Na osnovu člana III.2 tačka h) Ustava Federacije Bosne i Hercegovine, Parlament Federacije
BiH donosi:

NACRT ZAKONAO TURIZMU FEDERACIJE BOSNE I HERCEGOVINE

1

I - OPĆE ODREDBEČlan 1.
(Predmet zakona)Ovim zakonom uređuje se planiranje i razvoj turizma na teritoriji Federacije Bosne i
Hercegovine, finansiranje turizma i podsticajne mjere, uslovi i način obavljanja turističke
djelatnosti i turistički subjekti, turističke agencije, turistički vodič, turistički pratilac, turistički
animator, usluge u turizmu, promocija i unapređenje turizma, turističke organizacije za
promociju turizma, registar turizma, inspekcijski nadzor i druga pitanja od značaja za razvoj iunapređenje turizma.
Član 2.
(Osnovni pojmovi)
Pojedini izrazi upotrijebljeni u ovom zakonu imaju sljedeće značenje:- Turizam je skup odnosa i pojava koje proizilaze iz putovanja i boravka posjetilaca na nekoj
lokaciji ili mjestu ako se tim boravkom ne zasniva stalno prebivalište ni obavljanje poslovne
djelatnosti;- Turistička djelatnost je pružanje usluga turističkih agencija, usluga turističkih profesija(turistički vodič, turistički pratilac i turistički animator) i pružanje drugih usluga u skladu sovim zakonom;a) Turistička agencija je privredno društvo, obrtnik ili njihova organizacijska jedinica kojipružaju usluge organiziranja putovanja ili posredovanja usluga vezanih uz putovanje iboravak turista;b) Putnik je osoba koja pribavlja turističku uslugu, osoba za čiji račun i/ili u čije ime se
pribavlja turistička usluga ili bilo koja osoba na koju se prenese pravo korištenja turističke
usluge;c) Paket aranžman je unaprijed utvrđena kombinacija od najmanje dvije pojedinačne usluge
koje se sastoje od prijevoza, smještaja ili drugih turističkih i ugostiteljskih usluga koje činecjelinu i pružaju se u vremenu dužem od 24 sata ili uključuju barem jedno noćenje, te se
prodaju po ukupnoj unaprijed utvrđenoj (paušalnoj) cijeni;d) Izlet je unaprijed utvrđena kombinacija od najmanje dvije pojedinačne usluge koje sesastoje od prijevoza ili drugih turističkih i ugostiteljskih usluga, a traju manje od 24 sata i ne
uključuje noćenje niti smještaj;e) Turistička cjelina (lokalitet) je područje, prostor ili objekt na kojem se nalaze ili kojisadržava prirodne, kulturne, historijske i druge vrijednosti na kojem uslugu turističkogvođenja može pružati samo ovlašteni turistički vodič;f) Turistička destinacija je odredište turističkog putovanja koje svojom opremljenišću
omogućava prihvat i boravak turista;2g) Turista je fizičko lice koje najmanje 24 sata boravi van svog mjesta prebivališta, radizadovoljavanja kulturnih, društvenih, socijalnih, istorijskih i drugih potreba, relaksacije iodmora, a bez svrhe sticanja dobiti;h) Mjesto za odmor (resort) je dio turističkog prostora, turističkog mjesta ili naseljenog
mjesta koje predstavlja integrisanu i funkcionalnu cjelinu objekata i drugih sadržaja za
smeštaj i boravak turista bez stalnih stanovnika, sa izgrađenim objektima turističke
infrastrukture i turističke suprastrukture;i) Prateća djelatnost u turizmu su djelatnost saobraćaja, trgovine, ugostiteljska djelatnost
poljoprivredna djelatnost, zanatstvo i komunalne djelatnosti;j) Registar turizma je javna, elektronska, centralna baza podataka o registrovanim i/ili
evidentiranim subjektima koji obavljaju poslove iz oblasti turizma a koji su registrovani ili
evidentirani u skladu sa propisima, kao i o drugim podacima koji se registruju ili evidentiraju
u skladu sa ovim zakonom;k) Djelatnost turističke agencije je organizovanje, ponuda, prodaja i realizovanje turističkihputovanja, izleta i pružanje drugih usluga uobičajenih u turizmu;l) Turistička grupa je organizovana grupa od najmanje 10 turista kojoj turistička agencija,organizator putovanja, po unaprijed utvrđenom programu pruža turističku uslugu;lj) Turistička infrastruktura jesu objekti za odmor i predah, informisanje, snabdijevanje,
rekreaciju, edukaciju i zabavu turista, i to: skijališta, kupališta i plaže, tematski i zabavni
parkovi, turistički informativni centri, centri za prihvat turista i posjetilaca, odmorišta poredputeva, objekti nautičkog turizma, tereni za golf, tenis tereni, otvoreni i zatvoreni objekti
sportske rekreacije, male vještačke akumulacije sa kupalištem, bazeni za kupanje, velnes
objekti, zabavno rekreativne staze i putevi (trim staze, staze zdravlja, vidikovci, panoramski
putevi, biciklističke staze, pješačke staze, staze za motorne sanke i slično), uređene obale
rijeka i jezera, objekti za posmatranje prirodnih rjetkosti, objekti za predah i kraćezadržavanje turista, objekti za avanturističke aktivnosti i drugo;m) Turistička suprastruktura su ugostiteljski objekti kao i galerije, izložbeni, kongresni izabavni objekti koji su u neposrednoj vezi sa ugostiteljskim objektima i objektima sportsko
rekreativnog sadržaja ili sa njima čine jedinstvenu cjelinu;n) Turistički vodič je fizičko lice koje pruža usluge vođenja, pokazivanja i stručnog
objašnjavanja prirodnih, kulturno-istorijskih i drugih znamenitosti;nj) Turistički pratilac je fizičko lice koje prati turističku grupu i obavlja sve potrebne
poslove od početka putovanja do turističke destinacije ili odredišta i nazad;o) Predstavnik na turističkoj destinaciji je fizičko lice, koje na osnovu zaključenog
ugovora sa organizatorom turističkog putovanja pruža turistima obavještenja i uputstva u vezi
sa realizacijom programa putovanja na licu mjesta i obavlja druge aktivnosti radi zaštite
interesa turista;p) Turistički animator je fizičko lice koje planira i ostvaruje zabavne, kulturne, sportsko
rekreativne i druge programe kojima organizuje slobodno vrijeme turista;3r) Turističko mjesto je organizaciona i funkcionalna cjelina sa formiranom turističkom
ponudom, prirodnim vrijednostima, kulturnim dobrima i drugim znamenitostima značajnim
za turizam, komunalnom, saobraćajnom i turističkom infrastrukturom, kao i objektima i
drugim sadržajima za smještaj i boravak turista;s) Turističko putovanje je kombinacija dvije ili više turističkih usluga (prevoz, smještaj i
druge turističke usluge), koje je utvrdio ili pripremio organizator putovanja samostalno ili pozahtjevu putnika, u trajanju dužem od 24 sata ili u kraćem trajanju ako uključuje jedno
noćenje, kao i višednevni boravak koji uključuje samo uslugu smeštaja u određenim
terminima ili vremenskom trajanju koje se nudi na prodaju i prodaje po jedinstvenoj cijeni;š) Turističke organizacije su pravne osobe osnovane od strane Federacije Bosne i
Hercegovine (u daljem tekstu Federacija BiH), grada ili općina, upisane u sudske registre
koje obavljaju djelatnost promocije i unapređivanja turizma;t) Turistička signalizacija su odgovarajući simboli i znaci, kao i simboli i znaci turističkee
saobraćajne signalizacije, kojim se obilježava turistička atrakcija i sadržaj turističke ponude;u) Poticajne mjere u turizmu (subvencije) predstavljaju finansijske i druge vrste poticaja izbudžeta Federacije BiH turističkim subjektima radi realizacije programskih i projektnih
zadataka u cilju unapređenja turizma kao i smanjenja troškova njihovog poslovanja;Član 3.
(Načela u turizmu)Uređenje odnosa u oblasti turizma zasniva se na slijedećim načelima:a) sveobuhvatnog razvoja turizma i pratećih djelatnosti na teritoriji Federacije BIH, kao
bitnih faktora ukupnog privrednog i društvenog razvoja, kojim se u skladu sa zakonom i
drugim propisima obezbjeđuje provođenje donijetih planova i programa;b) održivog razvoja turizma kao usklađenog sistema srodnih i povezanih aktivnosti koje
se zasnivaju na ekonomskom razvoju, očuvanju prirodnih i kulturnih dobara i razvoju
lokalnih zajednica;c) usaglašavanju nivoa usluga u cilju obezbjeđivanja jedinstvenih standarda za pružanje
usluga u turizmu;d) zaštite korisnika turističke usluge i turističkih profesija;e) obezbjeđivanja javne, jedinstvene elektronske evidencije registrovanih i evidentiranih
podataka iz oblasti turizma;f) na načelima sadržanim u Etičkom kodeksu u turizmu Svjetske turističke organizacije
Ujedinjenih nacija;g) planiranja i ostvarivanja politike razvoja turizma u skladu sa strateškim dokumentima.

II -PLANIRANJE I RAZVOJ TURIZMAČlan 4.
(Oblici planiranja razvoja turizma)
Planiranje i razvoj turizma obuhvata: sveobuhvatno i jedinstveno planiranje razvoja turizma i
pratećih djelatnosti (u daljem tekstu: integralno planiranje), proglašenje i održivo korištenje
4turističkog prostora, zatim prostore od posebnog značaja za razvoj turizma i kategorizaciju
turističkog mjesta.
Član 5.
(Vrste planskih dokumenata)(1) Planska dokumenta su:a) Strategija razvoja turizma Federacije BiH;b) Plan promocije turizma Federacije BiH;c) Master plan;d) Marketing plan;e) Program razvoja turističkih proizvoda;(2) Planska dokumenta iz stava 1. tač. b) do e) ovog člana moraju biti usaglašena sa
Strategijom razvoja turizma Federacije BiH.
Član 6.
(Sadržina i način izrade planskih dokumenata)(1)
Planska dokumenta iz prethodnog člana ovog ovog zakona sadrže tekstualni dio i
grafički prikaz koji predstavlja cjelinu planskih rješenja i izrađuju se u analognom i
digitalnom obliku.
(2)
Federalni ministar okoliša i turizma (u daljem tekstu: Ministar) bliže propisujesadržinu i način izrade planskih dokumenata kao i studije opravdanosti za proglašenje
turističkog prostora.
Član 7.
(Strategija razvoja turizma Federacije BiH)
(1)
Strategija razvoja turizma Federacije BiH (u daljem tekstu: Strategija), donosi se za
teritoriju Federacije BiH.
(2)
Strategijom se određuju srednjoročni ciljevi planiranja i razvoja turizma u skladu sa
ukupnim ekonomskim, socijalnim, ekološkim i kulturno-istorijskim razvojem.
(3)
Strategija sadrži naročito: analizu postojećeg stanja i dosadašnjeg stepena razvoja
turizma, uporednu analizu turizma konkurentskih zemalja, prednosti i nedostatke turizma
Federacije BiH, ciljeve razvoja turizma, viziju razvoja turizma, izbor prioritetnih turističkih
proizvoda, prijedlog prioritetnih turističkih destinacija, analizu uticaja na kulturno naslijeđe iprirodna dobra, prijedlog politike razvoja turizma, prijedlog investicija, plan konkurentnosti,
akcioni plan i drugo.
(4)
Strategiju donosi Vlade Federacije BiH na prijedlog Federalnog ministarstva okoliša iturizma. (U daljem tekstu Ministarstvo).
(5)
Strategija se donosi za period od najmanje pet godina.
(6)
U slučaju značajnijih promjena ekonomskih, socijalnih, ekoloških i drugih parametaraza izradu Strategije, Vlada Federacije BiH će izvršiti reviziju strategije na način i u postupku
koji je predviđen za njeno donošenje.

5Član 8.
(Realizacija Strategije)
Strategija se realizuje putem Plana promocije turizma Federacije BiH, master plana,marketing plana, programa razvoja turističkih proizvoda, kao i prostornih i urbanističkih
planova izrađenih i donijetih u skladu sa zakonom.
Član 9.
(Plan promocije turizma Federacije BiH)
(1)
Plan promocije turizma Federacije BiH donosi Vlada Federacije BiH (u daljem tekstu:
Vlada) na prijedlog Ministarstva.
(2)
Turistička organizacije Federacije BiH podnosi Prijedlog plana promocije
Ministarstvu.
(3)
Plan promocije sadrži istraživanje tržišta, identifikaciju ciljnih grupa na tržištu,
pozicioniranje marketinškog programa i druge bitne elemente za planiranje promocije
turizma koji se definiraju projektnim zadatkom.
Član 10.
(Master plan)(1)
Master plan se donosi za prioritetnu turističku destinaciju.
(2)
Master plan je cjelovit, istraživački i sveobuhvatni planski dokument kojim se na
osnovu Strategije utvrđuju ciljevi, programi i planovi razvoja turizma, koncept razvoja
prostora u pogledu razmještaja objekata turističke infrastrukture, turističke suprastrukture,investicije u turizmu, planovi marketinga i konkurentnosti kao i mjere za njihovo provođenje,za određeni prostor od značaja za razvoj turizma, odnosno za turističku destinaciju.
(3)
Master plan naročito sadrži: tehničku ocjenu posmatranog područja, zemljišnih
osnova i ukupnu procjenu kapaciteta turističke lokacije u okviru turističke destinacije;
koncept razvoja u pogledu razmještaja i moguće lokacije objekata, kao i procjenu potencijala
potrebnih kapaciteta; fizički master plan sa osnovnim elementima mogućeg razmještaja
objekata turističke infrastrukture, turističke suprastrukture i saobraćajne mreže; poslovni
master plan sa ekonomskom evaluacijom turističke infrastrukture, turističke suprastrukture,saobraćajne mreže i komunalne infrastrukture, kao i procjenom ekonomske opravdanosti
pojedinačnih i ukupnih investicija.
(4)
Master plan donosi Vlada na prijedlog Ministarstva.
Član 11.
(Marketing plan)(1) Marketing plan se donosi za teritoriju Federacije BiH.
(2) Marketing plan naročito sadrži: istraživanje tržišta, identifikaciju ciljnih grupa-tržišta,
pozicioniranje marketinškog programa i ostale bitne elemente za planiranje promocije
turizma koji se definišu projektnim zadatkom.
(3) Marketing plan donosi se za period od pet godina i donosi ga Vlada na prijedlog
Ministarstva.
(4) U skladu sa marketing planom, turističke organizacije iz ovog zakona donose
marketing plan kojim definišu svoje promotivne aktivnosti u turizmu na godišnjem nivou.

6Član 12.
(Program razvoja turističkog proizvoda)(1)
Program razvoja turističkog proizvoda je planski dokument kojim se bliže određuje
razvoj prioritetnih turističkih proizvoda utvrđenih Strategijom i to: gradski odmori, kružna
putovanja, poslovni turizam, zdravstveni turizam, vjerski turizam, planinski i jezerski
turizam, nautički turizam, manifestacije, kongresi i drugi događaji, ruralni turizam i specijalniinteresi i ostali oblici turizma.
(2)
Program razvoja turističkog proizvoda donosi Ministarstvo na prijedlog Turističkeorganizacije Federacije BiH.
Član 13.
(Turistički prostor)(1)
Prostor koji zbog svojih karakteristika, vrijednosti i prioritetne turističke namjene
zahtijeva poseban režim organizacije, uređenja, korištenja i zaštite ili se na njemu predviđa
izgradnja objekata od općeg interesa, Vlada na prijedlog Ministarstva, proglašava kao
turistički prostor.
(2)
Akt o proglašenju turističkog prostora iz stava 1.ovog člana naročito sadrži: naziv i
opis turističkog prostora, površinu, opis i grafički prikaz granica, ciljeve proglašenja, ključne
turističke atrakcije, podatke o vlasništvu i popis katastarskih parcela, obaveze u pogledu
razvoja turizma, drugih oblika korišćenja prostora, kao i naziv i sjedište subjekta kome sepovjerava upravljanje turističkim prostorom (u daljem tekstu: upravljač turističkog prostora).
(3)
Upravljač turističkog prostora može biti privredno društvo koje je osnovano za
obavljanje djelatnosti u oblasti turizma koje se određuje po provedenom postupku javnog
oglašavanja.
(4)
Na postupak iz stava 4.ovog člana shodno se primenjuju odredbe zakona kojim seuređuju javne nabavke.
(5)
Na dijelu područja turističkog prostora koje istovremeno predstavlja područje
zaštićenog prirodnog ili nepokretnog kulturnog dobra i drugog zaštićenog područja
primjenjuju se režimi zaštite i unutrašnji red u skladu sa propisima kojima se uređuje
očuvanje i korišćenje tih dobara.
(6)
Ministarstvo priprema prijedlog odluke iz stava (1) ovog člana.
(7)
Za pojedina geografska područja, a u svrhu ostvarivanja zajedničkih ciljeva u turizmu,
mogu se osnovati turistički klasteri od strane povezanih organizacija iz srodnih ili različitih
djelatnosti sa ciljem jačanja učesnika klastera i razvoja tog geografskog područja.
Član 14.
(Postupak za proglašenje turističkog prostora)(1)
Postupak za proglašenje turističkog prostora pokreće se prijedlogom za proglašenje
turističkog prostora, koji priprema Ministarstvo, u skladu sa Master planom i studijom
opravdanosti za proglašenje turističkog prostora.
(2)
Studija opravdanosti za proglašenje turističkog prostora je sastavni dio prijedloga za
proglašenje turističkog prostora.
(3)
Prijedlog iz stava 1.ovog člana naročito sadrži: podatke o turističkim resursima iturističkim atrakcijama turističkog prostora, stanju zaštite životne sredine, prirodnih ikulturnih dobara, pregled postojeće planske i razvojne dokumentacije od značaja za razvoj

7

turizma, analizu postojećeg stanja u turizmu, podatke o infrastrukturnom potencijalu
turističkog područja, kao i druge podatke u skladu sa odredbom člana 9. stav 3.ovog zakona.
(4)
Prijedlog iz stava 1.ovog člana objavljuje se u najmanje dva dnevna lista koji se
distribuiraju na cijeloj teritoriji Federacije BiH i traje 15 dana od dana objavljivanja u istim.
(5)
O stavljanju prijedloga iz stava 1.ovog člana na javni uvid stara se Ministarstvo koje oizvršenom javnom uvidu sastavlja izvještaj koji sadrži podatke o izvršenom javnom uvidu, sasvim primjedbama i stavovima po svakoj primjedbi. Izvještaj o izvršenom javnom uvidu
sastavni je dio prijedloga iz stava 1.ovog člana.
Član 15.
(Donošenje akta o proglašenju turističkog prostora)
Nakon provedenog postupka javnog uvida, prijedlog za proglašenje turističkog prostora sa
obrazloženjem, Ministarstvo dostavlja Vladi radi donošenja akta o proglašenju turističkog
prostora.
Član 16.
Poslovi upravljača turističkog prostora)(1)
Upravljač turističkog prostora donosi programe i druga akta kojima se reguliše bliži
okvir režima, razvoja i korištenja, kao i mjere zaštite turističkog prostora.
(2)
Upravljač turističkog prostora:a) obezbjeđuje uslove za uređivanje, korištenje, unapređivanje i zaštitu građevinskog
zemljišta;b) koordinira aktivnosti pravnih i fizičkih lica koji obavljaju poslove u oblasti turizma i
pratećih djelatnosti;c) korodinira razvoj projekata turističke infrastrukture i turističke suprastrukture na
principima održivog razvoja;d) stara se o namjenskoj upotrebi imovine radi kvalitetne valorizacije resursa;e) upravlja građevinskim zemljištem i stara se o nepokretnostima koje su mu date na
korištenje;f) stara se o mjestu postavljanja i načinu isticanja turističke signalizacije;g) donosi programe i akta koji se odnose na vršenje poslova upravljanja;h) obavlja i druge poslove, u skladu sa zakonom i aktom o proglašenju turističkog
prostora.
Član 17.
(Pravo preče kupnje)(1)Upravljač turističkog prostora ima pravo preče kupnje nepokretnosti na području
turističkog prostora.
(2)
Ako se turistički prostor u cjelini ili dijelom nalazi na području nacionalnog parka,
upravljač turističkog prostora nema pravo preče kupnje nepokretnosti na tom turističkom
prostoru, odnosno na tom dijelu turističkog prostora.

8Član 18.
(Nosioci prava korištenja na nepokretnosti u vlasništvu Federacije BiH )(1)
Vlada na prijedlog Ministarstva donosi odluku o davanju nepokretnosti u vlasništvu
Federacije BiH u zakup.
(2)
Dokumentacija za davanje u zakup nepokretnosti iz stava 1. ovog člana sadrži:a) vrstu nepokretnosti sa površinom koja se daje u zakup,b) vrstu objekta turističke insfrastrukture i turističke suprastrukture koji se privode
namjeni u skladu sa planskim dokumentom kojim se uređuje planiranje i izgradnja(urbanistički planovi),c) uslove i vrijeme zakupa nepokretnosti,d) kao i obaveze u pogledu očuvanja razvoja i održivog korištenja turističkog prostora.
Član 19.
(Obaveze korisnika nepokretnosti)(1)
Pravno lice ili obrtnik za korištenje nepokretnosti na osnovu zakupa iz člana 18. ovog
zakona plaća i naknadu za:a) Korištenje posebno uređenih terena sa posebnim namjenama, kao što su: parkirališta,
prostori za rekreaciju, sport, reklamni prostori, prostori za postavljanje zabavnih
objekata;b) Postavljanje privremenih objekata za obavljanje turističke ili trgovinske djelatnosti;c) Ulazak u turistički prostor.
(2)
Sredstva ostvarena od naknade iz stava 1. ovog člana ulaze u prihod budžeta
Federacije BiH.

Član 20.
(Mjesto za odmor)(1)
Mjesto za odmor u okviru turističkog prostora organizuje se i razvija u skladu sa
Master planom, prostornim i urbanističkim planom.
(2)
Objekti turističke infrastrukture i turističke suprastrukture u mjestu za odmor koje senalazi u turističkom prostoru smatraju se objektima od javnog interesa.

Član 21.
(Poslovi od posebnog značaja za razvoj turizma)(1) Poslovi od posebnog značaja za razvoj turizma su:a) izrada projekata o nepokretnostima za turističke namjene;b) istraživanje, razvoj i izrada elaborata o održivom korišćenju i upravljanju turističkim
prostorom;
9c) izrada studije izvodljivosti i koncepta razvoja turističke lokacije, odnosno prostornotehnološke cjeline od značaja za turistički razvoj;d) upravljanje projektima turističke infrastrukture i turističke suprastrukture od značaja za
razvoj turizma;e) upravljanje mjestom za odmor kao cjelovitim resursom uz obezbjeđenje zajedničke
promocije i prodaje turističkog proizvoda mjesta za odmor, uređenje prostora, zaštite
životne sredine, postavljanje turističke signalizacije;f) finansiranje i realizacija projekata izgradnje i uređenja građevinskog zemljišta iprojekata izgradnje turističke infrastrukture u cilju realizacije turističkih projekata;g) finansiranje projekata turističke infrastrukture i turističke suprastrukture i upravljanje
objektima turističke suprastrukture.
Član 22.
(Povjeravanje poslova od posebnog značaja za razvoj turizma)
Poslovi iz člana 21. ovog zakona mogu se povjeriti na obavljanje pravnim licima ili
privrednom društvu, aktom Vlade, po provedenom postupku javnog oglašavanja.
Član 23.
(Kategorizacija turističkog mjesta)(1)
Kategorizacija turističkog mjesta vrši se na osnovu obima turističkog prometa,
stepena izgrađenosti turističke, komunalne i saobraćajne infrastrukture i turističkesuprastrukture.
(2)
Ministar propisuje bliže uslove za određivanje kategorije turističkog mjesta, načinodređivanja i promjene kategorije, kao i vrstu podataka o turističkim mjestima koji seevidentiraju u Registru turizma.

Član 24.
(Komisija za kategorizaciju turističkog mjesta)(1)
Zahtjev za kategorizaciju turističkog mjesta podnosi se Ministarstvu od strane jedinicelokalne samouprave i grada.
(2)
Ispunjenost propisanih uslova za razvrstavanje turističkog mjesta u kategoriju
provjerava Komisija za kategorizaciju turističkih mjesta, koju obrazuje Ministar (u daljem
tekstu: Komisija).
(3)
Komisija sačinjava zapisnik o svom radu i dostavlja ga Ministru sa prijedlogom za
razvrstavanje turističkog mjesta u odgovarajuću kategoriju.
(4)
Razvrstavanje turističkog mjesta u kategoriju vrši se rješenjem koje donosi Ministar.
Rješenje iz stava 4. ovog člana konačno je, a protiv istog se može pokrenuti upravni spor.

III- FINANSIRANJE TURIZMA I PODSTICAJNE MJEREČlan 25.
(Podsticajne mjere za razvoj turizma)10(1) U cilju usmjeravanja i podsticanja razvoja turizma u budžetu Federacije BiH mogu se
planirati sredstva za:a) učešće u finansiranju izrade Strategije, Plana promocije turizma Federacije BiH, masterplana, marketing plana, programa razvoja turističkog proizvoda, studija izvodljivosti
turističkih projekata, urbanističkih i prostornih planova, planova turističkih mjesta i
mjesta za odmor,b) učešće u finansiranju promotivnih aktivnosti turističkih destinacija kao i učešće naturističkim manifestacijama u zemlji i inostranstvu,c) podsticanje izgradnje turističke infrastrukture i turističke suprastrukture,d) unapređivanje postojeće turističke ponude,e) podsticanje domaćeg i receptivnog turizma,f) finansiranje projekata iz oblasti turizma ili drugih oblasti srodnih turizmu, kao što su
ugostiteljstvo, uslužne djelatnosti, kulturne, sportske i ostale slične povezane djelatnosti
koje se mogu turistički valorizovati.
(2) Pravo korištenja sredstava iz stava 1. ovog člana imaju pravna lica koji su registrovani za
obavljanje djelatnosti turizma i sa turizmom neposredno povezanih djelatnosti sa sjedištem uFederaciji BiH.
(3) Ministar donosi odluku o određivanju iznosa namjenskih sredstava i zaključuje ugovor ofinansiranju projekta iz oblasti turizma.
(4) Ugovor o finansiranju projekta iz oblasti turizma sadrži podatke o dodijeljenom
finansijskom iznosu, precizno utvrđenu svrhu trošenja budžetskih sredstava, visinu učešća
korisnika sredstava u finansiranju projekta iz sopstvenih ili drugih izvora, dinamiku prenosabudžetskih sredstava, obavezu redovnog izvještavanja Ministarstva o namjenskom utrošku
sredstava, način kontrole utroška dodijeljenih sredstava, te ostala međusobna prava i obaveze
ugovornih strana.
(5) Primjerak rješenja i ugovora iz stava 3. ovog člana dostavlja se Federalnom tržišnom
inspektoratu radi obavljanja nadzora i provjere namjenskog korištenja dodijeljenih sredstava.
(6) Vlada na prijedlog Ministarstva donosi Uredbu o podsticajima u oblasti turizma.
Član 26.
( Obaveze korisnika podsticaja)(1)
Korisnik sredstava podsticaja obavezan je da namjenski utroši dodijeljena sredstva.
(2)
Korisnik sredstava podsticaj obavezan je da Ministarstvu blagovremeno dostavi
izvještaj o utrošku finansijskih sredstava sa potrebnim dokazima.
(3)
Korisnik sredstava poticaja dužan je da bez odgađanja obavijesti Ministarstvo o svim
mogućim odstupanjima od projekta i planiranih ulaganja, nastanku okolnosti koja sprečava ili
odugovlači realizaciju projekta, statusnim ili drugim organizacionim promjenama koje mogu

11

uticati na realizaciju projekta i drugim pitanjima regulisanim ugovorom o finansiranju
projekta.
(4)
Korisnici budžetskih sredstava koji nisu dostavili izvještaje o utrošku sredstava ili su
dostavili nezadovoljavajući izvještaj o utrošku sredstava za finansiranje projekata iz oblasti
turizma, obavezni su da izvrše vraćanje nenamjenski utrošenih sredstava u korist budžeta
Federacije BiH, te nemaju pravo na apliciranje i korišćenje finansijskih sredstava propisanih
ovim zakonom u periodu od naredne dvije godine.
(5)
Vlada na prijedlog Ministarstva, Uredbom propisuje uslove i kriterijume za dodjelu
sredstava, kao i postupak i način dodjele i korišćenja sredstava, odnosno način kontroleutroška sredstava i povrata nenamjenski utrošenih sredstava.

IV TURISTIČKA DJELATNOST I SUBJEKTI U TURIZMUČlan 27.
(Turistička djelatnost)(1)
Turistička djelatnost, u smislu ovog zakona, je pružanje usluga i posredovanje uturističkom prometu.
(2)
Turistička djelatnost iz stava 1.ovog člana obavlja se u skladu sa ovim zakonom, kao iu skladu sa dobrim poslovnim običajima i uzansama.
(3)
Turističke usluge, u smislu ovog zakona su: pružanje usluga turističke agencije,
usluga turističkih profesija (turističkog vodiča, pratioca, animatora, zastupnika), pružanje
usluga u nautičkom, seoskom, zdravstvenom, kongresnom, vjerskom, omladinskom,
sportskom, lovnom, ribolovnom, planinskom i drugim oblicima turizma, usluge na skijaškom
terenu, usluge splavarenja i raftinga kao i pružanje ostalih turističkih usluga.
Član 28.
(Subjekti koji mogu obavljati usluge turističke djelatnosti)(1)
Turističku djelatnost obavljaju privredna društva, druga pravna lica, obrtnici ifizička lica koja su upisana u odgovarajuće registre za vršenje te djelatnosti (u daljem tekstu:
turistički subjekti), koji ispunjavaju uslove za pružanje turističkih usluga propisane ovim
zakonom i propisima donesenim na temelju ovoga zakona.
(2)
Pod uslovima propisanim ovim zakonom i propisima donesenim na temelju ovoga
zakona pojedine vrste turističkih usluga mogu pružati i:a) fizička lica koja za pružanje tih usluga nisu registrovana kao obrtnici,b) subjekti / javne ustanove koje upravljaju zaštićenim područjima prirode,c) specijalne bolnice i lječilišta u zdravstvenom turizmu,d) ustanove u kulturi,e) udruženja, škole i druge odgojno-obrazovne i nastavne ustanove,f) vjerske organizacije(3)da:Turistički subjekti iz stava 1. i 2. ovog člana, pri pružanju usluga u turizmu dužni sua) posluju u skladu sa odredbama ovog zakona i dobrih poslovnih običaja,12b) na ulazu u poslovni prostor vidno istaknu firmu i radno vrijeme kao i da se
pridržavaju utvrđenog radnog vremena u poslovanju,c) na zahtjev korisnika usluga izjasne se da li nastupaju u svojstvu organizatora
putovanja ili posrednika i koliki obim ovlaštenja imaju pri zastupanju drugih turističkih
agencija,d) da objave uslove, sadržaj i cijenu svake pojedine usluge i pridržavaju se tih uslova,
sadržaja i cijena,e) u okviru turističkog objekta utvrde i naplate istu cijenu za pruženu uslugu domaćim i
stranim korisnicima turističkih usluga,f) za svaku izvršenu uslugu, korisniku izdaju račun, kartu ili potvrdu s brojem kojom se
potvrđuje prijem uplate i čuvaju kopije tih dokumenata najmanje tri godine od dananjihovog izdavanja,g) u prostorijama gdje se prodaju usluge, vode knjigu utisaka (žalbe) te prigovor
korisnika turističke usluge dostave nadležnom federalnom tržišno-turističko
ugostiteljskom inspektoru u roku od pet dana od dana podnošenja prigovora,h) vode poslovne knjige u skladu sa važećim propisima.
(4)

Ministar će Pravilnikom propisati sadržaj i oblik Knjige utisaka turističkih subjekata.
Član 29.
(Uslovi za obavljanje turističke djelatnosti)(1) Turistički subjekt za obavljanje turističke djelatnosti mora da obezbijedi poslovni
prostor, uređaje i opremu, kao i da ispuni uslove u pogledu zaposlenih lica.
(2) Turistički subjekt je dužan da uz zahtjev za izdavanje rješenja za obavljanje turističke
djelatnosti priloži ovjerenu pisanu izjavu da su ispunjeni propisani uslovi u pogledu
prostora, uređaja, opreme i zaposlenih lica kao i kopiju rješenja o upisu u registar kod
nadležnog suda, za pravnu osobu.
(3) Prostor iz stava (2) ovog člana treba da je smješten u posebnoj građevinskoj cjelini
osim ako se takav prostor nalazi u okviru tržnog centra, sajamskog prostora, u sastavu
autobuskih ili željezničkih stanica, terminala aerodroma ili u holu hotela.
(4) Ministar Pravilnikom propisuje minimalne tehničke uslove u pogledu prostora,uređaja i opreme za obavljanje turističke djelatnosti, kao i uslove u pogledu
zaposlenih.
Član 30.
(Odgovornost turističkog subjekta)(1)
Turistički subjekt registrovan kao pravno lice ima neograničenu odgovornost za štetu
prouzrokovanu tećim licima koja je izazvana davanjem netačne izjave o ispunjavanju uslova
iz člana 29. stav 3. ovog zakona.
(2)
Turistički subjekt registrovan kao obrtnik ima neograničenu odgovornost za štetu
prouzrokovanu trećim licima koja je izazvana davanjem netačne izjave o ispunjavanju uslova
iz člana 29. stav 3. ovog zakona.
(3)
Turistički subjekt koji ima zaključen ugovor o ortakluku solidarno je odgovoran zaštetu prouzrokovanu trećim licima koja je izazvana davanjem netačne izjave o ispunjavanju
uslova iz člana 29. stav 3. ovog zakona.
Član 31.
13

(Period obavljanja turističke djelatnosti)(1)(2)

Turistički subjekt u pravilu posluje u toku cijele godine.
Turistički subjekt određene poslove iz svoje djelatnosti može obavljati i sezonski.

V. TURISTIČKE AGENCIJE
Član 32.
(Djelatnost turističke agencije)(1)Turistička agencija obavlja djelatnost organizovanja, ponude, prodaje i realizovanja
turističkih putovanja, izleta i pružanje drugih usluga uobičajenih u turističkom prometu, uskladu sa ovim zakonom, propisima donijetim na osnovu ovog zakona te drugim propisimakojima se regulišu prava i obaveze iz ove djelatnosti.
(2)
Djelatnost iz stava 1.ovog člana može obavljati privredno društvo, drugo pravno lice,obrtnik ili ogranak stranog pravnog lica, ako je registrovano u odgovarajućem registru.
Član 33.
(Poslovi koje obavlja turističkih agencija)(1) Turistička agencija obavlja slijedeće poslove:a) organizacije, prodaje i realiziranja turističkih putovanja u zemlji i u inostranstvu;b) organizacije, prodaje i realiziranja putovanja učenika i studenata u inostranstvo radiučenja stranog jezika ili stručnog usavršavanja sa mogućnošću obavljanja privremenih i
povremenih poslova;c) posredovanja u organizaciji turističkih putovanja;d) prihvata i prevoza putnika (transfer);e) organizovanja izleta, turističkih razgledanja, zabavnih programa i slično, kao i
posredovanja u organizovanju skupova, sajmova, manifestacija i sportskih priredbi;f) pružanja, odnosno, posredovanja u pružanju usluga turističkih vodiča, turističkih
pratilaca i turističkih animatora;g) pribavljanja putnih isprava, rezervacije i prodaje putnih karata u ime i za račun
domaćih i stranih prijevoznika;h) rezervacije i prodaje turističkih, ugostiteljskih i drugih usluga vezanih za putovanje iboravak putnika;i) posredovanja u pružanju usluga smještaja i ishrane u objektima domaće radinosti i
seoskog turizma;j) posredovanja u prodaji ostalih turističkih usluga;k) posredovanja u iznajmljivanju vozila turistima i putnicima;l) rezervacije i prodaje karata za sportske, kulturne i druge priredbe i manifestacije,zastupanja u osiguranju putnika i prtljaga u skladu sa zakonom kojim se uređuje
osiguranje, prodaje turističkih publikacija;m) zamjene strane valute (mjenjački poslovi);n) druge poslove uobičajene u turističkom prometu ( posredovanja u iznajmljivanju vozila
rent-a-car, letjelica, plovnih objekata, čuvanje i održavanje plovnih objekata).
o)pružanje turističkih informacija i objavljivanje promotivnih materijala
14

(2)Turistička agencija smije pružati samo one usluge za koje ispunjava uslove propisane
ovim zakonom i propisom donesenim na osnovu ovog zakona.

Član 34.
(Obaveze turističke agencije)(1)Turistička agencija je dužna da:a) na ulazu u sjedište vidno istakne poslovno ime odnosno firmu koja kao bližu oznaku
djelatnosti obavezno sadrži i riječi “turistička agencija”a na ulazu u poslovnicu
istakne poslovno ime, sjedište i naziv ili oznaku poslovnice,b) izuzetno iz tačke 1. ovog člana, poslovno ime, odnosno firma agencije kao bližu
oznaku djelatnosti može sadržavati i riječi “putnička agencija“,c) osim naziva iz tačke 1. i 2. ovog člana, firma agencije može sadržavati i uobičajene
nazive u turističkom poslovanju kao što su: “tours“, „travel” i slično;d) na ulazu u sjedište, ogranak, odnosno izdvojeni poseban prostor istakne radno vrijeme
i da se u svom poslovanju pridržava istaknutog radnog vremena;e) u svakom poslovnom prostoru, odnosno mjestu poslovanja u kojem obavlja djelatnost
turističke agencije drži rješenje o registraciji;f) svaku promjenu registrovanog podatka o sjedištu i prostoru van poslovnog sjedišta
prijavi odgovarajućem registru i u Regisar turizma u roku od 15 dana;g) nudi i prodaje programe putovanja koji su pripremljeni na osnovu zaključenog
ugovora sa trećim licima kojima je povjerio izvršenje usluga iz tog programa
putovanja;h) na zahtjev korisnika usluga da se izjasni o svojstvu u kojem obavlja posao i koja su
ovlaštenja, ako zastupa druge turističke agencije;i) kao organizator putovanja za svakog putnika, odnosno ugovoreno turističko putovanjeobezbijedi garanciju putovanja na propisan način, o čemu izdaje potvrdu;j) kao organizator putovanja, u slučaju da je otkazano putovanje, putnicima izvrši povrat
uplaćenih sredstava;k) obezbijedi smještaj putnika za vrijeme trajanja ugovorenog putovanja;l) obezbijedi povratak putnika na odredište;m) se stara da putnici ne budu neopravdano zadržani na putovanju duže nego što je
predviđeno programom putovanja;n) angažuje tokom cijelog putovanja najmanje jednog turističkog pratioca ili turističkog
vodiča za turističku grupu po prijevoznom sredstvu kojim se obavlja usluga prijevoza;o) angažuje predstavnika na turističkoj destinaciji, ako na destinaciji nisu angažovana
lica iz tačke 14) ovog stava;p) za pružanje usluge turističkog vodiča ili turističkog pratioca angažuje lice koje
ispunjava uslove utvrđene ovim zakonom;q) da za predstavnika na turističkoj destinaciji angažuje lice koje ispunjava usloveutvrđene ovim zakonom;r) objavi uslove, sadržaj i cijenu svake pojedinačne usluge (viziranje, rezervacije, izleti i
ostalo) koju pruža i pridržava se tih uslova, sadržaja i cijena;s) izda potvrdu o putovanju, račun, kartu ili drugi dokument sa brojem kojim se
potvrđuje prijem uplate;15t) evidentira na propisan način ugovore zaključene sa trećim licima kojima je povjereno
izvršenje usluga iz programa putovanja, ugovore o posredovanju, druge ugovore uvezi sa obavljanjem turističke delatnosti i drugu prateću dokumentaciju;u) dnevno vodi evidenciju prodatih turističkih putovanja na propisan način;v) u svim reklamnim i promotivnim materijalima kao i svim poslovnim dokumentima
vidljivo naznači firmu i sjedište, te identifikacijski broj,z) u svim poslovima postupa sa pažnjom dobrog privrednika.
(2)
Ugovori i dokumentacija iz stava 1. tačka 20.) ovog člana moraju biti na jednom od trislužbena jezika i dva pisma u upotrebi u Federaciji BiH.
(3)
Izuzetno od stava 2. ovog člana ugovori i dokumentacija mogu biti na stranom jeziku,
ali je turistička agencija dužna da obezbijedi njihov prevod, ovjeren od strane ovlašćenog
lica.
(4)
Odredbe ovog člana i čl. 32. i 33. ovog zakona u dijelu programa putovanja, njegove
organizacije i realizacije, otkaza, reklamacije i evidencije i drugo odnose se i na izlete.
Član 35.
(Ispunjavanje uslova za rad turističkih agencija)
Turistička agencija može započeti pružati usluge kada organu uprave nadležnom za (udaljem tesktu: nadležni organ) podnese zahtjev za izdavanje rješenja za obavljanjeturističke djelatnosti i priloži ovjerenu pisanu izjavu kojom garantuje da su ispunjeni
uslovi propisani ovim Zakonom i propisima donesenim na osnovu ovog zakona.
(2)
Ispunjavanje uslova iz stava 1. ovog člana, nadležni organ utvrđuje rješenjem u roku
od 8 dana od dana podnesenog zahtjeva.
(3)
Ako nadležni organ nakon pregleda i kontrole ispunjavanja uslova iz stava (1) ovog
člana utvrdi da postoje nedostaci, odredit će rok turističkoj agenciji za otklanjanje
nedostataka.
(4)
Ako nedostaci iz stava (3) ovog člana ne budu otklonjeni ni u naknadnom roku,nadlženi organ može izricati sankcije.
(1)Član 36.
(Poslovnice turističke agencije)(1)Turistička agencija može imati u svom sastavu poslovnice u kojima se obavlja
registrirana djelatnost u skladu sa propisanim uslovima.
(2)
Odredbe zakona i drugih propisa koje se primjenjuju za turističke agencije, važe i za
poslovnice.
(3)
Turistička agencija koja neposredno prodaje aranžmane i izletničke programe moraimati u svakoj poslovnici najmanje jednog zaposlenog voditelja poslovnice.
(4)
Voditelj poslovnice odgovoran je za rad u poslovnici u skladu sa ovim zakonom.
(5)
Voditelj poslovnice treba da ima državljanstvo Bosne i Hercegovine i da ispunjava
sljedeće uslove:a) da je poslovno sposoban,b) da ima najmanje srednju stručnu spremu,c) da zna najmanje jedan svjetski jezik,16d) da ima položen stručni ispit za voditelja poslovnice i jednu godinu radnog iskustva na
odgovarajućim poslovima u turističkoj agenciji ili drugim odgovarajućim poslovima u
turizmu,e) da mu nije pravosnažnom presudom ili rješenjem o prekršaju izrečena zaštitna mjera
zabrane obavljanja poslova djelatnosti ili službe.
(6) Strani državljanin može obavljati poslove voditelja poslovnice pod uslovom da ima radnu
dozvolu i da ispunjava navedene uslove.
(7) Stručni ispit za voditelja poslovnice polaže se pred ispitnom komisijom koju rješenjem
imenuje Ministar.
(8) Stručni ispit za voditelja poslovnice polaže se prema utvrđenom Ispitnom programu.
(9) Ministar će propisati postupak, način polaganja i ispitni program za stručni ispit za
voditelja poslovnice.
(10) O položenom stručnom ispitu izdaje se uvjerenje.
Član 37.
(Sadržaj zahtjeva za izdavanje rješenja)
Zahtjev turističke agencije za izdavanje rješenja za obavljanje djelatnosti sadrži:a) firmu i sjedište turističke agencije,b) rješenje o upisu u odgovarajući registar,c) identifikacijski broj,d) prijedlog vrste turističke agencije,e) dokaz o pravu vlasništva poslovnog prostora ili ugovor o zakupu poslovnog prostora,f) podatke o veličini i opremljenosti poslovnog prostora,g) podatke o voditelju poslovnice, ako turistička agencija pruža svoje usluge neposredno
korisniku usluge.
Član 38.
(Sadržaj rješenja o ispunjavanju uslova za obavljanje turističke djelatnosti)(1) Rješenje iz člana 35. ovog zakona obavezno sadrži sljedeće:a) firmu i sjedište turističke agencije,b) vrstu turističke agencije,c) identifikacijski broj,d) adresu poslovnice turističke agencije,e) ime i prezime voditelja poslovnice i njegov jedinstveni matični broj,f) vrijeme na koje se izdaje, te druge potrebne podatke.
(2) Svaku promjenu podataka iz stava 1. ovog člana turistička agencija dužna je prijaviti
nadležnom organu u roku od 15 dana od dana nastale promjene.
(3) O promjeni podataka iz stava 2. ovog člana nadležni organ donosi rješenje.
Član 39.
(Način zaključivanja i sadržaj ugovora o realizaciji turističkog paket-aranžmana)

17

(1)
Turistička agencija prodaje turistički paket-aranžman kao kombinaciju dvije ili više
usluga po jedinstvenoj cijeni.
(2)
Izdvojeni obračun ili naplatu pojednih usluga istog turističkog aranžmana ne oslobađa
turističku agenciju od obaveza propisanih ovim zakonom.
(3)
U pogledu načina zaključivanja i sadržaja ugovora o realizaciji turističkih paket–aranžmana, prava i obaveze turističke agencije i korisnika turističke usluge, prava korisnika
turističke usluge u slučaju nerealizacije putovanja, otkaza putovanja od strane agencije iostalih sličnih situacija koja ovaj zakon ne reguliše, primjenjuju se i odgovarajuće odredbezakona koji reguliše oblast zaštite potrošača i obligacione odnose.
(4)
Turistička agencija koja pruža usluge posredstvom interneta posluje u skladu sa ovim
zakonom i propisima donesenim na osnovu ovog zakona, kao i u skladu sa zakonom kojim seuređuje elektronsko poslovanje.
(5)
Ministar Pravilnikom propisuje uslove za pružanje usluga elektronskog poslovanja
turističke agencije.
Član 40.
(Opći uslovi putovanja)(1)
Za obavljanje poslova iz člana 33.ovog zakona turistička agencija je dužna da utvrdi
opće uslove putovanja.
(2)
Općim uslovima putovanja bliže se uređuju prava i obaveze turističke agencije kao i
prava i obaveze korisnika turističke usluge u skladu sa ovim zakonom.
(3)
Opći uslovi putovanja sadrže:a) pravo organizatora putovanja (turističke agencije) na naknadu učinjenih troškova ako
je putnik odustao od ugovora zbog okolnosti koje nije mogao izbjeći ili otkloniti i koje bi
da su postojale u vrijeme zaključenja ugovora predstavljale opravdan razlog da ne
zaključi ugovor, pravo na naknadu učinjenih troškova kada je putnik obezbijedio
odgovarajuću zamjenu ili je zamjenu našao sam organizator, kao i odgovornost
organizatora putovanja kada izvršenje usluga povjeri trećim licima;b) prava putnika za slučaj otkaza putovanja;c) uslove za izmjenu ugovorene cijene putovanja;d) informaciju o sadržaju jemstva (garanciji) za osiguranje od odgovorosnti za pričinjenuštetu korisniku turističke usluge putovanja, odnosno informacije o osiguranim
slučajevima i instrumentima obezbjeđenja, kao i načinu njihovog aktiviranja;e) postupak, rokove i obaveze organizatora putovanja u vezi sa reklamacijom putnika
zbog otkaza putovanja, neizvršenja ili nepotpunog izvršenja usluga obuhvaćenih
programom putovanja.
(4) Tekst općih uslova putovanja, program putovanja i potvrda o putovanju, mora da budeštampan slovnim znacima i brojevima koji su jednake veličine ali ne manjim od standardne
veličine slova 12, a podaci iz stava 3. tačka 4) ovog člana posebno uokvireni.
(5) Na situacije i pitanja koja nisu posebno uređena ovim zakonom primenjuju seodgovarajuće odredbe zakona kojim se uređuju obligacioni odnosi, zakona kojim se uređuje
zaštita potrošača i zakona kojim se uređuje zaštita konkurencije.
18Član 41.
(Program putovanja, prospekt ili katalog)(1) Za realizaciju pojedinačnog turističkog paket aražmana ili izleta, agencija je dužna daobezbijedi Program putovanja, prospekt ili katalog (u štampanoj ili elektronskoj formi), koji
obavezno lično uručuje putniku prije zaključivanja ugovora o aranžmanu, a koji trebasadržavati:a) poslovno ime i sjedište, naziv i broj dozvole za rad organizatora turističkog putovanja;b) broj licence za organizaciju turističkog putovanja;c) mjesto, datum i vrijeme početka i završetka putovanja (odredište), opis plana
putovanja ( itinerer), opis odredišta putovanja i periode boravka sa datumima ako je
boravak organizovan u dijelovima odnosno ukupan broj dana i noćenja u aranžmanu;d) podatke o vrsti prevoza i svojstvima prevoznog sredstva koje se koristi;e) podatke o smještajnom objektu (vrsta i naziv, lokacija i kategorija prema važećim
propisima zemlje u kojoj se objekat nalazi i sadržaje koje objekat ima) odnosno podatke oopremljenosti smještajne jedinice (soba, apartman, studio), opremljenost i nivo komfora i
usluga i ostale karakteristike;f) podatke o broju noćenja, vrsti i broju usluga i ukupnom broju dana turističkog
putovanja;g) broj, vrstu i način usluživanja obroka kao karakteristike jela i ishrane;h) ukupnu cijenu putovanja i usluge koje su obuhvaćene tom cijenom;i) iznos takse i naknade koje se odnose na određene usluge, a koje nisu uključene u cijenu
putovanja (pristajanje, ukrcavanje, takse u pristaništima i na aerodromima, boravišne
takse i slično);j) način i dinamiku plaćanja putovanja;k) posebne obaveze putnika koje su uslov za realizaciju putovanja (zdravstvene, carinske
i granične formalnosti, administrativne i vizne, kao i dokumenta i rokovi neophodni za
pribavljanje viza);l) minimalni broj putnika, ako je to uslov za realizaciju putovanja i krajnji rok za
obaveštavanje putnika za slučaj otkazivanja.
(2) Organizator putovanja (turistička agencija) dužan je da opće uslove putovanja i program
putovanja uruči putniku neposredno ili elektronskim putem istovremeno sa izdavanjem
potvrde o putovanju. Putnik svojim potpisom ili elektronskim putem, potvrđuje prijem općih
uslova putovanja, programa putovanja i potvrde o putovanju.

19

(3) Na izdavanje potvrde o putovanju primenjuju se opće odredbe zakona kojim se uređuju
obligacioni odnosi.
(4) Potvrda o putovanju mora da sadrži podatke o garanciji putovanja sa podacima potrebnim
za njeno aktiviranje, kao i podatke o licu ovlaštenom za prijem reklamacija za vreme trajanja
turističkog putovanja (ime i prezime, kontakt telefon, e-mail adresa i dr.).
(5) Organizator putovanja dužan je da za sve vrijeme trajanja turističkog putovanja omogući
putniku jednostavan i pristupačan način obraćanja licu ovlaštenom za prijem reklamacija.
(6) Organizator putovanja može da prodaje turističko putovanje preko posrednika sa kojim
ima zaključen ugovor o posredovanju.
(7) Na ostale obaveze agencije u vezi sa programom putovanja primjenjuju se odredbezakona koji reguliše zaštitu potrošača.
(8) Turistička agencija koja pruža usluge aranžmana, izletničkog program ili transfera putnikadužna je koristiti prijevozna sredstva kao i ugostiteljske usluge registriranih davaoca usluga ukojima su putnici i prtljaga osigurani.
Član 42.
(Obaveze turističke agencije kod pružanja usluga prevoza korisniku usluge)(1)Turistička agencija je obavezna da prevoz korisnika turističkih usluga obavlja
sopstvenim prevoznim sredstvima ili prevoznim sredstvima u vlasništvu drugih prevoznika
registrovanih za obavljanje djelatnosti prevoza putnika.
(2)
Kada turistička agencija obavlja prevoz korisnika turističke usluge prevoznim
sredstvima u vlasništvu drugih prevoznika, obavezna je da sačini ugovor o međusobnim
pravima i obavezama.
(3)
Odredba stava 1.ovog člana ne odnosi se na prevozna sredstva kojima se obavlja
linijski prevoz korisnika turističkih usluga iz mjesta polaska i dolaska, do odredišta i nazad.

Član 43.
(Obaveze turističke agencije kod realizovanja poslovnog aranžmana)(1)da:Prilikom obavljanja poslova iz člana 33. ovog zakona, turistička agencija je obaveznaa) zaključi ugovor o organizaciji putovanja (turistički paket–aranžman) sa korisnikom
turističke usluge, ukoliko ovim zakonom nije drugačije propisano;b) da se pridržava utvrđenih cijena i sadržaja usluga, te svih uslova navedenih u općim
uslovima putovanja i programa putovanja;c) vodi knjigu utisaka i dostavi nadležnom federalnom tržišnom inspektoratu prigovor
korisnika turističke usluge u roku od pet dana od dana njegovog izjavljivanja;d) evidentira na propisan način ugovore zaključene sa trećim licima kojima je povjereno
izvršenje usluga iz programa putovanja;
20e) izda korisniku turističke usluge potvrdu o putovanju;f) na zahtjev korisnika usluga izjasni se o svojstvu u kojem nastupa i obimu ovlaštenja,
ako zastupa druge turističke agencije;g) uruči korisniku turističke usluge opće uslove putovanja i program putovanja u
printanoj formi ili elektronski;h) ponudi korisniku turističke usluge osiguranje od posljedica nesrećnog slučaja,povrede, smrti, oštećenja ili gubitka prtljaga, dobrovoljno zdravstveno osiguranje za
vrijeme putovanja i boravka u inostranstvu, osiguranje od otkaza putovanja;i) angažuje tokom putovanja najmanje jednog turističkog vodiča ili turističkog pratioca
koji govori jezik grupe za koju se aranžman organizuje i to za grupu od deset do 50
korisnika turističke usluge, te najmanje jednog na svakih sljedećih 50 korisnika
turističkih usluga, odnosno najmanje jednog turističkog vodiča ili turističkog pratiocana svaki dvospratni autobus (double decker);j) koristi usluge ovlašćenog turističkog vodiča, turističkog pratioca i turističkog
animatora koji ispunjava uslove iz ovog zakona;k) kao poslovnu tajnu čuva podatke o korisniku turističke usluge, koje ne možedostavljati drugom licu bez izričitog odobrenja korisnika;l) na propisan način evidentira ugovore o alotmanu, posredničke ugovore, kao i ostaleuobičajene ugovore u agencijskom poslovanju;m) poštuje propisane uslove iz ovog zakona u zavisnosti od vrste agencije.
(2)
Izuzetno od stava 1. tačka a) ovog člana, u slučaju organizacije grupnih putovanja kao
što su učeničke i studentske ekskurzije, organizator turističkog putovanja je obavezan dazaključi ugovor o organizaciji ekskurzije sa vaspitno-obrazovnom, odnosno nastavnom
ustanovom u čije ime se organizuje ekskurzija.
(3)
Ugovor iz stava 2. ovog člana sadrži sve elemente ugovora o organizaciji putovanja(turistički paket-aranžman), s tim da korisnici usluga grupnih putovanja (učenici i studenti),
imaju ista prava i obaveze kao i korisnici turističkih usluga iz turističkog paket-aranžmana
prema ovom zakonu, zakonu o zaštiti potrošača i zakonu o obligacionim odnosima.
(4)
Uz ugovor iz stava 2. ovog člana obavezno se prilaže ovjereni spisak korisnika usluga
grupnog putovanja.
(5)
Ministar Pravilnikom propisuje oblik i način vođenja knjige utisaka agencije, kao ioblik, sadržaj i način vođenja evidencije ugovora zaključenih sa trećim licima kojima je
povjereno izvršenje usluga iz programa putovanja, odnosno ugovora o alotmanu,
posredničkih ugovora, kao i ostalih uobičajenih ugovora u agencijskom poslovanju.
Član 44.
(Vrste turističkih agencija)(1)Prema vrsti poslova koje obavljaju turističke agencije mogu biti:a) turističke agencije organizatori turističkog putovanja (u daljem tekstu: organizator
putovanja);b) turističke agencije posrednici u prodaji turističkog putovanja (u daljem tekstu:
posrednik/subagent).

(2) Ministar će propisati minimalno - tehničke uslove koje moraju ispunjavati turističkeagencije iz stava 1. ovog člana i način na koji mogu pružati svoje usluge.

21(3) Turistička agencija smije pružati samo one usluge za koje ispunjava uslove propisane
ovim zakonom i propisom donesenim na osnovu stava 2. ovog člana.
Član 45.
(Organizator turističkog putovanja)(1)
Organizator turističkog putovanja je privredno društvo koje prodaje svoje turističke
paket-aranžmane ili izlete posrednicima u organizaciji putovanja ili ih neposredno prodaje
krajnjim korisnicima turističkih usluga, te prodaje ili nudi na prodaju turistički paketaranžman ili izlet drugog organizatora turističkog putovanja, odnosno obavlja sve poslove izčlana 33. ovog zakona.
(2)
Poslove organizatora turističkog putovanja iz stava 1. ovog člana može da obavlja
privredno društvo koje ispunjava uslove za obavljanje turističke djelatnosti, koje ima
obezbijeđeno jemstvo za organizaciju turističkog putovanja i koje ima zaposleno najmanje tri
lica, od toga najmanje dva lica u punom radnom vremenu sa:a) VSS- VII stepen stručne spreme ili prvi, drugi ili treći ciklus Bolonjskog sistema
obrazovanja;b) najmanje jednom godinom radnog iskustva na odgovarajućim poslovima uturističkoj agenciji ili na drugim poslovima u turizmu,c) znanjem najmanje jednog stranog jezika.
(3)
Organizator turističkog putovanja dužan je da za organizaciju turističkih paketaranžmana ili izleta osigura jemstvo u obliku bankarske garancije, garantnog pologa, odnosno
police osiguravajućeg društva u iznosu od 30.000 KM radi:a) naknade troškova u iznosu plaćene cijene putovanja ukoliko u slučaju insolventnosti
ili stečaja agencije ne dođe do realizacije ugovorenih usluga,b) naknade troškova koji su nastali zbog platne nemogućnosti ili stečaja agencije za
povratak korisnika turističke usluge u mjesto polaska,c) naknade štete koja nastane korisniku turističke usluge neispunjenjem, djelimičnim
ispunjenjem ili neurednim ispunjenjem obaveza organizatora putovanja koje suodređene općim uslovima putovanja i programom putovanja.
(4)
Ako je polica osiguranja ili bankarska garancija izdata sa rokom važenja kraćim odroka važenja Licence, organizator turističkog putovanja obavezan je Ministarstvu dostaviti
novu policu osiguranja ili bankarsku garanciju za naredni vremenski period, najkasnije 15
dana prije isteka roka važenja postojeće police osiguranja ili bankarske garancije.
(5)
Organizator turističkog putovanja dužan je da jemstvo za organizaciju putovanja
posjeduje za sve vrijeme trajanja Licence.
Član 46.
(Uslovi za organizaciju turističkih paket-aranžmana)(1)
Izuzetno od člana 45. ovog zakona organizator turističkog putovanja registrovan kao
privredno društvo koji organizuje i realizira svoje turističke paket-aranžmane ili izlete na
području Federacije, odnosno Bosne i Hercegovine, neposredno ih prodaje ili nudi na prodaju
korisnicima turističkih usluga (rezidentima ili nerezidentima), odnosno obavlja poslove iz22člana 32. ovog zakona koji se odnose isključivo na receptivni ili domaći turizam, može daobavlja te poslove ukoliko obezbijedi jemstvo za organizaciju turističkog putovanja i ima
zaposleno najmanje jednu osobu sa punim radnim vremenom sa završenim VSS- VIIstepenom stručne spreme ili prvi, drugi ili treći ciklus Bolonjskog sistema obrazovanja;(2)
Organizator turističkog putovanja iz stava 1. ovog člana dužan je da za organizaciju
turističkih paket-aranžmana ili izleta osigura jemstvo u obliku bankarske garancije, garantnog
pologa, odnosno polise osiguravajućeg društva u iznosu od 20.000 KM radi:a) naknade troškova u iznosu plaćene cijene putovanja ukoliko u slučaju insolventnosti
agencije ili stečaja ne dođe do realizacije ugovorenih usluga,b) naknade troškova koji su nastali zbog platne nemogućnosti ili stečaja agencije za
povratak korisnika turističke usluge u mjesto polaska,c) naknade štete koja nastane korisniku turističke usluge neispunjenjem, djelimičnim
ispunjenjem ili neurednim ispunjenjem obaveza organizatora putovanja koje su određene
općim uslovima putovanja i programom putovanja.
(3) Ako je polica osiguranja ili bankarska garancija izdata sa rokom važenja kraćim od rokavaženja Licence, organizator turističkog putovanja obavezan je Ministarstvu dostaviti novu
policu osiguranja ili bankarsku garanciju za naredni vremenski period, najkasnije 15 danaprije isteka roka važenja postojeće police osiguranja ili bankarske garancije.
(4) Organizator turističkog putovanja iz stava 1. ovog člana dužan je da jemstvo za
organizaciju putovanja posjeduje za sve vrijeme trajanja licence.
(5) Korisnik jemstva iz člana 45. stav 3. ovog zakona i iz stava 2. ovog člana je korisnik
turističke usluge koji u skladu sa zakonom ima pravo na naknadu troškova ili štete, u slučaju:a) kada je izmirio troškove nužnog smještaja, ishrane i povrataka sa putovanja u mjesto
polaska u zemlji i inozemstvu,b) neispunjenja, djelimičnog ispunjenja ili neurednog ispunjenja obaveza organizatora
turističkog putovanja koje su određene općim uslovima putovanja i programom
putovanja.
(6)
Ministar pravilnikom propisuje bliže uslove i kriterijume za izdavanje jemstva
organizatora turističkog putovanja i subagenta, način aktiviranja jemstva, kao i ostala pitanja
u vezi sa obezbjeđenjem jemstva organizatora turističkog putovanja.
Član 47.
(Obaveze organizatora turističkog putovanja u slučaju otkaza aranžmana)(1)
U slučaju otkaza turističkog paket-aranžmana ili izleta od strane organizatora
turističkog putovanja, isti je obavezan korisniku turističke usluge vratiti uplaćena sredstva za
otkazano putovanje u skladu sa zakonom i općim uslovima putovanja.
(2)
U slučaju neizvršenja, djelimičnog ili nepotpunog izvršenja usluga obuhvaćenih
programom putovanja, organizator turističkog putovanja dužan je da korisniku turističke
usluge vrati razliku između ugovorene cijene putovanja i cijene putovanja snižene srazmjerno
neizvršenju, djelimičnom ili nepotpunom izvršenju usluga.
23

(3)Organizator turističkog putovanja dužan je da vrati sredstva iz st. 1. i 2. ovog člana, uroku koji je određen općim uslovima putovanja, odnosno programom putovanja koji ne možebiti duži od 15 dana od dana otkaza putovanja, odnosno od dana podnošenja osnovanog
prigovora korisnika turističke usluge.
Član 48.
(Oslobađanje od odgovornosti organizatora turističkog putovanja)(1)
Organizator turističkog putovanja nije odgovoran korisniku turističke usluge za
nastalu štetu iz člana 46.ovog zakona ako:a) se utvrđeni propusti u neispunjavanju ugovorenih usluga pripisuju u krivicu korisnika
turističke usluge;b) su propusti nastali djelovanjem više sile ili nekim drugim događajem koje organizator
turističkog putovanja nije mogao da predvidi ili otkloni i pored dužne pažnje, u koje
slučajeve se ne ubraja prebukiranje.
Član 49.
(Licenca za organizaciju turističkog putovanja)(1)
Organizator turističkog putovanja može obavljati djelatnost organizacije putovanja iz
čl. 45. i 46. ovog zakona, ukoliko ispunjava uslove utvrđene ovim zakonom i ako od
Ministarstva pribavi i Licencu za organizaciju turističkog putovanja (u daljem tekstu:
Licenca).
(2)
U postupku izdavanja Licence, Ministarstvo utvrđuje da li je organizator turističkog
putovanja registrovan za obavljanje predmetne djelatnosti, odnosno da li su ispunjeni uslovi
propisani ovim zakonom i propisima donesenim na osnovu ovog zakona koji se odnose na
ispunjenost minimalno-tehničkih uslova u pogledu poslovnih prostorija, uslove u pogledu
zaposlenih, obezbjeđenje jemstva, sadržaja općih uslova putovanja i njihovu usklađenost sa
zakonom, uslova u pogledu izricanja zaštitnih mjera protiv odgovornog lica organizatora
turističkog putovanja, kao i drugih uslova za rad organizatora turističkog putovanja koji setiču solventnosti i kvaliteta rada organizatora putovanja, u skladu sa ovim zakonom i
propisima donesenim na osnovu ovog zakona.
(3)
Uz zahtjev za izdavanje Licence, ovlašćeno lice organizatora turističkog putovanja
podnosi sljedeću dokumentaciju:a) rješenje o upisu u sudski registar;b) ovjerenu kopiju rješenja nadležnog organa kojim se odobrava obavljanje djelatnosti
organizatora turističkog putovanja,c) potvrdu nadležnog suda da nad organizatorom turističkog putovanja nije otvoren
postupak stečaja ili likvidacije,d) potvrdu nadležnog suda da organizatoru turističkog putovanja nije izrečena zaštitna
mjera zabrane obavljanja djelatnosti, niti je odgovornom licu organizatora turističkog
putovanja izrečena zaštitna mjera zabrane obavljanja poziva, djelatnosti ili dužnosti,

24e) rješenje Poreske uprave Federacije BiH o određivanju jedinstvenog identifikacionog
broja ili uvjerenje Uprave za indirektno oporezivanje o određivanju PDV broja,f) odluku o osnivanju i upisu u registar poslovne jedinice,g) adrese poslovnih jedinica organizatora turističkog putovanja,h) kopiju akta o organizaciji i sistematizaciji radnih mjesta ili izvod iz tog akta i spisak
zaposlenih koji rade na poslovima organizovanja turističkih putovanja,i) dokaz o ispunjenosti zakonskih uslova u pogledu zaposlenih organizatora turističkog
putovanja i uvjerenje o položenom stručnom ispitu za voditelja poslovnice,j) dokaz o registraciji obveznika doprinosa obaveznog osiguranja koji izdaje Poreska
uprava Federacije BiH,k) opće uslove putovanja sačinjene u skladu sa članom 40. ovog zakona i ovjerene odorganizatora turističkog putovanja,l) spisak realizovanih turističkih paket-aranžmana ili izleta u prethodnom periodu koji jeovjeren od odgovornog lica organizatora turističkog putovanja,lj) dokaz o posjedovanju jemstva iz člana 45. stav 3. i člana 46. stav 2. ovog zakona im) dokaz o obavljanju poslova posrednika iz člana 45. stav 5. ovog zakona.
(4)
Ministar Pravilnikom propisuje oblik, sadržaj i način vođenja Registra izdatih licenciorganizatora putovanja.
Član 50.
( Rok za izdavanje Licence)(1)
Ministarstvo izdaje Licencu u formi rješenja, najkasnije u roku od 8 dana od dana
podnošenja potpunog zahtjeva organizatora turističkog putovanja.
(2)
Rješenje iz stava 1. ovog člana je konačno i protiv istog nije dozvoljena žalba ali semože pokrenuti upravni spor.
(3)
Podnosilac zahtjeva za izdavanje Licence snosi troškove postupka koji se plaćaju
prilikom podnošenja zahtjeva za izdavanje Licence.
(4)
Troškovi postupka iz stava 5. ovog člana uplaćuju se u korist budžeta Federacije BiH.
(5)
Na sva pitanja koja se odnose na postupak izdavanja Licenci koja ovim zakonom nisu
posebno uređena, primjenjuju se odgovarajuće odredbe zakona koji reguliše upravni
postupak.
(6)
Ministarstvo vodi Registar izdatih Licenci organizatorima turističkog putovanja.
(7)
Ministar Pravilnikom propisuje bliže uslove i postupak za izdavanje Licenceorganizatorima turističkog putovanja, odnosno uslove u pogledu obezbjeđenja jemstva
agencije.

25Član 51.
( Prestanak važenja Licence)(1)

Licenca prestaje da važi:a) brisanjem iz Registra organizatora turističkog putovanja na osnovu zahtjeva nosioca
licence,b) podjelom organizatora turističkog putovanja kao nosioca licence, na dva ili više
društava ili prestankom postojanja organizatora turističkog putovanja, u skladu sazakonom koji reguliše privredna društva.

(2)
Rješenje o prestanku važenja Licence donosi Ministar.
(3)
Rješenje iz stava 2. ovog člana je konačno i protiv njega nije dozvoljena žalba, ali se
protiv takvog rješenja može pokrenuti upravni spor.
Član 52.
( Oduzimanje licence)(1)
Ministar donosi rješenje o oduzimanju Licence organizatoru turističkog putovanja ako
se nakon izdavanja Licence ili u postupku revizije ili inspekcijskog nadzora utvrdi:a) da je organizator turističkog putovanja prestao da ispunjava uslove iz čl. 29, 45, 46. i
49. ovog zakona,b) da organizator turističkog putovanja za vrijeme važenja Licence posluje bez važećeg
jemstva iz člana 45. stav 3. i člana 46. stav 2. ovog zakona;c) da organizator turističkog putovanja za vrijeme važenja Licence organizuje izvođenje
ekskurzija bez obezbjeđenja bankarske garancije iz člana 45. ovog zakona;d) da su usljed neizvršenja ili djelimičnog izvršenja općih uslova putovanja ili programa
putovanja greškom organizatora putovanja, u skladu sa uzansama, nastupile težeposljedice po korisnika turističke usluge (ugrožavanje zdravlja, nije obezbijeđen
smještaj ili povratak u zemlju, korisnici turističke usluge su zadržani na putovanju
duže nego što je predviđeno programom putovanja i slično);e) da organizator turističkog putovanja nudi ili prodaje programe putovanja bez ugovora
o organizaciji putovanja ili bez ugovora o organizaciji ekskurzije iz člana 41. ovog
zakona ili protivno ugovoru sa trećim licima kojima je povjerio izvršenje usluga iz tog
programa putovanja (prevoz, broj ležajeva u određenom objektu):f) da je organizator turističkog putovanja otkazao putovanje korisniku turističke usluge
a u zakonskom roku nije izvršio vraćanje uplaćenih sredstava;g) da je organizatoru turističkog putovanja u periodu važenja Licence dva puta u roku od
godinu dana izrečena novčana kazna za prekršaj zbog neizvršavanja obaveza iz čl. 40,
41, 42. i 43. ovog zakona;h) da organizator turističkog putovanja posluje u suprotnosti sa odredbom člana 46. stav
4. i člana 47. stav 3. ovog zakona;i) da je Licenca organizatoru turističkog putovanja izdata na osnovu neistinitih
podataka;j) da organizator turističkog putovanja nije prodao nijedan spostveni turistički paketaranžman posrednicima u organizaciji putovanja (subagentima) ili krajnjimkorisnicima turističkih usluga u toku jedne poslovne godine.

26

(2)
Organizator turističkog putovanja kome je oduzeta Licenca može da obavlja
djelatnost posrednika, ako ispunjava propisane uslove za obavljanje te djelatnosti, u skladu saovim zakonom.
(3)
Organizator turističkog putovanja kome je oduzeta Licenca nema pravo podnijeti
zahtjev Ministarstvu za dobijanje Licence prije isteka roka od jedne godine od dana prijema
rješenja o oduzimanju Licence.
(4)
Rješenje iz stava 1. ovog člana je konačno i protiv istog nije dozvoljena žalba ali semože pokrenuti upravni spor pred sudom.
Član 53.
( Posrednik aranžmana/subagent)(1)
Posrednik aranžmana/subagent (u daljem tekstu: posrednik) je agencija koja po
pravilu prodaje ili nudi na prodaju turistički paket-aranžman ili izlet organizatora turističkog
putovanja, odnosno obavlja poslove iz člana 33. stav 1. t. 3. do 13 ovog zakona.
(2)
Poslove posrednika može da obavlja privredno društvo ili obrtnik upisan u registar za
vršenje tih usluga, koje ima obezbijeđeno jemstvo za posredovanje u organizaciji turističkog
putovanja i koje ima zaposleno najmanje jedno lice u punom radnom vremenu.
(3)
Posrednik je dužan da za turističko putovanje u kojem posreduje u organizaciji
obezbijedi i jemstvo u obliku bankarske garancije, odnosno police osiguravajućeg društva ili
garantnog pologa u iznosu od 10.000 KM radi naknade štete korisniku turističke usluge uskladu sa ovim zakonom.
(4)
Sredstva garantnog pologa za koja nije nastala zakonska obaveza isplate korisniku
turističke usluge, zbog potpunog ili djelimičnog neizvršenja programa putovanja, posrednikmože da koristi za potrebe tekućeg poslovanja, s tim da ih najkasnije do posljednjeg dana
tekućeg mjeseca nadoknadi i prenese na račun za posebne namjene.

Član 54.
(Usluge koje pruža posrednik)(1)
Posrednik nudi i prodaje samo turistička putovanja organizatora putovanja sa kojim
ima zaključen posrednički ugovor o putovanju.
(2)
Kada posrednik nudi na prodaju i prodaje aranžman organizatora turističkog
putovanja, dužan je da u programu putovanja i u ugovoru zaključenim sa korisnikom
turističke usluge naznači svojstvo u kome nastupa, navede poslovno ime i broj Licence ilirješenja organizatora turističkog putovanja, kao i da korisniku turističke usluge stavi na
raspolaganje program i opće uslove organizatora turističkog putovanja u pisanoj formi.
(3)
Posrednik je dužan da nudi i prodaje turistička putovanja pod istim uslovima kao iorganizator turističkog putovanja.
(4)
Posrednik je zajedno sa organizatorom turističkog putovanja solidarno odgovoran
korisniku turističke usluge za izvršenje ugovora, kao i za štetu nastalu zbog neizvršenja
ugovora.
Član 55.
(Turistička putovanja za sopstvene potrebe)27

(1) Sindikalne, ferijalne, studentske, vjerske i ostale organizacije, ustanove socijalne idječije zaštite, druge ustanove i javne službe, organi uprave, udruženja penzionera,
kao i ostala udruženja mogu radi ostvarivanja svojih ciljeva i zadataka propisanih
statutom, organizovati jednodnevno ili višednevno putovanje sa pružanjem usluga ili
bez pružanja usluga smještaja samo za svoje članove, odnosno za zaposlena lica, bez
svrhe sticanja dobiti.
(2) Subjekti iz stava 1. ovog člana mogu da koriste isključivo usluge prevoznika i dakoriste samo ona prevozna sredstva u kojima su korisnici turističke usluge i prtljag
osigurani.
(3) Putovanje iz stava 1. ovog člana ne može se javno oglašavati i reklamirati, osim
davanja obavještenja članovima subjekata iz stava 1. ovog člana u internim glasilima.
(4) Subjekti iz stava 1. ovog člana dužni su da najkasnije tri radna dana prije putovanja
prijave svako putovanje nadležnom tržišnom inspektoratu.

VI -TURISTIČKI VODIČ, TURISTIČKI PRATILAC, TURISTIČKI ANIMATOR
Član 56.
(Turistički vodič)(1) Turistički vodič je fizičko lice koje korisnicima turističkih usluga pokazuje i stručno
objašnjava, po unaprijed utvrđenom programu, prirodne, kulturno-istorijske,arheološke, etnografske, ekonomska dostignuća mjesta, društveno-političke i druge
turističke znamenitosti.
(2) Uslugama turističkog vodiča, u smislu ovog zakona, ne smatraju se poslovi
pokazivanja, stručnog objašnjavanja ili davanja informacija koje obavlja stručno lice
unutar poslovnog prostora u kome radi (muzej, galerija i sl.), u nacionalnimparkovima i drugim zaštićenim prirodnim dobrima ili spomenicima kulture, stručni
radnik turističke agencije koji prati turističku grupu iz mjesta u mjesto, planinski
vodiči, speleološki vodiči, vodiči u lovu i ribolovu i u ostalim oblicima turizma izovog zakona, kao i vođa ili pratilac izleta ili školskih ekskurzija (u daljem tekstu:
specijalizovani vodiči).
(3) Specijalizovani vodiči za obavljanje poslova iz člana 2. ovog člana ne moraju imatipoložen stručni ispit za sticanje zvanja turističkog vodiča, u skladu sa ovim zakonom.
Član 57.
( Uslovi za sticanje zvanja turističkog vodiča)(1) Za sticanje zvanja turističkog vodiča potrebno je da fizičko lice ispuni sljedeće
uslove:1. da je državljanin Federacije BiH, odnosno Bosne i Hercegovine,
2. da ima poslovnu sposobnost,
3. da ima najmanje završeno srednje obrazovanje u četvorogodišnjem trajanju,
4. da ima aktivno znanje jednog stranog jezika,
5. da ima položen stručni ispit za sticanje zvanja turističkog vodiča,28

6. da mu pravosnažnom presudom ili rješenjem o prekršaju nije izrečena zaštitna
mjera zabrane obavljanja poslova turističkog vodiča, dok ta mjera traje,
7. da udovoljava propisanim zdravstvenim uslovima.
(2) Strani državljanin može pružati usluge turističkog vodiča pod uslovom da ima radnu
dozvolu, da ispunjava uslove iz stava 1. tač. 2. do 7. ovog člana.
Član 58.
(Stručni ispit za turističkog vodiča)(1) Stručni ispit za sticanje zvanja turističkog vodiča, u skladu sa ovim zakonom, polaže
se za područje Federacije BiH.
(2) Ministar pravilnikom propisuje Program i način polaganja stručnog ispita za sticanje
zvanja turističkog vodiča, sadržaj i način vođenja evidencija lica koja su položila ispit
za turističkog vodiča, sadržaj uvjerenja o položenom stručnom ispitu za sticanje
zvanja turističkog vodiča, kao i obrazac i izgled iskaznice i zastavice turističkog
vodiča i način njenog izdavanja i upotrebe.
(3) Lice iz stava 1. ovog člana polaže stručni ispit za sticanje zvanja turističkog vodiča za
područje Federacije BiH pred komisijom koju rješenjem formira Ministar, u skladu sa
programom polaganja stručnog ispita za sticanje zvanja turističkog vodiča za područje
Federacije BiH.
(4) Troškove polaganja stručnog ispita kao i troškove izdavanja uvjerenja i iskaznicesnosi lice koje polaže stručni ispit.
(5) Ministarstvo izdaje uvjerenje o položenom stručnom ispitu za sticanje zvanja
turističkog vodiča za područje Federacije BiH i vodi evidenciju lica koja su položila
ispit za turističkog vodiča.
(6) Protiv odbijajućeg rješenja nadležnog organa dozvoljena je žalba Ministarstvu u roku
od 15 dana od dana njegovog donošenja.
Član 59.
(Podučje pružanja usluga turističkog vodiča)(1) Lice koje je položilo stručni ispit iz prethodnog člana može da pruža usluge
turističkog vodiča na području Federacije BiH, uz ispunjenje drugih uslova potrebnih
za obavljanje ove djelatnosti.
Član 60.
(Obaveze turističkog vodiča)(1) Pri obavljanju poslova, turistički vodič mora na vidljivom mjestu nositi iskaznicu izastavicu turističkog vodiča.
(2) Pri obavljanju poslova turistički vodič je dužan kod sebe imati rješenje za obavljanje
djelatnosti.
29Član 61.
(Prestanak važenja rješenja za pružanje usluga turističkog vodiča)(1) Rješenje za pružanje usluga turističkog vodiča prestaje da važi:a) odjavom – danom navedenim u odjavi ili danom podnošenja odjave nadležnom organu, stim što se pružanje usluga ne može odjaviti unatrag,b) ako turistički vodič prestane da ispunjava jedan od propisanih uslova iz čl. 57.ovog
zakona,c) ako se utvrdi da je rješenje zasnovano na neistinitim podacima ili lažnim dokumentima.
(2) O prestanku važenja odobrenja iz stava 1. ovog člana nadležni organ donosi posebno
rješenje protiv kojeg se može pokrenuti upravni spor.
Član 62.
( Turistički pratilac)(1) Turistički pratilac je fizičko lice koje obavlja operativno-tehničke poslove u vođenju i
praćenju turističke grupe, te daje turistima osnovna saopštenja o svrsi putovanja.
Član 63.
( Uslovi za sticanje zvanja turističkog pratioca)(1) Za sticanje zvanja turističkog pratioca potrebno je da fizičko lice ispuni uslove izčlana 57. stav 1. tačka 1. do 4. ovog zakona kao i da posjeduje potrebna stručna
znanja.
(2) Uslove iz stava 1. ovog člana utvrđuje odgovorno lice turističke agencije.
Član 64.
( Turistički animator )(1) Turistički animator je lice koje planira i ostvaruje programe provođenja slobodnog
vremena turista koje se odnose na sportsko-rekreativne, zabavne i kulturno-društvenesadržaje.
(2) Uslove za obavljanje poslova turističkog animatora utvrđuje odgovorno lice turističkeagencije.
Član 65.
( Postupanje u skladu sa zakonom i uzansama u turizmu)(1) Turistički vodič, turistički pratilac i turistički animator dužni su da pružaju usluge
savjesno i stručno u skladu sa odredbama ovog zakona i uzansama u turizmu.

VII USLUGE U TURIZMU

30

Član 66.
( Turističke usluge)(1) Turističke usluge u smislu ovog zakona su: turističke usluge u seoskom turizmu,
turističke usluge u lovno-ribolovnom turizmu, turističke usluge na vodama, turističke
usluge koje uključuju sportsko-rekrativne aktivnosti, ostale turističke usluge iturističke usluge koje se mogu pružati u zdravstvenom, kulturnom, kongresnom,omladinskom, planinskom, vjerskom, banjskom i u ostalim oblicima turizma.
(2) Turističke usluge u zdravstvenom i banjskom turizmu pružaju se u skladu sa
posebnim propisima.
(3) Turističke usluge iz stava 1. ovog člana mogu pružati pravna lica ili obrtnici ukolikonije drugačije regulisano u posebnim propisima.
(4) Usluge u kongresnom turizmu u smislu ovog zakona predstavljaju skup turističkih
usluga u vezi sa organizovanjem naučnih, političkih, stručnih, kulturnih i drugih
skupova, prihvat i smještaj učesnika, priređivanje kulturno-zabavnih i drugih
manifestacija u vezi sa organizacijom slobodnog vremena učesnika, kao i priređivanje
pratećih priredbi (izložbe, prezentacije proizvoda, prodaja proizvoda i slično).
(5) Usluge u omladinskom turizmu, u smislu ovog zakona, predstavljaju organiziranje iprovođenje boravka turista u hostelima ili drugim objektima koji su predviđeni za
omladinu, kao što su studentski i omladinski domovi, kampovi, kao i organiziranje
kulturno-zabavnih, muzičkih, edukativnih i drugih programa i sadržaja koji su u vezi
sa boravkom omladine.
Član 67.
( Turističke usluge u seoskom turizmu)(1) Seoski turizam, u smislu ovog zakona je boravak i smještaj turista u domaćinstvu,
koje je organizirano kao turističko seoska privreda (seosko domaćinstvo) radi odmora
i rekreacije.
(2) Turističke usluge u seoskom turizmu naročito su: iznajmljivanje konja za jahanje,
zaprega, škola jahanja, lov i ribolov, organiziranje branja plodova i gljiva, berba voća
i povrća, ubiranje ljetine, foto safari i slične aktivnosti u seoskom domaćinstvu.
(3) Turističke usluge iz stava 1. ovog člana može pružati vlasnik seoskog domaćinstva sačlanovima svoje porodice ukoliko ispuni uslove propisane ovim zakonom i drugim
propisima.
(4) Ministar će pravilnikom propisati način i uslove za pružanje usluga iz stava 1. ovog
člana, te postupak i uslove za pribavljanje odobrenja za obavljanje tih usluga.
Član 68.
( Turističke usluge u lovno-ribolovnom turizmu)(1) Pod turističkim uslugama u lovno-ribolovnom turizmu podrazumijevaju se usluge:
prihvata i smještaja lovaca-ribolovaca turista u odgovarajuće objekte, organiziranje
lova i ribolova i pružanje drugih usluga za potrebe lovno-ribolovnog turizma, kao što31su usluge prevoza do lovišta i po lovištu, obuka i iznajmljivanje lovačkih pasa,
iznajmljivanje lovačkog oružja, foto-safari i slično.
(2) Turističke usluge u lovno-ribolovnom turizmu mogu pružati privredna društva i ostalapravna lica u lovištima u skladu sa propisima iz oblasti lovstva.
(3) Subjekti iz stava 2. ovog člana dužni su da turistima pružaju usluge u skladu saodredbama ovog zakona i u skladu sa propisima iz oblasti lovstva.
(4) Usluge smještaja u objektima lovnog turizma pružaju se u skladu zakonom koji
reguliše oblast ugostiteljstva.
Član 69.
(Turističke usluge na vodama)(1) Pod turističkim uslugama na vodama podrazumijevaju se usluge na rijekama, jezerima imoru, te ostalim vodama, kao što su:a) iznajmljivanja plovnih objekata za odmor i rekreaciju i turistička krstarenja,b) iznajmljivanja prostora uz uređenu i djelimično ili potpuno zaštićenu obalu za smještaj
plovnih objekata i turista koji borave u njima,c) prihvata, čuvanja, održavanja i snabdijevanja plovnih objekata,d) uređenja i pripremanja plovnih objekata,e) škole plovidbe i ronjenja, obuke za vožnju skutera za vodu, obuke za skipere iorganizovanje sportskih nautičkih aktivnosti if) obezbjeđivanja službe spasavanja i pružanja hitne medicinske pomoći.
(2) Turističke usluge u turizmu na vodama pružaju se u prihvatnim i plovnim objektima
na rijekama i jezerima.
(3) Turističke usluge u turizmu na vodama mogu da pružaju privredna društva ili obrtnici
koji od nadležnog organa pribave rješenje u skladu sa ovim zakonom i u skladu sazakonom koji reguliše oblast unutrašnje plovidbe.
Član 70.
( Podjela turističkih objekata na vodama)(1) Objekti u turizmu na vodama dijele se na prihvatne i plovne objekte.
(2) Prihvatnim objektom, u smislu ovog zakona, smatra se objekat instaliran na obali ili
vodi koji služi za prihvat, snabdijevanje, čuvanje, održavanje i popravku plovnih
objekata koji se koriste za pružanje usluga korisnicima turističkih usluga.
(3) Prihvatni objekti, u smislu ovog zakona su sidrišta, privezišta i turistička pristaništa.
(4) Plovnim objektom, u smislu ovog zakona, smatra se objekat sa tehničkim
karakteristikama predviđenim za plovidbu na vodi.
(5) Plovni objekti su rekreativni plovni objekti, izletnički plovni objekti, plovni objekti za
panoramska razgledanja i plovni objekti za turistička krstarenja.
Član 71.
( Uslovi koje moraju ispunjavati prihvatni i plovni objekti turizma na vodama)(1) Prihvatni i plovni objekti turizma na vodama moraju ispunjavati posebne uslove za
pojedinu vrstu objekta u skladu sa propisom koji regulira unutrašnju plovidbu.

32

(2) Davaoci usluga u slučaju iznajmljivanja plovnog objekta obavezni su da korisniku
izdaju brodsko svjedočanstvo ili plovidbenu dozvolu u skladu sa zakonom.
(3) Ministar pravilnikom propisuje vrste prihvatnih i plovnih objekata turizma na
vodama, kao i minimalno-tehničke uslove za obavljanje djelatnosti turizma na vodi.
Član 72.
(Nautički turizam)(1) Nautički turizam je plovidba i boravak turista-nautičara na plovnim objektima (jahta,
brodica i sl.) kao i boravak u lukama nautičkog turizma, radi odmora i rekreacije.
Član 73.
(Turističke usluge u nautičkom turizmu)(1) Turističke usluge u nautičkom turizmu su:
1. iznajmljivanje prostora uz uređenu i djelomično ili potpuno zaštićenu obalu (u daljnjem
tekstu: vez) za smještaj plovila i nautičara koji borave na njima,
2. iznajmljivanje plovnih objekata za odmor i rekreaciju,
3. prihvat, čuvanje i održavanje plovila na vezu, u moru i jezerima i suhom vezu,
4. usluge snabdijevanja nautičara (vodom, gorivom u posebnim pumpama, namirnicama,
rezervnim dijelovima, opremom i sl.),
5. škole jedrenja, obuke za skipere i voditelje brodica,
6. uređenje i pripremanje plovila,
7. druge usluge za potrebe nautičkog turizma,
8. davanje različitih informacija (vremenska prognoza, nautički vodič i sl.),
9. obezbjeđenje službe spašavanja i pružanje hitne medicinske pomoći,
10. usluge skipera.
(2) Ministar će pravilnikom propisati minimalne uslove i način pružanja usluga iz stava
1. tačke 1 do 7. ovog člana.
Član 74.
( Uslovi za pružanje usluga u nautičkom turizmu)(1) Usluge u nautičkom turizmu mogu pružati pravna i fizička lica koja ispunjavaju
uslove propisane zakonom, na osnovu odobrenja izdatih od nadležnih organa.
Član 75.
(Usluge na skijaškom terenu)(1) Uslugama na skijaškom terenu, u smislu ovog zakona, smatra se davanje na korištenje
prostora, uređaja i opreme za rekreativno i sportsko skijanje, skijašku obuku i druge
rekreativne i sportske aktivnosti na snijegu, te iznajmljivanje skijaške opreme, opremeza vožnju borda, motornih sanki, posebnih vozila koja se kreću po snijegu, usluge
korištenja ski i bebi liftova, žičara i slično.

33

(2) Usluge iz stava 1. ovog člana mogu se pružati na skijaškom terenu koji, u ovisnosti odvrste aktivnosti iz stava 1. ovog člana, mora biti uređen, opremljen i održavan tako daje siguran za korisnike i za koji je utvrđeno da ispunjava potrebne uslove.
(3) Ministar će Pravilnikom o uređenju, obilježavanju, održavanju i sigurnosti na
skijaškim terenima propisati uslove i način pružanja usluga na skijaškim terenima.
Član 76.
(Obaveze lica koje upravlja skijaškim terenom)(1) Pravno ili fizičko lice koje upravlja skijaškim terenom, dužno je da:
1. osigura i održava skijaški teren za sigurno korištenje,
2. utvrdi red i osigura službu za održavanje reda na skijaškom terenu,
3. osigura službu spasavanja i pružanja hitne medicinske pomoći na skijaškom terenu,
4. na ulazu u skijaški teren vidno istakne odredbe o redu, cijene za korištenje uređaja, opremei prostora i drugih usluga na skijaškom terenu,
5. markira skijaške staze prema težini, dužini i vrsti skijaške staze
6. obezbijedi tehničko osoblje koje će brinuti o sigurnoj upotrebi ski i bebi liftova, žičara i sl.
(2) Korisnici skijaškog terena dužni su da se pridržavaju propisa o redu na skijaškom
terenu.
Član 77.
(Turističke usluge sa sportsko-rekreativnim aktivnostima )(1) Turističke usluge koje uključuju sportsko-rekrativne aktivnosti su:a) turističke usluge na divljim vodama, kao što su: rafting, kajak, kanu, splavarenje,
kanjoning, kao i ostale slične aktivnosti,b) ostale turističke usluge, kao što su: usluge sportskog penjanja, paraglajding, speleološko
istraživanje, ronjenje, speleo-ronjenje, biciklizam, brdski biciklizam, alpinizam, gorskoplaninsko vođenje, skakanje užetom, skakanje padobranom, hajking (hiking), treking(trekking), hidrospid (hydrospeed), kao i ostale slične aktivnosti.
(2) Pravna lica i obrtnici mogu pružati usluge iz stava 1. ovog člana pod uslovima
propisanim ovim zakonom i drugim propisima, a turističke usluge na divljim vodama
i u skladu sa zakonom koji reguliše oblast unutrašnje plovidbe.
(3) Davalac usluga iz stava 2. ovog člana može obavljati djelatnost pod uslovom da odnadležnog organa pribavi rješenje u skladu sa članom 29. stav 2. ovog zakona.
(4) Za pružanje usluga iz stava 1. ovog člana davaoci usluga moraju imati zaposlenastručna lica, kao što su instruktori, treneri, skiperi i druga lica koja su obučena zapružanje usluga u skladu sa posebnim propisima, odnosno koja posjeduju licencu
izdatu od odgovarajuće međunarodne asocijacije.
Član 78.
34

( Turističke usluge u raftingu i splavarenju)
Turističke usluge u raftingu i splavarenju su:
1. iznajmljivanje prostora uz uređene i djelimično ili potpuno zaštićene obale,
2. iznajmljivanje plovnih objekata za odmor i rekreaciju,
3. prihvat, čuvanje i održavanje plovila,
4. usluge snadbjevanja raftera ili splavova (vodom, namirnicama, rezervnim djelovima,
opremom i sl.),
5. obuka za skipere i voditelje splavova i čamaca,
6. uređenje i priprema plovila i čamaca,
7. obezbjeđenje službe spašavanja i pružanja hitne medicinske pomoći,
8. usluge skipera,
9. druge usluge za potrebe turističkih usluga raftinga i splavova.
Član 79.
( Ostale turističke usluge)(1) Ostale turističke usluge u smislu ovog zakona su:- usluge na kupalištima
- iznajmljivanje sandolina, čamaca, kajaka i njihov smještaj i čuvanje,- iznajmljivanje jedrilica, dasaka za jedrenje, bicikla na vodi, skutera i sl.,- iznajmljivanje pribora i opreme za kupanje i skijanje na vodi,- iznajmljivanje suncobrana, ležaljki i dr.
- iznajmljivanje skijaške, opreme za bord, ribolovne, ronilačke opreme i sl.
(2) Turističke usluge u turizmu na vodama mogu da pružaju privredna društva ili obrtnici
koji od nadležnog organa pribave rješenje u skladu sa ovim zakonom i u skladu sazakonom koji reguliše oblast unutrašnje plovidbe.
(3) Nadležni organ u rješenju određuje mjesto i vrijeme pružanja usluga iz stava 1. ovog
člana.
(4) Kupališta su područja namijenjena za organizovano kupanje i područja na kojima nijezabranjeno kupanje i koje se kao takvo tradicionalno praktikuje.
(5) Kupalište proglašava nadležni organ u skladu sa propisom koji reguliše korištenje iupotrebu voda.
(6) Na uređenom i izgrađenom kupalištu mora biti organizovana spasilačka služba.
(7) Kupalište se mora redovno čistiti i održavati, te ispunjavati sanitarne uslove i uslove u
pogledu izgradnje pratećih objekata i sadržaja, kao što su kabine, svlačionice, ležaljke
i ostali slični objekti.
(8) Davalac usluga je dužan da osigura korisnike turističkih usluga na kupalištu od
posljedica nesretnog slučaja.
35

(9) Davalac usluga je dužan da vidno istakne naziv kupališta i da propiše kupališni red,odnosno pravila korištenja kupališta.
(10)
Ministar pravilnikom propisuje uslove za iznajmljivanje opreme iz stava 1.
ovog člana, kao i minimalno-tehničke uslove za pružanje turističkih usluga na
kupalištu.
Član 80.
(Obaveze davaoca usluga)(1) Davalac usluga koje se odnose na sportsko-rekreativne aktivnosti iz člana 77. stav 2.
ovog zakona obavezan je da:a) za pružanje turističkih usluga obezbijedi odgovarajuću opremu i održava je u skladu sa
posebnim standardima i propisima,b) prije nego što počne sa pružanjem usluga, posebnom informacijom u pisanom obliku, teusmenim putem upozna korisnika turističkih usluga sa vrstama rizika prilikom provođenja
ovih turističkih usluga,c) osigura korisnike turističkih usluga od posljedica nesretnog slučaja,d) upozna korisnike turističkih usluga sa svim osiguranim slučajevima iz police osiguranja.
Član 81.
( Odobrenje nadležnog organa za pružanje sportsko-rekreativnih turističkih usluga)(1) Za pružanje sportsko-rekreativnih turističkih usluga obavezno se mora pribaviti
odobrenje nadležnog organa.
(2) Odobrenje iz stava 1. ovog člana može pribaviti lice koje ispunjava sljedeće uslove:
1. da je državljanin Bosne i Hercegovine,
2. da je starije od 18 godina,
3. da raspolaže sredstvima za pružanje usluga i dokazom o vrijednosti sredstava,
4. da je pribavilo važeću policu osiguranja iz koje se pokriva šteta korisniku usluge u slučaju
nesreće,5. da udovoljava propisanim zdravstvenim uslovima.
Član 82.
( Sadržaj rješenja o odobrenju za pružanje usluga)(1) Rješenje o odobrenju za pružanje usluga iz člana 79. stav 1. ovog zakona obaveznosadrži:
1. ime i prezime lica i njegov jedinstveni matični broj,
2. vrstu usluge i kapacitet koje će lice pružati,3. mjesto gdje se usluga pruža,4. naznaku da li se usluga pruža tokom cijele godine ili sezonski.
36Član 83.
(Upisnik odobrenja za pružanje usluga)(1) Rješenje o odobrenju za pružanje usluga iz člana 81. ovog zakona upisuje se u
Upisnik odobrenja za pružanje usluga fizičkih lica koji vodi nadležni organ.
(2) Oblik, sadržaj i način vođenja Upisnika iz stava 1. ovog člana propisuje Ministar
pravilnikom.
Član 84.
( Prestanak važenja odobrenja)(1) Rješenje o odobrenju iz člana 82. prestaje važiti:1. odjavom, danom navedenim u odjavi ili danom podnošenja odjave nadležnom organu, stim što se prestanak pružanja usluga ne može odjaviti unatrag,
2. ako lice ne otpočne pružati usluge u roku od šest mjeseci od dana pribavljenog odobrenja,
3. ako je inspekcijskim nadzorom utvrđeno da nisu ispunjeni uslovi određeni ovim zakonom i
drugim propisima, a utvrđeni nedostaci nisu otklonjeni u zadanom roku,
4. ako nadležni organ naknadno utvrdi da je ranije rješenje o odobrenju zasnovano na
neistinitim podacima ili krivotvorenim dokazima.
(2)O prestanku važenja rješenja o odobrenju iz stava 1. ovog člana, nadležni organ donosi
rješenje.
Član 85.
( Obaveza dostavljanja rješenja )(1) Nadležni organ dužan je sva rješenja u vezi sa obavljanjem turističke djelatnosti
dostaviti nadležnoj organizacijskoj jedinici Porezne uprave Federacije Bosne i
Hercegovine i nadležnoj turističko-ugostiteljskoj inspekciji.
Član 86.
(Posebne obaveze davaoca usluga)(1) Davalac usluga iz člana 77. stav 1. ne smije početi sa pružanjem usluga prije nego što
se korisnik turističkih usluga upozna i potpiše pisanu izjavu o razumijevanju,
prihvatanju rizika i preuzimanju odgovornosti za eventualno nastalu štetu.
(2) U izjavi iz stava 1. ovog člana korisnik turističkih usluga obavezuje se da neće
potraživati naknadu štete od pružaoca usluga, osim naknada koje su pokrivene
policom osiguranja od odgovornosti.
(3) Licima mlađim od 18 godina usluge iz stava 1. ovog člana mogu se pružati samo uz
saglasnost roditelja, odnosno zakonskog zastupnika ili staratelja.
(4) Davalac usluga dužan je da odbije pružanje usluga korisniku koji ispunjava sve usloveutvrđene ovim zakonom, a za koga se smatra da je pod uticajem alkohola ili drugih
opojnih sredstava.

37

(5) Zabranjeno je konzumiranje alkohola i drugih opojnih sredstava tokom obavljanja
djelatnosti iz člana 77. stav 1. ovog zakona.
Član 87.
( Obaveze davaoca usluga prije početka pružanja usluga)(1) Stručno lice iz člana 77. stav 4. ovog zakona obavezno je da:a) prije početka pružanja usluga sačini sigurnosni izvještaj i usmeno obavijesti korisnike
turističkih usluga o sigurnosnim zahtjevima,b) sačini plan putovanja, te sa njegovim sadržajem upozna sve korisnike turističkih usluga,c) preduzme mjere za zaštitu životne sredine za vrijeme pružanja turističkih usluga,d) provjeri tehničku ispravnost opreme korisnika turističkih usluga,e) blagovremeno obavijesti pretpostavljene o početku i završetku putovanja,f) obavijesti nadležne organe u slučaju nastupanja nesrećnog događaja,g) vodi dnevnik o svakoj učinjenoj usluzi.
(2) Ministar, Pravilnikom propisuje minimalno-tehničke uslove pružanja turističkih
usluga koje uključuju ostale sportsko-rekreativne aktivnosti, kao i turističkih usluga
na divljim vodama, te pravilnik o izgledu i sadržaju plana putovanja i dnevnika
putovanja.
Član 88.
(Usluge iznajmljivanja vozila – rent a car)(1) Uslugama iznajmljivanja vozila (rent a car) smatra se iznajmljivanje putničkih
automobila bez vozača.
(2) Posebna vrsta iznajmljivanja vozila je iznajmljivanje putničkih automobila sa
uslugama vozača (limo service).
(3) Vozač iz stava 2. ovog člana mora imati najmanje pet godina vozačkog iskustva ipoložen odgovarajući stručni ispit.
(4) Usluge iz st. 1. i 2. ovog člana može da pruža privredno društvo ili obrtnik, koji seregistruju i evidentiraju u skladu sa zakonom kojim se uređuje registracija privrednih
subjekata i u skladu sa ovim zakonom.
(5) Vozila koja se iznajmljuju ne mogu da budu starija od pet godina i moraju da
ispunjavaju uslove utvrđene propisima o bezbjednosti saobraćaja na putevima.
(6) Davalac usluga iznajmljivanja vozila iz ovog zakona mora da ima najmanje tri
registrovana motorna vozila, obezbijeđeno servisiranje i parking prostor za sva
motorna vozila.
(7) Ministar, pravilnikom propisuje način pružanja, kao i uslove za pružanje turističkih
usluga iznajmljivanja vozila.

VIII- PROMOCIJA I UNAPREĐIVANJE TURIZMAČlan 89.
(Promocija i unapređivanje turizma)38

(1) Poslovi na promociji i unapređivanju turizma su poslovi davanja informacija ipropagandne djelatnosti u turizmu, formiranje i razvoj informacionog sistema uturizmu Federacije BiH i ostvarivanje regionalne i međunarodne saradnje u oblasti
turizma.
(2) Za obavljanje poslova iz stava 1. ovog člana osnivaju se turističke organizacije s
ciljem:a) promocije turističkog proizvoda Federacije BiHb) podsticanja i unapređivanja razvoja postojećeg turističkog proizvoda,c) podsticanja i unapređivanja razvoja novog turističkog proizvoda,d) unapređivanja i razvijanja svijesti o značaju turizma, privrednim, društvenim, kulturnim i
multiplikativnim efektima turizma na cjelokupni privredni sistem ie) unapređivanje općih uslova boravka turista i pružanja informacija turistima.
Član 90.
(Djelatnost turističkih organizacija)(1) Djelatnost turističkih organizacija prvenstveno podrazumijeva ostvarivanje javnog
interesa u oblasti turizma.
(2) Za područje Federacije Bosne i Hercegovine osniva se Turistička organizacija
Federacije Bosne i Hercegovine.
(3) Kantoni, gradovi i jedinice lokalne samouprave u skladu sa potrebama i planovima uoblasti turizma mogu osnovati turističke organizacije.
(4) Turističke organizacije nisu osnovane radi obavljanja profitabilne djelatnosti.
(5) Izuzetno od stava 4. ovog člana turističke organizacije mogu da:a) upravljaju turističkom infrastrukturom jedinice lokalne samouprave, turističkog prostora ili
turističkog mjesta, koja im je data na upravljanje odlukom osnivača,b) upravljaju prirodnim dobrima i resursima koji su im dati na upravljanje odlukom osnivača
u skladu sa posebnim propisima (izletišta, lovišta, parkovi, plaže, jezera, rijeke, prirodno ikulturno-historijsko nasljeđe),c) organizuju manifestacije i priredbe,d) objavljaju turističke komercijalne oglase u oglasnim medijima koji su im dati na
upravljanje odlukom osnivača,e) prodaju suvenire, turističke karte i brošure, osim sopstvenog promotivnog materijala,f) obavljaju i druge poslove od javnog interesa koji su u funkciji razvoja turizma i koji nisu u
suprotnosti sa ovim zakonom i drugim propisima.
Član 91.
(Prihodi turističkih organizacija)(1) Prihodi turističkih organizacija su:a) prihodi iz budžeta osnivača,b) prihodi ostvareni preraspodjelom od boravišne takse,c) prihodi od obavljanja djelatnosti iz člana 90. stav 5. ovog zakona,d) kreditna zaduženja uz prethodnu saglasnost osnivača,e) donacije,f) prihodi iz drugih izvora.

392)Pored izvora prihoda navedenih u stavu 1. ovoga člana, poslovanje ili pojedine aktivnosti
turističke organizacije mogu se financirati i dodatnim sredstvima koja osiguravaju druge
zainteresirane organizacije.
Član 92.
(Pravni status turističkih organizacija)(1) Turističke organizacije imaju svojstvo pravnog lica i upisuju se u sudski registar.
(2) Rad turističkih organizacije je javan, što se ostvaruje na način propisan statutom
turističke organizacije.
(3) U pogledu prava, obaveza i odgovornosti zaposlenih u turističkim zajednicama
primjenjuju se propisi koji regulišu oblast radnih odnosa.
(4) U pogledu ostalih pitanja u radu turističkih zajednica koja nisu regulisana ovim
zakonom primjenjuju se odgovarajuće odredbe zakona koji reguliše sistem javnihslužbi.
Član 93.
(Vrste turističkih organizacija)(1) Turističke organizacije mogu biti:a) Turistička organizacija Federacije Bosne i Hercegovine;b) Turističke organizacije kantona;c) Turističke organizacije gradova;d) Turističke organizacije općina;e) Međuopćinske turističke organizacije.
Član 94.
( Turistička organizacija Federacije BiH)
(1) Federacija BiH osniva Turističku organizaciju Federacije Bosne i Hercegovine (udaljem tekstu: TO Federacije BiH) radi stvaranja i promicanja identiteta i ugleda
turizma Federacije BiH, planiranja i provedbe zajedničke strategije i koncepcije
promocije turizma, predlaganja i izvedbe promotivnih aktivnosti u Federaciji BiH i
inostranstvu od zajedničkog interesa za sve subjekte u turizmu, te podizanja razine
kvalitete cjelokupne turističke ponude.
(2) Sjedište TO Federacije BiH je u Sarajevu.
Član 95.
(Nadležnost TO Federacije BiH)
(1) TO Federacije BiH obavlja sljedeće poslove:
1. objedinjava sveukupnu turističku ponudu Federacije,
2. ustrojava i provodi operativno istraživanje tržišta za potrebe promocije turizma Federacije,
3. izrađuje Programe rada i planove promocije turističkog proizvoda vodeći računa oposebnostima svakog turističkog područja, a u skladu sa Strategijom razvoja turizma
Federacije BiH, Planom promocije turizma Federacije BiH i Programom razvoja turističkog
proizvoda40

4. utvrđuje Finasijski plan za svaku poslovnu godinu,
5. ustrojava, provodi i nadzire sve radnje promocije turističkog proizvoda Federacije BiH uskladu sa utvrđenim smjernicama, godišnjem programu rada i finansijskom planu,
6. analizira i ocjenjuje svrsishodnost i djelotvornost preduzetih promotivnih radnji te u skladu
sa postignutim učincima i nalazima stalnih tržišnih ispitivanja i poruka, predlaže i preduzima
odgovarajuće mjere i radnje,
7. uspostavlja i uređuje turistički informacijski sistem u skladu sa informacijskim sistemom
Federacije BiH i europskim standardima,
8. obavlja opću i turističku informativnu djelatnost, prikuplja i sređuje sve vrste turističkih
informacija i stavlja ih na raspolaganje javnosti,
9.sarađuje s nacionalnim turističkim organizacijama drugih zemalja, specijaliziranimmeđunarodnim regionalnim turističkim organizacijama, te preduzima mjere uključivanja urazličite multinacionalne i regionalne promotivne turističke projekte i programe,
10.usklađuje interese, pruža podršku i koordinira načine izvršenja svih planskih iprogramskih zadataka turističkih zajednica svih nivoa,
11. preduzima mjere i aktivnosti za razvoj i promociju turizma u turistički nerazvijenim
dijelovima Federacije BiH,
12. obavlja i druge poslove kojima se osigurava uspješno djelovanje sistema turističkih
organizacija i provođenje svih postavljenih planova, programa i zadataka,
13. koordinira aktivnosti sa turističkim organizacijama gradova i općina na postavljanju
turističke signalizacije,
14. koristi prihode iz člana 91. ovog zakona u skladu sa njihovom namjenom, programom ifinansijskim planom usvojenim od osnivača, u skladu sa ovim zakonom, zakonom koji
reguliše naplatu boravišne takse, kao i u skladu sa drugim propisima,
15. podnosi finansijski izvještaj o poslovanju za prethodnu godinu Vladi Federacije BiH
putem Ministarstva najkasnije sa istekom krajnjeg roka za usvajanje finansijskog izvještaja oposlovanju javnih ustanova utvrđenim posebnim propisima.
(2)Finansijski izvještaj obavezno sadrži i podatke o izvršenju programa rada po pojedinačnoutvrđenim zadacima, utrošena finansijska sredstva za njihovu realizaciju, podatke outrošenim sredstvima za rad turističkih organizacija, posebno podatke o stečenim prihodima,način i svrhu trošenja sredstava javnih prihoda, te ostvarenje ukupnih prihoda i ukupni
finansijski rezultat poslovanja.
(3) TO Federacije BiH obavlja i druge aktivnosti kojima se obezbeđuje uspješno
provođenje promocije turizma, kao i ostale aktivnosti od javnog interesa u oblasti
turizma po nalozima i uputama Ministarstva.
(4) TO Federacije BiH je obavezna da prilikom izrade Plana promocije turizma
Federacije BiH, a prije njegovog upućivanja Ministarstvu, obavi javnu raspravu sa
turističkim organizacijama nižih nivoa vlasti u Federaciji BiH.
Član 96.
(Organi TO Federacije BiH)
(1) Organi TO Federacije BiH su: nadzorni odbor i direktor.
(2) Članove nadzornog odbora i direktora imenuje i razrješava Vlada Federacije BiH na
prijedlog Ministra.
(3) Organi TO Federacije BiH imenuju se na period od četiri godine s mogućnošću
jednog reizbora.
41

(4) Pri imenovanju članova nadzornog odbora iz stava 1. ovog člana vodiće se računa oravnopravnoj zastupljenosti oba spola.
Član 97.
( Statut TO Federacije BiH)
(1) Osnovni akt TO Federacije BiH je statut.
(2) Statut TO FBiH sadrži odredbe kojima se bliže uređuje naziv i sjedište turističkeorganizacije, djelokrug rada i unutrašnja organizacija turističke organizacije,nadležnost organa upravljanja i drugih organa organizacije, način odlučivanja iglasanja, zastupanje i predstavljanje, prava, obaveze i odgovornosti zaposlenih, načinorganizovanja poslova, imovina turističke organizacije, način i postupak izmjena
statuta i drugih općih akata, način ostvarivanja javnosti rada, odnos prema osnivaču idruga pitanja od značaja za poslovanje turističke organizacije.
(3) Statutom se uređuju pitanja vezana za osnivanje organizacionih dijelova kao što su
predstavništva, turističko-informativni centri, filijale, njihova organizaciju, prava idužnosti, te način njihovog poslovanja i finansiranja.
(4) Statut usvaja nadzorni odbor po prethodno dobivenoj saglasnosti osnivača.
Član 98.
( Nadzorni odbor TO Federacije BiH)
(1) Nadzorni odbor ima tri člana.
(2) U Nadzorni odbor obavezno se imenuje jedan predstavnik Ministarstva a ostaličlanovi imenuju se iz reda naučnih i stručnih lica iz oblasti turizma.
(3) Nadzorni odbor:
1) donosi statut TO Federacije BiH;
2) donosi poslovnik o svom radu;
3) donosi godišnji program rada sa finansijskim planom;
4) usvaja godišnji izvještaj o poslovanju i završni račun;
5) donosi odluku o osnivanju predstavništva u inostranstvu i informativnih centara u zemlji;
6) donosi pravilnik o radu;
7) odlučuje o korištenju sredstava u skladu sa zakonom i Statutom,8) obavlja i druge poslove utvrđene zakonom i Statutom.
(4) Akta iz stava 3. tač.1), 3), 4) i 5) ovog člana donose se uz saglasnost Ministarstva.
Član 99.
( Direktor TO Federacije BiH)
(1) Direktora TO Federacije BiH imenuje i razrješava Vlada Federacije BiH na prijedlog
Ministarstva.
(2) Direktor predstavlja i zastupa TO Federacije BiH, organizuje i rukovodi radom TO
Federacije BiH, donosi pravilnik o organizaciji i sistematizaciji poslova, predlaže akte
koje donosi nadzorni odbor, izvršava odluke nadzornog odbora i preduzima mjere za

42njihovo provođenje, stara se o zakonitosti rada, odgovara za korištenje i raspolaganje
imovinom i vrši druge poslove utvrđene zakonom i statutom.
(3) Direktor TO Federacije mora da posjeduje:
1) VSS-VII stepen stručne spreme ili drugi ili treći ciklus Bolonjskog sistema
obrazovanja;
2) radno iskustvo od sedam godina, od čega najmanje pet godina na rukovodećim
poslovima;3) aktivno znanje stranog jezika.

Član 100.
(Koordinacija aktivnosti turističkih organizacija)(1) Koordinaciju aktivnosti TO Federacije BiH i ostalih organizacija u Federaciji BIH
upostavljenih u skladu sa clanom 90. ovog Zakona vrsi Ministarstvo.
(2) Aktivnosti iz stava 1. ovog clana obuhvataju izradu programskih i planskih
dokumenata TO Federacije i uskladjivanje programskih i planskih dokumenata nizih
nivoa vlasti, usaglašavanje stavova o zajedničkim promotivnim aktivnostima svih
turističkih organizacija u Federaciji BiH na domaćim i inostranim tržištima injihovom zajedničkom nastupu na turističkim tržištima.
Član 101.
( Nadzor nad radom TO Federacije BiH)
(1) Nadzor nad radom organa upravljanja TO Federacije BiH vrši Ministarstvo iFederalna tržišna inspekcija.
(2) Ministarstvo nadzire zakonitost rada, zakonitost akata i stepen izvršenja programarada TO Federacije BiH.
(3) U vršenju nadzora Ministarstvo je ovlašćeno da:a) zahtijeva izvještaje i podatke o radu,b) utvrdi stanje izvršavanja poslova, upozori na uočene nepravilnosti i odredi mjere i rokove
za njihovo otklanjanje,c) izdaje instrukcije,d) naloži preduzimanje poslova koje smatra potrebnim,e) pokrene postupak za utvrđivanje odgovornosti,f) obavijesti nadležnu inspekciju u skladu sa posebnim zakonom,g) predloži Vladi da preduzme mjere za koje je ovlaštena.
(4) U slučaju da organi upravljanja TO Federacije BiH postupe sprotno odredbama ovog
zakona, Ministarstvo će uputiti prijedlog Vladi za pokretanje postupka utvrđivanja
njihove odgovornosti.
(5) U vršenju nadzora iz stava 1. ovog člana Ministarstvo je obavezno da Vladi pripremi
godišnju informaciju o realizovanim projektima turističkih organizacija koji su
finansirani iz sredstava javnih prihoda.

43Član 102.
(Organizacija za operativne marketing i promotivne poslove)(1) Turistička organizacija, uz saglasnost osnivača, u cilju planiranja, koordinacije iupravljanja turističkim aktivnostima, može sa drugom turističkom organizacijom,
privrednim društvom ili obrtnikom koji obavlja djelatnost iz oblasti saobraćaja,turizma, ugostiteljstva, prometa roba i usluga, kulture, sporta, informisanja,
kongresnih i sajamskih aktivnosti i drugih djelatosti povezanih sa turizmom, osnovati
destinacijsku marketing organizaciju, odnosno organizaciju za operativne, marketing ipromotivne poslove, gdje se prava i obaveze utvrđuju posebnim ugovorom.
Član 103.
(Turistička signalizacija)(1) Turistički potencijali, kao i sadržaji turističke ponude obilježavaju se odgovarajućim
slikama, simbolima i natpisima (u daljem tekstu: turistička signalizacija).
(2) Turistička signalizacija predstavlja znakove, odnosno table, panoe ili karte kojima se
usmjeravaju i obavještavaju turisti, pješaci, biciklisti i učesnici u saobraćaju okulturnim, istorijskim, prirodnim i turističkim znamenitostima, objektima turističke
infrastrukture i suprastrukture, manifestacijama i ostalim sadržajima turističke
ponude.
(3) Turistička signalizacija ne smije biti oštećena ili nepropisno postavljena.
(4) TO Federacije BiH može vršiti postavljanje i isticanje tabli dobrodošlice, kao iturističke signalizacije na područjima jedinica lokalne samouprave na kojima nije
formirana turistička organizacija, uz prethodno dobivenu suglasnost jedinice lokalne
samouprave.
(5) Ministar pravilnikom propisuje sadržinu i način isticanja turističke signalizacije.
Član 104.
( Primjena propisa iz oblasti bezbjednosti saobraćaja na putevima kod postavljanja turističke
signalizacije)
Turistička signalizacija postavlja se na osnovu odobrenja organa u skladu sa posebnim
propisima iz oblasti bezbjednosti saobraćaja na putevima i prema zahtjevu TO Federacije
BiH ili turističke organizacije kantona, grada ili općine odnosno međuopćinske turističkeorganizacije.

IX- REGISTAR TURIZMAČlan 105.
( Registar turizma)(1) Ministarstvo vodi elektronski Registar turizma.
(2) U Registru turizma registriraju se turističke ( putničke) agencije i organizatori
putovanja i turističke agencije-posrednici (subagenti).
44

(3) U registru turizma evidentiraju se i:a) upravljači turističkih prostora;b) turistička mjesta;c) ugostitelji i ugostiteljski objekti;d) lica koja pružaju usluge u domaćoj radinosti;e) lica koja pružaju usluge u seoskim turističkim domaćinstvima;f)davaoci nautičkih usluga;g) kategorisani i nekategorisani objekti nautičkog turizma;h) objekti lovnog turizma i davaoci lovnoturističkih usluga;i)turistički vodiči;j)privredni subjekti koji pružaju usluge iznajmljivanja vozila (rent-a-car) i
usluge iznajmljivanja vozila sa uslugama vozača (limo service);k) drugi subjekti u turizmu.
(4) Konačna rešenja koja donose organi na osnovu ovlašćenja iz ovog zakona registruju seodnosno evidentiraju u Registru turizma na način propisan ovim zakonom i drugim propisima
donijetim na osnovu ovog zakona.
(5) Prikupljanje, držanje, obrada i korišćenje podataka o ličnosti, prava lica i zaštita prava licačiji se podaci prikupljaju i obrađuju, ograničenja zaštite podataka o ličnosti i obezbjeđenje
podataka, u Registru turizma vrši se u skladu sa ovim zakonom, zakonom kojim se uređuje
zaštita podataka o ličnosti i zakonom kojim se uređuje slobodan pristup informacijama od
javnog značaja. Ovo se odnosi na sve evidencije propisane zakonom.
(6) Podaci koji se upisuju u Registru turizma, za domaće fizičko lice su lično ime ijedinstveni matični broj (JMBG), a za stranca se upisuje lično ime, broj pasoša i država
izdavanja, a ako je izdata lična karta za stranca, upisuje se i lični broj stranca.
(7) Podaci koji se upisuju u Registru turizma, za pravno lice su poslovno ime, sjedište imatični broj, a za strano pravno lice upisuje se poslovno ime, sjedište, broj pod kojim se topravno lice vodi u matičnom registru i naziv tog registra.
(8) Podaci koji se prikupljaju, obrađuju i evidentiraju u Registru turizma, a odnose se na
turističke vodiče moraju biti razvrstani po spolu.
(9) Ministar pravilnikom propisuje sadržaj, izgled i način vođenja elektronskog Registra
turizma.
(10) Vrstu, visinu i način plaćanja naknada za registraciju, evidenciju i druge usluge kojepruža Registar turizma, određuje Ministar, uz saglasnost Vlade Federacije.
Član 106.
(Uputstvo o obliku i sadržaju obrazaca za dostavu podataka za Registar turizma)(1)(2)

Nadležni organ kantona dostavlja Ministarstvu polugodišnje podatke o broju i vrsti
turističkih subjekata koji se vode u Regustru turizma.
Ministar uputstvom propisuje oblik i sadržaj obrazaca za dostavu podataka iz stava 1.
ovog člana.

45

X - NADZORČlan 107.
(Upravni nadzor)(1)

Upravni nadzor nad primjenom odredaba ovog zakona i propisa donesenih na osnovu
ovog zakona vrši Federalno Ministarstvo okoliša i turizma.
Član 108.
(Inspekcijski nadzor)

Inspekcijski nadzor nad provođenjem odredaba ovog zakona i propisa donesenih za njegovo
provođenje, te pojedinačnih akata, uslove i način rada, nadziranih davaoca turističkih usluga,
provodi Federalna uprava za inspekcijske poslove putem federalnih tržno-turističkougostiteljskih inspektora i kantonalni inspektori u okviru svoje nadležnosti, u skladu sa
posebnim propisima koje na prijedlog resornih ministarstava donosi Vlada Federacije BiH i
vlade kantona.
Član 109.
(Posebni poslovi u nadležnosti federalnih inspektora)
Osim poslova navedenih u članu 108. ovog zakona, Federalna uprava za inspekcijske poslove
obavlja i druge poslove koji su ovim zakonom i drugim propisima donijetim na osnovu ovog
zakona stavljeni u njenu nadležnost.
Član 110.
(Zaštita ličnih podataka)(1)
U prikupljanju, evidentiranju, obradi i korištenju ličnih i drugih podataka nadležni
federalni inspektor posebno vodi računa o zaštiti ličnih i drugih podataka, te njihovoj tajnosti
ii povjerljivosti postupajući u skladu sa odredbama Zakona o zaštiti ličnih podataka i Zakona
o zaštiti tajnih podataka.
(2)
Ako u vršenju inspekcijskog nadzora nad primjenom odredaba ovog zakona ili
propisa donesenih za njegovo provođenje, nadležni federalni inspektor utvrdi da propis nijeprimijenjen ili je nepravilno primijenjen, pored općih ovlašćenja propisanih posebnim
zakonom, dužan je da donese rješenje kojim se nalaže otklanjanje utvrđenih nepravilnosti i daodredi rok za njihovo otklanjanje.
(3)
Nadležni federalni inspektor je dužan da donese rješenje o zabrani obavljanja
turističke djelatnosti, ako se utvrđene nepravilnosti u predviđenom roku ne otklone.
(4)
Zabrana obavljanja turističke djelatnosti traje do otklanjanja nepravilnosti koje su
prouzrokovale zabranu.
Član 111.
(Privremeno zatvaranje objekta)(1) U vršenju inspekcijskog nadzora nadležni federalni inspektor je ovlašten i dužan daprivremeno zatvori objekat u kojem se obavlja turistička djelatnost i donese rješenje ako:
46a) se obavlja turistička djelatnost od lica koje nije registrovano, odnosno nema odobrenje
nadležnog organa ili vrši djelatnost za koju nije registrovano, odnosno ako djelatnost ne
obavlja u skladu sa izdatim rješenjem,b) organizator turističkog putovanja (agencija) obavlja djelatnost organizacije turističkih
paket-aranžmana, ekskurzije ili izleta bez pribavljene licence Ministarstva,c) turistički subjekt obavlja djelatnost agencija, turističke usluge na vodama ili pruža
ostale turističke usluge iz ovog zakona, a objekat, prostorija ili prostor u kojima sepružaju usluge ne ispunjavaju propisane opće minimalno-tehničke uslove za obavljanjeturističke djelatnosti,g) se obavlja turistička djelatnost od lica u objektu koji se prema ovom zakonu razvrstava
u određenu kategoriju, a posluje bez utvrđene kategorije,d) organizator turističkog putovanja prilikom realizacije turističkog paket-aranžmana ili
izleta ne koristi prevozna sredstva u kojima su korisnici turističkih usluga osigurani,e) se inspektoru onemogući vršenje poslova inspekcijskog nadzora.
(2) O zatvaranju objekta u kojem se obavlja turistička djelatnost, nadležni federalni inspektor
je dužan da sačini zapisnik i u roku od 48 sati od momenta zatvaranja objekta donese
rješenje protiv koga se može izjaviti žalba Ministarstvu u roku od osam dana od dana
dostavljanja.
Član 112.
(Kontrolni inspekcijski nadzori)(1)
Ispunjenost uslova iz člana 28. ovog zakona provjerava nadležni federalni inspektor u
redovnom inspekcijskom pregledu, a najkasnije u roku od osam dana nakon dostavljanja
rješenja za obavljanje turističke djelatnosti.
(2)
Ukoliko se u inspekcijskom pregledu utvrdi da za poslovni prostor za koji je izdato
odobrenje za obavljanje turističke djelatnosti turistički subjekt ne posjeduje upotrebnu
dozvolu, nadležni federalni inspektor o tome obavještava organ uprave nadležan za oblastuređenja prostora.
Član 113.
(Obavještavanje nadležnog organa)
Ako federalni inspektor u toku obavljanja inspekcijskog nadzora uoči nezakonitosti, a nijeovlašten postupati, već je nadležno postupati drugo tijelo, izvijestit će o tome bez odlaganja
to nadležno tijelo i zatražiti pokretanje postupka i poduzimanje mjera za suzbijanje
nezakonitosti.
Član 114.
(Inspekcijska rješenja i nalog za pretragu)

47

(1)
Ako nadležni federalni inspektor u provedbi inspekcijskog nadzora utvrdi da je kupcu
ugostiteljske usluge, odnosno pružene usluge u turizmu zaračunata ili naplaćena viša cijena
od utvrđene, a davalac usluge odbije vratiti više naplaćeni iznos, rješenjem će narediti
davaocu usluge vraćanje više naplaćenog iznosa oštećenom kupcu.
(2)
Ako nadležni federalni inspektor u provedbi inspekcijskog nadzora ili na temelju
objektivnih informacija utvrdi da postoje osnove sumnje da se u stanu ili drugom prostoru
obavlja ugostiteljska djelatnost ili pružaju ugostiteljske usluge i/ili pružaju usluge u turizmu,
koje nisu obuhvaćene rješenjem, odnosno odobrenjem nadležnog tijela, a nadzirana osoba ne
dopusti inspektoru obavljanje inspekcijskog nadzora u tom prostoru, inspektor će bezodgađanja zatražiti od nadležnog suda, da po hitnom postupku izda pisani nalog za pretragu
stana ili drugog prostora.
Član 115.
(Pravni lijekovi na rješenja inspekcije)(1)
U postupku primjene ovog zakona i provedbenih propisa, važe pravila općeg
upravnog postupka, odnosno odgovarajuće odredbe Zakona o inspekcijama Federacije BiH
koji uređuje inspekcijski nadzor, ako ovim zakonom nije drugačije propisano.
(2)
Protiv rješenja nadležnog federalnog inspektora može se izjaviti žalba Ministarstvu u
roku od osam dana od dana njegovog dostavljanja.
(3)Žalba izjavljena na rješenje nadležnog federalnog inspektora, po ovom zakonu, neodgađa njegovo izvršenje.

XI KAZNENE ODREDBEČlan 116.
(1)
Novčanom kaznom od 3.000 KM do 30.000 KM kaznit će se za prekršaj turistički
subjekt kao pravno lice, ako:a) nenamjenski utroši sredstva (član 26. stav 1. );b) ako ne dostavi izvještaj o utrošku sredstava (član 26. stav 2.);c) ne obavijesti Ministarstvo o odstupanjima od projekta i planiranih ulaganja, nastanku
okolnosti koja sprečava ili odugovlači realizaciju projekta, statusnim i organizacionim
promjenama (član 26. stav 3. );d) u obavljanju turističke djelatnosti ne posluje u skladu sa poslovnim običajima u
turizmu (član 28. stav 3. tačka a);e) na ulazu u poslovni prostor u kojem neposredno prodaje svoje usluge ne istakne
radno vrijeme ili se ne pridržava istaknutog radnog vremena (član 28. stav 3 tačka b);f) ne objavi uslove, sadržaj i cijenu svake pojedine usluge i ne pridržava se tih uslova,
sadržaja i cijena (član 28. stav 3. tačka c, d. e, član 34. stav (1). tačka 18., član 43.
stav 1. tačka b);g) za svaku izvršenu uslugu, korisniku ne izda račun, kartu ili potvrdu s brojem kojom se
potvrđuje primitak uplate ili ne čuva kopije tih dokumenata najmanje 3 godine od
dana njihovog izdavanja (član 28. stav 3. tačka f.);48h) u prostorijama gdje se prodaju usluge ne vodi knjigu žalbe ili je ne vodi u propisanom
obliku, sadržaju i na propisan način ili u roku od 5 dana ne odgovori na svaki prigovor(član 28. stav 3. tačka g);i) ne vodi poslovne knjige u skladu sa važećim propisima (član 28. stav 3. tačka h.);j) obavlja djelatnost organizatora turističkog putovanja bez posjedovanja rješenja za
obavljanje turističke djelatnosti nadležnog organa, odnosno Licence Ministarstva(član 29. stav 2, član 35. stav 4. i član 49. stav 1.);k) obavlja djelatnost subagenta bez rješenja (član 29. stav 2.);l) obavlja djelatnost agencije u suprotnosti sa članom 32. stav 2. ovog zakona;m) pruža usluge turističke agencije, a nije turistička agencija (član 33.);n) na ulazu u poslovni prostor ne izloži natpisnu ploču na kojoj je istaknuta firma
turističke agencije (član 34. stav 1. tačka 1., 2, i 3);o) na ulazu u sjedište, ogranak, odnosno izdvojeni poseban prostor ne istakne radno
vrijeme i da se u svom poslovanju ne pridržava istaknutog radnog vremena ( član 34.
stav 1. tačka 4.);p) naziv turistička agencija ne koristi u skladu sa članom 34. stav 1.tač. 2, 3, ovoga
zakona;q) svaku promjenu registrovanog podatka o sjedištu i prostoru van poslovnog sjedišta ne
prijavi odgovarajućem registru i u Regisar turizma u roku od 15 dana ( član 34. stav 1.
tačka 6);r) nudi i prodaje programe putovanja koji nisu su pripremljeni na osnovu zaključenog
ugovora sa trećim licima ( član 34.stav 1. tačka 7.);s) na zahtjev korisnika usluga ne izjasni se o svojstvu u kojem nastupa i koji je obim
ovlaštenja, ako zastupa druge turističke agencije ( član 34. stav 1. tačka 8.; član 42.
tačka f.);t) kao organizator putovanja, u slučaju da je otkazano putovanje, putnicima ne izvrši
povrat uplaćenih sredstava ( član 34.stav 1.tačka 10.);u) ne angažuje tokom cijelog putovanja najmanje jednog turističkog pratioca ili
turističkog vodiča za turističku grupu po prijevoznom sredstvu kojim se obavlja
usluga prijevoza ( član 34.stav 1. tačka 14.);v) za pružanje usluge turističkog vodiča, turističkog pratioca ili predstavnika naturistočkoj destinaciji ne angažuje lice koje ispunjava uslove utvrđene ovim
zakonom ( član 34. stav 1. tačka 16. i 17 i članom 43 stav 1 tačka j.);w) ne objavi uslove, sadržaj i cijenu svake pojedinačne usluge (viziranje, rezervacije,izleti i ostalo) koju pruža i ne pridržava se tih uslova, sadržaja i cijena ( član 34. stav
1. tačka 18.ovog zakona);x) ne izda potvrdu o putovanju, račun, kartu ili drugi dokument sa brojem kojim se
potvrđuje prijem uplate (član 34.stav 1. tačka 19.);y) ne evidentira na propisan način ugovore zaključene sa trećim licima kojima je
povjereno izvršenje usluga iz programa putovanja, ugovore o posredovanju, druge
ugovore u vezi sa obavljanjem turističke delatnosti i drugu prateću dokumentaciju (član 34.stav 1. tačka 20. );z) u svim reklamnim i promotivnim materijalima kao i svim poslovnim dokumentima
vidljivo ne naznači firmu i sjedište, te identifikacijski broj ( član 34. stav 1. tačka 22);aa) obavlja turističku djelatnost bez rješenja za obavljanje te djelatnosti iz člana 35;bb) u propisanom roku neotkloni utvrđene nedostatke (član 35. stav 4)49cc) neposredno pruža usluge putniku, a nema poslovnicu, ili poslovnica ne udovoljava
propisanim uslovima (član 36.stav 1. ovog zakona);dd) prodaje aranžmane i izletničke programe, a u poslovnici nema najmanje jednog
voditelja poslovnice (član 36. stav 3. ovog zakona);ee) obavlja djelatnost agencije i pruža usluge posredstvom interneta u suprotnosti sačlanom 39. stav 4. ;ff) obavlja djelatnost agencije, a ne utvrdi opće uslove putovanja i program putovanja uskladu sa zakonom (član 40. stav 1.);gg) ne obezbijedi Program putovanja, prospekt ili katalog (u štampanoj ili elektronskoj
formi), koji obavezno lično treba da uručuje putniku prije zaključivanja ugovora oaranžmanu ( član 41.stav 1.);hh) pruža usluge aranžmana, izletničkog programa ili transfera putnika, a ne koristi
prijevozna sredstva u kojima su putnici i prtljaga osigurani, kao i ugostiteljske objekte
u kojima su korisnici usluga osigurani (član 41. stav 8);ii) prijevoz putnika ne obavlja vlastitim prijevoznim sredstvima ili prijevoznim
sredstvima u vlasništvu pravnih i fizičkih lica na osnovu ugovora, (član 42.);jj) ne zaključi ugovor o organizaciji putovanja (turistički paket–aranžman) sa korisnikom
turističke usluge, ukoliko ovim zakonom nije drugačije regulisano; ( član 43. stav 1.
tačka a.);kk) ne pridržava se utvrđenih cijena i sadržaja usluga, te svih uslova navedenih u općim
uslovima putovanja i programa putovanja ( član 43. stav 1.tačka b):ll) ne vodi knjigu utisaka i ne dostavi nadležnom federalnom tržišnom inspektoratu
prigovor korisnika turističke usluge u roku od pet dana od dana njegovog izjavljivanja( član 43.stav 1. tačka c.);mm)
ne evidentira na propisan način ugovore zaključene sa trećim licima kojima je
povjereno izvršenje usluga iz programa putovanja ( član 43. stav 1. tačka d.);nn) ne izda korisniku turističke usluge potvrdu o putovanju ( član 43.stav 1. tačka e.);oo) na zahtjev korisnika usluga izjasni se o svojstvu u kojem nastupa i obimu ovlaštenja,
ako zastupa druge turističke agencije ( član 43.stav 1. tačka f);pp) ne uruči korisniku turističke usluge opće uslove putovanja i program putovanja u
printanoj formi ili elektronski ( član 43 stav. 1 tačka g.)qq) ne ponudi korisniku turističke usluge osiguranje od posljedica nesrećnog slučaja,povrede, smrti, oštećenja ili gubitka prtljaga, dobrovoljno zdravstveno osiguranje za
vrijeme putovanja i boravka u inostranstvu, osiguranje od otkaza putovanja ( član 43.
stav 1. tačka h);rr) ne angažuje tokom putovanja, na jeziku grupe za koju angažman realizuje, najmanje
jednog turističkog vodiča ili turističkog pratioca za grupu od deset do 50 korisnika
turističke usluge, te najmanje jednog na svakih sljedećih 50 korisnika turističkih
usluga, odnosno najmanje jednog turističkog vodiča ili turističkog pratioca na svaki
dvospratni autobus ( double decker) (član 43. stav 1. tačka i);ss) ne čuva, kao poslovnu tajnu, sve što je saznalo o putniku (član 43. stav 1 tačka k.);tt) na propisan način ne evidentira ugovore o alotmanu, posredničke ugovore, kao iostale uobičajene ugovore u agencijskom poslovanju ( član 43. stav 1. tačka l.);50uu) organizator turističkog putovanja ne zaključi ugovor o organizaciji ekskurzije sa
vaspitno-obrazovnom, odnosno nastavnom ustanovom u čije ime se organizuje
ekskurzija putniku, odnosno ne pruži usluge utvrđene u ugovoru ili ih ne pruži na
kvalitetan način (član 43. stav 2.);vv) ne ispunjava propisane uslove za pojedinu vrstu turističke agencije ili ne pruža usluge
na propisani način, ili ako pruža usluge one vrste turističke agencije za koju ne
ispunjava propisane uslove, (član 44.);ww)
ne osigura korištenje uplaćenog aranžmana ili naknadu štete zbog nastalih
troškova ili ne osigura garanciju za svaki aranžman kod banke ili osiguravajućeg
društva (član 45. stav 3.);xx) putniku prilikom uplate iznosa za aranžman ne izda potvrdu o osiguranju jamčevine,
koja mu omogućava neposredno ostvarenje prava za naknadu štete zbog nastalih
troškova iz člana 23. stav 1. ovoga zakona prema banci ili osiguravajućem društvu(član 45.stav 4);yy) obavlja djelatnost organizatora turističkog putovanja, a ne obezbijedi jemstvo (član
45. st. 3. i 4. i član 46. st. 2. i 4. );zz) postupi u suprotnosti sa članom 46. stav 3.ovog zakona;aaa)
posrednik aranžmana-subagent za turističko putovanje u kojem posreduje uorganizaciji ne obezbijedi i jemstvo u obliku bankarske garancije, odnosno police
osiguravajućeg društva ili garantnog pologa ( član 53.);bbb)
obavlja djelatnost subagenta, nudi i prodaje turistička putovanja organizatora
putovanja sa kojim nema zaključen posrednički ugovor o putovanju (član 54. stav 1);
ccc)
organizira aranžman za lica koja nisu njeni članovi ili ako ga organizira stalno
u svrhu sticanja dobiti ili ako reklamira i vrši promociju za putovanja i boravke mimointernih glasila i saopćenja koja dobivaju članovi udruženja ili ako za njegovoorganiziranje ne koristi prijevozna sredstva u kojima su putnici i prtljaga osigurani(član 55.)
(2)
Za prekršaje iz stava 1. ovoga člana kaznit će se i odgovorno lice u pravnom licu
novčanom kaznom od 2.000 KM do 10.000 KM.
(3)
Za prekršaje iz stava 1. ovoga člana kaznit će se i voditelj poslovnice novčanom
kaznom od 1.000 KM do 5.000 KM.
Član 117.
(1)
Novčanom kaznom od 2.500 KM do 30.000 KM kaznit će se za prekršaj turistički
subjekt kao pravno lice ako:a) obavlja poslove subagenta i pruža ostale turističke usluge iz čl. 66, 67, 68 i 73. ovog
zakona, a u postupku inspekcijske kontrole iz člana 110. ovog zakona se utvrdi da ne
ispunjava propisane uslove u pogledu poslovnih prostorija, uređaja i opreme;b) obavlja djelatnost iz člana 69. i člana 77. stav 1. ovog zakona bez posjedovanja
rješenja nadležnog organa;51c) obavlja djelatnost u turizmu na vodama u suprotnosti sa članom 71. stav 1. ovog
zakona;d) pruža usluge u turizmu na divljim vodama ili turističke usluge koje uključuju
sportsko-rekreativne aktivnosti, a nema zaposlena lica sa odgovorajućom licencom (član 77. stav 4. );e) pruža turističke usluge na kupalištu i ostale turističke usluge u suprotnosti sa članom
79. ovog zakona,f) pruža turističke usluge koje uključuju sportsko-rekreativne aktivnosti, a ne održava
opremu u tehnički ispravnom stanju iz člana 80. stav 1. tačka a) ovog zakona;g) pruža usluge koje uključuju sportsko-rekreativne aktivnosti u suprotnosti sa članom
80. stav 1. t. b) i c) ovog zakona;h) postupa u suprotnosti sa članom 85. ovog zakona;i) obavlja djelatnost iznajmljivanja vozila, a ne ispunjava uslove iz člana 88. ovog
zakona.
(2) Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se odgovorno lice u privrednom društvu
novčanom kaznom od 2.000 KM do 10.000 KM.
(3) Za prekršaj iz stava 1. t. b) i g) ovog člana kazniće se za prekršaj obrtnik novčanom
kaznom od 2.000 KM do 10.000 KM.
Član 118.
Novčanom kaznom od 1.000 KM do 5.000 KM kaznit će se za prekršaj fizičko lice, ako:a) pruža usluge turističkog vodiča suprotno odredbi člana 57. ovoga zakona;b) pruža usluge turističkog vodiča, a nema uvjerenje iz člana 58. ovog zakona ili ako
prilikom pružanje tih usluga nema na vidljivom mjestu iskaznicu i zastavicu
turističkog vodiča (član 60.);c) pruža usluge turističkog pratioca, a ne ispunjava uslove iz člana 63. ovoga zakona;d) pruža usluge turističkog animatora, a ne ispunjava propisane uslove (član 64.);e) pruža turističke usluge u seoskom turizmu, a ne ispunjava uslove propisane ovim
zakonom i drugim propisima (član 67.)Član 119.
( Zabrana obavljanja turističke djelatnosti)
Za prekršaje utvrđene članom 116. i 117. ovog zakona ako se ponove u roku od jedne godine
od pravomoćnosti prvog rješenja o prekršaju, uz novčanu kaznu, izreći će se i zaštitna mjera
zabrane obavljanja turističke djelatnosti u trajanju do šest mjeseci i za fizičku i za pravnu
osobu.

52

XII PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBEČlan 120.
(Usklađivanje poslovanja)
Turistički subjekti uskladiće svoje poslovanje sa odredbama ovog zakona u roku od šestmjeseci od dana stupanja na snagu zakona.
Član 121.
(Započeti postupci)
Postupci započeti prema propisima koji su važili do dana stupanja na snagu ovog zakona
okončaće se po tim propisima.
Član 122.
(Uredba u turizmu)
Vlada Federacije će u roku od šest mjeseci od dana stupanja na snagu ovog zakona donijeti
Uredbu o uslovima i kriterijumima za dodjelu namjenskih sredstava za razvoj turizma i
Uredbu o podsticajima u oblasti turizma.
Član 123.
(Podzakonski akti)(1) Ministar će u roku od šest mjeseci od dana stupanja na snagu ovog zakona donijeti
Pravilnik o provedbi Zakona o turizmu kojim će regulisati:a) oblik, način i sadržaj knjige utisaka za obavljanje turističke djelatnosti (član 28. stav 4.),b) minimalno-tehničke uslove u pogledu poslovnog prostora, uređaja i opreme za obavljanjeturističke djelatnosti, kao i uslove u pogledu zaposlenih (član 29. stav 4.),c) sadržaj izjave o ispunjavanju uslova za obavljanje djelatnosti turističke agencije (član 35.
stav 1.),d) načinu pružanja usluga elektronskog poslovanja turističkih agencija (član 39. stav 5.),e) oblik i način vođenja knjige utisaka u turističkim agencijama (član 43. stav 5.),f) način vođenja evidencije ugovora zaključenih sa trećim licima kojima je provjereno
izvršenje usluga iz programa putovanja, odnosno ostalih ugovora u agencijskom poslovanju(član 43. stav 5.),g) uslove i kriterije za izdavanje jemstva organizatora turističkog putovanja i subagenta (član
46. stav 6.),h) oblik, sadržaj i način vođenja registra izdatih licenci organizatorima putovanja (član 49.
stav 4.),i) uslove i postupak izdavanja licenci organizatorima putovanja (član 50. stav 9.),j) program i način polaganja stručnog ispita za sticanje zvanja turističkog vodiča za područje
Federacije BiH, sadržaj i način vođenja evidencije izdatih uvjerenja o položenom ispitu za
turističkog vodiča, te oblik i sadržaj iskaznice i izgled zastavice turističkog vodiča (član 58.
stav 2.),k) sadržaj i način isticanja turističke signalizacije.( član 103. stav 5).
l) sadržaj, izgled i način vođenja elektronskog Registra turizma.( član 105. stav 9).
53m) oblik i sadržaj obrazaca za dostavu podataka (član 106. stav 2. )(2) Ministar će u roku od šest mjeseci od dana stupanja na snagu ovog zakona donijeti
Pravilnik o uslugama u turizmu kojim će regulisati:a) način i uslove za pružanje turističkih usluga u seoskom turizmu, postupak i uslove za
pribavljanje odobrenja za obavljanje tih usluga.( član 67.)b) vrste prihvatnih i plovnih objekata turizma na vodama, kao i minimalno-tehničke uslove za
obavljanje djelatnosti turizma na vodi.( član 71. stav 3.),c) minimalne uslove i način pružanja turističkih usluga u nautičkom turizmu ( član 73. stav
2),d) uređenje, obilježavanje i sigurnost na skijaškim terenima (član 75. stav 3).
e) uslovi za iznajmljivanje opreme i minimalno-tehničke uslovi za pružanje turističkih usluga
na kupalištu ( član 79).
f) oblik, sadržaj i vođenje Upisnika ( član 83.stav 2).
g) minimalno-tehničke uslove pružanja turističkih usluga koje uključuju ostale sportskorekreativne aktivnosti, kao i turističkih usluga na divljim vodama, te izgled i sadržaj plana
putovanja i dnevnika putovanja.( član 87. stav 2.)h) način uslove za pružanje turističkih usluga iznajmljivanja vozila. ( član 88. stav 7.)Član 124.
(Primjena ranijih propisa)
Do donošenja podzakonskih akata utvrđenih ovim zakonom, primjenjivaće se podzakonski
akti doneseni na osnovu Zakona o turističkoj djelatnosti („Službene novine Federacije BiH“
br.32/09) i Zakona o turističkim zajednicama i promicanju turizma u Federaciji BiH(„Službene novine Federacije BiH“ br. 28/03), ako nisu u suprotnosti sa ovim zakonom.
Član 125.
(Prestanak važenja)
Stupanjem na snagu ovog zakona prestaju da važe Zakon o turističkoj djelatnosti („Službene
novine Federacije BiH“ br. 32/09 ) i Zakon o turističkim zajednicama i promicanju turizma uFederaciji BiH ( „Službene novine Federacije BiH“ br. 28/03).
Član 126.
(Stupanje na snagu)
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenim novinama
Federacije BiH.“
Broj:

54

OBRAZLOŽENJE NACRTAZAKONA O TURIZMU FEDERACIJE BOSNE I HERCEGOVINE
I – USTAVNI TEMELJ ZA DONOŠENJE OVOG ZAKONA
Ustavni temelj za donošenje ovog zakona sadržan je u odredbi člana III.2 tačka h) Ustava
Federacije Bosne i Hercegovine („Službene novine Federacije BiH", broj: 1/94), prema kome
Federalna vlast, kada se radi o zakonima i drugim propisima koji su obavezujući na području
cijele Federacije Bosne i Hercegovine, ima pravo donositi zakone iz oblasti turizma. Dakle,
imajući u vidu citiranu ustavnu odredbu, federalna vlast ima pravo donositi zakone i druge
propise koji su obavezujući na području cijele Federacije.
II – RAZLOZI ZA DONOŠENJE
Izradi Zakona o turizmu u Federaciji Bosne i Hercegovine pristupilo se nakon analize stanja
na turističkom tržištu i sagledavanja problema sa kojim su se suočavali akteri turističke
privrede, kao i drugi subjekti koji obavljaju privredne delatnosti neposredno povezane sa
turizmom, a naročito potrebe smanjenja sive ekonomije i provođenja presude Ustavnog suda
Federacije Bosne i Hercegovine broj U-34/13 od 3.07.2014 godine kojom je Zakon otuirističkim zajednicama i unapređenju turizma u Federaciji Bosne i Hercegovine proglašen
neustavnim.
Dalje, višegodišnje iskustvo u primjeni Zakona o turističkoj djelatnosti Federacije Bosne i
Hercegovine („Službene novine Federacije BiH“ broj 32/09) pokazalo je da zakonska
rješenja obavljanja turističke djelatnosti utvrđena ovim zakonom imaju značajne manjkavosti,
zbog čega se i pristupilo studioznoj analizi i izradi Zakona o turizmu, kao propisu koji će
pored obavljanja turističke djelatnosti regulisati i odredbe o promociji i unapređenju turizma,
oblast turističkih zajednica, kao i financiranje i poticajne mjere koje su nezaobilazne kada jeu pitanju promocija turizma i jačanje ove privredne djelatnosti. Opravdanje za izradu Zakona
o turizmu Federacije Bosne i Hercegovine, između ostalog je i obaveza prilagođavanje
domaćih zakona pravilima Svjetske trgovinske organizacije i Evropske Unije, ali i temeljna
promjena tretmana turizma u domaćoj administrativnoj praksi.
Turizam je u Federaciji Bosne i Hercegovine tradicionalno bio dio djelokruga ministarstva
nadležnog za trgovinu i turizam a potom Federalnog ministarstva okoliša i turizma.
Ekonomski značaj masovnog turizma i uspon turističke industrije i u zemljama u
neposrednom okruženju ( Hrvatska, Srbija) učinili su da i državna administracija Bosne i
Hercegovine prihvati konsensualni stav ekonomske teorije o turizmu kao pokretačkoj
djelatnosti za brojne ekonomske aktivnosti, odvojenoj od trgovine i usluga.
Ministarstvo okoliša i turizma, kao obrađivač zakona, stanovišta je da će predloženo
zakonsko rješenje značajno doprinijeti razvoju turističke djelatnosti, povećanju učinkovitosti
sistema, boljoj koordinaciji, svrsishodnijem trošenju sredstava, zakonitosti rada turističkih
subjekata, promociji turističkog proizvoda i povećanju stručnosti zaposlenih u oblasti
turizma, a u konačnici kvalitetnijem turističkom proizvodu.
55

Nacrt Zakona o turizmu Federacije BiH sa predloženim zakonskim rješenjiem ima za cilj da
doprinese suzbijanju sive ekonomije i obezbijedi bolju zaštitu klijenata turističkih agencija.
Turizam jeste pokretač ekonomije na onim mestima gde postoji, ali također zahtijeva i velika
inicijalna ulaganja u situaciji gdje ne postoji duga turistička tradicija.
Aktivno prisustvo države se pokazuje kao najbolja garancija za privlačenje investicija,
jednako u mjesta sa razvijenim turizmom i mjestima u kojima se tek stvaraju osnove za
razvoj turizma. U pogledu domašaja ovog novog Zakona o turizmu kao i planskih
dokumenata o turizmu koji su utvrđeni ovim nacrtom Zakona, ukoliko zakon bude usvojen,
najbolji dokaz daće predstojeća praksa.
III- PREGLED I SADRŽAJ NAJZNAČAJNIJIH PRAVNIH RJEŠENJA
Zakon o turizmu je podijeljen na XII Odjeljaka:
I.
II.
III.
IV.
V.
VI.
VII.
VIII.
IX.
X.
XI.
XII.

OSNOVNE ODREDBE ( član 1.- član 3.)
PLANIRANJE I RAZVOJ TURIZMA ( član 4.-član 24.)
FINANISRANJE TURIZMA I PODSTICAJNE MJERE ( član 25. – član 26.)
TURISTIČKA DJELATNOST I SUBJEKTI U TURIZMU ( član 27.- član 31.)
TURISTIČKE ( PUTNIČKE ) AGENCIJE ( član 32. – član 55.)
TURISTIČKI VODIČ,TURISTIČKI PRATILAC,TURISTIČKI ANIMATOR, ( član56.- član 65.)
USLUGE U TURIZMU ( član 66.- član 88.)
PROMOCIJA I UNAPREĐENJE TURIZMA ( član 89. – član 104.)
REGISTAR TURIZMA ( član 105.- član 106)NADZOR ( član 107.- član 115.)
KAZNENE ODREDBE ( član 116.- član 118.)PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE ( član 119.- član 127.)

U osnovnim odredbama Zakona regulisan je predmet zakona i dati pojedini izrazi –osnovni
pojmovi i njihova značenja koji se upotrebljavaju u zakonu. Nacrt zakona reguliše načela na
kojima se zasniva uređenje oblasti turizma: načelo sveobuhvatnosti, održivog razvoja
turizma, usaglašavanja nivoa usluga u cilju obezbjeđivanja jedinstvenih standarda za pružanje
usluga u turizmu, zaštite korisnika turističke usluge i turističkih profesija, obezbjeđivanja
javne, elektronske evidencije podataka iz oblasti turizma, načelo primjene Etičkog kodeksa u
turizmu Svjetske turističke organizacije UN i načelo planiranja i ostvarivanja politike razvoja
turizma u skladu sa strateškim dokumentima.
U oblasti planiranja i razvoja turizma, ovim zakonom je utvrđena jasna hijerarhija planskih
dokumenata. Planski dokumenti su Strategija razvoja turizma Federacije BiH, Plan promocije
turizma Federacije Bosne i Hercegovine, Master plan, Marketing plan i Program razvoja
turističkih proizvoda, pri čemu svi niži planski dokumenti moraju biti usaglašeni sa
Strategijom razvoja turizma. Prva četiri dokumenta donosi Vlada Federacije BiH, dok
Program razvoja turističkog proizvoda donosi Federalno ministarstvo okoliša i turizma na
prijedlog Turističke organizacije Federacije Bosne i Hercegovine.
U pogledu prostora, zakon propisuje kategorije turističkog prostora, mjesta za odmor iturističkog mjesta. Turistički prostor proglašava Vlada Federacije Bosne i Hercegovine na
56prijedlog ministarstva za prostor koji zbog svojih odluka, vrijednosti i prioritetne turističke
namjene zahtijeva poseban status. Posebna zaštita predviđena je za korišćenje turističkog
prostora u zaštićenom prirodnom ili nepokretnom kulturnom dobru. Turistički prostor ima
upravljača, koji može biti postojeća javna služba ili privredno društvo registrovano za
turizam. Upravljač turističkog prostora donosi programe i druge akte kojima reguliše režim,korišćenje, razvoj i zaštitu turističkog prostora i može imati javna ovlašćenja. Upravljaču semože ugovorom povjeriti uređivanje, korišćenje, unapređenje i zaštitu građevinskog zemljišta
i koordinaciju na održavanju komunalnog reda i čistoće u turističkom prostoru. Radi
izgradnje objekata turističke infrastrukture i suprastrukture, upravljač može dati u zakup
nepokretnosti u državnoj svojini, javnim nadmetanjem ili prikupljanjem pismenih ponuda, očemu obavještava ministarstvo, a na osnovu prijedloga ministarstva Vlada donosi akt odavanju u zakup. Mjesto za odmor u okviru turističkog prostora organizuje se i razvija uskladu sa master planom i prostornim i urbanističkim planom, pri čemu se objekti turističke
infrastrukture i suprastrukture u mjestu za odmor koje je u turističkom prostoru smatraju
objektima od javnog interesa. Turističko mjesto je organizaciona i funkcionalna cjelina sa
formiranom turističkom ponudom, kao i potrebnom infrastrukturom i objektima za smještaj i
boravak turista. Turistička mjesta podliježu kategorizaciji u četiri kategorije, na osnovu
obima turističkog prometa i stepena izgrađenosti infrastrukture i suprastrukture.
U pogledu podsticajnih mera i promocije turizma, nacrtom Zakona o turizmu Federacije
Bosne i Hercegovine su predviđene za izradu turističkih planskih dokumenata, promotivne
aktivnosti, zaštitu prirode i kulturne baštine turističkog mjesta, podsticanje izgradnje
turističke infrastrukture i suprastrukture, unapređivanje postojeće turističke ponude, ipodsticanje domaćeg i receptivnog turizma. Sredstva za podsticajne mere se izdvajaju izbudžeta Federacije Bosne i Hercegovine i namjenjena su za korisnike koji su registrovani za
obavljanje djelatnosti turizma i sa turizmom povezanih djelatnosti sa sjedištem u Federaciji
BiH.
Zakon uređuje uslove za licenciranje turističkih agencija.Turističke agencije se dijele naorganizatore putovanja i posrednike. U postupku izdavanja licence Ministarstvo utvrđuje da li
je organizator turističkog putovanja registrovan za obavljanje predmetne djelatnosti, odnosno
da li su ispunjeni uslovi propisani ovim zakonom i propisima donesenim na osnovu ovog
zakona koji se odnose na ispunjenost minimalno-tehničkih uslova u pogledu poslovnih
prostorija, uslove u pogledu zaposlenih, obezbjeđenje jemstva, sadržaja općih uslova
putovanja i njihovu usklađenost sa zakonom, uslova u pogledu izricanja zaštitnih mjera protiv
odgovornog lica organizatora turističkog putovanja, kao i drugih uslova za rad organizatora
turističkog putovanja koji se tiču solventnosti i kvaliteta rada organizatora putovanja, uskladu sa ovim zakonom i propisima donesenim na osnovu ovog zakona. Licenca turističkih
agencija važi tri godine.
U pogledu regulisanja djelatnosti u turizmu, nacrtom Zakona su regulisani uslovi i način
poslovanja za turističke agencije, pružanje usluga u turizmu, u koje spadaju usluge turističkih
profesija (turistički vodič, turistički pratilac i turistički animator) i iznajmljivanja vozila (renta-car). Zakonom su detaljnije regulisane turističke usluge u seoskom turizmu, lovnoribolovnom turizmu, turističke usluge na vodama, turističke usluge u nautičkom turizmu,
usluge na skijaškom terenu, turističke usluge sa sportsko-rekreativnim aktivnostima,turističke
usluge u raftingu i splavarenju kao i ostale turističke usluge.
Odredbe nacrta Zakona o turizmu u pogledu promocije i unapređivanja turizma regulišu
osnivanje turističke organizacije s ciljem promocije turističkog proizvoda Federacije Bosne i
57

Hercegovine, podsticanja i unapređivanja razvoja postojećeg turističkog proizvoda,
podsticanja i unapređivanja razvoja novog turističkog proizvoda, unapređivanja i razvijanja
svijesti o značaju turizma, privrednim, društvenim, kulturnim i multiplikativnim efektima
turizma na cjelokupni privredni sistem i unapređivanje općih uslova boravka turista ipružanja informacija turistima.
Zakonom je utvrđeno da su prihodi turističkih organizacija prihodi iz budžeta osnivača,
prihodi od boravišne takse, prihodi od obavljanja djelatnosti utvrđenih zakonom, kreditnazaduženja uz prethodnu saglasnost osnivača, donacije i prihodi iz drugih izvora. Zakon
utvrđije da turističke organizacije mogu biti: Turistička organizacija Federacije Bosne i
Hercegovine; turističke organizacije kantona; turističke organizacije gradova, turističkeorganizacije općina i međuopćinske turističke organizacije. Nacrt Zakona o turizmu reguliše
osnivanje Turističke organizacije Federacije, koju osnova Vlada Federacije BiH, kao i njenu
nadležnost i organe (nadzorni odbor i direktor). Zakon utvrđuje da nadzor nad radom
Turističke organizacije Federacije BiH vrši Ministarstvi okoliša i turizma.
Zakon u IX Poglavlju reguliše vođenje Registra Turizma i obim podataka koji se u istom
evidentiraju. Registar turizma vodi Ministarstvo okoliša i turizma elektronski u kojem seregistruju turističke agencije (oganizatori putovanja i posrednici) upravljači turističkih
prostora, evidentiraju turistička mjesta, ugostitelji, kategorisani i nekategorisani ugostiteljski
objekti, lica koja pružaju usluge u domaćoj radinosti, lica koja pružaju usluge u seoskim
turističkim domaćinstvima, pružaoci nautičkih usluga, kategorisani i nekategorisani objekti
nautičkog turizma, objekti lovnog turizma i davaoci lovnoturističkih usluga, turistički vodiči,
privredni subjekti koji pružaju usluge iznajmljivanja vozila (rent-a-car) i usluge
iznajmljivanja vozila sa uslugama vozača (limo service).
Odredbe o nadzoru - Zbog potrebe smanjenja sive ekonomije u okviru zakonom definisaneturističke djelatnosti, a u cilju efikasnijeg ostvarivanja ovog primarnog zadatka, nacrtom
Zakona o turizmu Federacije Bosne i Hercegovine su precizirane odredbe o upravnom i
inspekcijskom nadzoru. Predloženim tekstom Zakona, cilj je da se štite i turisti ali i turističkeagencije, jer je namjera predlagača uvođenja reda i kod turističkih agencija.
Upravni nadzor nad primjenom odredaba ovog zakona i propisa donesenih na osnovu ovog
zakona vrši Federalno Ministarstvo okoliša i turizma.
Inspekcijski nadzor nad provođenjem odredaba ovog zakona i propisa donesenih za njegovo
provođenje, te pojedinačnih akata, uslove i način rada, nadziranih davaoca turističkih usluga,
provodi Federalna uprava za inspekcijske poslove putem federalnih tržno-turističkougostiteljskih inspektora i kantonalni inspektori u okviru svoje nadležnosti, u skladu sa
posebnim propisima koje na prijedlog resornih ministarstava donosi Vlada Federacije BiH i
vlade kantona. Nacrtom zakona su precizirana ovlaštenja inspektora da privremeno zatvori
objekat u kojem se obavlja turistička djelatnost uz konkretizovanje uslova pod kojima
inspektor poduzima ovu mjeru. O zatvaranju objekta u kojem se obavlja turistička djelatnost,
nadležni federalni inspektor je dužan da sačini zapisnik i u roku od 48 sati od momenta
zatvaranja objekta donese rješenje protiv koga se može izjaviti žalba Ministarstvu u roku odosam dana od dana dostavljanja.
U kaznenim odredbama, nacrtom Zakona utvrđene su više početne kazne za prekršajeutvrđene zakonom. Uloga kazni koje su predviđene nacrtom Zakona je u odvraćanju, a ne
58

samo u kažnjavanju, te je to bio razlog za strožije novčane kazne za prekršaje utvrđene
odredbama nacrta Zakona u odnosu na visinu novčanih kazni utrvđenih u ranijem Zakonu oturističkoj djelatnosti Federacije BiH. Značajna je novina utvrđena odredba u nacrtu zakona
po kojoj, za ponovljene prekršaje utvrđene članom 116. i 117. ovog nacrta zakona, ako se
ponove u roku od jedne godine od pravomoćnosti prvog rješenja o prekršaju, uz novčanu
kaznu, izreći će se i zaštitna mjera zabrane obavljanja turističke djelatnosti u trajanju do šestmjeseci i za fizičku i za pravnu osobu.
U prelaznim i završnim odredbama utvrđeni su rokovi za donošenje podzakonskih akata, teda će se do donošenja podzakonskih akata utvrđenih ovim zakonom, primjenjivati
podzakonski akti doneseni na osnovu Zakona o turističkoj djelatnosti („Službene novine
Federacije BiH“ br.32/09) i Zakona o turističkim zajednicama i promicanju turizma uFederaciji BiH („Službene novine Federacije BiH“ br. 28/03), ako nisu u suprotnosti sa ovim
zakonom. Stupanjem na snagu ovog zakona prestaju da važe Zakon o turističkoj djelatnosti(„Službene novine Federacije BiH“br. 32/09) i Zakon o turističkim zajednicama i promicanju
turizma u Federaciji BiH ( „Službene novine Federacije BiH“ br. 28/03).
IV – FINANSIJSKA SREDSTVA ZA PROVOĐENJE OVOGA ZAKONA
Za provođenje ovoga Zakona potrebno je osigurati sredstva iz Budžeta Federacije Bosne i
Hercegovine prema Programu i planu rada Federalnog Ministarstva okoliša i turizma.

59