Жылдық
есеп / 2023«Самұрық-Қазына» АҚ«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

МАЗМҰНЫ
Директорлар кеңесі Төрағасының жолдауы
Басқарма Төрағасының жолдауы
2023 жылдың негізгі көрсеткіштері

1

4
6
10

2

3

4

5

6
2
3

ҚОР ТУРАЛЫ

ТҰРАҚТЫ
ДАМУКОРПОРАТИВТІК
БАСҚАРУ

ҚОСЫМШАЛАР

123 456

Даму стратегиясы
Активтер портфелі
Қордың тұрақты дамуға қосқан
үлесіЖылдық есеп / 2023ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН ҚОР ҚЫЗМЕТІНІҢ
ҚАРЖЫЛЫҚ
НӘТИЖЕЛЕРІ
КӨРСЕТКІШТЕР

16
18

24

Қордың кредиттік рейтингтері
Сегменттер бойынша түсім

28
30

Мұнай және газЭнергетика
Өндіріс және өндіру
Көлік және логистика
Ақпараттық және коммуникациялық
операторлар
Инвестициялық қызмет етуӘлеуметтік-бағдарланған
құрылысты қолдау
Сатып алу қызметін сүйемелдеу
Ғылыми-зерттеу бастамалары
Бірыңғай қызмет көрсету орталығы
Қайырымдылық қызмет
Адами капиталды дамыту
Әлеуметтік өзара әрекеттесу жәнекоммуникациялар орталығы

34
49
56
64

84
96

103
106
110
111
114
115
117

ТДМ қағидаттарын ұстану
Тұрақты даму саласындағы
тәуекелдерді басқару
Тұрақты дамуды басқару
құрылымы
ESG рейтингтері және климаттық
рейтингтер

122

125

126

128

Корпоративтік басқару жүйесі
Жалғыз акционер
Директорлар кеңесі және оныңкомитеттері
Басқарма және оның комитеттері
Директорлар кеңесі жәнеБасқарма мүшелеріне сыйақы берусаясаты
Ішкі аудит қызметі
Комплаенс қызметі
Тәуекелдерді басқару және ішкібақылау
Қоғамдық кеңес
Ақпараттық қауіпсіздік
Персоналды басқару
Өндірістік қауіпсіздік

132
133

134
152

160
161
162
163
165
167
170
172

Қосымша 1. Шоғырландырылған
қаржылық есептілік
Қосымша 2. «Самұрық-Қазына» АҚактивтерін сатуға шығару барысы
туралы есеп АО ­«Самрук-Қазына»Қосымша 3. Ақпараттандыру жәнецифрландыру
Қосымша 4. «Самұрық-Қазына» АҚжасауға мүдделілігі бар, оларды
жасасу туралы шешімді Қорбасқармасы қабылдаған
мәмілелер тізбесі
Қосымша 5. Корпоративтік басқару
кодексінің қағидаттары менережелерін сақтау/сақтамау туралы
ақпарат
Қосымша 6. Глоссарий

295
297

Байланыс ақпараттары

300

176

291
292

293

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

ДИРЕКТОРЛАР
КЕҢЕСІ
ТӨРАҒАСЫНЫҢ
ЖОЛДАУЫ

Есепті жылы Қордың
республикалық бюджетке
дивидендтер түріндегі төлемі

Басқа да бөлістер түрінде
әлеуметтік және инфрақұрылымдық
жобаларды қолдауға

млрд теңге

млрд теңге бағытталды

1269 133Байланыс
ақпараттары

Азаматтардың өмір сүрусапасын арттыруға жәнереспубликаның орнықты
дамуына бағдарланған
жобаларды табысты енгізуді жалғастыру "Самұрық-­Қазына" қорының таяудағы
жылдарға арналған маңыз­ды басым міндеті болып
табылады.

Құрметті ханымдар мен мырзалар!

Есепті кезеңде
«Самұрық-Қазына»Қоры мен оның компаниялары тұрақты экономикалық даму жәнеазаматтардың әл-ауқатын арттыру бағытында
белсенді жұмыс істеуді
жалғастырды.

Есепті жылдың басында Қазақстан
экономикасын дамытуға және стратегия­лық маңызды жобаларды іске асыруға
бағытталған Қорды дамытудың 2023-2032
жылдарға арналған ұзақ мерзімді жоспары
қабылданды.
Есепті жылы Қордың республикалық
бюджетке дивидендтер түріндегі төлемі
1 269 млрд теңгені құрады, бұл өткен жылғы
көрсеткіштен 7 еседен астам асып түсті. Сонымен қатар, 133 млрд теңге әлеуметтік жәнеинфрақұрылымдық жобаларды қолдауға
бағытталды. Сондай-ақ, 2023 жылдан бастап
Мемлекет басшысының жыл сайын тазакірістің кемінде 7 пайызы көлемінде қаражат
бөлу туралы бастамаларының бірін іске асыру
шеңберінде Қор «Қазақстан халқына» аттыҚоғамдық қорға 66,6 млрд теңге бөлді.

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы маңызды жетістіктердің біріқалпына келтіру бағдарламасы шеңберінде
ұңғымаларды белсенді барлау және бұрғылау арқылы қол жеткізілген көмірсутегі
қорларының айтарлықтай артуы болды.
Есепті кезеңде газ тасымалдау инфрақұрылымын кеңейтуге және жаңғыртуға, сондай-ақ тауарлық газдың ресурстық базасын ұлғайтуға бағытталған
инвестициялық жобаларды іске асыру
белсенді қарқынмен жүрді. Осылайша,2023 жылы Үкімет пен Қордың қолдауымен
«Мақат-Солтүстік Кавказ» магистральдық газ құбырының лупингі салынып, пайдалануға берілді, «Бейнеу-­Жаңаөзен» ма-«Эйр Астана» АҚ және «KEGOC» АҚ акцияларының табысты орналастырылуы ерекше маңызға ие, бұл ұлттық экономикалық
портфельді әртараптандыру және Қаржы
нарығын дамыту үшін қолайлы жағдайлар
жасау бағытындағы маңызды қадам болып
табылады. Алдағы 2-3 жылда «Қазақстан
темір жолы» ҰК» АҚ, «QazaqGaz» ҰК»АҚсияқты компаниялардың IPO-ға шығуы
күтілуде. Қор экономиканы лықтандыру контекстінде тиімді жекешелендіруді
жүргізуге ықпал ете отырып, Мемлекет
басшысының ұлттық компанияларды IPO-ғашығару жөніндегі тапсырмасын іске асыру
бағытында жұмысты жалғастыруы қажет.

гистральдық газ құбырының екінші желісі
іске қосылды, Маңғыстау облысындағы
«сарша» жерін және «жылы жағажай»курорттық аймағын газдандыру жүзеге
асырылды, Алматы қаласындағы ЖЭО-2және ЖЭО-3 энергетикалық кешенінің газинфрақұрылымы құрылысының бірінші
кезеңі аяқталды, Қостанай облысындағы
елді мекендер газдандырылды.
Жаңартылатын энергетика аясында 2023жылы Acwa Power (Сауд Арабиясы), Masdar(БАӘ), Total Open (Франция), Unigrin Energy(Ресей), China Power International Holdingжәне Power China (ҚХР) сияқты ірі шетелдік
инвесторлармен бірлесіп қуаты ~6 ГВт болатын күн және жел электр станцияларын
салу бойынша жобалар басталды.
«KEGOC» АҚ-ның Қазақстанның Бірыңғай
электр энергетикалық жүйесінің Батыс
аймағының электр желісін нығайту бойынша стратегиялық маңызды жобасы жүзеге
асырылды, оның аясында жалпы ұзындығы
780 шақырымға жуық бес 220 кВ электр
беру желісі салынды. Жобаның нәтижесінде
Батыс аймақ желісінің сенімділігі артты.
Көлік және логистика саласында 2023жылдың қорытындысы бойынша транзиттік
жүктерді тасымалдаудың рекордтық көрсеткіштеріне 27 млн тоннадан астам (2022жылмен салыстырғанда 18%-ға артық)қол жеткізілді, оның ішінде контейнерлік
транзит көрсеткіштерінің өсуі шамамен
13,6% құрады.

Олжас Бектенов
«Самұрық-Қазына» ҰӘҚ» АҚДиректорлар кеңесінің төрағасы,Қазақстан Республикасының
Премьер-Министрі

Әлемде болып жатқан жаһандық сын-қатерлер мен өзгерістерді ескере отырып,Қор тұрақты экономикалық өсу үшінжасыл энергетика, цифрландыру жәнеинфрақұрылымды дамыту саласындағы
жобаларды қолдай отырып, ел экономикасын әртараптандыруға ұмтылады.
Азаматтардың өмір сүру сапасын арттыруға
және республиканың орнықты дамуына
бағдарланған жобаларды табысты енгізуді
жалғастыру «Самұрық-Қазына» қорының
таяудағы жылдарға арналған маңызды
басым міндеті болып табылады.
Мемлекет басшысының Қор алдына қойған
өршіл мақсаттарының бірі таяу уақытта
Қазақстан экономикасын екі есеге ұлғайту
болып табылады. Осы мақсатқа жету үшін«Самұрық-Қазына» қоры экономиканың
негізгі салаларын қолдау және шетелдік
инвестицияларды тарту бойынша өзінің
күш-жігерін жандандырады. Кешенді көзқараспен және стратегиялық көзқараспен Қоралға қойған мақсаттарға қол жеткізіп, елдің
тұрақты өсуі мен өркендеуін қамтамасыз
ететініне сенімдімін.

45

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

БАСҚАРМА
ТӨРАҒАСЫНЫҢ
ЖОЛДАУЫ

«Самұрық-Қазына» АҚэкономиканы сомасына субсидиялады

1,2Байланыс
ақпараттарыҚР Үкіметімен бірлесіп,Қор тарифтерді жоспарлы
түрде ұлғайту бойынша
жұмыс жүргізуде. Бұл ретте
біздің міндетіміз мақсатты
инфляциялық дәліз шеңберінде өсімді 10-12%-ға сақтау, бұләлеуметтік тұрақтылықты
сақтау үшін өте маңызды.

трлн теңге

Құрметті әріптестер!

Биыл біз «Самұрық — Қазына» АҚ-ның
15 жылдығын атап өтеміз. Осы жылдар
ішінде Қор ел дамуының стратегиялық
бастамаларын іске асыруда шешуші рөлатқара отырып, Қазақстанның экономикалық жүйесінің ажырамас бөлігіне айналды.
Қор осы мерейтойлық күнге әсерлі нәтижелермен келді.

Бүгінгі таңда «Самұрық-­Қазына» — әлемнің
­әл-­ауқатының 30 тәуелсіз
қорының бірі. Бұл 260 мыңқызметкері бар 277 компанияны қамтитын экономиканың барлық негізгі
секторларында қатысатын
стратегиялық активтерді
басқарушы қор.

Қор жұмыс істеген уақытында Үкімет атына
шамамен 2,9 трлн дивидендтер және өзгеде бөлістер төледі, сондай-ақ қайырымдылық мақсаттарға бағыттады, осылайша
әлеуметтік инфрақұрылымды дамытуға
және Республикалық бюджетті қолдауға
елеулі үлес қосты.
Қор нарығында Қор тобының 7 ірі компаниясының акциялары сатылады. Бұлретте «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ және«Эйр Астана» АҚ Лондон қор биржасында
ұсынылған.
Қол жеткізілген жетістіктерді атапөтіп, жаңа биіктерге ұмтыла отырып,«Самұрық-Қазына» АҚ экономикалық өсудрайвері рөлін нығайтуды жалғастыруда.
Сіздердің назарларыңызға «Самұрық-­Қазына» АҚ-ның 2023 жылғы жылдық
есебін ұсынуға және есепті кезеңдегі Қорқызметінің негізгі нәтижелерімен бөлісуге
рұқсат етіңіздер.

Жылдық есеп / 2023Қаржылық көрсеткіштер
2023 жылдың қорытындысы бойынша «Самұрық-Қазына» АҚ акционері
үшін таза пайдасы мұнай нарығындағы
қалыптасқан конъюнктураға қарамастан
1,7 трлн теңге деңгейінде қалыптасты.
«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ Қордың негізгі
активтерінің бірі болып табылатындығын
ескере отырып, мұнай құнының барреліне
101,3 доллардан 82,6 долларға дейін 18%ға төмендеуі нәтижелерге айтарлықтай
әсер етті. Қаржылық нәтижеге әсер еткен
тағы бір фактор — өндірістік қызметкердің
жалақысының өсуі, бұл осы бап бойынша
шығындардың 23%-ға өсуіне әкелді.

Экономиканы субсидиялау

Сонымен бірге Қордың портфельдік компаниялары өз бағыттары бойынша көлемдерді
ұлғайтуды жалғастыруда, бұл сыртқы факторлардың теріс әсерін сәтті ­өтеуге мүмкіндік береді. Мәселен, жүк теміржол
тасымалы транзиттік тасымалдар мен жүквагондар паркімен операциялардан түсетін
кірістердің ұлғаюы арқасында 7%-ға өсті.
Газ өңдеу өнімдерін сату 1,2 млрд м3 өсті,ал уран өнімдерін сату өндіріс көлемінің
өсуі мен дұрыс баға саясатының арқасында
ұлғайды.

«Самұрық-Қазына» АҚ жеңілдікті тариф­тер мен мұнай өнімдеріне, тауарлық жәнесұйытылған газға, теміржол арқылы жүктасымалдауға және т. б. бағаларды ұсына
отырып, экономиканы 1,2 трлн теңге сомасына субсидиялады.
Нарықтық емес тарифтер күрделі жұмыс­тарды жеткіліксіз қаржыландыруға алыпкеледі және тиісінше бүкіл ел үшін маңызды
инфрақұрылымның тозуын арттырады.

Шикізаттың жоғары құбылмалылығы мен геосаяси тұрақсыздық
жағдайында өтімділікті басқару және Қоркомпаниялары тобының қазынашылық
портфелін оңтайландыру жөніндегі мақсатты іс-қимылдардың арқасында қаржылық
кірістер бойынша жоспарлы көрсеткіштерден екі еседен астам асып түскенін атапөткен жөн.
Бұл ретте «Қазпошта» АҚ-ын топтың қазынашылық операцияларының негізгі бөлігін жүргізу үшін пайдалану маңызды қадам
болды, бұл компанияның қаржы институты
ретіндегі әлеуетін барынша пайдалануға
ықпал етіп қана қоймай, оның соңғы үшжылда алғаш рет табыстылығына әкелді.
Бұл бірқатар әлеуметтік мәселелерді, соның
ішінде өндірістік қызметкердің жалақысын
7-25%-ға көтеруді шешуге мүмкіндік берді.

ҚР Үкіметімен бірлесіп, Қор тарифтерді
жоспарлы түрде ұлғайту бойынша жұмыс
жүргізуде. Бұл ретте біздің міндетіміз мақсатты инфляциялық дәліз шеңберінде
өсімді 10-12%-ға сақтау, бұл әлеуметтік
тұрақтылықты сақтау үшін өте маңызды.

Нұрлан Жақыпов
«Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма
төрағасыБұл компаниялардың құны мен инвестиция­лық тартымдылығын арттыруға мүмкіндік
берді, және сайып келгенде Үкіметтің атына
дивидендтер мен әлеуметтік төлемдердің
өсуіне әкеледі.

6
7

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

ҚосымшаларҚР Үкіметіне бөлістер

Бұқаралық спортты дамыту бастамасы
аясында төрт өңірде 26 спорт және ойыналаңдары ашылып, 9 облыста ірі спорт
кешендері салынды. Қазір осы спорт
объектілері мен алаңдарында балалар менжастар түрлі спорт түрлерімен айналысады
және жарыстарға қатысуға бірегей мүмкіндік алды.

2023 жылы Қор Мемлекетке рекордтық
сома — 1 469 млрд теңге төледі. Бұл төлемдер республикалық бюджетке дивидендтер
түрінде 1 269 млрд теңгені құрады, 67 млрдтеңге «Қазақстан халқына» Қоғамдық
Қорына жіберілді, ал қалған 133 млрд теңге
әлеуметтік маңызы бар жобаларды іскеасыруға бөлінді.
Негізгі бастамалардың қатарында Алматы
қаласында инфекциялық аурулардың
ұлттық ғылыми орталығының құрылысын
және шұғыл медицинаның ұлттық үйлестіру
орталығын, сондай-ақ Астана қаласында
перинаталдық орталықты құруды атапөткен жөн.
Осылайша, Қор Үкіметке және мемлекеттің
әлеуметтік мұқтаждарына Қазақстанның
кейбір ірі облыстарының бюджетімен
салыс­тырылатын сомаға қаражат бөлді.
Қайырымдылық

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы Қор жарты миллионнан астам
адамға көмек көрсетіп, осы мақсаттарға
шамамен 9 млрд теңге бөлді.
Қор өңірлерде 19 оңалту орталығын ашып,елді мекендерде спорт секциялары менинклюзивті лагерьлер ұйымдастырды. Бұлтірек-қимыл аппараты бұзылған балаларға
алғашқы қадамдарын жасауға және сөйлеу
қабілеті бұзылған балаларға сөйлеуіне мүмкіндік берді.
Онкологиялық аурулары бар 500-ден астам
бала Алматыдағы Педиатрия және балалар
хирургиясы ғылыми орталығында заманауи
жабдықта емделді.

Жұмысшылардың қауіпсіздігіЖыл сайын Қор компаниялары тобында
қызметкерлер арасында қауіпсіздік мәдениетінің деңгейін арттыру бойынша жұмыс
жүргізіледі. Сонымен, IOSH Ұлыбританияның қауіпсіздік техникасы және денсаулық
сақтау институтының мақұлдауына иеболған «Еңбек Қауіпсіздігі Мәдениеті» оқукурсы бойынша 2023 жылдың қорытындысы бойынша 428 ішкі жаттықтырушы мен
121 282 өндірістік қызметкер оқытылды,бұл көрсеткішті 100%-ға жеткізу, сондай-ақ мердігерлік ұйымдардың қызметкерлерін оқытуды бастау жоспарлануда.
Жоғары басшылық, оның ішінде портфельдік компаниялар ұйымдарының басшылары
бұрынғыдан да белсенді қатысады жәнеөндірістік қауіпсіздік жүйесінің қауіпсіз
және тиімді жұмыс істеуін қамтамасыз етуге
бағытталған.
2023 жылдың қорытындысы бойынша
бірлесіп жүргізілген жұмыстың арқасында
біз 2022 жылмен салыстырғанда ауыр жәнеөліммен аяқталған жазатайым оқиғалар
кезінде зардап шеккендер санының 17%-ғатөмендеуіне қол жеткіздік.

2023 жылы енгізілген Қордың іріжобалары
2023 жылы «Самұрық-Қазына» АҚ елдің
экономикалық дамуының негізі болып
табылатын бірқатар ірі инфрақұрылымдық
жобаларды іске асырды.
Қазақстанның батыс өңірлерін тұрақты газбен жабдықтауды қамтамасыз ету мақсатында «Сарша» және «Теплый пляж»жерлерін газдандыру жобасы аяқталды,«Мақат-Солтүстік Кавказ» магистралдық газ құбырының лупингі және «Бейнеу-­Жаңаөзен» 2-ші тармағы салынды.
Қазақстанның Батыс аймағының электр
желісін күшейту үшін салынған жаңа электр
жеткізу желілері енгізілді. Атырау жәнеМаңғыстау облыстарының су тұтынуының
қазіргі тапшылығы мен перспективалық
өсуін қанағаттандыратын Астрахань-­Маңғышлақ су құбырын іске қосу жүзеге
асырылды.
«Богатырь» қимасында көмірді өндіру,тасымалдау және тиеудің циклдік-ағынды технологиясына көшу жөніндегі жобааяқталды, бұл қиманың қуатын жылына
32 млн тоннадан 40 млн тоннаааға дейін
арттыруға мүмкіндік берді.
Оңтүстік Ақсай, Анабай, Рожковское жәнеШығыс Өріктау мұнай және газ кен орындары іске қосылды.
Бұдан басқа, өңірді энергиямен жабдықтау
үшін Алматы облысында «Көкөзек» қосалқы
станциясы пайдалануға берілді жәнеАстанада құрылыс материалдарын өндіру
зауыты салынды.

Ағымдағы лицензиялық міндеттемелерден
озып, мыңнан астам 5G базалық станциялары орнатылды, Астанада «Қазпошта» АҚжаңа логистикалық орталығы және «ЭйрАстана» АҚ ұшу құрамын даярлау орталығы ашылды.
Халықаралық ынтымақтастық
«Самұрық-Қазына» АҚ елге инвестициялар
ағынының негізгі катализаторларының біріболып табылады. Қор бірлесіп инвестиция­лау құралын табысты қолданады, бұлинвесторларға инвестициялау тәуекелдерін
бөлісуге және мемлекеттік органдармен
коммуникацияларда қолдау алуға мүмкіндік
береді.
2023 жылы Total Eren, Masdar, ACWA
Power және China Power International
Holding сияқты ірі шетелдік серіктестермен жиынтық қуаты 4 ГВт ЖЭК жобалары
бойынша келісімдерге қол жеткізілді. Бұлжобалардың бірегейлігі — олар Қазақстанда болмаған электр энергиясын жинақтау
жүйесімен салынатын болады. Жобаларды
іске асыру 6 млрд АҚШ долларына жуықтікелей шетелдік инвестицияларды тартуға мүмкіндік береді.
Бұдан басқа, халықаралық серіктестермен — теңіз жүк тасымалы бойынша Abu
Dhabi Ports-пен, Транскаспий Халықаралық
Көлік маршрутының активтерін басқару
үшін PSA-мен, портфельдік компаниялардағы өндірістік процестерді цифрландыру
үшін Presight-пен бірлескен кәсіпорындар
құрылды.

Қазақстанның газ тасымалдау инфра­құрылымын кеңейтуге және жаңғыртуға ықпал ететін және Өзбекстанның
­табиғи газға өсіп келе жатқан қажеттіліктерін қанағаттандыруға мүмкіндік беретін
ресейлік табиғи газдың Өзбекстанға транзиті жөніндегі трансұлттық жобаны іскеқосу ерекше назар аударуға лайық.
Сондай-ақ, ядролық энергетикадағы
жетістіктерді, соның ішінде қазақстандық
жылу бөлетін құрастырымдарды Қытайға
атом электр станцияларына жеткізуді және«Барака» АЭС үшін уран жеткізуге арналған
Emirates Nuclear Energy Corporation-пентарихи келісімшартқа қол қоюды атап өтуқажет.
Негізгі оқиғалар
Капитал нарықтарын мемлекет меншігіненалу және дамыту шеңберінде «KEGOC» АҚэлектр энергиясын беру жөніндегі ұлттық
компанияның SPO сәтті өткізілді. Компанияның акцияларына сұраныс ұсыныстан
1,5 еседен астам асып түсті. Акциялардың
67%-ын Қазақстан азаматтары сатып алды.
SPO-дан тартылған қаражат Қазақстанның
энергия тапшылығы бар Оңтүстік аймағын
күшейту жобасына бағытталды.
skstore.kz электрондық дүкенін іске қосусатып алу процедураларын жеңілдету менашықтығын арттырудың тағы бір қадамы болды. Бұл marketplace электрондық
цифрлық қолтаңба арқылы ыңғайлы жәнежылдам тіркеуді қамтамасыз етті, алдынала тексеру қажеттілігін жоққа шығарды
және бір күнде сатып алуға мүмкіндік берді.
2023 жылы skstore.kz арқылы жалпы сомасы 2,4 млрд теңгеден асатын 10 мыңға жуықтапсырыс жүзеге асырылды.

Байланыс
ақпараттары

Сонымен қатар, басқарудың ашықтығы ментиімділігін арттыруға ұмтылу шеңберінде «Самұрық-Қазына» АҚ Қазақстан
Республикасының Мемлекеттік кірістер
комитетімен бірлесіп іске асырылған көлденең мониторинг жүйесі арқылы салықтық
әкімшілендірудің жаңа форматын енгізуге
бастамашылық етті. Бұл тәсіл Қор тобының
компанияларына нақты уақыт режимінде салық және бухгалтерлік есептілікті
тікелей салық органдарына ұсынуға, бизнеспен мемлекет арасындағы өзара сенім
деңгейін едәуір арттыруға, сондай-ақ салық міндеттемелерін неғұрлым жедел жәнеашық есепке алуға ықпал етуге мүмкіндік
береді.
Құрметті әріптестер!
Біз 2024 жыл бұрынғы жылдан оңай болмайды деп күтеміз. Команданың кәсібилігі
қарқынын төмендетпей, өз мақсатына
жоспарлы түрде жетуге мүмкіндік беретініне сенімдімін.

89«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

2023 ЖЫЛҒЫ
НЕГІЗГІ
КӨРСЕТКІШТЕР

Мұнай өңдеу көлемі1,млн тонна

2022

↑0,6%

260 6582022

Жалпы саннан әйелдердің
үлесі, %

2022

0%

28
2022

2022

↑63%

228
2022

Өлім жағдайларының
коэффициенті FAR, %

2022

↓3,8%

2022

↑0,7%

2 881
2022

139,6

↓0,5%

2022

↓34,7%

10

58,5

↑7,0%

Пайдалану жүк айналымының
көлемі (т/ж), млрд т-км

269,7
2022

↑0,9%

252

Жолаушылар айналымының көлемі (т/ж),млрд п-км

↓4,8%

11,8

42,9

2 860

Электр энергиясын жеткізу бойынша
қызметтер көлемі, млрд кВт*сағ

2022

21,2

Көмір өндіру көлемі,млн тонна

35,9

38,2

21,1

2,6

Мүгедектігі бар адамдар,
адам

↓5,3%

83,8

Уран өндіру көлемі,мың тонна

↓1,7%Электр энергиясын өндіру көлемі,млрд кВт*сағ

2022

8,2

Газ тасымалдау көлемі,млрд м3

8,3

35,3

79,4

0,16

2,5

28

Әлеуметтік шығыстар көлемі,млрд теңге

↓12,5%

0,14

259 055↑15,9%

9,52022Жұмыс уақытын жоғалтуға әкеп соққан
жарақаттар коэффициенті LTIF, %

2022

19,9

Газ өндіру көлемі2,млрд м3↓37,3%

Күміс өндіру көлемі,
тонна

5,2

19,6

ҚЫЗМЕТКЕР ЖӘНЕ ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУҚор тобындағы қызметкер
саны, адам↓1,5%Байланыс
ақпараттары

2022

42,5

12,4

Жылдық есеп / 2023ӨНДІРІСТІК КӨРСЕТКІШТЕР
Мұнай және газ конденсатын өндіру
көлемі, млн тонна

23,5
2022

22,0

↑6,8%

Мұнай тасымалдау көлемі,млн тонна

80,4
2022

74,7

↑7,6%

Алтын өндіру көлемі,
тонна

52,2
2022

1
2

55,6

↓6,1%

Контейнерлік транзит,мың ЖФЭ

1 282,32022

1 129,2Өңдеу көлемі ПКОП және Caspi Bitum бойынша 50% үлесін ескере отырып көрсетілген, қалған зауыттарда — 100%.
«ҚазТрансГаз» АҚ мен оның ЕТҰ шоғырландыру периметрінен шығаруды ескере отырып.

↑13,6%

11«Самұрық-Қазына» АҚЖолаушылар ағыны (әуе),млн адам

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

↑10,1%

2022

7,9Пошта қызметтері,млн бірл.

↓6,8%

2022

114,7

Тіркелген желілер саны,мың желі

↓5,3%

2 510,52022

2022

1 863,2Ақылы теледидар абоненттерінің саны,мың абонент

↑12,7%

0%

2022

2022

↑628%

2022

5 183

Мемлекеттік субсидиялар көлемі,млрд теңге

2022↑17,4%

1 992,8

14,5

↓1,1%

↑14,2%

61

174,3Төленген салықтардың көлемі, ҚР4,млрд теңге

Таза қарыз көлемі,млрд теңге

5 132

1 926,7Акционерге төленген
дивидендтердің көлемі, млрд теңге

2022

14,5

2 651,5↓11,9%

1 269,1930,7Ұялы байланыс абоненттерінің
саны, млн абонент

Таза пайда көлемі,млрд теңге

1 698,1

1 049,2

106,9
2022

↑1,4%

1 889,38,72022

Интернетке тіркелген кең жолақты
қолжетімділік абоненттерінің саны,мың порт

Байланыс
ақпараттары

53,4Шығарылған акциялар саны,млн дана

0%

3 482

1 696,4

2022

12

3 482

13

ҚАРЖЫЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕР3Инвестициялық қызметте жұмсалған
қаражат көлемі, млрд теңге

↑56,5%

2 151,72022

2 130,2
2 053,7

↑0,5%

2022

↑3,7%

2022

↑100%

66,6
2022

3

↑3%

62,3

132,2

Қазақстан Халқына бөлістер,млрд теңге

Көміртегі ізі,СО2 млн тонна — экв0Су қабылдау,млн м3

331,3
2022

316,1

2022 жылғы барлық қаржылық көрсеткіштер қайта есептелген және 2023 жылдың 31 желтоқсанында аяқталған жылдағы шоғырландырылған қаржылық есептіліктен алынған

4ЖТС есебінсіз

Қоршаған ортаны қорғау
шығындары, млрд теңге

↑43,3%

60,9
2022

60,7

Жылдық есеп / 2023

2022Акционерге өзге де бөлістер,млрд теңге

132,9

1 375,0Операциялық пайда көлемі,млрд теңге

ҚОРШАҒАН ОРТАНЫ ҚОРҒАУ

↑4,8%

42,5

Жалпы энергия тұтыну,млн ГДж

431,0
2022

453,9%↓5%«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

ҚОР ТУРАЛЫ

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

1.

ҚОР ТУРАЛЫ
Даму стратегиясы
Активтер портфелі
Қордың тұрақты дамуға қосқан үлесі

16
18
24

Қор қызметінің мақсатыҚор тобына кіретін ұйым­дардың ұзақ мерзімді
құнын (құндылығын)ұлғайту, сондай-ақ Қортобына кіретін активтерді
тиімді басқару арқылы
Қазақстан Республикасының ұлттық әл-ауқатын
арттыру болып табылады.

14
15

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы елдің экономикалық
дамуына қосқан үлесі

7 965млрд теңге

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Дамустратегиясы
БІЗДІҢ КӨЗҚАРАСЫМЫЗ
Жауапты инвестициялар арқылы адамдардың әл-ауқаты мен қоршаған
ортаны қорғау қағидаттарын ұстанып инновациялық дамуда серпіліс
жасайтын ұлттық экономика көшбасшысы.

БІЗДІҢ МИССИЯМЫЗ
Қазақстан Республикасы халқының мүддесі үшін активтердің әртараптандырылған портфелін тиімді басқару және бизнесті қолдау арқылы экономиканың тұрақты дамуын қамтамасыз ету және ұзақ мерзімді құнды құру.

Жылдық есеп / 2023

Қор қызметінің мақсатыҚор тобына кіретін ұйым­дардың ұзақ мерзімді құнын (құндылығын) ұлғайту,сондай-ақ Қор тобына
кіретін активтерді тиімді
басқару арқылы Қазақстан
Республикасының ұлттық
әл-ауқатын арттыру болып
табылады.

Қазақстан Республикасы Үкіметінің
(2023 жылғы 17 наурыздағы № 230)қаулысымен «Қазақстан Республикасының газ саласын дамытудың
2023 — 2032 жылдарға арналған
кешенді жоспары» бекітілді.
Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес әзірленген «Самұрық-­Қазына» АҚ-ның 2032 жылға
дейінгі жаңартылған Даму жоспары
ағымдағы және болашақ сын-қатерлерді табысты еңсеруге бағытталған
ойластырылған стратегия болып
табылады. Сонымен қатар, Қордың
Даму жоспары негізгі Жалпыұлттық
басымдықтарға сәйкес келеді жәнеел дамуының ұзақ мерзімді бағытын
айқындайтын ұлттық құжат болып
табылатын «Қазақстан-2050» стратегиясын іске асыруға ықпал етеді.
Бұл ретте айта кету керек, Дамужоспары алдыңғы жылдардағы
ұқсас құжаттарға қатысты сабақтастықты сақтайды, олармен
қайшылықтарға түспейді, бірақ
жекелеген ережелерді толықтырады
және нақтылайды.

Ел дамуының ағымдағы әлеуметтік-экономикалық конъюнктурасын және Қордың
рөлін ескере отырып, бүгінгі күні инвестицияларды Қазақстан экономикасын дамытуға жұмылдырған жөн. Осыған байланысты, алдағы 7 жылда Қорды басқару моделі
елдің әлеуметтік және инфрақұрылымдық
дамуын қолдау міндеттері бар стратегия­лық холдинг ретінде айқындалды.
2030 жылға қарай Қор қолайлы нарықтық
жағдайларда әрекет ете отырып және өзінің
стратегиялық активтеріндегі мажоритарлық үлесін сақтай отырып, инвестициялық
холдингке айналуды жоспарлап отыр.
Өзінің бәсекеге қабілеттілігін арттыру
және халықаралық деңгейде «келешегі барсеріктес» ретіндегі беделін нығайту үшінҚор өз портфелін әртараптандыруға жәнеоны экспортқа бағытталған инновациялық
жобалармен толтыруға ұмтылатын болады.

Байланыс
ақпараттары

Стратегиялық
мақсаттар
Таза активтердің
құнын арттыру

Активтер портфелін
тиімді басқару

◆◆ Еңбек өнімділігін арттыру
◆◆ Қаржы тұрақтылық
◆◆ Бизнес процестерді оңтайландыру және жетілдіру
◆◆ Активтерді жаңғырту және цифрландыру
◆◆ Жаңа шектерге шығу және салаларды құру◆◆ ҒЗТКЖ және инновацияларды, жоғары технологиялық
өндірістерді дамытуҚор портфельдің сапасын оңтайландыруға
және арттыруға, озық технологияларды енгізуге, сондай-ақ бизнесті жүргізу моделін
жетілдіруге ықпал ететін болады.

Бәсекелестікті дамыту

Бизнеске арналған экожүйе

◆◆ IPO/SPO және экономикадағы үлесті төмендету
◆◆ Ірі инфрақұрылымдық жобалар
ресурстық базаны кеңейту
◆◆ Жаһандық серіктестік және инвестициялық
қызметті үйлестіру
◆◆ Жауапты және нарықтық тарифтер белгілеу
◆◆ Инфрақұрылым мен нарықтарға тең қол жетімділікҚор активтерді бәсекелестік ортаға
беру жөніндегі жұмысты жалғастырады.
Бірлескен инвестор ретінде Қор тек жекеинвесторлар жүзеге асыра алмайтынаса маңызды жобаларға қатысады.

ESG қағидаттарын енгізу

Тұрақты даму◆◆ Корпоративтік басқару
◆◆ Ашықтық, транспаренттілік және комплаенс
◆◆ Әлеуметтік жауапкершілік
◆◆ H&S озық тәжірибелері
◆◆ Адами капиталды дамыту
◆◆ Ресурс үнемдеу
◆◆ Көміртексіздендіру◆◆ «Жасыл» қаржыландыру

Адамдардың әл-ауқатына, экологиялық
тепе-теңдікке және озық бизнес тәжірибелері мен корпоративтік басқару қағидаттары негізінде ұзақ мерзімді қаржылық
тұрақтылықты қамтамасыз етуге назар
аударылады. Нәтижесінде активтердің
ұзақ мерзімді құнының өсуі және инвестициялық тартымдылықтың артуы.

1617«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Активтер
портфелі

Тізімге Қордың іріПортфельдік компаниялары
ғана кіреді және олтолық емесКөмірсутектерді барлау, өндіру,өңдеу және тасымалдау
жөніндегі қазақстандық
оператор

Қазақстанның магистралдық
теміржол желісінің ең іріоператоры

67,42 %

100%

акция

акция

Қатысу аймақтары:Абай, Ақтөбе, Атырау, Жамбыл, Жетісу, БҚО,Қостанай, Қызылорда, Маңғыстау, П­ авлодар,Түркістан, Ұлытау облыстары, сондай-ақ­республикалық маңызы бар қалалар мен­Астанада

Қатысу аймақтары:Қызметкерлер құрамы саны:48 196

барлық аймақтар

адамҚазақстандағы ең ірі көпбейінді энергетикалық холдинг

100%

75%
Жылдық есеп / 2023

116 560
www.railways.kz

Атомдық электр станциялары
үшін уран, сирек металдар,ядролық отын импортыэкспорты жөніндегі
қазақстандық оператор

акция

акция
Қызметкерлер құрамы саны:Ақмола, ШҚО, Қызылорда, Түркістан облыстары

19Қызметкерлер құрамы саны:адам

www.kmg.kz

Қатысу аймақтары:18

16 477

адам

www.kazatomprom.kz

Қатысу аймақтары:Алматы, ШҚО, Павлодар, Түркістан облыстары,сондай-ақ республикалық маңызы бар қалалар мен Астанада

Қызметкерлер құрамы саны:11 184www.samruk-energy.kzадам«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

«QazaqGaz» ҰК» АҚ — геология­лық барлау мен өндіруден
бастап түпкілікті өнімді сатуға
дейінгі бүкіл тізбек бойынша
қызметін жүзеге асыратын тікбіріктірілген ұлттық газ компаниясы

Қазақстанның ең ірітелекоммуникациялық
компаниясы, ұлттық байланыс
операторы мәртебесіне ие

80,85%

100%

акция

акция
Қатысу аймақтары:Алматы, Ақтөбе, Атырау, ШҚО, Жамбыл, БҚО,Қарағанды, Қостанай, Қызылорда, Маңғыстау,Ұлытау және Түркістан облыстарында, сондай-ақ республикалық маңызы бар қалалар менАстанада

Қызметкерлер құрамы саны:12 800адамҚатысу аймақтары:Абай, Ақтөбе, Алматы, Атырау, ШҚО, Ж­ амбыл,БҚО, Қарағанды, Қостанай, Қызылорда,Маңғыстау, Павлодар, СҚО, Түркістан, Ұлытау
облыстары

www.qazaqgaz.kzҚазақстанның бірыңғай электр
энергетикалық жүйесінің
жүйелік операторы

85%

100%

акция

акция

Қатысу аймақтары:Жылдық есеп / 2023Қызметкерлер құрамы саны:23 540адам

www.telecom.kz

Пошталық, қаржылық,брокерлік және агенттік
қызметтердің кең спектрін
ұсынатын Қазақстанның
ұлттық пошта операторы

Абай, Ақмола, Ақтөбе, Алматы, Атырау, ШҚО,Жамбыл, Қарағанды, Қостанай, Қызылорда,Маңғыстау, Павлодар, Түркістан облыстары

Байланыс
ақпараттары

21Қатысу аймақтары:Қызметкерлер құрамы саны:4 446
www.kegoc.kzадамбарлық аймақтар

Қызметкерлер құрамы саны:17 665

адамwww.post.kz

20«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қазақстанның ең ірі әуетасымалдаушысы

Қатты пайдалы қазбаларды
барлау, игеру, өндіру, өңдеу
және өткізу жөніндегі
қазақстандық компания

51%

100%

акция
Қатысу аймақтары:Ақтөбе, Атырау, ШҚО, БҚО, Қостанай, Қызылорда, Маңғыстау облыстары, сондай-ақ республикалық маңызы бар қалалар мен Астанада

акцияҚызметкерлер құрамы саны:6 499

Қатысу аймақтары:Қазақстан Республикасы

адамwww.airastana.com

655

адам

100%

акция
Қатысу аймақтары:Қызметкерлер құрамы саны:309
www.flyqazaq.comакцияҚатысу аймақтары:адамАқмола, Атырау, Жамбыл облыстары

Қызметкерлер құрамы саны:

615

адам

www.ucc.com.kz

2223Химия саласындағы
инвестициялық жобаларды
әзірлеу және іске асыру
жөніндегі қазақстандық
компания

100%Жылдық есеп / 2023Қызметкерлер құрамы саны:www.tks.kz

Ел ішінде өңірлік рейстерді
орындайтын қазақстандық әуекомпаниясы

Ақмола, Ақтөбе, Атырау, ШҚО, Жетісу, БҚО,Қостанай, Қызылорда, СҚО, Түркістан, Ұлытау
облыстары, сондай-ақ республикалық маңызыбар қалалар мен Астанада

Байланыс
ақпараттары

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қордың тұрақты
дамуға қосқан
үлесіБайланыс
ақпараттары

2023 жылы елдің экономикалық
дамуына қосқан үлесі

2023 жылы экологиялық салаға
қосқан үлесі

млрд теңге

млрд теңге

7 965 542
Әсер ету матрицасы, 2023млрд теңге

Қайырымдылық

(132)

3 402

(125)

25

76
54
25

(21)

9

Мұнай
өнімдері

(11)

199

Мұнай
өнімдері

(473)

17

(20)

Ауылдағы
сәлемдемелер

361

Темір жолтасымалы

(236)

О
ӘС М

79
65

)
30
(3

2023 барлығы

10 0802022 барлығы

7 575

(1
17
4)
ОМ

СИ

И
ДИ КА
ЯЛ
АУЫ 3

208

(178)

Ішкі газ нарығы
Тарифпен өтелмеген
күрделі салымдар

2
54

382

(256)

1 993
(1 696)

23

(16)

РШ
ҚО ТАҒ
РО6183

ҚР салықтары1ҚСауықтыру
жәнебілім беру

39
6

(39)

ЭК
ОН

Е
НО ИЕ
ЛЬ СТ В
Й

(4
21
)

(13)

А
А ҒА
ӘС Н
ЕР
І

Өңірлерді
әлеуметтік
қолдау

Экологиялық төлемдер

375

(275)
Тарату резервтері

(43)

(88)
ҚОҚ шығындарыҚО келтірілген залалды
өтеуге арналған РезервЖТС есебінсізҚҚС есебінсіз
3Қордың бағалар мен тарифтердің өсуін
тежеу мақсатында әлеуметтік маңызы барсалаларды айқас субсидиялауы
4Оның ішінде «Қазақстан халқына» Қоғамдық Қорына есептеу әдісі бойынша бөлу
1

2

2023:
2022:

24

(3 303)

4

)
650
(5

Жылдық есеп / 2023Отандық
өндірушілерден
сатып алу

1 302

133

109

76
11

Экологиялық салаға қосқан үлесі 542 млрдтеңгені құрады. Бұл экологиялық төлемдер
және қоршаған ортаны қорғау шығындары(ҚОҚ), оған технологияларды енгізу, энергия тиімділігі, зерттеулер мен әзірлемелер
кіреді. Сондай-ақ, жалпы сома пайдалану
объектілерін жоюға және экологиялық
залалды қалпына келтіруге арналған
резервтерден, сондай-ақ қоршаған ортаға
келтірілген залал үшін міндеттемелер
бойын­ша резервтен тұрады.

Бұл ретте инфрақұрылымды жаңарту
және инвестициялық тартымдылықты
­арттыру мақсатында тарифтерді залалсыздық деңгейіне дейін жоспарлы түрде
арттыру бойынша жұмыс жүргізілуде.
Қордың міндеті-әлеуметтік тұрақтылықты
қамтамасыз ету үшін мақсатты инфляциялық дәліз шегінде тарифтердің өсуін
10-12%-ға сақтау. Қор қабылдаған осы жәнебасқа шаралар ішкі жалпы өнімнің өсуіне
және елдің экономикалық тұрақтылығының
нығаюына ықпал етті.

(174)

(477)

Өндірістік
қауіпсіздікОНЭ К УБҚР Ң С
НЫмлрд теңге

2023 жылы Қор есебінен бағалар ментариф­терді айқас субсидиялау көлемі
1 177 млрд теңгені құрады. Экономиканы
субсидиялау негізінен мұнай өнімдерінің
199 млрд теңге сомасындағы бағасын,тауар­лық және сұйытылған газдың
208 млрд сомасындағы бағасын, сондай-ақ темір жол арқылы жүктерді (таскөмір, астық, темір және түсті кен, құрылыс
жүктері, химикаттар мен сода, минералды
тыңайтқыштар және т. б.) тасымалдауға
338 млрд теңгеге тарифтерді қамтыды.
Сонымен қатар, жылу энергиясының төмен
тарифтерін ұстап тұруға 9 млрд сомаға
қаражат салынды. Едәуір бөлігі мерзімді
басылымдар бойынша, сондай-ақ жергілікті деңгейде 17 млрд теңге сомасында
зейнетақы мен жәрдемақы төлеу бойынша тариф­терге бағытталды. Сондай-ақ,тарифпен жабылмаған күрделі салымдар
406 млрд теңгені құрады.

Инвестициялық жобалар2

1 269

Акционерге
басқа үлестер

ҚОРЫ

396

Елдің экономикалық дамуына қосқан үлесі
7 965 млрд теңгені құрады. Мемлекет пайдасына жалпы сомасы 3 262 млрд теңгеге
дивидендтер мен салықтар төленді. Қорэнергетика, газ инфрақұрылымы, көлік жәнекоммуникацияларды қоса алғанда, экономиканың маңызды инфрақұрылымы меннегізгі салаларына, сондай-ақ барлау менөндіруге 1 302 млрд теңге инвестициялады.
Кәсіпкерлікті қолдау аясында отандық өндірушілерден 3 401 млрд теңгеге тауарлар,жұмыстар мен қызметтер сатып алынды.

Дивидендтер

Экономиканы субсидиялау мұнай-газ өнімдерінің төмен бағасын ұстап тұруға мүмкіндік береді, бұл отандық өндірушілердің
әлеуметтік тұрақтылығы мен дамуын
қамтамасыз ету үшін маңызды.

ЛЫ
КА
И Р
Е

2023 жылы Қордың әлеуметтік
ықпалы

Әлеуметтік жауапкершілікке ерекше назар
аударылады. 2023 жылы Қордың әлеуметтік ықпалы 396,3 млрд теңгені құрады, оғанакционерге өзге де бөлу және «Қазақстан
халқына» қоғамдық қорына қаражат
бөлу шеңберіндегі әлеуметтік жобаларға
арналған шығыстар, Samruk-Kazyna Trustқайырымдылық жобалары, жұмыскерлер мен қатысу өңірлерін әлеуметтік
қолдау, өндіріс­тегі қауіпсіздікті қамтамасызету кіреді. Негізгі әлеуметтік жобалардың
ішінде Алматы қаласында инфекциялық
аурулардың ұлттық ғылыми орталығының
құрылысын және шұғыл медицинаның
ұлттық үйлестіру орталығының, сондай-ақАстана қаласында перинаталдық орталықтың құрылуын атап өту қажет.

СВО О ЦИЗД АЕҚазақстан экономикасының тұрақты өсуінің
жаңа моделін қалыптастыруда «Самұрық-­Қазына» АҚ маңызды рөлатқарады. 2023 жылдың қорытындысы бойынша Қордың елдің тұрақты дамуына қосқан үлесі 10,1 трлнтеңгеге бағаланады.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН
ҚАРЖЫЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

2.

ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН

ҚАРЖЫЛЫҚ
КӨРСЕТКІШТЕР
Қордың кредиттік рейтингтері
Сегменттер бойынша түсім

28
30

26
27

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы шоғырландырылған
түсім сомасы

15,4трлн теңге

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қордың
кредиттік
рейтингтері
Жетекші халықаралық
­рейтингтік агенттіктерден
рейтингтер алу Қордың
кредиттік қабілеттілігін
тәуелсіз және негізделген
бағалау болып табылады.

Агенттіктер мұқият бағалау үшін бүкіл
қажетті ақпаратқа қол жеткізе алады. Оларсондай-ақ Қордың индустрияландыру менқаржылық тұрақтылыққа бағытталған Қазақстан экономикасындағы маңызды рөлін
атап көрсетеді.

5Жылдық есеп / 2023

2023 жылы шоғырландырылған
түсім сомасыҚор Қазақстан Республикасының
бюджетіне

трлн теңге

млрд теңге

EBITDA (операциялық)және EBITDA margin көрсеткіштері 2023 жылы тиісінше
3 543 млрд теңгені және 23%құрады, дәл сол уақытта
2022 жылы бұл көрсеткіштер
3 241 млрд теңгеге және 21,9%ға тең болды.

15,4 1 708
сомасына салықтар ментөлемдер төледі

2023 жылғы 9 қарашада Moody's«Самұрық-Қазына» АҚ рейтингін Ваа2деңгейінде растады, болжам — «оң».
2023 жылғы 21 қарашада Fitch«Самұрық-Қазына» АҚ рейтингтерін «BBB»
деңгейінде растады, болжам «тұрақты».

2023 жылғы 6 қарашада S&P Global Ratingsрейтингтік агенттігі Қор рейтингі бойынша
«тұрақты» болжамды растады және Қордың
«ВВВ-/А-3» деңгейіндегі ұзақ мерзімді
және қысқа мерзімді рейтингтерін, сондай-ақ «KZAAA» ұлттық қазақстандық
шкаласы бойынша рейтингін растады.

2023 жылы шоғырландырылған түсім сомасы 15,4 трлн теңгені құрады, бұл 2022 жылғы
көрсеткіштерден 0,6 трлн теңгеге немесе
4%-ға асып түседі. Көптеген сегменттерде
2023 жылы өткен жылмен салыстырғанда
түсімнің өсуі атап өтілді, атап айтқанда:шикі мұнайды сату (+29 млрд теңге), жүктеміржол тасымалы (+391 млрд теңге), газды
қайта өңдеу өнімдерін сату (+92 млрд теңге), мұнай мен газды тасымалдау (+24 млрдтеңге), әуе тасымалы (+57 млрд теңге),немесе 9,8%-ға ұлғайды. EBITDA (операция­лық) және EBITDA margin көрсеткіштері
2023 жылы тиісінше 3 543 млрд теңгені
және 23% құрады, дәл сол уақытта 2022жылы бұл көрсеткіштер 3 241 млрд теңгеге
және 21,9%-ға тең болды. 2023 жылы ҚорҚазақстан Республикасының бюджетіне
1 708 млрд теңге сомасына салықтар ментөлемдер төледі. 2023 жылы жалпы жәнеәкімшілік шығыстар 526,4 млрд теңгені
құрады.

электр кешені (+106 млрд теңге), телекоммуникациялық қызметтер (+49 млрд теңге),алыс-беріс мұнайын қайта өңдеу (+44 млрдтеңге), электр энергиясын тасымалдау
(+13 млрд теңге) және жолаушылар теміржол тасымалы (+15 млрд теңге).
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай
бойынша Қордың шоғырландырылған
активтері 36,9 трлн теңгені құрап, 2022жылмен салыстыр­ғанда 3,3 трлн теңгеге

ВВВ-/A-3

Ваа2

ВВВ

6 қараша

9 қараша

21 қараша

Болжам: тұрақты

Болжам: оңБолжам: тұрақты

2023 жылдың соңында ­Қарыз/EBITDA арақатынасының көрсеткіші 1,75 құрады, бұл EBITDA
өсімі мен қарыз­дың төмендеуіне байла­нысты. Шоғырландырылған қарыздың
7 872 млрд теңге деңгейіне
дейін төмендеуі Қор тобының
қарыздық міндеттемелерді
жоспарлы және мерзімінен
бұрын орындауы нәтижесінде
болды.

Қордың Қарызы және EBITDA,(шоғырландырылған), млрд теңге

9 356

3 998

8 129

4 701

7 872

4 488

2,3

1,7

1,8

Қор тобы қызметінің көрсеткіштері
Көрсеткіш

2021

2022 52023

Шоғырландырылған түсім, млрд теңге (мемлекеттік субсидияларды
есептемегенде)11 71014 81515 434Активтер, млрд теңге

30 31033 63136 926

Меншікті капитал, млрд теңге

17 17319 79321 737

Акционердің үлесіне шоғырландырылған таза пайда, млрд теңге

1 629

1 927

1 698

EBITDA (операциялық), млрд теңге

2 856

3 241

3 543

EBITDA Margin (%

24,4

21,9

23,0

2022 жылғы барлық қаржылық көрсеткіштер қайта есептелген және 2023 жылдың 31 желтоқсанында аяқталған жылдағы шоғырландырылған қаржылық есептіліктен алынған

2023 жылдың соңында Қор тобықызметінің көрсеткіштері/EBITDA
арақатынасының көрсеткіші

1,75

2021
Қарыз

2022
EBITDAҚарыз/EBITDA

2829Қордың қарызы және EBITDA, (шоғырландырылған)Рейтингтік агенттік 2023 жылҚордың қаржылық нәтижелері 2023 жылдың 31 желтоқсанында аяқталған 12 айдағы
деректерге негізделген және алдыңғы екіжылдағы деректермен салыстырылған.
Төменде Қор тобы қызметінің шоғырландырылған көрсеткіштерін көрсететін
қаржылық ақпаратты қамтитын кесте
берілген.

Байланыс
ақпараттары

2023

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Сегменттер
бойынша түсім

Жылдық есеп / 2023Тазартылған алтынды сатудың төмендеуі құрамында
алтыны бар шикізатты жеткізудің азаюымен байланыс­ты, ал телекоммуникация­лық қызметтер деректерді
беру қызметтерінен түсетін
кірістердің өсуін көрсетті.

Көрсеткіш, млрд теңге

2021

2022

Шикі мұнай сату

3 704

4 586

4 615

Мұнай өнімдерін сату

2 027

3 252

2 680

Теміржол жүк тасымалы

1 191

1 287

1 678

Уран өнімдерін сату

667

964

1 391

Газ өңдеу өнімдерін сату

763

895

987

Тазартылған алтынды сату

719

943

813

Телекоммуникациялық қызметтер

580

620

669

2023

Әуе тасымалы

332

492

549

Электр кешені

345

428

534

Мұнай мен газды тасымалдау

323

296

320

Алыс-беріс мұнайды өңдеу

203

204

248

Электр энергиясын тасымалдау

314

184

197

Жолаушылар теміржол тасымалы

59

91

106

Пошта қызметтері

43

46

50

Өзге де кірістер

369

438

545

Пайыздық кіріс

47

48

49

Жалгерліктен кіріс

Байланыс
ақпараттары

26

40

88

11 70914 81515 434Сегменттер бойынша
түсімнің өсуі сыртқы
және ішкі жағдайлардың
әсерімен шартталған.

Мұнай секторында 2023 жылы мұнай
экспорты көлемінің өсуі байқалды, ол
Brent маркалы мұнай бағасының 2022 жылыбаррель үшін 101,3 доллардан баррель үшін82,6 долларға дейін төмендеуін өтеді. Мұнай
өнімдерін сату бағалардың төмендеуі жәнеқайта өңдеу көлемінің төмендеуі нәтижесінде
төмендеді. Жүк теміржол тасымалы транзиттік тасымалдар мен жүк вагондар паркімен
операциялардан түсетін кірістердің ұлғаюы
арқасында өсті. Газды қайта өңдеу өнімдерін
сату экспортқа жіберілетін газ сатылымының
өсуіне байланысты өсті, ал уран өнімдерін
сату U3O8 спот бағасының өсуіне жәнеклиенттердің қолданыстағы келісімшарттар
шеңберінде жылдық жеткізілім көлемін ұлғайтуға қосымша сұраныстарына, сондай-ақ жаңаұзақ мерзімді жеткізілім келісімшарттарына

байланысты өсті. Мұнай мен газды тасымалдау
құбырлар мен теңіз жолдары арқылы мұнай
тасымалдау көлемінің ұлғаюына байланысты
өсті. Электр энергетикасындағы өсім 2023жылғы маусымнан бастап тарифтердің өсуіне
байланысты. Тазартылған алтынды сатудың
төмендеуі құрамында алтыны бар шикізатты жеткізудің азаюымен байланысты, алтелекоммуникациялық қызметтер деректерді
беру қызметтерінен түсетін кірістердің өсуін
көрсетті. Пошта қызметтері бойынша түсімнің
өсуі негізінен жеделдетілген пошта қызметтері, сәлемдемелер, сондай-ақ арнайы байланыс қызметтері бойынша түсімнің ұлғаюына
байланысты.
Толығырақ ақпарат Қордың 2023 жылғы
қаржылық есептілігінде берілген (1-қосымша).

3031«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚОР ҚЫЗМЕТІНІҢ
НӘТИЖЕЛЕРІ

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

3.

ҚОРҚЫЗМЕТІНІҢ
НӘТИЖЕЛЕРІҚор портфеліндегі коммерциялық активтерді
ұлғайту және осылайша
2024 жылға қарай ин­вестициялық портфельді
белсенді басқаруға толық көшумен портфельді оңтайландыру менқайта ­құрылымдауды
жалғастыруға ­назар ­аудару — бұл ­Қ­ордың
жақын болашақтағы ­міндеттері.
32Мұнай және газЭнергетика
Өндіріс және кен өндіру
Көлік және логистика
Ақпараттық және коммуникациялық
операторлар
Инвестициялық қызмет етуӘлеуметтік-бағдарланған
құрылысты қолдау
Сатып алу қызметін сүйемелдеу
Ғылыми-зерттеу бастамалары
Бірыңғай қызмет көрсету орталығы
Қайырымдылық қызмет
Адам әлеуетін дамыту
Әлеуметтік өзара әрекеттесу жәнекоммуникациялар орталығы

Жылдық есеп / 2023Қордың компаниялар тобының
инвестициялық портфеліне 130-данастам инвестициялық жоба кіреді,жиынтық сомасы

~49трлн теңге

34
49
56
64
84
96
103
106
110
111
114
115
117

33

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Мұнай және газШикізат кірістерін түрлендіру

«ҚазМұнайГаз» Ұлттық
компаниясы» АҚ (бұдан
әрі — ҚМГ) Қазақстанның
жетекші тігінен интеграция­ланған мұнай-газ компаниясы болып табылады.

2002 жылы негізі қаланған ҚМГ көмірсутектерді іздеуді, өндіруді, тасымалдау­ды және өңдеуді, сондай-ақ 15 өңірде
бейіндік қызметтер көрсетуді қосаалғанда, мұнай-газ секторындағы қызметтің толық спектрін қамтиды. ҚМГ елішіндегі төрт негізгі мұнай өңдеу зауытын
және Румыниядағы екі зауытты басқара
отырып, мұнай-газ нарығында Қазақстанның мүдделеріне өкілдік етуде шешушірөл атқарады. ҚМГ ірі кен орындарын-дағы жобаларға қатысады: Теңіз (20%),Қашаған (16,87%) және Қарашығанақ
(10%), стратегиялық инвесторлармен
ынтымақтасады. Компания көмірсутектерді өндірудің, тасымалдаудың жәнеөңдеудің тұрақты циклі арқылы бәсекелестік артықшылықты қолдайды. ҚМГ жерқойнауын пайдалану активтерін сатып
алуға өзінің басым құқығын белсенді іскеасырады, бұл ресурстар қорын толықтыруға ықпал етеді.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері

733

34

Көмірсутектер қорлары (2Р)млн тонна н.э

Көрсеткіш

2022

2023

Өндірістік көрсеткіштер, млн тонна:Мұнай және газ конденсаты өндірісінің көлемі

22,0Мұнай өндеу көлем6

19,9

19,6

ҚР-да қайта өңдеу көлемі

14,3

14,2

Мұнай тасымалдау көлемі

74,7

80,4

Газ өндіру , млрд м

8,2

9,5

7

3

23,5

Қаржылық көрсеткіштер, млрд теңге:
Түсім

8 693

8 320

Дивидендтер

200

300

Таза пайда

1 307

925

Шығындар

8 028,4

8 047,8Операциялық пайда

1 698,1

1 486,2Таза қарыз

2 154

1 645

7,6

11,93

693,7

1 145

36

29

1

2

Тұрақты даму принципі
Атмосфераға СО2 шығарындылары, млн тонна
Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, мың тонна
Жазатайым оқиғалар
Өлімге әкелетін жазатайым оқиғалар

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы ҚМГ бағаның ауытқуын, геосаяси тұрақсыздықты, көрші елдерге мұнай
өнімдерінің бейресми экспортын, бәсекелестіктің күшеюін және әртүрлі субъективті
күрделіліктерді қоса алғанда, бірқатар
сын-қатерлерге тап болды. Әйткенмен, Компания өз қызметінің барлық аспектілерінде
өсуді көрсете отырып, көмірсутектерді іздеу мен өндіруден бастап оларды тасымалдау мен қайта өңдеуге дейінгі құнды құрутізбегін қамти отырып, осы кедергілерден
сәтті өтті.

6
7«KMG International N. V.» минусынан тыс«ҚазТрансГаз» АҚ мен оның ЕТҰ шоғырландыру периметрінен шығаруды ескере отырып

2023 жылы «Қаламқас-теңіз және Хазар»жобасын жүргізу үшін операциялық компания құрылды, сонымен қатар базалық жобалау (бұдан әрі — FEED) бойынша жұмыстар
белсенді жүргізілуде.
Жер қойнауын геологиялық зерттеудің
5 учаскесінде (бұдан әрі — ЖГЗ) сейсмика
және деректерді түсіндіру жұмыстары
аяқталды.

Өзен және Қарамандыбас кен орындарын
оңалту жұмыстары басталды, онда озықтехнологиялар мен жабдықтарды интеграциялауға ерекше назар аударылады.
2023 жылдың қараша айының соңында Маңғыстау облысында орналасқан
«Дунга» мұнай-газ кен орнында француз
TotalEnergies-тен 60% үлесті сатып алубойынша мәміле аяқталды, сондай-аққалған 40%-ды сатып алу туралы келіссөздер басталды.
Бұдан басқа, Рожковское, Шығыс Өріктау
және Оңтүстік Ақсай газ кен орындарында
өндіру іске қосылды.
Қарашығанақ газ өңдеу зауыты (бұдан
әрі — ГӨЗ) бойынша (жылына 4,5 млрд м3)
Pre-FEED әзірлеу аяқталды.
Транскаспий халықаралық
көлік маршрутын дамыту аясында Компания Баку бағытында және одан әрі«Баку — Тбилиси — Джейхан» мұнай құбыры арқылы мұнай тасымалдауға бастамашы
болды, соның арқасында 2023 жылы шамамен 1 млн тонна мұнай жөнелтілді. Көлік
жолдарын әртараптандыру стратегиясы
шеңберінде «Атырау — Самара» мұнай құбыры арқылы және одан әрі «Транснефть»құбырлары жүйесімен Германия бағытында мұнай тасымалдау басталды, ондабір жыл ішінде жеткізу көлемі шамамен
1 млн тоннаны құрады.

Ағымдағы жылдың қаңтар айы Компания
үшін маңызды оқиға болды: Біріккен АрабӘмірліктерінен Abu Dhabi Ports компаниясымен бірлескен кәсіпорын құрылды, нәтижесінде әрқайсысы 8 мың тонна дедвейті
бар Taraz және Liwa атты екі танкер сатып
алынды. Бұл кемелер қазірдің өзінде Каспий
теңізі арқылы қазақстандық мұнайды тасымалдауға белсенді қатысады, флотты оданәрі кеңейту жоспарлары бар. Бұдан басқа,Қазақстан Республикасында кеме жасау
және кеме жөндеу кәсіпорнын құру мәселесі
зерделенуде.
Каспий құбыр консорциумының (бұдан
әрі — КҚК) үздіксіз жұмысын қамтамасызету шеңберінде ҚМГ КҚК акционерлерімен
келісім бойынша Bluewater (Голландия)компаниясымен 2026 жылы 2 шығарылатын
айлақ құрылғыларын салуға және оларды
КҚК-ның теңіз терминалына жеткізуге
келісімшарт жасасты.
2023 жылы ҚМГ шекара маңындағы
аудандарда «сұр» экспорттың 20%-ғадейін төмендеуіне алып келген шараларды
іске асыра отырып, мұнай өнімдерінің ішкінарығында тұрақтылықты сәтті қамтамасыз етті. Компания үш жылдық тоқтаусыз
жөндеу аралық кезеңге көшу және мұнай
өңдеу зауыттарының (бұдан әрі — МӨЗ)өнімділігін жақсарту бойынша белсенді
жұмыс істеуде. Павлодар МӨЗ-да битум
өндіретін қондырғыда жаңа пеш пайдалануға берілді, сондай-ақ сутегі өндіруге жәнеқысқы дизель отынын шығаруға арналған
қондырғылар құру бойынша жобалар іскеасырылуда.

«ПетроҚазақстан Ойл Продактс» ЖШС МӨЗ(бұдан әрі — ПҚОП) кеңейту үшін алдынала техникалық-экономикалық негіздеме
(бұдан әрі — алдын ала ТЭН) аяқталды,бейімделу процесі басталды.
«CASPI BITUM» ЖШС кәсіпорнында
өндірістік қуаттылықты жылына 500-ден
750 мың тоннаға дейін ұлғайтуға бағытталған жұмыс жобасын әзірлеу белсенді
жүргізілуде.
Бұдан басқа, «Астрахань-Маңғышлақ» суқұбырының бірінші кезегін қайта құрастыру
және кеңейту сәтті аяқталды, сондай-ақ­Қашаған газын кешенді дайындау қондырғысында су құбырын салу бойынша
жұмыстар толығымен аяқталды, бұл инфрақұрылымдық мүмкіндіктер мен операциялық тиімділікті жақсартуға ықпал етеді.

35

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Көмірсутек шикізатының қорлары

Көмірсутектердің дәлелденген
және ықтимал қорлары (2P)

5 680
млн барр.

2023 жылы ҚМГ мұнай баламасында
733 млн тонна мөлшерінде көмірсутектердің
дәлелденген және ықтимал қорларын (2P)тіркеді, бұл 5 680 млн баррельге тең. Бұлөткен жылмен салыстырғанда 26 млн тоннаға
өсуді көрсетеді, қорларды толтыру коэф­фициенті 110% деңгейінде. Қорларды толықтыруға оңалту бағдарламасы шеңберінде
Өзен-Қарамандыбас кен о­ рындарында геологиялық-техникалық іс-шараларды (бұдан

әрі — ГТІ) ұлғайту және ұңғымаларды
бұрғылау, сондай-ақ ГТІ жүргізуді, жедел-өндірістік зерттеулер жүргізуді жәнеҚашаған, Әлібекмола, Новобогатинское ОШжәне Оңтүстік Қаратөбе кен орындарында
жаңа ұңғымаларды бұрғылауды, сондай-ақұңғымаларды қайта іске қосуды қоса алғанда,Шығыс және Орталық Өріктау кен орындарын
игеруді қоса алғанда, игеру жоспарларын
қайта қарау есебінен қол жеткізілді.

Қаржылық жағдай туралы есеп (2023 жылдың 31 желтоқсанындағы
жағдай бойынша)2022(ҚМГ үлесіне)2023(ҚМГ үлесіне)Дәлелденген (1P)

486

507

Дәлелденген плюс ықтимал (2P)

707

733

Дәлелденген плюс ықтимал плюс мүмкін (3P)

816

842

Қорлар санаты, млн тонна м.б.

36Мұнай мен газды геологиялық барлау және өндіру

37
ҚМГ инвестициялық
портфелі айтарлықтай
дәрежеде құрлықта
да, теңізде де іске асырылатын мұнай мен газды барлау және өндіру жөніндегі
жобалардан тұрады.

2022 жылы Қазақстандағы мұнай-газсекторының инвестициялық әлеуетін арттыру мақсатында Үкімет халықаралық инвесторлармен және ҚМГ-мен ынтымақтас­тықта құрлықтағы жаңа зерттеулерді,теңіз және газ жобаларын қоса алғанда,техникалық кешенді жобаларды іске асыру
үшін реттеушілік және салықтық ынталандыруды ұсынатын пәннің оқу-әдістемелік
кешенін (бұдан әрі — ОӘК) енгізді. Осыжылдың желтоқсан айында Қазақстан Президенті Жер қойнауы және жер қойнауын
пайдалану туралы Кодекске және Салық кодексіне түзетулерге қол қойды, бұл Каспий
қайраңында және құрлықтағы күрделі газжобаларында ҚМГ жобаларын белсендіруді
ынталандырды.

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы ЖМК арқасында «Қаламқас
теңіз — Хазар», «Каратон подсолевой» және«Өріктау» күрделі және капиталды қажет
ететін жобалардағы жұмыстарды жандандырып, тиісті келісімшарттар жасалды.
2024 жылы «Абай» және «Әл-Фараби»теңіз жобалары бойынша белсенді геоло­гиялық барлау жұмыстары жоспарлануда.

2022 жылы 5 учаске бойынша ЖГЗлицензиялары алынды: «Мұғалжар»,«Березовский», «Жарқын», «Болашақ»және «Солтүстік Өзен». 2023 жылы жерқойнауын геологиялық зерттеу бағдарламасы шеңберінде кестеден озық сейсмикалық барлау жүргізілді. Маңғыстау жәнеБатыс Қазақстан облыстарында 3 учаскеде
далалық сейсмикалық барлау жұмыстары
аяқталды. Ақтөбе облысының «Мұғалжар»учаскесінде дала жұмыстары жүргізілуде. «Болашақ» учаскесі бойынша тарихи
профильдерді қайта өңдеу және қайта
түсіндіру, сондай-ақ «Солтүстік Өзен»,«Жарқын» және «Березовский» учаскелері
бойынша сейсмикалық деректерді өңдеу
және түсіндіру аяқталу сатысында тұр.
2024-2025 жылдар кезеңінде геологиялық
тәуекелдерді төмендету және геологиялық
және техникалық-экономикалық бағалау
үшін деректер алу мақсаты болып табылатын нәтижелерді кейіннен өңдеу жәнетүсіндіру арқылы озыңқы сейсмикалық
барлау жұмыстарын аяқтау жоспарлануда.

2022-2023 жылдар кезеңінде «Торғай
Палеозой» жобасы шеңберінде барлау
ұңғымасын бұрғылауға дайындық кезеңдері
орындалды, ал 2024 жылы іздестіру ұңғымасын 5 500 метр тереңдікке бұрғылауды
іске асыру жоспарлануда. Бұдан басқа,2023 жылы «Каратон подсолевой» және«Қаламқас теңіз — Хазар» учаскелері үшінкелісімшарттар сәтті алынды, содан кейін
операторлық компаниялар құрылып, әрбір
жобаны іске асыру үшін стратегиялық
серіктестер тартылды. Атап айтқанда, «Каратон подсолевой» учаскесінде 2025 жылыболжанатын сынақтардың аяқталуымен
стратегиялық серіктестің қаражатына 2024жылы алғашқы іздеу ұңғымасын бұрғылау
жоспарланған. «Қаламқас теңіз — Хазар»учаскесі үшін 2024 жылы жобалық жұмыс­тарды орындау жоспарланған.
«Шығыс Өріктау» және «Рожков кен орнын
дамыту» жобаларында тәжірибелік-өнеркәсіптік пайдалану кезеңдері аяқталды.
2023 жылғы қарашадағы оқиға «Шығыс
Өріктау» жобасы бойынша өндірісті іскеқосу болды. Сондай-ақ, 2023 жылдың желтоқсанында «Рожков кен орнын дамыту»жобасы бойынша U-21 ұңғымалары пайдалануға берілді, бұл Компанияның дамужоспарларының ілгерілеуі мен нәтижелілігін көрсетеді.

2023 жылы Каспий теңізінің қазақстандық
секторындағы «Жеңіс» учаскесінде іздеу
ұңғымасын бұрғылау аяқталды. Бұрғылау
нәтижелері мұнай мен газ кен орындарын
анықтаған жоқ, осыған байланысты осыучаскеде одан әрі геологиялық барлау жұмыстарын тоқтату туралы шешім қабылданды. Мұнай мен газ кен орындарын таппау
қаупі жоба бойынша стратегиялық әріптес
есебінен іске асырылды.
Компания құрлықтағы бар кен орындарын
алдын ала барлау есебінен қорларды ұлғайту бойынша жұмысты жалғастыруда. Атапайтқанда, «Ембімұнайгаз» АҚ Батыс Қарасор кен орнында алдын ала барлау жүргізілуде. 2024 жылы екі бағалау ұңғымасын
бұрғылау және кен орнын игеру бойынша
жобалау және іздестіру жұмыстарын аяқтау
жоспарлануда.

2024 жылы іздестіру ұңғымасын

5 500
метр

тереңдікке бұрғылауды
іске асыру жоспарлануда

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Көмірсутек шикізатын өндіру

2023 жылы ҚМГ мұнай
және газ конденсатын
­өндіру көлемі 6,9%-ғаұлғайып, 23 532 мың тоннаны (тәулігіне 486 мың баррель) құрады. Ілеспе жәнетабиғи газды өндіру көлемі
(кері айдау көлеміне ­дейін)14,8%-ға 9 460 млн м3-гедейін ұлғайды.

Байланыс
ақпараттары

Теңіз, Қашаған, Қарашығанақ мегажобалары

2023 жылы Теңіз кен орнында мұнай
өндірудің 1,0%-ға төмендеуі байқалып,5 779 мың тоннаға (тәулігіне 126 мыңбаррель) жетті. Өндірістің қысқаруы мұнай
құбырына жоспарлы қызмет көрсету
кезінде КҚК жүйесінде мұнай қабылдаудың
тоқтатылуынан және төртінші тоқсандағы
қолайсыз ауа-райына байланысты теңіз
терминалының бос тұруынан туындады.
Ілеспе газ өндіру 0,9%-ға азайып,3 202 млн м3 құрады.
Қашаған кен орнында мұнай өндірудегі ҚМГүлесі 3 108 мың тоннаға (тәулігіне 68 мыңбарр) жетті, бұл 121,8%-ға өсуді көрсетті,ал газ өндіру 123,8%-ға артып, 1 963 млн м3құрады. Негізінен өндірудің өсуі жобадағыҚМГ үлесінің 2022 жылғы қыркүйек­те «Самұрық-Қазына» АҚ-дағы «ҚМГҚашаған Б.В.» ЖШЖК-ның 50% үлесін керісатып алу бойынша мәмілені аяқтау нәтижесінде, сондай-ақ 2022 жылғы жазда өндіруді
тоқтату және теңіз және құрлық кешендеріне күрделі және қалпына келтіру жөндеу
жұмыстарын жүргізу себебінен 8,44%-дан
16,88%-ға дейін ұлғаюымен байланысты.
Қарашығанақта мұнай және конденсат
өндіру 7,1%-ға өсіп, 1 086 мың тоннаға жетті
(тәулігіне 23 мың барр.), ал газ өндіру 15,1%ға артып, 2 239 млн м3 құрады. Өндірудің
өсуі Орынбор газ өңдеу зауыты тарапынан
шикі газды қабылдау мүмкіндігінің артуына
байланысты.
2023 жылы ҚМГ операциялық активтерінде мұнай мен конденсат өндіру 1,5%-ғатөмендеп, 13 559 мың тоннаны (тәулігіне
269 мың баррель) құрады. Маңғыстау атомэнергетикалық комбинатынан шілдеден
қыркүйекке дейін шығатын электр энергия-сының авариялық ажыратылуы мен қуаттың
шектелуі Өзенмұнайгаз кен орындарында және басқа да учаскелерде өндірістің
азаюына айтарлықтай әсер етті. Сондай-ақ,өндірістің табиғи төмендеуі нәтижесінде
жетілген кен орындарында өндірістің төмендеуі байқалады. Бұл ретте, бұл төмендеу
табысты геологиялық-техникалық іс-шаралар жүргізілгеннен кейін Ембімұнайгазкен орындарында, оның ішінде С.Нұржанов
және Уаз Северное кен орындарының Шығыс
қанатында өндірудің ұлғаюының арқасында
ішінара өтелді.
2023 жылғы қарашада ҚМГ TotalEnergies
S. E. еншілес компаниясы Totalenergies EP
Danmark A/S компаниясының Total E&P
Dunga GmbH компаниясының 100% акциясын
сатып алу бойынша мәмілені сәтті аяқтады,осылайша «Дунга» жобасындағы өз үлесін
60%-ға дейін ұлғайтты. Маңғыстау облысының Түпқараған ауданында орналасқан Дунга мұнай-газ кен орны 1966 жылы ашылған
және 93 млн тонна мұнай мен 7 млрд м3астам газдың геологиялық қоры бар.
2023 жылы үш газ жобасы іске қосылды.
2023 жылғы 10 мамырда «Қазгермұнай»БК» ЖШС Оңтүстік Ақсай кен орнынан газжеткізуді бастады. Кен орнын «Қазгермұнай» БК» ЖШС игеруде, онда ҚМГ-ға 50%тиесілі. 2023 жылғы 29 қарашада Өріктау
Оперейтинг ҚМГ-ның 100% қатысуымен
Шығыс Өріктау кен орнын өнеркәсіптік
пайдалануға енгізуді жүзеге асырды, ондаҚазақстан Республикасында бірінші болып
Жақсартылған модельдік келісімшарт
қолданылады. 2023 жылғы 21 желтоқсанда
50%-ы ҚМГ-ға тиесілі Орал Ойл энд ГазБатыс Қазақстан облысындағы Рожков газконденсатты кен орнын өнеркәсіптік пайдалануға енгізді.

ҚМГ стратегиялық инвесторлармен бірлесіп
жұмыс істей отырып, Теңіз (20%), Қашаған
(16,87%) және Қарашығанақты (10%) қосаалғанда, негізгі мұнай-газ жобаларына белсенді қатысады. Теңізде мұнайдың жылдық
өндірісін 12 млн тоннаға ұлғайтуға бағытталған «Сағалық қысымды басқару жобасы/болашақ кеңейту жобасы» табысты ілгерілеуде. 2023 жылдың соңындағы жағдай
бойынша жобаны іске асыруда айтарлықтай
прогреске қол жеткізілді — 99,3%, механикалық жұмыстардың толық аяқталуымен.
Сондай-ақ Өндірісті басқарудың бірлескен
орталығы іске қосылды, жүйелерді пайдалануға дайындау және іске қосу-баптау
жұмыстарын орындау басталды.

Қарашығанақ кен орнында өндіру деңгейін
қолдау бойынша жобалар белсенді жүргізілуде. 2023 жылы қуаттылығы жылына 4 млрд м3 тауарлық газды газ өңдеу
зауытын салу тұжырымдамасы әзірленді,бұл өндірілетін шикізат пен оның қайта өңделген өнімдерін монетизациялауға ықпал
етеді. 2024 жылға арналған «Газды керіайдау үшін бесінші компрессорды орнату
жобасын (5IC)» аяқтау жоспарланған, дәлсол уақытта «Газды кері айдау үшін алтыншы компрессорды орнату жобасы» жалпы
жұмыстардың 43% орындаумен белсенді
құрылыс сатысында тұр.

Қашаған кен орнында мұнай өндіру игерудің
1-кезеңі шеңберінде жүргізіледі. Кен орнын
игерудің 2-кезеңі шеңберінде қазіргі уақытта алдағы 10 жыл ішінде мұнай мен конденсат өндіру деңгейін тәулігіне ~710 мыңбаррельге дейін (тәулігіне ~89,5 мың тонна)арттыруға бағытталған жобалар қаралуда.

Мұнайды магистралдық құбырлар арқылы
тасымалдау көлемі 6,5%-ға ұлғайып, 69 581 мың тоннаны құрады. ӨсімҚазТрансОйл жүйесі бойынша мұнайды
Германия бағытында экспортқа тасымалдаудың ұлғаюына, Ақтау порты арқылы
Баку-Тбилиси-Джейхан бағытында мұнайды
тиеп жөнелтуге, сондай-ақ Қашаған кенорнынан КҚК жүйесіне мұнайды тапсырудың
ұлғаюына байланысты.

2023 жылы ҚТКФ мен International Maritime
Investments Ltd — «8 000 тонналық 2 мұнайқұю танкерін сатып алу» бірлескен жобасы
аяқталды. Танкерлер барлық халықаралық
қауіпсіздік стандарттары мен экологиялық
талаптарға сәйкес келеді. 2024 жылдан
бастап «Taraz» және «Liwa» танкерлері
Ақтау-Баку бағыты бойынша мұнай тасымалдауға тартылды. Танкердің деректері
Ақтау-Баку бағыты бойынша жылына
750 мың тонна мұнай тасымалдау жөніндегі
қазақстандық тараптың міндеттемелерін
толығымен жабуға мүмкіндік береді.

Мұнай тасымалдау

Мұнайды магистралдық және теңіз арқылы
тасымалдаудың жалпы көлемі 7,6%-ға 80
359 мың тоннаға дейін ұлғайды. 2022 жылғы
желтоқсанда КҚК құбырының өткізу қабілетін жылына 80 млн тоннаға дейін ұлғайтуға мүмкіндік беретін «КҚК мұнай құбыры
жүйесінің тар жерлерін жою жобасы» мұнай
айдау көлемін жылына 81,5 млн тоннаға
дейін ұлғайтуға дайындықты қамтамасыз
етті. 2023 жылы «Теңіз» МАС және «Атырау»МАС жұмыстары аяқталып, пайдалануға
берілді.

Мұнайды теңіз арқылы тасымалдаудың жалпы көлемі есепті жылы 15,4%ға 10 778 мың тоннаға дейін ұлғайды.
Тасымалдау көлемінің ұлғаюы негізінен
қазақстандық мұнайдың Ақтау порты — Бакупорты бағыты бойынша және одан әрі Баку-­Тбилиси-Джейхан мұнай құбыры бойынша
экспортын ұлғайту есебінен болды.

2023 жылы мұнай және конденсат өндіру көлемі, мың тонна
2022(ҚМГ үлесіне)2023(ҚМГ үлесіне)Өзенмұнайгаз

5 096

4 877

Маңғыстаумұнайгаз

3 049

3 075

Мұнай және конденсат өндіру, мың тонна

3Жылдық есеп / 2023

2023 жылы

Ембімұнайгаз

2 581

2 722

Теңіз

5 836

5 779

Қашаған8

1 400

3 108

Қарашығанақ

1 013

1 086

Өзгелері

3 036

2 883

Жиыны

22 011

23 520газ жобасы іскеқосылды

2023 жылы мұнай тасымалдау көлемі, %Мұнай тасымалдау9 , мың тонна

Мұнайды магистралдық құбырлар
арқылы тасымалдау көлемі

6,5%Жобадағы ҚМГ үлесі 2022 жылғы 15 қыркүйектен кейін 16,88%2023(ҚМГ үлесіне)40 65644 188Қазақстан-Қытай Құбыры

9 618

9 403

МұнайТас10

2 859

2 819

Каспий Құбыр Консорциумы

12 18313 171Қазақтеңізкөлікфлоты

9 343

10 778

Жиыны

74 65880 359ұлғайды

Мұнай көлемінің бір бөлігін екі немесе үш құбыр компаниясы тасымалдай алады және сәйкесінше бұл көлемдер мұнай тасымалдаудың шоғырландырылған көлемінде бірреттен артық есепке алынады.
МұнайТас үлестік әдіспен шоғырландырылатын бірлескен кәсіпорын болып табылады, осыған байланысты тасымалдау көлемі 51% иелену үлесіне сәйкес көрсетілген.

98ҚазТрансОйл

2022(ҚМГ үлесіне)

10

38
39

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Мұнай өңдеу және мұнай өнімдерінің маркетингі

Румыниядағы KMG International(Петромидия, Вега) зауыттарында
қайта өңдеу

5 387

Дивидендтер

2023 жылы көмірсутек шикізатын қайта өңдеу көлемі, %Көмірсутек шикізатын қайта өңдеу, мың тонна

2022(ҚМГ үлесіне)2023(ҚМГ үлесіне)

АМӨЗ

5 224

5 475

ПМХЗ

5 480

5 434

ПКОП11

3 103

2 870

Caspi Bitum 12

461

427

Петромидия

5 258

5 012

мың тонна

Жиыны

19 526

19 593Қазақстандық МӨЗ-да көмірсутек шикізатын қайта өңдеу көлемі 0,4%-ға азайып,14 206 мың тоннаны құрады. Қайта өңдеудің
қысқаруы негізінен ПКОП зауытында каталитикалық риформинг қондырғысында жылуалмастырғышты жоспардан тыс жөндеуге
және катализатордың регенерациясына
байланысты есепті жылдың ортасында
жүктеменің төмендеуіне байланысты болды.
2023 жылы АМӨЗ-да қайта өңдеу көлемінің
өсуі ПҚОП-да қайта өңдеудің азаюын ішінара
теңестірді.

Қазақстандық және румындық зауыт­тарда мұнай өнімдерін өндіру
көлемі 2,7%-ға азайып, 2023 жылы18 138 мың тоннаны құрады. Қазақстандық
МӨЗ 12 951 мың тонна мұнай өнімдерін
өндірді, бұл ПҚОП зауытында жүктемені
азайту есебінен 2022 жылғы көрсеткіштерден 1,3%-ға аз. KMG International (Петромидия, Вега) зауыттары мұнай өнімдерін
5,3%-ға аз өндірді, бұл бір жыл бұрынғы
5 512 мың тоннамен салыстырғанда
5 221 мың тоннаны құрады.

Румыниядағы KMG International (Петромидия,Вега) зауыттарында қайта өңдеу көлемі 4,3%ға азайып, 5 387 мың тоннаны құрады. Қайта
өңдеу көлемінің төмендеуі 2023 жылдың
жазының ортасында жұмсақ гидрокрекинг
қондырғысындағы оқыс оқиғадан кейін
болды. Жабдықтың тұтастығын қамтамасыз
етуге және қондырғыны одан әрі қауіпсіз пайдалануға байланысты реакторларды қалпына
келтіру бойынша жөндеу жұмыстарының
үлкен көлеміне байланысты аяқталуы 2024жылға ауыстырылған қондырғыда қалпына
келтіру жұмыстары жалғасуда.

ҚМГ алдында тұтынудың күтілетін өсуіаясында Қазақстанның ішкі нарығын отандық мұнай өнімдерімен қамтамасыз етудеген маңызды міндет тұр. Бұған жауап
ретінде Компания Атырау МӨЗ (бұдан
әрі — АМӨЗ) және ПМХЗ-да жабдықтардың
сенімділігін арттыру үшін іс-шараларды
іске асыруға кірісті, жөндеу арасындағы
кезеңді үш жылға дейін ұлғайтуға жәнеТеңіз мұнайын қайта өңдеу есебінен
АМӨЗ-де жеңіл мұнай өнімдерін өндіруді
ұлғайтуға ұмтылды.

Жылдық есеп / 2023

500
мың тонна

Бизнесті әртараптандыру және өнімдер
портфелін кеңейту стратегиясы шеңберіндеҚМГ Қазақстанда мұнай-газ-химия клас­терін қалыптастыру бойынша күш-жігерді
жандандырып, Компанияны дамытуда жаңабет ашты. 2022 жылдың желтоқсан айынан
бастап «KPI Inc.» ЖШС зауытында жылдық
өндірістік қуаты 500 мың тоннаға дейін болатын полипропилен өндірістік желісі жұмыс
істеп жатыр. 2023 жылы зауыт Қазақстан,Қытай, Еуропа елдері мен ТМД нарықтарына
қызмет көрсете отырып, 180 мың тонна полипропилен шығарды. Бүгінгі таңда өнімнің
6 маркасын шығару игерілді

2023 жылы ҚМГ Акционерлердің пайдасына 300 млрд теңге мөлшерінде дивидендтер төлеуді жүзеге асырды.

Ішкі нарықта битум тапшылығына байланысты мәселелік мәселелерді шешу үшін ҚМГ«CASPI BITUM» БК» ЖШС-нің мұнай өңдеу
бойынша қуатын жылына 1,5 млн тоннаға
дейін ұлғайту, жол битумын жылына
750 мың тоннаға дейін өндірумен арттыру
жобасын іске асыруды бастады. Бұл жобаны
іске асыру 2025 жылдан бастап елдің автожол саласын битуммен үздіксіз қамтамасыз
етуге мүмкіндік береді.
ПҚОП қуатын кеңейту мәселесін зерттеу
жалғасуда. 2024 жылға жоба бойынша
­Алдын ала ТЭН аяқтау жоспарланған.
Мұнай маркетингін дамыту бағыты бойыншаҚМГ инвестициялық портфеліне 2023 жылыҚМГ-Аэро іске асыратын жобалар енгізілді.
Жобалар Jet A-1, РТ/КО-1 маркалы әуе отынын сақтау үшін елдің негізгі әуежайларында
отын-жанармай құю кешендерін салуға
және/немесе жаңғыртуға инвестицияларды
көздейді және отандық және шетелдік әуекомпанияларына отандық және шетелдік әуекомпанияларына отынды «қанатқа» сақтау
және құю бойынша қызметтерді делдалсыз
көрсетуге мүмкіндік береді.

Мұнай-газ химиясы

2022 жылдың желтоқсан айынан
бастап «KPI Inc.» ЖШС зауытында
полипропилен өндіру желісі
жұмыс істейді, оның жылдық
өндірістік қуатыҚМГ негізгі серіктестермен, оның ішінде
СИБУР және Sinopec-пен бірлесе отырып,жобалық жұмыстар жүргізіліп жатқан
жылына жоспарланған өндірістік қуаты
1 250 мың тонна полиэтилен өндіретін
зауыт салуды жүзеге асырады.
Бұдан басқа, ҚМГ болашақ полиэтилен
өндіру зауытын ресурстармен қамтамасыз ету мақсатында этан мен пропанды тасымалдауға арналған газ айыру
кешені мен магистралдық құбырлар салуды
қоса алғанда, инфрақұрылымдық жобаларды іске асыруда.

40

2024 жылы ҚМГ өзінің дамуға
деген ұмтылысын көрсете
отырып, өршіл және кең мақсаттар қояды. Әр түрлі кенорындарында жаңа мұнайгаз кен жатындарының
ашылуымен Компания
энергия ресурстарын өндіру
бойынша өз операцияларын
кеңейтуді жоспарлап отыр.

23Компания 2024 жылыастам деңгейде мұнай
өндіру мақсатын қойды

ПКОП және Caspi Bitum өңдеу көлемі 50% үлесіне көрсетілген;ПКОП және Caspi Bitum өңдеу көлемі 50% үлесіне, қалған зауыттарда 100% үлесіне көрсетілген.

12

412024 жылдың мәртебесімлн тоннадан

11Байланыс
ақпараттарыБұл тәсіл ҚМГ-ның энергетика секторындағы сенімді және стратегиялық қатысушы
ретіндегі беделін баса көрсете отырып,Үкімет пен акционерлер алдындағы міндеттемелерді орындау үшін өте маңызды. Осыстратегиялық жоспарлар аясында Компания
2024 жылы 23 млн тоннадан астам деңгейде мұнай өндіру мақсатын қойды.
Сондай-ақ, Компания полиэтилентерефталат өндіретін зауыт салу мүмкіндігін зерделеу жөнінде шешім қабылдады. Осы бағыт
шеңберінде «PetroChem» ЖШС Sinopec-пенсеріктестікте осы жоба үшін Алдын ала ТЭНдайындауға кірісті.
Компания ішкі даму арқылы да, сатып алуарқылы да қорларды ұлғайту перспективасымен геологиялық барлау стратегиясын
әзірледі. Осы стратегия шеңберінде алдағыбес жылға ресурстық базаны кеңейтуге
және нығайтуға белсенді ұмтылысты басакөрсете отырып, Торғай Палеозой (ҚМГ),Абай (Eni) және Каратон Подсолевой
(Татнефть) сияқты негізгі учаскелерде
бұрғылау жұмыстары жоспарланған.

Маңғыстау облысында Eni-мен бірлесіп
іске асырылатын қуаты 120 МВт гибридті
энергия станциясының құрылысын аяқтауға
ерекше мән беріледі. Қазақстандағы бұлбірегей гибридті жоба өңірдегі ҚМГ еншілес
компаниялары үшін электр энергиясын
өндіруді қамтамасыз ете отырып, күн(50 МВт), жел (77 МВт) және газ (120 МВт)электр станцияларын біріктіреді.
ҚМГ халықты таза ауыз сумен қамтамасыз етуге үлкен мән береді. Әлеуметтік
жауапкершілік тұрғысынан Компания
Маңғыстау облысында жаңа тұзсыздандыру зауытының құрылысын жүзеге асырады.
Бұдан басқа, ҚМГ полиэтилен өндіруге
арналған газ-химия кешенін салуды қосаалғанда, мұнай-газ химиясы саласындағыөз қызметін кеңейтуді жоспарлап отыр.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Ішкі газ нарығына шолу«QazaqGaz» Ұлттық
­компаниясы» АҚ (бұдан
әрі — QazaqGaz) магистралдық газ құбырлары мен газтарату желілері арқылы тауарлық газды тасымалдау
үшін орталықтандырылған
инфрақұрылымды басқарумен, сондай-ақ ішкі жәнесыртқы нарықтарда газдың
халықаралық транзитін
және сатылуын қамтамасыз етумен айналысатын тігінен интеграция­ланған газ компаниясы
болып табылады.

Сонымен қатар, QazaqGaz 14 облыста
және республикалық маңызы бар 3 қалада — Астана, Алматы және Шымкент
қалаларында құбырлар мен газ қоймаларын жобалауға, салуды және пайдалануды
қаржыландыруға қатысады.

«ҚазТрансГаз» АҚ ұлттық к­ омпаниясы
статусын 2021 жылғы 30 қарашада
алды, ал сол жылдың желтоқсанында
«ҚазТрансГаз» АҚ атауы «QazaqGaz» болып
өзгертілді.
QazaqGaz газ және газбен жабдықтау саласындағы ұлттық оператор ретінде магис­тралдық газ құбырларының ең ірі желісін
басқарады, олардың ұзындығы жыл сайын
ұлғаяды және бүгінгі күні 21,2 мың км-денасады (оның 3 мың км газ бұру құбырлары
және ұзындығы 68,7 мың км-ден асатын газтарату желілері).

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Көрсеткіш

2022

2023

Өндірістік көрсеткіштер, млрд м3:Ішкі газ тасымалдау

83,8

79,4

Өткізілген газ көлемі

22,7

24,1

Газды экспортқа өткізу көлемі;

4,3

5,8

952,3

1081,2

-

27

386,6

325,9

Шығындар

839,1

1038,2Операциялық пайда

103,7

-6,1

Таза қарыз

425,1

392,3

Төленген салықтардың көлемі

90,4

50,2

240

Жылдық есеп / 2023млрд м3Үздіксіз газбен жабдықтауды қамтамасыз ету жөніндегі одан арғы іс-шаралар
шеңберінде магистралдық газ құбырлары мен тарату желілерінің ұзындығын
89 мың ­км-ге дейін ұлғайту жоспарлануда.
Негізгі оқиғалардың бірі елдің энергетикалық қауіпсіздігін нығайтуға және газдың

ТүсімДивидендтер

Жалпы әлеуеті 1 трлн м3 жаңа барлау жобаларын енгізу есебінен газдың ресурстық
базасын кеңейту бойынша жұмыс жалғасуда. Жамбыл облысы Мойынқұм ауданында
жаңа Анабай газ кен орны пайдалануға

Компанияның жауапты бизнестің жоғары
стандарттарына және тұрақты дамусаласындағы тәуекелдің төмен деңгейіне сәйкестігінің маңызды дәлелі
ESG-рейтингінің 19,2 деңгейінде бағаалу болып табылады. Morningstar
Sustainalytics халықаралық рейтингтік
агенттігінің мәліметінше, QazaqGaz«Самұрық-Қазына» АҚ компаниялар тобыарасында 1-ші орын және әлемдік газ компаниялары арасында 7-ші орын алды, сондай-ақ PwC Kazakhstan нұсқасы бойынша
ESG-ақпаратты ашу бойын­ш а рейтингтің
үздік үштігіне кірді.
2023 жылы QazaqGaz «Сенімді жұмыс
беруші» номинациясы бойынша «Үздік
әлеу­меттік серіктес» сыйлығын алды.

Таза пайда

Атмосфераға шығарындылар, тонна
- ластаушы заттар
- парниктік газдар*121 981
5 137 784

136 595
6 234,5

3 574,2
2 440,8

1 344,7
2 622,8Жазатайым оқиғалар

4

3

Жазатайым оқиғалардағы өлім01Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, тонна
- қауіпті
- қауіпті емесFitch QazaqGaz рейтингін растады

42
2023 жылы Fitch Ratings халықаралық
агенттігі QazaqGaz-тың өндіріске, саудаға, ішкі және халықаралық транзитке
байланысты бизнестің әртараптандырылған
бейініне ие ішкі нарықтағы мықты ойыншы
ретіндегі позициясын тағы да растады.
Осылайша, QazaqGaz шетел және жергілікті
валютадағы эмитенттің және оның толық меншіктегі еншілес компанияларының

QazaqGaz: тарих кезеңдері

Жаңа газ өңдеу зауыты

QazaqGaz тарихының басталуы 2000 жылғы 5 ақпанда
«ҚазТрансГаз» жабық АҚқұру туралы Қазақстан
Республикасы Үкіметінің
қаулысына қол қойылған
күннен басталады, ол 2004жылы «ҚазТрансГаз» АҚ­болып өзгертілді.

2023 жылы QazaqGaz компаниясына «GPC
Investment» ЖШС (қуаты 1 млрд м3 Қашағандағы ГӨЗ жобасының операторы) сенімгерлік басқаруға бергеннен кейін жобаны іскеасыру үшін жобалау тобы құрылып, жұмылдырылды. Қазақстан Үкіметінің қолдауымен
жобалық топ жабдықтарды жеткізу логистикасын ұйымдастырды.

13Даму стратегиясын іске асыру шеңберінде
алғашқы салалық ғылыми-техникалық
орталық құрылды, оның мақсаты — газ саласының тиімді жұмыс істеуі үшін ғылыми-­техникалық әлеуетті дамыту, QazaqGazқызметкерінің білімі мен құзыретінің
деңгейін арттыру, сондай-ақ Компанияның
технологиялық күрделі міндеттерін кешенді
шешу.

берілді, сондай-ақ Geo-Jade Petroleum
Corporation компаниясымен Придорожное
және Придорожное Южное кен орындарын бірлесіп игеру туралы келісімге қолқойылды.

Қаржылық көрсеткіштер13, млрд теңге:Тұрақты даму принципі

Жылдық өткізу қабілетіОсы жылдар ішінде QazaqGaz елдің
энергетикалық қауіпсіздігін нығайту жәнехалықтың өмір сүру сапасын арттыру
бойынша мақсатты жұмыс істеп келеді.
Оның ауқымды географиялық қатысуы жылсайын елдің елді мекендерін газдандыру
деңгейін арттыруға мүмкіндік береді. Бүгінгі таңда газдандыру деңгейі 60%-ға жетіп,2,3 млн-нан астам абонентті қамтыды.

рентабельді жеткізілімдерін тұрақтандыру арқылы халықтың өмір сүру сапасын
арттыруға бағытталған QazaqGaz-тың 2032
жылға дейінгі кешенді Даму стратегиясын
бекіту және енгізу болды. Бұл стратегияның негізгі мақсаты — Қазақстанның газсаласының инвестициялық тартымдылығын
барынша арттыру және оның әлеуетін ашу.

Байланыс
ақпараттары

2022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген

ұзақ мерзімді рейтингі «Интергаз Орталық
Азия» АҚ және «ҚазТрансГаз Аймақ» АҚ«ВВВ-» деңгейінде бағаланды.
Негізгі критерийлерді бағалау шеңберінде
Fitch Ratings мемлекетпен берік байланыстарды энергия қауіпсіздігі саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыруда
Қазақстан Республикасы Үкіметі тарапынан

QazaqGaz бастамаларын жүйелі қолдауды
білдіретін фактор ретінде атап өтеді.
Сонымен қатар, басқару стратегиясын,жалпы жоспарлауды және бизнес-жоспарларды әзірлеуді тиімді біріктіре алған
жоғарыда аталған еншілес компаниялардың
стратегия­лық және операциялық ынталандырулары жоғары деңгейде бағаланды.

43

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Халықаралық компаниялардың қатысуы­мен кешенді аудит жүргізу шеңберінде
ILF техникалық аудиті аяқталды, KPMG
due diligence, PwC қаржылық аудиті жәнеHAZOP сессиясы NCOC-пен бірлесіп барлықГӨЗ технологиялық қондырғылары үшінөткізілді.

2023 жылы жоба 700 адамды тартты.
Құрылыс шыңында 2 мыңға дейін адамды
жұмылдыру, 300 бірлік мамандандырылған
техника мен 991 бірлік жабдықты пайдалану
жоспарлануда. ГӨЗ пайдалануға берілгеннен кейін 600 тұрақты жұмыс орнын
құру көзделеді, бұл өңірлік экономиканың
дамуына ықпал етеді.

Сонымен қатар, түзетілген жобалық құжаттама бойынша мемлекеттік сараптаманыңоң қорытындысы алынды.

Инертті материалдарды үздіксіз жеткізуді
қамтамасыз ету үшін алғашқы іске қосукешенінің теміржол жолдарының құрылысы
сәтті аяқталды.
Сондай-ақ, «GPC Investment» ЖШС қызметкерлері үшін вахталық кенттің құрылысы
басталды, бұл жобаны іске асыру кезеңінде
олар үшін қолайлы жағдайларды қамтамасыз етеді.

Ресурстық база2023 жылы Қазақстанда газтұтынудың өсуі байқалады, ол 24,1 млрд м3 деңгейіне жетті.

2023 жылғы бағалау табиғи газдың қалдық
қорының жалпы көлемі 15,8 млрд м3 құрайтынын анықтады. Оның ішінде Амангелдікен орнына 10,01 млрд м3, Жарқұм кен орнына — 0,05 млрд м3, Айрақты кен орнына —2,45 млрд м3 және Анабай кен орнына —2,22 млрд м3 келіп отыр.

IPO QazaqGazЖылдық есеп / 2023(бұдан әрі — «ОАО» МГҚ) дайындау жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру жөніндегі
бірлескен Іс-шаралар жоспары әзірленіп
бекітілді.
1-кезең. «ОАО-4» МГҚ/ «ОАО-5» МГҚқұрама бөлінген бағыты.
Қазақстандық тараптың 2023 жылғы
1 қазанға дейін ресейлік газды «ОАО-4»
МГҚ/«ОАО-5» МГҚ бойынша бөлінген
құрама бағыт бойынша тасымалдауды
қамтамасыз ету мақсатында іс-шаралар
кешенін орындауы.
2-кезең. 2025 жылғы 01 қазаннан бастап
«ОАО-4» МГҚ бөлінген бағыты.
Бөлінген «ОАО-4» МГҚ бойынша ресейлік газды тасымалдау көлеміне
орта мерзімді және ұзақ мерзімді қажеттіліктерді келісу.
2023 жылғы 16 маусымда Санкт-Петербург
Халықаралық экономикалық форумы шеңберінде тараптар 2023 жылғы 01 қазаннан

бастап 2025 жылғы 30 қыркүйекке дейін
қолданылу мерзімімен «ОАО-4» МГҚ/­«ОАО-5» МГҚ (ұзындығы 823 км) құрама
бөлінген бағыт бойынша Қазақстан Рес­публикасының аумағы арқылы ресейлік газтранзиті жөніндегі Шартқа қол қойды.
2023 жылы транзит 1,281 млрд м3 құрады.
Шартқа сәйкес, 2024 жылы транзит көлемі
2,804 млрд м3, 2025 жылы (қаңтардан қыркүйекке дейін) — 2,029 млрд м3 мөлшерінде
жоспарланып отыр.
«Орта Азия — Орталық-IV» МГҚ газ құбырының бөлінген бағыты бойынша Өзбекстан Республикасының тұтынушыларын
табиғи газбен сенімді және үздіксіз газбен
жабдықтауды қамтамасыз ету үшін 2024жылы 2025 жылғы 1 қазаннан 2040
жылғы 31 желтоқсанға дейінгі қолданылу мерзімімен және транзит көлемі
11 млрд м3 дейін Өзбекстан Республикасының тұтынушыларының қажеттіліктері үшінресейлік табиғи газды Қазақстан Республикасының аумағы бойынша тасымалдауға
жылдық келісімшарт жасасу жоспарлануда.

44

2024 жылдың мәртебесі

45Қабылданған Придорожное кен орнын
(бұрын «Самұрық-Энерго» АҚ-ға тиесілі)дамыту шеңберінде 2023 жылдың қазан
айында QazaqGaz GEO-Jade Petroleum
Corporation компаниясымен Придорожное
және Придорожное Южное кен орындарын
бірлесіп игеру бойынша ынтымақтастық
туралы келісімге қол қойды. Болжамды
деректер бойынша, осы кен орнының алынатын қорлары шамамен 9,5 млрд м3 құрайды.
Қазақстан Республикасының Энергетика министрлігі мақұлдаған тауарлық газкөлемін ұлғайту жөніндегі Жол картасы-ның міндеттеріне сәйкес QazaqGaz 2023жылдың төртінші тоқсанында Жамбыл
облысында жылына 6,8 млн м3 бастапқы
өндірумен Анабай газ кен орнын пайдалануға берді.
2023 жыл ішінде Маңғыстау облысындағы
Аққұдық учаскесі үшін ЖГЗ лицензиясы
шеңберінде іс-қимылдар жүзеге асырылды,бұл далалық сейсмикалық барлау жұмыстарының басталуына экологиялық рұқсаттар
алуға әкелді.

Газ тасымалдау жүйесін жаңғырту

Өңірлерді газдандыру қарқыны ел халқының 65%-ын (немесе 13,5 млн адамды)қамту жөніндегі стратегиялық мақсатқа қолжеткізу қажеттілігіне байланысты. Жаңаөнеркәсіптік объектілерді енгізуді жәнеірі газ-химия жобаларын іске асыру қажеттілігін ескере отырып, QazaqGaz алдында газинфрақұрылымының жаңа объектілерін
пайдалануға беру және бар объектілерді
жаңғырту міндеті тұр.

Қалыптасқан жағдайды ескере отырып,QazaqGaz тауарлық газға баға белгілеу
жүйесін әлеуметтік-әділ реформалау бойынша мақсатты түрде жұмыс жүргізуде. Атапайтқанда, 2023 жылы жер қойнауын пайдаланушылардан газдың жаңа көлемін сатыпалу бағасының ынталандырушы формуласы
бекітілді, сондай-ақ газды көтерме өткізудің
шекті бағасы белгіленді.
2023 жылғы 17-21 сәуір кезеңінде
«QazaqGaz» ҰК» АҚ Интергаз Орталық
Азия» АҚ мен «Газпром» ЖАҚ арасындағы келіссөздер қорытындысы бойынша
ынтымақтастықтың 2 кезеңін қамтитын
ресейлік газды Өзбекстан Республикасына
тасымалдауға «Орта Азия — Орталық» МГҚАғымдағы жыл сайынғы өсімді ескере
отырып, 2030 жылға қарай ішкі газ тұтыну
40 млрд м3 дейін артады деп күтілуде. Газэкспорты бойынша да оң динамика байқалады: 2022 жылмен салыстырғанда ол 12%-ғаөсіп, 5,6 млрд м3-ге жетті.
Өсіп келе жатқан тұтынуды ескере отырып, газдың ресурстық базасын кеңейту
стратегиялық қажеттілікке айналады. Өзекті деректер Қазақстанда алынатын газ қоры3,8 трлн м3-ге жететінін көрсетеді. Газдың
негізгі қоры 4 ірі кен орнына келіп отыр: Қарашығанақ, Теңіз, Қашаған және Жаңажол,жиынтық көлемі 2,7 трлн м3.

Газ инфрақұрылымын жаңғыртудың негізгі
кедергісі QazaqGaz үшін шығынды болатын
қазақстандық тұтынушыларға көгілдір
отын жеткізуге арналған тариф болады.
Компания шығындарының көлемі 2023 жылыҚазақстан бойынша көтерме бағаның орташа
12,2%-ға өсуіне байланысты 175 млрд теңгені
құрады.

Байланыс
ақпараттары

2023 жылдың қорытындысы бойынша газтасымалдау инфрақұрылымын кеңейтуге бағытталған бірқатар басым жобалар
аяқталды. Атап айтқанда, «Мақат-Солтүстік
Кавказ» магистралдық газ құбырының
лупингі салынып, пайдалануға берілді,«Бейнеу-Жаңаөзен» екінші тармағы іскеқосылды, Маңғыстау облысындағы «Сарша»жерін және «Теплый пляж» курорттық
аймағын газдандыру жүзеге асырылды,сондай-ақ Алматы энергокешені (ЖЭО-2,
ЖЭО-3) үшін газ инфрақұрылымы құрылысының бірінші кезеңі аяқталды.
QazaqGaz газ тасымалдау инфрақұрылымын салу, жаңғырту, қайта құрастыру жәнеөңірлерді газдандыру, сондай-ақ осы бағыт
бойынша инвесторларды тарту жөніндегі
инвестициялық жобаларды іске асыруды
жалғастыруда.

QazaqGaz үшін стратегиялық маңызды міндеттердің бірі — IPO-ға шығу. Осыған
байланысты, 2023 жылы Компанияның
инвестициялық тартымдылығын арттыруға бағытталған келесі нәтижелерге қолжеткізілді:◆◆ газбен жабдықтау нарығының барлық
қатысушыларының күш-жігерін шоғырландыруға және сенімді серіктес беделін
қалыптастыруға бағытталған QazaqGazДаму стратегиясы енгізілді.
◆◆ QazaqGaz Morningstar Sustainalytics
халықаралық рейтингтік агенттігінің (19,2)нұсқасы бойынша «Самұрық-Қазына» АҚкомпаниялар тобы арасында 1 орын жәнеәлемдегі газ компаниялары арасында
7 орын алды. Бұл ұлттық оператордың газнарығының жоғары тиімді және әлеуметтік жауапты қатысушысы ретіндегі
позициясын растайды.
◆◆ QazaqGaz қызметтің транспаренттілігін қамтамасыз ету шеңберінде
PwC Kazakhstan версиясы бойынша
ESG — ақпаратты ашу бойынша рейтингтің
ТОП — 3 кірді.
◆◆ жер қойнауын пайдаланушылардан газдың жаңа көлемін сатып алу бағасының
ынталандырушы формуласы бекітілді, газды көтерме саудада өткізудің шекті
бағасы белгіленді. Бұл жұмыс шығындарды оңтайландыру үшін тауарлық газға
баға белгілеу жүйесін реформалау
шеңберінде жүргізілді.

QazaqGaz Даму стратегиясы шеңберінде
жұмыстың мынадай бағыттары белгіленді:◆◆ Компания тауарлық газдың ресурстық
базасын арттыру, ішкі газ нарығын
дамыту, газ транзиті мен экспортын, газхимиясы мен терең өңдеуді дамыту, инвестициялық және операциялық тиімділік
бойынша жұмыстарды қоса алғанда,Кешенді жоспарды жүзеге асыруға
қатысады.
◆◆ ESG тәуекелдеріне шалдыққыштық
деңгейі төмен компания ретінде көшбасшылық позицияны сақтау, атап айтқанда
корпоративтік басқаруды, қызметтің әлеуметтік және экологиялық аспектілерін
жетілдіру;◆◆ газды өндіру, тасымалдау және өңдеу
бағыттары бойынша инвесторлармен
бірлесіп бірқатар ірі инвестициялық
жобаларды іске асыру;◆◆ Алматы энергокешені үшін жеткізуші
инфрақұрылым құрылысының 2-кезеңін
аяқтау;◆◆ «КС-14 жаңа компрессорлық станциясының және «КС-14-Қостанай» магистралдық газ құбырының құрылысы» және«Бейнеу — Бозой — Шымкент» магистральдық газ құбырының екінші
тармағын салу» жобаларымен жұмысты
жалғастыру. Олар Қостанай қаласы менҚостанай облысының халқы мен жүйеқұраушы кәсіпорындарына табиғи газдың
сенімді жеткізілуін қамтамасыз етуге,сондай-ақ ҚХР-ға газ экспортының
көлемін сақтауға мүмкіндік береді.
Жоғарыда көрсетілген жобалар бойынша
әзірленетін техникалық-экономикалық
негіздемелерге «Мемсараптама» РМКқорытындыларын алғаннан кейін жобаларды іске асырудың кейінгі кезеңдеріне
кірісу жоспарлануда;◆◆ сұйытылған көмірсутек газының бүкіл
көлемін басқару туралы келісімге қолжеткізу бойынша Қашаған кен орнының
операторымен (NCOC) келіссөздерді
жалғастыру.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Химиялық өндірісті дамыту

Компанияның негізгі миссиясы капиталға қатысу арқылы Қазақстанда жаңа химиялық
өндіріс­терді дамытуға ықпал ету болып табылады.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Көрсеткіш

2022

2023

Сұйық глифосат өндірісінің көлемі, мың л.

603

37,5

Күкірт қышқылын өндіру көлемі, мың тонна

175,34

193,94Электр энергиясын өндіру көлемі, мың кВт*сағ

2 052

1 995

37,5

33,7

Өндірістік көрсеткіштер:«Samruk-Kazyna Ondeu» ЖШС(бұдан әрі — SK Ondeu,бұрын «Біріккен химия­лық компания» ЖШСдеп аталған) 2009 жылы«Самұрық-Қазына» Ұлттық әл-ауқат қоры» АҚДиректорлар Кеңесінің
2008 жылғы 28 қарашадағы шешімімен Қазақстан ­Республикасы
Президентінің ҚР Үкіметінің
2008 ж. 13 қазандағы кеңейтілген отырысында «химия
саласының жобаларымен
айналысатын арнайы
компания құру» бойынша берілген тапсырмасын
орындау үшін құрылды.

Күкірт қышқылын өндіру көлемі

193,9
мың тонна

Жылдық есеп / 2023Таза пайда жоспары артығымен
орындалды

969
млн теңге
* «KUS» ЖШС есебінсіз.

Қаржылық көрсеткіштер, млрд теңге:ТүсімЖалпы пайда

8,9

7,2

Таза пайда

-145

-23,7

Шығындар

218,2

79,1

Операциялық пайда

3,6

-6,3

Таза қарыз

67,3

60,3

Төленген салықтардың көлемі

3,2

2,3

Атмосфераға шығарындылар, тонна

163,475*

158,225*Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, тонна

46Тұрақты даму принципі

463,42*455,218*

Жазатайым оқиғалар

00Жазатайым оқиғалардағы өлім002023 жылы өндірістік және қаржылық көрсеткіштерге қол жеткізбеудің негізгі себебі
нарық конъюнктурасының өзгеруі, әріптестер тарапынан шарттық міндеттемелердің
орындалмауы, өндірістік жабдықтардың
істен шығуы, сондай-ақ «Электр энергетикасы туралы» Қазақстан Республикасының
Заңына түзетулер енгізу болды.
Атап айтқанда, агрохимиялық өнімді
өндіретін еншілес компания («ХИМплюс» ЖШС) 2022 жылы өндірілген өнімді
сатудың болмауына байланысты (сату2023 жылдың бірінші жартыжылдығында
жоспарланған) өндіріс бойынша жоспарлы
көрсеткіштерді орындамады. Сонымен,қойма орынжайларының тауарбастылығын
ескере отырып, 2023 жылы өндіріс уақытша
тоқтатылды. Бұл ретте, нарықта негізгі
шикізат бағасының күрт төмендеуі байқалды (килограмына 10,25 АҚШ долларынан
3,4 АҚШ долларына дейін төмендеу).
Еншілес компанияның өнімі өндірілген
шикізат 10,25 АҚШ долларына сатып
алынды (төмендегенге дейін). Нәтижесінде,сатудың ағымдағы бағасы жоғары өзіндік

құнына байланысты нарықта бәсекеге қабілетсіз болып табылады. Бар қиындықтар
жайдайында, 2023 жылдың соңына қарай
кәсіпорын 2024 жылғы маусымға өнімді
сатуға келісімшарттар жасаса алды (2023жылдың басындағы өнім қалдығы 437 мыңлитр, 2023 жылдың соңындағы қалдық
171 мың литр).
Сонымен қатар, 2023 жылдың қорытындысы бойынша күкірт қышқылын өндірудің жоспарланған көрсеткіштерінен(«SSAP» ЖШС) елеусіз ауытқу байқалады.
2023 жылдың 1 тоқсанында зауыт негізгі
тұтынушы тарапынан дайын өнімді іріктемеу себебінен өндірістік қуаттылықты
73%-ға дейін төмендетуге мәжбүр болды.
Сондай-ақ, қуат жүктемесінің төмендеуі
2022 жылдың желтоқсанынан бастап жоғары қойылтылған күкірт қышқылын айдауға
арналған негізгі сорғымен мәселелер туындағандықтан, бұл сорғы 2015 жылдан беріжұмыс істеп келеді, ағымдағы жөндеулер
үнемі жүргізіліп отырды, 2023 жылдың
наурыз айының екінші жартысынан бастап
сорғының қуаты төмендеді.

2023 жылғы 30 наурызда жөндеу жұмыстары үшін сорғы жоспарлы түрде тоқтатылды,осы жұмыстар барысында сорғы болашақта
толық қуатта жұмыс істей алмайтыны
анықталды. Бұл фактор сонымен қатар
өндіру және сату жоспарының орындалуына теріс әсер етті. 2023 жылдың екінші
тоқсанында кәсіпорын жаңа сорғыны алдыжәне монтаждады, сондай-ақ күкірт
қышқылын іріктеу мәселелерін реттеді.
Қабылданған шаралар есебінен өндірісті
біртіндеп ұлғайта отырып, жоспарлы
көрсеткіштерден артта қалушылықты
азайтуға мүмкіндік туды. Сонымен, 2023жылдың қорытындысы бойынша жоспар ісжүзінде орындалды, ал ауытқу 0,3% құрады. Туындаған мәселелерге қарамастан,«SSAP» ЖШС жылды оң қаржылық көрсеткіштермен аяқтады. Осылайша, таза пайда
бойынша жоспар 969 млн теңгеге немесе
136%-ға асыра орындалды.
Сондай-ақ, 2023 жылдың нәтижелері
бойынша «KUS» ЖШС кәдеге жаратушы
қазандықтарда жөндеу жұмыстарын
жүргізуге байланысты электр энергиясын
өндіру мен өткізудің жоспарлы көлемі
орындалмады. Бұл жөндеу жұмыстары бутурбиналарының бос тұрып қалуына әкелді.
Ауытқудың тағы бір себебі — 2023 жылдың
1 шілдесінен бастап Электр энергиясын
бірыңғай сатып алушы механизмін енгізу.
Бірыңғай сатып алушының «КОРЭМ» АҚалаңында сауда-саттық өткізу кезінде

электр энергиясын сатып алудың тең емесқұқықтары («Электр энергетикасы туралы»Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес
жаңартылатын энергия көздерінің (бұдан
әрі — ЖЭК), жылу электр станцияларының
(бұдан әрі — ЖЭО), инвестициялық келісімдері бар станциялардың электр энергиясы
сауда-саттықтан тыс сатып алынады) бу-газтурбиналық электр станциясынан электр
энергиясын сату көлемінің айтарлықтай
қысқарғанына әкелді. Мәселен, 2023жылдың 1 шілдесінен бастап «KUS» ЖШСжоғарыда аталған станциялардан кейін
тапшылық қалдықтарын жабу үшін электр
энергиясын сатты.
Негізгі мәселе «Электр энергетикасы
туралы» Қазақстан Республикасының
Заңына өзгерістер енгізу болып табылады,осы мәселені шешу бойынша Қазақстан
­Республикасының Энергетика министрлігімен жұмыс жүргізілуде.
2023 жылы Компания 7 224 486 мың теңге
сомасына парниктік газдар шығарындылары бойынша квоталарды асырғаны үшінәкімшілік айыппұл төлеу бойынша қосымша
шығындар көтерді. Қосымша жұмсалған
шығындардың нәтижесінде таза пайда —4 млрд теңгені құрады, бұл ретте жоғарыда
көрсетілген айыппұлды есептемегенде тазапайда шамамен 3 млрд теңгенің оң мәнін
құрайтын еді.

SK Ondeu қызметінің бүкіл тарихында
алғаш рет 2023 жылы Қордың атына
2,9 млрд теңге мөлшерінде дивидендтер
төленді.
2023 жылы Қор алдындағы міндеттемелер
қарыз бойынша кестеге сәйкес төлемдер
есебінен «Полимер Продакшн» ЖШС үшінқарыз бойынша 3,2 млрд теңгеге төмендетілді. SK Ondeu 2023 жылдың қорытындысы бойынша екі еншілес компаниядан
3,2 млрд теңге мөлшерінде дивидендтер
алды, бұл компаниялар тобының қаржылық
тұрақтылығын арттыруға оң әсер етті.
Қор басшылығының портфельдік компанияларды реформалау және бейінді емесактивтерді шығару жөніндегі тапсырмасы
шеңберінде 2023 жылы «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ пайдасына «Полимер Продакшн» ЖШС жарғылық капиталына
қатысу үлесінің 100%-ын сату бойынша
табысты жұмыс жүргізілді. Сондай-ақ, 2023жылы «KPI Inc.» ЖШС жарғылық капиталына қатысу үлесін сенімгерлік басқару
шарты ұзартылды, «Karabatan Utility
Solutions» ЖШС жарғылық капиталындағы қатысу үлесі «ҚазМұнайГаз» ҰК» АҚсенімгерлік басқаруға берілді.

47

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

◆◆ Ұзақ өндірілетін жабдықтар мен ғимараттар конструкциялары үшін техникалық сипаттамаларды жобалау жәнеқұрастыру 2024 жылдың шілдесіне
жоспарланған;◆◆ Ұзақ өндірілетін жабдыққа тапсырыстарды орналастыру 2024 жылғы тамыздан
қыркүйекке дейінгі кезеңде болжанады;◆◆ Алаңда, вахталық қалашықта, қоршауларда және т.б. дайындық жұмыстарын
жүргізуді 2024 жылдың соңына дейін
аяқтау жоспарлануда.

Энергетика
Энергетикалық қауіпсіздікті қамтамасыз ету

3. Метанолды өндіру

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері

Жобада БҚО, Бәйтерек ауданы, Белес а/оаумағында метанол өндіретін кешенді салукөзделген.
Жобаны іске асыру шеңберінде 2023 жылғы
20 қыркүйекте «SK Ondeu» ЖШС мен «Zhaik
Petroleum» ЖШС арасындағы ынтымақтас­тықтың негізгі шарттары туралы келісімгеқол қойылды
Ағымдағы статусы:◆◆ 2023 жылғы 20 қазанда ҚДБ-нен жобаны
қаржыландырудың индикативтік шарттары алынды;◆◆ 2024 жылғы қаңтарда Қазақстан Республикасының Энергетика министрлігінде
инвестициялық келісім жасасу жөніндегі
комиссияның бірінші отырысы өтті;◆◆ 2024 жылдың қаңтарында «Zhaik
Petroleum» ЖШС бизнесін тәуелсіз бағалау аяқталды.

Жаңғырту

Көрсеткіш

Жылдық есеп / 2023

1. Күкірт қышқылын өндіру жылына
180 мың тонна («SSAP» ЖШСкеңейту)2. Күкірт қышқылын өндіру жылына
800 мың тонна. «TQZ» ЖШС жобасы

Жобада Степногорск қаласында инфра­құрылымның бір бөлігін салумен қатар жұмыс істеп тұрған күкірт қышқылы өндірісінің
екінші тармағын салу көзделіп отыр.

Жоба «Қазатомөнеркәсіп ҰАК» АҚ-ныкүкірт қышқылымен қамтамасыз ету үшінТүркістан облысында жеке отандық инвестормен бірлесіп күкірт қышқылы зауытын
салуды көздейді.

Ағымдағы статусы:Ағымдағы статусы:◆◆ ТЭН әзірлеу аяқталуда («Ревизия 1»);◆◆ ТЭН мемлекеттік сараптамасын жүргізуге
шарт жасасу бойынша сатып алу рәсімдері басталды;◆◆ Жобаның CAPEX бөлігінің құнын төмендету бойынша лицензиарлармен жұмыс
жүргізілуде.

◆◆ Жобаны бірлесіп іске асыру туралы
келісім мүдделі тараптардың келісімінде
жатыр;◆◆ Offtake келісімшарт жасасуға (дайын
өнімді сатып алуға) бағытталған Қордың
импортты алмастыру бағдарламасы
бойын­ша құжаттарды әзірлеу жүріп
жатыр;◆◆ Жобаны Индустрияландыру картасына
енгізуге өтінім берілді.

4. Бутадиенді және оныңтуындыларын өндіру

2024 жылға жоспарланған жұмыс:EP-мердігерді іріктеу бойынша екі кезеңдік
конкурстық рәсім аяқталғаннан кейін
«Татнефть» ЖАҚ 2024 жылғы мамырдаәрі қарай EP-келісімшарт жасасумен жобабойынша түпкілікті инвестициялық шешім
қабылдауды жоспарлап отыр.

2024 жылға жоспарланған жұмыс:◆◆ 2024 жылдың маусымында жобаның мемлекеттік сараптамасын алу күтілуде;◆◆ ТЭН нәтижелерін Серіктестіктің корпоративтік органдарына шығару 2024 жылдың
3 тоқсанында жоспарланып жатыр;◆◆ Жобаның ЖСҚ әзірлеу жұмыстары 2024жылдың 4 тоқсанында басталады депкүтілуде.

◆◆ Жобаны бірлесіп іске асыру туралы
келісімге қол қою 2024 жылғы мамырда
жоспарланып отыр;Бутадиен мен оның туындыларын өндіру
үшін бутан қоспасын қайта өңдеу қондырғыларын салу. Жобаны «Татнефть»ЖАҚ (75%) және «SK Ondeu» ЖШС (25%)арасындағы бірлескен кәсіпорын —­«Бутадиен» ЖШС жобалау компаниясы іскеасыруда.

2022

2023

Өндірістік көрсеткіштер:Электр энергиясын өндіру көлемі, млн кВт*сағ«Самұрық-Энерго» АҚ 2007жылы ағымдағы генерация­лық объектілерді жаңғырту
және энергетика секторында жаңа өндірістік қуаттарды дамыту жөніндегі
стратегиялық мемлекеттік міндеттерді іске асыру
деген негізгі мақсатпен
құрылды.

35 88435 330Қуатты өткізу көлемі, МВт

4 013

3 138

Жылу энергиясын өндіру көлемі, млн Гкал

5,50

5,78

Электр энергиясын жеткізу көлемі, млн кВт*сағ

8 154

8 686

Көмірді сату, млн тонна

42,4

42,5

381,5

444,96

Қаржылық көрсеткіштер, млрд теңге:ТүсімДивидендтер

22Таза пайда

30,1

43,08

Операциялық пайда

64,6

92,8

Таза қарыз

231,3

228

Төленген салықтардың көлемі

54,6

54,1

Тұрақты даму принципі
Атмосфераға СО2 шығарындылары (КТеңге есепке алмағанда)2024 жылға жоспарланған жұмыс:◆◆ 2024 жылғы мамырда «Іске асыру» кезеңіне көшуді мақұлдау алу үшін жобаны
Қордың Инвестициялық-стратегиялық комитетінің қарауына шығару жоспарлануда.
◆◆ Оң FID алынған кезде жоба бастамашысымен қосылу шартына қол қою жоспарланған.
◆◆ Құрылыс жұмыстарының басталуы жәненегізгі жабдықтарды өндіруге тапсырысты
орналастыру 2024 жылдың 3 тоқсанында
күтіледі.

Байланыс
ақпараттары

Белгіленген қуат

6 275
МВт

31,97831,877

Кәдеге жаратылған қалдықтардың жалпы көлемі

0

1,342

Жазатайым оқиғалар

1010Жазатайым оқиғалардағы өлім

4

2

48
49

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Электр энергиясын өндіру

Богатырь Көмір

2023 жылы «Самұрық-Энерго» АҚ компаниялар тобының электр энергиясын жалпы
өндіруі объектілер арасында келесідей
бөлініп, 35 330 млн кВт*сағ мәніне жетті:Екібастұз МАЭС-1 22 870 млн кВт*сағ,Екібастұз МАЭС-2 — 5 659 млн кВт*сағ,Алматы ЭС — 5 055 млн кВт*сағ, Мойнақ
ГЭС — 832 млн кВт*сағ, Шардара ГЭС —530 млн кВт*сағ өндірді. Аталған кезеңде
«Самұрық-Энерго» АҚ Қазақстан Республикасында өндірілген электр энергиясының
жалпы көлемінің 31,3%-ын өндірді.

«Богатырь Көмір» ЖШС —ашық тәсілмен көмір
өндіру саласындағы жетекші көмір өндіруші кәсіпорын. Компанияның жалпы
өндірістік қоры шамамен
3 млрд тонна көмірді
құрайды.

Энергия өндіретін объектілерді жаңғырту және реконструкциялау

Жаңа нысандардың құрылысы

Алматы ЖЭО-2-ні газға ауыстыру жобасы
аясында Еуропалық Қайта Құру жәнеДаму Банкінің қолдауымен халықаралықекі кезеңдік тендер аяқталғаннан кейін
2023 жылғы 31 мамырда Dongfang ElectricInternational Corp., Power China Sepco1
Electric Power Construction Co. Ltd. жәнеPower China Hebei Electric Power Engineering
Co. Ltd. кіретін консорциуммен ЕРС-келісімшартқа қол қойылды. 2023 жылдың 27қазанында ЕРС-мердігер Siemens Energyкомпаниясымен үш газ турбиналық қондырғыны жеткізуге келісім жасады. Әрі қарай,2023 жылдың 30 қарашасында Dongfang
Electric Group Dongwan Steam Turbine Co.,
Ltd. компаниясымен бу турбинасы мен генераторын жеткізуге келісім жасалды. 2023жылдың 20 желтоқсанында Росс-мердігер
Dongfang Electric Group Boiler Co., Ltd.
компаниясымен төрт су жылыту қазандығын, үш бу қазандығын және үш кәдеге
жаратушы қазандығын жеткізу туралы
келісімге келді.
Алматы ЖЭО-3-ті газға ауыстыру жобасы
шеңберінде 2023 жылғы 12 қыркүйекте
«KBI Energy Group» ЖШС, «Энерго Спецстрой» ЖШС, «Стандэнерго KZ» ЖШС және«СТРОЙИНДУСТРИЯ» ЖШС кіретін консорциуммен ЕРС-келісімшартқа қол қойылды.
2023 жылдың 9 қарашасында ЕРС-мердігер
Ansaldo Energia компаниясымен газ турбиналық қондырғыларды өндіру және жеткізу
үшін резервтеу туралы келісім жасады.

Жаңа электр сүзгілерін орната отырып,ЭГРЭС-1 № 1 Энергия блогын қалпына
келтіру бойынша ҚМЖ орындаудың нақты
көлемінің жалпы үлесі 99,16%-ға бағаланады. 2023 жылғы 22 желтоқсанда желіге
қосыла отырып, энергия блогын тестілік
іске қосу жүзеге асырылды.
Екібастұз ГРЭС-2 кеңейту және реконструкциялау жобасын іске асыру шеңберінде
№3 және №4 ст.блоктарын орната отырып,2023 жылдың соңындағы жағдай бойынша станцияға жабдықтың 76% жеткізілді.
Қаржыландыруды тарту бойынша жұмыс­тар жүргізілуде.

Жылдық есеп / 2023

ЖЭК дамуына қосқан үлесі

«Самұрық-Энерго» АҚ компаниялар тобының
(СЭС, ЖЭС және шағын ГЭС) кәсіпорындарында ЖЭК объектілерінің электр энергия­сын өндіруі 2023 жылы 32,8%-ға ұлғайып,554,4 млн кВтсағ құрады. Бұл көрсеткіш
ҚР — да өндірілетін ЖЭК электр энергиясының жалпы үлесінің 8,1% — на сәйкес келеді.
Total Open, ACWA Power, Masdar, China PowerInternational Holding Ltd, Power China жәнебасқалары сияқты шетелдік инвесторлармен
бірлесіп, жалпы қуаты шамамен 6 ГВт-қадейінгі күн және жел электр станцияларын

салу жобалары іске қосылды. Ынтымақтас­тықтың негізгі шарттарын белгілейтін
құжаттарға, соның ішінде Total Open-менбірлескен кәсіпорын туралы келісімге, ACWA
Power, Masdar, China Power International
Holding Ltd-мен бірлескен жобаларды
әзірлеу туралы келісімдерге қол қойылды.
Бұдан басқа, «Самұрық-Энерго» АҚ мен«Юнигрин Энерджи» арасындағы күн электр
станцияларын салу жобаларын іске асыру
жөніндегі мәмілелер, сондай-ақ Qazaq GreenPower PLC және «Tumar Commerce» ЖШС(«Юнигрин Энерджи» еншілес компаниясы)арасындағы акционерлердің келісімі үшіннегізгі шарттар әзірленді. Қазақстан Республикасы мен Франция арасында, сондай-ақҚазақстан Республикасы мен БАӘ арасындаЖЭС құрылысы жобалары шеңберінде Total
Open және Masdar компанияларымен бірлесіп үкіметаралық келісімдер жасалды.
Сонымен қатар, Іле өзенінде қарсы реттеуші
Кербұлақ ГЭС және Семей ГЭС құрылысы
бойынша алдын ала ТЭН салу бойынша
жобаның ТЭН әзірлеу бойынша жұмыс
жүргізілуде.

2023 жылы Алматы облысы Қарасай ауданының ОРУ-110 кВ «Қаскелең» КС-220 кВ қосыла
отырып, «Көкөзек» КС 110/10 кВ құрылысы
аяқталды. Жоба сенімді электрмен жабдықтауды қамтамасыз ету және Алматы облысының
Қарасай, Жамбыл және Іле аудандарының
әлеуметтік инфрақұрылымын перспективалы
дамыту, сондай-ақ қолданыстағы индустрия­лық аймақта инвестициялық жобаларды
іске асыру үшін қажетті бос қуаттардың
тапшылығын жабуға бағытталған.

2023 жылы «Богатырь» қимасының
циклдік-ағындық технологиясы (бұдан әрі — ТБО) енгізілді. Нәтижесінде
­«Богатырь Көмір» ЖШС өндірістік қуаты
50 млн тоннаға дейін ұлғайды.
«Богатырь Көмір» ЖШС Екібастұз бассейнінде өндірілетін көмірдің 66% — и жәнежалпы қазақстандық өндірістің 38% —қамтамасыз етеді.
Компания Рефтинская ГРЭС қоса алғанда,Қазақстан мен Ресейдің ірі жылу электр
станциялары үшін сенімді энергетикалық
әріптес болып табылады және 6,3 мыңнан
астам адамға жұмыс орындарын ұсынады.

Байланыс
ақпараттары

«Богатырь Көмір» ЖШСөндірістік қуаты

50

млн тоннаға дейін
ұлғайды

2024 жылға арналған
жоспарлар

Таза көмір технологиялары (ГРЭС-3)базасында маневрлі электр станциясын
салу жоспарлануда. ҚХР, РФ, Түркия жәнеҮндістан компанияларымен алдын ала ТЭНәзірлеу және инвестор тарту бойынша жұмыс
жүргізілуде.

2024 жылы Компания елдің өнеркәсіптері мен коммуналдық-тұрмыстық секторларын энергиямен жабдықтау сенімділігін
арттыруға, төмен көміртекті даму стратегиясын қамтамасыз етуге, ЖЭК-ті қолдауға, дамытуға және интеграциялауға,Қазақстанның экспорттық әлеуетін, энергия
қауіпсіздігі мен энергияға тәуелсіздігін
арттыруға бағытталған жобаларды іскеасыруды жалғастырады.

50
51

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Көрсеткіш

2022

2023

Өндірістік көрсеткіштер:Электр энергиясын жеткізу бойынша қызметтер көлемі, млрд кВт*сағ«Электр желілерін басқару жөніндегі
қазақстандық компания» АҚ — «KEGOC»(Kazakhstan Electricity Grid Operating Company)(бұдан әрі — «KEGOC» АҚ) Қазақстанның
Ұлттық электр желісін басқаратын жәнеұлттық электрмен жабдықтауды басқару менреттеуде орталық рөл атқара отырып, елдің
Бірыңғай энергетикалық жүйесінің Жүйелік
операторы мәртебесіне ие негізгі ұйым болып
табылады.

Электр энергиясы берілді

38,2млрд кВт*сағ

58,5

38,2

-

36,0

Техникалық диспетчерлеу бойынша қызметтер көлемі, млрд кВт*сағ

104,26106,28Теңгерімдеуді ұйымдастыру бойынша қызметтер көлемі, млрд кВт*сағ

203,12

205,41

Түсім

217,3

252,14Дивидендтер

30,2

33,3

СЭЖ пайдалану бойынша қызметтер көлемі, млрд кВт*сағҚаржылық көрсеткіштер , млрд теңге:14Таза пайда

26,7

43,4

Шығындар

166,4

181,4

Операциялық пайда

40,9

56,6

Таза қарыз

69,5

83,7

36

40,5

Атмосфераға шығарындылар, мың тонна

0,01

0,001

Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, млн тонна

2,6

3,4

Жазатайым оқиғалар кезінде зардап шеккендердің саны15

3

1

Жазатайым оқиғалардағы өлім10Төленген салықтардың көлемі
Тұрақты даму принципі

52
53

Қызметке әсер еткен факторлар

Жылдық есеп / 2023

2023 жылдың негізгі оқиғалары Батыс
энергия торабының электр желілерін
күшейту жөніндегі ірі инвестициялық
жобаның аяқталуы, акцияларды қайталама
орналастыру (SPO), нарықтық реформа
және СЭЖ пайдалану жөніндегі жаңа қызметтің пайда болуы, сондай-ақ ҚазақстанБЭЖ Оңтүстік аймағын күшейту жөніндегі
жобаны іске асырудың басталуы болды.
Есепті кезеңде «KEGOC» АҚ жүйелік
­оператор ретінде Қазақстан БЭЖ-ніңсапалы жұмысын қамтамасыз етуді жәнеел тұтынушыларын сенімді электрмен жабдықтауды жалғастырды. Елімізде электр
энергиясын тұтыну 2023 жылы 115,1 млрдкВт*сағ құрады, бұл 2022 жылғы көрсеткіштен 1,9%-ға артық. Бұл Компанияның
таза пайдасын 42,7 млрд теңге деңгейінде
алуға әсер етті, бұл 2022 жылғы көрсеткіштен 15,9 млрд теңгеге немесе 60%-ғажоғары.

14
15

Инвестициялық қызмет етуБұдан басқа, 2023 жылы «Электр энергетикасы туралы» Қазақстан Республикасының Заңына 2023 жылғы 1 шілдеден
бастап электр энергиясын бірыңғай сатып
алушының моделін енгізу және электр
энергиясының теңгерімдеуші нарығын
іске қосу бөлігінде өзгерістер енгізілуіне
байланысты «KEGOC» АҚ-да Қазақстан
Республикасының табиғи монополиялар
туралы заңнамасына сәйкес электр энергиясын жеткізу саласына жататын, бірыңғай
сатып алушыдан электр энергиясын сатыпалу және теңгерімдеуші электр энергиясын
сатып алу-сату операцияларын және теңгерімдеуші электр энергиясы нарығының
есеп а
­ йырысу орталығымен теріс теңгерімсіздіктерді жүзеге асыру кезінде электр
энергиясының көтерме сауда нарығының
субъектілеріне «KEGOC» АҚ көрсететін
ұлттық электр желісін пайдалану жөніндегі жаңа қызметті енгізді. Осылайша,«KEGOC» АҚ 2023 жылғы 1 шілдеден бастап
жүйелік қызметтердің мынадай негізгі түрлерін көрсетеді: Ұлттық электр желісі бойынша электр энергиясын жеткізу бойынша,ұлттық электр желісін пайдалану бойынша,электр энергиясын желіге жіберуді жәнетұтынуды техникалық диспетчерлеу бойын­ша, электр энергиясын өндіру-тұтынуды
теңгерімдеуді ұйымдастыру бойынша.
2023 жылы өндірістік қызметкерді
қолдауға баса назар аудара отырып,Компания қызметкерлерінің әл-ауқатын
арттыру бойын­ша елеулі жұмыс жүргізілді.
Осылайша, Компания үшін талап етілетін
жоғары білікті кадрларды ұстап қалу жәнетарту мақсатында қызметкерлерді әлеуметтік қолдауға бағытталған «KEGOC» АҚЖеңілдікті кредиттеу бағдарламасы іскеасырылды. Нәтижесінде, 2023 жылы 51
қызметкер тұрғын үй сатып алды. Бұдан
басқа, есепті жылы Компания 155,1 млн теңге сомасына тұрғын үйге ақы төлеу бойынша шығыстарды ішінара өтеу жолымен
129 қызметкерге тұрғын үй мәселелерін
шешуде жәрдем көрсетті. Осылайша, 2023жылы Компания қызметкерлерін әлеуметтік қолдауға бағытталған қаражат көлемі
810 млн теңгені құрады.

2022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген
Жазатайым оқиға болған күннен бастап тіркеу

Тұтынушыларды электрмен жабдықтаудың
сенімділігін қамтамасыз ету және Қазақстанның БЭЖ тұрақты дамуын қамтамасыз ету мақсатында «KEGOC» АҚ Ұлттық
электр желісін дамыту бойынша бірқатар
инвестиция­лық жобаларды іске асыруды
жалғастырды.
2023 жылдың қараша айында Компания
Қазақстан БЭЖ Батыс аймағының электр
желісін күшейту жобасын сәтті аяқтады,осыған байланысты «Батыс Қазақстан энергия торабы — Атырау — Маңғыстау» бағыты
бойынша желілердің өткізу қабілеті екі еседен
астам өсті. Уақтылы қабылданған шаралардың арқасында өңірде энергиямен жабдықтау
сенімділігі едәуір артты, сондай-ақ Батыс
аймақты Қазақстанның Бірыңғай электр
энергетикалық жүйесімен одан әрі біріктіру
үшін негіз қаланды.

Дивидендтер ментөлемдер

«KEGOC» АҚ тоғыз филиалының үшеуінде
220-500 кВ желілерін жаңғырту аяқталды. Қайта құру жалғасып жатыр жәнеКомпания­ның барлық өндірістік филиалдарындағы электр жеткізу желілерін
қамтитын болады. Алдағы сегіз жылда
ұзақ пайдалану мерзімі бар электр жеткізу
желілері жаңартылады, сондай-ақ кемінде
30 жыл перспективаға ресурстық мерзімдер
ұзартылады.
Сонымен қатар, Компания «ҚазақстанБЭЖ Оңтүстік аймағының электр желісін
күшейту» жобасына кірісті. Жоба Жамбыл
және Түркістан облыстарының 500 кВэлектр желілерін күшейту арқылы Оңтүстік
энергетикалық аймақтың тұтынушыларын электрмен жабдықтау сенімділігін
арттыруға, оның ішінде 3 электр қосалқы
станциясын тиісті кеңейтумен қатар ШуЖамбыл-­Шымкент 500 кВ әуе желісін
салуға бағытталған.
Компанияның барлық жобалары бюджеттік
қаржыландырусыз меншікті және қарыз
қаражаты есебінен іске асырылады.

«KEGOC» АҚ 2022 жылдың қорытындысы
бойынша 30,2 млрд теңге, ал 2023 жылдың
1 жартыжылдығының қорытындысы бойынша 20,2 млрд теңге мөлшерінде дивидендтер төледі. 2023 жылдың екінші жартыжылдығында төленген дивидендтер сомасы
21,9 млрд теңгені құрады.

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

«SPO» іске қосуESG қағидаттары

Жаңатехнологиялар

Акционерлік құнын арттыруға қатысты
Компания үшін басты оқиғалардың біріакцияларды қайталама орналастыру (SPO)болды, оның сомасы 34,8 млрд теңгеден
асты, бұл ұсынылған көлемнен 1,5 есе көп.
SPO арқылы тартылған қаражат Қазақстанның Бірыңғай электр энергетикалық
жүйесінің Оңтүстік аймағының желілерін
күшейту жөніндегі KEGOC ірі инвестициялық жобасын іске асыруға бағытталатын
болады.

«KEGOC» АҚ өзінің экономикаға, экологияға
және қоғамға ықпалының маңыздылығын
түсінеді және өзінің экологиялық (Е), әлеуметтік(S) және басқарушылық (G) мақсаттарының
үйлесімділігі арқылы өз қызметінің тұрақты
даму қағидаттарына сәйкестігін қамтамасыз етеотырып, ұзақ мерзімді құнның өсуіне ұмтылады.

Smart Grid интеллектуалды энергия жүйесін
құру шаралары ретінде компания заманауи
интеллектуалды цифрлық технологияларды жоспарлы түрде енгізуде. «Энергоауысу
жағдайында Қазақстанның БЭЖ-нің сенімді
жұмыс істеуін қамтамасыз ету» стратегиялық мақсаты шеңберінде ҚазақстанныңБЭЖ басқарудың тиімділігін арттыруға мүмкіндік беретін SCADA/EMS жүйесін
жаңғырту және WAMS жүйесін кеңейту
жөніндегі жобаларды іске асыру жалғасуда.
Сондай-ақ, есепті жылы бизнес-процес­терді автоматтандыру және цифрландыру
шеңберінде роботтандыру және BI жүйелері
сәтті енгізілді, HCM кадрлық іс жүргізудің
автоматтандырылған порталы іске қосылды.

2023 жылы «KEGOC» АҚ көлемі 16,9 млрдтеңге KASE сауда алаңында KEGOC «жасыл» облигацияларын екінші рет орналас­тыруды сәтті жүзеге асырды. «Жасыл»облигацияларды орналастырудың жиынтық
көлемі 2022 жылғы желтоқсаннан бастап
33 млрд теңгені құрады. Тартылған қаражат
Компанияның «KEGOC» АҚ филиалдарының ӘЖ-220-500 кВ қайта құру» және«Қазақстанның БЭЖ Батыс аймағының
электр желісін күшейту. Электр желілік
объектілердің құрылысы» инвестициялық
жобаларын қаржыландыруға бағытталды.
2023 жылғы 7 маусымда «Astana FinanceDays» конференциясы аясында «Green
Finance Awards 2023» марапаттау рәсімі
өтті, оның барысында «KEGOC» АҚ 2022жылы «жасыл» облигациялардың ең ірішығарылымы үшін «Ең ірі қаржылық емескорпоративтік жасыл облигация» номинациясы бойынша сыйлық табыс етілді.

«KEGOC» АҚ экологиялық және әлеуметтік
жауапкершілікті қамтамасыз етуге күш-жігер
жұмсай отырып, корпоративтік басқаруды
қоса алғанда, ESG қағидаттарын жетілдіру
бойынша жоспарлы жұмыс жүргізеді. Бұған
акционерлердің құқықтарын тиімді іске асыру,акционерлерге әділ қарау, теңестірілген дивидендтік саясат, «KEGOC» АҚ Директорлар
кеңесі мен Басқармасы қызметінің тиімділігі,сондай-ақ мүдделі тараптармен өзара іс-қимыл
жүйесі және Компания туралы ақпаратты тиісті
түрде ашу кіреді.
Компанияның ESG факторларын стратегия менбизнес-процестерге интеграциялау жөніндегі
күш-жігерінің, сондай-ақ оның корпоративтік
басқару, әлеуметтік жауапкершілік және іскерлік этика қағидаттарына бейілділігінің жәнеақпаратты ашу сапасының арқасында 2023жылғы 25 тамызда «KEGOC» АҚ-на 51/100 деңгейінде S&P Global CSA Score 2023 ESG-рейтингі берілді. Бұл бағалау Компанияның
экологиялық, әлеуметтік және басқарушылық
тұрақтылық қағидаттарын сақтауға бейілділігін
растайды және оның неғұрлым тұрақты болашақты құруға қосқан үлесін көрсетеді.

Жылдық есеп / 2023Еңбек қауіпсіздігі жәнееңбекті қорғау

«KEGOC» АҚ-да еңбекті қорғау
саласындағы тиімді жүйеқұрылды, ол қауіпсіздік
техникасы бойынша қажетті нормалар мен ережелерді
енгізуден және бақылаудан бастап басшылардың
Health & Safety саласындағы жеке міндеттемелерді
қабылдауына дейін өндірісте қауіпсіз жұмысты
қамтамасыз етудің кешенді
тәсілі болып табылады.

Бұдан басқа, 2023 жылы «KEGOC» АҚаварияға қарсы автоматиканың орталықтандырылған жүйесін енгізу арқылы
электр желілерінің қауіпсіздігі үшін озықтехнологияларды енгізді. Жүйе нақты уақыт
режимінде ұлттық желінің сенімділігін
қамтамасыз етеді және электр желілерінің
жұмысында бұзушылықтар болған
жағдайда тұтынушылардың ажыратылуын
азайтады.

2024 жылға арналған
жоспарлар

«KEGOC» АҚ «Vision Zero» қозғалысының қатысушысы болып табылады, оныңқағидаттары қауіпсіздік техникасын бұзуға
«нөлдік төзімділік», дербес қауіпсіздікті
қамтамасыз ету жүйесін үздіксіз жетілдіру және еңбекті қорғау саласындағы
үздік әлемдік тәжірибелерді енгізу болып
табылады.
«KEGOC» АҚ жүйелі тәсілінің арқасында
есепті кезеңде жарақат алу жиілігінің
коэффициенті (LTIFR) 3 есеге қысқарды, алөлім-жітім коэффициенті (FAR) нөлге дейін
төмендеді.
«KEGOC» АҚ 2023 жылдың қорытындысы
бойынша өндірістік қауіпсіздік саласындағы
жетістіктері үшін «Самұрық-Қазына» АҚпортфельдік компаниялары арасында бірінші орынды иеленді.

Одан арғы жоспарлар «KEGOC» АҚ-ныңСЭЖ дамыту жөніндегі инвестициялық
портфелін іске асыруды көздейді, оныңішінде Батыс энергия жүйесін Қазақстанның
бірыңғай электр энергетикалық жүйесімен
біріктіру, Солтүстік-Оңтүстік бағытында тұрақты ток желісін салу, «ЦГПП —­Қарағанды — Нұра» 500 кВ желісін салу,сондай-ақ барлық қатысу өңірлерін қамти
отырып, Компанияның электр желілерін
қайта құрудың тағы екі кезеңін жалғастыру.
«KEGOC» АҚ өндіруші қуаттарды, оның ішінде дәстүрлі және маневрлік генерация­ны дамыту жағдайларын жасау жөніндегі белсенді
жұмысты жалғастырады, электр энергиясы
нарығының жаңа моделін әзірлеуге жәнеталқылауға, құқықтық актілерді дайындау­ға, көтерме сауда нарығы субъекті­лерін
Қазақстан СЭЖ-не қосу жөніндегі белсенді
қатысуды жалғастырады.

Байланыс
ақпараттары

Жаңартылатын энергия көздері
«Қазақстандық атом электр станциялары» ЖШС (бұдан
әрі — «ҚАЭС» АҚ) ТЭН мен жобалық құжаттаманың толық
пакетін әзірлеуді қоса алғанда, Қазақстанда атом электр
станцияларын (бұдан әрі — АЭС) салудың негіздері менегжей-тегжейлі жоспарларын дайындау үшін, сондай-ақатом электр станцияларын салу процесін үйлестіру үшінқұрылды.

Қуаты 2,8 ГВт дейінгі АЭС салу жобасын іске асырудың ағымдағы статусы

2023 жылы Алматы облысы Жамбыл ауданы Үлкен ауылында ауыл маңында атом электр станциясының құрылысына арналған көпшілік тыңдаулар өтті. Жергілікті тұрғындар Қазақстан Республикасында АЭС құрылысына қолдау білдірді. Қазақстан Республикасының Энергетика министрлігі «Алматы облысында «Ulken» атом электр станциясының құрылысы» жобасы үшін ТЭН әзірлеуге техникалық тапсырманы бекітті.

Ақпараттық-түсіндіру жұмысы

2023 жылы қазақстандық БАҚ атомэнергетикасы тақырыбын белсенді түрде
жариялап, 108 телевизиялық сюжетті,2 радиоэфирді және 951 интернет-БАҚ-тажарияланымды қоса алғанда, 1061 материал шығарды. Instagram, Facebook жәнеYouTube-тегі «ҚАЭС» АҚ ресми парақшаларын қоса алғанда, әлеуметтік желілерде
1 355 пост орналастырылды.
«ҚАЭС» АҚ атом энергиясын пайдалануға
қатысты Қазақстан халқының пікірін жәнеАЭС салу бойынша нақты бастамаларды
зерделеу үшін жан-жақты әлеуметтік
зерттеу жүргізді. 2023 жылы жүргізілген

2024 жылға арналған
жоспарлар

зерттеу өткен жылғы деректермен салыс­тырғанда қоғамдық қабылдаудың оң өзгеруін және атом энергетикасының қоғамдық
қолайлылығының жоғары деңгейін тіркеді:сұралғандардың 57,2%-ы атом энергетикасын дамытуды жақтады (2022 жылғы
48%-бен салыстырғанда). ҚазақстандаАЭС салу жоспары туралы респонденттердің 73%-ы естіген (2022 жылы — 65%).
Сауалнамаға қатысушылардың 53,6%-ыҚазақстанға өзінің атом электр станциясы
қажет деп санайды (2022 жылы — 48%).
Жобаның қарсыластары сауалнамаға
қатысқандардың 40%-н құрады, бұл 2022жылғы көрсеткіштен 44% аз.

◆◆ Қазақстанда АЭС салу мәселесі бойынша
Жалпыұлттық референдум дайындауға
және өткізуге қатысу;◆◆ АЭС салу үшін орынды таңдау туралы
Қазақстан Республикасы Үкіметінің Қаулысына бастама жасау;◆◆ Қазақстанда атом электр станциясын
салу үшін инженерлік ізденістер мен ТЭНәзірлеудің маркетингтік құнын айқындау;◆◆ АЭС (вендор) үшін технологиялардың
негізгі жеткізушісін таңдауда Қазақстан
Республикасының Үкіметіне қолдау
көрсету.

5455

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Өндіріс жәнеөндіру
Уран өндірудегі әлемдік көшбасшылық

Қазақстан әлемдік көлемнің шамамен 39%ын қамтамасыз ете отырып, уран өндіру бойынша жаһандық көшбасшы ретінде орнықты.

Елдің ұлттық операторы
«Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ(бұдан әрі — Қазатомөнеркәсіп) уран мен оныңтуындыларын, атом электр
станциялары үшін ядролық
отынды, сондай-ақмамандандырылған
­жабдықтар мен технологияларды экспорттау менимпорттауда халықаралық
деңгейде маңызды орыналады.

Қазатомөнеркәсіп әлемдегі табиғи уранның
жетекші өндірушісі ретінде ерекшеленеді
және аса маңызды ресурстық базалардың
біріне басымдықпен қол жеткізе алады.
Компания жерасты ұңғымалық шаймалау әдісіне жарамды уран кен орындарын
пайдаланады, бұл экономикалық тұрғыдан
тиімді және экологиялық тұрғыдан қауіпсіз

өндіру әдісі болып табылады. Бұл өндіруші
активтерді пайдаланудың ұзақ мерзімімен
қатар, Қазатомөнеркәсіпке уран өндірудің еңтөмен құнының арқасында әлемдік нарықта
көшбасшы позицияларды сақтап отыруға мүмкіндік береді.
2018 жылдың қараша айынан бастап
Қазатомөнеркәсіптің акциялары «Астана»Халықаралық қаржы орталығының қор биржаларында және Лондон қор биржасында
белсенді түрде саудаланады.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері

Көрсеткіш

2022

2023

Уран өндіру көлемі

21,2

21,1

Уранды өткізу көлемі

16,4

18,1

Түсім

1 001,2

1 434,6Дивидендтер

227,4

200,9

Өндірістік көрсеткіштер, мың тонна:Таза пайда

472,9

580,3

Операциялық пайда

455,9

680,8

Таза қарыз

-32

125,5

Төленген салықтардың көлемі

211

279,3

Жазатайым оқиғалар

3

4

Жазатайым оқиғалардағы өлім1

02023 жылдың қорытындысы бойынша уранның Қазақстаннан батыс елдеріне барлық
жөнелтілімдерінің 64%-ы Транскаспий
халықаралық көлік бағыты арқылы сәтті жүзеге асырылды, оны Компания 2018 жылдан
бастап балама маршрут ретінде пайдаланады. Бұл Ресей Федерациясы арқылы маршруттың қол жетімсіздігінің ықтимал қаупінжою мақсатында жасалды.

Жылдық есеп / 2023Шоғырландырылған сатукөлемі

580

18,069млрд теңгемлн тонна

Компанияның шоғырландырылған түсімі бір жыл ішінде
1,4 трлн теңгеден асты, бұлалдыңғы жылдың көрсеткішінен 43%-ға артық, негізінен сатудың орташа бағасының өсуіне байланысты.

Қаржылық көрсеткіштер16, млрд теңге:Тұрақты даму принципі

Компания Ресейге қарсы санкциялар
жағдайын және олардың дайын өнімді Ресей

16Бір жылдағы тазапайдаФедерациясының аумағы арқылы тасымалдауға ықтимал әсерін бақылауды жалғастыруда. Бүгінгі таңда бүкіл әлем бойынша
Компанияның клиенттеріне дайын өнімді
жеткізуге байланысты ешқандай шектеулер
байқалмайды.
Қазатомөнеркәсіп ағымдағы жағдайды мұқият қадағалайды және тәуекелдерді барынша
азайтуға және холдинг қызметінің үздіксіздігі мен тиімділігін қамтамасыз етуге мүмкіндік
беретін шешімдер қабылдауға дайын.

2022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген

Перспективалар

Қазба энергия тасымалдағыштары бағасының көтерілуінен және көмірқышқыл газының шығарындыларын азайту қажеттілігінен
туындаған әлемдік энергетикалық дағдарысты ескере отырып, атом энергетикасын елдер тұрақты және экологиялық таза энергия
көзі ретінде қарастыруда.
Энергетика секторындағы белсенділіктің
артуы және геосаяси жағдаймен қоздырылатын атом станциялары нарығындағы өзгеріс­тер жаһандық өндірушілерді тоқтатылған
қуаттарды жаңартуға және жаңа өндірістік
қуаттарды іске қосуға ынталандырады.

Осы үрдістерді көрсете отырып, Қазатом­өнеркәсіп 2023 жылы уранның спотбағасының оң динамикасының арқасында
жақсы нәтижелер көрсетуде. Компанияның
шоғырландырылған түсімі бір жыл ішінде
1,4 трлн теңгеден асты, бұл алдыңғы жылдың
көрсеткішінен 43%-ға артық, негізінен сатудың орташа бағасының өсуіне байланысты.
Операциялық пайда 681 млрд теңгеге жетіп,2022 жылмен салыстырғанда 49%-ға ұлғайып, сатудың орташа бағасының өсуін көрсетті. Бір жылдағы таза пайда 580 млрд теңгені
құрады, бұл өткен жылмен салыстыр­ғанда
23%-ға артық.

Өндірістік көлемдер өткен жылдың деңгейінде дерлік қалды, 1%-ға қысқарып, 100%негізде 21,112 млн тоннаны құрады. Сонымен
қатар, шоғырландырылған сату көлемі
2022 жылмен салыстырғанда 10%-ға артып,18,069 млн тоннаға жетті.
Уранның спот бағасының айтарлықтай өсуісонымен қатар орташа сату бағасының біркилограмм уран үшін 65,344 теңгеге (U3O8фунты үшін 55,09 АҚШ доллары) дейін
өсуіне ықпал етті, бұл 2022 жылмен салыс­тырғанда 27%-ға жоғары.

56
57

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қазақстандық ядролық
отынды жеткізу

Қазатомөнеркәсіп қауіпсіздік саласына инвестициясын айтарлықтай
арттырды және еңбекті қорғау,өрт және өнеркәсіптік қауіпсіздік
бағдарламаларына

2023 жылы «Үлба-ТВС» ЖШС құрамында
130 тоннадан астам төмен байытылған уранбар жылу бөлетін жинақтардың (бұдан
әрі — ЖБЖ) төрт партиясын жеткізуді сәтті
жүзеге асырды. Барлық жеткізілген ЖБЖқабылдау бақылауынан өтті және оны ҚХРдағы атом электр станциясы қабылдады.
ЖБЖ зауытының өнімі ҚХР-да CGNPC атомэлектр станциясы үшін 2040 жылға дейін
жеткізілетініне кепілдік беріледі. 2024 жылыжоба жылына 200 тонна төмен байытылған
уран көлемінде ЖБЖ дайындау бойынша
жобалық қуатқа шығады деп күтілуде.

Тұрақты дамуКомпания
қызметкерлерінің
әл-ауқаты

Еңбекті қорғау жәнеөнеркәсіптік
қауіпсіздік

Байланыс
ақпараттарыӨрт қауіпсіздігі
шығындары шамамен

12,47

1,3

млрд теңге жұмсады

млрд теңге

2024 жылға арналған
жоспарлар

58
59

Қазатомөнеркәсіп өз қызметін жүзеге
асыру кезінде тұрақты даму мәселелеріне
ерекше назар аударады.
2023 жылы Компанияда Компанияның
Директорлар Кеңесі бекіткен «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ-ның 2023-2030 жылдарға арналған тұрақты даму саласындағы
бағдарламасы әзірленді.

Жылдық есеп / 2023Экологиялық тұрақтылықты ілгерілету
шеңберінде «Қазатомөнеркәсіп «ҰАК» АҚрадиоактивті қалдықтармен жұмыс істеудің 2023-2030 жылдарға арналған бағдарламасы бекітілді, ол топтың бірыңғай
саясатын және радиоактивті қалдықтармен
жұмыс істеу саласындағы орта мерзімді
кезеңге кешенді тәсілді айқындайды.
2023 жылдың қазан айында Компанияның
Директорлар кеңесі «Қазатомөнеркәсіп»ҰАК» АҚ Су ресурстарын басқарудың
2023-2030 жылдарға арналған стратегия­сын бекітті.
2023 жылғы желтоқсанда Corporate
Sustainability Assessment сауалнамасы
негізінде S&P Global Ratings халықаралық
рейтингтік агенттігі Қазатомөнеркәсіпті
өткен жылғы бағалау деңгейінде бағалады. 2023 жылы Қазатомөнеркәсіп алғаш
рет CDP («Carbon Disclosure Project»)климаттық рейтингі шеңберінде «Климаттың өзгеруі» («Climate Change») бағыты
бойынша деректерді ашып, өзінің алғашқы

климаттық рейтингін «В» («басқару»)деңгейінде алды.
Компания өз қызметкерлерінің денсаулығын, мүдделерін қорғауға жәнеынталандыруға барынша күш салады.
Қазатомөнеркәсіп кәсіпорындардың
қызметкерлеріне еңбекақы төлеуге арналған шығыстарды ұлғайтты, Компания
қатысатын өңірлердің дамуы мен өсуін
белсенді қолдайды, әлеуметтік маңызы баржобаларды қаржыландырады, сондай-ақжергілікті халықтың әл-ауқатын жақсартуға үлес қосады.
2023 жылы жер қойнауын пайдалануға
арналған келісімшарттарға сәйкес холдинг
кәсіпорындары қатысатын өңірлерді дамытуға 2,264 млрд теңге бағыттады. Бұдан
басқа, атом холдингінің кәсіпорындары
2023 жылы қатысатын өңірлерде бірқатар
әлеуметтік маңызды жобаларға бастамашылық жасады, олардың ішінде мәдениет үйінің құрылысын қаржыландыру,балалардың ойын және спорт алаңдарын салу, оқу жабдықтарын сатып алу,елді мекендерді абаттандыру, халықтың
әлеуметтік осал топтарына төмендегідей
қаржылық көмек көрсету: көмір, азық-түлік
себеттерін, мектеп керек-жарақтарын,жаңа жылдық сыйлықтарды, сондай-ақжалпы сомасы 580 млн теңгеден астам
бірқатар басқа да әлеуметтік маңызы барбастамаларды сатып алу.

Компанияның басты басымдықтарының біріжұмыскерлерінің әл-ауқатына қамқорлық
жасау болып табылады. Компания әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз етуге жәнееңбек ұжымдарында төрт аспект бойынша
қолайлы моральдық-психологиялық ахуал
құруға бағытталған іс-шаралар кешенін
іске асырады: физикалық әл-ауқат жәнеСӨС, менталдық әл-ауқат, қаржылық әл-­ауқат, мансаптық және әлеуметтік әл-ауқат.
Қаржылық әл-ауқат шеңберінде, жұмыскерлердің отбасыларын қолдау, жұмыскерлер мен олардың отбасы мүшелерін
балалардың тұлғалық дамуы және олардың
атом саласына деген қызығушылығы
үшін қолайлы жағдайлар жасау арқылы
Компанияның құндылықтарын түсінуге
тарту мақсатында 2023 жылы «IQanat HighSchool of Burabay» жазғы білім беру лагері
ұйымдастырылды.
Менталдық әл-ауқатты арттыру мақсатында корпоративтік психологтың жұмысы
жүзеге асырылады.
Дене саулығы мен СӨС дамыту шеңберінде
«Nomad time» ұлттық спорт түрлері бойынша жарыстар және Kazatomprom марафоны
сияқты ауқымды іс-шаралар ұйымдастырылды. «Салауатты жүрек күндері» акциясы
іске асырылды.

Қазатомөнеркәсіп үшін өндірістік қауіп­сіздік сөзсіз басымдық болды және болып
қала береді. Соңғы жылдардағы көрсеткіштер өндірістік жарақаттар санының
тұрақты төмендеуін растайды, бұл еңбек
жағдайларының үнемі жақсарғанын жәнеқауіпсіздік деңгейінің жоғарылағанын
көрсетеді.
Өндіріс ұлттық және халықаралық стандарттарға қатаң сәйкес жүргізіледі, бұлретте жазатайым оқиғалардың алдын алужөніндегі шаралар кешенді іске асырылады
және барлық қызметкерлер мен басқарушы
құрам арасында қауіпсіздік мәдениеті үнемі
жетілдіріліп отырады.
2023 жылы қабылданған өндірістік
қауіпсіздік шаралары бақыланбайтын жарылыстарды, қауіпті заттардың шығарындыларын немесе Қазатомөнеркәсіп кәсіпорындарындағы ғимараттардың қирауын
қоса алғанда, елеулі өнеркәсіптік авариялардың алдын алуға мүмкіндік берді. 2023жылы Қазатомөнеркәсіп еңбекті қорғау,өрт және өнеркәсіптік қауіпсіздік жөніндегі
бағдарламаларға 12,47 млрд теңге жұмсап,қауіпсіздікке өз инвестицияларын едәуір
ұлғайтты, бұл өткен жылмен салыстырғанда 4,39 млрд теңгеге артық. Айта кету керек, есепті жылы бұл сома өрт қауіпсіздігін
қамтамасыз етуге шамамен 1,3 млрд теңге
көлемінде шығындарды қамтиды.

Қазатомөнеркәсіптің 2024 жылға арналған
жоспарлары нарыққа бағдарланған
стратегияға сәйкес келеді. Компания
өндіруші активтердің көпшілігінің уранөндіру деңгейі жер қойнауын пайдалануға
арналған Келісімшарттардың -20% деңгейінде болады деп күтеді және Компанияжер қойнауын пайдалануға арналған
Келісімшарттарға сәйкес өндіру көлемі
бойынша міндеттемелерді бұзу фактілерін
болдырмау үшін бар күшін салады. Бірақ
жаңадан іске қосылатын кен орындарына/учаскелерге жер қойнауын пайдалану
құқығына ие кәсіпорындарда жерүсті
кешені мен инфрақұрылымның құрылыс
жұмыстарының кешігуіне байланысты
келісімшарттық міндеттемелердің өндіру
деңгейінің 20%-дан астамына төмендеу
қаупі бар.
2024 жылы уран өндіру көлемі 21 000-нан
22 500 тоннаға дейін болады деп күтілуде,ал шоғырландырылған сату көлемі 15000-нан 16 500 тоннаға дейін болады депболжануда. Компанияның қаржылық нәтижелеріне логистикалық қиындықтарды,Қазақстан Республикасының салық заңнамасындағы өзгерістерді және әлеуметтік
аударымдардағы ықтимал өзгерістерді
қоса алғанда, әртүрлі факторлар әсеретуі мүмкін.

2023 жылы Қазатомөнеркәсіп табиғи уранның жетекші әлемдік өндірушісі және жеткізушісі ретіндегі көшбасшылығын растап,халықаралық нарықтағы өз позициясын
нығайтып, атом саласын дамытудың
ұзақ мерзімді перспективаларын атап өтті.
Компанияның стратегиялық басымдықтары өзгеріссіз қалды: Қазатомөнеркәсіп
өндірісте және сатуда қатаң нарықтық
тәртіпті ұстануды жалғастыруда, бұлбарлық мүдделі тараптар үшін пайданы
барынша арттыруға және елеулі құндылық
жасауға мүмкіндік береді. Қазатомөнеркәсіп өз қызметінің ашықтық, корпоративтік басқару және еңбек пен қоршаған
ортаны қорғау сияқты негізгі аспектілерінде ең жоғары халықаралық стандарттарды
сақтауға міндеттенеді.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Тау-кен металлургия өнеркәсібі
Компания жетекші халықаралық серіктестер мен инновациялық технологияларды тарта отырып, елдің жер қойнауының әлеуетін барынша ашуға ұмтылады. 2033 жылға қарай Тау-КенСамұрық өзін әлемдік тау-кен аренасында сенімді серіктес ретінде көреді.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері

2009 жылы негізі қаланған
«Тау-Кен Самұрық» Ұлттық
тау-кен ­компаниясы» АҚ(бұдан әрі — Тау-КенСамұрық) тігінен интегра­цияланған компания
болып табылады, оныңнегізгі міндеті — мемлекеттің тау-кен металлургия
индустриясының мемлекеттік активтерін басқару
саласындағы экономикалық және стратегиялық
ұстанымдарын күшейту
және Қазақстанның минералдық-шикізат кешенін
дамыту.

Көрсеткіш

2022

2023

Алтын өндіру көлемі

55,6

52,2

Күміс өндіру көлемі

8,3

5,2

Алтынды өткізу көлемі

55,6

48,7

Күмісті өткізу көлемі

4,3

9,1

Түсім

947

816

Дивидендтер

89-Таза пайда

-16,9

-47,3

Шығындар

976

817

1,1

-1,1

Таза қарыз

55

83Төленген салықтардың көлемі

2,7

1,6

Өндірістік көрсеткіштер, тонна:Қаржылық көрсеткіштер17, млрд теңге:Операциялық пайда

Төленген табыс салығы

1

0,7

1,7

0,9

189,9

127,62416

379

Жазатайым оқиғалар

10Жазатайым оқиғалардағы өлім00Өзге салықтар мен төлемдер

60
61Тұрақты даму принципі
Атмосфераға шығарындылар, тонна
Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, тонна

Алтын өндіру —52,22023 жылы Тау-Кен Самұрық қолданыстағы геологиялық барлау, өндіру және металлургия
жобаларын іске асыруды жалғастырды. Бұдан басқа, 2023 жылы мемлекеттік органдардаҚР Қаржы министрлігінің «Мемлекеттік мүлік және жекешелендіру комитеті» РММ-ден«Қазгеология» АҚ акцияларының 100% пакетін «Самұрық-Қазына» АҚ-ға кейінен Тау-КенСамұрыққа берумен тіркеу аяқталды.

Жылдық есеп / 2023

тоннаЖаңа даму стратегиясы

«Тау-Кен Алтын» ЖШС-де 10 жыл мінсіз жұмыс істеу

2023 жылдың желтоқсанында Директорлар
кеңесі Компанияның 2024-2033 жылдарға
арналған Даму стратегиясын мақұлдап,келесі стратегиялық бағыттарды атап өтті:Зауыттың 10 жылдық мерейтойына
­арналған салтанатты іс-шара 2023 жылдың
13 шілдесінде өтті. «Тау-Кен Алтын» ЖШСаффинаж зауыты (бұдан әрі — Тау-КенАлтын) аймақ мемлекеттері басшыларының
V консультативтік кездесуіне орайластырылған «ЭКСПО Орталық Азия — 2023»көрмесіне қатысты.

◆◆ Компанияның инвестициялық тартымдылығын арттыру мақсатында тау-кенсаласын кешенді дамыту.
◆◆ Активтердің сапалы портфелін қалыптастыру үшін портфельді тиімді басқару.
◆◆ ESG қағидаттарын енгізуге және сақтауға
бағытталған тұрақты даму.

Тау-Кен Алтын «Металдар мен қорытпалар.
Қазақстан» II Халықаралық металлургия­лық саммитіне де қатысты. Онда салакөшбасшылары тәжірибе алмасу жәнеөнеркәсіпті дамытудың қазіргі заманғы
үрдістерін талқылау үшін жиналды. Саммит
аясында зауыт өкілдері күмістің вакуумдық дистилляциясы технологиясы туралы,сондай-ақ қолданылатын жабдықтың
ерекшеліктері туралы егжей-тегжейлі
айтып берді.
Сонымен қатар, Тау-Кен Алтын жыл сайын
15 тоннаға дейін қатты қалдықтарды, соның
ішінде қождар мен термиялық өңдеу қалдықтарын өңдеуге қабілетті жаңа өндірістік
қалдықтарды қайта өңдеу цехын іске қосты.

17 2022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген

Халықаралық ынтымақтастық

Тау-Кен Самұрық және D Mineral кейіннен геологиялық
барлау лицензияларын алу және бірлескен кәсіпорын
құру мақсатында перспективалы алаңдарды іздеу жәнезерттеу туралы Terms Sheet-ке қол қойды. Тау-Кен Самұрық
сонымен қатар қытайлық Zijin mining компаниясымен
өзара түсіністік туралы Меморандумға қол қойды.
Бұдан басқа, Тау-Кен Самұрық және Еуропалық қайта құру және даму банкі (бұдан әрі —ЕҚДБ) Еуропалық комиссияның қатысуымен Тау-кен секторын жаңғырту және оның инвестициялық тартымдылығын арттыру жөніндегі күш-жігерді шоғырландыруға бағытталған өзара
түсіністік туралы Меморандумға қол қойды.
Тау-Кен Самұрық, Еуропалық комиссия және ЕҚДБ «Шикізат жобаларын техникалық қолдау
жөніндегі ниет туралы мәлімдемеге» қол қойды. Брюссельдегі Шикізат апталығына қатысу
кезінде қол қойылған осы құжатқа сәйкес, ЕО және ЕҚДБ екі жоба бойынша ғылыми-зерттеу
жұмыстарын жүргізуге 400 000 еуро көлемінде грант бөледі: Арал теңізінің сорынан литийалу және Жоғарғы Қайрақты вольфрам кен орнын игеру.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Елдің экономикалық және индустриялық дамуына және 2023 жылы іске асырылған іріжобаларға қосқан үлесі

Discovery Ventures Kazakhstan Ltd(Discovery) компаниясымен ынтымақтастық

Esan Eczacıbaşı Endüstriyel HammaddelerSan. ve Tic. A.Ş. компаниясымен ынтымақ­тастық (бұдан әрі — Esan)

Fortescue Metals Group Ltd (Fortescue)компаниясымен ынтымақтастық

2022 жылдан бастап Тау-Кен Самұрық
және Discovery Тау-Кен Самұрық 20%, ал
Discovery 80% үлесін иелік ететін полиметалл кен орындарын іздеу мақсатында бірлескен геологиялық барлау жобасын жүзеге
асыруда. Discovery мыс кендерін барлауға
және ресурстарды дамытуға маманданған
британиялық East Star Resources PLS компаниясының қазақстандық кіші компаниясы,еншілес ұйымы болып табылады.

2022 жылдан бастап Тау-Кен Самұрық жәнеÇalık Holding құрамына кіретін Esan түрік
тау-кен компаниясы мыс кен орындарын
іздеуге бағытталған бірлескен геологиялық
барлау жобасын жүзеге асыруда. Тау-Кенжобасы аясында Самұрық 20% үлеске ие, алEsan 80% үлеске ие.

2020 жылдан бастап Тау-Кен Самұрық
темір кені өнеркәсібіндегі әлемдік көшбасшы Fortescue компаниясымен бірлесіп мыскен орындарын іздеу мақсатында геологиялық барлау жобасын іске асыруда.
Fortescue өндірістің жоғары мәдениеті,инновациясы және әлемдік деңгейдегі
инфрақұрылымды дамытуы үшін танылды,әсіресе Батыс Австралиядағы Пилбара
тау-кен өнеркәсібінде. Тау-Кен Самұрық
жобадағы 20% үлеске ие, дәл сол уақытта
Fortescue 80%-ын бақылайды. Бұл жоба айтарлықтай әлеуметтік-экономикалық үлесқосады, соның ішінде жұмыс орындарын
құру және салық аударымдары.

2023 жылы тарихи есептер мен 2022 жылғы
аэроэлектромагниттік түсірілім нәтижелеріне сәйкес қызығушылық тудыратын
учаскелерді одан әрі зерттеу үшін ауқымды
камералық жұмыстар жүргізілді. Лицензияланған учаскелерде топырақ сынамаларын
алуды және учаскелерді геофизикалық
түсіруді қоса алғанда, қосымша геология­лық жұмыстар аяқталды. Жұмыс қорытын­дысы бойынша үш лицензия бойынша
учаскелерді одан әрі зерделеу туралы
шешім қабылданды.

Жылдық есеп / 2023

2024 жылы бұрғылау жұмыстарын жалғас­тыру жоспарланған.

2023 жылдың екінші тоқсанында Ақтөбе
облысының аумағында бағаналы бұрғылау
жұмыстары басталды. «Геологический»,«Әулиесай» және «Миляша» лицензиялық
учаскелерінде осы учаскелердің келешегін бағалау үшін жалпы көлемі 6 796,3
қума метр болатын 22 ұңғыма бұрғыланды.
2023 жылдың үшінші тоқсанында
аномалия­ларды анықтау мақсатында геофизикалық зерттеулер жұмыстары
басталды. «Геологический» және «­ Миляша»учаскелерінде ұзындығы 33,4 қума километр геофизикалық түсірілім сұлбасы
әзірленді.
2023 жылдың қыркүйегінде Компания
Ақтөбе облысында барлауға қосымша екілицензия алды. Сонымен қатар талдау үшін1087 топырақ сынамасы алынды.
2024 жылға мыс кен орындарын іздеу жәнежаңа лицензиялар алу бойынша геологиялық барлау жұмыстарын жалғастыру
жоспарланған.

2023 жылы келесі геологиялық барлау
жұмыстары жалғасты:◆◆ «Жезді-1,2,3» лицензиялары бойынша
барлау туралы тарихи есептерді цифрландыру және талдау, кейіннен орындар
бойынша дерекқорды құру.
◆◆ 2021-2022 жылдардағы бұрғылау жұмыстарының нәтижелері бойынша алынған
деректердің корреляциясын тексеру.
◆◆ Тарихи есептерді талдау және алынған
далалық деректерді түсіндіру, сондай-ақ бұрғылау ұңғымалары бойынша
дерекқорды нақтылау.
2024 жылға мыс кен орындарын іздеу
бойынша геологиялық барлау жұмыстарын
жалғастыру жоспарланған.

Байланыс
ақпараттары

2023 жылдың нәтижелері
бойынша ESG бастамалары

Әлеуметтік әл-ауқат

2024 жылға арналған
жоспарлар

2023 жылғы желтоқсанда Компанияның
2024-2033 жылдарға арналған Дамустратегиясы бекітілді, оның ішінде маңызды мақсат — ESG қағидаттарын енгізу. Стратегияның негізгі міндеті — таза көміртегі
ізін 10% төмендету және экологиялық таза,энергияны үнемдейтін және төмен көміртекті жобаларды жүзеге асыруға ықпал
ететін тиісті ESG рейтингін алу.

Еншілес ұйымдардың Бақылау Кеңес­теріндегі әйелдердің үлесі 30%-ға дейін
ұлғайтылды. Тау-Кен Самұрық пен Халықаралық бағдарламалар орталығы арасында
Ынтымақтастық туралы меморандумға қолқойылды. Құжат тау-кен компаниясының
кадрлық қажеттіліктерін қанағаттандыруға
бағытталған бірлескен қызметті реттейді.

◆◆ Жазатайым оқиғалардың алдын алужөніндегі проактивті құралдарды дамыту
және енгізу;◆◆ Бәсекелестік ортаға беру шеңберінде «Tau-Ken Temir» ЖШС және«Silicon mining» ЖШС иеліктен шығару
жөніндегі мәмілені аяқтау;◆◆ Тазартылған алтын өндіру көлемін
орындау;◆◆ Тау-кен секторындағы жобаларды іскеасыру үшін серіктестерді тарту;◆◆ Геологиялық барлау жобаларын іскеасыру;◆◆ Компанияның 2024-2025 жылдарға
арналған даму стратегиясын іске асыру
жөніндегі жол картасын орындау;◆◆ 2025 жылы ESG рейтингін алу бойынша
бірыңғай жол картасында көзделген
іс-шараларды орындау.

Сонымен қатар, сол айда кадрлық басқару
жүйесіне ішкі аудит жүргізілді. Компания
тарихында алғаш рет 2022 жылғы жылдық
есеп үшін тұрақты даму көрсеткіштерін
верификациядан өткізу рәсімі орындалды.
Өндірістік қауіпсіздікті басқару жүйесі
әзірленді және ESG рейтингін алу үшін жолкартасы жасалды.
2023 жылдың қазан айында Тау-КенАлтында өзінің қатты өндірістік қалдықтарын қайта өңдеу цехы сәтті іске қосылды.
Сондай-ақ, осы кәсіпорында экология жәнееңбекті қорғау салаларындағы бизнес-­процестер автоматтандырылып, «Aspansқауіпсіз өндірісі» цифрлық платформасы
енгізілді.
Сонымен қатар, Компания өзінің бизнес-процестерін халықаралық стандартқа
сәйкес келтірумен белсенді айналысты,бұл ISO 37001:2016 — парақорлыққа қарсы
күрес менеджменті жүйесі сертификатын
алумен расталады. 2023 жылы Компанияның бизнесті адал және жауапкершілікпен
жүргізу қағидаттарына берілгендігін көрсететін Іскерлік этика кодексі бойынша оқыту
жүргізілді.

«ШалқияЦинк ЛТД» АҚ өндірістік алаңында шахтадағы өртті оқшаулау және жою,сондай-ақ қызметкерді жер бетіне шұғыл
эвакуациялау бойынша оқу-жаттығулар өткізілді. Оқу-жаттығу барысында
төтенше жағдайлар туындаған жағдайда авария­лық-құтқару қызметтері менқызметкерлердің бірлескен іс-қимыл
алгоритм­дері тексерілді. Оқу-жаттығу
сабағына «ШалқияЦинк» және мердігер
ұйымдардың: «КӘАҚҚ РОШ» ЖШС, «Kingka
Mining Construction» ЖШС, «Sherif-H» ЖШСавария­лық-құтқару қызметінің филиалдарының қызметкерлері, сондай-ақ мүдделі мемлекеттік органдардың, Тау-КенСамұрық және «Самұрық-Қазына» АҚөкілдері қатысты.
Тау-Кен Самұрық компаниялар тобының
Жастар істері жөніндегі кеңесі құрылды.
2023 жылдың қазан айында Компания
тобының Жас мамандар кеңесінің бірінші
форумы өтті, оның шеңберінде салынып
жатқан өндірістерді кадрлармен қамтамасыз ету, жас қызметкерлердің мүдделеріне өкілдік ету, жастардың компаниялар
басшылығымен өзара іс-қимылы, сондай-ақ«ШалқияЦинк ЛТД» АҚ кеніші шахтасының
бірінші горизонтындағы кеншілердің жұмысымен танысу сияқты жастар саясатының
өзекті мәселелері талқыланды. «ШалқияЦинк ЛТД» АҚ бас маркшейдері Қасымхан
Тілеубеков «Үздік маман» байқауының
финалисті деп жарияланды.

6263«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Көлік жәнелогистика
Жолаушылар тасымалын дамыту

2002 жылы негізі қаланған
«Эйр Астана» АҚ (бұдан
әрі-Эйр Астана, Топ) кірістері мен флот мөлшері
бойынша Қазақстанныңірі Авиакомпаниясы болып
табылады.

2023 жылы Директорлар кеңесі FlyArystanкомпаниясы үшін пайдаланушының жекесертификатын (AOC) алуды мақұлдады
және қыркүйек айында оның болашағына
қатысты бірқатар шешімдер қабылдады:FlyArystan Эйр Астанаға 100% тиесілі жекезаңды тұлға болды және «FlyArystan» АҚболып өзгертілді.
Осылайша, 2023 жылдың соңында Топ ішкі,өңірлік және халықаралық бағыттар бойын-ша тұрақты, тікелей және транзиттік, қысқа
және ұзақ мерзімді авиатасымалдарды
қамтамасыз ете отырып, 91 бағыт бойын­ша ұшуларды орындады. Топ Қазақстанда
және көрші елдерде ұтқырлықтың өсіпкеле жатқан деңгейін пайдалану үшін өсіпкеле жатқан нарықтарда маршруттық байланыстар желісін ұсынады. 2023 жылдың
аяғында Топ 43 бағыт бойынша 91 ішкіжәне халықаралық бағыттарға қызмет
көрсететін 49 ұшақты басқарды.

2022

2023

Жолаушылар ағыны, млн

7,4

8,1

ӘК жүктеу коэффициенті, %8383Рейстерді уақтылы орындау көрсеткіші, %

74

79

478,0

535,2

Өндірістік көрсеткіштер:Қаржылық көрсеткіштер18, млрд теңге:Түсім

2023 жылдың аяғында Топпайдаланатын әуе кемелерінің саны49Дивидендтер

7,50Таза пайда

37,6

30,7

Операциялық пайда

70,1

61,3

0,064

0,063

8,15

11,79

Жазатайым оқиғалар

1729Жазатайым оқиғалардағы өлім00Тұрақты даму принципіПГ шығарындыларының қарқындылығы (кресло-километрге тонна CO 2)Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, тонна

65Нарыққа шолу2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Көрсеткіш

64Жолаушылар мен жүктердіңәуе тасымалы жаһандық
экономикалық дамумен
тығыз байланысты.
2023 жылы халықаралық әуекөлігі желісі пандемияға дейінгі
деңгейден

89,5%Демалыс сапарлары маусымдықпен тығыз
байланысты, әсіресе Еуропада айқын көрінді, ол 2023 жылдың жазында ауаға шыққысы келетін көптеген жолаушыларға дайын
болмады. 2019 жылы демалыс маусымында
сұранысты 50%-ға арттыру жоспарланды.
2023 жылы сұраныстың 65%-ға дейін өсуіжолаушыларда да, қызметкерлерде декідірістер мен наразылықтарды тудырды.
Бірақ, мысалы, Солтүстік Америкада салдары соншалықты экстремалды болмады,өйткені қысқа қашықтыққа курорттық
бағыттарға рейстер жыл бойы орындалады.

Бұл мәселенің шешімі жоғары маусымдық
ауытқуларға икемділік пен бейімделу
болуы керек. Кейбір авиакомпаниялар экипажды даярлауды және қызметкерлердіңжыл сайынғы демалысын ең жоғары емескезеңдерге ауыстыру бойынша қадамдар
жасады. Осыны ескере отырып, техникалық
қызмет көрсету бағдарламалары түзетілді.
Жолаушыларды рейстерге өз бетінше тіркеу
сияқты автоматтандырылған процестерді
көбірек пайдалану жүктемені азайтуға
көмектеседі. Екінші жағынан, қыста
жағажай демалысы бағыттарының санын
анықтау және көбейту, сондай-ақ MICEсанатындағы коммерциялық және халықаралық келісімшарттарды іздеу (кездесулер,ынталандырулар, конференциялар мен көрмелер) төмен сұраныс кезеңдерінде кірісті
арттыруы мүмкін.

Жылдық есеп / 2023

әуе кемелер

дейінРесейге және одан ұшуға соңғы шектеулер де кері әсерін тигізді, бірақ Қытайға
нарықтың ашылуы қазірдің өзінде оң әсеретуде. 2023 жылы халықаралық әуе көлігі
желісі пандемияға дейінгі деңгейден 89,5%ға дейін, ал ішкі желі 97,5%-ға дейін қалпына келді, бұл 2022 жылмен салыстырғанда
12 пайыздық тармаққа жоғары . 2024 жылыжағдай жақсарады деп күтілуде.

18

2022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қазақстандық авиациялық нарық

Ішкі нарықӘуе кемелері паркі

Қазақстанда 20 әуежай бар, оның 18-іхалықаралық коммерциялық рейстер үшінашық. Мемлекеттік-жекешелік әріптестікке
жататын Ақтау халықаралық әуежайын
қоспағанда, әуежайлар мемлекеттік немесе
жеке меншікте болады.

Flyarystan іске қосылуы Қазақстанның ішкінарығына үлкен әсер етті (пандемияға
дейін, пандемия кезінде және одан кейін),сондай-ақ авиатасымалдардың ортақ
нарығын тез қалпына келтіруге ықпал етті.
Бүгінгі таңда Қазақстан нарығы әлемдегіең жылдам дамып келе жатқан ішкі нарық
болып табылады.

Эйр Астана-ның жолаушылардың болашақ өткізу
қабілеті мен жайлылығына қатысты жоспарлары
стратегияның барлық үшбағытын қозғайтын әуекемелерінің отын тиімді
және экологиялық қауіпсіз
паркін кеңейтумен жәнеоңайлатумен тығыз байланысты: өсу, тиімділік жәнежоғары стандарттар.

Қазақстанның авиациялық әкімшілігінің(ААК) деректері бойынша Қазақстанның
азаматтық әуе кемелерінің тізілімінде
920 бірлік бар, оның 17% — ы авиалайнерлер болып табылады.
ААК тіркелген қазақстандық операторлардың саны 2023 жылы 53-ті құрады. ЭйрАстана ЕО елдеріне ұшуға рұқсат етілген
жеті авиакомпанияның бірі болып табылады. Басқа операторлар-Comlux, Prime
Aviation, FlyJet.kz, KazAirJet, Jupiter Jet жәнеSCAT. Ішкі рейстерді алты авиакомпания
орындайды: Эйр Астана, FlyArystan, SCAT,
Qazaq Air, Southern Sky және Zhetysu.
Қазақстан 2023 жылы авиатасымалдау мүмкіндіктерін дамытуды жалғастырды.
Азаматтық авиация комитеті 2-3 жыл ішінде
Еуропалық басқару моделін қабылдауға
ниет білдіріп, өз саласын реформалауда.

Осы жұмыс шеңберінде ААК-қа саланың бақылау-қадағалау функциялары,тиімділікті арттыру және сыбайлас жемқорлықтың алдын алу үшін жауапкершілік
жүктелген.
Қазақстан үкіметі халықаралық рейстердің
санын ұлғайтуға ниетті және жаңа шетелдік
авиатасымалдаушыларды тарту үшін ашықаспан саясатын іске асыруды жалғастыруда.
Атап айтқанда, көктемде және жазда Дохаға (Катар), Анкараға (Түркия), Мединаға
(Сауд Арабиясы), Бакуге (Әзірбайжан) жәнеДушанбеге (Тәжікстан) рейстер қосылды.
Сонымен қатар, Астана, Алматы, Ақтау,Түркістан және Атыраудан Ыстамбұлға,Астана мен Алматыдан Антальяға, Алматыдан Баку, Тбилиси, Пхукет және Малеге
рейстер саны артады.
Эйр Астана 2023 жылдың қыркүйегінде
аптасына екі рет Тель-Авивке рейстерді
бастады, бірақ аймақтағы қақтығыстарға
байланысты ашылғаннан кейін бір айдан
кейін оларды тоқтатуға мәжбүр болды.

Соңғы бес жылда ішкі тасымалдардың
негізгі өсімін Flyarystan компаниясы
қамтамасыз етті, оның үлесіне 2023 жылыҚазақстандағы ішкі тасымалдардың 37%-ытиесілі болды. Эйр Астана компаниясының
30% үлесімен ұштастыра отырып, Топқа
барлық ішкі нарықтың 67%-ы тиесілі.
FlyArystan қызметі басталғаннан бері Қазақстанның негізгі екі әуежайында — Алматыда (ірі әуежай) және Астанада — ішкіжолаушылардың өсуі байқалды, бұл жалпы
алғанда 70%-ға жуық. Астана әуежайы осыкөлемнің шамамен 5% -. құраса, Алматы
әуежайының ішкі жолаушылар саны 2018жылғы 2,8 млн-нан 2023 жылы 5 млн-ғадейін өсті.

2023 жылы Топ ең жаңа ұшақтарды алды,қазан айында Airbus A321LR, және қараша
айында Airbus A320neo. 2023 жылдың
31 желтоқсанындағы жағдай бойынша
Топтың әуе кемелері паркі 49 әуе кемесіне
дейін өсті (2022 жылы — 43), оның ішінде
Airbus A320 отбасының 41 тар денелі ұшағы,5 тар денелі Embraer E190-E2 ұшағы және3 кең денелі Boeing 767 ұшағы (бірыңғай
пайдаланушы сертификаты (AOC) шеңберінде 31 ұшақты компания Эйр Астана және 18 —FlyArystan басқарады.
Жаңа, заманауи және тұрақты ұшақтар операциялық шығындар мен қоршаған ортаға
әсерді азайтады. Мысалы, Airbus A320neoұшақтар тобы отын шығынын 20%-ға дейін
төмендетуді, CO2 (NOX) шығарындыларын
20%-ға азайтуды және А320ceo ұшақтары-Байланыс
ақпараттарының алдыңғы буынымен салыстырғанда шудеңгейін 50%-ға төмендетуді қамтамасызете алады. Соңғы жылдары және 2023 жылытолықтыруды ескере отырып, Топтың пайдаланылатын әуе кемелері паркінің орташа
жасы қазір 5,3 жасты құрайды.
Жоспарланған қайтаруларды және әуе кемелерін одан әрі сатып алуды ескере отырып,Топ 2028 жылдың соңына қарай өз паркін
80 әуе кемесіне дейін ұлғайтуды жоспарлап отыр, бұл ретте Эйр Астана 46 ұшақты,ал FlyArystan — 34 ұшақты пайдаланатын
болады. Бұл мақсатқа жету үшін 2024-2028жылдар аралығында 48 ұшақты қосымша
жеткізу қажет болады, ол үшін 2026 жылға
қарай 22 операциялық лизинг шарты жасалды: 19 Airbus (11 A320neo және сегіз A321neo)және үш Boeing 787-9 Dreamliner.

66
67

Жүк тасымалы. Бүкіләлемдік шолуЖылдық есеп / 2023

2022 жылы байқалған әуежүктеріне әлемдік сұраныс­тың төмендеуі 2023 жылдыңкөп бөлігінде жалғасты.

Шекті тонна-километрмен (ШТК)өлшенген жалпы жүк көтергіштігі

11,3%
өсті

Проблемалар негізінен өзгеріссіз ­қалды:жаһандық экономика мен саудадағы депрессия, әлемдегі геосаяси жағдай, негізгі
нарықтарда жоғары болып қалатын инфля­ция және мұнайдың әлемдік бағасының
өсуі. Төртінші тоқсанда бұған Қызыл теңіз
аймағында шиеленіс қосылды, оның салдары әлі толық көрінбеді.
2023 жылы пандемияның соңғы көріністерінің бірі жүк тасымалы үшін уақытша
түрлендірілген жолаушылар ұшақтарын
(жартылай жүк кемелері деп аталады) пайдалануды біртіндеп тоқтату болды, өйткені
олар қайта конфигурацияланып, әдеттегі
жолаушылар тасымалына қайтарылды.
Соңғы екі жылда жаһандық жүк көтергіштігі айтарлықтай өсті, өйткені халықаралық
жолаушылар рейстері қайта жанданды
және кесте экспоненциалды түрде кеңейді,бұл жолаушылар ұшақтарының жүк қоймасында жүктерді тасымалдау мүмкіндіктерін ашады. Шекті тонна-километрмен(ШТК) өлшенген жалпы жүк көтергіштігі
2022 жылмен салыстырғанда 11,3%-ғаөсті және пандемияға дейінгі деңгеймен
салыстырғанда 2,5%-ға өсті. Жолаушыларәуе кемелерінің жүк бөлімдері ШТК-ның
49% құрады, бұл 2020 жылғы 20%-дан ай-Техникалық қызмет көрсету және жөндеу

тарлықтай өсуді көрсетеді. Тасымалдаудыңбұл түрі мамандандырылған жүк ұшақтарынан нарық үлесін алуды жалғастыруда.
Жүк бөлімдерінің сыйымдылығының бұлелеулі ұлғаюы жүктерді тиеу коэффициент­теріне (ЖТК) теріс әсер етті, бұл жүктасымалдарынан түсетін кірістерге жәнеавиакомпаниялардың рентабельділігіне
әсер етті. Жыл ішінде төмендей отырып,ЖТК көрсеткіші жылды әлем бойынша орташа мәнмен 44% — бен аяқтады, дегенмен
Халықаралық маршруттарда ол 49,9%-ғажетті, бұл 2019 жылғы деңгейден 0,8%-ғажоғары. Саладағы сұраныс пен ұсыныс балансының көрсеткіші бола отырып, ол пандемияға дейінгі деңгейде жолаушылар менжүктердің санын қалыпқа келтіргеннен
кейін тұрақтануы керек.
2023 жылы Эйр Астана Тобының жүк айналымының өсуі негізінен Қытай, Корея жәнеБАӘ-ден Қазақстанға дейінгі маршруттарда орын алды. Өсім 2023 жылы орналас­тырылған қуаттың өсуіне сәйкес келді.
Түркиядан келетін жүк көлеміне экономикалық өсудің баяулауы және тар денелі
ұшақтардың шектеулі жүк көтергіштігі
әсер етті.

Астана Эйр инженерлік қамтамасыз ету жәнетехникалық қызмет көрсету департаментінде(ИТҚ) Алматы және Астана әуежайларында және Атырау, Ақтау және Шымкенттегі
желілік техникалық қызмет көрсету станция­ларында жұмыс істейтін шамамен 900 қызметкер бар. ИТҚ департаменті техникалық
қызмет көрсету бойынша барлық жұмыстарға, техникалық қызметтерге, ұшақтарды
қабылдауға/қайтаруға, жөндеу шеберханаларын қолдауға, инженерлік-консультациялық
қызметтерді сатуға және Эйр Астана әуекемелерінің бүкіл парк- салондарды жинауға,сондай-ақ инженерлік-техникалық мамандарды даярлауға жауапты (FlyArystan Эйринженерлік қамтамасыз ету және техникалық
қызмет көрсету бойынша Эйр Астанаға барлық жұмыстарын тапсырады).
ИТҚ департаментінде AAK сертификаты
және EASA Part 145 сертификаты бар, оныңнегізінде оған өз ұшақтарына желілік жәненегізгі техникалық қызмет көрсетуге рұқсат
етіледі. Ұлттық авиациялық әкімшіліктің басқа
сертификаттары және EASA part 145 бекітілген
сертификаты негізінде Эйр Астана сонымен
қатар Asiana, DHL, Air Arabia, VietJet, Jazeera
Airways, Lufthansa, Qatar Airways, Wizz Air, Fly
Dubai, Air China және Turkish Airlines сияқты

22-ден астам басқа халық­аралық және отандық
авиа­компанияларға техникалық қызмет көрсету қызметтерін ұсынады, сондай-ақ Qazaq Airжәне SCAT Airlines. Бұдан басқа, оқу академия­сы EASA part 147 сертификатына сәйкес ЭйрАстана және FlyArystan ұшақ паркінде қозғалт­қыштардың әртүрлі конфигурациялары бар
Airbus A320 отбасының әуе кемелеріне қызмет
көрсету бойынша оқыту жүргізеді.
Топтың әуе кемелері паркін жеңілдету
үшінші тарап мердігерлерін тартпай-ақ тиімді
жоспарлы және жоспардан тыс техникалық
қызмет көрсету мүмкіндіктерін тудырды.
2019 жылдан бастап Эйр Астана Алматы менАстанадағы инженерлік базаларында C1-checkжәне C2-check нысандары бойынша Airbus
A320 ұшақтарының күрделілігі жоғары
ұшақтарға техникалық қызмет көрсетуді
дербес орындауға қабілетті Қазақстандағы
алғашқы авиакомпания болды. 2023 жылдың
соңында Эйр Астана C-check нысаны бойынша
алғашқы алты жылдық техникалық қызмет
көрсетуді сәтті аяқтағаннан кейін барлық
C-check-ті Airbus A320 отбасының ұшақтарында, оның ішінде FlyArystan компаниясына
тиесілі ұшақтарда орындайды. Алты жылдық
техникалық қызмет көрсету өте күрделі: ол
20 күннен астам уақытты алды және EASA part66 халықаралық сертификаттары мен лицензиялары бар жоғары білікті механиктер менинженерлердің, оның ішінде Эйр Астана
авиациялық техниктерін даярлау бағдарламасы бойынша оқудан өткен мамандардың
7 800 адам-сағаттық жұмысын талап етті.
Авиакомпания жұмыстың осы түріне рұқсатты
2023 жылдың басында EASA халықаралық
­аудитінің қорытындысы бойынша алды.
Топтың бағалауы бойынша, компания мамандарының күшімен C-check нысаны бойынша
техникалық қызмет көрсету мүмкіндігі жылсайын шамамен 3,0 млн доллар АҚШ үнемдеу­ге әкеледі және қазірдің өзінде ұшақтардың
жерде болу уақытын 14-18%-ға қысқартуға мүмкіндік берді.
Топ әуе кемелері паркінің күтілетін кеңеюіне
сәйкес техникалық қызмет көрсету мүмкіндіктерін кеңейтуді жоспарлап отыр. Ол үшін Астана әуежайындағы қолданыстағы ангар алаңын
ұлғайту және екі Boeing 787 немесе бес Airbus
A320 ұшағын бір уақытта орналастыру үшінАлматы әуежайында үлкенірек ангар салуқажет болады. C-check нысаны бойынша қыз­мет көрсету тәжірибесі жинақталғандықтан,Топ 2025 жылға қарай басқа әуе кемелерін
пайдаланушыларға C-check тексерулерін
ұсынуға ниетті.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

2008 жылдан бастап Топ жергілікті білікті ұшқыштардың
қажеттілігін қанағаттандыру үшін Pilot ab-Initio Cadetбағдарламасын жүзеге асыруда.

«Эйр Астана» оқу академиясы

Жылдық есеп / 2023Алматыда орналасқан Эйр Астана оқу академиясы Топ қызметкерлерін оқытуға, қызметкерлердің пайдалану және жеке дағдыларын
дамытуға, сондай-ақ ТМД елдеріндегі авиация
саласының сыртқы тапсырыс берушілеріне
қыз­мет көрсетуге арналған сараптама орталығын құру мақсатында құрылды. Бұл EASAPart 147 сертификаты бар Қазақстандағы
жалғыз оқу орталығы, онда Part 147/145 стандарттары бойынша теориялық және практикалық оқыту жүргізіледі. Ұшуға дайындық орталығымен бірлесе отырып (төменде қараңыз).
Оқу академиясы операциялық дайындықтың
барлық аспектілерін қамтамасыз етеді:◆◆ Оқу академиясы халықаралық стандарттарға (ICAO, IATA және EASA 147/145)негізделген инженерлік қамтамасыз ету,жер үсті қызметі және борттық қызмет
көрсету бойынша шамамен 79 бағдарламаны ұсынады, олар AAK аккредиттелген, сондықтан сыртқы ұйымдар үшін деқол жетімді.
◆◆ Астана әуежайында орналасқан жаңаұшуды даярлау орталығы 2023 жылыпайдалануға берілді және L3 Harris
Reality Seven A320 кешенді толық пилотажды тренажерінде оқытуға мүмкіндік
береді. Бұл Қазақстанда бірінші болып
табылады және жылына 7 000 сағаттық
оқуға есептелген, бұл Топтың бағалауы
бойынша ұшқыштардың сыртқы оқуорталықтарына бару уақытын шамамен
25%-ға қысқартады, бұл 1 000 адам-күннен асады. Сондай-ақ аэрозим стационарлық кабинасы бар тренажерларда
процедуралық оқыту жүргізіледі, оларды
аэробатикалық тренажер қолдайды.
Қазіргі уақытта Топ 2025 жылы екінші
толық пилотаждық тренажер сатып алуды жоспарлап отыр.
◆◆ Оқу академиясындағы салондағы жетілдірілген қауіпсіздік жаттығулары Топтың
Airbus ұшақтар паркіне экипаждарды
бастапқы немесе үш жылдық даярлау үшін үшінші тарап жеткізушілерін
тартпайтынын білдіреді. Ұшқыштар менэкипаж мүшелерін Германия мен Түркия­ға оқыту үшін жіберудің орнына A320
ұшақтары үшін Skyart ұсынған салоннан
апаттық кету машинасын және Flame
Aviation ұсынған шынайы өртке қарсы
жаттығу машинасын пайдалану айтарлықтай үнемдеуді қамтамасыз етеді. Сондай-ақ, Топ болашақта Қазақстандағы
басқа авиакомпаниялар үшін қауіпсіздік
техникасы және төтенше жағдайлардағы
іс-қимылдар бойынша оқыту жүргізуге
ниетті.

Ірі инвестициялар жәнецифрландыру

◆◆ Жаңа капитандар үшін 2020 жылыұшқыштар қауымдастығына арналған
«оқыту/мансап нұсқалары» бағдарламасы аясында іске қосылған «Экипаж
командирлеріне арналған көшбасшылық»ішкі капитан көшбасшылық бағдарламасы
курсы тұрақты түрде өткізіледі.
◆◆ 2008 жылдан бастап Топ жергілікті білікті ұшқыштардың қажеттілігін
қанағаттандыру үшін Pilot ab-Initio
Cadet бағдарламасын жүзеге асыруда.
Жыл сайын бағдарлама бойынша оқуды
шамамен 20 курсант бастайды жәнебағдарлама іске қосылғаннан бері 270курсант оқуын аяқтады, олардың едәуір
бөлігі ұшу экипажының мүшелері болды,ал кейбіреулері капитан лауазымына иеболды. 2024 жылы білікті ұшқыштардың
тұрақты қажеттілігін қанағаттандыру
үшін жыл сайын қабылданатын курсанттардың саны артады.
◆◆ Экипаждың барлық мүшелері оқудан
өтеді, оның ішінде қауіпсіздік техникасы
және апаттық жағдайлардағы іс-әрекеттер, алғашқы көмек көрсету және қауіпті
жүктермен жұмыс істеу. Оқу академиясы
сонымен қатар компания ішіндегі бизнес-­сыныпқа немесе басқа лауазымдарға
ауысатын экипаж мүшелері үшін біліктілікті арттыру бойынша тренингтер
өткізеді.
◆◆ 2018-2022 жылдар аралығында EASA
part 66 лицензияланған біліктілік
бағдарламаларын аяқтағаннан кейін, оқуакадемиясы 2023 жылдың тамызында
Кәсіптік оқыту бағдарламасын ұсынды.
Жаңа мүшелер бес жылдық оқу курсынан
өтіп, халықаралық және жергілікті сертификаттарға ие болады, сонымен қатарEASA B1/B2 лицензияланған біліктілігін
алуға қосымша мүмкіндік алады. Топтың
техникалық қызмет көрсету стандарттары департаментінде әуе кемелерінің
ұшуға жарамдылығы жөніндегі инженерлер жұмыс істейді, олар стандарттарды
сақтау бойынша тәлімгерлікті қамтамасыз етеді және EASA part 147 бағдарламасы бойынша оқытуды үйлестіреді.

Эйр Астана өзін Орталық Азия мен Кавказ
аймағындағы авиакомпаниялар арасында
Цифрлық технологиялар саласындағы
көшбасшылардың бірі ретінде көреді. Топта
компанияға ақпаратқа еркін қол жеткізуді
қамтамасыз ететін және сценарийлерді модельдеуге көмектесетін Аirline Рerformance
Excellence (APEX) жеке тиімділік бағдарламасы бар, әсіресе жылдам өзгеріс­тер кезеңінде тұрақты және өзгермелі
шығындарды, қызметкерлерді, операция­лық шығындарды басқару және жүйелер
арқылы сатып алуды жоспарлауды автоматтандыру, қорларды бақылау және жинақ­талған қорларды басқару үшін бірнеше
бюджетті басқару және болжау модульдері
іске қосылды. Үздіксіз жетілдіру процесінің
келесі кезеңі және Топтың Стратегиялық
жоспарлау процесінің толыққанды бөлігіосы модульдер шеңберінде болжау мүмкіндіктерін кеңейту болып табылады.
Сондай-ақ, Топ веб-сайтқа кірушілердің
қайтару коэффициентін және электрондық
коммерцияны конверсиялауды арттыруға,сондай-ақ өнімділікті арттыру және заманауи ыңғайлы интерфейс арқылы цифрлық
қызметтердің жалпы сапасын жақсартуға
бағытталған жаңа онлайн брондау жүйесіне
инвестиция салуда. Жүйенің мүмкіндіктері
келесі жақсартуларды енгізу арқылы кеңейтілетін болады:◆◆ Веб-сайт пайдаланушыларына ең жақын
әуежайды табуға, «төмен тарифті күндерді» таңдауға және жолаушылар меннесие карталарының деректерін сақтауға мүмкіндік беретін ыңғайлы мүмкіндіктер. Бұл брондау процесін жеңілдетеді
және жылдамдатады және тұтынушылардың адалдығын арттыруға көмектеседі.
◆◆ NOMAD адалдық бағдарламасына жақсартулар енгізіледі, бұл пайдаланушыларды адалдық бағдарламасына тіркеуді
жеңілдетеді және жинақталған ұпайларды
пайдалануды жеңілдетеді.
◆◆ Брондау процесінде осы жоғары кірісті қосымша қызметтерді белсенді пайдалануды
ынталандыру үшін көмекші өнімдердің кеңтаңдауы көрсетіледі.

68Тұрақты дамуЭйр Астана ТМД мен Орталық Азиядағы жетекші экологиялық тұрақты және әлеуметтік
жауапты авиатасымалдаушы болуға ұмтылады. Эйр Астана орнықты дамуды қамтамасыз
етудің кешенді тәсілін іске асыра отырып, өз қызметін жүзеге асыратын қоршаған ортаға
және қоғамдастыққа теріс әсерді азайту бойынша күш-жігер жұмсайды. Бұл күш-жігерге
шығарындыларды азайту, қалдықтарды басқару, ресурстарды ұтымды пайдалану (мысалы,энергия ресурстары) және жергілікті қауымдастықтарды қолдау кіреді.

ESG Стратегиясы

2023 жылдың ақпанында Топ 2023-2032 жылдарға арналған кешенді ESG стратегиясын
бекітті. Ол озық тәжірибелер мен халықаралық стандарттар негізінде әзірленді, Топтың
тұрақты даму саласындағы жоспарланған немесе қазірдің өзінде жүзеге асырып жатқан
қадамдарын ескереді және БҰҰ-ның Тұрақты даму мақсаттарына (ТДМ) бағдарланады. Топтұрақты дамудың алты басым мақсатын анықтады: сапалы білім беру (SDG 4), гендерлік
теңдік (SDG 5), лайықты жұмыс және экономикалық өсу (SDG 8), теңсіздікті азайту (SDG 10),климаттың өзгеруіне қарсы күрес (SDG 13) және тұрақты даму серіктестігі (SDG 17).
Нақты SDG-ді басымдық ретінде анықтау компанияға ESG стратегиясын жасауға мүмкіндік
берді, ол тек мақсатты ғана емес, сонымен қатар тиімдірек және азаматтық авиация секторының нақты міндеттері мен мүмкіндіктерін көрсетеді. Біз осы алты SDG-ге ерекше назар
аударғанымызбен, қалған мақсаттарды да назардан тыс қалдырмаймыз. Барлық 17 SDG
тұрақты болашақ үшін қажет және біздің назарымызға лайық. Соған қарамастан, саланың
күрделі ерекшелігін ескере отырып, біз стратегиялық таңдау жасадық және күш-жігерімізді
біздің қызметіміздің негізгі бағытына, мүмкіндіктерімізге және біз айтарлықтай әсер етеалатын ТДМ-ға қол жеткізуге бағыттадық.

Нақты SDG-ді басымдық
ретінде анықтау компанияға ESG стратегиясын
жасауға мүмкіндік берді,ол тек мақсатты ғана емес,сонымен қатар тиімдірек
және азаматтық авиация
секторының нақты міндеттері мен мүмкіндіктерін
көрсетеді.

69

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Жеті A320neo отбасылық ұшағын
жеткізу флоттыЖыл сайын

56

40

бірлікке дейін
арттырады

жуық курсант Ab-initio ұшқыштарды
даярлау бағдарламасына қосыладыТоп өзінің төмен көмірт­екті даму бағдарламасын
жаңартуды және алдағыбес жылға арналған
тұрақты даму жоспары менқол жеткізуге болатын
қысқа мерзімді мақсаттардың арқасында 2050 жылға
қарай нөлдік шығарындыларға қол жеткізуге міндеттеме алуды жоспарлап отыр.

Төмен көміртекті даму бағдарламасы

Парниктік газдар шығарындыларын азайту мақсаттарын белгілеу үшін Топ 20232032 жылдарға арналған Төмен көміртекті
даму бағдарламасын (ТКДБ) әзірледі. ОлТоптың ESG стратегиясының бөлігі болып
табылады және Қазақстанның 2060 жылға
қарай көміртегі бейтараптығына қол жеткізу
жөніндегі мақсатына сәйкес келеді.

Жылдық есеп / 2023

Осы бағдарлама арқылы Топ Airbus жанұясының ұшақтарын A320 және A321neo жаңабуын ұшақтарымен алмастырады. Airbusбұл отбасының ұшақтары отын шығынын 20%-ға дейін төмендетуді, CO2 (NOX)шығарындыларын 20%-ға азайтуды жәнешу деңгейін А20ceo алдыңғы буын ұшақтар
тобымен салыстырғанда 50%-ға төмендетуді қамтамасыз ете алатынын атап өтті. Соңғы

жылдары Топ CO2 шығарындыларын азайту
бойынша белсенді күш-жігер жұмсады,бұл CO2 шығарындыларын 2016 жылыОЖКМ есебімен 0,122 тоннадан 2023 жылы0,076 тоннаға дейін азайтты. Шығарындылардың 38%-ға қысқаруы салыстырмалы
халықаралық авиатасымалдаушылар менбюджеттік тасымалдаушылар үшін шығарындылардың ұқсас көрсеткіштерімен
салыстырғанда ұтады.
Қазіргі уақытта Топ 2060 жылға қарай нөлдік шығарындыларға қол жеткізуге ұмтылуда. Алайда, 2024 жылы Топ өзінің ТКДБқайта қарауды және алдағы бес жылға нақты
қысқа мерзімді мақсаттары бар тұрақты
даму жол картасын әзірлеу арқылы Халықаралық Азаматтық авиация ұйымы (ICAO)қабылдаған ұзақ мерзімді мақсатқа сәйкес
2050 жылға қарай көміртегі бейтараптығына қол жеткізу міндеттемесін жаңартуды
жоспарлап отыр. Оларды үшінші тарап
Париж келісімі шеңберінде қоршаған ортаға
теріс әсерді азайту мақсаттарына сәйкес
келетін ғылыми негізделген мақсаттар (SBTi)ретінде дербес тексереді.
Азия-Тынық мұхиты авиакомпаниялары
қауымдастығының жуырдағы қарарына
сәйкес, Nоп сонымен қатар 2030 жылға
қарай тұрақты авиациялық отынды әдеттегі
отынмен араластырудың ұжымдық көрсеткішін 5%-ға жеткізу міндетін қойды (нарықта
SAF болған жағдайда). Бұл мақсатты ТКДБжаңартылғаннан кейін қажет болған жағдайда реттеуге болады.

Байланыс
ақпараттары

2024 жылға арналған жоспарлар:◆◆ Эйр Астана IPO Лондон қор биржасында,АХҚО-да және Қазақстан қор биржасында
жаңа қазақстандық және халықаралық
инвестициялар тартылды, бұл 2024 жылдан 2028 жылға дейінгі кезеңде бизнесті
дамыту жөніндегі өршіл жоспарларымызды іске асыруға көмектеседі.
◆◆ A320neo отбасының жеті әуе кемесін жеткізу (FlyArystan — 4 және Эйр Астана — 3),
бұл 2028 жылға қарай әуе кемелері паркін
80 бірлікке дейін ұлғайту жоспарына сәйкес саябақты 56 бірлікке дейін ұлғайтады.
◆◆ 2024 жылы Куала-Лумпурға (Малайзия)рейстер ашу арқылы маршруттық желіні
кеңейту. Жапония мен Сингапурға рейстер
2025-2026 жылдары жоспарланған.
◆◆ L3 Harris A320 ұшу тренажерінде оқукөлемі 5 500-6 000 сағатқа дейін артадыдеп күтілуде. Тренажердің жылдық максималды өнімділігі-7000 сағат. Топ 2025жылы екінші тренажер сатып алуды
жоспарлап отыр.
◆◆ Жыл сайын 40-қа жуық курсант жергілікті білікті ұшқыштардың қажеттілігін
қанағаттандыру үшін құрылған Ab-initioұшқыштарды даярлау бағдарламасына
қосылады. Барлығы 270 курсант оқуын
аяқтады және 2024 жылы 300-ге дейін
өседі деп күтілуде.
◆◆ Airbus отбасының сегіз ұшағы техникалық қызмет көрсетуге жарамды, олардың
үшеуі C-check нысаны бойынша толық

алты жылдық техникалық қызмет көрсетуді қажет етеді және C-check нысаны
бойынша алғашқы 12 жылдық қызмет
жоспарланған. C-check нысаны бойынша
техникалық қызмет көрсету қазірдің өзінде тоқтап қалу уақытын шамамен 14-18%ға қысқартты. 2025 жылға қарай Топ әуекемелерінің басқа пайдаланушыларына
техникалық қызмет көрсетудің осы түрін
ұсынбақшы.
◆◆ 2023 жылдың шілдесінде Pratt & Whitneyқозғалтқыштарды өндіруде қолданылатын материалдың ластануына байланысты қозғалтқыштарды қайтарып алутуралы жариялады. Эйр Астана осыжағдайға байланысты бірқатар проблемаларды шешіп, нарықтан озып, ықпал
етуді жеңілдететін шаралар қабылдады.
2024 жылы 34 қозғалтқышты бөлшектеу
жоспарланған, сонымен қатар кесте ақауларын болдырмау үшін қозғалтқыштарды
ауыстырудың балама нұсқалары бар.
Компания Pratt & Whitney компаниясымен
операциялық қызметке әсер еткені үшінөтемақы мен басқа да қолдауды көздейтін
келісім бойынша келіссөздердің соңғы
сатысында.
◆◆ Топ өзінің төмен көміртекті дамубағдарламасын жаңартуды және алдағыбес жылға арналған тұрақты дамужоспары мен қол жеткізуге болатын
қысқа мерзімді мақсаттардың арқасында

2050 жылға қарай нөлдік шығарындыларға қол жеткізуге міндеттеме алуды
жоспарлап отыр.
◆◆ Веб-сайттарға қайта кіру және электрондық коммерцияны конверсиялау көрсеткіштерін арттыруға, сондай-ақ цифрлық
қызметтердің жалпы сапасын жақсартуға
арналған жаңа онлайн брондау жүйесіне
инвестиция салу.

7071«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

ҚосымшаларQAZAQ AIR жоғары халықаралық жәнеұлттық қауіпсіздік стандарттарына сәйкес
келетін қолжетімді өңіраралық әуе тасымалдарын қамтамасыз етуде өз миссиясын
іске асыруға ұмтылады. Өңіраралық әуеқатынасына өсіп келе жатқан сұраныс елөңірлерінің туризм мен іскерлік белсенділікті дамыту бойынша жоғары әлеуетін
растайды.

«QAZAQ AIR» АҚ (бұдан әрі —QAZAQ AIR) Қордың еншілес
құрылымы болып табылатын және Астана қаласында орналасқан «Нұрсұлтан
Назарбаев» халықаралық
әуежайында орналасқан қазақстандық авиакомпания.

Байланыс
ақпараттары

Компанияның әуе кемелері паркі Канадада
өндірілген 5 заманауи турбовинтті әуекемелерінен тұрады, олар авиациялық стандарттар бойынша флоттың шағын мөлшері
ретінде жіктеледі. Астана қаласындағы
базалық әуежайдың ыңғайлы география­лық орналасуын пайдалана отырып, көрші мемлекеттердің өңірлері мен шекаралас
қалаларына хабтық маршруттық желіні
табысты дамытып келеді.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Көрсеткіш

2022

2023

Жолаушылар ағыны, мың адам

561

588

Жүк тасымалдау көлемі, тонна

32

23

ӘК жүктеу коэффициенті, %8284Рейстерді уақтылы орындау көрсеткіші, %

78

77

20,4

19,6

Өндірістік көрсеткіштер:Қаржылық көрсеткіштер19, млрд теңге:ТүсімДивидендтер

00Таза шығын

-6,6

-7,6

Шығындар

18,9

20,8

Операциялық пайда/(шығын)

3,2

-2,9

Төленген салықтардың көлемі

0,6

0,6

0,012

0,011

72
73

Тұрақты даму принципіПГ шығарындыларының қарқындылығы (кресло-километрге тонна CO 2)Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, тонна

0,3

0,19

Жазатайым оқиғалар

00Жазатайым оқиғалардағы өлім00Жылдық есеп / 2023Нарыққа шолуХалықаралық әуе көлігі
қауымдастығының (IATA)­деректері бойынша, әлемәуе компаниялары 2023жылы жолаушылар айналымын 36,9%-ға арттырды,нәтижесінде ол пандемияға дейінгі 2019 жылғы
деңгейден 94,1%-ға дейін
қалпына келді.

Қазақстандық азаматтық әуе тасымалдары
нарығы ковидтен кейінгі кезеңде сенімді өсуді
көрсетіп отыр. Жолаушылар ағынының жылсайынғы өсімі шамамен 20% деңгейінде нарықтың белсенді өсу кезеңін көрсетеді. 2023жылы ішкі тұрақты әуе маршруттарының
жартысын мемлекет оларды коммерциялық
табыстылыққа кезең-кезеңімен шығару үшінсубсидиялады.
Аймақтық маршруттардағы өзіндік құны бойынша ең жақсы көрсеткіштерге ие ағымдағы
флот негізінде QAZAQ AIR экономикалық
тиімділігі жаңа және төмен қарқынды субсидияланатын маршруттарды ұтымды іскеқосуға мүмкіндік береді. Кейіннен жолаушылар ағынының өсуі кезінде QAZAQ AIR бұлбағыттарды коммерциялық негізге аударады.
Аймақтық әуежайлардың инфрақұрылымының салыстырмалы түрде төмен деңгейі тарфюзеляжды әуе кемелеріне қызмет көрсету-19ге мүмкіндік бермейді, бұл QAZAQ AIR компаниясының ішкі нарықтағы табиғи бәсекелестік
артықшылығын қосымша жасайды.
Қазақстанда және көрші мемлекеттердің шекаралас аумақтарында Қазақстан Республикасының шекарасынан 500 км қашықтықта
шамамен 100 млн адам тұрады.
QAZAQ AIR жоғары коммерциялық әлеуеткеие шекаралас-халықаралық маршруттарда халықаралық әуе қатынасын дамытуға
бағытталған.
2023 жылы Компания Skytrax нұсқасы
бойынша «Орталық Азия мен ТМД-ның үздік
өңірлік авиакомпаниялары 2022» номинациясы бойынша үздік үштікке кірді. Компанияның
Skytrax сыйлығы шеңберіндегі жұмысын
жоғары бағалау жоғары стандарттарға
бейіл­ділігінің және жолаушылар тарапынан мойын­даудың дәлелі болып табылады.

2022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген

Нәтижелерге әсер еткен
факторлар

Маршруттық
желіӘуе билеттерін тарату
желісін кеңейтуQAZAQ AIR 2023 жылы тарихи рекордын
көрсетті: 5 әуе кемесінде 588 мың жолаушы
тасымалданды, бұл 2015 жылы операциялық
қызмет басталған сәттен бастап ұқсас кезең
бойынша рекордтық мән болып табылады.

2023 жылы QAZAQ AIR маршруттық желісі
Қазақстан Республикасының қалалары
арасындағы 29 бағытты қамтыды. Сонымен
қатар Астана — Үржар, Алматы — Көкшетау, Түркістан — Ақтөбе және Шымкент —Жезқазған сияқты ішкі туризмді қолдау
үшін субсидияланатын рейстер енгізілді.
Бұл әуе қатынастары өзінің әлеуетін көрсетті және Компания өз жолаушыларынаноң пікірлер алды.

QAZAQ AIR еуропалық әуе тасымалдаушысы Hahn Air компаниясымен әуе билеттерін
сату туралы интерлайн-келісім жасады. Бұлшарт бүкіл әлем бойынша жолаушылар мен
Hahn Air агенттері үшін QAZAQ AIR әуе билеттеріне электрондық брондау сервистері
арқылы қолжетімділікті ашады. Осылайша,Компания халықаралық нарықта өзінің
қатысуын едәуір кеңейтті.

Жолаушыларға ыңғайлы болу үшін маусымдық кестеге айтарлықтай өзгерістер
енгізілді, рейстер саны артты, сондай-ақтөмен сұраныс кезеңінде маусымдық
жеңілдіктер беруді қоса алғанда, билеттерді
сатуды ынталандыру үшін түрлі іс-шаралар өткізілді. Бұл шаралар тасымалдаудың
жалпы көлемінің өсуіне әкелді. Маршруттық
желі өткен жылмен салыстырғанда көбінесе
өзгеріссіз қалды.
2023 жылы көрші мемлекеттердің уәкілетті
органдары тарапынан уақытша шектеулерге байланысты халықаралық әуе рейстері
бағдарламасы қысқартылды, бұл кірістілік
деңгейіне теріс әсер етті.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Экологиялық
қауіпсіздік

ЕКАТЕРИНБУРГQAZAQ AIR операциялық қызметтің
халыққа және қоршаған ортаға теріс
әсерін барынша азайтуға, қоршаған ортаға
зиян келтіретін өндірістік авариялардың
алдын алуға, сондай-ақ табиғи ресурс­тарды ұтымды пайдалану мен ұдайы
ұлғайтуды қолдауға ұмтылады. Компания
энергияны пайдалану тиімділігін арттыру, ресурстарды үнемдеу және баламалы
энергия көздерін пайдалану принциптерін
сақтайды. Компания басшылығы QAZAQAIR қызметінің экологиялық аспектілеріне
қолданылатын заңнамалық және басқада талаптарды сақтау бойынша міндеттемелерді өзіне алады.
Компания жұмысты орындау және алдымызға қойылған мақсаттарға қол жеткізу
кезінде адамдарға зиян келтірмеу жәнеқоршаған ортаны қорғау қағидаттарын
ұстанады. QAZAQ AIR экологиялық саясаты
жолаушыларды, багажды, поштаны жәнежүктерді тасымалдаудың энергетикалық
және экологиялық тиімділігін арттыруға
бағытталған.

Қауіпсіздік мәдениетін
қамтамасыз етуБайланыс
ақпараттары

ОМСКНОВОСІБІР

ПЕТРОПАВЛ
Солтүстік Қазақстан
облысы

КӨКШЕТАУ

ҚОСТАНАЙ

Ресей
ОРАЛ

Павлодар
облысы

Қостанай
облысы
Ақмола
облысы

Батыс Қазақстан
облысы

АСТАНА
ӨСКЕМЕН

АҚТӨБЕ

Зайсан көліАқтөбе
облысы
Атырау
облысы

Қарағанды
облысы

74Абайоблысы

АТЫРАУ

75ЖЕЗҚАЗҒАН

Ұлытау
облысы

Қызметкерлердің денсаулығы мен қауіпсіздігі
Компанияның стратегиялық мақсаттарын іскеасырудың негізін анықтайды. QAZAQ AIR қызметтің барлық аспектілеріне қауіпсіздік мәдениетін енгізе отырып, жарақаттану және жазатайым оқиғалардың туындау қаупін азайта
отырып, өндірістік қауіпсіздік көрсеткіштерін
ұстанады. 2023 жылы жұмыс уақытын жоғалтумен болатын жарақаттарының коэффициенті (LTIF) 0-ге тең, жазатайым оқиғалар менбасқа оқиғалар кезеңінде тіркелген жоқ.

Жетісу
облысы

Балқаш көліТАЛДЫҚОРҒАН

Қызылорда
облысы

Алматы
облысы

ҚЫЗЫЛОРДА

Маңғыстау
облысы

ТҮРКІСТАН

Каспий теңізі

ҚытайАЛМАТЫ

Жамбыл
облысы

Мақсатқа жету жолында

Жылдық есеп / 2023ШЫМКЕНТ
Таяу болашақта QAZAQ AIR-ді флот пенұшу географиясын кеңейту және әртараптандыру мақсатында стратегиялық серіктесті
тартуға бағытталған бәсекелестік ортаға
беру жобасы іске асырылуда.

Өзбекстан

Түркістан
облысы

Қырғызстан
ХАЛЫҚАРАЛЫҚ РЕЙСТЕР
ІШКІ РЕЙСТЕР
СУБСИДИЯЛАНАТЫН РЕЙСТЕР

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Көліктік-логистикалық әлеуетті дамыту

«Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясы» АҚ (бұдан әрі — ҚТЖ) ұлттықжүк және жолаушылар тасымалдаушысы
функцияларын орындай отырып, негізгі
көліктік-логистикалық холдинг және Қазақстан Республикасының негізгі теміржол
желісінің операторы болып табылады. Компания елдің 17 облысын және республикалық маңызы бар үш қаланы байланыстыра
отырып, сондай-ақ көршілес бес мемлекет-Жүк айналымы
(пайдаланылмалы)269,7
млрд т-кмпен — Қытай, Ресей, Өзбекстан, Қырғызстан
және Түрікменстанмен 16 түйісу пункті
арқылы көлік байланысын қамтамасыз етеотырып, экономикалық интеграцияда орталық рөл атқарады.
ҚТЖ Қазақстандағы ең ірі локомотивтер мен вагондар паркіне иелік етеді жәнеелдегі ең ірі жұмыс берушілердің бірі болып
табылады.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Көрсеткіш

2022

2023

Жүк айналымы (пайдаланылмалы), млрд т-км

252

269,7

Жолаушылар айналымы, млрд ж-км

12,4

11,8

Контейнерлердегі транзит, мың ЖФЭ

1 129,2

1 282,3

1 481,5

1 934,1Өндірістік көрсеткіштер:Қаржылық көрсеткіштер20, млрд теңге:ТүсімТаза пайда

36,9

136,8

Шығындар

1 520,6

1 854,1Операциялық пайда
Таза қарыз
Төленген салықтардың көлемі

177,9

332,8

1 520, 8

2 061,2

111,2

140,6

76
77

Инфрақұрылымды жаңғырту

Тұрақты даму принципі
Атмосфераға шығарындылар (СО2 қамту 1), мың тонна

2 389

2 389

Атмосфераға шығарындылар (СО2 қамту 2), мың тонна

3 284

3 119 21Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, тонна

59,1

58,6

Жазатайым оқиғалар

22

25

Жазатайым оқиғалардағы өлім5

6

Нәтижелерге әсер еткен факторлар

Қаржылық нәтижелердің
өсуі негізгі қызметтен
түсетін кірістердің өсуіне
байланысты болды.

Жылдық есеп / 2023

и.

2023 жылы ҚТЖ дәстүрлі көлік-логистикалық
тізбектерді бұзумен байланысты мәселелерді
еңсеру бойынша белсенді жұмыс жасады. Осыжұмыс аясында өзгермелі геосаяси жағдай менлогистикалық сын-қатерлер жағдайында
көлік ағындарын бейімдеу және оңтайландыру
бойынша шаралар қабылданды.
Жалпы, ҚТЖ мен Үкіметтің күш-жігері елдің
көлік-логистикалық кешенінің жаңа қаңқасын
қалыптастыра отырып, күрделі геосаяси
жағдайларда қазақстандық транзиттік дәліздердің тартымдылығын сақтауға мүмкіндік
берді.
2023 жылға қарай контейнерлік транзиттік
тасымалдар көлемі 1282 мың жиырма футтық
эквивалентке (бұдан әрі — ЖФЭ) жетті, бұлөткен жылмен салыстырғанда 13,6%-ға артық.

2022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген
Scope 2 есептеу кезінде 2 GHG Protocol Scope 2 Guidance қамту нұсқаулығында көрсетілген әдістеме қолданылды.

20
21

Таза қарыздың өсуі компанияның локомотивтер паркін жаңарту үшін (шамамен 216 млрдтеңге), Штадлер жолаушылар вагондарын
жаңартуды (162,6 млрд теңге) қарыздық
қаржыландыруды және 100 жолаушылар вагонының лизингін қаржыландыруды (73 млрдтеңге) тартумен байланысты. Сондай-ақ, КТТжартылай вагондары (71,5 млрд теңге) сатып
алынды, «Достық-Мойынты» учаскесінде
екінші жол салу» инфрақұрылымдық жобасын қаржыландыру үшін облигациялардың
екінші траншы шығарылды (173,7 млрд теңге),250 млн швейцариялық франкке арналған
еурооблигациялар қайта қаржыландырылды
және қысқа мерзімді қарыздар (258,5 млрдтеңге) өтелді.

«Күшті өңірлер — елді дамытудың драйвері» ұлттық жобасы шеңберінде жәнеҚазақстан Республикасының 2030 жылға
дейін­гі көліктік-логистикалық әлеуетін
дамыту Тұжырымдамасына сәйкес 2022жылғы қарашада Достық — Мойынты
учаскесінде екінші жолдардың құрылысы
басталды. Бұл жобаның мақсаты — аталған
учаскенің өткізу қабілетін арттыру жәнеҚазақстанның транзиттік әлеуетін ынталандыру.
Жалпы ұзындығы 836 км екінші тармақты
салу жөніндегі жобаны іске асыру жүкпойыздарының санын бес есеге — тәулігіне
12-ден 60 жұпқа дейін ұлғайтуға мүмкіндік
береді. Бұл елдің экспорттық мүмкіндіктерін нығайтудағы маңызды қадам болады
және қазақстандық экспорттаушылар
үшін осы бағыттағы көлік мүмкіндіктерін
кеңейтеді.
Құрылысты 2025 жылы аяқтау жоспар­лануда.
2023 жылы келесі инфрақұрылымдық
жобалардың құрылысы басталды:◆◆ «Алматы айналма теміржол желісінің
құрылысы»;◆◆ «Дарбаза-Мақтаарал теміржол желісінің
құрылысы»;◆◆ Қолданыстағы «Семей — Ақтоғай»теміржол учаскесіне шығатын
­Қазақстан-Қытай шекарасында «Бақты»үшінші шекаралық теміржол өткелін
салу».
Жобалардың мақсаты учаскелердің өткізу
қабілетін және елдің транзиттік-көліктік
әлеуетін арттыру болып табылады.
ҚТЖ-ны толыққанды көліктік-логистикалық компанияға айналдыру және транзиттікжүк тасымалдау көлемін ұлғайту шеңберінде мынадай негізгі бағыттар бойынша
жұмыс жүргізілді:Серіктестік қатынастар және стратегиялық альянстар:◆◆ ТМТМ ҚТЖ бағытын дамыту үшін«Әзірбайжан темір жолдары» ЖАҚ және«Грузин темір жолы» АҚ бірлесіп «Астана» халықаралық қаржы орталығының
базасында «Middle Corridor Multimodal Ltd»компаниясын құрды.
◆◆ «РЖД Логистика», «KTZ Express» және«Түркіменстанның КЛО» арасында Солтүстік — Оңтүстік көлік дәлізін дамыту
үшін бірлескен кәсіпорын құру туралы меморандумға қол қойылды.
◆◆ Қостанай — Құрық — Анзали порттары,Бандер-Абасс (Иран) — Халифа порты
(Абу-Даби) мультимодальды маршрутын

құру үшін Abu Dhabi Ports Group-пен шартресімделді.
◆◆ Қытай-Ресей-Еуропа транзиттік маршрутында Ресеймен және Беларусьпен бірлескен кәсіпорын болып табылатын «Біріккен
көлік-логистикалық компания — Еуразиялық теміржол альянсы» АҚ өз қызметін
жалғастыруда.
Логистикалық қуаттарды дамыту:◆◆ Сианда порт контейнерлік пойыздарды
Қазақстанға, Орталық Азияға, Е­ уропаға,Түркияға және Иранға жөнелтудің
негізгі хабына айналған жүк терминалы
ашылды.
Цифрландыру және инновациялар:◆◆ 2023 жылдың мамыр айында «KTZ
Express» АҚ және PSA ТХКМ маршрутын
дамытуға және цифрлық сауда дәлізін
құруға бағытталған KPMC Ltd бірлескен
кәсіпорнын қалыптастырды.
◆◆ Huawei, Wabtec және PSA сияқты цифрландыру саласындағы әлемдік көшбасшылармен ынтымақтаса отырып, ҚТЖ«Ақылды теміржол» жобасын іске қосты.
Жалпы, 2023 жылы ҚТЖ күш-жігері транзиттік әлеуеттің одан әрі өсуі және елдің
экспорттық мүмкіндіктерін күшейту үшінжағдайлар жасауға бағытталды.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Жолаушылар тасымалы

2023 жылы теміржол
­көлігінің жолаушылар
айналымы 2022 жылмен
салыстырғанда 1,5%-ғатөмендеп, жалпы жолау­шылар айналымының
22%-ын құрады.

2023 жылы жолаушылар
тасымалынан түскен табыс

101,7млрд теңге

Жаңа маршруттарҚТЖ еншілес компаниясы «Жолаушылар
тасымалы» АҚ жолаушылар үшін қолайлы
жағдай жасау бойынша белсенді жұмыс
істеуде. Қазақстан аумағындағы темір
жолдардың ұзындығын ескере отырып,бұл ҚТЖ-дағы бизнестің осы секторының
беделі мен тартымдылығын қолдаудың
негізгі аспектісі болып табылады. Компанияда жолаушылардың қалаулары мұқият
зерттеледі, кері байланыс жүйесі белсенді жұмыс істейді, ал қызмет сапасына
шағымдар мұқият тіркеледі және талданады. Сондай-ақ, вагон паркін жаңарту
бойынша іс-шаралар жүргізілуде.
Компанияның жолаушылар айналымы 2023жылы 2022 жылғы деңгеймен салыстырғанда 4,2%-ға төмендеп, 11 831 млн ж-км (2022жылы — 12 353 млн ж-км) құрады. Жолаушылар айналымы көлемінің төмендеуі кейбір маршруттардың күнделікті режимнен
күндер бойынша кезектесетін режимге өтужиілігінің төмендеуімен, сондай-ақ бірқатар
пойыздарды болдырмауымен байланысты.

2023 жылы «Жолаушылар тасымалы» АҚ жөнелтілген жолаушылар саны13 681 мың жолаушыны құрады (2022жылы — 14 073 мың жолаушы), оның ішінде:◆◆ «Жолаушылар тасымалы» АҚ қалыптастыру пойыздары бойынша — 11 178 мыңжолаушы;◆◆ «Қала маңы тасымалы» филиалы бойынша — 2 338 мың жолаушы;◆◆ бөтен т/ж әкімшіліктерін қалыптастыру
пойыздары бойынша — 165 мың жолаушы.
2023 жылы жолаушылар тасымалынан
түскен табыс 101,7 млрд теңгені құрады, бұл 2022 жылғы деңгейден 15%-ғажоғары. Өсім мемлекетаралық жәнетранзиттік маршруттар бойынша жолаушылар айналымы көлемінің 2,6 есе өсуіне,сондай-ақ 2023 жылғы 1 қаңтардан бастап
тарифтердің 7%-ға ұлғаюына байланысты.

2023 жылы көлік түрлері бойынша Қазақстанның жолаушылар айналымы, млн ж-км
2022

2023

Бүкіл көлік

65 970,072 753,7

10,3%

29 494,730 739,8Жалпы жолаушылар
айналымындағы үлесі, %Әуе көлігі
Теміржол көлігі
Автомобиль және қалалық электр көлігі *24,81%

28,8%
30,5%

Теміржол көлігі

16 363,0
16 113,0

-1,5%

22,1%

2,2

-8,3%

2023

Теңіз көлігі

0,7
0,2

Осылайша, Қоғамның келесі жолаушылар
пойыздарына «Әйелдер вагоны» бір купевагоны тартылды:2021 жылдың қазан айынан бастап:◆◆ № 77/78 «Алматы-Маңғыстау» қатынасымен, №07 вагон;◆◆ № 351/352 «Алматы-Өскемен» қатынасымен, № 10 вагон.
28 ақпан 2022 жыл:◆◆ № 45/46 «Павлодар-Түркістан» қатынасымен, №09 вагон;◆◆ № 37/38 «Маңғыстау-Семей» қатынасымен, №06 вагон;Осы қызметке сұраныстың болуына байланысты Қоғам 2023 жылдың жазғы кезеңінің
басынан бастап қосымша үш жолаушылар
пойызында ұйымдастырды:◆◆ № 33/34 «Алматы-Ақтөбе» қатынасымен, №06 вагон;◆◆ № 4/3 «Нұрсұлтан-Нұрлыжол-Алматы»қатынасымен, №17 вагон;◆◆ № 71/72 «Нұрсұлтан-Шымкент» қатынасымен, № 10 вагон.
Пилоттық жоба енгізілген сәттен бастап
қызметті 289 242 адам пайдаланды, оныңішінде: 2021 жылы — 13 414 адам, 2022жылы — 114 068 адам, 2023 жылы — 161 760
адам.
Пилоттық режимде бейілділік бағдарламасын енгізу шеңберінде 2022 жылғы
14 наурыз­дан бастап «Жолаушылар
тасымалы» АҚ стандартты жолаушылар
вагондары мен «Тальго» вагондарындағы
сапарларға 25% жеңілдік көздейтін «Алтын»дисконттық картасын іске қосты. Картаны
компанияның билет кассаларынан сатып
алуға болады, оның құны 19 999 теңгені
құрайды.

Жолаушылар үшінқолайлы жағдайлар

42,3%

Су көлігі

2,4Сонымен қатар, Тальго жедел пойыздары
туризмді дамытуға серпін береді және жергілікті тұрғындар ғана емес, сонымен қатар
қонақтар мен туристер де үлкен сұранысқа ие.

2021 жылы «Жолаушылар тасымалы» АҚтек әйелдерге, оның ішінде 7 жасқа дейінгі
ұлдарға арналған теміржол жол жүру құжаттарын сату бойынша пилоттық жобаны
іске қосты.

◆◆ №47/48 «Атырау-Нұр-Сұлтан» қатынасымен, №06 вагон.

2023 жылы Қазақстанның жолаушылар
теміржол паркі 102 вагонмен толықтырылды. 2024 жылы 62 жаңа вагонды жеткізу
және шамамен 50 вагонды сатып алужоспарлануда. Бұдан басқа, 2025-2030
жылдар аралығында «ЗИКСТО» АҚ мен«Штадлер Қазақстан» ЖШС-нен 600-денастам жаңа вагон сатып алу жоспарланған,олардың барлығы халықаралық стандарт­тарға сәйкес келеді. Осы вагондарды
жеткізгеннен кейін парк үштен екісіне
жаңартылады.

2022
25 898,5◆◆ №9/10 Астана-Алматы және №71/72 Астана-Шымкент пойыздары бойынша стандартты вагондарды Тальгоға ауыстыру;◆◆ №11/12 Алматы-Шымкент, №25/26 Алматы-Шымкент, №46/45 Павлодар-Түркістан
пойыздарының мерзімділігін күнделікті
жүруге дейін, ал №1/2 Алматы-Ташкент
пойызының мерзімділігін күн сайын жүруге
дейін арттыру.
◆◆ № 613/614 Орал-Бейнеу пойызының бағытын Маңғыстау станциясына дейін ұзарту.

Тальго пойыздарында жолаушылар вагон-­мейрамхана қызметін пайдалана алады.
«Гранд» және «Гранд PMR» класты вагондарда (мүмкіндігі шектеулі адамдар үшін) душкабиналары қарастырылған. «Жолаушылар
тасымалы» АҚ вагон паркін үнемі жаңартып
отырады: 2010 жылдан 2023 жылға дейін
компания 1 326 вагон сатып алды.

44,7%

4,2%

Әуе көлігі

20 109,3Астана-Шу теміржол учаскесін жеңілдету
үшін «Жолаушылар тасымалы» АҚ алдына
қойылған міндеттерді орындау шеңберінде
қозғалыс кестесін сақтау және маршруттық
жылдамдықты арттыру үшін Тальго поездарының айналма қозғалысын ұйымдастыру
және жолаушылар пойыздарының тармақтарын біріктіру жолымен пакеттік кестені
енгізу бойынша іс-шаралар орындалды:Аталған іс-шараларды енгізудің арқасында
өңірлердің тұрғындары оң өзгерістерді
сезінді, өйткені пойыздар жүру жиілігін
арттырды, бұл өңірлердің экономикасын
дамытуға тікелей ынталандырады.

Автомобиль және қалалық электр көлігі *Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

-71,4%
35,6%

Ескертпе: Көлік саласы бойынша статистикалық деректер 2023 жылғы қаңтардан бастап автомобиль көлігінде жүктерді және жолаушыларды коммерциялық тасымалдауды жүзеге асыратын жеке кәсіпкерлер қызметінің көрсеткіштерін қалыптастыру жөніндегі әдіснамалық тәсілдің өзгеруін ескере отырып қалыптастырылды. Өткен
жылдың ұқсас кезеңімен салыстырмалы деректерді алу мақсатында Көлік саласының 2022 жылғы негізгі көрсеткіштері қайта қалыптастырылды.

2023 жылы Қазақстанның
жолаушылар теміржол паркі

102вагонмен толықтырылды

78
79«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

ҚосымшаларЖүк тасымалы

Көліктің барлық түрлерінің жүк айналымы
2023 жылы 501 340,9 млн. тонна-км құрады,бұл 2022 жылғы деңгейден 3,1%-ға жоғары.
Теміржол көлігі жүк тасымалы саласындағы
негізгі ойыншы болып қала береді, оныңүлесіне елдің жалпы жүк айналымының
65,2%-ы тиесілі. Теміржол көлігінің жүкайналымы 2023 жылы 4,8%-ға артып,326 811,7 млн тонна-км құрады.
2023 жылы Компания 262,4 млрд тонна-кммөлшерінде тарифтік жүк айналымын
тіркеді, бұл өткен жылдың көрсеткішінен
7,0%-ға асып, 245,2 млрд тонна-км құрады.
Бұл өсімге барлық бағыттар бойынша жүкайналымын ұлғайту есебінен қол жеткізілді.
Қатынастар түрлерінің құрылымында жүкайналымы келесідей дамыды:◆◆ Республикаішілік қатынаста темір
кенін, мұнай өнімдерін, астықты, түсті кендер мен металдарды, цемент пен флюсті
әктасты қоса алғанда, жүктерді тасымалдаудың орташа қашықтығының 1,7%-ға өсуіесебінен 1,1%-ға ұлғаю байқалды.
◆◆ Әкету бойынша жүк айналымы 6,5%-ғаөсті, бұл жүк тасымалдаудың орташа
алыстығының 9,0%-ға өсуіне байланысты. Бұл өсу темір кенін, шикі мұнайды,астықты, химикаттарды, тыңайтқыштарды,түсті кенді және цементті тасымалдаудың
артуына байланысты;◆◆ Әкелу бойынша жүк айналымы жүктерді
тасымалдау көлемін 11,1%-ға ұлғайту есебінен 13,9%-ға өсті. Ұлғаю көмір, құрылыс
жүктері, қара металл сынықтары мен түсті
кендерден басқа барлық жүк номенклатураларына әсер етті.

Баламалы тасымалдау маршруттары

◆◆ Транзит бойынша ұлғаю 16,5%-ды құрады,бұл тасымалдау көлемінің 18,0%-ға өсуіне
байланысты. Ресейден Өзбекстанға мұнай,Ресейден ОА елдеріне мұнай өнімдері,Ресейден Қырғызстанға астық, Қытайдан
Өзбекстан мен Ресейге, Ресейден Қытайға
химикаттар, Беларусьтан Қытайға жәнеРесейден Орталық Азия мен Қытайға
тыңайтқыштар, Ресейден Қытайға (мыс)және Өзбекстанға (алюминий) түсті металдар, Ресей мен Қытайдан Орталық Азияелдеріне қара металдар, сондай-ақ өзгеде жүктер: Беларусьтен Қытайға жәнеОрталық Азия елдеріне, Қытайдан Ресейге,Беларуське және Орталық Азия елдеріне машиналар мен жабдықтар, Өзбекстаннан Қытайға көкөністер мен жемістер
тасымалының артуы байқалды.

ТХКБ әлеуетін арттыру мақсатында маршруттың барлық қатысушыларымен синхронды
түрде инфрақұрылымдық шектеулерді жою,сондай-ақ ұлттық цифрлық жүйелерді интеграциялау жөнінде шаралар қабылдануда.

2023 жылы ТХКБ бағыты бойынша шамамен
2,8 млн тонна жүк тасымалданды, бұл 2022жылғы көрсеткіштен 86%-ға артық және 2021жылғы деңгейден бес есе дерлік жоғары. Өсім2022 жылмен салыстырғанда 2,5 есе өскеносы бағыт бойынша қазақстандық экспортты
бірнеше есе ұлғайту есебінен қамтамасыз
етілді.

2022 жылдың соңында Қазақстан, Әзірбайжан, Түркия, Грузияның үкіметтік деңгейінде
ТХКБ маршрутындағы кедергілерді жоюжөніндегі жол картасы бекітілді. Бүгінде
барлық қатысушылар осы жол картасын іскеасыру бойынша белсенді жұмыс жүргізуде.

Жол картасын іске асыру маршруттың өткізу қабілетін 10 млн тоннаға дейін арттыруға мүмкіндік береді деп жоспарлануда.
Жол картасының негізгі жобаларының біріконтейнерлік тасымалдардың өсу драйвері
бола алатын Ақтау портында халықаралық
контейнерлік хаб салу болып табылады.
Шығыс-Батыс бағыты бойынша транзиттік тасымалдарды белсендіру үшін 2023жылғы мамырда Қазақстан Мемлекеті Басшысының қатысуымен Сиандағы Қазақстан-Қытай «Құрғақ портының» құрылысы басталды.
Апшерон бағытындағы пойыздарды тестілік
іске қосу 2023 жылдың желтоқсанында өтті.

Негізгі инфрақұрылымдық жобалар бүкіл
ТХКБ дәлізі бойында теміржол және портинфрақұрылымын дамыту болып табылады.

РЕСЕЙ◆◆ химикаттар мен тыңайтқыштар —21,7%-ға;◆◆ мұнай өнімдері — 19,8%-ға;◆◆ астық — 17,9%-ға;◆◆ қара металдар — 11,7%-ға.

ЛЕСОСИБИРСК

80БИКЛЯНЬ

81МАГНИТОГОРСК
МӘСКЕУ

БЕЛАРУСЬ
ЛОДЗЬҚҰРҚАМЫС

ЕЛІМАЙ

ЛОКОТЬ

АСТАНА

БРЕСТПОЛЬША

ҚАЗАҚСТАН

МОНГОЛИЯ

ДОСТЫҚ
КОНСТАНЦА ПОРТЫ
БАТУМИ ПОРТЫ

2023 жылы компания тарифтікжүк айналымы

млрд тонна-км құрады

2022 жылдың тамызында Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев ТХКБ дамыту
жөнінде бастама көтерді. ТХКБ өткізу қабілеті
жылына шамамен 6 млн тоннаны құрайды,оның ішінде 80 мыңға дейін контейнер.

2023 жылы 2022 жылмен салыстырғанда
келесі жүктердің жүк айналымының
ұлғаюы байқалды:ЕУРОПА

262,4Байланыс
ақпараттары

ПОТИ ПОРТЫ
ЫСТАМБУЛ

АЛТЫНКӨЛ

АҚТАУ ПОРТЫ
БАКУ ПОРТЫ

ӨЗБЕКСТАН

ВЛАДИВОСТОК ПОРТЫ

ТАШКЕНТ

ТҮРКМЕНІСТАН
АМИРАБАД ПОРТЫ
МЕРСИН ПОРТЫ

ҚЫТАЙАНЗАЛИ ПОРТЫ

ИРАНЛЯНЬЮНЬГАН ПОРТЫ

ЧЭНДУЖылдық есеп / 2023ПӘКІСТАН
БАНДАРАББАС
ПОРТЫ

УХАНЬ

МИРДЖАВЭ

ЧУНЦИН

ЧАБАХАР ПОРТЫ
КАРАЧИ ПОРТЫ

МУМБАИ ПОРТЫ

ҮНДІСТАН

ШАНХАЙ
ХЭФЕЙ«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

ТХКБ шеңберінде бірлескен кәсіпорын құру туралы

Әзірбайжан ­Республикасы
Президентінің 2023 жылғы
10 сәуірде Астанада
­Қазақстан Республикасына
ресми сапарының қорытындысы бойынша Мемлекет басшысы Әзірбайжан
тарапымен АХҚО алаңында
ТХКБ-де бірлескен кәсіпорын (бірыңғай оператор)құру мәселесін пысықтауды тапсырды.

2023 жылғы 26 қазанда Тбилисиде, ҚТЖ,«Әзірбайжан темір жолдары» ЖАҚ және«Грузин темір жолдары» АҚ тепе-теңдік
негізінде «Middle Corridor Multimodal Ltd.»бірлескен кәсіпорнын құру туралы шартқақол қойды.

Аталған бағыттар бойынша контейнерлердегі транзит 2022 жылмен салыстырғанда
14%-ға өсіп, 1 282,3 мың ЖФЭ-ге жетті.

2023 жылғы 16 қарашада «Middle Corridor
Multimodal Ltd.» жекеменшік компаниясы
АХҚО базасында тіркелді. Бұл бірлескен
кәсіпорынды құру:Транзиттік контейнерлік тасымалдардағы
негізгі үлесті «Қытай-Еуропа-Қытай»бағыты құрайды, ол жалпы көлемнің 73%ын алады. Алайда, осы қызығушылыққа
қарамастан, 2023 жылы құлдырау байқалды. 2022 жылмен салыстырғанда көлемдер
18%-ға төмендеп, 402,3 мың ЖФЭ құрады.

◆◆ «бір терезе» қағидаты бойынша қызмет
көрсету;◆◆ жеткізу мерзімі мен құнына кепілдік беру;◆◆ «Қытай — Еуропа/Түркия — Қытай»бағыты бойынша жүк ағынын арттыру
үшін мультимодальды сервисті дамыту
бойынша келісілген саясат жүргізу мүмкіндігін береді.

Сонымен қатар, ТХКБ арқылы, сондай-ақ«Солтүстік-Оңтүстік» дәлізі арқылы
транзиттік жүк ағынын арттыру бойынша
күш-жігер күшейтілді. Үндістан мен Парсы
шығанағы елдері бағытына, негізінен
Иран мен Бандар-Аббас порты арқылыжүк айналымын арттыруға ерекше назар
аударылады.

«Солтүстік-Оңтүстік» халықаралық көлік
дәлізінің шығыс бағыты жүк жөнелтушілердің назарын Иран, Үндістан жәнеПарсы шығанағы нарықтарына тауарларды
жеткізудің перспективалы балама бағыты
ретінде аударады.

2023 жылғы 15 желтоқсанда инвестормен
«Аягөз-Бақты теміржол желісінің құрылысы» жобасы бойынша консорциалдық
келісімге қол қойылды. Жобаны іске асыру
2023 жылғы 20 желтоқсанда басталды.

ESG қағидаттары

2024 жылға арналған
жоспарлар

2023 жылғы 22 желтоқсанда S&P Globalтәуелсіз рейтингтік агенттігі ҚТЖ-ға корпоративтік тұрақтылықты жаһандық бағалау
шеңберінде 100-ден 54 балл деңгейінде
ESG-рейтингін берді.

2024 жылы Компания жоспарлайды:ESG компоненттері бойынша ҚТЖ бағалары
келесідей: экологиялық — 61 балл, әлеуметтік — 59 балл, корпоративтік басқару —40 балл. «Көлік және көлік инфрақұрылымы» саласындағы орташа көрсеткіш 26баллды құрады, бұл ҚТЖ-ға S&P Global
Corporate Sustainability Assessment рейтингінде саладағы үздік компаниялардың
15%-на кіруге мүмкіндік берді.

Байланыс
ақпараттары

◆◆ пайдалану жүк айналымын
295,4 млрд тонна-км-ге дейін ұлғайтуды,бұл 2023 жылмен салыстырғанда 9,5%-ғаартық;◆◆ Алматы станциясын айналып өтетін
теміржол желісінің құрылысын жалғастыруды;◆◆ «Достық — Мойынты» учаскесінде екінші
теміржол жолын салуды жалғастыруды;◆◆ «Дарбаза — Мақтаарал» теміржол
желісінің құрылысын жалғастыруды.

Берілген рейтинг Компанияның ESG саласындағы күш-жігерін көрсетеді және оныңқоршаған орта, әлеуметтік жауапкершілік
және корпоративтік басқару саласындағы жоғары стандарттарға ұмтылысын
растайды. S&P Global компаниясы ұсынғанҚТЖ рейтингінің нәтижелері S&P Globalвеб-­сайтында келесі сілтеме бойынша қолжетімді: S&P Global ESG Scores.

82Жылдық есеп / 2023

83«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Ақпараттық
және коммуникациялық
операторлар
Ұлттық ақпараттық супермагистраль

«Қазақтелеком» АҚ (бұдан
әрі — Қазақтелеком) 1994
жылы құрылған Қазақстанның жетекші телекоммуникациялық компаниясы
болып табылады.

шақырымнан астам талшықты-оптикалық
желілерді және 14 мыңнан астам базалық
станцияларды қамтиды, бұл бүкіл ел аумағы
бойынша тіркелген байланыспен қамтуды
қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, Қазақтелекомның инфрақұрылымында 27 деректер
өңдеу орталығы мен 40 000 қалалық видеобақылау камерасы бар, бұл оның ауқымы ментехнологиялық жабдықталуын баса көрсетеді.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері

Жылдық есеп / 2023Көрсеткіш

Қазақтелеком жалпыға ортақ пайдаланылатын
телекоммуникациялар желісін және телекоммуникациялардың жеке жүйелерін құру, монтаждау, пайдалану және оларға техникалық
қызмет көрсету үшін Қазақстан Республикасының байланыс операторы ретінде Халықаралық электрбайланыс одағының Регламентіне
және Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес қызметін жүзеге асырады, ортақ
пайдаланылатын телекоммуникациялар желісі
операторының, оның ішінде басқа мемлекеттердің байланыс әкімшіліктерімен, компания­лармен, пайдаланушылармен, халықаралық
ұйымдармен есеп айырысу жүргізу құқығымен
қалааралық және халықаралық байланыс
операторының функцияларын орындайды.
Қазақтелеком Ұлттық ақпараттық супермагистральді — оптикалық-талшықты көлік
сақинасын иеленеді, ол деректерді жоғары
жылдамдықпен беру үшін Қазақстанның іріқалаларын желімен байланыстырады. Компанияның ауқымды инфрақұрылымы 87 мың

22
23

84

2023 жыл Қазақтелеком үшін өнімді жәнеоқиғаларға толы болды. Атап айтқанда,Қазақтелеком 5G желісін өрістету жәнеӘзірбайжан-Қазақстан (бұдан әрі — Транс­каспий ТОБЖ) бағыты бойынша Каспий
теңізінің түбінде талшықты-оптикалық
желі салу сияқты стратегиялық тұрғыдан маңызды жобаларды іске асыруға
белсенді кірісті.

2022

2023

Тіркелген желілер саны, мың желі2 651,5

2 510,5Тіркелген КЖК абоненттерінің саны, мың порт1 863,2

1 889,3Ақылы теледидар, мың абонент

930,7

1 049,2

14 548,914 471,5

634,5

687,8

Өндірістік көрсеткіштер:Мобильді абоненттер, мың абонент
Қаржылық көрсеткіштер22, млрд теңге:Төленген дивидендтер23Таза қарыз24

460

517

Түсім

180,7

161,3

Таза пайда

128,8

104,4

Операциялық шығындар

285,3

297,9

Операциялық пайда

39,5

33,4

EBITDA

32,1

291,3

108,4

107,9

Атмосфераға шығарындылар, тонна

294,01

228,57

Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, тонна

41,69553,49

Төленген салықтардың көлемі
Тұрақты даму принципі

Жазатайым оқиғалар

2

4Жазатайым оқиғалардағы өлім-02022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген.
2020 және 2021 жылдардың қорытындысы бойынша есептелген дивидендтер тиісінше 2021 және 2022 жылдары төленді.

85Инфрақұрылымға
инвестициялар

Мобильді бизнес

Соңғы жылдары Қазақтелеком ұзақ мерзімді
активтерге жыл сайын 100 млрд теңгеден
астам инвестиция салады. 2022 жылытелеком-­оператор Қазақстанның телеком-инфрақұрылымын дамытуға 121,5 млрдтеңге салды, бұл бүкіл ел бойынша «Ақпарат
және байланыс» секторындағы негізгі капиталға инвестициялардың жалпы көлемінің
шамамен 70%-ын құрады.

Қазақтелеком компаниялар тобына
«Кселл» АҚ (Kcell, Activ) және «Мобайл
телеком-Сервис» ЖШС (Tele2 және Altel)жетекші мобильді операторлары кіреді.

2023 жылдың 9 айында күрделі шығындардың айтарлықтай өсуі 342 млрд теңгені
немесе түсімнің 68%-н құрады. Бұл сомаға
консорциум құрамында ұялы байланыс
операторларын іске асыру — 5G жобасы
және бюджетке төленген 156 млрд теңге мөлшерінде 5G жиілігінің өзінің елеулі
құны айтарлықтай әсер етеді. Тиісінше,жиілік құнын есепке алмағанда, Қазақтелекомның күрделі шығындары 186 млрд теңгені
құрайды, бұл шоғырландырылған кірістердің
37%-ын құрайды.

Соңғы 20 жылда Қазақстандағы еңзаманауи, технологиялық дамыған жәнеауқымды ұялы байланыс желілерінің бірін
салуға мүмкіндік туды. Компаниялар
2G/3G/4G ұялы байланыс қызметтерін
(LTE/LTE Advanced), қысқа хабарламаларды жіберуді, мультимедиялық хабарламалармен алмасу, мобильді мазмұнға қолжеткізу сияқты қосымша қызметтерді (VAS),
сондай-ақ Интернет желісіне кіруді қоса,деректерді беру қызметтерін ұсынады.

2022 жылғы желтоқсанда «Кселл» АҚ және«Мобайл телеком-Сервис» ЖШС Консорциумы Қазақстан Республикасында 5G/IMTбесінші буынының ұялы байланысын енгізу мен дамытуға жиілік жолақтарын бөлубойынша аукционда жеңімпаз деп танылды.
Консорциум лицензиялық міндеттемелер
шарттарына сәйкес 2023 жыл ішінде Астана, Алматы және Шымкент қалаларында
782 5G базалық станция орнатуға тиіс болды. 2023 жылдың қорытындысы бойынша
операторлар республика бойынша 20 қаладағы (Астана, Алматы, Шымкент, Ақтау,Атырау, Қарағанды, Көкшетау, Қостанай,Қызылорда, Өскемен, Павлодар, Петропавл,Семей, Тараз, Түркістан, Орал, Жезқазған
Ақтөбе) шежірені ескере отырып, 1 157-денастам 5G базалық станциясын орнатқан,Қонаев және Талдықорған).

Таза қарыз шоғырландырылған қаржылық есептілік деректеріне сәйкес есептеледі, мұнда: қарыз-қарыздар және жалдау бойынша міндеттемелер, ақша қаражаты-ақша қаражаттары және олардың баламалары + амортизацияланған құны бойынша бағаланатын қысқа мерзімді қаржы активтері. Алдын ала аудиттелмеген қаржылық есептілік деректеріне сәйкес 2022 жылдың қорытындылары бойынша ақпарат және 2022 жылға шоғырландырылған аудиттелген қаржылық есептілікті дайындағаннан кейін түзетілуі мүмкін.

24«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Бизнес портфелі

Қазақтелекомның қызмет­тері байланыс қызметтері­нің бөлшек және көтерме
нарықтарында ұсынылған.
Көтерме сауда нарығында
Компания қолданыстағы
заңнаманың нормаларын
және өзара тиімді серіктес­тік қағидаттарын қатаң
сақтай отырып, оператор­лық сегментте қызмет
көрсетеді.

44

2024 жылы Дивизион

бағаналы

жаңа гермозонаны ұйымдастыруды
аяқтауға ниетті

300Астана қаласында

Жылдық есеп / 2023бағанаға

арналған жаңа Tier III деңгейлі
деректер орталығының құрылысы
жоспарланудаЖыл бойы құрылымдық
бөлімшелердің жұмысын
оңтайландыру және процестерді автоматтандыру арқасында қойылған міндеттер
толығымен орындалды.

Бір жыл ішінде қанағаттанбаған
клиенттердің үлесі 18%-данКомпания бәсекелестік артықшылық факторларын сақтауға және дамытуға — операторлар желілерін қосу және трафиктің
барлық түрлерін өткізу үшін қажетті желілік
ресурстардың, операторлар мен олардың
абоненттеріне сапалы және сенімді сервисті
қамтамасыз ететін үлкен өткізу қабілетібар жаңа цифрлық жабдықта құрылған
телекоммуникациялардың тармақталған
желісінің болуына ұмтылады. Операторлық
қызметтерге мыналар кіреді: телекоммуникация желілерін қосу және желіаралық,жергілікті, қалааралық және халықаралық
трафикті өткізу, Интернет желісіне қолжеткізу, байланыстың магистральдық арналарын жалға беру, кабельдік кәріз бойынша
желілерді төсеу үшін қосымша қызметтер,биллинг қызметтері, Қазақтелекомның
тактілік желілік синхрондау (ТЖС) жүйесіне
қосылу, ТЖС — қызметтерін желіге қосу.
Компания транзиттік әлеуетті дамытуға
және Қазақстан арқылы транзиттік телекоммуникациялық ағындарды ұлғайтуғакөп көңіл бөледі, өйткені ол Қытаймен,Ресеймен, Еуропамен және Орталық Азияреспубликаларымен байланысты қамтамасыз ете отырып, барлық шекара маңыучаскелерін қосатын магистральдық
талшықты-оптикалық байланыс желілерінің
желісіне ие. Қазақтелеком қызметтердің
сапасын жақсарту, ұлттық және жаһандық желілік қауіпсіздікті нығайту үшіншетелде өзінің халықаралық қатысуы менинфрақұрылымын арттыруды жалғастыруда. Қазақтелеком Еуропа мен Азиядағы
Facebook, Amazon, Apple, Microsoft, Googleсияқты ірі интернет-компаниялармен
тікелей байланыстарды ұйымдастыруды
аяқтады және қазір олармен транзиттік
жүйелерсіз тікелей трафик алмасуда.
Қазақтелеком байланыс қызметтерінің
бөлшек сауда нарығында соңғы тұтынушылар — жеке (В2С) және заңды тұлғалар
(В2В, B2G) үшін телекоммуникациялық
қызметтер көрсетеді.
Көрсетілетін қызметтердің сапасын арттыру мақсатында Қазақтелеком ескіргенADSL мыс технологияларынан заманауи
талшықты-оптикалық желілерге көшіру
есебінен өз инфрақұрылымын жаңғырту
жөніндегі ауқымды жобаны жалғастыруда.
Компанияның АТ-инфрақұрылымын
жаңғырту және жақсарту жөніндегі жобашеңберінде жаңа жоғары өнімді серверлік
және желілік жабдық орнатылып, пайдалануға берілді, корпоративтік желі ядросы

жаңғыртылды және өңірлердегі желі сегменттерін жаңарту жөніндегі үлкен бағдарлама басталды. Бұдан басқа, 2023 жылыАлматының модульдік дата-орталығында
сыйымдылығы 84 бағаналы екі жаңа модульді ұйымдастыру аяқталды — компания
желісіндегі ең жаңа деректер орталығы, ал
2024 жылы дивизион 44 бағаналы жәнеАқкөл дата-орталығында жаңа гермозонаны ұйымдастыруды аяқтауға ниетті.
Сондай-ақ, Астана қаласында 300 бағанаға
арналған жаңа Tier III деңгейлі деректер орталығының құрылысы жоспарлануда, ондақазіргі уақытта сұраныс экспоненциалды
түрде өсуде.
Қазақтелеком мен қазақстандық медиа компания арасында Salem social Media бейне
контентін құру және ілгерілету жөніндегіқол қойылған меморандум шеңберінде
танымал TV+ Қазақтелеком платформасы
отандық өндірістің жаңа эксклюзивті серияларымен толықтырылуда. Сервис пайдаланушылары Черный двор», «МСБ», «Qarga»и «Шеше» эксклюзивті картиналарының
драматургиясы мен режиссерлік жұмысын
жоғары бағалады.
Бұлтты технологияларды дамыту жәнеCloud-шешімдер мен өнімдер желісін кеңейту мақсатында Қазақтелеком BTS Digitalкомпаниясының AITU цифрлық экожүйесіне
кіретін «Ақылды Қалалар» ЖШС-мен ынтымақтастық туралы шарт жасасты. Алғашқы
бірнеше бірлескен бұлтты сервистерді
Қазақтелеком бизнеске арналған порталда
ұсынған ismet.kz.
Қазақстан үшін телекоммуникациялық
қауіпсіздікке, ақпараттық егемендікке
және транзиттік қуаттарды ұлғайту, сондай-ақ оларды әртараптандыру жолымен
транзиттік әлеуетті арттыруға бағытталған Транскаспий талшықты-оптикалық
байланыс желісінің (ТОБЖ) стратегиялық маңызды жобасын іске асыру мақсатында 2023 жылғы қаңтарда Қазақтелеком
және AzerTelecom Каспий түбі бойынша
ТОБЖ төсеу жөніндегі жоба шеңберінде
ынтымақтастық шарттары туралы келісім
жасасты теңіздер. Келісім стратегиялық
әріптестіктің негізгі құжаты болып табылады және бұрын қол қойылған меморандум
шеңберінде екі компанияның ынтымақтастығының негізгі шарттарын айқындайды.
Сондай-ақ, 2023 жылғы маусымда Тараптар
Каспий теңізінің түбінде Транскаспий ТОБЖсалу және пайдалану үшін бірлескен кәсіпорын құру туралы акционерлердің келісімінеқол қойды.

4%Байланыс
ақпараттары

-ғадейін төмендеді
Тұтынушыға жақынырақ

2023 жылдың басында Қазақтелеком
басшылығы клиенттермен жұмыс істейтін өзбөлімшелері үшін үш негізгі сервистік мақсат
қойды: 24 сағат ішінде қызметтерді қосуға
өтінімдердің 90%-ын орындау, 12 сағат
ішінде өтінімдердің 95%-ын жою және бірінші
өтініштен абоненттер сұрауларының 90%- ыншешу. Тапсырмалар қойылған кезде бұл көрсеткіштердің орындалу деңгейі 80%-дан аспады. Жыл бойы құрылымдық бөлімшелердің
жұмысын оңтайландыру және процестерді
автоматтандыру арқасында қойылған міндеттер толығымен орындалды.
2023 жылдың қараша айының соңына қарай
қызметтерді қосуға өтінімдердің 89,2%-ы
24 сағат ішінде өңделді, зақымданулардың
94,5%-ы 12 сағат ішінде жойылды жәнеабоненттердің барлық сұрауларының
96%-ы бірінші өтініштен бастап шешілді. Бұлклиенттердің Компанияға деген көзқарасынаоң әсер етті: бір жыл ішінде қанағаттанбаған
клиенттердің (детракторлардың) үлесі
18%-дан 4%-ға дейін төмендеді. Сонымен
қатар, ­қызметкерлердің сервиске деген
қызығушылығы артып, 1500-ден астам қызметкер жоғары көрсеткіштерге қол жеткізгені
үшін қосымша төлемдер алды.
2024 жылы Компания жинақталған тәжірибеге
сүйене отырып, қызметтер мен өнімдердің
сапасы бойынша жұмысты жалғастыруға
ниетті. Бұл бағытта «Тазарту» және «Цунами»жобалары сәтті жүзеге асырылуда. «Тазарту»жобасы қалалық абоненттерді мыс желілерінен талшықты-оптикалық желілерге біртіндеп
ауыстыруға бағытталған, бұл деректерді
берудің жоғары жылдамдығы мен сенімділігін
қамтамасыз етеді. «Цунами» жобасы абоненттерде ескірген жабдықты (ONT модемдерін)жаңартуды көздейді. 2023 жылы бағдарламалар он мыңдаған абоненттерді қамтыды.

Егер «Тазарту» бағдарламасы туралы айтатын болсақ, өткен жылдан бастап 160 мыңнан
астам клиент оптикаға ауыстырылды, алболашақта Қазақстан бойынша 54 мыңкилометрге жуық мыс желілерін ауыстыру
жоспарлануда. Бұл қызметтердің сапасын
едәуір арттырады, өйткені абоненттердің
шағымдарының көпшілігі ескірген мысжелілерін қолданумен байланысты.
Қазақтелекомда клиенттердің мыстан
оптикаға көшуіне, әсіресе жеке тұлғалармен жұмыс істеу сегментіндегі (93%) жәнебизнес-құрылымдарға қызмет көрсету
сегментіндегі (95%) шағымдардың көпшілігі
интернеттің төмен жылдамдығымен жәнесапасыздығымен байланысты екенін ескерсек,байыпты көңіл бөлінген. Компания сонымен
қатар басқа нарықтық құрылымдардың
тәжірибесін қолдана отырып, қызмет көрсету
тетіктерін жетілдіруді жалғастырады.

Әлеуметтік серіктестік

2023 жылғы маусымда
Қазақтелеком басшылығы мен салалық
кәсіподақ еліміздің ірібайланыс операторы меноның қызметкерлері арасындағы ұжымдық шартты
одан әрі жетілдіруге бағытталған қосымша келісімгеқол қойды.

Компанияның барлық әлеуметтік жеңілдіктер пакетін сақтай отырып, лауазымдық жалақының ең төменгі деңгейлерін арттыруды
қоса алғанда, жұмысшылардың пайдасына
Сиқырлы келісімге айтарлықтай өзгерістер
енгізілгенін атап өту маңызды.
Бүгінгі таңда кәсіподақта телеком-оператордың 19 мыңнан астам қызметкері
бар. Олар үшін жаңартылған ұжымдық
шартта негізгі жеңілдіктердің 20-данастам түрі көзделген. Осының арқасында
2023 жылдың бірінші жартыжылдығында
ерікті медициналық сақтандыруды, спорттық-мерекелік іс-шараларды, сондай-ақсанаторий-курорттық емдеу мен балалар лагерлерін қоса алғанда, әлеуметтік
төлемдер мен жеңілдіктер сомасы шамамен
7 млрд теңгені құрады.
Ұжымдық шартты өзектендіру және оғанбір жыл ішінде қабылданған толықтырулар
қызметкерлердің әлеуметтік қорғалуын күшейтіп, жұмыс беруші мен кәсіподақтардың
өзара іс-қимылының тиімділігін арттырды.

Компанияда сондай-ақ «Демеу» жұмыс­керлерді әлеуметтік қолдау бағдарламасы
жұмыс істейді, оның шеңберінде көп балалы
отбасыларға, ерекше балаларды тәрбиелеп
отырған отбасыларға көмек көрсетіледі,пайызсыз нысаналы қарыздарға, жұмыскерлердің әл-ауқаты мен денсаулығын нығайту
үшін іс-шараларға қаражат бөлінеді. 2023жылы бағдарлама «толық емес отбасы»санатымен және жақын туыстарына күтім
жасау кезінде материалдық көмек көрсетумен
толықтырылды. Бір жыл ішінде бағдарламаны 1800-ден астам қызметкер пайдаланды,294 млн теңгеге әлеуметтік қолдау көрсетілді.
2022 жылдың соңында салауатты еңбек
қатынастарын сақтау, ir-скринингтер арқылы
еңбек жағдайларын бақылау, еңбек жанжалдарын шешу және ішкі коммуникациялардың
сапасын арттыру мақсатында IR секторы
құрылды. 2023 жылдың бірінші жартыжылдығында жаңа бөлімше еңбек жағдайларына
ir скрининг жүргізу үшін компанияның барлық
объектілері мен ғимараттарының базасын
құру бойынша жұмыс жүргізді, ол қазірдің
өзінде үй-жайлардың жартысынан астамында
өткізілді.

8687«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

HSEЕліміздің ең ірі телеком-операторы Компанияның Health & Safety (еңбек қауіпсіздігі
және еңбекті қорғау) сегментіндегі бірінші
отырысында ұсынылған еңбек қауіпсіздігі менеңбекті қорғау жөніндегі шаралар пакетін
әзірледі. Қазақтелекомда әрбір қызметкер мен басшы жұмыс күнінің соңында үйіне
аман-есен оралуы үшін нөлдік жарақаттануғақол жеткізу жөніндегі бағдарламаның маңыздылығын түсінуі тиіс екендігіне сенімді.
Естеріңізге сала кетейік, 2022 жылдың маусым айында Қазақтелеком «Самұрық-Қазына» АҚ-ның басшылары Health & Safetyсаласындағы жеке міндеттемелерге қолқойған 13 ірі компаниясының бірі болды.
Осы құжат шеңберінде топ-менеджерлер
қауіпсіздік құндылықтарына адалдығын
жеке үлгі ретінде көрсетуге, еңбекті қорғау
саласында озық тәжірибелерді енгізуге жәнеөз қызметкерлерінің қауіпсіз жұмыс істеуі
үшін жағдай жасауға міндеттенді. Осы жұмыс
аясында еліміздің ең ірі телеком-операторы
2023 жылы өндірістік қауіпсіздік және еңбекті қорғау жөніндегі алғашқы кеңесті өткізді,ол енді жыл сайын өткізілетін болады.
Бұдан басқа, Қазақтелекомның барлық
өндірістік және өңірлік құрылымдарында
өндірістің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге

Парниктік газдардың жалпы
шығарындыларын 2032 жылға дейін

және жұмыс орындарының жай-күйіне тоқсан
сайын аудит жүргізілетін болады. Neboshжәне IOSH сияқты халықаралық стандарттар
бойынша қауіпсіз еңбекті ұйымдастырудың
әртүрлі деңгейдегі басшыларын оқыту басталады. Компания ішінде төтенше жағдайларда
іс-қимылдарды пысықтау үшін оқу-жаттығу
іс-шаралары, сондай-ақ жеке көлікті жүйелі
түрде басқаратын барлық жұмыскерлерге,соның ішінде штаттық жүргізушілерге қауіпсіз
көлік жүргізуге үйрету жүргізілуде.
2023 жылы Қазақтелеком «Самұрық-­Қазына» АҚ портфельдік компаниялары қыз­меткерлерінің балалары үшін қауіпсіздік пенқоршаған ортаны қорғауға бағытталған оқыту
кездесуін өткізді. Ойын түрінде балалар менжасөспірімдер қауіптен қалай аулақ болукеректігі, жол қозғалысы ережелерін сақтау
неліктен маңызды және табиғатты неге сақтау
керектігі туралы негізгі ақпаратты алды.
Қазақтелеком ұсынған Play| Learn| Be Safe екісессияға бөлінген алты тақырыпты қамтиды.
Біріншісі — 7-12 жастағы балаларға арналған
«Жеке қауіпсіздік», екіншісі — 12-16 жастағы
жасөспірімдерге арналған «Жол қозғалысы
қауіпсіздігі». Әр сессия аясында балалар теорияны үйренеді, содан кейін білімін тәжірибеде бекітеді. Қауіпсіздік сабақтарында балалар

өмір мен денсаулық қауіпсіздігін қамтамасыз
ететін негізгі қызметтердің қалай жұмыс
істейтінін ішкі жағынан білу үшін полицей мендәрігерлерге айналуы мүмкін.
2023 жылы Play | Learn | Be Safe жобасы
аясында түрлі қалаларда 334 бала оқытылды,оның ішінде «Самұрық-Қазына» АҚ портфельдік компаниялары қызметкерлерінің 100баласы. Қазіргі уақытта Қазақтелеком ішінде
Қазақстанның 18 қаласында Компания қызметкерлер қатарынан 29 жаттықтырушыны
қатыстырып қызметкерлерінің 500 баласын
оқыту жоспарымен жұмыс жүргізілуде.
Қауіпсіз еңбек академиясы аясында 1 759
қызметкер Learning Telecom платформасында
еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау бойынша қашықтықтан курстардан өтті, ал 11 887
қызметкер ЕҚжЕҚ офлайн курстарынан
өтті. Жыл бойы 2254 бұқаралық кәсіптер
қызметкерлеріне жарақаттанудың алдыналу және ден қою бойынша бірқатар оқыту
іс-шаралары, штаттық және қоса ақарушы
жүргізушілерді қоса алғанда, 1522 жүргізушіге арналған «Қауіпсіз жүргізу» курсы,сондай-ақ 796 орта буын басшыларына
арналған «Қауіпсіз жұмыс ортасы» іс-шарасы
өткізілді. Еңбек қауіпсіздігі мәдениеті 6 997
тыңдаушының назарын аударды.

Жылдық есеп / 2023Тұрақты даму2023 жылдың желтоқсанында Қазақтелеком
алғаш рет S&P Global ESG
score тәуелсіз рейтингтік
агенттігінен баға алды.
Бұл жетістік 2023 жылғы
14 ақпанда Қазақтелеком
Директорлар кеңесі бекіткен
ESG-практикаларды дамыту
жөніндегі Жол картасының
іс-шараларын орындау
бойынша үлкен командалық жұмыстың арқасында мүмкін болды.

Жол картасына экологиялық, әлеуметтік және басқару аспектілерін қамтитын 109 іс-шара енгізілді. Осы жұмыс
аясында 2023 жыл ішінде Қазақтелеком
Директорлар кеңесі келесі құжаттарды
қабылдады:◆◆ Адам құқықтары саласындағы саясат;◆◆ Тең мүмкіндіктер, инклюзивтілік жәнеәртүрлілік саясаты;◆◆ Жергілікті қауымдастықтармен өзара
әрекеттесу жөніндегі саясат;◆◆ Өзектендірілген экологиялық саясат;◆◆ Тұрақты дамудың өзектендірілген саясаты;◆◆ Ақпараттық қауіпсіздіктің өзектендірілген
саясаты;◆◆ Дербес деректерді қорғау саясаты;◆◆ Биоәртүрлілікті басқару және сақтау
жөніндегі нұсқаулық;◆◆ Жер ресурстарын мониторингілеу, есепберу және қалпына келтіру жөніндегі
нұсқаулық.
Внедрение принципов ESG стало ключевым
ESG қағидаттарын енгізу Қазақтелекомның
2032 жылға дейінгі даму стратегиясының

негізгі бағыты болды. Компания тұрақты
дамуға ерекше назар аударады және ESG
факторларын өз қызметіне біріктіру бойынша
белсенді жұмысты жалғастырады. Бірінші
ұзақ мерзімді басымдық ретінде Компанияөз жұмыскерлері мен адами капиталдың
үздіксіз, инклюзивті және теңгерімделген
дамуын атап көрсетеді. Екінші ұзақ мерзімді
басымдық — Компанияның ұзақ мерзімді инвестициялық тартымдылығын арттыру үшін2030 жылға қарай ESG рейтингі бойынша халықаралық сала көшбасшыларының қатарына
кіруге ұмтылу.
Қазақтелеком өз клиенттерінің деректерін
барынша қорғауды қамтамасыз ететін жәнекиберқауіптерге тиімді қарсы тұратын технологиялар мен шешімдерді енгізуге бағдарланатын болады. Төмен көміртекті дамуға
көшу Компания үшін стратегиялық басымдық
болып табылады. 2022 жылдың желтоқсанында 2032 жылға дейін Төмен көміртекті
дамыту бағдарламасы қабылданды.
Жоғары технологиялық цифрлық жәнетелекоммуникациялық холдинг бола отырып,

13%

-ға

2023 жылы Басқармадағы
әйелдердің үлесі

30%Компания тұрақты дамуға
ерекше назар аударады жәнеESG факторларын өз қызметіне біріктіру бойынша белсенді жұмысты жалғастырады.

-ғатөмендету жоспарланған

дейін ұлғайтылады

Қазақтелеком ұлттық экономиканың басқа
салалары мен секторларын көміртексіздендіруді ынталандыра отырып, Қазақстан
Республикасының төмен көміртекті дамуына
елеулі үлес қосады. Ұзақ мерзімді мақсат
ретінде Компания 2060 жылға қарай көміртегі бейтараптығына қол жеткізуді Қазақстан
Республикасы Президенті ұлттық экономиканы көміртексіздендіру жөнінде қойған міндетіне сәйкес жайғастырады.

◆◆ бойынша елдің міндеттемелерін орындау
шеңберінде парниктік газдардың жалпы
шығарындыларын 2032 жылға дейін
13%-ға төмендету жоспарланған. Бұған
желілік функцияларды виртуалдандыру, FTTx технологияларына қол жеткізу
желілерін көшіру, телекоммуникациялық,компьютерлік және қосалқы жабдықтарды, сондай-ақ бағдарламалық жасақтаманы меншікті энергияны тұтынудың
жақсартылған көрсеткіштерімен тиімдірек
ауыстыру арқылы қол жеткізіледі;◆◆ пайдаланылатын жабдықтың энергия
тиімділігін басқаруда озық тәжірибелерді
енгізу;Көміртегі ізін азайтуға және энергия тиімділігін арттыруға ықпал ететін жобалар мен жаңатехнологияларды ілгерілету арқылы Париж
келісімі:Байланыс
ақпараттары

◆◆ клиенттердің парниктік газдар шығарындыларын қысқартуына және тұтастай
Қазақстан Республикасының экономикасына ықпал етуге мүмкіндік беретін IoTдамытуды қоса алғанда, цифрлық жәнетелекоммуникациялық қызметтер менөнімдердің кең спектрін әзірлеу жәнеілгерілету.
2023 жылы Басқарма құрамындағы әйелдердің үлесі 30%-ға дейін ұлғайды. Басқарманың алты мүшесінің екеуі әйелдер.

2024 жылға арналған
жоспарлар

2024 жылы Қазақтелеком 5G желісін өрістету және Транскаспий ТОБЖ құрылысы
сияқты стратегиялық және ұлттық маңызыбар жобаларды іске асыруды жалғастырады. Бұған дейін, 2023 жылдың соңында ЕлПрезиденті Қазақтелекомға 2025 жылдың
соңына қарай 5G желісін жедел енгізу мүмкіндігін зерделеуді тапсырған болатын.
Бұған жауап ретінде Компания ағымдағы
жылы 2,7 мыңнан астам және келесі жылы3,2 мыңға жуық станцияны өрістетуді
көздейтін 7 мыңнан астам базалық станция
салу жоспарын әзірледі. Қазіргі уақытта
Компания облыс орталықтарында 1000-ғажуық базалық станцияларды орналастыра
отырып, өнеркәсіптік пайдалануға 5G технологиясын енгізген ТМД-дағы бірінші жәнежалғыз компания болып табылады.
Транскаспий ТОБЖ-ға келетін болсақ,өткен жылы «Azertelecom Int.» компаниясымен бірлесін паритеттік негізде жобаныіс жүзінде жүзеге асыру үшін Caspinet B.V.
кәсіпорны құрылды. Компания бұл желінің
құрылысы Қазақстанның телекоммуникациялық қауіпсіздігі мен ақпараттық егемендігін
арттырады, Еуропа мен Азия арасындағы
байланыстың транзиттік қуатын арттырады
және интернет-трафик алмасудың халықаралық нүктелеріне қосылуды әртараптандырады деп есептейді. Транскаспий ТОБЖжобасы шеңберінде 2024 жылы Компанияоны салу бойынша қажетті іс-шараларды іскеасыруды жалғастырады.

88Бұдан басқа, 2024 жылы Қазақтелеком
60 мыңнан астам абонентті ескірген мысжелілерінен қазіргі заманғы оптикалық
желілерге ауыстыруды жоспарлап отыр, ал
50 мың клиентке модемдерді жетілдірілген
техникалық сипаттамалары бар жабдыққа
ауыстыратын болады. Телеком-оператор
сондай-ақ өзінің инфрақұрылымдық мүмкіндіктерін едәуір ұлғайтуға және әртүрлі
байланыс технологияларын пайдалана отырып, ауылдар мен аудандарды, оның ішінде
шалғай аудандарды белсенді интернеттендіруді жалғастыруға ниетті.
2024 жылға арналған қосымша жоспарларға мыналар кіреді:◆◆ 2025 жылдың соңына қарай 5G желісін
жедел енгізу.
◆◆ 63 мың абонентті заманауи оптикалық
байланыс желілеріне аудару.
◆◆ 50 мың тұтынушы үшін модемдерді жақсартылған техникалық сипаттамаларыбар жабдыққа ауыстыру.
◆◆ 169 014 үй шаруашылығы үшін интернетке кең жолақты қолжетімділікті қамтамасыз ететін Қазақстан Республикасының
барлық ірі қалаларында оптикалық
желілерді салу және кеңейту.
◆◆ Ауылдық елді мекендерге қайта бөлінетін
ескірген станциялық жабдықты ауыстыра
отырып, Алматы және Қарағанды қалаларында GPON желісін жаңғырту.

◆◆ АТ-инфрақұрылымын жаңғыртудың
үшінші кезеңін іске асыру, Астанада TIER
III деңгейіндегі жаңа деректер орталығын
салу, SAP ERP жүйесін S/4 HANA жүйесіне көшіру, АТ-қызметтер менеджменті
жүйесін жетілдіру және бизнес-процестердің реинжинирингі.
◆◆ ESG стратегиясын әзірлеу және бекіту.
◆◆ Климаттық тәуекелдер мен мүмкіндіктерді сәйкестендіру.
◆◆ «Энергоменеджмент жүйелері» ИСО
50001 бойынша сертификаттық аудиттенөту.
◆◆ Ластаушы заттарды тікелей өлшеу жүйе­сін енгізу.
◆◆ Кәсіпкерлердің өзара іс-қимылын орталықтандыратын бизнес-мәмілелер үшінжаңа платформаны іске қосу.
◆◆ Ismet Docs — ақпарат алмасу тиімділігін
арттыру және өнімдірек жұмыс ортасын
құру үшін электрондық құжат айналымы
жүйесін іске қосу.

89«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Пошталық-логистикалық, қаржылық және цифрлық қызметтер

«Қазпошта» АҚ (бұдан әрі —Қазпошта) қазақстандық
пошта желісінің операторы ретінде Қазақстанның
жалпымемлекеттік инфрақұрылымының базалық
элементі және мемлекеттіңаса маңызды әлеуметтік
активі болып табылады.

Бұл «Самұрық-Қазына» АҚ-ның толық мемлекеттің қатысуымен зейнетақы, жәрдемақы
және мерзімді баспасөз басылымдарын
жеткізуге әлеуметтік жауапты жалғыз еншілес
кәсіпорны.
Қазпошта Қазақстандағы логистика,қаржылық қызметтер және цифрлық қайта
құру саласындағы негізгі ойыншы болып қалабереді. 2023 жылы Қазпошта өзінің 20232033 жылдарға арналған Даму стратегиясы
шеңберінде пошталық секторда және сабақтас
салаларда өзінің көшбасшылық позициясын
нығайту үшін қызметті әртараптандыруға
және сенімді серіктестіктерді, оның ішінде мемлекеттік-жекеменшік серіктестіктерді
құруға назар аудара отырып, стратегиялық
бастамаларды іске асыруды жалғастырды.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Көрсеткіш

2022

2023

Өндірістік көрсеткіштер:Пошталық жөнелтілімдердің саны, мың бірл.

114 663

106 964Қаржы қызметтерінің көлемі, млн теңге

994 618

1 159 737Агенттік қызметтердің көлемі, млн теңге

28 67727 00750 212,955 477,2

Қаржылық көрсеткіштер25, млн теңге:ТүсімТаза пайда

(-) 12 453,7

2 413,8Шығындар

(-) 72 290,7(-) 80 999,4Операциялық пайда

(-) 14 132,2

1 907,2

7 000

7 000

4,4

5,3

Атмосфераға шығарындылар, мың тонна

0,590

0,565

Кәдеге жаратылған қалдықтардың көлемі, мың тонна

5,36

5,47

Таза қарыз

Қазпоштада

18 000жуық адам еңбек етеді

Төленген салықтардың көлемі, млрд теңге
Тұрақты даму принципі

Жазатайым оқиғалар

3

3Жазатайым оқиғалардағы өлім00Қазпоштада 18 мыңға жуық адам еңбек етеді.
Кәсіпорын әрдайым қолайлы қаржылық
кезеңдерді бастан кешірмесе де, соңғы
10 жылда қысқарту мәселесі бір рет текөтерілген жоқ. Қазпошта ұйымшыл командасы қаржылық жағдайды сауықтыруға
бағытталған жаңа жобалар мен бастамаларды іске қосу жөніндегі іс-шаралар кешенінде
көрсетілген даму стратегиясын дәйекті
түрде іске асыруда.

Жылдық есеп / 2023

2023 жылға дейінгі кезеңге арналған
Қазпошта Даму стратегиясы қызметтер
сапасын арттыру және нарықты қамтуды
кеңейту үшін технологиялар мен инновация­ларды пайдалануды көздейді. Компания
Қазақстан мен оның халқының өзгермелі
қажеттіліктеріне жауап беретін динамикалық, заманауи пошталық және логистикалық
оператор болып қайта құруды жалғастыруға
ниетті. Қазпошта командасы логистика
процестерін автоматтандыру, курьерлік
өнімдерді реинжинирингтеу және курьерлер үшін еңбекақы төлеуді енгізу бойынша
белсенді жұмыс істеуде.

25

В2023 жылы Қазпошта клиенттердің өсіпкеле жатқан қажеттіліктерін қанағаттандыруға бағытталған цифрлық және мобильді
сервистердің мүмкіндіктерін кеңейтуге
стратегиялық тұрғыдан көңіл бөлді.
Осы фокустың нәтижелерінің бірі қазақстандық тұтынушыларға халықаралық сауда
алаңдарында, атап айтқанда АҚШ пен Еуропада тауарларды аса күш жұмсамай сатып
алуға мүмкіндік беретін маңызды бастама —Qazpost Keruen сервисін іске қосу болды.
Цифрлық қызметтерді кеңейту, атап айтқанда Qazpost Keruen енгізу Қазпоштаның
цифрлық трансформацияға деген ұмтылысын көрсетеді. Халықаралық тауарларғақол жеткізуді жеңілдете отырып жәнелогистиканы жеңілдете отырып, Қазпошта
клиенттердің ағымдағы қажеттіліктерін
қанағаттандырып қана қоймай, өзін өңірдегі
жаһандық электрондық коммерция логистикасы саласындағы көшбасшы ретінде стратегиялық тұрғыдан жайғастырады. Мұндай
тәсіл цифрлық қатысуды кеңейтуге және2022 жылғы қаржылық көрсеткіштер Компанияның 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептілігіне сәйкес көрсетілген

90өсуді қамтамасыз ету үшін пайдаланушы
тәжірибесін жақсартуға және тұтынушылардың адалдығына бағытталған саланың кеңүрдістеріне сәйкес келеді.
Компанияның әлеуметтік жауапкершілігі едәуір зор — Қазпошта қызметкерлері
80 жастан асқан адамдарға, мүмкіндігі
шектеулі жандарға, ардагерлерге зейне­тақы мен жәрдемақы жеткізеді. 24/7
­режимінде мерзімді баспа басылымдары еңшалғай елді мекендерге жеткізіледі.
2023 жылы Қазпошта ҚР Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігімен, сондай-ақ «Азаматтарға арналған
Үкімет»Ұлттық басқарушы холдингімен ынтымақтаса отырып, өз қызметінің әлеуметтік маңыздылығын едәуір арттырды. Осысеріктестіктің арқасында Қазпошта Алматы,Жетісу, Павлодар, Атырау, Қызылорда жәнеАқмола облыстарындағы 200 ауылдық
пошта байланысы бөлімшелері арқылы
бірқатар маңызды мемлекеттік қызметтерді
көрсете бастады.
Қазіргі уақытта бұл аудандардың тұрғындары жергілікті пошта бөлімшелерінде 27 түрлі
қызметке қол жеткізе алады. Олардың ішінде — мүгедектердің арнайы қызметтерді алуыүшін жәрдемақылардың, құжаттардың кейбір
түрлерін ресімдеу, тұрғылықты жері бойынша
тіркеу, мұрағаттық анықтамаларды немесе мұрағаттық құжаттардың көшірмелерін

алу. Бұл жобаны жүзеге асыру ауыл тұрғындарына маңызды қызметтерді алып қана қоймай, уақыт пен ақшаны үнемдеуге мүмкіндік
берді, өйткені олар енді қала орталықтарына
барудың қажеті жоқ. Жобаны іске асыру үшінҚазпошта ұйымдастырушылық және интеграциялық процестерді жүргізді, оның ішінде
ауылдық филиалдардың операторларын
орталықтандырылған инфокоммуникациялық
жүйемен жұмыс істеуге үйретті.
Бүгінгі таңда Қазпошта кредиттеуді
қоспағанда, қаржылық қызметтердің іс жүзінде бүкіл спектрін ұсынады. Табыстылықтың
негізгі құрамдас бөліктері болып табылатын
кредиттеуге және депозиттерді жүргізуге
лицензиясы бар банктер тарапынан бәсекелестікке қарамастан, Қазпошта бұл қызметтерді
серіктес банктердің агенті ретінде көрсетеді.
Алайда, Қазпошта қызметінің негізгі бағыты
пошталық-логистикалық қызметтер болып
қала береді, олар, өкінішке қарай, кредиттік-қаржылық қызмет сияқты пайда
әкелмейді.
Бүгінгі таңда ел халқының 41%-ы — ауылтұрғындары үшін — Қазпошта бірқатар
қызметтерді алудың жалғыз орны болып
табылады: пошталық, қаржылық жәнеагенттік қызметтер, соның ішінде теміржол
және әуе билеттерін сату, сондай-ақ тұтынушылық кредиттеу. Пошташылар мемлекетпен тұрғындар арасында, әсіресе ауылдық
жерлерде байланыстырушы буын болып қалабереді.

2023 жылы Қазпошта ҚРЦифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш
өнеркәсібі министрлігімен,сондай-ақ «Азаматтарға
арналған Үкімет»Ұлттық басқарушы холдингімен ынтымақтаса отырып,өз қызметінің әлеуметтік маңыздылығын едәуір
арттырды.

91

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

2023 жылдың қазан айында
Астанада

Коммерциялық негізде почта
төлемінің мемлекеттік белгілерін
шығарудан түскен табыс

12,5

10

мың м2-гемлн теңгеден астыСәлемдеме бизнесі аясында
Қазпоштада үш фулфилмент-орталық жұмыс істейді:Астанада, Алматыда жәнеАқтөбеде. Ауданы 12 мыңшаршы метр Астана фульфилмент-орталығы 667 мыңданадан астам көлемге
және 658 млн теңгеден астам
табысқа жетті.

логистикалық хаб іске қосылды

Инфрақұрылымға назар аудару

2023 жылы Қазпошта ұлттық және халықаралық
логистикадағы өсіп кележатқан рөлді қолдау үшінқажетті инфрақұрылымды
едәуір кеңейтті.

Кеңейту тек физикалық инфрақұрылымға ғана емес, сонымен қатар ұсынылатын қызметтерге де қатысты, бұл кешенді логистикалық провайдерге айналу жағына стратегиялық ауысуды
көрсетеді.
2023 жылдың қазан айында Астанада 12,5 мың шаршы метрге логистикалық хаб іске қосылды. Астанада логистикалық хаб құру — Қазпоштаның Қазақстанда ғана емес, бүкіл Орталық
Азия өңірінде пошта байланысы және логистика секторында жетекші ойыншы болуға деген
көзқарасын қолдайтын стратегиялық қадам. Бұл хаб жұмыс тиімділігін арттырып қана қоймайды, сонымен қатар жұмыс орындарын құру және сабақтас секторлардағы экономикалық
қызметті дамыту арқылы жергілікті экономиканы қолдайды.
Физикалық инфрақұрылым объектілерінен басқа, Қазпошта сонымен қатар цифрлық мүмкіндіктерді кеңейтті. Атап айтқанда, маршруттарды оңтайландыруға және операциялық
шығындарды азайтуға көмектесетін нақты уақыттағы деректер мен аналитиканы қамтамасыз ету арқылы барлық пошталық және логистикалық операцияларды біріктіретін жаңа IT
платформасы енгізілді. Платформа Қазпошта мақсатын — клиенттерге Қазақстан бойыншахат жібергеніне немесе тауарларға шетелден тапсырыс бергеніне қарамастан, оларға үздіксіз
және тиімді қызмет көрсетуді қамтамасыз етуді қолдайды.

Сәлемдеме бизнесі

Соңғы жылдары сәлемдеме бизнесі
онлайн-сауданың өсуіне және тұтынушылық мінез-құлықтың өзгеруіне, соның
ішінде келесі бағыттарға байланысты танымал бола бастады:Онлайн бөлшек сауда: тауарларды интернет арқылы сату, содан кейін тапсырыстарды пошта немесе курьерлік қызмет арқылы
жіберу.

Жылдық есеп / 2023Логистика және жеткізу: сәлемдемелерді
өндіріс орнынан соңғы тұтынушыға жіберу
үшін тиімді және сенімді логистиканы
қамтамасыз ету.
Делдалдық платформалар: сатушылар менсатып алушыларды біріктіретін, оларға
сәлемдемелерді жіберуге және алуға мүмкіндік беретін онлайн-платформалар.
Курьерлік қызметтер: тауарларды немесе
құжаттарды бір жерден екінші жерге жеткізу бойынша қызметтерді ұсыну.

Хаттар

Тапсырыстарды орау және өңдеу: тауарларды орау, клиенттерден тапсырыстарды
жөнелтуге дайындау және өңдеу қызметтерін ұсынатын компаниялар.
Технологиялық шешімдер: сәлемдеме
бизнесінің процестерін басқару және оңтайландыру үшін технологиялық шешімдерді
әзірлеу және ұсыну.
Сәлемдеме бизнесі аясында Қазпоштадаүш фулфилмент-орталық жұмыс істейді: Астанада, Алматыда және Ақтөбеде. Ауданы 12 мың шаршы метр Астана
фульфилмент-орталығы 667 мың данадан
астам көлемге және 658 млн теңгеден астам
табысқа жетті.
Ауданы 500 шаршы метр Ақтөбе фулфилмент-орталығы, «Ozon» компаниясынан
618 мың дана көлеміне және 540 млн теңге
табысқа жетті. 2022 жылмен салыстырғанда жөнелтілімдер көлемінің өсуі 459 мыңдана, ал кіріс 408 млн теңгені құрады.

Қазіргі уақытта жазбаша хат–хабарлар
байланыстың маңызды түрлерінің біріболып қала береді — бұл адамдар немесе
ұйымдар арасында хаттар, хабарламалар
немесе құжаттар алмасу. Коммуникацияның бұл түрі ақпаратты беру үшін жазбаша
нысанды пайдаланады және қағаз хаттар, меморандумдар, ашық хаттар және т.б.
сияқты әртүрлі форматтарды қамтуы мүмкін. Жазбаша хат-хабарлар іскерлік, жекежәне ресми қарым-қатынаста маңызды рөлатқарады.
2023 жылы жазбаша хат-хабарлар бойынша жоспарлы көрсеткіштер 100%-ғаіске асырылды (жоспар 5 518,8 мың теңге
болғанда нақты көрсеткіштер 5 571,3 мыңтеңгені құрады). Сондай-ақ жазбаша
хат-хабарларды жіберу шарттары бойынша
көрсеткіштердің саны 5%-ға, кірістерде 3%-ға (7004 белсенді шарт) ұлғаюы
байқалады. Коммерциялық негізде почта
төлемінің мемлекеттік белгілерін шығарудан түскен табыс 10 млн теңгеден асты.

Байланыс
ақпараттары

Халықаралық бизнес

Халықаралық пошта жөнелтілімдерін
есепке алу бөлігінде Қазпошта мен ҚРҚаржы министрлігі Мемлекеттік кірістер
комитетінің ақпараттық жүйелерін интеграциялау бойынша жұмыстар жүргізілді.
Халықаралық пошта алмасу орындарында
халықаралық пошта жөнелтілімдерін өңдеу
процесін жақсарту үшін өңдеудің түр-түрібойынша 30-дан астам бизнес-талаптар
әзірленді, оның ішінде:көмегімен сіз виртуалды мекен-жай алааласыз және интернет-дүкендерден танымал
тауарларға тапсырыс бере аласыз. Негізгі
американдық және еуропалық онлайн-дүкендер Қазақстанға жеткізуді жүзеге асырмайды,бұл осы қызметті құруға себеп болды. Негізгі
артықшылықтарға тапсырыстарды ресімдеудің ыңғайлылығы, қолжетімді бағалар, тауарларды Қазақстанның кез келген нүктесіне
жылдам жеткізу және жөнелту жатады.

Е2Е операторының мақсаты Қазақстан Республикасының азаматтарына әлемдік электрондық сауда алаңдарына тікелей қол жеткізуді
қамтамасыз ету болып табылады. Қазпошта
күш-жігерді бүкіл логистикалық тізбекті
бақылауға бағыттайды, жеткізуді дамытады
және логистиканы, жөнелтімдерді шоғырландыруды, Қазақстан Республикасына жеткізуді
және бүкіл ел бойынша соңғы мильді қамтамасыз етуді қамтамасыз етеді.

◆◆ Қазпошта және IPS (International Postal
System) пошталық есепке алу жүйелері;◆◆ операциялық қызмет бойынша технологиялық процестерді автоматтандыру;◆◆ тағайындалған операторлар мен Қазпошта контрагенттері арасында деректерді
электрондық алмасу бөлігінде Дүниежүзілік пошта одағының стандарттары
деңгейінде пошта жөнелтімдері бойынша
деректерді беру сапасын жақсарту жәнесапа көрсеткіштерін арттыру.

Сонымен қатар, жеке тұлғаларға арналған
электрондық сауда тауарларына арналған
«Cargo2Mail» жаңа өнімі жасалды. Тауарлар
Қазақстанға жүк түрінде жеткізілетін болады
және қажетті кедендік ресімдеу жүргізілгеннен кейін жеткізу Қазпошта желісі арқылы
бөлімшелер мен сәлемдеме супермаркеттеріне дейін жүргізілетін болады. Іске қосукорпоративтік есеп жүйесіндегі техникалық
жетілдірулерден кейін жоспарланған.

Бағыт шеңберінде 2024 жылы Сингапурда,кейіннен Ұлыбритания мен АҚШ-та ашылу
жоспарларымен шетелде алмасу орындарын
(бұдан әрі — ШАО) ашу жоспарлануда.

Қазпошта маңызды стратегиялық бастамаларының бірі End to End (бұдан әрі — Е2Е)операторын дамыту болып табылады. E2Eоператоры — бұл жүк және пошта арналарын
тиімді пайдалана отырып, шетелден B2C
импортын дамыту.

Әлемдік eCom ойыншыларымен тікелей
байланыс орнату, Қазақстан аумағында E2E
қағидаты бойынша тауарларды жеткізу үшінтиімді тарифтерді қалыптастыру Компанияның бәсекелестік артықшылықтарын
нығайтуға бағытталған.

Халықаралық бизнес шеңберінде «Qazpost
Keruen» халықаралық жеткізудің жаңасервисі іске қосылды, ол 5-10 күн ішінде АҚШпен Еуропадан Қазақстанға тауарларды
жеткізу сервисі болып табылады. СервистіңБұл стратегиялық бағыт жеткізу мерзімдерінің тиімділігін және табыстылығын
арттыруға мүмкіндік береді, бұл электрондық коммерцияның негізгі факторы болып
табылады.

9293«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қаржылық қызметтері

Компанияның қаржылық
бизнесі клиенттердің
банктік, ақша аударымдары, жинақ шоттары жәнебасқа да қаржылық қызметтерге деген қажеттіліктерін қанағаттандыруға бағытталған әртүрлі
қаржылық қызметтер менөнімдерді қамтиды.

«KEGOC» SPO-ға қатысу

Компания 2000 жылдан бастап бағалы
қағаздар нарығының кәсіби қатысушысы
болып табылады және тиісті лицензия
негізінде номиналды ұстаушы ретінде клиенттердің шоттарын жүргізу құқығымен
брокерлік және дилерлік қызметті,сондай-ақ 2006 жылдан бастап трансфер-­агенттік қызметті жүзеге асырады.
ҚР Қаржы министрлігімен жеке тұлғалардан және мемлекеттік мекемелер өкілдерінен салықтарды және бюджетке төленетін
басқа да міндетті төлемдерді тегін негізде
төлеуге төлемдерді қабылдау туралы шартжасалды.
ҚР Еңбек және әлеуметтік қорғау министрлігінің және «Азаматтарға арналған
үкімет» МК КЕАҚ өкілдерімен «Зейнетақы
және жәрдемақы төлеу» қызметі бойынша
тарифті арттыру мәселесі бойынша жұмыс­тар мен бірқатар кездесулер өткізілді.

Келесі жылдары корпоративтік
клиенттерге қызмет көрсетудіҚор активтерінің үлесін

10%дейін ұлғайту жоспарлануда

Байланыс
ақпараттары

«Корпоративтік банк» стратегиялық бастамасын дамыту шеңберінде Қазпошта қызметіне корпоративтік клиенттерді тарту,оның ішінде портфельдік компаниялардың
кезең-кезеңімен ауысуы көзделеді.
Қаржылық қызметтерді көрсетудің негізгі
бағыттары — есеп айырысу-кассалық
қызмет көрсету, қазынашылық операциялар, брокерлік қызметтер, жалақы жобасы
және контрагенттерді сүйемелдеу. 2024жылдың мақсаты шамамен 22 млрд. теңге
кіріс алу мақсатында Қордың портфельдік компаниялары активтерінің 5% үлесін
тарту болып табылады. Кейінгі жылдары
40 млрд. теңгеге жуық кіріс алу мақсатында Қор мен портфельдік компаниялар
активтерінің үлесін 10%-ға дейін ұлғайта
отырып, корпоративтік клиенттерге қызмет
көрсетуді масштабтау жоспарлануда.
Көрсеткіштерге қол жеткізу үшін портфельдік компанияларды тарту бойынша
белсенді жұмыс жүргізілуде. Еншілес
ұйымдардың 88%-ы Қазпоштада есеп айырысу шоттары бар, бірақ олар салымдармен немесе брокерлік операциялармен
шектеліп, толық көлемде белсенді емес.
Қазіргі уақытта компаниялар ЕКО толық
көлемде жүргізбейді, өйткені айналымдардың көп бөлігі валюталық келісімшарттар
тіркелген екінші деңгейдегі банктердегі
шоттар арқылы өтеді немесе жеткізушілермен есеп айырысу бұрын жасалған шарттар
бойынша жүзеге асырылады. Қызмет
көрсету сапасын жақсарту мақсатында
қазіргі уақытта интернет-банкингтің
жаңартылған нұсқасын енгізу бойынша жұмыс жүргізілуде, бұл валюталық
операцияларды жүргізуге және онлайн-­режимде жинақ шоттарын ашуға мүмкіндік
береді. Сондай-ақ, мобильді қолданбаны
жаңарту және осы қолданба арқылы төлем
карталарына қызмет көрсету процестерінің
сапасын арттыру жүргізілуде.

2023 жылғы 16 қазан мен
2 қараша аралығында
Қазпошта «KEGOC» SPO шеңберінде акцияларды сатып
алуға өтінімдерді қабылдауға қатысты.

Қазпошта Қазақстан бойынша — Астана, Павлодар, Шымкент қалаларында өтетін кездесулерде SPO өткізуге дайындық кезінде ақпараттық-түсіндіру жұмыстарына қатысты.
SPO өткізу шеңберінде ел тұрғындары үшін 739 бөлімше арқылы акцияларды сатып алуға
өтінім беру мүмкіндігі берілді. KASE биржасы арқылы ресімделген өтінімдердің жалпы
саны — б­ асым сатып алу құқығы бойынша 5 өтінім орындалды, жалпы саны 973 дана, сомасы
1 442 мың теңге. Өтінімдерді қабылдау қорытындысы бойынша көлемі 255 000 мың теңге
87 өтінім берілді. AIX биржасы арқылы қабылданған өтінімдердің жалпы саны 7 150 мыңтеңге сомасына шамамен 25 өтінімді құрады.

Әлеуметтік серіктестік

Қазпошта «Жасыл Даму» АҚжәне «Eco network» компаниясымен Қазақстан
Республикасының 4 өңірінде тұрғындар арасында
ESG- тәжірибелерін енгізу
бойынша ынтымақтастық
жұмысын бастады.

2024 жылға 12 бөлімшеде қоқысты сұрыптау­ды ұйымдастыру бойынша пилоттық жобажоспарланған, оның ішінде 8 ауылдық және4 қалалық бөлімшелер. Алдағы уақытта бұлжобаны 2026 жылдың соңына дейін 200бөлімшеге дейін қамту жоспарлануда.
Компания үшін ESG қағидаттарын өз қызметіне енгізу маңызды элемент болып табылады.
Еліміздің барлық өңірлерінде, соның ішінде
ауылдық аймақтарда кең филиалдық желігеие бола отырып, Қазпошта осы қағидаттарды халық арасында ілгерілетуге ұмтылады.
Осыған байланысты Компания Экология министрлігімен және «Жасыл Даму» АҚ-менбірлесіп «Қазпоштамен жасыл үй» жобасын
бастады, ол Компанияның кең тармақталған
желісі мен логистикалық мүмкіндіктерін
пайдалана отырып, Қазпошта бөлімшелерінде
қалдықтарды сұрыптауды және бөлек шығаруды ұйымдастыруға көмектеседі.

Жобаны іске қосу үшін компанияның базалық
қалалары мен бөлімшелері анықталды:◆◆ Қалалық бөлімшелер: ЖБО Алматы,Астана, Орталық аппарат Астана, Ақтөбе,Қарағанды, Шымкент, Өскемен.
◆◆ Ауылдық бөлімшелер: Ақтөбе, Қарағанды, Шымкент, Өскемен қалаларының жанында 50 км-ден аспайтын қашықтықта
орналасқан.
Бағдарламаны іске қосуға дайындығын
анықтау үшін сауалнамалар мен деректер
жинау жүргізіледі, содан кейін жобаның
нақтыланған бюджетін қалыптастыру,сондай-ақ жобаны жеткізушіні айқындау
және одан әрі қаржыландыру үшін «Жасыл
Даму» АҚ-да тендер өткізу күтіледі.

Жылдық есеп / 2023

2024 жылға арналған
жоспарлар

2024 жылы республикалық бюджеттен
қаражат бөлінуіне қарай «Қазпошта» АҚауылдық пошта байланысы бөлімшелерінде мемлекеттік қызметтерді іске асыру»жобасы шеңберінде ауылдық бөлімшелер
желісін кеңейту жоспарлануда. Бұл бүкіл
Қазақстан бойынша ауылдық жерлердің
тұрғындары үшін мемлекеттік қызметтерге қолжетімділікті жақсартуға және1,8 миллионнан астам ауыл тұрғындарын
қамтуға мүмкіндік береді. Алдағы уақытта
2028 жылға дейін қалған ауылдық бөлімшелерді қосу жоспарлануда, бұл ауылтұрғындары үшін мемлекеттік қызметтердің
толық қамтылуын және қолжетімділігін
қамтамасыз етеді.

9495

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Инвестициялық
қызмет етуҚор портфеліндегі коммерциялық активтерді ұлғайту және осылайша 2024 жылға
қарай инвестициялық портфельді белсенді
басқаруға толық көшумен портфельді
оңтайландыру мен қайта құрылымдауды
жалғастыруға назар аудару — бұл Қордың
жақын болашақтағы міндеттері. Қордың
инвестициялық холдинг форматына көшуі
портфельде екі санаттағы активтердің болуын білдіреді. Біріншісі — Қордың бақылау

үлесі сақталатын стратегиялық активтер. Бұл активтерді басқару акционердің
құқықтарын іске асыру арқылы және осыкомпаниялардың Директорлар кеңесіндеҚор өкілдерінің көмегімен жүзеге асырылады. Экономикалық қалпына келтіру кезеңінде Қор инвестицияларының шоғырлануы
бірлесіп инвестициялау қағидаттарында
басым бағыттарды дамытуға жұмсалады. Шетелдік инвестицияларға келетін

болсақ, олар екі бағытқа бөлінеді: тікелей
және портфельдік. Тікелей инвестициялар
бойын­ша ұзақ мерзімді перспективада
дамыған елдерде, Қор портфелін әртараптандыруды қамтамасыз ететін салаларда
іске асырылатын жобаларға инвестициялар
жоспарланады. Бұл бөлімде «Самұрық-­Қазына» АҚ инвестициялық саясаты Стратегияны іске асыруға толық сәйкес келеді
және оны қолдайды.

Инвестициялық саясат

«Самұрық-Қазына» АҚ инвестициялық саясаты портфельді басқарудағы стратегиялық мақсаттарға қол жеткізу үшін әзірленген және Қор қызметінің осы бағыттағы мақсаттары менқағидаттарын белгілейді.
Саясат Қазақстан Республикасы Үкіметінің ұсынымы бойынша бәсекелес ортаға беруге
жататын ұйымдардың тізіміне енгізілген портфельдік компаниялардың және өзге де заңды
тұлғалардың жарғылық капиталына (акциялар пакеттеріне) қатысу үлестерін иеліктен шығару жағдайларына қолданылмайды.
«Самұрық-Қазына» АҚ инвестициялық саясатын үш негізгі мақсат айқындайды:◆◆ Қор портфелі құнының ұзақ мерзімді тұрақты өсуін және капиталдың ақылға қонымды
ұлғаюын қамтамасыз ету;◆◆ Болашақ ұрпақ үшін қаржылық әл-ауқатты қалыптастыру, сақтау және ұлғайту;◆◆ Портфельді география, экономика салалары және активтер кластары бойынша әртараптандыруды қамтамасыз ету.

Жылдық есеп / 2023Инвестициялық қызметте Қор мынадай қағидаттарды басшылыққа алады:◆◆ Коммерциялық орындылық қағидаты — Қордың және оның портфельдік компанияларының
инвестициялау стратегиялары коммерциялық орындылыққа, ұзақ мерзімді мүдделерге
және инвестициялардың кірістілігі мен қайтарымдылығын барынша арттыруға негізделген
(бұл тиімділіктің негізгі критерийі).
◆◆ «Сары беттер» қағидаты Қордың қаражатын Қазақстан аумағында өзінің экономикалық
қызметін жүзеге асыратын объектілерге салу туралы шешімдер Қазақстан Республикасының тиісті заңнамасында белгіленген барлық шектеулер ескеріле отырып қабылданады.
Атап айтқанда, олар жекеменшік сектордың дамуына кедергі келтірмегенде, бәсекелестікті
шектемегенде және монополиялауға әкелмегенде ғана.
◆◆ Жауапты инвестициялар қағидаты — Қор экономикалық секторлар мен жалпы қоғамның
тұрақты және теңдестірілген дамуына ықпал ететін инвестициялық стратегияларды іскеасыруға ұмтылады.

Инвестициялау критерийлері
Барлық инвестициялар оң таза келтірілген
құнмен (NPV>0) және меншікті капитал
құнынан (IRR>CoE) асатын ішкі кірістілік
нормасымен сипатталуы керек.
Стратегиялық серіктестің болуы Қорға
жаңа инвестицияларды бірлесіп жүзеге
асыруға мүмкіндік береді. Қор Қазақстанға
стратегиялық байланысы бар экономика
салаларында (мұнай саласын қоспағанда)халықаралық инвестицияларды жүзеге
асырады. Бұл инвестициялар жобаны іскеасырудың барлық кезеңдерін және жобаның
өмірлік циклінің сатыларын қамтиды.
Инвестициялық стратегияларды жүзеге
асыру үшін Қор қаржыландырудың әртүрлі
көздерін — меншікті қаражатты, портфельдік компаниялардан дивидендтерді,дивестициялардан түсетін түсімді, ұлттық
және халықаралық капитал нарықтарында
тартылған қарыз қаражаттарын, сондай-ақтопішілік қаржыландыру мен басқа да көздерді жұмылдырады.

Жобалар портфелі
Қордың компаниялар тобының инвестиция­лық портфеліне жиынтық сомасы ~49 трлнтеңгеге 130-дан астам инвестициялық жобакіреді.
2023 жылы Қордың Директорлар кеңесі Қортарапынан жүйелі мониторингке жататын
жиынтық сомасы ~24 трлн теңгеге 42 ірі инвестициялық жобаның тізбесін айқындады,олардың едәуір бөлігі мемлекеттік бағдарламалар мен ҚР Үкіметінің бағдарламалары
шеңберінде бастамашылық етілген. 2023жылдың қорытындысы бойынша Қор тобы15 жобаны (басым және басқа да жобаларды)іске асыруды аяқтады.
Қазіргі уақытта Қордың компаниялар тобыинвестициялық портфельге енгізілген
жобаларды іске асыру бойынша жұмыс­ты жалғастыруда. Қор тарапынан 2024жылға арналған тұрақты мониторингті
қамтуға мұнай-газ, мұнай-химия, энергетика, көлік-логистика, тау-кен және басқада секторлардағы жиынтық сомасы 21,9 трлнтеңгеге 35 ірі жоба енгізілді.
Басым инвестициялық жобаларды іске асыру
Қазақстан экономикасы үшін мынадай оңнәтижелерге қол жеткізуге мүмкіндік береді:жаңа энергия өндіруші қуаттарды пайдалануға беру және қолданыстағылардың қуатын
ұлғайту есебінен мемлекеттің энергетикалық қауіпсіздігін қамтамасыз ету; жаңартылатын энергия көздерін дамыту жәнедәстүрлі көмір электр станцияларын газға
ауыстыру; газ тасымалдау инфрақұрылымын және ресурстық қорды дамыту; елдің
транзиттік-көліктік әлеуетін ұлғайту;әртараптандыру әсерімен жоғары өңдеу
өнімдерін өндіру; озық шетелдік технологиялар трансферті; экспорттық әлеуетті дамыту
және импортты алмастыру және т. б.
Аталған жобаларды қаржыландыруды
Қордың және портфельдік компаниялардың өз қаражаты есебінен, сондай-ақинвесторлардың қаражатын тарту жәнеқарыздық қаржыландыру есебінен жүзеге
асыру жоспарлануда. Бұл ретте көрсетілген
жобаларға тікелей шетелдік инвестициялардың (халықаралық қаржы институттары
тарапынан қарыздық қаржыландыруды қосаалғанда) сомасы алдын ала бағалау бойынша шамамен 12 трлн теңгені құрайды.
Басым жобалардың жалпы санынан 8 жобаинвестиция алдындағы сатыда; 15 жобабойынша жобалық құжаттама (ТЭН/ЖСҚ)әзірленуде; 12 жоба құрылыс-монтаждау жұмыстарын орындау сатысында. Бұл ретте 11жоба бойынша ЕРС-келісімшарттар жасалды.

Байланыс
ақпараттары

Қордың компаниялар тобының 2023 жылы іске асырылған
инвестициялық жобалары:1. Атырау облысын газдандыру мақсатында «Мақат-Солтүстік Кавказ» магис­тралдық газ құбырының лупингін салу;2. Батыс өңірлердің халқы мен бизнесін газбен қамтамасыз ету үшін­«Бейнеу-Жаңаөзен» газ құбырының
екінші тармағын салу;3. Газ құбырының өткізу қабілетін
15 млрд м3 дейін ұлғайту үшін «Бейнеу-­Бозой-Шымкент газ құбырын салу(1 тармақ)» жобасы шеңберінде «Бозой»КС компрессорлық станциясын кеңейту;4. Алматыда ЖЭО үшін газ инфрақұрылымын дайындаудың бірінші кезеңі, оныңішінде «Алматы-Байсерке-Талғар» және«Қазақстан-Қытай» магистралдық газқұбырлары арасында екі автоматтандырылған газ тарату станциясы мен
TIP-04 жалғастырғыш газ құбырының
құрылысы (жалғастырғыш газ құбырының ұзындығы — 9,6 км, өнімділігі
1 000 мың м3/сағ);5. Су құбырының өткізу қабілетін тәулігіне 170 мың м3 дейін ұлғайту үшін«Астрахань-­Маңғышлақ» магистралдық су құбырын қайта құрастыру жәнекеңейту (1 кезек);6. «Богатырь» разрезінде көмірді өндірудің, тасымалдаудың, орташаландырудың
және тиеудің циклдік-ағынды технологиясына көшу, оның мақсаты разрездің
өндірістік қуатын ұлғайту болып
табылады (жылына 32 млн тоннадан
40 млн тоннаға дейін);7. Туризм объектілерін газбен жабдықтау
үшін «Сарша» және «Теплый пляж»жерлерін газдандыру;8. Қазақстан Республикасының батыс өңірлерін электрмен жабдықтау сенімділігін
арттыру үшін Қазақстан РеспубликасыБЭЖ Батыс аймағының электр желісін
күшейту;9. Алматы облысын сенімді электрмен
жабдықтауды қамтамасыз ету үшін«Көкөзек» 110/10 кВ қосалқы станциясын
салу;
10. Тиісті өнім импортының көлемін қысқарту мақсатында Астана қ. шатыр жәнеқаптау материалдарын өндіретін зауыт
салу;
11. Қостанай облысының 2 елді мекенін
(Жітіқара қаласы, Тобыл кенті, Үлкен
Чураковка ауылы) газдандыру
12. «Анабай» газ кен орнын іске қосу;13. «Ақсай Оңтүстік» кен орнын іске қосу;14. «Рожковское» газ кен орнын іске қосу;15. «Шығыс Өріктау» мұнай-газ кен орнын
іске қосу, бұл көмірсутек шикізатының
ресурстық қорын ұлғайтуға мүмкіндік
береді.

9697«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

2023 жылдың қорытындысы бойынша қол жеткізілген басқа нәтижелердің ішінде мыналарды атап өткен жөн:1. Келесі жобалар бойынша құрылыс-­монтаждау жұмыстары басталды:◆◆ Алматы станциясының т/ж торабын
айналып өтетін айналма т/ж желісін салу,бұл Алматы торабына жүктемені 40%-ғатөмендетуге және жүктерді жеткізу
уақытын едәуір қысқартуға мүмкіндік
береді;◆◆ Түркістан — Шымкент — Ташкент
учаскесінің өткізу қабілетін арттыру үшін«Дарбаза — Мақтаарал» т/ж желісін салу;◆◆ Қытайдан транзиттік жүк ағынын ұлғайту үшін «Бақты-Аягөз» т/ж желісін салу;◆◆ Алматы ЖЭО-2 және ЖЭО-3 газға ауыстыру мақсатында газ инфрақұрылымын
салу.
2. Келесі жобалар бойынша ЕРС-келісімшарттар жасалды:Жылдық есеп / 2023◆◆ Қуаты 450 МВт дейінгі БГҚ базасында
Алматы ЖЭО-2 жаңғырту және Алматы
ЖЭО-3 қайта құрастыру. Аталған жобалар
Қазақстанның Оңтүстік аймағындағы
электр қуаты нарығының тапшылығын
жабуға, ЖЭО-ны табиғи газды жағуға
көшіру есебінен станциялардың Алматы
қаласының экологиялық жағдайына теріс
әсерін азайтуға бағытталған. Сонымен
қатар, негізгі отынды газға ауыстыру
нәтижесінде күл-қож қалдықтарының
түзілуі мен көмілуі алынып тасталады;◆◆ Кендірлі кентінде теңіз суын тұщыландыру зауытын салу (жоба Жаңаөзен
қаласының халқын және кәсіпорындарын
сумен жабдықтау мәселелерін шешу, қолданыстағы су тапшылығын азайту, сондай-ақ Маңғыстау облысының әлеуметтік
қамсыздандыру саласына жүктемені
азайту мақсатында іске асырылуда);◆◆ Қазақстан БЭЖ Оңтүстік аймағының
электр желісін күшейту (жоба Оңтүстік
аймақ тұтынушыларын электрмен жабдықтау сенімділігін қамтамасыз етуге
және Оңтүстік аймақ облыстары арасындағы электр байланысын күшейтуге
бағытталған);◆◆ Жаңаөзен қаласында жаңа МӨЗ салу (жобаны іске асыру 1973 жылдан бері жұмыс

істеп тұрған зауыттың тозуының жоғары
дәрежесіне байланысты қажет);◆◆ Түркістан облысында қуаты 1000 МВтдейінгі БГҚ базасында электр энергиясының тапшылығы, оның ішінде Қазақстанның Оңтүстік өңірінде маневрлік қуаттардың тапшылығы мәселелерін шешу үшінэлектр станциясын салу.
3. Басым жобаларды іске асыру үшінстратегиялық әріптестерді тарту мәселесі
пысықталды, атап айтқанда, мынадай
нәтижелерге қол жеткізілді:◆◆ 2023 жылғы қаңтарда «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ мен ADPG арасында Каспий
өңіріндегі теңіз және жағалаудағы жүктасымалы, дамыту және танкер жәнесауда флотына инвестициялар салу саласындағы стратегиялық серіктестік туралы
келісімге қол қойылды;◆◆ 2023 жылдың ақпан айында АХҚОалаңында Caspian Integrated Maritime
Solutions Ltd. (бұдан әрі — CIMS) үлестерді
бөлумен бірлескен кәсіпорны құрылды:«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ еншілес компаниясы «Қазақтеңізкөлікфлоты» ҰТКҚК» ЖШС(ҚТКФ) 49%-ы және ADP еншілес компаниясы International Maritime Investments
Ltd. компаниясында 51%-ы;◆◆ 2023 жылдың маусым айында CIMS
қазақстандық мұнайды Каспий теңізіне
тасымалдау үшін жалпы сомасы 27,6 млнеуроға (немесе 30 млн АҚШ долларына) 8 000 тонналық екі жаңа танкерді
(«Taraz» және «Liwa») сатып алды;◆◆ 2024 жылғы 1 ақпанда АХҚО юрисдикциясымен Жекеменшік компания нысанында
«SK-Presight AI Ltd» БК тіркелген, үлес­тері келесідей бөлінді: Presight-те 70%және «Самұрық-Қазына Инвест» ЖШС-де
30%;◆◆ 2023 жылдың мамыр айында «KTZ
Express» АҚ және PSA ТХКБ бағытын
дамытуға және цифрлық сауда дәлізін
құруға бағытталған KPMC Ltd бірлескен
кәсіпорнын құрды;◆◆ 2023 жылғы 22 тамызда Қазақстан менӘзірбайжанның телекоммуникациялық
нарықтарының ірі ойыншылары, «Қазақте-леком» АҚ және Azertelecom Int. ЖШҚТранскаспий талшықты-оптикалық
кабельдік желісінің жобасын іске асыру
шеңберінде ТОБЖ құрылысына жауапты
бірлескен кәсіпорынды тіркеу туралы
шартқа қол қойды. Бірлескен кәсіпорын —CASPINET B.V., онда «Қазақтелеком» АҚның үлесі 50% құрайды";◆◆ 2023 жылғы 25 қыркүйекте «Самұрық-­Энерго» АҚ "Фирма ОРГРЭС" ЖШҚмен (Ресей) «№3 ст. энергия блогын
орнатумен ЭГРЭС-2 кеңейту және қайта
құрастыру» жобасын бірлесіп іске асыру
туралы келісімге қол қойды;◆◆ 2023 жылғы 17 қазанда Sinopec компаниясының «Полиэтилен өндірісі»жобасына кіруі туралы келісімдерге, атапайтқанда «Силлено» ЖШС («ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ мен Sinopec арасында, СИБУР мен Sinopec арасында) қатысу үлесін
сатып алу-сату шарттарына қол қойылды;◆◆ Total Eren, ACWA Power, Masdar, China
Power International Holding Ltd, Power
China және басқалары сияқты ірі шетелдік
инвесторлармен ынтымақтастықта,жиынтық қуаты шамамен 6 ГВт-қа дейін­гі күн және жел электр станцияларын
салу жобалары басталды. Бұл тұрғыда
тараптардың ынтымақтастығының негізгі
шарттарын, соның ішінде Total Eren-менбірлескен кәсіпорын туралы келісімді,ACWA Power, Masdar, China PowerInternational Holding Ltd-мен бірлескен
жобаны әзірлеу туралы келісімді бекітетін
құжаттарға қол қойылды. Бұдан басқа,«Самұрық-Энерго» АҚ мен «Юнигрин
Энерги» арасындағы КЭС құрылысы жобаларын іске асыру жөніндегі мәмілелердің
негізгі шарттары, сондай-ақ Qazaq GreenPower PLC және «Tumar Commerce» ЖШС(«Юнигрин Энерги» еншілес компаниясы) арасындағы акционерлердің келісімі
ресімделді. Серіктестер талап ететін
жобаларды іске асырудың ерекше жағдайларын нығайту үшін Қазақстан Республикасы мен Франция, сондай-ақ Қазақстан
Республикасы мен БАӘ арасында Total
Eren және Masdar компанияларымен
бірлесіп ЖЭС салу жобалары бойынша
Үкіметаралық келісімдерге қол қойылды.

Байланыс
ақпараттары

Басым инвестициялық жобалар бойынша 2024 жылға жоспарланған маңызды іс-шаралардың ішінде мыналарды
атап өткен жөн:◆◆ Кендірлі кентіндегі тұщыландыру зауытын және ілеспе инфрақұрылымды салужобасы бойынша құрылыс-монтаждау
жұмыстарын аяқтау (зауытты кейіннен
2025 жылдың жазында пайдалануға береотырып);◆◆ «Интеграцияланған газ-химия кешенінің
құрылысы, екінші кезең (Полиэтилен)»және «Газ-сепарациялық кешеннің
құрылысы» жобалары бойынша соңғы
инвестициялық шешім қабылдау;◆◆ «Алматы-Байсерке-Талғар» магистралдық газ құбырының екінші желісін жәнеАГТЖ-тен ЖЭО-3-ке жеткізуші газқұбырын қоса алғанда, Алматы қ. ЖЭО-2,
ЖЭО-3 газбен жабдықтау үшін газ инфрақұрылымының құрылысын аяқтау;◆◆ Екібастұз ГРЭС-1 № 1 энергия блогын
пайдалануға беру;◆◆ Екібастұз ГРЭС-2 кеңейту жәнеқайта құрастыру жобалары бойынша
ЕРС-келісімшарттар жасасу (№3 ст.,№ 4 ст. энергия блоктары); ГРЭС-3станциясын салу; Батыс Қазақстанның
энергожүйесін БЭЖ-мен біріктіру; қуаты
жылына 800 мың тонна күкірт қышқылы
зауытын салу.

◆◆ "Жайлы мектеп" білім беру саласындағы
пилоттық ұлттық жобаны бекіту туралыҚР Үкіметінің 2022 жылғы 30 қарашадағы №963 қаулысы шеңберінде 2024жылғы 1 қыркүйекке дейін 98 мектепті
және 31 желтоқсанға дейін 110 мектепті
іске қосу;◆◆ Алматы қаласындағы ЖЭО-2 жаңғырту және ЖЭО-3 қайта құру жобалары
бойын­ша, сондай-ақ Түркістан облысындағы БГҚ базасында электр станциясын
салу жобасы бойынша құрылыс-монтаждау жұмыстарының басталуы.

Маңғыстау облысында жаңа тұщыландыру
зауытының құрылысы басталды. Құрылыс
жұмыстарын 2024 жылдың соңына дейін аяқтау
жоспарлануда, ал зауыттың жобалық қуаттылыққа шығуы 2025 жылы күтілуде. О­ бъектінің
құрылысы «Астрахань-Маңғышлақ» магистралдық су құбырын қайта құру жобасын іске асыруды бастаған «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ қаражаты
есебінен қаржыландырылады.

Транскаспий жобасы Қазақстан үшін (жәнетұтастай алғанда бүкіл Орталық Азия өңіріүшін) стратегиялық тұрғыдан маңызды
болып табылады, өйткені оны іске асыра
отырып, Қазақстан халықаралық транзит нарығына қосымша жол ашады, бұлАзия елдерінен Қазақстан аумағы арқылы
Әзірбайжанға дейінгі жаһандық трафиктің
Грузия, Қара теңіз және Болгария арқылы
Еуропаға шығуымен транзитін қамтамасыз
етуге мүмкіндік береді.

Төмен тиімді жобалар

2023 жылы Қазақстан Республикасы
Президенті мен Үкіметінің тапсырмаларына
сәйкес іске асыру сатысында табыстылығы
төмен 3 жоба болды:1. «Сарша» аймағын және «Жылы жағажай» курорттық аймағын газдандыру.
«ҚазТрансГаз Аймақ» АҚ компаниясы ұзындығы 60 км жоғары қысымды жерасты газқұбырын салды. Жаңа газ құбыры Құрық
ауылын Сарша жерімен және Ақтау қаласының маңындағы «Теплый пляж» курорттық
аймағымен байланыстырды. Бұл жоба тұщыландыру зауытының энергетикалық қолдауы арқылы су тапшылығын шешуге ықпал
етіп қана қоймай, курорттық аймақтардыңжыл бойы жұмысын қамтамасыз ете отырып
және өңірдің экономикалық ілгерілеуіне
ықпал ете отырып, Каспий жағалауында
туризмнің дамуын ынталандырады.
2. Кендірліде қуаты тәулігіне 50 000 м3тұзсыздандыру зауытын салу.
2023 жылы Жаңаөзен қаласының тұрғындарын ауыз сумен қамтамасыз ету үшін3. Каспий теңізінің түбімен ТОБЖ төсеу.
Каспий теңізінің түбіндегі ТОБЖ Орталық Азия елдерін бірыңғай Интернет-кеңістікпен байланыстырады.
«Қазақтелеком» АҚ 2023 жылы Әзірбайжан — Қазақстан бағыты бойынша Каспий
теңізінің түбімен талшықты-оптикалық
желі құрылысының халықаралық күрделі
жобасымен жұмысты жалғастырды.
Негізгі маршрут Ақтаудан Әзірбайжан
Сумгаит ауданына дейін өтеді және 340 кмден асады, ұзындығы 330 км-ге жуықрезервтік арна қазақстандық Құрық портынан Баку маңындағы Сумгаит қаласының
ауданына дейін салынады.

Жоба сонымен қатар жаңа цифрлық телекоммуникация дәлізін құруды жеделдету
үшін драйвер ретінде қызмет етеді жәнежоғары жылдамдықты және қорғалған деректер инфрақұрылымын дамытудың жоғары деңгейіне қол жеткізуге көмектеседі.

9899

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Басым жобалар
01«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚКендірлі кентінде теңіз суын тұщыландыру зауытын салу

127,2
құны

млрд теңге

«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚПолиэтилен өндіру

«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ03млрд теңге

«QazaqGaz» ҰК» АҚ

құны

05

«QazaqGaz» ҰК» АҚ06Алматы қ. ЖЭО-ны газдандыру үшін газинфрақұрылымын салу

167,6

492,0

102,1

млрд теңге

құны

07

млрд теңге

құны

10

млрд теңге

«Самұрық-Энерго» АҚҚоршаған ортаға әсерді барынша азайта отырып, Алматы ЖЭО-2 жаңғырту

Қуаты 450 МВт-қа дейінгі БГҚ базасында Алматы ЖЭО-3-ті қайта құру

436,0

341,3

құны

млрд теңге

«Самұрық-Энерго» АҚ

құны

13

№3 ст. энергия блогын орната отырып,ЕГРЭС-2-ні кеңейту және қайта құру

445,0
құны

млрд теңге

«Самұрық-Энерго» АҚ«Самұрық-Энерго» АҚ

16

516,2

552,0
құны

млрд теңге

552,0

363,4

млрд теңге

«Самұрық-Энерго» АҚ

құны

14

12

17

15

18

«ACWA Power»-пен бірлесіп энергияны
жинақтау жүйесімен қуаты 1 ГВт ЖЭС
салу

828,0
құны

млрд теңге

28

31«Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ

26

құны

34

29

құны

млрд теңге

100млрд теңге

«Қазақтелеком» АҚ

101
30

536,9
құны

32

млрд теңге

«Тау-Кен Самұрық» ҰТК" АҚ33Қарағанды облысындағы Алайғыр кенорнында полиметалл кендерін өндіру
және өңдеу

77,0
құны

35

«Жайлы мектептер» пилоттық ұлттық
жобасын іске асыру

2 139,027

Қазақстан Республикасында 5G желісін
салумлрд теңге

«Samruk-Kazyna
Construction» АҚ«Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚқұнымлрд теңге

«Тау-Кен Самұрық» ҰТК" АҚмлрд теңге

151,0млрд теңге

«Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ24Алматы станциясының т/ж торабын айналып өтетін айналма т/ж желісін салу343,1

млрд теңге

млрд теңге

құнымлрд теңге

Қызылорда облысындағы Шалқия
­полиметалл кен орындарын өнеркәсіптік игеру

23,0

құны

154,1

құны

Каспий теңізінің түбімен
ТОБЖ м
­ агистралін төсеу

311,3

201,8

577,5

млрд теңге

«KEGOC» АҚҚазақстан БЭЖ Оңтүстік аймағының
электр желісін күшейту

Бақты-Аягөз т/ж желісін салу (3-шішекаралық өткізу пункті)286,0млрд теңге

Батыс Қазақстан энергожүйесін Қазақстан БЭЖ-мен біріктіру

құны«Дарбаза-Мақтаарал» теміржол
желісінің құрылысы

Атырау облысында «Ұлттық индустриялық мұнай-химия технопаркі»арнайы экономикалық аймағының
инфрақұрылым объектілерін салу(Қарабатан учаскесі)»

23

542,8

млрд теңге

«Karabatan Utility
Solutions» ЖШС (ҮҚШ —«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ)құны«Достық-Мойынты» теміржол дәлізін
жаңғырту

108,8

құны

млрд теңге

25млрд теңге

«KEGOC» АҚқұныҚуаттылығы жылына 800 мың тонна
күкірт қышқылы зауытын салу«Қазақтелеком» АҚ

1 034,0«Самұрық-Энерго» АҚ22млрд теңге

«Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚқұныГРЭС-3 таза көмір технологиялары
базасында станция салу

құны

құны

Түркістан облысында қуаты 1000 МВтдейінгі БГҚ базасында электр станциясын салу«Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚмлрд теңге

«Самұрық-Энерго» АҚмлрд теңге

«Түркістан БГҚ» ЖШС

құны

22,5

млрд теңге

«Самұрық-Энерго» АҚ187,1«Богатырь» разрезінде аршыма жыныс­тарды тасымалдаудың авто-конвейерлік технологиясы

537,0«Total Eren» энергиясын жинақтау
жүйесімен 1 ГВт ЖЭС салумлрд теңге

11№4 ст. энергия блогын орната отырып,Екібастұз ГРЭС-2 кеңейту

құныЖаңа электр сүзгілерін орната отырып,№1 ГРЭС-1 энергия блогын қалпына
келтіру

21

690,0

құны

09

«Самұрық-Энерго» АҚ

Unigreen Energy компаниясымен жалпы
қуаты 1 ГВт дейін КЭС салу682,8млрд теңге

«Самұрық-Энерго» АҚқұнымлрд теңге

Алматы облысында ЖЭС 810 МВт дейін
кеңейту (Power China)

құны

08

547,9

2 909,0«Самұрық-Энерго» АҚ«QazaqGaz» ҰК» АҚ«Ақтөбе» МГБ Краснооктябрьск ЖӨБ
КС-14 жаңа компрессорлық станциясын
және «КС-14 — Қостанай» жаңа магис­тральдық газ құбырын салу«Бейнеу-Бозой-Шымкент» МГ қуатын
арттыру (2-тармақты салу)

құны

құны

млрд теңге

20«China Power International Holding Ltd.»бірлесіп энергия жинақтау жүйесімен
қуаты 1 ГВт ЖЭС салуқұнымлрд теңге

«Самұрық-Энерго» АҚ«Masdar»-мен бірлесіп энергияны жинақтау жүйесімен қуаты 1 ГВт ЖЭС салуПолиэтилен жобасы үшін ГАК салу3 614,0 1 301,0
құны

04

02

Қашағанда МӨЗ салу (1 кезең)«QazaqGaz» ҰК» АҚЖылдық есеп / 2023«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚЖаңаөзен қаласында жаңа МӨЗ салу

құны

19

«Самұрық-Энерго» АҚБайланыс
ақпараттары

млрд теңге

Барлығы

21900,4құнымлрд теңге

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Самұрық-Қазына Инвест қызметі

Самұрық-Қазына Инвест негізгі мақсаты
«Самұрық-Қазына» АҚ инвестициялық
портфелін әртараптандыруды жүзеге асыру
болып табылады.

«Самұрық-Қазына
­Инвест» ЖШС стратегиялық
серіктестермен ынтымақтастықта Қазақстан
Республи­касының аума­ғында түрлі жобаларға
тікелей инвестицияларды
іске асыратын қаржылық
тұрақты инвестициялық
компания.

Самұрық-Қазына Инвест жаңа өндірістер
құру, сапалы жұмыс орындарын қалыптастыру, импортқа тәуелділікті қысқарту, экспорт көлемін ұлғайту, сондай-ақ шетелдік
инвестициялар мен технологияларды тарту
арқылы экономикалық дамуды ынталандыруға бағытталған.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Көрсеткіш

2022

2023

3 853

23 06926Өзгерістері кезең ішіндегі пайда немесе шығын құрамында көрсетілетін әділқұн бойынша бағаланатын қаржы құралдарымен жасалатын операциялардан
түсетін таза пайда
Алынған дивидендтер

1 850

2 115

Операциялық шығындар

(1 180)(1 721)Операциялық қызметтен түсетін кірістер (залал)4 523

23 463Қаржылық кірістер (шығыстар), нетто

(14 877)(4 781)Салық салуға дейінгі пайда/(залал)(13 488)

18 5782 938(2 163)(10 550)

16 415Кезең ішіндегі пайда (залал)2023 жылғы наурызда компанияның миссиясына, көзқарасына, стратегиялық бастамаларына және түйінді басымдықтарына негізделген, сондай-ақ Қазақстан Республикасының
жалпыұлттық даму басымдықтарына сәйкес Самұрық-Қазына Инвест 2023-2032 жылдарға
арналған Даму стратегиясы бекітілді.

2024 жылға арналған
жоспарлар

Жобалардың жалпы құны ГФР, Қытай, БАӘжәне Түркия инвесторлары тарапынан
47 млрд теңге мөлшерінде тікелей шетелдік
инвестицияларды қоса алғанда, 420 млрдтеңгені құрайды.

Халықаралық аренада түрлі бастамалар мен жобаларды бірлесіп іске асыру үшінжетекші әлемдік ұйымдармен және егеменді
әл-ауқат қорларымен ынтымақтастыққа
баса назар аударылатын болады.

Қазақстанның ағымдағы әлеуметтік-экономикалық динамикасын және Қордың елдің
экономикалық дамуындағы маңызды рөлін
ескере отырып, ел ішіндегі инвестицияларға, атап айтқанда, халықаралық стратегиялық инвесторлармен стратегиялық
жобаларға артықшылық берілетін болады.

Жаһандық стратегиялық әріптестерді тарту
технологиялық алмасуға және инвестициялар тартуға ықпал етеді, бұл Қазақстанның
тұрақты экономикалық дамуына оң әсеретеді.

Жаһандық деңгейде Қор инвестициялық
портфельді әртараптандыруға, оны экономикалық қосылған құны жоғары жәнеэкспорттық әлеуеті бар индустриялық
жобалармен байытуға бағытталған.

Жылдық есеп / 2023Әлеуметтікбағдарланған
құрылысты
қолдау

Қаржылық көрсеткіштер, млн теңге:Кейінге қалдырылған табыс салығы бойынша шығыс

2024 жылы Самұрық-Қазына
Инвест өңдеуші өнеркәсіп
және ақпараттық технологиялар саласындағы
инновациялық жобаларға
инвести­циялай отырып,өзінің инвестициялық
портфелін кеңейтуді
жоспарлап отыр.

Бұл тәсіл Қорға жаңа нарықтарда өзінің
қатысуын кеңейтуге, бірлескен инвестициялар арқылы күш-жігерді біріктіре отырып,халықаралық инвестициялық тәжірибені
нығайтуға мүмкіндік береді.

2009 жылғы наурызда Қазақстан Республикасының Үкіметі Компанияның 100% акциясын
жалғыз акционерге — «Самұрық-Қазына» АҚ-ға берді. Жаңартылған Даму стратегиясына
сәйкес Компания «Самұрық-Қазына» АҚ компаниялар тобы үшін құрылысты және жылжымайтын мүлікті басқару саласында қызметтер көрсетумен, тұрғын үй құрылысына инвестициялармен, импортты алмастыратын құрылыс материалдарын өндіру үшін өндірістік қуаттарды
салумен айналысады, сондай-ақ мемлекеттік бағдарламалардың операторы болады.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері
Бұрын «Самұрық-Қазына» жылжымайтын мүлік қоры» АҚ деп аталған
«Samruk-Kazyna Construction» АҚ (бұдан
әрі — Компания) 2009 жылғы 6 наурызда
Қазақстан Республикасының Үкіметі құрған
девелоперлік компания болып табылады.
Оның негізгі мақсаты жылжымайтын мүлік
нарығындағы жағдайды тұрақтандыру, атапайтқанда, үлестік құрылысқа қатысушылардың мәселелерін шешу және мәселелік объектілердің құрылысын аяқтау болды. Бастапқыда Компания құрылыс сатысында тұрған
объектілерде тұрғын үй және коммерциялық
алаңдарды сатып алу және оларды тиімді
басқаруды қамтамасыз ету міндетін қойды.
Компания ұлттық оператор рөлін атқара
отырып, Қор компаниялары тобы қатысатын
11 өңірде «Қолжетімді баспана-2020», «Нұрлы Жер» және басқа да мемлекеттік бағдарламаларды іске асыруға өз үлесін қосты.

Жылжымайтын мүлікті
пайдалануға беру82
мың м2Көрсеткіш

2022

2023

Жылжымайтын мүлікті пайдалануға беру, мың м2

150,6582,00

Сатылған жылжымайтын мүлік, мың м2

99,08

96,66

ROACE, %

5,29

7,04

Қарыз/Капитал, коэф.

1,13

0,76

NAV, млн теңге

70 611,577 891,0Шикізаттық емес тауарлар мен қызметтерді шығару, мың теңге

26 817,6

28 209,9

102,6753,64

Еңбек өнімділігі27 , млн теңге/адамҚаржылық көрсеткіштер, млн теңге:Түсім

19 641,5

19 316,4

Жалпы пайда

12 889,3

13 326,3

Дивидендтер

2 030,5

6 437,1Таза пайда

5 283,7

7 437,3Ағымдағы шығындар

12 778,7

12 497,9Операциялық пайда

9 524,04 193,1Таза қарыз

72 256,5

46 374,6

2,196

1,365

Кәдеге жаратылған қалдықтардың жалпы көлемі

00Жазатайым оқиғалар

00Жазатайым оқиғалардағы өлім00Электр энергиясы, мың кВт*сағ

5 052

4 828

Жылумен жабдықтау, Гкал

7 246

4 903

Төленген салықтардың көлемі, млрд теңге
Тұрақты даму принципі

Тұтынылатын жылу және электр энергиясының көлемі28 :Көрсеткіш Қордың 09.12.2021 жылғы әдістемесі бойынша «Самұрық-Қ азына» АҚ Басқармасының шешіміне сәйкес көрсетілген, № 55/21 хаттама.
28Зеленый квартал» және «Қазына-Тауэр» бизнес-орталықтарының энергия ресурстарын тұтыну көрсеткіштері көрсетілген, 2023 жылғы 27 шілдеде Қазына Тауэр Бизнес-­орталығы мемлекеттік меншікке берілді.
27Жылдар арасындағы мәндер негізінен қаржылық активтерді қайта бағалау, 2022 жылы Қорға облигацияларды мерзімінен бұрын өтеушығындары және бағам айырмашылығының әсері есебінен ерекшеленеді.
26Байланыс
ақпараттары

102
103

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

2024 жылы Компания
инвестициялық қызмет
шеңберінде Астана,Тараз, Өскемен, Көкшетау
және Ақсу қалаларында
(Павлодар облысы) 5 тұрғынүй кешенінің құрылысын
аяқтауды жоспарлап отыр.

Компанияның таза кірісі

7 437,3 10млн теңге

объект

пайдалануға берілді

Қаржылық нәтижелер

Операциялық тиімділік

2023 жылдың қорытындысы бойынша Компанияның таза кірісі 7 437,3 млн теңгені құрады, жоспарлы таза кірісі 12 033,6 млн теңге болатын.
Жеңілдікті ипотекалық бағдарламалардың болмауына байланысты жылжымайтын мүлікті сатудың әлсіз қарқынына байланысты құрылыс
салушылардың Компания инвестициялық жобаларға салған қаражатты қайтару мерзімдерін бұзуы қаржылық нәтижеге теріс әсер етті. Компания күтілетін кредиттік шығындарға арналған резервтерді мойындады.

2022 жылы компания жалдау төлемдерін басқару жүйесін автоматтандыру жұмысын жалғастырды. Операциялық қызметті басқару шеңберінде 2023 жылы корпоративішілік бизнес-процестерді автоматтандыру бойынша елеулі жұмыс жүргізілді, сондай-ақ ұлттық жобаның іскеасырылуын мониторингілеу, сатып алуды өткізу және BPM (Business Process Management) үшін ақпараттық жүйелер енгізілді.

Құрылыс саласын
қолдау

Жергілікті өндірісті
қолдау

Жайлы мектеп

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай
бойынша Компания Астана, Алматы, Атырау,Ақтөбе, Қонаев, Көкшетау, Ақсу (Павлодар
облысы), Тараз және Өскемен қалаларында
19 объекті бойынша құрылысқа инвестициялау шарттарын (бұдан әрі — ҚИШ) жасасты.
31.12.2023 жылға жасалған ҚИШ бойынша
Компанияның коммерциялық және тұрғынүй жылжымайтын мүлік пулы 309,9 мың м2және 996 машина орнын құрады, жобалардың жалпы құны — 125,9 млрд теңге, оныңішінде 76,9 млрд теңге көлеміндегі Компания
инвестицияларының көлемі. Бұл жобаларды
қаржыландыру өз қаражаты және нарық
жағдайында тартылған қарыз қаражаты
есебінен жүзеге асырылады.

2023 жылы Компания алдына қойылған міндеттердің бірін сәтті жүзеге асырды: импортты алмастыратын құрылыс материалдарын
өндіретін зауыттарды салу бағдарламасына
қатысу. Астанада шатыр және қаптау материалдарын шығаратын зауыт құрылысының
жобасы іске асырылды. Құрылыс барысында
150 жұмыс орны құрылды, зауыттың штаттық
саны 96 адамды, ал есепті кезеңге нақты саны45 адамды құрады.

2023 жылдан бастап Компания «Жайлы мектеп» білім беру саласындағы
пилоттық ұлттық жобаны бекіту туралы»Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2022жылғы 30 қарашадағы № 963 қаулысына
сәйкес орта білім беру ұйымдары объектілерінің нысаналы құрылысы жөніндегі Дирекциямен айқындалды. Компания жобаны
басқаруды Сәулет, қала құрылысы жәнеқұрылыс қызметі саласында инжинирингтік
қызметтер көрсету қағидаларына сәйкес
жүзеге асырады және тапсырыс берушінің
функциясына ие.

31.12.2023 жылғы жағдай бойынша осы жобалар шеңберінде Компания құны 2,2 млрдтеңге болатын берілген жер учаскелерін
(«Алматы қаласындағы Ақкент ТК» және«Астана қаласындағы Мыңжылдық аллеясындағы 1 кезектегі ТК» жобасы шеңберінде)қоса алғанда, 57,4 млрд теңге инвестициялады. 10 объект пайдалануға берілді (оныңішінде 2023 жылы — 7 объект, 2022 жылы —3 объект), пайдалануға берілген жылжымайтын мүліктегі Компанияның жалпы үлесі
240,8 мың м2 болды, 203,9 мың м2 сатылды.
Бұл жобаларды қаржыландыру өз қаражаты
және нарық жағдайында тартылған қарыз
қаражаты есебінен жүзеге асырылады.
Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

2023 жылғы 15 желтоқсанда зауытқа
Мемлекет Басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев
келді, ол өндіріспен танысу барысында
«MetalFormer» ЖШС-нің шығарылатын
өнімін жоғары бағалады және осындай
кәсіпорындарды қолдаудың маңыздылығын
және импорттық құрылыс материалдарынан
отандық өнімге көшу қажеттігін атап өтті.
Зауытты қолдау мақсатында Компания
«MetalFormer» ЖШС өнімдерін Компания
жобаларында пайдалануға және зауыттың
өндірістік қуаттарын жүктеуге жәрдемдеседі.

104
105

Есепті кезеңде бірінші кезеңде (2023-2024жылдар) жоспарланған 208 жайлы мектептің құрылысынан 207 объекті бойынша
«толық дайын» объектілерді жобалау
және салу бойынша кешенді жұмыстарды сатып алуға шарттарға қол қойылды.
Қалған 1 объект бойынша шартқа қол қою
2024 жылы жоспарланып отыр.
2023 жыл ішінде мердігерлік ұйымдаржер учаскелерін құрылысқа дайындауды (қоршау, бейнебақылау камераларын
орнату, құрылыс техникасын жұмылдыру,инженерлік-геологиялық іздестіру жәнет.б.) жүзеге асырды. Жобалау-сметалық құжаттаманың мемлекеттік сараптамасыныңоң қорытындыларын алу шамасына қарай
құрылыс-монтаждау жұмыстары басталатын болады.

2024 жылға арналған жоспарлар

2024 жылы Компания инвестициялық қызмет шеңберінде Астана, Тараз, Өскемен, Көкшетау және Ақсу қалаларында (Павлодар облысы)5 тұрғын үй кешенінің құрылысын аяқтауды жоспарлап отыр.
ҚР Үкіметінің 2022 жылғы 30 қарашадағы №963 «Жайлы мектеп» білім беру саласындағы пилоттық ұлттық жобаны бекіту туралы қаулысына
сәйкес мердігер ұйымдардың еліміздің 17 облысында және 3 мегаполисінде 208 мектеп салуды аяқтауы жоспарланған.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Сатып алуқызметін
сүйемелдеуҚор тобының сатып алу рәсімдерінде, Мемлекеттік сатып алуларда, сондай-ақ квазимемлекеттік сектордың, табиғи монополиялар
субъектілерінің және жер қойнауын пайдаланушылардың сатып алу процестерінде
пайдаланылатын тауарлардың, жұмыстар менҚазіргі уақытта ҚТӨ тізіліміне
15 мыңнан астам тауар позициясы
бойынша

Жасалған шарттардың сомасы

3 697
млрд теңге

көрсетілетін қызметтердің бірыңғай номенклатуралық анықтамалығын әзірлеумен
айналысады. Бұдан басқа, СҚК әлеуетті өнімберушілердің алдын ала біліктілігін жүргізеді
және сатып алуды санатты басқару мәселелерінде Қор тобына жәрдем көрсетеді.

Көрсеткіш

2022

2023

Жасалған шарттардың сомасы, млрд теңге

3 591

3 697

Сатып алудағы елішілік құндылықтың жалпы үлесі, %

79%

79%

Тауарларды сатып алудағы елішілік құндылық үлесі, %

61%

60%

Қор тобы бойынша сатып алу қызметінің көрсеткіштері

Жұмыстар мен қызметтерді сатып алудағы елішілік құндылық үлесі, %

89%

87%

Бір көзден (БК) тәсілмен өткізілген сатып алудың жалпы сомасы, млрд теңге
(%-да өткізілген сатып алудың жалпы сомасының үлесі көрсетілген)1 407 (39%)

2 100 (57%)Ашық тендер тәсілдерімен (АТ), баға ұсыныстарын сұратумен (БҰ) және өзгеде бәсекелестік тәсілдермен өткізілген сатып алулардың жалпы сомасы, млрдтеңге (%-да өткізілген сатып алулардың жалпы сомасының үлесі көрсетілген)2 184 (61%)

1 597 (43%)Жасалған офтейк-шарттар саны (жыл соңына өспелі қорытындымен), бірлік

331

476

Жасалған офтейк-шарттардың сомасы (өспелі қорытындымен жылсоңына), млрд теңге

101,4

115,7

"Самұрық-Қазына Контракт" ЖШС көрсеткіштері
Өндірістік көрсеткіштер
Сатып алу веб-порталында тіркелген әлеуетті өнім берушілердің саны (өспелі
қорытындымен жыл соңына), мың бірлік

81

97Алдын ала біліктілік іріктеуден өткен әлеуетті өнім берушілердің саны, бірлік

96 (134)29

81 (215)30

21

29

52 36353 150Сатып алу категориялық стратегияларының саны (өспелі қорытындысы баржыл соңына), бірлік
Тауарлардың, жұмыстар мен көрсетілетін қызметтердің бірыңғай
номенклатуралық анықтамалығы кодтарының саны (өспелі қорытындысы баржыл соңына), бірлік

Жылдық есеп / 2023Қаржылық көрсеткіштер, мың теңге

Компания электрондық сатып алудың ақпараттық жүйесін (Қордың сатып алу веб-порталы) қолдауға және дамытуға жауап береді,«Самұрық-Қазына» АҚ тобының құрамында
компаниялар сатып алатын өнімдердің жергілікті мазмұны мен бағасына мониторингті
жүзеге асырады. Сонымен қатар, Компания

29
30

2018 жылдан 2023 жылға дейін
офтейк-келісімшарттар жасау үшін68 жоба мақұлданды, нәтижесінде
жалпы сомасы шамамен 115,7 млрдтеңгеге

706 4762023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері

«Самұрық-Қазына
­Контракт» ЖШС (бұдан әрі —СҚК) 2009 жылы құрылды
және «Самұрық-Қазына» АҚкомпаниялар тобы үшінсатып алу операторының
функцияларын орындайды.

Байланыс
ақпараттары

Түсім

2 781 281

3 019 819Есепті кезеңде төленген дивидендтер, алдыңғы жылы үшін1 721 481

500 000Таза пайда

585 794

637 824Шығындар

2 199 575

2 512 600

Операциялық пайда

662 866

649 168Таза қарыз
Төленген салықтардың көлемі

00

929 577459 44900Тұрақты даму принципі
Жазатайым оқиғалар

өспелі қорытындысы бар деректер (жеткізушілерді көзделген негіздер бойынша БӨӨ тізілімінен шығаруды ескере отырып)өспелі қорытындысы бар деректер (жеткізушілерді көзделген негіздер бойынша БӨӨ тізілімінен шығаруды ескере отырып)ұйым енгізілген

офтейк-келісімшарт жасалды

Импортты алмастыру
бағдарламасын іске асыру

Қордың Тауар өндірушілері тізілімін
жүргізуҚор Қазақстан Республикасының тұрақты
экономикалық дамуына ықпал ететін
әлеуметтік маңызы бар өнеркәсіптік жәнеинновациялық жобаларды іске асыруға
белсенді қатысады. Қор қызметінің негізгі
бағыттарының бірі Импортты алмастыру
бағдарламасы арқылы жергілікті өндірісті
қолдау болып табылады. Қор тұрақты түрде, тоқсан сайынғы негізде Қор компаниялары тобының ұзақ мерзімді қажеттілігібар «Таза импорт тауарларының пулын»айқындайды және бекітеді. Қазақстан
аумағында орналасқан компанияларға осытауарларды өндіруді бастау ұсынылады.
Бұған жауап ретінде Қор өндірілген өнімге
тұрақты және ұзақ мерзімді сұранысты
қамтамасыз етуге міндеттенеді. 2018жылдан 2023 жылға дейін офтейк-келісімшарттар жасау үшін 68 жоба мақұлданды, нәтижесінде жалпы сомасы шамамен
115,7 млрд теңгеге 476 офтейк-келісімшарт
жасалды.

Отандық өндірушілерді қолдау мақсатында
Қордың тауар өндірушілер тізіліміне (ҚТӨтізіліміне) енгізу үшін ұсынылған материалдар бойынша қабылдау, қарау және шешімдер қабылдау тұрақты негізде жүргізіледі,онда болу өндірушілерге Қордың сатып
алуына қатысуға басым құқық береді.

2023 жылдың қорытындысы бойыншаҚТӨ тізіліміне енгізу бойынша бизнестен
2 532 өтінім қаралды. Қазіргі уақытта ҚТӨтізіліміне 15 мыңнан астам тауар позициясы
бойынша 706 ұйым енгізілген.

106
107

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қордың портфельдік
компанияларымен бірге
тауарлардың, жұмыстардың
және қызметтердің

2022-2023 жылдары БӨПтізіліміне

9жаңа санаты
әзірленді

177Ұсынылатын қызметтердің
сапасына үнемі жүргізі­летін мониторинг АБІпроцесіне әлеуетті өнімберушілер тарапынан
қанағаттанушылықтың
100% деңгейін белгілейді,бұл оның жоғары тиімділігін
және нарықтағы бәсекеге
қабілеттілікті арттыруға
қосқан үлесін растайды.

әлеуетті өнім беруші
енгізілді

Әлеуетті өнім берушілерді алдын ала біліктілік іріктеу

Қазіргі заманғы сатып алутәжірибелері контекстінде
әлеуетті өнім берушілерді
алдын ала біліктілік іріктеу
(бұдан әрі — АБІ) процесі
негізгі мәнге ие болады.

Ол кейіннен келісімшарттар жасасумен
байланысты тәуекелдердің жанама төмендеуін қамтамасыз етеді, сондай-ақ тендерлік
рәсімдерді жүргізуге арналған шығындарды
оңтайландыруға ықпал етеді. АБІ тапсырыс берушінің сапалы тауарларға, жұмыстарға жәнеқызметтерге деген қажеттіліктерін қанағаттандыру ықтималдығы жоғары ұйымдарды
іріктеу арқылы нарықтағы ашықтық пен әділбәсекелестікті қамтамасыз етуге ықпал етеді.
Барлығы Білікті әлеуетті өнім берушілер
тізіліміне (бұдан әрі — БӨП тізілімі) 215 әлеует­ті өнім беруші енгізілген. 2022-2023 жылдарыБӨП тізіліміне 177 әлеуетті өнім беруші енгізілді (өсім — 2022-2023 жылдар кезеңінде
81 қатысушы).

Есепті кезең ішінде Қордың портфельдік
компанияларымен бірлесіп 9 жаңа санаттағы тауарлар, жұмыстар мен қызметтер
әзірленді, олар бойынша АБІ қолданылады.
Әзірленген жаңа санаттар санының азаюы
қолданыстағы санаттарды өзектендіру
және БӨП тізіліміне енгізілген ұйымдардың
жай-күйін мониторингілеу сияқты АБІ-ніңқосымша рәсімдеріне назар аударумен
түсіндіріледі. Ұсынылатын қызметтердің сапасына үнемі жүргізілетін мониторинг АБІпроцесіне әлеуетті өнім берушілер тарапынан қанағаттанушылықтың 100% деңгейін белгілейді, бұл оның жоғары тиімділігін
және нарықтағы бәсекеге қабілеттілікті
арттыруға қосқан үлесін растайды.

Жылдық есеп / 2023Сатып алуды категориялық басқару

2023 жылы ТЖҚ БНАақпараттық жүйесінде жаңакодтарды қосу үшін 2 061
өтініш қаралды.

Тауарлардың, жұмыстар мен қызметтердің бірыңғай номенклатуралық анықтамалығын
одан әрі дамыту

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай
бойынша Тауарлардың, жұмыстар менқызметтердің бірыңғай номенклатуралық
анықтамалығындағы (бұдан әрі — ТЖҚБНА) кодтардың жалпы саны 53 150-ге жетті, оның ішінде тауарлар үшін 50 718 код,жұмыстар үшін 575 код және қызметтер
үшін 1 857 код. 2023 жылы ТЖҚ БНА ақпараттық жүйесінде жаңа кодтарды қосу үшін2 061 өтініш қаралды. Оның ішінде ТЖҚБНА кодтарын қарау және бекіту жөніндегі
Комиссия 1 037 жаңа кодты бекітіп, 1 024
өтінішті қайтарды.

ТЖҚ БНА дамыту және жетілдіру жөніндегі стратегиялық міндеттердің бірі сатып
алулардағы техникалық ерекшеліктерді
біріздендіру және стандарттау жөніндегі
жоспарды орындау болып табылады. Көрсеткіш Қор компаниялары тобы бойынша
тауарларды сатып алуда стандартталған
үлгілік техникалық ерекшеліктермен
қамтылған ТЖҚ БНА кодтарының санын
көрсетеді және өткізілетін сатып алулардың
тиімділігі мен сапасын арттыруға, сондай-ақТЖҚ БНА кодтарын дұрыс қолданбау тәуекелдерін жоюға бағытталған.

Қор компанияларының 2022 жылы 10 млнтеңгеден жоғары және одан жоғары сатып
алулары бойынша талдау негізінде, жылына
50 реттен артық қолдану жиілігімен жәнеҚор компанияларының ұсыныстарымен
есепті жылы тауарларға арналған ТЖБ
БНА-ның 2 952 кодынан тізбе қалыптас­тырылды. Аталған кодтар бойынша Қоркомпанияларының мамандарымен бірлесіп
электрондық сатып алудың ақпараттық
жүйесінде қолдану үшін үлгілік техникалық
ерекшеліктердің шаблондары әзірленді.

108Процестерді цифрландыру

109«Самұрық-Қазына» АҚ мүлкін өткізу
қағидаларына сәйкес «Қор мүлкін сатужөніндегі веб-портал» ақпараттық жүйесі
әзірленді. 2023 жылдың 3 тоқсанында Қордың бірнеше портфельдік компанияларына
сәтті пилоттық тестілеу өткізілді. Бұған
дейін, 2022 жылы сатып алудың ақпараттық

жүйесінде тауарларға жоспарлы бағалардың автоматтандырылған мониторингі
енгізілген болатын. Сатып алу жоспарларын
қалыптастыру немесе оларды түзету кезінде жоспарлы бағалар Қор бойынша орташа
және нақты компания бойынша нақты
бағамен салыстырылады. Артық болған

кезде компаниялар хабарламалар алады
және бағаларын негіздейді. Нәтижесінде
көптеген компанияларда, соның ішінде
жергілікті өндірушілерде баға ұсыныстарын
сұраудың оң динамикасы байқалады, бұлжоспарлы бағалардың неғұрлым сапалы
қалыптасуына әкеледі.

Сенімсіз өнім берушілер тізімі

Сатып алуды категориялық басқару (бұдан
әрі — СКБ) — компанияның сатып алу процес­терінің экономикалық тиімділігін жақсартуға
бағытталған басқару саласындағы зама­науи әлемдік тәжірибені білдіреді. СКБ-ныңнегізгі мақсаты нақты бизнес-бағыттың
ерекшеліктерін ескере отырып, сатып алуды

жүзеге асыру тәсілін өзгерту болып табылады. Бұл тәжірибе сатып алу құнын едәуір
төмендетуге, сатып алынатын тауарлардың
сапасын жақсартуға, логистикаға шығындарды оңтайландыруға, сондай-ақ өтімді емесқорлардың көлемін азайтуға ықпал етеді.
СКБ-ның басты артықшылығы — жеткізушіні

Қордың және Қор ұйымдарының
сатып алу санаттарының тізбесі

Қордың сатып алу категориялық стратегияларын (бұдан әрі —СКС) әзірлеу және іске асыру

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай
бойынша Тізбеге сатып алудың 29санатына енгізіледі, оның ішінде: Қордеңгейінде — 5, «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ —10, «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ —7, «Самұрық-Энерго» АҚ — 4, «Қазатом­өнеркәсіп» ҰАК» АҚ — 3.

2023 жылы Қордың СКС «IT жабдығы»санаты бойынша өзектендірілді (ҚорБасқармасының 2023 жылғы 26 қазандағы
№51/23 шешімі).
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай
бойынша әзірлеу процесінде «Медициналық

Байланыс
ақпараттары

таңдау кезінде негізгі критерий тек сатып алуқұны ғана емес, сонымен қатар тауардың, жұмыстың немесе қызметтің өмірлік циклінің әркезеңінде туындайтын барлық шығындардың
жалпы сомасы болатынын білдіреді — сатыпалу сәтінен бастап оларды толық есептен
шығаруға немесе кәдеге жаратуға дейін.

сақтандыру» және «Шиналар» санаттары
бойынша Қордың екі СКС бар (бекіту 2024жылы күтіледі).
Қордың СКС іске асыру қорытындысы
бойын­ша экономикалық әсер 5 226 млн теңгені құрады (шығындар сомасының 16%ы).

СҚК Сенімсіз өнім берушілер тізбесін қалыптастырады және жүргізеді.
2023 жылы тізімге барлығы 924 әлеуетті өнім беруші енгізілді. Оның 464-і шарт жасасудан жалтарғаны үшін, 376-сы шарттық міндеттемелердің орындалмағанын немесе тиісінше орындалмағанын белгілеген сот шешімі бойынша, 60-ы шарттың орындалуын қамтамасыз етуді
енгізбегені үшін және 24-і сатып алу процесінде дұрыс емес ақпарат бергені үшін енгізілді.

2024 жылға арналған жоспарлар

2024 жылы бірқатар маңызды бастамаларды орындау көзделген. «Қордың мүлкін сату жөніндегі веб-портал» ақпараттық жүйесін іске қосуға мақұлдау алу үшін Қазақстан Республикасының бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігіне жүгіну жоспарлануда. Ағымдағы жылытехникалық ерекшеліктерді біріздендіру және стандарттау жөніндегі пилоттық жобаның нәтижелерін ТЖҚ БНА және ЭСАЖ ақпараттық
жүйелерінің қажетті модификацияларынан кейін сатып алу жүйесіне интеграциялау жоспарлануда. 2024 жыл ішінде Сатып алу санаттарының
тізбесін өзектендіру де күтілуде.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Ғылыми-зерттеу
бастамалары

Байланыс
ақпараттары

Бірыңғай
қызмет көрсету
орталығы

«Samgau» ғылыми-технологиялық бастамалар орталығы»В2022 жылдың желтоқсан айында Орталық
«Астана» Халықаралық Қаржы Орталығының алаңында қайта тіркеу рәсімінен өтіп,«Самғау» ғылыми-технологиялық бастамалар орталығы» қоры (бұдан әрі — ҒТБО)коммерциялық емес ұйымына айналды.

Жылдық есеп / 2023«Самұрық-Қазына» АҚ тобышеңберінде құрылған
«Ғылыми-технологиялық
бастамалар орталығы»коммерциялық емесұйымы жер қойнауын
пайдаланушылардың
ғылыми-зерттеу жәнетәжірибелік-конструкторлық жұмыстарын шоғырландыруға және жүйелеуге
бағытталған.

ҒТБО мақсаты — ғылымды қажет ететін
экономиканы дамытуға және халықтың
әл-ауқатын жақсартуға ықпал ететін
тиімді және ашық экожүйені қалыптас­тыру арқылы ғылыми зерттеулер менинновация­лық қызметті қолдау.
ҒТБО өзіне өтінім беруден бастап жобаны
аяқтауға дейінгі барлық кезеңдердегі процестердің ашықтығы мен түсінікті болуын
қамтамасыз ететін ғылыми-зерттеу және инновациялық жобаларды іріктеудің және іскеасырудың сенімді жүйесін құру міндетін қояды. Бұл жүйенің тиімділігі жобаларды мұ­қият сараптау арқылы қамтамасыз етіледі,ал ашықтық оны іске асырудың әр кезеңінде
жобаның мәртебесі туралы ақпаратқа қолжеткізу арқылы қамтамасыз етіледі.
ҒТБО ғылыми-инновациялық қоғамдас­тық пен индустрияның тиімді өзара іс-­қимылының тетіктерін әзірлейді, сондай-ақөндірістік процестерді оңтайландыруға
бағытталған озық технологиялық міндеттерді шешу үшін елдің ғылыми және зияткерлік әлеуетін шоғырландыруға белсенді
жұмыс істейді.

Ұлттық инновациялық және ғылыми-­зерттеу жүйесінің бір бөлігі бола отырып, ҒТБО мемлекеттік органдармен,даму институттарымен, ғылыми-зерттеу
ұйымдарымен және университеттермен,индустрия­мен және қаржы институттарымен өзара іс-қимыл жасайды.
Осылайша, компаниялардың ұзақ мерзімді
экономикалық тұрақтылық пен әлемдік
бәсекеге қабілеттілікке қол жеткізуі мақсатында Қор тобының ғылыми-технологиялық дамуы саласында бірыңғай саясат
қалыптастырылуда.
2023 жылғы желтоқсаннан бастап Қордыңжер қойнауын пайдаланушылары ғылыми
зерттеулерді ҒТБО арқылы қаржыландыруды жүзеге асырады. «Бір терезе»қағидатына негізделген іріктеу менқаржыландырудың жаңа тетігі Қор ішінде
ресурстарды оңтайлы және ашық бөлудің
негізгі құралына айналды. Бұл инновация­лық жүйе ғылыми жобаларға тиімді қолдау
көрсете отырып, ғылым мен өндірістің
басым бағыттарын дамытады.
2023 жылы ғылыми-зерттеу жұмыстарына 84-тен астам өтінім қаралды. Қордың
ғылыми-техникалық кеңесінің қарауына 5 перспективалық жоба шығарылды
және мақұлданды.

Бұл рөл «Самұрық-Қазына» АҚ және компаниялар тобының бейінді емес функцияларын бірыңғай қызмет көрсету орталығына орталықтандыру есебінен негізгі
бизнестің тиімділігін арттыру үшін 2020жылғы 28 мамырда «Самұрық-Қазына» АҚтобының ұйымдарында жаңғырту жөніндегі
кеңес қабылдаған қайта құру бағдарламасы
шеңберінде бекітілді.

2020 жылдың шілдесінен
бастап «Самрук-Қазына
Бизнес Сервис» ЖШС­(бұдан әрі — Компания)«Самұрық-Қазына» АҚ жалпы
қызмет көрсету орталығы
ретінде жұмыс істейді.

Компания «QazCloud» ЖШС еншілес
ұйымының жарғылық капиталына қатысу үлесіне ие — 51% (49% — «Данекер
Сала» ЖШС тиесілі). «QazCloud» ЖШС
IT-инфрақұрылымды қолдау мен жаңғыр­туды, виртуалды IT-ресурстарды жалға
алуды және Қордың ақпараттық деректерін
қорғауды қоса алғанда, IT-қызметтердің кеңспектрін ұсынады.

111

Қазіргі уақытта компания Қор шеңберінде
бірқатар негізгі функцияларды орындайды,соның ішінде:◆◆ SAP клиентті сараптау орталығы;◆◆ Комплаенс бойынша құзыреттілік орталығы;◆◆ Жекешелендіру бағдарламасының Бірыңғай
Операторы;◆◆ Құжаттарды орталықтандырылған мұрағаттық сақтауды ұйымдастыру.

2023 жылғы қызметтің негізгі көрсеткіштері

Қаржылық көрсеткіштер, мың теңге
2022

2023

11 359 281

17 991 616

Өзіндік құны(10 184 322)

(15 549 459)

Жалпы әкімшілік шығыстар

(1 070 107)

(1 090 029)Компанияның салық салуға дейінгі таза пайдасы

78 987

1 159 239

Таза пайда

61 044954 501Жалғыз қатысушыға төленген дивидендтер

168 051

177 464Табыс

2023 жылы таза пайданың артуы бірқатар
факторларға байланысты болды. Олардың
негізгілері кадрлық әкімшілендіру бизнес-­процестерінің аутсорсингінен және Компания
құжаттарын орталықтандырылған мұрағаттық сақтаудан түсетін кірістерді ұлғайту,сондай-ақ "QazCloud" ЖШС еншілес компания­сының жаңа жобаларын табысты іске асыру
болды.
Қазіргі уақытта Компания 5,4 мың қызметкерге
қызмет көрсетеді — «ҚазМұнайГаз» ҰК «АҚ,»110Мұнайтелеком" ЖШС, «Маңғыстауэнергомунай» ЖШС, «Oil Construction Company» ЖШС,«ПМХЗ» ЖШС, «QazCloud» ЖШС, «ҚМГ Инжиниринг» ЖШС және филиалы, «Самұрық-­Қазына Контракт» ЖШС, «Samruk-Kazyna
Ondeu» ЖШС, «Тау-Кен Самұрық» ЖШС.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

ОҚКО қызметі

Құрылған сәттен бастап Ортақ қызмет көрсету орталығы (ОҚКО) Қор компанияларына
және Қордың өзіне көрсетілетін қызметтер
спектрін белсенді дамытып, кеңейтуде.
ОҚКО қызметінің негізгі бағыттарына мыналар жатады:◆◆ Әкімшілік-шаруашылық қамтамасыз ету;◆◆ Жазбаша аудармалар;◆◆ Қызметкерлерді тасымалдау;◆◆ Басшылардың қызметін қамтамасыз ету;◆◆ Сатып алуды ұйымдастыру;◆◆ HR қызметі;◆◆ Бухгалтерлік есеп және салық есебі;◆◆ Құқықтық қамтамасыз ету;◆◆ Қауіпсіздік;◆◆ IT қауіпсіздігі;◆◆ Және басқа да функциялар.

жекеменшік мекемесінен бизнес-процес­терді аутсорсинг функцияларын тапсыру есебінен ОҚКО қызметі кеңейтілді.
Бұған мыналар кіреді:2022 жылы ОҚКО ҚР СТ ISO 9001-2016(ISO 9001-2015) стандарты бойынша көрсетілетін қызметтердің сапа менеджменті
жүйесін сертификаттаудан сәтті өтті, ал
2023 жылы — жүйенің стандарт талаптарына сәйкестігін растаған жыл сайынғы
инспекциялық бақылаудан өтті.

◆◆ Кадрлық әкімшілендіру;◆◆ Жалақыны есептеуді және аударуды
әкімшілендіру;◆◆ Рекрутингті әкімшілендіру.

2023 жылдың шілдесінен бастап Қордың
бастамасымен «Samruk Business Academy»Компания жаңа бағыттар бойынша
5,4 мыңнан астам қызметкерге қызмет
көрсетеді және оның Павлодар және Ақтау
қалаларында екі өңірлік қызмет көрсету
орталықтары бар.

Құжаттарды орталықтандырылған мұрағаттық
сақтау

SAP клиентті сараптау
орталығы

Жекешелендіру
бағдарламасының Бірыңғай
операторыҚор тобының ұйымдарындағы жаңғырту
жөніндегі кеңестің 2020 жылғы 10 желтоқсандағы шешімімен Компания қызметінің
периметріне Қордың ӨК/ЕТҰ кіретін «Құжаттарды орталықтандырылған мұрағаттық сақтау» (ҚОМС) жобасын іске асыру
жөніндегі оператор болып айқындалды.

Компания «Самұрық-Қазына» АҚ мен «САПҚазақстан» ЖШС (бұдан әрі — САП келісімі)арасындағы 2015 жылғы 30 желтоқсандағы
№122 бағдарламалық жасақтаманы сүйемелдеу бойынша қызметтерді пайдалану
және көрсету құқықтарын беру туралы
Келісім (бұдан әрі — САП келісімі) шеңберінде оператор болып айқындалды. Оператор «Самұрық-Қазына» АҚ тиесілі SAPлицензиялық бағдарламалық жасақтамасын
бөлу және техникалық қолдау үшін ПК-меншарттар жасасады, сондай-ақ 2016 жылғы
20 желтоқсанда жасалған № 630-және SAPбағдарламалық жасақтамасына лицензияларды сенімгерлік басқару шартына сәйкесСАП келісімінің талаптарын сақтауды
қамтамасыз етеді.

«Самұрық-Қазына» АҚ Басқармасының
2021 жылғы 14 қазандағы шешімімен Компания Активтерді бәсекелестік ортаға беруқағидаларына сәйкес Бірыңғай оператор
болып айқындалды. Компания «сатылған
және сатылатын активтердің автоматтандырылған дерекқоры» ақпараттық жүйесін
(СААДҚ АЖ) әзірледі және қолданысқа
енгізді. Қорға және барлық салалық компанияларға «Жекешелендірудің 2021-2025жылдарға арналған кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің
29.12.2020 ж. №908 қаулысына (бұдан
әрі — ҚРҮҚ) енген «Самұрық-Қазына» АҚның барлық активтері бойынша деректерді
толтыру үшін СААДҚ АЖ-ға қолжетімділік
берілді.

САП келісімінің периметрі бойынша қызметтер «Самұрық-Қазына» АҚ тобындағы 25компанияны қамтиды. SAP клиентті сараптау орталығының функцияларына мыналар
кіреді:2023 жылдың соңына қарай жүйеде аталған
қаулыда санамаланған 53 актив туралы,оның ішінде 1-тізбе бойынша — 16 актив,2-тізбе бойынша — 14 актив және 3-тізбе
бойынша — 23 актив бойынша ақпарат
жиналды.

2022 жылғы желтоқсанда серіктестікке
жарғылық капиталға салым салу арқылы
«Самұрық-Қазына» АҚ тарапынан
«Электрон­дық мұрағат» ақпараттық жүйесі
берілді.
«ҚОМС» бағдарламасы шеңберінде Компания "Электрондық мұрағат" ақпараттық
жүйесіне қол жеткізуді қоса алғанда, бесбағыт бойынша қызметті жүзеге асырады.
2023 жылы Қордың бес компаниясы(«QazCloud» ЖШС, «Самұрық-Энерго» АҚ,«KEGOC» АҚ, "Энергоинформ" АҚ, «Хорасан» ЖШС) үшін «Электрондық мұрағат»ақпараттық жүйесіне қолжетімділік қамтамасыз етілді.
2023 жылы қызмет көрсетуге жасалған
шарттардың жалпы сомасы 265 млн теңгені
құрады.

Жылдық есеп / 2023Комплаенс құзыреті
орталығы

◆◆ Бағдарламалық жасақтаманы қолдау
қызметі;◆◆ Лицензияларды басқару;◆◆ Келісімшарттық басқару;◆◆ Консалтингтік қолдау;◆◆ Бағдарламалық жасақтаманы жетілдіруге немесе түрлендіруге сұрауларды
үйлестіру;◆◆ Ақпараттық менеджмент;◆◆ Қор компанияларымен жалдау шарттарын жасасу және сүйемелдеу;◆◆ Лицензиялық аудиттерді жүргізу.
Осы міндеттемелер шеңберінде жасалған
шарттардың жалпы сомасы ҚҚС есептемегенде 13 млрд теңгеден асты.

Бірыңғай оператордың өкілдері жыл қорытындысы бойынша Салалық компаниялар
Комиссияларының активтерді сату мәселелері жөніндегі 23 отырысына және Қордың
Жобалық кеңсесінің 26 отырысына Қағидаларда көзделген активтерді бәсекелестік
ортаға беру тәртібі мен рәсімдерін сақтау
тұрғысынан қатысты.

2022 жылғы 24 ақпанда Қор Басқармасы
бекіткен Кеңейтілген Жол картасының
54-тармағына сәйкес (№10-р хаттама)Қазақстан Республикасы Президентінің
«Самұрық-Қазына» АҚ реформалау мәселелері жөніндегі тапсырмаларын орындау,«Самұрық-Қазына» АҚ тобының компанияларында комплаенс функциясын іске асыруды комплаенс құзыреті орталығы жүзеге
асырады. Бұл үшін негіздер мыналарды
қамтиды:Жоғары мамандануды және Қор қызметіне
байланысты бірегей талаптарды түсінуді талап ететін сыбайлас жемқорлыққа
қарсы, санкциялық, листингтік жәнереттеуші аспектілерді қамтитын комплаенс
функция­сының ерекшелігі. Бұл функциялардың ерекшеліктері шектеулі ресурстар
кезінде қажетті сапа деңгейін ұсына алатын
сыртқы қызмет жеткізушілерін іздеуді
қиындатады.
Құпиялылық. Қор тобы шеңберінде құпия
ақпаратты сақтаудың маңыздылығын жетебағаламау мүмкін емес. Комплаенс құзыреттілік орталығы сыртқы мердігерлермен салыстырғанда сезімтал деректердің
сақталуы мен қорғалуын қатаң бақылауды
қамтамасыз етеді.
Шығындарды оңтайландыру. Ішкі құзыреттерді құру комплаенс-функцияны сүйемелдеу және іске асыру жөніндегі қызметтерге
шығындарды айтарлықтай қысқартуға мүмкіндік береді.

Байланыс
ақпараттары

2024 жылға арналған
жоспарлар

Комплаенс құзыреттілік орталығы қызметінің негізгі бағыттары:◆◆ Қордың портфельдік компанияларындағы комплаенс функциясын әдіснамалық қолдау және сүйемелдеу;◆◆ Қазақстан Республикасының «Сыбайлас
жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы»Заңын білуге тестілеу;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ компаниялар
тобын бастамашылық ақпараттандыру
желісінің жұмыс істеуін қамтамасыз ету;◆◆ Сыбайлас жемқорлыққа қарсы комплаенс бағдарламасының жекелеген
элементтерін автоматтандыру;◆◆ Қазақстан Республикасының «Сыбайлас
жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы»Заңына және «Самұрық-Қазына» АҚкомпаниялар тобының комплаенс функциясының корпоративтік стандартына
сәйкес «Самұрық-Қазына» АҚ компания­лар тобында комплаенс функциясының
бизнес-процесінің аутсорсинг қызметтерін көрсету.
◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ сыбайлас
жемқорлыққа қарсы жүйелерінің
ISO 37001 «Парақорлыққа қарсы
күрес менеджменті жүйесі» стандартының талаптарына сәйкестігіне сертификаттық аудит жүргізуді қамтамасыз ету.

2024 жылы Компания жоспарлайды:◆◆ Көрсетілетін қызметтердің сапасын жақсарта отырып, ағымдағы қызмет түрлерін
сақтау және дамыту;◆◆ Тапсырыс берушілерге қызмет көрсету,оның ішінде мобильді сервистерді пайдалану процестерін автоматтандыру;◆◆ «Көлденең мониторинг» жобасы шеңберінде интеграция функциясын іскеасыра отырып, Қор компанияларында
электрондық мұрағаттың ақпараттық
жүйесін енгізу.
◆◆ Активтерді бәсекелестік ортаға беружөніндегі мәмілелерді жүзеге асырудың
ашықтығы мен заңдылығына бақылауды
күшейту;◆◆ Лицензияларды Қор тобының компанияларына, соның ішінде SAP келісіміне
енген ықтимал жаңа ұйымдарға тарату.

112
113

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Адамикапиталды
дамыту

Қайырымдылық
қызмет
524
астам қазақстандық
қайырымдылық көмекпен
қамтылған

«Samruk-Kazyna Trust» қоры 2023 жылы денсаулық сақтау, білім беру, халықтың неғұрлым
әлеуметтік осал топтарын қолдау жәнеөңірлерді дамыту салаларында жалпы сомасы
7,2 млрд теңгеге 46 әлеуметтік жобаны іскеасырды. Жобалар халықтың қажеттіліктерін ескере отырып, Қор компаниялары барөңірлерде, сондай-ақ Мемлекет ресурстары
жеткіліксіз бағыттарда коммерциялық емесұйымдармен серіктестікте жүзеге асырылды.

Жылдық есеп / 2023

Осы жобалар шеңберінде 524 мыңнан астам
қазақстандық қайырымдылық көмекпен
қамтылды, оның ішінде 97 мың ана мен бала,87 мың ауыл халқы, сондай-ақ 700 адамжұмысқа орналастырылды.
Денсаулық сақтау саласында Медициналық және оңалту көмегінің қолжетімділігін
қамтамасыз етуге, емдеудің инновациялық
әдістерін енгізуге және қазақстандықтардың өмір сүру сапасын жақсартуға көңіл
бөлінді. 19 оңалту орталығы іске қосылды.
7 аймақтағы ауылдық ауруханалар 18 жедел
жәрдем көлігімен және 9 инватаксимен (ерекше физикалық қажеттіліктері бар адамдарға
арналған көлік) қамтамасыз етілді. Шымкент,Қарағанды, Талдықорған, Ақтау, Өскемен
және Орал қалаларының перинаталдық
орталықтарына жаңа туған нәрестелердің
емдік гипотермиясы мен ретинопатиясы аппараттары жеткізілді.
Онкологиялық аурулары бар 90 500-денастам бала Педиатрия және балалар хирургиясы ғылыми орталығында заманауи

жабдықтармен емделді. ҚР-да диагнозы
емделмейтін 61 баланың ем алуы төленді. Шалғайдағы станциялардың 100 мыңазаматы «Медициналық пойыздар» жобасы
аясында тегін медициналық және құқықтық
көмек алды. Алматыда Даун синдромы барбалаларға арналған орталық жаңа форматта
жұмысын бастады.
Білім беру саласында сапалы білім алужәне адами капиталды іске асыру үшінжағдайлар мен мүмкіндіктер жасалған. Ауылжастарының 227 өкілі білім гранттарын алып,еліміздің 45 Үздік орта оқу орындарында тегін білім алуда. Оның ішінде 2 түлек жұмысқа
орналастырылды. Әлеуметтік осал санаттағы
500 оқушы үшін тегін сыныптан тыс сабақтар
ұйымдастырылды. 1000-нан астам балалар мен олардың ата-аналарына арналған
жазғы танымдық және инклюзивті лагерьлер
ұйымдастырылды.
Спорт саласында инфрақұрылымды дамытуға және қолжетімді спорттық ортаны
құруға үлес қосылды. 9 ірі спорт кешені салынды, 26 жаңа спорт-ойын алаңы орнатылды. 23 елді мекенде тегін бейімделген спорт
секциялары ашылды. Креативті индустрия­ны дамыту аясында Ақтөбе облысының
облыстық жасөспірімдер кітапханасының ғимараты толығымен жаңартылып, ғылым мензаманауи шығармашылықтың креативті
орталығына қайта жандандырылды.
Қайырымдылық жобаларын іске асырумен
қатар, «Samruk-Kazyna Trust» қоры жұрт-Байланыс
ақпараттары

«Samruk-Kazyna Trust» әлеуметтік жобаларды дамыту қоры —«Самұрық-Қазына» АҚ компаниялар тобының қайырымдылық
қызметінің бірыңғай операторы,ол «Самұрық-Қазына» АҚ компаниялар тобының атынан әлеуметтік маңызды мәселелерді шешуге
бағытталған қайырымдылық
жобалары мен бағдарламаларын
іске асырады.

шылықпен, мемлекеттік институттармен,БАҚ және сараптамалық қоғамдастық
өкілдерімен, сондай-ақ портфельдік компаниялармен өзара іс-қимылды нығайта
отырып, қазақстандықтардың сенімін
арттыру үшін жұмыс істейді. Азаматтық
қоғамның, мемлекеттік органдардың,бизнестің 300-ден астам өкілдерінің жәнекомпаниялар тобының қызметкерлерінің
қатысуымен корпоративтік қайырымдылық форумы форматында өткізілген
жұртшылық алдындағы есеп жақсы
дәстүрге айналды.
«Samruk-Kazyna Trust» қызметін БАҚ, КЕҰжәне сарапшылар белсенді түрде келтіреді.
2023 жылы қазақстандық медиада 5 мыңнан
астам жарияланым Қордың қайырымдылық
бастамаларына арналды.
«Қазақстан халқына» ҚҚ-мен серіктестік
орнатылды, оның аясында ҚР өңірлерінде
­аутизмі бар балаларға арналған 13 ертеараласу орталығын және 8 оңалту орталығынашу жобасы іске асырылуда. Екі бағыт бойынша балаларды жалпы қамту даму ерекшеліктері бар 2 500-ден астам баланы құрайды.
Сонымен қатар, корпоративтік әріптестік
шеңберінде «Болат Өтемұратов Қоры» ҚҚмен бірлесіп бірлескен әлеуметтік жобалар
іске асырылды, сондай-ақ мүмкіндігі шектеулі
адамдарды оқыту және жұмысқа орналастыру жөніндегі жобаны бірлесіп іске асыру мақсатында «Шелл Қазақстан» компаниясымен
әріптестік жолға қойылды.

«Samruk Business Academy» жеке мекемесі
(бұдан әрі — SBA) оқытуды ұйымдастыру
және әкімшілендіру, қызметкердің аутстаф­фингі және HR-консалтинг бойынша
қызметтер көрсететін сервистік компания
болып табылады. SBA 2004 жылы «Бірыңғай
қызметкерді дамыту орталығы» базасында
құрылған «Самұрық-Қазына» Корпоративтік
университеті» жекеменшік мекемесінен 2022жылы атауын өзгертті. Бүгінгі таңда SBA
озық тәжірибені жинақтау және жаңа білімді
қалыптастыру үшін табысты орталық болып
табылады.

2004 жылдан бастап SBA оқыту, бағалау
және қызметкерді дамыту қызметтерін
ұсынады. Қазіргі уақытта SBA «Самұрық-­Қазына» АҚ тобының мамандарын қайта
даярлаумен және біліктілігін арттырумен,адам ресурстарын басқару, өзгерістерді
басқару, «Самұрық-Қазына» АҚ дамуының
стратегиялық мақсаттарына сәйкес корпоративтік мәдениетті қалыптастыру саласындағы процестерді қолдаумен айналысады.

115Оқытуды ұйымдастыру саласындағы қызмет

2023 жылы SBA корпоративтік және өндірістік оқыту блогы келесі модульдік оқыту
бағдарламаларын іске асырды: «Middle
Management», «Гендерлік теңдік», «Жеті Қадам», «PR School», «HR School», «Recruitment
School», «Сатып алуды және материалдық-техникалық қамтамасыз етуді басқару»,IR, «Өндіріс тірегі», «Бірінші желі», «Машинист-инструкторлар академиясы», «Қауіп­сіздік сақшылары», «Өндірістік менеджер».
"Еңбек қауіпсіздігі мәдениеті" жобасы
бойынша 2023 жылға 312 CEO, SEO-1, SEO-2,
SEO-3 және портфельдік компаниялар мен
ЕТҰ-ның 480 ішкі жаттықтырушысы оқытылды. Сондай-ақ, «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ-ның

29 099 өндірістік қызметкері оқытылды.
Еңбек қауіпсіздігі мәдениеті бойынша оқыту
кестеге сәйкес 2024 жылы да жалғастырылатын болады.

сапа стандарттарына сәйкестігін растайды
және еуропалық жоғары білім беру кеңістігі
аумағында аккредиттелген білім беру бағдарламаларын тану үшін негіз болып табылады.

2023 жылы SBA «Аккредиттеу жәнерейтингтің тәуелсіз агенттігі» (IAAR) NV
агенттігінде халықаралық институционалдық
аккредиттеуден өтті.

Қазақстан Республикасы Президентінің мемлекет қатысатын компаниялардың басшы органдарында әйелдер үлесін кезең-кезеңімен
30%-ға дейін арттыру жөніндегі тапсырмасы
шеңберінде 2022 жылғы 30 қыркүйекте
«Самұрық-Қазына» АҚ «Гендерлік теңдік»жобасына бастама берілді, ол 2023 жылғы
5 мамырда аяқталды.

IAAR агенттігінде халықаралық аккредиттеуден өткен барлық білім беру бағдарламалары мен ұйымдары еуропалық дерекқорға —The Database Of External Quality Assurance
Results (DEQAR) енгізілген, бұл білім берубағдарламалары мен ұйымдарының әлемдік

HR-консалтинг қызметтері

HR-консалтингтің негізгі бағыттары:◆◆ Жұмысқа қабылдау кезінде және қызметкерлердің лауазымдарға сәйкестігін бағалау;◆◆ Кадр резервін қалыптастыру кезіндегі әлеуетті бағалау;◆◆ Грейдинг.

114

Бағдарламаны аяқтаған әйел басшылар саны71 адамды құрады.

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Құзыреттер бойынша сұхбат,сауалнамалар әдісімен

2023 жылы

қызметкерді бағалау

лауазым бағаланды

179 441Қызмет мен құзыреттілікті бағалау

Грейдинг

Қызметкерді бағалау — бұл SBA-ның негізгі бағыттарының бірі. Ол мыналар шеңберінде
бағалау рәсімдерін өткізуді қамтиды:Грейдинг бойынша жобаларды іске асыру
компания үшін және нарықпен салыстырғанда әрбір лауазымның құндылығы
негізінде әділ сыйақы жүйесін қолдануға мүмкіндік береді. Қордың портфельдік компанияларында 2016 жылдан бастап
«Hay Group» халықаралық әдіснамасы
бойынша еңбекақы төлеудің грейдтік жүйесі енгізілуде.

◆◆ жалдау кезіндегі бағалау,◆◆ кадр резервін бағалау,◆◆ қызметкерді аттестаттау,◆◆ job matching (әр түрлі көздерден алынған деректерді бос орынға үміткердің бірыңғай
профиліне сәйкестендіру),◆◆ 360 градус әдісімен бағалау және т.б.
Бұл бағалау құралы компаниялар мен қызметкерлерге басқа мүдделі тараптармен (клиенттермен, жеткізушілермен, басқару органдарымен және т.б.) өзара әрекеттесу сапасын
(иерархиялық, кроссфункционалды) бағалауға мүмкіндік береді.
2023 жылдың 12 айының қорытындысы бойынша үшінші тарап онлайн-құралдарын пайдалана отырып бағалау саны 460, ал өзінің онлайн-жүйелерін пайдалана отырып — 3 098 құрады.
Сондай-ақ құзыреттер бойынша сұхбат, сауалнамалар әдісімен 179 қызметкерді бағалау,сондай-ақ терең сұхбат әдісімен 55 бағалау жүргізілді.

2023 жылы 441 лауазымға бағалау жүргізілді және төмендегі компанияларда еңбекақы төлеудің грейдерлік жүйесін енгізу
бойынша жобалар іске асырылды: «Qazaq
Air» АҚ, «Samruk-Kazyna Construction» АҚ,«QazaqGaz» ҰК» АҚ, «Самұрық-Қазына
Инвест» ЖШС, «Самұрық-Қазына Бизнес
Сервис» ЖШС.

Рекрутинг қызметтері

2024 жылға арналған
жоспарлар:Рекрутингтің негізгі бағыттары:◆◆ Модульдік оқыту бағдарламаларын іскеқосу: «C&B мектебі», «HR school», «PRschool», «Recruitment School», «Өндірістік қауіпсіздік бойынша көшбасшылық академиясы», «Бас геолог», цехбастықтарына арналған «Өндірістік менеджер», «Инженер-энергетик», «IR
School», «Экология және ESG мектебі»,«Әзірлеу жөніндегі бас инженер», «Мұнай
және газ өндіру жөніндегі шебер»◆◆ SBA LMS жүйесін құру(learning management system) — онлайн
оқыту, тестілеу және сертификаттар
беруді ұсынатын қызметкерлерді оқытуға
арналған автоматтандырылған платформа.
◆◆ 1С ERP (кешенді ақпараттық басқару
жүйесі) енгізу және HR процестерін
автоматтандыру арқылы көрсетілетін
қызметтердің сапасын арттыру.
◆◆ Қатысу географиясын кеңейту және жаңаклиенттерді қамту.

◆◆ Рекрутинг процесін әкімшілендіру;◆◆ Толық іздеу және қызметкерді жалдау циклі.
2023 жылы Қор және «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ, «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ,«KMG Petrochem» ЖШС, «Силлено» ЖШС, «KPI» АҚ, «ҚМГ Инжиниринг» ЖШС,­«Қазақстан» ҰК» АҚ, «Bolashak Investment» ЖШС сияқты компаниялар рекрутинг қызметтеріне тапсырыс берушілер болды. Шарттарды іске асыру аясында 96 бос жұмыс орныжабылды.

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы Қор және­«Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ,­«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ, «KMG
Petrochem» ЖШС,­«Силлено» ЖШС, «KPI» АҚ,«ҚМГ Инжиниринг» ЖШС,­«Қазақстан»ҰК»АҚ,«Bolashak
Investment» ЖШС сияқты
компаниялар рекрутинг
қызметтеріне тапсырыс
­берушілер болды.

Рекрутинг қызметтерін дамыту мақсатында SBA FIRCaspian компаниясымен ынтымақтастық
туралы Меморандумға қол қойды және Назарбаев Университетінің, М.С. Нәрікбаев атындағы
КАЗГЮУ Университетінің, Esil University және Astana it University мансаптық іс-шараларына
қатысты.

Байланыс
ақпараттары

Әлеуметтік өзара
әрекеттесу жәнекоммуникациялар орталығы
ӘӨКО мақсаты — әлеуметтік-еңбек жанжалдарының алдын алу, әлеуметтік, санитарлық-­эпидемиологиялық және психологиялық салауаттылықты қолдау, өндірістік қызметкердің
корпоративтік сәйкестігін нығайту және әлеуметтік-еңбек қатынастары мен коммуникацияларды тиімді басқарудың озық тәжірибелерін әзірлеу және енгізу арқылы наразылық
сезімдерін анықтау.
ӘӨКО қызметі 4 негізгі бағыт бойынша дамуда:«Әлеуметтік өзара іс-қимыл
және коммуникациялар
орталығы» жекеменшік мекемесін (бұдан әрі — ӘӨКО)«Самұрық-Қазына» АҚ 2017жылғы 4 мамырда «Әлеуметтік серктестік орталығы»КҚ базасында құрды.

1. Зерттеу және талдау (SRS: қатысқандық, еңбек жағдайлары және бейілділік, коммуникация деңгейі, материалдық әл-ауқат, наразылық әлеуеті; әлеуметтік-еңбек жанжалдарын
терең диагностикалау және алдын алу);2. Әлеуметтік тұрақтылық мониторингі орталығы (әлеуметтік шиеленістің туындау алғышарттары немесе фактілері, Қордың еңбек ұжымдарындағы дағдарыстық жағдайлар
туралы ақпаратты жинау, өңдеу, алғашқы тексеру, тіркеу және жедел тарату);3. IR -өндірістік қатынастар (әлеуметтік-тұрмыстық жағдайларды, жұмыс орнындағы қысымды зерделеу және кері байланыс мәдениетін дамыту арқылы өндірістік қызметкердің
санитариялық-эпидемиологиялық, әлеуметтік және психологиялық салауаттылығын
жақсарту);4. Әлеуметтік және коммуникациялық жобалар (қызметкерлер арасында корпоративтік мәдениетті дамыту, Қор тобының жастарын тартуға бағытталған жобаларды жүргізу, коммуникациялық жобаларды ұйымдастыру, корпоративтік басылым және SK NEWS сайты).

116
117

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

«Дабыл аймақтарының»саны 68-денКомпаниялар тобында
«Кәсіподақ белсенділерінің
корпоративтік мектебі»21дабыл аймағына дейін
қысқартылды

кәсіподақ көшбасшысы
оқытылдыҚор компаниялар тобының жастар
саясатын дамыту шеңберінде

25

іс-шара өткізілді

2023 жылы портфельдік
компаниялар үшін40

2022 жылдан бастап IR —Industrial Relations бағыты
жұмыс істейді, оның негізгі мақсаттарының бірі мердігерлік ұйымдар қызметкерлерінің еңбек құқықтарының
сақталуын қамтамасыз етуболып табылады.

-тан астам

коммерциялық жобалар
ұйымдастырылып жүзеге асырылды

«Samruk Research Services»зерттеуі

Әлеуметтік тұрақтылықты
бақылау орталығы

Татуластыру институттары

Өндірістік қатынастар
(Industrial Relations)Коммуникациялық
жобаларSK News редакциясы

2013 жылдан бастап Қордың компаниялар
тобында Samruk Research Services әлеуметтік тұрақтылық деңгейіне зерттеу жүргізілуде, ол бүкіл Қазақстан бойынша өндірістік
ұжымдардың әлеуметтік-еңбек қатынастарындағы мәселелік аймақтарды диагностикалауға және алдын алу шараларын уақтылы
қабылдауға мүмкіндік береді. Зерттеу ісжүзінде барлық компания қызметкерлерін
қамтиды.

Дағдарыстық жағдайлар туындаған Қорбөлімшелері мен портфельдік компаниялардың өзара іс-қимылын үйлестіру жәнедағдарысқа қарсы іс-шаралар ұйымдастыру
үшін 2021 жылдан бастап Қордың жедел
штабы жұмыс істейді. Есепті кезеңде Жедел
штабтың 5 отырысы өткізілді (2021 жылдан
бастап барлығы — 14).

Компаниялар тобында «Кәсіподақ
белсенділерінің корпоративтік мектебі»(350 кәсіподақ көшбасшысы оқытылды),«Медиаторлардың корпоративтік пулы»(113 корпоративтік медиатор оқытылды)жобалары іске асырылды. Портфельдік
компаниялардың омбудсмендері медиация
және келіссөздер жүргізу дағдылары курсынан өтті, IR мамандары (28 ЖК мамандары) оқытылды.

2022 жылдан бастап IR — Industrial
Relations бағыты жұмыс істейді, оныңнегізгі мақсаттарының бірі мердігерлік
ұйымдар қызметкерлерінің еңбек құқықтарының сақталуын қамтамасыз ету болып
табылады.

Негізгі мақсаттары:Бұл Қордың толық форматты корпоративтік
басылымнан (журнал, 80 бет, айына 1 рет,екі тілде тұрақты түрде шығады), күнделікті аттас жаңалықтар сайтынан, Телеграм
арнасынан, Facebook, Instagram, Вконтакте
және YouTube әлеуметтік желілерінен тұратын медиа-блогы.

Омбудсмендер мен кәсіподақтар арасында
өзара іс-қимыл жолға қойылды, медиаторлардың ішкі пулы мен келісу комиссиялары
құрылды. 2023 жылғы шілдеде Алматы
қаласында «Кәсіподақ көшбасшылары меномбудсмендерінің форумы» өткізілді, 2023жылғы желтоқсанда Шымкент қаласындаҚор компаниялары тобындағы әлеуметтік-­еңбек коммуникациялар бойынша Форум
өтті.

Профилактика шеңберінде қызметкерлердің Біріккен Ұлттар Ұйымының Дамубағдарламасымен (БҰҰДБ) бірлесіп жұмыс
орнындағы қысым, қудалау түрлері туралы
хабардарлығын арттыру үшін іс-шаралар
(қонақ дәрістері, тренингтер, семинарлар
және ақпараттық сессиялар) өткізілді.

Қор компаниялары тобындағы әлеуметтік
тұрақтылық деңгейі 2023 жылдың қорытындысы бойынша қанағаттанарлық — SRS жалпы көрсеткіші 2022 жылдан бері өзгеріссіз
70%-н құрады (72 мыңнан астам респондент
қамтылды). Зерттеу жарты жылда бір рет
SMS-хабарлама және телефон арқылы
­сауалнама арқылы жүргізілді.
2023 жылдан бастап ӘӨКО Қордың
әкімшілік-басқару қызметкерінің әл-ауқатының деңгейін зерттеу операторы болды.
Бұрын бұл зерттеуді SBA әлеуметтанушылары жүргізген.
2023 жылдың қорытындысы бойынша:Жылдық есеп / 2023

350Қор компаниялары
тобындағы әлеуметтік
тұрақтылық деңгейі 2023жылдың қорытындысы
бойынша қанағаттанарлық —SRS жалпы көрсеткіші 2022жылдан бері өзгеріссіз 70%-нқұрады (72 мыңнан астам
респондент қамтылды).
Зерттеу жарты жылда бір
рет SMS-хабарлама жәнетелефон арқылы сауалнама
арқылы жүргізілді.

Байланыс
ақпараттары

◆◆ Қор Басқармасы SRS жаңа әдістемесін
әзірлеген және бекіткен;◆◆ Зерттеу нәтижелерін түсіндіру үшін бірқатар ПК-де көшпелі кездесулер ұйымдастырылды;◆◆ Әкімшілік-басқару қызметкерінің
қатысуын зерттеудің жаңа әдіснамасы
әзірленді;◆◆ 17 ЖК-де әкімшілік-басқару қызметкерінің
әл-ауқат деңгейін анықтау бойынша зерттеу жүргізілді;◆◆ Бірінші жартыжылдықта SRS 2023
зерт­теуі жүргізілді, оның қорытындысы
бойынша 12 ПК мен Қорға талдамалық
есептер берілді (40 мыңға жуық қызметкерден сұхбат алынды);◆◆ Көрсеткіштері төмен кәсіпорындарда
терең зерттеулер жүргізілді (бірінші
жартыжылдықтағы сауалнама нәтижелері
бойынша).

Еңбек ұжымдарында әлеуметтік шиеленістің туындау алғышарттары немесе
фактілері туралы жедел деректерді
жинауды және талдауды 5 байланыс
арнасы (электрондық пошта, телефон,Whatsapp мессенджері, веб-сайт және QRкод) бойынша 24/7 режимінде жүзеге асыратын әлеуметтік тұрақтылық мониторингі
орталығы (бұдан әрі — ӘТМО) жұмыс істейді. Сондай-ақ, әлеуметтік тұрақтылықтың
интерактивті картасы жұмыс істейді, оларқылы нақты уақыт режимінде компаниялар тобының кәсіпорындарындағы жағдай
қадағаланады.
ӘТМО күн сайын (сағат 10:00-де және17:00-де) туындаған наразылық акциялары
және ескертпелі ақпарат туралы Қор басшылығына жедел хабарлауды қамтамасыз
етеді.
2023 жылы ӘТМО-ға Қор тобы мен бөгде
ұйымдардың қызметкерлерінен 22 586
өтініш келіп түсті.
Зерттеулер мен мониторинг қорытындылары бойынша қабылданып жатқан шаралардың арқасында "дабыл аймақтарының"саны 68 — ден 21-ге дейін, ереуілдер саны —2022 жылғы 86-дан 2023 жылы 21-ге дейін
төмендеді.

Еңбек жағдайларын жақсарту мақсатында
IR-скринингтерді талдау қорытындылары
бойынша іс-шаралар жоспарлары әзірленді.

◆◆ Қордағы ішкі корпоративтік коммуникациялар саласындағы жұмысты жүйелеу;◆◆ Қор мен Орталықтың қызметі шеңберінде
коммуникациялық және стратегиялық
іс-шараларды дайындауды ұйымдастыру;◆◆ ӘӨКО өнімдерін жылжыту;◆◆ Кәсіподақтармен, омбудсмендермен жәнеішкі медиаторлармен байланысу;◆◆ Коммерциялық оқыту іс-шараларын
дамыту.
2023 жылы портфельдік компаниялар үшін40-тан астам коммерциялық жоба ұйымдастырылды және өткізілді.

Корпоративтік басылым мен сайт республикалық БАҚ ретінде тіркелген. Қор менкомпаниялардың өмірі баяндалады, әлеуметтік тұрақтылық пен еңбек ұжымдарына
басымдық беріледі (бұрыштың басында —еңбек адамы).

Қор компаниялары тобының жастар саясатын дамыту аясында 25 іс-шара ұйымдас­тырылып, өткізілді.

2024 жылға арналған жоспарлар

◆◆ HR және ПК және ЕТҰ әлеуметтік қызметтерінің қызметкерлері үшін семинарлар ұйымдастыру.
◆◆ 2024 жылдың бірінші жартыжылдығының қорытындысы бойынша және жыл қорытындысы бойынша «Samruk Research Services» зерттеуін жүргізу.
◆◆ Әлеуметтік тұрақтылық тәуекелдері
◆◆ Әлеуметтік-тұрмыстық жағдайлардың IR-скринингі.
◆◆ Адам құқықтарын қорғаудың белсенді шаралары: БҰҰДБ-ның адам құқықтары және бизнестегі гендерлік теңдік саласындағы басшылық қағидаттарына қол жеткізу бойынша сертификаттау.
◆◆ Гендерлік саясат бойынша ғылыми-зерттеу институттарының Консорциумына кіруі.

118
119

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

ТҰРАҚТЫ ДАМУКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

4.

ТҰРАҚТЫ
ДАМУТДМ қағидаттарын ұстану
Тұрақты даму саласындағы
тәуекелдерді басқару
Тұрақты дамуды басқару құрылымы
ESG рейтингтері және климаттық
рейтингтер

122
125
126

Тұрақты даму және ESG
қағидаттарын енгізу
Қордың негізгі стратегия­лық мақсаттарының
бірі болып табылады.
Ұзақ мерзімді тұрақты
дамудың негізгі факторларына адамдардың
әл-ауқаты, экологиялық тепе-теңдік жәнеұзақ мерзімді қаржылық
тұрақтылықты қамтамасыз ету кіреді.
120

128

121

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы энергия үнемдеудің
жиынтық көлемі

11434
мың ГДж

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

ТДМқағидаттарын
ұстану

ТДМ-ға қол жеткізуге қосқан үлесі

Корпоративтік басқару

H&S озық тәжірибелері

КөміртексіздендіруҚор Тобының ESG-рейтингі

LTIF 0,12 жету2032 жылға қарай 70 перцентиль

2027

Парниктік газдардың тікелей жәнежанама шығарындыларын азайту
(1 деңгей және 2 деңгей)2032 жылға қарай ≥ [-10%]Қор компанияларының басшы органдарында әйелдердің үлесін арттыру
2030 жылға қарай 30%Электр энергиясын сатып алуда төмен
көміртекті генерацияның
үлесін арттыру

Қордың ДК және ЖК құрамындағы тәуелсіз директорлардың үлесі
50% деңгейінде ұстау

Тұрақты даму және ESG қағидаттарын енгізу Қордың негізгі стратегиялық мақсаттарының бірі болып табылады. Ұзақ мерзімді
тұрақты дамудың негізгі факторларына
адамдардың әл-ауқаты, экологиялық
тепе-теңдік және ұзақ мерзімді қаржылық
тұрақтылықты қамтамасыз ету кіреді.
Қор және оның портфельдік компаниялары
Біріккен Ұлттар ұйымы қабылдаған тұрақты

даму мақсаттарына (бұдан әрі — БҰҰ ТДМ),БҰҰ Жаһандық шартының қағидаттарына,БҰҰ Жауапты инвестициялау қағидаттарына,Экватор Қағидаттарына бейілділігін бөліседі.
Қор стратегияның, мақсаттар мен міндеттердің тұрақты даму саласындағы
жалпы мақсаттармен, соның ішінде,бірақ олармен шектелмей, БҰҰ ТДМ-да,Париж климаттық келісімінде көрсетіл-ген мақсаттармен және тиісті ұлттық жәнеаймақтық мақсаттармен үйлесімділігін
қамтамасыз етеді. Тұрақты даму жөніндегі
іс-шаралар Қордың Даму стратегиясын
(Даму жоспарын) іске асыру жөніндегі
іс-шаралар жоспарына енгізіледі. Қордың
тұрақты даму саласындағы қызметі туралы
толығырақ ақпарат тұрақты даму туралы
есепте берілген, онымен Қордың веб-­сайтында танысуға болады.

Байланыс
ақпараттары

2032 жылға қарай 45%Ресурс үнемдеу

Адами капиталды дамыту

«Жасыл»қаржыландыру

Өндірістік қызметтің энергия
сыйымдылығын төмендету

Кадрлық әлеуетті арттыру, жаңасалаларда құзыреттілікті күшейту

Офсеттік жобалар портфелін
қалыптастыру

2027 жылға қарай -10%Электр энергиясын өндірудегі ЖЭК жәнеГЭС үлесі

11 БҰҰ ТДМ

2032 жылға қарай 26 %Ашықтық,транспаренттілік
және комплаенс

ISO 37001:2016 «Парақорлыққа қарсы
күрес менеджменті жүйелері» жәнеISO 37301:2021 «Сәйкестікті басқару
жүйесі» халықаралық стандарттарының
талаптарына сәйкестікке сыбайлас
жемқорлыққа қарсы комплаенс
жүйелерін сертификаттау

Жылдық есеп / 2023Стратегиялық деңгейде Қор БҰҰ-ның бес басым ТДМ анықтайды:122

2032 жылға қарай 5,8 млн тонна СО2-экв

123«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қордың компаниялар тобының Қоршаған ортаны қорғау
жөніндегі негізгі көрсеткіштері
Көміртегі ізі,млн тонна СО2-экв.

↑3%

62,3
2022

2022

↑4,8%

331,3
2022

↑43,3%

60,960,7

Су ізі, мың м3Қоршаған ортаны қорғау
шығындары, млрд теңге

42,5Жалпы энергия тұтыну,млн ГДж

↓5%

431,0
2022

316,1

Байланыс
ақпараттары

Тұрақты дамусаласындағы
тәуекелдерді
басқару

453,9

124

Қор Стратегиясы

Жылдық есеп / 2023

2023 жылғы тұрақты даму саласындағы негізгі нәтижелер

125Корпоративтік басқару

H&S озық тәжірибелері

Көміртексіздендіру

Нәтижелері

Нәтижелері

Нәтижелері

Портфельдік компаниялардағы ДК/БК құрамындағы әйелдер үлесінің орташа өлшенген
көрсеткіші басқарма құрамында 13% және 17%құрайды (2022 жылы 14% және 15%)

LTIF 0,14-ке тең (2022 жылы 0,16)Парниктік газдар шығарындылары 1%-ғақысқарды (2022 жылы 0,01%)Ресурс үнемдеу

Адами капиталды дамыту

"Жасыл"қаржыландыру

Нәтижелері

Нәтижелері

Нәтижелері

Энергия үнемдеудің жиынтық көлемі —11 434 мың ГДж (2022 жылы 16 917 мыңГДж)

1 қызметкерге шаққандағы оқу сағаттарының орташа саны — 22 академиялық
сағат (2022 жылы 19 сағат).

Офсеттік жобалар портфелін қалыптастыру — 307 мың тонна CO2-экв.

Ашықтық,транспаренттілік
және комплаенс
Нәтижелері

2027 жылға дейін комплаенс функциясын
дамыту стратегиясы бекітілді.

Қор стратегиялық және операциялық мақсаттарға қол жеткізудің ажырамас бөлігі
болып табылатын ESG қағидаттарын ұстана
отырып, өзіне тұрақты даму саласында
бірқатар міндеттер қояды:Корпоративтік басқару құрылымы:◆◆ Директорлар Кеңесінің рөлін және оныңқұрамын қалыптастыру сапасын арттыру.
◆◆ Тиісті корпоративтік басқару қағидаттары негізінде портфельдік компанияларды
басқару.
◆◆ Корпоративтік басқаруға озық әлемдік
тәжірибелерді енгізу.
Ашықтық және нормаларды сақтау:◆◆ Ашықтық пен транспаренттікті қамтамасыз ету үшін мүдделі тараптарды тарту.
◆◆ Есептіліктің ашықтығын жақсарту жәнесыбайлас жемқорлық бұзушылықтардың
алдын алу.
Әлеуметтік жауапкершілік:◆◆ Қызметкерлердің әл-ауқатын арттыру
үшін еңбек жағдайлары мен қауіпсіздік
шараларын жақсарту.
◆◆ Қайырымдылық, корпоративтік демеушілік және корпоративтік волонтерлікті
ілгерілету арқылы елдің әлеуметтік
дамуына үлес қосу.

Қауіпсіздік және денсаулық (H&S):

Көміртексіздендіру:◆◆ «Нөлдік төзімділік» қағидатымен Қортобында жарақаттануды азайту үшін H&Sозық тәжірибелерін енгізу.
◆◆ Инновациялық және цифрлық шешімдерді қолдана отырып, дербес қауіп­сіздікті және апатсыз жұмысты қамтамасыз ету жөніндегі шараларды жетілдіру.

◆◆ Төмен көміртекті даму тұжырымдамасы
шеңберінде төмен көміртекті бизнес-­модельге көшу жөніндегі Жоспарды іскеасыру. Жоспарда тұрақты экология­лық қызметке көшу үшін 50-ден астам
іс-шаралар айқындалған, оның ішінде
баламалы энергетикаға көшу және маневрлік генерацияны ұлғайту жөніндегіірі инвестициялық жобалар.

Адами капиталды дамыту:◆◆ Кадрлық әлеуетті арттыру және қызметкерлердің жаңа салалардағы құзыреттерін күшейту.
◆◆ Үздік әлемдік тәжірибеге негізделген
үздіксіз біліктілікті арттыру.
Ресурс үнемдеу:◆◆ Отын-энергетика және су ресурстарын қоса алғанда, ресурстарды тиімді
пайдалану.
◆◆ Жабдықтарды жаңғырту және жаңаинвестициялық жобаларда заманауи
технологияларды қолдану.
◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Энергия жәнересурс үнемдеу бағдарламасын 2027жылға дейін іске асыру.

«Жасыл» қаржыландыру құралдарын
дамыту:◆◆ «Жасыл» таксономияға сәйкес келетін
жобаларды қаржыландыру, «жасыл»облигациялар шығару.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Тұрақты
дамуды
басқару
құрылымы

Байланыс
ақпараттары

Тұрақты дамуды басқару Қордың корпоративтік басқару құрылымына тығыз интеграцияланған, бұл Директорлар кеңесінен
бастап атқарушы органдар мен бөлімше
басшыларына дейінгі барлық деңгейлердеосы мәселелерді қарауға мүмкіндік береді.

Қор шеңберінде тұрақты
даму аспектілерін интегра­циялауға ықпал ететін
корпоративтік басқарудың
озық әдістері мен қағидаттары белсенді енгізілуде.

Директорлар кеңесінің комитеттері өз құзыретіне кіретін мәселелерді, әсіресе еңбекті
қорғау мен экологиялық қауіпсіздікті қосаалғанда, тұрақты даму салаларында мұқият
талдауда маңызды рөл атқарады.

Қор басқармасы операциялық қызметке,экономикалық және тұрақты дамуға жауап
береді. Ол Директорлар кеңесіне есеп береді
және әр тоқсан сайын оның алдында Қордың
нәтижелері туралы есеп береді. Басқарма
сонымен қатар Директорлар кеңесі менБірыңғай акционер бекіткен тұрақты дамусаласындағы Қордың стратегиялық міндеттерін орындауға және дамуына жауапты
болады.

ТҰРАҚТЫ ДАМУДЫ БАСҚАРУ ҚҰРЫЛЫМЫ

126Жалғыз акционер

Стратегиялық деңгей

Корпоративтік басқару кодексін бекіту, Директорларды, Басқарма төрағасын тағайындау/босату.
Қорды дамыту жоспарын бекіту, қаржылық нәтижелерді бекіту және дивидендтер алуДиректорлар кеңесі

Стратегиялық көшбасшылық және бақылау, ТД, ТДБ, КТБсаласындағы мақсаттар мен ESG саясаты, НSE бойынша
есептерді тыңдау

Стратегиялық КомитетҚор қызметінің стратегиялық бағыттарына әсерететін мәселелерді қарау

Омбудсмен

Операциялық
деңгей

Жылдық есеп / 2023Басқару деңгейі

Іскерлік этика қағидаттарының сақталуын қамтамасыз ету,даулар мен жанжалдарды шешуБасқарма төрағасы, Директорлар
кеңесінің мүшесі тақырыптардың тізбесін
бекіту.

127

Тағайындаулар және сыйақылар жөніндегі комитет

Аудит жөніндегі комитет

Қордың кадрлық саясаты бойынша ұсыныстар береді,Басқарма мүшелерінің, Корпоративтік хатшының, Омбудсменнің
қызметін бағалайды.

TД тәуекелдерін және қаржылық емес ақпарат пен есеп беру сапасын
бақылау

Корпоративтік хатшы

Директорлар кеңесінің және оның Комитеттерінің
тиімді қызметін қамтамасыз ету, органдар менлауазымды тұлғалардың корпоративтік басқару
ережелері мен рәсімдерін сақтауын қамтамасыз етуКомплаенс қызметі

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы жүйені
ұйымдастыру және жұмыс істеуі

Ішкі аудит қызметі
Аудит және бақылау

Басқарма

Дамудың стратегиялық бағыттары, бағдарламалары мен іс-шаралары бойынша іс-шараларды бақылау және мониторинг жүргізу, ТДсаласындағы мақсаттар мен ПӘК орындауды бақылау, елеулі

Қордың басқару және құрылымдық
бөлімшелеріТД саласындағы бастамалар мен іс-шараларды дамыту
және ESG принциптерін олардың жауапкершілік
саласындағы салалардағы қызметтің негізгі
процестері мен аспектілеріне біріктіруТД жөніндегі комитетДК Директорлар кеңестеріндегіҚор Кеңесіне және Қорөкілдеріне ұсыныстар әзірлеу,ТД саласында ДК өткізетін ісшараларды үйлестіру

Ғылыми-техникалық
кеңесҒЗТКЖ және инновациялық
жобаларды іріктеу, есепке алу,бақылау және бақылау

Еңбекті қорғау,өнеркәсіптік қауіпсіздік
және қоршаған ортаны
қорғау комитетіҚор Кеңесіне және Қор өкілдерінеДК директорлар кеңестері бойынша
ұсынымдар әзірлеу, сондай-ақеңбекті қорғау және өнеркәсіптік
қауіпсіздік саласындағы ДК жүзеге
асыратын іс-шараларды үйлестіру.

Портфельдік компаниялардың басшылары

Инвестициялар жәнестратегиялық комитет

Қордың және ДК инвестициялық
жобаларын қарастыру

ESG нақты аспектілерін жедел басқару, ТД саласындағы бастамаларды, бағдарламаларды, жоспарларды және іс-шараларды іске асыру
жауапкершілігі

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

ESG рейтингтері
және климаттық
рейтингтер

Жылдық есеп / 2023

Қор тобының портфельдік компаниялары GRI(ағылш. Global Reporting
Initiative), TCFD (ағылш. Task
Force on Climate-related
Financial Disclosures)және CDP (ағылш. Carbon
Disclosure Project) ­сияқты
озық халықаралық стандарттарға сәйкес жылсайынғы қаржылық емесесептілікті (тұрақты дамутуралы есептерді) дайындауды тәжірибесіне енгізеді.

Бизнестегі нақты өзгерістерді қадағалауға мүмкіндік беретін құрал ретінде
бизнесті жүргізудің әлеуметтік және экологиялық аспектілерін бағалау мен басқаруда
шешуші рөл атқаратын ESG-рейтингтерін
(Environmental, Social, Governance) алутәжірибесі енгізілді.

S&Р Global агенттігі ұсынған «S&P Global
CSA Score 2023»:

Қордың даму жоспары ірі портфельдік
компаниялардың алдына 2032 жылға қарай
ESG-рейтинг көрсеткіштері бойынша 70%перцентильге кіруге қол жеткізу міндетін
қойды.

CDP климаттық рейтингтері:Есепті жылы Қор және портфельдік компаниялар халықаралық рейтингтік агенттіктерден мынадай рейтингтер алды:SUSTAINALYTICS агенттігінен ESG тәуекел
рейтингі:◆◆ «QazaqGaz» ҰК» АҚ — 19,2 балл (төмен
тәуекел);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ — 22,9 балл (орташа тәуекел);◆◆ «Самұрық-Энерго» АҚ — 24,1 балл (орташа тәуекел).
◆◆ «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ — 32,3 балл(жоғары тәуекел).

◆◆ «KEGOC» АҚ — 51/100;◆◆ «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ —54/100;◆◆ «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ — 43/100.

◆◆ «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ — В◆◆ «ҚазМұнайГаз» ҰК» АҚ — С◆◆ «Самұрық-Энерго» АҚ — D◆◆ «QazaqGaz» ҰК» АҚ — D
Бұл бағалар Қорға және оның портфельдік
компанияларына тәуекелдерді азайту жәнеәлеуметтік және экологиялық тиімділікті
арттыру мақсатында негізделген шешімдер
қабылдауға және тұрақты даму саласындакүш салуға көмектеседі.
Мүдделі тараптардың Қордың ESG-көрсеткіштеріне қызығушылығының артуын
ескере отырып, 2024 жылы Қордың тұрақты
даму туралы есебін тәуелсіз растау жоспарлануда. Бұл жетілдіру барлық мүдделі
тараптарға сапалы және пайдалы ақпарат
беруге бағытталған.

128
129

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКОРПОРАТИВТІК
БАСҚАРУ

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

5.

КОРПОРАТИВТІК
БАСҚАРУ
Корпоративтік басқару жүйесі
Жалғыз акционер
Директорлар кеңесі және оныңкомитеттері
Басқарма және оның комитеттері
Директорлар кеңесі және Басқарма
мүшелеріне сыйақы беру саясаты
Ішкі аудит қызметі
Комплаенс қызметі
Тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау
Қоғамдық кеңес
Ақпараттық қауіпсіздік
Персоналды басқару
Өндірістік қауіпсіздік

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы Қордың директор­лар кеңесі 20 отырыс өткізіп,111 мәселе бойынша

111

шешім
қабылдадыҚор кеңесі 61 отырыс өткізіп,369

мәселе
қарады

Корпоративтік басқарудың жоғары стандарттарын сақтаудың маңыздылығын түсіне отырып,«Самұрық-Қазына» АҚхалықаралық стандарттар мен озық тәжірибеге
сәйкес Қордың басқару
жүйесін үздіксіз жетілдіруге ұмтылады.

132
133
134
152

130

160
161
162
163
165
167
170
172

131

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

«Самұрық-Қазына» АҚ Корпоративтік басқару кодексінің ережелеріне
сәйкестігі туралы мәлімдеме

Корпоративтік басқарудың жоғары стандарттарын сақтаудың маңыздылығын түсіне
отырып, «Самұрық-Қазына» АҚ халықаралық стандарттар мен озық тәжірибеге
сәйкес Қордың басқару жүйесін үздіксіз
жетілдіруге ұмтылады.
2012 жылы «Самұрық-Қазына» АҚ Жалғыз
акционері «Самұрық-Қазына» Ұлттық
әл-ауқат қоры» акционерлік қоғамының
корпоративтік басқару кодексін (бұдан
әрі — Кодекс) бекіту туралы» Қазақстан
Республикасы Үкіметінің қаулысын қабылдады, бұл корпоративтік мәдениеттің
ашықтығы мен тиімділігін қамтамасыз
етуге маңызды қадам болды.
Корпоративтік басқару практикасы үнемі
дамып келе жатқанын назарға ала отырып,«Самұрық-Қазына» АҚ үздік халықаралық
практикаға сәйкес корпоративтік басқару

қағидаттарын үнемі қайта қарайды жәнежетілдіреді. 2023 жылы, оның ішінде
Ұлыбританияның Корпоративтік басқару
кодексінің ережелері мен ЭЫДҰ қағидаттарын ескере отырып, «Самұрық-Қазына» АҚҚазақстан Республикасы Үкіметінің 2023жылғы 14 шілдедегі № 590 қаулысымен
бекітілген Кодекстің жаңа редакциясы
әзірледі.
«Самұрық-Қазына» АҚ Кодекстің негізгі
қағидаттарын сақтауға және сақталмаған
жағдайда мұндай бұзушылықтардың себептері туралы түсініктеме беруге міндеттенеді. Кодекстің ережелерін сақтамаудың кезкелген жағдайлары Директорлар кеңесінің
және Директорлар кеңесінің Аудит жөніндегі комитетінің отырыстарында мұқият қаралады, сондай-ақ Қордағы корпоративтік
басқаруды одан әрі жетілдіруге бағытталған тиісті шешімдер қабылданады.

Қор ұзақ мерзімді перспективада тұрақты
табысқа жету үшін Кодексті тиісті түрде
сақтау мәселелеріне ерекше мән береді.
Жыл сайын оның қағидаттары мен ережелерін сақтау/сақтамау туралы есеп Қордың
Директорлар кеңесінің қарауына жәнебекітуіне ұсынылады.

Жылдық есеп / 2023

Қор халықаралық стандарттарға сәйкес келетін тиімді корпоративтік басқару жүйесіне ие. Бұл жүйе Қордың қызметін басқаруға
және бақылауға ықпал ететін процестерден
тұрады, соның ішінде Жалғыз акционер,Директорлар кеңесі, Басқарма және мүдделі
тараптар арасындағы өзара іс-қимыл. ОлҚордың ұзақ мерзімді құнын арттыруға
және оның тұрақты дамуына бағытталған.
Директорлар кеңесі осы өзара қатынастардың тиімділігін жақсарту мәселелерін
үнемі қарастырады. Басқару органдарының
өкілеттіктері мен шешім қабылдау рәсімдері
Қордың жарғысымен қатаң реттеледі.

Жалғыз
акционер

«Самұрық-Қазына» АҚ корпоративтік
басқарудың жоғары стандарттарын
сақтауға ұмтылады, өйткені бұл Жалғыз
акционер, серіктестер және жалпы қоғам
алдындағы міндеттеменің ажырамас бөлігі
болып табылады.
2024 жылы Кодекстің негізгі ережелеріне
олардың 2023 жылы сақталуына талдау
жүргізу жоспарлануда. Есепті жылы Қорнегізінен Кодексте көрсетілген барлық
қағидаттарды сақтады. Толық ақпарат
5-қосымшада берілген.

Корпоративтік
басқару
жүйесіҚор қолданыстағы басқару
тәжірибесін жақсартуға,сондай-ақ Қор қызметінің
ашықтығы мен есептілігін
қамтамасыз етуге күш-жігерін шоғырландыра отырып, тиісті корпоративтік
басқару стандарттарын қатаң ұстанатынын растайды.

Байланыс
ақпараттары

Қазақстан Республикасының Үкіметі Қордың жалғыз
акционері болып табылады. Үкімет Қорды жәнеұйымдарды басқаруды Қортуралы Заңда және Қордың
Жарғысында көзделген Қордың Жалғыз акционерінің
өкілеттіктерін іске асыру
арқылы, сондай-ақ Қордың Директорлар кеңесінде
өкілдік ету жолымен ғанажүзеге асырады.

Үкімет пен Қордың өзара іс-қимылының
негізгі қағидаттары мен мәселелері Өзара
іс-қимыл туралы келісімде айқындалған.
Қазақстан Республикасының Үкіметі
Қордың жалғыз акционері ретіндегі өзөкілеттіктерін және мемлекеттік реттеуге
байланысты өкілеттіктерді шектейді. ОлҚордың және ұйымдардың ұзақ мерзімді
құнын ұлғайту және активтерін тиімді
басқару арқылы Қазақстан Республикасының Ұлттық әл-ауқатын арттыру мақсатында қорды басқарады.
Үкімет заңнамада және Қазақстан
Республи­касы Президентінің актілерінде
арнайы көзделген жағдайларды қоспағанда, Қорға және оның ұйымдарына олардың
ағымдағы және инвестициялық қызметіне
араласуды қоспағанда, толық операциялық
дербестік береді. Басқарма төрағасын
қоса алғанда, Қор басшылығы, сондай-ақұйымдардың басшы органдары өз өкілеттіктері шеңберінде шешімдер қабылдауда
және іс-қимылдарды жүзеге асыруда толық
дербестікке және тәуелсіздікке ие болады.
Жалғыз акционер тікелей шешетін міндеттер тізімі нақты анықталған. Төменде оныңерекше құзыретіне жататын негізгі мәселелерге шолу келтірілген. Бұл аспектілерҚор үшін оның қызметінің стратегиялық
және қаржылық нәтижелерін талдау кезіндеөте маңызды, атап айтқанда:◆◆ Қордың Жарғысын бекіту;◆◆ Қордың жылдық қаржылық есептілігін
бекіту;◆◆ Қордың Даму жоспарын бекіту;◆◆ Қордың Корпоративтік басқару кодексін
бекіту;◆◆ Қордың дивидендтік саясатын айқындау,есепті кезеңнің қорытындылары бойынша
Қордың таза табысын бөлу туралы шешім
қабылдау, дивидендтер төлеу туралы
шешім қабылдау;◆◆ Қорды ерікті түрде қайта ұйымдастыру
немесе тарату туралы шешімдер қабылдау;◆◆ Қордың Директорлар кеңесінің сандық
құрамын, өкілеттік мерзімін айқындау,оның мүшелерін сайлау және олардың
өкілеттіктерін мерзімінен бұрын тоқтату;◆◆ Басқарма Төрағасын тағайындау жәнеқызметінен мерзімінен бұрын босату;◆◆ Қордың Жалғыз акционері айқындаған
тізбе бойынша компаниялардың акцияларын иеліктен шығару, сондай-ақ аталған
акцияларды сенімгерлік басқаруға беру;◆◆ Қордың Жалғыз акционері айқындаған
тізбе бойынша компанияларды тарату,қайта ұйымдастыру туралы шешімдер
қабылдау.
Жалғыз акционердің айрықша құзыретіне
жатқызылған мәселелердің толық тізбесі
Қордың жарғысында www.sk.kz сайтында
ашылған.

132
133

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Директорлар
кеңесі және оныңкомитеттері
Директорлар кеңесінің жетекші рөліҚордың Директорлар кеңесіҚор Басқармасының қызметіне стратегиялық басшылық пен бақылауды
қамтамасыз ететін Жалғыз
акционерге есеп беретін
басқару органы болып табылады. Директорлар кеңесі
Қордың корпоративтік
басқару кодексінің барлық
ережелерін енгізуді қамтамасыз етеді.

Директорлар кеңесі туралы Ереженің 1-тарауының 2-тармағына сәйкес Директорлар
кеңесінің қызметі тиімділік пен жауапкершілік, Жалғыз акционер мен компанияның мүдделерін барынша сақтау және іскеасыру, сондай-ақ Жалғыз акционердің
құқықтарын қорғау, компания қызметі үшінжауапкершілік қағидаттарына негізделеді.
Директорлар кеңесі Қор туралы Заңға,Кодекске және Жарғыға сәйкес өз құзыреті
шегінде шешімдер қабылдау және кезкелген әрекеттерді жүзеге асыру кезінде
дербес және тәуелсіз болады.
Директорлар Кеңесінің Қазақстан Республикасының заңнамалық актілеріне жәнеЖарғыға сәйкес Жалғыз акционердің (егерҚазақстан Республикасының заңнамалық
актілерінде өзгеше белгіленбесе) немесе
Қордың атқарушы органының айрықша құзыретіне жатқызылған мәселелер бойынша
шешімдер қабылдауға, сондай-ақ Жалғыз
акционердің шешімдеріне қайшы келетін
шешімдер қабылдауға құқығы жоқ. 2023
жыл ішінде Директорлар кеңесінде бұлталаптарға қайшылықтар туындамаған.

Жылдық есеп / 2023Директорлар кеңесіне ұйымды басқару
және Басқарма қызметін бақылау үшін жеткілікті өкілеттіктер берілген. Директорлар
кеңесі өз функцияларын Жарғыға сәйкес
орындайды және келесі мәселелерге ерекше
назар аударады:◆◆ орта мерзімді жоспарлауды анықтау;◆◆ іс-шаралар жоспары қызметінің негізгі
көрсеткіштерін қою және бақылау;◆◆ тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау
жүйесінің тиімді жұмыс істеуін ұйымдастыру және қадағалау;◆◆ Директорлар кеңесінің құзыреті шеңберінде ірі инвестициялық жобаларды
және басқа да негізгі стратегиялық
жобаларды тиімді іске асыруды бекіту
және бақылау;Директорлар кеңесінің құрамы31Білім:◆◆ Қазақ мемлекеттік заң академиясы
(М. С. Нәрікбаев атындағы Қазақ гуманитарлық заң университеті) — құқықтану;◆◆ Заң ғылымдарының кандидаты (диссертацияның тақырыбы: «Қазақстан Республи­касында кәмелетке толмағандардың
әкімшілік деліктілігінің алдын алудың ұйымдастырушылық-құқықтық мәселелері»).

Бектенов Олжас
Абайұлы
◆◆ Басқарма басшысы мен мүшелерін
сайлау, сыйақы беру, сабақтастығын
жоспарлау және қызметін қадағалау;◆◆ Корпоративтік басқару кодексінің жәнеҚордың корпоративтік стандарттарының
ережелерін сақтау.
Директорлар Кеңесінің айрықша құзыретіне
жатқызылған мәселелердің толық тізбесі
«Ұлттық әл-ауқат қоры туралы» Қазақстан
Республикасының Заңында айқындалады
және www.sk.kz сайтында Қордың Жарғысында ашылады.

Директорлар кеңесінің төрағасы,Қазақстан Республикасының
Премьер-Министрі

Сайланған күні:2024 ж. бастап

Директорлар кеңесінің мүшелері корпоративтік басқарудың жоғары стандарттарын сақтай отырып, өз міндеттерін тиімді
орындайды. Олар Қордың тұрақты дамуына
және оның ұзақ мерзімді құнын нығайтуға
тиімді ықпал етеді.

Еңбек қызметі:◆◆ Олжас Абайұлы еңбек жолын 2002 жылыАлматы қаласы Әділет басқармасында
бөлімнің бас маманы ретінде бастады;◆◆ 2005-2006 жылдары Қазақстан Рес­публикасы Премьер-Министрі КеңсесініңЗаң бөлімінің сарапшысы, бас сарапшысы
болып жұмыс істеді;◆◆ 2006-2009 жылдары Қазақстан Рес­публикасы Президентінің Әкімшілігінде;◆◆ 2009-2012 жылдары Қазақстан Республикасы Әділет Министрлігінің Тіркеу қызметі
және құқықтық көмек көрсету комитеті
төрағасының орынбасары болды;◆◆ 2012-2014 жылдары Қазақстан Республикасы Экономикалық қылмысқа және сыбайлас
жемқорлыққа қарсы күрес агенттігінің
(Қаржы полициясы) орталық аппаратында
департамент басшысы қызметін атқарды;Білім:

Директорлар кеңесінің мүшелері өздерінің
функционалдық міндеттерін орындайды
және өз қызметінде мынадай қағидаттарды
ұстанады:◆◆ өз өкілеттіктері шегінде әрекет ету;◆◆ Директорлар Кеңесінің, оның комитеттерінің отырыстарына қатысуға жәнеоларға дайындалуға жеткілікті уақытбөлу;◆◆ ұйымның ұзақ мерзімді құнының өсуіне
және тұрақты дамуына ықпал ету;◆◆ іскерлік этиканың жоғары стандарттарын
сақтау;◆◆ мүдделер қақтығысын болдырмау;◆◆ тиісті парасаттылықпен, ептілікпен жәнеабайлаушылықпен әрекет ету.

Байланыс
ақпараттары

◆◆ Қазақстан менеджмент, экономика жәнеболжау институты — экономика;◆◆ Халықаралық бизнес мектебі, Швеция —экономика;◆◆ Йорк университеті — экономика;◆◆ Ноттингем университеті — экономика магистрі.

Еңбек қызметі:Ерғалиев ӘсетАрманұлы
Директорлар кеңесінің мүшесі,Қазақстан Республикасы Президентінің экономикалық мәселелер
жөніндегі көмекшісі
Сайланған күні:2023 ж. бастап

31◆◆ Әсет Арманұлы еңбек жолын 2010 жылыЛондондағы Еуропалық Қайта Құру жәнеДаму Банкінің экономикалық департаментінде бастады;◆◆ 2013-2016 жылдары «Экономикалық
зерттеулер институты» АҚ директоры,вице-президенті, Басқарма төрағасының
орынбасары, Басқарма төрағасының бірінші орынбасары лауазымдарын атқарды;◆◆ 2016 жылы «Экономикалық зерттеулер
институты» АҚ Басқарма төрағасы, "Бәйтерек" ҰБХ" АҚ Басқарма Төрағасының
кеңесшісі болды;Қордың Директорлар кеңесінің құрамы 2024 жылғы ақпандағы жағдай бойынша ұсынылды.

◆◆ 2015-2016 жылдары Астана қаласы әкімі
аппаратының басшысы, Қазақстан Рес­публикасы Президенті Әкімшілігі Басшысының хатшылығының меңгерушісі;◆◆ 2016-2017 жылдары Астана қаласы бойынша Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл
ұлттық бюросының (сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) департаментінің
басшысы болды;◆◆ 2017-2018 жылдары Ақмола облысы
әкімінің орынбасары;◆◆ 2018-2019 жылдары Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі
төрағасының орынбасары;◆◆ 2019-2022 жылдары Қазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы
іс-қимыл агенттігі төрағасының бірінші
орынбасары болды;◆◆ 2022 жылғы ақпаннан 2023 жылғы сәуірге
дейін Қазақстан Республикасы Сыбайлас
жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің
Төрағасы болды;◆◆ 2023 жылғы 3 сәуірде Мемлекет басшысының Жарлығымен Қазақстан Республикасы
Президенті Әкімшілігінің Басшысы болып
тағайындалды;◆◆ 2024 жылғы 6 ақпанда Қазақстан Респуб­ликасы Президентінің Жарлығымен
Қазақстан Республикасының Премьер-­Министрі болып тағайындалды;◆◆ ІІ дәрежелі «Айбын» (2014), ІІ дәрежелі
«Даңқ» (2021) ордендерімен марапатталған.

◆◆ 2016-2020 жылдары Қазақстан Рес­публикасы Премьер-Министрінің кеңесшісі, Қ­ азақстан Республикасы Ұлттық
экономика Вице-министрі, Қазақстан
Республикасы Премьер-Министрі Кеңсесі
Басшысының Орынбасары, Қазақстан
Республикасы Ұлттық экономика бірінші
Вице-министрі лауазымдарын атқарды;◆◆ 2021 жылғы қаңтардан 2022 жылғы
қаңтарға дейін Қазақстан Республикасының Ұлттық экономика министрі болды;◆◆ 2022 жылғы қаңтардан 2023 жылғы қыр­күйекке дейін Қазақстан Республикасы
Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің төрағасы болып жұмыс
істеді;◆◆ 2023 жылғы 2 қыркүйекте Мемлекет
басшысының Жарлығымен Қазақстан
Республикасы Президентінің экономикалық мәселелер жөніндегі көмекшісі болып
тағайындалды;◆◆ «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталған (2020).

134
135

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Білім:◆◆ Қазақ мемлекеттік басқару академиясы —экономика.

Еңбек қызметі:Байбазаров
Нұрлан Серікұлы
Директорлар кеңесінің мүшесі,Премьер-Министрдің Орынбасары —Қазақстан Республикасының
Ұлттық экономика министрі

◆◆ Нұрлан Серікұлы еңбек жолын
1997 жылы Қазақстан Республикасы
Қаржы министрлігінің Бюджеттік департаментінде және Мемлекеттік қарыз алудепартаментінде маман, бас маман, бөлім
бастығы болып бастады;◆◆ 2004 жылдан 2011 жылға дейін
­«Қазақстанның Даму Банкі» АҚ жобаларға агенттік қызмет көрсету басқармасының бастығы, инвестициялық жобалар
жөніндегі басқарушы директоры, корпоративтік даму департаментінің директоры, корпоративтік хатшысы болып жұмыс
істеді;◆◆ 2013-2016 жылдары Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің
Экономика салаларын дамыту департаментінің директоры, «Қазақстан темір
жолы» ҰК» АҚ-да, «ҚазМұнайГаз Консалтинг» АҚ-да, «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚда жұмыс істеді;◆◆ 2016 жылдан 2022 жылғы қарашаға дейін
«Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ Басқарма
төрағасы;◆◆ 2022 жылғы қарашадан 2023 жылғы
қазанға дейін «Қазақстанның ДамуБанкі» АҚ Басқарма төрағасы;◆◆ 2023 жылғы қазаннан 2024 жылғы
ақпанға дейін «Бәйтерек» ҰБХ» АҚБасқарма төрағасы болды;◆◆ 2024 жылғы 6 ақпанда Мемлекет басшысының Жарлығымен Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары — Ұлттық экономика министрі болып
тағайындалды.
◆◆ «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталған, 4 мерейтойлық медалі бар.

Білім:◆◆ Боккони Университеті (Италия) — Бизнес
экономикасы магистрі дәрежесі;◆◆ IE Business School Халықаралық мектебі;◆◆ (Испания) — Global Executive MBA топ-басшыларына арналған МВА бағдарламасы;◆◆ Дипломды бухгалтер (CPA);◆◆ Дипломды директор (CIoD).
Еңбек қызметі:Лука Сутера
Директорлар кеңесінің мүшесі,тәуелсіз директор

Сайланған күні:2020 ж. бастап

◆◆ Лука Сутера 26 жылдық жұмыс өтілі барқаржы және инвестициялар саласындағы тәжірибелі басшы, оның 19 жылыЕуропадағы, Ресейдегі және ТаяуШығыстағы жаһандық энергетикалық
компаниялар мен тәуелсіз әл-ауқат
қорларының қаржы директоры қызметін
атқарды. Лука Сутера қазіргі уақытта
Ұлыбританиядағы, Италиядағы, Испа-Байланыс
ақпараттары

ниядағы, Франциядағы, Ирландиядағы,Германиядағы екі қорға және 18 портфельдік компанияға инвестицияланған
5 миллиард еуро активтері бар еуропалық инфрақұрылымға маманданған
жетекші еуропалық инвестицияларды
басқару фирмасы Asterion Industrial
Partners компаниясының операциялық
серіктесі болып табылады;◆ ◆ 2015 жылдан 2020 жылға д­ ейін
Asterion Industrial Partners-ке келгенге дейін Лука Сутера Катарда
орналасқан мемлекеттік жаһандық
энергетикалық компания Nebras Powerкомпаниясының бас қаржы директоры
қызметін атқарды;◆◆ 2011 жылдан 2015 жылға дейін Лука­Сутера Абу-Дабиде орналасқан мемлекеттік жаһандық энергетикалық
компания TAQA-да Global Power & Water
Division бас қаржы директоры лауазымын атқарды.

Сайланған күні:2024 ж. бастап

136
137

Білім:◆◆ Қазақ ауыл шаруашылығы институты —Экономика;◆◆ Экономика ғылымдарының кандидаты.
Еңбек қызметі:Жәмішев Болат
Бидахметұлы
Директорлар кеңесінің мүшесі,тәуелсіз директор

Сайланған күні:Жылдық есеп / 2023

2022 ж. бастап

◆◆ Әр жылдары Болат Бидахметұлы мемлекеттік қызметте басшылық қызметтер
атқарды: 1997 жылғы қарашадан 1999жылғы наурызға дейін Қазақстан Рес­публикасының Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау вице-министрі; 1999 жылғы
наурыздан 2001 жылғы маусымға дейін
Қазақстан Республикасының Қаржы
вице-министрі; 2001 жылғы маусымнан
2002 жылғы ақпанға дейін Қазақстан
­Республикасының Ішкі істер вице-ми­нистрі; 2002 жылғы ақпаннан 2003
жылғы ақпанға дейін Қазақстан Рес­публикасының бірінші қаржы вице-ми­нистрі; 2003 жылғы ақпаннан 2004жылғы қаңтарға дейін Қазақстан
Республикасы Ұлттық Банкі төрағасының
орынбасары; 2004 жылғы қаңтардан
2006 жылғы қаңтарға дейін Қазақстан
Республикасы Қаржы нарығын жәнеқаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау
агенттігінің төрағасы;◆◆ 2006 жылғы маусымнан 2007 жылғы
қарашаға дейін Еуразиялық Даму Банкі
(ЕАДБ) Басқарма төрағасының орынбасары;◆◆ 2007 жылғы қарашадан 2013 жылғы қарашаға дейін — Қазақстан Республикасының
Қаржы министрі;◆◆ 2013 жылғы қарашадан 2014 жылғы тамызға дейін — Қазақстан Республикасының
Өңірлік даму министрі болды;◆◆ 2014 жылғы тамыздан 2019 жылғы сәуірге
дейін «Қазақстанның Даму Банкі» АҚБасқарма Төрағасы; 2020 жылғы сәуірден
2022 жылғы тамызға дейін «Әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры»КЕАҚ Директорлар кеңесінің төрағасы
лауазымдарын атқарды;◆◆ 2019 жылғы 2 қыркүйекте «Aitas
KZ» АҚ тәуелсіз директоры, Директорлар
кеңесінің мүшесі болып сайланды;◆◆ 2020 жылғы 30 қазанда «Bank RBK»Банкі» АҚ тәуелсіз директоры, Директорлар кеңесінің төрағасы болып сайланды;◆◆ 2022 жылғы 15 қаңтарда «Қазақстан
халқына» қоғамдық қорының Басқарма
Төрағасы болып тағайындалды;◆◆ 2022 жылғы 17 ақпанда «Самұрық-Қазына» АҚ Қоғамдық кеңесінің төрағасы
болып сайланды;◆◆ Ордендермен марапатталған: «Құрмет»,«Парасат», ІІІ дәрежелі «Барыс», медальдармен марапатталған.

Білім:◆◆ Эвансвилл университеті (АҚШ) —­Бизнесті әкімшілендіру (қаржы);◆◆ Комплаенс бойынша диплом.

Еңбек қызметі:Мохаммед
Джамиль ИсмаилАль Рамахи
Директорлар кеңесінің мүшесі,тәуелсіз директор

Сайланған күні:2023 ж. бастап

◆◆ Мохаммед Джамиль Исмаил Аль Рамахи — БАӘ-нің таза энергетика жөніндеі
көшбасшысы және әлемдегі ең жылдам
дамып келе жатқан жаңартылатын
энергия көздерінің бірі болып табылатын
Masdar компаниясының Бас директоры;◆◆ Аль Рамахи мырза Masdar-ға алғаш рет
2008 жылы қосылды және компанияда онжарым жылға жуық уақыт бойы бас директор болып қызмет етті, 2016 жылы басдиректор болып тағайындалғанға дейін
қаржы директоры және бас операциялық
директор лауазымдарын атқарды;◆◆ Бас директордың міндеттерін орындаудан басқа, Аль Рамахи мырза атқарушы
органдарда бірқатар көрнекті лауазымдарды атқарады. Ол Masdar компаниясының Атқарушы комитетінің төрағасы,Global Council on Sustainable Development
Goals компаниясының Вице-төрағасы
болып табылады, сондай-ақ Дубайдағы
Mohammed Bin Rashid Al Maktoum Solar
Park үшінші және алтыншы фазаларын дамытумен айналысатын тиісінше
Emirates Waste to Energy Company, Shuaa
Energy 2 PSC және Shuaa Energy 4 PSC
Директорлар кеңесінің құрамына кіреді;◆◆ Аль Рамахи мырзаны Француз Республикасының Президенті Эммануэль
Макрон ұлттық еңбегі үшін орденімен,сондай-ақ Өзбекстан Республикасының
Президенті Шавкат Мирзиеев БАӘ-ніңекі елмен екіжақты қарым-қатынасын
нығайтуға міндеттемесі үшін Достық
орденімен марапаттады.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

2018Білім:◆◆ Ресей Федерациясының СІМ Мәскеу
Мемлекеттік халықаралық қатынастар
институты, халықаралық экономикалық
қатынастар факультеті — Экономика бакалавры, Экономика магистрі, Экономика
ғылымдарының кандидаты.

Еңбек қызметі:Жақыпов Нұрлан
Қаршығаұлы
Директорлар кеңесінің мүшесі,«Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма
Төрағасы

Сайланған күні:2023 ж. бастап

◆◆ Нұрлан Қаршығаұлы 2001-2003 жылдары
Еуразия өнеркәсіптік қауымдастығында
(ENRC) қаржы талдаушысы болып жұмыс
істеді;◆◆ 2003-2004 жылдары Chambishi Metals
PLC (Замбия, Китве қ.) бизнес-менеджері
және 2004-2007 жылдары Research,
Investment and Development Ltd. жобалық менеджері болды;◆◆ 2007-2009 жылдары Credit Suisse базалық материалдар тобында биржада сауда
жасайтын компаниялардың акцияларының құны бойынша талдаушы болып
жұмыс істеді;◆◆ 2009-2011 жылдары «Тау-Кен Самұрық»Ұлттық тау-кен компаниясы» АҚ басқарушы директоры, Басқарма мүшесі болды;◆◆ 2011-2012 жылдары «RBS (Kazakhstan)»Еншілес банкі» АҚ инвестициялық банкинг департаментінің директоры, Астана
қаласындағы өкілдігінің басшысы болды;◆◆ 2012-2016 жылдары Инвестициялық банкинг департаментінің атқарушы директоры, Астана қаласындағы UBS AG Almaty
Representative Office өкілдігінің басшысы
болып жұмыс істеді;◆◆ 2016-2017 жылдары «Қазатомөнеркәсіп»ҰАК» АҚ даму және инвестициялар жөніндегі басқарушы директоры — Басқарма мүшесі болды; 2017-2019 жылдары
«Астана» ӘКК» АҚ Басқарма төрағасы
болып жұмыс істеді;◆◆ 2019-2020 жылдары Қазақстанда
Rothschild & Co өкілі болды;◆◆ 2020 жылдан бастап 2023 жылғы сәуірге
дейін «Kazakhstan Investment Development
Fund (KIDF) Management Company» Ltd.
Басқарма Төрағасы болып жұмыс істеді;◆◆ 2023 жылдың 4 сәуірінен бастап
«Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма Төрағасы болып тағайындалды.

Отырыстар
саны:Сұрақтар
саны:Директорлар кеңесінің мүшесі

Оқиға

2023 жылдың 16 қаңтарында

Смайылов Әлихан Асханұлы

Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі лауазымы бойынша Директорлар кеңесінің төрағасы
болып сайланды

2023 жылдың 4 сәуірі

Жақыпов Нұрлан Қаршығаұлы

Басқарма төрағасы лауазымы бойынша Директорлар кеңесінің мүшесі болып сайланды

2023 жылдың 30 сәуірі

Дудас ДжонДиректорлар кеңесі мүшесінің өкілеттігі мерзімінен бұрын тоқтатылды

2023 жылдың 17 тамызы

Мохаммед Джамиль Исмаил Аль Рамахи

Тәуелсіз директор ретінде Директорлар кеңесінің мүшесі болып сайланды

2023 жылдың 4 қазаны

Ерғалиев Әсет Арманұлы

Қазақстан Республикасы Президентінің экономикалық мәселелер жөніндегі көмекшісі лауазымы
бойынша Директорлар кеңесінің мүшесі болып сайланды

2024 жылдың 6 ақпаны

Байбазаров Нұрлан Серікұлы

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің — Ұлттық экономика Министрінің орынбасары
лауазымы бойынша Директорлар кеңесінің мүшесі болып сайланды

2024 жылдың 6 ақпаны

Бектенов Олжас Абайұлы

Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі лауазымы бойынша Директорлар кеңесінің төрағасы
болып сайланды

Жылдық есеп / 2023

2021

2022

2023

11

10

15

10

18

20

6 бетпе-бет
4 сырттай

5 бетпе-бет
10 сырттай

8 бетпе-бет
2 сырттай

12 бетпе-бет
6 сырттай

8 бетпе-бет
12 сырттай

111

88

101

116

121

111

Қордың ұйымның ұзақ мерзімді құнын арттыру және тұрақты дамуы жөніндегі стратегиялық мақсаттарына қолжеткізу үшін Директорлар кеңесі қабылдаған шаралар

Қордың Директорлар кеңесінің 2023 жылға арналған жұмыс жоспарына сәйкес Қордың және портфельдік компаниялардың қызметін
реттейтін ағымдағы мәселелерді қарау бойынша белсенді жұмыс жүргізілді, оларды келесі үш стратегиялық бағытқа жатқызуға болады:01Бірінші стратегиялық бағыты
«Активтер портфелін тиімді
басқару»Бекітілген:◆◆ Қордың 2024-2028 жылдарға арналған іс-шаралар жоспары;◆◆ Қордың 2022 жылғы жылдық қаржылық есептілігі (шоғырландырылған және бөлек), таза табысты
бөлу тәртібі, жай акциялар бойынша дивидендтер төлеу туралы шешім қабылданды және бір жайакцияға шаққандағы дивиденд мөлшері бекітілді;◆◆ Қордың 2024 жылға арналған жылдық бюджеті;◆◆ Қордың 2022-2026 жылдарға арналған іс-шаралар жоспарының 2022 жылға орындалуы туралы
жылдық есебі қаралды.
Шешімдер қабылданды:◆◆ республикалық мемлекеттік мүліктің бірқатар активтерін Қордың балансына беру немесе оларды
бейінді портфельдік компаниялардың пайдасына одан әрі беру туралы;◆◆ «Бутадиен және оның туындыларын өндіру» жобасын іске асыру үшін «Бутадиен» ЖШСжарғылық капиталындағы қатысу үлесінің 25%-н сатып алу және әрі қарай «Samruk-Kazyna
Ondeu» ЖШС бейінді портфельдік компаниясына беру бойынша.

02Екінші стратегиялық
бағыты «Бизнеске арналған
экожүйе»Директорлар кеңесінің 2023 жылғы жұмысы

Қордың Директорлар кеңесінің 2023 жылғы қызметі стратегиялық міндеттер мен мақсаттарды тиімді іске асыруға бағытталды. Талқылау
нәтижелері және олар бойынша қабылданған шешімдер Директорлар кеңесі отырыстарының тиісті хаттамаларында және шешімдерінде
көрсетілген. Директорлар кеңесінің отырыстары Қордың Директорлар кеңесінің бекітілген жұмыс жоспарына сәйкес өткізілді. Директорлар
кеңесі мен оның комитеттерінің отырыстарын ұйымдастыру дауыс берудің бетпе-бет немесе сырттай нысанын пайдалана отырып жүзеге
асырылды.

03

2023 жыл ішінде Қордың Директорлар кеңесінің 20 отырысы өткізілді, оның ішінде 8 бетпе-бет және 12 сырттай отырыс. Барлығы 111 мәселе
қаралды, олар бойынша 111 шешім қабылданып, 253 тапсырма берілді.

Үшінші стратегиялық бағыты
«Тұрақты даму»Қордың Директорлар кеңесінің қызметін салыстырмалы талдау қорытындысы бойынша 2018-2023 жылдар кезеңінде 2023 жылы өткізілген
отырыстардың рекордтық саны байқалды, бұл өткен жылдармен салыстырғанда айтарлықтай өсім болып табылады. Оның ішінде 12 отырыс
сырттай болды, бұл да жоғары көрсеткіш.

2020

8 бетпе-бет
3 сырттай

2023-2024 жылдардағы Қордың Директорлар кеңесі құрамындағы өзгерістер
Күні

2019

Байланыс
ақпараттары

Шешімдер қабылданды:◆◆ Кендірлідегі теңіз суын тұщыландыру зауытын салу жөніндегі әлеуметтік маңызы бар жобаны рентабельділігі төмен деп тану және оны қаржыландыру көзін айқындау туралы;◆◆ республикалық бюджеттен қаражат бөлінуіне байланысты «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ үшінтеміржол жолаушылар вагондарының жылжымалы құрамының паркін жаңартуға қарыз алу туралы;◆◆ 1 кезектегі «Астрахань-Маңғышлақ» магистралдық су құбырын қайта құру және кеңейту» жобасын
қаржыландыру туралы;◆◆ «Каспий теңізінің түбіне ТОБЖ төсеу» жобасын рентабельділігі төмен деп тану және оны қаржыландыру көзін айқындау туралы;◆◆ «Ұлттық индустриялық мұнай-химия технопаркі» АЭА аумағында инфрақұрылым объектілерін
салу» жобасын қаржыландыру үшін Қордың жарғылық капиталын толықтыру жолымен 2023 жылға
арналған республикалық бюджеттен қаражат тарту туралы;◆◆ «KEGOC» АҚ-ын одан әрі иеліктен шығарумен және бағасын, саны мен орналастыру құрылымын көрсете отырып, бәсекелестік ортаға беру тәсілін айқындау туралы;◆◆ «QAZAQ AIR» АҚ акцияларының 100% пакетін бәсекелестік ортаға өткізу жөніндегі ашық екі кезеңдік
конкурсты іске асыру шарттары мен талаптарын қарау туралы;◆◆ жай акциялардың шекті санын көрсете отырып, «Эйр Астана» АҚ жай акцияларын иеліктен шығару
туралы.

Бекітілген:◆◆ Тәуелсіз сыртқы растау үдерісінен өткен Қордың 2022 жылғы тұрақты дамуы жөніндегі есебі;◆◆ Қордың 2022 жылғы жылдық есебі;◆◆ 2023-2027 жылдарға арналған Қор компаниялары тобындағы Комплаенс функциясын дамыту
стратегиясы.
Рассмотрены:◆◆ Қордың Жалғыз акционерінің қарауына «Қордың Директорлар кеңесінің 2022 жылғы қызметі туралы
есеп туралы» мәселені шығару туралы ақпарат;◆◆ Қордың 2022 жылғы Директорлар кеңесі комитеттерінің, Қордың ішкі аудит және комплаенс қызметтерінің есептері;◆◆ Қордың 2022 жылғы Қайырымдылық бағдарламасының орындалуы туралы жылдық есеп.

138
139

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Директорлар кеңесінің 2023 жылғы тиімді
жұмысы мен мүдделі тараптармен тығыз
қарым-қатынасы, соның ішінде жалғыз акционер мен Қордың Басқармасы арқылы бірқатар
негізгі аспектілерді бөліп көрсетуге болады.

Қор жұмысының негізгі бағыттарының
бірі Қазақстан Республикасы Үкіметін
жекешелендіру бағдарламасы шеңберінде
активтерді бәсекелестік ортаға беру болып
табылады. Жылына екі рет бетпе-бет отырыстарда Директорлар кеңесі Қор тобының
компанияларын бәсекелестік ортаға беружөніндегі жоспарлардың ағымдағы жайкүйі мен орындалу барысы туралы Қор басшылығының есебін егжей-тегжейлі қарады.

Қордың 2024-2028 жылдарға арналған іс-шаралар жоспары шеңберінде маңызды салалық
бастамалар мен міндеттер қою қаралды.
Қордың іс-шаралар жоспарының орындалуына мониторинг және оның негізгі қызмет
көрсеткіштерін талдау жүзеге асырылды.
Директорлар кеңесі айқындаған тізім шеңберінде Қор тобы іске асыратын компаниялардың инвестициялық жобаларын іске асыру мониторингіне ерекше назар аударылды. Тиісті
жобалардың стратегиялық маңыздылығын
ескере отырып және олардың іске асырылу барысына тиісті бақылауды қамтамасыз ету үшінҚордың Директорлар кеңесінің әрбір отырысында жобалардың ағымдағы мәртебесі туралы есептерді қарау қажеттілігі келісілді. Осыжобалардың стратегиялық маңыздылығын
назарға ала отырып, Директорлар кеңесінің
тапсырмасы бойынша инвестициялық жобаларды белгіленген мерзімде іске асыру үшінжауапкершілікті күшейту мақсатында Қорқызметінің негізгі көрсеткіштерін қайта қарау
жүзеге асырылды.

Қор тобы бойынша
корпоративтік басқарудың
тиімділігін одан әрі арттыру

Корпоративтік басқаруды күшейту —компаниялардың ұзақ мерзімді құнын
арттырудың негізгі аспектілерінің бірі.
Корпоративтік басқарудың үздік әлемдік
тәжірибелерін іске асыру акционерлер менинвесторлар тарапынан қорға деген сенім
деңгейін арттыруға, қарыз капиталының
құнын төмендетуге және нәтижесінде
компанияның ұзақ мерзімді құнын арттыруға мүмкіндік береді.

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы Қор осы бағытта бірқатар
­іс-шаралар өткізді.

Директорлар кеңесінің әрбір бетпе-бет отырысында 2023 жыл ішінде Қордың Басқарма
төрағасының өндірістік және қаржылық
көрсеткіштер бойынша жедел деректерді,шетелдік әріптестермен ынтымақтастық
жөніндегі ақпаратты, сондай-ақ мемлекеттік
органдармен бірлесіп Қорға тиісті тапсырмалар әзірлеу жөніндегі ұсыныстарды қамтитын ақпараттық есептерін тыңдау өткізілді.
«Жауапты және нарықтық тариф қалыптастыру» стратегиялық міндеті шеңберінде
Директорлар кеңесінің тапсырмасы бойыншаҚор портфельдік компаниялармен бірлесіп
үш, төрт және бес жыл ішінде тегістейтін
әсері бар Қор тобының залалды бағыттары
бойынша әділ баға белгілеуге қол жеткізу
бөлінісінде ұсыныстар қалыптастырды.

Корпоративтік басқару саласында Директорлар кеңесі жыл сайын қордың Кодекстің
қағидаттары мен ережелеріне сәйкестігі
туралы есепті бекітеді, оның нәтижелері
жылдық есепке енгізіледі.
2023 жылы Қазақстан Республикасының
Үкіметі мен Қор арасындағы өзара іс-қимыл
туралы келісімнің іске асырылу барысы
туралы есепті Директорлар кеңесіне ұсыну
тәжірибесі жалғасты.
Портфельдегі ең ірі энергетикалық активтердің болуын ескере отырып, Қор 2016жылдан бастап жыл сайын Есептілік жөніндегі жаһандық бастаманың (GRI) стандарттарына сәйкес тұрақты даму саласындағы
есепті жариялайды және 2023 жылы алғашрет бұл есеп ISAE 3000 стандартына сәйкес
«КПМГ Такс энд Эдвайзори» компаниясының тәуелсіз сыртқы куәландыру үдерісінен
өтті. Тұрақты даму саласындағы есеп ESG
аспектілерін ескере отырып, Қор мен портфельдік компаниялардың қызметі туралы
негізгі ақпаратты қамтиды.

Ұлыбритания және ЭЫДҰ Корпоративтік
басқару кодексінің ережелерін қоса алғанда, корпоративтік басқару саласындағы
үздік халықаралық тәжірибеге сәйкес
келтіру үшін Қор Қордың Корпоративтік
басқару кодексін жаңа редакцияда әзірледі
және ол Қазақстан Республикасы Үкіметінің
2023 жылдың 14 шілдесінде №590 қаулысымен бекітілді.
Кодекс озық халықаралық тәжірибені ескере отырып толықтырылды, оның ішінде:◆◆ Аға тәуелсіз директорды сайлау туралы
ұсынымдармен;◆◆ Комплаенс қызметінің қызметін регламенттеумен;◆◆ ESG қағидаттарын Қор тобының бизнес-процестеріне интеграциялаумен;◆◆ Директорлардың тәуелсіздігін жәнекомитеттердің құзыретін күшейтуге
бағытталған критерийлермен.
Атап айтқанда, Ұлыбритания Кодексінің
ережелерін ескере отырып, Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген
талаптардан басқа, Қордың жаңа Кодексі
күшейтіліп, Директорлар Тәуелсіздігінің мынадай критерийлермен толықтырылды:Гендерлік теңдікті қамтамасыз етуМемлекет басшысының мемлекет қатысатын компаниялардың басшы органдарында
­әйелдер үлесін кезең-кезеңімен 30%-ғадейін арттыру жөніндегі тапсырмасын
орындау шеңберінде Қордың Корпоративтік
басқару кодексіне Қордың портфельдік
компанияларының, ондай-ақ Қордың атқарушы органдарының және оның қоржындық
компанияларының құрамындағы мүшелердің жалпы санының, кем дегенде, 30%.

◆◆ Соңғы үш жыл ішінде компанияның немесе
топтың қызметкері ме немесе қызметкері
болды ма;◆◆ Соңғы үш жыл ішінде компаниямен тікелейне серіктес, акционер, директор немесе
органның бас менеджері ретінде материалдық іскерлік қарым-қатынаста ма немесе
болған ба немесе компаниямен осындай
қарым-қатынасты сақтады ма;◆◆ Директордың сыйақысынан басқа
компаниядан қосымша сыйақы алды манемесе ала ма, компанияның акцияларына опционға немесе қызмет нәтижелерін
ескере отырып төлем сұлбасына қатыса манемесе компанияның зейнетақы сұлбасына
қатысушы болып табыла ма;◆◆ Директорлар кеңестеріне мүшелікке ие менемесе басқа компанияларға немесе органдарға қатысу арқылы басқа директорлармен байланысы бар ма;◆◆ Ірі акционерді ұсына ма;◆◆ Директорлар кеңесінде алғашқы тағайындалғаннан бері тоғыз жылдан астам уақыт
жұмыс істеді ме.

Осы міндет шеңберінде Қор тұрақты негіздеЖК ДК/БК құрамындағы әйелдер санына
талдау және мониторинг жүргізеді. Қоржәне оның ПК Қазақстан Республикасының
заңнамасында белгіленген ПК ДК және ЖКқұрамдарына сайлау талаптарына сәйкес
келетін әйел кандидаттарды іздестіруді
және іріктеуді жүргізеді. Жүргізілетін жұмыстың нәтижелері туралы ақпарат тоқсан
сайын Қазақстан Республикасының уәкілетті мемлекеттік органдарының — Қазақстан
Ұлттық экономика министрлігінің (ҰЭМ),Қазақстанның мәдениет және ақпарат министрлігінің (МАМ) атына жіберіледі.

Сондай-ақ, Қор Қазақстан Республикасы
Президентінің жанындағы Әйелдер істері
және отбасылық-демографиялық саясат
жөніндегі Ұлттық комиссиямен гендерлік
теңдік мәселелері бойынша тұрақты негізде
ынтымақтасады. Осылайша, Ұлттық комиссиямен бірлесіп, «Гендерлік теңдік» мемлекет қатысатын компаниялардың басшы
органдарында әйелдердің үлесін арттыру
бағдарламасы іске асырылды. Жоба ДК менбасқару органдарында әйелдердің қатысу
үлесін арттыру үшін басқару дағдыларын
дамытуға және әйел көшбасшыларды
­дайындауға бағытталған.

Осыған байланысты, Қазақстан заңнамасының, Қордың Корпоративтік басқару
кодексінің және Қордың ішкі нормативтік
құжаттарының талаптарына сәйкес Қоркомпаниялары қызметінің мақсаттарын, міндеттерін, жоспарлары мен салалық
бағыттарын ескере отырып, Қордың портфельдік компанияларындағы директорлар
кеңестері мен бақылау кеңестерінің кәсіби
құрамын сапалы жаңарту бойынша жұмыстар жоспарлы түрде жүргізілуде.

Жүргізіліп жатқан жұмыстың нәтижесіндеДК және БК құрамдары сапалы жаңартылады, салалық сараптама деңгейлері
жоғарылайды, гендерлік құрамдас бөлігі
жақсарады.

ДК/ЖК НС құрамдарын жаңарту

Қордың Корпоративтік басқару кодексінің
ережелеріне сәйкес Директорлар кеңестерінде және Бақылау кеңестерінде, сондай-ақ олардың жанындағы комитеттерде
компания мүддесі үшін тәуелсіз, объективті
және тиімді шешімдер қабылдауды қамтамасыз ететін дағдылардың, тәжірибе менбілімнің теңгерімі сақталуы керек.

Қордың Корпоративтік
басқару кодексін
өзектендіру

Байланыс
ақпараттары

Компаниялардың директорлар кеңестері
компаниялар қызметінің ашықтығы мензаңдылығын, атқарушы органды тиімді
басқаруды, даму стратегиялары менжоспарларының орындалуын қамтамасыз
етуге, сыбайлас жемқорлықтың алдын алубойынша қажетті шаралар қабылдауға,тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау
жүйесін дамытуға тиіс.

Осы жұмыс шеңберінде нарыққа талдау
және ДК мен БК-не әлеуетті кандидаттарды іздеу, құжаттар тізбесін қалыптастыру,кездесулер/сұхбаттар өткізу, белгіленген
талаптарға сәйкестігін тексеру, кандидатураларды мүдделі тұлғалармен келісу, ЖКуәкілетті органдарының тиісті корпоративтік шешімдерін дайындау және қабылдауды қамтамасыз ету жүргізіледі.

Ақпараттың ашықтығы мен ашылуын қамтамасыз етуАқпараттың ашылуына қойылатын жаңажаһандық талаптарды назарға ала отырып,Қор қызметтің ашықтығын қамтамасыз
ететін жүйелі жұмыс жүргізуде. ESG бойынша рейтингтік агенттіктердің критерийлерін
толыққанды интеграциялау үшін Қордың
портфельдік компаниялары ESG әрбір компоненті бойынша өзін-өзі диагностикалау
жүргізді. Осы талдау қорытындысы бойынша ПК-да ЖК бизнес-процестеріне ESG
қағидаттарын енгізу жөніндегі іс-шаралар
жоспарлары қалыптастырылды.

Қазақстан Республикасы заңнамасының, листингтік Қағидалары мен Қазақстан қор биржасының қағидаларының талаптарын ескере
отырып, сондай-ақ корпоративтік басқару
саласындағы үздік халықаралық тәжірибені
ескере отырып, өзектендіру мақсатында ҚорБасқармасының 2023 жылғы 30 маусымдағы
шешімімен (№32/23 хаттама) Қор ақпаратынашу және сақтау жөніндегі қағидалар жаңаредакцияда бекітілді.

2023 жылы Қордың портфельдік компанияларындағы директорлар кеңестері менбақылау кеңестерінің құрамдары тиісті
салалық сараптамасы мен жұмыс тәжірибесі бар үздік сарапшыларды тарту арқылы
жаңартылды, бұл әсіресе Қордың ірікомпанияларының өткізілетін IPO/SPO шеңберінде маңызды. Жүргізілген жұмыстың
нәтижесінде Қор мен портфельдік компанияларының Директорлар кеңестері менбақылау кеңестері едәуір күшейтілді, жаңақұзыреттер енгізілді.

140
141

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Директорлар кеңесі шешім қабылдау кезінде ұзақ мерзімді құн,кірістілік және тәуекелдер арасындағы оңтайлы тепе-теңдікке
­сүйене отырып, жоғарыдан бағыт беріп тұрады.

Корпоративтік басқару саласындағы халықаралық ынтымақтастық

Қазақстан Республикасының Үкіметі мен ЭЫДҰарасындағы Келісімді
іске асыру үшін ЭЫДҰ Қазақстанның корпоративтік
басқаруы бойынша ауқымды шолу жүргізді.

2024 жылы жоспарланатын
негізгі жұмыстар

Жылдық есеп / 2023◆◆ Жаңа редакциядағы Қор Кодексінің ережелерін ескере отырып, ЖК-да корпоративтік басқару кодекстерін өзектендіру
бойынша процестердің мониторингі.
◆◆ Мемлекет басшысының мемлекет қатысатын компаниялардың басшы органдарындағы әйелдер үлесін кемінде 30%деңгейге жеткізу жөніндегі тапсырмасын
орындау шеңберінде ЖК ДК/БК құрамындағы әйелдер үлесін ұлғайту үшінәйел кандидаттар пулын қалыптастыру
жөніндегі жұмысты жандандыру.
◆◆ Қазақстандағы корпоративтік басқаруды
шолу және ЭЫДҰ ұсынымдарын енгізу
тетіктерін талдау процестерін аяқтау
бойынша жұмыста Қазақстан Республикасының Ұлттық экономика министрлігімен және ЭЫДҰ-мен өзара іс-қимыл
жасау.
◆◆ ЖК-нің корпоративтік басқару деңгейінде, оның ішінде корпоративтік басқару мәселелері бойынша жоспарлардың
орындалуы бойынша есептерді және ESG
бойынша жоспарларды қарау арқылы мониторинг жүргізу.
ПК ДК/БК жұмысының тиімділігін одан әріарттыру мақсатында Қазақстан Республикасы заңнамасының, корпоративтік басқару
кодексінің және Қордың ішкі нормативтік
құжаттарының талаптарына сәйкес ПК ДКжәне БК құрамдарын жаңарту.

Шолудың мақсаты Қазақстанның ЭЫДҰ-­ның корпоративтік басқару жөніндегі
басшылық қағидаттарына қосылу ниетін
қарау болып табылады. Бұл жұмысқа
«Самұрық-Қазына» АҚ өкілдері қатысты.
Корпоративтік басқарудың озық халықаралық тәжірибесін енгізу шеңберінде Қор«Атамекен» Ұлттық Кәсіпкерлер палатасымен бірлесіп 2023 жылғы желтоқсанда
корпоративтік басқару бойынша Республикалық Форум ұйымдастырып, өткізді.

Форумның негізгі мақсаты бизнесті
жүргізудің озық тәжірибелерімен алмасу,сондай-ақ корпоративтік басқарудың озықхалықаралық стандарттарын Қазақстанның
ерекшелігіне бейімдеу үшін тұрақты жұмыс
істейтін алаң құру болып табылады.
Форумға Қазақстан Республикасы мемлекеттік органдарының өкілдері, директорлар
кеңесінің мүшелері, корпоративтік хатшылар, корпоративтік басқару саласындағы
сарапшылар, инвесторлар, жетекші компаниялардың менеджерлері және халықаралық спикерлер қатысты.

Директорлар кеңесі қараған тәуекелдерді басқару және ішкібақылау жүйесінің негізгі мәселелері

Тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау жөніндегі қолданыстағы саясатқа сәйкес Директорлар кеңесі тәуекелдерді басқару жүйесін қолдау және дамыту үшін тиісті көшбасшылық мәдениетін қалыптастыруда, сондай-ақ Қордың бүкіл тобында осы көшбасшылық мәдениетін көрсетуді қамтамасыз ететін тетіктерді енгізуде маңызды рөл атқарады.
Директорлар кеңесі шешім қабылдау кезінде ұзақ мерзімді құн, кірістілік және тәуекелдер
арасындағы оңтайлы тепе-теңдікке сүйене отырып, жоғарыдан бағыт беріп тұрады. Директорлар кеңесі мүшелерінің тапсырмасы бойынша оның отырыстарына материалдар шығарылатын мәселенің Қор компаниялары тобының қаржылық нәтижелеріне қаржылық-экономикалық әсері туралы ақпаратты қамтиды. Бұл активтерді Қордың және оның портфельдік
компанияларының балансына беру туралы мәселелерді қарастыру кезінде, сондай-ақҚордың қаржылық тұрақтылығын ескеру қажет рентабельділігі төмен әлеуметтік маңызыбар жобаларды іске асыру туралы шешімдер қабылдау кезінде ерекше маңызды.
Тәуекелдерді тиімді басқару мақсатында Директорлар кеңесі «үш қорғаныс желісі» қағидатын айқындады.
Бірінші қорғаныс желісі — тәуекелдерді барынша азайтуда шешуші рөл атқаратын бизнес-процестердің тікелей иелері.
Екінші қорғаныс желісі — бақылау функциялары, оның ішінде Тәуекелдерді басқару жәнеішкі бақылау департаменті, тәуекелдерді басқару жүйесін ұйымдастыруға және бірінші
қорғаныс желісіне әдіснамалық қолдау көрсетуге жауапты Комплаенс қызметі болып
табылады.
Үшінші қорғаныс желісі — тәуекелдерді басқару жүйесінің тиімділігін объективті жәнетәуелсіз бағалауды қамтамасыз ететін Ішкі аудит қызметі.
Директорлар кеңесі тәуекелдерді басқару, ішкі бақылау және аудит жүйесінің мәселелерін талқылауға белсенді қатысады және тиісті бизнес-процестердің тиімділігін арттыру
бойын­ша ұсынымдар береді.

Тоқсан сайынғы негізде Директорлар
кеңесі Қордың және оның портфельдік
компанияларының сыни тәуекелдерінің
жай-күйі туралы есептерді қарайды,алдағы кезеңге тәуекелдер карталарын/тізілімдерін және тәуекелдер тәбетін
бекітеді. 2023 жылы Директорлар кеңесіаса маңызды болып табылатын жәнекомпанияның қаржылық тұрақтылығына
әсер ететін тәуекелдердің көрсетілуін, сондай-ақ олардың тиімділігін бағалау мақсатында тәуекелдерді митигациялау үшінбасқарма қабылдаған шаралар нәтижелерінің серпінін ескере отырып, тоқсан сайынғы есептерді қалыптастыру мен ұсынуға
тәсілдемені қайта қарады.

Барлық елеулі тәуекелдер, соның ішінде
әлеуетті жазатайым оқиғалар, Қордың
және оның портфельдік компанияларыныңірі басым инвестициялық жобаларын іскеасыруға байланысты тәуекелдер, әлеуметтік тұрақсыздық тәуекелдері, қаржылық
тәуекелдер, сот ісін жүргізу тәуекелдері,сондай-ақ беделге нұқсан келтіруге жәнеактивтерді бәсекелес ортаға беруге байланысты тәуекелдер Директорлар Кеңесінің
тұрақты назарында және бақылауында
болды.
2023 жылы Директорлар кеңесі Қордың компаниялар тобындағы комплаенс
функцияларын дамытудың 2023-2027Байланыс
ақпараттары

жылдарға арналған стратегиясын бекітті.
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы және комплаенстің өзге де түрлерінің әдіснамасын
дамыту және жетілу деңгейін арттыру;комплаенс мәдениетін қалыптастыру
және тартуды арттыру, Қор мен компаниялар тобының сыбайлас жемқорлыққа
қарсы іс-қимыл және комплаенс саласындағы қызметінің ашықтығы мен жариялылығын арттыру, уәкілетті мемлекеттік
органдармен және "Атамекен" ҰКП-менөзара іс-қимылды дамыту, комплаенс
және есептілік процестерін басқарудың
кешенді автоматтандырылған жүйесін
құру негізгі стратегиялық бағыттар
болып табылады.

Директорлар кеңесінің қызметін бағалау

Қордың Директорлар кеңесінің қызметін бағалау Қордың Директорлар
кеңесінің 2020 жылғы 14 желтоқсандағы
№ 181 шешімімен бекітілген «Самұрық-­Қазына» АҚ Директорлар кеңесінің, Директорлар кеңесі комитеттерінің, Директорлар кеңесінің төрағасы мен мүшелерінің
қызметін бағалау туралы Ережеге сәйкес
жүргізіледі.
2023 жылы осы Ереже Қазақстан Республи­касы Премьер-Министрі Қорының
директорлар кеңесінің құрамына кіруіне
байланысты жаңа редакцияда бекітілді

және тиісінше, егер Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі лауазымы
бойынша Директорлар кеңесінің төрағасы
болып табылған жағдайда, Директорлар
кеңесінің қызметін бағалауды жүргізу
тәртібін белгілейтін нормалармен ережені
толықтырды.
2022 жылы Директорлар кеңесінің мүшелеріне және Қордың негізгі құрылымдық
бөлімшелеріне сауалнама жүргізу арқылы
Директорлар кеңесінің қызметін өзін-өзібағалауды қоса алғанда, корпоративтік
басқаруды бағалау жүргізілді. Өзін-өзібағалау қорытындысы бойынша Қордың
корпоративтік басқарудың жалпы рейтингі
«BBB» құрады. Бұл рейтинг Қордың корпоративтік басқару жүйесі барлық маңызды
аспектілерде барлық белгіленген критерийлерге сәйкес келетіндігін және жүйенің
тиімді жұмыс істейтіндігінің жеткілікті
дәлелі бар екенін көрсетеді.
2024 жылы өзін-өзі бағалау нысанында Директорлар кеңесінің мүшелеріне сауалнама
жүргізу арқылы 2023 жылдың қорытындысы бойынша Қордың Директорлар кеңесінің
қызметіне бағалау жүргізу жоспарланған.

Директорлар кеңесінің отырыстарына қатысу туралы ақпарат

Қоғамның Директорлар кеңесінің мүшелері

Қатысу/2023 жылы Директорлар кеңесі
отырыстарының жалпы саныСмайылов А.А. — Директорлар кеңесінің төрағасы, Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі

20/20

Сүлейменов Т.М. — Директорлар кеңесінің мүшесі, Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігі Басшысының бірінші орынбасары

12/14

Ерғалиев А.А. — Директорлар кеңесінің мүшесі, Қазақстан Республикасы Президентінің экономикалық мәселелер жөніндегі көмекшісі

3/5

Қуантыров А.С. — Директорлар кеңесінің мүшесі, Қазақстан Республикасының Ұлттық экономика министрі
Дудас Д. — тәуелсіз директор

19/20
5/8

Жәмішев Б.Б. — тәуелсіз директор

20/20

Сутера Л. — тәуелсіз директор

17/20

Аль Рамахи М. — тәуелсіз директор

7/8

Сатқалиев А.М. — Директорлар кеңесінің мүшесі, Қордың Басқарма Төрағасы

4/4

Жақыпов Н.К. — Директорлар кеңесінің мүшесі, Қордың Басқарма Төрағасы

16/16

Ескертпе: Директорлар кеңесінің мүшелері Қордың Директорлар кеңесінің отырыстарына дәлелді себептермен қатысқан жоқ

142
143

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Директорлар
кеңесі жанындағы комитеттер
Директорлар кеңесінің шешімдері әр мәселені талқылауға және талдауға жеткілікті
уақыт бөлетін тиісті комитеттердің мұқият
қарауынан кейін қарапайым көпшілік дауыспен қабылданады.
Комитеттер Директорлар кеңесінің құзыретіндегі мәселелерді терең талдауды
және мұқият зерделеуді қамтамасыз етуде
шешуші рөл атқарады, осылайша қабылданатын шешімдердің сапасын арттыруға
ықпал етеді.
Комитеттер Директорлар кеңесінің отырыстарында қарау алдында неғұрлым маңызды мәселелер бойынша егжей-тегжейлі талдау жүргізу және ұсынымдар әзірлеу үшінқұрылады. Комитеттердің болуы Директорлар кеңесінің мүшелерін Директорлар
кеңесінің құзыреті шеңберінде қабылданған
шешімдер үшін жауапкершіліктен босатпайды. Комитеттер төрағалары жыл сайын
комитеттердің қызметі туралы есептер
дайындайды, содан кейін олар Директорлар
кеңесінің отырыстарында ұсынылады жәнеқаралады.

Компанияның Директорлар
кеңесінің комитеттері

Аудит жөніндегі
Комитет

Стратегия жөніндегі
комитет

Трансформация бағдарламасының іске асырылуын бақылау комитеті

Тағайындаулар мен сыйақылар жөніндегі
Комитет

Мамандандырылған комитет

Аудит жөніндегі Комитет

Жылдық есеп / 2023Комитеттің рөліАудит жөніндегі комитет Қордың Директорлар кеңесінің консультативтік-кеңесші органы болып табылады және Қордың Директорлар кеңесіне
оның қаржылық есептіліктің тұтастығына, ішкі бақылау және тәуекелдерді басқару жүйелерінің тиімділігіне, сондай-ақ корпоративтік басқару
қағидаттары мен заңнаманы сақтауға бақылау функцияларын орындауға жәрдемдесу үшін құрылған.
Сонымен қатар, Аудит жөніндегі комитет Қордың Директорлар кеңесіне сыртқы аудиторларды тағайындау немесе қайта тағайындау туралы
ұсыныстар береді.
Корпоративтік басқару кодексінің ережелеріне сәйкес, бухгалтерлік есеп және аудит, тәуекелдерді басқару, ішкі бақылау салаларында терең
білімі мен практикалық тәжірибесі бар тәуелсіз директорлар ғана Аудит жөніндегі комитеттің мүшелері бола алады.

Байланыс
ақпараттары

Аудит жөніндегі комитет құрамындағы өзгерістер

2023 жылдың 1 мамырынан бастап Тәуелсіз директор Джон Дудас «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар кеңесі мен Аудит жөніндегі
комитетінің құрамынан шықты.

Аудит жөніндегі комитеттің 2023 жылғы жұмысы

Өткен жылы Аудит жөніндегі комитет
сыртқы және ішкі аудит, ішкі бақылау жәнетәуекелдерді басқару жүйесі, қаржылық
есептілік, корпоративтік басқару жәнекомплаенс саласындағы 51 мәселені қарады.
Қордың Директорлар кеңесіне ұсынылатын материалдардың, сондай-ақ ұсынымдардың сапасын арттыру мақсатында
Аудит жөніндегі комитет қатысушылардың санын ескере отырып, күн тәртібінің
әрбір тармағын қарауға және талқылауға
жеткілікті уақыт бөлу үшін отырыстарды
жоспарлауға және дайындауға ерекше
назар аударды.
Сыртқы аудит мәселелері бойынша◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің)елу және одан да көп пайызы тікелей
немесе жанама түрде «Самұрық-Қазына» АҚ-ға меншік немесе сенімгерлік басқару құқығымен тиесілі заңды
тұлғалар үшін сатып алуды жүзеге асыру
тәртібінің № 13 "Аудиторлық ұйымды
таңдау тәртібі" қосымшасының жаңаредакциясын қарады;◆◆ Қор мен «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ, оның еншілес ұйымдарын қоса алғанда, бірлескен
таңдау рәсімін жүргізуді үйлестірді және«Самұрық-Қазына» АҚ және «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ, оның еншілес ұйымдарын
қоса алғанда, аудиторлық ұйымды
таңдау жөніндегі бірыңғай комиссияның
құрамын 2025 жылдан бастап бес жылдан аспайтын мерзімге бекітті;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ-ның 2022 және2023 жылдардағы аудитті жоспарлау
туралы есептерін қарады;◆◆ 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталғанжыл үшін «Самұрық-Қазына» АҚ шоғырландырылған және бөлек қаржылық
есептілігі аудитінің нәтижелерін қарады
және аудиторлардың тәуелсіздігіне көзжеткізді;◆◆ 2023 жылғы 30 маусымда аяқталған
3 және 6 айдағы «Самұрық-Қазына» АҚаралық қысқартылған шоғырландырылған және бөлек қаржылық есептілігінің шектеулі шолу рәсімдерінің нәтижелерін қарады;◆◆ 2022 жылы «Самұрық-Қазына» АҚтобына аудиторлық ұйымдар көрсеткен аудиторлық және аудиторлық емесқызметтердің көлемі туралы ақпаратты

қарады, сондай-ақ 2022 және 2023жылдары аудиторлық және аудиторлық емес қызметтер көрсеткені үшін«Самұрық-Қазына» АҚ сыртқы аудиторға
төлеген сыйақы туралы ақпаратты Қордың корпоративтік интернет-ресурсында
жариялауға бекітті;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ және оның«Самұрық-Қазына» АҚ аудиторлық
ұйымы көрсететін еншілес ұйымдары
үшін аудиторлық емес консультациялық
қызметтер көрсетуді мақұлдау туралы мәселелерді қарады.
Ішкі аудит мәселелері бойынша
◆◆ Ішкі аудит қызметінің Жылдық аудиторлық жоспарын, оның ішінде Қызмет қызметіне сыртқы бағалау жүргізуді қарады
және мақұлдады;◆◆ Бекітілген Жылдық аудиторлық
жоспарға сәйкес тоқсан сайынғы аудиторлық есептерді қарады, сондай-ақжоспардан тыс тексерулер бойынша
есептерді қарады;◆◆ Ішкі аудит қызметі жұмыскерлерінің қызметінің тиімділігін, сондай-ақ Ішкі аудит
қызметі жұмыскерлерінің жеке дамужоспарларын бағалады;◆◆ Ішкі аудиттің тәуелсіздігін және жеткілікті ресурстардың болуын арттыру үшінАудит жөніндегі комитет Директорлар
кеңесінің қарауына және бекітуіне жататын Ішкі аудит қызметінің жеке бюджетін
енгізуді мақұлдады;◆◆ Жыл ішінде бизнес-процестердің
тиімділігін арттыруға және қосылған
құнды құруға бағытталған құндылыққа
бағытталған аудиттерді ілгерілету бойынша айтарлықтай күш-жігер жұмсалды;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Ішкі аудит қыз­меті қызметкерінің және басшысының
жалақысының мөлшерін тағайындау менайқындауға байланысты мәселелерді
қарады және мақұлдады;◆◆ Үшінші тәуелсіз ұйым жүргізген Қызмет
қызметінің тиімділігін сыртқы бағалау
нәтижелерін қарады және бағалады.
Комплаенс қызметінің мәселелері бойынша
◆◆ Комплаенс қызметінің 2022 жылғы
2 жартыжылдықтағы есебін қарады;◆◆ Комплаенс қызметі қызметінің тиімділі-гін, сондай-ақ басшысының жеке дамужоспарларын бағалады;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Комплаенс
қызметі Басшысының 2023 жылғы
1 жартыжылдыққа арналған мақсаттарын, Комплаенс қызметінің 2023 жылға
арналған жұмыс жоспарын, сондай-ақ«Самұрық-Қазына» АҚ компаниялар
тобындағы комплаенс функцияларын дамытудың 2023-2027 жылдарға арналған
стратегиясын мақұлдады және Директорлар кеңесіне бекітуді ұсынды;◆◆ Инсайдерлік ақпаратқа қол жеткізу
құқықтарын шектеу және инсайдерлердің мұндай ақпаратты заңсыз
пайдалану мүмкіндігін болдырмау үшін«Самұрық-Қазына» АҚ ішкі бақылау
қағидаларына өзгерістер мен толықтыруларды бекіту бойынша ұсынымдарды
қарады және Директорлар кеңесіне
ұсынды;◆◆ Комплаенс қызметінің басшысы ұсынған
ұсыныс негізінде «Самұрық-Қазына» АҚКомплаенс қызметінің қызметкерін
тағайындауды қарады және бекітті;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Комплаенс қызметінің басшысын тағайындауды бекіту
және оның жалақы мөлшерін анықтау
туралы Директорлар кеңесіне ұсыныс
берді;◆◆ Талаптар сақталуының бұзылуы жәнеэтикаға жат мінез-құлық туралы анонимді түрде хабарлау үшін үшінші тарап
басқаратын «Жедел желі» жұмысының
нәтижелерін қарады.
Ішкі бақылау және тәуекелдерді басқару мәселелері бойынша
◆◆ Қор тобының 2022 және 2023 жылдардағы шоғырландырылған тоқсандық жәнежылдық тәуекел есептерін, сондай-ақ
2023 жылға арналған тәуекел картасы мен тізілімін және тәуекел тәбетін
қарап, Директорлар кеңесіне ұсынды;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ ішкі бақылау жүйесі шеңберінде екінші қорғаныс желісін
дамыту жөніндегі алдын ала жоспар бойынша ұсынымдарды қарады және берді;◆◆ Бір жыл ішінде Аудит жөніндегі комитет
тәуекел мәселелерін талқылауға жәнетәуекел иелерімен өзара әрекеттесуге,ашық қарым-қатынасқа, сондай-ақ негізгі
тәуекелдерді сапалы талқылауға көпуақыт бөлді;

144
145

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

2023 жылы Аудит жөніндегі
Комитет барлығы

Аудит жөніндегі комитет өзқұзыреті шегінде әртүрлі
салаларда

16отырыс өткізді

51Барлығы, Аудит жөніндегі
комитет өз құзыреті
шегінде әртүрлі салаларда
51 мәселені қарады, оныңішінде мәселелердің ­86%-ыбетпе-бет отырыстар
шеңберінде қаралды
және мәселелердің ­14%-ысырттай отырыстарда
қаралды.

мәселені қарады

◆◆ Сонымен қатар, Аудит жөніндегі комитет
тәуекелдер бойынша есептерді дайындау мерзімі мен сапасы, тәуекелдерді
жіктеу, олардың компанияның қаржылық
жағдайына әсері, сондай-ақ тәуекелдерді
басқару шаралары бойынша ұсынымдар
берді.
◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ кредиттік
тәуекелдерді басқару саясатының жаңаредакциясын қарады және мақұлдау үшінДиректорлар кеңесіне ұсынды.
◆◆ Әзірленген тәуекелдер және бақылау матрицаларын және Қордың үш бизнес-процесі бойынша бақылауды жақсарту
бойын­ша ұсынымдары бар мониторинг
есебін қоса алғанда, 2023 жылғы ішкібақылау жүйесі бойынша атқарылған жұмыс туралы есепті қарады және бағалады.
Қаржылық есептілік мәселелері бойынша
◆◆ 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталғанжыл үшін «Самұрық-Қазына» АҚ-ныңжеке және шоғырландырылған қаржылық
есептілігін қарады және бекіту үшінДиректорлар кеңесіне ұсынды;◆◆ 2023 жылғы 30 наурыз және30 маусымда аяқталған 3 және 6 айдағы
«Самұрық-Қазына» АҚ аралық қысқартылған шоғырландырылған және жекеқаржылық есептілігін қарады;◆◆ Егжей-тегжейлі шолу жүргізіп, басшылықпен және сыртқы аудит өкілімен
талқылап, келесі мәселелерді талқылады;◆◆ Қаржылық есептілікке енгізілген
негізгі көрсеткіштер, әсіресе айналымнан тыс активтердің құнсыздануымен
байланысты көрсеткіштер;◆◆ Қызметтің үздіксіздігі және өтімділігі;◆◆ Кредиттік ковенанттарды сақтау;◆◆ Жаһандық салық реформасының
әсері — Pillar Two модельдік қағидалары,сондай-ақ Қордың шоғырландырылған
қаржылық есептілігіне «Жайлы мектептер» салу жобасы.
Корпоративтік басқару мәселелері
­бойынша
◆◆ Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012жылғы 5 қарашадағы № 1403 қаулысымен бекітілген «Самұрық-Қазына» АҚКорпоративтік басқару кодексінің қағидаттары мен ережелерін сақтау/сақтамау
туралы есепті қарады;◆◆ 2022 жылғы «Самұрық-Қазына» АҚтұрақты даму саласындағы жылдық есеппен есептілікті қарады және Директорлар
кеңесіне бекітуге ұсынды;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар кеңесіне «Самұрық-Қазына» АҚМінез-құлық кодексін жаңа редакцияда
бекітуді ұсынды.

2023 жылы Аудит жөніндегі Комитет
барлығы 16 отырыс өткізді, оның ішінде
9 бетпе-бет және 7 сырттай отырыс. Барлығы, Аудит жөніндегі комитет өз құзыреті
шегінде әртүрлі салаларда 51 мәселені
қарады, оның ішінде мәселелердің 86%-ыбетпе-бет отырыстар шеңберінде қаралды
және мәселелердің 14%-ы сырттай отырыс­тарда қаралды.
Сырттай отырыстар негізінен Қордың
саясатына сәйкес сыртқы аудитор ұсынатын
аудиторлық емес қызметтерді бекітуге жәнесыртқы аудиторлық ұйымның тәуелсіздігін
сақтауды қамтамасыз етуге арналғанын
атап өткен жөн.
Сонымен қатар, ішкі және сыртқы аудит,тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау,корпоративтік басқару және комплаенс мәселелерін талқылау үшін Аудит
жөніндегі комитет мүшелерінің қатысуымен
Ішкі аудит қызметінің басшысымен, Комплаенс қызметінің басшысымен және Қорбасшылығымен Аудит жөніндегі комитет
отырыстарының шеңберінен тыс бірқатар
кездесулер ұйымдастырылды.

Жылдық есеп / 2023Стратегия комитеті
Комитеттің рөліҚордың Директорлар кеңесінің 2018 жылғы
13 желтоқсандағы шешімімен Стратегия
жөніндегі комитет құрылды, оның құзыретіне Қордың Директорлар кеңесіне мәселелер
бойынша ұсынымдар әзірлеу кіреді:◆◆ Қордың 10 жылдық кезеңге арналған
Даму жоспарын және Қордың Директорлар кеңесінде одан әрі қарау үшін Қордың
5 жылдық кезеңге арналған іс-шаралар
жоспарын алдын ала мақұлдау;Аудит жөніндегі комитеттің
мүшесі

Лауазымы

Лука Сутера

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет төрағасы

100% (16 — 16)Джон Дудас

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

31% (5 — 16)Жәмішев Болат Бидахметұлы

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

100% (16 — 16)Комитет отырыстарына қатысу (%)◆◆ Қордың Директорлар Кеңесінің Дамужоспарын және Іс-шаралар жоспарын
іске асыруды мониторингілеу және бақылау мақсатында Даму жоспарын, Қордың
іс-шаралар жоспарын іске асыру барысы
туралы есептерді (мониторинг) қарау;◆◆ Қаралуы Қордың Директорлар кеңесінің
құзыретіне кіретін Қор компаниялары
тобының инвестициялық қызметі;◆◆ Қордың Даму жоспарында, Қордың
Іс-шаралар жоспарында және Қоркомпанияларының бизнес-жоспарларында пайдалану үшін алдын ала жәнесоңғы макроэкономикалық көрсеткіштердің индикативтік болжамын/болжам диапазонын бекіту.

Стратегия жөніндегі комитет
құрамындағы өзгерістер

Стратегия жөніндегі комитеттің 2023 жылғы жұмысы

Комитет кемінде 3 (үш) мүшеден тұрады, олардың біреуі тәуелсіз директор болуға тиіс. Комитет мүшелерінің
­өкілеттік мерзімі олардың Қордың
Директорлар кеңесінің мүшелері ретіндегі
өкілеттік мерзіміне сәйкес келеді.

2023 жылы Стратегия жөніндегі комитеттің
10 отырысы өткізілді, оның 8-і бейнеконференцбайланысты пайдалана отырып
бетпе-бет болды, 2-і сырттай болды.

«Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат
қоры» акционерлік қоғамының Директорлар кеңесінің кейбір мәселелері туралы»Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2023жылғы 17 тамыздағы № 700 қаулысына
сәйкес Дудас Джонның «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар кеңесінің мүшесі
ретіндегі өкілеттігі оның 2023 жылғы
1 мамырдан бастап өкілеттігін мерзімінен
бұрын тоқтату туралы өтініші негізінде мерзімінен бұрын тоқтатылды.
Осыған байланысты, «Самұрық-­Қазына» АҚ Директорлар кеңесінің 2023жылғы 27 қазандағы № 226 шешімімен
Джон Дудастың Комитет мүшесі ретіндегі өкілеттігі 2023 жылғы 1 мамырдан
бастап мерзімінен бұрын тоқтатылды.

Комитет мүшелерінің 2023 жылғы отырыстарға қатысуы

Байланыс
ақпараттары

Жоғарыда аталған өзгерістерге байланысты Стратегия жөніндегі комитеттің 2023жылғы 31 желтоқсандағы жаңартылған
құрамы келесідей болды:Қуантыров Әлібек Сәкенұлы — Қазақстан
Республикасының Ұлттық экономика министрі — Комитет төрағасы;Жәмішев Болат Бидахметұлы — тәуелсіз
директор.

Комитет отырыстары Комитеттің 2023жылға арналған жұмыс жоспарына сәйкес тұрақты негізде өтті, оған Комитет
қызметінің бірінші кезектегі және маңызды мәселелері кірді. Аталған кезеңде
Комитет өз құзыреті шеңберінде 31 мәселені
қарады.
Комитет отырыстарында келесі мәселелер
қаралып, талқыланды:◆◆ 2022 жылдың қорытындысы бойынша
«Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің Стратегия жөніндегі комитетінің қызметі туралы есеп;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің Стратегия жөніндегі комитетінің 2023 жылға арналған жұмыс
жоспарын бекіту туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің Стратегия жөніндегі комитетінің хатшысын тағайындау туралы;◆◆ «Бутадиен және оның туындыларын
өндіру» жобасына қатысты (үш рет);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ тобының іріинвести­циялық жобаларының мониторингіне қатысты (бес рет);◆◆ Кендірлідегі теңіз суын тұщыландыру
зауытын салу жөніндегі инвестициялық
жобаны іске асырудың кейбір мәселелері
туралы (екі рет);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің Стратегия жөніндегі комитеті
туралы ережеге өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ меншікті капиталы мөлшерінің бір және одан да көппроценті сомасына қарыз алуды тарту
шарттарын айқындау туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ активтерінің
құрылымындағы кейбір өзгерістер
туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ-ның аудиттелген
шоғырландырылған қаржылық есептілігін ескере отырып, «Самұрық-Қазына» АҚ-ның 2022 жылдағы 2022-2026жылдарға арналған іс-шаралар жоспарын қараудың кейбір мәселелері туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ іс-шаралар жоспарында және «Самұрық-­Қазына» АҚ портфельдік компанияларының 2024-2028 жылдарға арналған
бизнес-жоспарларында пайдалану үшіналдын ала макроэкономикалық көрсеткіштердің индикативтік болжамы менболжам диапазоны туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ-ның 2023-2027жылдарға арналған Іс-шаралар жоспарының 2023 жылдың 1 және 2 тоқсандары
үшін екі отырыста іске асырылу мониторингінің нәтижелері туралы◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Трансформация
бағдарламасының орындалу қорытындылары туралы есеп;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ-ның 2024-2028жылдарға арналған Іс-шаралар жоспарын мақұлдау туралы;◆◆ «Каспий теңізінің түбіне ТОБЖ төсеу»жобасын іске асыру туралы.
◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ-ның 2023 жылғы
2-тоқсандағы 2023-2027 жылдарға
арналған іс-шаралар жоспарын іске асыру мониторингінің нәтижелері туралы.
◆◆ Бетпе-бет отырыстың күн тәртібін
8 сұрақ санында бекіту туралы.

146
147

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Комитеттің 2023 жылғы жұмысы

Комитет мүшелерінің 2023 жылғы отырыстарға қатысуы
Стратегия жөніндегі
комитеттің мүшесі

Комитет отырыстарына қатысу

Лауазымы

Қуантыров Әлібек Сәкенұлы

Қазақстан Республикасының Ұлттық экономика министрі, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі,Комитет Төрағасы

100% (10 — 10)Жәмішев Болат Бидахметұлы

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

100% (10 — 10)Дудас ДжонТәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің Төрағасы, комитет мүшесі

75% (3 — 4)Ескертпе: Комитет мүшесі дәлелді себеппен Комитет отырысына қатысқан жоқ.

Трансформация бағдарламасының іске асырылуын бақылау комитеті
Комитеттің рөліТрансформация бағдарламасының іске асырылуын бақылау комитеті Қордың Директорлар кеңесінің консультациялық-кеңесші органы болып
табылады. Оның құзыретіне Қордың Директорлар кеңесіне Қордың Трансформация бағдарламасының іске асырылуын мониторингілеу және бағалау мәселелері бойынша, сондай-ақ Қор тобының активтерін жекешелендіру және қайта құрылымдау мәселелері бойынша ұсынымдар әзірлеу кіреді.

2023 жылы Трансформация бағдарламасының іске асырылуын бақылау комитетінің
8 сырттай отырысы өткізілді.
Комитет отырыстары Комитеттің 2023жылға арналған жұмыс жоспарына сәйкес
тұрақты негізде өтті, оған өз кезегінде
Комитет қызметінің бірінші кезектегі
және маңызды мәселелері кірді. Аталған
кезеңде Комитет өз құзыреті шеңберінде
12 мәселені қарады.
Комитет отырыстарында келесі мәселелер
қаралып, талқыланды:◆◆ 2022 жылдың қорытындысы бойынша
«Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесі жанындағы Трансформация
бағдарламасының іске асырылуын бақылау комитетінің қызметі туралы есеп;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесі жанындағы Трансформация
бағдарламасының іске асырылуын бақылау комитетінің 2023 жылға арналған
жұмыс жоспарын бекіту туралы;◆◆ «KEGOC» АҚ-ын бәсекелестік ортаға
беру тәсілі туралы;◆◆ 2022 жылдың нәтижелері бойынша
Қазақстан Республикасы Үкіметінің
2020 жылғы 29 желтоқсандағы
№908 қаулысын орындау шеңберінде «Самұрық-Қазына» АҚ және оныңеншілес ұйымдарының активтерін сатуға
шығару барысы туралы есеп;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесі жанындағы Трансформация
бағдарламасының іске асырылуын бақылау комитеті туралы ережеге өзгеріс­тер мен толықтырулар енгізу туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат
қоры" акционерлік қоғамының жәнедауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) елу пайыздан астамы
тікелей немесе жанама түрде «Самұрық-­Қазына» АҚ-на меншік құқығымен тиесілі
ұйымдардың активтерін бәсекелестік
ортаға беру қағидаларына өзгерістер ментолықтырулар енгізу туралы;◆◆ «QAZAQ AIR» АҚ-ны бәсекелестік ортаға
берудің кейбір мәселелері туралы;◆◆ 2023 жылдың бірінші жартыжылдығының нәтижелері бойынша Қазақстан
Республи­касы Үкіметінің 2020 жылғы
29 желтоқсандағы № 908 қаулысын
орындау шеңберінде «Самұрық-­Қазына» АҚ және оның еншілес ұйымдарының активтерін сатуға шығару барысы
туралы есеп;◆◆ «KEGOC» АҚ акцияларын сатудың кейбір мәселелері туралы;◆◆ «KEGOC» АҚ жарияланған жай акцияларын орналастыру туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат
қоры" акционерлік қоғамының жәнедауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) елу пайыздан астамы
тікелей немесе жанама түрде «Самұрық-­Қазына» АҚ-на меншік құқығымен тиесілі
ұйымдардың активтерін бәсекелестік
ортаға беру қағидаларына өзгерістер ментолықтырулар енгізу туралы;◆◆ «Эйр Астана» АҚ акцияларын сатудың
кейбір мәселелері туралы.

148Комитет құрамындағы өзгерістер

149

Жылдық есеп / 2023Комитет мүшелерінің 2023 жылғы отырыстарға қатысуы

«Қазақстан Республикасы Президентінің
2008 жылғы 13 қазандағы № 669 Жарлығын іске асыру жөніндегі шаралар туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің
2008 жылғы 17 қазандағы № 962 қаулысына өзгеріс енгізу туралы» Қазақстан
Республикасы Үкіметінің 2023 жылғы 16қаңтардағы № 19 қаулысына сәйкес Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі лауазымы бойынша Қордың Директорлар кеңесінің төрағасы болып сайланды.

«Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат
қоры» акционерлік қоғамының Директорлар кеңесінің кейбір мәселелері туралы»Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2023жылғы 17 тамыздағы № 700 қаулысына
сәйкес Дудас Джонның «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар кеңесінің мүшесі ретіндегі өкілеттігі оның 2023 жылғы 1 мамырдан
бастап өкілеттігін мерзімінен бұрын тоқтату
туралы өтініші негізінде мерзімінен бұрын
тоқтатылды.

«Қазақстан Республикасы Президентінің
2008 жылғы 13 қазандағы № 669 Жарлығын іске асыру жөніндегі шаралар туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің
2008 жылғы 17 қазандағы № 962 қаулысына өзгерістер енгізу туралы» Қазақстан
Республикасы Үкіметінің 2023 жылғы 4 қазандағы № 857 қаулысына сәйкес Комитет
және Директорлар кеңесінің мүшесі ретінде
Т.М. Сүлейменовтің өкілеттігі мерзімінен
бұрын тоқтатылды.

Қордың Директорлар кеңесінің 2023 жылғы
31 қаңтардағы № 210 шешімімен Комитет
төрағасы болып Директорлар кеңесінің
төрағасы — Қазақстан Республикасының
Премьер-Министрі А.А. Смайылов тағайындалды.

Осыған байланысты, «Самұрық-Қазына» АҚДиректорлар кеңесінің 2023 жылғы 27 қазандағы № 226 шешімімен Джон Дудастың
Комитет мүшесі ретіндегі өкілеттігі 2023жылғы 1 мамырдан бастап мерзімінен бұрын
тоқтатылды.

2023 жылдың 31 желтоқсанындағы жағдай
бойынша Директорлар кеңесінің құрамы:◆◆ Смайылов Әлихан Асханұлы — Қазақстан
Республикасының Премьер-Министрі —Комитет Төрағасы;◆◆ Жәмішев Болат Бидахметұлы — тәуелсіз
директор, Комитет мүшесі.

Трансформация
бағдарламасының іске асырылуын
бақылау комитетінің мүшесі

Лауазымы

Комитет отырыстарына қатысу

Смайылов Әлихан Асханұлы

Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі, Қордың Директорлар кеңесінің Төрағасы, Комитет
төрағасы

100% (7 — 7)Сүлейменов Тимур Мұратұлы

Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігі Басшысының бірінші орынбасары, Қордың
Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

67% (4 — 6)Жәмішев Болат Бидахметұлы

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

100% (8 — 8)Джон Дудас

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар Кеңесінің Төрағасы, Комитет төрағасы

100% (2 — 2)Ескертпе: Комитет мүшесі дәлелді себептермен Комитет отырыстарына қатысқан жоқ.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Тағайындаулар мен сыйақылар жөніндегі Комитет
Комитеттің рөліТағайындаулар мен сыйақылар жөніндегі
Комитет ұсынымдар беруге және мынадай мәселелер бойынша ұсыныстар қалыптастыруға жауап береді:Тағайындаулар мен сыйақылар жөніндегі комитеттің 2023 жылғы жұмысы

◆◆ Басқарма мүшелерін сайлау (Басқарма Төрағасын қоспағанда);◆◆ Басқарма Төрағасы мен мүшелеріне, Омбудсменге және Корпоративтік хатшыға еңбекақы
төлеудің және сыйлықақы берудің мөлшері мен шарттарын айқындау;◆◆ Қордың корпоративтік ПӘК-ін және Басқарма мүшелерінің функционалдық ПӘК-ін қарау;◆◆ Қордың кадр саясатын және Директорлар кеңесінің жаңадан сайланған мүшелерін лауазымға енгізу саясатын қарау;◆◆ Тағайындаулар мен сыйақылар жөніндегі Комитет негізінен тәуелсіз директорлардан
құрылады. Мұндай құрылым мүдделі тараптардың комитет мүшелерінің пікірлері менпайымдарына әсер ету мүмкіндігін болдырмай, шешім қабылдауда объективтілік пентәуелсіздікке арналған.

Тағайындаулар және сыйақылар жөніндегі комитет құрамындағы өзгерістер

«Қазақстан Республикасы Президентінің
2008 жылғы 13 қазандағы № 669 Жарлығын іске асыру жөніндегі шаралар туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің
2008 жылғы 17 қазандағы № 962 қаулысына өзгеріс енгізу туралы» Қазақстан
Рес­публикасы Үкіметінің 2023 жылғы
16 қаңтардағы № 19 қаулысына сәйкес Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі лауазымы бойынша Қордың Директорлар кеңесінің төрағасы болып сайланды.
Осыған байланысты, Қордың Директорлар
кеңесінің 2023 жылғы 31 қаңтардағы №210
шешімімен Комитет төрағасы болып Директорлар кеңесінің төрағасы — Қазақстан
Республикасының Премьер-Министрі
А.А. Смайылов тағайындалды.

«Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат
қоры» акционерлік қоғамының Директорлар кеңесінің кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің
2023 жылғы 17 тамыздағы №700 қаулысына сәйкес «Самұрық-Қазына» АҚДиректорлар кеңесінің мүшесі, тәуелсіз
директоры болып Мохаммед Джамиль АльРамахи сайланды, сондай-ақ Дудас Джонның «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің мүшесі 2023 жылғы 1 мамырдан
бастап өкілеттігін мерзімінен бұрын тоқтату
туралы өтінішінің негізінде өкілеттігі мерзімінен бұрын тоқтатылды.
Осыған байланысты, «Самұрық-Қазына» АҚДиректорлар кеңесінің 2023 жылғы 27 қазандағы № 226 шешімімен Комитет мүшесі
болып Мұхаммед Джамиль Исмаил әл Рамахи сайланды, сондай-ақ Джон Дудастың
Комитет мүшесі ретіндегі өкілеттігі 2023жылғы 1 мамырдан бастап мерзімінен бұрын
тоқтатылды.

«Қазақстан Республикасы Президентінің
2008 жылғы 13 қазандағы № 669 Жарлығын іске асыру жөніндегі шаралар туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің
2008 жылғы 17 қазандағы № 962 қаулысына өзгерістер енгізу туралы» Қазақстан
Республикасы Үкіметінің 2023 жылғы 4 қазандағы № 857 қаулысына сәйкес Комитет
және Директорлар кеңесінің мүшесі ретінде
Т.М. Сүлейменовтің өкілеттігі мерзімінен
бұрын тоқтатылды.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай
бойын­ша Комитет құрамына келесі тұлғалар кірді:◆◆ Смайылов Әлихан Асханұлы — Қазақстан
Республикасының Премьер-Министрі —Комитет Төрағасы;◆◆ Мохаммед Джамиль Исмаил Аль Рамахи — тәуелсіз директор, Комитет мүшесі;◆◆ Лука Сутера — тәуелсіз директор, Комитет мүшесі.

2023 жылы Тағайындаулар мен сыйақылар
жөніндегі комитеттің 9 сырттай отырысы
өткізілді.
Комитет отырыстары Комитеттің 2023жылға арналған жұмыс жоспарына сәйкес
тұрақты негізде ұйымдастырылды, оғанКомитет қызметінің бірінші кезектегі
және маңызды мәселелері кірді. Аталған
кезеңде Комитет өз құзыреті шеңберінде
17 мәселені қарады.
Комитет отырыстарында келесі мәселелер
қаралып, талқыланды:◆◆ 2022 жылдың қорытындысы бойынша
«Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің Тағайындаулар және сыйақылар
жөніндегі комитетінің қызметі туралыесеп;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің Тағайындаулар және сыйақылар жөніндегі комитетінің 2023 жылға
арналған жұмыс жоспарын бекіту туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Корпоративтік
хатшысы қызметінің кейбір мәселелері
туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ және"Самұрық-Қазына"АҚ тобына кіретін
ұйымдардың Омбудсменін тағайындау
туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің Тағайындаулар және сыйақылар жөніндегі комитеті туралы ережеге
өзгеріс­тер мен толықтырулар енгізу
туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ қызметінің 2023жылға арналған уәждемелік негізгі көрсеткіштерінің картасын жаңа редакцияда
бекіту туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Басқармасының
кейбір мүшелерінің 2023 жылға арналған
қызметінің функционалдық түйінді көрсеткіштерінің картасын бекіту туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ және«Самұрық-Қазына» АҚ тобына кіретін
ұйымдардың Омбудсмені қызметінің
кейбір мәселелері туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ қызметінің
2023 жылға арналған уәждемелік
негізгі көрсеткіштерінің картасын жаңаредакция­да бекіту туралы;◆◆ 2022 жылғы «Самұрық-Қазына» АҚ Төрағасы, Басқарма мүшелері үшіннақты мәндері бар «Самұрық-Қазына» АҚқызметінің негізгі көрсеткіштерінің картасын, 2022 жылғы жұмыс қорытындылары
бойынша сыйақы мөлшерін бекіту туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма мүшесінің өкілеттігін мерзімінен бұрын тоқтату
және «Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма мүшелерін сайлау туралы;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Басқармасының
кейбір мүшелерінің 2023 жылға арналған
қызметінің функционалдық түйінді көрсеткіштерінің картасын бекіту туралы;◆◆ 2024 жылға арналған «Самұрық-­Қазына» АҚ қызметінің уәждемелік негізгі
көрсеткіштерінің картасын қарау туралы.
◆◆ «Қызметтік пайдалану үшін» деген белгілері бар сұрақтар (4 сұрақ).

151Комитет мүшелерінің 2023 жылғы отырыстарға қатысуы
Комитет отырыстарына
қатысу

Тағайындаулар мен сыйақылар
жөніндегі Комитет

Лауазымы

Смайылов Әлихан Асханұлы

Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі, Қордың Директорлар кеңесінің Төрағасы, Комитет төрағасы

100% (9 — 9)Сүлейменов Тимур Мұратұлы

Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігі Басшысының бірінші орынбасары, Қордың Директорлар
кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

86% (6 — 7)Джон Дудас

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

3—5

Лука Сутера

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

83% (8 — 9)Мохаммед Джамиль Исмаил Аль Рамахи

Тәуелсіз директор, Қордың Директорлар кеңесінің мүшесі, Комитет мүшесі

100% (1 — 1)Ескертпе: Комитет мүшелері дәлелді себептермен Комитет отырыстарына қатысқан жоқ.

Мамандандырылған комитет

Мамандандырылған комитет Қор тобының құрамына кіретін ұйымдар қызметінің тұтастай немесе нақты саланың экономикалық дамуына
әсерін кешенді және объективті талдау міндетін орындайды. Талдау Қазақстан Республикасының Ұлттық қорынан, республикалық бюджеттен
қаражатты пайдалануға, сондай-ақ мемлекеттік кепілдіктер мен активтерге байланысты мәселелерді қарауды болдырмайды.
Жылдық есеп / 2023

150«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Басқарма
және оның
комитеттері
Басқарма Қордың ағымдағы
қызметін басқаруға, Дамустратегиясы мен жоспарын
іске асыруға, сондай-ақДиректорлар кеңесі менҚордың Жалғыз акционері
қабылдаған шешімдердің
орындалуына жауапты
алқалы атқарушы орган
болып табылады.

Қор Басқармасының
айрықша құзыретіне
жатқызылған мәселелердің
толық тізбесі Қордың
жарғысында www.sk.kz
сайтында ашылғанҚор Басқармасының қызметі Қазақстан
Республикасының заңнамасымен, Қордың
жарғысымен, Жалғыз акционердің және Қордың Директорлар кеңесінің шешімдерімен,сондай-ақ Басқарма туралы Ережемен жәнеҚордың өзге де ішкі құжаттарымен реттеледі.
Басқарма төрағасы Жалғыз Акционердің
шешімімен тағайындалады. Басқарма мүшелері Қордың Директорлар кеңесінің
шешімімен сайланады.
Басқарма мен Басқарма Төрағасы өзқызметінде Қордың Жалғыз акционері мен Директорлар кеңесіне есеп береді.
Басқарманың құзыретіне, басқалармен
қатар, мыналар жатады:◆◆ Жалғыз акционер немесе «Ұлттық әл-ауқат қоры туралы» Заңға сәйкес Қордың
Директорлар кеңесі қабылдайтын мәселелер бойынша шешімдерді қоспағанда,Қазақстан Республикасының заңнамасына
және (немесе) Жарғыға сәйкес акционерлердің (қатысушылардың) жалпы жиналысының, Компанияның өзге органының
немесе Қор өзіне қатысты акционер, қатысушы болып табылатын немесе мүлік-тегі үлеске құқығы бар өзге де заңды
тұлғаның құзыретіне жататын мәселелер
бойынша шешімдер қабылдау;◆◆ Инвестициялық шешімдер мен инвестициялық жобаларды іске асырудың
толықтығы мен мерзімдері бойынша
үзілістерге жол бермеу бойынша компанияларға қатысты жедел шаралар қабылдау;◆◆ Компанияларға қатысты бірыңғай (оныңішінде компаниялар қызметінің салалары
бойынша) қаржылық, инвестициялық,өндірістік-шаруашылық, ғылыми-техникалық, ақшаны басқару бойынша, кадрлық,әлеуметтік және өзге де саясатты қалыптастыру;◆◆ Компаниялардың іс-шаралар жоспарларын әзірлеу, келісу, бекіту, түзету,орындау және олардың орындалуына мониторинг жүргізу жөніндегі қағидаларды
бекіту;◆◆ Қордың штаттық санын, штаттық кестесін
және ұйымдық құрылымын бекіту;◆◆ ПК қызметінің нәтижелерін жыл сайынғы
негізде тыңдау және Қордың Директорлар кеңесіне компаниялар қызметінің
нәтижелері туралы есептерді ұсыну;◆◆ Қордың ішкі қызметі мәселелері бойынша
шешімдер қабылдау.

Қор Басқармасының құрамы

Білім:◆◆ Ресей Федерациясының СІМ Мәскеу
Мемлекеттік халықаралық қатынастар
институты, халықаралық экономикалық
қатынастар факультеті — Экономика бакалавры, Экономика магистрі, Экономика
ғылымдарының кандидаты.

Еңбек қызметі:Жақыпов Нұрлан
Қаршығаұлы
Директорлар кеңесінің мүшесі,«Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма
Төрағасы

◆◆ Қаржы талдаушысы Еуразия Өнеркәсіптік
Қауымдастығы (ENRC) (2001-2003);◆◆ Бизнес менеджер Chambishi Metals PLC(Замбия, Китве қ.) (2003-2004);◆◆ Жобалық менеджер Research, Investment
and Development Ltd (2004-2007);◆◆ Биржада сатылатын компания акцияларының құны бойынша талдаушы, Credit
Suisse негізгі материалдар тобы (20072009);

Сайланған күні:2023 ж. бастап◆◆ «Тау-Кен Самұрық» Ұлттық тау-кенкомпаниясы» АҚ Басқарушы директоры,Басқарма мүшесі (2009-2011);◆◆ Инвестициялық банкинг департаментінің
директоры «RBS (Kazakhstan)» Еншілес
банкі» АҚ Астанадағы өкілдігінің басшысы (2011-2012);◆◆ Инвестициялық банкинг департаментінің
атқарушы директоры, Астана қаласындағы UBS AG Almaty Representative Officeөкілдігінің басшысы (2012-2016);◆◆ Даму және инвестициялар жөніндегі
Басқарушы директор — «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК" АҚ Басқарма мүшесі (20162017);◆◆ «Астана» ӘКК» АҚ Басқарма төрағасы
(2017-2019);◆◆ Rothschild & Co Қазақстандағы өкілі
(2019-2020);◆◆ «Kazakhstan Investment Development
Fund (KIDF) Management Company» Ltd.
Басқарма төрағасы (2020-04.2023);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма төрағасы (04.2023 бастап).

152
153

Білім:◆◆ Торонто университеті, Канада, «Мемлекеттік саясат және халықаралық
зерттеулер»;◆◆ Уорвик университеті, Ұлыбритания,іскерлік әкімшілендіру магистрі.

Еңбек қызметі:Бердіғұлов Ернат
Құдайбергенұлы
Стратегия және активтерді басқару
жөніндегі Басқарушы директор

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

Сайланған күні:2022 жылғы наурыз

◆◆ Бизнес-әкімшілендіру бөлімінің бас маманы, «Семизбай-U» ЖШС («Қазатом­өнеркәсіп» ҰАК» АҚ еншілес кәсіпорны)(2010-2011);◆◆ Желтоқсан 2012 — Жоба менеджері,басқарушылық есептілік жүйесін
енгізу жөніндегі жобалық офис (БЕЖ),«Самұрық-Қазына» АҚ (2011-2012);◆◆ Басқарма Төрағасының кеңесшісі
(қаржы-экономикалық мәселелер бойынша), «талдамалық қолдау» департаментінің директоры, стратегиялық дамудепартаментінің директоры, Жобаларды
басқару департаментінің директоры,«Самұрық-Энерго» АҚ (2013-2018);◆◆ Активтерді басқару дирекциясының
талдаушысы, «Самұрық-Қазына» АҚ(2018-2019);◆◆ Жобалар жетекшісі, Whiteshield Partners
халықаралық консалтингтік компаниясы
(2019-2021);◆◆ Стратегия, тұрақты даму және цифрлық
трансформация жөніндегі бірлесіп басқарушы директор, «Самұрық-Қазына» АҚ(2021-2022);◆◆ 2022 жылдың ақпанынан бастап —«Самұрық — Қазына» ҰӘҚ» АҚ Стратегия және активтерді басқару жөніндегі
Басқарушы директоры, 2022 жылдың
наурызынан бастап — Басқарма мүшесі.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Білім:◆◆ Т. Рысқұлов атындағы Қазақ экономикалық университеті, «Бухгалтерлік есепжәне аудит» мамандығы.

Еңбек қызметі:Казутин Николай
Юрьевич
Құқықтық сүйемелдеу, қамтамасызету және тәуекелдер жөніндегі
Басқарушы директор◆◆ «Өнеркәсіптік сақтандыру тобы» ААҚфилиалдарын сақтандыру және бухгалтерлік есеп жөніндегі маманы, Алматы қ.
(2001-2003);◆◆ «Amanat Insurance сақтандыру компаниясы» АҚ қаржы талдаушысы, Алматы қ.
(2003-2005);◆◆ «Казинтерполис» сақтандыру брокері» ЖШС қаржы талдаушысы, Алматы
қ. (2005-2006);◆◆ «ПрайсуотерхаусКуперс такс энд эдвайзори» ЖШС департаментінің аға менеджері Алматы (2006-2016);◆◆ «Кокшетауские минеральные воды» АҚБасқарма Төрағасының кеңесшісі (20162018);◆◆ «Шығыс Қазақстан өңірлік энергетикалық компаниясы» АҚ Ішкі аудит қызметінің басшысы, Өскемен қ. (2018-2019);◆◆ Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Мемлекеттік кірістер комитеті
төрағасының орынбасары (2020-2022);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ құқықтық сүйемелдеу, қамтамасыз ету және тәуекелдер
жөніндегі басқарушы директоры (2022жылдан бастап), Басқарма мүшесі (2022жылдан бастап).

Білім:

Рысқұлов Айдар
Қайратұлы
Сатып алу және қамтамасыз етужөніндегі Басқарушы директор

Сайланған күні:Сайланған күні:2023 жылғы тамыз

Наурыз 2022 жыл.

◆◆ Е. А. Бөкетов атындағы Қарағанды мемлекеттік университеті — «Экономист»біліктілігі берілген "Қаржы және кредит" мамандығы;◆◆ Қазтұтынуодағы Қарағанды экономикалық университеті — «Заңтану бакалавры» академиялық дәрежесін бере отырып, «Экономика саласындағы құқықтық
реттеу» мамандығы;◆◆ Назарбаев Университеті, басшыларға
арналған MBA.

Еңбек қызметі:◆◆ «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ-даинженер-экономист (Қарағанды қ.
­филиалы) (2002-2003);◆◆ «АТФ Банк» АҚ (Астана қ. филиалы)Клиенттерді тарту секторының маманы,Операциялық бөлімнің Сервис-менеджерлер қызметінің маманы, ШОБ кредит
беру бөлімінің ЕҚДБ бағдарламасы
бойын­ша кредит беру секторының маманы, ШОБ кредит беру бөлімінің микрокредит беру секторының 2-деңгейдегі
жетекші маманы (2003-2006);

Байланыс
ақпараттары◆◆ «Банк Центр Кредит» АҚ кредиттік
кеңсесінің бизнес-клиенттер бөлімініңаға кредиттік офицері (2006);◆◆ «Қазақстан Халық Банкі» АҚ Орта бизнеске сату орталығының бөлім бастығы
(2006-2008);◆◆ «Еуразиялық Банк» АҚ Корпоративтік
кредиттеу бөлімінің бас маманы (2009);◆◆ «ҚазАгро «Ұлттық басқарушы холдингі» АҚ Инвестициялық жобалар департаменті Жобаларды талдау басқармасыныңбас менеджері, Инвестициялық жобалар
департаменті Жобаларды талдау
басқармасының бастығы, Инвестициялық
жобалар департаменті директорының
орынбасары (2009-2012);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Қаржы активтерін
басқару жөніндегі Директор, Корпоративтік қаржы департаментінің директоры
(2012-2019);◆◆ Экономика және қаржы жөніндегі Басқарушы директор — «Самұрық-Энерго» АҚБасқарма мүшесі (2019-2023);◆◆ Экономика және қаржы жөніндегі Басқарушы директор — «Самұрық-Қазына» АҚБасқарма мүшесі (08.2023 бастап).

154
155

Білім:◆◆ Мәскеу физика-техникалық институты,жалпы және қолданбалы математика
факультеті, мамандығы — қолданбалы математика және физика (бакалавр);◆◆ Мәскеу физика-техникалық институты,жалпы және қолданбалы математика
факультеті, мамандығы — қолданбалы математика және физика (магистр).

Отыншиев Елжас
Мұратұлы
Стратегия және активтерді басқару
жөніндегі бірлескен Басқарушы
директор

Жылдық есеп / 2023Сайланған күні:Сәуір 2023 жыл.

Еңбек қызметі:◆◆ Ernst&Young (Мәскеу) — Аудиторлық
және консультациялық қызметтер
бөлімі, Технологиялар және қауіпсіздік
саласындағы қызметтер. Позициялары — талдаушыдан аға талдаушыға дейін
(2007-2008);◆◆ Ernst&Young (Мәскеу) — Бағалау жәнебизнес-модельдеу бөлімі. Позициясы —талдаушы (2008-2009);◆◆ «Тау-Кен Самұрық» ұлттық тау-кен компаниясы» АҚ, Инвестициялық жобалар
департаменті, Қаржы институттарымен
жұмыс істеу департаменті. Позициялары — менеджерден Департамент Директорына дейін (2009-2012);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ, Инвестициялық
жобалар департаменті, позициясы —бас менеджер (2012-2014);◆◆ «Самұрық-Қазына Инвест» ЖШС(«Самұрық-Қазына» АҚ-ға іссапарға
жіберілді), позициясы — Қордың Инвестициялық қызметін жобалық талдау
департаментінің директоры (2014-2016);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ, Позициясы —Жаңа жобаларды дамыту департаменті
жобасының Директоры (өсіп келе жатқан
портфельдік компанияларды басқару)(2016-2018);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ, Позициясы —­Активтерді дамыту департаментінің
Тау-кен активтерін дамыту секторының
басшысы (2018-2019);◆◆ «PlanetCare Management» ЖШС, Позициясы — Бас директордың Инвестициялар және даму жөніндегі орынбасары
(2019-2021);◆◆ «Kazakhstan Investment Development
Fund (KIDF) Management Company» Ltd.
Позициясы — Басқарма Төрағасының
Орынбасары (2021-2023);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ, Стратегия жәнеактивтерді басқару жөніндегі тең басқарушы директор (2023).

Білім:

Еңбек қызметі:◆◆ «Болашақ» бағдарламасы бойынша
А­встралия ұлттық университеті — экономика бакалавры;◆◆ MBA, University of Warwick (2024 жылыаяқталады деп күтілуде).

◆◆ Сертификатталған және Дипломды
бухгалтерлер қауымдастығының құрметті мүшесі, АССА;◆◆ Big4 компаниясында және Қазақстан
Республикасының Ұлттық әл-ауқат қорында қаржы, аудит және экономикалық
талдау саласындағы 10 жылдық жұмыс
тәжірибесі;◆◆ Бизнес-жаттықтырушы ретінде 5 жылдық жұмыс тәжірибесі (Ey Академиясы,Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі, СҚКУ);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Активтерді
басқару дирекциясының «Экономикалық
талдау» секторының басшысы (2018 ж. —2021 ж.);◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ Жиынтық-талдау
жұмысы және бақылау департаментінің
басшысы (2021-08.2023);◆◆ Даму және жекешелендіру жөніндегі
Басқарушы директор — «Самұрық-­Қазына» АҚ Басқарма мүшесі (08.2023
бастап).

Біліктілігі:Сатжан Салтанат
Ерболқызы
Сатып алу және қамтамасыз етужөніндегі Басқарушы директор

Сайланған күні:2023 жылғы тамыз

◆◆ ACCA — бухгалтерлік есеп және қаржы
саласындағы халықаралық біліктілік;◆◆ CFA 3-деңгейдегі үміткер;◆◆ «Finmentor.kz» ЖШС қаржылық сауаттылық мектебінің қаржы тәлімгері.

«Самұрық-Қазына» АҚ

612023 жылы Қор Басқармасы

отырыс өткізді

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Басқарма
жанындағы
комитеттер

369
Барлығы

мәселе қаралды

Басқарма қызметі туралы есепБасқарма жанындағы комитеттер

2023 жылы Қор Басқармасы 61 отырыс
өткізді, оның ішінде 55 бетпе-бет және6 сырттай. Барлығы 369 мәселе қаралды,оның 358-і — бетпе-бет нысанында.
Қор басқармасы қараған ең маңызды
мәселелер:◆◆ Қордың портфельдік компанияларының 2022 жылғы жылдық қаржылық
есептіліктерін және Қордың портфельдік
компанияларының 2023 жылғы тиісті
есепті кезеңдердегі аралық қаржылық
есептіліктерін бекіту;◆◆ Қордың портфельдік компанияларының
директорлар кеңестерін және бақылау/қамқоршылық кеңестерін сайлау;◆◆ Қордың портфельдік компанияларының
бірінші басшыларын келісу және/немесе
тағайындау;◆◆ Қордың портфельдік компанияларының
акцияларын сатып алу/жарғылық капиталдарын толықтыру;◆◆ Қордың портфельдік компанияларының
жарғыларына және өзге де ішкі нормативтік құжаттарына өзгерістер енгізу;◆◆ Қордың Директорлар кеңесінің қарауына мәселелерді алдын ала мақұлдау жәнешығару;◆◆ Қордың ішкі нормативтік құжаттарын
бекіту және/немесе оларға өзгерістер
енгізу;◆◆ Қордың ұйымдық құрылымы мен штаттық кестесін өзгерту;◆◆ Қор бюджетін түзету;◆◆ Қазақстан Республикасы Үкіметінің
жекешелендіру бағдарламасын орындау
жөніндегі мәселелер;◆◆ Инвестициялық жобаларды бағалау
◆◆ Қордың жасасуға мүдделілігі бар мәмілелерді мақұлдау.

◆◆ Бюджетті, сатып алу процесін жәнеинвестициялық жобаларды іске асыруды
қоса алғанда, Қордың ағымдағы қызметінің мәселелері;◆◆ Қордың мәмілелері (мүдделі және/немесеірі мәмілелер);◆◆ Қордың HR мәселелері (ұйымдық
құрылымы, штаттық кестесі);◆◆ Портфельдік компанияларға қатыс­ты мәселелер, соның ішінде бақылау
және қамқоршылық кеңестерге тағайындаулар мен сайлау, директорлар
кеңестері, жылдық қаржылық есептерді
бекіту, ішкі нормативтік құжаттарды
қарау, жарғылық капиталды немесе акциялар санын өзгерту және басқа заңды
тұлғаларға қатысу мәселелері

Инвестициялық-стратегиялық комитет

Кадр комитеті

2023 жылы Қордың
Инвестициялық-стратегиялық
комитетінің

66отырысы өткізілді

Жаңғырту жөніндегі кеңес

Ғылыми-техникалық кеңес

◆◆ Қордың ішкі нормативтік құжаттарын
бекіту немесе өзгерту;◆◆ Есептер (Қордың құрылымдық бөлімшелерінің есептері және Қордың Директорлар кеңесіне шығарылатын есептер).

Еңбекті қорғау, өндірістік қауіпсіздік және қоршаған ортаны қорғау комитеті

Тұрақты даму комитеті

Ақпараттық қауіпсіздік комитеті

Инвестициялық-стратегиялық комитет

Жылдық есеп / 2023

156
157

2024 жылға арналған жоспарлар

2024 жылы қарастыру жоспарлануда:Байланыс
ақпараттары

Инвестициялық-стратегиялық комитеттің
негізгі мақсаты Қор активтерінің портфелін
басқару шеңберінде басқарушылық шешімдер
қабылдау процесінің тиімділігін арттыру
болып табылады. Комитет негізгі мәселелер бойынша ұсынымдар мен ұсыныстарды
үйлестіру және тұжырымдау арқылы Қордың
стратегиялық ПӘК қол жеткізуді қамтамасыз
етуге арналған. Бұл мәселелер бойынша
шешім қабылдауға тәуекелге бағытталған
тәсіл үшін жағдай жасауды қамтиды:◆◆ Қор мен ЖК стратегиялық даму;◆◆ Қор активтерінің портфелін және Қор менЖК инвестициялық жобаларының портфелін басқару;◆◆ Тәуекелдерді басқару (қаржылық, инвестициялық, операциялық);◆◆ Инвестициялық саясатты, Кредиттік
саясатты, қарызды және қаржылық
тұрақтылықты басқару саясатын іскеасыру;◆◆ Инвестициялық қызмет, стратегиялық
және бизнес-жоспарлау, ірі күрделі жобаларды басқару бойынша корпоративтік
стандарттарды іске асыру.
2023 жылы Қордың Инвестициялық-стратегиялық комитетінің 66 отырысы өткізілді.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Кадр комитеті

Кадр комитетінің міндеті — Қордың кадрсаясатының орындалуын үйлестіру, адамресурстарын басқару бойынша ұсыныстар
әзірлеу, сондай-ақ Қор тобына кіретін компаниялар үшін HR саласында әдіснамалық жәнеталдамалық қолдау көрсету.

Еңбекті қорғау, өндірістік қауіпсіздік және қоршаған ортаны қорғау комитеті (HSE)Кадр комитетінің құрамы Қор Басқармасының шешімімен айқындалады және Кадркомитетінің төрағасын қоса алғанда, кемінде
5 (бес) тұрақты мүшеден тұрады. Кадр комитетінің жұмысына Жұмыс органының жәнеКомитет хатшысының өкілдері (дауыс беруқұқығынсыз) қатысады.
2023 жылы Қордың Кадр комитетінің 7 отырысы өткізілді, оның ішінде 2 бетпе-бет және5 сырттай отырыс. Барлығы 11 мәселе қаралды, олар бойынша 25 шешім қабылданды.

Атап айтқанда, осы отырыстарда келесі мәселелер қаралды:◆◆ Қордың жекелеген қызметкерлерінің
лауазымдарын (грейдтерін) бағалау мәселелері;◆◆ Қордың жекелеген қызметкерлерінің
лауазымдық жалақыларын қайта қарау мәселелері;◆◆ Қордың жекелеген қызметкерлеріне
біржолғы сыйлықақы беру мәселелері;◆◆ Қордың жекелеген қызметкерлерін оқыту
және кәсіби дамыту мәселелері;◆◆ Республика күніне орай Қор тобының
қызметкерлерін марапаттау туралы мәселелер.

Жаңғырту жөніндегі кеңес

Жаңғырту ­жөніндегі
кеңес Қор тобының
­құрамында трансформациялау бағдарламасын
іске асыру, сондай-ақ озықбасқару практикаларын,технология­лары мен стандарттарын енгізу жөніндегі
қызметті басқару жәнеүйлестіру функцияларын
орындайды.

Жылдық есеп / 2023

2023 жылы Еңбекті қорғау, өндірістік
қауіпсіздік және қоршаған ортаны қорғау
комитеті Қор компанияларындағы еңбек
жағдайлары мен өндірістің апатсыздығын
жақсарту бойынша үйлестіруді жалғастырды.

2023 жылғы шілдеде Комитеттің 35-шіотырысы Қордың Басқарма Төрағасының
төрағалығымен өткізілді, бірінші басшыларға орындау үшін нақты тапсырмалар
берілді.

Отырыс еңбек қауіпсіздігі саласындағы
жағдайды талқылауға арналды.

Комитет міндетінің негізгі бағыттарына мыналар жатады:◆◆ Мүдделі тараптардың мүдделерін
ескере отырып, ұзақ мерзімді перспективада олардың тұрақтылығына нұқсан
келтірместен Қор мен ПК-нің стратегиялық мақсаттарына қол жеткізуді
қамтамасыз ету.

2019 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқанбұл комитет диалог, өзекті мәселелерді
талқылау, тәжірибе алмасу және еңбекті
қорғау және қауіпсіздік саласындағы стратегиялық бастамалар мен идеяларды ұсыну
үшін платформа функцияларын тиімді
орындайды.

Тұрақты даму комитетіБұл орган Қор басқармасы жанындағы
алқалы консультативтік-кеңесші орган
болып табылады және оның шешімдері
трансформация бағдарламасын табысты
іске асыру үшін маңызды болып табылады.
Жаңғырту жөніндегі кеңестің негізгі міндеттері:◆◆ Трансформация бағдарламасының мазмұнын, негізгі бағыттарын,қаржыландыру мәселелерін, тиімділіктің
негізгі көрсеткіштерін, қамту мен іскеасыру мерзімдерін айқындау;◆◆ Қор мен компаниялар қызметінің
функционалдық бағыттары бойынша
Трансформация бағдарламасын енгізуді
үйлестіру;◆ ◆ Қор мен компаниялардағы Трансформация бағдарламасына қатысушылар
арасындағы байланысты қамтамасызету;◆◆ Трансформация бағдарламасын енгізу
сапасына қойылатын бірыңғай талаптардың сақталуын бақылауды жүзеге асыру;◆◆ Трансформация бағдарламасын іске асыру мониторингі, бағалауды жүзеге асыру,өзгерістерді енгізу нәтижелерін талдау,Бағдарламаның өзін түзету;◆◆ Трансформация бағдарламасын іскеасыру барысында туындайтын мәселелер мен мәселелерді, оның ішінде бірнеше
компаниялар үшін ортақ сипаттағы мәселелер мен мәселелерді жедел қарау;◆◆ Трансформация бағдарламасын іскеасыру шеңберінде Қордың тиісті
органдарының және Қазақстан Республикасының мемлекеттік органдарының
қарауына мәселелерді шығаруға бастамашылық ету.

Тұрақты даму комитеті ЖКДиректорлар кеңестеріндегі
Қордың Басқармасы менҚор өкілдеріне ұсыныстар
әзірлеу, сондай-ақ осыкомпаниялардағы тұрақты
даму жөніндегі қызметті үйлестіру мақсатында
құрылды.

◆◆ Тұрақты даму қағидаттарын жоспарлы
және үздіксіз ұстану жүйесін енгізу;◆◆ Компанияның тұрақты даму стандарттарына адалдығын көрсететін мүдделі
тараптармен өзара іс-қимылдың тиімді
жүйесін әзірлеу;2023 жылы отырыстар өткізілген жоқ.

2023 жылы Жаңғырту жөніндегі кеңестің
отырыстары өткізілмеді.

Ғылыми-техникалық кеңес

«Самұрық-Қазына» АҚ ғылыми-техникалық кеңесі 2019 жылы құрылды. Ұлттық
әл-ауқатты қамтамасыз ету үшін ҒЗТКЖ
және инновациялар бойынша жобаларды
таңдау, есепке алу, мониторингілеу жәнебақылау, алқалы және транспарентті шешім
қабылдау процесінде кеңестің негізгі рөліболып табылады.

Байланыс
ақпараттары

Ақпараттық қауіпсіздік комитеті

2022 жылы «Самұрық-Қазына» АҚ ҒЗТКЖ
және инновациялар жөніндегі корпоративтік стандарты жаңа редакцияда бекітілді, ол ҒЗТКЖ және Қор тобының инновациялық портфелін басқарудағы бірыңғай
тәсілді регламенттейді.

2023 жылы Ғылыми-техникалық кеңестің
3 отырысы өткізілді, оның қорытындысы
бойынша 5 перспективалық жоба қаржыландыруға мақұлданды. Жалпы, ғылыми-­зерттеу әзірлемелеріне 84-тен астам өтінім
қаралды.

Ақпараттық қауіпсіздік комитеті Қор тобышеңберінде ақпараттық қауіпсіздіктің
бірыңғай жүйесін құруға және дамытуға
қатысты Қор Басқармасына ұсынымдар
әзірлеуді жүзеге асырады.

Ақпараттық қауіпсіздік комитеті ережесінің
құрылымы қайта қаралды, оның шеңберінде
Комитет қатысушыларының қатарына ақпараттық қауіпсіздікпен тікелей айналысатынҚор тобының қызметкерлері енгізілді.

Есепті кезеңде Ақпараттық қауіпсіздік
комитетінің құзыреті шеңберінде ақпараттық қауіпсіздік саясатының мәселелері,портфельдік компанияларда ақпараттық
қауіпсіздікті арттыру және қамтамасыз етужөніндегі жобалар қаралды.
2023 жылы отырыстар өткізілген жоқ.

158
159

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Директорлар
кеңесі жәнеБасқарма мүшелеріне сыйақы
беру саясаты

Байланыс
ақпараттары

Ішкі
аудит
қызметі

160
161

Қордың жарғысына
және «Ұлттық әл-ауқат
қоры туралы» Қазақстан
­Республикасының
Заңына сәйкес тәуелсіз
директорлар сыйақысының мөлшерін Жалғыз
акционер айқындайды.

Тәуелсіз директорларға сыйақы төленеді
және олардың міндеттерін орындауға байланысты шығыстар өтеледі.
Қордың төрағасы мен Басқарма мүшелерінің лауазымдық жалақысының мөлшерін, еңбегіне ақы төлеу және сыйақы
төлеу шарттарын Қордың Директорлар
Кеңесі белгілейді. Олардың сыйақыларын
анықтауда Қордың Директорлар кеңесінің
Тағайындаулар мен сыйақылар жөніндегі
комитеті шешуші рөл атқарады.

Жылдық есеп / 2023Қордың төрағасы мен Басқарма мүшелеріне
сыйақы беру жүйесі Қордың Директорлар
кеңесінің шешімімен бекітілген Қордың
Төрағасы мен Басқарма мүшелеріне
­еңбекақы төлеу және сыйақы беру шарттарына сәйкес айқындалады және оған тиісті
кезеңдегі жұмыс қорытындылары бойынша
лауазымдық жалақы, сыйақы, сондай-ақ­ азақстан Республикасының Тәуелсіздік
Қкүніне орай біржолғы сыйлықақы кіреді.
Тиісті кезеңдегі жұмыс қорытындылары
бойынша сыйақы қол жеткізілген табыс­тары мен жұмыс тиімділігін арттырғаны
үшін материалдық көтермелеу мақсатында
Басқарма Төрағасы мен мүшесінің қызметін
бағалау нәтижелеріне байланысты төленеді.
Сыйақы төлеу Қор есепті жыл ішінде
шоғырландырылған қорытынды пайдағақол жеткізген жағдайда жүзеге асырылады.
2023 жылы негізгі басқару қызметкеріне төленген және жалпы және әкімшілік
шығыстарға енгізілген сыйақылардың
жалпы сомасы 7 649 млн теңгені құрады.
Бұл сома Директорлар кеңесінің тәуелсіз
директорлары үшін де, Қордың атқарушы
органының мүшелері үшін де сыйақыларды
қамтиды.

Қорда Тәуелсіз ішкі аудит
қызметі жұмыс істейді,ол Қордың Директорлар
кеңесіне бағынады жәнеесеп береді, сондай-ақоған Қордың Директорлар
кеңесінің Аудит жөніндегі
комитеті жетекшілік етеді.

Директорлар кеңесі Ішкі аудит қызметінің
құрамын, қызметкерлерге сыйақы мөлшерін
айқындайды, ішкі аудит саясаты менрәсімдерін, сондай-ақ жылдық аудиторлық
жоспар мен бюджетті бекітеді.
Қызмет өз қызметінде Қазақстан Республикасының заңнамасын, Қордың жарғысын,Қордың Директорлар Кеңесі бекіткен оныңоргандарының шешімдерін жылдық аудиторлық жоспарды және басқа да ішкі нормативтік құжаттарды басшылыққа алады.
Ішкі аудит қызметі қызметінің негізгі мақсаты Қордың Директорлар кеңесіне
қордағы тәуекелдерді басқару, ішкі бақылау
және корпоративтік басқару жүйелерін
жетілдіруге бағытталған тәуелсіз және­объективті кепілдіктер мен консультациялар беру болып табылады.

2023 жылы Қызмет жылдық
аудиторлық жоспарды

107%орындады

2023 жылы Қызмет жыл бойына жоспардан тыс тексерулерді қоса алғанда, жылдық
аудиторлық жоспарды 107%-ға орындады.
Ол ішкі бақылау және тәуекелдерді басқару
жүйелерін, сатып алу және инвестициялық
қызметтің процестерін, принциптері менәдістерін жақсарту бойынша ұсыныстар
берді, ал ұсынымдардың орындалуын бақы-лау нәтижелері тоқсан сайын Директорлар
кеңесіне ұсынылды. Қосымша, консультациялық жұмыстар шеңберінде Ішкі аудит
қызметінің қызметкерлері жұмыс топтарының құрамында Қордың жекелеген еншілес
компанияларын жоспардан тыс тексеруге
қатысты, сондай-ақ компаниялардың
Директорлар кеңестеріндегі Қордың жекелеген өкілдеріне консультациялық жұмыс
көрсетілді.
2023 жылдың төртінші тоқсанында ішкіаудит қызметі PwC аудиторлық компаниясы жүргізген Ішкі аудиттің халықаралық
кәсіби стандарттарына және Ішкі аудиторлар институты әзірлеген Этика Кодексіне сәйкестігі бойынша сыртқы тәуелсіз
бағалаудан сәтті өтті. Бағалау нәтижелері
Ішкі аудит қызметінің қызметі белгіленген
стандарттар мен этика нормаларына сәйкес
келетіндігін растады, бұл қызмет жұмысының тиімділігі мен нәтижелілігін көрсетеді.
Сонымен қатар, 2023 жыл ішінде ішкіаудиторлардың тәуелсіздігіне немесе жекеобъективтілігіне теріс әсер ететін фактілер
тіркелмеген. Тоқсан сайынғы негізде Ішкіаудит қызметінің есептері Аудит жөніндегі
комитет пен Қордың Директорлар кеңесінің
отырыстарында қаралып, талқыланды.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Комплаенс
қызметі
Комплаенс қызметі Қазақстан Республикасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы
заңнамасын сақтауға жауапты Қордың құрылымдық бөлімшесін білдіреді.
Қызмет сыбайлас жемқорлыққа қарсы
іс-қимыл мәселелері бойынша саясатты
айқындауды, сыбайлас жемқорлыққа қарсы
іс-шаралардың іске асырылуына бақылауды жүзеге асыруды, сондай-ақ тиісті ішкікорпоративтік мәдениет­ті қалыптастыруды
қамтамасыз етеді.
Қордың комплаенс қызметі қызметінің
негізгі мақсаттары Қазақстан Республикасының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы
заңнамасының сақталуын қамтамасызету және портфельдік компаниялардың
қызметін үйлестіруді және комплаенс қызметтерімен өзара іс-қимылды қоса алғанда,комплаенс бағдарламасын дамыту болып
табылады. Комплаенс қызметі «Сыбайлас
жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы»­Қазақстан Республикасының Заңын, Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі саясат­ты, Мінез-құлық кодексін, Қортобының функциясын комплаенс бойынша
корпоративтік стандартты және Қордың
өзге де ішкі құжаттарын басшылыққа алады.
2023 жылы Комплаенс қызметі Қор компаниялары тобында комплаенс функция­сын дамытуды, Қор компаниялары тобыдеңгейін­де комплаенс-бағдарламаның
жекелеген элементтерін автоматтандыруды және Қор компаниялары тобықызметінің ашықтығын арттыра отырып,реттеушімен өзара іс-қимылды дамытуды
жалғастырды.

Қор басшылығы парасаттылық идеология­сын ілгерілетуге және Қор компаниялары
Тобының корпоративтік басқаруындағы
қоғамдық бақылауды күшейтуге бағытталған
жоспарлы жұмыс жүргізеді. Қор басшылығы
ашықтық қағидаттары негізінде бизнесқоғамдас­тықпен, шетелдік инвесторлармен,жұртшылық өкілдерімен, салалық қауымдас­тықтармен тұрақты кездесулер өткізеді
және ашық диалог жүргізеді. Сондай-ақ, Қорбасшылығы заңнаманы сақтау қажеттілігін
және саясаттың сәйкестігін атап өтіп, дұрыс
«жоғарыдан» бағыт беріп тұрады.
Қордың Комплаенс қызметінің басшысы
квазимемлекеттік және жеке сектордағы
комплаенс функциялары, мемлекеттік
органдармен және бизнес-қоғамдастықпен
кездесулер мәселелері бойынша норма шығару жұмысына белсенді қатысады.

Жылдық есеп / 2023

2023 жылдың қорытындысы бойынша Комплаенс қызметі:◆◆ Қордың Мінез-құлық кодексін өзектендіру бойынша жұмыс жүргізілді, оныңқорытындысы бойынша Қордың Директорлар кеңесінің 2023 жылғы 20 маусымдағы сырттай отырысының шешімімен
«Самұрық-Қазына» АҚ мінез-құлық
кодексі жаңа редакцияда бекітілді;◆◆ Қордың Директорлар кеңесінің 2023жылғы 20 маусымдағы сырттай отырысының шешімімен бекітілген Қор компания­лары тобында 2023-2027 жылдарға
арналған комплаенс функциясын
дамыту стратегиясы әзірленді. Сыбайлас
жемқорлыққа қарсы іс-қимыл және Қортобының компанияларындағы қызметтің
транспаренттілігін арттыру шеңберінде
комплаенс­ті дамытудың 2023 — 2027 жылдарға арналған стратегиялық бағыттары
комплаенс бағдарламаның жекелеген
элементтерін автоматтандыру жөніндегі бастамаларды қоса алғанда, үздік
халықаралық практикаға сәйкес комплаенс
функциясын дамыту, сондай-ақ сыбайлас
жемқорлыққа қарсы комплаенс жүйелерінISO ҚРСТ 37001:2017 «Парақорлықпен
күрес менеджменті жүйелері» стандарттарының талаптарына сәйкестігіне сертификаттау айқындалды;◆◆ «Самұрық-Қазына» АҚ тобының ­комплаенс
функциясы бойынша корпоративтік
стандарт толығымен қайта қаралды. ҚорБасқармасының 2023 жылғы 21 желтоқсандағы № 60/23 шешімімен жаңаредакцияда Қазақстан Республикасының
заңнамасына және тиісті халықаралық
стандарттарды қоса алғанда, сыбайлас
жемқорлыққа қарсы комплаенс, іскерлік
этика және сәйкестікті (комплаенсті)қамтамасыз ету саласындағы үздік тәжірибелер негізінде Қордың ішкі құжаттарына
сәйкес әзірленген «Самұрық-Қазына» АҚтобының комплаенс функциясы бойынша
корпоративтік стандарт бекітілді.
Есепті кезеңде Қордың Комплаенс қызметі
«Парақорлыққа қарсы күрес менеджменті
жүйесі» ISO 37001 талаптарына сәйкестігі тұрғысынан қолданыстағы сыбайлас
жемқорлыққа қарсы процестерге бағалау
жүргізді. Бағалау нәтижелері бойынша Қорды кейіннен сертификаттау үшін іс-шаралар
жоспары әзірленді.
Процестерді автоматтандыру шеңберінде
Қордың Комплаенс қызметі жедел желіарқылы келіп түсетін өтініштерді қарау жәнеақпараттық жүйені (бұдан әрі — е-Комплаенс) әзірлеу жолымен үшінші тұлғалардың
сенімділігін тексеру процестерін автоматтандыру бойынша жұмыс жүргізді. е-Комплаенстің негізгі мақсаты жедел желіге келіп
түсетін өтініштерді толық және жан-жақты
қарау, мемлекеттік базаларда қамтылған
контрагенттер туралы мәліметтерге қолжеткізуді беруді қоса алғанда, контрагенттерді тексеру, тәуекел деңгейін айқындау,үлгілік қорытындыларды қалыптастыру
және Қор тобының барлық компаниялары
үшін қолжетімділікпен бірыңғай интерфейс
арқылы тексеру нәтижелерін сақтау бөлігінде комплаенс процестерді автоматтандыру
болып табылады. е-Комплаенсті мүдделер
қақтығысын декларациялауды, сыйлықтар
қабылдауды және оқытуды автоматтандыру
бөлігінде жүйелі пысықтау жоспарлануда.
Оқыту іс-шаралары бөлігінде 2023 жылы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениетті күшейту,сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің және Қордың портфельдік компаниялары
өкілдерінің қатысуымен комплаенс функциясын
және корпоративтік басқаруды жетілдіру мәселелері бойынша іс-шаралар кешені (форумдар,семинарлар, кеңестер) өткізілді.

Байланыс
ақпараттары

Тәуекелдерді
басқару жәнеішкі бақылау
Тәуекелдерді басқару
жүйесі стратегиялық
және операциялық мақсаттарға, сондай-ақнақты есептілікті дайындау және қолданыстағы
заңнама мен ішкі талаптарды сақтау саласындағы мақсаттарға қолжеткізуді қамтамасыз
етуге бағытталған.

Ішкі бақылау операциялық мақсаттарға қолжеткізуге, есептіліктің дұрыстығын қамтамасыз етуге және Қордың және оның Портфельдік компанияларының заңнамасы менішкі талаптарын сақтауға бағытталған.
Корпоративтік тәуекелдерді басқару жәнеішкі бақылау жүйесінің міндеттері:◆◆ Тәуекел мәдениетін нығайту және­тәуекел менеджменті мен ішкі бақылаудыҚор қызметінің барлық аспектілеріне
интеграциялау.
◆◆ Қордың қауіпті жағдайлардың алдын алу,ықтимал жағымсыз оқиғаларға тиімді
жауап беру және олардың салдарын
қолайлы деңгейге дейін барынша азайту
қабілетін арттыру арқылы нәтижелердің
құбылмалылығын төмендету.
◆◆ Ұзақ мерзімді перспективада активтердің
құнын және Қордың кірістілігін арттыру
үшін мүмкіндіктерді пайдалануды қамтамасыз ету.
Қор тобындағы тәуекелдерді басқару менішкі бақылауды ұйымдастырудың негізгі
принциптері мен тәсілдері Қордың Тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау саясатында көрсетілген. Бұл Саясат COSO-ның«Ұйымдардың тәуекелдерді басқарудың
тұжырымдамалық негіздері: стратегия­мен және тиімділік көрсеткіштерімен
интеграция» ұсынымдарын ескере отырып
жасалған және Қордың барлық деңгейлерінде тәуекелдерді басқару үшін тәуекел
иелерінің жауапкершілігін күшейтуді қамтамасыз етуге, Қордың барлық процестеріне
тәуекел-менеджменттің интеграциясын
арттыруға арналған.

Саясатқа сәйкес, Қордың Директорлар
кеңесі мен Басқармасы өз функцияларын
орындау кезінде «Үш қорғаныс желісі» моделіне сүйенеді, мұнда бірінші қорғаныс
желісі (бизнес функциялары) өз құзыреті
шеңберінде тәуекелдерді тікелей сәйкестендіретін, басқаратын және бақылау
рәсімдерін орындайтын әрбір қызметкердің
атынан құрылымдық бөлімшелермен ұсынылған. Екінші қорғаныс желісі (мониторинг
функциялары), оның ішінде Тәуекелдерді
басқару және ішкі бақылау департаменті мен Қордың Комплаенс қызметі
ұсынады, олар тәуекелдерді басқару менішкі бақылаудың тиімді практикасының бизнес-функцияларын енгізуді мониторингтеуге, Қордың заңнамасы мен ішкі нормативтік
құжаттарының сақталуына жауап береді.
Үшінші желі (тәуелсіз кепілдік) тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау жүйесінің
тиімділігін бағалайтын Ішкі аудит қызметін
қамтиды.
Жыл сайын Қорда және Портфельдік
компанияларда тәуекел тәбеті, тәуекелдер
тіркелімі және картасы бекітіледі, тиісті
кеңестердің қарауы үшін қызметтің маңызды салалары бойынша басқарушылық
есептілік ұдайы ұсынылады.
Қордың капиталын әкімшілендіру арқылы
тәуекелдерді қайта сақтандырудың корпоративтік бағдарламасы іске асырылуда,ол акционерлердің Қор компанияларының
тәуекелдерін қайта сақтандыру қорғанысы
ретінде сенімділігін қамтамасыз етеді.
Қордың ішкі нормативтік құжаттарында
бақылау рәсімдерін құжаттауды қоса алғанда, ішкі бақылау жүйесін жетілдіру бойынша
жұмыс жалғасуда.

162
163

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Қоғамдық
кеңес«Самұрық-Қазына» АҚ қоғамдық кеңесі — бұл консультативтік-кеңесші, бақылаушы орган. Азаматтық қоғамның мүдделерін білдіру жәнешешімдерді талқылау мен қабылдау кезінде жұртшылықтың пікірін ескеру, Қор қызметінің есептілігі мен ашықтығын арттыру үшін құрылған.
Кеңес қызметінің саласына Қордың корпоративтік басқаруын одан әрі дамыту; адами капиталды дамыту; экономикалық саясат бойынша
кешенді талдау, үрдістерді болжау және тұжырымдамалық тәсілдерді әзірлеу мәселелері бойынша ақпараттық-талдамалық материалдарды зерттеу, дайындау және ұсыныстар әзірлеу кіреді. Қоғамдық кеңес өз жұмысының жылдарында Директорлар кеңесі мен басқарманы
алмастыр­май, қабылданған шешімдердің алқалылығы, жариялылығы мен ашықтығы арқасында «Самұрық-Қазына» АҚ транспаренттілігін
қамтамасыз етудің маңызды элементіне айналды.

Қор мен Портфельдік компаниялар тәуекелдерінің толық емес тізбесі мынадай:Қоғамдық кеңес қалай жұмыс істейді

Стратегиялық тәуекелдер:Қордың Қоғамдық Кеңесінің отырыстары
Қордың және оның ұлттық компанияларының қызметі туралы есептерді тыңдау
нысанында өтеді, бұл қоғамдық бақылаудың
тиімді тетігін қамтамасыз етеді.

Маңызды инвестициялық жобалардың
тәуекелдері ішкі және сыртқы болып табылады, соның ішінде жобаның классикалық
тәуекелдері, мысалы, кідірістер мен күрделі
шығындардың артуы, сондай-ақ инфляция, валютаның ауытқуы және логистикалық мәселелер сияқты сыртқы факторлар.
Тәуекелдерді сәйкестендіру және барынша
азайту процесі тұрақты негізде жүзеге
асырылады және оларды барынша азайту
бойынша шаралар әзірленеді.

Жылдық есеп / 2023Беделге нұқсан келтіру қаупі. Әр түрлі мүдделі тараптардың қор мен портфельдік
компанияларды ықтимал теріс қабылдауын
қамтиды. Бұл тәуекелді басқару жалпы
имидждік және коммуникациялық саясатты
әзірлеу және қолдау, сондай-ақ Қор менПортфельдік компаниялардың мінез-құлқының заңнамалық және этикалық нормаларын
сақтау арқылы жүзеге асырылады.
Активтерді бәсекелестік ортаға берутәуекелдері. Бұл тәуекелдер Қор тобының
активтерін бәсекелестік ортаға беру бөлігінде "Жекешелендірудің 2021-2025 жылдарға арналған кейбір мәселелері туралы"Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020жылғы 29 желтоқсандағы № 908 қаулысының орындалмауымен байланысты. Алдыналу шаралары активтерді бәсекелестік
ортаға беру бойынша дайындық іс-шараларын жүргізуді, нарықты зерделеуді жәнеәлеуетті инвесторлармен өзара іс-қимылды,белгіленген тәртіппен жағдайларда мәмілені
сүйемелдеу бойынша білікті тәуелсіз
консультанттарды тартуды, сондай-ақалдағы сауда-саттық туралы жарияланымды
Қордың және портфельдік компаниялардың
баспа басылымдарында және корпоративтік
сайттарында орналастыруды қамтиды.

Қаржылық тәуекелдер:Өтімділік тәуекелдері және келісім/листинг талаптарын бұзу. Олар компанияныңөз қызметін қаржыландыруға және міндеттемелерді орындауға қабілетсіздігі кезінде
пайда болады. Бұл тәуекелдерді басқару
қарыздық жүктеменің лимиттерін жәнеқаржылық тұрақтылықты жақсарту үшінәртүрлі шараларды белгілеуді және бақылауды қамтиды.

Операциялық тәуекелдер:Әлеуметтік тұрақсыздық тәуекелі — Қорқызметкерлері мен Портфельдік компаниялардың әртүрлі топтарының әлеуметтік шиеленістерімен байланысты тәуекел. Әлеуметтік
тұрақтылық тәуекелінің жай-күйін қадағалау үшін әлеуметтік өзара іс-қимыл жәнекоммуникациялар орталығы Қор Тобының
еңбек ұжымындағы әлеуметтік тұрақтылық
деңгейін жыл сайын негізде талдайды.
Әлеуметтік-еңбек қатынастарын мониторингілеу және реттеу мақсатында Қор тобықызметкерлерінің шағымдары мен өтініштеріне мониторинг жүргізіледі. Қор портфельдік
компаниялармен, республикалық жәнежергілікті билік органдарымен бірлесіп
қызметкерлердің әл-ауқатын жақсарту жәнетуындайтын мәселелерді шешу жөніндегі
жүйелі шараларды пысықтайды.

Жазатайым оқиғалар қаупі — Қордың
өндірістік Портфельдік компаниялары үшіннегізгі тәуекелдердің бірі. 3 бағыт бойынша
38 нақты іс-шарадан тұратын 2023 жылға
арналған өндірістік қауіпсіздік жөніндегі
іс-шаралар жоспары бекітілді: Адамдар,Жабдықтар, Төтенше жағдайлардың Алдын
алу. «Самұрық-Қазына» АҚ компаниялар
тобының ұйымдарында авариялар мен төтенше жағдайларға ден қою бойынша тұрақты
жұмыс істейтін штаб құрылды.
Санкциялық заңнаманың әсер ету тәуекелі —санкциялардың Қор мен портфельдік компаниялардың қызметіне теріс жанама әсер етуімен
байланысты тәуекелдер. Қордың компаниялар тобы қандай да бір санкциялар тізіміне
енгізілмеген. Алайда, Қазақстан мен Ресей
экономикаларының интеграциясының жоғары
дәрежесіне байланысты санкциялық режимді
енгізу Қор компаниялары тобының қызметіне
және қаржылық көрсеткіштеріне айтарлықтай
әсер етуі мүмкін. Тәуекелді митигациялау мынадай іс-шараларды іске асыру жолымен жүзеге
асырылады: санкциялық тізімдерде болу мәніне
контрагенттер мен серіктестердің мониторингі;қолданыстағы және жаңа шарттарға санкциялық ескертпелерді енгізу; санкциялық заңнаманы бұзу тәуекелін іске асыру ықтималдығы
болған жағдайда халықаралық заң компанияларын тарту; санкциялық шектеулердің әсерін
барынша барынша азайту бойынша тәжірибе
алмасу мақсатында мемлекеттік органдармен
және басқа да ұйымдармен өзара іс-қимыл
жүзеге асырылады; санкциялық шектеулердің
сақталуы бойынша тұрақты бақылауды жүзеге
асыру Қордың және портфельдік компаниялардың уәкілетті органдарына шығарылатын
қандай да бір мәселелерді қарау.

Жұмыс нәтижелері туралы есепті тыңдау
қаралып отырған мәселеге жетекшілік ететін
басқарушы директордың баяндамасын
және Қордың Қоғамдық кеңесі Төрағасының
қосымша баяндамасын қамтиды. Тыңдау
қорытындысы бойынша Қор мен оның компанияларының жұмысын жақсарту бойынша
ұсыныстар қабылданады.
Қордың Қоғамдық кеңесі қызметінің мақсаты
азаматтық қоғамның мүдделерін қорғау,сындарлы диалогты дамыту, қоғамдық
пікірлерді жинау және есепке алу, сондай-ақҚордың даму стратегиялары мен жоспарларына қоғамдық мониторинг жүргізу жәнеоны жетілдіру жөнінде ұсынымдар әзірлеу
болып табылады.
Қоғамдық кеңестің Төрағасы мен мүшелері
корпоративтік басқару, заңнама, медиа,ғылым және экономика сияқты әртүрлі
салалардағы сарапшылардың білікті құрамы
болып табылады. Олардың тәжірибесі менкәсіби дағдылары кеңестің міндеттерін шешуге көп қырлы көзқарасқа ықпал етеді.

«Самұрық-Қазына» АҚ Қоғамдық кеңесінің
әрбір отырысына сыртқы сарапшылар,қоғамдық пікір көшбасшылары, қоғам қайраткерлері және басқа да мүдделі тараптар
тартылады. Бұл тәжірибе диалогқа көзқарастар мен тәсілдердің жан-жақтылығын
енгізе отырып, талқыланатын мәселелер
бойынша құзыреттіліктің жоғары деңгейін
қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Бұл тәсілҚор мен оның портфельдік компанияларының жұмысының негізінде жатқан негізгі
тақырыптар мен бастамаларды тереңірек
талдауға және жан-жақты қарастыруға
ықпал етеді.
Сондай-ақ, «Самұрық-Қазына» АҚ Қоғамдық
кеңесінің қызметі шеңберінде бұқаралық
ақпарат құралдарының өкілдері үшін ашықаккредиттеу жүзеге асырылады. Бұл тәсіл
Кеңес жұмысының ашықтығын қамтамасыз етеді және журналистер мен медиа
ұйымдарды қоса алғанда, қалың жұртшылық
үшін отырыстардың барысы мен нәтижелері, сондай-ақ Қордың негізгі бастамалары мен жобалары туралы тікелей ақпарат
алуға мүмкіндік береді.
Сыртқы сарапшылар мен БАҚ өкілдерін
тарту қоғаммен ашықтық пен.

Азаматтық қоғамның өкілдері

Қоғамдық Кеңестің Төрағасы:◆◆ Жәмішев Болат Бидахметұлы.

Қордың Қоғамдық кеңесінің мүшелері:◆◆ Булавкина Ольга Александровна —Қазақстан Республикасы Парламенті
Сенатының Депутаты;◆◆ Сайыров Ерлан Бияхметұлы — Қазақстан
Республикасы Парламенті Мәжілісінің
Депутаты;◆◆ Жүнісова Ләззат Олжабайқызы —­«Хабар" Агенттігі» АҚ Басқарма төрағасының бірінші орынбасары;◆◆ Қазыбаев Айдар Қалымтайұлы — Ұлттық
корпоративтік басқару академиясының
басқарушы серіктесі;◆◆ Жолдыбалина Алуа Серікқызы —­Қазақстан Республикасы Президентінің
жанындағы Қазақстандық стратегиялық
зерттеулер институты директорының
орынбасары;◆◆ Тәжібаева Ирина ­— ­Қазақстан Республикасы Ұлттық ядролық орталығының Атомэнергиясы институты директорының
орынбасары.
«Самұрық-Қазына» АҚ өкілдері:◆◆ Казутин Николай Юрьевич — Құқықтық
сүйемелдеу, қамтамасыз ету жәнетәуекел­дер жөніндегі Басқарушы директор — «Самұрық-Қазына» АҚ Басқарма мүшесі;◆◆ Рысқұлов Айдар Қайратұлы — Экономика және қаржы жөніндегі Басқарушы
директор — «Самұрық-Қазына» АҚБасқарма мүшесі.

164
165

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Ақпараттық
қауіпсіздік
Цифрлық технологиялар дәуірінде Киберқауіпсіздікті қамтамасыз ету: Қордың рөлі менжауапкершілігі

Ақпараттық қауіпсіздік ақпараттық желінің тұрақты жұмысының, ұлттық мүдделерді қорғаудың және қоғам мен серіктестердің сенімін
қолдаудың ажырамас бөлігі болып табылады. Цифрлық технологиялардың дамуымен «Самұрық-Қазына» АҚ және Қор компаниялары тобыкиберқауіптердің алдын алу үшін ақпараттық қауіпсіздік деңгейін үнемі арттырып отырады, сондай-ақ ақпараттық қауіпсіздік саласындағы
талаптарды заңнамалық нормаларға сәйкес келтіреді.
Қордың осы саладағы негізгі стратегиялық мақсаттары — қолжетімділікті, тұтастықты, құпиялылықты және ақауларға төзімділікті қамтамасызету болып табылады.

Қауіпсіздік мәдениетін
құру

2023 жылдың қорытындысы

Ақпараттық қауіпсіздіктің тиімді
саясатын құру166
2023 жылы «Самұрық-Қазына» АҚ қоғамдық кеңесі барлығы 12 отырыс өткізді. Есепті
жылы өткізілген отырыстардың қорытындысы бойынша 68 ұсыным әзірленді. Қордың
Қоғамдық кеңесінің мүшелерінен басқа
отырыстарға 149 сыртқы сарапшы тартылды.
Қоғамдық кеңес Алматы қаласында
«Самұрық-Энерго» АҚ және «Эйр Астана» АҚ мәселелері бойынша ұйымдастырылған екі көшпелі отырыс өткізді. БұлҚордың және оның портфельдік компанияларының қызметін бақылау мен бағалаудағы
Қордың Қоғамдық кеңесінің белсенді рөлін,сондай-ақ Кеңестің әртүрлі өңірлердегі
негізгі объектілермен және жобаларға қатысушылармен тікелей өзара іс-қимыл жасауға
ұмтылысын көрсетеді.

Алматыдағы көшпелі отырыстар
«Самұрық-Энерго» АҚ портфельдік компаниясының инвестициялық жобаларының
ағымдағы жай-күйі мен перспективаларын
талқылауға, сондай-ақ жобалардың энергия
тиімділігі мен экологиялық тазалығын
арттыруға және энергетикалық қауіпсіздікті
қамтамасыз етуге арналды. Сондай-ақ, «ЭйрАстана» АҚ портфельдік компаниясына
тыңдау жүргізілді, бұл Компанияның корпоративтік және әлеуметтік міндеттемелерін
орындау деңгейін бағалауға мүмкіндік берді.
Бұл отырыстар Қоғамдық кеңеске экономиканың әртүрлі секторларындағы
портфельдік компаниялардың алдында
тұрған жұмыстар мен сын-қатерлер туралы
тереңірек түсінік алуға және олардың

қызметін жақсарту бойынша ұсыныстар
қалыптастыруға ықпал етті. Мұндай тәсіл
«Самұрық-Қазына» АҚ құрылымдарындағы корпоративтік басқару мен әлеуметтік
жауапкершілікті нығайтып қана қоймайды,сонымен қатар маңызды әлеуметтік-экономикалық жобаларды іске асыруда жұртшылықты қабылдау мен қолдауды жақсарта
отырып, Қор мен қоғам арасындағы тығыз
байланысты қалыптастыруға оң ықпал етеді.

Ақпараттық қауіпсіздікті нығайту аясында
Қор ISO 27001 халықаралық стандартын
енгізуге кірісті. Қордың Басқарма Төрағасының бұйрығына сәйкес ақпараттық активтер
тізілімін құру және оларды маңыздылық
деңгейлері бойынша жіктеу үшін жұмыс
тобы ұйымдастырылды.

Қордың Қоғамдық кеңесінің әрбір отырысы өзінің ақпараттық ресурстарымен
де, дәстүрлі емес (блогерлер, әлеуметтік
желілер, Telegram-арналар) бұқаралық ақпарат құралдарымен де кеңінен қамтылды.

Ақпарат:Жылдық есеп / 2023

2024 жылға арналған жоспарлар

«Самұрық-Қазына» АҚ Қоғамдық кеңесінің 2024 жылға арналған жұмыс жоспары Қордың және оның портфельдік компанияларының қызметіндегі ашықтық пен жауапкершілікті нығайту, сондай-ақ олардың әлеуметтік жауапкершілігін ілгерілету болып табылатын түрлі іс-шараларды өткізуді көздейді.
Қайырымдылық қызметін, «Жайлы мектептер» жобасын іске асыруды, қоғамдық бақылауды, сатып алу процестерінің ашықтығы мен тиімділігін қамтамасыз етуді және басқа да маңызды тақырыптарды қоса алғанда, мәселелердің кең спектрін қамтитын отырыстар өткізу жоспарланған. Бұдан басқа, Қордың портфельдік компанияларының есептерін тыңдау және тексерулерді жүзеге асыру үшін өндірістік объектілерге
бару үшін көшпелі отырыстар жоспарланған.

Бұл жіктеу келесі санаттарға бөлуді қарас­тырады:◆◆ Ерекше ақпараттық актив;◆◆ Стратегиялық ақпараттық актив;◆◆ Қорғалатын ақпараттық актив;◆◆ Негізгі ақпараттық актив.
Кадрлар. Жұмыскерлер үшін олардың
рөлі мен жауапкершілігіне байланысты әртүрлі қол жетімділік деңгейлерін анықтайтын қол жетімділік иерархиясы енгізілді.
Физикалық инфрақұрылым. АТ-инфра­құрылымында физикалық және логикалық деңгейде ақпаратты қорғау бойынша
жұмыс­тар жүргізілді.
Оқыту. Кибергигиена дағдыларын дамыту
үшін Қор қызметкерлері арасында мамандандырылған бағдарламалық жасақтаманы
пайдалана отырып, оқыту сессиялары ментестілеу өткізіледі.

Қорда ақпараттық қауіпсіздік (АҚ) және ақпараттық технологиялар (АТ) саласындағы мамандардың, сондай-ақ ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасыз ету шараларын орындау бөлігінде
барлық қызметкерлердің қызметін регламенттейтін әдістемелер, нұсқаулықтар және қағидалар түріндегі қосымшалармен бірге «Ақпараттық қауіпсіздік саясатының негізгі қағидалары»енгізілді.
Ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасыз ету қағидаларының жалпы жиынтығын реттейтін Ақпараттық қауіпсіздіктің корпоративтік стандартын әзірлеу және Қор компаниялары тобындағы
қызметті үйлестіру процесін басқару бойынша жұмыстар жүргізілуде.

Сыни инфрақұрылымды қорғау
◆◆ АТ-инфрақұрылымын сәйкес келтіру бойынша техникалық жұмыстар жүргізілді;◆◆ ақпараттық қауіпсіздік бойынша пайдаланылатын өнімдерді оңтайландыру жүргізілді,ақпараттың таралуын болдырмау, сканерлеу және осалдықтар туралы жедел мәліметтералу үшін мониторинг жүргізу үшін заманауи бағдарламалық өнімдер енгізілді.

Кибершабуылдарға қарсы тұру◆◆ Қор жағдайында ақпараттық қауіпсіздік жүйелерін сүйемелдеу және IT-инфрақұрылымның
сыртқы және ішкі қатерлеріне жедел ден қою үшін мониторингтік орталық құрылды.
◆◆ сыртқы инфрақұрылымға аудит (пентест) жүргізілді, анықталған осалдықтарды Қордың
техникалық мамандары уақтылы жойды.
2023 жылы Қордың портфельдік компанияларына ақпараттық қауіпсіздік талаптарына сәйкестігі тұрғысынан аудиттер жүргізілді, олардың нәтижелері бойынша ақпараттық қауіпсіздік
деңгейін арттыру бойынша ұсынымдар әзірленді. Жыл сайын Киберқауіпсіздік бойынша
тәуекелдер тізілімі, сондай-ақ тәуекелдер бойынша тоқсан сайынғы есептер, оның ішінде Қортобының компанияларына қатысты есептер қалыптастырылады.

167

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

ҚосымшаларҚор тобындағы 2023 жылғы қауіп-қатер түрлері бойынша оқыс оқиғалар статистикасыҚор тобы бойынша 2023 жылғы оқыс оқиғалар статистикасы

«GazaqGaz» ҰҚ» АҚ

4 144Зиянды бағдарламалық жасақтама

Байланыс
ақпараттары

«Жолаушылар тасымалы» АҚ

3 767

Рұқсат етілмеген қол жеткізу/бұзып кіру«ҚТЖ – Жүк тасымалы» ЖШСТеріс пайдалану

3 332«Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚДұрыс емес конфигурация

1 370
KMG Rompetrol SRLСканерлеу / зондтар / Қол жеткізу әрекеті

1 243Процестің күдікті белсенділігі

«ЦЭДО» ЖШС

866Зиянды бағдарламалық
жасақтама C&C Байланыс

«Тау-Кен Самұрық» АҚ

591Фишинг

«Самұрық-Қазына Инвест» АҚ«Самұрық-Қазына» ҰӘҚ» АҚ340Зиянды хост

151

Басқа

61

DoS/DDo...

56«Самұрық-Қазына Контракт» ЖШС

168«Самұрық-Энерго» АҚ

169«ПМХЗ» ЖШС«Өзенмұнайгаз» АҚКомпрометацияның TI-индикаторларын анықтау

46«ҚазТрансОйл» АҚОсалдық

41

Brute force

38«Қазмұнайгаз» ҰК» АҚ

Threat Hunting

29«ҚМГ Инжиниринг» ЖШС

Data Leak

9

Defacement/Data Manipulation

6

Cпам

4

«Қазақтелеком» АҚ«KEGOC» АҚ«Қазпошта» АҚ«Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚЖылдық есеп / 2023«АМӨЗ» ЖШС

0

500

1 000

1 500

2 000

2 500

3 000

3 500

4 000

4 500

0

500

Төмен

1 000

Орташа

1 500

Жоғары

2 000Қатерлі

2 500

3 000

3 500

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Персоналды
басқаруҚор компаниялары
­тобында персоналды
басқару Қордың Директорлар кеңесінің 2022жылғы 14 желтоқсандағы
шешімімен (№209 хат­тама) бекітілген «Самұрық-­Қазына» АҚ кадр саясатына
(бұдан әрі — Кадр саясаты)сәйкес жүзеге асырылады.

2023 жылдың соңында ДК/БКқұрамындағы әйелдердің үлесі

Жылдық есеп / 202313%Бұл кадр саясаты халықаралық тәжірибелерді ескере отырып әзірленген және Қоркомпаниялары тобы қызметкерлерінің мүдделерін көрсетеді және Қор компаниялары
тобының білікті, құзыретті және дәлелді
персоналға деген қажеттілігін қанағаттандыруға, сондай-ақ Қор компаниялары
тобының қызметкерлері үшін қажетті еңбек
жағдайлары мен қолайлы орта жасауға
бағытталған. Осылайша, қор кадр саясатының негізгі басымдығы ретінде — Қорқызметкерлері мен компаниялар тобын,сондай-ақ кадр әлеуетін дамытуды Қордың
және компаниялар тобының тиімділігін
арттыру мен бәсекеге қабілеттілігін арттыру
факторы ретінде айқындайды.
Мәселен, 2023 жылы Қор компаниялары
тобы бойынша 120 мыңнан астам қызметкер оқытудан өтіп, құзыретін арттырды.
2023 жылы білімді холдингішілік жүйелеу
және сапалы кадрлық әлеуетті қалыптастыру мақсатында корпоративтік форматта
оқытуды ұйымдастыру бойынша жұмыс
жалғастырылды, оның ішінде өзін-өзі дамыту, оқыту іс-шаралары, тәлімгерлік, коучинг,іске асырылып жатқан HR-жобалар жәнеҚор компаниялары тобының ішінде кәсіби
қауымдастықтарды қалыптастыру арқылы
жүзеге асырылды.
Қор сондай-ақ 2030 жылға қарай портфельдік
компаниялардың басқарушы органдарында әйелдердің қатысу үлесін 30%-ға дейін
арттыру міндетін қойды. Компаниялардың
басқарушы органдарындағы әйелдердің үлесін
арттыру үшін Қор ҚР Президенті жанындағы
Әйелдер істері және отбасылық-демографи-ялық саясат жөніндегі ұлттық комиссияның
(бұдан әрі — ұлттық комиссия) қолдауымен
«Гендерлік теңдік» бағдарламасы құрылды.
2023 жылы бағдарлама нәтижелері бойынша
68 адамнан тұратын әйелдер көшбасшыларының пулы құрылды. Оның ішінде 15 әйелкөшбасшы Ұлттық комиссияның Өңірлік
бөлімшелеріндегі тәуелсіз сарапшылар менспикерлер құрамына енгізілді, сондай-ақ ҚРорталық мемлекеттік органдарының сараптама тобының мүшелері болып табылады және16 әйел ДК/БК мүшелері болып табылады.
Сонымен қатар, 2023 жылдың соңында ДК/БКқұрамындағы әйелдердің үлесі 13% — и жәнеатқарушы органдарда — 17% құрады.
2023 жылы Қор Ұлттық комиссиямен бірлесіп "Туған елге саяхат" және "медициналық
пойыздар"қайырымдылық жобаларын іскеасырды:◆◆ «Туған елге саяхат» -дарынды балалар менДК және ЕТҚ өндірістік балаларына арналған жазғы лагерь форматындағы жоба,онда пойыздар тарихи орындар бойынша
жүрді. Қазақстанның түкпір-түкпірінен
600 бала (өңірлердегі ПК және ЕТҚ қызметкерлерінің 300 баласы / «мен өз өңірім
үшін не істей аламын» тақырыбындағы
үздік шығармалар байқауында іріктелген
300 бала) лагерьдің 3 турының жұмыс
істеуі арқылы экскурсия­лық лагерьге қатысуға мүмкіндік алды;◆◆ «Медициналық поездар» жобасы еліміздің
шалғайдағы станцияларының тұрғындарына медициналық поезды бағыттау
арқылы білікті медициналық көмек көрсетуге бағытталған.

2023 жылы Қоркомпаниялары тобында

120 68Байланыс
ақпараттары

2023 жылы Қор Ұлттық комиссиямен бірлесіп "Туған елгесаяхат" және "медициналық
пойыздар"қайырымдылық
жобаларын іске асырды

-данастам қызметкер
оқытылды

көшбасшы әйелдер

Сонымен қатар, Қордың компаниялар тобыбірқатар іс-шаралар өткізілген "гендерлік
зорлық-зомбылыққа қарсы 16 күндік белсенді іс-қимыл" жаһандық науқанына белсенді
қатысты.

Сондай-ақ, Қор компаниялары тобыныңжас мамандарымен «адами капитал, әртүрлілік және инклюзивтілік» тақырыбында
кездесулер өткізілді.

Сонымен қатар, мамандарды, әсіресе жасталанттарды тарту және ұстап қалу мақсатында жұмыс берушінің корпоративтік мәдениеті мен брендін дамыту бойынша жұмыс
жүргізілуде. 2023 жылдың соңында Қордың
компаниялар тобында қызметкерлердің
жалпы санынан 35 жасқа дейінгі 80 мыңнан
астам жас мамандар бар. Жастармен жұмыс
істеудің жүйелі тәсілі жас мамандардың
зияткерлік және кәсіби дамуына баса назар
аударумен қамтамасыз етіледі. Портфельдік
компанияларда жастармен жұмыс істеуге
жауапты тұлғалар анықталды, сондай-ақжастар кеңестері институты жұмыс істейді.
Жастар саясатын қолдау жөніндегі бағдарламаны іске асыру шеңберінде жас мамандардың кәсіби құзыреттерін, көшбасшылық
әлеуетін дамыту, басқару құзыреттерін енгізу техникасымен танысу, сондай-ақ коммуникативтік дағдыларды дамыту мақсатындаҚор «Жеті қадам» бағдарламасын әзірледі.
Мәселен, 2023 жылдың тамыз айында «Жетіқадам» жас көшбасшыларды дамытудың модульдік бағдарламасының қорытындысы
шығарылды. Бағдарлама қорытындысы
бойынша Президенттік Жастар кадрлық
резервінің тәлімгерлерімен жобаларда
7 командада жұмыс істеген Қор компаниялары тобынан 49 жас маман оқытуды аяқтады
және олардың жобаларын Қордың портфельдік компаниялары іске асыруға алды.
Келесі екі жыл ішінде 18 компания жобаларды жүзеге асырады, осылайша компаниялардың өнімділігі мен тиімділігін жақсартады.

көшбасшы әйелдер пулы құрылды

◆◆ 2023 жылғы қыркүйекте «Самұрық-­Қазына» АҚ Басқарма төрағасымен жәнеҚР МҚІА Төрағасымен президенттік
жастар кадр резерві резервшілерінің
қатарына кіруге қатысты.
Сонымен қатар, 2023 жыл ішінде Қор компаниялары тобының қызметкерлері түрлі
бағдарламалар бойынша оқудан өтті:◆◆ Middle management (орта буын менеджерлері үшін), оның қорытындысы бойынша
заманауи басқару құралдарын меңгерген және нәтижеге бағытталған жоғары
Құзыретті орта буын басшыларының пулықалыптастырылды;◆◆ IR school IR -мамандар үшін), оның мақсаты «өндірістік қатынастарды дамыту
жөніндегі корпоративтік стандартпен»танысу, IR-мамандарды оқыту, жанжалды
жағдайлардың алдын алу және одан шығубойынша дағдыларды қалыптастыру,компания ішінде де, серіктестермен декоммуникациялардың тиімділігін арттыру
және IR мәдениетін қалыптастыру болып
табылады;◆◆ PR мектебі (PR саласындағы жұмысшылар үшін) — бағдарлама 6 айға созылды,19 адам оқуды аяқтады. Түлектер PRсаласындағы қолданбалы білімді кеңейтіп,тереңдете алды, тәжірибе алмасты,коммуникация және қоғаммен байланыс
саласындағы қызметкерлердің қатысу
және білім деңгейін арттыра алды;◆◆ HR School (HR саласындағы қызметкерлерүшін), ол адам ресурстарын басқару секторы қызметкерлерінің құзыреттерін арттыру, HR-процестерді оңтайландыру, өзгерістер жағдайында HR-бөлімшелерінің
жұмысын дамыту және Қор тобының
HR-қауымдастығын дамыту мақсатында
әзірленген. Бағдарлама 7 модульден тұрды. Бағдарламаны аяқтау қорытындысы
бойынша 7 жоба портфельдік компанияларға оларды келесі екі жылда іске асыру
үшін жіберілді;◆◆ «HR-Сonnect» — оқыту мен дамытуға
назар аудара отырып, Қор тобының
HR-­қауымдастығын дамыту үшін басшылар мен HR-мамандарды біріктіруге
бағытталған жоба. Осылайша, 2023 жылдың қыркүйегінде алғашқы «HR-Сonnect»«Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ-даөтті, онда Қор тобының HR мамандары «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚбағдарламаларын талқылау және оқыту
саласында тәжірибе алмасу үшін кездесті.
Ал 2023 жылғы 14 желтоқсанда «Қазақтелеком» АҚ-да HR Connect шеңберінде
«жұмыскердің жұмысқа орналасу сәтінен
жұмыстан босатуға дейінгі жолы» тақырыбында компаниялар тобы өкілдерінің
кездесуі өтті. Бұл жоба оқу процестерін
синхрондауда, біліктілікті арттыру мүмкіндіктері туралы хабардар етуде жәнеҚор тобының компанияларында оқытуды
ынталандыруда маңызды рөл атқарады.
Сонымен қатар, 2023 жылы HR — talks,«Болашақ-бірлік!» Қордың компаниялар
тобының 150-ден астам қызметкерінің қатысуымен және басқа да іс-шаралар.

170
171

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Өндірістік
қауіпсіздік
«Еңбек қауіпсіздігі мәдениеті»оқу курсында

428

2023 жылы Өндірістік қауіпсіздікті басқару
жүйесін жетілдіруге және «Самұрық-­Қазына» АҚ тобы кәсіпорындары қызметкерлерінің қауіпсіздік мәдениетінің деңгейін
арттыруға бағытталған елеулі жұмыс
жүргізілді, оның ішінде:1.

ішкі жаттықтырушы
оқытылды

2.

12%
LTIF жарақатының деңгейі

3.

4.

төмендеді

5.

Жылдық есеп / 2023

6.

Ұлыбританияның IOSH қауіпсіздік
техникасы және денсаулық сақтау
институтының мақұлдауына ие болған
«Еңбек Қауіпсіздігі Мәдениеті» оқу курсы
бойынша 428 ішкі жаттықтырушы және120 мыңнан астам өндірістік қызметкер
оқытылды, бұл көрсеткішті 100%-ғажеткізу жоспарда.
«Samruk Business Academy» ЖМ базасында «Health & Safety School» құрылды және қызметкерлердің біліктілігін
арттыру үшін ең қауіпті жұмыс түрлері
бойынша курстар сериясы әзірленді.
2023 жылдың тамызында Қордың
өндірістік қауіпсіздігі жөніндегі II жылсайынғы Форум өтті, ұқсас іс-шаралар Іріпортфельдік компанияларда да өткізілді.
Қор компаниялары тобының ішінде де,саланың озық компанияларымен де, атапайтқанда «Казцинк» ЖШС, «Қарашығанақ Петролеум Оперейтинг Б.В.» және«Еуразиялық Топ» ЖШС-мен тәжірибе
алмасу жүзеге асырылды.
Қор қауіпті өндірістік объектілерде шартты аварияларды жою бойынша бірлескен
оқу-жаттығулар өткізудің оң тәжірибесін
жалғастырды, сондай-ақ Ақтау теңіз
сауда порты, Үлбі металлургия зауыты,Жетібай кен орны, «Шалқия мырыш» АҚаумағында оқу-жаттығуларға қатысты.
Портфельдік компаниялар сарапшыларының қатысуымен Қор тобының 17кәсіпорнына кросс-аудит жүргізілді,1200-ден астам сәйкессіздіктер анықталды, оларды жою бақылауға алынған
жазатайым оқиғаларға алғышарттар
болып табылады.

7. Қызметкерлердің автокөлікте қауіпсіздік
белдіктерін тағу әдетін қалыптастыру мақсатында "QazaqGaz" ҰК" АҚ-ныңкөмегімен Қазақстан Республикасының 10 қаласында "конвинсерді" (ЖКОкезінде маңдайлық соқтығысу тренажер-­имитаторы) практикалық сынау бойынша
науқан жүргізілді.
8. Оқиғалар бойынша дэшбордтар қалыптастырылды, портфельдік компаниялардың мердігерлік ұйымдарындағы оқиғаларды есепке алу процесі
автоматтандырылды, сондай-ақ QR
арқылы қызметкерлерден ұсыныстарды
жинау және қарау, ЕТҰ/ЖК филиалына
іссапарға жіберу кезінде Қордың барлық
қызметкерлерінің ӨБ деңгейін бағалау
практикасы енгізілді.
9. Ақпараттық-түсіндіру жұмыстары, атапайтқанда мақалалар шығару, бейнероликтер әзірлеу және көрсету, плакаттар
орналастыру, ашық есік күндерін, Қортобы қызметкерлерінің балаларына
арналған шеберлік сыныптарын өткізу
жүзеге асырылады.
2023 жылдың қорытындысы бойынша
портфельдік компаниялармен бірлесіп іскеасырылған іс-шаралардың нәтижелері ауыржәне өліммен аяқталған жазатайым оқиғалар кезінде зардап шеккендер санының
2022 жылмен салыстырғанда 17%-ға төмендеуі болды. LTIF жарақат алу коэффициенті 12%-ға төмендеді және 2022 жылғы
­0,16-мен салыстырғанда 0,14 құрады.

172
173

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

ҚОСЫМШАЛАР

Байланыс
ақпараттары

6.

ҚОСЫМШАЛАР

Жылдық есеп / 2023Қосымша 1. Шоғырландырылған қаржылық
есептілік
Қосымша 2. «Самұрық-Қазына» АҚактивтерін сатуға шығару барысы туралы
есеп АО «­ Самрук-Қазына»Қосымша 3. Ақпараттандыру жәнецифрландыру
Қосымша 4. «Самұрық-Қазына» АҚжасауға мүдделілігі бар, оларды жасасу
туралы шешімді Қор басқармасы
қабылдаған мәмілелер тізбесіҚосымша
Қосымша 5. Корпоративтік басқару
кодексінің қағидаттары мен ережелерін
сақтау/сақтамау туралы ақпарат
Қосымша 6. Глоссарий

176

291
292

293

174

295
297

175

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Қосымша 1.
Шоғырландырылған қаржылық есептілік
2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін,тәуелсіз аудитордың есебімен бірге

Жылдық есеп / 2023Тәуелсіз аудитордың есебі
Шоғырландырылған қаржылық есептілік
Қаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есепЖиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепКапиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепАқша қаражатының қозғалысы туралы шоғырландырылған есеп

178
184
184
186
188
190

Шоғырландырылған қаржылық есептілікке ескертпелер

192

1. Жалпы ақпарат
2. Қаржылық есептілікті дайындау негізі
3. Есеп саясатының маңызды ережелері
4. Маңызды бухгалтерлік бағалаулар мен пайымдаулар
5. Бизнесті біріктіру
6. Жалпы бақылаумен сатып алу
7. Есептен шығарулар және акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтер
8. Негізгі құралдар
9. Материалдық емес активтер
10. Барлау және бағалау бойынша активтер
11. Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларға инвестициялар
12. Берілген қарыздар және қаржылық жалдауға таза инвестициялар
13. Кредиттік мекемелердегі қаражат
14. Басқа да қаржы активтері
15. Басқа да ұзақ мерзімді активтер
16. Қорлар
17. Сауда дебиторлық берешек және өзге де ағымдағы активтер
18. Ақша қаражаты мен оның баламалары
19. Капитал
20. Қарыздар
21. Қазақстан Республикасы үкіметінің қарыздары
22. Резервтер
23. Жалдау бойынша міндеттемелер
24. Басқа да ұзақ мерзімді қаржылық және өзге де міндеттемелер
25. Сауда әрі басқа да кредиторлық берешек және басқа да ағымдағы қаржылық және басқа да міндеттемелер
26. Түсім
27. Өткізілген өнімнің және көрсетілген қызметтердің өзіндік құны28. Жалпы және әкімшілік шығыстар
29. Тасымалдау және өткізу шығыстары
30. Құнсыздану залалы
31. Қаржылық шығындар
32. Қаржылық кіріс
33. Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың пайдасындағы үлес, нетто
34. Табыс салығы бойынша шығыстар
35. Шоғырландыру
36. Байланысты тараптар туралы ақпаратты ашу
37. Қаржы құралдары, қаржы тәуекелдерін басқарудың мақсаты мен саясаты
38. Шартты және шарттық міндеттемелер
39. Сегменттік есептілік
40. Есепті күннен кейінгі оқиғалар

192
192
194
208
225
226
228
234
238
239
240
245
245
246
247
247
248
249
249
256
258
260
261
262
263
264
265
265
265
266
267
267
267
268
270
271
272
277
285
288

176
177

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

178Жылдық есеп / 2023

179«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

180Жылдық есеп / 2023

181«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

182Жылдық есеп / 2023

183«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙ ТУРАЛЫ ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН ЕСЕП31 желтоқсандағы жағдай бойынша
Миллион теңгемен

Байланыс
ақпараттары

ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙ ТУРАЛЫ ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН ЕСЕП (жалғасы)31 желтоқсандағы жағдай бойынша
Ескер.

2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)*Активтер

Миллион теңгемен

Ескер.

2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)*Капитал және міндеттемелер

Ұзақ мерзімді активтерБас компанияның Акционеріне жататын капитал

Негізгі құралдар

8

15.429.527

14.428.771

Жарғылық капитал

19.1

5.492.783

5.268.819

Материалдық емес активтер

9

2.017.748

1.945.639

Есептілік валютасын қайта есептеу резерві

19.10

1.270.562

2.220.063

Барлау және бағалау бойынша активтер

10

205.074

294.300Басқа да жиынтық кіріс арқылы әділ құны бойынша бағаланатын инвестицияларды қайта бағалау резерві

36.09135.51933.27336.529Хеджирлеу резерві

19.11(3.469)(5.900)19.12

Инвестициялық жылжымайтын мүлік
Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларға инвестициялар

11

6.900.007

6.735.441

Басқа да күрделі резервтер

Кредиттік мекемелердегі қаражат

13

55.684270.568Бөлінбеген пайда

Берілген қарыздар және қаржылық жалдауға таза инвестициялар

12

102.538

151.726

Басқа да ұзақ мерзімді қаржы активтері

14594.194743.213Басқа да ұзақ мерзімді активтер

15

1.180.393

473.725Бақыламайтын қатысу үлесі

Кейінге қалдырылған салық бойынша активтер

34

108.37989.252Капитал жиыны

26.626.817

25.169.164

19.9(17.003)(16.986)

10.349.822

9.787.891

17.128.786

17.289.406

4.608.529

2.504.016

21.737.315

19.793.422

Ұзақ мерзімді міндеттемелер
Ағымдағы активтер

Қарыздар

20

5.383.218

5.400.163

1.008.646

866.290Қазақстан Республикасы Үкіметінің қарыздары

21

861.818

679.844Өтелуге жататын ҚҚС

386.977203.658Резервтер

22

471.062407.211Табыс салығы бойынша алдын ала төлем

190.850

125.227

Жалдау бойынша міндеттемелер

23

282.171482.968

128.229126.562Қорлар

16Сауда дебиторлық берешек

17

1.292.858

1.083.292

Жұмыскерлерге сыйақылар бойынша міндеттемелер

Кредиттік мекемелердегі қаражат

13

1.243.196

1.433.305

Басқа да ұзақ мерзімді қаржылық міндеттемелер

24

101.71466.618Берілген қарыздар және қаржылық жалдауға таза инвестициялар

12

131.472

66.889Басқа да ұзақ мерзімді міндеттемелер

24

132.334

112.062Басқа да қысқа мерзімді қаржы активтері

14

1.134.317

347.750Кейінге қалдырылған салық бойынша міндеттемелер

34Өзге де ағымдағы активтер

17

485.975

250.117Ақша қаражаты мен оның баламалары

18

2.740.336

2.945.616

8.614.627

7.322.144

Активтердің жиыны

7

980.684

1.267.512

184
20

1.684.900

1.140.071

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қарыздары

21

11.0283.760

10.299.527

8.462.215

Резервтер

22

96.453155.11936.926.344

33.631.379

38.83479.110Сауда және басқа да кредиторлық берешек

25

1.597.615

1.126.850

Жалдау бойынша міндеттемелер

23

70.906138.192Төленуге жататын табыс салығы

Жұмыскерлерге сыйақылар бойынша міндеттемелер
Басқа да ағымдағы қаржылық міндеттемелер

25Басқа да ағымдағы міндеттемелер

25Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтермен байланысты міндеттемелер

7

15.451

13.488533.042435.871

1.150.318

638.4034.494.331

3.858.305

1.573.820

1.045.093

6.068.151

4.903.398

Міндеттемелер жиыны

15.189.029

13.837.957

Капитал мен міндеттемелер жиыны

36.926.344

33.631.379

Экономика және қаржы жөніндегі басқарушы директор —Басқарма мүшесі

Жылдық есеп / 2023

1.659.131
8.934.559

Ағымдағы міндеттемелер
Қарыздар

Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтер

1.760.332
9.120.878

Айдар РысқұловБас бухгалтер
Алмаз Әбдірахманова

* Осы бағанда келтірілген кейбір сомалар 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін шоғырландырылған қаржылық есептіліктегі сомаларға сәйкес келмейді, өйткені
жасалған түзетулерді көрсетеді, олар туралы ақпарат 6­ескертпеде келтірілген.

* Осы бағанда келтірілген кейбір сомалар 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін шоғырландырылған қаржылық есептіліктегі сомаларға сәйкес келмейді, өйткені
жасалған түзетулерді көрсетеді, олар туралы ақпарат 6­ескертпеде келтірілген.

185

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

ЖИЫНТЫҚ КІРІС ТУРАЛЫ ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН ЕСЕП31 желтоқсанда аяқталған жыл үшінМиллион теңгемен
ТүсімЖИЫНТЫҚ КІРІС ТУРАЛЫ ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН ЕСЕП (жалғасы)31 желтоқсанда аяқталған жыл үшінЕскер.

2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)*26

15.434.005

14.815.147

61.04253.39215.495.047

14.868.539(11.773.450)(11.300.892)

3.721.597

3.567.647

Мемлекеттік субсидиялар

Өткізілген өнім мен көрсетілген қызметтің өзіндік құны27Жалпы пайда
Жалпы және әкімшілік шығыстар

28(526.381)(483.812)Тасымалдау және өткізу шығыстары

29(870.498)(906.869)(38.814)(19.584)Қаржы активтері бойынша күтілетін кредиттік зияндар, нетто
Құнсызданудан болған зиян, нетто

30(325.807)(71.682)Еншілес ұйымдардың есептен шығарылуынан түскен кіріс/(зиян)7

193.585(1.882)Басқа да операциялық кірістер

38

32.182−Басқа да операциялық шығыстар

25(55.700)(30.093)2.130.164

2.053.725

Операциялық қызметтен түскен пайда
Қаржылық шығындар

31(709.947)(653.989)Қаржылық кіріс

32

486.364320.983Басқа да операциялық емес зиян(57.852)(79.400)Басқа да операциялық емес кіріс

45.45665.886945.079

1.449.389

20.428(9.898)2.859.692

3.146.696

Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың пайдасындағы үлес, нетто

33

Оң/(теріс) бағамдық айырма, нетто
Табыс салығы есепке алынғанға дейінгі пайда
Табыс салығы бойынша шығыстарБір жылғы таза пайда

Байланыс
ақпараттары

34(731.609)(772.632)

2.128.083

2.374.064

Миллион теңгемен

2022 жыл (қайта
есептелген)*Ескер.

2023 жыл

Есептілік валютасын қайта есептеу

19.10(193.838)

710.833Шетелдік операцияларға таза инвестицияларды хеджирлеу құралдары бойынша кірістер/(шығындар)19.10

46.478(224.708)

1.102(1.424)Қауымдасқан компаниялар мен бірлескен кәсіпорындардың басқа да жиынтық кірісіндегі үлес

11

5.362

5.188

Ақша ағындарын хеджирлеу құралдары бойынша кіріс

19.11

5.002

44.675(566)

66(136.460)

534.630Басқа да жиынтық кіріс
Келесі кезеңдерде пайданың немесе шығынның құрамына қайта сыныптауға жататын өзге де жиынтық кіріс,салықтарды шегергенде

Басқа да жиынтық кіріс арқылы әділ құны бойынша бағаланатын инвестицияларды қайта бағалаудан іскеасырылмаған кіріс/(зиян)Басқа да жиынтық кіріс арқылы әділ құны бойынша бағаланатын инвестициялар бойынша таза өткізілген (зиян)/пайдаКелесі кезеңдерде пайданың немесе шығынның құрамына қайта сыныптауға жататын өзге де жиынтық (залал)/кіріс, салықты шегергенде
Келесі кезеңдерде пайданың немесе шығынның құрамына қайта сыныптауға жатпайтын өзге де жиынтық кіріс
(салықтарды шегергенде)Қауымдасқан компаниялар мен бірлескен кәсіпорындардың басқа да жиынтық кірісіндегі/(зиянындағы) үлес11Белгіленген төлемдері бар жоспарлар бойынша актуарлық кіріс
Келесі кезеңдерде пайда немесе зиян құрамында қайта жіктелуге жатпайтын басқа да жиынтық кіріс

554

(18)

1.855

9.474

2.409

9.456

Табыс салығын шегере отырып, бір жылғы жиынтық (зиянның)/кірістің жиыны

(134.051)

544.086Бір жыл ішіндегі жиынтық кірістің жалпы сомасы, табыс салығын шегергенде

1.994.032

2.918.150

Бас компанияның акционеріне

1.698.074

1.926.689

Бақыламайтын қатысу үлесіне

430.009447.375

2.128.083

2.374.064186

Бас компанияның акционеріне

1.601.388

2.435.584

187Бақыламайтын қатысу үлесіне

392.644482.566

1.994.032

2.918.150

487,68553,33Мыналарға келетін бір жылғы таза пайда:Табыс салығын шегергенде мыналарға тиесілі бір жылдағы жиынтық кірістің жалпы сомасы:Бас компанияның Акционеріне тиесілі акцияға шаққандағы пайда — теңге
Базалық және бөлінген

Экономика және қаржы жөніндегі басқарушы директор —Басқарма мүшесі

19.13

Айдар РысқұловБас бухгалтер

Жылдық есеп / 2023Алмаз Әбдірахманова

* Осы бағанда келтірілген кейбір сомалар 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін шоғырландырылған қаржылық есептіліктегі сомаларға сәйкес келмейді, өйткені
жасалған түзетулерді көрсетеді, олар туралы ақпарат 6­ескертпеде келтірілген.

* Осы бағанда келтірілген кейбір сомалар 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін шоғырландырылған қаржылық есептіліктегі сомаларға сәйкес келмейді, өйткені
жасалған түзетулерді көрсетеді, олар туралы ақпарат 6­ескертпеде келтірілген.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

КАПИТАЛДАҒЫ ӨЗГЕРІСТЕР ТУРАЛЫ ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН ЕСЕП31 желтоқсанда аяқталған жыл үшінБас компания Акционеріне тиесілі

Миллион теңгемен

Ескер.

2021 жылғы 31 желтоқсандағы сальдо
Қайта есептеу

6

2021 жылғы 31 желтоқсанға сальдо (қайта есептелген)*Жарғылық
капитал

Басқа да жиынтық кіріс арқылы әділ құныбойынша бағаланатын инвестицияларды
қайта бағалау резерві

Есептілік валютасын
қайта есептеу резерві

Хеджирлеу
резерві

Басқа да күрделі
резервтер

Бөлінбеген
пайда

Жиыны

Бақыламайтын
қатысу үлесі

Жиыны

5.268.580

32.694

1.894.545(48.906)(16.984)

8.125.704

15.255.633

1.917.459

17.173.092

−

−

−

−

−

48.83748.837−48.8375.268.580

32.694

1.894.545(48.906)(16.984)

8.174.541

15.304.470

1.917.459

17.221.929
2.374.064

Бір жылғы таза пайда (қайта есептелген)*

−

−

−

−

−

1.926.689

1.926.689

447.375Бір жылғы басқа да жиынтық кіріс (қайта есептелген)*

−

2.825

453.18443.365−9.521

508.895

35.191544.086Бір жылғы жиынтық кіріс (қайта есептелген)*

−

2.825

453.18443.365−1.936.210

2.435.584

482.566

2.918.150
239

239

−

−

−

−

−

239

−

Еншілес компанияның капиталына жарна

Акцияларды шығару

19.1

−

−

−

−

−

−

−

433

433

Акционерге бөлу

−

−

−

−

−

(386.934)(386.934)(186.073)(573.007)Дивидендтер (қайта есептелген)*

19.2

−

−

−

−

−

(174.290)(174.290)(186.073)(360.363)

Акционерге басқа да бөлу

19.4

−

−

−

−

−

(212.644)(212.644)−(212.644)Акционермен жасалатын басқа да операциялар

19.5

−

−

−

−

−

(4.201)(4.201)−(4.201)Үкіметтен қарыздар бойынша дисконт

19.7

−

−

−

−

−

68.68468.684−68.684

−

−

−

−

−

9.937

9.937

1.052

10.98919.8−−(128.297)

272

(2)

(9.470)(137.497)

288.571151.074Бірлескен кәсіпорынды сатып алуБақылаудан айырылуға әкеп соқтырмайтын еншілес ұйымдарға қатысу үлестерін
өзгерту — қатысу үлестерін сатуКапиталдағы басқа да өзгерістер
2022 жылғы 31 желтоқсандағы сальдо
Қайта есептеу

6

2022 жылғы 31 желтоқсанға сальдо (қайта есептелген)*

−

−

631

(631)

−

(876)

(876)

8

(868)

5.268.819

35.5192.220.063(5.900)(16.986)9.787.891

17.289.406

2.504.016

19.793.422

−

−

−

−

−

49.76149.761−49.761

5.268.819

35.5192.220.063(5.900)(16.986)9.787.891

17.289.406

2.504.016

19.793.422

Бір жылғы таза пайда

−

−

−

−

−

1.698.074

1.698.074

430.009

2.128.083

Бір жылғы басқа да жиынтық кіріс/(залал)−574(107.271)

2.866

−

7.145

(96.686)(37.365)(134.051)

Бір жылғы жиынтық кіріс/(залал)−574(107.271)

2.866

−

1.705.219

1.601.388

392.6441.994.032

Акцияларды шығару

19.1

Акционерге бөлу223.964

−

−

−

−

(66.075)

157.889−

157.889

−

−

−

−

−

(1.423.899)(1.423.899)(172.201)(1.596.100)(1.441.053)

Дивидендтер

19.2

−

−

−

−

−

(1.268.852)(1.268.852)(172.201)«Қазақстан Халқына» қоғамдық қорына бөлу

19.3

−

−

−

−

−

(66.614)(66.614)−(66.614)Акционерге басқа да бөлу

19.4

−

−

−

−

−

(88.433)(88.433)−(88.433)(29.848)

Акционермен жасалатын басқа да операциялар

19.5

−

−

−

−

−

(29.848)(29.848)−

Активтерді Акционерге беру

19.6

−

−

−

−

−

(3.796)(3.796)−(3.796)

Үкіметтен қарыздар бойынша дисконт

19.7

−

−

−

−

−

177.932

177.932−

177.932Еншілес ұйымдағы қатысу үлестерінің өзгеруі — бақыланбайтын қатысу үлесін сатып алу

19.1

−

−

−

−

−

145.967145.967(235.172)(89.205)Бақылаудан айырылуға әкеп соқтырмайтын еншілес ұйымға қатысу үлестерін
өзгерту — қатысу үлесін сату19.8

1.332.989

Капиталдағы басқа да өзгерістер
2023 жылғы 31 желтоқсандағы сальдо

−(2)(842.858)

193

(17)

56.431(786.253)

2.119.242

−

−

628

(628)

−

−

−

−

−

5.492.783

36.0911.270.562(3.469)(17.003)10.349.822

17.128.786

4.608.529

21.737.315

Жылдық есеп / 2023Экономика және қаржы жөніндегі басқарушы директор —Басқарма мүшесі

Айдар РысқұловБас бухгалтер
* Осы жолда келтірілген кейбір сомалар 2022 жылғы шоғырландырылған қаржылық есептіліктегі сомаларға сәйкес келмейді, өйткені түзетулерді көрсетеді, олар туралы
толық ақпарат 6­ескертпеде келтірілген.

Алмаз Әбдірахманова

188
189

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

АҚША ҚАРАЖАТЫНЫҢ ҚОЗҒАЛЫСЫ ТУРАЛЫ ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН ЕСЕП31 желтоқсанда аяқталған жыл үшінБайланыс
ақпараттары

АҚША ҚАРАЖАТЫНЫҢ ҚОЗҒАЛЫСЫ ТУРАЛЫ ШОҒЫРЛАНДЫРЫЛҒАН ЕСЕП (жалғасы)31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)*Сатып алушылардан түскен ақша түсімдері

16.782.090

16.593.354

Қарыздар бойынша түсімдер

20, 211.601.116

1.341.055

Өнім жеткізушілерге ақшалай төлемдер

(9.465.532)(9.707.706)

Қарыздарды өтеу20

(1.550.405)(1.618.738)

Жұмыскерлерге ақшалай төлемдер

(1.785.243)(1.461.545)

Қарыздарды өтеу үшін ақша қаражатын резервтеу

14(2.530)(152)Басқа да салықтар мен төлемдер

(2.125.159)(2.116.145)

Жалдау бойынша міндеттемелерді өтеу23

(161.898)(153.822)

19.1

49.478−−50Миллион теңгемен

Ескер.

Операциялық қызметтен болған ақша ағындары

Миллион теңгемен

Ескер.

2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)*Қаржылық қызметтен ақша ағындары

Қаржы құралдарымен операциялар

55.462

12.548Бас компания Акционерінің жарғылық капиталға жасаған жарналары

Қысқа мерзімді жалдау бойынша төлемдер және ауыспалы жалдау төлемдері

(142.511)(95.791)Бақыламайтын қатысу үлесінің жарғылық капиталға жасаған жарналары

Қаржылық міндеттемелер бойынша сыйақы мөлшерлемесін субсидиялаудан түскен түсімдер

−29.276«Қазақстан Халқына» қоғамдық қорына бөлу19.3

(20.650)−Агенттік келісімдер бойынша ақша қаражатының түсімі

25

496.331−Акционерге басқа да бөлу19.4

(96.671)(132.204)Ұлттық жоба шеңберінде агенттік келісімдер шарттары бойынша берілген ақша қаражаты

17(190.178)−Акционермен жасалатын басқа да операциялар

(20.885)−43.281143.866Еншілес ұйымдардағы бақыламайтын қатысу үлестеріне төленген дивидендтер

19.2(173.976)(184.145)Басқа да төлемдер

(204.508)(253.187)Бақылаудан айырылуға әкеп соқтырмайтын қатысу үлесін сату19.8

1.332.944

153.860

Төленген табыс салығы

(815.837)(513.419)

Акционерге төленген дивидендтер

19.2(1.268.852)(174.290)Төленген пайыздар

(634.980)(607.858)Сақтандыру сыйлықақысын қайтару

20Алынған пайыздар

384.115214.578

2.397.331

2.237.971

Бюджеттен ҚҚС-ты қайтару

Операциялық қызметтен ақша қаражатының таза түсімі
Инвестициялық қызметтен болған ақша ағындары

Тікелей РЕПО мәмілелері бойынша операциялар
Өзге төлемдер

−

7.370

(11.458)

8.549(5.957)(3.939)Қаржылық қызметте ақша қаражатының таза жұмсалуы

(329.744)(756.406)

Ақша қаражаты мен оның баламаларының таза (азаюы)/көбеюі

(84.093)106.333Негізгі құралдарды, барлау және бағалау активтерін, басқа да ұзақ мерзімді активтерді сатып алу(2.571.821)(1.302.672)

Материалдық емес активтерді сатып алу(213.388)(29.417)Айырбастау бағамдары өзгерістерінің ақша қаражаты мен оның баламаларына әсері

(35.288)

102.497

6.068

6.849

Сатуға арналған активтерге қайта топталған еншілес ұйымдардың ақша қаражатындағы өзгеріс

(86.072)(80.760)

13.18042.565Күтілетін кредиттік зияндар резервіндегі өзгеріс

808.125734.518Жыл басындағы ақша қаражаты мен оның баламалары

Негізгі құралдарды сатудан түскен түсімдер
Басқа да ұзақ мерзімді активтерді сатудан түскен түсімдер
Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардан алынған дивидендтер

11Сатып алынған еншілес ұйымдардың ақшалай қаражаты шегерілген еншілес ұйымдарды сатып алу

5(156.390)−Банк депозиттерін орналастыру

(1.781.998)(2.239.910)

Банк салымдарын алу

2.127.548

1.345.573

Қарыздар беру(74.107)(20.935)

Шыққан компаниялардың ақшалай қаражаты шегерілген еншілес ұйымдарды сатудан түскен түсімдер

114.522(2.869)Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларды (сатып алу)/сату, нетто
Иелік ету үлесін өзгертпестен бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың жарғылық капиталына
салымдар
Берілген қарыздарды өтеу11

(4.488)44(21.229)(15.418)

34.554239.040Үлестік және борыштық бағалы қағаздарды сатып алу(4.297.186)(1.171.329)

Эмитенттердің үлестік және борыштық бағалы қағаздарды сатуы/өтеуі

3.865.808

1.051.685(878)(12.956)(2.151.680)(1.375.232)Басқа да төлемдер
Инвестициялық қызметте ақша қаражатының таза жұмсалуыЖыл соңындағы ақша қаражаты мен оның баламалары

18

173

274

2.945.616

2.817.272

2.740.336

2.945.616

191

Экономика және қаржы жөніндегі басқарушы директор —Басқарма мүшесі

Айдар РысқұловБас бухгалтер

Жылдық есеп / 2023Алмаз Әбдірахманова

*Осы бағанда келтірілген кейбір сомалар 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін шоғырландырылған қаржылық есептіліктегі сомаларға сәйкес келмейді, өйткені
жасалған түзетулерді көрсетеді, олар туралы ақпарат 6­ескертпеде келтірілген.

190* Осы бағанда келтірілген кейбір сомалар 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін шоғырландырылған қаржылық есептіліктегі сомаларға сәйкес келмейді, өйткені
жасалған түзетулерді көрсетеді, олар туралы ақпарат 6­ескертпеде келтірілген.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Шоғырландырылған қаржылық есептілікке ескертпелер
2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін1. ЖАЛПЫ АҚПАРАТ
Корпоративтік ақпарат
«Самұрық-Қазына» Ұлттық әл ауқат қоры» АҚ (бұдан әрі — «Қор» немесе «Самұрық-Қазына») Қазақстан Республикасы Президентінің 2008 жылғы
13 қазандағы № 669 Жарлығына және Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2008 жылғы 17 қазандағы № 962 қаулысына сәйкес 2008 жылғы 3 қарашада құрылды. Құрылу «Қазына» орнықты даму қоры» АҚ мен «Самұрық» мемлекеттік активтерді басқару жөніндегі қазақстандық холдингі» АҚбіріктіру және Мемлекеттің Қорға Қазақстан Республикасы Үкіметіне (бұдан әрі — «Мемлекет» немесе «Үкімет») тиесілі кейбір кәсіпорындардағы
өзінің қатысу үлесін қосымша беру жолымен жүзеге асырылды. Үкімет Қордың жалғыз акционері (бұдан әрі — «Акционер») болып табылады.
Осы қайта ұйымдастыру кезіндегі Үкіметтің негізгі мақсаты менеджменттің тиімділігін арттыру және Үкіметтің тиісті бағдарламаларында
белгіленген стратегиялық міндеттерін табысты орындау мақсатында Қордың еншілес ұйымдарындағы ұйымдық құрылымдарды оңтайландыру болып табылады.
Қор 35-ескертпеде санамаланған бірқатар компанияларды біріктіретін холдинг (бұдан әрі — «Топ») болып табылады. Қордың қызметі 2012жылғы 1 ақпанға дейін «Ұлттық әл-ауқат қоры туралы» Қазақстан Республикасының 2009 жылғы 13 ақпандағы №134-4 Заңымен реттелген
және ел экономикасының тұрақты дамуын қамтамасыз етуге жәрдемдесуге; экономиканы жаңғыртуға және әртараптандыруға; Топ компаниялары қызметінің тиімділігін арттыруға бағытталған болатын. 2012 жылғы 1 ақпанда «Ұлттық әл-ауқат қоры туралы» Қазақстан Республикасының 2012 жылғы 1 ақпандағы № 550-4 Заңы қабылданды, оған сәйкес Қордың қызметі Топқа кіретін ұйымдардың ұзақ мерзімді құнын (құндылығын) ұлғайту және Топ активтерін тиімді басқару арқылы Қазақстан Республикасының ұлттық әл-ауқатын арттыруға шоғырлануы тиіс.
Басқарушылық мақсаттар үшін Топтың қызметі өндірілетін өнімнің түріне және көрсетілетін қызметтің түріне сәйкес 8 (сегіз) операциялық
сегментке бөлінеді (39-ескертпе):◆◆ Мұнай-газ сегменті мұнай мен газды барлау және өндіру, мұнай мен газды тасымалдау, шикі мұнайды, газды және қайта өңделетін өнімдерді қайта өңдеу және сату бойынша операцияларды, сондай-ақ мұнай-газ химия өнімдерінің өндірісін қамтиды;◆◆ Тасымалдау сегменті жүктер мен жолаушыларды темір жолмен және әуе көлігімен тасымалдау жөніндегі операцияларды қамтиды;◆◆ Коммуникация сегменті жергілікті, алыстағы қалааралық және халықаралық байланысты қоса алғанда (ТМД-ға кіретін және кірмейтін
елдерді қоса алғанда), тіркелген байланыс қызметтері; сондай-ақ байланыс арналарын жалдау, деректерді беру және сымсыз байланыс
қызметтері бойынша операцияларды қамтиды;◆◆ Энергетикалық сегмент электр энергиясын өндіру және беру жөніндегі, электр энергетикалық жүйеге электр энергиясын жіберуді техникалық, диспетчерлеу және импортталатын электр энергиясын пайдалану жөніндегі операцияларды, Қазақстан Республикасының Бірыңғай
электр энергетикасы жүйесінің объектілерін орталықтандырылған шұғыл-диспетчерлік басқару функцияларын қамтиды;◆◆ Тау-кен сегменті минералды ресурстарды барлау, өндіру, қайта өңдеу және сату жөніндегі операцияларды қамтиды;◆◆ Өнеркәсіптік сегментке химия саласын дамыту кәсіпорындары мен жобалары жатады;◆◆ Корпоративтік орталық сегменті Қордың инвестициялық және қаржы операцияларын, оның ішінде байланысты және бөгде ұйымдарға
қарыздар беруді қамтиды;◆◆ Басқалар сегменті мемлекетке тұрғын үй құрылысына инвестицияларды салу арқылы халық үшін тұрғын үйдің қолжетімділігін арттыруда
қолдау көрсету операцияларын және басқа да операцияларды қамтиды.

Осы шоғырландырылған қаржылық есептілік теңгемен берілген және арнайы шарттасқан жағдайларды қоспағанда, ақша сомалары миллион
теңгеге дейін дөңгелектелген.

Сәйкестілік туралы мәлімдеме
Қоса беріліп отырған шоғырландырылған қаржылық есептілік Халықаралық қаржылық есептіліктің стандарттары жөніндегі Кеңес (бұдан әрі —«ҚЕХС жөніндегі Кеңес») бекіткен редакцияда Халықаралық қаржылық есептіліктің стандарттарына (бұдан әрі — «ҚЕХС») сәйкес әзірленді.
Шоғырландырылған қаржылық есептілікті ҚЕХС-ке сәйкес дайындау белгілі бір сыни есептемелік бағалауды талап етеді, сондай-ақ басшылықтан есеп саясатын қолдану барысында жол берулер бойынша пікірлер қолдануды талап етеді. Жоғары күрделілік деңгейі мен жолберулерді қолдануды қамтитын қолданылу саласы, сондай-ақ бағалау мен жол берулерді қолдану шоғырландырылған қаржылық есептілік
үшін елеулі болып табылатын салалар 4-ескертпеде ашылған.
Топ осы шоғырландырылған қаржылық есептілікті қызметтің үздіксіздігі туралы болжамға сүйене отырып дайындады. Басшылық бұл жорамалға қатысты елеулі күмән тудыруы мүмкін айтарлықтай белгісіздіктер жоқ деп есептейді. Олардың пайымдауынша, Топтың таяу болашақта
және есепті кезең аяқталған күннен кейін кем дегенде 12 ай ішінде операциялық қызметті жалғастыру үшін жеткілікті ресурстары бар депнегізді түрде күтуге болады.

Шетел валютасын қайта есептеу
Функционалдық валюта және білдіру валютасы
Топтың осы шоғырландырылған қаржылық есептілікке қосылған әрбір компаниясының қаржылық есептілігінің элементтері компания өзқызметін жүзеге асыратын негізгі экономикалық орта валютасын пайдалана отырып бағаланады (бұдан әрі — «функционалдық валюта»).
Шоғырландырылған қаржылық есептілік теңгемен көрсетілген, әрі ол Топтың есептілігін білдіру валютасы болып табылады.

Операциялар және шоттар сальдосы
Шетелдік валютадағы операциялар операциялар жүзеге асырылған күнгі валюта бағамы пайдаланыла отырып, функционалдық валютаға
қайта есептеледі. Осындай операциялар бойынша есептеулер нәтижесінде және жыл аяғындағы бағамдар бойынша шетелдік валютада
берілген монетарлық активтер мен міндеттемелерді қайта есептеуден туындаған бағамдық айырмадан пайда болатын кірістер мен шығындар
пайда мен зиян болып танылады.
Тарихи құнның негізінде шетелдік валютада бағаланатын монетарлық емес баптар бастапқы мәмілелер жасалған күні қолданыста болған
бағамдар бойынша қайта есептеледі. Әділ құны бойынша шетелдік валютада бағаланатын монетарлық емес баптар әділ құн белгіленген күніқолданыста болған бағамдар бойынша қайта есептеледі.

Топ кәсіпорындары
Функционалдық валютасы ұсыну валютасынан ерекшеленетін Топтың барлық еншілес ұйымдарының, бірлескен кәсіпорындары мен қауымдасқан компанияларының (олардың бір де бірі гиперинфляциялы экономикалардың валютасында операция жасамайды) кірістері, шығыстары және қаржылық жағдайы ұсыну валютасына мынадай түрде қайта есептеледі:Осы шоғырландырылған қаржылық есептілікті шығаруға 2024 жылғы 19 сәуірде Қордың Экономика және қаржы жөніндегі басқарушы директоры — Басқарма мүшесі мен Бас бухгалтері бекітті және нақ осы күні Қордың Директорлар кеңесінің Аудит комитеті алдын ала бекітті.

◆◆ Қаржылық жағдай туралы ұсынылған есептердің әрқайсысы бойынша активтер мен міндеттемелер есепті күндердегі бағамдар бойынша
қайта есептеледі;◆◆ Жиынтық кіріс туралы есептердің әрқайсысы бойынша кірістер мен шығыстар кезеңдегі орташа бағамдар бойынша қайта есептеледі (орташа
бағам бағамдардың жиынтық әсерінің операция жүзеге асырылған күнгі бағамға ақылға қонымды жақындауы болып табылмайтын жағдайлардан басқа; бұл жағдайда кірістер мен шығыстар операциялар жүзеге асырылған күнгі бағам бойынша қайта есептеледі); және◆◆ Барлық бағамдық айырмалар өзге жиынтық кірісте жеке компонент ретінде танылады.

Бұл шоғырландырылған қаржылық есептілікті кейіннен Директорлар кеңесі мен Жалғыз акционер бекітуі тиіс.

Валюталарды айырбастау бағамдары

Жекешелендіру жоспары

Қазақстан Қор Биржасында (бұдан әрі — «ҚҚБ») белгіленген орташа есептелген валюта айырбастау бағамы Қазақстан Республикасында
ресми валюта айырбастау бағамы ретінде қолданылады.

Қордың тіркелген офисі Қазақстан Республикасы (бұдан әрі — «ҚР»), Астана қаласы, Сығанақ көшесі, 17/10 мекенжайында орналасқан.

2014 жылғы 30 сәуірде Үкімет 2014-2016 жылдарға арналған бастапқы Жекешелендіру жоспарын бекітті. 2015 жылғы 30 желтоқсанда ол Қордың
кейбір еншілес ұйымдарын қоса алғанда, жекешелендіруге жататын мемлекетке тиесілі активтердің жаңа тізбесін қамтитын 2016-2020 жылдарға
арналған жаңа Кешенді жекешелендіру жоспарына ауыстырылды. 2020 жылғы 29 желтоқсанда «2021-2025 жылдарға арналған жекешелендірудің кейбір мәселелері туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің № 908 қаулысымен 2021-2025 жылдарға арналған жаңа Кешенді жекешелендіру жоспары
бекітілді, оған жекешелендіруге және бәсекелестік ортаға берілуге жататын мемлекеттік ұйымдар мен Қор тобы активтерінің жаңа тізбесі қосылған.
Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

Мына кестеде шетелдік валютаның теңгеге айырбастау бағамы ұсынылған:2023 жылғы
31 желтоқсанТоп осы шоғырландырылған қаржылық есептілік есеп саясатында және осы шоғырландырылған қаржылық есептілікке ескертпелерде сипатталған жағдайларды қоспағанда, бастапқы құн қағидаты негізінде дайындалды.

2023 жылғы орташа
алынған бағам

2022 жылғы орташа
алынған бағам

2024 жылғы
19 сәуірАҚШ доллары

454,56462,65456,21

460,93446,49Еуро

502,24

492,86493,22

485,29475,38

5,06

6,43

5,41

6,92

4,79

Ресей рублі

2. ҚАРЖЫЛЫҚ ЕСЕПТІЛІКТІ ДАЙЫНДАУ НЕГІЗІ

2022 жылғы
31 желтоқсан

2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылы шетелдік валюталардың теңгеге қатысты бағамының тұрақсыздығына байланысты Қорда
7.051.068 миллион теңге мөлшерінде теріс бағамдық айырма және 7.071.496 миллион теңге мөлшерінде оң бағамдық айырма қалыптасты.

192
193

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

3. ЕСЕП САЯСАТЫНЫҢ МАҢЫЗДЫ ЕРЕЖЕЛЕРІ
Жаңа стандарттар, түсіндірмелер және қолданыстағы стандарттар мен түсіндірмелерге түзетулер
Шоғырландырылған қаржылық есептілікті дайындау кезінде қабылданған есепке алу қағидаттары, 2023 жылдың 1 қаңтарына күшіне енген
қабылданған жаңа стандарттар мен түсіндірмелерді қоспағанда, 2022 жылғы
31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін Топтың жылдық шоғырландырылған қаржылық есептілігін дайындау кезінде қолданылған қағидаттарға
сәйкес келеді.

Байланыс
ақпараттары

◆◆ Жаңа заңнамаға жататын ұйымдардың қаржылық есептілігін пайдаланушыларға осы ұйымдарға заңнамада көзделген табыс салығы Pillar IIтиптік ережелеріне сәйкес, оның ішінде ол күшіне енгенге дейін қандай әсер ететінін жақсы түсінуге көмектесетін ақпаратты ашуға қойылатын талаптар.
Топтың еншілес ұйымдары келесі юрисдикцияларда білдірілген, онда Pillar II типтік ережелері заңнамалық деңгейде қабылданған (немесе
негізінен қабылданған) және 2024 жылдан бастап және одан кейін күшіне енеді: Болгария Республикасы, Германия Федеративтік Республикасы,Нидерландтар Корольдігі, Румыния, Швейцария Конфедерациясы, Ұлыбритания және Солтүстік Ирландия Біріккен Корольдігі.
Топ заңнамаға Pillar II үлгілік ережелерін енгізуге байланысты туындайтын кейінге қалдырылған салық активтері мен міндеттемелерін танудан
және ашып көрсетуден уақытша босатуды қолданды.

Топ шығарылған, бірақ әлі күшіне енбеген қандай да бір стандарттарды, түсіндірмелерді немесе түзетулерді мерзімінен бұрын қолданған жоқ.
Кейбір түзетулер мен түсіндірмелер алғаш рет 2023 жылы қолданыла, бірақ олар Топтың шоғырландырылған қаржылық есептілігіне әсерін
тигізбеді.

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топ қазіргі уақытта сәйкестендірілмеген және ақылға қонымды бағалауға жатпайтын Рillar IIтиптік ережелері бойынша табыс салығы бойынша әлеуетті тәуекелді бағалау процесінде. Топ бағалау жұмысын жалғастыруда және бағалауды
2024 жылы аяқтауды жоспарлап отыр.

Топ тек Топ үшін жарамды және қолданылатын стандарттардың тізімін ұсынды.

17 ҚЕХС (IFRS) «Сақтандыру шарттары»Шығарылған, бірақ әлі күшіне енбеген стандарттар

2017 жылғы мамырда ҚЕХС жөніндегі Кеңес ақпаратты ашып көрсету мен бағалау, ұсыну және ашып көрсету мәселелерін қарастыратын
сақтандыру шарттары үшін қаржылық есептіліктің жаңа ауқымды стандарты 17 ҚЕХС (IFRS) «Сақтандыру шарттары» шығарды. 17 ҚЕХС (IFRS)
2005 жылы шығарылған «Сақтандыру шарттары» 4 ҚЕХС-ті (IFRS) ауыстырады. 17 ҚЕХС (IFRS) оларды шығаратын ұйымның түріне қарамастан сақтандыру шарттардың барлық түрлеріне (яғни өмірді сақтандыру және өмірді сақтандырудан ерекшеленетін сақтандыру, тікелей
сақтандыру және қайта сақтандыру), сондай-ақ дискрециялық қатысу талаптарымен белгілі бір кепілдіктер мен қаржы құралдарына қолданылады. Қолданылу аясынан бірнеше ерекшелік бар. 17 ҚЕХС (IFRS) негізгі мақсаты сақтандыру шарттарын есепке алу моделін ұсыну болып
табылады, әрі ол сақтандырушылар үшін барынша тиімді әрі бірізді болып табылады. Бұрын қолданылған жергілікті есепке алу саясаттарына
негізделетін 4 ҚЕХС (IFRS) талаптарымен салыстырғанда, 17 ҚЕХС (IFRS) сақтандыру шарттарын есепке алудың кешенді моделін ұсынып, есепке алудың барлық маңызды аспектілерді қамтиды. 17 ҚЕХС-тің (IFRS) негізінде келесімен толықтырылған ортақ модель жатыр:2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша стандарттарға жаңа түзетулер жарияланды:◆◆ Тікелей қатысу талаптарымен сақтандыру шарттары үшін белгілі бір түрлендірулер (ауыспалы сыйақы әдісі);◆◆ Жеңілдетілген тәсіл (сыйлықақыны бөлу негізіндегі тәсіл) негізінен қысқа мерзімді шарттарға арналған.

◆◆ «Ақша қаражаттарының қозғалысы туралы есеп» 7 ҚЕХС-ке (IAS) және «Қаржы құралдары: Ақпаратты ашып көрсету: Өнім берушілерді
қаржыландыру тетіктері» 7 ҚЕХС-ке (IFRS) түзетулер
◆◆ (2023 жылғы 25 мамырда шығарылған);◆◆ 1 ҚЕХС-ке (IAS) түзетулер «Қаржылық есептілікті ұсыну»: міндеттемелерді ағымдағы немесе ұзақ мерзімді деп жіктеу (2020 жылғы
23 қаңтарда шығарылған), міндеттемелерді ағымдағы немесе ұзақ мерзімді деп жіктеудің күшіне ену күнін кейінге қалдыру (2020 жылғы
15 шілдеде шығарылған), ковенанттармен ұзақ мерзімді міндеттемелер (2022 жылғы 31 қазанда шығарылған);◆◆ «Сату және кері жалдау кезіндегі жалдау міндеттемелері» 16 ҚЕХС-ке (IFRS) түзетулер (2022 жылғы 22 қыркүйекте шығарылды);◆◆ «Валюта бағамдары өзгеруінің салдары: айырбастау мүмкіндігінің болмауы» 21 ҚЕХС-ке (IAS) түзетулер (2023 жылғы 15 тамызда шығарылған).
Бұл түзетулер мен түсіндірмелер Топтың шоғырландырылған қаржылық есептілігіне едәуір әсерін тигізбейді деп күтілуде.

194

Бұл стандарт Топтың шоғырландырылған қаржылық есептілігіне айтарлықтай әсерін тигізбеді.

«Бухгалтерлік бағалауды анықтау» — 8 ҚЕХС-ке (IAS) түзетулер
8 ҚЕХС-ке (IAS) түзетулерде бухгалтерлік бағалардағы өзгерістер мен есеп саясатындағы өзгерістер және қателерді түзету арасындағы айырмашылық түсіндіріледі. Сонымен бірге, құжатта ұйымдардың бухгалтерлік бағаларды әзірлеу үшін өлшеу әдістерін және бастапқы деректерді
қалайша пайдаланатындығы түсіндіріледі.
Бұл түзетулер Топтың шоғырландырылған қаржылық есептілігіне әсерін тигізбеді.

«Есеп саясаты туралы ақпаратты ашу» — 1 ҚЕХС-ке (IAS) және ҚЕХС бойынша № 2 Практикалық ұсынымдарға түзетулер

Шоғырландыру қағидаттары
Шоғырландырылған қаржылық есептілік Қордың және ол бақылайтын еншілес ұйымдардың қаржылық есептілігін қамтиды (35-ескертпе).

Еншілес ұйымдар
Еншілес ұйымдар — бұл Топ бақылайтын кәсіпорындар. Бақылау, егер Топтың инвестициялардан ауыспалы қайтарымдылыққа құқығы боланемесе оның өзгеруіне байланысты тәуекелге ұшыраса және инвестициялар объектісіне қатысты өз өкілеттіктері салдарынан осы қайтарымға
ықпал ете алған жағдайда жүзеге асырылады. Атап айтқанда, Топ тек келесі талаптар орындалса ғана, инвестициялар нысанын бақылайды:1 ҚЕХС-ке (IAS) және «Маңыздылық туралы пайымдауларды қалыптастыру» ҚЕХС-ті қолдану жөніндегі №2 іс жүзіндегі ұсынымдарға түзетулер ұйымдарға есеп саясаты туралы ақпаратты ашып көрсету кезінде маңыздылық туралы пайымдауды қолдануға көмектесетін нұсқаулықпен мысалдарды қамтиды. Түзетулер ұйымдарға ұйымдардың есеп саясатының «елеулі ережелерін» ашып көрсетуі туралы талапты есеп саясаты туралы «маңызды ақпаратты» ашып көрсету туралы талапқа ауыстыру есебінен, сондай-ақ ұйымдардың есеп саясаты туралы ақпаратты
ашып көрсетуі туралы шешімдерді қабылдауы кезінде маңыздылық ұғымын қалайша қолдануы тиіс екендігіне қатысты нұсқаулықты қосуесебінен есеп саясаты туралы барынша пайдалы ақпаратты ашып көрсетуге көмектесуі тиіс.

◆◆ Топтың инвестициялар нысанына қатысты өкілеттіктерінің болуы (яғни, инвестициялар нысанының тиісті қызметін ағымдағы басқару мүмкіндігін қамтамасыз ететін қолдағы құқықтар);◆◆ Топтың инвестициялардан ауыспалы қайтарымдылыққа құқығы болған немесе оның өзгеруіне байланысты тәуекелге ұшыраған;◆◆ Топтың инвестициялардан ауыспалы қайтарымдылыққа ықпал ету мақсатында инвестициялар объектісіне қатысты өз өкілеттіктерін пайдалану мүмкіндігі болған жағдайда Топ инвестициялар объектісін ғана бақылайды.

Бұл түзетулер Топтың есеп саясаты туралы ақпаратты ашуына әсер етті, бірақ Топтың шоғырландырылған қаржылық есептілігіндегі кез келген баптарды бағалауға, тануға немесе ұсынуға әсер етпеді.

Топтың инвестициялар объектілеріне қатысты дауыстың көпшілігіне қарағанда аз дауыс беру құқығы немесе ұқсас құқықтар болған кезде, Топосы инвестициялар объектісіне қатысты өкілеттіктердің болуын бағалау кезінде барлық орынды фактілер мен мән-жайларды ескереді:«Бір операцияның нәтижесінде туындайтын активтер мен міндеттемелерге байланысты кейінге қалдырылған салық» —12 ҚЕХС-ке (IAS) түзетулер

◆◆ Инвестициялар объектісінде дауыс беру құқықтары бар басқа тұлғалармен келісім;◆◆ Басқа келісімдермен негізделген құқықтар:◆◆ Дауыс беру құқығы және Топқа тиесілі әлеуетті дауыс беру құқықтары.

«Пайдаға салынатын салықтар» 12 ҚЕХС-ке (IAS) түзетулер бастапқы тануға қатысты алып тастауды қолдану аясын тарылтады, осылайша олбұдан былай салық салынатын және шегерілетін уақыт айырмаларының тең болуына әкелетін операцияларға қолданылмайды, мысалы, объектілерді жалға алу немесе пайдаланудан шығару бойынша міндеттемелер жағдайында.

Егер фактілер мен жағдайлар бақылаудың үш құрамдасы бірінің немесе бірнешеуінің өзгеруін растаса, Топ инвестициялар нысанына қатысты
бақылаудың болуын қайтадан талдайды. Топ еншілес ұйымға бақылауды алған кезде еншілес ұйымның шоғырлануы басталады және Топеншілес ұйымға бақылаудан айырылғанда тоқталады.

Жылдық есеп / 2023

Бұл түзетулер Топтың шоғырландырылған қаржылық есептілігіне әсерін тигізбеді.

Халықаралық салық реформасы — Pillar II типтік ережелері — «Табыс салығы» 12 ҚЕХС-ке (IAS) түзетулер
12 ҚЕХС-ке (IAS) осы түзетулер ЭЫДҰ BEPS жобасы шеңберінде екінші компоненттің (Pillar II) қағидаларын қабылдау нәтижесінде шығарылды
және мыналарды көздейді:◆◆ Заңнамаға Pillar II үлгілік ережелерін енгізуге байланысты туындайтын кейінге қалдырылған салықтарды танудан және ашып көрсетуден міндетті түрде уақытша босатуды; жәнеСатып алу немесе шығару бір жылдың ішінде болған еншілес ұйымның активтері, міндеттемелері, кірістері және шығыстары Топ бақылауды
алған күннен бастап жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепке және қаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есепке енгізіледі
және Топ еншілес ұйымды бақылаудан айырылған күнге дейін көрсетіледі.
Жалпы бақылаудағы кәсіпорындар арасындағы мәміледе сатып алуды қоспағанда, еншілес ұйымдар оларды сатып алған сәттен бастап,Топтың оларды бақылауды алған күні болып табылады, осындай бақылау аяқталған күнге дейін шоғырландырылады. Еншілес ұйымдарды
сатып алған кезде сатып алу құны олардың сатып алу күніне әділ құны негізінде активтер мен міндеттемелерге бөлінеді. Еншілес ұйымдардың
қаржылық есептілігі келісілген есеп саясаты пайдаланыла отырып, Қордың қаржылық есептілігі дайындалатын есепті кезеңге дайындалады.

195

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

3. ЕСЕП САЯСАТЫНЫҢ МАҢЫЗДЫ ЕРЕЖЕЛЕРІ (жалғасы)Шоғырландыру қағидаттары (жалғасы)Еншілес ұйымдар (жалғасы)Мәмілелер бойынша барлық топішілік сальдо мен топішілік мәмілелер бойынша туындайтын іске асырылмаған пайданы қоса алғандағы мәмілелер шоғырландырылған қаржылық есептіліктен толығымен шығарылған болатын. Іске асырылмаған шығындар, олар құнсыздану
туралы куәлік болмағандай дәрежеде ғана алып тасталатынын қоспағанда, іске асырылмаған пайда сияқты алып тасталады.
Бақыламайтын қатысу үлесі Топқа тиесілі емес еншілес ұйымдар капиталының бір бөлігін білдіреді және Акционерге жататын капиталдан
бөлек, қаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есептегі капиталдың құрамында жеке көрсетіледі. Еншілес ұйымның шығындары, тіпті
егер бұл теріс сальдоға әкеп соқтырған жағдайда да бақыламайтын қатысу үлесіне жатады.
Бақылаудан айырылмастан еншілес ұйымға қатысу үлесінің өзгеруі капиталмен болған операция ретінде ескеріледі. Егер Топ еншілес ұйымның үстінен бақылаудан айырылып қалса, ол:◆◆ Еншілес ұйымның активтері мен міндеттемелерін тануды тоқтатады (оның ішінде өзіне жататын гудвилді);◆◆ Бақыламайтын қатысу үлесінің баланстық құнын тануды тоқтатады;◆◆ Капиталда көрсетілген жинақталған бағамдық айырмаларды мойындау тоқтатады;◆◆ Алынған сыйақының әділ құнын мойындайды;◆◆ Қалған инвестицияның әділ құнын мойындайды;◆◆ Операцияның нәтижесінде пайда болған артықшылықты немесе тапшылықты пайда немесе зиян ретінде мойындайды;◆◆ Бұрын өзге де жиынтық кірістің құрамында мойындалған құрамдауыштардағы негізгі компанияның үлесін, егер Топтың тиісті активтерді
немесе міндеттемелерді тікелей шығаруды жүзеге асырғаны сияқты, пайданың немесе шығындың немесе бөлінбеген пайданың құрамына
қайта жіктейді.

Кәсіпорындарды біріктіру
Кәсіпорындарды (бизнесті) біріктіру сатып алу әдісі пайдаланыла отырып ескеріледі. Сатып алу құны сатып алу күніндегі әділ құн бойынша
бағаланған берілген сыйақы сомасы және сатып алынатын компаниядағы бақыламайтын қатысу үлесі ретінде бағаланады. Бизнесті біріктіру жөніндегі әрбір мәміле үшін сатып алатын тарап сатып алынатын компаниядағы бақыламайтын қатысу үлесі әділ құн бойынша, не сатып
алынатын компанияның сәйкестендірілетін таза активтеріндегі теңбе-тең үлес бойынша бағалайды. Сатып алуға байланысты болған шығындар жалпы және әкімшілік шығыстардың құрамына енгізіледі.
Егер Топ бизнесті сатып алса, ол сатып алынған қаржы активтері мен қабылданған міндеттемелерді тиісті түрде шарттың талаптарына,экономикалық жағдайға және сатып алу күніндегі тиісті жағдайларға байланысты жіктейді. Бұған компания сатып алатын негізгі шарттарға
қосылған туынды құралдарды бөлу қажеттілігі мәніне талдау жасау жатады.
Бизнес сатылап біріктірілген жағдайда Топқа ертеректе тиесілі болған сатып алынатын компанияның қатысу үлесі пайда немесе зиян арқылы
бақылауды сатып алу күніне әділ құны бойынша қайта бағаланады.
Сатып алатын тарап беруге тиіс шартты сыйақы сатып алу күніндегі әділ құн бойынша танылуға тиіс. Қаржы құралы болып табылатын және9 ҚЕХС-тің қолданылу аясына түсетін актив немесе міндеттеме ретінде жіктелетін шартты өтемақы әділ құны бойынша бағаланады, ал әділқұнның өзгеруі 9 ҚЕХС-ке сәйкес пайда немесе зиян құрамында танылады. Егер шартты сыйақы 9 ҚЕХС-тің қолданылу аясына түспесе, олпайда немесе зиян құрамында әділ құны бойынша бағаланады. Егер шартты өтеу меншікті капитал ретінде жіктелетін болса, ол кейіннен қайта
бағаланады және оны өтеу меншікті капитал құрамында көрсетіледі.
Гудвил бастапқыда берілген сыйақы және танылған бақыланбайтын қатысу үлесі сомасының және сатып алушыға бұрын тиесілі болған қатысу
үлестерінің Топ сатып алған таза сәйкестендірілетін активтердің және ол қабылдаған міндеттемелердің сомасынан асып түсуі ретінде айқындалатын бастапқы құны бойынша бағаланады. Егер сатып алынған таза активтердің әділ құны берілген өтемақы сомасынан асатын болса, Топбарлық сатып алынған активтердің және барлық қабылданған міндеттемелердің анықталу дұрыстығын, сондай-ақ сатып алу күніне танылуы
тиіс болған сомаларды бағалау кезінде пайдаланылған процедураларды қайталап талдайды. Егер қайталап жасалған талдаудан кейін берілген өтемақы сатып алынған таза активтердің әділ құнынан кем болып қалса, табыс пайда немесе зиян құрамында танылады.

Жылдық есеп / 2023Кейіннен гудвил құнсызданудан болған жинақталған шығындар шегеріліп, бастапқы құн бойынша бағаланады. Бизнесті біріктіру кезінде сатып алынған гудвилді құнсыздану тұрғысынан тексеру мақсаттары үшін, гудвилл компаниялар Тобы сатып алған күннен бастап Топтың сатып
алынатын компанияның басқа активтері немесе міндеттемелері көрсетілген бөлімшелерге жататын-жатпайтындығына қарамастан, бизнестің
бірігуінен пайда алады деп болжанатын ақша ағындарын біріктіретін әрбір бөлімшесіне бөлінеді.
Егер гудвилл ақша ағындарын генерациялайтын бөлімшенің бір бөлігін құраса, және осы бөлімшенің бір бөлігі шығып қалса, тоқтатылған
қызметке жататын гудвил оның шығарылуынан келетін пайданы немесе зиянды анықтау кезінде осы қызметтің баланстық (ағымдағы) құнына
қосылады. Осындай жағдайларда шығып қалған гудвилл тоқтатылған қызметтің құны мен ақша ағындарын қалыптастыратын бөлімшенің
қалған бөлігі құнының қатынасы негізінде бағаланады.

Байланыс
ақпараттары

Еншілес ұйымдарды жалпы бақылаудағы тараптардан сатып алуЖалпы бақылаудағы тараптардан еншілес ұйымдарды (Мемлекет бақылайтын кәсіпорындар) сатып алуды есепке алу үлестерді біріктіру әдісі
бойынша жүргізіледі.
Берілген еншілес ұйымның жалпы бақылаудағы активтері мен міндеттемелері берілген күнгі беруші компанияның (алдыңғы иесі) есептілігінде
олардың баланстық құны бойынша осы шоғырландырылған қаржылық есептілік нысандарында көрсетіледі. Алдыңғы иесі ұйымды бастапқы
сатып алған кезде пайда болған гудвилл, сондай-ақ осы шоғырландырылған қаржылық есептілікте көрсетіледі. Алдыңғы иесінің гудвилін
қоса алғанда, таза активтердің жалпы баланстық құны мен төленген қаражат сомасы арасындағы айырма осы шоғырландырылған қаржылық
есептілік нысандарында капиталды түзету ретінде ескерілді.
Осы шоғырландырылған қаржылық есептілік нысандары, егер осындай еншілес ұйымды Топ оны бастапқыда алдыңғы иесі сатып алған күнісатып алған күндегідей дайындайды.

Бар еншілес ұйымдардағы қатысу үлесінің өзгеруі
Бақылауды сақтай отырып, бар еншілес ұйымдағы қатысу үлесінің бір бөлігі сатылатын немесе сатып алынатын мәмілелерде еншілес ұйымның
таза активтеріндегі иеліктен шығарылатын немесе сатып алынатын үлестің баланстық құны мен осы үлесті сатып алу құнының арасындағы
айырма бөлінбеген пайданың ұлғаюы немесе азаюы ретінде көрсетіледі.

Бірлесіп-бақыланатын операциялар
Бірлескен операция — бұл қызметке бірлескен бақылауға ие болатын тараптың қызметпен байланысты міндеттемелер бойынша активтер менжауапкершілікке құқықтарының болуын болжайтын бірлескен кәсіпкерлік типі. Топ бірлескен операциялардағы өзінің мүдделеріне қатысты мыналарды: Бірлескен активтердегі өз үлесін қоса алғанда, активтерді; Бірлескен міндеттемелердегі өз үлесін қоса алғанда, міндеттемелерді; Бірлескен операциялардың нәтижесінде өндірілген өнімдегі үлесті сатудан түскен түсімді; Бірлескен операциялардан болған өнімді
сатудан түскен түсімнің үлесін; бірлесіп шеккен шығыстардағы үлесті қоса алғанда, Шығыстарды мойындайды.

Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларға инвестициялар
Айтарлықтай ықпалдың немесе бірлескен бақылаудың болуын анықтау кезінде ескерілетін факторлар еншілес компанияларға бақылаудың
болуын анықтау кезінде ескерілетін факторларға ұқсас келеді.

196

Жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есеп бірлескен кәсіпорын/қауымдасқан компания қызметінің қаржылық нәтижелерінің үлесін көрсетеді. Егер бірлескен кәсіпорынның/қауымдасқан компанияның капиталында тікелей мойындалған өзгерістер болса, Топ осындай өзгерістегіөз үлесін мойындайды және оны капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте қолдануға болатын болса, бұл фактіні ашады.
Топтың бірлескен кәсіпорынмен/қауымдасқан компаниямен операциялары бойынша туындаған, іске асырылмаған пайдасы мен зияны бірлескен кәсіпорында/қауымдасқан компанияда Топтың үлесі бар дәрежеде шығарылады.

197

Бірлескен кәсіпорындағы/қауымдасқан компаниядағы пайдадағы үлесі тікелей жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте берілген.
Ол бірлескен кәсіпорынның / қауымдасқан компанияның акционерлеріне келетін пайданы білдіреді, және сондықтан бірлескен кәсіпорындардың / қауымдасқан компаниялардың еншілес ұйымдарындағы салық салу мен бақыламайтын қатысу үлесін есептегеннен кейін пайда ретінде
айқындалады.
Бірлескен кәсіпорынның/қауымдасқан компанияның қаржылық есептілігі негізгі компанияның қаржылық есептілігі кезеңіндегі есепті кезеңге
жасалады. Қажет болған жағдайда, есеп саясатын Топтың есеп саясатына сәйкес келтіру мақсатында түзетулер енгізіледі.
Үлестік қатысу әдісі қолданылғаннан кейін Топ өзінің бірлескен кәсіпорындарға/қауымдасқан компанияларға инвестициялары бойынша
құнсызданудан болған қосымша шығынын мойындау қажеттігін айқындайды. Әрбір есепті күнге Топ бірлескен кәсіпорындарға/қауымдасқан
компанияларға инвестициялардың құнсыздануының объективті куәсі болуын анықтайды. Осындай куәлар болған жағдайда, Топ құнсыздану
сомасын бірлескен кәсіпорынның/қауымдасқан компанияның өтелетін құны мен оның баланстық құны арасындағы айырма ретінде есептейді
және бұл соманы жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте құнсызданудан болған шығынды мойындайды.
Бірлескен кәсіпорынды бірлескен бақылаудан/қауымдасқан компанияға елеулі ықпалынан айырылған жағдайда, Топ қалған инвестицияларды әділ құн бойынша бағалайды және мойындайды. Бірлескен бақылаудан елеулі ықпалынан айырылған сәттегі бірлескен кәсіпорынға/қауымдасқан компанияға инвестицияның баланстық құны және қалған инвестициялардың әділ құны мен шығудан түскен түсімдердің арасындағы айырма пайдада немесе зиянда танылады.

Сатуға арналған деп жіктелген активтер
Сатуға арналған ретінде жіктелген активтер мен шығу топтары сатуға арналған шығындар шегеріліп тасталғанда, екі мәннің — баланстық
құны мен әділ құнының азы бойынша бағаланады. Активтер мен шығу топтары, егер олардың баланстық құны жалғасқан пайдалану нәтижесінде емес, сату бойынша сату бойынша мәміле арқылы өтелуге жатса, сату үшін арналған болып жіктеледі. Бұл шарт егер сату мүмкіндігі
жоғары, ал актив немесе шығу тобы өзінің ағымдағы жағдайында жедел сатылуы мүмкін болса, сақталған болып саналады. Басшылықтың,оған қатысты жіктелген күннен бастап 1 (бір) жыл ішінде аяқталған сату мәмілесі ретінде мойындау өлшемшарттарына сәйкестігі күтілуге тиіс,сауда-саттық жасауға бекем ниеті болуы тиіс.
Сатуға арналған ретінде жіктелгеннен кейін негізгі құралдар мен материалдық емес активтер амортизациялауға жатпайды.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

3. ЕСЕП САЯСАТЫНЫҢ МАҢЫЗДЫ ЕРЕЖЕЛЕРІ (жалғасы)Негізгі құралдардың объектілері ірі ауқымды техникалық тексеру нысаны болып табылғанда, тиісті шығындар 16 БЕХС-да белгіленген мойындау өлшемшарттары сақталған жағдайда құрамдас бөлігін ауыстыру ретінде негізгі құралдардың баланстық құнында мойындалады.

Кен орындарын барлауға, бағалауға және әзірлеуге байланысты шығыстарЖер қойнауын пайдалану құқықтарын (лицензияларды) иемденгенге дейін болған шығындар
Лицензияларды алғанға дейін болған шығындар келтірілген кезеңдегі шығындарға жатқызылады. Қазақстан Республикасының Үкіметімен
тиісті келісімге қол қойылғаннан кейін болған шығындар капиталдандырылады.

Негізгі құралдар объектісін мойындау ол істен шыққаннан кейін немесе оны пайдаланудан не шығуынан болашақ экономикалық пайда алукүтілмейтін болса, тоқтатылады. Активті мойындау тоқтатылған кезде пайда болған кез келген пайда немесе зиян (шығу мен активтің қалдық
құнынан түскен таза түсімдер арасындағы айырма ретінде есептелген) активті мойындау тоқтатылған есепті кезеңдегі пайда мен зиянға
қосылады.

Жер қойнауын пайдалану құқығын сатып алу шығындары

Активтің қалдық құны, қажеттілік болғанда пайдалы қызмет мерзімі және амортизациялау әдістері әрбір қаржы жылының аяғында қайта
қаралады және түзетіледі.

Жер қойнауын пайдалану (барлау және өндіру) құқығын сатып алу жөніндегі шығындар қол қою бонустарын, тарихи шығындарды, экологиялық және әлеуметтік бағдарламаларға жұмсалатын міндетті шығыстарды қамтиды және материалдық емес активтердің құрамында кен орныбойынша барлау және бағалау сатысында жер қойнауын пайдалану құқығы ретінде капиталдандырылады.

Материалдық емес активтерЖер қойнауын пайдалану құқықтарын сатып алу шығындарын есепке алу кен орындары бөлінісінде жүргізіледі. Әрбір кен орны жыл сайын
құнсыздану тұрғысынан қаралады. Егер объекті бойынша болашақта жұмыстар жоспарланбаған жағдайда, жер қойнауын пайдалану құқығын
сатып алу шығындарының қалған сальдосы есептен шығарылады. Кен орындарында коммерциялық өндіру басталғаннан бастап жер қойнауын
пайдалану құқығы (қалған шығындар) негізгі құралдар құрамына көшіріледі және дәлелденген қорлардың жалпы сомасына сүйене отырып, ісжүзіндегі өндіру бойынша өндірістік әдіс бойынша амортизацияланады.

Барлау және бағалау шығындары (аяқталмаған құрылыс)Барлау және бағалау шығындары геологиялық және геофизикалық шығыстарды; барлау ұңғымаларына тікелей жататын шығындарды; ашу жұмыстарын; әкімшілік нақты кен орнына жатқызуға болатын барлау және бағалау бойынша өзге де шығыстарды қамтиды. Мұндай шығындар жалақыны, материалдар мен жанармайды, бұрғылау станоктарының құны мен мердігерлерге төлемдерді қамтиды. Геологиялық және геофизикалық шығыстарды
қоспағанда, барлау және бағалау бойынша шығындар барлау және бағалау бойынша материалдық емес әрі материалдық активтердің құрамында
капиталдандырылады және жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттар бөлінісінде ескеріледі және амортизацияланбайды. Егер минералдық
ресурстар немесе көмірсутегілер табылмаса, бұл құнсызданудың дәлелі болуы мүмкін. Барлық капиталдандырылған шығындар табылған затты коммерциялық өндіру немесе одан пайда алудың қандай да бір басқа тәсілі туралы ниетті растау үшін, кемінде жылына бір рет техникалық, коммерциялық
және басқарушылық тексеруге жатады. Керісінше жағдайда шығындар шығысқа есептен шығарылады. Минералдық ресурстардың қорлары дәлелденгенде және өндіруді жалғастыруға шешім қабылданғанда, тиісті шығындар мұнай-газ немесе тау-кен активтерінің кіші сыныптарына көшіріледі.

Бөлек сатып алынған материалдық емес активтер бастапқы мойындау кезінде сатып алу құны бойынша ескеріледі. Ұйымдарды біріктіру
бойынша операциялар шеңберінде сатып алынған материалдық емес активтердің құны сатып алу күніндегі әділ құнды білдіреді. Материалдық
емес активтер бастапқы мойындалғаннан кейін кез келген жинақталған амортизацияны және құнсызданудан болатын кез келген жинақталған
шығын шегеріле отырып, сатып алу құны бойынша ескеріледі. Әзірлеуге жұмсалған капиталдандырылған шығындарды қоспағанда, өзкүштерімен құрылған материалдық емес активтер капиталдандырылмайды және тиісті шығыстар, шығыстар туындаған кезеңдегі пайда мензиянда мойындалады.
Материалдық емес активтердің пайдалы қызмет мерзімі шектеулі немесе шектеусіз ретінде айқындалады. Пайдалы қызмет мерзімі шектелген материалдық емес активтер қызметтің осы мерзімі ішінде амортизацияланады және материалдық емес актив құнсыздануы мүмкін
көрсеткіш болған кезде құнсыздану тұрғысынан бағаланады. Амортизациялау кезеңі және пайдалы қызмет мерзімі шектелген материалдық
емес активтер үшін амортизация әдісі кем дегенде әрбір есепті жылдың аяғында қайта қаралады. Пайдалы қызметтің күтілетін мерзіміне
немесе материалдық емес активтен түсетін болашақ экономикалық пайданың күтілетін көлеміне өзгерістер амортизация кезеңіне өзгерістер
немесе мән-жайлар бойынша амортизация әдісі арқылы ескеріледі және бухгалтерлік бағалаудағы өзгерістер ретінде қаралады.
Қызмет мерзімі шектелген материалдық емес активтерді амортизациялау бойынша шығыстар материалдық емес активтің мақсатына сәйкес
шығыстар құрамында жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте мойындалады.
Пайдалы қызмет мерзімі шектелген материалдық емес активтер негізінен мынадай пайдалы қызмет мерзімі ішінде түзу сызық әдісімен амортизацияланатын активтердің мынадай сыныптарын қамтиды:Барлау және өндіру шығындары (мұнай-газ және тау-кен активтері)Барлауға және өндіруге жұмсалатын шығындар бұрын капиталдандырылған (және игерудің басында қайта жіктелген) жер қойнауын пайдалану құқығын сатып алу шығындарын және барлау және бағалау шығындарын; бұрғылау нәтижелеріне қарамастан пайдалану ұңғымаларын бұрғылауға; полигондар салуға; кен орындарындағы көміртегілер мен минералдық ресурстарды өндіру, жинау және дайындау үшінқажетті жерүсті технологиялық құрылыстар салуға арналған шығыстарды; кен орындарында коммерциялық өндіруді ұйымдастыру барысында жұмсалған өзге де шығындарды; ұңғымаларды консервациялауға және учаскелерді қалпына келтіруге арналған капиталдандырылған
дисконтталған шығындарды қамтиды. Әзірлеуге және өндіруге жұмсалған шығындар негізгі құралдардың (мұнай-газ және тау-кен активтері)құрамында капиталдандырылады, есеп кен орындары бөлінісінде жүргізіледі.
Мұнай-газ және тау-кен активтері кен орындарында коммерциялық өндіру басталғаннан бастап іс жүзіндегі өндіру бойынша тозуды
есептеудің өндірістік әдісі пайдаланыла отырып амортизацияланады. Мұнай-газ және тау-кен активтерінің кен орындарының пайдалы
қызмет мерзімінен айтарлықтай ерекшеленетін пайдалы қызмет мерзімі бар кейбір объектілері (жерүсті технологиялық құрылыстар менжабдықтар) түзу сызықты әдіс пайдаланыла отырып, пайдалы қызмет мерзімі ішінде амортизацияланады. Кен орындарын пайдаланудан
шығаруға жұмсалған дисконтталған шығындарды қамтитын жер қойнауын пайдалану құқығын алуға жұмсалатын шығындар, дәлелденген
қорлардың жалпы сомасы бойынша амортизацияланады. Кен орындарын игеруге жұмсалған қалған шығындар дәлелденген әзірленген
қорларға есептеле отырып, амортизацияланады.

Жылдар
Лицензиялар

3-20 жыл

Бағдарламалық жасақтама

1-14 жыл

Басқасы

2-15 жыл

Қызмет мерзімі шектеусіз материалдық емес активтер амортизацияланбайды, бірақ жыл сайын немесе құнсыздану көрсеткіштері болған кезде
құнсыздану тұрғысынан тексеріледі және қажет болған кезде өтелетін шамаға дейін есептен шығарылады.

Инвестициялық жылжымайтын мүлік
Инвестициялық жылжымайтын мүлік алғашқыда, мәміле бойынша шығындарды қоса алғанда, бастапқы құны бойынша бағаланады.
Топ есептеу әдісін бастапқы құн бойынша қолданатындықтан, бастапқы мойындалғаннан кейін инвестициялық жылжымайтын мүлік «Негізгі
құралдар» 16 ҚЕХС-ке сәйкес қабылданған әдіс бойынша, яғни жинақталған құнсыздану және жинақталған амортизация ескеріле отырып,ескеріледі.

Негізгі құралдар (мұнай-газ және тау-кен активтерінен басқа)Инвестициялық жылжымайтын мүлік 2 жылдан 100 жылға дейінгі пайдалы қызмет ету мерзімінің ішінде тік желілік әдіспен амортизацияланады.

Бастапқы мойындау кезінде негізгі құралдар бастапқы құн бойынша бағаланады. Кейін негізгі құралдар жинақталған тозуды, түгесілуді жәнеқұнсыздануды шегергенде ескеріледі. Шаруашылық тәсілмен құрылған активтердің құны материалдардың құнын, тікелей еңбек шығындарын
және өндірістік жүктеме шығыстарының тиісті үлесін қамтиды.
Мұнай-газ активтерінен басқа негізгі құралдар негізінен мынадай негізгі құралдардың кластарын қамтиды, олар мына пайдалы қызмет мерзімі ішінде түзу сызық әдісімен амортизацияланады:Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

Жылдар
Ұлттық электр желісінің активтері

8-100 жылМӨЗ активтері

4-100 жылҚұбырлар

2-30 жыл

Ғимараттар мен құрылысжайлар

2-100 жылТемір жолдар мен инфрақұрылым

10-80 жылМашиналар, жабдық және көлік құралдары

2-50 жыл

Басқасы

2-20 жыл

Инвестициялық жылжымайтын мүліктің танылуы ол шыққан кезде (қаржылық жағдай туралы есепте элиминация кезінде) не болмаса егер олпайдаланудан шығарылса және оның шығуынан келешекте экономикалық пайда күтілмесе, тоқтатылады. Шығудан туындайтын таза түсімдер мен активтің баланстық құны арасындағы айырма оны мойындау тоқтатылған кезең ішіндегі жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған
есепте мойындалады.

Барлау және бағалау бойынша активтердің құнсыздануыТоп барлау және бағалау бойынша активтерді құнсыздану мәніне тексереді, әрі мұндай активтер әзірлеу бойынша материалдық және материалдық емес активтердің құрамына немесе активтердің құнсыздануына нұсқайтын фактілер мен жағдайлар болғанда аударылады.

198
199

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

3. ЕСЕП САЯСАТЫНЫҢ МАҢЫЗДЫ ЕРЕЖЕЛЕРІ (жалғасы)Тануды тоқтату

Барлау және бағалау бойынша активтердің құнсыздануы (жалғасы)Қаржы активі (қаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есептен алынып тасталады) мойындалуын тоқтатады, егер:Бір немесе одан да көп төмендегі фактілердің және жағдайлардың болуы Топ барлау әрі бағалау жөніндегі өз активтерін құнсыздану мәніне
тексеруге міндетті екендігіне нұсқайды (тізбесі толық болып табылмайды):◆◆ Активтен ақша ағындарын алу құқығының қолданылу мерзімі аяқталса; не болмаса
◆◆ Топ активтен ақша ағымын алу құқығын берсе не болмаса үшінші тарапқа түсетін ақша ағымдарын толық көлемде және «транзиттік» келісім
бойынша ешбір елеулі кідірусіз төлеу бойынша өз мойнына міндеттеме алса; және не болмаса (а) Топ активтен болатын барлық тәуекелдер мен пайданы берсе, не болмаса (б) Топ активтен болатын барлық тәуекелдер мен пайданы бермей, оларды сақтамаса, бірақ осы активтің
бақылауын берсе.

◆◆ Соның ішінде Топ компаниясы белгілі бір учаскені барлауға құқылы болған кезең өтіп кеткенде немесе таяу арада өтеді және оның ұзартылуы күтілмейді;◆◆ Белгілі бір учаскеде минералды ресурстарды одан әрі барлауға және бағалауға едәуір шығыстар бюджетке қосылмаған және жоспарланбайды;◆◆ Белгілі бір учаскеде минералды ресурстарды барлау және бағалау минералды ресурстардың коммерциялық тиімді көлемдерін анықтауға
әкеліп соқтырмады және Топ белгілі бір учаскеде мұндай қызметті тоқтату шешімін қабылдады;◆◆ Топтың белгілі бір учаскені әзірлеу ықтималдылығына қарамастан барлау және бағалау жөніндегі активтің ағымдағы құны нәтижелі әзірлеудің немесе өткізудің нәтижесінде толық шамада өтелмейді деген жеткілікті деректері бар.

Егер Топ өзінің активтен ақша ағынын алу барлық құқығын берсе не транзиттік келісім жасаса, ол меншік құқығына байланысты тәуекелдер мен табысты сақтап қала алған-алмағанын және, егер сақтап қала алған болса, онда қандай көлемде екендігін бағалайды. Егер Топ активтен болатын барлық тәуекелдер мен табысты іс жүзінде бермесе және өзінде сақтамаса, сондай-ақ активке бақылауды бермесе, Топ берілген
активке өзінің қатысуын жалғастыруы дәрежесінде тануын тоқтатады. Бұл жағдайда Топ тиісті міндеттемені де таниды. Берілген актив пентиісті міндеттеме Топ сақтаған құқық пен міндеттемелерді көрсететін негізде бағаланады.

Қаржы активтерінің құнсыздануы

Қаржы активтері
Бастапқы тану және бағалау
Қаржы активтері алғаш рет танылғанда кейіннен амортизацияланған құны бойынша, басқа да жиынтық кіріс (БЖКӘҚ) арқылы әділ құны бойынша және пайда немесе зиян арқылы әділ құны (ПЗӘҚ) бойынша бағаланатын ретінде жіктеледі.
Қаржы активтерінің бастапқыда танылған кездегі жіктелуі келісімшартта көзделген қаржы активі мен Топ бұл активтерді басқару үшін қолданатын бизнес-модель бойынша ақша ағындарының сипаттамаларына тәуелді болады. Қаржыландырудың едәуір компонентін қамтымайтын
немесе соған қатысты Топ іс жүзіндегі сипаттың жеңілдетілуін қолданған сауда дебиторлық берешекті қоспағанда, Топ қаржы активтерін
бастапқыда пайда немесе зиян арқылы әділ құны бойынша бағаланбайтын қаржы активтері жағдайында мәміле бойынша шығындар сомасына ұлғайтылған әділ құны бойынша бағалайды. Қаржыландырудың едәуір компонентін қамтымайтын немесе соған қатысты Топ іс жүзіндегі
сипаттың жеңілдетілуін қолданған сауда дебиторлық берешек
15 ҚЕХС-ке (IFRS) сәйкес айқындалған мәміленің бағасы бойынша айқындалады.
Қаржы активін амортизацияланған құны бойынша немесе БЖКӘҚ бойынша жіктеу және бағалау үшін осы активтің шарттық талаптары борыштың негізгі сомасының өтелмеген бөлігіне «борыштың негізгі сомасы мен пайыздардың есебінен төлемдер ғана» болып табылатын ақшаағындарын алуды негіздеуі қажет. Мұндай бағалау SPPI-тест деп аталады және әрбір құралдың деңгейінде жасалады.
Топ қаржы активтерін басқару үшін пайдаланатын бизнес-модель ақша ағындарын әкелу мақсатында Топ өзінің қаржы активтерін басқаратын
тәсілді сипаттайды. Бизнес-модель ақша ағындарының шартта көзделген ақша ағындарын алудың, қаржы активтерін сатудың немесе екеуініңде салдары болатындығын айқындайды.
Заңнамамен немесе белгілі бір нарықта (стандартты талаптарда жасалатын сауда-саттық) қабылданған қағидамен белгіленген мерзімде
активтерді жеткізуді талап етуші қаржы активтерін сатып алу немесе сату бойынша барлық операциялар ол жасалған күнге, яғни Топ активті
сатып алуға немесе сатуға өзіне міндеттеме қабылдаған күнге танылады.

ККЗ шартқа сәйкес Топқа тиесілі болатын ақша ағындары мен Топ бұл актив бойынша бастапқы тиімді пайыздық мөлшерлемеге шамамен теңболатын мөлшерлемені пайдалана отырып дисконтталған алуды күтіп отырған барлық ақша ағындарының арасындағы айырма ретінде есептеледі.
Күтілетін ақша ағындарына ұсталатын қамтамасыз етуді сатудан немесе шарттық талаптардың ажырамас бөлігі болып табылатын кредит
сапасын арттырудың басқа тетіктерінен болатын ақша ағындары жатады.
ККЗ екі кезеңде танылады. Бастапқы танылған сәттен бастап кредиттік тәуекел айтарлықтай ұлғаймаған қаржы құралдары бойынша келесі
12 айдың (12 айлық ККЗ) ішінде мүмкін болатын дефолттардың салдарынан туындауы мүмкін кредиттік зияндарға қатысты зиянды бағалау
резерві құрылады. Солар бойынша бастапқы танылған сәттен бастап қаржы құралдары үшін кредиттік тәуекел айтарлықтай ұлғайған дефолттың орын алу мерзімдеріне қарамастан (бүкіл мерзім үшін ККЗ) осы қаржы құралының қалған қолданылу мерзімінің ішінде күтілетін кредиттік
зияндарға қатысты залалға бағалау резерві құрылады.
Сауда және басқа да дебиторлық берешекке қатысты Топ ККЗ-ны есептеу кезінде жеңілдетілген тәсілді қолданады. Тиісінше, Топ кредиттік
тәуекелдің өзгерістерін қадағаламайды, ал оның орнына әрбір есепті күнге бүкіл мерзім үшін күтілетін кредиттік зияндарға тең сомада залалдың бағалау резервін мойындайды. Топ қарыз алушылар мен жалпы экономикалық талаптарға тән болатын болжамды факторларды ескере
отырып түзетілген кредиттік зияндардың пайда болуының өткен тәжірибесіне сүйене отырып бағалау резервтерінің матрицасын пайдаланды.
Егер шартта көзделген төлемдердің мерзімі 90 күнге өтіп кетсе, Топ қаржы активі бойынша дефолт болды деп есептейді. Дегенмен, белгілі біржағдайларда Топ, егер ішкі немесе сыртқы ақпарат Топ ұстап қалатын кредит сапасын арттыру тетіктерін ескерместен, Топтың шартта көзделген қалған төлемдердің барлық сомасын алатындығына нұсқаса, қаржы активі бойынша дефолт болды деген қорытындыға келе алады. ЕгерТоптың шартта көзделген ақша ағындарының өтелуіне қатысты негізделген үміттері болмаса, қаржы активі есептен шығарылады.

Кейінгі бағалау

Хеджирлеуді есепке алуКейіннен бағалау мақсаттары үшін қаржы активтері үш санатқа жіктеледі:Топ валюталық тәуекелдер бойынша хеджирлеудің жекелеген құралдарын ақша ағындарын хеджирлеу немесе таза инвестицияларды шетелдік бөлімшеге хеджирлеу ретінде айқындайды.

◆◆ Амортизацияланған құны бойынша бағаланатын қаржы активтері (борыштық құралдар);◆◆ Басқа да жиынтық кіріс арқылы әділ құны бойынша бағаланатын қаржы активтері;◆◆ Пайда немесе зиян арқылы әділ құны бойынша бағаланатын қаржы активтері.

Жылдық есеп / 2023

Топ пайда немесе зиян арқылы әділ құны бойынша бағаланбайтын барлық борыштық қаржы активтеріне қатысты күтілетін кредиттік зияндар(ККЗ) бағалау резервін мойындайды.

Топ тәуекелдерді басқару және хеджирлеу стратегиясына сәйкес хеджирлеу құралдары мен хеджирленетін баптардың арасындағы қатынастарды олар белгіленген сәттен бастап құжаттамалы түрде ресімдейді.

Амортизацияланған құны бойынша бағаланатын қаржы активтерінің санатына Топ сауда және басқа да дебиторлық берешекті, үшінші жәнебайланысты тараптарға берілген қарыздар, үшінші және байланысты тараптардың борыштық бағалы қағаздары мен банк салымдарын
жатқызады. Сондай-ақ, Топ амортизацияланған құны бойынша бағаланатын қаржы активтерінің құрамына Қазақстан Республикасы Ұлттық
Банкінің өтеу мерзімі 3 айға дейінгі ноттарын қосады, себебі бұл инвестициялар Қордың ақша қаражатын басқару бөлігі емес, инвестициялық
қызметінің бір бөлігі болып табылады.

Бұдан басқа, хеджирлеу қатынастары белгіленген сәтте және одан әрі Топ әділ құнның немесе хеджирленетін тәуекелге жататын хеджирленетін баппен байланысты ақша ағындарының өзгерістерін өтеу тұрғысынан хеджирлеу құралының тиімділігін тұрақты түрде құжаттайды.

БЖКАӘҚ бойынша бағаланатын қаржы активтеріне негізінен үшінші және байланысты тараптардың борыштық бағалы қағаздары жатады.

Хеджирлеуді есепке алу:ПЗАӘҚ бойынша бағаланатын қаржы активтеріне негізінен берілген қарыздар, үшінші және байланысты тараптардың борыштық және үлестік
бағалы қағаздары жатады.

1. Топ хеджирлеу қатынастарын тоқтатқан;2. Хеджирлеу құралын қолдану, сату, бұзу немесе оны орындау мерзімі өткен; немесе
3. Қаржы құралы хеджирлеу құралы ретінде есепке алу талаптарын қанағаттандыруды тоқтатқан күні тоқтатылады.

Бұрын жиынтық кірісте мойындалған сомалар хеджирленетін позиция пайда мен зиянға әсер ететін кезеңдердегі пайдаға және зиянға, хеджирленетін позицияны есептен шығару көрсетілетін бапқа қайта жіктеледі.

Басқа да жиынтық кірістің құрамында және капиталда көрсетілген пайда немесе зиян болжанатын мәміле мойындалғаннан кейін пайда мензиянда көрсетіледі. Егер болжанатын мәмілені жасау енді күтілмесе, капиталда жинақталған пайда немесе зиян дереу пайда мен зиянға
жатқызылады. Тиімді емес бөлікке жататын пайда немесе зиян да дереу пайда мен зиянға жатқызылады.

200
201

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

3. ЕСЕП САЯСАТЫНЫҢ МАҢЫЗДЫ ЕРЕЖЕЛЕРІ (жалғасы)Хеджирлеуді есепке алу (жалғасы)Таза инвестицияларды шетелдік бөлімшеге хеджирлеу
Валюталық тәуекелдерді хеджирлеу құралдары бойынша есеп айырысулардың нәтижесінде туындайтын бағамдық айырмадан туындайтын
кірістер мен шығындар есепті күнгі бағам бойынша шетелдік валютада көрсетілген активтер мен міндеттемелерді қайта есептеу кезінде жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте есептілік валютасын қайта есептеу жөніндегі резервтің құрамында мойындалады.

Ақша ағындарын хеджирлеу
Қаржы құралдарын қайта есептеу кезінде туындайтын және ақша ағындарын хеджирлеу құралдары болып табылатын бағамдық айырмадан
болған пайда мен зиян жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте хеджирлеу резервінің құрамында мойындалады.

Қорлар
Қорлар өзіндік құнының ең аз мәні немесе таза өткізу құны бойынша бағаланған. Өзіндік құн қорларды жеткізуге және ағымдағы жағдайға
келтіруге байланысты шығындарды қамтиды. Таза өткізу құны аяқтауға жұмсалған шығындарды және өткізуге жұмсалған есеп айырысу
шығындарын шегере отырып, әдеттегі қызмет барысында қорларды өткізу бағасын бағалауды білдіреді. Шығындарды есептеп шығарудың
ұқсас формуласы сипаттамасы мен мақсаты ұқсас барлық қорлар үшін пайдаланылады. Операциялық мұнай-газ және энергетикалық сегменттердің қорлары ФИФО әдісі негізінде бағаланады. Барлық қалған қорлар орташа өлшенген құн негізінде бағаланады.

Ақша қаражаты мен оның баламалары
Ақша қаражаты мен оның баламалары кассадағы қолма-қол ақшаны, мерзімді депозиттерді, алдын ала келісілген ақша қаражаты сомасына еркін айырбасталатын және олардың құнының өзгеруіне байланысты елеусіз тәуекел деңгейіне ұшырайтын өтеу мерзімі 3 (үш) айдан аспайтын
қысқа мерзімді және өтімділігі жоғары инвестицияларды қамтиды.

Қаржылық міндеттемелер
Бастапқы тану және бағалау
Қаржылық міндеттемелер бастапқы тану кезінде пайда немесе зиян, кредиттер, қарыздар мен берешек немесе туынды құралдар арқылы әділқұны бойынша қайта бағаланатын қаржылық міндеттемелер ретінде жіктеледі.
Қаржылық міндеттемелер бастапқыда кредиттер мен қарыздар болған жағдайда тікелей солармен байланысты мәміле бойынша шығындарға
көбейтілген әділ құны бойынша мойындалады.
Топтың қаржылық міндеттемелеріне сауда және басқа да кредиторлық берешек, кредиттер мен қарыз алулар, сондай-ақ туынды қаржы
құралдары кіреді.

Қаржылық міндеттемелерді кейіннен бағалауТоп шығарған қаржы кепілдігі шарттары осы шарт иесі белгілі бір борышкердің борыш құралдары шарттарына сәйкес уақтылы төлеуді жүзеге
асыруға қабілетсіздігінің салдарынан шеккен залалдарды өтеу үшін төлем жасауды талап етуші шарттарды білдіреді. Қаржылық кепілдік
шарттары ең алдымен кепілдік шығарылымымен тікелей байланысты мәміле бойынша шығындарды ескере отырып әділ құн бойынша міндеттеме ретінде танылады.
Кейіннен міндеттеме келесі өлшемдердің ең үлкені бойынша бағаланады: қажет болған жағдайда «Сатып алушылармен шарттар бойынша
түсім» 15 ҚЕХС-ке (IFRS) сәйкес кірістің жинақталған сомасын/амортизациясын шегере отырып, бастапқыда танылған соманың және залал
бойынша бағалау резерві сомасының құны.

Жалдау
Келісім жалға алу болып табылатындығын немесе онда жалға алу белгілері бар екендігін анықтау жалдау қатынастарының басталу күніне
келісім мазмұнын талдауға негізделеді. Келісім жалдау болып табылады немесе жалдау белгілерін қамтиды, егер келісімнің орындалуы нақты
активті (немесе активтерді) пайдаланудан тәуелді болса және мұндай келісімнің нәтижесінде активті немесе активтерді пайдалану құқығы біртараптан басқа тарапқа өтсе, тіпті егер бұл актив (немесе бұл активтер) келісімде анық көрсетілмесе.

Топ жалға алушы ретінде
Солар бойынша Топқа өтемақыға айырбас ретінде белгілі бір кезең ішінде сәйкестендірілген активті (оны «Жалдау» 16 ҚЕХС (IFRS) айқындағандай) пайдалануды бақылау құқығы берілетін шарттарға (немесе шарттардың жеке құрауыштарына) қатысты Топ активті пайдалану
құқығы нысанында және тиісті міндеттемені жалдаудың басталу күніне мойындайды. Шарттардың жалдауға қатысы жоқ құрауыштары өзгеорынды стандарттарға сәйкес ескеріледі.
«Жалдау» 16 ҚЕХС-ке (IFRS) сәйкес Топ көрсетілген стандартты жалдау шарттарына қолданбайды, солар бойынша жалдаудың басталу күніне
көзделген жалдау мерзімі 12 айдан аспайды және құбылмалы жалдау мөлшерлемесі бар жалдау шарттарына, сондай-ақ құны төмен активтерді жалдау шарттарына қатысты сатып алу опционын қамтымайды. Қысқа мерзімді жалдау мен төмен құны бар активтерді жалдауды Топжалдау мерзімінің ішінде желілік әдіспен шығыс ретінде мойындайды.
Жалдаудың басталу күніне Топ жалдау бойынша міндеттемені осы күнге әлі жүзеге асырылмаған жалдау төлемдерінің келтірілген (ағымдағы)құны бойынша бағалайды. Дисконттау, егер оларды оңай айқындауға мүмкіндік болса, жалдау шарттарында белгіленген мөлшерлемелерді
қоспағанда, Топтың қосымша қарыз қаражатын тартудың пайыздық мөлшерлемесін пайдалана отырып жүзеге асырылады.
Топ жалдау бойынша міндеттемені мына жағдайларда қайта бағалайды (және пайдалану құқығы нысанындағы тиісті активті тиісінше түзетеді):◆◆ Жалдау мерзімі өзгерді немесе сатып алу опционының орындалуын бағалауда өзгеріске әкеп соқтырған айтарлықтай оқиға немесе жағдайларда өзгеріс болды, және жалдау бойынша міндеттеме қайта қаралған дисконттау мөлшерлемесін пайдалана отырып қайта қаралған
жалдау төлемдерін дисконттау арқылы қайта бағаланады;◆◆ Жалдау төлемдері индекстің немесе мөлшерлеменің өзгеруіне немесе кепілдік берілген тарату құны бойынша күтілетін төлемнің өзгеруіне
байланысты өзгереді және мұндай жағдайларда жалдау бойынша міндеттеме өзгермеген дисконттау мөлшерлемесін пайдалана отырып
қайта қаралған жалдау төлемдерін дисконттау арқылы қайта бағаланады (егер тек жалдау төлемдерінің өзгеруі құбылмалы пайыздық мөлшерлеменің өзгеру салдары болып табылса, мұндай жағдайда қайта қаралған дисконттау мөлшерлемесі қолданылады);◆◆ Жалдау шарты түрлендірілген және жалдау шартының өзгеруі бөлек жалдау шарты ретінде ескерілмейді және мұндай жағдайда жалдау
бойынша міндеттеме түрлендірудің күшіне ену күніне қайта қаралған дисконттау мөлшерлемесін пайдалана отырып қайта қаралған жалдау
төлемдерін дисконттау арқылы түрлендірілген жалдау шартының жалдау мерзімінің негізінде қайта бағаланады.

Сауда және басқа да кредиторлық берешек

Жалдаудың басталу күніне Топ пайдалану құқығы нысанындағы активті бастапқы құны бойынша бағалайды, оған жалдау бойынша міндеттемені бастапқы бағалаудың көлемі, жалдаудың басталу күніне немесе жалдау бойынша ынталандыратын төлемдерді шегере отырып мұндай
күнге дейін жалдау төлемдері, жалға алушы шеккен кез келген бастапқы тікелей шығындар жатады. Пайдалану құқығы нысанындағы активтерді кейіннен есепке алуға қатысты меншіктегі активтерге қатысты, оның ішінде тозу мен амортизацияны есептеуге қатысты қолданылатын
есеп саясаты, сондай-ақ құнсыздану мәніне тексерулер қолданылады.

Сауда кредиторлық берешек бастапқыда әділ құны бойынша көрсетіледі және кейіннен тиімді пайыздық мөлшерлеме әдісін пайдалана отырып
амортизацияланған құн бойынша бағаланады.

Пайдалану құқығы нысанындағы танылған актив келесі кезеңдердің барынша қысқасы бойына желілік әдіспен амортизацияланады: активтің
пайдалы қызмет етуінің болжамды мерзімі немесе жалдау мерзімі.

Кредиттер мен қарыздарТоп жалдау бойынша міндеттемелерді қаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есепте бөлек баппен

Бастапқыда танылғаннан кейін пайыздық кредиттер мен қарыздар тиімді пайыздық мөлшерлеме әдісін пайдалана отырып амортизацияланғанқұн бойынша бағаланады. Мұндай қаржылық міндеттемелер бойынша кірістер мен шығыстар, оларды тануды тоқтатқанда, сондай-ақ тиімді
пайыздық мөлшерлемені пайдалану арқылы амортизацияның есептелуіне қарай жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте танылады.

(23-ескертпе) көрсетіледі, ал дәл сол баптардағы пайдалану құқығы нысанындағы активтер, егер олар меншікте болса, яғни негізгі құралдардың құрамында болса, тиісті базалық активтер ретінде көрсетіледі (8-ескертпе).

Қаржылық міндеттемелерді кейінгі бағалау оларды былай жіктеуге байланысты:Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

Амортизацияланған құн сатып алу кезінде дисконттар немесе сыйақыларды, сондай-ақ тиімді пайыздық мөлшерлеменің ажырамас бөлігі
болып табылатын комиссиялық немесе шығындарды ескере отырып есептеледі. Тиімді пайыздық мөлшерлеме амортизациясы қаржылық
шығындар құрамына енгізіледі.

Қаржылық кепілдік шарттары

16 ҚЕХС (IFRS) талаптарына сәйкес жалдау төлемдері жалдау міндеттемесінің пайыздық бөлігі мен оның негізгі бөлігін өтеу бойынша ақшалай
төлемдерге бөлінеді. Топ қаржылық қызметтен болған ақша ағындарындағы негізгі борыштың өтелуін жіктеді және Топтың есеп саясатына
сәйкес, төленген пайыздар операциялық қызметтен болған ақша қаражаты ағындарының бір бөлігі ретінде жіктеледі. Қысқа мерзімді жалдау
бойынша төлемдер, құны төмен активтерді жалдау төлемдері мен жалдау міндеттемесін бағалауға қосылмаған ауыспалы жалдау төлемдері
операциялық қызметтің бір бөлігі ретінде көрсетілген.

202
203

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

3. ЕСЕП САЯСАТЫНЫҢ МАҢЫЗДЫ ЕРЕЖЕЛЕРІ (жалғасы)Жалдау (жалғасы)Топ жалға беруші ретіндеТоп жалдау шарттарын негізгі құралдардың кейбір объектілеріне қатысты жалға беруші ретінде жасайды.
Соның шеңберінде Топ жалға беруші болып табылатын жалдау қаржылық немесе операциялық жалдау ретінде жіктеледі. Жалдау талаптарына сай жалға алушыға меншік құқығымен байланысты барлық тәуекелдер мен пайда өтеді, жалдау шарты қаржылық жалдау шарты ретінде
жіктеледі. Жалдаудың барлық басқа түрлері операциялық жалдау ретінде жіктеледі. Операциялық қызметтен түскен кіріс жалдау мерзімінің
ішінде желілік негізде танылады.

Байланыс
ақпараттары

Төлемдер мөлшері белгіленген зейнетақы жоспары
Кәсіптік одақтармен жасалған ұжымдық шарттарға және өзге де сыйақылар туралы ережелерге сәйкес Топтың кейбір еншілес ұйымдары
өздерінің жұмыскерлеріне еңбек қызметін аяқтағанда («Төлемдердің белгіленген мөлшерімен зейнетақы жоспары») белгілі бір сыйақылар
төлейді.
Топ олар басқа да жиынтық пайда мен зиянның құрамында анықталған кезеңде жұмыскерлерге сыйақы төлеу бойынша міндеттемелерді қайта
бағалаудан туындаған актуарлық пайда мен зиянды мойындайды және «Жұмыскерлерге берілетін сыйақы» 19 БЕХС-да айқындалған бағаға
сәйкес сыйақы бойынша шығыстарды және міндеттемені мойындайды.

Активтің шығуы бойынша міндеттеме (пайдаланудан шығару)Төлемдер мөлшері белгіленген зейнетақы жоспарына сәйкес міндеттемелер мен сыйақы бойынша шығыстар болжамдалған шартты бірлік
әдісінің көмегімен анықталады. Бұл әдіс әрбір жұмыс істелген жылды сыйақы алу құқығына қосымша бірлігіне өсу ретінде қарастырады жәнежиынтық міндеттемені көрсету үшін әрбір бірлікті жеке өлшейді. Сыйақылар беру бойынша шығыстар, белгіленген төлемдер мөлшерімен зейнетақы жоспары бойынша сыйақы формуласына сәйкес жұмыскерлердің жұмыс өтілі ішінде жиынтық сыйақыны бөлу үшін пайда мен зиянда
көрсетіледі. Бұл міндеттеме валютасы мен шарттары төлемдер мөлшері белгіленген зейнетақы жоспары бойынша міндеттемелер валютасымен
және бағаланған шарттарымен салыстыруға болатын мемлекеттік облигациялар бойынша сыйақы мөлшерлемесіне ұқсас дисконт мөлшерлемесін қолдана отырып, болашақтағы есеп айырысу ақша қозғалысының ағымдағы құны бойынша өлшенеді. Топтың еншілес ұйымдарының
төлемдер мөлшері белгіленген зейнетақы жоспарлары қаржыландырылмайтын болып табылады.

Пайдаланудан шығаруға арналған резервтер Топтың объектіні немесе негізгі құралды бөлшектеу мен көшіру бойынша және объекті тұрған
учаскені қалпына келтіру бойынша міндеттемесі болған кезде, сондай-ақ мұндай резервті пайымды бағалауды жүзеге асыру мүмкін болған
кезде, дисконттау негізінде толық көлемде мойындалады.

Капитал

Резервтер

Мойындалатын сома жергілікті шарттар мен талаптарға сәйкес анықталған бағаланған болашақ шығындардың ағымдағы құнын білдіреді.
Сондай-ақ сомасы резервтің мөлшеріне балама болатын негізгі құралдардың баланстық құнының тиісінше ұлғаюы мойындалады. Соның
салдарынан, бұл шығындар тиісті амортизациялау әдісі негізінде өндірістік құралдар мен тасымалдау құралдары бойынша күрделі шығындар
шеңберінде амортизацияланады.
Есепті мерзімдегі немесе міндеттемелерді өтеуге қажетті экономикалық пайданың негізіндегі ресурстардың ағып кету сомасындағы өзгерістердің нәтижесі болған пайдаланудан шығару бойынша қолдағы резервті бағалаудағы өзгерістер немесе дисконттау мөлшерлемесіндегі
өзгеріс былайша ескеріледі:◆◆ Резервтегі өзгерістер ағымдағы кезеңде тиісті активтің баланстық құнына қосылады немесе шегерілетіндей;◆◆ Актив құнынан шегерілген сома оның баланстық құнынан аспауы тиіс. Егер резервтегі кему активтің баланстық құнынан асып кетсе, ондаасып кету жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте дереу мойындалады; және◆◆ Егер түзету активтің құнын ұлғайтуға әкелсе, Топ активтің жаңа баланстық құны толығымен өтелмейтінінің көрсеткіші болып табылатындығын/табылмайтындығын қарастырады. Егер бұл мұндай көрсеткіш болып табылса, Топ активтің өтелетін құнын бағалау арқылы онықұнсыздануға тестілейді және◆◆ 36 БЕХС-ке сәйкес құнсыздану бойынша кез келген залалды ескереді.

Басқа резервтер
Резервтер Топтың өткен шақта болған оқиғалардың нәтижесінде ағымдағы (құқықтық немесе іс-тәжірибеден туындаған) міндеттемесі болса,сондай-ақ міндеттемелерді өтеу үшін экономикалық пайдаға байланысты қаражат ағыны болатын ықтималдық болғанда және осы міндеттеменің тиісті дұрыс бағасы жүргізілгенде шоғырландырылған қаржылық есептілікте көрсетіледі. Егер Топ резерв өтеледі деп күтсе, мысалы,сақтандыру шарты бойынша, өтеу жеке актив ретінде көрсетіледі, бірақ өтеу іс жүзінде кепілді болып табылғанда ғана.
Егер ақша қаражатының уақытша құнының әсері мәнді болып табылса, резервтер ақша қаражатының уақытша құнының ағымдағы нарықтық
бағасын көрсететін және онда міндеттемеге тән тәуекелдер орынды салықтарды төлегенге дейінгі мөлшерлеме бойынша ақша қаражатының
күтілетін болашақ қозғалысын дисконттау арқылы есептеледі. Дисконттауды пайдалану кезінде резервтің ұлғаюы уақыттың өтуі салдарынан
қаржылық шығындар ретінде танылады.

Жарғылық капиталЖай акциялар капитал ретінде жіктеледі. Ұйымдарды біріктіру жағдайларынан басқа, жаңа акциялар шығаруға тікелей қатысы бар сыртқы
шығындар капиталға түсімдер сомасынан шегерім ретінде көрсетіледі. Шығарылған акциялардың номиналдық құнынан алынған қаражаттың
әділ құнының кез келген асып түсуі бөлінбеген пайданың ұлғаюы ретінде мойындалады.

Бақыламайтын қатысу үлесі
Бақыланбайтын қатысу үлестері бастапқыда сатып алу күніне сәйкестендірілетін таза активтердің үлесіне пропорционалды етіп танылады.
Бақыланбайтын қатысу үлесі Акционерге жататын капиталдан бөлек меншікті капиталдың құрамында қаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есепте көрсетілген. Еншілес ұйымның шығындары, тіпті егер бұл теріс сальдоға әкеп соқтырған жағдайда да бақыламайтын қатысу
үлесіне жатады.

Дивидендтер
Дивидендтер есепті мерзімге дейін жарияланған жағдайда ғана міндеттемелер ретінде танылады және есепті мерзімдегі капитал сомасынан
шегеріледі. Дивидендтер туралы ақпарат, егер олар есепті күнге дейін ұсынылса, сондай-ақ есепті күннен кейін, бірақ шығаруға қаржылық
есептіліктің шоғырландырылған нысандары бекітілген күнге дейін ұсынылса немесе жарияланса, қаржылық есептіліктің шоғырландырылған
нысандарында ашып көрсетіледі.

Акционерге басқа да бөлуБөлінбеген пайданың азаюы ретінде танылатын Акционерге басқа да бөлу болған шығындармен немесе активтердің акционер бұйрығымен
бөлумен білдірілген, оған қоса негізгі құралдар объектілері, басқа кәсіпорынға қатысу үлестері, басқа да шығу топтары, ақша қаражаты жәнеТоптың корпоративтік есеп саясатының анықтамасына сай басқа да активтер жатады.

Жылдық есеп / 2023Түсімді мойындау
Жұмыскерлерге сыйақылар

Егер Топ экономикалық пайда алады деген ықтималдық болса және, егер пайданың сенімді бағалануы мүмкін болса, түсім мойындалады.

Зейнетақы қорларына аударымдар

Тауарларды сатуТоп аударымдар ретінде өзінің жұмыскерлерінің жалақысынан олардың зейнетақы қорларына аударымдар ретінде 10% ұстайды. Заңнамаға
сәйкес жұмыскерлер өздерінің зейнетақы қорларына зейнетақы төлемдеріне өздері жауапты болады және Топтың жұмыскерлерге олар зейнеткерлікке шыққаннан кейін бұл төлемдер бойынша ағымдағы және болашақтағы міндеттемелері жоқ.

Топ уәде етілген тауарды немесе қызметті (яғни активті) сатып алушыға бере отырып, атқару бойынша міндеттемені орындаған кезде (немесе
қалайша) түсім мойындалады. Сатып алушы бұл активке бақылауды алғанда (немесе ретінде) актив беріледі, бұл әдетте келісімшарттың
бағасы белгіленген немесе айқындалатын болып табылуы, ал дебиторлық берешекті алу мүмкіндігі негізделген түрде қамтамасыз етілген
деген талаппен меншік құқығын беру кезінде орын алады. Атап айтқанда, сатудан түскен кірістер, әдетте, оларға меншік құқығы өткен кезде
танылады. Экспортқа сату үшін меншік құқығы, әдетте, Қазақстан Республикасының шекарасында өтеді. Түсім кез келген сауда жеңілдіктерінің
сомаларын, көлемі үшін жеңілдіктер мен өтелетін салықтарды ескере отырып, алынған немесе алынуға жататын сыйақының әділ құны бойынша бағаланады.

Әлеуметтік салықТоп Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес әлеуметтік салық төлейді. Әлеуметтік салық есептелуіне қарай шығыстарға жатқызылады.

Қосалқы қызметтерді сату қызметтің бағасы айқындалуы мүмкін және кірістердің алынуына қатысты елеулі белгісіздіктің жоқ екендігі талабымен қызметтердің көрсетілу шамасына қарай танылады.

204
205

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

3. ЕСЕП САЯСАТЫНЫҢ МАҢЫЗДЫ ЕРЕЖЕЛЕРІ (жалғасы)Түсімді мойындау (жалғасы)Қызметтерді көрсету
Қызметтер көрсетуден түсетін кірістер қызметтер көрсетілген сәтте мойындалады.
Тасымалдауға жататын қызметтерге қатысты, аяқталу дәрежесі мен кіріс сомасының жеткілікті түрде дәл анықталған жағдайда есепті күнгі
тасымалдаудың аяқталу дәрежесі бойынша мойындалады. Әлі көрсетілмеген көлік қызметтері үшін тапсырыс берушілерден алынған алдынала төлем сомалары алу сәтінде тапсырыс берушілерден алынған аванстар құрамында көрсетіледі. Болашақ кезеңдердің кірістері қызмет
көрсетілуіне қарай ағымдағы кірістерге жатады.
Энергетика, коммуникациялар мен тасымалдау секторлары Тобының түсімі негізінен уақыт кезеңінің ішінде танылады, Топтың қалған сегменттерінің түсімі негізінен белгіленген уақыт сәтіне танылады.

Кері жалдаумен сату операцияларыТоп кері жалдаумен операцияларда активтің берілуін тек егер берілу «Сатып алушылармен шарттар бойынша түсім» 15 ҚЕХС-тің (IFRS) талаптарына жауап берсе ғана сату ретінде ескереді.

Егер Үкіметтің ерекше операциясы Акционер ретіндегі әрекет ретінде анықталмаса, мұндай операциялар «Мемлекеттік субсидияларды есепкеалу және мемлекеттік көмек туралы ақпаратты ашу» 20 БЕХС ережелеріне сәйкес ескеріледі. Мұндай жағдайларда мемлекеттік субсидиялар
субсидиялардың алынатындығы және онымен байланысты барлық қажетті жағдайлардың орындалатындығына ақылға қонымды сенімділік
болған кезде олардың әділ құны бойынша мойындалады.
Егер субсидия шығыс бабына қатысты болған жағдайда, ол жүйелі негізде өтеуі тиіс тиісті шығыстармен салыстыру үшін қажетті кезең
ішіндегі кіріс ретінде мойындалады. Субсидия активке қатысты болған кезде оның әділ құны болашақ кезеңдердің кірісіне жатқызылады жәнетиісті активтің пайдалы қызмет етуінің күтілетін кезеңі ішінде жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте тең бөліктермен жыл сайын
көрсетіледі. Кіріске жататын субсидиялар жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте операциялық қызметтен түсетін кірістердің құрамында жеке ұсынылған.

Табыс салығыБір жылғы табыс салығы ағымдағы және кейінге қалдырылған салықты қамтиды. Табыс салығы өзге жиынтық кірісте немесе капиталда
көрсетілетін баптарға жататын сомаларды қоспағанда, пайда мен зиянда көрсетіледі, бұл жағдайда, ол тиісінше өзге жиынтық кірісте немесе
капиталда мойындалады. Салық бойынша ағымдағы шығыстар — бұл бір жылғы салық салынатын кіріс бойынша төлеуге күтілетін салық жәнеалдыңғы жылдарға қатысты төленетін салыққа қатысты кез келген түзетулер.

15 ҚЕХС-ке (IFRS) сай, егер жалға алушы-сатушы сатуды мойындайтын болса, жалға алынатын активті пайдалану құқығы жалға алушы-сатушы сақтап қалатын пайдалану құқығымен байланысты активтің алдыңғы баланстық құнының бөлігі ретінде бағаланады. Жалға алушы-сатушы жалға беруші-сатып алушыға берілген құқықтарға жататын пайданың немесе зиянның сомасын мойындайды.

Үстеме пайдаға салынатын салық табыс салығы ретінде қаралады және табыс салығы бойынша шығыстардың бір бөлігін құрайды. Жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттарға сәйкес Топ белгілі бір мәндерден асатын пайданың ішкі нормасы кезінде қолданылатын жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшартқа сәйкес белгілі бір шегерімдер сомасына түзетуге жататын салық салудан кейін пайда сомасынан
көрсетілген мөлшерлеме бойынша үстеме пайдаға салық есептейді және төлейді.

Егер жалға алушы-сатушының активті беруі активті сату ретінде есепке алу үшін 15 ҚЕХС-тің (IFRS) талаптарына жауап бермесе, жалға
алушы-сатушы берілген активтің мойындалуын жалғастырады және қаржылық міндеттемені «Қаржы құралдары» 9 ҚЕХС (IFRS) қолдана
отырып берілуден болған түсімдердің мөлшерінде мойындайды.

Кейінге қалдырылған салық корпоративтік табыс салығы («КТС») үшін, сол сияқты үстеме пайда салығы үшін есептеледі. Үстеме пайдаға
салынатын кейінге қалдырылған салық келісімшарт бойынша төлеуге жататын үстеме пайдаға салықтың күтілетін мөлшерлемесі бойынша жерқойнауын пайдалануға арналған келісімшарттарға жатқызылған активтер үшін уақытша айырмалар бойынша есептеледі.

Пайыздық және қаржылық кірістер мен шығыстар

Кейінге қалдырылған салық қаржылық жағдай туралы есепте активтер мен міндеттемелердің баланстық құны мен салық салу мақсаты үшінпайдаланылған сома арасындағы уақыт айырмалары бойынша баланстық әдіспен ескеріледі. Мыналардың нәтижесінде туындаған:Мақсатқа қол жеткізу, міндеттерді орындау және Топтың негізгі қызметін жүзеге асыру шеңберінде берілген және алынған барлық қаржы
құралдары бойынша пайыздық кірістер мен шығыстар өткізілген өнім мен көрсетілген қызметтердің өзіндік құны мен түсімі құрамында
пайыздық кірістер мен шығыстарда ашылып көрсетіледі. Топтың негізгі қызметіне жатпайтын барлық басқа пайыздық кірістер мен шығыстар
қаржылық кірістер мен шығыстарда ашылады. Қаржылық кіріске ақша қаражаты мен оның баламалары, кредиттік мекемелердегі қаражат,берілген қарыздар, қаржылық кепілдіктер және басқа да қаржы активтері мен міндеттемелер бойынша сыйақылар кіреді. Қаржылық шығыстарға алынған қарыздар бойынша дисконттың амортизациясы, ішкі және сыртқы нарықта тартылған қарыз қаражаттарын тартуға жәнеоларға қызмет көрсетуге байланысты шығыстар, оның ішінде пайыздар бойынша шығыстар және өзге де ұқсас шығыстар жатады.
Амортизацияланған құн бойынша бағаланатын барлық қаржы құралдары мен БЖКӘҚ бойынша ескерілетін инвестициялар ретінде жіктелген
пайыздық қаржы құралдары бойынша пайыздық кірістер мен шығыстар дисконттау кезіндегі тиімді пайыздық мөлшерлеме бойынша бейнеленеді, ол бойынша қаржылық құралды пайдаланудың болжалды мерзімі ішінде немесе қолданылуына қарай қысқарақ мерзім ішінде күтілетін
болашақ ақша төлемдері мен түсімдері дәлдікпен қаржылық активтің немесе қаржылық міндеттеменің таза баланстық құнында келтіріледі.

◆◆ Компанияларды біріктіру болып табылмайтын мәміледе активті немесе міндеттемені бастапқы мойындау және мәміле жасасу сәтінде де,бухгалтерлік пайдаға да, салық салынатын пайдаға немесе шығынға да әсер етпейді; және◆◆ Еншілес компанияларға, қауымдасқан компанияларға, сондай-ақ бірлескен қызметке қатысу үлестермен инвестициялармен байланысты салық салынатын уақыт айырмашылықтарына қатысты егер уақыт айырмасының уақыттың азайып бөлінуін бақылау мүмкін болса және уақыт
айырмасы таяу болашақта азаймайтындығына елеулі мүмкіндік бар болса.
Табыс салығы бойынша кейінге қалдырылған активтер мен міндеттемелер қолданылған немесе есепті күні іс жүзінде қолданысқа енгізілген
салық мөлшерлемелері (және салық заңнамасы) негізге алына отырып, актив алынған немесе міндеттеме төленген кезеңге қолданылатын
салық мөлшерлемелері бойынша есептеледі.

Сатып алушылармен жасалған шарттар бойынша міндеттеме

Кейінге қалдырылған салық бойынша актив оның есебін актив өткізілуі мүмкін салық салынатын пайданы алу ықтималдығы бар көлемде
ғана мойындалады. Кейінге қалдырылған табыс салығы бойынша активтер тиісті салық жеңілдігін іске асыру ықтималдығы бұдан әрі болмайтын көлемде азаяды.

Шарт бойынша міндеттеме, егер сатып алушыдан төлем Топ тиісті тауарларды бермейінше немесе қызметтерді көрсетпейінше алынса немесе
төленуге жататын болса (қайсысының бұрын орын алатындығына қарай), танылады. Шарт бойынша міндеттемелер Топ шарт бойынша өз міндеттерін орындағанда (яғни тиісті тауарларға немесе қызметтерге бақылауды сатып алушыға бергенде), түсім ретінде мойындалады.

Қосылған құн салығы («ҚҚС»)Шартты жасау шығындарыТоп коммуникациялар сегментінде жаңадан қосылған абоненттер үшін агенттерге сатулар бойынша комиссиялық сыйақыны төлейді. Сатужөніндегі агенттерге комиссиялық сыйақы қаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есепте басқа да ұзақ мерзімді активтердің құрамында капиталдандырылды. Келісімшартты алу шығындары қызмет тапсырыс берушіге көрсетілген кезең ішінде амортизацияланады.

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

Салық органдары нетто негізде сату мен сатып алу бойынша ҚҚС өтеуді жүргізуге мүмкіндік береді. Өтелуге жататын ҚҚС, ішкі нарықтағы
сатулар бойынша ҚҚС-ты шегере отырып, ішкі нарықтағы сатып алулар бойынша ҚҚС-ты білдіреді. Экспортқа сатылымдар нөлдік мөлшерлеме
бойынша салынады.

Тарифтер белгілеу

Байланысты тараптар

Топтың бірқатар еншілес ұйымдары Қазақстан Республикасының Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу, бәсекелестікті және тұтынушылардың құқықтарын қорғау комитеті (бұдан әрі — «ТМРК») тарапынан реттеу объектілері болып табылады. ТМРК негізінде еншілес ұйымдар өз кірістерінің айтарлықтай бөлігін алатын тарифтерді және тариф мөлшерлемелерін есептеу әдістемелерін бекітуге
жауапты.

Байланысты тараптар Топтың акционерін, негізгі басқарушы персоналды, қауымдасқан компаниялар мен бірлескен кәсіпорындарды жәнедауыс беретін акцияларының елеулі үлесі тікелей немесе жанама түрде Топтың акционерлеріне немесе негізгі басқарушы персоналына тиесілі
ұйымдарды қамтиды.

Мемлекеттік субсидиялар
Қазақстан Республикасының Үкіметі Қордың жалғыз акционері болып табылатындығына байланысты Топ Үкімет қандай жағдайларда ең алдымен Акционер ретінде, ал қандай жағдайларда реттеуші ретінде әрекет ететіндігін бағалай отырып, Үкіметпен жасасқан барлық мәмілелерді
талдайды. Егер нақты операция кезінде Үкіметтің акционер ретінде әрекет ететіндігі анықталса, Топтың мұндай операцияның нәтижесінде
алған кез келген пайдасы немесе шеккен шығыны тікелей капиталда жарна немесе Акционердің капиталын алып қою ретінде мойындалады.

206
207

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР
ҚЕХС-ға сәйкес шоғырландырылған қаржылық есептілік нысандарын дайындау басшылықтан есептілікте көрсетілген активтерге, міндеттемелерінің және есепті күнгі шартты түрдегі активтер мен міндеттемелерге ықпал ететін бағалар мен жол берулерді, сондай-ақ есептілікте
көрсетілген активтерді, міндеттемелерді, кірістерді, шығыстарды және есепті кезеңдегі шартты түрдегі активтер мен міндеттемелерді пайдалануды талап етеді. Іс жүзіндегі нәтижелер осы бағалаулардан ерекшеленуі мүмкін.
Болашақ туралы негізгі болжаулар және есепті күнге бағалаулардағы айқынсыздықтың басқа да негізгі көздері төменде қаралады, олар келесі
қаржы жылы ішінде активтердің баланстық құны мен міндеттемелерге елеулі түзетулердің себебі болуы мүмкін:Мұнай-газ активтерінің, мұнайды қайта өңдейтін және басқа активтердің өтелетіндігіТоп активтерді немесе ақша қаражатын жасайтын активтер тобын («АҚГБ») оқиға немесе жағдаяттардағы өзгерістер олардың құны өтелмейтіндігін куәландырған жағдайларда индикаторлардың болуын айқындау үшін бағалайды. Егер мұндай индикатор бар болып шықса,өткізу шығыстарын және пайдалану құнын шегере отырып әділ құнынан барынша жоғары мән ретінде қарастырылатын өтелетін құнның
лайықты бағалануы жүргізіледі. Бұл есептемелер мұнайдың ұзақ мерзімді бағасы, дисконт мөлшерлемелері, болашақтағы капитал қажеттілігі,тәуекел мен белгісіздікке ұшыраған операциялық қызмет (бұл өндіру және сату көлемдерін қамтиды) сияқты бағалаулар мен жол берулерді
пайдалануды қамтиды. Егер активтің немесе активтер тобының баланстық құны олардың өтелетін құнынан асатын болса, актив немесе активтер тобы құнсызданған болып есептеледі, олардың баланстық құны өтелетін құнға дейін азаяды. Өтелетін құнды бағалау кезінде келешекте
күтілетін ақша ағындары активтер тобына тән болатын тәуекелдерге түзетіледі және ақшаның уақытша құнының ағымдағы нарықтық бағалауын және активке тән тәуекелдерді көрсететін дисконттау мөлшерлемесі бойынша келтірілген құнға дейін дисконтталады. Әділ құн активті
және/немесе әкелуші бірлікті нарықтық талаптарда мәлім және мұндай мәмілені жасауға дайын тараптардың арасында сатудан түсуі мүмкін
сома ретінде айқындалады және компанияға тән болуы мүмкін және жалпы қолданылмайтын факторлардың әсерін ескермейді.

Құнсыздану тестісін жүргізу кезінде қабылданған жорамалдарТоп ұзақ мерзімді активтердің құнсыздану белгілерінің болуын бағалады және құнсыздану белгілері анықталған жерде Топ құнсыздануға тестөткізді.
Топтың Brent маркалы мұнайға болжамды бағаларға, теңгенің АҚШ долларына айырбастау бағамы мен инфляцияның көрсеткіштеріне қатысты ұзақ мерзімді жорамалдары қайта қаралды және сыртқы дерек көздерінен алынған болжамдарға және ұзақ мерзімді нарықтық үміттерді
болжайтын тәуелсіз зерттеу ұйымдарының бағалауларына негізделген. Өндіріс көлемдерінің есептеулері еншілес ұйымның дәлелденген
әзірленген және әзірленбеген қорларына, сондай-ақ елеулі бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялар үшін дәлелденген жәнеықтимал қорларына негізделген. Өндіру кезеңі жер қойнауын пайдалану келісімшарттарының қолданылу мерзімінің аяқталу күнімен не болмаса Топтың лицензияның қолданылу мерзімін ұзартуға ниеті болғанда, лицензияның қолданылу мерзімін ұзарту кезеңімен айқындалады.
Өндірістің бағаланған көлемі Топтың өндірістік жоспарларына негізделген, олар, негізінен, жер қойнауын пайдалану келісімшарттарының
қолданылу мерзімін ұзартуға арналған өтінімдерді беру үшін пайдаланылады.
Дисконттау мөлшерлемелері ақша ағындарын жасайтын бөлек бірлік капиталының орташа алынған құнының негізінде есептелді және функционалдық валютаға, өндіріс кезеңіне, тәуекел үшін сыйлықақыға, бета коэффициентке және ақша ағындарын жасайтын тиісті бірліктің меншікті және қарызға алынған қаражатының ара қатынасына қарай 11,60%-дан бастап 16,60%-ға дейін құбылып отырды.
Ұзақ мерзімді баға жорамалдары Bloomberg consensus, сондай-ақ қысқа мерзімді жорамалдың негізінде қабылданды, әрі солар бойынша бағалар 2023 жылға нақты көрсеткіштерде төменде көрсетілген:Brent маркалы мұнай (ICE Brent $/баррель)2024 жыл

2025 жыл

2026 жыл

2027 жыл

2028 жыл

84,60

83,00

78,00

73,00

74,47

Мұнай-газ-химия сегментінде құнсыздану шығыстары 2023 жылы 278.177 миллион теңгені құрады, олар негізінен «Ақтоты және Қайран»жобасы бойынша 74.255 миллион теңге мөлшерінде және «Жеңіс» жобасы бойынша 40.244 миллион теңге мөлшерінде барлау және бағалау
жөніндегі активтерге жатады (2022 жылғы 31 желтоқсан: «Оңтүстік Өріктау» жобасы бойынша 8.895 миллион теңге және «Исатай» жобасы
бойынша 3.172 миллион теңге) және 97.636 миллион теңге мөлшерінде КМГИ АҚГБ жатады (2022 жылғы 31 желтоқсан: құнсызданудан болған
залал танылмады) (30-ескертпе).

Жылдық есеп / 2023Көптеген мұнай және мұнайды қайта өңдейтін активтердің өтелетін құнының баланстық құнынан асуы бағалардың өзгеруіне немесе басқада жорамалдарға сезімтал келеді. Келесі қаржы кезеңдерінің ішінде болған өзгерістер бұл активтердің өтелетін құны олардың ағымдағы
баланстық құнынан асып түсуіне немесе төмен болып қалуына әкеп соқтыра алады және тиісінше, сол кезеңде құнсызданудың қалпына келунемесе есептелу тәуекелі бар.

KMG International N.V. АҚГБ, гудвилді қоса2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша КМГИ КМГИ АҚГБ: «Переработка» АҚГБ, «Нефтехимия» АҚГБ және «Даунстрим» АҚГБқұнсыздану индикаторларының болуына байланысты гудвил мен өткізу, қайта өңдеу және басқа да активтердің құнсыздануына тест жүргізді.
Құнсыздану тестінің нәтижесінде АҚГБ КМГИ өтелетін құны олардың баланстық құнынан аз болды. Сараланатын КМГИ АҚГБ құнсыздануынан болған залал 94.962 миллион теңге болды, олардың «Переработка» АҚГБ 80.761 миллион теңге, «Нефтехимия» АҚГБ — 340 миллион
теңге және «Даунстрим» АҚГБ — 13.861 миллион теңге (30-ескертпе).

Байланыс
ақпараттары

Құнсызданудың негізгі индикаторлары: i) мұнай және газ нарығындағы мұнай өңдеу маржасының құбылмалылығының жоғарылауы жәнеқатаң көміртексіздендіру және геосаяси тұрақсыздық ережелері контекстінде нарықтық сұраныстың төмендеуі, ii) КМГИ-ді көміртексіздендірудің ұзақ мерзімді жоспарының болмауы, iii) Румыниядағы салық ортасының өзгеруі, атап айтқанда 2023 жылдың соңында мұнай-газсекторында мұнай-газ секторында мұнай-газ секторындағы айналым салығын енгізу 2024 жылдан 2025 жылға дейін 0,5% және кәсіпорындардың айналымына байланысты 1% — дан астам.
Топ құнсыздану көрсеткіштерін талдау кезінде басқа факторлармен қатар қайта өңдеудің болжамды маржасы мен өндіріс көлемін ескерді.
«Переработка» КМГИ АҚГБ өтелетін құны дисконтталған ақша ағындарының әдісін пайдалана отырып есептелген шығару шығындарын
(FVLCD) шегере отырып әділ құнның негізінде айқындалды. АҚГБ үшін FVLCD есептеу кезінде пайдаланылған негізгі жорамалдар операциялық пайда болды, оның ішінде КМГИ сатудың түпкілікті бағасының ұлғаюы, 2026 жылдан бастап айналым салығы бойынша шығыстар,дисконттау мөлшерлемелері және бюджеттік кезеңнен тыс ақша ағындарын экстраполяциялау үшін пайдаланылған өсу қарқыны арқылы өтейалады деген болжам болды.
Бұдан басқа, КМГИ 2024 жылы енгізілген КМГИ айналымынан қосымша салық жүктемесі түпкілікті тұтынушыларға бағаны кезең-кезеңімен
ұлғайту есебінен өтеледі деген болжамды қолданды.
«Переработка» АҚГБ және «Нефтехимия» КМГИ«Переработка» және «Нефтехимия» КМГИ үшін ақша қаражаты қозғалысының болжамдарына қолданылған дисконттау мөлшерлемесі 11,60%ды құрады (2022 жыл: 12,10%), ал 5 жылдық кезеңдегі ақша ағындары теріс өсу қарқыны 1,50%-ды пайдалана отырып экстраполяцияланды
(2022 жыл: оң 2,10%), ол 2023 жыл үшін бағалау күніне Platts-PIRA есептеген мұнай өңдеу зауыттарының нарықтық маржасы үшін 2028-2051
жылдар ішіндегі орташа жылдық өсу қарқыны болып табылады. Қалдық құны үшін пайдаланылатын капиталдану мөлшерлемесі 13,10% (2022жылы: 10,00%) құрайды.
«Даунстрим» АҚГБ КМГИ«Даунстрим» АҚГБ үшін ақша қаражаты қозғалысының болжамдарына қолданылатын дисконттау мөлшерлемесі 11,60% (2022 жыл: 12,10%)құрады, ал 5 жылдық кезеңнен тыс ақша ағындары бағалау күніне қол жетімді соңғы нарықтық зерттеулер (Wood Mackenzie) негізінде 20292051 жылдар ішіндегі нарықта күтілетін сұранысты ескере отырып, 0,40% (2022 жыл: оң 2,10%) теріс мерзімсіз өсу коэффициентін және 2023жылғы шілдеде жарияланған PWC Global Economy Watch Projections есебіне сәйкес АҚШ долларындағы инфляцияның ұзақ мерзімді деңгейін
пайдалана отырып экстраполяцияланды. Қалдық құны үшін пайдаланылған капиталдану мөлшерлемесі 11,20% (2022 жылы: 10,00%) құрайды.

208«Переработка» АҚГБ үшін жорамалдардағы өзгерістерге сезімталдылық
25.595 миллион теңге мөлшеріндегі қосымша құнсыздану дисконттау мөлшерлемесінің 1,0%-дан 12,6%-ға дейін ұлғаюы кезінде есептелуі мүмкін, көлемі 2,0%-дан астам төмендеген кезде 41.869 миллион теңге мөлшерінде қосымша құнсыздану есептелуі мүмкін және маржалық
пайда 2,0%-дан астам төмендеген кезде қосымша есептелген құнсыздану 28.831 миллион теңгені немесе мерзімсіз өсу қарқынының 1,50%-данастамға төмендеуі 28.168 миллион теңге мөлшерінде қосымша құнсыздануды есептеуге әкеледі.
Егер айналымға салынатын салық күйіндегі қосымша салық жүктемесі тұтынушының түпкілікті бағасы есебінен өтелмесе, 51.858 миллион
теңге мөлшерінде қосымша құнсыздану есептелуі мүмкін.
«Даунстрим» АҚГБ үшін жорамалдардағы өзгерістерге сезімталдылық
18.705 миллион теңге мөлшеріндегі қосымша құнсыздану, егер дисконттау мөлшерлемесі 1,0%-дан астам ұлғайса, егер көлемі 2%-дан астам
төмендесе, 14.721 миллион теңге мөлшерінде қосымша құнсыздану есептелуі мүмкін және жалпы маржалық пайда 2%-дан астам төмендеген
кезде қосымша есептелген құнсыздану 20.318 миллион теңгені немесе мерзімсіз өсу қарқынының 1,50%-дан астамға төмендеуі 20.076 миллион
теңге мөлшерінде қосымша құнсыздануды есептеуге әкеледі.
«Нефтехимия» АҚГБ үшін жорамалдардағы өзгерістерге сезімталдылық
788 миллион теңге мөлшеріндегі қосымша құнсыздану, егер дисконттау мөлшерлемесі 1,0%-дан астам ұлғайса, егер көлемі 1,5%-дан астам
төмендесе, 1.422 миллион теңге мөлшерінде қосымша құнсыздану есептелуі мүмкін және маржалық пайда 1,5%-дан астам төмендеген кезде
қосымша есептелген құнсыздану 1.320 миллион теңгені немесе мерзімсіз өсу қарқынының 1,50%-дан астамға төмендеуі 638 миллион теңге мөлшерінде қосымша құнсыздануды есептеуге әкеледі.
2023 жылғы маусымда КМГИ еншілес ұйымы Petromidia мұнай өңдеу зауытында «Жұмсақ гидрокрекинг» қондырғысын уақытша пайдаланудан шығаруға әкеп соқтырған оқиға болды. Petromidia оқиғаның салдарын бағалап, 2.674 миллион теңге мөлшерінде негізгі құралдарының
құнсыздануынан болған залалды таныды.

«Павлодар мұнай-химия зауыты» ЖШС, гудвилді қоса2023 және 2022 жылдардың 31 желтоқсанына Топтың ПМХЗ-ды сатып алуымен байланысты 88.553 миллион теңге мөлшерінде гудвилі бар(9-ескертпе). 2023 және 2022 жылдардың желтоқсанында Топ ПМХЗ гудвиліне жыл сайынғы тестілеуді өткізді. Өтелетін құнды бағалау кезінде маркетингтік схеманы қолдану арқылы анықталған сату шығындарын шегергендегі әділ құн есептелді. Құнсыздану индикаторларын талдау
кезінде Топ шикі мұнайды қайта өңдеу көлемдерінің болжамын, мұнайды қайта өңдеу тарифтерін, күрделі шығындарды және басқа да факторларды ескерді. ПМХЗ өтелетін құнды дисконтталған ақша ағындарының үлгісін пайдалана отырып есептеді. 2023 жылы 16,02% (2022: 12,86%)дисконттау мөлшерлемесі салықтарға дейін капиталдың орташа алынған құнының негізінде есептелді.

209

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР (жалғасы)Болжамдардағы өзгерістерге сезімталдық

Мұнай-газ активтерінің, мұнайды қайта өңдейтін және басқа активтердің өтелетіндігі (жалғасы)АҚГБ өтелетін құнын бағалау нәтижелері негізгі жорамалдарды, атап айтқанда, дисконттау мөлшерлемесін өзгертумен байланысты жолберулерді өзгертуге сезімтал болып табылады. Дисконттау мөлшерлемесі 1,0%-ға артқан кезде есептелген құнсыздану 33.413 миллион теңгені
құрауы мүмкін.

«Павлодар мұнай-химия зауыты» ЖШС, гудвилді қоса (жалғасы)Ажырамайтын тәуекел жеке бета-факторды қолдану арқылы қосылды. Бета-фактор ортақ қолжетімді нарықтық деректердің негізінде
бағаланды. 2032 жылға дейінгі болжамды ақша ағындары басшылықтың ықтимал операциялық және күрделі шығындар бойынша ағымдағы
бағалауын болжайтын, ПМӨЗ-дың 2024-2028 жылдарға (2022: 2023-2027 жылдар) бес жылдық бизнес-жоспарына негізделген. 2023 және2022 жылдардың 31 желтоқсанындағы жағдай бойынша пайдалану құндылығының негізінде есептелген ПМХЗ гудвилінің өтелетін құны оныңбаланстық құнынан көп болды, тиісінше, құнсыздану танылмады.

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша, егер пайдаланылатын дисконттау мөлшерлемесі 16,96%-дан 17,60%-ға дейін өссе, генерациялаушы бірліктің өтелетін құны оның баланстық құнына тең болар еді.

Болжамдардағы өзгерістерге сезімталдық

Ақша қаражатын өндіретін бірліктің өтелетін құны дисконтталған ақша ағындарының моделін қолдана отырып пайдалану құндылығы ретінде
анықталды. Ақша ағындарын бағалауға көптеген субъективті факторлар қосылған, оның ішінде ең үздік қолжетімді дәлелдерді пайдалана
отырып, операциялық және қаржылық.

ПМХЗ гудвилінің өтелетін құнын бағалау нәтижелері негізгі жорамалдарды, атап айтқанда, дисконттау мөлшерлемесін өзгертумен, сондай-ақтерминалдық кезеңде жоспарланған EBITDA мәндерін өзгертумен байланысты жол берулерді өзгертуге сезімтал болып табылады. Дисконттау мөлшерлемесінің 1,0%-дан 17,02%-ға дейін артуы (2022: 13,86%) және EBITDA жоспарланған мәнінің терминалды кезеңде 1%-ға төмендеуі
ПМХЗ жасайтын бірліктің өтелетін құнының оның баланстық құнына дейін азаюына әкеп соқтырмайды.

«Интергаз Орталық Азия» АҚ (бұдан әрі — «ИОА») газын тасымалдау және сақтау
Ақша қаражатын әкелетін бірліктің өтелетін сомасы дисконтталған ақша ағындарының моделін пайдалана отырып есептеледі. Дисконттау мөлшерлемесі капиталдың орташа алынған құнынан салық салынғанға дейін алынды. Капиталдың орташа алынған құны қарызға алынған,сол сияқты меншікті капиталды да ескереді. Меншікті капиталдың құны «ИОА»-ның инвестициялары бойынша күтілетін кірістіліктен есептеп
шығарылады. Қарызға алынған капиталдың құны «ИОА» қызмет көрсетуге міндетті болатын пайыздық қарыздарға негізделген. Тиесілі тәуекел жеке бета факторды қолдану арқылы қосылды. Бета фактор жалпыға қолжетімді нарықтық деректерге сүйене отырып бағаланған. Жылсайынғы негізде бекітілетін бизнес-жоспар болжамды ақша ағындары үшін ақпараттың негізгі дерек көзі болып табылады. Ол газды тасымалдау көлемдері, түсім, шығыстар мен күрделі шығындар бойынша болжамдарды қамтиды.
Тасымалдау тарифтері, сондай-ақ шығыстардың инфляция деңгейі сияқты түрлі жорамалдар қолдағы бағаларды, басқа да макроэкономикалық факторларды және тарихи үрдістер мен құбылуларды ескереді. Болжамды ақша ағындары 2023 жылдың төртінші тоқсанында тасымалдана бастаған кері транзит шартын, сондай-ақ тарифтердің өсу деңгейіндегі операциялық және күрделі шығындардағы ықтимал өзгерістер
туралы басшылықтың ағымдағы бағалауларын пайдалана отырып есептелген 2055 жылға арналған болжамды деректерді ескере отырып,«ИОА» бес жылдық бизнес-жоспарына негізделген. Есептеуде қолданылатын негізгі жорамалдар келесідей болжамдалды:◆◆ Тасымалдау көлемі — бес жылдық болжамды кезеңдегі орташа жылдық өсу қарқыны; нарықтың дамуына қатысты басшылықтың өткен
нәтижелері мен күтулері негізінде;◆◆ Тасымалдауға арналған тариф — ішкі нарық үшін Табиғи монополияларды реттеу комитеті (ТМРК) бекіткен тарифтер және бес жылдық
болжамды кезеңнен кейінгі инфляцияның орташа жылдық өсу қарқыны мен ұзақ мерзімді болжамдарын ескере отырып, экспортқа жәнетранзитке тасымалдау жөніндегі халықаралық контрагенттермен жасалған шарттар бойынша тарифтер негізінде;◆◆ Жыл сайынғы күрделі шығындар — басшылықтың тарихи тәжірибесі мен өндірістік активтерді және өндірістік қызмет процесіне тікелей
қатысатын басқа да негізгі құралдарды, сондай-ақ жаңа жобаларға инвестицияларды жұмыс жағдайында ұстауға арналған жоспарланған
шығыстар негізінде.
Бес жылдық кезеңнен тыс ақша ағындары төменде көрсетілген болжамды өсу қарқыны арқылы экстраполяцияланады. Бұл өсу қарқыны газсаласының болжамдарына сәйкес келеді.

Ұзақ мерзімді активтердің өтелетін құнына қатысты жорамалдар:5 жылдан астам кезеңге өсу қарқыны
Салық салынғанға дейінгі дисконттау мөлшерлемесі

2023 жылғы 31 желтоқсан

2022 жылғы 31 желтоқсан

4%

4%

16,96%

16,60%

1 073 млрд м3

2 084 млрд м3Тасымалдау көлемдері:- Қазақстан ішінде тасымалдау
- газды экспортқа тасымалдау
- халықаралық транзит

17 млрд м3

72 млрд м3

1 245 млрд м3

1 308 млрд м3Тасымалдау тарифтері:- Қазақстан ішінде тасымалдау (мың м3)- газды экспортқа тасымалдау (мың м3/100 км)- халықаралық транзит (мың м3/100 км)Газды жергілікті қуат өндірушілерге, «ҚазТрансГаз Аймақ» АҚ (бұдан әрі — «ҚТГ Аймақ») заңды және жеке тұлғаларға
өткізу

Дисконттау мөлшерлемесі капиталдың орташа алынған құнынан салық салынғанға дейін алынды. Капиталдың орташа алынған құны қарызға
алынған, сол сияқты меншікті капиталды да ескереді. Меншікті капиталдың құны «ҚТГ Аймақ»-тың инвестициялары бойынша күтілетін
кірістіліктен есептеп шығарылады. Қарызға алынған капиталдың құны «ҚТГ Аймақ» қызмет көрсетуге міндетті болатын пайыздық қарыздарға
негізделген. Тиесілі тәуекел жеке бета факторды қолдану арқылы қосылды. Бета фактор жалпыға қолжетімді нарықтық деректерге сүйене
отырып бағаланған.
Есептеуде қолданылатын негізгі жорамалдар келесідей болжамдалды:◆◆ Газды сатып алу және жеткізу көлемі — ҚР Үкіметінің қаулысымен бекітілген Қазақстан Республикасының газ саласын дамытудың 20222026 жылдарға арналған Кешенді жоспары және ҚР Энергетика министрінің бұйрығымен бекітілген 2024-2030 жылдарға арналған ҚР газбалансы негізінде;◆◆ Тасымалдауға арналған тариф — Табиғи монополияларды реттеу комитеті (ТМРК) бес жылға бекіткен және бес жылдық болжамды кезеңнен кейінгі инфляцияның орташа жылдық өсу қарқыны мен ұзақ мерзімді болжамдарын ескере отырып, бекіткен тарифтер негізінде;◆◆ Жыл сайынғы күрделі шығындар — басшылықтың тарихи тәжірибесі мен өндірістік активтерді және өндірістік қызмет процесіне тікелей
қатысатын басқа да негізгі құралдарды, сондай-ақ жаңа жобаларға инвестицияларды жұмыс жағдайында ұстауға арналған жоспарланған
шығыстар негізінде.

210

Бес жылдық кезеңнен тыс ақша ағындары төменде көрсетілген болжамды өсу қарқыны арқылы экстраполяцияланады. Бұл өсу қарқыны газсаласының болжамдарына сәйкес келеді.

211Төменде пайдалану құндылығы анықталған және өтелетін құн ең сезімтал болатын болжамдар келтірілген:2023 жылғы
31 желтоқсанға

Ұзақ мерзімді активтердің өтелетін құнына қатысты жорамалдар:5 жылдан астам кезеңге өсу қарқыны

4,44%Салық салынғанға дейінгі дисконттау мөлшерлемесі

16,42%

Газды 2030 жылға дейін өткізу көлемдері

142,8 млрд м3Газды 2030 жылға дейін тасымалдау көлемдері

108,3 млрд м3Тарифтер:Төменде пайдалану құндылығы анықталған және өтелетін құн ең сезімтал болатын болжамдар келтірілген:Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

5.425,26 теңгеден бастап

5.285,66 теңге

2,42 АҚШ долл. — 5 АҚШ долл.

2,42 АҚШ долл. — 5 АҚШ долл.

2,42 АҚШ долл. — 2,9 АҚШ долл.

2,42 АҚШ долл. — 2,9 АҚШ долл.

2023 жылғы 31 желтоқсанда ұзақ мерзімді активтердің өтелетін құны 1.249.898 миллион теңгені құрады, бұл олардың баланстық құнынан
61.870 миллион теңгеге артық (2022 жылғы 31 желтоқсанда: 1.154.259 миллион теңге, бұл олардың баланстық құнынан 232.051 миллион теңгеге артық).

- газды өткізуге (мың м3)

22 мың теңгеден бастап

- газды тасымалдауға (мың м3)4,9 мың теңгеден бастап

2023 жылғы 31 желтоқсанда ұзақ мерзімді активтердің өтелетін құны 282.730 миллион теңгені құрады, бұл олардың баланстық құнынан
32.923 миллион теңгеге артық (2022 жылғы 31 желтоқсанда: 262.674 теңге, бұл олардың баланстық құнынан 17.616 миллион теңгеге артық).
Болжамдардағы өзгерістерге сезімталдық
АҚГБ өтелетін құнын бағалау нәтижелері негізгі жорамалдарды, атап айтқанда, газды өткізу және тасымалдау көлемдерін өзгертумен байланысты жол берулерді өзгертуге сезімтал болып табылады. Газды өткізу және тасымалдау көлемдерінің 5,0%-ға төмендеуі 5.686 миллион
теңге сомасында құнсызданудың есептелуіне әкеп соқтырады.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша, егер газды өткізу мен тасымалдаудың қолданылатын көлемі тиісінше 142,8 миллиард м3 және108,3 миллиард м3-тен 136,7 миллиард м3 және 103,7 миллиард м3-ке дейін азайса, жасайтын бірліктің өтелетін құны оның баланстық құнынатең болар еді.

«QazaqGaz Барлау және Өндіру» ЖШС (бұдан әрі — «QazaqGaz БӨ») табиғи газ бен газ конденсатын өндіру
Барлау және бағалау активтері фактілер мен жағдайлар бұл активтердің баланстық құны олардың өтелетін құнынан аса алатындығын баяндағанда құнсыздану мәніне бағаланады, бұл мына жағдайларда орын ала алады: барлауға арналған лицензияның қолданылу мерзімі өтіпкеткенде және оның ұзартылуы күтілмегенде; одан кейінгі барлауға едәуір шығындар жоспарланбағанда; барлау қорлардың коммерциялық
анықталуына әкеп соқтырмағанда; барлау және бағалау активтері кен орнын сәтті әзірлеу арқылы немесе сату арқылы толығымен бағаланбағанда.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР (жалғасы)Мұнай-газ активтерінің, мұнайды қайта өңдейтін және басқа активтердің өтелетіндігі (жалғасы)«QazaqGaz Барлау және Өндіру» ЖШС (бұдан әрі — «QazaqGaz БӨ») табиғи газ бен газ конденсатын өндіру (жалғасы)Газдың дәлелденген және ықтимал қорлары құнсыздану тестісі кезінде қолданылады. Газ қорларын бағалаумен байланысты көптеген айқынсыздықтар бар, атап айтқанда бағалау сәтіне жарамды болған жорамалдар жаңа ақпарат қолжетімді болғанда айтарлықтай өзгеріп кетуі мүмкін. Шикізат тауарларына болжамды бағасының, айырбастау бағамдарының, өндірістік шығыстардың өзгеруі, сондай-ақ барлау лицензиясының жарамдылық мерзімінің аяқталуы, қорлардың коммерциялық анықталмауы өтелетін құнға айтарлықтай әсер етуі мүмкін.
Ақша қаражатын өндіретін бірліктің өтелетін құны дисконтталған ақша ағындарының моделін қолдана отырып пайдалану құндылығы ретінде
анықталды. Болжамды ақша ағындары операциялық және күрделі шығындардағы ықтимал өзгерістер және кен орындарындағы қорлардың
сарқылуының болжамды деңгейі туралы нұсқаулықтың ағымдағы бағалауларын пайдалана отырып есептелген 2054 жылға арналған болжамды деректерді ескере отырып, бес жылдық бизнес-жоспарға негізделген. Газ және конденсат бағасы, сондай-ақ шығыстардың инфляция
деңгейі сияқты түрлі жорамалдар қолдағы бағаларды, басқа да макроэкономикалық факторларды және тарихи үрдістер мен құбылуларды
ескереді.
Дисконттау мөлшерлемесі капиталдың орташа алынған құнынан салық салынғанға дейін алынды. Капиталдың орташа өлшенген құны меншікті
капиталды ескереді. Меншікті капиталдың құны QazaqGaz БӨ-дің инвестициялары бойынша күтілетін кірістіліктен есептеп шығарылады.
Тиесілі тәуекел жеке бета факторды қолдану арқылы қосылды. Бета фактор жалпыға қолжетімді нарықтық деректерге сүйене отырып бағаланған. Есептеуде қолданылатын негізгі жорамалдар келесідей болжамдалды:◆◆ Өндіру көлемі — газды тұрақты іріктеу нәтижесінде қабат қысымының табиғи төмендеуін көздейтін одан әрі есептік болжаммен бекітілгенбес жылдық Бизнес-жоспардың көлемі;◆◆ Тауарлық газды өткізу бағасы — газдың бір бөлігі тиісті өткізудің нарықтық бағалары бойынша экспортқа сатылуы мүмкін сценарий негізінде;◆◆ Конденсатты сату бағасы — саланың ағымдағы үрдістері негізінде және инфляцияның ұзақ мерзімді болжамдарын қоса алғанда, бес жылдық болжамды кезеңдегі орташа жылдық өсу қарқыны;◆◆ Жыл сайынғы күрделі шығындар — инфляцияға түзетілген өткен кезеңнің амортизациясын пайдалана отырып, сондай-ақ басшылықтың
тарихи тәжірибесі мен өндірістік активтерді және өндірістік қызмет процесіне тікелей қатысатын басқа да негізгі құралдарды жұмыс
жағдайында ұстауға арналған жоспарланған шығыстар негізінде есепке алу.
2023 жылғы
31 желтоқсанға

Ұзақ мерзімді активтердің өтелетін құнына қатысты жорамалдар:Ставка дисконтирования

16,93%

Объемы реализации газа6.534 млн м3Объемы реализации конденсата

269 млн м3Тарифы на:- реализацию газа (мың м3)

от 22 мың теңге

- реализацию конденсата (мың м3)

от 84 мың теңге

Болжамдардағы өзгерістерге сезімталдық
1.671 миллион теңге мөлшеріндегі құнсыздану, егер дисконттау мөлшерлемесі 1,0%-дан астам ұлғайса, егер газ көлемі 5,0%-дан астам төмендесе, есептелген құнсыздану 4.600 миллион теңгені құрауы мүмкін және газды өткізу тарифтері 1,0%-дан астам төмендеген кезде есептелген
құнсыздану 1.735 миллион теңгені құрауы мүмкін.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша, егер негізгі жорамалдар келесідей өзгерсе, жасайтын бірліктің өтелетін құны оның баланстық
құнына тең болар еді:Дисконттау мөлшерлемесі
Газды тасымалдау көлемі

Жылдық есеп / 2023Газды өткізу тарифі

Барлық мұнай мен газ қорларын бағалаулар кейбір белгісіздік дәрежесін білдіреді. Белгісіздік негізінен мұндай деректерді бағалау жәнетүсіндіру сәтіне қолжетімді болатын геологиялық және инженерлік деректердің көлеміне тәуелді болады.
Салыстырмалы түрдегі белгісіздік деңгейі қорларды екі негізгі санаттың біріне: дәлелденген немесе дәлелденбеген қорларға жатқызу арқылы
көрсетілуі мүмкін. Дәлелденген қорларды өндіруде дәлелденбеген қорлармен салыстырғанда үлкен айқындылық бар және дәлелденген қорлар оларды өндіру мүмкіндігіне қатысты белгісіздіктің прогрессивті өсуін белгілеу үшін әзірленген және әзірленбеген қорларға бөлінуі мүмкін.
Жыл сайын бағалаулар талданып, түзетіліп отырады. Түзетулер қолдағы геологиялық деректерді, өндіру туралы өнеркәсіптік параметрлерді
немесе деректерді бағалау немесе қайта бағалау; жаңа деректердің; немесе бағалар бойынша жорамалдардағы өзгерістердің салдарынан
туындайды. Қорларды бағалау сондай-ақ кері әрекетті арттыру үшін жобалардың қолданылуы, пласт өнімділігіндегі өзгерістердің немесе
әзірлеу стратегиясындағы өзгерістердің салдарынан қайта қаралуы мүмкін. Дәлелденген әзірленген қорлар тозуды, тауысылуды және амортизацияны есептеу үшін орындалған жұмыс көлеміне тепе-тең етіп амортизация мөлшерлемелерін есептеу үшін пайдаланылады. Топ бастапқы
лицензиялық кезең ішінде өндірілетін болады деп күтілетін ретінде осындай көлемді ғана дәлелденген қорларға қосты. Бұл ұзарту бойынша
рәсім нәтижесіне жатқызылатын айқындылықтың болмауынан пайда болды, өйткені лицензияларды ұзарту ең соңында Үкіметтің қарауы
бойынша жүзеге асырылады. Топтың лицензиялық кезеңдерін ұзарту және қорлардың көрсетілген қорларын тиісінше ұлғайту, әдетте, тозубойынша неғұрлым төменгі шығысқа әкеледі және кірістерге біршама әсер етуі мүмкін. Дәлелденген әзірленген қорлардың кемуі тозуға, тауысылуға және амортизацияға арналған ақша аударымдарының ұлғаюына (тұрақты өндіру деңгейінде), кірістің азаюына әкеліп соқтырады жәнесондай-ақ мүліктің ағымдағы құнының тікелей азаюына әкеліп соқтыра алады. Салыстырмалы түрде пайдаланылатын кен орындарының саныболған кезде өткен жылмен салыстырғанда қорларды бағалауға кез келген өзгерістер тозуға, ескіруге және амортизацияға аударымдарға
біршама әсер етуі мүмкіндігі болады.
Құнсыздану тестісінің жыл сайынғы нәтижелері туралы толық ақпарат 30-ескертпеде ашып көрсетілген.

Тау-кен қорлары
Тау-кен қорлары активтердің өтелетін құнын бағалау үшін және тау-кен өндіретін сегменттің тозуы және амортизациясы бойынша аударымдарды анықтау үшін пайдаланылатын ақша қаражатының болжанатын қозғалысын бағалаудың негізгі құрамдауышы болып табылады.
Топ қорларды әдетте кен орнын егжей-тегжейлі барлау нәтижелері бойынша бағалайды, әрі оны Қазақстан Республикасы Геология комитетінің Қорлар жөніндегі мемлекеттік комиссиясы («ҚМК») қарастырып, бекітеді. Әдетте, әрбір тыңайтылған жер бойынша өндіру сатысында
олар ҚМК бекіткен геологиялық қорлардан көп немесе аз жағына қарай ерекшеленеді.

Уран қорлары (бағалау)Уран қорлары тиісті активтердің өтелетін құнын бағалау үшін және тозу және амортизация бойынша аударымдарды анықтау үшін пайдаланылатын Қордың ақшалай қаражатының болжанатын қозғалысын бағалаудың негізгі құрамдауышы болып табылады. Уран қорларын бағалау
сондай-ақ кен орындарын пайдалану мерзімін айқындайды, олар өз кезегінде активтерді жою және қалпына келтіру бойынша міндеттемелердің резервін есептеуге әсерін тигізеді.
Жыл сайын Топ геологиялық барлау жұмыстарының нәтижелері, минералды ресурстар мен кен қорлары туралы есепті жасау үшін Австралазиялық кодекске (бұдан әрі — «JORC кодексі») сәйкес Топтың Тау-кен қорлары мен Минералды ресурстарын бағалау үшін тәуелсіз кеңес
берушіні тартты. Қорлар мен ресурстарды тәуелсіз бағалау амалдары 2023 және 2022 жылдардың 31 желтоқсанындағы жағдай бойынша
жасалды. Кеңес беруші Топтың өндіру активтері үшін минералды ресурстар мен тау-кен қорлары туралы есептер негізделген барлық шешуші
ақпаратты қарастырды.

2023 жылғы 31 желтоқсанда ұзақ мерзімді активтердің өтелетін құны 44.298 миллион теңгені құрады, бұл олардың баланстық құнынан
1.176 миллион теңгеге артық (2022 жылғы 31 желтоқсанда: 37.528 теңге, бұл олардың баланстық құнынан 3.994 миллион теңгеге артық).

Жорамалдар

Байланыс
ақпараттары

Қолданылатын жорамал

Өтелетін құн баланстық құнға теңболатын жорамал

16,93%

17,33%

6.534 млн м3

6.473 млн м3

22 мың теңгеден бастап

17 мың теңгеден бастап

Мұнай және газ қорлары
Мұнай және газ қорларын бағалау мұнай сегментінің тозуы, ескіруі және амортизациясы бойынша есеп айырысуда маңызды фактор болып
табылады. Топ Қоғамның мұнай-газ инженерлерінің әдістемесіне сәйкес өзінің мұнай және газ қорларын бағалайды. Мұнай-газ инженерлері
қоғамының әдістемесі бойынша қорларды бағалау кезінде Топ ұзақ мерзімді жоспарлы бағаларды пайдаланады. Дәлелденген қорларды
бағалау үшін жоспарлық бағаларды пайдалану жыл соңындағы споттық бағаны пайдалануға тән тұрақсыздықтың ықпалын жояды. Басшылық
ұзақ мерзімді жоспарлы бағалар бойынша жорамалдар өндіру қызметінің ұзақ мерзімді сипатына көбірек сәйкес келеді және мұнай мен газдың
қорларын бағалау үшін барынша лайықты негізді білдіреді деп есептейді.

Кеңес берушінің есебінде жер асты сілтіден айыру (минералды ресурстар) бойынша қазіргі және жоспарланған жұмыстардың шеңберінде әлеуетті өндірілуі мүмкін уранның көлемдері, сондай-ақ тау жұмыстарын дамытудың тиісті жоспарларында өндіруге жоспарланған (кен қорлары)уран көлемдері туралы пікірді қамтиды. Топ ұзақ мерзімді активтердің құнсыздануын және Топтың әрбір кен орны бойынша өндірістік әдіспен
амортизацияны есептеу үшін, сондай-ақ активтерді жою және қалпына келтіру бойынша міндеттемелердің резервін есептеу үшін тау-кенқорларының деректерін пайдаланды.

Теміржол активтеріТоп әрбір есепті күнге негізгі құралдардың, материалдық емес активтердің және гудвилдің баланстық құнының құнсыздану индикаторларының болуын тексереді.
Активтердің құнсыздану белгілері болуының айқындалуы нарықтық мөлшерлемелердің өзгеруі, теміржол индустриясының күтілетін өсіміндегі өзгеріс, болжамды ақша ағындары, келешекте қаржыландырудың қолжетімділігінің өзгеруі; технологиялық ескіру, қызметтерді көрсетудің
тоқтатылуы, орнын ауыстыруға ағымдағы шығындар және талаптардың басқа да өзгерістері сияқты көптеген факторларға негізделеді.

212
213

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР (жалғасы)Теміржол активтері (жалғасы)2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топ негізгі құралдардың құнсыздануының жоғарыда көрсетілген сыртқы және ішкі индикаторларының болуын бағалады, атап айтқанда пайыздық мөлшерлемелердің өзгеруін, жоспарлы көрсеткіштермен салыстырғанда нақты көрсеткіштердің орындалуын талдады, сондай-ақ транзиттік бағыттағы жүк айналымы бойынша көлемдерді және транзиттік бағыттағы тариф
швейцар франктерінде белгіленетіндіктен, теңге бағамының швейцар франкіне өзгеруін талдады.
Сыртқы және ішкі факторлардың әрқайсысы құнсыздану индикаторы болып табылатындығын бағалау басшылықтың айтарлықтай пайымдауын қажет етеді. Басшылықтың негізгі пайымдауы геосаяси жағдай мен дәстүрлі көлік-логистикалық тізбектердің үзілуі жағдайында елдің
транзиттік әлеуетін дамыту трансконтинентальдық сауданы жандандырудың негізгі факторы болып табылатындығына негізделеді.
2022 жылғы желтоқсанда ҚР Президентінің тапсырмасына сәйкес ҚР-да теміржол саласын одан әрі дамытуды көздейтін ҚР-ның 2030 жылға
дейінгі Көлік-логистикалық әлеуетін дамыту тұжырымдамасы бекітілді. 2023 жыл ішінде транзиттік қатынаста жүк тасымалының нақты
көлемі мен түсімі жоспарланған көрсеткіштерден асып түсті.
Топ басшылығы 2023 жылы орын алған қандай да бір оқиғаларды анықтамады, әрі олар 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша
бірыңғай АҚЖБ құнсыздану индикаторы ретінде қарастырылар еді.

Уран өнімін өндірумен байланысты активтер
Уран өнімінің өндірісімен байланысты активтерге негізгі құралдар, өндіріске дайындық бойынша шығындар, жер қойнауын пайдалану
құқықтары, барлау және бағалау активтері, қауымдасқан кәсіпорындарға инвестициялар, бірлескен кәсіпорындарға инвестициялар жәнебасқа да инвестициялар жатады.
Құнсыздануды бағалау үшін активтер ең төменгі деңгейлерге топтастырылады, солар бойынша басқа активтерден немесе активтер топтарынан (тудыратын бірліктерден) ақша ағындары ағынынан едәуір дәрежеде тәуелсіз болатын жеке сәйкестендірілетін ақша ағындары бар.
Топ әрбір кен орнын (келісімшарттық аумақты) бөлек тудыратын бірлік ретінде айқындады. Егер бірнеше кен орны бір қайта өңдеуші зауытпен
технологиялық тұрғыдан байланысты болса, Топ мұндай кен орындарды бірегей тудыратын бірлік ретінде қарастырады.

«Орталық» ЕК» ЖШС, «Ақбастау» БК» АҚ мен «Қаратау» ЖШСГудвил алдыңғы кезеңдердегі бизнесті біріктіруге 5.166 миллион теңге сомасына «Орталық» ДП» ЖШС, 24.808 миллион теңге сомасына
«Қаратау» ЖШС және 18.520 миллион теңге сомасына «Ақбастау» БК» АҚ жатады (9-ескертпе). Гудвил жылына кем дегенде бір рет тиісті генерациялаушы бірліктің деңгейінде құнсыздану мәніне тестіленіп отырады.
Өтелетін құн пайдалану құндылығы ретінде айқындалды, ақша ағындарының болжамдары бекітіліп барланған қорлардың, өндірудің есепті
көлемдерінің, кен орындарын пайдалану мерзімдерінің және 2023 жылы жылдық 18,59% (2022 жыл: жылдық 19,03%) салық салынғанға дейінгі
дисконттау мөлшерлемесінің негізінде айқындалған.
Өндіріс көлемдері құзырлы органмен келісілген тәуелсіз кеңес берушінің есебіне сәйкес келеді және өндіруші бірліктердің өндірістік қуаттылықтарына негізделген. Есептеулерде пайдаланылған шешуші жорамалдарға өткізу бағасындағы болжанатын өзгерістер және өндіріс
көлемдері жатады. Болжамды ақша ағындарында пайдаланылатын сату бағалары 2023 жылдың төртінші тоқсанында «Ux Consulting LLC»жариялаған жылдық спот және ұзақ мерзімді баға индикаторлары (уран фунтына АҚШ долларымен көрсетілген) негізінде айқындалған.
Өндірістік мен кезеңнің күрделі шығындары 2024-2028 жылдарға бекітілген бизнес-жоспарға және есептеулерде көзделген 6,39% өсімге
негізделген, бұл шамамен инфляцияның ұзақ мерзімді орта болжамына сәйкес келеді. Есептелген өтелетін құн, гудвилді қоса, үш өндіруші
бірліктің ұзақ мерзімді активтерінің баланстық құнынан едәуір асады, сондықтан шешуші жорамалдардағы елеулі өзгерістер құнсыздануға
әкеп соқтырмайды.

Энергия өндіруші активтер

Жылдық есеп / 2023Негізгі құралдардың құнсыздану белгілерін талдау — көмір негізіндегі электр және жылу энергиясын өндіру, электр
энергиясын беру және таратуТоп басшылығы «Алматы Электр Станциялары» АҚ (бұдан әрі — «АЛЭС»), «Болат Нұржанов атындағы Екібастұз ГРЭС-1» ЖШС (бұдан әрі —«ЕГРЭС-1»), «Алатау Жарық Компаниясы» АҚ (бұдан әрі «АЖК») және «Екібастұз ГРЭС-2» АҚ (бұдан әрі «ЕГРЭС-2») еншілес компанияларының негізгі құралдарының құнсыздану белгілеріне талдау жүргізді, ол «Активтердің құнсыздануы» 36 ҚЕХС (IAS) сай жүргізілген.
Құнсыздану белгілерін талдау кезінде пайдаланылған негізгі фактілер мен жорамалдар мыналар болып табылады:◆◆ Есепті кезеңде еншілес компаниялардың экономикалық тиімділігінде жағымсыз өзгерістердің болмауы;◆◆ ҚР Энергетика министрінің 2023 жылғы 26 мамырдағы № 192 бұйрығына сай, тарифтерді түзету мүмкіндігімен, «Электр энергетикасы
туралы» ҚР Заңының 12-1-бабының 2-тармағына және ҚР Энергетика министрінің 2015 жылғы 27 ақпандағы № 147 бұйрығымен бекітілген Электр энергиясына шекті тарифті бекіту қағидаларына сәйкес 2023 жылғы 1 шілдеден бастап энергия өндіруші ұйымдар үшін электр
энергиясына шекті тарифтерді ұлғайту;Байланыс
ақпараттары

◆◆ Кредиттер бойынша пайыздық мөлшерлемелердің өзгеруі активтердің өтелетін құнына елеулі әсер етпейді, өйткені қарыздық қаржыландыру мөлшерлемесінің ұлғаюы электр энергиясына шекті тарифтерді, сондай-ақ ҚР Энергетика министрінің 2020 жылғы 22 мамырдағы №205
бұйрығымен бекітілген теңгерімдеуші электр энергиясына шекті тарифтерді бекіту кезінде ескерілетін теңгерімдеуге тіркелген пайданы
бекіту кезінде ескерілетін пайда нормасын айқындау әдістемесіне сәйкес шекті тарифтер қолданысының келесі кезеңінде пайда нормасын
есептеу кезінде WACC мөлшерлемесінде ұқсас түрде көрініс табады, сондай ақ тарифтің шығыс бөлігіне алдыңғы кезеңдегі сыйақылар
бойынша шығыстар енгізіледі;◆◆ Инфляция мөлшерлемелерінің өзгеруі елеулі әсер етпейді, өйткені тарифтің шығынды бөлігіне өткен жылғы нақты инфляцияны ескере
отырып шығындар қосылады, сондай-ақ «Табиғи монополиялар туралы» 2022 жылғы 30 желтоқсандағы № 177-VІІ ҚРЗ Заңындағы өзгерістер электр энергиясын беру мерзімі аяқталғанға дейін 5 жылға бекітілген тарифтерді түзету үшін қосымша талаптарды көздейді (ұлттық
жобаларды іске асыруға байланысты бекітілген инвестициялық бағдарламаны өзгерту, желілерді балансқа не сенімгерлік басқаруға алу,орташа айлық номиналды жалақының өзгеруі);◆◆ 2023 жылғы 1 шілдеден бастап электр энергиясын өткізу нарығының жаңа нысаналы моделін енгізу Топтың электр станцияларының
қаржылық нәтижелеріне айтарлықтай әсер еткен жоқ. Электр энергиясының теңгерімдеуші нарығындағы теңгерімсіздіктерді сатып алужәне сату көлемі сатудың жалпы көлемінің 5%-нан азын құрады, бұл елеусіз ауытқу болып табылады. Теңгерімсіздіктер кезінде орталықтандырылған сауда-саттықта электр энергиясын сатып алу және сату бағасы да Топтың нәтижелеріне айтарлықтай әсер еткен жоқ.
Топтың станциялары негізінен белгіленген көлемге сәйкес жұмыс істейді, сәйкесінше жоспар әдетте электр энергиясының теңгерімдеуші
нарығындағы операциялардың көлемін азайтуға мүмкіндік беретін фактіге сәйкес келеді.
◆◆ Еншілес компаниялар үшін кезең ішінде орын алған немесе жақын болашақта болжамды орын алуы мүмкін қолайсыз салдары бар едәуір
өзгерістердің болмауы;◆◆ ҚР солтүстік және оңтүстік аймағында электр энергиясына сұраныстың орта мерзімді перспективадағы болжамды өсім.
«АЛЭС» бойынша құнсыздану белгілерін талдау кезінде пайдаланылған қосымша фактілер мен жорамалдар:◆◆ «Табиғи монополиялар туралы» ҚР Заңына сәйкес стратегиялық тауарлардың түрі мен құны өзгерген кезде тарифтерді түзетуге байланысты 2023 жылғы 1 тамыздан бастап жылу энергиясына тарифті ұлғайту;◆◆ Алматы ЖЭС-2 және ЖЭС-3 сияқты АлЭС екі электр станциясын жаңғырту жоспарлануда. Осы станциялардың консервациялауға немесе
бөлшектеуге жататын көмір энергоблоктарының қолданыстағы активтерінің қалдық құны жаңа газ турбиналық/бу-газ энергоблоктарын
пайдалануға беру сәтіне дейін нөлге тең болады;◆◆ Кезең ішінде болған немесе жақын арада болуы мүмкін және активтердің өтелетін құнына айтарлықтай әсер етуі мүмкін елеулі өзгерістердің болмауы.
«АЖК» бойынша құнсыздану белгілерін талдау кезінде пайдаланылған қосымша фактілер мен жорамалдар:◆◆ 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша қызметтің негізгі операциялық және қаржылық көрсеткіштері бойынша жоспарды асыра
орындау;◆◆ Алматы қ. мен Алматы облысында электр энергиясына сұраныстың орта мерзімді перспективадағы болжамды өсімі;◆◆ ҚР Ұлттық экономика министрлігі Алматы қаласы және Алматы облысы бойынша ТМРКД-ның 2023 жылғы 23 тамыздағы № 50-ОД бірлескен бұйрығына сәйкес 2023 жылғы 1 шілдеден бастап электр энергиясын беру тарифін ұлғайту;◆◆ «Жаңартылатын энергия көздерін қолдау жөніндегі есеп айырысу-қаржы орталығы» ЖШС (бұдан әрі — «ЕОҚО») және электр энергиясының
теңгерімдеуші нарығында сатып алынған электр энергиясы бойынша шығыстар тарифтік сметаға қосылады;◆◆ ҚР 2022 жылғы 30 желтоқсандағы № 177-VII Заңымен «Табиғи монополиялар туралы» 2018 жылғы
◆◆ 27 желтоқсандағы № 204-VІ ҚРЗ ҚР Заңына электр энергиясын беру мерзімі аяқталғанға дейін 5 жылға бекітілген тарифтерді түзетуге мүмкіндік беретін өзгерістер енгізілді. ҚР Ұлттық экономика министрінің 2023 жылғы 8 желтоқсандағы бұйрығымен ҚР Ұлттық экономика министрінің 2019 жылғы 19 қарашадағы № 90 бұйрығымен бекітілген Табиғи монополия субъектілерінің тарифтерін қалыптастыру
қағидаларына өзгерістер енгізілді, онда Қағидаларда көрсетілген белгілі бір тиімділік көрсеткіштеріне қол жеткізілген кезде табиғи монополия субъектісінің қарауына қарай жол берілетін пайда деңгейінің 50%-ын пайдалануға мүмкіндік беретін табиғи монополия салаларын
реттеудің ынталандырушы әдісі жаңартылды.
Құнсызданудың сыртқы және ішкі белгілеріне жасалған талдаудың нәтижесінде Топ басшылығы талдау жасау күніне құнсыздану белгілеріжоқ деген тұжырымға келді. Тиісінше, Топ басшылығы 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша бұл еншілес компаниялардың негізгі
құралдары мен материалдық емес активтерінің құнсыздануына тест өткізбеу шешімін қабылдады.

«Ereymentau Wind Power» ЖШСТоп Ерейментау қаласында 50 МВт ЖЭС салу жобасын іске асырудың кешігуіне және «Жаңартылатын энергия көздерін қолдау жөніндегі есеп айырысу-қаржы орталығы» ЖШС-мен электр энергиясын сатуға арналған шарттың қолданылу мерзімінің аяқталуына байланысты
«Ereymentau Wind Power» ЖШС бойынша құнсызданудың жеке белгісін анықтады.
Топ 4.913 миллион теңге сомасына аяқталмаған құрылыс объектілерінің және 9.156 миллион теңге сомасына ұзақ мерзімді активтер бойынша
алдын ала төлемнің толық құнсыздануын мойындады (30-ескертпе) (2022 жылғы 31 желтоқсан: 6,220 миллион теңге сомасына ұзақ мерзімді
активтер бойынша алдын ала төлемнің құнсыздануы). Қазіргі уақытта Топ мердігерлермен шартты бұзу және алдын ала төлемді қайтару
бойынша сот тәртібімен жұмыс жүргізуде.

«№3 энергия блогын орнатумен ЕГРЭС-2 кеңейту және қалпына келтіру»2008 жылы ЕГРЭС-2 қуаты 500 МВТ № 3 энергия блогының құрылысын дайындауды бастады. Кейіннен құрылыс жоспары қайта қаралды
және 2016 жылға дейін компания жобалық-сметалық құжаттаманы іске асыру, алдын ала құрылыс және қуаты 630 МВт жаңа № 3 энергия
блогы үшін қажетті жабдықты сатып алу сатысында болды. 2016 жылғы 29 тамызда ЕГРЭС-2 № 3 энергия блогын салу мерзімін ауыстыруға
байланысты ЕГРЭС-2 мен «КВАРЦ KZ» ЖШС арасында жасалған № 3 энергия блогын салу жөніндегі бас мердігерлік шартты бұзды.

214
215

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР (жалғасы)Байланыс
ақпараттары

Болашақ ақша ағындарын бағалау пайыздарды төлегенге дейінгі пайда маржасына, салықтарға, тозуға және амортизацияға (ПТПСТА) қатысты басшылықтың үміттерін, күрделі шығындардың мерзімдері мен көлемін, терминалдың өсу қарқынын және тиісті тәуекелдерді көрсету үшінтиісті дисконттау мөлшерлемелерін қоса алғанда, белгісіз факторларға қатысты жорамалдарды қажет етеді. Осылайша, ПТПСТА маржасы
және пайдалану құнын есептеу үшін пайдаланылатын күрделі шығындар негізінен ішкі көздерден алынып, өткен тәжірибеге негізделген
және басшылықтың үміттерін ескере отырып кеңейтіледі. Құнсыздануға арналған тестілеу мақсаттары үшін ПТПСТА ҚЕХС бойынша шоғырландырылған қаржылық есептілік негізінде айқындалатын пайыздар, салықтар, тозу және амортизация шегерілгенге дейінгі пайда ретінде
есептеледі.

Энергия өндіруші активтер (жалғасы)«№3 энергия блогын орнатумен ЕГРЭС-2 кеңейту және қалпына келтіру» (жалғасы)ЕГРЭС-2 № 3 энергия блогының құрылысына байланысты бірқатар іс-шараларды қолға алды, соның ішінде:◆◆ 2022 жылғы 14 наурызда Инвестициялық бағдарламаларды қарау жөніндегі нарық кеңесінің комиссиясы уәкілетті органның қарауына
«ЕГРЭС-2» АҚ «№3 ст. энергия блогын орната отырып, ЕГРЭС-2 кеңейту және қалпына келтіру» инвестициялық бағдарламасын ұсынуға
бірауыздан шешім шығарды;◆◆ Станцияны Қытай Халық Республикасынан жабдықты қабылдауға және тиісті түрде сақтауға дайындау бойынша шаралар қабылданды,ангар үлгісіндегі жылытылатын ғимараттар салынды және күзетілетін қойма үй-жайлары бөлініп берілді. Энергия блогына арналған
технологиялық жабдықтың едәуір бөлігі қабылданды. Бұл ретте энергия блогының құрылысын аяқтау үшін жабдықтың жетіспейтін бөлігін
дайындауға қосымша тапсырыс беру қажет. 2023 жылдың қараша айынан бастап тапсырыс беруші инженер жабдыққа техникалық аудит
жүргізді, оның қорытындысы бойынша жабдықтың техникалық жай-күйі айқындалатын болады.

Төмендегі кестеде тиісті АҚГБ пайдалану құндылығын есептеу үшін қолданылатын ПТПСТА маржасы көрсетілген:Қазақстанның Энергетика министрлігінің 2024 — 2030 жылдарға арналған электр энергиясы мен қуатының болжамды теңгерімдеріне сәйкес генерациялайтын қуаттардың жеткіліксіздігіне байланысты 2030 жылға қарай электр энергиясының айтарлықтай тапшылығы болжанады.
Сондай-ақ 2030 жылға дейін жаңартылатын электр энергиясының едәуір көлемінің іске қосылуына байланысты реттеу үшін қосымша маневрлік қуаттардың құрылысы талап етіледі. Болжамды баланста электр энергиясы мен маневрлік қуат тапшылығын азайту үшін жаңа станциялар
салу, оның ішінде ЕГРЭС-2 кеңейту және ГРЭС-3 жаңа станциясының құрылысы көзделген.

Төмендегі кестеде тиісті АҚГБ пайдалану құнын есептеу үшін қолданылатын түсімнен болған пайызбен күрделі шығындар келтірілген:Топ басшылығы жоғарыда аталған фактілерді ескере отырып, қолда бар қытай жабдықтарын а) ЕГРЭС-2-де маневрлік энергия блогын оданәрі салу үшін, сондай-ақ б) жаңа станция салу үшін ГРЭС-3 жабдықтарын сату мүмкіндігін қарастырады. Қазіргі уақытта Топ «ГРЭС-3 құрылысы. I Кезең» жобасы бойынша Алдын ала техникалық-экономикалық негіздемені әзірлеуде.

2023

2022

«Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС

46,0% — 47,9%

48,6% — 55,3%«Кселл» АҚ

37,3% — 45,7%

41,5% — 53,8%

IP TV«Қазақтелеком» АҚ

2% — 7%(2%) — 24%

23,5% — 24,3%

21,3% — 22,08%

2023

2022

«Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС

26,3%

21,4%

«Кселл» АҚ

18,0%

15,7%

IP TV

1,0%

2,5%

«Қазақтелеком» АҚ

10,9%11,93%

Төмендегі кестеде тиісті АҚГБ пайдалану құнын есептеу үшін қолданылған болжамды кезеңнен кейінгі кезеңдегі өсу қарқыны келтірілген:Басшылық активтің өтелетін құнын бағалайды, ол сату шығындары мен оны пайдалану құндылығын шегергендегі оның әділ құнының еңүлкен мөлшері ретінде анықталады. Өтелетін құнды есептеу басшылық тарапынан қалыптасқан жағдайларда негізделген деп есептелетін
бағалау деректері мен кәсіби пайымдауларды қолдануды талап етеді.

«Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС

2022

4,31%

1,50%

«Кселл» АҚ

3,20%

1,50%

IP TV

5,00%

1,50%

«Қазақтелеком» АҚ

5,00%

1,50%

Әділ құнды бағалаудың қолданылған әдістемесі амортизацияланатын ауыстыру құнын бағалауға негізделген («шығынды әдіс»). Шығынды
әдіс, егер бағаланатын объект жаңа болса немесе құрылыс сатысында болса, белсенді нарық болмаған кезде ықтимал сату бағалары туралы
ақпарат алу мүмкін болмайтын мамандандырылған объектілерге жатады. №3 энергия блогының жабдығы мамандандырылған жабдыққа жатады және бағаланатын активтерге ұқсас мәмілелер жоқ. Шығынды әдісті қолданған кезде белгілі бір негізгі элементтер ескеріледі, мысалы: А)активтің ерекшелігін түсіну, в) активтің пайдалы қызмет ету мерзімі және жабдықты дайындау күні, с) экономикалық/сыртқы ескіруді бағалау
және басқалар.

Төмендегі кестеде АҚГБ сәйкес функционалдық валюталардағы ақша ағындарын дисконттау үшін салық салуға дейінгі мөлшерлемелер келтірілген:Активтің өтелетін құнын талдау нәтижесінде 2023 жылғы 31 желтоқсанға 13.216 миллион теңге сомасында қосымша резерв есептелді
(30-ескертпе).

2023

2022

«Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС

15,42%

16,33%«Кселл» АҚ

13,88%

16,33%

IP TV

15,41%

14,97%«Қазақтелеком» АҚ

15,41%

14,97%«Mobile Telecom-Service» ЖШС, «Кселл» АҚ және IP TV
Құнсыздануға тестілеу мақсатында бизнестерді біріктіру нәтижесінде сатып алынған «Коммуникациялар» сегментіне жататын гудвил ақшақаражатын генерациялайтын үш бірлікке (бұдан әрі «АҚГБ») «Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС, «Кселл» АҚ мен «IP TV» бөлінді (9-ескертпе).
Гудвилл қалыптасқан жұмыс персоналымен және сатып алынған еншілес компанияларды Топқа біріктірудің синергетикалық әсерімен байланысты. Ақша қаражатын өндіретін әрбір бірлікке бөлінген гудвилдің баланстық құны келесідей болды:2023 жыл

2022 жыл

«Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС

96.20696.206«Кселл» АҚ

53.49053.490

IP TV

2.706

2.706

152.402152.402Миллион теңгемен

Құнсыздануды тестілеу мақсатында Топ гудвил бөлінген немесе құнсыздану белгілері анықталған ақша қаражатын генерациялайтын әрбір
бірліктің өтелетін құнын бағалады.

Жылдық есеп / 2023

2023

2023 жылы барлық генерациялайтын бірліктердің өтелетін құны пайдалану құнын есептеу негізінде анықталды. Бағалаудың бұл әдісі басшылық бекіткен қызметтің нақты нәтижелері мен бизнес-жоспарларға негізделген ақша ағындарының болжамдарын, сондай-ақ ақшаның
уақытша құнын және тиісті генерациялайтын бірліктермен байланысты тәуекелдерді көрсететін тиісті дисконттау мөлшерлемелерін пайдаланады. Басшылықтың бизнес-жоспарларымен қамтылмаған кезеңдер үшін терминалдық құн қолданылады. Терминалдық құн нақты нөлдік өсуқарқынын пайдалана отырып, тиісті бизнес-жоспарлардың нәтижелерін экстраполяциялау арқылы ақша ағындарының болжамдары негізінде
есептеледі.

216
217

Жорамалдардағы өзгерістерге сезімталдық — IP TV, «Мобайл Телеком-Сервис» ЖШС және «Кселл» АҚПТПСТА маржасының, болжамды кезеңнен тыс өсу қарқынының және дисконттау мөлшерлемелерінің ақылға қонымды өзгеруі IP TV, «Мобайл
Телеком-Сервис» ЖШС және «Кселл» АҚ-ның қосымша құнсыздануына әкелмейді.
Жорамалдардағы өзгерістерге сезімталдылық — «Қазақтелеком» АҚ«Қазақтелеком» АҚ АҚГБ үшін пайдаланудың құнын есептеу мынадай жорамалдарға барынша сезімтал:◆◆ Қаржы жоспарына салынатын ПТПСТА маржасы;◆◆ Болжамды кезеңнен кейінгі кезеңдегі өсу қарқыны;◆◆ Дисконттау мөлшерлемесі.
ПТПСТА маржасының 2024 жылы 23,5%-дан 22%-ға дейін 1,5%-ға төмендеуі және одан әрі болжамды кезеңде біртіндеп «Қазақтелеком» АҚда 4.006 миллион теңге сомасына құнсызданудан шығынға әкеп соғады.
Өсу қарқынының 5%-дан 2,5%-ға дейін 2,5%-ға төмендеуі «Қазақтелеком» АҚ АҚГБ-де 2.598 миллион теңге сомаға құнсыздану залалының
пайда болуына әкеп соқтырады.
Дисконттау мөлшерлемесінің 15,41%-дан 16,41%-ға дейін 1%-ға ұлғаюы «Қазақтелеком»АҚ АҚГБ құнсыздану шығынына әкеп соқпас еді.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР (жалғасы)Газ турбиналы электр станциясының және су дайындау активтері («Karabatan Utility
Solutions» ЖШС)Топ 2023 жылғы 31 желтоқсанға Топтың еншілес ұйымы «Karabatan Utility Solutions» ЖШС (бұдан әрі- «KUS») негізгі құралдарының құнсыздану индикаторларының болуына талдау жүргізді. Тарату желілері бойынша су беру және сарқынды суларды бұру және тазарту жөніндегі
реттеліп көрсетілетін қызметтердің тарифтерін болжамнан төмен бекіту негізгі құралдардың құнсыздануының негізгі индикаторы болып айқындалды. Тиісінше, Топ 2023 жылғы 31 желтоқсанда негізгі құралдардың құнсыздануына тест жүргізді. Тест нәтижелері бойынша айналымнан тыс активтердің өтелетін құны активтердің баланстық құнынан асып түседі, тиісінше активтердің құнсыздануы болмайды.
KUS өтелетін құнды дисконтталған ақша ағындарының үлгісін пайдалана отырып есептейді. 16,77% дисконттау мөлшерлемесі KUS капиталының орташа алынған құнынан алынды. Топ 2024-2028 жылдарға бекіткен бизнес-жоспар ақпараттың негізгі дерек көзі болып табылады,өйткені ол өндіріс көлемдері, сату көлемдері, кірістер, шығыстар және күрделі шығындар бойынша болжамдарды қамтиды.
Электр энергиясы мен суды өткізу бағасы мен инфляция қарқыны сияқты түрлі жорамалдар қолданыстағы бағаларды, шетелдік валюталардың айырбастау бағамдарын және басқа да макроэкономикалық факторларды, тарихи үрдістерді және құбылуларды ескереді. Болжамды ақшаағындары негізгі құралдардың қызмет ету мерзімінің 2051 жылы аяқталу күнімен шектелген.
2028 жылға дейінгі шығындар бюджеттің және KUS-тың бизнес жоспарының, сондай-ақ KUS басшылығының операциялық және күрделі
шығындардағы ықтимал өзгерістер туралы ағымдағы бағалауының негізінде болжанған.
Құнсыздануға арналған тесттің елеулі жорамалдарға сезімталдығы
Өтелетін құнды бағалау үшін қажетті негізгі болжамдар инфляция мөлшерлемесі, дисконттау мөлшерлемесі мен тарату желілері бойынша
және ағынды суларды бұру әрі тазарту бойынша реттелетін су беру қызметтерінің тарифтік сметасымен бірге тариф болып табылады. Басты
жорамалдардағы өзгерістерге сезімталдық бағаланған. Дисконттау мөлшерлемесінің 1%-ға ұлғаюы 2.643 миллион теңгеге құнсызданудан
болатын қосымша залалға әкеп соқтырады.
Тарату желілері бойынша су беру және сарқынды суларды бұру және тазарту жөніндегі реттеліп көрсетілетін қызметтерге тарифтің 1 м3 үшінҚҚС-сыз 2.180 теңгеге және 1 м3 үшін ҚҚС-сыз 2.267 теңгеге 10%-ға төмендеуі, тиісінше, құнсызданудан шығынның 3.790 миллион теңгеге
ұлғаюына әкеп соғады.

Активтердің шығуы бойынша міндеттемелерЖер қойнауын пайдалануға арналған белгілі бір келісімшарттардың талаптары бойынша заңнамаға және нормативтік-құқықтық актілерге,соның ішінде Қазақстан Республикасының Экологиялық кодексіне сәйкес Топтың өзінің операциялық қызметінің нәтижесінде қоршаған ортаға
келтірілген шығынды жою, негізгі құралдарды бөлшектеу және жою және кез келген кен орындарындағы жер учаскелерін қалпына келтіру
бойынша заңды міндеттемелері болады. Атап айтқанда, Топ міндеттемелеріне барлық өндірістік емес ұңғымаларды біртіндеп жабу және құбырларды, ғимараттарды бөлшектеу, кен орындары мен қалдықтарды орналастыру полигондарын жою, жабдықты бөлшектеу және келісімшарттық аумақты рекультивациялау сияқты қызметті түпкілікті тоқтату жатады.
Кен орындарын жою және қалпына келтіру бойынша міндеттеменің резервтері Топтың Қазақстан Республикасының қолданыстағы табиғатты
қорғау заңнамасын және келісімшарттық аумақтарда жер қойнауын пайдалану салдарын жою бойынша байланысты бағдарламалардың жәнежер құнарлығын қалпына келтіру жұмыстарын қалпына келтірудің әрі жасаудың ағымдағы нормалары мен әдістеріне сәйкес техникалық-экономикалық негіздемемен және инженерлік зерттеулермен тиянақталған басқа да операциялық қызметті түсіндірудің негізінде айқындалады.
Кен орындарын жою және қалпына келтіру бойынша міндеттемелер резервтері табиғатты қорғау талаптары мен заңнаманың интерпретацияларында ықтимал өзгерістерге ұшырағыш. Міндеттемелер мұндай міндеттемелердің пайда болуына сенімділік, сондай-ақ оларды сенімді
бағалау мүмкіндігі болған кезде танылады.
Міндеттемелер лицензиялық кезең соңында түпкілікті жою және түпкілікті жабу бойынша мұндай шығыстарды қаржыландыру бойынша
келісімшарт та, заңнама да белгілі бір міндеттемені түсіндірмеген сол жағдайларда танылмайды. Мұндай шешімді қабылдау кейбір айқындылықтың болмауымен және біршама пайымдаулармен түсіндіріледі. Басшылықтың мұндай міндеттемелердің болуына немесе болмауына
қатысты бағасы Үкіметтің саясаты мен тәжірибесіндегі немесе жергілікті салалық тәжірибеге өзгерістермен бірге өзгеруі мүмкін.

Жылдық есеп / 2023Активтердің істен шығуы бойынша міндеттеме әрбір есепті күнге қайта қаралады және «Негізгі құралдардың объектісін пайдаланудан шығару, олар орналасқан учаскедегі табиғи ресурстарды қалпына келтіру бойынша міндеттемелерге және өзге де осыған ұқсас міндеттемелерге өзгерістер» 1 КИМСФО түсіндірмеге сәйкес ең үздік бағаны көрсету үшін түзетіледі.

Мұнай-газ активтерінің шығуы бойынша міндеттемелерТоп активтердің істен шығуы бойынша міндеттемелерді әрбір келісімшарт бойынша бөлек есептейді. Міндеттемелердің сомасы инфляцияның
күтілетін деңгейіне түзетілген және қазақстандық нарыққа тән тәуекелдерге түзетілген өтпелі экономикамен елдің мемлекеттік борышы бойынша орташа ұзақ мерзімді тәуекелсіз пайыздық мөлшерлемені пайдалана отырып дисконтталған міндеттемелерді өтеу үшін күтілетін, талап
етілетін ретіндегі бағаланған шығындардың ағымдағы құны болып табылады.

Байланыс
ақпараттары

Активтерді жабуға және есептен шығаруға болашақтағы шығындарды бағалау кезінде мәнді бағалар мен басшылық жасаған пайымдаулар
пайдаланылды. Бұл міндеттемелердің көпшілігі алыс болашаққа жатқызылады және заңнама талаптарындағы түсініксіздіктен басқа, Топтың
бағасына активтерді жою технологиясындағы, шығындардағы және салалық тәжірибедегі өзгерістер әсер етуі мүмкін. Топ ағымдағы жылдың
бағасын және ұзақ мерзімді инфляция деңгейінің орташа мәнін пайдалана отырып, ұңғымаларды болашақ жою құнын бағалайды.
Ұзақ мерзімді инфляция және Топ кәсіпорындары бойынша қаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есеп бойынша міндеттемелерді
айқындау үшін пайдаланылған дисконттау мөлшерлемелері 2023 жылғы
31 желтоқсанда 2,03%-дан 14,54%-ға дейін және тиісінше 6,20%-дан 11,37%-ға дейінгі аралықта болды (2022 жылғы 31 желтоқсан: 2,09%-дан
15,05%-ға дейін және 6,42%-дан 12,38%-ға дейін). 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың мұнай-газ активтерін жою міндеттемесіне резервтің баланстық құны 124.246 миллион теңгені құрады (2022 жылғы 31 желтоқсанға: 91.150 миллион теңге) (22-ескертпе).

Магистральдық мұнай құбырлары мен газ құбырлары
Мұнай құбырларын жою және топырақ құнарлығын қалпына келтіру бойынша міндеттеменің резерві Топ есептеген қайта монтаждау жәнетопырақ құнарлығын қалпына келтіру жұмыстарының құны негізінде бағаланады. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша құбырларды, компрессорлық станцияларды жою және топырақтың құнарлылығын қалпына келтіру бойынша міндеттемеге резервтің теңгерімдік құнын
123.277 миллион теңге құрады (2022 жылғы 31 желтоқсанға: 102.501 миллион теңге) (22-ескертпе).

Өндірістік уран активтері
Резервтер бұрынғы операциялық қызметтің салдарынан міндеттемелердің пайда болуына қарай жою және қалпына келтіру бойынша шығындардың дисконтталған құнының негізінде қалыптасады. Заңнамамен көзделген және активтерді жою әрі қалпына келтіру бойынша міндеттемелердің есебіне қосылған жұмыстардың көлеміне объектілер мен инфрақұрылымды бөлшектеу (тартып шығару, айдау және қадағалау
ұңғымаларын, қышқылданудың технологиялық тораптары және ерітінділерді, құбырларды, келу жолдарын, технологиялық алаңдарды,полигондарды, ғимараттарды және басқа да объектілерді бөлу) және жерлерді кейіннен қалпына келтіру жатады.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша резервті есептеуді Топтың ішкі мамандары орындады және тәуелсіз кеңес беруші тексерді.
Есептеуде қолданылған негізгі жорамалдарға мыналар жатады:◆◆ Ақшаның уақытша құнының ағымдағы нарықтық бағалауын және шығындарды ең жақсы бағалауында көрсетілмеген міндеттемелерге тәнтәуекелдерді көрсететін дисконттау мөлшерлемесі. Дисконттау мөлшерлемесі Топтың әрбір жер қойнауын пайдалану келісімшартының
тиісті мерзіміне сәйкес өтеу мерзімі бар мемлекеттік облигациялар бойынша пайыздық мөлшерлемелер ретінде айқындалатын тәуекелсіз мөлшерлемеге негізделген, 11,7% — 13,3% (2022 жыл: орташа 11,55%);◆◆ Ағымдағы бағамен есептелген номиналды шығындарға қолданылатын инфляцияның ұзақ мерзімді деңгейі 2023 жылы 4,01% — 6,39% (2022жыл: орта есеппен 5,99%);◆◆ Кеніштерді пайдаланудың есептік мерзіміне және қорларды өндіру мерзіміне сәйкес дисконттау кезеңі;◆◆ Төмен радиоактивті қалдықтармен жұмыс істеу бағдарламасы Топқа тиесілі арнайы полигондарға шығаруды және көмуді көздейді.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша кен орындарын қалпына келтіру бойынша міндеттеме резерві 38.100 миллион теңгені құрады
(2022 жыл: 38.116 миллион теңге)(22-ескертпе).

Үлбі металлургиялық зауытты пайдаланудан шығару және бөлшектеуТоп мамандары жүргізген талдау негізінде, сондай-ақ ағымдағы табиғатты қорғау заңнамасын және ҚЕХС талаптарын түсіндіре отырып, 2022жылы Топ өз объектілерін пайдаланудан шығару, бөлшектеу және рекультивациялау жөніндегі міндеттемені мойындады.
Пайдаланудан шығару, бөлшектеу және рекультивациялау жөніндегі міндеттеме мынадай объектілерге қатысты бағаланды және танылды: Iсанатқа жатқызылған объектілер (қоршаған ортаға елеулі теріс әсер ететін объектілер): «Үлбі металлургия зауыты» АҚ Өскемен қаласының
алаңы, сондай-ақ солармен технологиялық байланысты активтер және өнеркәсіптік алаңның аумағында орналасқан. Топ экологиялық кодекспен бекітілген әдістеме негізінде тарату міндеттемелерін бағалады.
Бағалауда қолданылған негізгі жорамалдарға мыналар жатады:◆◆ Ағымдағы бағалар күтілетін ұзақ мерзімді инфляция деңгейін пайдалана отырып 2027 жылға дейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін6.39%, 2042 жылға дейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін 4.49%, 2044 жылдан кейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін 3.76% ұлғайтылды (2022: 2027 жылға дейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін 7.7%, 2042 жылға дейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін 4.6%, 2044
жылдан кейін тарату мерзімі бар активтер үшін 3.93%) және кейіннен дисконтталған;◆◆ 2023 жылғы 31 желтоқсандағы резервті есептеу үшін дисконттау мөлшерлемесі 2027 жылға дейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін 13.3%,
2042 жылға дейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін 12.15%,◆◆ 2044 жылдан кейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін 10.36% құрайды (2022 жылғы 31 желтоқсанда: 2027 жылға дейінгі тарату мерзімібар активтер үшін 14.4% , 2042 жылға дейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін 11.3%, 2044 жылдан кейінгі тарату мерзімі бар активтер үшін10%);◆◆ Дисконттау кезеңі ғимараттар мен құрылыстарды пайдаланудың қалған мерзіміне тең, кемінде 50 жыл.
Барлық ғимараттар мен құрылысжайлар күрделі және пайдалану шығыстарына қойылатын қажетті талаптарды анықтау үшін жыл сайынғы
техникалық тексеруден өтеді.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша «Үлбі металлургия зауыты» АҚ-ның жалпы резерві 8.382 миллион теңгені (2022 жыл:9.243 миллион теңге) құрады.

218
219

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР (жалғасы)Активтердің шығуы бойынша міндеттемелер (жалғасы)Үлбі металлургиялық зауытты пайдаланудан шығару және бөлшектеу (жалғасы)Топ жүргізген қолданыстағы заңнаманы талдау негізінде басшылық Үлбі металлургиялық зауытының кейбір активтері 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша активтерді шығару жөніндегі міндеттемелерден шығарылуы тиіс деген қорытындыға келді, өйткені активтердіңосы түрлері үшін есептеудің негізделген әдісі жоқ және/немесе мұндай міндеттемелердің әлеуетті сомасы елеулі болып табылмайды. Бұлпайымдау мыналарға негізделген:◆◆ Мұндай активтер қоршаған ортаға айтарлықтай теріс әсер етпейді және экологиялық заңнама бұл активтердің қаржылық қамтамасыз етуін
талап етпейді,◆◆ Бұл объектілердегі өндірістік процестер қоршаған ортаға теріс әсерді азайту үшін бөлшектеу және топырақ құнарлығын қалпына келтіру
жұмыстарын жүргізуді талап ететін салдарға әкеп соқтырмайды.

Мұндай бағалауды жүргізу кезіндегі негізгі жорамалдарға дисконт мөлшерлемесін және келешек ақша ағындарының сомалары мен мерзімдерін бағалау кіреді. Дисконт мөлшерлемесі өтеу мерзімдері объектілерді жою мерзімдерімен сай келетін мемлекеттік облигациялардың
кірістілігі ретінде айқындалған тәуекелсіз мөлшерлемеге негізделеді.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша объектілерді пайдалану салдарын жоюды қамтамасыз ету жөніндегі міндеттемелер бойынша
резервтер инфляция мөлшерлемелерін және есепті күнге дисконттау мөлшерлемелерін қайта қарау негізінде объектілерді жою жөніндегі
шығыстардың құнын өзектендіру ескеріле отырып қайта есептелді.

Миллион теңгемен

Жылдық есеп / 2023◆◆ Объектілерді пайдалану салдарын түзету бойынша міндеттемелердің есептелуін Топ тәуелсіз немесе ішкі мамандар жасаған бағалау
нәтижелерінің негізінде орындады. Заңнамада көзделген және есепке енгізілген жұмыс көлемі электр және жылу энергиясын өндіруге
тікелей қатысатын негізгі жабдықтар мен механизмдерді (бу қазандықтары, турбиналар, генераторлар, отын беру және т. б.), жану өнімдерін
бұруға арналған инженерлік жүйелер мен құрылыстарды, сондай-ақ мазут шаруашылығы мен қоршаған ортаға және адамдардың өмірі мен(немесе) денсаулығының қауіпсіздігіне теріс әсер ететін химиялық реагенттер қоймасының жабдықтарын бөлшектеу мен кәдеге жаратуды
қамтыды;◆◆ Топ бойынша операторлар объектілерінің құрамында активтер (әкімшілік ғимараттар және өзге де құрылысжайлар) болады, олар кейіннен
ықтималдығы жоғары дәрежеде қайта бейінделуі мүмкін, сондай-ақ оларды пайдалану салдарын жою жөніндегі міндеттемелерді танудың
қажеттілігі жоқ қоршаған ортаға ең аз теріс әсер етеді;◆◆ I-ші санаттағы объектілерге жататын жылу электр станциялары бойынша резервтердің мөлшері электр және жылу энергиясын өндіруге
тікелей қатысатын негізгі жабдықтар мен механизмдерді (бу қазандықтары, турбиналар, генераторлар, отын беру және т. б.), жану өнімдерін
бұруға арналған инженерлік жүйелер мен құрылысжайларды, сондай-ақ қоршаған ортаға теріс әсер ететін мазут шаруашылығы жабдықтары мен химиялық реагенттер қоймасын жою кезінде объектілер көтеретін күтілетін шығыстар негізге алына отырып айқындалады;◆◆ Топ басшылығы қоршаған ортаға теріс әсер ететін ЕГРЭС-1 және ЕГРЭС-2 I-ші санаттағы объектілерді жою мерзімдері активтердің қызметету мерзімдеріне сүйене отырып, 2055 және 2053 жылдары басталады деген пайымдауды қолданды. Бұл қызмет ету мерзімдері негізгі
және қосалқы жабдықтар мен негізгі жабдықтардың инженерлік құрылысжайларының парк ресурсы қолданыстағы күл үйінділерін толтыру
аяқталған сәтке дейін күрделі жөндеу немесе реконструкциялау арқылы сақталатындығымен және ұзартылатындығымен негізделген. Күлүйінділерін жабу мерзімдері ҚР Үкіметінің 2007 жылғы 10 шілдедегі №591 қаулысымен бекітілген «Қалдықтарды орналастыру полигондарының тарату қорларын қалыптастыру қағидаларына» сәйкес күл үйінділерін жабудың бекітілген жұмыс жобаларына сәйкес қолданылды.
Көмір қорлары осы станциялардың жұмысын жалғастыру үшін жеткілікті. Бұл мерзімдер Қазақстан Республикасында электр энергиясының
болжамды тапшылығы жағдайында елдің энергетикалық қауіпсіздігін қамтамасыз ету қажеттілігінен туындады;◆◆ АЛЭС бойынша ЖЭО-2 және ЖЭО-3 объектілерін жою мерзімдері «Алматы ЖЭО-2 Қоршаған ортаға әсерін барынша азайта отырып жаңғырту» және «Алматы ЖЭО-3 қайта жаңарту» жобаларын іске асыру, енгізу мерзімдерін және техникалық параметрлерін ескере отырып
қолданылды;◆◆ Топтың гидроэлектростанциялары II санаттағы объектілерге жатады. Шардара гидроэлектростанциясы, Сырдария өзеніндегі Шардара гидроторабының гидротехникалық кешенінің ажырамас элементі болып табылатын, су тасқыны мен суаруға қарсы күрес бойынша тікелей мақсаты бар стратегиялық кешенді құрылыс ретінде, қызметтің ерекшелігіне байланысты платиналарды/бөгеттерді және іргелес гидроқұрылыстарды жоймайды; сонымен бірге станция басшылығының пікірінше, Компанияның жою жұмыстары гидроагрегаттардың жәнекейбір жерүсті шаруашылық құрылысжайларының жабдықтарын бөлшектеу жұмыстарымен шектелуі мүмкін және оларды жабуға арналған
резерв есепті күнге елеулі болып табылмайды;◆◆ Мойнақ гидроэлектростанциясы бойынша, заңнамаға сәйкес, Топ басшылығы негізгі гидротехникалық құрылысжайлардың I және II класты
құрылысжайлары ретінде қызмет ету мерзімі уақтылы жүргізілген күрделі жөндеу жағдайында 60 жылды құрайды деген пайымдауды
қолданды. «Қауіпті өндірістік объектілердегі техникалық құрылғыларды, жабдықтар мен құрылысжайларды қауіпсіз пайдалану мерзімін
ұзарту тәртібі туралы әдістемелік ұсынымдар» нормаларына сәйкес гидроэлектростанцияның, туынды туннельдің және бөгеттің негізгі
ғимаратын пайдалану мерзімдері өткеннен кейін бұл құрылысжайларды Шарын өзеніндегі су тасқыны кезеңінде гидрологиялық бекет
және селді ұстаушы ретінде одан әрі пайдалану көзделеді. Сонымен қатар, станция басшылығының пікірінше, Компанияның жою жұмыстары гидроагрегаттар мен кейбір жерүсті шаруашылық құрылысжайларының жабдықтарын бөлшектеу жұмыстарымен шектелуі мүмкін жәнеоларды жабуға арналған резерв есепті күнге елеулі болып табылмайды;◆◆ III және IV санаттағы АЖК объектілері. АЖК өндірістік объектілері қоршаған ортаға елеусіз ең аз теріс әсер ететіндіктен, Топ осы шоғырландырылған қаржылық есептілікте қызметтің салдарын жою жөніндегі міндеттемелерді есептемеді, өйткені қазіргі уақытта активтердің осытүрлері үшін есептеудің негізделген әдісі жоқ және Топ мемлекеттік органдардан қоршаған ортаға салдарларды жою жөніндегі міндеттемелердің жоқтығы туралы растау алды;◆◆ Жел және күн электр станциялары генерациялайтын және технологиялық жабдықтарды бөлшектеу және жою жөніндегі резервтерді таниды, бұл ретте жою мерзімдері жабдықтар мен құрылысжайлардың техникалық паспорттарымен айқындалады.

Объектілерді пайдалану салдарынжою жөніндегі міндеттеменің
(азаюы) / өсуі-1%

(2.866)

+1%

3.605

Дисконттау мөлшерлемелеріЖою мерзімі

2022 жылғы 31 желтоқсандағы 2023 жылғы 31 желтоқсанға және 2022 жылғы 31 желтоқсанға объектілерді пайдалану салдарын жоюға арналған міндеттеменің сомасын айқындау кезінде Топ мынадай пайымдауларды қолданды:Елеулі жорамалдардың
(азаюы)/өсуіИнфляция мөлшерлемесі

Экологиялық кодекстің талаптары жаңа болып табылатынын және осы талаптарды қолдану тәжірибесінің жоқ екенін, сондай-ақ заңнамада
түсініксіздіктер бар екенін ескере отырып, Басшылық міндеттемелер мен олардың мөлшерін бағалау бөлігінде елеулі пайымдаулар қолданды.
Табиғатты қорғау заңнамасында өзгерістер болған жағдайда, оны түсіндіру және қолдану практикасы, сондай-ақ Топтың пайымдаулары менбағалаулары болашақта мұндай міндеттемелерді қайта қарауы мүмкін.

Энергия өндіруші активтердің шығуы бойынша міндеттемелер

Байланыс
ақпараттары

-1%

3.148

+1%

(2.398)

-10%

3.327

+10%

(3.101)Объектілерді пайдалану салдарын жою бойынша нақты шығындар тиісті заңнаманың, нормаларды түсіндірудің, технологиялардың, бағалар мен басқа да талаптардың өзгеруі салдарынан олардың бағалануынан ерекшеленуі мүмкін болғандықтан және бұл шығындар таяу арада
болатындықтан, резервтің баланстық құны мұндай өзгерістерді есепке алу үшін тұрақты сараланып, түзетіліп отырады.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша энергия беретін активтердің есептен шығарылуы бойынша міндеттемелер резервінің сомасы
24.883 миллион теңгені (2022 жылғы 31 желтоқсан: 23.365 миллион теңге) құрады.

Қоршаған ортаға келтірген зияны үшін міндеттемелер бойынша резервтерТоп бағалау да жасайды және экологиялық тазарту жұмыстары мен оңалтуға міндеттемелер бойынша резервтер қалыптастыру бойынша
пайымдау шығарады. Қоршаған ортаны қорғауға шығындар капиталдандырылады немесе олардың болашақ экономикалық пайдасына қарай
шығыстарға жатқызылады. Өткен қызметте пайда болған қазіргі жағдайға жатқызылатын және болашақ экономикалық пайдасы жоқ шығындар шығыстарға жатқызылады.
Міндеттемелер шығындар туралы ағымдағы ақпараттың және топырақ құнарлығын қалпына келтіру бойынша күтілетін жоспарлардың негізінде айқындалып, дисконтталған негізде ескеріледі. Топтың экологиялық оңалту резерві Топ қолданыстағы қазақстандық және еуропалық
нормативтік базалардың талаптарын сақтауға қажетті күтілетін шығындарды тәуелсіз бағалауға негізделген басшылықтың үздік бағасын
білдіреді. Топ бұл міндеттемені, 2024 жылдың жылдық бюджетін қосылған шығындар бөлігін қоспағанда, ұзақ мерзімді ретінде жіктеді.
Экологиялық оңалту жөніндегі резервтерге қатысты іс жүзіндегі шығындар заңнамадағы және нормативтік-құқықтық актілердегі өзгерістер
салдарынан бағалардан, қоғамдық күтулерден, тазарту технологияларындағы аумақтық жағдайлар мен өзгерістерді анықтау мен талдаудан
ерекшеленуі мүмкін. Экологиялық оңалтудағы міндеттемелер бойынша резервтегі өзгерістер 22-ескертпеде ашылып көрсетілген.

Салықтар бойынша резервтер
Күрделі салық заңнамасын интерпретациялауға, салық заңнамасындағы өзгерістерге, сондай-ақ болашақтағы салық салынатын пайда алусомалары мен мерзімдеріне қатысты белгісіздік бар. Топ халықаралық операцияларының елеулі әр алуандығын, сондай-ақ ұзақ мерзімді
сипатын және қолда бар шарттық қатынастардың күрделілігін ескере отырып, іс жүзіндегі нәтижелер мен қабылданған жол берілімдердің
арасындағы айырма, немесе осындай жол берілімдердің болашақтағы өзгерістері табыс салығы бойынша шығыстардың немесе кірістердің
көрсетілген есептілігіне болашақта түзетулерге әкелуі мүмкін. Негізді жол берілімдерді негізге ала отырып, Топ өз қызметін жүзеге асыратын
елдің салық органдары жүргізетін салық аудитінің ықтимал салдарларына резервтер жасайды.
Осындай резервтердің шамасы әр түрлі факторларға, мысалы, алдыңғы тексерулердің нәтижелеріне және салық төлеуші компанияның жәнетиісті салық органының салық заңнамасының әртүрлі интерпретацияларына байланысты. Интерпретациядағы осындай айырмашылықтар
Топтың тиісті компаниясы тіркелген елде басым болатын жағдайларға байланысты мәселелердің көп саны бойынша туындауы мүмкін.
Салық тәуекелдерін бағалау кезінде Топ басшылығы, егер қосымша салықтарды салық органдары есептейтін болса, ол сәтті шағымдана аладыдеп Топ дауласпайтын немесе санамайтын салық заңнамасын сақтамаудың белгілі салаларының ықтимал міндеттемелері ретінде қарайды.
Мұндай анықтау елеулі пайымдауларды шығаруды талап етеді және салық заңнамасы мен нормативтік құқықтық актілердегі өзгерістер, Топтың жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттарында салық салу талабына түзетулер, өзі шешімін күтіп отырған салық талқылаулары
бойынша күтілетін нәтижелерді және сәйкестікті тексеруге салық органдары жүзеге асыратын нәтижені анықтау нәтижесінде өзгеруі мүмкін.
22-ескертпеде ашылып көрсетілген салықтар бойынша резерв, негізінен, басқа салықтарға жатады. Табыс салығы бойынша резервтер меншартты міндеттемелер құрамына кіреді және табыс салығы бойынша міндеттемелер немесе шартты міндеттемелер ретінде ашылып көрсетіледі (34-ескертпе). Салық салуға жатқызылған қалған айқындылықтың болмауы 38-ескертпеде ашылған.

220
221

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР (жалғасы)Күтілетін кредиттік зияндарды бағалау

Әлеуметтік объектілерді салу резервтері

9 ҚЕХС-ке (IFRS) сай қаржы активтерінің барлық санаттары бойынша залалды бағалау пайымдауды қолдануды қажет етеді, атап айтқанда,құнсыздану залалын айқындау және кредиттік тәуекелдің едәуір ұлғаюын бағалау кезінде келешек ақша ағындарының көлемі мен пайда
болу мерзімдерін және қамтамасыз ету құнын бағалау қажет. Мұндай есепті бағалаулар бірқатар факторларға байланысты болады, солардағы
өзгерістер құнсызданудың бағалау резервтерінің түрлі сомаларына әкеп соқтыра алады.

Үкімет Топқа демеушілікпен және қаржыландырумен байланысты түрлі міндеттемелерді жүктейді. Топ басшылығы мұндай міндеттемелер
конструктивті болып табылады және ҚР Үкіметінің шешімдеріне сәйкес танылуы тиіс деп болжап отыр. Үкімет Топтың акционері
болып табылғандықтан, мұндай міндеттемелерді орындаумен байланысты шығыстар «Акционердің пайдасына басқа да бөлу» ретінде
шоғырландырылған қаржылық есептілікте капитал құрамында танылады.

Негізгі құралдар объектілерінің пайдалы қызмет мерзіміТоп әрбір есепті күнгі негізгі құралдардың пайдалы қызметінің қалған мерзімін қайта қарайды, егер күту өткен бағалаудан ерекшеленген
жағдайда, өзгерістер «Есеп саясаты, есеп бағаларындағы өзгерістер және қателер» 8 БЕХС-ке сәйкес есеп бағалауларындағы өзгерістер
ретінде ескеріледі.

ҚҚС-ты өтеуӘрбір есепті күнгі жағдай бойынша Топ ҚҚС өтелуіне талдау жүргізеді және қажет болған жағдайда өтелуге жататын ҚҚС-тың күмәнді сомасы
бойынша резервті есептейді. Өтелуге жататын ҚҚС күмәнді сомасы бойынша резерв басшылықтың салық салынуға жататын ҚҚС-тың келешек
айналымдарына және ҚҚС-ты ақша қаражатымен қайтаруға қатысты үміттеріне негізделген. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша
386.977 миллион теңге мөлшерінде өтелуге жататын ҚҚС қысқа мерзімді активтер құрамында жіктелді (2022 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай
бойынша: 203.658 миллион теңге). Топ аталған соманы салық органдары қайтарады немесе 2024 жыл ішінде ҚҚС бойынша міндеттемелердің
болашақ сомаларына қарсы есептейді деп күтеді.

Кейінге қалдырылған салық бойынша активтер
Кейінге қалдырылған салық бойынша активтер салық салынатын уақытша айырмалар мен осындай шығыстардың коммерциялық сипатының
негізделетіндігі мүмкіндігі бар дәрежеде барлық резервтер мен ауыстырылған салық шығындары бойынша танылады. Басшылықтың
елеулі пайымдаулары жоспарланатын деңгей мен кірістілік уақытының негізінде мойындалуы мүмкін кейінге қалдырылған салық жөніндегі
активтерді бағалау үшін талап етіледі. Кейінге қалдырылған салық жөніндегі мойындалған активтер сомасы 2023 жылғы 31 желтоқсанда
108.379 миллион теңгені құрады (2022 жылғы 31 желтоқсан: 89.252 миллион теңге). Барынша толық ақпарат 34-ескертпеде қамтылған.

Қаржы құралдарының әділ құныҚаржылық жағдай туралы шоғырландырылған есепте танылған қаржы құралдарының және қаржылық міндеттемелердің әділ құны осы активті
нарықтар негізінде анықталмайтын жағдайларда, ол дисконтталған ақша ағындарының моделін қоса алғанда, бағалау әдістерін пайдалана
отырып, анықталады. Мүмкіндігіне қарай осы модельдер үшін бастапқы деректер ретінде алайда, бұл іс жүзінде жүзеге асыру мүмкін болмаған
жағдайларда, бақылаушы нарықтардан түсетін ақпарат пайдаланылады, әділ құнды белгілеу үшін пікірдің белгілі бір үлесі талап етіледі.
Пікірлер өтімділік тәуекелі, кредиттік тәуекел және өзгермелілік сияқты осындай бастапқы деректерді есепке алынуын қамтиды. Осыфакторларға қатысты болжамдарға өзгерістер шоғырландырылған қаржылық есептілік нысандарында көрсетілген қаржы құралдарының әділқұнына ықпал етуі мүмкін. Барынша толық ақпарат 37-ескертпеде ашылып көрсетілген.

Жұмыскерлерге берілетін сыйақылар бойынша міндеттемеТоп зейнеткерлікке шыққаннан кейінгі белгіленген төлемдер бойынша міндеттемелердің ағымдағы құнын және осыған байланысты
көрсетілетін ағымдағы қызметтердің құнын анықтау үшін бағалаудың актуарлық әдісін пайдаланады. Бұл сыйақы төленуі тиіс жұмыс
істеп жатқан және жұмыстан кеткен қызметкерлердің болашақтағы мінездемелеріне қатысты демографиялық жорамалдарды (жұмыста
немесе одан кейін қайтыс болуы, персонал санының өзгеруі бойынша статистика және басқалар), сондай-ақ қаржылық жорамалдарды
(дисконттау мөлшерлемесі, болашақтағы жылдық материалдық көмек, болашақтағы жылдық ең төменгі жалақы, темір жол билетінің
болашақтағы орташа құны) пайдалануды талап етеді.
Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

Негізгі болжамдарды бағалаудың күрделілігіне және жұмыскерлердің еңбек қызметін аяқтауы бойынша олардың сыйақылары
бойынша міндеттемелердің ұзақ мерзімді сипатына орай мұндай міндеттемелер осындай болжамдардың өзгерістеріне аса сезімтал келеді.
Барлық болжамдар әрбір есепті күнге қайта қаралады.

Топтың ККЗ есептеулері ауыспалы бастапқы деректер мен олардың өзара тәуелділіктерін таңдауға қатысты бірқатар базалық жорамалдар
кіретін күрделі модельдердің нәтижесі болып табылады. Пайымдаулар мен есепті бағалаулар болып есептелетін ККЗ есептеу модельдерінің
элементтеріне келесілер жатады:◆◆ Топ дефолт ықтималдылығын (PD) айқындау үшін пайдаланатын ішкі кредиттік рейтингіні тағайындау жүйесі;◆◆ Солар бойынша ККЗ топішілік негізде бағаланғанда қаржы активтерін топтарға біріктіру;◆◆ ККЗ-ны есептеу модельдерін әзірлеу, оған қоса түрлі формулалар және бастапқы деректерді таңдау;◆◆ Макроэкономикалық сценарийлер мен экономикалық деректер арасындағы өзара байланыстарды айқындау, мысалы, бір жылға шегіне
отырып мұнай бағасын, сондай-ақ дефолт ықтималдылығының (PD) көрсеткіштеріне, дефолт тәуекеліне ұшырайтын көлемге (EAD) жәнедефолт кезінде шығындар деңгейіне (LGD) әсері.

«Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ-мен қаржы келісімдерінің шарттарын есепке алуТоп, «Жолаушылар тасымалы» АҚ мен «Тұлпар» вагон шығару зауыты» ЖШС еншілес ұйымдары арқылы жолаушылар вагондарының паркін
жаңарту үшін түпкі Акционердің жалпы бақылауындағы «Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ-мен үш жақты сатып алу-сату және қаржы лизингі
шарттарын жасады.
Бұл шарттарға сәйкес, «Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ «Тұлпар» вагон шығару зауыты» ЖШС-тің жолаушылар вагондарын өз меншігіне сатыпалу үшін олардың өндірісін 100% негізінде алдын ала төлем жасай отырып және кейіннен «Жолаушылар тасымалы» АҚ-на қаржылық жалдауға
бере отырып қаржыландырады.
Топ басшылығы «Тұлпар» вагон шығару зауыты» ЖШС мен «Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ арасындағы өзара әрекет ету бөлігіндегі
транзакция Топ деңгейінде активтің сатылуы ретінде есепке алу үшін «Сатып алушылармен жасалған шарттар бойынша түсім» 15 ҚЕХС-тің(IFRS) талаптарына жауап бермейді деген тұжырымға келді, өйткені вагондарды бақылау «Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ-на өтпей, Топта
қалады.
«Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ вагондардың өндірісін қаржыландырады, бірақ активтен барлық қалған пайданы кейіннен пайдалану
және іс жүзінде алу тәсілін айқындау қабілетінде шектелген. Тиісінше, Топ «Тұлпар» вагон құрастыру зауыты» ЖШС құрамынан
бөлінген «Жолаушылар вагондарын салу зауыты» ЖШС-ні бақылауды жоғалтқанға дейін «Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ алдында
туындаған міндеттемені (7-ескертпе), қаржылық міндеттеме (қарыз) ретінде, ал жолаушылар вагондары мен аяқталмаған құрылысты
«Жалдау» 16.103 ҚЕХС-ке (IFRS) сәйкес меншік құқығындағы негізгі құралдар мен аяқталмаған құрылыс объектілері ретінде мойындады.

Своп мәмілелеріТоп уран өнімінің бір бөлігін своп (swap) талаптарында өткізеді. Топ талаптарды келісіп, бір контрагентпен екі бөлек шартты жасайды,біреуі — жеткізуге, екіншісі — уранның бір көлемін екі түрлі жеткізу орнында немесе түрлі уақыт кезеңінде бірдей баға бойынша сатып алуға.
Нәтижесінде өзінің (өндірілген немесе Топ кәсіпорындарынан сатып алынған) ураны және сатып алынған уран ауыстырылады.
Әдетте, своп операциялары кезінде Топ уранды бір жеткізу орнына нақты жеткізеді және түпкі сатып алушыларға одан кейін сату үшінуранның дәл сондай көлемін бөгде конвертордан сатып алады. Бұл ретте, Топ тауарды түпкі сатып алушыларға жеткізу бойынша көлік
шығыстарында үнемдейді.
Своп мәмілелері бойынша шарттардың бір бірімен формальды түрде байланысты еместігіне қарамастан, басшылық бұл мәмілелер байланысты
болып табылады және нарықтағы сұраныс пен ұсынысты түсіну амалдарына сүйене отырып, оқшауланып жүзеге асырылар еді деген
тұжырымға келді. Басшылықтың пікірінше, біртекті тауарды (уранды) бірдей көлемде бірдей бағамен жеткізу іс жүзінде тауарды ауыстыру
болып табылады, әрі ол бұл транзакцияның экономикалық мәнін көрсете отырып, қаржылық есептілікте ашық негізде көрсетілуі тиіс. Свопоперациялардың талаптарын және көрсетілуіне тәсілді түсіну пайымдауды қажет етеді.
2023 жылы Топ 139.322 миллион теңге сомаға (2022 жыл: 195.958 миллион теңге) своп операцияларынан түскен түсімді және 149.209 миллион
теңге сомаға (2022 жыл: 207.789 миллион теңге) өткізудің тиісті өзіндік құнын мойындамады. Сондай-ақ, Топ басқа дебиторлық берешекті
72.978 миллион теңге сомаға, кредиторлық берешекті 31.215 миллион теңге сомаға ұлғайтты, нетто әсері қорларға әсер етті. Своп шарттары
ақшалай төлемдерді көздейтіндіктен, дебиторлық берешек сатып алынған және төленген уран үшін күтілетін ақша қаражатын білдіреді,кредиторлық берешек сол бойынша дебиторлық берешекті контрагент төлеген сатылған уран үшін күтілетін ақша қаражатын білдіреді.

222
223

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

4. МАҢЫЗДЫ БУХГАЛТЕРЛІК БАҒАЛАУЛАР МЕН ПАЙЫМДАУЛАР (жалғасы)Табиғи уранды байытуТоп Ресейдегі «Уранды байыту орталығы» АҚ-дан (УБО) уранды байыту бойынша қызметтерді сатып алады. Мәміле екі бөлек шарт ретінде
жасалған. Топ табиғи уранды сатады және байытылған уранды УБО-дан сатып алады. УБО-мен жасалған келісімдер ресми түрде бір-бірімен
байланысты болмаса да, басшылық бұл мәмілелер іс жүзінде байланысты және бір-бірінен оқшауланған түрде жүзеге асырыла алмады деген
қорытындыға келді. Шын мәнінде, бұл уранды оны байытылған күйде сатып алу міндеттемесімен сатуға әкеледі, 15 ҚЕХС талаптарына сәйкесУБО уранды сатудан түскен түсім танылмауы керек, бұл мәміленің экономикалық мәнін көрсетеді. Терминдерді түсіндіру және УБО-меноперацияларды есепке алу тәсілі пайымдауды қолдануды талап етеді. Өткізудің өзіндік құнына енгізілген байыту жөніндегі қызметтердің құнықайта өңдеу және өзге де қызметтер жолында 40.643 миллион теңгені (2022: 13.363 миллион теңге) құрайды (27-ескертпе).
УБО-мен сатып алу-сату шарттары ақша қаражатын төлеуді көздеді, 2023 жылдан бастап Топ енді нетто-негізде өзара есеп айырысуды
көздейтін шарттардың талаптарын өзгертті.

2023 жылғы 1 шілдеден бастап ҚР электр энергиясының нарығы жөніндегі заңнамадағы өзгерісҚР Энергетика министрінің 30.06.2023 жылғы № 249 бұйрығымен бекітілген өзгерістер мен толықтырулармен бірге Электр энергиясының
көтерме сауда нарығын ұйымдастыру және жұмыс істеу қағидаларына сәйкес 2023 жылғы 1 шілдеден бастап «Жаңартылатын энергия
көздерін қолдау жөніндегі есеп айырысу-қаржы орталығы» ЖШС (бұдан әрі — «ЕАҚО») электр энергиясын бірыңғай сатып алушыны енгізе
отырып, электр энергиясын өткізу нарығының жаңа моделіне көшу жүзеге асырылды. Жаңа модельге сәйкес барлық энергия өндіруші
ұйымдар электр энергиясын бірыңғай сатып алушыға электр энергиясын сатуға міндетті. Бұдан әрі ЕАҚО электр энергиясын көтерме
электр нарығында электр энергиясын бірыңғай сатып алушы энергия беруші, энергиямен жабдықтаушы ұйымдарға, электр энергиясын
тұтынушыларға және цифрлық майнерлерге сату шарттарына сәйкес электр энергиясын сатады.
Топ «Сатып алушылармен жасалған шарттар бойынша түсім» 15 ҚЕХС-ке сәйкес түсімді тану процесіне өзгерістердің әсерін бағалау бойынша
талдау жүргізді. Нәтижесінде, Топ өзінің шоғырландырылған қаржылық есептілігі мақсатында энергия өндіруші ұйымдардың электр
энергиясын сату шарттары және ЕАҚО-мен Топтың тарату және өткізу компанияларының электр энергиясын сатып алу шарттары 15 ҚЕХС-кесәйкес кері сатып алу шарттары болып табылатынын анықтады. Тиісінше, Топ өзінің шоғырлану деңгейінде электр энергиясын сатып алудан
және энергия өндіруші ұйымдардың электр энергиясының түсімінен өзіндік құнның элиминациясын өткізді.
Элиминациялау сомасын есептеу үшін Топ ЕАҚО-дан Топтың еншілес ұйымдарының электр энергиясын сатып алуының нақты көлемін жәнеТоптың электр станцияларының белгіленген қолданыстағы шекті тарифтеріне сәйкес электр энергиясын сатудың орташа өлшенген бағасын
пайдаланды.
2023 жылғы элиминациялау сомасы 84.760 миллион теңге болды. Бұл жазбалар Топтың түсімі мен өзіндік құнын біртұтас экономикалық
бірлік ретінде таныстыру мақсатында көрсетілген және Топтың қаржылық нәтижелеріне әсер етпейді.
Жоғарыда айтылғандарды қоспағанда, 2023 жылғы 1 шілдеден бастап күшіне енген электр энергиясын сату нарығының жаңа моделі түсімді
тану процесіне айтарлықтай әсер еткен жоқ.

Байланыс
ақпараттары

Кредиторлық берешекті бағалау кезінде басшылық алдыңғы шарттар негізінде газды сатып алу бағасын, сатып алынған газды географиялық
бөлуді және өңірлер бөлінісінде жеткізілімдердің өзіндік құнын талдауды, жеткізушімен хат алмасуды, ҚР Энергетика министрлігі деңгейінде
жеткізушімен келіссөздер мәртебесін, сондай-ақ ҚР Үкіметі мен жеткізуші арасындағы Өзара түсіністік туралы меморандумда көзделген газды
сатып алу бағасын айқындау тетігін назарға алды.
Жеткізуші келіссөздер барысында ұсынған жеңілдікті ескере отырып, ең жоғары сатып алу бағасын қолдану 2023 жылғы 31 желтоқсанда
кредиторлық берешектің 65.319 миллион теңгеге ұлғаюына, 2023 жылғы 31 желтоқсанда қорлар құнының 8.674 миллион теңгеге ұлғаюына
және 2023 жылғы сатудың өзіндік құнының 56.645 миллион теңгеге ұлғаюына әкеп соқтырар еді.
Осы шоғырландырылған қаржылық есептілікті шығару күніне басшылық келіссөздер жүргізу барысында және бағаларды келісуді жәнешарттарға 2024 жылдың 1 жартыжылдығының соңына дейін қол қоюды күтеді.

5. БИЗНЕСТІ БІРІКТІРУ
Dunga Operating GmbH сатып алу
2023 жылғы 9 қазанда ҚМГ TOTALENERGIES EP DANMARK A/S компаниясымен шикі мұнай мен табиғи газды барлау және өндірумен
айналысатын Total E&P dunga GmbH (2023 жылғы желтоқсанда Dunga Operating GmbH деп өзгертілген) акцияларының 100% сатып алусату шартына қол қойды. Сатып алу бағасы 358,5 миллион АҚШ доллары болды (баламасы 165.913 миллион теңге). Келісімде тараптар
2023 жылғы 30 қазанда және 2023 жылғы 20 қарашада орындаған жабудың белгілі бір прецеденттік шарттары қамтылды, ҚМГ акциялары
қайта тіркелгеннен кейін мәміле аяқталды. ҚМГ еншілес ұйым Dunga Operating GmbH-ті бақылауға алды, бұл ҚР нарығында шикі мұнай ментабиғи газдың ресурстық базасындағы және өндірудегі ҚМГ үлесін арттырды.
Топ Dunga Operating GmbH таза сәйкестендірілетін активтері мен міндеттемелерінің әділ құнын берілген өтемнің әділ құнына
358,5 миллион АҚШ доллары (баламасы 165.913 миллион теңге) мөлшерінде алдын ала құн бойынша бағалады. Бизнесті біріктірудің бастапқы
есепке алынуы аяқталған жоқ.
«Бизнесті біріктіру» 3 ҚЕХС-ке (IFRS) сәйкес негізгі құралдарды бағалау сатып алынған күннен бастап 12 ай ішінде аяқталады және ескеріледі.

224

Төменде сатып алу күніне Dunga Operating GmbH сәйкестендірілетін активтері мен міндеттемелерінің алдын ала әділ құны туралы ақпарат
көрсетілген:225
Миллион теңгемен

Сатып алу күніне

Активтер
Ұзақ мерзімді активтер
Негізгі құралдар

192.313Материалдық емес активтер

7.005

Кредиттік мекемелердегі қаражат

5.413

Ағымдағы активтер
Қорлар

Тауарлық қарыздар бойынша міндеттемелер
Уран қарыздары ағымдағы тұрақсыз геосаяси жағдайға байланысты қазақстандық уранның батыс конверсиялық кәсіпорындарға уақтылы
жеткізілуіне әсер етуі мүмкін логистикалық тәуекелдерді азайту үшін қажетті қорларды басқару жөніндегі Топтың әдеттегі саясатының бөлігі
болып табылады.
Тауарлық қарызды алған кезде Топ қорларды шарттық құны бойынша есепке алады. Тауарлық қарыздар бойынша міндеттемелер есепті күнге
уран өнімінің әділ құны бойынша танылады. Әділ құнды кейіннен қайта бағалау уран өніміне әділ құнның өзгеруіне сәйкес басқа кірістер/шығыстар құрамындағы пайда/зиян арқылы жүргізіледі.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша тауарлық қарыз шарты бойынша міндеттеменің әділ құны 91.151 миллион теңгені құрады (2022жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша: 19.147 миллион теңге) (25-ескертпе).

2.316Сауда дебиторлық берешек

9.426

Басқа да қысқа мерзімді қаржы активтері
Өзге де ағымдағы активтер
Ақша қаражаты мен оның баламалары
Активтердің жиыны

Жылдық есеп / 2023

2023 жылғы 31 желтоқсанда Топтың бағаны келіспей жалпы сомасы 109.819 миллион теңгеге газды сатып алғаны үшін сауда кредиторлық
берешегі бар (25-ескертпе). Алдыңғы шарттардың қолданысы тоқтатылуына, ал бағаларды келісу мен жаңа шарттарды жасау рәсімі әліаяқталмағанына байланысты Топ өз басшылығының ең үздік бағалауына сүйене отырып, есептеу әдісімен кредиторлық берешекті мойындады.

58
7.792
7.961
238.891Ұзақ мерзімді міндеттемелер
Резервтер

4.346

Кейінге қалдырылған салық бойынша міндеттемелер

55.196

Ағымдағы міндеттемелер
Сауда және басқа да кредиторлық берешек
Өзге ағымдағы міндеттемелер

Газды сатып алу шарттары бойынша бағаланатын кредиторлық берешек

6.607

Табыс салығы бойынша алдын ала төлем

11.8811.555Міндеттемелер жиыны

72.978Алдын ала әділ құны бойынша таза активтердің жиыны

165.913Төлем көзінен ұсталатын салықты қоса алғанда, сатып алу құны165.913Осы шоғырландырылған қаржылық есептілікте Dunga Operating GmbH қызметі Мұнай-газ-химия сегментінде ұсынылған.
Сатып алу күніне сауда дебиторлық берешектің әділ құны 9.426 миллион теңгені құрайды, бұл сауда дебиторлық берешектің жалпы сомасы
болып табылады. Бұл ретте шарттар бойынша сомалар толық көлемде алынуы мүмкін деп күтілуде.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

6. ЖАЛПЫ БАҚЫЛАУМЕН САТЫП АЛУМиллион теңгемен

Жалпы бақылаудағы еншілес ұйымды сатып алуҚазақстан Республикасы Үкіметінің 2022 жылғы 20 желтоқсандағы № 1033 қаулысына сәйкес, 2023 жылғы 19 сәуірде Қорға Шүлбі ГЭС жәнеӨК ГЭС акцияларының мемлекеттік пакеттері берілді. Сондай-ақ, Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы 30 желтоқсандағы № 971
қаулысына сәйкес, 2023 жылғы 12 қыркүйекте Қорға Қазгеология акцияларының мемлекеттік пакеті берілді.
Бұл операциялар кәсіпорындардың жалпы бақылаумен бірігуі болып табылады және алдыңғысының бухгалтерлік кітаптарында көрсетілген
Шүлбі ГЭС, ӨК ГЭС және Қазгеология активтері мен міндеттемелерінің баланстық құны негізінде мүдделерді біріктіру әдісі бойынша ретроспективті түрде ескеріледі. Тиісінше, осы шоғырландырылған қаржылық есептілік Шүлбі ГЭС, ӨК ГЭС және Қазгеология акцияларының берілуі
неғұрлым ерте ұсынылған кезеңнің күнінде орын алғандай және нәтижесінде өткен есептіліктер үшін салыстырмалы ақпарат қайта есептелгендей ұсынылды.
Шүлбі ГЭС, ӨК ГЭС және Қазгеология активтері мен міндеттемелері капиталға тиісінше айырманы есептей отырып олардың қаржылық
есептілігінде баланстық құны бойынша осы шоғырландырылған қаржылық есептілікте ескерілген.

2022 жылғы 31 желтоқсанға

Ұзақ мерзімді активтердің өсуіӨзге ұзақ мерзімді қаржы активтерінің өсуіКейінге қалдырылған салық бойынша активтердің ұлғаюы

Өткізілген өнімнің және көрсетілген қызметтердің өзіндік құны(13.620)

20.897
Жалпы пайда

7.277

Жалпы және әкімшілік шығыстар

(1.330)Қаржы активтері бойынша күтілетін кредиттік зияндар

(198)Операциялық қызметтен түскен пайда

5.749

Қаржылық кіріс

883

Басқа да операциялық емес зиян(316)

Басқа да операциялық емес кіріс

249

Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың пайдасындағы үлес, нетто

129Табыс салығы есепке алынғанға дейінгі пайда

6.694Табыс салығы бойынша шығыстар

(1.514)Кезеңдегі таза пайда

5.180

Белгіленген төлемдермен жоспарлар бойынша актуарлық кіріс/(залал)10Келесі кезеңдерде пайданың немесе зиянның құрамына қайта сыныптауға жатпайтын басқа да жиынтық зиян10Табыс салығын шегере отырып, кезеңдегі басқа да жиынтық кіріс

10Табыс салығын шегере отырып, кезеңдегі жиынтық кірістің жалпы сомасы

Активтердің өсуіБірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларға инвестициялардың өсуі20.897

Келесі кезеңдерде пайда немесе зиян құрамында қайта жіктелуге жатпайтын басқа да жиынтық кіріс

Қаржылық жағдайға әсері:Материалдық емес активтердің өсуіТүсімБасқа да жиынтық кіріс

Шүлбі ГЭС, ӨК ГЭС және Қазгеологияны сатып алуды ескере отырып, салыстырмалы деректерге әсері төменде келтірілген:Негізгі құралдардың өсуі2022 жылғы 31 желтоқсанда
аяқталған жыл үшінҚызмет нәтижелеріне әсері:«Шүлбі ГЭС АЭС» ЖШС, «Өскемен ГЭС АЭС» ЖШС және «Қазгеология» Ұлттық геологиялық барлау компаниясы» АҚ (бұдан
әрі — «Шүлбі ГЭС», «ӨК ГЭС» және «Қазгеология»)Миллион теңгемен

Байланыс
ақпараттары

42.827277

5.190

Мыналарға келетін кезеңдегі таза пайда:Бас компанияның акционеріне

5.180
5.180

860
3.602
284
47.850226Мыналарға келетін кезеңдегі жиынтық кірістің жалпы сомасы:Бас компанияның акционеріне

5.190
5.190

Ағымдағы активтердің өсуіҚорлардың ұлғаюы

806

Табыс салығы бойынша алдын ала төлемнің ұлғаюы

280Сауда дебиторлық берешектің өсуі1.890Басқа да қысқа мерзімді қаржы активтерінің өсуіБасқа да ағымдағы активтердің өсуіАқша қаражаты мен оның баламаларының ұлғаюы

50
95
5.413

2022 жылы Шүлбі ГЭС, ӨК ГЭС және Қазгеология Акционерге 2021 қаржы жылының нәтижелері бойынша тиісінше 2.241 миллион теңге,1.857 миллион теңге және 168 миллион теңге сомасында дивидендтерді жариялап, төледі.
2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылғы таза ақша ағындары келесідей болды:8.534Активтер жиынының өсуі56.384Миллион теңгемен

Ұзақ мерзімді міндеттемелердің өсуіЖұмыскерлердің сыйақылары бойынша міндеттемелердің өсуі86Операциялық

7.344Кейінге қалдырылған салық бойынша міндеттемелердің өсуі4.915

Инвестициялық

(4.211)5.001

Қаржылық

(4.266)

Ағымдағы міндеттемелердің өсуіРезервтердің өсуіСауда және өзге де кредиторлық берешектің ұлғаюы
Жұмыскерлердің сыйақылары бойынша міндеттемелердің өсуіБасқа да ағымдағы қаржылық міндеттемелердің өсуіБасқа да ағымдағы міндеттемелердің өсуі(1.133)18

Күтілетін кредиттік зияндар резервіндегі өзгеріс

872Ақша қаражаты мен оның баламаларының азаюы

Міндеттемелер жиынының өсуі4
(1.129)

16
262
454
1.622
6.623

Капиталдың өсуіЖылдық есеп / 2023

2022 жылғы 31 желтоқсанда
аяқталған жыл үшінБөлінбеген пайданың өсуі49.761Бас компанияның Акционеріне жататын капиталдың өсуі49.761Капитал жиынының өсуі49.7612021 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Шүлбі ГЭС, ӨК ГЭС және Қазгеология сатып алуға байланысты бас компанияның акционеріне
қатысты капиталдың ұлғаюы 48.837 миллион теңгені құрады.
Осы шоғырландырылған қаржылық есептілікте Шүлбі ГЭС және ӨК ГЭС қызметі «Энергетика» сегментінде, Қазгеология қызметі «Тау-кенөндіру» сегментінде ұсынылған.

227

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

7. ЕСЕПТЕН ШЫҒАРУЛАР ЖӘНЕ АКЦИОНЕРГЕ САТУҒА НЕМЕСЕ БӨЛУГЕ

Байланыс
ақпараттары

түзетілуі мүмкін (бұдан әрі — Қосымша сыйақы). Топ бұл Қосымша сыйақыны 29 миллион АҚШ доллары (баламасы 14.154 миллион
теңге) мөлшерінде пайда немесе зиян арқылы әділ құны бойынша бағаланатын қаржы активі ретінде таныды.

АРНАЛҒАН ДЕП ЖІКТЕЛГЕН АКТИВТЕР

2023 жылғы 21 қыркүйекте «Лукойл» ЖАҚ 200 миллион АҚШ доллары мөлшерінде (төлем жасау күніне баламасы 94.644 миллион теңге)ақшалай сыйақыны төледі.

2023 жылы есептен шығарулар
«Жолаушылар вагондарын жасау зауыты» ЖШСБұрынғы еншілес компанияда қалған инвестиция үлестік қатысу әдісі бойынша ескерілетін бірлескен кәсіпорынды білдіреді және оның әділқұны 93.258 миллион теңгені құрайды (11-ескерте).

2022 жылғы 13 желтоқсанда Топ үшінші тараппен «Жолаушылар вагондарын жасау зауыты» ЖШС жарғылық капиталындағы 100% қатысу
үлесін сатып алу-сату шартын жасасты. Топ 2022 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша «Жолаушылар вагондарын жасау зауыты» ЖШСнің активтері мен міндеттемелерін сату шығыстарын шегере отырып баланстық және әділ құнның ең азы бойынша сатуға арналған есептен
шығарылатын топ құрамында жіктеді. Бұл еншілес ұйым Топ қызметінің маңызды бағытын білдірмейтіндіктен, Топ тоқтатылған қызмет
құрамында еншілес ұйым қызметінің қаржылық нәтижесін жіктемеді. 2023 жылғы 27 қаңтарда Топ мемлекеттік қайта тіркеу күніне мәмілені
аяқтады және нәтижесінде бұл еншілес ұйымды бақылаудан айырылып қалды.
«Жолаушылар вагондарын салу зауыты» ЖШС активтері мен міндеттемелері шығу күніне келесідей ұсынылған:Есептен шығару күніне ККО-ның активтері мен міндеттемелері былайша көрсетілген:Миллион теңгемен
Негізгі құралдар

5.185

Барлау және бағалау бойынша активтер

14.678Өтелуге жататын ҚҚСМиллион теңгемен
Негізгі құралдар

Есептен шығару күніне
таза активтер
5.666Қорлар

40Өтелуге жататын ҚҚС

2Басқа қысқа мерзімді қаржы активтері

40.000Өзге де ағымдағы активтер

7Ақша қаражаты мен оның баламалары
Активтердің жиыны

52
45.767

Сауда және басқа да кредиторлық берешек

20Басқа да ағымдағы міндеттемелер

40.029Міндеттемелер жиыны

40.049Таза активтер

5.718Еншілес ұйымның есептен шығарылу нәтижесі былайша көрсетілген:Ақша қаражаты мен оның баламалары
Активтердің жиыны

20
20.5092.511

Сауда және басқа да кредиторлық берешек

3.548

Басқа да ағымдағы міндеттемелер

5Міндеттемелер жиыны

6.064Таза активтер

14.445Еншілес ұйымның шығу күніне алынған ақшалай сыйақы

93.258Еншілес ұйым шыққан күнгі Қосымша сыйақының әділ құны (14-ескертпе)14.154Бірлескен кәсіпорынға салынған қалған инвестициялардың 50% әділ құны (11-ескертпе)93.258Еншілес ұйымның шығуынан түскен кіріс

186.225Жалпы және әкімшілік шығыстар

2023 жылғы 1 қаңтар 2023 жылғы 11 қыркүйек
(108)Еншілес ұйымның шығуынан болған сыйақы сомасы

12.000Қаржылық кіріс

Шыққан таза активтер

(5.718)Қаржылық шығындар

(33)«Жолаушылар вагондарын жасау зауыты» ЖШС-тің шығу нәтижесі

6.282

Теріс бағамдық айырма, нетто

(98)Кезеңдегі зиян«Kalamkas-Khazar Operating» ЖШС (бұдан — KKO)
2023 жылғы 9 ақпанда Топ, «ҚазМұнайГаз» ұлттық компаниясы» АҚ (бұдан әрі — «ҚМГ ҰК») еншілес ұйымы арқылы және «Лукойл» ЖАҚКаспий теңізінің қазақстандық секторында орналасқан Қаламқас-теңіз, Хазар және Әуезов жер қойнауы учаскелерінде көмірсутектерді
өндіруге арналған келісімшарттың ұстаушысы болып табылатын Топтың еншілес ұйымы ККО-ның жарғылық капиталындағы қатысу үлесінің
50%-ын сатып алу-сату шартына қол қойды. 2023 жылғы 11 қыркүйекте тараптар сатып алу-сату шартында көзделген кейінге қалдыру
талаптарын орындағаннан кейін ККО-ны қайта тіркеу жүргізілді. Мәміленің нәтижесінде Топ ККО бақылауын жоғалтты.
Қатысу үлесінің 50%-ын сату құны 200 миллион АҚШ долларын құрады (еншілес ұйымның шығу күніне баламасы 93.258 миллион теңге).
Сатып алу-сату шартының талаптарына сәйкес сату құны белгілі бір талаптар орындалған жағдайда 100 миллион АҚШ долларына

228

2023 жылғы 1 қаңтардан бастап бақылауды жоғалту күніне дейінгі кезеңдегі ККО нәтижелері келесідей болды:Табыс салығы бойынша шығыстар

Жылдық есеп / 2023

626

Қарыздар

Миллион теңгемен

Миллион теңгемен

Есептен шығару күніне
таза активтер

7

(1)
(233)

2023 жылғы 1 қаңтардан бастап бақылауды жоғалту күніне дейінгі кезеңдегі ККО таза ақша ағындары келесідей болды:Миллион теңгемен

2023 жылғы 1 қаңтар 2023 жылғы 11 қыркүйек

Операциялық

(102)Инвестициялық

(16.937)Қаржылық

17.059Ақша қаражаты мен оның баламаларының таза азаюы

20

229

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

7. ЕСЕПТЕН ШЫҒАРУЛАР ЖӘНЕ АКЦИОНЕРГЕ САТУҒА НЕМЕСЕ БӨЛУГЕ

Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтер

АРНАЛҒАН ДЕП ЖІКТЕЛГЕН АКТИВТЕР (жалғасы)Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтер былайша көрсетілген:2022 жылы есептен шығарулар

Миллион теңгемен

«PSA» ЖШС (бұдан әрі — PSA)

Жалпы және әкімшілік шығыстар
Қаржылық шығындар
Теріс бағамдық айырма, нетто
Кезеңдегі зиян(8.950)1.064.032«Эйр Астана» АҚАвиатасымалдаулар

618.826−«Жолаушылар вагондарын жасау зауыты» ЖШСТасымалдау

−45.825

1.938

1.359

Басқалары

104

104

1.684.900

1.140.071

Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтермен байланысты міндеттемелер былайша көрсетілген:(39)(9.047)

Миллион теңгемен

Сегмент

Сатуға арналған ретінде жіктелген активтермен байланысты міндеттемелер

2022 жылғы 1 қаңтар 2022 жылғы 20 желтоқсан
(7.702)Инвестициялық

(28)Қаржылық

11.871Ақша қаражаты мен оның баламаларының таза өсуі4.141

Бақылаудан айырылу күніне PSA-ның таза активтері былайша болды:Бақылаудан айырылу күніне
таза активтер

Активтер
Негізгі құралдар

36Материалдық емес активтер

64Пайдалану құқығы нысанындағы активтер

255Өтелуге жататын ҚҚС

1.139.967
1.092.783

Мұнай-газ-химия

(58)Операциялық

Миллион теңгемен

2022 жылғы 31 желтоқсан

1.684.796

2022 жылғы 1 қаңтар 2022 жылғы 20 желтоқсан

2022 жылғы 20 желтоқсанда аяқталған кезең үшін PSA-ның таза ақша ағындары былайша болды:Миллион теңгемен

2023 жылғы 31 желтоқсан

«Kazakhstan Petrochemical Industries Inc.» ЖШСАкционерге бөлуге арналған деп жіктелген активтер

2022 жылғы 20 желтоқсанда аяқталған кезеңдегі PSA нәтижелері былайша болды:Миллион теңгемен

Сегмент

Сатуға арналған деп жіктелген активтер

2022 жылғы 20 желтоқсанда Топ «Samruk-Kazyna Trust» корпоративтік қорының пайдасына PSA-ға қатысу үлесінің 100% -ын 1 теңгеге берді.
«Samruk-Kazyna Trust» корпоративтік қоры коммерциялық емес ұйым болып табылады және Топ оған бақылау жасамайды. Нәтижесінде Топ
PSA бақылауын жоғалтты.

12Басқа да қысқа мерзімді активтер

109Ақша қаражаты мен оның баламалары

4.137

Активтердің жиыны

4.613

Міндеттемелер

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

Жалдау бойынша міндеттемелер

286

Сауда кредиторлық берешек

1.736Басқа да қысқа мерзімді міндеттемелер

709

Міндеттемелер жиыны

2.731

Есептен шығару тобымен тікелей байланысты таза активтер

1.882

2023 жылғы 31 желтоқсан

2022 жылғы 31 желтоқсан

(1.573.820)(1.045.093)(1.045.062)«Kazakhstan Petrochemical Industries Inc.» ЖШСМұнай-газ-химия

(1.052.257)«Эйр Астана» АҚАвиатасымалдаулар

(521.563)−«Жолаушылар вагондарын жасау зауыты» ЖШСТасымалдау

−

(31)

(1.573.820)(1.045.093)«Kazakhstan Petrochemical Industries Inc.» ЖШС (бұдан әрі — KPI)Шоғырландырылған қаржылық есептілікте 2022 жыл ішінде және 2022 жылғы 31 желтоқсанға Топ KPI-ге қатысу үлесінің 99%-на иелік етті(KPI Қордың екі еншілес ұйымы үшін бірлескен кәсіпорын болды, олардың әрқайсысы үлесінің 49,5%-на иелік етті). 2022 жылғы 7 қарашадаТоп үшінші тараппен 180.000 мың АҚШ доллары сомасындағы (баламасы 83.601 миллион теңге) сыйақы үшін KPI қатысу үлесінің 40%-ын сатутуралы шартқа қол қойды. Сату туралы шарт бойынша құн 2026 жылғы 30 қарашаға дейін төлемдер кестесі бойынша бөліп төлеуге жатады.
Сату мәмілесі 2022 жылдың соңына дейін аяқталған жоқ, өйткені белгілі бір кейінге қалдыру талаптары, атап айтқанда зауытты пайдалануға
беру талаптары орындалмады. Осыған байланысты Топ
2022 жылғы 31 желтоқсандағы және 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша KPI-ді бақылауды сақтап қалды.
2024 жылғы 27 ақпанда мәміле аяқталғаннан кейін Топ KPI бақылауын жоғалтты және KPI қызметіне қатысты шешімдер бақылауды
бөлісетін тараптардың бірауыздан келісімін талап ететіндігіне байланысты бірлескен кәсіпорынға инвестицияны әділ құны бойынша таныды
(40-ескертпе). Бірлескен кәсіпорынға инвестицияның әділ құнын бағалау 2024 жылдың ішінде аяқталады.
Бұл еншілес ұйым Топ қызметінің маңызды бағытын білдірмейтіндіктен, Топ тоқтатылған қызмет құрамында еншілес ұйым қызметінің
қаржылық нәтижесін жіктемеді. Топ басшылығы мәміле есепті күннен кейін 12 ай ішінде аяқталады деп күтеді, сондықтан активтер ментиісті міндеттемелер 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша сатуға арналған активтерге жіктелді.

230
231

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

7. ЕСЕПТЕН ШЫҒАРУЛАР ЖӘНЕ АКЦИОНЕРГЕ САТУҒА НЕМЕСЕ БӨЛУГЕ

Байланыс
ақпараттары

2024 жылғы 14 ақпанда Топ «Астана» халықаралық қаржы орталығы мен «Қазақстан қор биржасы» АҚ биржаларында оларды өткізу арқылы
жалпы сомасы 10.614 миллион теңгеге бір жай акция үшін 1.073,83 теңге бағасы бойынша 9.884.209 (10%) жай акцияларды иеліктен шығарды.

АРНАЛҒАН ДЕП ЖІКТЕЛГЕН АКТИВТЕР (жалғасы)Өткен IPO нәтижелері бойынша Қордың Эйр Астанадағы үлесі 51%-дан 41%-ға дейін төмендеді және Эйр Астанаға бақылаудан айырылып
қалды. Иеліктен шығару нәтижесінде Топ айтарлықтай ықпалды сақтайтындығына байланысты Топ қауымдасқан компанияға инвестицияны
әділ құны бойынша мойындайды. Қауымдасқан компанияға инвестицияның әділ құнын бағалау 2024 жылдың ішінде аяқталады.

Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтер (жалғасы)«Kazakhstan Petrochemical Industries Inc.» ЖШС (бұдан әрі — KPI (жалғасы)2023 жылғы 31 желтоқсанда Топ «Эйр Астана» АҚ активтері мен міндеттемелерін сатуға арналған шығатын топтың құрамында жіктеді. Бұленшілес ұйым Топ қызметінің маңызды бағытын білдірмейтіндіктен, Топ тоқтатылған қызмет құрамында еншілес ұйым қызметінің қаржылық
нәтижесін жіктемеді (40-ескертпе).

KPI активтері мен міндеттемелері былайша көрсетілген:2023 жылғы 31 желтоқсан*2022 жылғы 31 желтоқсан

Негізгі құралдар

920.956896.180Материалдық емес активтер

35.77738.2651.562−

Басқа да ұзақ мерзімді активтер

49.88657.448Негізгі құралдар

Қорлар

11.683

12.590Материалдық емес активтер

1.289
15.748Миллион теңгеменЭйр Астананың активтері мен міндеттемелері былайша көрсетілген:Активтер

Басқа да ұзақ мерзімді қаржы активтері

2023 жылғы 31 желтоқсан*Активтер
387.885Табыс салығы бойынша алдын ала төлем

410

475

Басқа да ұзақ мерзімді қаржы активтері

Басқа қысқа мерзімді қаржы активтері

174

23

Басқа да ұзақ мерзімді активтер

8.387

Кейінге қалдырылған салық бойынша активтер

16.837

Қорлар

30.705Өзге де ағымдағы активтер
Ақша қаражаты мен оның баламалары
Сатуға арналған деп жіктелген активтер

1.305

7.182

42.27980.6201.064.032

1.092.783

Міндеттемелер
Қарыздар
Басқа да ұзақ мерзімді қаржылық міндеттемелер

957.992

941.587Табыс салығы бойынша алдын ала төлем

6.027

Сауда дебиторлық берешек

10.207

Өтелуге жататын ҚҚС

4.419

Басқа да қысқа мерзімді қаржы активтері

1.246

Өзге де ағымдағы активтер

11.52418

35

Кейінге қалдырылған салық бойынша міндеттемелер

8.575

8.964

Ақша қаражаты мен оның баламалары

124.552Сауда және басқа да кредиторлық берешек

67.95868.161Сатуға арналған деп жіктелген активтер

618.826

Басқа да ағымдағы қаржылық міндеттемелер

1.977

1.105

Басқа да ағымдағы міндеттемелер

15.73725.2101.052.257

1.045.062

Қарыздар

187

11.77547.721Резервтер

115.362Жалдау бойынша міндеттемелер

326.780Сатуға арналған ретінде жіктелген активтермен байланысты міндеттемелер
Сатуға арналған деп жіктелген таза активтер

Басқа да ұзақ мерзімді қаржылық міндеттемелер

2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылғы операциялық қызмет нәтижесінде KPI 63.427 миллион теңге сомасындағы түсімді және42.879 миллион теңге сомасындағы шығыстарды (2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін: 8.966 миллион теңге сомасындағы түсімді
және 5.747 миллион теңге сомасындағы шығыстарды) мойындады (26, 27-ескертпелер).

Сауда және басқа да кредиторлық берешек

2023 жылғы желтоқсанда Эйр Астана акционерлерінің Жалпы жиналысы Эйр Астана орналастырылған акцияларын 306 миллион жай акцияға
дейін бөлу және жарияланған акциялар санын 366 миллион жай акцияға дейін ұлғайту туралы шешім қабылдады.
2023 жылғы 8 ақпанда Қордың Директорлар кеңесі «Эйр Астана» АҚ-ның ұйымдастырылған нарықтардағы жай акцияларын бір жай акция
үшін 1.073,83 теңге бағасымен 60.410.524 жай акция көлемінде иеліктен шығару туралы шешім қабылдады.

232

Міндеттемелер

* Активтер мен міндеттемелер топішілік элиминациядан кейін көрсетілген

«Эйр Астана» АҚ (бұдан әрі — «Эйр Астана»)Жылдық есеп / 2023Миллион теңгемен

283
27.885Басқа да ағымдағы қаржылық міндеттемелер

7.615

Басқа да ағымдағы міндеттемелер

43.451Сатуға арналған ретінде жіктелген активтермен байланысты міндеттемелер

521.563Сатуға арналған деп жіктелген таза активтер

97.263* Активтер мен міндеттемелер топішілік элиминациядан кейін көрсетілген

233

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

8. НЕГІЗГІ ҚҰРАЛДАР

Миллион теңгемен
2022 жылғы 1 қаңтарға қалдық құны (аудит жүргізілген) (қайта есептелген)Есептілік валютасын қайта есептеу
Есепті бағалаудағы өзгерістер
Түсімдер
Жалдау шарттары бойынша түсім
Пайдалану құқығы нысанындағы активтер бойынша капиталдандырылған жөндеу
жұмыстары
Жалдау шарттарын түрлендіру
Шығулар
Еншілес компанияны бақылаудан айырылу
Тозу бойынша шығыстар
Тозу және шығулар бойынша құнсыздану

Мұнай-газ активтері

Құбыржолдар жәнеМӨЗ активтері

Ғимараттар менқұрылысжайлар

Теміржол жолдары жәнеинфрақұрылым

Машиналар, жабдық
және көлік құралдары

Тау-кен активтері

Басқасы

Аяқталмаған
құрылыс

Жиыны

4.497.010

1.969.154

1.139.648

1.209.907

3.550.625

174.914194.536

1.569.298

14.305.092

277.367

23.3328.885

8327.281

−

6.690

9.227

352.865(106.566)(51.243)(3.476)−(2.311)

1.643

(393)

−

(162.346)

86.5332.044

46.878324

111.01651.5726.373

1.315.168

1.619.908

1.907

111.3618.001−

109.863

−

5.411

−

236.543

−

−

−

−

2.688

−

−

−

2.688

6.134

88

357

−

2.523

−

4.343

−

13.445(54.583)(37.281)(18.671)(178)(46.905)(4.462)(6.080)(5.173)(173.333)

−

−

−

−

−

−

(291)

−

(291)

(269.733)(162.932)(67.398)(39.499)(376.413)(42.045)(21.971)−(979.991)

48.33936.65014.662

166

44.268

−

5.409

725

150.219909(2.366)(19.499)(92)(6.590)(4.528)3.363(12.914)(41.717)Ауыртпалық шарты бойынша резервті пайдалану

−

−

−

−

−

−

−

(1.125)(1.125)Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған активтерден/(ге) аударымдар, нетто

−−(15.499)−(5.922)−(1.113)(891.697)(914.231)

3.253

−

(150)

−

−

−

−

−

3.103
17.899Түзету жасауды шегергендегі құнсыздануға арналған резерв, нетто

Барлау активтерінен/(не) / инвестициялық жылжымайтын мүліктен/(ке) аударымдар,неттоҚорлардан/(ға) аударымдар, нетто
Басқа да аударымдар және қайта топтасулар
Басқа да өзгерістер
2022 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны (аудит жүргізілген) (қайта есептелген)Бастапқы құн

37

(55)

(12)

(3.601)(124)

17.204388

4.062

176.669

96.85360.671

128.393350.377

2.789

8.566

(824.318)

−

(669)

−

−

−

9

−

−

703

43

4.666.607

1.985.605

1.154.397

1.295.503

3.760.385

197.087

205.231

1.163.956

14.428.771

7.013.924

4.006.573

1.897.164

1.633.474

6.904.896

450.309413.990

1.266.880

23.587.210

Жинақталған тозу және құнсыздану

(2.347.317)(2.020.968)(742.767)(337.971)(3.144.511)(253.222)(208.759)(102.924)(9.158.439)

2022 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны (аудит жүргізілген) (қайта есептелген)4.666.607

1.985.605

1.154.397

1.295.503

3.760.385

197.087

205.231

1.163.956

14.428.771

234
235

Миллион теңгемен

Мұнай-газ активтері

Құбыржолдар жәнеМӨЗ активтері

Ғимараттар менқұрылысжайлар

Теміржол жолдары жәнеинфрақұрылым

Машиналар, жабдық
және көлік құралдары

Тау-кен активтері

Басқасы

Аяқталмаған
құрылыс

Жиыны

27.595

6.175

33.895−421.437−

26.543−515.645

Оның ішінде жалдау шарттары бойынша пайдалану құқығы нысанындағы
активтер
2022 жылғы 1 қаңтарға қалдық құны (аудит жүргізілген) (қайта есептелген)Есептілік валютасын қайта есептеу

1.963

410

1.748

−

20.836

−

1.133

−

26.090Жалдау шарттары бойынша түсім

1.907

111.3618.001−

109.863

−

5.411

−

236.543Капиталға айналдырылған жөндеу жұмыстары
Жалдау шарттарын түрлендіру
Жалдау шарттарын бұзуЕншілес компанияны бақылаудан айырылу
Тозу бойынша шығыстар
Тозу және шығулар бойынша құнсыздану

−

−

−

2.688

−

−

−

2.688

88

357

−

2.523

−

4.343

−

13.445(7.994)(31.884)(12.587)−(5.030)

−

(399)

−

(57.894)

−

−

−

−

−

−

(255)

−

(255)

(5.825)(22.637)(8.782)−(87.542)−(5.197)−(129.983)−

49.604
2.337

3.863

31.884

8.552

−

4.949

−

356

Түзету жасауды шегергендегі құнсыздануға арналған резерв, нетто

−

−

−

−

−

−

(834)

Негізгі құралдардан/(ға) аударымдар, нетто

−

−

2.346

−

−

−

(9)

−

Басқа да аударымдар және қайта топтасулар

Жылдық есеп / 2023

−
6.134

(834)

−

−

(945)

−

945

−

−

−

−

2022 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны (аудит жүргізілген) (қайта есептелген)27.64395.39732.585−470.669−

31.092−657.386Жалдау шарттары бойынша пайдалану құқығы нысанындағы активтердің бастапқы
құны

41.945119.188

64.981−825.585−

46.546−

1.098.245

Жинақталған тозу және жалдау шарттары бойынша пайдалану құқығы нысанындағы
активтердің құнсыздануы

(14.302)(23.791)(32.396)−(354.916)−(15.454)−(440.859)

2022 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны (аудит жүргізілген) (қайта есептелген)27.64395.39732.585−470.669−

31.092−657.386«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

8. НЕГІЗГІ ҚҰРАЛДАР (жалғасы)Миллион теңгемен

Мұнай-газ активтері

Құбыржолдар жәнеМӨЗ активтері

Ғимараттар менқұрылысжайлар

Теміржол жолдары жәнеинфрақұрылым

Машиналар, жабдық
және көлік құралдары

Тау-кен активтері

Басқасы

Аяқталмаған
құрылыс

Жиыны

4.666.607

1.985.605

1.154.397

1.295.503

3.760.385

197.087

205.231

1.163.956

14.428.771(96.097)2023 жылғы 1 қаңтарға қалдық құны (аудит жүргізілген) (қайта есептелген)(72.102)(6.502)(2.831)(172)(8.439)−(2.036)(4.015)Есепті бағалаудағы өзгерістер

Есептілік валютасын қайта есептеу

5.903

5.385

(2.927)−414(2.132)(4)(1.572)5.067

Түсімдер

55.72771.91225.898591

150.656

51.24216.2811.869.340

2.241.647

Кәсіпорындарды біріктіру арқылы сатып алу (5-ескертпе)170.276

−

4.520

−

771

−

461

16.339192.367

1.447−

13.746−134.196−

40.914−190.303Жалдау шарттары бойынша түсім
Пайдалану құқығы нысанындағы активтер бойынша капиталдандырылған жөндеу
жұмыстары
Жалдау шарттарын түрлендіру
Шығулар
Еншілес компанияға бақылаудан айырылу (7-ескертпе)Тозу бойынша шығыстар
Тозу және шығулар бойынша құнсыздану

−

−

−

−

4.782

−

−

−

4.782

2.057

19

(781)

−

65.830−959−

68.084(39.022)(8.819)(10.570)(73)(67.495)(52)(7.729)(5.737)(139.497)

−

−

−

−

−

−

−

(5.185)(5.185)(363.287)(155.784)(69.224)(42.070)(405.780)(55.998)(21.999)−(1.114.142)

23.353

8.438

6.348

58

65.220

9

7.317

3.128

113.871Түзету жасауды шегергендегі құнсыздануға арналған резерв, нетто (30-ескертпе)−(83.215)(12.154)(922)(1.517)(324)(4.528)(26.577)(129.237)Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған активтерден/(ге) аударымдар, нетто
(7-ескертпе)−−(14.529)−(365.214)(5)(6.963)(1.478)(388.189)

12.107

(702)

(305)

−

−

2.360

(32)

19

13.44745.384Барлау активтерінен/(не) / инвестициялық жылжымайтын мүліктен/(ке) аударымдар,неттоҚорлардан/(ға) аударымдар, нетто
Басқа да аударымдар және қайта топтасулар
Басқа да өзгерістер
2023 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны (аудит жүргізілген)Бастапқы құн

600

137

(5.108)1.651

37.351897

9.798

342.743

77.885170.921706.533(48)

12.922(1.574.415)

−

(62)

−

−

−

73

−

−

(1.860)(1.849)4.726.521

2.159.680

1.169.610

1.418.728

4.042.066

229.490241.691

1.441.741

15.429.527

7.624.251

4.390.002

1.990.160

1.785.016

7.184.529

538.700

463.433

1.581.239

25.557.330(2.897.730)(2.230.322)(820.550)(366.288)(3.142.463)(309.210)(221.742)(139.498)(10.127.803)

4.726.521

2.159.680

1.169.610

1.418.728

4.042.066

229.490241.691

1.441.741

15.429.527

Мұнай-газ активтері

Құбыржолдар жәнеМӨЗ активтері

Ғимараттар менқұрылысжайлар

Теміржол жолдары жәнеинфрақұрылым

Машиналар, жабдық
және көлік құралдары

Тау-кен активтері

Басқасы

Аяқталмаған
құрылыс

Жиыны

27.64395.39732.585−470.669−

31.092−657.386

(518)

(103)

(427)

−

(6.659)

−

(551)

−

(8.258)

−

−

−

−

−

−

(4)

−

(4)

1.447

−

13.746−134.196−

40.914−190.303Жинақталған тозу және құнсыздану
2023 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құныМиллион теңгемен

58
263.459Оның ішінде жалдау шарттары бойынша пайдалану құқығы нысанындағы
активтер
2023 жылғы 1 қаңтарға қалдық құны (аудит жүргізілген) (қайта есептелген)Есептілік валютасын қайта есептеу
Есепті бағалаудағы өзгерістер
Жалдау шарттары бойынша түсім
Капиталға айналдырылған жөндеу жұмыстары
Жалдау шарттарын түрлендіру

−

−

−

−

4.782

−

−

−

4.782

2.057

19

(781)

−

65.830−959−

68.084Жалдау шарттарын бұзу(20.711)−(6.347)−(21.673)

−

(31)

−

(48.762)Тозу бойынша шығыстар

(5.319)(22.628)(8.482)−(93.676)−(5.128)−(135.233)

Тозу және шығулар бойынша құнсыздану

6.195

−

4.047

−

21.438−22−31.702Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған активтерден/(ге) аударымдар, нетто

−−(4.564)−(337.927)−−−(342.491)

Негізгі құралдардан/(ға) аударымдар, нетто

−

−

820

−

(36.660)

−

(590)

−

(36.430)Басқа да аударымдар және қайта топтасулар

−

−

−

−

−

−

−

−

−

2023 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны (аудит жүргізілген)10.79472.68530.597−200.320−66.683−381.079Жалдау шарттары бойынша пайдалану құқығы нысанындағы активтердің бастапқы
құны

23.936119.08160.212−298.333−

85.794−587.356

Жинақталған тозу және жалдау шарттары бойынша пайдалану құқығы нысанындағы
активтердің құнсыздануы

(13.142)(46.396)(29.615)−(98.013)−(19.111)−(206.277)

2023 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны (аудит жүргізілген)10.79472.68530.597−200.320−66.683−381.079Жылдық есеп / 2023

2023 жылы аяқталмаған құрылысқа түсімдер негізінен мыналарды қамтиды:◆◆ Электровоздар мен тепловоздарды сатып алу, Достық — Мойынты темір жол көлік дәлізін салу және темір жол инфрақұрылымын реконструкциялау мен жаңғыртуға 603.471 миллион теңге мөлшерінде өзге де жұмыстар;◆◆ «Өзенмұнайгаз» АҚ, «Ембімұнайгаз» АҚ және «ҚМГ Қарашығанақ» ЖШС, Топтың еншілес ұйымдарында 289.128 миллион теңге жалпы
сомаға ұңғымаларды бұрғылау және жайластыру;◆◆ «Қазтрансойл» АҚ «Өзен — Атырау-Самара» және «Астрахань-Маңғышлақ» құбырларының учаскесін 174.799 миллион теңге жалпы сомаға
ауыстыру;◆◆ Маңғыстау облысында 160.160 миллион теңге сомасына «Бейнеу-Жаңаөзен» магистральдық газ құбырының екінші желісін салу;◆◆ 29.319 миллион теңге сомасына бұрылатын газ құбырлары бар автоматтандырылған газ тарату станциясын салу;◆◆ Қолданыстағы «Мақат-Солтүстік Кавказ» магистральдық газ құбырына 28.881 миллион теңге сомасына резервтік газ құбырын салу;◆◆ 24.469 миллион теңге жалпы сомаға «САЦ-5», «САЦ-4» және «Лупинг САЦ-4» магистральдық газ құбырлары бойынша жұмыстар кешені;◆◆ «Қазақстан-Қытай» және «Алматы-Байсерке-Талғар» магистральдық газ құбырлары арасында 23.451 миллион теңге сомаға «Қайрат»көпірін салу.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша 200.191 миллион теңге сомасындағы таза баланстық құны бар негізгі құралдар Топтың кейбір
қарыздары бойынша қамтамасыз ету ретінде салынды (2022 жылғы 31 желтоқсан: 822.711 миллион теңге).
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың толығымен есептелген тозуы бар негізгі құралдарының бастапқы құны 1.404.115 миллион теңгені (2022 жылғы 31 желтоқсан: 1.372.489 миллион теңге) құрады.
2023 жылы Топ, 1.665 миллион теңге мөлшеріндегі инвестициялық кірісті шегере отырып, 84.178 миллион теңге сомаға 13,56% мөлшерінде
орташа өлшенген пайыздық мөлшерлемесі бойынша қарыздар бойынша шығындарды (2022 жылы: 74.087 миллион теңге сомаға 6,89% орташа
өлшенген пайыздық мөлшерлемесі бойынша) капиталдандырды (20, 21-ескертпелер).

236
237

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

9. МАТЕРИАЛДЫҚ ЕМЕС АКТИВТЕР

Байланыс
ақпараттары

10. БАРЛАУ ЖӘНЕ БАҒАЛАУ БОЙЫНША АКТИВТЕР
Барлау және бағалау бойынша активтердегі қозғалыс мынадай түрде берілген:ЛицензияларЖер қойнауын
пайдалану
құқықтары

Гудвилл

Маркетинг
бойынша материалөдық емесактивтер

2022 жылғы 1 қаңтарға қалдық
құны (аудит жүргізілген) (қайта
есептелген)692.169815.857

316.265

25.46774.63079.8882.004.276

Есептілік валютасын қайта есептеу

36.27914.390

807

1.819

398

1.896

55.589Түсімдер

9.405

1.077

−

−

6.163

16.85333.498Шығулар

(2.805)−−−(4.139)(910)(7.854)Миллион теңгемен

Басқасы

ЖиыныЕншілес компанияны бақылаудан
айырылу

−

−

−

−

−

(64)

(64)

Амортизация бойынша шығыстар

(43.757)(36.227)−−(20.726)(8.099)(108.809)Тозу және шығулар бойынша
құнсыздану

2.775

−

−

−

4.165

404

7.344

(Құнсыздану) / құнсызданудан болған
шығынды қалпына келтіру, нетто

93

−

−

−

35

(139)

(11)

Акционерге сатуға немесе бөлуге
арналған деп жіктелген активтерден/(ге) аударымдар, нетто

(336)

−

−

−

(6.156)(31.773)(38.265)Басқа да ұзақ мерзімді активтерге
аударымдар

−

−

−

−

(22)

−

(22)

Басқа да аударымдар және қайта
топтасулар

1.025

−

−

−

11.083(12.108)−Басқа да өзгерістер
2022 жылғы 31 желтоқсанға қалдық
құны (аудит жүргізілген) (қайта
есептелген)Есептілік валютасын қайта есептеу
Есепті бағалаудағы өзгерістер
Түсімдер
Кәсіпорындарды біріктіру арқылы
сатып алу (6-ескертпе)Шығулар

132

669

−

−

1.355

(2.199)(43)694.980795.766

317.072

27.28666.78643.7491.945.639(9.039)(3.659)

(211)

(477)

(170)

(253)

(13.809)

−

(279)

−

−

−

−

(279)

156.72368−−

26.22030.604213.615

−

−

−

−

5.289

1.716

7.005

(821)

−

−

−

(6.483)(509)(7.813)(53.046)(39.616)−−(35.503)(4.018)(132.183)

Тозу және шығулар бойынша
құнсыздану

817

−

−

−

6.319

455

7.591

Құнсызданудан болған шығынның
(құнсыздануы)/қалпына келтіру, нетто
(30-ескертпе)

36

−

−

−

25

(1.807)(1.746)

Акционерге сатуға немесе бөлуге
арналған деп жіктелген активтерден/(ге) аударымдар, нетто

−

−

−

−

(1.289)−(1.289)(2.243)

−

−

−

6.955

(4.712)−Амортизация бойынша шығыстар

Басқа да аударымдар және қайта
топтасулар
Басқа да өзгерістер
2023 жылғы 31 желтоқсанға қалдық
құныЖылдық есеп / 2023Бағдарламалық
жасақтама

Материалдық

Материалдық емесЖиыны

262.773

16.176278.949

Есептілік валютасын қайта есептеу

13.683−13.683Есепті бағалаудағы өзгерістер

(195)

−

(195)

Түсімдер

22.606510

23.116

Шығулар

(120)

(173)

(293)

(16.312)(1.694)(18.006)

120

173

293

(3.253)−(3.253)Миллион теңгемен
2022 жылғы 1 қаңтарға қалдық құныТүзету жасауды/есептен шығаруды шегергендегі құнсыздануға арналған
резерв, нетто
Тозу және шығулар бойынша құнсыздану
Негізгі құралдардан/(ға) аударымдар, нетто
Қорлардан/(ға) аударымдар, нетто

6

−

6

2022 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны279.308

14.992294.300Есептілік валютасын қайта есептеу

(3.376)(3.376)−

Есепті бағалаудағы өзгерістер

(374)

−

(374)

Түсімдер

45.01330.03875.051Шығулар

(19.921)(824)(20.745)−(14.678)(14.678)(121.319)(9.865)(131.184)

19.918648

20.566

Еншілес компанияға бақылаудан айырылу
(7-ескертпе)Түзету жасауды/есептен шығаруды шегергендегі құнсыздануға арналған
резерв, нетто (30-ескертпе)Тозу және шығулар бойынша құнсыздану

(14.841)355(14.486)2023 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны184.408

20.666205.074Бастапқы құн

316.150

34.783350.933Жинақталған құнсыздану

(131.742)(14.117)(145.859)

2023 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны184.408

20.666205.074Бастапқы құн

309.934

19.891329.825Жинақталған құнсыздану

(30.626)(4.899)(35.525)2022 жылғы 31 желтоқсанға қалдық құны279.308

14.992294.300

2023 және 2022 жылдардың 31 желтоқсанына барлау және бағалау бойынша активтер келесі жобалармен көрсетілген:2023 жыл

2022 жыл

Солтүстік Каспий жобасы

140.098

206.007НК КАП жобалары

26.01926.543KMG Barlau

14.346−«QazaqGaz» ҰК» АҚ жобалары

4.510

16.475Эмбамұнайгаз

Миллион теңгемен

1

62

−

−

495

459

1.017

787.408752.342316.861

26.80968.64465.6842.017.748

Бастапқы құн

1.088.296

972.365432.066

68.816307.497

149.037

3.018.077

Жинақталған амортизация жәнеқұнсыздану

(300.888)(220.023)(115.205)(42.007)(238.853)(83.353)(1.000.329)

2023 жылғы 31 желтоқсанға қалдық
құны (аудит жүргізілген)787.408752.342316.861

26.80968.64465.6842.017.748

Бастапқы құн

946.833

977.169432.27770.041233.393122.594

2.782.307Жинақталған амортизация жәнеқұнсыздану

(251.853)(181.403)(115.205)(42.755)(166.607)(78.845)(836.668)

2022 жылғы 31 желтоқсанға қалдық
құны (аудит жүргізілген) (қайта
есептелген)694.980795.766

317.072

27.28666.78643.7491.945.639

1.509

14.084Жеңіс

−

18.310Өріктау

−4.889

Басқалары

18.5927.992

205.074

294.300238
239

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

11. БІРЛЕСКЕН КӘСІПОРЫНДАР МЕН ҚАУЫМДАСҚАН КОМПАНИЯЛАРҒА
ИНВЕСТИЦИЯЛАР
31 желтоқсандағы жағдай бойынша бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларға салынған инвестициялар мынадай түрде берілген:2023 жыл
Миллион теңгемен

Негізгі қызметі

Қызметті жүзеге асыру орныБаланстық құн

2022 жыл (қайта есептелген)*Иелік ету үлесі

Баланстық құнИелік ету үлесі

Бірлескен кәсіпорындар
«Теңізшевройл» ЖШСКөмірсутектерді барлау және өндіру

Қазақстан

3.598.510

20,00%

3.825.053

20,00%«Азиялық газқұбыры» ЖШСГаз құбырын салу және пайдалану

Қазақстан

978.536

50,00%

710.273

50,00%«Бейнеу-Шымкент газ құбыры» ЖШСГаз құбырын салу және пайдалану

Қазақстан

280.300

50,00%

238.236

50,00%

Мангистау Инвестментс Б.В.

Көмірсутектерді барлау және өндіру

Қазақстан

203.61450,00%

164.716

50,00%«Kalamkas-Khazar Operating» ЖШСКөмірсутектерді әзірлеу және өндіру

Қазақстан

93.25850,00%−

Forum Muider B.V.

Көмір өндіру

Қазақстан

79.94150,00%

68.15950,00%«КазРосГаз» ЖШСТабиғи газды және қайта өңдеу өнімдерін қайта өңдеу
және сату

Қазақстан

69.47950,00%

58.81250,00%«Қазақстан-Қытай мұнай құбыры» ЖШСМұнайды тасымалдау

Қазақстан

53.35850,00%

37.13850,00%

Valsera Holdings B.V.

Шикі мұнайды қайта өңдеу

Қазақстан

41.51550,00%

26.35150,00%«СП «Казгермунай» ЖШСКөмірсутектерді барлау және өндіру

Қазақстан

36.50650,00%

32.07050,00%

Басқалары
Бірлескен кәсіпорындардың жиыны

221.804

208.8315.656.821

5.369.639

Қауымдасқан компаниялар
«Каспий құбыр консорциумы» АҚСұйық көмірсутектерді тасымалдау

Қазақстан/Ресей

451.91320,75%

521.882

20,75%«Қазмырыш» ЖШСМеталл кендерін өндіру және қайта өңдеу,тазартылған металдар өндірісі

Қазақстан

432.557

29,82%

491.846

29,82%«КАТКО» БК» ЖШСУран өнімдерін өндіру, қайта өңдеу және экспорттау

Қазақстан

97.50149,00%

113.920

49,00%«ПетроКазахстан Инк.» («ПКИ»)Көмірсутектерді барлау, өндіру және қайта өңдеу

Қазақстан

94.88733,00%

94.63533,00%

Басқалары
Қауымдасқан компаниялардың жиыны

166.328

143.5191.243.186

1.365.802

6.900.007

6.735.441

241Төменде үлестік есепке алу әдісі бойынша түзетулерді ескере отырып, ҚЕХС-қа сәйкес шығарылған 2023 жылғы осы кәсіпорындардың
қаржылық есептілігіне негізделген маңызды бірлескен кәсіпорындар туралы қорытынды қаржылық ақпарат берілген:Миллион теңгемен

«Теңіз-шевройл» ЖШС«Азиялық
газқұбыры» ЖШС»«Бейнеу — Шымкентгаз құбыры» ЖШСМангистау
Инвестментс Б.В.

«Kalamkas-Khazar
Operating» ЖШС

Forum Muider B.V.

«КазРосГаз» ЖШС«Қазақстан-Қытай мұнай
құбыры» ЖШС

Valsera Holdings B.V.

«СП«Казгермунай» ЖШСБірлескен кәсіпорындар
Ұзақ мерзімді активтер

24.831.196

1.086.415

599.565462.565

9.192

191.625

33.032127.038431.26164.031Ағымдағы активтер, қоса1.863.832

1.055.299

150.686199.708

1.232

87.470148.932

49.554114.561

52.764Ақша қаражаты мен оның баламалары

696.871

881.038

8.226

89.410112

5.196

65.12223.83766.45944.840Ұзақ мерзімді міндеттемелер, қоса7.434.076

161.112130.617132.98110.376

11.220238

23.107304.590

14.966

Ұзақ мерзімді қаржылық міндеттемелер

4.091.040−

117.703

−

−

8.959

−

−

258.338−Ағымдағы міндеттемелер, қоса1.268.404

23.53095.311

119.109324

107.99342.76946.768106.740

28.817

Ағымдағы қаржылық міндеттемелер
Капитал
Қатысу үлесі

−45.825−−93.781−32.84380.398−1.957.072

524.323410.183(276)

159.882

138.957

106.717134.492

73.01220,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%−−−−

93.258

−

−

−

−

−

Шоғырландыру түзетулері

−−18.138(1.477)

138

−

−

−

(25.731)−3.598.510

978.536280.300

203.61493.25879.94169.47953.35841.51536.506

Түсім

8.796.634

856.980

178.259878.362−131.225260.12586.843250.435

145.728Тозу және амортизация

(2.426.361)(76.035)(28.452)(107.455)−(9.395)(295)(10.170)(41.216)(20.007)Қаржылық кіріс

Жылдық есеп / 2023−
17.992.548

Инвестицияларды тану (7-ескертпе)2023 жылғы 31 желтоқсанға инвестициялардың
баланстық құны240

86.02320.964

5.788

784

2

9.331

2.243

585

6.013

1.292

Қаржылық шығындар

(283.225)(3.808)(16.971)(14.411)(118)(1.083)−(3.628)(36.390)(1.667)

Табыс салығы бойынша шығыстар

(730.465)(127.111)−(47.354)−(7.139)(13.996)(9.341)(12.954)(27.450)Бір жылғы пайда /(зиян)1.704.419

537.264105.855

76.510(44)23.76064.64837.44034.59241.965Басқа да жиынтық (зиян)/ кіріс

(325.499)

(738)

−

1.285

−

(195)

(305)

1

16

(1.729)Жалпы жиынтық кіріс/ (зиян)1.378.920

536.526105.855

77.795(44)

23.56564.34337.44134.60840.236

Алынған дивидендтер

502.227−

10.864

−

−

−

553

2.500

−

15.793«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

11. БІРЛЕСКЕН КӘСІПОРЫНДАР МЕН ҚАУЫМДАСҚАН КОМПАНИЯЛАРҒА
ИНВЕСТИЦИЯЛАР (жалғасы)Төменде үлестік есепке алу әдісі бойынша түзетулерді ескере отырып, ҚЕХС-қа сәйкес шығарылған 2022 жылғы осы кәсіпорындардың
қаржылық есептілігіне негізделген маңызды бірлескен кәсіпорындар туралы қорытынды қаржылық ақпарат берілген:Миллион теңгемен

«Теңіз-шевройл» ЖШС«Азиялық
газқұбыры» ЖШС»«Бейнеу — Шымкентгаз құбыры» ЖШСМангистау
Инвестментс Б.В.

Forum Muider B.V.

«КазРосГаз» ЖШС«Қазақстан-Қытай мұнай
құбыры» ЖШС

Valsera Holdings B.V.

«СП «Казгермунай» ЖШСБірлескен кәсіпорындар
Ұзақ мерзімді активтер

25.713.747

1.165.474

623.036464.868

175.94740.100137.004454.653

71.787

Ағымдағы активтер, қоса3.046.293

707.366

183.695

111.12675.71599.63742.103120.41253.303Ақша қаражаты мен оның баламалары

1.905.924

466.658

60.34028.6227.687

59.00017.87179.07946.729Ұзақ мерзімді міндеттемелер, қоса7.808.607

241.387

273.406

144.698

74.123269

58.417377.788

21.559Ұзақ мерзімді қаржылық міндеттемелер

4.163.850

59.026261.063−

72.071−32.197340.106−Ағымдағы міндеттемелер, қоса1.826.167

210.90793.13099.34441.22121.84446.41597.39339.392Ағымдағы қаржылық міндеттемелер
Капитал
Қатысу үлесі
Шоғырландыру түзетулері
2021 жылғы 31 желтоқсанға инвестициялардың
баланстық құны−185.59046.858

−

8.772

−

33.90082.347−19.125.266

1.420.546

440.195331.952

136.318

117.624

74.27599.88464.13920,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%

50,00%−−

18.139(1.260)−−−(23.591)−

3.825.053

710.273238.236164.716

68.15958.81237.13826.35132.070Түсім

10.949.194

912.711188.975910.069

113.612

192.42786.319219.429150.039Тозу және амортизация

(1.129.895)(77.695)(26.893)(26.647)(9.018)(323)(10.269)(38.552)(22.550)Қаржылық кіріс

36.076

5.108

2.901

594

7.417

2.765

357

244

791

Қаржылық шығындар

(99.857)(24.809)(16.207)(9.404)(1.052)−(4.593)(31.616)(994)

Табыс салығы бойынша шығыстар

(1.591.414)(140.490)−(38.267)(8.180)(4.040)(8.703)(10.260)(39.783)Бір жылғы пайда

3.713.299

553.306

101.674

96.97129.231

1.107

33.56642.01841.061Басқа да жиынтық кіріс/(залал)1.114.004

(477)

−

1.784

(408)

7.884

−

(228)

4.115

Жалпы жиынтық кіріс

4.827.303

552.829101.674

98.75528.8238.991

33.56641.79045.176

Алынған дивидендтер

244.579

70.94911.76592.071

−

−

5.000

2.189

22.826

Төменде үлестік есепке алу әдісі бойынша түзетулерді ескере отырып, ҚЕХС-ке сәйкес шығарылған 2023 және 2022 жылдардағы осы кәсіпорындардың қаржылық есептілігіне негізделген маңызды қауымдасқан компаниялар туралы қорытынды қаржылық ақпарат берілген:2023 жыл
«Каспий мұнай құбыры
консорциумы» АҚ«Қазмырыш» ЖШСҰзақ мерзімді активтер

1.969.703

Ағымдағы активтер

295.6632022 жыл
«КАТКО» БК» ЖШСПетро Казахстан Инк.
(«ПКИ»)«Каспий мұнай құбыры
консорциумы» АҚ«Қазмырыш» ЖШС

1.057.553

166.440206.0082.240.723

834.858

88.943138.626

292.198

18.72274.96622.03720.063Ағымдағы міндеттемелер

279.064366.986

14.872Капитал

1.967.580

1.450.459

Қатысу үлесі

20,75%

Гудвилл

43.640Қауымдасқан компаниялармен операциялардан
танылмаған кіріс

«КАТКО» БК» ЖШСПетро Казахстан Инк. («ПКИ»)1.383.099

132.022224.559

797.108132.298

116.82735.730218.044

20.13918.48916.497196.152

312.897

8.822

15.586218.474308.074

2.301.039

1.649.266

235.359307.31129,82%

49,00%

33,00%

20,75%

29,82%

49,00%

33,00%−

68−

44.416

68

−

−

−

(16.881)−−−(10.592)−Пайданы қосымша бөлу

−

−

7.261

−

−

−

9.118

−

Инвестицияның құнсыздануы

−

−

−

(6.778)−−−(6.778)451.913432.557

97.50194.887521.882491.846113.920

94.6351.039.509(1.668.169)

147.448128.343976.076

1.632.251

146.304

140.901Бір жылғы пайда /(зиян)310.160(170.572)

66.00614.814567.533(21.889)

82.89119.702Басқа да жиынтық кіріс

(42.915)−−(4.927)185.893

−

−

9.782

Жалпы жиынтық кіріс/ (зиян)267.245(170.572)

66.0069.887

753.426(21.889)

82.89129.484−−(6.288)−−−(2.141)−124.585−49.6892.864

108.975

88.81918.7962.890

Миллион теңгемен
Қауымдасқан компаниялар

Ұзақ мерзімді міндеттемелер

Жылдық есеп / 2023Инвестицияның баланстық құныТүсімБасқасы
Алынған дивидендтер

Жоғарыда аталған бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялар Топтың бизнесі үшін стратегиялы болып табылады.

242
243

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

11. БІРЛЕСКЕН КӘСІПОРЫНДАР МЕН ҚАУЫМДАСҚАН КОМПАНИЯЛАРҒА

12. БЕРІЛГЕН ҚАРЫЗДАР ЖӘНЕ ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАЛДАУҒА ТАЗА ИНВЕСТИЦИЯЛАР

ИНВЕСТИЦИЯЛАР (жалғасы)31 желтоқсандағы жағдай бойынша берілген қарыздар мен қаржылық жалдауға таза инвестициялар мыналарды қамтыды:Төменде дербес елеулі емес бірлескен кәсіпорындар туралы жалпылама қаржы ақпараты көрсетілген (Топтың қатысу үлесіне тепе-тең):2023 жыл

2022 жыл

31 желтоқсанға инвестициялардың баланстық құны221.804

208.831Бір жылғы таза пайда

25.68535.908Басқа да жиынтық (зиян)/ кіріс

(2.466)225

Жалпы жиынтық кіріс

23.21936.133Миллион теңгемен

Төменде дербес елеулі емес қауымдасқан компаниялар туралы жалпылама қаржы ақпараты көрсетілген (Топтың қатысу үлесіне тепе-тең):Миллион теңгемен

2023 жыл

Орташа алынған
тиімді пайыздық мөлшерлеме

2022 жыл

Амортизацияланған құн бойынша ескерілетін берілген қарыздар

130.979

11,33%

64.371

15,98

Пайда немесе зиян арқылы әділ құны бойынша ескерілетін берілген қарыздар

86.173

12,95%

117.51112.20%

45.614

10,21%

54.017

10,02%

Қаржылық жалдауға таза инвестициялар
Қарыздар мен қаржылық жалдау бойынша берешектің жалпы сомасы

262.766235.899Минусы: күтілетін кредиттік зияндар резерві

(28.756)(17.284)Берілген қарыздар және қаржылық жалдауға таза инвестициялар, нетто

234.010218.615Минусы: ағымдағы бөлік

(131.472)(66.889)Ұзақ мерзімді бөлік

102.538

151.7262023 жыл

2022 жыл

166.328

143.519Бір жылғы таза пайда

65.79956.099Басқа да жиынтық (зиян)/ кіріс

(7.503)5.075

1 қаңтарға резерв

17.28419.234Жалпы жиынтық кіріс

58.29661.174Есептелгені, нетто

11.372(1.373)Миллион теңгемен
31 желтоқсанға инвестициялардың баланстық құны31 желтоқсанда аяқталған жыл ішіндегі қарыздар бойынша құнсыздануға арналған резервтегі қозғалыс мынадай түрде берілген:Миллион теңгемен

Есепті бағалаудағы өзгеріс
31 желтоқсанға резерв

2023 жылы жеке елеусіз бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардан алынған дивидендтер 99.050 миллион теңгені (2022жылы: 65.659 миллион теңге) құрады.

Миллион теңгемен
1 қаңтарға арналған сальдо

2023 жыл

2022 жыл

100

(577)

28.75617.2842023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша бастапқы танылған сәттен бастап берілген қарыздар бойынша кредиттік тәуекел айтарлықтай өскен
жоқ.

2023 пен 2022 жылдардағы бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың инвестицияларындағы өзгерістер мынадай түрде
берілген:2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)2023 жыл

2022 жыл

6.735.441

5.681.969

Бір жыл ішінде

12.67415.215Миллион теңгемен

Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың пайдасындағы үлес, нетто (33-ескертпе)945.079

1.449.389

Бір жылдан артық, бірақ бес жылдан аспайтын

28.86231.436(808.125)(734.518)Бес жылдан астам

21.23230.787

Алынуға жататын дивидендтердегі өзгеріс

(21.796)

4.838

Жалдау төлемдері

62.76877.438Иелік ету үлесін өзгертпестен капиталға қосымша салымдар

21.22915.418Сатып алу100.820

11.445Минусы: еңбек сіңбеген қаржы кірісі

(17.154)(23.421)Жұмсалмаған пайданы түзету*(2.140)(3.305)Қаржылық жалдауға таза инвестициялар

45.61454.017(1)−2023 жыл

2022 жыл

Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтерге аудару
Есептілік валютасын қайта есептеу
Есептілік валютасын қайта есептеуден басқа, басқа да жиынтық кіріс
Берілген қарыздар бойынша дисконт
Құнсыздану, нетто (30-ескертпе)31 желтоқсанға сальдо

−(1.460)(100.768)

309.586

5.916

5.170

29.425(2.431)(5.073)(660)

6.900.007

6.735.441* Жұмсалмаған пайданы түзету бірлескен кәсіпорындардың тауарларын Топқа өткізу кезінде туындайтын жұмсалмаған пайданы және Топ бірлескен кәсіпорындарға берген
қарыздар бойынша капиталдандырылған сыйақыларды білдіреді.

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың мойындалмаған жинақталған
шығындардағы Топтың үлесі 8.516 миллион теңгені (2022 жылғы 31 желтоқсан (қайта есептелген): 5.984 миллион теңге) құрады.

244

31 желтоқсанға қаржылық жалдау бойынша таза инвестициялардың құрамдауыштары мынадай түрде берілген:Алынған дивидендтер

Шығулар

Жылдық есеп / 2023Орташа алынған
тиімді пайыздық мөлшерлеме

Миллион теңгемен
Берілген қарыздар және теңгемен көрсетілген қаржылық жалдауға таза инвестициялар

145.335

95.172АҚШ долларында білдірілген, берілген қарыздар

88.675123.443234.010218.615Миллион теңгемен

2023 жыл

2022 жыл

Банктік депозиттер

1.258.181

1.638.585

13. КРЕДИТТІК МЕКЕМЕЛЕРДЕГІ ҚАРАЖАТ
31 желтоқсанға кредиттік мекемелердегі қаражат мыналарды қамтыды:Кредиттік мекемелерге қарыздар

41.11967.614Минусы: күтілетін кредиттік зияндар резерві

(420)(2.326)

Кредиттік мекемелердегі қаражат, нетто

1.298.880

1.703.873

Минусы: ағымдағы бөлік

(1.243.196)(1.433.305)

55.684270.568Ұзақ мерзімді бөлік

245

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

13. КРЕДИТТІК МЕКЕМЕЛЕРДЕГІ ҚАРАЖАТ (жалғасы)Миллион теңгемен
А+(А1)-ден А-(А3)-ке дейін рейтингтер
ВВВ+(Ваа1)-ден ВВВ(Ваа2)-ге дейін рейтингтер
ВВВ-(Ваа3)-тен ВВ-(Ва3)-ке дейін рейтингтер
В+(В1)-ден В-(В3)-ке дейін рейтингтер

Миллион теңгемен

Борыштық бағалы қағаздар
2023 жыл

2022 жыл

1.217.905

966.071−213.72980.531482.486444

41.5871.298.880

1.703.873

31 желтоқсанға туынды қаржы құралдарын қоспағанда, валюталар бөлінісіндегі өзге де қаржы активтері мынадай түрде берілген:2022 жыл (қайта
есептелген)2022 жыл

Орташа алынған
тиімді пайыздық
мөлшерлеме

Теңгемен білдірілген қаржы активтері

1.265.181

768.7121.227.916

5,68%

1.197.610

2,61%

АҚШ долларында білдірілген қаржы активтері

437.477286.794

70.6716,28%506.2636,63%Еурода білдірілген қаржы активтері

15.05915.772

293

6,62%

−

−

Өзге де валюталарда білдірілген кредиттік мекемелердегі қаражат

1.298.880

1.703.873

1

301

8.708

16.8081.726.426

1.088.387

15. БАСҚА ДА ҰЗАҚ МЕРЗІМДІ АКТИВТЕР
2023 жыл

2022 жыл

Ұзақ мерзімді активтер үшін төленген аванстар

899.680259.196Өтелуге жататын ұзақ мерзімді ҚҚС

332.795

225.712Миллион теңгемен

31 желтоқсандағы жағдай бойынша басқа да қаржы активтері мыналарды қамтыды:2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)Басқа да жиынтық кіріс арқылы әділ құны бойынша бағаланатын қаржы активтері, қоса:46.69628.322Шет мемлекеттердің қазынашылық вексельдері

23.844839

Корпоративтік облигациялар

15.91017.931Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің қазынашылық міндеттемелері

6.869

7.428

Үлестік бағалы қағаздар

73

73

Қазақстандық қаржы мекемелерінің облигациялары

−

2.051

Амортизацияланған құны бойынша бағаланатын қаржы активтері, қоса:1.513.528

918.735

Қазақстандық қаржы мекемелерінің облигациялары

791.958355.976Корпоративтік облигациялар

123.472

115.125Қазақстан Республикасы Ұлттық банкінің ноттары

122.178176.715Шет мемлекеттердің қазынашылық вексельдері

99.079−Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің қазынашылық міндеттемелері

18.46212.966

Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің еурооблигациялары

1.936

1.988

Пайдаланылуы шектеулі ақша қаражаты

186.347227.759Басқа да дебиторлық берешек

Амортизацияланған құны бойынша бағаланатын басқа да қаржы активтері, қоса233.692

146.445

Алынатын дивидендтер

21.262630

Жұмыскерлердің берешегі

13.5309.948Қарыздарды өтеу үшін ақша қаражатын резервтеу

2.530

152

Басқасы

Рубльмен білдірілген қаржы активтері

2023 жыл

31 желтоқсандағы жағдай бойынша өзге де ұзақ мерзімді активтер мыналарды қамтыды:14. БАСҚА ДА ҚАРЖЫ АКТИВТЕРІ

Миллион теңгемен

Миллион теңгемен

Басқа валютада білдірілген қаржы активтері

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша бастапқы танылған сәттен бастап кредиттік мекемелердегі қаражат бойынша кредиттік тәуекел айтарлықтай өскен жоқ.

Жылдық есеп / 2023

2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылдың ішінде Топ АҚШ Қаржы министрлігі шығарған борыштық бағалы қағаздарға инвестициялар салды.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша инвестициялар көлемі 122.923 миллион теңге (2022 жылғы 31 желтоқсанға: нөл) болды.

Орташа алынған
тиімді пайыздық
мөлшерлеме

Теңгемен білдірілген кредиттік мекемелердегі қаражат

13.67012.364Минусы: күтілетін кредиттік зияндар резерві

(114.588)(141.333)Мыналарды қоса алғанда, пайда мен зиян арқылы әділ құны бойынша бағаланатын қаржы активтері

168.287

143.906Үлестік бағалы қағаздар

136.850

124.960

Еншілес ұйымды сатқаны үшін қосымша сыйақы (7-ескертпе)13.862−Бірлескен кәсіпорынның қатысушысынан алуға жататын кепілдік берілген төлемдер

13.72813.178Опциондар

2.085

1.868

Корпоративтік облигациялар

1.762

3.192

Форвардтар мен фьючерстер

−

681

−

27

Қаржылық активтердің жиыны

1.728.511

1.090.963

Минусы: ағымдағы бөлік

(1.134.317)(347.750)

594.194743.213Ұзақ мерзімді бөлік

2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылдың ішінде Топ бос ақша қаражатын басқару стратегиясының шеңберінде өтеу мерзімі он екі айдан азҚазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің облигацияларына инвестиция салды, олар әдетте өтелгенге дейін ұсталады. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы
жағдай бойынша инвестициялар көлемі 122.178 миллион теңге (2022 жылғы 31 желтоқсанға: 176.715 миллион теңге) болды.

2023 жылАҚШ долларымен білдірілген кредиттік мекемелердегі қаражат

Валюталық своптар

Байланыс
ақпараттары

Ұзақ мерзімді қорлар

18.78812.676

Келешек кезеңдердің шығыстары

16.33516.882Басқасы

30.16420.726

Минусы: құнсыздану резерві

(117.369)(61.467)

1.180.393

473.7252023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл ішінде Топ жолаушылар вагондарын жеткізгені және теміржол жолдарын салғаны үшін 296.957 миллион
теңге, бу-газ қондырғысы базасында электр станциясының жабдықтарын жеткізгені үшін 159.433 миллион теңге, қоршаған ортаға әсерін барынша
азайта отырып, Алматы ЖЭО-2 жаңғыртқаны үшін 38.545 миллион теңге және Алматы ЖЭО-3 қайта жаңартқаны үшін 32.491 миллион теңге сомасында аванстар төледі.
Құнсыздануға арналған резервтегі өзгеріс негізінен 27.898 миллион теңге сомасында өтелуге жататын ұзақ мерзімді ҚҚС-тың, 17.564 миллион теңге
сомасында ұзақ мерзімді активтер үшін төленген аванстардың және 2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл ішінде танылған «Ereymentau Wind
Power» ЖШС ұзақ мерзімді активтері бойынша 9.156 миллион теңге сомасына алдын ала төлемнің (30-ескертпе) құнсыздануымен білдірілген.

16. ҚОРЛАР
31 желтоқсандағы жағдай бойынша қорлар мыналарды қамтыды:2023 жыл

2022 жыл

Уран өнімі (өзіндік құнның ең азы және өткізудің таза құны бойынша)328.015

308.114Өндірістік материалдар мен қорлар (өзіндік құнның ең азы және өткізудің таза құны)129.158

78.280Аяқталмаған өндіріс (өзіндік құнның ең азы және өткізудің таза құны бойынша)104.37868.803Шикі мұнай (өзіндік құны бойынша)82.35469.332Газды қайта өңдеу өнімдері (өзіндік құны бойынша)64.12333.518Сатуға арналған мұнайды қайта өңдеу өнімі (өзіндік құнның ең азы және өткізудің таза құны бойынша)61.62160.670Қайта сатуға арналған тауарлар (өзіндік құнның ең азы және өткізудің таза құны бойынша)58.45541.139Мұнай-газ саласының материалдары мен қорлары (өзіндік құны бойынша)53.78644.767

Отын (өзіндік құнның ең азы және өткізудің таза құны бойынша)40.30522.940Теміржол саласының материалдары мен қорлары (өзіндік құны бойынша)25.54721.738Электр энергиясын беру бойынша жабдыққа арналған қосалқы бөлшектер (өзіндік құны бойынша)

7.400

5.855

Уран саласының материалдары мен қорлары (өзіндік құнның ең азы және өткізудің таза құны)3.374

16.150Телекоммуникациялық жабдыққа арналған қосалқы бөлшектер (өзіндік құны бойынша)

2.526

2.248

Авиациялық қосалқы бөлшектер (өзіндік құны бойынша)1.560

15.647

Миллион теңгемен

Басқа да материалдар мен қорлар (өзіндік құнның ең азы және өткізудің таза құны)46.04477.0891.008.646

866.2902023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша кепілдегі тауар-материалдық қорлардың баланстық құны 186.378 миллион теңгені құрады
(2021 жылғы 31 желтоқсан: 126.345 миллион теңге).

246
247

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

17. САУДА ДЕБИТОРЛЫҚ БЕРЕШЕК ЖӘНЕ ӨЗГЕ ДЕ АҒЫМДАҒЫ АКТИВТЕР

18. АҚША ҚАРАЖАТЫ МЕН ОНЫҢ БАЛАМАЛАРЫ

31 желтоқсандағы жағдай бойынша сауда дебиторлық берешек мынаны қамтыды:31 желтоқсандағы жағдай бойынша ақша қаражаты мен оның баламалары мыналарды қамтыды:Миллион теңгемен

2023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)Сауда дебиторлық берешек

1.366.846

1.145.439

Минусы: күтілетін кредиттік зияндар резерві

(73.988)(62.147)

1.292.858

1.083.292

2023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)Банктік салымдар — АҚШ доллары

816.838

690.834

Банктік салымдар — теңге

441.364

607.290Миллион теңгемен

Банктік салымдар — басқа валюталар

79.12117.550467.059

1.004.182

Банктердегі ағымдағы шоттар — теңгемен

122.711364.135

Банктердегі ағымдағы шоттар — басқа валюталар

16.27134.730Кемінде үш ай өтеудің бастапқы мерзімі бар сатып алу және кері сату («кері репо») шарттары

465.653

164.541ҚР заңнамасына сәйкес бюджеттік бағдарламаларға қызмет көрсету үшін шоттардағы ақша қаражаты

Банктердегі ағымдағы шоттар — АҚШ доллары

31 желтоқсандағы жағдай бойынша өзге де ағымдағы активтер мыналарды қамтыды:2023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)Төленген аванстар және болашақ кезеңдердің шығыстары

167.068

141.412Басқа да қаржылық емес ағымдағы активтер

212.266

19.987

Миллион теңгемен

Салықтар бойынша өзге де алдын ала төлем

118.22997.048Минусы: құнсыздану резерві

(11.588)(8.330)485.975

250.1172023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың 197.651 миллион теңге мөлшеріндегі дебиторлық берешегі Топтың кейбір қарыздары
бойынша қамтамасыз ету ретінде салынды (2022 жылғы 31 желтоқсан: 176.000 миллион теңге).

306.153−Талап етуге дейінгі брокерлік шоттардағы қалдықтар

10.11935.494Кассадағы ақша қаражаты

8.997

9.186

Жолдағы ақша қаражаты

6.461

18.258Минусы: күтілетін кредиттік зияндар резерві

(411)

(584)

2.740.336

2.945.616

Топ әртараптандыру шеңберінде бос өтімділіктің бір бөлігін 3 айға дейін орналастыру мерзімімен мемлекеттік және басқа да бағалы қағаздар
кепіліне авто РЕПО сияқты ақша нарығының құралдарына орналастыруын жалғастырды.

31 желтоқсанда аяқталған жылдар үшін сауда дебиторлық берешектің құнсыздану резервіндегі қозғалыс былайша берілген:2023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)1 қаңтарға резерв

62.14749.777

Есептелгені, нетто

31.303

14.469Есептілік валютасын қайта есептеу, нетто

(320)

1.006

Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтерге аудару

(266)

−

(18.855)(3.105)Миллион теңгемен

Резерв есебінен есептен шығару
Басқа да өзгерістер
31 желтоқсанға резерв

(21)

−

73.98862.1472023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың 306.152.153 мың теңге мөлшерінде ақша қаражаты болды, олар Қазақстан Республикасы
Қаржы министрлігінің аумақтық қазынашылық органында «Жайлы мектеп» пилоттық ұлттық жобасын іске асыру болып табылатын нысаналы мақсатымен ҚР заңнамасына сәйкес бюджеттік бағдарламаларға қызмет көрсетуге арналған шоттардағы ақша қаражатымен білдірілген.
Қысқа мерзімді банк салымдары әртүрлі мерзімдерге — 1 (бір) күннен 3 (үш) айға дейін, Топтың қолма-қол ақша қаражаты қажеттіліктеріне
байланысты жедел түрде енгізіледі. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша банктердегі мерзімді салымдар бойынша орташа алынған
пайыздық мөлшерлеме теңгемен 15,23%,АҚШ долларында 5,22%, басқа валютада 5,97% болды; ағымдағы банк шоттары бойынша теңгемен 3,74%, АҚШ долларында 4,24%, басқа валютада 0,74% (2022 жылғы 31 желтоқсанға: банктердегі мерзімді салымдар бойынша теңгемен 14,17%, АҚШ долларында 1,63%, басқа валютада 5,12%
болды; ағымдағы банк шоттары бойынша теңгемен 1,33%, АҚШ долларында 1,17%, басқа валютада 0,77%).

31 желтоқсанда аяқталған жылдар үшін басқа да ағымдағы активтердің құнсыздану резервіндегі қозғалыс былайша берілген:2023 жыл

2022 жыл

1 қаңтарға резерв

8.330

12.847

Есептелгені, нетто

3.468(2.065)(3)

44Миллион теңгемен

Есептілік валютасын қайта есептеу, нетто
Бағалаудағы өзгеріс

−268

Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтерге аудару

(84)

−

Резерв есебінен есептен шығару

(123)(2.764)31 желтоқсанға резерв

11.5888.330

19. КАПИТАЛ
19.1 Акциялар шығару
2022 және 2023 жылдар ішінде Қор ақы төлеу мынадай түрде жүзеге асырылған жай акциялардың эмиссиясын жүргізді:Акцияларға ақы төлеу
2021 жылғы 31 желтоқсанға

Өзге де қаржылық емес ағымдағы активтер негізінен пилоттық Ұлттық жобаны — Жайлы мектепті іске асыру бойынша объектілерді салужұмыстары мен қызметтерінің кешенін жүзеге асыруға арналған шарттарды орындау шеңберінде құрылыс компанияларына 190.178 миллион
теңге мөлшерінде берілген қаражатпен білдірілген, онда Топ 15 ҚЕХС-ке сәйкес агент ретінде әрекет етеді (25-ескертпе).

Мүлік жарналары
2022 жылғы 31 желтоқсанға

Шығаруға рұқсат етілген
және шығарылған
акциялардың саныБір акцияның номиналдық
құны, теңге

Жарғылық капитал,миллион теңгемен

3.481.961.408
15.268.580
239.265.541

3.481.961.409

239
5.268.819

Кезең ішінде шығарылған акциялар:Еншілес ұйымдардағы мемлекеттік қатысу үлестерінің жарналарымен шығарылған
және төленген акциялар

Жылдық есеп / 2023Шығарылған және мүлік жарнасымен төленген акциялар

Шығарылған және ақша қаражатымен төленген акциялар
2023 жылғы 31 желтоқсанға

1

89.206.406.162

50

723.663.220

89.20636.18340

586.110.925

23.445100

64.469.200

6.447

1.000

16.915.397

16.91520

114.504.250

2.290

6.000

8.246.277

3.481.968.620

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Қордың 3.481.968.620 акциясы толығымен төленді (2022 жылғы 31 желтоқсанға:3.481.961.409 акция).

49.4785.492.783

248
249

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

19. КАПИТАЛ (жалғасы)19.1 Акциялар шығару (жалғасы)Еншілес ұйымдардағы мемлекеттік қатысу үлестерімен жарналар
2023 жылғы 19 сәуірде Қор номиналдық құны 723.663.220 теңге болатын 50 акцияны және олардың әділ құнына тең болатын жалпы сомасы
586.110.925 миллион теңгені құрайтын 40 акцияны шығарды, оларды Акционер Қазақстан Республикасы Үкіметінің Қаулысына сәйкес ШүлбіГЭС және ӨК ГЭС қатысу үлесінің 100% беру жолымен төледі. Сондай-ақ, 2023 жылғы 12 қыркүйекте Қор олардың әділ құнына тең болатын
6.447 миллион теңге жалпы сомаға номиналдық құны 64.469.200 теңгені құрайтын 100 акция шығарды, оны Акционер ҚР Үкіметінің Қаулысына сәйкес Қазгеология акцияларын беру арқылы төледі (6-ескертпе). Қазгеология акцияларының пакеті «Тау-Кен Самұрық» Ұлттық тау-кенкомпаниясы» АҚ еншілес ұйымының жарғылық капиталына берілді.
Бұл операциялар кәсіпорындарды жалпы бақылаумен біріктіруді білдіреді және алдыңғы компанияның деректері негізінде мүдделерді біріктіру әдісі бойынша ретроспективті түрде ескеріледі. Тиісінше, осы шоғырландырылған қаржылық есептілік көрсетілген компаниялардағы қатысу үлестерінің берілуі неғұрлым ерте ұсынылған кезеңнің күнінде орын алғандай және нәтижесінде салыстырмалы ақпарат қайта есептелгендей ұсынылды. Осы операциялардың нәтижесінде Қордың жарғылық капиталы осы шоғырландырылған қаржылық есептілікте бөлінбеген
пайданың тиісті азаюымен 66.075 миллион теңгеге ұлғайтылды.
2023 жылғы 12 қыркүйекте Қазақстан Республикасы Үкіметінің Қаулысына сәйкес Акционер Қор шығарған номиналдық құны 89.206.406.162теңге болатын акцияны төлеуге «Қазақтелеком» АҚ-ға 28,8% мөлшерінде бақыланбайтын қатысу үлесін берді, нәтижесінде «Қазақтелеком» АҚ-дағы Топтың қатысу үлесі 80,85%-ға дейін ұлғайды. Берілген акциялардың әділ құны 89.206 миллион теңгені құрады. Нәтижесінде
235.168 миллион теңге сомасындағы сатып алынған бақыланбайтын қатысу үлесінің баланстық құны мен 89.206 миллион теңге сомасындағы
берілген акциялардың әділ құны арасындағы айырма капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте 145.962 миллион теңге сомасындағы бөлінбеген пайданың ұлғаюы ретінде танылды.

Бақыламайтын қатысу үлесінің ұстаушыларына келетін дивидендтер
2023 жылдың ішінде Топ «ҚазАтомӨнеркәсіп» Ұлттық атом компаниясы» АҚ («ҚАӨ ҰАК»), ҚМГ тобы, «Қазақтелеком» АҚ («ҚТК»), «ЭйрАстана» АҚ, «Электр желілерін басқару жөніндегі Қазақстан компаниясы» АҚ («KEGOC»), ҚТЖ ҰК, «Самұрық-Қазына Бизнес Сервис» ЖШС мен «Samruk-Kazyna Ondeu» ЖШС («SKO») бақыланбайтын қатысу үлесін ұстаушыларға 172.201 миллион теңге сомаға дивидендтерді жария етті.
173.976 миллион теңге мөлшеріндегі дивидендтер бақыламайтын қатысу үлестерін ұстаушыларға 2023 жылдың ішінде төленді.
2022 жылдың ішінде Топ ҚМГ ҰК, ҚТК, ҚАӨ ҰАК, KEGOC және SKO тобындағы бақыланбайтын қатысу үлесін ұстаушыларға 186.073 миллион теңге сомаға дивидендтерді жария етті. 184.145 миллион теңге мөлшеріндегі дивидендтер бақыламайтын қатысу үлестерін ұстаушыларға 2022 жылдың ішінде төленді.

19.3 «Қазақстан халқына» қоғамдық қорына бөлу«Ұлттық әл-ауқат қоры туралы» ҚР Заңының 20-бабына сәйкес, Қор жыл сайын «Қазақстан халқына» қоғамдық қоры (бұдан әрі — «Қоғамдық қор») арқылы коммерциялық емес ұйымға жеке қаржылық есептілікке сай Қордың таза кірісінің кемінде 7% мөлшерінде қаражат бөліп
отырады. Акционердің өкіміне сай Қор Қоғамдық қорға 66.614 миллион теңге сомасында қаражат бөлу жөніндегі міндеттемені мойындады.
2023 жылдың ішінде Қор Қоғамдық қорға 20.650 миллион теңге сомасында қаражат аударды.

19.4 Акционерге өзге де бөлуМүлік жарналары

Әлеуметтік жобаларды қаржыландыру

2023 жылғы 14 сәуір мен 9 тамызда Қор номиналдық құны 16.915.397 теңге болатын 1.000 акция және номиналдық құны 114.504.250 теңге
болатын 20 акция шығарды, оны Акционер әділ құны 19.205 миллион теңге болатын жылжымайтын мүлікпен төледі. Бұл мүлік «Qazaq Gaz»ұлттық компаниясы» АҚ мен «Самұрық-Энерго» АҚ (бұдан әрі — «Самұрық-Энерго») еншілес ұйымдардың жарғылық капиталына берілді.

2023 жылдың ішінде Акционердің өкіміне сәйкес Қор 32.730 миллион теңге жалпы сомаға түрлі әлеуметтік жобаларды қаржыландыру
бойынша міндеттемені капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте Акционерге басқа да бөлу ретінде мойындады. 2023жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топ бұл міндеттемелерді толығымен өтеді.

2022 жылғы 28 маусымда Акционер жарғылық капиталға нарықтық құны 239 миллион теңге болатын жылжымалы мүлік күйінде мүліктік
салым нысанында жарна жасады. Бұл мүлік «Қазақстан Темір Жолы» Ұлттық Компаниясы» АҚ (бұдан әрі — «ҚТЖ ҰК») еншілес ұйымының
жарғылық капиталына берілді.

2022 жылдың ішінде Акционердің өкіміне сәйкес Қор 23.978 миллион теңге жалпы сомаға түрлі әлеуметтік жобаларды қаржыландыру
бойынша міндеттемені капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте Акционерге басқа да бөлу ретінде мойындады. 2022жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топ бұл міндеттемелерді толығымен өтеді.

Ақша қаражатымен жарналар

Әлеуметтік объектілердің құрылысын қаржыландыру

2023 жылғы қарашада Акционер 49.478 миллион теңге мөлшеріндегі ақша қаражатымен Қордың жарғылық капиталына жарна жасады. Бұлқаражат «Ұлттық индустриялық мұнай-химия технопаркі» АЭА аумағында инфрақұрылым объектілерін салу» жобасын қаржыландыруға
арналған.

2023 жылдың ішінде Акционердің Астана қаласында Перинаталдық орталықты салу туралы өкіміне сәйкес Топ 65.000 миллион теңге мөлшеріндегі міндеттемені капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте Акционерге басқа да бөлу ретінде таныды. 2023 жылғы
31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топ 19.149 миллион теңге сомада бұл міндеттемелерді өтеді.

19.2 Дивидендтер

2022 жыл ішінде Акционердің өкіміне сәйкес Қор Астана қаласында 200 төсекке арналған ұлттық шұғыл медицинаны үйлестіру орталығының және Алматы қаласында 350 төсекке арналған инфекциялық аурулар ұлттық ғылыми орталығының құрылысын қаржыландыру
бойынша 166.867 миллион теңге сомасында міндеттемелерді мойындады. 2023 жылдың ішінде Қор 44.792 миллион теңге сомада міндеттемелерді өтеді (2022 жылдың ішінде: 104.028 миллион теңге).

Негізгі компанияның Акционеріне келетін дивидендтер
2023 жылғы 26 желтоқсанда Қор Үкіметтің 2023 жылғы 19 желтоқсандағы қаулысына сәйкес Акционерге 2022 жылдың қорытындылары
бойынша 238.027 миллион теңге мөлшерінде дивидендтер жариялап, төледі.

Сонымен қатар, 2022 жыл ішінде Акционердің өкіміне сәйкес Қор Жетісу облысында халықтың әлеуметтік осал топтары үшін тұрғын үйқұрылысын қаржыландыру бойынша 11.600 миллион теңге сомасында міндеттемелерді мойындады.

2023 жылғы қазан мен қараша аралығындағы кезеңде Қор Үкіметтің 2023 жылғы 20 қазандағы қаулысына сәйкес Акционерге 2021 жылғы
бөлінбеген пайдадан 1.026.726 миллион теңге мөлшерінде дивидендтер төледі.

Сондай-ақ, 2022 жылдың ішінде Топ Үкіметтің Жаңаөзен қаласында медициналық орталық салу және Жаңаөзен қаласының тұрғындарын
тұрғын үймен қамтамасыз ету жөніндегі қаулысына сәйкес 10.199 миллион теңге сомасында міндеттемелерді есептеді және оны капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте Акционерге бөлу ретінде көрсетті, олардың 2.398 миллион теңгесі төленді.

2023 жылғы 4 сәуірде Шүлбі ГЭС және ӨК ГЭС Акционерге 2022 қаржы жылының нәтижелері бойынша тиісінше 2.227 миллион теңге және1.872 миллион теңге сомасында дивидендтер төледі (2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін: 2.241 миллион және 2021 қаржы жылының нәтижелері бойынша тиісінше 1.857 миллион теңге

19.5 Акционермен жасалатын басқа да операциялар

2022 жылғы қыркүйек пен қазанда Қор Үкіметтің 2022 жылғы 22 қыркүйектегі қаулысына сәйкес 2021 жылдың қаржы нәтижелерінің негізінде
170.024 миллион теңге мөлшерінде Акционерге дивидендтерді жариялап, төледі.

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

2022 жылғы шілдеде Қазгеология Акционерге 2021 қаржы жылының нәтижелері бойынша 168 миллион теңге сомасында дивидендтер жариялап, төледі. Шүлбі ГЭС, ӨК ГЭС және Қазгеология берілуі жалпы бақылаудағы кәсіпорындардың бірігуі болып табылатындығына байланысты
(6-ескертпе), осы компаниялардың Акционерге төлеген дивидендтері капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте бас компанияның Акционеріне тиесілі дивидендтер ретінде көрсетіледі.

2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылдың ішінде Қазақстан Республикасы Президентінің 2023 жылғы 9 наурыздағы Батыс Қазақстан
облысына жасаған жұмыс сапарының шеңберінде Орал қаласында Көпфункционалдық спорттық сауықтыру кешенін (бұдан әрі — Спорт
кешені) салу мәселесі жөніндегі тапсырмасына сәйкес Топ Спорт кешенін салу бойынша 17.925 миллион теңге мөлшеріндегі міндеттемені
есептеді және оны капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте көрсетті. Топ 8.962 миллион теңге мөлшерінде алдын алатөлем жасады.
2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылдың ішінде Топ «Karabatan Utility Solutions» ЖШС газтурбиналық электр станциясы мен судайындау активтерінің 14.077 миллион теңге мөлшерінде құнсыздануын мойындады, оның 9.877 миллион теңге мөлшеріндегі бір бөлігі
жиынтық зиян туралы шоғырландырылған есепте көрсетілді, ал 4.201 миллион теңге мөлшеріндегі қалдығы капитал құрамында Акционермен жасалатын өзге де операциялар ретінде көрсетілді, өйткені активтердің бір бөлігі құнсыздану объектісі болып табылатын Жалпы
зауыттық инфрақұрылым активтеріне (бұдан әрі — «ЖЗИ») жатады.

250
251

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

19. КАПИТАЛ (жалғасы)19.9 Бақыламайтын қатысу үлесі

19.6 Активтерді Акционерге беру31 желтоқсандағы жағдай бойынша төменде елеулі бақыламайтын қатысу үлестері бар еншілес ұйымдар туралы ақпарат берілген:Бақыламайтын қатысу үлесі

Акционердің өкімі бойынша Топ баланстық құны 3.796 миллион теңге болатын жылжымайтын мүлікті Қазақстан Республикасы ПрезидентініңІс Басқармасына берді. Бұл операция капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте активтердің Акционерге берілуі ретінде
көрсетілді.

19.7 Үкіметтің қарыздары бойынша дисконт

2023 жыл
ҮлесБаланстық құн«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ

32,58%«Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ

25,00%«Қазақтелеком» АҚ

19,15%«КЕГОК» АҚ

2023 жылдың ішінде Қор 173.709 миллион теңге сомаға облигацияларды орналастырды (21-ескертпе). Номиналды және әділ құн арасындағы
38.435 миллион теңге мөлшеріндегі айырмашылық капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте Үкіметтен алынған қарыздар
бойынша дисконт ретінде танылды (21-ескертпе).
2023 жылдың ішінде Қор 162.600 миллион теңге сомаға қарыз алды (21-ескертпе). Номиналдық және әділ құн арасындағы 139.497 миллион
теңге мөлшеріндегі айырмашылық капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте Үкіметтен алынған қарыздар бойынша дисконт
ретінде танылды (21-ескертпе).
2022 жылы Қор Ұлттық банк алдында 137 миллион теңге сомаға облигациялар бойынша міндеттемелерді ішінара мерзімінен бұрын өтеді,осыған орай 78 миллион теңге мөлшерінде Үкіметтен алынған қарыздар бойынша дисконт амортизациясын капиталдағы өзгерістер туралы
шоғырландырылған есепте капиталдың азаюы ретінде мойындады.
2022 жылғы желтоқсанда Қор 162.859 миллион теңге сомаға облигацияларды орналастырды. Номиналды және әділ құн арасындағы
68.762 миллион теңге мөлшеріндегі айырмашылық капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте Үкіметтен алынған қарыздар
бойынша дисконт ретінде танылды (21-ескертпе).

19.8 Бақылаудан айырылуға әкеп соқтырмайтын еншілес ұйымдарға қатысу үлестерін өзгерту —қатысу үлестерін сатуҚМГ ҰК
2023 жылы Қор ҚМГ ҰК акцияларының 20%-ын «Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі» РММ пайдасына 1.300.000 миллион теңге
жалпы сомаға сатты. Мәміленің нәтижесінде Қор 1.300.000 миллион теңге сомасын алды, бақыланбайтын қатысу үлесі 2.096.861 миллион
теңгеге ұлғайды, ал айырма бас компанияның Акционерлеріне қатысты есептілік валютасын қайта есептеу бойынша резервтің азаюы және842.858 миллион теңге және 45.821 миллион теңге мөлшерінде бөлінбеген пайданың ұлғаюы ретінде танылды.

«Эйр Астана» АҚ

2022 жыл
ҮлесБаланстық құн

3.319.477

12,58%

1.198.454

862.335

25,00%

713.970229.73147,97%

393.37215%

55.16010,00% − 1

30.74149,00%

47.52249,00%

34.519Басқалары

94.304132.960

4.608.529

2.504.016

Бақыламайтын қатысу үлесіне ие барлық елеулі еншілес ұйымдар Қазақстанда тіркелген.
Төменде 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша және осы күнде аяқталған жыл ішіндегі елеулі бақыламайтын қатысу үлестері бареншілес ұйымдар туралы қорытылған қаржылық ақпарат берілген:«ҚазМұнайГаз»ҰК АҚ«Қазатомөнеркәсіп»ҰАК» АҚ

«Қазақтелеком» АҚ«КЕГОК» АҚ«Эйр Астана» АҚҰзақ мерзімді активтер

13.505.675

1.308.854

1.265.576

483.938430.146Ағымдағы активтер

3.437.037

1.290.708

217.424120.371

189.166Ұзақ мерзімді міндеттемелер

5.014.097

160.213390.631198.049

315.072Миллион теңгемен
Қаржылық жағдай туралы жалпылама
есепАғымдағы міндеттемелер

1.534.218

430.812288.706

38.527207.256

10.394.397

2.008.267

803.663367.733

96.984Бас компанияның акционеріне

7.074.920

1.145.932

573.932

312.573

49.462Бақыламайтын қатысу үлесіне

3.319.477

862.335

229.73155.16047.522Капитал жиыны
Мыналарға келетін:Жиынтық кіріс туралы жалпылама есепӨткізілген өнімнен және көрсетілген
қызметтерден түскен түсім

8.319.543

1.434.635

669.468

252.136533.071Бір жылғы пайда

924.461580.335

104.40371.56330.739Басқа да жиынтық кіріс/(залал)(117.847)

(357)

1.998

−

3.315

Акцияларды шығару нәтижесінде Топ 2.786 миллион теңге сомасына мәміле бойынша шығыстарды шегергенде 151.074 миллион теңге сомасын
алды, бақыланбайтын қатысу үлесі 288.571 миллион теңгеге ұлғайды, ал айырма бас компанияның Акционерлеріне қатысты есептілік валютасын қайта есептеу бойынша резервтің азаюы және 128.297 миллион теңге және 9.470 миллион теңге мөлшерінде бөлінбеген пайда ретінде
танылды.

Табыс салығын шегере отырып, біржылғы жиынтық кіріс жиыны

806.614579.978

106.40171.56334.054Бас компанияның акционеріне

842.977418.835

95.06571.56334.054

KEGOCБақыламайтын қатысу үлесіне

(36.363)

161.143

11.336−−2023 жылғы қарашада SPO (secondary public offering) бағдарламасы шеңберінде КЕГОК ұйымдастырылған бағалы қағаздар нарығында (KASEжәне AIX) 1.482 теңге бағасымен 15.294.118 дана көлемінде жай акцияларды қайталап орналастырды.

Бақыламайтын қатысу үлесінің
пайдасына жарияланған дивидендтер

39.226117.174

7.048

3.336

3.683

Акцияларды қайталама орналастыру нәтижесінде Топ, 543 миллион теңге сомаға мәміле бойынша шығыстарды шегере отырып, 22.123 миллион теңге мөлшерінде соманы алды, бақыламайтын қатысу үлесі 16.916 миллион теңгеге өсті, ал айырма 5.207 миллион теңге мөлшерінде
айырма бөлінбеген пайданың ұлғаюы ретінде танылды.

Ақша ағындары туралы жалпылама
ақпарат
Операциялық қызмет

966.144432.225240.883

67.265122.738Инвестициялық қызмет

(53.771)(61.200)(403.934)(28.064)(20.994)(608.388)(319.425)(3.019)(21.385)(91.459)303.985

51.600(166.070)

17.81610.2852022 жылғы 6 желтоқсанда Қор IPO арқылы «Астана» халықаралық қаржы орталығының биржасында және Қазақстан қор биржасында ҚМГакцияларының 3%-ын сатты. Бір акцияның бағасы 8.406 теңге болды.

Мыналарға келетін:Қаржылық қызмет
Ақша қаражаты мен оныңбаламаларының таза (азаюы) / ұлғаюы

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

252
253

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

19. КАПИТАЛ (жалғасы)2023 жылдың ішінде хеджирлеу резервінен бағамдық айырмадан болған залалға есепті күнгі бойынша хеджирлеу операциялары есепке
алынған күннен басталатын кезеңде ауыстырылған пайда 1.038 миллион теңге мөлшерінде салық есептен шығарылғанға дейін 5.191 миллион
теңгені құрады (2022 жыл: 1.137 миллион теңге мөлшеріндегі салық шегерілгенге дейін 5.687 миллион теңге). Бақыланбайтын қатысу үлесіне
келетін хеджирлеуден түскен пайда 509 миллион теңге мөлшерінде салық шегерілгенге дейін 2.544 миллион теңгені құрады (2022 жылы:557 миллион теңге мөлшерінде салық шегерілгенге дейін 2.787 миллион теңге).

19.9 Бақыламайтын қатысу үлесі (жалғасы)Төменде 2022 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша және осы күнде аяқталған жыл ішіндегі елеулі бақыламайтын қатысу үлестері бареншілес ұйымдар туралы қорытылған қаржылық ақпарат берілген:ҚМГ ҰК

«ҚазМұнайГаз»ҰК АҚ«Қазатомөнеркәсіп»ҰАК» АҚ

«Қазақтелеком» АҚ«КЕГОК» АҚ«Эйр Астана» АҚҰзақ мерзімді активтер

13.515.455

1.274.813

939.567441.251408.965Ағымдағы активтер

3.135.308

947.720347.166

112.679169.752Ұзақ мерзімді міндеттемелер

5.174.219

254.627335.083

187.040323.207Ағымдағы міндеттемелер

1.603.094

271.403221.043

59.477185.064Капитал жиыны

9.873.450

1.696.503

730.607307.41370.446

Бас компанияның акционеріне

8.674.996

982.533

337.235

276.672

35.927

Бақыламайтын қатысу үлесіне

1.198.454

713.970

393.372

30.74134.519Миллион теңгемен
Қаржылық жағдай туралы жалпылама
есепМыналарға келетін:Жиынтық кіріс туралы жалпылама есепӨткізілген өнімнен және көрсетілген
қызметтерден түскен түсімТоп нарықта шикі мұнайды сатып алып, оны қайта өңдейді, ал содан кейін дайын өнімді (мысалы, бензин, дизель отыны, авиакерасин және т.б.)сатады. Белгілі бір кезең ішінде шикі, сол сияқты дайын өнім бойынша мұнай нарығымен байланысты болған құбылмалылық Топтың мұнайды
қайта өңдеу маржасына ауыстырылады (шикі мұнайды сатып алу бағасы мен дайын өнімді сату бағасы арасындағы айырма). Бұл құбылмалылықты азайту үшін, Топ кезеңге қарай своп көмегімен маржаны хеджирленетін корзинаға хеджирлейді.
2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін, 849 миллион теңге мөлшеріндегі тиімді бөлік ақша ағындарын хеджирлеу құралы бойынша
таза кіріс күйінде басқа да жиынтық кірісте хеджирлеу резервіне жатқызылды (2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін: ақша ағындарын хеджирлеу құралы бойынша таза зия күйінде 11.872 миллион теңге). Қатысудың бақыламайтын үлесіне келетін хеджирлеуден болған
пайда 101 миллион теңге болды (2022 жыл: 920 миллион теңге сомасында хеджирлеуден болған зиян).

ҚТЖ ҰК
2015 жылғы 7 тамызда Топ швейцар франктерінде білдірілген қызметтерді көрсетуден болған теңгемен түсімге баламаның өзгеру тәуекелін
азайту мақсатында ақша ағындарын хеджирлеуді жүзеге асырды. Швейцарияның қор биржасында 2014 жылғы 20 маусымда шығарылған 2022жылғы 22 маусымда өтелуге жататын негізгі борыш мөлшеріндегі еурооблигациялар хеджирлеу құралы болып табылады, ол жеке сәйкестендіріледі және сенімді бағалауға беріледі. Осы хеджирлеу барысындағы хеджирлеу объектісі швейцар франктерінде транзиттік тасымалдаудан түскен жоғары ықтималды түсім болып табылады, атап айтқанда, 2022 жылдың 1 қаңтарынан бастап 20 маусым аралығындағы кезеңде
алынған бірінші сатылымдар.

8.686.384

1.001.171

621.838217.256474.182Бір жылғы пайда /(зиян)1.317.319

472.963128.753

65.14037.583Басқа да жиынтық кіріс

468.745(510)(2.916)−5.240

1.786.064

472.453

125.83765.14042.8232022 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша хеджирлеуді есепке алу ақша ағындарын хеджирлеу объектісі болып табылатын халықаралық
(транзиттік) қатынастарда жүк тасымалынан түсімнің алынуына орай тоқтатылды, және тиісінше, бұл хеджирлеу құралына келетін кумулятивтік кейінге қалдырылған залал басқа да жиынтық залалдан 54.442 миллион теңге мөлшерінде жүк тасымалынан түсімге қайта жіктелді.
2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін, 2.445 миллион теңге мөлшеріндегі тиімді бөлік хеджирлеу құралы бойынша таза залал күйінде басқа да жиынтық кірісте хеджирлеу резервіне жатқызылды.

Табыс салығын шегере отырып, біржылғы жиынтық кіріс жиыны
Мыналарға келетін:Бас компанияның акционеріне

1.756.410

347.590111.20265.14042.823Бақыламайтын қатысу үлесіне

29.654124.863

14.635−−Бақыламайтын қатысу үлесінің
пайдасына жарияланған дивидендтер

(21.445)(142.145)(19.421)(3.023)−Операциялық қызмет

1.058.204

Инвестициялық қызмет
Қаржылық қызмет
Ақша қаражаты мен оныңбаламаларының таза (азаюы) / ұлғаюы

283.859242.989

80.679145.845(1.624.864)(10.893)(105.733)(31.209)(27.797)287.753(268.877)(119.945)(33.058)(101.769)(278.907)

4.089

17.311

16.412

16.27919.10	Есептілік валютасын қайта есептеу бойынша резерв
Есептілік валютасын қайта есептеу бойынша резерв еншілес ұйымдардың қаржылық есептілігін қайта есептеуден пайда болатын бағам
айырмаларын есепке алу үшін пайдаланылады, оның функционалдық валютасы теңге болып табылмайды және оның қаржылық есептілігі
қаржылық есептіліктің бұл шоғырландырылған нысандарына енгізілген. 2023 жылы есептілік валютасын қайта есептеу резерві 11.101 миллион
теңге мөлшерінде салық есептен шығарылғанға дейін 204.939 миллион теңгені құрады (2022 жыл: 36.525 миллион теңге мөлшеріндегі салық
шегерілгенге дейін 747.358 миллион теңге).
Топтың АҚШ долларымен берілген кейбір қарыздары шетелдік операцияларды жүзеге асыратын еншілес ұйымдарға таза инвестицияларды
хеджирлеу құралы ретінде анықталды. 2023 жылғы 31 желтоқсанға 46.478 миллион теңге сомасында осы қарыздарды қайта есептеуден бағам
айырмасы бойынша жұмсалмаған кіріс өзге жиынтық кірісте есептілік валютасын қайта есептеу бойынша резервке ауыстырылды (2022 жыл:224.708 миллион теңге сомаға шығыс).

Өзге де күрделі резервтер, негізінен, олар жұмыс істейтін еншілес ұйымдардың борыштық құралдарымен жұмыскерлерге төленетін көрсетілген қызметтері үшін сыйақылар сомасын қамтиды. Төлемдер бойынша шығыстар үлестік құралдар негізінде қызмет нәтижелеріне қол жеткізу
талаптары және/немесе белгілі бір мерзімде қызмет атқарған талаптары орындалатын және жұмыскерлер сыйақыға толық құқық алған күніаяқталатын кезең ішінде өзге де күрделі резервтерде тиісті ұлғаюымен қатар мойындалады.

19.13 Акцияның баланстық құны және оған шаққандағы пайда
«Қазақстан қор биржасы» АҚ (бұдан әрі — «ҚҚБ») Биржалық кеңесінің 2010 жылғы 4 қазандағы шешіміне сәйкес қаржылық есептілігі ҚҚБбекіткен қағидаларға сәйкес есептелген есепті күні бір акцияның (жай және артықшылықты) баланстық құны туралы деректерді қамтуы тиіс.
2022 жыл
(қайта есептелген)Миллион теңгемен

2023 жыл

Активтердің жиыны

36.926.344

33.631.379

Минусы: материалдық емес активтер

(2.017.748)(1.945.639)

Минусы: міндеттемелер жиыны

(15.189.029)(13.837.957)

19.719.567

17.847.783

3.481.968.620

3.481.961.409

5.663

5.126

Жай акциялар үшін таза активтер
31 желтоқсандағы жай акциялардың саны19.11	Хеджирлеу бойынша резервЖай акцияның баланстық құны, теңге

«Эйр Астана» АҚАкцияға пайда

2015 жылы «Эйр Астана» АҚ АҚШ долларымен берілген сатудан түсімдерді өзгерту тәуекелін азайту үшін АҚШ долларымен берілген
қаржылық жалдау бойынша ақша ағындарын хеджирлеуді бастады. Функционалдық валюта АҚШ долларына өтуіне орай бұл хеджирлеу 2017жылғы 31 желтоқсаннан бастап экономикалық тиімді болуын қойды.

Акцияға шаққандағы базалық және бөлінген пайдасын есептеу үшін жай акциялардың орташа алынған саны«Эйр Астана» АҚ-ның функционалдық валютасының өзгеруі нәтижесінде хеджирлеу ара қатынастары 2018 жылдың 1 қаңтарынан бастап
айырбастау бағамдарының өзгеруінен болатын одан кейінгі пайда немесе зиян пайда немесе зиян туралы есептен хеджирлеу резервіне ауыстырылмайтындай және 2022 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша капиталда танылған хеджирлеу резерві болжамды ақша ағындары
алынғанға дейін капиталдың құрамында қала беретіндей етіп тоқтатылады.

254
255

19.12 Өзге де күрделі резервтер

Ақша ағындары туралы жалпылама
ақпарат

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттарыБас компанияның Акционеріне келетін жылғы таза пайда
Кезеңдегі базалық және бөлінген пайда

1.698.074

1.926.689

3.481.963.068

3.481.961.408

487,68553,33* ҚҚБ талап ететін жай акцияның баланстық құнының тұсаукесері ҚЕХС сәйкес көрсеткіш болып табылмайды.

Акцияға шаққандағы базалық пайда бас компанияның Акционеріне келетін пайданы немесе залалды бір жылғы жай акциялардың орташа
алынған санына бөлу арқылы есептеледі. Топтың бөлінген ықтимал жай акциялары жоқ, сондықтан бір акцияға шаққандағы бөлінген пайда біракцияға шаққандағы базалық пайдаға тең.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

20. ҚАРЫЗДАР

2023 жылы Топ айналым капиталын қаржыландыру мақсатында Bank of Tokyo-Mitsubishi UFJ. Ltd-ден COF (5,37%) + жылдық 1,80% сыйақы мөлшерлемесімен және 2024 жылы өтеу мерзімімен 101 миллион АҚШ доллары сомасында (баламасы 45.855 миллион теңге) нетто негізде
қарыз алды.

31 желтоқсандағы жағдай бойынша қарыздар, оның ішінде төленетін сыйақы мыналарды қамтыды:Миллион теңгемен

2023 жыл

Орташа алынған
тиімді пайыздық
мөлшерлеме

2022 жыл

Орташа алынған
тиімді пайыздық мөлшерлеме

Сыйақының тіркелген мөлшерлемесі бар қарыздар

4.997.501Алынған қарыздар

1.059.372

12,71%

1.041.195

11,12%

Шығарылған борыштық бағалы қағаздар

3.938.129

6,11%

4.476.118

6,70%

5.517.313

Сыйақының өзгермелі мөлшерлемесі бар қарыздар

1.366.401

Алынған қарыздар

1.095.542

8,15%

900.560

9,85%Шығарылған борыштық бағалы қағаздар

270.859

18,82%

249.802

15,63%

1.150.362

6.363.902

6.667.675

12 ай бойы өтеуге жататын соманы шегергенде

(980.684)(1.267.512)

12 айдан кейін өтеуге жататын сомалар

5.383.218

5.400.163

Миллион теңгемен

2023 жыл

2022 жылАҚШ долларында көрсетілген қарыздар

3.682.629

3.859.503

Теңгемен көрсетілген қарыздар

2.137.211

2.162.421

Швейцар франкімен білдірілген қарыздар

256.070

125.349

Еуромен білдірілген қарыздар

223.659

96.589Рубльмен білдірілген қарыздар

51.207405.818

Басқа валюталарда берілген қарыздар

13.12617.9956.363.902

6.667.675

Шығару сомасы

Өтеу күні

Тиімді
сыйақы мөлшерлемесі

2023 жылғы
31 желтоқсан

2022 жылғы
31 желтоқсан

ЛҚБ 2018 жылғы облигациялары

1,5 миллиард USD

2048 жыл

6,375%

669.582681.014ЛҚБ 2018 жылғы облигациялары

1,25 миллиард USD

2030 жыл

5,375%

562.142571.508ЛҚБ 2017 жылғы облигациялары

1,25 миллиард USD

2047 жыл

5,75%

552.309561.160
460.655

ЛҚБ 2017 жылғы облигациялары

1 миллиард USD

2027 жыл

4,75%

454.060

ЛҚБ 2020 жылғы облигациялары

750 миллион USD

2033 жыл

3,50%

336.780

340.415ИҚБ 2017 жылғы облигациялары

750 миллион USD

2027 жыл

4,448%

323.208328.757

ҚҚБ 2019 жылғы облигациялары

0,3 миллиард KZT2034 жыл

11,50%

308.433

308.433

ЛҚБ 2021 жылғы облигациялары

500 миллион USD

2026 жыл

2,36%

225.947

229.241

ҚҚБ 2022 жылғы облигациялары

118,9 миллиард KZT2024 жылTONIA Compounded 6M+ маржа 3%

129.491

128.216

KASE 2019 жылғы облигациялары

70 миллиард KZT2024 жыл

4%

82.74684.161KASE 2019 жылғы облигациялары

80 миллиард KZT2026 жыл

11,50%

80.26280.244

ҚҚБ 2018 жылғы облигациялары

75 миллиард KZT2024 жыл

9,25%

76.83176.831

ҚҚБ 2016 жылғы облигациялары

50 миллиард KZT2026 жыл

Инфляция мөлшерлемесі + 2,52%

56.30253.750ҚҚБ 2016 жылғы облигациялары

47,5 миллиард KZT2031 жыл

17,28%

52.76951.630ЛҚБ 2018 жылғы облигациялары

500 миллион USD

2025 жыл

4,75%−

232.586

ҚҚБ 2020 жылғы облигациялары

129 миллиард KZT2023 жыл

10,90%−

100.041

ШБ 2018 жылғы облигациялары

170 миллион CHF

2023 жыл

3,25%−

84.925−−−Жылдық есеп / 2023

Жиыны

2023 жылы Топ Societe Generale және Natixis–пен 2023 жылғы 23 ақпанда жасалған BPIfrance экспорттық-кредиттік агенттігінің кепілдігімен
жалпы сомасы 627 миллион еуроға жүк және жолаушылар локомотивтерін сатып алуды қаржыландыруға кредиттік келісім шеңберінде жалпы
сомасы 329 миллион еуроға (баламасы 162.473 миллион теңге) қарыз қаражатын игерді (BPIfrance сыйлығын қосқанда). Қарыз бойынша пайыздар Euribor 6m + 1.15% сыйақы мөлшерлемесі бойынша жарты жылдық төлемдермен өтеледі. Негізгі борыш 2034 жылы толық өтелгенге дейін
жарты жылдық төлемдермен өтелуі тиіс болды.
2023 жылғы қарашада Топ MIGA агенттігінің кепіліне Citibank және Santander-пен 2023 жылғы 19 қыркүйекте электровоздарды, жолаушылар
вагондарын сатып алуды, теміржол жолдарын күрделі әрі ағымдағы жөндеу жұмыстарын қаржыландыруға жасалған кредиттік келісімнің шеңберінде 513 миллион швейцар франкі жалпы сомаға (баламасы 264.633 миллион теңге) қарыз қаражатын игерді (MIGA сыйлығын қосқанда).
Қарыз бойынша пайыздар SARON 6m + 0.95% сыйақы мөлшерлемесі бойынша жарты жылдық төлемдермен өтеледі. Негізгі борыш 2033 жылытолық өтелгенге дейін жарты жылдық төлемдермен өтелуге жатады. Негізгі борышты төлеу бойынша жеңілдікті кезең 1 жылды құрайды.
2023 жылы Топтың еншілес ұйымы «Атырау мұнай өңдеу зауыты» ЖШС (бұдан әрі — АМӨЗ) сыйақыны қоса алғанда, 102.674 миллион теңге
жалпы сомаға «Қазақстан Халық Банкі» АҚ қарыздарын ішінара өтеді.
2023 жылы Топ ЕАДБ-мен 2023 жылғы 11 мамырда 17.685 миллион ресейлік рубльге жалпы сомаға жүк тепловоздарын сатып алуды қаржыландыруға жасалған кредиттік келісім аясында 10.045 миллион ресейлік рубль жалпы сомаға (баламасы 50.345 миллион теңге) қарыз қаражатын игерді. Қарыз бойынша пайыздар 7.8% пайыздық мөлшерлеме бойынша жарты жылдық төлемдермен өтеледі. Негізгі борыш 2034 жылытолық өтелгенге дейін жарты жылдық төлемдермен өтелуі тиіс болды.
2023 жылғы 24 сәуірде Топ Түркістан облысындағы бу-газ қондырғысы базасында 188.427 миллион теңге мөлшерінде кредиттік лимитпен
электр станциясының құрылысын қаржыландыру үшін «Қазақстан Халық Банкі» АҚ-дан 138.172 миллион теңге сомасында қарыз алды. Жылдық 18,5% мөлшерлеме бойынша сыйақы 2025 жылғы екінші тоқсаннан бастап 2032 жылғы 29 желтоқсанға дейін тоқсан сайын төленуге тиіс.

298.126352.353

4.208.988

4.725.920

256257Шығарылған борыштық бағалы қағаздар

Облигациялар

Басқасы

2023 жылы Топ, сыйақыны қоса, ВТБ Банктен (ЖАҚ) 58.010 миллион рубль сомасына (баламасы 294.841 миллион теңге) алған қарызды толық
өтеді.

2023 жылы ҚР Энергетика министрлігінің жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттың қолданылуын тоқтату туралы хабарламасы
негізінде Топ «Исатай» жобасы бойынша Эни Исатай Б.В.-ден 4.377 миллион теңге сомаға қарызды есептен шығарды (32-ескертпе).

31 желтоқсандағы жағдай бойынша шығарылған борыштық бағалы қағаздарға мыналар кіреді:Миллион теңгемен

Байланыс
ақпараттары

2023 жылғы 26 сәуірде Топ сыйлықақыны, мерзімінен бұрын өтеу үшін сыйлықақыны және купондық сыйақыны қоса алғанда, 501 миллион АҚШ доллары жалпы сомада (баламасы 227.520 миллион теңге) 4,75% мөлшерлеме бойынша 2025 жылы өтеу күнімен облигацияларды мерзімінен бұрын сатып алды.

Ковенанттар
Қарыз шарттарының талаптары бойынша Топтың тиісті еншілес ұйымдары белгілі бір ковенанттарды сақтауға міндетті. Топ әрбір есепті күнге
Топтың барлық қарыз шарттары бойынша ковенанттардың сақталуын тексереді.

«Қазақстан Халық банкі» АҚ-нан алынған қарыз
2022 жылғы наурызда Топ «Алайғыр» БК» ЖШС еншілес ұйымы атынан Қазақстан Халық банкі АҚ-мен 56.000 мың АҚШ доллары жалпы
сомаға кредиттік желіні ашу туралы шартты жасасты. Кредиттік желі бойынша пайыздар мен негізгі борышты өтеу ай сайын жүргізіледі, бұлретте негізгі борыштың өтелуі 2024 жылдан басталады. Қарыз мерзімінен бұрын талап ету құқығына байланысты қысқа мерзімді деп жіктелді.
«Алайғыр» БК» ЖШС-де кредиттік желінің талаптарына сәйкес белгілі бір қаржылық және қаржылық емес ковенанттар бар. Ковенанттардың
талаптарына сәйкес, басқа талаптармен қатар, кредитордың қарыздарды мерзімінен бұрын өтеуді талап етуге құқығы бар. 2023 жылғы 31желтоқсандағы жағдай бойынша Топ келісімшарт шеңберінде қаржыландырылатын жобада қарыз бен меншікті қаражаттың ара қатынасын
қолдау және 2023 жылғы 31 желтоқсанға дейінгі мерзімде шарт шеңберінде қаржыландырылатын жобаны аяқтауға қажетті сомада Топқа
қаражат тартуды растау туралы ковенанттарды орындамады.

Алынған қарыздар

2023 жылғы 29 желтоқсанда «Алайғыр» БК» ЖШС «Қазақстан Халық банкі» АҚ-нан жоғарыда көрсетілген ковенанттарды бұзбағаны туралы
растау хатын алды. Бұдан басқа, 2024 жылғы 26 қаңтарда Топ «Қазақстан Халық банкі» АҚ-нан 2024 жылғы 1 шілдеге дейін ковенанттардың
орындалу мерзімдерін ауыстыру туралы хат алды.

2023 жылы Топ нетто негізде айналымдағы капиталды қаржыландыру мақсатында 307 миллион АҚШ доллары сомасына (баламасы
140.232 миллион теңге) Синдикатталған қарыз алды (Unicredit Tiriac Bank, ING Bank, BCR, Raiffeisen Bank).

2023 жылғы 31 желтоқсандағы және 2022 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай Топ, жоғарыда аталғандарды қоспағанда, қарыздар бойынша
барлық қаржы және қаржылық емес ковенанттарды орындады.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

20. ҚАРЫЗДАР (жалғасы)Қазақстан Республикасы Үкіметінің қарыздарындағы өзгерістер былайша көрсетілген:Ковенанттар (жалғасы)Миллион теңгемен

«Қазақстан Халық банкі» АҚ-нан алынған қарыз (жалғасы)Қордың және Топтың еншілес ұйымдары қарыздарының баланстық құны төменде берілген:2023 жыл

2022 жылҚМГ ҰК және оның еншілес ұйымдары

3.281.937

3.708.949

ҚТЖ ҰК және оның еншілес ұйымдары

1.348.931

1.098.347«Qazaq Gaz» АҚ және оның еншілес ұйымдары

375.947492.188Миллион теңгемен

Қор

346.741519.370Қазақтелеком және оның еншілес ұйымдары

248.820205.305Самұрық-Энерго және оның еншілес ұйымдары

190.448190.790КЕГОК және оның еншілес ұйымдары

163.535

156.352«Түркістан ПМУ» ЖШС

156.521−ЕГРЭС-2

97.01797.834ҚАӨ ҰАК және оның еншілес ұйымдары

86.252

138.270НГК ТКС және еншілес ұйымдары

66.77252.319Қордың өзге де еншілес ұйымдары

981

7.951

6.363.902

6.667.675

Миллион теңгемен

2023 жыл

2022 жыл

1 қаңтарға арналған сальдо

6.667.675

7.862.692

Ақша қаражатымен алынды

1.218.171

1.178.196

Есептелген сыйақы

465.318487.882Барлық берілген қарыздар

Байланыс
ақпараттары

2023 жыл

2022 жыл

1 қаңтарға арналған сальдо

683.604

579.369Ақша қаражатымен алынды

336.309162.859Есептелген сыйақы

13.75817.364Капиталға айналдырылған сыйақы (8-ескертпе)19.621−Дисконт (19.7-ескертпе)(177.932)(68.684)Төленген пайыздар*(26.696)(17.448)

Негізгі борышты төлеу*(891)(10.776)Дисконт амортизациясы

25.07320.92031 желтоқсанға сальдо

872.846683.604* Қордың кейбір қарыздары бойынша ақшалай төлемдері операциялық қызметтен болған ақша ағындарына қосылған, өйткені бұл қарыздар активтерді басқару шеңберінде
Қордың негізгі қызметінің бір бөлігі болып табылады.

Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі сатып алған облигациялар
2023 жылдың ішінде Қор елдің транзиттік және экспорттық әлеуетін арттыруға бағытталған «Достық-Мойынты» теміржол учаскесінің
екінші жолының құрылысын қаржыландыру мақсатында 173.709 миллион теңге сомасына облигацияларды орналастырды. Облигацияларды
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Ұлттық Қор қаражатының есебінен сатып алды. Алынған қаражаттың әділ құны 135.274 миллион
теңгені құрады. Номиналдық және әділ құн арасындағы 38.435 миллион теңге мөлшеріндегі айырмашылық капиталдағы өзгерістер туралы
шоғырландырылған есепте Үкіметтен алынған қарыздар бойынша дисконт ретінде танылды (19.7-ескертпе).

Қарыздардағы өзгерістер былайша көрсетілген:Дисконт

(1.090)(332)Капиталға айналдырылған сыйақы (8-ескертпе)64.55774.087(503.416)(540.453)(1.535.865)(1.618.601)

Төленген сыйақы
Негізгі борышты төлеу
Қарыздардың есебінен негізгі құралдарды сатып алуАкционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтерге аудару (7-ескертпе)114.106

5.706

(187)

(941.587)Дисконт амортизациясы

19.94817.347

Валютаны қайта есептеу

(132.183)

406.629Қарыз бойынша міндеттемелерді мойындауды тоқтату (32-ескертпе)(4.377)−

Сақтандыру сыйлықақысын ақша қаражатымен қайтару

−

7.370

Мерзімінен бұрын өтеу үшін комиссия

−

4.498

Резервтелген ақша қаражатының есебінен негізгі борыш пен сыйақыны төлеу

−(259.459)(8.755)(16.300)

6.363.902

6.667.675

Басқасы
31 желтоқсанға сальдо

* Сомалар ақша қаражатының қозғалысы туралы шоғырландырылған есептің қаржылық қызметінде көрсетілген ақша ағынына сәйкес келмейді, өйткені олар сатуға арналғандеп жіктелген активтермен байланысты міндеттемелерге қатысты өзгерістерді қамтымайды.

21. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҮКІМЕТІНІҢ ҚАРЫЗДАРЫ
31 желтоқсандағы жағдай бойынша Қазақстан Республикасы Үкіметінің қарыздары мынаны қамтыды:Өтеу күні

Тиімді сыйақы
мөлшерлемесі

2023 жыл

2022 жыл

Ұлттық қордың активтері есебінен Қазақстан Республикасының
Ұлттық Банкі сатып алған облигациялар

2035-2063 жылы5,56-13,99%836.941672.208Қазақстан Республикасының Үкіметінен қарыздар

2029-2046 жылы5,15-11,59%

Жылдық есеп / 2023Миллион теңгемен

35.905

11.396872.846683.604

12 ай бойы өтеуге жататын соманы шегергенде

(11.028)(3.760)12 айдан кейін өтеуге жататын сомалар

861.818

679.8442022 жылғы ақпанда Қордың қабылданған корпоративтік шешімдеріне және ҚР Үкіметінің 2018 жылғы 4 маусымдағы № 323 Қаулысымен
бекітілген, мерзімінен бұрын өтеу күніне қолданылған Ұлттық басқарушы холдингтердің, ұлттық холдингтердің, ұлттық компаниялардың
және олардың еншілес, тәуелді және олармен үлестес болып табылатын өзге де заңды тұлғалардың активтерін бәсекелес ортаға беруден
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорына түсетін түсімдер қағидаларының редакциясына сәйкес Қор Қазақстан Республикасының Ұлттық
Банкі сатып алған Қор облигацияларының он бірінші шығарылымы шеңберінде 137 миллион теңге сомасына номиналдық құны бойынша облигацияларды ішінара мерзімінен бұрын өтеді. Осыған орай Қор Үкіметтен 78 миллион теңге мөлшерінде алынған қарыздар бойынша дисконттың амортизациясын капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте мойындады (19.7-ескертпе).
2022 жылғы желтоқсанда жылдық жыл сайынғы купоны 7,37% мөлшеріндегі 542.863 миллион теңге сомаға Қор облигацияларының шығарылымы тіркелді. 2022 жылғы 30 желтоқсанда 162.859 миллион теңге сомаға Қор облигациялары орналастырылды. Облигацияларды
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Ұлттық Қор қаражатының есебінен сатып алды. Осы облигацияларды сатудан түскен қаражат елдің
транзиттік және экспорттық әлеуетін ұлғайтуға бағытталған жалпы ұзындығы 836 км болатын «Достық-Мойынты» теміржол учаскесінің екінші жолдарының құрылысын қаржыландыру мақсатында ҚТЖ ҰК-на қарыз беруге бағытталды. Алынған қаражаттың әділ құны 94.097 миллион теңгені құрады. Номиналды және әділ құн арасындағы 68.762 миллион теңге мөлшеріндегі айырмашылық капиталдағы өзгерістер туралы
шоғырландырылған есепте Үкіметтен алынған қарыздар бойынша дисконт ретінде танылды (19.7-ескертпе).

Үкіметтен алынған басқа да қарыздар
2023 жылдың ішінде «2023-2025 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы» 2022 жылғы 1 желтоқсандағы Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес Қор Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінен 0,05% пайыздық мөлшерлемемен және 30 жыл өтеу мерзімімен
162.600 миллион теңге мөлшерінде қарыз алды. Алынған қаражаттың әділ құны 23.103 миллион теңгені құрады. Номиналды және әділ құнарасындағы 139.497 миллион теңге мөлшеріндегі айырмашылық капиталдағы өзгерістер туралы шоғырландырылған есепте Үкіметтен алынған
қарыздар бойынша дисконт ретінде танылды (19.7-ескертпе).

258
259

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

22. РЕЗЕРВТЕР

23. ЖАЛДАУ БОЙЫНША МІНДЕТТЕМЕЛЕР

31 желтоқсандағы жағдай бойынша резервтер мыналарды қамтыды:Топ негізгі құралдардың бірқатар объектілері, оның ішінде басым әуе кемелері бойынша жалдау шарттарын жасады.

Активтердің шығуы
бойынша
міндеттемелер

Қоршаған ортаға
келтірген зияны
үшін міндет-темелер бойынша резерв

Салықтар
бойынша резервӘуе кемелеріне
техникалық қызмет
көрсету резерві

Басқалары

Жиыны

346.420

68.19417.72754.91055.491542.742

9.164

3.286

238

4.030

2.928

19.646(162.695)

4.514(3.169)

(947)

2.644

(159.653)

Дисконт сомасына ұлғайту

21.440

5.892

−

−

224

27.556

Бір жылғы резерв (қайта
есептелген)60.97312.0843.740

38.146

48,846

163,789Миллион теңгемен
2022 жылғы 1 қаңтардағы резерв
Есептілік валютасын қайта есептеу
Есеп бағалауларын қайта қарау

Резервті пайдалану

(161)(5.594)(2.937)(8.402)(12.021)(29.115)Пайдаланылмаған сомаларды
түзету

(61)

(392)

(1.327)−(855)(2.635)2022 жылғы 31 желтоқсанға
резерв

275.080

87.98414.27287.737

97,257562,330(1.506)(1.062)(44)(1.507)(1.109)(5.228)

6.162(1.350)

(548)

−

(155)

4.109

−

−

−

(115.362)−(115.362)

Есептілік валютасын қайта есептеу
Есеп бағалауларын қайта қарау
Акционерге сатуға немесе
бөлуге арналған депжіктелген активтермен
байланысты міндеттемелерге
аударымдар (7-ескертпе)Кәсіпорындарды біріктіру кезіндегі
түсімдер (5-ескертпе)

4.346

−

−

−

−

4.346

Дисконт сомасына ұлғайту

26.137

2.926

−

1.536

162

30.761Бір жылғы резерв

67.092

3.796

787

40.47658.561

170.712Резервті пайдалану

(1.616)(5.168)(366)(11.532)(26.257)(44.939)Пайдаланылмаған сомаларды
түзету

(367)(4.619)(5.651)(1.348)(29.609)(41.594)Басқа да өзгерістер
2023 жылғы 31 желтоқсанға
резерв

−

−

−

−

2.380

2.380

375.32882.5078.450−

101.230

567.515Резервтердің ағымдағы және ұзақ мерзімді бөлігі былайша берілген:Миллион теңгемен
Ағымдағы бөлік (қайта есептелген)Активтердің шығуы
бойынша міндеттемелер

Қоршаған ортаға
келтірген зияны
үшін міндетте-мелер бойынша резерв

Салықтар
бойынша резервӘуе кемелеріне
техникалық қызмет
көрсету резерві

Басқалары

Жиыны

2012 және 2014 жылдары Топтың еншілес ұйымы «Эйр Астана» АҚ (бұдан әрі — «Эйр Астана») тіркелген пайыздық мөлшерлемемен меншік
құқығының өтуімен 10 (он) әуе кемесін сатып алды. Әрбір әуе кемесі бойынша жалдау мерзімі 12 (он екі) жылды құрайды. «Эйр Астана» АҚ-дажалдау мерзімінің соңында номинал баға бойынша әрбір әуе кемесін сатып алу мүмкіндігі бар. Ұшақтарды жалдау шарттарының көпшілігі
жалдау мерзімінің соңында сатып алу мүмкіндігінсіз сегіз жылға жасалады.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топта меншік құқығының өтуімен тіркелген пайыздық мөлшерлемесімен жалдау шарттары
бойынша 5 (бес) Airbus және 3 (үш) Boeing-767 (2022: 5 (бес) Airbus және 3 (үш) Boeing-767) бар.
2012 және 2013 жылдары жеткізілген 5 (бес) жаңа Airbus-қа қатысты қаржы институттары лизинг берушіге берілген қарыздар Еуропалық
Экспорттық-Кредиттік Агенттіктердің кепілдігімен және 2013 және 2014 жылдары жеткізілген 3 (үш) Boeing-767 US Export Import Bank кепілдігімен берілді.
Топтың жалдау бойынша міндеттемелеріне белгілі бір ковенанттар жатады. Бұл ковенанттар Топ берешегінің жалпы сомасын лимиттеуді қосаалғанда, бірақ оған шектелмей белгілі бір операцияларға қатысты тыйымдар салады. Меншік құқығының өтуімен белгілі бір жалдау шарттары
Топтың иелік ету үлесінің өзгеруіне қатысты ковенанттарды қамтиды. 2023 және 2022 жылдардың 31 желтоқсанындағы жағдай бойынша бұлталаптар орындалмады.
Жоғарыда сипатталғандардан басқа, әуе кемелерін жалға алудың барлық басқа шарттары жалдау мерзімінің соңында сатып алу құқығынсыз
жасалады.
Эйр Астананың жалдау бойынша міндеттемелері жалға берушінің жалға берілетін активтерге құқығымен қамтамасыз етілген. Бұл активтердің
баланстық құны 333.934 миллион теңге болды (2022 жылғы 31 желтоқсан: 330.418 миллион теңге).
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша пайыз сомасының есебі 6,72%-дан 18,87%-ға дейінгі (2022 жылғы 31 желтоқсан: 8%-дан 17,3%ға дейін) тиімді пайыз мөлшерлемелеріне негізделеді.
31 желтоқсандағы жағдай бойынша таза ең төменгі жалдау төлемдерінің ағымдағы құнымен бірге жалдау бойынша болашақ ең төменгі жалдау
төлемдері былайша берілген:Ең төменгі жалдау төлемдерінің ағымдағы
құныЕң төменгі жалдау төлемдері
2022 жылБір жыл ішінде

94.648176.62270.906138.192

2 жылдан 5 жылды қоса алғанда

247.169

474.013160.297361.654Бес жылдан астам

259.758

197.364121.874

121.314601.575

847.999353.077621.160(248.498)(226.839)−−

353.077621.160

353.077621.160

Минусы: қаржы төлемдерін білдіретін сомаларЕң төменгі жалдау төлемдерінің ағымдағы құны2022 жыл

8.795

10.82914.27233.16588.058155.119Ұзақ мерзімді бөлік

266.285

77.155−54.572

9.199

407.2112022 жылғы 31 желтоқсанға
резерв

12 ай бойы өтеуге жататын соманы шегергенде

(70.906)(138.192)

275.080

87.98414.27287.73797.257562.330

12 айдан кейін өтелуге жататын сомалар

282.171482.968Жалдау бойынша «Эйр Астана» АҚ-ның міндеттемесі АҚШ долларымен берілген.

2023 жыл

2022 жыл

Ағымдағы бөлік

9.081

7.056

8.450

−

71.86696.453Ұзақ мерзімді бөлік

366.247

75.451−−29.364471.0622023 жылғы 31 желтоқсанға
резерв

375.32882.5078.450−

101.230

567.515Жалдау бойынша міндеттемелердегі өзгерістер былайша берілген:Миллион теңгемен

Басқа резервтер

Жылдық есеп / 2023

2023 жыл

261

2023 жыл

Миллион теңгемен

2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылдың ішінде Топ «Орталық» ПД» ЖШС-не жататын өндірілген уранның реттелмеген көлемі үшін өтемақы
төлеу жөніндегі резервті таныды. 2017 жылдың қазан айында «Орталық» ПД» ЖШС 2018 жылғы 31 мамырға дейінгі мерзіммен «Жалпақ» кен орнында уранды барлауға келісімшарт алды. 2018 жылғы мамырда Қазақстан Республикасының Энергетика министрлігі (бұдан әрі — ҚР ЭМ) бағалау
жұмыстарын жүргізу үшін келісімшарт бойынша барлау кезеңін 2022 жылғы 31 желтоқсанға дейін ұзартуға келісім берді. Алайда, ҚР ЭМ-нің бағалау
жұмыстарының жобасын бекіту мәселесі кейінге қалдырылды. Тәжірибелі өндіріс 2020 жылғы сәуірде тоқтатылды. 2018 жылғы маусым мен 2020жылғы сәуір аралығында «Жалпақ» кен орнында реттелмеген өндірілген уранның көлемі 162.454 тоннаны құрады. 2023 жылдың басында уранның
реттелмеген көлемі үшін өтемақы төлеу мәселесі мемлекеттік органдармен белсенді талқылана бастады. Нәтижесінде, 2023 жылғы 15 тамызда «Орталық» ПД» ЖШС өндірілген уранның реттелмеген көлемі үшін мемлекетке 11.404 миллион теңге көлемінде өтемақы төледі.
2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылдың ішінде Топ 17.925 миллион теңге жалпы сомаға Спорт кешенін салу бойынша міндеттемені мойындады (19.5-ескертпе).
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша өзге резервтерге 33.226 миллион теңге сомасына газ тасымалдау бойынша резерв (2022 жылғы 31желтоқсан: 33.817 миллион теңге), және 17.925 миллион теңге мөлшерінде Спорт кешенін салу бойынша міндеттемелер кірді.

1 қаңтарға арналған сальдо

621.160

509.661Төленген сыйақы

(48.016)(48.040)Негізгі борышты төлеу

(161.898)(153.822)Есептелген сыйақы (31-ескертпе)58.19053.565Валютаны қайта есептеу

(6.876)23.279Жаңа жалдау шарттары

168.259230.622Акционерге сатуға немесе бөлуге арналған деп жіктелген активтермен байланысты міндеттемелерге аударымдар (7-ескертпе)Жалдау шартын бұзу260

(326.780)−(17.012)(7.856)

Жалдау шартын түрлендіру

68.07411.113Басқасы

(2.024)2.638

31 желтоқсанға сальдо

353.077621.160«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

24. БАСҚА ДА ҰЗАҚ МЕРЗІМДІ ҚАРЖЫЛЫҚ ЖӘНЕ ӨЗГЕ ДЕ МІНДЕТТЕМЕЛЕР

25. САУДА ӘРІ БАСҚА ДА КРЕДИТОРЛЫҚ БЕРЕШЕК ЖӘНЕ БАСҚА ДА АҒЫМДАҒЫ

31 желтоқсандағы жағдай бойынша өзге де ұзақ мерзімді міндеттемелер мыналарды қамтыды:ҚАРЖЫЛЫҚ ЖӘНЕ БАСҚА ДА МІНДЕТТЕМЕЛЕР

Миллион теңгемен

2023 жыл

2022 жыл

31 желтоқсандағы жағдай бойынша сауда және басқа да кредиторлық берешек мыналарды қамтыды:Басқа да қаржылық міндеттемелер
Туынды қаржы құралдары

35.719565

Кепілдік шарттары бойынша міндеттемелер

30.17133.924Кредиторлық берешек

13.997

10.440Жер қойнауын пайдалану құқығын алумен байланысты тарихи шығындар

7.054

7.741

Басқалары

14.77313.9482023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)Сауда кредиторлық берешек

1.210.558

893.392Негізгі құралдарды жеткізу үшін кредиторлық берешек

341.397

198.991Басқа да кредиторлық берешек

45.66034.4671.597.615

1.126.850

2023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)Теңгемен көрсетілген сауда кредиторлық берешек

649.265407.055АҚШ долларымен көрсетілген сауда кредиторлық берешек

470.228350.261Басқа валюталарда көрсетілген сауда кредиторлық берешек

91.065136.0761.210.558

893.392

2023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)Миллион теңгемен

Басқа да қаржылық емес міндеттемелер
Мемлекеттік субсидиялар бойынша міндеттемелер

73.27245.693Сатып алушылармен жасалған шарттар бойынша міндеттемелер

52.51656.578Алынған аванстар және болашақ кезеңдердің кірістері

4.788

5.287

Басқалары

1.758

4.504

234.048

178.680Туынды қаржы құралдары
2022 жылдың қазан-қараша айларында Топтың еншілес ұйымы ҚТЖ ҰК Societe Generale SA (Франция), Citibank London және J.P. Morgan
Securities plc-мен (Ұлыбритания) АҚШ долларында көрсетілген қарыз алудың валюталық тәуекелін басқару мақсатында кросс-валюталық
своп мәмілелерін жасады.
ҚТЖ ҰК АҚШ долларының белгіленген сомасына айырбастау үшін швейцар франктерінің белгіленген сомасын төлейді. Швейцар франктерінде осы белгіленген сомаларды төлеу қарыз алудың валюталық тәуекелін басқару болып табылады, өйткені Топтың швейцар франктерінде
көрсетілген түсімнің үлесі бар. Бұл туынды қаржы құралдары белгілі бір хеджирлеу қатынастарының бөлігі болып табылмайды.
2023 жылдың ішінде кросс-валюталық своп мәмілелері шеңберінде Топ J.P. Morgan Securities plc. (Ұлыбритания), Societe Generale SA (Франция) және Citibank London 17.478.556 АҚШ доллары (8.146 миллион теңге) және 4.485.525 швейцар франкі (2.345 миллион теңге) мөлшерінде
ақшалай қаражат алды.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Societe Generale SA (Франция), Citibank London және J. P. Morgan Securities plc. (Ұлыбритания)шарттары бойынша 78.578.766 АҚШ доллары (35.719 миллион теңге) мөлшерінде пайда немесе зиян арқылы әділ құны бойынша ескерілетін
туынды қаржы құралдарының әділ құны ұзақ мерзімді қаржылық міндеттемелер құрамында (2022 жылғы 31 желтоқсанға: басқа ұзақ мерзімді
қаржы активтерінің құрамында 58.693 АҚШ доллары (27 миллион теңге) және ұзақ мерзімді қаржылық міндеттемелер құрамында
1.220.034 АҚШ доллары (564 миллион теңге) мөлшерінде танылды. 2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылғы туынды қаржы құралдарының әділ құнының өзгеруі қаржы шығындарының құрамында 35.182 миллион теңге мөлшерінде танылды.

Мемлекеттік субсидиялар бойынша міндеттемелер
2021 жылы Қазақстан Республикасының Үкіметі 2020 жылғы 1 қаңтардан бастап 2025 жылғы 1 қаңтарға дейін радиожиіліктерді пайдаланғаны
үшін жылдық төлемді 90%-ға төмендету түрінде Топтың мемлекеттік субсидиялар алуға құқығы бар жиіліктер белдеулерін, радиожиіліктерді
беру, радиоэлектрондық құралдар мен жоғары жиілікті құрылғыларды пайдалану қағидаларына («Қағидалар») өзгерістерді бекітті. Мемлекеттік субсидиялар талаптарды сақтау, атап айтқанда ауылдық және қалалық жерлерде Интернетке кең жолақты қол жеткізуге байланысты
жобаларды қаржыландыру талабымен беріледі. Егер кең жолақты Интернетке қол жеткізуге байланысты жобаларды қаржыландыру алынған
салық жеңілдіктерінің сомасынан аз болса, онда Топ радиожиіліктерді пайдаланғаны үшін жыл сайынғы төлемді билік органдары алдындағы
орындалмаған міндеттемелердің сомасы мөлшерінде төлеуі керек. Мемлекеттік субсидиялар бойынша осы міндеттемелер осы шоғырландырылған қаржылық есептіліктегі Коммуникациялар сегментінде білдірілген.
2023 жылғы радиожиіліктерді пайдаланғаны үшін жылдық төлемақының 22.778 миллион теңге мөлшерінде төмендеуі нәтижесінде босатылған қаражатты Топ кең жолақты Интернетке қол жеткізу желілерін сатып алуға және салуға жұмсады. Активтерге байланысты мемлекеттік
субсидиялар активтің пайдалы қызмет ету мерзімі ішінде жүйелі негізде пайда немесе зиян құрамында танылатын кейінге қалдырылған кіріс
ретінде танылады. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Коммуникациялар сегментіне жататын мемлекеттік субсидиялардың қалдық балансы 40.176 миллион теңгені құрады (2022 жылғы 31 желтоқсанға: 26.858 миллион теңге), ал тиісті амортизацияланған аударымдарды
өтеуге қажетті кезеңдегі пайда немесе зиян құрамында көрсетілген мемлекеттік субсидиялардың бір бөлігі 9.460 миллион теңгені құрады.

31 желтоқсандағы жағдай бойынша сауда кредиторлық берешек келесі валюталарда көрсетілген:Миллион теңгемен

31 желтоқсандағы жағдай бойынша өзге де ағымдағы міндеттемелер мыналарды қамтыды:Миллион теңгемен
Басқа да қаржылық міндеттемелер
Әлеуметтік жобаларды қаржыландыру бойынша Акционер алдындағы міндеттемелер

172.982

127.276Демалыстар мен жұмыскерлердің басқа да сыйақылары бойынша резерв

154.041132.305Клиенттердің қаражаты

80.05446.208Жұмыскерлерге төлемдер бойынша міндеттемелер

52.57249.759РЕПО мәмілелері бойынша міндеттемелер

9.595

20.469Кепілдік шарттары бойынша міндеттемелер

4.445

1.608

Жер қойнауын пайдалану құқығын алумен байланысты тарихи шығындар

2.676

3.453

Төленуге жататын дивидендтер

1.043

2.797

55.63451.996

Басқалары
Басқа да қаржылық емес міндеттемелер
Агенттік келісімдер бойынша міндеттемелер

496.331−Сатып алушылармен жасалған шарттар бойынша міндеттемелер

287.048313.338Төленуге жататын басқа да салықтар

194.576

213.128Тауарлық қарыздар бойынша міндеттемелер

91.151

19.147

Зейнетақы және әлеуметтік аударымдар бойынша міндеттемелер

31.74227.578Алынған аванстар және болашақ кезеңдердің кірістері

16.38227.169Мемлекеттік субсидиялар бойынша міндеттемелер

11.708

8.967

−

4.709

Уран своп келісімшарттары бойынша өтелуге жататын берешек
Бірлескен операциялар бойынша міндеттемелер
Басқалары

4.569
19.7981.683.360

1.074.274

Түрлі әлеуметтік жобаларды қаржыландыру бойынша міндеттемелер
2023 жылы Акционер өкімінің негізінде Қор 154.927 миллион теңге жалпы сомаға (2022 жылы: 202.445 миллион теңге) Қоғамдық қор алдындағы міндеттемелер мен түрлі әлеуметтік жобаларды қаржыландыру бойынша міндеттемелерді мойындады (19.3, 19.4-ескертпе).
2023 жылдың ішінде нақты аударылған қаражат 117.321 миллион теңге (2022 жыл: 130.404 миллион теңге) болды.

Жылдық есеп / 2023−
21.380262
263

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

25. САУДА ӘРІ БАСҚА ДА КРЕДИТОРЛЫҚ БЕРЕШЕК ЖӘНЕ БАСҚА ДА АҒЫМДАҒЫ

27. ӨТКІЗІЛГЕН ӨНІМНІҢ ЖӘНЕ КӨРСЕТІЛГЕН ҚЫЗМЕТТЕРДІҢ ӨЗІНДІК ҚҰНЫҚАРЖЫЛЫҚ ЖӘНЕ БАСҚА ДА МІНДЕТТЕМЕЛЕР (жалғасы)31 желтоқсанда аяқталған жылдар ішінде сатылған өнім мен көрсетілген қызметтердің өзіндік құны мыналарды қамтыды:Агенттік келісімдер бойынша міндеттемелер
2023 жыл ішінде Топ жергілікті атқарушы органдармен орта білім беру ұйымдарының объектілерін салуға «Жайлы мектеп» пилоттық ұлттық
жобасын (бұдан әрі — «ұлттық жоба») іске асыру жөнінде агенттік келісімдер жасады. Топ 15 ҚЕХС-ке сәйкес агент ретінде әрекет етеді. Агенттік келісімдер бойынша міндеттемелер жергілікті атқарушы органдардан алынған сомаларды білдіреді, оларды Топ бұдан әрі ұлттық жобағасай орта білім беру ұйымдарының объектілерін салуға жауапты құрылыс компанияларына береді (17-ескертпе).

Тауарлық қарыздар бойынша міндеттемелер
2020 жылы Топ 21,9 миллион АҚШ доллары жалпы сомаға тауарлық қарыз шарты бойынша дайын өнім алды. Бастапқыда қайтару бойынша міндеттемелер 8.597 миллион теңге сомаға танылды. Міндеттемелер кейіннен уранға спот бағаларының және валюта бағамдарының өзгеруіне сәйкес қайта бағаланып отырды. 2023 жылы Топ үшінші тараптардан қажетті көлемді ала отырып, тауарлық қарыз шарттары бойынша
уранды қайтарды.
Топ 2023 жылдың 31 желтоқсанына дейін қайтару мерзімімен ANU Energy OEIC Ltd. компаниясынан 886 тонна табиғи уранға тауарлық қарыз
алды. 2023 жылғы желтоқсанда Топ 38 тоннаны қайтарып, шартты өтеу мерзімін 2024 жылдың 31 наурызына дейін ұзартты. 2023 жылғы 31желтоқсандағы жағдай бойынша тауарлық қарыз шарты бойынша міндеттеменің әділ құны 91.151 миллион теңгені құрады, өзге операциялық
шығыстардың құрамына енгізілген қайта бағалаудан болған шығын 37.977 миллион теңгені құрады (2022 жыл: 1.906 миллион теңге мөлшерінде қайта бағалаудан болған шығын).

2023 жыл

Материалдар мен қорлар

6.455.824

6.614.061

Әлеуметтік салық пен аударымдарды қоса алғанда, жалақы бойынша шығыстар

1.679.910

1.362.694

Тозу, тауысылу және амортизация

1.166.315

1.017.700

Отын және энергия

550.822562.856

Алынған өндірістік қызметтер

417.286

340.933Жөндеу және қызмет көрсету

389.665345.906Әлеуметтік салық пен әлеуметтік аударымдардан басқа, салықтар

202.551176.766Пайдалы қазбаларды өндіруге салынатын салық

195.212192.590Көлік қызметтері

138.573

44.732Қысқа мерзімді жалдау

118.566

93.068Пайыздық шығыстар

58.77758.710Байланыс қызметтері

49.14548.633Күзет қызметтері

38.63831.786

Басқасы

312.166410.457

11.773.450

11.300.892

2023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)269.343247.597

28. ЖАЛПЫ ЖӘНЕ ӘКІМШІЛІК ШЫҒЫСТАР

26. ТҮСІМ

31 желтоқсанда аяқталған жылдар ішіндегі жалпы және әкімшілік шығыстар мыналарды қамтыды:31 желтоқсанда аяқталатын жылдар ішіндегі түсім мыналарды қамтиды:Миллион теңгемен

2023 жыл

2022 жыл
(қайта есептелген)Аудиторлық және кеңес беру қызметтері

33.03831.469Шикі мұнай сату4.614.945

4.585.784

Тозу және амортизация

32.90536.695Мұнай өнімдерін сату2.679.801

3.251.802Әлеуметтік салық пен әлеуметтік аударымдардан басқа, салықтар

28.83430.569Теміржолмен жүк тасымалдары

1.677.659

1.286.854

Бөгде ұйымдардың өзге қызметтері

26.13920.898Уран өнімін сату1.391.438

964.390Лицензиясыз өндірілген уран үшін өтемақы (22-ескертпе)16.0847.310

Қайта өңделген газ өнімін сату987.297895.318

Жөндеу және қызмет көрсету

11.4698.496

Тазартылған алтынды өткізу

812.527

943.458Іссапар шығыстары

8.519

6.492

Телекоммуникациялық қызметтер

668.530

619.869Демеушілік көмек және қайырымдылық

6.800

213

Авиатасымалдаулар

548.804492.231Қысқа мерзімді жалдау

5.251

5.344

Электрлік кешен

448.999428.191Сақтандыру

4.658

4.541

Мұнай мен газ тасымалдау

319.978296.445

Коммуналдық шығыстар және ғимараттарды күтіп ұстау

4.536

4.406

Алыс-беріс мұнайын қайта өңдеу

248.058204.390Кәсіптік оқыту және біліктілікті арттыру шығыстары

3.905

3.629

Электр энергиясын тасымалдау

197.436183.646Көлік қызметтері

3.020

2.797

Жолаушылар темір жол тасымалы

105.570

91.365Байланыс қызметтері

2.452

3.426
2.445

Миллион теңгемен
Сатып алушылармен жасалған шарттар бойынша түсім:Әлеуметтік салық пен аударымдарды қоса алғанда, жалақы бойынша шығыстар

Тест өнімін сату (7-ескертпе)63.4278.966Банктердің қызметтері

2.113

Пошта қызметтері

50.40545.920Айыппұлдар мен өсімпұлдар

755

7.022

Басқа да кіріс

482.169429.148

Басқасы

66.56060.46315.297.043

14.727.777

526.381483.812Жалға беруден түскен кіріс

88.28339.525Пайыздық кіріс

48.67947.84515.434.005

14.815.147

2023 жыл

2022 жыл

2023 жыл

2022 жыл

Қазақстан

5.981.665

5.416.365

Тасымалдау

488.491448.378Басқа да елдер

9.315.378

9.311.412

Рента салығы

138.986215.765

15.297.043

14.727.777

Кеден алымы

115.965

134.249

Агенттерге комиссиялық сыйақылар және жарнама

31.56023.063Әлеуметтік салық пен аударымдарды қоса алғанда, жалақы бойынша шығыстар

28.60123.918Тозу және амортизация

19.08520.330Миллион теңгемен

29. ТАСЫМАЛДАУ ЖӘНЕ ӨТКІЗУ ШЫҒЫСТАРЫ
31 желтоқсанда аяқталған жылдар ішіндегі тасымалдау және сату бойынша шығыстар мыналарды қамтыды:Миллион теңгемен

Географиялық нарық

Жылдық есеп / 2023

2022 жыл
(қайта есептелген)Миллион теңгемен

Жалдау төлемдері

9.265

7.112

Басқасы

38.54534.054870.498

906.869264265«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

30. ҚҰНСЫЗДАНУ ЗАЛАЛЫ

31. ҚАРЖЫЛЫҚ ШЫҒЫНДАР

31 желтоқсанда аяқталатын жылдар ішіндегі зиян мыналарды қамтиды:31 желтоқсанда аяқталатын жылдар ішіндегі қаржы шығындары мыналарды қамтыды:2023 жыл

2022 жыл

Негізгі құралдардың, барлау және бағалау бойынша активтердің, материалдық емес активтердің құнсыздануы
(8, 9, 10-ескертпелер)262.167

55.533Өтелуге жататын ҚҚС-тың (қалпына келтірілуі)/құнсыздануы, нетто

27.606(476)

Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларға инвестициялардың құнсыздануы (11-ескертпе)

5.073

660

23

Миллион теңгемен

Сатуға арналған деп жіктелген активтердің құнсыздануы
Басқасы

Байланыс
ақпараттары

2023 жыл

2022 жыл

520.793497.666Жалдау пайыздары бойынша міндеттемелер (23-ескертпе)58.19053.565Пайда/зиян арқылы әділ құны бойынша ескерілетін қаржы активтерін қайта бағалаудан болған зиян45.37439.79614.401Резервтер және өзге де берешектер бойынша дисконт сомасына ұлғайту

43.10131.99930.9381.564Нарықтық мөлшерлемелерден төмен мөлшерлемелер бойынша активтер бойынша дисконт

12.5205.471

325.80771.682Қаржылық кепілдіктерді мойындау шығыстары

1.695

1.512

28.27423.980709.947653.9892023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)Миллион теңгемен
Қарыздар және шығарылған борыштық бағалы қағаздар бойынша пайыздар

Басқасы

31 желтоқсанда аяқталған жылдар үшін келесі ұзақ мерзімді активтер бойынша құнсыздану мыналарды қамтиды:2023 жыл

2022 жыл

КМГИ АҚГБ (4-ескертпе)97.636−

Қайран және Ақтоты жобасы

74.255−Жеңіс жобасы

40.244−№ 3 энергия блогының аяқталмаған құрылыс объектілері (4-ескертпе)13.216−

Лиман жобасы

8.847

−

Ereymentau Wind Power активтері (4-ескертпе)

4.913

−

Оңтүстік Өріктау жобасы

4.876

8.895

Кредиттік мекемелердегі қаражат және ақша қаражаты мен оның баламалары бойынша сыйақы

309.175

176.212Полимер-Продакшн

2.955

7.096

Қарыздар және қаржы активтері бойынша пайыздық кіріс

108.890

43.634Сұлтанқұдық, Молдыбай, Қасқынбай, Қосқұдық кен орындары

38.400Миллион теңгемен
Активтердің құнсыздануынан және есептен шығарылуынан болған зиян31 желтоқсанда аяқталған жылдар ішіндегі қаржылық кіріс мыналарды қамтиды:Миллион теңгемен

2.868

5.893

Пайда/зиян арқылы әділ құны бойынша ескерілетін қаржы активтерін қайта бағалаудан болған кіріс

47.041«Исатай» жобасы

93

3.172

Қарызды мойындауды тоқтату (20-ескертпе)

4.377

−

«Алайғыр» БК» ЖШС−

13.296

Берілген кепілдіктер бойынша кіріс

2.513

8.096

Газ турбиналы электр станциясының және су дайындау активтері (KUS)

−

9.876

Қаржылық міндеттемелер бойынша сыйақы мөлшерлемесін субсидиялаудан түскен кірістер

2.220

31.398«Барыс», «Бүркіт», «Бекет Ата» және «Түркістан» теңіз кемелері

−

1.801

Нарықтық мөлшерлемелерден төмен мөлшерлемелер бойынша міндеттемелер бойынша дисконт

1.090

805

12.2645.504

Басқасы

11.05822.438262.167

55.533486.364320.983Басқалары

Қайран және Ақтоты жобасы
2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылдың ішінде Топ Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінен жер қойнауының аталған
учаскелеріне қатысты жер қойнауын пайдалану құқығын тоқтату туралы хабарламаны алуға байланысты «Қайран және Ақтоты» жобасы
бойынша барлау және бағалау активтерінің құнсыздануынан 74.255 миллион теңге мөлшерінде залалды мойындады.

33. БІРЛЕСКЕН КӘСІПОРЫНДАР МЕН ҚАУЫМДАСҚАН КОМПАНИЯЛАРДЫҢ
ПАЙДАСЫНДАҒЫ ҮЛЕС, НЕТТО
31 желтоқсанда аяқталған жылдар ішіндегі бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың пайдасындағы / (шығынындағы)үлесі мыналарды қамтиды:2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)«Теңізшевройл» ЖШС

340.884742.660«Азиялық газқұбыры» ЖШС

268.632

276.653«Бейнеу-Шымкент газ құбыры» ЖШС

52.92750.837«Petrosun» ЖШС

46.56723.184Мангистау Инвестментс Б.В.

38.25548.486

Жеңіс жобасы

Миллион теңгемен

2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылдың ішінде Топ бұрғылаудың теріс нәтижелеріне байланысты (ұңғымада көмірсутектердің
жоқтығы) «Жеңіс» жобасы бойынша барлау және бағалау жөніндегі активтердің құнсыздануынан 40.244 миллион теңге мөлшерінде залалды мойындады.

Бірлескен кәсіпорындар

Оңтүстік Өріктау жобасы

«КазРосГаз» ЖШС

32.324554«СП «Казгермунай» ЖШС

20.98320.5302023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылы Жер қойнауын пайдалану келісімшарты мерзімінің аяқталуына байланысты «Өріктау» жобасы
бойынша барлау және бағалау жөніндегі активтердің құнсыздануынан 4.876 миллион теңге мөлшерінде залалды мойындады.

«Қазақстан-Қытай мұнай құбыры» ЖШС

18.72016.783

Valsera Holdings B.V.

17.29621.009Ural Group Limited BVI(47.006)(11.470)Басқасы

38.00438.733«Каспий құбыр консорциумы» АҚ

64.358117.763«Оңтүстік тау-кен химия компаниясы» БК» ЖШС

34.17118.528«КАТКО» БК» ЖШС

33.31547.593«Қазмырыш» ЖШС(50.868)(6.528)Полимер-Продакшн активтері
Жылдық есеп / 2023

32. ҚАРЖЫЛЫҚ КІРІС

2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылы Полимер-Продакшнның негізгі құралдарының өтелетін құнын талдау негізінде Топ 2.955 миллион теңге сомасында құнсыздану бойынша шығыстарды мойындады.

Қауымдасқан компаниялар

Басқалары

36.51744.074945.079

1.449.389

266
267

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

34. ТАБЫС САЛЫҒЫ БОЙЫНША ШЫҒЫСТАР

Активтер мен міндеттемелерді есептеу үшін салық негізімен шоғырландырылған қаржылық есептілікте көрсетілген сома арасындағы уақытша
айырмаларға есептік күні қолданылған заңмен белгіленген салық мөлшерлемесін қолдану арқылы есептелген 31 желтоқсанға кейінге қалдырылған салық сальдосы мыналарды қамтиды:31 желтоқсанда аяқталатын жылдар ішіндегі табыс салығы бойынша шығыстар мыналарды қамтыды:Миллион теңгемен

2023 жыл

2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)Ағымдағы табыс салығы бойынша шығыстар
Корпоративтік табыс салығы («КТС»)610.694455.708Дивидендтер мен сыйақылар бойынша төлем көзінен ұсталатын салық

92.63055.314838

2.573

Үстеме пайда салығы
Кейінге қалдырылған табыс салығы бойынша шығыс/(үнемділік)Корпоративтік табыс салығы («КТС»)Байланыс
ақпараттары

71.215145.467Дивидендтер мен сыйақылар бойынша төлем көзінен ұсталатын салық

(33.376)

113.331Үстеме пайда салығы

(10.392)239

Табыс салығы бойынша шығыстар

731.609772.6322022 жылғы 28 желтоқсанда шыққан № 186 төтенше қаулымен Румыния Үкіметі қазба отын секторындағы пайдаға ортақ жарнаны енгізді.
Ортақ жарнаны шикі мұнай, табиғи газ, көмір және мұнай өңдеу секторларында жұмыс істейтін компаниялар 2022 және 2023 жылдардағы салық салынатын пайдадан алдыңғы төрт жылдағы, 2018 жылдан 2021 жылға дейінгі, 60% мөлшерлемемен орташа салық салынатын пайданың
120%-ын төлейді. Егер 2018-2021 жылдарға жататын салық салынатын орташа пайда теріс болса, ортақ жарнаны есептеу мақсатында салық
салынатын орташа пайда нөлге тең деп есептеледі. 2023 жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жылы Топ, КМГИ арқылы 31,1 миллион АҚШ доллары (баламасы 14.141 миллион теңге) мөлшерінде КТС есептеді (2022 жылы: 124,9 миллион АҚШ доллары, баламасы 57.584 миллион теңге).
Бухгалтерлік пайдадан бастап табыс салығы бойынша шығыстарға табыс салығының нормативтік мөлшерлемесі бойынша табыс салығын
есептегенге дейін есептелген табыс салығы бойынша шығыстарды салыстыру 31 желтоқсанда аяқталатын жылдар ішінде (2023 және 2022жылдары 20%) былайша көрсетіліп отыр:Миллион теңгемен

Корпоративтік
табыс салығы

2022 жыл (қайта есептелген)Төлемкөзінен
ұсталатын
салықҮстеме пайда
салығы

ЖиыныКорпоративтік
табыс салығы

Үстеме пайда салығы

Төлемкөзінен
ұсталатын
салық

Жиыны

Кейінге қалдырылған салық бойынша
активтер
Негізгі құралдар

28.225−−28.22533.252−−33.252Ауыстырылған салық шығындары

839.623−−839.623826.477−−

826.477Қызметкерлерге қатысты
есептелген міндеттемелер

27.136−−27.13625.710−−25.710Қаржы активтері бойынша күтілетін
кредиттік залалдар

61.364−−61.36438.118−−38.118Резервтер

81.887−−81.88782.764−−82.764Басқа да есептеулер

68.527−−68.527126.355−−

126.355Басқалары

79.43010.334−89.76468.926−−68.926

Минусы: кейінге қалдырылған салық
бойынша танылмаған активтер

(569.200)−−(569.200)(597.317)−−(597.317)Минусы: кейінге қалдырылған салық
бойынша міндеттемелермен есепке алынған
кейінге қалдырылған салық бойынша
активтер

(518.947)−−(518.947)(515.033)−−(515.033)

98.04510.334−108.37989.252

1.612.640

539−

1.613.179

1.460.789

597−

1.461.386−−

571.270571.270−−615.747615.747Кейінге қалдырылған салық бойынша
активтер

89.252Кейінге қалдырылған салық
бойынша міндеттемелер

Миллион теңгемен

2023 жыл

2022 жыл (қайта
есептелген)Табыс салығы есепке алынғанға дейінгі пайда

2.859.692

3.146.696

571.938629.339Негізгі құралдар
Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан
компаниялардың бөлінбеген пайдасы
Басқасы

Бухгалтерлік пайда бойынша табыс салығының шығыстары
Есептен шығарылмайтын баптардың салық әсері

87.355101.881Кейінге қалдырылған салық бойынша мойындалмаған активтердегі өзгеріс

(28.117)(43.142)Корпоративтік табыс салығының әртүрлі мөлшерлемелерінің әсері

74.41389.756

Үстеме пайда салығы

(9.554)2.812Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың салық салынбайтын пайдадағы үлесі

(133.736)(176.192)Басқа да айырмалар

169.310168.178Корпоративтік табыс салығы бойынша шығыстардың жиынтығы

731.609772.632

94.830−−94.83097.031−−97.031Минусы: кейінге қалдырылған салық
бойынша міндеттемелермен есепке алынған
кейінге қалдырылған салық бойынша
активтер

(518.947)−−(518.947)(515.033)−−(515.033)

Кейінге қалдырылған салық
бойынша міндеттемелер

1.188.523

539

571.270

1.760.332

1.042.787

597

615.747

1.659.131(1.090.478)

9.795(571.270)(1.651.953)(953.535)(597)(615.747)(1.569.879)

Кейінге қалдырылған салық бойынша
таза міндеттемелер

31 желтоқсанда аяқталған жылдарға кейінге қалдырылған салық бойынша таза міндеттемелердегі өзгерістер былайша берілген:2023 жыл

Миллион теңгемен

Үстеме пайда
салығы

ЖиыныКорпоративтік
табыс салығы

Үстеме пайда салығы

Төлемкөзінен
ұсталатын
салық

Жиыны

1 қаңтарға арналған сальдо

953.535

597

615.747

1.569.879

802.608358

465.891

1.268.857

Есептілік валютасын қайта есептеу

(7.763)−(11.101)(18.864)

14.128−36.52550.653Басқа да жиынтық кірісте көрсетілді

1.456

−

−

1.456

296

−

−

296

Кәсіпорындарды біріктіру кезіндегі
түсімдер (5-ескертпе)55.198−−55.198−−−−Акционерге сатуға немесе бөлуге арналғандеп жіктелген активтерге аудару (7-ескертпе)16.837−−16.837(8.964)−−(8.964)Пайда мен зиянда көрсетілген

71.215(10.392)(33.376)27.447145.467239

113.331259.037

1.090.478(9.795)571.270

1.651.953

953.535

597

615.747

1.569.879

31 желтоқсанға сальдо

Жылдық есеп / 2023Корпоративтік
табыс салығы

2022 жыл (қайта есептелген)Төлемкөзінен
ұсталатын
салықКейінге қалдырылған салық активі болашақта соған қатысты актив пайдаланылуы мүмкін салық салынатын пайданың болу ықтималдығыбар дәрежеде ғана танылады. Кейінге қалдырылған салық бойынша активтер оларға байланысты салық жеңілдіктері іске асырылуы мүмкін
ықтималдық одан әрі болмайтын сол дәрежеде азайтылады. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша кейінге қалдырылған салық бойынша мойындалмаған активтер, негізінен, 569.200 миллион теңге (2022 жылғы 31 желтоқсан: 597.317 миллион теңге) сомада ауыстырылған
салық шығындарына жатқызылды.
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Қазақстан Республикасында ауыстырылған салық шығындары салық салу мақсатында олартуындаған сәттен бастап 10 (он) жыл өткеннен кейін мерзімі өтеді.

268
269

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

35. ШОҒЫРЛАНДЫРУ

36. БАЙЛАНЫСТЫ ТАРАПТАР ТУРАЛЫ АҚПАРАТТЫ АШУМына еншілес ұйымдар осы шоғырландырылған қаржылық есептілікке енгізілді:«Байланысты тараптар туралы ақпаратты ашып көрсету» 24 БЕХС-ке сәйкес тараптар, егер бір тараптың басқа тарапты бақылауға жәнеқаржылық немесе операциялық шешімдерді қабылдау кезінде басқа тарапқа айтарлықтай ықпал етуге мүмкіндігі болса, байланысты депесептеледі. Әрбір байланысты тараппен ықтимал қарым-қатынастарды бағалау кезінде қарым-қатынастардың заңгерлік ресімделуіне емес,олардың мәніне көп көңіл бөлінеді.

Иелік ету үлесі

Негізгі қызметі

Тіркелген елі

2023 жылғы 31желтоқсан

2022 жылғы 31желтоқсан (қайта
есептелген)1«ҚазМұнайГаз» Ұлттық компаниясы» АҚ («ҚМГ» ҰК)және еншілес ұйымдары

Мұнай мен газды барлау,өндіру, қайта өңдеу жәнетасымалдау

Қазақстан

67,42%

87,42%

2«QazaqGaz» Ұлттық компаниясы» АҚ және еншілес
ұйымдары

Табиғи газ бен газ конденсатын
барлау, өндіру, тасымалдау,өткізу және сақтау

Қазақстан

100,00%100,00%3«Қазақстан темір жолы» Ұлттық компаниясы» АҚ(«ҚТЖ» ҰК») және еншілес ұйымдары

Жолаушылар және жүктасымалы

Қазақстан

100,00%100,00%4«Қазатомөнеркәсіп» Ұлттық атом компаниясы» АҚ(«ҚАӨ ҰАК») және еншілес ұйымдары

Уранды, сирек металдарды
шығару және өндіру

Қазақстан

75,00%

75,00%

5«Самұрық-Энерго» АҚ («Самұрық-Энерго») жәнееншілес ұйымдары

Электр және жылу энергиясын
өндіру

Қазақстан

100,00%100,00%6«Электр желілерін басқару жөніндегі Қазақстан
компаниясы» АҚ («KEGOC») және еншілес ұйымдары

Электр қуатын тарату

Қазақстан

85,00%

90,00% + 1

7«Қазпочта» АҚ және еншілес ұйымдары

Почта және қаржылық қызмет

Қазақстан

100,00%100,00%8«Қазақтелеком» АҚ («ҚТК») және еншілес ұйымдары

Телекоммуникациялар қызметі

Қазақстан

80,85%

52,03%

9«Эйр Астана» АҚ («Эйр Астана») және оның еншілес
ұйымдары

Авиатасымалдаулар

Қазақстан

51,00%

51,00%

10«Samruk-Kazyna Construction» АҚ және еншілес
ұйымдары

Құрылысты жәнежылжымайтын мүлікті басқару

Қазақстан

100,00%100,00%«Тау-кен Самұрық» Ұлттық тау-кен компаниясы» АҚ(«ТКС ҰТК») және еншілес ұйымдары

Қатты пайдалы қазбаларды
барлау, өндіру және қайта
өңдеуҚазақстан

100,00%100,00%«Samruk-Kazyna Ondeu» ЖШС және еншілес ұйымдары

Химия саласындағы
жобаларды әзірлеу және іскеасыруҚазақстан

100,00%100,00%«Самұрық-Қазына Инвест» ЖШС және еншілес
ұйымдары

Инвестициялық қызмет

Қазақстан

100,00%100,00%14«Самұрық-Қазына Келісімшарт» ЖШССатып алу қызметін
ұйымдастыру

Қазақстан

100,00%100,00%15«МАЭС-2 Екібастұз станциясы» АҚЭлектр энергиясын өндіру

Қазақстан

100,00%100,00%16«СК Бизнес Сервис» ЖШС және еншілес ұйымдары

Трансформацияны іске асыру
бойынша сервистік қызметтер,АТ саласында ақпараттық жәнесервистік қызметтер

Қазақстан

100,00%100,00%17«Qazaq Air» АҚАвиатасымалдаулар

Қазақстан

100,00%100,00%18«Қазақстан атом электр станциялары» ЖШСЭлектрэнергетикалық сектор
компанияларына қызмет
көрсету

Қазақстан

100,00%100,00%19«Kazakhstan Petrochemical Industries Inc.» ЖШСМұнай-газ химия өнімін өндіру

Қазақстан

99%

99%

20

«Түркістан ПМУ» ЖШСЭлектр энергиясын беру, бөлужәне сату

Қазақстан

100,00%100,00%

11

12
13

21

22

23

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

Келесі кесте байланысты тараптармен 31 желтоқсандағы жағдай бойынша жасалған мәмілелердің жалпы сомасын көрсетеді:Миллион теңгемен
Сауда және басқа да дебиторлық берешек

Сауда және басқа да кредиторлық берешек

Тауарлар мен қызметтерді сатуТауарлар мен қызметтерді сатып алуБасқа да пайда/(зиян), нетто

Ақша қаражаты мен оның баламалары және кредиттік мекемелердегі
қаражат (активтер)Берілген қарыздар
Алынған қарыздар

Өзге де активтер

Жалдау бойынша міндеттемелер және басқа да міндеттемелер

Байланысты тараптарға есептелген сыйақы

Инновациялық технологиялар,жаратылыстану жәнетехникалық ғылымдар
саласындағы өзге дезерттеулер мен эксперименттік
әзірлемелер

Қазақстан

«АЭС Шүлбі ГЭС» ЖШС және оның еншілес ұйымы

Көтерме сауда нарығында
электр энергиясын өндіру
және сату

Қазақстан

«АЭС Өскемен ГЭС» ЖШСКөтерме сауда нарығында
электр энергиясын өндіру
және сату

Қазақстан

«Самғау» Ғылыми-Технологиялық Бастамалар
Орталығы» жеке қорыБайланысты тараптар Топтың негізгі басқарушы персоналын, Топтың негізі басқарушы персоналына біршама қатысу үлесі тікелей немесе жанама түрде тиесілі ұйымды, сондай-ақ Үкімет бақылайтын өзге де кәсіпорындарды қамтиды. Байланысты тараптармен мәмілелер байланысты
және үшінші тараптар үшін ұсынылатын тарифтердің негізінде ұсынылған кейбір реттелетін қызметтерді қоспағанда, нарық ставкаларына міндетті түрде сәйкес келмейтін тараптардың арасында келісілген талаптарда жүзеге асырылды. Топ байланысты тараптардан берешек бойыншаККЗ резервтерін үшінші тараптардың алдындағы берешек бойынша ККЗ айқындау үшін қолданылатын ККЗ қағидаттары мен саясатына
сәйкес мойындайды.

100,00%100,00%100,00%100,00%Байланысты тараптар есептеген сыйақы

Қауымдасқан
компанияларТоп қатысушы болып
табылатын бірлескен
кәсіпорындар

Мемлекет бақылайтын өзге декәсіпорындар

2023 жыл

25.045120.51287.1532022 жыл (қайта
есептелген)6.546

63.21749.6682023 жыл

69.428440.772

20.7462022 жыл (қайта
есептелген)60.274213.335

10.4502023 жыл

132.423642.987

1.305.296

2022 жыл (қайта
есептелген)156.034

492.406

1.171.162

2023 жыл

294.2672.517.627

218.691

2022 жыл (қайта
есептелген)266.535

2.669.338

115.0322023 жыл

2.578

530

(25.079)

2022 жыл (қайта
есептелген)6.995

24.6512.530

2023 жыл

−331

308.3902022 жыл

−242

278.1762023 жыл

7.124

90.97839.9782022 жыл

10.947117.605

7.952

2023 жыл

3.506

15.492

1.192.634

2022 жыл (қайта
есептелген)7.002

13.262

1.026.451

2023 жыл

14.36843.823304.7722022 жыл (қайта
есептелген)19.02319.218328.927
96.2592023 жыл

19.675143.4542022 жыл (қайта
есептелген)26.483

189.39973.1512023 жыл

1.379

14.84556.9912022 жыл

1.549

20.23415.5082023 жыл

2.527

17.19897.1092022 жыл

2.752

18.63678.658100,00%100,00%2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша 6.758 миллион теңге сомасында (2022 жылғы 31 желтоқсан: 16.026 миллион теңге) Топтың
бірқатар қарыздарына Қазақстан Республикасының Үкіметі кепілдік берді.
Негізгі басқарушы персоналға (Директорлар кеңесінің және Қор Басқармасы мен оның еншілес ұйымдарының мүшелері) төленген, қоса беріліп
отырған жиынтық кіріс туралы шоғырландырылған есепте жалпы және әкімшілік шығыстарға қосылған сыйақының жалпы сомасын 2023жылғы 31 желтоқсанда аяқталған жыл үшін 7.649 миллион теңге (2022 жылғы 31 желтоқсан: 6.637 миллион теңге) құрайды. Негізгі басқарушы
персоналға төленген сыйақы негізінен келісімшарттарда белгіленген жалақы бойынша шығыстардан және операциялық нәтижелерге қолжеткізуге негізделген өзге де төлемдерден тұрады.

270
271

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

37. ҚАРЖЫ ҚҰРАЛДАРЫ, ҚАРЖЫ ТӘУЕКЕЛДЕРІН БАСҚАРУДЫҢ МАҚСАТЫ МЕНСАЯСАТЫ
Топтың негізгі қаржы құралдары қарыздарды, ҚР Үкіметінен қарыздарды, жалдау бойынша міндеттемелерді, клиенттердің қаражатын, туынды құралдарды, ақша қаражатын және оның баламаларын, берілген қарыздарды, кредиттік мекемелердегі қаражатты, басқа да қаржы активтерін, сондай-ақ дебиторлық және кредиторлық берешектерді қамтиды. Топтың қаржы құралдары бойынша туындайтын негізі тәуекелдер —бұлар пайыздық мөлшерлемелердегі өзгерістер тәуекелі, валюталық тәуекел және кредиттік тәуекел. Топ барлық қаржы құралдары бойынша
туындайтын өтімділікке байланысты тәуекелдерді де қадағалайды.

Пайыздық мөлшерлемелердегі өзгерістер тәуекелі

Келесі кестеде Топтың табыс салығын (өзгермелі сыйақы мөлшерлемелерімен қарыздарының болуы салдарынан) есепке алғанға дейін пайдасының өзгермелі пайыздық мөлшерлемелерінде болатын ықтимал өзгерістерге барлық қалған параметрлер тұрақты шама ретінде қабылданатын талаппен сезімталдығы көрсетілген.

SARON
ҚР Ұлттық Банкінің негізгі мөлшерлемесіEURIBOR
COF**
TONIA

Топ өз тәуекелінің ең жоғары шамасы есепті күні көрсетілген күтілетін кредиттік зияндар резервтерін шегергенде, берілген қарыздарының
сомасында (12-ескертпе), кредиттік мекемелердегі қаражат сомасында (13-ескертпе), сауда-дебиторлық берешек пен өзге де ағымдағы активтерде (17-ескертпе), басқа да қаржы активтерінде (14-ескертпе) және ақша қаражаты мен оның баламаларында (18-ескертпе) көрінеді депсанайды.

Базистік пункттердегі
ұлғаю/ (азаю)*Табыс салығы есепке
алынғанға дейінгі пайдаға
және зиянға әсері
(11.593)/11.593

2023 жыл

382/(382)

2022 жыл

223/(223)

3.790/(3.790)

2023 жыл

176/(176)

4.507/(4.507)

2022 жыл

−−2023 жыл

100/(100)

1.703/(1.703)

Өтімділік тәуекелі
Өтімділік тәуекелі Топ өзінің қаржылық міндеттемелерін орындау үшін қаражат тартқан кезде қиындықтарға кездесуі мүмкіндігіне байланысты. Өтімділік тәуекелі оның әділ құнына жуық құны бойынша қаржы активін шұғыл өткізу мүмкіндігінің болмауы нәтижесінде пайда
болуы мүмкін.
Өтімділікке қойылатын талаптар ұдайы бақыланады және басшылық міндеттемелерді олардың туындауына қарай орындау үшін жеткілікті
көлемде қаражаттың болуын қадағалайды.
Мына кестеде осы міндеттемелерді өтеудің мерзімі бөлінісінде Топтың қаржылық міндеттемелері бойынша шарттық дисконтталмаған төлемдер туралы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша ақпарат берілген.

2022 жыл

100/(100)

1.726/(1.726)

2023 жыл

334/(334)

5.447/(5.447)

2022 жыл

136/(136)

350/(350)

2023 жыл

143/(143)

2.023/(2.023)

Миллион теңгемен

2022 жыл

143/(143)

1.407/(1.407)

2023 жылғы 31 желтоқсанға

2023 жыл

297/(297)

4.805/(4.805)

2022 жыл

825/(825)

11.915/(11.915)

Қазақстан Республикасы
Үкіметінің қарыздары

Талап етілгенге
дейін

13

1 айдан артық, бірақ 3 айдан артық, бірақ
3 айдан астам емес1 жылдан аспайтын

5 жылдан астам

Жиыны

24

45.501279.850

2.702.651

3.028.039

2023 жыл

400/(400)

4.363/(4.363)

Қарыздар

38.310101.197

1.245.750

3.939.878

6.185.751

11.510.886400/(400)

4.215/(4.215)

Жалдау бойынша міндеттемелер

5.437

34.970151.783

480.124

314.966

987.2802023 жыл

−−Клиенттердің қаражаты

37.679−42.37516−80.0702022 жыл

619/(619)

20.895/(20.895)

Қаржылық кепілдіктер*39.7503.084

12.44152.63188.153196.059* 1 базистік тармақ = 0,01%Сауда және басқа да кредиторлық
берешек

463.535

960.182269.79314.503−1.708.013** Cost of funding (қаржыландыру құны).

Басқа да қаржылық міндеттемелер

123.482

33.4225.836

49.442−212.182708.206

1.132.879

1.773.479

4.816.444

9.291.521

17.722.529

Ресей Федерациясының Орталық Банкінің негізгі мөлшерлемесі

Валюталық тәуекел

2022 жылғы 31 желтоқсанға
−24

40.738252.450

2.371.786

2.664.998

АҚШ долларында көрсетілген қарыздардың, жалдау бойынша міндеттемелердің және сауда кредиторлық берешектің, банктердегі салымдардың,ақша қаражаты мен оның баламаларының, кредиттік мекемелердегі қаражаттың және дебиторлық берешектің елеулі сомасының болуы нәтижесінде Топтың шоғырландырылған қаржылық жағдайына теңгеге АҚШ долларының айырбас бағамының өзгеруі біршама әсер етуі мүмкін.

Қарыздар

71.945147.115

1.321.139

4.284.743

6.342.580

12.167.522

Жалдау бойынша міндеттемелер

6.498

35.426136.844487.375

162.639828.782Клиенттердің қаражаты

12.427−33.781

12−

46.220Қаржылық кепілдіктер*27.785

2.109

12.65278.467117.092

238.105Сауда және басқа да кредиторлық
берешек

332.850612.897

252.995

10.509−1.209.251Басқа да қаржылық міндеттемелер

1.249

13.710115.382

8.280−

138.621452.754811.281

1.913.531

5.121.836

8.994.097

17.293.499

Қазақстан Республикасы
Үкіметінің қарыздары

Мына кестеде Топ пайдасының табыс салығын есептегенде дейін АҚШ доллары және евро айырбас бағамындағы ықтимал өзгерістерге, барлық
қалған параметрлеріне тұрақты шама ретінде қабылданған жағдай талабымен сезімталдығы көрсетілген.

Айырбастау бағамдарындағы
ұлғаю / (кему)Табыс салығы есепке
алынғанға дейінгі пайдаға
және зиянға әсері

14,15%/(14,15%)(255.765)/246.390

Еуро12,95%/(12,95%)(22.419)/22.416

Рубль28,54%/(28,54%)(13.429)/13.429(584.346)/584.346

Миллион теңгемен
2023 жылАҚШ доллары

2022 жылАҚШ доллары

21,00%/(21,00%)

Еуро17,99%/(17,99%)(11.277)/11.277

Рубль22,05%/(22,05%)(86.858)/86.858

272
273

1 жылдан астам,бірақ 5 жылдан
артық емес2022 жылҚР инфляция мөлшерлемесі

Жылдық есеп / 2023Контрагенттердің Топтың қаржы құралдарымен жасалған шарттардың талаптарын орындамауы нәтижесінде туындаған кредиттік тәуекел,әдетте, контрагенттер міндеттемелерінің шамасы Топтың осы контрагенттердің алдындағы міндеттемелерінен асатын осындай жағдайлар
болған кезде, сомамен шектеледі. Топ саясаты кредитті төлеуге қабілетті контрагенттермен бірге қаржы құралдарымен операциялар жасауды
көздейді. Кредиттік тәуекелге бейімділіктің ең жоғарғы шамасы әрбір қаржы активінің баланстық құнына тең.

Топта баламалы кредиттік тарихы бар контрагенттермен мәмілелер жасасуға және белгіленген кредит беру лимиттерінен асырмауға тұрақты
бақылауды көздейтін саясат қолданылады. Топ өзінің контрагенттерінің көпшілігімен алдын ала төлем негізінде жұмыс істеу фактісінің арқасында кредиттік тәуекел азаяды.

Топтың пайыздық мөлшерлемелердегі өзгерістер тәуекеліне бейімділігі, негізінен, өзгермелі пайыздық мөлшерлемелермен Топтың
ұзақ мерзімді және қысқа мерзімді қарыздарына қатысты болады (20-ескертпе).

SOFRКредиттік тәуекел

Кредиттік тәуекелдің жинақталуы оларға қатысты экономикалық жағдайлардың немесе өзге де жағдайлардың өзгеруі олардың өз міндеттемелерін орындау қабілетіне бірдей әсер етеді деп күтуге негіз бар бір қарыз алушының немесе бірдей қызмет шарттарымен қарыз алушылар
тобы берешегінің бірнеше сомасы болған кезде туындауы мүмкін.

Пайыздық мөлшерлемелердегі өзгерістер тәуекелі нарықтағы сыйақы мөлшерлемесінің өзгеруі нәтижесінде қаржы құралы құнының ауытқу
тәуекелін білдіреді. Топ оларда өзінің жеке және қарыз қаражаты, сондай-ақ оның инвестициялары көрсетілген валюталар бойынша сыйақы мөлшерлемелерінің өзгерістеріне бақылауды жүзеге асыру арқылы пайыздық мөлшерлемелердегі өзгерістер тәуекелін шектейді.

Миллион теңгемен

Байланыс
ақпараттары

* Топ қаржылық кепілдіктерді өтімділік кестесіне қосады, алайда, қаржылық кепілдіктер бойынша ақша ағындары белгілі бір оқиғаларға байланысты болады. Қаржылық
кепілдік — бұл шарт, соған сай эмитент құралды ұстаушыға белгілі бір борышкердің төлемді борыштық құралдың бастапқы немесе қайта қаралған талаптарына сәйкес
жасауға қабілетті болмай қалуына орай шеккен шығынды өтеу мақсатында белгілі бір төлемдерді жасауға міндетті. 2023 және 2022 жылдары елеулі қаржылық кепілдіктерді
пайдалану жағдайлары болған жоқ.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

37. ҚАРЖЫ ҚҰРАЛДАРЫ, ҚАРЖЫ ТӘУЕКЕЛДЕРІН БАСҚАРУДЫҢ МАҚСАТЫ МЕНБайланыс
ақпараттары

2022 және 2021 жылдардың 31 желтоқсанындағы жағдай бойынша Топтың қаржы құралдарының баланстық құны келесі қаржы құралдары
үшін әділ құнына негіздемелі түрде жақындау болып табылады:САЯСАТЫ (жалғасы)Капиталды басқару

1-деңгей

Миллион теңгеменТоп ең бастысы өзінің еншілес ұйымдарының капиталын басқару арқылы және өзінің бақылау функцияларын іске асыра отырып, өзінің капиталын басқарады. Капиталды басқарудың басты мақсаты Топтың еншілес ұйымдары берешек пен капиталға қатысты оңтайландыру арқылы Акционерге кірістерді көбейтумен қатар қызметтің үздіксіз болуы қағидатын ұстануды жалғастыру жағдайында болуын қамтамасыз ету болып
табылады. Топ әрбір еншілес ұйымның бизнесінің мұқтаждығын және қызметінің ерекшелігін ескере отырып әзірленген қызметтің белгілі біркөрсеткіштерін белгілей отырып, өзінің еншілес ұйымдарының капиталын басқарады.

3‑деңгей

2023 жылғы
31 желтоқсан

Қаржы құралдарының санаттары
Активтер
ПЗАӘҚ бойынша ескерілетін берілген қарыздар

−−86.17386.173БЖКӘҚ бойынша ескерілетін қаржы активтері

24.986

21.63674

46.696

ПЗАӘҚ бойынша ескерілетін қаржы активтері

50.57675.82439.802

166.202

−

347

2.085

2.432

1-деңгей

2-деңгей

3‑деңгей

2022 жылғы
31 желтоқсан

Туынды қаржы активтеріТоп әрбір еншілес ұйымның бизнесінің мұқтаждығын және қызметінің ерекшелігін ескере отырып әзірленген қызметтің белгілі бір көрсеткіштерін белгілей отырып, өзінің еншілес ұйымдарының капиталын басқарады. Топ өзінің еншілес ұйымдарының капиталын басқару үшінпайдаланатын қызметтің негізгі көрсеткіштері — бұл мына коэффициенттер: Пайызды, Салық салуды, Тозуды және Амортизацияны Есепке
алғанға дейін Кіріске Борыш («D/EBITDA»); және Капиталға борыш («D/E»). Борыш ақша қаражаты мен оның баламалары құнына кемітілген
тиісті еншілес ұйымдардың қарыздары, борыш қағаздары, кепілдіктері және қаржылық жалдауы бойынша міндеттемелеріне теңестіріледі.
Капитал бас компанияның Акционерінің үлесіне жатқызылатын еншілес ұйымның бүкіл капиталына теңестіріледі.

2-деңгей

Миллион теңгемен
Қаржы құралдарының санаттары
Активтер

Рұқсат етілген ең жоғарғы көрсеткіштер әрбір еншілес ұйымға оның бизнесінің мұқтаждығы және ерекшелікті артықшылығы негізінде мақұлданды және мынадай диапазондар шегінде өзгереді (Топ үшін қызметтің шоғырландырылған негізгі көрсеткіштері анықтамалық түрде берілді,өйткені Топ шоғырландырылған деңгейде қызметтің негізгі көрсеткіштерін бақыламайды):ПЗАӘҚ бойынша ескерілетін берілген қарыздар

−−117.511117.511БЖКӘҚ бойынша ескерілетін қаржы активтері

1.121

27.12774

28.322ПЗАӘҚ бойынша ескерілетін қаржы активтері

81.70932.34227.279141.330

−

1.477

1.099

2.576

Туынды қаржы активтері

Қызметтің негізгі көрсеткіштері

2023 жыл

2022 жыл

D/EBITDA

1,75

1,73

D/E

0,36

0,41

Миллиард теңгемен
Қарыздар (20-ескертпе)2023 жыл

2022 жыл

6.364

6.668

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қарыздары (21-ескертпе)

873

684

Жалдау бойынша міндеттемелер (23-ескертпе)

353

621

Туынды қаржы құралдары

362

Қор Тобына кірмейтін компаниялардың міндеттемелері бойынша кепілдік берілетін негізгі борыштың номинал сомасы

246

154

Борыш жиыны

7.872

8.129

Минусы: ақша қаражаты мен оның баламалары

(2.740)(2.946)

Таза борыш жиыны

5.132

5.183

EBITDA

4.488

4.701

Капитал жиыны

21.73719.7932023 жылғы 31 желтоқсанға
Пайдалана отырып әділ құнды бағалау
Баланстық (ағымдағы)құныӘділ құны

Белсенді нарықтағы
баға белгілеулері
(1-деңгей)147.837148.057−

6.285

141.772

1.298.880

1.294.716

1.021.437

273.279−Қарыздар

7.322.081

7.068.783

2.951.315

2.913.962

1.203.506

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қарыздары

872.846

631.071−

631.071−

34.61635.054−32.2682.786Миллион теңгемен

Елеулі бақыланатын
бастапқы деректер
(2-деңгей)Елеулі бақыланбайтын бастапқы деректер (3-деңгей)Қаржы активтері
Амортизацияланған құны бойынша ескерілетін
берілген қарыздар және қаржылық жалдауға
таза инвестициялар
Кредиттік мекемелердегі қаражат
Қаржылық міндеттемелер

Кепілдіктер бойынша міндеттемелер

2022 жылғы 31 желтоқсанға
Пайдалана отырып әділ құнды бағалау

Қаржы құралдарының әділ құныТоп қаржы құралдарының әділ құнын анықтау және бағалау моделінің бөлінісінде ол туралы ақпаратты ашып көрсету үшін мынадай сатылылықты пайдаланады:◆◆ 1-деңгей: бірдей активтер немесе міндеттемелер бойынша белсенді нарыққа арналған бағалар (ешқандай да түзетулерсіз);◆◆ 2-деңгей: барлық шығыс деректері көрсетілетін әділ құнына айтарлықтай әсер ететін басқа да әдістер нарықта тікелей немесе жанама
байқалады;◆◆ 3-деңгей: бақыланатын нарықтық ақпаратқа негізделмейтін әділ құнды көрсетуге біршама әсер ететін бастапқы деректерде қолданылатын
әдістер.

Жылдық есеп / 2023Есепті кезең ішінде 1-деңгей мен 2-деңгей арасында ешқандай аударымдар болған жоқ, сондай-ақ 3-деңгей санатына немесе 3-деңгей санатынан аударымдар жасалған жоқ.

Баланстық (ағымдағы)құныӘділ құны

Белсенді нарықтағы
баға белгілеулері
(1-деңгей)101.104

83.451−

10.39273.0591.703.873

1.694.238

1.206.833

487.38619Қарыздар

7.609.261

6.917.679

3.546.266

2.192.828

1.178.585

Қазақстан Республикасы Үкіметінің қарыздары

683.604

500.904−

500.904−35.53238.873−37.5651.308Миллион теңгемен

Елеулі бақыланатын
бастапқы деректер
(2-деңгей)Елеулі бақыланбайтын бастапқы деректер (3-деңгей)Қаржы активтері
Амортизацияланған құны бойынша ескерілетін
берілген қарыздар және қаржылық жалдауға
таза инвестициялар
Кредиттік мекемелердегі қаражат
Қаржылық міндеттемелер

Кепілдіктер бойынша міндеттемелер

Жоғарыда көрсетілген қаржы құралдарының әділ құны иеленетін пайыздық мөлшерлемелер бойынша ақшалай қаражаттың күтілетін болашақтағы ағындарын дисконттау арқылы есептелген.

274
275

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

37. ҚАРЖЫ ҚҰРАЛДАРЫ, ҚАРЖЫ ТӘУЕКЕЛДЕРІН БАСҚАРУДЫҢ МАҚСАТЫ МЕН

38. ШАРТТЫ ЖӘНЕ ШАРТТЫҚ МІНДЕТТЕМЕЛЕР

САЯСАТЫ (жалғасы)Операциялық ортаҚаржы құралдарының әділ құны (жалғасы)Қазақстанда экономикалық реформа және құқықтық, салықтық және әкімшілік инфрақұрылым жалғасуда, ол нарықтық экономиканың
талаптарына жауап беретін еді. Болашақтағы Қазақстан экономикасының тұрақтылығы көбінесе осы реформалардың барысына, сондай-ақэкономика, қаржы және ақша-кредит саясатының саласында Үкімет қабылдайтын шаралардың тиімділігіне байланысты болады.

Жоғарыда көрсетілген қаржы құралдарын қоспағанда, 2023 жылғы 31 желтоқсандағы және 2022 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша басшылық Топтың қаржы құралдарының әділ құнын бағалады, мысалы, сауда және басқа дебиторлық және кредиторлық берешек, ақшақаражаты мен оның баламалары, қысқа мерзімді банктік депозиттер және басқа қысқа мерзімді міндеттемелер олардың баланстық құнына
шамамен сәйкес келеді негізінен осы құралдардың қысқа мерзімді сипаты үшін.

Шикі тауарларға бағалардың өзгеруі

Әділ құнды бағалауды салыстыру:		ПЗАӘҚ бойынша
ескерілетін берілген
қарыздар

ПЗАӘҚ бойынша
ескерілетін қаржы
активтері

2022 жылғы 1 қаңтарға

123.161

32.913Пайыздық кіріс

16.254−Әділ құнның өзгеруінен болған пайда/(залал)5.215(6.567)

Алынғаны

3.850

−

Өтеу

(30.969)

−

−

933

2022 жылғы 31 желтоқсанға

117.51127.279Пайыздық кіріс

13.000871Әділ құнның өзгеруінен болған залал

(25.196)−Алынғаны

12.846

11.233Өтеу(31.988)

−

−

419

86.17339.802Басқасы

Басқасы
2023 жылғы 31 желтоқсанға

Төменде әділ құн иерархиясының 3-ші деңгейіне жатқызылған әділ құнды бағалау үшін пайдаланылатын елеулі бақыланбайтын бастапқы
деректер көрсетілген:Үлестік бағалау әдісі

31 желтоқсанға диапазон

Айтарлықтай бақыланбайтын бастапқы деректер

2023 жыл

2022 жыл

Амортизацияланған құны бойынша ескерілетін
берілген қарыздар және қаржылық жалдауға тазаинвестициялар

Ақша ағындарын дисконттау
әдісіДисконттау мөлшерлемесі мен пайыздық мөлшерлеме

8,5%-30%

8,05%-32%ПЗАӘҚ бойынша ескерілетін қаржы активтері

WACC

Дисконттау мөлшерлемесі мен пайыздық мөлшерлеме

9,2%-18,46%

16,21%

ПЗАӘҚ бойынша ескерілетін берілген қарыздар

Ақша ағындарын дисконттау
әдісіДисконттау мөлшерлемесі
және АҚШ доллары бағамының өзгеруіне индекстелген
пайыздық мөлшерлеме

СОФР+2,8% — 15%

3,5%+12M LIBOR+forex
adjustmentКредиттік мекемелердегі қаражат

Ақша ағындарын дисконттау
әдісіДисконттау мөлшерлемесі мен пайыздық мөлшерлеме

−

14,1%

Қарыздар

Ақша ағындарын дисконттау
әдісіДисконттау мөлшерлемесі мен пайыздық мөлшерлеме

СОФР+3,0% — 17%

5,7%-17%Кепілдіктер бойынша міндеттемелер

Ақша ағындарын дисконттау
әдісіАқша ағындарын дисконттау
әдісі

8,4%-14,56%

12,31%-16,68%2023 және 2022 жылдардың 31 желтоқсанындағы жағдай бойынша әділ құн иерархиясының 3-деңгейіне жатқызылған әділ құн бағалауларының сезімталдығының сандық талдауы төменде келтірілген:Үлестік бағалау әдісі

ПЗАӘҚ бойынша ескерілетін қаржы активтері

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

ПЗАӘҚ бойынша ескерілетін берілген қарыздар

WACC

Ақша ағындарын дисконттау
әдісіӘділ құны

Әділ құнның бастапқы
деректерге сезімталдығы

2023: 39.802
2022: 27.279

1% (2022: 1%)
дисконттау мөлшерлемесінің
өсуі (төмендеуі) әділқұнның (1.063)/1.158(2022: (280)/565) өсуіне
(төмендеуіне) әкеледі

2023: 86.173
2022: 117.511

1% (2022: 1%)
дисконттау мөлшерлемесінің
өсуі (төмендеуі) әділқұнның (391/395 (2022:(2.474)/2.614) өсуіне
(төмендеуіне) әкеледіТоп кірісінің көп бөлігі шикізат тауарларын, негізінен, шикі мұнай мен мұнай өнімдерін сатудан пайда болады. Ертеден осы өнімдерге бағатұрақты болмаған және ұсынысқа және сұранысқа өзгерістерге, нарықтық тұрлаусыздыққа, әлемдік және өңірлік экономика қызметіне жәнеиндустриялардағы циклдікке қатысты біршама өзгерді.
Баға тарифтер және импорттық баждар салу, биржалық алыпсатарлық, мүмкіндікті арттыруды немесе Топтың өнімдерін негізгі нарықтарға артық жабдықтауды қоса алғанда, Үкімет әрекетінің әсеріне де бейімделген. Осындай сыртқы факторлар мен нарықтардағы өзгерістер келешек
бағалардың бағалануын айтарлықтай қиындатады.
Шикі тауарларға бағалардағы біршама немесе ұзаққа созылған төмендету Топтың қызметіне, қаржылық нәтижелеріне және операциялардан болатын ақша ағындарына біршама немесе жағымсыз әсер етуі мүмкін. Топ шикі тауарларға бағалардың өзгеру тәуекелін біршама өзінің
бейімдігін хеджирлемейді.

Экология, әлеуметтік және корпоративтік басқару (ESG) мәселелерінің әсері — климаттың
өзгеруін және онымен байланысты тәуекелдерді есепке алуТоп климаттың өзгеруі бойынша әлемдік қауымдастықтың алаңдаушылығымен ортақ және парниктік газдар шығарындыларын азайту, энергия
тиімділігін арттыру, жаңартылатын энергия көздеріне көшу және көміртегі отынынан бас тарту бойынша жаһандық күш-жігерді қолдайды.
Топтың бас компаниясы Самұрық-Қазынаның стратегиялық мақсаты 2021 жылмен салыстырғанда 2032 жылға қарай көміртегі ізін 10%-ғақысқарту болып табылады және 2060 жылға қарай көміртегі бейтараптығына қол жеткізуге ұмтылады. Жалпы, көміртегі бейтараптығы парниктік газдар шығарындыларын жоққа шығармайды — азайту мүмкін емес шығарындылар көлемін өтеу қажет.
Климаттың өзгеруіне байланысты анықталған тәуекелдерге қатысты Топ олардың активтер мен міндеттемелерді тануға/тоқтатуға, осындай
активтер мен міндеттемелерді бағалауға, сондай-ақ шоғырландырылған қаржылық есептілікте ақпаратты ашуға әсерін бағалады. Төменде
келтірілген аймақтар негізінен климаттың өзгеруіне байланысты тәуекелдерге ұшырайды:a. Топ қолданыстағы шаң-көмір жабдықтарын заманауи экологиялық таза бу-газ энергоблоктарымен ауыстыру мақсатында Алматы ЖЭО-2және ЖЭО-3-те жаңа бу-газ қондырғыларын салу жөніндегі жобаларға бастамашылық жасады; жәнеb. Топ Экологиялық кодекске сәйкес жаңадан енгізілген нормативтік талаптарға байланысты пайдалану объектілерін жоюға және экологиялық залалды қалпына келтіруге арналған резервтерді бағалады және мойындады (22-ескертпе).
Климаттың өзгеруіне байланысты анықталған тәуекелдерге қатысты Топ олардың активтер мен міндеттемелерді тануға/тоқтатуға, осындай
активтер мен міндеттемелерді бағалауға, сондай-ақ шоғырландырылған қаржылық есептілікте ақпаратты ашуға әсерін бағалады. Төменде
келтірілген аймақтар негізінен климаттың өзгеруіне байланысты тәуекелдерге ұшырайды:Алматы ЖЭО-2 жаңғырту
2023 жылы «Қоршаған ортаға әсерді барынша азайта отырып, Алматы ЖЭО-2 жаңғырту» жобасы бойынша EPC келісімшарт жасалды, бірқатар
қаржы институттарымен кредиттік келісімдерге қол қойылды. 2023 жылғы 5 шілдеде ЕРС Келісімшарты бойынша аванс берілді. Топ басшылығы ЖЭС-2-ні газға ауыстыру жобасын 2026 жылғы 31 желтоқсанға дейін аяқтауды жоспарлап отыр.
ЖЭО-2-ні газға ауыстыру жобасын қаржыландыру үшін инвестициялық келісім жасасу және қуаттылыққа жеке тариф алу 2024 жылдың
соңына дейін күтіледі. ЖЭС-2 жаңғырту жобасы газбен жұмыс істейтін жаңа станция пайдалануға берілгеннен кейін ЖЭС-2 қолданыстағы
қуаттылықтарын консервациялауды көздейді. Топ 2021 жылы бу-газ қондырғысы пайдалануға берілгеннен кейін консервациялауға немесе
бөлшектеуге жататын көмір энергия блоктарын қоса алғанда, ЖЭО-2 негізгі активтерінің 20.737 миллион теңге мөлшерінде құнсыздануға
арналған резервті таныды. Тиісінше, осы активтердің қалдық құны жаңа бу-газ энергоблоктары пайдалануға берілген кезде нөлге тең болады.

Алматы ЖЭО-3 жаңғырту
АлЭС «Алматы ЖЭО-3-ті қайта жаңарту (қуаты кемінде 450 МВт ПМУ құрылысымен)» жобасын (бұдан әрі — «Жоба») іске асырады. Жобаны іскеасыру мерзімдері: 2022-2026 жылдар. Жобаның мақсаты Алматы ЖЭО-3-ті қайта жаңарту болып табылады, ол Қазақстанның оңтүстік аймағындағы маневрлік қуаттардың тапшылығын ішінара жабу үшін қолданыстағы шаң-көмір жабдығын қазіргі экологиялық таза бу-газды энергия блоктарына
ауыстыруды, маневрлік жұмыс режимі бар жаңа ЖЭО-ның қолданыстағы алаңында үлкен қуатты салуды көздейді.
ЕАҚО-мен маневрлік генерациялау режимі бар жаңадан пайдалануға берілетін генерациялаушы қондырғыларды салу кезінде электр қуатының әзірлігін қолдау жөніндегі қызметті сатып алу туралы шартқа қол қойылды. EPC — келісімшартқа қол қойылды, қаржыландыруды ұйымдастыру бойынша
жұмыс жүргізілуде. Ansaldo Energia компаниясымен газ турбиналық қондырғыға арналған негізгі жабдықты жеткізу бойынша EPC-мердігердің SRA(резервтеу туралы келісім) жасалды.

276
277

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

38. ШАРТТЫ ЖӘНЕ ШАРТТЫҚ МІНДЕТТЕМЕЛЕР (жалғасы)Экология, әлеуметтік және корпоративтік басқару (ESG) мәселелерінің әсері — климаттың
өзгеруін және онымен байланысты тәуекелдерді есепке алу (жалғасы)Алматы ЖЭО-3 жаңғырту (жалғасы)Алматы ЖЭО-3-ті қайта жаңарту жобасы қолданыстағы жабдықты ауыстыруды көздейді, оның парк ресурсы жаңа станция іске қосылған
кезде пысықталатын болады және тиісінше, сондай-ақ қазіргі заманғы экологиялық таза бу-газ энергоблоктарына толық амортизацияланатын
болады, осылайша Топ басшылығы таяу болашақта күтетін Топ үшін теріс салдары бар елеулі өзгерістер айқындалмайды.

Трансферттік баға белгілеу бойынша бақылау
Қазақстанда трансферттік баға белгілеу бойынша бақылау кең спектрге ие және байланысты мәмілелер тарапы болып табыла ма немесе жоқпа екеніне қарамастан, халықаралық мәмілелермен тікелей немесе жанама байланысты көптеген операцияларда қолданылады. «Трансферттік баға белгілеу туралы заң» (бұдан әрі — Заң) операцияларға қолданылатын барлық салықтар үшін талап етіледі, қол ұшын беру қағидаты
бойынша белгіленген нарықтық бағалар негізінде есептелінеді. Қазақстанда бұл Заң 2009 жылғы 1 қаңтардан бастап күшіне енді. Заң анықбелгіленген болып табылмайды және оның кейбір ережелері аз қолданылу тәжірибесіне ие. Сонымен қатар, Заң оны операциялардың алуан
түрлеріне қолдану бойынша егжей-тегжейлі нұсқаулықтарды бермейді, соның нәтижесінде салық органдарының позициясы Топ позициясынан ерекшеленуі мүмкін екендігінің тәуекелі бар, бұл қосымша салықтар, айыппұлдар мен өсімпұлдар сомаларына әкеп соқтыра алады. 2023жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Басшылық трансферттік баға белгілеу бойынша қолданылатын заңнамада оны түсіндіру сәйкестендірілген болып табылады және Топтың трансферттік баға белгілеу жөніндегі ұстанымы расталады деген ықтималдық бар деп санайды.

Салық салуТоп басшылығы оның тиісті заңнаманы түсіндіруі қолайлы болып табылады және Топтың салық позициясы негіздемелі болып табылады депсанайды. Басшылықтың пікірінше, Топ бұрын танылған резервтерден асатын ағымдағы және әлеуетті салық тәуекелдері бойынша елеулі
залалдарды көтермейді.

Соттың істі қарауы
КМГИ-де азаматтық қараушылық
Faber Invest & Trade Inc. (бұдан әрі − Faber), КМГИ Топтың еншілес компанияларында бақыланбайтын қатысу үлестерінің иесі, 2020 жылы бірнеше алдыңғы азаматтық істер бойынша істердің қаралуын жаңғыртты, солардың бірі КМГИ еншілес компаниясы Rompetrol Rafinare Constanta-ныңжарғылық капиталының 2003-2005 жылдары ұлғаюын даулады. Істің тыңдалуы мерзімді негізді болды, бірақ түпкі шешім шығарылмады. 2021жылғы 13 шілдеде сот Faber-дің шағымын қараудан бас тартты. Алайда, Faber бұл шешімге шағымданды. 2021 жылғы желтоқсанда өткен тыңдаудың
нәтижелері бойынша сот шағымды қанағаттандырып, істі қайта қарауға қайтарып берді.
Faber талаптарының көпшілігін Жоғарғы сот 2022 жылдың мамыры мен қыркүйегінде қабылдамады, соның ішінде Faber корпоративті құжаттарына қарсы Faber корпоративті құжаттарына шағымданып, облигациялар шығаруды және ескіру мерзімінен кейін берілген тарихи бюджеттік
қарыздарды өтеуді мақұлдады, сондықтан Rompetrol Rafinare Constanta пайдасына алғашқы сот шешімі түпкілікті болды. Faber дәл осындай
шағым-талапты үшінші рет берді, бірақ қазір Констанца сотына. 2023 жылғы қаңтарда Faber берген шағымдар бойынша тыңдаулар өтті. Екііс бойынша Faber өзінің талаптарын қайтарып алды, үшіншісі бойынша сот шешім қабылдауды кейінге қалдырды. 2023 жылғы 12 сәуірде сотФабердің шағымын қараудан бас тартты. Шешім Жоғарғы Сотта қайталама апелляцияға жатады.
Топ оның Faber жаңа өтінішіне қатысты позициясы Топ пайдасына шешілген басқа да ұқсас сот істері сияқты шешіледі деп есептейді. Сәйкесінше, Топ 2023 жылғы 31 желтоқсанға бұл іс бойынша резервті мойындамады.

Ұлттық минералды ресурстар агенттігінің (NAMR) және Focsani кен орны бойынша КМГИ еншілес ұйымы Oilfield
Exploration Business Solutions S. A (OEBS) азаматтық құқықтық дауыҚазақстан Республикасының салық заңнамасы мен нормативтік базасы тұрақты өзгерістерге ұшырағыш келеді және түрлі талқылауларға жолбереді. Жергілікті, өңірлік және республикалық салық органдары арасындағы пікірлерде алшақтық жағдайлары жиі кездеседі. Қазақстандық
салық заңнамасын анықталған және расталған бұзушылықтары үшін қолданыстағы айыппұлдар мен өсімпұлдар режимі өз қатаңдығымен
ерекшеленеді. Айыппұлдық ықпалшараға 1,25-ке көбейтілген, Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкімен белгіленген, қайта қаржыландырылған мөлшерлемесі бойынша есептелген өсімпұл мен қосымша есептелген салық сомасынан 80% көлемінде болатын айыппұлдар кіреді.
Нәтижесінде, айыппұл мен өсімпұл сомалары есептелуге жататын салық сомаларынан бірнеше есе артық болуы мүмкін. Салық кезеңдері салық
тексеруі жүргізілетін жылдың алдындағы күнтізбелік бес жыл ішінде салық органдары тексеру үшін ашық болып қалады.

2019 жылғы 17 желтоқсанда NAMR OEBS-ке Focsani кен орнына қатысты OEBS-тің Концессиялық келісімді болжамды бұзуына байланыстыICQ Paris-ке төрелік сұрау туралы хабарлады. Осы сәттен бастап OEBS NAMR-мен дауласады. 2022 жылғы 29 шілдеде сот OEBS-ке NAMR-дің
20 миллион АҚШ доллары көлеміндегі жалпы шағымынан 10,1 миллион АҚШ долларын төлеуге міндеттеу туралы шешім қабылдады. 2022жылы Топ 10,1 миллион АҚШ доллары (баламасы 4.673 миллион теңге) резервті таныды. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топ
NAMR төлемдерін жасамады және Топ резервтерді бағалауда ешқандай өзгеріс қажет емес деп санайды.

Басшылық 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша оның тиісті заңнаманы түсіндіруі және осы шоғырландырылған қаржылық
есептілікте көзделген немесе осы шоғырландырылған қаржылық есептілікте өзгеше түрде ашылған жағдайларды қоспағанда, Топтың салық
позициялары расталу ықтималдығы бар деп санайды.

2021 жылдың басынан бастап Молдовадағы КМГИ еншілес ұйымы Rompetrol Moldova (бұдан әрі — RPM) Молдова бәсекелестік кеңесі (бұдан
әрі — МБК) бастамашылық еткен тергеуге және соған байланысты сот ісін жүргізуге тартылды. МБК RPM басқа сала мүшелерімен мұнай
өнімдерінің бөлшек сауда бағасы туралы келіссөздер жүргізді деп санайды. RPM қолданыстағы ережелерге сәйкес бекіту үшін негіз болып табылатын МБК тергеу бөлімі дайындаған бәсекелестік туралы есепті даулайды. Аталған есепті қабылдамаудың бірнеше әрекеті сәтсіз аяқталды
және есепті қабылдамау туралы RPM өтінішін қабылдамау туралы соңғы шешімді жергілікті сот 2022 жылдың 26 мамырында шығарды.
RPM апелляциялық шағым түсірді және алғашқы тыңдау 2023 жылғы 21 наурызға жоспарланған. 2022 жылы Топ 12 миллион АҚШ доллары
(баламасы 5.552 миллион теңге) резервті таныды. 2023 жылдың ішінде RPM апелляциялық шағым түсірді және алғашқы сот отырысы 2023жылғы 4 қазанға белгіленді, алайда сот шағымды қабылдамады. Апелляциялық шағым 2024 жылғы 24 қаңтарда қайта берілді. Сот отырысы
белгіленбеген. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топ резервті бағалауда өзгерістер қажет емес деп санайды.

Топтың мұнай өңдеу зауыттарында кешенді салықтық тексерулер
Топтың барлық үш ірі мұнай өңдеу зауыты, АМӨЗ, Павлодар мұнай-химия зауыты (ПМХЗ) және ПетроКазахстан Ойл Продактс (ПКОП) 2020-2022жылдары бірнеше жыл ішінде (2020 жылға дейін) кешенді салықтық тексеруден өтті. Тексеру нәтижелері бойынша ҚҚС бойынша қосымша есептеулердің жалпы сомасы 37.728 миллион теңгені, КТС бойынша 17.830 миллион теңгені, өзге салықтар бойынша 476 миллион теңгені, барлық қосымша
есептеулер бойынша өсімпұлдарды қоса алғанда 8.959 миллион теңгені, сондай-ақ өтелетін шығындарды азайту сомасы 119.871 миллион теңгені
құрады.
АМӨЗ, ПМХЗ және ПКОП тексеру нәтижелерімен келіспеді және оларға мемлекет белгілеген тәртіппен шағымданды. Зауыттардың апелляциясыҚР Қаржы министрлігінің қарауында. ПКОП салықтар мен өсімпұлдар бойынша қосымша есептеулер сомасы бөлігінде хабарламалардың біріне
3.694 миллион теңге көлемінде ішінара шағымданды. Алайда, 2024 жылғы 15 ақпанда Жоғарғы соттың Азаматтық істер жөніндегі алқасы 2021жылғы 15 қарашада Шымкент қаласы сотының Азаматтық істер жөніндегі сот алқасының ПКОП пайдасына қабылдаған шешімінің күшін жойды.
ПКОП қабылданған шешімге шағымдану жұмысын жалғастыруда.
Барлық үш зауытта ҚҚС бойынша ұқсас мәселелер бойынша жалпы сомасы 33.709 миллион теңгеге, КТС бойынша 12.146 миллион теңгеге қосымша
есептеулер бар, оның ішінде барлық қосымша есептеулер бойынша өсімпұлдар және 15.040 миллион теңге сомасына өтелетін шығындарды азайту.

Самұрық-Энерго және оның ЭГРЭС-1 еншілес ұйымына салықтық тексеру

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

2020 жылғы шілдеден бастап ҚР Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті (бұдан әрі — МКК) көлденең мониторингті ендіру
бойынша пилотты жобаны іске асырды, ол 2024 жылғы 31 желтоқсанға дейін ұзартылады. Мәселен, 2021-2022 жылдары МКК көлденең мониторинг бойынша пилоттық жоба шеңберінде ЕГРЭС-1 және Самұрық-Энерго бойынша бес жылдық кезеңдегі тарихи деректерді зерделеу
жұмыстарын жүргізді, оның қорытындысы бойынша салықтық тексерулер жүргізіліп, Салықтық тексерудің нәтижелері туралы хабарламалар
таратылды. Анықталған негізгі бұзушылықтар қарыздар бойынша сыйақылардың шегерімдерін, сондай-ақ төлем көзінен КТС-ны төмендетуді қамтиды. Топ өз келіспеушіліктерін білдірді, соттарға және ҚР Қаржы министрлігінің Апелляциялық комиссиясына талап-арыздар меншағымдар берілді. 2023 жылғы желтоқсанда ҚР Қаржы министрлігінің Апелляциялық комиссиясы Самұрық-Энерго бойынша Топтың пайдасына шешім шығарды, ЕГРЭС-1 бойынша соттарда дау жалғасуда.

Молдовадағы бәсекелестікті тергеу

«КазРосГаз» ЖШС, Топтың бірлескен кәсіпорны, (бұдан әрі — КРГ) мен Қарашығанақ Петролиум Оперейтинг Б. В. (бұдан
әрі — КПО) арасындағы төрелік талқылау
2022 жылғы 23 тамызда Париждегі Халықаралық сауда палатасының Хатшылығы КРГ атына Қарашығанақ мұнай − газ конденсаты кен орнының мердігерлік учаскесінің өнімдерін бөлу туралы 1997 жылғы 27 қаңтардағы түпкілікті Келісімнің (бұдан әрі — ӨБТК) шеңберінде оператор
болып табылатын КПО тарапынан төрелік талқылаудың басталғаны туралы хабарламаны ұсынды. КПО қолданыстағы қарашығанақ газын сатып
алу-сату шарты бойынша газ сату бағасын ұлғайтуға ниетті. Егер газдың бағасы 2022 жылғы 1 қазаннан кешірек келісілсе, КРГ және КПО газбағасын 2022 жылғы 1 қазаннан бастап бағаны келісу күніне дейінгі кезеңге қайта есептеуді жүргізеді.
2022 жылдың қазан айында ҚР энергетика бірінші вице-министрінің төрағалығымен КРГ мен КПО арасындағы төрелік процесс бойынша дауды
бейбіт жолмен реттеуге қатысты қазақстандық тараптың келіссөздік ұстанымын әзірлеу бойынша жұмыс тобы құрылды. Жұмыс тобының құрамына ҚР Энергетика министрлігінің, «QazaqGaz» ҰК» АҚ, ҚМГ және КРГ өкілдері кірді.
2023 жылғы тамызда Трибунал төрелік талқылаудың Процедуралық кестесін (бұдан әрі — Төрелік кестесі) бекітті, оған сәйкес соңғы тыңдау
2024 жылғы 18 қарашадан бастап аптаға, ал трибуналдың шешім қабылдау мерзімі 2025 жылғы наурыздың соңына дейін тағайындалды.
2023 жылғы 29 қыркүйекте КПО Трибуналға кеңейтілген шағым-арызды жолдады, сондай-ақ оны КРГ-ға берді. Төрелік кестеге сәйкес, КРГ 2023жылдың 22 желтоқсанына дейінгі мерзімде шағым арызға жауап беруі керек. Кеңес қорытындысы бойынша 2023 жылғы 22 желтоқсанда КПОның талап-арызына төрелікке КРГ жауабы дайындалып, жіберілді. 2024 жылғы қаңтарда дауды бейбіт жолмен реттеу мақсатында ҚР Энергетика министрлігінің, КПОМ, ҚМГ және КРГ кездесуі өтті. Уағдаластыққа әлі қол жеткізілмеді. Алайда, Топ 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай
бойынша осы істе жеңіліп қалу қаупі екіталай деп санайды.

278
279

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

38. ШАРТТЫ ЖӘНЕ ШАРТТЫҚ МІНДЕТТЕМЕЛЕР (жалғасы)Соттың істі қарауы (жалғасы)Иркутск облысының Төрелік соты 2023 жылғы 3 мамырда «Кворум Дебт Менеджмент Груп» ЖШҚ пайдасына талап-арыздарды қанағаттандыру және ҚАӨ ҰАК-дан (бұған дейін «Шет мемлекеттердегі инвесторлардың құқықтарын қорғау қоры» іс бойынша талапкер болған)50.000.000 АҚШ долларын, сондай-ақ мемлекеттік бажды төлеу бойынша 200.000 рубльді өндіріп алу туралы шешім шығарды.

ҚР Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігінің (бұдан әрі — ҚРБҚДА) Павлодар облысы бойынша департаменті
қозғаған ПМХЗ әкімшілік құқық бұзушылық туралы ісҚАӨ ҰАК Ресей Федерациясы Жоғарғы Сотының 2022 жылғы 7 желтоқсандағы Экономикалық даулар жөніндегі сот алқасының ұйғарымы
құқық бұзушылықтармен шығарылды деп санайды.

2022 жылы Павлодар облысының прокуратурасы ҚРБҚДА-мен бірлесіп ПМХЗ қызметіне 2020-2021 жылдардағы мұнай және мұнай өнімдері
айналымы, еңбек, салық және монополияға қарсы заңнама саласындағы ҚР заңнамасының сақталуына тексеру жүргізді. 2022 жылғы 16 наурызда ҚРБҚДА ПМХЗ мұнай өңдеу қызметтеріне монополиялық жоғары тариф белгілеу туралы қорытынды ұсынды. 2022 жылғы 25 шілдеде
Павлодар облысы бойынша ҚРБҚДА ПМХЗ-ға қатысты әкімшілік құқық бұзушылық туралы іс қозғады және Павлодар қаласының әкімшілік
құқық бұзушылықтар жөніндегі мамандандырылған сотына 2021 жылы мұнай өңдеу жөніндегі қызметтерге ПМХЗ монополиялық жоғары тариф белгілеу, 21.961 миллион теңге мөлшерінде кірісті тәркілеу және 6.226 миллион теңге мөлшерінде әкімшілік айыппұл салу туралы хаттама
жолдады теңге.

ҚАӨ ҰАК РФ Жоғарғы Сотының 2022 жылғы 7 желтоқсандағы ұйғарымына қадағалау шағымын берді. Алайда, Ресей Федарациясының
Жоғарғы Сотының 2023 жылғы 18 сәуірдегі ұйғарымымен Ресей Федарациясының Жоғарғы Соты Төралқасының қарауы үшін қадағалау
шағымын беруден бас тартылды. Сондай-ақ, 2023 жылғы 11 мамырда ҚАӨ ҰАК Ресей Федерациясы Жоғарғы соты Төрағасының атына Ресей
Федарациясының Жоғарғы Сотының ұйғарымдарына шағым түсірді және Ресей Федарациясының Жоғарғы Сотының Төралқасының қарауына шағым беруден бас тартты. 2023 жылғы 7 шілдеде РФ Жоғарғы Соты Төрағасының хатымен ҚАӨ ҰАК шағымын қанағаттандырудан бастартылды.

2023 жылғы 9 маусымда Павлодар қаласының Әкімшілік құқық бұзушылықтар жөніндегі мамандандырылған соты ПМХЗ қатысты әкімшілік ісжүргізуді тоқтату туралы қаулы шығарды. 2023 жылғы 30 маусымда Әкімшілік іс жүргізуді тоқтату және хаттаманың күшін жою туралы қаулы
заңды күшіне енді. Тиісінше, 2023 жылғы маусымда ПМХЗ 28.187 миллион теңге мөлшерінде 2022 жылы есептелген резервті қалпына келтірді
және басқа операциялық кірістер құрамында таныды.

Қорға тиесілі Kashagan B.V. акцияларының қамауға алынуына орай Стати мырзаға және онымен байланысты тараптарға
қарсы басталған сот ісі2017 жылғы 14 қыркүйекте Амстердам қ. соты шешімінің негізінде Қордың оған тиесілі құны 5,2 миллиард АҚШ доллары болатын КМГ Кашаган
Б.В. акцияларының 50% қатысты құқықтарына бұл акцияларға билік ету бөлігінде шектеу (бұдан әрі — «шектеу») салынды.
Аталған шектеу Стокгольмның Сауда Палатасының Арбитраждық Институтының жанында Арбитраждық трибунал 2013 жылы шығарған
Қазақстан Республикасына қарсы Анатолий Статидің, Габриэль Статидің, Ascom Group SA және Terra Raf Trans Trading Ltd. Ісі бойынша
арбитраждық шешімнің Нидерландтарда танылуы және орындалуы бойынша шағымды қамтамасыз ету шеңберінде салынды. 2020 жылғы
14 шілдеде Амстердам қаласының Апелляциялық соты Нидерландтардың аумағында Қазақстан Республикасына қарсы 2013 жылы шыққан
арбитраждық шешімді мойындау туралы шешімді қабылдады, сот Қорға қатысты арбитраждық шешімнің орындалуы туралы Баптың талабын
қабылдамады. 2020 жылғы 18 желтоқсанда Жоғарғы сот Амстердам қаласының Апелляциялық сотының 2019 жылғы 7 мамырдағы қамауда
ұстау туралы шешімінің күшін жойды және істі Гаага қаласының Апелляциялық сотының қарауына жолдады.
2022 жылғы 14 маусымда Гаага қаласының Апелляциялық соты 2017 жылдың қыркүйегінде салынған Қашағанның Қорға тиесілі акцияларына тыйымды алып тастау жөнінде шешім шығарды. 8 тамызда Стати Гаага қаласының Апелляциялық сотының 2022 жылғы 14 маусымдағы
шешіміне кассациялық шағым түсірді.
2023 жылғы 22 қыркүйекте Нидерландтардың Жоғарғы Соты Статидің Гаага апелляциялық сотының 2022 жылғы 14 маусымдағы шешіміне
шағымын қабылдамады. Жоғарғы соттың шешімі түпкілікті болып табылады және шағымдануға жатпайды.

Статидің 2017 жылғы 7 желтоқсанда берген шағымының Негізгі процесі, онда Стати сотты Қорды Қазақстан
Республикасының бір бөлігі деп тануды және Қорды Арбитраждық шешімді орындауын міндеттеуді сұрады.
2021 жылғы 17 наурызда Негізгі процесс бойынша тыңдаулар өтті.
2021 жылғы 28 сәуірде Амстердамның Округтік соты Қордың Негізгі процесті КМГ ҰК Кашаган Б.В. акцияларын шектеуді шағымдану бойынша
Гаагадағы Апелляциялық сотының шешіміне дейін кейінге қалдыра тұру өтінішін қанағаттандырды.
2022 жылғы 2 қарашада Қор Гаага қ. Апелляциялық сотының 2022 жылғы 14 маусымдағы шешіміне байланысты сот талқылауын тоқтату туралы өтініш берді, оған сәйкес 2017 жылғы қыркүйекте салынған Қашағанның Қорға тиесілі акцияларына тыйым алынып тасталды.
2023 жылғы 8 ақпанда Амстердам Округтік соты Анатолий мен Габриэль Статидің және олардың компанияларының («Стати») Қорға қарсы
талаптарына жол берілмейді және нәтижесінде сот ісі тоқтатылады деп ұйғарды. Қазіргі уақытта Стати осы шешімге шағымданды.

ҚАӨ ҰАК-тың сот істері

Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

2021 жылғы 23 шілдеде «Кворум Дебт Менеджмент Груп» ЖШҚ талап ету құқығын берген «Шет мемлекеттердегі инвесторлардың құқықтарын қорғау қоры» қоры Иркутск облысының (Ресей) Төрелік сотына 2013 жылғы 26 желтоқсандағы Негіздемелік шарт бойынша (активтерді
қайтару жөніндегі іс-шараларды сүйемелдеу), оның қолданылу мерзімі 2016 жылғы 25 желтоқсанда аяқталған, 50.000.000 АҚШ доллары мөлшерінде ақша қаражатын ҚАӨ ҰАК-тан өндіріп алу туралы талаптармен талап арыз берді. Иркутск облысы Төрелік Сотының 2021жылғы 31 тамыздағы ұйғарымымен жоғарыда аталған талап бойынша азаматтық іс ҚАӨ ҰАК толық келіскен сотталмайтындығына байланысты
тоқтатылды, өйткені шартта қазақстандық іс жүргізу заңнамасы бойынша соттылық белгіленген. Төртінші төрелік апелляциялық соттың 2022жылғы 24 қаңтардағы қаулысымен және Шығыс Сібір округінің Төрелік сотының 2022 жылғы 24 мамырдағы қаулысымен Иркутск облысы
Төрелік сотының 2021 жылғы 31 тамыздағы жоғарыда аталған іс бойынша ұйғарымы өзгеріссіз қалды.
Алайда, 2022 жылғы 7 желтоқсанда Ресей Федерациясы Жоғарғы Сотының экономикалық даулар жөніндегі сот алқасы Иркутск облысы
Төрелік сотының 2021 жылғы 31 тамыздағы ұйғарымдарының, Төртінші төрелік апелляциялық соттың 2022 жылғы 24 қаңтардағы қаулыларының және Шығыс Сібір округі Төрелік сотының 2022 жылғы 24 мамырдағы қаулыларының күшін жойып, бұл істің Ресей Федерациясы соттарының сотталуына байланысты істі Иркутск облысы Төрелік сотының жаңа қарауына жолдады.

Сондай-ақ, 2023 жылғы 19 қазандағы апелляциялық шағымды қарау шеңберінде ҚАӨ ҰАК Иркутск облысы Төрелік сотының 2023 жылғы 3 мамырдағы шешіміне апелляциялық шағым түсірді. Сот ҚАӨ ҰАК апелляциялық шағымын қанағаттандырудан бас тартты және Иркутск облысы
Төрелік Сотының 2023 жылғы 3 мамырдағы шешімін күшінде қалдырды.
ҚАӨ ҰАК мүдделерін қорғауды жалғастыру үшін 2023 жылғы 1 қарашада Төртінші төрелік апелляциялық соттың 2023 жылғы 19 қазандағы
Қаулысына және Иркутск облысы Төрелік Сотының 2023 жылғы 3 мамырдағы Шешіміне кассациялық шағым берілді. 2024 жылғы 17 қаңтарда Шығыс Сібір округінің Төрелік соты ҚАӨ ҰАК кассациялық шағымын қанағаттандырды, 2023 жылғы 3 мамырдағы және 2023 жылғы 19қазандағы сот актілерінің күші жойылды және іс бірінші сатыдағы сотқа жаңа қарауға жіберілді. 2024 жылғы 26 наурызда Иркутск облысының
Төрелік соты ҚАӨ ҰАК-тың отырысты кейінге қалдыру туралы өтінішін қанағаттандырды және отырысты 2024 жылғы 21 мамырға дейін кейінге қалдырды. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша ҚАӨ ҰАК осы сот ісі бойынша міндеттемені мойындамады.

«QazaqGaz» ҰК» АҚ сот істері
2019 жылы Топ «Азиягаз Чунджа» ЖШС-нен 2.026.419 мың м3 газ сатып алды. 2022 жылы ҚР Қаржы мониторингі агенттігі («Агенттік»)«Азиягаз Чунджа» ЖШС иелеріне, сондай-ақ осы мәмілеге қатысты «QazaqGaz» ҰК» АҚ басшылығының бұрынғы мүшелерінің біріне қатысты
тергеу жүргізіп, қылмыстық істер қозғады. 2022 жыл ішінде «Азиягаз Чунджа» ЖШС Топтың шоттарына 14.565 миллион теңгені қайтарды. Топ«Азиягаз Чунджа» ЖШС-тің сот шешіміне дейін басқа қаржылық міндеттемелер құрамында қайтарған сомасын мойындады.
2023 жылғы 31 наурызда Астана аудандық сотында «Азиягаз Чунджа» ЖШС иелеріне, сондай-ақ «QazaqGaz» ҰК» АҚ басшылығының
бұрынғы мүшелерінің біріне газды сатып алу-сату жөніндегі осы мәмілеге қатысты айыптау үкімі жарияланды. 2023 жылғы 29 маусымда
үкімнің күші жойылды. Істі бірінші сатыдағы соттың алқалы құрамдағы қағидалары бойынша апелляциялық сатыдағы сот қарауға тиіс.
2023 жылғы 15 қыркүйекте Астана қаласы сотының қылмыстық істер жөніндегі сот алқасы «Азиягаз Чунджа» ЖШС иелеріне, сондай-ақ«QazaqGaz» ҰК» АҚ тобы басшылығының бұрынғы мүшелерінің біріне қатысты апелляциялық үкім шығарды. Заңды күшіне енген Апелляциялық үкімге сәйкес, Топ өзіндік құнын түзету есебінен 14.565 миллион теңге мөлшеріндегі кірісті мойындады.

Павлодар облысы Прокуратурасының ЕГРЭС-2 тергеуі
2024 жылғы 16 ақпанда қазақстандық бұқаралық ақпарат құралдарында Павлодар облысының Прокуратурасы 3-ші энергия блогын орната
отырып, жылу электр станциясын кеңейтуге және реконструкциялауға арналған ақша қаражатын ысырап ету фактісі бойынша ГРЭС-2-геқатысты тергеу жүргізіп жатқаны туралы ақпарат пайда болды. Осы шоғырландырылған қаржылық есептілік шығарылған күні Топ басшылығы
ЕГРЭС-2 барлық операциялары заңнама шеңберінде жүзеге асырылды және бұл оқиға Топтың шоғырландырылған қаржылық есептілігіне әсеретпейді деген қорытындыға келді. Топ басшылығы осы мәселені қадағалайды және осы мәселе шеңберінде Павлодар облысының Прокуратурасында қажетті ақпарат пен қолдау көрсетеді.

ҚР Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігінің ЕГРЭС-1 тергеуі
Қазіргі уақытта ЕГРЭС-1-де ҚР Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігі (бұдан әрі — «БҚДА») айналыс сәтінде электр қуатының әзірлігін
қолдау жөніндегі қызметтер нарығында орталықтандырылған сауда-саттықта бәсекелестікті жоюға әкеп соққан тиісті тауарды өткізу мүмкіндігі болған кезде тауарды өткізуден негізсіз бас тарту мәселесі бойынша тексеру жүргізуде.
БҚДА пікірінше, 2019 жылдан 2022 жылға дейінгі кезеңде ЕГРЭС-1 электр қуатымен орталықтандырылған сауда-саттыққа қатыса отырып,бәсекелестіктен бас тартуға байланысты өтінімде көрсетілген қуаттың барлық көлемін сауда-саттықта өткізбеді, сол арқылы басқа энергия
беруші ұйымдармен бәсекелестіктен әдейі бас тартып, сауда-саттыққа қатысушылармен ойдан шығарылған бәсекелестік тудырды.
ЕГРЭС-1 Электр қуаты нарығын ұйымдастыру және жұмыс істеу қағидаларына (ҚР Энергетика министрінің
2015 жылғы 27 ақпандағы № 152 бұйрығымен бекітілген) сәйкес бекітілген тариф бойынша қуатты сатты және Монополияға қарсы органның
шығарған Бұйрығымен үзілді-кесілді келіспеді.
2024 жылғы ақпанда ЕГРЭС-1 Астана қаласының мамандандырылған ауданаралық әкімшілік сотына өндіріске қабылданған монополияға қарсы даулар бойынша әкімшілік органдардың, лауазымды адамдардың шешімдеріне, әрекеттеріне дау айту туралы талап арыз жолдады.
Топ басшылығы осы тергеулер бойынша шығындардың немесе беделді шығындардың ықтималдығы төмен, сондай-ақ осы тергеулердің нәтижелері Топтың шоғырландырылған қаржылық есептілігіне айтарлықтай әсер етпейді деп санайды.

280
281

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

38. ШАРТТЫ ЖӘНЕ ШАРТТЫҚ МІНДЕТТЕМЕЛЕР (жалғасы)Өтелетін шығындарды тексеру

Соттың істі қарауы (жалғасы)Топтың еншілес ұйымы, KMG Кашаган B.V. 1997 жылғы 18 қарашадағы Солтүстік Каспий бойынша Өнімді бөлу туралы келісімге (бұдан әрі − ӨБК)16,88% мөлшерінде қатысу үлесі бар.

«Кселл» АҚ-на қатысты тергеу және хабарлама
БҚДА-ның 2022 жылғы 15 маусымдағы бұйрығы

Топтың еншілес ұйымы, «ҚМГ Қарашығанақ» ЖШС-тің өзгерістермен және толықтырулармен бірге 1997 жылғы 27 қаңтардағы Қарашығанақ мұнайгаз конденсаты кен орнының мердігерлік учаскесінің өнімін бөлу туралы соңғы келісімде (бұдан әрі — ӨБСК) 10% мөлшерінде қатысу үлесі бар.

Алматы қаласы бойынша БҚДА-ның 2022 жылғы 15 маусымдағы № 42-ОД бұйрығына (бұдан әрі — Бұйрық) сәйкес «Кселл» АҚ-ға қатысты
Қазақстан Республикасы Кәсіпкерлік кодексінің 174-бабының 1-тармағында көзделген бұзушылықтардың негіздемесі бойынша тергеу басталды. 2020 жылғы 1 қаңтар мен 2022 жылғыӨБК және ӨБСК негізгі қағидаттарына сәйкес ҚР аталған келісімдерге қатысушыларға (бұдан әрі — Мердігерлер) жер қойнауын пайдалану аумағында қызметті жүргізуге айрықша құқық берді, бірақ бұл аумаққа құқықты меншікке де, жалға да бермеді. Осының салдарынан, шығарылған жәнеқайта өңделген өнімнің (яғни дайын өнімнің) барлық көлемдері ҚР-дың меншігі болып табылады.

12 қыркүйек аралығындағы бастапқы тексерілетін кезең Тергеу нысанасы монополиялық жоғары бағаны қолдауда көрсетілген «Кселл» АҚбұзушылығын растайтын немесе жоққа шығаратын нақты деректерді анықтау болып табылады. Топ тергеумен келіспеді және 2022 жылғы
26 шілдеде шағымдану процесін бастады. 2022 және 2023 жылдар ішінде жүргізілген сот талқылауларының нәтижесінде Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының 2023 жылғы 9 қарашадағы қаулысымен 2022 жыл бастапқы тексерілетін кезеңнен шығарылды. Қазақстан
Республикасының бәсекелестікті қорғау саласындағы заңнамасын бұзушылықтарды тергеуді қайта бастау туралы ұйғарымға сәйкес тергеу
2023 жылғы 27 қарашада қайта басталды. 2023 жылғы 13 желтоқсанда Топ тергеуді қайта бастауға апелляция берді. 2023 жылғы 22 желтоқсанда берілген апелляцияға байланысты тергеу тоқтатылды. 2024 жылдың ақпан айында Топ Алматының Мамандандырылған ауданаралық
әкімшілік сотына апелляциясына байланысты алдын ала сот тыңдауларына қатысты.

Жер қойнауын пайдалану жөніндегі жұмыстар белгілі бір шығыстарды өтеу негізінде жүзеге асырылады. Бұл ретте, ҚР Мердігерлерге төлемдерді
ақшалай емес түрде, дайын өнімнің бір бөлігі түрінде жасайды, осылайша Мердігерлерге өз шығындарын өтеуге (бұдан әрі — Өтелетін шығындар)және пайда табуға мүмкіндік береді.

Егер осы бұзушылықтар тергеп-тексеру нәтижесінде анықталса, «Кселл» АҚ монополиялық қызмет нәтижесінде алынған монополиялық
кірісті тәркілей отырып, монополиялық қызмет нәтижесінде алынған кірістің (түсімнің) 5% мөлшерінде айыппұл түрінде жауаптылыққа әкепсоғатын Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылықтар туралы кодексінің 159-бабының 3-бөлігі бойынша «Кселл» АҚ бір жылдан аспайтын мерзімге әкімшілік жауаптылыққа тартылуы мүмкін.

ҚР мен Мердігерлердің ӨБК және ӨБСК сәйкес (Қашаған мен «ҚМГ Қарашығанақ» ЖШС-нен басқа) ӨБК және ӨБСК-нің белгілі бір ережелерін
қолдануға қатысты бірқатар даулар бар, олар ӨБК және ӨБСК сәйкес сарапшының төрелік реттеуіне және реттеуіне жатады. Мердігерлер олар ӨБКжәне ӨБСК, ҚР заңнамасына және қолданылатын стандарттар мен алдыңғы қатарлы практикаға сәйкес әрекет етеді деп санайды. 2023 жылғы

БҚДА-ның 2023 жылғы 21 желтоқсандағы бұйрығы
Алматы қаласы бойынша БҚДА 2023 жылғы 21 желтоқсандағы № 38-ОД бұйрығына сәйкес «Кселл» АҚ-ға қатысты тергеу басталды.
Тергеу нысаны 2023 жылдың мамыр-шілде айларында байланыс қызметтерінің бағаларын белгілеу және қолдау бойынша бәсекелестермен
үйлестірілген әрекеттерде күдік болып табылады. Топ шағымдану процесін бастады. Тергеу 2024 жылғы 10 қаңтардан бастап тоқтатылды. Республикалық монополияға қарсы ведомствоның соңғы жауабы әлі алынған жоқ. Егер Топтың бұзушылық жасағаны анықталса, оны «Кселл» АҚбір жылға дейінгі кезең ішінде алған монополиялық пайданы тәркілей отырып, монополиялық пайданың 5% мөлшерінде айыппұл төлеуге міндеттей алады.
БҚДАД хабарламаларыӨБК және ӨБСК шығыстарды өтеу тәртібін көздейді және Өтелетін шығындар болып табылмайтын шығыстардың тізбесін айқындайды.
«PSA» ЖШС ӨБК және ӨБСК шеңберінде ҚР атынан және тапсырмасы бойынша әрекет етуге уәкілетті ұйым бола отырып (бұдан әрі — Өкілетті
орган) Өтелетін шығындарға ревизия жүргізеді.

31 желтоқсандағы жағдай бойынша ҚР мен Мердігерлер өз төрешілерін тағайындады.

Қазақстанның ішкі нарығына арналған жеткізілімдер бойынша міндеттемелер
Үкімет ҚР-да шикі мұнайды өндірумен және мұнай өнімдерін сатумен айналысатын компаниялардан жыл сайынғы негізде ішкі нарықтың энергетикалық қажеттілікті қанағаттандыру үшін, негізінен, ішкі нарықта мұнай өнімдерін жеткізу теңгерімін қолдау үшін, көктемгі және күзгі егіс науқаны
барысында ауыл шаруашылығы өнімдерін өндірушілерді қолдау үшін өнімнің бір бөлігін жеткізуді талап етеді.
Ішкі нарықтағы мұнайдың бағасы экспорттық бағалардан, тіпті тәуелсіз тараптар арасындағы мәмілелерде белгіленетін ішкі нарықтағы қарапайым
бағадан да айтарлықтай төмен.

2023 жылдың ішінде Топ БҚДАД-тан келесі хабарламаларды алды:1.

«Кселл» АҚ Қазақстан Республикасының 2023 жылғы 25 тамыздағы бәсекелестік туралы заңнамасын бұзу туралы 2022 жылдан бастап
2023 жылдың бірінші тоқсанына дейінгі кезеңге ұялы байланыс қызметтері көлемінің негізсіз төмендеуі және өзгеруі туралы №05-07/1805хабарламасы. Егер Топ Хабарламаны орындамаса, Департамент тергеуді бастайды. 2023 жылғы 24 қарашада Топ Алматы қаласының Мамандандырылған ауданаралық әкімшілік сотының әкімшілік талап қоюды қайтару туралы анықтамасымен келіспей, Алматы қаласының Мамандандырылған ауданаралық әкімшілік сотының әкімшілік талап қоюды қайтару туралы анықтамасына жеке шағым берді. Алматы қалалық сотының
Әкімшілік істер жөніндегі сот алқасы 2023 жылғы 26 желтоқсанда бірінші сатыдағы соттың шешімін күшінде қалдыру және шағымды қабылдамау
туралы шешім шығарды. Кассациялық шағым 26 қаңтарда берілді. Кассациялық тыңдау күні әлі белгіленбеген. Егер бұзушылықтар тергеу нәтижелері бойынша расталса, Топ әкімшілік жауапкершілікке тартылуы мүмкін және «Кселл» АҚ қарастырылатын кезеңдегі монополистік қызметі
нәтижесінде алынған кірістің 5% мөлшерінде айналымнан айыппұл төлеуге міндетті.
2. Кейбір тарифтік жоспарлардың бағасы негізсіз жоғары екендігін білдірген бұзушылық туралы 2023 жылғы 21 қарашадағы №05-07/2439 хабарлама. Топ 2023 жылғы 25 желтоқсаннан бастап бағаны төмендету туралы талапты орындады.

Топ басшылығы монополияға қарсы заңнаманы бұзу қаупін ықтимал деп бағалады және тиісінше жоғарыда аталған тергеулердің ешқайсысына және2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша «Кселл» АҚ-ға қатысты хабарламаларға байланысты шығындарды жабуға резерв жасамады.

Экологиялық тексерулер

Жылдық есеп / 2023Солтүстік Каспий бойынша Өнімді бөлу туралы келісім бойынша оператор болып табылатын Норт Каспиан Оперейтинг
Компани Н.В. (бұдан әрі — Оператор) жер үсті объектілерін тексеруҚР Экология, геология және табиғи ресурстар министрлігі Экологиялық реттеу және бақылау комитетінің Атырау облысы бойынша Экология
департаменті (бұдан әрі — Экология департаменті) Оператордың жерүсті объектілеріне тексеру жүргізді. Тексеру нәтижелері бойынша Операторға құқық бұзушылықтарды, оның ішінде 1.020 мың тонна көлемінде күкіртті шектен тыс орналастыруға қатысты бұзушылықтарды жою туралы
нұсқама берілді.
Оператор тексеру нәтижелерімен келіспеді және аталған ұйғарымға дау айту туралы әкімшілік талап арыз берді. 2023 жылғы 14 маусымда
Астана қаласының мамандандырылған ауданаралық әкімшілік соты күкіртті орналастыруға қатысты Оператордың пайдасына шешім шығарды.
2024 жылғы 27 ақпанда Астана қаласының Мамандандырылған ауданаралық әкімшілік соты Экология департаментінің апелляциялық шағымын
қарап, Оператордың пайдасына шешім қабылдаған жоқ. Бұл шешім Жоғарғы сотта шағымданады. 2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойыншаТоп бұл тексеру бойынша міндеттемені мойындамады. Оператор әкімшілік жауапкершілікке тартылған жағдайда айыппұлдардың мөлшері ҚРӘкімшілік Кодексіне сәйкес айқындалатын болады.

Егер Үкімет қазіргі уақытта Топ жеткізетін көлемнен асатын шикі мұнайдың қосымша көлемін жеткізуге міндеттеген жағдайда, мұндай жеткізілімдер
нарықтық бағалар бойынша жеткізілімдерден басым болады және шикі мұнайды сатудан түсетін түсімнен әлде қайда аз түсімді өндіретін болады,бұл өз кезегінде Топ қызметіне, перспективасына, қаржылық жағдайына және қызмет нәтижелеріне елеулі және теріс әсерін тигізуі мүмкін.
2023 жылы Топ өз міндеттемелеріне сәйкес жалпы көлемі 2.639 мың тонна бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларды жеткізудегі
Топтың үлесін қоса алғанда, 7.619 мың тонна шикі мұнайды ішкі нарыққа шығарды (2022 жыл: 7.951 мың тонна, оның ішінде 3.044 мың тонна көлемінде Топтың бірлескен кәсіпорындардың міндеттемелеріндегі үлесі).

Шикі мұнайды жеткізу міндеттемелері
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың мұнайды жеткізу шарты бойынша міндеттемелері 3,0 миллион тонна болды (2022жылғы 31 желтоқсанға: 4,5 миллион тонна). Ақшалай балама сату кезіндегі нарықтық баға негізінде анықталады.

Жер қойнауын пайдалануға лицензиялар мен келісімшарттар бойынша міндеттемелер
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияның міндеттемелеріндегі үлесін
қоса алғанда, Топтың лицензиялардың, өнімді бөлу туралы келісімдер мен Үкіметпен жасалған жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарттардың талаптарына сәйкес ең аз жұмыс бағдарламаларын орындауға қатысты келесі міндеттемелері (ҚҚС сомасын ескерместен) болды
(миллион теңгемен):Күрделі шығындар

Операциялық шығыстар

2024 жыл

549.745307.0822025 жыл

547.631283.1112026 жыл

517.737285.206Жыл

2027 жыл

596.040290.3602028-2059 жылдар

3.865.371

3.351.349

Жиыны

6.076.524

4.517.108282
283

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

38. ШАРТТЫ ЖӘНЕ ШАРТТЫҚ МІНДЕТТЕМЕЛЕР (жалғасы)Байланыс
ақпараттары

Бірлескен кәсіпорын алдында газды тасымалдау қызметтерін шартсыз сатып алу міндеттемелері

2023 жылғы 31 желтоқсанда Топтың жергілікті атқарушы органдар алдында 17.640 миллион теңге сомасына жобаны басқару жөніндегі қызметтерді жүзеге асыру бойынша шарттық міндеттемелері болды, онда Топ принципал ретінде әрекет етеді, сондай-ақ 2.307.427 миллион теңге
сомасына құрылыс бойынша жұмыстар мен қызметтер кешенін жүзеге асырады, онда Топ агент ретінде әрекет етеді.

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың «Азиялық газ құбыры» ЖШС және «Бейнеу-Шымкент газ құбыры» ЖШС алдында газтасымалдау қызметтерін сатып алу бойынша тиісінше ҚҚС-сыз 313.200 миллион теңге және 203.148 миллион теңге мөлшерінде шартсыз міндеттемесі бар (2022 жылғы 31 желтоқсан: 95.558 миллион теңге және 216.131 миллион теңге).

Қаржылық емес кепілдіктер

Инвестициялық сипаттағы міндеттемелер

2023 және 2022 жылдардың 31 желтоқсанына Топтың үшінші тараптардың пайдасына шығарылған міндеттемелерді орындаудың ашық кепілдіктері болды, солар бойынша Топ табиғи газды сатып алу-сату, тасымалдау шарттары және басқа да шарттар бойынша оның бірлескен кәсіпорындары мен қауымдасқан тараптардың тарапынан міндеттемелер орындалмаған жағдайда кепілдік беруші ретінде болады.

2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың 16.508 миллион теңге мөлшеріндегі шарттық міндеттемелерін қоса алғанда, ҚҚС есебінсіз (2022 жылғы 31 желтоқсан: 31.589 миллион теңге, ҚҚС есебінсіз)1.960.099 миллион теңге жалпы сомаға негізгі құралдарды сатып алу және салу бойынша шарттық міндеттемелері болды (2022 жылғы 31желтоқсан: 1.418.761 миллион теңге, ҚҚС-сыз).
2023 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Топтың ҚР Энергетика министрлігі мен ТМРК бекіткен және өндірістік объектілерді кеңейтуге
бағытталған инвестициялық бағдарламалардың шеңберінде 1.139.355 миллион теңге (2022 жыл: 1.387.680 миллион теңге) жалпы сомада міндеттемелері болды.

«Жайлы мектеп» — пилоттық ұлттық жобаны іске асыру жөніндегі агенттік келісімдер
бойынша міндеттемелер
«Жайлы мектеп» пилоттық ұлттық жобасын іске асыру мақсатында Топ орта білім беру ұйымдарының объектілерін салу бойынша жұмыстар менқызметтер кешенін жүзеге асыруға шарт және жергілікті атқарушы органдармен жобаны басқару жөніндегі қызметтерді жүзеге асыруға шартжасасты.
Жасалған шарттар шеңберінде 359 объектінің құрылысы бойынша жұмыстарды сатып алу жоспарланған. 2023 жыл ішінде 208 объектінің
құрылысы бойынша жұмыстарды сатып алу бойынша конкурстық рәсімдер өткізілді.

2023 және 2022 жылдардың 31 желтоқсанына Топ басшылығы тараптардың шарттық міндеттемелерді орындамау жағдайлары болмады жәнетиісінше, қаржылық емес шартты міндеттемелер бойынша міндеттемелер мойындалмады деп есептейді.

39. СЕГМЕНТТІК ЕСЕПТІЛІК
Басқарушылық мақсаттар үшін Топтың қызметі өндірілетін өнімнің түріне және көрсетілетін қызметтің түріне сәйкес 8 (сегіз) операциялық
сегментке бөлінеді (1-ескертпе).
Есептік сегменттердің кейбіреулері Топтың ұйымдық құрылымына сәйкес неғұрлым шағын операциялық сегменттерді біріктіру арқылы
қалыптастырылды. Әрбір есептік сегмент ҚЕХС-қа сәйкес бухгалтерлік есепті жүзеге асырады. ҚЕХС-ке сәйкес дайындалған әрбір сегмент
қызметінің қаржылық нәтижелері сегментке ресурстарды бөлу және оның қызмет нәтижелерін бағалау туралы шешімдерді қабылдау мақсаты
үшін Басқарма төрағасына және шешімдер қабылдауға жауапты адамға беріледі.
Элиминирлеу топ ішіндегі айналымдарды алып тастауды білдіреді. Сегментаралық операциялар сегменттер арасында келісілген талаптарда
жасалды, әрі олар, байланысты және үшінші тараптарға қолжетімді болатын белгілі бір реттелетін қызметтерді қоспағанда, нарықтық мөлшерлемелер бойынша міндетті түрде сәйкес келе бермейді.

284

Жылдық есеп / 2023

285«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

39. СЕГМЕНТТІК ЕСЕПТІЛІК (жалғасы)Төменде 2023 жыл ішіндегі Топтың операциялық сегменттерінің пайдасы мен зияны, активтері мен міндеттемелері туралы ақпарат берілген:Мұнай-газТау-кен өндіруші

Тасымалдау

Коммуникациялар

Энергетика

Өнеркәсіптік

Корпоративтік орталық

Басқалары

Элиминациялау

Барлығы

Сыртқы сатып алушыларға сатудан түсім

9.301.623

2.250.519

2.425.440

719.496657.259

16.97541.67921.014−15.434.005

Сатып алушылармен жасалған шарттар бойынша түсім

9.291.454

2.250.325

2.374.644

719.496635.41616.975

−

8.733

−

15.297.043

10.169194

50.796−21.843

−

−

5.281

−

88.283

−

−

−

−

−

−

41.6797.000−

48.679162.048

87

21.2745.367

80.26613.000639.490

19.386(940.918)−

9.463.671

2.250.606

2.446.714

724.863737.525

29.975681.169

40.400(940.918)

15.434.005

Миллион теңгемен

Жалға беруден түскен кіріс
Пайыздық кіріс
Басқа сегменттерге сатудан түсім
Түсім жиыны
Географиялық нарық
Қазақстан

1.866.922

966.159

2.005.457

703.619683.041

29.776639.490

28.119(940.918)

5.981.665

Басқа да елдер

7.586.580

1.284.253

390.461

21.24432.641

199

−

−

−

9.315.378
3.721.597

Жалпы пайда

1.957.694

767.475

551.867

223.374

225.8433.737

593.07817.126(618.597)

Жалпы және әкімшілік шығыстар

(234.493)(58.061)(135.945)(50.729)(27.949)(3.378)(20.118)(6.117)10.409(526.381)

Тасымалдау және өткізу шығыстары

(804.777)(28.927)(13.201)(23.226)(13.428)(1.281)−(36)

14.378(870.498)

184.92147.65539.23742.41118.0503.188

139.21346.844(35.155)

486.364Қаржылық шығындар

Қаржылық кіріс

(439.422)(10.820)(236.040)(42.673)(51.118)(5.659)(19.893)(24.111)119.789(709.947)Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың пайдасындағы/(зиянындағы) үлес868.40347.6648.145−

12.075

(14)

8.819

(13)

−

945.079

61.441(19.678)(20.451)(4.109)399(38)(5.222)

4.531

3.555

20.428Тозу, тауысылу және амортизация

(667.497)(95.830)(232.802)(140.928)(87.335)(6.343)(691)(3.354)13.219(1.221.561)

Негізгі құралдардың, барлау және бағалау бойынша активтердің, материалдық
емес активтердің (құнсыздануы)/қалпына келтірілуі

(230.491)

134(11.670)(993)(14.241)(4.906)−−−(262.167)Басқа активтердің (құнсыздануы)/қалпына келтірілуі, нетто

(47.686)(1.259)

3.432

130

(10.536)(3.931)(4.241)451−(63.640)Табыс салығы бойынша шығыстар

(255.362)(148.904)(32.911)(29.835)(43.546)(791)(214.698)(5.445)(117)(731.609)

Таза пайда/(зиян) жиыны

1.244.482

533.727

166.216105.99094.057(23.626)476.92525.719(495.407)

2.128.083Сегмент активтерінің жиыны

20.504.018

3.321.395

4.987.879

1.811.102

2.158.606

199.41711.096.378

838.239(7.990.690)

36.926.344

Сегмент міндеттемелерінің жиыны

7.595.072

701.773

3.222.807

967.452

966.377

67.3773.193.305

674.649(2.199.783)

15.189.029

Бағамдық айырмадан түсетін кіріс/залал, нетто

287

Сегменттер жөнінде басқа да ақпарат

Жылдық есеп / 2023Сауда дебиторлық берешек, қарыздар мен басқа да қаржы активтері
бойынша күтілетін кредиттік зияндар, нетто

286(15.586)(15.620)2.627(10.620)

(180)

(881)

454

(6.260)7.252(38.814)Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларға инвестициялар

6.081.988

641.79440.568−82.8838.682

44.092−−6.900.007

Күрделі шығындар

(1.232.059)(88.351)(799.097)(414.466)(209.027)(1.943)(1.435)(1.669)858(2.747.189)«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

39. СЕГМЕНТТІК ЕСЕПТІЛІК (жалғасы)Төменде 2022 жыл ішіндегі Топтың операциялық сегменттерінің пайдасы мен зияны, активтері мен міндеттемелері туралы ақпарат берілген:Миллион теңгемен

Мұнай-газТау-кен өндіруші

Тасымалдау

Коммуникациялар

Энергетика

Өнеркәсіптік

Корпоративтік орталық

Басқалары

Элиминациялау

Сыртқы сатып алушыларға сатудан түсім

9.585.882

1.947.699

1.926.051

666.830599.515

28.12040.93520.115−14.815.147

Сатып алушылармен жасалған шарттар бойынша түсім

9.574.407

1.947.341

1.904.011

666.830599.506

28.120

−

7.562

−

14.727.777

11.475358

22.040

−

9

−

−

5.643

−

39.525

−

−

−

−

−

−

40.9356.910−

47.845Жалға беруден түскен кіріс
Пайыздық кіріс
Басқа сегменттерге сатудан түсім
Түсім жиыны

Барлығы

61.75141

11.8064.856

85.9419.366

825.085

13.667(1.012.513)−

9.647.633

1.947.740

1.937.857

671.686685.45637.486866.02033.782(1.012.513)

14.815.147

Географиялық нарық
Қазақстан

1.624.304

1.055.803

1.570.250

649.049650.772

32.386825.085

21.229(1.012.513)

5.416.365

Басқа да елдер

8.011.854

891.579345.567

22.63734.675

5.100

−

−

−

9.311.412
3.567.647

Жалпы пайда

2.224.569

531.383

373.025225.338

223.9198.909

802.29315.413(837.202)Жалпы және әкімшілік шығыстар

(223.284)(45.790)(115.410)(50.461)(30.626)(3.659)(20.873)(4.426)10.717(483.812)Тасымалдау және өткізу шығыстары

(853.650)(25.683)(10.772)(16.979)(13.265)

(745)

-

(16)

14.241(906.869)

156.368

23.19270.25623.88011.4802.027

53.76146.863(66.844)320.983Қаржылық шығындар

Қаржылық кіріс

(372.488)(9.176)(168.296)(43.783)(54.723)(6.017)(60.628)(61.250)

122.372(653.989)Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компаниялардың пайдасындағы/(зиянындағы) үлес1.337.127

82.5898.546−

14.304

(216)

7.018

21

−

1.449.389(6.551)15.40422.680

8.949

6.437

(790)

(48.050)(9.528)1.551(9.898)Тозу, тауысылу және амортизация

(571.203)(82.469)(210.591)(122.960)(81.771)(7.172)(728)(3.251)3.533(1.076.612)

Негізгі құралдар мен материалдық емес активтердің құнсыздануы

(19.642)(13.297)(170)(2.751)(2.700)(16.973)−−−(55.533)

1.373

1.304

644

(493)

(7.706)(14.361)(228.919)(455)

232.464(16.149)

Табыс салығы бойынша (шығыстар)/үнемдеу

(518.783)(111.965)(47.028)(35.696)(38.758)422(17.445)

3.044(6.423)(772.632)Таза пайда/(зиян) жиыны

1.653.779

455.464131.062115.919109.630(33.685)815.069(9.309)(863.865)

2.374.064

288

19.835.479

2.977.510

4.632.180

1.593.990

1.750.872

179.461

9.603.793

337.055(7.278.961)

33.631.379

289

7.774.919

610.791

3.077.764

835.531801.49673.3852.527.357

201.901(2.065.187)

13.837.957

Бағамдық айырмадан болған (залал) / кіріс, нетто

Басқа активтерді қалпына келтіру/(құнсыздану), нетто

Сегменттер жөнінде басқа да ақпарат
Сегмент активтерінің жиыны
Сегмент міндеттемелерінің жиыны

(4.412)133(5.560)(8.373)

167

(102)

31.789908(34.134)(19.584)Бірлескен кәсіпорындар мен қауымдасқан компанияларға инвестициялар

Күмәнді берешек бойынша күтілетін кредиттік зияндар резервтері

5.896.273

690.634

28.799−70.9063.788

45.00635−

6.735.441

Күрделі шығындар

(1.006.194)(89.710)(472.722)(134.616)(149.945)(20.786)(382)(6.447)468(1.880.334)

40. ЕСЕПТІ КҮННЕН КЕЙІНГІ ОҚИҒАЛАР
Акцияларды шығару
2024 жылғы 24 қаңтарда Қор номиналдық құны 387.371.430 теңге болатын 100 акцияны және 38.795 миллион теңге жалпы сомаға номиналдық
құны 57.672.000.162 теңге болатын 1 акцияны шығарды, оларды Акционер «GPC Investment» ЖШС-тің жарғылық капиталына қатысу үлесінің
100%-ын және «Soft Art» ЖШС-нің жарғылық капиталына қатысу үлесінің 50%-ын беру жолымен төледі.

Дивидендтер
2024 жылғы 19 сәуірде Қор, Үкіметтің 2024 жылғы 13 сәуірдегі қаулысына сәйкес, Акционерге 2022 жылғы бөлінбеген пайдадан 100.002 миллион
теңге мөлшерінде дивидендтер төледі.

Еншілес ұйымға бақылаудан айырылу

Жылдық есеп / 2023

2024 жылғы 14 ақпанда Қор «Астана» халықаралық қаржы орталығы мен «Қазақстан қор биржасы» АҚ биржаларында оларды өткізу арқылы
жалпы сомасы 10.614 миллион теңгеге бір жай акция үшін 1.073,83 теңге бағасы бойынша Эйр Астананың 9.884.209 (10%) жай акцияларын иеліктен шығарды. Нәтижесінде Топ еншілес ұйымды бақылаудан айырылып, қауымдасқан компаниядағы инвестицияны мойындады (7-ескертпе).
2024 жылғы 21 ақпанда Топ «Татнефть» ЖАҚ үшінші тұлғасымен ҚМГ-ның жүз пайыз еншілес ұйымы Karaton Operating Ltd акцияларының 50%ын 18,2 миллион АҚШ доллары мөлшеріндегі ақшалай сыйақыға (еншілес ұйымның шығу күніне баламасы 8.255 миллион теңге) сатуға сатып
алу-сату шартын жасасты. Нәтижесінде Топ еншілес ұйымды бақылаудан айырылып, бірлескен кәсіпорындағы инвестицияны мойындад.

2024 жылғы 27 ақпанда Топ KPI қатысу үлесінің 40%-ын «СИБУР Холдинг» ЖАҚ пайдасына сатып алу-сату мәмілесін аяқтады. Нәтижесінде Топеншілес ұйымды бақылаудан айырылып, бірлескен кәсіпорындағы инвестицияны мойындады (7-ескертпе). 2024 жылғы 29 ақпанда «СИБУР Холдинг» ЖАҚ KPI-дегі қатысу үлесінің40%-ын сатып алу-сату шарты бойынша 90 миллион АҚШ доллары мөлшерінде (баламасы 40.618 миллион
теңге) бірінші траншты төледі.
2024 жылғы 20 қаңтарда Экономиканы жаңғырту мәселелері жөніндегі мемлекеттік комиссияның отырысында «Мобайл Телеком-Сервис» ЖШСне 100% қатысу үлесін сату туралы шешім қабылданды. Қабылданған шешімді іске асыру үшін 14.02.2024 жылы Катарда ҚР Президентінің
Катарға ресми сапары шеңберінде Қор, «Қазақтелеком» АҚ және Power International Holding (Таяу Шығыстың жетекші конгломераты) арасында
принциптер туралы үшжақты келісімге қол қойылды.

Бірлескен кәсіпорындағы қатысу үлесін сатып алу
2024 жылғы 29 наурызда Топ «SINOPEC OVERSEAS INVESTMENT HOLDING (SINGAPORE) PTE. LTD» компаниясының пайдасына Топтың бірлескен кәсіпорны «Силлено» ЖШС-тегі 9.919.892 АҚШ доллары мөлшеріндегі (төлем алынған күнге баламасы 4.465 миллион теңге) үлесінің 20%ын сатты. Мәміле нәтижесінде Топ «Силлено» ЖШС-на бірлескен бақылауды сақтап қалды.

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

40. ЕСЕПТІ КҮННЕН КЕЙІНГІ ОҚИҒАЛАР (жалғасы)Алынған дивидендтер
2024 жылғы 12 наурызда Топ бірлескен кәсіпорын Теңізшевройл ЖШС-тен 85 миллион АҚШ доллары мөлшерінде (баламасы 38.191 миллион
теңге) дивидендтер алды.

Байланыс
ақпараттары

Қосымша 2.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы
29 желтоқсандағы № 908 қаулысын орындау шеңберінде
«Самұрық-Қазына» АҚ және оның еншілес ұйымдарының
активтерін сатуға шығару барысы туралы есепМагистральдық теміржол желісінің қызметтеріне тарифтер
2024 жылғы ақпанда ҚР Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу комитеті 2024-2025 жылдарға арналған магистральдық темір жол желілері қызметтерінің тарифтеріне индекс түріндегі тарифтің ең жоғары деңгейін ҚР станцияларынан жүктерді барлық
экспорттық бағыттарда тасымалдау үшін, сондай-ақ ҚР түйісу станциялары арқылы жүретін ЕАЭО-ға мүше мемлекеттер арасындағы бағыттарда жүктерді тасымалдау үшін 3.0 мөлшерінде бекітті.

«Семізбай-U» ЖШС жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшартқа қосымша келісім
Қолданылу мерзімі 2024 жылғы 4 наурызда аяқталатын Ирколь кен орны бойынша жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшартқа қосымша келісімге 2024 жылғы 28 ақпанда келісімшарттың 2030 жылға дейінгі жаңа күнімен қол қойылды.

«Қазақстан халқына» қоғамдық қорына бөлу2024 жылдың қаңтар-наурыз айлары аралығында Қор 45.964 миллион теңге жалпы сомаға «Қазақстан халқына» қоғамдық қорға төлемдерді
жасады.

Қазақстандағы су тасқыны

Жылдық есеп / 2023

2024 жылғы наурызда-сәуірде елдің бірнеше өңірінде (Солтүстік Қазақстан, Атырау, Ақтөбе, Ақмола, Қостанай, Батыс Қазақстан және басқада облыстар) су тасқынымен байланысты күрделі жағдай орын алды. Кейбір облыстарда төтенше жағдай режимі енгізілді. Осы шоғырландырылған қаржылық есептілікті шығару күніне Топ табиғи апаттан зардап шеккен өңірлерге материалдық көмек ретінде шамамен 12 миллиард
теңге бөліп берді . Су тасқыны жағдайының өзі де, оның салдарын азайту шаралары да Топ компанияларының қызметіне әсер етуі мүмкін депкүтілуде. Су тасқынының топқа жалпы әсерін қазіргі уақытта жеткілікті сенімділікпен бағалау мүмкін емес.

ҚР Үкіметінің № 908 қаулысына 2 және5-қосымшаларға Қор тобының 29 активі
енгізілген: оның ішінде Қордың 7 ірі активі
және портфельдік компаниялардың 22 іріемес активі.
2023 жылы 1 актив бойынша іс-шарааяқталды:◆◆ «KEGOC» АҚ (SPO) — жалпы сомасы
22,6 млрд теңгеден асатын 15 294 118 жайакция немесе орналастырылған акциялардың жалпы санының 5,6%-ы сатылды; бөлшек инвесторлардың үлесі 2%-дан 5,7%-ғадейін өсті, еркін айналымдағы акциялар
саны (БЖЗҚ-ны есептемегенде) 3%-дан
8%-ға дейін өсті, бұл қайталама нарықта
өтімділіктің 20 есе өсуіне ықпал етті.

2024 жылы 2 актив бойынша іс-шаралар
аяқталды:◆◆ «Эйр Астана» АҚ (IPO) — 1 жаһандық
депозитарлық қолхаттың бағасы 9,5долларды, ал 1 жай акция үшін 1 073,83теңгені құрады. Орналастыру аясында 370 млн АҚШ доллары тартылды.
Орналастырылғаннан кейін Қордың үлесі
41%-ға дейін төмендеді.
◆◆ «East Cooper» ЖШС (тікелей атаулысату) — 2024 жылғы 7 ақпанда «Қазгеология» АҚ мен «Standard Minerals» ЖШСарасында «East Cooper» ЖШС жарғылық
капиталындағы қатысу үлесінің 25%-нсатып алу-сату шартына қол қойылды.

Сондай-ақ, № 908 ҚРҮК 6-қосымшасына енгізілген бір актив бойынша сатып
алу-сату шартына қол қойылды: «Полимер
Продакшн» ЖШС.

290
291

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қосымша 3.
Ақпараттандыру және цифрландыру

Қосымша 4.
«Самұрық-Қазына» АҚ жасауға мүдделілігі бар, оларды жасасу
туралы шешімді Қор басқармасы қабылдаған мәмілелер тізбесі

Қордағы ақпараттық технологияларды автоматтандыру және цифрландыру қол процестерін оңтайландыру және ақпаратты электрондық форматқа көшіру үшін озық технологияларды енгізуге бағытталған. Бұл тиімділікті, дәлдікті және өнімділікті едәуір арттыруға ықпал етеді, бұл өз кезегінде Қор қызметкерлері мен «Самұрық-Қазына» АҚ компаниялар тобының өнімділігін жақсартады.

2023 жылы не істелді
Есепті кезеңде басым іс-шаралар тізбесінде мынадай бірінші кезектегі іс-шаралар бар:Қордың сыртқы веб-сайтын жаңғырту —SK.kzСыртқы веб-сайтты жаңғырту жөніндегі міндетті іске асыру шеңберінде Қор
веб-сайтының sk.kz жаңа дизайны әзірленді, ол инновациялық контентті басқару
жүйесіне негізделген. Бұл контентті көрсету
әдісінен бөлуге және ресурстарды икемді
басқаруға мүмкіндік беретін жаңғыртудағы
елеулі қадамды білдіреді. Қазіргі уақытта
Сайт Қордың құрылымдық бөлімшелерінен кері байланыс жинау мақсатында ішкіталқылау кезеңінен өтуде, бұл жарияланатын ақпараттың тұтастығы мен өзектілігіне
кепілдік берудің негізгі сәті болып табылады. Соңғы кезең веб-әзірлеу саласындағы
ағымдағы талаптар мен үрдістерге сәйкес
келетін жаңартылған және заманауи платформасы бар сайтты өнімді серверге көшіру
болады.
«Көлденең мониторинг платформасы»бағдарламалық жасақтамасын енгізу
Қорда «Көлденең мониторинг платформасы» бағдарламалық жасақтамасын енгізу
бойынша жұмыс жүргізілді. Платформа
корпоративтік табыс салығы және қосылғанқұн салығы бойынша көлденең мониторинг
режимінде салықтық бақылау процес­терін жүзеге асыру шеңберінде Қордың
Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитетімен
кеңейтілген ақпараттық өзара іс-қимылын
қамтамасыз ету мақсатында енгізілді.

Жылдық есеп / 2023Георезервтеу
Төтенше жағдайлар туындаған кезде
тәуекелдерді басқару жүйесін жетілдіру
шеңберінде маңызды деректер мен ақпараттық жүйелерді қорғауды қамтамасыз етуүшін «георезервация» әдісін қолдану тәсілі
таңдалды. 2023 жылы Қор АТ саласындағыҚор қызметінің үздіксіздігін қамтамасыз етужәне сыни ресурстарды қалпына келтіру
жөніндегі жоспарды бекітті, онда компания
үшін сыни АТ-сервистердің тізбесі бекітілді.
«Георезервация» рәсімін қамтамасыз етуүшін Қор баламалы географиялық шалғайдағы деректер орталығында (деректерді
өңдеу орталығында) бұлтты есептеу қуаттарын жалға алуға шарт жасасты. Бұдан
басқа, Қор жыл сайын осы қызметті тестілеу
бойынша іс-шаралар өткізеді.

Қор және портфельдік компаниялар
қызметкерлерінің IT-құзыреттіліктерінің
жетілуін арттыру бойынша іс-шаралар
өткізу
2023 жылғы ақпанда Қор қызметкерлері мен портфельдік компаниялар үшінкүнделікті жұмыста AI (artificial intelligence)пайдалану бойынша оқыту бағдарламасы
іске қосылды. Оқытудың мақсаты жаңатехнологиялар арқылы жұмыс тиімділігін
арттыру ғана емес, сонымен қатар үлкен
тілдік модельдермен жұмыс істеу кезінде
ақпараттық гигиенаны жақсарту, сондай-ақосы революциялық технологияны игеруді
жеңілдету болды. Оқыту белсенді керібайланыс жинаумен және жеке face-to-faceконсультацияларын ұсынумен қатар жүрді,бұл қызметкерлердің қажеттіліктері менкедергілерін тереңірек түсінуге және еңжақсы нәтижеге жету үшін оқу процесін
реттеуге мүмкіндік берді.
Үлкен тілдік модельдерді әзірлеу (LLM, AIжәне ML)Ішкі деректердің үлкен көлемін талдауды
жақсарту бойынша күш-жігердің бір бөлігі
ретінде Қор OpenAI ұсынған GPT-4 жәнеашық бастапқы коды бар модельдер сияқты
үлкен тілдік модельдерді (LLM) пайдалану
сценарийлерін зерттеуге және енгізуге
бағытталған жұмыс жүргізді. Бұл жұмыс
қауіпсіздікті және құпиялылық стандарттарына сәйкестікті қамтамасыз ету үшін сыртқы модельдерді қосу кезінде деректерді
иесіздендіру әдістерін әзірлеуді қамтыды.
Ақпаратты өңдеуді оңтайландыру, шешім
қабылдау процесін жақсарту мақсатында көптеген ашық нейрондық модельдер
сыналды. 2024 жылы secure Cloud Native
Infrastructure базасында Қордың ішкіконтуры шеңберінде LLM пайдаланудың
таңдалған сценарийлерін енгізу жоспарлануда, бұл деректерді өңдеудің тиімділігі менқауіпсіздігін арттыруға мүмкіндік береді.
Ақпараттық және баға агенттіктерінің,биржалардың және т.б. деректері негізінде аналитика әзірлеу.
2023 жылы Қазақстан қор биржасымен(KASE) интеграция арқылы Қордың ПК-ныңнақты уақыттағы баға белгілеулері туралы
деректерді ұсынатын ақпараттық панель
(дэшборд) әзірленді. 2024 жылы биржалық
көздерден қол жетімді деректер ассортиментін кеңейту жоспарлануда.

Байланыс
ақпараттары

Компаниялар тобында цифрландыру жәнеынтымақтастық үшін масштабталатын
инфрақұрылым
2023 жылы цифрландыру және компаниялар тобы ішіндегі ынтымақтастықты жақсарту үшін масштабталатын инфрақұрылым
құру міндетіне бастамашылық етілді. Классикалық legacy инфрақұрылымынан Secure
Cloud Native Infrastructure жүйесіне көшуге
тырса отырып, алға қойылған мақсаттарға
жету үшін ашық бастапқы код негізінде
шешімдер таңдалды.
«Самұрық-Қазына» АҚ бойынша пайдалану
үшін толық масштабтау теңшеу аяқталғаннан кейін жоспарланған.
Өнім мерзімдерін көрсетуге арналған
интерактивті дэшбордтар
2023 жылы биржалардан және басқа көздерден деректерді біріктіретін интерактивті
дэшбордтарды құру үшін кешенді дерекқор
әзірленді. Бұл дэшбордтар негізделген
шешім қабылдауды қолдауға, нарықтық
ақпаратты талдауды жақсартуға жәнесоңғы үрдістерге қол жеткізуге арналған.
Есепті жылдағы негізгі жетістіктер:1. Деректерді визуализациялау мүмкіндіктерін көрсететін ашық технологияларға
негізделген екі пилоттық дэшбордты
әзірлеу.
2. Еңбек қауіпсіздігі деректерін Еңбек жәнехалықты әлеуметтік қорғау министрлігіне дэшбордтау бойынша тәжірибе ұсыну
және мемлекеттік органнан оң керібайланыс алу.
3. Күнделікті талдау үшін еңбекті қорғау
секторында дашбордты практикалық
қолдану.
2024 жылға арналған жоспарлар деректерге негізделген шешімдер қабылдауды
қолдау үшін қосымша дэшбордтар құруды
қамтиды. Бұл шаралар жедел және негізделген басқаруға ықпал ететін өзекті
ақпарат пен аналитикаға қол жетімділікті
жақсарту арқылы шешім қабылдау процесін
күшейтуге бағытталған.

№Контрагенттің атауы

Қызығушылық белгісі

Мәміленің атауы

1«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚПортфельдік компания

«Бутадиен» ЖШС жарғылық капиталындағы қатысу
үлесінің 25%-ын сатып алу-сату шарты

2«Алматы электр станциялары» АҚҚор Тобының Ұйымы

Кепілдік беру және шығыстарды өтеу туралы шарт3«Самұрық-Энерго» АҚПортфельдік компания

Кепілдік шарты

4«Өзенмұнайгаз» АҚҚор Тобының Ұйымы

Сублицензиялық шарт5«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚПортфельдік компания

Облигацияларды сатып алу-сату шарты

6«Самұрық-Энерго» АҚПортфельдік компания

«Qazaq Green Power PLC» жария компаниясының
акцияларын сатып алу-сату шарты

7«Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚПортфельдік компания

Кредиттік шарт8«Түркістан БГҚ» ЖШСҚор Тобының Ұйымы

Кепілдік беру және шығыстарды өтеу туралы шарт9«Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚПортфельдік компания

Облигацияларды сатып алу-сату шарты

10«Алатау Жарық Компаниясы» АҚҚор Тобының Ұйымы

Электр желілік объектілерді сенімгерлік басқару шарты

11«Алматы электр станциялары» АҚҚор Тобының Ұйымы

Кепілдік беру және шығыстарды өтеу туралы шарт12«Алматы электр станциялары» АҚҚор Тобының Ұйымы

Кепілдік беру және шығыстарды өтеу туралы 2023жылғы 13 ақпандағы №1603-и шартына қосымша келісім

13«Самұрық-Энерго» АҚПортфельдік компания

Кепілдік шарты

14«Самұрық-Энерго» АҚПортфельдік компания

2023 жылғы 13 ақпандағы №1602-и кепілдік шартына
қосымша келісім

15«QazaqGaz» ҰК» АҚПортфельдік компания

Облигацияларды сатып алу-сату шарты

16«Тау-Кен Самұрық» ҰТК» АҚПортфельдік компания

«Қазгеология» Ұлттық геологиялық барлау
компаниясы» акционерлік қоғамы акцияларының 100%пакеті түріндегі мемлекеттік мүлікті басқаруды басқаға
сеніп беру туралы шарт17«ҚМГ Қарашығанақ» ЖШСҚор Тобының Ұйымы

Қарыз беру туралы шарт18«Самұрық-Қазына Бизнес Сервис» ЖШСПортфельдік компания

2016 жылғы 20 желтоқсандағы № 630-и SAPбағдарламалық жасақтамасына лицензияларды
сенімгерлік басқару шартына №10 қосымша келісім

191) «KAP Logistics» ЖШС;2) «ОРТАЛЫҚ» өндіруші кәсіпорны» ЖШС;3) «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ;4) «Өзенмұнайгаз» АҚ;5) «Үлбі металлургия зауыты» АҚ.

Қор тобының портфельдік
компаниялары мен ұйымдары

Болашақта SAP БЖ пайдалану құқығын беру туралы
шарттар

201) «KAP Logistics» ЖШС;2) «ОРТАЛЫҚ» өндіруші кәсіпорны» ЖШС;3) «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ;4) «Өзенмұнайгаз» АҚ;5) «Үлбі металлургия зауыты» АҚ.

Қор тобының портфельдік
компаниялары мен ұйымдары

Сублицензиялық шарттар

21«ҚазГӨЗ» ЖШСҚор Тобының Ұйымы

Кепілдік беру және шығыстарды өтеу туралы шарт22«ҚазМұнайГаз» ҰК АҚПортфельдік компания

Кепілдік шарты

23«GPC Investment» ЖШСҚор Тобының Ұйымы

Кепілдік беру және шығыстарды өтеу туралы шарт24

«QazaqGaz» ҰК» АҚПортфельдік компания

Кепілдік шарты

25«Самұрық-Энерго» АҚПортфельдік компания

«Қазақстан Республикасында жиынтық қуаты 1 ГВт желэлектр станцияларын салу» жобасы бойынша бірлескен
кәсіпорын туралы келісім

26«Кселл» АҚҚор Тобының Ұйымы

SAP бағдарламалық жасақтамасын пайдалану құқығын
айырбастау туралы келісім

27«Алматы электр станциялары» АҚҚор Тобының Ұйымы

Кепілдік беру және шығыстарды өтеу туралы шарт28«Самұрық-Энерго» АҚПортфельдік компания

Кепілдік шарты

29«Самұрық-Қазына Бизнес Сервис» ЖШСПортфельдік компания

2016 жылғы 20 желтоқсандағы № 630-и SAPбағдарламалық жасақтамасына лицензияларды
сенімгерлік басқару шартына №11 қосымша келісім

30«KAP Technology» ЖШСҚор Тобының Ұйымы

Болашақта SAP БЖ пайдалану құқығын беру туралы
шарт

31

«KAP Technology» ЖШСҚор Тобының Ұйымы

Сублицензиялық шарт32

«Тау-Кен Самұрық» ҰТК» АҚПортфельдік компания

Уақытша қаржылық көмек көрсету туралы шарт33

Qazaq Green Power PLC

Қор Тобының Ұйымы

Masdar-мен бірлесіп «Қазақстан Республикасында
жиынтық қуаты 1 ГВт жел электр станциясын салу»жобасын іске асыру шеңберінде Qazaq Green Power PLC
пайдасына Ынтымақтастық туралы келісім бойынша
құқықтар мен міндеттемелерді беру туралы келісім

292
293

«Самұрық-Қазына» АҚ№Контрагенттің атауы

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Қызығушылық белгісі

Мәміленің атауы

34

Qazaq Green Power PLC

Қор Тобының Ұйымы

China Power International Holding-пен бірлесіп
«Қазақстан Республикасында жиынтық қуаты
1 ГВт жел электр станциясын салу» жобасын
іске асыру шеңберінде «Самұрық-Энерго» АҚпайдасына бірлесіп әзірлеу туралы келісім бойынша
құқықтар мен міндеттемелерді беру туралы келісім

35

Qazaq Green Power PLC

Қор Тобының Ұйымы

Total Eren-мен бірлесіп «Қазақстан Республикасында
жиынтық қуаты 1 ГВт жел электр станциясын салу»жобасын іске асыру шеңберінде «Самұрық-Энерго» АҚпайдасына бірлесіп кәсіпорын туралы келісім бойынша
құқықтар мен міндеттемелерді беру туралы келісім

36

Qazaq Green Power PLC

Қор Тобының Ұйымы

Acwa Power Company-мен бірлесіп «Қазақстан
Республикасында жиынтық қуаты 1 ГВт жел электр
станциясын салу» жобасын іске асыру шеңберінде
«Самұрық-Энерго» АҚ пайдасына бірлесіп әзірлеу
туралы келісім бойынша құқықтар мен міндеттемелерді
беру туралы келісім

37«SK Ondeu» ЖШСПортфельдік компания

2018 жылғы 13 маусымдағы №807-и Кредиттік шартқа
№1 қосымша келісім

38«SK Ondeu» ЖШСПортфельдік компания

2017 жылғы 15 желтоқсандағы №741-и Кредиттік
шартқа №7 қосымша келісім

Қосымша 5.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 5 қарашадағы
№ 1403 қаулысымен бекітілген «Самұрық-Қазына» ұлттық ­әл-ауқат қоры» акционерлік қоғамының корпоративтік басқару
кодексінің қағидаттары мен ережелерін сақтау/сақтамау туралы
ақпарат
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012жылғы 5 қарашадағы № 1403 Қаулысымен
бекітілген «Самұрық-Қазына» ҰӘҚ» АҚКорпоративтік басқару кодексінің (бұдан
әрі — Кодекс) талаптарына сәйкес, осыақпарат Кодекстің 2023 жылғы қағидаттары мен ережелерінің сақталуына шолуды
ұсынады.
Кодекс «Самұрық-Қазына» АҚ-ға (бұдан
әрі — Қор) және дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) елу пайыздан
астамы тікелей немесе жанама түрде меншік
немесе сенімгерлік басқару құқығындағы
Қорға тиесілі ұйымдарға (бұдан әрі —Ұйым­дар) қолданылады. Кодекстің мақсаты
Қордағы және ұйымдардағы корпоративтік басқаруды жетілдіру, басқарудың
ашықтығын қамтамасыз ету, Қор менұйымдардың тиісті корпоративтік басқару
стандарттарын ұстануға бейілділігін растау
болып табылады.
Корпоративтік басқарудың халықаралық
тәжірибесінің эволюциясын және жүйені
жақсартуға тұрақты ұмтылысты ескере
отырып, 2023 жылғы 14 шілдеде Қазақстан
Республикасы Үкіметінің № 590 қаулысымен (Қордың Жалғыз акционерінің
шешімі) Кодекс жаңа редакцияда бекітілді.
Корпоративтік басқаруды жетілдіру шеңберінде жүргізілген жұмыс Директорлар
кеңесі бекітетін Кодекстің қағидаттары менережелерін сақтау/сақтамау туралы есепте
егжей-тегжейлі баяндалған. Негізгі бастамалардың ішінде мыналарды ерекше атапөткен жөн:Жылдық есеп / 2023Байланыс
ақпараттары

◆◆ 2023 жылғы 16 қарашадағы «Ұлттық
әл-ауқат қоры туралы» Қазақстан
Республикасының Заңына енгізілген
өзгерістерге сәйкес Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті — Елбасы
басқаратын Қорды басқару жөніндегі
Кеңес таратылды (бұл өзгерістер 2024жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа
енгізілді);◆◆ Қордың Директорлар кеңесінің Төрағасы
болып 30 желтоқсанда енгізілген «Қазақстан Республикасы Президентінің
2008 жылғы 13 қазандағы № 669
Жарлығын іске асыру жөніндегі шаралар
туралы «Қазақстан Республикасы
Үкіметінің 2008 жылғы 17 қазандағы №
962 қаулысына өзгеріс енгізу туралы»Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2023жылғы 16 қаңтардағы № 19 қаулысына

сәйкес Қазақстан Республикасының
Премьер-Министрі сайланды 2022жылы «Ұлттық әл-ауқат қоры туралы»Қазақстан Республикасының Заңына
өзгерістер енгізілді;◆◆ Қордың 2023-2032 жылдарға арналған
Даму жоспары (бұдан әрі — Дамужоспары) Қазақстан Республикасы
Үкіметінің 2023 жылғы 17 наурыздағы
№ 230 қаулысымен бекітілді. Жаңа Дамужоспары үш стратегиялық бағытқа басаназар аудара отырып, жаһандық жәнекорпоративтік сын-қатерлер мен оданәрі даму мүмкіндіктерін талдау негізінде
әзірленді: активтер портфелін тиімді
басқару, бизнес үшін экожүйе құру жәнетұрақты дамуды қамтамасыз ету. Алдағы
7 жылда Қорды басқару моделі елдің
әлеуметтік және инфрақұрылымдық
дамуын қолдау міндеттері бар стратегия­лық холдинг ретінде айқындалды. 2030жылға қарай Қор стратегиялық активтеріндегі мажоритарлық үлесті сақтай
отырып нарықтың қолайлы конъюнктурасы кезінде инвестициялық холдинг
жұмысының моделіне көшуге тиіс;◆◆ Үздік халықаралық тәжірибеге сәйкес
2023 жыл ішінде Директорлар кеңесінің
әрбір бетпе-бет отырысында Қордың
Басқарма Төрағасының негізгі өндірістік
және қаржылық көрсеткіштер бойынша,Қор тобының Қазақстан Республикасының мемлекеттік органдарымен өзара
іс-қимылы, оның ішінде тариф белгілеу мәселелері бойынша, сондай-ақшетелдік серіктестермен ынтымақтастық
туралы жедел ақпараты бар есептерін
тыңдау өткізілді. Бұл есептер сонымен
қатар орындалған жұмыс және Қордың
болашақ жоспарлары туралы ақпаратты
қамтыды;◆◆ Директорлар кеңесінің кезекті отырыстарында Қор тобының ірі инвестициялық жобаларын іске асыру мониторингі
туралы ақпарат талқыланды. 2023 және2024 жылдарға арналған Қор қызметінің
уәждемелік негізгі көрсеткіштерінің карталарына «Ірі инвестициялық жобаларды
іске асыру» ПӘК-ін енгізу Қазақстанның
экономикалық дамуы үшін маңызды 42негізгі инвестициялық жобаның орындалу барысына қатаң бақылауды қамтамасыз етіп қана қоймай, сондай-ақ Қордыңосы жобаларды табысты іске асырғаны
үшін жауапкершілігін күшейтетінін атапөту маңызды;◆◆ Қордың Жарғысына «Ұлттық әл-ауқат
қоры туралы» Қазақстан Республика-сының 2022 жылғы 30 желтоқсандағы
Заңына түзетулерге сәйкес келтіруге
бағытталған Қазақстан Республикасы
Үкіметінің 2023 жылғы 25 қаңтардағы
№45 және 2023 жылғы 19 маусымдағы
№484 қаулыларымен өзгерістер енгізілді, сондай-ақ Жалғыз акционердің
жаңа айрықша құзыреттері («Қазақстан
халқына» коммерциялық емес ұйымының
Қорының Қордың таза табысының кемінде
жеті пайызы мөлшерінде жыл сайын
қаражат бөлуі туралы шешім қабылдау)және Басқарма Төрағасының міндеттері
(Қор қызметінің нәтижелері туралы жылсайынғы жария есепті дайындау жәнебизнес-қоғамдастықпен және шетелдік инвесторлармен кездесулер өткізу)толықтырылды. Жарғыға енгізілген бұлөзгерістер Қазақстан халқының пайдасына әлеуметтік маңызы бар бастамаларды
қолдауға және экономика мен қоғамды
дамыту жөніндегі стратегиялық бастамалардың жедел және тиімді іске асырылуын
қамтамасыз етуге мүмкіндік береді;◆◆ Кодекстің жаңа редакциясында директорлардың тәуелсіздігіне қойылатын
талаптар күшейтілді. Алдыңғы қатарлы
халықаралық тәжірибеге сәйкес тұрақты
даму мен ESG қағидаттары басқару
жүйесіне және Қор тобының негізгі бизнес-процестеріне біріктірілген. Аға тәуел­сіз директорды сайлау туралы ұсыным
енгізілді; Комплаенс қызметінің қызметі
регламенттелді;◆◆ 2022 жылғы 12 желтоқсандағы ҚорБасқармасының Төрағасы бекіткен 20222023 жылдардағы HIT құндылықтарын
енгізу жөніндегі даму жоспары менЖол картасын іске асыру шеңберінде
Директорлар кеңесінің 2023 жылғы
20 маусымдағы № 219 шешімімен Қордың
Мінез-құлық кодексі жаңа редакцияда
бекітілген. Бұл құжатта «қарапайымдылық», «адалдық» және «ашықтық»сияқты Қордың жаңа құндылықтары
айқындалған, ал жекелеген нормалар
Қордың Стратегиялық көзқарасын, миссиясы мен рөлін айқындау бөлігінде Дамужоспарына сәйкес келтірілген;◆◆ Директорлар кеңесінің 2023 жылғы 28ақпандағы № 212 шешімімен 2023 жылғы
1 наурыздан 2025 жылғы 28 ақпанға
дейінгі мерзімге іскерлік этика қағидаттарын сақтау және Қорда және ұйымдарда
туындайтын әлеуметтік-еңбек дауларын
оңтайлы реттеу мақсатында Қордың
және Қор тобына кіретін ұйымдардың
­Омбудсмені тағайындалды;

294
295

Жылдық есеп / 2023

1.

2.

3.

4.

5.

6.

«Самұрық-Қазына» АҚҚор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

◆◆ 2023 жылы алғаш рет 2016 жылдан
бастап Қордың сайтында жыл сайын
жарияланатын Қордың тұрақты дамусаласындағы 2022 жылғы есебін ISAE
3000 аудит және куәландыру жөніндегі халықаралық стандартқа сәйкес
«КПМГ Такс энд Эдвайзори» компаниясы
растады. Бұл есеп ESG аспектілерін қосаалғанда, қызметтің негізгі аспектілеріне
қатысты Қор мен портфельдік компаниялардың ашықтығын куәландырады;◆◆ 2023 жылғы маусымда Директорлар
кеңесі Қордың компаниялар тобындағы
Комплаенс функцияларын дамытудың 2023-2027 жылдарға арналған
стратегиясын Қордың және ұйымдардың
комплаенс жүйесі процестерін дамытудың ұзақ мерзімді міндеттері мен басымдықтарын айқындау үшін бекітті. Негізгі
бағыттар: комплаенс әдіснамасын, мәдениетін және басқару жүйесін дамыту,ашықтықты арттыру және мемлекеттік
органдармен өзара іс-қимылды жақсарту.
Қордың портфельдік компанияларындағы комплаенс функциясы бойынша,оның ішінде сыбайлас жемқорлыққа
қарсы іс-қимыл қағидаттарын нақты
айқындау, сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ұшыраған бос лауазымдарға
орналасуға кандидаттарды тексеру
рәсімін регламенттеу және өкілеттіктерді тағайындау/тоқтату және тәртіптік
шараларды қолдану туралы шешімдер
қабылдау тәртібі бойынша Корпоративтік
стандарт жаңартылды;◆◆ Қордың Ішкі аудит қызметінің қызметіне
PricewaterhouseCoopers (бұдан әрі —PwC) компаниясы 2023 жылдың төртінші
тоқсанында тәуелсіз бағалау жүргізді.
PwC есебіне сәйкес, ішкі аудиттің көптеген аспектілері жоғары бағаланды
(11-ден 9-ы), бұл ішкі аудит процестерінің
сапалы ұйымдастырылуын куәландырады. Қорытынды орташа баға 5-тен 4.7
құрады, бұл 94%-ға сәйкес келеді. Бағалау нәтижелері бойынша ішкі аудиттің
тиімділігі мен нәтижелілігін бағалауды,сондай-ақ қызметті жетілдіру мүмкіндіктерін анықтауды қамтитын ішкі аудиттің
сапасын қамтамасыз ету және арттыру
жөніндегі бағдарламаны әзірлеу жәнеенгізу ұсынылды;◆◆ Қазақстан Республикасы Премьер-­Министрі Қорының директорлар
кеңесінің құрамына кіруіне байланысты
«Самұрық-Қазына» АҚ Директорлар
кеңесінің, Директорлар кеңесі комитеттерінің, Директорлар кеңесі мүшелерінің
және Корпоративтік хатшы қызметінің
қызметін бағалау туралы ереже жаңа редакцияда бекітілді (Қордың Директорлар
кеңесінің 2023 жылғы 27 қазандағы №
226 шешімі). Егер Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі лауазымы
бойынша Директорлар кеңесінің төрағасы болып табылған жағдайда, осы ереже
Директорлар Кеңесінің қызметіне бағалау жүргізудің жеке тәртібін көздейді;◆◆ 2023 жылғы 15 желтоқсанда
«Самұрық-Қазына» АҚ-ның ішкібақылауды ұйымдастыру және жүзеге
асыру жөніндегі құжаттау, дизайнды бағалау және бақылау рәсімдерін
тестілеу арқылы ішкі бақылау жүйесінің
тиімділігін арттыруға бағытталған жаңаҚағидалары бекітілді. Қызметкерлерді
ішкі бақылау жүйесі бойынша оқыту жәнеқызметкерлерді ішкі нормативтік құжаттарды білуге сертификаттау, сондай-ақүш негізгі бизнес-процесте бақылау
рәсімдерінің тиімділігіне мониторинг
жүргізілді. Нәтижелер қазіргі жүйенің
тиімді екенін және бизнес-процестердің
тәуекелдерін жеткілікті түрде жабатынын көрсетті.
Қор жоғары стандарттарды сақтай отырып
және өз қызметінде ашықтықты қамтамасызете отырып, корпоративтік басқару жүйесін
үздіксіз жетілдіріп отырады. Сонымен
қатар, Қор Жалғыз акционермен серіктестік
қарым-қатынас орнатады және Қордың Директорлар кеңесі мен Басқармасы жұмысының тиімділігін белсенді түрде арттырады.
Бұл ақпарат тиісті корпоративтік басқару
қағидаттарына тұрақты берілгендікті жәнеҚор қызметінің барлық аспектілерінде
оларды сақтауға ұмтылуды көрсетеді.

Байланыс
ақпараттары

Қосымша 6.
Глоссарий
Қысқарту

Толық атауы

BPM жүйесі

Business Process Management жүйесі

CGNPC

Қытай атом энергиясы жөніндегі бас корпорациясы

EBITDA

Earnings before interest, taxes, depreciation and amortization, компанияның пайыздар, салықтар, тозуға
және амортизацияға дейінгі пайдасы.

EMS

Express Mail Service, халықаралық пошталық хат-хабарларды экспресс-жеткізу сервисі

eNPS

Қызметкерлердің қанағаттануы индексі

ESG

Environmental, Social, and Corporate Governance, Экологиялық, әлеуметтік және корпоративтік басқару

FAR

Fatal Accident Rate (Жазатайым оқиғалардан өлім-жітім коэффициенті)GPON

Gigabit Passive Optical Network, гигабиттік оптикалық пассивті желіGRI

Жаһандық есептілік бойынша бастамалар

HR

Human resources, қызметкерді басқару

HSEЕңбекті, қоршаған ортаны қорғау және қауіпсіздік техникасы

IATA

Халықаралық әуе көлігі қауымдастығы

IOSA

Әуе компаниялардың ұшудың пайдалану қауіпсіздігін бағалау жөніндегі ИАТА стандарты

IPO

Initial Public Offering, акцияларды бастапқы жария орналастыру

IR

Industrial relations

IT, АТ

Ақпараттық технологиялар

KASE

Қазақстан қор биржасы (KASE)

KPI

Kazakhstan Petrochemical Industries

LMSОқытуды басқару жүйесі

LTE

Long-Term Evolution, ұялы телефондарға және деректермен жұмыс істейтін басқа терминалдарға
арналған сымсыз жоғары жылдамдықты деректер беру стандарты

LTIF

Lost Time Injury Frequency (Жұмыс уақытының жоғалуымен жарақат алу жиілігі)MBA

Master of Business Administration, Іскерлік әкімшілендіру магистрі

Pre-FEED

Preliminary Front End Engineering Design

PRMS

Petroleum Resources Management System

QAZAQ AIR, АО «QAZAQ AIR»«QAZAQ AIR» Акционерлік қоғамы

QazaqGaz«QazaqGaz» Ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамыSPO

Secondary Public Offering бар акционерлерге тиесілі акцияларын жария орналастыруSRS

Samruk Research Services

U3O8Табиғи уран концентраты (триуран октоксиді)АБЖАвтоматтандырылған басқару жүйесі

АБІӘлеуетті өнім берушілерді алдын ала біліктілік іріктеу

АГТСАвтоматтандырылған газ тарату станциясы

АЖАқпараттық жүйеАҚШАмерика Құрама Штаттары

АМӨЗ«Атырау мұнай өңдеу зауыты» ЖШСАХҚО«Астана» халықаралық қаржы орталығы

АЭААрнайы экономикалық аймақ

АЭСАтом электр станциясы

БАӘБіріккен Араб Әмірліктері

БАҚБұқаралық ақпарат құралдары

БГҚБу-газ қондырғысыБӘӨ тізілімі

Білікті әлеуетті өнім берушілердің тізілімі

Бірл.

Бірлік

БКБірлескен кәсіпорын

БҚОБатыс Қазақстан облысы

БҰҰБіріккен Ұлттар Ұйымы

БЭЖБірыңғай электр энергетикалық жүйесі

ГАКГаз айыру кешені

ГДжГигаджоуль

ҒЗТКЖҒылыми-зерттеу және тәжірибелік-конструкторлық жұмыстар

ГкалГигакалориялар

ГӨЗГаз өңдеу зауыты

ГТШГеологиялық-техникалық іс-шаралар

ГЭСГидроэлектростанциясы

ДКДиректорлар кеңесі

ЕКҚҚЖЕңбек және кәсіби қауіпсіздікті қамтамасыз ету жүйесі (Occupational Health and Safety Management
System)296
297

Жылдық есеп / 2023«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

4.

5.

6.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

Тұрақты дамуКорпоративтік
басқару

Қосымшалар

Байланыс
ақпараттары

Қысқарту

Толық атауы

Қысқарту

Толық атауы

ЕҚДБЕуропалық Қайта Құру және даму банкі

МАЭСМемлекеттік аудандық электр станциясы

ЕМГ, «Ембімұнайгаз» АҚ«Ембімұнайгаз» Акционерлік қоғамы

МВтМегаватт

ЕОЕуропалық ОдақМГҚМагистральдық газ құбыры

ЕРС-келісімшарттарEngineering, procurement and construction — құрылыс саласында келісімшарт жасау тәсілі

МГҚБМагистральдық газ құбырлары басқармасы

ЕТҚЕншілес және тәуелді ұйымдар

МгцМегагерц

ЖБЖЖылу бөлетін жинақтар

МҚІАМемлекеттік қызмет істері агенттігі

жкмЖолаушы километрі

млнМиллион

ЖҚЖергілікті қамту

млрдМиллиард

ЖҚГЗЖер Қойнауын Геологиялық Зерттеу

ММГ, «Маңғыстаумұнайгаз» АҚ«Маңғыстаумұнайгаз» Акционерлік қоғамы

ЖООЖоғары оқу орны

Мың

Мың

ЖӨБ

Желілік-өндірістік басқарма

НАТОСолтүстік Атлантикалық Келісім Ұйымы

ЖСҚЖобалық-сметалық құжаттама

ОАОрталық АзияЖФЭжиырма футтық эквиваленттер

ОӘКОқу-әдістемелік кешен

ЖЭКЖаңартылатын энергия көздері

ПҚОППетроҚазақстан Ойл Продактс ЖШСЖЭОЖылу электр станциясы

ПМХЗПавлодар мұнай-химия зауыты ЖШСЖЭСЖел электр станциясы

РФРесей Федерациясы

ІНҚІшкі нормативтік құжат

«Самұрық-Энерго» АҚ«Самұрық-Энерго» акционерлік қоғамы

КEGOC, «KEGOC» АҚ«Электр желілерін басқару жөніндегі қазақстандық компания» акционерлік қоғамы (Kazakhstan
Electricity Grid Operating Company) «KEGOC»СБШСенімгерлік басқару шарты

СКБСатып алуды категориялық басқару

кВт*сағ

Киловатт-сағат

СКССатып алу категориялық стратегиясы

«Қазпошта» АҚ басшылығына

«Қазпошта» Акционерлік қоғамы

СҚИ, «Самұрық-Қазына Инвест» ЖШС«Самұрық-Қазына Инвест» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі

КӘАҚҚ РОШ ЖШС«Кәсіби әскерилендірілген авариялық-құтқару қызметтерінің республикалық орталық штабы»жауапкершілігі шектеулі серіктестігі

СҚОБатыс Қазақстан облысы

КЖЖИнтернетке кең жолақты қол жетімділік

т.т.

тармақша

КИМЭПҚазақстан экономика менеджменті және болжау институты

«Тау-Кен Самұрық» ҰТК» АҚ«Тау-Кен Самұрық» ұлттық тау-кен компаниясы» акционерлік қоғамы

КҚККаспий құбыр консорциумы

ТДМтұрақты даму саласындағы есептілік».

кмКилометр

ТЖҚТауарлар, жұмыстар және көрсетілетін қызметтер

КОКорпоративтік орталық

ТКТұрғын үй кешені
Тонна-километр

Компаниялар, Қордың портфельдік компаниялары, ПКДауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) 50%-дан астамы Қорға меншік немесе сенімгерлік
басқару құқығында тиесілі ұлттық компаниялар мен басқа да заңды тұлғалар

ткм
ТҚжЖ

Техникалық қызмет көрсету және жөндеу

КСКомпрессорлық станциялар

ТМДТәуелсіз Мемлекеттер Достастығы

КЭСКүн электр станциясы

ТМРКҚазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу комитеті

Қазақтелеком, «Қазақтелеком» АҚ«Қазақтелеком» Акционерлік қоғамы

ТопҚор, компаниялар, олардың еншілес ұйымдары, 0.5-тен астам дауыс беретін акциялар

ҚАӨ, «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК" АҚ«Қазатомөнеркәсіп» Ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамы

Трлн.

триллион

ҚАЭС«Қазақстандық атом электр станциялары» ЖШСТХКБТранскаспий халықаралық көлік бағыты

ҚҚСҚосылған құн салығы

ТШО, «Теңізшевройл» ЖШС«Теңізшевройл» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі

ҚМГ«ҚазМұнайГаз» Ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамы

ТЭНТехникалық-экономикалық негіздеме

ҚОМСҚұжаттарды орталықтандырылған мұрағаттық сақтау

«РЖД» ААҚ«Российские железные дороги» ашық акционерлік қоғамы

Қор, «Самұрық-Қазына» АҚ«Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қоры» акционерлік қоғамы

ҰЭЖҰлттық электр желісі

ҚПОҚарашығанақ Петролеум Оперейтинг

ЦАТЦиклдік ағын технологиясы

ҚРҚазақстан Республикасы

ШҚОШығыс Қазақстан облысы

ҚСҚосалқы станция

ШОБШағын және орта бизнес

ҚТЖ«Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамы

ЭГРЭС-2, «ЭГРЭС-2» АҚ, «Екібастұз ГРЭС-2» АҚ«Екібастұз ГРЭС-2» акционерлік қоғамы

ҚТКҚызметтің түйінді көрсеткіші

"Эйр Астана" АҚ«Эйр Астана» акционерлік қоғамыҚТӨ тізілімі

Қордың тауар өндірушілерінің тізілімі

ЭСАЖ«Самұрық-Қазына» АҚ электрондық сатып алудың ақпараттық жүйесі

ҚХРҚытай Халық Республикасы

BPM жүйесі

Business Process Management жүйесі

CGNPC

Қытай атом энергиясы жөніндегі бас корпорациясы

298
299

«Самұрық-Қазына» АҚ

1.

2.

3.

Қор туралы

Шоғырландырылған
қаржылық көрсеткіштерҚор қызметінің
нәтижелері

БАЙЛАНЫС
АҚПАРАТТАРЫ
«Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қоры»акционерлік қоғамы
Қазақстан Республикасы, Астана қ.010000, Сығанақ көшесі, 17/10+7 7172 55-40-01
www.sk.kz

samrukkazyna_official
samrukazynaofficial
SamrukKazynaБарлық сұрақтар бойынша, есепке қатысты
түсініктемелер мен ұсыныстармен Қорқызметкерлеріне хабарласуға болады:Жедел желі8 800 080 4747 (Қазақстан Республикасының
аумағында қоңырау шалу тегін)mail@sk-hotline.kzАудиторлар

Жылдық есеп / 2023«Эрнст энд Янг» ЖШС, Алматы қ., Әл-Фараби даңғылы 77/7
+7 727 2585960