Melike Tekindal–Seda Attepe Özden–Tahir Enes Gedik–Ahmet Ege-Ferman Erim -Mustafa
Agâh Tekindal

Tablo 1. Nitel araştırmaların raporlanmasında kullanılan SRQR kontrol listesinin
Türkçe uyarlaması
SayıKonuBaşlık ve ÖzetS1Başlık

S2
Giriş
S3S4

Özet

Problemin oluşturulmasıAmaç veya araştırmasorusu

YöntemS5Nitel yaklaşım ve araştırma paradigması
S6Araştırmacının özellikleri ve düşünümsellikS7S8Bağlam
Örnekleme stratejisi

S9Katılımcılara
ilişkinetik konular
Veri toplama yöntemleri

S10S11S12

Veri toplama araçları
ve teknolojileriÇalışma birimleri

S13Verinin işlenmesiS14Veri analizi

S15İnanılırlığı arttıracak
teknikler
Sonuçlar/Bulgular
S16
Sentez ve yorum
S17

Ampirik veriyle bağlantılarTartışmaS18
Önceki çalışmalarla bütünleştirme, çıkarımlar,aktarılabilirlik ve alanakatkı(lar)S19Sınırlılıklar
Diğer
S20
Çıkar çatışmasıS21

FonlamaMaddeÇalışmanın doğası ve konusunun özlü bir şekilde açıklanması. Çalışmanın nitel olduğunun, yaklaşımının (örn., etnografi, gömülü teori) veya veri toplama yönteminin (örn., görüşme, odak grup)
belirtilmesi tavsiye edilmektedir.
Çalışmanın temel öğelerinin, hedeflenen yayının özet formatına uygun şekilde sunulması; genellikle arka plan, amaç, yöntem, bulgular ve sonuçları içerir.
Çalışılan problemin/fenomenin tanımlanması ve önemi; ilgili kuram ve ampirik çalışmaların gözden geçirilmesi; problemin ifade edilmesi
Çalışmanın amacı ve belirgin hedefler veya sorular

Nitel yaklaşım (örn., etnografi, gömülü teori, vaka çalışması, fenomenoloji, anlatı araştırması) veeğer varsa, yol gösteren kuram; araştırma paradigmasının (örn., post-pozitivist, yapılandırmacı/yorumsamacı) belirtilmesi de önerilmektedir; gerekçelerbAraştırmacının, kişisel nitelikleri, vasıfları/deneyimleri, katılımcılarla ilişkileri, varsayımlarıve/veya ön kabulleri gibi araştırmayı etkileyebilecek özellikleri; araştırmacının özellikleri ve araştırma soruları, yaklaşımlı, yöntemleri, sonuçları ve/veya aktarılabilirliği arasındaki potansiyel ya
da halihazırdaki etkileşimSaha/mekân ve göze çarpan bağlamsal faktörler; gerekçelerb
Katılımcılar, belgeler ve olaylar nasıl ve neden seçildi; daha fazla örnekleme gerekmediğine dairkarar kriteri (örn., örnekleme doygunluğu); gerekçelerb
Etik kurul onayının ve katılımcıların rızasının alındığına dair belgeler, ya da yoksa neden olmadığının açıklaması; diğer gizlilik ve veri güvenliği konularıToplanan veri türleri; veri toplama ve analizin başlangıç ve bitiş tarihleri, tekrarlama süreci, kaynakların/yöntemlerin üçgenlenmesi (triangulation) ve ortaya çıkan çalışma bulgularına göre prosedürlerin değiştirilmesi de dahil olmak üzere veri toplama yöntemlerinin detayları; gerekçeler bVeri toplamada kullanılan araçların (örn., görüşme kılavuzu, soru formu) ve cihazların (örn., seskayıt cihazı) açıklanması; eğer değiştilerse, çalışma boyunca kullanılan araçlar nasıl değiştiÇalışmaya dahil edilen katılımcıların, belgelerin ve olayların sayısı ve ilgili özellikleri; katılım düzeyi, örn., katılım sayısı, farklı veri toplama yöntemleri/tekniklerinde bulunma durumu (bulgularbölümünde de rapor edilebilir)Deşifre, veri girişi, verilerin yönetilmesi ve güvenliği, veri bütünlüğü, kodlama ve alıntıları anonimleştirme/kimlik gizleme gibi analiz öncesi ve sırasında gerçekleştirilen veri işlemleriÇıkarımların, temaların vs. tanımlandığı ve geliştirildiği, hangi araştırmacıların analize katkıdabulunduğunun açıklandığı süreç; genellikle belli bir paradigmaya veya yaklaşıma referans verilir;
gerekçelerb
Veri analizinin inanılırlığını ve inandırıcılığını arttıran teknikler (örn., katılımcı kontrolü, veri toplama ve analizin denetlenebilirliği (audit trail), üçgenleme); gerekçelerb
Ana bulgular (örn., yorumlar, çıkarımlar ve temalar); bir kuram ya da model geliştirmeyi veya
önceki araştırma ve kuramlarla birleştirmeyi/bütünleştirmeyi içerebilir.
Analitik bulguları desteklemek için kanıtlar (örn., alıntılar, saha notları, metinlerden parçalar, fotoğraflar)
Ana bulguların kısa bir özeti; mevcut bulguların ve sonuçların önceki çalışmaların sonuçlarınanasıl bağlandığının, bu sonuçları nasıl desteklediğinin ve geliştirdiğinin veya bu sonuçlarla nasıl
ters düştüğünün açıklanması; uygulama/genellenebilirlik kapsamının tartışılması; disipline ya daalana yapılan özgün katkının belirlenmesi
Bulguların inanılırlığı ve sınırlılıkları
Yürütülen çalışmanın üzerindeki, çıkar çatışmasına sebep olabilecek potansiyel ve algılanan etkikaynakları; bunlar nasıl yönetildi
Fon ve diğer destek kaynakları; fon sağlayıcıların veri toplama, yorum ve raporlama sırasındaki
rolü2962  OPUS © Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi

ISSN:2528-9527
E-ISSN : 2528-9535
Yıl Year : 11Cilt Volume:18
Sayı Issue :42
Eylül September 2021
Makalenin Geliş Tarihi Received Date: 17/02/2021
Makalenin Kabul Tarihi Accepted Date: 31/05/2021

Nitel Araştırmaların Raporlanmasında Standartlar:
SRQR Kontrol Listesinin Türkçe Uyarlaması
DOI: 10.26466/opus.882177*Melike Tekindal*–Seda Attepe Özden**–Tahir Enes Gedik***–Ahmet Ege****-Ferman Erim *****-Mustafa Agâh Tekindal******* Doç. Dr., İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, İzmir/TürkiyeE-Posta: meliketunctekindal@gmail.com
ORCID: 0000-0002-3453-3273** Doç. Dr., Başkent Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Sosyal Hizmet Bölümü, Ankara/Türkiye
E-Posta: sedaattepe@gmail.com
ORCID: 0000-0002-2488-9583*** Öğr. Gör. Dr., İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, İzmir/Türkiye
E-Posta: tegedik@gmail.com
ORCID: 0000-0001-7098-6715**** Dr. Öğr. Üyesi, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, İzmir/Türkiye
E-Posta:ahmetttege@gmail.com
ORCID:0000-0002-4805-8100***** Dr. Öğr. Üyesi, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, İzmir/Türkiye
E-Posta:fermanerim@hotmail.com
ORCID:
0000-0002-4994-4016****** Doç. Dr., İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri Bölümü, İzmir/Türkiye
E-Posta:matekindal@gmail.com
ORCID:
0000-0002-4060-7048

ÖzAmaç: Bu çalışmada, Standards for Reporting Qualitative Research (SRQR) kontrol listesinin Türkçe
literatürde yer alan nitel araştırmalardaki kullanım alanının genişletilmesi ve standartlara erişiminyaygınlaştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla SRQR kontrol listesinin Türkçe’ye çevirisi yapılmış vestandartların Türkçe’ye uygunluğu sağlanmıştır. Gereç ve Yöntem: SRQR kontrol listesi birbirindenbağımsız üç araştırmacı tarafından Türkçe’ye çevirisi yapılmıştır. Bağımsız çeviriler tüm çeviren kişileringörüş birliği ile birleştirilmiştir. Sonrasında uzman tarafından tekrar İngilizce’ye çeviri (ters çeviri) işlemiyapılmıştır. Listeye uygunluğu incelenmiştir. Türkçe SRQR kontrol listesinin tekrarlanabilirliğini vearaştırmacılar tarafından doğru anlaşılıp anlaşılmadığını değerlendirmek için, iki yazar tarafından nitelaraştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilen 20 çalışma incelenmiştir. Araştırmacılar arasındaki uyuma
bakılmıştır. Kontrol listesindeki her bir kriter için araştırmacılar arası uyum yüzdesi kullanılmıştır. BlandAltman yöntemi ve sınıf içi korelasyon katsayısı ile toplam raporlanan kriter sayısı kullanılarak da uyumdeğerlendirilmiştir. Bulgular: Araştırma kapsamında değerlendirmeye alınan araştırmalara göre kriterler,raporlama sıklığında büyük bir farklılaşma göstermektedir. SKK değerleri %44,1 ile %87,7 değerleriaralığında değişmektedir. Sonuç: Türkçe'ye uyarlanmış olan SRQR kontrol listesi, dergilerin hakemleri veeditörleri ile nitel araştırma yapan araştırmacılar için bir rehber olacaktır.
Anahtar Kelimeler: Nitel Araştırma, SRQR, Sınıf İçi Korelasyon Katsayısı, Bland-Altman Metodu.

OPUS © Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi-International Journal of Society Research
ISSN:2528-9527 E-ISSN : 2528-9535
http://opusjournal.net

Melike Tekindal–Seda Attepe Özden–Tahir Enes Gedik–Ahmet Ege-Ferman Erim -Mustafa
Agâh Tekindal

Tong A., Sainsbury, P. and Craig, J. (2007). Consolidated criteria for reporting qualitative research (COREQ): A 32-item checklist for interviews and focusgroups. Int J Qual Health Care, 19, 349–357.
Tracy, S. J. (2010). Qualitative quality: Eight “big-tent” criteria for excellent qualitative research. Qual Inq, 16, 837–851.
Yüksel, A., Mil, B. ve Bilim, Y. (2007). Nitel araştırma: Neden, nasıl, niçin. Ankara:
Detay Yayıncılık.

Kaynakça Bilgisi / Citation Information
Tekindal, M., Attepe Özden, S., Gedik, T. E., Ege, A., Erim F. ve Tekindal
M. A. (2021). Nitel araştırmaların raporlanmasında standartlar:
SRQR Kontrol Listesinin Türkçe uyarlaması. OPUS– UluslararasıToplumAraştırmalarıDergisi,18(42),10.26466/opus.882177.

2976  OPUS © Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisixxxx-xxxx.

DOI: