690
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURYz dnia 12 kwietnia 2002 r.
w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadaç budynki i ich usytuowanie.
Na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106,
poz. 1126, Nr 109, poz. 1157 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r.
Nr 5, poz. 42, Nr 100, poz. 1085, Nr 110, poz. 1190,
Nr 115, poz. 1229, Nr 129, poz. 1439 i Nr 154, poz. 1800
oraz z 2002 r. Nr 74, poz. 676) zarzàdza si´, co nast´puje:
DZIA¸ I
Przepisy ogólne§ 1. Rozporzàdzenie ustala warunki techniczne, jakim powinny odpowiadaç budynki i zwiàzane z nimi
urzàdzenia, ich usytuowanie na dzia∏ce budowlanejoraz zagospodarowanie dzia∏ek przeznaczonych pod
zabudow´, zapewniajàce spe∏nienie wymagaƒ art. 5 i 6
ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane.
§ 2. 1. Przepisy rozporzàdzenia stosuje si´ przy projektowaniu i budowie, w tym tak˝e odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie oraz przy zmianie
sposobu u˝ytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spe∏niajàcych funkcje u˝ytkowe budynków, a tak˝e do zwiàzanych z nimi urzàdzeƒ
budowlanych, z zastrze˝eniem § 207 ust. 2.
2. Przy nadbudowie, przebudowie i zmianie sposobu u˝ytkowania budynków istniejàcych lub ich cz´Êciwymagania, o których mowa w § 1, mogà byç spe∏nione w sposób inny ni˝ podany w rozporzàdzeniu, stosownie do wskazaƒ ekspertyzy technicznej w∏aÊciwej
jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy
budowlanego oraz do spraw zabezpieczeƒ przeciwpo-

˝arowych, uzgodnionych z w∏aÊciwym komendantem
wojewódzkim Paƒstwowej Stra˝y Po˝arnej lub paƒstwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.
3. Dla budynków na terenach zamkni´tych uzgodnienia, o których mowa w ust. 2, dokonuje si´ z w∏aÊciwymi s∏u˝bami odpowiadajàcymi za bezpieczeƒstwo
po˝arowe i sanitarne.
4. Dla budynków i terenów wpisanych do rejestru
zabytków lub obszarów obj´tych ochronà konserwatorskà na podstawie ustaleƒ miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ekspertyza, o której mowa w ust. 2, podlega równie˝ uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków.
5. Przepisy rozporzàdzenia odnoszàce si´ do budynku o okreÊlonym przeznaczeniu stosuje si´ tak˝e doka˝dej cz´Êci budynku o tym przeznaczeniu.
6. Do budynków wielorodzinnych zawierajàcych
dwa mieszkania stosuje si´, z zastrze˝eniem § 217
ust. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2, przepisy rozporzàdzenia odnoszàce si´ do budynków jednorodzinnych.
§ 3. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o:1) zabudowie Êródmiejskiej — rozumie si´ przez tozgrupowanie intensywnej zabudowy na obszarze
funkcjonalnego ÊródmieÊcia, który to obszar stanowi faktyczne lub przewidziane w planie miejscowym centrum miasta lub dzielnicy miasta,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5202 —2) zabudowie jednorodzinnej — rozumie si´ przez tojeden budynek mieszkalny jednorodzinny lub ich
zespó∏, wraz z przeznaczonymi dla potrzeb mieszkajàcych w nich rodzin budynkami gara˝owymi
i gospodarczymi,3) zabudowie zagrodowej — rozumie si´ przez to budynki mieszkalne, gospodarcze i inwentarskie
w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leÊnych, w tym w Paƒstwowym Gospodarstwie LeÊnym Lasy Paƒstwowe,4) budynku mieszkalnym — rozumie si´ przez to budynek przeznaczony na mieszkania, majàcy postaç:a) budynku wielorodzinnego, zawierajàcego 2 lub
wi´cej mieszkaƒ,b) budynku jednorodzinnego,c) budynku mieszkalnego w zabudowie zagrodowej,5) budynku zamieszkania zbiorowego — rozumie si´przez to budynek przeznaczony do okresowego pobytu ludzi poza sta∏ym miejscem zamieszkania, taki jak hotel, motel, pensjonat, dom wypoczynkowy,
schronisko turystyczne, schronisko socjalne, internat, dom studencki, budynek koszarowy, budynek
zakwaterowania na terenie zak∏adu karnego, aresztu Êledczego, zak∏adu poprawczego, schroniska dla
nieletnich, a tak˝e budynek do sta∏ego pobytu ludzi, taki jak dom rencistów, dom zakonny i dom
dziecka,6) budynku u˝ytecznoÊci publicznej — rozumie si´przez to budynek przeznaczony dla administracji
publicznej, wymiaru sprawiedliwoÊci, kultury, kultu religijnego, oÊwiaty, szkolnictwa wy˝szego, nauki, opieki zdrowotnej, opieki spo∏ecznej i socjalnej, obs∏ugi bankowej, handlu, gastronomii, us∏ug,
turystyki, sportu, obs∏ugi pasa˝erów w transporcie
kolejowym, drogowym, lotniczym lub wodnym,
poczty lub telekomunikacji oraz inny ogólnodost´pny budynek przeznaczony do wykonywania
podobnych funkcji; za budynek u˝ytecznoÊci publicznej uznaje si´ tak˝e budynek biurowy i socjalny,7) budynku rekreacji indywidualnej — rozumie si´przez to budynek przeznaczony do okresowego
wypoczynku rodzinnego,8) budynku gospodarczym — rozumie si´ przez to budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materia∏ów, narz´dzi i sprz´tu s∏u˝àcych do obs∏ugi budynku mieszkalnego, zamieszkania zbiorowego, u˝ytecznoÊci publicznej, rekreacji indywidualnej, a tak˝e ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej równie˝ do przechowywania Êrodków
i sprz´tu do produkcji rolnej oraz p∏odów rolnych,9) mieszkaniu — rozumie si´ przez to zespó∏ pomieszczeƒ mieszkalnych i pomocniczych, majàcy odr´bne wejÊcie, wydzielony sta∏ymi przegrodami bu-

Poz. 690

dowlanymi, spe∏niajàcy niezb´dne warunki do sta∏ego pobytu ludzi i prowadzenia samodzielnego
gospodarstwa domowego,10) lokalu u˝ytkowym — rozumie si´ przez to cz´Êç budynku zawierajàcà jedno pomieszczenie lub ich zespó∏, wydzielonà sta∏ymi przegrodami budowlanymi, albo ca∏y budynek, nieb´dàcy mieszkaniem,
pomieszczeniem technicznym, a tak˝e gospodarczym,11) pomieszczeniu mieszkalnym — rozumie si´ przez
to pokoje w mieszkaniach, a tak˝e sypialnie i pomieszczenia do pobytu dziennego w budynku zamieszkania zbiorowego,12) pomieszczeniu pomocniczym — rozumie si´ przez
to pomieszczenie znajdujàce si´ w obr´bie mieszkania lub lokalu u˝ytkowego, s∏u˝àce do celów komunikacji wewn´trznej, higienicznosanitarnych,
przygotowania posi∏ków, z wyjàtkiem kuchni zak∏adów ˝ywienia zbiorowego, a tak˝e do przechowywania ubraƒ, przedmiotów oraz ˝ywnoÊci,13) pomieszczeniu gospodarczym w budynku — rozumie si´ przez to pomieszczenie znajdujàce si´ pozamieszkaniem lub lokalem u˝ytkowym, s∏u˝àce doprzechowywania materia∏ów lub sprz´tu zwiàzanego z obs∏ugà budynku oraz przedmiotów lub produktów ˝ywnoÊciowych u˝ytkowników budynku,
a tak˝e opa∏u lub odpadów sta∏ych,14) pomieszczeniu technicznym w budynku — rozumiesi´ przez to pomieszczenie, w którym znajdujà si´urzàdzenia techniczne s∏u˝àce do obs∏ugi budynku,
15) poziomie terenu — rozumie si´ przez to rz´dnà projektowanego lub urzàdzonego terenu przed wejÊciem g∏ównym do budynku, bàdê jego samodzielnej cz´Êci (klatki schodowej), nieb´dàcym wy∏àcznie wejÊciem do pomieszczeƒ gospodarczych lub
technicznych,16) kondygnacji — rozumie si´ przez to poziomà, nadziemnà lub podziemnà cz´Êç budynku, zawartà
mi´dzy pod∏ogà na stropie lub warstwà wyrównawczà na gruncie a górnà powierzchnià pod∏ogibàdê warstwy os∏aniajàcej izolacj´ cieplnà stropu
znajdujàcego si´ nad tà cz´Êcià, przy czym za kondygnacj´ uwa˝a si´ tak˝e poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomàcz´Êç budynku stanowiàcà przestrzeƒ na urzàdzenia techniczne, majàcà wysokoÊç w Êwietle wi´kszà ni˝ 1,9 m, przy czym za kondygnacj´ nie uznajesi´ nadbudówek ponad dachem, takich jak maszynownia dêwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kot∏ownia gazowa,17) kondygnacji nadziemnej — rozumie si´ przez tokondygnacj´, której nie mniej ni˝ po∏owa wysokoÊci w Êwietle, co najmniej z jednej strony budynku,
znajduje si´ powy˝ej poziomu projektowanego lub
urzàdzonego terenu, a tak˝e ka˝dà usytuowanà
nad nià kondygnacj´,18) kondygnacji podziemnej — rozumie si´ przez tokondygnacj´, której wi´cej ni˝ po∏owa wysokoÊci

Dziennik Ustaw Nr 75— 5203 —w Êwietle, ze wszystkich stron budynku, znajdujesi´ poni˝ej poziomu przylegajàcego do niego, projektowanego lub urzàdzonego terenu, a tak˝e ka˝dà usytuowanà pod nià kondygnacj´,19) antresoli — rozumie si´ przez to górnà cz´Êç kondygnacji lub pomieszczenia znajdujàcà si´ nadprzedzielajàcym je stropem poÊrednim o powierzchni mniejszej od powierzchni tej kondygnacji lub pomieszczenia, niezamkni´tà przegrodami
budowlanymi od strony wn´trza, z którego jest wydzielona,20) piwnicy — rozumie si´ przez to kondygnacj´ podziemnà lub najni˝szà nadziemnà, bàdê ich cz´Êç,w których poziom pod∏ogi co najmniej z jednej
strony budynku znajduje si´ poni˝ej poziomu terenu, przeznaczonà na pomieszczenia gospodarcze
lub techniczne,21) suterenie — rozumie si´ przez to kondygnacj´ budynku lub jej cz´Êç zawierajàcà pomieszczenia
u˝ytkowe, w których poziom pod∏ogi w cz´Êci lubca∏oÊci znajduje si´ poni˝ej projektowanego lub
urzàdzonego terenu, lecz co najmniej od stronyjednej Êciany z oknami poziom pod∏ogi znajduje si´
nie wi´cej ni˝ 0,9 m poni˝ej takiego terenu, przylegajàcego do tej strony budynku,
22) powierzchni terenu biologicznie czynnej — rozumiesi´ przez to grunt rodzimy pokryty roÊlinnoÊcià
oraz wod´ powierzchniowà na dzia∏ce budowlanej,
a tak˝e 50% sumy nawierzchni tarasów i stropodachów, urzàdzonych jako sta∏e trawniki lub kwietniki na pod∏o˝u zapewniajàcym ich naturalnà wegetacj´, o powierzchni nie mniejszej ni˝ 10 m2,23) powierzchni wewn´trznej budynku — rozumie si´przez to sum´ powierzchni wszystkich kondygnacji
budynku, mierzonej po wewn´trznym obrysie
przegród zewn´trznych budynku na poziomie pod∏ogi, bez pomniejszenia o powierzchni´ przekroju
poziomego konstrukcji i przegród wewn´trznych,lecz z powi´kszeniem o powierzchni´ antresoli, je˝eli wyst´pujà one na tych kondygnacjach,24) kubaturze brutto budynku — rozumie si´ przez tosum´ kubatury brutto wszystkich kondygnacji, stanowiàcà iloczyn powierzchni ca∏kowitej, mierzonej
po zewn´trznym obrysie przegród zewn´trznychi wysokoÊci kondygnacji brutto, mierzonej mi´dzy
pod∏ogà na stropie lub warstwà wyrównawczà na
gruncie a górnà powierzchnià pod∏ogi bàdê warstwy os∏aniajàcej izolacj´ cieplnà stropu nad najwy˝szà kondygnacjà, przy czym do kubatury brutto budynku:a) wlicza si´ kubatur´ przejÊç, przeÊwitów i przejazdów bramowych, poddaszy nieu˝ytkowych oraztakich zewn´trznych, przekrytych cz´Êci budynku jak: loggie, podcienia, ganki, kru˝ganki, werandy, a tak˝e kubatur´ balkonów i tarasów, mierzonà do wysokoÊci balustrady,b) nie wlicza si´ ∏aw i stóp fundamentowych, kana∏ów i studzienek instalacyjnych, studzienek przyoknach piwnicznych, zewn´trznych schodów,

Poz. 690
ramp i pochylni, gzymsów, daszków i os∏on orazkominów i attyk ponad p∏aszczyznà dachu.

§ 4. Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi
dzielà si´ na:1) pomieszczenia przeznaczone na sta∏y pobyt ludzi,
w których przebywanie tych samych osób w ciàgu
doby trwa d∏u˝ej ni˝ 4 godziny,2) pomieszczenia przeznaczone na czasowy pobyt ludzi, w których przebywanie tych samych osób
w ciàgu doby trwa od 2 do 4 godzin w∏àcznie.
§ 5. 1. Nie uwa˝a si´ za przeznaczone na pobyt ludzi pomieszczeƒ, w których:1) ∏àczny czas przebywania tych samych osób jest
krótszy ni˝ 2 godziny w ciàgu doby, a wykonywane
czynnoÊci majà charakter dorywczy bàdê te˝ praca
polega na krótkotrwa∏ym przebywaniu zwiàzanym
z dozorem oraz konserwacjà maszyn i urzàdzeƒ lub
utrzymaniem czystoÊci i porzàdku,2) majà miejsce procesy technologiczne niepozwalajàce na zapewnienie warunków przebywania osób
stanowiàcych ich obs∏ug´, bez zastosowania indywidualnych urzàdzeƒ ochrony osobistej i zachowania specjalnego re˝imu organizacji pracy,3) jest prowadzona hodowla roÊlin lub zwierzàt, niezale˝nie od czasu przebywania w nich osób zajmujàcych si´ obs∏ugà.
2. Przepis ust. 1 nie narusza przepisów dotyczàcych
bezpieczeƒstwa i higieny pracy.
§ 6. WysokoÊç budynku lub jego cz´Êci, s∏u˝àcà dookreÊlenia wymagaƒ technicznych i u˝ytkowych, o których mowa w rozporzàdzeniu, liczy si´ od poziomu terenu przy najni˝ej po∏o˝onym wejÊciu do budynku lub
jego cz´Êci do górnej p∏aszczyzny stropu bàdê najwy˝ej po∏o˝onej kraw´dzi stropodachu nad najwy˝szà
kondygnacjà u˝ytkowà, ∏àcznie z gruboÊcià izolacji
cieplnej i warstwy jà os∏aniajàcej, albo do najwy˝ej po∏o˝onej górnej powierzchni innego przekrycia.
§ 7. WysokoÊç budynku lub jego cz´Êci, s∏u˝àcà dookreÊlenia maksymalnego, pionowego wymiaru budynku, liczy si´ od poziomu terenu przy najni˝ej po∏o˝onym wejÊciu do budynku do górnej kraw´dzi Êciany
zewn´trznej, gzymsu lub attyki bàdê jako wymiar liczony od poziomu terenu do najwy˝ej po∏o˝onej kraw´dzi
dachu (kalenicy) lub punktu zbiegu po∏aci dachowych.
§ 8. W celu okreÊlenia wymagaƒ technicznychi u˝ytkowych wprowadza si´ nast´pujàcy podzia∏ budynków na grupy wysokoÊci:1) niskie (N) — do 12 m w∏àcznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokoÊci do 4 kondygnacji
nadziemnych w∏àcznie,2) Êredniowysokie (SW) — ponad 12 m do 25 m w∏àcznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokoÊci ponad 4 do 9 kondygnacji nadziemnychw∏àcznie,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5204 —3) wysokie (W) — ponad 25 m do 55 m w∏àcznie nad
poziomem terenu lub mieszkalne o wysokoÊci ponad 9 do 18 kondygnacji nadziemnych w∏àcznie,4) wysokoÊciowe (WW) — powy˝ej 55 m nad poziomem terenu.
§ 9. 1. Wymagane w rozporzàdzeniu wymiaryw Êwietle nale˝y rozumieç jako uzyskane po wykoƒczeniu powierzchni elementów budynku, a w odniesieniu
do wymiarów otworów okiennych i drzwiowych — jako uzyskane po otwarciu skrzyd∏a okna lub drzwi pod
kàtem 90°.
2. OkreÊlone w rozporzàdzeniu odleg∏oÊci mi´dzybudynkami i terenowymi urzàdzeniami budowlanymi
mierzy si´ w miejscu najmniejszego oddalenia, przy
czym dopuszcza si´ przyjmowanie wymiarów bez
uwzgl´dnienia gruboÊci tynków i ok∏adzin zewn´trznych.
DZIA¸ II
Zabudowa i zagospodarowanie dzia∏kibudowlanej
Rozdzia∏ 1
Usytuowanie budynku§ 10. Przeznaczenie budynku, sposób i forma zabudowy oraz zagospodarowania dzia∏ki budowlanej powinny byç zgodne z decyzjà o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu oraz warunkami obrony
cywilnej.
§ 11. 1. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi powinien byç wznoszony poza zasi´giem zagro˝eƒ i ucià˝liwoÊci okreÊlonych w przepisachodr´bnych, przy czym dopuszcza si´ wznoszenie budynków w tym zasi´gu pod warunkiem zastosowaniaÊrodków technicznych zmniejszajàcych ucià˝liwoÊci
poni˝ej poziomu ustalonego w tych przepisach bàdêzwi´kszajàcych odpornoÊç budynku na te zagro˝enia
i ucià˝liwoÊci, je˝eli nie jest to sprzeczne z warunkami
ustalonymi dla obszarów ograniczonego u˝ytkowania,okreÊlonych w przepisach odr´bnych.

Poz. 690

budynkami i urzàdzeniami terenowymi oraz odleg∏oÊcibudynku i urzàdzeƒ terenowych od granic dzia∏ki i od
zabudowy na sàsiednich dzia∏kach budowlanych, okreÊlone w rozporzàdzeniu, a tak˝e w przepisach odr´bnych, w tym higienicznosanitarnych, o bezpieczeƒstwie i higienie pracy, o ochronie przeciwpo˝arowej
oraz o drogach publicznych.
2. W zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej nie
ustala si´ wymagaƒ w zakresie zachowania odleg∏oÊcimi´dzy budynkami w granicach jednej dzia∏ki budowlanej, z zastrze˝eniem przepisów, o których mowa
w ust. 1 oraz § 13, 23, 60 i 273.
3. Je˝eli z warunków, o których mowa w ust. 1 orazw § 13, 60 i 271, nie wynikajà inne wymagania, odleg∏oÊci zabudowy od granicy dzia∏ki budowlanej powinny wynosiç co najmniej:
1) przy równoleg∏ym do granicy sytuowaniu Êciany
budynku:a) z otworami okiennymi lub drzwiowymi — 4 m,b) bez otworów okiennych lub drzwiowych — 3 m,
2) przy nierównoleg∏ym do granicy sytuowaniu Êciany budynku — 4 m do najbli˝szej kraw´dzi zewn´trznej otworu drzwiowego lub okiennegow Êcianach zwróconych w stron´ tej granicy oraz
3 m do najbli˝szego naro˝nika, ryzalitu lub wykuszu budynku.
4. Odleg∏oÊç, mierzona w poziomie, od najbli˝szej
kraw´dzi otworu okiennego umieszczonego na dachu
lub w po∏aci dachowej do granicy dzia∏ki budowlanej
nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 4 m.
5. Okapy i gzymsy nie mogà pomniejszaç wymaganych w ust. 3, 6 i 7 odleg∏oÊci od granicy dzia∏ki budowlanej o wi´cej ni˝ 0,5 m, natomiast takie elementy jak
balkony, galerie, werandy, tarasy lub schody zewn´trzne — o wi´cej ni˝ 1 m.
6. Budynek mo˝e byç usytuowany Êcianà zewn´trznà bez otworów bezpoÊrednio przy granicy dzia∏ki budowlanej, z zastrze˝eniem ust. 10 oraz § 271 ust. 12
pkt 1, je˝eli:

2. Do ucià˝liwoÊci, o których mowa w ust. 1, zaliczasi´ w szczególnoÊci:1) wynika to z ustaleƒ decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu bàdê1) szkodliwe promieniowanie i oddzia∏ywanie pól
elektromagnetycznych,2) na sàsiedniej dzia∏ce istnieje ju˝ budynek ze Êcianàusytuowanà bezpoÊrednio przy tej granicy, a wznoszony budynek b´dzie:2) ha∏as i drgania (wibracje),3) zanieczyszczenie powietrza,4) zanieczyszczenie gruntu i wód,5) powodzie i zalewanie wodami opadowymi,6) osuwiska gruntu, lawiny skalne i Ênie˝ne,7) szkody spowodowane dzia∏alnoÊcià górniczà.
§ 12. 1. Przy usytuowaniu budynku na dzia∏ce budowlanej powinny byç zachowane odleg∏oÊci mi´dzya) przylega∏ do istniejàcego ca∏à d∏ugoÊcià swojejÊciany,b) mia∏ w pasie o szerokoÊci 3 m, przyleg∏ym do
granicy dzia∏ki, wysokoÊç i wymiar równoleg∏ydo tej granicy, nie wi´ksze ni˝ w budynku istniejàcym na sàsiedniej dzia∏ce.
7. Dopuszcza si´ sytuowanie budynku, z zastrze˝eniem § 271 ust. 12 pkt 1, w odleg∏oÊci mniejszej ni˝
3 m od granicy dzia∏ki budowlanej, lecz nie mniejszejni˝ 1,5 m, je˝eli:

Dziennik Ustaw Nr 75— 5205 —1) wynika to z ustaleƒ decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu bàdê2) Êciana zewn´trzna bez otworów budynku wznoszonego b´dzie usytuowana w odleg∏oÊci nie mniejszej od granicy z sàsiednià dzia∏kà ni˝ najbardziej
do granicy zbli˝ony punkt Êciany zewn´trznej budynku istniejàcego, znajdujàcej si´ w odleg∏oÊci
mniejszej ni˝ 3 m, a wznoszony budynek b´dzie:a) usytuowany w prostopad∏ym do granicy pasie
terenu, o szerokoÊci wyznaczonej przez cz´Êçbudynku istniejàcego, po∏o˝onà w odleg∏oÊci do
3 m od granicy,b) mia∏ wysokoÊç nie wi´kszà ni˝ ma budynek istniejàcy w odleg∏oÊci do 3 m od granicy.
8. Odleg∏oÊci okreÊlone w ust. 3—7 nie odnoszà si´
do znajdujàcych si´ ca∏kowicie poni˝ej poziomu terenu
podziemnych cz´Êci budynków lub innych budowli
podziemnych spe∏niajàcych funkcj´ budynków.
9. Odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 3, 6 i 7, odnoszà si´ równie˝ do ryzalitów i wykuszy w Êcianach
zwróconych w stron´ granicy z sàsiednià dzia∏kà budowlanà, a tak˝e do najbli˝szego naro˝nika okna dachowego.
10. Budynek inwentarski, a tak˝e budynek gospodarczy do przechowywania p∏odów rolnych, w tym stodo∏a, nie mogà byç sytuowane bezpoÊrednio przy granicy dzia∏ki budowlanej jako sàsiadujàce z budynkiem
mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego oraz u˝ytecznoÊci publicznej.
§ 13. 1. Odleg∏oÊç budynku majàcego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi od innych obiektów
powinna umo˝liwiaç naturalne oÊwietlenie tych pomieszczeƒ, z zastrze˝eniem przepisów § 12, 57 i 60.
2. Warunek okreÊlony w ust. 1 uznaje si´ za spe∏niony, je˝eli mi´dzy ramionami kàta 60°, wyznaczonegow p∏aszczyênie poziomej, z wierzcho∏kiem usytuowanym w wewn´trznym licu Êciany na osi okna pomieszczenia przes∏anianego, nie znajduje si´ przes∏aniajàca
cz´Êç tego samego budynku lub inny obiekt przes∏aniajàcy, w odleg∏oÊci mniejszej ni˝:1) wysokoÊç przes∏aniania — dla obiektów przes∏aniajàcych o wysokoÊci do 35 m,
2) 35 m — dla obiektów przes∏aniajàcych o wysokoÊci
ponad 35 m.
3. Odleg∏oÊç, o której mowa w ust. 2 pkt 1, mierzona od przes∏anianych okien pomieszczeƒ mieszkalnych
w budynkach wielorodzinnych i pomieszczeƒ przeznaczonych do zbiorowego pobytu dzieci, nie mo˝e byçmniejsza ni˝ 20 m.
4. WysokoÊç przes∏aniania, o której mowa w ust. 2,
liczy si´ od poziomu dolnej kraw´dzi najni˝ej po∏o˝onych okien budynku przes∏anianego do poziomu najwy˝szej zacieniajàcej kraw´dzi obiektu lub jego przes∏aniajàcej cz´Êci.

Poz. 690

5. Dopuszcza si´ usytuowanie w odleg∏oÊci nie
mniejszej ni˝ 10 m od okna przes∏anianego takiego
obiektu przes∏aniajàcego, jak maszt, komin lub inny
obiekt budowlany, bez ograniczenia jego wysokoÊci,lecz o szerokoÊci przes∏aniajàcej nie wi´kszej ni˝ 3 m,
mierzàc równolegle do p∏aszczyzny okna.
6. Odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 2, mogà byçzmniejszone nie wi´cej ni˝ o po∏ow´ w zabudowieÊródmiejskiej uzupe∏niajàcej wzd∏u˝ ulic i placów.
Rozdzia∏ 2DojÊcia i dojazdy§ 14. 1. Do dzia∏ek budowlanych oraz do budynków
i urzàdzeƒ z nimi zwiàzanych nale˝y zapewniç dojÊcie
i dojazd umo˝liwiajàcy dost´p do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich u˝ytkowania oraz wymagaƒ dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej, okreÊlonych w przepisach odr´bnych. SzerokoÊç jezdni nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 3 m.
2. Dopuszcza si´ zastosowanie dojÊcia i dojazdu dodzia∏ek budowlanych w postaci ciàgu pieszo-jezdnego,
pod warunkiem ˝e ma on szerokoÊç nie mniejszà ni˝
5 m, umo˝liwiajàcà ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów.
3. Do budynku i urzàdzeƒ z nim zwiàzanych, wymagajàcych dojazdów, funkcj´ t´ mogà spe∏niaç dojÊcia,pod warunkiem ˝e ich szerokoÊç nie b´dzie mniejszani˝ 4,5 m.
4. DojÊcia i dojazdy do budynków, z wyjàtkiem jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej,
powinny mieç zainstalowane oÊwietlenie elektryczne,
zapewniajàce bezpieczne ich u˝ytkowanie po zapadni´ciu zmroku.
§ 15. 1. SzerokoÊç, promienie ∏uków dojazdów, nachylenie pod∏u˝ne i poprzeczne oraz noÊnoÊç nawierzchni nale˝y dostosowaç do wymiarów gabarytowych, ci´˝aru ca∏kowitego i warunków ruchu pojazdów, których dojazd do dzia∏ki budowlanej i budynku
jest konieczny ze wzgl´du na ich przeznaczenie.
2. DojÊcia s∏u˝àce równoczeÊnie do ruchu pojazdów gospodarczych i uprzywilejowanych o masie ca∏kowitej do 2,5 tony powinny mieç nawierzchni´ o noÊnoÊci co najmniej dostosowanej do masy tych pojazdów.
§ 16. 1. Do wejÊç do budynku mieszkalnego wielorodzinnego, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci
publicznej powinny byç doprowadzone od dojÊç i dojazdów, o których mowa w § 14 ust. 1 i 3, utwardzonedojÊcia o szerokoÊci minimalnej 1,5 m, przy czym conajmniej jedno dojÊcie powinno zapewniaç osobom
niepe∏nosprawnym dost´p do ca∏ego budynku lub
tych jego cz´Êci, z których osoby te mogà korzystaç.
2. Wymaganie dost´pnoÊci osób niepe∏nosprawnych, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy budynków
na terenach zamkni´tych, a tak˝e budynków w zak∏a-Dziennik Ustaw Nr 75— 5206 —dach karnych, aresztach Êledczych, zak∏adach poprawczych i schroniskach dla nieletnich oraz budynków
w zak∏adach pracy, nieb´dàcych zak∏adami pracy chronionej.
§ 17. 1. Nachylenie pod∏u˝ne dojÊç (chodników) nie
powinno przekraczaç 5%, a poprzeczne — 2%. Dopuszcza si´ zastosowanie wi´kszego nachylenia pod∏u˝nego, je˝eli b´dzie ono odpowiada∏o wymaganiom dotyczàcym pochylni zewn´trznych, okreÊlonym w § 70,
a w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji
indywidualnej dopuszcza si´ zastosowanie wy∏àcznie
schodów.
2. WysokoÊç ogólnodost´pnych przejÊç i przeÊwitów do ruchu pieszego nie mo˝e byç mniejsza ni˝
2,2 m, je˝eli przepisy dotyczàce ochrony przeciwpo˝arowej nie stanowià inaczej.
Rozdzia∏ 3
Miejsca postojowe dla samochodów osobowych§ 18. 1. Zagospodarowujàc dzia∏k´ budowlanà, nale˝y urzàdziç, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, miejsca postojowe dla samochodów
u˝ytkowników sta∏ych i przebywajàcych okresowo,
w tym równie˝ miejsca postojowe dla samochodów,
z których korzystajà osoby niepe∏nosprawne.
2. Liczb´ i sposób urzàdzenia miejsc postojowych
nale˝y dostosowaç do wymagaƒ ustalonych w decyzji
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,z uwzgl´dnieniem potrzebnej liczby miejsc, z których
korzystajà osoby niepe∏nosprawne.
§ 19. 1. Najbli˝sza odleg∏oÊç rzeczywista wydzielonego, niezadaszonego zgrupowania miejsc postojowych lub otwartego gara˝u wielopoziomowego dla samochodów osobowych od okien pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi w budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego (z wyjàtkiem hoteli),opieki zdrowotnej, oÊwiaty i wychowania, a tak˝e odplacu zabaw dzieci´cych i boisk dla dzieci i m∏odzie˝ynie mo˝e byç mniejsza ni˝:1) dla zgrupowania do 4 stanowisk w∏àcznie — 7 m,2) dla zgrupowania od 5 do 60 stanowisk w∏àcznie —10 m,3) dla wi´kszych zgrupowaƒ — 20 m, z zachowaniem
warunków okreÊlonych w § 276 ust. 1.
2. Ustalenia ust. 1 dotyczà równie˝ sytuowania
wjazdów do zamkni´tego gara˝u w stosunku do okien
budynku opieki zdrowotnej, oÊwiaty i wychowania,
a tak˝e placu zabaw dzieci´cych i boisk dla dzieci i m∏odzie˝y.
3. Zachowanie odleg∏oÊci okreÊlonych w ust. 1 nie
jest wymagane w stosunku do miejsc postojowych
znajdujàcych si´ mi´dzy liniami rozgraniczajàcymi ulicy, na obszarze zwartej zabudowy miejskiej.
§ 20. Miejsca postojowe dla samochodów, z których korzystajà wy∏àcznie osoby niepe∏nosprawne,

Poz. 690

mogà byç usytuowane w odleg∏oÊci nie mniejszej ni˝
5 m od okien budynku mieszkalnego wielorodzinnegoi zamieszkania zbiorowego oraz zbli˝one bez ˝adnych
ograniczeƒ do innych budynków. Miejsca te wymagajà odpowiedniego oznakowania.
§ 21. 1. Stanowiska postojowe dla samochodów
osobowych powinny mieç co najmniej szerokoÊç
2,3 m i d∏ugoÊç 5 m, przy czym dla samochodów u˝ytkowanych przez osoby niepe∏nosprawne szerokoÊç
stanowiska powinna wynosiç co najmniej 3,6 m i d∏ugoÊç 5 m, a w przypadku usytuowania wzd∏u˝ jezdni —d∏ugoÊç co najmniej 6 m i szerokoÊç co najmniej 3,6 m,z mo˝liwoÊcià jej ograniczenia do 2,3 m w przypadku
zapewnienia mo˝liwoÊci korzystania z przylegajàcego
dojÊcia lub ciàgu pieszo-jezdnego.
2. Stanowiska postojowe i dojazdy manewrowe dlasamochodów osobowych powinny mieç nawierzchni´utwardzonà lub co najmniej gruntowà stabilizowanà,ze spadkiem zapewniajàcym sp∏yw wody.
3. Stanowiska przeznaczone do mycia i niezawodowego przeglàdu samochodów w zgrupowaniachmiejsc postojowych powinny mieç doprowadzenie
wody oraz twardà nawierzchni´ ze spadkami zapewniajàcymi sp∏yw wody do wpustów kanalizacyjnychz osadnikami b∏ota i ∏apaczami oleju.
Rozdzia∏ 4
Miejsca gromadzenia odpadów sta∏ych§ 22. 1. Na dzia∏kach budowlanych nale˝y przewidzieç miejsca na pojemniki s∏u˝àce do czasowego gromadzenia odpadów sta∏ych, z uwzgl´dnieniem mo˝liwoÊci ich segregacji.
2. Miejscami, o których mowa w ust. 1, mogà byç:
1) zadaszone os∏ony lub pomieszczenia ze Êcianamipe∏nymi bàdê a˝urowymi,2) wyodr´bnione pomieszczenia w budynku, majàce
posadzk´ powy˝ej poziomu nawierzchni dojazduÊrodka transportowego odbierajàcego odpady,lecz nie wy˝ej ni˝ 0,15 m, w tym tak˝e dolne komory zsypu z bezpoÊrednim wyjÊciem na zewnàtrz, zaopatrzonym w daszek o wysi´gu co najmniej
1 m i przed∏u˝ony na boki po co najmniej 0,8 m,
majàce Êciany i pod∏ogi zmywalne, punkt czerpalny wody, kratk´ Êciekowà, wentylacj´ grawitacyjnà
oraz sztuczne oÊwietlenie,3) utwardzone place do ustawiania kontenerów z zamykanymi otworami wrzutowymi.
3. Mi´dzy wejÊciami do pomieszczeƒ lub placami,o których mowa w ust. 2, a miejscem dojazdu samochodów Êmieciarek wywo˝àcych odpady powinno byçutwardzone dojÊcie, umo˝liwiajàce przemieszczanie
pojemników na w∏asnych ko∏ach lub na wózkach.
4. Miejsca do gromadzenia odpadów sta∏ych przybudynkach wielorodzinnych powinny byç dost´pne
dla osób niepe∏nosprawnych.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5207 —§ 23. 1. Odleg∏oÊç miejsc na pojemniki i konteneryna odpady sta∏e, o których mowa w § 22 ust. 2 pkt 1 i 3,
powinna wynosiç co najmniej 10 m od okien i drzwi dobudynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz co najmniej 3 m od granicy z sàsiedniàdzia∏kà. Zachowanie odleg∏oÊci od granicy dzia∏ki nie
jest wymagane, je˝eli os∏ony lub pomieszczenia stykajà si´ z podobnymi urzàdzeniami na dzia∏ce sàsiedniej.
2. W przypadku przebudowy istniejàcej zabudowy,
odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 1, mogà byç pomniejszone, jednak nie wi´cej ni˝ o po∏ow´, po uzyskaniu opinii paƒstwowego wojewódzkiego inspektora
sanitarnego.
3. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej dopuszcza si´ zmniejszenie odleg∏oÊci okreÊlonych w ust. 1 od okien i drzwi do 3 m, od
granicy dzia∏ki do 2 m, a tak˝e sytuowanie zadaszonychos∏on lub pomieszczeƒ na granicy dzia∏ek, je˝eli stykajà si´ one z podobnymi urzàdzeniami na dzia∏ce sàsiedniej bàdê te˝ przy linii rozgraniczajàcej od strony ulicy.
4. Odleg∏oÊç miejsc na pojemniki i kontenery na odpady sta∏e, o których mowa w § 22 ust. 2 pkt 1 i 3, nie
powinna wynosiç wi´cej ni˝ 80 m od najdalszego wejÊcia do obs∏ugiwanego budynku mieszkalnego wielorodzinnego, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci
publicznej. Wymaganie to nie dotyczy budynków na terenach zamkni´tych.
§ 24. 1. Na terenach niezurbanizowanych dopuszcza si´ stosowanie zbiorników na odpady sta∏e, przystosowanych do okresowego opró˝niania, pod warunkiem usytuowania ich w odleg∏oÊciach okreÊlonychw § 23 ust. 1.
2. Zbiorniki, o których mowa w ust. 1, powinnymieç nieprzepuszczalne Êciany i dno, szczelne przekrycie z zamykanym otworem wsypowym oraz zamykanym otworem bocznym do usuwania odpadów. Dozbiorników tych nale˝y doprowadziç utwardzony dojazd.
§ 25. Przy budynkach wielorodzinnych trzepaki nale˝y sytuowaç przy miejscach do gromadzenia odpadów sta∏ych, z zachowaniem odleg∏oÊci nie mniejszejni˝ 10 m od okien i drzwi do pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi.
Rozdzia∏ 5
Uzbrojenie techniczne dzia∏ki i odprowadzenie wódpowierzchniowych§ 26. 1. Dzia∏ka budowlana, przewidziana pod zabudow´ budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, powinna mieç zapewnionà mo˝liwoÊç przy∏àczenia
uzbrojenia dzia∏ki lub bezpoÊrednio budynku do sieci
wodociàgowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej
i ciep∏owniczej.

Poz. 690

odr´bnym dotyczàcym
i ochrony Êrodowiska.

gospodarki

energetycznej

3. W razie braku warunków przy∏àczenia sieci wodociàgowej i kanalizacyjnej dzia∏ka, o której mowa
w ust. 1, mo˝e byç wykorzystana pod zabudow´ budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, pod warunkiem zapewnienia mo˝liwoÊci korzystania z indywidualnego uj´cia wody, a tak˝e zastosowania zbiornika
bezodp∏ywowego lub przydomowej oczyszczalni Êcieków, je˝eli ich iloÊç nie przekracza 5 m3 na dob´. Je˝eliiloÊç Êcieków jest wi´ksza od 5 m3, to ich
gromadzenie lub oczyszczanie wymaga pozytywnej
opinii w∏aÊciwego terenowo inspektora ochrony Êrodowiska.
4. Na dzia∏kach budowlanych przeznaczonych dla
szpitali i sanatoriów, niezale˝nie od zasilania z sieci, nale˝y zapewniç dodatkowo w∏asne uj´cie wody orazw∏asne êród∏o energii elektrycznej i cieplnej.
5. Spe∏nienie warunków okreÊlonych w ust. 1 i 2 nie
jest wymagane w przypadku dzia∏ek przeznaczonych
pod budow´ budynków rekreacji indywidualnej orazbudynków inwentarskich i gospodarczych na wsi, je˝eli w∏aÊciwy organ w decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu nie okreÊli∏ takich wymagaƒ.
§ 27. Dopuszcza si´ wykorzystanie pod zabudow´zagrodowà lub rekreacji indywidualnej dzia∏ki budowlanej, która nie mo˝e byç zaopatrzona w wod´ przeznaczonà do spo˝ycia przez ludzi z sieci lub w∏asnego uj´cia, pod warunkiem zapewnienia mo˝liwoÊci czerpania
lub dostawy wody z uj´ç po∏o˝onych poza granicami
dzia∏ki.
§ 28. 1. Dzia∏ka budowlana, na której sytuowane sàbudynki, powinna byç wyposa˝ona w kanalizacj´umo˝liwiajàcà odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnosp∏awnej.
2. W razie braku mo˝liwoÊci przy∏àczenia do sieci
kanalizacji deszczowej lub ogólnosp∏awnej, dopuszcza
si´ odprowadzanie wód opadowych na w∏asny teren
nieutwardzony, do do∏ów ch∏onnych lub do zbiorników
retencyjnych.
§ 29. Dokonywanie zmiany naturalnego sp∏ywu
wód opadowych w celu kierowania ich na teren sàsiedniej nieruchomoÊci jest zabronione.
§ 30. Usytuowanie na dzia∏ce budowlanej uj´ç wody, urzàdzeƒ do gromadzenia i oczyszczania Êcieków
oraz odpadów sta∏ych powinno byç zgodne z wymaganiami rozporzàdzenia oraz z przepisami dotyczàcymi
ochrony gruntu, wód i powietrza.
Rozdzia∏ 6
Studnie

2. Za równorz´dne z przy∏àczeniem do sieci elektroenergetycznej i ciep∏owniczej uznaje si´ zapewnienie
mo˝liwoÊci korzystania z indywidualnych êróde∏ energii elektrycznej i ciep∏a, odpowiadajàcych przepisom§ 31. 1. Odleg∏oÊç studni dostarczajàcej wod´ przeznaczonà do spo˝ycia przez ludzi, niewymagajàcej,zgodnie z przepisami dotyczàcymi ochrony uj´ç i êró-

Dziennik Ustaw Nr 75— 5208 —de∏ wodnych, ustanowienia strefy ochronnej, powinna
wynosiç — liczàc od osi studni — co najmniej:
1) do granicy dzia∏ki — 5 m,
2) do osi rowu przydro˝nego — 7,5 m,
3) do budynków inwentarskich i zwiàzanych z nimiszczelnych silosów, zbiorników do gromadzenia
nieczystoÊci, kompostu oraz podobnych szczelnych urzàdzeƒ — 15 m,
4) do najbli˝szego przewodu rozsàczajàcego kanalizacji indywidualnej, je˝eli odprowadzane sà do niejÊcieki oczyszczone biologicznie w stopniu okreÊlonym w przepisach dotyczàcych ochrony wód —30 m,5) do nieutwardzonych wybiegów dla zwierzàt hodowlanych, najbli˝szego przewodu rozsàczajàcego
kanalizacji lokalnej bez urzàdzeƒ biologicznego
oczyszczania Êcieków oraz do granicy pola filtracyjnego — 70 m.
2. Dopuszcza si´ sytuowanie studni w odleg∏oÊci
mniejszej ni˝ 5 m od granicy dzia∏ki, a tak˝e studni
wspólnej na granicy dwóch dzia∏ek, pod warunkiem zachowania na obydwu dzia∏kach odleg∏oÊci, o których
mowa w ust. 1 pkt 2—5.
§ 32. 1. Obudowa studni kopanej, dostarczajàcej
wod´ przeznaczonà do spo˝ycia przez ludzi, powinna
byç wykonana z materia∏ów nieprzepuszczalnych
i niewp∏ywajàcych ujemnie na jakoÊç wody, a z∏àczaelementów obudowy powinny byç nale˝ycie uszczelnione. Przy zastosowaniu kr´gów betonowych warunek szczelnoÊci uznaje si´ za spe∏niony, je˝eli wykonane zostanie ich spoinowanie od wewnàtrz na ca∏ej wysokoÊci studni, a ponadto od zewnàtrz do g∏´bokoÊci
co najmniej 1,5 m od poziomu terenu.
2. Cz´Êç nadziemna studni kopanej, niewyposa˝onej w urzàdzenie pompowe, powinna mieç wysokoÊç
co najmniej 0,9 m od poziomu terenu oraz byç zabezpieczona trwa∏ym i nieprzepuszczalnym przykryciem,ochraniajàcym wn´trze studni i urzàdzenia do czerpania wody.
3. Cz´Êç nadziemna studni kopanej, wyposa˝onej
w urzàdzenie pompowe, powinna mieç wysokoÊç conajmniej 0,2 m od poziomu terenu. Przykrycie jej powinno byç dopasowane do obudowy i wykonane z materia∏u nieprzepuszczalnego oraz mieç noÊnoÊç odpowiednià do przewidywanego obcià˝enia.
4. Teren otaczajàcy studni´ kopanà, w pasie o szerokoÊci co najmniej 1 m, liczàc od zewn´trznej obudowy studni, powinien byç pokryty nawierzchnià utwardzonà, ze spadkiem 2% w kierunku zewn´trznym.
§ 33. Przy uj´ciu wód podziemnych za pomocà
studni wierconej teren w promieniu co najmniej 1 m od
wprowadzonej w grunt rury nale˝y zabezpieczyç
w sposób okreÊlony w § 32 ust. 4, a przejÊcie rury studziennej przez nawierzchni´ utwardzonà nale˝yuszczelniç.

Poz. 690
Rozdzia∏ 7

Zbiorniki bezodp∏ywowe na nieczystoÊci ciek∏e§ 34. Zbiorniki na nieczystoÊci ciek∏e mogà byç stosowane tylko na dzia∏kach budowlanych niemajàcych
mo˝liwoÊci przy∏àczenia do sieci kanalizacyjnej, przy
czym nie dopuszcza si´ ich stosowania na obszarach
podlegajàcych szczególnej ochronie Êrodowiska i nara˝onych na powodzie oraz zalewanie wodami opadowymi.
§ 35. Zbiorniki bezodp∏ywowe na nieczystoÊci ciek∏e, do∏y ust´pów nieskanalizowanych oraz urzàdzenia
kanalizacyjne i zbiorniki do usuwania i gromadzenia
wydalin pochodzenia zwierz´cego powinny mieç dnoi Êciany nieprzepuszczalne, szczelne przekrycie z zamykanym otworem do usuwania nieczystoÊci i odpowietrzenie wyprowadzone co najmniej 0,5 m ponad poziom terenu.
§ 36. 1. Odleg∏oÊç pokryw i wylotów wentylacji zezbiorników bezodp∏ywowych na nieczystoÊci ciek∏e,do∏ów ust´pów nieskanalizowanych o liczbie miejsc
nie wi´kszej ni˝ 4 i podobnych urzàdzeƒ sanitarno-gospodarczych o pojemnoÊci do 10 m3 powinna wynosiçco najmniej:
1) od okien i drzwi zewn´trznych do pomieszczeƒ
przeznaczonych na pobyt ludzi oraz do magazynów produktów spo˝ywczych — 15 m,2) od granicy dzia∏ki sàsiedniej, drogi (ulicy) lub ciàgu
pieszego — 7,5 m.
2. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej odleg∏oÊci urzàdzeƒ sanitarno-gospodarczych, o których mowa w ust. 1, powinny
wynosiç co najmniej:
1) od okien i drzwi zewn´trznych do pomieszczeƒ
przeznaczonych na pobyt ludzi — 5 m, przy czym
nie dotyczy to do∏ów ust´powych w zabudowie
jednorodzinnej,
2) od granicy dzia∏ki sàsiedniej, drogi (ulicy) lub ciàgu
pieszego — 2 m.
3. Odleg∏oÊci pokryw i wylotów wentylacji z do∏ówust´pów nieskanalizowanych o liczbie miejsc wi´kszej
ni˝ 4 oraz zbiorników bezodp∏ywowych na nieczystoÊci
ciek∏e i kompostowników o pojemnoÊci powy˝ej 10 m3
do 50 m3 powinny wynosiç co najmniej:
1) od okien i drzwi zewn´trznych do pomieszczeƒ wymienionych w ust. 1 pkt 1 — 30 m,2) od granicy dzia∏ki sàsiedniej — 7,5 m,
3) od linii rozgraniczajàcej drogi (ulicy) lub ciàgu pieszego — 10 m.
4. W∏aÊciwy organ w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w porozumieniu z paƒstwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, mo˝e ustaliç dla dzia∏ek budowlanych po∏o˝onych przy za-

Dziennik Ustaw Nr 75— 5209 —budowanych dzia∏kach sàsiednich odleg∏oÊci mniejszeni˝ okreÊlone w ust. 1 i 2.

Poz. 690
Rozdzia∏ 9
Ogrodzenia

5. Kryte zbiorniki bezodp∏ywowe na nieczystoÊci
ciek∏e oraz do∏y ust´powe mogà byç sytuowane w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 2 m od granicy, w tym tak˝e przygranicy dzia∏ek, je˝eli sàsiadujà z podobnymi urzàdzeniami na dzia∏ce sàsiedniej, pod warunkiem zachowania odleg∏oÊci okreÊlonych w § 31 i § 36.
6. Odleg∏oÊci zbiorników bezodp∏ywowych na nieczystoÊci ciek∏e i kompostowników o pojemnoÊci powy˝ej 50 m3 od budynków przeznaczonych na pobyt ludzi nale˝y przyjmowaç zgodnie ze wskazaniem ekspertyzy technicznej, przyj´tej przez paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.
§ 37. Przep∏ywowe, szczelne osadniki podziemne,
stanowiàce cz´Êç przydomowej oczyszczalni Êcieków
gospodarczo-bytowych, s∏u˝àce do wst´pnego ich
oczyszczania, mogà byç sytuowane w bezpoÊrednimsàsiedztwie budynków jednorodzinnych, pod warunkiem wyprowadzenia ich odpowietrzenia przez instalacj´ kanalizacyjnà co najmniej 0,6 m powy˝ej górnej kraw´dzi okien i drzwi zewn´trznych w tych budynkach.
§ 38. Odleg∏oÊç osadników b∏ota, ∏apaczy olejów
mineralnych i t∏uszczu, neutralizatorów Êcieków i innych podobnych zbiorników od okien otwieralnychi drzwi zewn´trznych do pomieszczeƒ przeznaczonych
na pobyt ludzi powinna wynosiç co najmniej 5 m, je˝eli przepisy odr´bne nie stanowià inaczej.

§ 41. 1. Ogrodzenie nie mo˝e stwarzaç zagro˝enia
dla bezpieczeƒstwa ludzi i zwierzàt.
2. Umieszczanie na ogrodzeniach, na wysokoÊci
mniejszej ni˝ 1,8 m, ostro zakoƒczonych elementów,
drutu kolczastego, t∏uczonego szk∏a oraz innych podobnych wyrobów i materia∏ów jest zabronione.
3. Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczà ogrodzeƒ wewn´trznych w zak∏adach karnych i aresztach Êledczych.
§ 42. 1. Bramy i furtki w ogrodzeniu nie mogàotwieraç si´ na zewnàtrz dzia∏ki i mieç progów utrudniajàcych wjazd osób niepe∏nosprawnych na wózkach
inwalidzkich.
2. Zapory ruchome na przejÊciach i dojazdach powinny mieç oznakowanie widoczne w ciàgu ca∏ej doby
oraz sygnalizacj´ Êwietlnà lub dêwi´kowà zmiany po∏o˝enia ich ramion.
§ 43. SzerokoÊç bramy powinna wynosiç w Êwietle
co najmniej 2,4 m, a w przypadku zastosowania furtki
jej szerokoÊç powinna byç nie mniejsza ni˝ 0,9 m, przy
czym na drodze po˝arowej szerokoÊci te regulujà przepisy odr´bne dotyczàce ochrony przeciwpo˝arowej.
DZIA¸ III

Rozdzia∏ 8

Budynki i pomieszczenia

Zieleƒ i urzàdzenia rekreacyjne

Rozdzia∏ 1§ 39. Na dzia∏kach budowlanych, przeznaczonych
pod zabudow´ wielorodzinnà, budynki opieki zdrowotnej (z wyjàtkiem przychodni) oraz oÊwiaty i wychowania co najmniej 25% powierzchni dzia∏ki nale˝y urzàdziç jako powierzchni´ terenu biologicznie czynnego,je˝eli inny procent nie wynika z ustaleƒ miejscowego
planu zagospodarowania przestrzennego.

Wymagania ogólne§ 40. 1. W zespole budynków wielorodzinnych obj´tych jednym pozwoleniem na budow´ nale˝y, stosownie do potrzeb u˝ytkowych, przewidzieç placyki zabaw dla dzieci najm∏odszych i miejsca rekreacyjne dost´pne dla osób starszych i niepe∏nosprawnych, przy
czym co najmniej 30% tej powierzchni powinno znajdowaç si´ na terenie biologicznie czynnym, je˝eli nie
jest to ustalone inaczej w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu.
2. Nas∏onecznienie placyku zabaw dla dzieci powinno wynosiç co najmniej 4 godziny, liczone w dniach
równonocy (21 marca i 21 wrzeÊnia) w godzinach
1000—1600. W zabudowie Êródmiejskiej dopuszcza si´nas∏onecznienie nie krótsze ni˝ 2 godziny.
3. Odleg∏oÊç placyków i urzàdzeƒ, wymienionych
w ust. 1, od linii rozgraniczajàcych ulic´ oraz od miejsc
gromadzenia odpadów powinna wynosiç co najmniej
10 m.

§ 44. Budynek, jego uk∏ad funkcjonalny i przestrzenny, ustrój konstrukcyjny oraz rozwiàzania techniczne i materia∏owe elementów budowlanych powinny byç zaprojektowane i wykonane w sposób odpowiadajàcy wymaganiom wynikajàcym z jego usytuowania i przeznaczenia oraz z odnoszàcych si´ do niego przepisów rozporzàdzenia i przepisów odr´bnych.
§ 45. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi
na pobyt ludzi powinien byç zaopatrzony co najmniej
w wod´ do spo˝ycia przez ludzi oraz do celów przeciwpo˝arowych, je˝eli wymagajà tego przepisy odr´bne,a odpowiednio do ich przeznaczenia — tak˝e na inne
cele. W innych budynkach zaopatrzenie w wod´ powinno wynikaç z ich przeznaczenia i potrzeb ochrony
przeciwpo˝arowej.
§ 46. Budynek mieszkalny, zamieszkania zbiorowego, opieki zdrowotnej, opieki spo∏ecznej i socjalnej,oÊwiaty, nauki, zak∏adu ˝ywienia, produkcji i handlu
˝ywnoÊcià, a tak˝e inne budynki, je˝eli sà wyposa˝one
w wanny, natryski lub umywalki, powinny mieç indywidualnà lub centralnà instalacj´ ciep∏ej wody. Warunek doprowadzenia ciep∏ej wody do umywalek nie dotyczy budynków w zabudowie zagrodowej i rekreacji
indywidualnej.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5210 —§ 47. Budynek wyposa˝ony w instalacj´ wodociàgowà powinien mieç zapewnione odprowadzenie Êcieków bytowo-gospodarczych oraz Êcieków technologicznych, je˝eli one wyst´pujà.
§ 48. 1. Ka˝dy budynek przeznaczony na pobyt ludzi oraz inne budynki, w których w trakcie u˝ytkowania
powstajà odpady i nieczystoÊci sta∏e, powinny mieçmiejsca przystosowane do czasowego gromadzenia
tych odpadów i nieczystoÊci, usytuowane w samym
budynku lub w jego otoczeniu.
2. Budynki, o których mowa w ust. 1, z wyjàtkiem
wysokoÊciowych, mogà byç wyposa˝one w wewn´trzne urzàdzenia (zsypy) do usuwania odpadów i nieczystoÊci sta∏ych.

Poz. 690

wszystkie kondygnacje u˝ytkowe osobom niepe∏nosprawnym.
3. W przypadku wbudowania lub przybudowania
szybu dêwigowego do istniejàcego budynku, dopuszcza si´ usytuowanie drzwi przystankowych na poziomie spocznika mi´dzypi´trowego, z zastrze˝eniem§ 195.
§ 55. 1. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym
niewyposa˝onym w dêwigi nale˝y zapewniç mo˝liwoÊç wykonania pochylni lub zainstalowania odpowiednich urzàdzeƒ technicznych, umo˝liwiajàcych dost´p osobom niepe∏nosprawnym do mieszkaƒ po∏o˝onych na parterze.

§ 49. Budynek i pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi oraz inne budynki, je˝eli wynika to z ich przeznaczenia, powinny byç wyposa˝one w instalacje(urzàdzenia) do ogrzewania pomieszczeƒ w okresie obni˝onych temperatur, umo˝liwiajàce utrzymanie temperatury powietrza wewn´trznego odpowiedniej do
ich przeznaczenia. Wymaganie to nie dotyczy budynków rekreacyjnych, u˝ytkowanych wy∏àcznie w sezonie letnim.

2. W nowo wznoszonym niskim budynku zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej, niewymagajàcych, zgodnie z § 54 ust. 1, wyposa˝enia w dêwigi,
nale˝y zainstalowaç urzàdzenia techniczne, zapewniajàce osobom niepe∏nosprawnym dost´p na kondygnacje z pomieszczeniami u˝ytkowymi, z których muszà
one korzystaç. Nie dotyczy to budynków koszarowych,a tak˝e budynków zakwaterowania w zak∏adach karnych, aresztach Êledczych oraz w zak∏adach poprawczych i schroniskach dla nieletnich.

§ 50. Budynek i pomieszczenia, w których sà zainstalowane paleniska na paliwo sta∏e lub komory spalania z palnikami na paliwo p∏ynne lub gazowe, powinnymieç przewody kominowe do odprowadzania dymu
i spalin.

3. Dopuszcza si´ niewyposa˝enie w dêwigi budynku o wysokoÊci 5 kondygnacji, je˝eli wszystkie pomieszczenia na ostatniej kondygnacji sà cz´Êcià mieszkaƒ dwupoziomowych.

§ 51. Budynek i pomieszczenia powinny mieç zapewnionà wentylacj´ lub klimatyzacj´, stosownie do
ich przeznaczenia.
§ 52. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi
na pobyt ludzi mo˝e byç zaopatrywany w gaz z sieci gazowej, baterii butli lub zbiorników sta∏ych gazu p∏ynnego, zgodnie z warunkami okreÊlonym w § 156 ust. 1
i § 157.
§ 53. 1. Budynek, odpowiednio do potrzeb wynikajàcych z jego przeznaczenia, powinien byç wyposa˝ony w wewn´trznà instalacj´ elektrycznà.
2. Budynek nale˝y wyposa˝yç w instalacj´ chroniàcà od wy∏adowaƒ atmosferycznych. Obowiàzek ten odnosi si´ do budynków wyszczególnionych w Polskiej
Normie dotyczàcej ochrony odgromowej obiektów budowlanych.
§ 54. 1. Budynek Êredniowysoki i wy˝szy: u˝ytecznoÊci publicznej, mieszkalny, zamieszkania zbiorowego, z wy∏àczeniem budynku koszarowego, a tak˝e innybudynek, w którym co najmniej jedna kondygnacja
z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt wi´cej
ni˝ 50 osób znajduje si´ powy˝ej 12 m ponad poziomem terenu, a tak˝e dwukondygnacyjny i wy˝szy budynek opieki zdrowotnej oraz opieki spo∏ecznej nale˝ywyposa˝yç w dêwigi osobowe.
2. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego oraz u˝ytecznoÊci publicznej, wyposa˝onymw dêwigi, nale˝y zapewniç dost´p do nich i dojazd na

4. Dopuszcza si´ niewyposa˝enie w dêwigi budynku wzniesionego przed dniem 1 kwietnia 1995 r., przy
adaptacji na cele u˝ytkowe poddasza usytuowanego
bezpoÊrednio nad 4 kondygnacjà, je˝eli poziom pod∏ogi tego poddasza znajduje si´ nie wy˝ej ni˝ 12,5 m od
poziomu terenu.
§ 56. Budynek wielorodzinny, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej powinien byç przystosowany do wyposa˝enia w instalacje telekomunikacyjne, w tym radiowo-telewizyjne, odpowiadajàce przepisom odr´bnym i Polskim Normom dotyczàcym wykonania tych instalacji, a stosownie do przeznaczenia budynku — równie˝ w instalacj´ sygnalizacji dzwonkowej
lub domofonowej.
Rozdzia∏ 2OÊwietlenie i nas∏onecznienie§ 57. 1. Pomieszczenie przeznaczone na pobyt ludzi
powinno mieç zapewnione oÊwietlenie dzienne, dostosowane do jego przeznaczenia, kszta∏tu i wielkoÊci,z uwzgl´dnieniem warunków okreÊlonych w § 13 orazw ogólnych przepisach bezpieczeƒstwa i higieny pracy.
2. W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi
stosunek powierzchni okien, liczonej w Êwietle oÊcie˝nic, do powierzchni pod∏ogi powinien wynosiç co najmniej 1:8, natomiast w innym pomieszczeniu, w którym oÊwietlenie dzienne jest wymagane ze wzgl´dów
na przeznaczenie — co najmniej 1:12.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5211 —§ 58. 1. Dopuszcza si´ oÊwietlenie pomieszczenia
przeznaczonego na pobyt ludzi wy∏àcznie Êwiat∏em
sztucznym, je˝eli:1) oÊwietlenie dzienne nie jest konieczne lub nie jest
wskazane ze wzgl´dów technologicznych,2) jest uzasadnione celowoÊcià funkcjonalnà zlokalizowania tego pomieszczenia w obiekcie podziemnym lub w cz´Êci budynku pozbawionej oÊwietlenia dziennego.
2. W przypadku gdy pomieszczenie, o którym mowa w ust. 1, jest pomieszczeniem sta∏ej pracy w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeƒstwa i higieny
pracy, dla zastosowania wy∏àcznie oÊwietlenia Êwiat∏em sztucznym, w tym elektrycznym, jest wymagane
uzyskanie zgody w∏aÊciwego paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, wydanej w porozumieniu z w∏aÊciwym okr´gowym inspektorem pracy.
3. Uzgodnienie, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy budynków s∏u˝àcych obronnoÊci paƒstwa.
§ 59. 1. OÊwietlenie Êwiat∏em sztucznym pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi powinno odpowiadaç potrzebom u˝ytkowym i spe∏niaç wymagania
Polskiej Normy dotyczàcej oÊwietlenia wn´trz Êwiat∏em elektrycznym.
2. Ogólne oÊwietlenie Êwiat∏em sztucznym pomieszczenia przeznaczonego na sta∏y pobyt ludzi powinno zapewniaç odpowiednie warunki u˝ytkowaniaca∏ej jego powierzchni.
3. OÊwietlenie Êwiat∏em sztucznym po∏àczonych zesobà pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi
oraz do ruchu ogólnego (komunikacji) nie powinno
wykazywaç ró˝nic nat´˝enia, wywo∏ujàcych olÊnienie
przy przejÊciu mi´dzy tymi pomieszczeniami.
§ 60. 1. Pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w ˝∏obku, przedszkolu i szkole,z wyjàtkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieç zapewniony czas nas∏onecznienia
co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marcai 21 wrzeÊnia) w godzinach 800—1600, natomiast pokoje
mieszkalne — w godzinach 700—1700.
2. W mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza si´ograniczenie wymagania okreÊlonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w Êródmiejskiej
zabudowie uzupe∏niajàcej dopuszcza si´ ograniczenie
wymaganego czasu nas∏onecznienia do 1,5 godziny,a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie okreÊla si´ wymaganego czasu nas∏onecznienia.

Poz. 690

winny umo˝liwiaç dogodne warunki ruchu, w tym równie˝ osobom niepe∏nosprawnym.
2. Wymaganie przystosowania wejÊç dla osób niepe∏nosprawnych nie dotyczy budynków mieszkalnychw zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej oraz budynków rekreacji indywidualnej, budynków koszarowych,a tak˝e budynków w zak∏adach karnych i aresztachÊledczych oraz w zak∏adach poprawczych i schroniskach dla nieletnich.
§ 62. 1. Drzwi wejÊciowe do budynku i ogólnodost´pnych pomieszczeƒ u˝ytkowych oraz do mieszkaƒ
powinny mieç w Êwietle oÊcie˝nicy co najmniej: szerokoÊç 0,9 m i wysokoÊç 2 m. W przypadku zastosowania
drzwi zewn´trznych dwuskrzyd∏owych szerokoÊç
skrzyd∏a g∏ównego nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 0,9 m.
2. W wejÊciach do budynku i ogólnodost´pnych
pomieszczeƒ u˝ytkowych mogà byç zastosowane
drzwi obrotowe lub wahad∏owe, pod warunkiem usytuowania przy nich drzwi rozwieranych lub rozsuwanych, przystosowanych do ruchu osób niepe∏nosprawnych, oraz spe∏nienia wymagaƒ § 240.
3. W drzwiach, o których mowa w ust. 1, orazw drzwiach do mieszkaƒ i pomieszczeƒ mieszkalnych
w budynku zamieszkania zbiorowego wysokoÊç progów nie mo˝e przekraczaç 20 mm.
§ 63. WejÊcia z zewnàtrz do budynku i pomieszczeƒ
przeznaczonych na pobyt ludzi nale˝y chroniç przed
nadmiernym dop∏ywem ch∏odnego powietrza przez
zastosowanie przedsionka, kurtyny powietrznej lub innych rozwiàzaƒ nieutrudniajàcych ruchu. Wymagania
te nie dotyczà dodatkowych wejÊç nieprzewidzianych
do sta∏ego u˝ytkowania.
§ 64. WejÊcie do budynku i do ka˝dej klatki schodowej powinno mieç elektryczne oÊwietlenie zewn´trzne.
Nie dotyczy to budownictwa zagrodowego i rekreacyjnego.
§ 65. W budynku wielorodzinnym, w pomieszczeniu przy wejÊciu, nale˝y zapewniç miejsce do zainstalowania domowych skrzynek listowych.
Rozdzia∏ 4
Schody i pochylnie§ 66. W celu zapewnienia dost´pu do pomieszczeƒ
po∏o˝onych na ró˝nych poziomach nale˝y stosowaç
schody sta∏e, a w zale˝noÊci od przeznaczenia budynku — równie˝ pochylnie odpowiadajàce warunkomokreÊlonym w rozporzàdzeniu.

WejÊcia do budynków i mieszkaƒ

§ 67. Zainstalowanie w budynku schodów lub pochylni ruchomych nie zwalnia z obowiàzku zastosowania schodów lub pochylni sta∏ych.

§ 61. 1. Po∏o˝enie drzwi wejÊciowych do budynku
oraz kszta∏t i wymiary pomieszczeƒ wejÊciowych po-§ 68. 1. Graniczne wymiary schodów sta∏ych w budynkach o ró˝nym przeznaczeniu okreÊla tabela:

Rozdzia∏ 3

Dziennik Ustaw Nr 75— 5212 —2. W budynkach u˝ytecznoÊci publicznej oraz budynkach produkcyjnych ∏àcznà szerokoÊç u˝ytkowà
biegów oraz ∏àcznà szerokoÊç u˝ytkowà spoczników
w klatkach schodowych, stanowiàcych drog´ ewakuacyjnà, nale˝y obliczaç proporcjonalnie do liczby osób
mogàcych przebywaç równoczeÊnie na kondygnacji,na której przewiduje si´ obecnoÊç najwi´kszej ich
liczby, przyjmujàc co najmniej 0,6 m szerokoÊci na
100 osób, lecz nie mniej ni˝ okreÊlono to w ust. 1.
3. SzerokoÊç u˝ytkowa schodów zewn´trznych do
budynku powinna wynosiç co najmniej 1,2 m, przy
czym nie mo˝e byç mniejsza ni˝ szerokoÊç u˝ytkowa
biegu schodowego w budynku, przyj´ta zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w ust. 1 i 2.
4. SzerokoÊç u˝ytkowà schodów sta∏ych mierzy si´mi´dzy wewn´trznymi kraw´dziami por´czy, a w przypadku balustrady jednostronnej — mi´dzy wykoƒczonà powierzchnià Êciany a wewn´trznà kraw´dzià por´czy tej balustrady. SzerokoÊci te nie mogà byç ograniczane przez zainstalowane urzàdzenia oraz elementy
budynku.
§ 69. 1. Liczba stopni w jednym biegu schodów sta∏ych, ∏àczàcych kondygnacje, powinna wynosiç nie
mniej ni˝ 3 i nie wi´cej ni˝:Poz. 690

1) w budynku opieki zdrowotnej — 14 stopni,2) w innych budynkach — 17 stopni.
2. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nie
dotyczy budynków jednorodzinnych, zagrodowych
oraz mieszkaƒ dwupoziomowych.
3. Liczba stopni w jednym biegu schodów zewn´trznych nie powinna wynosiç wi´cej ni˝ 10.
4. SzerokoÊç stopni sta∏ych schodów wewn´trznych powinna wynikaç z warunku okreÊlonego wzorem: 2h + s = 0,6 do 0,65 m, gdzie h oznacza wysokoÊç
stopnia, s — jego szerokoÊç.
5. SzerokoÊç stopni schodów zewn´trznych przyg∏ównych wejÊciach do budynku powinna wynosiç
w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej co najmniej
0,35 m, w innych budynkach — co najmniej 0,3 m.
6. SzerokoÊç stopni schodów wachlarzowych powinna wynosiç co najmniej 0,25 m, natomiast w schodach zabiegowych i kr´conych szerokoÊç takà nale˝yzapewniç w odleg∏oÊci nie wi´kszej ni˝ 0,4 m od por´czy balustrady wewn´trznej lub s∏upa stanowiàcego
koncentrycznà konstrukcj´ schodów.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5213 —7. W budynku zak∏adu opieki zdrowotnej stosowanie schodów zabiegowych i wachlarzowych, jako przeznaczonych do ruchu pacjentów, jest zabronione.
8. W budynkach opieki zdrowotnej, a tak˝e budynkach zamieszkania zbiorowego przeznaczonych dla§ 71. 1. Pochylnie przeznaczone dla osób niepe∏nosprawnych powinny mieç szerokoÊç p∏aszczyzny ruchu
1,2 m, kraw´˝niki o wysokoÊci co najmniej
0,07 m i obustronne por´cze odpowiadajàce warunkom okreÊlonym w § 298, przy czym odst´p mi´dzy nimi powinien mieÊciç si´ w granicach od 1 m do 1,1 m.

Poz. 690

osób starszych oraz niepe∏nosprawnych zabrania si´stosowania stopni schodów z noskami i podci´ciami.
§ 70. Maksymalne nachylenie pochylni zwiàzanych
z budynkiem nie mo˝e przekraczaç wielkoÊci okreÊlonych w poni˝szej tabeli:umo˝liwiaç manewrowanie wózkiem inwalidzkim
i otwieranie drzwi oraz mieç wymiary co najmniej
1,5x1,5 m.
Rozdzia∏ 5
Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi

2. D∏ugoÊç poziomej p∏aszczyzny ruchu na poczàtku i na koƒcu pochylni powinna wynosiç co najmniej
1,5 m.
3. Przestrzeƒ manewrowa na spoczniku zwiàzanym
z pochylnià przed wejÊciem do budynku powinna§ 72. 1. WysokoÊç pomieszczeƒ przeznaczonych na
pobyt ludzi powinna odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w poni˝szej tabeli, je˝eli przepisy odr´bne,
w tym dotyczàce pomieszczeƒ pracy i pomieszczeƒs∏u˝by zdrowia, nie okreÊlajà innych wymagaƒ:Dziennik Ustaw Nr 75— 5214 —2. Pomieszczenia, których wysokoÊç powinna,
zgodnie z ust. 1, wynosiç co najmniej 3 m i 3,3 m, mogà byç obni˝one do wysokoÊci nie mniejszej ni˝
2,5 m w przypadku zastosowania wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji, pod
warunkiem uzyskania zgody paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

Poz. 690

nicznych i gospodarczych, powinny mieç co najmniej szerokoÊç 0,9 m i wysokoÊç 2 m w ÊwietleoÊcie˝nicy.
3. Drzwi, o których mowa w ust. 1 i 2, nie powinnymieç progów.
Rozdzia∏ 6§ 73. 1. W pomieszczeniu mieszkalnym poziom
pod∏ogi od strony Êciany z otworami okiennymi
i drzwiowymi nie powinien znajdowaç si´ poni˝ej poziomu terenu przy budynku.
2. W pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku zak∏adu opieki zdrowotnej, opieki spo∏ecznej, oÊwiaty, wychowania i nauki poziom pod∏ogi
powinien znajdowaç si´ co najmniej 0,3 m powy˝ej terenu urzàdzonego przy budynku.
3. W pomieszczeniu produkcyjnym i us∏ugowym
poziom pod∏ogi mo˝e znajdowaç si´ na poziomie terenu urzàdzonego przy budynku. Obni˝enie poziomu
pod∏ogi poni˝ej terenu wymaga uzyskania zgodypaƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego
wydanej w porozumieniu z w∏aÊciwym okr´gowym inspektorem pracy.
§ 74. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej pomieszczenia ogólnodost´pne ze zró˝nicowanym poziomem
pod∏óg powinny byç przystosowane do ruchu osób
niepe∏nosprawnych.
§ 75. 1. Drzwi do pomieszczenia przeznaczonego na
sta∏y pobyt ludzi oraz do pomieszczenia kuchennego
powinny mieç co najmniej szerokoÊç 0,8 m i wysokoÊç
2 m w Êwietle oÊcie˝nicy.
2. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej drzwi wewn´trzne, z wyjàtkiem drzwi do pomieszczeƒ tech-

Pomieszczenia higienicznosanitarne§ 76. Wymagania dotyczàce pomieszczeƒ higienicznosanitarnych okreÊlajà przepisy rozporzàdzenia,
a tak˝e przepisy dotyczàce bezpieczeƒstwa i higieny
pracy oraz obrony cywilnej. Do pomieszczeƒ higienicznosanitarnych zalicza si´ ∏aênie, sauny, natryski, ∏azienki, ust´py, umywalnie, szatnie, przebieralnie, pralnie,
pomieszczenia higieny osobistej kobiet, jak te˝ pomieszczenia s∏u˝àce do odka˝ania, oczyszczania orazsuszenia odzie˝y i obuwia, a tak˝e przechowywania
sprz´tu do utrzymania czystoÊci.
§ 77. 1. Pomieszczenie higienicznosanitarne powinno mieç wentylacj´ spe∏niajàcà wymagania przepisów
rozporzàdzenia oraz przepisów odr´bnych.
2. Pomieszczenie higienicznosanitarne powinnomieç wysokoÊç w Êwietle co najmniej 2,5 m, z wyjàtkiem ∏aêni ogólnodost´pnej, której wysokoÊç powinna
wynosiç co najmniej 3 m.
3. Dopuszcza si´ zmniejszenie wysokoÊci pomieszczenia higienicznosanitarnego w budynku mieszkalnym oraz w hotelu, motelu i pensjonacie do
2,2 m w Êwietle, w przypadku gdy jest ono wyposa˝one w wentylacj´ mechanicznà wywiewnà lub nawiewno-wywiewnà.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5215 —§ 78. 1. Âciany pomieszczenia higienicznosanitarnego powinny mieç do wysokoÊci co najmniej 2 m powierzchnie zmywalne i odporne na dzia∏anie wilgoci.
2. Posadzka pralni, ∏azienki, umywalni, kabiny natryskowej i ust´pu powinna byç zmywalna, nienasiàkliwa i nieÊliska.
§ 79. 1. Drzwi do ∏azienki, umywalni i wydzielonegoust´pu powinny otwieraç si´ na zewnàtrz pomieszczenia, mieç, z zastrze˝eniem § 75 ust. 2, co najmniej szerokoÊç 0,8 m i wysokoÊç 2 m w Êwietle oÊcie˝nicy,
a w dolnej cz´Êci — otwory o sumarycznym przekroju
nie mniejszym ni˝ 0,022 m2 dla dop∏ywu powietrza.
2. W ∏azienkach i ust´pach, z wyjàtkiem ogólnodost´pnych, dopuszcza si´ stosowanie drzwi przesuwnych lub sk∏adanych.
§ 80. 1. Kubatura pomieszczenia ∏azienki z wentylacjà grawitacyjnà powinna wynosiç co najmniej:
1) 8 m3 — przy zastosowaniu w tym pomieszczeniu
urzàdzenia gazowego, o którym mowa w § 172
ust. 3 pkt 1.
2) 6,5 m3 — przy doprowadzeniu centralnej ciep∏ej
wody lub zastosowaniu elektrycznego urzàdzenia
do ogrzewania wody bàdê urzàdzenia gazowego,o którym mowa w § 172 ust. 3 pkt 2, a tak˝e gdy
urzàdzenie gazowe znajduje si´ poza tym pomieszczeniem.
2. Dopuszcza si´ zmniejszenie kubatury, o której
mowa w ust. 1 pkt 2, jednak˝e nie poni˝ej 5,5 m3, je˝eli pomieszczenie ∏azienki jest wyposa˝one co najmniej
w wentylacj´ mechanicznà wywiewnà.
§ 81. 1. Kabina natryskowa niezamkni´ta, stanowiàca wydzielonà cz´Êç pomieszczeƒ natrysków i umywalni zbiorowych, powinna mieç powierzchni´ nie
mniejszà ni˝ 0,9 m2 i szerokoÊç co najmniej 0,9 m.
2. Kabina natryskowa zamkni´ta, wydzielona Êciankami na ca∏à wysokoÊç pomieszczenia, powinna mieçpowierzchni´ nie mniejszà ni˝ 1,5 m2 i szerokoÊç conajmniej 0,9 m oraz byç wyposa˝ona w wentylacj´ mechanicznà wywiewnà.
3. Kabina natryskowa zamkni´ta, przystosowana
do potrzeb osób niepe∏nosprawnych, które muszà korzystaç z wózków inwalidzkich w trakcie kàpieli, powinna mieç powierzchni´ nie mniejszà ni˝ 2,5 m2 i szerokoÊç co najmniej 1,5 m oraz byç wyposa˝ona w wentylacj´ mechanicznà wywiewnà.
4. W sàsiedztwie kabin natryskowych i umywalni
zbiorowych powinna znajdowaç si´ kabina ust´powa.
§ 82. 1. W budynku zamieszkania zbiorowego ∏azienki zwiàzane z pomieszczeniami mieszkalnymi powinny byç wyposa˝one w wann´ lub natrysk oraz umywalk´. Miska ust´powa mo˝e byç usytuowana w ∏azience lub w wydzielonej kabinie ust´powej wyposa˝onej w umywalk´.

Poz. 690

2. W budynku, o którym mowa w ust. 1, bez ∏azienek i ust´pów zwiàzanych z pomieszczeniami mieszkalnymi nale˝y przewidzieç na ka˝dej kondygnacji
umywalnie i ust´py przeznaczone do wspólnego u˝ytku, wyposa˝one co najmniej w:1) 1 misk´ ust´powà dla 10 kobiet,
2) 1 misk´ ust´powà i 1 pisuar dla 20 m´˝czyzn,3) 1 urzàdzenie natryskowe dla 15 osób,
4) 1 umywalk´ dla 5 osób.
§ 83. Kabina ust´powa (ust´p wydzielony),
nieprzeznaczona dla osób niepe∏nosprawnych, powinna mieç najmniejszy wymiar poziomy (szerokoÊç)w Êwietle co najmniej 0,9 m i powierzchni´ przed miskà ust´powà co najmniej 0,6x0,9 m w rzucie poziomym, spe∏niajàcà równie˝ funkcj´ powierzchni przed
umywalkà — w przypadku jej zainstalowania w kabinie ust´powej.
§ 84. 1. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej i zak∏adu pracy nale˝y urzàdziç ust´py ogólnodost´pne. Je˝eli liczba osób w pomieszczeniach przeznaczonych na
pobyt ludzi na danej kondygnacji jest mniejsza od 10,
dopuszcza si´ umieszczenie ust´pu na najbli˝szej, wy˝szej lub ni˝szej kondygnacji.
2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, w ust´pach ogólnodost´pnych powinna przypadaç co najmniej jedna umywalka na 20 osób, co najmniej jedna
miska ust´powa i jeden pisuar na 30 m´˝czyzn orazjedna miska ust´powa na 20 kobiet, je˝eli przepisy dotyczàce bezpieczeƒstwa i higieny pracy nie stanowià
inaczej. W przypadku gdy w pomieszczeniach przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi liczba osób jest mniejszani˝ 10, dopuszcza si´ umieszczenie wspólnego ust´pu
dla kobiet i m´˝czyzn.
3. W budynkach, o których mowa w ust. 1, odleg∏oÊç od stanowiska pracy lub miejsca przebywania ludzi do najbli˝szego ust´pu nie mo˝e byç wi´ksza ni˝
75 m, a od stanowiska pracy chronionej — ni˝ 50 m.
§ 85. 1. Ust´py ogólnodost´pne w budynkach zamieszkania zbiorowego, u˝ytecznoÊci publicznej i zak∏adów pracy powinny mieç wejÊcia z dróg komunikacji ogólnej.
2. W ust´pach ogólnodost´pnych nale˝y stosowaç:
1) przedsionki, oddzielone Êcianami pe∏nymi na ca∏à
wysokoÊç pomieszczenia, w których mogà byç instalowane tylko umywalki,2) drzwi wejÊciowe o szerokoÊci co najmniej 0,9 m,
3) drzwi wewn´trzne i drzwi do kabin ust´powych
o szerokoÊci co najmniej 0,8 m, otwierane na zewnàtrz,4) przegrody dzielàce ust´p damski od m´skiego, wykonane jako Êciany pe∏ne na ca∏à wysokoÊç pomieszczenia,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5216 —5) miski ust´powe umieszczone w oddzielnych kabinach o szerokoÊci co najmniej 0,9 m i d∏ugoÊci
1,10 m, ze Êciankami i drzwiami o wysokoÊci conajmniej 2 m z przeÊwitem nad pod∏ogà 0,15 m;
oddzielenia nie wymagajà ust´py dla dzieci w ˝∏obkach i przedszkolach,6) wpusty kanalizacyjne pod∏ogowe z syfonem orazarmatur´ czerpalnà ze z∏àczkà do w´˝a w pomieszczeniach z pisuarem lub majàcych wi´cej ni˝ 4 kabiny ust´powe,7) wentylacj´ grawitacyjnà lub mechanicznà —w ust´pach z oknem i jednà kabinà, a w innych —mechanicznà o dzia∏aniu ciàg∏ym lub w∏àczanà automatycznie.
3. Przedsionków, o których mowa w ust. 2 pkt 1, nie
wymagajà ust´py przy salach zaj´ç w ˝∏obkach i przedszkolach oraz przy pokojach dla chorych w szpitalach.
§ 86. 1. W budynku, na kondygnacjach dost´pnych
dla osób niepe∏nosprawnych, co najmniej jedno
z ogólnodost´pnych pomieszczeƒ higienicznosanitarnych powinno byç przystosowane dla tych osób przez:

6. W ust´pie publicznym co najmniej jedna kabina
powinna byç przystosowana do potrzeb osób niepe∏nosprawnych, zgodnie z § 86.
§ 88. 1. WejÊcie do ust´pu publicznego, wbudowanego w inny obiekt, nie mo˝e prowadziç bezpoÊrednio
z klatki schodowej lub innej drogi komunikacji ogólnej
w budynku ani z pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi.
2. Odleg∏oÊç od okien i drzwi ust´pu publicznego
do okien i drzwi do pomieszczeƒ przeznaczonych na
pobyt ludzi oraz do produkcji i magazynowania artyku∏ów ˝ywnoÊciowych i farmaceutycznych nie mo˝e byçmniejsza ni˝ 10 m.
§ 89. 1. Przepisów § 73 ust. 1, § 75, 79 ust. 1, § 82
i 83 oraz w przypadkach przebudowy tak˝e § 77 ust. 2
niniejszego dzia∏u nie stosuje si´ do budynków zakwaterowania osób tymczasowo aresztowanych, skazanych lub ukaranych, zwanych dalej „osadzonymi”.
2. Przepisów § 75 i 79 ust. 1 nie stosuje si´ do zak∏adów poprawczych i schronisk dla nieletnich.
Rozdzia∏ 71) zapewnienie przestrzeni manewrowej o wymiarachco najmniej 1,5x1,5 m,2) stosowanie w tych pomieszczeniach i na trasie dojazdu do nich drzwi bez progów,
3) zainstalowanie odpowiednio przystosowanej, conajmniej jednej miski ust´powej i umywalki, a tak˝e jednego natrysku, je˝eli ze wzgl´du na przeznaczenie przewiduje si´ w budynku takie urzàdzenia,
4) zainstalowanie uchwytów u∏atwiajàcych korzystanie z urzàdzeƒ higienicznosanitarnych.
2. Dopuszcza si´ stosowanie pojedynczego ust´pu
dla osób niepe∏nosprawnych bez przedsionka oddzielajàcego od komunikacji ogólnej.
§ 87. 1. Ust´py publiczne nale˝y sytuowaç na terenach wyposa˝onych w sieç wodociàgowà i kanalizacyjnà.
2. Dopuszcza si´ sytuowanie ust´pów publicznych
na terenach nieskanalizowanych, jako budynki wolno
stojàce ze szczelnymi zbiornikami nieczystoÊci.
3. Dopuszcza si´ sytuowanie tymczasowych, nieskanalizowanych ust´pów publicznych na terenachskanalizowanych, za zgodà w∏aÊciwego terenowo paƒstwowego inspektora sanitarnego.
4. Ust´p publiczny powinien odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w § 85 oraz mieç kabiny ust´poweo wymiarach co najmniej 1,5 m d∏ugoÊci i 1 m szerokoÊci.
5. W ust´pie publicznym nale˝y zainstalowaç conajmniej jeden wpust kanalizacyjny pod∏ogowy z syfonem oraz armatur´ czerpalnà ze z∏àczkà do w´˝a.

Poz. 690

Szczególne wymagania dotyczàce mieszkaƒ
w budynkach wielorodzinnych§ 90. Mieszkanie w budynku wielorodzinnym powinno spe∏niaç wymagania dotyczàce pomieszczeƒ
przeznaczonych na pobyt ludzi, a ponadto wymaganiaokreÊlone w niniejszym rozdziale.
§ 91. Mieszkanie, z wyjàtkiem jedno- i dwupokojowego, powinno byç przewietrzane na przestrza∏ lub naro˝nikowo. Nie dotyczy to mieszkania w budynku podlegajàcym przebudowie, a tak˝e mieszkania wyposa˝onego w wentylacj´ mechanicznà o dzia∏aniu ciàg∏ym
wywiewnà lub nawiewno-wywiewnà.
§ 92. 1. Mieszkanie, oprócz pomieszczeƒ mieszkalnych, powinno mieç kuchni´ lub wn´k´ kuchennà, ∏azienk´, ust´p wydzielony lub misk´ ust´powà w ∏azience, przestrzeƒ sk∏adowania oraz przestrzeƒ komunikacji wewn´trznej.
2. Kuchnia i wn´ka kuchenna powinny byç wyposa˝one w trzon kuchenny, zlewozmywak lub zlew orazmieç uk∏ad przestrzenny, umo˝liwiajàcy zainstalowanie ch∏odziarki i urzàdzenie miejsca pracy.
3. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym w ∏azienkach powinno byç mo˝liwe zainstalowanie wanny
lub kabiny natryskowej, umywalki, miski ust´powej(je˝eli nie ma ust´pu wydzielonego), automatycznej
pralki domowej, a tak˝e usytuowanie pojemnika na
brudnà bielizn´. Sposób zagospodarowania i rozmieszczenia urzàdzeƒ sanitarnych powinien zapewniaç do nich dogodny dost´p.
4. Ust´p wydzielony nale˝y wyposa˝yç w umywalk´.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5217 —§ 93. 1. Pomieszczenie mieszkalne i kuchenne powinno mieç bezpoÊrednie oÊwietlenie Êwiat∏em dziennym.
2. W mieszkaniu jednopokojowym dopuszcza si´pomieszczenie kuchenne bez okien lub wn´k´ kuchennà po∏àczonà z przedpokojem, pod warunkiem zastosowania co najmniej wentylacji:
1) grawitacyjnej — w przypadku kuchni elektrycznej,
2) mechanicznej wywiewnej — w przypadku kuchni
gazowej.
3. W mieszkaniu wielopokojowym kuchnia mo˝estanowiç cz´Êç pokoju przeznaczonego na pobyt dzienny, pod warunkiem zastosowania w tym pomieszczeniu wentylacji grawitacyjnej lub mechanicznej z pod∏àczeniem do niej okapu wywiewnego nad trzonem kuchennym, a tak˝e z zapewnieniem odprowadzenia powietrza z pomieszczenia dodatkowym otworem wywiewnym, usytuowanym nie wi´cej ni˝ 0,15 m poni˝ejp∏aszczyzny sufitu.
§ 94. 1. W budynku wielorodzinnym szerokoÊç
w Êwietle Êcian pomieszczeƒ powinna wynosiç co najmniej:
1) pokoju sypialnego przewidzianego dla jednej osoby — 2,2 m,
2) pokoju sypialnego przewidzianego dla dwóch osób
— 2,7 m,3) kuchni w mieszkaniu jednopokojowym — 1,8 m,
4) kuchni w mieszkaniu wielopokojowym — 2,4 m.
2. W mieszkaniu co najmniej jeden pokój powinienmieç powierzchni´ nie mniejszà ni˝ 16 m2.
§ 95. 1. Kszta∏t i wymiary przedpokoju powinnyumo˝liwiaç przeniesienie chorego na noszach oraz wykonanie manewru wózkiem inwalidzkim w miejscachzmiany kierunku ruchu.
2. Korytarze stanowiàce komunikacj´ wewn´trznà
w mieszkaniu powinny mieç szerokoÊç w Êwietle conajmniej 1,2 m, z dopuszczeniem miejscowego zw´˝enia do 0,9 m na d∏ugoÊci korytarza nie wi´kszej ni˝
1,5 m.

Poz. 690

2. Podpory, zamocowania i z∏àcza urzàdzeƒ, o których mowa w ust. 1, powinny byç wykonane w sposób
uniemo˝liwiajàcy przenoszenie niedopuszczalnego ha∏asu i drgaƒ na elementy budynku i instalacje.
§ 97. 1. WysokoÊç pomieszczenia technicznego
i gospodarczego nie powinna byç mniejsza ni˝ 2 m, je˝eli inne przepisy rozporzàdzenia nie okreÊlajà wi´kszych wymagaƒ.
2. W pomieszczeniach, o których mowa w ust. 1,
wysokoÊç drzwi i przejÊç pod przewodami instalacyjnymi powinna wynosiç w Êwietle co najmniej 1,9 m,
z zastrze˝eniem § 242 ust. 3.
3. WysokoÊç kana∏ów i przestrzeni instalacyjnych
w budynku oraz studzienek rewizyjnych powinna wynosiç w Êwietle co najmniej 1,9 m, przy czym na odcinkach o d∏ugoÊci do 4 m wysokoÊç kana∏ów mo˝e byçobni˝ona do 0,9 m.
4. Odleg∏oÊç mi´dzy w∏azami kontrolnymi w kana∏ach instalacyjnych nie mo˝e przekraczaç 30 m. W∏azy
te powinny znajdowaç si´ na ka˝dym za∏amaniu kana∏u i mieç wymiary co najmniej 0,6 m x 0,6 m lubÊrednic´ 0,6 m.
5. Przepisy ust. 3 i 4 nie odnoszà si´ do tuneli kablowych, w stosunku do których wymagania okreÊla Polska Norma dotyczàca projektowania i budowy elektroenergetycznych i sygnalizacyjnych linii kablowych.
§ 98. 1. Pod∏ogi w pomieszczeniach technicznych
i gospodarczych powinny byç wykonane w sposób zapewniajàcy utrzymanie czystoÊci, stosownie do ich
przeznaczenia.
2. Pomieszczenia techniczne i gospodarcze powinny byç wyposa˝one w instalacje i urzàdzenia elektryczne dostosowane do ich przeznaczenia, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczàcych tych instalacji
i urzàdzeƒ.
Rozdzia∏ 9DojÊcia i przejÊcia do urzàdzeƒ technicznych§ 99. 1. DojÊciami i przejÊciami do dêwignic i innychurzàdzeƒ technicznych mogà byç korytarze, pomosty,
podesty, galerie, schody, z zastrze˝eniem § 68 ust. 1,
drabiny i klamry, wykonane z materia∏ów niepalnych.

Rozdzia∏ 8
Pomieszczenia techniczne i gospodarcze§ 96. 1. Pomieszczenie techniczne, w którym sà zainstalowane urzàdzenia emitujàce ha∏asy lub drgania,
mo˝e byç sytuowane w bezpoÊrednim sàsiedztwie pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi, pod warunkiem zastosowania rozwiàzaƒ konstrukcyjno-materia∏owych, zapewniajàcych ochron´ sàsiednich pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi przed ucià˝liwym oddzia∏ywaniem tych urzàdzeƒ, zgodnie z wymaganiami § 323 ust. 2 pkt 2 i § 327 rozporzàdzenia oraz
Polskich Norm dotyczàcych dopuszczalnego poziomu
ha∏asu w pomieszczeniach i szkodliwych drgaƒ.

2. Ogólne wymagania dotyczàce dojÊç i przejÊç dodêwignic nale˝y stosowaç równie˝ w razie wykonaniadojÊç roboczych do pomieszczeƒ i cz´Êci budynku
nieprzeznaczonych na pobyt ludzi, zwiàzanych z okresowà obs∏ugà maszyn i urzàdzeƒ oraz przeglàdem
i utrzymaniem stanu technicznego budynku.
§ 100. 1. DojÊcia i przejÊcia powinny mieç wysokoÊç
w Êwietle co najmniej 1,9 m i mogà byç usytuowane
nad stanowiskiem pracy na wysokoÊci co najmniej
2,5 m, liczàc od poziomu pod∏ogi tego stanowiska.
2. Nawierzchnia pod∏ogi w dojÊciach i przejÊciach
nie mo˝e byç Êliska.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5218 —3. Pod∏ogi a˝urowe nie mogà mieç otworów o powierzchni wi´kszej ni˝ 1700 mm2 i wymiarów umo˝liwiajàcych przejÊcie przez nie kuli o Êrednicy wi´kszejni˝ 36 mm.
4. Poziome dojÊcia i przejÊcia od strony przestrzeni
otwartej powinny byç zabezpieczone balustradà o wysokoÊci 1,1 m z poprzeczkà umieszczonà w po∏owie jej
wysokoÊci i kraw´˝nikiem o wysokoÊci co najmniej
0,15 m.
§ 101. 1. W wyjàtkowych przypadkach, uzasadnionych wzgl´dami u˝ytkowymi, jako dojÊcie i przejÊcie
mi´dzy ró˝nymi poziomami mogà s∏u˝yç drabiny lub
klamry, trwale zamocowane do konstrukcji.
2. SzerokoÊç drabin lub klamer, o których mowa
w ust. 1, powinna wynosiç co najmniej 0,5 m, a odst´py mi´dzy szczeblami nie mogà byç wi´ksze ni˝ 0,3 m.
Poczynajàc od wysokoÊci 3 m nad poziomem pod∏ogi,
drabiny lub klamry powinny byç zaopatrzone w urzàdzenia zabezpieczajàce przed upadkiem, takie jak obr´cze ochronne, rozmieszczone w rozstawie nie wi´kszym ni˝ 0,8 m, z pionowymi pr´tami w rozstawie nie
wi´kszym ni˝ 0,3 m.
3. Odleg∏oÊç drabiny lub klamry od Êciany bàdê innej konstrukcji, do której sà umocowane, nie mo˝e byçmniejsza ni˝ 0,15 m, a odleg∏oÊç obr´czy ochronnej od
drabiny, w miejscu najbardziej od niej oddalonym, nie
mo˝e byç mniejsza ni˝ 0,7 m i wi´ksza ni˝ 0,8 m.
4. Spoczniki z balustradà powinny byç umieszczone co 8—10 m wysokoÊci drabiny lub ciàgu klamer.
Górne koƒce pod∏u˝nic (bocznic) drabin powinny byçwyprowadzone co najmniej 0,75 m nad poziom wejÊcia (pomostu), je˝eli nie zosta∏y zastosowane inne zabezpieczenia przed upadkiem.
Rozdzia∏ 10

Poz. 690

6) instalacj´ przeciwpo˝arowà, wymaganà przepisami dotyczàcymi ochrony przeciwpo˝arowej, zabezpieczonà przed zamarzaniem.
§ 103. 1. Do gara˝u po∏o˝onego poni˝ej lub powy˝ej terenu nale˝y zapewniç dojazd dla samochodów za
pomocà pochylni o maksymalnym nachyleniu nie
wi´kszym ni˝ okreÊlone w § 70 lub zastosowaç odpowiednie urzàdzenia do transportu pionowego.
2. W gara˝u przeznaczonym dla wi´cej ni˝ 25 samochodów na ka˝dej kondygnacji, nale˝y stosowaç pochylnie o szerokoÊci co najmniej 5,5 m, umo˝liwiajàce
ruch dwukierunkowy, lub osobne, jednopasmowe pochylnie o szerokoÊci co najmniej 2,7 m dla wjazdu i wyjazdu samochodów.
3. W gara˝u przeznaczonym dla nie wi´cej ni˝
25 samochodów na kondygnacji, dopuszcza si´ zastosowanie wy∏àcznie pochylni jednopasmowych, pod
warunkiem zainstalowania sygnalizacji do regulacjikierunków ruchu.
4. W gara˝u jedno- i dwupoziomowym, przeznaczonym dla nie wi´cej ni˝ 10 samochodów na kondygnacji, dopuszcza si´ zastosowanie pochylni jednopasmowej bez sygnalizacji Êwietlnej.
§ 104. 1. Dojazd (droga manewrowa) do stanowisk
postojowych w gara˝u jednoprzestrzennym (bez Êcian
wewn´trznych) powinien mieç szerokoÊç dostosowanà do warunków ruchu takich samochodów, jakie majà byç przechowywane, oraz do sposobu ich usytuowania w stosunku do osi drogi, ale co najmniej:
1) przy usytuowaniu prostopad∏ym — 5,7 m,
2) przy usytuowaniu pod kàtem 60° — 4 m,
3) przy usytuowaniu pod kàtem 45° — 3,5 m,
4) przy usytuowaniu równoleg∏ym — 3 m.

Gara˝e dla samochodów osobowych§ 102. Gara˝ do przechowywania i bie˝àcej, niezawodowej obs∏ugi samochodów osobowych, stanowiàcy samodzielny obiekt budowlany lub cz´Êç innego
obiektu, b´dàcy gara˝em zamkni´tym — z pe∏nà obudowà zewn´trznà i zamykanymi otworami, bàdê gara˝em otwartym — bez Êcian zewn´trznych albo ze Êcianami niepe∏nymi lub a˝urowymi, powinien mieç:1) wysokoÊç w Êwietle konstrukcji co najmniej
2,2 m i do spodu przewodów i urzàdzeƒ instalacyjnych 2 m,2) wjazdy lub wrota gara˝owe co najmniej o szerokoÊci 2,3 m i wysokoÊci 2 m w Êwietle,
3) elektrycznà instalacj´ oÊwietleniowà,4) zapewnionà wymian´ powietrza, zgodnie z § 108,5) wpusty pod∏ogowe z syfonem i osadnikami w gara˝u z instalacjà wodociàgowà lub przeciwpo˝arowà tryskaczowà, w gara˝u podziemnym przed
wjazdem do niego oraz w gara˝u nadziemnymo pojemnoÊci powy˝ej 25 samochodów,

2. Dopuszcza si´ zmniejszenie wymiaru, o którym
mowa w ust. 1 pkt 1, do 5,0 m, je˝eli stanowiska postojowe majà szerokoÊç co najmniej 2,5 m.
3. Stanowiska postojowe w gara˝u powinny mieçco najmniej szerokoÊç 2,3 m i d∏ugoÊç 5,0 m, z zachowaniem odleg∏oÊci mi´dzy bokiem samochodu a Êcianà lub s∏upem — co najmniej 0,5 m.
4. Stanowiska postojowe w gara˝u, przeznaczone
dla samochodów, z których korzystajà osoby niepe∏nosprawne, powinny mieç zapewniony dojazd na wózku
inwalidzkim z drogi manewrowej do drzwi samochodu
co najmniej z jednej strony, o szerokoÊci nie mniejszejni˝ 1,2 m.
§ 105. 1. W gara˝u podziemnym i wielopoziomowym nadziemnym jako dojÊcia nale˝y stosowaç schody odpowiadajàce warunkom okreÊlonym w § 68.
2. W gara˝u jednopoziomowym podziemnym
i nadziemnym dopuszcza si´ wykorzystanie jako dojÊcia pochylni przeznaczonych do ruchu samochodów,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5219 —je˝eli ich nachylenie nie przekracza 10% oraz istniejemo˝liwoÊç wydzielenia bezpiecznego pasma ruchu
pieszego o szerokoÊci co najmniej 0,75 m.
3. Nie wymaga si´ wydzielenia pasma ruchu pieszego na pochylni dwupasmowej, a w gara˝u o pojemnoÊci do 25 samochodów w∏àcznie na kondygnacji —tak˝e na pochylni jednopasmowej.
4. Stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystajà osoby niepe∏nosprawne, nale˝y sytuowaç na poziomie terenu lub na kondygnacjach dost´pnych dla tych osób z pochylni, odpowiadajàcej warunkom okreÊlonym w § 70, lub przy zastosowaniu mechanicznych urzàdzeƒ podnoÊnych.
§ 106. 1. Gara˝ znajdujàcy si´ w budynku o innym
przeznaczeniu powinien mieç Êciany i stropy, zapewniajàce wymaganà izolacj´ akustycznà, o której mowa
w § 326, oraz szczelnoÊç uniemo˝liwiajàcà przenikanie
spalin lub oparów paliwa do sàsiednich pomieszczeƒ,przeznaczonych na pobyt ludzi, usytuowanych obok
lub nad gara˝em.
2. Dopuszcza si´ sytuowanie nad gara˝em otwartym kondygnacji z pomieszczeniami przeznaczonymi
na pobyt ludzi, z wyjàtkiem pomieszczeƒ mieszkalnych, opieki zdrowotnej oraz oÊwiaty i nauki, przy spe∏nieniu jednego z warunków:
1) lico Êciany zewn´trznej tych kondygnacji z oknami
otwieranymi jest cofni´te w stosunku do lica Êciany gara˝u otwartego lub do kraw´dzi jego najwy˝szego stropu co najmniej o 6 m, a konstrukcja dachu i jego przekrycie nad gara˝em spe∏niajà wymagania okreÊlone w § 218,2) usytuowanie Êcian zewn´trznych tych kondygnacji
w jednej p∏aszczyênie z licem Êcian zewn´trznychcz´Êci gara˝owej lub z kraw´dziami jej stropów wymaga zastosowania w tych pomieszczeniach okien
nieotwieranych oraz wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji.
3. Wymaganie, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy budynków jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej.
§ 107. 1. Posadzka w gara˝u powinna mieç spadki
do wewn´trznego lub zewn´trznego wpustu kanalizacyjnego. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej
i rekreacji indywidualnej dopuszcza si´ wykonywanie
spadku posadzki skierowanego bezpoÊrednio na nieutwardzony teren dzia∏ki.
2. W gara˝u kraw´dzie p∏aszczyzny posadzki, a tak˝e znajdujàcych si´ w niej otworów, nale˝y, z uwzgl´dnieniem ust. 1, ograniczyç progiem (obrze˝em) o wysokoÊci 30 mm, uniemo˝liwiajàcym sp∏yw wody lub innej cieczy na zewnàtrz i na ni˝szy poziom gara˝owania.
Na drodze ruchu pieszego próg ten powinien byç wyprofilowany w sposób umo˝liwiajàcy przejazd wózkiem inwalidzkim.

Poz. 690§ 108. 1. W gara˝u zamkni´tym nale˝y stosowaç
wentylacj´:1) co najmniej naturalnà, przez przewietrzanie otworami wentylacyjnymi umieszczonymi w Êcianachprzeciwleg∏ych lub bocznych, bàdê we wrotach gara˝owych, o ∏àcznej powierzchni netto otworów
wentylacyjnych nie mniejszej ni˝ 0,04 m2 na ka˝de,wydzielone przegrodami budowlanymi, stanowisko postojowe — w nieogrzewanych gara˝ach nadziemnych wolno stojàcych, przybudowanych lub
wbudowanych w inne budynki,2) co najmniej grawitacyjnà, zapewniajàcà 1,5-krotnà
wymian´ powietrza na godzin´ — w ogrzewanych
gara˝ach nadziemnych lub cz´Êciowo zag∏´bionych, majàcych nie wi´cej ni˝ 10 stanowisk postojowych,3) mechanicznà, sterowanà czujkami niedopuszczalnego poziomu st´˝enia tlenku w´gla — w innych
gara˝ach, niewymienionych w pkt 1 i 2, oraz w kana∏ach rewizyjnych, s∏u˝àcych zawodowej obs∏udze i naprawie samochodów bàdê znajdujàcych si´
w gara˝ach wielostanowiskowych, z zastrze˝eniem§ 150 ust. 5.
2. W gara˝u otwartym nale˝y zapewniç przewietrzanie naturalne kondygnacji spe∏niajàce nast´pujàce
wymagania:1) ∏àczna wielkoÊç niezamykanych otworów w Êcianach zewn´trznych na ka˝dej kondygnacji nie powinna byç mniejsza ni˝ 35% powierzchni Êcian,z dopuszczeniem zastosowania w nich sta∏ychprzes∏on ˝aluzjowych, nieograniczajàcych wolnej
powierzchni otworu,
2) odleg∏oÊç mi´dzy parà przeciwleg∏ych Êcian z niezamykanymi otworami nie powinna byç wi´ksza
ni˝ 100 m,
3) zag∏´bienie najni˝szego poziomu posadzki nie powinno byç wi´ksze ni˝ 0,6 m poni˝ej poziomu terenu bezpoÊrednio przylegajàcego do Êciany zewn´trznej gara˝u, a w przypadku wi´kszego zag∏´bienia — nale˝y zastosowaç fos´ o nachyleniu zboczy nie wi´kszym ni˝ 1:1.
Rozdzia∏ 11
Szczególne wymagania dotyczàce pomieszczeƒ
inwentarskich§ 109. Pomieszczenie przeznaczone dla inwentarza
˝ywego powinno odpowiadaç potrzebom wynikajàcym z zasad racjonalnego utrzymywania zwierzàt orazodpowiednich warunków pracy obs∏ugi, a tak˝e powinno spe∏niaç wymagania dotyczàce bezpieczeƒstwa
po˝arowego budynków inwentarskich i ewakuacjizwierzàt, okreÊlone w dziale VI rozdziale 9.
§ 110. W pomieszczeniu przeznaczonym dla inwentarza ˝ywego nale˝y zapewniç:1) oÊwietlenie Êwiat∏em dziennym lub sztucznym,
przystosowane do gatunku i grupy zwierzàt,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5220 —2) wymian´ powietrza, wymaganà dla okreÊlonego
gatunku i grupy zwierzàt,
3) utrzymanie w∏aÊciwej temperatury,4) zabezpieczenie przed wp∏ywami atmosferycznymi
oraz wilgocià z pod∏o˝a i zalegajàcych odchodów
zwierz´cych,5) odprowadzenie Êcieków ze stanowisk dla zwierzàt
do zewn´trznych lub wewn´trznych zbiorników
szczelnych,6) wyposa˝enie w instalacje i urzàdzenia elektryczne,
dostosowane do przeznaczenia pomieszczeƒ,oraz odpowiednie warunki do pracy obs∏ugi.
§ 111. W razie zastosowania w budynku instalacji
wodociàgowej, powinna byç ona doprowadzona do
miejsc wynikajàcych z technologii chowu.
§ 112. Dopuszcza si´ niewyposa˝enie pomieszczenia przeznaczonego dla inwentarza ˝ywego, u˝ytkowanego okresowo, w instalacje i urzàdzenia elektryczne.
DZIA¸ IV
Wyposa˝enie techniczne budynków
Rozdzia∏ 1
Instalacje wodociàgowe zimnej i ciep∏ej wody
§ 113. 1. Instalacj´ wodociàgowà stanowià uk∏adypo∏àczonych przewodów, armatury i urzàdzeƒ, s∏u˝àcedo zaopatrywania budynków w zimnà i ciep∏à wod´,
spe∏niajàcà wymagania jakoÊciowe okreÊlone w przepisach odr´bnych dotyczàcych warunków, jakim powinna odpowiadaç woda do spo˝ycia przez ludzi.
2. Instalacja zimnej wody doprowadzanej z sieci
wodociàgowej rozpoczyna si´ bezpoÊrednio za zestawem wodomierza g∏ównego, a instalacja zimnej wodypochodzàcej z w∏asnego uj´cia (studni) — od urzàdzenia, za pomocà którego jest pobierana woda z tego uj´cia.
3. Instalacja ciep∏ej wody rozpoczyna si´ bezpoÊrednio za zaworem na zasileniu zimnà wodà urzàdzenia do przygotowania ciep∏ej wody.
4. Instalacja wodociàgowa powinna byç zaprojektowana i wykonana w sposób zapewniajàcy zaopatrzenie w wod´ budynku, zgodnie z jego przeznaczeniem,oraz spe∏niaç wymagania okreÊlone w Polskiej Normie
dotyczàcej projektowania instalacji wodociàgowych.
5. Instalacja wodociàgowa zimnej wody powinna
spe∏niaç wymagania okreÊlone w przepisach odr´bnych dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej oraz
w Polskiej Normie dotyczàcej instalacji wodociàgowych przeciwpo˝arowych.

Poz. 690

6. Wyroby zastosowane w instalacji wodociàgowej
powinny byç tak dobrane, aby ich wzajemne oddzia∏ywanie nie powodowa∏o pogorszenia jakoÊci dostarczanej wody oraz zmian skracajàcych trwa∏oÊç tej instalacji.
7. Instalacja wodociàgowa powinna mieç zabezpieczenia uniemo˝liwiajàce wtórne zanieczyszczenie wody, zgodnie z wymaganiami dla przep∏ywów zwrotnych, okreÊlonymi w Polskiej Normie dotyczàcej projektowania instalacji wodociàgowych.
8. Instalacj´ wodociàgowà wykonanà z zastosowaniem przewodów metalowych, a tak˝e metalowà armatur´ oraz metalowe urzàdzenia instalacji wodociàgowej wykonanej z zastosowaniem przewodów z materia∏ów nieprzewodzàcych pràdu elektrycznego nale˝y objàç elektrycznymi po∏àczeniami wyrównawczymi,
o których mowa w § 183 ust. 1 pkt 7.
§ 114. 1. CiÊnienie wody w instalacji wodociàgowej
w budynku, poza hydrantami przeciwpo˝arowymi, powinno wynosiç przed ka˝dym punktem czerpalnym nie
mniej ni˝ 0,05 MPa (0,5 bara) i nie wi´cej ni˝ 0,6 MPa(6 barów).
2. Je˝eli minimalne ciÊnienie, okreÊlone w ust. 1,
nie mo˝e byç uzyskane ze wzgl´du na wyst´pujàce stale lub okresowo niedostateczne ciÊnienie wody w sieci
wodociàgowej, nale˝y zastosowaç odpowiednie urzàdzenia techniczne, zapewniajàce wymaganà jego wielkoÊç w instalacji wodociàgowej w budynku.
§ 115. 1. Na po∏àczeniu wewn´trznej instalacji wodociàgowej zimnej wody w budynku lub zewn´trznej
na terenie dzia∏ki budowlanej z siecià wodociàgowà
powinien byç zainstalowany zestaw wodomierzag∏ównego, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczàcych zabudowy zestawów wodomierzowych
w instalacjach wodociàgowych oraz wymagaƒ instalacyjnych dla wodomierzy.
2. Za ka˝dym zestawem wodomierza g∏ównego odstrony instalacji nale˝y zainstalowaç zabezpieczenie,o którym mowa w § 113 ust. 7.
3. W przypadku po∏àczenia wewn´trznej instalacji
wodociàgowej zimnej wody w budynku lub zewn´trznej na terenie dzia∏ki budowlanej z siecià wodociàgowà
w wi´cej ni˝ jednym miejscu nale˝y na ka˝dym z tychpo∏àczeƒ zainstalowaç zestaw wodomierza g∏ównegoi zabezpieczenie, o których mowa w ust. 1 i 2.
§ 116. 1. Zestaw wodomierza g∏ównego, na po∏àczeniu z siecià wodociàgowà, powinien byç umieszczony w piwnicy budynku lub na parterze, w wydzielonym, ∏atwo dost´pnym miejscu, zabezpieczonym
przed zalaniem wodà, zamarzaniem oraz dost´pem
osób niepowo∏anych. W budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci
publicznej miejscem tym powinno byç odr´bne pomieszczenie.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5221 —2. Dopuszcza si´ umieszczenie zestawu wodomierza g∏ównego w studzience poza budynkiem, je˝elijest on niepodpiwniczony i nie ma mo˝liwoÊci wydzielenia na parterze budynku miejsca, o którym mowa
w ust. 1.
3. Instalacj´ wodociàgowà, wykonanà z materia∏ów przewodzàcych pràd elektryczny, nale˝y przed i za
wodomierzem po∏àczyç przewodem metalowym,
zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà uziemieƒ i przewodów ochronnych.
§ 117. 1. Pomieszczenie lub studzienka, w której jest
zainstalowany zestaw wodomierza g∏ównego, powinny mieç:1) w przypadku umieszczenia w piwnicy budynku —wpust do kanalizacji, zabezpieczony zamkni´ciemprzeciwzalewowym, je˝eli warunki lokalne tego
wymagajà, a tak˝e wentylacj´,2) w przypadku umieszczenia w studzience wodomierzowej poza budynkiem — zabezpieczenie
przed nap∏ywem wód gruntowych i opadowych,zag∏´bienie do wyczerpywania wody oraz wentylacj´.
2. Studzienka wodomierzowa powinna byç wykonana z materia∏u trwa∏ego, mieç stopnie lub klamry do
schodzenia oraz otwór w∏azowy o Êrednicy co najmniej
0,6 m w Êwietle, zaopatrzony w dwie pokrywy, z których wierzchnia powinna byç dostosowana do przewidywanego obcià˝enia ruchem pieszym lub ko∏owym.
§ 118. 1. Instalacja ciep∏ej wody powinna byç zaprojektowana i wykonana w taki sposób, aby iloÊç energii
cieplnej potrzebna do przygotowania tej wody by∏autrzymywana na racjonalnie niskim poziomie.

Poz. 690

3. Izolacja cieplna przewodów instalacji ciep∏ej wody, w których wyst´puje sta∏y obieg wody, powinna zapewniç spe∏nienie wymagaƒ okreÊlonych w ust. 2
i § 267 ust. 8.
4. Instalacja ciep∏ej wody powinna mieç zabezpieczenie przed przekroczeniem, dopuszczalnych dla danych instalacji, ciÊnienia i temperatury, zgodnie z wymaganiami Polskiej Normy dotyczàcej zabezpieczeƒ
instalacji ciep∏ej wody.
5. W armaturze mieszajàcej i czerpalnej przewódciep∏ej wody powinien byç pod∏àczony z lewej strony.
§ 121. 1. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym,
zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej
nale˝y stosowaç urzàdzenia do pomiaru iloÊci ciep∏a
lub paliwa zu˝ywanego do przygotowania ciep∏ej wody.
2. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym do pomiaru iloÊci zimnej i ciep∏ej wody, dostarczanej do poszczególnych mieszkaƒ oraz pomieszczeƒ s∏u˝àcych dowspólnego u˝ytku mieszkaƒców, nale˝y stosowaç zestawy wodomierzowe, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm, o których mowa w § 115 ust. 1.
3. W zespo∏ach budynków mieszkalnych wielorodzinnych, zaopatrywanych w ciep∏à wod´ ze wspólnej
kot∏owni lub grupowego w´z∏a ciep∏owniczego, urzàdzenie do pomiaru iloÊci ciep∏a lub paliwa zu˝ywanego do przygotowania ciep∏ej wody mo˝e byç umieszczone poza tymi budynkami, je˝eli w budynkach tychsà zastosowane zestawy wodomierzowe, o których
mowa w ust. 2.
Rozdzia∏ 2
Kanalizacja Êciekowa i deszczowa

2. Urzàdzenia do przygotowania ciep∏ej wody instalowane w budynkach powinny odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w przepisie odr´bnym dotyczàcym
efektywnoÊci energetycznej.
§ 119. W budynkach, w których do przygotowania
ciep∏ej wody korzysta si´ z instalacji ogrzewczej, nale˝y w okresie przerw w jej dzia∏aniu zapewniç inny sposób podgrzewania wody.
§ 120. 1. W budynkach, z wyjàtkiem jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, w instalacji ciep∏ej wody powinien byç zapewniony sta∏yobieg wody, tak˝e na odcinkach przewodów o obj´toÊci wewnàtrz przewodu powy˝ej 3 dm3 prowadzàcych
do punktów czerpalnych.
2. Instalacja ciep∏ej wody powinna zapewniaç uzyskanie w punktach czerpalnych temperatury wody nie
ni˝szej ni˝ 55°C i nie wy˝szej ni˝ 60°C, przy czym instalacja ta powinna umo˝liwiaç przeprowadzanie jej okresowej dezynfekcji termicznej przy temperaturze wodynie ni˝szej ni˝ 70°C.

§ 122. 1. Instalacj´ kanalizacyjnà stanowi uk∏ad po∏àczonych przewodów wraz z urzàdzeniami, przyborami i wpustami odprowadzajàcymi Êcieki oraz wody
opadowe do pierwszej studzienki od strony budynku.
2. Instalacja kanalizacyjna budynku powinna umo˝liwiaç odprowadzanie Êcieków, a tak˝e wód opadowych z tego budynku, je˝eli nie sà one odprowadzane
na teren dzia∏ki, oraz spe∏niaç wymagania okreÊlone
w Polskich Normach dotyczàcych tych instalacji.
3. Metalowe przybory sanitarne w instalacji kanalizacyjnej nale˝y objàç elektrycznymi po∏àczeniami wyrównawczymi, o których mowa w § 183 ust. 1 pkt 7.
§ 123. Instalacja kanalizacyjna budynku, do której
sà wprowadzane Êcieki nieodpowiadajàce warunkom
dotyczàcym ochrony ziemi i wód oraz odprowadzaniaÊcieków do sieci kanalizacyjnej, okreÊlonym w przepisach odr´bnych, powinna byç wyposa˝ona w urzàdzenia s∏u˝àce do ich oczyszczania do stanu zgodnego z tymi przepisami.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5222 —§ 124. Skanalizowanie piwnic i innych pomieszczeƒ
w budynku, po∏o˝onych poni˝ej poziomu, z którego
krótkotrwale nie jest mo˝liwy grawitacyjny sp∏yw Êcieków, mo˝e byç wykonane pod warunkiem zainstalowania w miejscach ∏atwo dost´pnych urzàdzeƒ przeciwzalewowych, o konstrukcji umo˝liwiajàcej ich szybkie zamkni´cie r´czne lub samoczynne, a w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej — zamkni´cie samoczynne.
§ 125. 1. Przewody spustowe (piony) instalacji kanalizacyjnej powinny byç wyprowadzone jako przewody wentylacyjne ponad dach, a tak˝e powy˝ej górnej
kraw´dzi okien i drzwi znajdujàcych si´ w odleg∏oÊci
poziomej mniejszej ni˝ 4 m od wylotów rur.
2. Nie jest wymagane wyprowadzanie ponad dachwszystkich przewodów wentylujàcych piony kanalizacyjne, pod nast´pujàcymi warunkami:
1) zastosowania na pionach kanalizacyjnych niewyprowadzonych ponad dach urzàdzeƒ napowietrzajàcych te piony i przeciwdzia∏ajàcych przenikaniu
wyziewów z kanalizacji do pomieszczeƒ,2) wyprowadzenia ponad dach przewodów wentylujàcych:a) ostatni pion, liczàc od pod∏àczenia kanalizacyjnego na ka˝dym przewodzie odp∏ywowym,b) co najmniej co piàty z pozosta∏ych pionów kanalizacyjnych w budynku.
3. Wprowadzanie przewodów wentylujàcych piony
kanalizacyjne do przewodów dymowych i spalinowych
oraz do przewodów wentylacyjnych pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi jest zabronione.
§ 126. 1. Dachy i tarasy, a tak˝e zag∏´bienia przyÊcianach zewn´trznych budynku powinny mieç odprowadzenie wody opadowej do wyodr´bnionej kanalizacji deszczowej lub kanalizacji ogólnosp∏awnej,
a w przypadku braku takiej mo˝liwoÊci — zgodniez § 28 ust. 2.
2. Przewody odprowadzajàce wody opadowe przez
wn´trze budynku w przypadku przy∏àczenia budynku
do sieci kanalizacji ogólnosp∏awnej nale˝y ∏àczyç z instalacjà kanalizacyjnà poza budynkiem.
3. W przypadku wykorzystywania wód opadowych,
gromadzonych w zbiornikach retencyjnych, do sp∏ukiwania toalet, podlewania zieleni, mycia dróg i chodników oraz innych potrzeb gospodarczych nale˝y dla tego celu wykonaç odr´bnà instalacj´, niepo∏àczonà z instalacjà wodociàgowà.
§ 127. Przy∏àczenie drena˝u terenu przy budynku
do przewodów odprowadzajàcych Êcieki do kanalizacji
ogólnosp∏awnej lub deszczowej wymaga zastosowania urzàdzeƒ zapobiegajàcych zamulaniu tych przewodów oraz przedostawaniu si´ Êcieków i gazów z sieci
kanalizacyjnej do ziemi.

Poz. 690
Rozdzia∏ 3
Wewn´trzne urzàdzenia
do usuwania odpadów sta∏ych§ 128. Wewn´trzne urzàdzenia zsypowe do usuwania odpadów i nieczystoÊci sta∏ych mogà byç stosowane w budynkach mieszkalnych o wysokoÊci do
55 m i powinny odpowiadaç wymaganiom higienicznym, byç wykonane w sposób zapewniajàcy bezpieczeƒstwo po˝arowe, byç zabezpieczone pod wzgl´demakustycznym i nie powodowaç ucià˝liwoÊci dla mieszkaƒców.
§ 129. Urzàdzenie zsypowe zainstalowane w budynku powinno odpowiadaç nast´pujàcym warunkom:
1) nie mo˝e byç usytuowane bezpoÊrednio przy Êcianach pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt
ludzi oraz w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 2 m od drzwi
wejÊciowych do tych pomieszczeƒ,2) powinno byç zabezpieczone przed zamarzaniem,3) komora wsypowa powinna byç wydzielona pe∏nymi Êcianami, spe∏niajàcymi wymagania § 216
ust. 1, a tak˝e mieç drzwi o szerokoÊci co najmniej
0,8 m, umieszczone w sposób umo˝liwiajàcy dost´p osobom niepe∏nosprawnym,4) otwór wsypowy powinien mieç zamkni´cie chroniàce przed wydzielaniem si´ woni z rury zsypowej,5) rura zsypowa powinna mieç Êrednic´ wewn´trznà
co najmniej 0,4 m,
6) rura zsypowa powinna byç prowadzona pionowo
bez za∏amaƒ oraz wentylowana przewodem wyprowadzonym ponad dach, wyposa˝onym w filtr
oraz wentylator wywiewny,7) rura zsypowa powinna byç g∏adka wewnàtrz, wykonana z materia∏ów trwa∏ych, niepalnych, nienasiàkliwych i odpornych na niszczàce oddzia∏ywania
chemiczne odpadów oraz uderzenia przy ich spadaniu.
§ 130. 1. Nad najwy˝ej po∏o˝onym otworem wsypowym powinna znajdowaç si´ górna komora zsypu
z urzàdzeniami do czyszczenia i dezynfekcji urzàdzenia
zsypowego.
2. Pod najni˝ej po∏o˝onym otworem wsypowym
powinna znajdowaç si´ dolna komora zsypu z pojemnikami do gromadzenia odpadów. PojemnoÊç dolnej
komory zsypu, warunki dojazdu i szerokoÊç otworu
drzwiowego do niej powinny umo˝liwiaç stosowanie
ruchomych pojemników na Êmieci o wielkoÊci u˝ywanej w danym rejonie oczyszczania.
3. Górna i dolna komora zsypu powinny mieç:1) Êciany i posadzk´ z materia∏u nienasiàkliwego, ∏atwo zmywalnego,Dziennik Ustaw Nr 75— 5223 —2) urzàdzenia do sp∏ukiwania zimnà i ciep∏à wodà,3) wpust kanalizacyjny,4) dop∏yw powietrza oraz niezale˝nà wentylacj´ wywiewnà,5) wejÊcia bez progów, zamykane drzwiami pe∏nymi,
otwieranymi na zewnàtrz,6) elektrycznà instalacj´ oÊwietleniowà.
§ 131. Rozwiàzania techniczne urzàdzeƒ zsypowych
powinny spe∏niaç wymagania Polskich Norm dotyczàcych tych urzàdzeƒ.
Rozdzia∏ 4
Instalacje ogrzewcze§ 132. 1. Budynek, który ze wzgl´du na swoje przeznaczenie wymaga ogrzewania, powinien byç wyposa˝ony w instalacj´ ogrzewczà lub inne urzàdzenia
ogrzewcze, nieb´dàce piecami, trzonami kuchennymi
lub kominkami.
2. Dopuszcza si´ stosowanie pieców i trzonów kuchennych na paliwo sta∏e w budynkach o wysokoÊci do
3 kondygnacji nadziemnych w∏àcznie, je˝eli nie jest to
sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przy czym w budynkach zak∏adów opieki zdrowotnej, opieki spo∏ecznej, przeznaczonych dla dzieci i m∏odzie˝y, lokalach gastronomicznych oraz pomieszczeniach przeznaczonych do produkcji ˝ywnoÊci i Êrodków farmaceutycznych — pod
warunkiem uzyskania zgody w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego.
3. Kominki opalane drewnem z otwartym paleniskiem lub zamkni´tym wk∏adem kominkowym mogà
byç instalowane wy∏àcznie w budynkach jednorodzinnych, mieszkalnych w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej oraz niskich budynkach wielorodzinnych, w pomieszczeniach:1) o kubaturze wynikajàcej ze wskaênika 4 m3/kW nominalnej mocy cieplnej kominka, lecz nie mniejszejni˝ 30 m3,2) spe∏niajàcych wymagania dotyczàce wentylacji,o których mowa w § 150 ust. 9,3) posiadajàcych przewody kominowe okreÊlone
w § 140 ust. 1 i 2 oraz § 145 ust. 1,4) w których mo˝liwy jest dop∏yw powietrza do paleniska kominka w iloÊci:a) co najmniej 10 m3/h na 1 kW nominalnej mocy
cieplnej kominka — dla kominków o obudowie
zamkni´tej,b) zapewniajàcej nie mniejszà pr´dkoÊç przep∏ywu
powietrza w otworze komory spalania ni˝
0,2 m/s — dla kominków o obudowie otwartej.
§ 133. 1. Instalacj´ ogrzewczà wodnà stanowi uk∏adpo∏àczonych przewodów wraz z armaturà, pompami

Poz. 690

obiegowymi, grzejnikami i innymi urzàdzeniami, znajdujàcy si´ za zaworami oddzielajàcymi od êród∏a ciep∏a, takiego jak kot∏ownia, w´ze∏ ciep∏owniczy indywidualny lub grupowy, kolektory s∏oneczne lub pompa
ciep∏a.
2. Instalacj´ ogrzewczà powietrznà stanowi uk∏adpo∏àczonych kana∏ów i przewodów powietrznych wrazz nawiewnikami i wywiewnikami oraz elementami regulacji strumienia powietrza, znajdujàcy si´ pomi´dzyêród∏em ciep∏a podgrzewajàcym powietrze a ogrzewanymi pomieszczeniami. Funkcj´ ogrzewania powietrznego mo˝e tak˝e pe∏niç instalacja wentylacji mechanicznej.
3. Instalacja ogrzewcza wodna powinna byç zabezpieczona przed nadmiernym wzrostem ciÊnienia i temperatury, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczàcych zabezpieczeƒ instalacji ogrzewaƒ wodnych.
4. Materia∏y zastosowane w instalacji ogrzewczej
wodnej powinny byç tak dobrane, aby ich wzajemne
oddzia∏ywanie umo˝liwia∏o spe∏nienie wymagaƒ Polskiej Normy dotyczàcej jakoÊci wody w instalacjachogrzewania.
5. Instalacja ogrzewcza wodna powinna byç zaprojektowana w taki sposób, aby iloÊç wody uzupe∏niajàcej mo˝na by∏o utrzymywaç na racjonalnie niskim poziomie.
6. Instalacja ogrzewcza wodna systemu zamkni´tego lub wyposa˝ona w armatur´ automatycznej regulacji powinna mieç urzàdzenia do odpowietrzania miejscowego, zgodnie z wymaganiami Polskiej Normy
dotyczàcej odpowietrzania instalacji ogrzewaƒ wodnych.
7. Zabrania si´ zasilania z kot∏a na paliwo sta∏e instalacji ogrzewczych wodnych systemu zamkni´tego,wyposa˝onych w przeponowe naczynia wzbiorcze.
8. Instalacja ogrzewcza wodna systemu zamkni´tego z grzejnikami, w cz´Êci albo w ca∏oÊci mo˝e byçprzystosowana do dzia∏ania jako wodna instalacjach∏odnicza, pod warunkiem spe∏nienia wymagaƒ Polskich Norm dotyczàcych jakoÊci wody w instalacjachogrzewania i zabezpieczania instalacji ogrzewaƒ wodnych systemu zamkni´tego z naczyniami wzbiorczymi
przeponowymi.
§ 134. 1. Instalacje i urzàdzenia do ogrzewania budynku powinny mieç szczytowà moc cieplnà okreÊlonà
zgodnie z Polskimi Normami dotyczàcymi obliczania
zapotrzebowania na ciep∏o pomieszczeƒ, a tak˝e obliczania oporu cieplnego i wspó∏czynnika przenikania
ciep∏a przegród budowlanych.
2. Do obliczania szczytowej mocy cieplnej nale˝yprzyjmowaç temperatury obliczeniowe zewn´trzne
zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà obliczeniowych temperatur zewn´trznych, a temperatury obliczeniowe
ogrzewanych pomieszczeƒ — zgodnie z poni˝szà tabelà:Dziennik Ustaw Nr 75— 5224 —Poz. 690

Dziennik Ustaw Nr 75— 5225 —3. Urzàdzenia zastosowane w instalacji ogrzewczej,o których mowa w przepisie odr´bnym dotyczàcym
efektywnoÊci energetycznej, powinny odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w tym przepisie.
4. Grzejniki oraz inne urzàdzenia odbierajàce ciep∏oz instalacji ogrzewczej powinny byç zaopatrzone w regulatory dop∏ywu ciep∏a. Wymaganie to nie dotyczy instalacji ogrzewczej w budynkach zakwaterowania w zak∏adach karnych i aresztach Êledczych.
5. W budynku zasilanym z sieci ciep∏owniczej orazw budynku z w∏asnym (indywidualnym) êród∏em ciep∏a na olej opa∏owy, paliwo gazowe lub energi´ elektrycznà, regulatory dop∏ywu ciep∏a do grzejników powinny dzia∏aç automatycznie, w zale˝noÊci od zmian
temperatury wewn´trznej w pomieszczeniach, w których sà zainstalowane. Wymaganie to nie dotyczy budynków jednorodzinnych, mieszkalnych w zabudowie
zagrodowej i rekreacji indywidualnej, a tak˝e poszczególnych mieszkaƒ oraz lokali u˝ytkowych wyposa˝onych we w∏asne instalacje ogrzewcze.
6. Urzàdzenia, o których mowa w ust. 5, powinnyumo˝liwiaç u˝ytkownikom uzyskanie w pomieszczeniach temperatury ni˝szej od obliczeniowej, przy czym
nie ni˝szej ni˝ 16°C w pomieszczeniach o temperaturzeobliczeniowej 20°C i wy˝szej.
7. Instalacje ogrzewcze zasilane z sieci ciep∏owniczej powinny byç sterowane urzàdzeniem do regulacji
dop∏ywu ciep∏a, dzia∏ajàcym automatycznie, odpowiednio do zmian zewn´trznych warunków klimatycznych.
8. Je˝eli zapotrzebowanie na ciep∏o lub sposób
u˝ytkowania poszczególnych cz´Êci budynku sà wyraênie zró˝nicowane, instalacja ogrzewcza powinna byçodpowiednio podzielona na niezale˝ne ga∏´zie (obiegi).
9. W budynku, w którym w sezonie grzewczym wyst´pujà okresowe przerwy w u˝ytkowaniu, instalacja
ogrzewcza powinna byç zaopatrzona w urzàdzenia pozwalajàce na ograniczenie dop∏ywu ciep∏a w czasie
tych przerw.
10. Poszczególne cz´Êci instalacji ogrzewczej powinny byç wyposa˝one w armatur´ umo˝liwiajàcà zamkni´cie dop∏ywu ciep∏a do nich i opró˝nienie z czynnika grzejnego bez koniecznoÊci przerywania dzia∏ania
pozosta∏ej cz´Êci instalacji.

Poz. 690

2) urzàdzenia umo˝liwiajàce indywidualne rozliczanie
kosztów ogrzewania poszczególnych mieszkaƒ lub
lokali u˝ytkowych w budynku.
3. W przypadku zasilania instalacji ogrzewczej wodnej z kot∏owni w budynku majàcym wi´cej ni˝ jednomieszkanie lub lokal u˝ytkowy nale˝y zastosowaç nast´pujàce urzàdzenia s∏u˝àce do rozliczania kosztów
zu˝ytego ciep∏a:1) urzàdzenie do pomiaru iloÊci zu˝ytego paliwa w kot∏owni,2) urzàdzenia umo˝liwiajàce indywidualne rozliczanie
kosztów ogrzewania poszczególnych mieszkaƒ lub
lokali u˝ytkowych w budynku.
4. Izolacja cieplna instalacji ogrzewczej wodnej powinna odpowiadaç wymaganiom Polskiej Normy dotyczàcej izolacji cieplnej rurociàgów, armatury i urzàdzeƒ oraz przepisom § 267 ust. 8.
5. W pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi zabrania si´ stosowania ogrzewania parowego oraz
wodnych instalacji ogrzewczych o temperaturze czynnika grzejnego przekraczajàcego 90°C.
6. Instalacj´ ogrzewczà wodnà wykonanà z zastosowaniem przewodów metalowych, a tak˝e metalowà
armatur´ oraz metalowe grzejniki i inne urzàdzenia instalacji ogrzewczej wykonanej z zastosowaniem przewodów z materia∏ów nieprzewodzàcych pràdu elektrycznego nale˝y objàç elektrycznymi po∏àczeniami
wyrównawczymi, o których mowa w § 183 ust. 1 pkt 7.
§ 136. 1. Pomieszczenia przeznaczone do instalowania kot∏ów na paliwo sta∏e oraz pomieszczenia sk∏adu paliwa i ˝u˝lowni powinny odpowiadaç przepisom
rozporzàdzenia, a tak˝e wymaganiom okreÊlonym
w Polskiej Normie dotyczàcej kot∏owni wbudowanych
na paliwo sta∏e.
2. Kot∏y na paliwo sta∏e o mocy cieplnej nominalnej do 25 kW powinny byç instalowane w wydzielonych pomieszczeniach technicznych zlokalizowanych
w piwnicy, na poziomie ogrzewanych pomieszczeƒ lub
w innych pomieszczeniach, w których mogà byç instalowane kot∏y o wi´kszych mocach cieplnych nominalnych. Sk∏ad paliwa powinien byç umieszczony w wydzielonym pomieszczeniu technicznym w pobli˝u kot∏a
lub w pomieszczeniu, w którym znajduje si´ kocio∏.

2. W budynkach z instalacjà ogrzewczà wodnà zasilanà z sieci ciep∏owniczej powinny znajdowaç si´ urzàdzenia s∏u˝àce do rozliczania zu˝ytego ciep∏a:3. Kot∏y na paliwo sta∏e o ∏àcznej mocy cieplnej nominalnej powy˝ej 25 kW do 2000 kW powinny byç instalowane w wydzielonych pomieszczeniach technicznych zlokalizowanych w piwnicy lub na poziomie terenu. Sk∏ad paliwa i ˝u˝lownia powinny byç umieszczone w oddzielnych pomieszczeniach technicznych znajdujàcych si´ bezpoÊrednio obok pomieszczenia kot∏ów, a tak˝e mieç zapewniony dojazd dla dostawy paliwa oraz usuwania ˝u˝la i popio∏u.

1) ciep∏omierz (uk∏ad pomiarowo-rozliczeniowy) do
pomiaru iloÊci ciep∏a dostarczanego do instalacjiogrzewczej budynku,

4. Kot∏y na olej opa∏owy o ∏àcznej mocy cieplnej nominalnej do 30 kW mogà byç instalowane w pomieszczeniach nieprzeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi,§ 135. 1. Instalacje ogrzewcze powinny byç zaopatrzone w odpowiednià aparatur´ kontrolnà i pomiarowà, zapewniajàcà ich bezpieczne u˝ytkowanie.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5226 —Poz. 690

w tym równie˝ w pomieszczeniach pomocniczych
w mieszkaniach, a tak˝e w innych miejscach, o których
mowa w ust. 5.

odpowietrzania i czerpania oleju oraz w sygnalizator
poziomu nape∏nienia, przekazujàcy sygna∏ do miejsca,
w którym jest zlokalizowany króciec do nape∏niania.

5. Kot∏y na olej opa∏owy o ∏àcznej mocy cieplnej nominalnej powy˝ej 30 kW do 2000 kW powinny byç instalowane w wydzielonych pomieszczeniach technicznych, przeznaczonych wy∏àcznie do tego celu w piwnicy lub na najni˝szej kondygnacji nadziemnej w budynku lub w budynku wolno stojàcym przeznaczonym wy∏àcznie na kot∏owni´.

3. W baterii zbiorników w magazynie oleju opa∏owego w budynku wszystkie zbiorniki powinny byç tegosamego rodzaju i wielkoÊci, przy czym ∏àczna obj´toÊç
tych zbiorników nie powinna przekraczaç 100 m3.

6. Kot∏y na paliwo sta∏e lub olej opa∏owy o ∏àcznej
mocy cieplnej nominalnej powy˝ej 2000 kW powinny
byç instalowane w budynku wolno stojàcym przeznaczonym wy∏àcznie na kot∏owni´.
7. W pomieszczeniu, w którym sà zainstalowane
kot∏y na paliwo sta∏e lub olej opa∏owy, znajdujàcymsi´ nad innà kondygnacjà u˝ytkowà, pod∏oga, a tak˝eÊciany do wysokoÊci 10 cm oraz progi drzwiowe o wysokoÊci 4 cm powinny byç wodoszczelne. Warunek
wodoszczelnoÊci dotyczy równie˝ wszystkich przejÊç
przewodów w pod∏odze oraz w Êcianach do wysokoÊci
10 cm.
8. Maksymalne, ∏àczne obcià˝enie cieplne, s∏u˝àce
do okreÊlania wymaganej kubatury pomieszczenia,
w którym b´dà zainstalowane kot∏y o mocy do2000 kW, na olej opa∏owy, nie mo˝e byç wi´ksze ni˝4650 W/m3.
9. Kubatura pomieszczenia z kot∏ami na olej opa∏owy, o którym mowa w ust. 6, powinna byç okreÊlona
indywidualnie z uwzgl´dnieniem wymagaƒ technicznych i technologicznych, a tak˝e eksploatacyjnych.
10. WysokoÊç pomieszczenia, w którym instalujesi´ kot∏y na olej opa∏owy nie mo˝e byç mniejsza ni˝
2,2 m, a kubatura nie mniejsza ni˝ 8 m3.
11. W pomieszczeniu, w którym zainstalowane sà
kot∏y na paliwo sta∏e lub olej opa∏owy, powinien byçzapewniony nawiew niezb´dnego strumienia powietrza dla prawid∏owej pracy kot∏ów z mocà cieplnà nominalnà, a tak˝e nawiew i wywiew powietrza dla wentylacji kot∏owni.
12. Odprowadzenie spalin z kot∏ów na olej opa∏owy
powinno spe∏niaç wymagania dla urzàdzeƒ gazowychokreÊlone w § 174 ust. 1, 2, 5, 8 i 10.
§ 137. 1. Magazynowanie oleju opa∏owego o temperaturze zap∏onu powy˝ej 55°C mo˝e si´ odbywaç
w bezciÊnieniowych, sta∏ych zbiornikach naziemnychi podziemnych przy budynku lub w przeznaczonym wy∏àcznie na ten cel pomieszczeniu technicznym w piwnicy lub na najni˝szej kondygnacji nadziemnej budynku,
zwanym dalej „magazynem” oleju opa∏owego.
2. Pojedyncze zbiorniki lub baterie zbiorników
w magazynach oleju opa∏owego w budynku powinny
byç wyposa˝one w uk∏ad przewodów do nape∏niania,

4. W magazynie oleju opa∏owego powinna byç wykonana, na cz´Êci lub ca∏oÊci pomieszczenia, izolacjaszczelna na przenikanie oleju w postaci wanny wychwytujàcej, mogàcej w przypadku awarii pomieÊciç
olej o obj´toÊci jednego zbiornika.
5. Dopuszcza si´ w pomieszczeniu, w którym sà zainstalowane kot∏y na olej opa∏owy, ustawienie zbiornika tego oleju o obj´toÊci nie wi´kszej ni˝ 1 m3 pod warunkiem:1) umieszczenia zbiornika w odleg∏oÊci nie mniejszejni˝ 1 m od kot∏a,2) oddzielenia zbiornika od kot∏a Êciankà murowanà
o gruboÊci co najmniej 12 cm i przekraczajàcà wymiary zbiornika co najmniej o 30 cm w pionie
i o 60 cm w poziomie,3) umieszczenie zbiornika w wannie wychwytujàcej
olej opa∏owy.
6. Wanna wychwytujàca, o której mowa w ust. 4 i 5
pkt 3, nie jest wymagana w przypadku stosowaniazbiorników oleju opa∏owego o konstrukcji uniemo˝liwiajàcej wydostawanie si´ oleju na zewnàtrz w przypadku awarii, w tym typu dwup∏aszczowego.
7. Magazyn oleju opa∏owego powinien byç wyposa˝ony w:1) wentylacj´ nawiewno-wywiewnà zapewniajàcà od
2 do 4 wymian powietrza na godzin´,2) okno lub pó∏sta∏e urzàdzenie gaÊnicze pianowe.
8. W magazynie oleju opa∏owego mo˝e byç stosowane wy∏àcznie centralne ogrzewanie wodne.
9. Stosowane do magazynowania oleju opa∏owegozbiorniki, wyk∏adziny zbiorników oraz przewody wykonane z tworzywa sztucznego powinny byç chronione
przed elektrycznoÊcià statycznà, zgodnie z warunkamiokreÊlonymi w Polskich Normach dotyczàcych tej
ochrony.
§ 138. Obudowa przewodów instalacji ogrzewczej
powinna umo˝liwiaç wymian´ instalacji bez naruszania konstrukcji budynku.
§ 139. Elementy wodnych instalacji ogrzewczych,nara˝one na intensywny dop∏yw powietrza zewn´trznego w zimie, powinny byç chronione przed zamarzaniem i mieç, w miejscach tego wymagajàcych, izolacj´cieplnà, zabezpieczajàcà przed nadmiernymi stratami
ciep∏a.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5227 —Rozdzia∏ 5

Poz. 690

magajà tego po∏o˝enie budynków i lokalne warunki topograficzne.

Przewody kominowe§ 140. 1. Przewody (kana∏y) kominowe w budynku:
wentylacyjne, spalinowe i dymowe, prowadzone
w Êcianach budynku, w obudowach, trwale po∏àczonych z konstrukcjà lub stanowiàce konstrukcje samodzielne, powinny mieç wymiary przekroju, sposób prowadzenia i wysokoÊç, stwarzajàce potrzebny ciàg, zapewniajàcy wymaganà przepustowoÊç, oraz spe∏niajàce wymagania okreÊlone w Polskich Normach dotyczàcych wymagaƒ technicznych dla przewodów kominowych oraz projektowania kominów.
2. Przewody kominowe powinny byç szczelne
i spe∏niaç warunki okreÊlone w § 266.
3. Najmniejszy wymiar przekroju lub Êrednica murowanych przewodów kominowych spalinowych o ciàgu naturalnym i przewodów dymowych powinna wynosiç co najmniej 0,14 m, a przy zastosowaniu stalowych wk∏adów kominowych ich najmniejszy wymiar
lub Êrednica — co najmniej 0,12 m.
4. Wewn´trzna powierzchnia przewodów odprowadzajàcych spaliny mokre powinna byç odporna na
ich destrukcyjne oddzia∏ywanie.
5. Przewody kominowe do wentylacji grawitacyjnej
powinny mieç powierzchni´ przekroju co najmniej
0,016 m2 oraz najmniejszy wymiar przekroju co najmniej 0,1 m.
§ 141. Zabrania si´ stosowania:
1) grawitacyjnych zbiorczych przewodów spalinowych i dymowych, z zastrze˝eniem § 174 ust. 3,2) zbiorczych przewodów wentylacji grawitacyjnej,
3) indywidualnych wentylatorów wyciàgowych w pomieszczeniach, w których znajdujà si´ wloty doprzewodów spalinowych.
§ 142. 1. Przewody kominowe powinny byç wyprowadzone ponad dach na wysokoÊç zabezpieczajàcà
przed niedopuszczalnym zak∏óceniem ciàgu.

3. Wymagania ust. 1 i 2 nie dotyczà palenisk i komór spalania z mechanicznym pobudzaniem odp∏ywu
spalin.
§ 144. 1. Âciany, w których znajdujà si´ przewody
kominowe, mogà byç obcià˝one stropami, pod warunkiem spe∏nienia wymagaƒ dotyczàcych bezpieczeƒstwa konstrukcji, a tak˝e je˝eli nie spowoduje to nieszczelnoÊci lub ograniczenia Êwiat∏a przewodów.
2. Trzonów kominowych wydzielonych lub oddylatowanych od konstrukcji budynku nie mo˝na obcià˝açstropami ani te˝ uwzgl´dniaç ich w obliczeniach jako
cz´Êci tej konstrukcji.
§ 145. 1. Trzony kuchenne i kot∏y grzewcze na paliwo sta∏e oraz kominki z otwartym paleniskiem lub zamkni´tym wk∏adem kominkowym o wielkoÊci otworu
paleniskowego kominka do 0,25 m2 mogà byç przy∏àczone wy∏àcznie do w∏asnego, samodzielnego przewodu kominowego dymowego, posiadajàcego co najmniej wymiary 0,14x0,14 m lub Êrednic´ 0,15 m,
a w przypadku trzonów kuchennych typu restauracyjnego oraz kominków o wi´kszym otworze paleniskowym — co najmniej 0,14x0,27 m lub Êrednic´ 0,18 m,
przy czym dla wi´kszych przewodów o przekroju prostokàtnym nale˝y zachowaç stosunek wymiarów boków 3:2.
2. Piece na paliwo sta∏e, posiadajàce szczelne zamkni´cie, mogà byç przy∏àczone do jednego przewodu
kominowego dymowego o przekroju co najmniej
0,14x0,14 m lub Êrednicy 0,15 m, pod warunkiem zachowania ró˝nicy poziomu w∏àczenia co najmniej
1,5 m oraz nieprzy∏àczania wi´cej ni˝ 3 pieców do tego przewodu.
3. Piece, o których mowa w ust. 2, usytuowane na
najwy˝szej kondygnacji powinny byç przy∏àczone doodr´bnego przewodu dymowego.
4. Przy∏àczenia urzàdzeƒ gazowych do przewodów
spalinowych powinny odpowiadaç warunkom okreÊlonym w § 174 i 175.

2. Wymaganie ust. 1 uznaje si´ za spe∏nione, je˝eliwyloty przewodów kominowych zostanà wyprowadzone ponad dach w sposób okreÊlony Polskà Normàdla kominów murowanych.

§ 146. 1. Wyloty przewodów kominowych powinnybyç dost´pne do czyszczenia i okresowej kontroli,z uwzgl´dnieniem przepisów § 308.

3. Dopuszcza si´ wyprowadzanie przewodów spalinowych od urzàdzeƒ gazowych z zamkni´tà komorà
spalania bezpoÊrednio przez Êciany zewn´trzne budynków, przy zachowaniu warunków okreÊlonych w § 175.

2. Przewody spalinowe i dymowe powinny byç wyposa˝one, odpowiednio, w otwory wycierowe lub rewizyjne, zamykane szczelnymi drzwiczkami, a w przypadku wyst´powania spalin mokrych — tak˝e w uk∏adodprowadzania skroplin.

§ 143. 1. W budynkach usytuowanych w II i III strefieobcià˝enia wiatrem, okreÊlonych Polskimi Normami,
nale˝y stosowaç na przewodach dymowych i spalinowych nasady kominowe zabezpieczajàce przed odwróceniem ciàgu, przy zachowaniu wymagaƒ § 146 ust. 1.
2. Nasady kominowe, o których mowa w ust. 1, nale˝y równie˝ stosowaç na innych obszarach, je˝eli wy-

Rozdzia∏ 6
Wentylacja i klimatyzacja§ 147. 1. Wentylacja i klimatyzacja powinny zapewniaç odpowiednià jakoÊç Êrodowiska wewn´trznego,w tym wielkoÊç wymiany powietrza, jego czystoÊç,Dziennik Ustaw Nr 75— 5228 —temperatur´, wilgotnoÊç wzgl´dnà, pr´dkoÊç ruchu
w pomieszczeniu, przy zachowaniu przepisów odr´bnych i wymagaƒ Polskich Norm dotyczàcych wentylacji, a tak˝e warunków bezpieczeƒstwa po˝arowego
i wymagaƒ akustycznych okreÊlonych w rozporzàdzeniu.
2. Wentylacj´ mechanicznà lub grawitacyjnà nale˝y zapewniç w pomieszczeniach przeznaczonych na
pobyt ludzi, w pomieszczeniach bez otwieranych
okien, a tak˝e w innych pomieszczeniach, w których ze
wzgl´dów zdrowotnych, technologicznych lub bezpieczeƒstwa konieczne jest zapewnienie wymiany powietrza.
3. Klimatyzacj´ nale˝y stosowaç w pomieszczeniach, w których ze wzgl´dów u˝ytkowych, higienicznych, zdrowotnych lub technologicznych konieczne
jest utrzymywanie odpowiednich parametrów powietrza wewn´trznego okreÊlonych w przepisach odr´bnych i w Polskiej Normie dotyczàcej parametrów obliczeniowych powietrza wewn´trznego.
4. Instalowane w budynkach urzàdzenia do wentylacji i klimatyzacji, o których mowa w przepisie odr´bnym dotyczàcym efektywnoÊci energetycznej, powinny odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w tym przepisie.
§ 148. 1. Wentylacj´ mechanicznà wywiewnà lub
nawiewno-wywiewnà nale˝y stosowaç w budynkach
wysokich i wysokoÊciowych oraz w innych budynkach,w których zapewnienie odpowiedniej jakoÊci Êrodowiska wewn´trznego nie jest mo˝liwe za pomocà wentylacji grawitacyjnej. W pozosta∏ych budynkach mo˝e
byç stosowana wentylacja grawitacyjna.
2. W pomieszczeniu, w którym jest zastosowana
wentylacja mechaniczna lub klimatyzacja, nie mo˝nastosowaç wentylacji grawitacyjnej. Wymaganie to nie
dotyczy pomieszczeƒ z urzàdzeniami klimatyzacyjnymi
niepobierajàcymi powietrza zewn´trznego.
3. W pomieszczeniu zagro˝onym wydzieleniem si´
lub przenikaniem z zewnàtrz substancji szkodliwej dla
zdrowia bàdê substancji palnej, w iloÊciach mogàcych
stworzyç zagro˝enie wybuchem, nale˝y stosowaç dodatkowà, awaryjnà wentylacj´ wywiewnà, uruchamianà od wewnàtrz i z zewnàtrz pomieszczenia oraz zapewniajàcà wymian´ powietrza dostosowanà do jegoprzeznaczenia, zgodnie z przepisami o bezpieczeƒstwie
i higienie pracy.
4. W pomieszczeniu, w którym proces technologiczny jest êród∏em miejscowej emisji substancji szkodliwych o niedopuszczalnym st´˝eniu lub ucià˝liwym
zapachu, nale˝y stosowaç odciàgi miejscowe wspó∏pracujàce z wentylacjà ogólnà, umo˝liwiajàce spe∏nienie w strefie pracy wymagaƒ jakoÊci Êrodowiska wewn´trznego okreÊlonych w przepisach o bezpieczeƒstwie i higienie pracy.
§ 149. 1. Strumieƒ powietrza zewn´trznego doprowadzanego do pomieszczeƒ, nieb´dàcych pomieszczeniami pracy, powinien odpowiadaç wymaganiom Pol-Poz. 690

skiej Normy dotyczàcej wentylacji, przy czym w mieszkaniach strumieƒ ten powinien wynikaç z wielkoÊci
strumienia powietrza wywiewanego, lecz byç nie
mniejszy ni˝ 20 m3/h na osob´ przewidywanà na pobytsta∏y w projekcie budowlanym.
2. Strumieƒ powietrza zewn´trznego doprowadzonego do pomieszczeƒ pracy powinien odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w przepisach o bezpieczeƒstwie i higienie pracy.
3. Powietrze zewn´trzne doprowadzone do pomieszczeƒ za pomocà wentylacji mechanicznej lub klimatyzacji, zanieczyszczone w stopniu przekraczajàcym
wymagania okreÊlone dla powietrza wewn´trznego
w przepisach odr´bnych w sprawie dopuszczalnychst´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników szkodliwych dla zdrowia,
powinno byç oczyszczone przed wprowadzeniem dowentylowanych pomieszczeƒ, z uwzgl´dnieniem zanieczyszczeƒ wyst´pujàcych w pomieszczeniu. Wymaganie to nie dotyczy budynków jednorodzinnych,
mieszkalnych w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej.
4. W pomieszczeniach przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi, wentylowanych w sposób mechaniczny lub
klimatyzowanych, wartoÊci temperatury, wilgotnoÊci
wzgl´dnej i pr´dkoÊci ruchu powietrza w pomieszczeniach nale˝y przyjmowaç do obliczeƒ zgodnie z Polskà
Normà dotyczàcà parametrów obliczeniowych powietrza wewn´trznego.
5. Dla pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt
ludzi, wentylowanych w sposób naturalny, wartoÊci
temperatury wewn´trznej w okresach ogrzewczych nale˝y przyjmowaç do obliczeƒ zgodnie z tabelà w § 134
ust. 2.
§ 150. 1. W przypadku zastosowania w budynku
przep∏ywu powietrza wentylacyjnego mi´dzy pomieszczeniami lub strefami wentylacyjnymi, w pomieszczeniu nale˝y zapewniç kierunek przep∏ywu od pomieszczenia o mniejszym do pomieszczenia o wi´kszym
stopniu zanieczyszczenia powietrza.
2. Przep∏yw powietrza wentylacyjnego w mieszkaniach powinien odbywaç si´ z pokoi do pomieszczenia
kuchennego lub wn´ki kuchennej oraz do pomieszczeƒ
higienicznosanitarnych.
3. W instalacjach wentylacji i klimatyzacji nie nale˝y ∏àczyç ze sobà przewodów z pomieszczeƒ o ró˝nych
wymaganiach u˝ytkowych i sanitarno-zdrowotnych.
Nie dotyczy to budynków jednorodzinnych i rekreacji
indywidualnej.
4. W instalacjach wentylacji i klimatyzacji przewody z pomieszczenia zagro˝onego wybuchem nie mogà∏àczyç si´ z przewodami z innych pomieszczeƒ.
5. Dopuszcza si´ wentylowanie gara˝y oraz innych
pomieszczeƒ nieprzeznaczonych na pobyt ludzi powietrzem o mniejszym stopniu zanieczyszczenia, niezawierajàcym substancji szkodliwych dla zdrowia lub
ucià˝liwych zapachów, odprowadzanym z pomiesz-

Dziennik Ustaw Nr 75— 5229 —czeƒ nieb´dàcych pomieszczeniami higienicznosanitarnymi, je˝eli przepisy odr´bne nie stanowià inaczej.
6. W pomieszczeniach w budynkach u˝ytecznoÊci
publicznej i produkcyjnych, których przeznaczenie wià˝e si´ z ich okresowym u˝ytkowaniem, instalacja wentylacji mechanicznej powinna zapewniaç mo˝liwoÊç
ograniczenia intensywnoÊci dzia∏ania lub jej wy∏àczenia poza okresem u˝ytkowania pomieszczeƒ, z zachowaniem warunku normalnej pracy przez co najmniej
jednà godzin´ przed i po ich u˝ytkowaniu.
7. W pomieszczeniach, o których mowa w ust. 6,
w przypadku wyst´powania êróde∏ zanieczyszczeƒ
szkodliwych dla zdrowia lub êróde∏ pary wodnej, nale˝y zapewniç sta∏à, co najmniej pó∏krotnà wymian´ powietrza w okresie przerw w ich wykorzystywaniu,
przyjmujàc do obliczania wentylowanej kubatury nominalnà wysokoÊç pomieszczeƒ, lecz nie wi´kszà ni˝
4 m, lub zapewniç okresowà wymian´ powietrza sterowanà poziomem st´˝enia zanieczyszczeƒ.
8. Instalowane w pomieszczeniu urzàdzenia,
w szczególnoÊci zu˝ywajàce powietrze, nie mogà wywo∏ywaç zak∏óceƒ ograniczajàcych skutecznoÊç funkcjonowania wentylacji.
9. W pomieszczeniu z paleniskami na paliwo sta∏e,p∏ynne lub z urzàdzeniami gazowymi pobierajàcymi
powietrze do spalania z pomieszczenia i z grawitacyjnym odprowadzeniem spalin przewodem od urzàdzenia stosowanie mechanicznej wentylacji wyciàgowej
jest zabronione.
10. Przepisu ust. 9 nie stosuje si´ do pomieszczeƒ,w których zastosowano wentylacj´ nawiewno-wywiewnà zrównowa˝onà lub nadciÊnieniowà.
11. W pomieszczeniach, które nale˝y chroniç przed
wp∏ywem zanieczyszczeƒ z pomieszczeƒ sàsiadujàcych i z otoczenia zewn´trznego, nale˝y stosowaç wentylacj´ mechanicznà nadciÊnieniowà.
§ 151. 1. W instalacjach wentylacji mechanicznej
nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji o wydajnoÊci
co najmniej 10 000 m3/h nale˝y stosowaç urzàdzenia
do odzyskiwania ciep∏a z powietrza wywiewanego.
2. Urzàdzenia do odzyskiwania ciep∏a powinnymieç zabezpieczenia ograniczajàce przenikanie mi´dzywymieniajàcymi ciep∏o strumieniami powietrza do:1) 0,25% obj´toÊci strumienia powietrza wywiewanego z pomieszczenia — w przypadku wymiennikap∏ytowego oraz wymiennika z rurek cieplnych,2) 5% obj´toÊci strumienia powietrza wywiewanego
z pomieszczenia — w przypadku wymiennika obrotowego,
w odniesieniu do ró˝nicy ciÊnienia 400 Pa.
3. Recyrkulacj´ powietrza mo˝na stosowaç wówczas, gdy przeznaczenie wentylowanych pomieszczeƒ
nie wià˝e si´ z wyst´powaniem bakterii chorobotwór-

Poz. 690

czych, z emisjà substancji szkodliwych dla zdrowia,
ucià˝liwych zapachów, przy zachowaniu wymagaƒ
§ 149 ust. 1 oraz wymagaƒ dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej.
4. W budynku opieki zdrowotnej recyrkulacja powietrza mo˝e byç stosowana tylko za zgodà i na warunkach okreÊlonych przez w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego.
§ 152. 1. Czerpnie powietrza w instalacjach wentylacji i klimatyzacji powinny byç zabezpieczone przed
opadami atmosferycznymi i dzia∏aniem wiatru orazbyç zlokalizowane w sposób umo˝liwiajàcy pobieranie
w danych warunkach jak najczystszego i, w okresie letnim, najch∏odniejszego powietrza.
2. Czerpni powietrza nie nale˝y lokalizowaç w miejscach, w których istnieje niebezpieczeƒstwo nap∏ywu
powietrza wywiewanego z wyrzutni oraz powietrzaz rozpylonà wodà pochodzàcà z ch∏odni kominowej lub
innych podobnych urzàdzeƒ.
3. Czerpnie powietrza sytuowane na poziomie terenu lub na Êcianie dwóch najni˝szych kondygnacji nadziemnych budynku powinny znajdowaç si´ w odleg∏oÊci co najmniej 8 m w rzucie poziomym od ulic i zgrupowania miejsc postojowych dla wi´cej ni˝ 20 samochodów, miejsc gromadzenia odpadów sta∏ych, wywiewek kanalizacyjnych oraz innych êróde∏ zanieczyszczenia powietrza. Odleg∏oÊç dolnej kraw´dzi otworu
wlotowego czerpni od poziomu terenu powinna wynosiç co najmniej 2 m.
4. Czerpnie powietrza sytuowane na dachu budynku powinny byç tak lokalizowane, aby dolna kraw´dêotworu wlotowego znajdowa∏a si´ co najmniej
0,4 m powy˝ej powierzchni, na której sà zamontowane,
oraz aby zosta∏a zachowana odleg∏oÊç co najmniej
6 m od wywiewek kanalizacyjnych.
5. Powietrze wywiewane z budynków lub pomieszczeƒ, zanieczyszczone w stopniu przekraczajàcym wymagania okreÊlone w przepisach odr´bnych, dotyczàcych dopuszczalnych rodzajów i iloÊci substancji zanieczyszczajàcych powietrze zewn´trzne, powinno byç
oczyszczone przed wprowadzeniem do atmosfery.
6. Wyrzutnie powietrza w instalacjach wentylacji
i klimatyzacji powinny byç zabezpieczone przed opadami atmosferycznymi i dzia∏aniem wiatru oraz byç zlokalizowane w miejscach umo˝liwiajàcych odprowadzenie wywiewanego powietrza bez powodowania zagro˝enia zdrowia u˝ytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu oraz wywierania szkodliwego wp∏ywu na
budynek.
7. Dolna kraw´dê otworu wyrzutni z poziomym wylotem powietrza, usytuowanej na dachu budynku, powinna znajdowaç si´ co najmniej 0,4 m powy˝ej powierzchni, na której wyrzutnia jest zamontowana, oraz
0,4 m powy˝ej linii ∏àczàcej najwy˝sze punkty wystajàcych ponad dach cz´Êci budynku, znajdujàcych si´
w odleg∏oÊci do 10 m od wyrzutni, mierzàc w rzucie poziomym.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5230 —2) najbli˝szej kraw´dzi okna w po∏aci dachu,

8. Usytuowanie wyrzutni powietrza na poziomie terenu jest dopuszczalne tylko za zgodà i na warunkachokreÊlonych przez w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego.

3) najbli˝szej kraw´dzi okna w Êcianie ponad dachem.
13. Je˝eli odleg∏oÊç, o której mowa w ust. 12 pkt 2i 3, wynosi od 3 m do 10 m, dolna kraw´dê wyrzutni powinna znajdowaç si´ co najmniej 1 m ponad najwy˝szà
kraw´dzià okna.

9. Dopuszcza si´ sytuowanie wyrzutni powietrzaw Êcianie budynku, pod warunkiem ˝e:1) powietrze wywiewane nie zawiera ucià˝liwych zapachów oraz zanieczyszczeƒ szkodliwych dla zdrowia,

14. W przypadku usuwania przez wyrzutni´ dachowà powietrza zawierajàcego zanieczyszczenia szkodliwe dla zdrowia lub ucià˝liwe zapachy, z zastrze˝eniem
ust. 5, odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 12 i 13, nale˝y zwi´kszyç o 100%.

2) przeciwleg∏a Êciana sàsiedniego budynku z oknami
znajduje si´ w odleg∏oÊci co najmniej 10 m lub bez
okien w odleg∏oÊci co najmniej 8 m,
3) okna znajdujàce si´ w tej samej Êcianie sà oddalone w poziomie od wyrzutni co najmniej 3 m, a poni˝ej lub powy˝ej wyrzutni — co najmniej 2 m,

§ 153. 1. Przewody wentylacji mechanicznej i klimatyzacji powinny mieç przekrój poprzeczny wynikajàcy
z obliczeƒ dla przewidywanych przep∏ywów powietrza
oraz konstrukcj´ przystosowanà do maksymalnego ciÊnienia w instalacji, z uwzgl´dnieniem wymagaƒ bezpieczeƒstwa po˝arowego oraz okreÊlonych w ust. 2—8.

4) czerpnia powietrza, usytuowana w tej samej Êcianie budynku, znajduje si´ poni˝ej lub na tym samym poziomie co wyrzutnia, w odleg∏oÊci co najmniej 1,5 m.

2. Materia∏y przewodów lub sposób zabezpieczania
ich powierzchni powinny byç dobrane odpowiednio dow∏aÊciwoÊci majàcego nimi przep∏ywaç powietrza oraz
do warunków wyst´pujàcych w miejscu ich zamontowania.

10. Czerpnie i wyrzutnie powietrza na dachu budynku nale˝y sytuowaç poza strefami zagro˝enia wybuchem, zachowujàc mi´dzy nimi odleg∏oÊç nie mniejszàni˝ 10 m przy wyrzucie poziomym i 6 m przy wyrzucie
pionowym, przy czym wyrzutnia powinna byç usytuowana co najmniej 1 m ponad czerpnià.

3. Przewody z blachy nie powinny wykazywaçugi´ç przekraczajàcych 1/250 odleg∏oÊci mi´dzy podporami lub 20 mm, dopuszczajàc ni˝szà z tych wartoÊci, oraz nie wykazywaç odkszta∏ceƒ p∏aszcza wywo∏ujàcych efekty akustyczne.

11. Odleg∏oÊç, o której mowa w ust. 10, mo˝e nie
byç zachowana w przypadku zastosowania zblokowanych urzàdzeƒ wentylacyjnych, obejmujàcych czerpni´i wyrzutni´ powietrza, zapewniajàcych skuteczny rozdzia∏ strumienia powietrza Êwie˝ego od wywiewanegoz urzàdzenia wentylacyjnego. Nie dotyczy to przypadku usuwania powietrza zawierajàcego zanieczyszczenia szkodliwe dla zdrowia, ucià˝liwe zapachy lub substancje palne.

4. Przewody instalacji klimatyzacji z przep∏ywem
powietrza z du˝à pr´dkoÊcià oraz przewody w cz´ÊcinadciÊnieniowej instalacji wywiewnych, usuwajàcych
powietrze zawierajàce czynniki szkodliwe dla zdrowia
lub substancje palne, je˝eli jest mo˝liwe przedostaniesi´ go do pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi,
powinny odpowiadaç klasie B szczelnoÊci, natomiast
wszystkie inne przewody instalacji wentylacji mechanicznej i klimatyzacji — klasie A szczelnoÊci okreÊlonej
w poni˝szej tabeli:

12. Odleg∏oÊç wyrzutni dachowych, mierzàc w rzucie poziomym, nie powinna byç mniejsza ni˝ 3 m od:1) kraw´dzi dachu, poni˝ej której znajdujà si´ okna,

NadciÊnienie lub podciÊnienie
w przewodzie
w Pa

Poz. 690

Wskaênik nieszczelnoÊci przewodów
klasa Aw m3/(m2·h)

klasa Bw m3/(m2·h)

400≤ 4,78≤ 1,591000—≤ 2,895. Przewody instalowane w miejscach, w których
mogà byç nara˝one na uszkodzenia mechaniczne, powinny byç odpowiednio zabezpieczone.

nie w inny sposób ni˝ poprzez te otwory, przy czym nie
nale˝y ich sytuowaç w pomieszczeniach o podwy˝szonych wymaganiach higienicznych.

6. Przewody powinny byç wyposa˝one w otwory
rewizyjne umo˝liwiajàce oczyszczenie wn´trza tych
przewodów, a tak˝e innych urzàdzeƒ i elementów instalacji, o ile ich konstrukcja nie pozwala na czyszcze-

7. Przewody prowadzone przez pomieszczenia lub
przestrzenie nieogrzewane powinny mieç izolacj´cieplnà spe∏niajàcà wymagania okreÊlone w § 267
ust. 1.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5231 —8. Przewody instalacji klimatyzacji, przewody stosowane do recyrkulacji powietrza oraz prowadzàce dourzàdzeƒ do odzyskiwania ciep∏a, a tak˝e przewody
prowadzàce powietrze zewn´trzne przez ogrzewane
pomieszczenia, powinny mieç izolacj´ cieplnà i przeciwwilgociowà.
§ 154. 1. Urzàdzenia i elementy wentylacji mechanicznej i klimatyzacji powinny byç stosowane w sposób
umo˝liwiajàcy uzyskanie zak∏adanej jakoÊci Êrodowiska
w pomieszczeniu przy racjonalnym zu˝yciu energii.
2. Instalacje klimatyzacji powinny byç wyposa˝one
w odpowiednie urzàdzenia pomiarowe s∏u˝àce dosprawdzania warunków pracy i kontroli zu˝ycia energii.
3. Urzàdzenia wentylacji mechanicznej i klimatyzacji, takie jak centrale, klimakonwektory wentylatorowe,klimatyzatory, aparaty ogrzewcze i ch∏odzàco-wentylacyjne, powinny byç tak instalowane, aby by∏a zapewniona mo˝liwoÊç ich okresowej kontroli, konserwacji,
naprawy lub wymiany.
4. Centrale wentylacyjne i klimatyzacyjne usytuowane na zewnàtrz budynku powinny mieç odpowiednià obudow´ lub inne zabezpieczenie przed wp∏ywem
czynników atmosferycznych.
5. W przypadku pomieszczeƒ o specjalnych wymaganiach higienicznych nale˝y stosowaç centrale wentylacyjne i klimatyzacyjne umo˝liwiajàce utrzymanie
podwy˝szonej czystoÊci wewnàtrz obudowy, wyposa˝one w oÊwietlenie wewn´trzne i wzierniki do kontroli
stanu centrali z zewnàtrz.
6. Urzàdzenia wentylacji mechanicznej i klimatyzacji powinny byç zabezpieczone przed zanieczyszczeniami znajdujàcymi si´ w powietrzu zewn´trznym,a w szczególnych przypadkach w powietrzu obiegowym (recyrkulacyjnym), za pomocà filtrów:
1) nagrzewnice, ch∏odnice i urzàdzenia do odzyskiwania ciep∏a — co najmniej klasy G4,2) nawil˝acze — co najmniej klasy F6,okreÊlonych w Polskiej Normie dotyczàcej klasyfikacjifiltrów powietrza.
7. Nawil˝acze w instalacji wentylacji mechanicznej
i klimatyzacji powinny byç zabezpieczone przed przeciekaniem wody na zewnàtrz oraz przed przenoszeniem kropel wody przez powietrze wentylacyjne dodalszych cz´Êci instalacji.
8. Po∏àczenia wentylatorów z przewodami wentylacyjnymi powinny byç wykonane za pomocà elastycznych elementów ∏àczàcych, z zachowaniem wymagaƒ
okreÊlonych w § 267 ust. 7.
9. Instalacje wentylacji mechanicznej i klimatyzacji
powinny byç wyposa˝one w przepustnice zlokalizowane w miejscach umo˝liwiajàcych regulacj´ instalacji,
a tak˝e odci´cie dop∏ywu powietrza zewn´trznego
i wyp∏ywu powietrza wewn´trznego.

Poz. 690§ 155. 1. W budynkach mieszkalnych, zamieszkaniazbiorowego, oÊwiaty, wychowania, opieki zdrowotnej
i opieki spo∏ecznej, a tak˝e w pomieszczeniach biurowych przeznaczonych na pobyt ludzi, niewyposa˝onych w wentylacj´ mechanicznà lub klimatyzacj´,okna, w celu okresowego przewietrzania, powinnymieç konstrukcj´ umo˝liwiajàcà otwieranie co najmniej 50% powierzchni wymaganej zgodnie z § 57 dladanego pomieszczenia.
2. Skrzyd∏a okien, Êwietliki oraz nawietrzaki okienne, wykorzystywane do przewietrzania pomieszczeƒ
przeznaczonych na pobyt ludzi, powinny byç zaopatrzone w urzàdzenia pozwalajàce na ∏atwe ich otwieranie i regulowanie wielkoÊci otwarcia z poziomu pod∏ogi lub pomostu, tak˝e przez osoby niepe∏nosprawne,
je˝eli nie przewiduje si´ korzystania z pomocy innychwspó∏u˝ytkowników.
3. W przypadku zastosowania w pomieszczeniachokien, drzwi balkonowych i innych zamkni´ç otworów
zewn´trznych o du˝ej szczelnoÊci, uniemo˝liwiajàcej
infiltracj´ powietrza zewn´trznego w iloÊci niezb´dnej
do potrzeb wentylacyjnych, nale˝y przewidzieç nawiewnà wentylacj´ mechanicznà lub odpowiednie
urzàdzenia nawiewne, zgodnie z pkt 2.3.2 za∏àcznika do
rozporzàdzenia.
4. Urzàdzenia nawiewne, o których mowa w ust. 3,
powinny byç stosowane zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w Polskiej Normie dotyczàcej wentylacji w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego
i u˝ytecznoÊci publicznej.
Rozdzia∏ 7
Instalacja gazowa na paliwa gazowe§ 156. 1. Zaopatrzenie budynków w gaz oraz instalacje gazowe powinny odpowiadaç potrzebom u˝ytkowym i warunkom wynikajàcym z w∏asnoÊci fizykochemicznych gazu oraz warunkom technicznym przy∏àczenia do sieci gazowej, okreÊlonym przez dostawc´ gazu.
2. Instalacj´ gazowà zasilanà z sieci gazowej stanowi uk∏ad przewodów za kurkiem g∏ównym, prowadzonych na zewnàtrz lub wewnàtrz budynku, wraz z armaturà, kszta∏tkami i innym wyposa˝eniem, a tak˝e urzàdzeniami do pomiaru zu˝ycia gazu, urzàdzeniami gazowymi oraz przewodami spalinowymi lub powietrzno-spalinowymi, je˝eli sà one elementem wyposa˝enia
urzàdzeƒ gazowych.
3. Instalacj´ gazowà zasilanà gazem p∏ynnym zesta∏ych zbiorników lub baterii butli, znajdujàcych si´ nadzia∏ce budowlanej na zewnàtrz budynku, stanowiuk∏ad przewodów za g∏ównym zaworem odcinajàcymzbiorniki, butle bàdê kolektor butli, prowadzonych na
zewnàtrz lub wewnàtrz budynku, wraz z armaturà,
kszta∏tkami i innym wyposa˝eniem, a tak˝e urzàdzeniami do pomiaru zu˝ycia gazu w przypadku instalacji zasilajàcej wi´cej ni˝ jednego odbiorc´, urzàdzeniami gazowymi oraz przewodami spalinowymi lub powietrzno-spalinowymi, je˝eli stanowià one element sk∏adowy urzàdzeƒ gazowych.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5232 —4. Instalacj´ gazowà zasilanà gazem p∏ynnym z indywidualnej butli, znajdujàcej si´ wewnàtrz budynku,
stanowi butla gazowa, urzàdzenie redukcyjne przy butli, przewód z armaturà, kszta∏tkami i innym wyposa˝eniem, a tak˝e urzàdzenie gazowe wraz z przewodami
spalinowymi lub powietrzno-spalinowymi, je˝eli stanowià one element sk∏adowy urzàdzeƒ gazowych.
§ 157. 1. W przewodach gazowych, doprowadzajàcych gaz do zewn´trznej Êciany budynku mieszkalnego, zamieszkania zbiorowego, u˝ytecznoÊci publicznej
i rekreacji indywidualnej, nie powinno byç ciÊnienia
wy˝szego ni˝ 500 kPa, a do Êcian zewn´trznych pozosta∏ych budynków wy˝szego ni˝ 1600 kPa.
2. Instalacja gazowa w budynku powinna zapewniaç doprowadzenie paliwa gazowego w iloÊci odpowiadajàcej potrzebom u˝ytkowym oraz odpowiednià
wartoÊç ciÊnienia przed urzàdzeniami gazowymi, zale˝nà od rodzaju paliwa gazowego zastosowanego dozasilania budynku, okreÊlonà Polskà Normà dotyczàcà
paliw gazowych, przy czym ciÊnienie to nie powinno
byç wy˝sze ni˝ 5 kPa.
3. Instalacja gazowa w budynku o wysokoÊci
wi´kszej ni˝ 35 m ponad poziomem terenu mo˝e byçdoprowadzona tylko do pomieszczeƒ technicznych,w których sà zainstalowane urzàdzenia gazowe, usytuowanych w piwnicy lub na najni˝szej kondygnacji nadziemnej, a tak˝e na najwy˝szej kondygnacji budynku
lub nad tà kondygnacjà, pod warunkiem zastosowania
urzàdzeƒ stabilizujàcych ciÊnienie gazu.
4. Zastosowanie instalacji gazowej w budynkacho wysokoÊci ponad 25 m wymaga uzyskania pozytywnej opinii wydanej przez w∏aÊciwego komendanta wojewódzkiego Paƒstwowej Stra˝y Po˝arnej.
5. Instalacje gazowe zasilane gazem p∏ynnym mogà byç wykonywane tylko w budynkach niskich.
6. Zabrania si´ stosowania w jednym budynku gazu p∏ynnego i gazu z sieci gazowej.
7. W budynku niskim, majàcym w mieszkaniach instalacj´ zasilanà gazem p∏ynnym, dopuszcza si´ usytuowanie kot∏owni gazowej zasilanej z sieci gazowej.
8. Instalacje gazowe zasilane gazem o g´stoÊci
wi´kszej od g´stoÊci powietrza nie mogà byç stosowane w pomieszczeniach, których poziom pod∏ogi znajduje si´ poni˝ej otaczajàcego terenu oraz w których
znajdujà si´ studzienki lub kana∏y instalacyjne i rewizyjne poni˝ej pod∏ogi.

Poz. 690

nagromadzenia gazu przy stanach awaryjnych instalacji lub przy∏àcza gazowego.
3. Sygna∏y alarmowe stanu zagro˝enia wybuchem
w budynkach, z wy∏àczeniem budynków jednorodzinnych, powinny byç kierowane do s∏u˝b lub osób zobowiàzanych do podj´cia skutecznej akcji zapobiegawczej.
4. Zabrania si´ instalowania urzàdzeƒ sygnalizacyjno-odcinajàcych dop∏yw gazu do cz´Êci mieszkalnej
budynku wielorodzinnego. Nie dotyczy to indywidualnych urzàdzeƒ sygnalizacyjno-odcinajàcych dop∏yw
gazu do odr´bnych mieszkaƒ.
5. Urzàdzenia sygnalizacyjno-odcinajàce dop∏yw
gazu nale˝y stosowaç w tych pomieszczeniach, w których ∏àczna nominalna moc cieplna zainstalowanychurzàdzeƒ gazowych jest wi´ksza ni˝ 60 kW.
6. Zawór odcinajàcy dop∏yw gazu do budynku, b´dàcy elementem sk∏adowym urzàdzenia sygnalizacyjno-odcinajàcego, powinien byç instalowany poza budynkiem, mi´dzy kurkiem g∏ównym a wprowadzeniem
przewodu do budynku.
7. Instalacja gazowa przy∏àczona do sieci gazowej
wykonanej z rur stalowych powinna byç zabezpieczona przed wp∏ywem pràdów b∏àdzàcych oraz obj´tasystemem elektrycznych po∏àczeƒ wyrównawczych,o których mowa w § 183 ust. 1 pkt 7.
§ 159. 1. Instalacja gazowa budynku zasilanegoz sieci gazowej powinna mieç zainstalowany na przy∏àczu kurek g∏ówny, umo˝liwiajàcy odci´cie dop∏ywu gazu.
2. Kurek g∏ówny powinien byç zainstalowany na zewnàtrz budynku w wentylowanej szafce co najmniej
z materia∏u trudnozapalnego przy Êcianie, we wn´ceÊciennej lub w odleg∏oÊci nieprzekraczajàcej 10 m odzasilanego budynku, w miejscu ∏atwo dost´pnym i zabezpieczonym przed wp∏ywami atmosferycznymi,
uszkodzeniami mechanicznymi i dost´pem osób niepowo∏anych.
3. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej dopuszcza si´ instalowanie kurka g∏ównego w odleg∏oÊci wi´kszej ni˝ 10 m od zasilanego budynku, w wentylowanej szafce, usytuowanej
w linii ogrodzenia od ulicy lub ogólnego ciàgu pieszego z dost´pem do niej od strony zewn´trznej dzia∏ki budowlanej.

§ 158. 1. Instalacje sygnalizujàce niedopuszczalny
poziom st´˝enia gazu mogà byç stosowane w budynkach, w których jest ustanowiony sta∏y nadzór, zapewniajàcy podejmowanie dzia∏aƒ zaradczych, a tak˝ew budynkach jednorodzinnych.

4. W budynkach o charakterze monumentalnym
dopuszcza si´ instalowanie kurków g∏ównych w miejscach ∏atwo dost´pnych z zewnàtrz, nieb´dàcych pomieszczeniami, np. w podcieniach, przeÊwitach, bramach, w odleg∏oÊci nie wi´kszej ni˝ 2 m od lica zewn´trznego budynku.

2. Czujki sygnalizujàce niedopuszczalny poziomst´˝enia gazu w budynkach, o których mowa w ust. 1,
powinny byç instalowane w piwnicach i suterenachoraz w pomieszczeniach, w których istnieje mo˝liwoÊç

5. Odleg∏oÊç kurka g∏ównego, montowanego przyÊcianie lub we wn´ce Êciany budynku, od poziomu terenu oraz najbli˝szej kraw´dzi okna, drzwi lub innego
otworu w budynku powinna wynosiç co najmniej 0,5 m.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5233 —Poz. 690

6. W uzasadnionych przypadkach, wynikajàcych
z rozwiàzania funkcjonalno-przestrzennego budynku,
mo˝e byç zainstalowany wi´cej ni˝ jeden kurek g∏ówny. W takim przypadku instalacje zasilane z oddzielnych przy∏àczy nie mogà byç ze sobà po∏àczone.

kowych w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej, powinny byç wykonane z rur stalowych bez szwu bàdê z rur
stalowych ze szwem przewodowych, zgodnych z wymaganiami przedmiotowych Polskich Norm, ∏àczonych przez spawanie.

7. W zwartej zabudowie Êródmiejskiej dopuszcza
si´ instalowanie kurka g∏ównego przed budynkiem,
poni˝ej poziomu terenu, pod warunkiem zachowania
wymagaƒ w∏aÊciwych dla armatury zaporowej montowanej na gazociàgach sieci gazowych.

3. Przewody instalacji gazowej w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, poczàwszy od 0,5 m przed zewn´trznàÊcianà budynku do wyprowadzenia poza lico wewn´trzne tej Êciany, powinny byç wykonane z rur,o których mowa w ust. 2.

8. Miejsce usytuowania kurka g∏ównego powinno
byç jednoznacznie oznakowane. Na budynku majàcym
wi´cej ni˝ jeden kurek g∏ówny nale˝y umieÊciç informacj´ o liczbie i miejscach ich zainstalowania.
§ 160. 1. W przypadku gdy z jednego przy∏àcza jest
zasilany wi´cej ni˝ jeden budynek, oprócz kurka g∏ównego, nale˝y zastosowaç odr´bne zawory nieb´dàce
kurkami g∏ównymi, odcinajàce dop∏yw gazu do ka˝dego z tych budynków.
2. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej, gdy kurek g∏ówny jest zainstalowany w linii ogrodzenia w odleg∏oÊci wi´kszej ni˝ 10 m,
nale˝y na Êcianie budynku dodatkowo zastosowaç zawór odcinajàcy.
3. Zawory odcinajàce, o których mowa w ust. 1 i 2,
powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w §158 ust. 6.
§ 161. 1. W przypadku instalacji gazowej, zasilanejz sieci gazowej o ciÊnieniu do 500 kPa, z której korzysta
wi´cej ni˝ jeden odbiorca lub w której nominalne zu˝ycie gazu jest wi´ksze ni˝ 10 m3/h, w przeliczeniu na gazziemny wysokometanowy, przed urzàdzeniem redukcyjnym nale˝y zainstalowaç zawór odcinajàcy, a za tym
urzàdzeniem — zawór odcinajàcy b´dàcy kurkiemg∏ównym.
2. W przypadku instalacji gazowej, zasilanej ze
wspólnej sieci o ciÊnieniu do 500 kPa, z której korzysta
jeden odbiorca, a nominalne zu˝ycie gazu jest mniejsze ni˝ 10 m3/h, dopuszcza si´, aby zawór odcinajàcy
zainstalowany przed urzàdzeniem redukcyjnym by∏traktowany jako kurek g∏ówny. Przepis ten stosuje si´tak˝e, je˝eli urzàdzenie redukcyjne jest po∏àczone w jeden zespó∏ z gazomierzem.
§ 162. Urzàdzenia redukcyjne mogà byç instalowane wy∏àcznie na zewnàtrz budynku i powinny byç zabezpieczone przed dost´pem osób niepowo∏anych
i uszkodzeniami mechanicznymi.
§ 163. 1. Przewody instalacji gazowej, prowadzone
poni˝ej poziomu terenu, poza budynkiem w odleg∏oÊciwi´kszej ni˝ 0,5 m od jego Êciany zewn´trznej, powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w przepisach odr´bnych dotyczàcych sieci gazowych.
2. Przewody instalacji gazowej, poczàwszy od
0,5 m przed zewn´trznà Êcianà budynku do kurków
odcinajàcych przed gazomierzami w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych lub do odga∏´zieƒ lokali u˝yt-

4. Przewody instalacji gazowej w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, a tak˝e w pozosta∏ych budynkach za gazomierzami lub odga∏´zieniami prowadzàcymi do odr´bnych mieszkaƒ lub lokali u˝ytkowych powinny byçwykonane z rur, o których mowa w ust. 2, ∏àczonych
równie˝ z zastosowaniem po∏àczeƒ gwintowanychbàdê te˝ z rur miedzianych ∏àczonych przez lutowanie
lutem twardym.
5. Po zewn´trznej stronie Êcian budynku nie mogà
byç prowadzone przewody gazowe wykonane:1) z rur stalowych, je˝eli s∏u˝à do rozprowadzania paliw gazowych zawierajàcych par´ wodnà lub innesk∏adniki ulegajàce kondensacji w warunkach eksploatacyjnych,2) z rur miedzianych.
6. Przewody instalacji gazowej dla gazu p∏ynnegomogà byç prowadzone powy˝ej poziomu terenu mi´dzy zbiornikiem, butlà lub baterià butli a budynkiem,a tak˝e po zewn´trznej Êcianie budynku, je˝eli d∏ugoÊç
tego przewodu nie jest wi´ksza ni˝ 10 m, a sk∏adniki gazu nie podlegajà kondensacji w warunkach eksploatacyjnych.
§ 164. 1. Przewodów instalacji gazowych nie nale˝y prowadziç przez pomieszczenia mieszkalne oraz pomieszczenia, których sposób u˝ytkowania mo˝e spowodowaç naruszenie stanu technicznego instalacji lub
wp∏ywaç na parametry eksploatacyjne gazu.
2. Dopuszcza si´ prowadzenie przewodów instalacji gazowych przez pomieszczenia mieszkalne, pod warunkiem zastosowania rur miedzianych, zgodnych
z Polskà Normà dotyczàcà rur miedzianych do gazu, ∏àczonych przez lutowanie lutem twardym, lub rur stalowych bez szwu i rur stalowych ze szwem przewodowych, zgodnych z Polskà Normà dotyczàcà rur przewodowych, ∏àczonych przez spawanie.
3. Przewody instalacji gazowej, w stosunku do
przewodów innych instalacji stanowiàcych wyposa˝enie budynku (ogrzewczej wodociàgowej, kanalizacyjnej, elektrycznej, piorunochronnej itp.), nale˝y lokalizowaç w sposób zapewniajàcy bezpieczeƒstwo ich u˝ytkowania. Odleg∏oÊç mi´dzy przewodami instalacji gazowej a innymi przewodami powinna umo˝liwiaç wykonywanie prac konserwacyjnych.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5234 —4. Poziome odcinki instalacji gazowych powinny
byç usytuowane w odleg∏oÊci co najmniej 0,1 m powy˝ej innych przewodów instalacyjnych, natomiast je˝eli
g´stoÊç gazu jest wi´ksza od g´stoÊci powietrza — poni˝ej przewodów elektrycznych i urzàdzeƒ iskrzàcych.
5. Przewody instalacji gazowej krzy˝ujàce si´ z innymi przewodami instalacyjnymi powinny byç od nichoddalone co najmniej o 0,02 m.
6. Dopuszcza si´ prowadzenie przewodów gazowych z rur stalowych bez szwu i rur stalowych ze
szwem przewodowych, ∏àczonych za pomocà spawania przez jednà kondygnacj´ gara˝u, znajdujàcà si´
bezpoÊrednio pod kondygnacjà nadziemnà budynku,
pod warunkiem zabezpieczenia tych przewodów przed
uszkodzeniem mechanicznym.
§ 165. 1. Rozwiàzania techniczne instalacji gazowej
powinny umo˝liwiaç samokompensacj´ wyd∏u˝eƒ
cieplnych oraz eliminowaç ewentualne odkszta∏cenia
instalacji, wywo∏ane deformacjà lub osiadaniem budynku.
2. Przewody instalacji gazowych w piwnicach i suterenach nale˝y prowadziç na powierzchni Êcian lub
pod stropem, natomiast na pozosta∏ych kondygnacjach nadziemnych dopuszcza si´ prowadzenie ich tak˝e w bruzdach os∏oni´tych nieuszczelnionymi ekranami lub wype∏nionych — po uprzednim wykonaniu próby szczelnoÊci instalacji — ∏atwo usuwalnà masà tynkarskà, niepowodujàcà korozji przewodów. Wype∏nianie bruzd, w których sà prowadzone przewody z rur
miedzianych, jest zabronione.
3. Przewody gazowe z rur stalowych, po wykonaniu
próby szczelnoÊci, powinny byç zabezpieczone przed
korozjà.
§ 166. 1. Urzàdzenia pomiarowe zu˝ycia gazu, zwane dalej „gazomierzami”, powinny byç zainstalowane
oddzielnie dla ka˝dego z odbiorców i zabezpieczone
przed dost´pem osób niepowo∏anych.
2. Lokalizacja gazomierzy powinna zapewniaç ∏atwy dost´p do ich kontroli lub wymiany.
3. Przed ka˝dym gazomierzem nale˝y zainstalowaç
zawór odcinajàcy. Je˝eli gazomierz jest instalowany
w jednej szafce z kurkiem g∏ównym, uznaje si´, ˝e wymaganie to jest spe∏nione.
4. Gazomierze mogà byç instalowane:1) w szafkach z materia∏ów co najmniej trudnozapalnych, z otworami wentylacyjnymi:a) na klatkach schodowych lub korytarzach ogólnych,b) na zewnàtrz budynku, razem z kurkiem g∏ównym
instalacji gazowej, z zachowaniem warunków
okreÊlonych w § 159 i 160,

Poz. 690

2) w szybach wentylowanych przeznaczonych dla pionów instalacyjnych, z drzwiczkami bez otworów
wentylacyjnych, dost´pnymi od strony pomieszczeƒ niemieszkalnych.
5. Dopuszcza si´ instalowanie gazomierzy, tak˝ebez szafek, w kuchniach stanowiàcych samodzielne
pomieszczenie oraz w przedpokojach w istniejàcych
budynkach mieszkalnych, podlegajàcych przebudowie
lub w których nast´puje remont instalacji gazowej.
6. Gazomierze mogà byç ponadto instalowane
w wydzielonych i zamykanych pomieszczeniach piwnicznych, je˝eli majà one otwór okienny oraz przewód
wentylacji grawitacyjnej wyprowadzony ponad dach
lub przez Êcian´ zewn´trznà na wysokoÊç co najmniej
2,5 m powy˝ej terenu, w odleg∏oÊci nie mniejszej ni˝
0,5 m od bocznej kraw´dzi okien, drzwi i innych otworów.
§ 167. Gazomierzy nie mo˝na instalowaç:
1) w pomieszczeniach mieszkalnych, ∏azienkach lub
innych, w których wyst´puje zagro˝enie korozyjne(wilgoç, opary zwiàzków chemicznych itp.),2) we wspólnych wn´kach z licznikami elektrycznymi,3) w odleg∏oÊci mniejszej w rzucie poziomym ni˝
1 m od palnika gazowego lub innego paleniska,4) w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 3 m od urzàdzenia gazowego, mierzàc w rozwini´ciu d∏ugoÊci przewodu.
§ 168. 1. Gazomierze nale˝y instalowaç w przedziale wysokoÊci od 0,3 m do 1,8 m od poziomu pod∏ogi do
spodu gazomierza lub co najmniej 0,5 m od poziomu
terenu.
2. Gazomierze do pomiaru przep∏ywu gazu o g´stoÊci mniejszej od g´stoÊci powietrza powinny byçumieszczone powy˝ej licznika elektrycznego i innychurzàdzeƒ mogàcych iskrzyç, a do gazu o g´stoÊci wi´kszej od g´stoÊci powietrza — o co najmniej 0,3 m poni˝ej licznika i takich urzàdzeƒ.
3. Gazomierze instalowane bez szafek, na tym samym poziomie co liczniki elektryczne lub inne mogàce
iskrzyç urzàdzenia, powinny byç od nich oddalone conajmniej o 1 m.
4. Dopuszcza si´ zmniejszenie odleg∏oÊci, o której
jest mowa w ust. 3, je˝eli mi´dzy tymi urzàdzeniami zostanie wykonana przegroda z materia∏u niepalnegoo wysokoÊci co najmniej 0,5 m powy˝ej i poni˝ej gazomierza oraz wysi´gu wi´kszym o co najmniej 0,1 m ododleg∏oÊci lica gazomierza od Êciany, na której jest zainstalowany.
§ 169. Rozwiàzania techniczne po∏àczeƒ gazomierzy i urzàdzeƒ gazowych z instalacjà powinny umo˝liwiaç ich od∏àczenie bez koniecznoÊci demonta˝u cz´Êciinstalacji.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5235 —§ 170. 1. Urzàdzenia gazowe mogà byç instalowane wy∏àcznie w pomieszczeniach spe∏niajàcych warunki dotyczàce ich wysokoÊci, kubatury, wentylacji i odprowadzenia spalin, a tak˝e dop∏ywu powietrza do spalania okreÊlone w rozporzàdzeniu, w Polskich Normachi przepisach odr´bnych.
2. Urzàdzenia gazowe z otwartà komorà spalania,przez co rozumie si´ urzàdzenia typu A i B, nie mogà
byç instalowane w pomieszczeniach mieszkalnych,z zastrze˝eniem § 93 ust. 2 i 3.
3. Urzàdzenia gazowe z zamkni´tà komorà spalania, przez co rozumie si´ urzàdzenia typu C, mogà byçinstalowane w pomieszczeniach mieszkalnych, niezale˝nie od rodzaju wyst´pujàcej w nich wentylacji, pod
warunkiem zastosowania koncentrycznych przewo-

2. W przypadku instalowania w jednym pomieszczeniu urzàdzeƒ gazowych bez odprowadzenia spalini z odprowadzeniem spalin, ∏àczne obcià˝enie cieplne
pochodzàce od tych urzàdzeƒ przypadajàce na 1 m3 kubatury pomieszczenia nie mo˝e przekraczaç wielkoÊci
podanych w tabeli w ust. 1, kolumna 2.
3. Kubatura pomieszczeƒ, w których instaluje si´urzàdzenia gazowe, nie powinna byç mniejsza ni˝:1) 8 m3 — w przypadku urzàdzeƒ pobierajàcych powietrze do spalania z tych pomieszczeƒ,2) 6,5 m3 — w przypadku urzàdzeƒ z zamkni´tà komorà spalania.
4. Pomieszczenia, w których instaluje si´ urzàdzenia gazowe, powinny mieç wysokoÊç co najmniej
2,2 m.
5. W budynkach jednorodzinnych, mieszkalnychw zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej,
wzniesionych przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia, dopuszcza si´ instalowanie gazowych kot∏ów
grzewczych w pomieszczeniach technicznych o wysokoÊci co najmniej 1,9 m, z zachowaniem warunków
okreÊlonych w ust. 1 i § 170 ust. 1 i 2.

Poz. 690

dów powietrzno-spalinowych, z zachowaniem wymagaƒ § 175.
§ 171. Urzàdzenia gazowe, pozostajàce bez sta∏ego
dozoru w czasie ich u˝ytkowania, takie jak kot∏y gazowe lub ogrzewacze pomieszczeƒ, powinny byç wyposa˝one w samoczynnie dzia∏ajàce zabezpieczenia
przed skutkami spadku ciÊnienia lub przerwà w dop∏ywie gazu.
§ 172. 1. Maksymalne, ∏àczne obcià˝enie cieplne
przypadajàce na 1 m3 kubatury, s∏u˝àce do okreÊlania wymaganej kubatury pomieszczenia, w którym sà
zainstalowane urzàdzenia gazowe, pobierajàce powietrze do spalania z tego pomieszczenia, nie mo˝e przekraczaç wartoÊci okreÊlonych w poni˝szej tabeli:§ 173. 1. Przy instalowaniu urzàdzeƒ gazowych nale˝y spe∏niç nast´pujàce warunki:
1) urzàdzenia gazowe nale˝y po∏àczyç ze stalowymi
lub miedzianymi przewodami instalacji gazowej na
sta∏e lub z zastosowaniem elastycznych przewodów metalowych,2) zawór odcinajàcy dop∏yw gazu do urzàdzenia nale˝y umieÊciç w pomieszczeniu, w którym jest zainstalowane urzàdzenie gazowe, w miejscu ∏atwo dost´pnym, w odleg∏oÊci nie wi´kszej ni˝ 1 m od króçca przy∏àczeniowego,3) kuchnie i kuchenki gazowe nale˝y instalowaç w odleg∏oÊci co najmniej 0,5 m od okien do boku urzàdzenia, liczàc w rzucie poziomym,4) ogrzewacze pomieszczeƒ, których temperaturaos∏on mo˝e przekroczyç 60°C, nale˝y instalowaç
w odleg∏oÊci co najmniej 0,3 m od Êcian z materia∏ów ∏atwo zapalnych, otynkowanych oraz w odleg∏oÊci 0,6 m od elementów Êcian z materia∏ów ∏atwo zapalnych, nieos∏oni´tych tynkiem,5) grzejniki gazowe wody przep∏ywowej nale˝y instalowaç na Êcianach z materia∏ów niepalnych bàdê

Dziennik Ustaw Nr 75— 5236 —Poz. 690

odizolowaç je od Êciany z materia∏ów palnych p∏ytà z materia∏u niepalnego.

poziomych u∏o˝onych ze spadkiem co najmniej 5%
w kierunku urzàdzenia — nie wi´ksza ni˝ 2 m,

2. Urzàdzenia gazowe, wymagajàce przemieszczania, takie jak palniki, kolby, lutownice, mogà byç instalowane za pomocà przewodów elastycznych przeznaczonych do takich celów.

3) d∏ugoÊç kana∏u spalinowego mierzona od osi wlotu przewodu spalinowego do kraw´dzi wylotu kana∏u nad dachem powinna byç nie mniejsza ni˝
2 m,§ 174. 1. Grzewcze urzàdzenie gazowe, jak kot∏y,ogrzewacze pomieszczeƒ, grzejniki wody przep∏ywowej, niezale˝nie od ich obcià˝eƒ cieplnych, powinny
byç po∏àczone na sta∏e przewodami z indywidualnymi
kana∏ami spalinowymi, z zachowaniem wymagaƒ Polskich Norm dotyczàcych poszczególnych typów urzàdzeƒ gazowych.

4) wyloty kana∏ów spalinowych, je˝eli wynika to z warunków pracy urzàdzeƒ, powinny byç zaopatrzone
w wywietrzniki dobrane do iloÊci spalin, d∏ugoÊci
odcinków pionowych, po∏o˝enia w okreÊlonej strefie wiatrowej i warunków lokalnych.

2. Przewody i kana∏y spalinowe odprowadzajàce
spaliny od urzàdzeƒ gazowych na zasadzie ciàgu naturalnego powinny posiadaç przekroje wynikajàce z obliczeƒ oraz zapewniaç podciÊnienie ciàgu w wysokoÊci
odpowiedniej dla typu urzàdzenia i jego mocy cieplnej.
3. Dopuszcza si´ stosowanie zbiorczych przewodów systemów powietrzno-spalinowych przystosowanych do pracy z urzàdzeniami z zamkni´tà komorà spalania, wyposa˝onymi w zabezpieczenia przed zanikiem
ciàgu kominowego.
4. Dopuszcza si´ stosowanie indywidualnych przewodów powietrznych i spalinowych jako zestawu wyrobów s∏u˝àcych do doprowadzenia powietrza do
urzàdzenia gazowego i odprowadzenia spalin na zewnàtrz.
5. Dopuszcza si´ w pomieszczeniu kot∏owni przy∏àczenie kilku kot∏ów do wspólnego kana∏u spalinowego
w przypadku:
1) kot∏ów pobierajàcych powietrze do spalania z pomieszczenia, pod warunkiem zastosowania skrzyniowego przerywacza ciàgu lub wyposa˝enia kot∏ów w czujniki zaniku ciàgu kominowego wy∏àczajàcych równoczeÊnie wszystkie kot∏y,2) wykonania dla kot∏ów z palnikami nadmuchowymi
przewodu spalinowego o przekroju poprzecznym
nie mniejszym ni˝ 1,6 sumy przekrojów przewodów odprowadzajàcych spaliny z poszczególnychkot∏ów, a tak˝e wyposa˝enie wylotu przewodu spalinowego w czujnik zaniku ciàgu kominowego, wy∏àczajàcego równoczeÊnie wszystkie kot∏y.
6. Przewody i kana∏y spalinowe, odprowadzajàce
spaliny od kot∏ów, powinny byç dostosowane do warunków pracy danego typu urzàdzeƒ oraz spe∏niaç wymagania okreÊlone w Polskiej Normie dotyczàcej kot∏ów grzewczych wodnych.
7. Przewody i kana∏y spalinowe odprowadzajàce
spaliny od urzàdzeƒ gazowych, z wy∏àczeniem kot∏ów,
powinny spe∏niaç nast´pujàce wymagania:
1) przekroje poprzeczne przewodu, a tak˝e kana∏u spalinowego powinny byç sta∏e na ca∏ej d∏ugoÊci,2) d∏ugoÊç pionowych przewodów spalinowych powinna byç nie mniejsza ni˝ 0,22 m, a przewodów

8. Dopuszcza si´ instalowanie przepustnic w przewodach odprowadzajàcych spaliny z poszczególnych
urzàdzeƒ, je˝eli ich dzia∏anie nie zak∏óca przep∏ywu
spalin.
9. Urzàdzenia gazowe wyposa˝one w palniki nadmuchowe powinny byç po∏àczone przewodami z kana∏ami spalinowymi, których przekroje nale˝y dobieraç z uwzgl´dnieniem nadciÊnieƒ wyst´pujàcych w komorach spalania tych urzàdzeƒ.
10. Nad urzàdzeniami gazowymi typu restauracyjnego z odprowadzeniem spalin do pomieszczenia nale˝y umieszczaç okapy odprowadzajàce te spaliny dokana∏ów spalinowych, przy czym dla urzàdzeƒ o mocy
cieplnej wi´kszej ni˝ 30 kW nale˝y instalowaç czujniki,wy∏àczajàce urzàdzenie w przypadku zaniku ciàgu kominowego.
§ 175. 1. Indywidualne koncentryczne przewody
powietrzno-spalinowe lub oddzielne przewody powietrzne i spalinowe od urzàdzeƒ gazowych z zamkni´tà komorà spalania mogà byç wyprowadzone przez zewn´trznà Êcian´ budynku, je˝eli urzàdzenia te majà nominalnà moc cieplnà nie wi´kszà ni˝:1) 21 kW — w wolno stojàcych budynkach jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej,
2) 5 kW — w pozosta∏ych budynkach mieszkalnych.
2. Wyloty przewodów, o których mowa w ust. 1
pkt 2, powinny znajdowaç si´ wy˝ej ni˝ 2,5 m ponad
poziomem terenu.
3. Odleg∏oÊç mi´dzy wylotami przewodów, o których mowa w ust. 1, powinna byç nie mniejsza ni˝ 3 m,a odleg∏oÊç tych wylotów od najbli˝szej kraw´dzi okien
i ryzalitów przes∏aniajàcych nie mniejsza ni˝ 0,5 m.
4. W budynkach produkcyjnych i magazynowych
oraz halach sportowych i widowiskowych nie ogranicza si´ nominalnej mocy cieplnej urzàdzeƒ z zamkni´tà komorà spalania, od których indywidualne koncentryczne przewody powietrzno-spalinowe lub oddzielne
przewody powietrzne i spalinowe sà wyprowadzone
przez zewn´trznà Êcian´ budynku, je˝eli odleg∏oÊç tejÊciany od granicy dzia∏ki budowlanej wynosi co najmniej 8 m, a od Êciany innego budynku z oknami nie
mniej ni˝ 12 m, a tak˝e je˝eli wyloty przewodów znajdujà si´ wy˝ej ni˝ 3 m ponad poziomem terenu.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5237 —§ 176. 1. Pomieszczenia przeznaczone do instalowania kot∏ów na paliwa gazowe powinny odpowiadaç
wymaganiom § 172 oraz innym przepisom rozporzàdzenia, a tak˝e odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym
w Polskiej Normie dotyczàcej kot∏owni wbudowanych
na paliwa gazowe o g´stoÊci wzgl´dnej mniejszej ni˝ 1.
2. Kot∏y na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej
do 30 kW mogà byç instalowane w pomieszczeniach
nieprzeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi oraz w miejscach, o których mowa w ust. 3.
3. Kot∏y na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej
powy˝ej 30 kW do 60 kW nale˝y instalowaç w pomieszczeniu technicznym lub w przewidzianym wy∏àcznie na
kot∏owni´ budynku wolno stojàcym.
4. Kot∏y na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej
powy˝ej 60 kW do 2000 kW nale˝y instalowaç w s∏u˝àcym wy∏àcznie do tego celu pomieszczeniu technicznym lub w budynku wolno stojàcym przeznaczonym
wy∏àcznie na kot∏owni´.
5. Kot∏y na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej
powy˝ej 2000 kW mogà byç instalowane wy∏àcznie
w budynku wolno stojàcym przeznaczonym na kot∏owni´.
6. Kubatura pomieszczeƒ z kot∏ami na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej do 60 kW oraz z kot∏ami
o mocy cieplnej powy˝ej 60 kW pobierajàcymi powietrze z pomieszczeƒ powinna odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w § 172.
7. Kubatura pomieszczeƒ z kot∏ami, o których mowa w ust. 4 i 5, z zamkni´tà komorà spalania, powinna
byç okreÊlana indywidualnie, przy uwzgl´dnieniu warunków technicznych i technologicznych, a tak˝e wymagaƒ eksploatacyjnych.
8. W pomieszczeniu z zainstalowanymi kot∏ami,o których mowa w ust. 4 i 5, zabrania si´ instalowania
urzàdzeƒ przeznaczonych do pomiaru zu˝ycia gazu.
9. Do pomieszczeƒ technicznych z zainstalowanymi
kot∏ami o ∏àcznej mocy cieplnej powy˝ej 60 kW do2000 kW, zlokalizowanych w budynku o innym przeznaczeniu ni˝ kot∏ownia, nale˝y doprowadziç odr´bny
przewód gazowy, z którego nie mogà byç zasilane pozosta∏e urzàdzenia gazowe w tym budynku.
§ 177. Urzàdzenia gazowe instalowane w budynku
mogà byç zasilane gazem p∏ynnym z indywidualnych
butli o nominalnej zawartoÊci gazu do 11 kg, pod warunkiem spe∏nienia nast´pujàcych wymagaƒ:1) w jednym mieszkaniu, warsztacie lub lokalu u˝ytkowym nie nale˝y instalowaç wi´cej ni˝ dwóch butli,2) w pomieszczeniu, w którym instaluje si´ butl´, nale˝y zachowaç temperatur´ ni˝szà ni˝ 35°C,
3) butl´ nale˝y instalowaç wy∏àcznie w pozycji pionowej,4) butl´ nale˝y zabezpieczyç przed uszkodzeniami mechanicznymi,

Poz. 690

5) mi´dzy butlà a urzàdzeniem promieniujàcym ciep∏o, z wy∏àczeniem zestawów urzàdzeƒ gazowych
z butlami, nale˝y zachowaç odleg∏oÊç co najmniej
1,5 m,
6) butli nie nale˝y umieszczaç w odleg∏oÊci mniejszejni˝ 1 m od urzàdzeƒ mogàcych powodowaç iskrzenie,
7) urzàdzenia gazowe nale˝y ∏àczyç z reduktorem ciÊnienia gazu na butli za pomocà elastycznego przewodu o d∏ugoÊci nieprzekraczajàcej 3 m i wytrzyma∏oÊci na ciÊnienie co najmniej 300 kPa, odpornego na sk∏adniki gazu p∏ynnego, uszkodzenia mechaniczne oraz temperatur´ do 60°C,
8) urzàdzenie gazowe o mocy cieplnej przekraczajàcej
10 kW nale˝y ∏àczyç z przewodem elastycznym,o którym mowa w pkt 7, rurà stalowà o d∏ugoÊci conajmniej 0,5 m.
§ 178. Instalacje gazowe w budynku lub w zespolebudynków mogà byç zasilane gazem p∏ynnym z butli
gazowej o nominalnej zawartoÊci gazu do 33 kg lub
z baterii takich butli, pod warunkiem spe∏nienia nast´pujàcych wymagaƒ:1) butle powinny byç umieszczone na zewnàtrz budynku, w miejscu oznakowanym, na utwardzonym
pod∏o˝u, pod zadaszeniem chroniàcym od wp∏ywu
czynników atmosferycznych,2) liczba butli w baterii nie mo˝e przekraczaç 10,3) butle w baterii powinny byç pod∏àczone do kolektora wykonanego z rury stalowej bez szwu lub rury
przewodowej ∏àczonej przez spawanie,
4) odleg∏oÊç butli od najbli˝szych otworów okiennych
lub drzwiowych w Êcianie zewn´trznej budynku nie
powinna byç mniejsza ni˝ 2 m,5) butle nie mogà byç sytuowane w zag∏´bieniach terenu.
§ 179. 1. Instalacje gazowe w budynku lub w zespole budynków mogà byç zasilane z jednego zbiornika
gazu p∏ynnego bàdê zespo∏u takich zbiorników, pod
warunkiem spe∏nienia wymagaƒ okreÊlonych w przepisach odr´bnych dotyczàcych ich lokalizacji, ochrony
przed dzia∏aniem czynników atmosferycznych orazograniczenia dost´pu osobom niepowo∏anym.
2. Zbiorniki gazu p∏ynnego nie mogà byç sytuowane w zag∏´bieniach terenu, w miejscach podmok∏ychoraz w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 5 m od rowów, studzienek lub wpustów kanalizacyjnych.
Rozdzia∏ 8
Instalacja elektryczna§ 180. Instalacja i urzàdzenia elektryczne, przy zachowaniu przepisów rozporzàdzenia, przepisów odr´bnych dotyczàcych dostarczania energii, ochrony
przeciwpo˝arowej, ochrony Êrodowiska oraz bezpie-

Dziennik Ustaw Nr 75— 5238 —czeƒstwa i higieny pracy, a tak˝e wymagaƒ Polskich
Norm odnoszàcych si´ do tych instalacji i urzàdzeƒ, powinny zapewniaç:
1) dostarczanie energii elektrycznej o odpowiednich
parametrach technicznych do odbiorników, stosownie do potrzeb u˝ytkowych,2) ochron´ przed pora˝eniem pràdem elektrycznym,
przepi´ciami ∏àczeniowymi i atmosferycznymi, powstaniem po˝aru, wybuchem i innymi szkodami,3) ochron´ przed emisjà drgaƒ i ha∏asu powy˝ej dopuszczalnego poziomu oraz przed szkodliwym oddzia∏ywaniem pola elektromagnetycznego.
§ 181. 1. Budynek, w którym zanik napi´cia w elektrycznej sieci zasilajàcej mo˝e spowodowaç zagro˝enie
˝ycia lub zdrowia ludzi, powa˝ne zagro˝enie Êrodowiska, a tak˝e znaczne straty materialne, nale˝y zasilaç conajmniej z dwóch niezale˝nych, samoczynnie za∏àczajàcych si´ êróde∏ energii elektrycznej, oraz wyposa˝açw samoczynnie za∏àczajàce si´ oÊwietlenie awaryjne(bezpieczeƒstwa i ewakuacyjne). W budynku wysokoÊciowym jednym ze êróde∏ zasilania powinien byç zespó∏ pràdotwórczy.
2. OÊwietlenie bezpieczeƒstwa nale˝y stosowaç
w pomieszczeniach, w których nawet krótkotrwa∏e wy∏àczenie oÊwietlenia podstawowego mo˝e spowodowaç nast´pstwa wymienione w ust. 1, przy czym czas
dzia∏ania tego oÊwietlenia powinien byç dostosowany
do warunków wyst´pujàcych w pomieszczeniu i wynosiç nie mniej ni˝ 1 godzin´.
3. OÊwietlenie ewakuacyjne nale˝y stosowaç:
1) w pomieszczeniach:a) widowni kin, teatrów i filharmonii oraz innych
sal widowiskowych,b) audytoriów, sal konferencyjnych, lokali rozrywkowych oraz sal sportowych przeznaczonych dla
ponad 200 osób,c) wystawowych w muzeach,d) o powierzchni ponad 1000 m2 w gara˝ach oÊwietlonych wy∏àcznie Êwiat∏em sztucznym,e) o powierzchni ponad 2000 m2 w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej i zamieszkania zbiorowego,2) na drogach ewakuacyjnych:a) z pomieszczeƒ wymienionych w pkt 1,b) oÊwietlonych wy∏àcznie Êwiat∏em sztucznym,c) w szpitalach i innych budynkach przeznaczonych
przede wszystkim do pobytu ludzi o ograniczonej zdolnoÊci poruszania si´,d) w wysokich i wysokoÊciowych budynkach u˝ytecznoÊci publicznej i zamieszkania zbiorowego.
4. OÊwietlenie ewakuacyjne nie jest wymagane
w pomieszczeniach, w których oÊwietlenie bezpieczeƒstwa spe∏nia warunek okreÊlony w ust. 5 dla oÊwietle-

Poz. 690

nia ewakuacyjnego, a tak˝e wymagania Polskich Normw tym zakresie.
5. OÊwietlenie ewakuacyjne powinno dzia∏aç przez
co najmniej 2 godziny od zaniku oÊwietlenia podstawowego.
6. W pomieszczeniu, które jest u˝ytkowane przyzgaszonym oÊwietleniu podstawowym, nale˝y stosowaç oÊwietlenie przeszkodowe, zasilane napi´ciem
bezpiecznym, s∏u˝àce uwidocznieniu przeszkód wynikajàcych z uk∏adu budynku, drogi komunikacyjnej lub
sposobu jego u˝ytkowania, a tak˝e podÊwietlane znaki
wskazujàce kierunki ewakuacji.
7. OÊwietlenie bezpieczeƒstwa, ewakuacyjne i przeszkodowe oraz podÊwietlane znaki wskazujàce kierunki
ewakuacji nale˝y wykonywaç zgodnie z Polskimi Normami dotyczàcymi wymagaƒ w tym zakresie.
§ 182. Pomieszczenie stacji transformatorowej mo˝e byç sytuowane w budynkach o innym przeznaczeniu, je˝eli sà spe∏nione warunki okreÊlone w § 96 oraz:
1) zostanie zachowana odleg∏oÊç pozioma i pionowa
od pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi co najmniej 2,8 m,
2) Êciany i stropy b´dà stanowi∏y oddzielenia przeciwpo˝arowe oraz b´dà mia∏y zabezpieczenia przed
przedostawaniem si´ cieczy i gazów.
§ 183. 1. W instalacjach elektrycznych nale˝y stosowaç:
1) z∏àcza instalacji elektrycznej budynku, umo˝liwiajàce od∏àczenie od sieci zasilajàcej i usytuowane
w miejscu dost´pnym dla dozoru i obs∏ugi oraz zabezpieczone przed uszkodzeniami, wp∏ywami atmosferycznymi, a tak˝e ingerencjà osób niepowo∏anych,2) oddzielny przewód ochronny i neutralny, w obwodach rozdzielczych i odbiorczych,3) urzàdzenia ochronne ró˝nicowopràdowe lub odpowiednie do rodzaju i przeznaczenia budynku bàdêjego cz´Êci, inne Êrodki ochrony przeciwpora˝eniowej,4) wy∏àczniki nadpràdowe w obwodach odbiorczych,5) zasad´ selektywnoÊci (wybiórczoÊci) zabezpieczeƒ,6) przeciwpo˝arowe wy∏àczniki pràdu,
7) po∏àczenia wyrównawcze g∏ówne i miejscowe, ∏àczàce przewody ochronne z cz´Êciami przewodzàcymi innych instalacji i konstrukcji budynku,
8) zasad´ prowadzenia tras przewodów elektrycznych
w liniach prostych, równoleg∏ych do kraw´dziÊcian i stropów,
9) przewody elektryczne z ˝y∏ami wykonanymi wy∏àcznie z miedzi, je˝eli ich przekrój nie przekracza
10 mm2,10) urzàdzenia ochrony przeciwprzepi´ciowej.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5239 —2. Przeciwpo˝arowy wy∏àcznik pràdu, odcinajàcy
dop∏yw pràdu do wszystkich obwodów, z wyjàtkiem
obwodów zasilajàcych instalacje i urzàdzenia, których
funkcjonowanie jest niezb´dne podczas po˝aru, nale˝ystosowaç w strefach po˝arowych o kubaturze przekraczajàcej 1000 m3 lub zawierajàcych strefy zagro˝one
wybuchem.
3. Przeciwpo˝arowy wy∏àcznik pràdu powinien byçumieszczony w pobli˝u g∏ównego wejÊcia do obiektu
lub z∏àcza i odpowiednio oznakowany.
4. Odci´cie dop∏ywu pràdu przeciwpo˝arowym wy∏àcznikiem nie mo˝e powodowaç samoczynnego za∏àczenia drugiego êród∏a energii elektrycznej, w tym zespo∏u pràdotwórczego, z wyjàtkiem êród∏a zasilajàcego oÊwietlenie awaryjne, je˝eli wyst´puje ono w budynku.
§ 184. 1. Jako uziomy instalacji elektrycznej nale˝ywykorzystywaç metalowe konstrukcje budynków,
zbrojenia fundamentów oraz inne metalowe elementyumieszczone w niezbrojonych fundamentach stanowiàce sztuczny uziom fundamentowy.
2. Dopuszcza si´ wykorzystywanie jako uziomy instalacji elektrycznej metalowych przewodów sieci wodociàgowej, pod warunkiem zachowania wymagaƒ
Polskiej Normy dotyczàcej uziemieƒ i przewodów
ochronnych oraz uzyskania zgody jednostki eksploatujàcej t´ sieç.
3. Instalacja piorunochronna, o której mowa w § 53
ust. 2, powinna byç wykonana zgodnie z Polskà Normàdotyczàcà ochrony odgromowej obiektów budowlanych.
§ 185. 1. Instalacja odbiorcza w budynku i w samodzielnym lokalu powinna byç wyposa˝ona w urzàdzenia do pomiaru zu˝ycia energii elektrycznej, usytuowane w miejscu ∏atwo dost´pnym i zabezpieczone przed
uszkodzeniami i ingerencjà osób niepowo∏anych.
2. W budynku wielorodzinnym liczniki pomiaru zu˝ycia energii elektrycznej nale˝y umieszczaç poza lokalami mieszkalnymi, w zamykanych szafkach.
§ 186. 1. Prowadzenie instalacji i rozmieszczenie
urzàdzeƒ elektrycznych w budynku powinno zapewniaç bezkolizyjnoÊç z innymi instalacjami w zakresie
odleg∏oÊci i ich wzajemnego usytuowania oraz
uwzgl´dniaç warunki okreÊlone w § 164.
2. G∏ówne, pionowe ciàgi instalacji elektrycznej
w budynku wielorodzinnym, zamieszkania zbiorowego
i u˝ytecznoÊci publicznej nale˝y prowadziç poza mieszkaniami i pomieszczeniami u˝ytkowymi, w wydzielonych kana∏ach lub szybach instalacyjnych, zgodnie
z Polskimi Normami dotyczàcymi wymagaƒ w tym zakresie.
§ 187. 1. Przewody i kable elektryczne nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy ich wymian´ bez potrzeby naruszania konstrukcji budynku.

Poz. 690

2. Dopuszcza si´ prowadzenie przewodów elektrycznych wtynkowych, pod warunkiem pokrycia ich
warstwà tynku o gruboÊci co najmniej 5 mm.
3. Przewody i kable wraz z zamocowaniami stosowane w systemach zasilania i sterowania urzàdzeniami s∏u˝àcymi ochronie przeciwpo˝arowej powinny zapewniaç ciàg∏oÊç dostawy energii elektrycznej w warunkach po˝aru przez wymagany czas dzia∏ania urzàdzenia przeciwpo˝arowego, jednak nie mniejszy ni˝
90 minut.
4. Dopuszcza si´ ograniczenie czasu zapewnienia
ciàg∏oÊci dostawy energii elektrycznej do urzàdzeƒ s∏u˝àcych ochronie przeciwpo˝arowej, o której mowa
w ust. 3, do 30 minut, dla przewodów i kabli znajdujàcych si´ w obr´bie przestrzeni chronionych sta∏ym
urzàdzeniem gaÊniczym tryskaczowym oraz dla przewodów i kabli zasilajàcych i sterujàcych urzàdzeniami
klap dymowych.
§ 188. 1. Obwody odbiorcze instalacji elektrycznej
w budynku wielorodzinnym nale˝y prowadziç w obr´bie ka˝dego mieszkania lub lokalu u˝ytkowego.
2. W instalacji elektrycznej w mieszkaniu nale˝ystosowaç wyodr´bnione obwody: oÊwietlenia, gniazd
wtyczkowych ogólnego przeznaczenia, gniazd wtyczkowych w ∏azience, gniazd wtyczkowych do urzàdzeƒ
odbiorczych w kuchni oraz obwody do odbiorników
wymagajàcych indywidualnego zabezpieczenia.
§ 189. 1. Pomieszczenia w mieszkaniu nale˝y wyposa˝aç w wypusty oÊwietleniowe oraz w niezb´dnà liczb´ odpowiednio rozmieszczonych gniazd wtyczkowych.
2. Instalacja oÊwietleniowa w pokojach powinna
umo˝liwiaç za∏àczanie êróde∏ Êwiat∏a za pomocà ∏àczników wieloobwodowych.
§ 190. W budynku wielorodzinnym oÊwietlenie
i odbiorniki w pomieszczeniach komunikacji ogólnej
oraz technicznych i gospodarczych powinny byç zasilane z tablic administracyjnych.
§ 191. Mieszkania w budynku wielorodzinnym i odr´bne mieszkania w budynku zamieszkania zbiorowego nale˝y wyposa˝yç w instalacj´ wejÊciowej sygnalizacji dzwonkowej, a w razie przeznaczenia ich dla osób
niepe∏nosprawnych — równie˝ w odpowiednià sygnalizacj´ alarmowo-przyzywowà.
§ 192. 1. W budynku wymagajàcym, zgodnie z § 56,
przystosowania do wyposa˝enia w instalacje telekomunikacyjne, w tym radiowo-telewizyjne, g∏ówne ciàgi tych instalacji powinny byç prowadzone poza lokalami mieszkalnymi oraz pomieszczeniami u˝ytkowymi,
których sposób u˝ytkowania mo˝e spowodowaç przerwy lub zak∏ócenia przekazywanego sygna∏u.
2. Miejsce lub pomieszczenie przeznaczone na
urzàdzenia techniczne, zwiàzane z instalacjà telekomunikacyjnà, w tym radiowo-telewizyjnà, powinno byç ∏atwo dost´pne dla obs∏ugi technicznej i zabezpieczone
przed ingerencjà osób nieuprawnionych.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5240 —Poz. 690

Urzàdzenia dêwigowe§ 197. 1. Zespo∏y nap´dowe dêwigu powinny byçzamocowane w sposób uniemo˝liwiajàcy przenoszenie si´ drgaƒ na konstrukcj´ budynku.

§ 193. 1. W budynkach, o których mowa w § 54
ust. 1 i 2, liczb´ i parametry techniczno-u˝ytkowe dêwigów nale˝y ustalaç z uwzgl´dnieniem przeznaczenia
budynku, jego wysokoÊci oraz liczby i rodzaju u˝ytkowników.

2. Sytuowanie maszynowni dêwigów obok pokojów mieszkalnych jest zabronione. Nie dotyczy to kondygnacji nadbudowanej lub powsta∏ej w wyniku adaptacji strychu na cele mieszkalne, z zachowaniem warunków okreÊlonych w § 96.

2. Co najmniej jeden z dêwigów s∏u˝àcych komunikacji ogólnej w budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, a tak˝e w ka˝dej wydzielonej
w pionie, odr´bnej cz´Êci (segmencie) takiego budynku, powinien byç przystosowany do przewozu mebli,chorych na noszach i osób niepe∏nosprawnych.

3. Maszynownia dêwigów powinna byç wyposa˝ona w urzàdzenia umo˝liwiajàce podnoszenie elementów instalacji dêwigowych.

Rozdzia∏ 9

3. W Êródmiejskiej zabudowie uzupe∏niajàcej w Êredniowysokim budynku mieszkalnym wielorodzinnym,
majàcym nie wi´cej ni˝ 3 mieszkania dost´pne z klatki
schodowej na kondygnacji, dopuszcza si´ instalowanie dêwigu niespe∏niajàcego wymagaƒ, okreÊlonych
w ust. 2, poza przystosowaniem do potrzeb osób niepe∏nosprawnych.
4. Dêwigi przeznaczone dla ekip ratowniczych powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w § 253 oraz
w przepisach odr´bnych dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej.
§ 194. 1. Dost´p do dêwigu powinien byç zapewniony z ka˝dej kondygnacji u˝ytkowej. Nie dotyczy to kondygnacji nadbudowanej lub powsta∏ej w wyniku adaptacji strychu na cele mieszkalne lub inne cele u˝ytkowe.
2. Ró˝nica poziomów pod∏ogi kabiny dêwigu, zatrzymujàcego si´ na kondygnacji u˝ytkowej, i posadzki
tej kondygnacji przy wyjÊciu z dêwigu, nie powinna byçwi´ksza ni˝ 20 mm.
§ 195. Odleg∏oÊç pomi´dzy zamkni´tymi drzwiami
przystankowymi dêwigu a przeciwleg∏à Êcianà lub innà
przegrodà powinna wynosiç co najmniej:
1) dla dêwigów osobowych — 1,6 m,§ 198. 1. Szyby i maszynownie dêwigów mogà byçumieszczane poza obr´bem budynków, pod warunkiem zapewnienia w nich minimalnej temperatury+5°C.
2. Szyby dêwigu powinny byç wykonane z materia∏ów niepylàcych lub byç zabezpieczone pow∏okà niepylàcà.
§ 199. Prowadzenie bezpoÊrednio pod szybamidêwigowymi dróg komunikacyjnych oraz sytuowanie
pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi jest zabronione. Nie dotyczy to przypadków, gdy strop pod szybem dêwigu wytrzymuje obcià˝enie zmienne co najmniej 5000 N/m2, a pod trasà jazdy przeciwwagi znajduje si´ filar oparty na sta∏ym pod∏o˝u lub gdy przeciwwaga wyposa˝ona jest w chwytacze.
§ 200. W szpitalach i budynkach opieki spo∏ecznej
ka˝dy dêwig powinien byç umieszczony w odr´bnym
szybie. W innych budynkach w jednym szybie mo˝naumieszczaç nie wi´cej ni˝ 3 dêwigi.
§ 201. W szybach dêwigowych mo˝na umieszczaçwy∏àcznie urzàdzenia i przewody zwiàzane z pracài konserwacjà dêwigu.
§ 202. Szczegó∏owe wymagania, jakim powinny
odpowiadaç pomieszczenia maszynowni, linowni oraz
szyby dêwigów, w tym nadszybia i podszybia, okreÊlajà przepisy o dozorze technicznym.

2) dla dêwigów towarowych ma∏ych — 1,8 m,
DZIA¸ V3) dla dêwigów szpitalnych i towarowych — 3 m.
§ 196. 1. Szyby dêwigów z nap´dem elektrycznym
w budynku mieszkalnym wielorodzinnym i zamieszkania zbiorowego powinny byç oddylatowane od Êcian
i stropów budynku.
2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, dopuszcza si´ instalowanie dêwigów z nap´dem elektrycznym
bez wykonywania dylatacji szybów dêwigowych, pod
warunkiem ich oddzielenia od pomieszczeƒ mieszkalnych pomieszczeniami nieprzeznaczonymi na sta∏y pobyt ludzi.
3. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy dêwigów z nap´dem hydraulicznym, dêwigów towarowych ma∏ych, dêwigów z maszynownià dolnà lub
bocznà oraz dêwigów z wciàgarkami bezreduktorowymi, z zastrze˝eniem § 96 ust. 1.

Bezpieczeƒstwo konstrukcji§ 203. Budynki i urzàdzenia z nimi zwiàzane powinny byç projektowane i wykonywane w taki sposób, aby
obcià˝enia mogàce na nie dzia∏aç w trakcie budowy
i u˝ytkowania nie prowadzi∏y do:1) zniszczenia ca∏oÊci lub cz´Êci budynku,
2) przemieszczeƒ i odkszta∏ceƒ o niedopuszczalnej
wielkoÊci,3) uszkodzenia cz´Êci budynków, po∏àczeƒ lub zainstalowanego wyposa˝enia w wyniku znacznych
przemieszczeƒ elementów konstrukcji,
4) zniszczenia na skutek wypadku, w stopniu nieproporcjonalnym do jego przyczyny.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5241 —Poz. 690§ 204. 1. Konstrukcja budynku powinna spe∏niaç
warunki zapewniajàce nieprzekroczenie stanów granicznych noÊnoÊci oraz stanów granicznych przydatnoÊci do u˝ytkowania w ˝adnym z jego elementów
i w ca∏ej konstrukcji.

2. Rozbudowa, nadbudowa, przebudowa orazzmiana przeznaczenia budynku powinny byç poprzedzone ekspertyzà technicznà stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzgl´dnieniem stanu pod∏o˝agruntowego.

2. Stany graniczne noÊnoÊci uwa˝a si´ za przekroczone, je˝eli konstrukcja powoduje zagro˝enie bezpieczeƒstwa ludzi znajdujàcych si´ w budynku oraz w jego pobli˝u, a tak˝e zniszczenie wyposa˝enia lub przechowywanego mienia.

DZIA¸ VI

3. Stany graniczne przydatnoÊci do u˝ytkowania
uwa˝a si´ za przekroczone, je˝eli wymagania u˝ytkowe
dotyczàce konstrukcji nie sà dotrzymywane. Oznaczato, ˝e w konstrukcji budynku nie mogà wystàpiç:1) lokalne uszkodzenia, w tym równie˝ rysy, które mogà ujemnie wp∏ywaç na przydatnoÊç u˝ytkowà,
trwa∏oÊç i wyglàd konstrukcji, jej cz´Êci, a tak˝e
przyleg∏ych do niej niekonstrukcyjnych cz´Êci budynku,
2) odkszta∏cenia lub przemieszczenia ujemnie wp∏ywajàce na wyglàd konstrukcji i jej przydatnoÊç
u˝ytkowà, w∏àczajàc w to równie˝ funkcjonowanie
maszyn i urzàdzeƒ, oraz uszkodzenia cz´Êci niekonstrukcyjnych budynku i elementów wykoƒczenia,
3) drgania dokuczliwe dla ludzi lub powodujàce
uszkodzenia budynku, jego wyposa˝enia oraz przechowywanych przedmiotów, a tak˝e ograniczajàce
jego u˝ytkowanie zgodnie z przeznaczeniem.
4. Warunki bezpieczeƒstwa konstrukcji, o których
mowa w ust. 1, uznaje si´ za spe∏nione, je˝eli konstrukcja ta odpowiada Polskim Normom dotyczàcym projektowania i obliczania konstrukcji.
5. Wzniesienie budynku w bezpoÊrednim sàsiedztwie obiektu budowlanego nie mo˝e powodowaç zagro˝eƒ dla bezpieczeƒstwa u˝ytkowników tego obiektu lub obni˝enia jego przydatnoÊci do u˝ytkowania.
6. W zakresie stanów granicznych przydatnoÊci dou˝ytkowania budynków projektowanych na terenach
podlegajàcych wp∏ywom eksploatacji górniczej, wymaganie okreÊlone w ust. 4 nie dotyczy tych odkszta∏ceƒ, uszkodzeƒ oraz drgaƒ konstrukcji, które wynikajà
z oddzia∏ywaƒ powodowanych eksploatacjà górniczà.
§ 205. Na terenach podlegajàcych wp∏ywom eksploatacji górniczej powinny byç stosowane zabezpieczenia konstrukcji budynków, odpowiednie do stanu
zagro˝enia, wynikajàcego z prognozowanych oddzia∏ywaƒ powodowanych eksploatacjà górniczà, przez
które rozumie si´ wymuszone przemieszczenia i odkszta∏cenia oraz drgania pod∏o˝a.
§ 206. 1. W przypadku, o którym mowa w § 204
ust. 5, budowa powinna byç poprzedzona ekspertyzà
technicznà stanu obiektu istniejàcego, stwierdzajàcego
jego stan bezpieczeƒstwa i przydatnoÊci do u˝ytkowania, uwzgl´dniajàcà oddzia∏ywania wywo∏ane wzniesieniem nowego budynku.

Bezpieczeƒstwo po˝arowe
Rozdzia∏ 1
Zasady ogólne§ 207. 1. Budynek i urzàdzenia z nim zwiàzane powinny byç zaprojektowane i wykonane w sposób zapewniajàcy w razie po˝aru:
1) noÊnoÊç konstrukcji przez czas wynikajàcy z rozporzàdzenia,
2) ograniczenie rozprzestrzeniania si´ ognia i dymu
w budynku,
3) ograniczenie rozprzestrzeniania si´ po˝aru na sàsiednie budynki,4) mo˝liwoÊç ewakuacji ludzi,
a tak˝e uwzgl´dniajàcy bezpieczeƒstwo ekip ratowniczych.
2. Przepisy rozporzàdzenia dotyczàce bezpieczeƒstwa po˝arowego, a tak˝e oÊwietlenia awaryjnego,o którym mowa w § 181, stosuje si´, z uwzgl´dnieniem§ 2 ust. 2, równie˝ do u˝ytkowanych budynków istniejàcych, je˝eli zagra˝ajà one ˝yciu ludzi.
§ 208. 1. Przepisy niniejszego dzia∏u okreÊlajà wymagania dotyczàce bezpieczeƒstwa po˝arowego budynków lub ich cz´Êci, wynikajàce z ich przeznaczenia
i sposobu u˝ytkowania, wysokoÊci lub liczby kondygnacji, a tak˝e po∏o˝enia w stosunku do poziomu terenu oraz do innych obiektów budowlanych.
2. Stosowanie przepisów rozporzàdzenia wymaga
uwzgl´dnienia:
1) przepisów odr´bnych dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej, okreÊlajàcych w szczególnoÊci:a) zasady oceny zagro˝enia wybuchem i wyznaczania stref zagro˝enia wybuchem,b) warunki wyposa˝ania budynków lub ich cz´Êciw instalacje sygnalizacyjno-alarmowe i sta∏eurzàdzenia gaÊnicze,c) zasady przeciwpo˝arowego zaopatrzenia wodnego,d) wymagania dotyczàce dróg po˝arowych,2) wymagaƒ Polskich Norm dotyczàcych w szczególnoÊci zasad ustalania:a) g´stoÊci obcià˝enia ogniowego pomieszczeƒ
i stref po˝arowych,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5242 —b) klas odpornoÊci ogniowej elementów budynku,c) stopnia rozprzestrzeniania ognia przez elementy
budynku,d) niepalnoÊci materia∏ów budowlanych,e) stopnia palnoÊci materia∏ów budowlanych,f) dymotwórczoÊci materia∏ów budowlanych,g) toksycznoÊci produktów rozk∏adu spalania materia∏ów.
§ 209. 1. Budynki oraz cz´Êci budynków, stanowiàce odr´bne strefy po˝arowe w rozumieniu § 226,z uwagi na przeznaczenie i sposób u˝ytkowania, dzielisi´ na:1) mieszkalne, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej charakteryzowane kategorià zagro˝enia ludzi, okreÊlane dalej jako ZL,
2) produkcyjne i magazynowe, okreÊlane dalej jakoPM,3) inwentarskie (s∏u˝àce do hodowli inwentarza),okreÊlane dalej jako IN.
2. Budynki oraz cz´Êci budynków, stanowiàce odr´bne strefy po˝arowe, okreÊlane jako ZL, zalicza si´ dojednej lub do wi´cej ni˝ jedna spoÊród nast´pujàcych
kategorii zagro˝enia ludzi:
1) ZL I — zawierajàce pomieszczenia przeznaczone dojednoczesnego przebywania ponad 50 osób nieb´dàcych ich sta∏ymi u˝ytkownikami, a nieprzeznaczone przede wszystkim do u˝ytku ludzi o ograniczonej zdolnoÊci poruszania si´,2) ZL II — przeznaczone przede wszystkim do u˝ytku
ludzi o ograniczonej zdolnoÊci poruszania si´, takie
jak szpitale, ˝∏obki, przedszkola, domy dla osób
starszych,3) ZL III — u˝ytecznoÊci publicznej, niezakwalifikowane do ZL I i ZL II,
4) ZL IV — mieszkalne,
5) ZL V — zamieszkania zbiorowego, niezakwalifikowane do ZL I i ZL II.
3. Wymagania dotyczàce bezpieczeƒstwa po˝arowego budynków oraz cz´Êci budynków stanowiàcych

Poz. 690

odr´bne strefy po˝arowe, okreÊlanych jako PM, odnoszà si´ równie˝ do gara˝y, hydroforni, kot∏owni, w´z∏ów ciep∏owniczych, rozdzielni elektrycznych, stacjitransformatorowych, central telefonicznych oraz innych o podobnym przeznaczeniu.
4. Wymagania dotyczàce bezpieczeƒstwa po˝arowego budynków oraz cz´Êci budynków stanowiàcych
odr´bne strefy po˝arowe, okreÊlanych jako IN, odnoszà si´ równie˝ do takich budynków w zabudowie zagrodowej o kubaturze brutto nieprzekraczajàcej
1500 m3, jak stodo∏y, budynki do przechowywania p∏odów rolnych i budynki gospodarcze.
5. Strefy po˝arowe zaliczone, z uwagi na przeznaczenie i sposób u˝ytkowania, do wi´cej ni˝ jednej kategorii zagro˝enia ludzi, powinny spe∏niaç wymaganiaokreÊlone dla ka˝dej z tych kategorii.
§ 210. Cz´Êci budynku wydzielone Êcianami oddzielenia przeciwpo˝arowego w pionie — od fundamentu
do przekrycia dachu — mogà byç traktowane jako odr´bne budynki.
§ 211. 1. Przepisów § 242 ust. 1, § 243 ust. 1, § 245
pkt 2 oraz § 256 ust. 3, w zakresie kategorii ZL V, nie stosuje si´ do budynków i pomieszczeƒ przeznaczonych
do zakwaterowania osób osadzonych.
2. Przepisów § 236 ust. 4 oraz § 239 ust. 2 pkt 3 i 4
nie stosuje si´ do budynków zlokalizowanych na terenie zak∏adów karnych i aresztów Êledczych.
3. Przepisów § 239 ust. 2 pkt 3 i 4 nie stosuje si´ dozak∏adów poprawczych i schronisk dla nieletnich.
Rozdzia∏ 2
OdpornoÊç po˝arowa budynków§ 212. 1. Ustanawia si´ pi´ç klas odpornoÊci po˝arowej budynków lub ich cz´Êci, podanych w kolejnoÊci
od najwy˝szej do najni˝szej i oznaczonych literami:„A”, „B”, „C”, „D” i „E”, a scharakteryzowanychw § 216.
2. Wymaganà klas´ odpornoÊci po˝arowej dla budynku, zaliczonego do jednej kategorii ZL, okreÊla poni˝sza tabela:Dziennik Ustaw Nr 75— 5243 —Poz. 690

3. Dopuszcza si´ obni˝enie wymaganej klasy odpornoÊci po˝arowej w niektórych budynkach niskich (N) do
poziomu, który okreÊla poni˝sza tabela:

4. Wymaganà klas´ odpornoÊci po˝arowej dla budynku PM okreÊla poni˝sza tabela:

5. Je˝eli cz´Êç podziemna budynku jest zaliczonado ZL, klas´ odpornoÊci po˝arowej budynku ustala si´,
przyjmujàc jako liczb´ jego kondygnacji lub jego wysokoÊç odpowiednio: sum´ kondygnacji lub wysokoÊci
cz´Êci podziemnej i nadziemnej, przy czym do tego
ustalenia nie bierze si´ pod uwag´ tych cz´Êci podziemnych budynku, które sà oddzielone elementami
oddzielenia przeciwpo˝arowego o klasie odpornoÊci
ogniowej co najmniej R E I 120, zgodnie z oznaczeniem
pod tabelà w § 216 ust. 1, i majà bezpoÊrednie wyjÊcia
na zewnàtrz.
6. W budynku wielokondygnacyjnym, którego kondygnacje sà zaliczone do ró˝nych kategorii ZL lub PM,
klasy odpornoÊci po˝arowej okreÊla si´ dla poszczególnych kondygnacji odr´bnie, zgodnie z zasadami okreÊlonymi w ust. 2—4.
7. Klasa odpornoÊci po˝arowej cz´Êci budynku nie
powinna byç ni˝sza od klasy odpornoÊci po˝arowejcz´Êci budynku po∏o˝onej nad nià, przy czym dla cz´Êcipodziemnej nie powinna byç ona ni˝sza ni˝ „C”.

8. Je˝eli w budynku znajdujà si´ pomieszczenia
produkcyjne, magazynowe lub techniczne, niepowiàzane funkcjonalnie z cz´Êcià budynku zaliczonà do ZL,
pomieszczenia te powinny stanowiç odr´bnà stref´ po˝arowà, dla której oddzielnie ustala si´ klas´ odpornoÊci po˝arowej, zgodnie z zasadami okreÊlonymi
w ust. 4, z zastrze˝eniem § 220.
9. Pomieszczenia, w których sà umieszczone przeciwpo˝arowe zbiorniki wody lub innych Êrodków gaÊniczych, pompy wodne instalacji przeciwpo˝arowych,
maszynownie wentylacji do celów przeciwpo˝arowych
oraz rozdzielnie elektryczne, zasilajàce, niezb´dne podczas po˝aru, instalacje i urzàdzenia, powinny stanowiçodr´bnà stref´ po˝arowà.
§ 213. Wymagania dotyczàce klasy odpornoÊci po˝arowej budynków okreÊlone w § 212 nie dotyczà budynków:
1) do trzech kondygnacji nadziemnych w∏àcznie:a) mieszkalnych: jednorodzinnych, zagrodowych
i rekreacji indywidualnej,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5244 —b) mieszkalnych i administracyjnych w gospodarstwach leÊnych,2) wolno stojàcych do dwóch kondygnacji nadziemnych w∏àcznie:a) o kubaturze brutto do 1500 m3 przeznaczonych
do celów turystyki i wypoczynku,b) gospodarczych w zabudowie jednorodzinnej
i zagrodowej oraz w gospodarstwach leÊnych,c) o kubaturze brutto do 1000 m3 przeznaczonych
do wykonywania zawodu lub dzia∏alnoÊci us∏ugowej i handlowej, tak˝e z cz´Êcià mieszkalnà,3) wolno stojàcych gara˝y o liczbie stanowisk postojowych nie wi´kszej ni˝ 2.
§ 214. W budynkach wyposa˝onych w sta∏e urzàdzenia gaÊnicze wodne, z wyjàtkiem budynków ZL II
oraz wielokondygnacyjnych budynków wysokich (W)i wysokoÊciowych (WW), dopuszcza si´:1) obni˝enie klasy odpornoÊci po˝arowej budynku
o jednà w stosunku do wynikajàcej z § 212,

Poz. 690

2) przyj´cie klasy „E” odpornoÊci po˝arowej dla budynku jednokondygnacyjnego.
§ 215. 1. Dopuszcza si´ przyj´cie klasy „E” odpornoÊci po˝arowej dla jednokondygnacyjnego budynku
PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego przekraczajàcej
500 MJ/m2, pod warunkiem zastosowania:
1) wszystkich elementów budynku nierozprzestrzeniajàcych ognia,2) samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych w strefach po˝arowych o powierzchni przekraczajàcej
1000 m2.
2. Obni˝enie klasy odpornoÊci po˝arowej budynku,
w przypadkach wymienionych w ust. 1 oraz w § 214,
nie zwalnia z zachowania wymaganej pierwotnie klasy
odpornoÊci ogniowej elementów oddzielenia przeciwpo˝arowego, okreÊlonej w § 232.
§ 216. 1. Elementy budynku, odpowiednio do jegoklasy odpornoÊci po˝arowej, powinny w zakresie klasy
odpornoÊci ogniowej spe∏niaç, z zastrze˝eniem § 237
ust. 9, co najmniej wymagania okreÊlone w poni˝szej
tabeli:Oznaczenia w tabeli:
R — noÊnoÊç ogniowa (w minutach), okreÊlona zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà zasad ustalania klas odpornoÊci ogniowej
elementów budynku,
E — szczelnoÊç ogniowa (w minutach), okreÊlona jw.,I
— izolacyjnoÊç ogniowa (w minutach), okreÊlona jw.,(-) — nie stawia si´ wymagaƒ.
1) Je˝eli przegroda jest cz´Êcià g∏ównej konstrukcji noÊnej, powinna spe∏niaç tak˝e kryteria noÊnoÊci ogniowej (R) odpowiednio do
wymagaƒ zawartych w kol. 2 i 3 dla danej klasy odpornoÊci po˝arowej budynku.
2) Klasa odpornoÊci ogniowej dotyczy pasa mi´dzykondygnacyjnego wraz z po∏àczeniem ze stropem.
3) Wymagania nie dotyczà naÊwietli dachowych, Êwietlików, lukarn i okien po∏aciowych (z zastrze˝eniem § 218), jeÊli otwory w po∏aci dachowej nie zajmujà wi´cej ni˝ 20% jej powierzchni.
4) Dla Êcian komór zsypu wymaga si´ E I 60, a dla drzwi komór zsypu — E I 30.

2. Elementy budynku, o których mowa w ust. 1, powinny byç nierozprzestrzeniajàce ognia, przy czym dopuszcza si´ zastosowanie s∏abo rozprzestrzeniajàcych
ogieƒ:

1) elementów budynku o jednej kondygnacji nadziemnej:a) ZL IV,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5245 —Poz. 690b) PM o maksymalnej g´stoÊci obcià˝enia ogniowego strefy po˝arowej do 500 MJ/m2,

czych, szeregowych lub atrialnych, powinna wynosiçco najmniej — R E I 60.

2) Êcian wewn´trznych i zewn´trznych oraz elementów konstrukcji dachu i jego przekrycia w budynku
PM niskim o maksymalnej g´stoÊci obcià˝enia
ogniowego strefy po˝arowej do 1000 MJ/m2,

3. W mieszkaniach oraz w samodzielnych pomieszczeniach mieszkalnych dopuszcza si´ wykonywanieÊcian wewn´trznych nierozprzestrzeniajàcych ognia,
bez wymaganej w § 216 ust. 1 w kolumnie 6 tabeli klasy odpornoÊci ogniowej.

3) Êcian zewn´trznych w budynku niskim ZL IV.
3. W Êcianach zewn´trznych budynku ZL II dopuszcza si´, z zastrze˝eniem ust. 6, zastosowanie izolacji
cieplnej palnej, je˝eli os∏aniajàca jà od wewnàtrz ok∏adzina jest niepalna i ma klas´ odpornoÊci ogniowej conajmniej:
1) w budynku klasy odpornoÊci po˝arowej „B” —E I 60,2) w budynku klasy odpornoÊci po˝arowej „C” i „D”— E I 30.
4. Dopuszcza si´ stosowanie klap dymowych z materia∏ów ∏atwo zapalnych w dachach i stropodachach.

§ 218. 1. Elementy konstrukcji i przekrycie dachu
budynku ni˝szego, usytuowanego bli˝ej ni˝ 8 m lub
przyleg∏ego do Êciany z otworami budynku wy˝szego,
z wyjàtkiem przypadków wymienionych w § 273 ust. 1,
powinny byç w pasie o szerokoÊci 8 m od tej Êciany nierozprzestrzeniajàce ognia i mieç klas´ odpornoÊci
ogniowej co najmniej R 30 dla elementów konstrukcji
dachu i E 30 dla przekrycia dachu.
2. Warunki okreÊlone w ust. 1 nie majà zastosowania, je˝eli najbli˝ej po∏o˝ony otwór w Êcianie budynku
wy˝szego znajduje si´ w odleg∏oÊci nie mniejszej ni˝
10 m od dachu budynku ni˝szego, a g´stoÊç obcià˝enia ogniowego w budynku ni˝szym nie przekracza
2000 MJ/m2.

5. Strop tworzàcy w pomieszczeniu dodatkowy poziom — antresol´ — przeznaczonà do u˝ytku dla wi´cej
ni˝ 10 osób, a tak˝e jej konstrukcja noÊna, powinny odpowiadaç wymaganiom wynikajàcym z klasy odpornoÊci po˝arowej budynku, lecz nie mniejszym ni˝ dla klasy „D”, z zastrze˝eniem § 214.

3. Postanowienia ust. 1 i 2 odnoszà si´ równie˝ docz´Êci ni˝szej budynku, je˝eli cz´Êç ta stanowi odr´bnà
stref´ po˝arowà.

6. W budynku, na wysokoÊci powy˝ej 25 m od poziomu terenu, ok∏adzina elewacyjna i jej zamocowanie
mechaniczne, a tak˝e izolacja cieplna Êciany zewn´trznej, powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych.

4. Dopuszcza si´ sytuowanie wylotów kana∏ów
wentylacyjnych i spalinowych od urzàdzeƒ gazowych
oraz rur wentylujàcych piony kanalizacyjne w cz´Êcipo∏aci dachu lub stropodachu budynku ni˝szego, o której mowa w ust. 1.

7. Dopuszcza si´ ocieplenie Êciany zewn´trznej budynku mieszkalnego, wzniesionego przed dniem
1 kwietnia 1995 r., o wysokoÊci do 11 kondygnacjiw∏àcznie, z u˝yciem samogasnàcego polistyrenu spienionego, w sposób zapewniajàcy nierozprzestrzenianie ognia.
§ 217. 1. W budynkach ZL IV i ZL V klasa odpornoÊci ogniowej przegród wewn´trznych oddzielajàcych
mieszkania lub samodzielne pomieszczenia mieszkalne od dróg komunikacji ogólnej oraz od innych mieszkaƒ i samodzielnych pomieszczeƒ mieszkalnych, z zastrze˝eniem § 216 ust. 1, powinna wynosiç co najmniej:§ 219. 1. Przekrycie budynku majàce powierzchni´wi´kszà ni˝ 1000 m2 powinno byç nierozprzestrzeniajàce ognia, a jego cz´Êç noÊna wykonana z materia∏ów
niepalnych. W przypadku, gdy wewnàtrz lub na cz´ÊcinoÊnej jest umieszczona palna izolacja cieplna, klasa
odpornoÊci ogniowej tej cz´Êci powinna byç nie ni˝sza
ni˝ E 15.
2. W budynkach ZL III, ZL IV i ZL V poddasze u˝ytkowe przeznaczone na cele mieszkalne lub biurowe powinno byç oddzielone od palnej konstrukcji i palnego
przekrycia dachu przegrodami o klasie odpornoÊci
ogniowej:1) dla Êcian w budynku:a) niskim i Êredniowysokim — E I 30,b) wysokim i wysokoÊciowym — E I 60,
2) dla stropów w budynku zawierajàcym 2 mieszkania— R E I 30.
2. Klasa odpornoÊci ogniowej Êciany oddzielajàcej
segmenty jednorodzinnych budynków ZL IV: bliênia-1) w budynku niskim — E I 30,
2) w budynku Êredniowysokim i wysokim — E I 60.
§ 220. 1. Âciany wewn´trzne i stropy wydzielajàce
kot∏ownie, sk∏ady paliwa sta∏ego, ˝u˝lownie i magazyny oleju opa∏owego, a tak˝e zamkni´cia otworów
w tych elementach, powinny mieç klas´ odpornoÊci
ogniowej nie mniejszà ni˝ okreÊlona w tabeli:Dziennik Ustaw Nr 75— 5246 —2. Dla pomieszczeƒ, o których mowa w ust. 1, klas´odpornoÊci ogniowej Êcian zewn´trznych nale˝y przyjmowaç zgodnie z § 216.
3. Nie stawia si´ wymagaƒ w zakresie klasy odpornoÊci ogniowej dla przegród zewn´trznych kot∏owni
z kot∏ami na paliwo gazowe, zlokalizowanej ponad dachem budynku, przy zachowaniu warunku, i˝ przegrody te powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych.
§ 221. 1. Nad pomieszczeniem zagro˝onym wybuchem nale˝y stosowaç lekki dach, wykonany z materia∏ów co najmniej trudno zapalnych, o masie nieprzekraczajàcej 75 kg/m2 rzutu, liczàc bez elementów konstrukcji noÊnej dachu, takich jak podciàgi, wiàzary i belki.
2. Przepis ust. 1 nie dotyczy pomieszczenia, w którym ∏àczna powierzchnia urzàdzeƒ odcià˝ajàcych
(przeciwwybuchowych), jak przepony, klapy oraz
otwory oszklone szk∏em zwyk∏ym, jest wi´ksza ni˝
0,065 m2/m3 kubatury pomieszczenia.
3. Âciany oddzielajàce pomieszczenie zagro˝one
wybuchem od innych pomieszczeƒ powinny byç odporne na parcie o wartoÊci 15 kN/m2 (15 kPa).
§ 222. 1. Pomieszczenie zagro˝one wybuchem nale˝y sytuowaç na najwy˝szej kondygnacji budynku.
Wymaganie to nie dotyczy budynków na terenach zamkni´tych.
2. Dopuszcza si´ inne usytuowanie pomieszczeƒ,o których mowa w ust. 1, pod warunkiem zastosowania odpowiednich instalacji i urzàdzeƒ przeciwwybu-

Poz. 690

chowych, uzgodnionych z w∏aÊciwym komendantem
wojewódzkim Paƒstwowej Stra˝y Po˝arnej.
§ 223. 1. W Êcianach zewn´trznych budynku wielokondygnacyjnego, z zastrze˝eniem § 224, powinny byçpasy mi´dzykondygnacyjne o wysokoÊci co najmniej
0,8 m.
2. Za równorz´dne rozwiàzania uznaje si´ oddzielenia poziome w formie daszków, gzymsów i balkonów
o wysi´gu co najmniej 0,5 m lub te˝ inne oddzielenia
poziome i pionowe o sumie wysi´gu i wymiaru pionowego co najmniej 0,8 m.
3. Elementy poziome, wymienione w ust. 2, powinny mieç klas´ odpornoÊci ogniowej wymaganà w stosunku do Êcian zewn´trznych budynku i byç wykonane
z materia∏ów niepalnych.
4. Warunki okreÊlone w ust. 1 i 2 nie dotyczà Êcian
holu i dróg komunikacji ogólnej.
§ 224. 1. W Êcianach zewn´trznych budynku wielokondygnacyjnego nad strefà po˝arowà PM, o g´stoÊci
obcià˝enia ogniowego powy˝ej 1000 MJ/m2, wysokoÊç
pasa mi´dzykondygnacyjnego powinna wynosiç conajmniej 1,2 m.
2. Za równorz´dne rozwiàzanie uznaje si´ oddzielenie poziome w formie daszków, gzymsów i balkonów
o wysi´gu co najmniej 0,8 m lub te˝ inne oddzielenie
poziome i pionowe o sumie wymiaru pionowego i wysi´gu co najmniej 1,2 m, z zachowaniem warunków
okreÊlonych w § 223 ust. 3.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5247 —§ 225. Elementy ok∏adzin elewacyjnych powinny
byç mocowane do konstrukcji budynku w sposób
uniemo˝liwiajàcy ich odpadanie w przypadku po˝aru
w czasie krótszym ni˝ wynikajàcy z wymaganej klasy
odpornoÊci ogniowej dla Êciany zewn´trznej, okreÊlonej w § 216 ust. 1, odpowiednio do klasy odpornoÊci po˝arowej budynku, w którym sà one zamocowane.

Poz. 690

mi wolnego terenu o szerokoÊci nie mniejszej ni˝ dopuszczalne odleg∏oÊci od innych budynków, okreÊlone
w § 271 ust. 1—7.
2. Cz´Êcià budynku, o której mowa w ust. 1, jest tak˝e jego kondygnacja, je˝eli klatki schodowe i szybydêwigowe w tym budynku spe∏niajà co najmniej wymagania okreÊlone w § 256 ust. 2 dla klatek schodowych.

Rozdzia∏ 3
Strefy po˝arowe i oddzielenia przeciwpo˝arowe§ 226. 1. Stref´ po˝arowà stanowi budynek albo jego cz´Êç oddzielona od innych budynków lub innychcz´Êci budynku elementami oddzielenia przeciwpo˝arowego, o których mowa w § 232 ust. 4, bàdê te˝ pasa-

2. Dopuszczalna powierzchnia strefy po˝arowej ZL,
obejmujàcej podziemnà cz´Êç budynku, nie powinna
przekraczaç 50% dopuszczalnej powierzchni strefy po˝arowej tej samej kategorii zagro˝enia ludzi, okreÊlonej
w ust. 1 dla pierwszej nadziemnej kondygnacji tego budynku.
3. Zmniejszenie dopuszczalnej powierzchni strefy
po˝arowej, o której mowa w ust. 2, nie dotyczy przypadku, gdy wyjÊcia ewakuacyjne z kondygnacji podziemnej prowadzà bezpoÊrednio na zewnàtrz budynku.
4. Dopuszcza si´ powi´kszenie powierzchni stref
po˝arowych, o których mowa w ust. 1, z wyjàtkiem
stref po˝arowych w budynkach wysokich (W) i wysokoÊciowych (WW), pod warunkiem zastosowania:

3. Powierzchnia strefy po˝arowej jest obliczana jako powierzchnia wewn´trzna budynku lub jego cz´Êci,przy czym wlicza si´ do niej tak˝e powierzchni´ antresoli.
§ 227. 1. Dopuszczalne powierzchnie stref po˝arowych ZL okreÊla poni˝sza tabela:

1) sta∏ych urzàdzeƒ gaÊniczych tryskaczowych —o 100%,
2) samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych uruchamianych za pomocà systemu wykrywania dymu —o 100%.
Przy jednoczesnym stosowaniu urzàdzeƒ wymienionych w pkt 1 i 2 dopuszcza si´ powi´kszenie powierzchni stref po˝arowych o 200%.
5. Ze strefy po˝arowej ZL II o powierzchni przekraczajàcej 750 m2 w budynku wielokondygnacyjnym, powinna byç zapewniona mo˝liwoÊç ewakuacji ludzi doinnej strefy po˝arowej na tej samej kondygnacji.
§ 228. 1. Dopuszczalne powierzchnie stref po˝arowych PM, z wyjàtkiem gara˝y, okreÊla poni˝sza tabela:Dziennik Ustaw Nr 75— 5248 —2. Strefy po˝arowe, o których mowa w ust. 1,
w podziemnej cz´Êci budynków nie powinny przekraczaç 50% powierzchni okreÊlonych w tabeli.
§ 229. Dopuszcza si´ powi´kszenie powierzchni
stref po˝arowych, o których mowa w § 228, pod warunkiem zastosowania:
1) sta∏ych urzàdzeƒ gaÊniczych wodnych — o 100%,2) samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych — o 50%.
Przy jednoczesnym stosowaniu urzàdzeƒ wymienionych w pkt 1 i 2 dopuszcza si´ powi´kszenie stref po˝arowych o 150%.

2. W przypadku stosowania w budynku Êcian silnie
rozprzestrzeniajàcych ogieƒ, stref´ po˝arowà nale˝yzmniejszyç do 25% wartoÊci podanej w ust. 1, a w przypadku jednokondygnacyjnego budynku przeznaczonego do hodowli bezÊció∏kowej, stref´ ogranicza si´ do
5 000 m2.

Poz. 690§ 230. 1. W budynku jednokondygnacyjnym lub na
ostatniej kondygnacji budynku wielokondygnacyjnego
wielkoÊci stref po˝arowych PM, z wyjàtkiem gara˝y,mo˝na powi´kszyç o 100%, je˝eli budynek nie zawiera
pomieszczenia zagro˝onego wybuchem i jest wykonany z elementów nierozprzestrzeniajàcych ognia orazzastosowano samoczynne urzàdzenia oddymiajàce.
2. W budynku jednokondygnacyjnym wielkoÊci
stref po˝arowych PM, z wyjàtkiem gara˝u, nie ogranicza si´, pod warunkiem zastosowania sta∏ych urzàdzeƒ
gaÊniczych wodnych i samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych.
§ 231. 1. Dopuszczalne powierzchnie stref po˝arowych IN okreÊla poni˝sza tabela:§ 232. 1. Âciany i stropy stanowiàce elementy oddzielenia przeciwpo˝arowego powinny byç wykonane
z materia∏ów niepalnych, a wyst´pujàce w nich otwory — obudowane przedsionkami przeciwpo˝arowymi
lub zamykane za pomocà drzwi przeciwpo˝arowychbàdê innego zamkni´cia przeciwpo˝arowego.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5249 —Poz. 690

2. W Êcianie oddzielenia przeciwpo˝arowego ∏àczna powierzchnia otworów, o których mowa w ust. 1,
nie powinna przekraczaç 15% powierzchni Êciany,a w stropie oddzielenia przeciwpo˝arowego — 0,5%
powierzchni stropu.

stywanych w przedsionku — o klasie odpornoÊci
ogniowej co najmniej E I 60 wykonane z materia∏ów
niepalnych oraz byç zamykany drzwiami i wentylowany co najmniej grawitacyjnie, z zastrze˝eniem § 246
ust. 2 i 3.

3. Przedsionek przeciwpo˝arowy powinien mieçwymiary rzutu poziomego nie mniejsze ni˝ 1,4x1,4 m,Êciany i strop, a tak˝e os∏ony lub obudowy przewodów elektroenergetycznych — z wyjàtkiem wykorzy-

4. Wymaganà klas´ odpornoÊci ogniowej elementów oddzielenia przeciwpo˝arowego oraz zamkni´çznajdujàcych si´ w nich otworów okreÊla poni˝sza tabela:

5. Klasa odpornoÊci ogniowej elementów oddzielenia przeciwpo˝arowego oraz zamkni´ç znajdujàcychsi´ w nich otworów w budynkach, o których mowa
w § 213, powinna byç nie mniejsza od okreÊlonej
w ust. 4 dla budynków o klasie odpornoÊci po˝arowej„D” i „E”.

6. W Êcianie oddzielenia przeciwpo˝arowego dopuszcza si´ wype∏nienie otworów materia∏em przepuszczajàcym Êwiat∏o, takim jak luksfery, ceg∏a szklana
lub inne przeszklenie, je˝eli powierzchnia wype∏nionych otworów nie przekracza 10% powierzchni Êciany,
przy czym klasa odpornoÊci ogniowej wype∏nieƒ nie
powinna byç ni˝sza ni˝:

7. Dopuszcza si´ stosowanie w strefach po˝arowych PM niezamykanego otworu w Êcianie oddzielenia przeciwpo˝arowego, s∏u˝àcego przeprowadzeniu
urzàdzeƒ technologicznych, w postaci tunelu o d∏ugoÊci co najmniej 4 m chronionego na ca∏ej d∏ugoÊci sta∏ym urzàdzeniem gaÊniczym zraszaczowym, obudowanego Êcianami i stropem z materia∏ów niepalnycho klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 60. Pomieszczenia po∏àczone tunelem powinny byç zabezpieczone przed przep∏ywem nim dymu, w przypadku
po˝aru, z jednego pomieszczenia do drugiego.
§ 233. 1. Stosowanie kurtyny przeciwpo˝arowej
jest wymagane do oddzielenia:

Dziennik Ustaw Nr 75— 5250 —Rozdzia∏ 41) widowni, o liczbie miejsc przekraczajàcej 600, od
sceny teatralnej o powierzchni wewn´trznej przekraczajàcej 150 m2 lub o kubaturze brutto przekraczajàcej 1200 m3,
2) kieszeni scenicznej, o powierzchni przekraczajàcej
100 m2, od sceny teatralnej o powierzchni wewn´trznej przekraczajàcej 300 m2 lub o kubaturze
brutto przekraczajàcej 6 000 m3.
2. Sceny, o których mowa w ust. 1, powinny byçwyposa˝one w samoczynne urzàdzenia oddymiajàce
uruchamiane za pomocà systemu wykrywania dymu.
§ 234. 1. Przepusty instalacyjne w elementach oddzielenia przeciwpo˝arowego powinny mieç klas´ odpornoÊci ogniowej (E I) wymaganà dla tych elementów.

Poz. 690

Drogi ewakuacyjne§ 236. 1. Z pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt
ludzi powinna byç zapewniona mo˝liwoÊç ewakuacji
w bezpieczne miejsce na zewnàtrz budynku lub do sàsiedniej strefy po˝arowej, bezpoÊrednio albo drogami
komunikacji ogólnej, zwanymi dalej „drogami ewakuacyjnymi”.
2. Ze strefy po˝arowej, o której mowa w ust. 1, powinno byç wyjÊcie bezpoÊrednio na zewnàtrz budynku
lub przez innà stref´ po˝arowà, z zastrze˝eniem § 227
ust. 5.
3. WyjÊcia z pomieszczeƒ na drogi ewakuacyjne powinny byç zamykane drzwiami.

2. Dopuszcza si´ nieinstalowanie przepustów,
o których mowa w ust. 1, dla pojedynczych rur instalacji wodnych, kanalizacyjnych i ogrzewczych, wprowadzanych przez Êciany i stropy do pomieszczeƒ higienicznosanitarnych.

4. Drzwi stanowiàce wyjÊcie ewakuacyjne z budynku przeznaczonego dla wi´cej ni˝ 50 osób powinny
otwieraç si´ na zewnàtrz. Wymaganie to nie dotyczybudynku wpisanego do rejestru zabytków.

3. Przepusty instalacyjne o Êrednicy powy˝ej 4 cm
w Êcianach i stropach, niewymienionych w ust. 1, dlaktórych jest wymagana klasa odpornoÊci ogniowej conajmniej E I 60 lub R E I 60, powinny mieç klas´ odpornoÊci ogniowej (E I) tych elementów.

5. W wyjÊciu ewakuacyjnym z budynku dopuszcza
si´ stosowanie drzwi rozsuwanych spe∏niajàcych wymagania okreÊlone w § 240 ust. 4.

4. PrzejÊcia instalacji przez zewn´trzne Êciany budynku, znajdujàce si´ poni˝ej poziomu terenu, powinny byç zabezpieczone przed mo˝liwoÊcià przenikania
gazu do wn´trza budynku.
§ 235. 1. Âcian´ oddzielenia przeciwpo˝arowego
nale˝y wznosiç na w∏asnym fundamencie lub na stropie, opartym na konstrukcji noÊnej o klasie odpornoÊci
ogniowej nie ni˝szej od odpornoÊci ogniowej tej Êciany.
2. Âcian´ oddzielenia przeciwpo˝arowego nale˝ywysunàç na co najmniej 0,3 m poza lico Êciany zewn´trznej budynku lub na ca∏ej wysokoÊci Êciany zewn´trznej zastosowaç pionowy pas z materia∏u niepalnego o szerokoÊci co najmniej 2 m i klasie odpornoÊci
ogniowej E I 60.
3. W budynku z dachem rozprzestrzeniajàcymogieƒ Êciany oddzielenia przeciwpo˝arowego nale˝ywyprowadziç ponad pokrycie dachu na wysokoÊç conajmniej 0,3 m lub zastosowaç pas z materia∏u niepalnego o szerokoÊci co najmniej 1 m i klasie odpornoÊci
ogniowej E I 60, równolegle do po∏aci dachu, bezpoÊrednio pod pokryciem, które na tej szerokoÊci powinno byç nierozprzestrzeniajàce ognia.
4. W budynku, z wyjàtkiem zabudowy jednorodzinnej, w dachu którego znajdujà si´ Êwietliki lub klapy dymowe, Êciany oddzielenia przeciwpo˝arowego usytuowane od nich w odleg∏oÊci poziomej mniejszej ni˝
5 m, nale˝y wyprowadziç ponad górnà ich kraw´dê na
wysokoÊç co najmniej 0,3 m, przy czym wymaganie tonie dotyczy Êwietlików nieotwieranych o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E 30.

6. OkreÊlajàc wymaganà szerokoÊç i liczb´ przejÊç,wyjÊç oraz dróg ewakuacyjnych w budynku, w którymz przeznaczenia i sposobu zagospodarowania pomieszczeƒ nie wynika jednoznacznie maksymalna liczba ich u˝ytkowników, liczb´ t´ nale˝y przyjmowaç na
podstawie nast´pujàcych wskaêników powierzchniu˝ytkowej, dla:1) sal konferencyjnych, lokali gastronomiczno-rozrywkowych, poczekalni, holi, Êwietlic itp. —1 m2/osob´,2) pomieszczeƒ handlowo-us∏ugowych — 4 m2/osob´,3) pomieszczeƒ
5 m2/osob´,administracyjno-biurowych—4) archiwów, bibliotek itp. — 7 m2/osob´,5) magazynów — 30 m2/osob´.
§ 237. 1. W pomieszczeniach, od najdalszego miejsca, w którym mo˝e przebywaç cz∏owiek, do wyjÊcia
ewakuacyjnego na drog´ ewakuacyjnà lub do innej
strefy po˝arowej albo na zewnàtrz budynku, powinno
byç zapewnione przejÊcie, zwane dalej „przejÊciem
ewakuacyjnym”, o d∏ugoÊci nieprzekraczajàcej:1) w strefach po˝arowych ZL — 40 m,2) w strefach po˝arowych PM o g´stoÊci obcià˝enia
ogniowego przekraczajàcej 500 MJ/m2 w budynku
o wi´cej ni˝ jednej kondygnacji nadziemnej —75 m,3) w strefach po˝arowych PM, o obcià˝eniu ogniowym nieprzekraczajàcym 500 MJ/m2, w budynku
o wi´cej ni˝ jednej kondygnacji nadziemnej oraz

Dziennik Ustaw Nr 75— 5251 —Poz. 690w strefach po˝arowych PM w budynku o jednej
kondygnacji nadziemnej bez wzgl´du na wielkoÊç
obcià˝enia ogniowego — 100 m.

4) znajduje si´ w strefie po˝arowej PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego do 500 MJ/m2, a jego powierzchnia przekracza 1 000 m2,

2. W pomieszczeniu zagro˝onym wybuchem d∏ugoÊç przejÊcia ewakuacyjnego, o którym mowa
w ust. 1 pkt 2 i 3, nie powinna przekraczaç 40 m.

5) jest zagro˝one wybuchem, a jego powierzchnia
przekracza 100 m2.

3. Dopuszcza si´ prowadzenie przez pomieszczenie
zagro˝one wybuchem przejÊcia ewakuacyjnego z innego pomieszczenia, je˝eli pomieszczenia te sà powiàzane funkcjonalnie.
4. Je˝eli z przewidywanego przeznaczenia pomieszczenia nie wynika jednoznacznie sposób jego zagospodarowania, projektowa d∏ugoÊç przejÊcia ewakuacyjnego nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 80% d∏ugoÊci
okreÊlonej w ust. 1 i 2.
5. W pomieszczeniach o wysokoÊci przekraczajàcej
5 m d∏ugoÊç przejÊç, o których mowa w ust. 1 i 2, mo˝e byç powi´kszona o 25%.
6. D∏ugoÊci przejÊç, o których mowa w ust. 1 i 2,
mogà byç powi´kszone pod warunkiem zastosowania:
1) sta∏ych urzàdzeƒ gaÊniczych wodnych — o 50%,2) samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych uruchamianych za pomocà systemu wykrywania dymu —o 50%.
7. Powi´kszenia, o których mowa w ust. 5 i 6 pkt 1
i 2, podlegajà sumowaniu.
8. PrzejÊcie, o którym mowa w ust. 1, nie powinno
prowadziç ∏àcznie przez wi´cej ni˝ trzy pomieszczenia.
9. Âcianek dzia∏owych oddzielajàcych od siebie pomieszczenia, dla których okreÊla si´ ∏àcznie d∏ugoÊç
przejÊcia ewakuacyjnego, nie dotyczà wymaganiaokreÊlone w § 216 ust. 1.
10. SzerokoÊç przejÊcia ewakuacyjnego w pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi, z zastrze˝eniem§ 261, nale˝y obliczaç proporcjonalnie do liczby osób,
do których ewakuacji ono s∏u˝y, przyjmujàc co najmniej 0,6 m na 100 osób, lecz nie mniej ni˝ 0,9 m,
a w przypadku przejÊcia s∏u˝àcego do ewakuacji do
3 osób — nie mniej ni˝ 0,8 m.
§ 238. Pomieszczenie powinno mieç co najmniej
dwa wyjÊcia ewakuacyjne oddalone od siebie o co najmniej 5 m w przypadkach, gdy:1) jest przeznaczone do jednoczesnego przebywania
w nim ponad 50 osób, a w strefie po˝arowej ZL II— ponad 30 osób,
2) znajduje si´ w strefie po˝arowej ZL, a jego powierzchnia przekracza 300 m2,
3) znajduje si´ w strefie po˝arowej PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego powy˝ej 500 MJ/m2, a jego powierzchnia przekracza 300 m2,§ 239. 1. ¸àcznà szerokoÊç drzwi w Êwietle, stanowiàcych wyjÊcia ewakuacyjne z pomieszczenia, nale˝yobliczaç proporcjonalnie do liczby osób mogàcych
przebywaç w nim równoczeÊnie, przyjmujàc co najmniej 0,6 m szerokoÊci na 100 osób, przy czym najmniejsza szerokoÊç drzwi w Êwietle oÊcie˝nicy powinna wynosiç 0,9 m, a w przypadku drzwi s∏u˝àcych do
ewakuacji do 3 osób — 0,8 m.
2. Drzwi stanowiàce wyjÊcie ewakuacyjne powinny
otwieraç si´ na zewnàtrz pomieszczeƒ:1) zagro˝onych wybuchem,2) do których jest mo˝liwe niespodziewane przedostanie si´ mieszanin wybuchowych lub substancji trujàcych, duszàcych bàdê innych, mogàcych utrudniç
ewakuacj´,3) przeznaczonych do jednoczesnego przebywania
ponad 50 osób,
4) przeznaczonych dla ponad 6 osób o ograniczonej
zdolnoÊci poruszania si´.
3. WyjÊcia ewakuacyjne z pomieszczenia zagro˝onego wybuchem na drog´ ewakuacyjnà powinny prowadziç przez przedsionki przeciwpo˝arowe odpowiadajàce wymaganiom § 232.
4. SzerokoÊç drzwi stanowiàcych wyjÊcie ewakuacyjne z budynku, z zastrze˝eniem ust. 1, a tak˝e szerokoÊç drzwi na drodze ewakuacyjnej z klatki schodowej,
prowadzàcych na zewnàtrz budynku lub do innej strefy
po˝arowej, powinna byç nie mniejsza ni˝ szerokoÊç biegu klatki schodowej, okreÊlona zgodnie z § 68 ust. 1 i 2.
5. SzerokoÊç drzwi w Êwietle na drodze ewakuacyjnej, niewymienionych w ust. 4, nale˝y obliczaç proporcjonalnie do liczby osób, do których ewakuacji sà one
przeznaczone, przyjmujàc co najmniej 0,6 m szerokoÊci
na 100 osób, przy czym najmniejsza szerokoÊç drzwi
powinna wynosiç 0,9 m w Êwietle oÊcie˝nicy.
6. WysokoÊç drzwi, o których mowa w ust. 1, 4 i 5,
powinna odpowiadaç wymaganiom § 62 ust. 1.
§ 240. 1. Drzwi wieloskrzyd∏owe, stanowiàce wyjÊcie ewakuacyjne z pomieszczenia oraz na drodze ewakuacyjnej, powinny mieç co najmniej jedno, nieblokowane skrzyd∏o drzwiowe o szerokoÊci nie mniejszej ni˝
0,9 m.
2. SzerokoÊç skrzyd∏a drzwi wahad∏owych, stanowiàcych wyjÊcie ewakuacyjne z pomieszczenia oraz na
drodze ewakuacyjnej, powinna wynosiç co najmniej
dla drzwi jednoskrzyd∏owych — 0,9 m, a dla drzwi dwuskrzyd∏owych — 0,6 m, przy czym oba skrzyd∏a drzwi
dwuskrzyd∏owych muszà mieç t´ samà szerokoÊç.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5252 —Poz. 690

3. Zabrania si´ stosowania do celów ewakuacji
drzwi obrotowych i podnoszonych.

ni˝enia 2 m, przy czym d∏ugoÊç obni˝onego odcinka
drogi nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 1,5 m.

4. Drzwi rozsuwane mogà stanowiç wyjÊcia na drogi ewakuacyjne, a tak˝e byç stosowane na drogach
ewakuacyjnych, je˝eli sà przeznaczone nie tylko do celów ewakuacji, a ich konstrukcja zapewnia:

4. Skrzyd∏a drzwi, stanowiàcych wyjÊcie na drog´
ewakuacyjnà, nie mogà, po ich ca∏kowitym otwarciu,
zmniejszaç wymaganej szerokoÊci tej drogi.

1) otwieranie automatyczne i r´czne bez mo˝liwoÊci
ich blokowania,
2) samoczynne ich rozsuni´cie i pozostanie w pozycji
otwartej w razie po˝aru lub awarii drzwi.
5. W bramach i Êcianach przesuwanych na drogach
ewakuacyjnych powinny znajdowaç si´ drzwi otwierane r´cznie albo w bezpoÊrednim sàsiedztwie tych brami Êcian powinny byç umieszczone i wyraênie oznakowane drzwi przeznaczone do celów ewakuacji.
6. Drzwi, bramy i inne zamkni´cia otworów o wymaganej klasie odpornoÊci ogniowej lub dymoszczelnoÊci powinny byç zaopatrzone w urzàdzenia, zapewniajàce samoczynne zamykanie otworu w razie po˝aru.
Nale˝y te˝ zapewniç mo˝liwoÊç r´cznego otwierania
drzwi s∏u˝àcych do ewakuacji.
7. Drzwi stanowiàce wyjÊcie ewakuacyjne z pomieszczenia, w którym mo˝e przebywaç jednoczeÊnie
wi´cej ni˝ 300 osób, oraz drzwi na drodze ewakuacyjnej z tego pomieszczenia, powinny byç wyposa˝one
w urzàdzenia przeciwpaniczne.
§ 241. 1. Obudowa poziomych dróg ewakuacyjnych
powinna mieç klas´ odpornoÊci ogniowej wymaganàdla Êcian wewn´trznych, nie mniejszà jednak ni˝ E I 15,
z uwzgl´dnieniem § 217. Wymaganie klasy odpornoÊci
ogniowej dla obudowy poziomych dróg ewakuacyjnych nie dotyczy obudowy krytego ciàgu pieszego —pasa˝u, o którym mowa w § 247 ust. 2.
2. W Êcianach wewn´trznych, stanowiàcych obudow´ dróg ewakuacyjnych w strefach po˝arowych
ZL III i PM, dopuszcza si´ umieszczenie nieotwieranych naÊwietli powy˝ej 2 m od poziomu posadzki, je˝eli przylegajàce pomieszczenia nie sà zagro˝one wybuchem i je˝eli g´stoÊç obcià˝enia ogniowego w tych
pomieszczeniach nie przekracza 1000 MJ/m2.
3. W Êcianach zewn´trznych budynków, przy których znajduje si´ galeria, b´dàca jedynà drogà ewakuacyjnà, dopuszcza si´ umieszczenie naÊwietli powy˝ej
2 m od posadzki tej galerii.
§ 242. 1. SzerokoÊç poziomych dróg ewakuacyjnych nale˝y obliczaç proporcjonalnie do liczby osób
mogàcych przebywaç jednoczeÊnie na danej kondygnacji budynku, przyjmujàc co najmniej 0,6 m na 100
osób, lecz nie mniej ni˝ 1,4 m.
2. Dopuszcza si´ zmniejszenie szerokoÊci poziomej
drogi ewakuacyjnej do 1,2 m, je˝eli jest ona przeznaczona do ewakuacji nie wi´cej ni˝ 20 osób.
3. WysokoÊç drogi ewakuacyjnej powinna wynosiçco najmniej 2,2 m, natomiast wysokoÊç lokalnego ob-§ 243. 1. Korytarze stanowiàce drog´ ewakuacyjnà
w strefach po˝arowych ZL powinny byç podzielone na
odcinki nie d∏u˝sze ni˝ 50 m przy zastosowaniu przegród z drzwiami dymoszczelnymi lub innych urzàdzeƒ
technicznych, zapobiegajàcych rozprzestrzenianiu si´dymu.
2. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy korytarzy, na których zastosowano rozwiàzania
techniczno-budowlane zabezpieczajàce przed zadymieniem.
3. Przegrody, o których mowa w ust. 1, nad sufitami podwieszonymi i pod pod∏ogami podniesionymi
powy˝ej poziomu stropu lub pod∏o˝a, powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych.
§ 244. 1. Na drogach ewakuacyjnych jest zabronione stosowanie:
1) spoczników ze stopniami,
2) schodów ze stopniami zabiegowymi, je˝eli schodyte sà jedynà drogà ewakuacyjnà.
2. Na drogach ewakuacyjnych dopuszcza si´ stosowanie schodów wachlarzowych, pod warunkiem zachowania najmniejszej szerokoÊci stopni okreÊlonychw § 69 ust. 6.
3. Na drogach ewakuacyjnych miejsca, w których
zastosowano pochylnie lub stopnie umo˝liwiajàce pokonanie ró˝nicy poziomów, powinny byç wyraênie
oznakowane.
§ 245. W budynkach:1) niskim (N), zawierajàcym stref´ po˝arowà ZL II,2) Êredniowysokim (SW), zawierajàcym stref´ po˝arowà ZL I, ZL II, ZL III lub ZL V,
3) niskim (N) i Êredniowysokim (SW), zawierajàcym
stref´ po˝arowà PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego powy˝ej 500 MJ/m2 lub pomieszczenie zagro˝one wybuchem,nale˝y stosowaç klatki schodowe obudowane i zamykane drzwiami oraz wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub s∏u˝àce do usuwania dymu.
§ 246. 1. W budynku wysokim (W) i wysokoÊciowym (WW) powinny byç co najmniej dwie klatki schodowe obudowane i oddzielone od poziomych dróg komunikacji ogólnej oraz pomieszczeƒ przedsionkiem
przeciwpo˝arowym, odpowiadajàcym wymaganiom§ 232. Dopuszcza si´ dodatkowe pionowe drogi komunikacji ogólnej, niespe∏niajàce tych wymagaƒ, je˝eli ∏àczà one kondygnacje w obr´bie jednej strefy po˝arowej.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5253 —2. Klatki schodowe i przedsionki przeciwpo˝arowe,stanowiàce drog´ ewakuacyjnà w budynku wysokim(W) dla strefy po˝arowej ZL II oraz w budynku wysokoÊciowym (WW) dla stref po˝arowych innych ni˝ ZL IV,
powinny byç wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce
ich zadymieniu.
3. Klatki schodowe i przedsionki przeciwpo˝arowe,stanowiàce drog´ ewakuacyjnà w budynku wysokim(W) dla strefy po˝arowej ZL I, ZL III, ZL V lub PM orazw budynku wysokoÊciowym (WW) dla strefy po˝arowej ZL IV, powinny byç wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub samoczynne urzàdzenia
oddymiajàce uruchamiane za pomocà systemu wykrywania dymu.
4. W budynku wysokim (W) niezawierajàcym strefy po˝arowej ZL II dopuszcza si´ stosowanie tylko jednej klatki schodowej, je˝eli powierzchnia rzutu poziomego budynku nie przekracza 750 m2.
5. W budynku wysokim (W) i wysokoÊciowym(WW) dopuszcza si´ wykonywanie klatek schodowych,
stanowiàcych drog´ ewakuacyjnà wy∏àcznie dla stref
po˝arowych ZL IV, bez przedsionków oddzielajàcych je
od poziomych dróg komunikacji ogólnej, je˝eli:1) ka˝de mieszkanie lub pomieszczenie jest oddzielone od poziomej drogi komunikacji ogólnej drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30,2) klatki schodowe sà zamykane drzwiami dymoszczelnymi,3) klatki schodowe sà wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub w samoczynne urzàdzenia oddymiajàce uruchamiane za pomocà systemu
wykrywania dymu.
6. W budynku Êredniowysokim (SW) i wy˝szym,
w strefie po˝arowej ZL V, drzwi z pomieszczeƒ, z wyjàtkiem higienicznosanitarnych, prowadzàce na drogi komunikacji ogólnej, powinny mieç klas´ odpornoÊci
ogniowej co najmniej E I 30.
§ 247. 1. W budynku wysokim (W) i wysokoÊciowym (WW), w strefach po˝arowych innych ni˝ ZL IV,
nale˝y zastosowaç rozwiàzania techniczno-budowlane
zabezpieczajàce przed zadymieniem poziomych dróg
ewakuacyjnych.
2. W krytym ciàgu pieszym (pasa˝u), do którego
przylegajà lokale handlowe i us∏ugowe, oraz w przekrytym dziedziƒcu wewn´trznym, nale˝y zastosowaç rozwiàzania techniczno-budowlane zabezpieczajàce przed
zadymieniem dróg ewakuacyjnych.
3. W podziemnej kondygnacji budynku, w której
znajduje si´ pomieszczenie przeznaczone dla ponad
100 osób, oraz budowli podziemnej z takim pomieszczeniem, nale˝y zastosowaç rozwiàzania techniczno-budowlane zapewniajàce usuwanie dymu z tego pomieszczenia i z dróg ewakuacyjnych.
§ 248. Schody wewn´trzne w mieszkaniach w budynku wielorodzinnym oraz w budynku jednorodzin-

Poz. 690

nym, zagrodowym i rekreacji indywidualnej, a tak˝e budynku tymczasowym nieprzeznaczonym na cele widowiskowe lub inne zgromadzenia ludzi, mogà nie spe∏niaç wymagaƒ stawianych drogom ewakuacyjnym.
§ 249. 1. Âciany wewn´trzne i stropy stanowiàce
obudow´ klatki schodowej lub pochylni powinny mieçklas´ odpornoÊci ogniowej okreÊlonà zgodnie z § 216,
jak dla stropów budynku.
2. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy pionowych dróg komunikacji ogólnej przebiegajàcych wy∏àcznie w obr´bie jednej strefy po˝arowej, z zastrze˝eniem § 256 ust. 2.
3. Biegi i spoczniki schodów oraz pochylnie s∏u˝àce do ewakuacji powinny byç wykonane z materia∏ów
niepalnych i mieç klas´ odpornoÊci ogniowej co najmniej:
1) w budynkach o klasie odpornoÊci po˝arowej „A”,
„B” i „C” — R 60,
2) w budynkach o klasie odpornoÊci po˝arowej „D”
i „E” — R 30.
4. Wymaganie klasy odpornoÊci ogniowej, o którym mowa w ust. 3, nie dotyczy klatek schodowych wydzielonych na ka˝dej kondygnacji przedsionkami przeciwpo˝arowymi oraz schodów na antresol´ w pomieszczeniu, w którym si´ ona znajduje, je˝eli antresola ta jest przeznaczona do u˝ytku nie wi´cej ni˝ 10 osób.
5. W budynku niskim o klasie odpornoÊci po˝arowej „D” lub „E” w obudowanych klatkach schodowych, zamykanych drzwiami o klasie odpornoÊci
ogniowej co najmniej E I 30, dopuszcza si´ wykonanie
biegów i spoczników schodów z materia∏ów palnych.
6. Odleg∏oÊç mi´dzy Êcianà zewn´trznà, stanowiàcà obudow´ klatki schodowej, a innà Êcianà zewn´trznà tego samego lub innego budynku powinna byçustalona zgodnie z § 271, je˝eli co najmniej jedna z tychÊcian nie spe∏nia wymagaƒ klasy odpornoÊci ogniowejokreÊlonej wed∏ug § 216 jak dla stropu budynku z tà
klatkà schodowà.
§ 250. 1. Piwnice powinny byç oddzielone od pozosta∏ej cz´Êci budynku, z wyjàtkiem budynków ZL IV niskich (N) i Êredniowysokich (SW) stropami i Êcianami
o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej R E I 60 i zamkni´te drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30. Je˝eli drzwi do piwnic znajdujà si´ poni˝ej poziomu terenu, schody prowadzàce z tego poziomu powinny byç zabezpieczone w sposób uniemo˝liwiajàcy omy∏kowe zejÊcie ludzi do piwnic w przypadku
ewakuacji (np. ruchomà barierà).
2. W budynku wysokim (W) i wysokoÊciowym(WW) piwnice powinny byç oddzielone od klatki schodowej przedsionkiem przeciwpo˝arowym.
§ 251. WyjÊcie z klatki schodowej na strych lub poddasze powinno byç zamykane drzwiami lub klapà wyjÊciowà o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej:

Dziennik Ustaw Nr 75— 5254 —1) w budynkach niskich (N) — E I 15,2) w budynkach Êredniowysokich (SW) i wy˝szych —E I 30.

Poz. 690

2. Drzwi do dêwigu dla ekip ratowniczych powinnymieç klas´ odpornoÊci ogniowej (E I) nie mniejszà ni˝po∏owa wymaganej klasy odpornoÊci ogniowej dlaÊcian i stropów szybu.

§ 252. Schodów i pochylni ruchomych nie zaliczasi´ do dróg ewakuacyjnych.

3. Wymaganie odpornoÊci ogniowej, o której mowa w ust. 2, nie dotyczy dêwigu dost´pnego przez
przedsionek przeciwpo˝arowy.

§ 253. 1. W budynkach wysokoÊciowych (WW) i wysokich (W) ZL I, ZL II, ZL III i ZL V, majàcych kondygnacj´ u˝ytkowà na wysokoÊci powy˝ej 25 m, przynajmniej jeden dêwig w ka˝dej strefie po˝arowej powinien
byç przystosowany do potrzeb ekip ratowniczych.

§ 255. Szyb dêwigu dla ekip ratowniczych powinien
byç wyposa˝ony w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub s∏u˝àce do usuwania dymu.

2. Dêwig, o którym mowa w ust. 1, powinien mieçnoÊnoÊç co najmniej 1 000 kg i kabin´ o wymiarach poziomych nie mniejszych ni˝ 1,1x2,1 m.
3. Spocznik przed wejÊciem do dêwigu, o którym
mowa w ust. 1, powinien byç dost´pny z przedsionka
przeciwpo˝arowego klatki schodowej.
4. Dopuszcza si´ przystosowanie do potrzeb ekip
ratowniczych dêwigu, który nie spe∏nia wymagaƒ okreÊlonych w ust. 3, je˝eli hol, w którym on si´ znajduje,
jest zamykany w razie po˝aru drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 60.
§ 254. 1. Âciany i stropy szybu dêwigu dla ekip ratowniczych powinny mieç klas´ odpornoÊci ogniowej
wymaganà jak dla stropów budynku, zgodnie z § 216.

§ 256. 1. D∏ugoÊç drogi ewakuacyjnej od wyjÊcia
z pomieszczenia na t´ drog´ do wyjÊcia do innej strefy
po˝arowej lub na zewnàtrz budynku, zwanej dalej „dojÊciem ewakuacyjnym”, mierzy si´ wzd∏u˝ osi drogi
ewakuacyjnej. W przypadku zakoƒczenia dojÊcia ewakuacyjnego przedsionkiem przeciwpo˝arowym, d∏ugoÊç t´ mierzy si´ do pierwszych drzwi tego przedsionka.
2. Za równorz´dne wyjÊciu do innej strefy po˝arowej, o którym mowa w ust. 1, uwa˝a si´ wyjÊcie do
obudowanej klatki schodowej, zamykanej drzwiami
o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30, wyposa˝onej w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lubs∏u˝àce do usuwania dymu, a w przypadku, o którym
mowa w § 246 ust. 5 — zamykanej drzwiami dymoszczelnymi.
3. Dopuszczalne d∏ugoÊci dojÊç ewakuacyjnychw strefach po˝arowych okreÊla poni˝sza tabela:

4. D∏ugoÊci dojÊç ewakuacyjnych, o których mowa
w ust. 3, mogà byç powi´kszone pod warunkiem
ochrony:2) drogi ewakuacyjnej samoczynnymi urzàdzeniami
oddymiajàcymi uruchamianymi za pomocà systemu wykrywania dymu — o 50%.

1) strefy po˝arowej sta∏ymi urzàdzeniami gaÊniczymi
wodnymi — o 50%,

Przy jednoczesnym stosowaniu tych urzàdzeƒ d∏ugoÊç dojÊcia mo˝e byç powi´kszona o 100%.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5255 —5. WyjÊcie z klatki schodowej, o której mowa
w ust. 2, powinno prowadziç na zewnàtrz budynku,
bezpoÊrednio lub poziomymi drogami komunikacji
ogólnej, których obudowa odpowiada wymaganiom§ 249 ust. 1, a otwory w obudowie majà zamkni´cia
o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30.
6. Dopuszcza si´ przeprowadzenie drogi ewakuacyjnej do wyjÊcia na zewnàtrz budynku z klatki schodowej oraz z poziomych dróg komunikacji ogólnej
przez hol, mogàcy spe∏niaç tak˝e funkcje uzupe∏niajàce do funkcji wynikajàcych z przeznaczenia budynku,
takie jak: recepcyjna, ochrony budynku, drobnej sprzeda˝y, pod warunkiem ˝e:1) przez jeden hol mo˝liwe jest przeprowadzenie drogi ewakuacyjnej tylko z jednej klatki schodowej,
przy czym ograniczenie to nie odnosi si´ do klatek
schodowych z odr´bnym, nieprowadzàcym przez
ten hol, wyjÊciem ewakuacyjnym,2) hol nie znajduje si´ w strefie po˝arowej PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego powy˝ej 500 MJ/m2
ani te˝ zawierajàcej pomieszczenie zagro˝one wybuchem,3) hol jest oddzielony od poziomych dróg komunikacji ogólnej, tak jak jest to wymagane dla klatki schodowej, o której mowa w pkt 1,4) wolna szerokoÊç drogi ewakuacyjnej jest co najmniej o 50% wi´ksza od szerokoÊci poziomej drogi
ewakuacyjnej w budynku, prowadzàcej do tegowyjÊcia, okreÊlonej zgodnie z § 242 ust. 1, dla kondygnacji budynku o najwi´kszej liczbie przewidywanych osób, znajdujàcych si´ tam jedoczeÊnie,5) wysokoÊç holu w miejscu, w którym przebiega droga ewakuacyjna, jest nie mniejsza ni˝ 3,3 m,
6) szerokoÊç drzwi wyjÊciowych na zewnàtrz budynku
jest wi´ksza o 50% od minimalnej szerokoÊci drzwi
wyjÊciowych okreÊlonej zgodnie z § 239 ust. 4.
7. Dopuszczalnà d∏ugoÊç drogi od wyjÊcia z klatki
schodowej, o której mowa w ust. 2, do wyjÊcia na zewnàtrz budynku okreÊla si´ zgodnie z ust. 3.
§ 257. 1. W budynku PM, w którym jest wymagana
druga droga ewakuacyjna dla ludzi z wy˝szej kondygnacji, dopuszcza si´ stosowanie na tej drodze drabiny
ewakuacyjnej, prowadzàcej na dach nad ni˝szà kondygnacjà lub na poziom terenu, je˝eli liczba osób przebywajàcych jednoczeÊnie na wy˝szej kondygnacji nie
przekracza 50, a w budynku z pomieszczeniem zagro˝onym wybuchem — 15. Nie dotyczy to zak∏adów pracy chronionej.
2. Drabiny ewakuacyjne nale˝y umieszczaç w miejscach ∏atwo dost´pnych. Sytuowanie drabin naprzeciw Êwietlików i okien jest zabronione.
3. Dopuszcza si´ wykonywanie drabin ewakuacyjnych bez obr´czy ochronnych, gdy ró˝nica wysokoÊci
nie przekracza 3 m, z uwzgl´dnieniem wymagaƒ § 101.

Poz. 690
Rozdzia∏ 5

Wymagania przeciwpo˝arowe dla elementów wykoƒczenia wn´trz i wyposa˝enia sta∏ego§ 258. 1. W strefach po˝arowych ZL I, ZL II, ZL III
i ZL V stosowanie do wykoƒczenia wn´trz materia∏ów∏atwo zapalnych, których produkty rozk∏adu termicznego sà bardzo toksyczne lub intensywnie dymiàce, jest
zabronione.
2. Na drogach komunikacji ogólnej, s∏u˝àcych celom ewakuacji, stosowanie materia∏ów i wyrobów budowlanych ∏atwo zapalnych jest zabronione.
§ 259. 1. Pod∏ogi podniesione o wi´cej ni˝ 0,2 m ponad poziom stropu lub innego pod∏o˝a powinny mieç:1) niepalnà konstrukcj´ noÊnà oraz co najmniej niezapalne p∏yty pod∏ogi od strony przestrzeni podpod∏ogowej, majàce klas´ odpornoÊci ogniowej conajmniej R E I 30, a w budynku wysokoÊciowym(WW) lub ze strefà po˝arowà o g´stoÊci obcià˝enia
ogniowego ponad 4 000 MJ/m2 oraz w strefach po˝arowych ZL II — co najmniej R E I 60,
2) przestrzeƒ podpod∏ogowà podzielonà na sektoryo powierzchni nie wi´kszej ni˝ 1 000 m2 przegrodami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30,
a w budynku wysokoÊciowym (WW) lub ze strefà
po˝arowà o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego ponad
4 000 MJ/m2 — co najmniej E I 60.
2. Przewody elektroenergetyczne i inne instalacje
wykonane z materia∏ów palnych, prowadzone w przestrzeni podpod∏ogowej pod∏ogi podniesionej, wykorzystywanej do wentylacji lub ogrzewania pomieszczenia, powinny mieç os∏on´ lub obudow´ o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30, a w budynku wysokoÊciowym (WW) lub ze strefà po˝arowà o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego ponad 4 000 MJ/m2 — co najmniej
E I 60.
3. Na drogach ewakuacyjnych wykonywanie w pod∏odze podniesionej otworów do wentylacji lub ogrzewania jest zabronione.
§ 260. 1. W pomieszczeniach, przeznaczonych dojednoczesnego przebywania ponad 50 osób oraz w pomieszczeniach produkcyjnych, stosowanie ∏atwo zapalnych przegród, sta∏ych elementów wyposa˝enia
i wystroju wn´trz oraz wyk∏adzin pod∏ogowych jest zabronione.
2. W pomieszczeniach stref po˝arowych ZL II, pomieszczeniach magazynowych oraz w pomieszczeniach z pod∏ogami podniesionymi, stosowanie wyk∏adzin pod∏ogowych ∏atwo zapalnych jest zabronione.
§ 261. Pomieszczenia przeznaczone do jednoczesnego przebywania ponad 200 osób doros∏ych lub
100 dzieci, w których miejsca do siedzenia sà ustawione w rz´dach, powinny mieç:1) fotele i inne siedzenia trudno zapalne odpowiadajàce wymaganiom Polskiej Normy dotyczàcej oce-

Dziennik Ustaw Nr 75— 5256 —ny zapalnoÊci mebli tapicerowanych oraz niewydzielajàce produktów rozk∏adu i spalania, okreÊlonych jako bardzo toksyczne, zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà badaƒ wydzielania produktów toksycznych,2) szerokoÊç przejÊç pomi´dzy rz´dami siedzeƒ nie
mniejszà ni˝ 0,45 m, przy czym odleg∏oÊç t´ nale˝yustalaç, bioràc pod uwag´ odst´p mi´dzy sta∏ymi
elementami siedzeƒ,3) liczb´ siedzeƒ w rz´dzie nie wi´kszà ni˝ 16 pomi´dzy przejÊciami oraz 8 w rz´dzie przyÊciennym,
przy czym dopuszcza si´ zwi´kszenie liczby miejsc
w rz´dach odpowiednio do 40 i 20 pod warunkiem
zwi´kszenia odst´pu mi´dzy rz´dami siedzeƒ
o 1 cm na ka˝de dodatkowe siedzenie odpowiednio powy˝ej 16 lub 8,4) szerokoÊç przejÊç komunikacyjnych nie mniejszàni˝ 1,2 m przy liczbie osób do 150, a przy wi´kszej
ich liczbie szerokoÊç t´ nale˝y zwi´kszyç proporcjonalnie o 0,6 m na 100 osób,
5) rz´dy siedzeƒ lub ∏awek trwale umocowane dopod∏ogi albo siedzenia sztywno ∏àczone ze sobà
w rz´dy oraz mi´dzy rz´dami.
§ 262. 1. Ok∏adziny sufitów oraz sufity podwieszone nale˝y wykonywaç z materia∏ów niepalnych lub niezapalnych, niekapiàcych i nieodpadajàcych pod wp∏ywem ognia. Wymaganie to nie dotyczy mieszkaƒ.
2. Przestrzeƒ mi´dzy sufitem podwieszonym i stropem powinna byç podzielona na sektory o powierzchni nie wi´kszej ni˝ 1000 m2, a w korytarzach — przegrodami co 50 m, wykonanymi z materia∏ów niepalnych.
§ 263. 1. W ∏azienkach i saunach z piecykami gazowymi oraz termami gazowymi i elektrycznymi dopuszcza si´ stosowanie ok∏adzin Êciennych z materia∏ów
palnych, z tym ˝e odleg∏oÊç tych urzàdzeƒ od ok∏adzin
powinna wynosiç co najmniej 0,3 m.
2. Stosowanie ok∏adzin Êciennych z materia∏ów ∏atwo zapalnych w ∏azienkach i saunach z piecem na paliwo sta∏e jest zabronione.
§ 264. Palne elementy wystroju wn´trz budynku,
przez które lub obok których sà prowadzone przewody
ogrzewcze, wentylacyjne, dymowe lub spalinowe, powinny byç zabezpieczone przed mo˝liwoÊcià zapalenia
lub zw´glenia.
Rozdzia∏ 6
Wymagania przeciwpo˝arowe dla palenisk i instalacji§ 265. 1. Palenisko powinno byç umieszczone na
pod∏o˝u niepalnym o gruboÊci co najmniej 0,15 m,
a przy piecach metalowych bez nó˝ek — 0,3 m. Pod∏oga ∏atwo zapalna przed drzwiczkami palenisk powinna
byç zabezpieczona pasem materia∏u niepalnego o szerokoÊci co najmniej 0,3 m, si´gajàcym poza kraw´dzie
drzwiczek co najmniej po 0,3 m.

Poz. 690

2. Palenisko otwarte mo˝e byç stosowane tylko
w pomieszczeniu, w którym nie wyst´puje zagro˝enie
wybuchem, w odleg∏oÊci co najmniej 0,6 m od ∏atwo
zapalnych cz´Êci budynku. W pomieszczeniach ze stropem drewnianym palenisko otwarte powinno mieçokap wykonany z materia∏ów niepalnych, wystajàcy conajmniej 0,3 m poza kraw´dê paleniska.
3. Piec metalowy lub w ramach metalowych, rury
przy∏àczeniowe oraz otwory do czyszczenia powinny
byç oddalone od ∏atwo zapalnych, nieos∏oni´tych cz´Êci konstrukcyjnych budynku co najmniej 0,6 m, a odos∏oni´tych ok∏adzinà z tynku o gruboÊci 25 mm lub innà równorz´dnà ok∏adzinà — co najmniej 0,3 m.
4. Piec z kamienia, ceg∏y, kafli i podobnych materia∏ów niepalnych oraz przewody spalinowe i dymowe
powinny byç oddalone od ∏atwo zapalnych, nieos∏oni´tych cz´Êci konstrukcyjnych budynku co najmniej
0,3 m, a od os∏oni´tych ok∏adzinà z tynku o gruboÊci
25 mm na siatce albo równorz´dnà ok∏adzinà — conajmniej 0,15 m.
§ 266. 1. Przewody spalinowe i dymowe powinny
byç wykonane z materia∏ów niepalnych.
2. Przewody lub obudowa przewodów spalinowych i dymowych powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w Polskiej Normie dotyczàcej badaƒ ogniowychma∏ych kominów.
3. Dopuszcza si´ wykonanie obudowy, o której mowa w ust. 2, z ceg∏y pe∏nej gruboÊci 12 cm, murowanej
na zaprawie cementowo-wapiennej, z zewn´trznym
tynkiem lub spoinowaniem.
4. Mi´dzy wylotem przewodu spalinowego i dymowego a najbli˝szym skrajem korony drzew doros∏ychnale˝y zapewniç zachowanie odleg∏oÊci co najmniej
6 m, z zastrze˝eniem § 271 ust. 8.
§ 267. 1. Przewody wentylacyjne powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych, a palne izolacje cieplne i akustyczne oraz inne palne ok∏adziny przewodów
wentylacyjnych mogà byç stosowane tylko na zewn´trznej ich powierzchni w sposób zapewniajàcy nierozprzestrzenianie ognia.
2. Dopuszcza si´ w budynkach PM, z wyjàtkiem gara˝y, wykonanie przewodów wentylacyjnych nierozprzestrzeniajàcych ognia, pod warunkiem ˝e nie sà one
prowadzone przez drogi ewakuacyjne oraz nie przep∏ywa nimi powietrze o temperaturze powy˝ej 85°C lub
zanieczyszczenia mogàce si´ odk∏adaç.
3. Odleg∏oÊç nieizolowanych przewodów wentylacyjnych od wyk∏adzin i powierzchni palnych powinna
wynosiç co najmniej 0,5 m.
4. Drzwiczki rewizyjne stosowane w kana∏ach
i przewodach wentylacyjnych powinny byç wykonane
z materia∏ów niepalnych.
5. W pomieszczeniu kuchennym lub wn´ce kuchennej w mieszkaniu dopuszcza si´ stosowanie przewo-

Dziennik Ustaw Nr 75— 5257 —dów wentylacji wywiewnej z materia∏ów co najmniej
trudno zapalnych.
6. Elastyczne elementy ∏àczàce, s∏u˝àce do po∏àczenia sztywnych przewodów wentylacyjnych z elementami instalacji lub urzàdzeniami, z wyjàtkiem wentylatorów, powinny byç wykonane z materia∏ów co najmniej
trudno zapalnych, posiadaç d∏ugoÊç nie wi´kszà ni˝
4 m, przy czym nie powinny byç prowadzone przezelementy oddzielenia przeciwpo˝arowego.
7. Elastyczne elementy ∏àczàce wentylatory z przewodami wentylacyjnymi powinny byç wykonane z materia∏ów co najmniej trudno zapalnych, przy czym ichd∏ugoÊç nie powinna przekraczaç 0,25 m.
8. Izolacje cieplne i akustyczne zastosowane w instalacjach: wodociàgowej, kanalizacyjnej i ogrzewczej
powinny byç wykonane w sposób zapewniajàcy nierozprzestrzenianie ognia.

Poz. 690

3. Dopuszcza si´ zainstalowanie w przewodzie
wentylacyjnym wentylatorów i urzàdzeƒ do uzdatniania powietrza pod warunkiem wykonania ich obudowy
o klasie odpornoÊci ogniowej E I 60.
4. Przewody wentylacyjne i klimatyzacyjne w miejscu przejÊcia przez elementy oddzielenia przeciwpo˝arowego powinny byç wyposa˝one w przeciwpo˝arowe
klapy odcinajàce o klasie odpornoÊci ogniowej (E I),
równej klasie odpornoÊci ogniowej elementu oddzielenia przeciwpo˝arowego, z zastrze˝eniem ust. 5.
5. Przewody wentylacyjne i klimatyzacyjne prowadzone przez stref´ po˝arowà, której nie obs∏ugujà, powinny byç obudowane elementami o klasie odpornoÊci ogniowej (E I), wymaganej dla elementów oddzielenia przeciwpo˝arowego tych stref po˝arowych, bàdête˝ byç wyposa˝one w przeciwpo˝arowe klapy odcinajàce.

§ 268. 1. Instalacje wentylacji mechanicznej i klimatyzacji w budynkach, z wyjàtkiem budynków jednorodzinnych i rekreacji indywidualnej, powinny spe∏niaç
nast´pujàce wymagania:

6. W strefach po˝arowych, w których jest wymagana instalacja sygnalizacyjno-alarmowa, przeciwpo˝arowe klapy odcinajàce powinny byç uruchamianeprzez t´ instalacj´, niezale˝nie od zastosowanego wyzwalacza termicznego.

1) przewody wentylacyjne powinny byç wykonane
i prowadzone w taki sposób, aby w przypadku po˝aru nie oddzia∏ywa∏y si∏à wi´kszà ni˝ 1 kN na elementy budowlane, a tak˝e aby przechodzi∏y przez
przegrody w sposób umo˝liwiajàcy kompensacje
wyd∏u˝eƒ przewodu,§ 269. 1. W pomieszczeniach zagro˝onych wybuchem nale˝y stosowaç urzàdzenia wstrzymujàce automatycznie prac´ wentylatorów w razie powstania po˝aru i sygnalizujàce ich wy∏àczenie, je˝eli dzia∏anie
wentylatorów mog∏oby przyczyniç si´ do jego rozprzestrzeniania.

2) zamocowania przewodów do elementów budowlanych powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych, zapewniajàcych przej´cie si∏y powstajàcej
w przypadku po˝aru w czasie nie krótszym ni˝ wymagany dla klasy odpornoÊci ogniowej przewodu
lub klapy odcinajàcej,2. W pomieszczeniach zagro˝onych wybuchem nale˝y stosowaç oddzielnà dla ka˝dego pomieszczenia instalacj´ wyciàgowà.

3) w przewodach wentylacyjnych nie nale˝y prowadziç innych instalacji,4) filtry i t∏umiki powinny byç zabezpieczone przed
przeniesieniem si´ do ich wn´trza palàcych si´ czàstek,5) maszynownie wentylacyjne i klimatyzacyjne w budynkach mieszkalnych Êredniowysokich (SW)i wy˝szych oraz w innych budynkach o wysokoÊci
powy˝ej dwóch kondygnacji nadziemnych powinny byç wydzielone Êcianami o klasie odpornoÊci
ogniowej co najmniej E I 60 i zamykane drzwiami
o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30;
nie dotyczy to obudowy urzàdzeƒ instalowanych
ponad dachem budynku.
2. Dopuszcza si´ instalowanie w przewodzie wentylacyjnym nagrzewnic elektrycznych, na paliwo ciek∏e
lub gazowe, których temperatura powierzchni grzewczych nie przekracza 160°C, pod warunkiem zastosowania ogranicznika temperatury, automatycznie wy∏àczajàcego ogrzewanie po osiàgni´ciu 110°C oraz zabezpieczenia uniemo˝liwiajàcego prac´ nagrzewnicy
bez przep∏ywu powietrza.

3. Usytuowanie wentylacyjnych otworów wyciàgowych powinno uwzgl´dniaç g´stoÊç wzgl´dnà par cieczy i gazów wyst´pujàcych w pomieszczeniu w stosunku do powietrza oraz przewidywany kierunek ruchu zanieczyszczonego powietrza.
4. W pomieszczeniach, w których mogà wyst´powaç palne py∏y, tworzàce z powietrzem mieszaniny wybuchowe, otwory wentylacji nawiewnej powinny byçusytuowane oraz wykonane tak, aby nie powodowa∏yunoszenia py∏ów osiad∏ych.
5. Filtry, komory py∏owe i cyklony do palnych py∏ów powinny byç zlokalizowane w pomieszczeniach
wydzielonych elementami oddzielenia przeciwpo˝arowego lub te˝ na zewnàtrz budynku, w miejscu bezpiecznym dla tych urzàdzeƒ oraz dla otoczenia.
6. Wymagania, o których mowa w ust. 5, nie dotyczà przypadków uzasadnionych wzgl´dami technologicznymi, w których filtry, komory py∏owe i cyklony
stanowià bezpoÊrednie wyposa˝enie urzàdzeƒ i agregatów produkcyjnych.
7. Przewody wentylacyjne przed miejscem wprowadzenia do komór py∏owych i cyklonów powinny byçwyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce przeniesieniu si´ ognia.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5258 —8. Komory py∏owe i cyklony dla py∏ów tworzàcych
z powietrzem mieszaniny wybuchowe powinny byçwyposa˝one w klapy lub przepony przeciwwybuchowe, zabezpieczajàce konstrukcj´ cyklonu i komory,a tak˝e konstrukcj´ budynku przed skutkami wybuchu.
§ 270. Instalacja wentylacji oddymiajàcej powinna
spe∏niaç nast´pujàce wymagania:
1) zapewniç usuwanie dymu z intensywnoÊcià co najmniej 10 wymian na godzin´, chyba ˝e obliczeniowo okreÊlono innà liczb´ wymian zapobiegajàcych
zadymieniu zabezpieczonych pomieszczeƒ i dróg
ewakuacyjnych,2) mieç sta∏y dop∏yw powietrza zewn´trznego uzupe∏niajàcego braki tego powietrza w wyniku jego wyp∏ywu wraz z dymem,
3) przewody wentylacji oddymiajàcej powinny mieçco najmniej klas´ odpornoÊci ogniowej (EI) stropu,
o której mowa w § 216, z zastrze˝eniem § 277
ust. 5,4) przeciwpo˝arowe klapy odcinajàce w przewodach
wentylacji
oddymiajàcej
powinnyspe∏niaçwymaganie, o którym mowa w pkt 3, a w przypadku po∏àczenia tych przewodów z instalacjà wentylacji i klimatyzacji — równie˝ dymoszczelnoÊci,2. Je˝eli jedna ze Êcian zewn´trznych usytuowana
od strony sàsiedniego budynku lub przekrycie dachu
jednego z budynków jest rozprzestrzeniajàce ogieƒ,wówczas odleg∏oÊç okreÊlonà w ust. 1 nale˝y zwi´kszyç o 50%, a je˝eli dotyczy to obu Êcian zewn´trznych
lub przekrycia dachu obu budynków — o 100 %.
3. Je˝eli co najmniej w jednym z budynków znajduje si´ pomieszczenie zagro˝one wybuchem, wówczas
odleg∏oÊç mi´dzy ich zewn´trznymi Êcianami nie powinna byç mniejsza ni˝ 20 m.

Poz. 690

5) górna kraw´dê kratek nawiewnych powinna znajdowaç si´ na wysokoÊci nie wi´kszej ni˝ 0,8 m nad
poziomem pod∏ogi, a dolna kraw´dê kratek wywiewnych powinna znajdowaç si´ na wysokoÊci
nie mniejszej ni˝ 1,8 m nad poziomem pod∏ogi,6) kratki wywiewne powinny byç rozmieszczone
w sposób zapewniajàcy równomierne usuwanie
dymu z pomieszczenia, przy czym odleg∏oÊç mi´dzy nimi nie powinna byç wi´ksza ni˝ 10 m,7) wentylatory instalacji oddymiajàcej powinny byçodporne na dzia∏anie temperatury 400°C przez conajmniej 120 minut lub wynikajàcej z przewidywanej temperatury i czasu usuwania gazów po˝arowych.
Rozdzia∏ 7
Usytuowanie budynków z uwagi na bezpieczeƒstwo
po˝arowe§ 271. 1. Odleg∏oÊç mi´dzy zewn´trznymi Êcianami
budynków nieb´dàcymi Êcianami oddzielenia przeciwpo˝arowego, a majàcymi na powierzchni wi´kszej ni˝
65% klas´ odpornoÊci ogniowej(E), okreÊlonà w § 216
ust. 1 w 5 kolumnie tabeli, nie powinna, z zastrze˝eniem ust. 2 i 3, byç mniejsza ni˝ odleg∏oÊç w metrachokreÊlona w poni˝szej tabeli:

4. Je˝eli Êciana zewn´trzna budynku ma na powierzchni nie wi´kszej ni˝ 65%, lecz nie mniejszej ni˝30%, klas´ odpornoÊci ogniowej (E), okreÊlonà w § 216
ust. 1 w 5 kolumnie tabeli, wówczas odleg∏oÊç mi´dzytà Êcianà lub jej cz´Êcià a Êcianà zewn´trznà drugiegobudynku nale˝y zwi´kszyç w stosunku do okreÊlonej
w ust. 1 i 2 o 50%.
5. Je˝eli Êciana zewn´trzna budynku ma na powierzchni mniejszej ni˝ 30% klas´ odpornoÊci ogniowej (E), okreÊlonà w § 216 ust. 1 w 5 kolumnie tabeli,Dziennik Ustaw Nr 75— 5259 —wówczas odleg∏oÊç mi´dzy tà Êcianà lub jej cz´Êciàa Êcianà zewn´trznà drugiego budynku nale˝y zwi´kszyç w stosunku do okreÊlonej w ust. 1 i 2 o 100%.
6. Odleg∏oÊç mi´dzy Êcianami zewn´trznymi budynków lub cz´Êciami tych Êcian mo˝e byç zmniejszona o 50%, w stosunku do okreÊlonej w ust. 1—5, je˝eli
we wszystkich strefach po˝arowych budynków, przylegajàcych odpowiednio do tych Êcian lub ich cz´Êci, sà
stosowane sta∏e urzàdzenia gaÊnicze wodne.
7. Odleg∏oÊç od Êciany zewn´trznej budynku lub jej
cz´Êci do Êciany zewn´trznej drugiego budynku mo˝e
byç zmniejszona o 25%, w stosunku do okreÊlonej
w ust. 1—5, je˝eli we wszystkich strefach po˝arowych
budynku, przylegajàcych odpowiednio do tej Êciany
lub jej cz´Êci, sà stosowane sta∏e urzàdzenia gaÊnicze
wodne.
8. Najmniejszà odleg∏oÊç budynków ZL, PM, IN od
granicy lasu nale˝y przyjmowaç, jak odleg∏oÊç Êcian
tych budynków od Êciany budynku ZL z przekryciem
dachu rozprzestrzeniajàcym ogieƒ.
9. Odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 1, dla budynków wymienionych w § 213, bez pomieszczeƒ zagro˝onych wybuchem, mo˝na zmniejszyç o 25%, je˝eli sà
zwrócone do siebie Êcianami i dachami nierozprzestrzeniajàcymi ognia, niemajàcymi otworów.
10. W pasie terenu o szerokoÊci okreÊlonej
w ust. 1—7, otaczajàcym Êciany zewn´trzne budynku,
nieb´dàce Êcianami oddzielenia przeciwpo˝arowego,Êciany zewn´trzne innego budynku powinny spe∏niaç
wymagania okreÊlone w § 232 ust. 4 i 5 dla Êcian oddzielenia przeciwpo˝arowego obu budynków.
11. Wymaganie, o którym mowa w ust. 10, dotyczypasa terenu o szerokoÊci zmniejszonej o 50% w odniesieniu do tych Êcian zewn´trznych obu budynków, które tworzà mi´dzy sobà kàt 60° lub wi´kszy, lecz mniejszy ni˝ 120°.
12. Wymaganie, o którym mowa w ust. 10, nie dotyczy budynków, które:
1) sà oddzielone od siebie Êcianà oddzielenia przeciwpo˝arowego, spe∏niajàcà dla obu budynków wymagania okreÊlone w § 232 ust. 4 i 5, z zastrze˝eniem § 218, lub2) majà Êciany zewn´trzne tworzàce mi´dzy sobà kàt
nie mniejszy ni˝ 120°.
13. Otwarte sk∏adowisko, ze wzgl´du na usytuowanie, nale˝y traktowaç jak budynek PM.
§ 272. 1. Odleg∏oÊç Êciany zewn´trznej wznoszonego budynku od granicy sàsiedniej niezabudowanej
dzia∏ki budowlanej powinna wynosiç co najmniej po∏ow´ odleg∏oÊci okreÊlonej w § 271 ust. 1—7, przyjmujàc,
˝e na dzia∏ce niezabudowanej b´dzie usytuowany budynek o przeznaczeniu okreÊlonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, przy czym dlabudynków PM nale˝y przyjmowaç, ˝e b´dzie on mia∏g´stoÊç obcià˝enia ogniowego strefy po˝arowej

Poz. 690

Q wi´kszà od 1 000 MJ/m2, lecz nie wi´kszà ni˝
4 000 MJ/m2, a w przypadku braku takiego planu —budynek ZL ze Êcianà zewn´trznà, o której mowa
w § 271 ust. 1.
2. Budynki jednorodzinne, rekreacji indywidualnejoraz budynki mieszkalne zagrodowe i gospodarcze, zeÊcianami i dachami nierozprzestrzeniajàcymi ognia,
powinny byç sytuowane w odleg∏oÊci nie mniejszej od
granicy sàsiedniej, niezabudowanej dzia∏ki, ni˝ jest tookreÊlone w § 12.
3. Budynek usytuowany bezpoÊrednio przy granicy
dzia∏ki powinien mieç od strony sàsiedniej dzia∏ki Êcian´ oddzielenia przeciwpo˝arowego o klasie odpornoÊci ogniowej okreÊlonej w § 232 ust. 4 i 5.
§ 273. 1. Odleg∏oÊci mi´dzy Êcianami zewn´trznymi
budynków po∏o˝onych na jednej dzia∏ce budowlanej
nie ustala si´, z zastrze˝eniem § 249 ust. 6, je˝eli ∏àczna
powierzchnia wewn´trzna tych budynków nie przekracza najmniejszej dopuszczalnej powierzchni strefy po˝arowej wymaganej dla ka˝dego ze znajdujàcych si´na tej dzia∏ce rodzajów budynków.
2. Odleg∏oÊci mi´dzy budynkami ZL a zbiornikami
gazu p∏ynnego, o których mowa w § 179, oraz odleg∏oÊci mi´dzy tymi zbiornikami a innymi obiektami budowlanymi okreÊlajà przepisy odr´bne dotyczàce baz
i stacji paliw p∏ynnych.
3. Odleg∏oÊci mi´dzy budynkami a zbiornikami naziemnymi oleju opa∏owego o ∏àcznej pojemnoÊci nie
wi´kszej ni˝ 70 m3 nie powinny byç mniejsze ni˝ 20 m.
4. Odleg∏oÊç, o której mowa w ust. 3, mo˝e byçzmniejszona o po∏ow´, pod warunkiem zastosowaniami´dzy budynkiem a zbiornikiem Êciany oddzielenia
przeciwpo˝arowego o klasie odpornoÊci ogniowej conajmniej R E I 120.
5. Zbiorniki, o których mowa w ust. 3, powinny byçwykonane jako stalowe dwup∏aszczowe lub byç lokalizowane na terenie ukszta∏towanym w formie niecki,o pojemnoÊci wi´kszej od pojemnoÊci zbiornika, z izolacjà uniemo˝liwiajàcà przedostawanie si´ oleju do
gruntu.
6. Odleg∏oÊci mi´dzy budynkami a zbiornikami
podziemnymi oleju opa∏owego o ∏àcznej pojemnoÊci
nie wi´kszej ni˝ 35 m3, przykrytymi warstwà ziemi
o gruboÊci co najmniej 0,5 m, nie powinny byç mniejsze ni˝ 3 m.
Rozdzia∏ 8
Wymagania przeciwpo˝arowe dla gara˝y§ 274. 1. Wymagania przeciwpo˝arowe, okreÊlone
w niniejszym rozdziale, dotyczà gara˝y zamkni´tych
i otwartych, o których mowa w § 102—108.
2. W przypadku gdy przepis rozporzàdzenia nieokreÊla rodzaju gara˝u, nale˝y rozumieç, ˝e dotyczy on
gara˝y zamkni´tych i otwartych.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5260 —3. Jednokondygnacyjny, naziemny gara˝ otwarty,
majàcy form´ zadaszenia miejsc postojowych z odkrytymi drogami manewrowymi, powinien mieç elementy konstrukcji i przekrycia co najmniej s∏abo rozprzestrzeniajàce ogieƒ i niekapiàce pod wp∏ywem wysokiej
temperatury.
§ 275. 1. Klas´ odpornoÊci po˝arowej gara˝u nale˝y przyjmowaç, jak dla budynku PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego do 500 MJ/m2, pod warunkiem wykonania jego elementów jako nierozprzestrzeniajàcych
ognia, niekapiàcych i nieodpadajàcych pod wp∏ywem
ognia, je˝eli przepisy rozporzàdzenia nie stanowià inaczej.
2. Dopuszcza si´, z zastrze˝eniem § 277 ust. 5, wykonanie nad najwy˝szà kondygnacjà gara˝u otwartego, b´dàcego budynkiem niskim (N), dodatkowego poziomu miejsc postojowych bez zadaszenia lub z zadaszeniem spe∏niajàcym wymagania okreÊlone w § 274
ust. 3.
3. Gara˝ otwarty, którego najwy˝szy poziom parkowania znajduje si´ nie wy˝ej ni˝ 25 m nad poziomem
otaczajàcego terenu, mo˝e byç wykonany w klasie
D odpornoÊci po˝arowej, je˝eli nad kondygnacjà przeznaczonà do parkowania samochodów nie znajdujà si´inne pomieszczenia.
§ 276. 1. Usytuowanie gara˝u zamkni´tego i otwartego powinno odpowiadaç warunkom okreÊlonymw § 271 jak dla budynków PM o g´stoÊci obcià˝enia
ogniowego do 1 000 MJ/m2, z zastrze˝eniem § 19.
2. Przepisu ust. 1 nie stosuje si´ do gara˝u o liczbie
stanowisk postojowych nie wi´kszej ni˝ 3, w zabudowie jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej.
§ 277. 1. Powierzchnia strefy po˝arowej w gara˝uzamkni´tym nie powinna przekraczaç:1) w gara˝u nadziemnym — 5 000 m2 ,2) w gara˝u podziemnym — 2 500 m2.
2. Powierzchnie, o których mowa w ust. 1, mogà
byç powi´kszone o 100%, je˝eli jest spe∏niony jeden
z poni˝szych warunków:
1) zastosowano sta∏e urzàdzenia gaÊnicze tryskaczowe,2) wykonano, oddzielajàce od siebie nie wi´cej ni˝ po
2 stanowiska postojowe, Êciany o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30, od posadzki do poziomu zapewniajàcego pozostawienie przeÊwitu
pod stropem o wysokoÊci 0,1 do 0,2 m na ca∏ej ichd∏ugoÊci.
3. Wielopoziomowy gara˝ podziemny, majàcy
wspólny wjazd dla dwóch lub wi´cej poziomów, powinien spe∏niaç jeden z warunków okreÊlonych w ust. 2.
4. W gara˝u zamkni´tym, w strefie po˝arowej przekraczajàcej 1 500 m2, nale˝y stosowaç samoczynne
urzàdzenia oddymiajàce.

Poz. 690

5. W przypadku zastosowania sta∏ego urzàdzeniagaÊniczego tryskaczowego, klasa odpornoÊci ogniowej
przewodów wentylacji oddymiajàcej powinna odpowiadaç wymaganiom § 270 pkt 3 — jedynie z uwagi na
kryterium szczelnoÊci ogniowej (E).
6. Powierzchnia strefy po˝arowej w gara˝u otwartym nie powinna przekraczaç 30 000 m2.
§ 278. 1. Na ka˝dej kondygnacji gara˝u, której powierzchnia przekracza 1 500 m2, powinny znajdowaçsi´ co najmniej dwa wyjÊcia ewakuacyjne, przy czym
jednym z tych wyjÊç mo˝e byç wjazd lub wyjazd. D∏ugoÊç przejÊcia do wyjÊcia ewakuacyjnego nie mo˝eprzekraczaç:1) w gara˝u zamkni´tym — 40 m,2) w gara˝u otwartym — 60 m.
2. D∏ugoÊç przejÊcia, o którym mowa w ust. 1,
w przypadku gara˝u zamkni´tego, mo˝e byç powi´kszona zgodnie z zasadami okreÊlonymi w § 237 ust. 6 i 7.
3. WyjÊcie ewakuacyjne powinno byç dost´pne tak˝e w przypadku zamkni´cia bram mi´dzy strefami po˝arowymi.
4. Je˝eli poziom parkowania le˝y nie wy˝ej ni˝
3 m nad poziomem terenu urzàdzonego przy budynku,
za wyjÊcie ewakuacyjne mogà s∏u˝yç nieobudowane
schody zewn´trzne.
5. W gara˝u podziemnym kondygnacje o powierzchni powy˝ej 1 500 m2 powinny, w razie po˝aru,
mieç mo˝liwoÊç oddzielenia ich od siebie i od kondygnacji nadziemnej budynku za pomocà drzwi, bram lub
innych zamkni´ç o klasie odpornoÊci ogniowej nie
mniejszej ni˝ E I 30.
§ 279. 1. W gara˝u zamkni´tym, znajdujàcym si´
w budynku ZL, odleg∏oÊç w pionie mi´dzy wrotami gara˝u a oknami tego budynku powinna wynosiç co najmniej 1,5 m. Odleg∏oÊç ta mo˝e wynosiç 1,1 m, je˝eliwykonano nad wjazdem do gara˝u daszek z materia∏ów niepalnych o wysi´gu co najmniej 0,6 m od licaÊciany, wysuni´ty obustronnie 0,8 m poza boczne kraw´dzie wrót gara˝u, lub je˝eli wrota gara˝u sà cofni´teo 0,8 m od lica Êciany.
2. W budynku, o którym mowa w ust. 1, odleg∏oÊç
wrót gara˝u wbudowanego lub przybudowanego od
najbli˝szej kraw´dzi okien pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi w tym samym budynku nie mo˝e
byç mniejsza ni˝ 1,5 m w rzucie poziomym.
§ 280. 1. Po∏àczenie gara˝u z budynkiem wymaga
zastosowania przedsionka przeciwpo˝arowego zamykanego drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30.
2. Nie wymaga si´ zastosowania przedsionka,o którym mowa w ust. 1, przed dêwigiem oddzielonym
od gara˝u drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej conajmniej E I 60.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5261 —3. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy budynków mieszkalnych jednorodzinnych i rekreacji indywidualnej.
§ 281. Instalowanie w gara˝u studzienek rewizyjnych, urzàdzeƒ i przewodów gazowych, z zastrze˝eniem § 164 ust. 6, oraz umieszczanie otworów od palenisk lub otworów rewizyjnych przeznaczonych do
czyszczenia kana∏ów dymowych, spalinowych i wentylacyjnych, jest zabronione.
Rozdzia∏ 9
Wymagania przeciwpo˝arowe dla budynków
inwentarskich§ 282. Od wymagaƒ dotyczàcych klasy odpornoÊci
po˝arowej budynków, okreÊlonych w § 212, zwalnia si´budynki IN o kubaturze brutto do 1 500 m3.
§ 283. Paszarnie, kot∏ownie i inne pomieszczenia
wyposa˝one w paleniska lub trzony kuchenne, znajdujàce si´ w budynkach IN, powinny mieç pod∏ogi, Êciany i stropy wykonane z materia∏ów niepalnych.
§ 284. Budynek IN powinien spe∏niaç nast´pujàce
wymagania ewakuacyjne:
1) odleg∏oÊç od najdalszego stanowiska dla zwierzàt
do wyjÊcia ewakuacyjnego nie powinna przekraczaç przy Êció∏kowym utrzymaniu zwierzàt — 50 m,
a przy bezÊció∏kowym — 75 m,2) w bezÊció∏kowym chowie byd∏a, trzody chlewnej
i owiec, je˝eli liczba byd∏a i trzody chlewnej nie
przekracza 15 sztuk, a owiec — 200 sztuk, nale˝ystosowaç co najmniej jedno wyjÊcie ewakuacyjne,3) w budynku przeznaczonym dla wi´kszej liczby
zwierzàt ani˝eli wymieniona w pkt 2 nale˝y stosowaç co najmniej dwa wyjÊcia, a z pomieszczeƒ podzielonych na sekcje — co najmniej jedno wyjÊcie
ewakuacyjne z ka˝dej sekcji,4) wrota i drzwi w budynku inwentarskim powinny
otwieraç si´ na zewnàtrz pomieszczenia.
§ 285. Dopuszcza si´ umieszczenie w jednym budynku cz´Êci mieszkalnej i gospodarczej pod nast´pujàcymi warunkami:
1) cz´Êç mieszkalna oraz cz´Êç gospodarcza majà odr´bne wejÊcia,2) mi´dzy cz´Êcià mieszkalnà a gospodarczà zostanie
wykonana Êciana o klasie odpornoÊci ogniowej conajmniej R E I 60.
Rozdzia∏ 10
Wymagania przeciwpo˝arowe dla budynków
tymczasowych§ 286. 1. Budynek tymczasowy przeznaczony na
sta∏y pobyt ludzi powinien byç wykonany co najmniej
w klasie „E” odpornoÊci po˝arowej. Budynek taki nie

Poz. 690

powinien mieç kondygnacji podziemnych i wi´cej ni˝
2 kondygnacje nadziemne.
2. Do wyznaczania minimalnej odleg∏oÊci budynku
tymczasowego od innego budynku majà zastosowanie
przepisy okreÊlajàce odleg∏oÊci mi´dzy budynkami ZL,
PM lub IN, o których mowa w § 271 i § 273 ust.1.
3. Tymczasowy budynek wykonany z materia∏ów
palnych lub z palnà izolacjà nale˝y przegradzaç w odst´pach nieprzekraczajàcych 24 m Êcianami oddzieleƒ
przeciwpo˝arowych o klasie odpornoÊci ogniowej conajmniej R E I 60; nie dotyczy to przypadków okreÊlonych w § 287 i 288.
4. Âciana oddzielenia przeciwpo˝arowego powinna
byç wysuni´ta co najmniej o 0,6 m poza lico Êcian zewn´trznych i ponad palne pokrycie dachu.
5. Dost´p do poddasza tymczasowego budynku
wykonanego z materia∏ów palnych powinien byçumo˝liwiony za pomocà wewn´trznego wy∏azu z klapà, o której mowa w § 251 pkt 1, o wymiarach co najmniej 0,6x0,6 m, lub przez drabin´ i drzwi zewn´trzne
o wymiarach co najmniej 0,6x1,6 m, umieszczone
w szczytowej Êcianie budynku.
6. Stosowanie instalacji elektrycznych lub gazowych na strychu tymczasowego budynku wykonanegoz materia∏ów palnych jest zabronione.
§ 287. Budynek tymczasowy mo˝e byç przeznaczony na cele widowiskowe lub inne zgromadzenia ludzi,
je˝eli:1) jest jednokondygnacyjny,2) widownia jest dost´pna z poziomu terenu,
3) dach lub stropodach majà przekrycie co najmniej
trudno zapalne,4) ma wyjÊcia, przejÊcia i dojÊcia ewakuacyjne o liczbie i wymiarach okreÊlonych w przepisach rozporzàdzenia, oznakowane — zgodnie z Polskimi Normami — znakami bezpieczeƒstwa,5) ma oÊwietlenie ewakuacyjne i bezpieczeƒstwa,6) ma instalacj´ elektrycznà wykonanà zgodnie z Polskimi Normami.
§ 288. Pomieszczenie z obudowà pneumatycznà
mo˝e byç wykorzystywane jako tymczasowy budynek
PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego strefy po˝arowej
nie wy˝szej od 1 000 MJ/ m2, pod warunkiem:1) zachowania odleg∏oÊci co najmniej 20 m od innych
obiektów budowlanych,2) u˝ycia pow∏oki z materia∏u co najmniej trudno zapalnego,3) zastosowania wy∏àcznie ogrzewania powietrznego,4) zapewnienia liczby i wymiarów wyjÊç, dojÊç
i przejÊç ewakuacyjnych, okreÊlonych w przepisachrozporzàdzenia,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5262 —5) oznakowania wyjÊç ewakuacyjnych — zgodnie
z Polskimi Normami — znakami bezpieczeƒstwa,6) wyposa˝enia w oÊwietlenie ewakuacyjne i bezpieczeƒstwa,7) wyposa˝enia w instalacj´ elektrycznà wykonanàzgodnie z Polskimi Normami.
§ 289. Pomieszczenie, o którym mowa w § 288,
przeznaczone do celów widowiskowych, wystawowych, rekreacyjnych lub sportowych, powinno byç dodatkowo wyposa˝one w:1) konstrukcje umieszczone wewnàtrz lub na zewnàtrzbudynku do awaryjnego podwieszenia pow∏oki
pneumatycznej,2) awaryjne urzàdzenie do utrzymania ciÊnienia w pow∏oce, zasilane z niezale˝nego êród∏a energii,
3) awaryjnà wentylacj´ mechanicznà do wymiany powietrza, zasilanà z niezale˝nego êród∏a energii,4) wyjÊcia ewakuacyjne rozmieszczone mo˝liwie równomiernie na obwodzie,5) krzes∏a po∏àczone ze sobà w sposób trwa∏y i unieruchomione w rz´dach co najmniej po 8 sztuk,
ustawione zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi
w § 261.
§ 290. Tymczasowy budynek typu namiotowego
przeznaczony do celów widowiskowych powinien
spe∏niaç wymagania okreÊlone w § 288 i 289, z wyjàtkiem wymagaƒ dotyczàcych urzàdzeƒ do utrzymywania ciÊnienia w pow∏oce.
DZIA¸ VII

Poz. 690

ne, wykonane i zamocowane, aby nie stanowi∏y zagro˝enia bezpieczeƒstwa dla u˝ytkowników budynku
i osób trzecich.
2. Daszki, balkony oraz sta∏e i ruchome os∏ony przeciws∏oneczne mogà byç umieszczane na wysokoÊci conajmniej 2,4 m nad poziomem chodnika, z pozostawieniem nieos∏oni´tego pasma ruchu od strony jezdni
o szerokoÊci co najmniej 1 m.
3. Wystawy sklepowe, gabloty reklamowe, a tak˝eobudowy urzàdzeƒ technicznych nie mogà byç wysuni´te poza p∏aszczyzn´ Êciany zewn´trznej budynku
o wi´cej ni˝ 0,5 m — przy zachowaniu u˝ytkowej szerokoÊci chodnika nie mniejszej ni˝ 2 m oraz zapewnieniu
bezpieczeƒstwa ruchu dla osób z dysfunkcjà narzàdu
wzroku.
4. Skrzyd∏a drzwiowe i okienne oraz kraty, okiennice lub inne os∏ony, w pozycji otwartej lub zamkni´tej,
nie mogà zaw´˝aç szerokoÊci u˝ytkowej chodnika usytuowanego bezpoÊrednio przy Êcianie zewn´trznej budynku, w której si´ znajdujà.
5. Wymaganie okreÊlone w ust. 4 dotyczy tak˝e zewn´trznych schodów i pochylni.
6. OÊwietlenie wystaw i reklamy Êwietlne nie powinny byç ucià˝liwe dla u˝ytkowników budynku oraz
powodowaç olÊnienia przechodniów i u˝ytkowników
jezdni.
§ 294. 1. Wpusty kanalizacyjne, pokrywy urzàdzeƒ
sieci uzbrojenia terenu i instalacji podziemnych orazinne os∏ony otworów, usytuowane na trasie przejÊcia
lub przejazdu, powinny znajdowaç si´ w p∏aszczyênie
chodnika lub jezdni.

Bezpieczeƒstwo u˝ytkowania§ 291. Budynek i urzàdzenia z nim zwiàzane powinny byç projektowane i wykonane w sposób niestwarzajàcy niemo˝liwego do zaakceptowania ryzyka wypadków w trakcie u˝ytkowania, w szczególnoÊci przez
uwzgl´dnienie przepisów niniejszego dzia∏u.
§ 292. 1. WejÊcia do budynku o wysokoÊci powy˝ejdwóch kondygnacji nadziemnych, majàcego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi, nale˝y ochraniaçdaszkiem lub podcieniem ochronnym o szerokoÊci
wi´kszej co najmniej o 1 m od szerokoÊci drzwi orazo wysi´gu lub g∏´bokoÊci nie mniejszej ni˝ 1 m w budynkach niskich (N) i 1,5 m w budynkach wy˝szych.
Wymaganie to nie dotyczy budynków na terenie zak∏adów karnych, aresztów Êledczych oraz zak∏adów poprawczych i schronisk dla nieletnich.
2. Daszek, o którym mowa w ust. 1, powinien mieçkonstrukcj´ umo˝liwiajàcà przeniesienie ewentualnych obcià˝eƒ, jakie w prawdopodobnym zakresie mo˝e spowodowaç upadek ok∏adzin elewacyjnych, skrzyde∏ okiennych lub szyb.
§ 293. 1. Tablice informacyjne, reklamy i podobne
urzàdzenia oraz dekoracje powinny byç tak usytuowa-

2. Wpusty kanalizacyjne oraz a˝urowe os∏ony
otworów w p∏aszczyênie chodnika lub przejÊcia przez
jezdni´ powinny mieç odst´py mi´dzy pr´tami lubÊrednice otworów nie wi´ksze ni˝ 20 mm.
3. Umieszczenie odbojów, skrobaczek, wycieraczek
do obuwia lub podobnych urzàdzeƒ wystajàcych ponad poziom p∏aszczyzny dojÊcia w szerokoÊci drzwi
wejÊciowych do budynku jest zabronione.
§ 295. Skrzyd∏a drzwiowe, wykonane z przezroczystych tafli, powinny byç oznakowane w sposób widoczny i wykonane z materia∏u zapewniajàcego bezpieczeƒstwo u˝ytkowników w przypadku st∏uczenia.
§ 296. 1. Schody zewn´trzne i wewn´trzne, s∏u˝àcedo pokonania wysokoÊci przekraczajàcej 0,5 m, powinny byç zaopatrzone w balustrady lub inne zabezpieczenia od strony przestrzeni otwartej.
2. W budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zagrodowym i rekreacji indywidualnej warunek okreÊlony w ust. 1 uwa˝a si´ za spe∏niony równie˝ wówczas,
gdy schody i pochylnie o wysokoÊci do 1 m, niemajàce balustrad, sà obustronnie szersze w stosunku doDziennik Ustaw Nr 75— 5263 —Poz. 690

drzwi lub innego przejÊcia, do którego prowadzà, conajmniej po 0,5 m.

publicznej, nie mo˝e byç podatna na wywo∏ywane
przez u˝ytkowników drgania.

3. Schody zewn´trzne i wewn´trzne, o których mowa w ust. 1, w budynku u˝ytecznoÊci publicznej powinny mieç balustrady lub por´cze przyÊcienne, umo˝liwiajàce lewo- i prawostronne ich u˝ytkowanie. PrzyszerokoÊci biegu schodów wi´kszej ni˝ 4 m nale˝y zastosowaç dodatkowà balustrad´ poÊrednià.

§ 298. 1. Balustrady przy schodach, pochylniach,
portfenetrach, balkonach i loggiach powinny mieç konstrukcj´ przenoszàcà si∏y poziome, okreÊlone w Polskich Normach, oraz wysokoÊç i wype∏nienie p∏aszczyzn pionowych zapewniajàce skutecznà ochron´
przed wypadni´ciem osób.

§ 297. Konstrukcja schodów, pochylni, pomostów
i galerii, s∏u˝àcych komunikacji ogólnej w budynku
mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci

2. WysokoÊç i przeÊwity lub otwory w wype∏nieniu balustrad powinny mieç wymiary okreÊlone w tabeli:

3. W budynku, w którym przewiduje si´ zbiorowe
przebywanie dzieci bez sta∏ego nadzoru, balustrady
powinny mieç rozwiàzania uniemo˝liwiajàce wspinanie si´ na nie oraz zsuwanie si´ po por´czy.

pieszych, powinny mieç skrzyd∏a otwierane do wewnàtrz.

4. Przy balustradach lub Êcianach przyleg∏ych do
pochylni, przeznaczonych dla ruchu osób niepe∏nosprawnych, nale˝y zastosowaç obustronne por´cze,umieszczone na wysokoÊci 0,75 i 0,9 m od p∏aszczyzny
ruchu.
5. Por´cze przy schodach zewn´trznych i pochylniach, przed ich poczàtkiem i za koƒcem, nale˝y przed∏u˝yç o 0,3 m oraz zakoƒczyç w sposób zapewniajàcy
bezpieczne u˝ytkowanie.
6. Por´cze przy schodach i pochylniach powinny
byç oddalone od Êcian, do których sà mocowane, conajmniej 0,05 m.
7. Balustrady oddzielajàce ró˝ne poziomy w halachsportowych, teatrach, kinach, a tak˝e w innych budynkach u˝ytecznoÊci publicznej powinny zapewniaç bezpieczeƒstwo u˝ytkowników tak˝e w przypadku paniki.
Dopuszcza si´ obni˝enie pionowej cz´Êci balustrady do
0,7 m, pod warunkiem uzupe∏nienia jej górnà cz´Êciàpoziomà o szerokoÊci dajàcej ∏àcznie z cz´Êcià pionowà
wymiar co najmniej 1,2 m.
§ 299. 1. Okna w budynku powy˝ej drugiej kondygnacji nadziemnej, a tak˝e okna na ni˝szych kondygnacjach, wychodzàce na chodniki lub inne przejÊcia dla

2. Dopuszcza si´ stosowanie okien otwieranych na
zewnàtrz, o poziomej osi obrotu i maksymalnym wychyleniu skrzyd∏a do 0,6 m, mierzàc od lica Êciany zewn´trznej, pod warunkiem zastosowania w nich szyb
zapewniajàcych bezpieczeƒstwo u˝ytkowania orazumo˝liwienia ich mycia, konserwacji i naprawy od wewnàtrz pomieszczeƒ lub z urzàdzeƒ technicznych instalowanych na zewnàtrz budynku.
3. Przepisów okreÊlonych w ust. 1 i 2 nie stosuje si´
do budynku wpisanego do rejestru zabytków.
4. Okna w budynku wysokoÊciowym, na kondygnacjach po∏o˝onych powy˝ej 55 m nad terenem, powinny mieç zabezpieczenia umo˝liwiajàce ich otwarcie tylko przez osoby majàce upowa˝nienia w∏aÊciciela lub
zarzàdcy budynku.
§ 300. 1. Kraty zewn´trzne, zastosowane w otworach okiennych i balkonowych, powinny byç wykonane w sposób zapobiegajàcy mo˝liwoÊci wspinania si´
po nich do pomieszczeƒ po∏o˝onych na wy˝szych kondygnacjach.
2. Kraty i okiennice, w co najmniej jednym otworze
okiennym, powinny otwieraç si´ od wewnàtrz:1) mieszkania,

Dziennik Ustaw Nr 75— 5264 —2) pomieszczenia mieszkalnego znajdujàcego si´
w budynku innym ni˝ mieszkalnym,3) pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi
w suterenie lub w budynku tymczasowym z materia∏ów palnych,

Poz. 690§ 304. 1. Przeszklenie okien po∏aciowych, których
kraw´dê jest usytuowana na wysokoÊci ponad 3 m nad
poziomem pod∏ogi, Êwietlików oraz dachów w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej i zak∏adów pracy, powinno byç wykonane ze szk∏a lub innego materia∏u o podwy˝szonej wytrzyma∏oÊci na uderzenie.

4) pomieszczeƒ, o których mowa w § 239 ust. 2.
3. Wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, nie dotyczà zak∏adów karnych i aresztów Êledczych oraz zak∏adów poprawczych i schronisk dla nieletnich.

2. Ok∏adzina szklana Êcian zewn´trznych budynku
wysokiego i wysokoÊciowego powinna byç wykonanaze szk∏a o podwy˝szonej wytrzyma∏oÊci na uderzenia,t∏ukàcego si´ na drobne, nieostre od∏amki.

§ 301. 1. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych
poni˝ej 25 m nad terenem odleg∏oÊç mi´dzy górnà kraw´dzià wewn´trznego podokiennika a pod∏ogà powinna wynosiç co najmniej 0,85 m, z wyjàtkiem przyziemia
oraz Êcianek podokiennych w loggii, na tarasie lub galerii, gdzie nie podlega ona ograniczeniom.

§ 305. 1. Nawierzchnia dojÊç do budynków, schodów i pochylni zewn´trznych i wewn´trznych, ciàgów
komunikacyjnych w budynku oraz pod∏óg w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi, a tak˝e posadzki w gara˝u, powinna byç wykonana z materia∏ów
niepowodujàcych niebezpieczeƒstwa poÊlizgu.

2. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych powy˝ej 25 m nad terenem mi´dzy górnà kraw´dzià podokiennika a pod∏ogà nale˝y zachowaç odleg∏oÊç co najmniej 1,1 m, z wyjàtkiem okien wychodzàcych na loggie, tarasy lub galerie.

2. Posadzki i wyk∏adziny w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi powinny byç wykonane
z materia∏ów antyelektrostatycznych, spe∏niajàcych
warunki okreÊlone w Polskich Normach dotyczàcych
ochrony przed elektrycznoÊcià statycznà.

3. WysokoÊç po∏o˝enia podokiennika, okreÊlona
w ust. 1 i 2, mo˝e byç pomniejszona, pod warunkiem
zastosowania zabezpieczenia okna balustradà do wymaganej wysokoÊci lub zastosowania w tej cz´Êci okna
skrzyd∏a nieotwieranego i szk∏a o podwy˝szonej wytrzyma∏oÊci.

3. Nawierzchnia zewn´trznej pochylni samochodowej o nachyleniu wi´kszym ni˝ 15% powinna byç karbowana.

§ 302. 1. W budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi temperatura na powierzchni
elementów centralnego ogrzewania, niezabezpieczonych przed dotkni´ciem przez u˝ytkowników, nie mo˝eprzekraczaç 90°C.
2. W budynku, o którym mowa w ust. 1, leczz ogrzewaniem powietrznym, temperatura strumienia
powietrza w odleg∏oÊci 1 cm od wylotu do pomieszczenia nie mo˝e przekraczaç 70°C — je˝eli znajduje si´ onna wysokoÊci ponad 3,5 m od poziomu pod∏ogi
i 45°C — w pozosta∏ych przypadkach.
3. W pomieszczeniu przeznaczonym na zbiorowy
pobyt dzieci oraz osób niepe∏nosprawnych na grzejnikach centralnego ogrzewania nale˝y umieszczaç os∏ony, ochraniajàce od bezpoÊredniego kontaktu z elementem grzejnym.
§ 303. 1. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych
powy˝ej 25 m nad terenem zabrania si´ stosowania
balkonów. Nie dotyczy to balkonów o przeznaczeniu
technologicznym.
2. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych powy˝ej 25 m nad terenem mo˝na stosowaç loggie wy∏àcznie z balustradami pe∏nymi. Stosowanie logii powy˝ej 55 m nad terenem jest zabronione.
3. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych powy˝ej 12 m, lecz nie wy˝ej ni˝ 25 m nad terenem, mo˝na stosowaç portfenetry, pod warunkiem zastosowania w nich progów o wysokoÊci co najmniej 0,15 m.

§ 306. 1. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej, produkcyjnym i magazynowym, w miejscach, w których
nast´puje zmiana poziomu pod∏ogi, nale˝y zastosowaç
rozwiàzania techniczne, plastyczne lub inne sygnalizujàce t´ ró˝nic´.
2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, powierzchnie spoczników schodów i pochylni powinnymieç wykoƒczenie wyró˝niajàce je odcieniem, barwàbàdê fakturà, co najmniej w pasie 30 cm od kraw´dzi
rozpoczynajàcej i koƒczàcej bieg schodów lub pochylni.
§ 307. W budynku produkcyjnym i magazynowym,
w których mogà wystàpiç zmienne obcià˝enia u˝ytkowe stropów, schodów lub pomostów roboczych, nale˝y w widocznym miejscu umieÊciç tablic´ informacyjnà, okreÊlajàcà dopuszczalnà wielkoÊç obcià˝enia tych
elementów.
§ 308. 1. W budynkach o dwóch lub wi´cej kondygnacjach nadziemnych nale˝y zapewniç wyjÊcie na
dach co najmniej z jednej klatki schodowej, umo˝liwiajàce dost´p na dach i do urzàdzeƒ technicznych tam zainstalowanych.
2. W budynkach wysokich (W) i wysokoÊciowych(WW) wyjÊcia, o których mowa w ust. 1, nale˝y zapewniç z ka˝dej klatki schodowej.
3. Jako wyjÊcie z klatki schodowej na dach nale˝ystosowaç drzwi o szerokoÊci 0,8 m i wysokoÊci co najmniej 1,9 m lub klapy wy∏azowe o wymiarze
0,8x0,8 m w Êwietle, do których dost´p powinien odpowiadaç warunkom okreÊlonym w § 101.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5265 —Poz. 690

4. Na dachu o spadku ponad 25% oraz na dachu pokrytym materia∏ami ∏amliwymi (t∏ukàcymi) nale˝y wykonaç sta∏e dojÊcia do kominów, urzàdzeƒ technicznych oraz anten radiowych i telewizyjnych.

3. W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi,
w którym jest wymagane zachowanie szczególnej czystoÊci, stosowanie grzejników z rur o˝ebrowanych jest
zabronione.

5. DojÊcia, o których mowa w ust. 4, na odcinkacho nachyleniu ponad 25% powinny mieç zabezpieczenia
przed poÊlizgiem.

§ 311. Je˝eli w powietrzu wywiewanym z pomieszczenia wyst´pujà niedopuszczalne st´˝enia substancji
szkodliwych, nale˝y zastosowaç urzàdzenia unieszkodliwiajàce je przed wyemitowaniem do atmosfery.

6. Na dachu o spadku ponad 100% powinny byç zamocowane sta∏e uchwyty dla lin bezpieczeƒstwa lub
bariery ochronne nad dolnà kraw´dzià dachu.
DZIA¸ VIII
Higiena i zdrowie§ 312. 1. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, dla inwentarza ˝ywego, a tak˝e doprodukcji i przechowywania artyku∏ów spo˝ywczych
oraz farmaceutycznych nie mo˝e byç wykonany z materia∏ów emitujàcych zwiàzki (gazy, pary, py∏y) szkodliwe dla zdrowia lub zapachowe w stopniu przekraczajàcym ich dopuszczalne st´˝enia.

Rozdzia∏ 1
Wymagania ogólne§ 309. Budynek powinien byç zaprojektowany i wykonany z takich materia∏ów i wyrobów oraz w taki sposób, aby nie stanowi∏ zagro˝enia dla higieny i zdrowiau˝ytkowników lub sàsiadów, w szczególnoÊci w wyniku:
1) wydzielania si´ gazów toksycznych,2) obecnoÊci szkodliwych py∏ów lub gazów w powietrzu,
3) niebezpiecznego promieniowania,
4) zanieczyszczenia lub zatrucia wody lub gleby,5) nieprawid∏owego usuwania dymu i spalin oraz nieczystoÊci i odpadów w postaci sta∏ej lub ciek∏ej,6) wyst´powania wilgoci w elementach budowlanych
lub na ich powierzchniach,7) niekontrolowanej infiltracji powietrza zewn´trznego,8) przedostawania si´ gryzoni do wn´trza,
9) ograniczenia nas∏onecznienia i oÊwietlenia naturalnego.
Rozdzia∏ 2
Ochrona czystoÊci powietrza§ 310. 1. Budynek przeznaczony na pobyt ludzi
i urzàdzenia z nim zwiàzane powinny byç zaprojektowane i wykonane tak, aby w pomieszczeniach zawartoÊç w powietrzu st´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników szkodliwych dla zdrowia, wydzielanych przez grunt, materia∏y i sta∏e wyposa˝enie oraz powstajàcych w trakcieu˝ytkowania zgodnego z przeznaczeniem pomieszczeƒ, nie przekracza∏a wartoÊci dopuszczalnych, okreÊlonych w przepisach sanitarnych oraz bezpieczeƒstwa
i higieny pracy.

2. Je˝eli zwiàzki, o których mowa w ust. 1, sà emitowane przez materia∏y w niedopuszczalnym st´˝eniu
jedynie przez ograniczony czas, dopuszcza si´ ich stosowanie pod warunkiem, ˝e u˝ytkowanie budynku lub
pomieszczeƒ, w których materia∏y te zosta∏y zastosowane, nastàpi dopiero po up∏ywie terminu karencji,a w przypadku materia∏ów emitujàcych zanieczyszczenia pyliste lub w∏ókniste — po stwierdzeniu przez w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego osiàgni´cia stanu zanieczyszczenia powietrza, zgodnegoz przepisami odr´bnymi w sprawie dopuszczalnychst´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników szkodliwych dla zdrowia
wydzielanych przez materia∏y budowlane, urzàdzenia
i elementy wyposa˝enia.
Rozdzia∏ 3
Ochrona przed promieniowaniem jonizujàcymi polami elektromagnetycznymi§ 313. 1. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi i dla inwentarza ˝ywego nie mo˝ebyç wykonany z materia∏ów i elementów wyposa˝enia
niespe∏niajàcych wymagaƒ przepisów odr´bnych
w sprawie dopuszczalnych st´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników
szkodliwych dla zdrowia.
2. Ârednie wartoÊci roczne ekwiwalentnego st´˝enia radonu w pomieszczeniach budynku przeznaczonego na sta∏y pobyt ludzi nie mogà przekraczaç dopuszczalnej wartoÊci, okreÊlonej w przepisach odr´bnych
dotyczàcych dawek granicznych promieniowania.
§ 314. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi
na pobyt ludzi nie mo˝e byç wzniesiony na obszarach
stref, w których wyst´puje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddzia∏ywania pola elektromagnetycznego, okreÊlonego w przepisach odr´bnych dotyczàcych ochrony przed oddzia∏ywaniem pól elektromagnetycznych.
Rozdzia∏ 4
Ochrona przed zawilgoceniem i korozjà biologicznà

2. Wymagania, o których mowa w ust. 1, stosuje si´odpowiednio do pomieszczeƒ przeznaczonych dlazwierzàt.

§ 315. Budynek powinien byç zaprojektowany i wykonany w taki sposób, aby opady atmosferyczne, wo-Dziennik Ustaw Nr 75— 5266 —Poz. 690

da w gruncie i na jego powierzchni, woda u˝ytkowana
w budynku oraz para wodna w powietrzu w tym budynku nie powodowa∏y zagro˝enia zdrowia i higienyu˝ytkowania.

2. Do budowy nale˝y stosowaç materia∏y, wyroby
i elementy budowlane odporne lub uodpornione na zagrzybienie i inne formy biodegradacji, odpowiednio do
stopnia zagro˝enia korozjà biologicznà.

§ 316. 1. Budynek posadowiony na gruncie, na którym poziom wód gruntowych mo˝e powodowaç przenikanie wody do pomieszczeƒ, nale˝y zabezpieczyç za
pomocà drena˝u zewn´trznego lub w inny sposób
przed infiltracjà wody do wn´trza oraz zawilgoceniem.

3. Przed podj´ciem przebudowy, rozbudowy lub
zmiany przeznaczenia budynku, w przypadku stwierdzenia wyst´powania zawilgocenia i oznak korozji biologicznej, nale˝y wykonaç ekspertyz´ mykologicznà
i na podstawie jej wyników — odpowiednie roboty zabezpieczajàce.

2. Ukszta∏towanie terenu wokó∏ budynku powinno
zapewniaç swobodny sp∏yw wody opadowej od budynku.
§ 317. 1. Âciany piwnic budynku oraz stykajàce si´z gruntem inne elementy budynku, wykonane z materia∏ów podciàgajàcych wod´ kapilarnie, powinny byçzabezpieczone odpowiednià izolacjà przeciwwilgociowà.
2. Cz´Êci Êcian zewn´trznych, bezpoÊrednio nad
otaczajàcym terenem, tarasami, balkonami i dachami,
powinny byç zabezpieczone przed przenikaniem wody
opadowej i z topniejàcego Êniegu.
§ 318. Rozwiàzania konstrukcyjno-materia∏owe
przegród zewn´trznych i ich uszczelnienie powinny
uniemo˝liwiaç przenikanie wody opadowej do wn´trza
budynków.
§ 319. 1. Dachy i tarasy powinny mieç spadki umo˝liwiajàce odp∏yw wód opadowych i z topniejàcego
Êniegu do rynien i wewn´trznych lub zewn´trznych rur
spustowych.
2. Dachy w budynkach o wysokoÊci powy˝ej
15 m nad poziomem terenu powinny mieç spadkiumo˝liwiajàce odp∏yw wody do wewn´trznych rur
spustowych. Wymaganie to nie dotyczy budynków kultu religijnego, budynków widowiskowych, hal sportowych, a tak˝e produkcyjnych i magazynowych, w których taki sposób odprowadzenia wody jest niemo˝liwy
ze wzgl´dów technologicznych.
3. W budynku wolno stojàcym o wysokoÊci do
4,5 m i powierzchni dachu do 100 m2 dopuszcza si´niewykonywanie rynien i rur spustowych, pod warunkiem ukszta∏towania okapów w sposób zabezpieczajàcy przed zaciekaniem wody na Êciany.
§ 320. Balkony, loggie i tarasy powinny mieç posadzki wykonane z materia∏ów nienasiàkliwych, mrozoodpornych i nieÊliskich.
§ 321. W pomieszczeniu przeznaczonym na sta∏ypobyt ludzi temperatura na wewn´trznej powierzchni
przegród zewn´trznych powinna spe∏niaç wymaganiaokreÊlone w pkt 2.2 za∏àcznika do rozporzàdzenia.
§ 322. 1. Rozwiàzania materia∏owo-konstrukcyjne
zewn´trznych przegród budynku, warunki cieplno-wilgotnoÊciowe, a tak˝e intensywnoÊç wymiany powietrza w pomieszczeniach, powinny uniemo˝liwiaç powstanie zagrzybienia.

DZIA¸ IX
Ochrona przed ha∏asem i drganiami§ 323. 1. Budynek i urzàdzenia z nim zwiàzane powinny byç zaprojektowane i wykonane w taki sposób,
aby poziom ha∏asu, na który b´dà nara˝eni u˝ytkownicy lub ludzie znajdujàcy si´ w ich sàsiedztwie, nie stanowi∏ zagro˝enia dla ich zdrowia, a tak˝e umo˝liwia∏ imprac´, odpoczynek i sen w zadowalajàcych warunkach.
2. Pomieszczenia w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej nale˝y chroniç przed ha∏asem:
1) zewn´trznym przenikajàcym do pomieszczenia
spoza budynku,
2) pochodzàcym od instalacji i urzàdzeƒ stanowiàcych
techniczne wyposa˝enie budynku,
3) powietrznym i uderzeniowym, wytwarzanym przezu˝ytkowników innych mieszkaƒ, lokali u˝ytkowych
lub pomieszczeƒ o ró˝nych wymaganiach u˝ytkowych.
§ 324. Budynek, w którym ze wzgl´du na prowadzonà w nim dzia∏alnoÊç lub sposób eksploatacji mogà powstawaç ucià˝liwe dla otoczenia ha∏asy lub drgania,
nale˝y kszta∏towaç i zabezpieczaç tak, aby poziom ha∏asów i drgaƒ przenikajàcych z pomieszczeƒ tego budynku nie przekracza∏ wartoÊci dopuszczalnych, okreÊlonych w przepisach odr´bnych dotyczàcych ochronyÊrodowiska.
§ 325. 1. Budynki mieszkalne, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej nale˝y sytuowaçw miejscach najmniej nara˝onych na wyst´powanieha∏asu i drgaƒ, a je˝eli one wyst´pujà i poziomy ich
przekraczajà wartoÊci dopuszczalne, okreÊlone w przepisach o ochronie przed ha∏asem i drganiami, nale˝ystosowaç skuteczne zabezpieczenia.
2. Budynki z pomieszczeniami wymagajàcymi
ochrony przed zewn´trznym ha∏asem i drganiami nale˝y chroniç przed tymi ucià˝liwoÊciami poprzez zachowanie odpowiednich odleg∏oÊci od ich êróde∏, usytuowanie i ukszta∏towanie budynku, stosowanie elementów amortyzujàcych drgania oraz os∏aniajàcych i ekranujàcych przed ha∏asem, a tak˝e racjonalne rozmieszczenie pomieszczeƒ w budynku i zapewnienie wymaganej izolacyjnoÊci przegród zewn´trznych.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5267 —§ 326. 1. Poziom ha∏asu oraz drgaƒ przenikajàcych
do pomieszczeƒ w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej, z wy∏àczeniem budynków, dla których jest konieczne spe∏nienie
szczególnych wymagaƒ ochrony przed ha∏asem, nie
mo˝e przekraczaç wartoÊci dopuszczalnych, okreÊlonych w Polskich Normach dotyczàcych ochrony przedha∏asem pomieszczeƒ w budynkach oraz oceny wp∏ywu drgaƒ na ludzi w budynkach.
2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, przegrody zewn´trzne i wewn´trzne, a tak˝e elementy budowlane powinny mieç izolacyjnoÊç akustycznà:
1) od dêwi´ków powietrznych dla: Êcian zewn´trznych, stropodachów, Êcian wewn´trznych, okien
w przegrodach zewn´trznych, drzwi i okien wewn´trznych,2) od dêwi´ków powietrznych i uderzeniowych dla
stropów,nie mniejszà od okreÊlonej w Polskiej Normie dotyczàcej izolacyjnoÊci akustycznej przegród w budynkach oraz izolacyjnoÊci akustycznej elementów budowlanych.
3. W budynku wielorodzinnym izolacja akustyczna
stropów mi´dzymieszkaniowych powinna zapewniaçzachowanie przez te stropy w∏aÊciwoÊci akustycznych,o których mowa w ust. 2 pkt 2, bez wzgl´du na rodzaj
zastosowanej nawierzchni pod∏ogowej.
§ 327. 1. Zabrania si´ sytuowania przy pomieszczeniach mieszkalnych pomieszczeƒ technicznych o szczególnej ucià˝liwoÊci, takich jak szyby i maszynowniedêwigowe lub zsypy Êmieciowe. Wymaganie to nie dotyczy przypadków, o których mowa w § 196 ust. 2 orazw § 197 ust. 2 — przy nadbudowie lub adaptacji strychu na cele mieszkalne.
2. Instalacje i urzàdzenia, stanowiàce techniczne
wyposa˝enie budynku mieszkalnego, zamieszkaniazbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej, nie mogà powodowaç powstawania nadmiernych ha∏asów i drgaƒ,utrudniajàcych eksploatacj´ lub uniemo˝liwiajàcych
ochron´ u˝ytkowników pomieszczeƒ przed ich oddzia∏ywaniem.
3. Sposób posadowienia urzàdzeƒ, o których mowa w ust. 1, oraz sposób ich po∏àczenia z przewodami
i elementami konstrukcyjnymi budynku, jak równie˝sposób po∏àczenia poszczególnych odcinków przewodów mi´dzy sobà i z elementami konstrukcyjnymi budynku, powinien zapobiegaç powstawaniu i rozchodzeniu si´ ha∏asów i drgaƒ do pomieszczeƒ podlegajàcych ochronie lub do otoczenia budynku.
4. Âciany i stropy oraz inne elementy budowlane
pomieszczeƒ technicznych i gara˝y w budynkachmieszkalnych wielorodzinnych i zamieszkania zbiorowego powinny mieç konstrukcj´ uniemo˝liwiajàcà
przenikanie z tych pomieszczeƒ ha∏asów i drgaƒ do pomieszczeƒ wymagajàcych ochrony.

Poz. 690
DZIA¸ X

Oszcz´dnoÊç energii i izolacyjnoÊç cieplna§ 328. Budynek i jego instalacje ogrzewcze, wentylacyjne i klimatyzacyjne powinny byç zaprojektowane
i wykonane w taki sposób, aby iloÊç energii cieplnej,
potrzebnej do u˝ytkowania budynku zgodnie z jegoprzeznaczeniem, mo˝na by∏o utrzymaç na racjonalnieniskim poziomie.
§ 329. 1. Dla budynku mieszkalnego wielorodzinnego i zamieszkania zbiorowego wymagania okreÊlone
w § 328 uznaje si´ za spe∏nione, je˝eli wartoÊç wskaênika E, okreÊlajàcego obliczeniowe zapotrzebowanie
na energi´ koƒcowà (ciep∏o) do ogrzewania budynku
w sezonie grzewczym, wyra˝one iloÊcià energii przypadajàcej w ciàgu roku na 1 m3 kubatury ogrzewanej cz´Êci budynku, jest mniejsza od wartoÊci granicznej E0,
a tak˝e je˝eli przegrody budowlane odpowiadajà wymaganiom izolacyjnoÊci cieplnej oraz innym wymaganiom okreÊlonym w za∏àczniku do rozporzàdzenia.
2. Dla budynku jednorodzinnego wymagania okreÊlone w § 328 uznaje si´ za spe∏nione, je˝eli:1) wartoÊç wskaênika E, o którym mowa w ust. 1, jest
mniejsza od wartoÊci granicznej E0 oraz je˝eli przegrody budowlane odpowiadajà wymaganiomokreÊlonym w pkt 2 za∏àcznika do rozporzàdzenia
lub2) przegrody budowlane odpowiadajà wymaganiom
izolacyjnoÊci cieplnej oraz innym wymaganiomokreÊlonym w za∏àczniku do rozporzàdzenia.
3. Dla budynku u˝ytecznoÊci publicznej i budynku
produkcyjnego wymagania okreÊlone w § 328 uznajesi´ za spe∏nione, je˝eli przegrody budowlane odpowiadajà wymaganiom izolacyjnoÊci cieplnej oraz innym
wymaganiom okreÊlonym w za∏àczniku do rozporzàdzenia.
4. WartoÊci graniczne E0 wskaênika sezonowego
zapotrzebowania na ciep∏o do ogrzewania budynku,
w zale˝noÊci od wspó∏czynnika kszta∏tu budynku A/V,
dla budynków mieszkalnych i zamieszkania zbiorowego wynoszà:
1) E0 = 29 kWh/(m3 rok) przy A/V ≤ 0,20,2) E0 = 26,6 + 12 A/V kWh/(m3 rok) przy 0,20 < A/V< 0,90,
3) E0 = 37,4 kWh/(m3 rok) przy A/V ≥ 0,90,
gdzie:
A — jest sumà pól powierzchni wszystkich Êcian zewn´trznych (wraz z oknami i drzwiami balkonowymi), dachów i stropodachów, pod∏óg na gruncie lub stropów nad piwnicà nieogrzewanà, stropów nad przejazdami, oddzielajàcych cz´Êç ogrzewanà budynku od powietrza zewn´trznego, gruntu i przyleg∏ych nieogrzewanych pomieszczeƒ, liczonà po obrysie zewn´trznym,
V — jest kubaturà netto ogrzewanej cz´Êci budynku
obliczanà jako kubatura brutto budynku pomniej-

Dziennik Ustaw Nr 75— 5268 —szona o kubatur´ wydzielonych klatek schodowych, szybów dêwigowych, a tak˝e zewn´trznych,
niezamkni´tych ze wszystkich stron cz´Êci budynku, takich jak: podcienia, balkony, tarasy, loggie
i galerie.
5. Wskaênik sezonowego zapotrzebowania na ciep∏o do ogrzewania budynku mieszkalnego i zamieszkania zbiorowego E, o którym mowa w ust. 1, oblicza si´zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà obliczania sezonowego zapotrzebowania na ciep∏o do ogrzewania budynków mieszkalnych i zamieszkania zbiorowego.
DZIA¸ XI
Przepisy przejÊciowe i koƒcowe
§ 330. Przepisów rozporzàdzenia nie stosuje si´,z zastrze˝eniem § 2 ust. 1 i § 207 ust. 2, je˝eli przed
dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia:

Poz. 690

1) zosta∏a wydana decyzja o pozwoleniu na budow´
lub odr´bna decyzja zatwierdzajàca projekt budowlany,2) zosta∏o dokonane zg∏oszenie budowy lub wykonania robót budowlanych w przypadku, gdy nie jest
wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budow´.
§ 331. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia
1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadaç budynki i ich usytuowanie (Dz. U.
z 1999 r. Nr 15, poz. 140 i Nr 44, poz. 434, z 2000 r. Nr 16,
poz. 214 oraz z 2001 r. Nr 17, poz. 207).
§ 332. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
6 miesi´cy od dnia og∏oszenia.
Minister Infrastruktury: M. Pol
Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Infrastrukturyz dnia 12 kwietnia 2002 r. (poz. 690)

WYMAGANIA IZOLACYJNOÂCI CIEPLNEJ I INNE WYMAGANIA ZWIÑZANE Z OSZCZ¢DNOÂCIÑ ENERGII
1. IzolacyjnoÊç cieplna przegród i pod∏óg na gruncie
1.1. WartoÊci wspó∏czynnika przenikania ciep∏a Uk Êcian, stropów i stropodachów, obliczone zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà obliczania oporu cieplnego i wspó∏czynnika przenikania ciep∏a, nie mogà byç wi´ksze ni˝wartoÊci Uk(max) okreÊlone w tabelach:Dziennik Ustaw Nr 75— 5269 —Poz. 690

Dziennik Ustaw Nr 75— 5270 —Poz. 690

Dziennik Ustaw Nr 75— 5271 —Poz. 690

Dziennik Ustaw Nr 75— 5272 —Poz. 690

1.2. WartoÊci wspó∏czynnika przenikania ciep∏a Uk okien, drzwi balkonowych i drzwi zewn´trznych nie mogà
byç wi´ksze ni˝ wartoÊci Uk(max) okreÊlone w tabelach:Dziennik Ustaw Nr 75— 5273 —Poz. 690

Dziennik Ustaw Nr 75— 5274 —Poz. 690

1.3. Dopuszcza si´ dla budynku produkcyjnego wi´ksze wartoÊci wspó∏czynnika Uk ni˝ Uk(max) okreÊlone
w pkt 1.1 i 1.2, jeÊli uzasadnia to rachunek efektywnoÊci ekonomicznej inwestycji, obejmujàcy koszty budowy
i eksploatacji budynku.
1.4. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku u˝ytecznoÊci publicznej, a tak˝e budynku
produkcyjnym pod∏oga na gruncie w ogrzewanym pomieszczeniu powinna byç izolowana dodatkowà izolacjà
cieplnà. Suma oporów cieplnych warstw pod∏ogowych, dodatkowej izolacji cieplnej (poziomej lub pionowej)
i gruntu, obliczona zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà obliczania oporu cieplnego i wspó∏czynnika przenikania
ciep∏a, nie powinna byç mniejsza od wartoÊci okreÊlonych w poni˝szej tabeli:Pod∏ogom stykajàcym si´ z gruntem w pomieszczeniach o temperaturze obliczeniowej ti ≤ 8°C oraz pod∏ogom usytuowanym poni˝ej 0,6 m od poziomu terenu nie stawia si´ ˝adnych wymagaƒ izolacyjnoÊci cieplnej.
1.5. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku u˝ytecznoÊci publicznej, a tak˝e w budynku produkcyjnym wartoÊci oporów cieplnych Êcian stykajàcych si´ z gruntem, na odcinku Êciany równym
1,0 m, liczàc od poziomu terenu, nie mogà byç mniejsze ni˝:a) przy ti > 16°C — 1,0 m2 ⋅ K/W,b) przy 4°C < ti ≤ 16°C — 0,8 m2 ⋅ K/W.
Na odcinku Êciany poni˝ej 1,0 m, liczàc od poziomu terenu, wartoÊci oporu cieplnego nie ogranicza si´.
2. Inne wymagania zwiàzane z oszcz´dnoÊcià energii
2.1. Powierzchnia okien
2.1.1. W budynku jednorodzinnym pole powierzchni A0, wyra˝one w m2, okien oraz przegród szklanych
i przezroczystych, o wspó∏czynniku przenikania ciep∏a Uk nie mniejszym ni˝ 2,0 W/(m2 ⋅ K), obliczone wed∏ug ich
wymiarów modularnych, nie mo˝e byç wi´ksze ni˝ wartoÊç A0max obliczona wed∏ug wzoru:
A0max = 0,15 Az + 0,03 Aw
gdzie:
Az — jest sumà pól powierzchni rzutu poziomego wszystkich kondygnacji nadziemnych (w zewn´trznym obrysie budynku) w pasie o szerokoÊci 5 m wzd∏u˝ Êcian zewn´trznych,
Aw — jest sumà pól powierzchni pozosta∏ej cz´Êci rzutu poziomego wszystkich kondygnacji po odj´ciu Az.
2.1.2. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej pole powierzchni A0, wyra˝one w m2, okien oraz przegród szklanych i przezroczystych, o wspó∏czynniku przenikania ciep∏a Uk nie mniejszym ni˝ 2,0 W/(m2 ⋅ K), obliczone wed∏ug ich wymiarów modularnych, nie mo˝e byç wi´ksze ni˝ wartoÊç A0max obliczona wed∏ug wzoru okreÊlonego w pkt 2.1.1, jeÊli nie jest to sprzeczne z warunkami odnoÊnie do zapewnienia niezb´dnego oÊwietlenia Êwiat∏em dziennym, okreÊlonymi w § 57 rozporzàdzenia.

Dziennik Ustaw Nr 75— 5275 —Poz. 690

2.1.3. W budynku produkcyjnym ∏àczne pole powierzchni okien oraz Êcian szklanych w stosunku do powierzchni ca∏ej elewacji nie mo˝e byç wi´ksze ni˝:a) w budynku jednokondygnacyjnym (halowym) — 15%,b) w budynku wielokondygnacyjnym — 30%.
2.2. Punkt rosy
2.2.1. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku u˝ytecznoÊci publicznej, a tak˝e w budynku produkcyjnym opór cieplny nieprzezroczystych przegród zewn´trznych powinien umo˝liwiaç utrzymanie
na wewn´trznych jej powierzchniach temperatury wy˝szej co najmniej o 1°C od punktu rosy powietrza w pomieszczeniu, przy obliczeniowych wartoÊciach temperatury powietrza wewn´trznego i zewn´trznego oraz przyobliczeniowej wilgotnoÊci wzgl´dnej powietrza w pomieszczeniu, obliczonej zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà
parametrów obliczeniowych powietrza wewn´trznego.
2.2.2. W pomieszczeniu klimatyzowanym, z utrzymywanà sta∏à wilgotnoÊcià wzgl´dnà powietrza, temperatura na wewn´trznej powierzchni przegród powinna byç wy˝sza od punktu rosy powietrza w pomieszczeniu.
2.3. SzczelnoÊç na przenikanie powietrza
2.3.1. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku u˝ytecznoÊci publicznej, a tak˝e w budynku produkcyjnym przegrody zewn´trzne nieprzezroczyste, z∏àcza mi´dzy przegrodami i cz´Êciami przegródoraz po∏àczenia okien z oÊcie˝ami nale˝y projektowaç i wykonywaç pod kàtem osiàgni´cia ich ca∏kowitej szczelnoÊci na przenikanie powietrza.
2.3.2. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego i budynku u˝ytecznoÊci publicznej wspó∏czynnik
infiltracji powietrza dla otwieranych okien i drzwi balkonowych w pomieszczeniach, w których nap∏yw powietrzazewn´trznego jest zapewniony przez nawiewniki, powinien wynosiç nie wi´cej ni˝ 0,3 m3/(m ⋅ h ⋅ daPa2/3), a w pozosta∏ych przypadkach powy˝ej 0,5, lecz nie wi´cej ni˝ 1,0 m3/(m ⋅ h ⋅ daPa2/3), z zastrze˝eniem § 155 ust. 3 i 4
rozporzàdzenia.