‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﻰ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‬‫ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه‪:‬‬‫ﻣﯿﺮﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ اﻟﻤﻮﺳﻮي اﻟﻠﮑﻬﻨﻮﺋﯽ اﻟﻨﯿﺸﺎﺑﻮري‬‫ﻧﺎﺷﺮ ﭼﺎﭘﯽ‪:‬‬‫ﺟﻤﺎﻋﻪ اﻟﻤﺪرﺳﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﺤﻮزه اﻟﻌﻤﯿﻪ ﺑﻘﻢ ﻣﻮﺳﺴﻪ اﻟﻨﺸﺮ اﻻﺳﻼﻣﯽ‬‫ﻧﺎﺷﺮ دﯾﺠﯿﺘﺎﻟﯽ‪:‬‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت راﯾﺎﻧﻪ اي ﻗﺎﺋﻤﯿﻪ اﺻﻔﻬﺎن‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 5‬از ‪359‬‬‫ﻓ ﻬ ﺮﺳ ﺖ‬‫ﻓ ﻬ ﺮﺳ ﺖ‬‫‪5‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫‪13‬‬‫ﻣ ﺸ ﺨ ﺼ ﺎ ت ﮐﺘ ﺎ ب‬‫‪13‬‬‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﺆﻟ ﻒ‬‫‪13‬‬‫زﻧﺪﮔﯿﻨﺎﻣﻪ ﻣﺆﻟ ﻒ‬‫‪13‬‬‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻧﺎﺻﺮﯾﻪ‬‫‪17‬‬‫اﺷﺎرة‬‫‪17‬‬‫ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮﯾﻪ‬‫‪17‬‬‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ‬‫‪17‬‬‫رّدﯾﻪ ﻫﺎي ﺗﺤﻔﻪ‬‫‪19‬‬‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻋﺒﻘﺎت اﻷﻧﻮار‬‫‪21‬‬‫اﺷﺎرة‬‫‪21‬‬‫‪ -1‬ﻣﻮﺿﻮع و ﻧﺴﺨﻪ ﺷﻨﺎﺳﯽ‬‫‪21‬‬‫‪ -2‬ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺤﺚ و ﺳﺒﮏ اﺳﺘﺪﻻل‬‫‪23‬‬‫‪ -3‬ﻗﺪرت ﻋﻠﻤﯽ‬‫‪24‬‬‫‪ -4‬رﻋﺎﯾﺖ آداب ﻣﻨﺎﻇﺮه و ﻗﻮاﻋﺪ ﺑﺤﺚ‬‫‪24‬‬‫‪ -5‬ﺷﯿﻮه رّد ﮐﺮدن‬‫‪25‬‬‫اﺑﻌﺎد ﻣﺨﺘﻠ ﻒ ﻋﺒﻘﺎت‬‫‪27‬‬‫‪ -1‬ﺑﻌﺪ ﻋﻠﻤﯽ‬‫‪27‬‬‫‪ -2‬ﺑﻌﺪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬‫‪27‬‬‫‪ -3‬ﺑﻌﺪ دﯾﻨﯽ‬‫‪27‬‬‫‪ -4‬ﺑﻌﺪ اﺧﻼص‬‫‪28‬‬‫‪ -5‬ﺑﻌﺪ اﻗﺘﺪا‬‫‪28‬‬

‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 6‬از ‪359‬‬‫ﺗﻘﺮﯾﻈﺎت ﻋﺒﻘﺎت‬‫‪29‬‬‫ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫‪30‬‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫‪30‬‬‫ﻣﻘﺪﻣﻪ‬‫‪30‬‬‫ﺑﯿﺎن ﺷﻨﺎﻋﺖ اﻧﮑﺎر ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻣﺆﻣﻨﺎن ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫‪30‬‬‫اﺳﺎﻣﯽ ﻧﺎﻗﻠﯿﻦ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫‪45‬‬‫ﺻﺪ وﺟﻪ در اﺛﺒﺎت ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ و رد اﺑﻄﺎل آن‬‫‪46‬‬‫اﺷﺎره‬‫‪47‬‬‫‪ -1‬أﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ‬‫‪47‬‬‫‪ -2‬ذﮐﺮ ﻣﺰي‬‫‪56‬‬‫‪ -3‬ﺗﻮﺛﯿﻖ رﺟﺎل ﺳﻨﺪ اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ‬‫‪62‬‬‫‪ -4‬ﻣﺪح اﺑﻦ ﺣﺰم رواﯾﺖ أﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ را‬‫‪66‬‬‫‪ -5‬ذﮐﺮ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﺴﻨﺪ أﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ را‬‫‪68‬‬‫‪ -6‬اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ‬‫‪68‬‬‫‪ -7‬اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ‬‫‪71‬‬‫‪ -8‬ﺳﮑﻮت ﺳﺒﻮﻃﯽ ﺑﺮ ﺗﺼﺤﯿﺢ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ‬‫‪77‬‬‫‪ -9‬اﺣﺘﺠﺎج ﺑﻪ اﯾﺮاد ﺳﺒﻮﻃﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﺳﺎﻟﻪ ﻗﻮل ﺟﻠﯽ‬‫‪78‬‬‫‪ -10‬ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺳﯿﻮﻃﯽ‬‫‪78‬‬‫‪ -11‬ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ‬‫‪79‬‬‫‪ -12‬ﺗﺼﺤﯿﺢ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﯽ ﺳﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ را در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ‬‫‪79‬‬‫‪ -13‬ﺗﺼﺤﯿﺢ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﯽ ﺳﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ را در ﺗﺤﻔﻪ اﻟﻤﺤﺒﯿﻦ‬‫‪79‬‬‫‪ -14‬ﻗﺎﺿﯽ ﺳﻨﺎء اﻟّﻠﻪ‬‫‪79‬‬‫‪ -15‬ذﮐﺮ ﻣﺼﻨ ﻒ اﺑﻦ اﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ‪ ،‬ﺗﻤﺠﯿﺪ ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ از اﺑﻦ اﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ‬‫‪79‬‬‫‪ -16‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺷﯿﺒﺎﻧﯽ‬‫‪80‬‬

‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 7‬از ‪359‬‬‫‪ -17‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺷﯿﺒﺎﻧﯽ دﻻﻟﺖ را از ﺑﺮﯾﺪه‬‫‪85‬‬‫‪ -18‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺷﯿﺒﺎﻧﯽ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد از اﺑﻦ ﻋﺒﺎس‬‫‪86‬‬‫‪ -19‬اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﯾﻨﮑﻪ ﻣﺠﺮد رواﯾﺖ أﺣﻤﺪ ﺣﺪﯾﺜﯽ را در ﻣﺴﻨﺪ ﻣﻮﺟﺐ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر آﻧﺴﺖ‬‫‪87‬‬‫‪ -20‬ﺗﺮﻣﺬي‬‫‪102‬‬‫‪ -21‬ﺗﻮﺛﯿﻖ ﺳﻨﺪ رواﯾﺖ ﺗﺮﻣﺬي‬‫‪103‬‬‫‪ -22‬ﻧﺴﺎﺋﯽ در ﺧﺼﺎﺋﺺ‬‫‪104‬‬‫‪ -23‬ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺑﺎﻟﻮزي‬‫‪106‬‬‫‪ -24‬أﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ‬‫‪108‬‬‫‪ -25‬اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي‬‫‪112‬‬‫‪ -26‬ﺧﯿﺜﻤﮥ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن‬‫‪123‬‬‫‪ -27‬اﺑﻦ ﺣﺒﺎن‬‫‪124‬‬‫‪ -28‬ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ أﺣﻤﺪ ﻃﺒﺮاﻧﯽ‬‫‪129‬‬‫‪ -29‬رواﯾﺖ ﺣﺎﮐﻢ از ﻋﻤﺮان‬‫‪129‬‬‫‪ -30‬ﺣﺎﮐﻢ از اﺑﻦ ﻋﺒﺎس‬‫‪130‬‬‫‪ -31‬اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﮥ‬‫‪131‬‬‫‪ -32‬أﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ‬‫‪132‬‬‫‪ -33‬أﺣﻤﺪ اﺑﯿﻦ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﯿﻬﻘﯽ‬‫‪133‬‬‫‪ -34‬راﻏﺐ اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ‬‫‪135‬‬‫‪ -35‬ﺧﻄﯿﺐ ﺑﻐﺪادي‬‫‪137‬‬‫‪ -36‬أﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ ﺳﺠﺴﺘﺎﻧﯽ‬‫‪139‬‬‫‪ -37‬اﺑﻦ اﻟﻤﻐﺎزﻟﯽ‬‫‪140‬‬‫‪ -38‬ﺷﯿﺮوﯾﻪ دﯾﻠﻤﯽ‬‫‪141‬‬‫‪ -39‬ﻧﻄﻨﺰي‬‫‪146‬‬‫‪ -40‬ﺷﻬﺮ دار دﯾﻠﻤﯽ‬‫‪146‬‬

‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 8‬از ‪359‬‬‫‪ -41‬أﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم‬‫‪149‬‬‫‪ -42‬اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ‬‫‪151‬‬‫‪ -43‬ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ‬‫‪154‬‬‫‪ -44‬ﻣﺒﺎرك ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري‬‫‪156‬‬‫‪ -45‬أﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ راﻓﻌﯽ‬‫‪156‬‬‫‪ -46‬ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ‬‫‪157‬‬‫‪ -47‬اﺑﻦ ﺳﺒﻊ أﻧﺪﻟﺴﯽ‬‫‪158‬‬‫‪ -48‬ﺿﯿﺎء ﻣﻘﺪﺳﯽ‬‫‪160‬‬‫‪ -49‬اﺑﻦ ﻃﻠﺤﻪ ﻗﺮﺷﯽ اﻟﻨﺼﯿﺒﯽ‬‫‪162‬‬‫‪ -50‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳ ﻒ ﮐﻨﺠﯽ‬‫‪164‬‬‫‪ -51‬ﻣﺤﺐ اﻟﺪﯾﻦ ﻃﺒﺮي‬‫‪167‬‬‫‪ -52‬اﺑﻮ اﻟﻤﺠﺎﻣﻊ ﺣﻤﻮﯾﻨﯽ‬‫‪169‬‬‫‪ -53‬ذﮐﺮ ذﻫﺒﯽ رواﯾﺖ ﮐﺮدن ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را از رﺷﮏ و ادﺧﺎل ﻧﺴﺎﺋﯽ آﻧﺮا در ﺻﺤﺎح ﺧﻮد‬‫‪169‬‬‫‪ -54‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳ ﻒ زرﻧﺪي‬‫‪170‬‬‫‪ -55‬رواﯾﺖ زرﻧﺪي ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻣﻌﺎرج اﻟﻮﺻﻮل‬‫‪171‬‬‫‪ -56‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد ﮐﺎزروﻧﯽ‬‫‪171‬‬‫‪ -57‬ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯽ‬‫‪172‬‬‫‪ -58‬ﺳﯿﺪ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ‬‫‪174‬‬‫‪ -59‬اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ‬‫‪176‬‬‫‪ -60‬ﺣﺴﯿﻦ ﻣﯿﺒﺬي‬‫‪177‬‬‫‪ -61‬ﺳﯿﻮﻃﯽ‬‫‪179‬‬‫‪ -62‬ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ‬‫‪179‬‬‫‪ -63‬ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب‬‫‪184‬‬‫‪ -64‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳ ﻒ ﺷﺎﻣﯽ‬‫‪184‬‬

‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 9‬از ‪359‬‬‫‪ -65‬اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ‬‫‪187‬‬‫‪ -66‬ﻋﻠﯽ ﻣﻨﻘﯽ‬‫‪193‬‬‫‪ -67‬ﻋﯿﺪ روس‬‫‪193‬‬‫‪ -68‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺨﺪوم‬‫‪197‬‬‫‪ -69‬و ﺻﺎﺑﯽ‬‫‪199‬‬‫‪ -70‬اﺣﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﯽ‬‫‪201‬‬‫‪ -71‬ﻋﻄﺎء اﻟّﻠﻪ ﺷﯿﺮازي‬‫‪202‬‬‫‪ -72‬ﻋﻠﯽ ﻗﺎري‬‫‪203‬‬‫‪ -73‬ﻋﺒﺪ اﻟﺮؤف‬‫‪205‬‬‫‪ -74‬ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﻮد‬‫‪207‬‬‫‪ -75‬اﺣﻤﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ‬‫‪209‬‬‫‪ -76‬اﺣﻤﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ در وﺳﯿﻠﻪ اﻟﻤﺎل‬‫‪210‬‬‫‪ -77‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ‬‫‪211‬‬‫‪ -78‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ ﻧﻘﻞ رواﯾﺖ دﯾﻠﻤﯽ‬‫‪211‬‬‫‪ -79‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ رواﯾﺖ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ‬‫‪212‬‬‫‪ -80‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ رواﯾﺖ ﺧﻄﯿﺐ راﻓﻌﯽ‬‫‪212‬‬‫‪ -81‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ رواﯾﺖ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن‬‫‪212‬‬‫‪ -82‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻧﺰل اﻻﺑﺮار رواﯾﺖ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ‬‫‪213‬‬‫‪ -83‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻧﺰل اﻻﺑﺮار‬‫‪214‬‬‫‪ -84‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﺗﺤﻔﻪ اﻟﻤﺤﺒﯿﻦ‬‫‪214‬‬‫‪ -85‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﺗﺤﻔﻪ‬‫‪215‬‬‫‪ 86‬ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ‬‫‪215‬‬‫‪ -87‬ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ رواﯾﺖ ﺑﺮﯾﺪه‬‫‪215‬‬‫‪ -88‬وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ واﻟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﻗﺮه اﻟﻌﯿﻦ‬‫‪216‬‬

‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 10‬از ‪359‬‬‫‪ -89‬وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ واﻟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ در ازاﻟﻪ اﻟﺨﻔﺎء‬‫‪217‬‬‫‪ -90‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ در روﺿﻪ‬‫‪218‬‬‫‪ -91‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ در روﺿﻪ ﻧﺪﯾﻪ‬‫‪219‬‬‫‪ -92‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺼّﺒﺎن‬‫‪220‬‬‫‪ -93‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟﻌﺠﯿﻠﯽ در ذﺧﯿﺮه اﻟﻤﺎل‬‫‪222‬‬‫‪ -94‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟﻌﺠﯿﻠﯽ‬‫‪222‬‬‫‪ -95‬ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺒﯿﻦ‬‫‪223‬‬‫‪ -96‬ﻣﺤﻤﺪ ﺳﺎﻟﻢ ﺣﻔﯿﺪ ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ‬‫‪226‬‬‫‪ -97‬ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ ﻟﮑﻬﻨﻮي‬‫‪226‬‬‫‪ -98‬ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ ﻟﮑﻬﻨﻮي در ﻣﺮءاه اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫‪227‬‬‫‪ -99‬ﺷﯿﺦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻠﺨﯽ‬‫‪229‬‬‫‪ -100‬ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﺣﯿﺪرآﺑﺎدي‬‫‪229‬‬‫ﺟﻮاب اﺑﻄﺎل ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫‪233‬‬‫اﺷﺎره‬‫‪233‬‬‫ﺗﻮﺛﯿﻖ »اﺟﻠﺢ« از اﻓﺎدات ﻋﻠﻤﺎي ﻗﻮم‬‫‪233‬‬‫ﺟﻮاب از ﻗﺪح اﺟﻠﺢ ﺑﺴﺒﺐ ﺗﺸﯿﻊ او‬‫‪245‬‬‫ﺟﻮاب ادﻋﺎي ﺗﻀﻌﯿ ﻒ ﺟﻤﻬﻮر اﺟﻠﺢ را‬‫‪254‬‬‫ﺟﻮاب دﻋﻮي ﻋﺪم ﺟﻮاز اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺤﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ‬‫‪267‬‬‫ﺑﯿﺎن ﻓﻈﺎﻋﺖ ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ در ﺑﺎب ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫‪278‬‬‫ﭼﻬﻞ وﺟﻪ در اﺛﺒﺎت ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫‪292‬‬‫اﺷﺎره‬‫‪292‬‬‫‪ -1‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ درﺑﺎره آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫‪292‬‬‫‪ -2‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ در ازاﻟﻪ درﺑﺎره آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫‪293‬‬‫‪ -3‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ درﺑﺎره آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫‪294‬‬

‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 11‬از ‪359‬‬‫‪ -4‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ درﺑﺎره آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫‪295‬‬‫‪ -5‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم أﺑﻮ ﺷﮑﻮر در ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ و آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫‪297‬‬‫‪ -6‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺤﻤﺪ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ در ﺣﻘﯿﻘﺖ اﻣﺎﻣﺖ‬‫‪299‬‬‫‪ -7‬ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻔﯿﺪ اﻣﺎﻣﺖ و رﯾﺎﺳﺖ اﺳﺖ‬‫‪300‬‬‫‪ -8‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﮥ‬‫‪302‬‬‫‪ -9‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺮواﯾﺖ ﻣﻨﺴﻮب ﺑﺤﺴﻦ ﻣﺜﻨﯽ‬‫‪303‬‬‫‪ -10‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫‪306‬‬‫‪ -11‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫‪306‬‬‫‪ -12‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻔﺮﻣﻮده ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ »وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي«‬‫‪310‬‬‫‪ -13‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺤﺪﯾﺚ »أﻧﺖ اﻣﺎم ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﻪ«‬‫‪311‬‬‫‪ -14‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻪ ﻓﺮﻣﻮده ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻟﻔﻆ )وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي( در ﺣﻖ أﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫‪313‬‬‫‪ -15‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺴﺆال ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ وﻻﯾﺖ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪ ﺧﻮد ﺑﺮاي ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫‪314‬‬‫‪ -16‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺎرﺷﺎد اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫‪319‬‬‫‪ -17‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺎﻓﺎده ﺷﯿﺦ ﻋﺰﯾﺰ اﻟﺪﯾﻦ ﻧﺴﻔﯽ‬‫‪319‬‬‫‪ -18‬اﺳﺘﺪﻻل ﯾﺘﺒﺎدر از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﻣﻌﻨﺎي ﺗﺼﺮف در اﻣﻮر‬‫‪321‬‬‫‪ -19‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻤﺬﻫﺐ ﺷﺎﻓﻌﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﺎﻗﻼﻧﯽ و ﺑﺴﯿﺎري از ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ اﺻﻮﻟﯿﯿﻦ‬‫‪321‬‬‫‪ -20‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ‬‫‪322‬‬‫‪ -21‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺤﺪﯾﺚ »ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ«‬‫‪323‬‬‫‪ -22‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺤﺪﯾﺚ »ان اﻟّﻠﻪ وﻟﯿﯽ و أﻧﺎ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ« ﺑﻤﻌﻨﺎي »ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻷﻣﻮر«‬‫‪324‬‬‫‪ -23‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻔﺮﻣﻮده ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ در ﺣﻖ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم »اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي« ﺑﺨﻄﺎب ﺑﺮﯾﺪه ‪325‬‬‫‪ -24‬اﺛﺒﺎت ﺑﺮﯾﺪه اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﺑﺎرﺷﺎد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل‬‫‪331‬‬‫‪ -25‬داﻧﺴﺘﻦ ﺑﺮﯾﺪه اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﺑﺎرﺷﺎد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل‬‫‪336‬‬‫‪ -26‬ﻋﻠﻢ ﺑﺮﯾﺪه اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﺑﺎرﺷﺎد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل‬‫‪339‬‬‫‪ -27‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺨﻄﺒﻪ ﻧﺒﻮﯾﻪ ﺑﻌﺪ از ﻧﺰول آﯾﻪ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫‪339‬‬

‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 12‬از ‪359‬‬‫‪ -28‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻮرود ﻫﺬا »وﻟﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي در ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ«‬‫‪340‬‬‫‪ -29‬اﺳﺘﺪﻻل ﺟﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﺑﺴﭙﺎﺳﮕﺰاري ﺣﻀﺮت رﺳﻮل رﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮد و وﻻﯾﺖ ﺣﻀﺮت أﻣﯿﺮ را ﺑﻌﺪ از آن‬‫‪341‬‬‫‪ -30‬اﺳﺘﺪﻻل ﺟﺎﻣﻊ ﺑﯿﺎض اﺑﺮاﻫﯿﻤﯽ ﺑﺴﭙﺎﺳﮕﺰاري ﺣﻀﺮت رﺳﻮل رﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮد و وﻻﯾﺖ ﺣﻀﺮت أﻣﯿﺮ را ﺑﻌﺪ از آن‬‫‪341‬‬‫‪ -31‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺤﺪﯾﺚ »ﻣﻦ ﮐﻨﺖ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ«‬‫‪342‬‬‫‪ -32‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ ﺳﺒﻂ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي در ﺗﺬﮐﺮه اﻟﺨﻮاص دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ »ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ«‬‫‪343‬‬‫‪ -33‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﺮ دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ »ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ«‬‫‪344‬‬‫‪ -34‬اﺳﺘﺪﻻل ﺗﺮﻣﺬي ﺑﻮرود »ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ« در ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻣﺴﺎوات در وﺟﻮب ﻣﺤﺒﺖ دارد‬‫‪344‬‬‫‪ -35‬اﺳﺘﺪﻻل وﻟﯽ اﷲ در ازاﻟﻪ اﻟﺨﻔﺎء ﺑﻮرود »ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ« در ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻣﺴﺎوات در وﺟﻮب ﻣﺤﺒﺖ دارد‬‫‪345‬‬‫‪ -36‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻌﺜﺖ اﻧﺒﯿﺎء ﺑﺮ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫‪346‬‬‫‪ -37‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻌﺮض ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺮ ﺳﻤﺎوات و ارض وﻗﺖ ﺧﻠﻖ آن ﻧﺒﻮت ﺣﻀﺮت رﺳﻮل و وﻻﯾﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ‬‫‪349‬‬‫‪ -38‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻔﺮﻣﻮده ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟﻘﺮآن و اﻟﻮﻻﯾﻪ اذا اﻧﺘﻬﺖ اﻟﯿﮏ‬‫‪349‬‬‫‪ -39‬در ﺟﻮاب ﺷﮑﺎﯾﮥ ﺑﺮﯾﺪه ﺑﮑﻠﻤﺎت ﺣﻀﺮت رﺳﻮل دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻋﺼﻤﺖ و ﻣﺴﺎوات و اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫‪351‬‬‫‪ -40‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺴﯿﺎق ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ و ارﺷﺎد ﻓﺄﺣﺐ ﻋﻠﯿﺎ ان ﻋﻠﯽ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫‪353‬‬‫‪ 5‬وﺟﻪ در اﺑﻄﺎل ﺣﻤﻞ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺰﻣﺎن ﺑﻌﺪ از ﻋﺜﻤﺎن‬‫‪353‬‬‫اﺷﺎره‬‫‪353‬‬‫وﺟﻪ اول‬‫‪353‬‬‫وﺟﻪ دوم‬‫‪354‬‬‫وﺟﻪ ﺳﻮم‬‫‪354‬‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﺎرم‬‫‪354‬‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﻢ‬‫‪355‬‬‫درﺑﺎره ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص(‬‫‪356‬‬

‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 13‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺸﺨﺼﺎت ﮐﺘﺎب‬‫ﺳﺮﺷـﻨﺎﺳﻪ ‪ :‬ﮐﻨﺘﻮري ﺣﺎﻣﺪﺣﺴـﯿﻦﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪﻗﻠﯽ ‪1246 - 1306‬ق ﺷـﺎرح ﻋﻨﻮان و ﻧـﺎم ﭘﺪﯾـﺪآور ‪ :‬ﻋﺒﻘـﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﺛﺒﺎت اﻣﺎﻣﻪ اﻻﺋﻤﻪ‬‫اﻻﻃﻬـﺎر‪ /‬ﺗﺎﻟﯿﻒ ﻣﯿﺮﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ اﻟﻤﻮﺳﻮي اﻟﻠﮑﻬﻨﻮﺋﯽ اﻟﻨﯿﺸﺎﺑﻮري ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻏﻼمرﺿﺎﺑﻦ ﻋﻠﯽاﮐﺒﺮ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﺑﺮوﺟﺮدي ﻣﺸـﺨﺼﺎت ﻧﺸـﺮ ‪ :‬ﻗﻢ‬‫اﻟﺠﻤﺎﻋﻪ اﻟﻤﺪرﺳﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﺤﻮزه اﻟﻌﻠﻤﯿﻪ ﺑﻘﻢ ﻣﻮﺳﺴﻪ اﻟﻨﺸﺮ اﻻﺳﻼﻣﯽ ‪1416‬ق = ‪.1374 -‬‬‫ﻓﺮوﺳﺖ ‪) :‬ﻣﻮﺳﺴﻪ اﻟﻨﺸﺮ اﻻﺳﻼﻣﯽ اﻟﺘﺎﺑﻌﻪ ﻟﺠﻤﺎﻋﻪ اﻟﻤﺪرﺳﯿﻦ ﺑﻘﻢ اﻟﻤﺸﺮﻓﻪ‪(801‬‬‫ﺷﺎﺑﮏ ‪ :‬ﺑﻬﺎ‪12000:‬رﯾﺎل ج ‪ (1‬؛ ﺑﻬﺎ‪12000:‬رﯾﺎل ج ‪(1‬‬‫ﯾـﺎدداﺷﺖ ‪ :‬ﮐﺘـﺎب ﺣﺎﺿـﺮ ردﯾـﻪاي و ﺷـﺮﺣﯽ اﺳـﺖ ﺑﺮ ﮐﺘـﺎب اﻟﺘﺤﻔﻪ اﻻﺛﻨﯽﻋﺸـﺮﯾﻪ اﺛﺮ ﻋﺒـﺪاﻟﻌﺰﯾﺰﺑﻦ اﺣﻤـﺪ دﻫﻠـﻮي ﯾـﺎدداﺷﺖ ‪ :‬ﻋﺮﺑﯽ‬‫ﯾـﺎدداﺷﺖ ‪ :‬ﮐﺘﺎﺑﻨـﺎﻣﻪ ﻋﻨـﻮان دﯾﮕﺮ ‪ :‬اﻟﺘﺤﻔـﻪ اﻻﺛﻨﯽﻋﺸــﺮﯾﻪ ﺷــﺮح ﻣﻮﺿـﻮع ‪ :‬دﻫﻠـﻮي ﻋﺒــﺪاﻟﻌﺰﯾﺰﺑﻦ اﺣﻤــﺪ‪1159 - 1239 ،‬ق اﻟﺘﺤﻔﻪ‬‫اﻻﺛﻨﯽﻋﺸﺮﯾﻪ ‪ --‬ﻧﻘﺪ و ﺗﻔﺴﯿﺮ‬‫ﻣﻮﺿﻮع ‪ :‬ﺷﯿﻌﻪ ‪ --‬دﻓﺎﻋﯿﻪﻫﺎ و ردﯾﻪﻫﺎ‬‫ﻣﻮﺿﻮع ‪ :‬اﻣﺎﻣﺖ ‪ --‬اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﻮﺿﻮع ‪ :‬ﻣﺤﺪﺛﺎن ﺷﻨﺎﺳﻪ اﻓﺰوده ‪ :‬دﻫﻠﻮي ﻋﺒﺪاﻟﻌﺰﯾﺰﺑﻦ اﺣﻤﺪ‪1159 - 1239 ،‬ق اﻟﺘﺤﻔﻪ اﻻﺛﻨﯽﻋﺸﺮﯾﻪ ﺷﺮح‬‫ﺷﻨﺎﺳﻪ اﻓﺰوده ‪ :‬ﻣﻮﻻﻧﺎ ﺑﺮوﺟﺮدي ﻏﻼﻣﺮﺿﺎ‪ ،‬ﻣﺼـﺤﺢ ﺷـﻨﺎﺳﻪ اﻓﺰوده ‪ :‬ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﺪرﺳـﯿﻦ ﺣﻮزه ﻋﻠﻤﯿﻪ ﻗﻢ دﻓﺘﺮ اﻧﺘﺸﺎرات اﺳـﻼﻣﯽ رده ﺑﻨﺪي‬‫ﮐﻨﮕﺮه ‪/BP212/5 :‬د‪9‬ت‪1374 30218‬‬‫رده ﺑﻨﺪي دﯾﻮﯾﯽ ‪297/417 :‬‬‫ﺷﻤﺎره ﮐﺘﺎﺑﺸﻨﺎﺳﯽ ﻣﻠﯽ ‪ :‬م‪3739-77‬‬‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﺆﻟﻒ‬‫زﻧﺪﮔﯿﻨﺎﻣﻪ ﻣﺆﻟﻒ‬‫ﺳﯿـﺪ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻫﻨـﺪي ﻧﯿﺸﺎﺑﻮري از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻣﺘﮑّﻠﻤﺎن و ﻋﻈﯿﻢﺗﺮﯾﻦ ﻋﺎﻟﻤﺎن و از ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺷـﯿﻌﻪ در اواﺋﻞ ﺳـﺪه ﺳـﯿﺰدﻫﻢ ﻫﺠﺮي‬‫ﻗﻤﺮي در ﺑﻠﺪه ﻣﯿﺮه ﻟﮑﻬﻨﻮ ﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﺗﺎرﯾﺦ ﭘﻨﺠﻢ ﻣﺤﺮم ‪ 1246‬ه‪ .‬ق ﺑﻪ دﻧﯿﺎ آﻣﺪ‪.‬‬‫اﯾﺸـﺎن ﺗﻌﻠﯿﻢ را از ﺳﻦ ‪ 6‬ﺳﺎﻟﮕﯽ ﺑﺎ رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﮑﺘﺒﺨﺎﻧﻪ و ﭘﯿﺶ ﺷـﯿﺨﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺷـﯿﺦ ﮐﺮﻣﻌﻠﯽ ﺷـﺮوع ﮐﺮد‪ .‬اّﻣﺎ ﭘﺲ از ﻣـﺪت ﮐﻮﺗﺎﻫﯽ ﭘـﺪر‬‫اﯾﺸﺎن ﺧﻮد ﻋﻬﺪهدار ﺗﻌﻠﯿﻢ وي ﮔﺮدﯾﺪ و ﺗﺎ ﺳﻦ ‪ 14‬ﺳﺎﻟﮕﯽ ﮐﺘﺐ ﻣﺘﺪاول اﺑﺘﺪاﺋﯽ را ﺑﻪ وي آﻣﻮﺧﺖ‪.‬‬‫ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ در ﺳﻦ ‪ 15‬ﺳﺎﻟﮕﯽ و ﭘﺲ از رﺣﻠﺖ ﭘﺪر ﺑﺰرﮔﻮارش ﺑﺮاي ﺗﮑﻤﯿﻞ ﺗﺤﺼﯿﻼت ﺑﻪ ﺳﺮاغ اﺳﺎﺗﯿﺪ دﯾﮕﺮ رﻓﺖ‪.‬‬‫ﻣﻘﺎﻣﺎت ﺣﺮﯾﺮي و دﯾﻮان ﻣﺘﻨﺒﯽ را ﻧﺰد ﻣﻮﻟﻮي ﺳﯿﺪ ﺑﺮﮐﺖ ﻋﻠﯽ و ﻧﻬﺞ اﻟﺒﻼﻏﻪ را ﻧﺰد ﻣﻔﺘﯽ ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺎس ﺗﺴﺘﺮي ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬ﻋﻠﻮم ﺷﺮﻋﯿﻪ‬‫را ﻧﺰد ﺳـﻠﻄﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ و ﺑﺮادر اﯾﺸﺎن ﺳﯿﺪ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺳﯿﺪ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻦ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ‪ -‬ﮐﻪ ﻫﺮ دو از ﻋﻠﻤﺎء ﺑﺰرگ ﺷﯿﻌﻪ‬‫در ﻫﻨﺪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ -‬و ﻋﻠﻮم ﻋﻘﻠﯿﻪ را ﻧﺰد ﻓﺮزﻧﺪ ﺳﯿﺪ ﻣﺮﺗﻀﯽ ﺳﯿﺪ اﻟﻌﻠﻤﺎء‪ ،‬ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ ﺧﻼﺻﮥ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﺮا ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬‫در اﯾﻦ زﻣﺎن اﯾﺸﺎن ﮐﺘﺎب ﻣﻨﺎﻫﺞ اﻟﺘﺪﻗﯿﻖ را ﮐﻪ از ﺗﺼـﻨﯿﻔﺎت ﻋﺎﻟﯿﻪ اﺳـﺘﺎدش ﺳـﯿﺪ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺑﻮد از اﯾﺸﺎن أﺧﺬ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺣﻮاﺷـﯽ وي ﺑﺮ آن‬‫ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﻋﻈﻤﺖ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﻗﺪرت ﻧﻘﺪ اﯾﺸﺎن ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬‫ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل اﯾﺸﺎن ﭘﺲ از ﭼﻨـﺪﯾﻦ ﺳﺎل ﺗﺤﺼـﯿﻞ ﺑﻪ أﻣﺮ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﭘﮋوﻫﺶ ﭘﺮداﺧﺖ و در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ اﺑﺘﺪاء ﺑﻪ ﺗﺼـﺤﯿﺢ و ﻧﻘﺪ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﭘﺪر‬‫ﺑﺰرﮔﻮارش ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻗﻠﯽ از ﺟﻤﻠﻪ ﻓﺘﻮﺣﺎت ﺣﯿﺪرﯾﻪ‪ ،‬رﺳﺎﻟﻪ ﺗﻘّﯿﻪ و ﺗﺸﯿﯿﺪ اﻟﻤﻄﺎﻋﻦ ﭘﺮداﺧﺖ و ﺳﺎﻟﻬﺎي ﺳﺎل را ﺻﺮف ﺗﺼﺤﯿﺢ و ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 14‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﺎرات اﯾﻦ ﮐﺘﺐ ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ ﺗﺸﯿﯿﺪ اﻟﻤﻄﺎﻋﻦ‪ -‬ﮐﻪ رّدﯾﻪاي ﺑﺮ ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮﯾﻪ ﺑﻮد‪ -‬ﺑﺎ اﺻﻮل ﮐﺘﺐ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﮐﺮد‪.‬‬‫ﻫﻨﻮز از اﯾﻦ ﮐﺎر ﻓﺎرغ ﻧﺸﺪه ﺑﻮد ﮐﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم ﺗﻮﺳﻂ ﯾﮑﯽ از ﻋﻠﻤﺎء اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺾآﺑﺎدي در رّد ﺑﺮ‬‫اﻣﺎﻣﯿﻪ ﺑﺎ ﺗﺒﻠﯿﻐﺎت ﻓﺮاوان ﻧﺸـﺮ و ﮔﺴﺘﺮش ﯾﺎﻓﺖ ﺑﻪﮔﻮﻧﻪاي ﮐﻪ ﻋﺮﺻﻪ ﺑﺮ ﻋﻮام و ﺧﻮاص از ﺷﯿﻌﻪ ﺗﻨﮓ ﺷﺪ‪ .‬از ﯾﮏ ﻃﺮف ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﻣﺪﻋﯽ‬‫ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺷﯿﻌﻪ ﻗﺎدر ﺑﺮ ﺟﻮاب ﻣﻄﺎﻟﺐ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻧﯿﺴﺖ ﺗﺎ آﻧﺠﺎ ﻣﺆﻟﻒ ﮐﺘﺎب ﻣﯽﮔﻔﺖ اﮔﺮ اوﻟﯿﻦ و آﺧﺮﯾﻦ ﺷﯿﻌﻪ ﺟﻤﻊ ﺷﻮﻧﺪ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ‬‫ﺟﻮاب ﮐﺘـﺎب ﻣﺮا ﺑﻨﻮﯾﺴـﻨﺪ و از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ ﻋﻠﻤـﺎء ﺑﺰرگ ﺷـﯿﻌﻪ ﻫﻨـﺪ از ﺟﻤﻠﻪ ﺳـﻠﻄﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء‪ ،‬ﺳـﯿﺪ اﻟﻌﻠﻤﺎء‪ ،‬ﻣﻔﺘﯽ ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﻋﺒﺎس‬‫ﺗﺴﺘﺮي و دﯾﮕﺮ أﻋﻼم ﺑﻪ ﺳـﺒﺐ اوﺿﺎع ﺧﺎص ﺳـﻠﻄﻨﺖ و ﻣﻼﺣﻈﺎت دﯾﮕﺮ اﻣﮑﺎن ﺟﻮاب دادن را ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ در اﯾﻦ زﻣﺎن ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ‬‫ﺣﺴـﯿﻦ وارد ﻣﯿـﺪان ﺷـﺪ و در ﻓﺎﺻـﻠﻪ ﺷـﺶ ﻣـﺎه ﮐﺘـﺎب اﺳـﺘﻘﺼﺎء اﻹﻓﺤﺎم ﻓﯽ ﻧﻘﺾ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم را ﺑﻪﮔﻮﻧﻪاي ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﺎﻋﺚ‬‫ﺣﯿﺮت ﻋﻠﻤﺎء ﺣﺘﯽ اﺳﺎﺗﯿﺪ اﯾﺸﺎن ﮔﺸـﺘﻪ و ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده آﻧﺎن ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ و ﻧﺸﺮ آن ﭼﻨﺎن ﺿﺮﺑﻪاي ﺑﺮ ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ وارد ﮐﺮد ﮐﻪ ﻫﯿﭽﯿﮏ از‬‫آﻧـﺎن ﺣﺘﯽ ﺧﻮد ﻣﺆﻟﻒ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼـم ﭘﺲ از ﺳﺎﻟﻬـﺎ ﺗﻼش و ﮐﻤﮏ ﮔﺮﻓﺘﻦ از واﻟﯿﺎن ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ و ﺑﺮﮔﺰاري اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﻋﻬـﺪه‬‫ﺟﻮاب آن ﺑﺮﻧﯿﺎﻣﺪﻧﺪ‪.‬‬‫ﭘﺲ از آن ﺑﻪ ﺗـﺄﻟﯿﻒ ﮐﺘﺎب ﺷﻮارق اﻟﻨﺼﻮص ﭘﺮداﺧﺖ و ﺳـﭙﺲ ﻣﺸـﻐﻮل ﺗﺄﻟﯿﻒ ﮐﺘﺎب ﻋﻈﯿﻢ ﻋﺒﻘﺎت اﻷﻧﻮار ﺷـﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ آﺧﺮ ﻋﻤﺮ در اﻣﺮ‬‫ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﺼﻨﯿﻒ آن ﻫّﻤﺖ ﮔﻤﺎﺷﺖ‪.‬‬‫در ﺳـﺎل ‪ 1282‬ه‪ .‬ق ﻋـﺎزم ﺳـﻔﺮ ﺣـﺞ و ﺳـﭙﺲ ﻋﺘﺒـﺎت ﻋﺎﻟﯿـﺎت ﺷـﺪ اّﻣـﺎ در آﻧﺠـﺎ ﻫﻢ از ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻋﻠﻤﯽ و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺑﺎز ﻧﻤﺎﻧـﺪ و در ﺣﺮﻣﯿﻦ‬‫ﺷﺮﯾﻔﯿﻦ ﯾﺎدداﺷـﺘﻬﺎﯾﯽ از ﮐﺘﺐ ﻧـﺎدر ﺑﺮداﺷﺖ و در ﻋﺮاق در ﻣﺤﺎﻓـﻞ ﻋﻠﻤﯽ ﻋﻠﻤـﺎء ﻋﺮاق ﺷـﺮﮐﺖ ﺟﺴﺖ ﮐﻪ ﻣـﻮرد اﺣـﺘﺮام ﻓﻮق‪ -‬اﻟﻌـﺎده‬‫اﯾﺸـﺎن ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬وي ﭘﺲ از ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺣﺎﺻﻞ ﮐﺎر ﻋﻠﻤﯽ ﺧﻮد را در ﻗﺎﻟﺐ ﮐﺘﺎب أﺳـﻔﺎر اﻻﻧﻮار ﻋﻦ وﻗﺎﯾﻊ أﻓﻀﻞ اﻻﺳـﻔﺎر ﮔﺮدآوري‬‫ﻧﻤﻮد‪.‬‬‫ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻋﺎﻟﻤﯽ ﭘﺮ ﺗﺘﺒﻊ و ﭘﺮ اﻃﻼع و ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ آﺛﺎر و اﺧﺒﺎر و ﻣﯿﺮاث ﻋﻠﻤﯽ اﺳـﻼﻣﯽ ﺑﻮد ﺗﺎ ﺣّﺪي ﮐﻪ ﻫﯿﭻ ﯾﮏ از ﻣﻌﺎﺻـﺮان و‬‫ﻣﺘـﺄﺧﺮان و ﺣـﺘﯽ ﺑﺴـﯿﺎري از ﻋﻠﻤـﺎء ﭘﯿﺸـﯿﻦ ﺑـﻪ ﭘـﺎﯾﻪ او ﻧﺮﺳـﯿﺪﻧﺪ‪ .‬ﻫﻤﻪ ﻋﻤﺮ ﺧـﻮﯾﺶ را ﺑﻪ ﺑﺤﺚ و ﭘﮋوﻫﺶ در اﺳـﺮار اﻋﺘﻘـﺎدات دﯾﻨﯽ و‬‫ﺣﺮاﺳﺖ اﺳـﻼم و ﻣﺮزﺑـﺎﻧﯽ ﺣﻮزه دﯾﻦ راﺳﺘﯿﻦ ﮔﺬراﻧﯿـﺪ و ﻫﻤﻪ ﭼﯿﺰ ﺧﻮد را در راه اﺳـﺘﻮاري ﺣﻘـﺎﯾﻖ ﻣﺴـﻠﻢ دﯾﻨﯽ از دﺳﺖ داد ﭼﻨـﺎﻧﮑﻪ‬‫ﻣﺆﻟﻒ رﯾﺤﺎﻧﮥ اﻻدب در اﯾﻦ ﺑﺎره ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬‫»‪ ...‬و در ﻣﺪاﻓﻌﻪ از ﺣﻮزه دﯾﺎﻧﺖ و ﺑﯿﻀﻪ ﺷـﺮﯾﻌﺖ اﻫﺘﻤﺎم ﺗﻤﺎم داﺷـﺘﻪ و ﺗﻤﺎﻣﯽ ﺳﺎﻋﺎت و دﻗﺎﯾﻖ ﻋﻤﺮ ﺷﺮﯾﻔﺶ در ﺗﺄﻟﯿﻔﺎت دﯾﻨﯽ ﻣﺼﺮوف‬‫ﺑﻮده و آﻧﯽ ﻓﺮوﮔـﺬاري ﻧﺪاﺷـﺘﻪ ﺗـﺎ آﻧﮑﻪ دﺳﺖ راﺳﺖ او از ﮐﺜﺮت ﺗﺤﺮﯾﺮ و ﮐﺘـﺎﺑﺖ ﻋﺎﻃـﻞ ﺷـﺪه و در اواﺧﺮ ﺑـﺎ دﺳﺖ ﭼﭗ ﻣﯽﻧﮕﺎﺷـﺘﻪ‬‫اﺳﺖ‪«...‬‬‫و ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺆﻟﻒ ﻧﺠﻮم اﻟﺴـﻤﺎء زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ دﺳﺖ ﭼﭗ اﯾﺸﺎن ﻫﻢ از ﮐﺎر ﻣﯽاﻓﺘﺎده اﺳﺖ اﯾﺸﺎن دﺳﺖ از ﮐﺎر ﺑﺮﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﻣﻄﺎﻟﺐ را ﺑﺎ زﺑﺎن‬‫اﻣﻼء ﻣﯽﮐﺮده اﺳﺖ و ﻫﯿﭻ ﻣﺎﻧﻌﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺴﺖ اﯾﺸﺎن را از ﺟﻬﺎد ﻋﻠﻤﯽ ﺑﺎز دارد‪.‬‬‫ﺳﺮاﻧﺠﺎم اﯾﺸﺎن در ﻫﺠـﺪﻫﻢ ﻣﺎه ﺻـﻔﺮ ﺳﺎل ‪ 1306‬ه‪ .‬ق دﻋﻮت ﺣﻖ را ﻟﺒﯿـﮏ ﮔﻔﺖ و در ﺣﺴـﯿﻨﯿﻪ ﺟﻨﺎب ﻏﻔﺮان ﻣﺂب ﻣـﺪﻓﻮن ﺷـﺪ‪ .‬ﺧﺒﺮ‬‫وﻓﺎت اﯾﺸﺎن در ﻋﺮاق ﺑﺮﭘﺎﯾﯽ ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣﺘﻌّﺪد ﻓﺎﺗﺤﻪﺧﻮاﻧﯽ را در ﭘﯽ داﺷﺖ‪ .‬ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻋﻠﻤﺎء ﺷﺮﯾﮏ ﻋﺰا ﮔﺸﺘﻪ و ﺑﺰرﮔﺎن زﯾﺎدي در رﺛﺎء او‬‫ﺑﻪ ﺳﺮودن ﻗﺼﯿﺪه و ﻣﺮﺛﯿﻪ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ‪.‬‬‫*ﺧﺎﻧﺪان و ﻧﯿﺎﮐﺎن‪ :‬اﺑﺘﺪا‬‫ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻫﻨـﺪي در داﻣﺎن ﺧﺎﻧـﺪاﻧﯽ ﭼﺸﻢ ﮔﺸﻮد و ﭘﺮورش ﯾﺎﻓﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﻪ ﻋﺎﻟﻤﺎﻧﯽ آﮔﺎه و ﻓﺎﺿـﻼﻧﯽ ﻣﺠﺎﻫـﺪ ﺑﻮدﻧـﺪ‪ .‬در ﻣﯿﺎن‬‫ﺑﺮادران و ﻓﺮزﻧﺪان و ﻓﺮزﻧﺪزادﮔﺎن وي ﻧﯿﺰ ﻋﺎﻟﻤﺎﻧﯽ ﺧﺪﻣﺘﮕﺰار و ﻣﺘﻌﻬﺪ ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻣﯽﺧﻮرﻧﺪ‪.‬‬‫از اﯾـﻦ ﺧﺎﻧـﺪان ﻣﻌﻈـﻢ در آﺳـﻤﺎن ﻋﻠـﻢ و ﻓﻘـﺎﻫﺖ ﺳـﺘﺎرﮔﺎﻧﯽ درﺧﺸـﺎن ﺑـﻪ ﭼﺸﻢ ﻣﯽﺧﻮرﻧـﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﯾـﮏ در ﻋﺼـﺮ ﺧـﻮﯾﺶ راﻫﻨﻤـﺎي‬‫ﮔﻤﺸﺪﮔﺎن ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬اﯾﻨﮏ ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺗﻦ از آﻧﻬﺎ اﺷﺎره ﻣﯽﮐﻨﯿﻢ‪.‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 15‬از ‪359‬‬‫‪ -1‬ﺟّﺪ ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت‪ :‬ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺴﯿﻦ ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺳﯿﺪ اﷲ ﮐﺮم ﻣﻮﺳﻮي ﮐﻨﺘﻮري ﻧﯿﺸﺎﺑﻮري‪.‬‬‫وي ﺟـﺪ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ و از اﻋﻼـم ﻓﻘﻬـﺎء و زﻫـﺎد زﻣـﺎن و ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺮاﻣﺎت در ﻧﯿﻤﻪ دوم ﺳـﺪه دوازدﻫﻢ ﻫﺠﺮي اﺳﺖ‪ .‬اﯾﺸﺎن ﻋﻼﻗﻪ‬‫زﯾـﺎدي ﺑﻪ اﺳـﺘﻨﺴﺎخ ﻗﺮآن ﮐﺮﯾﻢ و ﮐﺘﺐ ﻧﻔﯿﺴﻪ ﺑﻪ ﺧـﻂ ﺧـﻮد داﺷـﺘﻪ و ﻗﺮآن و ﺣـﻖ اﻟﯿﻘﯿﻦ و ﺗﺤﻔـﮥ اﻟﺰاﺋﺮ و ﺟـﺎﻣﻊ ﻋﺒﺎﺳـﯽ ﺑﻪ ﺧـﻂ او در‬‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻧﺎﺻﺮﯾﻪ ﻟﮑﻬﻨﻮ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -2‬واﻟﺪ ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت‪ :‬ﻣﻔﺘﯽ ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻗﻠﯽ ﻣﻮﺳﻮي ﮐﻨﺘﻮري ﻧﯿﺸﺎﺑﻮري‬‫وي واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ و از ﭼﻬﺮهﻫﺎي درﺧﺸﺎن ﻋﻘﺎﺋﺪ و ﻣﻨﺎﻇﺮات در ﻧﯿﻤﻪ اول ﻗﺮن ﺳﯿﺰدﻫﻢ ﻫﺠﺮي ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬‫او در دوﺷﻨﺒﻪ ﭘﻨﺠﻢ ﻣﺎه ذي ﻗﻌﺪه ﺳﺎل ‪ 1188‬ﺑﻪ دﻧﯿﺎ آﻣﺪ‪ .‬وي از ﺷﺎﮔﺮدان ﺑﺎرز ﺳﯿﺪ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي از اﻋﺎﻇﻢ داﻧﺸﻤﻨﺪان ﺷﯿﻌﻪ در ﻗﺮن‬‫ﺳﯿﺰدﻫﻢ ﺑﻮده و در اﮐﺜﺮ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻣﺤﻘﻘﯽ ﺑﯽﻧﻈﯿﺮ ﺑﻮد و ﺗﺄﻟﯿﻔﺎت ارزﻧﺪهاي از ﺧﻮد ﺑﻪﺟﺎ ﮔﺬاﺷﺖ‪.‬‬‫اﯾﺸﺎن ﯾﮑﯽ از ﺑﺮﺟﺴﺘﻪﺗﺮﯾﻦ ﭼﻬﺮهﻫﺎي ﻋﻠﻢ ﻋﻘﺎﯾﺪ و ﻣﻨﺎﻇﺮات و از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﮐﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺘﺒﻊ و اﺳﺘﻘﺼﺎء ﺑﻮد‪.‬‬‫ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻗﻠﯽ در ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﻬﻢ ﻣﺤﺮم ‪ 1260‬ه‪ .‬ق در ﻟﮑﻬﻨﻮ ﺑﻪ رﺣﻤﺖ اﯾﺰدي ﭘﯿﻮﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -3‬ﺑﺮادر ارﺷﺪ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ‪ :‬ﺳﯿﺪ ﺳﺮاج ﺣﺴﯿﻦ‬‫او ﻧﯿﺰ ﭼﻮن ﭘـﺪر و ﺑﺮادراﻧﺶ از ﻋﺎﻟﻤـﺎن و ﻓﺮزاﻧﮕـﺎن ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﮔﺮﭼﻪ در ﻧﺰد ﭘـﺪرش و ﺳـﯿﺪ اﻟﻌﻠﻤـﺎء ﺷـﺎﮔﺮدي ﻧﻤﻮده اﺳﺖ اّﻣﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ‬‫ﺗﺄﻟﯿﻔـﺎت وي در ﻋﻠـﻮم رﯾﺎﺿـﯽ از ﺟﻤﻠﻪ ﮐﺘـﺎب ﺣـﻞ ﻣﻌﺎدﻻـت ﺟـﺒﺮ و ﻣﻘـﺎﺑﻠﻪ و رﺳـﺎﻟﻪاي در ﻣﺨﺮوﻃـﺎت ﻣﻨﺤﻨﯽ اﺳﺖ‪ .‬اﯾﺸـﺎن ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ‬‫ﻓﯿﻠﺴﻮف و ﭘﺰﺷﮑﯽ ﻧﺎﻣﯽ ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺳﯿﺪ ﺳﺮاج ﺣﺴﯿﻦ ﺑﺎ وﺟﻮد اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ ﻋﻠﻮم ﻋﺮﺑﯿﻪ و ﻓﻨﻮن ﻗﺪﯾﻤﻪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺣﺪي ﺑﺮ زﺑﺎن اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ‪ ،‬ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺟﺪﯾﺪ و ﻋﻠﻮم رﯾﺎﺿﯽ ﺗﺴﻠﻂ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد‬‫ﮐﻪ ﺑﺰرﮔﺎن ﻧا ﮕﻠﯿﺲ در ﺣﯿﺮت ﻓﺮو رﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﯾﮏ ﻋﺎﻟﻢ اﺳﻼﻣﯽ اﯾﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺎﻫﺮ در ﻓﻨﻮن ﺣﮑﻤﺖ ﻣﻐﺮب ﮔﺮدﯾﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫وي در ‪ 27‬رﺑﯿﻊ اﻷول ﺳﺎل ‪ 1282‬ه‪ .‬ق رﺣﻠﺖ ﮐﺮد‪.‬‬‫‪ -4‬ﺑﺮادر ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ‪ :‬ﺳﯿﺪ اﻋﺠﺎز ﺣﺴﯿﻦ‬‫وي ﻓﺮزﻧﺪ اوﺳﻂ ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻗﻠﯽ ﺑﻮده و وﻻدﺗﺶ در ‪ 21‬رﺟﺐ ‪ 1240‬واﻗﻊ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫اﯾﺸﺎن ﻧﯿﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﺪر و ﺑﺮادراﻧﺶ از داﻧﺸﻤﻨﺪان ﻧﺎﻣﯽ ﺷﯿﻌﻪ در ﮐﺸﻮر ﻫﻨﺪ و ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺄﻟﯿﻔﺎت و ﺗﺼﻨﯿﻔﺎت ﻣﺘﻌﺪدي ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﺮادر ﺧﻮد ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ را در ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﮐﺘـﺎب اﺳـﺘﻘﺼﺎء اﻻﻓﺤـﺎم در زﻣﯿﻨﻪ اﺳـﺘﺨﺮاج ﻣﻄـﺎﻟﺐ و اﺳـﺘﻨﺒﺎط ﻣﻘﺎﺻـﺪ ﮐﻤﮏ‬‫ﻓﺮاواﻧﯽ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺟﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﮐﺎر ﮐﺘﺎب را او اﻧﺠﺎم داد اّﻣﺎ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﺷﻬﺮت ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻪ ﻧﺎم او اﻧﺘﺸﺎر ﯾﺎﻓﺖ‪.‬‬‫از ﺟﻤﻠﻪ ﺗﺄﻟﯿﻔﺎت اﯾﺸﺎن ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ» ﺷﺬور اﻟﻌﻘﯿﺎن ﻓﯽ ﺗﺮاﺟﻢ اﻷﻋﯿﺎن« و» ﮐﺸﻒ اﻟﺤﺠﺐ و اﻻﺳﺘﺎر ﻋﻦ اﺣﻮال اﻟﮑﺘﺐ و اﻻﺳﻔﺎر«‬‫اﺷﺎره ﮐﺮد‪.‬‬‫اﯾﺸﺎن در ﻫﻔﺪﻫﻢ ﺷﻮال ‪ 1286‬ه‪ .‬ق و ﭘﺲ از ﻋﻤﺮي ﮐﻮﺗﺎه اّﻣﺎ ﭘﺮﺑﺮﮐﺖ ﺑﻪ رﺣﻤﺖ اﯾﺰدي ﭘﯿﻮﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -5‬ﺳﯿﺪ ﻧﺎﺻﺮ ﺣﺴﯿﻦ‪ :‬ﻓﺮزﻧﺪ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ ﺷﻤﺲ اﻟﻌﻠﻤﺎء‬‫وي در ‪ 19‬ﺟﻤﺎدي اﻟﺜﺎﻧﯿﻪ ‪ 1284‬ه‪ .‬ق ﻣﺘﻮﻟـﺪ ﺷـﺪ‪ .‬او را در ﻋﻠﻢ و ﺗﺘﺒﻊ ﺗﺎﻟﯽ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﭘـﺪر ﺷـﻤﺮدهاﻧﺪ ﭼﺮا ﮐﻪ ﻧﮕﺬاﺷﺖ زﺣﻤﺎت ﭘﺪرش ﺑﻪ‬‫ﻫـﺪر رود و ﻟﺬا ﺑﻪ ﺗﺘﻤﯿﻢ ﻋﺒﻘﺎت ﭘﺮداﺧﺖ و ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺟﻠﺪ دﯾﮕﺮ از آن را ﺑﻪ ﺳـﺒﮏ و ﺳـﯿﺎق ﭘﺪر ﺑﺰرﮔﻮارش ﺗﺄﻟﯿﻒ و ﺑﺎ ﻧﺎم اﯾﺸﺎن ﻣﻨﺘﺸـﺮ‬‫ﺳﺎﺧﺖ‪.‬‬‫اﯾﺸﺎن ﻋﺎﻟﻤﯽ ﻣﺘﺒﺤﺮ‪ ،‬ﻓﻘﯿﻪ‪ ،‬اﺻﻮﻟﯽ‪ ،‬ﻣﺤﺪث و رﺟﺎﻟﯽ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺘﺘﺒﻊ و ﻣﻔﺘﯽ و ﻣﺮﺟﻊ اﻫﺎﻟﯽ ﺑﻼد ﺧﻮد ﺑﻮده و اﯾﻦ ﻋﻠﻮم را از واﻟﺪ ﻣﻌﻈﻢ ﺧﻮد‬‫و ﻣﻔﺘﯽ ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺎس اﺧﺬ ﮐﺮده ﺑﻮد‪.‬‬‫در ﻧﻬﺎﯾﺖ اﯾﺸﺎن در ‪ 25‬ذي ﺣﺠﻪ ‪ 1361‬ه‪ .‬ق دار ﻓﺎﻧﯽ را وداع ﮔﻔﺖ و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ وﺻـﯿﺘﺶ در ﺟﻮار ﻣﺮﻗﺪ ﻗﺎﺿﯽ ﺷﻮﺷﺘﺮي در آﮔﺮه ﻫﻨﺪ ﺑﻪ‬‫ﺧﺎك ﺳﭙﺮده ﺷﺪ‪.‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 16‬از ‪359‬‬‫‪ -6‬ﺳﯿﺪ ذاﮐﺮ ﺣﺴﯿﻦ‪ :‬ﻓﺮزﻧﺪ دﯾﮕﺮ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ‬‫وي ﻧﯿﺰ ﻫﻤﭽﻮن ﺑﺮادر ﺧﻮد ﻋﺎﻟﻤﯽ ﻓﺎﺿﻞ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ از ادﺑﺎء و ﺷﻌﺮاء زﻣﺎن ﺧﻮد ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺮادرش را در ﺗﺘﻤﯿﻢ ﻋﺒﻘﺎت ﯾﺎري ﻧﻤﻮد‪ .‬دﯾﻮان‬‫ﺷﻌﺮ ﺑﻪ ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ و ﺗﻌﻠﯿﻘﺎﺗﯽ ﺑﺮ ﻋﺒﻘﺎت از آﺛﺎر اوﺳﺖ‪.‬‬‫‪ 7‬و ‪ -8‬ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺳﻌﯿﺪ و ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻧﺼﯿﺮ‪ :‬ﻓﺮزﻧﺪان ﺳﯿﺪ ﻧﺎﺻﺮ ﺣﺴﯿﻦ‬‫اﯾﻦ دو ﺑﺰرﮔﻮار ﮐﻪ ﻧﻮهﻫﺎي ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻣﯽﺑﺎﺷـﻨﺪ ﻧﯿﺰ از ﻓﻀـﻼء و ﻋﻠﻤﺎء ﺑﺰرگ زﻣﺎن ﺧﻮد ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ در ﻧﺠﻒ اﺷﺮف ﻧﺰد اﺳﺎﺗﯿﺪ‬‫ﺑﺮﺟﺴـﺘﻪ ﺗﺤﺼـﯿﻼت ﻋﺎﻟﯿﻪ ﺧﻮد را ﮔﺬراﻧﯿﺪﻧـﺪ‪ .‬ﭘﺲ از ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﻫﻨـﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺳـﻌﯿﺪ ﺷﺆون رﯾﺎﺳﺖ ﻋﻠﻤﯽ و دﯾﻨﯽ را ﺑﻌﻬﺪه ﮔﺮﻓﺖ و‬‫آﺛﺎر و ﺗﺄﻟﯿﻔﺎت ﻣﺘﻌـﺪدي را از ﺧﻮد ﺑﻪ ﺟﺎي ﮔـﺬاﺷﺖ ﺗﺎ اﯾﻨﮑﻪ در ﺳﺎل ‪ 1387‬ه‪ .‬ق در ﻫﻨـﺪ وﻓﺎت ﯾﺎﻓﺖ و در ﺟﻮار ﭘﺪر ﺑﺰرﮔﻮارش در‬‫ﺻﺤﻦ ﻣﺮﻗـﺪ ﻗﺎﺿـﯽ ﺷﻮﺷﺘﺮي ﺑﻪ ﺧﺎك ﺳﭙﺮده ﺷـﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻧﺼـﯿﺮ ﭘﺲ از ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﺷـﺮاﯾﻂ ﺧﺎص زﻣﺎﻧﯽ وارد‬‫ﮐﺎرﻫﺎي ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺷﺪه و از ﺟﺎﻧﺐ ﺷﯿﻌﯿﺎن ﺑﻪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﯽ ﻣﺠﻠﺲ ﻧﯿﺎﺑﯽ رﺳﯿﺪ‪.‬‬‫او ﻧﯿﺰ ﭘﺲ از ﻋﻤﺮي ﭘﺮﺑﺎر در ﻟﮑﻬﻨﻮ رﺣﻠﺖ ﮐﺮد وﻟﯽ ﺟﺴـﺪ وي را ﺑﻪ ﮐﺮﺑﻼء ﺑﺮده و در ﺻـﺤﻦ ﺷـﺮﯾﻒ و در ﻣﻘﺒﺮه ﻣﯿﺮزاي ﺷـﯿﺮازي ﺑﻪ‬‫ﺧﺎك ﺳﭙﺮدﻧﺪ‪.‬‬‫*ﺗﺄﻟﯿﻔﺎت‪ :‬اﺑﺘﺪا‬‫‪ -1‬ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻷﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر) ‪ 30‬ﻣﺠﻠّﺪ(‬‫‪ -2‬اﺳـﺘﻘﺼﺎء اﻻﻓﺤـﺎم و اﺳﺘﯿﻔـﺎء اﻻﻧﺘﻘﺎم ﻓﯽ ﻧﻘﺾ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم) ‪ 10‬ﻣﺠّﻠـﺪ( ﻃﺒﻊ ﻓﯽ ‪ 1315‬ه‪ .‬ق ﺑﺤﺚ ﻓﯽ ﺗﺤﺮﯾـﻒ اﻟﮑﺘـﺎب و اﺣﻮال‬‫اﻟﺤﺠﮥ و اﺛﺒﺎت وﺟﻮده و ﺷﺮح اﺣﻮال ﻋﻠﻤﺎء اﻫﻞ اﻟﺴﻨﮥ و‪[...‬‬‫‪ -3‬ﺷﻮارق اﻟﻨﺼﻮص) ‪ 5‬ﻣﺠّﻠﺪ(‬‫‪ -4‬ﮐﺸﻒ اﻟﻤﻌﻀﻼت ﻓﯽ ﺣّﻞ اﻟﻤﺸﮑﻼت‬‫‪ -5‬اﻟﻌﻀﺐ اﻟﺘﺒﺎر ﻓﯽ ﻣﺒﺤﺚ آﯾﻪ اﻟﻐﺎر‬‫‪ -6‬اﻓﺤﺎم اﻫﻞ اﻟﻤﯿﻦ ﻓﯽ رّد ازاﻟﮥ اﻟﻐﯿﻦ) ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺾآﺑﺎدي(‬‫‪ -7‬اﻟﻨﺠﻢ اﻟﺜﺎﻗﺐ ﻓﯽ ﻣﺴﺌﻠﮥ اﻟﺤﺎﺟﺐ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ) در ﺳﻪ ﻗﺎﻟﺐ ﮐﺒﯿﺮ و وﺳﯿﻂ و ﺻﻐﯿﺮ(‬‫‪ -8‬اﻟﺪرر اﻟﺴﻨﯿﮥ ﻓﯽ اﻟﻤﮑﺎﺗﯿﺐ و اﻟﻤﻨﺸﺂت اﻟﻌﺮﺑﯿﮥ‬‫‪ -9‬زﯾﻦ اﻟﻮﺳﺎﺋﻞ اﻟﯽ ﺗﺤﻘﯿﻖ اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ) ﻓﯿﻪ ﻓﺘﺎوﯾﻪ اﻟﻔﻘﻬﯿﮥ(‬‫‪ -10‬اﺳﻔﺎر اﻷﻧﻮار ﻋﻦ وﻗﺎﯾﻊ اﻓﻀﻞ اﻻﺳﻔﺎر) ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﺳﻨﺢ ﻟﻪ ﻓﯽ ﺳﻔﺮه إﻟﯽ اﻟﺤﺞ و زﯾﺎرة اﺋﻤﮥ اﻟﻌﺮاق ﺳﻼم اﷲ ﻋﻠﯿﻬﻢ( ‪1‬‬‫‪ -11‬اﻟﺬراﺋﻊ ﻓﯽ ﺷﺮح اﻟﺸﺮاﺋﻊ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ) ﻟﻢ ﯾﺘّﻢ(‬‫‪ -12‬اﻟﺸﺮﯾﻌﮥ اﻟﻐﺮاء) ﻓﻘﻪ ﮐﺎﻣﻞ( ﻣﻄﺒﻮع‬‫‪ -13‬اﻟﺸﻌﻠﮥ ﻟا ﺠﻮاﻟﮥ) ﺑﺤﺚ ﻓﯿﻪ اﺣﺮاق اﻟﻤﺼﺎﺣﻒ ﻋﻠﯽ ﻋﻬﺪ ﻋﺜﻤﺎن( ﻣﻄﺒﻮع‬‫‪ -14‬ﺷﻤﻊ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ) ﻗﺼﺎﺋﺪ ﻟﻪ ﻓﯽ رﺛﺎء اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺳﯿﺪ اﻟﺸﻬﺪاء ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم(‪.‬‬‫‪ -15‬اﻟﻄﺎرف‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ أﻟﻐﺎز و ﻣﻌﻤﯿﺎت‬‫‪ -16‬ﺻﻔﺤﮥ اﻻﻟﻤﺎس ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻻرﺗﻤﺎس) ﻓﯽ اﻟﻐﺴﻞ اﻻرﺗﻤﺎﺳﯽ(‬‫‪ -17‬اﻟﻌﺸﺮة اﻟﮑﺎﻣﻠﮥ) ﺣﻞ ﻓﯿﻪ ﻋﺸﺮة ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺸﮑﻠﮥ( ‪ 2‬ﻣﻄﺒﻮع‬‫‪ -18‬ﺷﻤﻊ و دﻣﻊ) ﺷﻌﺮ ﻓﺎرﺳﯽ(‬‫‪ -19‬اﻟﻈﻞ اﻟﻤﻤﺪود و اﻟﻄﻠﺢ اﻟﻤﻨﻀﻮد‬‫‪ -20‬رﺟﺎل ﻟا ﻤﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 17‬از ‪359‬‬‫‪ -21‬درة اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ ‪3‬‬‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻧﺎﺻﺮﯾﻪ‬‫اﺷﺎرة‬‫ﺧﺎﻧﺪان ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴـﯿﻦ از آﻏﺎز ﺳﺪه ﺳـﯿﺰدﻫﻢ‪ ،‬ﺑﻪ ﭘﯽرﯾﺰي ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪاي ﻫﻤﺖ ﮔﻤﺎﺷـﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺮور زﻣﺎن ﺗﮑﻤﯿﻞ ﮔﺸﺖ و ﻧﺴﺨﻪﻫﺎي‬‫ﻓﺮاوان و ﻧﻔﯿﺴـﯽ ﺑﻪ ﺗﺪرﯾـﺞ در آن ﮔﺮدآوري ﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ‪ 30 / 000‬ﻧﺴـﺨﻪ رﺳـﯿﺪ ﺗﺎ اﯾﻨﮑﻪ در دوران ﺳﯿﺪ ﻧﺎﺻﺮ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻪ ﻧﺎم وي ﻧﺎﻣﯿﺪه‬‫ﺷـﺪ و در زﻣﺎن ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺳـﻌﯿﺪ و ﺗﻮﺳﻂ اﯾﺸﺎن ﺑﻪ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﺷﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﮔﺮﭼﻪ از ﻧﻈﺮ ﮐّﻤﯽ داراي ﻧﻈﺎﯾﺮ ﻓﺮاوان‬‫اﺳﺖ اّﻣﺎ از ﻧﻈﺮ ﮐﯿﻔﯽ و ﺑﻪ ﺟﻬﺖ وﺟﻮد ﻧﺴﺨﻪﻫﺎي ﻧﺎدر ﮐﻢﻧﻈﯿﺮ اﺳﺖ‪.‬‬‫ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮﯾﻪ‬‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ‬‫در ﻧﯿﻤﻪ ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﺳﺪه ﺳـﯿﺰدﻫﻢ ﻫﺠﺮي ﮐﻪ ﻧﯿﺮوﻫﺎي اﺳـﺘﻌﻤﺎر ﺑﻪوﯾﮋه اﻧﮕﻠﯿﺲ و ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﭼﺸﻢ ﻃﻤﻊ ﺑﻪ ﺳـﺮزﻣﯿﻦ ﭘﻬﻨﺎور ﻫﻨﺪوﺳـﺘﺎن دوﺧﺘﻪ‬‫ﺑﻮدﻧـﺪ و ﺑﯽﮔﻤﺎن اﺳـﻼم ﺳـّﺪ ﺑﺰرﮔﯽ در ﺑﺮاﺑﺮ آﻧﺎن ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﯽآﻣﺪ ﯾﮑﯽ از ﻋﺎﻟﻤﺎن اﻫﻞ ﺗﺴـﻨﻦ ﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ دﻫﻠﻮي ﮐﻪ ﺑﻪ»‬‫ﺳﺮاج اﻟﻬﻨﺪ«‬‫ﺷﻬﺮت داﺷﺖ و ﺑﺎ ‪ 31‬واﺳـﻄﻪ ﻧﺴـﺒﺶ ﺑﻪ ﻋﻤﺮ ﺧﻄﺎب ﺧﻠﯿﻔﻪ دوم ﻣﯽرﺳـﯿﺪ و ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت او را ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﺧﻄﺎب ﻣﯽﮐﻨﺪ‬‫ﮐﺘﺎﺑﯽ را در رّد اﻋﺘﻘﺎدات و آراء ﺷﯿﻌﻪ ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ ﺷﯿﻌﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮﯾﻪ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮐﺮد و آن را» ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮﯾﻪ« ﻧﺎﻣﯿﺪ‪.‬‬‫وي در اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺼﺎﻟﺢ دﻧﯿﺎي اﺳـﻼم و واﻗﻌﯿﺘﻬﺎي ﺗﺎرﯾﺦ اﺳﻼﻣﯽ و ﺑﺪون ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺣﺪود و ﻗﻮاﻋﺪ ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ و ﺑﺪون‬‫در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺟﺎﯾﮕﺎه ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ) ص( و ﺧﺎﻧـﺪان ﭘﺎﮐﺶ ﻋﻘﺎﯾﺪ‪ ،‬اﺻﻮل‪ ،‬ﻓﺮوع‪ ،‬اﺧﻼق و ﺳﺎﯾﺮ آداب و اﻋﻤﺎل ﺷـﯿﻌﻪ را ﺑﺪون رﻋﺎﯾﺖ آداب‬‫ﻣﻨﺎﻇﺮه و اﻣﺎﻧﺖداري در ﻧﻘﻞ ﺣﺪﯾﺚ‪ ،‬ﻫﺪف ﺗﻬﻤﺖﻫﺎ و اﻓﺘﺮاآت ﺧﻮد ﻗﺮار داده اﺳﺖ‪.‬‬‫اﻟﺒﺘﻪ ﻋﻼﻣﻪ دﻫﻠﻮي ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻨﺎﯾﺖ أﺣﻤﺪ ﺧﺎن ﮐﺸـﻤﯿﺮي در ﮐﺘﺎب اﻟﻨﺰﻫﮥ اﻻﺛﻨﯽ ﻋﺸـﺮﯾﻪ ﮐﻪ در رّد ﺗﺤﻔﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده اﺳﺖ ﮐﻪ‬‫اﯾﻦ ﮐﺘـﺎب در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺳـﺮﻗﺘﯽ از ﮐﺘﺎب ﺻﻮاﻗﻊ ﻣﻮﺑﻘﻪ ﺧﻮاﺟﻪ ﻧﺼـﺮ اﷲ ﮐﺎﺑﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ دﻫﻠﻮي آن را ﺑﺎ ﺗﻐﯿﯿﺮاﺗﯽ ﺑﻪ ﻓﺎرﺳـﯽ‬‫ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪه اﺳﺖ ‪ .4‬وي در ﭼﺎپ اول اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﺗﺮس از‬‫) ‪ (1‬ﺷﺎﯾﺪ ﻫﻤﺎن اﻟﺮﺣﻠﮥ اﻟﻤﮑﯿﮥ و اﻟﺴﻮاﻧﺢ اﻟﺴﻔﺮﯾﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﻋﻤﺮ رﺿﺎ ﮐﺤﺎﻟﻪ آن را ذﮐﺮ ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫) ‪ (2‬ﺷﺎﯾﺪ ﻫﻤﺎن ﮐﺘﺎب ﮐﺸﻒ اﻟﻤﻌﻀﻼت ﺑﺎﺷﺪ‬‫) ‪ (3‬اﯾﻦ ﮐﺘﺎب را ﻣﺆﻟﻒ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ از آﺛﺎر ﻗﻠﻤﯽاش در ﻣﺠّﻠﺪ ﻣﺪﻧﯿﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﻋﺒﻘﺎت ﯾﺎد ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫) ‪ .(4‬اﻟﺒﺘﻪ ﺧﻮد ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت ﻧﯿﺰ در ﭼﻨـﺪﯾﻦ ﻣﻮرد ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ اﺷﺎره ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ در ﺑﺤﺚ ﺣـﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ در ذﯾﻞ ﺗﺼـﺮﯾﺢ‬‫ذﻫـﺒﯽ ﺑﻪ ﺗﻮاﺗﺮ ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ‪ »:‬و ﻧﺼـﺮ اﷲ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺷـﻔﯿﻊ ﮐـﺎﺑﻠﯽ ﮐﻪ ﭘﯿﺮ و ﻣﺮﺷـﺪ ﻣﺨـﺎﻃﺐ اﺳﺖ و ﺑﻀـﺎﻋﺖ‬‫ﻣﺰﺟـﺎﺗﺶ ﻣﺴـﺮوق از اﻓـﺎدات او ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ در) ﺻﻮاﻗﻊ( او را ﺑﻪ ﺷـﯿﺦ ﻋﻼـﻣﻪ و اﻣـﺎم اﻫـﻞ ﺣـﺪﯾﺚ وﺻﻒ ﻣﯽﮐﻨـﺪ و اﺣﺘﺠﺎج ﺑﻪ ﻗﻮل او‬‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﺧﻮد ﻣﺨـﺎﻃﺐ) ﺻـﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ( ﺑﺘﻘﻠﯿـﺪش در اﯾﻦ ﺑﺎب ﺧﺎص ﻫﻢ در اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﯾﻌﻨﯽ) ﺗﺤﻔﻪ( او را ﺑﺎﻣﺎم اﻫﻞ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻠﻘﺐ‬‫ﻣﯽﺳﺎزد و اﺣﺘﺠﺎج ﺑﻪ ﮐﻼﻣﺶ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﺣﺎﮐﻢ ﺷـﯿﻌﯽ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻧﻮاب ﻧﺠﻒ ﺧﺎن اﺳﻢ ﺧﻮد را ﻣﺨﻔﯽ ﮐﺮد و ﻣﺆﻟﻒ ﮐﺘﺎب را» ﻏﻼم‬‫ﺣﻠﯿﻢ«‪ -‬ﮐﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺳﺎل ﺗﻮﻟّﺪ وي ﺑﻨﺎﺑﺮ ﺣﺮوف أﺑﺠﺪ ﺑﻮد‪ -‬ﻧﺎﻣﯿﺪ اّﻣﺎ در ﭼﺎپ ﺑﻌﺪي ﺑﻪ ﻧﺎم ﺧﻮد وي ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ‪.‬‬‫در ﺳﺎل ‪ 1227‬ه‪ .‬ق ﺷﺨﺼـﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻏﻼم ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﯿﯽ اﻟﺪﯾﻦ اﺳـﻠﻤﯽ در ﺷـﻬﺮ» ﻣﺪارس« ﻫﻨﺪوﺳـﺘﺎن ﮐﺘﺎب» ﺗﺤﻔﻪ« را از ﻓﺎرﺳـﯽ ﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 18‬از ‪359‬‬‫ﻋﺮﺑﯽ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﮐﺮد و در ﺳﺎل ‪ 1300‬ه‪ .‬ق ﻣﺤﻤﻮد ﺷـﮑﺮي آﻟﻮﺳـﯽ در ﺑﻐﺪاد ﺑﻪ اﺧﺘﺼﺎر ﻧﺴﺨﻪ ﻋﺮﺑﯽ آن ﭘﺮداﺧﺖ و آن را اﻟﻤﻨﺤﮥ اﻹﻟﻬﯿﮥ‬‫ﻧﺎﻣﯿﺪ و در ﻣﻘﺪﻣﻪاش آن را ﺑﻪ ﺳـﻠﻄﺎن ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ ﺧﺎن ﺗﻘﺪﯾﻢ ﮐﺮد‪ .‬وﻟﯽ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺪودﯾﺘﻬﺎي ﺳﯿﺎﺳـﯽ و ﮐﻢ ﺑﻮدن وﺳـﯿﻠﻪ ﻃﺒﻊ‬‫از ﭼـﺎپ و اﻧﺘﺸـﺎر آن در ﻋﺮاق ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي ﺷـﺪ‪ .‬ﻟـﺬا در ﻫﻨﺪوﺳـﺘﺎن و ﺷـﻬﺮ ﺑﻤﺒﺌﯽ ﮐﻪ ﺗﺤﺖ ﻧﻔﻮذ اﺟـﺎﻧﺐ ﺑﻮده و ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﺸـﺮ اﯾﻨﮕﻮﻧﻪ‬‫ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﻣﺴﺎﻋﯽ ﺑﺴـﯿﺎر ﻣﺒـﺬول ﻣﯽﺷـﺪ ﻣﻨﺘﺸـﺮ ﮔﺮدﯾـﺪ و ﭘﺲ از ﻣـّﺪﺗﯽ ﻣﺠـّﺪدا در ﻣﺼـﺮ ﭼﺎپ ﺷـﺪ و ﺑﻌـﺪ از آن ﺑﻪ زﺑﺎن اردو در ﻻﻫﻮر‬‫ﭘﺎﮐﺴـﺘﺎن ﺑﻪ ﻃﺒﻊ رﺳـﯿﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣـﺎل ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ ﺑﺎ ﺗﺤّﻮﻻت و اﻧﺘﺸﺎر ﻣﺘﻌـّﺪد‪ ،‬در اﯾﺠﺎد اﺧﺘﻼف ﺑﯿﻦ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ و ﺗﯿﺮه ﺳﺎﺧﺘﻦ رواﺑﻂ ﻓﺮق‬‫اﺳﻼﻣﯽ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻫﻤﺪﯾﮕﺮ و ﺗﺤﺮﯾﮏ ﺣّﺲ ﺑﺪﺑﯿﻨﯽ و ﻋﺼﺒّﯿﺖ أﻫﻞ ﺳّﻨﺖ ﺑﺮ ﻋﻠﯿﻪ ﺷﯿﻌﯿﺎن ﺗﺄﺛﯿﺮ زﯾﺎدي ﮔﺬاﺷﺖ‪ .‬اّﻣﺎ ﺑﻪ ﻣﺼﺪاق ﻋﺪو ﺷﻮد‬‫ﺳﺒﺐ ﺧﯿﺮ اﮔﺮ ﺧﺪا ﺧﻮاﻫﺪ اﻧﺘﺸﺎر اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺳـﺒﺐ ﺷﺪ ﺗﺎ ﻋّﺪه زﯾﺎدي از ﻋﻠﻤﺎء و ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻦ ﺷـﯿﻌﻪ اﺣﺴﺎس وﻇﯿﻔﻪ ﮐﺮده و ﺑﻪ ﻣﯿﺪان ﺑﯿﺎﯾﻨﺪ‬‫و ﺑﺎ ﻣﻨﻄﻖ و زﺑﺎن ﻋﻠﻤﯽ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻘﻮﯾﺖ ﻫﺮﭼﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻋﻘﺎﯾﺪ و ﻣﺬﻫﺐ ﺷـﯿﻌﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸـﺮي ﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب ﮔﺮاﻧﺴـﻨﮓ ﻋﺒﻘﺎت اﻷﻧﻮار در اﯾﻦ‬‫ﻣﯿﺎن ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﺗﺘﺒﻊ ﻓﺮاوان و زﺣﻤﺎت ﻃﺎﻗﺖﻓﺮﺳﺎي ﻣﺆﻟﻒ آن از درﺧﺸﺶ ﺑﯿﺸﺘﺮي ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻧﺴـﺨﻪاي ﮐﻪ از ﺗﺤﻔﻪ ﻫﻢاﮐﻨﻮن ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﭼـﺎپ دﻫﻠﯽ در ﺳـﺎل ‪ 1271‬ه‪ .‬ق اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻄﺒﻊ ﺣﺴـﻨﯽ ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﺷـﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺣﺴﻦ آن را در ‪ 776‬ﺻﻔﺤﻪ ﺑﻪ ﻗﻄﻊ وزﯾﺮي ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﺎﻧﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻦ ﭼﺎپ ﻧﺎم ﻣﺆﻟﻒ ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﺎﻣﻞ ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻣﺤﺘﻮاي ﺗﺤﻔﻪ‪:‬‬‫ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳـﯽ و در رّد ﺷـﯿﻌﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺆﻟﻒ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﮔﺮﭼﻪ در ﻣﻘـﺪﻣﻪ و در ﻣﺘﻦ ﮐﺘﺎب ﺧﻮد را ﻣﻠﺘﺰم داﻧﺴـﺘﻪ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ‬‫ﻣﺴّﻠﻤﺎت ﺧﻮد ﺷﯿﻌﻪ اﺳﺘﻨﺎد ﮐﻨﺪ و ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺧﻮد را از ﻣﺪارك ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻧﻘﻞ ﮐﻨﺪ وﻟﯽ ﮐﻤﺘﺮ ﺑﻪ اﯾﻦ اﻟﺘﺰام ﻋﻤﻞ ﮐﺮده و ﮐﺘﺎب ﺧﻮد را ﻣﻤﻠّﻮ از‬‫اﻓﺘﺮاآت و ﺗﻬﻤﺖﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﯿﻌﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬‫دﻫﻠﻮي در ﺑﺨﺶ ﻫﻔﺘﻢ ﮐﺘﺎب ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺧﻮد را در دو ﺑﺨﺶ آورده اﺳﺖ‪:‬‬‫ﺑﺨﺶ اول‪ :‬آﯾﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺷﯿﻌﻪ ﺑﺎ آﻧﻬﺎ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ) ع( اﺳﺘﻨﺎد ﻣﯽﮐﻨﺪ‬‫در اﯾﻦ ﺑﺨﺶ وي ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ ‪ 6‬آﯾﻪ اﮐﺘﻔﺎ ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺨﺶ دوم‪ :‬اﺣـﺎدﯾﺜﯽ ﮐﻪ ﺷـﯿﻌﻪ در راﺳـﺘﺎي اﺛﺒـﺎت وﻻـﯾﺖ و اﻣﺎﻣﺖ رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨـﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﻧﯿﺰ ﻓﻘﻂ ‪ 12‬رواﯾـﺖ را ﻣﻄﺮح ﮐﺮده‬‫اﺳﺖ‪.‬‬‫و در ﻣﺠﻤﻮع ﻣﺴﺘﻨﺪات ﺷﯿﻌﻪ را ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ‪ 6‬آﯾﻪ و ‪ 12‬رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده و ادﻟّﻪ و اﺳﺎﻧﯿﺪ آﻧﻬﺎ را ﻣﺨﺪوش داﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻓﻬﺮﺳﺖ أﺑﻮاب ﺗﺤﻔﻪ‪:‬‬‫‪ -1‬در ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺣﺪوث ﻣﺬﻫﺐ ﺗﺸﯿﻊ و اﻧﺸﻌﺎب آن ﺑﻪ ﻓﺮق ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ‬‫‪ -2‬در ﻣﮑﺎﺋﺪ ﺷﯿﻌﻪ و ﻃﺮق اﺿﻼل و ﺗﻠﺒﯿﺲ‬‫‪ -3‬در ذﮐﺮ أﺳﻼف ﺷﯿﻌﻪ و ﻋﻠﻤﺎء و ﮐﺘﺐ اﯾﺸﺎن‬‫‪ -4‬در اﺣﻮال أﺧﺒﺎر ﺷﯿﻌﻪ و ذﮐﺮ رواة آﻧﻬﺎ‬‫‪ -5‬در اﻟﻬﯿﺎت‬‫‪ -6‬در ﻧﺒّﻮت و اﯾﻤﺎن اﻧﺒﯿﺎء) ع(‬‫‪ -7‬در اﻣﺎﻣﺖ‬‫‪ -8‬در ﻣﻌﺎد و ﺑﯿﺎن ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺷﯿﻌﻪ ﺑﺎ ﺛﻘﻠﯿﻦ‬‫‪ -9‬در ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻓﻘﻬﯿﻪ ﮐﻪ ﺷﯿﻌﻪ در آن ﺧﻼف ﺛﻘﻠﯿﻦ ﻋﻤﻞ ﮐﺮده اﺳﺖ‬‫‪ -10‬در ﻣﻄﺎﻋﻦ ﺧﻠﻔﺎء ﺛﻼﺛﻪ و أم اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و دﯾﮕﺮ ﺻﺤﺎﺑﻪ‬‫‪ -11‬در ﺧﻮاص ﻣﺬﻫﺐ ﺷﯿﻌﻪ ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ ‪ 3‬ﻓﺼﻞ) اوﻫﺎم‪ -‬ﺗﻌﺼﺒﺎت‪ -‬ﻫﻔﻮات(‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 19‬از ‪359‬‬‫‪ -12‬در ﺗﻮّﻻ و ﺗﺒّﺮي) ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﻣﻘّﺪﻣﺎت ﻋﺸﺮه(‬‫ﭘﺲ از آﻧﮑﻪ ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ ﻧﻮﺷـﺘﻪ و ﻣﻨﺘﺸـﺮ ﺷﺪ‪ ،‬آﺛﺎر ﻣﺘﻌّﺪدي از ﻋﻠﻤﺎء ﺷﯿﻌﻪ در ﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻋﺮاق و اﯾﺮان در اﺑﻄﺎل و ﻧﻘﺾ آن ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪ ﮐﻪ‬‫ﺑﻌﻀﯽ ﺑﻪ رّد ﺳﺮاﺳﺮ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﭘﺮداﺧﺘﻪ و ﺑﺮﺧﯽ ﯾﮏ ﺑﺎب از آن را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ و ﻧﻘﺪ ﻋﻠﻤﯽ ﻗﺮار داده اﺳﺖ‪.‬‬‫رّدﯾﻪ ﻫﺎي ﺗﺤﻔﻪ‬‫آﻧﭽﻪ ﮐﻪ در رّد ﻫﻤﻪ اﺑﻮاب ﺗﺤﻔﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬‫‪ -1‬اﻟﻨﺰﻫﮥ اﻻﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮﯾﮥ ﻓﯽ اﻟﺮّد ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺤﻔﮥ اﻻﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮﯾﻪ‬‫در دوازده دﻓﺘﺮ‪ ،‬و ﻫﺮ دﻓﺘﺮ وﯾﮋه ﯾﮏ ﺑﺎب از اﺻﻞ ﮐﺘﺎب‪ ،‬اﺛﺮ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻨﺎﯾﺖ اﺣﻤﺪ ﺧﺎن ﮐﺸﻤﯿﺮي دﻫﻠﻮي) م ‪ 1235‬ه‪ .‬ق(‬‫اﻟﺒﺘﻪ ‪ 5‬دﻓﺘﺮ از آن ﮐﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺸﻒ اﻟﺤﺠﺐ آن را دﯾﺪه از ﺑﻘﯿﻪ ﻣﺸﻬﻮرﺗﺮ ﺑﻮده و در ﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﺳﺎل ‪ 1255‬ه‪ .‬ق ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﻋﺒﺎرﺗﻨـﺪ از ﺟﻮاﺑﯿﻪﻫـﺎي وي ﺑﻪ ﺑﺎﺑﻬـﺎي ﯾﮑﻢ‪ ،‬ﺳﻮم‪ ،‬ﭼﻬﺎرم‪ ،‬ﭘﻨﺠﻢ و ﻧﻬﻢ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﭘﺎﺳـﺦ اﻋﺘﺮاض ﻫﺸـﺘﻢ ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم»‬‫ﺟﻮاب اﻟﮑﯿﺪ اﻟﺜﺎﻣﻦ« ﮐﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﺴﺢ اﺳﺖ ﺗﺄﻟﯿﻒ ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫و ﻧﯿﺰ ﻧﺴـﺨﻪ ﺧﻄﯽ دﻓﺘﺮ ﻫﻔﺘﻢ آن در ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻧﺎﺻـﺮﯾﻪ ﻟﮑﻬﻨﻮ و ﻧﺴﺨﻪ ﺧﻄﯽ دﻓﺘﺮ ﻫﺸﺘﻢ آن در ﻣﺠﻠﺲ ﺷﻮراي اﺳﻼﻣﯽ ﺗﻬﺮان ﻧﮕﻬﺪاري‬‫ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬‫‪ -2‬ﺳـﯿﻒ اﷲ اﻟﻤﺴـﻠﻮل ﻋﻠﯽ ﻣﺨّﺮﺑﯽ دﯾﻦ اﻟﺮﺳﻮل) ﻧﺎﻣﯿﺪه ﺷﺪه ﺑﻪ( اﻟﺼﺎرم اﻟﺘﺒﺎر ﻟﻘّﺪ اﻟﻔّﺠﺎر و ﻗّﻂ اﻻﺷﺮار در ﺷﺶ دﻓﺘﺮ ﺗﺄﻟﯿﻒ اﺑﻮ اﺣﻤﺪ‬‫ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻨﺒﯽ ﻧﯿﺸﺎﺑﻮري اﮐﺒﺮآﺑﺎدي) ﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪه در ﺳﺎل ‪ .1232‬ق(‬‫ﻓﺎرﺳـﯽ و در رّد ﺑﺮ ﺗﻤﺎم ﺗﺤﻔﻪ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺷـﺪه اﺳﺖ ﺑـﺪﯾﻨﺼﻮرت ﮐﻪ ﻋﺒﺎرات ﺗﺤﻔﻪ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان» ﻣﺘﻦ« و ﮐﻼم ﺧﻮد در رّد آن را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان»‬‫ﺷﺮح« آورده اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -3‬ﺗﺠﻬﯿﺰ اﻟﺠﯿﺶ ﻟﮑﺴﺮ ﺻﻨﻤﯽ ﻗﺮﯾﺶ‪ :‬اﺛﺮ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ ﺑﻦ اﻣﺎن اﷲ دﻫﻠﻮي ﻋﻈﯿﻢ آﺑﺎدي) م ‪ 1260‬ه‪ .‬ق(‬‫ﻧﺴﺨﻪ ﺧﻄﯽ آن در ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ آﯾﺖ اﷲ ﻣﺮﻋﺸﯽ ﻧﺠﻔﯽ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪.‬‬‫آﻧﭽﻪ ﮐﻪ در رّد ﯾﮏ ﺑﺎب از اﺑﻮاب ﺗﺤﻔﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬‫ﺑﺎب اول‪ :‬ﺑﺮرﺳﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﺸﯿﻊ‪:‬‬‫‪ -1‬ﺳـﯿﻒ ﻧﺎﺻـﺮي‪ :‬اﯾﻦ ﮐﺘـﺎب اﺛﺮ ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﻗﻠﯽ ﮐﻨﺘـﻮري ﭘـﺪر ﺑﺰرﮔﻮار ﺻـﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘـﺎت ﺑﻮده و در رّد ﺑـﺎب اول ﺗﺤﻔﻪ ﮐﻪ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ‬‫ﺣﺪوث ﻣﺬﻫﺐ ﺷﯿﻌﻪ اﺳﺖ ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻓﺎﺿﻞ رﺷﯿﺪ ﺧﺎن ﺷﺎﮔﺮد ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ‪ ،‬در رّد اﯾﻦ ﮐﺘﺎب‪ ،‬ﮐﺘﺎب ﮐﻮﭼﮑﯽ را ﻧﻮﺷﺖ ﮐﻪ‬‫ﻣﺘﻘﺎﺑﻼ ﻋﻼﻣﻪ ﮐﻨﺘﻮري ﮐﺘﺎب اﻷﺟﻮﺑﮥ اﻟﻔﺎﺧﺮة ﻓﯽ اﻟﺮّد ﻋﻠﯽ اﻷﺷﺎﻋﺮة را ﻧﻮﺷﺖ و ﭘﺎﺳﺦ ﻣﻔّﺼﻠﯽ ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﺐ وي داد‪.‬‬‫ﺑﺎب دوم‪ :‬در ﻣﮑﺎﯾﺪ و ﺣﯿﻠﻪﻫﺎي ﺷﯿﻌﯿﺎن‪:‬‬‫‪ -2‬ﺗﻘﻠﯿﺐ اﻟﻤﮑﺎﺋﺪ‪ :‬اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻧﯿﺰ اﺛﺮ ﻋّﻼﻣﻪ ﮐﻨﺘﻮري اﺳﺖ ﮐﻪ در ﮐﻠﮑﺘﻪ) ‪ .1262‬ق( ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺎب ﺳﻮم‪ :‬در اﺣﻮال اﺳﻼف و ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن ﺷﯿﻌﻪ‪:‬‬‫ﯾﮑﯽ از دﻓﺘﺮﻫﺎي ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻟﻨﺰﻫﮥ اﻻﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮﯾﮥ ﺑﻪ رّد اﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﺗﻌﻠّﻖ دارد ﮐﻪ در ﺳﺎل ‪ 1255‬ه‪ .‬ق در ﻫﻨﺪ ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ :‬در ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي اﺧﺒﺎر ﺷﯿﻌﻪ و رﺟﺎل آن‪:‬‬‫‪ -1‬ﻫﺪاﯾﮥ اﻟﻌﺰﯾﺰ‪ :‬اﺛﺮ ﻣﻮﻟﻮي ﺧﯿﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﻫﻨﺪي إﻟﻪآﺑﺎدي) ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ( ﭼﺎپ ﻫﻨﺪ‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﯾﮑﯽ از ﻣﺠﻠّﺪات ﭼﺎﭘﯽ اﻟﻨﺰﻫﮥ اﻻﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮﯾﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ رّد ﻫﻤﯿﻦ ﺑﺎب اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ :‬اﻟﻬّﯿﺎت‬‫‪ -1‬اﻟﺼﻮارم اﻹﻟﻬﯿﺎت ﻓﯽ ﻗﻄﻊ ﺷـﺒﻬﺎت ﻋﺎﺑﺪي اﻟﻌﺰي و اﻟﻼت‪ :‬اﺛﺮ ﻋّﻼﻣﻪ ﺳـﯿﺪ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي ﻧﺼﯿﺮآﺑﺎدي ﮐﻪ در ﺳﺎل ‪ 1215‬ه‪ .‬ق در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 20‬از ‪359‬‬‫ﮐﻠﮑﺘﻪ ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ ).‬ﻓﺎرﺳﯽ(‬‫دﻓﺘﺮ ﭘﻨﺠﻢ اﻟﻨﺰﻫﮥ اﻻﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮﯾﻪ ﻧﯿﺰ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺑﺎب اﺧﺘﺼﺎص دارد‪.‬‬‫ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ :‬در ﭘﯿﺎﻣﺒﺮي‬‫‪ -1‬ﺣﺴﺎم اﻻﺳﻼم و ﺳﻬﺎم اﻟﻤﻼم‪ ،‬اﺛﺮ ﻋّﻼﻣﻪ ﺳﯿﺪ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي ﻧﺼﯿﺮآﺑﺎدي ﮐﻪ در ﺳﺎل ‪ 1215‬ه‪ .‬ق ﭼﺎپ ﺳﻨﮕﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺎب ﻫﻔﺘﻢ‪ :‬در اﻣﺎﻣﺖ‬‫در رّد اﯾﻦ ﺑﺎب ﮐﻪ ﺟﻨﺠﺎﻟﯽﺗﺮﯾﻦ ﻗﺴﻤﺖ از ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﯽرود آﺛﺎر ﮔﺮاﻧﺒﻬﺎﯾﯽ ﺗﺼﻨﯿﻒ ﮔﺮدﯾﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -1‬ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻟﺼﻮارم‪ :‬اﺛﺮ ﻋﻼﻣﻪ ﺳﯿﺪ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي ﻧﺼﯿﺮآﺑﺎدي‬‫‪ -2‬اﻟﺒﻮارق اﻟﻤﻮﺑﻘﻪ‪ :‬اﺛﺮ ﺳﻠﻄﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻓﺮزﻧﺪ ﺳﯿﺪ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي ﻧﺼﯿﺮآﺑﺎدي) ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ(‬‫‪ -3‬اﻻﻣﺎﻣﮥ‪ :‬اﺛﺮ ﺳﻠﻄﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻓﺮزﻧﺪ ﺳﯿﺪ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي ﻧﺼﯿﺮآﺑﺎدي) ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﯽ(‬‫‪ -4‬ﺑﺮﻫﺎن اﻟﺼﺎدﻗﯿﻦ‪ :‬اﺛﺮ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﺧﺎن ﻣﻮﺳﻮي ﺑﻨﺎرﺳـﯽ‪ ،‬ﮐﻪ در ﺑﺎب ﻧﻬﻢ آن ﺑﻪ ﺑﺮرﺳـﯽ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻧﺰاﻋﯽ ﻓﻘﻬﯽ ﻫﻤﭽﻮن ﻣﺴﺢ ﭘﺎﻫﺎ در وﺿﻮ‬‫و ﺣّﻠﯿﺖ ﻧﮑﺎح ﻣﻮّﻗﺖ ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﯾﺸﺎن ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﺨﺘﺼﺮ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب را ﺑﺎ ﻧﺎم ﻣﻬﺠﮥ اﻟﺒﺮﻫﺎن ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -5‬ﺑﺮﻫﺎن اﻟﺴﻌﺎدة‪ :‬اﺛﺮ ﻋّﻼﻣﻪ ﮐﻨﺘﻮري ﭘﺪر ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت‪.‬‬‫‪ -6‬اﻟﺠﻮاﻫﺮ اﻟﻌﺒﻘﺮﯾـﮥ‪ :‬اﺛﺮ ﻋﻼﻣﻪ ﺳـﯿﺪ ﻣﻔﺘﯽ ﻣﺤﻤـﺪ ﻋﺒﺎس ﺷﻮﺷﺘﺮي اﺳـﺘﺎد ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳـﯽ ﮐﻪ در ﻫﻨـﺪ ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳـﯿﺪه‬‫اﺳﺖ‪ .‬اﯾﺸﺎن در اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺷﺒﻬﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻏﯿﺒﺖ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺼﺮ) ﻋﺞ( را ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺎب ﻫﺸﺘﻢ‪ :‬در آﺧﺮت‬‫‪ -1‬اﺣﯿﺎء اﻟﺴﻨﮥ و اﻣﺎﺗﮥ اﻟﺒﺪﻋﮥ ﺑﻄﻌﻦ اﻷﺳّﻨﮥ‪ :‬اﺛﺮ ﻋّﻼﻣﻪ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي ﮐﻪ در ﺳﺎل ‪ 1281‬ه‪ .‬ق در ﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫دﻓﺘﺮ ﻫﺸﺘﻢ اﻟﻨﺰﻫﻪ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﮐﺸﻤﯿﺮي ﻧﯿﺰ در ﺧﺼﻮص رّد اﯾﻦ ﺑﺎب اﺳﺖ‪ ).‬ﻓﺎرﺳﯽ(‬‫ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ :‬در ﻣﺴﺎﺋﻞ اﺧﺘﻼﻓﯽ ﻓﻘﻪ‪:‬‬‫‪ -1‬دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ از اﻟﻨﺰﻫﮥ ﮐﻪ در ﺳﺎل ‪ 1255‬ه‪ .‬ق در ﻫﻨﺪ ﭼﺎپ ﺷﺪه در ﭘﺎﺳﺦ ﺑﻪ ﺷﺒﻬﺎت و ﺣّﻞ ﻣﺸﮑﻼت اﯾﻦ ﺑﺎب اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻮﻟﻮي اﻓﺮاد ﻋﻠﯽ‬‫ﮐﺎﻟﭙﻮي ﺳـّﻨﯽ ﮐﺘﺎب رﺟﻮم اﻟﺸـﯿﺎﻃﯿﻦ را در رّد اﯾﻦ دﻓﺘﺮ از ﻧﺰﻫﻪ ﻧﻮﺷـﺘﻪ و در ﻣﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬ﺟﻌﻔﺮ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﺧﺎن ﻣﻮﺳﻮي ﺑﻨﺎرﺳﯽ ﺷﺎﮔﺮ ﺻﺎﺣﺐ‬‫ﻧﺰﻫﻪ ﻫﻢ ﺑﺎ ﮐﺘﺎب ﻣﻌﯿﻦ اﻟﺼﺎدﻗﯿﻦ ﺑﻪ اﺑﻄﺎل و اﺳﮑﺎت وي ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -2‬ﺻﺎﺣﺐ ﻟا ﻨﺰﻫﮥ ﮐﺘﺎب دﯾﮕﺮي در ﻧﻘﺾ ﮐﯿﺪ ﻫﺸـﺘﻢ از اﯾﻦ ﺑﺎب در ﻣﻮﺿﻮع ﻧﮑﺎح ﻣﻮﻗّﺖ و ﻣﺴﺢ ﭘﺎﻫﺎ در وﺿﻮ دارد ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ ﺧﻄﯽ‬‫آن در ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻧﺎﺻﺮﯾﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -3‬ﮐﺘﺎب ﮐﺸﻒ اﻟﺸـﺒﻬﻪ ﻋﻦ ﺣّﻠﯿـﮥ اﻟﻤﺘﻌﮥ اﺛﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ ﮐﺮﻣﺎﻧﺸﺎﻫﯽ ﮐﻪ در ﭘﺎﺳﺦ اﯾﻦ ﺑﺨﺶ از ﻫﻤﯿﻦ ﺑﺎب ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺷﺪه و در‬‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻣﻮزه ﻣّﻠﯽ ﮐﺮاﭼﯽ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺎب دﻫﻢ‪ :‬در ﻣﻄﺎﻋﻦ‬‫‪ -1‬ﺗﺸـﯿﯿﺪ اﻟﻤﻄﺎﻋﻦ و ﮐﺸﻒ اﻟﻀـﻐﺎﺋﻦ اﺛﺮ ﻋّﻼﻣﻪ ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻗﻠﯽ ﮐﻨﺘﻮري ﮐﻪ در دو دﻓﺘﺮ ﺑﺰرگ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه و ﺑﺨﺶ ﻣﻌﻈﻤﯽ از آن در‬‫ﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﺳﺎل ‪ 1283‬ه‪ .‬ق ﭼﺎپ ﺳﻨﮕﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ).‬ﻣﻄﺒﻌﻪ ﻣﺠﻤﻊ اﻟﺒﺤﺮﯾﻦ(‬‫‪ -2‬ﺗﮑﺴﯿﺮ اﻟﺼﻨﻤﯿﻦ‪ :‬اﺛﺮ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﺧﺎن ﻫﻨﺪي‪ ).‬ﻓﺎرﺳﯽ(‬‫‪ -3‬ﻃﻌﻦ اﻟﺮﻣﺎح‪ :‬اﺛﺮ ﺳﻠﻄﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي در رّد ﺑﺨﺸﯽ از اﯾﻦ ﺑﺎب ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ داﺳﺘﺎن ﻓﺪك و ﺳﻮزاﻧﺪن ﺧﺎﻧﻪ ﺣﻀﺮت ﻓﺎﻃﻤﻪ‬‫ﺳﻼم اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﮐﻪ در ﺳﺎل ‪ 1308‬ه‪ .‬ق در ﻫﻨﺪ ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫در رّد اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺗﻮﺳﻂ ﺷﯿﺦ ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺾآﺑﺎدي ﺳّﻨﯽ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻧﻘﺾ اﻟّﺮﻣﺎح ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺎب ﯾﺎزدﻫﻢ‪ :‬در اوﻫﺎم و ﺗﻌﺼﺒﺎت ﺷﯿﻌﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 21‬از ‪359‬‬‫‪ -1‬ﻣﺼﺎرع اﻷﻓﻬﺎم ﻟﻘﻠﻊ اﻷوﻫﺎم‪ :‬اﺛﺮ ﻋﻼﻣﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﻗﻠﯽ ﮐﻨﺘﻮري) ﭼﺎپ ﻫﻨﺪ ﺑﺎب دوازدﻫﻢ‪ :‬در ﺗﻮﻟﯽ و ﺗﺒّﺮي و دﯾﮕﺮ ﻋﻘﺎﯾﺪ ﺷﯿﻌﻪ‬‫‪ -1‬ذو اﻟﻔﻘﺎر‪ :‬اﺛﺮ ﻋﻼﻣﻪ دﻟـﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي) ﻓﺎرﺳـﯽ( و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﭘﺎﺳـﺦ ﮔﻔﺘﻪﻫﺎي ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ در ﻣﺒﺤﺚ ﻏﯿﺒﺖ اﻣﺎم زﻣﺎن) ﻋـﺞ( از‬‫ﺑﺎب ﻫﻔﺘﻢ‬‫ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي دﯾﮕﺮي ﮐﻪ در رّد ﻗﺴﻤﺘﯽ از ﺗﺤﻔﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬‫‪ -1‬ﺻﻮارم اﻻﺳـﻼم‪ :‬اﺛﺮ ﻋﻼﻣﻪ دﻟﺪار ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻮي‪ .‬رﺷـﯿﺪ اﻟﺪﯾﻦ ﺧﺎن ﺳّﻨﯽ ﻣﺆﻟﻒ اﻟﺸﻮﮐﮥ اﻟﻌﻤﺮﯾﮥ‪ -‬ﮐﻪ از ﺷﺎﮔﺮدان ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ اﺳﺖ‪-‬‬‫اﯾﻦ ﮐﺘـﺎب و اﻟﺼﻮارم اﻻﻟﻬﯿﺎت را ﺑﺎ ﺷـﺒﻬﺎﺗﯽ رّد ﻧﻤﻮده ﮐﻪ ﺣﮑﯿﻢ ﺑﺎﻗﺮ ﻋﻠﯽ ﺧﺎن از ﺷﺎﮔﺮدان ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﮐﺎﻣﻞ اﯾﻦ ﺷـﺒﻬﺎت را ﭘﺎﺳـﺦ‬‫داده اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -2‬اﻟـﻮﺟﯿﺰة ﻓﯽ اﻷـﺻﻮل‪ :‬ﻋﻼـﻣﻪ ﺳـﺒﺤﺎن ﻋﻠﯿﺨـﺎن ﻫﻨـﺪي‪ ،‬وي در اﯾﻦ ﮐﺘـﺎب ﭘﺲ از ﺑﺤﺚ ﭘﯿﺮاﻣﻮن ﻋﻠﻢ اﺻﻮل و ذﮐﺮ اﺣـﺎدﯾﺚ داّل ﺑﺮ‬‫اﻣﺎﻣﺖ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ) ع( ﺑﻪ ﺗﻌّﺮض و رّد ﮐﻠﻤﺎت ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ ﭘﺮداﺧﺘﻪ و ﻣﺠﻬﻮﻻت ﺧﻠﻔﺎي ﺳﻪﮔﺎﻧﻪ را ﺑﯿﺎن ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -3‬ﺗﺼﺤﯿﻒ اﻟﻤﻨﺤﮥ اﻹﻟﻬّﯿﻪ ﻋﻦ اﻟﻨﻔﺜﮥ اﻟﺸﯿﻄﺎﻧﯿﮥ‪ ،‬در رّد ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺗﺤﻔﻪ ﺑﻪ ﻋﺮﺑﯽ ﺑﻪ ﻗﻠﻢ ﻣﺤﻤﻮد آﻟﻮﺳﯽ) ‪ 3‬ﻣﺠﻠﺪ(‪ :‬اﺛﺮ ﺷﯿﺦ ﻣﻬﺪي ﺑﻦ ﺷﯿﺦ‬‫ﺣﺴﯿﻦ ﺧﺎﻟﺼﯽ ﮐﺎﻇﻤﯽ) م ‪ 1343‬ه‪ .‬ق(‬‫‪ -4‬رّد ﻋﻼﻣﻪ ﻣﯿﺮزا ﻓﺘﺢ اﷲ ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ» ﺷﯿﺦ اﻟﺸﺮﯾﻌﻪ« اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ) م‪ 1339 .‬ه‪ .‬ق(‪ -‬وي ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﮐﺘﺎﺑﯽ در رّد اﻟﻤﻨﺤﮥ اﻻﻟﻬﯿﻪ دارد‪.‬‬‫‪ -5‬اﻟﻬﺪﯾﮥ اﻟﺴﻨﯿﮥ ﻓﯽ رّد اﻟﺘﺤﻔﮥ اﻻﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮﯾﮥ‪ ):‬ﺑﻪ زﺑﺎن اردو( اﺛﺮ ﻣﻮﻟﻮي ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﻫﺎدي ﻟﮑﻬﻨﻮي‬‫‪ -6‬اﻟﺘﺤﻔﮥ اﻟﻤﻨﻘﻠﺒﮥ‪ :‬در ﺟﻮاب ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮﯾﻪ) ﺑﻪ زﺑﺎن اردو(‬‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻋﺒﻘﺎت اﻷﻧﻮار‬‫اﺷﺎرة‬‫) ‪ (1‬ﮐﺘﺎب ﻋﻈﯿﻢ ﻋﺒﻘﺎت اﻷﻧﻮار ﺷﺎﻫﮑﺎر ﻋﻠﻤﯽ و ﺗﺤﻘﯿﻘﯽ ﻣﺮﺣﻮم ﺳـﯿﺪ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻫﻨﺪي ﻧﯿﺸﺎﺑﻮري اﺳﺖ ﮐﻪ در رّد ﺑﺎب اﻣﺎﻣﺖ‬‫ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮﯾﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ دﻫﻠﻮي‪ -‬ﮐﻪ در رّد ﻋﻘﺎﯾﺪ ﺷﯿﻌﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه‪ -‬ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬‫‪ -1‬ﻣﻮﺿﻮع و ﻧﺴﺨﻪ ﺷﻨﺎﺳﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت در ﻧﻘﺾ و رّد ﺑﺎب ﻫﻔﺘﻢ ﺗﺤﻔﻪ در زﻣﯿﻨﻪ ادﻟّﻪ اﻣﺎﻣﯿﻪ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ اﻣﯿﺮ ﻣﺆﻣﻨﺎن ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫وي در اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﯽﮐﻮﺷﺪ ﺗﺎ ﻓﻠﺴﻔﻪ اﻣﺎﻣﺖ را روﺷﻦ ﮐﻨﺪ و ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﮐﻪ اﺳﻼم آن دﯾﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ در درﺑﺎر ﺧﻠﻔﺎ ﻣﻄﺮح ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ در اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺣﺮف ﺑﻪ ﺣﺮف ﻣّﺪﻋﯿﺎت دﻫﻠﻮي را ﺑﺎ ﺑﺮاﻫﯿﻦ اﺳﺘﻮار و ﻣﺴﺘﻨﺪ ﻧﻘﺾ ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫وي ﮐﺘﺎب ﺧﻮد را در دو ﻣﻨﻬﺞ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ در ﺑﺎب ﻫﻔﺘﻢ ﺗﺤﻔﻪ آﻣﺪه ﺳﺎﻣﺎن ﺑﺨﺸﯿﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻣﻨﻬﺞ ﻧﺨﺴﺖ‪ :‬در آﯾﺎت‬‫از اﯾﻦ ﻣﻨﻬﺞ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺴﺘﯽ ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﺷـﺶ دﻓﺘﺮ ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ) ﭼﻮن دﻫﻠﻮي ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ‪ 6‬آﯾﻪ از آﯾﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺷـﯿﻌﻪ ﺑﻪ آن اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽﮐﻨﺪ اﺷﺎره‬‫ﮐﺮده اﺳﺖ(‬‫) ‪ ](1‬ﻋﺒﻘﺎت ﺑﻪ ﻓﺘﺢ ﻋﯿﻦ و ﮐﺴـﺮ ﺑﺎء ﺟﻤﻊ ﻋﺒﻘﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﭼﯿﺰي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻮي ﺧﻮش دارد و اﻧﻮار ﺑﻔﺘﺢ ﻧﻮن و ﺳﮑﻮن واو ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﮔﻞ‬‫و ﯾﺎ ﮔﻞ ﺳﻔﯿﺪ اﺳﺖ‬‫دﺳﺖﻧﻮﺷﺘﻬﺎ و ﯾﺎدداﺷﺘﻬﺎﯾﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﯿﺶﻧﻮﯾﺲ در ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻧﺎﺻﺮﯾﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻮده و ﺗﺎﮐﻨﻮن ﺑﻪ ﭼﺎپ ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪1 .‬‬‫ﻣﻨﻬﺞ دوم‪ :‬در رواﯾﺎت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 22‬از ‪359‬‬‫در اﯾﻦ ﻣﻨﻬﺞ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﯾﮏ ﯾﺎ دو دﻓﺘﺮ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ذﯾﻞ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ دﻓﺘﺮ ﻧﺨﺴﺖ‪ :‬وﯾﮋه ﺣﺪﯾﺚ» ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻬﺬا ﻋﻠﯽ ﻣﻮﻻه« ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ در دو ﺑﺨﺶ‬‫ﺑﺨﺶ ﻧﺨﺴﺖ‪ :‬ﻧـﺎم ﺑﯿﺶ از ﯾﮑﺼـﺪ ﺗﻦ از ﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﺗـﺎﺑﻌﯿﻦ و ﺗـﺎﺑﻊ ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ و ﺣّﻔﺎظ و ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﺣـﺪﯾﺚ ﺳـّﻨﯽ از آﻏﺎز ﺗﺎ روزﮔﺎر ﻣﺆﻟﻒ‬‫ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﮔﺰارﺷﯽ از اﺣﻮال آﻧﻬﺎ و ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻣﺼﺎدر رواﯾﺖ‬‫ﺑﺨﺶ دوم‪ :‬ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﺤﺘﻮاﯾﯽ ﺧﺒﺮ و وﺟﻮه دﻻﻟﯽ و ﻗﺮاﯾﻦ ﭘﯿﭽﯿﺪه آن ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ اﻣﯿﺮ ﻣﺆﻣﻨﺎن ﻋﻠﯽ) ع( و ﭘﺎﺳﺦ ﺑﻪ ﺷﺒﻬﺎت دﻫﻠﻮي‪.‬‬‫ﺑﺨﺶ اول در ﯾﮏ ﻣﺠﻠـﺪ ‪ 1251‬ﺻـﻔﺤﻪاي و ﺑﺨﺶ دوم در دو ﻣﺠّﻠﺪ در ﺑﯿﺶ از ﻫﺰار ﺻـﻔﺤﻪ در زﻣﺎن ﺣﯿﺎت ﻣﺆﻟﻒ) ‪ 1293‬و ‪.1294‬‬‫ق( ﭼﺎپ ﺳﻨﮕﯽ ﺷﺪه و ﻫﺮ ﺳﻪ ﻣﺠﻠﺪ در ده ﺟﻠﺪ ﺣﺮوﻓﯽ ﺑﺎ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻏﻼﻣﺮﺿﺎ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﺑﺮوﺟﺮدي در ﻗﻢ ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‬‫ﺧﻼﺻﻪ اﯾﻦ دﻓﺘﺮ ﻧﯿﺰ ﺑﺎ ﻧﺎم ﻓﯿﺾ اﻟﻘﺪﯾﺮ از ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺎس ﻗﻤﯽ در ‪ 462‬ﺻﻔﺤﻪ در ﻗﻢ ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ‪2 .‬‬‫ دﻓﺘﺮ دوم‪ :‬وﯾﮋه ﺧﺒﺮ ﻣﺘﻮاﺗﺮ» ﯾﺎ ﻋﻠﯽ أﻧﺖ ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ إﻻ أﻧﻪ ﻻ ﻧﺒﯽ ﺑﻌﺪي« ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻨﺰﻟﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ در دو ﺑﺨﺶ اﺳﻨﺎد و دﻻﻟﺘﻬﺎ ﺳﺎﻣﺎن ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬‫اﯾﻦ دﻓﺘﺮ در زﻣـﺎن ﺣﯿـﺎت ﻣﺆﻟﻒ در ‪ 977‬ﺻـﻔﺤﻪ ﺑﺰرگ در ﻟﮑﻬﻨﻮ ﺑﻪ ﺳـﺎل ‪ 1295‬ه‪ .‬ق ﭼﺎپ ﺷـﺪه و ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳـﺒﺖ ﯾﮑﺼـﺪﻣﯿﻦ ﺳﺎﻟﮕﺮد‬‫درﮔﺬﺷﺖ ﻣﻮﻟﻒ در اﺻﻔﻬﺎن اﻓﺴﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ دﻓﺘﺮ ﺳﻮم‪ :‬وﯾﮋه ﺣﺪﯾﺚ» إن ﻋﻠﯿﺎ ﻣﻨﯽ و أﻧﺎ ﻣﻨﻪ‪ ،‬و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي« ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‪.‬‬‫اﯾﻦ دﻓﺘﺮ در ‪ 585‬ﺻﻔﺤﻪ ﺑﻪ ﻗﻄﻊ رﺣﻠﯽ در ﺳﺎل ‪ 1303‬ه‪ .‬ق در ﻫﻨﺪ ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ دﻓﺘﺮ ﭼﻬـﺎرم‪ :‬وﯾﮋه ﺣـﺪﯾﺚ»‪ ...‬اﻟﻠﻬﻢ اﺋﺘﻨﯽ ﺑـﺄﺣّﺐ ﺧﻠﻘـﮏ إﻟﯿـﮏ ﯾﺄﮐـﻞ ﻣﻌﯽ ﻣﻦ ﻫـﺬا اﻟﻄﯿﺮ« ﮐﻪ درﺑـﺎره داﺳـﺘﺎن ﻣﺮغ ﺑﺮﯾﺎن و آﻣـﺪن‬‫ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ) ع( ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ) ص( ﭘﺲ از ﮔﻔﺘﻦ اﯾﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺣﻀﺮت) ص( ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ ).‬ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ(‬‫اﯾﻦ دﻓﺘﺮ در ‪ 736‬ﺻﻔﺤﻪ در دو ﻣﺠﻠّﺪ ﺑﺰرگ در ﺳﺎل ‪ 1306‬ه‪ .‬ق در ﻟﮑﻬﻨﻮ ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ ).‬ﻣﻄﺒﻌﻪ ﺑﺴﺘﺎن ﻣﺮﺗﻀﻮي(‬‫ دﻓﺘﺮ ﭘﻨﺠﻢ‪ :‬وﯾﮋه ﺣﺪﯾﺚ» أﻧﺎ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ و ﻋﻠّﯽ ﺑﺎﺑﻬﺎ‪«...‬‬‫اﯾﻦ دﻓﺘﺮ در دو ﻣﺠّﻠﺪ ﺑﺰرگ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺷﺪه ﮐﻪ ﻣﺠّﻠﺪ ﻧﺨﺴﺖ آن در ‪ 745‬ﺻﻔﺤﻪ ﺑﻪ ﺳﺎل ‪ 1317‬ه‪ .‬ق و ﻣﺠّﻠـﺪ دوم آن در ‪ 600‬ﺻﻔﺤﻪ ﺑﻪ‬‫ﺳﺎل ‪ 1327‬ه‪ .‬ق اﻧﺘﺸﺎر ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ).‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﺳﯿﺪ ﻣﻈﻔﺮ ﺣﺴﯿﻦ(‬‫ دﻓﺘﺮ ﺷﺸﻢ‪ :‬وﯾﮋه ﺣﺪﯾﺚ» ﻣﻦ أراد أن ﯾﻨﻈﺮ إﻟﯽ آدم و ﻧﻮح‪ ...‬ﻓﯿﻨﻈﺮ إﻟﯽ ﻋﻠﯽ« ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺸﺒﯿﻪ‬‫اﯾﻦ دﻓﺘﺮ ﻫﻢ در دو ﻣﺠﻠّﺪ ﯾﮑﯽ در ‪ 456‬ﺻﻔﺤﻪ و دﯾﮕﺮي در ‪ 248‬ﺻﻔﺤﻪ ﺑﻪ ﺳﺎل ‪ 1301‬ه‪ .‬ق ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ).‬در ﻟﮑﻬﻨﻮ(‬‫ دﻓﺘﺮ ﻫﻔﺘﻢ‪ :‬درﺑﺎره ﺧﺒﺮ» ﻣﻦ ﻧﺎﺻﺐ ﻋﻠّﯿﺎ اﻟﺨﻼﻓﮥ ﺑﻌﺪي ﻓﻬﻮ ﮐﺎﻓﺮ« ﮐﻪ ﭘﺎﮐﻨﻮﯾﺲ آن ﺑﻪ اﻧﺠﺎم ﻧﺮﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ دﻓﺘﺮ ﻫﺸﺘﻢ‪ :‬وﯾﮋه ﺣﺪﯾﺚ» ﮐﻨﺖ أﻧﺎ و ﻋﻠّﯽ ﻧﻮرا ﺑﯿﻦ ﯾﺪي اﻟّﻠﻪ ﻗﺒﻞ أن ﯾﺨﻠﻖ اﷲ آدم‪ «...‬ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻮر‬‫) ‪ (1‬و ﻫﻮ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ ﮐﺒﯿﺮ ﻏﯿﺮ ﻣﻄﺒﻮع ﻟﮑﻨﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﻓﯽ ﻣﮑﺘﺒﮥ اﻟﻤﺼﻨﻒ ﺑﻠﮑﻬﻨﻮ‪ ،‬و ﻓﯽ ﻣﮑﺘﺒﮥ اﻟﻤﻮﻟﯽ اﻟﺴﯿﺪ رﺟﺐ ﻋﻠﯽ ﺧﺎن ﺳﺒﺤﺎن اﻟﺰﻣﺎن‬‫ﻓﯽ ﺟﮑﺮاوان اﻟﺬي ﮐﺎن ﻣﻦ ﺗﻼﻣﯿﺬ اﻟﻤﺼﻨﻒ‪ )...‬اﻟﺬرﯾﻌﻪ(‬‫) ‪ (2‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺟﺰء ﯾﮑﻢ از ﻣﺠﻠـﺪات ﺣـﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ» ﻋﺒﻘﺎت« در ﺗﻬﺮان ﺑﻪ دﺳـﺘﻮر ﻣﺮﺣﻮم آﯾﺖ اﷲ ﺳـﯿﺪ ﺻﺪر اﻟﺪﯾﻦ ﺻﺪر) ﺳﺎﮐﻦ ﻗﻢ و‬‫ﻣﺘﻮﻓﺎي ‪ (1373‬در ﻗﻄـﻊ رﺣﻠﯽ ﺑﻪ ﻫﻤﺖ ﻓﻀـﻼي ﺣﻮزه ﻋﻠﻤﯿﻪ ﻗﻢ‪ -‬ﭼﺎﭘﺨـﺎﻧﻪ ﺷـﺮﮐﺖ ﺗﻀـﺎﻣﻨﯽ ﻋﻠﻤﯽ) در ‪ 600‬ﺻـﻔﺤﻪ( ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه‬‫اﺳﺖ ‪.‬‬‫اﯾﻦ دﻓﺘﺮ در ‪ 786‬ﺻﻔﺤﻪ ﻗﻄﻊ ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﺳﺎل ‪ 1303‬ه‪ .‬ق در ﻟﮑﻬﻨﻮ ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ‪ :‬ﭘﯿﺮاﻣﻮن ﺧﺒﺮ راﯾﺖ در ﭘﯿﮑﺎر ﺧﯿﺒﺮ ﮐﻪ روي ﮐﺎﻏﺬ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ ).‬در ﯾﮏ ﻣﺠّﻠﺪ(‬‫دﻓﺘﺮ دﻫﻢ‪ :‬وﯾﮋه ﺧﺒﺮ» ﻋﻠّﯽ ﻣﻊ اﻟﺤﻖ و اﻟﺤﻖ ﻣﻊ ﻋﻠﯽ) ع(« ﮐﻪ دﺳﺖﻧﻮﺷﺖ ﻧﺎﻗﺼـﯽ از ﭘﯿﺶﻧﻮﯾﺲ آن در ﮐﺘﺎﺑﺨـﺎﻧﻪ ﻧﺎﺻـﺮﯾﻪ وﺟﻮد داﺷـﺘﻪ‬‫اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 23‬از ‪359‬‬‫دﻓﺘﺮ ﯾﺎزدﻫﻢ‪ :‬وﯾﮋه ﺧﺒﺮ» إن ﻣﻨﮑﻢ ﻣﻦ ﯾﻘﺎﺗﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺄوﯾﻞ اﻟﻘﺮآن ﮐﻤﺎ ﻗﺎﺗﻠﺖ ﻋﻠﯽ ﺗﻨﺰﯾﻠﻪ«‪ .‬از اﯾﻦ دﻓﺘﺮ ﻫﻢ ﭘﺎﮐﻨﻮﺷﺘﯽ ﺑﺪﺳﺖ ﻧﯿﺎﻣﺪه اﺳﺖ‪).‬‬‫در ‪ 3‬ﻣﺠﻠﺪ(‬‫دﻓﺘﺮ دوازدﻫﻢ‪ :‬در ﺑﺮرﺳـﯽ اﺳـﻨﺎد و دﻻﻻت ﺧﺒﺮ ﻣﺘﻮاﺗﺮ و ﻣﻌﺮوف ﺛﻘﻠﯿﻦ ﺑﻪ ﭘﯿﻮﺳﺖ ﺣـﺪﯾﺚ ﺳـﻔﯿﻨﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﻣﻔﺎد‪ ].‬ﭼﺎپ در ﻟﮑﻬﻨﻮ ﺳﺎل‬‫‪ 1313‬و ‪ 1351‬ه‪ .‬ق اﺻﻔﻬﺎن ‪ 1380‬ه‪ .‬ق) در ‪ 6‬ﺟﻠﺪ( ﻣﺪرﺳﮥ اﻻﻣﺎم اﻟﻤﻬﺪي ‪ 1406‬ه‪ .‬ق اﯾﻦ دﻓﺘﺮ در زﻣﺎن ﺣﯿﺎت ﻣﺆﻟﻒ ﭼﺎپ ﺳـﻨﮕﯽ‬‫ﺑﻪ اﻧﺪازه رﺣﻠﯽ ﺧﻮرده و ﻃﺒﻊ ﺣﺮوﻓﯽ آن) در ‪ 6‬ﺟﻠﺪ( ﺑﺎ اﻫﺘﻤﺎم ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ روﺿﺎﺗﯽ در اﺻﻔﻬﺎن ﺑﻪ اﻧﻀﻤﺎم اﻧﺠﺎم ﻧﺎﻣﻪاي ﭘﺮﻓﺎﯾﺪه)‬‫درﺑﺎره ﻋﺒﻘﺎت و ﻣﺆﻟﻔﺶ و ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮﯾﻪ و‪ (...‬ﺻﻮرت ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻓﺸـﺮده ﻣﺒﺎﺣﺚ و ﻓﻮاﯾـﺪ ﺗﺤﻘﯿﻘﯽ اﯾﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ را ﻣﯽﺗﻮان در ﮐﺘﺎب ﻧﻔﺤﺎت اﻷزﻫﺎر ﻓﯽ ﺧﻼﺻﮥ ﻋﺒﻘﺎت اﻷﻧﻮار ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﯽ ﺑﻪ‬‫ﻗﻠﻢ آﻗﺎي ﺳﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻣﯿﻼﻧﯽ ﺑﺪﺳﺖ آورد ﮐﻪ در ‪ 20‬ﺟﻠﺪ ﻣﺘﻮﺳﻂ در ﻗﻢ ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫در ﻣﺠﻤﻮع از اﯾﻦ دوازده دﻓﺘﺮ‪ ،‬ﭘﻨـﺞ دﻓﺘﺮ ﺑـﺪﺳﺖ ﻣﺮﺣﻮم ﻣﯿﺮﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ‪ ،‬ﺳﻪ دﻓﺘﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮزﻧﺪش ﺳـﯿﺪ ﻧﺎﺻـﺮ ﺣﺴـﯿﻦ و دو دﻓﺘﺮ آن‬‫ﺗﻮﺳﻂ ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺳﻌﯿﺪ ﻓﺮزﻧﺪ ﺳﯿﺪ ﻧﺎﺻﺮ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﺎ ﻫﻤﺎن اﺳﻠﻮب ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻪ ﺗﻔﺼﯿﻞ ذﯾﻞ ﺑﻪ اﻧﺠﺎم رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪:‬‬‫اﻟﻒ‪ :‬ﻣﺮﺣﻮم ﺳﯿﺪ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ‪:‬‬‫‪ -1‬ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ‬‫‪ -2‬ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻨﺰﻟﺖ از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ‬‫‪ -3‬ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ‬‫‪ -4‬ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺸﺒﯿﻪ از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ‬‫‪ -5‬ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻮر از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ‬‫ب‪ :‬ﻣﺮﺣﻮم ﺳﯿﺪ ﻧﺎﺻﺮ ﺣﺴﯿﻦ‬‫‪ -1‬ﺣﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ‬‫‪ -2‬ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎب از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ‬‫‪ -3‬ﺣﺪﯾﺚ ﺛﻘﻠﯿﻦ و ﺳﻔﯿﻨﻪ از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ‬‫ج‪ :‬ﻣﺮﺣﻮم ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺳﻌﯿﺪ‬‫‪ -1‬ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻨﺎﺻﺒﺖ از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ و دﻻﻟﺖ) ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﯽ(‬‫‪ -2‬ﺣﺪﯾﺚ ﺧﯿﺒﺮ‪ ،‬از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ ﻓﻘﻂ) ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﯽ(‬‫اﻟﺒﺘﻪ اﯾﻦ دو ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺎﮐﻨﻮن ﭼﺎپ ﻧﺸﺪهاﻧﺪ‪.‬‬‫اﻟﺒﺘﻪ ﭘﻨﺞ ﺣﺪﯾﺚ اﺧﯿﺮ‪ -‬ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮزﻧﺪ و ﻧﻮه ﻣﯿﺮﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه اﺳﺖ‪ -‬را ﺑﻪ ﻧﺎم ﻣﺮﺣﻮم ﻣﯿﺮﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ ﻗﺮار دادﻧﺪ ﺗﺎ از ﻣﻘﺎم‬‫ﺷﺎﻣـﺦ اﯾﺸﺎن ﺗﺠﻠﯿﻞ ﺷﻮد و از ﻃﺮﻓﯽ اﯾﻦ دو ﻧﻔﺮ ﻫﻤﺎن ﻣﺴـﯿﺮي را ﭘﯿﻤﻮدﻧـﺪ ﮐﻪ ﺑﻨﯿﺎﻧﮕﺬار ﻋﺒﻘﺎت آن را ﺗﺮﺳـﯿﻢ ﮐﺮده و رﺋﻮس ﻣﻄﺎﻟﺐ و‬‫ﻣﺼﺎدر آﻧﻬﺎ را ﺑﺠﻬﺖ ﺳﻬﻮﻟﺖ ﺳﯿﺮ ﺑﺮاي دﯾﮕﺮان آﻣﺎده ﮐﺮده ﺑﻮد‪.‬‬‫از ﺟﻤﻠﻪ ﮐﺘﺐ دﯾﮕﺮ ﮐﻪ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻋﺒﻘﺎت ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از‪:‬‬‫‪ -1‬ﺗﺬﯾﯿﻞ ﻋﺒﻘﺎت ﺑﻪ ﻗﻠﻢ ﺳﯿﺪ ذاﮐﺮ ﺣﺴﯿﻦ ﻓﺮزﻧﺪ دﯾﮕﺮ ﻣﺆﻟﻒ‬‫‪ -2‬ﺗﻌﺮﯾﺐ ﺟﻠﺪ اول ﺣﺪﯾﺚ» ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ« ﺑﻪ ﻗﻠﻢ ﺳﯿﺪ ﻣﺤﺴﻦ ﻧﻮاب ﻟﮑﻬﻨﻮي‬‫‪ -3‬ﺗﻠﺨﯿﺺ ﺗﻤﺎم ﻣﺠﻠـﺪ دوم‪ ،‬ﭘﻨﺠﻢ‪ ،‬ﺷـﺸﻢ و ﺑﺨﺸـﯽ از ﻣﺠّﻠـﺪ ﯾﮑﻢ و ﺗﻌﺮﯾﺐ ﺗﻤﺎﻣﯽ اﯾﻦ ﻣﺠﻠﺪات ﺑﻪ ﻧﺎم» اﻟﺜﻤﺮات« ﺑﻪ ﻗﻠﻢ ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﺴـﻦ‬‫ﻧﻮاب‬‫‪ -2‬ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺤﺚ و ﺳﺒﮏ اﺳﺘﺪﻻل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 24‬از ‪359‬‬‫وي ﻫﺮ ﻣﺠّﻠـﺪ از ﻣﻨﻬـﺞ دّوم ﮐﺘﺎب را در ﯾﮏ ﯾﺎ دو ﺟﺰء ﻗﺮار داده اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ در ﺳـﻨﺪ ﺣـﺪﯾﺚ و اﺛﺒﺎت ﺗﻮاﺗﺮ و ﻗﻄﻌﯽ اﻟﺼﺪور ﺑﻮدن‬‫آن‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ از ﻃﺮق ﻋﺎّﻣﻪ ﺑﺤﺚ ﻧﻤﻮده و ﺑﺎ اﺳـﺘﻨﺎد ﺑﻪ ﻣﺪارك ﻣﻌﺘﺒﺮه اﻫﻞ ﺳـّﻨﺖ از زﻣﺎن ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ اﮐﺮم) ص( و ﻋﺼـﺮ ﺻﺪور ﺗﺎ زﻣﺎن ﻣﺆﻟّﻒ)‬‫ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻗﺮن ﺑﻪ ﻗﺮن( اﺑﺘـﺪا ﺑﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ و ﺗﻌـﺪﯾﻞ ﻫﺮ ﯾﮏ از راوﯾﺎن ﺑﻼ واﺳـﻄﻪ ﺣـﺪﯾﺚ از ﻃﺮﯾﻖ ﻗﻮل دﯾﮕﺮ ﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﺳـﭙﺲ ﺑﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ و‬‫ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻫﺮ ﯾﮏ از ﺻﺤﺎﺑﻪ و ﺗﻮﺛﯿﻖ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن آﻧﻬﺎ از ﻃﺮﯾﻖ ﻗﻮل ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ و در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺑﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ و ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻃﺒﻘﺎت ﺑﻌﺪ از ﻃﺮﯾﻖ ﮐﺘﺐ رﺟﺎل و‬‫ﺗﺮاﺟﻢ و ﺟﻮاﻣﻊ ﺣـﺪﯾﺜﯽ و ﻣﺼﺎدر ﻣﻮرد وﺛﻮق ﺧﻮد آﻧﻬﺎ ﺗﺎ ﺑﻪ زﻣﺎن ﺧﻮد‪ ،‬ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬آﻧﮕﺎه ﺑﻪ ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻣﺘﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﭘﺮداﺧﺘﻪ‬‫و ﺳـﭙﺲ وﺟﻮه اﺳـﺘﻔﺎده و ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ دﻻﻟﺖ ﺣـﺪﯾﺚ را ﺑﺮ وﻓﻖ ﻧﻈﺮ ﺷـﯿﻌﻪ ﺗﺸـﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده و در ﭘﺎﯾﺎن ﮐﻠﯿﻪ ﺷـﺒﻬﺎت و اﻋﺘﺮاﺿﺎت وارده از‬‫ﻃﺮف ﻋـﺎﻣﻪ را ﯾـﮏ ﺑﻪ ﯾـﮏ ﻧﻘـﻞ و ﺑﻪ ﻫﻤﻪ آﻧﻬـﺎ ﭘﺎﺳـﺦ داده اﺳﺖ‪ .‬و در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ ﮔﺎﻫﯽ ﺑﺮاي رّد دﻟﯿﻠﯽ از آﻧﺎن ﺑﻪ ﮐﻠﻤﺎت ﺧﻮد آﻧﺎن‬‫اﺳﺘﺪﻻل ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -3‬ﻗﺪرت ﻋﻠﻤﯽ‬‫ﻗـﺪرت ﻋﻠﻤﯽ و ﺳـﻌﻪ اﻃﻼع و اﺣﺎﻃﻪ ﻓﻮق اﻟﻌﺎده ﻣﺆﻟﻒ ﺑﺰرﮔﻮار از ﺳﺮاﺳـﺮ ﻣﺠّﻠـﺪات اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺨﻮﺑﯽ واﺿﺢ و آﺷـﮑﺎر اﺳﺖ ﻣﺜﻼ در‬‫ﯾﮏ ﺟﺎ دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﺛﻘﻠﯿﻦ را ﺑﺮ ﻣﻄﻠﻮب ﺷﯿﻌﻪ ﺑﻪ ‪ 66‬وﺟﻪ ﺑﯿﺎن ﻓﺮﻣﻮده و در ﺟﺎي دﯾﮕﺮ ﺗﺨﻄﺌﻪ اﺑﻦ ﺟﻮزي ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮ‬‫ﻣﻄﻠﻮب ﺷﯿﻌﻪ را ﺑﻪ ‪ 165‬ﻧﻘﺾ و ﺗـﺎﻟﯽ ﻓﺎﺳـﺪ ﺟﻮاب داده و در اﺑﻄﺎل ادﻋﺎي ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ اﯾﻨﮑﻪ ﻋﺘﺮت ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي أﻗﺎرب اﺳﺖ و‬‫ﻻزﻣﻪاش واﺟﺐ اﻻﻃﺎﻋﻪ ﺑﻮدن ﻫﻤﻪ ﻧﺰدﯾﮑﺎن ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ اﺳﺖ ﻧﻪ أﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻓﻘﻂ‪ 51 ،‬ﻧﻘﺾ و اﻋﺘﺮاض ﺑﺮ او وارد ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ اﯾﺸـﺎن در ﻫﺮ ﻣﻄﻠﺐ و ﻣﺒﺤﺚ ﮐﻪ وارد ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻠﯿﻪ ﺟﻬﺎت و ﺟﻮاﻧﺐ ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺤﺚ آﻧﺮا ﻣـّﺪ ﻧﻈﺮ ﻗﺮار داده و ﺣﻖ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﺘﺒﻊ را‬‫ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﺑﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ درﺟﻪ اداء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ و ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﮐﻨﻨـﺪه را ﺑﺮاي ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘﯽ ﭘﯿﺮاﻣﻮن ﻣﻮﺿﻮﻋﺎﺗﯽ ﮐﻪ در اﯾﻦ‬‫ﮐﺘـﺎب ﻣﻄﺮح ﺷـﺪه از ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻪ ﮐﺘﺐ و ﻣﺼﺎدر دﯾﮕﺮ ﺑﯽﻧﯿﺎز ﻣﯽﮐﻨـﺪ‪ ،‬ﺧﺼﻮﺻﺎ در ﻣﻮرد ﺗﺮاﺟﻢ رﺟﺎل ﺣـﺪﯾﺚ ﮐﻪ ﺷـﺮح ﺣﺎل آﻧﺎن را‬‫ﻧﻮﻋﺎ از ﺗﻤﺎﻣﯽ ﮐﺘﺐ ﺗﺮاﺟﻢ و ﻣﻮاﺿﻌﯽ ﮐﻪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده واﻗﻊ ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻪ ﻋﯿﻦ اﻟﻔﺎظ ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪.‬‬‫اﯾﺸﺎن ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺪار ﻫﻢ اﮐﺘﻔﺎء ﻧﮑﺮده و ﮐﻠﻤﺎت ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ و اﺳـﺘﺪﻻﻻت وي را از ﺳﺎﯾﺮ ﮐﺘﺐ او و ﺣﺘﯽ ﮐﻠﻤﺎت اﺳﺎﺗﯿﺪ وي ﻫﻤﭽﻮن‬‫ﭘﺪرش ﺷـﯿﺦ وﻟﯽ اﷲ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ و ﺧﻮاﺟﻪ ﻧﺼﺮ اﷲ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺘﺎب ﺻﻮاﻗﻊ‪ -‬ﮐﻪ در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺗﺤﻔﻪ ﺑﺮﮔﺮدان ﻓﺎرﺳﯽ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب‬‫اﺳﺖ‪ -‬و ﺳﺎﯾﺮ ﻣﺸﺎﯾﺦ و ﺑﺰرﮔﺎن اﻫﻞ ﺳﻨﺖ را ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﭘﺎﺳﺦ ﻣﯽدﻫﺪ‪1 .‬‬‫‪ -4‬رﻋﺎﯾﺖ آداب ﻣﻨﺎﻇﺮه و ﻗﻮاﻋﺪ ﺑﺤﺚ‬‫ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﯾﺮ ﻋﺎﻟﻤﺎن ﺷـﯿﻌﯽ در اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎ اﻫﻞ ﺳـّﻨﺖ‪ ،‬آداب و ﻗﻮاﻋﺪ ﺑﺤﺚ و ﻣﻨﺎﻇﺮه را رﻋﺎﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ در ﺣﺎﻟﯿﮑﻪ ﻃﺮف‬‫ﻣﻘﺎﺑﻞ ﮔﺮﭼﻪ ادﻋﺎي اﯾﻦ اﻣﺮ را ﻧﻤﻮده اّﻣﺎ ﺑﺪان ﻋﻤﻞ ﻧﮑﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫اﻟﻒ‪ :‬از ﻗﻮاﻋـﺪ ﺑﺤﺚ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺷـﺨﺺ ﮐﻼم ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﻮد را درﺑﺎره ﻣﺴـﺌﻠﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺪون ﮐﻢ و زﯾﺎد و ﺑﺎ دﻗﺖ و أﻣﺎﻧﺖ ﻧﻘﻞ و‬‫ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺳـﭙﺲ ﻣﺤﻞ اﺷﮑﺎل را ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮده و ﺑﻪ ﺟﻮاب ﻧﻘﻀﯽ ﯾﺎ ﺣﻠّﯽ آن ﺑﭙﺮدازد‪ .‬در اﯾﻨﺼﻮرت اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺎ ﺷﻨﯿﺪن ادﻟّﻪ دو‬‫ﻃﺮف ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻗﻀﺎوت ﭘﺮداﺧﺘﻪ و ﻧﻈﺮ ﺻﺤﯿﺢ ﯾﺎ أﺣﺴﻦ را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬‫ﻣﺮﺣﻮم ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ در ﻋﺒﻘﺎت ﭘﺲ از ﺧﻄﺒﻪ ﮐﺘﺎب ﻋﯿﻦ ﻋﺒﺎرت دﻫﻠﻮي) ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ( را ﺑﺪون ﮐﻢ و ﮐﺎﺳﺖ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺣﺘﯽ‬‫ﻫﺮ آﻧﭽﻪ را ﮐﻪ او در ﺣﺎﺷـﯿﻪ ﮐﺘـﺎﺑﺶ از ﺧﻮد ﯾﺎ ﻏﯿﺮ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﻣﺘﻌﺮض ﻣﯽﺷﻮد و ﺳـﭙﺲ ﺑﻪ ﺟﻮاب آن ﻣﯽﭘﺮدازد‪ .‬اّﻣﺎ در ﻣﻘﺎﺑﻞ دﻫﻠﻮي‬‫اﯾﻦ ﻗﺎﻋـﺪه را رﻋﺎﯾﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼ ﭘﺲ از ﻧﻘﻞ ﺣـﺪﯾﺚ ﺛﻘﻠﯿﻦ ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ‪ »:‬و اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻫﻢ ﺑﺪﺳـﺘﻮر أﺣﺎدﯾﺚ ﺳﺎﺑﻘﻪ ﺑﺎ ﻣّﺪﻋﯽ ﻣﺴﺎس‬‫ﻧـﺪارد« اّﻣﺎ ﺑﻪ اﺳـﺘﺪﻻل ﺷـﯿﻌﻪ درﺑﺎره اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ اﺷﺎرهاي ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ و ﯾﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﭘﺲ از ﻧﻘﻞ ﺣـﺪﯾﺚ ﻧﻮر ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‪ ...»:‬و ﺑﻌﺪ اﻟﻠﺘﯿﺎ و اﻟﺘﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 25‬از ‪359‬‬‫دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻣﺪﻋﺎ ﻧﺪارد« اّﻣﺎ دﻟﯿﻞ ﺷﯿﻌﻪ را ﺑﺮاي اﯾﻦ ﻣّﺪﻋﺎي ﺧﻮد ﻣﻄﺮح ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ب‪ :‬از دﯾﮕﺮ ﻗﻮاﻋـﺪ ﺑﺤـﺚ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﭼﯿﺰي اﺣﺘﺠـﺎج ﮐﻨـﺪ ﮐﻪ ﻃﺮف ﻣﻘـﺎﺑﻠﺶ آن را ﺣﺠﺖ ﺑﺪاﻧـﺪ ﻧﻪ آن ﭼﯿﺰي ﮐﻪ در ﻧﺰد ﺧـﻮدش‬‫ﺣﺠﺖ اﺳﺖ و ﺑﻪ آن اﻋﺘﻤﺎد دارد‪ .‬ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت در ﻫﺮ ﺑﺎﺑﯽ ﮐﻪ وارد ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻪ ﮐﺘﺐ اﻫﻞ ﺳّﻨﺖ اﺣﺘﺠﺎج ﮐﺮده و ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪﻫﺎي ﺣﻔﺎظ‬‫و ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻋﻠﻤﺎء آﻧﻬﺎ در ﻋﻠﻮم ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳـﺘﺪﻻل ﻣﯽﮐﻨـﺪ‪ .‬اّﻣﺎ دﻫﻠﻮي اﻟﺘﺰام ﻋﻤﻠﯽ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻗﺎﻋـﺪه ﻧـﺪارد ﻟﺬا ﻣﯽﺑﯿﻨﯿﻢ ﮐﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﺛﻘﻠﯿﻦ ﺑﻪ ﺣـﺪﯾﺚ» ﻋﻠﯿﮑﻢ ﺑﺴـّﻨﺘﯽ و ﺳـﻨﮥ اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻟﺮاﺷـﺪﯾﻦ اﻟﻤﻬﺪﯾﯿﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ﻋﻀﻮا ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺑﺎﻟﻨﻮاﺟﺬ« ﺗﻤﺴﮏ ﻣﯽﮐﻨﺪ در ﺣﺎﻟﯿﮑﻪ اﯾﻦ‬‫رواﯾﺖ را ﻓﻘﻂ اﻫﻞ ﺳّﻨﺖ ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧﺪ‪.‬‬‫ج‪ :‬از دﯾﮕﺮ ﻗﻮاﻋـﺪ ﺑﺤﺚ آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷـﺨﺺ در ﻣﻘﺎم اﺣﺘﺠﺎج و رّد ﺑﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﻋﺘﺮاف ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ اﺣﺎدﯾﺜﯽ را‬‫ﮐﻪ ﺧﻮد ﻣﯽﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻪ آﻧﻬـﺎ اﺳـﺘﺪﻻل ﮐﻨـﺪ از ﻃﺮق اﻫﻞ ﺳـّﻨﺖ ﻣﺴـﺘﻨﺪ ﻣﯽﮐﻨـﺪ رواﯾﺎﺗﯽ را ﮐﻪ ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻠﺶ ﺑﻪ آن اﺳـﺘﻨﺎد ﮐﺮده را ﻧﯿﺰ‬‫ﻣﺴﺘﻨﺪ ﻣﯽﮐﻨﺪ و در اﯾﻦ راه ﮐﻮﺗﺎﻫﯽ ﻧﮑﺮده و ﺑﻪ ﻧﻘﻞ ﯾﮑﯽ دو ﻧﻔﺮ ﺑﺴﻨﺪه ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﻫﻤﻪ اﺳﻨﺎد آن را ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ﮐﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ آن را ﻣﯽﺗﻮان در ﺑﺮﺧﻮرد اﯾﺸﺎن ﺑﺎ رواﯾﺖ» اﻗﺘﺪوا ﺑﺎﻟﻠﺬﯾﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ«‪ -‬ﮐﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺣﺪﯾﺚ» ﻃﯿﺮ«‬‫ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧـﺪ‪ -‬ﻣﺸﺎﻫـﺪه ﻧﻤﻮد‪ .‬اﻣﺎ در ﻣﻘﺎﺑﻞ دﻫﻠﻮي ﺣـﺪﯾﺚ ﺛﻘﻠﯿﻦ را ﻓﻘﻂ از ﻃﺮﯾﻖ» زﯾـﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ« ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ در ﺣﺎﻟﯿﮑﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ از ‪20‬‬‫ﻧﻔﺮ از ﺻـﺤﺎﺑﻪ آن را ﻧﻘـﻞ ﮐﺮدهاﻧـﺪ‪ .‬ﻋﻼـوه ﺑﺮ آﻧﮑﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را ﻧﯿﺰ ﻧﺎﻗﺺ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﺟﻤﻠﻪ» أﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ و اﻧﻬﻤﺎ ﻟﻦ ﯾﻔﺘﺮﻗﺎ ﺣﺘﯽ ﯾﺮدا‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻮض«‬‫را ﮐﻪ در ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ و ﺻﺤﯿﺢ ﺗﺮﻣﺬي آﻣﺪه از آن ﺣﺬف ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -5‬ﺷﯿﻮه رّد ﮐﺮدن‬‫اﻟﻒ‪ :‬ﻧﻘﻞ ﮐﻼم ﺧﺼﻢ ﺑﻪﻃﻮر ﮐﺎﻣﻞ‬‫ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﻗﺒﻼ اﺷﺎره ﺷﺪ اﯾﺸﺎن ﮐﻼم دﻫﻠﻮي را ﺑﺪون ﮐﻢ و زﯾﺎد ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺣﺘﯽ آن را ﻧﻘﻞ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎ ﻧﯿﺰ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ب‪ :‬ﺑﺤﺚ و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻫﻤﻪ ﺟﺎﻧﺒﻪ‬‫اﯾﺸـﺎن ﺑﻪ ﻫﺮ ﻣﻮﺿﻮﻋﯽ ﮐﻪ وارد ﺷـﺪه ﺗﻤـﺎم ﺟﻮاﻧﺐ آن را ﺑﺮرﺳـﯽ ﮐﺮده و ﻣﻮرد دّﻗﺖ ﻗﺮار ﻣﯽدﻫـﺪ‪ .‬ﻟـﺬا زﻣـﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﯽﺧﻮاﻫـﺪ ﺣﺮف‬‫ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﻮد را اﺑﻄﺎل ﮐﻨﺪ ﺑﻪ ﯾﮏ دﻟﯿﻞ و دو دﻟﯿﻞ اﮐﺘﻔﺎء ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﻫﻤﻪ ﺟﻮاﻧﺐ را ﺑﺮرﺳﯽ ﮐﺮده و ﺑﻪاﻧﺪازهاي دﻟﯿﻞ و ﻣﺪرك‬‫اراﺋﻪ ﻣﯽﮐﻨـﺪ ﮐﻪ اﺳـﺘﺪﻻل ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ از ﭘﺎﯾﻪ و اﺳﺎس ﻧﺎﺑﻮد ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﻟﺬا زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻗﺪح اﺑﻦ ﺟﻮزي در ﺣﺪﯾﺚ ﺛﻘﻠﯿﻦ وارد ﻣﯽﺷﻮد‬‫‪ 156‬وﺟﻪ در رّد آن ﺑﯿﺎن ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ج‪ :‬ﺗﺤﻘﯿﻖ ﮐﺎﻣﻞ‬‫ﻣﺮﺣﻮم ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴﯿﻦ در ﻫﺮ ﻣﻮﺿﻮﻋﯽ ﮐﻪ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻗﺮار داده‪ ،‬ﺗﻤﺎم اﻗﻮاﻟﯽ را ﮐﻪ درﺑﺎره آن ﻣﻮﺿﻮع ﻣﻄﺮح ﺷﺪه ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺑﻪ‬‫آن ﭘﺎﺳﺦ ﻣﯽدﻫﺪ ﺣﺘﯽ اﻗﻮاﻟﯽ را ﮐﻪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ در اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻊ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﻮد ﻣﻄﺮح ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬ﻟﺬا زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ در رّد ﻗﻮل دﻫﻠﻮي وارد ﺑﺤﺚ‬‫ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻼـم اﻓﺮاد دﯾﮕﺮي ﭼﻮن ﻧﺼـﺮ اﷲ ﮐﺎﺑﻠﯽ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ و ﻃﺒﺮي و‪ ...‬را ﻧﯿﺰ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﺑﻪ ﭘﺎﺳـﺦ دادن ﻣﯽﭘﺮدازد‪ .‬ﻣﺜﻼ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ‬‫دﻫﻠﻮي ﺣـﺪﯾﺚ ﺳـﻔﯿﻨﻪ را ﻣﻄﺮح ﮐﺮده و دﻻـﻟﺖ آن ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ ﻋﻠﯽ) ع( را اﻧﮑﺎر ﻣﯽﮐﻨـﺪ اّﻣﺎ ﻣﺘﻌﺮض ﺳـﻨﺪ آن ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت‬‫اﺑﺘﺪا ‪ 92‬ﻧﻔﺮ از ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﻧﺎم ﻣﯽﺑﺮد) ﭼﻮن از ﻧﻈﺮ اﯾﺸﺎن ﺑﺤﺚ از ﺳـﻨﺪ ﻣﻘـّﺪم ﺑﺮ ﺑﺤﺚ از دﻻﻟﺖ اﺳﺖ( و‬‫ﻋّﻠﺖ ﻣﻄﺮح ﮐﺮدن ﻧـﺎم اﯾﻦ اﻓﺮاد آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را ﺑﯽﺳـﻨﺪ داﻧﺴـﺘﻪ و ﻣﻨﮑﺮ ﺳـﻨﺪ‪ -‬ﺣﺘﯽ ﺿـﻌﯿﻒ‪ -‬ﺑﺮاي آن ﻣﯽﺷﻮد و‬‫ﺳﭙﺲ ﻧﺎم ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮي ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ در آﻧﻬﺎ ﻧﻘﻞ ﺷﺪه را ذﮐﺮ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫د‪ :‬رﯾﺸﻪﯾﺎﺑﯽ ﺑﺤﺚ‬‫ﯾﮑﯽ از ﻗﻮاﻋﺪي ﮐﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت در رّد اﺳﺘﺪﻻل ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﻮد ﺑﻪ ﮐﺎر ﺑﺮده رﯾﺸﻪﯾﺎﺑﯽ اﻗﻮاﻟﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ اﺳﺘﺪﻻل ﺷﺪه و ﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 26‬از ‪359‬‬‫ﻋﻨﻮان دﻟﯿﻞ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ و از اﯾﻦ راه ﺗﻮاﻧﺴﺘﻪ ﺑﻪ اﻫﺪاف ﺧﻮﺑﯽ دﺳﺖ ﭘﯿﺪا ﮐﻨﺪ‪:‬‬‫‪ -1‬اﯾﺸـﺎن در ﺻـﺪد آن ﺑـﻮده ﮐﻪ روﺷﻦ ﮐﻨـﺪ دﻫﻠﻮي ﻣﻄﻠﺐ ﺟﺪﯾـﺪي را در ﮐﺘـﺎب ﺧﻮد ﻣﻄﺮح ﻧﮑﺮده اﺳﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺗﻤـﺎم ﻣﻄـﺎﻟﺐ او در‬‫ﮐﺘﺎﺑﻬـﺎي ﭘﯿﺶ از وي ﻧﯿﺰ ﻣﻄﺮح ﺷـﺪه اﺳﺖ و ﻟـﺬا ﺑـﺎ ﺗﺤﻘﯿﻘـﺎت ﺧـﻮد ﺛـﺎﺑﺖ ﻣﯽﮐﻨـﺪ ﮐﻪ دﻫﻠـﻮي ﺻﻮاﻗﻊ ﻧﺼـﺮ اﷲ ﮐـﺎﺑﻠﯽ را ﺑﻪ ﻓﺎرﺳـﯽ‬‫ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪه‬‫و ﻋﻼـوه ﺑﺮ آن ﻣﻄـﺎﻟﺒﯽ را از ﭘـﺪرش ﺣﺴـﺎم اﻟـﺪﯾﻦ ﺳـﻬﺎرﻧﺒﻮري‪ -‬ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﻤﺮاﻓﺾ‪ -‬ﺑﻪ آن اﻓﺰوده اﺳﺖ و آن را ﺑﻪ ﻋﻨـﻮان» ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ‬‫ﻋﺸﺮﯾﻪ« اراﺋﻪ ﮐﺮده اﺳﺖ و ﯾﺎ اﯾﻨﮑﻪ» ﺑﺴﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ« وي ﺑﺮﮔﺮدان» ﮐﻔﺎﯾﮥ اﻟﻤﺘﻄﻠﻊ« ﺗﺎج اﻟﺪﯾﻦ دﻫﺎن اﺳﺖ‪.‬‬‫‪ -2‬اﯾﺸﺎن در رﯾﺸﻪﯾﺎﺑﯽ اﻗﻮال ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻣﯽرﺳﺪ ﮐﻪ ﺑﻌﻀﯽ از اﻗﻮال ﯾﺎ ﻧﺴﺒﺖﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺑﻌﻀﯽ اﻓﺮاد داده ﺷﺪه ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﺪارد‪.‬‬‫ﻣﺜﻼـ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ درﺑﺎره ﺣـﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ از ﻗﻮل ﺷـﻌﺮاﻧﯽ در ﯾﻮاﻗﯿﺖ ﻣﻄﺮح ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﺑﻦ ﺟﻮزي آن را در ﺷـﻤﺎر اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﻮﺿﻮﻋﻪ آورده‬‫ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‪ ...»:‬اوﻻ ادﻋﺎي ذﮐﺮ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را در ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت از اﻗﺒﺢ اﻓﺘﺮاآت و اﺳـﻤﺞ اﺧﺘﻼﻗﺎت و اوﺿﺢ ﮐﺬﺑﺎت و اﻓﻀـﺢ‬‫ﺧﺰﻋﺒﻼـﺗﺴﺖ و ﻗﻄﻊ ﻧﻈﺮ از آن ﮐﻪ از ﺗﻔﺤﺺ و ﺗﺘﺒﻊ ﺗـﺎم ﮐﺘـﺎب» اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﺎت« اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ آن ﺑﺤﻤـﺪ اﷲ اﻟﻐﺎﻓﺮ ﭘﯿﺶ‬‫ﻗﺎﺻـﺮ ﻣﻮﺟﻮدﺳﺖ ﻫﺮﮔﺰ اﺛﺮي از اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﭘﯿﺪا ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺳﺎﺑﻘﺎ درﯾﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﻋﻼي ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده ﺑﺎﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج ﯾﻌﻨﯽ‬‫اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را در ﮐﺘـﺎب اﻟﻤﻮﺿﻮﻋـﺎت ذﮐﺮ ﻧﮑﺮده‪ ،‬و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻧﯿﺰ ﺻـﺮاﺣﮥ اﻓـﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي در ﻣﻮﺿﻮﻋـﺎت‬‫ﺧﻮد آن را ذﮐﺮ ﻧﻨﻤﻮده ﭘﺲ اﮔﺮ ﺷـﻌﺮاﻧﯽ اﺻﻞ ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﺎت را ﻧﺪﯾﺪه و ﺑﺮ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺣﺎﻓﻆ ﻋﻼي ﻫﻢ ﻣﻄﻠﻊ ﻧﮕﺮدﯾﺪه ﺑﻮد ﮐﺎش ﺑﺮ‬‫اﻓـﺎده اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﮐﻪ در ﻟﻮاﻗـﺢ اﻻﻧﻮار ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﺪﺣﺖﺳـﺮاﯾﯽ او ﻧﻤﻮده ﻣﻄﻠﻊ ﻣﯽﮔﺮدﯾـﺪ و ﺧﻮﻓﺎ ﻣﻦ اﻟﺨﺰي و اﻟﺨﺴـﺮان ﮔﺮد اﯾﻦ ﮐـﺬب و‬‫ﺑﻬﺘﺎن ﻧﻤﯽﮔﺮدﯾﺪ و‪«...‬‬‫) ‪ (1‬ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﮐﺮم) ص( ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ ...:‬و ﻟﮑﻦ اﷲ ﯾﺤﺐ ﻋﺒﺪا إذا ﻋﻤﻞ ﻋﻤﻼ أﺣﮑﻤﻪ‪ .‬اﻣﺎﻟﯽ ﺻﺪوق‪ -‬ص ‪[344‬‬‫‪ -3‬ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت ﺑﺎ اﯾﻦ ﺷﯿﻮه ﺧﻮد ﺗﺤﺮﯾﻔﺎت و ﺗﺼﺮﻓﺎﺗﯽ ﮐﻪ در ﺑﻌﻀﯽ اﻗﻮال و اﻧﺘﺴﺎبﻫﺎ روي داده را ﮐﺸﻒ ﮐﺮده اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻣﺜﻼ درﺑﺎره ﺣـﺪﯾﺚ ﻧﻮر دﻫﻠﻮي ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ‪ »:‬اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻪ اﺟﻤﺎع اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻣﻮﺿﻮع اﺳﺖ و در اﺳـﻨﺎد آن‪ ...‬در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ ﺑﻪ ﮐﻼم اﺑﻦ‬‫روزﺑﻬﺎن ﮐﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻣﺴﺘﻨﺪ ﻧﺼﺮ اﷲ ﮐﺎﺑﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ دﻫﻠﻮي ﻫﻢ از ﮐﺎﺑﻠﯽ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺧﻮد را أﺧﺬ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻣﯽﮐﻨﯿﻢ‪ .‬وي در اﯾﻦ ﺑﺎره‬‫ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ‪ »:‬اﺑﻦ ﺟﻮزي اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را در ﮐﺘـﺎب ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت آورده و ﻧﻘﻞ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎ ﮐﺮده اﺳﺖ‪ .‬و اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻮده و در اﺳـﻨﺎد‬‫آن‪ «...‬ﺳﭙﺲ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‪ »:‬و اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎﻃﻞ اﺳﺖ ﭼﻮن ﺑﻪ اﺟﻤﺎع أﻫﻞ ﺧﺒﺮ وﺿﻌﯽ اﺳﺖ و در اﺳﻨﺎد آن‪«...‬‬‫ﭘﺲ اﺟﻤـﺎع اﻫـﻞ ﺧﺒﺮ را در اﯾﻨﺠـﺎ ﮐـﺎﺑﻠﯽ اﺿـﺎﻓﻪ ﻣﯽﮐﻨـﺪ‪ .‬اّﻣﺎ اﯾﻨﮑﻪ اﺑﻦ ﺟﻮزي آن را در ﮐﺘﺎب ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﺧﻮد ﻧﻘﻞ ﮐﺮده‪ ،‬ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ دﯾﮕﺮي ﻏﯿﺮ از ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻮر اﺳﺖ ‪ ...‬ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟّﻠﻪ» ص«‪ :‬ﺧﻠﻘﺖ أﻧﺎ و ﻫﺎرون ﺑﻦ ﻋﻤﺮان و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ زﮐﺮﯾﺎ و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﻣﻦ ﻃﯿﻨﮥ واﺣﺪة[‬‫ه‪ :‬ذﮐﺮ ﻣﻮارد ﻣﺨﺎﻟﻒ اﻟﺘﺰام‬‫اﯾﺸﺎن در ﻣﻮارد ﻣﺘﻌﺪد‪ ،‬ﺑﻪ رﻋﺎﯾﺖ ﻧﮑﺮدن ﻗﻮاﻋﺪ ﺑﺤﺚ ﺗﻮﺳﻂ دﻫﻠﻮي و آﻧﭽﻪ ﮐﻪ وي ﺧﻮد را ﻣﻠﺘﺰم ﺑﻪ آن داﻧﺴﺘﻪ‪ ،‬اﺷﺎره ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ﻣﺜﻼ دﻫﻠﻮي ﺧﻮد را ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﻠﺘﺰم داﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪:‬‬‫‪ -1‬در ﻧﺰد اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻗﺎﻋـﺪه آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮐﺘﺎب ﺣﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ ﺻﺎﺣﺐ آن ﺧﻮد را ﻣﻠﺘﺰم ﺑﻪ ﻧﻘﻞ ﺧﺼﻮص أﺧﺒﺎر ﺻـﺤﯿﺢ ﻧﺪاﻧﺪ‪ ،‬اﺣﺎدﯾﺚ‬‫آن ﻗﺎﺑﻞ اﺣﺘﺠﺎج ﻧﯿﺴﺖ‬‫‪ -2‬ﻫﺮ ﭼﻪ ﮐﻪ ﺳﻨﺪ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ اﺻﻼ ﺑﻪ آن ﮔﻮش داده ﻧﻤﯽﺷﻮد‪.‬‬‫‪ -3‬ﺑﺎﯾﺪ در اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺮ ﺷﯿﻌﻪ ﺑﺎ اﺧﺒﺎر ﺧﻮدﺷﺎن ﺑﺮ آﻧﻬﺎ اﺣﺘﺠﺎج ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﭼﻮن اﺧﺒﺎر ﻫﺮ ﻓﺮﻗﻪاي ﻧﺰد ﻓﺮﻗﻪ دﯾﮕﺮ ﺣﺠّﯿﺖ ﻧﺪارد‪.‬‬‫‪ -4‬اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎ اﺣﺎدﯾﺚ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺑﺮ ﺷﯿﻌﻪ ﺟﺎﯾﺰ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬‫اّﻣﺎ در ﻋﻤﻞ در ﻣﻮارد زﯾﺎدي ﺑﺮ ﺧﻼف آﻧﻬﺎ ﻋﻤﻞ ﮐﺮده و ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻮارد ﺗﻮﺟﻪ داده اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 27‬از ‪359‬‬‫و‪ :‬رّد ﺑﺮ ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﺑﺎ ﮐﻼم ﺧﻮدﺷﺎن‬‫ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت در رّد ﻣﻄﺎﻟﺐ دﻫﻠﻮي ﮔﺎﻫﯽ ﺑﻪ ﮐﻠﻤﺎت وي در ﺟﺎي دﯾﮕﺮ ﮐﺘﺎﺑﺶ ﯾﺎ ﺑﻪ ﮐﻠﻤﺎت ﭘﺪرش و ﺳﺎﯾﺮ ﻋﻠﻤﺎء اﻫﻞ ﺳـّﻨﺖ ﺟﻮاب‬‫داده و آن را ﻧﻘﺾ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ز‪ :‬ﺑﺮرﺳﯽ اﺣﺎدﯾﺚ از ﻫﻤﻪ ﺟﻮاﻧﺐ‬‫ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ وارد ﺑﺤﺚ از اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﯽﺷﻮد آن را از ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺪ‪ ،‬ﺷﺄن ﺻﺪور و ﻣﺘﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﺪ و در‬‫ﻫﺮ ﻗﺴﻤﺖ ﺑﺎ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﯽ دﻗﯿﻖ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻻزم را ﻣﻄﺮح ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ح ‪ :‬ﻧ ﻘ ﺾ و ﻣ ﻌ ﺎر ﺿ ﮥ‬‫اﯾﺸﺎن در ﻣﻮارد ﻣﺘﻌّﺪد اﺳﺘﺪﻻل ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ را ﺑﺎ ﻣﻮارد ﻣﺸﺎﺑﻪ‪ -‬ﮐﻪ ﺧﻮد آﻧﻬﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آن اذﻋﺎن دارﻧﺪ‪ -‬ﻧﻘﺾ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ﻣﺜﻼ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ دﻫﻠﻮي در ﺟﻮاب ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ‪ »:‬اﮔﺮ ﻧﻈﺮ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ) ص( ﺑﯿﺎن ﮐﺮدن ﻣﺴـﺌﻠﻪ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ ﺑﻮد آن را ﺑﺎ ﻟﻔﻆ‬‫ﺻﺮﯾـﺢ ﻣﯽﮔﻔﺖ ﺗﺎ در آن اﺧﺘﻼﻓﯽ ﻧﺒﺎﺷـﺪ« ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت آن را ﺑﺎ ﺣـﺪﯾﺚ» اﻷﺋﻤـﮥ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪي اﺛﻨﺎ ﻋﺸـﺮ« ﮐﻪ ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ اﻫﻞ‬‫ﺳﻨﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻘﺾ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﺟﻮاب ﺑﻌﺾ اﺳﺘﺪﻻﻻت آﻧﺎن ﺑﻪ ﻣﻌﺎرض آﻧﻬﺎ از ﮐﺘﺐ و اﻗﻮال ﺧﻮدﺷﺎن اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫ﻟﺬا اﺳـﺘﺪﻻل دﻫﻠﻮي ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ» اﺻـﺤﺎﺑﯽ ﮐﺎﻟﻨﺠﻮم ﻓﺒﺄﯾﻬﻢ اﻗﺘﺪﯾﺘﻢ اﻫﺪﯾﺘﻢ« را ﺑﺎ اﺣﺎدﯾﺜﯽ ﮐﻪ در ذّم اﺻـﺤﺎب در ﮐﺘﺐ ﺻـﺤﺎح اﻫﻞ ﺳﻨﮥ‬‫وارد ﺷﺪه ﻧﻘﺾ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬‫اﺑﻌﺎد ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﺒﻘﺎت‬‫‪ -1‬ﺑﻌﺪ ﻋﻠﻤﯽ‬‫ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻫﻤﯿﻦ ﮐﻪ دﯾﺪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺷﺪه ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ دﯾﻦ و ﻋﻠﻢ و ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺷـﺮف ﻣﻮﺿﻊ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﺗﻮﺿﯿﺢ اﺷﺘﺒﺎه اﻧﮕﯿﺰﯾﻬﺎي آن‬‫ﭘﺮداﺧﺖ و ﺟﻬﻞ ﭘﺮاﮐﻨﯿﻬﺎي آن را ﺟﺒﺮان و ﺗﻔﺮﻗﻪ آﻓﺮﯾﻨﯿﻬﺎي آن را ﺑﺎزﭘﺲ راﻧﺪه و دروﻏﻬﺎي آن را ﺑﺮ ﻣﻼ ﺳﺎﺧﺖ‬‫در اﺑﺘﺪاء ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﮔﺴﺘﺮش ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت ﺧﻮﯾﺶ و ﭘﯿﺪا ﮐﺮدن ﻣﺂﺧﺬ و اﻃﻼﻋﺎت وﺳﯿﻊ ﻣﯽرود و ﺳﺎﻟﻬﺎي ﺳﺎل از ﻋﻤﺮ ﺧﻮﯾﺶ را در اﯾﻦ راه‬‫ﺻﺮف ﻣﯽﮐﻨﺪ‪1 .‬‬‫در ﺣﺎﻟﯿﮑﻪ ﭘﺎﺳـﺦ دادن ﺑﻪ ﻧﻮﺷـﺘﻪﻫﺎي واﻫﯽ و ﺑﯽرﯾﺸﻪ ﺗﺤﻔﻪ ﺑﺎ ﯾﮏ ﺻـﺪم ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت اﯾﺸﺎن ﻫﻢ ﻣﻤﮑﻦ ﺑﻮد‪ ،‬اّﻣﺎ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﺎ اﯾﻦ‬‫ﮐﺎر ﺧﻮد ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻋﻠﻤﯽ ﻣﮑﺘﺐ ﺗﺸﯿﻊ و ژرفﻧﮕﺮي ﯾﮏ ﻋﺎﻟﻢ ﺷﯿﻌﯽ و اﺣﺘﺮام ﮔﺬاﺷﺘﻦ ﺑﻪ ﺷﻌﻮر اﻧﺴﺎﻧﯽ را ﺑﻪ ﻧﻤﺎﯾﺶ ﻣﯽﮔﺬارد‪.‬‬‫‪ -2‬ﺑﻌﺪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬‫ﮐﺘﺎﺑﻬـﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻗﺼـﺪ ﺗﺨﻄﺌﻪ و رّد ﻣـﺬﻫﺐ اﻫـﻞ ﺑﯿﺖ) ع( ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺗﺤﻘﯿﺮ ﻣﻔـﺎﻫﯿﻢ ﻋـﺎﻟﯽ اﺳـﻼم‪ ،‬رّد ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻋـﺎدل‬‫ﻣﻌﺼﻮم ﺑﺮ ﺣﻖ‪ ،‬ﻃﺮﻓـﺪاري از ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺟﺒـﺎران‪ ،‬دور داﺷـﺘﻦ ﻣﺴـﻠﻤﺎﻧﺎن از ﭘﯿﺮوي ﻣﮑﺘﺒﯽ ﮐﻪ ﺑـﺎ ﻇﻠﻢ و ﻇـﺎﻟﻢ در ﺳﺘﯿﺰ اﺳﺖ و ﺧﯿـﺎﻧﺖ ﺑﻪ‬‫اﺳـﻼم و ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ اﺳﺖ و اﯾﻦ آﺛﺎر از ﺳـﻄﺢ ﯾﮏ ﺷـﻬﺮ و ﻣﻤﻠﮑﺖ ﺷﺮوع ﺷﺪه و داﻣﻨﻪ آن ﺑﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﯽ ﺑﺸﺮي ﻣﯽﮐﺸﺪ‪ .‬ﻟﺬا ﮐﺘﺎﺑﻬﺎﯾﯽ‬‫ﮐﻪ ﻋﺎﻟﻤﺎن ﺷـﯿﻌﻪ ﺑﻪ ﻗﺼﺪ دﻓﺎع و ﻧﻪ ﻫﺠﻮم در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﻨﺪ ﻧﻈﺮ ﻧﺎدرﺳﺖ دﯾﮕﺮان را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺷﯿﻌﻪ و ﭘﯿﺮوي از آل ﻣﺤﻤﺪ) ص(‬‫درﺳﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﮐﻢ ﮐﻢ ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺣﻖ و ﻧﺰدﯾﮏ ﺷﺪن ﻣﺴﻠﻤﯿﻦ ﺑﻪ ﻫﻢ‪ -‬ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺻﺤﯿﺢ آن ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬‫‪ -3‬ﺑﻌﺪ دﯾﻨﯽ‬‫اﻫﻤﯿﺖ ﻫﺮ دﯾﻦ و ﻣﺮام ﺑﻪ ﻣﺤﺘﻮاي ﻋﻘﻠﯽ و ﻋﻠﻤﯽ آن اﺳﺖ و ﺑﻪ ﺑﯿـﺎن دﯾﮕﺮ ﻣﻬﻤـﺘﺮﯾﻦ ﺑﺨﺶ از ﯾـﮏ دﯾﻦ و ﻋﻘﯿـﺪه ﺑﺨﺶ اﺟﺘﻬـﺎدي آن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 28‬از ‪359‬‬‫اﺳـﺖ ﻧـﻪ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﻠﯿـﺪي‪ .‬ﭼـﻮن اﯾﻦ ﺑﺨﺶ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫـﻮﯾﺖ اﻋﺘﻘـﺎدي و ﺷﺨﺼـﯿﺖ دﯾﻨﯽ ﻓﺮد را ﻣﯽﺳـﺎزد‪ .‬ﺑﻨـﺎﺑﺮاﯾﻦ ﮐﻮﺷـﻨﺪﮔﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ‬‫ﭘﯿﮕﯿﺮﯾﻬﺎي ﻋﻠﻤﯽ و ﭘﮋوﻫﺸـﻬﺎي ﺑﯿﮑﺮان ﺧﻮﯾﺶ ﻣﺒﺎﻧﯽ اﻋﺘﻘﺎدي را ﺗﻮﺿـﯿﺢ ﻣﯽدﻫﻨﺪ و ﺣﺠﻢ دﻻﯾﻞ و ﻣﺴـﺘﻨﺪات دﯾﻦ را ﺑﺎﻻ ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ و ﺑﺮ‬‫ﺗﻮان اﺳـﺘﺪﻻﻟﯽ و ﻧﯿﺮوي ﺑﺮﻫﺎﻧﯽ دﯾﻦ ﻣﯽاﻓﺰاﯾﻨـﺪ و ﻧﻘﺎط ﻧﯿﺎزﻣﻨـﺪ ﺑﻪ اﺳـﺘﻨﺎد و ﺑﯿﺎن را ﻣﻄﺮح ﻣﯽﺳﺎزﻧـﺪ و روﺷﻦ ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ‪ ،‬اﯾﻨﺎن در واﻗﻊ‬‫ﻫﻮﯾﺖ اﺳﺘﻮار دﯾﻦ را ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﺎﻧﻨﺪ و ﺟﺎذﺑﻪ ﻣﻨﻄﻖ ﻣﺴﺘﻘﻞ آﯾﯿﻦ ﺣﻖ را ﻧﯿﺮو ﻣﯽﺑﺨﺸﻨﺪ‪.‬‬‫‪ -4‬ﺑﻌﺪ اﺧﻼص‬‫ﻧﻘﺶ اﺧﻼـص در زﻧـﺪﮔﺎﻧﯽ و ﮐﺎرﻧـﺎﻣﻪ ﻋﺎﻟﻤـﺎن دﯾﻦ ﻣﺴـﺌﻠﻪاي اﺳﺖ ﺑﺴـﯿﺎر ﻣﻬﻢ‪ .‬اﮔﺮ زﻧـﺪﮔﯽ و ﮐـﺎر و زﻫـﺪ و وﻓﻮر اﺧﻼص ﻧﺰد اﯾﻦ‬‫ﻋﺎﻟﻤـﺎن ﺑـﺎ ﻋﺎﻟﻤـﺎن دﯾﮕﺮ ادﯾـﺎن و اﻗﻮام و ﯾـﺎ اﺳـﺘﺎدان و ﻣﺆﻟﻔـﺎﻧﯽ ﮐﻪ اﻫـﻞ ﻣﻘـﺎم و ﻣﺪرﮐﻨـﺪ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺷﻮد اﻫﻤﯿﺖ آﻧﭽﻪ ﯾﺎد ﺷـﺪ آﺷـﮑﺎر‬‫ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬‫ﻋﺎﻟﻤﺎن ﺑﺎ اﺧﻼص و ﺑﻠﻨﺪ ﻫﻤﺖ و ﺗﻘﻮي ﭘﯿﺸﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﮐﻪ در ﻃﻮل ﻗﺮون و اﻋﺼﺎر اﻧﻮاع ﻣﺼﺎﺋﺐ را ﺗﺤﻤﻞ ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﺸﻌﻞ ﻓﺮوزان ﺣﻖ و‬‫ﺣﻖﻃﻠﺒﯽ را ﺳﺮدﺳﺖ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ ﭼﻨﺎن ﺑﻮدﻧﺪ و ﭼﻨﺎن اﺧﻼﺻﯽ در ﮐﺎر و اﯾﻤﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻊ ﺧﻮﯾﺶ داﺷﺘﻨﺪ‪.‬‬‫‪ -5‬ﺑﻌﺪ اﻗﺘﺪا‬‫ﯾﻘﯿﻨـﺎ اﻃﻼـع از اﺣﻮال اﯾﻨﮕﻮﻧﻪ ﻋﺎﻟﻤـﺎن و ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﮐﺎر و اﺧﻼص آﻧﺎن و ﮐﻮﺷﺸـﻬﺎي ﺑﯿﮑﺮاﻧﯽ ﮐﻪ در راه ﺧـﺪﻣﺘﻬﺎي ﻣﻘـﺪس و ﺑﺰرگ‬‫ﮐﺮدهاﻧﺪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻋﺎﻣﻠﯽ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﮐﻨﻨﺪه و ﺳﺎزﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬‫ﭼﻪ ﺑﺴـﯿﺎر ﻋﺎﻟﻤـﺎﻧﯽ ﮐﻪ در زﯾﺴـﺘﻨﺎﻣﻪ آﻧـﺎن آﻣـﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺻـﺎﺣﺐ دوﯾﺴﺖ اﺛﺮ ﺑﻮدهاﻧـﺪ ﯾـﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ‪ .‬آﻧـﺎن از ﻫﻤﻪ ﻟﺤﻈـﺎت ﻋﻤﺮ اﺳـﺘﻔﺎده‬‫ﻣﯽﮐﺮدهاﻧﺪ و ﺑﺎ ﭼﺸﻢﭘﻮﺷﯽ از ﻫﻤﻪ ﺧﻮاﻫﺎﻧﯿﻬﺎ و ﻟّﺬﺗﻬﺎ دﺳﺖ ﺑﻪ اداي رﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮﯾﺶ ﻣﯽزدهاﻧﺪ‪.‬‬‫ﺻـﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت روز و ﺷﺐ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻧﻮﺷـﺘﻦ و ﺗﺤﻘﯿﻖ اﺧﺘﺼﺎص داده ﺑﻮد و ﺟﺰ ﺑﺮاي ﮐﺎرﻫﺎي ﺿـﺮوري از ﺟﺎي ﺧﻮد ﺑﺮﻧﻤﯽﺧﺎﺳﺖ و‬‫ﺟﺰ ﺑﻪ ﻗﺪر ﺿﺮورت ﻧﻤﯽﺧﻮرد و ﻧﻤﯽﺧﻮاﺑﯿﺪ‪ ،‬ﺣﺘﯽ در اﻋﻤﺎل و ﻋﺒﺎدات ﺷﺮﻋﯽ ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﻓﺮاﺋﺾ اﮐﺘﻔﺎء ﻣﯽﮐﺮد‪.‬‬‫ﺗـﺎ ﺟﺎﯾﯽ ﮐﻪ دﺳﺖ راﺳﺖ وي از ﮐﺘﺎﺑﺖ ﺑﺎزﻣﺎﻧـﺪ‪ ،‬ﭘﺲ ﺑﺎ دﺳﺖ ﭼﭗ ﺧﻮد ﻧﻮﺷﺖ‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه از ﻧﺸﺴـﺘﻦ ﺧﺴـﺘﻪ ﻣﯽﺷـﺪ ﺑﻪ رو ﻣﯽﺧﻮاﺑﯿـﺪ و‬‫ﻣﯽﻧﻮﺷﺖ و اﮔﺮ ﺑـﺎز ﻫﻢ ﺧﺴـﺘﻪ ﻣﯽﺷـﺪ ﺑﻪ ﭘﺸﺖ ﻣﯽﺧﻮاﺑﯿـﺪ و ﮐﺘﺎب را روي ﺳـﯿﻨﻪ ﺧﻮد ﻣﯽﮔـﺬاﺷﺖ و ﻣﯽﻧﻮﺷﺖ ﺗﺎ ﺟﺎﯾﯽ ﮐﻪ آﯾـﮥ اﻟﻠّﻪ‬‫اﻟﻌﻈﻤﯽ ﻣﺮﻋﺸﯽ ﻧﺠﻔﯽ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﻓﺮزﻧﺪ اﯾﺸﺎن ﺳﯿﺪ ﻧﺎﺻﺮ ﺣﺴﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ »:‬زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺟﻨﺎزه اﯾﺸﺎن را روي ﻣﻐﺘﺴﻞ ﻗﺮار دادﻧﺪ اﺛﺮ ﻋﻤﯿﻖ‬‫ﯾﮏ ﺧﻂ اﻓﻘﯽ ﺑﺮ روي ﺳﯿﻨﻪ ﺷﺮﯾﻒ اﯾﺸﺎن ﮐﻪ ﺣﺎﮐﯽ از ﻣﺤﻞ ﻗﺮار دادن ﮐﺘﺎب ﺑﺮ آن ﺑﻮد دﯾﺪه ﺷﺪ‪«.‬‬‫درﺑﺎره ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻫﻨﺪي‪ -‬رﺣﻤﮥ اﷲ ﻋﻠﯿﻪ‪ -‬ﻧﻮﺷـﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ از ﺑﺲ ﻧﻮﺷﺖ دﺳﺖ راﺳـﺘﺶ از ﮐﺎر اﻓﺘﺎد‪ .‬اﯾﻦ ﺗﻌﻬﺪ ﺷـﻨﺎﺳﺎن اﯾﻨﺴﺎن ﺑﻪ‬‫ﺑﺎزﺳﺎزﯾﻬﺎي ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ و اﻗﺪاﻣﺎت ﻋﻠﻤﯽ ﭘﺮداﺧﺘﻪ و ﻧﯿﺮوﻫﺎي ﺑﺪﻧﯽ ﺧﻮد را در راه آرﻣﺎﻧﻬﺎي ﺑﻠﻨﺪ ﻧﻬﺎده و ﺑﺎ ﻫﻤﺖ ﺑﻠﻨﺪ ﺗﻦ ﺑﻪ رﻧﺞ داﺷﺘﻪاﻧﺪ‬‫ﺗﺎ ﺟﺎﻧﻬﺎي دﯾﮕﺮ ﻣﺮدﻣﺎن آﮔﺎه و آزاد ﮔﺮدد‪.‬‬‫) ‪ (1‬ﺗﻌﺪادي از ﻣﻨﺎﺑﻊ وي ﻣﺜﻞ زاد اﻟﻤﺴـﯿﺮ ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﻪ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﭘﺪر ﺑﺰرﮔﻮارش ﮐﻪ ﺑﻌﺪا ﺑﻪ ﺗﺸـﮑﯿﻞ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻧﺎﺻﺮﯾﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺷﺪ‪-‬‬‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻌﺪادي از آﻧﻬﺎ را در ﺿـﻤﻦ ﺳﻔﺮﻫﺎي ﺧﻮد ﺑﻪ ﺑﻼد ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻔﺮ ﺣﺞ و ﻋﺘﺒﺎت ﺧﺮﯾﺪاري ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻦ ﺳﻔﺮﻫﺎ از‬‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪﻫﺎي ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺣﺮﻣﯿﻦ ﺷـﺮﯾﻔﯿﻦ و ﻋﺮاق ﻧﯿﺰ اﺳـﺘﻔﺎدهﻫﺎي ﻓﺮاواﻧﯽ ﺑﺮده و ﺑﻪ ﻧﺴـﺨﻪﻫﺎي اﺻـﻠﯽ دﺳﺖ ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺗﻌـﺪادي از‬‫ﮐﺘﺐ ﻧﯿﺰ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﻌﻀـﯽ ﻋﻠﻤﺎء ﺑﻪ درﺧﻮاﺳﺖ اﯾﺸﺎن ﺑﺮاﯾﺶ ﻓﺮﺳـﺘﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﺮاي اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﻌﻀﯽ ﻣﺼﺎدر ﻧﯿﺰ ﻧﺎﭼﺎر ﺷﺪه ﺗﺎ ﺑﺎ ﺗﻼش‬‫ﻓﺮاوان و ﯾﺎ ﺳﺨﺘﯽ از ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪﻫﺎي ﺧﺼﻮﺻﯽ اﻓﺮاد ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬‫ﻣﺮﺣﻮم ﺷـﯿﺦ آﻗـﺎ ﺑﺰرگ ﭘﺲ از ﺑﺮﺷـﻤﺮدن ﺗﺄﻟﯿﻔـﺎت ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻣﯽﻧﻮﯾﺴـﺪ‪ »:‬اﻣﺮي ﻋﺠﯿﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ‪ ،‬اﯾﻦ ﻫﻤﻪ‬‫ﮐﺘﺎﺑﻬـﺎي ﻧﻔﯿﺲ و اﯾـﻦ داﯾﺮة اﻟﻤﻌﺎرفﻫـﺎي ﺑﺰرگ را ﺗـﺄﻟﯿﻒ ﮐﺮده اﺳﺖ در ﺣـﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺟﺰ ﺑـﺎ ﮐﺎﻏـﺬ و ﻣﺮﮐﺐ اﺳـﻼﻣﯽ) ﯾﻌﻨﯽ ﮐﺎﻏـﺬ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 29‬از ‪359‬‬‫ﻣﺮﮐﺒﯽ ﮐﻪ در ﺳـﺮزﻣﯿﻨﻬﺎي اﺳـﻼﻣﯽ و ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺗﻬﯿﻪ ﻣﯽﺷﺪه اﺳﺖ( ﻧﻤﯽﻧﻮﺷﺘﻪ اﺳﺖ و اﯾﻦ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺗﻘﻮاي ﻓﺮاوان و ورع ﺑﺴﯿﺎر‬‫او ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬‬‫اﺻﻮﻻ دوري وي از ﺑﮑﺎر ﺑﺮدن ﺻﻨﺎﯾﻊ ﻏﯿﺮ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﻣﺸﻬﻮر ﻫﻤﮕﺎن اﺳﺖ«‪.‬‬‫ﺗﻘﺮﯾﻈﺎت ﻋﺒﻘﺎت‬‫ﻣﯿﺮزاي ﺷـﯿﺮازي و ﺷـﯿﺦ زﯾﻦ اﻟﻌﺎﺑﺪﯾﻦ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ‪ ،‬ﻣﺤﺪث ﻧﻮري‪ ،‬ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﺷﻬﺮﺳـﺘﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺷﺮﯾﻒ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺧﺮاﺳﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺣﺎج ﺳﯿﺪ‬‫اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺻﺪر‪ ،‬ﺷﯿﺦ اﻟﺸﺮﯾﻌﻪ اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ و اﮐﺜﺮ ﺑﺰرﮔﺎن آن زﻣﺎن‪ ،‬ﺗﻘﺮﯾﻈﺎت ﺑﺴﯿﺎري ﺑﺮ آن ﮐﺘﺎب ﻧﻮﺷﺘﻪاﻧﺪ و ﻋﺎﻟﻢ ﺟﻠﯿﻞ ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺎس ﺑﻦ‬‫اﺣﻤﺪ اﻧﺼﺎري ﻫﻨﺪي ﺷـﯿﺮواﻧﯽ‪ ،‬رﺳﺎﻟﻪ ﻣﺨﺼﻮﺻـﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم» ﺳﻮاﻃﻊ اﻷﻧﻮار ﻓﯽ ﺗﻘﺮﯾﻈﺎت ﻋﺒﻘﺎت اﻷﻧﻮار« ﺗﺄﻟﯿﻒ ﮐﺮده و در آن ﺗﺎ ﺑﯿﺴﺖ و‬‫ﻫﺸﺖ ﺗﻘﺮﯾﻆ از ﻋﻠﻤﺎء ﻃﺮاز اول ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺑﻌﻀﯽ از آﻧﻬﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺷﺪه ﮐﻪ ﺑﻪ ﺑﺮﮐﺖ آن ﮐﺘﺎب در ﯾﮏ ﺳﺎل‬‫ﺟﻤﻊ ﮐﺜﯿﺮي ﺷﯿﻌﻪ و ﻣﺴﺘﺒﺼﺮ ﺷﺪهاﻧﺪ‪.‬‬‫اﯾﻦ ﮐﺘﺎب در زﻣﺎن ﺣﯿﺎت ﻣﺆﻟﻒ ﺑﻪ ﺳﺎل ‪ 1303‬ه‪ .‬ق در ﻟﮑﻬﻨﻮ ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﻨﺘﺨـﺒﯽ از اﯾﻦ ﮐﺘـﺎب در ﺳـﺎل ‪ 1322‬ه‪ .‬ق ﺑـﻪ ﭼـﺎپ رﺳـﯿﺪه ﮐـﻪ در دو ﺑﺨﺶ ﻣﺮﺗـﺐ ﺷـﺪه اﺳـﺖ‪ ،‬ﺑﺨﺶ ﻧﺨﺴﺖ ﺗﻘﺮﯾﻈﻬـﺎ و‬‫ﻧﺎﻣﻪﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ در ﺣﯿﺎت ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت رﺳـﯿﺪه و ﺑﺨﺶ دوم آﻧﻬﺎﯾﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از وﻓﺎت وي و ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻓﺮزﻧﺪش ﺳـﯿﺪ ﻧﺎﺻﺮ ﺣﺴﯿﻦ‬‫ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻣﺮﺣﻮم ﻣﯿﺮزاي ﺷﯿﺮازي در ﺑﺨﺸﯽ از ﻧﺎﻣﻪ ﺧﻮد ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺒﻘﺎت ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬‫»‪ ...‬واﺣﺪ أﺣﺪ أﻗﺪس‪ -‬ﻋﺰت اﺳـﻤﺎﺋﻪ‪ -‬ﮔﻮاه اﺳﺖ ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺷـﮑﺮ ﻧﻌﻤﺖ وﺟﻮد ﺷـﺮﯾﻒ را ﻣﯿﮑﻨﻢ و ﺑﻪ ﮐﺘﺐ و ﻣﺼـّﻨﻔﺎت رﺷـﯿﻘﻪ ﺟﻨﺎﺑﻌﺎﻟﯽ‬‫ﻣﺴـﺘﺄﻧﺴﻢ و ﺣﻖ زﺣﻤﺎت و ﺧـﺪﻣﺎت آن وﺟﻮد ﻋﺰﯾﺰ را در اﺳـﻼم ﻧﯿﮑﻮ ﻣﯽﺷـﻨﺎﺳﻢ‪ .‬اﻧﺼﺎف ﺗﻮان ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺗﺎﮐﻨﻮن در اﺳـﻼم در ﻓّﻦ ﮐﻼم‬‫ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﺎﯾﻨﮕﻮﻧﻪ ﻧﺎﻓﻊ و ﺗﻤﺎم ﺗﺼﻨﯿﻒ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺧﺼﻮﺻﺎ ﮐﺘﺎب ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﮐﻪ از ﺣﺴﻨﺎت اﯾﻦ دﻫﺮ و ﻏﻨﺎﺋﻢ اﯾﻦ زﻣﺎن اﺳﺖ‪.‬‬‫ﺑﺮ ﻫﺮ ﻣﺴﻠﻢ ﻣﺘﺪﯾﻦ ﻻزم اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺗﮑﻤﯿﻞ ﻋﻘﺎﺋﺪ و اﺻﻼح ﻣﻔﺎﺳﺪ ﺧﻮد ﺑﻪ آن ﮐﺘﺎب ﻣﺒﺎرك رﺟﻮع ﻧﻤﺎﯾﺪ و اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻫﺮ ﮐﺲ‬‫ﺑﻪ ﻫﺮ ﻧﺤﻮ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻧﺸـﺮ و ﺗﺮوﯾﺞ آﻧﻬﺎ ﺑﻪ اﻋﺘﻘﺎد أﺣﻘﺮ ﺑﺎﯾﺪ ﺳـﻌﯽ و ﮐﻮﺷـﺶ را ﻓﺮو ﮔﺬاﺷﺖ ﻧﺪارد ﺗﺎ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻧﻈﺮ اﺳﺖ اﻋﻼء ﮐﻠﻤﻪ‬‫ﺣﻖ و ادﺣﺎض ﺑﺎﻃﻞ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺧﺪﻣﺘﯽ ﺷﺎﯾﺴﺘﻪﺗﺮ از اﯾﻦ ﺑﻄﺮﯾﻘﻪ ﺣّﻘﻪ و ﻓﺮﻗﻪ ﻧﺎﺟﯿﻪ ﮐﻤﺘﺮ در ﻧﻈﺮ اﺳﺖ‪«.‬‬‫و در ﻧﺎﻣﻪاي دﯾﮕﺮ ﮐﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﯽ ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ اﺳﺖ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‪:‬‬‫» ﻣﻦ در ﮐﺘﺎب ﺷـﻤﺎ‪ ،‬ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﺎﻟﯽ و ارﺟﻤﻨـﺪ ﺧﻮاﻧﺪم‪ ،‬ﻧﺴـﯿﻢ ﺧﻮش ﺗﺤﻘﯿﻘﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺷـﻤﺎ ﺑﺮاي ﭘﯿﺪا ﮐﺮدن اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺑﻪ ﮐﺎر ﺑﺮدهاﯾﺪ‪ ،‬ﺑﺮ‬‫ﻫﺮ ﻣﺸﮏ ﭘﺮورده و ﻣﻌﺠﻮن دﻣﺎﻏﭙﺮوري ﺑﺮﺗﺮي دارد‪ .‬ﻋﺒﺎرات رﺳﺎي ﮐﺘﺎب‪ ،‬دﻟﯿﻞ ﭘﺨﺘﮕﯽ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪه اﺳﺖ و اﺷﺎرات ﺟﻬﻞ زداي آن ﻣﺎﯾﻪ‬‫دﻗﺖ و آﻣﻮﺧﺘﻦ‪ .‬و ﭼﮕﻮﻧﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺒﺎﺷﺪ؟ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب از ﺳﺮﭼﺸـﻤﻪﻫﺎي ﻓﮑﺮي ﺗﺎﺑﻨﺎك ﻧﺸﺄت ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﺠﺴـﻤﻪ اﺧﻼص‬‫و ﺗﻘﻮي ﺗﺄﻟﯿﻒ ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬آري ﮐﺘﺎب ﺑﺎﯾﺪ از اﯾﻦ دﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺆﻟﻒ از اﯾﻦ ﮔﻮﻧﻪ و اﮔﺮ ﻏﯿﺮ از اﯾﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﻫﺮﮔﺰ ﻣﺒﺎد و ﻣﺒﺎد‪«.‬‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺷـﯿﺦ زﯾﻦ اﻟﻌﺎﺑـﺪﯾﻦ ﻣﺎزﻧـﺪراﻧﯽ ﻧﺎﻣﻪﻫـﺎﯾﯽ ﺑﻪ ﺑﺰرﮔـﺎن ﻫﻨـﺪ ﻣﯽﻧﻮﯾﺴـﺪ و در آﻧﻬﺎ از ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ و ﺗﺄﻟﯿﻔﺎت اﯾﺸﺎن ﺗﺠﻠﯿﻞ‬‫ﻣﯽﮐﻨﺪ و آﻧﺎن را ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﺗﺎ دﯾﮕﺮ آﺛﺎر ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴـﯿﻦ را ﺑﻪ ﭼﺎپ ﺑﺮﺳﺎﻧﻨﺪ و ﺿـﻤﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻣﻔﺼﻠﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻮم ﻣﯿﺮ ﺣﺎﻣﺪ‬‫ﺣﺴﯿﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‪:‬‬‫»‪ ...‬ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻟﯿﺎﻗﺖ و ﻣﺘﺎﻧﺖ و اﺗﻘﺎن ﺗﺎ اﻵن از ﺑﻨﺎن ﺗﺤﺮﯾﺮ ﻧﺤﺮﯾﺮي ﺳـﺮ ﻧﺰده و ﺗﺼﻨﯿﻔﯽ در اﺛﺒﺎت ﺣّﻘﯿﺖ ﻣﺬﻫﺐ و اﯾﻘﺎن ﺗﺎ اﯾﻦ زﻣﺎن‬‫از ﺑﯿﺎن ﺗﻘﺮﯾﺮ ﺣﺒﺮ ﺧﺒﯿﺮي ﺻﺎدر و ﻇﺎﻫﺮ ﻧﮕﺸـﺘﻪ‪ .‬از ﻋﺒﻘﺎﺗﺶ راﺋﺤﻪ ﺗﺤﻘﯿﻖ وزان و از اﺳـﺘﻘﺼﺎﯾﺶ اﺳـﺘﻘﺼﺎ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ دﻻﺋﻞ ﻋﯿﺎن و ﻟّﻠﻪ دّر‬‫ﻣﺆﻟّﻔﻬﺎ و ﻣﺼّﻨﻔﻬﺎ‪«...‬‬‫ﻣﺮﺣﻮم ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺎس ﻗﻤﯽ در ﻓﻮاﺋﺪ اﻟﺮﺿﻮﯾﻪ ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 30‬از ‪359‬‬‫» وﺟﻮد آﻧﺠﻨﺎب از آﯾﺎت اﻟﻬﯿﻪ و ﺣﺠـﺞ ﺷـﯿﻌﻪ اﺛﻨﯽ ﻋﺸـﺮﯾﻪ ﺑﻮد ﻫﺮ ﮐﺲ ﮐﺘﺎب ﻣﺴـﺘﻄﺎب ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﮐﻪ از ﻗﻠﻢ دررﺑﺎر آن ﺑﺰرﮔﻮار‬‫ﺑﯿﺮون آﻣﺪه ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﮐﻨﺪ ﻣﯽداﻧﺪ ﮐﻪ در ﻓﻦ ﮐﻼم ﺳّﯿﻤﺎ در ﻣﺒﺤﺚ اﻣﺎﻣﺖ از ﺻﺪر اﺳﻼم ﺗﺎﮐﻨﻮن اﺣﺪي ﺑﺪان ﻣﻨﻮال ﺳﺨﻦ ﻧﺮاﻧﺪه و ﺑﺮ آن‬‫ﻧﻤﻂ ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﻧﭙﺮداﺧﺘﻪ و اﻟﺤﻖ ﻣﺸﺎﻫﺪ و ﻋﯿﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ اﺣﺎﻃﻪ و اﻃﻼع و ﺳﻌﻪ ﻧﻈﺮ و ﻃﻮل ﺑﺎع ﻧﯿﺴﺖ ﺟﺰ ﺑﺘﺄﯾﯿﺪ و اﻋﺎﻧﺖ ﺣﻀﺮت إﻟﻪ‬‫و ﺗﻮﺟﻪ ﺳﻠﻄﺎن ﻋﺼﺮ روﺣﻨﺎ ﻟﻪ ﻓﺪاه«‪.‬‬‫ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫ﻣﻘﺪﻣﻪ‬‫ﺑﺴﻢ اﻟﱠﻠﻪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ اﻟّﺮﺣﯿﻢ اﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﺤﻤﯿﺪ اﻟﺤﮑﯿﻢ اﻟﻌﻠّﯽ اﻟّﺬي ﺟﻌﻞ اﻟﻮﺻـّﯽ وﻟّﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪ اﻟّﻨﺒﯽ و اﻧﺎ ﻟﻬﻤﺎ و اﻟﻬﻤﺎ ﮐّﻞ ﻣﻘﺎم ﺳـﻨّﯽ‬‫ﻓﺤّﺒﻬﻢ ﻋﻨﻮان ﻃﯿﺐ اﻟّﺰﮐّﯽ و ﺑﻐﻀﻬﻢ ﻋﻼﻣﮥ ﺧﺒﺚ اﻟّﺪﻋّﯽ و ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺒﯽ اﻟّﺼﻔّﯽ و اﻟﻪ اﻟﮑﺮام اﻟﻤﺨﺼﻮﺻﯿﻦ ﺑﺎﻟﻔﻀﻞ اﻟﻮﺿﯽ و ﺑﻌﺪ‬‫ﻓﯿﻘﻮل اﻟﻌﺒـﺪ اﻟـّﻀ ﻌﯿﻒ اﻟّﺪﻧﯽ ﺣﺎﻣﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ اﻟّﺴـ ّﯿﺪ ﻣﺤّﻤﺪ ﻗﻠﯽ اﻟﻤﻮﺳﻮي ﺑﻌﺜﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻮم اﻟّﺮوع ﺑﺎﻟﻮﺟﻪ اﻟﻤﺸـﺮق اﻟﺒﻬﯽ اّن ﻫﺬا ﻫﻮ‬‫اﻟﻤﺠﻠـﺪ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﻬـﺞ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣـﮥ اﻷﺋّﻤـ ﮥ اﻻﻃﻬﺎر و ﻫـﺬا اﻟﻤﺠّﻠـﺪ ﻣﻮﺿﻮع ﻟـﺬﮐﺮ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻣﻦ‬‫اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟّﺘﯽ ذﮐﺮﻫﺎ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺤﻔـﮥ ﻓﯽ ﺑﺎب اﻻﻣﺎﻣﮥ و ﺣﺼـﺮ ﻓﯿﻬﺎ اﺳـﺘﺪﻻل اﻫﻞ اﻟﺤّﻖ و اﻟﮑﺮاﻣﮥ ﺟﺴﺎرة و ﻗّﻠﮥ اﮐﺘﺮاث ﺑﺎﻟّﺴـ ﻼﻣﮥ و اﻟﱠﻠﻪ‬‫وﻟﯽ اﻟّﺘﻮﻓﯿﻖ و اﻟﺼﯿﺎﻧﮥ و ﺑﻪ اﻻﺳﺘﻌﺎﻧﮥ و إﻟﯿﻪ اﻟّﻀﺮاﻋﮥ و اﻻﺳﺘﮑﺎﻧﮥ‬‫ﺑﯿﺎن ﺷﻨﺎﻋﺖ اﻧﮑﺎر ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻣﺆﻣﻨﺎن ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫ﻗﺎل اﻟﻔﺎﺿﻞ اﻟﻤﺤّﺪث اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﺳﻮم‬‫رواﯾﺖ ﺑﺮﯾﺪه ﻣﺮﻓﻮﻋﺎ اﻧّﻪ ﻗﺎل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺎﻃﻞ اﺳﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ در اﺳـﻨﺎد او اﺟﻠـﺢ واﻗﻊ ﺷـﺪه و او ﺷـﯿﻌﯿﺴﺖ ﻣﺘﻬﻢ در رواﯾﺖ ﺧﻮد و ﺟﻤﻬﻮر او را ﺗﻀـﻌﯿﻒ ﮐﺮدهاﻧﺪ‬‫ﭘﺲ ﺑﺤـﺪﯾﺚ او اﺣﺘﺠﺎج ﻧﺘﻮان ﮐﺮد و ﻧﯿﺰ وﻟﯽ از اﻟﻔﺎظ ﻣﺸﺘﺮﮐﻪ اﺳﺖ ﭼﻪ ﺿـﺮورﺳﺖ ﮐﻪ اوﻟﯽ ﺑﺘﺼـﺮف ﻣﺮاد ﺑﺎﺷـﺪ و ﻧﯿﺰ ﻏﯿﺮ ﻣﻘﯿﺪﺳـﺖ‬‫ﺑﻮﻗﺖ و ﻣﺬﻫﺐ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻫﻤﯿﻨﺴﺖ ﮐﻪ در وﻗﺘﯽ از اوﻗﺎت ﺣﻀـﺮت اﻣﯿﺮ اﻣﺎم ﻣﻔﺘﺮض اﻟﻄﺎﻋﮥ ﺑﻮد ﺑﻌﺪ از ﺟﻨﺎب ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ اﻗﻮل ﻣﺴﺘﻌﯿﻨﺎ ﺑﻠﻄﻒ اﻟﻤﻠﻬﻢ اﻟﺨﺒﯿﺮ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺟﻠﯿﻞ و ﺣﺒﺮ ﻧﺒﯿﻞ در اﻋﻤﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪3 :‬‬‫ﺗﺨـﺪﯾﻊ و ﺗﻠﻤﯿﻊ و ﺗﺴﻮﯾﻞ دﻗﯿﻘﻪ ﻓﺮو ﻧﮕﺬاﺷـﺘﻪ اﺳﺎﺳـﯽ ﮐﻪ ﺑﺠﻮاب ﺣـﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ و ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻨﺰﻟﺖ اﻧﺪاﺧﺘﻪ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮد‬‫دﻻـﻟﺖ اﯾﻦ ﻫﺮ دو ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺑﺮ ﻣﻘﺼﻮد اﻫـﻞ ﺣﻖ ﺿـﻌﯿﻒ ﭘﻨﺪاﺷـﺘﻪ و ﻫﻢ ﺣﺴـﺎﺑﯽ از ﺗﺸـﻨﯿﻊ و ﻃﻌﻦ آﺣﺎد ﻧﺎس و ﻋﻮام ﻓﻀـﻼ ﻋﻦ‬‫اﻟﺨﻮاص و اﻻﻋﻼم ﺑﺮداﺷـﺘﻪ از اﻗﺘﻔﺎي آﺛﺎر اﺳـﻼف ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ ﺗﻌّﺼﺐ ﺷـﻌﺎر ﺣﺒﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺧﻮد را از رّد و اﺑﻄﺎل آن ﺑﺎز داﺷـﺘﻪ ﻣﮕﺮ از ذﮐﺮ‬‫ﺗﻌـّﺪد ﻃﺮق و ﺻـّﺤﺖ ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ ﻓﻀـﻼ ﻋﻦ ﺗﻮاﺗﺮه و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ از ذﮐﺮ ﺗﻮاﺗﺮ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻨﺰﻟﺖ ﻋﻄﻒ ﻋﻨﺎن ﻧﻤﻮده ﻗﺪم در وادي ﻣﺤﺾ‬‫ﺗﻮﺟﯿﻪ ﻏﯿﺮ وﺟﯿﻪ و ﺗﺎوﯾﻞ ﻋﻠﯿﻞ ﻣﺼﺪاق ﺳـﺮاب ﺑﻘﯿﻌﮥ ﯾﺤﺴﺒﻪ اﻟﻈﻤﺂن ﻣﺎء ﺣﺘﯽ إذا ﺟﺎءه ﻟﻢ ﯾﺠﺪه ﺷﯿﺌﺎ ﮔﺬاﺷﺘﻪ و ﭼﻮن دﻻﻟﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﺷﺮﯾﻒ ﺑﺴﺒﺐ ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي ﻗﻮيﺗﺮ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﺠﻮاب آن ﺣﻠﻢ و وﻗﺎر و ﺗﺜّﺒﺖ و اﻋﺘﺒﺎر و ﺿﺒﻂ ﻧﻔﺲ ﻋﺎﻟﯽ ﺗﺒﺎر و ﺧﻮف ﻣﺆاﺧﺬه ﺻﻐﺎر و ﮐﺒﺎر از‬‫دﺳﺖ داده ﻗﻼـده اﺗﺒـﺎع و ﺗﻘﻠﯿـﺪ ﺑﻌﺾ ﻣﺘﻌّﺼﺒﯿﻦ ﻋﻨﯿـﺪ در ﮔﺮدن اﻧـﺪاﺧﺘﻪ زﻣﺰﻣﻪ اﺑﻄـﺎل و رّد آن درﯾﻦ ﻣﻘـﺎم و ﺑﺮ ﻣﮑﺎﯾـﺪ ﻧﻮاﺧﺘﻪ ﺑﺎﻇﻬﺎر‬‫ﮐﻤﺎل ﺟﺴﺎرت ﺟﻨﺎن و ﺳﻼﻃﺖ ﻟﺴﺎن و ﺑﺸﺎﻋﺖ ﺑﯿﺎن ﭘﺮداﺧﺘﻪ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﭼﻮن دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ و‬‫اﻧﺎ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ و ﻋﻠّﯽ ﺑﺎﺑﻬﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 31‬از ‪359‬‬‫ﮐﻪ از ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﺸـﻬﻮره ﺷﺎﺋﻌﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻣﺴﺘﻔﯿﻀﻪ ذاﺋﻌﻪ اﺳﺖ ﻗﻮيﺗﺮ دﯾﺪه اﺳﺘﺤﯿﺎ از رّد و ﺗﮑﺬﯾﺐ آن ﻧﮑﺮده ﺑﺎ آﻧﮑﻪ واﻟﺪ او ﺣﺴﺐ اﻓﺎده‬‫او ﻣﺜﺒﺖ اﯾﻦ ﻫﺮ دو ﺣﺪﯾﺜﺴﺖ ﮐﻤﺎ ﺳـﯿﻈﻬﺮ ﻓﯿﻤﺎ ﺑﻌﺪ و ﻧﯿﺰ ﭼﻮن دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺸﺒﯿﻪ و ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻮر ﮐﻪ ﻫﺮ دو ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﻌﺮوف و ﻣﺸﻬﻮر و‬‫در ﮐﺘﺐ ﺑﺴـﯿﺎري از اﺋﻤﻪ ﺳﻨّﯿﻪ ﻣﺬﮐﻮر ﺑﻠﮑﻪ ﺛﺒﻮت أو ﻟّﯿﻦ از ﮐﻼم واﻟﺪ او در ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻨﯿﻦ ﮐﺎﻟّﻨﻮر ﻋﻠﯽ ﻗﻠﻞ اﻟﻄﻮر ﻇﺎﻫﺮ و واﺿﺢ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﻟﺐ‬‫ﺑﺎﺑﻄﺎل آن ﻫﻢ ﮔﺸﻮده زﻧﮓ اﺷـﺘﺒﺎه از آﯾﯿﻨﻪ اﻧﺼﺎف و ﺗﺪﺑﺮ ﺧﻮد زدوده و در ﻣﻨﻬﺞ اّول ﺑﯿﺎن ﮐﺮدﯾﻢ ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﺤﺮﯾﺮ ﻓﻄﯿﻦ ﺟﺎﺑﺠﺎ در‬‫رّد و اﺑﻄـﺎل ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﮐﻮﺷـﯿﺪه در اﻇﻬـﺎر ﮐﻤـﺎل ﺻـﻔﺎ و وﻻ و اﺑﺮاز ﻏﺎﯾﺖ ﻋﻘﻞ و ذﮐﺎي ﻣﻼزﻣﺎن ﺧﻮد‬‫ﺧﺮوﺷﯿﺪه ﺑﺎدي ﺑﺪا ﺑﻘﺪح و ﺟﺮح رواﯾﺖ ﻧﺰول آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا‬‫اﻵﯾـﮥ در ﺣﻖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﮐﻪ در ﺑﺴـﯿﺎري از ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﻤـﺪه و اﺳـﻔﺎر ﻣﻌﺘﺒﺮه ﻣﺎﺛﻮر و ﻣﻨﻘﻮل و ﻧﺰد اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ و‬‫اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻔﺴﺮﯾﻦ ﺧﺎﺻﻪ و ﻋﺎﻣﻪ ﻣﺴﻠﻢ و ﻣﻘﺒﻮل زﺑﺎن آﻟﻮده ﺑﺎدﻋﺎي ﺗﻔّﺮد ﺛﻌﻠﺒﯽ ﺑﺮواﯾﺖ آن ﻗﺼﺐ ﺳﺒﻖ در ﺗﺮوﯾﺞ ﻣﺴﯿﻠﻤﻪ و ﺳﺠﺎح رﺑﻮده و‬‫رواﯾﺎت ﺛﻌﻠﺒﯽ را ﮐﻪ ﮐﻤﺎل ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ او از اﻓﺎده واﻟﺪش در ازاﻟﮥ اﻟﺤﻔﺎ و دﯾﮕﺮ اﺳـﻼف و اﺧﻼف ﺳّﻨﯿﻪ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺗﻬﺠﯿﻦ‬‫و ﺗﻮﻫﯿﻦ ﻧﻤﻮده ﯾﻌﻨﯽ ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﺟﺴـﺎرت و ﻧﻬـﺎﯾﺖ دﯾـﺎﻧﺖ و اﻣﺎﻧﺖ ادﻋﺎي اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻗﺎﻃﺒـﮥ ﺛﻌﻠﺒﯽ و رواﯾﺎت او را‬‫ﺑﺠﻮي ﻧﻤﯽﺷـﻤﺎرﻧﺪ و او را ﺣـﺎﻃﺐ ﻟﯿـﻞ ﺧﻄـﺎب دادهاﻧـﺪ ﮐﻪ در رﻃﺐ و ﯾـﺎﺑﺲ ﺗﻔﺮﻗﻪ ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ آﻏـﺎز ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﺑﺠﻮاب دﯾﮕﺮ آﯾﺎت ﻧﯿﺰ‬‫ﺑﺎﯾﺠـﺎد ﻣﺠﺎزﻓـﺎت ﺷـﻨﯿﻌﻪ و اﻧﮑـﺎرات ﻓﻈﯿﻌﻪ ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﺧﻼـف ﺧﻼف اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻧﺎﻗـﺪﯾﻦ ﻣﻤّﯿﺰﯾﻦ ﺻـﺪق از اﺑﺎﻃﯿﻞ اﻫﻞ ارﺟﺎف دوﺷـﯿﺪه و‬‫ﺑﮑﺸﺎﮐﺶ ﺗﺸﺎﮐﺲ و ﺷـﻤﺎس از ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺣﺎوﯾﺎن ﻓﻀﻞ ﺑﯿﻘﯿﺎس رﻣﯿـﺪه و ﻣﻌﺎّزه و ﻣﺼﺎع و ﻣﺸﺎﻗﻪ و ﻧﺰاع ﺑﺎ ارﺑﺎب ﻧﻘﺪ و ﮐﺜﺮت اﻃﻼع و‬‫اﺻـﺤﺎب ﺳـﯿﺮ و ﻃـﻮل ﺑـﺎع ﻣﺒﺘﻼـ ﮔﺮدﯾـﺪه و در ﺑﻮادي ﺗﺤّﮑﻢ و ﺗﻌّﺴﻒ و ﻓﯿـﺎﻓﯽ ﺗﻬّﺠﺲ و ﺗﺼـّﻠﻒ و ﻣﻬـﺎﻣﻪ ﺗﻬﺠﻢ و ﺗﮑّﻠﻒ ﺑﺘﺨّﻠﻒ از‬‫ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﻌّﺮف و اﻧﺤﯿﺎز از ﺗﻔﺮس ﺗﻈﺮف ﺧﺮاﻣﯿﺪه اﻓﺴﺎﻧﻪﻫﺎي ﺑﯿﺮﻧﮓ و ﺗﺮاﻧﻬﻬﺎي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪4 :‬‬‫ﺑﯽآﻫﻨـﮏ و ﻣﺒﺎﻫﺘـﺎت ﺑﻌﯿـﺪه از داﻧﺶ و ﻓﺮﻫﻨﮓ و ﻣﮑﺎﺑﺮات و ﻣﺠﺎدﻻت ﺷـﯿﻮخ و ﺷـﻨﮏ آﻏﺎز ﻧﻬﺎده داد اﻇﻬﺎر ﮐﻤﺎل ﻣﺘﺎﻧﺖ و رزاﻧﺖ‬‫راي ﺻﺎﺋﺐ و ﺛﻘﻮب ﻧﻈﺮ و ﺳـﺠﺎﺣﺖ ﺧﻠﻖ و رﺟﺎﺣﺖ ﻋﻘﻞ و ﺗﺒّﺤﺮ در ﻓﻨﻮن ﻓﻀﻞ و ﺣﯿﺎزت اﻧﻮاع ﻣﺠـﺪد ارﺗﻘﺎء ﻣﺪارج اﺻﺎﺑﺖ و اﺣﺮاز‬‫ﺧﺼـﻞ در ﻣﻀـﻤﺎر ﺑﺮاﻋﺖ و اﻗﺘﻨﺎء ذﺧﺎﺋﺮ ﺣﻘﺎﺋﻖ ﺻـﻨﺎﻋﺖ و اﺟﺘﻨﺎء ﯾﻮاﻧﻊ اﺷـﻤﺎر و زواﻫﺮ ازﻫﺎر اﺧﺘﺒﺎر و اﻋﺘﺒﺎر از ﻓﻮاﺋـﺪ اﺋّﻤﻪ ﺑﺎ ﺟﻼﻟﺖ و‬‫اﺣﺘﻮاء اﺻﻮل ﻣﺘﺤﺘﻤﻪ ﺗﺼـﻨﯿﻒ و ﺟﻤﻊ آداب ﻻـزﻣﻪ ﺗـﺎﻟﯿﻒ و رﻋـﺎﯾﺖ اﻗﺼـﺎي ﺗﻬـﺬﯾﺐ و ﺗﺜﻘﯿﻒ و اﺳﺘﺴـﻌﺎد ﺑﺎدراك دﻗﺎﺋﻖ ﻣﻘﺎم ﻣﻨﯿﻒ‬‫ﺗﻮﺛﯿﻖ و ﺗﻀﻌﯿﻒ و ﺗﻌﺪﯾﻞ و ﺗﺰﯾﯿﻒ و اﺟﺘﻮا از اﻗﺘﺤﺎم ﻣﻬﺎوي ﺗﻌّﺼﺐ ﺳﺨﯿﻒ داده و اﯾﻦ ﺻﻨﯿﻊ ﺑﺪﯾﻊ ﻣﺨﺎﻃﺐ رﻓﯿﻊ ﻣﺎﻧﺎ و ﻣﻤﺎﺛﻞ و ﻣﺸﺎﺑﻪ‬‫و ﻣﺸـﺎﮐﻠﺴﺖ ﺑـﺎ ﺻـﻨﯿﻊ ﻓﻈﯿﻊ اﻫـﻞ ﮐﺘﺎب ﮐﻪ اﯾﺸﺎن را ﻧﺼﻮص ﻧﺒﻮت ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ را ﮐﻪ ﺻـﺮﯾﺢ در‬‫ﻧﺒـﻮت آن ﺣﻀـﺮت ﯾﺎﻓﺘﻨـﺪ از ﮐﺘﺐ ﻣﻘـﺪﺳﻪ ﺑﺮاﻧﺪاﺧﺘﻨـﺪ و ﺟﻮاﻣﻊ ﻫﻢ ﺧﺎﺳـﺮه ﺧﻮد را ﺑﺎﻧﮑـﺎر و ﻗـﺪح و ﺗﮑـﺬﯾﺐ و اﺑﻄـﺎل آن ﻣﺼـﺮوف‬‫ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ و ﺣّﻆ واﻓﺮ از ﮐﺘﻤﺎن ﺣﻖ و ﺟﺤﺪ ﺛﺎﺑﺖ و رّد واﻗﻊ ﺑﺮداﺷـﺘﻨﺪ و ﺣﺴﺎﺑﯽ از ﺗﻔﻀﯿﺢ اوﻟﯽ اﻻﻟﺒﺎب و ﻋﻘﺎرب روز ﺣﺴﺎب و ﻣﺆاﺧﺬه‬‫رب اﻻرﺑﺎب ﺑﺮﻧﺪاﺷـﺘﻨﺪ و ﻧﺼﻮص ﻧﺒﻮت ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ را ﮐﻪ ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮد ﺿـﻌﯿﻒ اﻟﺪﻻﻟـﮥ ﺑﺮ ﻣﻄﻠﻮب‬‫ﭘﻨﺪاﺷـﺘﻨﺪ رد و اﺑﻄـﺎل ﻧﮑﺮدﻧـﺪ و ﺑﺘﺴـﻠﯿﻢ آن ﭘﺮداﺧﺘﻨـﺪ ﻟﯿﮑﻦ اﺑﻮاب ﺗﺎوﯾﻼـت رﮐﯿﮑﻪ و ﺗﻮﺟﯿﻬﺎت ﺳـﺨﯿﻔﻪ آن ﮔﺸﺎدﻧـﺪ و داد ﻣﮑﺎﺑﺮه و‬‫ﻣﺠﺎدﻟﻪ و ﻣﺠﺎزﻓﻪ و ﻣﺒﺎﻫـﮥ دادﻧـﺪ و ﭼﻮن ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﻧﻔﺲ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻤﺴﺖ و‬‫ﺧﻠﻖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺧﻠﻖ آن ﺣﻀـﺮت از ﻧﻮر واﺣـﺪﺳﺖ ﭘﺲ آن ﺣﻀـﺮت را ﺑﺎ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ در اﮐﺜﺮ اﺣﻮال ﻣﺸﺎﺑﻬﺖ ﺗﻤﺎم ﺣﺎﺻـﻠﺴﺖ ﻟﻬـﺬا ﻧﺼﻮص اﻣﺎﻣﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﻫﻢ ﻣﺸﺎﮐﻞ ﮔﺮدﯾـﺪ ﺑﺎ ﻧﺼﻮص‬‫ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺻﻨﯿﻊ ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ اﻣﺎﻣﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﻫﻢ ﻣﺸﺎﺑﻪ و ﻣﻤﺎﺛﻞ ﺷﺪ ﺑﺎ ﺻﻨﯿﻊ‬‫ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ ﻧﺒﻮت ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﺤﺎﺻﻞ ﺑﺮادﺗﯽ ﺣﻤﺎرس ﮐﺘﺐ و اﺳـﻔﺎر ﺟﻬﺎﺑـﺬه ﮐﺒﺎر ﻣﺨﻔﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ‬‫اﺑﻄـﺎل اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ از ﺟﻼﻟﺖ ﻓﻀﻞ و ﻏﺰارت ﻧﺒﻞ و ﺳـﻼﻣﺖ اﺻﻞ و اﺣﺘﺮاز ﻫﺰل و اﯾﺜﺎر ﺟﺰل و اﺧﺘﯿﺎر ﻓﺼﻞ و رﻓﻌﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ و‬‫ﺳﻤﻮ ﻣﻨﺰﻟﺖ و ﺷـﺮف ﻣﻘـﺎم و اﻓﺘﺨـﺎر ﺑﺤﺼﻮل ﻣﻠﮑﻪ ﻣﻌﺘـﺪ ﺑﻬـﺎ در ﻓﻬﻢ ﻣﻌـﺎﻧﯽ اﺣﺎدﯾﺚ اﺧﺒﺎر ﺟﻨﺎب ﺳـﺮور اﻧﺎم ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟﮑﺮام آﻻف‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 32‬از ‪359‬‬‫اﻟﺘﺤّﯿﮥ و اﻟّﺴﻼم و ﻣﺮﺟﻌﯿﺖ اﻧﺎم و ﺗﺼﺪر و ﺗﺒّﺤﺮ و ﺗﻤﻬﺮ در ﻓﻨﻮن اﺳﻼم و ﺗﺼّﺪي و ﺗﺤﺪي ﺑﺮاي ﻣﺒﺎﺣﺜﻪ و ﻣﻨﺎﻇﺮه اﻋﻼم و ﺗﺜﺒﺖ و ﺗﺤﺮي‬‫در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ و ﻣﻄﺎرﺣﻪ ﺧﺼﺎم و اﻣﺎﻧﺖ و ورع و دﯾﺎﻧﺖ و ﺧﺪاﺗﺮﺳـﯽ و ﺣﻖﭘﺮﺳﺘﯽ و ﺻﺪق ﮐﯿﺸـﯽ و ﻋﺎﻗﺒﺖاﻧﺪﯾﺸﯽ و راﺳﺖ ﺑﺎزي و ﺗﺤﺮز‬‫از ﺳـﻘﯿﻔﻪ ﺳـﺎزي و اﺗﺼـﺎف ﺑﻐـﺎﯾﺖ ﺻـﻔﺎ و وﻻـ و ﻋﻘـﻞ و دﻫـﺎ و اﺳـﺘﻨﮑﺎف از ﺟﺮاﺋـﻢ و ﺗﺤّﺮج از ذﻣـﺎﺋﻢ ﮐﻪ اوﻟﯿـﺎي ﺷﺎﻫﺼـﺎﺣﺐ ﺑﺮاي‬‫ﻣﻼزﻣﺎنﺷﺎن ﻣﯽﺳﺎزﻧـﺪ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺑﻌﯿـﺪ و ﺑﻐﺎﯾﺖ ﻏﯿﺮ ﺳﺪﯾـﺪ و ﺑﺮاي ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻣﺰﯾـﺪ ﺳـﻤﺎﺟﺖ و ﻓﻈﺎﻋﺖ و اﯾﻀﺎح ﻏﺎﯾﺖ ﻗﺒـﺢ و ﺷـﻨﺎﻋﺖ اﺑﻄﺎل‬‫ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﺗﻘﺮﯾﺮ ﻣـﺘﯿﻦ و ﺗﺤـﺒﯿﺮ رزﯾﻦ و ﺗﺤﺮﯾﺮ رﺻـﯿﻦ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﺳـﮑﺎﻓﯽ ﻋﻤـﺪة اﻟﻤﺘﺒﺤﺮﯾﻦ ﮐﻪ ﺑﺠﻮاب‬‫ﺟﺎﺣﻆ ﺟﺎﺣﺪ رﺋﯿﺲ اﻟﻤﺘﻌﻨﺘﯿﻦ اﻓﺎده ﮐﺮده و از ان ﻏﺮاﺑﺖ ﺣﺎل ﭘﺮ اﺧﺘﻼل ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺎ ﮐﻤﺎل ﮐﻪ ﺳﺮ در ﺑﯿﺎﺑﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪5 :‬‬‫اﺑﻄـﺎل ﻓﻀﺎﺋـﻞ وﺻـﯽ رﺳﻮل ذو اﻟﺠﻼـل و رّد ﻗـﺪح ﻣﻨـﺎﻗﺐ آل ﺣﺒﯿﺐ رب ﻣﺘﻌﺎل ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻣﺎ اﺗﺼﻞ اﻟﻨﻬﺮ ﺑﺎﻟﻠﯿﺎل ﻧﻬﺎده ﺑﺎﺑﻠﻎ‬‫وﺟـﻮه و اﺣﺴﻦ ﻃﺮق ﻣﻨﮑﺸﻒ و وﺟﻮه ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ و ﺟﺎﺣـﺪﯾﻦ و ﻣﺒﻄﻠﯿﻦ و ﻣﻌﺎﻧـﺪﯾﻦ ﺑﻤﻼـﺣﻈﻪ آن ﻣﻨﮑﺴﻒ ﻣﯽﮔﺮدد و ذﮐﺮ ﻣﯽﮐﻨﻢ ﭘﺲ‬‫ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺟﺎﺣﻆ در ﮐﺘﺎب ﻋﺜﻤﺎﻧﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎﻟﺖ اﻟﻌﺜﻤﺎﻧﯿـﮥ اﻓﻀﻞ اﻻﻣـﮥ و اوﻟﻬﺎ ﺑﺎﻻﻣﺎﻣـﮥ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻗﺤﺎﻓﮥ ﻻﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻮﺟﻪ‬‫اﻟﺬي ﻟﻢ ﯾﺴﻠﻢ ﻋﻠﯿﻪ اﺣﺪ ﻓﯽ ﻋﺼﺮه و ذﻟﮏ اّن اﻟﻨﺎس اﺧﺘﻠﻔﻮا ﻓﯽ اّول اﻟﻨﺎس اﺳﻼﻣﺎ ﻓﻘﺎل ﻗﻮم اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻗﺎل ﻗﻮم زﯾﺪ ﺑﻦ ﺣﺎرﺛﮥ و ﻗﺎل ﻗﻮم‬‫ﺧّﺒﺎب ﺑﻦ اﻻرّت و إذا ﺗﻔﻘـﺪﻧﺎ اﺧﺒﺎرﻫﻢ و ﻋـّﺪدﻧﺎ رﺟﺎﻟﻬﻢ و ﻧﻈﺮﻧﺎ ﻓﯽ ﺻـﺤﮥ اﺳﺎﻧﯿﺪﻫﻢ ﮐﺎن اﻟﺨﺒﺮ ﻓﯽ ﺗﻘّﺪم اﺳـﻼم أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻋّﻢ و رﺟﺎﻟﻪ‬‫اﮐﺜﺮ و اﺳﺎﻧﯿﺪه اﺻّﺢ و ﻫﻮ ﺑﺬاك اﺷﻬﺮ و اﻟﻠﻔﻆ ﻓﯿﻪ اﻇﻬﺮ ﻣﻊ اﻻﺷﻌﺎر اﻟﺼﺤﯿﺤﮥ و اﻻﺧﺒﺎر اﻟﻤﺴﺘﻔﯿﻀﮥ ﻓﯽ ﺣﯿﺎة رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ و ﺑﻌـﺪ وﻓﺎﺗﻪ و ﻟﯿﺲ ﺑﯿﻦ اﻻﺷـﻌﺎر و اﻻﺧﺒﺎر ﻓﺮق إذا اﻣﺘﻨﻊ ﻓﯽ ﻣﺠﯿﺌﻬﺎ و اﺻﻞ ﻣﺨﺮﺟﻬﺎ اﻟﺘﺴﺎﻋـﺪ و اﻻﺗﻔﺎق و اﻟﺘﻮاﻃﺆ و ﻟﮑﻦ ﻧـﺪع ﻫﺬا‬‫اﻟﻤـﺬﻫﺐ ﺟﺎﻧﺒـﺎ و ﻧﻀـﺮب ﻋﻨﻪ ﺻـﻔﺤﺎ اﻗﺘـﺪارا ﻋﻠﯽ اﻟﺤـّﺠ ﮥ و وﺛﻮﻗﺎ ﺑﺎﻟﻔﻠـﺞ و اﻟﻘّﻮة و ﻧﻘﺘﺼـﺮ ﻋﻠﯽ ادﻧﯽ ﻧﺎزل أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻧﻨﺰل ﻋﻠﯽ ﺣﮑﻢ‬‫اﻟﺨﺼﻢ ﻓﻨﻘﻮل اﻧﺎ وﺟﺪﻧﺎ ﻣﻦ ﯾﺰﻋﻢ اﻧﻪ اﺳﻠﻢ ﻗﺒﻞ زﯾﺪ و ﺧّﺒﺎب و وﺟﺪﻧﺎ ﻣﻦ ﯾﺰﻋﻢ اﻧﻬﻤﺎ اﺳﻠﻤﺎ ﻗﺒﻠﻪ و اوﺳﻂ اﻻﻣﻮر اﻋﺪﻟﻬﺎ و اﻗﺮﺑﻬﺎ ﻣﻦ ﻣﺤّﺒﮥ‬‫اﻟﺠﻤﯿﻊ و رﺿﺎ اﻟﻤﺨﺎﻟﻒ ان ﻧﺠﻌﻞ اﺳﻼﻣﻬﻢ ﮐﺎن ﻣﻌﺎ إذ اﻻﺧﺒﺎر ﻣﺘﮑﺎﻓﺌﮥ و اﻻﺛﺎر ﻣﺘﺴﺎوﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﺰﻋﻤﻮن و ﻟﯿﺴﺖ اﺣﺪي اﻟﻘﻀّﯿﺘﯿﻦ اوﻟﯽ‬‫ﻓﯽ ﺻـﺤﮥ اﻟﻌﻘﻞ ﻣﻦ اﻻﺧﺮي و ﯾﺴـﺘﺪل ﻋﻠﯽ اﻣﺎﻣﮥ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻤﺎ ورد ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺑﻤﺎ اﺑﺎﻧﻪ ﺑﻪ اﻟﺮﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ ﻏﯿﺮه‬‫اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻗﺎﻟﺖ اﻟﻌﺜﻤﺎﻧﯿﻪ ﻓﺎن ﻗﺎل ﻗﺎﺋﻞ ﻓﻤﺎ ﺑﺎﻟﮑﻢ ﻟﻢ ﺗـﺬﮐﺮوا ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﯽ ﻫﺬه اﻟﻄﺒﻘﮥ و ﻗﺪ ﺗﻌﻠﻤﻮن ﮐﺜﺮة ﻣﻘﺪﻣﯿﻪ و اﻟﺮواﯾﮥ ﻓﯿﻪ‬‫ﻗﻠﻨﺎ ﻗـﺪ ﻋﻠﻤﻨﺎ ﺑﺎﻟﺮواﯾـﮥ اﻟﺼـﺤﯿﺤﮥ و اﻟﺸـﻬﺎدة اﻟﻘﺎﺋﻤـﮥ اﻧّﻪ اﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ ﺣﺪث ﻏﺮﯾﺮ و ﻃﻔﻞ ﺻـﻐﯿﺮ ﻓﻠﻢ ﻧﮑﺬب اﻟﻨﺎﻗﻠﯿﻦ و ﻟﻢ ﻧﺴـﺘﻄﻊ ان ﻧﻠﺤﻖ‬‫اﺳـﻼﻣﻪ ﺑﺎﺳـﻼم اﻟﺒﺎﻟﻐﯿﻦ ﻷّن اﻟﻤﻘﻠﻞ زﻋﻢ اﻧﻪ اﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ اﺑﻦ ﺧﻤﺲ ﺳﻨﯿﻦ و اﻟﻤﮑﺜﺮ زﻋﻢ اﻧّﻪ اﺳﻠﻢ و ﻫﻮ اﺑﻦ ﺗﺴﻊ ﺳﻨﯿﻦ ﻓﺎﻟﻘﯿﺎس ان ﯾﺆﺧﺬ‬‫ﺑﺎﻻوﺳﻂ ﺑﯿﻦ اﻟﺮواﯾﺘﯿﻦ و ﺑﺎﻻﻣﺮ ﺑﯿﻦ اﻻﻣﺮﯾﻦ و اﻧّﻤﺎ ﯾﻌﺮف ﺣّﻖ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﺑﺎﻃﻠﻪ ﺑﺎن ﯾﺤﺼـﯽ ﺳﻨﯿﻪ اﻟﺘﯽ وﻟﯽ ﻓﯿﻪ اﻟﺨﻼﻓﮥ و ﺳﻨﯽ ﻋﻤﺮ و ﺳﻨﯽ‬‫ﻋﺜﻤﺎن و ﺳـﻨﯽ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻣﻘﺎم اﻟّﻨﺒﯽ ص ﺑﺎﻟﻤﺪﯾﻨﻪ و ﻣﻘﺎﻣﻪ ﺑﻤﮑﮥ ﻋﻨﺪ اﻇﻬﺎر اﻟﺪﻋﻮة ﻓﺎذا ﻓﻌﻠﻨﺎ ذﻟﮏ و ﺻﺢ اﻧﻪ اﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ اﺑﻦ ﺳـﺒﻊ ﺳﻨﯿﻦ‬‫ﻓﺎﻟﺘﺎرﯾـﺦ اﻟﻤﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ اﻧّﻪ ﻗﺘﻞ ﻓﯽ ﺷـﻬﺮ رﻣﻀﺎن ﺳـﻨﮥ ارﺑﻌﯿﻦ و اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺳـﮑﺎﻓﯽ ﺑﺠﻮاب آن در ﻧﻘﺾ ﻋﺜﻤﺎﻧﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻟﻮﻻ ﻣﺎ ﻏﻠﺐ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺎس ﻣﻦ اﻟﺠﻬﻞ و ﺣّﺐ اﻟﺘﻘﻠﯿـﺪ ﻟﻢ ﻧﺤﺘـﺞ اﻟﯽ ﻧﻘﺾ ﻣﺎ اﺣﺘّﺠﺖ ﺑﻪ اﻟﻌﺜﻤﺎﻧﯿﮥ ﻓﻘﺪ ﻋﻠﻢ اﻟّﻨﺎس ﮐﺎّﻓﮥ اّن اﻟﺪوﻟﮥ و ﻟا ّﺴـ ﻠﻄﺎن‬‫ﻻرﺑﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪6 :‬‬‫ﻣﻘﺎﻟﺘﻬﻢ و ﻋﺮف ﮐّﻞ اﺣﺪ اﻗﺪار ﺷـﯿﻮﺧﻬﻢ و ﻋﻠﻤﺎﺋﻬﻢ و اﻣﺮاﺋﻬﻢ و ﻇﻬﻮر ﮐﻠﻤﺘﻬﻢ و ﻗﻬﺮ ﺳﻠﻄﺎﻧﻬﻢ و ارﺗﻔﺎع اﻟﺘﻘّﯿﮥ ﻋﻨﻬﻢ و اﻟﮑﺮاﻣﮥ و اﻟﺠﺎﺋﺰة‬‫ﻟﻤﻦ روي اﻻﺧﺒﺎر و اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻓﯽ ﻓﻀﻞ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻣﺎ ﮐﺎن ﻣﻦ ﺗﺎﮐﯿـﺪ ﺑﻨﯽ أﻣـّﯿ ﮥ ﻟـﺬﻟﮏ و ﻣﺎ وﻟّﺪه اﻟﻤﺤّﺪﺛﻮن ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻃﻠﺒﺎ ﻟﻤﺎ ﻓﯽ‬‫اﯾﺪﯾﻬﻢ ﻓﮑﺎﻧﻮا ﻻ ﯾﺎﻟﻮن ﺟﻬﺪا ﻓﯽ ﻃﻮل ﻣﺎ ﺳﻠﮑﻮا ان ﯾﺨﻤﻠﻮا ذﮐﺮ ﻋﻠﯽ ع و وﻟﺪه و ﯾﻄﻔﺌﻮا ﻧﻮرﻫﻢ و ﯾﮑﺘﻤﻮا ﻓﻀﺎﺋﻠﻬﻢ و ﻣﻨﺎﻗﺒﻬﻢ و ﺳﻮاﺑﻘﻬﻢ‬‫و ﯾﺤﻤﻠﻮا اﻟﻨﺎس ﻋﻠﯽ ﺷـﺘﻤﻬﻢ و ﺳـّﺒﻬﻢ و ﻟﻌﻨﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺎﺑﺮ ﻓﻠﻢ ﯾﺰل اﻟﺴـﯿﻒ ﯾﻘﻄﺮ ﻣﻦ دﻣﺎﺋﻬﻢ ﻣﻊ ﻗّﻠـﮥ ﻋﺪدﻫﻢ و ﮐﺜﺮة ﻋﺪّوﻫﻢ ﻓﮑﺎﻧﻮا ﺑﯿﻦ‬‫ﻗﺘﯿﻞ و اﺳﯿﺮ و ﺷﻬﯿﺪ و ﻫﺎرب و ﻣﺴﺘﺨﻒ ذﻟﯿﻞ و ﺧﺎﺋﻒ ﻣﺘﺮّﻗﺐ ﺣﺘﯽ اّن اﻟﻔﻘﯿﻪ و اﻟﻤﺤّﺪث و اﻟﻘﺎّص و اﻟﻤﺘﮑّﻠﻢ ﻟﯿﺘﻘّﺪم إﻟﯿﻪ و ﯾﺘﻮّﻋﺪ ﺑﻐﺎﯾﮥ‬‫اﻻﯾﻌﺎد و اﺷـﺪ اﻟﻌﻘﻮﺑـﮥ ان ﻻ ﯾـﺬﮐﺮوا ﺷـﯿﺌﺎ ﻣﻦ ﻓﻀﺎﺋﻠﻬﻢ و ﻻ ﯾﺮّﺧﺼﻮا ﻻﺣﺪ ان ﯾﻄﯿﻒ ﺑﻬﻢ ﺣّﺘﯽ ﺑﻠﻎ ﻣﻦ ﺗﻘّﯿﮥ اﻟﻤﺤّﺪث اﻧّﻪ إذا ذﮐﺮ ﺣﺪﯾﺜﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 33‬از ‪359‬‬‫ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ع ﮐّﻨﯽ ﻋﻦ ذﮐﺮه ﻓﻘﺎل ﻗﺎل رﺟﻞ ﻣﻦ ﻗﺮﯾﺶ و ﻓﻌﻞ ﻟﺮﺟﻞ ﻣﻦ ﻗﺮﯾﺶ و ﻻ ﯾﺬﮐﺮ ﻋﻠّﯿﺎ و ﻻ ﯾﺘﻔّﻮه ﺑﺎﺳـﻤﻪ ﺛﻢ رأﯾﻨﺎ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﺨﺘﻠﻔﯿﻦ‬‫ﻗـﺪ ﺣـﺎوﻟﻮا ﻧﻘﺾ ﻓﻀـﺎﺋﻠﻪ و وّﺟﻬﻮا اﻟﺤﯿـﻞ و اﻟﺘﺎوﯾﻼت ﻧﺤﻮﻫﺎ ﻣﻦ ﺧﺎرﺟﯽ ﻣﺎرق و ﻧﺎﺻﺐ ﺣﻨﻖ و ﻧﺎﺑﺖ ﻣﺴـﺘﺒﻬﻢ و ﻧﺎﺷـﺊ ﻣﻌﺎﻧـﺪ و ﻣﻨﺎﻓﻖ‬‫ﻣﮑـّﺬب و ﻋﺜﻤـﺎﻧﯽ ﺣﺴﻮد ﯾﻌﺘﺮض ﻓﯿﻬـﺎ و ﯾﻄﻌﻦ و ﻣﻌﺘﺰﻟﯽ ﻗـﺪ ﻧﻔـﺬ ﻓﯽ اﻟﮑﻼم و اﺑﺼـﺮ ﻋﻠﻢ اﻻﺧﺘﻼف و ﻋﺮف اﻟﺸـﺒﻪ و ﻣﻮاﺿﻊ اﻟﻄﻌﻦ و‬‫ﺿﺮوب اﻟﺘﺎوﯾـﻞ ﻗـﺪ اﻟﺘﻤﺲ اﻟﺤﯿـﻞ ﻓﯽ اﺑﻄـﺎل ﻣﻨﺎﻗﺒﻪ و ﺗﺎّول ﻣﺸـﻬﻮر ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ ﻓﻤّﺮة ﯾﺘﺎّوﻟﻬﺎ ﺑﻤﺎ ﻻ ﯾﺤﺘﻤﻞ و ﻣّﺮة ﯾﻘﺼـﺪ أن ﯾﻀﻊ ﻣﻦ ﻗـﺪرﻫﺎ‬‫ﺑﻘﯿﺎس ﻣﻨﺘﻘﺾ و ﻻ ﺗﺰداد ﻣﻊ ذﻟﮏ اﻻ ﻗﻮة و رﻓﻌـﮥ و وﺿﻮﺣﺎ و اﺳـﺘﻨﺎرة و ﻗﺪ ﻋﻠﻤﺖ أّن ﻣﻌﺎوﯾﮥ و ﯾﺰﯾﺪ و ﻣﻦ ﮐﺎن ﺑﻌﺪﻫﻤﺎ ﻣﻦ ﺑﻨﯽ ﻣﺮوان‬‫اّﯾﺎم ﻣﻠﮑﻬﻢ و ذﻟﮏ ﻧﺤﻮ ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﻟﻢ ﯾـﺪﻋﻮا ﺟﻬـﺪا ﻓﯽ ﺣﻤﻞ اﻟّﻨﺎس ﻋﻠﯽ ﺷـﺘﻤﻪ و ﻟﻌﻨﻪ و اﺧﻔﺎء ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ و ﺳﺘﺮ ﻣﻨﺎﻗﺒﻪ و ﺳﻮاﺑﻘﻪ و ﻧﯿﺰ اﺑﻮ‬‫ﺟﻌﻔﺮ اﺳـﮑﺎﻓﯽ ﺑﺠﻮاب ﺟﺎﺣﻆ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗـﺪ ﺗﻌﻠﻤﻮن ان ﺑﻌﺾ اﻟﻤﻠﻮك رﺑّﻤﺎ اﺣﺪﺛﻮا ﻗﻮﻻ او دﯾﻨﺎ ﻟﻬﻮي ﻓﯿﺤﻤﻠﻮن اﻟّﻨﺎس ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﺣّﺘﯽ ﻻ‬‫ﯾﻌﺮﻓﻮن ﻏﯿﺮه ﮐﻨﺤﻮ ﻣﺎ اﺧـﺬ اﻟّﻨﺎس اﻟﺤّﺠﺎج ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻘﺮاءة ﻋﺜﻤﺎن و ﺗﺮك ﻗﺮاءة اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد و اﺑّﯽ ﺑﻦ ﮐﻌﺐ و ﺗﻮّﻋﺪ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﺑﺪون‬‫ﻣﺎ ﺻـﻨﻊ ﻫﻮ و ﺟﺒﺎﺑﺮة ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ و ﻃﻐﺎة ﺑﻨﯽ ﻣﺮوان ﺑﻮﻟﺪ ﻋﻠّﯽ و ﺷـﯿﻌﺘﻪ و اﻧﻤﺎ ﮐﺎن ﺳـﻠﻄﺎﻧﻪ ﻧﺤﻮ ﻋﺸـﺮﯾﻦ ﺳﻨﮥ ﻓﻤﺎ ﻣﺎت اﻟﺤّﺠﺎج ﺣّﺘﯽ اﺟﺘﻤﻊ‬‫اﻫـﻞ اﻟﻌﺮاق ﻋﻠﯽ ﻗﺮاءة ﻋﺜﻤـﺎن و ﻧﺸـﺎ اﺑﻨـﺎؤﻫﻢ و ﻻ ﯾﻌﺮﻓﻮن ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻻﻣﺴﺎك اﻻﺑﺎء ﻋﻨﻬﺎ و ﮐّﻒ اﻟﻤﻌّﻠﻤﯿﻦ ﻋﻦ ﺗﻌﻠﯿﻤﻬﺎ ﺣﺘﯽ ﻟﻮ ﻗﺮﺋﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ‬‫ﻗﺮاءة ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و اﺑّﯽ ﻣﺎ ﻋﺮﻓﻮﻫﺎ و ﻟﻈّﻨﻮا ﺑﺘﺎﻟﯿﻔﻬﺎ اﻻﺳـﺘﮑﺮاه و اﻻﺳـﺘﻬﺠﺎن ﻻﻟﻒ اﻟﻌﺎدة و ﻃﻮل اﻟﺠﻬﺎﻟﮥ ﻷﻧّﻪ إذا اﺳﺘﻮﻟﺖ ﻋﻠﯽ اﻟﺮﻋﯿﮥ اﻟﻐﻠﺒﮥ و‬‫ﻃـﺎﻟﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اّﯾﺎم اﻟﺘﺴـّﻠﻂ و ﺷﺎﻋﺖ ﻓﯿﻬﻢ اﻟﻤﺨﺎﻓـﮥ و ﺷـﻤﻠﺘﻬﻢ اﻟﺘﻘـّﯿ ﮥ اﺗّﻔﻘﻮا ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺨﺎذل و اﻟﺘﻨﺎﮐﺐ ﻓﻼ ﺗﺰال اﻻّﯾﺎم ﺗﺎﺧـﺬ ﻣﻦ ﺑﺼﺎﺋﺮﻫﻢ و‬‫ﺗﻨﻘﺺ ﻣﻦ ﺿﻤﺎﺋﺮﻫﻢ و ﺗﻨﻘﺾ ﻣﻦ ﻣﺮاﺋﺮﻫﻢ ﺣﺘﯽ ﺗﺼﯿﺮ اﻟﺒﺪﻋﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪7 :‬‬‫اﻟّﺘﯽ اﺣـﺪﺛﻮﻫﺎ ﻏـﺎﻣﺮة ﻟﻠﺴـّﻨﮥ اﻟﺘﯽ ﮐﺎﻧﻮا ﯾﻌﺮﻓﻮﻧﻬﺎ و ﻟﻘـﺪ ﮐﺎن اﻟﺤّﺠﺎج و ﻣﻦ وﻟّﺎه ﮐﻌﺒـﺪ اﻟﻤﻠﮏ و اﻟﻮﻟﯿـﺪ و ﻣﻦ ﮐﺎن ﻗﺒﻠﻬﻤﺎ و ﺑﻌـﺪﻫﻤﺎ ﻣﻦ‬‫ﻓﺮاﻋﻨﮥ ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ ﻋﻠﯽ اﺧﻔﺎء ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ وﻟﺪه و ﺷـﯿﻌﺘﻪ و اﺳـﻘﺎط اﻗﺪارﻫﻢ اﺣﺮص ﻣﻨﻬﻢ ﻋﻠّﯽ اﺳـﻘﺎط ﻗﺮاءة ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و‬‫اﺑّﯽ ﻻـن ﺗﻠـﮏ اﻟﻘﺮاءات ﻻـ ﺗﮑﻮن ﺳـﺒﺒﺎ اﻟﺰوال ﻣﻠﮑﻬﻢ و ﻓﺴﺎد اﻣﺮﻫﻢ و اﻧﮑﺸﺎف ﺣﺎﻟﻬﻢ و ﻓﯽ اﺷـﺘﻬﺎر ﻓﻀﻞ ﻋﻠّﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم و وﻟـﺪه و‬‫اﻇﻬﺎر ﻣﺤﺎﺳﻨﻬﻢ ﺑﻮادﻫﻢ و ﺗﺴﻠﯿﻂ ﺣﮑﻢ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﻨﺒﻮذ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻓﺤﺮﺻﻮا و اﺟﺘﻬﺪوا ﻓﯽ اﺧﻔﺎء ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ و ﺣﻤﻠﻮا اﻟّﻨﺎس ﻋﻠﯽ ﮐﺘﻤﺎﻧﻬﺎ و ﺳّﺮﻫﺎ‬‫و أﺑﯽ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺰﯾﺪ اﻣﺮه و اﻣﺮ وﻟﺪه اﻟّﺎ اﺳـﺘﻨﺎرة و اﺷﺮاﻗﺎ و ﺣّﺒﻬﻢ اﻟّﺎ ﺷﻐﻔﺎ و ﺷﺪة و ذﮐﺮﻫﻢ اﻟّﺎ اﻧﺘﺸﺎرا و ﮐﺜﺮة و ﺣّﺠﺘﻬﻢ اﻟّﺎ وﺿﻮﺣﺎ و ﻗّﻮة و‬‫ﻓﻀـﻠﻬﻢ اﻟّﺎ ﻇﻬﻮرا و ﺷﺎﻧﻬﻢ اﻻ ﻋﻠّﻮا و اﻗﺪارﻫﻢ اﻟّﺎ اﻋﻈﺎﻣﺎ ﺣﺘﯽ اﺻﺒﺤﻮا ﺑﺎﻫﺎﻧﺘﻬﻢ اّﯾﺎﻫﻢ اﻋّﺰاء و ﺑﺎﻣﺎﺗﺘﻬﻢ ذﮐﺮﻫﻢ اﺣﯿﺎء و ﻣﺎ أرادوا ﺑﻪ و ﺑﻬﻢ‬‫ﻣﻦ اﻟﺸـّﺮ ﺗﺤّﻮل ﺧﯿﺮا ﻓـﺎﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻨـﺎ ﻣﻦ ذﮐﺮ ﻓﻀـﺎﺋﻠﻪ و ﺧﺼﺎﺋﺼﻪ و ﻣﺰاﯾﺎه و ﺳﻮاﺑﻘﻪ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺘﻘـﺪﻣﻪ اﻟّﺴﺎﺑﻘﻮن و ﻻ ﺳﺎواه ﻓﯿﻪ اﻟﻘﺎﺻـﺪون و ﻻ‬‫ﯾﻠﺤﻘﻪ اﻟّﻄﺎﻟﺒﻮن و ﻟﻮ ﻻ اﻧّﻬﺎ ﮐﺎﻧﺖ ﮐﺎﻟﻘﺒﻠﮥ اﻟﻤﻨﺼﻮﺑﮥ ﻓﯽ اﻟﺸﻬﺮة و ﮐﺎﻟّﺴﻨﻦ اﻟﻤﺤﻔﻮﻇﮥ ﻓﯽ اﻟﮑﺜﺮة ﻟﻢ ﯾﺼﻞ إﻟﯿﻨﺎ ﻣﻨﻬﺎ ﻓﯽ دﻫﺮﻧﺎ ﺣﺮف واﺣﺪ‬‫و ﮐـﺎن اﻻـﻣﺮ ﮐﻤـﺎ وﺻـﻔﻨﺎه و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﺳـﮑﺎﻓﯽ از ﻣﺸـﺎﻫﯿﺮ ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻦ و ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺸـﻬﻮرﯾﻦ و اﮐﺎﺑﺮ‬‫ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ ﻣﻌﺘﺰﻟﻪ اﺳﺖ اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در ﮐﺘﺎب اﻧﺴﺎب ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﺳـﮑﺎﻓﯽ اﺣﺪ اﻟﻤﺘﮑّﻠﻤﯿﻦ ﻣﻦ‬‫ﻣﻌﺘﺰﻟﮥ اﻟﺒﻐﺪادﯾﯿﻦ ﻟﻪ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻣﻌﺮوﻓﮥ و ﮐﺎن اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ اﻟﮑﺮاﺑﯿﺴـﯽ ﯾﺘﮑّﻠﻢ ﻣﻌﻪ و ﯾﻨﺎﻇﺮه و ﺑﻠﻐﻨﯽ اﻧّﻪ ﻣﺎت ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﺳـﮑﺎﻓﯽ ﯾﮑﯽ از ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻦ ﻣﻌﺘﺰﻟﻪ ﺑﻐﺪادﯾﯿﻦ ﺳﺖ و ﺑﺮاي او ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻣﻌﺮوﻓﻪ اﺳﺖ و ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ‬‫ﮐﺮاﺑﯿﺴـﯽ ﺗﮑﻠﻢ ﻣﯽﮐﺮد ﺑـﺎ او و ﻣﻨـﺎﻇﺮه ﺑـﺎ او ﻣﯽﻧﻤﻮد و ﯾـﺎﻗﻮت ﺣﻤﻮي در ﻣﻌﺠﻢ اﻟﺒﻠـﺪان ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ آن ﭘﯿﺶ اﯾﻦ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﺼـﯿﺎن‬‫ﺣﺎﺿـﺮﺳﺖ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻻﺳـﮑﺎﻓﯽ ﻋـﺪاده ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑﻐـﺪاد اﺣـﺪ اﻟﻤﺘﮑﻠﻤﯿﻦ ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺘﺰﻟﮥ ﻟﻪ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ و ﮐﺎن ﯾﻨﺎﻇﺮ‬‫اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺮاﺑﯿﺴـﯽ و ﯾﺘﮑّﻠﻢ ﻣﻌﻪ ﻣﺎت ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻗﺎﺿﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﻋﺒﺪ اﻟﺠﺒﺎر ﻣﻌﺘﺰﻟﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻐﻨﯽ ﮐﻪ ﻋﻠﻤﺎي ﺳﻨّﯿﻪ‬‫ﻣـﺎ ﺑﻌـﺪ او ﻃﺮﯾﻖ ﻣﻨـﺎﻇﺮه ازو آﻣﻮﺧﺘﻪاﻧـﺪ و اﯾﻦ ﭼﺮاغ ﻣﮑـﺎﻟﻤﻪ ﺑﺮوﻏﻦ او اﻓﺮوﺧﺘﻪ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﺳـﮑﺎﻓﯽ را ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﺗﺒﺠﯿـﻞ و ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﻧﻬﺎﯾﺖ‬‫اﺟﻼل و ﺗﻔﺨﯿﻢ ﯾﺎد ﮐﺮده اﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺪﯾﺪ در ﺷـﺮح ﻧﻬﺞ اﻟﺒﻼﻏﮥ ﮔﻔﺘﻪ و اﻣﺎ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻻﺳﮑﺎﻓﯽ ﻓﻬﻮ ﺷﯿﺨﻨﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﺳﮑﺎﻓﯽ‬‫ﻋّﺪه اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﻓﯽ اﻟﻄﺒﻘﮥ اﻟﺴﺎﺑﻌﮥ ﻣﻦ ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻤﻌﺘﺰﻟﮥ ﻣﻊ ﻋﺒﺎد ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟـّﺼ ﯿﻤﺮي و ﻣﻊ زرﻗﺎن و ﻣﻊ ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ اﻟﻬﯿﺜﻢ اﻟّﺼﻮﻓﯽ و‬‫ﺟﻌﻞ اّول اﻟﻄﺒﻘﮥ ﺛﻤﺎﻣﮥ ﺑﻦ اﺷﺮس اﺑﺎ ﻣﻌﻦ ﺛﻢ اﺑﺎ ﻋﺜﻤﺎن اﻟﺠﺎﺣﻆ ﺛﻢ اﺑﺎ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﺻﺒﯿﺢ اﻟﻤﺮداد ﺛﻢ اﺑﺎ ﻋﻤﺮان ﯾﻮﻧﺲ ﺑﻦ ﻋﻤﺮان ﺛﻢ ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 34‬از ‪359‬‬‫ﺑﻦ ﺷﺒﯿﺐ ﺛﻢ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﻌﺴﮑﺮي ﺛﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ روح اﻟﻌﺴﮑﺮي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪8 :‬‬‫ﺛّﻢ اﺑﺎ ﯾﻌﻘﻮب ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺸـّﺤﺎم ﺛﻢ اﺑﺎ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟّﺼﺎﻟـﺢ ﺛﻢ ﺻﺎﻟـﺢ ﻗـّﺒ ﮥ ﺛﻢ اﻟﺠﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﯿﺴـﺮ ﺛﻢ اﺑﺎ‬‫ﻋﻤﺮان اﻟﻨﻘﺎش ﺛﻢ اﺑﺎ ﺳـﻌﯿﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻻﺳﺪي ﺛﻢ ﻋﺒﺎد ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺛﻢ اﺑﺎ ﺟﻌﻔﺮ اﻻﺳﮑﺎﻓﯽ ﻫﺬا و ﻗﺎل ﮐﺎن اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻓﺎﺿﻼ ﻋﺎﻟﻤﺎ و‬‫ﺻّﻨﻒ ﺳﺒﻌﯿﻦ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﮑﻼم و ﻫﻮ اﻟﺬي ﻧﻘﺾ ﮐﺘﺎب اﻟﻌﺜﻤﺎﻧﯿﮥ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﻋﺜﻤﺎن اﻟﺠﺎﺣﻆ ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ و دﺧﻞ اﻟﺠﺎﺣﻆ اﻟﻮّراﻗﯿﻦ ﺑﺒﻐﺪاد‬‫ﻓﻘـﺎل ﻣﻦ ﻫـﺬا اﻟﻐﻼـم اﻟﺴﻮادي اﻟـﺬي ﺑﻠﻐﻨﯽ اﻧّﻪ ﺗﻌﺮض ﻟﻨﻘﺾ ﮐﺘـﺎﺑﯽ و اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﺟﺎﻟﺲ ﻓﺎﺧﺘﻔﯽ ﻣﻨﻪ ﺣﺘﯽ ﻟﻢ ﯾﺮه و ﮐﺎن اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﯾﻘﻮل‬‫ﺑﺎﻟﺘﻔﻀـﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﻗﺎﻋـﺪة ﻣﻌﺘﺰﻟـﮥ ﺑﻐﺪاد و ﯾﺒﺎﻟﻎ ﻓﯽ ذﻟﮏ و ﮐﺎن ﻋﻠﻮي اﻟﺮاي ﻣﺤﻘﻘﺎ ﻣﻨﺼـﻔﺎ ﻗﻠﯿﻞ اﻟﻌﺼﺒﯿﮥ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﺎﺿـﯽ‬‫اﻟﻘﻀـﺎة ﻋﺒـﺪ اﻟﺠﺒـﺎر اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﺳـﮑﺎﻓﯽ را در ﮐﺘـﺎب ﻃﺒﻘﺎت ﻣﻌﺘﺰﻟﻪ در ﻃﺒﻘﻪ ﺳﺎﺑﻌﻪ ذﮐﺮ ﮐﺮده و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣـﺪح و ﺳـﺘﺎﯾﺶ او ﻧﻤﻮده ﯾﻌﻨﯽ‬‫ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﺂﻧﮑﻪ او ﻓﺎﺿﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻮد و ﺗﺼﻨﯿﻒ ﮐﺮده ﻫﻔﺘﺎد ﻣﺠﻠﺪ در ﻋﻠﻢ ﮐﻼم و ﻧﻘﺾ ﮐﺮده ﮐﺘﺎب ﻋﺜﻤﺎﻧﯿﻪ را ﺑﺮ اﺑﻮ ﻋﺜﻤﺎن ﺟﺎﺣﻆ‬‫و ﻧﯿﺰ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﺑﻪ آﻧﮑﻪ او ﻣﺤﻘـﻖ ﻣﻨﺼـﻒ ﺑـﻮد و ﺻـﺎﺣﺐ ﮐﺸـﮑﻮل ﻓﯿﻤـﺎ ﺟﺮي ﻋﻠﯽ آل اﻟﺮﺳﻮل ﻧﯿﺰ ﺗﻘﺮﯾﺮي ﻣﺒﻬﺮ ﻋﻘﻮل و ﺗﻨـﺒﯿﻬﯽ‬‫ﻣﻘﺒﻮل ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻓﺤﻮل در ﺑﺎب اﻧﻬﻤﺎك و اﯾﻀﺎع و اﯾﻐﺎل ﺟﺒﺎﺑﺮه و ﻓﺮاﻋﻨﻪ ارﺑﺎب ﺿـﻼل و ﺷـﻐﻒ دوﻟﻪ و ﺟﺪ و ﺟﻬﺪ اﺻـﺤﺎب ﺗﺪﻟﯿﺲ و‬‫ازﻻـل در اﺧﻔـﺎ و اﺧﻤـﺎل و ﮐﺘﻤﺎن و اﺑﻄﺎل ﻓﻀﺎﺋﻞ وﺻـﯽ رﺳﻮل رّب ﻣﺘﻌﺎل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻻﻗﯿﺎل ﻣﺎ داﻣﺖ اﻻﺳـﺤﺎر و اﻵﺻﺎل و‬‫ﻫّﺐ اﻟﻘﺒﻮل و ﺟﺮي اﻟﺸـﻤﺎل ﮐﻪ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﺗﻔﺼـﯿﻞ اﺟﻤﺎل ﺟﻤﯿﻞ اﺳـﮑﺎﻓﯽ ﺑﺎﮐﻤﺎﻟﺴﺖ وارد ﻓﺮﻣﻮده ﻧﻘﻞ آن ﻫﻢ در اﯾﻦ ﺟﺎ ﻣﻨﺎﺳـﺒﺴﺖ و ﻫﻮ‬‫ﻫﺬا ﺛﻢ ﻻ ﯾﻐﯿﺐ ﻋﻦ ﻧﻈﺮك اّن اﻟﺤﺎﮐﻢ إذا ﻟﻢ ﯾﻘﺘﺪ ﺑﺎﻟّﻨﺒﯽ ﻓﯽ ﺣﺮﮐﺎﺗﻪ و ﺳـﮑﻨﺎﺗﻪ اﻟﺘﺰم اﺿﺪادﻫﺎ ﻓﯿﺤﺘﺎج اﻟﺴﻠﻄﺎن اﻟﯽ اﻟﻤﻌﺎون و ﻟا ﻤﻌﺎﺿﺪ‬‫و اﻟﻤﺸـﯿﺮ و ﻟا ﻤﺴﺎﻋﺪ ﻟﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﻘﺎﺻﺪه و اﻏﺮاﺿﻪ و ﻣﻄﺎﻟﺒﻪ و ﺷـﻬﻮاﺗﻪ ﻓﯽ ارﺗﮑﺎب اﻟﻤﺤّﺮﻣﺎت و ﺷـﺮب اﻟﻤﺴﮑﺮات و ﺳﻤﺎع اﻟﻐﻨﺎء و اﻟﻮﻟﻮع‬‫ﺑﺎﻟﻤﺮدان و اﻟﺘﻬّﺘﮏ ﻣﻊ اﻟﻨﺴﻮان و اﺟﺘـﺬاب اﻻﻣﻮال ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺣّﻠﻬﺎ و ﻋﺴﻒ اﻟّﺮﻋـّﯿ ﮥ و ذﻟّﻬﺎ ﻓﯿﻀـﻄّﺮ اﻟﻤﻠﮏ و اﻟّﺴـ ﻠﻄﺎن اﻟﯽ ﺷـﯿﻄﺎن ﯾﺴﺘﺮه و‬‫ﻓﻘﯿﻪ ﯾﻨﺼـﺮه و ﻗﺎض ﯾﺪﻟّﺲ ﻟﻪ و ﻣﺘﺸّﺪق ﯾﮑﺬب ﻟﺪوﻟﺘﻪ و رﺋﯿﺲ ﯾﺴـّﮑﻦ اﻻﻣﻮر و ﻃﺎﻣﻊ ﯾﺸـﻬﺪ ﺑﺎﻟّﺰور و ﻣﺸﺎﯾﺦ ﺗﺘﺒﺎﮐﯽ و ﺷّﺒﺎن ﺗﺘﺬاﮐﯽ و‬‫وﺟﯿﻪ ﯾﻬّﻮن اﻻـﺣﻮال و ﯾﺜﯿﺮه ﻋﻠﯽ ﺣّﺐ اﻟﻤـﺎل و زاﻫـﺪ ﯾﻠﯿﻦ اﻟـّﺼ ﻌﺎب و ﻓـﺎﺳﻖ ﯾﻨـﺎدم ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﺮاب و ﻋﯿﻮن ﺗﻨﻈﺮ و اﻟﺴـﻨﮥ ﺗﻔﺠﺮ ﺣﺘﯽ ﯾﻨﺎم‬‫اﻟﺨﻠﯿﻔـﮥ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺳـﮑﺮان و ﯾﺠـﺪ ﻋﻠﯽ ﻓﺴﻮﻗﻪ اﻋﻮاﻧـﺎ و ﻻـ ﺗﻘﻮم ﻫـﺬه اﻟﻤﻠﮑـﮥ اﻻـ ﯾـﺪﺣﺾ اﺿـﺪادﻫﺎ و ﻻ ﺗﺘﻢ دﻋﻮة ﻗﻮم اﻻ ﺑﻬﻼك‬‫اﻋﺪاﺋﻬﺎ و ﻋﻨﺎدﻫﺎ ﻧﻈﺮ و اﻋﺘﺒﺎر ﻫﻞ ﯾﺠﺐ إذا ﮐﺎن ﻫﺬه اﻟﺪﻋﻮة ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻣﻠﮑﻬﺎ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳﻔﯿﺎن و وزﯾﺮاه ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ‬‫اﻟﻌﺎص و اﻟﻤﻐﯿﺮة ﺑﻦ ﺷﻌﺒﮥ و ﻗﺪ ﺧﺼﻤﻪ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻣﺪة‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪9 :‬‬‫اﻟﯽ ان ﻗﺘﻠﻪ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ ان ﯾﺮﻓﻊ ﻗـﺪر اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟّﺴـ ﻼم و ﻗﺪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﻨﻔّﯿﮥ و ﻗﺪر ﺑﻨﯽ ﻫﺎﺷﻢ و آل أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ان ﯾﮑﺮم‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻟا ﻌّﺒﺎس و ﯾﺮاﻋﯽ ﺣﺎل اﺻـﺤﺎب ﻋﻠّﯽ اﺣﯿﺎﺋﻬﻢ و اﻻﻣﻮات ﻣﻨﻬﻢ ﻫﺬا ﺑﻌﯿﺪ ﻣﻦ اﻟﻘﯿﺎس و اﻟّﺴﯿﺎﺳﮥ اﻟّﺪﻧﯿﺎوّﯾﮥ ﺑﻞ ﯾﺠﺐ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺎوﯾﮥ‬‫ان ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﻓﻌﻞ ﻣﻦ اﻟﺘﺪﺑﯿﺮ ﻓﯽ ﻗﺘﻞ ﻋﻠّﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم و اوﻻده و ﺗﺸﺘﯿﺖ ﺷـﻤﻠﻬﻢ و ﺳّﺐ ﻋﻠّﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺎﺑﺮ و ﺗﻬﻮﯾﻦ اﻣﺮه و ﻧﺴﺦ ﺷـﺮﻓﻪ ﻣﻦ‬‫ﺻﺪور اﻟﻌﻮام و ﺑﺚ ذﻟﮏ ﻓﯽ اﻟﻌﺒﺎد و اﻟﺒﻼد و ﺗﻬﺪﯾﺪ ﻣﻦ ﺻـﺒﺎ إﻟﯿﻬﻢ و اﻟﺘﻨﮑﯿﻞ ﺑﻤﻦ اﺛﻨﯽ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻫﮑﺬا ﻣﺪة دوﻟﺘﻪ ﺛﻢ اودع ﻓﯽ ﻗﻠﻮب ﺑﻨﯽ‬‫أﻣـّﯿ ﮥ ﺑﻐﺾ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و ﺑﻐﺾ رﺟـﺎﻟﻪ و آﻟﻪ ﺣﺘﯽ اّدي اﻟﺤـﺎل اﻟﯽ ﻗﺘﻞ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﺎﻟّﺴﻢ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﺎﻟﺴـﯿﻒ اﻟـﺬي ﻧﻬﺐ ﻓﯿﻪ ﺣﺮﻣﻪ و‬‫ﻃﯿﻒ ﺑﺮأﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﺒﺎد و اﻟﺒﻼد و ﻫﻞ ﺗّﻢ ذﻟﮏ اﻟّﺎ ﺑﺮﺟﺎل اﻟّﺒﺎء ﻋﻘﻼء ﻋﻠﻤﺎء ﻓﻘﻬﺎء و ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﻓﻘﺮاء و اﻋﯿﺎن اﻏﻨﯿﺎء ﻓﯿﺴـﺘﻌﺎن ﺑﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺗـﺪﺑﯿﺮ‬‫اﻟﻌـﻮام و اﻟﻘـﺎء اﻟﻬﻮام و ﺗﺨﻮﯾﻒ اﻟّﻨﻔﻮس و زﺟﺮ اﻟﻤﺘﮑّﻠﻤﯿﻦ ﻋﻦ اﻟﺨﻮض ﻓﯽ اﻟﻨـﺎﻣﻮس ﻓﻠﻢ ﯾﺰل اﻟﺴّﺐ و اﻟّﻠﻌﻦ و اﻟﻄﺮد و اﻟﻌﺰل ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ و‬‫اوﻻـده و رﺟﺎﻟﻪ اﻟﻒ ﺷـﻬﺮ ﻧﺸﺄ ﻓﯿﻬﺎ رﺟﺎل و ﻣﺎت ﻓﯿﻬﺎ رﺟﺎل و اﺑﯿّﻀﺖ ﻟﻬﻢ و اﺳﻮّدت ﻟﺤﯽ و وﻟـﺪت ﺻﺒﯿﺎن و اوﻻد و اﺳﺘﻮﺳـﻘﺖ ﺑﻼد و‬‫ﻋﺒﺎد و ﺳﺎد ﺑﻤﺮاﺿﯽ ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ ﻣﻦ ﺳﺎد و اﻧﺨﺬل اوﻻد ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم و رﺟﺎﻟﻪ و اﺗﺒﺎﻋﻪ و ﻣﻦ ﯾﻘﺘﻔﯽ اﺛﺮﻫﻢ ﻓﯽ اﻟﻤﺪن و اﻻﻗﺎﻟﯿﻢ ﻻ ﻧﺎﺻﺮ‬‫ﻟﻬﻢ و ﻻ ﻣﻌﻮان و ﻻ ﻣﺴﺎﻋـﺪ و ﻻ اﺧﻮان و ﺑـﺬﻟﺖ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﻣﻮال و ﻧﺸﺄ ﻋﻠﯿﻪ رﺟﺎل و ﻗﯿﻠﺖ ﻓﯿﻪ اﻗﻮال و رﮐﺒﺖ ﻓﯿﻪ اﻫﻮال و آل اﻻﻣﺮ ﻓﯽ‬‫اﻵل اﻟﯽ ﻣﺎ آل و ﺟﻤﻠﮥ اﻟﺒﺎﻋﮥ و اﻟﻔﻼﺣﻮن ﻏﺎﻓﻠﻮن ﻋﻦ ﻣﻘﺎﺻﺪ اﻟﻤﻠﻮك و اﻟّﺴـ ﻼﻃﯿﻦ و ﮐﺒﺎر اﻟﺸﯿﺎﻃﯿﻦ و اﻧﺴﺘﺮ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﺧﻔﺎﯾﺎ و اﺷﺘﻬﺮت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 35‬از ‪359‬‬‫ﻗﻀﺎﯾﺎ و ﺟﺮي ﻣﻦ ﻃﺒﺎع اﻫﻞ اﻟﻤـﺪن و ﻋﻮاﻣﻬﻢ ﻣﺎ اراده اﻟﻤﻠﮏ و ﺗﺮﺑﯽ اﻟﻨﺎس ﻋﻠﯽ اﻏﺮاﺿﻪ و اﺛﻤﺮت اﻟﻤﺤـّﺒ ﮥ ﻟﻤﺎ ﻋﻨﺪ اﻟﻤﻠﮏ و ﺑﻐﺾ آل‬‫ﻣﺤّﻤﺪ و رﺟﺎﻟﻬﻢ و ﺗﺤّﺪﺛﺖ اﻟﺴﻮﻗﮥ ﺑﺬﻟﮏ ﻓﯽ اﻻﺳﻮاق و ﺟﺎل ﺑﯿﻦ اﻟّﻨﺎس اﺷـﺘﻘﺎق و ﺻﺎر اﺗﺒﺎع اﻟﻤﻠﮏ و ﻣﺴﺘﻈﻬﺮﯾﻦ ﺑﺎﻟﮑﻼم و اﻟﺠﺪال و‬‫اﻟﺨﺼﺎم و ﻣﻦ ﯾﮑﺮه اﻟﻤﻠﮏ ﺗﺤﺖ اﻟّﻨﺴﺐ و اﻟﻘﺘﻞ و اﻟﻄﺮد و اﻟﺠﻠـﺪ و اﻧﺴﺎﻗﺖ اﻟﻤﻨﺎﻓﻊ اﻟﯽ ﻣﻌﺎﺿـﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﯿـﺪه و ﻟﺴﺎﻧﻪ و اﺣﺘﮑﻤﺖ دوﻟﮥ‬‫ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ و ﻣﻘﺎﺻﺪﻫﺎ و ذﻟّﻞ ﺑﺎﻟﻘﻬﺮ و اﻟﺠﻮر ﻣﻌﺎﻧﺪﻫﺎ و ﺳﺘﺮ اﻟﻤﺘﻘﯽ ﻋﻘﯿﺪﺗﻪ و ﮐﺘﻢ اﻟﻌﺎﻗﻞ ﻋﺒﺎدﺗﻪ و اﺳﺘﻤﺮت اﻻﻣﻮر ﺑﯿﻦ اﻟﺠﻤﻬﻮر و اﺷﺘﺪت‬‫اﻻﯾـﺎم و اﻟﻌﺼﻮر و ﺳـﺎرت اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﺼـّﻨﻔﮥ ﺑـﺬﻟﮏ ﻓﯽ اﻟﺒﻼـء و اﻟﺘﺒﺲ ﻣﺎ ﻓﯿﻬﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﻘﺎﺻـﺪ ﻋﻠﯽ اﮐﺜﺮ اﻟﻌﺒﺎد و اﻟﻨﺎس ﻋﺒﯿـﺪ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و ﻓﯽ‬‫ﻃﺒﺎﻋﻬﻢ ﺣّﺐ اﻟﻌﺎﺟﻠﮥ و ﻋﻨﺪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟّﺴـ ﯿﻒ و اﻟﻘﻠﻢ و اﻟﺪﯾﻨﺎر و اﻟﺪرﻫﻢ و آل ﻣﺤّﻤﺪ و اﺗﺒﺎﻋﻬﻢ ﺗﺤﺖ اﻟﺨﻮف و ﺑﻌﻀـﻬﻢ ﺗﺤﺖ ﻟا ﺴﯿﻒ و‬‫ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻦ ﻣﻌﺮﻓﺘﮏ ﺳﺮﻋﮥ اﺟﺎﺑﮥ اﻟﻌﻮام اﻟﯽ اﻏﺮاض‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪10 :‬‬‫اﻟﺤﮑﺎم ﺧﻮﻓﺎ و ﻃﻤﻌﺎ ﯾﺘﻘﻠّﺒﻮن ﺗﺤﺖ ارادﺗﻪ ﮐﯿﻒ ﺷﺎء و اﻧّﯽ ﺷﺎء و ﻣﺘﯽ ﺷﺎء و ﻣﻊ ذﻟﮏ اﻟـّﺼ ﻠﻮات ﻗﺎﺋﻤـﮥ و اﻻذان ﻣﺮﺗﻔﻊ و اﻟّﺼﻮم ﻣﻌﺘﺒﺮ و‬‫اﻟﻤﻮاﻗﯿﺖ و اﻟﺤـﺞ ﻣﺴـﺘﻄﺎع و اﻟﺰﮐﺎة ﻣﺎﺗـّﯿ ﮥ و اﻟﺠﻬﺎد ﻗﺎﺋﻢ و اﻟﻨﺎس ﻋﻠﯽ ﻣﺮاﺗﺒﻬﻢ و اﻻﺳﻮاق ﻣﻨﻌﻘـﺪة و اﻟّﺴـ ﺒﻞ ﻣﻄﺮﻗﮥ و اﻟﻤﻼﻫﯽ ﺑﯿﻦ اﻟﻌﻮام‬‫ﻣﺒﺴﻮﻃﮥ و ﻟﯿﺲ ﻓﯽ اﻟﺒﻼء و اﻟﺸـﻘﺎء و اﻟﺨﻮف و اﻟﺨﻔﺎء ﻏﯿﺮ و اوﻻد اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم و اﺷﯿﺎﻋﻪ و اﺗﺒﺎﻋﻪ و ﻟﻤﺎ‬‫اﺳـﺘﻮق اﻻﻣﺮ ﻟﺒﻨﯽ ﻣﺮوان ﺑﺴـﺒﺐ ﻗﺘﻞ ﻋﺜﻤﺎن ﻣﻘﺖ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و رﺟﺎﻟﻪ ﻓﯽ ﻗﻠﻮب اﻟّﻨﺎس و ﺛﺒﺖ ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻫـﺬا اﻻﻟﺘﺒﺎس و‬‫ﻧﻔﺦ اﻟﺸـﯿﻄﺎن و ﻗﺎل ﺑﺎﻟﻠّﺴﺎن ﻫﻠﮏ اﻟﻤﻠﮏ و ﻫﺎن و ﻧﺸﺄ ﻓﯽ اﻟﺸـﺮﯾﻌﮥ اﺻﻮل و ﻧﻤﺎ ﻟﻬﺎ ﻓﺮوع و ﺑﺴـﻘﺖ ﻟﻬﺎ اﻓﻨﺎن ﻓﺎﺛﻤﺮت ﺑﻬﺎ ﺛﻢ ﻟﻢ ﯾﻐﺮﺳـﻬﺎ‬‫اﻟﺤّﻖ و ﻻـ ﺳـﻘﺎﻫﺎ اﻟّﺮﺳﻮل و ﻻـ ﺟﻨﺎﻫـﺎ اﻟﻌﻘـﻞ و ﻻـ اﮐﻞ ﺛﻤﺮﻫﺎ اﻻوﻟﯿﺎء و ﻻ ﻃﻌﻤﻬﺎ اﻟﻔﻘﺮاء ﻓﻈﻬﺮ ﺑـﺬﻟﮏ ﻣـﺬاﻫﺐ و اﺧﺘﻠﻔﺖ ﻓﯿﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ و‬‫ﻧﺴﺨﺖ اﺧﺒﺎر و ﻃﻮﯾﺖ آﺛﺎر و اﺳﺘﻘﺮ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺨﻼف و اﻻﺧﺘﻼف و ﻋﺪم اﻻﯾﺘﻼف و اﻟﺠﺒﻠﮥ اﻟﺤﯿﻮاﻧّﯿﮥ ﺑﺤﺴﺐ ﻣﺮﺑﺎﻫﺎ و ﻣﻨﺸﺎﻫﺎ ﮐﻤﺎ‬‫اﺧﺒﺮ اﻟﺼﺎدق اﻻﻣﯿﻦ ﯾﻮﻟﺪ اﻟﻤﻮﻟﻮد ﻋﻠﯽ اﻟﻔﻄﺮة و اﻧﻤﺎ اﺑﻮاه ﯾﻬّﻮداﻧﻪ و ﯾﻨّﺼﺮاﻧﻪ و ﯾﻤّﺠﺴﺎﻧﻪ ﻓﯿﻨّﺠﺴﺎﻧﻪ‬‫ﺛﻢ ﺗﻼﺷﺖ دوﻟـﮥ ﺑﻨﯽ أﻣـّﯿ ﮥ و ﻧﺸﺄت دوﻟـﮥ ﺑﻨﯽ اﻟﻌّﺒﺎس ﻓﻮﺟﺪوا ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ ﻗﺪ وّﻃﺌﻮا ﻟﻬﻢ اﻟﻤﻤﻠﮑﮥ ﻻﻣﺮ ﻻ ﯾﺤﺘﺎﺟﻮن ﻓﯿﻪ اﻟﯽ ﻣﺼﺎﻧﻌﮥ آل ﻋﻠّﯽ‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم و ﻣﺪاراﺗﻬﻢ ﻟﻌﻠﻤﻬﻢ ان اﻟﻤﻤﻠﮑﮥ ﺑﺎﻻﺻﺎﻟﮥ ﻟﻬﻢ ﻓﺎﻗّﺮوا اﻟﻮﻇﺎﺋﻒ اﻟّﺘﯽ ﻗﺮرﻫﺎ ﺑﻨﻮ أﻣّﯿﮥ ﻓﯽ اﺧﻤﺎد ﻧﺎر اﻟﻄﺎﻟﺒّﯿﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺣﺎﻟﻬﺎ و ﺳﺎﺳﻮا‬‫اﻟﻨـﺎس ﺑﻬـﺎ و ﺗﻨﺎوﻟﻮﻫـﺎ ﻫﻨـّﯿ ﮥ ﻣﺮّﯾـﮥ و اﻣـﺪوا اﻟﻌـﺎﻟﻢ اﻟﻤﻌـﺎون ﻋﻠﯽ اﻏﺮاﺿـﻬﻢ ﺑﺎﻻﻣﻮال و اﺳـﺘﺨﺪﻣﻮا ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﻟﺮﺟﺎل و وﻫﺒﻮا ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ‬‫ﻣﻘﺎﻣﺎت و ﻣﺮاﺗﺐ و وﻻﯾﺎت و ﻫﺒﺎت و ﺻـﺪﻗﺎت ﻓﻠّﻤﺎ اﺣّﺲ اﻟﻄﺎﻟﺒﯿﻮن ﺑﻮﻻﯾﮥ ﺑﻨﯽ ﻋّﺒﺎس و اﺧﺬت ﺣﻘﻮﻗﻬﻢ ﺑﻐﯿﺮ ﺣﻖ ﻫﺎﺟﺮوا اﻟﯽ اﻻﻃﺮاف‬‫و اﻻوﺳﺎط ﺧﻮﻓﺎ ﻣﻦ اﻟﻘﺘﻞ و اﻟّﺴـ ﯿﺎط و ﺧﺎﻃﺒﻮﻫﻢ ﻓﯽ اﻟﻘﯿﺎم ﻋﻦ ﻫـﺬا اﻟﺒﺴﺎط ﻓﻨـﺪب ﻟﻬﻢ اﻟﻌّﺒﺎﺳـﯿﻮن اﻟّﺮﺟﺎل و اﻋـّﺪوا ﻟﻬﻢ اﻟﻘﺘﺎل و ﺗﻮﻟّﯿﻬﻢ‬‫اﻟﻤﻨﺼﻮر ﺣﺘﯽ ﻗﺘﻞ ﻣﻨﻬﻢ اﻻﻟﻮف و ﺷﺮد ﻣﻨﻬﻢ اﻻﻟﻮف و ﻣﻦ وﻗﻒ ﻋﻠﯽ ﻣﻘﺎﺗﻞ اﻟﻄﺎﻟﺒﯿﯿﻦ ﻋﺮف ﻣﺎ ﺟﺮي ﻣﻦ ﺑﻨﯽ اﻟﻌّﺒﺎس ﻋﻠﯽ آل ﻋﻠّﯽ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟّﺴـ ﻼم ﺣﺘﯽ ﺣﻄﻤﻮا ﺷـﺠﺮﺗﻬﻢ و ﻓﺮﻗﻮا ﮐﻠﻤﺘﻬﻢ و اﻓﻨﻮا اﻣﻮاﻟﻬﻢ و اﺑﺎدوا رﺟﺎﻟﻬﻢ و اﺿـﻄّﺮ ﺑﻨﻮ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﯽ اﻗﺎﻣـﮥ دﻋﻮﺗﻬﻢ و ﻧﺸـﺮ ﮐﻠﻤﺘﻬﻢ و‬‫ﻣﺮاﻋﺎة ﻣﻤﻠﮑﺘﻬﻢ و ﺣﺮاﺳـﺘﻬﺎ ﻣﻦ آل ﻋﻠّﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻧﺴـﻘﺎ ﻋﻠﯽ ﻋﻨﺎد ﺑﻨﯽ أﻣـّﯿ ﮥ ﻓﻤﺎ اﺳـﺘﻘﺮت دوﻟﺘﻬﻢ و ﻻ ﻫﯿﺒﺖ ﺻﻮﻟﺘﻬﻢ ﺣﺘﯽ ﻓﻬﻤﻮا ان‬‫ﺷﺠﺮة اﻟﻄﺎﻟﺒﯿﯿﻦ ﻣﺘﻔﺮﻗﮥ و اﻻﻏﺼﺎن ذاﺑﻠﮥ و اﻻﻓﻨﺎن ﻧﺎﻗﺼﮥ اﻟّﺮي ﻣﺨﻀﻮدة اﻟّﺴﻮك ﯾﺎﺑﺴﮥ اﻟﺸـﺮب ﻓﻌﻨﺪﻫﺎ اﺳﺘﻘﺮوا و ﺳﮑﻨﻮا و ﻟﻢ ﯾﺎﻣﻨﻮا ﺣﺘﯽ‬‫ﻋﻠﻤﻮا ان ﺟﻤﯿﻊ اﻟّﺮﻋﺎﯾﺎ ﻓﯽ اﻟﺒﻼد و اﻵﻓﺎق اﻟﻤﺸﺮﻗّﯿﮥ و اﻟﻤﻐﺮﺑّﯿﮥ اﻋﺪاء ﻵل ﻣﺤّﻤﺪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﯾﻔّﻀﻠﻮن اﺻﺤﺎﺑﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ و ﻻ ﯾﺎﻧﺴﻮن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪11 :‬‬‫ﺑـﺬﮐﺮﻫﻢ اﻧﻬﻤﮑﺖ اﻟﺨﻠﻔﺎء و اﻟﻤﻠﻮك ﻣﻦ اﻟﻌﺮب و اﻟﻌﺠﻢ ﻓﯽ اﺳـﺘﻌﻤﺎﻟﻬﻢ اﻟﮑـﺬب و ارﺗﮑﺎب اﻟﻤﻨﮑﺮات اﻟﺘﯽ ﻻ ﺗﺠﺐ ﻟﻤﺜﻠﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺳﺒﯿﻞ‬‫اﻟﻨﺒﻮة اﻟﻤﺤﻤﺪﯾﮥ و اﻟﺨﻼﻓﮥ اﻟﻌﻠﻮﯾﮥ اﻟﺘﯽ ﻓﺮﺿـﻬﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺳـّﻨﻬﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و اﻣﺮ ﺑﻬﺎ و ﻧّﺺ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻓﺎﺿـﻄّﺮوا اﻟﯽ وﺿﻊ‬‫اﻟﻤﺪارس ﻣﺸﻐﻠﮥ ﻟﻠﻌﻮام اﻟﺘﯽ اﻟﻔﺖ ﺑﺎﻟﻘﻠﻮب و اﻻوﻫﺎم اﻟﺴﻤﺎﻃﺎت اﻟﺪﺳﻤﮥ و اﻟﻤﻼﺑﺲ اﻟﻔﺎﺧﺮة و اﻻﻧﻌﺎم و ﺳﻤﻮا ﮐﻞ رﺋﯿﺲ ﻣﻦ اﻟﺮﻋﺎة اﻣﺎﻣﺎ‬‫ﻟﯿﺼـّﺢ ﻟﻬﻢ اﻟﺨﻼﻓﮥ اﻟﻤﻤﻠﻮﮐﮥ ﺑﯿﻨﻬﻢ و ﯾﺼـﯿﺮ اﻟﺨﻠﯿﻔﮥ اﻟﻐﺎﺻﺐ ﻟﮑﻞ اﻣﺎم ﻣﻨﻬﻢ اﻣﺎﻣﺎ و ﻫﻢ ﯾﻌﻠﻤﻮن اﻧﻬﻢ ﯾﺮﺗﮑﺒﻮن اﻵﺛﺎم و ﯾﺎﮐﻠﻮن ﻟا ﺤﺮام و‬‫اﺻـﻠﺢ اﻟﺴﺎﮐﻨﯿﻦ ﺑﺎﻟﻤﺪرﺳـﮥ داﻋﯽ اﻟﺨﻠﯿﻔـﮥ اﻟﻐﺎﺻﺐ ﻗﺎﺋﻤﺎ ﺑﻌﺮﺿﻪ ﻣﺜﺎوﯾﺎ ﻟﻤﻌﺎدﯾﻪ ﻣﺮﺗﻘﺒﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﯾﻄﻌﻦ ﻓﯿﻪ ﻣﮑّﻔﺮا ﻟﻤﻦ ﻻ ﯾﻮاﻟﯿﻪ ﯾﺎﺧﺬ ﻋﻠﯽ‬‫ذﻟﮏ اﻟﺠﻮاﺋﺰ اﻟﺴـﻨﯿﮥ و اﻟﻤﺴﺎﮐﻦ اﻟﻌﻠﯿﮥ و اﻟﻤﺮاﮐﺐ اﻟﺒﻬّﯿﮥ و اﻟﻤﻄﺎﻋﻢ اﻟﺸـﻬّﯿﮥ و اﻟﻤﻼﺑﺲ اﻟﻔﺎﺧﺮة و اﻟﻤﻘﺎﻣﺎت اﻟﺒﺎﻫﺮة و اﻟﺘﻨﻌﻢ و اﻟﺘﻠّﺬذ ﻓﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 36‬از ‪359‬‬‫اﻟﻤﻨـﺎم و اﻟّﺘﻘﻠﺐ ﻓﯽ ﻣﺴﺘﺮاح اﻟﺤﻤـﺎم و اﻋﻼـ ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺪرﺳـﮥ ان ﯾﻨﺎﻗﺾ و ﯾﻌﺎرض و ﯾـﺪﻋﯽ ﻗﯿﺎم اﻟﺤﺠـﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﺮواﻓﺾ و ﺗﺘﺎﺑﻊ اﻟّﻨﺎس‬‫ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻃﺒﻘﺎ ﺑﻌـﺪ ﻃﺒﻖ و ﺟﯿﻼ ﺑﻌﺪ ﺟﯿﻞ و اﻧﺪرﺟﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺧﻠﻔﺎ اﺛﺮ ﺳـﻠﻒ و ﻧﺸﺎ ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺠﺒﺮ ﺑﯿﻦ اﻟﻌﻮام و اﻧﺪرج ﻓﯿﻪ اﻟﺨﺎص و اﻟﻌﺎم و‬‫اﺳـﺘﺘﺮ ﻋﻤﺎل اﻟﺸـﯿﺎﻃﯿﻦ و ﻣﮑﺮاء اﻟﻔﺮاﻋﻨﮥ ﻣﻦ اﻟّﺴﻼﻃﯿﻦ و اﻟﻌﺎﻣﯽ ﺑﻌﻘﺪه ﻋﻠﯽ ﻫﺬه اﻟﻤﺬاﻫﺐ اﺳﺮع ﻣﻦ اﻧﻌﻘﺎده ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﱠﻠﻪ و ﻫﻮ ﻣﺬﻫﺐ‬‫ﯾﻐﻮث و ﯾﻌﻮق و ﻧﺴـﺮ و اﺷـﺘﻐﻞ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﺠﻤﻬﻮر ﺑﺎﻟﺨﻼف و اﻟﺸـﻘﺎق و اﻟﻘﻮا ﻣﻦ ﺗﺎﺑﻌﻬﻢ ﻣﻦ اﻟﺒﺎﻋﮥ و اﻟﻔﻼﺣﯿﻦ ﻓﯽ ﯾﻤﯿﻦ اﻟﻄﻼق و ﻏﺸـﯿﺖ‬‫اﻟﻤـﺪارس و اﺣـﺪث اﻟﺘﻔﺎﺿـﻞ و اﻟﺘﻨـﺎﻓﺲ و اﻧﺘﻈﻢ اﻟﻌـﺎﻟﻢ ﻋﻠﯽ ﺻﻮرة ﻣﻦ ﻗـﺎل ﻏﯿﺮﻫـﺎ و ان ﮐﺎن ﺻﺎدﻗﺎ اﻟﺘﺒﺲ ﺑﺴﻮاﻫﺎ اﺣﺘﻘﺮ و ﻋﻠّﺎﻣﻪ ﻋﺎﻟﯽ‬‫ﻣﮑـﺎن و وﺣﯿـﺪ ﺟﻠﯿـﻞ اﻟﺸﺄن و ﻓﺮﯾـﺪ اوان ﺳـﺤﺒﺎن زﻣﺎن و ﺣّﺴﺎن دوران اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺧﻮارزﻣﯽ اﻓﺎض اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﺷﺂﺑﯿﺐ اﻟﺮﺣﻤـﮥ و اﻟﻐﻔﺮان در‬‫ﻣﻘﺎم ﺗﺴـﻠﯿﻪ اﻫﻞ اﯾﻘﺎن و ﺗﺴـﮑﯿﻦ اﺣﺰان و اﺷـﺠﺎن ارﺑﺎب ﯾﻘﯿﻦ و ﻋﺮﻓﺎن وﻗﺖ ﺳﺮﯾﺎن و ﺟﺮﯾﺎن و ﻃﺮﯾﻘﺎن ﻇﻠﻢ و ﻋﺪوان و ﻋﺴﻒ و ﻃﻐﯿﺎن‬‫ﺳﻠﻄﺎن ﺑﺮﯾﻦ ﺟﻤﺎﻋﺖ و اﻻ ﺷﺎن ﺗﻘﺮﯾﺮي ﺑﺲ رﻓﯿﻊ اﻟﺒﻨﯿﺎن و ﺗﻤﻬﯿـﺪي ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﻨﯿﻊ اﻻرﮐﺎن ﻣﺘﻀـّﻤﻦ ذﮐﺮ ﺟﻮر و ﺣﯿﻒ و ﺣﻘﺪ و ﺿـﻐﻦ و‬‫ﺷﻨﺎن ﺧﻠﻔﺎ و ﺳـﻼﻃﯿﻦ ﻣﻨﺤﺮﻓﯿﻦ از ﻣﻨﻬـﺞ ﺻﻮاب و اﯾﻤﺎن ﺑﺮ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﮐﺮام ﻋﻠﯿﻬﻢ آﻻف ﺳـﻼم اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻤﻨﺎن و اﺗﺒﺎع و اﺷـﯿﺎع اﯾﺸﺎن ﺑﯿﺎن‬‫ﮐﺮده ﺑﻨﺤﻮي ﮐﻪ ﺑﻌﺾ اﺟﻤﺎﻻـت ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺸـﮑﻮل در ان ﻣﻔﺼـﻠﺴﺖ اﯾﺮاد آن ﻫﻢ در اﯾﻦ ﺟـﺎ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ ﭘﺲ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ در‬‫ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺧﻮارزﻣﯽ ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ و ﮐﺘﺐ اﻟﯽ ﺟﻤﺎﻋﮥ اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﺑﻨﯿﺴﺎﺑﻮر ﻟﻤﺎ ﻗﺼﺪﻫﻢ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ واﻟﯿﻬﺎ ﺳـﻤﻌﺖ ارﺷﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺳﻌﯿﮑﻢ و ﺟﻤﻊ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻘﻮي اﻣﺮﮐﻢ ﻣـﺎ ﺗﮑﻠﻢ ﺑﻪ اﻟﺴـﻠﻄﺎن اﻟـﺬي ﻻ ﯾﺘﺤّﻤﻞ اﻟّﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻌـﺪل و ﻻ ﯾﻤﯿﻞ اﻟّﺎ ﻋﻠﯽ ﺟﺎﻧﺐ اﻟﻔﻀﻞ و ﻻ ﯾﺒﺎﻟﯽ ﺑﺎن‬‫ﯾﻤﺰق‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪12 :‬‬‫دﯾﻨﻪ إذا رﻓـﺎ دﻧﯿـﺎه و ﻻ ﯾﻔّﮑﺮ ﻓﯽ ان ﻻ ﯾﻘـّﺪم رﺿﺎ اﻟﱠﻠﻪ إذا وﺟـﺪ رﺿﺎه و اﻧﺘﻢ و ﻧﺤﻦ اﺻـﻠﺤﻨﺎ اﻟﱠﻠﻪ و اّﯾﺎﮐﻢ ﻋﺼﺎﺑـﮥ ﻟﻢ ﯾﺮض اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻨﺎ اﻟـﺪﻧﯿﺎ‬‫ﻓﺬﺧﺮﻧﺎ ﻟﻠّﺪار اﻻﺧﺮي و رﻏﺐ ﺑﻨﺎ ﻋﻦ ﺛﻮاب اﻟﻌﺎﺟﻞ ﻓﺎﻋّﺪ ﻟﻨﺎ ﺛﻮاب اﻻﺟﻞ و ﻗﺴـﻤﻨﺎ ﻗﺴـﻤﯿﻦ ﻗﺴـﻤﺎ ﻣﺎت ﺷﻬﯿﺪا و ﻗﺴﻤﺎ ﻋﺎش ﺷﺮﯾﺪا ﻓﺎﻟﺤّﯽ‬‫ﯾﺤﺴﺪ اﻟﻤﯿﺖ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺻﺎر إﻟﯿﻪ و ﻻ ﯾﺮﻏﺐ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻋﻤﺎ ﺟﺮي ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﻗﺎل اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﯾﻌﺴﻮب اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم اﻟﻤﺤﻦ اﻟﯽ ﺷﯿﻌﺘﻨﺎ اﺳﺮع اﻟﯽ اﻟﺤﺪود‬‫و ﻫﺬه ﻣﻘﺎﻟﮥ اّﺳﺴﺖ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺤﻦ و وﻟﺪ اﻫﻠﻬﺎ ﻓﯽ ﻃﺎﻟﻊ اﻟﻬﺰاﻫﺰ و اﻟﻔﺘﻦ ﻓﺤﯿﺎة اﻫﻠﻬﺎ ﻧﻐﺺ و ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﺣﺸﻮﻫﺎ ﻏﺼﺺ و اﻻّﯾﺎم ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﺘﺤﺎﻣﻠﮥ‬‫و اﻟﺪﻧﯿﺎ ﻋﻨﻬﻢ ﻣﺎﺋﻠﮥ ﻓﺎذا ﮐﻨﺎ ﺷﯿﻌﮥ اﺋّﻤﺘﻨﺎ ﻓﯽ اﻟﻔﺮاﺋﺾ و اﻟّﺴﻨﻦ و ﻣﺘﺒﻌﯽ آﺛﺎرﻫﻢ ﻓﯽ ﺗﺮك ﮐﻞ ﻗﺒﯿﺢ و ﻓﻌﻞ ﺣﺴﻦ ﻓﯿﻨﺒﻐﯽ ان ﻧﺘﺒﻊ آﺛﺎرﻫﻢ ﻓﯽ‬‫اﻟﻤﺤﻦ ﻏﺼﺒﺖ ﺳّﯿﺪﺗﻨﺎ ﻓﺎﻃﻤﮥ ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻬﺎ و ﻋﻠﯽ اﻟﻬﺎ ﻣﯿﺮاث اﺑﯿﻬﺎ ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ ﯾﻮم اﻟّﺴﻘﯿﻔﮥ و اّﺧﺮ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻦ‬‫اﻟﺨﻼﻓـﮥ و ﺳّﻢ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﺳـّﺮا و ﻗﺘـﻞ اﺧـﻮه ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﺟﻬﺮا و ﺻـﻠﺐ زﯾـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﺎﻟﮑﻨﺎﺳـﮥ و ﻗﻄـﻊ راس زﯾـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ ﻓﯽ‬‫اﻟﻤﻌﺮﮐﮥ و ﻗﺘﻞ اﺑﻨﺎه ﻣﺤّﻤﺪ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻋﻠﯽ ﯾﺪ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﻌّﺒﺎﺳـﯽ و ﻣﺎت ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻓﯽ ﺣﺒﺲ ﻫﺎرون و ﺳﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ‬‫ﺑﯿﺪ اﻟﻤﺎﻣﻮن و ﻫﺰم ادرﯾﺲ ﺑﻔّﺦ ﺣﺘﯽ وﻗﻊ اﻟﯽ اﻻﻧﺪﻟﺲ ﻓﺮﯾﺪ او ﻣﺎت ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ زﯾﺪ ﻃﺮﯾﺪا ﺷـﺮﯾﺪا و ﻗﺘﻞ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻌﺪ اﻻﻣﺎن و‬‫اﻻﯾﻤﺎن و ﺑﻌﺪ ﺗﺎﮐﯿﺪ اﻟﻌﻬﻮد و اﻟﻀـﻤﺎن ﻫﺬا ﻏﯿﺮ ﻣﺎ ﻓﻌﻞ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ اﻟﻠﯿﺚ ﺑﻌﻠﻮّﯾﮥ ﻃﺒﺮﺳـﺘﺎن و ﻏﯿﺮ ﻗﺘﻞ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ زﯾﺪ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳـﻢ‬‫اﻟﺪاﻋﯽ ﻋﻠﯽ اﯾﺪي آل ﺳﺎﺳﺎن و ﻏﯿﺮ ﻣﺎ ﺻـﻨﻌﻪ اﺑﻮ اﻟّﺴﯿﺎح ﻓﯽ ﻋﻠﻮﯾﮥ اﻟﻤﺪﯾﻨﮥ ﺣﻤﻠﻬﻢ ﺑﻼ ﻏﻄﺎء و ﻻ وﻃﺎء ﻣﻦ اﻟﺤﺠﺎز اﻟﯽ ﺳﺎﻣﺮاء و ﻫﺬا ﺑﻌﺪ‬‫ﻗﺘﻞ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﺒﺎﻫﻠﯽ ﻻﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ ﺣﯿﻦ اﺧﺬه ﺑﺎﺑﻮﯾﻪ و ﻗﺪ ﺳﺘﺮ ﻧﻔﺴﻪ و واري ﺷﺨﺼﻪ ﯾﺼﺎﻧﻊ ﺣﯿﺎﺗﻪ و ﯾﺪاﻓﻊ وﻓﺎﺗﻪ و ﻻ ﮐﻤﺎ ﻓﻌﻠﻪ‬‫اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﻤﺼـﻌﺒﯽ ﺑﯿﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﺰﯾﺪي ﺧﺎّﺻﮥ و ﻣﺎ ﻓﻌﻠﻪ ﻣﺰاﺣﻢ ﺑﻦ ﺧﺎﻗﺎن ﺑﻌﻠﻮّﯾﮥ اﻟﮑﻮﻓﮥ ﮐﺎّﻓﮥ و ﯾﺤﺴـﺒﮑﻢ اﻧﻪ ﻟﯿﺴﺖ ﻓﯽ‬‫ﺑﯿﻀـﮥ اﻻﺳـﻼم ﺑﻠـﺪة اﻟّﺎ و ﻓﯿﻬﺎ ﻟﻘﺘﯿﻞ ﻃﺎﻟﺒﯽ ﺗﺮﺑـﮥ ﺗﺸﺎرك ﻓﯽ ﻗﺘﻠﻪ اﻻﻣﻮي و اﻟﻌّﺒﺎﺳـّﯽ و اﻃﺒﻖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻌـﺪﻧﺎﻧّﯽ و اﻟﻘﺤﻄﺎﻧّﯽ ﻓﻠﯿﺲ ﺣﯽ ﻣﻦ‬‫اﻻﺣﯿـﺎء ﻧﻌﺮﻓﻪ ﻣﻦ ذي ﯾﻤـﺎن و ﻻـ ﺑﮑﺮ و ﻻ ﻣﻀـﺮ اﻟّﺎ و ﻫﻢ ﺷـﺮﮐﺎء ﻓﯽ دﻣﺎﺋﻬﻢ ﮐﻤﺎ ﺗﺸﺎرك اﯾﺴﺎر ﻋﻠﯽ ﺟﺰر ﻗﺎدﺗﻬﻢ اﻟﺤﻤـّﯿ ﮥ اﻟﯽ ﻟا ﻤﻨـّﯿ ﮥ و‬‫ﮐﺮﻫﻮا ﻋﯿﺶ اﻟﺬﻟّﮥ ﻓﻤﺎﺗﻮا ﻣﻮت اﻟﻌّﺰة و وﺛﻘﻮا ﺑﻤﺎﻟﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺪار اﻟﺒﺎﻗﯿﮥ ﻓﺴﺨﺖ ﻧﻔﻮﺳﻬﻢ ﻋﻦ ﻫﺬه اﻟﻔﺎﻧﯿﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪13 :‬‬‫ﺛﻢ ﻟﻢ ﯾﺸـﺮﺑﻮا ﮐﺎﺳـﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﻮت اﻟّـﺎ ﺷـﺮﺑﻬﺎ ﺷـﯿﻌﺘﻬﻢ و اوﻟﯿﺎؤﻫﻢ و ﻻ ﻗﺎﺳﻮا ﻟﻮﻧﺎ ﻣﻦ اﻟﺸﺪاﺋـﺪ اﻻ ﻗﺎﺳﺎه اﻧﺼﺎرﻫﻢ و اﺗﺒﺎﻋﻬﻢ داس ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 37‬از ‪359‬‬‫ﻋﻔﺎن ﺑﻄﻦ ﻋﻤﺎر ﺑﻦ ﯾﺎﺳﺮ ﺑﺎﻟﻤﺪﯾﻨﮥ و ﻧﻔﯽ اﺑﺎ ذّر اﻟﻐﻔﺎري اﻟﯽ اﻟّﺮﺑﺬة و اﺷﺨﺺ ﻋﺎﻣﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ ﻗﯿﺲ اﻟّﺘﻤﯿﻤﯽ و ﻏّﺮب اﻻﺷﺘﺮ اﻟﻨﺨﻌﯽ و ﻋﺪّي‬‫ﺑﻦ ﺣـﺎﺗﻢ اﻟّﻄـ ﺎﺋﯽ و ﺳـّﯿﺮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ زرارة اﻟﯽ اﻟﺸـﺎم و ﻧﻔﯽ ﮐﻤﯿـﻞ ﺑﻦ زﯾـﺎد اﻟﯽ اﻟﻌﺮاق و ﺟﻔـﺎ أﺑﯽ ﺑﻦ ﮐﻌﺐ و اﻗﺼـﺎه و ﻋـﺎدي ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣﺬﯾﻔﮥ و ﻧﺎواه و ﻋﻤﻞ ﻓﯽ دم ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ ﻣﺎ ﻋﻤﻞ و ﻓﻌﻞ ﻣﻊ ﮐﻌﺐ ذي اﻟﺤﻄﺒﮥ ﻣﺎ ﻓﻌﻞ و اﺗﺒﻌﻪ ﻓﯽ ﺳـﯿﺮﺗﻪ ﺑﻨﻮ أﻣّﯿﮥ ﯾﻘﺘﻠﻮن ﻣﻦ ﺣﺎرﺑﻬﻢ‬‫و ﯾﻐـﺪرون ﺑﻤﻦ ﺳﺎﻟﻤﻬﻢ ﻻ ﯾﺤﻔﻠﻮن اﻟﻤﻬﺎﺟﺮي و ﻻ ﯾﺼﻮﻧﻮن اﻻﻧﺼﺎري و ﻻ ﯾﺨﺎﻓﻮن اﻟﱠﻠﻪ و ﻻ ﯾﺤﺘﺸـﻤﻮن اﻟﻨﺎس ﻗﺪ اﺗﺨﺬوا ﻋﺒﺎد اﻟﱠﻠﻪ ﺧﻮﻻ‬‫و ﻣﺎل اﻟﱠﻠﻪ دوﻻ ﯾﻬﺪﻣﻮن اﻟﮑﻌﺒﮥ و ﯾﺴـﺘﻌﺒﺪون اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و ﯾﻌﻄﻠﻮن اﻟّﺼﻠﻮة اﻟﻤﻮﻗﻮﺗﮥ و ﯾﺤﻄﻤﻮن اﻋﻨﺎق اﻻﺣﺮار و ﯾﺴﯿﺮون ﻓﯽ ﺣﺮم اﻟﺮﺳﻮل‬‫ﺳﯿﺮﺗﻬﻢ ﻓﯽ ﺣﺮم اﻟﮑّﻔﺎر و إذا ﻓﺴﻖ اﻻﻣﻮّي ﻓﻠﻢ ﯾﺎت ﺑﺎﻟﻀـﻼﻟﮥ ﻋﻦ ﮐﻼﻟﮥ ﻗﺘﻞ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺣﺠﺮ ﺑﻦ ﻋﺪّي اﻟﮑﻨﺪي و ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﺤﻤﻖ اﻟﺨﺰاﻋﯽ‬‫ﺑﻌﺪ اﻻﯾﻤﺎن اﻟﻤﺆﮐﺪة و اﻟﻤﻮاﺛﯿﻖ اﻟﻤﻐﻠﻈﮥ و ﻗﺘﻞ زﯾﺎد ﺑﻦ ﺳﻤّﯿﮥ اﻻﻟﻮف ﻣﻦ ﺷﯿﻌﮥ اﻟﮑﻮﻓﮥ و ﺷﯿﻌﮥ اﻟﺒﺼﺮة ﺻﺒﺮا و اوﺳﻌﻬﻢ ﺣﺒﺴﺎ و اﺳﺮا ﺣﺘﯽ‬‫ﻗﺒﺾ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ ﻋﻠﯽ اﺳﻮأ اﻋﻤـﺎﻟﻪ و ﺧﺘﻢ ﻋﻤﺮه ﺑﺸـﺮ اﺣﻮاﻟﻪ ﻓـﺎﺗﺒﻌﻪ اﺑﻨﻪ ﯾﺠﻬﺮ ﻋﻠﯽ ﺟﺮﺣـﺎه و ﯾﻘﺘﻞ اﺑﻨﺎء ﻗﺘﻼه اﻟﯽ ان ﻗﺘﻞ ﻫﺎﻧﯽ ﺑﻦ ﻋﺮوة‬‫اﻟﻤﺮادي و ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻦ ﻋﻘﯿـﻞ اﻟﻬﺎﺷـﻤﯽ اّوﻻـ و ﻋّﻘﺐ ﺑـﺎﻟﺤّﺮ ﺑﻦ زﯾﺎد اﻟﺮﯾﺎﺣﯽ و ﺑﺎﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻗﺮﻃـﮥ اﻻﻧﺼﺎري و ﺣﺒﯿﺐ ﺑﻦ ﻣﻈﺎﻫﺮ‬‫اﻻﺳـﺪي و ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﻨﻔﯽ و ﻧـﺎﻓﻊ ﺑﻦ ﻫﻼـل اﻟﺒﺠﻠﯽ و ﺣﻨﻈﻠـﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ اﻟﺸـﺎﻣﯽ و ﻋﺎﺑﺲ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﺒﯿﺐ اﻟﺸﺎﮐﺮي ﻓﯽ ﻧﯿﻒ و‬‫ﺳﺒﻌﯿﻦ ﻣﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﺷـﯿﻌﮥ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﯾﻮم ﮐﺮﺑﻼ ﺛﺎﻧﯿﺎ ﺛﻢ ﺳـّﻠﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺪﻋﯽ اﺑﻦ اﻟﺪﻋّﯽ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ زﯾﺎد ﯾﺼـﻠﺒﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺟﺬوع‬‫اﻟﻨﺨﻞ و ﯾﻘﺘﻠﻬﻢ اﻟﻮان اﻟﻘﺘﻞ ﺣّﺘﯽ اﺟﺘّﺚ اﻟﱠﻠﻪ داﺑﺮه ﺛﻘﯿﻞ اﻟﻈﻬﺮ ﺑـﺪﻣﺎﺋﻬﻢ اﻟﺘﯽ ﺳـﻔﮏ ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺘﺒﻌـﮥ ﺑﺤﺮﯾﻤﻬﻢ اﻟﺬي اﻧﺘﻬﮏ ﻓﺎﻧﺘﺒﻬﺖ ﻟﻨﺼـﺮة‬‫اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻃﺎﺋﻔﮥ أراد اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺨﺮﺟﻬﻢ ﻣﻦ ﻋﻬﺪة ﻣﺎ ﺻﻨﻌﻮا و ﯾﻐﺴﻞ ﻋﻨﻬﻢ وﺿﺮ ﻣﺎ اﺟﺘﺮﺣﻮا ﻓﺼﻤﺪوا ﺻﻤﺪ اﻟﻔﺌﮥ اﻟﺒﺎﻏﯿﮥ و ﻃﻠﺒﻮا دم اﻟﺸﻬﯿﺪ‬‫ﻣﻦ اﺑﻦ اﻟﺰاﻧﯿﮥ ﻻ ﯾﺰﯾﺪﻫﻢ ﻗﻠﮥ ﻋﺪدﻫﻢ و اﻧﻘﻄﺎع ﻣﺪدﻫﻢ و ﮐﺜﺮة ﺳﻮاد اﻫﻞ اﻟﮑﻮﻓﮥ ﺑﺎزاﺋﻬﻢ اﻟّﺎ اﻗﺪاﻣﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺘﻞ و اﻟﻘﺘﺎل و ﺳﺨﺎء ﺑﺎﻟﻨﻔﻮس و‬‫اﻻﻣﻮال ﺣﺘﯽ ﻗﺘﻞ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺻـﺮد اﻟﺨﺰاﻋﯽ و اﻟﻤﺴـّﯿﺐ ﺑﻦ ﻧﺠـّﯿ ﮥ اﻟﻔﺰاري و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ واﺻﻞ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ ﻓﯽ رﺟﺎل ﻣﻦ ﺧﯿﺎر اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻣﺼﺎﺑﯿﺢ اﻻﻧﺎم و ﻓﺮﺳﺎن اﻻﺳﻼم ﺛﻢ ﺗﺴّﻠﻂ اﺑﻦ اﻟﺰﺑﯿﺮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺠﺎز‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪14 :‬‬‫و اﻟﻌﺮاق ﻓﻘﺘﻞ اﻟﻤﺨﺘﺎر ﺑﻌﺪ ان ﺷـﻔﯽ اﻻوﺗﺎر و ادرك اﻟﺜﺎر و اﻓﻨﯽ اﻻﺷـﺮار و ﻃﻠﺐ ﺑﺪم اﻟﻤﻈﻠﻮم اﻟﻐﺮﯾﺐ ﻓﻘﺘﻞ ﻗﺎﺗﻠﻪ و ﻧﻔﯽ ﺧﺎذﻟﻪ و اﺗﺒﻌﻮه‬‫اﺑﺎ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﮐﯿﺴﺎن و اﺣﻤﺮ ﺑﻦ ﺷـﻤﯿﻂ و رﻓﺎﻋـﮥ ﺑﻦ ﯾﺰﯾـﺪ و اﻟﺴﺎﺋﺐ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﮐﺎﻣﻞ و ﺗﻠّﻘﻄﻮا ﺑﻘﺎﯾﺎ اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﯾﻤﺜﻠﻮن ﺑﻬﻢ ﮐﻞ‬‫ﻣﺜﻠﮥ و ﯾﻘﺘﻠﻮﻧﻬﻢ ﺷـّﺮ ﻗﺘﻠﮥ ﺣﺘﯽ ﻃّﻬﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺰﺑﯿﺮ اﻟﺒﻼد و اراح ﻣﻦ اﺧﯿﻪ ﻣﺼﻌﺐ اﻟﻌﺒﺎد ﻓﻘﺘﻠﻬﻤﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻣﺮوان ﮐﺬﻟﮏ‬‫ﻧﻮﻟّﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﻈﺎﻟﻤﯿﻦ ﺑﻌﻀﺎ ﺑﻤﺎ ﮐﺎﻧﻮا ﯾﮑﺴـﺒﻮن ﺑﻌـﺪ ﻣﺎ ﺣﺒﺲ اﺑﻦ اﻟﺰﺑﯿﺮ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﻨﻔّﯿﮥ و أراد اﺣﺮاﻗﻪ و ﻧﻔﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻌّﺒﺎس و اﮐﺜﺮ‬‫ارﻫـﺎﻗﻪ ﻓﻠّﻤﺎ ﺧﻠﺖ اﻟﺒﻼد ﻵل ﻣﺮوان ﺳـﻠّﻂ اﻟﺤّﺠﺎج ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺠﺎزﯾﯿﻦ ﺛﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺮاﻗﯿﯿﻦ ﻓﺘﻠّﻌﺐ ﺑﺎﻟﻬﺎﺷـﻤّﯿﯿﻦ و اﺧﺎف اﻟﻔﺎﻃﻤﯿﯿﻦ و ﻗﺘﻞ ﺷـﯿﻌﮥ‬‫ﻋﻠّﯽ و ﻣﺤﺎ آﺛﺎر ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ و ﺟﺮي ﻣﻨﻪ ﻣﺎ ﺟﺮي ﻋﻠﯽ ﮐﻤﯿﻞ ﺑﻦ زﯾﺎد اﻟﻨﺨﻌﯽ و اﺗﺼﻞ اﻟﺒﻼء ﻣـﺪة ﻣﻠﮏ اﻟﻤﺮواﻧﯿﮥ اﻟﯽ اﻻﯾﺎم اﻟﻌّﺒﺎﺳـّﯿﮥ ﺣﺘﯽ‬‫إذا أراد اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺨﺘﻢ ﻣـﺪﺗﻬﻢ ﺑﺎﮐﺜﺮ آﺛﺎﻣﻬﻢ و ﯾﺠﻌﻞ اﻋﻈﻢ ذﻧﻮﺑﻬﻢ ﻓﯽ آﺧﺮ اﯾﺎﻣﻬﻢ ﺑﻌﺚ ﻋﻠﯽ ﺑﻘـّﯿ ﮥ اﻟﺤّﻖ اﻟﻤﻬﻤﻞ و اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﻤﻌّﻄﻞ زﯾﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﻠّﯽ ﻓﺨﺬﻟﻪ ﻣﻨﺎﻓﻘﻮ اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق و ﻗﺘﻠﻪ اﺣﺰاب اﻫﻞ اﻟﺸﺎم و ﻗﺘﻞ ﻣﻌﻪ ﻣﻦ ﺷـﯿﻌﺘﻪ ﻧﺼـﺮ ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ اﻻﺳﺪي و ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق اﻻﻧﺼﺎري و‬‫ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻦ ﺷـﺎﯾﻌﻪ و ﺗـﺎﺑﻌﻪ و ﺣّﺘﯽ ﻣﻦ زّوﺟﻪ و ادﻧـﺎه و ﺣّﺘﯽ ﻣﻦ ﮐﻠﻤﻪ و اﺛﻨـﺎه ﻓﻠّﻤـ ﺎ اﻧﺘﻬﮑﻮا ذﻟـﮏ اﻟﺤﺮﯾﻢ و اﻗﺘﺮﻓﻮا ذﻟـﮏ اﻻـﺛﻢ اﻟﻌﻈﯿﻢ‬‫ﻏﻀﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ و اﻧﺘﺰع اﻟﻤﻠـﮏ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﺑـﺎ ﻣﺠﺮم ﻻـ اﺑـﺎ ﻣﺴـﻠﻢ ﻓﻨﻈﺮ ﻻ ﻧﻈﺮ اﻟﱠﻠﻪ إﻟﯿﻪ اﻟﯽ ﺻـﻼﺑﮥ اﻟﻌﻠﻮّﯾـﮥ و اﻟﯽ ﻟﯿﻦ اﻟﻌّﺒﺎﺳـّﯿﮥ‬‫ﻓﺘﺮك ﺗﻘﺎه و اﺗﺒﻊ ﻫﻮاه و ﺑﺎع آﺧﺮﺗﻪ ﺑـﺪﻧﯿﺎه و اﻓﺘﺘـﺢ ﻋﻤﻠﻪ ﺑﻘﺘﻞ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﺳـّﻠﻂ ﻃﻮاﻏﯿﺖ‬‫ﺧﺮاﺳـﺎن و ﺧﻮارج ﺳﺠﺴـﺘﺎن و اﮐﺮاد اﺻـﻔﻬﺎن ﻋﻠﯽ آل أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﯾﻘﺘﻠﻬﻢ ﺗﺤﺖ ﮐﻞ ﺣﺠﺮ و ﻣـﺪر و ﯾﻄﻠﺒﻬﻢ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺳـﻬﻞ و ﺟﺒﻞ ﺣﺘﯽ‬‫ﺳﻠﻂ ﻋﻠﯿﻪ اﺣّﺐ اﻟﻨﺎس إﻟﯿﻪ ﻓﻘﺘﻠﻪ ﮐﻤﺎ ﻗﺘﻞ اﻟّﻨﺎس ﻓﯽ ﻃﺎﻋﺘﻪ و اﺧـﺬه ﺑﻤﺎ اﺧـﺬ اﻟﻨﺎس ﻓﯽ ﺑﯿﻌﺘﻪ و ﻟﻢ ﯾﻨﻔﻌﻪ ان اﺳـﺨﻂ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺮﺿﺎه و ان رﮐﺐ‬‫ﻣﺎ ﯾﻬﻮاه و ﺣﻠﺖ ﻣﻦ اﻟﺪواﻧﯿﺘﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ ﻓﺨﺒﻂ ﻓﯿﻬﺎ ﻋﺴـﻔﺎ و ﺗﻘـّﺼ ﯽ ﻓﯿﻬﺎ ﺟﻮرا و ﺣﯿﻔﺎ اﻟﯽ ان ﻣﺎت و ﻗﺪ اﻣﺘﻸت ﺳـﺠﻮﻧﻪ ﺑﺎﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟﺮﺳﺎﻟﮥ و‬‫ﻣﻌﺪن اﻟﻄﯿﺐ و اﻟﻄﻬﺎرة ﻗﺪ ﺗﺘﺒﻊ ﻏﺎﺋﺒﻬﻢ و ﺗﻠّﻔﻆ ﺣﺎﺿﺮﻫﻢ ﺣﺘﯽ ﻗﺘﻞ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺴﻨﯽ ﺑﺎﻟﺴﻨﺪ ﻋﻠﯽ ﯾﺪ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻫﺸﺎم‬‫ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﺘﻐﻠﺒﯽ ﻓﻤـﺎ ﻇّﻨﮏ ﺑﻤﻦ ﻗﺮب ﺗﻨﺎوﻟﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻻن ﻣﺴﻪ ﻋﻠﯽ ﯾـﺪﯾﻪ و ﻫـﺬا ﻗﻠﯿﻞ ﻓﯽ ﺟﻨﺐ ﻣﺎ ﻗﺘﻠﻪ ﻫﺎرون ﻣﻨﻬﻢ و ﻓﻌﻠﻪ ﻣﻮﺳـﯽ ﻗﺒﻠﻪ ﺑﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 38‬از ‪359‬‬‫ﻓﻘﺪ ﻋﺮﻓﺘﻢ ﻣﺎ ﺗﻮّﺟﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻔﺦ ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ و ﻣﺎ اﺗﻔﻖ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻻﻓﻄﺲ اﻟﺤﺴـﯿﻨﯽ ﻣﻦ ﻫﺎرون و ﻣﺎ ﺟﺮي ﻋﻠﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺰﯾﺪي و ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻨﯽ ﻣﻦ ﺣﺒﺴﻪ و ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻏﺴﺎن اﻟﺨﺰاﻋﯽ ﺣﯿﻦ اﺧﺬ ﻣﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪15 :‬‬‫ﻗﺒﻠﻪ و اﻟﺠﻤﻠﮥ ان ﻫﺎرون ﻣﺎت و ﻗﺪ ﻣﺼـّﺮ ﺷﺠﺮة اﻟﻨﺒّﻮة و اﻗﺘﻠﻊ ﻏﺮس اﻻﻣﺎﻣﮥ و اﻧﺘﻢ اﺻﻠﺤﮑﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﺴﺘﻢ اﻋﻈﻢ ﻧﺼﯿﺒﺎ ﻓﯽ اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﻦ اﻻﻋﻤﺶ‬‫ﻓﻘـﺪ اﺧـﺎﻓﻮه و ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﯾﻘﻄﯿﻦ ﻓﻘـﺪ اﺗّﻬﻤـﻮه ﻓﺎّﻣـﺎ ﻓﯽ اﻟﺼـﺪر اﻻـّول ﻓﻘـﺪ ﻗﺘـﻞ زﯾـﺪ ﺑﻦ ﺻﻮﺣـﺎن اﻟﻌﺒـﺪي و ﻋﻮﻗﺐ ﻋﺜﻤـﺎن ﺑﻦ ﺣﻨﯿﻒ‬‫اﻻﻧﺼﺎري و اﻗﺼـﯽ ﺣﺎرﺛﮥ ﺑﻦ ﻗﺪاﻣﮥ اﻟﺴـﻌﺪي و ﺟﻨﺪب ﺑﻦ زﻫﯿﺮ اﻻزدي و ﺷـﺮﯾﺢ ﺑﻦ ﻫﺎﻧﯽ اﻟﻤﺮادي و ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ ﮐﻌﺐ اﻻرﺣﺒﯽ و ﻣﻌﻘﻞ‬‫ﺑﻦ ﻗﯿﺲ اﻟﺮﯾـﺎﺣﯽ و اﻟﺤﺮث اﻻـﻋﻮر اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ و اﺑﻮ اﻟﻄﻔﯿـﻞ اﻟﮑﻨـﺎﻧّﯽ و ﻣﺎ ﻓﯿﻬﻢ اﻟّﺎ ﻣﻦ ﺧّﺮ ﻋﻠﯽ وﺟﻬﻪ ﻗﺘﯿﻼ او ﻋﺎش ﻓﯽ ﺑﯿﺘﻪ ذﻟﯿﻼ ﯾﺴـﻤﻊ‬‫ﺷﺘﻤـﮥ اﻟﻮﺻـّﯽ ﻓﻼـ ﯾﻨﮑﺮ و ﯾﺮي ﻗﺘﻠـﮥ اﻻوﺻـﯿﺎء و اوﻻدﻫﻢ ﻓﻼ ﯾﻐﯿﺮ و ﻻ ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯿﮑﻢ ﺣﺮج ﻋﺎّﻣﺘﻬﻢ و ﺣﯿﺮﺗﻬﻢ ﮐﺠﺎﺑﺮ اﻟﺠﻌﻔﯽ و ﮐﺮﺷـﯿﺪ‬‫اﻟﻬﺠﺮي و ﮐﺰرارة ﺑﻦ اﻋﯿﻦ ﻟﯿﺲ اﻻـ اﻧﻬﻢ رﺣﻤﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺘﻮﻟّﻮن اوﻟﯿـﺎء اﻟﱠﻠﻪ و ﯾﺘﺒﺮءون ﻣﻦ اﻋـﺪاء اﻟﱠﻠﻪ و ﮐﻔﯽ ﺑﻪ ﺟﺮﻣﺎ ﻋﻈﯿﻤﺎ ﻋﻨـﺪﻫﻢ و ﻋﯿﺒﺎ‬‫ﮐﺒﯿﺮا ﺑﯿﻨﻬﻢ و ﻗﻞ ﻓﯽ ﺑﻨﯽ اﻟﻌّﺒﺎس ﻓﺎﻧّﮏ ﺳـﺘﺠﺪ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻘﺎﻻ وﺟﻞ ﻓﯽ ﻋﺠﺎﺋﺒﻬﻢ ﻓﺎﻧّﮏ ﺗﺮي ﻣﺎ ﺷﺌﺖ ﻣﺠﺎﻻ ﯾﺠﺒﯽ ﻗﺴﯿﺌﻬﻢ ﻓﻨﻔّﺮق‬‫ﻋﻠﯽ اﻟـّﺪﯾﻠﻤﯽ و اﻟﺘﺮﮐﯽ و ﯾﺤﻤـﻞ اﻟﯽ اﻟﻤﻐﺮﺑّﯽ و اﻟﻔﺮﻏـﺎﻧﯽ و ﯾﻤﻮت اﻣـﺎم ﻣﻦ اﺋّﻤـ ﮥ اﻟﻬـﺪي و ﺳـّﯿﺪ ﻣﻦ ﺳـﺎدات ﺑﯿﺖ اﻟﻤﺼـﻄﻔﯽ ﻓﻼ ﯾّﺘﺒﻊ‬‫ﺟﻨﺎزﺗﻪ و ﻻ ﺗﺠـّﺼ ﺺ ﻣﻘﺒﺮﺗﻪ و ﯾﻤﻮت ﺿـّﺮاط ﻟﻬﻢ او ﻻﻋﺐ او ﻣﺴﺨﺮة او ﺿﺎرب ﻓﺘﺤﻀﺮ ﺟﻨﺎزﺗﻪ اﻟﻌﺪول و اﻟﻘﻀﺎة و ﯾﻌﻤﺮ ﻣﺴﺠﺪ اﻟﺘﻌﺰﯾﮥ‬‫ﻋﻨـﺪ اﻟﻘﻮاد و اﻟﻮﻻة و ﯾﺴـﻠﻢ ﻓﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﯾﻌﺮﻓﻮﻧﻪ دﻫﺮّﯾﺎ او ﺳﻮﻓﺴـﻄﺎﺋﯿﺎ و ﻻ ﯾﺘﻌّﺮﺿﻮن ﻟﻤﻦ ﯾـﺪرس ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻓﻠﺴـﻔﯿﺎ و ﻣﺎﻧﻮّﯾﺎ و ﯾﻘﺘﻠﻮن ﻣﻦ ﻋﺮﻓﻮه‬‫ﺷﯿﻌّﯿﺎ و ﯾﺴـﻔﮑﻮن دم ﻣﻦ ﺳﻤﯽ اﺑﻨﻪ ﻋﻠّﯿﺎ و ﻟﻮ ﻟﻢ ﯾﻘﺘﻞ ﻣﻦ ﺷﯿﻌﮥ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻏﯿﺮ اﻟﻤﻌﻠﯽ ﺑﻦ ﺧﻨﯿﺲ ﻗﺘﯿﻞ داود ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻟﻮ ﻟﻢ ﯾﺤﺒﺲ ﻓﯿﻬﻢ‬‫ﻏﯿﺮ أﺑﯽ ﺗﺮاب اﻟﻤﺮوزي ﻟﮑـﺎن ذﻟـﮏ ﺟﺮﺣـﺎ ﻻ ﯾﺒﺮأ و ﻧﺎﺋﺮة ﻻ ﺗﻄﻔﺄ و ﺻـﺪﻋﺎ ﻻ ﯾﻠﺘﺌﻢ و ﺟﺮﺣﺎ ﻻ ﯾﻠﺘﺤﻢ ﮐﻔﺎﻫﻢ ان ﺷـﻌﺮاء ﻗﺮﯾﺶ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﯽ‬‫اﻟﺠﺎﻫﻠﯿـﮥ اﺷـﻌﺎرا ﯾﻬﺠﻮن ﺑﻬـﺎ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم و ﯾﻌﺎرﺿﻮن ﻓﯿﻬﺎ اﺷـﻌﺎر اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻓﺤﻤﻠﺖ اﺷـﻌﺎرﻫﻢ و دّوﻧﺖ اﺧﺒﺎرﻫﻢ و رواﻫﺎ‬‫اﻟﺮواة ﻣﺜـﻞ اﻟﻮاﻗـﺪي و وﻫﺐ ﺑﻦ ﻣﻨﺒﻪ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ و ﻣﺜـﻞ اﻟﮑﻠـﺒﯽ و اﻟﺸـﺮﻗﯽ ﺑﻦ اﻟﻘﻄـﺎﻣﯽ و اﻟﻬﯿﺜﻢ ﺑﻦ ﻋـﺪّي و دأب ﺑﻦ اﻟﮑﻨـﺎﻧﯽ و اﺑﻦ ﺑﻌﺾ‬‫ﺷﻌﺮاء اﻟﺸﯿﻌﮥ ﯾﺘﮑﻠﻢ ﻓﯽ ذﮐﺮ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﻮﺻّﯽ ﺑﻞ ﻓﯽ ذﮐﺮ ﻣﻌﺠﺰات اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯿﻘﻄﻊ ﻟﺴﺎﻧﻪ و ﯾﻤّﺰق دﯾﻮاﻧﻪ ﮐﻤﺎ ﻓﻌﻞ‬‫ﺑﻌﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤـﺎر اﻟﺒﺮﻗﯽ و ﮐﻤﺎ ارﯾـﺪ ﺑﺎﻟﮑﻤﯿﺖ ﺑﻦ زﯾـﺪ اﻻﺳـﺪّي و ﮐﻤﺎ ﻧﯿﺶ ﻗﺒﺮ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ اﻟﺰﺑﺮﻗﺎن اﻟﻨﻤﺮي و ﮐﻤﺎ دّﻣﺮ ﻋﻠﯽ دﻋﺒﻞ ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺨﺰاﻋﯽ ﻣﻊ رﻓﻘﺘﻬﻢ ﻣﻦ ﻣﺮوان ﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﻔﺼﮥ اﻟﯿﻤﺎﻣﯽ و ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﻬﻢ اﻟﺸﺎﻣﯽ ﻟﯿﺲ اﻟّﺎ ﻟﻐﻠﻮﻫﻤﺎ ﻓﯽ اﻟّﻨﺼﺐ و اﺳﺘﯿﺠﺎﺑﻬﻤﺎ ﻣﻘﺖ‬‫اﻟّﺮّب ﺣّﺘﯽ ان ﻫﺎرون ﺑﻦ اﻟﺨﯿﺰران و ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻤﺘﻮّﮐﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺸﯿﻄﺎن ﻻ ﻋﻠﯽ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﮐﺎﻧﺎ ﻻ ﯾﻌﻄﯿﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪16 :‬‬‫ﻣﺎﻻ و ﻻ ﯾﺒﺬﻻن ﻧﻮاﻻ اﻟّﺎ ﻟﻤﻦ ﺷـﺘﻢ آل أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻧﺼﺮ ﻣﺬﻫﺐ اﻟﻨﻮاﺻﺐ ﻣﺜﻞ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺼﻌﺐ اﻟّﺰﺑﯿﺮي و وﻫﺐ ﺑﻦ وﻫﺐ اﻟﺒﺨﺘﺮي و‬‫ﻣﻦ اﻟﺸـﻌﺮاء ﻣﺜﻞ ﻣﺮوان ﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﻔﺼـﮥ اﻻﻣﻮي و ﻣﻦ اﻻدﺑﺎء ﻣﺜﻞ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻗﺮﯾﺐ اﻻﺻـﻤﻌﯽ ﻓﺎّﻣﺎ ﻓﯽ اّﯾﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﻓﻤﺜﻞ ﺑﮑﺎر ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺰﺑﯿﺮ و أﺑﯽ اﻟّﺴـ ﻤﻂ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺠﻮن اﻻـﻣﻮي و اﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺸﻮارب اﻟﻌﺒﺸـﻤﯽ و ﻧﺤﻦ ارﺷـﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺪ ﺗﻤّﺴـ ﮑﻨﺎ ﺑﺎﻟﻌﺮوة اﻟﻮﺛﻘﯽ و آﺛﺮﻧﺎ‬‫اﻟﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻟا ﺪﻧﯿﺎ و ﻟﯿﺲ ﯾﺰﯾﺪﻧﺎ ﺑﺼـﯿﺮة زﯾﺎدة ﻣﻦ زاد ﻓﯿﻨﺎ و ﻟﻦ ﯾﺤّﻞ ﻟﻨﺎ ﻋﻘﯿﺪة ﻧﻘﺼﺎن ﻣﻦ ﻧﻘﺺ ﻣّﻨﺎ ﻓﺎن اﻻﺳـﻼم ﺑﺪأ ﻏﺮﯾﺒﺎ و ﺳـﯿﻌﻮد ﮐﻤﺎ‬‫ﺑﺪأ ﮐﻠﻤﮥ ﻣﻦ اﻟﱠﻠﻪ و وﺻّﯿﻪ ﻣﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻮرﺛﻬﺎ ﻣﻦ ﯾﺸﺎء ﻣﻦ ﻋﺒﺎده و اﻟﻌﺎﻗﺒﮥ ﻟﻠﻤﺘﻘﯿﻦ و ﻣﻊ اﻟﯿﻮم ﻏﺪ و ﺑﻌﺪ اﻟّﺴﺒﺖ اﺣﺪ ﻗﺎل ﻋﻤﺎر ﺑﻦ ﯾﺎﺳﺮ‬‫رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﯾﻮم ﺻﻔﯿﻦ ﻟﻮ ﺿﺮﺑﻮﻧﺎ ﺣﺘﯽ ﻧﺒﻠﻎ ﺳﻌﻔﺎت ﻫﺠﺮ ﻟﻌﻠﻤﻨﺎ اﻧﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻖ و اﻧﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺎﻃﻞ و ﻟﻘﺪ ﻫﺰم ﺟﯿﺶ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﻮات‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ ﻫﺰم و ﻟﻘﺪ ﺗﺎّﺧﺮ اﻣﺮ اﻻﺳﻼم ﺛﻢ ﺗﻘﺪم اﻟﻢ َأ َﺣِﺴَﺐ اﻟﱠﻨﺎُس َأْن ﯾُﺘَْﺮُﮐﻮا َأْن َﯾُﻘﻮﻟ ُﻮا آَﻣﱠﻨﺎ َو ُﻫْﻢ ﻻ ﯾُْﻔَﺘﻨُﻮَن‬‫و ﻟﻮ ﻻـ ﻣﺤﻨـﮥ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﻗﻠّﺘﻬﻢ و دوﻟـﮥ اﻟﮑـﺎﻓﺮﯾﻦ و ﮐﺜﺮﺗﻬﻢ ﻟﻤـﺎ اﻣﺘﻸـت ﺟﻬﻨﻢ ﺣﺘﯽ ﺗﻘﻮل ﻫـﻞ ﻣﻦ ﻣﺰﯾـﺪ و ﻟﻤـﺎ ﻗـﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو ﻟِﮑﱠﻦ‬‫َأْﮐَﺜَﺮُﻫْﻢ ﻻ َﯾْﻌَﻠُﻤﻮَن*‬‫و ﻟﻤـﺎ ﺗﺒﯿﻦ ﻟا ﺠﺰوع ﻣﻦ اﻟﺼـﺒﻮر و ﻻ ﻋﺮف اﻟﺸـﮑﻮر ﻣﻦ اﻟﮑﻔﻮر و ﻟﻤﺎ اﺳـﺘﺤﻖ اﻟﻤﻄﯿﻊ اﻻﺟﺮ و ﻻ اﺣﺘﻘﺐ اﻟﻌﺎﺻـﯽ اﻟﻮزر ﻓﺎن اﺻﺎﺑﺘﻨﺎ ﻧﮑﺒﮥ‬‫ﻓﺬﻟﮏ ﻣﺎ ﻗﺪ ﺗﻌّﻮدﻧﺎه و ان رﺟﻌﺖ ﻟﻨﺎ دوﻟﮥ ﻓﺬﻟﮏ ﻣﺎ ﻗﺪ اﻧﺘﻈﺮﻧﺎه و ﻋﻨﺪﻧﺎ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻟﮑﻞ ﺣﺎﻟﮥ آﻟﮥ و ﻟﮑﻞ ﻣﻘﺎﻣﮥ ﻣﻘﺎﻟﮥ ﻓﻌﻨﺪ اﻟﻤﺤﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 39‬از ‪359‬‬‫اﻟّﺼﺒﺮ و ﻋﻨﺪ اﻟﻨﻌﻢ اﻟﺸـﮑﺮ و ﻟﻘﺪ ﺷـﺘﻢ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺎﺑﺮ اﻟﻒ ﺷـﻬﺮ ﻓﻤﺎ ﺷـﮑﻠﻨﺎ ﻓﯽ وﺻـﯿﺘﻪ و ﮐّﺬب ﻣﺤّﻤﺪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺑﻀﻊ ﻋﺸـﺮة ﺳـﻨﮥ ﻓﻤـﺎ اﺗّﻬﻤﻨـﺎه ﻓﯽ ﻧﺒّﻮﺗﻪ و ﻋﺎش اﺑﻠﯿﺲ ﻣـﺪة ﺗﺰﯾـﺪ ﻋﻠﯽ اﻟﻤـﺪد ﻓﻠﻢ ﻧﺮﺗﺐ ﻓﯽ ﻟﻌﻨﺘﻪ و اﺑﺘﻠﯿﻨﺎ ﺑﻔﺘﺮة اﻟﺤﻖ و ﻧﺤﻦ‬‫ﻣﺴﺘﯿﻘﻨﻮن ﺑﺪوﻟﺘﻪ و دﻓﻌﻨﺎ اﻟﯽ ﻗﺘﻞ اﻻﻣﺎم ﺑﻌﺪ اﻻﻣﺎم و اﻟﺮﺿﺎ ﺑﻌﺪ اﻟّﺮﺿﺎ و ﻻ ﻣﺮﯾﮥ ﻋﻨﺪﻧﺎ ﻓﯽ ﺻّﺤﮥ اﻣﺎﻣﺘﻪ ﮐﺎَن َوْﻋﺪًا َﻣْﻔُﻌﻮﻟًﺎ‬‫َو ﮐﺎَن َأﻣُْﺮ اﻟﱠﻠِﻪ َﻗَﺪرًا َﻣْﻘُﺪورًا‬‫َﮐﱠﻠﺎ َﺳْﻮَف َﺗْﻌَﻠُﻤﻮَن ﺛُﱠﻢ َﮐﱠﻠﺎ َﺳْﻮَف َﺗْﻌَﻠُﻤﻮَن‬‫َو َﺳَﯿْﻌَﻠُﻢ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﻇَﻠُﻤﻮا َأﱠي ُﻣﻨَْﻘَﻠٍﺐ َﯾﻨَْﻘﻠِﺒُﻮَن‬‫َو ﻟَﺘْﻌَﻠُﻤﱠﻦ َﻧَﺒَﺄُه ﺑَْﻌَﺪ ِﺣﯿٍﻦ‬‫اﻋﻠﻤﻮا ارﺣﻤﮑﻢ اﻟﱠﻠﻪ ان ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ اﻟﺸﺠﺮة اﻟﻤﻠﻌﻮﻧﮥ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن و اﺗﺒﺎع اﻟﻄﺎﻏﻮت و اﻟﺸﯿﻄﺎن ﺟﻬﺪوا ﻓﯽ دﻓﻦ ﻣﺤﺎﺳﻦ اﻟﻮﺻّﯽ و اﺳﺘﺎﺟﺮوا ﻣﻦ‬‫ﮐـﺬب ﻓﯽ اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺣّﻮﻟﻮا اﻟﺠﻮار اﻟﯽ ﺑﯿﺖ اﻟﻤﻘـﺪس ﻋﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ و اﻟﺨﻼﻓﮥ زﻋﻤﻮا اﻟﯽ دﻣﺸﻖ ﻋﻦ‬‫اﻟﮑﻮﻓﮥ و ﺑﺬﻟﻮا ﻓﯽ ﻃﻤﺲ ﻫﺬا اﻻﻣﺮ اﻻﻣﻮال و ﻗّﻠﺪوا ﻋﻠﯿﻪ اﻻﻋﻤﺎل و اﺻـﻄﻨﻌﻮا ﻓﯿﻪ اﻟّﺮﺟﺎل ﻓﻤﺎ ﻗﺪروا ﻋﻠﯽ دﻓﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺚ رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ اﻟﻪ و ﻻـ ﻋﻠﯽ ﺗﺤﺮﯾﻒ آﯾـﮥ ﻣﻦ ﮐﺘـﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻻ ﻋﻠﯽ دّس اﺣـﺪ ﻣﻦ اﻋـﺪاء اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اوﻟﯿﺎء اﻟﱠﻠﻪ و ﻟﻘـﺪ ﮐﺎن‬‫ﯾﻨﺎدي ﻋﻠﯽ روﺳﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪17 :‬‬‫ﺑﻔﻀﺎﺋﻞ اﻟﻌﺘﺮة و ﯾﺒّﮑﺖ ﺑﻌﻀـﻬﻢ ﺑﻌﻀﺎ ﺑﺎﻟـﺪﻟﯿﻞ و اﻟﺤﺠﮥ ﻻ ﺗﻨﻔﻊ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﺻـﯿﺒﮥ و ﻻ ﯾﻤﻨﻊ ﻣﻨﻪ رﻏﺒﮥ و ﻻ رﻫﺒﮥ و اﻟﺤّﻖ ﻋﺰﯾﺰ و ان اﺳـﺘﺬّل‬‫اﻫﻠﻪ و ﮐﺜﯿﺮ و ان اﻗـّﻞ ﺣﺰﺑﻪ و اﻟﺒﺎﻃﻞ و ان رّﺻﻊ ﺑﺎﻟﺸـﺒﻪ ﻗﺒﯿـﺢ و ذﻟﯿﻞ و ان ﻏّﻄﯽ وﺟﻬﻪ ﺑﮑّﻞ ﻣﻠﯿـﺢ ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﻟﺤﮑﻢ و ﻫﻮ ﻣﻦ‬‫اﻧﻔﺲ ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ ﺳـﻤّﯿﮥ اﻣﺴـﯽ ﻧﺴـﻠﻬﺎ ﻋﺪد اﻟﺤﺼﺎ و ﺑﻨﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻬﺎ ﻧﺴﻞ ﻏﯿﺮه ﻟﻌﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﯾﺴﺐ ﻋﻠّﯿﺎ و ﺣﺴـﯿﻨﺎ ﻣﻦ ﺳﻮﻗﮥ و اﻣﺎم و‬‫ﻗﺎل اﺑﻮ دﻫﯿﻞ اﻟﺠﻤﺤﯽ ﻓﯽ ﺣﻤـّﯿ ﮥ ﺳـﻠﻄﺎن ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ و وﻻﯾﮥ آل ﺑﻨﯽ ﺳـﻔﯿﻦ ﺗﺒﯿﺖ اﻟّﺴـ ﮑﺎري ﻣﻦ أﻣّﯿﮥ ﻧّﻮﻣﺎ و ﺑﺎﻟﻄّﻒ ﻗﺘﻠﯽ ﻣﺎ ﯾﻨﺎم ﺣﻤﯿﻤﻬﺎ و‬‫ﻗـﺎل ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻗﺒـﮥ و ان ﻗﺘﯿـﻞ اﻟﻄّﻒ ﻣﻦ آل ﻫـﺎﺷﻢ اذّل رﻗﺎب اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻓـﺬﻟّﺖ و ﻗﺎل اﻟﮑﻤﯿﺖ ﺑﻦ زﯾـﺪ و ﻫﻮ ﺟﺎر ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻘﺴـﺮي ﻓﻘﻞ ﻟﺒﻨﯽ أﻣّﯿﮥ ﺣﯿﺚ ﺣّﻠﻮا و ان ﺧﻔﺖ اﻟﻤﻬﻨﺪ و اﻟﻘﻄﯿﻌﺎ اﺟﺎع اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ اﺷـﺒﻌﺘﻤﻮه و اﺷـﺒﻊ ﻣﻦ ﺑﺠﻮرﮐﻢ اﺟﯿﻌﺎ و ﻣﺎ ﻫﺬا ﺑﺎﻋﺠﺐ ﻣﻦ‬‫ﺻﯿﺎح ﺷـﻌﺮاء ﺑﻨﯽ اﻟﻌﺒﺎس ﻋﻠﯽ روﺳﻬﻢ ﺑﺎﻟﺤﻖ و ان ﮐﺮﻫﻮه و ﺑﺘﻔﻀﯿﻞ ﻣﻦ ﻧﻘﺼﻮه و ﻗﺘﻠﻮه ﻗﺎل اﻟﻤﻨﺼﻮر ﺑﻦ اﻟﺰﺑﺮﻗﺎن ﻋﻠﯽ ﺑﺴﺎط ﻫﺎرون آل‬‫اﻟﻨﺒﯽ و ﻣﻦ ﯾﺤّﺒﻬﻢ ﯾﺘﻄـﺎﻣﻨﻮن ﻣﺨﺎﻓـﮥ اﻟﻘﺘﻞ ﻣﻦ اﻟّﻨﺼﺎري و اﻟﯿﻬﻮد و ﻫﻢ ﻣﻦ اّﻣـﮥ اﻟﺘﻮﺣﯿـﺪ ﻓﯽ اﻻذل و ﻗﺎل دﻋﺒﻞ ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻫﻮ ﺻـﻨﯿﻌﮥ ﺑﻨﯽ‬‫اﻟﻌّﺒﺎس و ﺷﺎﻋﺮﻫﻢ اﻟﻢ ﺗﺮاﻧﯽ ﻣﺬ ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﺣّﺠﮥ اروح و اﻏﺪو داﺋﻢ اﻟﺤﺴـﺮات اري ﻓﯿﺄﻫﻢ ﻓﯽ ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻣﺘﻘّﺴـ ﻤﺎ و اﯾﺪﯾﻬﻢ ﻣﻦ ﻓﯿﺌﻬﻢ ﺻﻔﺮات و‬‫ﻗـﺎل ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻌﺒـﺎس اﻟﺮوﻣﯽ و ﻫﻮ ﻣﻮﻟﯽ اﻟﻤﻌﺘﺼﻢ ﺗـﺄﻟّﯿﺖ ان ﻻـ ﯾﺒﺮح اﻟﻤﺮء ﻣﻨﮑﻢ ﯾﺘّﻞ ﻋﻠﯽ ﺧّﺮ اﻟﺠﺒﯿﻦ ﻓﯿﻌﻔـﺞ ﮐـﺬاك ﺑﻨﻮ اﻟﻌﺒﺎس ﺗﺼﺒﺮ‬‫ﻣﻨﮑﻢ و ﯾﺼﺒﺮ ﻟﻠﺴـﯿﻒ اﻟﮑﻤﯽ اﻟﻤﺬﺣـﺞ ﺑﮑﻞ اوان ﻟﻠّﻨﺒّﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﻗﺘﯿﻞ زﮐﯽ ﺑﺎﻟﺪﻣﺎء ﻣﻀـّﺮج و ﻗﺎل اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟّﺼﻮﻟﯽ و ﻫﻮ ﮐﺎﺗﺐ‬‫اﻟﻘﻮم و ﻋـﺎﻣﻠﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺮﺿـﺎ ﻟﻤﺎ ﻗّﺮﺑﻪ اﻟﻤﺎﻣﻮن ﯾﻤّﻦ ﻋﻠﯿﮑﻢ ﺑﺎﻣﻮاﻟﮑﻢ و ﺗﻌﻄﻮن ﻣﻦ ﻣﺎﺋـﮥ واﺣـﺪا و ﮐﯿﻒ ﻻ ﯾﻨﺘﻘﺼﻮن ﻗﻮﻣﺎ ﯾﻘﺘﻠﻮن ﺑﻨﯽ ﻋّﻤﻬﻢ‬‫ﺟﻮﻋـﺎ و ﺳـﻐﺒﺎ و ﯾﻤﻠﺌﻮن دﯾـﺎر اﻟﺘﺮك و اﻟـّﺪﯾﻠﻢ ﻓـّﻀ ﮥ و ذﻫﺒـﺎ ﯾﺴﺘﻨﺼـﺮون اﻟﻤﻐﺮﺑﯽ و اﻟﻔﺮﻏﺎﻧّﯽ و ﯾﺠﻔﻮن اﻟﻤﻬﺎﺟﺮّي و اﻻﻧﺼﺎري و ﯾﻮﻟﻮن‬‫اﻧﺒـﺎط اﻟﺴـﻮاد وزارﺗﻬﻢ و ﻗﻠـﻒ اﻟﻌﺠﻢ و اﻟﻄﻤـﺎﻃﻢ ﻗﯿـﺎدﺗﻬﻢ و ﯾﻤﻨﻌﻮن آل أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ ﻣﯿﺮاث اّﻣﻬﻢ و ﻓﯽء ﺟـّﺪﻫﻢ ﯾﺸـﺘﻬﯽ اﻟﻌﻠﻮي اﻻـﮐﻠﮥ‬‫ﻓﯿﺤﺮﻣﻬـﺎ و ﯾﻘـﺘﺮح ﻋﻠﯽ اﻻّﯾـﺎم اﻟﺸـﻬﻮة ﻓﻼـ ﯾﻄﻌﻤﻬـﺎ و ﺧﺮاج ﻣﺼـﺮ و اﻻـﻫﻮاز و ﺻـﺪﻗﺎت اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ و اﻟﺤﺠـﺎز ﺗﺼـﺮف اﻟﯽ اﺑﻦ أﺑﯽ ﻣﺮﯾﻢ‬‫اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و اﻟﯽ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ و اﺑﻦ ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺴﻬﻤّﯽ و اﻟﯽ زﻟﺰل اﻟﻀﺎرب و ﺑﺮﺻﻮﻣﺎ اﻟﺰاﻣﺮ و اﻗﻄﺎع ﺑﺨﺘﯿﺸﻮع اﻟﻨﺼﺮاﻧّﯽ ﻗﻮت اﻫﻞ ﺑﻠﺪ و‬‫ﺟﺎري ﺑﻐﺎ اﻟﺘﺮﮐﯽ و اﻻﻓﺸـﯿﻦ اﻻﺷﺮوﺳـﻨﯽ ﮐﻔﺎﯾﮥ اﻣﮥ ذات ﻋﺪد و اﻟﻤﺘﻮﮐﻞ زﻋﻤﻮا ﯾﺘﺴـّﺮي ﺑﺎﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮ اﻟﻒ ﺳﺮّﯾﮥ و اﻟّﺴﯿﺪ ﻣﻦ ﺳﺎدات اﻫﻞ‬‫اﻟﺒﯿﺖ ﯾﺘﻌﻔﻒ ﺑﺰﻧﺠﯿﻪ او ﺳﻨﺪﯾﮥ و ﺻﻔﻮة ﻣﺎل اﻟﺨﺮاج ﻣﻘﺼّﻮ ﻋﻠﯽ ارزاق اﻟﻀﻔﺎﻋﻨﻪ و ﻋﻠﯽ ﻣﻮاﺋﺪ اﻟﻤﺨﺎﻧﺜﮥ و ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪18 :‬‬‫ﻃﻌﻤـﮥ اﻟﮑّﻠـﺎﺑﯿﻦ و رﺳﻮم اﻟﻘّﺮادﯾﻦ و ﻋﻠﯽ ﻣﺨـﺎرق و ﻋﻠﻮﺑـﮥ اﻟﻤﻐﻨﯽ و ﻋﻠﯽ زدزد و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺑﺎﻧـﮥ اﻟﻤﻠﻬﯽ و ﯾﺒﺨﻠﻮن ﻋﻠﯽ اﻟﻔﺎﻃﻤﯽ ﺑﺎﮐﻠـﮥ او‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 40‬از ‪359‬‬‫ﺷﺮﺑﮥ و ﯾﺼﺎدﻓﻮﻧﻪ ﻋﻠﯽ داﻧﻖ و ﺣّﺒﮥ و ﯾﺸﺘﺮون اﻟﻌّﻮادة ﺑﺎﻟﺒﺪر و ﯾﺠﺮون ﻟﻬﺎ ﻣﺎ ﯾﻔﯽ ﺑﺮزق ﻋﺴﮑﺮ و اﻟﻘﻮم اﻟﺬﯾﻦ اﺣّﻞ ﻟﻬﻢ اﻟﺨﻤﺲ و ﺣﺮﻣﺖ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺼﺪﻗـﮥ و ﻓﺮﺿﺖ ﻟﻬﻢ اﻟﮑﺮاﻣـﮥ و اﻟﻤﺤـّﺒ ﮥ ﯾﺘﮑّﻔﻔﻮن ﺿـّﺮا و ﯾﻬﻠﮑﻮن ﻓﻘﺮا و ﯾﺮﻫﻦ اﺣـﺪﻫﻢ ﺳـﯿﻔﻪ و ﯾـﺒﯿﻊ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻨﻈﺮ اﻟﯽ ﻓﯿﺌﻪ ﺑﻌﯿﻦ‬‫ﻣﺮﯾﻀﮥ و ﯾﺘﺸّﺪد ﻋﻠﯽ دﻫﺮه ﺑﻨﻔﺲ ﺿـﻌﯿﻔﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ذﻧﺐ اﻟّﺎ اّن ﺟﺪه اﻟﻨﺒﯽ و اﺑﻮه اﻟﻮﺻـّﯽ و أّﻣﻪ ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﺟّﺪﺗﻪ ﺧﺪﯾﺠﮥ و ﻣﺬﻫﺒﻪ اﻻﯾﻤﺎن و‬‫اﻣﺎﻣﻪ اﻟﻘﺮآن اﻟﯽ آﺧﺮ ﻣﺎ اﻓﺎد و اﺟﺎد و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺧﻮارزﻣﯽ ﮐﻪ در ﻣﺼـﺮ ﭼﺎپ ﺷﺪه و از آن اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت‬‫ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﺷﺪ در آﺧﺮ آن اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺑﻠﯿﻐﻪ ﻣﺘﯿﻨﻪ و اﯾﻦ اﺷﺎرت ﻓﺼﯿﺤﻪ رزﯾﻨﻪ ﮐﻪ از ان ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺟﻼﻟﺖ و ﻓﺨﺎﻣﺖ ﻣﻨﺰﻟﺖ و ﻧﺒﺎﻫﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ‬‫اﯾﻦ ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻣﺒﻬﺮة اﻻﺳﺎﻟﯿﺐ ﻇﺎﻫﺮ و واﺿﺤﺴﺖ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ و ﻗﺪ ﺗﻨﺎﻫﯽ ﻃﺒﻊ ﻫﺬه اﻟﺮﺳﺎﺋﻞ اﻟﺘﯽ ﻟﻢ ﯾﺒﻠﻎ ﺷﺎؤﻫﺎ ﻓﯽ اﻟﻔﺼﺎﺣﮥ ﺳﺤﺒﺎن واﺋﻞ‬‫ﺑﻞ ﻫﻮ ﻋﻨـﺪ ﻣﺎ ادﻧﯽ ﻣﻦ ﺑﺎﻗﻞ و ﻟﻮ ﻇﻬﺮت ﻓﯽ اّﯾﺎﻣﻪ ﻟﻤـّﺪ إﻟﯿﻬﺎ ﮐﻒ ﻣﺴـﺘﻤّﺪ ﺳﺎﺋﻞ و ﻟﻮ ﮐﺎﻧﺖ ﻓﯽ ﻋﺼـﺮ ﻗّﺲ ﺑﻦ ﺳﺎﻋﺪة اﻻﯾﺎدي ﻟﮑﺎن ﻟﻬﺎ‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﺟﻤﯿﻞ اﻻﯾﺎدي ﻓﻠﻌﻤﺮي اﻧﻬﺎ ﻧﺴﺨﺖ ﻣﺎ ﺗﺮﮐﺖ اﻻواﺋﻞ ﮐﻠﻤﮥ ﻟﻘﺎﺋﻞ و اﺣﮑﻤﺖ ﮐﻢ ﺗﺮك اﻻول ﻟﻼﺧﺮ و اﻟﻤﺎﺿﯽ ﻟﻠﻐﺎﺑﺮ ﻓﻠﯿﮑﻦ اﻻدﯾﺐ‬‫ﻟﻬـﺎ ﻧﻌﻢ اﻵﺧـﺬ و ﻟﯿﻌّﺾ ﻋﻠﯿﻬـﺎ ﺑﺎﻟّﻨﻮاﺟـﺬ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﺒﻠﻎ ﺑﻬﺎ ﻓﯽ ﺻـﻨﺎﻋﺘﻪ اﺷـّﺪه و ﺗﮑﻮن ﻟﻪ ﻓﯽ اﻻﻧﺸﺎء اوﻓﺮ ﻋـّﺪه و ﮐﺎن ﻃﺒﻌﻬﺎ ﻋﻠﯽ ﻫـﺬا اﻟﻮﺟﻪ‬‫اﻟﺤﺴﻦ و ﺗﻤﺜﯿﻠﻬﺎ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻘﺎﻟﺐ اﻟﻤﺴـﺘﺤﺴﻦ ﺑﺪار اﻟﻄﺒﺎﻋﮥ اﻟﻤﺼـﺮﯾﮥ اﻟﮑﺎﺋﻨﮥ ﺑﺒﻮﻻق ﻣﺼﺮ اﻟﻤﻐﺮﺑﮥ ﺗﻌﻠﻖ اﻟﻤﺴﺘﻌﯿﻦ ﺑﻤﻮﻻه ﻓﯿﻤﺎ ﯾﻌﯿﺪ و ﯾﺒﺪي‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﯿـﮏ رﺷـﺪي ﻋﻠﯽ ذّﻣـﮥ ﺣﻀـﺮة ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﯿـﮏ ﺟّﺮاح ﺑﺎﺷـﯽ ﺑﺎﻟـّﺪﯾﺎر اﻟﻤﺼـﺮّﯾﮥ و ﺣﻀـﺮة ﺣﺴﻦ اﻓﻨـﺪي ﻣﺘﺮﺟﻢ اﻟﮑﺘﺐ‬‫اﻟﻌﺴـﮑﺮّﯾﮥ ﻻ زاﻟﻮا ﻣﻠﺤﻮﻇﯿﻦ ﺑﻌﯿﻦ اﻟﻌﻨﺎﯾﮥ اﻟﺮﺑّﺎﻧﯿﮥ و ﮐﺎن ﺗﺼﺤﯿﺤﻬﺎ ﺣﺴﺐ اﻻﻣﮑﺎن ﺑﻤﻌﺮﻓﮥ اﻟﻔﻘﯿﺮ اﻟﯽ رﺣﻤﮥ اﻟﺮﺣﯿﻢ اﻟّﺮﺣﻤﻦ اﻟﻤﺘﻮّﺳﻞ اﻟﯽ‬‫رﺑّﻪ ﺑﺎﻟﺠﺎه اﻟّﻨﺒﻮي ﻣﺤّﻤﺪ ﻗﻄﮥ اﻟﻌﺪوي ﺑﺎﺷـﯽ ﻣﺼﺤﺢ اﻟﻤﻄﺒﻌﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮرة ﯾّﺴﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﺪارﯾﻦ اﻣﻮره و ﻗﺪ واﻓﻖ اﻧﺘﻬﺎء ﻃﺒﻌﻬﺎ و ﺗﻤﺎم ﺗﻤﺜﯿﻠﻬﺎ‬‫و وﺿﻌﻬﺎ اواﺋﻞ ذي اﻟﺤّﺠﮥ اﻟﺬي ﻫﻮ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻌﺎم ﻟﺸﻬﻮر ‪ 1279‬ﺗﺴﻊ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و اﻟﻒ ﻣﻦ اﻟﻬﺠﺮة ﺧﺘﺎم ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﺬي ﺑﻨﻌﻤﺘﻪ‬‫ﺗﺘّﻢ اﻟﺼﺎﻟﺤﺎت و اﻟﺸـﮑﺮ ﻟﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺪي اﻻوﻗﺎت و ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﺳـّﯿﺪ اﻟﮑﺎﺋﻨﺎت و ﻋﻠﯽ اﻟﻪ و اﺻﺤﺎﺑﻪ ذوي اﻟﮑﺮاﻣﺎت ﻣﺎ ﻻح ﺑﺪر‬‫ﻗـﺎم و ﻓﺎح ﻣﺴﮏ ﺧﺘﺎم و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺧﻮارزﻣﯽ از اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎء ادﺑﺎ و اﻋﺎﻇﻢ ﻓﻀـﻼء ﻧﺒﻬﺎ و اﺟّﻠﻪ ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﮐﻤﻼ و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻧﺒﻼﺳﺖ ﺷـﯿﺦ‬‫اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﺤﻨﻔﯽ اﻟﻄﺮاﺑﻠﺴﯽ اﻟﻤﻨﯿﻨﯽ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪19 :‬‬‫در ﻓﺘﺢ وﻫﺒﯽ ﻋﻠﯽ ﺗﺎرﯾﺦ أﺑﯽ ﻧﺼـﺮ اﻟﻌﺘﺒﯽ ﺑﺸﺮح ﻓﻘﺮه و اﻣﺘﺪﺣﻪ أي اﺑﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳﯿﻤﺠﻮر اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻮارزﻣﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل ﻓﯽ اﻟﯿﺘﯿﻤﮥ ﻫﻮ اﺑﻮ‬‫ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻮارزﻣﯽ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﻟﻌﺒـﺎس ﻧﺎﺑﻐـﮥ اﻟـﺪﻫﺮ و ﺑﺤﺮ اﻻـدب و ﻋﻠﻢ اﻟﻨﻈﻢ و اﻟﻨﺜﺮ و ﻋﺎﻟﻢ اﻟّﻈﺮف و اﻟﻔﻀﻞ ﮐﺎن ﯾﺠﻤﻊ ﺑﯿﻦ اﻟﻔﺼﺎﺣـﮥ و‬‫اﻟﺒﻼﻏـﮥ و ﯾﺤﺎﺿـﺮ ﺑﺎﺧﺒﺎر اﻟﻌﺮب و اّﯾﺎﻣﻬﺎ و دواوﯾﻨﻬﺎ و ﯾﺪّرس ﮐﺘﺐ اﻟﻠّﻐﮥ و اﻟﻨﺤﻮ و اﻟﺸـﻌﺮ و ﯾﺘﮑﻠّﻢ ﺑﮑﻞ ﻧﺎدرة و ﯾﺎﺗﯽ ﺑﮑﻞ ﻓﻘﺮة و دّرة و‬‫ﯾﺒﻠﻎ ﻓﯽ ﻣﺤﺎﺳﻦ اﻻدب ﮐﻞ ﻣﺒﻠﻎ و ﯾﻐﻠﺐ ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﻣﺤﺴﻦ ﺑﺤﺴﻦ ﻣﺸﺎﻫﺪﺗﻪ ﻓﯽ ﻣﻼﺣﮥ ﻋﺒﺎرﺗﻪ و ﻧﻐﻤﮥ ﻧﻐﻤﺘﻪ و ﺑﺮاﻋﮥ ﺟّﺪه و ﺣﻼوة ﻫﺰﻟﻪ و‬‫دﯾﻮان رﺳﺎﺋﻠﻪ ﻣﺠّﻠﺪ ﺳﺎﺋﺮ و ﮐﺬﻟﮏ دﯾﻮان ﺷـﻌﺮ اﺻـﻠﻪ ﻃﺒﺮﺳـﺘﺎن و ﻣﻮﻟﺪه و ﻣﻨﺸﺄه ﺧﻮارزم و ﮐﺎن ﯾﻨﺘﻤﯽ ﺑﺎﻟﻄﺒﺮي و ﯾﻌﺮف ﺑﺎﻟﺨﻮارزﻣﯽ و‬‫ﯾﻠﻘﺐ ﺑﺎﻟﻄﺒﺮﺧﺰﻣﯽ ﻓﺎرق اﻫﻠﻪ ﻓﯽ رﯾﻌﺎن ﻋﻤﺮه و ﺣﺪاﺛﮥ ﺳّﻨﻪ و ﻫﻮ ﻗﻮﯾﻢ اﻟﻤﻌﺮﻓﮥ ﻗﻮي اﻻدب ﻧﺎﻓﺬ اﻟﻘﺮﯾﺤﮥ ﺣﺴﻦ اﻟّﺸﻌﺮ ﻓﻠﻢ ﯾﺰل ﯾﻄﻮف ﻓﯽ‬‫اﻵﻓﺎق و ﯾﺪﺧﻞ ﮐﻮر اﻟﺸﺎم و اﻟﻌﺮاق و ﯾﺎﺧﺬ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﯾﻘﺘﺒﺲ ﻣﻦ اﻟﺸـﻌﺮاء و ﯾﺴـﺘﻔﯿﺪ ﻣﻦ اﻟﻔﻀـﻼء ﺣﺘﯽ ﺗﺨﺮج و ﺧﺮج ﻓﺮد اﻟّﺪﻫﺮ ﻓﯽ‬‫اﻻدب و اﻟﺸـﻌﺮ و ﻟﻘﯽ ﺳـﯿﻒ اﻟﺪوﻟـﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان و ﺧﺪﻣﻪ و اﺳـﺘﻔﺎد ﻣﻤﻦ ﺑﺤﻀـﺮﺗﻪ و ﻣﻀـﯽ ﻋﻠﯽ ﻏﻠﻮاﺋﻪ ﻓﯽ اﻻﻗﺘﺮاب و‬‫اﻻـﻏﺘﺮاب و ﺷـﺮق ﺑﻌـﺪ ان ﻏّﺮب و ﻋـﺎود ﺑﻼده ﻓﻨﮑﺐ ﺑﺠﺮﺟﺎن ﻟﺨﺒﺚ ﻟﺴﺎﻧﻪ و ﺻـﺤﺐ اﻟﻮزراء و اﻻﻣﺮاء ﺑﺨﺮاﺳﺎن و ﺣﻤـﺪ ﺑﻌﻀـﻬﻢ و ذمّ‬‫ﺑﻌﻀـﻬﻢ و ﻣـﺪﺣﻬﻢ و ﻫﺠـﺎﻫﻢ و ﻋـﺎود ﺣﻀـﺮة اﻟـّﺼ ﺎﺣﺐ ﻣﺮارا و اراش ﺟﻨﺎﺣﻪ اﻣﺮارا و اﻧﺘﻔﻊ ﺑﻪ ﮐﺜﯿﺮا و اﺧﺒﺎره و ﻧﻮادره و ﻣﻠﺤﻪ و ﻓﺼﻮﻟﻪ‬‫ﻣﺴـﻄﻮرة ﻓﯽ اﻟﯿﺘﯿﻤﻪ ﻓﻼ ﻧﻄﯿﻞ ﺑﺬﮐﺮﻫﺎ و ﻧﯿﺰ در ﻓﺘﺢ وﻫﺒﯽ ﺑﺸـﺮح ﻓﻘﺮه و أﺗﺎه أي اﺑﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺪﯾﻊ اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل ﻓﯽ اﻟﯿﺘﯿﻤﻪ‬‫ﻫﻮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﺪﯾﻊ اﻟﺰﻣﺎن و ﻣﻌﺠﺰة ﻫﻤﺪان و ﻧﺎدرة اﻟﻔﻠﮏ و ﺑﮑﺮ ﻋﻄﺎرد و ﻓﺮد اﻟﺪﻫﺮ و ﻏّﺮة اﻟﻌﺼﺮ و ﻣﻦ ﻟﻢ ﯾﻠﻒ ﻧﻈﯿﺮه ﻓﯽ ذﮐﺎء‬‫اﻟﻘﺮﯾﺤﮥ و ﺳـﺮﻋﮥ اﻟﺨﺎﻃﺮ و ﺷـﺮف اﻟﻄﺒﻊ و ﺻـﻔﺎء اﻟّﺬﻫﻦ و ﻗﻮة اﻟﻨﻔﺲ و ﻟﻢ ﯾﺮ ﻗﺮﯾﻨﻪ ﻓﯽ ﻃﺮف اﻟﻨﺜﺮ و ﻣﻠﺤﻪ و ﻏﺮر اﻟﻨﻈﻢ و ﻧﮑﺘﻪ و ﻟﻢ ﯾﺮو‬‫ان اﺣـﺪا ﺑﻠﻎ ﻣﺒﻠﻐﻪ ﻣﻦ ﻟّﺐ اﻻدب و ﺳـّﺮه و ﺟﺎء ﺑﻤﺜﻞ اﻋﺠﺎزه و ﺳـﺤﺮه ﻓﺎﻧﻪ ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺠﺎﺋﺐ و ﺑـﺪاﺋﻊ و ﻏﺮاﺋﺐ ﻓﻤﻨﻬﺎ اﻧّﻪ ﮐﺎن ﯾﻨﺸـﺪ‬‫اﻟﻘﺼـﯿﺪة ﻟﻢ ﯾﺴـﻤﻌﻬﺎ ﻗـﻂ و ﻫﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﺧﻤﺴـﯿﻦ ﺑﯿﺘـﺎ ﻓﯿﺤﻔﻈﻬـﺎ ﮐﻠﻬﺎ و ﯾﺆّدﯾﻬﺎ ﻣﻦ اّوﻟﻬﺎ اﻟﯽ آﺧﺮﻫﺎ و ﻻ ﯾﺨﺮم ﺣﺮﻓﺎ و ﻻ ﯾﺨّﻞ ﺑﻤﻌﻨﯽ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 41‬از ‪359‬‬‫ﯾﻨﻈﺮ ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﮥ و اﻟﺨﻤﺴﮥ اوراق ﻣﻦ ﮐﺘﺎب ﻟﻢ ﯾﻌﺮﻓﻪ و ﻟﻢ ﯾﺮه ﻧﻈﺮة ﺧﻔﯿﻔﮥ ﺛﻢ ﯾﺆّدﯾﻬﺎ ﻋﻦ ﻇﻬﺮه ﻗﻠﺒﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪20 :‬‬‫و ﯾﺴـﺮدﻫﺎ ﺳـﺮدا و ﮐﺎن ﯾﻘﺘﺮح ﻋﻠﯿﻪ ﻋﻤﻞ ﻗﺼـﯿﺪة او اﻧﺸﺎء رﺳﺎﻟـﮥ ﻓﯽ ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺪﯾﻊ و ﺑﺎب ﻏﺮﯾﺐ ﻓﯿﻔﺮغ ﻣﻨﻬﺎ ﻓﯽ اﻟﻮﻗﺖ و اﻟﺴﺎﻋﮥ و اﻟﺠﻮاب‬‫ﻋﻤﺎ ﻓﯿﻬﺎ و ﮐﺎن رﺑّﻤﺎ ﯾﮑﺘﺐ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﻘﺘﺮح ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯿﺒﺘﺪي ﺑﺂﺧﺮ ﺳـﻄﻮره ﺛﻢ ﻫﻠﻢ ﺟّﺮا اﻟﯽ اﻻّول و ﯾﺨﺮﺟﻪ ﮐﺄﺣﺴﻦ ﺷﯽء و اﻣﻠﺤﻪ و ﯾﻮّﺷﺢ‬‫اﻟﻘﺼـﯿﺪة اﻟﻔﺮﯾﺪة ﻣﻦ ﻗﺒﻠﻪ ﺑﺎﻟّﺮﺳﺎﻟﮥ اﻟﺸـﺮﯾﻔﮥ ﻣﻦ اﻧﺸﺎﺋﻪ ﻓﯿﻘﺮأ ﻣﻦ اﻟﻨﻈﻢ اﻟﻨﺜﺮ و ﯾﺮوي ﻣﻦ اﻟﻨﺜﺮ اﻟﻨﻈﻢ و ﯾﻘﺘﺮح ﻋﻠﯿﻪ ﮐﻞ ﻋﻮﯾﺺ و ﻋﺴـﯿﺮ ﻣﻦ‬‫اﻟﻨﻈﻢ و اﻟﻨﺜﺮ ﯾﺤّﻠﻪ ﻓﯽ اﺳﺮع ﻣﻦ رﺟﻊ اﻟﻄﺮف ﻋﻠﯽ رﯾﻖ ﻻ ﯾﺒﻠﻌﻪ و ﻧﻔﺲ ﻻ ﯾﻘﻄﻌﻪ و ﮐﻼم ﮐّﻠﻪ ﻋﻔﻮ اﻟﺴﺎﻋﮥ و ﻓﯿﺾ اﻟﺒﺪﯾﻬﮥ و ﻣﺴﺎوﻗﮥ اﻟﻘﻠﻢ‬‫و ﻣﺴﺎﺑﻘـﮥ اﻟﯿـﺪ و ﺟﻤﺮات اﻟﺤﺪة و ﺛﻤﺮات اﻟﻤّﺪة و ﻣﺠﺎراة اﻟﺨﺎﻃﺮ ﻟﻠﻨﺎﻇﺮ و ﻣﺒﺎراة اﻟﻄﺒﻊ ﻟﻠﺴـﻤﻊ و ورد ﺣﻀـﺮة اﻟﺼﺎﺣﺐ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎد ﻓﯽ اّول‬‫ﺷﺒﺎﺑﻪ و اﺳـﺘﻔﺎد ﻣﻨﻪ ادﺑﺎ و ﻧﺸـﺒﺎ ﺛﻢ ﻗـﺪم ﺟﺮﺟﺎن و اﻗﺎم ﺑﻬﺎ ﻣـّﺪة ﺛﻢ ﻗﺼﺪ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﻓﻮاﻓﺎﻫﺎ ﺳـﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻧﺸـﺮ ﺑﻬﺎ ﺑﺰه و‬‫اﻇﻬﺮ ﻃﺮزه و اﻣﻠﯽ ﺑﻬـﺎ ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﻣﻘـﺎﻣﻪ ﺛﻢ ﺷـﺠﺮ ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻮارزﻣﯽ ﻣﺎ ﮐﺎن ﺳـﺒﺒﺎ ﻟﻬﺒﻮب رﯾـﺢ اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ و ﻋﻠّﻮ اﻣﺮه و ﻗﺮب‬‫ﻧﺠﺤﻪ و ﺑﻌـﺪ ﺻـﯿﺘﻪ إذ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ اﻟﺤﺴـﺎب و اﻟﺤﺴـﺒﺎن اّن اﺣـﺪا ﻣﻦ اﻟﺸـﻌﺮاء و اﻟﮑﺘﺎب ﯾﻠﺤﻖ ﻟﻠﺨﻮارزﻣﯽ ﻏﺒﺎرا ﻓﻀـﻼ ﻋﻦ ان ﯾﻐﻠﺒﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﻤﺴﺎﺟﻠـﮥ و ﯾﻔﻮق ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﻔﺎﺿـﻠﮥ و ﺑﻌﺪ ﻣﻮت اﻟﺨﻮارزﻣﯽ ﺧﻼ اﻟﺠّﻮ ﻟﻠﻬﻤﺪاﻧﯽ و ﻟﻢ ﯾﺒﻖ ﻣﻦ ﺑﻼد ﺧﺮاﺳﺎن و ﺳﺠﺴـﺘﺎن و ﻏﺰﻧﮥ ﺑﻠﺪ إﻻ‬‫دﺧﻠﻬـﺎ و ﺟﻨﯽ ﺟﻨّﯽ ﺛﻤﺎرﻫـﺎ و اﻟﻘﯽ ﻋﺼـﺎه ﺑﻬﻮاه و ﺣﯿﻦ ﺑﻠﻎ اﺷـّﺪه و ارﺑﯽ ﻋﻠﯽ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﻧـﺎداه اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻠّﺒﺎه و ﻓﺎرق دﻧﯿﺎه ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و‬‫ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ اﻧﺘﻬﯽ ﻣﻠﺨﺼﺎ و ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﺑﻐﯿﮥ اﻟﻮﻋﺎة ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻌّﺒﺎس اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻮارزﻣﯽ اﺑﻦ اﺧﺖ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﻗـﺎل اﻟﺤـﺎﮐﻢ ﮐﺎن واﺣـﺪ ﻋﺼـﺮه ﻓﯽ ﺣﻔﻆ اﻟﻠﻐـﮥ و اﻟﺸـﻌﺮ و ﮐﺎن ﻗﺮﯾﻀﻪ ﻋﻦ ﺣﻔﻈﻪ اﺳـﺘﻮﻃﻦ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر و ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ أﺑﯽ ﻋﻠﯽ‬‫اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟـّﺼ ّﻔﺎد و اﻗﺮاﻧﻪ و ﻣﺎت ﻓﯽ رﻣﻀﺎن ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻗﺎل ﯾﺎﻗﻮت ﺻﺎﺣﺐ اﻻﺷـﻌﺎر و اﻟﺮﺳﺎﺋﻞ ﻣﻮﻟﺪه و‬‫ﻣﻨﺸﺄه ﺑﺨﻮارزم و ﮐﺎن اﺻـﻠﻪ ﻣﻦ ﻃﺒﺮﺳـﺘﺎن ﻓﻠﻘﺐ ﺑﺎﻟﻄﺒﺮﺧﺰﻣﯽ و ﻣﻮﻟـﺪه ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ و ﺧﺮج ﻣﻦ وﻃﻨﻪ ﻓﯽ ﺣﺪاﺛﺘﻪ و‬‫ﻃﻮف اﻟﺒﻼد و ﻟﻘﯽ ﺳـﯿﻒ اﻟﺪوﻟﮥ اﺑﻦ ﺣﻤﺪان و ﺧﺪﻣﻪ ورد ﺑﺨﺎري و ﺻـﺤﺐ اﻟﻮزﯾﺮ اﺑﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﻠﻘﻤﯽ ﻓﻠﻢ ﯾﺤﻤﺪه و ﻫﺠﺎه و ﻗﺼﺪ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر‬‫و اﺗﺼﻞ ﺑﺎﻻﻣﯿﺮ اﺣﻤﺪ اﻟﻤﯿﮑﺎﻟﯽ و ﻣﺪﺣﻪ و ﻗﺼﺪ ﺳﺠﺴﺘﺎن و ﻣﺪح و إﻟﯿﻬﺎ ﻇﺎﻫﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺛﻢ ﻫﺠﺎه ﻓﺤﺒﺴﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪21 :‬‬‫ﺛﻢ ﺧّﻠﺺ و ﺻﺎر اﻟﯽ ﻋﺮﺑﺴـﺘﺎن ﻓﺎﺗﻔﻖ ﻟﻪ ﻣﻊ واﻟﯿﻬﺎ ﻣﺎ اﺗﻔﻖ ﻣﻊ واﻟﯽ ﺳﺠﺴـﺘﺎن و ﻓﺎرﻗﻪ ﻫﺎﺟﯿﺎ ﻟﻪ و ﻋﺎد اﻟﯽ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﻓﻘﺼﺪ ﺣﻀﺮة ﻟا ّﺼﺎﺣﺐ‬‫ﻓﺮﺑﺤﺖ ﺗﺠﺎرﺗﻪ ﻓﺎرﻓﺪه اﻟّﺼﺎﺣﺐ ﺑﮑﺘﺎب اﻟﯽ ﻋﻀﺪ اﻟﺪوﻟﮥ ﻓﮑﺎن ﺳـﺒﺐ اﻧﺘﻌﺎﺷﻪ ﺛﻢ ﻋﺎد اﻟﯽ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر و اﺳـﺘﻮﻃﻨﻬﺎ و درس اﻫﻠﻬﺎ ﻋﻠﯿﻪ اﻻدب‬‫و ﻣﻦ ﺷـﻌﺮه و ﻟّﻤﺎ ان ﻏﺮﺳﺖ إﻟﯿﮏ وّدي ﻓﻠﻢ ﯾﺜﻤﺮ ﻟﺪﯾﮏ ذﮐّﯽ ﻏﺮﺳـﯽ اردت ﻣﻼﻣﮥ و اردت ﻫﺠﺮا ﻓﺼـﻨﺘﮏ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻓﻬﺠﻮت ﻧﻔﺴـﯽ ﻻن‬‫اﻟﺬﻧﺐ ذﻧﺒﯽ ﺣﯿﻦ اﻫﺪي اﻟﯽ ﻣﻦ ﻻ ﺑﺮﯾﺪ اﻻﻧﺲ اﻧﺴـﯽ و ﺳّﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﺧﺎن ﻣﺪﻧﯽ ﻃﺎب ﺛﺮاه در ﮐﺘﺎب درﺟﺎت رﻓﯿﻌﻪ ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت اﻻﻣﺎﻣﯿﮥ ﻣﻦ‬‫اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﻓﺮﻣﻮده ﻣﻘّﺪﻣﮥ اﻋﻠﻢ رﺣﻤﮏ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اّن ﺷـﯿﻌﮥ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و اﻷﺋّﻤﮥ ﻣﻦ وﻟﺪه ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟّﺴـ ﻼم ﻟﻢ ﯾﺰاﻟﻮا ﻓﯽ ﮐﻞ ﻋﺼﺮ و زﻣﺎن و‬‫وﻗﺖ و اوان ﻣﺨﺘﻔﯿﻦ ﻓﯽ زواﯾﺎ اﻻﺳﺘﺘﺎر ﻣﺤﺘﺠﺒﯿﻦ اﺣﺘﺠﺎب اﻻﺳﺮار ﻓﯽ ﺻﺪور اﻻﺣﺮار و ذﻟﮏ ﻟﻤﺎ ﻣﻨﻮا ﺑﻪ ﻣﻦ ﻣﻌﺎداة اﻫﻞ اﻻﻟﺤﺎد و ﻣﻨﺎواة‬‫اوﻟﯽ اﻟّﻨﺼﺐ و اﻟﻌﻨـﺎد اﻟـﺬﯾﻦ ازاﻟﻮا اﻫـﻞ اﻟﺒﯿﺖ ع ﻋﻦ ﻣﻘﺎﻣـﺎﺗﻬﻢ و ﻣﺮاﺗﺒﻬﻢ و ﺳـﻌﻮا ﻓﯽ اﺧﻔـﺎء ﻣﮑـﺎرﻣﻬﻢ اﻟﺸـﺮﯾﻔﮥ و ﻣﻨﺎﻗﺒﻬﻢ ﻓﻠﻢ ﯾﺰل ﮐّﻞ‬‫ﻣﺘﻐّﻠﺐ ﻣﻨﻬﻢ ﯾﺒﺬل ﻓﯽ ﻣﺘﺎﺑﻌﮥ اﻟﻬﻮي ﻣﻘﺪوره و ﯾﻠﺘﻬﺐ ﺣﺴﺪا ﻟﯿﻄﻔﺊ ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ َو َﯾْﺄﺑَﯽ اﻟﱠﻠُﻪ ِإﻟﱠﺎ َأْن ﯾُﺘِﱠﻢ ﻧُﻮَرُه‬‫ﮐﻤ ﺎ‬‫روي ﻋﻦ أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺎﻗﺮ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟّﺴـ ﻼم اﻧّﻪ ﻗﺎل ﻟﺒﻌﺾ اﺻﺤﺎﺑﻪ ﯾﺎ ﻓﻼن ﻣﺎ ﻟﻘﯿﻨﺎ ﻣﻦ ﻇﻠﻢ ﻗﺮﯾﺶ اّﯾﺎﻧﺎ و ﺗﻈﺎﻫﺮﻫﻢ ﻋﻠﯿﻨﺎ و ﻣﺎ‬‫ﻟﻘﯽ ﺷﯿﻌﺘﻨﺎ و ﻣﺤّﺒﻮﻧﺎ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻗﺒﺾ‬‫و ﻗـﺪ اﺧﺒﺮﻧـﺎ اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﺎﻟّﻨﺎس ﻓﺘﻤﺎﻷت ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻗﺮﯾﺶ ﺣﺘﯽ ﺧﺮﺟﺖ اﻻﻣﺮ ﻋﻦ ﻣﻌـﺪﻧﻪ و اﺣﺘﺠﺖ ﻋﻠﯽ اﻻﻧﺼﺎر ﺑﺤّﻘﻨﺎ و ﺣّﺠﺘﻨﺎ ﺛﻢ ﺗـﺪاوﻟﺘﻬﺎ‬‫ﻗﺮﯾﺶ واﺣـﺪ ﺑﻌـﺪ واﺣـﺪ ﺣﺘﯽ رﺟﻌﺖ إﻟﯿﻨـﺎ ﻓﻨﮑﺜﺖ ﺑﯿﻌﺘﻨـﺎ و ﻧﺼـﺒﺖ اﻟﺤﺮب ﻟﻨﺎ و ﻟﻢ ﯾﺰل ﺻﺎﺣﺐ اﻻﻣﺮ ﻓﯽ ﺻـﻌﻮد ﮐﺌﻮد ﺣﺘﯽ ﻗﺘﻞ ﻓﺒﻮﯾﻊ‬‫اﻟﺤﺴﻦ اﺑﻨﻪ و ﻋﻮﻫﺪ ﺛﻢ ﻏﺪر ﺑﻪ و اﺳـﻠﻢ و وﺛﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق ﺣﺘﯽ ﻃﻌﻦ ﺑﺨﻨﺠﺮ ﻓﯽ ﺟﻨﺒﻪ و اﻧﺘﻬﺐ ﻋﺴـﮑﺮه و ﺧﻮﻟﺠﺖ ﺧﻼﺧﻞ اﻣﻬﺎت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 42‬از ‪359‬‬‫اوﻻده ﻓﻮادع ﻣﻌﺎوﯾﮥ و ﺣﻘﻦ دﻣﻪ و دﻣﺎء اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ و ﻫﻢ ﻗﻠﯿﻞ ﺣﻖ ﻗﻠﯿﻞ ﺛﻢ ﺑﺎﯾﻊ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق ﻋﺸﺮون اﻟﻔﺎ ﺛﻢ ﻏﺪروا ﺑﻪ و ﺧﺮﺟﻮا‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺑﯿﻌﺘﻪ ﻓﯽ اﻋﻨﺎﻗﻬﻢ ﻓﻘﺘﻠﻮه ﺛﻢ ﻟﻢ ﻧﺰل اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻧﺴﺘﺬّل و ﻧﺴﺘﻀﺎم و ﻧﻘﺼﯽ و ﻧﻤﺘﻬﻦ و ﻧﺤﺮم و ﻧﻘﺘﻞ و ﻧﺨﺎف و ﻻ ﻧﺄﻣﻦ ﻋﻠﯽ دﻣﺎﺋﻨﺎ و‬‫دﻣﺎء اوﻟﯿﺎﺋﻨﺎ و وﺟﺪ اﻟﮑﺎذﺑﻮن اﻟﺠﺎﺣﺪون ﻟﮑﺬﺑﻬﻢ و ﺟﺤﻮدﻫﻢ ﻣﻮﺿﻌﺎ ﯾﺘﻘّﺮﺑﻮن ﺑﻪ اﻟﯽ اوﻟﯿﺎﺋﻬﻢ و ﻗﻀﺎة اﻟّﺴﻮء و اﻋﻤﺎل اﻟﺴﻮء ﻓﯽ ﮐﻞ ﺑﻠﺪة‬‫ﺗﺤّﺪﺛﻮﻫﻢ ﺑﺎﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﮥ اﻟﻤﮑﺬوﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪22 :‬‬‫و رووا ﻋّﻨـﺎ ﻣـﺎ ﻟﻢ ﻧﻘﻠﻪ و ﻣـﺎ ﻟﻢ ﻧﻔﻌﻠﻪ ﻟﯿﺒﻐﻀﻮﻧـﺎ اﻟﯽ اﻟّﻨﺎس و ﮐﺎن ﻋﻈﻢ ذﻟﮏ و ﮐﺒﺮه زﻣﻦ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ ﺑﻌـﺪ ﻣﻮت اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻓﻘﺘﻠﺖ‬‫ﺷﯿﻌﺘﻨﺎ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺑﻠﺪة و ﻗﻄﻌﺖ اﻻﯾﺪي و اﻻرﺟﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﻈّﻨﮥ ﻣﻦ ذﮐﺮ ﺑﺤﺒﻨﺎ و اﻻﻧﻘﻄﺎع إﻟﯿﻨﺎ ﺳـﺠﻦ و ﻧﻬﺐ ﻣﺎﻟﻪ و ﻫﺪم داره ﺛﻢ ﻟﻢ ﯾﺰل اﻟﺒﻼء‬‫ﯾﺸـﺘّﺪ و ﯾﺰداد اﻟﯽ زﻣﺎن ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ زﯾﺎد ﻟﻌﻨﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎﺗﻞ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﺛﻢ ﺟﺎء اﻟﺤّﺠﺎج ﻓﻘﺘﻠﻬﻢ ﮐﻞ ﻗﺘﻠﮥ و اﺧﺬﻫﻢ ﺑﮑﻞ ﻇﻨﮥ و ﺗﻬﻤﮥ‬‫ﺣﺘﯽ ان اﻟّﺮﺟﻞ ﻟﯿﻘﺎل ﻟﻪ زﻧﺪﯾﻖ او ﮐﺎﻓﺮ اﺣّﺐ إﻟﯿﻪ ﻣﻦ ان ﯾﻘﺎل ﻟﻪ ﺷـﯿﻌﮥ ﻋﻠّﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم و روي اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳﯿﻒ‬‫اﻟﻤـﺪاﺋﻨﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻻﺣـﺪاث ﻗﺎل ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﻧﺴـﺨﮥ واﺣﺪة اﻟﯽ ﻋّﻤﺎﻟﻪ ﺑﻌﺪ ﻋﺎم اﻟﺠﻤﺎﻋﮥ ان ﺑﺮﺋﺖ اﻟّﺬّﻣﮥ ﻣﻤﻦ روي ﺷـﯿﺌﺎ ﻣﻦ ﻓﻀﻞ أﺑﯽ‬‫ﺗﺮاب و اﻫـﻞ ﺑﯿﺘﻪ ﻓﻘﺎﻣﺖ اﻟﺨﻄﺒﺎء ﻓﯽ ﮐّﻞ ﮐﻮرة و ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﻣﻨﺒﺮ ﯾﻠﻌﻨﻮن ﻋﻠّﯿﺎ و ﯾﺒﺮءون ﻣﻨﻪ و ﯾﻘﻌﻮن ﻓﯿﻪ و ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ و ﮐﺎن اﺷـّﺪ اﻟّﻨﺎس‬‫ﺑﻼء ﺣﯿﻨﺌﺬ اﻫﻞ اﻟﮑﻮﻓﮥ ﻟﮑﺜﺮة ﻣﻦ ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ﺷـﯿﻌﮥ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻪ زﯾﺎد ﺑﻦ ﺳﻤّﯿﮥ و ﺿّﻢ إﻟﯿﻪ اﻟﺒﺼﺮة و ﮐﺎن ﯾﺘﺒﻊ اﻟﺸﯿﻌﮥ و ﻫﻮ ﺑﻬﻢ ﻋﺎرف‬‫ﻷﻧّﻪ ﮐﺎن ﻣﻨﻬﻢ اﯾﺎم ﻋﻠّﯽ ﻓﻘﺘﻠﻬﻢ ﺗﺤﺖ ﮐﻞ ﺣﺠﺮ و ﻣﺪر و اﺧﺎﻓﻬﻢ و ﻗﻄﻊ اﻻﯾﺪي و اﻻرﺟﻞ و ﺷـﻤﻞ اﻟﻌﯿﻮن و ﺻﻠﺒﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺟﺬوع اﻟﻨﺨﻞ و‬‫ﻃﺮدﻫﻢ و ﺷﺮدﻫﻢ ﻋﻦ اﻟﻌﺮاق ﻓﻠﻢ ﯾﺒﻖ ﺑﻬﺎ ﻣﻌﺮوف ﻣﻨﻬﻢ و ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺎوﯾﮥ اﻟﯽ ﻋﻤﺎﻟﻪ ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻵﻓﺎق ان ﻻ ﯾﺠﯿﺰوا ﻻﺣﺪ ﻣﻦ ﺷﯿﻌﮥ ﻋﻠّﯽ اﻫﻞ‬‫ﺑﯿﺘﻪ ﺷـﻬﺎدة و ﮐﺘﺐ إﻟﯿﻬﻢ ان اﻧﻈﺮوا ﻣﻦ ﻗﺒﻠﮑﻢ ﻣﻦ ﺷـﯿﻌﮥ ﻋﺜﻤـﺎن و ﻣﺤّﺒﯿﻪ و اﻫـﻞ ﺑﯿﺘﻪ و اﻟـﺬﯾﻦ ﯾﺮون ﻓﻀـﺎﺋﻠﻪ و ﻣﻨـﺎﻗﺒﻪ ﻓﺎدﻧﻮا ﻣﺠﺎﻟﺴـﻬﻢ و‬‫ﻗّﺮﺑﻮﻫﻢ و اﮐﺮﻣﻮا ﻟﻬﻢ و اﮐﺘﺒﻮا اﻟّﯽ ﺑﮑـﻞ ﻣـﺎ ﯾﺮوي ﮐـّﻞ رﺟـﻞ ﻣﻨﻬﻢ و اﺳـﻤﻪ و اﺳﻢ اﺑﯿﻪ و ﻋﺸـﯿﺮﺗﻪ ﻓﻔﻌﻠﻮا ذﻟـﮏ ﺣﺘﯽ اﮐﺜﺮوا ﻓﯽ ﻓﻀـﺎﺋﻞ‬‫ﻋﺜﻤـﺎن و ﻣﻨـﺎﻗﺒﻪ ﻟﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺒﻌﺜﻪ إﻟﯿﻬﻢ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ ﻣﻦ اﻟـّﺼ ﻼت و اﻟﮑﺴﺎء و اﻟﺠّﻨﺎت و اﻟﻘﻄﺎﺋﻊ و ﯾﻔﯿﻀﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﺮب ﻣﻨﻬﻢ و اﻟﻤﻮاﻟﯽ ﻓﮑﺜﺮ ذﻟﮏ‬‫ﻓﯽ ﮐـﻞ ﻣﺼـﺮ و ﺗﻨـﺎﻓﺴﻮا ﻓﯽ اﻟﻤﻨـﺎزل و اﻟـّﺪﻧﯿﺎ ﻓﻠﯿﺲ ﯾﺠﯽء اﺣـﺪ ﺑﺨﺒﺮ ﻣﺮدود ﻣﻦ اﻟﻨﺎس إﻻ ﺻﺎر ﻋﺎﻣﻼ ﻣﻦ ﻋّﻤﺎل ﻣﻌﺎوﯾـﮥ و ﻻ ﯾﺮوي ﻓﯽ‬‫ﻋﺜﻤﺎن ﻓﻀـﯿﻠﮥ او ﻣﻨﻘﺒﮥ اﻻ ﮐﺘﺐ اﺳـﻤﻪ و ﻗّﺮﺑﻪ و ﺷّﻔﻌﻪ ﻓﻠﺒﺜﻮا ﺑﺬﻟﮏ ﺣﯿﻨﺎ ﺛﻢ ﮐﺘﺐ اﻟﯽ ﻋﻤﺎﻟﻪ اّن اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﯽ ﻋﺜﻤﺎن ﻗﺪ ﮐﺜﺮ و ﻓﺸﺎ ﻓﯽ ﮐﻞ‬‫ﻣﺼـﺮ و ﻓﯽ ﮐﻞ وﺟﻪ و ﻧﺎﺣﯿـﮥ ﻓﺎذا ﺟﺎءﮐﻢ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻫـﺬا ﻓﺎدﻋﻮا اﻟّﻨﺎس اﻟﯽ اﻟﺮواﯾـﮥ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻷّوﻟﯿﻦ و ﻻ ﯾﺘﺮﮐﻮا ﺧﺒﺮا‬‫ﯾﺮوﯾﻪ اﺣـﺪ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻓﯽ أﺑﯽ ﺗﺮاب اﻟّـﺎ و اﺗﻮﻧﯽ ﺑﻤﻨـﺎﻗﺾ ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻓـﺎّن ﻫـﺬا اﺣّﺐ اﻟّﯽ و اﻗﺮ ﻟﻌﯿﻨﯽ و ادﺣﺾ ﻟﺤّﺠـ ﮥ أﺑﯽ ﺗﺮاب و‬‫ﺷﯿﻌﺘﻪ و اﺷﺪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﻣﻨﺎﻗﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪23 :‬‬‫ﻋﺜﻤﺎن و ﻓﻀـﻠﻪ ﻓﻘﺮﺋﺖ ﮐﺘﺒﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺎس ﻓﺮوﯾﺖ اﺧﺒﺎر ﮐﺜﯿﺮة ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﻣﻔﺘﻌﻠﮥ ﻻ ﺣﻘﯿﻘﮥ ﻟﻬﺎ و ﺟّﺪ اﻟﻨﺎس ﻓﯽ رواﯾﮥ ﻣﺎ ﯾﺠﺮي ﻫﺬا‬‫اﻟﻤﺠﺮي ﺣﺘﯽ أﺷﺎدوا ﺑﺬﮐﺮ ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺎﺑﺮ و اﻟﻘﯽ اﻟﯽ ﻣﻌﻠﻤﯽ اﻟﮑﺘﺎﺑﯿﻦ ﻓﻌّﻠﻤﻮا ﺻﺒﯿﺎﻧﻬﻢ و ﻏﻠﻤﺎﻧﻬﻢ ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻟﮑﺜﯿﺮ اﻟﻮاﺳﻊ ﺣﺘﯽ رووه‬‫و ﺗﻌﻠّﻤﻮه ﮐﻤﺎ ﯾﺘﻌﻠّﻤﻮن اﻟﻘﺮآن و ﺣﺘﯽ ﻋﻠّﻤﻮه ﺑﻨﺎﺗﻬﻢ و ﻧﺴﺎءﻫﻢ و ﺧـﺪﻣﻬﻢ و ﺣﺸـﻤﻬﻢ ﻓﻠﺒﺜﻮا ﺑﺬﻟﮏ ﻣﺎ ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻢ ﮐﺘﺐ اﻟﯽ ﻋّﻤﺎﻟﻪ ﻧﺴـﺨﮥ‬‫واﺣﺪة اﻟﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﺒﻠﺪان اﻧﻈﺮوا ﻣﻦ ﻗﺎﻣﺖ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺒّﯿﻨﮥ اﻧّﻪ ﯾﺤّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ و اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ ﻓﺎﻣﺤﻮه ﻣﻦ اﻟﺪﯾﻮان و اﺳـﻘﻄﻮا ﻋﻄﺎءه و رزﻗﻪ و ﺷّﻔﻊ ذﻟﮏ‬‫ﺑﻨﺴـﺨﮥ اﺧﺮي ﻣﻦ اﺗﻬﻤﺘﻤﻮه ﺑﻤﻮاﻻـة ﻫﻮﻻـء اﻟﻘﻮم ﻓﻨّﮑﻠﻮا ﺑﻪ و اﻫـﺪﻣﻮا داره ﻓﻠﻢ ﯾﮑﻦ اﻟﺒﻼء اﺷـّﺪ و ﻻ اﮐﺜﺮ ﻣﻨﻪ ﺑﺎﻟﻌﺮاق و ﻻ ﺳـّﯿﻤﺎ ﺑﺎﻟﮑﻮﻓﮥ‬‫ﺣﺘﯽ ان اﻟﺮﺟﻞ ﻣﻦ ﺷـﯿﻌﮥ ﻋﻠﯽ ﻟﯿﺎﺗﯿﻪ ﻣﻦ ﯾﺜﻖ ﺑﻪ ﻓﯿـﺪﺧﻞ ﺑﯿﺘﻪ ﻓﯿﻠﻘﯽ إﻟﯿﻪ ﺳـّﺮه و ﯾﺨﺎف ﻣﻦ ﺧﺎدﻣﻪ و ﻣﻤﻠﻮﮐﻪ و ﻻ ﯾﺤـﺪث ﺣﺘﯽ ﯾﺎﺧﺬ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻻﯾﻤـﺎن و اﻟﻐﻠﯿﻈـﮥ ﻟﯿﮑﺘﻤﻦ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻈﻬﺮ ﺣـﺪﯾﺚ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻮﺿﻮع و ﺑﻬﺘـﺎن ﻣﻨﺘﺸـﺮ و ﻣﻀـﯽ ﻋﻠﯽ ذﻟـﮏ اﻟﻔﻘﻬﺎء و اﻟﻘﻀﺎة و اﻟﻮﻻة و ﮐﺎن اﻋﻈﻢ‬‫اﻟّﻨﺎس ﻓﯽ ذﻟﮏ ﺑﻠّﯿﮥ اﻟﻘّﺮاء اﻟﻤﺮاءون و اﻟﻤﺴﺘﻀﻌﻔﻮن اﻟّﺬﯾﻦ ﯾﻈﻬﺮون اﻟﺨﺸﻮع و اﻟﻨﺴﮏ ﻓﯿﻔﺘﻌﻠﻮن اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻟﯿﺤﻈﻮا ﺑﺬﻟﮏ ﻋﻨﺪ وﻻﺗﻬﻢ و‬‫ﯾﺘﻘّﺮﺑﻮا ﺑﻤﺠﺎﻟﺴﺘﻬﻢ و ﯾﺼﯿﺒﻮا ﺑﻪ اﻻﻣﻮال و اﻟّﻀﯿﺎع و اﻟﻤﻨﺎزل ﺣﺘﯽ اﻧﺘﻘﻠﺖ ﺗﻠﮏ اﻻﺧﺒﺎر و اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﯽ اﯾﺪي اﻟّﺪﯾﺎﻧﯿﻦ اﻟﺬﯾﻦ ﻻ ﯾﺴﺘﺤّﻠﻮن‬‫اﻟﮑـﺬب ﻓﻘﺒﻠﻮﻫﺎ و رووﻫﺎ و ﻫﻢ ﯾﻈﻨﻮن اﻧﻬﺎ ﺣﻖ و ﻟﻮ ﻋﻠﻤﻮا اﻧﻬﺎ ﺑﺎﻃﻠﻪ ﻟﻤﺎ رووﻫﺎ و ﻻ ﺗﺪﯾﻨﻮا ﺑﻬﺎ ﻓﻠﻢ ﯾﺰل اﻻﻣﺮ ﮐﺬﻟﮏ ﺣّﺘﯽ ﻣﺎت اﻟﺤﺴـﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 43‬از ‪359‬‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻓﺎزداد اﻟﺒﻼء و اﻟﻔﺘﻨﮥ ﻓﻠﻢ ﯾﺒﻖ اﺣﺪ ﻣﻦ ﻫﺬا اﻟﻘﺒﯿﻞ اﻻ ﺧﺎﺋﻒ ﻋﻠﯽ دﻣﻪ او ﻃﺮﯾﺪ ﻓﯽ اﻻرض ﺛّﻢ ﺗﻔﺎﻗﻢ اﻻﻣﺮ ﺑﻌﺪ ﻗﺘﻞ اﻟﺤﺴﯿﻦ و وﻟﯽ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻣﺮوان ﻓﺎﺷـﺘﺪ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﻌﮥ و وﻟّﯽ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺤﺠﺎج ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﻓﺘﻘّﺮب إﻟﯿﻪ اﻫﻞ اﻟﻨﺴﮏ و اﻟـّﺼ ﻼح و اﻟـﺪﯾﻦ ﺑﺒﻐﺾ ﻋﻠﯽ و‬‫ﻣﻮاﻻـة اﻋـﺪاﺋﻪ و ﻣﻮاﻻـة ﻣﻦ ﻓـﺎﮐﺜﺮوا ﻓﯽ اﻟّﺮواﯾـﮥ ﻓﯽ ﻓﻀـﻠﻬﻢ و ﺳﻮاﺑﻘﻬﻢ و ﻣﻨﺎﻗﺒﻬﻢ و اﮐﺜﺮوا ﻣﻦ اﻟﻐّﺾ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻣﻦ ﻋﯿﺒﻪ و اﻟﻄﻌﻦ ﻓﯿﻪ و‬‫اﻟﺸـﻨﺌﺎن ﻟﻪ ﺣﺘﯽ اّن اﻧﺴﺎﻧﺎ وﻗﻒ ﻟﻠﺤﺠﺎج و ﯾﻘﺎل اﻧّﻪ ﺟـّﺪ اﻻﺻـﻤﻌﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻗﺮﯾﺐ ﻓﺼﺎح ﺑﻪ اﯾﻬﺎ اﻻﻣﯿﺮ ان اﻫﻠﯽ ﻋّﻘﻮﻧﯽ ﻓﺴـّﻤﻮﻧﯽ‬‫ﻋﻠّﯿﺎ و اﻧّﯽ ﻓﻘﯿﺮ ﺑﺎﺋﺲ و اﻧﺎ اﻟﯽ ﺻـﻠﮥ اﻻﻣﯿﺮ ﻣﺤﺘﺎج ﻓﺘﻀﺎﺣﮏ ﻟﻪ اﻟﺤّﺠﺎج و ﻗﺎل ﻟﻠﻄﻒ ﻣﺎ ﺗﻮّﺳـ ﻠﺖ ﺑﻪ ﻗـﺪ وﻟﯿﻨﺎك ﻣﻮﺿﻊ ﮐـﺬا و ﻗـﺪ روي‬‫اﺑﻦ ﻋﺮﻓﮥ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﻨﻔﻄﻮﯾﻪ و ﻫﻮ ﻣﻦ اﮐﺎﺑﺮ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و اﻋﻼﻣﻬﻢ ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺨﻪ ﻣﺎ ﯾﻨﺎﺳﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪24 :‬‬‫ﻫﺬا اﻟﺨﺒﺮ و ﻗﺎل ان اﮐﺜﺮ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﮥ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ اﻓﺘﻌﻠﺖ ﻓﯽ اّﯾﺎم ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ ﺗﻘﺮﺑﺎ إﻟﯿﻬﻢ ﺑﻤﺎ ﯾﻈّﻨﻮن أﻧّﻬﻢ ﯾﺮﻏﻤﻮن ﺑﻪ اﻧﻒ‬‫ﺑﻨﯽ ﻫـﺎﺷﻢ ﻗـﺎل اﻟﻤﺆﻟﻒ ﻋﻔـﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻟﻢ ﯾﺰل اﻻﻣﺮ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﺳﺎﺋﺮ ﺧﻼﻓـﮥ ﺑﻨﯽ أﻣـّﯿ ﮥ ﻟﻌﻨﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﺣﺘﯽ ﺟﺎءت اﻟﺨﻼﻓـﮥ اﻟﻌﺒﺎﺳـﯿﮥ ﻓﮑﺎﻧﺖ‬‫ادﻫﯽ و اﻣّﺮ و اﺿـﺮي و اﺿـّﺮ و ﻣﺎ ﻟﻘﯿﻪ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟّﺴـ ﻼم و ﺷﯿﻌﺘﻬﻢ ﻓﯽ دوﻟﺘﻬﻢ اﻋﻈﻢ ﻣﻤﺎ ﻣﻀﻮا ﺑﻪ ﻓﯽ اﻟﺨﻼﻓﮥ اﻻﻣﻮّﯾﮥ ﮐﻤﺎ ﻗﯿﻞ و‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ ﻓﻌﻠﺖ أﻣّﯿﮥ ﻓﯿﻬﻢ ﻣﻌﺸﺎر ﻣﺎ ﻓﻌﻠﺖ ﺑﻨﻮ اﻟﻌّﺒﺎس ﺛﻢ ﺷّﺐ اﻟﺰﻣﺎن و ﻫﺮم و اﻟﺸﺄن ﻣﻀـﻄﺮب و اﻟﺸﻨﺌﺎن ﻣﻀﻄﺮم و اﻟﺪﻫﺮ ﻻ ﯾﺰداد اﻻ ﻋﺒﻮﺳﺎ‬‫و اﻻﯾﺎم ﻻ ﺗﺒـﺪي ﻻﻫﻞ اﻟﺤﻖ اﻻ ﺑﻮﺳﺎ و ﻻ ﻣﻌﻘﻞ ﻟﻠﺸـﯿﻌﮥ ﻣﻦ ﻫـﺬه اﻟﺨﻄﮥ اﻟﺸـﻨﯿﻌﮥ ﻓﯽ اﮐﺜﺮ اﻻﻋﺼﺎر و ﻣﻌﻈﻢ اﻻﻣﺼﺎر اﻻ اﻻﻧﺰواء ﻓﯽ زواﯾﺎ‬‫اﻟﺘﻘﯿﮥ و اﻻﻧﻄﻮاء ﻋﻠﯽ اﻟﺼﺒﺮ ﺑﻬﺬه اﻟﺒﻠﯿﮥ اﻧﺘﻬﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺪرﺟﺎت اﻟﺮﻓﯿﻌﮥ و إذا ﻋﻠﻤﺖ ﺣﺎل ﻫﺆﻻء اﻻﺳـﻼف اﻟﻤﻨﻬﻤﮑﯿﻦ ﻓﯽ اﻻﺳﻔﺎف ﻓﻠﺘﮑﻦ‬‫ﻏﯿﺮ ﺧﺎف ﻋﻠﯽ ﺳـﺮﯾﺮﺗﮏ اﻟﻨﻘّﯿﮥ ﻋﻦ اﻻﻋﺘﺴﺎف اﻟﻤﺘﺤّﻠﯿﮥ ﺑﺎﻻﻧﺼﺎف ان اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ اﻟﺬي ﻫﻮ ﻋﻨﺪ اﻟﺴـﻨّﯿﮥ ﺻﺪرﻫﻢ اﻟﮑﺒﯿﺮ و ﻣﻼذﻫﻢ‬‫اﻟﺸﻬﯿﺮ ﻗﺪ ﺟﻨﺢ ﺗﻘﻠﯿﺪا ﻟﻠﮑﺎﺑﻠﯽ ﺑﺠﻮاﻣﻊ ﻗﻠﺒﻪ اﻟﯽ ﻫﺆﻻء اﻟﺠﻤﺎﻫﯿﺮ اﻟﮑﺎرﻋﯿﻦ ﻣﻦ اﻟﻤﺸﺎرع اﻟﺮدﻏﮥ و اﻟﻨﺎﻫﻠﯿﻦ ﻣﻦ اﻟﻤﻮارد اﻟﮑﺪرة اﻟﺬﯾﻦ دﻋﻮا‬‫اﻟﻔﺠـﻮر و ﺳـﻘﻮه اﻟﻐﺮور و ﺣﺼـﺪوا اﻟﺜﺒـﻮر و رﻓﻌـﻮا اﻟـﺪور و ﺑﻨـﻮا اﻟﻘﺼـﻮر و اﺣﮑﻤـﻮا اﻟﺰور و اﺑﺮﻣـﻮا اﻟﺨﺘـﻮر و ﻟـﻢ ﯾﺮﺿـﻮا ﻓﯽ اﻟﺒﻐﺾ و‬‫اﻟﻤﺸﺎﺣﻨـﮥ ﺑﺎﻟﻘﺼﻮر و اﺗﻮا ﻣﻦ ﻏﺮاﺋﺐ اﻻﻣﻮر ﺑﻤﺎ ﯾﺒﻘﯽ ﺳﻮء ذﮐﺮه ﻋﻠﯽ ﮐّﺮ اﻟـﺪﻫﻮر و ﻣّﺮ اﻟﻌﺼﻮر ﻓﺤﺬا اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ﺣﺬوﻫﻢ و ﺣﺴﺎ ﺣﺴﻮﻫﻢ‬‫و ﻧﺤﺎ ﻧﺤﻮﻫﻢ و اﺳﺘﺤﺴﻦ ﻧﺤﻮﻫﻢ و ﺷﺮب دوّي ﺷﺮﺑﻬﻢ و اﻧﻀﻮي اﻟﯽ ﺳﺮﺑﻬﻢ و اﻟﺨﺎز اﻟﯽ ﺣﺰﺑﻬﻢ و اﺛﺮ ﺿﻐﻨﻬﻢ و ﮐﺒﺮﻫﻢ و اﺧﺘﺎر ﺣﻘﺪﻫﻢ‬‫و ﻧﮑﺮﻫﻢ و اﺳـﺘﻄﺎب ﻋﺠﺮﻫﻢ و ﺑﺠﺮﻫﻢ و اّزد ﻇﻬﻮرﻫﻢ و اﺑﺪي ﺷﺮورﻫﻢ و ﻓﺘﻞ ﺣﺒﺎﺋﻠﻬﻢ و ﺷّﯿﺪ ﻏﻮاﺋﻠﻬﻢ و اذاع ﺷﺒﻬﺎﺗﻬﻢ و اﺷﺎع ﻫﻔﻮاﺗﻬﻢ‬‫و ﻧّﻔﻖ ﺗﻠﻤﯿﻌﺎﺗﻬﻢ و زّوق ﺗﺴﻮﯾﻼﺗﻬﻢ و اﺣﮑﻢ ﻣﺮاﺋﺮﻫﻢ و ﺳـّﺮ ﺳـﺮاﺋﺮﻫﻢ و اﻃﺎب ﺿﻤﺎﺋﺮﻫﻢ و ﻓّﻮق ﺳﻬﺎﻣﻬﻢ و ﺑﺮي اﻗﻼﻣﻬﻢ و ﺷﺤﺬ ﺣﺮاﺑﻬﻢ‬‫و درس ﮐﺘﺎﺑﻬﻢ و ﻧﺼﺮ اﺣﺰاﺑﻬﻢ و اّﺳﺲ ﺑﻨﯿﺎﻧﻬﻢ و ﻻط ﺟﺪراﻧﻬﻢ و اﻗﺘﻔﯽ ﺷﻨﯿﻊ آﺛﺎرﻫﻢ و ﺧﺎض ﻫﺎﺋﻞ ﻏﻤﺎرﻫﻢ و ﺟﺎس ﺧﻼل دﯾﺎرﻫﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪25 :‬‬‫و اﻏﺘﺮف ﻣﻦ ﺻﺎﻟﺤـﮥ ﺑﺤـﺎرﻫﻢ و ﺗﻔّﮑﻪ ﻣﻦ ﻣﻮﺑﻘـﮥ اﺛﻤـﺎرﻫﻢ و ﻧﻈﺮ ﺑﺨﺎﺋﻨـﮥ اﺑﺼـﺎرﻫﻢ و ﺑﻨﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻨـﺎﺗﻬﻢ و ﻟّﺒﯽ ﻣﻨﮑﻢ ﻧـﺪاﺋﻬﻢ و ﻣـﺎس ﻓﯽ‬‫ﻟﺒﺎﺳـﻬﻢ و وﺳﻮس ﺑﻮﺳﻮاﺳﻬﻢ و اﻧﺘﮑﺲ ﺑﺎﻧﺘﮑﺎﺳﻬﻢ و ﺷﺮب ﺑﮑﺄﺳﻬﻢ و ﺗﻠّﻮث ﺑﺎرﺟﺎﺳﻬﻢ و رﻣﯽ ﺑﺴﻬﻤﻬﻢ و ﺗﻮّﻫﻢ ﺑﻮﻫﻤﻬﻢ و ﺳﺎر ﺑﺴﯿﺮﻫﻢ‬‫و ﺷـﺒﻊ ﻣﻦ ﻣﯿﺮﻫﻢ و ﺳـﮑﻦ ﻓﯽ دﯾﺮﻫﻢ و ﺿﺎر ﺑﻀـﯿﺮﻫﻢ و ﺷـﻬﻖ ﺑﺸـﻬﯿﻘﻬﻢ و ﻧﻬﻖ ﺑﻨﻬﯿﻘﻬﻢ ﻟﻢ ﯾﻌّﺾ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﻘﺪ و اﻟّﺴﺒﺮ ﺑﻀـﺮس ﻗﺎﻃﻊ و ﻟﻢ‬‫ﯾﺴﺘﻀﺊ ﻣﻦ اﻻدراك و اﻟﺘﺄّﻣﻞ ﺑﻤﻨﺎر ﺳﺎﻃﻊ و ﻻ اﺳﺘﻌﺎن ﻣﻦ اﻻﺻﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺪّرب ﺑﻮﺟﻪ ﺷﺎﻓﻊ و ﻻ اﺳﺘﻈﻬﺮ ﻣﻦ اﻻﻧﺼﺎف و اﻟﺘﻤﯿﯿﺰ ﺑﻤﻨﺠﺪ ﻧﺎﻓﻊ‬‫و ﻻـ اﺳـﺘﺬري ﻣﻦ اﻟﻤﻮاﻋـﻆ و اﻟﺰواﺟﺮ و اﻟﺮﻗﺎﺋﻖ اﻟﻘﻮارع اﻟﯽ ﻧﺎﺟﻪ ﻧﺎﺟﻊ رﻗﺺ ﺑﺎﻧﮑﺎر اﻟﻮاﺿـﺤﺎت رﻗﺺ اﻟﺠﻤﻞ و ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ و‬‫اﻟﺘﻨﻘﯿـﺪ ﻧﺎﻗﮥ و ﻻ ﺟﻤﻞ إذا ﻫﺘﻒ ﺑﻪ داﻋﯽ اﻟﺤﻖ ﺟﻌﻞ ﻓﯽ اذﻧﻪ وﻗﺮا و إذا اﻫﺎب ﺑﻪ ﻣﻨﺎدي اﻟّﺼﺪق اﺑﺪي ﻋﺠﺮﻓﮥ و ﻏﺪرا و ﻣﮑﺮا ﯾﺴـﻠﮏ ﻓﯽ‬‫ﻫـﺪم ﻗﻮاﻋـﺪ اﻟـﺪﯾﻦ ﻓﻨﻮﻧﺎ و ﯾﺒﺎﻟﻎ ﻓﯽ ﻃﻤﺲ ﻣﻌﺎﻫـﺪ اﻟﯿﻘﯿﻦ ﻣﺠﻮﻧﺎ و ﯾﻠﻘﯽ اﻟﻨﺎﺻـﺢ اﻟﻬﺎدي ﮐﺎﻟﺜﻮر ﻋﺎﻗﺼﺎ ﻗﺮﻧﻪ ﺣﺮوﻧﺎ و ﯾﻤﺮن ﻋﻠﯽ اﺧﺘﻼق‬‫ﻏﺮاﺋﺐ اﻟﻘﺮﻓـﮥ و اﻟﻔﺮﯾـﮥ ﻣﺮوﻧﺎ اﺧﺘﺮع ﻟﻠﺮّد و اﻻﺑﻄﺎل و اﻻﺧﻤﺎل ﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻵل ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺳـﻼم اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻤﺘﻌﺎل ﻃﺮاﺋﻖ ﻗﺪدا و اﺑﺘﺪع ﻻﻃﻔﺎء ﻧﻮر‬‫اﻟﺤﻖ اﻫﺎﻟﯿﻞ ﺑﺎﺿﺎﻟﯿﻞ ﺑﻐﯿﺎ و ﺣﺴﺪا إذا ﺳـﻤﻊ ﻓﻀـﯿﻠﮥ ﺣّﻘﺎﻧﯿﮥ و رواﯾﮥ ﻧﻮراﻧﯿﮥ ﯾﺪور ﻋﯿﻨﻪ ﮐﺎﻧﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻮت ﻓﯽ ﻏﻤﺮة و ﻣﻦ اﻟﺬﻫﻮل ﻓﯽ ﺳـﮑﺮة‬‫ﯾﻨﺘﻔﺦ أوداﺟﻪ و ﯾﺮﺗﻌﺪ ﻓﺮاﺋﺼﻪ و ﯾﺰﯾﺪ ﻏﯿﻈﻪ و ﯾﮑﺒﺮ ﺣﻨﻘﻪ ﯾﺜﯿﺮ ﻗﺘﻠﻪ رﮐﺎﺋﮏ ﺷﮑﻮك و وﺳﺎوس و ﯾﺒﺪي ﻓﻈﺎﺋﻊ ﺷﺒﻬﺎت و ﻫﻮاﺟﺲ ﻻ ﯾﺰﻏﻪ‬‫ﻣﻦ اﻻﻗﺘﺤـﺎم ﻓﯽ اﻟﺰﻟـﻞ وازع و ﻻ ﯾﺮدﻋﻪ ﻋﻦ اﻟﻤﮑﺎﺑﺮة ﻣﻦ اﻟﺤﯿﺎء رادع ﮐﺎﻧّﻪ ﻻ ﺳﺎﻣﺤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻢ ﯾﺤﻆ ﻣﻦ اﻟﺤﯿﺎء ﺑﻘﺴﻂ و ﻟﻮ ﻃﻔﯿﻔﺎ و ﻟﻢ ﯾﻨﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 44‬از ‪359‬‬‫ﻣﻦ اﻟﻤﺒﺎﻻة ﺣّﻈﺎ و ﻟﻮ ﺿـﻌﯿﻔﺎ ﺧﺎض ﻓﯽ ﻟﺠﺞ اﻟﻤﺠﺎزﻓﮥ و اﻟﺘﺨﺮص و اﻟﺘﻬﺤﯿﺲ و اﻟﻌﺪوان ﺑﺤﯿﺚ ﻻ ﯾﻔﯿﻖ و ﻃﻔﺢ و ﻋﻞ ﻣﻦ ﺳـﮑﺮ اﻟﺸـﺘﺎن‬‫ﺑﺤﯿﺚ ﻻ ﯾﺼـﺤﻮ و ﻻ ﯾﺴﺘﻄﯿﻊ اﻟﺘﻤﯿﯿﺰ و ﻻ ﯾﻄﯿﻖ و ﺗﺮّدي ﻓﯽ ﻣﻬﺎوي اﻟﺘﻌّﺼﺐ ﺑﺤﯿﺚ ﻻ ﻣﻨﺎص ﻟﻪ ﻣﻦ ﻣﻀﻠﻊ اﻟﻤﻀﯿﻖ ﻻ ﯾﺴﺘﻀﯽء ﺑﻨﻮر اﻟﺤﻖ‬‫و ان اﺑﺘﻠـﺞ اوﺿـﺢ اﻻﺑﺘﻼـج و ﻻـ ﯾﻠﺠﺄ اﻟﯽ رﮐﻦ وﺛﯿﻖ ﻣﻦ اﻟﺼﻮاب اﻟﻮاﺿـﺢ اﻟﻔﺠﺎج ﺑﻞ ﯾﻠـﺢ و ﯾﻠﻆ ﻋﻠﯽ اﻻﻟﻄﺎط و اﻻﻋﻮﺟﺎج و ﯾﻠﻮي و‬‫ﯾﻌﺮج اﺑﺪا ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺮاء و اﻟﻠﺠﺎج ﻗﺪ اﻗﺤﻢ اﺗﺒﺎﻋﻪ ﻓﯽ ﻃﺨﯿﮥ ﻋﻤﯿﺎء و رﮐﺐ ﺑﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪26 :‬‬‫ﻣﺘﻦ ﻋﺸﻮاء زّﯾﻦ ﻟﻬﻢ اﻟﺨﻄـﻞ و ﺣّﺴﻦ ﻟﻬﻢ اﻟﻠﯿـﻞ اﻃﻠﻊ ﻟﻬﻢ ﺗﻮاﺟﯿﻢ اﻟﻔﺘﻦ و ﮐﺸﻒ ﻟﻬﻢ ﻗﺮون اﻟﻤﺤﻦ و ازﻟّﻬﻢ ﻋﻦ ﻟﻘﻢ اﻟّﺴـ ﻨﻦ و ﻧّﺤﺎﻫﻢ ﻋﻦ‬‫اﻟﻤﻨﻬﺞ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﻤﻬﻢ ﺷـﻌﯿﺎ ﻣﻦ اﻟﻌﻀﯿﻬﮥ و اﻻﺣﺘﯿﺎل و ﺳّﻮل ﻟﻬﻢ ﺻﻨﺎﻋﮥ اﻟﺒﻬﺖ و اﻟﻤﺤﺎل و اﺟﺘﺎﻟﻬﻢ ﻋﻦ اﻟﺼﻮاب أّي اﺟﺘﯿﺎل و ﺣﺠﺰﻫﻢ و‬‫ﺣﺠﺮﻫﻢ ﻋﻦ اﻟﺠﻨﻮح اﻟﯽ اﻟﺤﻖ و اﻻﻣﺘﺜـﺎل و اﻏﺘـﺎﻟﻬﻢ ﺑﻤﺮدﯾﺎت اﻟﻨﻮازع أي اﻏﺘﯿﺎل زّواﻫﻢ و ﻟﻮاﻫﻢ ﻋﻦ اﻧﺘﻬﺎج اﻟﺠـﺪد و ردﻋﻬﻢ و ﻗـﺪﻋﻬﻢ‬‫ﻋﻦ اﻗﺘﺼﺎص اﻟﺮﺷﺪ و دع ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﺻﻨﻮف اﻻﺣﻦ و اﻟﺒﻐﻀﺎء و اورﺛﻬﻢ اﻗﺴﺎم اﻟﺘﺮاث و اﻟﻮﻏﺮ و اﻟﺸﺤﻨﺎء و ﺷﺤﻦ ﺻﺪورﻫﻢ ﻏﯿﻈﺎ و ﺣﻨﻘﺎ‬‫و ﺳـﻘﯽ اﺟﻮاﻓﻬﻢ أﺟﻨـﺎ رﻧﻘﺎ رﻣﯽ ﺑﻬﻢ ﻓﯽ رذاﯾﺎ ﺳﻮد داﺳـﺘﻬﻢ ﺑﺎﺧﻔﺎﻓﻬﺎ و اوﻟﺠﻬﻢ ﻓﯽ ﺿـﻨﮏ ﺧﻄﺎﯾﺎ و ﻃﺜﺘﻬﻢ ﺑﺎﻇﻼﻓﻬﺎ ﻗّﺮد ﻟﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺘﻠﻤﯿﻊ‬‫ﻗﻮاﻋـﺪ و ﻗﻮاﻧﯿﻦ و اﺣـﺪث ﻣﻦ اﻟﺨـﺪع ﺣﯿﻼ و اﻓﺎﻧﯿﻦ ﺑﺎض ﻓﯽ ﺻﺪورﻫﻢ و ﻓّﺮخ و ﺷﻮي ﻟﻬﻢ اوﻫﺎﻣﺎ و ﻃﺒﺦ ﺛﻢ ﺗﻐﻄﺮس ﺑﺬﻟﮏ و ﺷـﻤﺦ و‬‫ﺗﻤﻄﯽ و ﺑـﺬخ و ﻣﻦ ﻋﺠـﺎﺋﺐ اﻟﺘﻬـﺎﻓﺖ و اﻟﺘﻨﺎﻓﺮ و ﻏﺮاﺋﺐ اﻟﺘﻨﺎﻗﺾ و اﻟﺘﻨﺎﮐﺮ أن اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﺎﻫﺮ و ﮐـﺬا اﻟﮑﺎﺑﻠﯽ اﻟﻔﺎﺧﺮ و ﻣﻦ ﻣﺎﺛﻠﻬﻤﺎ ﻣﻦ‬‫اﺳﻼﻓﻬﻤﺎ اﻻﮐﺎﺑﺮ ﻣﻊ ﻫﺬا اﻟﺠﺪ و اﻟﺠﻬﺪ و اﻟﮑﺪح و اﻻﻧﻬﻤﺎك و اﻟﻐﺮام و اﻟﺸﻐﻒ و اﻻرﺗﺒﺎك ﻓﯽ إرادة اﻃﻔﺎء اﻧﻮار اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻟﺒﺎﻫﺮة و ردّ‬‫اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ اﻟﻔﺎﺧﺮة ﻟﻠﻌﺘﺮة اﻟﻄﺎﻫﺮة ﯾﺒﺎﻫﻮن ﺑـﺪﻋﻮي اﻟﺘﻤﺴﮏ و اﻟﻮﻻء و ﯾﺒﺪون ﻣﻦ ﻏﺎﯾﮥ اﻟﺒﻬﺖ و اﻟﻤﺮاء اﻧﻬﻢ اﻟﻤﺨﺼﻮﺻﻮن ﺑﻨﺸـﺮ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و‬‫اﯾﺜـﺎر اﻻﻗﺘـﺪاء و اﺧﺘﯿـﺎر اﻻﻗﺘﻔـﺎء ﻓﻘـﻞ ﻟﯽ ﻣﻦ اﻟﻤﺤﺐ اﻟﻤﻮاﻟﯽ و ﻣﻦ اﻟﻤﺘﻮﻋﺰ اﻟﻘﺎﻟﯽ و ﻣﻦ اﻟﻤﻘﺒﻞ اﻟﻮاد و ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺮض اﻟﺼﺎّد و ﻣﻦ اﻟﻤّﺘﺒﻊ‬‫اﻟﺼﺎﻓﯽ و ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺤﺮف اﻟﺠﺎﻓﯽ و ﻣﻦ اﻟﻤﻘﺘﻔﯽ ﻵﺛﺎر اﻻﻃﻬﺎر و اﻟﻤﻮﻣﻦ ﺑﻔﻀﺎﺋﻞ ﻫﺆﻻء اﻻﺧﯿﺎر و ﻣﻦ اﻟﺼﺎدف ﻋﻦ اﻻﺗﺒﺎع اﻟﻮاﻟﺞ ﻓﯽ زداﻓﮥ‬‫اﻟﻬﻤﺞ اﻟﺮﻋﺎع و ﻗﺪ ﺑﻠﻎ اﻟﺘﻌّﺼﺐ ﺑﺎﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﺮﺗﺎب اﻟﯽ ﺟﺪ ﯾﺘﺠﺎوز ﻋﻦ اﻟﻘﯿﺎس و اﻟﺤﺴﺎب ﺣّﺘﯽ اﻧّﻪ رﺑّﻤﺎ ﯾﻨﮑﺮ ﻣﺎ ﻫﻮ ﺣّﺠﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺼﺎب‬‫ﺑﻞ ﯾﻨﮑﺮ ﻣﺎ أﺛﺒﺘﻪ ﺷﯿﺨﻪ و واﻟﺪه اﻟﺠﻠﯿﻞ اﻟﻨﺼﺎب ﺑﻞ رﺑﻤﺎ اﻧﮑﺮ ﻣﺎ اﺛﺒﺘﻪ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﺑﻼ اﺧﺘﻔﺎء و اﺣﺘﺠﺎب و ان ﻫﺬا اﻟﺘﻨﺎﺳﯽ و اﻟﻌﻘﻮق و اﻟﺘﻐﺎﻓﻞ و‬‫اﻟﻤﺮوق ﻣﻦ اﻋﺠﺐ اﻟﻌﺠـﺎب ﻋﻨـﺪ اوﻟﯽ اﻻﺣﻼـم و اﻻﻟﺒـﺎب و ﻗﻠﻤـﺎ ﯾﻮﺟـﺪ ﻣﺜـﻞ ﻫـﺬا اﻟﻌﺠﺐ اﻟﻌﺠﺎب ﻓﯽ ﻣﺼـّﻨﻒ او ﮐﺘﺎب ﻓﺎن ﻣﻦ ﻏﺎﯾﮥ‬‫اﻻﺳﺘﻐﺮاب ان ﯾﺨﺎﻟﻒ اﻟﻤﺮء ﻓﯽ رّد اﻟﺨﺼﻢ ﻗﻮل واﻟﺪه اﻟﻤﻘﺒﻮل و اﻋﺠﺐ ﻣﻦ ذﻟﮏ ان ﯾﺨﺎﻟﻒ ﻧﻔﺴﻪ و ﯾﻈﻬﺮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪27 :‬‬‫اﺳﻤﺞ اﻟﻐﻔﻮل و ﻣﻊ ﻫﺬا اﻟﺘﺒﺎﯾﻦ و اﻟﺘﺨﺎﻟﻒ و اﻟﺘﻬﺎﻓﺖ و اﻟﺘﻨﺎﻗﺾ و اﻟﺘﺸﺎﺟﺮ و اﻟﺘﻀﺎﻏﻦ و اﻟّﺘﻌﺎﻟﻞ و اﻟﺘﻤﺎرض و ﻣﻊ ﻫﺬا اﻟﻘﺼﻮر ﻓﯽ اﻟﺒﺎع و‬‫ﻓﻘـﺪ اﻟﻌﺜﻮر و اﻻﻃﻼع ﯾﺸـﻨﻊ ﻋﻠﯽ اﺳـﻼﻓﻨﺎ ﺑﻠﺴﺎﻧﻪ اﻟﺴـﻠﯿﻄﮥ ﻣﮑﺜﺮ اﻟﻠﺒـﺬاء و اﻟﻤﺼﺎع ﻣﻮﻟﻌﺎ ﺑﺎﻟﻬﺮاء و اﻟﻘﺬاع ﯾﻮﺟﻊ ﻗﻠﻮب اﻫﻞ اﻻﯾﻤﺎن ﺑﺮّده و‬‫ﯾﺆﻟﻢ ﻧﻔﻮس ارﺑﺎب اﻻﯾﻘﺎن ﺑﺼﺪه داﺑﻪ ﺟﺤﺪ اﻟﻮاﺿـﺤﺎت و ﺳّﻨﺘﻪ رد ﻟﻼﺋﺤﺎث ﻻ ﯾﻘﻒ ﻓﯽ اﻟﻤﺠﺎزﻓﮥ ﻋﻠﯽ ﺣﺪ ﻣﺤﺪود و ﯾﺴﺘﺤﯽ ﻣﻦ ﻋﻨﺎده‬‫اﻟﻤﮑﺎﺑﺮ اﻟﮑﻨﻮد ﯾﺮّوح ﺑﮑﺬﺑﻪ و اﻓﺘﻌﺎﻟﻪ ارواح ﻣﺴـﯿﻠﻤﮥ و ﺳـﺠﺎح و ﯾﺮﻓﻊ ﻓﯽ اﺑﻄﺎل اﻟﺤﻖ اﻧﮑﺮ ﻋﻘﯿﺮة و اوﺣﺶ ﺻـﯿﺎح و اﺳـﻤﺞ ﻧﺒﺎح ﻻ ﯾﺪع‬‫ﻣﻦ اﻟﺘﻬﺠﯿﻦ و اﻟﺘﻮﻫﯿﻦ ﻏﺎﯾﮥ اﻻ أّﻣﻬﺎ و ﻻ ﯾﺬر ﻣﻦ اﻟﺘﺸـﻨﯿﻊ و اﻟﺘﻘﺒﯿﺢ ﻧﻬﺎﯾﮥ اﻻ ﻋّﻤﻬﺎ و ﻻ ﯾﺘﺮك ﻣﻦ اﻟﻐّﺾ و اﻹزراء ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺮام اﻟﮑﺒﺮاء ﻓﻨﺎ‬‫اﻻ اﺗﺎه و ﻻ ﯾﻬﻤﻞ ﻣﻦ اﻟﺜﻠﺐ و اﻟﻘﺼﺐ و اﻟﻌﯿﺐ و اﻟﺸﯿﻦ ﺣّﺪا اﻻ و اﻧﺎه ﯾﺴﺘﻬﺰئ ﺑﺎﻋﻼم اﻟﺪﯾﻦ و ﯾﺴﺘﺴﺨﺮ و ﯾﻐﻤﺰ و ﯾﻬﻤﺰ ﺑﺎﻣﺎﺛﻞ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ‬‫و ﻻ ﯾﺴﺘﺤﺴـﺮ ﯾﺮﻣﯿﻬﻢ ﺑﻤﺎ ﻫﻮ ﻣﻦ اداﻧﯽ اوﺻﺎﻓﻪ ﻣﻦ اﻟﺠﻤﻮد و اﻟﺨﻤﻮد و ﻗﻠـﮥ اﻟﻔﻄﻨـﮥ و ﻓﻘﺪ اﻻدراك و ﻋﺪم اﻟﺘﻤﯿﯿﺰ و ﻫﺠﺮ اﻟﺘﺪﺑﺮ و اﯾﺜﺎر و‬‫اﻟّﺘﻨﺎﺳـﯽ و اﻟﺘﻐﺎﻓﻞ و ﯾﻌﺰ و إﻟﯿﻬﻢ اوﻫﺎﻣﺎ ﻓﺎﺳـﺪة و ﺗﻌـّﺼ ﺒﺎت ﮐﺎﺳﺪة و ﻣﮑﺎﯾﺪ ﻣﻨﺘﮑﺴﮥ و ﻣﺼﺎﯾﺪ ﻣﻨﺘﻘﺼﮥ اﻓﺘﺮي اﮐﺎذﯾﺐ و اﻓﺘﻌﻞ اﻋﺎﺟﯿﺐ و‬‫ﺗﻘﻮل اﻗﺎوﯾﻞ و اﺧﺘﻠﻖ اﺑﺎﻃﯿﻞ و ﺗﺨّﺮص ﻇﻨﻮﻧﺎ و ﺗﻤّﺤﻞ ﻣﻦ اﻟﺘﺨﺪﯾﻊ ﻓﻨﻮﻧﺎ و ﻫﺎم ﻓﯽ اودﯾﮥ اﻟﺘﻠﺒﯿﺲ و ﺟﺰع ﻃﺮق اﻟﺘﺪﻟﯿﺲ و ﻟّﻔﻖ ﻣﺎ ﻻ ﯾﻠﺘﺎط‬‫ﺑﺼـﻔﺮ ﻟﺒﯿﺐ و ﺣﺸـﺪ ﻣﻦ اﻟﺴـﺨﺎﺋﻒ و ﻣـﺎ ﯾﻤّﺠﻪ ﮐـﻞ ادﯾﺐ و اﻋﺠﺐ ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻧّﻪ ﻣﻊ ﻫـﺬا اﻟﺘﻬﺎﻟﮏ و اﻻﺳـﺘﻬﺘﺎر ﺑﺎﻻﺑﻄﺎل و اﻟﺘﮑـﺬﯾﺐ و‬‫اﻻﻧﮑﺎر ﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﻃﻬﺎر ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻠﯿﻞ و اﻟﻨﻬﺎر اﻟﻘﯽ ﺷﺮاﺷﺮه و ﺑﻌﺎﺋﻪ ﻋﻠﯽ ﺗﺼﺪﯾﻖ اﻟﻤﻔﺘﻌﻼت و‬‫اﻻﯾﻤـﺎن ﺑﺎﻟﻤﻮﺿﻮﻋـﺎت اﻟﻤﺨﺘﺮﻋـﺎت ﻓﯽ ﺣّﻖ ﺧﻠﻔـﺎﺋﻪ اﻟﮑﺒـﺎر ﻣﻊ اﻧﻬـﺎ ﻣﻤﺎ ﺷـﻬﺪ ﺑﮑـﺬﺑﻬﺎ و ﺗﺨﺮﺻـﻬﺎ ﺷـﯿﻮﺧﻪ و أﺳﺎﻃﯿﻨﻪ اﻻﺣﺒﺎر اﻟﻤﺎﻫﺮون‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 45‬از ‪359‬‬‫اﻟﺒﺎرﻋﻮن اﻟّﺬﯾﻦ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻤﺪار ﻓﯽ اﻟﻨﻘﺪ و اﻟﺘﻨﻘﯿﺐ و اﻟﺘﻨﻘﯿﺮ و اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻓﯽ اﻻﻋﺼﺎر و ﻋﻠﯽ اﯾﺪﯾﻬﻢ ﺗﻤﯿﯿﺰ اﻟﻤﻌﻠﻮل ﻣﻦ ﺳـﻠﯿﻢ اﻵﺛﺎر‬‫و ﮐﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﺑا ﻦ ﺑﺠﺪة اﻻﺧﺒﺎر و اﺑﻦ ﻧﺠﺪة اﻻﺧﺘﺒﺎر و ﺟﻬﯿﻨﮥ اﻻﺣﺎدﯾﺚ و ﻋﯿﺒﮥ اﻻﺳﺮار ﻓﻼ ادري ﺑﺎّي وﺟﻪ ﯾﻠﻘﯽ ﻫﺬا اﻟﻤﺪﻋﯽ ﻟﻠﻮﻻء‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪28 :‬‬‫ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻟﻌﻈﻤﺎء ﻋﻠﯿﻬﻢ آﻻف اﻟﺘﺤﯿﮥ و اﻟﺜﻨﺎء و ﻣﺎ ذا ﯾﻘﻮل ﻟﻬﻢ إذا ﺳﺎﻟﻮه ﻋﻤﺎ ﺣﺪاه ﻋﻠﯽ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﻓﻀﺎﺋﻠﻬﻢ اﻟﺜﺎﺑﺘﮥ اﻟـّﺼ ﺤﯿﺤﮥ‬‫اﻟّﺘﯽ رواﻫﺎ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﮑﺒﺮاء و اﺛﺒﺘﻬﺎ ﺣﺬاق اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﻫﺮ ﮔﺎه اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﺷﻨﯿﺪي ﭘﺲ ﺣﺎﻻ ﺷﺮوع ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻢ ﺑﺤﻮل و ﻗّﻮت رّب ﺟﻠﯿﻞ در ﻧﻘﺾ‬‫اﻗﻮال ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﺒﯿﻞ ﺑﺎﻟﺘﻔﺼـﯿﻞ ﻗﻮﻟﻪ و اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎﻃﻠﺴﺖ اﻗﻮل از ﻣﻼﺣﻈﻪ اﯾﻦ ﮐﻼم ﺣﯿﺮت ﻧﻈﺎم و ﻏﺮاﺋﺐ ﺗﻘّﻮﻻت و ﺗﻔّﻮﻫﺎت در اﺑﻄﺎل‬‫ﺣـﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ و ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﺪﯾﻨـﮥ اﻟﻌﻠﻢ و ﺣـﺪﯾﺚ ﺗﺸﺒﯿﻪ و ﺣـﺪﯾﺚ ﻧﻮر و ﻏﯿﺮ آن ﺑﺮ ارﺑـﺎب اﻓﻬﺎم ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ذو ﻓﻨﻮن‬‫ﻣﻔﺘﻮن ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﻣﯿﻼـن و ﺟﻨﻮح و رﮐﻮن ﺑﻬـﺬر و ﻫﺰل و ﻣﺠﻮن و ﻋـﺪم ﻣﺨﺎﻓﺖ از ﺧﺰي ﯾﻮم ﻻ ﯾﻨﻔﻊ ﻣﺎل و ﻻ ﺑﻨﻮن در اﻃﻔﺎي اﻧﻮار ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫ﻋﻠﻮّﯾﻪ ﻣﯽﮐﻮﺷـﺪ و ﺑﯽﻣﺤﺎﺑﺎ ﺑﺮّد و ﻗـﺪح آن ﻣﯽﺧﺮوﺷـﺪ و اﺧﻼف ﺧﻼف ﺣﻖ اﺑﻠـﺞ و اﯾﺜﺎر ﺑﺎﻃﻞ ﻟﺠﻠـﺞ و اﺧﺘﯿﺎر ﻋﻨﺎد اﺳـﻤﺞ و اﺷﺎﻋﺖ‬‫ﻟﺪاد ﺑﻬﺮج ﻣﯽدوﺷﺪ و ﮐﺎﺳﺎت ﻋﺼﺒّﯿﺖ و ﻟﺠﺎج ﺻـﺮﯾﺢ اﻻﻋﻮﺟﺎج ﻣﯽﻧﻮﺷﺪ و ﺷـﻤﺲ ﺗﺎﺑﺎن را ﺑﻪ ﮔﻞ ﻧﻤﯽﭘﻮﺷﺪ و ﻟّﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ اﺗﻤﺎم‬‫اﻟﺤّﺠﮥ و وﺿﻮح اﻟﻤﺤّﺠﮥ و اﻻﻧﻘﺎذ ﻣﻦ اﻟﻠﺠﮥ ﮐﻪ ﺑﻄﻼن ﺣﮑﻢ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤﺪة اﻷﻋﯿﺎن ﺑﺒﻄﻼن اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن در ﮐﻤﺎل وﺿﻮح و‬‫ﻇﻬﻮر و ﻋﯿﺎن و واﺿﺢ و ﻻﺋﺢ ﻣﺜﻞ ﺷﻤﺲ ﺗﺎﺑﺎن و ﺳﻤﺎﺟﺖ و ﺷﻨﺎﻋﺖ و ﻗﺒﺎﺣﺖ و ﻓﻈﺎﻋﺖ و رد آرت و ﻫﻮان اﯾﻦ اﺑﻄﺎل ﺳﺮاﺳﺮ اﻋﺘﻼل و‬‫اﻓﺴـﺎد واﺿـﺢ اﻻﺧﺘﻼـل و ﺗﻮﻫﯿﻦ ﺻـﺮﯾﺢ اﻻﻧﺤﻼـل ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﺘﯿﻘﻦ ﻋﻠﻤـﺎي اﻋﯿﺎن و دﻻﻟﺖ آن ﺑﺮ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺣﻘـﺪ و ﺷـﻨﺎن و ﻏﺎﯾﺖ ﺑﻐﺾ و‬‫ﻋﺪوان و اﻗﺼﺎي ﻣﺠﺎزﻓﺖ و ﻃﻐﯿﺎن ﻣﺴـﺘﻐﻨﯽ از ﺑﯿﺎن وا ﻋﺠﺒﺎه ﮐﻪ در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺧﻠﻔﺎي ﺧﻮد ﺟﺎﺑﺠﺎ رواﯾﺎت ﻣﻮﺿﻮﻋﻪ و ﺣﮑﺎﯾﺎت ﻣﺼﻨﻮﻋﻪ و‬‫اﺑﺎﻃﯿﻞ ﻣﻠّﻔﻘﻪ و اﺿﺎﻟﯿﻞ ﻣﺰّوﻗﻪ و اﺳـﻤﺎر ﻣﺴﺘﺒﺸـﻌﻪ و اﺧﺒﺎر ﻣﺴﺘﺸـﻨﻌﻪ ﺑﺼﺪ دل و ﺟﺎن ﻣﯽﺧﺮد و در ﺣﻖ ﻓﻀﺎﺋﻞ وﺻـﯽ ﻣﻄﻠﻖ ﭼﻨﯿﻦ ﺟﻮر و‬‫ﺣﯿﻒ و زﯾﻎ و ﻋﺴﻒ ﻣﯽﭘﺴـﻨﺪد و از ﻟﻮم ﻻـﺋﻤﯿﻦ و ﻋـﺬل ﻋـﺎذﻟﯿﻦ و ﻃﻌﻦ ﻃـﺎﻋﻨﯿﻦ و ﻋﯿﺐ ﻋﺎﺋﺒﯿﻦ و اﻧﮑﺎر ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ و ﺗﻔﻀـﯿﺢ ﻧﺎﻗـﺪﯾﻦ و‬‫ﺗﻘﺒﯿﺢ ﻣﺨﺘﺒﺮﯾﻦ و ﺗﺨﺠﯿﻞ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪29 :‬‬‫و ﻣﻌﺎﻧـﺪت اﺟّﻠﻪ ﻣﺘﮑّﻠﻤﯿﻦ ﻧﻤﯽﻫﺮاﺳﺪ و ﭼﻨﺎن در ﮔﺮداب ﺗﻌّﺼﺐ و ﺗﻐﺎﻓﻞ و اﻏﻤﺎض و ﺗﺴﺎﻫﻞ و اﻋﺮاض و ﺗﻌﺎﻟﻞ ﺳـﺮ ﻓﺮوﺑﺮده ﮐﻪ ﻫﺮﮔﺰ‬‫ﺣﻖ را از ﺑﺎﻃـﻞ و ﺛﻤﯿﻦ را از ﻋﺎﻃـﻞ و دﻧﯽ را از ﻓﺎﺿـﻞ ﻧﻤﯽﺷـﻨﺎﺳﺪ و اﯾﻦ ﺧﺎﮐﺴـﺎر ﺑﯿﻤﻘـﺪار ﺑﺎﻗﺘﻔـﺎي آﺛﺎر ﻋﻠﻤﺎي اﺧﯿﺎر اﺣّﻠﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ دار‬‫اﻟﻘﺮار ﮐﺎﻟـّﺼ ﺒﺢ إذا اﺳـﻔﺮ ﺑﻞ ﮐﺎﻟﺸـﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﺑﺎﺛﺒﺎت ﻣﯽرﺳﺎﻧﻢ ﮐﻪ ﺣﮑﻢ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﻨﯿﻒ ﺑﺒﻄﻼن اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ از ﻏﺮاﺋﺐ‬‫اوﻫـﺎم و ﻋﺠـﺎﺋﺐ اﺣﮑﺎم و ﻃﺮاﺋﻒ ﺟﺴﺎرات و ﻣﻀـﺤﮑﺎت ﺗّﺮﻫﺎت و ﺑـﺪاﺋﻊ ﺗﻔّﻮﻫﺎت و ﻓﻈﺎﺋﻊ ﺗﻘﻮﻻت و ﻣﻮرث ﺻـﺪ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﻼم و ﻋﺎر و‬‫ﺑﺎﻋﺚ ﻫﺰار ﺷـﯿﻦ و ﺷـﻨﺎد و ﺟﺎﻟﺐ اﻧﻮاع ﻫﻮان و ﺻـﻐﺎر و ﮐﺎﺷﻒ از دﻓﺎﺋﻦ ﺿـﻐﺎﺋﻦ و اﺣﻔﺎد و ﻫﺎﺗﮏ اﺳـﺘﺎر اﺻـﻨﺎف ﻋﻨﺎد و ﻟﺪاد و دﻟﯿﻞ‬‫ﮐﻤـﺎل ﺑﻌـﺪ از اﻣﻌـﺎن و ﺳﺒﺮ و ﺗﻨﻘﯿـﺪ و ﻣﺠـﺎﻧﺒﺖ ﺗﻤﺎم از ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﺴﺪﯾـﺪﺳﺖ دادﻧﯽ ﻣﻤﺎرس ﺑﻔﻦ ﺷـﺮﯾﻒ ﺣـﺪﯾﺚ ﻓﻀـﻼ ﻋﻦ ﻟا ﻤﺎﻫﺮﯾﻦ‬‫اﻟﺤﺬاق و اﻟﺒﺎرﻋﯿﻦ اﻟﺴـّﺒﺎق ﻟﺐ ﺑﺎﯾﻦ ﺣﮑﻢ ﺑﺎﻃﻞ ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﮔﺸﻮد و اﯾﻦ ﺣﮑﻢ ﺷﻨﯿﻊ ﻣﺎﻧﺎ ﺑﺂﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﺴﯽ ﺑﻼ ﺗﺘﺒﻊ و ﺗﻔﺤﺺ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻋﺮﺑّﯿﺖ‬‫و ﻧﮑﺎت ادﺑّﯿﺖ اﻧﮑﺎر وﺟﻮه ﺛﺎﺑﺘﻪ اﻋﺮاب و ﺗﺼـﺮﯾﻒ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﯾﺎ ﮐﺴﯽ ﺑﻼ اﻃﻼع ﻣﺴﻠﻤﺎت و ﻣﻘﺮرات اﺻﻮل ﻓﻘﻪ و ﻓﻘﻪ و ﺣﮑﻤﺖ و ﻋﻘﺎﺋﺪ و‬‫ﻣﻘﺎﻻت ارﺑﺎب ﻧﻘﺪ و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻃﺮﯾﻖ رد و اﺑﻄﺎل آن ﭘﯿﻤﺎﯾﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﮐﺲ ﺑﻼ ﺷـﺒﻪ ﻣﻮرد ﮐﻤﺎل اﺳـﺘﻬﺰا و اﺳـﺘﺤﻘﺎر و ﻣﺴـﺘﺤﻖ ﻧﻬﺎﯾﺖ‬‫ﻃﻌﻦ و ﺗﺸﻨﯿﻊ ﺻﻐﺎر و ﮐﺒﺎر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‬‫اﺳﺎﻣﯽ ﻧﺎﻗﻠﯿﻦ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫و اﺋّﻤﻪ ﺑﺎرﻋﯿﻦ و ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ و اﺳﺎﻃﯿﻦ دﯾﻦ و ارﮐﺎن ﻣﺬﻫﺐ ﺳﻨﯿﻪ ﮐﻪ ﺑﺮواﯾﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ اﺳﻔﺎر دﯾﻨّﯿﻪ و ﻣﺼّﻨﻔﺎت ﺑﻬّﯿﻪ ﺧﻮد‬‫را زﯾﺐ و زﯾﻨﺖ ﺑﺨﺸﯿﺪهاﻧﺪ و ﺑﺎﺷﺎﻋﺖ و ﻧﺸﺮ آن ﺗﺨﺠﯿﻞ ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ و ﺟﺎﺣﺪﯾﻦ ﺑﻐﺎﯾﺖ ﻗﺼﻮي رﺳﺎﻧﯿﺪه ﺟﻤﻌﯽ ﮐﺜﯿﺮ و ﺟّﻤﯽ ﻏﻔﯿﺮ ﻧا ﺪ ﻣﺜﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪30 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 46‬از ‪359‬‬‫ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 204‬و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﻟﻌﯿﺴـﯽ اﻟﮑﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 239‬و اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣﻨﺒﻞ اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 241‬و اﺑﻮ ﻋﯿﺴـﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﺳﻮرة اﻟّﺴﻠﻤﯽ اﻟﺘﺮﻣﺬي ﺳﻨﮥ ‪ 279‬و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﺎن اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺷﻌﯿﺐ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ‬‫ﺳﻨﮥ ‪ 303‬و ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن اﻟﻨﺴﻮي اﻟﺒـﺎﻧﻮري ﺳـﻨﮥ ‪ 303‬و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 307‬و اﺑـﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ‬‫اﻟﻄﺒﺮي ﺳﻨﮥ ‪ 310‬و ﻏﯿﺜﻤﮥ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻻﻃﺮاﺑﻠﺴﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 344‬و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن اﻟﺒﺴﺘﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 354‬و ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫اّﯾﻮب اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 360‬و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺤﺎﮐﻢ اﻟﻀّﺒﯽ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﺒّﯿﻊ ﺳـﻨﮥ ‪ 405‬و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ‬‫ﻣﺮدوﯾﻪ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 410‬و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﻟﺮاﻏﺐ اﻻﺻﻔﻬﺎﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 430‬و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ اﻟﺒﻐـﺪادي اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺨﻄﯿﺐ ﺳـﻨﮥ ‪ 463‬و اﺑـﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﺒّﺮ اﻟﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 463‬و ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺴﺠﺴﺘﺎﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 477‬و اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻄﯿﺐ‬‫اﻟﺠﻼﺑﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻤﻐﺎزﻟﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 483‬و اﺑﻮ ﺷـﺠﺎع ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﻓﻨﺎﺧﺴﺮو اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ‬‫ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻨﻄﻨﺰي ﺳـﻨﮥ ‪ 509‬و اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 558‬و اﺑﻮ اﻟﻤﺆﯾـﺪ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ‬‫اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم ﺳﻨﮥ ‪ 568‬و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻫﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﺑﻮ ﺣﺎﻣﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺴﯿﻦ‬‫ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﺎﻧﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 571‬و اﺑﻮ اﻟﺴـﻌﺎدات ﻣﺒﺎرك ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري ﺳـﻨﮥ ‪ 606‬و ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 624‬و ﻋﺰ اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري ﺳـﻨﮥ ‪ 630‬و اﺑﻮ‬‫اﻟﺮﺑﯿﻊ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ اﻟﺒﻠﻨﺴـﯽ اﻟﮑﻼﻋﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺳـﺒﻊ ﺳـﻨﮥ ‪ 634‬و ﺿـﯿﺎء اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ‬‫اﻟﻤﻘﺪﺳﯽ اﻟﺴﻌﺪي ﺳﻨﮥ ‪ 643‬و اﺑﻮ ﺳﺎﻟﻢ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﻠﺤﮥ اﻟﻘﺮﺷـﯽ اﻟﻨﺼـﯿﺒﯽ اﻟﻮزﯾﺮ ﺳﻨﮥ ‪ 652‬و اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫اﻟﮑﻨﺠﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 651‬و ﻣﺤّﺐ اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪31 :‬‬‫ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻄﺒﺮي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻟﻤّﮑﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 696‬و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺤﻤﻮﯾﻨﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 724‬و ﺷﻤﺲ اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤﺪ اﻟﺬﻫﺒﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 748‬و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺰرﻧﺪي و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد اﻟﮑﺎزروﻧﯽ ﺳـﻨﮥ ﺑﻀﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺷﻬﺎب‬‫اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ و ﺳـﯿﺪ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺻﺎﺣﺐ ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ و ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻌﺴﻘﻼﻧﯽ ﺳﻨﮥ‬‫‪ 786‬و ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻟﺪﯾﻦ اﻟﯿﺰدي اﻟﻤﯿﺒﺬي ﺳـﻨﮥ ‪ 870‬و ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﺎن ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 911‬و ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ‬‫اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻘﺴـﻄﻼﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 923‬و اﻟﺤﺎج ﻋﺒـﺪ اﻟﻮّﻫﺎب ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ رﻓﯿﻊ اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺸﺎﻣﯽ ﺳـﻨﮥ‬‫‪ 932‬و ﺷـﻬﺎب اﻟـﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 973‬و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺴﺎم اﻟـﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻘﺎدري اﻟﻤﻌﺮوف‬‫ﺑﺎﻟﻤﺘﻘﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 975‬و ﻣﯿﺮزا ﻣﺨـﺪوم ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻨﯽ‬‫اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 995‬و ﺟﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﻋﻄﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺸـﯿﺮازي ﺳـﻨﮥ ‪ 1000‬و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳـﻠﻄﺎن ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻬﺮوي اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﻘﺎري ﺳﻨﮥ‬‫‪ 1014‬و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮؤف ﺑﻦ ﺗﺎج اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ اﻟﺤـﺪادي اﻟﻤﻨﺎوي و ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﺨﺎﻧﯽ اﻟﻘﺎدري ﺳـﻨﮥ ‪ 1031‬و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻓﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ و ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪﺧﺎن اﻟﺒﺪﺧﺸﺎﻧﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ ﺳـﻨﮥ ‪ 1147‬و وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ واﻟﺪ‬‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺳﻨﮥ ‪ 1176‬و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﺻﻼح اﻻﻣﯿﺮ اﻟﯿﻤﺎﻧﯽ اﻟﺼﻨﻌﺎﻧﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺼﺒﺎن و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟﻌﺠﯿﻠﯽ و‬‫ﺳﻨﺎء اﻟﱠﻠﻪ اﻟﭙﺎﻧﯽﻫﺘﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 1182‬و ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺒﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻼ اﺣﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﻣﻼ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻗﻄﺐ اﻟـﺪﯾﻦ اﻟﺴـﻬﺎﻟﯽ و ﻣﻮﻟﻮي‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺳﻼم اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﺨﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻧﻮر اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي و ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺐ‬‫ﺑﻦ ﻣﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻼ اﺣﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﻣﻼ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻗﻄﺐ اﻟﺪﯾﻦ ﺳـﻬﺎﻟﯽ اﻟﻠﮑﻬﻨﻮي ﺳـﻨﮥ ‪ 1225‬و ﺳـّﯿﻤﺮ ﺑـﮏ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻦ‬‫ﮐﺘﺐ ﺑﻼ ﺣﯿﻠﻮﻟﮥ ﺗﺮﻗﺐ و اﻧﺘﻈﺎر ﻋﺒﺎرات ﻫﻮﻻء اﻻﺟﻠﮥ اﻟﮑﺒﺎر‬‫ﺻﺪ وﺟﻪ در اﺛﺒﺎت ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ و رد اﺑﻄﺎل آن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 47‬از ‪359‬‬‫اﺷﺎره‬‫ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻓﻈﺎﻋﺖ ﺣﮑﻢ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﻨﯿﻒ ﺑﺒﻄﻼن اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﻏﺎﯾﺖ ﺷﻨﺎﻋﺖ ﺧﯿﺐ و وﺟﯿﻒ آن اﻟﻤﻌﯽ ﻋﻈﺮﯾﻒ در ﺗﻮﻫﯿﻦ و‬‫ﺗﺴﺨﯿﻒ و ﺗﻬﺠﯿﻦ و ﺗﻀﻌﯿﻒ آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﺑﻮﺟﻮه ﻋﺪﯾﺪه‬‫‪ -1‬أﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ‬‫وﺟﻪ اول آﻧﮑﻪ اﺑﻮ داود ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ ﮐﻪ ﺷﯿﺦ و اﺳﺘﺎد اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻠﺴﺖ و ارﺑﺎب ﺻﺤﺎح ﺳﺘﻪ ﻧﻘﻞ رواﯾﺎت ازو ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ اﯾﻦ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را ﺑﺴﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ در اﺳﺘﯿﻌﺎب در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب‬‫اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﮔﻔﺘﻪ‬‫روي اﺑﻮ داود اﻟّﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﻠﺞ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎل ﻟﻌﻠﯽ‬‫اﻧﺖ وﻟﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را از اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﻪ از أﺑﯽ ﺑﻠﺞ از ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن از اﺑﻦ ﻋﺒﺎس رواﯾﺖ ﮐﺮده‬‫و ﻫﻤﯿﻦ اﺳـﺘﺎد را ﮐﻪ اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ ﺑﺎن رواﯾﺖ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻧﻤﻮده اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻓﺮﻣﻮده و اوﻻ ﺑﻌﺾ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻓﺎﺧﺮه و ﻣﺤﺎﻣﺪ‬‫زاﻫﺮه اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺷﻨﯿﺪ و ﺑﻌﺪ آن ﺑﺴﻤﺎع ﻧﺺ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﺑﺮ ﺻﺤﺖ اﯾﻦ ﺳﻨﺪ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺨﻄﺮ ﺑﺎﯾﺪ ﮔﺮوﯾﺪ ﭘﺲ ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ‬‫اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ از ارﮐﺎن ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻣﺘﻘـﺪﻣﯿﻦ و اﻋﯿﺎن ﺣﻔﺎظ ﻣﻌﺘﻤـﺪﯾﻦ و اﻓﺎﺧﻢ ﻧﺤﺎرﯾﺮ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ و ﻋﻠﻢ ﺷﺎﻣـﺦ ﺣـﺬاﻗﺖ و ﻃﻮد‬‫راﺳﺦ ﻣﻬﺎرت و ﺑﺤﺮ زاﺧﺮ ﻋﻠﻢ و ﻋﺮﻓﺎن و ﺑﺪر ﺳﺎﻓﺮ ﺣﻔﻆ و اﺗﻘﺎن ﻧﺰد اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﺑﻮده و ﺻﯿﺖ ﺟﻼﺋﻞ ﻓﻀﻞ و ﻋﻮاﻟﯽ ﻣﻌﺎﻟﯽ او ﺑﺎﻏﻮار و‬‫اﻧﺠﺎد و ﺗﻼل و وﻫﺎد رﺳـﯿﺪه و ﺟﻮاﻫﺮ زواﻫﺮ ﻣﻔﺎﺧﺮ و اﻋﻼق ﻧﻔﯿﺴﻪ ﻣﺂﺛﺮ او در اﺻـﻘﺎع و ﺑﻘﺎع اﻧﺘﺸﺎر و اﺷﺘﻬﺎر ﺗﻤﺎم ﮔﺮ ﭼﻪ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ‬‫در ﺳـﻨﻪ ارﺑﻊ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ و اﺳـﻤﻪ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ داود اﻟﺒﺼـﺮي اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴﻨﺪ و ﮐﺎن ﯾﺴﺮد ﻣﻦ‬‫ﺣﻔﻈﻪ ﺛﻼـﺛﯿﻦ اﻟﻒ ﺣـﺪﯾﺚ ﻗﺎل اﻟﻐّﻠﺎس ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﺎن ﺑﻦ ﻣﻬـﺪي ﻫﻮ اﺻـﺪق اﻟﻨﺎس ﻗﺎل ﮐﺘﺒﺖ ﻋﻦ اﻟﻒ ﺷـﯿﺦ‬‫ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻦ ﻋﻮن و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳـﻌﺪ ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﻪ ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ داود‬‫اﻟﺒﺼﺮي اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴﻨﺪ ﮐﺎن ﯾﺴﺮد ﻣﻦ ﺣﻔﻈﻪ ﺛﻠﺜﯿﻦ اﻟﻒ ﺣﺪﯾﺚ و ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ در ﻣﻮاﻫﺐ ﮔﻔﺘﻪ‬‫روي اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اّن ﺟﺒﺮﺋﯿﻞ و ﻣﯿﮑﺎﺋﯿﻞ ﺷّﻘﺎ ﺻﺪره و ﻏّﺴﻼه ﺛّﻢ ﻗﺎل اﻗَْﺮأْ ﺑ ِﺎْﺳِﻢ َرﺑﱢَﮏ‬‫اﻻﯾﺎت اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫و ﻓﯿﻪ ﻓﻘﺎل ورﻗﮥ اﺑﺸـﺮ اﺷـﻬﺪ ﺑﺎﻧﮏ اﻟّﺬي ﺑّﺸـ ﺮ ﺑﮏ اﻟﻤﺴـﯿﺢ ﺑﻦ اﻟﻤﺮﯾﻢ و اﻧﮏ ﻋﻠﯽ ﻣﺜﻞ ﻧﺎﻣﻮس ﻣﻮﺳـﯽ و اﻧﮏ ﻧﺒّﯽ ﻣﺮﺳﻞ و ﮐﺬا ﻣﺮوي‬‫ﺷّﻖ ﺻﺪره اﻟﺸﺮﯾﻒ ﻫﻨﺎ اﯾﻀﺎ اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ و اﻟﺤﺮث ﻓﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪33 :‬‬‫ﻣﺴـﻨﺪﯾﻬﻤﺎ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒـﺎﻗﯽ اﻟﺰرﻗـﺎﻧﯽ اﻟﻤـﺎﻟﮑﯽ در ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﺑﻌـﺪ ﻗﻮل ﻣـﺎﺗﻦ اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ داود ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ داود ﺑﻦ‬‫اﻟﺠﺎرود اﻟﺒﺼـﺮي اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺜﻘﮥ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤﺪﯾﺚ روي ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﻮن و ﺷـﻌﺒﮥ و ﺧﻠﻖ و ﻋﻨﻪ اﺣﻤﺪ و اﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻋّﻠﻖ ﻟﻪ اﻟﺒﺨﺎري و‬‫اﺧﺮج ﻟﻪ ﻣﺴـﻠﻢ و اﻻرﺑﻌﮥ ﺗﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ارﺑﻊ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻋﻦ ﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺳﺒﻌﯿﻦ ﺳﻨﮥ و ﺟﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﻮ ﻣﻬﺪي ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺜﻌﺎﻟﺒﯽ اﻟﻤﮑﯽ‬‫اﻟﻤﻐﺮﺑﯽ در ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺎل اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ اﻟﺘـﺬﮐﺮة ﻫـﻮ اﻻﻣـﺎم اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻟﮑـﺒﯿﺮ اﺑﻮ داود ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ داود ﺑﻦ ﻟا ﺠـﺎرود‬‫اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ اﻟﻔﺎرﺳـﯽ اﻻﺻﻞ اﻟﺒﺼـﺮي ﺳـﻤﻊ اﺑﻦ ﻋﻮن و ﻫﺸﺎﻣﺎ اﻟﺪﺳـﺘﻮاﺋﯽ و ﺷـﻌﺒﮥ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و ﻋﻨﻪ اﺣﻤـﺪ و ﺑﻨﺪار و اﻟﻔﻠّﺎس و ﺧﻼﺋﻖ ﻗﺎل‬‫اﻟﻔّﻠﺎس ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل رﻓﯿﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻬﺪي ﻫﻮ اﺻﺪق اﻟﻨﺎس و ﻗﺎل ﻋﺎﻣﺮ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺳﻤﻌﺖ اﺑﺎ داود ﯾﻘﻮل ﮐﺘﺒﺖ ﻋﻦ اﻟﻒ ﺷﯿﺦ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 48‬از ‪359‬‬‫ﻗـﺎل وﮐﯿﻊ ﻣـﺎ ﺑﻘﯽ اﺣـﺪ اﺣﻔﻆ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻃﻮﯾﻞ ﻣﻦ أﺑﯽ داود ﻓﺒﻠﻐﻪ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل و ﻻ ﻗﺼـﯿﺮ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻤﻨـﺪﯾﻨﯽ ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل‬‫ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺷـّﺒﮥ ﮐﺘﺒﻮا ﻋﻦ أﺑﯽ داود ﻣﻦ ﺣﻔﻈﻪ ارﺑﻌﯿﻦ اﻟﻒ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﺑﻨﺎء اﻟﺜﻤﺎﻧﯿﻦ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺧﻮد‬‫ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﺑﺴﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻧﺎم او ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ داود ﺑﻦ اﻟﺠﺎرود ﻃﯿﺎﻟﺴﯿﺴﺖ و در اﺻﻞ از ﺷﻬﺮ ﻓﺎرس ﺑﻮد و آﺧﺮﻫﺎ ﺳﮑﻮﻧﺖ ﺑﺼﺮه‬‫اﺧﺘﯿـﺎر ﻧﻤﻮد از ﻣﺤـﺪﺛﺎن آﻧﺠـﺎ ﻣﺜـﻞ ﺷـﻌﺒﮥ ﻫﺸـﺎم دﺳـﺘﻮاﺋﯽ و اﺑﻦ ﻋﻮن و ﻏﯿﺮﻫﻢ رواﯾﺎت ﺑﺴـﯿﺎر دارد و اﺣﺎدﯾﺚ ﻃﻮﯾﻠﻪ را ﻧﯿﮏ ﻣﺤﻔﻮظ‬‫ﻣﯽداﺷﺖ و درﯾﻦ ﺻـﻨﻌﺖ در اﻫﻞ زﻣﺎن ﺧﻮد ﻣﻌﺮوف و ﻣﺸـﻬﻮر ﺑﻮد از ﻫﺰار ﺷـﯿﺦ اﺧﺬ ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻤﻮده و ﻣﺮدم از وي ﺑﺴﯿﺎر رواﯾﺖ‬‫ﮐﺮدﻧـﺪ و ﻣﻨﺘﻔﻊ ﺷﺪﻧـﺪ و ﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ از وي ﻧﻮﺷـﺘﻪاﻧﺪ در ﺷـﻤﺎر ﭼﻬﻞ ﻫﺰار ﺣﺪﯾﺚ رﺳـﯿﺪه ﯾﻌﻨﯽ ﻃﺮق ﺣﺪﯾﺚ و آﺛﺎر ﻣﻮﻗﻮﻓﺎت در‬‫ﺳﻨﻪ دو ﺻـﺪ و ﭼﻬـﺎر وﻓﺎت ﯾﺎﻓﺖ و ﻫﺸـﺘﺎد ﺳﺎل ﻋﻤﺮ داﺷﺖ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و ﻓّﻠﺎس و وﮐﯿﻊ و دﯾﮕﺮ ﻋﻠﻤﺎي رﺟﺎل او را‬‫ﺗﻌﺪﯾﻞ و ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻣﻔﺮط ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و اﻟﺤﻖ ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺴﻢ ﻣﺮدي ﺑﻮد و اﯾﻦ اﺑﻮ داود ﻧﻪ آن اﺑﻮ داودﺳﺖ ﮐﻪ ﺳـﻨﻦ او ﯾﮑﯽ از ﺻـﺤﺎح ﺳّﺘﻪ اﺳﺖ‬‫ﺑﻠﮑﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺪﻣﺴﺖ ﺑﺮ وي ﺑﺰﻣﺎن ﺑﺴـﯿﺎر ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از ﺗﺎرﯾﺦ وﻓﺎت او ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺸﺖ اﺻـﺤﺎب ﺻـﺤﺎح ﺳـﺘﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎ از وي ﺑﯿﮏ واﺳـﻄﻪ رواﯾﺖ‬‫ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ اﻧﺘﻬﯽ ﭘﺲ ﮐﻤـﺎل ﻋﺠﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﺷـﺎه ﺻـﺎﺣﺐ ﺑـﺎ وﺻﻒ اﺛﺒـﺎت اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﺟﻤﯿﻠﻪ ﺑﺮاي اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ‬‫ﻃﯿﻠﺴـﺎن ﻣﮑﺎﺑﺮه ﺑﺮ دوش ﮐﺸـﯿﺪه ﺑﺮ ﺳـﺮ رد و اﺑﻄﺎل ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ آن را اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ ﮐﻪ ﻣﻘﺒﻮل و ﻣﻤـﺪوح اﯾﺸﺎﻧﺴﺖ رواﯾﺖ‬‫ﻧﻤﻮده رﺳﯿﺪهاﻧﺪ اﻣﺎ ﻧﺺ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﻣﻨﯿﻒ ﺑﺮ ﺻﺤﺖ اﯾﻦ ﺳﻨﺪ ﺷﺮﯾﻒ ﭘﺲ ﺑﺪاﻧﮑﻪ در ﮐﺘﺎب اﺳﺘﯿﻌﺎب ﻣﺘﺼﻞ ﻋﺒﺎرت ﺳﺎﺑﻘﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ﺑﻪ‬‫ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اﻧﻪ ﻗﺎل اّول ﻣﻦ ﺻﻠّﯽ ﻣﻊ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻤﻨﺎ‬‫ﺣـﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﻦ ﺣـﺪﺛﻨﺎ ﻗﺎﺳﻢ ﺑﻦ اﺻـﺒﻎ ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ زﻫﯿﺮ ﺑﻦ ﺟﺮب ﺣﺪﺛﻨﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ‬‫ﺑﻠﺞ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ﻗﺎل ﮐﺎن ﻋﻠﯽ اّول ﻣﻦ آﻣﻦ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻫﺬا اﺳﻨﺎد ﻻ ﻃﻌﻦ ﻓﯿﻪ ﻻﺣﺪ‬‫ﻟﺼـﺤﺘﻪ و ﺛﻘـﮥ ﻧﻘﻠﺘﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺳـﻨﺎد اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﻪ از أﺑﯽ ﺑﻠﺞ از ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن از اﺑﻦ ﻋﺒﺎس اﺳـﻨﺎدﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺮاي اﺣﺪي‬‫در ان ﻃﻌﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺴﺒﺐ ﺻﺤﺖ آن و ﺛﻘﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪34 :‬‬‫ﻧﺎﻗﻠﯿﻦ آن و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﯿﻦ اﺳـﻨﺎد ﺑﻌﯿﻨﻪ اﺳـﻨﺎد رواﯾﺖ اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯿﺴﺖ ﭘﺲ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻨﺺ ﺻـﺮﯾﺢ ﺻﺎﺣﺐ اﺳﺘﯿﻌﺎب ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ‬‫ﮐﻪ اﺳـﻨﺎد ﺣﺪﯾﺚ اﺑﻮ داود ﺻﺤﯿﺤﺴﺖ و ﻧﺎﻗﻠﯿﻦ آن ﻫﻤﻪ ﺛﻘﺎتاﻧﺪ و اﺣﺪي را در آن ﻃﻌﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﭘﺲ از ﮐﻼم ﺻﺎﺣﺐ اﺳﺘﯿﻌﺎب ﺻﺤﺖ‬‫اﯾﻦ ﺳـﻨﺪ ﺑﻪ ﺳﻪ وﺟﻪ ﻇـﺎﻫﺮ و ﺑـﺎﻫﺮﺳﺖ اول آﻧﮑﻪ از ﮐﻼـﻣﺶ واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ درﯾﻦ اﺳـﻨﺎد ﮐﺴـﯽ را ﻫﯿـﭻ ﻃﻌﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﻓﺜﺒﺖ رﻓﻊ ﺟﻤﯿﻊ‬‫اﻟﻤﻄﺎﻋﻦ ﻋﻦ ﻫﺬا اﻟّﺴﻨﺪ و ﻇﻬﺮ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻄﻌﻦ ﻓﯿﻪ اﺣﺪ و اﻧّﻪ ﻓﯽ ﻏﺎﯾﮥ اﻻﻋﺘﺒﺎر و اﻟﺜﺒﻮت و ﻣﻌﺘﻤﺪ أّي ﻣﻌﺘﻤﺪ و ﻣﺴﺘﻨﺪ أّي ﻣﺴﺘﻨﺪ دوم آﻧﮑﻪ از‬‫ﻗﻮل او ﻟﺼـّﺤﺘﻪ واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺳـﻨﺪ ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ ﭘﺲ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ ﺑﻨﺺ ﺻﺮﯾﺢ ﮐﻪ ﺳﻨﺪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺻﺤﯿﺤﺴﺖ و ﻻ ﻣﺠﺎل ﻟﻼﻧﮑﺎر و‬‫اﻻرﺗﯿﺎب ﺑﻌـﺪ ﺛﺒﻮت اﻟـّﺼ ّﺤﮥ ﺑﻨّﺺ ﺻﺎﺣﺐ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﺳﻮم آﻧﮑﻪ از ﻗﻮل او و ﺛﻘﮥ ﻧﻘﻠﺘﻪ واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﺎﻗﻠﯿﻦ اﯾﻦ اﺳـﻨﺎد ﯾﻌﻨﯽ روات آن‬‫ﻫﻤﻪ ﺛﻘﻪاﻧـﺪ ﻓﺜﺒﺖ ﻏﺎﯾـﮥ اﻻﻋﺘﺒﺎر و اﻟﻮﺛﻮق و زﻫﻖ اﻧﮑﺎر اﻫﻞ اﻟﻤﺮوق و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ازﯾﻦ ﻫﺮ ﺳﻪ وﺟﻪ اﺟﻤﺎع و اﺗﻔﺎق ﺑﺮ ﺻـﺤﺖ اﯾﻦ‬‫ﺳﻨﺪ ﺷﺮﯾﻒ ﻫﻢ ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻋﺪم ﻃﻌﻦ اﺣﺪي درﯾﻦ اﺳﻨﺎد دﻟﯿﻞ ﺻﺮﯾﺤﺴﺖ ﺑﺮﯾﻦ ﮐﻪ ﮐﺴﯽ از ﻋﻠﻤﺎي ﺳﻨﯿﻪ درﯾﻦ اﺳﻨﺎد ﻃﺎﻋﻦ ﻧﯿﺴﺖ‬‫ﭘﺲ اﺗﻔﺎق و اﺟﻤﺎع ﺑﺮ ﻧﻔﯽ ﻃﻌﻦ درﯾﻦ اﺳـﻨﺎد ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ و ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ ﻟﺼﺤﺘﻪ دﻟﯿﻞ ﻧﻔﯽ ﻃﻌﻦ ﺟﻤﯿﻊ ازﯾﻦ اﺳﻨﺎدﺳﺖ ﭘﺲ ﻣﺮاد از‬‫ﺻﺤﺖ اﯾﻦ اﺳـﻨﺎد ﺻﺤﺖ آن ﻧﺰد ﺟﻤﯿﻊ ﺑﺎﺷﺪ ﻟﯿﻄﺎﺑﻖ اﻟﺪﻟﯿﻞ اﻟﻤﺪﻋﯽ و ﭼﻮن ﻟﻔﻆ ﺛﻘﮥ ﻧﻘﻠﺘﻪ ﻣﻌﻄﻮف ﺑﺮ ﺻﺤﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﺴﺒﺐ وﺟﻮب ﺑﻮدن‬‫ﻣﻌﻄـﻮف در ﺣﮑﻢ ﻣﻌﻄـﻮف ﻋﻠﯿﻪ ﻇـﺎﻫﺮ ﺷـﺪ ﮐﻪ وﺛـﻮق ﺛﻘﻠﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻧﯿﺰ ﻧﺰد ﺟﻤﯿـﻊ ﺛـﺎﺑﺘﺴﺖ ﮐﻤـﺎل ﻋﺠﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ اﻫـﻞ ﺣـﻖ ﺑﺰﻋﻢ‬‫ﻣﺨـﺎﻟﻔﺖ اﺟﻤـﺎع ﻣﻮﻫـﻮﻣﯽ ﺑﺮ ﺧﻼـﻓﺖ ﺑﮑﺮّﯾـﻪ و اﻣﺜـﺎل آن ﺗﺸــﻨﯿﻌﺎت ﺷـﻨﯿﻌﻪ و اﺳـﺘﻬﺰاءات ﻓﻈﯿﻌـﻪ وارد ﮐﻨﻨـﺪ و اﺳـﺎس ﺗﺎّﻣـﻞ و ﺗـﺪﺑّﺮ و‬‫ﻋﺎﻗﺒﺖاﻧﺪﯾﺸـﯽ و اﻧﺼـﺎف ﮐﯿﺸـﯽ ﯾﮑﺴـﺮ ﺑﺮﮐﻨﻨـﺪ و ﺑـﺎﯾﺮاد آﯾـﺎت و اﺣﺎدﯾﺚ داﻟّﻪ ﺑﺮ ﺣﺠّﯿﺖ اﺟﻤﺎع ﮐﻪ ﻣﺮاد از ان ﺑﻨﺺ اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﻔّﺴـ ﺮه‬‫اﺟﻤﺎع اﻫﻞ ﺣﻖ ﺻﻮاﺑﺴﺖ ﻧﻪ اﺗﻔﺎق اﻫﻞ ﺑﺎﻃﻞ و ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﺳـﻨﺖ و ﮐﺘﺎب دﻟﻬﺎي ﺧﻮد ﺷﺎد ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﺰﻋﻢ ﺑﯽاﺻﻞ ﺧﻮدﻫﺎ ﻗﺼﺐ ﻣﺴﺎﺑﻘﺖ‬‫در ﺗﺨﺠﯿﻞ و اﺳـﮑﺎت و اﻓﺤﺎم و اﻟﺰام اﻫﻞ ﺣﻖ ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ذﻟﮏ رﺑﺎﯾﻨﺪ و اﯾﻨﺠﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ اﺟﻤﺎع اﮐﺎﺑﺮ و اﺳﺎﻃﯿﻦ و ﻣﻌﺎﻧﺪت اﻃﺒﺎق ﻣﻬﺮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 49‬از ‪359‬‬‫ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ روا دارﻧﺪ و ﺑﺮ اﺑﻄﺎل اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺑﺮ ﺧﻼف اﺟﻤﺎع ﻋﻠﻤﺎي ﺧﻮد و اﺟﻤﺎع اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﺮ ﺻـﺤﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﻫﻤﺖ‬‫ﺑﺮﮔﻤﺎرﻧﺪ و از ﻇﻬﻮر ﺗﻨﺎﻗﺾ و ﺗﻬﺎﻓﺖ و ﺗﺨﺎﻟﻒ و ﺗﻌﺎﮐﺲ و ﺗﻨﺎﻓﺮ و ﺗﻨﺎﮐﺮ و ﺗﺒﺎﯾﻦ و ﺗﻌﺎﻧﺪ ﻓﺎﺣﺶ ﻣﺒﺎﻻﺗﯽ ﺑﺮﻧﺪارﻧﺪ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو َﻣْﻦ‬‫َأْﺻَﺪُق ﻣَِﻦ اﻟﱠﻠِﻪ ﻗِﯿًﻠﺎ‬‫َو ِإْن َﯾَﺮْوا ُﮐﱠﻞ آَﯾٍﮥ ﻻ ﯾُْﺆﻣِﻨُﻮا ﺑ ِﻬﺎ*‬‫و ان ﯾﺮوا ﺳﺒﯿﻞ اﻟّﺮﺷﺪ ﻻ ﯾّﺘﺨﺬوه ﺳﺒﯿﻼ و ان ﯾﺮوا ﺳﺒﯿﻞ اﻟﻐّﯽ ﯾّﺘﺨﺬوه ﺳﺒﯿﻼ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪35 :‬‬‫و ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ ﻧﺰد اﺋﻤﻪ ﻗﻮم از ﻋﻠﻤﺎي اﺑﺮار و اﺣﺒﺎر اﺧﺘﯿﺎر و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﮐﺒﺎر و ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽ ﻓﺨﺎر و ﻣﻨﻔـﺬ ﺣﻘﺎﺋﻖ آﺛﺎر و‬‫ﻋﺎرﻓﯿﻦ دﻗﺎﺋﻖ اﺧﺒﺎرﺳﺖ و ﺟﻼﺋﻞ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻋﻮاﻟﯽ ﻣﻌﺎﻟﯽ و ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻣﮑﺎرم او در ﻏﺎﯾﺖ ﻇﻬﻮر و اﺷـﺘﻬﺎر ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ‬‫در اﻧﺴﺎب ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ ﺑﻀﻢ اﻟﻘﺎف و ﺳـﮑﻮن اﻟّﺮاء و ﺿّﻢ اﻟّﻄﺎء اﻟﻤﻬﻤﻠـﮥ و ﻓﯽ آﺧﺮﻫﺎ اﻟﺒﺎء ﻫﺬه اﻟﻨﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﻗﺮﻃﺒﮥ و ﻫﯽ ﺑﻠﺪة ﮐﺒﯿﺮة ﻣﻦ‬‫ﺑﻼد اﻟﻤﻐﺮب اﻻﻧﺪﻟﺲ و ﻫﯽ دار ﻣﻠﮏ اﻟّﺴـ ﻠﻄﺎن ﺧﺮج ﻣﻨﻬﺎ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﮐﺜﯿﺮة ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﯽ ﮐﻞ ﻓّﻦ ﻗﺪﯾﻤﺎ و ﺣﺪﯾﺜﺎ و اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﺑﺎﻟﻨﺴﺒﮥ إﻟﯿﻬﺎ‬‫اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ اﻟّﻨﻤﺮي اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﺎﺿـﻼ ﮐﺒﯿﺮا ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻘﺪر ﺻـّﻨﻒ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ ﯾﺮوي‬‫ﻋﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﺻﯿﻘﻮن اﻟّﺮﺻﺎﻓﯽ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻧﺼﺮ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ ﺗﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ذﮐﺮه اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﻧﺲ و‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن در وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن ﻓﯽ اﻧﺒﺎء اﺑﻨﺎء اﻟﺰﻣﺎن ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ‬‫ﺑﻦ ﻋـﺎﺻﻢ اﻟّﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻣﺎم ﻋﺼـﺮه ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻻﺛﺮ و ﻣﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﻬﻤﺎ روي ﺑﻘﺮﻃﺒـﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻘﺴﻢ ﺧﻠﻒ ﺑﻦ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن و ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻧﺼـﺮ و أﺑﯽ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﺆﻣﻦ و أﺑﯽ ﻋﻤﺮ اﻟﺒﺎﺟﯽ و أﺑﯽ ﻋﻤﺮ اﻟﻄﻠﻤﻨﮑﯽ و أﺑﯽ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ و‬‫ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﮐﺘﺐ إﻟﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﺸـﺮق اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﻤﮑﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﻐﻨﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ و اﺑﻮ ذّر اﻟﻬﺮوي و اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻨﺤﺎس اﻟﻤﺼـﺮي و‬‫ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻗﺎل اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳـﮑﺮة ﺳﻤﻌﺖ اﻟﻘﺎﺿﯽ اﺑﺎ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﺒﺎﺟﯽ ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺎﻻﻧﺪﻟﺲ ﻣﺜﻞ أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻗﺎل اﻟﺒﺎﺟﯽ اﯾﻀﺎ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ اﺣﻔﻆ اﻫﻞ اﻟﻤﻐﺮب و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﺤّﯿﺎﻧﯽ اﻟﻤﻘﺪم ذﮐﺮه اﺑﻦ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﺷـﯿﺨﻨﺎ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻗﺮﻃﺒـﮥ ﺑﻬﺎ ﻃﻠﺐ و ﺗﻔّﻘﻪ و ﻟﺰم اﺑﺎ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﻋﻨﻪ اﺧﺬ ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ ﻋﻠﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و دأب ﻓﯽ ﻃﻠﺐ‬‫اﻟﻌﻠﻢ و ﺗﻔّﻨﻦ ﻓﯿﻪ و ﺑﺮع ﺑﺮاﻋـﮥ ﻓﺎق ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ﺗﻘـّﺪﻣﻪ ﻣﻦ رﺟﺎل اﻻﻧﺪﻟﺲ و اﻟّﻒ ﻓﯽ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﮐﺘﺒﺎ ﻣﻔﯿﺪة ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻤﻬﯿﺪ ﻟﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ و رﺗّﺒﻪ ﻋﻠﯽ اﺳﻤﺎء ﺷﯿﻮخ ﻣﺎﻟﮏ ﻋﻠﯽ ﺣﺮوف اﻟﻤﻌﺠﻢ و ﻫﻮ ﮐﺘﺎب ﻟﻢ ﯾﺘﻘّﺪم اﻟﯽ ﻣﺜﻠﻪ و ﻫﻮ ﺳﺒﻌﻮن ﺟﺰء ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ‬‫اﺑﻦ ﺣﺰم ﻻ اﻋﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﮑﻼم ﻋﻠﯽ ﻓﻘﻪ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﮑﯿﻒ اﺣﺴﻦ ﻣﻨﻪ ﺛّﻢ وﺿﻊ ﮐﺘﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪36 :‬‬‫اﻻﺳـﺘﺬﮐﺎر ﻟﻤـﺬاﻫﺐ ﻋﻠﻤـﺎء اﻻﻣﺼـﺎر ﻓﯿﻤﺎ ﺗﻀـّﻤﻨﻪ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﻣﻦ ﻣﻌﺎﻧﯽ اﻟﺮاي و اﻵﺛﺎر ﺷـﺮح ﻓﯿﻪ اﻟﻤﻮّﻃﺎ ﻋﻠﯽ وﺟﻬﻪ و ﻧﺴﻖ اﺑﻮاﺑﻪ و ﺟﻤﻊ ﻓﯽ‬‫اﺳـﻤﺎء اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺟﻠﯿﻼ ﺳّﻤﺎه ﮐﺘﺎب اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊ ﺑﯿﺎن اﻟﻌﻠﻢ و ﻓﻀﻠﻪ و ﻣﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻓﯽ رواﯾﺘﻪ و ﺣﻤﻠﻪ و ﮐﺘﺎب اﻟّﺪرر ﻓﯽ‬‫اﺧﺘﺼـﺎر اﻟﻤﻐﺎزي و اﻟﺴـﯿﺮ و ﮐﺘﺎب اﻟﻌﻘﻞ و اﻟﻌﻘﻼء و ﻣﺎ ﺟﺎء ﻓﯽ اوﺻﺎﻓﻬﻢ و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب ﺻـﻐﯿﺮ ﻓﯽ ﻗﺒﺎﺋﻞ اﻟﻌﺮب و اﻧﺴﺎﺑﻬﻢ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻣﻦ‬‫ﺗﻮاﻟﯿﻔﻪ و ﮐﺎن ﻣﻮّﻓﻘﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ ﻣﻌﺎﻧﺎ ﻋﻠﯿﻪ و ﻧﻔﻊ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻪ و ﮐﺎن ﻣﻊ ﺗﻘـﺪﻣﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻻﺛﺮ و ﺑﺼـﺮه ﺑﺎﻟﻔﻘﻪ و ﻣﻌﺎﻧﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻟﻪ ﺑﺴـﻄﮥ ﮐﺜﯿﺮة‬‫ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻨﺴﺐ و ﻓـﺎرق ﻗﺮﻃﺒـﮥ و ﺟﺎء ﻓﯽ ﻏﺮب اﻻﻧـﺪﻟﺲ و ﺳـﮑﻦ داﻧﯿـﮥ ﻣﻦ ﺑﻼدﻫﺎ و ﺑﻠﺴـﯿﺘﻪ و ﺷﺎﻃﺒـﮥ ﻓﯽ اوﻗﺎت ﻣﺨﺘﻠﻔـﮥ و ﺗﻮﻟﯽ ﻗﻀﺎء‬‫اﻻﺷـﺒﻮﻧﮥ و ﺷـﻨﺘﺮﯾﻦ ﻓﯽ اﯾـﺎم ﻣﻠﮑﻬﺎ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﺑﻦ اﻻﻓﻄﺲ و ﺻـّﻨﻒ ﮐﺘﺎب ﺑﻬﺠـﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ و اﻧﺲ اﻟﺠﺎﻟﺲ ﻓﯽ ﺛﻠﺜـﮥ اﺳـﻔﺎر ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ اﺷـﯿﺎء‬‫ﻣﺴﺘﺤﺴـﻨﮥ ﺗﺼـﻠﺢ ﻟﻠﻤﺬاﮐﺮة و اﻟﻤﺤﺎﺿﺮة اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﻋّﺪة ﻋﺒﺎرات ﻣﻦ ﺑﻬﺠﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ ﻗﻠﺖ ﻫﺬا ﮐﻠّﻪ ﻧﻘﻠﺘﻪ ﻣﻦ ﺑﻬﺠﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ و‬‫ﻓﯿﻪ ﮐﻔﺎﯾـﮥ ﻓﻼ ﺣﺎﺟـﮥ اﻟﯽ اﻻﻃﺎﻟﮥ و ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌﮥ آﺧﺮ ﯾﻮم ﻣﻦ ﺷـﻬﺮ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺳﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ﺑﻤﺪﯾﻨﮥ‬‫ﺷﺎﻃﺒﮥ ﻣﻦ ﺷـﺮق اﻻﻧﺪﻟﺲ و ﻗﺎل ﺻﺎﺣﺒﻪ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺑﻦ ﻣﻘﻮر اﻟﻤﻐﺎﻓﺮي و ﻫﻮ اﻟّﺬي ﺻـّﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺳـﻤﻌﺖ ﺑﺎ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﯾﻘﻮل‬‫وﻟـﺪت ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌـﮥ و اﻻﻣـﺎم ﯾﺨﻄﺐ ﻟﺨﻤﺲ ﺑﻘﯿﻦ ﻣﻦ ﺷـﻬﺮ رﺑﯿﻊ اﻻـول ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻗـﺪ ﺗﻘـّﺪم ﻓﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 50‬از ‪359‬‬‫ﺗﺮﺟﻤـﮥ اﻟﺨﻄﯿﺐ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﺣﻤـﺪ اﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ اﻟﺒﻐـﺪادي اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻧﻪ ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻆ اﻟﺸـﺮق و اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻐﺮب و ﻣﺎﺗﺎ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ‬‫واﺣـﺪة و ﻫﻤﺎ اﻣﺎﻣﺎن ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﻔﻦ و اﻟﻨﻤﺮي ﺑﻔﺘﺢ اﻟﻨﻮن و اﻟﻤﯿﻢ و ﺑﻌﺪﻫﺎ راء ﻫﺬه اﻟﻨﺴـﺒﮥ اﻟﯽ اﻟﻨﻤﺮ ﺑﻦ ﻗﺎﺳﻂ ﺑﻔﺘﺢ اﻟﻨﻮن و ﮐﺴـﺮ اﻟﻤﯿﻢ و‬‫اﻧﻤﺎ ﯾﻔﺘﺢ اﻟﻤﯿﻢ ﺧﺎّﺻﮥ و ﻫﯽ ﻗﺒﯿﻠﮥ ﮐﺒﯿﺮة ﻣﺸﻬﻮرة و ﻗﺪ ﺗﻘﺪم اﻟﮑﻼم ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ و ﺷﺎﻃﺒﮥ ﻓﺎﻏﻨﯽ ﻋﻦ اﻻﻋﺎدة و ذﮐﺮ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ‬‫اﻟﻤﺬﮐﻮر اّن واﻟﺪه اﺑﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺷﻬﺮ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻣﻮﻟﺪه ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ‬‫رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ و ﮐـﺎن واﻟـﺪه اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﻣﻦ اﻫـﻞ اﻻدب اﻟﺒﺎرع و اﻟﺒﻼﻏـﮥ و ﻟﻪ رﺳﺎﺋﻞ و ﺷـﻌﺮ ﻓﻤﻦ ﺷـﻌﺮه ﻗﻮﻟﻪ ﻻ‬‫ﺗﮑﺜﺮّن ﺗﺎّﻣﻼ و اﺣﺒﺲ ﻋﻠﯿﮏ ﻋﻨﺎن ﻃﺮﻓﮏ ﻓﻠﺮﺑّﻤﺎ ارﺳﻠﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪37 :‬‬‫ﻓﺮﻣﺎك ﻓﯽ ﻣﯿـﺪان ﺣﺘﻔﮏ ﻗﯿﻞ اﻧﻪ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺷـﻤﺲ اﻟـّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ذﻫﺒﯽ در‬‫ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔـﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ اﻻﻣﺎم ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﻐﺮب اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ ﺑﻦ ﻋﺎﺻـﻢ‬‫اﻟّﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ وﻟﺪ ﺳـﺘﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﻓﯽ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ و ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻗﺒﻞ ﻣﻮﻟﺪ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﺑﺎﻋﻮام ﺣّﺪث ﻋﻦ ﺧﻠﻒ ﺑﻦ اﻟﻘﺴﻢ‬‫و ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﻦ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﺆﻣﻦ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﺻـﯿﻔﻮن و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﺪ اﻟﺠﻬﻨﯽ‬‫و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ وﺟﻪ اﻟﺤﯿـﮥ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻓﺘـﺢ اﻟّﺮﺳﺎن و ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻧﺼـﺮ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﻟﻨﺠﺎﺗﯽ و أﺑﯽ ﻋﻤﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻮر و ﻋﺪة و‬‫اﺟﺎز ﻟﻪ ﻣﻦ ﻣﺼـﺮ اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﺑﻮ اﻟﻔﺘـﺢ ﺑﻦ ﺳـّﺒﺨﺖ و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒـﺪ اﻟﻐﻨﯽ و ﻣﻦ ﻣﮑـﮥ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺴـﻘﻄﯽ و ﺳﺎد اﻫﻞ اﻟﺰﻣﺎن ﻓﯽ‬‫اﻟﺤﻔﻆ و اﻻﺗﻘﺎن ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﻮﻟﯿـﺪ اﻟﯿﺎﺟﯽ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺎﻻﻧـﺪﻟﺲ ﻣﺜﻞ أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣﺰم اﻟﺘﻤﻬﯿـﺪ ﻟﺼﺎﺣﺒﻨﺎ أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﻻ اﻋﻠﻢ‬‫ﻓﯽ اﻟﮑﻼـم ﻋﻠﯽ ﻓﻘﻪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﺜﻠﻪ اﺻـﻼ ﻓﮑﯿﻒ اﺣﺴﻦ ﻣﻨﻪ و ﻣﻨﻬـﺎ ﮐﺘﺎب اﻻﺳـﺘﺬﮐﺎر و ﻫﻮ اﺧﺘﺼﺎر اﻟﺘﻤﻬﯿـﺪ و ﻟﻪ ﺗﻮاﻟﯿﻒ ﻻ ﻣﺜﻞ ﻟﻬﺎ ﻓﯽ‬‫ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎﻧﯿﻬﺎ ﻣﻨﻬﺎ اﻟﮑﺎﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻣـﺬﻫﺐ ﻣﺎﻟﮏ ﺧﻤﺴـﮥ ﻋﺸـﺮ ﻣﺠّﻠـﺪا و ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻟﯿﺲ ﻻﺣـﺪ ﻣﺜﻠﻪ و ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب‬‫ﺟﺎﻣﻊ ﺑﯿﺎن اﻟﻌﻠﻢ و ﻓﻀـﻠﻪ ﻗﻠﺖ و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻓﯽ ﻗﺮاءة ﻧﺎﻓﻊ و أﺑﯽ ﻋﻤﺮو و ﮐﺘﺎب ﺑﻬﺠﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ ﻧﻮادر و ﺷـﻌﺮ و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻘـّﺼ ﯽ‬‫ﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﻮﻃﺎ و ﮐﺘﺎب اﻻﻧﺒﺎء ﻋﻦ ﻗﺒﺎﺋﻞ اﻟّﺮواة و ﮐﺘﺎب و اﻻﻧﺘﻘﺎء ﻟﻤﺬاﻫﺐ اﻟﺜﻠﺜﮥ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻣﺎﻟﮏ و أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﮥ و اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﻟﺒﯿﺎن ﻓﯽ ﺗﻼوة‬‫اﻟﻘﺮآن و اﻻﺟﻮﺑـﮥ اﻟﻤﺮﻏﺒـﮥ و ﮐﺘـﺎب اﻟﮑﻨﯽ و ﮐﺘـﺎب اﻟﻤﻐﺎزي و ﮐﺘﺎب اﻟﻘﺼـﺪ و اﻻﻣﻢ ﻓﯽ اﻧﺴﺎب اﻟﻌﺮب و اﻟﻌﺠﻢ و ﮐﺘﺎب اﻟﺸﻮاﻫـﺪ ﻓﯽ‬‫اﺛﺒـﺎت ﺧﯿﺮ ﻟا ﯽ اﺣـﺪ و ﮐﺘـﺎب اﻻﻧﺼـﺎف ﻓﯽ اﺳـﻤﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ و ﮐﺘـﺎب اﻟﻔﺮاﺋﺾ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳـﮑﺮة ﺳـﻤﻌﺖ ﺑا ﺎ اﻟﻮﻟﯿﺪ‬‫اﻟﯿـﺎﺟﯽ ﯾﻘﻮل اﺑﻮ ﻋﻤﺮ اﺣﻔـﻆ اﻫﻞ اﻟﻤﻐﺮب اﻧﺒﺎﻧﺎ اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺠﺰاﺋﺮي اﻧﺎ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ دﺣﯿـﮥ ﻗﺮاءة اﻧﺎ ﻋﻠﯽ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ زرﻗﻮﯾﻪ‬‫ﺳﻤﺎﻋﺎ اﻧﺎ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺗﻠﯿﺪ ﻗﺮاءة ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ دﺣﯿﮥ اﻧﺎ ﺧﻠﻒ ﺑﻦ ﺑﺸﮑﻮال و اﺑﻦ اﻟﺤﺪ ﻗﺎﻻ ﻧﺎ اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺘﺎب ﻗﺎﻻ ﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺒّﺮ ﺑﮑﺘﺎب اﻟﺘﻘّﺼﯽ و ﻗﺎل اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ ﺳﻤﻌﺖ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ﯾﮑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪38 :‬‬‫اﺣـﺪ ﺑﺒﻠـﺪﻧﺎ ﻣﺜﻞ ﻗﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟـﺪ اﻟﺨّﺒﺎب ﻗﺎل اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑـﺪوﻧﻬﻤﺎ و ﻻ ﻣﺘﺨّﻠﻔﺎ ﻋﻨﻬﻤﺎ و ﮐﺎن ﻣﻦ‬‫اﻟﻨﻤﺮ ﺑﻦ ﻗﺎﺳﻂ ﻃﻠﺐ و ﺗﻘﺪم و ﻟﺰم اﺑﺎ ﻋﻤﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻔﻘﯿﻪ و ﻟﺰم اﺑﺎ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ و داب ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻓﺘّﻦ ﺑﻪ و‬‫ﺑﺮع ﺑﺮاﻋـﮥ ﻓـﺎق ﺑﻬـﺎ ﻣﻦ ﺗﻘـﺪﻣﻪ ﻣﻦ رﺟﺎل اﻻﻧـﺪﻟﺲ و ﮐﺎن ﻣﻊ ﺗﻘـّﺪﻣﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻻﺛﺮ و ﺑﺼـﺮه ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻟﻪ ﺑﺴـﻄﮥ ﮐﺜﯿﺮة ﻓﯽ ﻋﻠﻢ‬‫اﻟﻨﺴﺐ و اﻻﺧﺒﺎر ﺟﻼ ﻋﻦ وﻃﻨﻪ ﻓﮑﺎن ﻓﯽ اﻟﻐﺮب ﻣﺪة ﺛﻢ ﺗﺤﻮل اﻟﯽ ﺷـﺮق اﻻﻧﺪﻟﺲ ﻓﺴﮑﻦ داﻧﯿﮥ و ﺑﻠﻨﺴﯿﮥ و ﺷﺎﻃﺒﮥ و ﺑﻬﺎ ﺗﻮﻓﯽ و ذﮐﺮ ﻏﯿﺮ‬‫واﺣﺪ ان اﺑﺎ ﻋﻤﺮ وﻟﯽ ﻗﻀﺎء اﺷـﺒﻮﻧﮥ ﻣﺪة ﻗﻠﺖ اﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻋﻨﺪه ﮐﺘﺎب اﻟﺰﻋﻔﺮاﻧﯽ ﺳـﻤﻌﻪ ﻣﻦ اﺑﻦ ﺻﯿﻔﻮن اﻧﺎ اﺑﻦ اﻻﻋﺮاﺑﯽ ﻋﻨﻪ و ﺳﻨﻦ أﺑﯽ داود‬‫ﺳﻤﻌﻪ ﻣﻦ اﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﺆﻣﻦ اﻧﺎ اﺑﻦ داﺳـﮥ ﻋﻦ اﻟﻤﺆﻟّﻒ و اﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻪ ﻣﻊ اﻣﺎﻣﺘﻪ ﻋﻠﻮ اﻻﺳـﻨﺎد ﺣّﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس اﻟّﺪﻻﺋﯽ و اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ ﻗﺤﺎﻓﮥ و اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻣﻘّﻮر و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤﯿﺪي و اﺑﻮ ﺑﺤﺮ ﺳـﻔﯿﻦ ﺑﻦ اﻟﻌﺎص و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﺘﻮح اﻻﻧﺼﺎري‬‫و اﺑﻮ داود ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﻤﻘﺮي و آﺧﺮون و ﮐـﺎن دّﯾﻨـﺎ ﺻـّﯿﻨﺎ ﺛﻘـﮥ ﺣـّﺠ ﮥ ﺻﺎﺣﺐ ﺳـﻨﮥ و اﺗﺒﺎع و ﮐﺎن اوﻻ ﻇﺎﻫﺮﯾﺎ اﺛﺮﯾﺎ ﺛّﻢ ﺻﺎر‬‫ﻣﺎﻟﮑـّﯿ ﺎ ﻣﻊ ﻣﯿﻠﯽ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﯽ ﻓﻘﻪ اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ ﻗـﺎل اﻟﺤﻤﯿـﺪي اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻓﻘﯿﻪ ﺣﺎﻓـﻆ ﻣﮑﺜﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻟﻘﺮاءات و ﺑﺎﻟﺨﻼف و ﺑﻌﻠﻮم اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟﺮﺟﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 51‬از ‪359‬‬‫ﻗـﺪﯾﻢ اﻟﺴـﻤﺎع ﯾﻤﯿـﻞ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ اﻟﯽ اﻗﻮال اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻗﺎل اﺑﻮ داود اﻟﻤﻘﺮي ﻣﺎت اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻟﯿﻠـﮥ اﻟﺠﻤﻌـﮥ ﺳـﻠﺦ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ﺳﺘﯿﻦ و‬‫ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ و اﺳـﺘﮑﻤﻞ ﺧﻤﺴﺎ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ و ﺧﻤﺴـﮥ اﯾﺎم و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﺳـﯿﺮ اﻟﺒﻨﻼ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ اﻻﻣﺎم اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﻐﺮب ﺷـﯿﺦ‬‫اﻻﺳـﻼم اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﻦ ﻋـﺎﺻﻢ اﻟﻨﻤﺮي اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻟﻤـﺎﻟﮑﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻔﺎﺋﻘﮥ‬‫ﻣﻮﻟﺪه ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﻓﯽ ﺷـﻬﺮ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ و ﻗﯿﻞ ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻻوﻟﯽ ﻓﺎﺧﺘﻠﻔﺖ اﻟﺮواﯾﮥ ﻓﯽ اﻟﺸـﻬﺮ ﻋﻨﻪ و ﻃﻠﺐ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﻌﺪ‬‫اﻟﺘﺴـﻌﯿﻦ و اﻟﺜﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ادرك اﻟﮑﺒﺎر و ﻃﺎل ﻋﻤﺮه و ﻋﻼ ﺳـﻨﺪه و ﺗﮑﺎﺛﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻄﻠﺒﮥ و ﺟﻤﻊ و ﺻـّﻨﻒ و وﺛّﻖ و ﺿـّﻌﻒ و ﺳﺎرت ﺑﺘﺼﺎﻧﯿﻔﻪ‬‫اﻟﺮﮐﺒﺎن و ﺧﻀﻊ ﻟﻌﻠﻤﻪ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﺰﻣﺎن وﻓﺎﺗﻪ اﻟّﺴﻤﺎع ﻣﻦ اﺑﯿﻪ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﻓﺎﻧﻪ ﻣﺎت ﻗﺪﯾﻤﺎ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﮐﺎن ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻋﺎﺑﺪا‬‫ﻣﺘﻬﺠﺪا اﻟﯽ ان ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻗﺎل اﻟﺤﻤﯿﺪي اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻓﻘﯿﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﻣﮑﺜﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻟﻘﺮاءات و ﺑﺎﻟﺨﻼف‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪39 :‬‬‫و ﺑﻌﻠﻮم اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟّﺮﺟﺎل ﻗﺪﯾﻢ اﻟﺴـﻤﺎع ﯾﻤﯿﻞ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ اﻟﯽ اﻗﻮال اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﺣﺪ ﺑﺒﻠﺪﻧﺎ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﺜﻞ‬‫ﻗﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ اﻟﺨّﺒﺎب ﺛّﻢ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﺪوﻧﻬﻤﺎ و ﻻ ﻣﺘﺨﻠﻔﺎ ﻋﻨﻬﻤﺎ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﻨﻤﺮ ﺑﻦ ﻗﺎﺳـﻂ‬‫ﻃﻠﺐ و ﺗﻘّﺪم و ﻟﺰم اﺑﺎ ﻋﻤﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻔﻘﯿﻪ و ﻟﺰم اﺑﺎ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ و دأب ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻓﺘّﻦ ﺑﻪ و ﺑﺮع ﺑﺮاﻋﮥ ﻓﺎق‬‫ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ﺗﻘﺪﻣﻪ ﻣﻦ رﺟﺎل اﻻﻧﺪﻟﺲ و ﮐﺎن ﻣﻊ ﺗﻘّﺪﻣﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻻﺛﺮ و ﺑﺼـﺮه ﺑﺎﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻟﻪ ﺑﺴـﻄﮥ ﮐﺜﯿﺮة ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻨﺴﺐ و اﻻﺧﺒﺎر ﺟﻼ‬‫ﻋﻦ وﻃﻨﻪ ﻓﮑﺎن ﻓﯽ اﻟﻐﺮب ﻣّﺪة ﺛّﻢ ﺗﺤّﻮل اﻟﯽ ﺷـﺮق اﻻﻧﺪﻟﺲ ﻓﺴﮑﻦ داﻧﯿﮥ و ﺑﻠﻨﺴﯿﮥ و ﺷﺎﻃﺒﮥ و ﺑﻬﺎ ﺗﻮﻓﯽ و ذﮐﺮ ﻏﯿﺮ واﺣﺪ ان اﺑﺎ ﻋﻤﺮ وﻟﯽ‬‫ﻗﻀﺎء اﺷـﺒﻮﻧﮥ ﻣّﺪة ﺛّﻢ ﺗﺤّﻮل اﻟﯽ ﺷـﺮق اﻻﻧﺪﻟﺲ ﻗﻠﺖ ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ دﯾﻨﺎ ﺛﻘﮥ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﻋﻼﻣﮥ ﻣﺘﺒﺤﺮا ﺻﺎﺣﺐ ﺳـﻨﮥ و اﺗﺒﺎع و ﮐﺎن اوﻻ اﺛﺮّﯾﺎ ﻇﺎﻫﺮّﯾﺎ‬‫ﻓﯿﻤﺎ ﻗﯿﻞ ﺛّﻢ ﺗﺤّﻮل ﻣﺎﻟﮑﯿﺎ ﻣﻊ ﻣﯿﻞ ﺑّﯿﻦ اﻟﯽ ﻓﻘﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﺎﺋﻞ و ﻻ ﯾﻨﮑﺮ ﻟﻪ ذﻟﮏ ﻓﺎﻧﻪ ﻣﻤﻦ ﺑﻠﻎ رﺗﺒـﮥ اﻻﺋﻤـﮥ اﻟﻤﺠﺘﻬﺪﯾﻦ و ﻣﻦ ﻧﻈﺮ ﻓﯽ‬‫ﻣﺼـﻨﻔﺎﺗﻪ ﺑﺎن ﻟﻪ ﻣﻨﺰﻟﮥ ﻣﻦ ﺳﻌﮥ اﻟﻌﻠﻢ و ﻗﻮة اﻟﻔﻬﻢ و ﺳﯿﻼن اﻟﺬﻫﻦ و ﮐﻞ اﺣﺪ ﯾﺆﺧﺬ ﻣﻦ ﻗﻮﻟﻪ و ﯾﺘﺮك اﻻ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ‬‫و ﻟﮑﻦ إذا اﺧﻄﺎ اﻣﺎم ﻓﯽ اﺟﺘﻬﺎده ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻟﻨﺎ ان ﻧﻨﺴـﯽ ﻣﺤﺎﺳـﻨﻪ و ﻧﻐّﻄﯽ ﻣﻌﺎرﻓﻪ ﺑﻞ ﻧﺴﺘﻐﻔﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻪ و ﻧﻌﺘﺬر ﻋﻨﻪ ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ ﺑﺸﮑﻮال‬‫اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ اﻣﺎم ﻋﺼـﺮه و واﺣﺪ دﻫﺮه ﯾﮑﻨﯽ اﺑﺎ ﻋﻤﺮ روي ﺑﻘﺮﻃﺒﮥ ﻋﻦ ﺧﻠﻒ ﺑﻦ اﻟﻘﺴﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن و ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻧﺼﺮ و ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻮﻣﻦ و أﺑﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﺪ و ﺟﻤﺎﻋﮥ ﯾﻄﻮل ذﮐﺮﻫﻢ و ﮐﺘﺐ إﻟﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﺸﺮق اﻟﺴﻘﻄﯽ و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و اﺑﻦ‬‫ﺳﺒﺨﺖ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻧﺼـﺮ اﻟـّﺪاودي و اﺑﻮ ذر اﻟﻬﺮوي و اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻨﺤﺎس ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳـﮑﺮة ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﺒﺎﺟﯽ ﯾﻘﻮل ﻟﻢ‬‫ﯾﮑﻦ ﺑﺎﻻﻧـﺪﻟﺲ ﻣﺜـﻞ أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻫﻮ اﺣﻔـﻆ اﻫـﻞ اﻟﻤﻐﺮب ﻗـﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻐﺴـﺎﻧﯽ اﻟّﻒ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻓﯽ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﮐﺘﺒﺎ‬‫ﻣﻔﯿـﺪة ﻣﻨﻬـﺎ ﮐﺘـﺎب اﻟﺘﻤﻬﯿـﺪ ﻟﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ ﻓﺮﺗّﺒﻪ ﻋﻠﯽ اﺳـﻤﺎء ﺷـﯿﻮخ ﻣﺎﻟﮏ ﻋﻠﯽ ﺣﺮوف اﻟﻤﻌﺠﻢ و ﻫﻮ ﮐﺘﺎب ﻟﻢ‬‫ﯾﺘﻘـّﺪﻣﻪ اﺣـﺪ اﻟﯽ ﻣﺜﻠﻪ و ﻫﻮ ﺳـﺒﻌﻮن ﺟﺰءا ﻗﻠﺖ ﻫﯽ اﺟﺰاء ﺿـﺨﻤﮥ ﺟـّﺪا ﻗـﺎل اﺑﻦ ﺣﺰم ﻻـ اﻋﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﮑﻼم ﻋﻠﯽ ﻓﻘﻪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﮑﯿﻒ‬‫اﺣﺴﻦ ﻣﻨﻪ ﺛّﻢ ﺻﻨﻊ ﮐﺘﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪40 :‬‬‫اﻻﺳـﺘﺬﮐﺎر ﻟﻤﺬﻫﺐ ﻋﻠﻤﺎء اﻻﻣﺼﺎر ﻓﯿﻤﺎ ﺗﻀـّﻤﻨﻪ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﻣﻦ ﻣﻌﺎﻧﯽ اﻟّﺮأي و اﻻﺛﺎر ﺷﺮح ﻓﯿﻪ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﻋﻠﯽ وﺟﻬﻪ و ﺟﻤﻊ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺟﻠﯿﻼ ﻣﻔﯿﺪا و‬‫ﻫﻮ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ اﺳﻤﺎء اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊ ﺑﯿﺎن اﻟﻌﻠﻢ و ﻓﻀﻠﻪ و ﻣﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻓﯽ رواﯾﺘﻪ و ﺣﻤﻠﻪ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﺗﻮاﻟﯿﻔﻪ و ﮐﺎن ﻣﻮﻓﻘﺎ‬‫ﻓﯽ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ ﻣﻌﺎﻧﺎ ﻋﻠﯿﻪ و ﻧﻔﻊ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺘﻮاﻟﯿﻔﻪ و ﮐﺎن ﻣﻊ ﺗﻘﺪﻣﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻻﺛﺮ و ﺑﺼـﺮه ﺑﺎﻟﻔﻘﻪ و ﻣﻌﺎﻧﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻟﻪ ﺑﺴﻄﮥ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻨﺴﺐ و اﻟﺨﺒﺮ‬‫و ذﮐﺮ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ان اﺑﺎ ﻋﻤﺮ وﻟﯽ ﻗﻀﺎ اﻻﺷـﺒﻮﻧﮥ و ﺷـﻨﺘﺮﯾﻦ ﻓﯽ ﻣﺪة اﻟﻤﻈﻔﺮ ﺑﻦ اﻻﻓﻄﺲ و ﻻﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﮐﺘﺎب اﻟﮑﺎﻓﯽ ﻓﯽ ﻣﺬﻫﺐ ﻣﻠﮏ ﺧﻤﺴـﻪ‬‫ﻋﺸـﺮ ﻣﺠﻠـﺪا و ﮐﺘـﺎب اﻻﮐﺘﻔـﺎء ﻓﯽ ﻗﺮاءة ﻧﺎﻓﻊ و أﺑﯽ ﻋﻤﺮو و ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻔـّﺼ ﯽ ﻓﯽ اﺧﺘﺼﺎر اﻟﻤﻮﻃﺎ و ﮐﺘﺎب اﻻﻧﺒﺎه ﻋﻦ ﻗﺒﺎﺋﻞ اﻟّﺮواة و ﮐﺘﺎب‬‫اﻻﻧﺘﻘﺎء ﻟﻤـﺬاﻫﺐ اﻟﺜﻠﺜﮥ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻣﺎﻟﮏ و أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﻪ و اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﮐﺘﺎب اﻟﺒﯿﺎن ﻓﯽ ﺗﻼوة اﻟﻘﺮآن و ﮐﺘﺎب اﻻﺟﻮﺑﮥ اﻟﻤﻮﻋﺒﮥ و ﮐﺘﺎب اﻟﮑﻨﯽ و‬‫ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻐﺎزي و ﮐﺘﺎب اﻟﻘﺼـﺪ و اﻻﻣﻢ ﻓﯽ ﻧﺴﺐ اﻟﻌﺮب و اﻟﻌﺠﻢ و ﮐﺘﺎب اﻟﺸﻮاﻫـﺪ ﻓﯽ اﺛﺒﺎت ﺧﺒﺮ اﻟﻮاﺣﺪ و ﮐﺘﺎب اﻻﻧﺼﺎف ﻓﯽ اﺳـﻤﺎء‬‫اﻟﱠﻠﻪ و ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮاﺋﺾ و ﮐﺘﺎب اﺷﻌﺎر أﺑﯽ اﻟﻌﺘﺎﻫﯿﮥ و ﻋﺎش ﺧﻤﺴﮥ و ﺗﺴﻌﯿﻦ ﻋﺎﻣﺎ ﻗﺎل اﺑﻮ داود اﻟﻤﻘﺮي ﻣﺎت اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺳﻠﺦ رﺑﯿﻊ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 52‬از ‪359‬‬‫اﻵﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ﺳﺘﯿﻦ و أرﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و اﺳـﺘﮑﻤﻞ ﺧﻤﺴﺎ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ و ﺧﻤﺴﮥ اﯾﺎم رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﻠﺖ ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﻐﺮب ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ و ﻓﯿﻬﺎ‬‫ﻣﺎت ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﺸـﺮق اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﻗﯿﻞ ان اﺑﺎ ﻋﻤﺮ ﮐﺎن ﯾﻨﺒﺴﻂ اﻟﯽ أﺑﯽ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺰم و ﯾﺆاﻧﺴﻪ و ﻋﻨﻪ اﺧـﺬ اﺑﻦ ﺣﺰم ﻓﻦ اﻟﺤـﺪﯾﺚ‬‫ﻗﺎل ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻔﺘـﺢ ﮐﺎن اﺑﻮ ﻋﻤﺮ اﻋﻠﻢ ﻣﻦ ﺑﺒﻼد اﻻﻧﺪﻟﺲ ﻓﯽ اﻟﺴـﻨﻦ و اﻵﺛﺎر و اﺧﺘﻼف ﻋﻠﻤﺎء اﻻﻣﺼﺎر ﻗﺎل و ﮐﺎن ﻓﯽ‬‫اّول زﻣﺎﻧﻪ ﻇﺎﻫﺮي اﻟﻤﺬﻫﺐ ﻣﺪة ﻃﻮﯾﻠﮥ ﺛّﻢ رﺟﻊ اﻟﯽ اﻟﻘﻮل ﺑﺎﻟﻘﯿﺎس ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺗﻘﻠﯿﺪ اﺣﺪ اﻻ اﻧﻪ ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮا ﻣﺎ ﯾﻤﯿﻞ اﻟﯽ ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﮐﺬا‬‫ﻗـﺎل و اﻧﻤﺎ اﻟﻤﻌﺮوف اﻧﻪ ﻣﺎﻟﮑﯽ و ﻗﺎل اﻟﺤﻤﯿـﺪي اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻓﻘﯿﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﻣﮑﺜﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻟﻘﺮاءات و ﺑﺎﻟﺨﻼف و ﺑﻌﻠﻮم اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟّﺮﺟﺎل ﻗـﺪﯾﻢ‬‫اﻟﺴﻤﺎع ﻟﻢ ﯾﺨﺮج ﻣﻦ اﻻﻧﺪﻟﺲ و ﮐﺎن ﯾﻤﯿﻞ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ اﻟﯽ اﻗﻮال اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻗﻠﺖ و ﮐﺎن ﻓﯽ اﺻﻮل اﻟﺪﯾﺎﻧﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺴﻠﻒ ﻟﻢ ﯾﺪﺧﻞ ﻓﯽ‬‫ﻋﻠﻢ اﻟﮑﻼـم ﺑﻞ ﻗﻔﺎ آﺛﺎر ﻣﺸﺎﯾﺨﻪ رﺣﻤﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ در ﺳـﻨﻪ ﺛﻠﺚ و ﺳﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺒّﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﻦ ﻋﺎﺻﻢ اﻟّﻨﻤﺮي اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪41 :‬‬‫و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ ﺗﻮّﻓﯽ ﻓﯽ ﺳﻠﺦ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ و ﻟﻪ ﺧﻤﺲ و ﺗﺴﻌﻮن ﺳﻨﮥ و ﺧﻤﺴﮥ اﯾﺎم روي ﻋﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻧﺼﺮ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳﺪ و اﺑﻦ‬‫ﺻﯿﻔﻮن و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و اﺟـﺎز ﻟﻬﻢ ﻣﻦ ﻣﺼـﺮ اﺑﻮ اﻟﻔﺘـﺢ ﺑﻦ ﺳـﺒﺨﺖ اﻟـﺬي ﯾﺮوي ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻘـﺎﺳﻢ اﻟﺒﻐﻮي و ﻟﯿﺲ ﻻﻫﻞ اﻟﻤﻐﺮب اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ ﻣﻊ‬‫اﻟﺜﻘـﮥ و اﻟـﺪﯾﻦ و اﻟﻨﺰاﻫـﮥ و اﻟﺘﺒّﺤﺮ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻌﺮﺑﯿـﮥ و اﻻﺧﺒﺎر و اﺑﻮ اﻟﻔﺪاء ﺑﻦ ﻋﻠﯽ در ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸـﺮ در ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺳﺘﯿﻦ و‬‫ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﺧﻄﯿﺐ ﮔﻔﺘﻪ و اّﻣﺎ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ اﻟﻤـﺬﮐﻮر ﻓﻬﻮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﻦ ﻋﺎﺻﻢ اﻟّﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ‬‫ﮐﺎن اﻣﺎم وﻗﺘﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟّﻒ ﮐﺘﺎب اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ اﺳـﻤﺎء اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و ﺻـﻨﻒ ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻤﻬﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻣﻮﻃﺎ ﻣﺎﻟﮏ ﺗﺼـﻨﯿﻔﺎ ﻟﻢ ﯾﺴﺒﻖ إﻟﯿﻪ و‬‫ﮐﺘـﺎب اﻟـّﺪرر ﻓﯽ اﻟﻤﻐـﺎزي و اﻟﺴـﯿﺮ و ﻏﯿﺮ ذﻟـﮏ و ﮐﺎن ﻣﻮّﻓﻘﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ ﻣﻌﺎﻧﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﺳﺎﻓﺮ ﻣﻦ ﻗﺮﻃﺒـﮥ اﻟﯽ ﺷـﺮق اﻻﻧـﺪﻟﺲ و ﺗﻮﻟّﯽ ﻗﻀﺎء‬‫اﺷـﺒﻮﻧﮥ و ﺷـﻨﺘﺮﯾﻦ و ﺻـﻨﻒ ﻟﻤﻠﮑﻬﺎ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﺑﻦ اﻻﻓﻄﺲ ﮐﺘﺎب ﺑﻬﺠﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ ﻓﯽ ﺛﻠﺜﮥ اﺳﻔﺎ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ اﺷﯿﺎء ﻣﺴﺘﺤﺴﻨﮥ ﺗﺼﻠﺢ ﻟﻠﻤﺤﺎﺿﺮة و‬‫ﻣّﻤﺎ ذﮐﺮه ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺬﮐﻮر‬‫اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ رأي ﻓﯽ ﻣﻨـﺎﻣﻪ اﻧﻪ دﺧـﻞ اﻟﺠّﻨـﮥ و راي ﻓﯿﻬﺎ ﻋـﺬﻗﺎ ﻣـﺪﻟّﺎ ﻓﺎﻋﺠﺒﻪ و ﻗﺎل ﻟﻤﻦ ﻫﻮ ﻓﻘﯿﻞ ﻻﺑﯽ ﺟﻬﻞ ﻓﺸﻖ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﻻﺑﯽ ﺟﻬﻞ و اﻟﺠّﻨﮥ و اﻟﱠﻠﻪ ﻻ ﯾﺪﺧﻠﻬﺎ اﺑﺪا ﻓﻠﻤﺎ اﺗﺎه ﻋﮑﺮﻣﮥ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺟﻬﻞ ﻣﺴﻠﻤﺎ ﻓﺮح ﺑﻪ و ﺗﺎّول ذﻟﮏ اﻟﻌﺬق اﺑﻨﻪ ﻋﮑﺮﻣﮥ‬‫و ﻣﻦ ذﻟ ﮏ ﻣﺎ‬‫روي ﻋﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟـّﺼ ﺎدق اّن اﻟّﻨـﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ راي ﮐـﺎن ﮐﻠﺒـﺎ اﺑﻘﻊ ﯾﻠﻎ ﻓﯽ دﻣﻪ ﻓﮑـﺎن ﺷـﻤﺮ اﺑﻦ ذي ﺟﻮﺷﻦ ﻗـﺎﺗﻞ‬‫اﻟﺤﺴﯿﻦ ع و ﮐﺎن اﺑﺮص ﻓﺘﻔّﺴﺮت رؤﯾﺎه ﺑﻌﺪ ﺧﻤﺴﯿﻦ ﺳﻨﮥ‬‫و ﻣﻨﻪ ان اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻻﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟّﺼﺪﯾﻖ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﯾﺎ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ راﯾﺖ ﮐﺎﻧﯽ و اﻧﺖ ﺗﺮﻗﯽ درﺟﮥ ﻓﺴﺒﻘﺘﮏ ﺑﻤﺮﻗﺎﺗﯿﻦ و‬‫ﻧﺼﻒ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻘﺒﻀﮏ و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯽ رﺣﻤﺘﻪ و اﻋﯿﺶ ﺑﻌﺪك ﺳﻨﺘﯿﻦ و ﻧﺼﻔﺎ‬‫و ﻣﻨﻪ ان ﺑﻌﺾ اﻫﻞ اﻟﺸﺎم ﻗّﺺ ﻋﻠﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﺎب رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل رأﯾﺖ ﮐﺎن اﻟﺸـﻤﺲ و اﻟﻘﻤﺮ اﻗﺘﺘﻼ و ﻣﻊ ﮐﻞ واﺣـﺪ ﻣﻨﻬﻤﺎ ﻓﺮﯾﻖ‬‫ﻣﻦ اﻟﻨﺠﻮم ﻓﻘـﺎل ﻋﻤﺮ ﻣﻊ اﯾﻬﻤـﺎ ﮐﻨﺖ ﻗﺎل ﻣﻊ اﻟﻘﻤﺮ ﻗﺎل ﻣﻊ اﻵﯾـﮥ اﻟﻤﻤﺤّﻮة و اﻟﱠﻠﻪ ﻻ ﺗﻮﻟّﯿﺖ ﻟﯽ ﻋﻤﻼ ﻓﻘﺘﻞ اﻟّﺮاﺋﯽ اﻟﻤـﺬﮐﻮر ﻋﻠﯽ ﺻـﻔﯿﻦ و‬‫ﮐﺎن ﻣﻊ ﻣﻌﺎوﯾﮥ و ﻣﻨﻪ اّن ﻋﺎﺋﺸﮥ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﺎ رأت ﮐﺄّن ﺛﻠﺜﮥ اﻗﻤﺎر ﺳﻘﻄﻦ ﻓﯽ ﺣﺠﺮﺗﻬﺎ ﻓﻘﺎل ﻟﻬﺎ اﺑﻮﻫﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﯾﺪﻓﻦ ﻓﯽ‬‫ﺑﯿﺘﮏ ﺛﻠﺜﮥ ﻣﻦ ﺧﯿﺎر اﻫﻞ اﻻرض‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪42 :‬‬‫ﻓﻠّﻤﺎ دﻓﻦ ﻓﯿﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻗﺎل ﻟﻬﺎ ﻫـﺬا اﺣـﺪ اﻗﻤﺎرك و ﻟﻐﺮاﺑـﮥ ذﻟﮏ اوردﻧﺎه و ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ اﻟﻤـﺬﮐﻮر ﻓﯽ‬‫ﻣﺪﯾﻨﮥ ﺷﺎﻃﺒﮥ ﻣﻦ اﻻﻧﺪﻟﺲ ﻓﯽ ﻫﺬه اﻟﺴّﻨﮥ اﻋﻨﯽ ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺳﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﻈﻔﺮ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮردي در ﺗﺘﻤﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼﺮ ﻓﯽ‬‫اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸـﺮ در ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺳﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺧﻄﯿﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻫﻮ ﺣﺎﻓﻆ اﻟﺸـﺮق و اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺻﺎﺣﺐ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب‬‫ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻌﺮب و ﻣﺎﺗﺎ ﻓﯽ ﻫـﺬه اﻟﺴـﻨﮥ و ﻻ ﻋﻘﺐ ﻟﻠﺨﻄﯿﺐ و ﺻـّﻨﻒ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﺳﺘﯿﻦ ﮐﺘﺎﺑﺎ و وﻗﻒ ﺟﻤﯿﻊ ﮐﺘﺒﻪ و ﻫﺬا اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﻫﻮ ﯾﻮﺳـﻒ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 53‬از ‪359‬‬‫ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﻦ ﻋـﺎﺻﻢ اﻟّﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ ﮐـﺎن ﻣﻮﻓﻘـﺎ ﻣﻌﺎﻧﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ و ﺗﻮﻟّﯽ ﻗﻀﺎء اﺷـﺒﻮﻧﮥ و ﺷـﻨﺘﺮﯾﻦ و ﺻـﻨﻒ‬‫ﻟﻤﻠﮑﻬﺎ اﻟﻤﻈّﻔﺮ ﺑﻦ اﻻﻓﻄﺲ ﮐﺘﺎب ﺑﻬﺠﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ ﻓﯽ ﺛﻠﺜﮥ اﺳﻔﺎر ﻓﯿﻪ ﻣﺤﺎﺳﻦ ﺗﺼﻠﺢ ﻟﻠﺤﺎﺿﺮة ﻣﻨﻬﺎ‬‫ان اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ رأي ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻣﻪ اﻧﻪ دﺧﻞ اﻟﺠﻨـﮥ و راي ﻓﯿﻬﺎ ﻋـﺬﻗﺎ ﻣﺪﻻ ﻓﺎﻋﺠﺒﻪ و ﻗﺎل ﻟﻤﻦ ﻫﻮ ﻓﻘﯿﻞ ﻻﺑﯽ ﺟﻬﻞ ﻓﺸّﻖ ذﻟﮏ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﻗﺎل ﻣﺎ ﻻﺑﯽ ﺟﻬﻞ و اﻟﺠﻨﮥ و اﻟﱠﻠﻪ ﻻ ﯾﺪﺧﻠﻬﺎ اﺑﺪا ﻓﻠّﻤﺎ اﺗﺎه ﻋﮑﺮﻣﮥ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺟﻬﻞ ﻣﺴﻠﻤﺎ ﻓﺮح ﺑﻪ‬‫و ﺗﺎّول ذﻟﮏ اﻟﻌﺬﻗﮥ ﻋﮑﺮﻣﮥ اﺑﻨﻪ و ﻣﻨﻬﺎ‬‫ﻋﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟّﺼﺎدق اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ راي ﮐﺎن ﮐﻠﺒﺎ أﺑﻘﻊ ﯾﻠﻎ ﻓﯽ دﻣﻪ ﻓﮑﺎن ﺷﻤﺮ ﺑﻦ ذي ﺟﻮﺷﻦ ﻗﺎﺗﻞ اﻟﺤﺴﯿﻦ ع و‬‫ﮐﺎن اﺑﺮص ﻓﺘﻔّﺴﺮت رؤﯾﺎه ﺑﻌﺪ ﺧﻤﺴﯿﻦ ﺳﻨﮥ‬‫و ﻣﻨ ﻬ ﺎ‬‫اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗـﺎل ﻻـﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺼـﺪﯾﻖ ﯾـﺎ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ راﯾﺖ ﮐﺎﻧّﯽ و اﻧﺖ ﺗﺮﻗﯽ درﺟـﮥ ﻓﺴـﺒﻘﺘﮏ ﺑﻤﺮﻗﺎﺗﯿﻦ و ﻧﺼﻒ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻘﺒﻀﮏ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯽ رﺣﻤﺘﻪ و اﻋﯿﺶ ﺑﻌﺪك ﺳﻨﺘﯿﻦ و ﻧﺼﻔﺎ‬‫و ﻣﻨﻬﺎ اّن ﺑﻌﺾ اﻫﻞ اﻟﺸﺎم ﻗّﺺ ﻋﻠﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﺎب رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل راﯾﺖ ﮐﺎن اﻟﺸـﻤﺲ و اﻟﻘﻤﺮ اﻗﺘﺘﻼ و ﻣﻊ ﮐﻞ واﺣﺪ ﻣﻨﻬﻤﺎ ﻓﺮﯾﻖ‬‫ﻣﻦ اﻟﻨﺠﻮم ﻓﻘﺎل ﻣﻊ اّﯾﻬﻤﺎ ﮐﻨﺖ ﻗﺎل ﻣﻊ اﻟﻘﻤﺮ ﻗﺎل ﻣﻊ اﻵﯾﮥ اﻟﻤﻤﺤّﻮة و اﻟﱠﻠﻪ ﻻ ﺗﻮﻟّﯿﺖ ﻟﯽ ﻋﻤﻼ ﻓﻘﺘﻞ اﻟّﺮاﺋﯽ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻋﻠﯽ ﺻّﻔﯿﻦ و ﮐﺎن ﻣﻊ‬‫ﻣﻌﺎوﯾﮥ و ﻣﻨﻬﺎ اّن ﻋﺎﺋﺸﮥ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﺎ رأت ﮐﺄّن ﺛﻠﺜﮥ اﻗﻤﺎر ﺳـﻘﻄﻦ ﻓﯽ ﺣﺠﺮﺗﻬﺎ ﻓﻘﺎل ﻟﻬﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﯾﺪﻓﻦ ﻓﯽ ﺑﯿﺘﮏ ﺛﻠﺜﮥ‬‫ﻣﻦ ﺧﯿﺎر اﻫﻞ اﻻرض ﻓﻠﻤﺎ دﻓﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻗﺎل ﻟﻬﺎ ﻫﺬا اﺣﺪ اﻗﻤﺎرك ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﺑﺸﺎﻃﺒﮥ و ﻟﻪ اﻟﻤﺼﻨﻔﺎت اﻟﺠﻠﯿﻠﮥ‬‫ﮐﺎﻟﺘﻤﻬﯿﺪ و اﻻﺳـﺘﺬﮐﺎر و ﺳـﯿﺮة اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در ﺳﻨﻪ ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ و‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪43 :‬‬‫ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﻟا ﻘﺮﻃﺒﯽ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ و ﻋﻤﺮه ﺧﻤﺲ و ﺗﺴـﻌﻮن ﺳـﻨﮥ و ﺧﻤﺴﮥ اﯾﺎم ﻗﯿﻞ و ﻟﯿﺲ ﻻﻫﻞ اﻟﻤﻐﺮب اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ‬‫ﻣﻊ اﻟﺜﻘـﮥ و اﻟـّﺪﯾﻦ و اﻟﻨﺰاﻫﮥ و اﻟﺘﺒّﺤﺮ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻌﺮﺑﯿﮥ و اﻻﺧﺒﺎر و ﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻤﻬﯿﺪ ﻟﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﻮّﻃﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ‬‫و ﮐﺘﺎب اﻻﺳـﺘﺬﮐﺎر ﻟﻤﺬاﻫﺐ ﻋﻠﻤﺎء اﻻﻣﺼﺎر ﻓﯿﻤﺎ ﺗﻀﻤﻨﻪ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﻣﻦ ﻣﻌﺎﻧﯽ اﻟّﺮأي و اﻵﺛﺎر و ﮐﺘﺎب اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ اﺳﻤﺎء اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ اﻟﻨﺠﺎب‬‫و ﮐﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊ ﺑﯿﺎن اﻟﻌﻠﻢ و ﻓﻀﻠﻪ و ﻣﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻓﯽ رواﯾﺘﻪ و ﺣﻤﻠﻪ و ﮐﺘﺎب اﻟّﺪرر ﻓﯽ اﺧﺘﺼﺎر اﻟﻤﻐﺎزي و اﻟّﺴﯿﺮ و ﮐﺘﺎب اﻟﻌﻘﻞ و اﻟﻌﻘﻼء و ﻣﺎ‬‫ﺟـﺎء ﻓﯽ اوﺻـﺎﻓﻬﻢ و ﮐﺘـﺎب ﺑﻬﺠـﮥ اﻟﻤﺠـﺎﻟﺲ ﻓﯽ اﻧﺲ اﻟﺠﺎﻟﺲ و ﮐﺘﺎب ﺻـﻐﯿﺮ ﻓﯽ ﻗﺒﺎﺋﻞ اﻟﻌﺮب و اﻧﺴﺎﺑﻬﻢ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﮐﺎن ﻟﻪ ﺑﺴـﻄﮥ‬‫ﮐﺜﯿﺮة ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻨﺴﺐ ﻣﻊ ﻣـﺎ ﺗﻘـﺪم ﻣﻦ اﻟﻔﻘﻪ و اﻻﺧﺒـﺎر و اﻟﻌﺮﺑـّﯿ ﮥ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺎﺑﻦ ﺷـﺤﻨﻪ در روض اﻟﻤﻨـﺎﻇﺮ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ‬‫اﻻواﺋـﻞ و اﻻـواﺧﺮ در ﺳـﻨﻪ ﻣـﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ ﺗﻮﻓﯽ اﻻﻣـﺎم ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻤﺸـﻬﻮرة ﻣﻨﻬﺎ‬‫اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب و اﻟﺘﻤﻬﯿﺪ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﻟﻤﺎﻟﮏ و اﻟﺪرر ﻓﯽ اﻟﻤﻐﺎزي و اﻟّﺴﯿﺮ و ﺑﻬﺠﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ و ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻﻣﺎم ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﻐﺮب اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﻦ ﻋﺎﺻﻢ اﻟﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ ‪ 368‬ﻓﯽ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ‬‫و ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻗﺒﻞ ﻣﻮﻟﺪ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﺑﺎﻋﻮام او اﺟﺎز ﻟﻪ ﻣﻦ ﻣﺼـﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و ﺳﺎد اﻫﻞ اﻟﺰﻣﺎن ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻻﺗﻘﺎن ﻗﺎل اﻟﺒﺎﺟﯽ اﺑﻮ‬‫اﻟﻮﻟﯿـﺪ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺎﻻﻧـﺪﻟﺲ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟﻪ اﻟﺘﻤﻬﯿـﺪ ﺷـﺮح اﻟﻤﻮﻃﺎ و اﻻﺳـﺘﺬﮐﺎر ﻣﺨﺘﺼـﺮه و اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و ﻓﻀﻞ اﻟﻌﻠﻢ و‬‫اﻟﺘﻘـّﺼ ﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻮّﻃـ ﺎ و ﻗﺒﺎﺋـﻞ اﻟّﺮواة و اﻟﺸﻮاﻫـﺪ ﻓﯽ اﺛﺒـﺎت ﺧﺒﺮ اﻟﻮاﺣـﺪ و اﻟﮑﻨﯽ و اﻟﻤﻐﺎزي و اﻻﻧﺴﺎب و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻗﺎل اﻟﻐﺴﺎﻧﯽ ﺳـﻤﻌﺘﻪ‬‫ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﺣﺪ ﺑﺒﻠﺪﻧﺎ ﻣﺜﻞ ﻗﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﺨّﺒﺎب ﻗﺎل اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﺪوﻧﻬﻤﺎ و ﻻ ﻣﺘﺨﻠّﻔﺎ ﻋﻨﻬﻤﺎ و‬‫اﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻪ ﻣﻊ اﻣـﺎﻣﺘﻪ ﻋﻠّﻮ اﻻﺳـﻨﺎد و وﻟﯽ ﺗﻀـﺎء اﺷـﺒﻮﻧﮥ ﻣـﺪة و ﮐـﺎن اوﻻـ ﻇﺎﻫﺮّﯾـﺎ ﺛّﻢ ﺻـﺎر ﻣﺎﻟﮑـّﯿ ﺎ ﻓﻘﯿﻬـﺎ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻣﮑﺜﺮا ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟﻘﺮاءات و‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟّﺮﺟﺎل و اﻟﺨﻼف ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻤﯿﻞ اﻟﯽ اﻗﻮال اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻣﺎت ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺳـﻠﺦ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ‪ 413‬ﻋﻦ ‪ 95‬و ﻟﻪ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻤﻬﯿﺪ‬‫ﺳﻤﯿﺮ ﻓﻮادي ﻣﻦ ﺛﻠﺜﯿﻦ ﺣﺠﮥ و ﺻﯿﻘﻞ ذﻫﻨﯽ و اﻟﻤﻔّﺮج‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 54‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪44 :‬‬‫ﻋﻦ ﻫﻤﯽ ﺑﺴـﻄﺖ ﻟﮑﻢ ﻓﯿﻪ ﮐﻼـم ﻧﺒّﯿﮑﻢ و ﻣـﺎ ﻓﯽ ﻣﻌـﺎﻧﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻌﻠﻢ و ﻓﯿﻪ اﻻﺛﺎر ﻣﺎ ﯾﻬﺘـﺪي ﺑﻪ اﻟﯽ اﻟﺒّﺮ و اﻟﺘﻘﻮي و ﯾﻐﻨﯽ ﻋﻦ اﻟّﻈﻠﻢ و‬‫ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ در ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻﻣﺎم اﻟﻘﺎﺋﻞ ﺑﺎﻟّﺼﻮاب اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب‬‫و اﺟﻤﻊ اﻟﻨﺎس ﻋﻠﯽ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﻘﻞ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﺳﻠﻮﻧﯽ ﻏﯿﺮ ﻋﻠﯽ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ و ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ در ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧﯿﻪ در ذﮐﺮ ﺗﺎرﯾﺦ‬‫اﺳـﺮاء ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﯿﻞ ﮐﺎن أي اﻻﺳـﺮاء ﻓﯽ رﺟﺐ ﺣﮑﺎه اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ و ﻗﺒﻠﻪ اﺑﻦ ﻗﺘﯿﺒﻪ و ﺑﻪ ﺟﺰم اﻟﻨﻮوي ﻓﯽ اﻟّﺮوﺿـﮥ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ‬‫زرﻗﺎﻧﯽ در ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﺑﻌـﺪ ﻗﻮل ﻣﺎﺗﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم اﺑﻮ ﻋﻤﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﻦ‬‫ﻋﺎﺻﻢ اﻟﻨﻤﺮي ﺑﻔﺘﺢ اﻟﻨﻮن و اﻟﻤﯿﻢ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻟﻤﮑﺜﺮ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﺑﺎﻟﻘﺮاءات و اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟّﺮﺟﺎل و اﻟﺨﻼف اﻟّﺪﯾﻦ اﻟـّﺼ ﯿﻦ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺴﻨﮥ و‬‫اﻻﺗﺒﺎع و اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﮑﺜﯿﺮة ﺳﺎد اﻫﻞ اﻟﺰﻣﺎن ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻻﺗﻘﺎن و اﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻪ ﻣﻊ اﻣﺎﻣﺘﻪ ﻋﻠّﻮ اﻻﺳـﻨﺎد ﺗﻮّﻓﯽ ﻟﯿﻠـﮥ اﻟﺠﻤﻌـﮥ ﺳـﻠﺦ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ‬‫ﺳﻨـﮥ ﺛﻼث و ﺳﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ﻋﻦ ﺧﻤﺲ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ و ﺧﻤﺴﮥ اﯾﺎم و ﻧﯿﺰ ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ در ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧّﯿﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺪ ﺣﺼﻞ ﻣﻦ اﻻﺧﺘﻼف‬‫ﻓﯽ ﺧﺘﻨﻪ ﺛﻼﺛـﮥ اﻗﻮال اﻻّول اﻧﻪ وﻟـﺪ ﻣﺨﺘﻮﻧﺎ ﮐﻤﺎ ﺗﻘﺪم اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻧّﻪ ﺧﺘﻨﻪ ﺟّﺪه ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻄّﻠﺐ ﯾﻮم ﺳﺎﺑﻌﻪ و ﺻـﻨﻊ ﻟﻪ ﻣﺄدﯾﮥ و ﺳـﻤﺎه ﻣﺤّﻤﺪا رواه‬‫اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﺴـﻨﺪه اﻟﯽ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس و ﺣﮑﺎه اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﻓﯽ اﻟﺘﻤﻬﯿﺪ و زرﻗﺎﻧﯽ در ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﺑﻌﺪ ﻗﻮل ﻣﺎﺗﻦ و ﺣﮑﺎه ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ‬‫ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻨﻤﺮي ﺑﻔﺘﺤﺘﯿﻦ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﺳـﺎد اﻫـﻞ اﻟﺰﻣﺎن ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻻﺗﻘﺎن وﻟـﺪ ﻓﯽ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و‬‫ﺳّﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ و ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ﺳّﺘﯿﻦ و أرﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﻣّﺮ ﺑﻌﺾ ﺗﺮﺟﻤﺘﻪ و اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺜﻌﺎﻟﺒﯽ در ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﺑﻌﺪ‬‫ذﮐﺮ ﺳـﻨﺪ ﺧﻮد در رواﯾﺖ اﺳﺘﯿﻌﺎب اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﮔﻔﺘﻪ اﺗﺤﺎف ﺑﻄﺮف ﻣﻦ ﺗﻌﺮﯾﻔﻪ ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﻐﺮب اﺑﻮ‬‫ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﻦ ﻋﺎﺻﻢ اﻟﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ وﻟﺪ ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌﮥ و اﻻﻣﺎم ﯾﺨﻄﺐ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳّﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﻓﯽ رﺑﯿﻊ‬‫اﻵﺧﺮ ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻗﺒﻞ ﻣﻮﻟﺪ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﺑﺎﻋﻮام ﺣﺪث ﻋﻦ ﺧﻠﻒ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳﻔﯿﻦ و ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻧﺼﺮ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪45 :‬‬‫ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻮﻣﻦ و ﻋﺪة و اﺟﺎز ﻟﻪ ﻣﻦ ﻣﺼـﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و ﻣﻦ ﻣﮑﮥ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺴﻘﻄﯽ و ﺳﺎد اﻫﻞ اﻟّﺰﻣﺎن ﻓﯽ‬‫اﻟﺤﻔﻆ و اﻻﺗﻘﺎن ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﻮﻟﯿـﺪ اﻟﯿﺎﺟﯽ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺎﻻﻧـﺪﻟﺲ ﻣﺜﻞ أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻗﺎل اﯾﻀﺎ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ اﺣﻔﻆ اﻫﻞ اﻟﻤﻐﺮب و ﻗﺎل اﺑﻦ‬‫ﺣﺰم اﻟﺘﻤﻬﯿـﺪ ﻟﺼﺎﺣﺒﻨـﺎ أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﻻـ اﻋﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﮑﻼـم ﻋﻠﯽ ﻓﻘﻪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﺜﻠﻪ اﺻـﻼ ﻓﮑﯿﻒ اﺣﺴﻦ ﻣﻨﻪ و ﻟﻪ ﺗﻮاﻟﯿﻒ ﻻـ ﻣﺜـﻞ ﻟﻬﺎ ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ‬‫ﻣﻌﺎﻧﯿﻬﺎ ﻣﻨﻬﺎ اﻟﮑﺎﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﺬﻫﺐ ﻣﺎﻟﮏ ﺧﻤﺴﮥ ﻋﺸـﺮ ﻣﺠﻠّﺪا و ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻟﯿﺲ ﻻﺣﺪ ﻣﺜﻠﻪ و ﻗﺎل اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ ﺳﻤﻌﺖ‬‫اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﺣـﺪ ﺑﺒﻠـﺪﻧﺎ ﻣﺜﻞ ﻗﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ اﻟﺨّﺒﺎب ﻗﺎل اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﺑﺪوﻧﻬﻤﺎ و ﻻ‬‫ﻣﺘﺨّﻠﻔﺎ ﻋﻨﻬﻤﺎ و آب ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻓﺘّﻦ ﺑﻪ و ﺑﺮع ﯾﺮاﻋـﮥ ﻓﺎق ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ﺗﻘـّﺪﻣﻪ ﻣﻦ رﺟﺎل اﻻﻧﺪﻟﺲ ﺟﻼ ﻋﻦ وﻃﻨﻪ ﻓﮑﺎن ﻓﯽ اﻟﻐﺮب ﺛّﻢ‬‫ﺗﺤّﻮل اﻟﯽ ﺷـﺮق اﻻﻧـﺪﻟﺲ و ﻣﻦ اﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻋﻨﺪه ﺳـﻨﻦ أﺑﯽ داود ﺳـﻤﻌﻪ ﻣﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﺆﻣﻦ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻦ داﺳﮥ ﻋﻦ اﻟﻤﺆﻟّﻒ و اﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻪ‬‫ﻣﻊ اﻣﺎﻣﺘﻪ ﻋﻠﻮ اﻻﺳـﻨﺎد ﺣـﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس اﻟﺪﻻﺋﯽ و اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻣﻘّﻮر و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤﯿﺪي و اﺑﻮ ﺑﺤﺮ ﺳـﻔﯿﻦ‬‫ﺑﻦ اﻟﻌﺎص و اﺑﻮ داود ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻧﺠﺎح اﻟﻤﻘﺮي و آﺧﺮون و ﮐﺎن دﯾﻨﺎ ﺻّﯿﻨﺎ ﺛﻘﮥ ﺣّﺠﮥ ﺻﺎﺣﺐ ﺳﻨﮥ و اﺗﺒﺎع ﻟﯿﺲ ﻻﻫﻞ اﻟﻤﻐﺮب اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ‬‫ﻣﻊ اﻟﺘﺒّﺤﺮ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻌﺮﺑـّﯿ ﮥ و اﻻﺧﺒـﺎر و ﮐﺎن اّوﻻ ﻇﺎﻫﺮّﯾﺎ ﺛّﻢ ﺻﺎر ﻣﺎﻟﮑﯿﺎ ﻣﻊ ﻣﯿﻞ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﯽ ﻓﻘﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻧﺘﻬﯽ و ﻗﺎل ﻓﯽ اﻟﺘﺎرﯾـﺦ ﻗﻠﺖ و‬‫ﺟﻤﯿﻊ ﺷﯿﻮﺧﻪ اﻟﺬﯾﻦ ﺣﻤﻞ ﻋﻨﻬﻢ ﻻ ﯾﺒﻠﻐﻮن ﺳﺒﻌﯿﻦ ﻧﻔﺴﺎ و ﻻ دﺧﻞ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻻ ﺧﺮج ﻣﻦ اﻻﻧﺪﻟﺲ و ﻣﻊ ﻫﺬا ﻓﻤﺎ ﻫﻮ ﺑﺪون اﻟﺨﻄﯿﺐ و‬‫ﻻ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ و ﻻ اﺑﻦ ﺣﺰم ﻓﯽ ﮐﺜﺮة اﻻﻃﻼع ﺑﻞ ﻗﺪ ﯾﮑﻮن ﻋﻨﺪه ﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﻋﻨﺪﻫﻢ ﻣﻊ اﻟّﺼﺪق و اﻟّﺪﯾﺎﻧﮥ و اﻟﺘﺜﺒﺖ و ﺣﺴﻦ اﻻﻋﺘﻘﺎد ﻋﻠﯽ ﻣﺬﻫﺐ‬‫اﻟّﺴـ ﻠﻒ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب اﻻﺳـﺘﺬﮐﺎر ﻟﻤـﺬاﻫﺐ ﻋﻠﻤﺎء اﻻﻣﺼﺎر ﻓﯿﻤﺎ ﺗﻀـﻤﻨﻪ اﻟﻤﻮﻃﺎ ﻣﻦ ﻣﻌﺎﻧﯽ اﻟّﺮأي و اﻵﺛﺎر ﺷـﺮح ﻓﯿﻪ اﻟﻤﻮﻃﺎ‬‫ﻋﻠﯽ وﺟﻬﻪ و ﻧﺴﻖ اﺑﻮاﺑﻪ ﻗـﺎل ﻓﯿﻪ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﺑﻮ ﻃﺎﻫﺮ ﻟﯿﺲ ﻓﯽ اﻟﺸـﺮوﺣﺎت ﻋﻠﯽ ﮐﺜﺮﺗﻬﺎ ﻣﺜﻠﻪ و ﻗـﺪﯾﺎن ﻓﯽ ﺗﺎﻟﯿﻔﻪ اﻟﺒـﺪﯾﻊ ﻋﻠﻤﻪ و ﻓﻀـﻠﻪ و ﻫﻮ‬‫ﮐﺘﺎب ﮐﺒﯿﺮ ﻓﯽ ﺛﻼﺛﯿﻦ ﻣﺠّﻠﺪا ﺑﺎﻟﺨّﻂ اﻟﻮاﺿﺢ و اﺣﺪ ﻋﺸـﺮ ﺑﺎﻟﺨﻂ اﻟّﺪﻗﯿﻖ اﻧﺘﻬﯽ و ﮐﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊ ﺑﯿﺎن اﻟﻌﻠﻢ و ﻓﻀـﻠﻪ و ﻣﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻓﯽ رواﯾﺘﻪ و‬‫ﺣﻤﻠﻪ و ﮐﺘﺎب اﻟّﺪرر ﻓﯽ اﺧﺘﺼﺎر اﻟﻤﻐﺎزي و اﻟّﺴﯿﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 55‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪46 :‬‬‫و ﮐﺘـﺎب اﻟﻌﻘﻞ و اﻟﻌﻘﻼء و ﻣﺎ ﺟﺎء ﻓﯽ اوﺻﺎﻓﻬﻢ و ﮐﺘﺎب ﺟﻤﻬﺮة اﻻﻧﺴﺎب و ﮐﺘﺎب ﺑﻬﺠـﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﺗﻮﻓﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺸﺎﻃﺒﮥ‬‫ﻓﯽ رﺑﯿﻊ اﻵـﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺳﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ و ﻓﯿﻬـﺎ ﺗﻮﻓﯽ ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﺸـﺮق اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ اﻟﺒﻐـﺪادي رﺣﻤﻬﻤﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻣﻦ ﻧﻈﻢ أﺑﯽ‬‫ﻋﻤﺮ رّوح اﻟﱠﻠﻪ روﺣﻪ‬‫ﺗﺬّﮐﺮت ﻣﻦ ﯾﺒﮑﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﺪاوﻣﺎ ﻓﻠﻢ ار اﻟّﺎ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟﺪﯾﻦ و اﻟﺨﺒﺮ‬‫ﻋﻠﻮم ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﺴﻨﻦ اﻟّﺘﯽ اﺗﺖ ﻋﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻊ ﺻﺤﮥ اﻻﺛﺮ‬‫و ﻋﻠﻢ اﻻول ﻣﻦ ﻧﺎﻗﺪﯾﻪ و ﻓﻬﻢ ﻣﺎ ﻟﻪ اﺧﺘﻠﻔﻮا ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟّﺮاي و اﻟﻨﻈﺮ‬‫و ﻟﻪ اﯾﻀﺎ‬‫ﻣﻘﺎﻟﮥ ذي ﻧﺼﺢ و ذات ﻓﻮاﺋﺪ إذا ﻣﻦ ذوي اﻻﻟﺒﺎب ﮐﺎن اﺳﺘﻤﺎﻋﻬﺎ‬‫ﻋﻠﯿﮑﻢ ﺑﺂﺛﺎر اﻟّﻨﺒﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣﻦ اﻓﻀﻞ اﻋﻤﺎل اﻟﺮﺷﺎد اﺗﺒﺎﻋﻬﺎ‬‫و ﻟﻪ اﺑﺼﺎر ﻗﺪ دﺧﻞ اﺷﺒﯿﻠﯿﮥ ﻓﻠﻢ ﯾﻠﻖ ﻓﯿﻬﺎ ﻣﺒﺮة و ﻟﻢ ﯾﺮ ﻣﻦ اﻫﻠﻬﺎ اﺳﺮة‬‫ﺗﻨﮑﺮ ﻣﻦ ﮐﻨﺎ ﻧﺴﺮ ﺑﻘﺮﺑﻪ و ﺻﺎر زﻋﺎﻗﺎ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ ﮐﺎن ﺳﻠﺴﻼ‬‫و ﺣّﻖ ﻟﺠﺎر ﻟﻢ ﯾﻮاﻓﻘﻪ ﺟﺎره و ﻻ ﻻءﻣﺘﻪ اﻟﺪار أن ﯾﺘﺤّﻮﻻ‬‫ﺑﻠﯿﺖ ﺑﺤّﻤﺺ و اﻟﻤﻘﺎم ﺑﺒﻠﺪة ﻃﻮﯾﻼ ﻟﻌﻤﺮي ﻣﺨﻠﻖ ﯾﻮرث اﻟﺒﻼء‬‫إذا ﻫﺎن ﺣّﺮ ﻋﻨﺪ ﻗﻮم اﺗﺎﻫﻢ و ﻟﻢ ﯾﻨﺄ ﻋﻨﻬﻢ ﮐﺎن اﻋﻤﯽ و اﺟﻬﻼ‬‫و ﻟﻢ ﺗﻀﺮب اﻻﻣﺜﺎل اﻻ ﻟﻌﺎﻟﻢ و ﻣﺎ ﻋﻮﺗﺐ اﻻﻧﺴﺎن اﻻ ﻟﯿﻌﻘﻼ‬‫و ﺧﻮد ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ اﺳﺘﯿﻌﺎب اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ و ﻧﻘﻞ ﻋﺒﺎراﺗﯽ از آن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ -‬وي از ﮐﺒﺎر ﻋﻠﻤﺎي ﻣﻐﺮﺑﺴﺖ‬‫و ﻧﺎم او ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﺑﻦ ﻋﺎﺻﻢ ﻧﻤﺮي ﻗﺮﻃﺒﯽ روز ﺟﻤﻌﻪ ﮐﻪ اﻣﺎم در ﻋﻄﺒﻪ ﺑﻮد در ﺳﺎل ﺳﻪ ﺻﺪ و ﺷـﺼﺖ و ﻫﺸﺖ در‬‫ﻣﺎه رﺑﯿﻊ اﻻّول ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪه و او ﻣﻌﺎﺻﺮ ﺧﻄﯿﺒﺴﺖ اﻣﺎ ﻃﻠﺐ او ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ را ﻗﺒﻞ از ﺗﻮﻟﺪ ﺧﻄﯿﺒﺴﺖ از ﺧﻠﻒ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ‬‫ﺳﻔﯿـﺎن و ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻧﺼـﺮ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﺆﻣﻦ و اﻗﺮان اﺑﻨﻬـﺎ اﺧـﺬ ﻋﺎم ﻧﻤﻮده و ﻋﻠﻤﺎي ﺑﻠـﺪان دور دﺳﺖ او را اﺟﺎزت‬‫ﻧﻮﺷﺘﻪاﻧﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ ﻣﻨﺬري ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺮﻋﯿﺐ و ﺗﺮﻫﯿﺐ از ﻣﺼﺮ و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺴﻘﻄﯽ از ﻣﮑﻪ ﻣﻌﻈﻤﮥ در ﺣﻔﻆ و اﺗﻘﺎن ﺳﺮآﻣﺪ‬‫اﻫﻞ زﻣﺎن ﺧﻮد ﺷﺪ و ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻤﺐ؟؟؟ او در ﺑﺎب ﻓﻘﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺎزه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪47 :‬‬‫روزﮔـﺎرﺳﺖ و ﺳـﺮﻣﺎﯾﻪ ﻣﺠﺘﻬـﺪان اوﻟﯽ اﻻﯾـﺪي و اﻻﺑﺼـﺎرﺳﺖ و از ﺗﺼـﺎﻧﯿﻒ او ﮐـﺎﻓﯽ در ﻣـﺬﻫﺐ ﻣﺎﻟﮑﯽ ﭘﺎﻧﺰده ﺟﻠـﺪ در ﺑﻼد ﻣﻐﺮب‬‫ﮔﺮدﯾـﺪه و ﺑﯿﺸﺘﺮ در اﻧـﺪﻟﺲ ﺑﻠﮑﻪ اﮐﺜﺮ ﻣﻮرﺧﯿﻦ ﻧﻮﺷـﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ از اﻧﺪﻟﺲ ﻧﻪ ﺑﺮآﻣﺪه و ﺳﻮاي ﻫﻔﺘﺎد ﮐﺲ از ﻋﻠﻤﺎي وﻗﺖ ﺧﻮد دﯾﮕﺮي را‬‫ﻧﺪﯾـﺪه و ﺳﻮاي اﯾﻨﻬـﺎ از ﮐﺴـﯽ ﻋﻠﻢ ﻧﯿـﺎﻣﻮﺧﺘﻪ و ﺑـﺎ وﺟﻮد اﯾﻦ ﻋﻠﻢ او ﮐﻤﺘﺮ از ﺧﻄﯿﺐ و ﺑﯿﻬﻘﯽ و اﺑﻦ ﺣﺰم ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻌﻀـﯽ ﭼﯿﺰﻫﺎ ﻧﺰد‬‫اوﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺰد دﯾﮕﺮان ﻧﯿﺴﺖ و ﺻﺪق و دﯾﺎﻧﺖ و ﺣﺴﻦ اﻋﺘﻘﺎد و اﺗﺒﺎع ﺳـﻨﺖ ﮐﻪ او را ﻧﺼـﯿﺐ ﺑﻮد ﮐﻢ ﮐﺴﯽ از ﻋﻠﻤﺎ را ﻧﺼﯿﺐ ﺷﺪه و از‬‫ﻋﻮاﻟﯽ اﺳـﻨﺎد او ﺳـﻨﻦ أﺑﯽ داودﺳﺖ ﮐﻪ از ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﺆﻣﻦ رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ و او از اﺑﻦ داﺳﻪ و او از ﻣﺼﻨﻔﺶ اﺑﻮ داود‬‫در اول ﻋﻤﺮ ﻇﺎﻫﺮي ﺑﻮد ﺑﻌـﺪ از ان ﻣﺎﻟﮑﯽ ﺷـﺪ و ﻣﻌﻬﺬا ﻣﯿﻼﻧﯽ ﺑﻔﻘﻪ ﺷﺎﻓﻌﯽ ﻫﻢ دارد و ﮐﺘﺎب اﻻﺳـﺘﺬﮐﺎر او در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﺷـﺮوح‬‫ﻣﻮﻃﺎﺳﺖ در ﺗﻨﺴـﯿﻖ اﺑﻮاب ﻣﻮﻃﺎ اﺳـﺘﺎدي ﻧﻤﻮده اﺳﺖ و آن ﮐﺘﺎب ﺑﺴـﯿﺎر ﮐﻼﻧﺴﺖ ﻗﺮﯾﺐ ﺳـﯽ ﻣﯽﺷﻮد اﮔﺮ ﺑﺨﻂ واﺿﺢ ﻧﻮﯾﺴـﻨﺪ و اﮔﺮ‬‫ﺑﺨﻂ رﮐﯿﮏ ﻧﻮﯾﺴـﻨﺪ ﭘﺎﻧﺰده ﺟﻠﺪﺳﺖ و او را ﮐﺘﺎﺑﯿﺴﺖ در ﻓﻀـﯿﻠﺖ ﻋﻠﻢ و ادب رواﯾﺖ ﺑﺴﯿﺎر ﻧﺎﻓﻊ و ﮐﺘﺎب اﻟﺪرر ﻓﯽ اﺧﺘﺼﺎر اﻟﻤﻐﺎزي و‬‫اﻟﺴـﯿﺮ و ﮐﺘﺎب اﻟﻌﻘﻞ و اﻟﻌﻘﻼء و ﻣﺎ ﺟﺎءﻧﯽ اوﺻﺎﻓﻬﻢ و ﮐﺘﺎب ﺟﻤﻬﺮة اﻻﻧﺴﺎب و ﮐﺘﺎب ﺑﻬﺠﮥ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ و ﻏﯿﺮ آﻧﻬﺎ ﻧﯿﺰ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ دارد در‬‫ﻣﺎه رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳﺎل ﭼﻬﺎرﺻﺪ و ﺷﺼﺖ دوم وﻓﺎت اوﺳﺖ و در ﻫﻤﯿﻦ ﺳﺎل ﺧﻄﯿﺐ ﺑﻐﺪادي ﻧﯿﺰ وﻓﺎت ﯾﺎﻓﺖ او را ﺑﺎﻧﺸﺎد ﺷﻌﺮ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﻠﯽ ﺑﻮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 56‬از ‪359‬‬‫و اﯾﻦ ﭼﻨﺪ ﺷﻌﺮ ازوﺳﺖ‬‫ﺗﺬﮐﺮت ﻣﻦ ﯾﺒﮑﯽ ﻋﻠّﯽ ﻣﺪاوﻣﺎ ﻓﻠﻢ ار اﻟّﺎ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟّﺪﯾﻦ و اﻟﺨﯿﺮ‬‫ﻋﻠﻮم ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﺴﻨﻦ اﻟّﺘﯽ اﻧﺖ ﻋﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻊ ﺻﺤﮥ اﻻﺛﺮ‬‫و ﻋﻠﻢ اﻻوﻟﯽ ﻣﻦ ﻧﺎﻗﺪﯾﻪ و ﻓﻬﻢ ﻣﺎ ﻟﻪ اﺧﺘﻠﻔﻮا ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟّﺮاي و اﻧﻈﺮ‬‫و ﻧﯿﺰ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‬‫ﻣﻘﺎﻟﮥ ذي ﻧﺼﺢ و ذات ﻓﻮاﺋﺪ إذا ﻣﻦ ذوي اﻻﻟﺒﺎب ﮐﺎن اﺳﺘﻤﺎﻋﻬﺎ‬‫ﻋﻠﯿﮑﻢ ﺑﺂﺛﺎر اﻟّﻨﺒﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣﻦ اﻓﻀﻞ اﻋﻤﺎل اﻟّﺮﺷﺎد اﺗﺒﺎﻋﻬﺎ‬‫و ﭼﻮن در ﺷﻬﺮ اﺷﺒﯿﻠﯿﻪ ﮐﻪ از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﺷﻬﺮﻫﺎي ﻣﻐﺮﺑﺴﺖ داﺧﻞ ﺷﺪ و از اﻫﻞ آن ﺷﻬﺮ ﺣﺴﻦ ﺳﻠﻮك و ﺗﻔﻘﺪي ﮐﻪ ﻣﯽﺑﺎﯾﺪ ﻧﺪﯾﺪ اﯾﻦ ﭼﻨﺪ‬‫ﺑﯿﺖ ﮔﻔﺖ‬‫ﺗﻨّﮑﻮ ﻣﻦ ﮐﻨﺎ ﻧﺴّﺮ ﺑﻘﺮﺑﻪ و ﺻﺎر زﻋﺎﻗﺎ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ ﮐﺎن ﺳﻠﺴﻼ‬‫و ﺣّﻖ ﻟﺠﺎر ﻟﻢ ﯾﻮاﻓﻘﻪ ﺟﺎره و ﻻ ﻻءﻣﺘﻪ اﻟّﺪار ان ﯾﺘﺤّﻮﻻ ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪48 :‬‬‫ﺑﻠﯿﺖ ﺑﺤﻤﺺ و اﻟﻤﻘﺎم ﺑﺒﻠﺪة ﻃﻮﯾﻼ ﻟﻌﻤﺮي ﻣﺨﻠﻖ ﯾﻮرث اﻟﺒﻼء‬‫إذا ﻫﺎن ﺣّﺮ ﻋﻨﺪ ﻗﻮم اﺗﺎﻫﻢ و ﻟﻢ ﯾﻨﺄ ﻋﻨﻬﻢ ﮐﺎن اﻋﻤﯽ و اﺟﻬﻼ‬‫و ﻟﻢ ﺗﻀﺮب اﻻﻣﺜﺎل اﻻ ﻟﻌﺎﻟﻢ و ﻣﺎ ﻋﻮﺗﺐ اﻻﻧﺴﺎن اﻟّﺎ ﻟﯿﻌﻘﻼ‬‫‪ -2‬ذﮐﺮ ﻣﺰي‬‫وﺟﻪ دوم آﻧﮑﻪ اﺑﻮ اﻟﺤّﺠﺎج ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻣّﺰي ﻧﯿﺰ ﺻﺤﺖ اﯾﻦ ﺳﻨﺪ ﺑﮑﻤﺎل وﺿﻮح و ﻇﻬﻮر ﺑﻼ ﺧﻼف اﻫﻞ ﺧﻼف ﺑﻨﻘﻞ ﮐﻼم‬‫اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ ﺛﺎﺑﺖ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل در ذﮐﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﺤﺠـﺞ اﻟﺒﺎﻫﺮة ﮔﻔﺘﻪ و‬‫روي ﯾﻌﻨﯽ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﺑﺎﺳﻨﺎده ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﻮاﻧﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﻠﺞ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ﻗﺎل ﮐﺎن ﻋﻠّﯽ اّول ﻣﻦ اﻣﻦ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ‬‫ﺧﺪﯾﺠـﮥ و ﻗﺎل ﻫـﺬا اﺳـﻨﺎد ﻻ ﻣﻄﻌﻦ ﻓﯿﻪ ﻻﺣـﺪ ﻟﺼـّﺤﺘﻪ و ﺛﻘـﮥ رﺟﺎﻟﻪ ﻓﻠﻪ اﻟﺤﻤـﺪ و اﻟﻤﻨﮥ ﮐﻪ از اﻓﺎده ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻣﺰي ﻫﻢ ﺻـﺤﺖ ﺳـﻨﺪ ﺣﺪﯾﺚ‬‫وﻻـﯾﺖ ﺑﺎﺟﻤـﺎع و اﺗﻔﺎق ﺑﻼ ﺧﻼف و ﻋﻨﺎد اﻫﻞ ﺷـﻘﺎق ﻇﺎﻫﺮ و واﺿـﺢ ﮔﺮدﯾـﺪ و ﺷـﻨﺎﻋﺖ ﺗﻮﻫﻢ ﺑﻄﻼن ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺑﮑﻤﺎل ﻇﻬﻮر و‬‫وﺿﻮح رﺳـﯿﺪ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻋﻠّﺎﻣﻪ ﻣﺰي ﺷـﯿﺦ و اﺳـﺘﺎد ذﻫﺒﯽ ﻧﻘﺎدﺳﺖ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺳـﻨّﯿﻪ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺑﻬّﯿﻪ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺟﻠﯿﻪ و ﻣﺂﺛﺮ وﺿـّﯿﻪ او‬‫ﻣﺸـﻬﻮر در اﻏﻮار و اﻧﺠـﺎد و ﺗﺤﻘﯿﻘـﺎت و اﻓﺎداﺗﺶ ﻧﺰد ﻋﻠﻤﺎي ﻗﻮم در ﻏﺎﯾﺖ اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﺘﻤﺎد ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ‬‫ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻤّﺰي ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﻌـﺎﻟﻢ اﻟﺤﺒﺮ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻻوﺣـﺪ ﻣﺤـﺪث اﻟﺸـﺎم ﺟﻤﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﺤﺠﺎج ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟّﺰﮐﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳـﻒ‬‫اﻟﻘﻀﺎﻋﯽ اﻟﮑﻠﺒﯽ اﻟّﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ وﻟـﺪ ﺑﻈﺎﻫﺮ ﺣﻠﺐ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻧﺸﺄ ﺑﺎﻟﻤّﺰة و ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن ﺛّﻢ ﺗﻔّﻘﻪ ﻗﻠﯿﻼ ﺛّﻢ اﻗﺒﻞ‬‫ﻋﻠﯽ ﻫﺬا اﻟّﺸﺄن و ﺳـﻤﻊ اّول ﺷـﯽء ﮐﺘﺎب اﻟﺤﻠﺒﮥ ﮐﻠﻪ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺨﯿﺮ ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ ﺛّﻢ اﮐﺜﺮ ﻋﻨﻪ و ﺳـﻤﻊ اﻟﻤﺴـﻨﺪ و اﻟﮑﺘﺐ‬‫اﻟﺴـّﺘﮥ و ﻣﻌﺠﻢ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ و اﻻﺟﺰاء اﻟﻄﺒﺮزدّﯾـﮥ و اﻟﮑﻨﺪّﯾـﮥ و ﺳـﻤﻊ ﺻـﺤﯿﺢ ﻣﺴـﻠﻢ ﻣﻦ اﻻرﺑﻠﯽ و رﺣﻞ ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﻓﺴـﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌّﺰ‬‫اﻟﺤﺮاﻧﯽ و أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﻻﻧﻤﺎﻃﯽ و ﻫﺬه اﻟﻄﺒﻘﮥ و ﺳﻤﻊ ﺑﺎﻟﺤﺮﻣﯿﻦ و ﺣﻠﺐ و ﺣﻤﺎة و ﺑﻌﻠﺒﮏ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﻧﺴﺦ ﺑﺨﻄﻪ اﻟﻤﻠﯿﺢ اﻟﻤﺘﻘﻦ ﮐﺜﯿﺮا‬‫ﻟﻨﻔﺴﻪ و ﻟﻐﯿﺮه و ﻣﻬﺮ ﻓﯿﻬـﺎ و ﻓﯽ اﻟﺘﺼـﺮﯾﻒ و ﻗﺮأ اﻟﻌﺮﺑـّﯿ ﮥ و اّﻣـﺎ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟّﺮﺟـﺎل ﻓﻬﻮ ﺣﺎﻣـﻞ ﻟﻮاﺋﻬـﺎ و اﻟﻘﺎﺋﻢ ﺑﺎﻋﺒﺎﺋﻬﺎ ﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﻌﯿﻮن ﻣﺜﻠﻪ ﻋﻤﻞ‬‫ﮐﺘﺎب ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﻓﯽ ﻣﺎﺋﮥ ﺟﺰء و ﻋﻤﻞ ﮐﺘﺎب اﻻﻃﺮاف ﻓﯽ ﺑﻀـﻌﮥ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﺟﺰءا و ﺧﺮج ﻟﻨﻔﺴﻪ و اﻣﻠﯽ ﻣﺠﺎﻟﺲ و اوﺿﺢ ﻣﺸـﮑﻼت‬‫و ﻣﻌﻀﻼت ﻣﺎ ﺳﺒﻖ إﻟﯿﻬﺎ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و رﺟﺎﻟﻪ وﻟﯽ اﻟﻤﺸﯿﺨﮥ ﺑﺎﻣﺎﮐﻦ ﻣﻨﻬﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪49 :‬‬‫ﻣﻨﻬﺎ اﻟﺪار اﻻﺷـﺮﻓّﯿﮥ و ﮐﺎن ﺛﻘﮥ ﺣّﺠﮥ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ ﺣﺴﻦ اﻻﺧﻼق ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺴـﮑﻮت ﻗﻠﯿﻞ اﻟﮑﻼم ﺟﺪا ﺻﺎدق اﻟﻠﻬﺠﮥ ﻟﻢ ﻧﻌﺮف ﻟﻪ ﺻﺒﻮة و ﮐﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 57‬از ‪359‬‬‫ﯾﻄـﺎﻟﻊ و ﯾﻨﻘـﻞ اﻟﻄـّﺒ ﺎق إذا ﺣـﺪث و ﻫﻮ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺷـﯽء ﻣّﻤﺎ ﯾﻘﺮأ ﺑﻞ ﯾﺮّد ﻓﯽ اﻟﻤﺘﻦ و اﻻﺳـﻨﺎد رّدا ﻣﻔﯿـﺪا ﯾﺘﻌّﺠﺐ ﻣﻨﻪ‬‫ﻓﻀـﻼء اﻟﺠﻤﺎﻋـﮥ و ﮐـﺎن ﻣﺘﻮاﺿـﻌﺎ ﺣﻠﯿﻤـﺎ ﺻـﺒﻮرا ﻣﻘﺘﺼـﺪا ﻓﯽ ﻣﺎﮐﻠﻪ و ﻣﻼﺑﺴﻪ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻤﺸـﯽ ﻓﯽ ﻣﺼﺎﻟﺤﻪ ﺗﺮاﻓﻖ ﻫﻮ و اﺑﻦ ﺗﯿﻤـّﯿ ﮥ ﮐﺜﯿﺮا ﻓﯽ‬‫اﻟّﺴـ ﻤﺎع ﻟﻠﺤـﺪﯾﺚ و ﻓﯽ اﻟﻨﻈﺮ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻢ و ﮐﺎن ﯾﻘﺮر ﻃﺮﯾﻘـﮥ اﻟﺴـﻠﻒ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و ﯾﻌﻀﺪ ذﻟﮏ ﺑﻤﺒﺎﺣﺚ ﻧﻈﺮّﯾﮥ و ﻗﻮاﻋﺪ ﮐﻼﻣّﯿﮥ و ﺟﺮي ﺑﯿﻨﻨﺎ‬‫ﻣﺠﺎدﻻت و ﻣﻌﺎرﺿﺎت ﻓﯽ ذﻟﮏ ﺗﺮﮐﻬﺎ اﺳـﻠﻢ و اوﻟﯽ و ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻓﻠﻪ ﻋﻤﻞ ﮐﺜﯿﺮ ﻓﯽ اﻟﻤﻌﻘﻮل و ﻣﺎ ﻧﺮي ذﻟﮏ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﺣﺴﻦ اﺳﻼم و‬‫ﺣﺴـﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻊ اﻧّﯽ ﻟﻢ اﻋﻠﻤﻪ اﻟﻒ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﺷـﯿﺌﺎ و ﻗﺪ ﻟﺰم ﻓﯽ وﻗﺖ ﺻـﺤﺒﮥ اﻟﻌﻔﯿﻒ اﻟﺘﻠﻤﺴﺎﻧﯽ ﻓﻠّﻤﺎ ﺗﺒّﯿﻦ ﻟﻪ ﺿـﻼﻟﻪ ﺗﺒﺮأ ﻣﻨﻪ و ﺣّﻆ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﮐﺎن ذا ﻣﺮوة و ﺳـﻤﺎﺣﮥ و ﺗﻘﻨﻊ ﺑﺎﻟﯿﺴـﯿﺮ ﺑﺎذﻻ ﻟﮑﺘﺒﻪ و ﻓﻮاﺋـﺪه و ﻧﻔﺴﻪ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻤﺤﺎﺳﻦ و ﻟﻘﺪ آذاه اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻌّﻄﺎر و ﺳـّﺒﻪ و ﻣﺎ راﯾﺘﻪ ﯾﺘﮑﻠﻢ‬‫ﻓﯿﻪ و ﻻ ﻓﯿﻤﻦ آذاه و اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺴـﻤﺢ ﻟﻪ ﺑﺎﻟﺨﯿﺮ و ﻟﻨﺎ اﻣﯿﻦ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻣﻌﺠﻢ ﻣﺨﺘﺺ ﮔﻔﺘﻪ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟﺸﯿﺦ اﻟّﺼﺎﻟﺢ زﮐﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ‬‫ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻨﺎﻗﺪ اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟﻤﻔﯿﺪ ﻣﺤّﺪث اﻟّﺸﺎم ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﺤّﺠﺎج اﻟﻘﻀﺎﻋﯽ اﻟﮑﻠﺒﯽ اﻟﻤّﺰي اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ‬‫اﻟﻠّﻐﻮي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ وﻟﺪ ﺑﻈﺎﻫﺮ ﺣﻠﺐ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 656‬ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻧﺸﺄ ﺑﺎﻟﻤّﺰة و ﺑﺎﻟﺒﻠﺪ و ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن ﺛﻢ ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ‬‫و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻫﻠّﻢ ﺟّﺮا ﻓﺎﮐﺜﺮ ﻋﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻼﻣﮥ و اﺑﻦ ﻋّﻠﺎن و اﺑﻦ ﻋﻤﺮ و اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻻرﺑﻠﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و ﺑﻤﺼـﺮ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰ اﻟﺤﺮاﻧﯽ و أﺑﯽ‬‫ﺑﮑﺮ اﻻﻧﻤﺎﻃﯽ و ﺧﻠﻖ و ﺑﺎﻻﺳﮑﻨﺪرّﯾﮥ و ﺣﻠﺐ و اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ و ﮐﺘﺐ اﻟﻄﺒﺎق ﺑﺨّﻂ اﻟﻤﻠﯿﺢ اﻟﻤﺘﻘﻦ و ﮐﺎن ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﻨﺤﻮ و اﻟﺘﺼﺮﯾﻒ ﺑﺼﯿﺮا ﺑﺎﻟّﻠﻐﮥ‬‫ﻟﻪ ﻣﺸﺎرﮐـﮥ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻻـﺻﻮل و ﯾﺨﻮض ﻓﯽ ﺣﻘـﺎﺋﻖ اﻟﻤﻌﻘﻮل و ﯾﺮوي اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻨﻔﺲ ﻣﺘﻨﺎ و اﺳـﻨﺎدا و إﻟﯿﻪ اﻟﻤﻨﺘﻬﯽ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ‬‫اﻟﺮﺟـﺎل و ﻃﺒﻘﺎﺗﻬﻢ و ﻣﻦ راي ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﻋﻠﻢ ﻣﺤﻠّﻪ ﻣﻦ اﻟﺤﻔﻆ ﻓﻤﺎ راﯾﺖ ﻣﺜﻠﻪ و ﻻ راي ﻫﻮ ﻣﺜﻞ ﻧﻔﺴﻪ اﻋﻨﯽ ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه و ﮐﺎن ﯾﻨﻄﻮي‬‫ﻋﻠﯽ دﯾﻦ و ﺻـﻔﺎء ﺑﺎﻃﻦ و ﺗﻮاﺿﻊ و ﻓﺮاغ ﻋﻦ اﻟﺮﯾﺎﺳـﮥ و ﻗﻨﺎﻋـﮥ و ﺣﺴﻦ ﺳـﻤﺖ و ﻗﻠﮥ ﮐﻼم و ﮐﺜﺮة اﺣﺘﻤﺎل و ﮐﻞ اﺣﺪ ﻣﺤﺘﺎج اﻟﯽ ﺗﻬﺬﯾﺐ‬‫ا ﻟ ﮑﻤ ﺎ ل ا ﻟ ﯽ ا ن ﻗ ﺎ ل ﺑ ﻌ ﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪50 :‬‬‫ذﮐﺮ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻗﺎل ﻻ اﻟﻪ اﻻ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻮﻓﯽ ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸﺮ ﺻﻔﺮ ﺳﻨﮥ ‪ 742‬ﺷﯿﻌﻪ ﺧﻼﺋﻖ و ازدﺣﻤﻮا ﻋﻠﯽ ﻧﻌﺸﻪ و دﻓﻦ ﺑﻤﻘﺒﺮة اﻟّﺼﻮﻓﯿﮥ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در اول ﺗﺬﻫﯿﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ او را ﺑﺎﯾﻦ‬‫اوﺻﺎف ﺳـﺘﻮده اﻻﻣﺎم اﻻوﺣﺪ اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﺠﮥ اﻟﻤﺎﻣﻮن ﺷـﺮف اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﻋﻤﺪة اﻟﻨﻘﺎد ﺷﯿﺨﻨﺎ و ﮐﺎﺷﻒ ﻣﻌﻀﻼﺗﻨﺎ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ أﺑﯽ ﻟا ﺤﺠﺎج‬‫ﯾﻮﺳـﻒ ﺑﻦ اﻟّﺰﮐﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠـﮏ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺰﻫﺮ اﻟﻘﻀـﺎﻋﯽ اﻟﮑﻠـﺒﯽ اﻟﻤّﺰي ﺑـﺎرك اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ‬‫ﻋﻤﺮه و ﺣﺴـﻨﺎﺗﻪ و رﻓﻊ ﻓﯽ درﺟـﺎﺗﻪ ﻣﻮﻟـﺪه ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ ﺑﻈـﺎﻫﺮ ﺣﻠﺐ و ﻧﺸﺄ ﺑﺎﻟﻤّﺰة ﻇﺎﻫﺮ دﻣﺸﻖ و ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن ﻓﯽ‬‫ﺻﻐﺮه و ﻗﺮأ ﺷﯿﺌﺎ ﻣﻦ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻠﻐﮥ و اﻟﻌﺮﺑﯿﮥ ﺛّﻢ دﺧﻞ اﻟﺒﻠﺪ و ﺷﺮع ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺑﻨﻔﺴﻪ و ﻟﻪ ﻋﺸﺮون ﺳﻨﮥ ﻓﺴﻤﻊ اﻟﮑﺜﯿﺮ ﻣﻦ أﺑﯽ اﻟﻌﺒﺎس‬‫اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻼﻣﮥ اﻟﺤّﺪاد و اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﻤﺮو اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ و اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ ﻋﺼﻤﮥ اﻻرﯾﻠﯽ و اﻟﻤﺴﻠﻢ ﺑﻦ ﻋﻼن اﻟﻘﻌﻨﺒﯽ و‬‫ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب اﺑﻦ ﻃﺒﺮزد و ﺣﻨﺒﻞ و اﻟﮑﻨﺪي و ﻟﻢ ﯾﺰل ﯾﺴﻤﻊ اﻟﯽ ان ﮐﺘﺐ ﻋﻦ اﺻﺤﺎب اﺑﻦ ﻋﺒﺪ ﻣﮑﺪام اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﺑﺮع ﻓﯽ ﻓﻨﻮن‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ و ﻟﻐﺎﺗﻪ و ﻓﻘﻬﻪ و ﻋﻠﻠﻪ و ﺻـﺤﯿﺤﻪ و ﺳـﻘﯿﻤﻪ و رﺟﺎﻟﻪ ﻓﻠﻢ ﯾﺮ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه و ﻻ راي ﻫﻮ ﻣﺜﻞ ﻧﻔﺴﻪ ﻣﻊ اﻻﺗﻘﺎن و ﻟا ﺤﻔﻆ و‬‫ﺣﺴﻦ اﻟﺨـﻂ و اﻟّﺪﯾﺎﻧـﮥ و ﺣﺴﻦ اﻻﺧﻼـق و اﻟّﺴـ ﻤﺖ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﻬـﺪي اﻟّﺼﺎﻟـﺢ و اﻟﺘﺼّﻮن و اﻟﺨﯿﺮ و اﻻﻗﺘﺼـﺎد ﻓﯽ اﻟﻤﻌﯿﺸـﮥ و اﻟﻠﺒـﺎس و‬‫اﻟﻤﻼزﻣـﮥ ﻟﻼﺷـﺘﻐﺎل و اﻟﺴـﻤﺎع ﻣﻊ اﻟﻌﻘﻞ اﻟﺘﺎم و اﻟّﺮزاﻧـﮥ و اﻟﻔﻬﻢ و ﺻـﺤﮥ اﻻدراك و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﺳـﻨﻮي در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ‬‫ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﺤـّﺠ ﺎج ﺟﻤﺎل اﻟـﺪﯾﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟﺰﮐﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﻔﻀﺎﻋﯽ اﻟﺤﻠﺒﯽ اﻟﻤّﺰي ﻧﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﻣّﺰة ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﻤﯿﻢ ﻗﺮﯾﮥ‬‫ﺑﻈﺎﻫﺮ دﻣﺸﻖ ﮐﺎن اﻟﻤـﺬﮐﻮر اﺣﻔﻆ اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻪ ﻻ ﺳـّﯿﻤﺎ اﻟّﺮﺟﺎل اﻟﻤﺘﻘـﺪﻣﯿﻦ و اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﻪ اﻟﺮﺣﻠـﮥ ﻣﻦ اﻗﻄﺎر اﻻرض ﻟﺮواﯾﺘﻪ و دراﯾﺘﻪ و ﮐﺎن‬‫اﻣﺎﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻠﻐﮥ و اﻟﺘﺼـﺮﯾﻒ دّﯾﻨﺎ ﺧﯿﺮا ﻣﻨﻘﺒﻀﺎ ﻋﻦ اﻟﻨﺎس ﻃﺎرﺣﺎ ﻟﻠﺘﮑﻠﻒ ﻗﺪ ﺻـﻨﻒ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﻓﯽ اﺳﻤﺎء اﻟّﺮﺟﺎل و ﮐﺘﺎب اﻻﻃﺮاف و‬‫درس ﺑـﺪار ﻟا ﺤـﺪﯾﺚ اﻻﺷـﺮﻓّﯿﮥ وﻟـﺪ ﺑﻈـﺎﻫﺮ ﻣﺪﯾﻨـﮥ ﺣﻠﺐ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺳـّﺘﻤﺎﺋﮥ و اﺳـﺘﻮﻃﻦ دﻣﺸﻖ اﻟﯽ ان ﺗﻮﻓﯽ ﺑﻬـﺎ ﻓﯽ دار‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷﺮﻓﯿﮥ ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸﺮ ﺻﻔﺮ ﺳﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﺸﻬﯿﺮ ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮردي در ﺗﺘﻤﻪ اﻟﻤﺨﺘﺼﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 58‬از ‪359‬‬‫در ﺳﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ ﻓﯽ ﺻﻔﺮ ﺗﻮﻓﯽ ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪51 :‬‬‫ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟّﺰﮐﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﻟﻤّﺰي اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﺑﻬـﺎ ﻣﻨﻘﻄﻊ اﻟﻘﺮﯾﻦ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﺳـﻤﺎء اﻟّﺮﺟـﺎل ﻣﺸﺎرﮐﺎ ﻓﯽ ﻋﻠﻮم و ﺗﻮﻟﯽ ﻣﺸـﯿﺨﮥ دار‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑﻌـﺪه ﻗﺎﺿـﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﺗﻘﯽ اﻟـﺪﯾﻦ اﻟّﺴـ ﺒﮑﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺎﻓﯽ ﺳـﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ‬‫اﻟّﺰﮐﯽ ﻋﺒﺪ ﻟا ّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺰﻫﺮ اﻟﮑﻠﺒﯽ اﻟﻘﻀﺎﻋﯽ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﺷﯿﺨﻨﺎ و اﺳﺘﺎذﻧﺎ و ﻗﺪوﺗﻨﺎ اﻟﺸﯿﺦ ﺟﻤﺎل‬‫اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﺤﺠﺎج اﻟﻤّﺰي ﺣﺎﻓﻆ زﻣﺎﻧﻨﺎ ﺣﺎﻣﻞ راﯾـﮥ اﻟﺴـّﻨﮥ و اﻟﺠﻤﺎﻋﮥ و اﻟﻘﺎﺋﻢ ﺑﺎﻋﺒﺎء ﻫﺬه اﻟﺼـﻨﺎﻋﮥ و اﻟﻤﺘﺪّرع ﺟﻠﺒﺎب اﻟّﻄﺎﻋﮥ اﻣﺎم اﻟﺤﻔﺎظ‬‫ﮐﻠﻤﮥ ﻻ ﯾﺠﺤﺪوﻧﻬﺎ و ﺷـﻬﺎدة ﻋﻠﯽ اﻧﻔﺴـﻬﻢ ﯾﺆدوﻧﻬﺎ واﺣﺪ ﻋﺼـﺮه ﺑﺎﻻﺟﻤﺎع و ﺷـﯿﺦ زﻣﺎﻧﻪ اﻟﺬي ﯾﺼﻐﯽ ﻟﻤﺎ ﯾﻘﻮﻟﻪ اﻻﺳﻤﺎع و اﻟّﺬي ﻣﺎ ﺟﺎء‬‫ﺑﻌﺪ اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﻣﺜﻠﻪ و ان ﺗﮑﺎﺛﺮت ﺟﯿﻮش ﻫﺬا اﻟﻌﻠﻢ ﻓﻤﻸت اﻟﺒﻘﺎع ﺟّﺪ ﻃﻮل ﺣﯿﺎﺗﻪ ﻓﺎﺳﺘﻮﻋﺐ اﻋﻮاﻣﻬﺎ و اﺳﺘﻐﺮق ﺑﺎﻟﻄﻠﺐ ﻟﯿﺎﻟﯿﻬﺎ و اﯾﺎﻣﻬﺎ و‬‫ﺳﻬﺮ اﻟـﺪﯾﺎﺟﯽ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻢ إذا ﺳـﻬﺮﻫﺎ ﻏﯿﺮه ﻓﯽ اﻟﺸـﻬﻮات او ﻧﺎﻣﻬﺎ ذﮐﺮه ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ و اﻃﻨﺐ ﻣﺤﺎﻣﺪه و ﻗﺎل ﻧﻈﺮ ﻓﯽ‬‫اﻟﻠﻐـﮥ و ﻣﻬﺮ ﻓﯿﻬﺎ و ﻓﯽ اﻟﺘﺼـﺮﯾﻒ و ﻗﺮأ اﻟﻌﺮﺑﯿـﮥ و اﻣﺎ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟّﺮﺟﺎل ﻓﻬﻮ ﺣﺎﻣﻞ ﻟﻮاﺋﻬﺎ و اﻟﻘﺎﺋﻢ ﺑﺎﻋﺒﺎﺋﻬﺎ ﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﻌﯿﻮن ﻣﺜﻠﻪ اﻧﺘﻬﯽ و ذﮐﺮه ﻓﯽ‬‫اﻟﻤﻌﺠﻢ اﻟﻤﺨﺘﺺ و اﻃﻨﺐ ﺛﻢ ﻗـﺎل ﯾﺸـﺎرك ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻻـﺻﻮل و ﯾﺨﻮض ﻓﯽ ﻣﻀﺎﯾﻖ اﻟﻤﻌﻘﻮل و ﯾﺮوي اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻨﻔﺲ ﻣﺘﻨﺎ و‬‫اﺳـﻨﺎدا و إﻟﯿﻪ اﻟﻤﻨﺘﻬﯽ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟّﺮﺟﺎل و ﻃﺒﻘﺎﺗﻬﻢ اﻧﺘﻬﯽ و ﻻ اﺣﺴﺐ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﻤﺰي ﯾـﺪري اﻟﻤﻌﻘﻮﻻت ﻓﻀـﻼ ﻋﻦ اﻟﺨﻮض ﻓﯽ ﻣﻀﺎﯾﻘﻬﺎ‬‫ﻓﺴﺎﻣﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﺬﻫﺒﯽ و ﻗﺪ ﻗّﺪﻣﻨﺎ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﮥ اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﻮاﻟﺪ اﻧﯽ ﺳﻤﻌﺖ ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻟﺬﻫﺒﯽ ﯾﻘﻮل ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و اﻧﻪ ﺑﻠﻐﻨﯽ ﻋﻨﻪ‬‫اﻧﻪ ﻗـﺎل ﻣـﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔـﻆ ﻣﻦ ارﺑﻌـﮥ اﺑﻦ دﻗﯿﻖ اﻟﻌﯿـﺪ و اﻟـﺪﻣﯿﺎﻃﯽ و اﺑﻦ ﺗﯿﻤـّﯿ ﮥ و اﻟﻤّﺰي و ﻣﺮﺗﺒﺘﻬﻢ ﺣﺴﺐ ﻣـﺎ ﻗـﺪﻣﻨﺎه و اﻧـﺎ ﻟﻢ ار ﻣﻦ ﻫﻮﻻء‬‫اﻻرﺑﻌﮥ ﻏﯿﺮ ﻟا ﻤّﺰي و ﻟﮑﻨﯽ اﻗﻮل ﻣﺎ راﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻦ ﺛﻠﺜﮥ اﻟﻤﺰي و اﻟّﺬﻫﺒﯽ و اﻟﻮاﻟﺪ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻔﺼﯿﻞ اﻟّﺬي ﻗﺪﻣﺘﻪ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﮥ اﻟﻮاﻟﺪ و ﻋﺎﺻﺮت‬‫ارﺑﻌﺎ ﻻ ﺧﺎﻣﺲ ﻟﻬﻢ ﻫﻮﻻء اﻟﺜﻠﺜﮥ و اﻟﺒﺮزاﻟﯽ ﻓﺎﻧﯽ ﻟﻢ ار اﻟﺒﺮزاﻟﯽ و ﻟﮑﺎن اﻟﺒﺮزاﻟﯽ ﯾﻔﻮﻗﻬﻢ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻻﺟﺰاء و رواﺗﻬﺎ اﻻﺣﯿﺎء و ﮐﺎﻧﺖ اﻟﺜﻠﺜﮥ‬‫ﺗﻌﻈﻢ اﻟﻤّﺰي و ﺗـﺬﻋﻦ ﻟﻪ و ﯾﻘﺮءون ﻋﻠﯿﻪ و ﯾﻌﺘﺮﻓﻮن ﺑﺘﻘـﺪﯾﻤﻪ و ﺑﺎﻟﺠﻤﻠـﮥ ﮐﺎن ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﻤﺰي اﻋﺠﻮﺑﮥ زﻣﺎﻧﻪ ﯾﻘﺮأ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻘﺎري ﻧﻬﺎرا ﮐﺎﻣﻼ و‬‫اﻟﻄﺮق ﺗﻀﻄﺮب و اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﺗﺨﺘﻠﻒ و ﺿﺒﻂ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪52 :‬‬‫اﻻﺳـﻤﺎء ﯾﺸـﮑﻞ و ﻫﻮ ﻻ ﯾﺴﻬﻮ و ﻻ ﯾﻐﻔﻞ ﯾﺒّﯿﻦ وﺟﻪ اﻻﺧﺘﻼف و ﯾﻮﺿﺢ ﺿﺒﻂ اﻟﻤﺸﮑﻞ و ﯾﻌﯿﻦ اﻟﻤﺒﻬﻢ ﯾﻘﻆ ﻻ ﯾﻐﻔﻞ ﻋﻨﺪ اﻻﺣﺘﯿﺎج إﻟﯿﻪ و‬‫ﻟﻮ ﺷﺎﻫـﺪﺗﻪ ﻟا ّﻄﻠﺒﮥ ﯾﻨﻌﺲ ﻓﺎذا اﺧﻄﺄ اﻟﻘﺎري رّد ﻋﻠﯿﻪ ﮐﺄّن ﺷـﺨﺼﺎ اﯾﻘﻈﻪ و ﻗﺎل ﻟﻪ ﻗﺎل ﻫﺬا اﻟﻘﺎري ﮐﯿﺖ و ﮐﯿﺖ ﻫﻞ ﻫﻮ ﺻـﺤﯿﺢ و ﻫﺬا ﻣﻦ‬‫ﻋﺠﺎﺋﺐ اﻻﻣﻮر و ﮐﺎن ﻗـﺪ اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﻪ رﯾﺎﺳـﮥ اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و ﻣﻦ ذﮐﺮﻧﺎه ﻣﻦ اﻟﺜﻠﺜﮥ ﻗﺪ ﻋﺮﻓﻨﺎك اﻧﻬﻢ ﻣﻊ ﻋﻠﻮ رﺗﺒﺘﻬﻢ ﯾﻌﺘﺮﻓﻮن ﻟﻪ اﻣﺎ‬‫اﻟـّﺬﻫﺒﯽ ﻓﺜﻨﺎءه ﻋﻠﯿﻪ ﻗـﺪ اﻧﺒﺄﻧﺎك ﺑﻪ و ﻗـﺪ ﻣﻸ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ و اّﻣﺎ اﻟﺒﺮزاﻟﯽ ﺗﻠﻤﯿﺬه و ﻗﺎرﯾﻪ ﻓﯽ دار اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷـﺮﻓﯿﮥ و ﻏﯿﺮﻫﺎ و اّﻣﺎ اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم‬‫ﻓﻠﻘـﺪ ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻻﺟﻼل ﻟﻪ ﮐﺎن اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﯾﺠﯽء ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻻﯾﺎم و ﻣﻌﻪ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻟﻄﻠﺒﮥ و ﺟﺰء ﻣﻦ ﺳـﻤﺎع اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم و رﺑﻤﺎ‬‫ﮐﺎن ﻣّﻤﺎ اﺷﺘﺮك ﻣﻌﻪ ﻓﯽ ﺳـﻤﺎﻋﻪ ﻓﯿﻘﺮأ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم و اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم ﻣﻊ ذﻟﮏ ﯾﻌﻄﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺘﻌﻈﯿﻢ ﻣﺎ ﻫﻮ ﻣﺴـﺘﺤﻖ ﻟﻪ و ﻟﻘﺪ ﺣﮑﯽ ﻟﯽ‬‫ﻓﯿﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺤﮑﯿﻪ ﻣﻦ ﻧﺴـﻠﯿﻦ ﻓﻨﻦ اﻫﻞ اﻟﺸﺎم اﻧﻪ ﻋﻘﺐ دﺧﻮﻟﻪ دﻣﺸﻖ ﺑﻠﯿﻠـﮥ واﺣـﺪة ﺣﻀـﺮ إﻟﯿﻪ اﻟﺸـﯿﺦ ﺻﺪر اﻟﺪﯾﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﮑﯿﻢ‬‫اﻟﻤـﺎﻟﮑﯽ و ﮐـﺎن اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣـﺎم ﺑﺤّﺒﻪ ﻗﺎل دﺧﻞ اﻟﯽ وﻗﺖ ﻋﺸﺎء اﻵﺧﺮة و ﻗﺎل اﻣﻮر ارﯾـﺪ ﺑﻬﺎ ﺗﻌﺮﯾﻒ اﻫﻞ دﻣﺸﻖ ﻗﺎل ﻓـﺬﮐﺮ ﻟﯽ اﻟﺒﺮزاﻟﯽ و‬‫ﻣﻼزﻣﺘﻪ ﻟﯽ ﺛّﻢ اﻧﺘﻬﯽ اﻟﯽ اﻟﻤّﺰي ﻓﻘﺎل و ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻟﮏ ﻋﺰﻟﻪ ﻣﻦ ﻣﺸﯿﺨﮥ دار اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷﺮﻓﯿﮥ ﻗﺎل اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم ﻓﺎﻗﺸﻌّﺮ ﺟﻠﺪي و ﻏﺎب ﻓﮑﺮي‬‫و ﻗﻠﺖ ﻓﯽ ﻧﻔﺴـﯽ ﻫﺬا اﻣﺎم اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻮ ﻋﺎش اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ اﺳﺘﺤﯿﯽ ان ﯾﺪّرس ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل و ﺳﮑﺖ ﺛّﻢ ﻣﻨﻌﺖ اﻟﻨﺎس ﻣﻦ اﻟﺪﺧﻮل ﻋﻠّﯽ‬‫ﻟﯿﻼ و ﻗﻠﺖ ﻫﺬه ﺑﻠﺪة ﮐﺜﯿﺮة اﻟﻔﺘﻦ ﻓﻘﻠﺖ اﻧﺎ ﻟﻠﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم ان ﺻﺪر اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ ﻻ ﯾﻨﮑﺮ رﺗﺒﮥ اﻟﻤﺰي ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻟﮑﻦ ﮐﺎﻧّﻪ ﻻ ﺣّﻆ ﻣﺎ‬‫ﻫﻮ ﺷـﺮط واﻗﻔﻬﺎ ﻣﻦ ان ﺷـﯿﺨﻬﺎ ﻻ ﺑـّﺪ و ان ﯾﮑﻮن اﺷـﻌﺮّي اﻟﻌﻘﯿـﺪة و اﻟﻤّﺰي و ان ﮐﺎن ﺣﯿﻦ وﻟﯽ ﮐﺘﺐ ﺧﻄﻪ ﺑﺎﻧﻪ أﺷـﻌﺮّي اﻻ ان اﻟﻨﺎس ﻻ‬‫ﯾﺼﺪﻗﻮﻧﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل اﻋﺮف ان ﻫﺬا ﻫﻮ اﻟّﺬي ﻻﺣﻈﻪ ﺻﺪر اﻟﺪﯾﻦ و ﻟﮑﻦ ﻣﻦ ذا اﻟّﺬي ﯾﺘﺠﺎﺳﺮ ان ﯾﻘﻮل اﻟﻤّﺰي ﻣﺎ ﯾﺼﻠﺢ ﻟﺪار اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫و اﻟﱠﻠﻪ ﻗﻠﺒﯽ ﻣﺎ ﯾﺤﻤﻞ ﻫﺬا اﻟﮑﻼم ﻓﺎﻧﻈﺮ ﻋﻈﻤﮥ اﻟﻤﺰّي ﻋﻨﺪه و ﮐﻨﺖ اﻧﺎ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻤﻼزﻣﮥ ﻟﻠﺬﻫﺒﯽ اﻣﻀﯽ إﻟﯿﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ ﯾﻮم ﻣﺮﺗﯿﻦ ﺑﮑﺮة و اﻟﻌﺼﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 59‬از ‪359‬‬‫و اّﻣـﺎ اﻟﻤﺰي ﻓﻤـﺎ ﮐﻨﺖ اﻣﻀـﯽ إﻟﯿﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﺮﺗﯿﻦ ﻓﯽ اﻻﺳـﺒﻮع و ﮐﺎن ﺳـﺒﺐ ذﻟﮏ اّن اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻤﻼﻃﻔـﮥ ﺑﯽ و اﻟﻤﺤﺒـﮥ ﻓّﯽ ﺑﺤﯿﺚ‬‫ﯾﻌﺮف ﻣﻦ ﻋﺮف ﺣﺎﻟﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪53 :‬‬‫ﻣﻌﻪ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﯾﺤّﺐ اﺣـﺪا ﻟﻤﺤﺒﺘﻪ ﻓﯽ و ﮐﻨﺖ اﻧـﺎ ﺷﺎﺑّـﺎ ﻓﯿﻘﻊ ﻣّﻨﯽ ذﻟﮏ ﺑﻤﻮﻗﻊ ﻋﻈﯿﻢ و اّﻣﺎ اﻟﻤّﺮي ﻓﮑﺎن رﺟﻼ ﻋﺒﻮﺳﺎ ﻣﻬﯿﺒﺎ و ﮐﺎن اﻟﻮاﻟﺪ‬‫ﯾﺤّﺐ ﻟﻮ ﮐﺎن اﻣﺮي ﻋﻠﯽ اﻟﻌﮑﺲ اﻋﻨﯽ ﯾﺤﺐ ان اﻻزم اﻟﻤّﺰي اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﻣﻼزﻣﮥ اﻟّﺬﻫﺒﯽ ﻟﻌﻈﻤﮥ اﻟﻤّﺰي ﻋﻨﺪه و ﮐﻨﺖ ﻏﺎﻟﺒﺎ إذا ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ‬‫ﺷﯿﺦ ﯾﻘﻮل ﻫﺎت ﻣﺎ اﺳﺘﻔﺪت ﻣﺎ ﻗﺮأت ﻣﺎ ﺳﻤﻌﺖ ﻓﺎﺣﮑﯽ ﻟﻪ ﻣﺠﻠﺴﯽ ﻣﻌﻪ ﻓﮑﻨﺖ إذا ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ اﻟﺬﻫﺒﯽ ﯾﻘﻮل ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ ﺷﯿﺨﮏ و‬‫إذا ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﻋﻨـﺪ اﻟﺸـﯿﺦ ﻧﺠﻢ اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﻌﺠﻔﺎري ﯾﻘﻮل ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﺟﺎﻣﻊ ﺗﻨﮑﺮ ﻻن اﻟﺸـﯿﺦ ﻧﺠﻢ اﻟّﺪﯾﻦ ﮐﺎن ﯾﺸـﻐﻠﻨﺎ ﻓﯿﻪ و إذا ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ‬‫اﻟﺸـﯿﺦ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﻟﻨﻘﯿﺐ ﯾﻘﻮل ﺟﺌﺖ ﻣﻦ اﻟﺸﺎﻣّﯿﮥ ﻻﻧﯽ ﮐﻨﺖ اﻗﺮأ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯿﻬﺎ و إذا ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ اﻟﺸﯿﺦ أﺑﯽ اﻟﻌﺒﺎس اﻻﻧﺪرﺳﯽ ﯾﻘﻮل‬‫ﺟﺌﺖ ﻣﻦ اﻟﺠﺎﻣﻊ ﻻﻧﯽ ﮐﻨﺖ اﻗﺮأ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯿﻪ و ﻫﮑـﺬا و اّﻣﺎ إذا ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﻋﻨـﺪ اﻟﻤّﺰي ﻓﯿﻘﻮل ﺟﺌﺖ ﻣﻦ ﻋﻨـﺪ اﻟﺸـﯿﺦ و ﯾﻔﺼـﺢ ﺑﻠﻔﻆ اﻟﺸـﯿﺦ و‬‫ﯾﺮﻓﻊ ﺑﻬـﺎ ﺻﻮﺗﻪ و اﻧـﺎ ﺟـﺎزم ﺑـﺎﻧﻪ اﻧﻤـﺎ ﮐـﺎن ﯾﻔﻌـﻞ ذﻟﮏ ﻟﯿﺜّﺒﺖ ﻓﯽ ﻗﻠﺒﯽ ﻋﻈﻤﺘﻪ و ﯾﺤّﺜﻨﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﻼزﻣﺘﻪ و ﺷـﻌﺮ ﻣّﺮة ﻣﮑﺎن ﺑـﺪار اﻟﺤـﺪﯾﺚ‬‫اﻻﺷﺮﻓّﯿﮥ ﻓﻨّﺰﻟﻨﯽ ﻓﯿﻪ ﻓﻌﺠﺒﺖ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻓﺎﻧﻪ ﮐﺎن ﻻ ﯾﺮي ﺗﻨﺰﯾﻞ اوﻻده ﻣﻦ اﻟﻤﺪارس و اﻧﺎ ﻟﻢ آل ﻓﯽ ﻋﻤﺮي ﻓﻘﺎﻫﮥ ﻏﯿﺮ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻻﻋﺎدة اﻟّﺎ‬‫ﻋﻨـﺪ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻮاﻟـﺪ و اﻧّﻤـﺎ ﮐﺎن ﯾﺆّﺧﺮﻧﺎ اﻟﯽ اﺳـﺘﺤﻘﺎق وﻗﺖ اﻟﺘـﺪرﯾﺲ ﻋﻠﯽ ﻫـﺬا رﺑّﺎﻧﺎ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﺴﺎﻟﺘﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﯿﻘﺎل اﻧﮏ ﮐﻨﺖ ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻋﻨﺪ‬‫اﻟﻤﺰي و ﻟّﻤﺎ ﺑﻠﻎ اﻟﻤّﺰي ذﻟﮏ اﻣﺮﻫﻢ ان ﯾﮑﺘﺒﻮا اﺳـﻤﯽ ﻓﯽ اﻟﻄﺒﻘـﮥ اﻟﻌﻠﯿﺎء ﻓﺒﻠﻎ ذﻟﮏ اﻟﻮاﻟـﺪ ﻓﺎﻧﺰﻋﺞ و ﻗﺎل ﺧﺮﺟﻨﺎ ﻣﻦ اﻟﺠّﺪ اﻟﯽ اﻟﻠّﻌﺐ ﻻ و‬
‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮّﻫﺎب ﺷﺎّب و ﻻ ﯾﺴـﺘﺤﻖ اﻻن ﻫـﺬه اﻟﻄﺒﻘﮥ اﮐﺘﺒﻮا اﺳـﻤﻪ ﻣﻊ اﻟﻤﺒﺘﺪﯾﻦ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﺬﻫﺒﯽ و اﻟﱠﻠﻪ ﻫﻮ ﻓﻮق ﻫﺬه اﻟّﺪرﺟﮥ و ﻫﻮ‬‫ﻣﺤّﺪث ﺟّﯿﺪ ﻫﺬه ﻋﺒﺎرة اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﻀـﺤﮏ اﻟﻮاﻟﺪ و ﻗﺎل ﯾﮑﻮن ﻣﻊ اﻟﻤﺘﻮّﺳﻄﯿﻦ اﻟﺦ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟﺰﮐﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ‬‫ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺰﻫﺮ اﻟﺤﻠﺒﯽ اﻻﺻﻞ اﻟﻤّﺰي اﺑﻮ اﻟﺤﺠﺎج ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ وﻟﺪ ﻓﯽ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳﻨﮥ‬‫‪ 654‬ﻓﻠﻮ ﮐﺎن ﻟﻪ ﻣﻦ اﺳـﺘﺠﺎز ﻟﻪ ﻻدرك إﺟﺎزة اﻟﻤﺮﺳـﯽ و اﻟﺒﻠﺪاﻧﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﻟﮑﻦ ﻃﻠﺐ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻓﯽ اّول ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ ﻓﺎﮐﺜﺮ ﻋﻦ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺨﯿﺮ و اﻟﻤﺴـﻠﻢ ﺑﻦ ﻋﻼن و اﻟﻔﺨﺮ ﺑﻦ اﻟﺒﺨﺎري و ﻧﺤﻮﻫﻢ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﺑﻦ ﻃﺒﺮزد و اﻟﮑﻨﺪي و اﻟﺤﺮﺳـﺘﺎﻧﯽ و ﺳـﻤﻊ اﻟﮑﺘﺐ‬‫اﻟﻄّﻮال ﮐﺎﻟّﺴﺘﮥ و اﻟﻤﺴﻨﺪ و اﻟﻤﻌﺠﻢ اﻟﮑﺒﯿﺮ و ﺗﺎرﯾﺦ اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﻨﺴﺐ اﻟّﺰﺑﯿﺮ و اﻟﺴﻨﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪54 :‬‬‫اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﻤﺴـﺘﺨﺮج ﻋﻠﯽ ﻣﺴـﻠﻢ و اﻟﺤﻠﯿﮥ و اﻟﺪﻻﺋﻞ و ﻣﻦ اﻻﺟﺰاء اﻟﻮﻓﺎ و ﻣﺸـﯿﺨﮥ ﻧﺤﻮ اﻟﻒ ﺷﯿﺦ و اﺧﺬ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺤﯽ اﻟّﺪﯾﻦ ﻟا ﻨﻮوي و‬‫ﻏﯿﺮه و ﺳـﻤﻊ ﺑﺎﻟﺸﺎم و اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ و ﻣﺼـﺮ و ﺣﻠﺐ و اﻻﺳﮑﻨﺪرّﯾﮥ و ﻏﯿﺮﻫﺎ و اﺗﻘﻦ اﻟﻠّﻐﮥ و اﻟﺘﺼﺮﯾﻒ و ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤﯿﺎء و اﻻﺣﺘﻤﺎل و اﻟﻘﻨﺎﻋﮥ‬‫و اﻟﺘﻮاﺿﻊ و اﻟﺘﺮّدد اﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﻣﻊ اﻻﺟﻤﺎع ﻋﻨﻬﻢ ﻗﻠﯿﻞ اﻟﮑﻼم ﺟﺪا ﺣّﺘﯽ ﯾﺴﺌﻞ ﻓﯿﺠﯿﺐ و ﯾﺠﯿﺪ و ﮐﺎن ﻻ ﯾﺘﮑﺒﺮ ﺑﻔﻀﺎﺋﻠﻪ و ﻻ ﯾﻐﺘﺎب اﺣﺪا و‬‫ﯾﺘﻮّﺟﻪ اﻟﯽ اﻟّﺼﺎﻟﺤـّﯿ ﮥ ﻣﺎﺷـﯿﺎ اﻟﯽ ان دﺧـﻞ ﻓﯽ ﻋﺸـﺮ اﻟﺘﺴـﻌﯿﻦ و ﻫﻮ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ و ﮐﺎن ﻣﻐﺮورا؟؟؟ ﺑﻄﻠﺐ اﻟﮑﯿﻤﯿﺎ ﻓﻼ ﯾﺰال ﻓﯽ ﻧﻘﺮ و اّول ﻣﺎ‬‫ﺣﺼﻞ ﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﻮﻇﺎﺋﻒ اﻟﻨﺎﺻـﺮّﯾﮥ ﺑﻌﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻔﺘﺢ ﺛّﻢ دار اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷـﺮﻓّﯿﮥ ﺑﻌﺪ اﺑﻦ اﻟّﺴﺮﺳﻨﯽ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﮥ ّﻣﺎ ﺑﺎﺷﺮﻫﺎ اﻟﻤّﺰي ﻟﻢ ﯾﻠﻬﺎ‬‫ﻣﻦ ﺣﯿﻦ ﺑﻨﯿﺖ اﻟﯽ اﻻن اﺣﻖ ﺑﺸـﺮط اﻟﻮاﻗﻒ ﻣﻨﻪ ﻟﻘﻮل اﻟﻮاﻗﻒ ﻓﺎن اﺟﺘﻤﻊ ﻣﻦ ﻓﯿﻪ اﻟّﺮواﯾﮥ و ﻣﻦ ﻓﯿﻪ اﻟﺪراﯾﮥ ﻗّﺪم ﻣﻦ ﻓﯿﻪ اﻟّﺮواﯾﮥ ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ‬‫ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﺪا ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﮐﺎن ﻓﯽ ﺷﺒﯿﺒﺘﻪ ﺻـﺤﺐ اﻟﻌﻔﯿﻒ اﻟﺘﻠﻤﺴﺎﻧﯽ ﻓﻠﻤﺎ ﻧﺒﯿﻦ ﻟﻪ ﺿﻼﻟﻪ ﻫﺠﺮه اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻟﻢ‬‫ﯾﺨﺮج ﻟﻨﻔﺴﻪ ﺷـﯿﺌﺎ ﻻـ ﻣﺸـﯿﺨﮥ و ﻻ ﻣﻌﺠﻤﺎ و ﻻ ﻓﻬﺮﺳـﺘﺎ و ﻻ ﻋﻮاﻟﯽ و اﻧّﻤﺎ اﻣﻠﯽ ﻗﻠﯿﻼ ﺛّﻢ ﺗﺮك و ﮐﺎن ﯾﻼم ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻓﻼ ﯾﺠﯿﺐ و ﺻـّﻨﻒ‬‫ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﻓﺎﺷـﺘﻬﺮ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ و ﺣّﺪث ﺑﻪ ﺧﻤﺲ ﻣﺮار و ﺣّﺪث ﺑﮑﺜﯿﺮ ﻣﻦ ﻣﺴﻤﻮﻋﺎﺗﻪ اﻟﮑﺒﺎر و اﻟّﺼﻐﺎر ﻋﺎﻟﯿﺎ و ﻧﺎزﻻ و ﻏﺎﻟﺐ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ‬‫ﻣﻦ دﻣﺸﻖ و ﻏﯿﺮﻫـﺎ ﻗـﺪ ﺗﻠّﻤـ ﺬوا و اﺳـﺘﻔﺎدوا ﻣﻨﻪ و ﺳـﺄﻟﻮه ﻋﻦ اﻟﻤﻌﻀـﻼت ﻓﺎﻋﺘﺮﻓﻮا ﺑﻔﻀـﻠﻪ و ﻋﻠﻮ ذﮐﺮه ﺑﺎﻟﻎ اﺑﻮ ﺣّﯿﺎن ﻓﯽ اﻟﻘﻄﺮ اﻟﺤﺒﯽ ﻓﯽ‬‫ﺗﻘﺮﯾﻈﻪ و اﻟﺜﻨﺎء ﻋﻠﯿﻪ و ﮐـﺬﻟﮏ اﺑﻦ ﺳـّﯿﺪ اﻟﻨﺎس ﻓﯽ اﺟﻮﺑﺘﻪ اﻟﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ اﯾﺒﮏ ﻗﺎل و وﺟـﺪت ﺑـﺪﻣﺸﻖ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ اﻻﻣﺎم اﻟﻤﻘﺪم و‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟـﺬي ﻓﺎق ﻣﻦ ﺗﺎّﺧﺮ ﻣﻦ اواﻧﻪ و ﻣﻦ ﺗﻘّﺪم اﺑﺎ اﻟﺤﺠﺎج اﻟﻤّﺰي ﺑﺤﺮ ﻫﺬا اﻟﻌﻠﻢ اﻟّﺰاﺧﺮ و وﺣﯿﺪه اﻟﻘﺎﺋﻞ ﻣﻦ رآه ﻟﻢ ﯾﺘﺮك اﻻّول ﻟﻶﺧﺮ‬‫اﺣﻔﻆ اﻟﻨﺎس ﻟﻠﺘﺮاﺟﻢ و اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﺎﻟﺮواة ﻣﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 60‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪55 :‬‬‫اﻋﺎرب و اﻋﺎﺟﻢ ﻻ ﯾﺨﺺ ﺑﻤﻌﺮﻓﺘﻪ ﻣﺼـﺮا دون ﻣﺼـﺮ و ﻻ ﯾﻨﻔﺮد ﻋﻠﻤﻪ ﺑﺎﻫﻞ ﻋﺼـﺮ ﻣﻌﺘﻤﺪا آﺛﺎر اﻟﺴـﻠﻒ اﻟّﺼﺎﻟﺢ ﻣﺠﺘﻬﺪا ﻓﯽ ﻣﺎ ﯾﻨﻈﺮ ﺑﻪ ﻣﻦ‬‫ﺣﻔﻆ اﻟﺴّﻨﮥ ﻣﻦ اﻟﻔﻀﺎﺋﺢ ﻣﻌﺮﺿﺎ ﻋﻦ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﺳﺒﺎﺑﻬﺎ ﻣﻘﺒﻼ ﻋﻠﯽ ﻃﺮﯾﻘﺘﻪ اﻟﺘﯽ اﻣﺮ ﺑﯽ ﺑﻬﺎ ﻻ ﯾﺒﺎﻟﯽ ﻣﺎ ﻧﺎﻟﻪ ﻣﻦ اﻻزل و ﻻ ﯾﺨﺎﻟﻂ ﺟﺴﺪه ﺷﯽء‬‫ﻣﻦ اﻟﻬﺰل و ﻗﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﮐﺎن ﺧﺎﺗﻤـﮥ اﻟﺤﻔﺎظ و ﻧﺎﻗـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ و اﻻﻟﻔﺎظ و ﻫﻮ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻌﻀـﻼﺗﻬﺎ و ﻣﻮﺿﺢ ﻣﺸـﮑﻼﺗﻬﺎ ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن ﻓﯽ‬‫ﺻﺒﺎه و ﺗﻔّﻘﻪ ﻟﻠﺸﺎﻓﻌﯿـﮥ ﻣـّﺪة و ﻋﻨﯽ ﺑﺎﻟﻠﻐـﮥ ﻓﺒﺮع ﻓﯿﻬﺎ و اﺗﻘﻦ اﻟﻨﺤﻮ و اﻟـّﺼ ﺮف و ﻟﻪ ﻋﻤﻞ ﻓﯽ اﻟﻤﻌﻘﻮل و ﻣﻌﺮﻓـﮥ ﺷـﯽء ﻣﻦ اﻻﺻﻮل و ﮐﺘﺎﺑﺘﻪ‬‫ﺣﻠﻮة و ﻓﯿﻪ ﺣﯿﺎء و ﺣﻠﻢ و ﺳـﮑﯿﻨﮥ و اﺣﺘﻤﺎل و ﻗﻨﺎﻋﮥ و ﺗﺮك اﻟﺘﺠﻤﻞ و اﻻﻧﺠﻤﺎع ﻋﻦ اﻟﻨﺎس و ﺻﺒﺮ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﯾﺆذﯾﻪ و ﻗّﻠﮥ ﮐﻼم اﻟّﺎ ان ﯾﺴﺌﻞ‬‫ﻓﯿﻔﯿـﺪ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﻟـﺬﻫﺒﯽ و ﮐﺎن ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﻌﺮف ﻗﺪره اﻟّﺎ ﻣﻦ اﮐﺜﺮ ﻣﺠﺎﻟﺴﮥ و ﻗﺎل أي اﻟﺬﻫﺒﯽ و ﮐﺎن ﻣﻊ ﺣﺴﻦ ﺧﻄﻪ ذا اﺗﻘﺎن ﻗّﻞ‬‫ان ﯾﻮﺟـﺪه ﻓﯿﻪ ﻏﻠﻂ و ﮐﺎن ﺧﯿﺮا ذا دﯾﺎﻧﮥ و ﺗﺼّﻮن ﻣﻦ اﻟـّﺼ ﻐﺮ و ﺳـﻼﻣﮥ ﺑﺎﻃﻦ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﺳﺪي در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﯾﻮﺳـﻒ‬‫ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺰﻫﺮ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﺷﯿﺦ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﻋﻤﺪة اﻟﺤﻔﺎظ‬‫اﻋﺠﻮﺑـﮥ اﻟﺰﻣﺎن ﺟﻤﺎل اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﺤﺠﺎج ﺑﻦ اﻟﺰﮐﯽ أﺑﯽ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻘﻀﺎﻋﯽ اﻟﮑﻠﺒﯽ اﻟﺤﻠﺒﯽ ﺛّﻢ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﻤّﺰي ﻣﻮﻟﺪه ﻓﯽ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳـﻨﮥ‬‫ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ ﺑﻈﺎﻫﺮ ﺣﻠﺐ و ﻧﺸﺄ ﺑﺎﻟﻌّﺰة ﻗﺮأ ﺷﯿﺌﺎ ﻣﻦ اﻟﻔﻘﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﺣّﺼﻞ ﻃﺮﻓﺎ ﻣﻦ اﻟﻌﺮﺑﯿﮥ و ﺑﺮع ﻓﯽ اﻟﺘﺼﺮﯾﻒ‬‫و اﻟّﻠﻐـﮥ ﺛّﻢ ﺷـﺮع ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑﻨﻔﺴﻪ و ﻟﻪ ﻋﺸـﺮون ﺳـﻨﮥ و ﺳـﻤﻊ اﻟﮑﺜﯿﺮ و رﺣﻞ ﻗﺎل ﺑﻌﻀـﻬﻢ و ﻣﺸـﯿﺨﺘﻪ ﻧﺤﻮ اﻻﻟﻒ و ﺑﺮع ﻓﯽ ﻓﻨﻮن‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻗﺮ ﻟﻪ اﻟﺤﻔـﺎظ ﻣﻦ ﻣﺸـﺎﯾﺨﻪ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﺑﺎﻟﺘﻘـﺪم و ﺣـﺪث ﺑـﺎﻟﮑﺜﯿﺮ ﻧﺤـﻮ ﺧﻤﺴـﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﻓﺴـﻤﻊ ﻣﻨﻪ اﻟﮑﺒـﺎر و اﻟﺤﻔـﺎظ و وﻟﯽ دار‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷﺮﻓﯿﮥ ﺛﻠﺜﺎ و ﻋﺸﺮﯾﻦ ﺳﻨﮥ و ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﻌﺠﻢ اﻟﻤﺨﺘﺺ ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻨﺎﻗﺪ اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟﻤﻔﯿﺪ ﻣﺤﺪث اﻟﺸﺎم‬‫ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﻫّﻠﻢ ﺣﺮا و اﮐﺜﺮ و ﮐﺘﺐ اﻟﻌﺎﻟﯽ و اﻟﻨﺎزل ﺑﺨّﻄﻪ اﻟﻤﻠﯿﺢ اﻟﻤﺘﻘﻦ و ﮐﺎن ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﻨﺤﻮ و اﻟﺘﺼﺮﯾﻒ ﺑﺼﯿﺮا‬‫ﺑﺎﻟّﻠﻐﮥ ﯾﺸﺎرك ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻻﺻﻮل و ﯾﺨﻮض ﻓﯽ ﻣﺼﺎﻟﻖ اﻟﻤﻌﻘﻮل و ﯾﺮوي اﻟﺤﺪﯾﺚ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻨﻔﺲ ﻣﺘﻨﺎ و اﺳﺘﻨﺎدا و إﻟﯿﻪ اﻟﻤﻨﺘﻬﯽ ﻓﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪56 :‬‬‫ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﺮﺟـﺎل و ﻃﺒﻘـﺎﺗﻬﻢ و ﻣﻦ ﻧﻈﺮ ﻓﯽ ﮐﺘـﺎﺑﻪ ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤـﺎل ﻋﻠﻢ ﻓﺤّﻠﻪ ﻣﻦ اﻟﺤﻔﻆ ﻓﻤﺎ رأﯾﺖ ﻣﺜﻠﻪ و ﻻ راي ﻫﻮ ﻣﺜﻞ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه و‬‫ﮐﺎن ﯾﻨﻄﻮي ﻋﻠﯽ دﯾﻦ و ﺳـﻼﻣﮥ ﺑﺎﻃﻦ و ﺗﻮاﺿﻊ و ﻓﺮاغ ﻋﻦ اﻟﺮﯾﺎﺳﮥ و ﻗﻨﺎﻋﮥ و ﺣﺴﻦ ﺳﻤﺖ و ﻗﻠﮥ ﮐﻼم و ﺣﺴﻦ اﺣﺘﻤﺎل و ﻗﺪ ﺑﺎﻟﻎ ﻓﯽ اﻟّﺜﻨﺎء‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﺑﻮ ﺣّﯿﺎن و اﺑﻦ ﺳـّﯿﺪ اﻟﻨﺎس و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﻌﺼـﺮ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺻـﻔﺮ ﺳـﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ و دﻓﻦ ﺑﻤﻘﺒﺮة اﻟّﺼﻮﻓّﯿﮥ ﻏﺮﺑﯽ‬‫ﻗﺒﺮ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿـﮥ و ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل و اﻻﻃﺮاف و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ‬‫ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻤّﺰي اﻻﻣﺎم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﺒﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻوﺣـﺪ ﻣﺤﺪث اﻟﺸﺎم ﺟﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﺤﺠﺎج ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﻘﻀﺎﻋﯽ ﺛّﻢ‬‫اﻟﮑﻠﺒﯽ اﻟﻤﺰي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ وﻟﺪ ﺑﺤﻠﺐ ﺳـﻨﮥ ‪ 654‬و ﻧﺸـﺄ ﺑﺎﻟﻤّﺰة و ﺗﻔﻘﻪ ﻗﻠﯿﻼ ﺛّﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن و رﺣﻞ و ﺳـﻤﻊ اﻟﮑﺜﯿﺮ و ﻧﻈﺮ ﻓﯽ اﻟﻠﻐـﮥ و‬‫ﻣﻬﺮ ﻓﯿﻬﺎ و ﻓﯽ اﻟﺘﺼـﺮﯾﻒ ﻟﻪ ﻗﺮأ اﻟﻌﺮﺑّﯿﮥ و اّﻣﺎ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟّﺮﺟﺎل ﻓﻬﻮ ﺣﺎﻣﻞ ﻟﻮاﺋﻬﺎ ﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﻌﯿﻮن ﻣﺜﻠﻪ ﺻـﻨﻒ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل و اﻻﻃﺮاف و اﻣﻠﯽ‬‫ﻣﺠﺎﻟﺴﻪ و اوﺿﺢ ﻣﺸـﮑﻼت و ﻣﻌﻀـﻼت ﻣﺎ ﺳـﺒﻖ إﻟﯿﻬﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و رﺟﺎﻟﻪ و وﻟﯽ ﻣﺸـﯿﺨﮥ دار اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷـﺮﻓّﯿﮥ ﻣﺎت ﯾﻮم اﻟﺴﺒﺖ‬‫ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸﺮ ﺻﻔﺮ ﺳﻨﮥ ‪ 742‬و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﺸﺤﻨﮥ اﻟﺤﻠﺒﯽ در روض اﻟﻤﻨﺎﻇﺮ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻻواﺋﻞ و اﻻواﺧﺮ در ﺳﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و‬‫ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺤﺠﺎج ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟﺰﮐﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﻤّﺰي و ﻫﻮ اﻟﻘﺎﺋﻞ‬‫ان ﻋﺎد ﯾﻮﻣﺎ رﺟﻞ ﻣﺴﻠﻢ اﺧﺎ ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﱠﻠﻪ او زاره‬‫ﻓﻬﻮ ﺟﺪﯾﺮ ﻋﻨﺪ و اﻫﻞ اﻟّﻨﻬﯽ ﺑﺎن ﯾﺤّﻂ اﻟﱠﻠﻪ او زاره‬‫ﺗﻮﻓﯽ ﺑـﺪﻣﺸﻖ و ﻗـﺪ ﻧـﺎﻫﻦ اﻟﺘﺴـﻌﯿﻦ و ﺟﻤـﺎل اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻤﺤـﺎﺳﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟﻤﻘﺮي ﺗﻐﺮي ﺑﺮدي در ﻧﺠﻮم زاﻫﺮه ﮔﻔﺘﻪ و ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫اﻟﺤّﺠـ ﮥ ﺟﻤـﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﺤﺠـﺎج ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟّﺰﮐﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠـﮏ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺰﻫﺮ اﻟﻘﻀـﺎﻋّﯽ اﻟﮑﻠﺒﯽ‬‫اﻟﻤّﺰي اﻟﺤﻠﺒﯽ اﻟﻤﻮﻟﺪ وﻟﺪ ﺑﻈﺎﻫﺮ ﺣﻠﺐ ﻓﯽ ﻋﺎﺷﺮ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻣﺎت ﺑﺪﻣﺸﻖ ﻓﯽ ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸﺮ ﺻﻔﺮ و ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ‬‫ﻓﯽ ﻋﺼﺮه اﺣﺪ اﻟﺤﻔﺎظ اﻟﻤﺸﻬﻮرﯾﻦ ﺳﻤﻊ اﻟﮑﺜﯿﺮ و رﺣﻞ و ﮐﺘﺐ و ﺻّﻨﻒ و ﻗﺪ ذﮐﺮﻧﺎ ﻋﺪة ﮐﺜﯿﺮة ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾﺨﻪ و ﺳﻤﺎﻋﺎﺗﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 61‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪57 :‬‬‫ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﺘﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﻬﻞ اﻟّﺼﺎﻓﯽ و ﻧﺒـﺬة ﮐﺒﯿﺮة ﻣﻦ اﺧﺒﺎره و ﻣﻦ ﻣﺼـﻨﻔﺎﺗﻪ ﮐﺘﺎب ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل و ﻫﻮ ﻓﯽ ﻏﺎﯾـﮥ اﻟﺤﺴﻦ ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه و ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺷﻮﮐﺎﻧﯽ در ﺑﺪر ﻃﺎﻟﻊ ﺑﻤﺤﺎﺳﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪ اﻟﻘﺮن اﻟﺘﺎﺳﻊ ﮔﻔﺘﻪ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟﺰﮐﯽ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ‬‫ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺰﻫﺮ اﻟﺤﻠﺒﯽ اﻻﺻـﻞ اﻟﻤّﺰي اﺑﻮ اﻟﺤﺠـﺎج ﺟﻤﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ اﻻﻣﺎم اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ اﻟّﺘﺼﺎﻧﯿﻒ وﻟـﺪ ﻓﯽ رﺑﯿﻊ‬‫اﻵﺧﺮ ﺳﻨﮥ ‪ 653‬و ﻃﻠﺐ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻓﺎﮐﺜﺮ ﻋﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺨﯿﺮ و ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻦ ﻋﻼن و اﻟﻔﺨﺮﯾﻦ اﻟﺒﺨﺎري و ﻧﺤﻮﻫﻢ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﺑﻦ ﻃﺒﺮزد و‬‫اﻟﮑﻨﺪي و ﺳـﻤﻊ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻄﻮال و اﻻﺟﺰاء و ﻣﺸﺎﯾﺨﻪ ﻧﺤﻮ اﻻﻟﻒ و ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾﺨﻪ اﻟﻨﻮوي ﺑﺎﻟﺸﺎم و اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ و ﻣﺼﺮ و ﺣﻠﺐ و اﻻﺳﮑﻨﺪرّﯾﮥ و‬‫ﻏﯿﺮﻫﺎ و اﺗﻘﻦ اﻟّﻠﻐـﮥ و اﻟﺘﺼـﺮﯾﻒ و ﺗﺒّﺤﺮ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و درس ﺑﻤﺪارس ﻣﻨﻬﺎ دار اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷـﺮﻓّﯿﮥ و ﻟﻤﺎ وﻟﯽ ﺗﺪرﯾﺴـﻬﺎ ﻗﺎل اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﮥ ﻟﻢ‬‫ﯾﻠﻬﺎ ﻣﻦ ﺣﯿﻦ ﺑﻨﯿﺖ اﻟﯽ اﻵن اﺣﻖ ﺑﺸـﺮط اﻟﻮاﻗﻒ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣـﺪا ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و اوذي ﻣّﺮة ﺑﺴـﺒﺐ اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﮥ‬‫ﻻﻧﻬـﺎ ﻟّﻤـ ﺎ وﻗﻌﺖ ﻟﻪ اﻟﻤﻨـﺎﻇﺮة ﻣﻊ اﻟﺸﺎﻓﻌﯿـﮥ و ﺑﺤﺚ ﻣﻌﻪ اﻟﺼـﻔﯽ اﻟﻬﻨـﺪي و اﺑﻦ اﻟﺰﻣﻠﮑـﺎﻧﯽ ﮐﻤﺎ ﺗﻘـّﺪﻣﺖ اﻻﺷﺎرة اﻟﯽ ذﻟﮏ ﺷـﺮع ﺻﺎﺣﺐ‬‫اﻟﺘﺮﺟﻤـﮥ ﯾﻘﺮي ﮐﺘﺎب ﺧﻠﻖ اﻓﻌﺎل اﻟﻌﺒﺎد ﻟﻠﺒﺨﺎري ﻗﺎﺻـﺪا ﺑـﺬﻟﮏ اﻟﺮّد ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﻻﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﮥ ﻓﻐﻀﺐ اﻟﻔﻘﻬﺎء و ﻗﺎﻟﻮا ﻧﺤﻦ اﻟﻤﻘﺼﻮدون‬‫ﺑﻬﺬا ﻓﺒﻠﻎ ذﻟﮏ اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﯾﻮﻣﺌﺬ ﻓﺎﻣﺮ ﺑﺴـﺠﻨﻪ ﻓﺘﻮّﺟﻪ اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﮥ و اﺧﺮﺟﻪ ﻣﻦ اﻟﺴـﺠﻦ ﺑﯿﺪه ﻓﻐﻀﺐ اﻟﻨﺎﺋﺐ ﻓﺎﻋﯿﺪ ﺛّﻢ اﺧﺮج ﻋﻨﻪ ﻓﺎﻣﺮ‬‫اﻟﻨـﺎﺋﺐ ان ﯾﻨـﺎدي ﺑـﺎّن ﻣﻦ ﺗﮑﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﻌﻘﺎﺋـﺪ ﯾﻘﺘـﻞ و ﻣﻦ ﻣﺼـﻨﻔﺎﺗﻪ ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤـﺎل اﺷـﺘﻬﺮ ﻓﯽ زﻣـﺎﻧﻪ و ﺣـﺪث ﺑﻪ ﺧﻤﺲ ﻣّﺮات و ﮐﺘﺎب‬‫اﻻـﻃﺮاف و ﻫﻮ ﮐﺘـﺎب ﻣﻔﯿـﺪ ﺟـّﺪا و ﻗـﺪ اﺧـﺬ ﻋﻨﻪ اﻻﮐـﺎﺑﺮ و ﺗﺮﺟﻤﻮا ﻟﻪ و ﻋﻈﻤﻮه ﺟـّﺪا ﻗﺎل اﺑﻦ ﺳـﯿﺪ اﻟﻨﺎس ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﺘﻪ اﻧﻪ اﺣﻔﻆ اﻟﻨﺎس‬‫ﻟﻠﺘﺮاﺟﻢ و اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑـﺎﻟّﺮواة ﻣﻦ اﻋـﺎرب و اﻋـﺎﺟﻢ و اﻃـﺎل اﻟﺜﻨﺎء ﻋﻠﯿﻪ و وﺻـﻔﻪ ﺑﺎوﺻﺎف ﺿـﺨﻤﮥ و ﻗﺎل اﻧّﻪ ﻓﯽ اﻟّﻠﻐـﮥ اﻣﺎم و ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﻔﺮاﺋﺾ‬‫ﻣﻌﺮﻓﮥ و اﻟﻤﺎم و ﻗﺎل اﻟـّﺼ ﻔﺪي ﺳـﻤﻌﻨﺎ ﺻـﺤﯿﺢ ﻣﺴـﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺴّﯿﺪ ﻣﻨﺠﯽ و ﻫﻮ ﺣﺎﺿﺮ ﻓﮑﺎن ﯾﺮد ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺎري ﻓﯿﻘﻮل اﻟﻘﺎري ﻣﺎ ﻋﻨﺪي اﻻ ﻣﺎ‬‫ﻗﺮأت ﻓﯿﻮاﻓﻖ اﻟﻤّﺰي ﺑﻌﺾ ﻣﻦ ﺣﻀـﺮ ﻣﻤﻦ ﺑﯿﺪه ﻧﺴﺨﮥ اﻣﺎ ﺑﺎن ﯾﻮﺟﺪ ﻓﯿﻬﺎ ﮐﻤﺎ ﻗﺎل او ﯾﻮﺟﺪ ﻣﻈّﻨﻨﺎ ﻋﻠﯿﻪ او ﻓﯽ اﻟﺤﺎﺷﯿﮥ و ﻟﻤﺎ ذﮐﺮ ذﻟﮏ ﻣﻨﻪ‬‫ﻗﻠﺖ ﻟﻪ ﻣﺎ اﻟﻨﺴﺨﮥ اﻟﺼﺤﯿﺤﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪58 :‬‬‫اﻟّـﺎ اﻧﺖ ﻗـﺎل و ﻟﻢ ار ﺑﻌـﺪ أﺑﯽ ﺣـّﯿ ﺎن ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﺮﺑـّﯿ ﮥ ﺧﺼﻮﺻـﺎ اﻟﺘﺼـﺮﯾﻒ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻣﻊ ﺗﻮّﺳـ ﻌﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟّﺮﺟﺎل ﯾﺴﺘﺤﻀـﺮ ﺗﺮاﺟﻢ ﻏﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻻ ﻣﻦ اﻟﻤﻠﻮك و ﻻ ﻣﻦ اﻟﻮزراء و اﻟﻘﻀﺎة و اﻻدﺑﺎء و ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﮐﺎن ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻟﺤّﻔﺎظ و ﻧﺎﻗﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ و اﻻﻟﻔﺎظ و ﻫﻮ ﺻﺎﺣﺐ‬‫ﻣﻌﻀـﻼﺗﻨﺎ و ﻣﺮﺟﻊ ﻣﺸـﮑﻼﺗﻨﺎ ﻗﺎل و ﻓﯿﻪ ﺣﯿﺎء و ﮐﺮم و ﺳـﮑﯿﻨﮥ و اﺣﺘﻤﺎل و ﻗﻨﺎﻋﮥ و ﺗﺮك اﻟﺘﺠّﻤﻞ و اﻧﺠﻤﺎع ﻋﻦ اﻟﻨﺎس و ﻣﺎت ﯾﻮم اﻟﺴﺒﺖ‬‫ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸـﺮ ﺻﻔﺮ ﺳﻨﮥ ‪ 744‬و ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧـﺎن در ﺗـﺎج ﻣﮑﻠﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﻟّﺰﮐﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﯾﻌﺮف ﺑﺎﺑﯽ اﻟﺤﺠﺎج اﻟﻤّﺰي اﻻﻣﺎم‬‫اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 654‬و ﻗﺎل ﻧﻌﻤﺎن ﻓﯽ اﻟﺮوﺿﮥ اﻟﻐﻨﺎء ﺳـﻨﮥ ‪ 650‬و ﻗﺎل دﻓﻦ ﺑﻤﻘﺒﺮة اﻟﺼﻮﻓﯿـﮥ ﻏﺮﺑﯽ ﻗﻠﺐ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿـﮥ اﻧﺘﻬﯽ و ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ‬‫ﻃﻠﺐ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻓـﺎﮐﺜﺮ و ﻣﺸـﺎﯾﺨﻪ ﻧﺤﻮ اﻻﻟﻒ و ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾﺨﻪ اﻟﻨﻮوي ﻓﺘﺒّﺤﺮ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و درس ﺑﻤـﺪارس ﻣﻨﻬﺎ دار اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻻﺷـﺮﻓﯿﮥ و ﻟﻤﺎ‬‫وﻟﯽ ﺗﺪرﯾﺴـﻬﺎ ﻗﺎل اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﮥ ﻟﻢ ﯾﻠﻬﺎ ﻣﻦ ﺣﯿﻦ ﺑﻨﯿﺖ اﻟﯽ اﻻن اﺣﻖ ﺑﺸـﺮط اﻟﻮاﻗﻒ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﺪا ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ‬‫و اوذي ﻣﺮة ﺑﺴـﺒﺐ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﮥ ﻻﻧﻬﺎ ﻟﻤﺎ وﻗﻌﺖ ﻟﻪ اﻟﻤﻨﺎﻇﺮة ﻣﻊ اﻟﺸﺎﻓﻌﯿﮥ و ﺑﺤﺚ ﻣﻌﻪ اﻟّﺼﻔﯽ اﻟﻬﻨﺪي و اﺑﻦ اﻟّﺰﻣﻠﮑﺎﻧﯽ ﺷﺮع ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺮﺟﻤﮥ‬‫ﯾﻘﺮئ ﮐﺘﺎب ﺧﻠﻖ اﻓﻌﺎل اﻟﻌﺒﺎد ﻟﻠﺒﺨﺎري ﻗﺎﺻـﺪا ﺑﺬﻟﮏ اﻟﺮّد ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﻻﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﮥ ﻓﻐﻀﺐ اﻟﻔﻘﻬﺎء و ﻗﺎﻟﻮا ﻧﺤﻦ اﻟﻤﻘﺼﻮدون ﺑﻬﺬا ﻓﺒﻠﻎ‬‫ذﻟﮏ اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﯾﻮﻣﺌﺬ ﻓﺎﻣﺮ ﺑﺴـﺠﻨﻪ ﻓﺘﻮّﺟﻪ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﮥ و اﺧﺮﺟﻪ ﻣﻦ اﻟﺴﺠﻦ ﺑﯿﺪه ﻓﻐﻀﺐ اﻟﻨﺎﺋﺐ ﻓﺎﻋﯿﺪ ﺛﻢ أﺧﺮج ﻋﻨﻪ ﻓﺎﻣﺮ اﻟّﻨﺎﺋﺐ ان‬‫ﯾﻨﺎدي ﺑﺎّن ﻣﻦ ﺗﮑﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﻌﻘﺎﺋـﺪ ﯾﻘﺘﻞ و ﻣﻦ ﻣﺼـﻨﻔﺎﺗﻪ ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل اﺷـﺘﻬﺮ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ و ﺣﺪث ﺑﻪ ﺧﻤﺲ ﻣّﺮات و ﮐﺘﺎب اﻻﻃﺮاف و ﻫﻮ‬‫ﮐﺘـﺎب ﻣﻔﯿـﺪ ﺟـّﺪ او ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻣﻊ ﺗﻮّﺳـ ﻌﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟّﺮﺟـﺎل ﯾﺴﺘﺤﻀـﺮ ﺗﺮاﺟﻢ ﻏﯿﺮ اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻻ ﻣﻦ اﻟﻤﻠﻮك و ﻻ ﻣﻦ اﻟﻮزراء و ﻟا ﻘﻀﺎة و‬‫اﻻدﺑﺎء ﻗﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﮐﺎن ﺧﺎﺗﻤـﮥ اﻟﺤﻔﺎظ و ﻧﺎﻗـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ و اﻻﻟﻔﺎظ و ﻫﻮ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻌﻀـﻼﺗﻨﺎ و ﻣﺮﺟﻊ ﻣﺸـﮑﻼﺗﻨﺎ و ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﺣﯿﺎء و ﮐﺮم و‬‫ﺳﮑﯿﻨﮥ و اﺣﺘﻤﺎل و ﻗﻨﺎﻋﮥ و اﻧﺠﻤﺎع ﻋﻦ اﻟﻨﺎس ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ‪ 744‬و ﻓﯽ اﻟﺮوﺿﮥ اﻟﻐﻨﺎء ﺳﻨﮥ ‪ 743‬اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن در ﻗﻮل ﻣﺴﺘﺤﺴﻦ‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤّﺰي ﻧﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﻣّﺰة ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﻤﯿﻢ و ﺗﺸﺪﯾـﺪ زاء ﻣﻌﺠﻤـﮥ ﺑﻠﺪة ﺑﺎﻟﺸﺎم و ﻗﺪ ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﯿﻪ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 62‬از ‪359‬‬‫اﻟﻨﺎﻗﺪ اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟﻤﻔﯿﺪ ﻣﺤﺪث اﻟﺸﺎم ﯾﺮوي اﻟﺤﺪﯾﺚ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻨﻔﺲ ﻣﺘﻨﺎ و اﺳﻨﺎدا و إﻟﯿﻪ اﻟﻤﻨﺘﻬﯽ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟّﺮﺟﺎل و ﻃﺒﻘﺎﺗﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪59 :‬‬‫و ﻣﻦ ﻧﻈﺮ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﻋﻠﻢ ﻣﺤّﻠﻪ ﻣﻦ اﻟﺤﻔﻆ ﻓﻤﺎ رأﯾﺖ ﻣﺜﻠﻪ و ﻻ رأي ﻫﻮ ﻣﺜﻞ ﻧﻔﺴﻪ‬‫‪ -3‬ﺗﻮﺛﯿﻖ رﺟﺎل ﺳﻨﺪ اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ‬‫وﺟﻪ ﺳﻮم آﻧﮑﻪ از ﻣﻼـﺣﻈﻪ اﻓﺎدات دﯾﮕﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺑﺎﮐﻤﺎل در ﮐﺘﺐ ﻧﻘـﺪ رﺟﺎل ﻫﻢ ﺛﻘﺖ و اﻋﺘﻤﺎد روات اﯾﻦ اﺳـﻨﺎد ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ اﻣﺎ‬‫اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ وﺿﺎح ﭘﺲ وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد و اﺗﻘﺎن و ﺟﻼﻟﺖ ﺷﺎن او واﺿﺢ و ﻋﯿﺎن و ﻣﺴـﻠﻢ اﮐﺎﺑﺮ اﻋﯿﺎن و ﻏﯿﺮ ﻣﺤﺘﺎج ﺑﺎﺛﺒﺎت و ﺑﯿﺎن و ﻣﺴﺘﻐﻨﯽ‬‫از اﻓﺎت ﺷﺎﻫـﺪ و ﺑﺮﻫﺎﻧﺴﺖ و ارﺑﺎب ﺻـﺤﺎح ﺳـﺘﻪ ﮐﺎﻓـﮥ رواﯾﺎت او را ﺑﺮ ﺳـﺮ و ﭼﺸﻢ ﻣﯽﻧﻬﻨﺪ و ﺗﻠﻘﯽ ﺑﻘﺒﻮل ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷـﻒ‬‫ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ وّﺻﺎح ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ اﻟﯿﺸﮑﺮّي ﻣﻮﻟﯽ ﯾﺮﯾﺪ ﺑﻦ ﻋﻄﺎ ﺳﻤﻊ ﻗﺘﺎدة و اﺑﻦ اﻟﻤﻨﺬر و ﻋﻨﻪ ﻋّﻔﺎن و ﻗﺘﯿﺒﮥ و ﻟﻮﯾﻦ ﺛﻘﮥ ﻣﺘﻘﻦ‬‫اﻟﮑﺘﺎﺑﮥ ﺗﻮﻓّﯽ ‪ 176‬و در ﺗﻘﺮﯾﺐ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ ﻣﺴـﻄﻮرﺳﺖ وّﺿﺎح ﺑﺘﺸﺪﯾـﺪ اﻟﻤﻌﺠﻤـﮥ ﺛﻢ ﻣﻬﻤﻠـﮥ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯿﺸـﮑﺮّي ﺑﺎﻟﻤﻌﺠﻤﮥ‬‫اﻟﻮاﺳـﻄﯽ اﻟﺒﺰاز اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﻣﺸـﻬﻮر ﺑﮑﯿﺸﻪ ﺛﻘﮥ ﺛﺒﺖ ﻣﻦ اﻟﺴﺎﺑﻌﮥ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ او ﺳﺖ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻣﺮاد ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ از ﺳﺎﺑﻌﻪ ﻃﺒﻘﻪ ﺳﺎﺑﻌﻪ‬‫اﺳﺖ و آن ﻋﺒـﺎرﺗﺴﺖ از ﮐﺒـﺎر اﺗﺒـﺎع ﺗـﺎﺑﻌﯿﻦ ﻣﺜﻞ ﻣﺎﻟﮏ و ﺛﻮري ﻗﺎل ﻓﯽ ﺻـﺪر اﻟﺘﻘﺮﯾﺐ ﻓﯽ ﺗﻔﺴـﯿﺮ اﻟﻄﺒﻘﺎت اﻟّﺴﺎﺑﻌـﮥ ﮐﺒﺎر اﺗﺒﺎع اﻟّﺘﺎﺑﻌﯿﻦ‬‫ﮐﻤﺎﻟـﮏ و اﻟﺜـﻮري اﻣـﺎ اﺑـﻮ ﺑﻠـﺞ ﯾﺤﯿﯽ ﺑـﻦ ﺳـﻠﯿﻢ ﭘﺲ ﺳـﻠﯿﻢ از ﻣﻌـﺎﯾﺐ و ﺑﺮي از ﻣﺜـﺎﻟﺐ و ﻣﺸـﺎﺋﻦ و ﻣﻤـﺪوح اﮐـﺎﺑﺮ ﺟـﺎﻣﻌﯿﻦ ﻣﮑـﺎرم و‬‫ﻣﺤﺎﺳـﻨﺴﺖ اﺑﻮ اﻟﺤﺠﺎج ﻣﺰي در ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺑﻠﺞ اﻟﻔﺰاري اﻟﻮاﺳـﻄﯽ و ﯾﻘﺎل اﻟﮑﻮﻓﯽ و ﻫﻮ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺳـﻤﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻢ ﺑﻦ‬‫ﺑﻠـﺞ و ﯾﻘـﺎل ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻻـﺳﻮد روي ﻋﻦ اﻟﺠﻼـس و ﯾﻘﺎل ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﺠﻼس و ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﺳـﻠﯿﻢ ﺑﻦ ﺑﻠـﺞ و ﻋﺒﺎﯾـﮥ ﺑﻦ رﻓﺎﻋـﮥ ﺑﻦ راﻓﻊ ﺑﻦ‬‫ﺧﺪﯾﺞ و ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻻودي و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺎﻃﺐ اﻟﺠﻤﺤﯽ و أﺑﯽ اﻟﺤﮑﻢ اﻟﻌﻨﺰي روي ﻋﻨﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﻤﺨﺘﺎر و اﺑﻮ ﯾﻮﻧﺲ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﺻـﻐﯿﺮة و ﺣﺼـﯿﻦ ﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ و زاﺋﺪة ﺑﻦ ﻗﺪاﻣﮥ و زﻫﯿﺮ ﺑﻦ ﻣﻌﺎوﯾﮥ و ﺳـﻔﯿﻦ اﻟﺜﻮري و ﺳﻮﯾﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ و ﺷﻌﺒﮥ ﺑﻦ اﻟﺤﺠﺎج و ﺷﻌﯿﺐ‬‫ﺑﻦ ﺻـﻔﻮان و ﻫﺸـﯿﻢ ﺑﻦ ﺑﺸـﯿﺮ و اﺑﻮ ﺟﻤـﮥ اﻟّﺴـ ﮑﺮي و اﺑﻮ ﻋّﻮاﻧﮥ ﻗﺎل اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر ﻋﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺛﻘﮥ و ﮐﺬﻟﮏ ﻗﺎل ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺳﻌﺪ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و اﻟّﺪار ﻗﻄﻨﯽ و ﻗﺎل اﻟﺒﺨﺎري ﻓﯿﻪ ﻧﻈﺮ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺻﺎﻟﺢ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻻ ﺑﺎس ﺑﻪ و ﻗﺎل ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻌﺪ ﻗﺎل ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﻫﺎرون‬‫ﻗﺪ راﯾﺖ اﺑﺎ ﺑﻠﺞ و ﮐﺎن ﺟﺎرا ﻟﻨﺎ و ﮐﺎن ﯾﺘﺨﺬ اﻟﺤﻤﺎم ﯾﺴﺘﺎﻧﺲ ﺑﻬﻦ و ﮐﺎن ﯾﺬﮐﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺜﯿﺮا و ﻗﺎل ﻟﻮ ﻗﺎﻣﺖ اﻟﻘﯿﺎﻣﮥ ﻟﺪﺧﻠﺖ اﻟﺠّﻨﮥ ﻟﺬﮐﺮ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋّﺰ و ﺟﻞ روي ﻟﻪ اﻻرﺑﻌﮥ اﻧﺘﻬﯽ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ ﻗﻄﻌﮥ ﻣﻦ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل اﻟﻤﻘﺒﻮل ﻋﻨﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪60 :‬‬‫اﻟﻔﺤﻮل اﺷﺘﺮﯾﺘﻬـﺎ ﻓﯽ ﺣﺪﯾـﺪة وﻗﺖ اﻟﻘﻔﻮل ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ اﻟﺤـّﺞ و زﯾـﺎرة اﻟﺮﺳﻮل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻣﺎ ﻫّﺐ اﻟﺸـﻤﺎل و اﻟﻘﺒﻮل ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ارﺑﺎب ﺻـﺤﺎح ارﺑﻌﻪ ﯾﻌﻨﯽ اﺑﻮ داود و ﺗﺮﻣﺬي و ﻧﺴﺎﺋﯽ و اﺑﻦ ﻣﺎﺟﻪ رواﯾﺖ از اﺑﻮ ﺑﻠﺞ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﯾﻌﻨﯽ رواﯾﺖ او را ﺻـﺤﯿﺢ و‬‫ﻣﻌﺘﻤـﺪ و ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻣﯽداﻧﻨـﺪ ﮐﻪ در ﺻـﺤﺎح ﺧﻮد آن را وارد ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻧﯿﺰ از آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺳـﻔﯿﻦ ﺛﻮري و ﺷـﻌﺒﻪ ﺑﻦ اﻟﺤﺠﺎج و دﯾﮕﺮ‬‫اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺣﺎﺋﺰﯾﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ ذات اﻻﺑﺘﻼج از اﺑﻮ ﺑﻠـﺞ و ﯾﺤﯿﯽ رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ و ﻧﺴﺎﺋﯽ و دارﻗﻄﻨﯽ او را‬‫ﻧﺼﺎ و ﺗﺼـﺮﯾﺤﺎ ﻻ اﺷﺎرة و ﺗﻠﻤﯿﺤﺎ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ ﺛﻘﮥ در ﺣﻖ او اﻃﻼق ﻧﻤﻮده ﭘﺲ ﺑﻌﺪ ﺷـﻬﺎدت اﯾﻦ ارﮐﺎن ارﺑﻌﻪ ﮐﻪ ﻋﻠﻞ ارﺑﻌﻪ‬‫ﻧﻘﺪ و ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﻣﻌﺮوف ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ اﻣﻌﺎن و ﺗﺪﻗﯿﻖاﻧﺪ ﻗﻮل ﺑﺨﺎري ﻓﯿﻪ ﻧﻈﺮ ﻧﺎﺷﯽ از ﺳﻘﻢ ﻧﻈﺮ و ﻓﻘﺪ ﺑﺼﺮ و اﻗﺘﺤﺎم ﺧﻄﺮ و ﻣﺤﺾ ﻫﺰل و ﻫﺬر‬‫و اﯾﻘـﺎع ﻧﺎس در اﻟﺘﺒﺎس و وﺳﻮاس و ﻏﺮر و اﻧﻬﻤﺎك و اﺻـﺮار در اﺿـﺮار و ﺿـﺮر و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻓﻦ ﺣـﺪﯾﺚ و ﺧﺒﺮ و ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﺰد‬‫ﻧﻘﺎد رﺟﺎل و ﻣﺎﻫﺮﯾﻦ ﻓﻦ اﺛﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻣﺤﻤﻮد ﻋﯿﻨﯽ در ﻋﻤﺪة اﻟﻘﺎري ﺷﺮح ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري در ﺷﺮح‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻌﻠﻮا آﺧﺮ ﺻﻼﺗﮑﻢ ﺑﺎﻟﻠﯿﻞ وﺗﺮا‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﻓﯿﻪ اﻟﺪﻻﻟﮥ ﻋﻠﯽ وﺟﻮب اﻟﻮﺗﺮ و اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﯿﻪ ﻓﻘﺎل اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﺑﻮ اﻟﻄّﯿﺐ اّن اﻟﻌﻠﻤﺎء ﮐﺎﻓﮥ ﻗﺎﻟﺖ اﻧﻪ ﺳﻨﮥ ﺣّﺘﯽ اﺑﻮ ﯾﻮﺳﻒ و ﻣﺤﻤﺪ‬‫و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔـﮥ وﺣﺪه ﻫﻮ واﺟﺐ و ﻟﯿﺲ ﺑﻔﺮض و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﻣﺪ ﻓﯽ ﺗﻌﻠﯿﻘﻪ اﻟﻮﺗﺮ ﺳـﻨﮥ ﻣﺆﮐﺪة و ﻟﯿﺲ ﺑﻔﺮض و ﻻ واﺟﺐ و ﺑﻪ ﻗﺎﻟﺖ اﻻّﻣﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 63‬از ‪359‬‬‫ﮐﻠﻬﺎ اﻻ اﺑﺎ ﺣﻨﯿﻔـﮥ و ﺑـﺬﻟﮏ ﻗﺎل ﺑﻌﻀـﻬﻢ و ﻗـﺪ اﺳـﺘﺪل ﺑﻬﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺑﻌﺾ ﻣﻦ ﻗﺎل ﺑﻮﺟﻮﺑﻪ و ﺗﻌﻘﺐ ﺑﺎن ﺻـﻼة اﻟﻠّﯿﻞ ﻟﯿﺴﺖ واﺟﺒﮥ ﻓﮑﺬا‬‫آﺧﺮه و ﺑـﺎن اﻻﺻـﻞ ﻋـﺪم اﻟﻮﺟﻮب ﺣﺘﯽ ﯾﻘﻮم دﻟﯿﻠﻪ و ﻗـﺎل اﻟﮑﺮﻣـﺎﻧﯽ اﯾﻀـﺎ ﻣﺎ ﯾﺸـﺒﻪ ﻫـﺬا ﻗﻠﺖ ﻫـﺬا ﮐﻠﻪ ﻣﻦ آﺛﺎر اﻟﺘﻌﺼﺐ ﻓﮑﯿﻒ ﯾﻘﻮل‬‫اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﺑﻮ اﻟﻄﯿﺐ و اﺑﻮ ﺣﺎﻣـﺪ و ﻫﻤﺎ اﻣﺎﻣﺎن ﻣﺸـﻬﻮران ﺑﻬـﺬا اﻟﮑﻼم اﻟّـﺬي ﻟﯿﺲ ﺑﺼـﺤﯿﺢ و ﻻ ﻗﺮﯾﺐ ﻣﻦ اﻟـّﺼ ﺤﮥ و اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔـﮥ ﻟﻢ ﯾﺘﻔﺮد‬‫ﺑـﺬﻟﮏ ﻫـﺬا اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﻟﻌﺮﺑﯽ ذﮐﺮ ﻋﻦ ﺳـﺤﻨﻮن و اﺻـﺒﻎ و اﺑﻦ اﻟﻔﺮج وﺟﻮﺑﻪ و ﺣﮑﯽ اﺑﻦ ﺣﺰم اّن ﻣﺎﻟﮑﺎ ﻗﺎل ﻣﻦ ﺗﺮﮐﻪ اّدب و‬‫ﮐﺎﻧﺖ ﺟﺮﺣﮥ ﻓﯽ ﺷـﻬﺎدﺗﻪ و ﺣﮑﺎه اﺑﻦ ﻗﺪاﻣﮥ ﻓﯽ اﻟﻤﻐﻨﯽ ﻋﻦ اﺣﻤﺪ و ﻓﯽ اﻟﻤﺼﻨﻒ ﻋﻦ ﻣﺠﺎﻫﺪ ﺑﺴﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ ﻫﻮ واﺟﺐ و ﻟﻢ ﯾﮑﺘﺐ و ﻋﻦ‬‫اﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﺴﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ ﻣﺎ اﺣّﺐ أي ﺗﺮك اﻟﻮﺗﺮ و ان ﻟﯽ ﺣﻤﺮ اﻟّﻨﻌﻢ و ﺣﮑﯽ اﺑﻦ ﺑﻄﺎل وﺟﻮﺑﻪ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ اﻟﻘﺮآن ﻋﻦ اﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد و ﺣﺬﯾﻔﮥ و‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟّﻨﺨﻌﯽ و ﻋﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ اﻟّﺴﻤﻨﯽ ﺷﯿﺦ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ وﺟﻮﺑﻪ و ﺣﮑﯽ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ اﯾﻀﺎ ﻋﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺴّﯿﺐ و أﺑﯽ ﻋﺒﯿﺪة‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪61 :‬‬‫ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد و اﻟـّﻀ ﺤﺎك اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺎذا ﮐﺎن اﻻﻣﺮ ﮐـﺬﻟﮏ ﮐﯿﻒ ﯾﺠﻮز ﻻﺑﯽ اﻟﻄّﯿﺐ و ﻻﺑﯽ ﺣﺎﻣﺪ ان ﯾﺪﻋﯿﺎ ﻫﺬه اﻟّﺪﻋﻮي اﻟﺒﺎﻃﻠﮥ‬‫ﻓﻬﺬا ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ﻋﺪم اﻃﻼﻋﻬﻤﺎ ﻓﯿﻤﺎ ذﮐﺮﻧﺎ ﻓﺠﻬﻞ اﻟﺸـﺨﺺ ﺑﺎﻟﺸـﯽء ﻻ ﯾﻨﻔﯽ ﻋﻠﻢ ﻏﯿﺮه ﺑﻪ و ﻗﻮل ﻣﻦ اّدﻋﯽ اﻟﺘﻌﻘﺐ ﺑﺎّن ﺻـﻼة اﻟّﻠﯿﻞ ﻟﯿﺴـﺖ‬‫ﺑﻮاﺟﺒﮥ اﻟﯽ آﺧﺮه ﻗﻮل واه ﻷّن اﻟّﺪﻻﺋﻞ ﻗﺎﻣﺖ ﻋﻠﯽ وﺟﻮب اﻟﻮﺗﺮ ﻣﻨﻬﺎ ﻣﺎ‬‫رواه اﺑﻮ داود ﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق اﻟﻄﺎﻟﻘﺎﻧﯽ ﻧﺎ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﺘﮑﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ‬‫اﺑﯿﻪ ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻘﻮل اﻟﻮﺗﺮ ﺣﻖ ﻓﻤﻦ ﻟﻢ ﯾﻮﺗﺮ ﻓﻠﯿﺲ ﻣّﻨﺎ اﻟﻮﺗﺮ ﺣﻖ ﻓﻤﻦ ﻟﻢ ﯾﻮﺗﺮ ﻓﻠﯿﺲ ﻣّﻨﺎ اﻟﻮﺗﺮ ﺣّﻖ ﻓﻤﻦ‬‫ﻟﻢ ﯾﻮﺗﺮ ﻓﻠﯿﺲ ﻣّﻨﺎ و ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺻﺤﯿﺢ و ﻟﻬﺬا اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻓﯽ ﻣﺴﺘﺪرﮐﻪ و ﺻّﺤﺤﻪ‬‫ﻓﺎن ﻗﻠﺖ ﻓﯽ اﺳﻨﺎده اﺑﻮ اﻟﻤﻨﯿﺐ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻗﺪ ﺗﮑّﻠﻢ ﻓﯿﻪ اﻟﺒﺨﺎري و ﻏﯿﺮه ﻗﻠﺖ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ وﺛّﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻗﺎل اﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ‬‫ﺳﻤﻌﺖ أﺑﯽ ﯾﻘﻮل ﻫﻮ ﺻﺎﻟـﺢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻧﮑﺮ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺨﺎري ادﺧﺎﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﻀـﻌﻔﺎء ﻓﻬـﺬا اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻣﺎم ﻫﺬا اﻟﺸﺄن و ﮐﻔﯽ ﺣّﺠﮥ ﻓﯽ ﺗﻮﺛﯿﻘﻪ‬‫اّﯾـﺎه ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﯿﻨﯽ رﺋﯿﺲ اﻷﻋﯿـﺎن ﺗﮑﻠﻢ ﺑﺨـﺎري و ﻏﯿﺮ او را در اﺑﻮ اﻟﻤﻨﯿﺐ ﻟﺒﯿﺐ واﻻ ﺷﺄن ﺳﺎﻗﻂ از اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و‬‫اﯾﻘـﺎن داﻧﺴـﺘﻪ و ﺑﺠﻨﺐ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ آن را ﻻـ ﺷـﯽء و ﺑﯽ اﺻـﻞ ﻗﺮار داده و ﻣﺤﺾ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ واﻻـ ﻧﺼـﺎب را ﺑﺮاي ازاﻟﻪ ﻣﺮض‬‫ﺗﺸـﮑﯿﮏ و ارﺗﯿﺎب ﮐﺎﻓﯽ و واﻓﯽ ﮔﺮداﻧﯿـﺪه ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺗﮑﻠﻢ ﺑﺨﺎري در اﺑﻮ اﻟﻤﻨﯿﺐ ﺑﺎ ﺗﮑﻠﻢ ﻏﯿﺮ ﺑﺨﺎري در و ﺑﺠﻬﺖ ﻣﺤﺾ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺑﻦ‬‫ﻣﻌﯿﻦ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻨﺎ و اﻟﺘﻔﺎت ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻈﺮ ﺑﺨﺎري ﺑﺠﻨﺐ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺑﺎ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﺳﻪ ﮐﺲ دﯾﮕﺮ از اﺳﺎﻃﯿﻦ ﯾﻌﻨﯽ اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ و ﻧﺴﺎﺋﯽ‬‫و دارﻗﻄﻨﯽ اﺑﻮ ﺑﻠـﺞ را ﭼﻪ ﻃﻮر ﺑﮑﺎر آﯾﺪ و اﻟﺘﻔﺎت و اﺣﺘﻔﺎل اﻫﻞ ﮐﻤﺎل را ﺷﺎﯾﺪ ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ اﻟﻤﻌﯿﻦ ﺣﯿﺚ ﺛﺒﺖ ﺑﺸـﻬﺎدة ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و‬‫ﺛﻠﺜـﮥ آﺧﺮ ﻣﻦ ﺟﻬﺎﺑـﺬﺗﻬﻢ اﻻﺳـﺎﻃﯿﻦ وﺛﻮق أﺑﯽ ﺑﻠـﺞ اﻟﻤﺘﯿﻦ و راح اﻻرﺗﯿﺎب و اﻟﺘﺸـﮑﯿﮏ اﻟﻤﻬﯿﻦ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ و‬‫ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻧﺴﺎﺋﯽ و دارﻗﻄﻨﯽ و ﻣﺎ ﺑﻌﺪ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻔـّﺼ ﻼ ﻣﺬﮐﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ در اﯾﻦ ﺟﺎ ﭘﺎره از ﺟﻼﺋﻞ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺑﻬّﯿﻪ‬‫و ﻋﻮاﻟﯽ ﻣﺂﺛﺮ ﺳﻨﯿﮥ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻌﺪ ﮐﺎﺗﺐ ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ واﻻ ﻣﻨﺎﺻﺐ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻤﺮاﺗﺐ ﻣﺬﮐﻮر ﻣﯽﺷﻮد ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب ﮔﻔﺘﻪ‬‫و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪62 :‬‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ اﻟﮑﺎﺗﺐ اﻟﺰﻫﺮي ﻣﻮﻻﻫﻢ ﺑﻨﯽ ﻫﺎﺷﻢ و ﻫﻮ ﮐﺎﺗﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻮاﻗﺪي اﯾﻀﺎ ﺳـﻤﻊ ﺳـﻔﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯿﮥ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻓﺪﯾﮏ و اﺑﺎ ﺿـﻤﺮة اﻧﺲ ﺑﻦ ﻋﯿﺎض و ﻣﻌﻦ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ و اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻢ و ﻣﻦ ﺑﻌﺪﻫﻢ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻔﻀﻞ و‬‫اﻟﻌﻠﻢ و ﺻـّﻨﻒ ﮐﺘﺎﺑـﺎ ﮐﺒﯿﺮا ﻓﯽ ﻃﺒﻘـﺎت اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و اﻟّﺘـﺎﺑﻌﯿﻦ و اﻟـّﺼ ﺎﻟﺤﯿﻦ اﻟﯽ وﻗﺘﻪ ﻓﺎﺟﺎد ﻓﯿﻪ و اﺣﺴﻦ روي ﻋﻨﻪ اﻟﺤﺎرث ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳﺎﻣـﮥ و‬‫اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻓﻬﻢ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و ﺣﮑﯽ ﻋﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻧﻪ رﻣﺎه ﺑﺎﻟﮑﺬب و ﻧﻘﻞ اﻟّﻨﺎﻗﻞ ﻏﻠﻂ او وﻫﻢ ﻷﻧّﻪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﺪاﻟﮥ و‬‫ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ﺻﺪﻗﻪ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﺘﺠّﺮي ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ رواﯾﺎﺗﻪ و ﻗﺎل اﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ اﻟّﺮازي ﺳﺄﻟﺖ أﺑﯽ ﻋﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻓﻘﺎل ﯾﺼﺪق رواﯾﺘﻪ‬‫ﺟﺎء اﻟﯽ اﻟﻘﻮارﯾﺮي و ﺳﺄﻟﻪ ﻋﻦ اﺣﺎدﯾﺚ ﻓﺤـﺪﺛﻪ و ﺣﮑﯽ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺤﺮﺑﯽ ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﯾﻮّﺟﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺟﻤﻌﮥ ﺑﺤﻨﺒﻞ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق اﻟﯽ‬‫اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﯾﺎﺧﺬ ﻣﻨﻪ ﺟﺰﺋﯿﻦ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮاﻗﺪي ﯾﻨﻈﺮ ﻓﯿﻬﻤﺎ اﻟﯽ اﻟﺠﻤﻌﮥ اﻻﺧﺮي ﺛّﻢ ﯾﺮدﻫﺎ و ﯾﺎﺧﺬ ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻗﺎل اﺑﺮاﻫﯿﻢ و ﻟﻮ ذﻫﺐ و ﺳـﻤﻌﻬﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 64‬از ‪359‬‬‫ﮐﺎن ﺧﯿﺮا ﻟﻪ و ﻣﺎت ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﺑﺒﻐﺪاد و ﻫﻮ اﺑﻦ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺳﺘﯿﻦ ﺳـﻨﮥ و ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻟا ّﺮواﯾﮥ و‬‫ﮐﺘﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻏﯿﺮه ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﻐﺮﯾﺐ و اﻟﻔﻘﻪ و اﺑﻦ ﺧﻠﮑـﺎن در وﻓﯿـﺎت اﻷﻋﯿـﺎن ﮔﻔﺘﻪ اﺑـﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﯿـﻊ اﻟﺰﻫﺮي‬‫اﻟﺒﺼـﺮي ﮐﺎﺗﺐ اﻟﻮاﻗـﺪي ﮐﺎن اﺣﺪ اﻟﻔﻀـﻼء اﻻﺟّﻠﺎء ﺻـﺤﺐ اﻟﻮاﻗﺪي اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻗﺒﻠﻪ زﻣﺎﻧﺎ و ﮐﺘﺐ ﻟﻪ ﻓﻌﺮف ﺑﻪ و ﺳـﻤﻊ ﺳـﻔﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و‬‫اﻧﻈﺎره و روي ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟّﺪﻧﯿﺎ و اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺤﺎرث ﺑﻦ أﺑﯽ أﺳﺎﻣﮥ اﻟّﺘﻤﯿﻤﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﺻـّﻨﻒ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﮐﺒﯿﺮا ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت ﻟا ـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ‬‫و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻟﯽ وﻗﺘﻪ ﻓﺎﺟﺎد ﻓﯿﻪ و اﺣﺴﻦ و ﻫﻮ ﯾﺪﺧﻞ ﻓﯽ ﺧﻤﺲ ﻋﺸـﺮ ﻣﺠﻠﺪة و ﻟﻪ ﻃﺒﻘﺎت اﺧﺮي ﺻـﻐﺮي او ﮐﺎن ﺻﺪوﻗﺎ و ﺛﻘﮥ و‬‫ﯾﻘﺎل اﺟﺘﻤﻌﺖ ﮐﺘﺐ اﻟﻮاﻗـﺪي ﻋﻨﻪ ارﺑﻌـﮥ اﻧﻔﺲ اّوﻟﻬﻢ ﮐﺎﺗﺒﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ اﻟﻤـﺬﮐﻮر و ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ واﺳﻊ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟّﺮواﯾـﮥ ﮐﺜﯿﺮ‬‫اﻟﮑﺘﺒـﮥ ﮐﺘﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟﻔﻘﻪ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺎرﯾـﺦ ﺑﻐﺪاد ﻓﯽ ﺣّﻘﻪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻋﻨﺪﻧﺎ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﺪاﻟﮥ و‬‫ﺣﺪﯾﺜﻪ ﯾﺪّل ﻋﻠﯽ ﺗﺼﺪﯾﻘﻪ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﺘﺤّﺮي ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ رواﯾﺎﺗﻪ و ﻫﻮ ﻣﻦ ﻣﻮاﻟﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻌﺒﺎس ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ‬‫و ﺗﻮّﻓﯽ ﯾﻮم اﻻﺣﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪63 :‬‬‫ﻻـرﺑﻊ ﺧﻠﻮن ﻣﻦ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﺑﺒﻐـﺪاد و دﻓﻦ ﻓﯽ ﻣﻘﺒﺮة ﺑﺎب اﻟﺸﺎم و ﻫﻮ اﺑﻦ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺳﺘﯿﻦ ﺳـﻨﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و‬‫ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺼـﺮي ﻣﻮﻟﯽ ﺑﻨﯽ ﻫﺎﺷﻢ ﻣﺼّﻨﻒ اﻟﻄﺒﻘﺎت اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟّﺼﻐﯿﺮ و‬‫ﻣﺼـّﻨﻒ اﻟّﺘﺎرﯾﺦ و ﯾﻌﺮف ﺑﮑﺎﺗﺐ اﻟﻮاﻗﺪي ﺳـﻤﻊ ﻫﺴـﯿﻤﺎ و ﺳﻔﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و اﺑﻦ ﻋﻠّﯿﮥ و اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻢ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و اﮐﺜﺮ و ﻋﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﻤﺮ اﻟﻮاﻗـﺪي و ﺗﻨﺰل ﻓﯽ اﻟّﺮواﯾـﮥ اﻟﯽ ﯾﺤﯿﯽ ﺑـﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﻗﺮاﻧﻪ ﺣـﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺒﻼـذري و اﻟﺤﺮث ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫أﺳﺎﻣـﮥ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻓﻬﻢ و آﺧﺮون ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻓﻬﻢ ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﮑﺘﺐ ﮐﺘﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻐﺮﯾﺐ ﻗﺎل و ﺗﻮّﻓﯽ ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي‬‫اﻵﺧﺮة ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻋﻦ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺳﺘﯿﻦ ﺳـﻨﮥ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در ﺳـﻨﻪ ﺛﻼﺛﯿﻦ و ﻣﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺒﺮ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﮐﺎﺗﺐ اﻟﻮاﻗـﺪي و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻄﺒﻘﺎت و اﻟﺘﺎرﯾـﺦ ﺑﺒﻐـﺪاد ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة و ﻟﻪ اﺛﻨﺎن و ﺳـﺘﻮن ﺳـﻨﮥ روي ﻋﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ‬‫ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻫﺸـﯿﻢ و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺻﺪوق و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ اﻟﮑﺎﺗﺐ ﻣﻮﻟﯽ ﺑﻨﯽ ﻫﺎﺷﻢ ﻋﻦ ﻫﺸﯿﻢ و اﺑﻦ‬‫ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﺧﻠﻖ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ‪ 230‬و ﺣﮑﺎﯾﮥ و اﺑﻦ ﻣﺤﺒﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ اﻟﻬﺎﺷـﻤﯽ ﻣﻮﻻﻫﻤﺎ اﻟﺒﺼـﺮي ﻧﺰﯾﻞ‬‫ﺑﻐﺪاد ﮐﺎﺗﺐ اﻟﻮاﻗﺪي ﺻﺪوق ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻦ اﻟﻌﺎﺷﺮة ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻫﻮ اﺑﻦ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺳﺘﯿﻦ و ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻌﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ اﻟﺒﺼﺮي اﻟﺤﺎﻓﻆ ﮐﺎﺗﺐ اﻟﻮاﻗﺪي ﻧﺰﯾﻞ ﺑﻐﺪاد روي ﻋﻦ أﺑﯽ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ و اﻟﻮاﻗﺪي و ﻫﺸﯿﻢ و اﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و اﻟﻮﻟﯿﺪ‬‫ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ و ﺧﻠﻖ و ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻟﺤﺎرث ﺑﻦ أﺑﯽ أﺳﺎﻣﮥ ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﻔﻀﻞ و ﺻﻨﻒ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﮐﺒﯿﺮا ﻓﯽ‬‫ﻃﺒﻘﺎت اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻣﻦ ﺑﻌﺪﻫﻢ اﻟﯽ وﻗﺘﻪ ﻓﺎﺟﺎدوا ﺣﺴﻦ ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ‪ 630‬و ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ در ﺗﺎج ﻣﮑّﻠﻞ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ اﻟﺰﻫﺮي ﮐﺎﺗﺐ اﻟﻮاﻗﺪي ﮐﺎن اﺣﺪ اﻟﻔﻀـﻼء و اﻟﻨﺒﻼء ﺻﺤﺐ اﻟﻮاﻗﺪي و ﺳﻤﻊ ﺳﻔﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و اﻧﻈﺎره و روي‬‫ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺤﺮث ﺑﻦ أﺑﯽ أﺳﺎﻣﮥ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ و ﺻـﻨﻒ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﮐﺒﯿﺮا ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻟﯽ‬‫وﻗﺘﻪ ﻓﺎﺟﺎد ﻓﯿﻪ و اﺣﺴﻦ و ﻫﻮ ﯾـﺪﺧﻞ ﻓﯽ ﺧﻤﺲ ﻋﺸـﺮة ﻣﺠﻠّـﺪة و ﮐﺎن ﺻﺪوﻗﺎ ﺛﻘﮥ و ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ ﻋﺰﯾﺮ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟّﺮواﯾﮥ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﮑﺘﺐ‬‫ﮐﺘﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪64 :‬‬‫و اﻟﻔﻘﻪ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻐﺪاد ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻋﻨﺪﻧﺎ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﺪاﻟﮥ و ﺣﺪﯾﺜﻪ ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ﺻﺪﻗﻪ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﺘﺤّﺮي ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ‬‫رواﯾﺘﻪ و ﻫـﻮ ﻣﻦ ﻣﻮاﻟﯽ ﺑﻨﯽ اﻟﻌﺒـﺎس ﺗﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 230‬ﺑﺒﻐـﺪاد رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ و ﻧﯿﺰ ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧـﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ اﻟﺰﻫﺮي ﮐﺎﺗﺐ اﻟﻮاﻗﺪي اﺣﺪي از ﻓﻀﻼي ﻧﺒﻼي اﺟﻼﺳﺖ ﺳﻤﺎﻋﺖ از ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و اﻧﻈﺎرا و دارد از وي اﺑﻮ‬‫ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻟا ـﺪﻧﯿﺎ و ﺣـﺎرث ﺑﻦ اﺳـﺎﻣﻪ راوياﻧـﺪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﺒﯿﺮ دارد در ﻃﺒﻘﺎت ﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ و ﺧﻠﻔﺎ ﺗﺎ وﻗﺖ ﺧﻮد ﺧﯿﻠﯽ ﺧﻮب و ﺟّﯿﺪ‬‫واﻗﻊ ﺷـﺪه در ﭘﺎﻧﺰده ﻣﺠﻠﺪ ﺳﺖ ﺻﺪوق ﺛﻘﻪ ﺑﻮد ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ ﻋﺰﯾﺰ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﺮواﯾﮥ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﮑﺘﺐ ﮐﺘﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﻔﻘﻪ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 65‬از ‪359‬‬‫وﻓﺎﺗﺶ در ﺳـﻨﻪ ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ در ﺑﻐﺪاد ﺑﻮده و ﻫﻮ اﺑﻦ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺳﺘﯿﻦ ﺳـﻨﻪ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻧﺘﻬﯽ اﻣﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﭘﺲ ﺑﻼ ﺷـﺒﻬﻪ او‬‫ﺛﻘﻪ و ﻣـﺎﻣﻮن و ﮐﺘﺐ ﻗﻮم ﺑﻔﻀﺎﺋـﻞ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ او ﻣﻤﻠﻮ و ﻣﺸـﺤﻮن اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟـﺒﺮ در اﺳﺘﯿﻌـﺎب ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻻـودي اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ادرك اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺻـﺪق إﻟﯿﻪ و ﮐـﺎن ﻣﺴـﻠﻤﺎ ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ و ﻋﻠﯽ ﻋﻬـﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎل ﻋﻤﺮو ﺑﻦ‬‫ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻣﻌﺎذ اﻟﺸﺎم ﻓﻠﺰﻣﺘﻪ و ﻣﺎ ﻓﺎرﻗﺘﻪ ﺣﺘﯽ دﻓﻨﺘﻪ ﺛّﻢ ﺻـﺤﺒﺖ اﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد و ﻫﻮ ﻣﻌﺪود ﻓﯽ ﮐﺒﺎر اﻟّﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﻣﻦ اﻟﮑﻮﻓﯿﯿﻦ و ﻫﻮ اﻟّﺬي‬‫راي اﻟّﺮﺟﻢ ﻓﯽ اﻟﺠﺎﻫﻠّﯿﮥ ﻣﻦ اﻟﻘﺮدة ان ﺻّﺢ ذﻟﮏ ﻻن رواﺗﻪ ﻣﺠﻬﻮﻟﻮن و ﻗﺪ ذﮐﺮه اﻟﺒﺨﺎري ﻋﻦ ﻧﻌﯿﻢ ﻋﻦ ﻫﺸﯿﻢ ﻋﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ‬‫ﻣﯿﻤﻮن اﻻـودي ﻣﺨﺘﺼـﺮا ﻗﺎل رأﯾﺖ ﻓﯽ اﻟﺠﺎﻫﻠﯿـﮥ ﻗﺮدة زﻧﺖ رﺟﻤﻮﻫﺎ ﯾﻌﻨﯽ اﻟﻘﺮود ﻓﺮﺟﻤﺘﻬﺎ ﻣﻌﻬﻢ و رواه ﻋﺒﺎد ﺑﻦ اﻟﻌﻮام ﻋﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﮐﻤﺎ‬‫رواه ﻫﺸـﯿﻢ ﻣﺨﺘﺼـﺮا و اّﻣﺎ اﻟﻘّﺼﮥ ﺑﻄﻮﻟﻬﺎ ﻓﺎﻧّﻬﺎ ﺗﺪور ﻋﻠﯽ اﺑﻦ ﻣﺴﻠﻢ ﻋﻦ ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن و ﻟﯿﺲ ﻣﻤﻦ ﯾﺤﺘﺞ ﺑﻬﻤﺎ و ﻫﺬا ﻋﻨﺪ ﺟﻤﺎﻋﮥ اﻫﻞ‬‫اﻟﻌﻠﻢ ﻣﻨﮑﺮ ﻻﺿﺎﻓـﮥ اﻟﺰﻧﯽ اﻟﯽ ﻏﯿﺮ ﻣﮑّﻠﻒ و اﻗﺎﻣـﮥ اﻟﺤـﺪود ﻓﯽ اﻟﺒﻬـﺎﺋﻢ و ﻟﻮ ﺻـﺢ ﻟﮑـﺎﻧﻮا ﻣﻦ اﻟﺠﻦ ﻻن اﻟﻌﺒﺎدات ﻓﯽ اﻟﺠﻦ و اﻻﻧﺲ دون‬‫ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﮐﺎن اﻟّﺮﺟﻢ ﻓﯽ اﻟّﺘﻮراة و روي اّن ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﺣﺞ ﺳﺘﯿﻦ ﻣﺮة ﻣﺎ ﺑﯿﻦ ﺣّﺠﮥ و ﻋّﻤﺮ و ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳﺒﻌﯿﻦ و اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ اﻟﺠﺰري اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ در اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﮥ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻻودي اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ادرك اﻟﺠﺎﻫﻠّﯿﮥ و ﮐﺎن ﻗﺪ اﺳﻠﻢ ﻓﯽ زﻣﺎن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺣﺞ ﻣﺎﺋﮥ ﺣّﺠﮥ و ﻗﯿﻞ ﺳﺒﻌﻮن ﺣّﺠﮥ و اّدي ﺻﺪﻗﺘﻪ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﺟﺒﻞ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ رﺳﻮﻻ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻊ اﻟﺴﺤﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪65 :‬‬‫راﻓﻌـﺎ ﺻﻮﺗﻪ ﺑـﺎﻟﺘﮑﺒﯿﺮ و ﮐـﺎن رﺟﻼـ ﺣﺴﻦ اﻟّﺼﻮت ﻓﺎﻟﻘﯿﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺤّﺒﺘﯽ ﻓﻤﺎ ﻓﺎرﻗﺘﻪ ﺣّﺘﯽ ﺟﻌﻠﺖ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺘﺮاب ﺛّﻢ ﺻـﺤﺐ اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد و ﻫﻮ‬‫ﻣﻌـﺪود ﻓﯽ ﮐﺒﺎر اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﻣﻦ اﻟﮑﻮﻓﯿﯿﻦ و ﻫﻮ اﻟـﺬي روي اﻧﻪ راي ﻓﯽ اﻟﺠﺎﻫﻠﯿـﮥ ﻗﺮدة زﻧﺖ ﻓﺎﺟﺘﻤﻌﺖ اﻟﻘﺮود ﻓﺮﺟﻤﺘﻬﺎ و ﻫـﺬا ﻣّﻤﺎ دﺧﻞ ﻓﯽ‬‫ﺻﺤﯿـﺢ اﻟﺒﺨﺎري و اﻟﻘـّﺼ ﮥ ﺑﻄﻮﻟﻬﺎ ﺗـﺪور ﻋﻠﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ ﻋﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن و ﻟﯿﺴﺎ ﻣّﻤﺎ ﯾﺤﺘﺞ ﺑﻬﻤﺎ و ﻫﺬا ﻋﻨﺪ ﺟﻤﺎﻋﮥ اﻫﻞ‬‫اﻟﻌﻠﻢ ﻣﻨﮑﺮ ﻻﺿﺎﻓـﮥ اﻟﺰﻧـﺎ اﻟﯽ ﻏﯿﺮ ﻣﮑﻠﻒ و اﻗﺎﻣـﮥ اﻟﺤـﺪود ﻓﯽ اﻟﺒﻬـﺎﺋﻢ و ﻟﻮ ﺻـﺢ ﻟﮑـﺎﻧﻮا ﻣﻦ اﻟﺠﻦ ﻻـن اﻟﻌﺒﺎدات ﻓﯽ اﻻﻧﺲ و اﻟﺠﻦ دون‬‫ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﻗـﺪ ﮐﺎن اﻟﺮﺟﻢ ﻓﯽ اﻟّﺘﻮراة و ﺗﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺜﻠﺜـﮥ و ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻻودي‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﻣﻌﺎذ و ﻃﺎﺋﻔـﮥ و ﻋﻨﻪ زﯾﺎد ﺑﻦ ﻋﻼﻗـﮥ و اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺳﻮﻗـﮥ و آﺧﺮون و ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤـﺞ و اﻟﻌﺒﺎدة و ﻫﻮ اﻟﺬي رﺟﻢ‬‫اﻟﻘﺮدة ﻣﺎت ‪ 74‬و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻻودي اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﯾﻘﺎل اﺑﻮ ﯾﺤﯿﯽ ﻣﺨﻀـﺮم ﻣﺸﻬﻮر ﺛﻘﮥ ﻋﺎﺑﺪ‬‫ﻧﺰل اﻟﮑﻮﻓﮥ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻗﯿﻞ ﺑﻌﺪﻫﺎ و ﻧﯿﺰ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻻودي اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﯾﻘﺎل‬‫اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﮑﻮﻓﯽ ادرك اﻟﺠﺎﻫﻠّﯿﮥ و ﻟﻢ ﯾﻠﻖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و روي ﻋﻦ ﻋﻤﺮو اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد و ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﺟﺒﻞ و أﺑﯽ ذر و أﺑﯽ‬‫ﻣﺴـﻌﻮد اﻟﺒـﺪري و ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ وﻗﺎص و ﻣﻌﻘﻞ ﺑﻦ ﯾﺴﺎر و ﻋﺎﺋﺸـﮥ و أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة و اﺑﻦ ﻋﺒﺎس و ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻟﯿﻠﯽ و‬‫اﻟﺮﺑﯿﻊ ﺑﻦ ﺧﯿﺜﻢ و ﻫﻤﺎ ﻣﻦ اﻗﺮاﻧﻪ ﺑﻞ اﺻـﻐﺮ ﻣﻨﻪ روي ﻋﻨﻪ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺟﺒﯿﺮ و اﻟﺮﺑﯿﻊ ﺑﻦ ﺧﯿﺜﻢ و اﺑﻦ اﺳﺤﺎق اﻟﺴﺒﯿﻌﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻋﻤﯿﺮ و‬‫زﯾﺎد ﺑﻦ ﻋﻼﻗﮥ و ﻫﻼل ﺑﻦ ﺳﻨﺎن و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ زﯾﺪ اﻟﺘﯿﻤﯽ و ﻋﺎﻣﺮ اﻟﺸﻌﺒﯽ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣّﺮة و ﻋﻄﺎ ﺑﻦ اﻟﺴﺎﺋﺐ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻮﻗﮥ و ﺣﺼﯿﻦ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ و آﺧﺮون ﻗﺎل اﻟﻌﺠﻠﯽ ﮐﻮﻓﯽ ﺗﺎﺑﻌﯽ ﺛﻘﮥ ﺟﺎﻫﻠﯽ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋّﯿﺎش ﻋﻦ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق ﮐﺎن اﺻﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳـﻠﻢ ﯾﺮﺿـﻮن ﺑﻌﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن و ﻗـﺎل ﯾﻮﻧﺲ اﺑﻦ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﮐـﺎن ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن إذا دﺧـﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻓﺮدا ذﮐﺮ اﻟﱠﻠﻪ و ﻗـﺎل‬‫اﻻوزاﻋﯽ ﻋﻦ ﺣّﺴﺎن ﺑﻦ ﻋﻄـّﯿ ﮥ ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳﺎﺑﻂ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗـﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻣﻌﺎذ ﻣﻦ اﻟﯿﻤﻦ رﺳﻮل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﻣﻦ اﻟّﺴﺤﺮ راﻓﻌﺎ ﺻﻮﺗﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪66 :‬‬‫ﺑﺎﻟﺘﮑﺒﯿﺮ اﺣﺴﻦ اﻟّﺼﻮت ﻓﺎﻟﻘﯿﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺤّﺒﺘﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺛﻘـﮥ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ و ﻏﯿﺮ واﺣـﺪ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ‪ 74‬و ﯾﻘﺎل ﺳﻨﮥ‬‫‪ 77‬ﻗﻠﺖ و ذﮐﺮه اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﻓﯽ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﻘﺎل ادرك اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺻﺪق إﻟﯿﻪ و ﮐﺎن ﻣﺴـﻠﻤﺎ ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ و ذﮐﺮه اﺑﻦ‬‫ﺣـّﺒ ﺎن ﻓﯽ ﺛﻘـﺎت اﻟﺘـﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻧﯿﺰ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در اﺻﺎﺑﻪ ﻓﯽ ﺗﻤﯿﯿﺰ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻻودي ﯾﮑّﻨﯽ ﺑﺎﺑﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ او أﺑﯽ ﯾﺤﯿﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 66‬از ‪359‬‬‫ادرك اﻟﺠﺎﻫﻠﯿﮥ و اﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﺣﯿﺎة اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﯾﺪ ﻣﻌﺎذ و ﺻﺤﺒﻪ ﺛّﻢ ﻗﺪم اﻟﻤﺪﯾﻨﮥ و ﺻﺤﺐ اﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد و ﺣﺪث ﻋﻨﻬﻤﺎ‬‫و ﻋﻦ ﻋﻤﺮو أﺑﯽ ذر و ﺳـﻌﺪ و أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة و ﻋﺎﺋﺸﮥ و ﻏﯿﺮﻫﻢ روي ﻋﻨﻪ ﺳـﻌﯿﺪ اﺑﻦ ﺟﺒﯿﺮ و ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻋﻤﯿﺮ و اﻟﺸـﻌﺒﯽ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣّﺮة و‬‫ﺣﺼـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ و آﺧﺮون ﻗﺎل اﻟﻌﺠﻠﯽ ﺗﺎﺑﻌﯽ ﺛﻘﮥ ﺟﺎﻫﻠﯽ ﮐﻮﻓﯽ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﯿﺎش ﻋﻦ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق ﮐﺎن اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ ﯾﺮﺿﻮﻧﻪ‬‫و ﻗﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﺳﺎﺑﻂ ﻋﻨﻪ ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﺟﺒﻞ ﻣﻦ اﻟﺴـﺤﺮ راﻓﻌﺎ ﺻﻮﺗﻪ ﺑﺎﻟﺘﮑﺒﯿﺮ ﻓﺎﻟﻘﯿﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺤّﺒﮥ ﻣﻨﯽ ﻓﻠﺰﻣﺘﻪ و اﺧﺮج ﻟا ﺒﺨﺎري‬‫ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ ﺣﺼـﯿﻦ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل راﯾﺖ ﻓﯽ اﻟﺠﺎﻫﻠﯿـﮥ ﻗﺮدة زﻧﺖ اﺟﺘﻤﻊ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻗﺮود ﻓﺮﺟﻤﻮﻫﺎ ﻓﺮﺟﻤﺘﻬﺎ ﻣﻌﻬﻢ و ﻫﮑﺬا اﺧﺮﺟﻪ ﻓﯽ‬‫آﺧﺮ ﺑﺎب اﻟﻘﺴﺎﻣﮥ ﻓﯽ اﻟﺠﺎﻫﻠّﯿﮥ و ﯾﻠﯿﻪ ﺑﺎب ﻣﺒﻌﺚ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﺧﺮﺟﻪ اﻹﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ ﻣﻦ وﺟﻪ آﺧﺮ ﻋﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﺣﻄﺎن‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﻣﻄّﻮﻻ و اّوﻟﻪ ﮐﻨﺖ ﻓﯽ ﻏﻨﻢ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ ﻓﺠﺎء ﻗﺮد ﻣﻊ ﻗﺮدة ﻓﺘﻮّﺳﺪ ﯾﺪﯾﻬﺎ ﻓﺠﺎء ﻗﺮد اﺻﻐﺮ ﻣﻨﻪ ﻓﻐﻤﺰﻫﺎ ﻓﺴﻠﺖ ﯾﺪﻫﺎ ﺳّﻠﺎ رﻓﯿﻘﺎ و ﺗﺒﻌﺘﻪ‬‫ﻓﻮﻗﻊ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺛّﻢ رﺟﻌﺖ ﻓﺎﺳﺘﯿﻘﻆ ﻓﺸـّﻤﻬﺎ ﻓﺼﺎح ﻓﺎﺟﺘﻤﻌﺖ اﻟﻘﺮدة ﻓﺠﻌﻞ ﯾﺼـﯿﺢ و ﯾﻮﻣﯽ إﻟﯿﻬﺎ ﻓـﺬﻫﺒﺖ اﻟﻘﺮدة ﯾﻤﻨـﮥ و ﯾﺴـﺮة ﻓﺠﺎءوا ﺑـﺬﻟﮏ‬‫اﻟﻘﺮد اﻋﺮﻓﻪ ﻓﺤﻔﺮوا ﺣﻔﺮة ﻓﺮﺟﻤﻮﻫﺎ ﻓﻠﻘـﺪ راﯾﺖ اﻟّﺮﺟﻢ ﻓﯽ ﻏﯿﺮ ﺑﻨﯽ آدم اﻧﺘﻬﯽ ﻣﻠّﺨﺼﺎ و ﻗـﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﻫﺬا و ﻗﺎل ان ﺛﺒﺖ ﻫﺬا‬‫ﻓﻠﻌـﻞ ﻫﺆﻻـء ﮐـﺎﻧﻮا ﻣﻦ اﻟﺠﻦ و اﻧﮑﺮ اﻟﺤﻤﯿـﺪي ﻓﯽ ﺟﻤﻌﻪ وﺟﻮده ﻓﯽ ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨـﺎري و ﻫﻮ ﻋﺠﯿﺐ ﻣﻨﻪ ﻓﺎﻧﻪ ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻨﺴـﺦ ﻣﻦ رواﯾﮥ‬‫اﻟﻌﺰﯾﺰي و اﻧﻤـﺎ ﺳـﻘﻂ ﻣﻦ رواﯾـﮥ اﻟﻨﺴـﻔﯽ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺻـﺪق اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ و وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و‬‫ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺳﺒﻌﯿﻦ و ﻓﯿﻬﺎ اّرﺧﻪ ﻏﯿﺮ واﺣﺪ و ﻗﯿﻞ ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳﺒﻌﯿﻦ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟّﺬي اﻇﻬﺮ ﺷﯿﻦ‬‫اﻟﺠﺎﺣﺪﯾﻦ و ﻣﯿﻦ اﻟﻤﻌﺎﻧﺪﯾﻦ و زّﯾﻒ ﺗﻠﻤﯿﻌﺎت اﻟﻤﺴّﻮﻟﯿﻦ و ﺿّﻌﻒ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪67 :‬‬‫ﺗﻠﺒﯿﺴﺎت اﻟﻤﺰّوﻗﯿﻦ و ﺛﺒﺖ ان ﮐّﻞ ﻣﺎ ﻟّﻔﻘﻮه ﻫﺬر ﻣﻌﯿﺐ ﻓﻤﺎ اﻏﻨﺖ ﻋﻨﻬﻢ آﻟﻬﺘﻬﻢ اﻟﺘﯽ ﯾﺪﻋﻮن ﻣﻦ دون اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﺷﯽء ﻟﻤﺎ ﺟﺎء اﻣﺮ رﺑّﮏ و ﻣﺎ‬‫زادوﻫﻢ ﻏﯿﺮ ﺗﺘﺒﯿﺐ‬‫‪ -4‬ﻣﺪح اﺑﻦ ﺣﺰم رواﯾﺖ أﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ را‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺛﺒﻮت وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و ﺟﻼﻟﺖ ﺷﺎن روات ﻣﺴـﻨﺪ اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ ﻣﺤﺾ اﯾﺮاد اﺑﻮ داود آن را در‬‫ﻣﺴـﻨﺪ ﺧﻮد ﻣﺒﻄﻞ ﺣﮑﻢ ﺑﺒﻄﻼن آﻧﺴﺖ و اﯾﺮاد اﺑﻮ داود اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را در ﻣﺴـﻨﺪ ﺧﻮد ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻮﺻﺎﺑﯽ در‬‫ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺳﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻘﻮل ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪه و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﻓﯽ ﻓﻮاﺋﺪه و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ‬‫و ﺟﻼـﻟﺖ ﺷـﺎن ﻣﺴــﻨﺪ ﻃﯿﺎﻟﺴــﯽ ﺑﻤﺮﺗﺒـﻪ رﺳـﯿﺪه ﮐـﻪ اﺑـﻦ ﺣﺰم آن را ﺑﺮ ﻣﻮﻃـﺎ ﮐـﻪ ﺣﺴـﺐ اﻓـﺎده ﺷـﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در ﺣّﺠـ ﮥ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺎﻟﻐـﮥ أمّ‬‫اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻨﺴﺖ ﺗﺮﺟﯿـﺢ داده ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺑﻦ ﺣﺰم ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺪ ذﮐﺮ ﻻﺑﻦ ﺣﺰم ﻗﻮل ﻣﻦ ﯾﻘﻮل اﺟﻞ اﻟﻤﺼـّﻨﻔﺎت اﻟﻤﻮّﻃﺎ‬‫ﻓﻘـﺎل ﺑـﻞ اوﻟﯽ اﻟﮑﺘﺐ ﺑﺎﻟﺘﻌﻈﯿﻢ اﻟﺼـﺤﯿﺤﺎن و ﺻـﺤﯿﺢ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﻟـّﺴ ﮑﻦ و اﻟﻤﻨﺘﻘﯽ ﻻﺑﻦ اﻟﺠﺎرود و اﻟﻤﻨﺘﻘﯽ ﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ اﺻـﺒﻎ و ﻣﺼـّﻨﻒ‬‫اﻟّﻄﺤﺎوي و ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﺒّﺰار و ﻣﺴـﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻣﺴﻨﺪ اﺑﻦ راﻫﻮﯾﻪ و ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ و ﻣﺴﻨﺪ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﻦ و‬‫ﻣﺴـﻨﺪ ﺳـﻨﺠﺮ و ﻣﺴـﻨﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟّﺴـ ﻨﺪي و ﻣﺴـﻨﺪ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺷـﯿﺒﮥ و ﻣﺴـﻨﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﻣﺴﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﺰدة و ﻣﺎ ﺟﺮي‬‫ﻣﺠﺮي ﻫﺬه اﻟﮑﺘﺐ اﻟﺘﯽ اﻓﺮدت ﻟﮑﻼم رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺻـﺮﻓﺎ ﺛﻢ ﺑﻌﺪﻫﺎ اﻟﺘﯽ ﻓﯿﻬﺎ ﮐﻼﻣﻪ و ﮐﻼم ﻏﯿﺮه ﻣﺜﻞ ﻣﺼّﻨﻒ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟّﺮزاق و ﻣﺼـّﻨﻒ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﻣﺼّﻨﻒ ﺑﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺨﻠّﺪ و ﮐﺘﺎب ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻧﺼﺮ اﻟﻤﺮوزي و ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﻟﻤﻨﺬر اﻻﮐﺒﺮ و‬‫اﻻﺻﻐﺮ ﺛﻢ ﻣﺼّﻨﻒ ﺣﻤﺎد ﺑﻦ ﺳﻠﻤﮥ و ﻣﺼّﻨﻒ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر و ﻣﺼّﻨﻒ وﮐﯿﻊ و ﻣﺼّﻨﻒ اﻟﻔﺮﯾﺎﺑﯽ و ﻣﻮّﻃﺈ اﺑﻦ اﻧﺲ و ﻣﻮّﻃﺈ اﺑﻦ أﺑﯽ ذﺋﺐ‬‫و ﻣﻮّﻃﺈ اﺑﻦ وﻫﺐ و ﻣﺴﺎﺋﻞ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻓﻘﻪ أﺑﯽ ﻋﺒﯿﺪ و ﻓﻘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪68 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 67‬از ‪359‬‬‫أﺑﯽ ﺛﻮر ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺰم ﻣﺴـﻨﺪ أﺑﯽ داود را ﺑﺮ ﻣﻮﻃـﺎ ﺗﺮﺟﯿـﺢ داده و آن را ﻣﻘﺎرن ﺟﻤﻌﯽ از ﮐﺘﺐ ﺟﻠﯿﻠـﮥ اﻟﺸﺄن ﮐﻪ‬‫اوﻻي ﮐﺘﺐ ﺑﻪ ﺗﻌﻈﯿﻤﺴﺖ ﻣﺜﻞ ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ و ﺻﺤﯿﺢ اﺑﻦ ﺳﮑﻦ و اﻣﺜﺎل آن ﮔﺮداﻧﯿﺪه و اﻓﺎده ﮐﺮده ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ و اﻣﺜﺎل آن ﻣﺨﺼﻮص و‬‫ﻣﻔﺮد ﺑﺮاي ﺻـﺮف ﮐﻼـم ﺟﻨـﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣـﺂب ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿـﻪ و آﻟـﻪ و ﺳـﻠﻤﺴﺖ و ﮐﺘـﺐ دﯾﮕﺮ ﮐﻪ در آن ﮐﻼـم آن ﺣﻀـﺮت و ﮐﻼـم‬‫دﯾﮕﺮاﻧﺴﺖ ﻣﺜﻞ ﻣﺼـﻨﻒ ﻋﺒﺪ اﻟﺮزاق و ﻣﺼـّﻨﻒ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ و ﻣﻮﻃﺎي ﻣﺎﻟﮏ و اﻣﺜﺎل آن ﭘﺴﺖﺗﺮ ازﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ و اﻣﺜﺎل آﻧﺴﺖ ﭘﺲ اﺑﻄﺎل‬‫و ﺗﮑﺬﯾﺐ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﮐﻪ ﻣﺮوﯾﺴﺖ در ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺴﻨﺪ ﻣﻤﺪوح اﺑﻦ ﺣﺰم ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺑﻌﯿﺪ از ﺗﺜﺒﺖ و ﺣﺰم و ﺑﺤﺘﻢ و ﺟﺰم ﻋﯿﻦ ﺟﺰم ﺣﺒﻞ‬‫اﻧﺼﺎف و آزرم و ﺧﺮم اﺻﻞ ﺣﯿﺎ و ﺷﺮﻣﺴﺖ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺰم از اﮐﺎﺑﺮ اﺋﻤﻪ ﻧﺤﺎرﯾﺮ و اﺟّﻠﻪ ﮐﻤﻼء ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﺳﻨﯿﻪ اﺳﺖ ذﻫﺒﯽ در‬‫ﻋﺒﺮ در ﺳـﻨﻪﺳﺖ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣﺰم اﻟﻌّﻠﺎﻣـﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺣﺰم ﺑﻦ ﻏﺎﻟﺐ ﺑﻦ ﺻﺎﻟـﺢ اﻻﻣﻮي‬‫ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﻔﺎرﺳـﯽ اﻻﺻﻞ اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻟﻈﺎﻫﺮي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺼـّﻨﻔﺎت ﻣﺎت ﻣﺸـّﺮدا ﻋﻦ ﺑﻠـﺪه ﻣﻦ ﻗﺒﻞ اﻟﺪوﻟﮥ ﺑﺒﺎدﯾﮥ ﺑﻘﺮﯾﮥ ﻟﯿﻠﮥ ﻟﯿﻮﻣﯿﻦ‬‫ﺑﻘﯿﺎ ﻣﻦ ﺷـﻌﺒﺎن ﻋﻦ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ روي ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﺠﺴﻮر و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد و ﺧﻠﻖ و اّول ﺳـﻤﺎﻋﻪ ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺗﺴﻌﯿﻦ و‬‫ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ و ﮐﺎن إﻟﯿﻪ اﻟﻤﻨﺘﻬﯽ ﻓﯽ اﻟـﺬﮐﺎء وﺣـﺪة اﻟﺬﻫﻦ و ﺳـﻌﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟﮑﺘﺎب و اﻟّﺴـ ّﻨﮥ و اﻟﻤﺬاﻫﺐ و اﻟﻤﻠﻞ و اﻟّﻨﺤﻞ و اﻟﻌﺮﺑﯿﮥ و اﻻدب و‬‫اﻟﻤﻨﻄﻖ و اﻟﺸـﻌﺮ ﻣﻊ اﻟّﺼﺪق و اﻻﻣﺎﻧﮥ و اﻟﺪﯾﺎﻧﮥ و اﻟﺤﺸـﻤﮥ و اﻟّﺴﺆدد و اﻟﺮﯾﺎﺳﮥ و اﻟﺜﺮوة و ﮐﺜﺮة اﻟﮑﺘﺐ ﻗﺎل اﻟﻐّﺰاﻟﯽ وﺟﺪت ﻓﯽ اﺳـﻤﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻟﯽ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻻﺑﯽ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣﺰم ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ﻋﻈﻢ ﺣﻔﻈﻪ و ﺳـﯿﻼن ذﻫﻨﻪ و ﻗﺎل ﺻﺎﻋﺪ ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺨﻪ ﮐﺎن اﺑﻦ ﺣﺰم اﺟﻤﻊ اﻫﻞ اﻻﻧﺪﻟﺲ ﻗﺎﻃﺒﮥ‬‫ﻟﻌﻠﻮم اﻻﺳـﻼم و اوﺳـﻌﻬﻢ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻣﻊ ﺗﻮّﺳﻌﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻠﺴﺎن و اﻟﺒﻼﻏﮥ و اﻟﺸﻌﺮ و اﻟّﺴﯿﺮ و اﻻﺧﺒﺎر اﺧﺒﺮﻧﯽ اﺑﻨﻪ اﻟﻔﻀﻞ اﻧّﻪ اﺟﺘﻤﻊ ﻋﻨﺪه ﺑﺨﻄﻮ‬‫اﺑﯿﻪ ﻣﻦ ﺗﺎﻟﯿﻔﻪ ﻧﺤﻮ ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ﻣﺠﻠﺪ و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ ﺣﺰم اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻔﻘﯿﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪69 :‬‬‫اﺑﻮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺣﺰم ﺑﻦ ﻏﺎﻟﺐ ﺑﻦ ﺻﺎﻟـﺢ ﺑﻦ ﺧﻠﻒ اﻟﻔﺎرﺳـﯽ اﻻﺻﻞ اﻟﺘﺮﻣﺬي اﻻﻣﻮي ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻟﻈﺎﻫﺮي‬‫ﮐﺎن اّوﻻ ﺷﺎﻓﻌّﯿﺎ ﺛّﻢ ﺗﺤّﻮل ﻇﺎﻫﺮّﯾﺎ و ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺐ ﻓﻨﻮن و ورع و زﻫـﺪ و إﻟﯿﻪ اﻟﻤﻨﺘﻬﯽ ﻓﯽ اﻟﺬﮐﺎء و اﻟﺤﻔﻆ و ﺳـﻌﮥ اﻟﺪاﺋﺮة ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﺟﻤﻊ‬‫اﻫﻞ اﻻﻧﺪﻟﺲ ﻗﺎﻃﺒﮥ ﻟﻌﻠﻮم اﻻﺳﻼم و اوﺳﻌﻬﻢ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻣﻊ ﺗﻮّﺳﻌﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻠﺴﺎن و اﻟﺒﻼﻏﮥ و اﻟﺸﻌﺮ و اﻟّﺴﯿﺮ و اﻻﺧﺒﺎر ﻟﻪ اﻟﻤﺤّﻠﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﺬﻫﺒﻪ‬‫و اﺟﺘﻬﺎده و ﺷـﺮﺣﻪ اﻟﻤﺤﻠﯽ و اﻟﻤﻠﻞ و اﻟّﻨﺤﻞ و اﻻﯾﺼﺎل ﻓﯽ ﻓﻘﻪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ آﺧﺮ ﻣﻦ روي ﻋﻨﻪ ﺑﺎﻻﺟﺎزة اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﺷـﺮﯾﺢ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤّﻤﺪ ﻣﺎت ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻻوﻟﯽ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻌﮥ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و اﺑﻦ ﻋﺮﺑﯽ در ﻓﺘﻮﺣﺎت ﻣّﮑّﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ رواﯾﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ‬‫ﻓﯽ اﻟﻤﻨﺎم و ﻗـﺪ ﻋﺎﻧﻖ اﺑﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣﺰم اﻟﻤﺤـّﺪث ﻓﻐﺎب اﻟﻮاﺣﺪ ﻓﯽ اﻵﺧﺮ ﻓﻠﻢ ﯾﺮ اﻟّﺎ واﺣﺪ و ﻫﻮ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻬﺬه‬‫ﻏﺎﯾﮥ اﻟﻮﺻـﻠﮥ و ﻫﻮ اﻟﻤﻌّﺒﺮ ﻋﻨﻪ ﺑﺎﻻﺗﺤﺎد و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺴـﻨﺪ اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ ﺑﺴـﺒﺐ ﮐﻤﺎل اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر داﺧﻞ اﺟﺎزات ﻋﻠﻤﺎء‬‫ﮐﺒﺎر و از ﻣﺮوﯾﺎت ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻔﺨﺎر ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ اﺑﻮ ﻣﻬﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺜﻌﺎﻟﺒﯽ ﮐﻪ ﻣﺤﺎﻣﺪ ﻋﻠّﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺳـﻨّﯿﻪ او ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮ ﺧﻼﺻﮥ‬‫اﻻـﺛﺮ ﻓﯽ اﻋﯿـﺎن اﻟﻘﺮن اﻟﺤـﺎدي ﻋﺸـﺮ ﻓﻀـﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤّﺒﯽ ﻣﺨﻔﯽ و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﯿﺴﺖ و ﺑﺮاي اﺛﺒﺎت ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ ﻣﺮﺗﺒﻪ او زﯾﺎده ازﯾﻦ ﭼﻪ‬‫ﻣﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ او از آن ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﺳـﺒﻌﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ واﻟـﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ در رﺳﺎﻟﻪ ارﺷﺎد ﺣﻤﺪ اﻟﻬﯽ ﺑﺮ اﺗﺼﺎل ﺳـﻨﺪ ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺸﺎن ﺑﺠﺎ آورده در‬‫ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﺑﺎﺳﺎﻧﯿﺪ ﻋﺪﯾﺪه ﺳﻠﺴـﻠﻪ رواﯾﺖ ﺧﻮد اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ را ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻓﺮﻣﻮده ﻣﺴـﻨﺪ اﺑﻮ داود اﻟّﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ‬‫ﺣﺠﺮ ﻫﻮ اﻟﻘـﺪر اﻟـﺬي ﺟﻤﻌﻪ ﺑﻌﺾ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧّﯿﯿﻦ ﻣﻦ رواﯾـﮥ ﯾﻮﻧﺲ ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺐ اﺧﺒﺮﻧﯽ أي ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻻﺟﻬﻮري ﺑﻪ‬‫ﻗﺮاءة ﻣّﻨﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﺠﻤﻠﮥ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺼﺪﯾﻖ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻟﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻤﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و إﺟﺎزة ﻟﺴﺎﺋﺮه ﻋﻦ اﻟﺸﻤﺲ‬‫اﻟّﺮﻣﻠﯽ ﻋﻦ زﮐﺮّﯾﺎ ح و ﻋﻦ اﻟﺒﺮﻫﺎن اﻟﻌﻠﻘﻤﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ اﻟّﺴﻨﺒﺎﻃﯽ ﮐﻼﻫﻤﺎ ﻋﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻗﺎل ﻗﺮاءة‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪70 :‬‬‫ﻋﻠﯽ أﺑﯽ اﻟﻔﺮج ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤـﻦ ﺑﻦ اﻟﻤﺒـﺎرك اﻟﻐّﺰي ﺛﻢ اﻟﻘـﺎﻫﺮي ح و ﻋﻦ اﻟّﻨـﻮر اﻟﻘﺮاﻓﯽ و اﻟﮑﺮﺧﯽ و اﺑﻦ اﻟﺠـﺎﺗﯽ ﻋﻦ اﻟﺠﻼـل اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ‬‫ﺳﻤﺎﻋﮥ ﻟﮑﺜﯿﺮ ﻣﻨﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ اﻟﻔﻀﻞ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺣﺼﻦ اﻟﻤﻠﺘﻮﺗﯽ و إﺟﺎزة ﻟﺴﺎﺋﺮه أﺑﯽ ﻋﻦ اﻟﻔﺮج اﻟﻐﺰي ﺳـﻤﺎﻋﺎ و إﺟﺎزة ﻟﻤﺎ ﻓﺎت ﻋﻦ‬‫أﺑﯽ اﻟﻌّﺒﺎس اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﺠﻮﻫﺮي ح ﻗﺎل اﻟﺠﻼل اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ و اﺧﺒﺮﻧﯽ ﺑﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻘﺒﻞ اﻟﺤﻠﺒﯽ ﻋﻦ اﻟﺼـﻼح ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 68‬از ‪359‬‬‫أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﻗـﺎل ﻫﻮ و اﻟﺠﻮﻫﺮي اﺧﺒﺮﻧـﺎ ﺑﻪ اﻟﻔﺨﺮ ﺑﻦ اﻟﺒﺨـﺎري ﻗـﺎل اﻟﺠﻮﻫﺮي ﺳـﻤﺎﻋﺎ و ﻗـﺎل اﻵـﺧﺮ إﺟﺎزة ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ اﻟﻤﮑﺎرم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﻟﻠﺒـﺎن و اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟـّﺼ ﯿﺪﻻﻧﯽ إﺟـﺎزة ﻗـﺎل اﺧﺒﺮﻧـﺎ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤـّﺪاد ﻗﺎل اﻻّول ﺳـﻤﺎﻋﺎ و ﻗﺎل اﻟﺜﺎﻧﯽ ﺣﻀﻮرا ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻓﺎرس ﺳـﻤﺎﻋﺎ ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﯾﻮﻧﺲ ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺐ ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ ﻓـﺬﮐﺮه و‬‫ﺑﺎﻟّﺴﻨﺪ ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﻟﺤّﺠﮥ اﺑﻮ داود رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟّﺼّﺪﯾﻖ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻫﻮ اّول اﻟﻤﺴﻨﺪ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﺷﻌﺒﮥ اﻟﺦ‬‫‪ -5‬ذﮐﺮ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﺴﻨﺪ أﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ را‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﺎﻟﯽ ﻓﺨﺎر ﻣﺴـﻨﺪ ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ را در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮده ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻣﺴـﻨﺪ اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ اول‬‫ﻣﺴـﻨﺪ او ﻣﺴـﻨﺪ أﺑﯽ ﺑﮑﺮﺳﺖ و اول آن اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺜﺴﺖ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﺷـﻌﺒﮥ اﻟﺦ و از ﺻﺪر ﺑﺴـﺘﺎن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ درﯾﻦ رﺳﺎﻟﻪ ذﮐﺮ ﮐﺘﺐ‬‫ﻣﺸـﻬﻮره و اﺣﻮال ﻣﺼـّﻨﻔﯿﻦ آﻧﻬـﺎ ﺑﻘﺼـﺪ ﺗﺒّﺮك و ﺗﺰﯾﯿﻦ اﯾﻦ رﺳـﺎﻟﻪ ﻧﻤﻮده ﺣﯿﺚ ﻗـﺎل ﮐﺘﺎب ﻣﻮّﻃﺈ ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﺣﻀـﺮت اﻣﺎم ﻣﺎﻟﮑﺴﺖ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟّﺮﺣﻤﻪ ﮐﻪ ﺻـﺎﺣﺐ ﻣـﺬﻫﺐ ﻣﺘﺒﻮعاﻧـﺪ و ﺗﻌﺮﯾﻒ و ﺗﻮﺻـﯿﻒ اﯾﺸﺎن ﻧﻈﺮ ﺑﮑﻤﺎل ﺷـﻬﺮت ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﺳﻦ اﯾﺸﺎن ﻓﻀﻮﻟﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ ﻟﯿﮑﻦ‬‫ﺑﻘﺼﺪ ﺗﺒّﺮك و ﺗﺰﯾﯿﻦ اﯾﻦ رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎره از اﺣﻮال ﮐﺮاﻣﺖ اﺷـﺘﻤﺎل اﯾﺸﺎن ﻧﮕﺎﺷـﺘﻪ ﻣﯽآﯾﺪ و ﺑﻬﻤﯿﻦ ﻧّﯿﺖ در ﺑﺎﻗﯽ ﮐﺘﺐ ﻣﺸـﻬﻮره و ﻣﺼـﻨﻔﯿﻦ‬‫آﻧﻬـﺎ ﻋﻤﻞ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ اﻧﺘﻬﯽ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴـﻨﺪ أﺑﯽ داود از ﮐﺘﺐ ﻣﺸـﻬﻮرهﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از اﺳﺎﻧﯿـﺪ اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﺛﻌﺎﻟﺒﯽ و اﻓﺎده ﺑا ﻦ ﺣﺰم‬‫واﺿـﺤﺴﺖ ﭘﺲ ذﮐﺮ ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺴـﻨﺪ اﺑﻮ داود و اﺣﻮال اﺑﻮ داود را ﺑﻘﺼـﺪ ﺗﺒّﺮك و ﺗﺰﯾﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﺑﺎﺷـﺪ ﭘﺲ ﺣﯿﻔﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﺴﺎن‬‫اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را ﺑﺎ وﺻﻒ ﻣﺬﮐﻮر ﺑﻮدن ان درﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ ﻣﺸﻬﻮر ﮐﻪ ذﮐﺮ آن و ذﮐﺮ ﻣﺤﺎﻣﺪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﺼﻨﻒ آن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪71 :‬‬‫ﺑﻘﺼﺪ ﺗﺒّﺮك و ﺗﺰﯾﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ اﺑﻄﺎل و ﺗﮑﺬﯾﺐ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻗﺼﺐ ﺳﺒﻖ در اﻇﻬﺎر ﮐﻤﺎل ﻓﻀﻞ و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺧﻮد ﻣﯽرﺑﺎﯾﻨﺪ‬‫‪ -6‬اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ‬‫وﺟﻪ ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ دراﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را در اﺳﺘﯿﻌﺎب وارد ﻓﺮﻣﻮده و در‬‫اﯾﻦ ﺟﺎ ﻋﺒﺎرت ﺳﺎﺑﻖ و ﻻﺣﻖ ﺣﺪﯾﺚ ﯾﮑﺠﺎ ﻣﻨﻘﻮل ﻣﯽﺷﻮد ﺗﺎ ﺳﯿﺎق و ﺳﺒﺎق ﻋﺒﺎرت ﺑﻮﺟﻪ ﻧﯿﮏ واﺿﺢ ﮔﺮدد ﭘﺲ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﻪ در‬‫اﺳﺘﯿﻌﺎب ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﮔﻔﺘﻪ‬‫روي ﻋﻦ ﺳـﻠﻤﺎن و أﺑﯽ ذّر و اﻟﻤﻘـﺪاد و ﺣﺬﯾﻔـﮥ و ﺧﺒﺎب و ﺟﺎﺑﺮ و أﺑﯽ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺨـﺪري و زﯾـﺪ ﺑﻦ اﺳـﻠﻢ اّن ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ اّول ﻣﻦ‬‫اﺳﻠﻢ و ﻓّﻀﻠﻪ ﻫﺆﻻء ﻋﻠﯽ ﻏﯿﺮه‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ اﺳﺤﺎق اّول ﻣﻦ اﻣﻦ ﺑﺎﻟّﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺧﺪﯾﺠﮥ و ﻣﻦ اﻟّﺮﺟﺎل ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫و ﻫﻮ ﻗﻮل اﺑﻦ ﺷﻬﺎب اﻟّﺎ اﻧّﻪ ﻗﺎل ﻣﻦ اﻟّﺮﺟﺎل ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ و ﻫﻮ ﻗﻮل اﻟﺠﻤﯿﻊ ﻓﯽ ﺧﺪﯾﺠﮥ‬‫ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻗﺎل ﻗﺎل ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟّﺪّﻫﺎن ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ ﻋﻦ‬‫ﺳﻤﺎك ﺑﻦ ﺣﺮب ﻋﻦ ﻋﮑﺮﻣﮥ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻗﺎل ﻟﻌﻠّﯽ ارﺑﻊ ﺧﺼﺎل ﻟﯿﺴﺖ ﻻﺣﺪ ﻏﯿﺮه ﻫﻮ اّول ﻋﺮﺑّﯽ و ﻋﺠﻤّﯽ ﺻـﻠّﯽ ﻣﻊ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻫﻮ اﻟّﺬي ﮐﺎن ﻟﻮاءه ﻣﻌﻪ ﻓﯽ ﮐّﻞ زﺣﻒ و ﻫﻮ اﻟﺬي ﺻﺒﺮ ﻣﻌﻪ ﯾﻮم ﻓّﺮ ﻋﻨﻪ ﻏﯿﺮه و ﻫﻮ اﻟّﺬي ﻏّﺴﻠﻪ و ادﺧﻠﻪ ﻓﯽ ﻗﺒﺮه‬‫و ﻗﺪ ﻣﻀـﯽ ﻓﯽ ﺑﺎب أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ذﮐﺮ ﻣﻦ ﻗﺎل اّن اﺑﺎ ﺑﮑﺮ اّول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ و روي ﻋﻦ ﺳـﻠﻤﺎن اﻟﻔﺎرﺳﯽ اﻧّﻪ ﻗﺎل اّول ﻫﺬه اﻻّﻣﮥ ورودا ﻋﻠﯽ ﻧﺒّﯿﻬﺎ‬‫اﻟﺤﻮض اّوﻟﻬﺎ اﺳﻼﻣﺎ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻗﺪ‬‫روي ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﺮﻓﻮﻋﺎ ﻋﻦ ﺳـﻠﻤﺎن اﻟﻔﺎرﺳـﯽ ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ اﻧّﻪ ﻗﺎل اّول ﻫﺬه اﻻّﻣﮥ ورودا ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻮض اّوﻟﻬﺎ اﺳﻼﻣﺎ‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و رﻓﻌﻪ اوﻟﯽ ﻻن ﻣﺜﻠﻪ ﻻ ﯾﺪرك ﺑﺎﻟّﺮاي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 69‬از ‪359‬‬‫ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻗﺎﺳﻢ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻗﺎﺳﻢ ﺑﻦ اﺻـﺒﻎ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﻟﺤﺎرث ﺑﻦ أﺑﯽ أﺳﺎﻣﮥ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻫﺎﺷﻢ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﺳـﻔﯿﺎن اﻟﺜﻮري ﻋﻦ ﺳـﻠﻤﮥ ﺑﻦ‬‫ﮐﻬﯿﻞ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺻﺎدق ﻋﻦ ﺣﺒﯿﺶ ﺑﻦ اﻟﻤﻌﺘﻤﺮ ﻋﻦ ﻋﻠﯿﻢ اﻟﮑﻨﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪72 :‬‬‫ﻋﻦ ﺳﻠﻤﺎن اﻟﻔﺎرﺳﯽ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اّوﻟﮑﻢ ورودا ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻮض اّوﻟﮑﻢ اﺳﻼﻣﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫و روي اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﻪ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﻠﺞ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻗﺎل ﻟﻌﻠﯽ‬‫اﻧﺖ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ﺑﻪ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ اﻧّﻪ ﻗﺎل اول ﻣﻦ ﺻـﻠﯽ ﻣﻊ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻋﻠّﯽ‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻗﺎﺳﻢ ﺑﻦ اﺻﺒﻎ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ زﻫﯿﺮ ﺑﻦ ﺣﺮب ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺣّﻤﺎد ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﻠﺞ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻗﺎل ﮐﺎن ﻋﻠّﯽ اّول ﻣﻦ اﻣﻦ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ‬‫ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻫـﺬا اﺳـﻨﺎد ﻻ ﻣﻄﻌﻦ ﻓﯿﻪ ﻻﺣـﺪ ﻟﺼـﺤﺘﻪ و ﺛﻘـﮥ ﻧﻘﻠﺘﻪ و ﻣﺠﺮد اﯾﺮاد ﺻﺎﺣﺐ اﺳﺘﯿﻌﺎب اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب‬‫وﻻﯾﺘﻤﺎب ﻋﻠﯿﻪ آﻻف ﺳـﻼم اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻮﻫﺎب ﻣﺎ ﻧﻔﺢ اﻟﻤﺴﮏ و ﻃﺎب و ﻋﺒﻖ اﻟﻤﻼب دﻻﻟﺖ ﺻـﺮﯾﺤﻪ ﺑﺮ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر آن دارد زﯾﺮا ﮐﻪ‬‫در اّول اﺳﺘﯿﻌﺎب ﮔﻔﺘﻪ و اﻋﺘﻤﺪت ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﺸﻬﻮرة ﻋﻨﺪ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟّﺴﯿﺮ و اﻻﻧﺴﺎب و ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻮارﯾﺦ اﻟﻤﻌﺮوﻓﮥ اﻟﺘﯽ‬‫ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋّﻮل اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﯾﺎم اﻻﺳﻼم و ﺳﯿﺮ اﻫﻠﻪ و دﯾﮕﺮ ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﻋﺎﻟﯽ ﻧﺼﺎب و ﮐﺒﺮي ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ اﻧﺠﺎب را ﺑﻐﺎﯾﺖ ﻣﺪح و ﺗﻌﻈﯿﻢ ﺟﻤﯿﻞ‬‫و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺗﮑﺮﯾﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ ﻣﯽﺳـﺘﺎﯾﻨﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ در اﺳـﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺪ ﺟﻤﻊ اﻟّﻨﺎس ﻓﯽ‬‫اﺳﻤﺎﻋﻬﻢ ﮐﺘﺒﺎ ﮐﺜﯿﺮة و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ذﮐﺮ ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ اﺳﻤﺎﺋﻬﻢ ﻓﯽ ﮐﺘﺐ اﻻﻧﺴﺎب و اﻟﻤﻐﺎزي و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و اﺧﺘﻠﻔﺖ ﻣﻘﺎﺻﺪﻫﻢ ﻓﯿﻬﺎ اﻟّﺎ ان اﻟﺬي‬‫اﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻪ ﺟﻤﻊ اﺳـﻤﺎﺋﻬﻢ اﻟﺤﺎﻓﻈﺎن اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻨﺪه و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯿﺎن و اﻻﻣﺎم اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ‬‫رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ و اﺟﺰل ﺛﻮاﺑﻬﻢ و ﺣﻤـﺪ ﺳـﻌﯿﻬﻢ و ﻋﻈﻢ اﺟﺮﻫﻢ و اﮐﺮم ﻣﺂﺑﻬﻢ ﻓﻠﻘـﺪ اﺣﺴـﻨﻮا ﻓﯿﻤﺎ ﺟﻤﻌﻮا و ﺑﺬﻟﻮا ﺟﻬﺪﻫﻢ و اﺑﻘﻮا ﺑﻌﺪﻫﻢ‬‫ذﮐﺮا ﺟﻤﯿﻼ ﻓﺎﻟّﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﯾﺜﯿﺒﻬﻢ اﺟﺮا ﺟﺰﯾﻼ ﻓﺎﻧﻬﻢ ﺟﻤﻌﻮا ﻣﺎ ﺗﻔﺮق ﻣﻨﻪ و اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن در وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪73 :‬‬‫اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﺟﻤﻊ ﻓﯽ اﺳـﻤﺎء اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺟﻠﯿﻼ ﺳـّﻤﺎه ﮐﺘﺎب اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب و ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ او ﮔﻔﺘﻪ و ﻟﻪ أي‬‫ﻻـﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﺗﻮاﻟﯿﻒ ﻻـ ﻣﺜـﻞ ﻟﻬـﺎ ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎﻧﯿﻬﺎ ﻣﻨﻬﺎ اﻟﮑﺎﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻣـﺬﻫﺐ ﻣﺎﻟﮏ ﺧﻤﺴـﮥ ﻋﺸـﺮ ﻣﺠﻠّـﺪا و ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ‬‫اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻟﯿﺲ ﻻﺣﺪ ﻣﺜﻠﻪ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ از ﺳـﯿﺮ اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ و ﺟﻤﻊ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺟﻠﯿﻼ ﻣﻔﯿﺪا و ﻫﻮ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ اﺳـﻤﺎء اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﻋﻦ اﺳﺎﻣﯽ اﻟﮑﺘﺐ و اﻟﻔﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻻﺻـﺤﺎب ﻣﺠﻠﺪ ﻟﻠﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ اﻟﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 463‬ﺛﻠﺚ و ﺳّﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻫﻮ ﮐﺘﺎب ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻘﺪر اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ‬‫ﺟﺎﻣﻊ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ اﻟﺦ ذﮐﺮ اّوﻻ ﺧﻼﺻﮥ ﺳـﯿﺮة ﻧﺒّﯿﻨﺎ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﻟّﺴـ ﻼم ﺛﻢ رﺗﺐ اﻻﺻﺤﺎب ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺗﯿﺐ اﻟﺤﺮوف ﻻﻫﻞ اﻟﻤﻐﺮب‬‫ﻗـﺎل اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ اﻻﺻﺎﺑـﮥ ﺳـّﻤﺎه ﺑﺎﻻﺳﺘﯿﻌـﺎب ﻟﻈّﻨﻪ اﻧﻪ اﺳـﺘﻮﻋﺐ اﻻﺻـﺤﺎب ﻣﻊ اﻧّﻪ ﻓﺎﺗﻪ ﺷـﯽء ﮐﺜﯿﺮ و ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻦ ﻓﯿﻪ ﺑﺎﺳـﻤﻪ و ﮐﻨﯿﺘﻪ ﺛﻼﺛﮥ‬‫آﻻـف ﺗﺮﺟﻤـﮥ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﺗﺮﺟﻤﻪ و ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧـﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در اﺗﺤـﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻻﺻـﺤﺎب ﻣﺠﻠﺪ‬‫ﻟﻠﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ اﻟﻨﻤﺮي اﻟﻘﺮﻃﺒﯽ اﻟﻤﺘﻮّﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺳّﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ و اﯾﻦ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺟﻠﯿﻞ‬‫اﻟﻘﺪرﺳﺖ اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ رّب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺟﺎﻣﻊ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ اﻟﺦ اّوﻻ ﺳـﯿﺮ ﻧﺒﻮي ﺑﻄﺮﯾﻖ ﺧﻼﺻﻪ و ﺛﺎﻧﯿﺎ ذﮐﺮ اﺻـﺤﺎب ﺑﺘﺮﺗﯿﺐ ﺣﺮوف‬‫اﻫﻞ ﻣﻐﺮب ﻧﻤﻮده ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در اﺻﺎﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺳـﻤﺎه ﺑﺎﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻟﻈّﻨﻪ اﻧﻪ اﺳـﺘﻮﻋﺐ اﻻﺻـﺤﺎب ﻣﻊ اﻧﻪ ﻓﺎﺗﻪ ﺷﯽء ﮐﺜﯿﺮ و ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻦ ﻓﯿﻪ‬‫ﺑﺎﺳـﻤﻪ و ﮐﻨﯿﺘﻪ ﺛﻠﺜـﮥ آﻻف ﺗﺮﺟﻤﮥ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﺗﺮﺟﻤﮥ و ﺧﻮد ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﻓﺮﻣﻮده اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻻﺻـﺤﺎب‬‫ﻻﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﮐﺘﺎﺑﯿﺴﺖ ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﻌﺮوف اﻟـﺦ و ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ در اﯾﻀﺎح ﮔﻔﺘﻪ ﭼﻮن اﺣﺎدﯾﺚ ﮐﺜﯿﺮه ﻧﺪم ﯾﻌﻨﯽ ﻧﺪم اﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﺮ‬‫ﺗﺮك ﻗﺘﺎل ﺑﻐﺎت در ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮه اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﻣﺜﻞ اﺳﺘﯿﻌﺎب ﻣﻨﻘﻮل و ﺑﺠﻬﺖ ﮐﺜﺮت ﻧﻘﻞ آن در ﮐﺘﺐ اﺳﻤﺎء اﻟﺮﺟﺎل و ﻋﻘﺎﺋﺪ ﻧﺰد ﻋﻠﻤﺎي ﻣﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 70‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪74 :‬‬‫ﻣﻘﺒﻮل ﭘﺲ ﺑﯽ اﺻﻞ ﮔﻔﺘﻦ ﺟﻨﺎب ﻣﻨﺒﻊ اﻟﺒـﺪاﺋﻊ ﺧﻠﻠﯽ ﺑﻪ اﺻﻞ اﺻـﯿﻠﺶ ﻏﯿﺮ واﻗﻊ اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ اﻟﯿﻤﻨﯽ‬‫اﻟﺼـﻨﻌﺎﻧﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ در روض ﺑﺎﺳﻢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺪ اﻟﻔﻮا ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﮐﺘﺒﺎ ﮐﺜﯿﺮة ﻓﻤﻨﻬﺎ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻻﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﻓﯽ ﻣﺠّﻠـﺪ و‬‫ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻻﺑﻦ ﻣﻨﺪه ﮐﺘﺎب ﺟﻠﯿﻞ و ﻻﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻋﻠﯿﻪ ذﯾﻞ ﮐﺒﯿﺮ و ﻣﻨﻬﺎ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻻﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻘﺪر و ﻣﻨﻬﺎ‬‫ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻟﻠﻌﺴـﮑﺮي و ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري اﻟﻤﺴّﻤﯽ ﺑﺎﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﮥ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻟا ﺼﺤﺎﺑﮥ‬‫و ﻫﻮ اﺟﻤﻊ ﮐﺘﺎب ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﻤﻌﻨﯽ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﺑﯿﻦ ﮐﺘﺎب اﺑﻦ ﻣﻨـﺪة و ذﯾﻞ أﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ ﻋﻠﯿﻪ و ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ و اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب و زاد ﻣﻦ ﻏﯿﺮﻫﺎ‬‫اﺳـﻤﺎء و اﺧﺘﺼـﺮه ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﻟﻄﯿﻒ و ذّﯾﻞ ﻋﻠﯿﻪ زﯾﻦ اﻟـّﺪﯾﻦ ﺑﻌـﺪه اﺳـﻤﺎء ﻟﻢ ﺗﻘﻊ ﻟﻪ و ﻣﻨﻬﻢ‬‫اﻟﮑﺎﺷـﻐﺮي و ﻗـﺪ ذﮐﺮوﻫﻢ اﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﺗﻮارﯾﺦ اﻻﺳـﻼم و ﮐﺘﺐ رﺟﺎل اﻟﮑﺘﺐ اﻟّﺴـ ّﺘﮥ و اﻧﻔﺲ ﮐﺘﺎب ﻓﯿﻬﻢ ﮐﺘﺎب ﻋﺰ اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ و ﮐﺘﺐ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻈﯿﻦ اﻟﮑﺒﯿﺮﯾﻦ أﺑﯽ اﻟﺤّﺠﺎج اﻟﻤﺰّي و ﺗﻠﻤﯿـﺬه أﺑﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﺒﻤﻌﺮﻓﮥ ﻫﺬه اﻟﮑﺘﺐ اﻟﺤﺎﻓﻠﮥ او ﺑﻌﻀـﻬﺎ ﯾﺘﻤّﯿﺰ ﻟﮏ اﻟﺼـﺤﺎﺑﯽ ﻣﻦ‬‫اﻻـﻋﺮاﺑﯽ ﺑـﻞ ﯾﺘﺒّﯿﻦ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﻔﺎﺿـﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ اﻟﻤﻔﻀﻮل و اﻟﺴـﺎﺑﻖ ﻣﻦ اﻟﻤﺴـﺒﻮق ﻓﻘـﺪ ﺑﯿﻦ ﻋﻠﻤـﺎء اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓﯽ ﮐﺘﺐ ﻋﻠﻮم اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ‬‫اﻻﺟﻤﺎل و ﻓﯽ ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻔﺼـﯿﻞ اﻧّﻬﻢ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ ﯾﻨﻘﺴـﻤﻮن اﻟﯽ ﺛﻨﺘﯽ ﻋﺸـﺮة ﻃﺒﻘﮥ اﻻوﻟﯽ ﻗﺪﻣﺎء اﻟّﺴﺎﺑﻘﯿﻦ اﻟﺬﯾﻦ‬‫اﺳـﻠﻤﻮا ﺑﻤّﮑﮥ ﮐﺎﻟﺨﻠﻔﺎء اﻻرﺑﻌﮥ و اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ اﺻـﺤﺎب دار اﻟﻨﺪوة و اﻟﺜﺎﻟﺜﮥ ﻣﻬﺎﺟﺮة اﻟﺤﺒﺸﮥ و اﻟﺮاﺑﻌﮥ اﺻﺤﺎب اﻟﻌﻘﺒﮥ اﻻوﻟﯽ و اﻟﺨﺎﻣﺴﮥ اﺻﺤﺎب‬‫اﻟﻌﻘﺒـﮥ اﻟﺜﺎﻧﯿـﮥ و اﻟﺴﺎدﺳـﮥ اول اﻟﻤﻬـﺎﺟﺮﯾﻦ اﻟـﺬﯾﻦ وﺻـﻠﻮا إﻟﯿﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم اﻟﯽ ﻗﺒـﺎ ﻗﺒـﻞ ان ﯾـﺪﺧﻞ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ و اﻟّﺴﺎﺑﻌـﮥ اﻫﻞ ﺑـﺪر و اﻟﺜﺎﻣﻨﮥ‬‫اﻟﻤﻬﺎﺟﺮون ﺑﯿﻦ ﺑﺪر و اﻟﺤﺪﯾﺒّﯿﮥ و اﻟﺘﺎﺳﻌﮥ اﻫﻞ ﺑﯿﻌﮥ اﻟﺮﺿﻮان و اﻟﻌﺎﺷﺮة ﻣﻦ ﻫﺎﺟﺮ اﻟﯽ اﻟﺤﺪﯾﺒّﯿﮥ و ﻓﺘﺢ ﻣﮑﮥ و اﻟﺤﺎدﯾﮥ ﻋﺸﺮة ﻣﺴﻠﻤﮥ اﻟﻔﺘﺢ و‬‫اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻋﺸﺮ ﺻﺒﯿﺎن و اﻃﻔﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪75 :‬‬‫رأوا رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﯾﻮم اﻟﻔﺘﺢ و ﻓﯽ ﺣّﺠﮥ اﻟﻮداع و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺼﻼح و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ زاد ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ و اّﻣﺎ ﺑا ﻦ ﺳﻌﺪ‬‫ﻓﺠﻌﻠﻬﻢ ﺧﻤﺲ ﻃﺒﻘـﺎت ﻓﻘـﻂ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ ﻓﯽ ﺧﻄﺒـﮥ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻣﺎ ﻟﻔﻈﻪ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ذﮐﺮه ُﻣَﺤﱠﻤٌﺪ َرُﺳﻮُل اﻟﱠﻠِﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﻣَﻌُﻪ َأِﺷـ ﱠﺪاُء‬‫َﻋَﻠﯽ اﻟ ُْﮑﱠﻔﺎِر ُرَﺣﻤﺎُء ﺑَﯿَْﻨُﻬْﻢ َﺗﺮاُﻫْﻢ ُرﱠﮐﻌًﺎ ُﺳﱠﺠﺪًا َﯾﺒَْﺘُﻐﻮَن َﻓْﻀًﻠﺎ ﻣَِﻦ اﻟﱠﻠِﻪ َو ِرْﺿﻮاﻧًﺎ ِﺳﯿﻤﺎُﻫْﻢ ﻓِﯽ ُوُﺟﻮِﻫِﻬْﻢ ﻣِْﻦ َأَﺛِﺮ اﻟﱡﺴُﺠﻮِد‬‫اﻟﯽ ﻗﻮﻟﻪ و ﻟﯿﺲ ﮐـﺬﻟﮏ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻦ رآه و آﻣﻦ ﺑﻪ و ﺳﺘﺮي ﻣﻨﺎزﻟﻬﻢ ﻣﻦ اﻟّﺪﯾﻦ و اﻻﯾﻤﺎن و اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻗﺪ ﻓّﻀﻞ ﺑﻌﺾ اﻟﻨﺒﯿﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻌﺾ و‬‫ﮐﺬﻟﮏ ﺳﺎﺋﺮ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و اﻟﺤﻤﺪ ﷲ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺗّﻢ ﻣﺨﺘﺼـﺮا و ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﯾﺪّل ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺮﻓﺘﻬﻢ ﺑﺪﻗﺎﺋﻖ ﺗﻔﺎﺻـﯿﻞ اﻟﺘﻔﻀﯿﻞ و ﺗﻤﯿﯿﺰﻫﻢ ﻟا ﻤﺸﺎﻫﯿﺮ‬‫ﻋﻦ اﻟﻤﺠﺎﻫﯿﻞ ﻓﯿﺎ اّﯾﻬﺎ اﻟﻤﻌﺘﺮض ﻋﻠﯽ اﻫﻞ اﻟّﺴـ ﻨﮥ ﺑﺎﺣﺎدﯾﺚ ﺟﻔﺎة اﻻﻋﺮاب و اﺧﺘﻼﻃﻬﺎ ﺑﺎﺣﺎدﯾﺚ اﻻﺻـﺤﺎب ﺧﺬ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻫﺆﻻء اﻻﻋﻼم‬‫ﻣﺎ ﺻـﻔﺎ و ﻃﺎب و اﺟﻤﻊ ﻋﻠﯽ اﻻﻋﺘﻤﺎد ﻋﻠﯿﻪ ذوو اﻻﻟﺒﺎب و دع ﻋﻨﮏ اﻟﺘﺸـﮑﯿﮏ ﻓﯽ ﺻـﺤﮥ اﻟﺴـﻨﻦ و اﻻرﺗﯿﺎب و اﻟﺘﺮّدد ﻓﯽ ﺛﺒﻮت اﻵﺛﺎر و‬‫اﻻﺿـﻄﺮاب وﻟﯿـﺎ ﻣﻦ ﺧﻮﻓﮏ ﻣﻦ ﺿـﯿﺎع اﻟﺴـّﻨﮥ و اﻟﮑﺘﺎب ﻓﻠﯿﻄﺐ ﻧﻔﺴﮏ ﺑﺤﻔﻆ ﻣﺎ ﺿـﻤﻦ ﺣﻔﻈﻪ رّب اﻻرﺑﺎب ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﮐﺘﺎب اﺳﺘﯿﻌﺎب از ﻣﺂﺧـﺬ ﮐﺘﺎب اﺳـﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ اﺳﺖ و ﮐﺘﺎب اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ اﺟﻤﻊ و اﻧﻔﺲ ﮐﺘﺐ ﻣﺼـّﻨﻔﻪ در ﺻـﺤﺎﺑﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺴـﺒﺐ آن ﺗﻤﯿﯿﺰ‬‫ﺻﺤﺎﺑﯽ از اﻋﺮاﺑﯽ و ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻓﺎﺿﻞ از ﻣﻔﻀﻮل و ﺳﺎﺑﻖ از ﻣﺴـﺒﻮق ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد و ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺻﺤﺎﺑﻪ ﻣﺪار ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺳﻨﻦ ﻧﺒﻮﯾﻪ و ﺗﻤﯿﯿﺰ آﺛﺎر‬‫ﻣﺼـﻄﻔﻮّﯾﻪ و ﻣﻨﺎط ادراك اﺣﮑﺎم اﺳﻼم و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺷﺮاﺋﻊ ﺣﻼل و ﺣﺮاﻣﺴﺖ و ﻧﯿﺰ از ﻗﻮل او ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺮﻓﺘﻬﻢ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب‬‫اﺳﺘﯿﻌـﺎب ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﻃﺮﯾﻖ ﻣﻌﺮﻓﺖ دﻗـﺎﺋﻖ ﺗﻔﺎﺻـﯿﻞ ﺗﻔﻀـﯿﻞ و ﺗﻤﯿﯿﺰ ﻣﺸـﺎﻫﯿﺮ از ﻣﺠﺎﻫﯿـﻞ و ﺣﺎﻓـﻆ اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ از اﺣﺎدﯾﺚ ﺟﻔﺎة اﻋﺮاب و‬‫اﺧﺘﻼط آن ﺑﺎﺣﺎدﯾﺚ اﺻـﺤﺎﺑﺴﺖ و ﻣﺎﻧﻊ ازو ﺳـﻤﺖ ﺻـﺤﺖ ﺳـﻨﻦ ﺑﺘﺸﮑﯿﮏ و ارﺗﯿﺎب و ﺗﻄّﺮق ﺗﺮدد در ﺛﺒﻮت آﺛﺎر و ﻟﺤﻮق اﺿﻄﺮاب و‬‫ﺑـﺎﻋﺚ زوال ﺧﻮف از ﺿـﯿﺎع ﺳـﻨﺖ و ﮐﺘـﺎب ﭘﺲ ﻣﺰﯾـﺪ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼـﻟﺖ ﻓﺨـﺎر و ﮐﻤﺎل وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر اﺳﺘﯿﻌﺎب ﺑﺮ اﺻـﺤﺎب‬‫ﺛﻮاﻗﺐ اﻓﮑﺎر و ﻟﻮاﻣﻊ اﺑﺼﺎر ﻫﻮﯾﺪا و آﺷﮑﺎر ﮔﺮدﯾﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪76 :‬‬‫و ﻧﯿﺰ ﻋﻠﻤﺎي اﻋﻼم و ﮐﻤﻼء ﻓﺨﺎم ﺳـﻨّﯿﻪ ﺟﺎﺑﺠﺎ از اﺳﺘﯿﻌﺎب ﺑﺮاي اﺳـﺘﻔﺎده ﻣﻄﺎﻟﺐ و اﺛﺒﺎت ﻣﻘﺎﺻـﺪ ﺧﻮد ﻧﻘﻠﻬﺎ ﻣﯽآرﻧﺪ و آن دﻟﯿﻞ اﻗﺼﺎي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 71‬از ‪359‬‬‫اﻋﺘﻤﺎد و ﻣﺴـﺘﻨﺎد ﻣﺼـّﻨﻒ و ﻣﺼـّﻨﻒ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ آﻧﻔﺎ ﺷـﻨﯿﺪي ﮐﻪ ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ ﺑﺮواﯾﺖ ﻣﺬﮐﻮره در اﺳﺘﯿﻌﺎب در ﺑﺎب ﻧﺪم اﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﺣﺘﺠﺎج‬‫ﻧﻤﻮده و ﺧﻮد ﻣﺨـﺎﻃﺐ در ﺑـﺎب ﻣﻄﺎﻋﻦ از ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔﻪ ﺑﺠﻮاب ﻃﻌﻦ دوم از ﻣﻄﺎﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻓﺮﻣﻮده و ﭼﻮن درﯾﻦ ﺑﺎب اﻟﺰام اﻫﻞ‬‫ﺳﻨﺖ و اﺛﺒﺎت ﻣﻄﺎﻋﻦ ﺑﺮواﯾﺎت و ﻣـﺬاﻫﺐ اﯾﺸﺎن ﻣﻨﻈﻮرﺳﺖ ﻻﺑﺪ ﻣﻼﺣﻈﻪ رواﯾﺎت و ﻣﺴﺎﺋﻞ اﯾﺸﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺮد واﻻ ﻣﻘﺼﻮد ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺨﻮاﻫﺪ‬‫ﺷـﺪ ﻓﯽ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب و أّﻣﺮه أي ﺧﺎﻟـﺪا اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟّﺼﺪﯾﻖ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﯿﻮش ﻓﻔﺘﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﯿﻤﺎﻣﮥ و ﻏﯿﺮﻫﺎ و ﻗﺘﻞ ﻋﻠﯽ ﯾﺪﯾﻪ اﮐﺜﺮ اﻫﻞ اﻟّﺮدة ﻣﻨﻬﻢ‬‫ﻣﺴـﯿﻠﻤﮥ و ﻣﺎﻟـﮏ ﺑـﻦ ﻧـﻮﯾﺮه اﻟﯽ آﺧﺮ ﻣـﺎ ﻗـﺎل اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻮﻟـﻮي ﺣﯿـﺪر ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼـم ﮔﻔﺘﻪ اﯾﻀـﺎ ﺑﺮاي ﺷـﺠﺎﻋﺘﺶ ﯾﻌﻨﯽ‬‫ﺷﺠﺎﻋﺖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻗّﺼﻬﺎي دﯾﮕﺮﺳﺖ‬‫ﻓﯽ اﻻﺳﺘﯿﻌـﺎب روي ﺳـﻔﯿﺎن ﺑـﻦ ﻋﯿﯿﻨـﮥ ﻋـﻦ اﻟﻮﻟﯿـﺪ ﺑﻦ ﮐـﺜﯿﺮ ﻋﻦ اﺑﻦ ﺗـﺪرس ﻋﻦ اﺳـﻤﺎء ﺑﻨﺖ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻧّﻬﻢ ﻗـﺎﻟﻮا ﻟﻬـﺎ ﻣـﺎ اﺷـّﺪ ﻣـﺎ رأﯾﺖ‬‫اﻟﻤﺸـﺮﮐﯿﻦ ﺑﻠﻐﻮا ﻣﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﺖ ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﻗﻌﻮدا ﻓﯽ اﻟﻤﺴـﺠﺪ اﻟﺤﺮام ﻓﺘﺬاﮐﺮوا رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و ﻣﺎ ﯾﻘﻮل ﻓﯽ آﻟﻬﺘﻬﻢ ﻓﺒﯿﻨﺎﻫﻢ ﮐﺬﻟﮏ إذ دﺧﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻓﻘﺎﻣﻮا إﻟﯿﻪ و ﮐﺎﻧﻮا إذا ﺳﺄﻟﻮه ﻋﻦ‬‫ﺷﯽء ﺻـﺪﻗﻬﻢ ﻓﻘـﺎﻟﻮا أ ﻟﺴﺖ ﺗﻘﻮل ﻓﯽ آﻟﻬﺘﻨـﺎ ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻗـﺎل ﺑﻠﯽ ﻗـﺎﻟﺖ ﻓﺘﺸـﺒﺜﻮا ﺑﺎﺟﻤﻌﻬﻢ ﻓﺎﺗﯽ اﻟﺼـﺮﯾﺢ اﻟﯽ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ ادرك‬‫ﺻﺎﺣﺒﮏ ﻓﺨﺮج اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺣﺘﯽ دﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻓﻮﺟﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و اﻟّﻨﺎس ﻣﺠﺘﻤﻌﻮن ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻘﺎل وﯾﻠﮑﻢ أ ﺗﻘﺘﻠﻮن رﺟﻼ‬‫ان ﯾﻘﻮل رﺑّﯽ اﻟﱠﻠﻪ و ﻗﺪ ﺟﺎءﮐﻢ ﺑﺎﻟﺒّﯿﻨﺎت ﻣﻦ رﺑﮑﻢ ﻓﻠﻬﻮا ﻋﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻗﺒﻠﻮا ﯾﻀﺮﺑﻮﻧﻪ ﻗﺎﻟﺖ ﻓﺮﺟﻊ إﻟﯿﻨﺎ ﻓﺠﻌﻞ ﻻ‬‫ﯾﻤّﺲ ﺷﯿﺌﺎ ﻣﻦ ﻏﺪاﺋﺮه اﻟّﺎ ﺟﺎء ﻣﻌﻪ و ﻫﻮ ﯾﻘﻮل ﺗﺒﺎرﮐﺖ ﯾﺎ ذا اﻟﺠﻼل و اﻻﮐﺮام‬‫ﺣﺎﺻـﻠﺶ آﻧﮑﻪ روزي ﻣﺸﺮﮐﯿﻦ در ﻣﺴﺠﺪ اﻟﺤﺮام ﺑﺪاﻣﻦ ﺟﻨﺎب ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺼﻠﻮة و اﻟّﺴﻼم ﺑﺎﺑﺖ ﺑﺪ ﮔﻔﺘﻦ اﺻﻨﺎم آوﯾﺨﺘﻨﺪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺧﺒﺮ‬‫ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﺘﺄﯾﯿﺪ آن ﺟﻨﺎب ﭘﺮداﺧﺖ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﮐﻔﺎر از اﯾﺬاي آن ﺳﺮور دﺳﺖ ﺑﺮداﺷﺘﻨﺪ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺻﺪﯾﻖ را ﭼﻨﺪان زدﻧﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪77 :‬‬‫دﺳﺖ ﺑﺮ ﻣﻮﯾﻬﺎي ﺧﻮد ﻣﯽرﺳﺎﻧﯿـﺪ از ﺟﺎي ﺧﻮد ﺟـﺪا ﻣﯽﺷﺪ و او ﺷـﮑﺮ او ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺠﺎ ﻣﯽآورد ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﻪ ﺻﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮ ﺑﺎرﻫﺎ از دﺳﺖ ﮐﻔﺎر‬‫اﯾﺬاﻫﺎي ﺷﺪﯾﺪ ﻣﺜﻞ روز اول ﺑﺮداﺷﺖ ﮐﻪ ﻟﺴﺎن ﺧﺎﻣﻪ از ﺑﯿﺎن آن اﺑﮑﻢ و زﺑﺎن ﻋﻘﻞ از ﺗﻘﺮﯾﺮ آن اﺧﺮم و ﻧﯿﺰ در ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎز ﺑﺮ‬‫ﺳﺮ ﻣﻄﻠﺐ روم و ﮔﻮﯾﻢ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺟﻤﺎﻋﺖ ﺻـﺤﺎﺑﻪ راوي اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﯾﻌﻨﯽ اﻣﺮ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﺎﻣﺎﻣﺖ ﺻـﻼة ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﻗﺒﻞ ازﯾﻦ درﯾﻦ اوراق‬‫ﮔﺬﺷﺘﻪ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺟﻨﺎب ﻣﺮﺗﻀﻮي راوي اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺜﺴﺖ‬‫روي اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺒﺼﺮي ﻋﻦ ﻗﯿﺲ ﺑﻦ ﻋﺒﺎد ﻗﺎل ﻗﺎل ﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﺮض ﻟﯿﺎﻟﯽ و‬‫اﯾﺎﻣﺎ ﯾﻨﺎدي ﺑﺎﻟﺼـﻼة ﻓﯿﻘﻮل ﻣﺮوا اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﯾﺼـﻠّﯽ ﺑﺎﻟّﻨﺎس ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺒﺾ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻧﻈﺮت ﻓﺎذا اﻟّﺼﻠﻮة ﻋﻠﻢ اﻻﺳﻼم و ﻗﻮام‬‫اﻟّﺪﯾﻦ ﻓﺮﺿﯿﻨﺎ ﻟﺪﯾﻨﻨﺎ ﻣﻦ رﺿﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻟﺪﯾﻨﻨﺎ ﻓﺒﺎﯾﻌﻨﺎ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ رواه اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻓﯽ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب‬‫‪ -7‬اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را ﺗﺼﺤﯿﺢ ﻧﻤﻮده ﻋﻼﻣﻪ ﺳﯿﻮﻃﯽ در رﺳﺎﻟﻪ ﻗﻮل‬‫ﺣﻠﺒﯽ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻرﺑﻌﻮن‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ اﻟﺤﺼﯿﻦ ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻋﻠّﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ‬‫و ﺻـّﺤﺤﻪ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺎﻧﻘﺸﻊ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﻌﺎم ﻣﻦ ﺗﺼـﺤﯿﺢ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﻟـﺬي ﺷﺎﺑﺖ ﻣﻔﺎرﻗﻪ ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن اﻟﻌﻈﯿﻢ اﻟﻤﻘﺎم ﻇﻼم اﻟﺨﺪع و‬‫اﻟﺨﺒﻂ و اﻻﺑﻬﺎم و اﻧﻬﺘﮏ ﺳﺘﺮ اﻟﺨﺘﻞ و اﻟﻤﻄﻞ و اﻻﻇﻼم و ﻇﻬﺮ و ﺑﺎن ان اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ و اﻟﺠﺎﺣﺪﯾﻦ و اﻟﻤﺒﻄﻠﯿﻦ ﻟﻠﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸﺮﯾﻒ ﻟﻢ ﯾﺤﻈﻮا‬‫ﻣﻦ اﻟﻨﻘﺪ و اﻟﺴﺒﺮ ﺑﻨﺼـﯿﺐ و ﺧﻼق ﺑﻞ اﻗﺘﻔﻮا آﺛﺎر اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ ﻟﻠﻮﺣﯽ ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻬﻢ ان ﻫﺬا اﻟّﺎ اﺧﺘﻼق و ﻣﺴـﺘﺘﺮ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ از اﺟﻠّﻪ‬‫ارﮐـﺎن و اﻋـﺎﻇﻢ اﻋﯿﺎن و ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﺣـّﺬاق و ﻣﻌﺎرﯾﻒ ﺳـﺒﺎﻗﺴﺖ ﻣﺪاﺋـﺢ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ و ﻣﺤﺎﺳﻦ و ﻣﮑﺎرم او در ﮐﺘﺐ ﻗﻮم ﻣﺴـﻄﻮر و ﺑﺮ اﻟﺴـﻨﻪ‬‫ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻣـﺬﮐﻮر ﺣﺎﻓﻆ ﻋﺒـﺪ اﻟﻐﻨﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮاﺣـﺪ اﻟﻤﻘﺪﺳـﯽ اﻟﺠﻤﺎﻋﯿﻠﯽ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ در ﮐﺘﺎب ﮐﻤﺎل ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟّﺮﺟﺎل ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 72‬از ‪359‬‬‫ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺳﺘﯽ ﺑﺎﻟﺨﺎء اﻟﻤﻌﺠﻤﮥ و اﻟﺴﯿﻦ اﻟﻤﻬﻤﻠﮥ و ﺑﻌﺪﻫﺎ ﺗﺎء ﺑﺎﺛﻨﺘﯿﻦ ﻣﻦ ﻓﻮﻗﻬﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪78 :‬‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﻟﻌﺒﺴـﯽ اﺧﻮ ﻋﺜﻤﺎن و اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺳـﻤﻊ ﺧﻠﻒ ﺑﻦ ﺧﻠﯿﻔﮥ و ﺷﺮﯾﮏ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻨﺨﻌﯽ و اﺑﺎ داود اﻟﺤﻔﺮي و اﺑﺎ اﺣﻤﺪ اﻟﺰﺑﯿﺮي و‬‫اﺑﺎ اﻻﺣﻮص و ﺳـﻼم ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻢ و اﻻﺳﻮد ﺑﻦ ﻋﺎﻣﺮ و ﻣﺮوان ﺑﻦ ﻣﻌﺎوﯾﮥ و ﻫﺎﺷﻢ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ و ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻋﺒﺎد ﺑﻦ اﻟﻌﻮام و ﺷـّﺒﺎﺑﮥ ﺑﻦ‬‫ﺳّﻮار و ﻣﻌـﺎذ ﺑﻦ ﻣﻌـﺎذ و اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ ﻣﻠـﮏ اﻟﻤﺰﻧﯽ و ﻫﺸـﯿﻢ ﺑﻦ ﺷـﺒﯿﺮ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻤﺒـﺎرك و ﺣﻔﺺ ﺑﻦ ﻏﯿـﺎث و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و‬‫ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ آدم و اﺑﺎ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ و اﺑﺎ ﺧﺎﻟﺪ اﻻﺣﻤﺮ و اﺑﺎ أﺳﺎﻣﮥ و ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﻌﻔﯽ و ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﺮب و ﻣﺼﻌﺐ ﺑﻦ اﻟﻤﻘﺪام و‬‫ﻣﻌﺎوﯾـﮥ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ادرﯾﺲ و ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺑﺸـﺮ اﻟﻌﺒـﺪي و ذﮐﺮﯾﺎ ﺑﻦ ﻋـﺪي و زﯾـﺪ ﺑﻦ اﻟﺨّﺒﺎب و ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻤﯿـﺪ و ﻋﺒﺪ‬‫اﻟّﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺤﺎرﺛﯽ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋﮥ اﻟﺮازي ﻣﺎ راﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﻗﺎل‬‫ﺻﺎﻟـﺢ ﺑـﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻋﻠـﻢ ﻣـﻦ ادرﮐﺖ ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻋﻠﻠﻪ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﺘﺼـﺤﯿﻒ اﻟﻤﺸﺎﯾـﺦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺣﻔﻈﻬﻢ ﻋﻨﺪ‬‫اﻟﻤـﺬاﮐﺮة اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر اﻧﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺳـﻌﺪ اﻟﻤﺎﻟﯿﻨﯽ اﻧﺎ اﺑﻮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋـﺪّي ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ ﻋﺒﺪان‬‫ﯾﻘﻮل ﮐﺎن ﯾﻘﻌـﺪ ﻋﻨﺪ اﻻﺳـﻄﻮاﻧﮥ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و اﺧﻮه و ﻣﺸـﮑﺪاﻧﻪ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺒّﺮاد و ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﮐﻠﻬﻢ ﺳـﮑﻮت اﻟّﺎ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﻬﺪر ﻗﺎل اﺑﻦ‬‫ﻋﺪّي و اﻻﺳـﻄﻮاﻧﮥ اﻟﺘﯽ ﯾﺠﻠﺲ إﻟﯿﻬﺎ ﻗﺎل ﻟﯽ اﺑﻮ ﺳﻌﺪ ﻫﯽ اﺳﻄﻮاﻧﮥ اﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد و ﺟﻠﺲ إﻟﯿﻬﺎ ﺑﻌﺪه ﻋﻠﻘﻤﮥ و ﺑﻌﺪه اﺑﺮاﻫﯿﻢ و ﺑﻌﺪه ﻣﻨﺼﻮر و‬‫ﺑﻌـﺪه اﻟﺜﻮري و ﺑﻌﺪه وﮐﯿﻊ و ﺑﻌﺪه اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﺑﻌﺪه ﻣﻄﯿﻦ و ﺑﻌﺪه اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ و ﻧﯿﺰ در ﮐﻤﺎل از اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺒﯿﻊ ﻣﻨﻘﻮﻟﺴـﺖ‬‫ﮐﻪ او ﮔﻔﺘﻪ ﺳﻤﻌﺖ اﺑﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ ﻫﺎﻧﯽ ﯾﻘﻮل ﺳﻤﻌﺖ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ رﺳﺎﻟﺘﻪ ﻋﻦ ﺳﻤﺎع أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ‬‫ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﻨﺪﻧﺎ ﺻﺪوق و ﻟﻮ اّدﻋﯽ اﻟّﺴﻤﺎع ﻣّﻤﻦ ﻫﻮ اﺟﻞ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ ﻟﮑﺎن ﻣﺼﺪﻗﺎ ﻣﺎ ﯾﺤﻤﻠﻪ ان ﯾﻘﻮل وﺟﺪت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪79 :‬‬‫ﻓﯽ ﮐﺘـﺎب أﺑﯽ ﺑﺨﻄﻪ و ﺣـّﺪث ﻋﻦ روح ﺑﺤـﺪﯾﺚ اﻟـّﺪﺟﺎل و ﻗـﺎل و ﮐﻨﺎ ﻧﻈّﻦ اﻧﻪ ﮐﺘﺒﻪ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺸﺎم اﻟّﺮﻓﺎﻋﯽ و ﮐﺎن اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻻ ﯾـﺬﮐﺮ اﺑﺎ‬‫ﻫﺸـﺎم اﺧﺒﺮﻧـﺎ اﺑﻮ ﻃﺎﻫﺮ اﻟّﺴـ ﻠﻔﯽ ﺑﺎﻻﺳـﮑﻨﺪرّﯾﮥ اﻧﺎ اﺑﻮ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﻤﺒﺎرك ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺠّﯿﺎر ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺼـﯿﺮﻓﯽ اﻧﺎ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫ﻣﻨﺼﻮر اﻟﻌﺘﯿﻘﯽ اﻧﺎ اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻤﻄﻠﺐ اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ ﺑﺎﻟﮑﻮﻓـﮥ ﺛﻨﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺷـﻌﺒﮥ ﺣـﺪﺛﻨﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻣﺮﺑّﻊ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺎل ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻓﺎﻧﻘﻠﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﻐﺪاد و ﻧﺼﺐ ﻟﻪ ﻣﻨﺒﺮ ﻓﯽ ﺟﺎﻣﻊ اﻟّﺮﺻﺎﻓﮥ ﻓﺠﻠﺲ ﻋﻠﯿﻪ و ﻗﺎل ﻣﻦ ﺣﻔﻈﻪ ﺛﻨﺎ ﺷـﺮﯾﮏ‬‫ﺛﻢ ﻗﺎل ﻫﯽ ﺑﻐﺪاد و اﺧﺎف ان ﺗﺰل ﻗﺪم ﺑﻌﺪ ﺛﺒﻮﺗﻬﺎ ﯾﺎ اﺑﺎ ﺷـﯿﺒﮥ ﻫﺎت اﻟﮑﺘﺎب اﺑﻮ ﺷـﯿﺒﮥ ﻫﻮ اﺑﻨﻪ و اﺳـﻤﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و ﻧﯿﺰ در ﮐﻤﺎل ﻣﺴﻄﻮرﺳﺖ‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ اﻟّﺼﺎﺋﻎ اﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﻠّﯽ اﻟﺤﺪاد اﻧﺎ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ ﻋﻤﺮ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان ﯾﻘﻮل ﺳـﻤﻌﺖ‬‫اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﻦ ﯾﻘﻮل ﺳـﻤﻌﺖ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ ﯾﻘﻮل ﻣـﺎ راﯾﺖ اﺣﻔـﻆ ﻣﻦ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻗـﺪم ﻋﻠﯿﻨـﺎ ﻣﻊ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ ﻓﺴـﺮد ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺣﻔﻈﺎ اﺧﺒﺮﻧﺎ زﯾﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻧﺎ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ زرﯾﻖ اﻧﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻗﺮأﻧﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻫﺎرون ﻋﻦ اﺑﻦ اﻟﻌّﺒﺎس ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ‬‫ﺣـﺪﺛﻨﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺣـﺪﺛﻨﯽ اﺑﻮ زﯾـﺪ اﻟﻌﻠﻘﯽ ﻗﻠﺖ ﻻﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﯿـﺪ ﻣﻦ اﺣﻔﻆ اﻫﻞ اﻟﮑﻮﻓﮥ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ‬‫ﻓـﺬﮐﺮت ذﻟﮏ ﻻﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﻇﻨﻨﺘﻪ ﯾﻘﺮ ﻟﯽ ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﯿـﺪ ﯾﻌﺮف ﺑﺪار أم ﺳـﻠﻤﮥ و ﮐﺎن ﻣﻦ ﺷـﯿﻮخ اﻟﮑﻮﻓﯿﯿﻦ و‬‫ﻣﻔﺘﯿﻬﻢ و ﺣّﻔﺎﻇﻬﻢ و ﻗﺎل اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﺻﺪوق و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﮐﻮﻓﯽ ﺛﻘﮥ ﻗﺎل اﻟﺒﺨﺎري ﻣﺎت ﻓﯽ اﻟﻤﺤّﺮم ﻣﻦ ﺳـﻨﮥ‬‫‪ 235‬ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﺣـﺪث ﻋﻨﻪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﮐﺎﺗﺐ اﻟﻮاﻗـﺪي و ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﺑﻮ ﻋﻤﺮو اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي و ﺑﯿﻦ‬‫وﻗﺎﯾﺘﻬﻤﺎ ﻣﺎﺋﮥ و ﺛﻤﺎن او ﺳـﺒﻊ ﺳـﻨﯿﻦ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ذﻫﺒﯽ در ﺳـﯿﺮ اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺿﯽ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺳﺘﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻠﻢ ﺳّﯿﺪ اﻟﺤﻔﺎظ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪80 :‬‬‫و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﮑﺒﺎر اﻟﻤﺴﻨﺪ و اﻟﻤﺼّﻨﻒ و اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﻌﺒﺴﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﮑﻮﻓﯽ اﺧﻮ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﺷﯿﺒﮥ اﻟـّﻀ ﻌﯿﻒ ﻓﺎﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻫﻮ وﻟﺪه و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﻫﻮ اﺑﻦ اﺧﯿﻪ ﻓﻬﻢ ﺑﯿﺖ ﻋﻠﻢ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺟﻠﻬﻢ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 73‬از ‪359‬‬‫ﻫﻮ ﻣﻦ اﻗﺮان اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ راﻫﻮﯾﻪ و ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻓﯽ اﻟﺴـﻨﻦ و اﻟﻤﻮﻟﺪ ﺑﺎﻟﺤﻔﻆ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﺳّﻦ ﻣﻨﻬﻢ ﺑﺴـﻨﻮات‬‫ﻃﻠﺐ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﻌﻠﻢ و ﻫﻮ ﺻﺒّﯽ و اﮐﺒﺮ ﺷﯿﺦ ﻟﻪ ﻫﻮ ﺷﺮﯾﮏ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺎﺿﯽ ﺳﻤﻊ ﻣﻨﻪ و ﻣﻦ أﺑﯽ اﻻﺣﻮص ﺳﻼم ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟّﺴﻼم‬‫ﺑﻦ ﺣﺮب و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ و أﺑﯽ ﺧﺎﻟﺪ اﻻﺣﻤﺮ و ﺳـﻔﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺴﻬﺮ و ﻋﺒﺎد ﺑﻦ اﻟﻌﻮام و ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ادرﯾﺲ و ﺧﻠﻒ ﺑﻦ ﺧﻠﯿﻔـﮥ اﻟـﺬي ﯾﻘﺎل اﻧّﻪ ﺗﺎﺑﻌّﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟـّﺼ ﻤﺪ اﻟﻌّﻤﯽ و ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻫﺎﺷﻢ ﺑﻦ اﻟﺒﺮﯾﺪ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ‬‫اﻟﻄﻨﺎﻓﺴﯽ و اﺧﻮﺗﻪ ﻣﺤّﻤﺪ و ﯾﻌﻠﯽ و ﻫﺸﯿﻢ ﺑﻦ ﺑﺸﯿﺮ و ﻋﺒﺪ اﻻﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻻﻋﻠﯽ و وﮐﯿﻊ ﺑﻦ اﻟﺠّﺮاح و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻘّﻄﺎن و اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻋّﯿﺎش‬‫و ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و أﺑﯽ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ و ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻘـﺪام و ﻣﺮﺣﻮم اﻟﻌﻄﺎر و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻋﻠّﯿﮥ و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﺎﻟﻌﺮاق و اﻟﺤﺠﺎز و ﻏﯿﺮ‬‫ذﻟـﮏ و ﮐـﺎن ﺑﺤﺮا ﻣﻦ ﺑﺤﻮر اﻟﻌﻠﻢ و ﺑﻪ ﯾﻀـﺮب اﻟﻤﺜـﻞ ﻓﯽ ﻗﻮة اﻟﺤﻔﻆ ﺣـّﺪث ﻋﻨﻪ اﻟﺸـﯿﺨﺎن و اﺑﻮ داود و اﺑﻦ ﻣﺎﺟـﮥ و روي اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻋﻦ‬‫اﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﻻ ﺷـﯽء ﻟﻪ ﻓﯽ ﺟﺎﻣﻊ أﺑﯽ ﻋﯿﺴـﯽ و روي ﻋﻨﻪ اﯾﻀﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻌﺪ اﻟﮑﺎﺗﺐ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و اﺑﻮ زرﻋﮥ و‬‫اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﺎﺻﻢ و ﺑﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺨﻠﺪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ وّﺿﺎح ﻣﺤّﺪﺛﺎ اﻻﻧﺪﻟﺲ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ و ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻔﺮﯾﺎﺑﯽ و‬‫اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺼﻮﻓﯽ و ﺣﺎﻣﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺐ و ﺻﺎﻟﺢ ﺟﺰرة و اﻟﻬﺸـﯿﻢ ﺑﻦ ﺧﻠﻒ اﻟﺪوري و ﻋﺒﯿﺪ ﺑﻦ ﻏّﻨﺎم و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪوس اﻟّﺴﺮاج و‬‫اﻟﺒﺎﻏﻨـﺪي و ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي و ﻋﺒﺪان و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺒﻐﻮي و اﻣﻢ ﺳﻮاﻫﻢ ﻗﺎل ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ اﻟﺤّﻤﺎﻧﯽ اوﻻد اﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﺷﯿﺒﮥ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﮐﺎﻧﻮا ﯾﺰاﺣﻤﻮﻧﺎ ﻋﻨﺪ ﮐﻞ ﻣﺤّﺪث و ﻗﺎل اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺻﺪوق و ﻫﻮ اﺣّﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪81 :‬‬‫اﻟّﯽ ﻣﻦ اﺧﯿﻪ ﻋﺜﻤﺎن و ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﺠﻠﯽ ﮐﺎن اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺛﻘﮥ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﻠﺤﺪﯾﺚ و ﻗﺎل ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ اﻟﻔّﻠﺎس ﻣﺎ راﯾﺖ اﺣﺪا اﺣﻔﻆ‬‫ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻣﻊ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻓﺴﺮد ﻟﻠﺸﯿﺒﺎﻧﯽ ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ﺣﺪﯾﺚ ﺣﻔﻈﺎ و ﻗﺎم و ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﺑﻮ ﻋﺒﯿﺪ اﻧﺘﻬﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫اﻟﯽ ارﺑﻌﮥ ﻓﺎﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﺳﺮدﻫﻢ ﻟﻪ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﻓﻘﻬﻬﻢ ﻓﯿﻪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﺟﻤﻌﻬﻢ ﻟﻪ و ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﻪ ﻗﺎل‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﻌﻼء اﻟﺠﺮﺟﺎﻧّﯽ ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و اﻧﺎ ﻣﻌﻪ ﻓﯽ ﺟّﺒﺎﻧﮥ ﮐﻨﺪة ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ ﯾﺎ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ و اﻧﺖ‬‫اﺑﻦ ﮐﻢ ﻗﺎل و اﻧﺎ ارﺑﻊ ﻋﺸـﺮة ﺳـﻨﮥ و اﻧﺎ ﯾﻮﻣﺌﺬ اﺣﻔﻆ ﻟﻠﺤﺪﯾﺚ ﻣّﻨﯽ اﻟﯿﻮم ﻗﻠﺖ ﺻﺪق و اﻟﱠﻠﻪ و اﺑﻦ ﺣﻔﻆ اﻟﻤﺮاﻫﻖ ﻣﻦ ﺣﻔﻆ ﻣﻦ ﻫﻮ ﻓﯽ ﻋﺸﺮ‬‫اﻟﺜﻤﺎﻧﯿﻦ ﻗﺎل ﻟا ﺠﺮﺟﺎﻧﯽ ﻓﺴﺎﻟﺖ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻋﻦ ﺳـﻤﺎع أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﻨﺪﻧﺎ ﺻﺪوق و ﻣﺎ ﯾﺤﻤﻠﻪ ﻋﻠﯽ‬‫ان ﯾﻘﻮل وﺟـﺪت ﻓﯽ ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﺑﺨّﻄﻪ و ﻗﺎل و ﺣـّﺪث ﻋﻦ روح ﺑﻦ ﻋﺒﺎدة ﺑﺤﺪﯾﺚ اﻟّﺪّﺟﺎل و ﮐّﻨﺎ ﻧﻈّﻨﻪ ﺳـﻤﻌﻪ ﻣﻦ أﺑﯽ ﻫﺸﺎم اﻟﺮﻓﺎﻋﯽ ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﺪان اﻻﻫﻮازي ﮐﺎن اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﻘﻌﺪ اﻟﯽ اﻻﺳـﻄﻮاﻧﮥ و اﺧﻮه و ﻣﺸـﮑﺪاﻧﻪ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺒّﺮاد و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﮐﻠﻬﻢ ﺳﮑﻮت اﻟّﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻬﺪر‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋـﺪي ﻫﯽ اﻻﺳـﻄﻮاﻧﮥ اﻟﺘﯽ ﯾﺠﻠﺲ إﻟﯿﻬﺎ اﺑﻦ ﻋﻘـﺪة و ﻗﺎل ﻟﯽ اﺑﻦ ﻋﻘـﺪة ﻫـﺬه ﻫﯽ اﺳـﻄﻮاﻧﮥ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ﺟﻠﺲ إﻟﯿﻬﺎ ﺑﻌﺪه‬‫ﻋﻠﻘﻤـﮥ و ﺑﻌـﺪه اﺑﺮاﻫﯿﻢ و ﺑﻌـﺪه ﻣﻨﺼﻮر و ﺑﻌـﺪه ﺳـﻔﯿﻦ اﻟﺜﻮري و ﺑﻌـﺪه وﮐﯿﻊ و ﺑﻌـﺪه اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ و ﺑﻌﺪه ﻣﻄّﯿﻦ و ﻗﺎل ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺟﺰرة اﻋﻠﻢ ﻣﻦ ادرﮐﺖ ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻋﻠﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﺘﺼـﺤﯿﻒ اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺣﻔﻈﻬﻢ ﻋﻨﺪ‬‫اﻟﻤـﺬاﮐﺮة اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس ﺑﻦ ﻋﻘـﺪة ﺳـﻤﻌﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﺧﺮاش ﯾﻘﻮل ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ زرﻋﮥ ﯾﻘﻮل ﻣﺎ راﯾﺖ‬‫اﺣﻔﻆ ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ اﺑﺎ زرﻋـﮥ ﻓﺎﺻـﺤﺎﺑﻨﺎ اﻟﺒﻐﺪادﯾﻮن ﻗﺎل دع اﺻـﺤﺎﺑﮏ ﻓﺎﻧﻬﻢ اﺻـﺤﺎب ﻣﺨﺎرﯾﻖ ﻣﺎ راﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻦ‬‫أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪82 :‬‬‫ﮐﺎن اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﺻـّﻨﻒ اﻟﻤﺴـﻨﺪ و اﻻﺣﮑﺎم و اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ و ﺣّﺪث ﺑﺒﻐﺪاد و ﻫﻮ و اﺧﻮاه اﻟﻘﺎﺳﻢ و ﻋﺜﻤﺎن ﻗﺎل اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻧﻔﻄﻮﯾﻪ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ‬‫ارﺑﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ اﺷـﺨﺺ اﻟﻤﺘﻮﮐﻞ اﻟﻔﻘﻬﺎء و اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و ﮐﺎن ﻓﯿﻬﻢ ﻣﺼﻌﺐ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟّﺰﺑﯿﺮي و اﺳﺤﺎق ﺑﻦ اﺳﺮاﺋﯿﻞ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻬﺮوي و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﺜﻤﺎن اﺑﻨﺎ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و ﮐﺎﻧﺎ ﻣﻦ اﻟﺤﻔﺎظ ﻓﻘﺴﻤﺖ ﺑﯿﻨﻬﻢ اﻟﺠﻮاﺋﺰ و اﻣﺮﻫﻢ اﻟﻤﺘﻮّﮐﻞ ان ﯾﺤﺪﺛﻮا ﺑﺎﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﯽ‬‫ﻓﯿﻬـﺎ اﻟّﺮد ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌﺘﺰﻟـﮥ و اﻟﺠﻬﻤـّﯿ ﮥ ﻗـﺎل ﻓﺠﻠﺲ ﻋﺜﻤـﺎن ﻓﯽ ﻣﺪﯾﻨـﮥ اﻟﻤﻨﺼﻮر و اﺟﺘﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﻧﺤﻮ ﻣﻦ ﺛﻠﺜﯿﻦ اﻟﻔﺎ و ﺟﻠﺲ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓﯽ ﻣﺴـﺠﺪ‬‫اﻟّﺮﺻﺎﻓـﮥ و ﮐـﺎن اﺷـّﺪ ﻣﻘـّﺪﻣﺎ ﻣﻦ اﺧﯿﻪ اﺟﺘﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﻧﺤﻮ ﻣﻦ ﺛﻠﺜﯿﻦ اﻟﻔـﺎ ﻗﻠﺖ و ﮐﺎن اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻗﻮّي اﻟﻨﻔﺲ ﺑﺤﯿﺚ اﻧّﻪ اﺳـﺘﻨﮑﺮ ﺣـﺪﯾﺜﺎ ﺗﻔّﺮد ﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 74‬از ‪359‬‬‫ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻋﻦ ﺣﻔﺺ ﺑﻦ ﻏﯿﺎث ﻓﻘﺎل ﻣﻦ اﯾﻦ ﻟﻪ ﻫـﺬا ﻓﻬﺬه ﮐﺘﺐ ﺣﻔﺺ ﻣﺎ ﻓﯿﻬﺎ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻫﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤـﺪ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﻗﺮاءة ﻋﻠﯿﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﺮة اﻧﺒﺎﻧـﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻬﺮوي اﻧﺒﺎﻧﺎ زاﻫﺮ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﺑﻬﺮاة اﻧﺒﺎ‬‫ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﺪون اﻟّﺴـ ﻠﻤﯽ و اﻧﺒﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌّﺰ اﻧﺒﺎ زاﻫﺮ و ﺗﻤﯿﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳـﻌﺪ ﻗﺎﻻ اﻧﺎ اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﮑﻨﺠﺮودي‬‫ﻗﺎﻻ اﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺣﻤﺪان اﻧﺒﺎ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ اﻧﺒﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻗﺎل اﻧﺒﺎﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺑﺸﺮ ﻋﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﺰﻧـﺎد ﻋﻦ اﻻـﻋﺮج ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﻗـﺎل ذﮐﺮ ﻟﺮﺳـﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﻬﻼـل ﻓﻘـﺎل إذا راﯾﺘﻤﻮه ﻓﺼﻮﻣﻮا و إذا راﯾﺘﻤﻮه‬‫ﻓﺎﻓﻄﺮوا ﻓﺎن ﻏّﻢ ﻓﻌّﺪوا ﺛﻠﺜﯿﻦ‬‫ﻫـﺬا ﺣـﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺢ ﻏﺮﯾﺐ ﺗﻔّﺮد ﺑﻪ اﺑﻮ اﻟّﺰﻧﺎد ﻋﻦ اﻻﻋﺮج و ﻟﻢ ﯾﺮوه ﻋﻨﻪ ﺳﻮي ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو ﻻ ﻋﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺳﻮي ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺑﺸـﺮ‬‫اﻟﻌﺒﺪي ﻓﯿﻤﺎ ﻋﻠﻤﺖ‬‫اﺧﺮﺟﻪ ﻣﺴـﻠﻢ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻋﻨﻪ ﻓﻮﻗﻊ ﻣﻮاﻓﻘﮥ ﻋﺎﻟﯿﮥ و ﻟﻢ ﯾﺮوه واﺣﺪ ﻣﻦ ﺑﺸﺮ ﺳﻮي اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﺮواه ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺮوزي ﻋﻦ‬‫اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻓﻮﻗﻊ ﻟﻨﺎ ﺑﺪﻻ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪83 :‬‬‫ﺑﻌﻠّﻮ درﺟﺘﯿﻦ اﺧﺒﺮﻧـﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﺑﻦ ﺑـﺪران و ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﻗﺎﻻ اﻧﺒﺎ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎدر اﻧﺒﺎ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻧﺒﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ‬‫اﻟﺴـﺪال اﻧﺒﺎ اﺑﻮ ﻃﺎﻫﺮ اﻟﻤﺨﻠﺺ ﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻧﺒﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺧﺎﻟﺪ اﻻﺣﻤﺮ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻋﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﺘﯿﻤﯽ‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﺜﻤﺎن ﻋﻦ أﺳﺎﻣﮥ ﺑﻦ زﯾﺪ ﻗﺎل ﻗﺎل ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﺎ ﺗﺮﮐﺖ ﻋﻠﯽ اﻣﺘﯽ ﺑﻌﺪي ﻓﺘﻨﮥ اﺿّﺮ ﻋﻠﯽ اﻟّﺮﺟﺎل ﻣﻦ اﻟﻨﺴﺎء و ﺑﻪ اﻧﺒﺎﻧﺎ اﺑﻮ‬‫ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﺛﻨﺎ ﺣﻤﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻋﻦ ﻫﺸﺎم ﺑﻦ ﻋﺮوة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﺳـﻤﻌﺖ أﺳﺎﻣﮥ ﺑﻦ زﯾﺪ و ﺳـﺌﻞ ﮐﯿﻒ ﯾﺴـﯿﺮ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺣﯿﻦ دﻓﻊ ﻣﻦ ﻋﺮﻓـﺎت ﻗـﺎل ﮐﺎن ﯾﺴـﯿﺮ اﻟﻌﻨﻖ ﻓﺎذا وﺟـﺪ ﻓﺠﻮة ﻧّﺺ ﻗﺎل ﻫﺸﺎم و اﻟّﻨﺺ ارﻓﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻨﻖ اﺧﺮﺟﻬﻤﺎ ﻣﺴـﻠﻢ ﻋﻦ أﺑﯽ‬‫ﺑﮑﺮ ﻓﻮاﻓﻘﻨـﺎ اﻧﺒﺎﻧـﺎ اﺑﻦ ﻋﻼن اﻧﺒﺎﻧﺎ اﻟﮑﻨـﺪي اﻧﺒﺎﻧﺎ اﻟﻘّﺰاز اﻧﺒﺎﻧﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ اﻧﺒﺎ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺤﺘﺴﺐ ﻋﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮان اﻟﮑﺎﺗﺐ‬‫ﺣـﺪﺛﻨﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻧﺒﺎ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺮﺑﻊ ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ ﻋﺒﯿـﺪ ﯾﻘﻮل رﺑّﺎﻧّﯿﻮ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ارﺑﻌﮥ ﻓﺎﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﺎﻟﺤﻼل و اﻟﺤﺮام اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣﻨﺒﻞ و اﺣﺴـﻨﻬﻢ ﺳـﯿﺎﻗﮥ ﻟﻠﺤﺪﯾﺚ و اداء ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و اﺣﺴـﻨﻬﻢ وﺻـﻔﺎ ﻟﻠﮑﺘﺎب اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﺼﺤﯿﺢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و‬‫ﺳﻘﯿﻤﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻗـﺎل اﻟﺒﺨـﺎري و ﻣﻄّﯿﻦ ﻣـﺎت اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓﯽ اﻟﻤﺤﺮم ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻼـﺛﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻗﻠﺖ آﺧﺮ ﻣﻦ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﻋﻤﺮو‬‫ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي‬‫و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺪﯾﻢ اﻟﻨﻈﯿﺮ اﻟﺜﺒﺖ اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ‬‫ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺳﺘﯽ اﻟﻌﺒﺴـﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﮑﻮﻓﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪ و اﻟﻤﺼـّﻨﻒ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ ﺷـﺮﯾﮏ اﻟﻘﺎﺿﯽ و أﺑﯽ اﻻﺣﻮص و اﺑﻦ‬
‫اﻟﻤﺒـﺎرك و ﺑا ﻦ ﻋﯿﯿﻨـﮥ و ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻤﯿـﺪ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و ﻋﻨﻪ اﺑﻮ زرﻋـﮥ و اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود و اﺑﻦ ﻣﺎﺟـﮥ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﻋﺎﺻﻢ و ﺑﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺨّﻠـﺪ و اﻟﺒﻐﻮي و ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻔﺮﯾﺎﺑﯽ و اﻣﻢ ﺳﻮاﻫﻢ ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺻـﺪوق ﻫﻮ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ اﺧﯿﻪ ﻋﺜﻤﺎن و ﻗﺎل اﻟﻌﺠﻠﯽ‬‫ﺛﻘﮥ ﺣﺎﻓﻆ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪84 :‬‬‫و ﻗﺎل اﻟﻔّﻠﺎس ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و ﮐﺬا ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋﮥ اﻟﺮازي و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒﯿﺪ اﻧﺘﻬﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﯽ ارﺑﻌﮥ ﻓﺎﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﺳـﺮدﻫﻢ ﻟـﻪ و اﺣﻤـﺪ اﻓﻘﻬﻬﻢ ﻓﯿﻪ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﺟﻤﻌﻬﻢ ﻟﻪ و اﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﻪ و ﻗـﺎل ﺻﺎﻟـﺢ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻋﻠﻢ ﻣﻦ ادرﮐﺖ‬‫ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻋﻠﻠﻪ اﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و اﺣﻔﻈﻬﻢ ﻟﻪ ﻋﻨﺪ اﻟﻤﺬاﮐﺮة اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﺒﯿﺪ ﻗﺎل اﺣﺴـﻨﻬﻢ وﺿـﻌﺎ ﻟﻠﮑﺘﺎب اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐﺎن اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﺻّﻨﻒ اﻟﻤﺴﻨﺪ و اﻻﺣﮑﺎم و اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ ﻗﺎل اﻟﺒﺨﺎري ﻣﺎت ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ‬‫و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در ﺳﻨﻪ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﺣﺪ اﻻﻋﻼم ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﺷﯿﺒﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن اﻟﻌﺒﺴـﯽ اﻟﮑﻮﻓﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟّﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﮑﺒﺎر ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﺤّﺮم و ﻟﻪ ﺑﻀﻊ و ﺳـﺒﻌﻮن ﺳﻨﮥ ﺳﻤﻊ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ ﻓﻤﻦ ﺑﻌﺪه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 75‬از ‪359‬‬‫ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋـﮥ ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒﯿـﺪ اﻧﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﯽ ارﺑﻌـﮥ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﻫﻮ اﺳـﺮدﻫﻢ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻫﻮ‬‫اﺟﻤﻌﻬﻢ و اﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و ﻫﻮ اﻋﻠﻤﻬﻢ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻫﻮ اﻓﻘﻬﻬﻢ ﻓﯿﻪ و ﻗﺎل ﺻﺎﻟـﺢ ﺟﺰرة اﺣﻔﻆ ﻣﻦ رأﯾﺖ ﻋﻨﺪ اﻟﻤﺬاﮐﺮة اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﻗﺎل ﻧﻔﻄﻮﯾﻪ ﻟﻤﺎ ﻗﺪم اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﺑﻐﺪاد ﻓﯽ اﯾﺎم اﻟﻤﺘﻮّﮐﻞ ﺣﺮزوا ﻣﺠﻠﺴﻪ ﺑﺜﻠﺜﯿﻦ اﻟﻔﺎ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﻌﺒﺴـﯽ ﻣﻮﻻـﻫﻢ اﻟﮑﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼـﺎﻧﯿﻒ ﻋﻦ ﺷـﺮﯾﮏ و اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و ﻫﺸـﯿﻢ و ﻋﻨﻪ خ م د ق و‬‫اﻟﻔﺮﯾﺎﺑﯽ و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و اﻟﺒﺎﻓﻨـﺪي ﻗﺎل اﻟﻔﻼس ﻣﺎ راﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﺻﺎﻟﺢ ﺟﺰرة اﺣﻔﻆ ﻣﻦ ادرﮐﻨﺎ ﻋﻨﺪ اﻟﻤﺬاﮐﺮة اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ‬‫ﺗﻮﻓﯽ ‪ 235‬و ﯾـﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨـﺎن در ﺳـﻨﻪ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣـﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬـﺎ اﻻﻣـﺎم اﺣـﺪ اﻻﻋﻼـم اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﺻـﺎﺣﺐ‬‫اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﮑﺒﺎر ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋﮥ ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒﯿﺪة اﻧﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﯽ ارﺑﻌﮥ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﻫﻮ اﺳﺮدﻫﻢ ﻟﻪ‬‫و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻫﻮ اﺟﻤﻌﻬﻢ ﻟﻪ و اﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﻫﻮ اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﻪ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻫﻮ اﻓﻘﻬﻬﻢ ﻓﯿﻪ و ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪85 :‬‬‫ﻧﻔﻄﻮﯾﻪ ﻟﻤﺎ ﻗـﺪم اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﺑﻐﺪاد ﻓﯽ اﯾﺎم اﻟﻤﺘﻮّﮐﻞ ﺣﺮزوا ﻣﺠﻠﺴﻪ ﺑﺜﻠﺜﯿﻦ اﻟﻔﺎ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻌﺴـﻘﻼﻧﯽ‬‫در ﺗﻬﺬﯾﺐ ﻟا ﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺳﺘﯽ اﻟﻌﺒﺴـﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﻮﻓﯽ روي‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ اﻻـﺣﻮص و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ادرﯾﺲ و اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و ﺷـﺮﯾﮏ و ﻫﺸـﯿﻢ و أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋّﯿﺎش و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺟﺮﯾﺮ و أﺑﯽ‬‫أﺳﺎﻣﮥ و أﺑﯽ ﻣﻌﺎوﯾﮥ و وﮐﯿﻊ و اﺑﻦ ﻋﻠّﯿﮥ و ﺧﻠﻒ ﺑﻦ ﺧﻠﯿﻔﮥ و اﺑﻦ ﻧﻤﺮ و اﺑﻦ ﻣﻬﺪي و اﻟﻘﻄﺎن و اﺑﻦ أﺑﯽ زاﺋﺪة و ﻋﺒﺎد ﺑﻦ اﻟﻌﻮام و اﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ‬‫و اﺑﻦ ﺧﺎﻟـﺪ اﻻﺣﻤﺮ و ﻋﺒـﺪ اﻻﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻻﻋﻠﯽ و ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻓﻀـﯿﻞ و ﻣﺮوان ﺑﻦ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ و ﻣﻌﺘﻤﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻘﺪام ﺑﻦ‬‫ﺷﺮﯾﺢ و ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﻫﺎرون و ﺟﻤﺎﻋﮥ روي ﻋﻨﻪ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود و اﺑﻦ ﻣﺎﺟﮥ و روي ﻟﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺑﻮاﺳﻄﮥ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺎﺿﯽ و‬‫زﮐﺮّﯾﺎ اﻟّﺴﺎﺟﯽ و ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﺮزاذ و اﺑﻨﻪ اﺑﻮ ﺷـﯿﺒﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻌﺪ و اﺑﻮ زرﻋﮥ و اﺑﻮ‬‫ﺣﺎﺗﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺤﺮﺑﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﺎوي و ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺷﯿﺒﮥ و‬‫ﺑﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺨﻠـﺪ و اﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﺎﺻﻢ و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و اﻟﻬﯿﺜﻢ ﺑﻦ ﺧﻠﻒ اﻟﺪوري و ﻋﺒﺪان اﻻﻫﻮازي و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﺒﺎﻏﻨﺪي و اﺑﻮ‬‫اﻟﻘـﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺒﻐﻮي و اﺑﻮ ﻋﻤﺮ و ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﻟﻨﯿﺴـﺎﺑﻮرّي و ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻗـﺎل ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺤّﻤـ ﺎﻧﯽ اوﻻد اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ‬‫ﮐﺎﻧﻮا ﯾﺰاﺣﻤﻮﻧﺎ ﻋﻨـﺪ ﮐﻞ ﻣﺤـّﺪث و ﻗﺎل اﺣﻤﺪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺻﺪوق و ﻫﻮ اﺣّﺐ اﻟﯽ ﻣﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﻗﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﻓﻘﻠﺖ ﻻﺑﯽ ان ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ‬‫ﻣﻌﯿﻦ ﯾﻘﻮل ﻋﺜﻤﺎن اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻋﺠﺐ إﻟﯿﻨﺎ و ﻗﺎل اﻟﻌﺠﻠﯽ ﺛﻘـﮥ و ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﻠﺤـﺪﯾﺚ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و اﺑﻦ ﺧﺮاش ﺛﻘﮥ و ﻗﺎل‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻌﻼء اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ ﺳﺎﻟﺖ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻋﻦ ﺳـﻤﺎع أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﻨﺪﻧﺎ ﺻﺪوق و ﻟﻮ اّدﻋﯽ اﻟﺴﻤﺎع ﻣﻦ اﺟﻞ‬‫ﻣﻦ ﺷـﺮﯾﮏ ﻟﮑﺎن ﻣﺼـّﺪﻗﺎ ﻓﯿﻪ و ﻣﺎ ﯾﺤﻤﻠﻪ ﻋﻠﯽ ان ﯾﻘﻮل وﺟـﺪت ﻓﯽ ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﺑﺨﻄﻪ و ﺣﺪث ﻋﻦ روح ﺑﺤﺪﯾﺚ اﻟّﺪّﺟﺎل و ﮐﻨﺎ ﻧﻈّﻦ اﻧّﻪ‬‫ﺳﻤﻌﻪ ﻣﻦ ﻫﺸﺎم اﻟّﺮﻓﺎﻋﯽ و ﮐﺎن اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻻ ﯾﺬﮐﺮ اﺑﺎ ﻫﺸﺎم ﻗﺎل و ﺳﺎﻟﺖ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﻣﺘﯽ ﺳﻤﻌﺖ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ ﻗﺎل و اﻧﺎ اﺑﻦ ﺳﺒﻊ ﻋﺸﺮة ﺳﻨﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪86 :‬‬‫و اﻧـﺎ ﯾﻮﻣﺌـﺬ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﯽ اﻟﯿﻮم و ﻗﺎل ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ راﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻗـﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻣﻊ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ ﻓﺴـﺮد ﻟﻠﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺣﻔﻈﺎ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﻘﺴﻢ اﻧﺘﻬﯽ اﻟﻌﻠﻢ اﻟﯽ ارﺑﻌﮥ ﻓﺎﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺳـﺮدﻫﻢ ﻟﻪ و اﺣﻤﺪ اﻓﻘﻬﻬﻢ ﻓﯿﻪ و ﯾﺤﯿﯽ اﺟﻤﻌﻬﻢ ﻟﻪ و ﻋﻠّﯽ اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﻪ‬‫و ﻗﺎل ﻋﺒﺪان اﻻﻫﻮازي ﮐﺎن ﯾﻘﻌﺪ ﻋﻨﺪ اﻻﺳـﻄﻮاﻧﮥ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و اﺧﻮه و ﻣﺸﮑﺪاﻧﻪ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺒّﺮاد و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﮐﻠﻬﻢ ﺳﮑﻮت اﻻ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓﺎﻧّﻪ‬‫ﯾﻬـﺪر و ﻗـﺎل ﺻﺎﻟـﺢ ﺑـﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻋﻠـﻢ ﻣـﻦ ادرﮐﺖ ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻋﻠﻠﻪ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﺘﺼـﺤﯿﻒ اﻟﻤﺸﺎﯾـﺦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و‬‫اﺣﻔﻈﻬﻢ ﻋﻨـﺪ اﻟﻤـﺬاﮐﺮة اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﻗﺎل اﻟﺒﺨﺎري و ﻏﯿﺮ واﺣﺪ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ‪ 235‬ﻓﯽ اﻟﻤﺤّﺮم ﻗﻠﺖ و ﻗـﺎل اﺑﻦ ﺧﺮاش ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ‬‫زرﻋـﮥ اﻟﺮازي ﯾﻘﻮل ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ ﯾﺎ أﺑﺎ زرﻋﮥ و اﺻـﺤﺎﺑﻨﺎ اﻟﺒﻐﺪاد ﺑﯿﻦ ﻓﻘﺎل دع اﺻـﺤﺎﺑﮏ اﺻـﺤﺎب‬‫ﻣﺨـﺎرﯾﻖ و ﻗـﺎل اﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن ﻓﯽ اﻟﺜﻘﺎت ﮐﺎن ﻣﺘﻘﻨﺎ ﺣﺎﻓﻈﺎ دّﯾﻨﺎ ﻣّﻤﻦ ﮐﺘﺐ و ﺟﻤﻊ و ﺻـّﻨﻒ و ذاﮐﺮ و ﮐﺎن اﺣﻔﻆ اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻪ ﻟﻠﻤﻘﺎﻃﯿﻊ و ﻗﺎل‬‫اﺑﻦ ﻗـﺎﻧﻊ ﺛﻘـﮥ ﺛﺒﺖ و ﻓﯽ اﻟﺰﻫﺮة روي ﻋﻨﻪ اﻟﺒﺨﺎري ﺛﻠﺜﯿﻦ ﺣـﺪﯾﺜﺎ و ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﻔﺎ و ﺧﻤﺲ و ﻣﺎﺋـﮥ و ارﺑﻌﯿﻦ ﺣـﺪﯾﺜﺎ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 76‬از ‪359‬‬‫ﺗﻘﺮﯾﺐ اﻟﺘﻬـﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺜﻤـﺎن اﻟﻮاﺳـﻄﯽ اﻻﺻـﻞ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﻟﮑﻮﻓﯽ ﺛﻘـﮥ ﺣﺎﻓﻆ‬‫ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻣﻦ اﻟﻌﺎﺷـﺮة ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺟﻼل اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ‬‫ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن اﻟﻌﺒﺴـﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﮑﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ روي ﻋﻦ ﺷـﺮﯾﮏ و ﻫﺸـﯿﻢ و اﺑﻦ‬
‫اﻟﻤﺒﺎرك و اﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻏﻨﺪر و ﺧﻠﻖ و ﻋﻨﻪ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود و اﺑﻦ ﻣﺎﺟﮥ و اﺑﻦ ﻣﺎﺟﮥ و اﺑﻮ زرﻋﮥ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و ﺧﻠﻖ‬‫ﻣـﺎت ﻓﯽ اﻟﻤﺤﺮم ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣـﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮءوف ﺑﻦ ﺗـﺎج اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ زﯾﻦ اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﺤـّﺪادي ﺛﻢ اﻟﻤﻨﺎوي اﻟﻘﺎﻫﺮي‬‫اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ در ﻓﯿﺾ اﻟﻘـﺪﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ ش ﻻـﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺜﺒﺖ اﻟﻌـﺪﯾﻢ اﻟﻨﻈﯿﺮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﻟﻌﺒﺴـﯽ اﻟﮑﻮﻓﯽ ﺻﺎﺣﺐ‬‫اﻟﻤﺴـﻨﺪ و اﻻﺣﮑﺎم و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و اﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﺗﻠﮏ اﻟﻄﺒﻘﮥ و ﻋﻨﻪ اﻟﺸﯿﺨﺎن و اﺑﻮ داود و اﺑﻦ ﻣﺎﺟﮥ و ﺧﻠﻖ و‬‫اﺑﻮ ﻣﻬﺪي ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺛﻌﺎﻟﺒﯽ در ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺼّﻨﻒ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪87 :‬‬‫اﺧﺒﺮﻧـﺎ ﺑـﻪ ﻗﺮاءة ﻣﻨﯽ ﻋﻠﯿﻪ أي ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻻـﺟﻬﻮري ﻣﻦ اوﻟﻪ اﻟﯽ ﺑـﺎب اﻟﻮﺿـﻮء ﮐﻢ ﻣﺮة ﻫـﻮ و إﺟـﺎزة ﺑﺴـﺎﺋﺮه ﻋﻦ‬‫اﻟﺸـﻤﺲ اﻟﺮﻣﻠﯽ و اﻟﺒﺮﻫـﺎن اﻟﻌﻠﻘﻤﯽ ﺑﺴـﻨﺪﻫﻤﺎ اﻟﯽ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﺑـﻦ ﺣﺠﺮ ﻋـﻦ أﺑﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻔﺎﺿـﻠﯽ ﻋـﻦ ﯾـﻮﻧﺲ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺪﺑﻮﺳـﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣّﮑﯽ اﻟﻄﺮاﺑﻠﺴـﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﺑﺸﮑﻮال ﻗﺎل اﻧﺎ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺘﺎب ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﻗﺎل اﻧﺎ‬‫اﺑﻮ ﻋﻤﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺎﺟﯽ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﻘﺒﺮي ﻋﻦ ﺑﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺨﻠﺪ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻓﺬﮐﺮه و ﺑﺎﻟﺴـﻨﺪ‬‫ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺠﮥ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻄﻬﺎرة و ﻫﻮ اول اﻟﻤﺼـّﻨﻒ ﻣﺎ ﯾﻘﻮل اﻟﺮﺟﻞ إذا دﺧﻞ اﻟﺨﻼء ﺣﺪﺛﻨﺎ‬‫ﻫﺸﯿﻢ ﺑﻦ ﺑﺸﯿﺮ‬‫ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﺻـﻬﯿﺐ ﻋﻦ اﻧﺲ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﮐﺎن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ إذا دﺧﻞ اﻟﺨﻼء ﻗﺎل اﻋﻮذ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻣﻦ‬‫اﻟﺨﺒﺚ و اﻟﺨﺒﺎﺋﺚ ﻧﺘﻔﮥ ﻣﻦ ﺗﻌﺮﯾﻔﻪ‬‫ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ ﺗﺬﮐﺮﺗﻪ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻌﺪﯾﻢ اﻟﻨﻈﯿﺮ اﻟﺜﺒﺖ اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن اﻟﻌﺒﺴﯽ‬‫ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﮑﻮﻓﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪ و اﻟﻤﺼـّﻨﻒ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﺳﻤﻊ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ اﻟﻘﺎﺿﯽ و أﺑﯽ اﻻﺣﻮص و اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و اﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﺟﺮﯾﺮ‬‫ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و ﻋﻨﻪ اﺑﻮ زرﻋﮥ و اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود و اﺑﻦ ﻣﺎﺟﮥ و ﺑﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺨّﻠﺪ و اﻣﻢ ﺳﻮاﻫﻢ ﻗﺎل اﻟﻔﻼس ﻣﺎ رأﯾﺖ‬‫اﺣﻔﻆ ﻣﻦ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﮐـﺬا ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋﮥ اﻟﺮازي و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒﯿﺪ اﻧﺘﻬﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﯽ ارﺑﻌﮥ ﻓﺎﺑﻮﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ اﺳـﺮدﻫﻢ ﻟﻪ و اﺣﻤﺪ‬‫اﻓﻘﻬﻬﻢ ﻓﯿﻪ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﺟﻤﻌﻬﻢ ﻟﻪ و اﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﻪ و ﻗﺎل ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻋﻠﻢ ﻣﻦ ادرﮐﺖ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻋﻠﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ‬‫و اﺣﻔﻈﻬﻢ ﻟﻪ ﻋﻨﺪ اﻟﻤﺬاﮐﺮة اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﺒﯿﺪ ﻗﺎل اﺣﺴﻨﻬﻢ وﺿﻌﺎ ﻟﻠﮑﺘﺎب اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻗﺎل اﻟﺒﺨﺎري ﻣﺎت ﻓﯽ اﻟﻤﺤّﺮم‬‫ﺳﻨـﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻼﺛﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻗﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ وﻗﻊ ﻟﯽ ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﻋﺎﻟﯿﺎ اﺧﺒﺮﻧﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺑﻦ ﻃﺮﺧﺎن ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﻗـﺎل اﺧﺒﺮﻧـﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ در‬‫ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺼـﻨﻒ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ اﻟﮑﻮﻓﯽ اوﻟﺶ ﮐﺘﺎب اﻟﻄﻬﺎرةﺳﺖ و اول آن ﺑﺎب ﻣﺎ ﯾﻘﻮل اﻟّﺮﺟﻞ إذا دﺧﻞ اﻟﺨﻼء‬‫ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺸﯿﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪88 :‬‬‫ﺑﻦ ﺑﺸـﯿﺮ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﺻـﻬﯿﺐ ﻋﻦ اﻧﺲ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﮐﺎن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ إذا دﺧﻞ اﻟﺨﻼء ﻗﺎل اﻋﻮذ‬‫ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻣﻦ اﻟﺨﺒﺚ و اﻟﺨﺒﺎﺋﺚ‬‫ﮐﻨﯿﺖ او اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻧﺎم او ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن اﻟﻌﺒﺴﯿﺴﺖ ﯾﻌﻨﯽ از ﻣﻮاﻟﯽ ﺑﻨﯽ ﻋﺒﺲ ﺑﺒﺎء ﻣﻮّﺣﺪه ﺳﺎﮐﻨﻪ ﺑﻌﺪ‬‫اﻟﻌﯿﻦ اﻟﻤﻬﻤﻠـﮥ و در اﯾﻦ ﺟﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺸـﺘﺒﻪ در ﮐﺘﺐ ﺣﺪﯾﺚ وارد ﻣﯽﺷﻮد و ﻋﻼﻣﺖ ﻓﺎرﻗﻪ در ﻣﯿﺎن ﻫﺮ ﺳﻪ ﺻﻮرت آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ آن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 77‬از ‪359‬‬‫ﺷﺨﺺ ﮐﻪ در ﻧﺴـﺒﺖ او اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎﺷﺪ از اﻫﻞ ﮐﻮﻓﻪ اﺳﺖ ﭘﺲ ﻋﺒﺴـﯿﺴﺖ ﺑﺒﺎء ﻣﻮّﺣﺪه و ﺳـﯿﻦ ﻣﻬﻤﻠﻪ و اﮔﺮ از اﻫﻞ ﺑﺼـﺮه اﺳﺖ ﭘﺲ‬‫ﻋﯿﺸـﯿﺴﺖ ﺑﯿﺎء ﺗﺤﺘﯿﻪ و ﺷﯿﻦ ﻣﻌﺠﻤﻪ و اﮔﺮ از اﻫﻞ ﺷﺎﻣﺴﺖ ﭘﺲ ﻋﻨﺴﯿﺴﺖ ﺑﻨﻮن و ﺳﯿﻦ ﻣﻬﻤﻠﻪ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ از اﻫﻞ ﮐﻮﻓﻪ اﺳﺖ و او را ﺳﻮاي‬‫اﯾﻦ ﻣﺼّﻨﻒ ﻣﺴﻨﺪﯾﺴﺖ دﯾﮕﺮ و ﺑﻌﻀﯽ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻫﻢ دارد و از ﺷﺮﯾﮏ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎﺿﯽ ﮐﻮﻓﻪ و اﺑﻮ اﻻﺣﻮص و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و‬‫ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨـﮥ و ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻤﯿـﺪ و اﻗﺮان اﯾﻨﻬﺎ اﺳـﺘﻔﺎده ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ ﮐﺮده و از وي اﺑﻮ زرﻋﮥ و ﺑﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود و اﺑﻦ‬‫ﻣـﺎﺟﻪ و ﺧﻼـﺋﻖ ﺑﺴـﯿﺎر اﺳـﺘﻔﺎده اﯾﻦ ﻋﻠﻢ ﮐﺮدهاﻧـﺪ از اﺋّﻤﻪ اﯾﻦ ﻓﻨﺴﺖ اﺑﻮ زرﻋﻪ رازي ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ در زﻣﺎن ﻣﺎ ﻋﻠﻢ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺷـﺪه ﺑﻮد‬‫ﺑﭽﻬﺎر ﮐﺲ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ ﮐﻪ در ﺳﺮ و ﺣﺪﯾﺚ ﯾﮑﺘﺎ ﺑﻮد و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ در ﻓﻘﻪ ﺣﺪﯾﺚ و ﻓﻬﻢ آن ﻣﺴﺘﺜﻨﯽ و اﯾﻦ ﻣﻌﯿﻦ در ﺟﻤﻊ‬‫و ﺗﮑﺜﯿﺮ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻤﺘﺎز و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ در ﻋﻠﻢ ﺑﻤﺨﺮج ﺣﺪﯾﺚ و ﻋﻠﻞ ان ﯾﮕﺎﻧﻪ و ﺑﯽ ﻫﻤﺘﺎ اﻣﺎ در وﻗﺖ ﻣﺬاﮐﺮه اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ‬‫اﺣﻔﻈﺘﺮﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮ ﺑﻮد و در ﺗﺮﺗﯿﺐ و ﺗﻬﺬﯾﺐ ﮐﺘﺎب ﻧﯿﺰ او را ازﯾﻦ اﻗﺮان ﺧﻮد اﻣﺘﯿﺎز ﺗﻤﺎم ﺣﺎﺻﻠﺴﺖ در ﻣﺤﺮم در ﺳﺎل دو ﺻﺪ و‬‫ﺳﯽ و ﭘﻨﺞ رﺣﻠﺖ دار اﻟﻘﺮار ﻧﻤﻮد اﻧﺘﻬﯽ ﮐﻤﺎل ﻋﺠﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﺑﺎ وﺻﻒ آﻧﮑﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ را ﺑﻤﻨﺎﻗﺐ ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻓﺨﯿﻤﻪ‬‫و ﻣﺪاﺋﺢ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺟﻤﯿﻠﻪ ﻣﺜﻞ دﯾﮕﺮ اﺳـﻼف ﺧﻮد ﺳـﺘﻮدهاﻧﺪ ﺑﺎز ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﮐﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ رواﯾﺖ آن ﻧﻤﻮده و ﺗﺼـﺤﯿﺢ‬‫آن ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻼ ﻣﺤﺎﺑﺎ اﺑﻄﺎل ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ و ﻣﺒﺎﻻﺗﯽ ﺑﻈﻬﻮر ﻣﺰﯾﺪ ﺷـﻨﺎﻋﺖ و ﻓﻈﺎﻋﺖ اﯾﻦ ﺟﺴﺎرت از اﻓﺎدات ﺧﻮدﺷﺎن و دﯾﮕﺮ اﮐﺎﺑﺮ اﺋﻤﻪ ﻗﻮم‬‫ﮐﻪ ﺗﺸﻤﯿﺮ ذﯾﻞ در ﻣﺪح و ﺛﻨﺎ و ﺗﺒﺠﯿﻞ و اﻃﺮاءﺷﺎن ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﻧﻤﯽﮐﻨﻨﺪ‬‫‪ -8‬ﺳﮑﻮت ﺳﺒﻮﻃﯽ ﺑﺮ ﺗﺼﺤﯿﺢ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ‬‫وﺟﻪ ﻫﺸـﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﻘﻞ ﺳﯿﻮﻃﯽ ﺗﺼﺤﯿﺢ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را از اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ و ﺳﮑﻮت ﺑﺮ آن و ﻋﺪم رّد ان دﻟﯿﻞ ﺻﺮﯾﺤﺴﺖ ﺑﺮ ﺗﺴﻠﯿﻢ ﺗﺼﺤﯿﺢ‬‫آن ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﻘﻞ ﮐﻼم ﻣﺨﺎﻟﻒ و ﺳـﮑﻮت ﺑﺮ آن دﻟﯿﻞ ﺗﺴﻠﯿﻢ و ﺣﺠّﯿﺖ آن ﮐﻼم ﺑﺮ اﻫﻞ ﻣﺬﻫﺐ ﻧﺎﻗﻠﺴﺖ ﭘﺲ ﻧﻘﻞ ﮐﻼم‬‫ﻋﺎﻟﻢ ﺧﻮد و ﺳﮑﻮت ﺑﺮ آن ﺑﺎﻻ وﻟﯽ ﻣﻔﯿﺪ ﺗﺴﻠﯿﻢ و ﻣﺜﺒﺖ ﺣﺠّﯿﺖ آن ﺑﺮ اﻫﻞ ﻣﺬﻫﺐ ﻧﺎﻗﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪89 :‬‬‫در ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن و ﻣﻘﺘﺪاﯾﺎن اﯾﺸﺎﻧﻨﺪ اﮔﺮ ﺑﺘﻔﺼـﯿﻞ ﺣﺎﻻت اﯾﺸﺎن ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﻮد دﻓﺘﺮي ﺑﺎﯾﺪ ﻃﻮﯾﻞ ﻟﯿﮑﻦ در‬‫اﯾﻦ ﺟـﺎ ﺑﻄﺮﯾﻖ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﭼﯿﺰي ذﮐﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﻗﺎﺿـﯽ ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ ﺷﻮﺳﺘﺮي در اﺣﻮال زراره ﺑﻦ اﻋﯿﻦ اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ اﻟﮑﻮﻓﯽ از ﻣﯿﺰان ذﻫﺒﯽ ﻧﻘﻞ‬‫ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺑﺮ ان ﺳﮑﻮت ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‬‫زرارة ﺑﻦ اﻋﯿﻦ اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ اﻟﮑﻮﻓﯽ اﺧﻮ ﺣﻤﺮان ﯾﺘﺮﻓﺾ ﻗﺎل اﻟﻌﻘﯿﻠﯽ ﻓﯽ اﻟﻀﻌﻔﺎء ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ اﻟﺜﻘﻔﯽ‬‫ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ اﻟّﺼﯿﺪي ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟّﺼﺒﺎح ﻋﻦ زرارة ﺑﻦ اﻋﯿﻦ ﻋﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻗﺎل ﻗﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳـّﻠﻢ ﯾﺎ ﻋﻠّﯽ ﻻ ﯾﻐﺴـﻠﻨﯽ اﺣـﺪ ﻏﯿﺮك ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﻗﺎل ﺣـﺪﺛﻨﺎ أﺑﯽ ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻦ اﻟّﺴـ ﻤﺎن ﻗﺎل ﺣﺠﺠﺖ‬‫ﻓﻠﻘﯿﻨﯽ زرارة ﺑﻦ اﻋﯿﻦ ﺑﺎﻟﻘﺎدﺳﯿﮥ ﻓﻘﺎل اّن ﻟﯽ إﻟﯿﮏ ﺣﺎﺟﮥ و ﻋّﻈﻤﻬﺎ ﻓﻘﻠﺖ ﻣﺎ ﻫﯽ ﻓﻘﺎل إذا ﻟﻘﯿﺖ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﻓﺎﻗﺮاه ﻣّﻨﯽ اﻟّﺴﻼم و ﺳﻠﻪ‬‫ان ﯾﺨﺒﺮﻧﯽ اﻧﺎ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻨﺎر أم ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺠّﻨـﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮت ذﻟﮏ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﯽ اﻧّﻪ ﯾﻌﻠﻢ ذﻟﮏ ﻓﻠّﻤﺎ ﻟﻘﯿﺖ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﺧﺒﺮﺗﻪ ﺑﺎﻟّﺬي ﮐﺎن‬‫ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل ﻫﻮ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟّﻨﺎر ﻓﻘﻠﺖ ﻣﻦ اﯾﻦ ﻋﻠﻤﺖ اﻧّﻪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟّﻨﺎر ﻓﻘﺎل ﻣﻦ اﻋﺘﻘﺎده اﻟﺒﺎﻃﻞ اﻧﺘﻬﺖ ﻋﺒﺎرة اﻟﺘﺤﻔﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻫﯽ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﮔﺮ ﭼﻪ ﺷـﻨﺎﻋﺖ ﺗﺼـﺮف و ﺧﯿـﺎﻧﺖ اﯾﻦ ﺑﺰرگ ﺑﺮ ﻧـﺎﻇﺮ ﻣﺠﺎﻟﺲ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﺨﻔﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ آﺧﺮ ﻋﺒﺎرت ﻣﯿﺰان ذﻫﺒﯽ ﮐﻪ ﻣﺼـﺮﺣﺴﺖ ﺑﻪ‬‫اﯾﻨﮑﻪ ﻗﻮل اﻣـﺎم ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم در ﺣﻖ زرارة ﺗﻘﯿﻪ ﺑﻮده و در ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ ﺣـﺬف ﮐﺮده و ﻗـﺪري ﮐﻪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده در ان ﻫﻢ ﺗﻐﯿﯿﺮ و‬‫ﺗﺒﺪﯾﻞ ﻧﻤﻮده و در اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺎﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺑﺎﺗﺒﺎع ﻗﻠﻨﺪران ﮐﻪ ﺑﺂﯾﻪ ﻻ ﺗﻘﺮﺑﻮا اﻟﺼـﻠﻮة اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺮ ﻋﺪم وﺟﻮب ﺻـﻼة ﮐﻨﻨﺪ رﻓﺘﻪ ﻋﺒﺎرﺗﯽ ﮐﻪ‬‫داﻓﻊ ﺷﺒﻬﻪ اﺳﺖ در ﺷﮑﻢ ﺧﻮد ﻓﺮو ﺑﺮده ﻟﯿﮑﻦ ﭼﻮن ﻏﺮﺿﯽ ﺑﺎﺑﻄﺎل ﺗﻮﻫﻢ ﺑﺎﻃﻠﺶ و اﻇﻬﺎر ﺗﺤﺮﯾﻒ و ﺧﯿﺎﻧﺘﺶ درﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﻣﺘﻌﻠﻖ ﻧﯿﺴﺖ از‬‫آن اﻋﺮاض ﮐﺮده ﻣﯽﮔﻮﺋﯿﻢ ﮐﻪ ازﯾﻦ ﮐﻼم ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺰد ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﺳـﮑﻮت ﺑﺮ ﻧﻘﻞ ﮐﻼﻣﯽ دﻟﯿﻞ ﻗﺒﻮل و ﺗﺴـﻠﯿﻢ آﻧﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺑﺎ‬‫وﺻﻒ آن ادﻋـﺎي ﻋﺮﯾﺾ و ﻃﻮﯾـﻞ درﺑـﺎره ﺗﻔﺼـﯿﻞ ﺣﺎﻻت ﻣﻘﺘـﺪاﯾﺎن اﻫﻞ ﺣّﻖ در ﻣﻘﺎم اﺛﺒﺎت ﺟﺰ ﺗﻤّﺴﮏ ﺑﺮواﯾﺖ ﻣﯿﺰان ﻧﯿﺎﻓﺘﻪ و آن را‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 78‬از ‪359‬‬‫ﻋﻤـﺪه ﻣـﺎ ﻓﯽ اﻟﺒـﺎب اﻧﮕﺎﺷـﺘﻪ ﺑﺰﻋﻢ ﺑـﺎﻃﻠﺶ ﺑﺮاي اﺛﺒـﺎت ﻣـﺬﻫﺐ زراره ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده و ﺳـﮑﻮت ﻋﻼـﻣﻪ ﺷﻮﺳﺘﺮي را ﺑﺮ آن دﻟﯿﻞ ﺣﺠﯿﺘﺶ‬‫ﮔﺮداﻧﯿﺪه و ﻓﺎﺿﻞ رﺷﯿﺪ ﻧﯿﺰ در ﺑﻌﺾ اﻓﺎدات ﺧﻮد ﺳﮑﻮت را ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ دﻟﯿﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪90 :‬‬‫ﺗﺴـﻠﯿﻢ ﻣﯽداﻧـﺪ و ﮔﻤﺎن ﻣﯽﺑﺮد ﮐﻪ داب ﺗﻤﺎم ﻋﻘﻼ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻘﻠﯽ ﮐﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﺮﺿـﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ ﺑﺮد و اﻧﮑﺎرش ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ ﺑﯿﺎﻧﺶ‬‫آﻧﮑﻪ ﻓﺎﺿـﻞ رﺷـﯿﺪ در اوراق ﺛﻼـﺛﻪ ﺧﻮد ﮐﻪ در آن ﺷـﺒﻬﺎت ﺳـﺨﯿﻔﻪ ﺑﺮ ﮐﻼـم ﺟﻨﺎب واﻟـﺪ ﻣﺎﺟـﺪ ﻗـﺪس اﻟﱠﻠﻪ ﻧﻔﺴﻪ ﻣﺘﻀـﻤﻦ اﺛﺒﺎت ﻧﻔﺎق‬‫ﺷﯿﺨﯿﻦ ﮐﻪ در ﺟﻮاب ﺑـﺎب دوم ﺗﺤﻔﻪ واﻗﻊﺳﺖ وارد ﻧﻤﻮده رواﯾـﺘﯽ از ﻣﻨﻬـﺞ اﻟـّﺼ ﺎدﻗﯿﻦ ﻧﻘـﻞ ﻧﻤﻮد و ﺑـﺂن اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺮ ﺑﻮدن ﺷـﯿﺨﯿﻦ از‬‫ﮐﺒﺮاي ﺻﺤﺎﺑﻪ ﮐﺮده و ﺟﻨﺎب واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ در ﺟﻮاﺑﺶ ﺑﺮﺳﺎﻟﻪ ﻧﻔﺎق اﻟﺸﯿﺨﯿﻦ در ﺟﻤﻠﻪ وﺟﻮه رّد اﯾﻦ ﺗﻮﻫﻢ اﻓﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ اﯾﻦ رواﯾﺖ در‬‫آن ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﻣﻨﻘﻮل از اﻫﻞ ﺧﻼﻓﺴﺖ ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ در ﺟﻮاب اﯾﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ ﻓﻘﯿﺮ ﺣﻘﯿﺮ ﻧﻪ ﻣـﺪﻋﯽ آن ﺷـﺪه ﺑﻮد ﮐﻪ اﯾﻦ رواﯾﺖ در ﺗﻔﺴـﯿﺮ‬‫ﻣـﺬﮐﻮر از ﻃﺮق اﻣـﺎﻣﯿﻪ ﻣﻨﻘـﻮﻟﺴﺖ و ﻧﻪ اﺳـﺘﺪﻻل ﻓﻘﯿﺮ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ﻣﻨﻘﻮل ﺑﻮدن آن از ﮐﺘﺐ اﻣـﺎﻣﯿﻪ ﺑﻮد ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﻓﻘﯿﺮ اﺛﺒـﺎت ﻧﻘـﻞ ﻣﻔﺴـﺮ‬‫ﻣـﺬﮐﻮر رواﯾﺖ ﻣﺰﺑـﻮره را در ﮐﺘـﺎب ﺧﻮد ﺑﻼـ رد و ﻧﮑﯿﺮ ﺑﻮده و ﺑﻌـﺪ ﮐﻼـﻣﯽ ﮔﻔﺘﻪ درﯾﻦ ﺻﻮرت اﮔﺮ رواﯾﺖ ﻣـﺬﮐﻮره ﮐﻪ ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ‬‫ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺑﻮدن ﺷـﯿﺨﯿﻦ از اﮐـﺎﺑﺮ ﺻـﺤﺎﺑﻪ اﺳﺖ ﻏﯿﺮ ﻣﺮﺿـﯽ او ﻣﯽﺑﻮد ﺑﺮّد آن ﻣﯽﭘﺮداﺧﺖ و ﭼﻮن ﻣﻔّﺴـ ﺮ ﻣـﺬﮐﻮر اﺻـﻼ ﺑﺮّد و اﻧﮑـﺎر آن‬‫ﻧﭙﺮداﺧﺘﻪ ﺑﻤﻮﺟﺐ داب و آداب ﮐـﺎﻓﻪ ﻋﻘﻼـ ﺗﺴـﻠﯿﻢ ان ﻇـﺎﻫﺮ ﺷـﺪ و اﺳـﺘﺪﻻل ﻓﻘﯿﺮ ﺑـﺎﺗﻢ و آﮐـﺪ وﺟﻮه ﺛـﺎﺑﺖ ﮔﺸﺖ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ داب ﮐﺎﻓﻪ ﻋﻘﻼ اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﮐﻼﻣﯽ ﻏﯿﺮ ﻣﺮﺿـﯽ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ رد و اﻧﮑﺎر ﺑﺮ آن ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﺴﯽ ﮐﻼﻣﯽ ﻧﻘﻞ‬‫ﮐﻨﺪ و ﺳﮑﻮت ﺑﺮ آن ﻧﻤﺎﯾﺪ اﯾﻦ ﺳﮑﻮﺗﺶ دﻟﯿﻞ رﺿﺎي او ﺑﺎن ﮐﻼم ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‬‫‪ -9‬اﺣﺘﺠﺎج ﺑﻪ اﯾﺮاد ﺳﺒﻮﻃﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﺳﺎﻟﻪ ﻗﻮل ﺟﻠﯽ‬‫وﺟﻪ ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ از اول رﺳـﺎﻟﻪ ﻗﻮل ﺣﻠﺒﯽ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ آن رﺳﺎﻟﻪ ﻧﺒـﺬﯾﺴﺖ از ﻗﻄﺮه ﻗﻄﺮات ﺑﺤﺎر زاﺧﺮه ﮐﻪ وارد ﮐﺮده در آن ﯾﺴـﯿﺮي از‬‫ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﺑـﺎﻫﺮه ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم و از ﺣـﻖ ﺗﻌـﺎﻟﯽ درﺧﻮاﺳـﺘﻪ ﮐﻪ اﺗﺤـﺎف ﮐﻨـﺪ او را ﺑﻘﺒﻮل و ﻋﻄـﺎ ﻧﻤﺎﯾـﺪ او را ﺑـﺒﺮﮐﺖ‬‫اﺳـﺘﻤﺴﺎك ﺑﺤّﺐ اﻫـﻞ ﺑﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم اﺷـﺮف ﻣـﺎﻣﻮل را ﭘﺲ ﻗﻄﻊ ﻧﻈﺮ از اﺛﺒﺎت ﺗﺼـﺤﯿﺢ اﯾﻦ رواﯾﺖ ﻣﺠﺮد اﯾﺮاد اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ درﯾﻦ‬‫رﺳﺎﻟﻪ ﮐﻪ ﺟﻼﻟﺖ ﺷﺄن و ﻋﻈﻤﺖ و ﻣﻘﺒﻮﻟﯿﺖ رواﯾﺎت آن از ﺻﺪر آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ دﻟﯿﻞ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر آﻧﺴﺖ و اول رﺳﺎﻟﻪ ﻗﻮل ﺣﻠﺒﯽ اﯾﻦ‬‫ﺳﺖ و ﺑﻌـﺪ ﻓﻬﺬه ﻧﺒﺬة ﻣﻦ ﻗﻄﺮة ﻣﻦ ﻗﻄﺮات ﺑﺤﺎر زاﺧﺮة اوردت ﻓﯿﻬﺎ ﯾﺴـﯿﺮا ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ اﻟﺒﺎﻫﺮة ﻟﺴـّﯿﺪﻧﺎ ﻋﻠّﯽ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻣﻠﻘﺒﮥ ﺑﺎﻟﻘﻮل‬‫اﻟﺠﻠﯽ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ و ﺿﻤﻨﺘﻬﺎ ارﺑﻌﯿﻦ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻣﺨﺘﺼﺮة ﻣﺘﺒﻌﮥ ﺑﺎﻟﻌﺰ و ﻟﻤﺨﺮﺟﯿﻬﺎ و ﺑﯿﺎن ﺑﻌﺾ ﻏﺮﯾﺐ اﻟﻔﺎﻇﻬﺎ و ﻣﺸﮑﻞ ﻣﻌﺎﻧﯿﻬﺎ و اﻟﱠﻠﻪ اﺳﺎل‬‫ان ﯾﺘﺤﻔﻨﯽ ﺑﺎﻟﻘﺒﻮل و ان‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪91 :‬‬‫ﯾﺮزﻗﻨﯽ ﺑﺒﺮﮐﮥ اﻻﺳﺘﻤﺴﺎك ﺑﺤّﺐ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﺷﺮف ﻣﺎﻣﻮل ﭘﺲ ﮐﻤﺎل ﻋﺠﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺎ ﺻﻔﺎ ﺑﺎ وﺻﻒ اﻇﻬﺎر ﻣﺰﯾﺪ ﻣﻮّدت و وﻻ و‬‫ادﻋﺎء اﻧﺤﺼﺎر اﺗﺒﺎع اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﺻـﻄﻔﺎ در اﺳـﻼف و اﺧﻼف ﮐﺒﺮاي ﺧﻮد راﺿـﯽ ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺑﻪ ﺗﺴـﻠﯿﻢ ﺑﻌﺾ ﻧﺒﺬي از ﻗﻄﺮه از ﻗﻄﺮات ﺑﺤﺎر‬‫زاﺧﺮه از ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺑﺎﻫﺮه ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﺑﻠﮑﻪ در اﺑﻄﺎل و ﺗﮑﺬﯾﺐ آن ﻣﯽﮐﻮﺷﺪ و ﻫّﻤﺖ را ﺑﺘﮑﺬﯾﺐ ﺣﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ آن را و‬‫اﻣﺜﺎل آن را ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﺷـﯿﺦ ﻣﺸﺎﯾـﺦ او ﺳـﺒﺐ اﺳـﺘﻤﺴﺎك ﺑﺤﺐ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﻣﯽداﻧـﺪ و ﺳﺆال ﻗﺒﻮل آن و رﺟﺎء ﺣﺼﻮل اﺷـﺮف‬‫ﻣﺎﻣﻮل ﺑﺴﺒﺐ آن دارد ﻣﯽﮔﻤﺎرد و آزرﻣﯽ از رّد ﻗﺒﯿﺢ ﻋﻼﻣﻪ ﺳﯿﻮﻃﯽ و اﻣﺜﺎل او ﻧﻪ ﻣﯽآرد و ﻣﺎ ﻫﮑﺬا ﺗﻮرد ﯾﺎ ﺳﻌﺪ اﻻﺑﻞ‬‫‪ -10‬ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺳﯿﻮﻃﯽ‬‫وﺟﻪ دﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﻼـﻣﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ ﺗﺼـﺤﯿﺢ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ از اﺑـﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ ﻧﻘـﻞ ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 79‬از ‪359‬‬‫ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺧﻮد ﻫﻢ ﺗﺼﺤﯿﺢ آن ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠّﯽ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ش أي رواه اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻓﯽ اﻟﻤﺼّﻨﻒ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﺻﺤﯿﺢ‬‫‪ -11‬ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ‬‫وﺟﻪ ﯾﺎزدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ ﻧﯿﺰ ﺻﺤﺖ رواﯾﺖ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠّﯽ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ش أي رواه اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻓﯽ اﻟﻤﺼّﻨﻒ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ‬‫ﺻﺤﯿﺢ‬‫‪ -12‬ﺗﺼﺤﯿﺢ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﯽ ﺳﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ را در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ‬‫وﺟﻪ دوازدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸـﯽ ﻧﯿﺰ ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﺳـﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل‬‫اﻟﻌﺒﺎ ﮔﻔﺘﻪ و ﻋﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﺑﺴﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ ﻋﻨﻪ أي‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻣﺮﻓﻮﻋﺎ ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠّﯽ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫‪ -13‬ﺗﺼﺤﯿﺢ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﯽ ﺳﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ را در ﺗﺤﻔﻪ اﻟﻤﺤﺒﯿﻦ‬‫وﺟﻪ ﺳﯿﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﺗﺤﻔﮥ اﻟﻤﺤﺒﯿﻦ ﺳﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ را ﺗﺼﺤﯿﺢ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠّﯽ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﺷﺐ ﺑﺴﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ ﻋﻢ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ ﮐﻼﻫﻤﺎ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺜﺒﺖ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤّﻨﺎن ﻣﻦ اﻻﻓﺎدة اﻟﻤﮑّﺮرة ﻟﻤﯿﺮزا ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤـﺪ ﺧﺎن ﺻـّﺤﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑﺎﻟﺸـﺮﯾﻒ و اﻋﺘﺒﺎره و اﻋﺘﻤﺎده ﻋﻨـﺪ ﻣﻦ رزق اﻻﻧﺼﺎف و اﻻﯾﻘﺎن و ﻇﻬﺮان ﻣﻦ ﮐـﺬﺑﻪ و اﺑﻄﻠﻪ ﻗﺪ اﺑﻄﻞ و‬‫ﺧﺎن و ﻣﺨﺮق و ﻣﺎن و ﺷﺎن ﺷﺎﻧﻪ ﻋﻨـﺪ ﻣﻬﺮة اﻟﺸﺄن و ﺑﺎن اﻧﻬﻤﺎﮐﻪ ﻓﯽ اﻟﺒﻐﺾ و اﻟﻌﺪوان و اﺑﺘﻼؤه ﺑﺎﻟـّﻀ ﻐﻦ و اﻟﺸـﻨﺌﺎن و اﻟﺨﯿﺎزه ﻋﻦ ﻣﺮﺗﺒﮥ‬‫اﻟﻮﻻء و اﻟﻌﺮﻓﺎن و ﺑﻌﺪه ﻋﻦ اﻟﺴﺪاد و اﻹذﻋﺎن‬‫‪ -14‬ﻗﺎﺿﯽ ﺳﻨﺎء اﻟّﻠﻪ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﺎردﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻗﺎﺿﯽ ﺳﻨﺎد اﻟﱠﻠﻪ ﻧﯿﺰ ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺳﻨﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ ﻧﻤﻮده و ﻗﺪح ﮐﺎﺑﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪92 :‬‬‫اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را رﻏﻤﺎ ﻟﻪ و ﻟﻠﻤﺨﺎﻃﺐ رد ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺳﯿﻒ ﻣﺴﻠﻮل ﮔﻔﺘﻪ ﺳﻮم‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮﯾﺪه ﻋﻦ اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ اﻟﻮﻟﯽ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف ﻓﻬﻮ اﻻﻣﺎم در اﺳـﻨﺎد اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ ﺷـﯿﻌﯿﺴﺖ ﻣّﺘﻬﻤﺴﺖ ﭘﺲ ﺧﺒﺮ او ﺻﺎﻟﺢ اﺣﺘﺠﺎج ﻧﯿﺴﺖ اﯾﻦ ﭼﻨﯿﻦ‬‫ﺑﻼ ﻧﺼﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ رﺣﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻟﯿﮑﻦ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ از ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﺑﺴﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ رواﯾﺖ ﮐﺮده اﻟﺦ‬‫‪ -15‬ذﮐﺮ ﻣﺼﻨﻒ اﺑﻦ اﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ‪ ،‬ﺗﻤﺠﯿﺪ ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ از اﺑﻦ اﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ‬‫وﺟﻪ ﭘﺎﻧﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻣﺼـّﻨﻒ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ را ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺧﻮد اﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 80‬از ‪359‬‬‫ﺷﯿﺒﻪ وارد ﻧﻤﻮده ﭘﺲ ﻣﻮاﻓﻖ اﻓـﺎده ﺻـﺪر ﺑﺴـﺘﺎن ﺛـﺎﺑﺖ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﻫﺼـﺎﺣﺐ ﺑـﺬﮐﺮ ﻣﺼـّﻨﻒ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ و ذﮐﺮ اﺣﻮال ﺧﻮد او ﺑـﺘﺮك‬‫ﻣﯽﺟﻮﯾﻨﺪ و ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺰﯾﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﭘﺲ اﺑﻄﺎل و ﺗﮑﺬﯾﺐ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﮐﻪ درﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻋﻈﯿﻢ اﻟﻤﺮﺗﺒﻪ و ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻤﻨﺰﻟﮥ‬‫ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ ﺧﻼـف اﻧﺼـﺎف و ﺣﯿـﺎﺳﺖ و اﯾﻦ رواﯾﺖ در ﻣﺼـّﻨﻒ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ ﺑﻌﺒﺎرات ﻋﺪﯾـﺪه ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ ﯾﮏ ﻋﺒﺎرت ﮐﻪ در آن‬‫ﺗﺼﺤﯿﺢ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻧﻤﻮده آﻧﻔﺎ ﺷﻨﯿﺪي دو ﺗﺎ دﯾﮕﺮ اﯾﻨﺠﺎ ﺑﺎﯾﺪ ﺷﻨﯿﺪ ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ش ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ‬‫و ﻧﯿﺰ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﻣﺴﻄﻮرﺳﺖ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳﺮّﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻐﻨﻤﻮا ﻓﺼﻨﻊ ﻋﻠﯽ ﺷﯿﺌﺎ اﻧﮑﺮوه و ﻓﯽ ﻟﻔﻆ ﻓﺎﺧﺬ‬‫ﻋﻠﯽ ﻣﻦ اﻟﻐﻨﯿﻤـﮥ ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﻟﺠﯿﺶ إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﻌﻠﻤﻮه و ﮐﺎﻧﻮا إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺴـﻠّﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ و ﻧﻈﺮوا إﻟﯿﻪ ﺛﻢ ﯾﻨﺼﺮﻓﻮن اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟﺴﺮّﯾﮥ ﺳﻠّﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم‬‫اﺣـﺪ اﻻرﺑﻌـﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻗـﺪ اﺧـﺬ ﻣﻦ اﻟﻐﻨﯿﻤﮥ ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎل‬‫اﻟﺮاﺑﻌـﮥ ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و ﯾﻌﺮف اﻟﻐﻀﺐ ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻋﻠّﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠﯽ‬‫وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ش و اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﺻّﺤﺤﻪ‬‫‪ -16‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺷﯿﺒﺎﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ در ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﮐﻪ ﻧﺴﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ آن ﺑﺨﻂ ﻋﺮب ﭘﯿﺶ ﻧﻈﺮ ﻓﻘﯿﺮ ﺣﺎﺿﺮﺳﺖ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق و ﻋﻔﺎن اﻟﻤﻌﻨﯽ و ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق ﻗﺎﻻ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﯽ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪93 :‬‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺳﺮّﯾﮥ و أﻣﺮ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﺎﺣﺪث ﺷﯿﺌﺎ ﻓﯽ‬‫ﺳﻔﺮه ﻓﺘﻌﺎﻫﺪ و ﻗﺎل ﻋّﻔﺎن ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب ﻣﺤّﻤﺪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ان ﯾﺬﮐﺮ و اﻣﺮه ﻟﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺎل‬‫ﻋﻤﺮان و ﮐّﻨﺎ إذا ﻗﺪﻣﻨﺎ ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪأﻧﺎ ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺴّﻠﻤﻨﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺎل ﻓﺪﺧﻠﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻘﺎم رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻌﻞ ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻌﻞ ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻌﻞ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟّﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ان ﻋﻠﯿﺎ ﻓﻌﻞ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻗﺎل ﻓﺎﻗﺒﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺮاﺑﻊ و ﻗﺪ ﺗﻐّﯿﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ‪:‬‬‫ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و رﺟﺎل ﺳـﻨﺪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻫﻤﻪ ﻣﻌﺮوف و ﻣﻘﺒﻮل و ﻣﻤﺪوح اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻓﺤﻮلاﻧﺪ اﻣﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق ﭘﺲ ﻋﻤﺪه ﺟﻬﺎﺑﺬه ﺣﺬاق و از اﺟﻠﻪ ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ‬‫آﻓـﺎق و اﻋﺎﻇﻢ ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﺳـﺒﺎق ﺑﻠﮑﻪ اﻣﺎم اﺋﻤﻪ ﻓﺨﺎم و ﺷـﯿﺦ ﺣﻔﺎظ اﺳـﻼﻣﺴﺖ اﺻـﺤﺎب ﺻـﺤﺎح ﺳـﻨﮥ از رواﯾﺎت او ﺻـﺤﺎح ﺧﻮد را ﻣﺰﯾﻦ‬‫ﺳﺎﺧﺘﻪاﻧﺪ و او را در ﻏﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و وﺛﻮق داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﻓﺎدات او داﻣﻨﻬﺎي ﺧﻮد ﭘﺮ ﻧﻤﻮده و اﮐﺎﺑﺮ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ او را ﺑﮑﻤﺎل ﻣﺪح و اﻃﺮا و‬‫ﻧﻬﺎﯾﺖ وﺻﻒ و ﺛﻨﺎ ﻣﯽﺳـﺘﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﻪ رﺣﻠﺖ ﻧﮑﺮدﻧﺪ ﻣﺮدم ﺑﺴﻮي اﺣﺪي ﺑﻌﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و‬‫ﺳّﻠﻢ ﻣﺜﻞ رﺣﻠﺖ ﮐﺮدﻧﺸﺎن ﺑﺴﻮي ﻋﺒـﺪ اﻟﺮّزاق و ﻣﺪاﺋـﺢ ﻋﻈﯿﻤﻪ ﺑﺎذﺧﻪ و ﻣﺂﺛﺮ ﺣﻤﯿﺪه ﺷﺎﻣﺨﻪ او اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﻌﺎم ﺑﺘﻔﺼـﯿﻞ ﺗﻤﺎم در ﻣﺠﻠﺪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺸﺒﯿﻪ ﺧﻮاﻫﯽ ﺷـﻨﯿﺪ در اﯾﻦ ﺟﺎ اﮐﺘﻔﺎ ﺑﺮ ﺑﻌﺾ ﻋﺒﺎرات ﻣﯽرود ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در وﻗﺎﯾﻊ ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي ﻋﺸﺮ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻓﯽ اﻟﺴـّﻨﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮرة ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﻤﺮﺗﺤﻞ إﻟﯿﻪ ﻣﻦ اﻵﻓﺎق اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق ﺑﻦ ﻫﻤﺎم اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﺼﻨﻌﺎﻧﯽ اﻟﺤﻤﯿﺮي ﺻﺎﺣﺐ‬‫اﻟﻤﺼـّﻨﻔﺎت ﻋﻦ ﺳﺖ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﺳـﻨﮥ روي ﻋﻦ ﻣﻌﻤﺮ و اﺑﻦ ﺟﺮﯾـﺞ و اﻻوزاﻋﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و رﺣﻞ إﻟﯿﻪ اﻻﺋﻤـﮥ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻗﯿﻞ ﻣﺎ رﺣﻞ اﻟّﻨﺎس‬‫اﻟﯽ اﺣﺪ ﺑﻌﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻣﺜﻞ ﻣﺎ رﺣﻠﻮا إﻟﯿﻪ روي ﻋﻨﻪ ﺧﻼﺋﻖ ﻣﻦ اﺋﻤﮥ اﻻﺳﻼم ﻣﻨﻬﻢ اﻻﻣﺎم ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و اﻻﻣﺎم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 81‬از ‪359‬‬‫اﺣﻤﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺳﺤﺎق‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪94 :‬‬‫ﺑﻦ راﻫﻮﯾﻪ و ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻏﯿﻼن و اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب در ﻧﺴﺒﺖ ﺻﻨﻌﺎﻧﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮّزاق ﺑﻦ ﻫﻤﺎم اﻟﺼـﻨﻌﺎﻧﯽ ﻗﯿﻞ ﻣﺎ رﺣﻞ اﻟﯽ اﺣﺪ ﺑﻌﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﺜﻞ ﻣﺎ رﺣﻞ إﻟﯿﻪ و اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن در وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن‬‫ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮّزاق ﺑﻦ ﻫﻤـﺎم ﺑﻦ ﻧﺎﻓﻊ اﻟﺼـﻨﻌﺎﻧﯽ ﻣﻮﻟﯽ ﺣﻤﯿﺮ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﻗﯿﻞ ﻣﺎ رﺣﻞ اﻟّﻨﺎس اﻟﯽ اﺣـﺪ ﺑﻌـﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻣﺜﻞ ﻣﺎ رﺣﻠﻮا إﻟﯿﻪ اﻟـﺦ اﻣﺎ ﻋّﻔﺎن ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ ﺻـﻔﺎر ﭘﺲ ﻣﺤـّﺪث ﻋﻔﯿﻒ و ﻣﺴـّﻠﻢ ﻋﻠﻤﺎء ﮐﺒﺎر و ﺣﺎﺋﺰ ﺟﻼﺋﻞ ﻓﺨﺎر و‬‫ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﻌﺮوف در اﻗﻄﺎر و اﻣﺼﺎر ﻫﺴﺖ اﺋﻤﻪ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن و ﺣﻔﺎظ رﻓﯿﻊ اﻟﻤﮑﺎن و اﺳﺎﻃﯿﻦ اﻋﯿﺎن ﺑﻤﺪح و ﺛﻨﺎء و وﺻﻒ و اﻃﺮاء ﻋﻔﺎن‬‫رﻃﺐ اﻟﻠﺴﺎن و ﻋﺬب اﻟﺒﯿﺎناﻧﺪ و در اﺛﺒﺎت ﺛﻘﺖ و ﺟﻼﻟﺖ و ﺣﺬق و ﻣﻬﺎرت و ﮐﻤﺎل و ﺑﺮاﻋﺖ ﺻـﻔﺎر ﻫﻢ ﺻﻔﯿﺮ و ﻫﻢ داﺳﺘﺎن ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻃﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪﺳـﯽ در رﺟﺎل ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻔﺎن ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻢ اﻟﺼﻔﺎر اﻻﻧﺼﺎري ﻣﻮﻟﯽ ﻋﺰرة ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻨﯿﺘﻪ اﺑﻮ ﻋﺜﻤﺎن ﺳﻤﻊ وﻫﯿﺐ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ و‬‫ﺻﺨﺮ ﺑﻦ ﺟﻮﯾﺮﯾﻪ و ﻏﯿﺮ واﺣﺪ ﻋﻨﺪﻫﻤﺎ روي ﻋﻨﻪ اﻟﺒﺨﺎري ﻓﯽ ﻣﻮاﺿﻊ روي ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ و اﺳـﺤﺎق ﻏﯿﺮ‬‫ﻣﻨﺴﻮب و ﻣﺤﻤﺪ ﻏﯿﺮ ﻣﻨﺴﻮب ﻋﻨﻪ و روي ﻋﻨﻪ ﻣﺴـﻠﻢ ﻋﻦ اﻟﺼـﻨﻌﺎﻧﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﺤﺎق و زﻫﯿﺮ ﺑﻦ ﺣﺮب و ﺣّﺠﺎج ﺑﻦ اﻟﺸﺎﻋﺮ و اﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﺷﯿﺒـﮥ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺎﺗﻢ و ﻋﻤﺮو اﻟّﻨﺎﻗﺪ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺪارﻣﯽ و ﻫﺎرون ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎت ﺑﺒﻐﺪاد ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و‬‫ﻫﻮ اﺑﻦ ﺳّﺖ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﺳـﻨﮥ و از ﻋﺒﺎرت ﺻـﺪر ﮐﺘﺎب رﺟﺎل ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪﺳـﯽ واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﺣﻔﺎظ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺜﻞ اﺑﻦ‬‫ﻋﺪي و دارﻗﻄﻨﯽ و اﺑﻦ ﻣﻨﺪه و ﺣﺎﮐﻢ ﺳﺎﺑﻘﯿﻦ و ﻻﺣﻘﯿﻦ اﯾﺸﺎن ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ﺷﯿﺨﯿﻦ ﺗﺎ وﻗﺖ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺑﻮدﻧﺪ ﻧﺰد اﯾﺸﺎن ﺻﺤﯿﺢ ﺷﺪه ﮐﻪ‬‫ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﺷـﯿﺨﯿﻦ اﺧﺮاج ﺣﺪﯾﺚ او در ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﺣﺪﯾﺚ او ﺣّﺠﺖ؟؟؟ ﺳـﺴﺖ ﺑﺴـﺒﺐ رواﯾﺖ ﺷﯿﺨﯿﻦ ازو در ﺻﺤﯿﺢ زﯾﺮا ﮐﻪ‬‫ﺷﯿﺨﯿﻦ اﺧﺮاج ﻧﮑﺮدهاﻧـﺪ ﻣﮕﺮ از ﺛﻘﻪ ﻋـﺪل ﺣﺎﻓـﻆ ﮐﻪ اﺣﺘﻤـﺎل ﮐﻨـﺪ ﺳﻦ او و ﻣﻮﻟـﺪ او ﭘﺲ ﺛﻘﺖ و ﻋـﺪاﻟﺖ و رﻓﻌﺖ و ﻧﺒـﺎﻟﺖ ﻋﻔـﺎن در‬‫اﻗﺼـﺎي درﺟﻪ و اﻋﻼي ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺛﺒﻮت و ﺗﺤﻘﻖ ﺑﺎﺷـﺪ و ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﻋّﻔﺎن ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺜﺒﺖ اﺑﻮ ﻋﺜﻤﺎن اﻻﻧﺼﺎري‬‫ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﺒﺼﺮي اﻟﺼّﻔﺎر ﻣﺤﺪث ﺑﻐﺪاد وﻟﺪ ﺑﻌﺪ اﻟﺜﻼﺛﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪95 :‬‬‫و ﻣﺎﺋـﮥ و ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ ﺷـﻌﺒﮥ و ﻫﺸﺎم اﻟﺪﺳـﺘﻮاي و ﺣﻤﺎد ﺑﻦ ﺳـﻠﻤﮥ و وﻫﯿﺐ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و ﻋﻨﻪ اﺣﻤﺪ و اﺳـﺤﺎق و ﻋﻠﯽ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻟا ﻔّﻠﺎس و‬‫ﻫﻼل ﺑﻦ اﻟﻌﻼء و ﺣﻨﺒﻞ ﺑﻦ اﺳﺤﺎق و اﺑﻮ زرﻋﮥ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ و ﺧﻼﺋﻖ ﻗﺎل ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻘّﻄﺎن إذا واﻓﻘﻨﯽ ﻋّﻔﺎن ﻓﻼ اﺑﺎﻟﯽ ﻣﻦ ﺧﺎﻟﻔﻨﯽ و ﻗﺎل اﻟﻌﺠﻠﯽ‬‫ﻋﻔـﺎن ﺛﻘﻪ ﺛﺒﺖ ﺻﺎﺣﺐ ﺳـﻨﮥ ﮐﺎن ﻋﻠﯽ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﻣﻌﺎذ اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﻓﺠﻌﻞ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮة آﻻف دﯾﻨﺎر ﻋﻠﯽ ان ﯾﻘﻒ ﻋﻦ ﺗﻌـﺪﯾﻞ رﺟﻞ و ﻋﻦ‬‫ﺟﺮﺣﻪ ﻓﺎﺑﯽ و ﻗﺎل ﻻ اﺑﻄﻞ ﺣﻘﺎ ﻣﻦ اﻟﺤﻘﻮق ﻗﺎل ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺷـﯿﺒﮥ ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﯾﻘﻮل اﺻﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺧﻤﺴﮥ ﻣﺎﻟﮏ و اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺞ و‬‫اﻟﺜﻮري و ﺷـﻌﺒﮥ و ﻋﻔﺎن و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻋّﻔﺎن ﺛﻘـﮥ ﻣﺘﻘﻦ ﻣﺘﯿﻦ ﻗﺎل ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺼﺎﺋﻎ اﺟﺘﻤﻊ ﻋﻔﺎن و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻓﻘﺎل ﻋﻔﺎن ﺛﻼﺛﮥ ﯾﻀـﻌﻔﻮن ﻓﯽ ﺛﻼﺛﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻓﯽ ﺣّﻤﺎد ﺑﻦ زﯾﺪ و اﺣﻤﺪ ﻓﯽ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ و اﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻓﯽ ﺷـﺮﯾﮏ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﻋﻔﺎن ﻓﯽ ﺷﻌﺒﮥ ﻗﻠﺖ ﻫﺬا ﻋﻠﯽ وﺟﻪ اﻟﻤﺰاح و اﻟﺘﻌّﻨﺖ ﻓﺎﻧّﻬﻢ ارﺑﻌﺘﻬﻢ ﮐﺘﺒﻮا ﻋﻦ اﻟﻤﺬﮐﻮرﯾﻦ و‬‫ﻫﻢ اﺣـﺪاث ﻓﻐﯿﺮﻫﻢ اﺛﺒﺖ ﻓﯽ اﻟﻤـﺬﮐﻮرﯾﻦ ﻣﻨﻬﻢ و ﮐﺎن ﻋّﻔﺎن ﻣﻤﻦ ﻟﻢ ﯾﺠﺐ ﻓﯽ اﻟﻤﺤﻨـﮥ ﻗﺎل ﺣﻨﺒﻞ ﺣﻀـﺮت ﻣﻊ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ‬‫ﻋﻨـﺪ ﻋﻔﺎن ﺑﻌـﺪ ﻣﺎ ﻣﺎ اﻣﺘﺤﻨﻪ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻻﻣﯿﺮ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ اﺑﺎ زﮐﺮّﯾﺎ ﻟﻢ اﺳّﻮد وﺟﻮﻫﮑﻢ و ﻟﻢ اﺟﺐ اﻧّﻪ ﻗﺮأ ﻋﻠﯽ‬‫ﮐﺘـﺎب اﻟﻤـﺎﻣﻮن ان اﻣﺘﺤﻦ ﻋﻔـﺎن ﻓـﺎن اﺟﺎب و اﻻ ﻓﺎﻗﻄﻊ ﻣﻌﻠﻮﻣﻪ و ﮐﺎن اﻟﻤﺎﻣﻮن ﯾﺠﺮي ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﺸـﻬﺮ ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ درﻫﻢ ﻓﻘﺎل اﺳـﺤﺎق ﻣﺎ‬‫ﺗﻘﻮل ﻓﻘﺮأت ﻗُْﻞ ُﻫَﻮ اﻟﱠﻠُﻪ َأَﺣٌﺪ‬‫ﻓﻘﻠﺖ ﻣﺨﻠﻮق ﻫﺬا ﻗﺎل ﯾﺎ ﺷﯿﺦ ان اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﯾﻘﻄﻊ ﻋﻨﮏ ﻣﺎ ﯾﺠﺮي ﻋﻠﯿﮏ ﻓﻘﻠﺖ َو ﻓِﯽ اﻟﱠﺴﻤﺎِء ِرْزﻗُُﮑْﻢ َو ﻣﺎ ﺗُﻮَﻋُﺪوَن‬‫ﻓﺴـﮑﺖ و ﻗﻤﺖ ﻓﺴـّﺮ ﺑﺬﻟﮏ اﻟﺤﻤﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺧﺜﯿﻤﮥ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻧﮑﺮﻧﺎ ﻋﻔﺎن ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ ﻋﺸـﺮة و ﻣﺎت ﺑﻌﺪ اﯾﺎم و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﺳﻨﮥ‬‫ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻫﻮ اﻟﺤّﻖ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻔﺎن ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻢ اﻟﺼﻔﺎر اﺑﻮ ﻋﺜﻤﺎن اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﻦ ﻫﺸﺎم اﻟﺪﺳﺘﻮاﺋﯽ و ﻫﻤﺎم و اﻟﻄﺒﻘﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 82‬از ‪359‬‬‫و ﻋﻨﻪ اﻟﺒﺨﺎري و اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺤﺮﺑﯽ و اﺑﻮ زرﻋﮥ و اﻣﻢ و ﮐﺎن ﻣﻦ ﺣﮑﺎم اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ‪ 220‬اﻣﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﭘﺲ از اﮐﺎﺑﺮ‬‫اﺋﻤﻪ اﻋﯿﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪96 :‬‬‫و ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺣﻔـﻆ و ﺛﻘﺖ و اﺗﻘﺎن و ﻣﻮﺻﻮف ﺑﻐﺎﯾﺖ ﻓﻀﻞ و ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻠﻮ ﺷﺄﻧﺴﺖ اﺑﻦ ﺣﺒﺎن در ﮐﺘﺎب اﻟﺜﻘﺎت در ﮐﺘﺎب اﺗﺒﺎع‬‫ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀـﺒﻌﯽ اﻟﺤﺮﺷـﯽ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺒﺼـﺮة ﮐﻨﯿﺘﻪ اﺑﻮ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﯾﻨﺰل ﻓﯽ ﺑﻨﯽ ﺿﺒﯿﻌـﮥ ﻓﻨﺴﺐ إﻟﯿﻬﺎ ﯾﺮوي ﻋﻦ ﺛﺎﺑﺖ و‬‫ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ دﯾﻨﺎر روي ﻋﻨﻪ اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق و ﻣﺎت ﻓﯽ رﺟﺐ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﮥ و ﮐﺎن ﯾﺒﻐﺾ اﻟﺸﯿﺨﯿﻦ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻟﺤﺴﻦ‬‫ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ أﺑﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﺛﻨﺎ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﻫﺎرون ﺑﯿﻦ ﯾﺪي اﺑﯿﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺜﻨﯽ أﺑﯽ اﻟﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀﺒﻌﯽ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ‬‫ﺑﻠﻐﻨﺎ اﻧﮏ ﺗﺴﺐ أﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ ﻗﺎل اﻣﺎ اﻟﺴّﺐ ﻓﻼ و ﻟﮑﻦ اﺑﻐﺾ ﻣﺎ ﺷـﺌﺖ ﻗﺎل و إذا ﻫﻮ راﻓﻀﯽ ﻣﺜﻞ اﻟﺤﻤﺎر ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و ﮐﺎن ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ‬‫ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻣﻦ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﻤﺘﻘﻨﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﺮواﯾﺎت ﻏﯿﺮ اﻧﻪ ﮐﺎن ﯾﻨﺘﺤﻞ اﻟﻤﯿﻞ اﻟﯽ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺪاﻋﯿﮥ اﻟﯽ ﻣﺬﻫﺒﻪ و ﻟﯿﺲ ﺑﯿﻦ اﻫﻞ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻣﻦ اﺋﻤﺘﻨﺎ ﺧﻼف ان اﻟﺼـﺪوق اﻟﻤﺘﻘﻦ إذا ﮐﺎن ﻓﯿﻪ ﺑﺪﻋـﮥ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﯾـﺪﻋﻮ إﻟﯿﻬﺎ ان اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﺧﺒﺎره و ﻟﻬـﺬه اﻟﻌﻠـﮥ ﺗﺮﮐﻨﺎ ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻤﺎﻋﮥ‬‫ﻣﻤﻦ ﮐـﺎﻧﻮا ﯾﻨﺘﺤﻠﻮن اﻟﺒـﺪع و ﯾـﺪﻋﻮن إﻟﯿﻬـﺎ و ان ﮐـﺎﻧﻮا ﺛﻘـﺎت و اﺣﺘﺠﺠﻨﺎ ﺑﺎﻗﻮام ﺛﻘﺎت اﻧﺘﺤﺎﻟﻬﻢ ﺳﻮء ﻏﯿﺮ اﻧﻬﻢ ﻟﻢ ﯾﮑﻮﻧﻮا ﯾـﺪﻋﻮن إﻟﯿﻪ و‬‫اﻧﺘﺤﺎل اﻟﻌﺒـﺪ ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ رﺑﻪ ان ﺷﺎء ﻋﺬﺑﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ان ﺷﺎء ﻏﻔﺮ ﻟﻪ و ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻗﺒﻮل اﻟﺮواﯾﺎت ﻋﻨﻬﻢ إذا ﮐﺎﻧﻮا ﺛﻘﺎت ﻋﻠﯽ ﺣﺴﺐ ﻣﺎ ذﮐﺮﻧﺎ ﻓﯽ ﻏﯿﺮ‬‫ﻣﻮﺿﻊ ﻣﻦ ﮐﺘﺒﻨﺎ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺒﺎن در اول ﮐﺘﺎب اﺗﺒﺎع ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ﮐﻪ در ان ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن را ذﮐﺮ ﮐﺮده ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺜّﻨﯽ ﺑﺎﻟﻤﻮﺻﻞ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺠﺎج اﻟﺸﺎﻣﯽ ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎن ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ ﯾﺤﺪث ﻋﻦ أﺑﯽ ﺣﻤﺰة‬‫ﻋﻦ زﻫـﺪم اﻟﺠﺮﻣﯽ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻗـﺎل ﺧﯿﺮ اّﻣﺘﯽ اﻟﻘﺮن اﻟـﺬي ﺑﻌﺜﺖ ﻓﯿﻬﻢ ﺛﻢ اﻟـﺬﯾﻦ ﯾﻠﻮﻧﻬﻢ ﺛﻢ‬‫اﻟﺬﯾﻦ ﯾﻠﻮﻧﻬﻢ ﺛﻢ ﯾﻔﺸﻮ ﻗﻮم ﯾﺸﻬﺪون و ﻻ ﯾﺴﺘﺸﻬﺪون و ﯾﺤﻠﻔﻮن و ﻻ ﯾﺴﺘﺤﻠﻔﻮن و ﯾﺨﻮﻧﻮن و ﻻ ﯾﺆﺗﻤﻨﻮن و ﯾﻔﺸﻮ ﻓﯿﻬﻢ اﻟﺴﻤﻦ‬‫ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺧﯿﺮ اﻟّﻨﺎس ﻗﺮﻧﺎ ﺑﻌﺪ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﻣﻦ ﻻ ﯾﮑﻮن ﺑﯿﻨﻬﻢ و ﺑﯿﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ إﻻ ﻗﺮﻧﺎ واﺣﺪا و ﻫﻢ اﺗﺒﺎع‬‫اﻟﺘـﺎﺑﻌﯿﻦ اﻟـﺬﯾﻦ ﺷﺎﻓﻬﻮا ﻣﻦ ﺷﺎﻓﻪ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺣﺘﯽ ﺣﻔﻈﻮا ﻋﻨﻬﻢ اﻟﻌﻠﻢ و اﻻﺛﺎر و ﮐﺜﺮت ﻋﻨﺎﯾﺘﻬﻢ ﻓﯽ ﺟﻤﻊ‬‫اﻻﺧﺒﺎر و اﻣﻌﻨﻮا ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻻﺣﮑﺎم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪97 :‬‬‫و اﻟﺘﻔﻘﻪ ﻓﯿﻬﺎ و ﺿﺒﻄﻬﻢ اﻗﺎوﯾﻞ اﻟّﺴﻠﻒ ﻓﯿﻤﺎ ﻟﻢ ﺗﺮد ﻓﯿﻪ ﺳﻨﮥ ﻣﻊ اﻻﺳﺘﻨﺒﺎط اﻟﺼﺤﯿﺢ ﻣﻦ اﻟﺪﻻﺋﻞ اﻟﻮاﺿﺤﮥ ﻓﯽ اﻻﺻﻮل اﻟﺘﯽ ﻫﯽ ﻣﻔﺰع اﻟﻌﺎﻟﻢ‬‫ﻓﯽ اﻻﺣﻮال و رّد ﺳﺎﺋﺮ اﻟﻔﺮوع اﻟﯽ ﻣﺎ ﺗﻘـﺪم ﻣﻦ اﻻﺻﻮل ﺣﺘﯽ ﺣﻔﻆ اﻟﱠﻠﻪ ﺟﻞ و ﻋﻼ ﺑﻬﻢ اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و ﺻﺎﻧﻪ ﻋﻦ ﻗﻠﺐ اﻟﻘﺎدﺣﯿﻦ‬‫و ﺟﻌﻠﻬﻢ اﻋﻼﻣـﺎ ﯾﻘﺘـﺪي ﺑﻬﻢ ﻓﯽ اﻻﻣﺼـﺎر و ﯾﺮﺟﻊ اﻟﯽ اﻗـﺎوﯾﻠﻬﻢ ﻓﯽ اﻵﺛـﺎر و اﻧﻤـﺎ ﻧﻤﻠﯽ اﺳـﻤﺎء اﻟﺜﻘـﺎت ﻣﻨﻬﻢ و اﻧﺴـﺎﺑﻬﻢ و ﻣـﺎ ﻧﻌﺮف ﻣﻦ‬‫اﻟﻮﻗﻮف ﻋﻠﯽ اﻧﺴﺎﺑﻬﻢ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب ﻋﻠﯽ اﻟﺸﺮط اﻟﺬي ذﮐﺮﻧﺎه ﻓﯿﻤﺎ ﻗﺒﻞ ﻣﻦ اﻟﻄﺒﻘﺘﯿﻦ اﻻوﻟﯿﯿﻦ ﻋﻨﺪ ﺗﻌّﺮي اﺧﺒﺎرﻫﻢ ﻋﻦ اﻟﺨﺼﺎل ﻟا ﺨﻤﺲ‬‫اﻟﺘﯽ ذﮐﺮﻧﺎﻫﺎ ﻗﺒﻞ و ﻟﺴﺖ اﻋّﺮج ﻋﻠﯽ ﺟﻼﻟـﮥ اﻻﻧﺴﺎن و ﻻ ﺗﻘـﺪم اﻟﺴﻦ و ﻻ ﺗﺎﺧﺮه ﻻن اﻟﻘﺼـﺪ ﻣﻦ ذﮐﺮﻫﻢ اﻟﻠﻘﺎء دون اﻟﻔﻀﻞ و اﻟﺴﻦ ﻋﻠﯽ‬‫ﻣـﺎ اـّﺻ ﻠﻨﺎ اﻟﮑﺘـﺎب ﻋﻠﯿﻪ ﻓﮑّﻞ ﻣﻦ ﮐﺎن اﻗﺮب اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻓﯽ اﻟﻠﻘﯽ و ان ﺗﺎّﺧﺮ ﻣﻮﺗﻪ ﺿـﻤﻤﻨﺎه اﻟﯽ ﻣﻦ اﺳـﺘﻮي ﻣﻌﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﻠﻘﯽ و ان ﺗﻘـﺪم ﻣﻮﺗﻪ ﻏﯿﺮ اﻧﯽ اذﮐﺮ ﻋﻨـﺪ ذﮐﺮ ﮐـﻞ ﺷـﯽء ﻣﻨﻬﻢ ﺷـﯿﺨﺎ دوﻧﻪ و آﺧﺮ ﻓﻮﻗﻪ ﻟﯿﻌﺘﺒﺮ اﻟﻤﺘﺎّﻣـﻞ ﻟﻠﺤﻔـﻆ ﺑﻬﻤـﺎ ﻓﯿﻘﯿﺲ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ ﻣﻦ‬‫وراءﻫﻤـﺎ ﻓﮑـﻞ ﺧﺒﺮ وﺟـﺪ ﻣﻦ رواﯾـﮥ ﺷـﯿﺦ ﻣﻤﻦ اذﮐﺮه ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﮑﺘـﺎب ﻓﻬﻮ ﺧﺒﺮ ﺻـﺤﯿﺢ إذا ﺗﻌّﺮي ﻋﻦ اﻟﺨﺼـﺎل اﻟﺨﻤﺲ اﻟﺘﯽ ذﮐﺮﻧﺎﻫﺎ‬‫ﻓﯿﺠﺐ ان ﯾﻘﯿﺲ ﻣﺎ ﻗﻠﻨﺎ ﺣﺘﯽ ﻻ ﯾﻠﺰق ﻓﯿﻪ اﻟﻮﻫﻦ ﺑﺎﻫﻞ اﻟﺼﺪق و ﯾﺘﻌﺮي ﻋﻨﻪ اﻫﻞ اﻻ و اﺑﺪوا اﻟﻄﺎﻣﺎت و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪﺳـﯽ در رﺟﺎل‬‫ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﺤﺮﺷـﯽ اﻟﻀـﺒﻌﯽ ﻧﺰﯾﻞ ﺑﻨﯽ ﺿﺒﯿﻌـﮥ اﻟﺒﺼـﺮي ﮐﻨﯿﺘﻪ اﺑﻮ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺛﺎﺑﺖ اﻟﺒﻨﺎﻧﯽ و اﻟﺠﻌـﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن و اﺑﺎ‬‫ﻋﻤﺮان اﻟﺠﻮﻓﯽ و ﯾﺰﯾـﺪ اﻟﺮﺷﮏ و ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺠﺮﯾﺮي روي ﻋﻨﻪ ﻗﻄﻦ ﺑﻦ ﻧﺴـﯿﺮ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ و ﻗﺘﯿﺒـﮥ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ ﺑﻦ ﺣﺴﺎن و ﺑﺎﯾﺪ‬‫داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪﺳﯽ در ﺻﺪر ﮐﺘﺎب رﺟﺎل ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ اّﻣﺎ ﺑﻌﺪ وﻓﻘﻨﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻟﻠﻌﻤﻞ اﻟّﺼﺎﻟﺢ ﮐﻤﺎ وّﻓﻘﻨﺎ ﻟﺴﻠﻮك‬‫ﺳﻨﮥ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و ﻟﻢ ﯾﺠﻌﻠﻨﺎ ﻣّﻤﻦ اﺑﺘﺪع ﺑﻌﺪه ﺑﺪﻋﮥ ﻧﺪﻋﻮ إﻟﯿﻬﺎ او ﻋﺼﺒﯿﮥ ﻧﺤّﺚ ﻋﻠﯿﻬﺎ إذ ﮐﺎن ﻗﺪ ﻧﺺ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 83‬از ‪359‬‬‫و ﺳـﻠّﻢ ﻓﯽ ﻣﻘﺎﻻت ﺷـﯽء ﻋﻠﯽ ﻓﻀﻞ ﻫﺬه اﻟﻄﺎﺋﻔﮥ اﻟﻤﻨﺼﻮرة و دﻋﺎ ﻟﻬﻢ ﻓﺎﺳـﺘﺠﯿﺐ ﻟﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﯿﺒﻌﺚ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ ﮐﻞ‬‫وﻗﺖ و زﻣﺎن ﻣﻦ ﯾﻘﻮم ﺑﻬﺬا اﻟﺸﺄن و ﯾﺒّﯿﻨﻪ ﻟﻠّﻨﺎس ﺣّﻖ اﻟﺒﯿﺎن اﻟﯽ اﻻﻣﺎﻣﯿﻦ اﻟﺤﺎﻓﻈﯿﻦ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺨﺎري و أﺑﯽ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﻣﺴﻠﻢ ﺑﻦ ﻟا ﺤﺠﺎج‬‫اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي ﻓﻤّﯿﺰا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪98 :‬‬‫ﺻﺤﯿـﺢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﺳـﻘﯿﻤﻪ و ﺣﺼـﺮا ﻣﻨﻪ ﺟﻤﻠﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﯿﻬﻤﺎ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﻓﺼﺎرا ﺣّﺠﮥ ﻻﻫﻞ اﻻﺳـﻼم ﻟﻤﺎ ﻋﻠﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻣﻦ‬‫ﺻﺪق ﻧﯿﺘﻬﻤﺎ و ﺻـﺤﮥ ﻋﻘﯿﺪﺗﻬﻤﺎ ﻓﯿﻤﺎ ﻗﺼﺪاه إذ ﮐﺎن ﻓﯽ ﻋﺼـﺮﻫﻤﺎ ﻣﻦ اﻻﺋﻤﮥ ﺷـﺮﻗﺎ و ﻏﺮﺑﺎ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﻣﻦ ﯾﮑﻮن ﻣﻨﺰﻟﺘﻪ ﻣﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﻓﯽ‬‫اﻧﻮاع ﺷّﺘﯽ ﻣﻦ ﻋﻠﻮم اﻟﺸـﺮﯾﻌﮥ ﻣﻨﺰﻟﺘﻬﻤﺎ و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ﻫﻮ ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾﺨﻬﻤﺎ اﻟـﺬﯾﻦ اﺧﺮﺟﺎ ﻋﻨﻬﻢ ﻓﯽ ﻫـﺬﯾﻦ اﻟﮑﺘﺎﺑﯿﻦ ﺛﻢ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪﻫﻤﺎ و اﺋﻤـﮥ ﮐﻞ‬‫ﻋﺼـﺮ اﻟﯽ ﯾﻮﻣﻨﺎ ﻫﺬا ﺷـﺮﺣﻮا ﻣﺎ اﺷﮑﻞ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺜﻬﻤﺎ و ﺧﺮﺟﻮا ﻋﻠﯽ ﺗﺮاﺟﻤﻬﻤﺎ إذ ﻟﻢ ﯾﻤﮑﻦ اﻟﺰﯾﺎدة ﻓﯽ اﻟﺼﻨﻌﮥ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ ﺛﻢ ﻃﺎﺋﻔﮥ ﻣﻦ ﺣﻔﺎظ‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﺜﻞ أﺑﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺪي و أﺑﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ و أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة و أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﺛﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪﻫﻢ اﻟﯽ ﯾﻮﻣﻨﺎ ﻫﺬا‬‫ﻟﻤﺎ ﺻّﺢ ﻋﻨﺪﻫﻢ ان ﮐﻞ ﻣﻦ اﺧﺮﺟﻮا ﺣﺪﯾﺜﻪ ﻓﯽ ﻫﺬﯾﻦ اﻟﮑﺘﺎﺑﯿﻦ و ان ﺗﮑﻠﻢ ﻓﯿﻪ ﺑﻌﺾ اﻟّﻨﺎس ﯾﮑﻮن ﺣﺪﯾﺜﻪ ﺣّﺠﮥ ﻟﺮواﯾﺘﻬﻤﺎ ﻋﻨﻪ ﻓﯽ اﻟﺼﺤﯿﺢ‬‫إذا ﮐﺎﻧﺎ رﺣﻤـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﺨﺮﺟﺎ اﻻ ﻋﻦ ﺛﻘـﮥ ﻋـﺪل ﺣﺎﻓﻆ ﯾﺤﺘﻤﻞ ﺳـّﻨﻪ و ﻣﻮﻟـﺪه اﻟﺴـﻤﺎع ﻣﻤﻦ ﺗﻘّﺪﻣﻪ ﻋﻠﯽ ﻫﺬه اﻟﻮﺗﯿﺮة اﻟﯽ ان ﯾﺼـﻞ‬‫اﻻﺳـﻨﺎد اﻟﯽ ﻟا ﺼـﺤﺎﺑﯽ اﻟﻤﺸـﻬﻮر اﻻـ اﺣﺮﻓـﺎ اﺑّﯿﻨﻬـﺎ ﻓﯽ ﻣﻮاﺿـﻌﻬﺎ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺣﺴﺐ ﻣﺎ اﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻨﺎ ﻋﻠﻢ ذﻟﮏ ﺻـّﻨﻔﻮا ﻓﯽ ذﻟﮏ‬‫ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﮐﺜﯿﺮة ﻣﺨﺘﺼـﺮة ﺑﺤﯿﺚ ﻻ ﯾﻘﻒ اﻟﻄﺎﻟﺐ اﻟﻤﺒﺘﺪي ﻋﻠﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻓﺎﺋﺪة ﻣﻨﻬﺎ و ﻣﺸـﺮوﺣﮥ ﺑﺤﯿﺚ ﯾﻐﯿﺐ اﻟﻤﻘﺼﻮد ﻓﯽ ﮐﺜﺮة اﻟﺸﺮح ﻓﺎﻟﺬي‬‫اﺧﺘﺼـﺮ اﺷـﺎر اﻟﯽ اﻻﺳـﻤﺎء ﻓﻘﻂ و اﻟـﺬي ﺷـﺮح ذﮐﺮ اﺳﻢ اﻟـﺬي ﻓﯽ اﻟﺘﺮﺟﻤـﮥ و ذﮐﺮ ﻃﺎﺋﻔـﮥ ﻣّﻤﻦ ﺳـﻤﻊ ﻣﻨﻬﻢ و ﻃﺎﺋﻔـﮥ ﻣﻤﻦ ﺳـﻤﻊ ﻣﻨﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﺼـﺤﯿﺢ و ﺧﺎرج اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﮐﻤﺎ ﺻـّﻨﻒ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﻼﻟﮑﺎﺋﯽ و ﻏﯿﺮه و وﻗﻔﺖ ﻋﻠﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻫﺆﻻء اﻟﻤﺘﻘﺪﻣﯿﻦ و اﻟﻤﺘﺄﺧﺮﯾﻦ ﻓﯽ‬‫ﻫﺬا اﻟﻔﻦ ﻓﻠﻢ ار اﺣﺪا ﺷـﻔﯽ ﻓﯽ ﺗﺼـﻨﯿﻔﻪ اﻻ رﺟﻼن ﺳﻠﮑﺎ ﻓﯽ ﺗﺼﻨﯿﻔﻬﻤﺎ ﻃﺮﯾﻘﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﻄﺮﯾﻘﯿﻦ ذﮐﺮ اﻻﺳﻢ و ﻃﺮﻓﺎ ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾﺨﻪ اﻟﺬﯾﻦ ﺣﺪث‬‫ﻋﻨﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب و ﻣﻦ روي ﻋﻨﻪ ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب ﻓﻘﻂ و رﺑﻤﺎ اﺳﺘﻘﺼـﯿﺎ ﻫـﺬا اﻟﻤﻌﻨﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﺤـّﺪث و اﻟﻤﺤّﺪث ﻋﻨﻪ ﺻـّﻨﻒ اﺣﺪﻫﻤﺎ اﺳـﻤﺎء ﻣﺎ‬‫اﺷـﺘﻤﻞ ﻋﻠﯿﻪ ﮐﺘﺎب اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺨﺎري و ﻫﻮ اﺑﻮ ﻧﺼـﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﮑﻼﺑﺎذي اﻟﺒﺨﺎري و ﺻـّﻨﻒ اﻵﺧﺮ ﺑﻌـﺪه‬‫اﺳﻤﺎء ﻣﺎ اﺷﺘﻤﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪99 :‬‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﮐﺘﺎب اﻻﻣﺎم أﺑﯽ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﻣﺴﻠﻢ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي و ﻫﻮ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻻﺻﺒﻬﺎﻧﯽ ﻓﺎﺣﺴﻨﺎ ﻓﯽ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻬﻤﺎ و اﺟﻤﻼ و ﻟّﻤﺎ رأﯾﺖ اﮐﺜﺮ‬‫اﻻﺳـﻤﺎء ﻣـﺎ اﺗﻔﻘـﺎ ﻋﻠﯿﻪ و اﻗﻠّﻬـﺎ ﻣـﺎ اﻧﻔﺮدا ﺑﻪ ﺣـﺪاﻧﯽ ذﻟـﮏ ﻋﻠﯽ ان ﺟﻤﻌﺖ ﺑﯿﻦ اﻟﮑﺘﺎﺑﯿﻦ ﻟﯿﺨﻒ ﺣﺠﻤﻪ و ﯾﮑﺜﺮ ﻧﻔﻌﻪ ﺛﻢ اورد ﻣﺎ أورداه و‬‫اﺳـﺘﺪرك ﻣﺎ اﻏﻔﻼه و اﺧﺘﺼـﺮ ﻣﺎ ﯾﺴـﺘﻐﻨﯽ ﻋﻨﻪ ﻣﻦ اﻟﺘﻄﻮﯾﻞ و اﺷـﯿﺮ ﻋﻨـﺪ ذﮐﺮ اﻟﺮاوي اﻟّـﺬي ﻟﻪ ﺣﺪﯾﺚ واﺣﺪ ﻋﻨﺪﻫﻤﺎ او ﻋﻨﺪ اﺣﺪﻫﻤﺎ اﻟﯽ‬‫ذﻟـﮏ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻣـﺎ ﺑﺎﺳـﻨﺎده او ﻋﻠـﻮ ﻓﯿﻪ و اﻣـﺎ ﺑﻤﺘﻨﻪ ان وﻗﻊ ﻧﺎزﻻـ و ﮐـﺬﻟﮏ اﺑﯿﻦ ﻣـﺎ ﺗﮑﻠﻢ ﻓﯿﻪ اﻟﺤّﻔـ ﺎظ ﻣﻦ ﻋﻠـﻞ اﺣـﺎدﯾﺚ ادﺧﻼﻫـﺎ ﻓﯽ‬‫اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﻋﻨﺪ ذﮐﺮ اﻟﺮاوي اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﺑﺘﻠﮏ اﻟﺮواﯾﮥ و اذﮐﺮ ﻫﻞ ﻟﻤﺎ ﻋﻠﻞ ﺑﻪ ذﻟﮏ اﻟﺤﺪﯾﺚ وﺟﻪ أم ﻻ و اﺑّﯿﻦ ﻣﻦ اوردا ﺣﺪﯾﺜﻪ اﺳﺘﺸـﻬﺎدا‬‫ﺑﻪ و ﻣﻦ اورداه ﻣﻘﺮوﻧﺎ ﺑﻐﯿﺮه ﻗﺒﻞ ﻣﺘﻦ اﻟﺤـﺪﯾﺚ او ﺑﻌـﺪه ﻣﺮدوﻓﺎ ﺑﻪ و ﻣﻦ اوردا ﻟﻪ ﺣـﺪﯾﺜﺎ ﻓﯽ ﻣﻮﺿﻊ و اوردا ﻟﻪ ﻓﯽ ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ اﻟﺒﺎب ﺣﺪﯾﺜﺎ‬‫آﺧﺮ ﻓﻨﺴﺒﺎه اﻟﯽ ﻏﯿﺮ اﻟﻨﺴﺒﮥ اﻻوﻟﯽ ﻟﺌّﻠﺎ ﯾﻈّﻦ اﻧّﻬﻤﺎ اﺛﻨﺎن و ﻣﻦ اورداه ﻏﯿﺮ ﻣﻨﺴﻮب ﻓﻘﺎﻻ او اﺣﺪﻫﻤﺎ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻓﻼن و ﻧﺴﯿﻪ ﻏﯿﺮه و ﻣﻦ ﺣّﺪﺛﺎ ﻋﻦ‬‫رﺟـﻞ ﻋﻨﻪ و وﻗﻊ ﻻﺣـﺪﻫﻤﺎ ﻋﺎﻟﯿـﺎ و ﻟﻼـﺧﺮ ﻧﺎزﻻـ و ارﺗﺐ ﻋﻠﯽ ﻧﺴﻖ ﺣﺮوف اﻟﻤﻌﺠﻢ ﻣﺎ اﺗﻔﻘﺎ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺎ اﻧﻔﺮدا ﺑﻪ و ﻗـﺪﻣﻨﺎ ﻣﻦ اﺳـﻤﻪ اﺣﻤﺪ‬‫ﻟﯿﺠﻤﻊ ﻣﻌﻨﯿﯿﻦ اﺣﺪﻫﻤﺎ ﺗﺒﺮﮐﺎ ﺑﺎﻻﺑﺘﺪاء ﺑﺎﺳﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻧﻪ اّول ﺑﺎب اﻻﻟﻒ و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﻓﻖ ﻟﺠﻤﯿﻊ ﻣﺎ ذﮐﺮﺗﻪ‬‫و اﻟﻤﻌﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻤﻨﻪ و ﻓﻀـﻠﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻔﺎظ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﺜﻞ اﺑﻦ ﻋـﺪي و دارﻗﻄﻨﯽ و اﺑﻦ ﻣﻨـﺪه و ﺣﺎﮐﻢ ﺳﺎﺑﻘﯿﻦ و ﻻﺣﻘﯿﻦ‬‫اﯾﺸﺎن ﮐﻪ ﺑﻌـﺪ ﺷـﯿﺨﯿﻦ ﺗﺎ وﻗﺖ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺑﻮدﻧـﺪ ﻧﺰد اﯾﺸﺎن ﺻـﺤﯿﺢ و ﺛﺎﺑﺖ ﺷـﺪه ﮐﻪ ﻫﺮ ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﺷـﯿﺨﯿﻦ اﺧﺮاج ﺣﺪﯾﺚ او در‬‫ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﺣﺪﯾﺚ او ﺣّﺠﺘﺴﺖ ﺑﺴـﺒﺐ رواﯾﺖ ﺷـﯿﺨﯿﻦ ازو در ﺻـﺤﯿﺢ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺷﯿﺨﯿﻦ اﺧﺮاج ﻧﮑﺮدهاﻧﺪ ﻣﮕﺮ از ﺛﻘﻪ ﻋﺪل ﺣﺎﻓﻆ‬‫ﮐﻪ اﺣﺘﻤـﺎل ﮐﻨـﺪ ﺳﻦ او و ﻣﻮﻟـﺪ او ﺳـﻤﺎع را از ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﻣﺘﻘـﺪم ﺑﺮ اوﺳﺖ ﭘﺲ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﯾﻘﯿﻨﺎ و ﻗﻄﻌﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﺣـﺪﯾﺚ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 84‬از ‪359‬‬‫ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻧﺰد ﺋا ﻤﻪ ﺳﻨّﯿﻪ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ﺷﯿﺨﯿﻦ ﺗﺎ زﻣﺎن ﻣﺤﻤﺪ ﻃﺎﻫﺮ ﺑﻮدﻧﺪ ﺧﺼﻮﺻﺎ اﺑﻦ ﻋﺪي و دارﻗﻄﻨﯽ و اﺑﻦ ﻣﻨﺪه و ﺣﺎﮐﻢ ﺣﺠﺘﺴﺖ و ﺧﻮد او‬‫ﺛﻘﻪ و ﻋﺪل و ﺣﺎﻓﻈﺴﺖ و اﺑﻮ ﺳﻌﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ در اﻧﺴﺎب در ﻧﺴﺒﺖ ﺿﺒﻌﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺳﻠﻤﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪100 :‬‬‫ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀـﺒﻌﯽ اﻟﺤﺮﺷـﯽ اﻟﺒﺼـﺮي ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺒﺼـﺮة اﻧّﻤﺎ ﻗﯿﻞ ﻟﻪ اﻟﻀـﺒﻌﯽ ﻻﻧﻪ ﮐﺎن ﯾﻨﺰل ﻓﯽ ﺑﻨﯽ ﺿﺒﯿﻌﮥ ﻓﻨﺴﺐ إﻟﯿﻬﺎ ﯾﺮوي ﻋﻦ‬‫ﺛﺎﺑﺖ و أﺑﯽ ﻋﻤﺮان اﻟﺠﻮﻓﯽ و ﯾﺰﯾﺪ اﻟّﺮﺷﮏ و ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ دﯾﻨﺎر و ﻓﺮﻗﺪ اﻟﺴـﺒﺨﯽ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ اﺳﺮاﺋﯿﻞ و ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻘﻮارﯾﺮي و اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋـﮥ و ﮐﺎن ﯾﺒﻐﺾ اﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻗﺎل ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ‬‫ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﻫﺎرون ﺑﯿﻦ ﯾﺪي اﺑﯿﻪ ﺑﻌﺜﻨﯽ أﺑﯽ اﻟﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀـﺒﻌﯽ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ ﺑﻠﻐﻨﺎ اﻧﮏ ﺗﺴّﺐ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻗﺎل اّﻣﺎ‬‫اﻟﺴﺐ ﻓﻼ و ﻟﮑﻦ اﻟﺒﻐﺾ ﻣﺎ ﺷﺌﺖ ﻗﺎل و إذا ﻫﻮ راﻓﻀﯽ ﻣﺜﻞ اﻟﺤﻤﺎر ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﮐﺎن ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻣﻦ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﻤﺘﻘﻨﯿﻦ ﻓﯽ‬‫اﻟﺮواﯾـﺎت ﻏﯿﺮ اﻧﻪ ﮐـﺎن ﻣﻨﺘﺤـﻞ اﻟﻤﯿـﻞ اﻟﯽ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺪاﻋﯿـﮥ اﻟﯽ ﻣـﺬﻫﺒﻪ و ﻟﯿﺲ ﺑﯿﻦ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﺋﻤﺘﻨﺎ ﺧﻼف اّن اﻟـّﺼ ﺪوق‬‫اﻟﻤﺘﻘﻦ إذا ﮐـﺎن ﻓﯿﻪ ﺑﺪﻋـﮥ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﯾـﺪﻋﻮ إﻟﯿﻬـﺎ ان اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﺧﺒﺎره ﺟﺎﺋﺰ ﻓﺎذا دﻋﯽ اﻟﯽ ﺑﺪﻋـﮥ ﺳـﻘﻂ اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﺧﺒﺎره و ﻟﻬـﺬه اﻟﻌﻠﮥ‬‫ﺗﺮﮐﻨـﺎ ﺣـﺪﯾﺚ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻤﻦ ﮐـﺎﻧﻮا ﯾﻨﺘﺤﻠﻮن اﻟﺒـﺪع و ﯾـﺪﻋﻮن إﻟﯿﻬـﺎ و ان ﮐـﺎﻧﻮا ﺛﻘﻠﺖ و اﺣﺘﺠﺠﻨـﺎ ﺑﺎﻗﻮام ﺛﻘﺎت اﻧﺘﺤﺎﻟﻬﻢ ﺳﻮء ﻏﯿﺮ اﻧﻬﻢ و‬‫اﻧﺘﺤـﺎل اﻟﻌﺒـﺪ ﺑّﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ رﺑّﻪ ان ﺷـﺎء ﻋـّﺬﺑﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ان ﺷﺎء ﻋﻔﺎ ﻋﻨﻪ و ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻗﺒﻮل اﻟﺮواﯾﺎت ﻋﻨﻬﻢ إذا ﮐﺎﻧﻮا ﺛﻘﺎت ﻋﻠﯽ ﺣﺴﺐ ﻣﺎ ذﮐﺮﻧﺎه ﻓﯽ‬‫ﻏﯿﺮ ﻣﻮﺿﻊ ﻣﻦ ﮐﺘﺒﻨﺎ و ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀﺒﻌﯽ ﻋﻦ ﺛﺎﺑﺖ و أﺑﯽ ﻋﻤﺮان اﻟﺠﻮﻓﯽ و ﻋﻨﻪ اﺑﻦ ﻣﻬﺪي و ﻣﺴﺪد و اﻣﻢ‬‫ﺛﻘـﮥ ﻓﻘﯿﻪ و ﻣﻊ ﮐﺜﺮة ﻋﻠﻮﻣﻪ ﻗﯿﻞ ﮐﺎن اﻣﯿﻨﺎ و ﻫﻮ ﻣﻦ زﻫﺎد اﻟﺸـﯿﻌﮥ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﺗﻘﺮﯾﺐ اﻟﺘﻬـﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀـﺒﻌﯽ ﺑﻀـﻢ‬‫اﻟﻀﺎد اﻟﻤﻌﺠﻤﮥ و ﻓﺘﺢ اﻟﻤﻮﺣﺪة اﺑﻮ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﺒﺼـﺮي ﺻﺪوق زاﻫﺪ ﻟﮑﻨﻪ ﯾﺘﺸـﯿﻊ ﻣﻦ اﻟﺜﺎﻣﻨﮥ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳﺒﻌﯿﻦ اﻣﺎ ﯾﺰﯾﺪ رﺷﮏ ﭘﺲ‬‫ﺛﻘﻪ ﻋﺎﺑـﺪ و ﺛﺒﺖ زاﻫـﺪ و ﺑﺴـﺒﺐ ﺳـﻤﻮ ﻣﻨـﺎﻗﺐ و ﻋﻠﻮ ﻣﺤﺎﻣـﺪ رﺷﮏ ﻫﺮ ﺣﺎﻗـﺪ و ﺣﺎﺳـﺪﺳﺖ و ارﺑﺎب ﺻـﺤﺎح ﺳـﺘﻪ از رﺷـﺤﺎت رﺷـﮏ‬‫ﻣﺴـﺘﻔﯿﺾ و ﻣﺘﺴـﻠﯽ و ﺑﻨﻘﻞ رواﯾﺎت و اﺧﺒﺎر او ﺧﻮﺷـﺤﺎل و ﺷﺎدان و ﻣﺘﻤﻠّﯽ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﻀـﺒﻌﯽ اﻟﺮﺷﮏ‬‫ﻋﻦ ﻣﻄﺮف و ﻣﻌﺎذ و ﻋﻨﻪ ﺷـﻌﺒﮥ و اﺑﻦ ﻋﻠّﯿﻪ ﺛﻘـﮥ ﻣﺘﻌﺒﺪ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ‪ 113‬و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﻀـﺒﻌﯽ‬‫ﺑﻀﻢ اﻟﻤﻌﺠﻤﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪101 :‬‬‫و ﻓﺘـﺢ اﻟﻤﻮﺣـﺪة ﺑﻌـﺪﻫﺎ ﻣﻬﻤﻠـﮥ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﺑﻮ اﻻزﻫﺮ اﻟﺒﺼـﺮي ﯾﻌﺮف ﺑﺎﻟّﺮﺷﮏ ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﺮاء و ﺳـﮑﻮن اﻟﻤﻌﺠﻤـﮥ ﺛﻘـﮥ ﻋﺎﺑـﺪوﻫﻢ ﻣﻦ ﻟّﯿﻨﻪ ﻣﻦ‬‫اﻟﺴﺎدﺳـﮥ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺛﻼﺛﯿﻦ و ﻫﻮ اﺑﻦ ﻣﺎﺋـﮥ ﺳـﻨﮥ اﻣﺎ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﭘﺲ از زﻫﺎد ﺛﻘﺎت و ﻋّﺒﺎد اﺛﺒﺎﺗﺴﺖ و ارﺑﺎب ﺻـﺤﺎح ﺳـّﺘﻪ ﺟﻤﯿﻌﺎ‬‫ﻃﺮاﺋﻒ رواﯾـﺎت ﻣﻄﺮف را آﺧـﺬ و ﻧﺎﻗﻞ و ﻟﻄﺎﺋﻒ اﺧﺒﺎر او را ﺑﺴـﺮ و ﭼﺸﻢ ﻣﺴـّﻠﻢ و ﻗﺎﺑﻞاﻧـﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪﺳـﯽ در ﮐﺘﺎب اﺳـﻤﺎء‬‫اﻟّﺮﺟﺎل ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺸﺨﯿﺮ اﻟﻌﺎﻣﺮي اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﯾﻘﺎل اﻧّﻪ ﻣﻦ ﺑﻨﯽ ﺣﺮﯾﺶ ﺳﻤﻊ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻋﻨﺪﻫﻤﺎ و‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻌﻘﻞ و ﻋﺎﺋﺸـﮥ و ﻋﯿﺎض ﺑﻦ ﺣﻤﺎد و اﺑﺎه ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﺪ ﻣﺴـﻠﻢ روي ﻋﻨﻪ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻫﺎﻧﯽ و ﺣﻤﯿﺪ ﺑﻦ ﻫﻼل و ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﺑﻦ واﺳﻊ ﻋﻨﺪ ﻣﺴـﻠﻢ ﻗﺎل ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺗﺴﻌﯿﻦ و ﺳﺎﺑﻘﺎ از اﻓﺎده ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪﺳﯽ در ﺻﺪر ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب اﺳﻤﺎء‬‫اﻟﺮﺟﺎل ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ واﺿـﺢ ﺷـﺪه ﮐﻪ ﺣﻔﺎظ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﺜﻞ اﺑﻦ ﻋـﺪي و دارﻗﻄﻨﯽ و اﺑﻦ ﻣﺴـﻨﺪه و ﺣﺎﮐﻢ و ﺳﺎﺑﻘﯿﻦ و ﻻﺣﻘﯿﻦ اﯾﺸﺎن ﮐﻪ ﺑﻌﺪ‬‫ﺷﯿﺨﯿﻦ ﺗﺎ وﻗﺖ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺑﻮدﻧﺪ ﻧﺰد اﯾﺸﺎن ﺻـﺤﯿﺢ و ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه ﮐﻪ ﻫﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺷﯿﺨﯿﻦ اﺧﺮاج ﺣﺪﯾﺚ او در ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ ﮐﺮدهاﻧﺪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ او ﺣﺠﺘﺴﺖ ﺑﺴـﺒﺐ رواﯾﺖ ﺷﯿﺨﯿﻦ ازو در ﺻﺤﯿﺢ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺷﯿﺨﯿﻦ اﺧﺮاج ﻧﮑﺮدهاﻧﺪ ﻣﮕﺮ از ﺛﻘﻪ ﻋﺪل ﺣﺎﻓﻆ ﮐﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﮐﻨﺪ ﺳﻦ‬‫او و ﻣﻮﻟـﺪ او ﺳـﻤﺎع را از ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﻣﺘﻘـﺪم ﺑﺮ اوﺳﺖ ﭘﺲ ﺑﻨـﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﯾﻘﯿﻨـﺎ و ﻗﻄﻌﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻄﺮف ﻧﺰد اﺋﻤﻪ ﺳـﻨﯿﻪ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ‬‫ﺷﯿﺨﯿﻦ ﺗﺎ زﻣﺎن ﻣﺤﻤـﺪ ﻃﺎﻫﺮ ﺑﻮدﻧـﺪ ﺧﺼﻮﺻﺎ اﺑﻦ ﻋـﺪي و دارﻗﻄﻨﯽ و اﺑﻦ ﻣﻨـﺪه و ﺣﺎﮐﻢ ﺣّﺠﺘﺴﺖ و ﺧﻮد او ﺛﻘﻪ و ﻋـﺪل و ﺣﺎﻓﻈﺴﺖ و‬‫ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﻫﯿﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺸﺨﯿﺮ اﻟﻌﺎﻣﺮي وﻟﺪ ﻓﯽ ﺣﯿﺎة رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﮐﻨﯿﺘﻪ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﯾﺮوي ﻋﻦ اﺑﯿﻪ و أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة و ﮐﺎن ﻣﻦ ﻋّﺒﺎد اﻫﻞ اﻟﺒﺼـﺮة و زﻫﺎدﻫﻢ ﻣﺎت ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﺎب و ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮون ﺳـﻨﮥ و روي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 85‬از ‪359‬‬‫ﻋﻨﻪ ﻗﺘﺎدة و ﺑا ﻮ اﻟﺘّﯿﺎح ﻣﺎت ﺑﻌﺪ ﻃﺎﻋﻮن اﻟﺠﺎرف ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺳﺘﯿﻦ و ﻗﺪ ﻗﯿﻞ ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﮐﺎن اﮐﺒﺮ ﻣﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻌﺸﺮﯾﻦ ﺳﻨﮥ و ﻧﯿﺰ‬‫ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟّﺸـ ّﺨﯿﺮ اﻟﺤﺮﺷـﯽ اﻟﻌﺎﻣﺮي اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم ﻋﻦ اﺑﯿﻪ و اﺑّﯽ و ﻋﻠﯽ و ﻋﻨﻪ اﺧﻮه‬‫ﯾﺰﯾﺪ و ﻗﺘﺎدة اﺑﻮ اﻟﺘﯿﺎح ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ‪ 95‬و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺸﺨﯿﺮ ﺑﮑﺴﺮ اﻟﺸﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪102 :‬‬‫اﻟﻤﻌﺠﻤـﮥ و ﺗﺸﺪﯾـﺪ اﻟﺨﺎء اﻟﻤﻌﺠﻤﮥ اﻟﻤﮑﺴﻮرة ﺑﻌﺪﻫﺎ ﺗﺤﺘﺎﻧﯿﮥ ﺳﺎﮐﻨﮥ ﺛﻢ راء اﻟﻌﺎﻣﺮي اﻟﺤﺮﺷـﯽ ﺑﻤﻬﻤﻠﺘﯿﻦ ﻣﻔﺘﻮﺣﺘﯿﻦ ﺛﻢ ﻣﻌﺠﻤﮥ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﺒﺼـﺮي ﺛﻘـﮥ ﻋﺎﺑﺪ ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻦ اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﻈﻬﺮ و وﺿﺢ و ﺳـﻄﻊ و ﻟﻤﻊ و ﺑﺎن ان اﺑﻄﺎل اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ و‬‫رﻣﯿﻪ ﺑﺎﻟﮑﺬب و اﻟﻮﺿﻊ و اﻟﺒﻄﻼن ﻣﺤﺾ اﻟﺒﻬﺖ و اﻟﺰور و اﻟﺨﺴـﺮان و ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺘﺠﺮي و اﻟﺘﻬﺘﮏ اﻟﻤﻮرث ﻟﻠﺨﺬﻻن و ﻓﺎﺣﺶ اﻟﺰﻟﻞ و ﻓﻈﯿﻊ‬‫اﻟﺨﺰي و اﻟﺨﻄﻞ اﻟﻤﻨﺒﻌﺚ ﻣﻦ اﻗﺼﯽ اﻟﺤﻘﺪ و اﻟﺸﻨﺌﺎن و اﻗﺼﯽ اﻟﺘﻨﺤﯽ ﻋﻦ اﻟﻨﻘﺪ و اﻟﺬﻫﺎب ﻋﺮﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﻓﯿﻪ؟؟؟ ﻓﯽ اﻟﻌﻨﺎد اﻟﺠﺎﻟﺐ ﻟﻠﻬﻮان‬‫‪ -17‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺷﯿﺒﺎﻧﯽ دﻻﻟﺖ را از ﺑﺮﯾﺪه‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺪﻫﻢ آﻧﮑﻪ در ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ ﺣـﺪﺛﻨﯽ اﺟﻠﺢ اﻟﮑﻨﺪي ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﺑﻌﺜﯿﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﺣﺪﻫﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻋﻠﯽ اﻵﺧﺮ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﻓﻘﺎل إذ اﻟﺘﻘﯿﺘﻢ ﻓﻌﻠّﯽ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺎس و ان اﻓﺘﺮﻗﺘﻢ ﻓﮑﻞ واﺣﺪ ﻣﻨﮑﻢ ﻋﻠﯽ ﺟﻨﺪه‬‫ﻗﺎل ﻓﻠﻘﯿﻨﺎ ﺑﻨﯽ زﯾـﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﺎﻗﺘﺘﻠﻨﺎ ﻓﻈﻬﺮ اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺸـﺮﮐﯿﻦ ﻓﻘﺘﻠﻨﺎ اﻟﻤﻘﺎﺗﻠـﮥ و ﺳﺒﯿﻨﺎ اﻟﺬرّﯾﮥ ﻓﺎﺻـﻄﻔﯽ ﻋﻠّﯽ اﻣﺮأة ﻣﻦ اﻟّﺴﺒﯽ‬‫ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻗﺎل ﺑﺮﯾـﺪة ﻓﮑﺘﺐ ﻣﻌﯽ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﯾﺨﺒﺮه ﺑﺬﻟﮏ ﻓﻠّﻤﺎ اﺗﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ‬‫دﻓﻌﺖ اﻟﮑﺘﺎب ﻓﻘﺮئ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺮاﯾﺖ اﻟﻐﻀﺐ ﻓﯽ وﺟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻫﺬا ﻣﮑﺎن اﻟﻌﺎﺋﺬ ﺑﻌﺜﺘﻨﯽ ﻣﻊ رﺟﻞ‬‫و أﻣﺮﺗﻨﯽ ان اﻃﯿﻌﻪ ﻓﻔﻌﻠﺖ ﻣﺎ أرﺳﻠﺖ ﺑﻪ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و رﺟﺎل اﯾﻦ اﺳـﻨﺎد ﻫﻤﻪ ﺛﻘﺎت و ﻣﻘﺒﻮﻟﯿﻦ و ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ ﻣﻤﺪوﺣﯿﻦاﻧـﺪ اﻣﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ ﭘﺲ ﻧﻤﯿﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺪاﺋـﺢ او از اﮐﺪار ارﺗﯿﺎب و‬‫اﻧﮑـﺎر ﺻـﺎﻓﯽ و ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺛﻘﺖ و اﻋﺘﻤﺎد و ﻏﺎﯾﺖ ﺟﻼﻟﺖ و اﻋﺘﺒﺎر و ﻋﻠﻮ ﺷﺎن و ﺣﻔﻆ و اﺗﻘﺎن او ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ ﮐﺘﺐ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ اﻋﯿﺎن ﻏﯿﺮ ﺧﺎﻓﯽ و‬‫ﮐﻼـم ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ و ﮔﺮدن ﮐﺒﺮ ﺑﺮ ﻧﻤﯽدارد ﺑﻤﻘـﺎﺑﻠﻪ رواﯾـﺎت و اﻓـﺎدات او ﻣﮕﺮ ﻣﺘﻌﺼﺐ ﺟـﺎﻓﯽ و ﻫﺎﺋﻢ ﻣﻬﺎﻣﻪ و ﻓﯿﺎﻓﯽ ﻋﻨﺎد و ﻟـﺪاد ﻋﺎﻓﯽ و‬‫ﻋﺒﺎراﺗﯽ ﮐﻪ ﻣـﺬﮐﻮر ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺮاي ﻇﻬﻮر ﻧﺒـﺬي از ﺟﻼﺋﻞ ﻣﺤﺎﻣـﺪ و ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻣﻨﺎﻗﺐ او ﮐﺎﻓﯽ و ﺷﺎﻓﯽ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ ﻫﺸﺎم اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ ﺛﻢ اﻟﺨﺎرﻓﯽ اﻟﮑﻮﻓﯽ واﻟـﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺣـﺪث ﻋﻦ ﻫﺸﺎم ﺑﻦ ﻋﺮوة و اﻻﻋﻤﺶ و‬‫اﺷﻌﺚ ﺑﻦ ﺳﻮار و اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺧﺎﻟﺪ و ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ زﯾﺎد و ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو ﻋﺪة و ﻋﻨﻪ اﺣﻤﺪ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺳﺤﺎق اﻟﮑﻮﺳﺞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪103 :‬‬‫و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻟﻔﺮات و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﻔـﺎن و ﺧﻠﻖ و ﺛﻘﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮه و ﮐﺎن ﻣﻦ ﮐﺒﺎر اﺻـﺤﺎب اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ‬‫ﺗﺴﻊ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﮥ و ﻟﻪ ارﺑﻊ و ﺛﻤﺎﻧﻮن ﺳـﻨﮥ اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺬﯾﺮ اﻧﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺼـﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻧﺎ ﺟﻤﺎل اﻻﺳـﻼم اﻧﺎ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻃﻼب اﻧﺎ‬‫ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺟﻤﯿﻊ اﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ اﻟﻮاﺳـﻄﯽ ﻧﺎ ﺷـﻌﯿﺐ ﺑﻦ اﯾﻮب اﻧﺎ اﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ ﻋﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻤﺴـﯿﺐ ﺳـﻤﻌﺖ ﺳـﻌﺪا ان‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﻤﻊ ﻟﻪ اﺑﻮﯾﻪ ﯾﻮم اﺣﺪ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﺑﻮ ﻫﺸﺎم ﻋﻦ ﻫﺸﺎم ﺑﻦ‬‫ﻋﺮوة و اﻻـﻋﻤﺶ و ﻋﻨـﻪ اﺑﻨـﻪ و اﺣﻤـﺪ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺣـّﺠ ﮥ ﺗـﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 199‬و اﺑـﻦ ﺣﺠﺮ در ﺗﻘﺮﯾـﺐ ﮔﻔﺘـﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ ﺑﻨـﻮن ﻣﺼـﻐﺮا‬‫اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﺑﻮ ﻫﺸﺎم اﻟﮑﻮﻓﯽ ﺛﻘﮥ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺴﻨﮥ ﻣﻦ ﮐﺒﺎر اﻟﺘﺎﺳﻌﮥ و ﻟﻪ ارﺑﻊ و ﺛﻤﺎﻧﻮن ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺗﺴﻌﯿﻦ اﻣﺎ اﺟﻠﺢ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺠﯿـﮥ اﻟﮑﻨـﺪي ﭘﺲ وﺛﻮق و اﻋﺘﺒـﺎر و اﻋﺘﻤـﺎد و اﺳـﺘﻨﺎد او ﻧﺰد اﺋﻤﻪ ﻧﻘـﺎد و ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ اﻣﺠـﺎد و ﻣﻨﻘـﺪﯾﻦ واﻻ ﻧﮋاد ﺑﻄﺮﯾﻘﯽ ﮐﻪ‬‫ﺣّﺠﺖ و ﺑﺮﻫﺎن ﺑﻐﺎﯾﺖ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻋﻠﻮ ﺷﺄن و ﻧﻬﺎﯾﺖ وﺿﻮح و ﻋﯿﺎن ﺑﭙﺎﯾﻪ اﺳـﺘﻘﻼل رﺳﺪ و زﺑﺎن ﻣﮑﺎﺑﺮﯾﻦ و ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ و ﺟﺎﺣﺪﯾﻦ ﮐﻨﺪ‬‫و ﻻل ﮔﺮدد در ﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﺑﻌﻮن اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﻌﺎم اﻟﻤﻔﻀﺎل از ﺑﯿﺎن اﯾﻦ ﻣﺘﺸﺘﺖ اﻟﺒﺎل واﺿﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ درﯾﻦ ﻣﻘﺎم اﮐﺘﻔﺎ ﺑﺮ ﺑﻌﺾ ﻋﺒﺎرات ﻣﯽرود‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 86‬از ‪359‬‬‫ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ اﺟﻠﺢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﻮ ﺣﺠّﯿﮥ اﻟﮑﻨﺪي ﻋﻦ اﻟﺸﻌﺒﯽ و ﻋﮑﺮﻣﮥ و ﻋﻨﺪ اﻟﻘﻄﺎن و اﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ و ﺧﻠﻖ وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮه‬‫و ﺿـّﻌﻔﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﻫﻮ ﺷـﯿﻌﯽ ﻣﻊ اﻧﻪ روي ﻋﻨﻪ ﺷﺮﯾﮏ اﻧّﻪ ﻗﺎل ﺳﻤﻌﻨﺎ اﻧّﻪ ﻣﺎ ﺳّﺐ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ اﺣﺪ اﻻ اﻓﺘﻘﺮا و ﻗﺘﻞ ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ‪ 141‬و اﺑﻦ‬‫ﺣﺠﺮ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﺟﻠﺢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺠّﯿﮥ ﺑﺎﻟﻤﻬﻤﻠﮥ و اﻟﺠﯿﻢ ﻣﺼـﻐﺮا ﯾﮑﻨﯽ اﺑﺎ ﺣّﺠﯿﮥ اﻟﮑﻨﺪي ﯾﻘﺎل اﺳﻤﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺻﺪوق ﺷﯿﻌﯽ ﻣﻦ‬‫اﻟﺴﺎﺑﻌﮥ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ارﺑﻌﯿﻦ اﺑﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪه ﭘﺲ ﻋﺎﻟﻢ ادﯾﺐ و ﻗﺎﺿـﯽ ﻟﺒﯿﺐ و ﻓﺎﺿﻞ ﺗﺎﺑﻌﯽ ﺛﻘﮥ ﺣﺴـﯿﺐ و ﺣﺎﺋﺰ ﻗﺪح ﻣﻌﻠﯽ و‬‫رﻗﯿﺐ و ﻓـﺎﺋﺰ ﺟﻠﯿـﻞ ﻧﺼـﯿﺐ از ﻓﻀـﻞ و ﻣﺠـﺪ ﻋﺠﯿﺒﺴﺖ و ﺑﺮد اﻟﯿﻘﯿﻦ ﺑﮑﻤـﺎل رﻓﻌﺖ ﺷﺎن و ﻋﻠّﻮ ﻣﮑﺎن او ﺣﺎﺻـﻠﺴﺖ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻧﺎﻗـﺪ ادﯾﺐ‬‫ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎﺿـﯽ ﻣﺮو ﻋﻦ اﺑﯿﻪ و ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ و ﻋﺎﺋﺸﮥ و ﺳـﻤﺮة و ﻋﻨﻪ ﻣﻠﮏ ﺑﻦ ﻣﻌﻮل و ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ‬‫واﻗﺪ و اﺑﻮ ﻫﻼل ﺛﻘﮥ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 15‬و ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ‪115‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪104 :‬‬‫و ﻟﻪ ﻣﺎﺋﮥ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﺐ اﻻﺳـﻠﻤﯽ اﺑﻮ ﺳﻬﻞ اﻟﻤﺮوزي ﻗﺎﺿﯿﻬﺎ ﺛﻘﮥ ﻣﻦ اﻟﺜﺎﻟﺜﮥ ﻣﺎت‬‫ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﻣﺎﺋﮥ و ﻗﯿﻞ ﺑﻞ ﺧﻤﺲ ﻋﺸﺮة و ﻣﺎﺋﮥ و ﻟﻪ ﻣﺎﺋﮥ ﺳﻨﮥ‬‫‪ -18‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺷﯿﺒﺎﻧﯽ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد از اﺑﻦ ﻋﺒﺎس‬‫وﺟﻪ ﻫﯿﺠﺪﻫﻢ آﻧﮑﻪ در ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫ﺣـﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺑﻠﺞ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ اﻟﯽ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺗﺴـﻌﮥ رﻫﻂ ﻗﺎﻟﻮا ﯾﺎ‬‫ﺑﻦ ﻋـّﺒ ﺎس اّﻣـﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨـﺎ و اﻣـﺎ ان ﺗﺨﻠﻮﻧـﺎ ﻣﻦ ﻫﺆﻻـء ﻗـﺎل ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل‬‫ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﻧﺪري ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸﺮ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﻦ اﺳﺘﺸـﺮف ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺎﻟﻮا ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ‬‫ﻗﺎل و ﻣﺎ ﮐﺎن اﺣﺪﮐﻢ ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﺒﺼﺮ ﻗﺎل ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟﺮاﯾﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎﻫﺎ اّﯾﺎه ﻓﺠﺎء ﺑﺼﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿّﯽ‬‫ﻗـﺎل ﺛﻢ ﺑﻌﺚ ﻓﻼﻧﺎ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑـﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧـﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل ﻻ ﯾـﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻟّﺎ رﺟﻞ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻟﺒﻨﯽ ﻋﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ‬‫ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵـﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠﯽ ﻣﻌﻪ ﺟﺎﻟﺲ ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل ﻓﺘﺮﮐﻪ ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل اﯾﮑﻢ‬‫ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ ﻟا ﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﻘﺎل اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﮐﺎن اّول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ ﻣﻦ‬‫اﻟّﻨﺎس ﺑﻌـﺪ ﺧﺪﯾﺠـﮥ ﻗﺎل و اﺧـﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿـﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﺣﺴﻦ و ﺣﺴـﯿﻦ ﻓﻘﺎل اﻧّﻤﺎ ﯾﺮﯾﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻟﯿـﺬﻫﺐ ﻋﻨﮑﻢ اﻟﺮﺟﺲ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و ﯾﻄّﻬﺮﮐﻢ ﺗﻄﻬﯿﺮا ﻗﺎل و ﺷـﺮي ﻋﻠّﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻟﺒﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل و‬‫ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠّﯽ ﻧﺎﺋﻢ ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اّن ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ‬‫ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮﻣﯽ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀﻮر ﻗﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ‬‫راﺳﻪ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﻧﺮﻣﯿﻪ ﻓﻼ ﯾﺘﻀﻮر و اﻧﺖ ﺗﺘﻀﻮر و ﻗﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪105 :‬‬‫اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟـﮏ ﻗﺎل و ﺧﺮج ﺑﺎﻟّﻨﺎس ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ‬‫ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻣﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧﮏ ﻟﯿﺲ ﺑﻨﺒّﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻟﻪ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻗﺎل و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑﺎب ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻓﯿﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ‬‫ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه ﻗـﺎل و ﻗـﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻـه ﻓﺎن ﻣﻮﻻه ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل و اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧّﻪ ﻗـﺪ رﺿـﯽ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب‬‫اﻟﺸـﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻧّﻪ ﺳـﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل اﺋﺬن ﻟﯽ ﻓﻼ ﺿﺮب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 87‬از ‪359‬‬‫ﻋﻨﻘﻪ ﻗﺎل و ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ و ﻣﺎ ﯾـﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷـﺌﺘﻢ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻣﺎﻟﮏ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ‬‫ﻋﻮاﻧﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﻠﺞ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻨﺤﻮه‬‫و رﺟﺎل اﯾﻦ ﺳـﻨﺪ ﻫﻤﻪ ﺛﻘﺎت و ﻣﺴـﺘﻨﺪﯾﻦ و اﺛﺒﺎت ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦاﻧـﺪ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﻪ و اﺑﻮ ﺑﻠـﺞ و ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن در ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﺳـﻨﺪ اﺑﻮ داود‬‫ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ درﯾـﺎﻓﺘﯽ اﻣـﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد ﭘﺲ ﻣﺤﻤﻮد اﮐﺎﺑﺮ اﺋﻤﻪ اﻣﺠﺎد و ﻣﻘﺒﻮل اﺟّﻠﻪ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ ﻧﻘﺎدﺳﺖ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﻫﯿﺐ اﻟﺘﻬـﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد ﺑﻦ أﺑﯽ زﯾﺎد اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﺒﺼﺮي اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﯾﻘﺎل اﺑﻮ ﻣﺤّﻤﺪ ﺧﺘﻦ أﺑﯽ ﻋﻮاﻧﮥ و راوﯾﺘﻪ و روي ﻋﻦ ﺷﻌﺒﮥ و ﻋﮑﺮﻣﮥ ﺑﻦ‬‫ﻋﻤﺎر و ﺣﻤﺎد ﺑﻦ ﺳـﻠﻤﮥ و ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ اﻟﻤﺨﺘﺎر و ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﺣﺎزم و ﻃﺎﺋﻔـﮥ و ﻋﻨﻪ خ و اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ راﻫﻮﯾﻪ و ﺑﻨﺪار و اﺳـﺤﺎق اﻟﮑﻮﺳﺞ و‬‫ﺑﮑﺎر ﺑﻦ ﻗﺘﯿﺒـﮥ و اﻟﺪارﻣﯽ و اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﺳـﯿﺎر و اﻟﮑﺪﯾﻤﯽ و ﺧﻠﻖ وﺛﻘﻪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و ﻏﯿﺮه ﻗﺎل ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻨﻌﻤﺎن ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺴـﻼم ﻟﻢ ار اﻋﺒﺪ‬‫ﻣﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد و اﻇﻨﻪ ﻟﻢ ﯾﻀـﺤﮏ ﻗﯿﻞ ﺗﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ ﻋﺸﺮة و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ‬‫ﻣﻮﻻﻫﻢ ﺧﺘﻦ أﺑﯽ ﻋﻮاﻧـﮥ و راوﯾﺘﻪ ﻋﻦ ﻋﮑﺮﻣـﮥ ﺑﻦ ﻋﻤﺎر و ﺷـﻌﺒﮥ و ﻋﻨﻪ ح و اﻟـﺪارﻣﯽ و اﻟﮑـﺪﯾﻤﯽ ﺛﻘﮥ ﻣﺘﺎﻟّﻪ ﺗﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 215‬و در ﺣﺎﺷﯿﻪ‬‫ﮐـﺎﺷﻒ ﮐﻪ ﻣﺎﺧﻮذ از ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎﻟﺴﺖ ﺑﻌـﺪ ﻟﻔﻆ ﺣﻤﺎد ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ اﺑﻦ أﺑﯽ زﯾﺎد اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﯾﻘﺎل اﺑﻮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺒﺼـﺮي ﻗﺎل ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ‬‫ﺳﻌـﺪ ﺛﻘـﮥ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺛﻘﮥ و ذﮐﺮه اﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﻓﯽ اﻟﺜﻘﺎت و ﻗﺎل ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻨﻌﻤﺎن ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺴـﻼم ﻟﻢ ار اﻋﺒﺪ ﻣﻦ ﯾﺤﯿﯽ‬‫ﺑﻦ ﺣﻤﺎد و اﻇﻨﻪ ﻟﻢ ﯾﻀﺤﮏ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪106 :‬‬‫و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد ﺑﻦ أﺑﯽ زﯾﺎد اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﺒﺼـﺮي ﺧﺘﻦ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﻪ ﺛﻘﮥ ﻋﺎﺑﺪ ﻣﻦ ﺻﻐﺎر اﻟﺘﺎﺳﻌﮥ ﻣﺎت‬‫ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ ﻋﺸﺮة و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ‬‫‪ -19‬اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﯾﻨﮑﻪ ﻣﺠﺮد رواﯾﺖ أﺣﻤﺪ ﺣﺪﯾﺜﯽ را در ﻣﺴﻨﺪ ﻣﻮﺟﺐ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر آﻧﺴﺖ‬‫وﺟﻪ ﻧﻮزدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺛﺒﻮت وﺛﻮق رﺟﺎل اﺳﺎﻧﯿﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ از اﻓﺎدات اﺋﻤﻪ ﺳـﻨﯿﻪ ﻣﺠﺮد رواﯾﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ در ﻣﺴـﻨﺪ‬‫ﻣﻄﻠﻘـﺎ ﻓﮑﯿﻒ إذا ﮐﺎﻧﺖ اﻟﺮواﯾـﮥ ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌـﺪدة و اﺳﺎﻧﯿـﺪ ﻣﺘﻨﻮﻋـﮥ ﻟﯿﻞ واﺿـﺢ و ﺑﺮﻫﺎن ﻻﺋـﺢ اﺳﺖ ﺑﺮ ﺑﻄﻼن اﺑﻄﺎل و ﺗﮑـﺬﯾﺐ آن ﺑﻮﺟﻮه‬‫ﻋﺪﯾﺪه اّول آﻧﮑﻪ ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺳﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ اﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ اﺻﻠﯿﺴﺖ از اﺻﻮل اﯾﻦ اﻣﺖ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ‬‫ﮐﻪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﻪ اﺻـﻠﯽ از اﺻﻮل اﯾﻦ اﻣﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﺣﺪﯾﺚ آن و اﻧﻬﻢ ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ ﺧﺼﻢ ﮐﻪ ﻃﺎﻋﻨﺴﺖ ﺑﺮ ﺳـﻨﯿﻪ ﺑﺴﺒﺐ ﺗﺼﺪﯾﻖ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت‬‫و رواﯾﺖ ﻣﺨﺘﻠﻘﺎت ﺧﻼف ﺗﺎﻣﻞ و ﺣﺰم و ﻣﺒﺎﯾﻦ ﺣﯿﺎ و ﺷـﺮﻣﺴﺖ ﻓﺘﮑـﺬﯾﺐ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﺬي ﻫﻮ اﺻﻞ ﻣﻦ‬‫اﺻﻮل اﻻﻣﮥ اﻟﻤﺮﺣﻮﻣﮥ اﻟﻤﺨﺼﻮﺻﮥ ﺑﺎﻟﻔﻀﻞ ﻋﯿﻦ اﻟﻤﺠﻮن و اﻟﻬﺰل و ﻣﺨﺎﻟﻔﮥ ﻟﻼﻧﺼﺎف و اﻟﻌﺪل و ﻋﻨﺎد ﻟﻠﺤﻖ اﻟﻔﺼﻞ دوم آﻧﮑﻪ ﺳـﺒﮑﯽ از‬‫ﺣﺎﻓـﻆ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻋﯿﻨﯽ ﻧﻘـﻞ ﮐﺮده ﮐﻪ او در ﺣﻖ ﻣﺴـﻨﺪ اﻣـﺎم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب اﺻﻞ ﮐﺒﯿﺮﺳﺖ و ﻣﻦ اﻟﻈﺎﻫﺮ ﻟا ﻤﺴـﺘﻨﯿﺮ‬‫ﻟـﺪي اﻟﻨﺎﻗﺪ ﺑﺼـﯿﺮ و اﻟﻤﺘﺎﻣﻞ اﻟﺨﺒﯿﺮان اﻻﺻﻞ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺣﺮي ﺑﺎﻟﺘﻌﻈﯿﻢ و اﻟﺘﺒﺠﯿﻞ اﻟﺨﻄﯿﺮ و اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﮑﺮﯾﻢ و اﻟﺘﻔﺨﯿﻢ اﻟﻐﺰﯾﺮ و اﺣﻖ ﺑﺎﻻﻗﺒﺎل و‬‫اﻻﺣﺘﻔﺎل اﻟﻐﯿﺮ اﻟﯿﺴـﯿﺮ و ﻻ ﯾﺠﺘﺮئ ﻋﻠﯽ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯿﻪ اﻻ اﻟﻤﺘﻌّﺼﺐ اﻟﺠﺎﺣﺪ اﻟﺤﺎﺋﺮ اﻟﻐﺮﯾﺮ و اﻟﺤﺎﻗﺪ اﻟﻤﻌﺎﻧﺪ ﻟا ﻤﻘﺘﺤﻢ‬‫ﻓﯽ اﻟﺴـﻌﯿﺮ و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﻓﻖ ﻟﻠﺘﻮﻓﯿﻖ و اﻟﺘﺒﺼـﯿﺮ و ﻻـ ﯾﻨﺒﺌـﮏ ﻣﺜﻞ ﺧﺒﯿﺮ ﺳﻮم آﻧﮑﻪ از اﻓﺎده اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻣـﺪﯾﻨﯽ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﻣﺮﺟﻊ‬‫وﺛﯿﻘﺴﺖ و ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻄﺎل ﺣـﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ در ﻣﺮﺟﻊ وﺛﯿﻖ ﻣﺮوي ﺑﺎﺷـﺪ و آن ﻫﻢ ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌـﺪده و اﺳﺎﻧﯿﺪ ﻣﺘﻨﻮﻋﻪ و اﺑﻄﺎل ﻫﻢ ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ‬‫ﺧﺼﻢ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺟﻮر و اﻋﺘﺴﺎف و ﺳﺮاﺳﺮ ﺧﻼف ﺣﯿﺎ و اﻧﺼﺎف و ﻣﺤﺾ ﻫﺬر و ﺟﺰاف و ﺑﺤﺖ ﺣﯿﻒ و ﺳﻔﺴﺎف و ﺳﺮاﭘﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺗﺤﻘﯿﻖ‬‫و ﺗﻨﻘﯿـﺪ و اﺣﺼـﺎﻓﺴﺖ ﻓـﺎن اﻟﻤﺮﺟﻊ اﻟﻮﺛﯿﻖ ﺣﺮّي و ﺣﻘﯿﻖ ﺑﺎﻻذﻋﺎن و اﻟﺘﺼـﺪﯾﻖ و ﺣﺠﯽ و ﻗﻤﯿﻦ ﺑﺎﻻﯾﻤﺎن و اﻟﺘﻮﺛﯿﻖ و ﻻ ﯾﺼـﺪر ﺗﮑـﺬﯾﺐ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﻤﺮوي ﻓﯿﻪ ﻻـ ﻣﻦ اﻟﻤﻤﻨّﻮ ﺑﺎﻟﺤﺮﻣـﺎن و اﻟﺨـﺬﻻن اﻟﺴﺎﺋﻖ اﻟﯽ ﺳـﻌﯿﺮ اﻟﺤﺮﯾﻖ و ﻣﻤﻨﻮع اﻟﻤـﺪﺣﻮر ﻣﻦ ﻣﻠﻮك ﻃﺮﯾﻖ اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ‬‫اﻟﻤﺪﻓﻮع اﻟﻤﻄﺮود ﻋﻦ اﻟﺘﺴﺪﯾﺪ و اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ از اﻓﺎده اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻣﺪﯾﻨﯽ ﮐﻪ ﺳـﺒﮑﯽ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴﻨﺪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ‬‫ﻣﻨﺘﻘﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﻣﻨﺘﺨﺐ و ﺑﺮﮔﺰﯾﺪه ﺷﺪ از اﺣﺎدﯾﺚ ﮐﺜﯿﺮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 88‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪107 :‬‬‫و ﻣﺴـﻤﻮﻋﺎت واﻓﺮه و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﻪ از اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺘﮑﺎﺛﺮه و ﻣﺴـﻤﻮﻋﺎت واﻓﺮه ﺑﺮﮔﺰﯾﺪه ﺷﻮد ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ اﺣﺎدﯾﺚ ﺑﺎﻃﻠﻪ و رواﯾﺎت‬‫ﻣﮑـﺬوﺑﻪ ﻧﺨﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﻓـﺎن اﻻﻧﺘﺨـﺎب و اﻻﻧﺘﻘﺎء دﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﻣﺰﯾـﺪ اﻻﻫﺘﻤﺎم و اﻻﻋﺘﻨﺎء و ﻫﻮ ﻣﻮﺟﺐ ﻟﻼﻗﺒﺎل و اﻟﻘﺒﻮل و اﻻﺻـﻐﺎء ﻻ ﻣﺠﺎل و‬‫اﻻﻏﻔﺎل و اﻻﻟﻐﺎء و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻬﺎدي اﻟﯽ ﻃﺮﯾﻖ اﻟﺴﻮاء و اﻟﻤﻮاﻓﻖ ﻟﻼﺳـﺘﺒﺼﺎر و اﻻﻫﺘﺪاء و اﻟﻤﻨﻘﺬ ﻣﻦ اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻟﻤﻮرث ﻟﻠﺸﻘﺎء اﻟﻤﺎﻧﻊ ﻣﻦ اﻟﻨﺠﺎة‬‫و اﻟﺸﻔﺎء ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ از اﻓﺎده اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ اﻣﺎم ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﺷﺪه و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﻪ اﻣﺎم ﻣﺮدم ﺑﺎﺷﺪ ﺗﮑﺬﯾﺐ و‬‫اﺑﻄﺎل رواﯾﺖ آن ﺧﻼف اﻣﺎﻣﺖ و ﺟﻼﻟﺖ آﻧﺴﺖ و اﻧﻤﺎ ﺟﻌﻞ اﻣﺎﻣﺎ ﻟﯿﺎﺗﻢ ﺑﻪ اﻟّﻨﺎس و ﯾﻘﺘـﺪوا ﺑﻪ ﺣﺘﯽ ﯾﺎﻣﻨﻮا اﻟﻌﺬاب و اﻟﺒﺎس و ﯾﺘﺨّﻠﺼﻮا و‬‫ﯾﺘﻨـّﺼ ﻠﻮا ﻣﻦ اﻟﻐﺮور و اﻟﻮﺳﻮاس و ﯾﻘﻔﻮا ﻋﻠﯽ اﻗﺘﻔـﺎﺋﻪ و اﺗﺒـﺎﻋﻪ ﺟﺎﻧﺤﯿﻦ ﻋﻦ ﺳـﺨﯿﻒ اﻟﺮاي و ﺿـﻌﯿﻒ اﻟﻘﯿﺎس و ﻻ ﯾﺮﮐﻨﻮا اﻟﯽ ﻫﻮي ﻣﺮد و‬‫ﺗﺨﻤﯿﻦ ﻣﻨﻬﺎر ﻣﺎ ﻟﻪ اﺳﺎس و ﻻ ﯾﻌّﻮﻟﻮا ﻋﻠﯽ ﺗﻬﺠﺲ ﺧﺎﺳـﺮ و ﺗﻬﺠﻢ ﺧﺎﺋﺐ و رﻣﯽ و رﺟﻢ ﺑﻈﻦ ﮐﺎذب ﻻ ﯾﺼـﻠﺢ ﻟﻼﺧـﺬ و اﻻﻗﺘﺒﺎس ﺷﺸـﻢ‬‫آﻧﮑﻪ از اﻓﺎده اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﺷﺪه ﯾﻌﻨﯽ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﮐﺮده ﺷﺪ ﺑﺮاي آﻧﮑﻪ ﻣﺮدم ﺑﺮ آن‬‫اﻋﺘﻤـﺎد ﮐﻨﻨـﺪ ﻓﺜﺒﺖ ان ﻫـﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻻﺻـﯿﻞ و اﻟﻤﺮﺟﻊ اﻻﺛﯿـﻞ ﻣﻮﺿﻮع ﻟﻠﺮﺟﻮع و اﻻﻟﺘﺠـﺎء و اﻻﻋﺘﻤﺎد و ﺣﺼﻦ ﺣﺼـﯿﻦ و ﮐﻬﻒ رﺻـﯿﻦ‬‫ﻣﺼﻨﻮع ﻟﻼﻋﺘﺼﺎم و اﻻﺳﺘﺬراء و اﻻﺳﺘﻨﺎد ﻓﻼ ﯾﮑﺬب ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯿﻪ اﻻ اﻟﻤﻨﻬﻤﮏ ﻓﯽ اﻟﺨﺴﺎر و اﻟﻌﻨﺎد و اﻟﻤﻘﺒﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺒﺎر و‬‫اﻟﻠـﺪاد ﮐﺎﻟﺼـﺎدف ﻋﻦ اﻟﺤﻖ و اﻟﺮﺷـﺎد اﻟﻤﺸـﯿﺢ ﺑﻮﺟﻬﻪ ﻋﻦ اﻻﻧﺘﻘـﺎد اﻟﻌـﺎزف ﻋﻦ ﻟﻘﻢ اﻟﺼﻮاب و اﻟﺴـﺪاد ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ از اﻓـﺎده اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ‬‫ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤـﺪ ﻣﻠﺠـﺎ ﮔﺮداﻧﯿـﺪه ﺷـﺪ و ﻣﻦ اﻟﻈـﺎﻫﺮ اﻟﻤﺴـﺘﺒﯿﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺎﻗﻞ اﻟﻠﻘﻦ اﻟﻔﻄﯿﻦ ان اﻟﻤﻠﺠﺄ اﻧﻤﺎ ﯾﻠﺠﺄ إﻟﯿﻪ ﻟﯿﻌﺘﻤـﺪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﻓﯿﮑﻮن ﺣﺎرﺳﺎ ﻣﻦ اﻟﻮﻗﻮع ﻓﯽ ﺑﻮاﺋﻖ اﻟﺤﻮادث و ﺻﺎﺋﻨﺎ ﻣﻦ اﻻﻧﺘﺸﺎب ﻓﯽ ﻃﻮارق اﻟﻌﻮاﺋﺚ ﻻ ان ﯾﮑﻮن اﻟﻤﻠﺠﺄ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻣﺸﺘﻤﻼ ﻋﻠﯽ اﻻﮐﺎذﯾﺐ‬‫و اﻟﺨﺒﺎﺋﺚ ﻣﻨﻄﻮﯾﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻔﺘﺮﯾﺎت و اﻟﻨﻮاﻓﺚ ﻫﺸـﺘﻢ آﻧﮑﻪ از اﻓﺎده اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻣﺪﯾﻨﯽ واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﻣﺴﺘﻨﺪ ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﺷﺪ و‬‫ﻣﻦ اﻟﻈﺎﻫﺮ اﻟﻤﺴـﺘﺒﯿﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻬﺮة اﻟﻨﻘﺎد ان ﮐﺘﺎﺑﺎ وﺿﻊ ﻟﻼﺳـﺘﻨﺎد ﯾﺠﺐ اﻟﺮﺟﻮع و اﻟﻔﺰع و اﻟﺮﮐﻮن إﻟﯿﻪ ﻋﻨـﺪ اﺣﺘـﺪاد ﻧﺎر اﻟﺘﺸﺎﺟﺮ و اﻟﻌﻨﺎد و‬‫ﯾﻠﺰم اﻻﺳـﺘﺪراء و اﻻﻟﺘﺠﺎء و اﻻول و اﻟﺴـﮑﻮن إﻟﯿﻪ ﻋﻨـﺪ اﮐﺘﻨﺎم اﻟﺤﻖ و اﻟﺼﻮاب و اﻟﺴـﺪاد ﻓﻼ ﯾﺘﺤﺎﻣﻞ ﺑﺮد ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﻤﺎﺛﻮر ﻓﯿﻪ اﻻ‬‫اﻟﻤﺮﺗﺒﮏ ﻓﯽ اﺷﺮاك اﻟﺰﯾﻎ و اﻟﻠﺪاد ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﺴﻨﺪ ﺧﻮد رواﯾﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪108 :‬‬‫ﮐﺮده ﮐﻪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ وﻟﺪﯾﻦ ﺧﻮد ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺻﺎﻟﺢ و ﺑﺮادرزاده ﺧﻮد ﺣﻨﺒﻞ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق را ﺑﺨﺪﻣﺖ ﺧﻮد ﺣﺎﺿـﺮ ﻧﻤﻮده ﻣﺴـﻨﺪ را‬‫ﺑﺮ اﯾﺸـﺎن ﻗﺮ ﺋا ﺖ ﻓﺮﻣﻮد و ارﺷﺎد ﻧﻤﻮد ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب را ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻮدهام و اﻧﺘﻘﺎء ﮐﺮدهام از زﯾﺎده از ﻫﻔﺖ ﻟﮏ و ﭘﻨﺠﺎه ﻫﺰار و ﻻ ﺷﮏ و ﻻ‬‫ارﺗﯿﺎب ﻋﻨـﺪ اﺻـﺤﺎب اﻻﻟﺒﺎب ان اﻟﺠﻤﻊ و اﻻﻧﺘﻘﺎء و اﻻﻧﺘﺨﺎب ﻟﻬﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﻤﺴـﺘﻄﺎب ﻣﻦ ﻫﺬا اﻟﻘﺪر اﻟﮑﺜﯿﺮ و اﻟﻌﺪد اﻟﻌﺰﯾﺮ ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﺳّﯿﺪ اﻻﻧﺠﺎب ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻻﻃﯿﺎب ﻣﺎ ﻧﻔﺢ ﻣﺴﮏ و ﻃﺎب ﻣﻼب و ذﮐﺮ ﻫﺬا اﻟﺠﻤﻊ و اﻻﻧﺘﺨﺎب ﻓﯽ ﻣﻘﺎم اﻻﻓﺘﺨﺎر و‬‫ﻧﺼـﺢ اﻻوﻻد و ارﺷﺎد اﻓﻼذ؟؟؟ اﻻﮐﺒﺎد ﺑﻌﺪ اﻟﺠﻤﻊ و اﻻﺣﺘﺸﺎد و ﺗﺨﺼﯿﺼـﻬﻢ ﺑﺬﻟﮏ ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﺳﺎﺋﺮ اﻻﺻـﺤﺎب دﻟﯿﻞ واﺿﺢ و ﺑﺮﻫﺎن ﻻﺋﺢ‬‫ﻻـ ﯾﺜﻠﻤﻪ ﻧﻮازع اﻟﻤﮑﺎﺑﺮﯾﻦ اﻻوﺷﺎب و ﻻ ﯾﺰﻋﺰع ارﮐﺎﻧﻪ وﺳﺎوس اﻟﻤﺠﺎدﻟﯿﻦ اﻻﻗﺸﺎب ﻋﻠﯽ ان ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﻤـﺬﮐﻮر ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ‬‫اﻟﺠﻠﯿـﻞ اﻟﻔﺨـﺎر ﻓﯽ ﻏﺎﯾـﮥ اﻻﻋﺘﻤـﺎد و اﻻﻋﺘﺒـﺎر و ﻗﺼﻮي اﻻرﺗﻘـﺎء اﻟﯽ درﺟـﮥ اﻟﻘﺒﻮل ﻋﻨـﺪ اﻫﻞ اﻻﺧﺘﺒﺎر و اﻟﱠﻠﻪ وﻟﯽ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ و اﻻﺳـﺘﺒﺼﺎر و‬‫اﻟﻤﺰﻫﻖ ﻟﺘﻠﻤﯿﻌـﺎت اﻫﻞ اﻟﻘﺮﻓـﮥ و اﻻﻧﮑﺎر اﻟﻤـﺪﻏﻠﯿﻦ اﻟﻤﺒﻄﻠﯿﻦ ﻟﺼـﺤﺎح اﻻﺛﺎر اﻟﻤﮑـّﺬﺑﯿﻦ ﻟﺼﻮادق اﻻﺧﺒﺎر اﻟﺴﺎﺋﻘﯿﻦ اﻧﻔﺴـﻬﻢ و اﺗﺒﺎﻋﻬﻢ ﻓﯽ‬‫اﻧﮑﺮ اﻟﺒﻮار دﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ رﺋﯿﺲ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺣـﺬاق ﺑﺨﻄﺎب ﺻﺎﻟـﺢ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺣﻨﺒﻞ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﮐﻪ ﻫﺮ ﺳﻪ اﻓﻼذ ﮐﺒﺪان‬‫اﻣﺎم آﻓﺎق و ﻣﺤﻞ ﮐﻤﺎل راﻓﺖ و ارﺗﻔﺎق و ﻣﺴﺘﺤﻖ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻧﺼﺢ و ﺧﯿﺮاﻧﺪﯾﺸﯽ و اﺷﻔﺎق و ﻻﺋﻖ ﻏﺎﯾﺖ ﺗﺒﻌﯿﺪ و ﺗﺠﻨﯿﺐ از ﻣﻮﺟﺒﺎت ﺧﺬﻻن‬‫و اﯾﺒﺎق و ﺳﺎﻟﮏ ﻣﺴﺎﻟﮏ ﮐﺒﺎر و ﺗﺎﺑﻊ آﺛﺎر اﺳـﻼف اﺧﯿﺎر ﺑﺎﻻﺳﺘﺤﻘﺎق ﺑﻮدﻧﺪ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﭼﯿﺰﯾﮑﻪ اﺧﺘﻼف ﮐﻨﻨﺪ در ان ﻣﺴﻠﻤﯿﻦ از‬‫ﺣـﺪﯾﺚ رﺳﻮل ﺧـﺪا ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﭘﺲ رﺟﻮع ﮐﻨﯿـﺪ ﺑﺴﻮي آن ﯾﻌﻨﯽ اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﭘﺲ در ﺛﺒﻮت ﻏـﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و‬‫ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ ﻓﺨﺎر رواﯾﺎت و آﺛﺎر و اﻗﺼﺎي ﻧﺒﺎﻫﺖ و ﺷـﺮاﻓﺖ و ﻧﺒﺎﻟﺖ اﺧﻄﺎر اﺣﺎدﯾﺚ و اﺧﺒﺎر اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻘـﺪار ﻫﯿﭻ‬‫ﻣﻘﺎم ﺷﮏ و ارﺗﯿﺎب و اﻧﮑﺎر ﺑﺮاي اﺣـﺪي از ارﺑﺎب رﺷﺪ و اﺳـﺘﺒﺼﺎر ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﻓﻼ ﯾﻘﺪم ﻋﻠﯽ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯽ ﻫﺬا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 89‬از ‪359‬‬‫اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟـﺬي ﺣﮑﻢ اﻣﺎم اﻟﺠﻬﺎﺑـﺬة اﻻﺷـﺮاف و ﻟـﺪﯾﻪ و اﺑﻦ اﺧﯿﻪ اﻟﺤﺎﺋﺰﯾﻦ ﻟﺠﻼﺋﻞ اﻻوﺻﺎف ﺑﺎﻟﺮﺟﻮع إﻟﯿﻪ ﻋﻨﺪ ﺗﺸﺎﺟﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﺗﻨﺎزع‬‫اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و ﺟﻌﻠﻪ ﻣﺮﺟﻌﺎ ﻋﻨـﺪ اﻻﺧﺘﻼف و ﻣﻮﺋﻼ و ﻣﻨﺎﺻﺎ و ﻣﻠﺠﺄ و ﻣﻼذا ﻋﻨـﺪ ﺧﻔﺎء اﻟﺤﻖ و اﻻﺷـﺮاف ﻋﻠﯽ اﻟﻀـﯿﺎع و اﻻﺗﻼف و ﺻـّﯿﺮه‬‫ﺣﺼﻨﺎ ﺣﺼﯿﻨﺎ ﻣﺎﻧﻌﺎ و ﺣﺮزا ﺣﺮﯾﺰا رادﻋﺎ ﻋﻦ اﻟﻀﻼل و اﻻﺳﻔﺎف‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪109 :‬‬‫و وﺿﻌﻪ ﻋﻠﻤﺎ و ﻣﻨﺎر اﻟﻬﺪاﯾﮥ اﻟﺘﺎﺋﻬﯿﻦ ﻓﯽ ﻣﻬﺎﻣﻪ اﻟﺮدي و اﻻﻋﺘﺴﺎف و اﻗﺎﻣﻪ ﺣﺎﺟﺰا و ﻗﺎدﺣﺎ و ﺻﺎرﻓﺎ و داﻓﻌﺎ ﻋﻦ اﻻﻗﺘﺤﺎم ﻓﯽ ﻣﻬﺎوي اﻟﺘﻮي‬‫و اﻟﺴـﻔﺴﺎف اﻟّﺎ ﻣﻦ اﻏﺘﺎﻟﺘﻪ اﻟﻮﺳﺎوس اﻟﻤﻄﯿﺤـﮥ اﻟﻤﺮدﯾـﮥ و اﺟﺘﺎﻟﺘﻪ اﻟﻬﻮاﺟﺲ اﻟﻤﺨﻠﻘـﮥ اﻟﻤﻮﺑﻘـﮥ اﻟﻤﺮدﯾﮥ ﻓﻬﺎم و ﺗﺎه ﻓﯽ ﮐﻞ واد و اﻋﺮض و‬‫اﺷﺎح ﺑﻮﺟﻬﻪ و ﻟﻮي ﺑﺼﻔﺤﺘﻪ ﻋﻦ اﻟﺤﻖ و اﻟﺴﺪاد َو َﻣْﻦ ﯾُْﻀﻠِِﻞ اﻟﱠﻠُﻪ َﻓﻤﺎ ﻟَُﻪ ﻣِْﻦ ﻫﺎٍد*‬‫ﯾـﺎزدﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﻣـﺎم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒـﻞ ﺑﻌـﺪ ﺣﮑﻢ رﺟﻮع ﺑﺴﻮي اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﻣﺴـﺘﻨﺪ وﻗﺖ اﺧﺘﻼف ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ در اﺣﺎدﯾﺚ ﺣﺒﯿﺐ اﺣـﺪ ﺻـﻤﺪ‬‫ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟﮑﺮام اﻟﻤﺰﻫﻘﯿﻦ اﻟﺘﺤﺮﯾﻔﺎت ﮐﻞ ﻣﻦ اﺑﻄﻞ و ﺟﺤﺪ و اﻟﻤﻠﻘﯿﻦ ﻓﯽ اﻋﻨﺎق ﮐﻞ ﻣﻦ اﺿﻄﻐﻦ و ﺣﻘﺪ و ﮐﺸﺢ‬‫و ﺣﺴـﺪ و آﺛﺮ اﻟﺒﻐﺾ و اﻟﻠـﺪد و رﮐﻦ اﻟﯽ اﻟﻌﺒﺚ و اﻟﺮّد ﺣﺒﻼـ ﻣﻦ ﻣﺴـﺪ ارﺷـﺎد ﻓﺮﻣﻮده ﻓـﺎن ﮐـﺎن ﻓﯿﻪ و اﻻ ﻓﻠﯿﺲ ﺑﺤﺠـﮥ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﺗﻘـﺪﯾﺮ ان ﮐـﺎن ﻓﯿﻪ ﺑﻨﻈﺮ ﺳـﯿﺎق و ﺳـﺒﺎق ﺻـﺮﯾﺢ و ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺗﻮﺿـﯿﺢ و ﺗﻠﻮﯾـﺢ ﭼﻨﯿﻨﺴﺖ ﻓـﺈن ﮐـﺎن ﻓﯿﻪ ﻓﻬﻮ ﺣّﺠـ ﮥ ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اﻧﻘﺬ‬‫اﻟﻤﺴﺘﺮﺷﺪﯾﻦ ﻣﻦ اﻟﻠّﺠﮥ و اﺑﺎن ﻟﻘﻢ اﻟﺼﻮاب و اوﺿﺢ اﻟﻤﺤّﺠﮥ و اﺛﺒﺖ ان ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﻤﺮوي ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﺣّﺠﮥ و أّﯾﮥ ﺣﺠﮥ ﻓﻠﯿﮑﺜﺮ‬‫اﻟﻤﻨﮑﺮون اﻟﻤﻌﺎﻧـﺪون و اﻟﻤﮑـﺎﺑﺮون اﻟﺤﺎﺋـﺪون اﻟﻌﺠﯿـﺞ و اﻟﻀـﺠﮥ ﻓﻘـﺪ زﻋﺰﻋﺖ و ﻫـّﺪت ارﮐـﺎن ﺗﻠﺒﯿﺴﺎﺗﻬﻢ و ﺿﻌﻀـﻌﺖ و دّﺟﺖ اﺳﺎس‬‫ﺗـﺪﻟﯿﺴﺎﺗﻬﻢ اّﯾـﮥ رﺟـﮥ و ﻫﺼـﺮت اﻓﻨـﺎﻧﻬﻢ و ﮐﺴـﺮت اﻏﺼﺎﻧﻬﻢ و ﺟّﺰت ﻓﺮوﻋﻬﻢ و اﺻﻮﻟﻬﻢ و اﻓﺴـﺪت اﻓﮑﺎرﻫﻢ و ﺿـﺮب ﺑﺎﻻﺳـﻬﺎب ﻋﻠﯽ‬‫ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ و ﺧﻠﻄﺖ ﻋﻘﻮﻟﻬﻢ و ﺷـﺠﺖ رءوﺳﻬﻢ آﯾﮥ ﺷﺠﮥ دوازدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻗﻮل اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و اﻻ ﻟﯿﺲ ﺑﺤّﺠﮥ دﻻﻟﺖ ﺻﺮﯾﺤﻪ دارد ﺑﺮ‬‫آﻧﮑﻪ ﺣﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ در ﻣﺴـﻨﺪ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺣّﺠﺖ ﻧﯿﺴﺖ و آن ﺑﺪﻻﻟﺖ ﻣﻔﻬﻮم ﺻـﺤﯿﺢ و ﺳـﯿﺎق و ﺳﺒﺎق ﺻﺮﯾﺢ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺴﻨﺪ‬‫ﻫﻤﻪﻫـﺎ ﻣﻌﺘﺒﺮ و ﻣﻌﺘﻤـﺪ و دﻻﺋـﻞ ﻣﺜﺒﺘﻪ اﺣﮑﺎم و ﺣﺠـﺞ و ﺑﺮاﻫﯿﻦ ارﺷﺎدات ﺳـﺮور اﻧﺎم ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟﮑﺮاﻣﺴﺖ ﺳـﯿﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ از‬‫ﺣﮑﺎﯾﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه آن ﻋﺎﻟﯿﻤﻘﺪار از ﭘﺪر ﺑﺰرﮔﻮار ﺧﻮد اﺳـﺘﻔﺴﺎر و اﺳـﺘﺨﺒﺎر از وﺟﻪ ﺗﺼﻨﯿﻒ اﯾﻦ‬‫ﻣﺴـﻨﺪ ﻣﻨﯿﻒ ﺑـﺎ وﺻﻒ ﮐﺮاﻫﺖ ﻃﺒﻊ ﺷـﺮﯾﻒ از وﺿﻊ ﮐﺘﺐ و ﺗـﺎﻟﯿﻒ و اﺑـﺎ از ﺗﺤﻤﯿﻞ اﯾﻦ ﺑﺎر ﮔﺮان ﺑﺮ ﻋﻨﺼـﺮ ﻟﻄﯿﻒ ﻧﻤﻮد ﺣﻀـﺮت اﻣﺎم‬‫ﻗﻤﻘـﺎم ﺑﺠﻮاب ﺳﺆال ﻓﺮزﻧـﺪ ﻋـﺎﻟﯽ ﻣﻘـﺎم ﺧﻮد در ﻣﻘـﺎم ازاﺣﻪ وﺳـﺎوس و اوﻫﺎم و دﻓﻊ ﺗﺨﯿﻞ ﺗﻨﺎﻓﯽ و ﺗﻨﺎﮐﺮ و رﻓﻊ ﺗﻮﻫﻢ ﺗﺒﺎﯾﻦ و ﺗﻨﺎﻓﺮ در‬‫ﮐﺮاﻫﺖ و رﻏﺒﺖ آن اﻣﺎم ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪام اﯾﻦ ﮐﺘﺎب را‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪110 :‬‬‫اﻣﺎم ﻓﻬـﺬا ﻧﺺ ﺻـﺮﯾﺢ ﻣﻦ اﻻﻣﺎم اﻟﻬﻤﺎم ﻋﻠﯽ ان ﻫـﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻣﺎم أي ﻣﻘﺘـﺪي ﻣﻌﺘﺎم و ﻻﻣﺮ اﻟﻤﻘﺘـﺪﯾﻦ و اﻟﻤﻬﺘـﺪﯾﻦ ﻧﻈﺎم و ﻣﻦ‬‫ﺟﻨﻮﺣﻬﻢ و رﮐﻮﻧﻬﻢ و ﺗﻌﺮﯾﺠﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺎﻃﻞ زﻣﺎم ﭼﻬﺎردﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ در ﺣﻖ ﻣﺴﻨﺪ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده إذا اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﻋﻦ رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ رﺟﻊ إﻟﯿﻪ و ﻫﺬا ﻣﻨﺎد راﻓﻌﺎ ﻋﻘﯿﺮﺗﻪ ﻋﻠﯽ ان ﻫﺬا اﻟﻤﺴﻨﺪ اﻟﺸﺮﯾﻒ و اﻟﺴﻔﺮ اﻟﻠﻄﯿﻒ ﯾﺮﺟﻊ إﻟﯿﻪ ﻋﻨﺪ اﺧﺘﻼف اﻟﻨﺎس‬‫ﻓﯽ اﻟﺴـﻨﻦ و اﻧﻪ ﻣﻨﻘـﺬ ﻣﻦ آﻓـﺎت اﻟﻤﺤﻦ و اﻟﻔﺘﻦ رادع ﻋﻦ اﻟﻤﯿـﻞ و اﻟﺰﯾﻎ اﻟﯽ ﻣﻦ ﺧـﺎﻟﻒ اﻟﺤﻖ و اﻟﯽ اﻟﺒﺎﻃﻞ رﮐﻦ ﻓﻼ ﯾﺠﺴـﺮ ﻋﻠﯽ اﺑﻄﺎل‬‫ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯿﻪ اﻻ اﻟﻤﺨﺬول اﻟﻤﻤﻨّﻮ ﺑﺎﻻﺣﻘﺎد و اﻻﺣﻦ اﻟﻤﻌﺮض اﻟﺼﺎدف ﻋﻦ ﮐﻞ ﺻﻮاب ﺣﺴﻦ ﭘﺎﻧﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﺧّﺮج أﺑﯽ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﻣﻦ ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ اﻟﻒ ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻬﺬا اﻻﻧﺘﺨﺎب و اﻟﺘﺨﺮﯾﺞ دﻟﯿﻞ ﻣﺘﯿﻦ ﻧﻀﯿﺞ و ﺑﺮﻫﺎن رزﯾﻦ ﺑﻬﯿﺞ‬‫ﻋﻠﯽ ان ﻫﺬا ﻟا ﻤﺴـﻨﺪ اﻟﺸﺮﯾﻒ ﻣﻤﺎ ﯾﺠﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺘﻌﺮﯾﺞ ﻓﺎﻣﺮ ﻣﺒﻄﻞ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯿﻪ ﻣﻀﻄﺮب اﻻﺳﺎس ﻣﺮﯾﺞ و ﺗﺴﻮﯾﻼت راّده و‬‫ﻣﻨﮑﺮه ﮐﻐﯿﺚ اﻋﺠﺐ اﻟﮑﻔﺎر ﻧﺒﺎﺗﻪ ﺛﻢ ﯾﻬﯿـﺞ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻣـﺪﯾﻨﯽ ارﺷﺎد ﮐﺮده ﮐﻪ اﺧﺮاج ﻧﮑﺮده ﯾﻌﻨﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ درﯾﻦ‬‫ﻣﺴـﻨﺪ ﻣﮕﺮ از ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه ﻧﺰد اﺣﻤﺪ ﺻﺪق او و دﯾﺎﻧﺖ او ﻧﻪ ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﻃﻌﻦ ﮐﺮده ﺷﺪ در اﻣﺎﻧﺖ او ﻓﻬﺬا ﺻـﺮﯾﺢ و أّي ﺻﺮﯾﺢ‬‫ﻓﯽ اّن ﺟﻤﯿﻊ رﺟﺎل اﻟﻤﺴـﻨﺪ رﺟﺎل اﻟﺼـﺤﯿﺢ و اﻧﻬﻢ ﺻﺎدﻗﻮن ﻣﻘﺒﻮﻟﻮن و اﻫﻞ اﻟﺪﯾﺎﻧـﮥ ﻣﻮﺛﻮﻗﻮن و ﻟﯿﺴﻮا ﺑﻤﻄﻌﻮﻧﯿﻦ ﻓﯽ اﻻﻣﺎﻧﮥ و ﻻ ﻣﺘﻬﻤﯿﻦ‬‫ﻓﯽ اﻟﺼﯿﺎﻧﮥ ﻣﺮﺗﻘﻮن اﻟﯽ ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﺼﺪق و اﻟﺪﯾﺎﻧﮥ ﻋﺎرﺟﻮن ﻣﻌﺎرج اﻟﻮرع و اﻟﺮزاﻧﮥ ﺣﺎﺋﺰون ﻣﻨﺎﺻﺐ اﻟﺘﺜّﺒﺖ و اﻟﻤﺘﺎﻧﮥ ﻣﻨﺤﺎزون ﻋﻦ ﻟا ﺮﯾﺐ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 90‬از ‪359‬‬‫اﻟﺨﯿﺎﻧـﮥ ﺳﺎﻟﻤﻮن ﻋﻦ اﻟﻌﯿﺐ و اﻟﻤﻬﺎﻧـﮥ ﻫﻔـﺪﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﻫﺮ ﮔﺎه از ﭘـﺪر ﻋﻤﺪة اﻷﻋﯿﺎن اﺳـﺘﻔﺴﺎر ﺣﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ اﺑﺎن‬‫ﻧﻤﻮد آن اﻣﺎم زﻣﺎن و ﻣﻘﺘﺪاي دوران ﺑﺠﻮاب ﺳﺆال ﻓﺮزﻧﺪ ﻋﺎﻟﯿﺸﺎن ﺧﻮد ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ اﺧﺮاج ﻧﮑﺮدم ازو ﯾﻌﻨﯽ از ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ در ﻣﺴﻨﺪ‬‫ﭼﯿﺰي را ﻫﺮ ﮔـﺎه ﺗﺤـﺪﯾﺚ ﮐﺮد ﺑﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻮاﻗﯿﺖ ﺗﺮك ﮐﺮدم او را و ﻫـﺬا ﺻـﺮﯾﺢ ﻓﯽ ان اﻻﻣـﺎم ﻟﻢ ﯾﺨﺮج ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﻋﻦ اﻟﺮﺟﺎل‬‫اﻟﻤﻄﻌﻮﻧﯿﻦ و ﻟﻢ ﯾﺮو ﻓﯿﻪ ﻋﻦ اﻟﺮواة اﻟﻤﻮﻫﻮﻧﯿﻦ ﺑـﻞ ﺑـﺎﻟﻎ ﻓﯽ اﻟﺘﺤّﺮي و اﻟﺘﺜّﺒﺖ و اﻻﺣﺘﯿـﺎط و اﻟﺘﻤﯿﯿﺰ ﻓـﺘﺮك و ﻫﺠﺮ ﺑﻤﺤﺾ ﻋﻠـﮥ اﻟﺘﺤـﺪﯾﺚ‬‫ﺑﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﻮاﻗﯿﺖ رواﯾﺎت ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﻫﯿﺠﺪﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ ﻣﺪﯾﻨﯽ ﻓﺮﻣﻮده و ﻣﻦ اﻟﺪﻟﯿﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪111 :‬‬‫ﻋﻠﯽ ان ﻣﺎ اودﻋﻪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ رح ﻣﺴـﻨﺪه ﻗﺪ اﺣﺘﺎط ﻓﯿﻪ اﺳـﻨﺎدا و ﻣﺘﻨﺎ ﻓﺜﺒﺖ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻧﻌﺎم ان ﻣﺎ رواه اﻻﻣﺎم ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪه اﻻﻣﺎم ﻣﻮﺻﻮف‬‫ﻣﺘﻨﻪ و اﺳـﻨﺎده ﺑـﺎﻟﺤﺮم و اﻻﺣﺘﯿـﺎط ﻣﺼﻮن ﻋﻦ وﺻـﻤﮥ اﻻوﻫـﺎم و اﻻﻏﻼـط واﺿـﺢ اﻻﻋﺘﺒـﺎر و اﻻﻟﺘﯿﺎط ﺟﻠﯽ اﻻﻋﺘﻤﺎد و اﻻرﺗﺒﺎط ﺑﺮي ﻣﻦ‬‫اﻟﺸـﯿﻦ و اﻻﺧﺘﺒﺎط ﺑﻌﯿـﺪ ﻋﻦ اﻟﮑـﺬب و اﻟﻄﻌﻦ و اﻻﺧﺘﻼط ﻻ ﯾﻐﺘﺎﻟﻪ ﯾـﺪ اﻟﺘﻮﻫﯿﻦ و اﻻﺣﺘﺒﺎط و اﻟﻤﻌﺘﻤﺪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻤﺴـﺘﻨﺪ إﻟﯿﻪ ﺳﺎﻟﮏ ﺳﻮي‬‫اﻟﺼـﺮاط ﻓﻼـ ﻣﺠـﺎل ﻟﺮواج ﺗﮑـﺬﯾﺐ اﻟﻤﺨـﺎﻃﺐ اﻟﻤﺤﺘﺎط ﺣﺘﯽ ﯾﻠـﺞ اﻟﺠﻤﻞ ﻓﯽ ﺳّﻢ اﻟﺨﯿﺎط ﻧﻮزدﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻌـﺪ ﻋﺒﺎرت ﺳﺎﺑﻘﻪ‬‫ﻓﺮﻣﻮده و ﻟﻢ ﯾﻮرد ﻓﯿﻪ اﻻ ﻣﺎ ﺻـﺢ ﺳـﻨﺪه و ﻫﺬا ﻣﻨﺎد ﺟﻬﺎرا ﺑﺎﻟﻘﺼـﺮ اﻟﺼـﺮﯾﺢ و اﻟﺤﺼـﺮ اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ ﺻـﺤﮥ ﺟﻤﯿﻊ اﺣﺎدﯾﺚ ﻫﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ‬‫اﻟﻤﻠﯿـﺢ ﻓﺘﮑﺬﯾﺐ ﺣﺪﯾﺜﻪ اﻟﺼـﺤﯿﺢ اﻟﻨﺎﺷـﯽ ﻣﻦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻔﺼـﯿﺢ و ﺑﻌﺾ ﻣﻦ ﺳـﻠﻔﻪ ﻣﻦ اﺋﻤﮥ اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻟﻔﻀـﯿﺢ ﮐﺬب ﻓﻈﯿﻊ ﻗﺒﯿﺢ و ﺑﻬﺖ‬‫ﺷﻨﯿﻊ ﺻـﺮﯾﺢ و ﻋـﺪوان ﻏﺮﯾﺐ ﻏﯿﺮ رﺑﯿـﺢ و ﻃﻐﯿـﺎن ﻋﺠﯿﺐ ﻏﯿﺮ ﻧﺠﯿـﺢ ﺑﺴـﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑـﺎ ﮐﻤﺎل در ﻣﻘﺎم اﺳـﺘﺪﻻل دﻋﻮاي ﺑﺮي از‬‫اﺧﺘﻼل و اﻋﺘﻼل ﯾﻌﻨﯽ دﻋﻮاي اﺣﺘﯿﺎط اﺣﻤﺪ در ﻣﺴﻨﺪ و ﻋﺪم اﺑﺮاء ﻏﯿﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﺻﺤﯿﺢ در ان از ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﭘﺴﺮ اﺣﻤﺪ رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده آﻧﭽﻪ‬‫از آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اّوﻻ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺣﺪﯾﺚ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮه را ﮐﻪ دﻻﻟﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﺑﺮ اﻣﺮ رﺳﻮل رب ﻣﺘﻌﺎل ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻣﺎ‬‫اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻨﻬﺮ و اﻟﻠﯿﺎن ﺑﺮ ﺣﮑﻢ و اﻣﺮ ﺑﺎﻋﺘﺰال از ارﺑﺎب ﻓﺘﻨﻪ و ﺿـﻼل و اﺻـﺤﺎب اﻫﻼك و ازﻻل در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد وارد ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻮد و ﻓﺮزﻧﺪ‬‫ارﺟﻤﻨﺪ ﺧﻮد را ﺗﺤﺪﯾﺚ ﺑﺂن ﻧﻤﻮده ﻟﮑﻦ در وﻗﺖ ﻣﺮض و ﻗﺮب ارﺗﺤﺎل و ﺣﻀﻮر اوان وﻓﺎت و اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺴﺒﺐ ﻣﺰﯾﺪ ﺧﻮف ﻣﺆاﺧﺬه ﻣﻨﺘﻘﻢ‬‫ذو اﻟﺠﻼل و ﺷﺪت اﺣﺘﯿﺎط و اﻧﺘﻘﺎد و ﺗﺤﻘﯿﻖ و اﺳـﺘﮑﻤﺎل و ﺣﺬر از ﺗﻄﺮق ﺗﻤﺴﮏ و اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺮ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺧﻠﻔﺎي ﺑﺎ اﺟﻼل ﺧﻠﻒ رﺷﯿﺪ‬‫و وﻟـﺪ ﺳـﻌﯿﺪ را ﻣﺎﻣﻮر ﻓﺮﻣﻮد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﺿـﺮب ﻧﻤﺎﯾـﺪ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﯾﻌﻨﯽ آن را از ﻣﺴـﻨﺪ ﺧﺎرج ﻧﻤﺎﯾﺪ و در ﻣﻘﺎم ﺗﻌﻠﯿﻞ اﯾﻦ ﺣﮑﻢ ﺟﻠﯿﻞ‬‫ﺑﻮﻟﺪ ﻧﺒﯿﻞ ﺧﻮد ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺧﻼف اﺣﺎدﯾﺚ از آن ﺣﻀـﺮﺗﺴﺖ ﯾﻌﻨﯽ ارﺷﺎد آن ﺣﻀـﺮت در اﺣﺎدﯾﺚ دﯾﮕﺮ اﻣﺮ ﺑﺴـﻤﻊ و‬‫اﻃـﺎﻋﺘﺴﺖ و اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ اﻣﺮ ﺑـﺎﻋﺘﺰال و ﻣﻬـﺎﺟﺮت ارﺑـﺎب ﺿـﻼﻟﺖ ﭘﺲ اﯾﻦ ارﺷـﺎد ﺑﺎﺳـﺪاد ان اﻣـﺎم ﻧّﻘﺎد دﻟﯿﻞ واﺿـﺢ و ﺑﺮﻫﺎن‬‫ﻻﺋﺤﺴﺖ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﻫﯿﭻ ﺣﺪﯾﺜﯽ ﺧﻼف اﺣﺎدﯾﺚ ﺳـﺮور ﻣﺨﺘﺎر ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻻﻃﻬﺎر ﮐﻪ آن ﺣﺪﯾﺚ ﻗﺎﺑﻞ رد و اﻧﮑﺎر و‬‫ﻻﺋﻖ اﺳﺘﻬﺰا و اﺳﺘﺤﻘﺎر ﺑﺎﺷﺪ درﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻔﺨﺎر ﻣﺮوي و ﻣﺎﺛﻮر و ﻣﺴﺮور‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪112 :‬‬‫و ﻣﺴـﻄﻮر و ﻣﻮﺟﻮد و ﻣـﺬﮐﻮر ﻧﯿﺴﺖ ﻓﺜﺒﺖ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺣﺴﻦ ﺗﻮﻓﯿﻘﻪ و اﺑﻼﺟﻪ اﻟﺤﻖ و ﻟﺤﺐ ﻃﺮﯾﻘﻪ ان ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﺣﺪﯾﺚ اﺣﺘﺎط ﻓﯿﻪ‬‫اﻻﻣﺎم ﻣﺘﻨﺎ و اﺳـﻨﺎدا و ﺧﺒﺮ ﺻـﺤﯿﺢ ﺟﻠﯽ اﻋﺘﺒﺎرا و اﻋﺘﻤﺎدا و ﻻ ﯾﺤﻮم ﺣﻮﻟﻪ ﺷﺎﺋﺒﮥ ﺗﻮﻫﻢ ﻣﺨﺎﻟﻔﮥ ﻏﯿﺮه ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺴﺎﺋﺮة اﻏﻮارا و اﻧﺠﺎدا‬‫ﻓﻼ ﯾﺴـﻤﻊ ﻓﯽ ﺣﻘﻪ ﻗﻮل ﻣﻦ ﺧﺎﻟﻒ اﻟﺤﻖ و ﺟﻨﺢ اﻟﯽ اﻟﺒﺎﻃﻞ ﻋﻨﺎدا و ﻟﺪادا و رام ﺑﺴـﺒﺐ اﺳﺘﺤﻮاذ اﻟﺰﯾﻎ و اﻟﺮﯾﻦ ان ﯾﻠﺤﻖ ﺑﻪ ﻓﺴﺎدا و ﮐﺴﺎدا‬‫ﺑﺴﺖ و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ ارﺷﺎد اﺣﻤﺪ ﺑﻀﺮب ﺑﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻮﺟﺐ و ﺣﺮب ﻓﺮﻣﻮده و ﻫﺬا ﻣﻊ ﺛﻘﮥ رﺟﺎل اﺳﻨﺎده ﺣﯿﻦ ﺷّﺬ ﻟﻔﻈﻪ‬‫ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺸﺎﻫﯿﺮ اﻣﺮ ﺑﺎﻟﻀـﺮب ﻋﻠﯿﻪ و اﯾﻦ ارﺷﺎد ﺷـﺮﯾﻒ و ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻟﻄﯿﻒ دﻻﻟﺖ ﺻﺮﯾﺤﻪ دارد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﺗﺜﺒﺖ و اﺣﺘﯿﺎط و اﻧﺘﻘﺎد اﻣﺎم‬‫اﺣﻤﺪ در ﻣﺘﻦ و اﺳـﻨﺎد آﺛﺎر ﺳـﺮور اﻧﺒﯿﺎي اﻣﺠﺎد ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﺘﻨﺎد ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ رﺳﯿﺪه ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ رﺟﺎل آن‬‫ﻫﻤﻪ ﻣﻌﺘﺒﺮﯾﻦ و ﺛﻘﺎت و ﻣﻌﺘﻤـﺪﯾﻦ و اﺛﺒﺎتاﻧـﺪ ﺑﺴـﺒﺐ ﺷـﺬوذ ﻟﻔﻆ آن از اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﺣﮑﻢ اﺧﺮاج آن از ﻣﺴـﻨﺪ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﻮد ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﭘﺲ ﻗﻄﻌﺎ و ﺣﺘﻤﺎ و ﯾﻘﯿﻨﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ از ﺷـﺬوذ و ﻧﺪرت و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ اﺣﺎدﯾﺚ دﯾﮕﺮ ﻣﺤﻔﻮظ و ﻣﺼﻮن و ﺑﮑﻤﺎل‬‫اﻋﺘﻤﺎد و ﻧﻬﺎﯾﺖ اﻋﺘﺒﺎر ﻣﻮﺳﻮم و ﻣﻘﺮوﻧﺴﺖ و دوم آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻌﺪ ﻋﺒﺎرت ﺳﺎﺑﻘﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﮑﺎن دﻟﯿﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻗﻠﻨﺎه و اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺑﻤﺰﯾﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 91‬از ‪359‬‬‫ﺗﺎﮐﯿﺪ و ﺗﻮﺿـﯿﺢ دﻻﻟﺖ ﺻـﺮﯾﺢ دارد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﺣﮑﻢ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻀﺮب اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎ وﺻﻒ ﺛﻘﺖ رﺟﺎل ان دﻟﯿﻠﺴﺖ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ‬‫در اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺴـﻨﺪ اﺳـﻨﺎد او ﻣﺘﻨﺎ اﺣﺘﯿﺎط را ﺑﮑﺎر ﺑﺮده و ﻃﺮﯾﻖ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﻨﻘﯿﺪ ﻣﺘﯿﻦ و ﺗﻤﯿﯿﺰ ﻏﺚ از ﺳـﻤﯿﻦ ﺳﭙﺮده و ﻏﯿﺮ اﺣﺎدﯾﺚ ﺻﺤﯿﺤﻪ‬‫در آن وارد ﻧﻔﺮﻣﻮده ﻓﺜﺒﺖ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺮة ﺑﻌـﺪ ﻣّﺮة و ﮐّﺮة ﺑﻌـﺪ ﮐّﺮة ان ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﻤـﺬﮐﻮر ﻓﯽ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﻓﯽ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻋﺪﯾﺪة ﺑﻄﺮق‬‫ﺳﺪﯾـﺪة ﺣﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺢ ﻣﻮﺻﻮف ﺑﺎﻟﻨﻘﺪ و اﻻﺣﺘﯿﺎط ﻓﯽ اﻟﻤﺘﻦ و اﻻﺳـﻨﺎد و ﻻ ﯾﺘﻄﺮق إﻟﯿﻪ ﻃﻌﻦ ﻃﺎﻋﻦ و ﻟﻮم ﻻﺋﻢ و ﻋﺪل ﻋﺎذل و ان ﺑﺎﻟﻎ‬‫ﻓﯽ اﻟﺠﺤﻮد و اﻟﻤﮑﺎﺑﺮة و اﻟﻌﻨﺎد و اﻟﺤﻤـﺪ ﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اوﺿـﺢ ﻃﺮﯾﻖ اﻟﺴـﺪاد اﻟﺮﺷﺎد و ﻫﺮ ﮔﺎه اﯾﻦ ﻫﻤﻪ را درﯾﺎﻓﺘﯽ ﭘﺲ ﺣﺎﻻ ﻋﺒﺎرت ﻋﻠّﺎﻣﻪ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺳـﺒﮑﯽ ﮐﻪ در آن ﺗﺸـﻤﯿﺮ ذﯾﻞ و ﺟﺪ و ﺟﻬﺪ ﺗﻤﺎم در ذﮐﺮ ﺟﻼﺋﻞ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻓﺮﻣﻮده و ﻗﺼﺐ اﻟﺴـﺒﻖ در‬‫ﻣﺪح و ﺗﺒﺠﯿﻞ و وﺻﻒ و ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺼﺤﯿﺢ رواﯾﺎت و ﺗﻮﺛﯿﻖ رﺟﺎل آن ﻧﻤﻮده و از آن ﺻﺤﺖ اﯾﻦ وﺟﻮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪113 :‬‬‫ﺑﺴﺖ و دو ﺑﮑﻤﺎل وﺿﻮح ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﺷـﻨﯿﺪ و ﺑﺮ ﻣﺠﺎزﻓﺖ و ﺗﻌﺴﻒ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻓﻄﯿﻦ ﺑﺮد و اﺑﻄﺎل ﺣﺪﯾﺚ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺴﻨﺪ ﻣﻤﺪوح و ﻣﻘﺒﻮل‬‫اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ دﺳﺖ ﺗﺤﯿﺮ ﺑﺪﻧـﺪان ﺗﺎﺳﻒ ﺑﺎﯾـﺪ ﮔﺰﯾﺪ ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺳـﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮐﺒﺮي در ﺗﺮﺟﻤﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺑﻌﺪ‬‫ذﮐﺮ ﻧﺒـﺬي از ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﻣﺪ او ﮔﻔﺘﻪ ﻗﻠﺖ و اﻟّﻒ ﻣﺴـﻨﺪه و ﻫﻮ اﺻﻞ ﻣﻦ اﺻﻮل ﻫﺬه اﻻّﻣﮥ ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﺑﮑﺮ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺴﻨﺪ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ ﻗّﺪس اﻟﱠﻠﻪ روﺣﻪ اﺻﻞ ﮐﺒﯿﺮ و‬‫ﻣﺮﺟﻊ وﺛﯿﻖ ﻻﺻـﺤﺎب اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻧﺘﻘﯽ ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﮐﺜﯿﺮ و ﻣﺴـﻤﻮﻋﺎت واﻓﺮة ﻓﺠﻌﻞ اﻣﺎﻣﺎ و ﻣﻌﺘﻤـﺪا و ﻋﻨـﺪ اﻟﺘﻨﺎزع ﻣﻠﺠﺄ و ﻣﺴـﺘﻨﺪا ﻋﻠﯽ ﻣﺎ‬‫اﺧﺒﺮﻧـﺎ واﻟـﺪي و ﻏﯿﺮه رح اﻧـﺎ اﻟﻤﺒـﺎرك ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺠﺒﺎر اﻧﺎ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﮐﺘﺐ إﻟﯿﻬﻤﺎ ﻣﻦ ﺑﻐـﺪاد ﻗﺎل اﻧﺎ اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ‬‫اﻟﺒﺮﻣﮑﯽ ﻗﺮاءة ﻋﻠﯿﻪ اﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺑﻄﮥ ﻗﺮاءة ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺣﻔﺺ ﻋﻤﯿﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫رﺟﺎ ﺛﻨﺎ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺪون اﻟﺒّﺰار ﻗﺎل ﻗﺎل ﻟﻨﺎ ﺣﻨﺒﻞ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺟﻤﻌﻨﺎ ﻋﻤﯽ ﯾﻌﻨﯽ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ وﻟﯽ ﻟﺼﺎﻟﺢ و ﻟﻌﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻗﺮأ ﻋﻠﯿﻨﺎ اﻟﻤﺴﻨﺪ‬‫و ﻣـﺎ ﺳـﻤﻌﺘﻪ ﻣﻨﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﺗﺎّﻣـﺎ ﻏﯿﺮﻧـﺎ و ﻗـﺎل ﻟﻨـﺎ اّن ﻫـﺬا اﻟﮑﺘـﺎب ﻗـﺪ ﺟﻤﻌﺘﻪ و اﻧﺘﻘﯿﺘﻪ ﻣﻦ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﺳـﺒﻌﻤﺎﺋﮥ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ اﻟﻔـﺎ ﻓﻤـﺎ اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯿﻪ‬‫اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺎرﺟﻌﻮا إﻟﯿﻪ ﻓﺎن ﮐﺎن ﻓﯿﻪ و اﻻ ﻟﯿﺲ ﺑﺤّﺠـ ﮥ و ﻗﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ رح ﮐﺘﺐ‬‫أﺑﯽ ﻋﺸـﺮة اﻟﻒ اﻟﻒ ﺣـﺪﯾﺚ ﻟﻢ ﯾﮑﺘﺐ ﺳﻮادا ﻓﯽ ﺑﯿـﺎض اﻟّـﺎ ﺣﻔﻈﻪ و ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﯾﻀﺎ ﻗﻠﺖ ﻻﺑﯽ ﻟﻢ ﮐﺮﻫﺖ وﺿﻊ اﻟﮑﺘﺐ و ﻗـﺪ ﻋﻤﻠﺖ‬‫اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﻓﻘﺎل ﻋﻤﻠﺖ ﻫـﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻣﺎﻣﺎ إذا اﺧﺘﻠﻒ اﻟّﻨﺎس ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﻋﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ رﺟﻊ إﻟﯿﻪ و ﻗﺎل اﯾﻀﺎ ﺧّﺮج أﺑﯽ‬‫اﻟﻤﺴﻨﺪ ﻣﻦ ﺳﺒﻊ ﻣﺎﺋﮥ اﻟﻒ ﺣﺪﯾﺚ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﻟﻢ ﯾﺨﺮج اﻟّﺎ ﻋﻤﻦ ﺛﺒﺖ ﻋﻨﺪه ﺻﺪﻗﻪ و دﯾﺎﻧﺘﻪ دون ﻣﻦ ﻃﻌﻦ ﻓﯽ اﻣﺎﻧﺘﻪ ﺛﻢ ذﮐﺮ‬‫ﺑﺎﺳـﻨﺎده اﻟﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ رح ﻗﺎل ﺳﺎﻟﺖ أﺑﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ اﺑﺎن ﻗﺎل ﻟﻢ اﺧﺮج ﻋﻨﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﺷـﯿﺌﺎ ﻟّﻤﺎ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺤﺪﯾﺚ‬‫اﻟﻤﻮاﻗﯿﺖ ﺗﺮﮐﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ ﻓﺎﻣﺎ ﻋﺪد اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺴﻨﺪ ﻓﻠﻢ ازل اﺳﻤﻊ ﻣﻦ اﻓﻮاه اﻟﻨﺎس اﻧّﻬﺎ ارﺑﻌﻮن اﻟﻔﺎ اﻟﯽ ان ﻗﺮأت ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﻣﻨﺼﻮر‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪114 :‬‬‫ﺑﻦ زرﯾﻖ ﺑﺒﻐﺪاد ﻗﺎل اﻧﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻗﺎل ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻤﻨﺎدي ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ اﺣﺪا روي ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻣﻨﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣﻨﺒﻞ ﻻﻧﻪ ﺳـﻤﻊ اﻟﻤﺴـﻨﺪ و ﻫﻮ ﺛﻼﺛﻮن اﻟﻔﺎ و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﻫﻮ ﻣﺎﺋﮥ اﻟﻒ و ﻋﺸـﺮون اﻟﻔﺎ ﺳـﻤﻊ ﻣﻨﻬﺎ ﺛﻼﺛﯿﻦ اﻟﻔﺎ و اﻟﺒﺎﻗﯽ و ﺟﺎدة ﻓﻼ ادري ﻫﺬا‬‫اﻟـﺬي ذﮐﺮ ﺑا ﻦ اﻟﻤﻨﺎدي أراد ﺑﻪ ﻣﺎﻻ ﻣﮑﺮر ﻓﯿﻪ او أراد ﻏﯿﺮه ﻣﻊ اﻟﻤﮑﺮر ﻓﯿﺼـﺢ اﻟﻘﻮﻻن ﺟﻤﯿﻌﺎ و اﻻﻋﺘﻘﺎد ﻋﻠﯽ ﻗﻮل اﺑﻦ اﻟﻤﻨﺎدي دون ﻏﯿﺮه‬‫ﻗﺎل و ﻟﻮ وﺟﺪﻧﺎ ﻓﺮاﻏﺎ ﻟﻌﺪدﻧﺎه ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﺎﻣﺎ ﻋﺪد اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ ﻓﻨﺤﻮ ﻣﻦ ﺳـﺒﻌﻤﺎﺋﮥ رﺟﻞ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ و ﻣﻦ اﻟﺪﻟﯿﻞ‬‫ﻋﻠﯽ ان ﻣﺎ اودﻋﻪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ رح ﻣﺴﻨﺪه ﻗﺪ اﺣﺘﺎط ﻓﯿﻪ اﺳﻨﺎد او ﻣﺘﻨﺎ و ﻟﻢ ﯾﻮرد ﻓﯿﻪ اﻟّﺎ ﻣﺎ ﺻّﺢ ﺳﻨﺪه ﻣﺎ‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤّﺪاد ﻗﺎل اﻧﺎ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﻧﺎ اﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ و اﻧﺎ اﺑﻦ اﻟﻤﺬﻫﺐ ﻗﺎﻻ اﻧﺎ اﻟﻘﻄﯿﻌﯽ ﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ‬‫ﺛﻨﺎ ﺷـﻌﺒﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻨّﯿﺎح ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ زرﻋﮥ ﯾﺤّﺪث ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﻧّﻪ ﻗﺎل ﯾﻬﻠﮏ اّﻣﺘﯽ ﻫﺬا اﻟﺤّﯽ ﻣﻦ‬‫ﻗﺮﯾﺶ ﻗـﺎﻟﻮا ﻓﻤـﺎ ﺗﺎﻣﺮﻧـﺎ ﯾـﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺎل ﻟﻮ ان اﻟّﻨـﺎس اﻋﺘﺰﻟﻮﻫﻢ ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﻟﯽ أﺑﯽ ﻓﯽ ﻣﺮﺿﻪ اﻟـﺬي ﻣﺎت ﻓﯿﻪ اﺿـﺮب ﻋﻠﯽ ﻫـﺬا‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 92‬از ‪359‬‬‫ﻓﺎﻧﻪ ﺧﻼف اﻻﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﯾﻌﻨﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺳﻤﻌﻮا و اﻃﯿﻌﻮا‬‫و ﻫﺬا ﻣﻊ ﺛﻘﮥ رﺟﺎل اﺳـﻨﺎده ﺣﯿﻦ ﺷّﺬ ﻟﻔﻈﻪ ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺸﺎﻫﯿﺮ اﻣﺮ ﺑﺎﻟّﻀﺮب ﻋﻠﯿﻪ ﻓﮑﺎن دﻟﯿﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻗﻠﻨﺎه ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﮐﺎﻟﺸﻤﺲ ﻓﯽ‬‫راﺑﻌـﮥ اﻟﻨﻬﺎر واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺳـﻨﺪ ﻣﻌﺘﻤﺪ و اﯾﻦ ﺗﺎﻟﯿﻒ ﻣﺴـﺘﻨﺪ در ﮐﻤﺎل ﻓﻀﻞ و ﺟﻼﻟﺖ و اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﺘﻤﺎدﺳﺖ و ﻫﻤﻪ اﺣﺎدﯾﺜﺶ ﻗﺎﺑﻞ‬‫ﺣﺠّﯿﺖ و ﻣﻮﺻﻮف ﺑﺼـﺤﺘﺴﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺳـﺒﮑﯽ آن را اﺻـﻠﯽ از اﺻﻮل اﯾﻦ اّﻣﺖ ﻣﺮﺣﻮﻣﻪ ﮔﻔﺘﻪ و از اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻣﺪﯾﻨﯽ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﮐﻪ او‬‫اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ را اﺻﻞ ﮐﺒﯿﺮ و ﻣﺮﺟﻊ وﺛﯿﻖ ﺑﺮاي اﺻﺤﺎب ﺣﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ و ارﺷﺎد ﻧﻤﻮده ﮐﻪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ آن را از اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺘﮑﺎﺛﺮه و ﻣﺴﻤﻮﻋﺎت‬‫واﻓﺮه ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻓﺮﻣﻮده و ﺑﺮاي راﻏﺒﯿﻦ و ﻣﻘﺘـﺪﯾﻦ اﻣﺎم ﻣﻌﺘﻤـﺪ و ﺑﺮاي ﺗﻨﺎزع ﻣﺘﻨﺎزﻋﯿﻦ ﻣﻠﺠﺄ و ﻣﺴـﺘﻨﺪ ﮔﺮداﻧﯿﺪه و اﺳـﺘﺪﻻﻻ ﻋﻠﯽ ﻫﺬا اﻟﻤﻘﺎل‬‫ﺑﺎﺳـﻨﺎد ﺛﻘﺎت رﺟﺎل ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﮐﻪ ﺑﺮادرزاده اﻣﺎم ﻣﻤﺪوح رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﺎو و اوﻻد ﺧﻮد ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ را از زﯾﺎده‬‫از ﻫﻔﺖ ﻟﮑﻬﻪ؟؟؟ و ﭘﻨﺠﺎه ﻫﺰار ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺮ ﮔﺰﯾـﺪهام ﭘﺲ آﻧﭽﻪ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ در آن ﻧﺰاع ﮐﻨﻨـﺪ ﺑﺎﯾﻦ ﻣﺴـﺘﻨﺪ رﺟﻮع آرﯾـﺪ اﮔﺮ در آن ﺑﺎﺷـﺪ‬‫ﯾﻌﻨﯽ ﭘﺲ ﺣﺠﺘﺴﺖ و اﻟّﺎ ﺣّﺠﺖ ﻧﯿﺴﺖ و از‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪115 :‬‬‫ﭘﺴـﺮ اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ آورده ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه او ﺑﻪ ﭘـﺪر ﺑﺰرﮔﻮار ﺧﻮد ﻋﺮض داﺷﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ ﮐﺮاﻫﺖ ﻃﺒﻊ ﺷـﺮﯾﻒ از ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﭼﺮا ﺑﺘﺼـﻨﯿﻒ‬‫ﻣﺴﻨﺪ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ در ﺟﻮاب ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ را اﻣﺎم و ﭘﯿﺸﻮاي ﺧﻼﺋﻖ ﮔﺮداﻧﯿﺪهام ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه اﺧﺘﻼف ورزﻧﺪ ﺑﺴﻮي آن رﺟﻮع آورده‬‫ﻣﯽﺷﻮد و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ اﻓﺎده ﮐﺮده ﮐﻪ اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ درﯾﻦ ﺳـﻨﺪ رواﯾﺖ ﻧﮑﺮده ﻣﮕﺮ از ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﺻﺪق و دﯾﺎﻧﺖ او ﺑﺜﺒﻮت ﭘﯿﻮﺳـﺘﻪ و از‬‫رواﯾﺎت ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ در اﻣﺎﻧﺖ اﯾﺸﺎن ﻃﻌﻦ ﮐﺮدهاﻧﺪ دﺳﺖ ﺑﺮداﺷﺘﻪ و ﺑﺮﯾﻦ دﻋﻮي ﻗﻮل ﭘﺴﺮ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ را ﺳﻨﺪ آورده ﮐﻪ او ﭘﺮﺳﯿﺪ ﭘﺪرش‬‫را از ﺣﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ اﺑﺎن او در ﺟﻮاب ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن او ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻮاﻗﯿﺖ رواﯾﺖ ﮐﺮده ازﯾﻦ ﺟﻬﺖ رواﯾﺘﯽ ازو اﺧﺮاج ﻧﮑﺮدم و ﻧﯿﺰ‬‫اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ اﻓـﺎده ﮐﺮده ﮐﻪ اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ در ﻣﺘﻮن و اﺳﺎﻧﯿـﺪ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﺘﯿﺎط ﺑﮑﺎر ﺑﺮده و در ان ﻏﯿﺮ اﺣﺎدﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﮥ اﻟﺴـﻨﺪ وارد ﻧﺴﺎﺧﺘﻪ و‬‫اﺳـﺘﺪﻻل ﮐﺮده ﺑﺮﯾﻦ دﻋـﻮي ﺑـﺂﻧﭽﻪ ﺣﺎﺻـﻠﺶ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﻣـﺎم اﺣﻤـﺪ ﺑـﺎﯾﻦ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺗﻨﻘﯿـﺪ و ﺗﺤﻘﯿﻖ و اﺣﺘﯿـﺎط ﺑﻌﻤـﻞ آورده ﮐﻪ ﺑﻌﻀـﯽ از‬‫اﺣﺎدﯾﺚ را ﺑﺎ وﺻﻒ آﻧﮑﻪ اﺳﻨﺎد ﻣﻮﺛﻮق داﺷﺖ و رﺟﺎﻟﺶ ﻫﻤﻪ ﺛﻘﻪ و ﻋﺪول ﺑﻮدﻧﺪ ﻟﯿﮑﻦ ﭼﻮن آن را ﺑﺎ اﺣﺎدﯾﺚ ﺷﻬﯿﺮه ﻣﺨﺎﻟﻒ ﯾﺎﻓﺖ از‬‫ﻣﺴـﻨﺪ ﺧﻮد ﺑﯿﺮون ﺳﺎﺧﺖ و ﺗﺎ وﻗﺖ وﻓﺎت ﮐﻪ آﺧﺮ اﯾﺎم دﻧﯿﺎ ﺑﻮد دﺳﺖ از ﺗﻬﺬﯾﺐ و اﺻﻼح اﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ ﺑﺮ ﻧﺪاﺷﺖ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه اﻣﺎم اﺣﻤﺪ‬‫ﺣﻨﺒﻞ ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد را ﻣﺮﺟﻊ در اﻋﺘﺒﺎر ﻧﻤﻮده ﺑﺎﺷﺪ و اﻣﺎﻣﯽ ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﺮدم در ﺳﻨﺘﯽ از ﺳﻨﻦ ﺟﻨﺎب ﺳﺮور ﮐﺎﺋﻨﺎت ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫آﻟﻪ و ﺳـﻠّﻢ اﺧﺘﻼف ﮐﻨﻨﺪ ﺑﺂن رﺟﻮع ﮐﺮده ﺑﺎﺷـﻨﺪ و ﻫﺮ ﮔﺎه ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ اﺧﺘﻼف ﮐﻨﻨﺪ در ﺣﺪﯾﺚ رﺳﻮل ﺧﺪا ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠّﻢ‬‫ﺑﺴﻮي ﻣﺴـﻨﺪش رﺟﻮع ﮐﻨﻨﺪ اﮔﺮ در ان ﯾﺎﺑﻨﺪ ﺣّﺠﺘﺴﺖ و اﻻ ﺣﺠﺖ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺎز ﺣﺪﯾﺚ آن ﻣﺴـﻨﺪ را در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ اﻫﻞ ﺣّﻖ ﺑﺎﻃﻞ ﮔﻔﺘﻦ و آن‬‫را ﻣﺮدود ﺳﺎﺧﺘﻦ ﻣﺎﺟﺮاي ﻋﺠﯿﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﻮش از ﺳـﺮ ﻋﻘﻼ ﻣﯽرﺑﺎﯾـﺪ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﻋﻼﻣﻪ ﺳـﺒﮑﯽ ﮐﻪ ﺗﺸـﻤﯿﺮ ذﯾﻞ در ﻣـﺪح و ﺛﻨﺎ و‬‫وﺻﻒ و اﻃﺮاء ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ و اﺛﺒﺎت ﺻﺤﺖ اﺣﺎدﯾﺚ ان ﻧﻤﻮده از اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﺟّﻠﻪ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ ﻗﻮﻣﺴﺖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﺳﺪي اﻟﺸﻬﯿﺮ‬‫ﺑﺎﺑﻦ ﻗﺎﺿـﯽ ﺷـﻬﺒﻪ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮّﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺎﻓﯽ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺗﻤﺎم ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﺗﻤﺎم اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ‬‫ﻗﺎﺿﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﺗﺎج اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻧﺼﺮ ﺑﻦ اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم ﺗﻘﯽ اﻟﺪﯾﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﻧﺼﺎري اﻟﺨﺰرﺟﯽ اﻟﺴﺒﮑﯽ ﻣﻮﻟﺪه ﺑﺎﻟﻘﺎﻫﺮة ﺳﻨﮥ‬‫ﺳﺒﻊ ﺑﺘﻘﺪﯾﻢ اﻟﺴﯿﻦ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻗﯿﻞ ﺳﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺣﻀﺮ و ﺳﻤﻊ ﺑﻤﺼﺮ ﻣﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﺛﻢ ﻗﺪم دﻣﺸﻖ ﻣﻊ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪116 :‬‬‫واﻟـﺪه ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺛﻼﺛﯿﻦ و ﺳـﻤﻊ ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ﺟﻤﺎﻋـﮥ و اﺷـﺘﻐﻞ ﻋﻠﯽ واﻟـﺪه و ﻋﻠﯽ ﻏﯿﺮه و ﻗﺮأ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ‬‫اﻟﻤّﺰي و ﻻزم اﻟﺬﻫﺒﯽ و ﺗﺨّﺮج ﺑﻪ و ﻃﻠﺐ ﺑﻨﻔﺴﻪ و دأب ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﺣّﺠﯽ اﺧﺒﺮﻧﯽ اّن اﻟﺸـﯿﺦ ﺷـﻤﺲ اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﻟﻨﻘﯿﺐ‬‫إﺟـﺎزة ﺑﺎﻻﻓﺘﺎء و اﻟﺘـﺪرﯾﺲ و ﻟﻤﺎ ﻣﺎت اﺑﻦ اﻟّﻨﻘﯿﺐ ﮐﺎن ﻋﻤﺮ اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﺗﺎج اﻟـّﺪﯾﻦ ﺛﻤﺎﻧﯿـﮥ ﻋﺸـﺮ ﺳـﻨﮥ و اﻓﺘﯽ و دّرس و ﺣـﺪث و ﺻـّﻨﻒ و‬‫اﺷـﺘﻐﻞ و ﻧﺎب ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﺑﻌﺪ وﻓﺎة اﺧﯿﻪ اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺛﻢ اﺷـﺘﻐﻞ ﺑﺎﻟﻘﻀﺎء ﺑﺴﺆال واﻟﺪه ﻓﯽ ﺷﻬﺮ رﺑﯿﻊ اﻻول ﺳﻨﮥ ﺳﺖ و ﺧﻤﺴﯿﻦ ﺛﻢ ﻋﺰل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 93‬از ‪359‬‬‫ﻣﺪة ﻟﻄﯿﻔﮥ ﺛﻢ اﻋﯿﺪ ﺛﻢ ﻋﺰل ﺑﺎﺧﯿﻪ ﺑﻬﺎء اﻟﺪﯾﻦ و ﺗﻮﺟﻪ اﻟﯽ ﻣﺼﺮ ﻋﻠﯽ وﻇﺎﺋﻒ اﺧﯿﻪ ﺛﻢ ﻋﺎد اﻟﯽ اﻟﻘﻀﺎء ﻋﻠﯽ ﻋﺎدﺗﻪ و وﻟﯽ اﻟﺨﻄﺎﺑﮥ ﺑﻌﺪ وﻓﺎة‬‫اﺑﻦ ﺟﻤﻠﮥ ﺛﻢ ﻋﺰل و ﺣﺼﻞ ﻟﻪ ﻣﺤﻨﮥ ﺷﺪﯾﺪة و ﺳﺠﻦ ﺑﺎﻟﻘﻠﻌﮥ ﻧﺤﻮ ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﯾﻮﻣﺎ ﺛﻢ ﻋﺎد اﻟﯽ اﻟﻘﻀﺎء و ﻗﺪ درس ﺑﻤﺼﺮ و اﻟﺸﺎم ﺑﻤﺪارس ﮐﺒﺎر‬‫اﻟﻌﺰﯾﺰﯾـﮥ و اﻟﻌﺎدﻟﯿﮥ اﻟﮑﺒﺮي و اﻟﻐﺰاﻟﯿﮥ و اﻟﻌﺪ راوﯾﮥ و اﻟﺸﺎﻣّﯿﯿﻦ و اﻟﻨﺎﺻـﺮﯾﮥ و اﻻﻣﯿﻨﯿﮥ و ﻣﺸـﯿﺨﮥ دار اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷـﺮﻓﯿﮥ و ﺗﺪرﯾﺲ ﻟا ﺸﺎﻓﻌﯽ‬‫ﺑﻤﺼـﺮ و اﻟﺸـﯿﺨﻮﻧﯿﮥ و اﻟﻤﯿﻌﺎد ﺑﺎﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﻄﻮﻟﻮﻧﯽ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﻗـﺪ ذﮐﺮه اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﻌﺠﻢ اﻟﻤﺨﺘﺺ و اﺛﻨﯽ ﻋﻠﯿﻪ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺟﺮي‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﺤﻦ و اﻟﺸﺪاﺋـﺪ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺠﺮ ﻋﻠﯽ ﻗﺎض ﻗﺒﻠﻪ و ﺣﺼﻞ ﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺎﺻﺐ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺤﺼﻞ ﻻﺣـﺪ ﻗﺒﻠﻪ و ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻦ‬‫ﺣّﺠﯽ ﺧّﺮج ﻟﻪ اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻣﺸﯿﺨﮥ و ﻣﺎت ﻗﺒﻞ ﺗﮑﻤﯿﻠﻬﺎ و ﺣّﺼﻞ ﻓﻨﻮﻧﺎ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﻔﻘﻪ و اﻻﺻﻮل و ﮐﺎن ﻣﺎﻫﺮا ﻓﯿﻪ و اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻻدب و‬‫ﺑﺮع و ﺷﺎرك ﻓﯽ اﻟﻌﺮﺑﯿـﮥ و ﮐﺎن ﻟﻪ ﯾـﺪ ﻓﯽ اﻟﻨﻈﻢ و اﻟﻨﺜﺮ ﺟﯿﺪ اﻟﺒﺪﯾﻬﮥ ذا ﺑﻼﻏﮥ و ﻃﻼﻗﮥ ﻟﺴﺎن و ﺟﺮأة ﺟﻨﺎن و ذﮐﺎء ﻣﻔﺮط و ذﻫﻦ و ﻗﺎد و‬‫ﮐﺎن ﻟﻪ ﻗﺪرة ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺎﻇﺮة ﺻـّﻨﻒ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻋﺪﯾﺪة ﻓﯽ ﻓﻨﻮن ﻋﻠﯽ ﺻـﻐﺮ ﺳـّﻨﻪ و ﮐﺜﺮة اﺷـﻐﺎﻟﻪ ﻗﺮﺋﺖ ﻋﻠﯿﻪ و اﻧﺘﺸـﺮت ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ و ﺑﻌﺪ ﻣﻮﺗﻪ‬‫ﻗﺎل و اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﻪ رﯾﺎﺳـﮥ اﻟﻘﻀﺎء و اﻟﻤﻨﺎﺻﺐ ﺑﺎﻟﺸﺎم و ﺣﺼـﻠﺖ ﻟﻪ ﻣﺤﻨﮥ ﺑﺴـﺒﺐ اﻟﻘﻀﺎء و اودي ﻓﺼﺒﺮ و ﺳـﺠﻦ ﻓﺜﺒﺖ و ﻋﻘﺪت ﻟﻪ ﻣﺠﺎﻟﺲ‬‫ﻓﺎﺑـﺎن ﻋﻦ ﺷـﺠﺎﻋﮥ و اﻓﺤﻢ ﺧﺼﻮﻣﻪ ﻣﻊ ﺗﻮاﻃﺌﻬﻢ ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ ﻋـﺎد اﻟﯽ ﻣﺮﺗﺒﺘﻪ و ﻋﻔـﺎ و ﺻـﻔﺢ ﻋّﻤﻦ ﻗـﺎم ﻋﻠﯿﻪ و ﮐـﺎن ﺳـﯿﺪا ﺟﻮادا ﮐﺮﯾﻤـﺎ ﻣﻬﯿﺒﺎ‬‫ﯾﺨﻀﻊ ﻟﻪ ارﺑﺎب اﻟﻤﻨﺎﺻﺐ ﻣﻦ اﻟﻘﻀﺎة و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﺗﻮﻓﯽ ﺷﻬﯿﺪا ﺑﺎﻟﻄﺎﻋﻮن ﻓﯽ ذي اﻟﺤﺠﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪117 :‬‬‫ﺳﻨﻪ اﺣﺪي و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﺳـﺒﻌﻤﺎﺋﮥ ﺧﻄﺐ ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌﮥ و ﻃﻌﻦ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺴـﺒﺖ راﺑﻌﻪ و ﻣﺎت ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺜﻠﺜﺎء و دﻓﻦ ﺑﺘﺮﺑﺘﻬﻢ ﺑﺎﻟّﺴﻔﺢ ﻋﻦ ارﺑﻊ و ارﺑﻌﯿﻦ‬‫ﺳﻨﮥ و ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ ﺷﺮح ﻣﺨﺘﺼﺮ اﺑﻦ اﻟﺤﺎﺟﺐ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪﯾﻦ ﺳﻤﺎه رﻓﻊ اﻟﺤﺎﺟﺐ ﻋﻦ ﻣﺨﺘﺼﺮ اﺑﻦ ﺣﺎﺟﺐ و ﺷﺮح اﻟﻤﻨﻬﺎج اﻟﺒﯿﻀﺎوي و ﮐﺎن‬‫واﻟـﺪه ﻗـﺪ ﺑـﺪأ ﻓﯿﻪ ﻓﮑﺘﺐ ﻣﻨﻪ ﻗﻄﻌـﮥ ﯾﺴـﯿﺮة ﻓﺒﻨﯽ ﻋﻠﯿﻬﺎ وﻟﺪه و اﻟﻘﻮاﻋﺪ اﻟﻤﺸـﺘﻤﻠﮥ ﻋﻠﯽ اﻻﺷـﺒﺎه و اﻟﻨﻈﺎﺋﺮ و ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻔﻘﻬﺎء اﻟﮑﺒﺮي ﻓﯽ ﺛﻠﺜﮥ‬‫اﺟﺰاء و ﻓﯿﻪ ﻏﺮاﺋﺐ و ﻋﺠﺎﺋﺐ و اﻟﻄﺒﻘﺎت اﻟﻮﺳـﻄﯽ ﻣﺠﻠـﺪ ﺿـﺨﻢ و اﻟﻄﺒﻘﺎت اﻟﺼـﻐﺮي ﻣﺠﻠـﺪ ﻟﻄﯿﻒ و اﻟﺘﺮﺷـﯿﺢ ﻓﯽ اﺧﺘﯿﺎرات واﻟﺪه و ﻓﯿﻪ‬‫ﻗﻮاﻋﺪ ﻋﺮﺑّﯿﮥ و ﻫﻮ اﺳـﻠﻮب ﻏﺮﯾﺐ و اﻟﺘﻮﺷـﯿﺢ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻨﺒﯿﻪ و اﻟﺘﺼـﺤﯿﺢ و اﻟﻤﻨﻬﺎج و ﺟﻤﻊ ﻣﺨﺘﺼﺮا ﻓﯽ اﻻﺻﻮل ﺳّﻤﺎه ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ و ﮐﺘﺐ‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺳﻤﺎه ﻣﻨﻊ اﻟﻤﻮاﻧﻊ و ﺟﻠﺐ ﺣﻠﺐ ﺟﻮاب اﺳﺌﻠﮥ ﺳﺎﻟﻪ ﻋﻨﻬﺎ اﻻذرﻋﯽ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻌﺴﻘﻼﻧﯽ‬‫در درر ﮐﺎﻣﻨﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺎﻓﯽ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺗﻤﺎم اﻟﺴـﺒﮑﯽ اﺑﻮ ﻧﺼـﺮ ﺗﺎج اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ ‪ 727‬و‬‫اﺟﺎز ﻟﻪ اﺑﻦ اﻟﺸـﺤﻨﮥ و ﯾﻮﻧﺲ اﻟﺪﺑﻮﺳـﯽ و ﺳـﻤﻊ ﻋﻠﯽ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺼﺮي و ﻋﺒﺪ اﻟﻤﺤﺴﻦ اﻟّﺼﺎﺑﻮﻧﯽ و اﺑﻦ ﺳّﯿﺪ اﻟﻨﺎس و ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ ﻣﺨﺘﺎر و‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ اﻟﻤﻠﻮل و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﺛﻢ ﻗﺪم ﻣﻊ واﻟﺪه دﻣﺸﻖ ﺳـﻨﮥ ‪ 39‬ﻓﺴـﻤﻊ ﺑﻬﺎ ﻣﻦ زﯾﻨﺐ ﺑﻨﺖ اﻟﮑﻤﺎل و اﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﯿﺴﺮ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﻗﺮأ ﺑﻨﻔﺴﻪ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻤّﺰي و ﻻزم اﻟـﺬﻫﺒﯽ و ﺗﺨّﺮج ﺑﺘﻘﯽ اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ راﻓﻊ و اﻣﻌﻦ ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﮐﺘﺐ اﻻﺟﺰاء و اﻟﻄﺒﺎق ﻣﻊ ﻣﻼزﻣﮥ اﻻﺷـﺘﻐﺎل ﺑﺎﻟﻔﻘﻪ‬‫و اﻻﺻﻮل و اﻟﻌﺮﺑّﯿﮥ ﺣﺘﯽ ﻣﻬﺮ و ﻫﻮ ﺷﺎب و ﺧّﺮج ﻟﻪ اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻣﺸـﯿﺨﮥ و ﺣﺪث ﺑﻬﺎ و اﺟﺎد ﻓﯽ اﻟﺨﻂ و اﻟﻨﻈﻢ و اﻟﻨﺜﺮ و ﺷـﺮح ﻣﺨﺘﺼـﺮ اﺑﻦ‬‫ﺣـﺎﺟﺐ و ﻣﻨﻬـﺎج اﻟﺒﯿﻀـﺎوي و ﻋﻤـﻞ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ اﻟﺘﻮﺷـﯿﺢ و اﻟﺘﺮﺷـﯿﺢ و ﻟّﺨﺺ ﻓﯽ اﻻـﺻﻮل ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ و ﻋﻤﻞ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻨﻊ اﻟﻤﻮاﻧﻊ و ﻋﻤﻞ‬‫اﻟﻘﻮاﻋﺪ اﻟﻤﺸـﺘﻤﻠﮥ ﻋﻠﯽ اﻻﺷـﺒﺎه و اﻟﻨﻈﺎﺋﺮ و ﮐﺎن ذا ﺑﻼﻏﮥ و ﻃﻼﻗﮥ ﻟﺴﺎن ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻻﻣﻮر و اﻧﺘﺸـﺮت ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ و رزق ﻓﯿﻬﺎ اﻟﺴـﻌﺪ و‬‫ﻋﻤﻞ اﻟﻄﺒﻘﺎت اﻟﮑﺒﺮي و اﻟﻮﺳـﻄﯽ و اﻟﺼـﻐﺮي و ﮐﺎن ﺟﯿـﺪ اﻟﺒﺪﯾﻬـﮥ ﻃﻠﻖ اﻟﻠّﺴﺎن اذن ﻟﻪ اﺑﻦ اﻟﻨﻘﯿﺐ ﺑﺎﻻﻓﺘﺎء و اﻟﺘﺪرﯾﺲ و دّرس ﻓﯽ ﻏﺎﻟﺐ‬‫ﻣﺪارس دﻣﺸﻖ و ﻧﺎب ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﮑﻢ ﺛﻢ اﺷـﺘﻐﻞ ﺑﻪ ﺑﺎﺧﺘﯿﺎر اﺑﯿﻪ و وﻟﯽ دار اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻﺷﺮﻓّﯿﮥ ﺑﺘﻌﯿﯿﻦ اﺑﯿﻪ و وﻟﯽ ﺗﻮﻗﯿﻊ اﻟﺪﺳﺖ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ‬‫‪ 754‬و وﻟﯽ ﺧﻄﺎﺑﮥ اﻟﺠﺎﻣﻊ و اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﻪ رﯾﺎﺳﮥ اﻟﻘﻀﺎء و اﻟﻤﻨﺎﺻﺐ ﺑﺎﻟﺸﺎم و ﺣﺼﻞ ﻟﻪ ﺑﺴﺒﺐ اﻟﻘﻀﺎء ﻣﺤﻨﮥ ﺷﺪﯾﺪة ﻣﺮة ﺑﻌﺪ ﻣﺮة‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪118 :‬‬‫و ﻫﻮ ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻓﯽ ﻏﺎﯾﮥ اﻟﺜﺒﺎت و ﻟّﻤﺎ ﻋﺎد اﻟﯽ ﻣﻨﺼـﺒﻪ ﺻـﻔﺢ ﻋﻦ ﮐﻞ ﻣﻦ اﺳﺎء إﻟﯿﻪ و ﮐﺎن ﺟﻮادا ﻣﻬﯿﺒﺎ ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﺣّﺠﯽ‬‫اﺧﺒﺮﻧﯽ ان اﻟﺸـﯿﺦ ﺷـﻤﺲ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻦ اﻟﻨﻘﯿﺐ اﺟﺎز ﻟﻪ ﺑﺎﻻﻓﺘﺎء ﻓﺎﻟﺘـﺪرﯾﺲ و ﻟﻢ ﯾﮑﻤﻞ اﻟﻌﺸـﺮﯾﻦ ﻻن ﻋﻤﺮه ﻟﻤﺎ ﻣﺎت اﺑﻦ اﻟﻨﻘﯿﺐ ﮐﺎن ﺛﻤﺎﻧﯿﮥ‬‫ﻋﺸـﺮ ﻋﺎﻣﺎ و اول ﻣﺎ ﻧﺎب ﻓﯽ اﻟﺤﮑﻢ ﺑﻌﺪ وﻓﺎة اﺧﯿﻪ ﺣﺴـﯿﻦ ﻗﺎل و ﻗﺪ ﺻـّﻨﻒ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﮐﺜﯿﺮة ﺟﺪا ﻋﻠﯽ ﺻﻐﺮ ﺳﻨﻪ ﻗﺮﺋﺖ ﻋﻠﯿﻪ و اﻧﺘﺸﺮت ﻓﯽ‬‫ﺣﯿـﺎﺗﻪ و ﺑﻌـﺪ ﻣﻮﺗﻪ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺟﺮي ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﺤﻦ و اﻟﺸﺪاﺋـﺪ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺠﺮ ﻋﻠﯽ ﻗﺎض ﻗﺒﻠﻪ و ﺣﺼﻞ ﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺎﺻﺐ و اﻟﺮﯾﺎﺳـﮥ ﻣﺎ ﻟﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 94‬از ‪359‬‬‫ﯾﺤﺼﻞ ﻻﺣـﺪ ﻗﺒﻠﻪ و اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﻪ اﻟﺮﯾﺎﺳـﮥ ﺑﺎﻟﺸﺎم و اﺑﺎن ﻓﯽ اﯾﺎم ﻣﺤﻨﺘﻪ ﻋﻦ ﺷـﺠﺎﻋﮥ و ﻗﻮة ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺎﻇﺮة ﺣﺘﯽ اﻓﺤﻢ ﺧﺼﻮﻣﻪ ﻣﻊ ﮐﺜﺮﺗﻬﻢ ﺛﻢ‬‫ﻟﻤﺎ ﻋﺎد ﻋﻔﺎ و ﺻـﻔﺢ ﻋﻤﻦ ﻗﺎم ﻋﻠﯿﻪ و ﮐﺎن ﮐﺮﯾﻤﺎ ﻣﻬﯿﺒﺎ و ﻣﺎت ﻓﯽ ﺳﺎﺑﻊ ذي اﻟﺤّﺠـ ﮥ ﺳـﻨﮥ ‪ 771‬و ﺧﻄﺐ ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌﮥ ﻓﻄﻌﻦ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺴـﺒﺖ و‬‫ﻣﺎت ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺜﻠﺜﺎء و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ ﻣﺪﯾﻨﯽ ﮐﻪ ازو ﺳﺒﮑﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﺻﺤﺖ اﺣﺎدﯾﺚ آن ﻧﻘﻞ‬‫ﮐﺮده از اﻋـﺎﻇﻢ اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﻣﻌﺘﻤـﺪﯾﻦ و اﻓـﺎﺧﻢ اﺋﻤﻪ ﻣﻌﺘﺒﺮﯾﻦ ﺳـﻨﯿﻪ اﺳﺖ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در وﻗـﺎﺋﻊ ﺳـﻨﻪ اﺣـﺪي و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و‬‫ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ و ﻟﻪ ﺛﻤﺎﻧﻮن ﺳﻨﮥ ﺳﻤﻊ ﻣﻦ ﻏﺎﻧﻢ اﻟﺒﺮﺟﯽ‬‫و ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ و ﻟﻢ ﯾﺨّﻠﻒ ﺑﻌـﺪه ﻣﺜﻠﻪ ﻣـﺎت ﻓﯽ ﺟﻤـﺎدي اﻻوﻟﯽ و ﮐﺎن ﻣﻊ ﺑﺮاﻋﺘﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻟﺮﺟﺎل ﺻﺎﺣﺐ ورع و‬‫ﻋﺒﺎدة و ﺟﻼﻟـﮥ و ﺗﻘﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺳـﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮐﺒﺮي ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﯿﺴـﯽ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ وﻟـﺪ ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌـﺪة ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و ﺳـﻤﻊ ﺣﻀﻮرا ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث‬‫ﺑﺎﻋﺘﻨـﺎء واﻟـﺪه ﻣﻦ أﺑﯽ ﺳـﻌﺪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻄﺮز و ﻣﺎت اﻟﻤﻄﺮز ﺗﻠﮏ اﻟﺴـﻨﮥ و ﺳـﻤﻊ اﯾﻀﺎ ﻣﻦ أﺑﯽ ﻣﻨﺼﻮر ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﻣﻨﺪوﯾﻪ اﻟﺸـﺮوﻃﯽ و ﻏﺎﻧﻢ اﻟﺒﺮﺟﯽ و أﺑﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺪاد و أﺑﯽ اﻟﻔﻀﻞ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ و أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﺑﻪ ﺗﺨّﺮج و ﻫﺒـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ و ﻓﺎﻃﻤـﮥ اﻟﺠﻮز داﻧﯿـﮥ و أﺑﯽ اﻟﻌّﺰ ﺑﻦ ﮐﺎدش و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﺒﻠـﺪه و ﺑﺒﻐـﺪاد و ﻫﻤـﺪان روي ﻋﻨﻪ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﺤﺎزﻣﯽ و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟّﺮﻫﺎوي و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﮑﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ‬‫أ ﺑﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪119 :‬‬‫ﻣﻌﺸـﺮ اﻻﺻﺒﻬﺎﻧﯽ و اﻟﻨﺎﺻﺢ ﺑﻦ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ و ﻣﻦ ﻣﺼﻨﻔﺎﺗﻪ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺸﻬﻮر ﻓﯽ ﺗﺘﻤﮥ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ اﻟﺬي ذّﯾﻞ ﺑﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ‬‫و ﮐﺘﺎب اﻻﺧﺒﺎر اﻟﻄﻮاﻻت ﻣﺠﻠـﺪ و ﮐﺘﺎب ﺗﺘﻤـﮥ اﻟﻐﺮﯾﺒﯿﻦ و ﮐﺘﺎب اﻟﻠﻄﺎﺋﻒ ﻓﯽ اﻟﻤﻌﺎرف و ﮐﺘﺎب اﻟﻮﻇﺎﺋﻒ و ﮐﺘﺎب ﻋﻮاﻟﯽ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮ‬‫ذﻟﮏ و ﻋﺮض ﻣﻦ ﺣﻔﻈﻪ ﮐﺘﺎب ﻋﻠﻮم اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻟﻠﺤﺎﮐﻢ ﻋﻠﯽ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺪﺑﯿﺜﯽ ﻋﺎش ﺣﺘﯽ ﺻﺎر اوﺣﺪ وﻗﺘﻪ و ﺷـﯿﺦ زﻣﺎﻧﻪ‬‫إﺳـﻨﺎدا و ﺣﻔﻈـﺎ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر اﻧﺘﺸـﺮ ﻋﻠﻤﻪ ﻓﯽ اﻵﻓﺎق و ﮐﺘﺐ ﻋﻨﻪ اﻟﺤﻔﺎظ و اﺟﺘﻤﻊ ﻟﻪ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺠﺘﻤﻊ ﻟﻐﯿﺮه ﻣﻦ اﻟﺤﻔﻆ و اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﺜﻘـﮥ و‬‫اﻻﺗﻘﺎن و اﻟﺪﯾﻦ و اﻟـّﺼ ﻼح و ﺳﺪﯾﺪ اﻟﻄﺮﯾﻘﮥ و ﺻـّﺤﮥ اﻟﻀﺒﻂ و اﻟﻨﻘﻞ و ﺣﺴﻦ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ ﻗﺎل و ﺗﻔﻘﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻟﻌّﺒﺎس‬‫اﻟﺮﺳـﺘﻤﯽ ﻗﺎل و ﻣﻬﺮ ﻓﯽ اﻟّﻨﺤﻮ و اﻟﻠﻐﮥ ﻗﺎل و ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﻤﺎر ﺑﺎش ﯾﻘﻮل ﮐﺎن اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﮐﻮﺗﺎه ﯾﻘﻮل اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ ﮐﻨﺰ‬‫ﻣﺨﻔﯽ و ﻗـﺎل اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘـﺎدر اﻟّﺮﻫـﺎوي ﺣـّﺼ ﻞ ﻣﻦ اﻟﻤﺴـﻤﻮﻋﺎت ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن ﺧﺎـّﺻ ﮥ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺘﺤﺼﻞ ﻻﺣـﺪ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ و اﻧﻀّﻢ اﻟﯽ ﮐﺜﺮة‬‫ﻣﺴـﻤﻮﻋﺎت اﻟﺤﻔﻆ و اﻻﺗﻘﺎن ﻗﺎل و ﺗﻌّﻔﻔﻪ اﻟّـﺬي ﻟﻢ ﻧﺮه ﻻﺣﺪ ﻣﻦ ﺣﻔﺎظ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻨﺎ ﻟﻪ ﺷـﯽء ﯾﺴـﯿﺮ ﯾﺘﺒّﺮع ﺑﻪ و ﯾﻨﻔﻖ ﻣﻨﻪ و ﻻ ﯾﻘﺒﻞ‬‫ﻣﻦ ﺣﺪ ﺷـﯿﺌﺎ ﻗﻂ و ﻗﺎل اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻧﻌﻤﺎن اﻟﺒﺎدوي ﮐﻨﺖ ﻓﯽ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﺠﺎز ﻓﺠﺎءﻧﯽ رﺟﻞ ﻓﺴﺄﻟﻨﯽ ﻋﻦ روﯾﺎ ﻗﺎل راﯾﺖ ﮐﺎن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﻘﻠﺖ ﻫـﺬه روﯾـﮥ اﻟﮑﺒـﺎر و ان ﺻـﺪﻗﺖ رؤﯾـﺎك ﯾﻤﻮت اﻣـﺎم ﻻـ ﻧﻈﯿﺮ ﻟﻪ ﻓﯽ زﻣـﺎﻧﻪ ﻓﺎن ﻫـﺬا اﻟﻤﻨﺎم رﺋﯽ ﺣﺎﻟـﮥ وﻓﺎة‬‫اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﻟﺜﻮري و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ اﻣﺴـﯿﻨﺎ ﺣﺘﯽ ﺟﺎءﻧﺎ اﻟﺨﺒﺮ ﺑﻮﻓﺎة اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ و ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺨﺠﻨﺪي ﻟﻤﺎ‬‫دﻓﻦ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻟﻢ ﯾﮑـﺎدوا ﯾﻔﺮﻏﻮن ﺣﺘﯽ ﺟﺎء ﻣﻄﺮ ﻋﻈﯿﻢ ﻓﯽ اﻟﺤّﺮ اﻟﺸﺪﯾـﺪ و ﮐﺎن اﻟﻤﺎء ﻗﻠﯿﻼ ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن ﻗﺎل و ﮐﺎن اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻗﺪ‬‫ذﮐﺮ ﻓﯽ ذﮐﺮ ﻓﯽ آﺧﺮ اﻣﻼء اﻣﻼه اﻧّﻪ ﻣﺘﯽ ﻣﺎت ﻓﯽ ﮐﻞ اﻣـﮥ ﻣﻦ ﻟﻪ ﻣﻨﺰﻟـﮥ ﻋﻨﺪ اﻟﱠﻠﻪ رﻓﯿﻌﮥ ﺑﻌﺚ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻪ ﺳـﺤﺎﺑﺎ ﯾﻮم ﻣﻮﺗﻪ ﻋﻼﻣﮥ ﻟﻠﻤﻐﻔﺮة ﻟﻪ و‬‫ﻟﻤﻦ ﺻـّﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻮﻗﻊ ﻟﻪ ذﻟﮏ ﻋﻨﺪ ﻣﻮﺗﻪ ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﺣﺪث ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ ﺗﻮﻓﯽ ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن ﯾﻮم اﻻرﺑﻌﺎء ﻣﻨﺘﺼﻒ اﻟﻨﻬﺎر ﺗﺎﺳﻊ ﺟﻤﺎدي اﻻوﻟﯽ ﺳﻨﮥ‬‫اﺣـﺪي و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و دﻓﻦ ﺑﺎﻟﻤﺼـﻠﯽ ﺧﻠﻒ ﻣﺤﺮاب اﻟﺠﺎﻣﻊ ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﺒﺮﮐﺎت ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد اﻟﺮوﯾﺪﯾﻨﯽ و ﺻـّﻨﻔﺖ اﻻﺋّﻤﮥ ﻓﯽ‬‫ﻣﻨﺎﻗﺒﻪ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﮐﺜﯿﺮة‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪120 :‬‬‫و ﺷـﯿﺦ ﺟﻤـﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻻﺳـﻨﻮي اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ در ﻃﺒﻘـﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ‬‫اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ وﻟﺪ ﻟﯿﻠﮥ اﻻرﺑﻌﺎء ﺗﺎﺳﻊ ﻋﺸـﺮ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و ﺗﺨﺮج ﺑﺎﻻﻣﺎم اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 95‬از ‪359‬‬‫اﻟﺘﯿﻤﯽ و اﺧﺬ ﻋﻨﻪ اﻟﻤﺬﻫﺐ و ﻋﻠﻮم اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ ﺧﻼﺋﻖ ﮐﺜﯿﺮﯾﻦ و ﺻّﻨﻒ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻤﺸﻬﻮرة اﻟﻨﺎﻓﻌﮥ و ﮐﺎن ورﻋﺎ زاﻫﺪا ﻣﺘﻮاﺿﻌﺎ‬‫ﻣﺘﻌﻔﻔـﺎ ﻋﻤﺎ ﻓﯽ اﯾـﺪي اﻟّﻨﺎس ﻻ ﯾﻘﺒﻞ ﻻﺣـﺪ ﺷـﯿﺌﺎ ﻗّﻂ ﻣﻊ اﻟﻬﺮب ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟـﺪﺑﯿﺜﯽ و ﻋﺎش ﺣﺘﯽ ﺻﺎر أوﺣـﺪ وﻗﺘﻪ و ﺷـﯿﺦ زﻣﺎﻧﻪ‬‫ﺗﻮﻓﯽ ﻣﻨﺘﺼﻒ ﯾﻮم ارﺑﻌﺎء ﺗﺎﺳﻊ ﺟﻤﺎدي اﻻوﻟﯽ ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ذﮐﺮه ﻓﯽ اﻟﻌﺒﺮ ﻗﺎل و ﻟﻢ ﯾﺨّﻠﻒ ﺑﻌﺪه ﻣﺜﻠﻪ و ﺗﻘﯽ اﻟﺪﯾﻦ‬‫اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻗﺎﺿـﯽ ﺷﻬﺒﻪ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ‬‫اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم و ﻟﻨﺎ ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و ﺗﺨﺮج ﺑﺎﻻﻣﺎم اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺘﯿﻤﯽ و اﺧﺬ ﻋﻨﻪ اﻟﻤﺬﻫﺐ و‬‫ﻋﻠﻮم اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﺳـﻤﻊ اﻟﮑﺜﯿﺮ و ﺻـّﻨﻒ اﻟﺘﺼـﺎﻧﯿﻒ اﻟﻤﻠﯿﺤـﮥ اﻟﻤﻔﯿـﺪة اﻟﻤﺸـﻬﻮرة ﻣﻨﻬﺎ ﺗﺘﻤـﮥ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ذّﯾﻞ ﺑﻪ ﻋﻠﯽ ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﮐﺘﺎب ﺗﺘﻤـﮥ اﻟﻐﺮﯾﺒﯿﻦ و ﮐﺘﺎب ﻋﻮاﻟﯽ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ واﺳﻊ اﻟﺪاﺋﺮة ﺟﻢ اﻟﻌﻠﻮم ﻗﺎل اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﮐﺘﺒﺖ‬‫ﻋﻨﻪ و ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ ﺛﻘﮥ ﺻﺪوق و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺪﺑﯿﺜﯽ ﺑﺎﻟﻤﺜﻠﺜﮥ ﻋﺎش ﺣﺘﯽ ﺻﺎر أوﺣﺪ وﻗﺘﻪ و ﺷـﯿﺦ زﻣﺎﻧﻪ اﺳﻨﺎدا و ﺣﻔﻈﺎ روي ﻋﻨﻪ ﺟﻤﺎﻋﮥ‬‫ﮐﺜﯿﺮون ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺤّﻔﺎظ اﻻرﺑﻌﮥ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺤﺎزﻣﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ اﻟﻤﻘّﺪﺳـﯽ و ﺑﻪ ﺗﺨﺮج و اﻧﺘﻔﻊ و ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟﺮﻫﺎوي و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﮑﯽ ﺗﻮﻓﯽ‬‫ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳـﻨﮥ اﺣـﺪي و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و ﻗـﺪ اﻓﺮدت ﺗﺮﺟﻤﺘﻪ ﺑﺎﻟﺘﺼـﻨﯿﻒ ﺑﺴﺖ و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﻓﺎﺿﻞ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﻋﺎرف‬‫اﻟﻨﻬﺮواﻧﯽ ﻣﻮﻟـﺪ او اﻟﻤـﺪﻧﯽ ﻣﺴـﮑﻨﺎ در رﺳﺎﻟﻪ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ﺧﺘﻢ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ در ﺳـﻨﻪ ﺛﻠﺚ و ﺳﺘﯿﻦ ﺑﻌﺪ ﻣﺎﺋﮥ و‬‫اﻟﻒ ﺗﺼﻨﯿﻒ ﻓﺮﻣﻮده و رﺳﺎﻟﻪ ﻣﺬﮐﻮره از ﺑﻌﺾ اﻓﺎﺿﻞ ﺳﻨﯿﻪ ﻋﺎرﯾﮥ ﮔﺮﻓﺘﻢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ اﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﻓﺎن ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ ﺻّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺑﻪ ﯾﻌﺮف ﺳـﺒﻞ اﻻﺳـﻼم و اﻟﻬـﺪي و ﯾﺒﻨﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﮐﺜﺮ اﻻﺣﮑﺎم و ﯾﺆﺧـﺬ ﻣﻨﻪ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﺤﻼل و اﻟﺤﺮام و ﻗﺪ دّون ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ‬‫اﺋﻤﮥ ﻣﺎ وﻗﻊ إﻟﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺜﻪ ﻓﮑﺎن اﮐﺒﺮ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﺘﯽ ﺟﻤﻌﺖ ﻓﯿﻪ ﻫﻮ اﻟﻤﺴﻨﺪ اﻟﻌﻈﯿﻢ اﻟﺸﺄن و اﻟﻘﺪر ﻣﺴﻨﺪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ و ﻫﻮ ﮐﺘﺎب ﻧﻔﯿﺲ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪121 :‬‬‫و ﯾﺮﻏﺐ ﻓﯽ ﺳـﻤﺎﻋﻪ و ﺗﺤﺼـﯿﻠﻪ و ﯾﺮﺣﻞ إﻟﯿﻪ إذ ﮐﺎن ﻣﺼـﻨﻔﻪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤـﺪ اﻟﻤﻘـّﺪم ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن و اﻟﮑﺘﺎب ﮐﺒﯿﺮ اﻟﻘﺪر و اﻟﺤﺠﻢ‬‫ﻣﺸـﻬﻮر ﻋﻨﺪ ارﺑﺎب اﻟﻌﻠﻢ ﯾﺒﻠﻎ اﺣﺎدﯾﺜﻪ ﺛﻠﺜﯿﻦ اﻟﻔﺎ ﺳﻮي اﻟﻤﻌﺎد و ﺳﻮي ﻣﺎ اﻟﺤﻖ ﺑﻪ اﺑﻨﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ اﻋﺎﻟﯽ اﻻﺳـﻨﺎد و ﮐﺎن ﻣﻘﺼﻮد اﻻﻣﺎم ﻓﯽ‬‫ﺟﻤﻌﻪ ان ﯾﺮﺟﻊ إﻟﯿﻪ ﻓﯽ اﻻﻋﺘﺒـﺎر ﻣﻦ ﺑﻠﻐﻪ او رواه ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ ارﺷﺎد اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ اﮐﺒﺮ ﮐﺘﺐ ﻣـﺪوﻧﻪ اﮐﺎﺑﺮ اﻋﻼم ﮐﻪ‬‫ﺟﻤﻊ ﮐﺮده ﺷﺪ در ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﮐﻪ ﺷـﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺎن ﺳﺒﻞ اﺳﻼم وﺣﺪي و ﺑﻨﺎ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺮ‬‫ان اﮐﺜﺮ اﺣﮑﺎم و ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد از ان ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺣﻼل و ﺣﺮام ﻣﺴـﻨﺪ ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺸﺄن و اﻟﻘﺪر ﻣﺴـﻨﺪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺟﻤﯿﻞ اﻟﻔﺨﺮﺳﺖ و آن ﮐﺘﺎب‬‫ﻧﻔﯿﺴـﺴﺖ ﮐـﻪ رﻏﺒـﺖ ﮐﺮده ﻣﯽﺷـﻮد در ﺳـﻤﺎع آن و ﺗﺤﺼـﯿﻞ آن و رﺣﻠﺖ ﮐﺮده ﻣﯽﺷـﻮد ﺑﺴـﻮي آن زﯾﺮا ﮐﻪ ﻣﺼـﻨﻒ آن اﻣـﺎم اﺣﻤﺪ‬‫ﻣﻘـﺪﻣﺴﺖ در ﻣﻌﺮﻓﺖ اﯾﻦ ﺷﺎن و اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﮐﺒﯿﺮ اﻟﻘـﺪر و اﻟﺤﺠﻤﺴﺖ و ﻣﻘﺼﻮد اﻣﺎم اﺣﻤﺪ در ﺟﻤﻊ اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ آن ﺑﻮد ﮐﻪ رﺟﻮع ﻧﻤﺎﯾﺪ‬‫ﺑﺴﻮي آن در اﻋﺘﺒﺎر ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﺑﺮﺳـﺪ ﺑﺎو ﯾﺎ رواﯾﺖ ﮐﻨﺪ آن ﮐﺲ اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ را ﭘﺲ اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺳـﺮاﭘﺎ رﺷﺎﻗﺖ ﺑﻮﺟﻮه ﻋﺪﯾﺪه‬‫دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﮐﻤﺎل ﻣﺪح و ﺛﻨﺎ و ﺗﺒﺠﯿﻞ و ﺗﮑﺮﯾﻢ اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺸﺄن و اﻟﻘﺪر و ﺳـﻔﺮ ﻓﺨﯿﻢ اﻟﻤﺮﺗﺒﮥ و اﻟﻔﺨﺮ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ و‬‫اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒـﺎر اﺧﺒـﺎر و آﺛـﺎر اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﮐﺒﯿﺮ اﻟﻤﻘـﺪار دارد ﻓﻬـﺬه اﻟﻮﺟﻮه اﻟﻈﻮاﻫﺮ ﻣﻦ اﻟﻤـﺪح اﻟﺰاﻫﺮ و اﻟﺜﻨـﺎء اﻟﺒﺎﻫﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﻬﺒـﺬ اﻟﺤﺎﺋﺰ‬‫ﻟﺠﻼﺋﻞ اﻟﻤﻔﺎﺧﺮ اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﺤﺎﺷﺪ ﻟﻌﻘﺎﺋﻞ اﻟﻤﺂﺛﺮ ﻗﺪوﺗﻬﻢ اﻟﻨﻘﺎد اﻟﻤﺴـﻠﻢ ﻋﻨﺪ اﻻﺻﺎﻏﺮ و اﻻﮐﺎﺑﺮ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻋﺪة ﻋﺴﺎﮐﺮ ﻟﻬﺰم‬‫ﺟﯿﺸﺎت اﺑﺎﻃﯿﻞ ﮐﻞ ﻣﻨﮑﺮ ﻣﮑﺎﺑﺮ او ﻋﺪة ﺳـﯿﻮف ﺑﻮاﺗﺮ ﻟﺠّﺰ أﺷﻼء ﮐﻞ ﺣﺎﻗﺪ ﻗﺎﺻﺮا و ﻋﺪة ﻣﻄﺎرق ﻟﺤﻄﻢ راس ﮐﻞ ﻣﻌﺎﻧﺪ ﺧﺎﺳﺮ و اﻟﱠﻠﻪ ﻧﻌﻢ‬‫اﻟﻤﻮﻓﻖ اﻟﻨﺎﺻـﺮ ﺑﺴﺖ و ﭼﻬـﺎرم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻓﺎﺿـﻞ ﻋـﺎرف ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﻋﺎرف در رﺳﺎﻟﻪ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﻟﻤﺴـﺘﻐﻨﯽ ﻋﻦ وﺻـﻒ‬‫اﻟﻮاﺻﻒ ﺑﻌـﺪ ﻋﺒﺎرت ﺳﺎﺑﻘﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﺻـﺢ ﻋﻨـﺪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﺳـﺒﻊ ﻣﺎﺋـﮥ اﻟﻒ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ اﻟﻔﺎ و اﻟﻤﺮاد ﺑﻬﺬه‬‫اﻻﻋـﺪاد اﻟﻄﺮق ﻻـ اﻟﻤﻨـﻮن اﺧﺮج ﻣﻨﻬـﺎ ﻣﺴـﻨﺪه اﻟﻤﺸـﻬﻮر اﻟـﺬي ﺗﻠّﻘﺘـﻪ اﻻﻣـﮥ ﺑـﺎﻟﻘﺒﻮل و اﻟﺘﮑﺮﯾﻢ و ﺟﻌﻠـﻮه ﺣّﺠـ ﮥ ﯾﺮﺟـﻊ إﻟﯿﻪ و ﯾﻌـﻮل ﻋﻨﺪ‬‫اﻻﺧﺘﻼف ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺎل ﺣﻨﺒﻞ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺟﻤﻌﻨﺎ ﻋﻤﯽ ﻟﯽ و ﻟﺼﺎﻟـﺢ و ﻟﻌﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻗﺮأ ﻋﻠﯿﻨﺎ اﻟﻤﺴـﻨﺪ و ﻣﺎ ﺳـﻤﻌﻪ ﻣﻨﻪ ﺗﺎّﻣﺎ ﻏﯿﺮﻧﺎ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻟﻨﺎ ﻫـﺬا‬‫اﻟﮑﺘﺎب ﻗﺪ ﺟﻤﻌﺘﻪ و اﻧﺘﺨﺒﺘﻪ ﻣﻦ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪122 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 96‬از ‪359‬‬‫ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ اﻟﻒ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ اﻟﻔﺎ ﻓﻤﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻤﺴﻠﻤﻮن ﻓﯿﻪ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﺎرﺟﻌﻮا إﻟﯿﻪ ﻓﺎن وﺟﺪﺗﻤﻮه ﻓﯿﻪ ﻓﺬاك و اﻻ ﻓﻠﯿﺲ ﺑﺤّﺠﮥ و‬‫ﮐﺎن ﯾﮑﺮه وﺿﻊ اﻟﮑﺘﺐ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل ﻗـﺪ ﻋﻤﻠﺖ ﻫـﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻣﺎﻣﺎ إذا اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻨﺎس ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﻣﻦ ﺳـﻨﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ رﺟﻌﻮا إﻟﯿﻪ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﺑﻮﺟﻮه ﻋﺪﯾـﺪه ﻧﻬـﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒﺎر رواﯾﺎت و آﺛﺎر ﻣﺴـﻨﺪ ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺸﺄن و اﻟﻔﺨﺎر ﺣﺴﺐ اﻓﺎده اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻣﻘﺘـﺪاي اﺋﻤﻪ‬‫اﺧﺒﺎر ﻫﻮﯾﺪا و آﺷـﮑﺎرﺳﺖ اّول آﻧﮑﻪ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي اﻓﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﺻـﺤﯿﺢ ﺷﺪ ﻧﺰد اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺳـﺒﻌﻤﺎﺋﮥ اﻟﻒ و ﺧﻤﺴﯿﻦ اﻟﻒ ﮐﻪ اﺧﺮاج‬‫ﮐﺮده اﺣﻤـﺪ از آن ﻣﺴـﻨﺪ ﺧـﻮد را ﭘﺲ اﯾـﻦ ﻧﺺ واﺿـﺢ اﺳﺖ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﻣﺴـﻨﺪ ﻣﺨﺮﺟﺴﺖ از اﺣـﺎدﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﻪ ﻓـﺎﻟﻄﻌﻦ ﻋﻠﯽ رواﯾﺘﻪ ﻣﻦ‬‫اﻻوﻫـﺎم اﻟﻔﻀـﯿﺤﮥ و اﻟﻮﺳﺎوس اﻟﻘﺒﯿﺤـﮥ دوم آﻧﮑﻪ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﻣﺸـﻬﻮرﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻠﻘﯽ ﮐﺮده اﺳﺖ اﻣﺖ آن را ﺑﻘﺒﻮل و‬‫ﺗﮑﺮﯾﻢ ﻓﺜﺒﺖ ان ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ ﻣﻤﺎ ﺗﻠّﻘﺘﻪ اﻻﻣﮥ ﺑﺎﻟﻘﺒﻮل و اﻟﺘﮑﺮﯾﻢ و اﺣّﻠﺘﻪ ﻣﺤﻞ اﻻﺟﻼل و اﻟﺘﻔﺨﯿﻢ ﻓﺎﻟﻤﮑّﺬب ﻟﻪ و اﻟﺮاّد ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻌﺎﻧﺪ ﻣﻠﯿﻢ‬‫ﺗﺎﺑﻊ ﻟﺘﺨّﺒﻂ ﻟا ﻐﺮور اﻟﺮﺟﯿﻢ ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﺑﺎﯾﻦ ﮐﻪ اﻣﺖ اﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ را ﺣﺠﺖ ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﻓﻈﻬﺮ ان ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﺣﺠﮥ و ﺑﺮﻫﺎن ﻻ‬‫ﯾﺜﻠﻢ اﺳﺎﺳﻪ ﻧﻮازغ ﻣﺒﻄﻞ ﺧّﻮان ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﮐﻪ رﺟﻮع ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺎﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ و ﺗﻌﻮﯾﻞ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد وﻗﺖ اﺧﺘﻼف ﺑﺮ‬‫آن ﻓﺜﺒﺖ ان ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻣﻤﺎ ﻫﻮ ﻣﺮﺟﻮع إﻟﯿﻪ و ﻋﻨﺪ اﻻﺧﺘﻼف و اﻟﺘﺸﺎﺟﺮ و ﻇﻬﻮر اﻟﺸـﻘﺎق و اﻟﺘﻨﺎﮐﺮ ﯾﻌﺘﻤﺪ و ﯾﻌّﻮل ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻨﺪ ﺗﺸـﺘﺖ‬‫اﻵراء و ﺗﺒـﺪد اﻻﻫﻮاء ﯾﺮﮐﻦ و ﯾﺴـﮑﻦ إﻟﯿﻪ ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ارﺷﺎد اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﺣﻨﺒﻞ را در ﺑﺎره ﺟﻤﻊ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﺴـﺘﻄﺎب و ﺣﮑﻢ ﺑﺮﺟﻮع آن‬‫ﺑﻮﻗﺖ اﺧﺘﻼف ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ در ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻻﻃﯿﺎب و اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﺑﺮ ان و اﺣﺘﺠﺎج و اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺎن‬‫در ﺻﻮرت وﺟـﺪان و ﻧﻔﯽ ﺣﺠﯿﺖ و ﺑﺮﻫﺎن در ﺻﻮرت ﻓﻘﺪان ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده ﺣﺠﯿﺖ آن ﺑﻮﺟﻮه ﻋﺪﯾﺪه ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﻮده ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﺺ اﻣﺎم‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﺮ اﻣـﺎم ﺑﻮدن اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ و اﻣﺮ ﺑﺮﺟﻮع ﺳﻮي آن وﻗﺖ اﺧﺘﻼـف ﻧـﺎس ﮐﻪ ﻣﻔﯿـﺪ ﻣـﺪح و ﺛﻨـﺎي ﺑﯿﻘﯿﺎس و ﻣﺰﯾﻞ ﻣﺮض ﻫﺮ ارﺗﯿﺎب و‬‫وﺳﻮاس اﺳﺖ ﻧﻘـﻞ ﻧﻤﻮده ﺧﺘﻢ ﮐﻼـم ﺑﺮ آن ﻓﺮﻣﻮده و ﻓﯽ ﮐﻞ ذﻟﮏ ﮐﻔﺎﯾـﮥ ﻻﻫﻞ اﻟﺪراﯾـﮥ و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي در ﮐﺘﺎب‬‫ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﮐﻪ ﺑﻌﻨﺎﯾﺖ ﺧﺎﻟﻖ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﻤﺘﯽ راﯾﺖ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﺧﺎرﺟﺎ ﻋﻦ دواوﯾﻦ اﻻﺳﻼم ﮐﺎﻟﻤﻮّﻃﺈ و ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ و اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ و ﺳﻨﻦ أﺑﯽ داود‬‫و اﻟﺘﺮﻣﺬي و ﻧﺤﻮﻫﺎ ﻓﺎﻧﻈﺮ ﻓﯿﻪ ﻓﺎن ﮐﺎن ﻟﻪ ﻧﻈﯿﺮ ﻓﯽ اﻟﺼﺤﺎح و اﻟﺤﺴﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪123 :‬‬‫ﻓﺮﺗﺐ اﻣﺮه و ان ارﺗﺒﺖ ﺑﻪ ﻓﺮاﯾﺘﻪ ﯾﺒـﺎﯾﻦ اﻻـﺻﻮل ﻓﺘﺎّﻣـﻞ رﺟـﺎل اﺳـﻨﺎده و اﻋﺘﺒﺮ اﺣﻮاﻟﻬﻢ ﻣﻦ ﮐﺘﺎﺑﻨﺎ اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﺎﻟﻀـﻌﻔﺎء و اﻟﻤﺘﺮوﮐﯿﻦ ﻓﺎﻧّﮏ‬‫ﺗﻌﺮف وﺟﻪ ﻟا ﻘـﺪح ﻓﯿﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ از دواوﯾﻦ اﺳـﻼم ﻣﺜﻞ ﻣﻮّﻃﺄ و ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ و ﺳـﻨﻦ أﺑﯽ داود و‬‫ﺗﺮﻣـﺬي و اﻣﺜـﺎل آن ﻣﺴـﺘﺤﻖ ﻏـﺎﯾﺖ ﺗﺒﺠﯿﻞ و اﮐﺮام و ﻣﺴـﺘﻮﺟﺐ ﻧﻬﺎﯾﺖ اﺟﻼل و اﻋﻈﺎﻣﺴﺖ و ﺣـﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ در آن ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﺤﺘﺎج‬‫ﺑﺘﺤﻘﯿﻖ و ﻧﻈﺮ و ﺗﺎّﻣﻞ و ﻓﮑﺮ ﻧﯿﺴﺖ و ﻓﯿﻪ ﮐﻔﺎء ﻟﻠﻤﮑﺘﻔﯽ و ﺷـﻔﺎء ﻟﻠﻤﺸـﺘﻔﯽ ﭘﺲ ﺣﮑﻢ ﺑﺒﻄﻼن ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ در ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻄﺮق‬‫ﻋﺪﯾـﺪه ﻣﻮﺟـﻮد و در ﺻـﺤﯿﺢ ﺗﺮﻣـﺬي ﻫﻢ ﻣﺴـﺮود ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ ﺑﺎﻃـﻞ و ﺷـﻨﯿﻊ و ﻗﺒﯿـﺢ و ﻓﻈﯿـﻊﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺰد اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﮐﻪ ﻣﻔﺮط ﻓﯽ اﻟﺤﮑﻢ‬‫ﺑﺎﻟﻮﺿﻊ ﻋﻠﯽ اﻻﺣﺎدﯾﺚ و اﻻﺧﺒﺎر ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﮐﺒﺎر و ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ اﺣﺒﺎرﺳﺖ ﻧﯿﺰ ﻣﺮدود و ﻧﺎﻣﻘﺒﻮل و ﻫﺬر ﻧﺎﻣﻌﻘﻮﻟﺴﺖ ﻓﻤﻦ ﺧﺎﻟﻒ ﺣﮑﻢ‬‫اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺒﺎب ﻓﻘﺪ ارﺗﮑﺐ ﻏﯿﺮ اﻟﺠﺎﺋﺰ و ﺟﺎز ﻋﻦ اﻟﺤﻖ و ﻧﮑﺺ ﻋﻦ اﻟﺼﻮاب و ﺣﺎز اﺳﺒﺎب اﻟﻄﻌﻦ و اﻟﻠﻮم و اﻟﻌﺬل و اﻟﻌﺘﺎب‬‫ﻣﻦ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ اﻻﻃﯿﺎب اﻟﺠﻬﺎﺑﺬة اﻻﻧﺠﺎب و ﺟﻠﺐ ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﺎﺣﺶ اﻟﺜﻠﺐ و اﻟﻤﻌﺎب و اﻟﱠﻠﻪ وﻟّﯽ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ و إﻟﯿﻪ اﻟﻤﺮﺟﻊ و اﻟﻤﺂب و ﻣﺨﻔﯽ‬‫ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي را ﮐﻪ ﺻـﺤﺖ رواﯾـﺎت ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒـﻞ و اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و ﺟﻼﻟﺖ ﻓﺨﺎر آن ﺣﺴﺐ ﻧﻘﻞ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﻋـﺎرف ﺛـﺎﺑﺖ ﮐﺮده و در ﮐﺘـﺎب ﻣﻮﺿﻮﻋـﺎت آن را ﻗﺮﯾﻦ ﻣﻮّﻃـ ﺄ ﮔﺮداﻧﯿـﺪه ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺮ ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ ﭼﻪ ﺟﺎ ﺳـﻨﻦ أﺑﯽ داود و ﺗﺮﻣـﺬي ﻣﻘـﺪﻣﺘﺮ‬‫ﮔﺬاﺷـﺘﻪ و در اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﻫﻤﻪ را در ﯾﮏ ﺳﻠﮏ ﮐﺸﯿﺪه اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﺟّﻠﻪ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ ﻗﻮم ﺑﻤﺪاﺋﺢ ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺨﯿﻤﻪ ﺳﺘﻮدهاﻧﺪ‬‫اﺑﻦ روزﺑﻬـﺎن و اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ و ﻣﺼـﻨﻒ ﺻﻮاﻋﻖ و ﺻﺎﺣﺐ ﺻﻮاﻗﻊ و ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺤﮑﻢ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﺑﻮﺿﻊ اﺣﺎدﯾﺚ ﻓﻀـﯿﻠﺖ ﺟﻨﺎب ﺳـّﯿﺪ‬‫اﻟﻮﺻـﯿﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ ﺳـﻼم رب اﻟﻌـﺎﻟﻤﯿﻦ ﺟﺎﻫـﺎ ﺗﻤﺴـﮏ ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ و ﻫﻔﻮات او را ﺣﺮز ﺟـﺎن و ﻋﻠﻖ ﻧﻔﯿﺲ اﻧﮕﺎﺷـﺘﻪ ﺑﮑﻤﺎل رﻏﺒﺖ و ﺧﻮاﻫﺶ‬‫ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮد ﺑﺎﺑﻄﺎل ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﻮﯾﻪ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻧﻔﻮس اﻫﻞ ﻧﺤﻠﻪ ﺧﻮد را از اﺷﮑﺎﻻت اﻫﻞ ﺣّﻖ رﻫﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪاﻧﺪ و رﺷﺘﻪ اﻧﺼﺎف و ﺗﺎﻣﻞ را‬‫ﮔﺴﺴـﺘﻪ ﺑﺎﻋﺘﻤﺎد ﺑﺮ ﻫـﺬﯾﺎن آن اﺳﻮه اﻫﻞ ﻋـﺪوان و ﺑﻬﺘﺎن ﺑﻔﺮاغ ﺑﺎﻟﯽ ﻫﺮ ﭼﻪ ﺗﻤﺎﻣﺘﺮ ﻧﺸﺴـﺘﻪاﻧﺪ ﭘﺲ ﭼﻪ ﻗﺴﻢ ﻣﻤﮑﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﻌـﺪ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 97‬از ‪359‬‬‫اﻃﺎﻋﺖ و اﻧﻘﯿﺎد و ﺗﻘﻠﯿﺪ آن ﻋﺼﺒﯿﺖ ﻧﻬﺎد از ﺣﮑﻢ او در ﺑﺎره ﻣﺪح ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺳﺮ ﺑﺎز زﻧﻨﺪ و ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ اﻫﻞ ﺣّﻖ در ﻗﺒﻮل اﻓﺎدات او ﮐﻼم‬‫آﻏﺎز ﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺑﺬﮐﺮ ﮐﻠﻤﺎت او ﺗﯿﺸﻪ ﺑﺮ ﭘﺎي ﺧﻮد زدهاﻧﺪ و ﺑﺪﺳﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪124 :‬‬‫ﺧﻮﯾﺶ آﺗﺶ در ﺧﺮﻣﻦ ﺧﻮﯾﺶ زده راه ﻗﯿـﻞ و ﻗـﺎل ﺧﻮد زده اﺑﻮاب ﭼـﺎره از ﭼـﺎر ﺳﻮ ﻣﺴـﺪود و ﺣﻤﺎﯾﺖ ﺣﻤﺎت ﺧﻮد ﻣﺮدود ﮐﺮدهاﻧﺪ‬‫ﻓﻬﻞ ﺑﻌﺪ ﺗﻠﮏ اﻟﺠﺴﺎدة ﻣﻦ ﻋﺬر ﻣﺴﻤﻮع او ﮐﻼم ﺑﺎﻟﺤﺠﮥ ﻣﺸﻔﻮع او ﺑﻌﺪ ﻫﺬه اﻟﻤﺠﺎزﻓﮥ ﻋﺜﺮﺗﻬﻢ ﺗﻘﺎل و ﻫﻞ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ اوﻗﻌﻮا اﻟﺤﺮﯾﻖ ﺑﺒﯿﻮﺗﻬﻢ‬‫ﻣﻦ ﻣﺎء ﯾﻄﻔﯽ و ﯾﺒّﺮد او ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ اﻻﯾﺠﺎف و اﻻﯾﻐﺎل ﻓﯽ اﻟﻀـﻼل ﻣﻦ ﻫﺎد ﯾﻬﺪي و ﯾﺴّﺪد و ﻫﻞ ﺑﻌﺪ اﻻﺷﻔﺎء ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻮت ﻣﻦ دواء و ﻫﻞ‬‫ﺑﻌـﺪ اﻻدﻧﺎف و اﻻزﻣﺎن ﻣﻦ ﺷـﻔﺎء ﻻ و اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻞ ﻟﻮ ﻃﺎروا اﻟﯽ اﻟﺴـﻤﺎء و ﻏﺎﺻﻮا ﻓﯽ اﻟﻐﺒﺮاء ﻟﻤﺎ وﺟـﺪوا ﻣﻦ ﺣﯿﻠﮥ و ﻟﻤﺎ اﻟﻔﻮا ﻣﻦ وﺳـﯿﻠﮥ و ﻟﻤﺎ‬‫ﺻﺎدﻓﻮا ﺧﻼﺻﺎ و ﻟﻤﺎ واﻓﻮا ﻣﻨﺎﺻﺎ ﻓﻠﯿﺲ ﻟﻬﻢ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ اﻻ اﻟﻐﺮق و اﻟﺤﺮق و اﻟﻤﻀـﺾ و اﻟﺸـﺮق و ﻟّﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﺣﻤﺪا ﺟﻤﯿﻼ ﺣﯿﺚ اﺧﺰاﻫﻢ‬‫ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و ﻟﻌﺬاب اﻵﺧﺮة اﺷﺪ و اﺑﻘﯽ ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ اﮐﺎﺑﺮ ﻗﻮم ﺧﻠﻔﺎ ﻋﻦ ﺳﻠﻒ ﺑﺘﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ و ﺑﺎﻓﺎدات و ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت‬‫او ﻣﺘﺸـﺒﺚ ﻣﯽﺷﻮﻧـﺪ و او را در ﮐﻤﺎل ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﻨﻘﯿﺪ ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﻧﻤﯽﺑﯿﻨﯽ ﮐﻪ ﻓﺎﺿﻞ ﻧﺤﺮﯾﺮ و ﻋﺎﻟﻢ ﮐﺒﯿﺮ ﺣﻨﻔّﯿﻪ اﺑﻮ‬
‫اﻟﻤﻮﯾـﺪ ﺧﻮارزﻣﯽ ﮐﻪ از اﮐـﺎﺑﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و ﻣﻌﺘﻤـﺪﯾﻦ ﻗﻮﻣﺴﺖ و ﺑﺘﮑﻠﻒ و ﺗﺼـﻨﻊ ﺗﻤـﺎم ﻣﻬﺎرت اﻣﺎم اﻋﻈﻢ در ﻋﻠﻢ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺘﺎﻟﯿﻒ ﻣﺴـﻨﺪ‬‫ﺛـﺎﺑﺖ ﺳﺎﺧﺘﻪ و در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﻨﺘﯽ ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺮ ﺣﻀـﺮات ﺣﻨﻔﯿﻪ ﺑﺎﻇﻬﺎر ﻓﻀـﯿﻠﺖ اﻣﺎم اﯾﺸﺎن ﮔﺬاﺷـﺘﻪ و در ﻣﻘﺎم ﺣﻤﺎﯾﺖ اﻣﺎم اﻋﻈﻢ درآﻣـﺪه و‬‫ﺟﺮح ﺟﺎرﺣﯿﻦ او را ﮐﺎن ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﻧﮕﺎﺷـﺘﻪ در اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺮﯾﻦ دﻋﻮي ﺑﺮ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﻨﻘﯿﺪ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي دﺳﺖ اﻧﺪاﺧﺘﻪ و ﺑﻐﺮض ﺑﺎﻃﻞ ﺗﺮوﯾﺞ‬‫و ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻣﻄﻠﻮب ﺧﻮﯾﺶ در ﻣﺪح ﺳـﺘﺎﯾﺶ او دﻗﯿﻘﻪ ﻓﺮو ﻧﮕﺬاﺷﺘﻪ ﯾﻌﻨﯽ او را اﻣﺎم و ﭘﯿﺸﻮاي اﺋﻤﻪ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﻨﻘﯿﺪ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﻗﻮل او را در‬‫ﺑـﺎره ﺗﻘـﺪﯾﻢ ﺗﻌـﺪﯾﻞ ﺑﺮ ﺟﺮح ﻋﯿﻦ ﺣﻖ و ﺻﻮاب اﻧﮕﺎﺷـﺘﻪ ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در اواﺋـﻞ ﺟـﺎﻣﻊ ﻣﺴﺎﻧﯿـﺪ أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﻪ ﮔﻔﺘﻪ و اﻟـﺪﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﻣـﺎ ذﮐﺮﻧﺎ ان‬‫اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ ﻣﺘﯽ ﺗﺮﺟـﺢ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﺮح ﯾﺠﻌـﻞ اﻟﺠﺮح ﮐـﺎن ﻟﻢ ﯾﮑﻦ و ﻗـﺪ ذﮐﺮ ذﻟـﮏ اﻣـﺎم اﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻓﯽ ﮐﺘـﺎب اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ ﻓﯽ‬‫اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﻌﻠﯿﻖ ﻓﯽ ﻣﻮاﺿﻊ ﻣﻨﻪ‬‫ﻓﻘـﺎل ﻓﯽ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻤﻀـﻤﻀﮥ و اﻻﺳـﺘﻨﺸﺎق اﻟـﺬي ﯾﺮوﯾﻪ ﺟـﺎﺑﺮ اﻟﺠﻌﻔﯽ ﻋﻦ ﻋﻄـﺎ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋـّﺒ ﺎس ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻧّﻪ ﻗﺎل‬‫اﻟﻤﻀﻤﻀﮥ و اﻻﺳﺘﻨﺸﺎق ﻣﻦ اﻟﻮﺿﻮء اﻟﺬي ﻻ ﯾﺘﻢ اﻟﻮﺿﻮء اﻻ ﺑﻬﻤﺎ‬‫ﻓﺎن ﻗﺎل اﻟﺨﺼﻢ ﯾﻌﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ رح ﻓﺎﻧﻪ ﯾﺮاﻫﻤﺎ ﺳﻨﮥ ﻓﯿﻪ ﺟﺎﺑﺮ اﻟﺠﻌﻔﯽ ﻗﺪ ﮐّﺬﺑﻪ اﺑﻮ اﯾﻮب اﻟﺴﺠﺴﺘﺎﻧﯽ و زاﺋﺪة ﻗﻠﻨﺎ ﻗﺪ وﺛﻘﻪ ﺳﻔﯿﺎن ﻟا ﺜﻮري و‬‫ﺷﻌﺒﮥ و ﮐﻔﯽ ﺑﻬﻤﺎ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺼﻨﻌﺎﻧﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪125 :‬‬‫اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ در روض ﺑﺎﺳﻢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻨﻬﺎ اﻧّﻪ ﻗـﺪ ﺛﺒﺖ ﺑﺎﻟﺘﻮاﺗﺮ اّن اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻣﻦ اﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠﮥ و ﻟﯿﺲ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻧﺰاع و‬‫ﻻـ ﺷـﮏ ان ﺗﺼـﺎﻧﯿﻔﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻋـﻆ و ﺗﻮاﻟﯿﻔﻪ ﻓﯽ اﻟﺮﻗﺎﺋﻖ ﻣـﺪرس ﻓﻀـﻼﺋﻬﻢ و ﺗﺤﻔﻪ ﻋﻠﻤﺎﺋﻬﻢ ﻓﯿﻬﺎ ﯾﺘﻮاﻋﻈﻮن و ﯾﺨﻄﺒﻮن و ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ‬‫اﺣﻮاﻟﻬﻢ ﯾﻌﺘﻤـﺪون و ﻗـﺪ ذﮐﺮ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻪ ﻫـﺬه ﻣﺎ ﯾﻘﺘﻀـﯽ ﻧﺰاﻫﺘﻬﻢ ﻋﻦ ﻫـﺬه اﻟﻌﻘﯿﺪة و اﻧﺎ اورد ﻣﻦ ﮐﻼﻣﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻣﺎ ﯾﺸـﻬﺪ‬‫ﺑﺼﺤﮥ ﻣﺎ ذﮐﺮﺗﻪ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻤﺪﻫﺶ ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ُﻫَﻮ اﻟ َْﺄﱠوُل َو اﻟ ْﺂِﺧُﺮ‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي اّول ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻣﺒﺘﺪء آﺧﺮ ﺟّﻞ ﻋﻦ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﺦ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ در ﺻﻮاﻋﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻧﺎ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ‬‫ﮔﻔﺘﻪ و ﻗـﺪ اﺿـﻄﺮب اﻟﻨﺎس ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓﺠﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي و اﻟﻨﻮوي و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻬﻤﺎ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻃﺮﻗﻪ اﻟﺦ و ﮐﻤﺎل‬‫اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻓﺨﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﺟﻬﺮﻣﯽ در ﺑﺮاﻫﯿﻦ ﻗﺎﻃﻌﻪ ﮐﻪ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺻﻮاﻋﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ اﺳﺖ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺗﺮﺟﻤﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺼﻨﻒ ﮔﻮﯾﺪ ﻋﻠﻤﺎ را‬‫درﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ اﺿـﻄﺮاب و ﺗﺤﯿﺮﯾﺴﺖ ﺟﻤـﺎﻋﺘﯽ ﮐﻪ از ان ﺟﻤﻠﻪ اﺑﻦ ﺟﻮزي و اﻣـﺎم ﻧﻮاوﯾﺴﺖ رﺣﻤﻬﻤﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺮﯾﻦ رﻓﺘﻪاﻧـﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ‬‫ﻣﻮﺿﻮﻋﺴﺖ و ﮐـﺎﻓﯿﺴﺖ ﺗﺮا ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺑﻦ ﺟﻮزي و اﻣﺎم ﻧﻮاوي در ﺣـﺪﯾﺚ و در ﻃﺮق آن اﻟـﺦ و ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﺑﺎب ﻫﻤﯿﻦ اﻣﺎﻣﺖ در ﻣﺎ ﺑﻌﺪ‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﭘﻨﺠﻢ رواﯾﺖ ﺟﺎﺑﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 98‬از ‪359‬‬‫ان اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻗﺎل اﻧﺎ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ و ﻋﻠﯽ ﺑﺎﺑﻬﺎ‬‫و اﯾﻦ ﺧـﺒﺮ ﻧﯿﺰ ﻣﻄﻌﻮﻧﺴﺖ ﻗـﺎل ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻻـ اﺻـﻞ ﻟﻪ و ﻗـﺎل اﻟﺒﺨـﺎري اﻧﻪ ﻣﻨﮑﺮ و ﻟﯿﺲ ﻟﻪ وﺟﻪ ﺻـﺤﯿﺢ و ﻗـﺎل اﻟﺘﺮﻣـﺬي اﻧﻪ ﻣﻨﮑﺮ و‬‫ﻏﺮﯾﺐ و ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻓﯽ اﻟﻤﻮﺿﻮﻋـﺎت و ﻧﺼـﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﮐـﺎﺑﻠﯽ در ﺻﻮاﻗﻊ ﮔﻔﺘﻪ و دﻋﻮي اﻫـﻞ اﻟﺒﺼـﺮة ﻋﻠﯽ ﻣﻐﯿﺮة ﮐﻤﺎ ذﮐﺮه اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ‬‫اﻟﻄﺒﺮي و اﻻﻣـﺎم اﻟﺒﺨـﺎري و اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﻋﻤـﺎد اﻟـﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﻟﮑﺜﯿﺮ و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺟﻤﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي و اﻟﺸـﯿﺦ ﺷـﻤﺲ اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ‬‫اﻟﻤﻈﻔﺮ ﺳﺒﻂ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻓﯽ ﺗﻮارﯾﺨﻬﻢ ﻫﻮ ان ﻣﻐﯿﺮة ﮐﺎن اﻣﯿﺮ اﻟﺒﺼﺮة و ﮐﺎن اﻟّﻨﺎس ﯾﻘﻠﻮﻧﻪ ﻓﺎﺧﺬوا ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺸﻬﻮد اﻧﻪ زﻧﺎ ﺑﺎﻣﺮأة ﯾﻘﺎل ﻟﻬﺎ أم‬‫اﻟﺠﻤﯿﻞ و ﮐﺘﺒﻮا ﺑـﺬﻟﮏ اﻟﯽ ﻋﻤﺮ اﻟـﺦ و ﺧﻮد ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ در ﺑﺎب ﻣﻄﺎﻋﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨـﺪ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﺨﺎري در‬‫ﺗﺎرﯾﺦ ﺧﻮد و ﺣﺎﻓﻆ ﻋﻤﺎد اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻦ اﺛﯿﺮ و ﺣﺎﻓﻆ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج ﺑﻦ اﻟﺠﻮزي و ﺷـﯿﺦ ﺷﻤﺲ اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻣﻈﻔﺮ ﺳﺒﻂ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي و‬‫دﯾﮕﺮ ﻣﻮرﺧﯿﻦ ﺛﻘﺎت ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﻐﯿﺮه ﺑﻦ ﺷﻌﺒﻪ اﻣﯿﺮ ﺑﺼﺮه ﺑﻮد و ﻣﺮدم ﺑﺼﺮه ﺑﺎو‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪126 :‬‬‫ﺑـﺪ ﺑﻮدﻧـﺪ و ﻣﯽﺧﻮاﺳـﺘﻨﺪ ﮐﻪ او را ﻋﺰل ﮐﻨﺎﻧﻨـﺪ ﺑﺮ وي ﺗﻬﻤﺖ زﻧﺎ ﺑﺮﺑﺴـﺘﻨﺪ اﻟﺦ و اﺑﻦ روزﺑﻬﺎن ﺑﺠﻮاب ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺮﺣﻤﮥ ﺟﺎﺋﯽ ﮐﻪ‬‫آن ﺟﻨﺎب ﺣـﺪﯾﺚ ﻧﻮر ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ اﻗﻮل ذﮐﺮ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻫـﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻘﯿﻦ و ﻗﺎل ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻮﺿﻮع‬‫ﻋﻠﯽ رﺳـﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿـﻪ و ﺳـّﻠﻢ و اﻟﻤﺘﻬـﻢ ﺑـﻪ ﻓﯽ اﻟﻄﺮﯾـﻖ اﻻـول ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺧﻠـﻒ اﻟﻤﺮوزي ﻗـﺎل ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﮐـﺬاب و ﻗـﺎل‬‫اﻟـﺪارﻗﻄﻨﯽ ﻣـﺘﺮوك و ﻓﯽ اﻟﻄﺮﯾﻖ اﻟﺜـﺎﻧﯽ اﻟﻤﺘﻬﻢ ﺑﻪ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ و ﮐـﺎن راﻓﻀـﯿﺎ و اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ ﮐﺎﮐـﺎﺑﺮ ﻗﻮم او را ﻣﺰﯾـﺪ؟؟؟؟ ‪ .....‬ﺷـﯿﺦ‬‫اﻻﺳـﻼم ﻣﯽﺳـﺘﺎﯾﻨﺪ و ﻗﺼﺐ اﻟﺴـﻨﺒﻖ در ﮐﻤﺎل ﺗﺒﺠﯿﻞ و ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺗﻔﺨﯿﻢ و ﺗﮑﺮﯾﻢ او ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ در ﻣﻨﻬﺎج اﻟﺴـﻨﮥ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺑﺤﮑﻢ اﺑﻦ‬‫اﻟﺠﻮزي در رّد اﺣﺎدﯾﺚ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﻣﺘﻤﺴﮏ ﮔﺮدﯾﺪه از آن ﺟﻤﻠﻪ ﺑﺠﻮاب‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻧﺖ اﺧﯽ و وﺻّﯿﯽ و ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻗﺎﺿـﯽ دﯾﻨﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﻔﺮج اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﺎت ﻟﻤﺎ روي ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﺒﺴﺘﯽ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ اﺑﻦ‬‫ﺗﯿﻤﯿﻪ ﺑﺠﻮاب‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﺣﺐ ان ﯾﺘﻤﺴﮏ ﺑﻘﺼﺒﮥ اﻟﯿﺎﻗﻮت اﻟﺘﯽ ﺧﻠﻘﻬﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﯿﺪه ﺛﻢ ﻗﺎل ﻟﻬﺎ ﮐﻮﻧﯽ ﻓﮑﺎﻧﺖ ﻓﻠﯿﺘﻮّل ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﮔﻔﺘﻪ و اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺜـﺎﻧﯽ ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟﺠـﻮزي ﻓﯽ اﻟﻤﻮﺿﻮﻋـﺎت و ﺑﯿﻦ آن ﻣﻮﺿﻮع و ﻧﯿﺰ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ در ﻣﻨﻬـﺎج ﮔﻔﺘﻪ و اﻋﻠﻢ اﻧﻪ ﺛﻢ اﺣـﺎدﯾﺚ‬‫أﺧﺮ ﻟﻢ ﯾﺬﮐﺮﻫﺎ ﻫﺬا اﻟﺮاﻓﻀـﯽ ﻟﻮ ﮐﺎﻧﺖ ﺻـﺤﯿﺤﮥ ﻟﺪﻟّﺖ ﻋﻠﯽ ﻣﻘﺼﻮده و ﻓﯿﻬﺎ ﻣﺎ ﻫﻮ اّول ﻣﻦ ﺑﻌﺾ ﻣﺎ ذﮐﺮه ﻟﮑﻨﻬﺎ ﮐﻠﻬﺎ ﮐﺬب و ﻟا ﻨﺎس ﻗﺪ‬‫رووا اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﮑﺬوﺑـﮥ ﺑﻪ ﻓﯽ ﻓﻀﻞ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ و ﻋﺜﻤﺎن و ﻋﻠﯽ و ﻣﻌﺎوﯾـﮥ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻟﮑﻦ اﻟﻤﮑـﺬوب ﻓﯽ ﻓﻀﻞ ﻋﻠﯽ اﮐﺜﺮ ﻷّن اﻟﺸـﯿﻌﮥ‬‫اﺟﺮأ ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺬب ﻣﻦ اﻟﻨﻮاﺻﺐ ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﻔﺮج ﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺼﺤﯿﺤﮥ ﮐﺜﯿﺮة ﻏﯿﺮ ان اﻟﺮاﻓﻀﮥ ﻟﻢ ﺗﻘﻨﻊ ﻓﻮﺿﻌﺖ ﻟﻪ ﻣﺎ ﺗﻀﻊ ﻻ ﻣﺎ‬‫ﺗﺮﻓﻊ و ﺣﻮﺷﯿﺖ ﻣﺎﺷﯿﮥ ﻣﻦ اﻻﺣﺘﯿﺎج اﻟﯽ اﻟﺒﺎﻃﻞ اﻟﺦ و ﺑﻌﺪ اﯾﻦ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﻋﺪﯾﺪه ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﺑﺎﻗﻮال اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي در اﺛﺒﺎت وﺿﻊ‬‫ان اﺳـﺘﻨﺎد ﻧﻤﻮده و ﯾـﺎﻓﻌﯽ ﺑﺮاﺋﺖ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒـﻞ از ﻗﻮل ﺑﺤﺮف و ﺻﻮت ﮐﻪ ﺣﻨـﺎﺑﻠﻪ ﺟﺴـﺎرة ﺑﺂن ﻗﺎﺋﻞ ﮔﺮدﯾﺪهاﻧـﺪ از ﻗﻮل اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي‬‫ﺛـﺎﺑﺖ ﮐﺮده و او را ﺑﻮﺻﻒ اﻣـﺎم ﺳـﺘﻮده ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨـﺎن ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺑﻮ زﮐﺮﯾﺎ ﯾﺤﯿﯽ أﺑﯽ اﻟﺨﯿﺮ ﯾﻤﻨﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﻣﺎ ﻣﺎ ذﮐﺮت ﻣﻦ ﮐﻮن‬‫اﻻﻣـﺎم اﺣﻤـﺪ و اﻟﻤﺘﻘـﺪﻣﯿﻦ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎﺑﻪ ﺑﺮاء ﻣﻤـﺎ ادﻋـﺎه اﻟﻤﺘﺄﺧﺮون ﻣﻨﻬﻢ ﻣّﻤﻦ ﻧّﺺ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﺑﻌﺾ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠـﮥ و ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ اﻟﻔﺮج اﺑﻦ‬‫اﻟﺠﻮزي ﺣﺘﯽ ذﮐﺮ اﻧﻬﻢ ﺻﺎروا ﺳّﺒﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺬﻫﺐ ﺑﺎﻋﺘﻘﺎدﻫﻢ اﻟﺬي ﯾﺘﻮﻫﻢ ﻏﯿﺮﻫﻢ اﻧّﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪127 :‬‬‫ﻣﺬﻫﺐ اﺣﻤﺪ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ اﺑﻦ ﺟﻮزي را ﺑﻮﺻﻒ ﺳـﻨﺪ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و اﻟﻤﻨﻘﺪﯾﻦ ﻣﻔﺘﺨﺮ ﺳﺎﺧﺘﻪ و او را از اﺋﻤﻪ ﻓﻘﻪ و ﺣﺪﯾﺚ داﻧﺴـﺘﻪ‬‫و ﻗﺮﯾﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﮔﺮداﻧﯿـﺪه ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ازاﻟـﮥ اﻟﻐﯿﻦ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﻪ اﮔﺮ ﭼﻪ ﺣﺠﮥ اﻻﺳـﻼم ﻏﺰاﻟﯽ ﭼﻨﺎن ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣﻨﺒـﻞ و اﺑﻦ ﺟﻮزي و ﻣﻦ ﯾﻘﻮم ﻣﻘﺎﻣﻬﻢ ﮐﻪ از اﺋﻤﻪ ﻓﻘﻪ و ﺣﺪﯾﺚاﻧـﺪ ﺻـﺮﯾﺢ ﺗﮑﻔﯿﺮ ﯾﺰﯾـﺪ ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ و ﻧﯿﺰ در ذﮐﺮ ﻻﻋﻨﯿﻦ و ﻣﮑﻔﺮﯾﻦ ﯾﺰﯾﺪ‬‫ﮔﻔﺘـﻪ و از آن ﺟﻤﻠﻪ ﺳـﻨﺪ اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ و اﻟﻤﻨﻘـﺪﯾﻦ اﺑـﻮ اﻟﻔﺮج ﺑﻦ ﺟـﻮزﯾﺴﺖ اﻧﺘﻬﯽ و ﻓﺎﺿـﻞ رﺷـﯿﺪ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﮐﻪ اﺑﻦ اﻟﺠـﻮزي اﻣـﺎم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 99‬از ‪359‬‬‫ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ و از اﺋﻤﻪ دﯾﻦ و ﻗﺪﻣﺎي ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ ﻧﺰد اﻫﻞ ﺳـﻨﺘﺴﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺑﻌﺾ ﻣﻘﺎﻣﺎت اﯾﻀﺎح ﮔﻔﺘﻪ أي ﻧﺎﻇﺮان ﻓﻦ ﻗﻮﯾﻢ ﺳﯿﺮ و ﺣﺪﯾﺚ و‬‫أي ﻣﺎﻫﺮان ﻗﻮل ﻗـﺪﯾﻢ و ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺮاي ﺧـﺪا درﯾﻦ ﻣﻘﺎم اﻧـﺪﮐﯽ ﺗﺎﻣﻞ را ﮐﺎر ﻓﺮﻣﺎﯾﻨـﺪ ﺗﺎ درﯾﺎﻓﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ ﮐﻪ آﯾﺎ ﻣﺜﻞ اﻣﺎم ﻫﻤﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣﻨﺒﻞ و اﻣﺎم اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ اﺑﻦ ﺟﻮزي و ﺳـﺒﻂ او و ﻗﺎﺿـﯽ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و ﺣﻤﺎد ﺑﻦ ﻋﻠﻘﻤﻪ و ﺳـّﯿﺪ ﺟﻼل اﻟﺤﻖ و اﻟـّﺪﯾﻦ ﺑﺨﺎري و ﻣﻠﮏ اﻟﻌﻠﻤﺎء‬‫ﺷﻬﺎب اﻟـﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ دوﻟﺖاﺑﺎدي و ﻋﻼﻣﻪ ﺳـﻌﺪ اﻟﻤﻠﮥ و اﻟّﺪﯾﻦ ﺗﻔﺘﺎزاﻧﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﮐﻪ ﻣﺼـّﺮح ﺑﮑﻔﺮ و ﻟﻌﻦ ﻣﻄﺮود ﻣﻌﻬﻮد ﺑﻮدﻧﺪ از ﻋﻮام‬‫اﻫﻞ ﺳـﻨﺪ و ﺟﺎﻫﻞ ﺑﺤﺎل ﻣﺴـﻠﮏ ﺧﻮد و ﻗﺮﯾﺐ اﻟﻌﻬـﺪ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ﺷﺎﻣﺦ اﻟﻤﺠﺪ ﺑﻮدﻧﺪ ﯾﺎ از اﺋﻤﻪ دﯾﻦ و ﻗﺪﻣﺎي ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ ﻧﺰد اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ و‬‫ﺟﻤـﺎﻋﺖ اﻧﺘﻬﯽ و اﺑﻦ ﺧﻠﮑـﺎن اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي را ﺑﻤﺤﺎﻣـﺪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠّﯿﻪ ﺳـﺘﻮده و ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﮐﻪ او ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻋﺼـﺮ و اﻣﺎم‬‫وﻗﺖ ﺧﻮد در ﺣـﺪﯾﺚ و ﺻـﻨﺎﻋﺖ وﻋـﻆ ﺑﻮده و ﻣﺤﺎﺳﻦ او ﺑﺴـﯿﺎرﺳﺖ ﮐﻪ ﻃﻮﯾﻠﺴﺖ ﺷـﺮح آن ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣّﻤﺎدي ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﺠﻮزي ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ اﻟﻨﻀـﺮ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺼﺪﯾﻖ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و‬‫ﺑﻘّﯿﮥ اﻟّﻨﺴﺐ ﻣﻌﺮوف اﻟﻘﺮﺷـّﯽ اﻟﺘﯿﻤﯽ اﻟﺒﮑﺮي اﻟﺒﻐﺪادي اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ اﻟﻮاﻋﻆ اﻟﻤﻠﻘﺐ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﮐﺎن ﻋّﻠﺎﻣﮥ ﻋﺼـﺮه و اﻣﺎم وﻗﺘﻪ‬‫ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺻـﻨﺎﻋﮥ اﻟﻮﻋﻆ ﺻـّﻨﻒ ﻓﯽ ﻓﻨﻮن ﻋﺪﯾﺪة ﻣﻨﻬﺎ زاد اﻟﻤﺴﯿﺮ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ ارﺑﻌﮥ اﺟﺰاء اﺗﯽ ﻓﯿﻪ ﺑﺎﺷﯿﺎء ﻏﺮﯾﺒﮥ و ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﺗﺼـﺎﻧﯿﻒ ﮐﺜﯿﺮة و ﻟﻪ اﻟﻤﻨﺘﻈﻢ ﻓﯽ اﻟﺘﺎرﯾـﺦ و ﻫﻮ ﮐﺒﯿﺮ و ﻟﻪ اﻟﻤﻮﺿﻮﻋـﺎت ﻓﯽ ارﺑﻌـﮥ اﺟﺰاء ذﮐﺮ ﻓﯿﻬﺎ ﮐّﻞ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻮﺿﻮع و ﻟﻪ ﺗﻠﻘﯿـﺢ ﻓﻬﻮم‬‫اﻻـﺛﺮ ﻋﻠﯽ وﺿﻊ ﮐﺘـﺎب اﻟﻤﻌﺎرف ﻻﺑﻦ ﻗﺘﯿﺒـﮥ و ﺑﺎﻟﺠﻤﻠـﮥ ﻓﮑﺘﺒﻪ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ان ﺗﻌـّﺪ و ﮐﺘﺐ ﺑﺨّﻄﻪ ﺷـﯿﺌﺎ ﮐﺜﯿﺮا و اﻟﻨﺎس ﯾﻐﺎﻟﻮن ﻓﯽ ذﻟﮏ ﺣﺘﯽ‬‫ﯾﻘﻮﻟﻮﻧﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪128 :‬‬‫ﺟﻤﻌﺖ اﻟﮑﺮارﯾﺲ اﻟﺘﯽ ﮐﺘﺒﻬﺎ و ﺣﺴﺒﺖ ﻣّﺪة ﻋﻤﺮه و ﻗﺴﻤﺖ اﻟﮑﺮارﯾﺲ ﻋﻠﯽ اﻟﻤّﺪة ﻓﮑﺎن ﻣﺎ ﺧّﺺ ﺑﻪ ﮐّﻞ ﯾﻮم ﺗﺴﻊ ﮐﺮارﯾﺲ و ﻫﺬا ﺷﯽء‬‫ﻋﻈﯿﻢ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﻘﺒﻠﻪ اﻟﻌﻘﻞ و ﯾﻘﺎل اﻧﻪ ﺟﻤﻌﺖ ﺑﺮاﯾﮥ أﻗﻼﻣﻪ اﻟﺘﯽ ﮐﺘﺐ ﺑﻬﺎ ﺣﺪﯾﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﺤﺼﻞ ﻣﻨﻬﺎ ﺷﯽء ﮐﺜﯿﺮ‬‫و اﻣﺮ ان ﯾﺴـﺨﻦ ﺑﻬﺎ اﻟﻤﺎء اﻟّـﺬي ﯾﻐّﺴﻞ ﺑﻪ ﺑﻌـﺪ ﻣﻮﺗﻪ ﻓﻔﻌﻞ ﻓﮑﻔﺖ و ﻓﻀﻞ ﻣﻨﻬﺎ و ﻟﻪ اﺷـﻌﺎر ﻟﻄﯿﻔﮥ اﻧﺸﺪﻧﯽ ﻟﻪ ﺑﻌﺾ اﻟﻔﻀـﻼء ﯾﺨﺎﻃﺐ اﻫﻞ‬‫ﺑﻐـﺪاد و ﻫﻮ ﻗﻮﻟﻪ ﻋـﺬﯾﺮي ﻣﻦ ﻓﺘﯿـﮥ ﺑﺎﻟﻌﺮاق ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﺑﺎﻟﺠﻔﺎ ﻗّﻠﺐ ﯾﺮون اﻟﻌﺠﯿﺐ ﮐﻼم اﻟﻐﺮﯾﺐ و ﻗﻮل اﻟﻐﺮﯾﺐ ﻓﻼ ﯾﻌﺠﺐ ﻣﯿﺎزﯾﺒﻬﻢ ان ﺗﻨـّﺪت‬‫ﺑﺨﯿﺮ اﻟﯽ ﻏﯿﺮ ﺟﯿﺮاﻧﻬﻢ ﺗﻘﻠﺐ و ﻋـﺬرﻫﻢ ﻋﻨﺪ ﺗﻮﺑﯿﺨﻬﻢ ﻣﻐﻨّﯿﮥ اﻟﺤّﯽ ﻻ ﺗﻄﺮب و ﻟﻪ اﺷـﻌﺎر ﮐﺜﯿﺮة و ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻪ ﻓﯽ ﻣﺠﺎﻟﺲ اﻟﻮﻋﻆ اﺟﻮﺑﮥ ﻧﺎدرة‬‫ﻓﻤﻦ اﺣﺴﻦ ﻣﺎ ﯾﺤﮑﯽ ﻋﻨﻪ اﻧّﻪ وﻗﻊ اﻟﻨﺰاع ﺑﺒﻐﺪاد ﺑﯿﻦ اﻫﻞ اﻟﺴـﻨﮥ و اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﻓﯽ اﻟﻤﻔﺎﺿﻠﮥ ﺑﯿﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻓﺮﺿﯽ اﻟﮑﻞ‬‫ﺑﻤﺎ ﯾﺠﯿﺐ ﺑﻪ اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج ﻓﺎﻗﺎﻣﻮا ﺷـﺨﺼﺎ ﺳﺎﻟﻪ ﻋﻦ ذﻟﮏ و ﻫﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺮﺳﯽ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺲ وﻋﻈﻪ ﻓﻘﺎل اﻓﻀﻠﻬﻤﺎ ﻣﻦ ﮐﺎﻧﺖ اﺑﻨﺘﻪ ﺗﺤﺘﻪ و‬‫ﻧﺰل ﻓﯽ اﻟﺤـﺎل ﺣﺘﯽ ﯾﺮاﺟﻊ ﻓﯽ ذﻟـﮏ ﻓﻘﺎﻟﺘﺎ اﻟﺴـّﻨﮥ ﻫﻮ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻻن اﺑﻨﺘﻪ ﻋﺎﺋﺸـﮥ ﺗﺤﺘﻪ و ﻗﺎﻟﺖ اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﻫﻮ ﻋﻠﯽ اﻻن ﻓﺎﻃﻤـﮥ اﺑﻨـﮥ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺗﺤﺘﻪ و ﻫﺬا ﻣﻦ ﻟﻄﺎﺋﻒ اﻻﺟﻮﺑﮥ و ﻟﻮ ﺣﺼﻞ ﺑﻌﺪ اﻟﻔﮑﺮ اﻟّﺘﺎم و اﻣﻌﺎن اﻟّﻨﻈﺮ ﮐﺎن ﻓﯽ ﻏﺎﯾﮥ اﻟﺤﺴﻦ ﻓﻀﻼ ﻋﻦ اﻟﺒﺪﯾﻬﮥ و‬‫ﻟﻪ ﻣﺤﺎﺳﻦ ﮐﺜﯿﺮة ﯾﻄﻮل ﺷـﺮﺣﻬﺎ و ﮐﺎﻧﺖ وﻻدﺗﻪ ﺑﻄﺮﯾﻖ اﻟﺘﻘﺮﯾﺐ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﻗﯿﻞ ﻋﺸـﺮ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و ﺗﻮﻓﯽ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸـﺮ ﺷـﻬﺮ‬‫رﻣﻀـﺎن ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﺑﺒﻐـﺪاد و دﻓﻦ ﺑﺒﺎب ﺣﺮب و ﻋﻠّﺎﻣﻪ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺎﻟﻢ اﻟﻌﺮاق واﻋﻆ اﻵﻓﺎق ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﻤﺎدي ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ اﻟﻨﻀـﺮ ﺑﻦ اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺼﺪﯾﻖ اﻟﻘﺮﺷـﯽ اﻟﺘﯿﻤﯽ‬‫اﻟﺒﮑﺮي اﻟﺒﻐـﺪادي اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ اﻟﻮاﻋـﻆ اﻟﻤﻔﺴـﺮ ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼـﺎﻧﯿﻒ اﻟﺴـﺎﺋﺮة ﻓﯽ ﻓﻨﻮن اﻟﻌﻠﻢ و ﻋﺮف ﺟـّﺪﻫﻢ ﺑﺎﻟﺠﻮزي ﺑﺠﻮزة ﮐﺎﻧﺖ ﻓﯽ داره‬‫ﺑﻮاﺳﻂ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ واﺳﻂ ﺟﻮزة و ﺑﻬﺎ وﻟﺪ ﺗﻘﺮﯾﺒﺎ ﺳﻨﮥ ﻋﺸﺮ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ او ﻗﺒﻠﻬﺎ و اّول ﺳﻤﺎﻋﻪ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺳﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪129 :‬‬‫ﻋﺸـﺮة ﺳـﻤﻊ اﺑﺎ اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮاﺣـﺪ اﻟـﺪﯾﻨﻮري و اﺑﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺒﺎرع و اﺑﺎ اﻟّﺴـ ﻌﺎدات اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻤﺘﻮﮐـﻞ و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺻﺎﻟـﺢ اﻟﻤﻮذن و اﻟﻔﻘﯿﻪ اﺑـﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻟﺰﻋﻔﺮاﻧﯽ و ﻫﺒـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻄـﺒﺮزد و اﺑﻦ اﻟﺒﻨـﺎء و اﺑـﺎ ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 100‬از ‪359‬‬‫اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﻤﺮزوﻗﯽ و اﺑﺎ ﻏﺎﻟﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻤﺎوردي و ﺧﻄﯿﺐ اﺻـﺒﻬﺎن اﺑﺎ اﻟﻘﺴﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ و اﺑﻦ اﻟﺴﻤﺮﻗﻨﺪي و اﺑﺎ اﻟﻮﻗﺖ‬‫اﻟﺴﻨﺠﺮي و اﺑﺎ ﻧﺼﺮ و ﻋّﺪة ﺟﻤﻠﺘﻬﻢ ﺳﺒﻌﮥ و ﺛﻤﺎﻧﻮن ﻧﻔﺴﺎ و ﮐﺘﺐ ﺑﺨﻄﻪ ﻣﺎ ﻻ ﯾﻮﺻﻒ ﮐﺜﺮة و وﻋﻆ ﻓﯽ ﺣﺪود ﺳﻨﮥ ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ اﻟﯽ‬‫ان ﻣﺎت ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻦ اﻟﺼﺎﺣﺐ ﯾﺤﯿﯽ و ﺳـﺒﻄﻪ اﻟﻮاﻋﻆ ﺷـﻤﺲ اﻟّﺪﯾﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻗﺰﻋﻠﯽ و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و اﺑﻦ اﻟﺰﯾﻨﺒﯽ و اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر‬‫و اﺑﻦ ﺧﻠﯿـﻞ و اﻟﺒﻘﯽ اﻟﺒﻠـﺪاﻧﯽ و اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟـﺪاﺋﻢ و اﻟﻨﺠﯿﺐ ﻋﺒـﺪ اﻟﻠﻄﯿﻒ و ﺧﻠﻖ ﺳﻮاﻫﻢ و ﺑﺎﻻﺟﺎزة اﻟﺸـﯿﺦ ﺷـﻤﺲ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﻤﺮو‬‫اﻟﻘﺰﻏﻠﯽ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻼﻣﮥ اﻟﺤﺪاد و اﻟﻘﻄﺐ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺴـﻼم اﻟﻌﻀـﺮوﻧﯽ و اﻟﺤﻀـﺮ ﺑﻦ ﺣﻤﻮﯾﻪ وﻟﯽ ﻣﻦ ﺧﻤﺴﺘﻬﻢ إﺟﺎزة و ﻫﻮ آﺧﺮ‬‫ﻣﻦ ﺣـّﺪث ﻋﻦ اﻟـﺪﯾﻨﻮري و اﻟﻤﺘﻮﮐﻞ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﺟﻤﻠﮥ ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ و ﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ اﺣﺪا ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺻـّﻨﻒ ﻣﺎ ﺻـﻨﻒ ﻫﺬا اﻟّﺮﺟﻞ‬‫ﻣﺎت اﺑﻮه و ﻟﻪ ﺛﻠﺚ ﺳـﻨﯿﻦ ﻓﺮﺑّﺘﻪ ﻋّﻤﺘﻪ و اﻗﺎرﺑﻪ ﺗﺠﺎر ﻓﯽ اﻟﻨﺤﺎس و رﺑﻤﺎ ﮐﺘﺐ اﺳﻤﻪ ﻓﯽ اﻟّﺴﻤﺎع ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺼﻔﺎر ﻟﺬﻟﮏ و ﻟﻤﺎ‬‫ﺗﺮﻋﺮع ﺣﻤﻠﺘﻪ اﻟﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﻧﺎﺻـﺮ ﻓﺎﻋﺘﻨﯽ ﺑﻪ و اﺳـﻤﻌﻪ اﻟﮑﺜﯿﺮ ﺣﺼﻞ ﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﺤﻈﻮة ﻓﯽ اﻟﻮﻋﻆ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺤﺼﻞ ﻻﺣﺪ ﻗّﻂ و ﺣﻀـﺮ ﻣﺠﺎﻟﺴﻪ‬‫ﻣﻠﻮك و وزراء ﺑﻞ و ﺧﻠﻔﺎء ﻣﻦ وراء اﻟﺴﺘﺮ و ﯾﻘﺎل ﻓﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ ﺣﻀـﺮه ﻣﺎﺋﮥ اﻟﻒ ﻓﯿﻤﺎ ﻗﯿﻞ و اﻟﻈﺎﻫﺮ اﻧﻪ ﮐﺎن ﯾﺤﻀـﺮه ﻧﺤﻮ اﻟﻌﺸـﺮة‬‫آﻻـف ﻣﻊ اﻧﻪ ﻗـﺎل ﻏﯿﺮ ﻣﺮة ان ﻣﺠﻠﺴﻪ ﺣﺮز ﺑﻤﺎﺋـﮥ اﻟﻒ ﻓﻼ رﯾﺐ ان ﮐﺎن ﻫـﺬا ﻗـﺪ وﻗﻊ ﻓﺎن اﮐﺜﺮﻫﻢ ﻻ ﯾﺴـﻤﻌﻮن ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻗﺎل ﺳـﺒﻄﻪ ﺳـﻤﻌﺖ‬‫ﺟـﺪي ﯾﻘﻮل ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺒﺮ ﮐﺘﺒﺖ ﺑﺎﺻـﺒﻌﯽ اﻟﻔﯽ ﻣﺠﻠـﺪ و ﺗﺎب ﻋﻠﯽ ﯾـﺪّي ﻣﺎﺋـﮥ اﻟﻒ و اﺳـﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﯾﺪي ﻋﺸـﺮون اﻟﻔﺎ ﻗﺎل ﮐﺎن ﯾﺨﺘﻢ ﻓﯽ ﮐﻞ‬‫اﺳـﺒﻮع ﺧﺘﻤﮥ و ﻻ ﯾﺨﺮج ﻣﻦ ﺑﯿﺘﻪ اﻟّﺎ اﻟﯽ اﻟﺠﻤﻌﮥ او اﻟﻤﺠﻠﺲ ﺛﻢ ﺳـﺮد ﺳﺒﻄﻪ ﻣﺼّﻨﻔﺎﺗﻪ اﻟﺦ و ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي‬‫اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻠّﺎﻣـﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺎﻟﻢ اﻟﻌﺮاق و واﻋﻆ اﻵﻓﺎق ﺟﻤﺎل اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻟا ﻘﺮﺷـﯽ‬‫اﻟﺒﮑﺮي اﻟﺼﺪﯾﻘﯽ اﻟﺒﻐﺪادي اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ اﻟﻮاﻋﻆ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪130 :‬‬‫اﻟﺴﺎﺋﺮة ﻓﯽ ﻓﻨﻮن اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ اﺣﺪا ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺻـّﻨﻒ ﻣﺎ ﺻّﻨﻒ و ﺣﺼﻞ ﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﺤﻈﻮة ﻓﯽ اﻟﻮﻋﻆ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺤﺼﻞ ﻻﺣﺪ ﻗﻂ ﻗﯿﻞ‬‫اﻧّﻪ ﺣﻀﺮه ﻓﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ ﻣﺎﺋﮥ اﻟﻒ و ﺣﻀﺮه ﻣﻠﻮك و وزراء و ﺧﻠﻔﺎء و ﻗﺎل ﮐﺘﺒﺖ ﺑﺎﺻﺒﻌﯽ اﻟﻒ ﻣﺠﻠﺪ و ﺗﺎب ﻋﻠﯽ ﯾﺪي ﻣﺎﺋﮥ اﻟﻒ و‬‫اﺳـﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﯾـﺪي ﻋﺸـﺮون اﻟﻔﺎ ﺑﺴﺖ و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺼـﻨﻌﺎﻧﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ را ﻣﻔﺰع ﻣﺤّﺪﺛﯿﻦ اﻫﻞ‬‫ﺳّﻨﺖ و اﺣﺎدﯾﺚ آن را ﻣﺮﺟﻊ اﯾﺸﺎن واﻧﻤﻮده و آن را ﺷﺮف ﺗﻘﺪم ﻓﯽ اﻟﺬﮐﺮ ﺑﺮ ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري و ﺗﺮﻣﺬي ﺑﺨﺸﯿﺪه و اﻓﺎده ﮐﺮده ﮐﻪ ﻫﻤﯿﻦ‬‫ﮐﺘـﺐ آن ﮐﺘـﺐ ﻫﺴـﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﻀـﻮع ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ و اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ ﺑﺮاي ﻧﺼـﻮص آن و ﻣﻘﺼـﻮر ﻣﯽﺳﺎزﻧـﺪ ﺗﻌﻈﯿﻢ را ﺑﺮاي آن‬‫ﺑﺨﺼﻮص آن ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در روض ﺑﺎﺳﻢ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﻋﺒﺎرت اﺑﻦ دﺣﯿﻪ در ﺑﺎب ﺷـﻬﺎدت اﻣﺎم ﺣﺴـﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻤﺎ ذﮐﺮه اﺑﻦ دﺣﯿﮥ‬‫اوﺿﺢ دﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﺑﺮاءة اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ و اﻫﻞ اﻟـّﺴ ّﻨﮥ ﻓﯿﻤﺎ اﻓﺘﺮاه ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻤﻌﺘﺮض ﻣﻦ ﻧﺴـﺒﺘﻬﻢ اﻟﯽ اﻟﺘﺸﻨﯿﻊ ﻟﯿﺰﯾﺪ و ﺗﺼﻮﯾﺐ ﻗﺘﻠﻪ اﻟﺤﺴﯿﻦ و ﮐﯿﻒ‬‫و ﻫﺬه رواﯾﺎﺗﻬﻢ ﻣﻔﺼـﺤﮥ ﺑﻀّﺪ ذﻟﮏ ﮐﻤﺎ ﺑّﯿّﻨﺎه ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ و ﺻﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري و ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺘﺮﻣﺬي و اﻣﺜﺎﻟﻬﺎ و ﻫﺬه اﻟﮑﺘﺐ ﻫﯽ ﻣﻔﺰﻋﻬﻢ‬‫و اﻟﯽ ﻣﺎ ﻓﯿﻬﺎ ﻣﺮﺟﻌﻬﻢ و ﻫﯽ اﻟﺘﯽ ﯾﺨﻀـﻌﻮن ﻟﻨﺼﻮﺻـﻬﺎ و ﯾﻘﺼـﺮون اﻟﺘﻌﻈﯿﻢ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺑﺨﺼﻮﺻـﻬﺎ ﻓﺎﻟﻌﺠﺐ ﮐﻞ اﻟﻌﺠﺐ ﺑﯿﻦ ﺟﻤﺎدي و رﺟﺐ‬‫ﮐﯿﻒ ﺷﻖ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﻬـﺬب و اﻟﻌـﺬﯾﻖ اﻟﻤﺮّﺟﺐ ﻋﺼﺎ اﻟﻤﺤـّﺪﺛﯿﻦ و اﻫﻞ اﻟﺴـّﻨﮥ ﺗﻘﻠﯿـﺪا اﻟﮑﺎﺑﻠﯽ اﻟّﻠﺎﺣﺲ ﻓﻀـﻼت اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﮥ و اﻣﺜﺎﻟﻪ ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺘﻘﺸـﻔﯿﻦ ﻟا ﻤﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﻓﻠﻢ ﯾﺠﻌﻞ اﻟﻤﺴـﻨﺪ و ﻻ ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺘﺮﻣﺬي ﻣﻔﺰﻋﻪ و ﻻ اﻟﯽ ﻣﺎ ﻓﯿﻬﻤﺎ ﻣﺮﺟﻌﻪ و ﻟﻢ ﯾﺨﻀﻊ ﻟﻨﺼﻮﺻـﻬﻤﺎ و ﻟﻢ ﯾﺤﺘﻔﻞ ﺑﻬﻤﺎ‬‫ﻓﻀـﻼ ﻋﻦ ان ﯾﻘﺼﺮ اﻟﺘﻌﻈﯿﻢ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ ﺑﺨﺼﻮﺻﻬﻤﺎ ﻓﻘﺎﺑﻞ اﻟﺨﻀﻮع ﺑﺎﻹﺑﺎء و اﻻﺳﺘﻨﮑﺎف و ﻋّﻮض اﻟﺘﻌﻈﯿﻢ ﺑﺎﻻﻫﺎﻧﮥ و اﻻﺳﺘﺨﻔﺎف و ﺟﺰع ﻓﯽ‬‫اﺑﻄﺎل اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﺮوّي ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎﺑﯿﻦ ﻣﻬﺎﻣﻪ اﻻﻋﺘﺴﺎف و اﺑﺪي ﺻـﻨﻮﻓﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﺠﻮن و اﻟّﺴـ ﻔﺴﺎف ﺑﺴﺖ و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻬﺪي ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﻐﺮﺑﯽ ﮐﻪ از آن ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﺳـﺒﻌﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷـﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ واﻟـﺪ ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﺑﺎﺗﺼـﺎل ﺳـﻨﺪ ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺸﺎن در رﺳﺎﻟﻪ ارﺷﺎد و اﻟﯽ ﻣﻬﻤﺎت‬‫اﻻﺳـﻨﺎد اﻓﺘﺨﺎر و اﺳـﺘﺒﺸﺎر ﺗﻤﺎم دارد و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺑﺎﻫﺮه و ﻣﺤﺎﻣﺪ زاﻫﺮه او از ﺧﻼﺻﮥ اﻻﺛﺮ ﻣﺤّﺒﯽ واﺿﺤﺴﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ ﻣﺴﻨﺪ‬‫اﺣﻤﺪ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده ﮐﻪ اّوﻻ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن اﻓﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ اﺻﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪131 :‬‬‫از اﺻـﻮل اﯾـﻦ اﻣﺘﺴـﺖ ﺟﻤـﻊ ﮐﺮده اﺣﻤـﺪ در ان از ﺣـﺪﯾﺚ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﻣﺘﻔـﻖ ﻧﺸـﺪ ﺑﺮاي ﻏﯿﺮ او و ﺛﺎﻧﯿـﺎ واﺿـﺢ ﮐﺮده ﮐﻪ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤـﺪ از‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 101‬از ‪359‬‬‫ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻓﺎﺋﻘﻪ اﺳﺖ و اﻣﺎم اﺣﻤﺪ اوﻻد ﺧﻮد را ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻮده ﻣﺴﻨﺪ را ﺑﺮ اﯾﺸﺎن ﺧﻮاﻧﺪ و ﮐﻼﻣﯽ ﺑﺬاﻏﺖ ﻧﻈﺎم ارﺷﺎد ﮐﺮد ﮐﻪ از ان ﺻﺮاﺣﮥ‬‫ﺑﻮدن اﯾﻦ ﻣﺴﻨﺪ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﻣﻼذ و ﻣﻠﺠﺄ ﻣﺴﻠﻤﯿﻦ ﻋﻨﺪ اﻻﺧﺘﻼف و ﺣﺠّﯿﺖ اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺴﺮوده در ان ﺑﻼ وﺳﻮاس و اﺳﺘﻨﮑﺎف ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬‫در ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﮔﻔﺘﻪ و اﻟّﻒ ﻣﺴﻨﺪه و ﻫﻮ اﺻﻞ ﻣﻦ اﺻﻮل ﻫﺬه اﻻّﻣﮥ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺘﻔﻖ ﻟﻐﯿﺮه و‬‫ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﻧﺒـﺬي از ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ اﺣﻤﺪ ﮔﻔﺘﻪ و ﻟﻪ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻔﺎﺋﻘﮥ ﻓﻤﻨﻬﺎ اﻟﻤﺴـﻨﺪ و ﻫﻮ ﺛﻠﺜﻮن اﻟﻔﺎ و ﺑﺰﯾﺎدة اﺑﻨﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ارﺑﻌﻮن اﻟﻒ‬‫ﺣﺪﯾﺚ و ﻗﺎل ﻓﯿﻪ و ﻗﺪ ﺟﻤﻊ اوﻻده و ﻗﺮأه ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻫﺬا ﮐﺘﺎب ﻗﺪ ﺟﻤﻌﺘﻪ و اﻧﺘﻘﯿﺘﻪ ﻣﻦ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﺳـﺒﻌﻤﺎﺋﮥ اﻟﻒ و ﺧﻤﺴﯿﻦ اﻟﻔﺎ ﻓﻤﺎ اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯿﻪ‬‫اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺎرﺟﻌﻮا إﻟﯿﻪ ﻓﺎن وﺟﺪﺗﻤﻮه ﻓﯿﻪ و اﻟّﺎ ﻟﯿﺲ ﺑﺤّﺠﮥ ﺑﺴﺖ و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺷـﯿﺦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي ﮐﻪ ﻣﺪاﺋﺢ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﻣﺤﺎﺳﻦ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﻓﺨﯿﻤﻪ او از ﺳـﺒﺤﮥ اﻟﻤﺮﺟﺎن ﻏﻼم ﻋﻠﯽ آزاد ﺑﻠﮕﺮاﻣﯽ و ﻏﯿﺮ آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ و‬‫ﻓﺎﺿﻞ رﺷﯿﺪ ﺗﻠﻤﯿﺬ ﻣﺨﺎﻃﺐ وﺣﯿﺪ در اﯾﻀﺎح ﻟﻄﺎﻓﮥ اﻟﻤﻘﺎل در ﻣﺪح و ﺛﻨﺎء او ﺑﻌﺪ وﺻﻒ او ﺑﻤﺤﻘﻖ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ ﻋﻠﻢ ﻋﻠﻮﻣﺶ از ﺟﻮ آﺳﻤﺎن‬‫درﮔﺬﺷـﺘﻪ و ﻓﻨﻦ ﻓﻨﻮﻧﺶ ﺑﺮ ارﺟـﺎء ﻋـﺎﻟﻢ ﺳﺎﯾﻪاﻧـﺪاز ﮔﺸـﺘﻪ و ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﺶ در ﻋﻠﻮم دﯾﻨﯿﻪ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﺜﺒﻮت ﻧﺰد ﻋﻠﻤﺎء اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ و ﺟﻤﺎﻋﺖ و‬‫ﮐﻼﻣﺶ ﺑﺠﻬﺖ اﺗﺼﺎف ﺑﺠﻮدت و اﻧﺼﺎف ﻣﺴـﺘﻨﺪ اﺻﺤﺎب دﯾﺎﻧﺖ و ﺑﺮاﻋﺘﺴﺖ اﻧﺘﻬﯽ و ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ در ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم از او‬‫ﺑﻪ ﻣﺤﻘﻖ دﻫﻠﻮي ﺗﻌﺒﯿﺮ ﻣﯽﮐﻨـﺪ و اﺳـﺘﻨﺎد ﺑﺎﻓﺎدات او ﺟﺎﺑﺠﺎ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ در رﺟﺎل ﻣﺸـﮑﺎة ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﺴـﻨﺪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ‬‫ﻣﻌﺮوف ﺑﯿﻦ اﻟّﻨـﺎس ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﺛﻠﺜﯿﻦ اﻟﻒ ﺣـﺪﯾﺚ و ﮐـﺎن ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ اﻋﻠﯽ و ارﻓﻊ و اﺟﻤﻊ اﻟﮑﺘﺐ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﻬـﺬا اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟـﺬي‬‫ﮐـﺎن اﻋﻠﯽ اﻟﮑﺘﺐ و ارﻓﻌﻬـﺎ و اﺟﻤﻌﻬﺎ ﻟﻮ ﮐﺎن ﻣﺸـﺘﻤﻼ ﻋﻠﯽ اﻟﺮواﯾﺎت اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﺎت و اﻻﺧﺒﺎر اﻟﻤﺨﺘﻠﻘﺎت ﻟﮑﺎن ادوﻧﻬﺎ و اﺧّﺴـ ﻬﺎ و اﻓﻈﻌﻬﺎ‬‫ﻓﻼ ﻣﺤﯿﺺ ﻣﻦ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﺗﮑﺬﯾﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪132 :‬‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯽ اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﻤﻮﺻﻮف ﺑﮑﻮﻧﻪ ﻓﯽ ﻏﺎﯾﮥ اﻟﻌﻠﻮ و اﻟﺮﻓﻌﮥ و اﻟﻤﻨﺎﻋﮥ و اﻟﱠﻠﻪ وﻟﯽ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ و اﻟﻬﺪاﯾﮥ ﺑﺴﺖ و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ‬‫اﮔﺮ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﻣﺪاﺋﺢ و ﻣﺤﺎﻣﺪ و ﻣﺤﺎﺳﻦ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﮐﻪ از زﺑﺎن اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ ﻣﻨﻘﻮل ﺷﺪه ﻣﻌﺘﻘﺪﯾﻦ‬‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﻤﻘﺎم ﺑﺮاي اﺳـﮑﺎت و اﻓﺤﺎم ﮐﺎﻓﯽ ﻧﺪاﻧﻨﺪ اﯾﻨﮏ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺰﯾﺪ ﻣﺪح و ﺛﻨﺎء ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ از اﻓﺎده وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ‬‫ﺛﺎﺑﺖ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻢ ﭘﺲ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﺳـﺘﻘﺮاب اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ ﻣﺴـﻨﺪ اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ از ﮐﺘﺐ آن ﻃﺒﻘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ‬‫ﻣﺼـّﻨﻔﯿﻦ ان ﻣﻌﺮوف ﺑﻮﺛﻮق و ﻋﺪاﻟﺖ و ﺣﻔﻆ و ﺗﺒﺤﺮ در ﻓﻨﻮن ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﺘﺴﺎﻫﻞ در آﻧﭽﻪ ﺑﺮ ﺧﻮد ﺷـﺮط ﮐﺮدهاﻧﺪ راﺿﯽ ﻧﺸﺪهاﻧﺪ‬‫و ان ﮐﺘﺐ را ﻋﻠﻤـﺎي اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ ﺗﻠﻘﯽ ﺑﻘﺒﻮل ﻧﻤﻮده ﺑـﺎن اﻋﺘﻨـﺎ ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ و در ﻣﯿـﺎن ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻣﺸـﻬﻮر ﺷـﺪه و ﺑﺂن ﺗﻌﻠﻖ ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧـﺪ و از‬‫اﺣﺎدﯾﺚ آن ﮐﺘﺐ اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻓﻘﻬﯿﻪ ﻧﻤﻮده ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻨﺎء ﻋﺎّﻣﻪ ﻋﻠﻮم ﺑﺮ آن ﮐﺘﺐ ﮔﺬاﺷﺘﻪاﻧﺪ و ﻧﯿﺰ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﺑﻪ آﻧﮑﻪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﻣﺴﻨﺪ‬‫را اﺻـﻠﯽ ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﮐﻪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺎن ﺻﺤﯿﺢ و ﺳﻘﯿﻢ و از اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﮐﻪ او ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ ﻧﯿﺴﺖ در ان ﯾﻌﻨﯽ در ﻣﺴﻨﺪ‬‫ﭘﺲ ﻗﺒﻮل ﻧﮑﻨﯿـﺪ آن را ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در ﺣﺠـﮥ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺎﻟﻐـﮥ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻄﺒﻘـﮥ اﻟﺜﺎﻧﯿـﮥ ﮐﺘﺐ ﻟﻢ ﺗﺒﻠﻎ ﻣﺒﻠﻎ اﻟﻤﻮﻃـﺎ و اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ و ﻟﮑﻨﻬـﺎ ﯾﺘﻠﻮﻫﺎ ﮐﺎن‬‫ﻣﺼـﻨﻔﻮﻫﺎ ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ ﺑـﺎﻟﻮﺛﻮق و اﻟﻌﺪاﻟـﮥ و اﻟﺤﻔـﻆ و اﻟﺘﺒﺤﺮ ﻓﯽ ﻓﻨﻮن اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟﻢ ﯾﺮﺿﻮا ﻓﯽ ﮐﺘﺐ ﻫﻢ ﻫـﺬه ﺑﺎﻟﺘﺴﺎﻫـﻞ ﻓﯿﻤـﺎ اﺷـﺘﺮﻃﻮا ﻋﻠﯽ‬‫اﻧﻔﺴـﻬﻢ ﻓﺘﻠّﻘﻬﺎ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪﻫﻢ ﺑﺎﻟﻘﺒﻮل و اﻋﺘﻨﯽ ﺑﻬﺎ اﻟﻤﺤـﺪﺛﻮن و اﻟﻔﻘﻬﺎء ﻃﺒﻘـﮥ ﺑﻌـﺪ ﻃﺒﻘﮥ و اﺷـﺘﻬﺮت ﻓﯿﻤﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﻨﺎس و ﺗﻌﻠﻖ ﺑﻬﺎ اﻟﻘﻮم ﺷـﺮﺣﺎ‬‫ﻟﻐﺮﯾﺒﻬﺎ و ﻓﺤﺼﺎ ﻋﻦ رﺟﺎﻟﻬﺎ و اﺳـﺘﻨﺒﺎﻃﺎ ﻟﻔﻘﻬﺎ و ﻋﻠﯽ ﺗﻠﮏ اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﺑﻨﺎء ﻋﺎّﻣﮥ اﻟﻌﻠﻮم ﮐﺴﻨﻦ أﺑﯽ داود و ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺘﺮﻣﺬي و ﻣﺠﺘﺒﯽ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ‬‫و ﻫـﺬه اﻟﮑﺘﺐ ﻣﻊ اﻟﻄﺒﻘﮥ اﻻوﻟﯽ اﻋﺘﻨﯽ ﺑﺎﺣﺎدﯾﺜﻬﺎ رزﯾﻦ ﻓﯽ ﺗﺠﺮﯾﺪ اﻟﺼـﺤﺎح و اﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ ﻓﯽ ﺟﺎﻣﻊ اﻻﺻﻮل و ﮐﺎد ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﯾﮑﻮن ﻣﻦ‬‫ﺟﻤﻠﮥ ﻫﺬه اﻟﻄﺒﻘﮥ ﻓﺎن اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺟﻌﻠﻪ اﺻـﻼ ﯾﻌﺮف ﺑﻪ اﻟﺼـﺤﯿﺢ و اﻟﺴﻘﯿﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﻓﯿﻪ ﻓﻼ ﺗﻘﺒﻠﻮه اﻧﺘﻬﯽ ﻓﻈﻬﺮ ﻣﻦ ﻫﺬه اﻟﻌﺒﺎرة اﻟﺒﻠﯿﻐﮥ‬‫و اﻻﺷﺎرة اﻟﻔﺼـﯿﺤﮥ ان اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﮐﺎن ﻣﻌﺮوﻓﺎ ﺑﺎﻟﻮﺛﻮق و اﻟﻌﺪاﻟﮥ ﻣﺸـﻬﻮرا ﺑﺎﻟﺘﺒﺤﺮ ﻓﯽ ﻓﻨﻮن اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﻮرث ﻻﻧﻮاع اﻟﺠﻼﻟﮥ و ﻟﻢ ﯾﺮض‬‫ﻓﯽ ﮐﺘـﺎﺑﻪ ﻫـﺬا ﺑﺎﻟﺘﺴﺎﻫـﻞ ﻓﯿﻤـﺎ اﺷﺘﺮط و ﻟﻢ ﯾﺆﺛﺮ اﻟﺘﻐﺎﻓـﻞ و اﻟﺘﻌﺎﻟـﻞ و اﻟﺘﺤﺎﻣـﻞ و ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻂ و ﻣﺎ اﺧﺘﺒﻂ ﻓﺘﻠّﻘﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﺑﺎﻟﻘﺒﻮل ﻣﻦ ﺑﻌـﺪه ﻣﻦ‬‫اﻟﻔﺤﻮل و ﻟﻢ ﯾﺼﻤﻮه ﺑﻤﺎ ﯾﻨﺒﺊ ﻋﻦ اﻟﺬﻫﻮل و اﻟﻐﻔﻮل و اﻋﺘﻨﯽ ﺑﻪ اﻟﻤﺤّﺪﺛﻮن و اﻟﻔﻘﻬﺎء ﻃﺒﻘﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪133 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 102‬از ‪359‬‬‫ﺑﻌﺪ ﻃﺒﻘﮥ ﺣﺘﯽ ﮐﺎد ان ﯾﻘﺎل واﻓﻖ ﺷّﻦ ﻃﺒﻘﻪ و اﺷـﺘﻬﺮ ﻓﯿﻤﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﻨﺎس و راح ﻋﻨﻪ اﻻرﺗﯿﺎب و اﻟﺮﺳﻮس و زاح ﻋﻨﻪ اﻟﺸﮏ و اﻻﻟﺘﺒﺎس و ﺗﻌﻠّﻖ‬‫ﺑﻪ اﻟﻘﻮم ﻓﺤﺼـﺎ ﻋﻦ رﺟـﺎﻟﻪ و اﺳـﺘﻨﺒﺎﻃﺎ ﻟﻔﻘﻬﻪ اﻟﻔـﺎﺋﻖ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺠﻮم و ﻋﻠﯽ اﺣﺎدﯾﺜﻪ ﺑﻨﺎء ﻋﺎﻣـﮥ اﻟﻌﻠﻮم و ﮐﯿﻒ ﻻ ﻓﺎن اﻻﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﺟﻌﻞ ﻫـﺬا‬‫اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﺻﻼ ﯾﻌﺮف ﺑﻪ اﻟﺼﺤﯿﺢ و اﻟﺴﻘﯿﻢ ﻓﻼ ﯾﺠﺘﺮئ ﻋﻠﯽ رّد رواﯾﺘﻪ و ﺗﮑﺬﯾﺐ ﺧﺒﺮه اﻻ ﮐﻞ ﻣﺮﯾﺾ اﻟﻘﻠﺐ ﺳﻘﯿﻢ و اﯾﻀﺎ ﻧﻬﯽ اﺣﻤﺪ ﻋﻦ‬‫ﻗﺒﻮل ﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﻓﯿﻪ ﻓﻼ ﯾﻐّﺾ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯿﻪ اﻻ اﻻﻋﻔﮏ اﻟﺴـﻔﯿﻪ ﺑﺴﺖ و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در رﺳﺎﻟﻪ اﻧﺼﺎف ﻓﯽ‬‫ﺑﯿﺎن ﺳـﺒﺐ اﻻﺧﺘﻼف ﮔﻔﺘﻪ و ﺟﻌﻞ أي اﺣﻤﺪ ﻣﺴـﻨﺪه ﻣﯿﺰاﻧﺎ ﯾﻌﺮف ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻓﻤﺎ وﺟﺪ ﻓﯿﻪ و ﻟﻮ ﺑﻄﺮﯾﻖ‬‫واﺣﺪ ﻣﻦ ﻃﺮﻗﻪ ﻓﻠﻪ اﺻﻞ و ﻣﺎ ﻻ ﻓﻼ اﺻﻞ ﻟﻪ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﻬﺬا ﺻﺮﯾﺢ ﻓﯽ ان ﻫﺬا اﻟﻤﺴﻨﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ اﻟﻔﺨﺎر ﻣﯿﺰان و ﻣﻌﯿﺎر ﻟﻠﻨﻘﺪ و اﻻﻋﺘﺒﺎر و اﻟﺴﺒﺮ و‬‫اﻻﺧﺘﺒﺎر ﯾﻌﺮف ﺑﻪ ﺣﻘﺎﺋﻖ اﻻﺛﺎر و ﯾﻤّﯿﺰ ﺑﻪ ﺻﻮادق اﻻﺧﺒﺎر ﻓﻤﺎ وﺟـﺪ ﻓﯿﻪ و ﻟﻮ ﺑﻄﺮﯾﻖ واﺣﺪ ﻓﻠﻪ اﺻﻞ ﺷﺎﻫﺪ و ﻫﻮ ﻣﻘﺒﻮل ﻋﻨﺪ ﮐﻞ ﻣﺎﻫﺮ ﻧﺎﻗﺪ‬‫و ﻣـﺎ ﻟﻢ ﯾﻮﺟـﺪ ﻓﯿﻪ ﻓﻠﯿﺲ ﻟﻪ اﺻـﻞ ﻓﻬﻮ ﻣﺮدود و ﻫﺰل و اﻟﱠﻠﻪ وﻟﯽ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ و اﻟﻔﻀـﻞ و اﻟﻤﻮﻓﻖ ﻟﻠﺘﻤﯿﯿﺰ و اﻟﻔﺼـﻞ ﺳـﯽام آﻧﮑﻪ از ﻫﻤﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮ‬‫آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻣـﺪح و ﺛﻨـﺎي ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤـﺪ ﮐﻪ از آن ﻧﻬـﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒﺎر رواﯾﺎت آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ از اﻓﺎده ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﺤﺮﯾﺮ ﻧﯿﺰ ﻇﺎﻫﺮ و‬‫ﻣﺴـﺘﻨﯿﺮﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﭼﻮن از ﻣﺴﻮده اﯾﻦ ﻣﺴـﻨﺪ ﺧﻮد ﻓﺎرغ ﺷﺪ ﻫﻤﻪ اوﻻد ﺧﻮد را ﺟﻤﻊ ﮐﺮد و ﺑﺮ‬‫اﯾﺸـﺎن ﺧﻮاﻧـﺪ و ﮔﻔـﺖ اﯾﻦ ﮐﺘـﺎﺑﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ آن را ﺟﻤـﻊ ﮐﺮدهام و ﭼﯿـﺪهام از ﻫﻔﺖ ﻟـﮏ و ﭘﻨﺠـﺎه ﻫﺰار ﺣـﺪﯾﺚ ﯾﻌﻨﯽ ﻃﺮق ﭘﺲ اﮔﺮ‬‫ﻣﺴـﻠﻤﺎﻧﺎن را اﺧﺘﻼﻓﯽ واﻗﻊ ﺷﻮد در ﺣـﺪﯾﺜﯽ از اﺣﺎدﯾﺚ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺑﺎﯾـﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﻦ ﮐﺘﺎب رﺟﻮع آرﻧـﺪ ﭘﺲ اﮔﺮ درﯾﻦ‬‫ﮐﺘـﺎب اﺻـﻞ وي ﺑﯿﺎﺑﻨـﺪ ﻓﺒﻬـﺎ و اﻻـ ﻧـﺎﻣﻌﺘﺒﺮ ﺷﻨﺎﺳـﻨﺪ راﻗﻢ ﺣﺮوف ﮔﻮﯾـﺪ ﻣﺮاد اﯾﺸﺎن ﻫﻤﺎن ﺣـﺪﯾﺜﺴﺖ ﮐﻪ ﺑـﺪرﺟﻪ ﺷـﻬﺮت ﯾﺎ ﺗﻮاﺗﺮ ﻣﻌﻨﯽ‬‫ﻧﺮﺳـﯿﺪهاﻧﺪ و اﻟّﺎ اﺣﺎدﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﻪ ﻣﺸﻬﻮره ﺑﺴﯿﺎرﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﺴﻨﺪ اﯾﺸﺎن ﻧﯿﺴﺖ ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻮدود ﻋﻠﯽ ﻧﻬﺎﯾﮥ وﺿﻮح اﻟﻤﻄﻠﻮب و ﻇﻬﻮر‬‫اﻟﻤﻘﺼﻮد ﺣﯿﺚ اﺛﺒﺘﻨﺎ ﺣﺠـّﯿ ﮥ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﺬي ﻫﻮ ﺑﻄﺮﯾﻖ ﻋﺪﯾﺪة ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﻣﺴـﺮود ﻋﻠﯽ ﻟﺴﺎن اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﺤﻤﻮد ﺑﺤﯿﺚ ﯾﺰﯾﺢ‬‫ﺷﺒﻬـﮥ ﮐـﻞ ﻣﻌﺎﻧـﺪ ﺷﺎﺣﻦ ﻣﺠﺎدل ﻣﻄﺮود و ﯾﺰﯾﻞ وﺳﻮاس ﮐﻞ ﺿﺎﻋﻦ ﻣﮑﺎﺑﺮ ﺣﻘﻮد و ﯾﻘﻤﻊ و ﯾﺮدع ﻧﺰغ ﮐّﻞ ﻃﺎﻋﻦ ﻣﻼح ﺣﺴﻮد ﺑﻞ اﻇﻬﺮﻧﺎ‬‫ﺻﺤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺑﺤﯿﺚ ﻻ ﯾﺮﺗﺎب ﻓﯿﻬﺎ ﻣﺮﺗﺎب ﻋﻨﻮد و ﻻ ﻣﺸّﮑﮏ ﺟﺤﻮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪134 :‬‬‫و ﻻ ﻣﻌﺎﻧـﺪ ﮐﻨﻮد و ﻻ ﯾﺴـﺘﻄﯿﻊ اﺣـﺪ ان ﯾﺘﻔﻮه ﺑﺤﺮف ﻓﯽ ﺛﺒﻮﺗﻪ و ﻟﻮ اﺑﺘﻠﯽ ﺑﻘﯿﺎم و ﻗﻌﻮد و ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺧﯿﺮ ﻣﺒﻌﻮث دﻋﺎ اﻟﯽ ﺧﯿﺮ‬‫ﻣﻌﺒﻮد و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ اﻟﻄﯿﺒﯿﻦ اﻟﻄﺎﻫﺮﯾﻦ اﻫﻞ اﻟﮑﺮم و اﻟﺠﻮاد‬‫‪ -20‬ﺗﺮﻣﺬي‬‫وﺟﻪ ﺑﺴـﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻋﯿﺴـﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﯿﺴﯽ اﻟﺘﺮﻣﺬي ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﺻﺤﯿﺢ ﺧﻮد وارد ﻧﻤﻮده ﺗﺤﺴﯿﻦ آن ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ ﺻﺮﯾﺢ ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﻗﺼﺐ اﻟﺴﺒﻖ در ﺗﺨﺠﯿﻞ ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ ﺟﺎﺣﺪﯾﻦ و ﺗﺴﻮﯾﺪ وﺟﻮه ﻣﮑﺎﺑﺮﯾﻦ و اﺣﺮاق ﻗﻠﻮب ﺟﺎﺣﺪﯾﻦ راّدﯾﻦ رﺑﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﻧﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟّﻀﺒﻌﯽ ﻋﻦ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﺮﺷﮏ و ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺟﯿﺸـﺎ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀـﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺴ ﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻـﺎب ﺟﺎرﯾـﮥ ﻓـﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗـﺪ ارﺑﻌـﮥ ﻣﻦ‬‫اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠّﯽ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴﻠﻤﻮن إذا‬‫رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺴّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴﺮﯾﮥ ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣـﺪ اﻻرﺑﻌـﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺻـﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم إﻟﯿﻪ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ﻣـﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ‬‫ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﻟﯽ ﻫـﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ ﻻ ﻧﻌﺮﻓﻪ اﻟّﺎ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻧﺘﻬﯽ و اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﺠﻠﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﻪ و ﻃﻮﻟﻪ اﻟﺠﻤﯿﻞ ﺣﯿﺚ وﺿـﺢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 103‬از ‪359‬‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺤّﻖ اوﺿـﺢ دﻟﯿـﻞ ﻓﺎﻧّﻪ ﻧّﺺ اﻟﺘﺮﻣـﺬّي اﻟﻨﺒﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﺣﺴﻦ ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟّﺼﺎدر ﻋﻦ ﻣﻌـﺪن اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ‬‫اﻟﻤﺴـﺘﺤّﻘﯿﻦ ﻟﮑـّﻞ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺒﺠﯿـﻞ ﻣـﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻠﯿـﻞ و اﻟّﻨﻬـﺎر و ﺗﻮاﻟﯽ اﻻﺷـﺮاق و اﻻﺻـﯿﻞ ﻓـﺎﻧﻔﺼﻢ ﻋﺮي اﻟّﺘﻠﻤﯿﻊ و اﻟﺘﺴﻮﯾﻞ و اﻧﺨﺮم اّس‬‫اﻟﺘﺨﺪﯾﻊ و اﻟﺘﻀﻠﯿﻞ و اﻧﻘﺼﻢ ﺣﺒﺎﺋﻞ اﻟّﺘﺮوﯾﻊ و اﻟﺘﻬﻮﯾﻞ و اﻧﻘّﺾ اﺷﺮاك ﮐﯿﺪ ﻣﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﺗﻌﻮﯾﻞ و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﻓﻖ اﻟﯽ ﺳﻮاء اﻟﺴﺒﯿﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪135 :‬‬‫و اﻟّﺼﺎﺋﻦ ﻋﻦ ﺷﺮ ﮐّﻞ ﺧﺎﺗﻞ ﻣﺎﻃﻞ ﻣﺤﯿﻞ‬‫‪ -21‬ﺗﻮﺛﯿﻖ ﺳﻨﺪ رواﯾﺖ ﺗﺮﻣﺬي‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺗﺮﻣـﺬي ﻧّﺺ ﺑﺮ ﺣﺴﻦ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده از ﺗﺘﺒﻊ ﮐﺘﺐ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻋﻠﻢ رﺟﺎل ﭼﻨﺎن ﭘﯿﺪا و‬‫ﻫﻮﯾـﺪاﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﻪ روات اﯾﻦ رواﯾﺖ ﺗﺮﻣـﺬي ﻣﺤّﺪﺛﯿﻦ ﺛﻘﺎت و ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ اﺛﺒﺎتاﻧﺪ اﻣﺎ ﺧﻮد ﺗﺮﻣﺬي ﭘﺲ ﻧﺒﺬي از ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺳـﻨﯿﻪ و‬‫ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺎﺛﺮ ﺑﻬّﯿﻪ او اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب و ﻣﺒﺎرك ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﻮزي در ﺟﺎﻣﻊ‬‫اﻻﺻﻮل و ﺷـﻤﺲ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن در وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن و ﺷـﻤﺲ اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤـﺪ اﻟـﺬﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﻫﯿﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ و ﻋﺒﺮ و زﯾﻦ اﻟﺪﯾﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮردي در ﺗﺘﻤﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼـﺮ و اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ اﺳـﻌﺪ اﻟﯿـﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨـﺎن و ﺷـﯿﺦ ﺟﻤـﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ اﻷﺳـﻨﻮي در ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ و ﺟﻼل اﻟـّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮﺣﻤـﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﮐﻤـﺎل اﻟـﺪﯾﻦ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘـﺎت اﻟﺤﻔـﺎظ و ﻣﻼـ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺳـﻠﻄﺎن اﻟﻬﺮوي اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﻘـﺎري در ﻣﺠﻤﻊ‬‫اﻟﻮﺳﺎﺋﻞ ﺷـﺮح ﺷـﻤﺎﺋﻞ و ﺷـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي در رﺟﺎل ﻣﺸـﮑﺎة و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ اﻟﺰرﻗﺎﻧﯽ اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ در ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧﯿﻪ و‬‫ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﺟﺎر اﻟﱠﻠﻪ اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻐﺰﻟﯽ اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ در ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ و ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ‬‫ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ذﮐﺮ ﮐﺮدهاﻧـﺪ و ﺟﻤﻌﯽ ازﯾﻦ ﺣﻀـﺮات ﻣﺪاﺋـﺢ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﺻـﺤﯿﺢ ﺗﺮﻣـﺬي ﻧﯿﺰ وارد ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﮐﻤﺎ‬‫ﺳﯿﺎﺗﯽ ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻄﯿﺮ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻣﺎ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺟﻤﯿﻞ ﺑﻦ ﻃﺮﯾﻒ ﭘﺲ ﻣﺤﺪث ﺳـﻌﯿﺪ و راوي ﺣﻤﯿﺪ و ﺣﺎﺋﺰ ﻓﺨﺮ‬‫ﺟﻤﯿـﻞ و ﺷـﺮﯾﻒ و ﺣـﺎوي ﻓﻀـﻞ ﺟﻠﯿـﻞ و ﻇﺮﯾﻔﺴﺖ و ﻻـ ﯾﻨﮑﺮ وﺛﻮق ﻗﺘﯿﺒـﮥ اﻟﻘﺒﻮل ﻋﻨـﺪ اﻷﻋﯿـﺎن اﻟّﺎ ﻣﻦ اﻣﺘﻄﯽ ﻗﺘﺐ اﻟﺒﻬﺘﺎن و رﮐﺐ ﻣﺘﻦ‬‫اﻟﻌـﺪوان و اﻟﱠﻠﻪ اﻟّﺼﺎﺋﻦ ﻋﻦ ﻏﻮاﺋﻞ اﻟﺸـﻨﺌﺎن و اﻟّﻄﻐﯿﺎن و ﻫﻮ اﻟﻤﻮﻓﻖ و اﻟﻤﺴـﺘﻌﺎن اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب در‬‫ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﻐﻼﻧﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺟﻤﯿﻞ ﺑﻦ ﻃﺮﯾﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﻐﻼﻧﯽ اﻟﻤﺤﺪث اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﻓﯽ اﻟﺸـﺮق و اﻟﻐﺮب ﻟﻪ رﺣﻠﮥ اﻟﯽ‬‫اﻟﻌﺮاق و اﻟﺤﺠﺎز و اﻟﺸﺎم و دﯾﺎر ﻣﺼـﺮ و ﻋّﻤﺮ اﻟﻌﻤﺮ اﻟﻄﻮﯾﻞ ﺣﺘﯽ ﮐﺘﺐ ﻋﻨﻪ اﻟﺒﻄﻮن و رﺣﻞ إﻟﯿﻪ أﺋّﻤـ ﮥ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ ﻣﻦ اﻻﻣﺼﺎر ﺳـﻤﻊ ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ‬‫اﻧﺲ و اﻟّﻠﯿﺚ ﺑﻦ ﺳﻌﺪ و اﻗﺮاﻧﻬﻤﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪136 :‬‬‫روي ﻋﻨﻪ اﻻﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺨﻤﺴـﮥ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود و ﻋﯿﺴـﯽ و اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ و ﻣﻦ ﻻ ﯾﺤﺼـﯽ ﮐﺜﺮة و ذﻫﺒﯽ در ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﺗﻬـﺬﯾﺐ‬‫اﻟﮑﻤﺎل در ﺗﺮﺟﻤﻪاش ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻻﺛﺮم و ﺳـﻤﻌﺘﻪ ﯾﻌﻨﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ذﮐﺮ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﻓﺎﺛﻨﯽ ﻋﻠﯿﻪ و ﻗﺎل ﻫﻮ آﺧﺮ ﻣﻦ ﺳﻤﻊ ﻣﻦ اﺑﻦ‬‫ﻟﻬﯿﻌـﮥ و ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺧﯿﺜﻤﮥ ﻋﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺛﻘﮥ زاد اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺻﺪوق و ﻗﺎل اﺑﻮ داود ﻗﺪم ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻐﺪاد ﺳـﻨﮥ‬‫ﺳﺖ ﻋﺸـﺮة ﻓﺠﺎءه اﺣﻤﺪ و ﯾﺤﯿﯽ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺧﺮاش ﺻﺪوق و ﺑﻔﺎﺻـﻠﻪ ﯾﺴﯿﺮه ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻼﺋﯽ ﻋﻦ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﻗﺎل ﻟﯽ أﺑﯽ رأﯾﺖ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﻨﻮم و ﻓﯽ ﯾﺪه ﺻﺤﯿﻔﮥ ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ ﻫﺬه اﻟّﺼﺤﯿﻔﮥ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ اﺳﺎﻣﯽ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻗﻠﺖ ﻧﺎوﻟﻨﯽ اﻧﻈﺮ‬‫ﻓﯿﻪ اﺳﻢ أﺑﯽ ﻗﺎل ﻓﻨﻈﺮت ﻓﺎذا ﻓﯿﻪ اﺳﻢ أﺑﯽ و ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺳـّﯿﺎر اﻟﻔﺮﻫﺎﻧﯽ ﻗﺘﯿﺒـﮥ ﺻﺪوق ﻟﯿﺲ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﮑﺒﺎر اﻟّﺎ و ﻗﺪ ﺣﻤﻞ‬‫ﻋﻨﻪ ﺑـﺎﻟﻌﺮاق اّﻣـﺎ ﺑﻘّﯿﻪ روات ﺳـﻨﺪ ﺗﺮﻣـﺬي ﭘﺲ وﺛـﻮق و اﻋﺘﻤـﺎد و ﺟﻼـﻟﺖ و اﻋﺘﺒـﺎر ﺷـﺎن ﻧﺰد اﺋﻤﻪ ﻧﻘـﺎد و ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﮐﺒـﺎر ﺳﺎﺑﻘـﺎ در وﺟﻪ‬‫ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ درﯾﺎﻓﺘﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 104‬از ‪359‬‬‫‪ -22‬ﻧﺴﺎﺋﯽ در ﺧﺼﺎﺋﺺ‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و دوم آﻧﮑﻪ اﺑـﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻧﺴـﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﯾﮑﯽ از اﺻـﺤﺎب ﺻـﺤﺎح ﺳـﺘﻪ اﺳﺖ و دارﻗﻄﻨﯽ او را ﺑﺮ ﺟﻤﯿـﻊ ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ زﻣـﺎن او‬‫ﺗﺮﺟﯿﺢ داده ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺬﮐﺮة ﻟﻠﺬﻫﺒﯽ و ذﻫﺒﯽ و واﻟﺪ ﺳﺒﮑﯽ او را از ﻣﺴﻠﻢ ﺣﺎﻓﻈﺘﺮ داﻧﺴﺘﻪ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﻻﺑﯽ ﻣﻬﺪي ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺜﻌﺎﻟﺒﯽ در ﮐﺘﺎب ﺧﺼﺎﺋﺺ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺛﻨﺎ ﻗﺘﯿﺒـﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﻗﺎل ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﯾﻌﻨﯽ اﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﻋﻦ ﯾﺰﯾﺪ اﻟّﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺟﯿﺸـﺎ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀـﯽ ﻓﯽ اﻟﺴـﺮﯾﮥ ﻓﺎﺻـﺎب ﺟﺎرﯾـﮥ ﻓـﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗـﺪ ارﺑﻌـﮥ ﻣﻦ‬‫اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺛﻢ اﻧﺼـﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ‬‫ﺳﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ ﻟا ّﻨﺒﯽ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪137 :‬‬‫ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ ان ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺻـﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ‬‫ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻟﺚ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ﻣﻘـﺎﻟﺘﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ‬‫ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻧﺴﺎﺋﯽ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫ﺛﻨـﺎ واﺻﻞ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻻﻋﻠﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻔﻀﻞ ﻋﻦ اﻻﺟﻠـﺢ ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﻗﺎل ﺑﻌﺜﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻣﻊ‬‫ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿـﺪ و ﺑﻌﺚ ﻋﻠﯿﺎ ﻋﻠﯽ آﺧﺮ و ﻗﺎل ان اﻟﺘﻘﯿﺘﻤﺎ ﻓﻌﻠّﯽ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺎس و ان ﺗﻔﺮﻗﺘﻤﺎ ﻓﮑﻞ واﺣـﺪ ﻣﻨﻬﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺣـﺪﺗﻪ ﻓﻠﻘﯿﻨﺎ ﺑﻨﯽ زﯾـﺪ ﻣﻦ‬‫اﻫـﻞ اﻟﯿﻤﻦ و ﻇﻔﺮ اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺸـﺮﮐﯿﻦ ﻓﮑﺘﺐ ﺑـﺬﻟﮏ ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿـﺪ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و اﻣﺮﻧﯽ ان اﻧﺎل ﻣﻨﻪ ﻗﺎل‬‫ﻓـﺪﻓﻌﺖ اﻟﮑﺘـﺎب إﻟﯿﻪ و ﻧﻠﺖ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻓﺘﻐﯿﺮ وﺟﻬﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﻘﻠﺖ ﻫـﺬا ﻣﮑـﺎن اﻟﻌﺎﺋـﺬ ﺑﻌﺜﺘﻨﯽ ﻣﻊ رﺟـﻞ و اﻟﺰﻣﺘﻨﯽ‬‫ﺑﻄﺎﻋﺘﻪ ﻓﺒﻠﻐﺖ ﻣﺎ ارﺳﻠﺖ ﺑﻪ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻟﯽ ﻻ ﺗﻘﻌﻦ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ا ﻧﺘ ﻬ ﯽ‬‫ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﺻﻞ ﮐﺘﺎب اﻟﺨﺼﺎﺋﺺ اﻟـﺬي ﻫﻮ ﻟﮑﻞ ﻧﺎﺻﺐ ﻣﻌﺎﻧﺪ ﻋﺎﻗﺺ واﻗﺺ ﻗﺪ ﻋﺜﺮ اﻟﻌﺒﺪ اﻟﻤﻤﻠﻮ ﺑﺎﻟﻨﻘﺎﺋﺺ ﻋﻠﯽ ﻋّﺪة ﻧﺴﺦ ﻣﻨﻪ ﺑﻔﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ‬‫و ﻣﻨﻪ اﻟﺨﺎﻟﺺ ﻓﻼ ﯾﻘﺪح ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﺑﻌﺪ اﻟﻌﺜﻮر ﻋﻠﯽ رواﯾﮥ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ اﻻ ﻣﻦ ﻧﺴـﯽ اﻟﺤﻖ اﻻﺑﻠﺞ و ﻧﮑﺺ ﻋﻦ ﺳﻠﻮك واﺿﺢ‬‫اﻟﻤﻨﻬـﺞ و ﺧﺎض ﻓﯽ ﻣﺮدﯾﺎت اﻟﻠﺠﺞ و ﻋﻠﻖ ﺑﻘﻠﺒﻪ ﺷـﻐﻒ اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻟﻠﺠﻠﺞ و ﺗﺮّدي ﻓﯽ ﻣﻬﺎوي اﻟﻌﺪوان اﻻﺳـﻤﺞ و رﮐﻦ ﻋﻠﯽ اﯾﺜﺎر اﻟﻄﻐﯿﺎن‬‫اﻻﻋﻮج و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﺳـﻨﺪ اول ﻧﺴﺎﺋﯽ ﺑﻌﯿﻨﻪ ﺳـﻨﺪ ﺗﺮﻣـﺬﯾﺴﺖ و ﺗﻮﺛﯿﻖ رﺟﺎل آن ﺳﺎﺑﻘﺎ واﺿـﺢ ﺷـﺪه و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻠّﯿﻪ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﺳـﻨّﯿﻪ‬‫ﻧﺴﺎﺋﯽ اﻇﻬﺎر و ﺑﯿﺎن ﻧﯿﺴﺖ ﻟﮑﻦ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﺗﻨﺒﯿﻪ ذاﻫﻠﯿﻦ و اﯾﻘﺎظ ﻧﺎﺋﻤﯿﻦ ﺑﻌﺾ ﻋﺒﺎرات در اﯾﻦ ﺟﺎ ﻣـﺬﮐﻮر ﻣﯽﺷﻮد ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ذﻫﺒﯽ در‬‫ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪138 :‬‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻﻣﺎم ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺷـﻌﯿﺐ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳـﻨﺎن ﺑﻦ ﺑﺤﺮ اﻟﺨﺮاﺳﺎﻧﯽ اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟـّﺴ ﻨﻦ وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ‬‫ﺧﻤﺲ ﻋﺸـﺮة و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺳـﻤﻊ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ و اﺳﺤﺎق ﺑﻦ راﻫﻮﯾﻪ و ﻫﺸﺎم ﺑﻦ ﻋﻤﺎر و ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ دﻋﯿﺒﮥ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻨﺼﺮ اﻟﻤﺮوزي و اﺑﺎ‬‫ﮐﺮﯾﺐ و ﺳﻮﯾـﺪ ﺑﻦ ﻧﺼـﺮ اﻟﺸﺎة و اﻣﺜﺎﻟﻬﻢ ﺑﺨﺮاﺳﺎن و اﻟﺤﺠﺎز و اﻟﻌﺮاق و ﻣﺼـﺮ و اﻟﺸﺎم و اﻟﺠﺰﯾﺮة و ﺑﺮع ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن و ﺗﻔﺮد ﺑﺎﻟﻤﻌﺮﻓﮥ و‬‫اﻻﺗﻘﺎن و ﻋﻠﻮ اﻻﺳـﻨﺎد و اﺳﺘﻮﻃﻦ ﻣﺼﺮ ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻮ اﻟﺒﺸﺮ اﻟّﺪوﻻﺑﯽ و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي و ﺣﻤﺰة اﻟﮑﺘﺎﻧﯽ و اﻟﺤﺴﻦ‬‫ﺑﻦ اﻟﺨﻀـﺮ اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﻟﺴﻨﯽ و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺑﻦ اﻻﺣﻤﺮ اﻻﻧﺪﻟﺴﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ رﺷﯿﻖ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺒﻮﯾﻪ و آﺧﺮون رﺣﻞ اﻟﯽ ﻗﺘﯿﺒﮥ و ﻟﻪ ﺧﻤﺲ ﻋﺸـﺮة ﺳﻨﮥ ﻓﻘﺎل اﻗﻤﺖ ﻋﻨﺪه ﺳﻨﮥ و ﺷﻬﺮﯾﻦ و ﮐﺎن اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﯾﮑﻮن ﺑﺰﻗﺎق اﻟﻘﻨﺎدﯾﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 105‬از ‪359‬‬‫ﺑﻤﺼـﺮ و ﮐﺎن ﻣﻠﯿـﺢ اﻟﻮﺟﻪ ﻇﺎﻫﺮ اﻟـّﺪم ﻣﻊ ﮐﺒﺮ اﻟّﺴﻦ ﯾﺆﺛﺮ ﻟﺒﺎس اﻟﺒﺮود اﻟﻨﻮﺑـّﯿ ﮥ اﻟﺨﻀـﺮ و ﯾﮑﺜﺮ اﻻﺳـﺘﻤﺘﺎع ﻟﻪ ارﺑﻊ زوﺟﺎت ﯾﻘﺴﻢ ﻟﻬﻦ و ﻻ‬‫ﯾﺨﻠﻮ ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﺳـﺮّﯾﮥ و ﮐﺎن ﯾﮑﺜﺮ اﮐﻞ اﻟﺪﯾﻮك اﻟﮑﺒﺎر ﺗﺸﺘﺮي ﻟﻪ و ﺗﺨﺼـﯽ و ﺗﺴﻤﻦ ﻗﺎل ﻣّﺮة ﺑﻌﺾ اﻟﻄﻠﺒﮥ ﻣﺎ اﻇﻦ اﺑﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟّﺎ‬‫اﻧﻪ ﯾﺸـﺮب اﻟﻨﺒﯿﺬ ﻟﻠﻨﻀـﺮة اﻟﺘﯽ ﻓﯽ وﺟﻬﻪ و ﻗﺎل آﺧﺮ ﻟﯿﺖ ﺷـﻌﺮي ﻣﺎ ﻣﺬﻫﺒﻪ ﻓﯽ اﺗﯿﺎن اﻟﻨﺴﺎء ﻓﯽ ادﺑﺎرﻫّﻦ ﻓﺸﻞ ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯿﺬ ﺣﺮام و ﻻ ﯾﺼـﺢ‬‫ﻓﯽ اﻟـّﺪﺑﺮ ﺷـﯽء ﻟﮑﻦ ﺣﺪث ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﮐﻌﺐ اﻟﻘﺮﻇﯽ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻗﺎل اﺳﻖ ﺣﺮﺛﮏ ﻣﻦ ﺣﯿﺚ ﺷـﺌﺖ ﻓﻼ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﺘﺠﺎوز ﻗﻮﻟﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ‬‫اﻟﺬﻫﺒﯽ ﺛﺒﺖ ﻧﻬﯽ اﻟﻤﺼـﻄﻔﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻋﻦ ادﺑﺎر اﻟﻨﺴﺎء وﻟﯽ ﻓﯿﻪ ﻣﺼّﻨﻒ ﻋﺎﻣﮥ ﻣﺎ ذﮐﺮت ﺳﻤﻌﻪ اﻟﻮزﯾﺮ اﺑﻦ ﺣﻨﺰاﺑﮥ ﻣﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻤﺎﻣﻮﻧﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﺳﻤﻌﺖ ﻗﻮﻣﺎ ﯾﻨﮑﺮون ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﺨﺼﺎﺋﺺ ﻟﻌﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﺗﺮﮐﻪ‬‫ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﻓﻀﺎﺋـﻞ اﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ ﻓـﺬﮐﺮت ﻟﻪ ذﻟـﮏ ﻓﻘـﺎل دﺧﻠﺖ دﻣﺸﻖ و اﻟﻤﻨﺤﺮف ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻬـﺎ ﮐﺜﯿﺮ ﻓﺼـّﻨﻔﺖ ﮐﺘﺎب اﻟﺨﺼﺎﺋﺺ رﺟﻮت ان‬‫ﯾﻬﺪﯾﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻢ اﻧّﻪ ﺻّﻨﻒ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ و اﻧﺎ اﺳﻤﻊ اﻻ ﺗﺨﺮج ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﻓﻘﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪139 :‬‬‫أي ﺷﯽء اﺧﺮج ﺣﺪﯾﺚ اﻟّﻠﻬﻢ ﻻ ﺗﺸﺒﻊ ﺑﻄﻨﻪ ﻓﺴﮑﺖ اﻟّﺴﺎﺋﻞ ﻗﻠﺖ ﻟﻌّﻞ ﻫﺬه ﻣﻨﻘﺒﮥ ﻣﻌﺎوﯾﮥ‬‫ﻟﻘﻮل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﻟﱠﻠﻬّﻢ ﻣﻦ ﻟﻌﻨﺘﻪ او ﺷﺘﻤﺘﻪ ﻓﺎﺟﻌﻞ ذﻟﮏ ﻟﻪ زﮐﺎة و رﺣﻤﮥ‬‫ﻗﺎل ﺣﺎﻓﻆ ﺧﺮاﺳﺎن اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي ﺛﻨﺎ اﻻﻣﺎم ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺑﻼ ﻣﺪاﻓﻌﮥ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﻗﺎل اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻧﺼﺮ اﺑﻮ ﻃﺎﻟﺐ اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫ﻣﻦ ﯾﺼﺒﺮ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﯾﺼﺒﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻋﻨﺪه ﺣﺪﯾﺚ اﺑﻦ ﻟﻬﯿﻌﮥ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻦ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﻋﻨﻪ و ﻣﺎ ﺻـّﻨﻔﻬﺎ ﻗﺎل اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻣﻘّﺪم‬‫ﻋﻠﯽ ﮐّﻞ ﻣﻦ ﯾـﺬﮐﺮ ﺑﻬـﺬا اﻟﻌﻠﻢ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه و ﻗﺎل ﻗﺎﺿـﯽ ﻣﺼـﺮ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻌﻮام اﻟﺴـﻌﺪي ﺛﻨﺎ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻧﺎ اﺳـﺤﺎق ﻧﺎ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻋﯿﻦ ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻻﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك ان ﻓﻼﻧﺎ ﯾﻘﻮل ﻣﻦ زﻋﻢ ان ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ِإﱠﻧﻨِﯽ َأَﻧﺎ اﻟﱠﻠُﻪ ﻻ ِإﻟَﻪ ِإﻟﱠﺎ َأَﻧﺎ َﻓﺎْﻋﺒُْﺪﻧِﯽ‬‫ﻣﺨﻠﻮق ﻓﻬﻮ ﮐﺎﻓﺮ ﻓﻘﺎل ﺻـﺪق ﻗﺎل اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺑﻬـﺬا اﻗﻮل ﻗﺎل اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺳﺎﻟﺖ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟّﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﻋﻦ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻓﻮﺛّﻘﻪ ﻓﻘﻠﺖ ﻗﺪ ﺿـﻌﻔﻪ‬‫اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﺑﻨّﯽ ان ﻻﺑﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺷـﺮﻃﺎ ﻓﯽ اﻟّﺮﺟﺎل اﺷـّﺪ ﻣﻦ ﺷـﺮط اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و ﻗﺎل ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺳـﻤﻌﺖ‬‫ﻣﺸﺎﯾﺨﻨﺎ ﺑﻤﺼـﺮ ﯾﺼـﻔﻮن اﺟﺘﻬﺎد اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﯽ اﻟﻌﺒﺎدة ﺑﺎﻟﻠﯿﻞ و اﻟّﻨﻬﺎر و اﻧﻪ ﺧﺮج اﻟﯽ اﻟﻐﺰاة ﻣﻊ اﻣﯿﺮ ﻣﺼـﺮ ﻓﻮﺻﻒ ﻣﻦ ﺷﻬﺎﻣﺘﻪ و اﻗﺎﻣﺘﻪ اﻟﺴﻨﻦ‬‫اﻟﻤـﺎﺛﻮرة ﻓﯽ ﻓـﺪاء اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و اﺣﺘﺮازه ﻣﻦ ﻣﺠـﺎﻟﺲ اﻟﺴـﻠﻄﺎن اﻟـﺬي ﺧﺮج ﻣﻌﻪ و اﻻﻧﺒﺴـﺎط ﻓﯽ اﻟﻤﺎﮐـﻞ و اﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﺰل ذﻟـﮏ داﺑﻪ اﻟﯽ ان‬‫اﺳﺘﺸـﻬﺪ ﺑـﺪﻣﺸﻖ ﻣﻦ ﺟﻬـﮥ اﻟﺨﻮارج ﻗﺎل اﻟـﺪارﻗﻄﻨﯽ ﮐﺎن اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻟﻢ ﯾﺤﺪث ﻋﻦ ﻏﯿﺮ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﻗﺎل رﺿـﯿﺖ ﺑﻪ‬‫ﺣّﺠـ ﮥ ﺑﯿﻨﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة ﻋﻦ ﺣﻤﺰة اﻟﻌﻘﺒﯽ اﻟﻤﺼـﺮي و ﻏﯿﺮه ان اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺧﺮج ﻣﻦ ﻣﺼـﺮ ﻓﯽ آﺧﺮ ﻋﻤﺮه اﻟﯽ دﻣﺸـﻖ‬‫ﻓﺴـﺌﻞ ﺑﻬﺎ ﻋﻤﺎ ﺟﺎء ﻣﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﻓﻘﺎل ﻻ ﯾﺮﺿـﯽ راﺳﺎ ﺑﺮأس ﺣﺘﯽ ﯾﻔﻀﻞ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ زاﻟﻮا ﯾﺪﻓﻌﻮن ﻓﯽ ﺧﺼﯿﺘﯿﻪ ﺣﺘﯽ اﺧﺮج ﻣﻦ اﻟﻤﺴﺠﺪ‬‫ﺛﻢ ﺣﻤﻞ اﻟﯽ ﻣﮑﮥ ﻓﺘﻮﻓﯽ ﺑﻬﺎ ﻓﯽ ﻫﺬه اﻟﺮواﯾﮥ اﻟﯽ ﻣﮑﮥ و ﺻﻮاﺑﻪ اﻟﺮﻣﻠﮥ ﻗﺎل اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ ﺧﺮج ﺣﺎﺟﺎ ﻓﺎﻣﺘﺤﻦ ﺑﺪﻣﺸﻖ و ادرك اﻟﺸـﻬﺎدة ﻓﻘﺎل‬‫اﺣﻤﻠﻮﻧﯽ اﻟﯽ ﻣﮑﮥ ﻓﺤﻤﻞ و ﺗﻮﻓﯽ ﺑﻬﺎ و ﻫﻮ ﻣﺪﻓﻮن ﺑﯿﻦ اﻟﺼﻔﺎ و اﻟﻤﺮوة و ﮐﺎﻧﺖ وﻓﺎﺗﻪ ﻓﯽ ﺷﻌﺒﺎن ﺳﻨﮥ ‪ 303‬ﺛﻠﺚ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﻗﺎل و ﮐﺎن اﻓﻘﻪ‬‫ﻣﺸﺎﯾﺦ ﻣﺼﺮ ﻓﯽ ﻋﺼﺮه و اﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪140 :‬‬‫و اﻟّﺮﺟﺎل ﻗﺎل اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﻧﺲ ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺨﻪ ﮐﺎن اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ اﻣﺎﻣﺎ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﺛﺒﺘﺎ ﺧﺮج ﻣﻦ ﻣﺼـﺮ ﻓﯽ ﺷـﻬﺮ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳـﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و‬‫ﺗﻮﻓﯽ ﺑﻔﻠﺴـﻄﯿﻦ ﯾﻮم اﻻﺛﻨﯿﻦ ﺑﺜﻠﺚ ﻋﺸـﺮة ﺧﻠﺖ ﻣﻦ ﺻـﻔﺮ ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﻗﻠﺖ ﺳـﻤﻌﺖ اﻟﻤﺠﺘﺒﯽ ﻣﻦ اﻟﺴـﻨﻦ ﮐﻠﻪ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ أﺑﯽ زرﻋﮥ‬‫اﻟﻤﻘّﺪﺳـﯽ و ﻧﯿﺰ ﻣﺪاﺋﺢ ﻧﺴﺎﺋﯽ ﺑﻤﻼﺣﻈﻪ وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن و اﺳـﻤﺎء رﺟﺎل ﻣﺸﮑﺎة وﻟﯽ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﺗﺘﻤـﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼـﺮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﻈﻔﺮ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺎﺑﻦ اﻟﻮردي و واﻓﯽ ﺑﺎﻟﻮﻓﯿـﺎت ﺧﻠﯿﻞ ﺑﻦ اﺑﯿﮏ اﻟﺼـﻔﺮي و ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳـﻌﺪ ﯾﺎﻓﻌﯽ و ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ اﻻﺳـﻨﻮي و ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺳـﺒﮑﯽ و‬‫ﻋﻘﺪ ﺛﻤﯿﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﻓﺎﺳـﯽ و ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺳﺪي و ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ و ﻓﯿﺾ اﻟﻘﺪﯾﺮ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮءوف ﻣﻨﺎوي و رﺟﺎل ﻣﺸـﮑﺎة ﺷـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي و ﺗﺮاﺟﻢ اﻟﺤﻔﺎظ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ و ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 106‬از ‪359‬‬‫اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﻣﻐﺮﺑﯽ ﺗﺠﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﻣﻮﻟﻮي ﺻّﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻤﺎ ﺳـﺘﻄﻠﻊ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﻟا ﻄﯿﺮ ان‬‫ﺷـﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻧﺴﺎﺋﯽ از ﻧﻔﺎﺋﺲ ﮐﺘﺐ ﻣﺸـﻬﻮره و ﺟﻼﺋﻞ رﺳﺎﺋﻞ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻣﻌﺮوﻓﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮐﺎﺑﺮ ﺳـﻨّﯿﻪ‬‫ﺟﺎﺑﺠـﺎ ﺑﺮ آن اﻋﺘﻤـﺎد ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ و ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ در ﻣﻘﺎم ﻧﺎزش و اﻓﺘﺨﺎر و اﻇﻬﺎر وﻻء اﻫﻠﺒﯿﺖ اﻃﻬﺎر ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﺎ ﺗﺘﺎﺑﻊ‬‫اﻟﻠﯿﻞ و اﻟﻨﻬﺎر ﺑﮑﻤﺎل اﺑﺘﻬﺎج و اﺳـﺘﺒﺸﺎر ذﮐﺮ آن ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﺮاي دﻓﻊ و ﺻﻤﺖ ﻧﺎﺻﺒﯿﺖ از ﺣﻀﺮات ﺳﻨﯿﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎ دﺳﺖ ﺗﺸﺒﺚ و ﺗﻤّﺴﮏ‬‫ﺑـﺎن ﻣﯽزﻧﻨـﺪ و آن را ﻣﻼـذ و ﻣﻠﺠـﺎ و ﻣﻨـﺎص ﺑﺮاي ﻧﺠﺎت و ﺧﻼص از ورﻃﻪ ﺷﺪﯾـﺪة اﻻﻋﺘﯿﺎص ﻣﯽداﻧﻨـﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺗﻔﺼـﯿﻞ آن در ﻣﺠﻠﺪ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ اﻧﺸـﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﺧﻮاﻫﯽ درﯾـﺎﻓﺖ و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن ﮐﻤﺎل اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ از اﻓﺎدات ﻣﮑّﺮره واﻟﺪ‬‫ﻣﺎﺟـﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ راﺷـﺪ و ﻫﻢ از اﻓﺎدات ﻣﺘﻌﺪده ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺟﺎﻣﻊ اﻟﻤﺤﺎﻣﺪ در ﺑﺎب ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤﺪ و ﻫﻢ از اﻓﺎدات او در ﻣﺪح و ﺳـﺘﺎﯾﺶ‬‫ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ و اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ و اﻣﺜﺎل اﯾﺸﺎن از ﻣﺼﺤﺤﯿﻦ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ و ﻫﻢ ﺻّﺤﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ از اﺳﺎﻧﯿﺪ ﻃﯿﺎﻟﺴﯽ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣﻨﺒﻞ و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و ﻧّﺺ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ و ادﺧﺎل اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن آن را در ﺻﺤﯿﺢ ﺧﻮد و ﻧّﺺ ﺣﺎﮐﻢ و ﻧّﺺ ﺳﯿﻮﻃﯽ و ﻣﯿﺮزا ﻣﺤّﻤﺪ و ﺳﻨﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﭘﺎﻧﯽﭘﺘﯽ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻫﻢ ﻧﻬﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر آن از اﻓﺎدات دﯾﮕﺮ ﻣﺸﺎﯾﺦ و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳـﻨّﯿﻪ واﺿﺤﺴﺖ ﭘﺲ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻋﺒﺪ ﻣﺴﺘﻬﺎم‬‫در اﺛﺒﺎت اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ و رّد و اﺑﻄﺎل رّد و اﺑﻄﺎل آن در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺗﺎﯾﺪ واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪141 :‬‬‫‪ -23‬ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺑﺎﻟﻮزي‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻓﺮﯾﺪ دوران و ﺣﺎﻓﻆ ﺳـّﻤﯽ اﻟﻤﮑﺎن و ﻧﺎﻗﺪ وﺣﯿﺪ اﻟﺰﻣﺎن و ﺟﻬﺒﺬ ﺳﺎﺑﻖ اﻻﻗﺮان ﺣﺴﻦ ﺑﻦ‬‫ﺳﻔﯿﺎن رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻤﯿﻨﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺳﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﯾﻘﻮل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪه و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﻦ ﻓﯽ ﻓﻮاﺋﺪه و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ‬‫و ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﺟﻠﯿﻠـﮥ اﻟﺸﺄن ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮﯾﻦ ﮐﺘﺐ اﮐﺎﺑﺮ ﻋﺎﻟﯽ ﺷﺎن ﻣﺴـﺘﻮر ﻧﯿﺴﺖ ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺒﺎﻟﻮزي ﺑﻔﺘـﺢ اﻟﺒﺎء اﻟﻤﻮﺣـﺪة ﺑﻌـﺪﻫﺎ اﻻﻟﻒ و اﻟﻼم و اﻟﻮاو و ﻓﯽ آﺧﺮﻫﺎ اﻟﺰاء ﻫﺬه اﻟﻨﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﺑﺎﻟﻮز و ﻫﯽ ﻗﺮﯾﮥ‬‫ﻣﻦ ﻗﺮي ﻧﺴﺄ ﻋﻠﯽ ﺛﻠﺚ او ارﺑﻊ ﻓﺮاﺳـﺦ ﻣﻨﻬﺎ ﺧﺮﺟﺖ إﻟﯿﻬﺎ ﻟﺰﯾﺎرة ﻗﺒﺮ أﺑﯽ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﺎﻣﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ اﻟﻨﻌﻤﺎن ﺑﻦ‬‫ﻋﻄﺎر اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ ﺑﺎﻟﻮزي اﻟّﻨﺴﻮي ﻣﻦ ﻗﺮﯾـﮥ ﺑﺎﻟﻮزﮐﺎن ﻣﺤـّﺪث ﺧﺮاﺳﺎن ﻓﯽ ﻋﺼـﺮه و ﮐﺎن ﻣﻘـّﺪﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻌﻠﻢ و اﻻدب و ﻟﻪ اﻟّﺮﺣﻠﮥ اﻟﯽ‬‫اﻟﻌﺮاق و اﻟﺸﺎم و ﻣﺼـﺮ و اﻟﮑﻮﻓـﮥ و ﺗﻔّﻘﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﺛﻮر اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﺧﺎﻟـﺪ اﻟﮑﻠﺒﯽ و ﮐﺎن ﯾﻔﺘﯽ ﻋﻠﯽ ﻣـﺬﻫﺒﻪ ﺳـﻤﻊ ﺑﻤﺮو ﺣﯿﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ و‬‫ﺑﻨﯿﺴﺎﺑﻮر اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺤﻨﻈﻠﯽ و ﺑﺒﻠـﺦ ﻗﺘﯿﺒـﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ و ﺑﺒﻐـﺪاد اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﺑﺎﻟﺒﺼـﺮة اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻟا ﺤّﺠﺎج‬‫اﻟﺸﺎﻣﯽ و ﻫﺪﯾـﮥ ﺑﻦ ﺧﺎﻟـﺪ و ﺑﺎﻟﮑﻮﻓﮥ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و اﺑﺎ ﮐﺮﯾﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻌﻼء و ﺑﻤﮑﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﻤﻨﺬر اﻟﺤﺮاﻣﯽ و ﺑﺎﻟﻤﺪﯾﻨﮥ اﺑﺎ‬‫ﻣﺼـﻌﺐ و اﻟﺰﻫﺮي و ﺑﻤﺼـﺮ ﺣﺮﻣﻠﮥ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ رﻣﺢ و ﺑﺪﻣﺸﻖ ﻫﺸﺎم ﺑﻦ ﻋﻤﺎم و ﺻّﻨﻒ اﻟﻤﺴﻨﺪ ﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﺠﺎﻣﻊ و اﻟﻤﻌﺠﻢ و ﻫﻮ‬‫اﻟﺮاوﯾﮥ ﺑﺨﺮاﺳﺎن ﻟﻤﺼـّﻨﻔﺎت اﻻﺋّﻤﮥ و ﮐﺘﺐ اﻻّﻣﻬﺎت ﺑﺎﻟﮑﻮﻓﮥ ﻋﻦ آﺧﺮﻫﺎ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و ﻣﺼّﻨﻔﺎت اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك ﻋﻦ ﺣّﯿﺎن ﺑﻦ‬‫ﻣﻮﺳﯽ اﻟﮑﺸﻤﯿﻬﻨﯽ و اﻟﻤﻮﻃﺎ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻣﻦ ﺣﺮﻣﻠﮥ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪142 :‬‬‫و اﻟﺴـﻨﻦ ﻣﻦ اﻟﻤﺴـﯿﺐ ﺑﻦ واﺿﺢ و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻣﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﻤﻘّﺪﻣﯽ و ﮐﺎﻧﺖ إﻟﯿﻪ اﻟّﺮﺣﻠﮥ ﺑﺨﺮاﺳﺎن ﻣﻦ اﻗﻄﺎر اﻻرض ﺳﻤﻊ ﻣﻨﻪ اﺑﻮ‬‫ﺣﺎﺗﻢ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن اﻟﺒﺴﺘﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻹﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ و اﺑﻮ اﺣﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺪي اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ و اﻣﺎم اﻷﺋّﻤﮥ اﺑﻮ‬‫ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﻗﺮاﻧﻪ و اﺑﻮ ﺣﺎﻣﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺸﺮﻗﯽ و اﺑﻮ ﻋﻤﺮ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان اﻟﺤﯿﺮي‬‫و ﮐﺎن ﻗﺮأ اﻻدب ﻋﻠﯽ اﻟﻨﻀـﺮ ﺑﻦ ﺷﻤﯿﻞ و ﮐّﻨﺎه ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﺎﺑﯽ اﻟﻌّﺒﺎس و ﻗﺮأ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺑﯿﻦ ﯾﺪﯾﻪ و ﻣﺎت ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻗﺒﺮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 107‬از ‪359‬‬‫ﺑﻘﺮﯾـﮥ ﺑـﺎﻟﻮز ﻣﺸـﻬﻮر ﯾﺰار زرﺗﻪ و ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔـﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋـﺎﻣﺮ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻻﻣـﺎم ﺷـﯿﺦ ﺧﺮاﺳﺎن اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس‬‫اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ اﻟﻨﺴﻮي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻻرﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻤﻊ اﺳـﺤﺎق و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﺷـﯿﺒﺎن ﺑﻦ ﻓﺮوخ و ﻗﺘﯿﺒـﮥ و ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﺳـﻼم‬‫اﻟﺠﻤﺤﯽ و ﺳﻬﻞ ﺑﻦ ﻋّﻔﺎن و ﺣّﯿﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ و ﺧﻼﺋﻖ و ﺳﻤﻊ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ و ﺳﻤﻊ اﮐﺜﺮ اﻟﻤﺴﻨﺪ ﻣﻦ اﺳﺤﺎق و ﮐﺘﺎب اﻟّﺴﻨﻦ ﻣﻦ‬‫أﺑﯽ ﺛﻮر و ﺗﻔﻘﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﮐﺎن ﯾﻔﺘﯽ ﺑﻤـﺬﻫﺒﻪ و ﺳـﻤﻊ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﻤﻘﺪﻣﯽ و اﮐﺒﺮ ﺷـﯿﺦ ﻟﻘﯿﻪ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﻔّﺮاء ﺣّﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻦ‬‫ﺧﺰﯾﻤﮥ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﻘﺎﺿﯽ و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻬﺎﺷﻤﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻻﺳﻤﺎﻋﯿﻠﯽ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و اﺑﻮ ﻋﻤﺮ‬‫ﺑﻦ ﺣﻤﺪان و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻐﻄﺮﯾﻒ و ﺣﻔﯿﺪه اﺳﺤﺎق ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﻗﺎل ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺒﺴﺘﯽ ﺳﻤﻌﺖ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﯾﻘﻮل ﻟﻮ ﻻ‬‫اﺷـﺘﻐﺎﻟﯽ ﺑﺤّﯿﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﻟﺠﺌﺘﮑﻢ ﺑﺎﺑﯽ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ و ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﺮب ﻗﻠﺖ ﯾﻌﻨﯽ اﻧّﻪ ﺗﻌّﻮق ﺑﮑﺘﺐ اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك ﻋﻠﯽ ﺣّﯿﺎن و ﻗﺎل‬‫اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺳﻤﻌﺖ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﯾﻘﻮل اﻧّﻤﺎ ﻓﺎﺗﻨﯽ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﺎﻟﻮاﻟﺪة ﻟﻢ ﺗﺪﻋﻨﯽ اﺧﺮج إﻟﯿﻪ ﻓﻌّﻮﺿﻨﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺎﺑﯽ اﻟﺨﺎﻟﺪ اﻟﻔﺮاء‬‫و ﮐﺎن اﺳﻨﺪ ﻣﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﮐﺎن ﻣﺤّﺪث ﺧﺮاﺳﺎن ﻓﯽ ﻋﺼﺮه ﻣﺘﻘّﺪﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺜﺒﺖ و اﻟﮑﺜﺮة و اﻟﻔﻬﻢ و اﻟﻔﻘﻪ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪143 :‬‬‫و اﻻدب و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﮐﺎن اﻟﺤﺴﻦ ﻣﻤﻦ رﺣﻞ و ﺻـّﻨﻒ و ﺣّﺪث ﻋﻠﯽ ﺗﯿّﻘﻆ ﻣﻊ ﺻـﺤﮥ اﻟﺪﯾﺎﻧﮥ و اﻟـّﺼ ﻼﺑﮥ ﻓﯽ اﻟّﺴّﻨﮥ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟّﺮازي اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻟﯿﺲ ﻟﻠﺤﺴﻦ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ ﻧﻈﯿﺮ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ داود ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﯾﻘﻮل ﮐّﻨﺎ ﻋﻨﺪ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻓﺪﺧﻞ اﺑﻦ‬‫ﺧﺰﯾﻤـﮥ و اﺑﻮ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﺤﯿﺮي و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺮازي و ﻫﻢ ﻣﺘﻮّﺟﻬﻮن اﻟﯽ ﻓﻮاوة ﻓﻘﺎل اﻟﺮازي ﮐﺘﺒﺖ ﻫـﺬا اﻟﻄﺒﻖ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺜﮏ ﻗﺎل ﻫﺎت‬‫ﻓﻘﺮأ ﺛﻢ ادﺧﻞ اﺳﻨﺎدا ﻓﯽ اﺳﻨﺎد ﻓﺮّده اﻟﺤﺴﻦ ﺛﻢ ﺑﻌﺪ ﻗﻠﯿﻞ ﻓﻌﻞ ذﻟﮏ ﻓﺮّده ﻓﻠّﻤﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ اﻟﺜﺎﻟﺜﮥ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺎ ﻫﺬا ﻗﺪ اﺣﺘﻤﻠﺘﮏ ﻣﺮﺗﯿﻦ و‬‫اﻧـﺎ اﺑﻦ ﺗﺴـﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﻓـﺎﺗﻖ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺸﺎﯾـﺦ ﻓﺮﺑﻤـﺎ اﺳـﺘﺠﯿﺒﺖ ﻓﯿﮏ دﻋﻮة ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ ﻻ ﺗﺆذ اﻟﺸـﯿﺦ ﻗﺎل اﻧّﻤﺎ اردت ان ﺗﻌﻠﻢ اّن اﺑﺎ‬‫اﻟﻌّﺒﺎس ﯾﻌﺮف ﺣﺪﯾﺜﻪ ﻣﺎت ﺑﻘﺮﯾﮥ ﺑﺎﻟﻮز و ﻫﯽ ﻋﻠﯽ ﺛﻠﺜﮥ ﻓﺮاﺳﺦ ﻣﻦ ﻧﺴﺄ ﻣﺎت ﻓﯽ رﻣﻀﺎن ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺣﻀﺮت دﻓﻨﻪ‬‫ﺳﻤﻌـﺖ اﻻـرﺑﻌﯿﻦ ﻟﻠﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻋﻠﯽ أﺑﯽ اﻟﻔﻀـﻞ ﺑﻦ ﻋﺴـﺎﮐﺮ ﻋﻦ اﻟﻤﺆﯾـﺪ ﻋﻦ ﻓﺎﻃﻤـﮥ ﺑﻨﺖ دﻋﺒـﻞ ﺳـﻤﺎﻋﺎ اﻧـﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ‬‫اﻟﻔﺎرﺳـﯽ اﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان اﻧﺎ اﻟﻤﺆﻟﻒ اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس ﻗﺎل اﻧﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ ﺑﻦ ﺑﯿﺎن اﻟﺴـﮑﺮي ﻧﺎ ﻫﺸـﯿﻢ ﻋﻦ ﺷـﻌﺒﮥ ﻋﻦ ﻋﺪي ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﻋﻦ‬‫ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺟﺒﯿﺮ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻗﺎل ﻣﻦ ﺳـﻤﻊ اﻟﻨﺪاء و ﻟﻢ ﯾﺠﺐ ﻓﻼ ﺻﻼة ﻟﻪ اﻻ ﻣﻦ ﻋﺬر اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ ﻣﺎﺟﮥ‬‫ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ ﻓﻮاﻓﻘﻨﺎه ﺑﻌﻠّﻮ‬‫و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ اﻟﻨﺴﻮي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﺗﻔﻘﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﺛﻮر و ﮐﺎن ﯾﻔﺘﯽ‬‫ﺑﻤﺬﻫﺒﻪ و ﺳﻤﻊ ﻣﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﻟﮑﺒﺎر و ﮐﺎن ﺛﻘﮥ ﺣّﺠﮥ واﺳﻊ اﻟّﺮﺣﻠﮥ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﮐﺎن ﻣﺤّﺪث ﺧﺮاﺳﺎن ﻓﯽ ﻋﺼﺮه‬‫ﻣﻘـّﺪﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺜﺒﺖ و اﻟﮑﺜﺮة و اﻟﻔﻬﻢ و اﻻدب و اﻟﻔﻘﻪ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ رﻣﻀﺎن و ﺗﺎج اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮّﻫﺎب ﺳـﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺴـﻦ‬‫ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﺎﻣﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻧﻌﻤﺎن اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس اﻟﻨﺴﻮي ﻣﺼّﻨﻒ اﻟﻤﺴﻨﺪ ﺗﻔﻘﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﺛﻮر‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪144 :‬‬‫و ﺣﺮﻣﻠﮥ و ﻫﻮ اﻟﻘﺎﺋﻞ ﺳﻤﻌﺖ ﺣﺮﻣﻠﮥ ﯾﻘﻮل ﺳﻤﻌﺖ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﯾﻘﻮل ﻓﯽ رﺟﻞ ﻓﯽ ﻓﻢ اﻣﺮأﺗﻪ ﺗﻤﺮة ﻓﻘﺎل ﻟﻬﺎ ان اﮐﻠﺖ ﻫﺬه اﻟﺘﻤﺮة ﻓﺎﻧﺖ ﻃﺎﻟﻖ و‬‫ان ﻃﺮﺣﺘﻬﺎ ﻓﺎﻧﺖ ﻃﺎﻟﻖ ﻓﺎﮐﻠﺖ ﻧﺼـﻔﻬﺎ و ﻃﺮﺣﺖ ﻧﺼـﻔﻬﺎ ﻟﻢ ﺗﻄﻠﻖ ﺳـﻤﻊ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﻣﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺳﺤﺎق‬‫ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺤﻨﻈﻠﯽ و ﻗﺘﯿﺒـﮥ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﺳـﻼم اﻟﺠﻤﺤﯽ و ﺷـﯿﺒﺎن ﺑﻦ ﻓﺮوخ و اﺑـﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و اﺑـﺎ ﺛﻮر و ﺳـﻬﻞ ﺑﻦ ﻋﺜﻤـﺎن‬‫اﻟﻌﺴـﮑﺮي و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﻤﻘﺪﻣﯽ و ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﻔﺮاء و ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ و ﻏﯿﺮﻫﻢ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻹﺳﻤﺎﻋﯿﻠﯽ‬‫و اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﻘﺎﺿـﯽ و اﺑﻮ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺣﻤﺪان و ﺣﻔﯿﺪه اﺳﺤﺎق ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ اﻟﻨﺴﻮي و ﺧﻠﻖ ﺳﻮاﻫﻢ ﻗﺎل‬‫اﻟﺤﺎﮐﻢ ﮐﺎن ﻣﺤﺪث ﺧﺮاﺳﺎن ﻓﯽ ﻋﺼـﺮه ﻣﻘّﺪﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺜّﺒﺖ و اﻟﮑﺜﺮة و اﻟﻔﻬﻢ و اﻟﻔﻘﻪ و اﻻدب و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﮐﺎن ﻣﻤﻦ رﺣﻞ و ﺻّﻨﻒ و‬‫ﺣّﺪث ﻋﻠﯽ ﺗﯿﻘﻆ ﻣﻊ ﺻﺤﮥ اﻟﺪﯾﺎﻧﮥ ﻓﯽ اﻟّﺴﻨﮥ و ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي اﻟﻔﻘﯿﻪ ﮐﺎن اﻟﺤﺴﻦ ادﯾﺒﺎ ﻓﻘﯿﻬﺎ اﺧﺬ اﻻدب ﻋﻦ اﺻﺤﺎب ﻟا ﻨﻀﺮ ﺑﻦ‬‫ﺷﻤﯿﻞ و اﻟﻔﻘﻪ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺛﻮر و ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ داود ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﯾﻘﻮل ﮐّﻨﺎ ﻋﻨﺪ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻓﺪﺧﻞ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و اﺑﻮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 108‬از ‪359‬‬‫ﻋﻤﺮو اﻟﺤﯿﺮي و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺮازي و ﺟﻤﺎﻋـﮥ و ﻫﻢ ﻣﺘﻮّﺟﻬﻮن اﻟﯽ ﻓﺮاوة ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺪ ﮐﺘﺒﺖ ﻫﺬا اﻟﻄﺒﻖ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺜﮏ ﻗﺎل‬‫ﻫﺎت ﻓﺎﺧـﺬ ﯾﻘﺮأ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺮأ اﺣﺎدﯾﺜﻪ ادﺧﻞ اﺳـﻨﺎدا ﻓﯽ اﺳـﻨﺎد ﻓﺮّده اﻟﺤﺴﻦ ﺛﻢ ﺑﻌـﺪ ﺳﺎﻋـﮥ ﻓﻌﻞ ذﻟﮏ ﻓﺮّده اﻟﺤﺴﻦ ﻓﻠّﻤﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻗﺎل ﻟﻪ‬‫اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺎ ﻫﺬا ﻗﺪ اﺣﺘﻤﻠﺘﮏ ﻣّﺮﺗﯿﻦ و ﻫﺬه اﻟﺜﺎﻟﺜﮥ و اﻧﺎ اﺑﻦ ﺗﺴﻌﯿﻦ ﺳﻨﮥ ﻓﺎﺗﻖ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ ﻓﺮﺑّﻤﺎ اﺗﻔﻖ ﻓﯿﮏ دﻋﻮة ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻣﻪ‬‫ﻻـ ﺗﺆذ اﻟﺸـﯿﺦ ﻗﺎل اﻧّﻤﺎ اردت اّن ﺗﻌﻠﻢ اّن اﺑﺎ اﻟﻌّﺒﺎس ﯾﻌﺮف ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻘﺮﯾـﮥ ﺑﺎﻟﻮز و ﮐﺎن ﻣﻘﯿﻤﺎ ﺑﻬﺎ و ﻫﯽ ﻋﻠﯽ ﺛﻠﺜﮥ‬‫ﻓﺮاﺳﺦ ﻣﻦ ﻧﺴﺄ ﻓﯽ ﺷـﻬﺮ رﻣﻀﺎن ﺳﻨﮥ ‪ 316‬ﺳﺖ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ و ﻗﺎﺿـﯽ ﺗﻘﯽ اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻻﺳﺪي در ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي‬‫ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ در ﻃﺒﻘﻪ ﺛﺎﻟﺜﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﺎﻣﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ اﻟﻨﻌﻤﺎن اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ اﻟﻨﺴﻮي اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪145 :‬‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺼـّﻨﻒ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﺗﻔﻘﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﺛﻮر و ﮐﺎن ﯾﻔﺘﯽ ﺑﻤـﺬﻫﺒﻪ و ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ راﻫﻮﯾﻪ و ﺧﻠﻒ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ‬‫ﮐﺎن ﻣﺤـّﺪث ﺧﺮاﺳﺎن ﻓﯽ ﻋﺼـﺮه ﻣﻘـﺪﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺜﺒﺖ و اﻟﮑﺜﺮة و اﻟﻔﻬﻢ و اﻟﻔﻘﻪ و اﻻدب روي ﻋﻨﻪ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻓﺎﮐﺜﺮ و ذﮐﺮه ﻓﯽ اﻟﺜﻘﺎت ﻣﺎت‬‫ﻓﯽ ﺷـﻬﺮ رﻣﻀﺎن ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤّﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺴـﻦ‬‫ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﺎﻣﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻﻣﺎم ﺷﯿﺦ ﺧﺮاﺳﺎن اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ اﻟﻨﺴﻮي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴﻨﺪ اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻻرﺑﻌﯿﻦ ﻟﻘﯽ اﺳﺤﺎق و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و‬‫ﺗﻔّﻘﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﺛﻮر و ﮐﺎن ﯾﻔﺘﯽ ﺑﻤﺬﻫﺒﻪ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﮐﺎن ﻣﺤّﺪث ﺧﺮاﺳﺎن ﻓﯽ ﻋﺼـﺮه ﻣﻘّﺪﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺜﺒﺖ و اﻟﮑﺜﺮة و اﻟﻔﻬﻢ و اﻟﻔﻘﻪ و اﻻدب‬‫ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ ﻧﻈﯿﺮ دﺧﻞ ﻋﻠﯿﻪ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ و اﺑﻮ ﻋﻤﺮو اﻟﺤﯿﺮي و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺮازي ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟﺮازي ﮐﺘﺒﺖ ﻫـﺬا ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺜﮏ ﻗﺎل‬‫ﻫﺎت ﻓﻘﺮأ ﺛﻢ ادﺧﻞ اﺳـﻨﺎد ﻓﯽ اﺳـﻨﺎد ﻓﺮّده ﺛﻢ ﺑﻌـﺪ ﻗﻠﯿﻞ ﻓﻌﻞ ذﻟﮏ ﻓﺮّده ﻓﻠّﻤﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ اﻟﺜﺎﻟﺜـﮥ ﻗﺎل ﻟﻪ ﻗﺪ اﺣﺘﻤﻠﺘﮏ ﻣّﺮﺗﯿﻦ و اﻧﺎ اﺑﻦ ﺗﺴـﻌﯿﻦ‬‫ﺳﻨﮥ ﻓﺎﺗﻖ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ ﻓﺮﺑﻤﺎ اﺳـﺘﺠﯿﺒﺖ ﻓﯿﮏ دﻋﻮة ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻻ ﺗﺆّدي اﻟﺸـﯿﺦ ﻗﺎل اﻧﻤﺎ اردت ان ﺗﻌﻠﻢ اﻧّﻪ ﯾﻌﺮف ﺣﺪﯾﺜﻪ ﻣﺎت‬‫ﻓﯽ رﻣﻀﺎن ﺳﻨﮥ ‪ 303‬اﻧﺘﻬﯽ ﻓﻼ ﯾﺮﻣﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﺑﺎﻟﮑﺬب و اﻟﺒﻬﺘﺎن ﺑﻌﺪ رواﯾﮥ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن اﻻ اﻟﺴـﻔﯿﻪ اﻟﻤﻌﺎﻧﺪ اﻟﻤﻨﻬﻤﮏ ﻓﯽ‬‫اﻟﺒﻐﺾ و اﻟّﺸـ ﻨﺌﺎن و اﻻﻋﻔـﮏ اﻟﻤﺘﺤﺎﻣﻞ اﻟﻌﻨﯿﻒ اﻟﻌـﺪوان و اﻟﺠﺎﻓﯽ اﻟﺤﺎﻗـﺪ و اﻻﺑﺘﺮ اﻟﺤﺎﺳـﺪ اﻟﻤﺒﺎﻟﻎ ﻓﯽ اﻟّﻄﻐﯿﺎن اﻟﻤﺰور اﻟّﺼﺎّد اﻟّﺼﺎدف و‬‫اﻟﻤﺘﻐﻄﺮس اﻟﺠﺎﻧـﺢ اﻟﺰاﺋﻊ اﻟﻤﺘﺠﺎﻧﻒ اﻟﻌﺎﺋﻒ ﻋﻦ ﺷـﻌﺎﺋﺮ اﻻﯾﻤﺎن اﻟّـﺬي ﻟﻢ ﯾﺤﻆ ﺑﻘﺴﻂ ﻣﻦ اﻟﻨﻘـﺪ و اﻟﻌﺮﻓﺎن ﻟﻢ ﯾﺴﺘﺴـﻌﺪ ﺑﺎﺳﺘﺸـﻤﺎم رواﺋﺢ‬‫اﻻذﻋﺎن و اﻻﯾﻘﺎن و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﻓﻖ و ﻫﻮ اﻟﻤﺴﺘﻌﺎن‬‫‪ -24‬أﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻧﻘﻞ ﻋﻨﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻧﺎ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳّﻠﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪146 :‬‬‫ﺳﺮّﯾـﮥ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ ﻗﺎل ﻓﻤﻀـﯽ ﻋﻠﯽ اﻟـّﺴ ﺮّﯾﮥ ﻗﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا ﻗـﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮا و ﻣﻦ ﻏﺰوة اﺗﻮا‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﺎﺗﻮا ﻣﻨﺎزﻟﻬﻢ ﻓﺎﺧﺒﺮوه ﺑﻤﺴـﯿﺮﻫﻢ ﻗﺎل ﻓﺎﺻﺎب ﻋﻠّﯽ ﺟﺎرﯾـﮥ ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻟﯿﺨﺒﺮوا ﺑﻪ ﻗﺎل ﻓﻘﺪﻣﺖ اﻟـّﺴ ﺮﯾﮥ ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳّﻠﻢ ﻓﺎﺧﺒﺮوه ﺑﻤﺴـﯿﺮﻫﻢ ﻓﻘﺎم اﺣـﺪ اﻻرﺑﻌـﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﺻﺎب ﻋﻠّﯽ ﺟﺎرّﯾﮥ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠّﯽ‬‫ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺛّﻢ ﻗﺎم اﻟّﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠﯽ ﮐـﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟّﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻨﻊ‬‫ﮐـﺬا و ﮐﺬا ﻗﺎل ﻓﺎﻗﺒﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﻐﻀـﺒﺎ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ ﻓﺎﻧﺎ ﻣﻨﻪ و‬‫ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ رﺟﺎل ﺳـﻨﺪ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﻫﻤﻪ ﺛﻘﺎت ﻣﻌﺘﺒﺮﯾﻦ و اﺛﺒﺎت ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦاﻧﺪ و ﻣﺪاﺋﺢ ﻋﻠّﯿﻪ و ﻣﺤﻠﺪ ﺳـﻨّﯿﻪ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﯾﺰﯾﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 109‬از ‪359‬‬‫رﺷﮏ و ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷﻨﯿﺪي اﻣﺎ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﻮارﯾﺮي ﺷﯿﺦ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﭘﺲ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺎﺧﺮه و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺑﺎﻫﺮه او ﮐﻪ ﻗّﺮه ﻋﯿﻮن ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ‬‫و ﺛﻠـﺞ اﻓﺌـﺪه ﻣﺴـﺘﻨﺪﯾﻨﺴﺖ ﺑﺮ ﻗﺎري اﻓﺎدات ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻣﻨﻘـﺪﯾﻦ واﺿـﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در ﻧﺴـﺒﺖ ﻗﻮارﯾﺮي در‬‫اﻧﺴﺎب ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﻣﯿﺴـﺮة اﻟﺠﺸـﻤﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﻘﻮارﯾﺮي ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺒﺼـﺮة ﺳﮑﻦ ﺑﻐﺪاد و ﮐﺎن ﺛﻘﮥ ﺻﺪوﻗﺎ‬‫ﻣﮑﺜﺮا ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺳﻤﻊ ﺣّﻤﺎد ﺑﻦ زﯾﺪ و اﺑﺎ ﻋﻮاﻧﮥ اﻟﻮﺿﺎح و ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ و ﻣﺴﻠﻢ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ و ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻫﺸﯿﻢ ﺑﻦ ﺑﺸﺮ و‬‫ﻣﻌﺘﻤﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻘّﻄـ ﺎن و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﻬـﺪي و ﻏﯿﺮﻫﻢ روي ﻋﻨﻪ اﺑـﻮ ﻗﺪاﻣـﮥ اﻟّﺴﺮﺧﺴـﯽ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق‬‫اﻟﺼـﻐﺎﻧﯽ و اﺑﻮ داود اﻟّﺴﺠﺴـﺘﺎﻧﯽ و اﺑﻮ زرﻋـﮥ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ اﻟـّﺴ ﺮازﯾﺎن و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺧﯿﺜﻤﮥ و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺒﻐﻮي و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ و‬‫ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﮐﺎن اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳّﯿﺎر اﻟﻤﺮوزي ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ار ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻦ راﯾﺖ ﻣﺜﻞ ﻣﺴّﺪد ﺑﺎﻟﺒﺼﺮة‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪147 :‬‬‫و اﻟﻘﻮارﯾﺮي ﺑﺒﻐﺪاد و ﺻﺪﻗﮥ ﺑﻤﺮو و ﺛﻘﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮه و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﺟﺰرة اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻘﻮارﯾﺮي اﺛﺒﺖ ﻣﻦ اﻟﺰﻫﺮاﻧﯽ و اﺷﻬﺮ و اﻋﻠﻢ‬‫ﺑﺤﺪﯾﺚ اﻟﺒﺼـﺮة و ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﺪا اﻋﻠﻢ ﺑﺤﺪﯾﺚ اﻟﺒﺼـﺮة ﻣﻨﻪ و ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ذي اﻟﺤﺠﮥ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺣﮑﯽ ﺣﻔﺺ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو‬‫اﻟّﺮّﻣـﺎﻧﯽ ﯾﻘﻮل رأﯾﺖ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻘﻮارﯾﺮي ﻓﯽ اﻟﻤﻨـﺎم ﻓﻘﻠﺖ ﻣـﺎ ﺻـﻨﻊ اﻟﱠﻠﻪ ﺑـﮏ ﻗـﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﯽ ﻏﻔﺮ ﻟﯽ و ﻋﺎﺗﺒﻨﯽ و ﻗﺎل ﯾﺎ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﺧـﺬت ﻣﻦ ﻫﻮﻻء اﻟﻘﻮم ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﯾﺎ رب اﻧﺖ اﺣﻮﺟﺘﻨﯽ إﻟﯿﻬﻢ و ان ﻟﻢ ﺗﺤﻮﺟﻨﯽ ﻟﻢ آﺧﺬ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﯽ إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻋﻠﯿﻨﺎ ﮐﺎﻓﯿﻨﺎﻫﻢ ﻋﻨﮏ ﻗﺎل‬‫ﺛﻢ ﻗﺎل ﻟﯽ اﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان ﮐﺘﺒﺘﮏ ﻓﯽ أم اﻟﮑﺘﺎب ﺳﻌﯿﺪا و ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ در ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ ﻋﺒﯿﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻘﻮارﯾﺮي اﻟﺒﺼـﺮي اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﺒﻐﺪاد ﻓﯽ ذي اﻟﺤّﺠﮥ روي ﻋﻦ ﺣﻤﺎد ﺑﻦ زﯾﺪ و ﻃﺒﻘﺘﻪ ﻓﺎﮐﺜﺮ ﻗﺎل ﺻﺎﻟﺢ ﺟﻮزة ﻫﻮ اﻋﻠﻢ‬‫ﻣﻦ رأﯾﺖ ﺑﺤـﺪﯾﺚ اﻫﻞ اﻟﺒﺼـﺮة و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻘﻮارﯾﺮي اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺒﺼـﺮي اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺣّﺪث ﺑﻤﺎﺋﮥ اﻟﻒ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ ﺳـﻤﻊ ﺣﻤﺎد ﺑﻦ زﯾﺪ و اﺑﺎ ﻋﻮاﻧﮥ و ﺧﻠﻘﺎ و ﻋﻨﻪ خ م د و اﻟﻔﺮﯾﺎﺑﯽ و اﻟﺒﻐﻮي و ﺧﻠﻖ و ﮐﺎن ﯾﺬﮐﺮ ﻣﻊ ﻣﺴّﺪد و اﻟّﺰﻫﺮاﻧﯽ ﻣﺎت ﻓﯽ ذي‬‫اﻟﺤّﺠﮥ ﺳﻨﮥ ‪ 235‬و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در دول اﻻﺳـﻼم در ﺳـﻨﻪ ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯽ ذي اﻟﺤّﺠﮥ ﻣﺎت ﻣﺤّﺪث اﻟﺒﺼﺮة ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻘﻮارﯾﺮي‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺎل ﺻﺎﻟـﺢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﻫﻮ اﻋﻠﻢ ﻣﻦ رأﯾﺖ ﺑﺤـﺪﯾﺚ ﺑﻠﺪه و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﯿﺴـﺮة اﻟﺠﺸـﻤﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ اﻟﻘﻮارﯾﺮي اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ اﻟﺒﺼﺮي ﻧﺰﯾﻞ ﺑﻐﺪاد روي ﻋﻦ ﺣﻤﺎد ﺑﻦ زﯾﺪ و ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ اﻟﺒﺼﺮي و‬‫اﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺎرث و أﺑﯽ ﻋﻮاﻧﮥ و ﺣﺮﻣﯽ ﺑﻦ ﻋﻤﺎرة و ﻋﺒﺪ اﻟﻮّﻫﺎب اﻟﺜﻘﻔﯽ و ﻓﻀـﯿﻞ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﻫﺸﺎم و ﻋﺒﺪ اﻻﻋﻠﯽ‬‫ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻻﻋﻠﯽ و ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ اﻟﻤﺎﺟﺸﻮن و ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ زرﯾﻊ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪148 :‬‬‫و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﻬـﺪي و ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﻣﻌﺎذ اﻟﻌﻨﺒﺮي و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻏﻨﺪر و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻘﻄﺎن و أﺑﯽ اﺣﻤﺪ اﻟﺰﺑﯿﺮي و ﻃﺎﺋﻔﮥ و ﻋﻨﻪ ﻟا ﺒﺨﺎري‬‫و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود و روي اﻟّﻨﺴـﺎﺋﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺮوزي ﻋﻨﻪ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺧﯿﺜﻤـﮥ و اﺑﻮ ﻫـﺎﺷﻢ و اﺑﻮ زرﻋـﮥ و اﻟﺼـﻐﺎﻧﯽ و‬‫ﺻﺎﻟـﺢ ﺟﻮزة و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ و اﺑﻦ أﺑﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و ﺑﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺨّﻠـﺪ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﻬـﺎدي و ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻔﺮﯾـﺎﺑﯽ و‬‫اﻟﺤﺎرث ﺑﻦ أﺑﯽ أﺳﺎﻣﮥ و آﺧﺮون ﻣﻦ آﺧﺮﻫﻢ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ و ﮐﺘﺐ ﻋﻨﻪ اﺣﻤﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ و اﺑﻮ ﻗﺪاﻣﮥ اﻟﺴﺮﺧﺴﯽ‬‫و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﻟﻌﺠﻠﯽ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺛﻘـﮥ و ﻗﺎل ﺻﺎﻟـﺢ ﺟﻮزة ﺛﻘـﮥ ﺻـﺪوق ﻗﺎل و ﻫﻮ اﺛﺒﺖ ﻣﻦ اﻟﺰﻫﺮاﻧﯽ و اﺷـﻬﺮ و اﻋﻠﻢ ﺑﺤـﺪﯾﺚ‬‫اﻟﺒﺼـﺮة ﻗﺎل اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﺛﻘـﮥ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺻﺪوق و ﻗﺎل اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﯿﺎر ﻟﻢ ار ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻦ رأﯾﺖ ﻣﺜﻞ ﻣﺴّﺪد ﺑﺎﻟﺒﺼـﺮة و‬‫اﻟﻘﻮارﯾﺮي ﺑﺒﻐـﺪاد و ﺻﺪﻗـﮥ ﺑﻤﺮو و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﻻﻧﺒﺎري ﺳـﻤﻌﺖ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﺛﻌﻠﺐ ﯾﻘﻮل ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﻦ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﻮارﯾﺮي‬‫ﻣﺎﺋﮥ اﻟﻒ ﺣﺪﯾﺚ ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺒﻐﻮي و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻓﻬﻢ ﻣﺎت ﻓﯽ ذي اﻟﺤﺠﮥ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻓﯿﻬﺎ أّرﺧﻪ ﻏﯿﺮ واﺣﺪ ﻗﻠﺖ‬‫ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻄﯿﻦ و اﺑﻦ ﻗـﺎﻧﻊ و ﻗﺎل ﺛﻘـﮥ ﺛﺒﺖ و اﻟﻔﺮات و اﺑﻦ أﺑﯽ ﺧﯿﺜﻤـﮥ و ذﮐﺮ اﻧّﻪ وﻟـﺪ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ أﺑﯽ اﺣـﺪي و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﻗﺎل اﺑﻦ‬‫ﻋﺴﺎﮐﺮ وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﻣﺎﺋﮥ و ذﮐﺮه اﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﻓﯽ اﻟﺜﻘﺎت و ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﻨﻪ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن و ﻏﯿﺮه ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺛﻠﺜﯿﻦ ﮐﺬا ﻗﺎل و‬‫ﻗﺎل ﻣﺴـﻠﻤﮥ ﺑﻦ ﻗﺎﺳﻢ ﺛﻘﮥ و ﻓﯽ اﻟﺰﻫﺮة روي ﻋﻨﻪ اﻟﺒﺨﺎري ﺧﻤﺴﮥ و ﻣﺴـﻠﻢ ارﺑﻌﯿﻦ و ﻧﯿﺰ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﯿﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 110‬از ‪359‬‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﯿﺴـﺮة اﻟﻘﻮارﯾﺮي اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺒﺼـﺮي ﻧﺰﯾﻞ ﺑﻐـﺪاد ﺛﻘـﮥ ﺛﺒﺖ ﻣﻦ اﻟﻌﺎﺷـﺮة ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻠﺜﯿﻦ ﻋﻠﯽ اﻻﺻّﺢ و ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫ﺳﺎﻣﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﺎﻟﯿﻪ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻌﯿﻦ اﻫﻞ ﮐﻤﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪149 :‬‬‫و ﻧﺎﻇﺮﯾﻦ ﮐﺘﺐ رﺟﺎل ﻏﯿﺮ ﻣﺨﻔﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺑﺰرگ اﻣﺎم اﻧﺎم و ﺣﺎﻓﻆ ﻋﻼم و ﺛﻘﮥ ﺟﻠﯿﻞ و ﻣﺘﻮرع ﻧﺒﯿﻞ ﻣﻮﺻﻮف ﺑﺼﺪق و اﻣﺎﻧﺖ و ﺣﻠﻢ و‬‫دﯾـﺎﻧﺖ ﺑﻮده روزي ﮐﻪ اﯾﻦ ﺟﻬـﺎن را وداع و ﺑﻌـﺎﻟﻢ ﺟـﺎوداﻧﯽ رﺣﻠﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﺎزارﻫﺎ ﺑﺴـﺘﻪ و ﻗﻠﻮب اﻫﻞ اﺳـﻼم ﯾﺤﯿﯽ ﺧﺴـﺘﻪ ﺷـﺪ ﺣﺎﻓﻆ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑـﻦ ﺣـّﺒ ﺎن اﻟﺒﺴـﺘﯽ در ﮐﺘـﺎب اﻟﺜﻘـﺎت ﮔﻔﺘـﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻫﻼـل اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﺑـﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﻣﻦ اﻫﻞ‬‫اﻟﻤﻮﺻﻞ ﺑﺮوي ﻋﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺼـّﺒﺎح اﻟﺪﻻﻧﯽ و ﻏّﺴﺎن ﺑﻦ اﻟﺮﺑﯿﻊ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق ﻣﻦ اﻟﻤﺘﻘﻨﯿﻦ ﻓﯽ اﻟّﺮواﯾﺎت و‬‫اﻟﻤﻮاﻇﺒﯿﻦ ﻋﻠﯽ رﻋﺎﯾﮥ اﻟّﺪﯾﻦ و اﺳﺒﺎب اﻟﻄﺎﻋﺎت ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ادﺧﻠﻨﺎه ﻓﯽ ﻫﺬه اﻟﻄﺒﻘﮥ ﻻن ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ ﻟا ﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳﻠّﻢ ﺛﻠﺜﮥ اﻧﻔﺲ ﻓﯽ اﻟﻠﻘﺎء ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اﺻﻠﻨﺎه ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﺛﻨـﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑّﮑـ ﺎر اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺛﻨﺎ ﻋﻤﺎد ﻋﻦ اﻟﻬﺮﯾﺎس ﺑﻦ زﯾﺎد ﻗﺎل راﯾﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﯾﻮم‬‫اﻻﺿﺤﯽ ﯾﺨﻄﺐ ﻋﻠﯽ ﺑﻌﯿﺮ‬‫و ﻋّﻠﺎﻣﻪ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺜﻘﮥ ﻣﺤﺪث اﻟﺠﺰﯾﺮة اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺜّﻨﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ‬‫ﻫﻼل اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﺳـﻤﻊ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﻌﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻨﻬﺎل اﻟﻀـﺮﯾﺮ و ﻏّﺴﺎن ﺑﻦ اﻟﺮﺑﯿﻊ و ﺷﯿﺒﺎن ﺑﻦ‬‫ﻓﺮوخ و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺤﻤﺎﻧﯽ و اﻣﻤﺎ ﺳﻮاﻫﻢ و ﻗﺪ ﺧﺮج ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻣﻌﺠﻢ ﺷﯿﻮﺧﻪ ﻓﯽ ﺛﻠﺜﮥ اﺟﺰاء ﺣّﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي‬‫و ﺣﻤﺰة ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﮑﺘﺎﻧﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻹﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﻟﻤﻘﺮي و اﺑﻮ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺣﻤـﺪان و ﻧﺼـﺮ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﻤﺰﺟﯽ و ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ‬‫ﻧﺼـﺮ اﻟﻨﺠﺎﺷـﯽ و ﺧﻠﻖ ﺳﻮاﻫﻢ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻗﺎل ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻻزدي ﮐﺎن اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺼـﺪق و اﻻﻣﺎﻧـﮥ و اﻟّﺪﯾﻦ و اﻟﺤﻠﻢ ﻏﻠﻘﺖ‬‫اﮐﺜﺮ اﻻﺳﻮاق ﯾﻮم ﻣﻮﺗﻪ و ﺣﻀـﺮ ﺟﻨﺎزﺗﻪ ﻣﻦ اﻟﺨﻠﻖ اﻣﺮ ﻋﻈﯿﻢ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻤﺮ اﻟﺤﯿﺮي و ذﮐﺮ اﺑﺎ ﯾﻌﻠﯽ ﻓﻔـّﻀ ﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ‬‫ﮐﯿﻒ ﺗﻔّﻀﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪150 :‬‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﺤﺴﻦ اﮐﺒﺮ و ﺷـﯿﻮﺧﻪ اﻋﻠﯽ ﻗﺎل اّن اﺑﺎ ﯾﻌﻠﯽ ﮐﺎن ﯾﺤﺪث اﺣﺘﺴﺎﺑﺎ و اﻟﺤﺴﻦ ﮐﺎن ﯾﺤﺪث اﮐﺘﺴﺎﺑﺎ و وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و وﺻـﻔﻪ‬‫ﺑﺎﻻﺗﻘﺎن و اﻟﺪﯾﻦ ﺛﻢ ﻗﺎل و ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺛﻼﺛﮥ اﻧﻔﺲ و ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﮐﻨﺖ اري اﺑﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﻌﺠﺒﺎ ﺑﺎﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ‬‫و اﺗﻘﺎﻧﻪ و ﺣﻔﻈﻪ ﻟﺤـﺪﯾﺜﻪ ﺣّﺘﯽ ﮐﺎن ﻻ ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻨﻪ اﻻ اﻟﯿﺴـﯿﺮ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻫﻮ ﺛﻘﮥ ﻣﺎﻣﻮن و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻟﻮ ﻟﻢ ﯾﺸـﺘﻐﻞ ﺑا ﻮ ﯾﻌﻠﯽ‬‫ﺑﮑﺘﺐ أﺑﯽ ﯾﻮﺳﻒ ﻋﻠﯽ ﺑﺸﺮ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﻻدرك ﺑﺎﻟﺒﺼﺮة ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﺮب و اﺑﺎ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ ﻗﺎل اﻟﺴﻤﻌﺎﻧﯽ ﺳﻤﻌﺖ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﯾﻘﻮل ﻗﺮأت اﻟﻤﺴﺎﻧﯿﺪ ﮐﻤﺴﻨﺪ اﻟﻌﺪﻧﯽ و ﻣﺴﻨﺪ اﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ و ﻫﯽ ﮐﺎﻻﻧﻬﺎر و ﻣﺴﻨﺪ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ ﮐﺎﻟﺒﺤﺮ ﯾﮑﻮن ﻣﺠﺘﻤﻊ اﻻﻧﻬﺎر‬‫ﻗﻠﺖ ﺳـﻤﻌﻨﺎ ﻣﺴـﻨﺪ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ ﺑﻔﻮت ﻧﺼﻒ ﺟﺰء ﺑﺎﻻﺟﺎزة اﻟﻌﺎﻟﯿـﮥ و ﯾﻘﻊ ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﯾﻌﻠﻮ ﻻﺑﻦ اﻟﺒﺨﺎري و ﮐﺎن ﻣﻮﻟـﺪه ﻓﯽ ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ‪210‬‬‫ﻋﺸـﺮة و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ارﺗﺤﻞ و ﻫﻮ اﺑﻦ ﺧﻤﺲ ﻋﺸـﺮة ﺳـﻨﮥ و ﻋّﻤﺮ و ﺗﻔّﺮد و رﺣﻞ اﻟّﻨﺎس إﻟﯿﻪ و ﺳـﻤﺎﻋﻪ ﺑﺒﻐـﺪاد ﻣﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﻄﻮﯾﻞ ﻓﯽ‬‫ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ در وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ‬‫ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴﻨﺪ روي ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﻌﺪ و ﻏّﺴﺎن ﺑﻦ اﻟﺮﺑﯿﻊ و اﻟﮑﺒﺎر‬‫و ﺻـﻨﻒ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ و ﮐﺎن ﺛﻘـﮥ ﺻﺎﻟﺤﺎ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﺑﺤﻔﻆ ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﺗﻮﻓﯽ و ﻟﻪ ﺳـﺒﻊ و ﺗﺴـﻌﻮن ﺳـﻨﮥ و ﺻـﻼح اﻟـﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﯾﺒﮏ ﺻـﻔﺪي در واﻓﯽ‬‫ﺑﺎﻟﻮﻓﯿﺎت ﮔﻔﺘﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺜّﻨﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﻫﻼل اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴﻨﺪ ﺳﻤﻊ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﮐﺒﺎرا و ﻟﻪ‬‫ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻓﯽ اﻟّﺰﻫﺪ و ﻏﯿﺮه ﻏﻠﻘﺖ ﻟﻪ اﻻﺳﻮاق ﯾﻮم ﺟﻨﺎزﺗﻪ و ﮐﺎﻧﺖ وﻓﺎﺗﻪ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﮐﻨﯿﺘﻪ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳﻌﺪ ﯾﺎﻓﻌﯽ‬‫در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴﻨﺪ و ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﻟﮑﻤﺎل أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺳﯿﻮﻃﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 111‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪151 :‬‬‫در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤّﻔﺎظ ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤّﻔﺎظ ذﻫﺒﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺜﻘﮥ ﻣﺤّﺪث اﻟﺠﺰﯾﺮة اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ‬‫ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻫﻼـل اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﺳـﻤﻊ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻣﻨﻪ اﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﯿﺴـﺎﺑﻮرّي و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻹﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ ﻗﺎل‬‫اﻟـّﺴ ﻤﻌﺎﻧﯽ ﺳـﻤﻌﺖ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺮأت اﻟﻤﺴﺎﻧﯿﺪ ﮐﻤﺴﻨﺪ اﻟﻌﺪﻧﯽ و اﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ اﻟﻌﺪﻧﯽ و ﻫﯽ ﮐﺎﻻﻧﻬﺎر و ﻣﺴﻨﺪ أﺑﯽ‬‫ﯾﻌﻠﯽ ﮐـﺎﻟﺒﺤﺮ ﯾﮑﻮن ﻣﺠﺘﻤﻊ اﻻﻧﻬـﺎر و ﻗـﺎل اﻟﺤـﺎﮐﻢ ﮐﻨﺖ اري اﺑـﺎ ﻋﻠّﯽ اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﻣﻌﺠﺒـﺎ ﺑﺎﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ و اﺗﻘﺎﻧﻪ و ﺣﻔﻈﻪ ﻟﺤـﺪﯾﺜﻪ ﺣﺘﯽ ﮐﺎن ﻻ‬‫ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻨﻪ اﻻ اﻟﯿﺴـﯿﺮ و ﻓﻀـﻠﻪ اﺑﻮ ﻋﻤﺮ و اﻟﺤﺒﺮي ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﮐﯿﻒ ﺗﻔﻀـﻠﻪ و ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﺤﺴﻦ اﮐﺒﺮ و ﺷﯿﻮﺧﻪ اﻋﻠﯽ‬‫ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﯾﺤّﺪث اﺣﺘﺴﺎﺑﺎ و اﺣﺴﻦ ﯾﺤّﺪث اﮐﺘﺴﺎﺑﺎ وﻟﺪ ﻓﯽ ﺷـﻌﺒﺎن ﺳﻨﮥ ‪ 210‬و رﺣﻞ و ﻟﻪ ﺧﻤﺲ ﻋﺸـﺮة و ﻋّﻤﺮ و ﺗﻔّﺮد و رﺣﻞ اﻟّﻨﺎس‬‫إﻟﯿﻪ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻋﺒﺪ اﻟﺮؤف ﺑﻦ ﺗﺎج اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺎدي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ در ﻓﯿﺾ اﻟﻘﺪﯾﺮ ﺷﺮح ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺼﻐﯿﺮ ﮔﻔﺘﻪ ع ﻻﺑﯽ‬‫ﯾﻌﻠﯽ ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪه اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺜﺒﺖ ﻣﺤّﺪث اﻟﺠﺰﯾﺮة اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺜﻨﯽ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ ﺳﻤﻊ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻃﺒﻘﺘﻪ و ﻋﻨﻪ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و ﻏﯿﺮه اﻫﻞ ﺻﺪق‬‫و اﻣﺎﻧﮥ و ﺣﻠﻢ وﺛّﻘﻪ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و اﻟﺤﺎﮐﻢ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 210‬ﻋﺸﺮة و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ در ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧّﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﺎﻟﺖ ﺣﻠﯿﻤـﮥ ﻓﯿﻤﺎ رواه اﺑﻦ اﺳـﺤﺎق و اﺑﻦ راﻫﻮﯾﻪ و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و اﻟّﻄﺒﺮاﻧﯽ و اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻗـﺪﻣﺖ ﻣّﮑﮥ ﻓﯽ ﻧﺴﻮة ﻣﻦ ﺑﻨﯽ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﺑﮑﺮ‬‫ﻧﻠﺘﻤﺲ اﻟّﺮﺿﻌﺎء ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺷﻬﺒﺎء ﻋﻠﯽ اﺗﺎن ﻟﯽ و ﻣﻌﯽ ﺻﺒّﯽ ﻟﻨﺎ و ﺷﺎرف ﻟﻨﺎ و اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ ﺗﺒّﺾ ﺑﻘﻄﺮة و ﻣﺎ ﺗﻨﺎم ﻟﯿﻠﻨﺎ ذﻟﮏ اﺟﻤﻊ ﻣﻊ ﺻﺒّﯿﻨﺎ ذاك‬‫ﻻ ﯾﺠـﺪ ﻓﯽ ﺛﺪﯾﯽ ﻣﺎ ﯾﻐﻨﯿﻪ و ﻻ ﻓﯽ ﺷﺎرﻓﻨﺎ ﻣﺎ ﯾﻐّﺬﯾﻪ ﻓﻘﺪﻣﻨﺎ ﻣﮑﮥ ﻓﻮ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ ﻣﻨﺎ اﻣﺮأة اﻟّﺎ و ﻗﺪ ﻋﺮض ﻋﻠﯿﻬﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺘﺎﺑﺎه إذ ﻗﯿﻞ اﻧّﻪ ﯾﺘﯿﻢ ﻣﻦ اﻻب ﻓﻮ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ ﺑﻘﯽ ﻣﻦ ﺻﻮاﺣﺒﯽ اﻣﺮأة اﻟّﺎ اﺧﺬت رﺿﯿﻌﺎ ﻏﯿﺮي ﻓﻠّﻤﺎ ﻟﻢ اﺟﺪ ﻏﯿﺮه ﻗﻠﺖ ﻟﺰوﺟﯽ و اﻟﱠﻠﻪ اﻧّﯽ‬‫ﻻﮐﺮه ان ارﺟﻊ ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﺻﻮاﺣﺒﯽ ﻟﯿﺲ ﻣﻌﯽ رﺿﯿﻊ ﻻﻧﻄﻠﻘﻦ اﻟﯽ ذﻟﮏ اﻟﯿﺘﯿﻢ ﻓﻼﺧﺬﺗﻪ ﻓﺬﻫﺒﺖ ﻓﺎذا ﺑﻪ ﻣﺪّرج ﻓﯽ ﺛﻮب ﺻﻮف اﺑﯿﺾ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪152 :‬‬‫ﻣﻦ اﻟﻠﺒﻦ‬‫و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ زرﻗﺎﻧﯽ ﻣﺎﻟﮑﯽ در ﺷﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧﯿﻪ ﺑﻌﺪ ﻗﻮل ﻣﺼﻨﻒ و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺜﺒﺖ ﻣﺤّﺪث اﻟﺠﺰﯾﺮة اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﺳﻤﻊ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻃﺒﻘﺘﻪ و ﻋﻨﻪ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و ﻏﯿﺮه ذو ﺻﺪق و اﻣﺎﻧﮥ و ﺣﻠﻢ و ﻋﻠﻢ‬‫وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و اﻟﺤﺎﮐﻢ وﻟـﺪ ﻓﯽ ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻋّﻤﺮ و ﺗﻔّﺮد و رﺣﻞ اﻟّﻨﺎس إﻟﯿﻪ و ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ و اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي‬‫ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺛﻌﺎﻟﺒﯽ در ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﺧﻼﺻﮥ ﻣﻦ ﺧﺒﺮه ﻗﺎل اﻟّﺬﻫﺒﯽ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺜﻘﮥ ﻣﺤّﺪث اﻟﺠﺰﯾﺮة اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﺣﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻟا ﻤﺜﻨﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻫﻼل اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﻤﻌﺠﻢ ﺳـﻤﻊ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﻌـﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ‬‫ﻣﻌﯿﻦ و ﺷـﯿﺒﺎن ﺑﻦ ﻓﺮوخ و اﻣـﺎ ﺳﻮاﻫﻢ ﺣـﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﺣـﺎﺗﻢ ﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻹﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ و اﺑﻦ ﺣﻤـﺪان و اﺑﻦ‬‫اﻟﻤﻘﺮي و ﺧﻠﻖ ﺳﻮاﻫﻢ ﻗﺎل ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻻزدي ﮐﺎن اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺼـﺪق و اﻻﻣﺎﻧـﮥ و اﻟـﺪﯾﻦ و اﻟﺤﻠﻢ ﻏﻠﻘﺖ اﮐﺜﺮ اﻻﺳﻮاق ﯾﻮم‬‫ﻣﻮﺗﻪ و ﺣﻀـﺮ ﺟﻨﺎزﺗﻪ ﻣﻦ اﻟﺨﻠﻖ اﻣﺮ ﻋﻈﯿﻢ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻤﺮو اﻟﺤﯿﺮي و ذﮐﺮ اﺑﺎ ﯾﻌﻠﯽ ﻓﻔﻀـﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ ﮐﯿﻒ ﺗﻔﻀـﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﺤﺴﻦ اﮐﺒﺮ و ﺷـﯿﻮﺧﻪ اﻋﻠﯽ ﻗﺎل اّن اﺑﺎ ﯾﻌﻠﯽ ﮐﺎن ﯾﺤّﺪث اﺣﺘﺴﺎﺑﺎ و اﻟﺤﺴﻦ ﮐﺎن ﯾﺤّﺪث اﮐﺘﺴﺎﺑﺎ و وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و وﺻـﻔﻪ‬‫ﺑﺎﻻﺗﻘﺎن و اﻟﺪﯾﻦ ﺛﻢ ﻗﺎل و ﺑﯿّﻨﻪ و ﺑﯿﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺛﻼﺛﮥ اﻧﻔﺲ و ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﺛﻘﮥ ﻣﺎﻣﻮن ﻗﺎل اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﺳـﻤﻌﺖ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ‬‫ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﯾﻘﻮل ﻗﺮأت اﻟﻤﺴﺎﻧﯿﺪ ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻌﺪﻧﯽ و ﻣﺴﻨﺪ اﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ و ﻫﯽ ﮐﺎﻻﻧﻬﺎر و ﻣﺴﻨﺪ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ ﮐﺎﻟﺒﺤﺮ و ﮐﺎن ﻣﻮﻟﺪه ﻓﯽ ﺷﻮال‬‫ﺳﻨـﮥ ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ارﺗﺤﻞ و ﻫﻮ اﺑﻦ ﺧﻤﺴـﮥ ﻋﺸـﺮ ﺳـﻨﮥ و ﻋّﻤﺮ و ﺗﻔّﺮد و رﺣﻞ إﻟﯿﻪ ﺻﺎف ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ و ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ در‬‫ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـّﺪﺛﯿﻦ ﺑﺎﻧﺘﺤـﺎل اﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ از ﻣﺤـﺪﺛﺎن ﺟﺰﯾﺮه اﺳﺖ ﻧﺎم او اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺜّﻨﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ‬‫ﻫﻼل ﺗﻤﯿﻤﯽ ﻣﻮﺻـﻠﯿﺴﺖ ﺷﺎﮔﺮد ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و دﯾﮕﺮ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﻋﻤﺪه اﺳﺖ و اﺑﻦ ﺣﺒﺎن اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺳﻤﺎﻋﯿﻠﯽ‬‫ﺷﺎﮔﺮدان اوﯾﻨﺪ ﻣﺮدم را‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪153 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 112‬از ‪359‬‬‫در ﺻـﺪق و دﯾـﺎﻧﺖ و اﻣـﺎﻧﺖ و ﺣﻠﻢ و ﺗﻘﻮي و دﯾﮕﺮ ﺻـﻔﺎت ﻣﺤﻤﻮده او اﻋﺘﻘـﺎد ﻋﻈﯿﻢ ﺑﻮد روزي ﮐﻪ وﻓﺎت ﯾﺎﻓﺖ ﺑﺎزارﻫﺎي ﻣﻮﺻﻞ ﺑﻨﺪ‬‫ﺷﺪﻧﺪ و ﻣﺮدم ﮔﺮﯾﺎن و ﺳﻮزان ﺑﺮ ﺟﻨﺎزه او ﺟﻤﻊ آﻣﺪﻧﺪ و در ﺗﺼـﻨﯿﻒ و ﺗﺮوﯾﺞ ﻋﻠﻢ ﻧﯿﺖ ﺻﺎﻟﺤﻪ داﺷﺖ ﻣﺤﺾ ﺟﺴـﺘﻪ ﻟّﻠﻪ ﻣﺸﻐﻮل ﺗﻌﻠﯿﻢ‬‫ﻋﻠﻢ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﯽﺑﻮد و او را ﺛﻼﺛﯿـﺎت ﻧﯿﺰﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﯿﺎن او و آن ﺳـﺮ در ﺳﻪ واﺳـﻄﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن در ﺛﻘﺎت ذﮐﺮ ﮐﺮده و‬‫ﺣﺎﻓﻆ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ ﻣﻦ ﻣﺴﺎﻧﯿـﺪ ﺑﺴـﯿﺎر ﺧﻮاﻧﺪهام ﻣﺜﻞ ﻣﺴـﻨﺪ ﻋﺪﻧﯽ و ﻣﺴـﻨﺪ اﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻟﯿﮑﻦ ﻫﻤﻪ‬‫ﻣﺴﺎﻧﯿـﺪ را ﻣﺜﻞ اﻧﻬﺎر ﯾﺎﻓﺘﻢ و ﻣﺴـﻨﺪ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ را ﻣﺜﻞ درﯾﺎي زﺧﺎر در ﺳﺎل دو ﺻﺪ و ﺑﺴﺖ ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪه و ﭘﺎﻧﺰده ﺳﺎﻟﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺸﻮق ﻃﻠﺐ‬‫ﻋﻠﻢ ﺣـﺪﯾﺚ ارﺗﺤﺎل ﮐﺮد ﻋﻤﺮ ﻃﻮﯾﻞ ﯾﺎﻓﺖ در ﺳـﻨﻪ ﺳـﯿﺼﺪ و ﻫﻔﺖ وﻓﺎت اوﺳﺖ اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در اﺗﺤﺎف‬‫اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ ﺑا ﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻫﻼل اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ وﻻدﺗﺶ در ﺳـﻨﻪ دو ﺻﺪ و ﺑﺴﺖ ﺷﺪه‬‫ﭘـﺎﻧﺰده ﺳﺎﻟﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺸﻮق ﻃﻠﺐ ﻋﻠﻢ ﺣـﺪﯾﺚ ارﺗﺤﺎل ﮐﺮده ﻋﻤﺮ ﻃﻮﯾﻞ ﯾﺎﻓﺖ ﺷﺎﮔﺮد ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﻌـﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و دﯾﮕﺮ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ‬‫ﻋﻤـﺪه اﺳﺖ اﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن و اﺑﻮ ﺣـﺎﺗﻢ و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ ﺷـﺎﮔﺮدان اوﯾﻨـﺪ ﻣﺮدم را در ﺻـﺪق و دﯾـﺎﻧﺖ و اﻣﺎﻧﺖ و ﺣﻠﻢ و ﺗﻘﻮي و دﯾﮕﺮ ﺻـﻔﺎت‬‫ﻣﺤﻤﻮدهاش اﻋﺘﻘﺎد ﻋﻈﯿﻢ ﺑﻮد و در ﺗﺼـﻨﯿﻒ و ﺗﺮوﯾـﺞ ﻋﻠﻢ ﻧﯿﺖ ﺻﺎﻟﺤﻪ داﺷﺖ ﻣﺤﺾ ﺟﺴـﺘﻪ ﻟّﻠﻪ ﻣﺸـﻐﻮل ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﯽﺑﻮد او را‬‫ﺛﻼﺛﯿﺎت ﻧﯿﺰﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﯿﺎن او و آن ﺣﻀـﺮت ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺳﻪ واﺳﻄﻪ ﺑﯿﺶ ﻧﯿﺴﺖ ذﮐﺮه اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻓﯽ اﻟﺜﻘﺎت وﻓﺎﺗﺶ در ﺳﻨﻪ‬‫ﺳﯿﺼـﺪ و ﻫﻔﺖ ﺑﻮده روزي ﮐﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﮐﺮد ﺑﺎزارﻫﺎي ﻣﻮﺻﻞ ﺑﻨـﺪ ﺷﺪﻧـﺪ و ﻣﺮدم ﮔﺮﯾﺎن و ﺳﻮزان ﺑﺮ ﺟﻨﺎزه او ﺟﻤﻊ آﻣﺪﻧـﺪ ﮔﺮﯾﺎن ﺟﮕﺮ‬‫زﻣﯿﻦ ﮔﺸﺎدﻧـﺪ و ان ﮐﺎن ﻫﻨﺮ در آن ﻧﻬﺎدﻧﺪ اﻧﺘﻬﯽ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ اﻟﮑﺮدي اﻟﮑﻮراﻧﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻟّﺼﻮﻓﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﻣﻢ ﻻﯾﻘﺎظ اﻟﻬﻤﻢ‬‫ﮔ ﻔﺘ ﻪ‬‫ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﺤﺎﻓـﻆ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﺳـﻤﻌﺖ ﻃﺮﻗﺎ ﻣﻨﻪ ﻋﻠﯽ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻻﻣﺎم اﺣﻤـﺪ روح اﻟﱠﻠﻪ روﺣﻪ‬‫ﺑﺴﻨﺪه اﻟﯽ اﻟﻔﺨﺮ ﺑﻦ اﻟﺒﺨﺎري ﻋﻦ أﺑﯽ روح ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻌّﺰ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻬﺮوي اﻧﺎ ﺗﻤﯿﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳﻌﯿﺪ اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ اﻧﺎ اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪154 :‬‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﮑﻨﺠﺮودي اﻧﺎ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان اﻧﺎ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و ﺑﻪ ﻗﺎل اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﺛﻨﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﻀـﺤﺎك ﺑﻦ ﻣﺨﻠﺪ ﺛﻨﺎ‬‫ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺛﻮﺑـﺎن ﺛﻨـﺎ ﻋﻤﺎرة ﺑﻦ ﺛﻮﺑﺎن اّن اﺑﺎ اﻟﻄﻔﯿﻞ اﺧﺒﺮ ان اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﮐﺎن ﺑﺎﻟﺠﻌﺮاﻧـﮥ ﯾﻘﺴﻢ ﻟﺤﻤﺎ و ﻧا ﺎ ﯾﻮﻣﺌﺬ‬‫ﻋﻼم اﺣﻤﻞ ﻏﺼﻦ؟؟؟‬‫اﻟﺒﻌﯿﺮ ﻗﺎل ﻓﺎﻗﺒﻠﺖ اﻣﺮأة ﺑﺪوﯾﮥ ﻓﻠﻤﺎ دﻧﺖ ﻣﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﺑﺴﻂ رداءه ﻓﺠﻠﺴﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺴﺎﻟﺖ ﻣﻦ ﻫﺬه ﻗﺎﻟﻮا أّﻣﻪ اﻟﺘﯽ ارﺿﻌﺘﻪ‬‫ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ زﯾﻦ اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﻌﺮاﻗﯽ ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻫﮑﺬا وﻗﻊ ﻓﯽ ﺳـﻤﺎﻋﻨﺎ ﻣﻦ ﻣﺴﻨﺪ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟّﻀﺤﺎك ﺑﻦ ﻣﺨﻠﺪ ﻋﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ‬‫ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺛﻮﺑـﺎن و اﻟّﻈﺎﻫﺮ اﻧﻪ ﺳـﻘﻂ ﻣﻦ اﻟﺴـﻨﺪ ذﮐﺮ أﺑﯽ ﻋﺎﺻﻢ و ﻫﻮ اﻟـّﻀ ﺤﺎك ﺑﻦ ﻣﺨﻠـﺪ ﺑﯿﻦ اﺑﻨﻪ ﻋﻤﺮو و ﺑﯿﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺛﻮﺑﺎن‬‫ﻓﻘـﺪ رواه اﻟﺒﺨﺎري ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻻدب اﻟﻤﻔﺮد و اﺑﻮ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﮑﺸـﯽ ﻓﯽ ﺳـﻨﻨﻪ ﮐﻼﻫﻤﺎ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﺎﺻﻢ ﻋﻦ ﺟﻌﻔﺮ و اﻟﻤﺮأة ﻫﯽ ﺣﻠﯿﻤـﮥ ذﮐﺮﻫﺎ‬‫اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ ﻓﯽ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻣﺴـﻤﺎة و اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻻﻣﯿﺮ در رﺳﺎﻟﻪ اﺳﺎﻧﯿﺪ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ اروﯾﻪ ﺑﺎﻟﺴﻨﺪ اﻟﻤﺘﻘﺪم اﻟﯽ اﻟﻔﺨﺮ ﺑﻦ اﻟﺒﺨﺎري ﻋﻦ أﺑﯽ روح ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻌﺰ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻬﺮوي اﻟﯽ آﺧﺮه ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ اﻟﺬي‬‫ﯾﻌﻠﻮ ﺑﻌﻮﻧﻪ اﻟﺤﻖ و ﻻـ ﯾﻌﻠﯽ ﺣﯿﺚ ﻇﻬﺮ ﺻـﺤﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻣﻦ رواﯾـﮥ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ ﻓـﺎﻟﻌﺠﺐ ﻣﻦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﺘﺤـﺬﻟﻖ اﻟﻤﻨﺘﺤﻞ ﻟﻤﻘﺎم‬‫اﻟﻔﻀﻞ اﻻﺑﻬﯽ ﮐﯿﻒ ﻫﺎم ﻓﯽ ﺗﻘﻠﯿـﺪ اﻟﮑﺎﺑﻠﯽ اﻟـﺬي ﺗﺮّدي ﻓﯽ ﻫّﻮة اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻟﻘﺎﺋﺪ اﻟﯽ اﻟّﺮدي ﻓﺎﺟﺘﺮأ ﻋﻠﯽ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺼـﺤﯿﺢ‬‫ﺳﻨﺪا و ﻣﺘﻨﺎ و ﻟﻢ ﯾﺒﺎل ﺑﻤﺨﺎﻟﻔﮥ ﻫﺬا اﻟﺘﮑﺬﯾﺐ ﻟﻠﻤﻌﯿﺐ ﻟﻤﺪﺣﻪ و ﺛﻨﺎﺋﻪ و اﻃﻮاﺋﻪ اﻻﺳﻨﯽ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ و ﻣﺴﻨﺪه اﻟﻔﺎﺧﺮ اﻻﻋﻠﯽ‬‫‪ -25‬اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻋـﺎﻟﯽ ﺗﺒـﺎر اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را در ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده و ﺑﻤﺮﯾـﺪ ﺗﻨﻘﯿـﺪ و ﺗﺤﻘﯿﻖ‬‫اﻓﺼﺎح و ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺗﺼـﺤﯿﺢ آن ﻓﺮﻣﻮده ﻧﻄﺎق اﻧﺼﺎف و اﺣﻘﺎق ﺣﻖ و اﺑﻄﺎل ﺑﺎﻃﻞ ﺑﺮ ﮐﻤﺮ ﻫﻤﺖ ﭼﺴﺖ ﺑﺴﺘﻪ ﻗﻠﻮب ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ و ﺟﺎﺣﺪﯾﻦ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 113‬از ‪359‬‬‫ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﻣﺘﺼﻠﺒﯿﻦ ﻣﺘﻌﺴﻔﯿﻦ ﺑﺎﺑﻠﻎ وﺟﻮه ﺧﺴﺘﻪ ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﺑﻌﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪155 :‬‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺳﺮﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻐﻨﻤﻮا ﻓﺼﻨﻊ ﻋﻠﯽ ﺷﯿﺌﺎ اﻧﮑﺮوه و ﻓﯽ ﻟﻔﻆ ﻓﺎﺧﺬ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ اﻟﻐﻨﯿﻤﮥ ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ‬‫ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﻟﺠﯿﺶ إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ان ﯾﻌﻠﻤﻮه و ﮐﺎﻧﻮا إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳـﻠﻢ ﻓﺴـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ و ﻧﻈﺮوا إﻟﯿﻪ ﺛﻢ ﯾﻨﺼـﺮﻓﻮن اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠﻤﺎ ﻗـﺪﻣﺖ اﻟـّﺴ ﺮّﯾﮥ ﺳـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ‬‫اﻻرﺑﻌـﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻗـﺪ اﺧﺬ ﻣﻦ اﻟﻐﻨﯿﻤﮥ ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺜﮥ‬‫ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ذﻟﮏ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻌـﮥ ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻌﺮف اﻟﻐﻀﺐ ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ‬‫ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠﯽ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ش و اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﺻّﺤﺤﻪ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي رواﯾﺖ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻـﯾﺖ ﻧﻤﻮده و ﺗﺼـﺤﯿﺢ آن ﮐﺮده و ﮐﻔﯽ ﺑﻪ ردﻋﺎ ﻻﺑﻄﺎل ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ‬‫اﻟﺸـﺮﯾﻒ و ﻗﻠﻌـﺎ ﻻﺳـﺎس ﺗﻮّﻫﻢ اﻟﻤﺨـﺎﻃﺐ اﻟﻤﻨﯿﻒ و ﻣﻨـﺎﻗﺐ و ﻓﻀﺎﺋـﻞ و ﻣﺤـﺎﺳﻦ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ و ﻣﻔـﺎﺧﺮ و ﻣﮑﺎرم و ﻣﺎﺛﺮ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ را اﮐﺎﺑﺮ‬‫ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ ﺳـﻨﯿﻪ ذﮐﺮ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﯾﺎﻗﻮت ﺣﻤﻮي در ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻃﺒﺮي ﺗﻄﻮﯾﻞ ﺑﺴﯿﺎر ﻧﻤﻮده و ﻗﺮﯾﺐ ﯾﺎزده ورق ﻃﻮﯾﻞ در ﻣﺪح و‬‫ﺛﻨـﺎ و ﺗﻘﺮﯾـﻆ و ﺳـﺘﺎﯾﺶ او و ﺣـﺎل او و ﮐﺘﺐ او ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﭼﻮن ﻧﻘـﻞ ﺗﻤـﺎم آن ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻄﻮﯾﻞ ﺑﺴـﯿﺎرﺳﺖ ﻟﻬـﺬا اﻋﺮاض از ذﮐﺮ آن اﻧﺴـﺐ‬‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ ﻟﯿﮑﻦ ﺑﻌﺾ ﻋﺒـﺎرت او ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد ﻓﻔﯽ اﻟﻤﻌﺠﻢ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﻄﺒﺮي ﮐﺎن اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﻦ اﻟﻔﻀﻞ و‬‫اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﺬﮐﺎء و اﻟﺤﻔﻆ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻻ ﯾﺠﻬﻠﻪ اﺣﺪ ﻋﺮﻓﻪ ﻟﺠﻤﻌﻪ ﻣﻦ ﻋﻠﻮم اﻻﺳـﻼم ﻣﺎ ﻟﻢ ﻧﻌﻠﻤﻪ اﺟﺘﻤﻊ ﻻﺣﺪ ﻣﻦ ﻫﺬه اﻻّﻣﮥ و ﻻ ﻇﻬﺮ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ‬‫اﻟﻤﺼـّﻨﻔﯿﻦ و اﻧﺘﺸـﺮ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﻤـﻮﻟﻔﯿﻦ ﻣـﺎ اﻧﺘﺸـﺮ ﻟﻪ و ﮐـﺎن راﺟﺤـﺎ ﻓﯽ ﻋﻠﻮم اﻟﻘﺮآن و اﻟﻘﺮاءات و ﻋﻠﻢ اﻟﺘﺎرﯾـﺦ ﻣﻦ اﻟّﺮﺳـﻞ و اﻟﺨﻠﻔـﺎء و‬‫اﻟﻤﻠﻮك و اﺧﺘﻼف اﻟﻔﻘﻬﺎء ﻣﻊ اﻟﺮواﯾﮥ ﻟﺬﻟﮏ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﺒﺴﯿﻂ و اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ و اﺣﮑﺎم اﻟﻘﺮاءات ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺗﻌﻮﯾﻞ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪156 :‬‬‫اﻟﻤﻨﺎوﻻت و اﻻﺟﺎزات داﻻ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻗﯿﻞ ﻓﯽ اﻻﻗﻮال ﺑﻞ ﯾـﺬﮐﺮ ذﻟﮏ ﺑﺎﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ اﻟﻤﺸـﻬﻮرة و ﻗـﺪ ﺑﺎن ﻓﻀـﻠﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟّﻠﻐـﮥ و اﻟّﻨﺤﻮ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ‬‫ذﮐﺮه ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﮐﺘﺎب اﻟّﺘﻬـﺬﯾﺐ ﻣﺨﺒﺮا ﻋﻦ ﺣﺎﻟﻪ ﻓﯿﻪ و ﻗﺪ ﮐﺎن ﻟﻪ ﻗﺪم ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺠﺪل ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻣﻨﺎﻗﻀﺎﺗﻪ ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻪ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﻤﻌﺎرﺿـﯿﻦ ﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻣﺎ اﺗﯽ ﺑﻪ و ﮐﺎن ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺰﻫـﺪ و اﻟﻮرع و اﻟﺨﺸﻮع و اﻻﻣﺎﻧـﮥ و ﺗﺼـﻔﯿﮥ اﻻﻋﻤﺎل و ﺻﺪق اﻟﻨﯿﮥ و ﺣﻘﺎﺋﻖ اﻻﻓﻌﺎل ﻣﺎ دلّ‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﮐﺘـﺎﺑﻪ ﻓﯽ آداب اﻟّﻨﻔﻮس و ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت وراي ﮐﻤـﺎل ﻓﻀـﻞ و ﺟﻼـﻟﺖ و ورع و ﺗﻘـﺪس و اﻣـﺎﻧﺖ و دﯾﺎﻧﺖ ﻃﺒﺮي و اﻓﻀـﻠﯿﺖ او از‬‫ﺟﻤﯿﻊ ﻋﻠﻤـﺎي اﻣﺖ اﯾﻨﻬﻢ ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ او در ﻣﺼـّﻨﻔﺎت ﺧﻮد در ﺗﺎرﯾـﺦ و ﻏﯿﺮ آن آورده آن را ﺑﺎﺳﺎﻧﯿـﺪ ﻣﺸـﻬﻮره ﻧﻘـﻞ ﮐﺮده و ﺑﺮ‬‫ﻣﻨﺎوﻻت و اﺟﺎزات اﻋﺘﻤﺎد ﻧﻨﻤﻮده و ﻧﯿﺰ ﯾﺎﻗﻮت ﺣﻤﻮي در ﻣﻌﺠﻢ در ذﮐﺮ ﺗﺎرﯾـﺦ ﻃﺒﺮي ﺑﻌﺪ ﺑﯿﺎن ﺣﺎل آن ﮔﻔﺘﻪ و ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب ﻣﻦ اﻻﻓﺮاد‬‫ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ ﻓﻀـﻼ و ﻣﺘﺎﻧـﮥ و ﻫﻮ ﯾﺠﻤﻊ ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ ﻋﻠﻮم اﻟـّﺪﯾﻦ و اﻟﺪﻧﯿﺎ و ﻫﻮ ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﺧﻤﺴﮥ اﻟﻒ ورﻗﮥ و ﻧﯿﺰ ﯾﺎﻗﻮت ﺣﻤﻮي در ﻣﻌﺠﻢ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻄﺒﺮي ﮐﺎن اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﯾﺬﻫﺐ ﻓﯽ ﺟﻞ ﻣﺬاﻫﺒﻪ اﻟﯽ ﻣﺎ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺠﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻟـّﺴ ﻠﻒ و ﻃﺮﯾﻖ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ اﻟﻤﺘﻤـّﺴ ﮑﯿﻦ‬‫ﺑﺎﻟّﺴـ ﻨﻦ ﺷﺪﯾـﺪا ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺨـﺎﻟﻔﺘﻬﻢ ﻣﺎﺿـﯿﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﻨﻬـﺎﺟﻬﻢ ﻻـ ﯾﺎﺧـﺬه ﻓﯽ ذﻟﮏ و ﻻ ﻓﯽ ﺷـﯽء ﻟﻮﻣـﮥ ﻻﺋﻢ و ﻧﯿﺰ ﯾﺎﻗﻮت ﺣﻤﻮي از ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ‬‫ﻣـﺬﮐﻮر آورده ﮐﻪ او ﮔﻔﺘﻪ ﮐﺎن اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﯾـﺬﻫﺐ ﻓﯽ اﻻﻣﺎﻣـﮥ اﻟﯽ اﻣﺎﻣﮥ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮو ﻋﺜﻤﺎن و ﻋﻠﯽ و ﻣﺎ ﻋﻠﯿﻪ اﺻـﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﯽ‬‫اﻟﺘﻔﻀـﯿﻞ و ﮐﺎن ﯾﮑﻔﺮ ﻣﻦ ﺧﺎﻟﻔﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻣﺬﻫﺐ إذا ﮐﺎﻧﺖ ادﻟﮥ اﻟﻌﻘﻮل ﺗﺪﻓﻊ ﮐﺎﻟﻘﻮل ﻓﯽ اﻟﻘﺪر و ﻗﻮل ﻣﻦ ﮐﻔﺮ اﺻﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻣﻦ اﻟﺮواﻓﺾ و اﻟﺨﻮارج و ﻻ ﯾﻘﺒﻞ اﺧﺒﺎرﻫﻢ و ﻻ ﺷﻬﺎداﺗﻬﻢ و ذﮐﺮ ذﻟﮏ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻓﯽ اﻟﺸﻬﺎدات و ﻓﯽ اﻟﺮﺳﺎﻟﮥ و ﻓﯽ اّول‬‫ذﯾﻞ اﻟﻤﺬﯾﻞ و ﻧﯿﺰ ﯾﺎﻗﻮت ﺣﻤﻮي در ﻣﻌﺠﻢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺪ ﮐﺎن رﺟﻊ أي اﻟﻄﺒﺮي اﻟﯽ ﻃﺒﺮﺳـﺘﺎن ﻓﻮﺟﺪ اﻟّﺮﻓﺾ ﻗﺪ ﻇﻬﺮ و ﺳّﺐ اﺻﺤﺎب رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪157 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 114‬از ‪359‬‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﯿﻦ اﻫﻠﻬﺎ ﻗـﺪ اﻧﺘﺸـﺮ ﻓﺎﻣﻠﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ ﺣﺘﯽ ﺧﺎف ان ﯾﺠﺮي ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺎ ﯾﮑﺮﻫﻪ ﻓﺨﺮج ﻣﻨﻬﺎ ﻻﺟﻞ ذﻟﮏ و ﯾﺤﯿﯽ‬‫ﺑﻦ ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﺟﺰﻟﻪ ﺑﻐﺪادي در ﻣﺨﺘﺎر ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻐﺪاد ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻄﺒﺮي اﺳﺘﻮﻃﻦ ﺑﻐﺪاد و اﻗﺎم ﺑﻬﺎ اﻟﯽ ان ﺗﻮﻓﯽ‬‫و ﻟﻪ ﮐﺘﺐ اﻟﺘﺎرﯾﺦ و ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر ﻣﻮﻟﺪه ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﻋﺸﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻟﻢ ﯾﺆذن ﺑﻪ‬‫اﺣـﺪ ﻻﺟﻞ ﻟا ﺤﻨﺎﺑﻠﮥ و اﺟﺘﻤﻊ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اذن ﻣﻦ ﻻ ﯾﺤﺼـﯽ ﻋﺪده اﻻ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺛﻢ ﺻـﻠﯽ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﺮه ﻋﺪة ﺷـﻬﺮ ﻟﯿﻼ و ﻧﻬﺎرا و ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴـﺎب در ﻧﺴـﺒﺖ ﻃـﺒﺮي ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ ﮐـﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻏـﺎﻟﺐ اﻟﻄـﺒﺮي ﻣﻦ ﺳـﺎﮐﻨﯽ ﺑﻐـﺪاد‬‫اﺳﺘﻮﻃﻨﻬﺎ اﻟﯽ ﺣﯿﻦ وﻓﺎﺗﻪ و ﮐﺎن اﺣﺪ اﺋّﻤﮥ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﯾﺤﮑﻢ ﺑﻘﻮﻟﻪ و ﯾﺮﺟﻊ اﻟﯽ راﯾﻪ ﻟﻤﻌﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻀﻠﻪ و ﮐﺎن ﻗﺪ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺸﺎرﮐﻪ‬‫ﻓﯿﻪ اﺣـﺪ ﻣﻦ اﻫـﻞ ﻋﺼـﺮه و ﮐـﺎن ﺣﺎﻓﻈـﺎ ﻟﮑﺘـﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺎرﻓـﺎ ﺑـﺎﻟﻘﺮاءات ﺑﺼـﯿﺮا ﺑﺎﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻟﻘﺮآن ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟّﺴـ ﻨﻦ و ﻃﺮﻗﻬﺎ و‬‫ﺻﺤﯿﺤﻬﺎ و ﺳـﻘﯿﻤﻬﺎ و ﻧﺎﺳـﺨﻬﺎ و ﻣﻨﺴﻮﺧﻬﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻗﻮال اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻣﻦ ﺑﻌـﺪﻫﻢ ﻣﻦ اﻟﻤﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﻓﯽ اﻻﺣﮑﺎم و ﻣﺴﺎﺋﻞ اﻟﺤﻼل و‬‫اﻟﺤﺮام ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﯾﺎم اﻟّﻨﺎس و اﺧﺒﺎرﻫﻢ و ﻟﻪ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ اﻻﻣﻢ و اﻟﻤﻠﻮك و ﮐﺘﺎب ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻟﻢ ﯾﺼﻨﻒ اﺣﺪ ﻣﺜﻠﻪ و ﮐﺘﺎب‬‫ﺳﻤـﺎه ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻻﺛـﺎر ﻟﻢ ﻧﺮ ﺳﻮاه ﻓﯽ ﻣﻌﻨـﺎه اﻻ اﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﺘﻤﻤﻪ و ﻟﻪ ﻓﯽ اﺻﻮل اﻟﻔﻘﻪ و ﻓﺮوﻋﻪ ﮐﺘﺐ ﮐﺜﯿﺮة و اﺧﺘﯿﺎر ﻣﻦ اﻗﺎوﯾﻞ اﻟﻔﻘﻬﺎء و ﺗﻔﺮد‬‫ﺑﻤﺴﺎﺋﻞ ﺣﻔﻈﺖ ﻋﻨﻪ و ﻟﻪ رﺣﻠﮥ اﻟﯽ اﻟﺤﺠﺎز و اﻟﺸﺎم و ﻣﺼـﺮ ﺳـﻤﻊ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺸﻮارب و اﺳﺤﺎق ﺑﻦ اﺳﺮاﺋﯿﻞ و اﺣﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ اﻟﺒﻐﻮي و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﯿـﺪ اﻟﺮازي و اﺑﺎ ﻫﻤﺎم اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ ﺷـﺠﺎع و اﺑﺎ ﮐﺮﯾﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻌﻼء و ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟّﺪورﻗﯽ و اﺑﺎ‬‫ﺳﻌﯿـﺪ اﻻﺷـﺞ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ و ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺑﺸﺎر و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ اﻟﺒﺼـﺮﯾﯿﻦ و ﺧﻠﻘﺎ ﮐﺜﯿﺮا ﻧﺤﻮﻫﻢ روي ﻋﻨﻪ اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﮐﺎﻣﻞ اﻟﺸﺠﺮي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪158 :‬‬‫و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﻣﺨﻠﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ و اﺑﻮ ﻋﻤﺮ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان اﻟﺤﯿﺮي و ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﺣﮑﯽ ان ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺟﺮﯾﺮ ﻣﮑﺚ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﯾﮑﺘﺐ ﻓﯽ ﯾﻮم ﻣﻨﻬـﺎ ارﺑﻌﯿﻦ ورﻗـﮥ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﻣـﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ ﻟﻮ ﺳﺎﻓﺮ رﺟﻞ اﻟﯽ اﻟﺼـﯿﻦ ﺣﺘﯽ ﯾﺤﺼﻞ ﻟﻪ ﮐﺘﺎب‬‫ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ذﻟﮏ ﮐﺜﯿﺮا و ﻗﺎل ﯾﻮﻣﺎ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﻻﺻـﺤﺎﺑﻪ أ ﺗﻨﺸـﻄﻮن ﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟﻘﺮآن ﻗﺎﻟﻮا ﮐﻢ ﯾﮑﻮن ﻗﺪره ﻓﻘﺎل‬‫ﺛﻠﺜﻮن اﻟﻒ ورﻗـﮥ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻫـﺬا ﻣّﻤﺎ ﯾﻔﻨﯽ اﻻﻋﻤﺎر ﻗﺒﻞ ﺗﻤﺎﻣﻪ ﻓﺎﺧﺘﺼـﺮه ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﺛﻠﺜﮥ آﻻف ورﻗﮥ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻫﻞ ﺗﻨﺸـﻄﻮن ﻟﺘﺎرﯾﺦ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻣﻦ آدم‬‫اﻟﯽ وﻗﺘﻨﺎ ﻫﺬا ﻗﺎﻟﻮا ﮐﻢ ﻗﺪره ﻓﺬﮐﺮ ﻧﺤﻮ ﻣﺎ ذﮐﺮه ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ ﻓﺎﺟﺎﺑﻮه ﺑﻤﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل اﻧﺎ ﻟّﻠﻪ ﻣﺎﺗﺖ اﻟﻬﻤﻢ ﻓﺎﺧﺘﺼﺮه ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﻣﺎ اﺧﺘﺼﺮ ﻣﻦ‬‫اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻗـﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ ﻣـﺎ اﻋﻠﻢ ﻋﻠﯽ ادﯾﻢ اﻻرض اﻋﻠﻢ ﻣﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﻟﻘـﺪ ﻇﻠﻤﺘﻪ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠـﮥ و ﮐﺎﻧﺖ‬‫وﻻدﺗﻪ ﻓﯽ آﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ او اّول ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﮐﺎن اﺳﻤﺮ اﻟﯽ اﻻدﻣﮥ اﻋﯿﻦ ﻧﺤﯿﻒ اﻟﺠﺴﻢ ﻣﺪﯾﺪ اﻟﻘﺎﻣﮥ ﻓﺼﯿﺢ ﻟا ﻠّﺴﺎن و‬‫ﺗﻮﻓﯽ ﻋﺸـﯿﮥ ﯾﻮم اﻟﺴـﺒﺖ و دﻓﻦ ﯾﻮم اﻻﺣـﺪ ﺑﺎﻟﻐﺪاة ﻓﯽ داره ﻻرﺑﻊ ﺑﻘﯿﻦ ﻣﻦ ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮ و ﺛﻠﺚ ﻣﺎﺋﮥ و ﻣﺤﯿﯽ اﻟﺪﯾﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺷـﺮف‬‫ﻧﻮوي در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺳﻤﺎء و اﻟّﻠﻐﺎت ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺗﮑﺮر ذﮐﺮه ﻓﯽ اﻟﺮوﺿﮥ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﻟﺒﺎرع ﻓﯽ اﻧﻮاع اﻟﻌﻠﻮم و ﻫﻮ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻏـﺎﻟﺐ اﻟﻄﺒﺮي و ﻫﻮ ﻓﯽ ﻃﺒﻘـﮥ اﻟﺘﺮﻣـﺬي و اﻟّﻨﺴـﺎﺋﯽ ﺳـﻤﻊ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺸﻮارب و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ‬‫اﻟﺒﻐﻮي و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﯿـﺪ اﻟﺮازي و اﻟﻮﻟﯿـﺪ ﺑﻦ ﺷـﺠﺎع و اﺑﺎ ﮐﺮﯾﺐ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻌﻼء و ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺪورﻗﯽ و اﺑﺎ ﺳـﻌﯿﺪ اﻻﺷﺞ و‬‫ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺜﻨﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﺴﺎر و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻣﻦ ﺷـﯿﻮخ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴﻠﻢ ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﮐﺎﻣﻞ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﻣﺨﻠﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ و ﺧﻼﺋﻖ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ اﻟﺒﻐﺪادي ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻐﺪاد اﺳﺘﻮﻃﻦ اﻟﻄﺒﺮي ﺑﻐﺪاد ﻓﺎﻗﺎم ﺑﻬﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪159 :‬‬‫ﺣﺘﯽ ﺗﻮﻓﯽ و ﮐﺎن اﺣـﺪ اﻻﺋﻤﮥ و اﻟﻌﻠﻤﺎء ﯾﺤﮑﻢ ﺑﻘﻮﻟﻪ و ﯾﺮﺟﻊ اﻟﯽ راﯾﻪ ﻟﻤﻌﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻀـﻠﻪ و ﮐﺎن ﻗﺪ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺸﺎرﮐﻪ ﻓﯿﻪ اﺣﺪ‬‫ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه و ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﮑﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﻘﺮاءات ﺑﺼـﯿﺮا ﺑﺎﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻟﻘﺮآن ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟّﺴﻨﻦ و ﻃﺮﻗﻬﺎ ﺻﺤﯿﺤﻬﺎ‬‫و ﺳـﻘﯿﻤﻬﺎ و ﻧﺎﺳـﺨﻬﺎ و ﻣﻨﺴﻮﺧﻬـﺎ ﻋﺎرﻓـﺎ ﺑـﺎﻗﻮال اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘـﺎﺑﻌﯿﻦ ﻓﻤﻦ ﺑﻌـﺪﻫﻢ ﻓﯽ اﻻﺣﮑـﺎم ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﯾﺎم اﻟﻨﺎس و اﺧﺒﺎرﻫﻢ و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﺘﺎرﯾـﺦ اﻟﻤﺸـﻬﻮر و ﮐﺘﺎب ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻟﻢ ﯾﺼـّﻨﻒ اﺣـﺪ ﻣﺜﻠﻪ و ﮐﺘﺎب ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر و ﻟﻢ ار ﺳﻮاه ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه ﻟﮑﻨﻪ ﻟﻢ ﯾﺘﻤﻪ و ﻟﻪ ﻓﯽ اﺻﻮل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 115‬از ‪359‬‬‫اﻟﻔﻘـﻪ و ﻓﺮوﻋﻪ ﮐﺘﺐ ﮐـﺜﯿﺮ و ﺗﻔّﺮد ﺑﻤﺴﺎﺋـﻞ ﺣﻔﻈﺖ ﻋﻨﻪ ﻗـﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﺳـﻤﻌﺖ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺴـﻤﺴﺎر ﯾﺤﮑﯽ ان ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ‬‫ﻣﮑﺚ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﯾﮑﺘﺐ ﻓﯽ ﮐﻞ ﯾﻮم ارﺑﻌﯿﻦ ورﻗﮥ و ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ أﺑﯽ ﺣﺎﻣﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ ﻗﺎل ﻟﻮ ﺳﺎﻓﺮ رﺟﻞ اﻟﯽ اﻟﺼﯿﻦ ﻟﯿﺤﺼﻞ ﺗﻔﺴﯿﺮ اﺑﻦ‬‫ﺟﺮﯾﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻫـﺬا ﮐﺜﯿﺮا او ﮐﻼﻣﺎ ﻫﺬا ﻣﻌﻨﺎه و روﯾﻨﺎ ﻋﻨﻪ اﻧﻪ ﻗﺎل ﻻﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻫﻞ ﺗﻨﺸـﻄﻮن ﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟﻘﺮآن ﻗﺎﻟﻮا ﮐﻢ ﯾﮑﻮن ورﻗﻪ ﻗﺎل ﺛﻼﺛﻮن‬‫اﻟﻒ ورﻗﮥ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻫﺬا ﻣﻤﺎ ﯾﻔﻨﯽ اﻻﻋﻤﺎر ﻗﺒﻞ ﺗﻤﺎﻣﻪ ﻓﺎﺧﺘﺼـﺮه ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﺛﻠﺜﮥ آﻻف ورﻗﮥ و ﮐﺬﻟﮏ ﻗﺎل ﻟﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺘﺎرﯾﺦ ﻓﺎﺟﺎﺑﻮا ﺑﻤﺜﻞ ﺟﻮاب‬‫اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻓﻘﺎل اﻧﺎ ﻟﻠّﻪ ﻣﺎﺗﺖ اﻟﻬﻤﻢ ﻓﺎﺧﺘﺼـﺮه ﻧﺤﻮ ﻣﺎ اﺧﺘﺼﺮ اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ و ﻗﺎل ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﺤﺎق ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻣﺎ اﻋﻠﻢ ﺗﺤﺖ ادﯾﻢ اﻟﺴﻤﺎء اﻋﻠﻢ ﻣﻦ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و روﯾﻨﺎ ان اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻣﺠﺎﻫـﺪ اﻣﺎم اﻟﻨﺎس ﻓﯽ اﻟﻘﺮاءات اﺳـﺘﻤﻊ ﻟﯿﻠـﮥ اﻟﻘﺮاءة ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﻇﻨﻨﺖ ان اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬‫ﺧﻠـﻖ ﺑﺸـﺮا ﯾﺤﺴﻦ ﺑﻘﺮاءة ﻫـﺬا اﻟﺨﻄﯿﺐ و روي اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻋﻦ اﻟﻘﺎﺿـﯽ أﺑﯽ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﮐﺎﻣـﻞ ﻗـﺎل ﺗـﻮﻓﯽ اﺑـﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ وﻗﺖ‬‫اﻟﻤﻐﺮب ﻟﯿﻠﮥ اﻻﺛﻨﯿﻦ ﻟﯿﻮﻣﯿﻦ ﺑﻘﯿﺎ ﻣﻦ ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و دﻓﻦ ﺿﺤﻮة ﯾﻮم اﻻﺛﻨﯿﻦ ﻓﯽ داره و ﻟﻢ ﯾﻐﯿﺮ ﺷﯿﺒﻪ و ﮐﺎن اﻟﺴﻮاد ﻓﯽ ﺷﻌﺮ‬‫رأﺳﻪ و ﻟﺤﯿﺘﻪ ﮐﺜﯿﺮا و ﮐﺎن ﻣﻮﻟﺪه ﻓﯽ آﺧﺮ ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ او اّول ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﮐﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪160 :‬‬‫اﺳـﻤﺮ اﻟﯽ اﻻدﻣـﮥ اﻋﯿﻦ ﻧﺤﯿﻒ اﻟﺠﺴﻢ ﻣﺪﯾـﺪ اﻟﻘﺎﻣﮥ ﻓﺼـﯿﺢ اﻟّﻠﺴﺎن و ﻟﻢ ﯾﺆذن ﺑﻪ اﺣﺪ و اﺟﺘﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ ﻻ ﯾﺤﺼـﯿﻬﻢ ﻋﺪد اﻻ اﻟﱠﻠﻪ و ﺻـﻠﯽ‬‫ﻋﻠﯽ ﻗﺒﺮه ﻋـﺪة ﺷـﻬﻮر ﻟﯿﻼـ و ﻧﻬﺎرا و زاره ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟـّﺪﯾﻦ و اﻻدب و رﺛﺎه اﺑﻦ اﻻﻋﺮاﺑﯽ و اﺑﻦ درﯾـﺪ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﻟﻘـﺪ اﺟﺎد اﺑﻦ‬‫درﯾﺪ و اﺑﻠﻎ ﻓﯽ ﻣﺮﺛﯿﺘﻪ و اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻠﯿﻢ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﮥ ﮐﻪ اﻣﺎم اﻋﻈﻢ و ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم ﺳﻨﯿﺎﻧﺴﺖ و ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺪاﺋﺢ‬‫او ﮐﻪ ﻋﻠﻤﺎي ﻗﻮم در زﺑﺎن ﻣﯽآرﻧـﺪ ﻫﻮش از ﺳـﺮ ﻣﯽرﺑﺎﯾـﺪ ﮐﻤﺎ ﻻ ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯽ ﻧﺎﻇﺮ ﻓﻮات اﻟﻮﻓﯿﺎت و اﻟـّﺪرر اﻟﮑﺎﻣﻨﮥ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ در ﻣﻨﻬﺎج‬‫اﻟﺴـﻨﮥ اﻟﻨﺒﻮﯾﮥ ﮔﻔﺘﻪ و اﻣﺎ ﻗﻮﻟﻪ و ﻟﻢ ﯾﻠﺘﻔﺘﻮا اﻟﯽ اﻟﻘﻮل ﺑﺎﻟﺮاي و اﻻﺟﺘﻬﺎد و ﺣﺮﻣﻮا اﻻﺧﺬ ﺑﺎﻟﻘﯿﺎس و اﻻﺳﺘﺤﺴﺎن ﻓﺎﻟﮑﻼم ﻋﻠﯽ ﻫﺬا ﻣﻦ وﺟﻮه‬‫اﺣﺪﻫﺎ ان اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﻓﯽ ﻫﺬا ﻣﺜﻞ ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻓﻔﯽ اﻫﻞ اﻟﺴـﻨﮥ اﻟﻨﺰاع ﻓﯽ اﻟﺮاي و اﻻﺟﺘﻬﺎد و اﻟﻘﯿﺎس و اﻻﺳﺘﺤﺴﺎن ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﺸﯿﻌﮥ اﻟﻨﺰاع ﻓﯽ ذﻟﮏ‬‫ﻓﺎﻟﺰﯾﺪﯾﮥ ﺗﻘﻮل ﺑﺬﻟﮏ و ﻧﺮوي ﻓﯿﻪ اﻟﺮواﯾﺎت ﻋﻦ اﻻﺋﻤﮥ اﻟﺜﺎﻧﯽ ان ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺴﻨﮥ اﻟﻌﺎﻣﮥ و اﻟﺨﺎﺻﮥ ﻻ ﺗﻘﻮل ﺑﺎﻟﻘﯿﺎس ﻓﻠﯿﺲ ﮐﻞ ﻣﻦ ﻗﺎل‬‫ﺑﺎﻣﺎﻣﮥ اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻟﺜﻠﺜﮥ ﻗﺎل ﺑﺎﻟﻘﯿﺎس اﻟﯽ اﻟﻤﻌﺘﺰﻟﮥ اﻟﺒﻐﺪادﯾﻮن ﻻ ﯾﻘﻮﻟﻮن ﺑﺎﻟﻘﯿﺎس و ﺣﯿﻨﺌﺬ ﻓﺎن ﮐﺎن اﻟﻘﯿﺎس ﺑﺎﻃﻼ اﻣﮑﻦ اﻟﺪﺧﻮل ﻓﯽ اﻫﻞ اﻟﺴﻨﮥ‬‫و ﺗﺮك اﻟﻘﯿﺎس و ان ﮐﺎن ﺣﻘﺎ اﻣﮑﻦ اﻟﺪﺧﻮل ﻓﯽ اﻫﻞ اﻟﺴـﻨﮥ و اﻻﺧﺬ ﺑﺎﻟﻘﯿﺎس اﻟﺜﺎﻟﺚ ان ﯾﻘﺎل اﻟﻘﻮل ﺑﺎﻟّﺮاي و اﻻﺟﺘﻬﺎد و اﻟﻘﯿﺎس ﺧﯿﺮ ﻣﻦ‬‫اﻻﺧﺬ ﺑﻤﺎ ﯾﻨﻘﻠﻪ ﻣﻦ ﯾﻌﺮف ﺑﮑﺜﺮة اﻟﮑﺬب ﻋﻤﻦ ﯾﺼﯿﺐ و ﯾﺨﻄﯽ ﻧﻘﻞ ﻏﯿﺮ ﻣﺼّﺪق ﻣﻤﻦ ﻗﺎﺋﻞ ﻏﯿﺮ ﻣﻌﺼﻮم و ﻻ ﯾﺸﮏ ان رﺟﻮع ﻣﺜﻞ ﻣﺎﻟﮏ‬‫و اﺑﻦ أﺑﯽ ذﺋﺐ و اﺑﻦ اﻟﻤﺎﺟﺸﻮن و اﻟﻠّﺒﺚ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ و اﻻوزاﻋﯽ و اﻟﺜﻮري و اﺑﻦ أﺑﯽ ﻟﯿﻠﯽ و ﺷـﺮﯾﮏ و أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔـﮥ و أﺑﯽ ﯾﻮﺳﻒ و ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ و زﻓﺮ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ زﯾﺎد و اﻟﻠﺆﻟﺆي و اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﻟﺒﻮﯾﻄﯽ و اﻟﻤﺰﻧﯽ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و أﺑﯽ داود اﻟﺴﺠﺴﺘﺎﻧﯽ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺤﺮﺑﯽ‬‫و اﻟﺒﺨﺎري و ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ اﻟﺪارﻣﯽ و أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي و ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪161 :‬‬‫ﺑﻦ ﻧﻀﺮ اﻟﻤﺮوزي و ﻏﯿﺮ ﻫﻮﻻء اﻟﯽ اﺟﺘﻬﺎدﻫﻢ و اﻋﺘﺒﺎرﻫﻢ ﻣﺜﻞ ان ﯾﻌﻠﻤﻮا ﺳﻨﮥ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﻟﺜﺎﺑﺘﮥ ﻋﻨﻪ و ﯾﺠﺘﻬﺪوا ﻓﯽ ﺗﺤﻘﯿﻖ‬‫ﻣﻨﺎط اﻻﺣﮑﺎم و ﺗﻨﻘﯿﺤﻬﺎ و ﺗﺨﺮﯾﺠﻬﺎ ﺧﯿﺮ ﻟﻬﻢ ﻣﻦ ان ﯾﺘﻤﺴﮑﻮا ﺑﻨﻘﻞ اﻟﺮواﻓﺾ ﻋﻦ اﻟﻌﺴﮑﺮﯾﯿﻦ و اﻣﺜﺎﻟﻬﻤﺎ ﻓﺎن اﻟﻮاﺣﺪ ﻣﻦ ﻫﺆﻻء اﻋﻠﻢ ﺑﺪﯾﻦ‬‫اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﻌﺴـﮑﺮﯾﯿﻦ اﻧﻔﺴـﻬﻤﺎ ﻓﻠﻮ اﻓﺘﺎه اﺣـﺪﻫﻤﺎ ﺑﻔﺘﯿﺎ ﮐﺎن رﺟﻮﻋﻪ اﻟﯽ اﺟﺘﻬﺎده اوﻟﯽ ﻣﻦ رﺟﻮﻋﻪ اﻟﯽ ﻓﺘﯿﺎ اﺣﺪﻫﻤﺎ ﺑﻞ ﻫﻮ اﻟﻮاﺟﺐ‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﻓﮑﯿﻒ إذا ﮐـﺎن ﻧﻘﻼـ ﻋﻨﻬﻤـﺎ ﻣﻦ ﻣﺜـﻞ اﻟﺮاﻓﻀـﮥ و اﻟﻮاﺟﺐ ﻋﻠﯽ ﻣﺜـﻞ اﻟﻌﺴـﮑﺮﯾﯿﻦ و اﻣﺜﺎﻟﻬﻤـﺎ ان ﯾﺘﻌﻠﻤﻮا ﻣﻦ اﻟﻮاﺣـﺪ ﻣﻦ ﻫﺆﻻـء ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﻪ ﺟﺰاه اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺼـﻨﯿﻌﻪ ﺑﺴﺒﺐ ﻏﺎﯾﺖ ﺟﺴﺎرت و ﺧﺴﺎرت و اﺷﺘﻌﺎل ﻧﺎر ﻧﺼﺐ و ﻋﻨﺎد ﺑﮑﺎﻧﻮن ﺳﻨﯿﻪ ﭘﺮ ﺿﻐﯿﻨﻪاش‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي و دﯾﮕﺮ اﺳـﻼف ﻧﺎاﻧﺼﺎف ﺧﻮد را ﻋﯿﺎذا ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻋﺎﻟﻤﺘﺮ ﺑﺪﯾﻦ ﺧﺪا و رﺳﻮل او از ﺣﻀـﺮت ﻋﺴـﮑﺮﯾﯿﻦ ﯾﻌﻨﯽ اﻣﺎم ﻋﻠﯽ‬‫ﻧﻘﯽ و اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﺴـﮑﺮي ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ و ﻋﻠﯽ آﺑﺎﺋﻬﻤﺎ آﻻف اﻟﺘﺤﯿـﮥ و اﻟﺴـﻼم ﻣﯽداﻧـﺪ و ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺻـﺮﯾﺢ ﮐﻪ ﺑﻬﯿﭻ وﺟﻬﯽ از وﺟﻮه ﺗﺎوﯾﻞ و‬‫ﺗﻮﺟﯿﻪ و ﺗﺴﻮﯾﻞ و ﺗﺤﺮﯾﻒ ﺣﻀـﺮات را در ان ﻣﺴﺎﻏﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺮ اﯾﻦ ﮐﻔﺮ ﺻـﺮاح و ﺿـﻼل ﺑﻮاح ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﺗﺎﮐﯿـﺪ و ﺗﺸـﯿﯿﺪ اﯾﻦ‬‫ﺿﻼل ﺑﻌﯿـﺪ ﺗﻔﺮﯾﻊ ﺷـﻨﯿﻊ ﺑﺮ آن ﻣﺮﺗﺐ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﮔﻔﺘﻪ آﻧﭽﻪ ﺣﺎﺻـﻠﺶ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻓﺘﻮي دﻫـﺪ ﯾﮑﯽ ازﯾﻦ ﻣـﺬﮐﻮرﯾﻦ را ﯾﮑﯽ از‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 116‬از ‪359‬‬‫ﻋﺴـﮑﺮﯾﯿﻦ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟﺴـﻼم ﺑﮑـﺪاﻣﯽ ﻓﺘﻮي رﺟﻮع ﯾﮑﯽ ازﯾﻦ ﻣـﺬﮐﻮرﯾﻦ ﺑﺎﺟﺘﻬﺎد ﺧﻮد اوﻟﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد از رﺟﻮع او ﺑﺴﻮي ﻓﺘﻮي ﯾﮑﯽ از‬‫ﻋﺴـﮑﺮﯾﯿﻦ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟﺴﻼم ﺑﻠﮑﻪ رﺟﻮع ﺑﺎﺟﺘﻬﺎد ﺧﻮد واﺟﺐ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﯾﻌﻨﯽ اﺻﻐﺎ و اﻋﺘﻨﺎ ﺑﺎﻓﺘﺎء ﻋﺴﮑﺮﯾﯿﻦ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟﺴﻼم ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ﻧﺎﺟﺎﺋﺰ‬‫و ﺣﺮام ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و ﺑﺮﯾﻦ ﻣﻘـﺪار ﻫﻢ ﺻﺒﺮ و ﻗﺮارش دﺳﺖ ﻧﺪاده در آﺧﺮ ﻋﺒﺎرت ﺳﺮاﺳـﺮ ﺧﺴﺎرت ﺑﺒﺎﻧﮓ ﺑﯽﻫﻨﮕﺎم ﺳـﺮاﯾﯿﺪه ﮐﻪ اﻟﻌﯿﺎذ‬‫ﺑﺎﻟّﻠﻪ واﺟﺐ ﺑﺮ ﻣﺜﻞ ﻋﺴـﮑﺮﯾﯿﻦ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟﺴـﻼم و اﻣﺜﺎل اﯾﺸﺎن ﯾﻌﻨﯽ دﯾﮕﺮ اﺋﻤﻪ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﮐﻨﻨﺪ از ﯾﮑﯽ ازﯾﻦ‬‫ﻣﺬﮐﻮرﯾﻦ ﻓﺎﻟﻌﺠﺐ ﮐﻞ اﻟﻌﺠﺐ ﮐﻪ ﭘﻨﺎه ﺑﺨﺪا ﭘﺎﯾﻪ ﻓﻀﻞ و ﻋﻠﻢ و ﮐﻤﺎل اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ارﺟﺢ و اﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪162 :‬‬‫از ﺣﻀـﺮات ﻋﺴـﮑﺮﯾﯿﻦ و دﯾﮕﺮ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﺼـﻤﺖ و ﻃﻬﺎرت ﮐﻪ ﺣﺴﺐ ﺗﺼـﺮﯾﺤﺎت ﻗﻮم ﺳـﻔﻦ ﻧﺠﺎتاﻧـﺪ و ﺗﻤﺴﮏ ﺑﺬﯾﻮل اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات‬‫واﺟﺐ و ﺗﺨﻠﻒ از اﯾﺸﺎن ﻣﻮرث ﺑﻮار و ﻫﻼك و ﺿﻼل و ﻧﮑﺎل و ﺑﺎز ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﺳﻨﯿﻪ اﻋﺘﻨﺎ ﺑﺘﺼﺤﯿﺢ و اﺛﺒﺎت ﭼﻨﯿﻦ اﻣﺎم ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن ﺧﻮد‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﻧﮑﻨﻨﺪ و ﭘﯽ ﺳﭙﺮ وادي ﭘﺮ ﺧﺎر ﻗﺪح و ﺟﺮح ﺷﻮﻧﺪ ف ِإﱠﻧﺎ ﻟ ِﱠﻠِﻪ َو ِإﱠﻧﺎ ِإﻟَﯿِْﻪ راِﺟُﻌﻮَن‬‫و ازﯾﻦ ﻫﻢ ﻋﺠﯿﺐﺗﺮ آﻧﮑﻪ اﺑﻦ روزﺑﻬﺎن ﺑﻤﺰﯾﺪ ﻋﺠﺰ و ﺣﯿﺮت ﻃﺒﺮي را ﺑﺎ اﯾﻦ ﺟﻼﻟﺖ ﺷﺎن ﺑﺪﺗﺮ از ﯾﻬﻮد و ﻧﺼﺎري ﺣﺴﺐ ﻣﺰﻋﻮم اﺳﻼف‬‫ﺧﻮد ﮔﺮداﻧـﺪ ﯾﻌﻨﯽ او را ﺑﺮواﻓﺾ ارزاﻧﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ و ﺑﺮ اﺣﺘﺠـﺎج و اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺮواﯾﺘﺶ از ﺟـﺎرود ﮐﻤـﺎ ﻻـ ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ راﺟﻊ اﻟﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ‬‫اﻟﺒﺎﻃـﻞ و ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔـﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻠﻢ اﻟﻔﺮد اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻄﺒﺮي اﺣـﺪ اﻻﻋﻼم و‬‫ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻃﺒﺮﺳـﺘﺎن اﮐﺜﺮ اﻟﺘﻄﻮاف و ﺳـﻤﻊ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺸﻮارب و اﺑﺎ ﻫﻤﺎم اﻟﺴـﮑﻮﻧﯽ و اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ اﺳـﺮاﺋﯿﻞ و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﺴـّﯿﺪي و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﯿﺪ اﻟﺮازي و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ و اﺑﺎ ﮐﺮﯾﺐ و ﻫﻨﺎد ﺑﻦ اﻟﺴﻮي و ﺻﺪاﺋﻖ و اﺧﺬ‬‫اﻟﻘﺮاءة ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﺣـﺪث ﻋﻨﻪ ﻣﺨﻠـﺪ اﻟﺒﺎﻗﺮﺟﯽ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﮐﺎﻣﻞ و اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻔﺎر اﻟﺤﻀـﯿﻨﯽ و اﺑﻮ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺣﻤﺪان و‬‫ﺧﻠـﻖ ﺳـﻮاﻫﻢ ﻗـﺎل اﺑـﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐـﺎن اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﺣـﺪ اﻻﺋﻤـﮥ ﯾﺤﮑﻢ ﺑﻘـﻮﻟﻪ و ﯾﺮﺟـﻊ اﻟﯽ راﯾﻪ ﻟﻤﻌﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻀـﻠﻪ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم ﻣـﺎ ﻟﻢ‬‫ﯾﺸﺎرﮐﻪ ﻓﯿﻪ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼﺮه ﻓﮑﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﮑﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﺣﻮال اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺼﯿﺮا ﺑﺎﯾﺎم اﻟﻨﺎس و اﺧﺒﺎرﻫﻢ ﻟﻪ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﮑﺒﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﻓﯽ ﺗﺎرﯾـﺦ اﻻـﻣﻢ و ﻟﻪ ﮐﺘـﺎب اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟـﺬي ﻟﻢ ﯾﺼـﻨﻒ ﻣﺜﻠﻪ و ﮐﺘﺎب ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر ﻟﻢ ار ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه ﻟﮑﻦ ﻟﻢ ﯾﺘﻤﻪ و ﻟﻪ ﻓﯽ‬‫اﻻﺻﻮل و اﻟﻔﺮوع ﮐﺘﺐ ﮐﺜﯿﺮة و ﻟﻪ اﺧﺘﯿﺎر ﻣﻦ اﻗﺎوﯾﻞ اﻟﻔﻘﻬﺎء و ﻗﺪ ﺗﻔﺮد ﺑﻤﺴﺎﺋﻞ ﺣﻔﻈﺖ ﻋﻨﻪ ﻣﻮﻟﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ‬‫ﻗﯿﻞ ان اﻟﻤﮑﺘﻔﯽ أراد ان ﻧﻘﻒ وﻗﻔﺎ ﯾﺠﺘﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ اﻗﺎوﯾﻞ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻗﺎل ﻓﺎﺣﻀﺮ ﻟﻪ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﺎﻣﻠﯽ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﮐﺘﺎﺑﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪163 :‬‬‫ﮐـﺬﻟﮏ ﻓـﺎﺧﺮﺟﺖ ﻟﻪ ﺟـﺎﺋﺰة ﻓﻠﻢ ﯾﻘﺒﻠﻬـﺎ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ ﻓﻼ ﺑـﺪ ﻣﻦ ﻗﻀﺎء ﺣﺎﺟـﮥ ﻗﺎل اﺳﺎل اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ان ﯾﺎﻣﺮ ﺑﻤﻨﻊ اﻟﺴﺆال ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌـﮥ ﻓﻔﻌﻞ‬‫ذﻟﮏ و ﮐﺬا اﻟﺘﻤﺲ ﻣﻨﻪ اﻟﻮزﯾﺮ ان ﯾﻌﻤﻞ ﻟﻪ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ ﻓﻌﻤﻞ ﻟﻪ ﮐﺘﺎب اﻟﺨﻔﯿﻒ ﻓﻮﺟﻪ إﻟﯿﻪ ﺑﺎﻟﻒ دﯾﻨﺎر ﻓﺮّدﻫﺎ و ﻗﯿﻞ ﻣﮑﺚ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ‬‫ﯾﮑﺘﺐ ﮐﻞ ﯾﻮم ارﺑﻌﯿﻦ ورﻗـﮥ و ﻗﺎل ﺗﻠﻤﯿـﺬه اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﺣﺴـﺒﺖ ﺗﻼﻣـﺬة أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﻨـﺬ اﺣﺘﻠﻢ اﻟﯽ ان ﻣﺎت ﻓﻘﺴـﻤﻮا ﻋﻠﯽ اﻟﻤـﺪة‬‫ﻣﺼـّﻨﻔﺎﺗﻪ ﻓﺼﺎر ﻟﮑﻞ ﯾﻮم ﻋﺸـﺮ ورﻗﮥ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﻣﺪ اﻻﺳﻔﺮاﺋﻨﯽ ﻟﻮ ﺳﺎﻓﺮ رﺟﻞ اﻟﯽ اﻟّﺼﯿﻦ ﻓﯽ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﺗﻔﺴﯿﺮ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﮐﺜﯿﺮا ﻗﺎل‬‫ﺣﺴـﻨﮏ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺳﺎﻟﻨﯽ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ أ ﮐﺘﺒﺖ ﻋﻦ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻗﻠﺖ ﻻ ﻻﻧﻪ ﻻ ﯾﻈﻬﺮ و ﮐﺎﻧﺖ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠﮥ ﺗﻤﻨﻊ ﻣﻦ اﻟﺪﺧﻮل ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺎل ﺑﺌﺴـﻤﺎ ﺻﻨﻌﺖ‬‫و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺑﺎﻟﻮﯾﻪ ﺳـﻤﻌﺖ اﻣﺎم اﻻﺋﻤـﮥ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﯾﻘﻮل ﻣﺎ اﻋﻠﻢ ﻋﻠﯽ ادﯾﻢ اﻻرض ﻣﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﻟﻘﺪ ﻇﻠﻤﺘﻪ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠﮥ ﻗﺎل اﺑﻮ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﮐﺎن ﻣﺤﻤـﺪ ﻻ ﯾﺎﺧـﺬه ﻓﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻮﻣـﮥ ﻻﺋﻢ ﻣﻊ ﻋﻈﻢ ﻣﺎ ﯾﺆذي ﻓﺎﻣﺎ اﻫﻞ اﻟﺪﯾﻦ و اﻟﻌﻠﻢ ﻓﻐﯿﺮ ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ ﻋﻠﻤﻪ و زﻫﺪه و رﻓﻀـﻪ‬‫اﻟـﺪﻧﯿﺎ و ﻗﻨـﺎﻋﺘﻪ ﺑﻤﺎ ﯾﺠﯿﺌﻪ ﻣﻦ ﺣﺼـﮥ ﺧﻠﻔﻬﺎ ﻟﻪ اﺑﻮه ﺑﻄﺒﺮﺳـﺘﺎن ذﮐﺮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﺴـﻤﺴﺎران اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻗﺎل ﻻﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻫﻞ ﺗﺒﺴـﻄﻮن‬‫ﻟﺘﺎرﯾـﺦ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﮐﻢ ﯾﺠﯽء ﻓﺬﮐﺮ ﻧﺤﻮا ﻣﻦ ﺛﻼﺛﯿﻦ اﻟﻒ ورﻗﮥ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻫﺬا ﻣﻤﺎ ﯾﻔﻨﯽ اﻻﻋﻤﺎر ﻗﺒﻞ ﺗﻤﺎﻣﻪ ﻗﺎل اﻧﺎ ﻟﻠّﻪ ﻣﺎﺗﺖ اﻟﻬﻤﻢ ﻓﺎﻣﻼه ﻓﯽ‬‫ﻧﺤﻮ ﺛﻼﺛـﮥ آﻻـف ورﻗـﮥ و ﻟﻤـﺎ أراد أن ﯾﻤﻠﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻗـﺎل ﻟﻬﻢ ذﻟـﮏ ﺛﻢ اﻣﻼه ﻋﻠﯽ ﻧﺤﻮ ﻣﻦ اﻟﺘﺎرﯾـﺦ ﻗﺎل اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﺑّﺚ ﻣـﺬﻫﺐ ﻟا ﺸﺎﻓﻌﯽ‬‫ﺑﺒﻐﺪاد ﺳـﻨﯿﻦ و اﻗﺘﺪي ﺑﻪ ﺛﻢ اﺗّﺴﻊ ﻋﻠﻤﻪ و اداه اﺟﺘﻬﺎده اﻟﯽ ﻣﺎ اﺧﺘﺎره ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻪ و ﻗﺪ ﻋﺮض ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻘﻀﺎء ﻓﺎﺑﯽ ﻗﺎل ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳـﻬﻞ‬‫اﻻﻣﺎم ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻗﺎل ﻣﻦ ﻗﺎل ان اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ ﻟﯿﺴﺎ ﺑﺎﻣﺎﻣﯽ ﻫﺪي ﯾﻘﺘﻞ ﻗﺎل اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﺗﻢ ﻟﻪ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺘﺎرﯾﺦ و ﮐﺘﺎب اﻟﻘﺮاءات و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 117‬از ‪359‬‬‫ﮐﺘﺎب اﻟﻌﺪد و اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ و ﮐﺘﺎب اﺧﺘﻼف اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﮐﺘﺎب ﺗﺎرﯾﺦ اﻟّﺮﺟﺎل و ﮐﺘﺎب ﻟﻄﯿﻒ اﻟﻘﻮل ﻓﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪164 :‬‬‫اﻟﻔﻘﻪ و ﻫﻮ ﻣﺎ اﺧﺘﺎره و ﺟّﺮده و ﮐﺘﺎب اﻟﺨﻔﯿﻒ و ﮐﺘﺎب اﻟﻨﺼـﯿﺮ ﻓﯽ اﻻﺻﻮل و اﺑﺘﺪأ ﺑﺘﺼﻨﯿﻒ ﮐﺘﺎب ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر و ﻫﻮ ﻣﻦ ﻋﺠﺎﺋﺐ ﮐﺘﺒﻪ‬‫اﺑﺘـﺪأ ﺑﻤﺎ رواه اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺼـﺪﯾﻖ ﻓﻤﺎ ﺻـّﺢ و ﺗﮑّﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﺣـﺪﯾﺚ و ﻋﻠﻠﻪ و ﻃﺮﻗﻪ و ﻣﺎ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻔﻘﻪ و اﺧﺘﻼف اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﺣﺠﺠﻪ و اﻟﻠﻐﮥ‬‫ﻓﺘﻢ ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻌﺸﺮة و اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و اﻟﻤﻮاﻟﯽ و ﻣﻦ ﻣﺴﻨﺪ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻗﻄﻌﮥ و ﻣﺎت ﻗﺎل و اﺑﺘﺪأ ﺑﮑﺘﺎب اﻟﺒﺴﯿﻂ ﻓﻌﻤﻞ ﻣﻨﻪ ﮐﺘﺎب اﻟﻄﻬﺎرة ﻓﯽ ﻧﺤﻮ‬‫اﻟﻒ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ورﻗﮥ و ﺧﺮج ﻣﻨﻪ اﮐﺜﺮ اﻟﺼـﻠﻮة و ﺧﺮج ﻣﻨﻪ ﮐﺘﺎب اﻟﺤﮑﺎم و اﻟﻤﺤﺎﺿﺮ و اﻟّﺴﺠﻼت و ﻟﻤﺎ ﺑﻠﻐﻪ ان اﺑﻦ أﺑﯽ داود ﺗﮑﻠﻢ ﻓﯽ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ ﺧّﻢ ﻋﻤﻞ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و ﺗﮑﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﺗﺼـﺤﯿﺢ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻗﻠﺖ رأﯾﺖ ﻣﺠﻠﺪا ﻣﻦ ﻃﺮق اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻻﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﺎﻧﺪﻫﺸﺖ ﻟﻪ و‬‫ﻟﮑﺜﺮة ﺗﻠﮏ اﻟﻄﺮق اﻟﯽ ان ﻗﺎل اﺑﻦ ﮐﺎﻣﻞ ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻏﺸـﯿﮥ اﻻﺣـﺪ ﻟﯿﻮﻣﯿﻦ ﺑﻘﯿﺎ ﻣﻦ ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و دﻓﻦ ﻓﯽ داره ﺑﺮﺣﺒﮥ‬‫ﯾﻌﻘﻮب و ﻟﻢ ﯾﻐّﯿﺮ ﺷﯿﺒﺘﻪ و ﮐﺎن اﻟﺴﻮاد ﻓﯿﻪ ﮐﺜﯿﺮا و ﮐﺎن اﺳﻤﺮ اﻟﯽ اﻻدﻣﮥ اﻋﯿﻦ ﻧﺤﯿﻒ اﻟﺠﺴﻢ ﻓﺼﯿﺤﺎ ﻃﻮﯾﻼ و ﺷّﯿﻌﻪ ﻣﻦ ﻻ ﯾﺤﺼﯿﻬﻢ اﻻ اﻟﱠﻠﻪ‬‫و ﺻّﻠﯽ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﺮه ﻋّﺪة ﺷﻬﻮر ﻟﯿﻼ و ﻧﻬﺎرا و رﺛﺎه ﺧﻠﻖ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻻدب و اﻟّﺪﯾﻦ و ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻗﻮل أﺑﯽ ﺳﻌﯿﺪ اﻻﻋﺮاﺑﯽ‬‫ﺣﺪث ﻣﻔﻈﻊ و ﺧﻄﺐ ﺟﻠﯿﻞ دق ﻋﻦ ﻣﺜﻠﻪ اﺻﻄﺒﺎر اﻟﺼﺒﻮر‬‫ﻗﺎم ﻧﺎﻋﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﺟﻤﻊ ﻟﻤﺎ ﻗﺎم ﻧﺎﻋﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ‬‫و ﻋﻤﻞ اﺑﻦ درﯾﺪ ﻗﺼﯿﺪة ﻃﻮﯾﻠﮥ ﯾﻘﻮل ﻓﯿﻬﺎ‬‫ان اﻟﻤﻨّﯿﮥ ﻟﻢ ﺗﺘﻠﻒ ﺑﻪ رﺟﻼ ﺑﻞ اﺗﻠﻔﺖ ﻋﻠﻤﺎ ﻟﻠّﺪﯾﻦ ﻣﻨﺼﻮﺑﺎ‬‫ﮐﺎن اﻟﺰﻣﺎن ﺑﻪ ﺗﺼﻔﻮ ﻣﺸﺎرﺑﻪ و اﻻن اﺻﺒﺢ ﺑﺎﻟﺘﮑﺪﯾﺮ ﻣﻘﻄﻮﺑﺎ‬‫ﮐّﻠﺎ و اّﯾﺎﻣﻪ اﻟﻐﺮ اﻟﺘﯽ ﺟﻌﻠﺖ ﻟﻠﻌﻠﻢ ﻧﻮرا و ﺑﺎﻟﺘﻘﻮي ﻣﺤﺎرﯾﺒﺎ‬‫اودي اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ و اﻟﻌﻠﻢ ﻓﺎﺻﻄﺤﺒﺎ اﻋﻈﻢ ﺑﺬا ﺻﺎﺣﺒﺎ و ذاك ﻣﺼﺤﻮﺑﺎ ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪165 :‬‬‫ودت ﺑﻘﺎع ﺑﻼد اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻮ ﺟﻌﻠﺖ ﻗﺒﺮا ﻟﻪ ﻓﺤﺒﺎﻫﺎ ﺟﺴﻤﻪ ﻃﯿﺒﺎ‬‫و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در ﺳـﻨﻪ ﻋﺸﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﻟﺤﺒﺮ اﻟﺒﺤﺮ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ و اﻟّﺘﺎرﯾﺦ و‬‫اﻟﻤﺼـّﻨﻔﺎت اﻟﮑﺒﯿﺮة ﺳﻤﻊ اﺳﺤﺎق و اﺑﻦ أﺑﯽ اﺳﺮاﺋﯿﻞ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﯿﺪ اﻟﺮازي و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ و ﮐﺎن ﻣﺠﺘﻬﺪا ﻻ ﯾﻘّﻠﺪ اﺣﺪا ﻗﺎل اﻣﺎم اﻻﺋﻤﮥ اﺑﻦ‬‫ﺧﺰﯾﻤـﮥ ﻣـﺎ اﻋﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻻرض اﻋﻠﻢ ﻣﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﻟﻘـﺪ ﻇﻠﻤﺘﻪ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠـﮥ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﻣـﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ ﻟﻮ ﺳﺎﻓﺮ رﺟﻞ اﻟﯽ اﻟﺼـﯿﻦ ﺣﺘﯽ‬‫ﯾﺤﺼﻞ ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﮐﺜﯿﺮا ﻗﻠﺖ ﻣﻮﻟﺪه ﺑﺎﻣﻞ ﺑﻄﺒﺮﺳﺘﺎن ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ ﻋﺸﺮة و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺗﻮﻓﯽ ﻟﯿﻮﻣﯿﻦ ﺑﻘﯿﺎ ﻣﻦ ﺷﻮال و ﮐﺎن ذا‬‫زﻫـﺪ و ﻗﻨﺎﻋـﮥ و ﺗﻮﻓﯽ ﺑﺒﻐـﺪاد و ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در ﺳـﻨﻪ ﻣـﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ ﻓﯿﻬﺎ ﺑﺒﻐـﺪاد ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺤﺒﺮ اﻟﺒﺤﺮ اﻻﻣﺎم اﺣـﺪ اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻻﻋﻼم‬‫ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﺘﺎرﯾـﺦ اﻟﺸـﻬﯿﺮ و اﻟﻤﺼـّﻨﻔﺎت اﻟﻌﺪﯾـﺪة و اﻻوﺻﺎف اﻟﺤﻤﯿﺪة اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﮐﺎن ﻣﺠﺘﻬﺪا ﻻ‬‫ﯾﻘﻠـﺪ اﺣـﺪا ﻗﺎل اﻣﺎم اﻻﺋﻤﮥ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻣﺎ اﻋﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻻرض اﻋﻠﻢ ﻣﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﻟﻘﺪ ﻇﻠﻤﺘﻪ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠﮥ و ﻗﺎل اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻻﻣﺎم‬‫ﻣﻔﺘﯽ اﻻﻧﺎم اﺑﻮ ﺣﺎﻣﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﺋﻨﯽ ﻟﻮ ﺳﺎﻓﺮ رﺟﻞ اﻟﯽ اﻟﺼـﯿﻦ ﺣﺘﯽ ﯾﺤﺼﻞ ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﮐﺜﯿﺮا ﻗﻠﺖ و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻬﺬا اﻟﺜﻨﺎء‬‫اﻟﻌﻈﯿﻢ و اﻟﻤـﺪح اﻟﮑﺮﯾﻢ ﻣﻦ ﻫﺬﯾﻦ اﻻﻣﺎﻣﯿﻦ اﻟﺠﻠﯿﻠﯿﻦ اﻟﺒﺎرﻋﯿﻦ اﻟّﻨﺒﯿﻠﯿﻦ و ﻣﻮﻟﺪه ﺑﻄﺒﺮﺳـﺘﺎن ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﮐﺎن ذا زﻫﺪ و‬‫ﻗﻨﺎﻋـﮥ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ آﺧﺮ ﺷﻮال ﻣﻦ اﻟﺴـﻨﮥ اﻟﻤـﺬﮐﻮرة و ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﯽ ﻓﻨﻮن ﮐﺜﯿﺮة ﻣﻨﻬﺎ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﺘﺎرﯾﺦ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﻟﻪ‬‫ﻣﺼـﻨﻔﺎت ﻣﻠﯿﺤـﮥ ﻓﯽ ﻓﻨﻮن ﻋﺪﯾﺪة ﺗﺪل ﻋﻠﯽ ﺳـﻌﮥ ﻋﻠﻤﻪ و ﻏﺰارة ﻓﻀـﻠﻪ و ﮐﺎن ﺛﻘﮥ ﻓﯽ ﻧﻘﻠﻪ و ﺗﺎرﯾﺨﻪ ﻗﯿﻞ ﺗﺎرﯾﺨﻪ اﺻﺢ اﻟﺘﻮارﯾﺦ و اﺛﺒﺘﻬﺎ و‬‫ذﮐﺮه اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻔﻘﻬﺎء ﻓﯽ ﺟﻤﻠـﮥ اﻟﻤﺠﺘﻬـﺪﯾﻦ و ﺗﺎج اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺳـﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮐﺒﺮي‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪166 :‬‬‫ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻏﺎﻟﺐ اﻻﻣﺎم اﻟﺠﻠﯿﻞ اﻟﻤﺠﺘﻬﺪ اﻟﻤﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﻣﻦ اﻫﻞ ﻃﺒﺮﺳﺘﺎن اﺣﺪ اﺋﻤﮥ اﻟّﺪﻧﯿﺎ ﻋﻠﻤﺎ و دﯾﻨﺎ ﻣﻮﻟﺪه ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 118‬از ‪359‬‬‫او ﺧﻤﺲ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻃّﻮف اﻻﻗﺎﻟﯿﻢ ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﻌﻠﻢ و ﺳﻤﻊ ﻣﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺸﻮارب و اﺳﺤﺎق ﺑﻦ أﺑﯽ اﺳﺮاﺋﯿﻞ‬‫و اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻘﺰاري و اﺑﻦ ﮐﺮﯾﺐ و ﻫّﻨﺎد ﺑﻦ اﻟﺴﺮي و اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ ﺷﺠﺎع و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﯿﻊ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﯿﺪ اﻟﺮازي و ﯾﻮﻧﺲ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻻﻋﻠﯽ و ﺧﻠﻖ ﺳﻮاﻫﻢ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﺷـﻌﯿﺐ اﻟﺤﺮاﻧﯽ و ﻫﻮ اﮐﺒﺮ ﻣﻨﻪ ﺳﻨﺎ و ﺳﻨﺪا و ﻣﺨّﻠﺪ اﻟﺒﺎﻗﺮﺟﯽ و اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻔﺎر اﻟﺤﻀﯿﻨﯽ و‬‫اﺑﻮ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺣﻤﺪان و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﮐﺎﻣﻞ و ﻃﺎﺋﻔﮥ ﺳﻮاﻫﻢ و ﻗﺮأ اﻟﻘﺮآن ﻋﻠﯽ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ اﻟﻄﻠﺤﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﺧﻼد و ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ‬‫ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﮐﺘﺎب اﻟﺘﺎرﯾـﺦ و ﮐﺘﺎب اﻟﻘﺮاءات و اﻟﻌﺪد و اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ و ﮐﺘﺎب اﺧﺘﻼف اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﺗﺎرﯾﺦ اﻟّﺮﺟﺎل ﻣﻦ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و‬‫ﮐﺘﺎب اﺣﮑﺎم ﺷـﺮاﺋﻊ اﻻﺳـﻼم اﻟّﻔﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اّدي إﻟﯿﻪ اﺟﺘﻬﺎده و ﮐﺘﺎب اﻟﺨﻔﯿﻒ و ﻫﻮ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و ﮐﺘﺎب اﻟﺘﺒﺼﯿﺮ ﻓﯽ اﺻﻮل اﻟّﺪﯾﻦ و‬‫اﺑﺘﺪا ﺑﺘﺼـﻨﯿﻒ ﮐﺘﺎب ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر و ﻫﻮ ﻣﻦ ﻋﺠﺎﺋﺐ ﮐﺘﺒﻪ اﺑﺘﺪأ ﺑﻤﺎ رواه اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟّﺼّﺪﯾﻖ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣّﻤﺎ ﺻﺢ ﻋﻨﻪ ﺳﻨﺪه و ﺗﮑّﻠﻢ ﻋﻠﯽ‬‫ﮐـّﻞ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻨﻪ ﺑﻌﻠﻠﻪ و ﻃﺮﻗﻪ و ﻣـﺎ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟّﺴـ ﻨﻦ و اﺧﺘﻼـف اﻟﻌﻠﻤـﺎء و ﺣﺠﺠﻬﻢ و ﻣـﺎ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻌـﺎﻧﯽ و اﻟﻐﺮﯾﺐ ﻓﺘﻢ ﻣﻨﻪ ﻣﺴـﻨﺪ‬‫اﻟﻌﺸـﺮة و اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و اﻟﻤﻮاﻟﯽ و ﻣﻦ ﻣﺴﻨﺪ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ﻗﻄﻌﮥ ﮐﺒﯿﺮة و ﻣﺎت ﻗﺒﻞ ﺗﻤﺎﻣﻪ و اﺑﺘﺪأ ﺑﮑﺘﺎب اﻟﻮﺳﯿﻂ ﻓﺨﺮج ﻣﻨﻪ ﮐﺘﺎب اﻟﻄﻬﺎرة ﻓﯽ‬‫ﻧﺤﻮ اﻟﻒ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ورﻗـﮥ و ﺧﺮج ﻣﻨﻪ اﮐﺜﺮ ﮐﺘﺎب اﻟﺼـﻠﻮة و ﺧﺮج ﻣﻨﻪ آداب اﻟﺤﮑﺎم و ﮐﺘﺎب اﻟﻤﺤﺎﺿـﺮ و اﻟﺴـﺠﻼت و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻗﺎل‬‫اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐﺎن اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﺣﺪ اﻻﺋﻤﮥ ﯾﺤﮑﻢ ﺑﻘﻮﻟﻪ و ﯾﺮﺟﻊ اﻟﯽ راﯾﻪ ﻟﻤﻌﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻀـﻠﻪ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺸﺎرﮐﻪ ﻓﯿﻪ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼﺮه‬‫ﻓﮑﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﮑﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺼﯿﺮا ﺑﺎﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻟﻘﺮآن ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟّﺴﻨﻦ و ﻃﺮﻗﻬﺄ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪167 :‬‬‫ﺻﺤﯿﺤﻬـﺎ و ﺳـﻘﯿﻤﻬﺎ ﻧﺎﺳـﺨﻬﺎ و ﻣﻨﺴﻮﺧﻬـﺎ ﻋﺎرﻓـﺎ ﺑﺎﻗﻮال اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻣﻦ ﺑﻌـﺪﻫﻢ ﻣﻦ اﻟﻤﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﻓﯽ اﻻﺣﮑﺎم و ﻣﺴﺎﺋﻞ اﻟﺤﻼل و‬‫اﻟﺤﺮام ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﯾﺎم اﻟﻨﺎس و اﺧﺒﺎرﻫﻢ و ﻟﻪ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ اﻻﻣﻢ و اﻟﻤﻠﻮك و ﮐﺘﺎب ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﻟﻢ ﯾﺼـّﻨﻒ اﺣﺪ ﻣﺜﻠﻪ ﺳّﻤﺎه‬‫ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر ﻟﻢ أر ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه اﻻ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﺘﻤﻪ و ﻟﻪ ﻓﯽ اﺻﻮل اﻟﻔﻘﻪ و ﻓﺮوﻋﻪ ﮐﺘﺐ ﮐﺜﯿﺮة ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻔﺎر‬‫اﻟﻠﻐﻮي اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟـّﺴ ﻤﺴﺎﻧﯽ ﯾﺤﮑﯽ ان ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻣﮑﺐ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﯾﮑﺘﺐ ﻓﯽ ﮐﻞ ﯾﻮم ﻣﻨﻬﺎ ﺳـﺒﻌﯿﻦ ورﻗﮥ ﻗﺎل و ﺑﻠﻐﻨﯽ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ‬‫أﺑﯽ ﺣﺎﻣﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ اﻧﻪ ﻗﺎل ﻟﻮ ﺳﺎﻓﺮ رﺟﻞ اﻟﯽ اﻟﺼـﯿﻦ ﺣﺘﯽ ﯾﺤﺼﻞ ﻟﻪ ﮐﺘﺎب ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ذﻟﮏ ﮐﺜﯿﺮا او ﮐﻼﻣﺎ ﻫﺬا‬‫ﻣﻌﻨﺎه اﻧﺘﻬﯽ و ذﮐﺮ اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﺻﻠﮥ اﻟﺘﺎرﯾﺦ ان ﯾﻮﻣﺎ )اﻻﯾﺎم( ﻣﻦ ﺗﻼﻣﺬة ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺣﺴﺒﻮا ﻻﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﻨﺬ ﺑﻠﻎ اﻟﺤﻠﻢ اﻟﯽ‬‫ان ﻣﺎت ﺛﻢ ﻗﺴـﻤﻮا ﻋﻠﯽ ﺗﻠﮏ اﻟﻤﺪة اوراق ﻣﺼﻨﻔﺎﺗﻪ ﻓﺼﺎر ﻟﮑﻞ ﯾﻮم ارﺑﻊ ﻋﺸﺮة ورﻗﮥ ﻗﻠﺖ و ﻫﺬا ﻻ ﯾﻨﺎﻓﯽ ﮐﻼم اﻟﺴﻤﺴﺎﻧﯽ ﻻﻧﻪ ﻣﻨﺬ ﺑﻠﻎ ﻻ‬‫ﺑـّﺪ ان ﯾﮑﻮن ﻣﻀﺖ ﻟﻪ ﺳـﻨﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﻄﻠﺐ ﻻ ﯾﺼـﻨﻒ ﻓﯿﻬﺎ و ذﮐﺮ ان اﺑﺎ اﻟﻌﺒﺎس اﺑﻦ ﺷـﺮﯾﺢ ﮐﺎن ﯾﻘﻮل ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﻓﻔﯿﻪ اﻟﻌﺎﻟﻢ و‬‫ذﮐﺮ ان ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻗﺎل اﻇﻬﺮت ﻓﻘﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﻓﺘﯿﺖ ﺑﺒﻐﺪاد ﻋﺸـﺮ ﺳﻨﯿﻦ و ﺗﻠﻘﺘﻪ ﻣّﻨﯽ اﺑﻦ ﺑﺸﺎر اﻻﺣﻮل اﺳﺘﺎذ أﺑﯽ اﻟﻌﺒﺎس ﺑﻦ ﺷﺮﯾﺢ و‬‫روي ان اﺑﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﻗﺎل ﻻﺻـﺤﺎﺑﻪ أ ﺗﻨﺸـﻄﻮن ﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟﻘﺮآن ﻗﺎﻟﻮا ﮐﻢ ﯾﮑﻮن ﻗـﺪره ﻓﻘﺎل ﺛﻠﺜﻮن اﻟﻒ ورﻗﮥ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻫﺬا ﻣﻤﺎ ﯾﻔﻨﯽ اﻻﻋﻤﺎر ﻗﺒﻞ‬‫ﺗﻤﺎﻣﻪ ﻓﺎﺧﺘﺼـﺮه ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﺛﻠﺜـﮥ آﻻف ورﻗﮥ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻫﻞ ﺗﻨﺸـﻄﻮن ﻟﺘﺎرﯾﺦ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻣﻦ آدم اﻟﯽ وﻗﺘﻨﺎ ﻫﺬا ﻗﺎﻟﻮا ﮐﻢ ﻗﺪره ﻓﺬﮐﺮ ﻧﺤﻮا ﻣّﻤﺎ ذﮐﺮه‬‫ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻓﺎﺟﺎﺑﻮه ﺑﻤﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل اﻧﺎ ﻟّﻠﻪ ﻣﺎﺗﺖ اﻟﻬﻤﻢ ﻓﺎﺧﺘﺼـﺮه ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﻣﺎ اﺧﺘﺼﺮ اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﺳﻤﻌﺖ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺑﺎﻟﻮﯾﻪ ﯾﻘﻮل‬‫ﻗـﺎل ﻟﯽ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ ﺑﻠﻐﻨﯽ اﻧّـﮏ ﮐﺘﺒﺖ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻋﻦ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﻘﻠﺖ ﻧﻌﻢ اﻣﻼء ﻗﺎل ﮐﻠﻪ ﻗﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻓﯽ ﮐﻢ ﺳـﻨﮥ ﻗﻠﺖ ﻣﻦ ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و‬‫ﺛ ﻤ ﺎ ﻧﯿ ﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪168 :‬‬‫اﻟﯽ ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻌﯿﻦ ﻗﺎل ﻓﺎﺳﺘﻌﺎره ﻣﻨﯽ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و رده ﺑﻌﺪ ﺳﻨﯿﻦ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻧﻈﺮت ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اوﻟﻪ اﻟﯽ آﺧﺮه و ﻣﺎ اﻋﻠﻢ ﻋﻠﯽ ادﯾﻢ اﻻرض اﻋﻠﻢ ﻣﻦ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﻟﻘـﺪ ﻇﻠﻤﺘﻪ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠـﮥ و ﻗـﺎل اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻄﻮﻣـﺎري ﮐﻨﺖ اﺣﻤﻞ اﻟﻘﻨـﺪﯾﻞ ﻓﯽ ﺷـﻬﺮ رﻣﻀﺎن ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻣﺠﺎﻫﺪ‬‫ﻟﺼﻠﻮة اﻟﺘﺮاوﯾﺢ ﻓﺨﺮج ﻟﯿﻠﮥ ﻣﻦ ﻟﯿﺎﻟﯽ اﻟﻌﺸﺮ اﻻواﺧﺮ ﻣﻦ داره و اﺟﺘﺎز ﻋﻠﯽ ﻣﺴﺠﺪه ﻓﻠﻢ ﯾﺪﺧﻠﻪ و اﻧﺎ ﻣﻌﻪ و ﺳﺎر ﺣﺘﯽ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﻮﻗﻒ ﻋﻠﯽ ﺑﺎب‬‫ﻣﺴـﺠﺪ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﯾﻘﺮأ ﺳﻮرة اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻓﺎﺳـﺘﻤﻊ ﻗﺮاءﺗﻪ ﻃﻮﯾﻼـ ﺛﻢ اﻧﺼـﺮف ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ ﯾﺎ اﺳـﺘﺎذ ﺗﺮﮐﺖ اﻟﻨﺎس ﯾﻨﺘﻈﺮوﻧﮏ و ﺟﺌﺖ‬‫ﺗﺴـﻤﻊ ﻗﺮاءة ﻫﺬا ﻓﻘﺎل ﯾﺎ اﺑﺎ ﻋﻠﯽ دع ﻋﻨﮏ ﻣﺎ ﻇﻨﻨﺖ اّن اﻟﱠﻠﻪ ﺧﻠﻖ ﺑﺸﺮا ﯾﺤﺴﻦ ان ﯾﻘﺮأ ﻫﺬه اﻟﻘﺮاءة و ذﮐﺮ ان اﻟﻤﮑﺘﻔﯽ اﻟﺨﻠﯿﻔﮥ ﻗﺎل ﻟﻠﺤﺴﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 119‬از ‪359‬‬‫ﺑﻦ اﻟﻌﺒﺎس ارﯾـﺪ ان ﻧﻘﻒ وﻗﻔﺎ ﺗﺠﺘﻤﻊ اﻗﺎوﯾﻞ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻋﻠﯽ ﺻـﺤﺘﻪ و ﯾﺴـﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﺨﻼف ﻗﺎل ﻓﺎﺣﻀـﺮ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﺎﻣﻠﯽ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻟـﺬﻟﮏ‬‫ﻓﺎﺧﺮﺟﺖ ﻟﻪ ﺟﺎﺋﺰة ﺳﻨّﯿﮥ ﻓﺎﺑﯽ ان ﯾﻘﺒﻠﻬﺎ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ ﻻ ﺑّﺪ ﻣﻦ ﺟﺎﺋﺰة او ﻗﻀﺎء ﺣﺎﺟﮥ ﻓﻘﺎل ﻧﻌﻢ اﻟﺤﺎﺟﮥ اﺳﺎل اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ان ﯾﺘﻘﺪم اﻟﯽ اﻟﺸﺮط‬‫ان ﯾﻤﻨﻌﻮا اﻟّﺴّﻮال ﻣﻦ دﺧﻮل اﻟﻘﺼـﺮ ﻓﯽ ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌﮥ ﻓﺘﻘﺪم ﺑﺬﻟﮏ و ﻋﻈﻢ ﻓﯽ ﻧﻔﻮﺳـﻬﻢ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ارﺳـﻞ‬‫اﻟﻌﺒﺎس ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻮزﯾﺮ اﻟﯽ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻗـﺪ اﺣﺒﺒﺖ ان اﻧﻈﺮ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و ﺳﺎﻟﻪ ان ﯾﻌﻤﻞ ﻟﻪ ﻣﺨﺘﺼـﺮا ﻓﻌﻤﻞ ﻟﻪ ﮐﺘﺎب اﻟﺨﻔﯿﻒ و اﻧﻔـﺬه ﻓﻮﺟﻪ‬‫إﻟﯿﻪ اﻟﻒ دﯾﻨـﺎر ﻓﻠﻢ ﯾﻘﺒﻠﻬـﺎ ﻓﻘﯿـﻞ ﻟﻪ ﻧﺼـﺪق ﺑﻬـﺎ ﻓﻠﻢ ﯾﻔﻌـﻞ و ﻗﺎل ﺣﺴـﻨﮏ اﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي اول ﻣﺎ ﺳﺎﻟﻨﯽ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ ﻗﺎل ﮐﺘﺒﺖ ﻋﻦ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻗﻠﺖ ﻻ ﻗﺎل و ﻟﻢ ﻗﻠﺖ ﻻﻧﻪ ﮐﺎن ﻻ ﯾﻈﻬﺮ و ﮐﺎﻧﺖ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠـﮥ ﺗﻤﻨﻊ ﻣﻦ اﻟّﺪﺧﻮل ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻘﺎل ﺑﺌﺴـﻤﺎ ﻓﻌﻠﺖ ﻟﯿﺘﮏ ﻟﻢ ﺗﮑﺘﺐ ﻋﻦ‬‫ﮐﻞ ﻣﻦ ﮐﺘﺒﺖ ﻋﻨﻬﻢ و ﺳﻤﻌﺖ ﻣﻨﻪ ﻗﻠﺖ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻋﺪم ﻇﻬﻮره ﻧﺎﺷﺌﺎ ﻋﻦ اﻧﻪ ﻣﻨﻊ و ﻻ ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻠﺤﻨﺎﺑﻠﮥ ﺷﻮﮐﮥ ﺗﻘﺘﻀﯽ ذﻟﮏ و ﮐﺎن ﻣﻘﺪار اﺑﻦ‬‫ﺟﺮﯾﺮ ارﻓﻊ ﻣﻦ ان ﯾﻘﺪروا ﻋﻠﯽ ﻣﻨﻌﻪ و اﻧﻤﺎ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﮐﺎن ﻗﺪ ﺟﻤﻊ ﻧﻔﺴﻪ ﻋﻦ ﻣﺜﻞ اﻻرذال اﻟﻤﺘﻌﺮﺿﯿﻦ اﻟﯽ ﻋﺮﺿﻪ ﻓﻠﻢ ﯾﮑﻦ ﯾﺎذن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪169 :‬‬‫ﻓﯽ اﻻﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ اﻻ ان ﯾﺨﺘﺎره و ﯾﻌﺮف اﻧﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﻨﮥ و ﮐﺎن اﻟﻮارد ﻣﻦ اﻟﺒﻼد ﻣﺜﻞ ﺣﺴﻨﮏ و ﻏﯿﺮه ﻻ ﯾﺪري ﺣﻘﯿﻘﮥ ﺣﺎﻟﻪ ﻓﺮﺑﻤﺎ اﺻﻐﯽ اﻟﯽ‬‫ﮐﻼم ﻣﻦ ﯾﺘﮑﻠﻢ ﻓﯿﻪ ﻟﺠﻬﻞ ﺑﺎﻣﺮه ﻓﺎﻣﺘﻨﻊ ﻋﻦ اﻻﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ و ﻣﻤﺎ ﯾﺪل ﻋﻠﯽ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﻤﻨﻊ ﻗﻮل اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻟﺤﺴـﻨﮏ ﻟﯿﺘﮏ ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﻨﻪ ﻓﺎن ﻓﯿﻪ‬‫دﻻﻟـﮥ ﻋﻠﯽ ان ﺳـﻤﺎﻋﻪ ﻣﻨﻪ ﮐﺎن ﻣﻤﮑﻨﺎ و ﻟﻮ ﮐﺎن ﻣﻤﻨﻮﻋﺎ ﻟﻢ ﯾﻘﻞ ﻟﻪ ذﻟﮏ و ﻫـﺬا اوﺿـﺢ ﻣﻦ ان ﯾﻨﺒﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻣﺮ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠـﮥ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﻌﺼـﺮ‬‫ﮐـﺎن اﻗﻞ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻗﺎل اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﮐﺎن ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻣﻤﻦ ﻻ ﯾﺎﺧـﺬه ﻓﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻮﻣـﮥ ﻻﺋﻢ ﻣﻊ ﻋﻈﯿﻢ ﻣﺎ ﯾﻠﺤﻘﻪ ﻣﻦ اﻻذي و اﻟﺸـﻨﺎﻋﺎت ﻣﻦ‬‫ﺟﺎﻫـﻞ و ﺣﺎﺳـﺪ و ﻣﻠﺤـﺪ ﻓﺎﻣـﺎ اﻫـﻞ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟـﺪﯾﻦ ﻓﻐﯿﺮ ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﻤﻪ و زﻫـﺪه ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و رﻓﻀﻪ ﻟﻪ و ﻗﻨﺎﻋﺘﻪ ﺑﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮد ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ‬‫ﺣـّﺼ ﮥ ﺧّﻠﻔﻬـﺎ ﻟﻪ اﺑﻮه ﺑﻄﺒﺮﺳـﺘﺎن ﯾﺴـﯿﺮة و ﻟﻤـﺎ ﺗﻘﻠـﺪ اﻟﺨﺎﻗـﺎﻧﯽ اﻟﻮزارة وﺟﻪ إﻟﯿﻪ ﺑﻤﺎل ﮐﺜﯿﺮ ﻓﺎﺑﯽ ان ﯾﻘﺒﻠﻪ ﻓﻌﺮض ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻘﻀﺎء ﻓﺎﻣﺘﻨﻊ ﻓﻌﺎﺗﺒﻪ‬‫اﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﻗـﺎﻟﻮا ﻟﻪ ﻟـﮏ ﻓﯽ ﻫـﺬا ﺛﻮاب و ﺗﺤﯿﯽ ﺳـّﻨﮥ ﻗـﺪ درﺳﺖ و ﻃﻤﻌﻮا ان ﯾﻘﺒـﻞ وﻻﯾـﮥ اﻟﻤﻈﺎﻟﻢ ﻓﺎﻧﺘﻬﺮﻫﻢ و ﻗﺎل ﻗـﺪ ﮐﻨﺖ اﻇﻦ اﻧﯽ ﻟﻮ‬‫رﻏﺒﺖ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻟﻨﻬﯿﺘﻤﻮﻧﯽ ﻋﻨﻪ و ﻗﺎل اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ رﺣﻞ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻣﻦ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻣﻞ ﻟﻤﺎ ﺗﺮﻋﺮع و ﺳـﻤﺢ ﻟﻪ اﺑﻮه ﺑﺎﻟّﺴـ ﻔﺮ و ﮐﺎن ﻃﻮل ﺣﯿﺎﺗﻪ ﯾﻨﻔﺬ‬‫إﻟﯿﻪ ﺑﺎﻟﺸـﯽء ﺑﻌﺪ اﻟﺸـﯽء اﻟﯽ اﻟﺒﻠﺪان ﻓﺴـﻤﻌﺘﻪ ﯾﻘﻮل اﺑﻄﺄت ﻋﻨﯽ ﻗﻔﻘﻔﮥ واﻟﺪي و اﺿﻄﺮرت اﻟﯽ ان ﻓﺘﻘﺖ ﮐﻤﯽ اﻟﻘﻤﯿﺺ ﻓﺒﻌﺘﻬﻤﺎ و ﻗﺎل اﺑﻦ‬‫ﮐﺎﻣﻞ ﺗﻮﻓﯽ ﻋﺸﯿﮥ اﻻﺣﺪ ﻟﯿﻮﻣﯿﻦ ﺑﻘﯿﺎ ﻣﻦ ﺷﻮال ﺳﻨﮥ ﻋﺸﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و دﻓﻦ ﻓﯽ داره ﺑﺮﺣﺒﮥ ﯾﻌﻘﻮب و ﻟﻢ ﯾﻐّﯿﺮ ﺷﯿﺒﻪ و ﮐﺎن اﻟّﺴﻮاد ﻓﯽ رأﺳﻪ‬‫و ﻟﺤﯿﺘﻪ ﮐﺜﯿﺮا و ﮐﺎن اﺳـﻤﺮ اﻟﯽ اﻻدﻣﮥ ﻋﯿﻦ ﻧﺤﯿﻒ اﻟﺠﺴﻢ ﻣﺪﯾﺪ اﻟﻘﺎﻣﮥ ﻓﺼـﯿﺤﺎ و اﺟﺘﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ ﻻ ﯾﺤﺼﯿﻪ اﻻ اﻟﱠﻠﻪ و ﺻﻠﯽ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﺮه ﻋﺪة‬‫ﺷﻬﻮر ﻟﯿﻼ و ﻧﻬﺎرا و رﺛﺎه ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺪﯾﻦ و اﻻدب ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻗﻮل أﺑﯽ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﻻﻋﺮاﺑﯽ‬‫ﺣﺪث ﻣﻔﻈﻊ و ﺧﻄﺐ ﺟﻠﯿﻞ دّق ﻋﻦ ﻣﺜﻠﻪ اﺻﻄﺒﺎر اﻟّﺼﺒﻮر ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪170 :‬‬‫ﻗﺎم ﻧﺎﻋﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﺟﻤﻊ ﻟﻤﺎ ﻗﺎم ﻧﺎﻋﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ‬‫و ﻗﻮل اﺑﻦ درﯾﺪ‬‫ان اﻟﻤﻨّﯿﮥ ﻟﻢ ﺗﺘﻠﻒ ﺑﻪ رﺟﻼ ﺑﻞ اﺗﻠﻔﺖ ﻋﻠﻤﺎ ﻟﻠّﺪﯾﻦ ﻣﻨﺼﻮﺑﺎ‬‫ﮐﺎن اﻟﺰﻣﺎن ﺑﻪ ﺗﺼﻔﻮ ﻣﺸﺎرﺑﻪ و اﻻن اﺻﺒﺢ ﺑﺎﻟﺘﮑﺪﯾﺮ ﻣﻘﻄﻮﺑﺎ‬‫ﮐﻼ و اّﯾﺎﻣﻪ اﻟﻐﺮ اﻟّﺘﯽ ﺟﻌﻠﺖ ﻟﻠﻌﻠﻢ ﻧﻮرا و ﻟﻠﺘﻘﻮي ﻣﺤﺎرﯾﺒﺎ‬‫و زﯾﻦ اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺷﺤﻨﻪ در روض اﻟﻤﻨﺎﻇﺮ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻻواﺋﻞ و اﻻواﺧﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﺳﻨﮥ ﻋﺸﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﺑﺒﻐﺪاد و ﻣﻮﻟﺪه ﺳﻨﮥ ارﺑﻌﮥ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﻤﺠﺘﻬﺪﯾﻦ و ﻟﻪ ﻣﺼﻨﻔﺎت ﻣﻨﻬﺎ اﻟﺘﺎرﯾﺦ اﻟﻤﺸﻬﻮر ﻣﻦ اّول‬‫اﻟّﺰﻣﺎن اﻟﯽ آﺧﺮ ﺳـﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻟﻪ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟﻤﻌﺮوف و رﻣﻮه ﺑﻌﺪ ﻣﻮﺗﻪ ﺑﺎﻟّﺮﻓﺾ ﻟﮑﻮﻧﻪ ﺻﻨﻒ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻓﯿﻪ اﺧﺘﻼف اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻟﻢ ﯾﺬﮐﺮ‬‫ﻓﯿﻪ ﻣـﺬﻫﺐ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻗﺎل ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﺣﻤـﺪ ﻓﻘﯿﻬﺎ اﻧﻤﺎ ﮐﺎن ﻣﺤـﺪﺛﺎ ﻗﺎل اﻣﺎم اﻻﺋﻤﮥ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻣﺎ اﻋﻠﻢ اﺣﺪا ﻋﻠﯽ وﺟﻪ اﻻرض اﻋﻠﻢ‬‫ﻣﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﻟﻘـﺪ ﻇﻠﻤﺘﻪ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠـﮥ ذﮐﺮ ذﻟـﮏ اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ اﻟﻌـﺒﺮ و ﺗﻘﯽ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺎﺑﻦ ﻗﺎﺿـﯽ ﺷـﻬﺒﮥ‬‫اﻻﺳـﺪي در ﻃﺒﻘـﺎت ﺷـﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻏـﺎﻟﺐ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻄﺒﺮي اﻵﻣﻠﯽ اﻟﺒﻐـﺪادي اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻠﻢ ﺻﺎﺣﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 120‬از ‪359‬‬‫اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻌﻈﯿﻤﮥ و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﻣﻮﻟﺪه ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﺳﻤﻌﺖ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﻐﻮي ﯾﻘﻮل ﻣﮑﺚ اﺑﻦ‬‫ﺟﺮﯾﺮ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﯾﮑﺘﺐ ﮐـﻞ ﯾﻮم ارﺑﻌﯿﻦ ورﻗـﮥ ﻗـﺎل اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻔﺮﻏـﺎﻧﯽ ﺣـﺪﺛﻨﯽ ﻫـﺎرون ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﻗـﺎل ﻗﺎل ﻟﯽ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻄﺒﺮي‬‫اﻇﻬﺮت ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﻗﺘﺪﯾﺖ ﺑﻪ ﺑﺒﻐﺪاد ﻋﺸـﺮ ﺳـﻨﯿﻦ و ﺗﻠﻘﺎه ﻣﻨﯽ اﺑﻦ ﺑﺸﺎ اﻻﺣﻮل ﺷـﯿﺦ اﺑﻦ ﺷـﺮﯾﺢ ﻗﺎل اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﻓﻠﻤﺎ اﺗﺴﻊ ﻋﻠﻤﻪ اداه‬‫ﺑﺤﺜﻪ و اﺟﺘﻬﺎده اﻟﯽ ﻣﺎ اﺧﺘﺎره ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻪ اﻟﺦ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮردي در ﺗﺘﻤﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﯿﻬﺎ ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪171 :‬‬‫ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﺑﺒﻐﺪاد و ﻣﻮﻟﺪه ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﺑﺎﻣﻞ ﻃﺒﺮﺳﺘﺎن ﺣﺎﻓﻆ ﮐﺘﺎب اﻟﻌﺰﯾﺰ و اﻟﻘﺮاءات ﻣﺠﺘﻬﺪ ﻟﻢ ﯾﻘّﻠﺪ اﺣﺪا‬‫ﻓﻘﯿﻪ ﻋﺎرف ﺑﺎﻗﺎوﯾﻞ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻟﻪ اﻟﺘﺎرﯾﺦ اﻟﻤﺸـﻬﻮر اﺑﺘﺪأ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اّول اﻟّﺰﻣﺎن اﻟﯽ آﺧﺮ ﺳـﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﮐﺘﺎب ﻓﺮﯾﺪ ﻓﯽ‬‫اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﮐﺘﺐ اﺻﻮل و ﻓﺮوع و ﺻـّﻨﻒ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻓﯿﻪ اﺧﺘﻼف اﻟﻔﻘﻬﺎء و ﻟﻢ ﯾﺬﮐﺮ ﻓﯿﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل اﻧّﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻣﺤـّﺪﺛﺎ ﻓﺎﺷـﺘّﺪ ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻨﺎﺑﻠـﮥ و ﮐﺎﻧﻮا ﻻ ﯾﺤﺼﻮن ﮐﺜﺮة ﺑﺒﻐـﺪاد و رﻣﻮه ﺑﺎﻟﺮﻓﺾ ﺗﻌـّﺼ ﺒﺎ و ﺗﺸـﻨﯿﻌﺎ ﻋﻠﯿﻪ و ﺟﻼل اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻔﺮد اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻄﺒﺮي‬‫اﺣـﺪ اﻻﻋﻼم و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻄّﻮاف ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐﺎن اﺣﺪ اﻻﺋﻤﮥ ﯾﺤﮑﻢ ﺑﻘﻮﻟﻪ و ﯾﺮﺟﻊ اﻟﯽ راﯾﻪ ﻟﻤﻌﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻀـﻠﻪ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم‬‫ﻣـﺎ ﻟﻢ ﯾﺸﺎرﮐﻪ ﻓﯿﻪ اﺣـﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﮑﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺼـﯿﺮا ﺑﺎﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻟﻘﺮآن ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟّﺴـ ﻨﻦ و ﻃﺮﻗﻬﺎ و ﺻـﺤﯿﺤﻬﺎ و‬‫ﺳﻘﯿﻤﻬﺎ ﻧﺎﺳـﺨﻬﺎ و ﻣﻨﺴﻮﺧﻬﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻗﻮال اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺼـﯿﺮا ﺑﺎﯾﺎم اﻟّﻨﺎس و اﺧﺒﺎرﻫﻢ ﻟﻪ ﺗﺎرﯾﺦ اﻻﺳـﻼم و اﻟّﺘﻔﺴﯿﺮ اﻟﺬي ﻟﻢ ﯾﺼّﻨﻒ‬‫ﻣﺜﻠﻪ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﻣﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﺋﻨﯽ ﻟﻮ رﺣﻞ رﺟﻞ اﻟﯽ اﻟّﺼﯿﻦ ﻓﯽ ﺗﺤﺼﯿﻠﻪ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﮐﺜﯿﺮا و ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر ﻟﻢ ار ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه ﻣﺜﻠﻪ و ﻟﻪ ﻓﯽ اﻻﺻﻮل‬‫و اﻟﻔﺮوع ﮐﺘﺐ ﮐﺜﯿﺮة ﮐﺎن ﻣﻮﻟـﺪه ﺳـﻨﮥ ‪ 223‬و ﻗـﺎل اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ ﻣـﺎ اﻋﻠﻢ ﻋﻠﯽ ادﯾﻢ اﻻرض اﻋﻠﻢ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﺑّﺚ ﻣـﺬﻫﺐ ﻟا ﺸﺎﻓﻌﯽ‬‫ﺑﺒﻐـﺪاد ﺛﻢ اﺗﺴﻊ ﻋﻠﻤﻪ و اداه اﺟﺘﻬﺎده اﻟﯽ ﻣﺎ اﺧﺘﺎر ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻪ و ﻋﺮض ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻘﻀﺎء ﻓﺎﺑﯽ ﻗﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و اﺑﻦ ﺻﺎﻋﺪ و اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و‬‫اﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ رﺟﺎل ﻫـﺬه اﻟﻄﺒﻘـﮥ و ﻫﻢ اﻟﻄﺒﻘـﮥ اﻟﺴﺎدﺳـﮥ ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﮑﺎﻣﻞ ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻋﺸـّﯿﮥ اﻻﺣﺪ ﻟﯿﻮﻣﯿﻦ ﺑﻘﯿﺎ ﻣﻦ ﺷﻮال‬‫ﺳﻨﮥ ‪ 310‬ﻋﺸـﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻨﺒﺌﮥ ﺑﻤﻦ ﯾﺒﻌﺜﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ راس ﮐﻞ ﻣﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻣّﻤﻦ ﯾﺼﻠﺢ ان ﯾﻌّﺪ ﻋﻠﯽ راس اﻟﺜﻼﺛﻤﺎﺋﮥ‬‫اﻻﻣﺎم اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟّﻄﺒﺮي و ﻋﺠﺒﺖ ﮐﯿﻒ ﻟﻢ ﯾﻌـّﺪوه و ﻫﻮ اﺟﻞ ﻣﻦ اﺑﻦ ﺷـﺮﯾﺢ و اوﺳﻊ ﻋﻠﻮﻣﺎ و ﺑﻠﻎ ﻣﺮﺗﺒﮥ اﻻﺟﺘﻬﺎد اﻟﻤﻄﻠﻖ‬‫اﻟﻤﺴﺘﻘﻞ و دّون ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻣﺬﻫﺒﺎ ﻣﺴﺘﻘﻼ و ﻟﻪ اﺗﺒﺎع‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪172 :‬‬‫ﻗﻠّـﺪوه و اﻓﺘﻮا و ﻗﻀﻮا ﺑﻤـﺬﻫﺒﻪ و ﯾﺴـﻤﻮن اﻟﺠﺮﯾﺮﯾـﮥ و ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻋﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﻘﺮاءة و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟﻔﻘﻪ و اﻻﺻﻮل و اﻗﻮال‬‫اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻣﻦ ﺑﻌﺪﻫﻢ و اﻟﻌﺮﺑّﯿﮥ و اﻟﺘﺎرﯾﺦ ﻗﺎل اﻟﻨﻮوي اﺟﻤﻌﺖ اﻻﻣﮥ ﻋﻠﯽ اﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﺼـّﻨﻒ ﻣﺜﻞ ﺗﻔﺴـﯿﺮه و ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐﺎن اﺋّﻤﮥ‬‫اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺗﺤﮑﻢ ﺑﻘﻮﻟﻪ و ﺗﺮﺟﻊ إﻟﯿﻪ و ﮐﺎن ﻗـﺪ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺸﺎرﮐﻪ ﻓﯿﻪ اﺣـﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه ﻗﺎل اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻣﺎ اﻋﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻻرض‬‫اﻋﻠﻢ ﻣﻦ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﻗﺪ أراد اﻟﺨﻠﯿﻔﮥ اﻟﻤﻘﺘﺪر ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻣﺮة ان ﯾﮑﺘﺐ ﮐﺘﺎب وﻗﻒ ﺗﮑﻮن ﺷﺮوﻃﻪ ﻣﺘﻔﻘﺎ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ ﻻ ﯾﻘﺪر ﻋﻠﯽ‬‫اﺳـﺘﺤﻀﺎر ﻫﺬا اﻻ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﻄﻠﺒﻪ ﻋﻨﺪ ذﻟﮏ ﻓﮑﺘﺒﻬﺎ ﻣﺎت ﻓﯽ ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ﻋﺸﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت واﺿﺢ و ﻻﺋﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ‬‫ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي ﺻﺎﻟـﺢ و ﻻـﺋﻖ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻌـﺪود ﺷﻮد از ﻣﺠـﺪدﯾﻦ دﯾﻦ ﺑﺮ ﺳـﻨﻪ ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﺗﻌﺠﺐ ﻣﯽﮐﻨـﺪ از ﺗﺮك ﻋﻠﻤﺎي ﺧﻮد‬‫ﺗﻌﺪﯾﺪ او را از ﻣﺠّﺪدﯾﻦ دﯾﻦ و ﺑﻨﺺ ﺳـﯿﻮﻃﯽ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي ﺟﻠﯿﻞﺗﺮ از اﺑﻦ ﺷـﺮﯾﺢ و وﺳـﯿﻌﺘﺮ از روي ﻋﻠﻮﻣﺴﺖ و ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ اﺟﺘﻬﺎد ﻣﻄﻠﻖ‬‫ﻣﺴـﺘﻘﻞ ﻓﺎﺋﺰ ﮔﺮدﯾﺪه و اﯾﻦ ﻣﺮﺗﺒﻪاﯾﺴﺖ ﮐﻪ اﺋﻤﻪ ارﺑﻌﻪ ﺳﻨﯿﻪ ﺑﺤﯿﺎزت آن در آﻓﺎق ﺟﻬﺎن اﺷﺘﻬﺎر و اﻓﺘﺨﺎر و اﻣﺘﯿﺎز ﺣﺎﺻﻞ ﮐﺮدهاﻧﺪ و ﻧﯿﺰ از‬‫آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي اﺗﺒﺎع و اﺷـﺒﺎع دارد ﮐﻪ ﺗﻘﻠﯿـﺪ او ﮐﺮدهاﻧـﺪ و ﻓﺘﻮي ﺑﻤـﺬﻫﺐ او دادهاﻧـﺪ و ﺣﮑﻢ ﺑﺮ ﻃﺒﻖ آن ﮐﺮدهاﻧﺪ و‬‫اﯾﻦ اﺗﺒﺎع ﺑﺠﺮﯾﺮﯾﻪ ﻣﺸﻬﻮراﻧﺪ و اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻣﺎم ﺑﻮد در ﻫﺮ ﻋﻠﻢ از ﻗﺮاءت و ﺗﻔﺴﯿﺮ و ﺣﺪﯾﺚ و ﻓﻘﻪ و اﺻﻮل و اﻗﻮال ﺻﺤﺎﺑﻪ و ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ و اﺗﺒﺎع‬‫ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻋﺮﺑﯿﺖ و ﺗﺎرﯾﺦ و ﻧﻮوي ارﺷﺎد ﮐﺮده ﮐﻪ اﺟﻤﺎع ﮐﺮده اﺳﺖ اﻣﺖ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﮐﺮده ﻧﺸﺪ ﻣﺜﻞ ﺗﻔﺴﯿﺮ او و ﺧﻄﯿﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ‬‫اﺋﻤﻪ ﻋﻠﻤﺎء ﺣﮑﻢ ﻣﯽﮐﺮدﻧـﺪ ﺑﻘﻮل او و رﺟﻮع ﻣﯽآوردﻧـﺪ ﺑﺴﻮي او و ﺟﻤﻊ ﮐﺮده ﺑﻮد اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ از ﻋﻠﻮم ﭼﯿﺰﯾﺮا ﮐﻪ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻧﮑﺮده اﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 121‬از ‪359‬‬‫ﺟﺮﯾﺮ را در ان ﮐﺴـﯽ از اﻫﻞ ﻋﺼـﺮ و اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﻪ ارﺷﺎد ﮐﺮده ﮐﻪ ﻧﻤﯽداﻧﻢ ﺑﺮ روي زﻣﯿﻦ ﻋﺎﻟﻢﺗﺮي از اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و اراده ﮐﺮد ﻣﻘﺘﺪر ﺑﺎﻟﻠّﻪ‬‫اﯾﻦ ﮐﻪ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﺘـﺎب وﻗﻔﯽ ﮐﻪ ﺷـﺮوط آن ﻣﺘﻔﻖ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺑﺎﺷـﺪ ﭘﺲ ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻗﺎدر ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺮ اﺳـﺘﺤﻀﺎر اﯾﻦ اﻣﺮ ﻣﮕﺮ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي و ﻧﯿﺰ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در رﺳـﺎﻟﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﻌﻘﻮل ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻻﻣﻢ ﻫـﺬه اﻻﻣـﮥ اﻟﻤﺤﻤﺪﯾـﮥ ﻋﻠﻤﺎؤﻫﺎ ﮐﺎﻧﺒﯿﺎء ﺑﻨﯽ اﺳـﺮاﺋﯿﻞ و‬‫ﮐﻔﯽ ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻻرﺑﻌـﮥ و ﻫﻢ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ و ﻋﺜﻤﺎن و ﻋﻠﯽ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ و اﻻﺋّﻤـ ﮥ اﻻرﺑﻌـﮥ اﻟﺬﯾﻦ اﺧﺘﺮﻋﻮا‬‫اﻟﻌﻠﻮم ﮐﺎﺧﺘﺮاع‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪173 :‬‬‫ﻋﻠﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻨﺤﻮ و اﻟﺨﻠﯿـﻞ اﻟﻌﺮوض و اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ اﺻﻮل اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﺠﺮﺟـﺎﻧﯽ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و اﻟﺒﯿﺎن ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻻﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﮐﺎن‬‫ﯾﺤﻔﻆ ﮐﺘﺒﺎ ﺣﻤﻞ ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﺑﻌﯿﺮا و ﺣﻔﻆ اﺑﻦ اﻻﻧﺒﺎري ﻓﯽ ﮐﻞ ﺟﻤﻌـﮥ اﻟﻒ ﮐﺮاس و ﺣﻔﻆ ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ اﻟﻒ ﺑﯿﺖ ﻣﻦ اﻟﺸـﻌﺮ اﺳﺘﺸـﻬﺎدا ﻟﻠﻨﺤﻮ و‬‫ﮐﺎن اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﯾﺤﻔﻆ ﻣﻦ ﻣﺮة او ﻧﻈﺮة و اﺑﻦ ﺳـﯿﻨﺎ اﻟﺤﮑﯿﻢ ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن ﻓﯽ ﻟﯿﻠـﮥ واﺣـﺪة و اﺑﻮ زرﻋﮥ ﮐﺎن ﯾﺤﻔﻆ اﻟﻒ اﻟﻒ ﺣﺪﯾﺚ و اﻟﮑﻞ‬‫ﻣﻦ ﺑﻌﺾ ﻣﺤﻔﻮظ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻧﯿﺰ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﻌﻘﻮل ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻻﻣﺮ ﺑﺎﻟﻤﻌﺮوف ﻟﻌﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﺎب رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ‬‫ﮐﺘﺎﺑﮥ ﺟﻤﻊ اﻟﻘﺮآن ﺑﻌﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﻋّﻔﺎن رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻘﻀﺎء ﻟﻌﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻔﺮاﺋﺾ ﻟﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻔﻘﻪ ﻟﻤﻌﺎذ ﺑﻦ ﺟﺒﻞ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ ﻻﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻇﻬﺎر ﻋﻠﻢ اﻟﻘﺮآن ﻟﻨﺎﻓﻊ رﺿﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺴـّﻨﮥ ﻟﻤﺎﻟﮏ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻘﯿﺎس ﻻﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﮥ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ ﻓﻘﻪ اﻟﺴﻨﮥ ﻟﻠﺸﺎﻓﻌﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺣﻔﻆ اﻟّﺴـ ﻨﮥ ﻻﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﻌﺒﺎدة اﻟﺼﻮﻓﯿﮥ ﻟﻠﻔﻀﯿﻞ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺘﺼﻮف ﻟﻠﺠﻨﯿﺪ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﺰﻫﺪ ﻻﺑﺮاﻫﯿﻢ‬‫ﺑﻦ ادﻫﻢ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﺴـﻬﺮ ﻟﻠﺴـﺮي اﻟﺴـﻘﻄﯽ ﻧﺤﻮ ﻣﺎﺋـﮥ ﺳـﻨﮥ ﻟﻢ ﯾﻀﻊ ﺟﻨﺒﻪ ﻋﻠﯽ اﻻرض اﻻ ﻓﯽ ﻋﻠـﮥ اﻟﻤﻮت ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﺼـﺤﯿﺤﮥ ﻟا ﺒﺨﺎري‬‫ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻻﺛﺮ ﻻﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﺸـﻌﺮ ﻟﻠﻤﺘﻨﺒﯽ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻻﺳـﻤﺎء ﻵدم ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﺘﮑّﻠﻢ ﻟﻤﻮﺳـﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﺨّﻠﮥ‬‫ﻻﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﺮوﺣـّﯿ ﮥ ﻟﻌﯿﺴـﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﻔﻀﻞ ﻟﻤﺤﻤـﺪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻓﯽ اﻟﮑّﻞ و ﻫﻢ ﮐﻠّﻬﻢ ﻧﯿﺎﺑـﮥ ﻋﻨﻪ‬‫ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﻌﻠﻢ اﻟّﻠﺪﻧّﯽ ﻟﻠﺨﻀـﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﺠﻤﺎل ﻟﯿﻮﺳﻒ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم و ﻫﻮ ﺷﻄﺮ ﺟﻤﺎل اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ داودي ﺗﻠﻤﯿﺬ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻤﻔﺴـﺮﯾﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻏﺎﻟﺐ اﻟﻄﺒﺮي اﻻﻣﺎم اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ‬‫راس اﻟﻤﻔـّﺴ ﺮﯾﻦ ﻋﻠﯽ اﻻﻃﻼق اﺣـﺪ اﻻﺋّﻤـ ﮥ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺸﺎرﮐﻪ ﻓﯿﻪ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه ﻓﮑﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﮑﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺼـﯿﺮا‬‫ﺑﺎﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻟﻘﺮآن ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟﺴـﻨﻦ و ﻃﺮﻗﻬﺎ ﺻـﺤﯿﺤﻬﺎ و ﺳـﻘﯿﻤﻬﺎ ﻧﺎﺳـﺨﻬﺎ و ﻣﻨﺴﻮﺧﻬﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻗﻮال اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺼﯿﺮا‬‫ﺑﺎﯾﺎم اﻟّﻨﺎس و اﺧﺒﺎرﻫﻢ اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﻟﻪ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻌﻈﯿﻤﮥ ﻣﻨﻬﺎ ﺗﻔﺴﯿﺮ اﻟﻘﺮآن و ﻫﻮ اﺟّﻞ اﻟﺘﻔﺎﺳﯿﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪174 :‬‬‫ﻟﻢ ﯾﺆﻟﻒ ﻣﺜﻠﻪ ﮐﻤﺎ ذﮐﺮه اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻗﺎﻃﺒـﮥ ﻣﻨﻬﻢ اﻟﻨﻮوي ﻓﯽ ﺗﻬـﺬﯾﺒﻪ و ذﻟﮏ ﻷﻧّﻪ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﺑﯿﻦ اﻟﺮواﯾﮥ و اﻟّﺪراﯾﮥ و ﻟﻢ ﯾﺸﺎرﮐﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﺣﺪ‬‫ﻻ ﻗﺒﻠﻪ و ﻻ ﺑﻌـﺪه و ﻣﻨﻬﺎ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻟﻢ ار ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه و ﻣﻨﻬﺎ ﺗﺎرﯾﺦ اﻻﻣﻢ و ﮐﺘﺎب اﺧﺘﻼف اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﮐﺘﺎب اﻟﻘﺮاءات و‬‫ﮐﺘﺎب ﺷﺮاﺋﻊ اﻻﺳﻼم و ﻫﻮ ﻣﺬﻫﺒﻪ اﻟّﺬي اﺧﺘﺎره و ﺟّﻮده و اﺣﺘﺞ ﻟﻪ و ﮐﺎن اّوﻻ ﺷﺎﻓﻌّﯿﺎ ﺛﻢ اﻧﻔﺮد ﺑﻤﺬﻫﺐ ﻣﺴﺘﻘﻞ و اﻗﺎوﯾﻞ و اﺧﺘﯿﺎرات و ﻟﻪ‬‫اﺗﺒـﺎع و ﻣﻘّﻠـﺪون و ﻟﻪ ﻓﯽ اﻻـﺻﻮل و اﻟﻔﺮوع ﮐﺘﺐ ﮐﺜﯿﺮة و ﯾﻘﺎل اﻟﻤﮑﺘﻔﯽ أراد ان ﯾﻮﻗﻒ وﻗﻔﺎ ﺗﺠﺘﻤﻊ اﻗﺎوﯾﻞ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻋﻠﯽ ﺻـّﺤﺘﻪ و ﯾﺴـﻠﻢ‬‫ﻣﻦ اﻟﺨﻼـف ﻓﺎﺟﻤﻊ ﻋﻠﻤﺎؤ ﻋﺼـﺮه ﻋﻠﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻘـﺪر ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﻟّﺎ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﺎﺣﻀـﺮ ﻓﺎﻣﻠﯽ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻟـﺬﻟﮏ ﻓﺎﺧﺮﺟﺖ ﻟﻪ ﺟﺎﺋﺰة ﺳـﻨﯿﮥ‬‫ﻓﺎﺑﯽ ان ﯾﻘﺒﻠﻬﺎ ﻗﺎل اﻟﺸﯿﺦ اﺑﻮ ﺣﺎﻣﺪ اﻻﺳﻔﺮاﺋﻨﯽ ﺷﯿﺦ اﻟﺸﺎﻓﻌﯿﮥ ﻟﻮ ﺳﺎﻓﺮ رﺟﻞ اﻟﯽ اﻟﺼﯿﻦ ﺣﺘﯽ ﯾﺤﺼﻞ ﺗﻔﺴﯿﺮ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﮐﺜﯿﺮا و ﻗﺎل‬‫ﻏﯿﺮه ﻣﮑﺚ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﯾﮑﺘﺐ ﮐﻞ ﯾﻮم ارﺑﻌﯿﻦ ورﻗﮥ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ ﮐﺎن اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻣﻤﻦ ﻻ ﯾﺎﺧﺬه ﻓﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻮﻣﮥ ﻻﺋﻢ‬‫ﻣﻊ ﻋﻈﯿﻢ ﻣﺎ ﯾﻠﺤﻘﻪ ﻣﻦ اﻻذي و اﻟﺸـﻨﺎﻋﺎت ﻣﻦ ﺟﺎﻫﻞ و ﺣﺎﺳـﺪ و ﻣﻠﺤـﺪ ﻓﺎﻣﺎ اﻫﻞ اﻟـّﺪﯾﻦ و اﻟﻌﻠﻢ ﻓﻐﯿﺮ ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ ﻋﻠﻤﻪ و زﻫـﺪه ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و‬‫رﻓﻀﻪ ﻟﻬﺎ و ﻗﻨﺎﻋﺘﻪ ﺑﺎﻟﯿﺴـﯿﺮ و ﻋﺮض ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻘﻀﺎء ﻓﺎﺑﯽ ﻣﻮﻟـﺪه ﺑﺎﻣﻞ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻣﺎت ﻋﺸـﯿﮥ ﯾﻮم اﻻﺣﺪ ﻟﯿﻮﻣﯿﻦ ﺑﻘّﯿﺎ ﻣﻦ‬‫ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و اﺟﺘﻤﻊ ﻓﯽ ﺟﻨﺎزﺗﻪ ﺧﻠﻖ ﻻ ﯾﺤﺼﻮن و ﺻﻠﯽ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﺮه ﻋّﺪة ﺷﻬﻮر و رﺛﺎه ﺧﻠﻖ ﻓﻤﻦ ذﻟﮏ ﻗﻮل أﺑﯽ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 122‬از ‪359‬‬‫اﻻﻋﺮاﺑّﯽ ﺣﺪث ﻣﻔﻈﻊ و ﺧﻄﺐ ﺟﻠﯿﻞ دّق ﻋﻦ ﻣﺜﻠﻪ اﺻـﻄﺒﺎر اﻟـّﺼ ﺒﻮر ﻗﺎم ﻧﺎﻋﯽ اﻟﻌﻠﻮم و اﺟﻤﻊ ﻟﻤﺎ ﻗﺎم ﻧﺎﻋﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ در‬‫ﺟﺎﻣﻊ ﺻـﻐﯿﺮ ﮔﻔﺘﻪ اﺗﻘﻮا ﻓﺮاﺳـﮥ اﻟﻤﺆﻣﻦ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻨﻈﺮ ﺑﻨﻮر اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟﻞ ﺗـﺦ ت ﻋﻦ أﺑﯽ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺨﺪري اﻟﺤﮑﯿﻢ و ﺳـﻤﻮﯾﻪ ﻃﺐ ﻋﺪ ﻋﻦ أﺑﯽ‬‫اﻣﺎﻣـﮥ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﻤﺮ و ﺷـﻤﺲ اﻟـّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﻌﺒـﺪ اﻟﺮءوف ﻣﻨﺎدي در ﻓﯿﺾ اﻟﻘـﺪﯾﺮ ﺷـﺮح ﺟﺎﻣﻊ ﺻـﻐﯿﺮ در ﺷـﺮح اﯾﻦ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﻌـﺪ ﻟﻔﻆ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﻫﻮ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻄﺒﺮي اﻟﻤﺠﺘﻬـﺪ اﻟﻤﻄﻠﻖ اﺣـﺪ اﺋﻤـﮥ اﻟـﺪﻧﯿﺎ ﻋﻠﻤﺎ و دﯾﻨﺎ و اﺟﺘﻬﺎدا و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ‬‫اﻟﺰرﻗﺎﻧﯽ اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ در ﺷﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧﯿﻪ در ﺷﺮح ﻗﻮل ﻣﺼﻨﻒ و ﻗﺪ ﺳﺒﻖ اﻟﯽ ذﻟﮏ أي اﻟﯽ رّد ﻗّﺼﮥ اﻟﻐﺮاﻧﯿﻖ اﻟﻌﻠﯽ اﻟﻄﺒﺮي ﻣﻊ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪175 :‬‬‫ﺟﻼﻟـﮥ ﻗـﺪره و ﺳـﻌﮥ ﻋﻠﻤﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺤﯿﺚ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ اﻣﺎم اﻻﺋﻤﮥ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻣﺎ اﻋﻠﻢ ﻋﻠﯽ ادﯾﻢ اﻻرض ﻋﻠﻢ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐﺎن اﺣﺪ اﻻﺋﻤﮥ‬‫ﯾﺤﮑﻢ ﺑﻘﻮﻟﻪ و ﯾﺮﺟﻊ اﻟﯽ راﯾﻪ ﻟﻤﻌﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻀﻠﻪ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺸﺎرﮐﻪ ﻓﯿﻪ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼﺮه ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﻠﻘﺮآن ﺑﺼﯿﺮا ﺑﺎﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﻘﯿﻬﺎ‬‫ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻟﻘﺮآن ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟّﺴﻨﻦ و ﻃﺮﻗﻬﺎ و ﺻﺤﯿﺤﻬﺎ و ﺳﻘﯿﻤﻬﺎ و ﻧﺎﺳﺨﻬﺎ و ﻣﻨﺴﻮﺧﻬﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻗﻮال اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺼﯿﺮا ﺑﺎﯾﺎم اﻟّﻨﺎس و‬‫اﺧﺒﺎرﻫﻢ ﻟﻪ ﺗﺎرﯾـﺦ اﻻﺳـﻼم و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟـﺬي ﻟﻢ ﯾﺼـّﻨﻒ ﻣﺜﻠﻪ و ﻟﻪ ﻓﯽ اﻻﺻﻮل و اﻟﻔﺮوع ﮐﺘﺐ ﮐﺜﯿﺮة و ﻋـﺪه اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻓﯽ اﻟﻌﺸـﺮة اﻟﺬﯾﻦ‬‫دوﻧﺖ ﻣـﺬاﻫﺒﻬﻢ و ﮐـﺎن ﻟﻬﻢ اﺗﺒـﺎع ﯾﻔﺘﻮن ﺑﻘﻮﻟﻬﻢ و ﯾﻘﻀﻮن و ﻟﻢ ﯾﻨﻘﺮﺿﻮا اﻟّـﺎ ﺑﻌـﺪ اﻟﺨﻤﺲ ﻣﺎﺋـﮥ ﻟﻤﻮت اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻟﮑﻦ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻓﺮﺣﻮن ﻓﯽ‬‫اﻟـّﺪﯾﺒﺎج اﻧﻘﻄﻌﺖ اﺗﺒﺎع اﻟﻄﺒﺮي ﺑﻌـﺪ اﻻرﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ و ﻧﯿﺰ زرﻗﺎﻧﯽ در ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﻟـﺪﻧﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗـﺪ روي ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ‬‫اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻔﺮد اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻄﺒﺮي اﺣﺪ اﻻﻋﻼم اﻟﻤﺠﺘﻬﺪ اﻟﻤﻄﻠﻖ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ اﻟﺦ و ﺷﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ‬‫ﺧﻔﺎﺟﯽ در ﻧﺴـﯿﻢ اﻟّﺮﯾﺎض ﺷـﺮح ﺷـﻔﺎي ﻗﺎﺿـﯽ ﻋﯿﺎض ﮔﻔﺘﻪ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﻟﻔﺮد اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ‬‫اﻟﻤﺸـﻬﻮرة ﻣﻦ اﻫﻞ ﻃﺒﺮﺳـﺘﺎن ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟّﺘﻄﻮاف و اﻟﻌﺒﺎدة و ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺸﻮارب و اﻟـّﺴ ﮑﻮﻧﯽ و اﺳﺤﺎق ﺑﻦ أﺑﯽ اﺳﺮاﺋﯿﻞ و‬‫ﻏﯿﺮﻫﻢ و اﺧـﺬ اﻟﻘﺮآن ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋـﮥ و روي ﻋﻨﻪ ﮐﺜﯿﺮ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ داره و وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺗﺮﺟﻤﺘﻪ ﻣﺸـﻬﻮرة و ﺷـﯿﺦ ﻗﻄﺐ‬‫اﻟـﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﻣﮑﯽ در ﮐﺘـﺎب اﻻﻋﻼـم ﺑﺎﻋﻼـم ﺑﻠـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺮام ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﻤﻌﺎﻓﯽ ﺑﻦ زﮐﺮﯾﺎ ﻟﻤﺎ ﺑﻮﯾﻊ ﻻﺑﻦ اﻟﻤﻌﺘﺰ دﺧﻠﺖ ﻋﻠﯽ‬‫ﺷﯿﺨﻨﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻣﻔـّﺴ ﺮ اﻟﻤﺤﺪث اﻟﻤﻮّرخ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﯽ ﻣﺎ اﻟﺨﺒﺮ ﻓﻘﻠﺖ ﺑﻮﯾﻊ ﺑﺎﻟﺨﻼﻓﮥ ﻟﻌﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻤﻌﺘﺰ ﻗﺎل ﻓﻤﻦ ﺗﻮﺷـﺢ ﻟﻮ زادﺗﻪ ﻓﻘﻠﺖ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ داود ﻓﻘﺎل ﻣﻦ ﻗﺎﺿـﯿﻪ ﻗﻠﺖ اﺑﻮ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﻓﺎﻃﺮق ﻗﻠﯿﻼ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻫـﺬا اﻣﺮ ﻻ ﯾﺘﻢ ﻓﻘﻠﺖ و ﻟﻢ ﻻ‬‫ﯾﺘﻢ ﻗﺎل ﮐّﻞ واﺣـﺪ ﻣﻤﻦ ذﮐﺮت ذو ﺷﺎن ﻋﻈﯿﻢ ﻣﺘﻘـﺪم ﻓﯽ ﻋﻠﻤﻪ و ﻓﻀـﻠﻪ و ﻋﻘﻠﻪ و ان اﻟـﺪﻧﯿﺎ ﻣﻮﻟّﯿﮥ و اﻟﺰﻣﺎن ﻣﺪﺑﺮ و ﻻ ﻣﻨﺎﺳـﺒﮥ ﻻﺣﺪ ﻣﻤﻦ‬‫ذﮐﺮت ﺑﺮﯾﺎﺳﮥ ﻓﯽ ﻣﺜﻞ ﻫﺬا اﻟّﺰﻣﺎن و ﻣﺎ اري ﻫﺬا اﻟﻌﻘﺪ اﻟّﺎ اﻟﯽ اﻻﻧﺤﻼل و اﻻﺿﻤﺤﻼل ﻓﻘّﺪر اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻧﻬﻢ ﺧﻠﻌﻮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪176 :‬‬‫ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﯿﻮم و ﺗﻼﺷﯽ اﻣﺮه اﻟﺦ و ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ در ﮐﺘﺎب اﻟﺠﻨﮥ ﻓﯽ اﻻﺳﻮة اﻟﺤﺴﻨﮥ ﺑﺎﻟﺴﻨﮥ در ذﮐﺮ ﻣﺠﺘﻬﺪﯾﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻨﻬﻢ‬‫اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟّﻄﺒﺮي ﻗـﺎل اﺑﻦ ﺧّﻠﮑـﺎن ﮐـﺎن ﻣﻦ اﻻﺋﻤـﮥ اﻟﻤﺠﺘﻬـﺪﯾﻦ و ﻟﻢ ﯾﻘّﻠـﺪ اﺣـﺪا و ﮐﺎن اﺑﻦ ﻃﺮازي ﻋﻠﯽ ﻣـﺬﻫﺒﻪ و ﻗﺎل‬‫اﻟﯿﺎﻓﻌﯽ ﮐﺎن ﻣﺠﺘﻬـﺪا ﻻ ﯾﻘّﻠـﺪ اﺣـﺪا ﻗﺎل اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﺑﻠﻎ رﺗﺒـﮥ اﻻﺟﺘﻬﺎد و دّون ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻣﺬﻫﺒﺎ ﻣﺴـﺘﻘّﻠﺎ و ﻟﻪ اﺗﺒﺎع ﻗّﻠﺪوه و اﻓﺘﻮا و ﻗﻀﻮا ﺑﻤﺬﻫﺒﻪ‬‫ﯾﺴـّﻤﻮن اﻟﺠﺮﯾﺮّﯾﮥ و ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺸﯿﺦ ﺗﺎج اﻟّﺪﯾﻦ اﻟّﺴﺒﮑﯽ ﻋّﺪه ﻣﺼﻄﻔﯽ اﻻﻓﻨﺪي ﻓﯽ ﻓﻮاﺋﺪه ﻣﻦ اﻟﻤﺠﺘﻬﺪﯾﻦ اﻟﻤﺴﺘﻘﻠّﯿﻦ و ﻧﻘﻞ ذﻟﮏ اﻟّﺴﻤﻬﻮدي‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ زرﻋـﮥ اﻟﻌﺮاﻗﯽ و ﻗﺒﻠﻪ اﻻﻣﺎم اﻟﺒﻠﻘﯿﻨﯽ اﻧﺘﻬﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺠﻨﮥ اﻗﻮل ﻓﻠّﻠﻪ در ﻫﺬا اﻟﻤﺠﺘﻬﺪ اﻟﻤﻨﻘﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ و ﻋﻠﯿﻪ اﺟﺮ ﻫﺬا اﻟﺠﻬﺒﺬ اﻟﻤﺤﻘﻖ‬‫اﻟﻨﺒﯿﻞ اﻟﺤﻔﯿﻞ اﻋﻨﯽ اﻟﻄﺒﺮّي اﻟّﺼﺎدع ﻟﻤﻼءة اﻟﺘﺸـﮑﯿﮏ و اﻟﺘﺴﻮﯾﻞ ﺣﯿﺚ روي ﻫـﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ و ﺻـّﺤﺤﻪ ﻓﺎﺑﺎن ﻋﻦ ﮐﻮﻧﻪ ﻓﯽ ﻏﺎﯾﮥ‬‫ﻣﺮاﺗﺐ اﻻﻋﺘﻤﺎد و اﻟﺘﻌﻮﯾﻞ ﻓﺎن اﻟّﺼﺤﮥ اﻋﻠﯽ ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻨﺪ اﺋﻤﮥ ﻫﺬا اﻟﻔّﻦ اﻟﺸﺮﯾﻒ اﻟﺠﻤﯿﻞ ﻓﻠﻢ ﯾﺬر ﻟﻠﻤﻨﮑﺮﯾﻦ اﻟّﺎ اﻟﺨﺴﺎر و اﻟﺜﺒﻮر و‬‫اﻟﻔﺤﯿﺐ و اﻟﻌﻮﯾـﻞ و اﻇﻬﺮ ﮐﻮن ﺳـﻌﯿﻬﻢ ﻓﯽ ﺗﺒـﺎب و ﮐﯿـﺪﻫﻢ ﻓﯽ ﺗﻀـﻠﯿﻞ ﻓـﺎﻟﻌﺠﺐ ﮐـّﻞ اﻟﻌﺠﺐ اّن اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﺤﺴـﯿﺐ اﻟﻤﻘﻠّﺪ‬‫ﻟﻠﮑﺎﺑﻠﯽ اﻟﮑﺜﯿﺮ اﻟﺨﺒﺐ ﻓﯽ ﻣﻮاﺣﯽ اﻟﻌﻄﺐ اﻟّﺸﺪﯾـﺪ اﻻ ﯾﺠﺎف ﻓﯽ ﻣﻌﺎﻣﯽ اﻟﺸـﺠﺐ ﯾﺮﻣﯽ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ ﺑﺎﻟﮑـﺬب و اﻟﺒﻬﺘﺎن و ﻻ ﯾﺴـﺘﺤﯽ‬‫رﺑﺎﻻـ ﻣﻦ اﻟﺨﺰي و اﻟﻬﻮان او ﻻـ ﯾـﺪري اﻧّﻪ ﻗـﺪ ﺳـﺒﻖ اﻟﻄﺒﺮّي ذاك اﻟﻤﺠﺘﻬـﺪ اﻟﻤﻄﻠﻖ اﻟﻔﺨﯿﻢ اﻟﻘـﺪر و اﻻﻣـﺎم اﻟﻌﻈﯿﻢ اﻟﺸـﺄن اﻟﯽ ﺗﮑـﺬﯾﺐ‬‫اﻟﺘﮑﺬﯾﺐ اﻟﻤﻌﯿﺐ ﺑﺎﻻﺟﻬﺎر و اﻻﻋﻼن ﺣﯿﺚ ﺻـّﺤﺢ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ رﻏﻤﺎ ﻵﻧﺎف اﻫﻞ اﻟﺤﻘﺪ و اﻟﺸـﻨﺌﺎن و ﻗﺼﻤﻨﺎ ﻟﻈﻬﻮر ارﺑﺎب اﻟّﺰور و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 123‬از ‪359‬‬‫اﻟﻌـﺪوان و ﺣﺴـﻤﺎ ﻟﻮﺳـﺎوس اﺻـﺤﺎب اﻟﻀـﻐﻦ و اﻟّﻄﻐﯿﺎن و ردﻋﺎ ﻟﻬﻮاﺟﺲ اﻟﺤﺎﺋـﺪﯾﻦ ﻋﻦ اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﺼﺎّدﯾﻦ ﻋﻦ اﻻﯾﻘﺎن و ﺣﺼـﺪا ﻟﻨﻮاﺟﻢ‬‫ﺗـﺪﻟﯿﺴﺎت اﻟﻤـﺪﻏﻠﯿﻦ اﻟﻤﺰﻟّﯿﻦ ﻋﻦ ﻣﻨﻬـﺞ اﻻﯾﻤـﺎن و اﺧﻤـﺎد اﻟﻨﻮاﺑﻎ ﺗﻠﻤﯿﻌـﺎت اﻟﻤﺒﻄﻠﯿﻦ اﻟﻤﻤّﻮﻫﯿﻦ اﻟﺰاﺋﻐﯿﻦ ﻋﻦ اﻻذﻋـﺎن و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﻓﻖ و ﻫﻮ‬‫ا ﻟ ﻤ ﺴﺘ ﻌ ﺎ ن‬‫‪ -26‬ﺧﯿﺜﻤﮥ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را ﺧﯿﺜﻤﻪ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﮐﻪ از اﺋﻤﻪ ارﮐﺎن و اﺳﺎﻃﯿﻦ اﻋﯿﺎﻧﺴﺖ رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب‬‫ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺛﻨﺎ اﺣﻤﺪ ﺛﻨﺎ ﺣﺎزم اﻧﺒﺎ ﻋﺒﯿﺪة ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ ﺛﻨﺎ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﺻﻬﯿﺐ ﻋﻦ دﮐﯿﻦ ﻋﻦ وﻫﯿﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺮة ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل ﺳﺎﻓﺮت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪177 :‬‬‫ﻣﻊ ﻋﻠّﯽ ﻣﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ اﻟﯽ ﻣـّﮑ ﮥ ﻓﺮاﯾﺖ ﻣﻨﻪ ﺟﻔﻮة ﻓﻘﻠﺖ ﻟﺌﻦ رﺟﻌﺖ ﻓﻠﻘﯿﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻﻧـﺎ ﻷﻧـﺎﻟّﻦ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل ﻓﺮﺟﻌﺖ‬‫ﻓﻠﻘﯿﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺬﮐﺮت ﻋﻠﯿﺎ ﻓﻨﻠﺖ ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻻ ﺗﻘﻮﻟّﻦ ﻟﻌﻠّﯽ ﻓﺎن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟﯿﮑﻢ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫و ﺧﯿﺜﻤﻪ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺣﺎﺋﺰ ﻣﺤﺎﻣـﺪ و ﻣﺂﺛﺮ ﺟﻠﯿﻠـﮥ اﻟﺸﺄن و ﺣﺎوي ﻣﺤﺎﺳﻦ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺑﺎﻫﺮة اﻟﺒﺮﻫﺎن و ﺳﺎﻟﻢ از ﻗﻮادح و ﻣﻄﺎﻋﻦ ارﺑﺎب ﻋﻨﺎد و‬‫ﻋـﺪوان و ﺑﺮي از ﻫﻤﺰ و ﻏﻤﺰ و رﻣﺰ و ﻟﻤﺰ اﺻـﺤﺎب ﺷـﻨﺂﻧﺴﺖ اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب در ﻧﺴـﺒﺖ اﻃﺮاﺑﻠﺴـﯽ‬‫ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﺧﯿﺜﻤـﮥ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﯿـﺪرة اﻟﻘﺮﺷـّﯽ اﻻﻃﺮاﺑﻠﺴـﯽ ﻣﻦ اﻻﺋﻤـﮥ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﻤﺸـﻬﻮرﯾﻦ ﺑﺎﻟّﺮﺣﻠﮥ و اﻟﮑﺜﺮة ﻋﻦ اﻫﻞ ﻟا ﻌﺮاق و‬‫اﻟﯿﻤﻦ و اﻟﺤﺠﺎز ﺳـﻤﻊ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟّﺪﺑﺮي و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﻣﻨﺪة اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﺗﻮّﻓﯽ‬‫ﻓﯽ ﺣﺪود ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﺧﯿﺜﻤﮥ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﯿﺪرة اﻻﻣﺎم ﻣﺤّﺪث اﻟﺸﺎم‬‫اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻘﺮﺷـﯽ اﻻﻃﺮاﺑﻠﺴـﯽ اﺣـﺪ اﻟﺜﻘﺎت ﺳـﻤﻊ اﺑﺎ ﻋﺘﺒـﮥ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﺮج اﻟﺤﻤﺼـﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻮف اﻟﺤﺎﻓﻆ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻘﺼﺎر و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻣﻌﺸـﺮ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﻤـﺪاﺋﻨﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨـﮥ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻣﯿﺴـﺮة‬‫اﻟﻤّﮑﯽ و اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟّﺪﺑﺮي و اﻟﻌّﺒﺎس ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﺒﯿﺮوﺗﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و رﺣﻞ اﻟﯽ اﻟﻌﺮاق و اﻟﺤﺠﺎز و اﻟﯿﻤﻦ و ﺻـّﻨﻒ و ﺟﻤﻊ روي‬‫ﻋﻨﻪ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟـّﺼ ﯿﺪاوي و ﺗﻤـﺎم اﻟﺮازي و اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻨـﺪة و اﺑﻮ ﻧﺼـﺮ ﺑﻦ ﻫـﺎرون و اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﮐﺎﻣﻞ اﻟﻄﺮاﺑﻠﺴـﯽ و ﻋﺒﺪ‬‫اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻧﺼـﺮ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﻗﺎل اﺑﻦ أﺑﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﻣﻮﻟﺪه ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و اّﻣﺎ ﻋﺒﯿﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ وﻃﯿﺲ ﻓﻘﺎل ﺳﺎﻟﺘﻪ ﻋﻦ‬‫ﻣﻮﻟﺪه ﻓﻘﺎل ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻗﻠﺖ اﻻّول اﺻﺢ ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﺧﯿﺜﻤﮥ ﺛﻘﮥ ﻗﺪ ﺟﻤﻊ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻗﺎل اﺑﻦ أﺑﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﺳﻤﻌﺖ‬‫ﺧﯿﺜﻤـﮥ ﯾﻘﻮل رﮐﺒﺖ اﻟﺒﺤﺮ و ﻗﺼـﺪت ﺟﺒﻠـﮥ ﻻﺳـﻤﻊ ﻣﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﺑﺤﺮ ﺛﻢ ﺧﺮﺟﺖ اﻟﯽ اﻧﻄﺎﮐﯿـﮥ ﻓﻠﻘﯿﻨﺎ ﻣﺮﮐﺐ ﻓﻘﺎﺗﻠﻨﺎﻫﻢ ﺛﻢ ﺗﻘﺪم ﻗﻮم ﻣﻦ‬‫ﻣﻘـّﺪﻣﻪ ﻓﺎﺧﺬوﻧﯽ ﺛﻢ ﺿـﺮﺑﻮﻧﯽ و ﮐﺘﺒﻮا اﺳـﻤﺎءﻧﺎ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻣﺎ اﺳـﻤﮏ ﻗﻠﺖ ﺧﯿﺜﻤﮥ ﻓﻘﺎل اﮐﺘﺐ ﺣﻤﺎر ﺑﻦ ﺣﻤﺎر و ﻟﻤﺎ ﺿـﺮﺑﺖ ﺳـﮑﺮت و ﻧﻤﺖ‬‫ﻓﺮاﯾﺖ ﮐﺎﻧّﯽ اﻧﻈﺮ اﻟﯽ اﻟﺠﻨﮥ و ﻋﻠﯽ ﺑﺎﺑﻬﺎ ﺟﻤﺎﻋﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪178 :‬‬‫ﻣﻦ اﻟﺤﻮر اﻟﻌﯿﻦ ﻓﻘﺎﻟﺖ إﺣـﺪاﻫّﻦ ﯾﺎ ﺷـﻘﯽ اﯾﺶ ﻓﺎﺗﮏ ﻗﺎﻟﺖ اﺧﺮي اﯾﺶ ﻓﺎﺗﻪ ﻗﺎﻟﺖ ﻟﻮ ﻗﺘﻞ ﮐﺎن ﻓﯽ اﻟﺠﻨـﮥ ﻣﻊ اﻟﺤﻮر ﻓﻘﺎل ﻟﻬﺎ ﻻن ﺑﺮز ﻓﯽ‬‫اﻟﺸـﻬﺎدة ﻓﯽ ﻋّﺰ ﻣﻦ اﻻﺳـﻼم و ذل ﻣﻦ اﻟﺸـﺮك ﺧﯿﺮ ﻟﻪ ﺛﻢ اﻧﺘﺒﻬﺖ ﻗـﺎل و راﯾﺖ ﮐـﺎن ﻣﻦ ﯾﻘﻮل ﻟﯽ اﻗﺮا ﺑﺮاءة ﻓﻘﺮات اﻟﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯿﺴـﺤﻮا ﻓﯽ‬‫اﻻرض ارﺑﻌـﮥ اﺷـﻬﺮ ﻓﻔّﮏ اﻟﱠﻠﻪ اﺳـﺮي ﻗﺎل اﺑﻦ أﺑﯽ ﮐﺎﻣﻞ و ﺳـﻤﻌﺖ ﺧﯿﺜﻤـﮥ ﯾﻘﻮل راﯾﺖ ﺑـﺪﻣﺸﻖ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﺜﻮري ﻋﻦ ﻃﻠﺤﮥ اﺑﻦ ﻋﻤﺮ و ﻧﯿﺰ‬‫ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ ﺗﻮﻓﯽ ﺧﯿﺜﻤﮥ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﯿﺪرة اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﻃﺮاﺑﻠﺴﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ روي ﻋﻦ‬‫اﻟﻌّﺒﺎس ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﺒﯿﺮوﺗﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﻤﺪاﺋﻨﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ ﺑﺎﻟﺸﺎم و ﺛﻐﻮرﻫﺎ و ﺑﺎﻟﻌﺮاق و اﻟﯿﻤﻦ و ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌﺪة و ﻟﻪ ﺛﻠﺚ و‬‫ﺗﺴـﻌﻮن ﺳـﻨﮥ و ﻏﯿﺮ واﺣـﺪ ﯾﻘﻮل اﻧّﻪ ﺟﺎوز اﻟﻤﺎﺋﮥ وﺛﻘﻪ اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﮐﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 124‬از ‪359‬‬‫اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﺧﯿﺜﻤﮥ ﺑﻦ ﺣﯿﺪرة اﻻﻣﺎم اﻟﻤﺤﺪث ﻣﺤﺪث اﻟﺸﺎم اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻘﺮﺷـﯽ اﻟﻄﺮاﺑﻠﺴـﯽ اﺣﺪ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﺮﺣﺎﻟﮥ ﺟﻤﻊ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻟا ـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ‬‫وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 305‬و ﻣﺎت ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌـﺪة ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻣﻨﺪة ﮐﺎن ﮐﺘﺐ ﻋﻨﻪ اﻟﻄﺮاﺑﻠﺴـﯽ اﻟﻒ ﺟﺰء و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺒﺎﻗﯽ اﻟﺰرﻗﺎﻧﯽ اﻟﻤﺎﻟﮑّﯽ در ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﻟـﺪﻧﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺧﯿﺜﻤـﮥ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﯿﺪرة اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻘﺮﺷـﯽ اﻟّﻄﺮاﺑﻠﺴـﯽ اﺣﺪ‬‫اﻟﺜﻘﺎت اﻟﺮﺣﺎﻟﮥ ﺟﻤﻊ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻣﻨﺪة ﮐﺘﺒﺖ ﻋﻨﻪ ﺑﻄﺮاﺑﻠﺲ اﻟﻒ ﺟﺰء اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺒﻌﺪ رواﯾﮥ‬‫ﻫـﺬا اﻻﻣﺎم ﻟا ﻌﺎﻟﯽ اﻟﺸﺄن اﻋﻨﯽ ﺧﯿﺜﻤﮥ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟّﺴﺎﻟﻢ ﻣﻦ ﻗﺪح اﻫﻞ اﻟﺒﻐﯽ و اﻟﻄﻐﯿﺎن ﻻ ﯾﺠﺘﺮئ ﻣﻦ ﻟﻪ ادﻧﯽ ﻣﺴـﮑﮥ ﻣﻦ اﻻﯾﻤﺎن ﻋﻠﯽ ردّ‬‫ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸﺮﯾﻒ و رﻣﯿﻪ ﺑﺎﻟﮑﺬب و اﻟﺒﻬﺘﺎن ﻟﻬﺠﺎ ﺑﺎﻟﻌﻀﯿﻬﮥ و اﻟﻌﺪوان‬‫‪ -27‬اﺑﻦ ﺣﺒﺎن‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن اﻟﺒﺴﺘﯽ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را در ﺻـﺤﯿﺢ ﺧﻮد رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده زﻧﮓ ﺷـﺒﻬﺎت از آﺋﯿﻨﻪ‬‫ﺣﻖ زدوده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺤّﺐ اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻃﺒﺮي ﺷﺎﻓﻌﯽ در رﯾﺎض اﻟﻨﻀﺮة ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗـﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺳـﺮﯾﮥ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬـﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﻤﻀـﯽ ﻋﻠﯽ اﻟـّﺴ ﺮﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ‬‫ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪179 :‬‬‫ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و ﺳـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا اﻟﯽ‬‫رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴـ ﺮّﯾﮥ ﺳـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺻﻨﻊ ﮐﺬا و‬‫ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻬﻤﺎ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا‬‫ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﺛﻠﺜﺎ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ‬‫ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﺧّﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و ﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ و ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﻓﺎﻗﺒﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺮاﺑﻊ‬‫و ﻗﺪ ﺗﻐﯿﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻤﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺳﺮﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻤﻀﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺴﺮﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻣﻦ اﻟّﺴﺒﯽ‬‫ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗـﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻗﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ‬‫ﺻﻨﻊ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و ﺳﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ‬‫ﻓﻠّﻤﺎ ﻗـﺪﻣﺖ ﻟا ـّﺴ ﺮّﯾﮥ ﺳـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣـﺪ اﻻرﺑﻌـﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺻـﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا‬‫ﻓـﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻬﻤﺎ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ‬‫إﻟﯿﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺛﻼﺛﺎ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي و اﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﻓﯽ ﺻـﺤﯿﺤﻪ و اﺧﺮﺟﻪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪه و ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﻓﺎﻗﺒﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺮاﺑﻊ و‬‫ﻗﺪ ﺗﻐﯿﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ ﻋﻠّﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن در ﺻﺤﯿﺢ ﺧﻮد رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده ﭘﺲ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪180 :‬‬‫ﺻﺤﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻧﯿﺰ ﺑﻮﺿﻮح و ﻇﻬﻮر رﺳـﯿﺪ و ﻏﺎﯾﺖ ﺷـﻨﺎﻋﺖ و ﻓﻈﺎﻋﺖ رّد و اﺑﻄﺎل آن ﮐﺎﻟﺸـﻤﺲ ﻓﯽ‬‫راﺑﻌـﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﺳﺎﻃﻊ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻠﯿﻠﮥ اﻟﺸﺄن و ﻣﻨﺎﻗﺐ رﻓﯿﻌﮥ اﻟﺒﻨﯿﺎن اﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮ اﻓﺎدات اﮐﺎﺑﺮ ﺣﺬاق اﻋﯿﺎن روﺷﻦ و ﻋﯿﺎﻧﺴﺖ اﺑﻮ‬‫ﻧﺼﺮ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻫﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺎﮐﻮﻻ در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﻤﺎل ﻓﯽ اﺳﻤﺎء اﻟﺮﺟﺎل ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن اﻟﺒﺴﺘﯽ ﺣﺎﻓﻆ ﺟﻠﯿﻞ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 125‬از ‪359‬‬‫ﺣـﺪث ﻋﻦ أﺑﯽ ﺧﻠﯿﻔﮥ و أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﻧﯿﺰ اﺑﻦ ﻣﺎﮐﻮﻻ در اﮐﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﺑﻦ ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﺪ ﺑﻦ‬‫ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺷـﻬﯿﺪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺒﺴﺘﯽ ﻧﺰﯾﻞ ﺳﺠﺴـﺘﺎن وﻟﯽ اﻟﻘﻀﺎء ﺑﺴـﻤﺮﻗﻨﺪ ﺳﺎﻓﺮ ﮐﺜﯿﺮا و ﺳﻤﻊ و ﺻﻨﻒ ﮐﺘﺒﺎ ﮐﺜﯿﺮة و ﺣﺪث ﻋﻦ أﺑﯽ‬‫ﺧﻠﯿﻔـﮥ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﺤّﻔﺎظ اﻻﺛﺒﺎت و ﻫﻮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣّﺒﺎن اﺑﻨﺎ ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺷـﻬﯿﺪ ﺑﻦ ﻫﺪﯾـﮥ ﺑﻦ ﻣّﺮة ﺑﻦ زﯾـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ دارم ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ ﺣﻨﻈﻠـﮥ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ زﯾﺪ ﻣﻨﺎة ﺑﻦ ﺗﻤﯿﻢ‬‫ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و اﺑﻮ ﺳﻌﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب در ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺴﺘﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣّﺒﺎن ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺒﺴﺘﯽ اﻣﺎم ﻋﺼـﺮه ﺻّﻨﻒ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻟﻢ ﯾﺴﺒﻖ اﻟﯽ ﻣﺜﻠﻬﺎ رﺣﻞ ﻣﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﺸﺎش اﻟﯽ اﻻﺳﮑﻨﺪرﯾﮥ و ﺗﻠﻤﺬ ﻓﯽ‬‫اﻟﻔﻘﻪ ﻻﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﺑﻨﯿﺴﺎﺑﻮر و ﮐﺘﺐ ﺑﺎﻟﺒﺼﺮة ﻋﻦ أﺑﯽ ﺧﻠﯿﻔﮥ اﻟﺠﻤﺤﯽ و ﺑﺎﻟﺸﺎم ﻋﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﮑﻼﻋﯽ و ﻋﺎﻟﻢ ﻻ ﯾﺤﺼﻮن‬‫ﺳﻤﻊ ﻣﻨﻪ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﯿﻊ اﻟﺤﺎﻓﻈﺎن و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ذﮐﺮه اﻟﺤﺎﮐﻢ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﺒﺴﺘﯽ اﻟﻘﺎﺿﯽ ﮐﺎن ﻣﻦ‬‫اوﻋﯿﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﻠﻐﮥ و اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﻮﻋﻆ و ﮐﺎن ﻣﻦ ﻋﻘﻼء اﻟﺮﺟﺎل ﺧّﺮج ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺴـﺒﻖ إﻟﯿﻪ و وﻟﯽ اﻟﻘﻀﺎء ﺑﺴـﻤﺮﻗﻨﺪ و‬‫ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﺪن ﺑﺨﺮاﺳﺎن ﺛﻢ ورد ﺑﻨﯿﺴﺎﺑﻮر ﺳﻨﮥ ‪ 334‬ارﺑﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﺣﻀﺮﻧﺎه ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺑﻌﺪ اﻟّﺼﻠﻮة ﻓﻠّﻤﺎ ﺳﺎﻟﻨﺎه اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻧﻈﺮ اﻟﯽ اﻟّﻨﺎس‬‫و اﻧﺎ اﺻـﻐﺮﻫﻢ ﺳـﻨﺎ ﻓﻘﺎل اﺳـﺘﻤﻞ ﻓﻘﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻓﺎﺳـﺘﻤﻠﯿﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻗﺎم ﻋﻨﺪﻧﺎ و ﺧﺮج اﻟﯽ اﻟﻘﻀﺎء اﻟﯽ ﻧﺴﺄ و ﻏﯿﺮﻫﺎ و اﻧﺼـﺮف إﻟﯿﻨﺎ ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و‬‫ﺛﻠﺜﯿﻦ ﻓﺒﻨﯽ اﻟﺨﺎﻧﻘﺎه ﻓﯽ ﺑﺎغ اﻟﺮارﻣﯿﻦ و ﻗﺮي ﻋﻠﯿﻪ ﺟﻤﻠﮥ ﻣﻦ ﻣﺼﻨﻔﺎﺗﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪181 :‬‬‫ﺛﻢ ﺧﺮج ﻣﻦ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﺳـﻨﮥ ارﺑﻌﯿﻦ و اﻧﺼـﺮف اﻟﯽ وﻃﻨﻪ ﺑﺒﺴﺖ و ﻧﯿﺰ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺒﺎﻧﯽ ﺑﮑﺴﺮ اﻟﺤﺎء اﻟﻤﻬﻤﻠﮥ و ﺗﺸﺪﯾﺪ اﻟﺒﺎء‬‫اﻟﻤﻨﻘﻮﻃـﮥ ﺑﻮاﺣـﺪة و ﻓﯽ آﺧﺮه اﻟﻨﻮن ﻫﺬه اﻟﻨﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﺣّﺒﺎن و ﻫﻮ ﺟﺪ اﻟﻤﻨﺘﺴﺐ إﻟﯿﻪ ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺑﻦ‬‫ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﻣﻌﺒﺪ ﺑﻦ ﻫﺪﺑﮥ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺒﺴﺘﯽ اﻟﺤّﺒﺎﻧﯽ ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﺎﺿـﻼ ﻣﮑﺜﺮا ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟّﺮﺣﻠﮥ و اﻟﺸـﯿﻮخ ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟﻤﺘﻮن و اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ اﺧﺮج‬‫ﻣﻦ ﻣﻌـﺎﻧﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣـﺎ ﻋﺠﺰ ﻋﻨﻪ ﻏﯿﺮه و ﻣﻦ ﺗﺎّﻣـﻞ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ و ﻃﺎﻟﻌﻬﺎ ﻋﻠﻢ ان اﻟّﺮﺟﻞ ﮐﺎن ﺑﺤﺮا ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻢ ﺳﺎﻓﺮ ﻣﺎ ﺑﯿﻦ اﻻﺳـﮑﻨﺪرﯾﮥ اﻟﺸﺎش‬‫ﺗﻠﻤـﺬ ﻻﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ اﻟﺴـﻠﻤﯽ و ﺳـﻤﻊ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑﺒﺴﺖ ﻣﻦ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺒﺴﺘﯽ اﻟﻘﺎﺿـﯽ و ﺑﻤﺮو اﺑﺎ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮﺣﻤـﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﻮد اﻟّﺴـ ﻌﺪي و ﺑﺎﻟﺴـﻌﺪ اﺑـﺎ ﺣﻔﺺ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺑﺤﺮ اﻟﺒﺤﺮي و ﺑﺎﻟﺒﺼـﺮة اﺑـﺎ ﺧﻠﯿﻔـﮥ اﻟﻔﻀـﻞ ﺑﻦ اﻟﺤﺒـﺎب‬‫اﻟﺠﻤﺤﯽ و ﺑﺤّﺮان اﺑﺎ ﻋﺮوﺑـﮥ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻣﻌﺸـﺮ اﻟﺴـﻠﻤﯽ و ﺑﺎﻟﺮﻗﮥ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘّﻄﺎن و ﺑﺪﻣﺸﻖ اﺑﺎ اﻟﺤﺴﻦ اﺣﻤﺪ اﺑﻦ ﻋﻤﯿﺮ ﺑﻦ‬‫ﺣﻮﺻـﺎء اﻟﺜﻘﻔﯽ و ﺑﺒﯿﺖ اﻟﻤﻘـّﺪس ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﻤﻘّﺪﺳـﯽ و ﺑﻤﺼـﺮ اﺑﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺷـﻌﯿﺐ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﺑﻤّﮑﮥ‬‫اﻟﻤﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺠﻨﺪي و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ روي ﻋﻨﻪ اﻟﺤّﻔﺎظ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ اﻟﺒﯿﻊ و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة اﻻﺻﺒﻬﺎﻧﯽ و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻨﺠﺎر‬‫اﻟﺒﺨﺎري و ﺟﻤﺎﻋﮥ ﺳﻮاﻫﻢ و ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺷﻮال ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﺑﺒﺴﺖ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻠﯿﻢ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ در ﻣﻨﻬﺎج‬‫اﻟﺴـﻨﻪ ﺑﻌﺪ ﮐﻼﻣﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻟﮑﻦ اﻟﻤﻘﺼﻮد ﻫﻬﻨﺎ ان ﯾﺒﯿﻦ ﻃﺮق اﻟﻌﻠﻢ ﻓﺎﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ اﻟّﺬﯾﻦ اﺧﺬ اﻟﻨﺎس ﻋﻨﻬﻢ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﻌﺪ اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻻرﺑﻌﮥ ﻣﺜﻞ اﺑّﯽ ﺑﻦ‬‫ﮐﻌﺐ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد و ﻣﻌـﺎذ ﺑﻦ ﺟﺒـﻞ و أﺑﯽ اﻟـﺪرداء و زﯾـﺪ ﺑﻦ ﺛـﺎﺑﺖ و ﺣﺬﯾﻔـﮥ ﺑﻦ اﻟﯿﻤـﺎن و ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ و أﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ‬‫اﻻﺷـﻌﺮي و ﺳـﻠﻤﺎن اﻟﻔﺎرﺳـﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳـﻼم و اﻣﺜﺎﻟﻬﻢ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﻋﺪة ﻃﺒﻘﺎت و ﺑﻌﺪ ﻫﻮﻻء ﻣﺜﻞ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و أﺑﯽ‬‫داود و أﺑﯽ زرﻋـﮥ و أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ و ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺪارﻣﯿﯿﻦ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻦ داود و أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻻﺛﺮم و‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺤﺮﺑﯽ و ﺑﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺨﻠﺪ اﻻﻧﺪﻟﺴﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ وّﺿﺎح و ﻣﺜﻞ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و أﺑﯽ ﻋﯿﺴﯽ اﻟﺘﺮﻣﺬي و أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻧﺼﺮ اﻟﻤﺮوزي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪182 :‬‬‫و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ ﺛّﻢ ﺑﻌـﺪ ﻫﺆﻻء ﻣﺜﻞ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﺒﺴﺘﯽ و أﺑﯽ ﺑﮑﺮ‬‫اﻟﻨﺠﺎر و أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي و أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ و أﺑﯽ اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ و اﻣﺜﺎﻟﻬﻢ ﺛﻢ ﺑﻌﺪ ﻫﺆﻻء ﻣﺜﻞ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ و أﺑﯽ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻨـﺪة ﺛﻢ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ و اﻣﺜﺎل ﻫﺆﻻء ﻣﻤﻦ ﻻ ﯾﻤﮑﻦ إﺣﺼﺎؤﻫﻢ ﻓﻬﺆﻻء و اﻣﺜﺎﻟﻬﻢ اﻋﻠﻢ ﺑﺎﺣﻮال‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 126‬از ‪359‬‬‫اﻟﺮﺳﻮل و ﻓﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﻫﻮ اﮐﺜﺮ رواﯾﮥ ﺑﺼﺤﯿﺤﻪ ﻣﻦ ﺳﻘﯿﻤﻪ و ﻓﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﻫﻮ اﻓﻘﻪ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ ﻏﯿﺮه و ﺷﻤﺲ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در‬‫ﺳﻨﻪ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻌﻼﻣـﮥ اﺑﻮ ﺣـﺎﺗﻢ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣﺒـﺎن ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن ﺑﻦ ﻣﻌـﺎذ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺒﺴﺘﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ‬‫اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ ﺳـﻤﻊ اﺑﺎ ﺧﻠﯿﻔـﮥ اﻟﺠﻤﺤﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﺨﺮاﺳﺎن و اﻟﺸﺎم و اﻟﻌﺮاق و ﻣﺼـﺮ و اﻟﺠﺰﯾﺮة و ﮐﺎن ﻣﻦ اوﻋﯿـﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟﻔﻘﻪ و‬‫اﻟﻠﻐـﮥ و اﻟﻮﻋـﻆ و ﻏﯿﺮ ذﻟـﮏ ﺣﺘﯽ اﻟﻄﺐ و اﻟﻨﺠﻮم و اﻟﮑﻼـم وﻟﯽ ﻗﻀﺎء ﺳـﻤﺮﻗﻨﺪ ﺛﻢ ﻗﻀﺎء ﻧﺴﺎ و ﻏﺎب دﻫﺮا ﻋﻦ وﻃﻨﻪ ﺛﻢ رد اﻟﯽ ﺳـﺒﺖ و‬‫ﺗﻮﻓﯽ ﺗﺴﻊ ﺷﻮال ﺑﻬﺎ و ﻫﻮ ﻓﯽ ﻋﺸـﺮ اﻟﺜﻤﺎﻧﯿﻦ و ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در ﺳـﻨﻪ ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺠﻬﺒﺬ اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ‬‫اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﺤﺎء اﻟﻤﻬﻤﻠـﮥ و ﺗﺸﺪﯾﺪ اﻟﻤﻮﺣﺪة اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺒﺴﺘﯽ و ﮐﺎن ﻣﻦ اوﻋﯿﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻠﻐﮥ و‬‫اﻟﻮﻋﻆ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﺣّﺘﯽ اﻟّﻄّﺐ و اﻟﻨﺠﻮم و اﻟﮑﻼم وﻟﯽ ﻗﻀﺎء ﺳﻤﺮﻗﻨﺪ ﺛﻢ ﻗﻀﺎء ﻧﺴﺄ و ﻏﺎب دﻫﺮا ﻋﻦ وﻃﻨﻪ ﺛﻢ رد اﻟﯽ ﺑﺴﺖ و ﺗﻮﻓﯽ ﺑﻬﺎ و‬‫ﺗﺎج اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺳـﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺑﻦ ﻣﻌﺒﺪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن اﻟﺒﺴﺘﯽ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺠﻠﯿﻞ اﻻﻣﺎم ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻻﻧﻮاع و اﻟﺘﻘﺎﺳـﯿﻢ و اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ و اﻟﺜﻘﺎت و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﺳـﻤﻊ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﻦ‬‫ادرﯾﺲ اﻟﻬﺮوي و اﺑﺎ ﺧﻠﯿﻔـﮥ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ و اﺑﺎ ﯾﻌﻠﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن و اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ و اﻟﺴـﺮاج و ﺧﻼﺋﻖ ﻻ ﯾﺤﺼﻮن‬‫ﮐﺜﺮة ﺑﺨﺮاﺳﺎن و اﻟﻌﺮاق و اﻟﺤﺠﺎز و اﻟﺸﺎم و اﻟﺠﺰﯾﺮة و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻣﻦ اﻻﻗﺎﻟﯿﻢ ﻗﺎل ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﺘﻘﺎﺳﯿﻢ و اﻻﻧﻮاع ﻟﻌّﻠﻨﺎ ﮐﺘﺒﻨﺎ ﻋﻦ اﻟﻒ ﺷﯿﺦ ﻣﺎ ﺑﯿﻦ‬‫اﻟﺸﺎش و اﻻﺳﮑﻨﺪرّﯾﮥ روي ﻋﻨﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ و ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺨﺎﻟﺪي و اﺑﻮ ﻣﻌﺎذ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪183 :‬‬‫ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ رزق اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺴﺠﺴﺘﺎﻧﯽ و اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻫﺎرون اﻟﺰوزﻧﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﻨﻮﻗﺎﻧﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻗﺎل‬‫اﺑﻮ ﺳﻌﺪ اﻻدرﯾﺴﯽ ﮐﺎن ﻋﻠﯽ ﻗﻀﺎء ﺳﻤﺮﻗﻨﺪ زﻣﺎﻧﺎ و ﮐﺎن ﻣﻦ ﻓﻘﻬﺎء اﻟﺪﯾﻦ و ﺣﻔﺎظ اﻻﺛﺎر ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺑﺎﻟّﻄّﺐ و اﻟﻨﺠﻮم و ﻓﻨﻮن اﻟﻌﻠﻢ اﻟّﻒ اﻟﻤﺴﻨﺪ‬‫اﻟﺼﺤﯿﺢ و اﻟﺘﺎرﯾﺦ و اﻟﻀﻌﻔﺎء و ﻓﻘﻪ اﻟّﻨﺎس ﺑﺴﻤﺮﻗﻨﺪ و ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﮐﺎن ﻣﻦ اوﻋﯿﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟّﻠﻐﮥ و اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﻮﻋﻆ و ﻣﻦ ﻋﻘﻼء‬‫اﻟّﺮﺟﺎل ﺛﻢ ذﮐﺮ اﻧّﻪ ﻗـﺪم ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﻣﺮﺗﯿﻦ ﺛﻢ وﻟﯽ ﻗﻀﺎء ﻧﺴﺎ ﺛﻢ ﻗﺪم ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﺛﺎﻟﺜﮥ و ﺑﻨﯽ ﺑﻬﺎ ﺧﺎﻧﮑﺎه و ﻗﺮﺋﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﺟﻤﻠﮥ ﻣﻦ ﻣﺼـّﻨﻔﺎﺗﻪ ﺛﻢ ﻋﺎد‬‫اﻟﯽ وﻃﻨﻪ ﺳـﻤﺮﻗﻨﺪ و ﮐﺎﻧﺖ اﻟﺮﺣﻠﮥ إﻟﯿﻪ ﻟﺴـﻤﺎع ﻣﺼّﻨﻔﺎﺗﻪ و ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐﺎن ﺛﻘﮥ ﻧﺒﯿﻼ ﻓﻬﻤﺎ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺴﻤﻌﺎﻧﯽ ﮐﺎن اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ اﻣﺎم ﻋﺼﺮه‬‫رﺣﻞ ﻓﯿﻤﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﺸﺎش و اﻻﺳـﮑﻨﺪرﯾﮥ ﺗﻮﻓﯽ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﻟﺜﻤﺎن ﺑﻘﯿﻦ ﻋﻦ ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ذﮐﺮ ﻣﺎ رﻣﯽ ﺑﻪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و‬‫ﺗﺒﯿﯿﻦ اﻟﺤﺎل ﻓﯿﻪ ﻗّﺪﻣﻨﺎ ﻓﯽ اﻟﻄﺒﻘﮥ اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﮥ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ اﻟﻤﺼﺮي ان ﻫﻤﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﻨﻈﺮ ﻓﯿﻪ و ﯾﺘﻔﻘﺪ ﻓﯽ وﻗﺖ اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ‬‫ﺣﺎل اﻟﻌﻘﺎﺋـﺪ ﻓﺎﻧّﻪ ﺑﺎب ﻣﻬﻢ وﻗﻊ ﺑﺴـﺒﺒﻪ ﮐﻼم ﺑﻌﺾ ﻟﻤﺨﺎﻟﻔـﮥ اﻟﻌﻘﯿﺪة إذا ﺗﺬﮐﺮت ذﻟﮏ ﻓﺎﻋﻠﻢ اّن اﺑﺎ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻬﺮوي‬‫اﻟﺬي ﺗﺴـﻤﯿﻪ اﻟﻤﺠﺴﻤﮥ ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم ﻗﺎل ﺳﺎﻟﺖ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﻤﺎر ﺑﻦ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻗﻠﺖ راﯾﺘﻪ ﻗﺎل و ﮐﯿﻒ ﻟﻢ اره و ﻧﺤﻦ اﺧﺮﺟﻨﺎه ﻣﻦ ﺳﺠﺴﺘﺎن‬‫ﮐـﺎن ﻟﻪ ﻋﻠﻢ ﮐﺜﯿﺮ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﮐﺜﯿﺮ دﯾﻦ ﻗـﺪم ﻋﻠﯿﻨـﺎ ﻓـﺎﻧﮑﺮ اﻟﺤـﺪ ﻟّﻠﻪ ﻓﺎﺧﺮﺟﻨﺎه ﻣﻦ ﺳﺠﺴـﺘﺎن اﻧﺘﻬﯽ ﻗﻠﺖ اﻧﻈﺮ ﻣﺎ اﺟﻬﻞ ﻫـﺬا اﻟﺠﺎرح و ﻟﯿﺖ‬‫ﺷﻌﺮي ﻣﻦ اﻟﻤﺠﺮوح ﻣﺜﺒﺖ اﻟﺤـﺪ ﻟّﻠﻪ او ﻧـﺎﻓﯿﻪ و ﻗـﺪ راﯾﺖ ﻟﻠﺤﺎﻓﻆ ﺻـﻼح اﻟـﺪﯾﻦ ﺧﻠﯿﻞ ﺑﻦ ﮐﯿﮑﻠـﺪي اﻟﻌﻼﺋﯽ رح ﻋﻠﯽ ﻫـﺬا ﮐﻼﻣﺎ ﺟـّﯿ ﺪا‬‫اﺣﺒﺒﺖ ﻧﻘﻠﻪ ﺑﻌﺒﺎرﺗﻪ ﻗﺎل رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﻦ ﺧﻄﺒﻪ ﻧﻘﻠﺘﻪ ﯾﺎ ﻟّﻠﻪ اﻟﻌﺠﺐ ﻣﻦ اﺣﻖ ﺑﺎﻻﺟﺮاح و ﺷـﯿﺦ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﺳﻨﻮي‬‫در ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﺤﺎء اﻟﻤﻬﻤﻠـﮥ ﺑﻌـﺪه ﺑﺎء ﻣﻔﺘﻮﺣﮥ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺒﺴﺘﯽ ﺑﺒﺎء‬‫ﻣﻮﺣﺪة ﻣﻀـﻤﻮﻣﮥ و ﺳـﯿﻦ ﻣﻬﻤﻠﮥ ﺳﺎﮐﻨﮥ و ﺑﺎﻟﺘﺎء ﺑﻨﻘﻄﺘﯿﻦ ﻣﻦ ﻓﻮق اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺼـّﻨﻒ اﻟﺼﺤﯿﺢ و ﻏﯿﺮه رﺣﻞ اﻟﯽ اﻵﻓﺎق ﮐﺎن ﻣﻦ اوﻋﯿﮥ‬‫اﻟﻌﻠﻢ ﻟﻐﮥ و ﺣﺪﯾﺜﺎ و ﻓﻘﻬﺎ و وﻋﻈﺎ و ﻣﻦ ﻋﻘﻼء اﻟﺮﺟﺎل ﻗﺎﻟﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺴﻤﻌﺎﻧﯽ ﮐﺎن اﻣﺎم ﻋﺼﺮه ﺗﻮﻟّﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪184 :‬‬‫ﻗﻀﺎء ﺳـﻤﺮﻗﻨﺪ ﻣّﺪة و ﺗﻔﻘﻪ ﺑﻪ اﻟّﻨﺎس ﻋﺎد اﻟﯽ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر و ﺑﻨﯽ ﺑﻬﺎ ﺧﺎﻧﻘﺎه ﺛﻢ رﺟﻊ اﻟﯽ وﻃﻨﻪ و اﻧﺘﺼﺐ ﺑﻬﺎ ﻟﺴـﻤﺎع ﻣﺼـّﻨﻔﺎﺗﻪ اﻟﯽ ان ﺗﻮﻓﯽ ﻟﯿﻠﮥ‬‫اﻟﺠﻤﻌﮥ ﻟﺜﻤﺎن ﺑﻘﯿﻦ ﻣﻦ ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح و ﻧﻮوي در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺼﺤﯿﺢ اﻗﺴﺎم اﻋﻼﻫﺎ ﻣﺎ اﺗﻔﻖ‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺒﺨـﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ ﺛﻢ ﻣـﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ اﻟﺒﺨـﺎري ﺛﻢ ﻣﺴـﻠﻢ ﺛﻢ ﻣﺎ ﻋﻠﯽ ﺷـﺮوﻃﻬﻤﺎ ﺛﻢ ﻋﻠﯽ ﺷـﺮط اﻟﺒﺨﺎري ﺛﻢ ﻣﺴـﻠﻢ ﺛﻢ ﺻـﺤﯿﺢ ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و‬‫ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﺗﺪرﯾﺐ در ﺷـﺮح اﯾﻦ ﻗﻮل ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺘﻨﺒﯿﻪ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻗﺪ ﻋﻠﻢ ﻣّﻤﺎ ﺗﻘّﺪم ان اﺻّﺢ ﻣﻦ ﺻـّﻨﻒ ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺢ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﺛﻢ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺛﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 127‬از ‪359‬‬‫اﻟﺤـﺎﮐﻢ ﻓﯿﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﻘـﺎل اﺻـﺤﻬﻤﺎ ﺑﻌـﺪ ﻣﺴـﻠﻢ ﻣﺎ اﺗﻔﻖ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺜﻠﺜـﮥ ﺛﻢ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ و اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن او اﻟﺤﺎﮐﻢ ﺛﻢ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻓﻘﻂ و ان ﻟﻢ ﯾﮑﻦ‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ ﺷﺮط اﺣﺪ اﻟﺸﯿﺨﯿﻦ و ﻟﻢ ار ﻣﻦ ﺗﻌّﺮض ﻟﺬﻟﮏ ﻓﻠﯿﺘﺄّﻣﻞ و ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي در ﻣﻘﺪﻣﻪ ﺷﺮح ﻓﺎرﺳﯽ ﻣﺸﮑﺎة در ذﮐﺮ ﺻﺤﺎح‬‫ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﺜﻞ ﺻﺤﯿﺢ اﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﺷﺎﮔﺮد اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﻪ ﮐﻪ ﺛﻘﻪ ﺛﺒﺖ ﻓﺎﺿﻞ ﻓﻬﺎم ﺑﻮد و ﺣﺎﮐﻢ در ﺷﺎن او ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ ﺑﻮد وي از اوﻋﯿﻪ ﻋﻠﻢ در ﻓﻘﻪ‬‫و ﻟﻐﺖ و ﺣـﺪﯾﺚ و وﻋـﻆ و از ﻋﻘﻼـي رﺟﺎل ﺑﻮده اﻧﺘﻬﯽ و ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺗﺤﺮﯾﺮ در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـّﺪﺛﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺻـﺤﯿﺢ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﮐﻪ او را‬‫ﺗﻘﺎﺳـﯿﻢ و اﻧﻮاع ﻧﯿﺰ ﻧﺎﻣﻨﺪ و ﺗﺮﺗﯿﺐ آن ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﺨﺘﺮﻋﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺑﺮ اﺑﻮاﺑﺴﺖ و ﻧﻪ ﺑﺮ ﻣﺴﺎﻧﯿﺪ ﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﻧﻪ ﺑﺮ ﻣﻌﺎﺟﻢ ﺷـﯿﻮخ اول اﻗﺴﺎم ذﮐﺮ‬‫ﮐﺮده اﺳﺖ و در ان اﻗﺴـﺎم اﻧﻮاع ﻣﯽآرد ﻣﺜﻼـ اﻟﻨﻮع اﻟﺴﺎدس و اﻻرﺑﻌﻮن ﻣﻦ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﯽ اﻟﻨﻮاﻫﯽ و ﻋﻠﯽ ﻫـﺬا اﻟﻘﯿﺎس و درﯾﻦ ﮐﺘﺎب‬‫ﺧﻄﺒﻪ دراز ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺑﻌﻀـﯽ ﻓﻘﺮات آن ﺑـﺪل ﻣﯽﭼﺴـﺒﺪ ﺣﻤـﺪ و ﺛﻨﺎي آن ﺧﻄﺒﻪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ اﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤﺴـﺘﺤّﻖ اﻟﺤﻤﺪ‬‫ﻵﻻـﺋﻪ اﻟﻤﺘﻮﺣـﺪ ﺑﻌّﺰة و ﮐﺒﺮﯾـﺎﺋﻪ اﻟﻘﺮﯾﺐ ﻣﻦ ﺧﻠﻘﻪ ﻓﯽ اﻋﻠﯽ ﻋﻠـّﻮه اﻟﺒﻌﯿـﺪ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﯽ ادﻧﯽ دﻧﻮه اﻟﻌﻠﯿﻢ ﺑﮑﻨﯿﻦ ﻣﮑﻨﻮن اﻟّﻨﺠﻮي و اﻟﻤﻄﻠﻊ ﻋﻠﯽ‬‫اﻓﮑﺎر اﻟﺴّﺮ و اﺧﻔﯽ و ﻣﺎ اﺳﺘﺠﻦ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﺎﺻﺮ اﻟﺜﺮي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪185 :‬‬‫و ﻣـﺎ ﺟﺎل ﻓﯽ ﺧﻮاﻃﺮ اﻟﻮري اﻟّـﺬي اﺑﺘـﺪع اﻻﺷـﯿﺎء ﺑﻘـﺪرﺗﻪ و ذرا اﻻﻧﺎم ﺑﻤﺸـﯿﺘﻪ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اﺻﻞ ﻋﻠﯿﻪ اﻓﺘﻌﻞ و ﻻ رﺳﻢ ﻣﺮﺳﻮم اﻣﺘﺜﻞ ﺛﻢ ﺟﻌﻞ‬‫اﻟﻌﻘﻮل ﻣﺴـﻠﮑﺎ ﻟـﺬوي اﻟﺤﺠـﺎ و ﻣﻠﺠـﺄ ﻓﯽ ﻣﺴﺎﻟـﮏ اوﻟﯽ اﻟﻨﻬﯽ و ﺟﻌـﻞ اﺳـﺒﺎب اﻟﻮﺻﻮل اﻟﯽ ﮐﯿﻔـّﯿ ﮥ اﻟﻌﻘﻮل و ﻣﺎ ﺷﻖ ﻟﻬﻢ ﻣﻦ اﻻﺳـﻤﺎع و‬‫اﻻﺑﺼـﺎر و اﻟﺘﮑﻠّﻒ ﻟﻠﺒﺤﺚ و اﻻﻋﺘﺒﺎر ﻓﺎﺣﮑﻢ ﻟﻄﯿﻒ ﻣﺎ دﺑّﺮ و اﺗﻘﻦ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﻗـّﺪر ﺛّﻢ ﻓّﻀﻞ ﺑﺎﻧﻮاع اﻟﺨﻄﺎب اﻫﻞ اﻟﺘﻤﯿﯿﺰ و اﻻﻟﺒﺎب ﺛﻢ اﺧﺘﺎر‬‫ﻃﺎﺋﻔـﮥ ﻟﺼـﻔﻮﺗﻪ و ﻫـﺪاﻫﻢ ﻟﺰوم ﻃـﺎﻋﺘﻪ ﻣﻦ اﺗﺒـﺎع ﺳﺒﯿـﻞ اﻻﺑﺮار ﻓﯽ ﻟﺰوم اﻟﺴـﻨﻦ و اﻻﺛﺎر ﻓﺰّﯾﻦ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﺑﺎﻻﯾﻤﺎن و اﻧﻄﻖ اﻟﺴـﻨﺘﻬﻢ ﺑﺎﻟﺒﯿﺎن ﻣﻦ‬‫ﮐﺸﻒ اﻋﻼـم دﯾﻨﻪ و اﺗﺒـﺎع ﺳـﻨﻦ ﻧﺒّﯿﻪ ﺑﺎﻟـﺪؤب ﺑﺎﻟﺘﺮّﺣﻞ و اﻻﺳـﻔﺎر و ﻓﺮاق اﻻﻫﻞ و اﻻوﻃﺎر ﻓﯽ ﺟﻤﻊ اﻟـّﺴ ﻨﻦ و رﻓﺾ اﻻﻫﻮاء و اﻟﺘﻔﻘﻪ ﻓﯿﻬﺎ‬‫ﺑﺘﺮك اﻻـﻫﻮاء ﻓﺘﺠﺐ؟؟؟ ﻓﯽ اﻟﻘﻮم ﻟﻠﺤـﺪﯾﺚ و ﻃﻠﺒﻮه و رﺣﻠﻮا ﻓﯿﻪ و ﮐﺘﺒﻮه و ﺳـﺎﻟﻮا ﻋﻨﻪ و اﺣﮑﻤﻮه و ذاﮐﺮوا ﻓﯿﻪ و ﻧﺸـﺮوه و ﺗﻔﻘﻬﻮا ﻓﯿﻪ و‬‫اـّﺻ ﻠﻮه و ﻓّﺮﻋﻮا ﻋﻠﯿﻪ و ﻣـﺎ ﺑـّﺪﻟﻮه و ﺑّﯿﻨﻮا اﻟﻤﺮﺳـﻞ ﻣﻦ اﻟﻤﺘﺼﻞ و اﻟﻤﻮﻗﻮف ﻣﻦ اﻟﻤﻨﻔﺼﻞ و اﻟﻨﺎﺳـﺦ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺴﻮخ و اﻟﻤﻔﺴـﺮ ﻣﻦ اﻟﻤﺠﻤﻞ و‬‫اﻟﻤﺴـﺘﻌﻤﻞ ﻣﻦ اﻟﻤﻬﻤﻞ و اﻟﻤﺨﺘﺼﺮ ﻣﻦ اﻟﻤﺘﻘﺼﯽ و اﻟﻤﻠﺰوق ﻣﻦ اﻟﻤﺘﻔﺼﯽ و اﻟﻌﻤﻮم ﻣﻦ اﻟﺨﺼﻮص و اﻟﺪﻟﯿﻞ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺼﻮص و اﻟﻤﺒﺎح ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺰﺟﻮر و اﻟﻐﺮﯾﺐ ﻣﻦ اﻟﻤﺸـﻬﻮر و اﻟﻔﺮض ﻣﻦ اﻻرﺷﺎد و اﻟﺤﺘﻢ ﻣﻦ اﻻﺑﻌﺎد و اﻟﻌﺪول ﻣﻦ اﻟﻤﺠﺮوﺣﯿﻦ و اﻟﻀـﻌﻔﺎء ﻣﻦ اﻟﻤﺘﺮوﮐﯿﻦ و ﮐﯿﻔﯿﮥ‬‫اﻟﻤﻌﻠﻮل و اﻟﮑﺸﻒ ﻋﻦ اﻟﻤﺠﻌﻮل و ﻣﺎ ﺣﺮف ﻣﻦ اﻟﻤﺠﺪول او ﻗﻠﺐ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺤﻮل ﻣﻦ ﻣﺨﺎﺋﻞ اﻟﺘﺪﻟﯿﺲ و ﻣﺎ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺘﻠﺒﯿﺲ ﺣﺘﯽ ﺣﻔﻆ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻬﻢ اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و ﺻﺎﻧﻪ ﻋﻦ ﺛﻠﺐ اﻟﻘﺎدﺣﯿﻦ و ﺟﻌﻠﻬﻢ ﻋﻨﺪ اﻟﺘﻨﺎزع اﺋﻤﮥ اﻟﻬﺪي و ﻓﯽ اﻟﻨﻮازل ﻣﺼﺎﺑﯿﺢ اﻟّﺪﺟﯽ ﻓﻬﻢ ورﺛﮥ اﻻﻧﺒﯿﺎء و‬‫ﻣﺎﻧﺲ اﻻﺻـﻔﯿﺎء و ﻣﻠﺠﺎ اﻻﺗﻘﯿﺎء و ﻣﺮﮐﺰ اﻻوﻟﯿﺎء ﻓﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ ﻗﺪره و ﻗﻀﺎﺋﻪ و ﺗﻔـّﻀ ﻠﻪ ﺑﻌﻄﺎﺋﻪ و ﺑّﺮه و ﻧﻌﻤﺎﺋﻪ و ﻣﻨﻪ و آﻻﺋﻪ اﻧﺘﻬﯽ ﮐﻨﯿﺖ‬‫او اﺑﻮ ﺣـﺎﺗﻤﺴﺖ و ﻧـﺎم او ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن ﺑﻦ ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪﺳﺖ و ﻧﺴـﺒﺖ او ﺑﺰﯾـﺪ ﻣﻨﺎة ﺑﻦ ﺗﻤﯿﻢ ﻣﯽرﺳـﺪ ﭘﺲ او‬‫ﺗﻤﯿﻤﯿﺴﺖ و ﺑﺴﺘﯽ ﻧﯿﺰ ﮔﻮﯾﻨـﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ در ﺷـﻬﺮ ﺑﺴﺖ ﮐﻪ در ﺳﯿﺴـﺘﺎﻧﺴﺖ ﺳﺎﮐﻦ ﺑﻮد ﺷﺎﮔﺮد ﻧﺴﺎﺋﯿﺴﺖ و از اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﻣﻮﺻـﻠﯽ و ﺣﺴﻦ ﺑﻦ‬‫ﺳﻔﯿﺎن و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﻪ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻧﯿﺰ ﺗﻠﻤﯿﺬ ﻧﻤﻮده از ﺧﺮاﺳﺎن ﺗﺎ ﻣﺼﺮ ﺳﯿﺮ ﮐﺮده و از ﻋﺎﻟﻢ ﻓﯿﺾ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺳﻮاي ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ و‬‫ﻋﻠﻮم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪186 :‬‬‫دﯾﮕﺮ ﻫﻢ داﺷﺖ ﻓﻘﻪ و ﻟﻐﺖ و ﻃﺐ و ﻧﺠـﻮم را ﻧﯿـﮏ ﻣﯽداﻧﺴﺖ ﺣـﺎﮐﻢ از وي اﺧـﺬ ﮐﺮده و ﺷـﺎﮔﺮدي وي ﻧﻤﻮده و ﺧﻮد اﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن در‬‫ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب اﻻﻧﻮاع ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﻟﻌّﻠﻨﺎ ﮐﺘﺒﻨﺎ ﻋﻦ اﻟﻔﯽ ﺷـﯿﺦ ﻓﺎﺋـﺪه ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺒﺎن را اﺑﺘﻼﺋﯽ ﭘﯿﺶ آﻣـﺪ ﮐﻪ وي در ﺑﻌﺾ ﮐﺘﺐ‬‫ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ اﻟﻨﺒّﻮة اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﻌﻤﻞ ﻣﺮدم ﺑﺮﯾﻦ ﺣﺮف او اﻧﮑﺎر ﮐﺮدﻧـﺪ و ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﺰﻧﺪﻗﻪ ﻧﻤﻮده و از وي رواﯾﺖ ﺣﺪﯾﺚ و ﻣﻼﻗﺎت ﺗﺮك‬‫ﮐﺮده ﺑﺨﻠﯿﻔﻪ وﻗﺖ اﯾﻦ ﻣﺎﺟﺮا رﺳﺎﻧﯿﺪﻧـﺪ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺑﯽ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺣﮑﻢ ﺑﻘﺘﻞ او ﻧﻤﻮد ﺑﺎ آﻧﮑﻪ ﺑﻌﻀـﯽ از ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﺛﻘﺎت ﻧﯿﺰ در ﺣﻖ او ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ و‬‫ذﻟﮏ ﻧﻔﺲ ﻓﻠﺴـﻔﯽ ﻟﯿﮑﻦ اﻧﺼﺎف آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﻼم او ﭼﻨﺪان دور از ﻋﻘﺎﺋﺪ ﺣﻘﻪ ﻧﯿﺴﺖ ﭼﻪ ﻣﺮاد آن ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﺒﻮت ﮐﺴـﯿﺴﺖ ﺑﺮﯾﺎﺿﺖ‬‫در ﻋﻠﻢ و ﻋﻤـﻞ ﺣﺎﺻﻞ ﺗﻮان ﮐﺮد ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﻤـﺬﻫﺐ ﻓﻼﺳـﻔﻪ اﺳﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﻏﺮض او آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﺒﻮت را ﻻزﻣﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻔﺲ ﻧﺎﻃﻘﻪ ﻧا ﺴﺎن در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 128‬از ‪359‬‬‫ﻋﻠﻢ و ﻋﻤـﻞ زﯾـﺎدﺗﯽ ﺑّﯿﻦ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﻌـﺪ از آن ﺑﻄﺮﯾـﻖ ﻣـﻮﻫﺒﺖ او را ﻧﺒـﻮت ﻋﻄـﺎ ﻣﯽﺷﻮد ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در ﻗﺮآن ﻣﺠﯿـﺪ اﺷـﺎره ﺑـﺎن ﻣﻌﻨﯽ‬‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﺟﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ اﻟﱠﻠُﻪ َأْﻋَﻠُﻢ َﺣﯿُْﺚ َﯾْﺠَﻌُﻞ ِرﺳﺎﻟََﺘُﻪ‬‫و اﻋﺘﻘﺎد آﻧﮑﻪ اﯾﻨﻬﺎ را ﻫﯿـﭻ ﻣﺮﺗﺒﻪ در ﻗﻮت ﻋﻠﻤﯿﻪ و ﻋﻤﻠﯿﻪ ﺑﺮ ﺳﺎﺋﺮ اﻓﺮاد ﻧﻤﯽﺑﺎﯾـﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﺷـﺪ و ﺑﻄﺮﯾﻖ ﺗﺤﮑﻢ ﻣﺤﺾ ﯾﮑﯽ را از ﻣﯿﺎن اﻓﺮاد‬‫ﻣﺘﺴﺎوﯾﻪ ﺑﻪ ﻧﺒﻮت ﺳـﺮﻓﺮاز ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﺻـﻼ از ﺷﺮﯾﻌﺖ و دﯾﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻤﯽﺷﻮد ﯾﺎ ﻣﺮادش آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﻧﺒﯿﺎ را ﺑﻌﺪ از ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ؟؟؟ ﻧﺒﻮت ﺗﻔﻮق در‬‫ﻫﺮ دو ﺟﺎﻧﺐ ﻋﻠﻢ و ﻋﻤﻞ ﻣﯽﮔﺮدد و ﻟﻬﺬا ﻣﻌﺼﻮم ﺑﺎﺷـﻨﺪ از ﺧﻄﺎ و ﮔﻨﺎه و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﺟﻤﯿﻊ اﻫﻞ اﺳـﻼﻣﺴﺖ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة‬‫اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪﺳﺖ و ﻫـﺬا ﻟﻪ ﻣﺤﻤﻞ ﺣﺴﻦ إذ ﻟﻢ ﯾﺮد ﺣﺼـﺮ اﻟﻤﺒﺘـﺪأ ﻓﯽ اﻟﺨﺒﺮ و ﻣﺜﻠﻪ اﻟﺤـﺞ ﻋﺮﻓﮥ ﻓﻤﻌﻠﻮم ان اﻟّﺮﺟﻞ ﻻ ﯾﺼـﯿﺮ ﺣﺎﺟﺎ ﺑﻤﺠﺮد‬‫اﻟﻮﻗﻮف ﺑﻌﺮﻓـﮥ و اﻧﻤـﺎ ذﮐﺮ ﻣﻬﻢ اﻟﺤـﺞ وﻓـﺎت او در ﺳـﺎل ﺳﻪ ﺻـﺪ و ﭘﻨﺠـﺎه و ﭼﻬﺎر و ﺑﺴﺖ و دوم ﺷﻮال روز ﺟﻤﻌﻪ ﺑﻮده اﺳﺖ و از وي‬‫ﺗﺼـﺎﻧﯿﻒ ﺑﺴـﯿﺎر ﻣﺸـﻬﻮرﺳﺖ و ﯾﺎدﮔـﺎر از آﻧﺠﻤﻠـﻪ ﮐﺘـﺎب ﺗﺎرﯾـﺦ اﻟﺜﻘـﺎت ﮐـﻪ ﻣﺘـﺪاوﻟﺴﺖ و از وي ﻧﻘـﻞ ﻣﯽآرﻧـﺪ و ﮐﺘـﺎب اﻟﻀـﻌﻔﺎ ﻧﯿﺰ‬‫ﻣﺘـﺪاوﻟﺴﺖ و ﻋﻠﻞ ﺣـﺪﯾﺚ زﻫﺮي و ﻋﻠﻞ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﺎﻟﮏ و ﻣﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ اﻫﻞ اﻟﻤﺪﯾﻨﮥ ﻣﻦ اﻟﺸﺎﻣﯿﯿﻦ و ﻣﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ اﻟﻤﮑﯿﻮن و ﻣﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ اﻫﻞ‬‫اﻟﻌﺮاق و ﻣـﺎ ﻧا ﻔﺮد ﺑﻪ اﻫـﻞ ﺧﺮاﺳـﺎن و او را ﻣﻌﺠﻤﯿﺴﺖ ﺑﺮ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﺘﻦ و ﮐﺘـﺎﺑﯽ در ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﻣﺎﻟﮏ و ﮐﺘﺎﺑﯽ در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺷﺎﻓﻌﯽ و ﮐﺘﺎﺑﯿﺴـﺖ‬‫ﻣﺴـﻤﯽ ﺑﺎﻧﻮاع اﻟﻌﻠﻮم و اوﺻﺎﻓﻬﺎ ﺳﻪ ﺟﻠﺪ دارد و ﮐﺘﺎﺑﯿﺴﺖ ﻣﺴـﻤﯽ ﺑﺎﻟﻬﺪاﯾﮥ اﻟﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺴﻨﻦ و وراي اﯾﻦ ﻧﯿﺰ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ دارد و ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ‬‫ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ در اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪187 :‬‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﺑﻦ ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﻟﺒﺴﺘﯽ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻧﺴـﺒﺖ او ﺑﺰﯾﺪ ﻣﻨﺎة ﺗﻤﯿﻢ ﻣﯽرﺳﺪ و در ﺷﻬﺮ ﺑﺴﺖ ﮐﻪ در‬‫ﺳﯿﺴـﺘﺎﻧﺴﺖ ﺳـﺎﮐﻦ ﺑﻮد ﺷﺎﮔﺮد ﻧﺴﺎﯾﯿﺴﺖ و از اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﻣﻮﺻـﻠﯽ و ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤـﮥ ﻧﯿﺰ ﺗﻠﻤـﺬ ﻧﻤﻮده از ﺧﺮاﺳﺎن ﺗﺎ‬‫ﻣﺼـﺮ ﺳـﯿﺮ ﮐﺮده و از ﻫﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﻓﯿﺾ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺳﻮاي ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻠﻮم دﯾﮕﺮ ﻫﻢ داﺷﺖ ﻓﻘﻪ و ﻟﻐﺖ و ﻃﺐ و ﻧﺠﻮم ﺣﺎﮐﻢ از وي اﺧﺬ ﮐﺮده‬‫ﻣﺸﺎﯾﺦ او ﺑﺴـﯿﺎراﻧﺪ وي ﮔﻔﺘﻪ ﻟﻌﻠﻨﺎ ﮐﺘﺒﻨﺎ ﻋﻦ اﻟﻔﯽ ﺷـﯿﺦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﺑﺴـﯿﺎر دارد ﻣﻨﻬﺎ ﺗﺎرﯾﺦ اﻟﺜﻘﺎت و ﮐﺘﺎب اﻟﻀﻌﻔﺎء ﻋﻠﻞ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﺰﻫﺮي و‬‫ﻋﻠﻞ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﺎﻟﮏ و ﻣﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ اﻫﻞ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ ﻣﻦ اﻟﺸﺎﻣّﯿﯿﻦ و ﻣﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ اﻟﻤﮑّﯿﻮن و ﻣﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق و ﻣﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ اﻫﻞ ﺧﺮاﺳﺎن و‬‫او را ﻣﻌﺠﻤﯿﺴﺖ و ﮐﺘـﺎﺑﯽ در ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﻣﺎﻟـﮏ و ﮐﺘـﺎﺑﯽ در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺷﺎﻓﻌﯽ و ﮐﺘﺎب اﻧﻮاع اﻟﻌﻠﻮم و اوﺻﺎﻓﻬﺎ ﺳﻪ ﻣﺠﻠـﺪ و ﮐﺘﺎب اﻟﻬﺪاﯾـﮥ اﻟﯽ‬‫ﻋﻠﻢ اﻟﺴـﻨﻦ و ﺟﺰ آن و او را اﺑﺘﻼـي ﭘﯿﺶ آﻣـﺪ ﮐﻪ در ﺑﻌﺾ ﮐﺘﺐ ﺧﻮد ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﻟﻨﺒﻮة اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﻌﻤـﻞ ﻣﺮدم ﺑﺮﯾﻦ ﺣﺮف اﻧﮑـﺎر ﮐﺮده رﻣﯽ‬‫ﺑﺰﻧـﺪﻗﺖ ﻧﻤﻮدﻧـﺪ و رواﯾﺖ ﺣﺪﯾﺚ از وي و ﻣﻼﻗﺎت ﺗﺮك ﻧﻤﻮده اﯾﻦ ﻣﺎﺟﺮا ﺑﺨﻠﯿﻔﻪ وﻗﺖ رﺳﺎﻧﯿﺪﻧﺪ ﺧﻠﯿﻔﻪ وﻗﺖ ﺑﯽ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺣﮑﻢ ﺑﻘﺘﻞ او‬‫ﮐﺮد ﺗـﺎ آﻧﮑﻪ ﺑﻌﺾ ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ ﺛﻘـﺎت ﻫﻢ در ﺣﻖ وي ﮔﻔﺘﻨـﺪ ذﻟﮏ ﻧﻔﺲ ﻓﻠﺴـﻔﯽ ﻟﯿﮑﻦ اﻧﺼﺎف آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﻼم ﭼﻨﯿﻦ دور از ﻋﻘﺎﺋﺪ‬‫ﺣﻘﻪ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد ﻧﻪ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﺒﻮت ﮐﺴﺒﯿﺴﺖ ﺑﺮﯾﺎﺿﺖ در ﻋﻠﻢ و ﻋﻤﻞ ﺣﺎﺻﻞ ﺗﻮان ﮐﺮد ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣـﺬﻫﺐ ﻓﻼﺳـﻔﻪ اﺳﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﻏﺮض‬‫آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﺒـﻮت را ﻻـزﻣﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻔﺲ ﻧـﺎﻃﻘﻪ اﻧﺴـﺎﻧﯽ در ﻋﻠﻢ و ﻋﻤـﻞ زﯾـﺎدت ﺑّﯿﻦ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﻌـﺪه ﺑﻄﺮﯾـﻖ ﻣﻮﻫﺒﺖ او را ﻧﺒﻮت ﻋﻄﺎ‬‫ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻤﺎ اﺷﺎر إﻟﯿﻪ ﻋّﺰ و ﺟﻞ اﻟﱠﻠُﻪ َأْﻋَﻠُﻢ َﺣﯿُْﺚ َﯾْﺠَﻌُﻞ ِرﺳﺎﻟَﺘُﻪ‬‫و اﻋﺘﻘـﺎد آﻧﮑﻪ اﻧﺒﯿـﺎ را ﻫﯿـﭻ ﻣﺮﺗﺒﻪ در ﻗـﻮت ﻋﻠﻤﯿﻪ و ﻋﻤﻠﯿﻪ ﺑﺮ ﺳـﺎﺋﺮ اﻓﺮاد ﻧﺒﺎﯾـﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﺷـﺪ و ﺑﻄﺮﯾـﻖ ﺗﺤﮑﻢ ﻣﺤﺾ ﯾﮑﯽ را از ﻣﯿـﺎن اﻓﺮاد‬‫ﻣﺘﺴـﺎوﯾﻪ ﺑﻪ ﻧﺒﻮت ﺳـﺮﻓﺮاز ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ ﺛـﺎﺑﺖ ﻧﻤﯽﺷﻮد ﯾـﺎ ﻣﺮاد آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﻧﺒﯿﺎ را ﺑﻌـﺪ از ﻋﻄﺎي ﻧﺒﻮت ﺗﻔّﻮق در ﻫﺮ دو ﺟﺎﻧﺐ ﻋﻠﻢ و ﻋﻤﻞ‬‫ﺣﺎﺻـﻞ ﻣﯽﮔﺮدد ﻟﻬـﺬا ﻣﻌﺼﻮم ﻣﯽﺑﺎﺷـﻨﺪ از ﮔﻨـﺎه و ﺧﻄـﺎ و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﺟﻤﻊ اﻫﻞ اﺳـﻼﻣﺴﺖ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮه ﮔﻔﺘﻪ ﻫـﺬا ﻟﻪ‬‫ﻣﺤﻤﻞ ﺣﺴﻦ إذ ﻟﻢ ﯾﺮد ﺣﺼﺮ اﻟﻤﺒﺘﺪأ ﻓﯽ اﻟﺨﺒﺮ و ﻣﺜﻠﻪ اﻟﺤﺞ ﻋﺮﻓﮥ ﻓﻤﻌﻠﻮم اّن اﻟّﺮﺟﻞ ﻻ ﯾﺼﯿﺮ ﺣﺎﺟﺎ ﺑﻤﺠﺮد اﻟﻮﻗﻮف ﺑﻌﺮﻓﮥ و اﻧّﻤﺎ ذﮐﺮ ﻣﻬّﻢ‬‫اﻟﺤﺞ وﻓﺎت او در ﺳـﻨﻪ ‪ 1354‬ارﺑﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ ﺑﺴﺖ و دوم ﻣﺎه ﺷﻮال روز ﺟﻤﻌﻪ ﺑﻮده رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﮐـﺬا ﻓﯽ ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ‬‫اﻧﺘﻬﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻻﺗﺤﺎف ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤﻨﺎن ﻋﻠﯽ ﺛﺒﻮت ﺻﺤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪188 :‬‬‫اﻟّﺴـ ﺎّر ﻟﺠﻨـﺎن اﻫـﻞ اﻻﯾﻤـﺎن اﻟﻐﺎﺋـﻂ ﻻرﺑﺎب اﻟﻀـﻐﻦ و اﻟﺸـﻨﺌﺎن ﻣﻦ ﺻـﻨﯿﻊ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن اﻟﻤﺤﺒﻮب ﻟﻠﺠﻬﺎﺑـﺬة اﻟﻤﺸﺎر إﻟﯿﻬﻢ ﺑﺎﻟﺒﻨﺎن اﻟﻤﻮﺻﻮف‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 129‬از ‪359‬‬‫ﻋﻨـﺪﻫﻢ ﺑﺎﻟﺤـﺬق و اﻟﺘﻔﺮد و اﻟﺠﻼﻟـﮥ و اﻟﺒﺮاﻋـﮥ ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن اﻟﻤﺘﻘّﺪم اﻟﺴﺎﺑﻖ ﻋﻠﯽ اﻻﺷـﺒﺎه و اﻻﻗﺮان و ﻻ ﯾﺨﻔﯽ اﻧّﻪ ﻗﺪ ﺑﻠﻎ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻣﻦ‬‫اﻟﺘﻌّﺼﺐ و اﻟﺘﺼـّﻠﺐ و اﻟﺘﺤﺎﻣـﻞ اﻟﻤﺰري ﺑﺎﻻﯾﻘـﺎن و اﻻـﻧﺤﺮاف و اﻻﺳـﺘﻨﮑﺎف و اﻟﺘﻠّﻮي ﻋﻦ اﻻذﻋـﺎن اﻟﯽ ان اﻃـﺎل ﻟﺴـﺎن اﻟﻄﻌﻦ ﻋﻠﯽ اﻣﺎم‬‫اﻻـﻧﺲ و اﻟﺠـﺎن ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺮﺿﺎ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﺑﺎﺋﻪ و اﺑﻨﺎﺋﻪ اﻟﻤﻌﺼﻮﻣﯿﻦ آﻻف اﻟﺘﺤـّﯿ ﮥ و اﻟّﺴـ ﻼم ﻣﻦ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﺤّﻨﺎن ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﯿﺰان‬‫ﻟﻠّﺬﻫﺒﯽ و ﻏﯿﺮه ﻣﻦ ﻣﺼـّﻨﻔﺎت اﻷﻋﯿﺎن و ﻟﮑﻦ ﻣﻊ ذﻟﮏ اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻻﺳـﻤﺞ و اﻟﻌﻨﺎد اﻟﺒﻬﺮج ﻟﻢ ﯾﻤﮑﻨﻪ ان ﯾﻨﺒﺲ ﺑﺒﻨﺖ ﺷـﻔﮥ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﺑﻞ ادﺧﻠﻪ ﻓﯽ ﺻﺤﯿﺤﻪ ﻓﺎﻇﻬﺮ ﺻّﺤﺘﻪ و ﺳﺪاده و ﻧﺰوﺣﻪ ﻋﻦ اﻟﻄﻌﻦ و ﺑﻌﺎده و ﻟﮑّﻦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟّﺮءوف ﺗﻘﺪم ﺑﺎﺑﻄﺎل ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫اﻟﺸﺮﯾﻒ ﻋﻠﯽ ﻫﺬا اﻟﻌﻨﻮد اﻟﻌﺴﻮف ﻓﺠﻠﺐ ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ و اﺗﺒﺎﻋﻪ اﻧﮑﺮ اﻟﺤﺘﻮف و ﺷﺎن ﺑﺪر ﻓﺨﺮه ﺑﺎﻣﺤﻖ اﻟﺨﺴﻮف‬‫‪ -28‬ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ أﺣﻤﺪ ﻃﺒﺮاﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ ﻫﺸـﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﯾﻮب اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ ﮐﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻠﯿﻠﻪ و‬‫ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻤﯿﻠﻪ او از ﺗﻔﻬﯿﻤﺎت ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﻤﺮﺗﻀﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠّﯽ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و اﺧﺮج اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻣﺜﻠﻪ و اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ و اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ و اﻟﺤﺎﮐﻢ و ﺻّﺤﺤﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫و ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﻓـﺎﺧﺮه و ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﺑـﺎﻫﺮه ﻃﺒﺮاﻧﯽ ﺑﺘﻔﺼـﯿﻞ اﻧﺸـﺎء اﻟﱠﻠﻪ در ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮان ﮐﺘﺐ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻋﻈﺎم و ﻣﻨﻘـﺪﯾﻦ ﻓﺨﺎم ﻣﺜﻞ اﻧﺴﺎب‬‫ﺳﻤﻌـﺎﻧﯽ و وﻓﯿـﺎت اﻷﻋﯿـﺎن اﺑﻦ ﺧﻠﮑـﺎن و ﻣﻨﻈﺮ اﻻﻧﺴـﺎن ﺗﺮﺟﻤﻪ وﻓﯿـﺎت اﻷﻋﯿـﺎن ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ و ﻋﺒﺮ ذﻫﺒﯽ و ﻣﺮآة اﻟﺠﻨـﺎن ﯾـﺎﻓﻌﯽ و‬‫ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﺟﻼل اﻟـﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ و ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻘﺮاء ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺟﺰري و ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ و ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ‬‫ﻟﺪﻧّﯿﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ زرﻗﺎﻧﯽ و ﺗﺮاﺟﻢ اﻟﺤّﻔﺎظ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ و ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ و ﻏﯿﺮ اﯾﻨﻬﺎ ﻣﺬﮐﻮر ﺧﻮاﻫﺪ‬‫ﺷﺪ و ﻋﺠﺐﺗﺮ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪189 :‬‬‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺣﻤﯿـﺪ و ﺷـﯿﺦ او ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺳﺎﻟﮏ ﻣﻨﻬـﺞ ﻏﯿﺮ ﺳﺪﯾـﺪ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺑﺎﻓﺎدات و رواﯾﺎت ﻃﺒﺮاﻧﯽ ﻋﻤﯿﺪ ﻣﺘﺸـﺒﺚ و ﻣﺘﻤﺴﮏ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ و او را‬‫ﻣﻠﺠـﺎ و ﻣﻌﺘﻤـﺪ ﺧﻮد ﻣﯽداﻧﻨـﺪ و ﺑـﺎز ﻫﺮ دو ﻗـﺪح ﺣـﺪﯾﺚ وﻻـﯾﺖ ﮐﻪ از ﻣﺮوﯾـﺎت آن اﻣـﺎم اﻫﻞ رواﯾﺘﺴﺖ ﻣﯽﭘﺮدازﻧـﺪ و ﺑﺮ اﻓﺎده او ﻧﻈﺮ‬‫ﻧﻤﯽاﻧﺪازﻧﺪ ِإ ﱠن ﻫﺬا ﻟََﺸْﯽٌء ُﻋﺠﺎٌب‬‫‪ -29‬رواﯾﺖ ﺣﺎﮐﻢ از ﻋﻤﺮان‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده و ﺗﺼـﺤﯿﺢ ان ﺑﺮ ﺷـﺮط ﻣﺴـﻠﻢ ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﺴﺘﺪرك ﻋﻠﯽ اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ ﮐﻪ ﺳﻪ ﺗﺎ ﻧﺴﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ آن از ﻧﻈﺮ ﻗﺎﺻﺮ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺣﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻧﻌﯿﻢ ﻗﺎﻻ ﺛﻨﺎ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀﺒﻌﯽ ﻋﻦ ﯾﺰﯾﺪ‬‫اﻟﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺳﺮّﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀﯽ‬‫ﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟّﺴـ ﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ذﻟﮏ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ اﻟّﻨﺒﯽ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ‬‫ﺻﻨﻊ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﻨﻈﺮوا إﻟﯿﻪ و ﺳﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ ﯾﺘﻄﺮﻗﻮن‬‫اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴـ ﺮّﯾﮥ ﺳﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺻﻨﻊ ﮐﺬا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 130‬از ‪359‬‬‫و ﮐـﺬا ﻓـﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻟا ﻢ ﺗﺮ انّ‬‫ﻋﻠّﯿﺎ ﺻـﻨﻊ ﮐـﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻗﺒﻞ ﻋﻠﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ‬‫وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺻﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ ﺷﺮط ﻣﺴﻠﻢ و ﻟﻢ ﯾﺨﺮﺟﺎه‬‫‪ -30‬ﺣﺎﮐﻢ از اﺑﻦ ﻋﺒﺎس‬‫وﺟﻪ ﺳﯽام آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﺣﺎﮐﻢ در ﻣﺴﺘﺪرك ﮔﻔﺘﻪ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان اﻟﻘﻄﯿﻌﯽ ﺑﺒﻐﺪاد ﻣﻦ اﺻﻞ ﮐﺘﺎﺑﻪ‬‫ﺛﻨـﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒـﻞ ﺣـﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﺛﻨـﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد ﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧـﮥ ﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺑﻠـﺞ ﺛﻨﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ اﻟﯽ اﺑﻦ‬‫ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺗﺴﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و اّﻣﺎ ان ﺗﺨﻠﻮ ﺑﻨﺎ ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﻫﺆﻻء ﻗﺎل ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻧﺎ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و‬‫ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌﺬ ﺻﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤّﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﻧﺪري ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪190 :‬‬‫ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﺑﻀﻊ ﻋﺸﺮ ﺧﺼﺎﺋﻞ ﻟﯿﺴﺖ ﻻﺣﺪ ﻏﯿﺮه وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜّﻦ‬‫رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤّﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﺴﺘﺸﺮف ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋﻠّﯽ ﻓﻘﺎل اﻧّﻪ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل و‬‫ﻣﺎ ﮐﺎن اﺣﺪﻫﻢ ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﺒﺼﺮ ﻗﺎل ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟّﺮاﯾﮥ ﺛﻼﺛﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎﻫﺎ اّﯾﺎه ﻓﺠﺎء ﻋﻠﯽ ﺑﺼﻔّﯿﻪ ﺑﻨﺖ ﺣﯿّﯽ‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺛﻢ ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﻼﻧﺎ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻻ رﺟﻞ ﻫﻮ‬‫ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻟﺒﻨﯽ ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠﯽ ﺟﺎﻟﺲ ﻣﻌﻬﻢ ﻓﻘﺎل‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻗﺒـﻞ ﻋﻠﯽ رﺟـﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻟﻌﻠﯽ اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و‬‫اﻵـﺧﺮة ﻗﺎل ﺑا ﻦ ﻋّﺒﺎس و ﮐﺎن ﻋﻠّﯽ اّول ﻣﻦ اﻣﻦ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌـﺪ ﺧﺪﯾﺠـﮥ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﺎ ﻗﺎل و اﺧـﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿـﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و‬‫ﻓﺎﻃﻤﮥ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴﯿﻦ و ﻗﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺷـﺮي ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﯿﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻋﻠﯽ ﻧﺎﺋﻢ ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﯾﺎ‬‫ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘـﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اّن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺪ اﻧﻄﻠﻖ اﻟﯽ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓـﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻨﻪ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻗﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ‬‫راﺳﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا اﻧّـﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ و ﮐـﺎن ﺻﺎﺣﺒـﮏ ﻻ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻧﺤﻦ ﻧﺮﻣﯿﻪ و اﻧﺖ ﺗﺘﻀّﻮر و ﻗـﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻓﺨﺮج رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك و ﺧﺮج اﻟّﻨﺎس ﻣﻌﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠﯽ‬‫ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪191 :‬‬‫ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻻ اﻧﻪ ﻟﯿﺲ ﺑﻌﺪي ﻧﺒﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻧﺖ‬‫وﻟﯽ ﮐـﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي و ﻣﺆﻣﻨـﮥ ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻋـّﺒ ﺎس و ﺳـّﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑـﺎب ﻋﻠّﯽ و ﮐﺎن ﯾـﺪﺧﻞ‬‫اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﺎن ﻣﻮﻻه ﻋﻠﯽ ﻗﺎل‬‫اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺪ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧّﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸـﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻧّﻪ ﺳﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ‬‫ذﻟﮏ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺣﯿﻦ ﻗﺎل اﺋـﺬن ﻟﯽ ﻓﺎﺿـﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﻗﺎل و ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ و ﻣﺎ‬‫ﯾﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷﺌﺘﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 131‬از ‪359‬‬‫ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺻﺤﯿﺢ اﻻﺳﻨﺎد و ﻟﻢ ﯾﺨﺮﺟﺎه ﺑﻬﺬه اﻟﺴﯿﺎﻗﮥ و‬‫ﻗﺪ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻟﺴـّﯿﺪ اﻻوﺣﺪ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﺣﻤﺰة ﺑﻦ اﻟﺰﯾﺪي رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺛﻨﺎ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻬﺮوﯾﻪ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ اﻟﻘّﻄﺎن ﻗﺎل ﺳﻤﻌﺖ‬‫اﺑﺎ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﺮازي ﯾﻘﻮل ﮐﺎن ﯾﻌﺠﺒﻬﻢ ان ﯾﺠﺪوا اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﻣﻦ رواﯾﮥ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫و ﻫﻢ رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدن ﺣﺎﮐﻢ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را از ﻋﺒﺎرت ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﮐﻪ در ذﮐﺮ ﻃﺒﺮاﻧﯽ ﻣﻨﻘﻮل ﺷـﺪه واﺿـﺢ و ﻋﯿﺎن ﮔﺮدﯾـﺪه و ﮐﻤﺎل‬‫ﻓﻀﻞ و ﺟﻼﻟﺖ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺛﻘﺖ و ﻧﺒﺎﻟﺖ و ﻏﺎﯾﺖ ﺗﺒﺤﺮ و اﺗﻘﺎن و رﻓﻌﺖ ﺷﺎن ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮﯾﻦ اﻓﺎدات اﺋﻤﻪ اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺨﻔﯽ و ﻣﺸـﻬﻮر ﻧﯿﺴـﺖ‬‫و ﺳـﯿﺠﯽء ﻧﺒـﺬ ﻣﻦ ذﻟـﮏ ﻓﯿﻤﺎ ﺑﻌـﺪ ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻄﯿﺮ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﻈﻬﺮ و ﻻح و وﺿـﺢ و ﺑﺎح ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺣﺴﻦ ﺗﻮﻓﯿﻘﻪ و‬‫اﺑﻼﺟﻪ اﻟﺤﻖ و ﻟﺤﺐ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻣّﺮة ﺑﻌﺪ اﺧﺮي و ﮐﺮة ﺑﻌﺪ اوﻟﯽ ﺻـّﺤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸﺮﯾﻒ و اﻋﺘﻤﺎده و اﻋﺘﺒﺎره و وﺛﻮﻗﻪ و ﺟﻼء اﻣﺮه و اﺷﺘﻬﺎره‬‫ﺑﺤﮑﻢ اﻟﺤﺎﮐﻢ اﻟﺬاﻫﺐ ﻓﯽ اﻟﺘﻨﻘﯿﺪ و اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ و اﻟﺴﯿﺮ و اﻟﺘﻨﻘﯿﺮ و اﻟﺘﻨﻘﯿﺐ ﻋﻦ ﻏﻮاﻣﺾ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﮐّﻞ اﻟﻤﺬاﻫﺐ اﻟّﺼﺎﻋﺪ ﻣﻦ ﻣﺼﺎﻋﺪ اﻟﻔﻀﻞ‬‫و اﻟﻌّﺰ اﻋﻠﯽ اﻟﻤﺮاﺗـﺐ اﻟﻤﺘﻤﮑـﻦ ﻣﻦ اﻟﺤـﺬق و اﻟﻤﻬـﺎرة و اﻟّﺘﺒﺤﺮ و اﻟﺒﺼـﺎرة اﺳـﻨﯽ اﻟﻤﻨـﺎﺻﺐ و ﻟﻤـﻊ و ﺳـﻄﻊ ان رﻣﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟا ﺸـﺮﯾﻒ‬‫ﺑﺎﻟﮑﺬب و اﻟﺒﻄﻼن و اﻟﻌﻀﯿﻬﮥ و اﻟﻘﺮﻓﮥ اﻟﻤﻨﻬﺪة اﻟﺒﻨﯿﺎن ﻇﻦ ﻧﺎﺋﻎ ﮐﺎذب و وﻫﻢ ﺧﺎﺳﺮ ﺧﺎﺋﺐ و ﺗﻬّﺠﻢ ﺳﻤﺞ ﻋﻦ اﻟﺤﻖ ﻧﺎﮐﺐ و ﺗﻬّﺠﺲ ﻗﺬر‬‫ﻋﺮﯾﻖ ﻓﯽ اﻟﺸﻨﺎﻋﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪192 :‬‬‫ذاﻫﺐ ﻻ ﯾﺮﺿـﯽ ﺑﻪ اﻟّﺎ ﮐﻞ ﻣﻌﺎﻧـﺪ ﻧﺎﺻﺐ او ﻟﺠﻮج ﻟﻠﺒﻬﺖ ﺧﺎﻃﺐ او ﻋﻨﻮد ﻟﻠﻌﺪوان ﺟﺎﻟﺐ او ﺣﺎﻗﺪ ﻟﻠﻔﻈﺎﻋﮥ ﻃﺎﻟﺐ او ﺧﺎدع ﻟﻠﻌﻘﻮل ﺧﺎﻟﺐ‬‫او ﻣﻤﺎذق ﻟﻠـّﺪﯾﻦ ﺳﺎﻟﺐ او ﻣﻨﻬﺘﮏ ﻋﻦ اﻟﺨﺰي ﻏﯿﺮ ﻫﺎﺋﺐ او ﺧﻠﯿﻊ ﻣﻦ اﻟﻬﻮان ﻏﯿﺮ راﻫﺐ و اﻟﱠﻠﻪ وﻟﯽ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ ﻻﻗﺘﻔﺎء اﻟﺤﻖ اﻟﺼﺎﺋﺐ و ﺗﺰﯾﯿﻞ‬‫اﻟﺨﺎﺛﺮ ﻣﻦ اﻟﺬاﺋﺐ‬‫‪ -31‬اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﮥ‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم را در واﻗﻌﻪ ﻧﺰول آﯾﻪ‬‫ﮐﺮﯾﻤﻪ َو َأﻧ ِْﺬْر َﻋِﺸﯿَﺮَﺗَﮏ اﻟ َْﺄﻗَْﺮﺑ ِﯿَﻦ‬‫رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻟﻤﺎ ﻧﺰﻟﺖ ﻫﺬه اﻵﯾﮥ َو َأﻧ ِْﺬْر َﻋِﺸﯿَﺮَﺗَﮏ اﻟ َْﺄﻗَْﺮﺑ ِﯿَﻦ‬‫دﻋـﺎ ﺑﯿﻨﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ و ﺻـﻨﻊ ﻟﻬﻢ ﻃﻌﺎﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﺑﺎﻟﮑﺜﯿﺮ ﻓﻘﺎل ﮐﻠﻮا ﺑﺴﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﺟﻮاﻧﺒﻬﺎ ﻓﺎن اﻟﺒﺮﮐـﮥ ﺗﻨﺰل ﻣﻦ ذروﺗﻬﺎ و وﺿﻊ ﯾـﺪه او ﻟﻬﻢ‬‫ﻓﺎﮐﻠﻮا ﺣﺘﯽ ﺷـﺒﻌﻮا ﺛﻢ دﻋﺎ ﺑﻘﺪح ﻓﺸـﺮب اّوﻟﻬﻢ ﺛﻢ ﺳـﻘﺎﻫﻢ ﻓﺸـﺮﺑﻮا ﺣﺘﯽ رووا ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﻟﻬﺐ ﻟﻘﺪ ﺳـﺤﺮﮐﻢ و ﻗﺎل ﯾﺎ ﺑﻨﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ اﻧّﯽ‬‫ﺟﺌﺘﮑﻢ ﺑﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﺠﺊ ﺑﻪ اﺣﺪ ﻗﻂ ادﻋﻮﮐﻢ اﻟﯽ ﺷﻬﺎدة ان ﻻ اﻟﻪ اﻟّﺎ اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻓﻨﻔﺮوا ﻓﺘﻔﺮﻗﻮا ﺛﻢ دﻋﺎﻫﻢ اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﺜﻠﻬﺎ ﻓﻘﺎل‬‫اﺑﻮ ﻟﻬﺐ ﮐﻤـﺎ ﻗـﺎل اﻟﻤﺮة اﻻـوﻟﯽ ﻓـﺪﻋﺎﻫﻢ ﻓﻔﻌﻠﻮا ﻣﺜـﻞ ذﻟـﮏ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻟﻬﻢ و ﻣـﺪ ﯾـﺪه ﻣﻦ ﯾﺒﺎﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﯽ ان ﯾﮑﻮن اﺧﯽ و ﺻﺎﺣﺒﯽ و وﻟﯿﮑﻢ‬‫ﺑﻌﺪي ﻓﻤﺪدت ﯾﺪي و ﻗﻠﺖ اﻧﺎ اﺑﺎﯾﻌﮏ و اﻧﺎ ﯾﻮﻣﺌﺬ اﺻﻐﺮ اﻟﻘﻮم ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺒﻄﻦ ﻓﺒﺎﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ‬‫ﻗﺎل و ذﻟﮏ ﻟا ﻄﻌﺎم اﻧﺎ ﺻـﻨﻌﺘﻪ اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺪاﺋـﺢ ﺳـﻤﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺑﻬﯿﻪ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺳـﻨﯿﮥ اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ ﻧﺤﺮﯾﺮ ﺳﺎﺑﻘﻪ در ﻣﺠﻠﺪ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ ﮔـﺬﺷﺖ ﺧﻼﺻﻪاش آﻧﮑﻪ از ﺗـﺬﮐﺮه ذﻫﺒﯽ واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﺛﺒﺖ و ﻋﻼﻣﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﺛﻘﺘﺴﺖ و از اﮐﺎﺑﺮ و‬‫اﻋﺎﻇﻢ ﺷﯿﻮخ ﻣﺤّﺪﺛﯿﻦ ﻣﺜﻞ أﺑﯽ ﺳﻬﻞ ﺑﻦ زﯾﺎد و دﯾﮕﺮ اﮐﺎﺑﺮ ﻧﻘﺎد رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ و اﺟّﻠﻪ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳﻨّﯿﻪ ﻣﺜﻞ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻫﻨﺪه و ﻏﯿﺮ او‬‫ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮه ﺟﻢ ﻏﻔﯿﺮ ازو رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﯾﻌﻨﯽ ﻣﻌﺎﻟﻢ و ﺑﻨﯿﻪ و آﺛﺎر ﻧﺒﻮﯾﻪ ازو ﻓﺮا ﻣﯽﮔﯿﺮﻧﺪ و او ﻗﯿﻢ ﺑﻮد ﺑﻤﻌﺮﻓﺖ اﯾﻦ ﺷﺎن و ﺑﺼـﯿﺮ ﺑﺮﺟﺎل‬‫و ﻃﻮﯾﻞ اﻟﺒﺎع و ﻣﻠﯿﺢ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻮاﺣﺪة ﻣﻦ ﻫﺬه اﻟﻤﺤﺎﻣﺪ اﻟﺰاﻫﺮة و اﻟﻤﺪاﺋﺢ اﻟﻔﺎﺧﺮة ﻓﮑﯿﻒ إذا اﺟﺘﻤﻌﺖ و اﻧﺸـﻘﺖ و از ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﻌﺒﺮ ذﻫﺒﯽ از ﺗﺮﺟﻤﻪ اﺑﻮ ﻣﻄﯿﻊ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﻣﻄﯿﻊ ﮐﻪ ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ او از ﻓﻘﺮه و اﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻪ ﻋﻠّﻮ‬‫اﻻﺳﻨﺎد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 132‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪193 :‬‬‫ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن ﻟﻤﻌﺎن ﻇﻬﻮر دارد از اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ رواﯾﺖ ﮐﺮده و ﻧﯿﺰ از ﻋﺒﺎرت ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﻨﺪه و‬‫اخ او ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب و اﺑﻮ اﻟﺨﯿﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ و اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﮑﺮوﯾﻪ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻢ و اﺑﻮ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻘﻔﯽ و ﺧﻠﻘﯽ ﮐﺜﯿﺮ از اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧﺪ و رواﯾﺖ ﺷـﺨﺺ ﻋﺪل و ﺛﻘﻪ و ﺟﻠﯿﻞ از ﺷﺨﺼـﯽ ﺣﺴﺐ اﻓﺎدات اﺋﻤﻪ ﺳـﻨّﯿﻪ‬‫دﻟﯿﻞ وﺛﻮق و ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﺮوي ﻋﻨﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﮐﻤﺎ ﺳـﺒﻖ و از ﻋﺒﺎرت زاد اﻟﻤﻌﺎد اﺑﻦ اﻟﻘﯿﻢ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻨﯽ اﻟﻤﻨﺘﻔﻖ ﻣﻨﺠﻠﯽﺳﺖ‬‫ﮐﻪ اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ از ﮐﺒﺎر اﺋﻤﻪ ﺳـﻨﺖ و اﺟﻠﻪ ﺷـﯿﻮخ ﻣّﻠﺖ و اﻣﺎﺛﻞ ﺣﻔﺎظ آﺛﺎر و اﻓﺎﺧﻢ ﺧﺪام اﺧﺒﺎرﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ اﻟﻘﯿﻢ ﺑﺮواﯾﺖ او اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ‬‫را در ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﻣﺜﻞ رواﯾﺖ دﯾﮕﺮ اﺋﻤﻪ ﻣﺬﮐﻮرﯾﻦ اﺣﺘﺠﺎج و اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺮ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و ﺛﺒﻮت و ﺗﺤﻘﻖ و ﺧﺮوج آن از ﻣﺸﮑﺎة ﻧﺒﻮت‬‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺣﺴـﺒﮏ ﻫﺬا دﻻﻟﮥ ﻋﻠﯽ ﮐﻤﺎل اﻻﻋﺘﻤﺎد و اﻟﻮﺛﻮق و ﻏﺎﯾﮥ اﻻﻋﺘﺒﺎر و اﻟﻘﺒﻮل و از ﻋﺒﺎرت ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﺗﻮان داﻧﺴﺖ‬‫ﮐﻪ اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﮐﺒﯿﺮ و ﻋﻼﻣﻪ ﺟﻠﯿﻞ و ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻋﺪﯾﺪه ﻣﺜﻞ ﺗﻔﺴـﯿﺮ و ﺗﺎرﯾﺦ و ﻣﺴﺘﺨﺮج و ﻗﯿﻢ ﺑﺸﺎن ﺣﺪﯾﺚ و ﺑﺼﯿﺮ ﺑﺮﺟﺎل‬‫و ﺻﺎﺣﺐ ﮐﻤﺎل و ﻃﻮﯾﻞ اﻟﺒﺎع و ﮐﺜﯿﺮ اﻻﻃﻼﻋﺴﺖ و از ﻋﺒﺎرت ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ زرﻗﺎﻧﯽ ﮐﺎﻟﺸـﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﻫﻮﯾﺪا و اﺷﮑﺎرﺳﺖ ﮐﻪ‬‫اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ ﺣﺎﻓـﻆ ﺛﺒﺖ ﻋّﻠـﺎﻣﻪ ﺻـﺎﺣﺐ ﺗﺎرﯾـﺦ و ﺗﻔﺴـﯿﺮ و ﻣﺴـﻨﺪ و ﻣﺴـﺘﺨﺮج و ﻗﯿﻢ ﺑﺸـﺎن ﺣـﺪﯾﺚ و ﺑﺼـﯿﺮ ﺑﺮﺟﺎل و ﻃﻮﯾﻞ اﻟﺒﺎع و ﻣﻠﯿﺢ‬‫اﻟﺘﺼـﻨﯿﻔﺴﺖ و از ﻋﺒﺎرت ﺣﺼﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﺟﺰري ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ او ﮐﺘﺎب اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ را ﻣﺎﺧﺬ ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﮐﻪ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ آن‬‫ﺑﯿﺎن ﮐﺮده ﮔﺮداﻧﯿﺪه و ﻣﺜﻞ دﯾﮕﺮ ﮐﺘﺐ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﺤّﺪﺛﯿﻦ ﻧﺤﻠﻪ ﺧﻮد ﻣﺜﻞ ﺑﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ و اﻣﺎم اﺣﻤﺪ‬‫و اﺑﻮ داود و ﺗﺮﻣـﺬي و ﻧﺴـﺎﺋﯽ و اﺑﻦ ﻣـﺎﺟﻪ ﻗﺰوﯾﻨﯽ و ﺑّﺰار و اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و ﺣﺎﮐﻢ و اﺑﻦ ﻋﻮاﻧﻪ و اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﻪ و ﻣﺎﻟﮏ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﺑﺮ آن اﻋﺘﻤﺎد‬‫ﻧﻤﻮده و ﻧﯿﺰ ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ رواﯾـﺎت اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ را ﺻـﺤﯿﺢ داﻧﺴـﺘﻪ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻓﻠﯿﻌﻠﻢ اﻧﯽ ارﺟﻮ ان ﯾﮑﻮن ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﻓﯿﻪ ﺻـﺤﯿﺤﺎ و ﻣﺨﺎﻃﺐ‬‫ﻋﺎﻟﯽ ﺗﺒﺎر در رﺳﺎﻟﻪ اﺻﻮل ﺣﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ و اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺘﻌﻠﻘﻪ ﺑﺘﻔﺴـﯿﺮ را ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﮔﻮﯾﻨﺪ ﺗﻔﺴﯿﺮ اﯾﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ و ﺗﻔﺴﯿﺮ دﯾﻠﻤﯽ و ﺗﻔﺴﯿﺮ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ‬‫و ﻏﯿﺮه ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﺗﻔﺎﺳـﯿﺮ ﺣﺪﯾﺚاﻧﺪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻫﻮﯾﺪاﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻔﺴـﯿﺮ اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﺗﻔﺎﺳﯿﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻫﺴﺖ و ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ در ذﮐﺮ‬‫ﺗﻔﺎﺳﯿﺮ ﺗﻔﺴﯿﺮ او را ﻣﻘﺪم ﺑﺮ دﯾﮕﺮ ﺗﻔﺎﺳﯿﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻪاﻧﺪ‬‫‪ -32‬أﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﺳﯽ و دوم آﻧﮑﻪ ﺗﺎج اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪194 :‬‬‫اﺑـﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﻮـّﺻ ﺎﺑﯽ در ﮐﺘـﺎب‬‫اﻻﮐﺘﻔﺎء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻘﻮل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ‬‫اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪه و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﻓﯽ ﻓﻮاﺋﺪه و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ‬‫و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠﯽ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي و اﺧﺮج ﻟا ﻄﯿﺎﻟﺴﯽ‬‫و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﻦ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻣﺜﻠﻪ‬‫و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ از اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎي ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن و ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ اﻋﯿﺎن و ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ ارﮐﺎن و ﻣﺘﻤﻬﺮﯾﻦ اﺛﺒﺎت و ﻣﺘﺒّﺤﺮﯾﻦ ﺛﻘﺎت‬‫و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻣﻌﻈﻤﯿﻦ و ﮐﺒﺎر ﻣﺪﻗﻘﯿﻦ و اﺟﻠﻪ ﻣﺤّﻘﻘﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺴﺘﻨﺪﯾﻦ و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﻨﻘﺪﯾﻨﺴﺖ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺳﺎﻣﯿﻪ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﻓﺎﺧﺮه‬‫و ﻣﺤـﺎﺳﻦ زاﻫﺮه و ﻣﮑـﺎرم ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﺎﺛﺮ ﻧﺒﯿﻠﻪ او ﺑﺮ ﻣﻬﺮه ﻣﺘﺘﺒﻌﯿﻦ ﮐﺘﺐ و اﺳـﻔﺎر ﺣﻀـﺮات ﻣﺘﺴـّﻨﻨﯿﻦ ﻣﺜﻞ وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن و ﻋﺒﺮ‬‫ذﻫﺒﯽ و ﻣﺮآة اﻟﺠﻨـﺎن ﯾـﺎﻓﻌﯽ و واﻓﯽ ﺑﺎﻟﻮﻓﯿـﺎت ﺧﻠﯿـﻞ ﺻـﻔﺪي و ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ اﻻﺳـﻨﻮي و ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 133‬از ‪359‬‬‫ﺷـﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺳـﺒﮑﯽ و ﺗﺘﻤﻪ اﻟﻤﺨﺘﺼـﺮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﻈﻔﺮ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮردي و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺳـﺪي و ﻃﺒﻘﺎت ﺳـﯿﻮﻃﯽ و‬‫ﻟﻮاﻗـﺢ اﻻﻧﻮار ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺷـﻌﺮاﻧﯽ و رﺟﺎل ﻣﺸـﮑﺎة ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ اﺑﻮ ﻣﻬﺪي ﻋﯿﺴـﯽ و ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ‬‫ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ و ﻗﻮل ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن و اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ و ﻏﯿﺮ آن ﻇﺎﻫﺮ و ﻋﯿﺎﻧﺴﺖ اﯾﻨﺠﺎ‬‫اﮐﺘﻔﺎ ﺑﺮ ﺑﻌﺾ ﻋﺒﺎرت ﻣﯽرود ﻗﺎل اﻟﺴـﺒﮑﯽ ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎﺗﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﺤﺎق ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﻣﻬﺮان اﻻﻣﺎم اﻟﺠﻠﯿﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ اﻟﺼﻮﻓﯽ اﻟﺠـﺎﻣﻊ ﺑﯿﻦ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﺘﺼّﻮف و اﻟﻨﻬﺎﯾـﮥ ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻟـّﻀ ﺒﻂ و اﺣـﺪ اﻋﻼم اﻟـﺪﯾﻦ ﺟﻤﻊ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻪ ﺑﯿﻦ ﻟا ﻌﻠّﻮ ﻓﯽ‬‫اﻟﺮواﯾـﮥ و اﻟﻨﻬﺎﯾـﮥ ﻓﯽ اﻟّﺪراﯾﮥ رﺣﻞ إﻟﯿﻪ اﻟﺤﻔﺎظ ﻣﻦ اﻻﻗﻄﺎر وﻟﺪ ﻓﯽ رﺟﺐ ﺳـﻨﮥ ‪ 336‬ﺳﺖ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن و ﻫﻮ ﺳـﺒﻂ اﻟﺸﯿﺦ‬‫اﻟﺰاﻫﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺒﻨﺎء اﺣﺪ ﻣﺸﺎﯾﺦ اﻟّﺼﻮﻓّﯿﮥ و اﺣﺪ اﻻﻋﻼم اﻟﺬﯾﻦ ﺟﻤﻊ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪195 :‬‬‫ﺑﯿﻦ اﻟﻌﻠّﻮ ﻓﯽ اﻟﺮواﯾﮥ و اﻟﻨﻬﺎﯾﮥ ﻓﯽ اﻟﺪراﯾﮥ رﺣﻞ إﻟﯿﻪ اﻟﺤّﻔﺎظ ﻣﻦ اﻻﻗﻄﺎر و اﺳﺘﺠﺎز ﻟﻪ اﺑﻮه ﻃﺎﺋﻔﮥ ﻣﻦ ﺷﯿﻮخ اﻟﻌﺼﺮ ﺗﻔّﺮد ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ ﻋﻨﻬﻢ اﻟﯽ‬‫ان ﻗﺎل اﻟﺴﺒﮑﯽ و ﻗﺪ روي اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺴﻠﻤﯽ ﻣﻊ ﺗﻘّﺪﻣﻪ ﻋﻦ واﺣﺪ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ ﻓﻘﺎل ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺼﻮﻓّﯿﮥ ﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤـﺪ اﻟﻬﺎﺷـﻤﯽ ﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻨﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺶ اﻟﻤﻘﺮي ﺑﺒﻐﺪاد اﻧﺒﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻬﻞ اﻻدﻣﯽ و ذﮐﺮ‬‫ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺴـﻤﺮﻗﻨﺪي ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ار اﺣﺪا اﻃﻠﻖ ﻋﻠﯿﻪ اﺳﻢ اﻟﺤﻔﻆ ﻏﯿﺮ رﺟﻠﯿﻦ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ و‬‫اﺑﻮ ﺣﺎزم اﻟﻌﺒـﺪوي اﻻﻋﺮج و ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ ﮐﺎن اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻓﯽ وﻗﺘﻪ ﻣﺮﺣﻮﻻ إﻟﯿﻪ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ اﻓﻖ ﻣﻦ اﻵﻓﺎق اﺳـﻨﺪ و ﻻ‬‫اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ ﮐﺎن ﺣﻔﺎظ اﻟﺪﻧﯿﺎ ﻗﺪ اﺟﺘﻤﻌﻮا ﻋﻨﺪه و ﮐﺎن ﮐﻞ ﯾﻮم ﻧﻮﺑﮥ واﺣﺪ ﻣﻨﻬﻢ ﯾﻘﺮأ ﻣﺎ ﯾﺮﯾﺪه اﻟﯽ ﻗﺮﯾﺐ اﻟﻈﻬﺮ ﻓﺎذا ﻗﺎم اﻟﯽ داره رﺑﻤﺎ ﮐﺎن‬‫ﯾﻘﺮأ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﻄﺮﯾﻖ ﺟﺰو و ﮐـﺎن ﻻ ﯾﻀـﺠﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻟﻪ ﻏـﺬاء ﺳﻮي اﻟﺘﺼـﻨﯿﻒ او اﻟﺘﺴـﻤﯿﻊ و ﻗﺎل ﺣﻤﺰة ﺑﻦ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﻌﻠﻮّي ﮐﺎن اﺻـﺤﺎب‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﯾﻘﻮﻟﻮن ﺑﻘﯽ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ارﺑﻊ ﻋﺸـﺮة ﺳـﻨﮥ ﺑﻼ ﻧﻈﯿﺮ ﻻ ﯾﻮﺟﺪ ﺷـﺮﻗﺎ و ﻻ ﻏﺮﺑﺎ اﻋﻠﯽ اﺳـﻨﺎدا ﻣﻨﻪ و ﻻ اﺣﻔﻆ و ﮐﺎﻧﻮا ﯾﻘﻮﻟﻮن ﻟﻤﺎ ﺻـّﻨﻒ‬‫ﮐﺘﺎب اﻟﺤﻠﯿﮥ ﺣﻤﻞ اﻟﯽ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﺣﺎل ﺣﯿﺎﺗﻪ ﻓﺎﺷﺘﺮوه ﺑﺎرﺑﻌﻤﺎﺋﮥ دﯾﻨﺎر و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻤﻔّﻀﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺪ ﺟﻤﻊ ﺷﯿﺨﻨﺎ اﺧﺒﺎر أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ و ذﮐﺮ ﻣﻦ‬‫ﺣّﺪث ﻋﻨﻪ و ﻫﻢ ﻧﺤﻮ ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ رﺟﻼ و ﻗﺎل ﻟﻢ ﯾﺼـّﻨﻒ ﻣﺜﻞ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﺣﻠﯿﮥ اﻻوﻟﯿﺎء ﺳـﻤﻌﻨﺎه ﻋﻠﯽ اﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﻘﺎﺳﺎﻧﯽ ﻋﻨﻪ ﺳﻮي ﻓﻮت ﻋﻨﻪ ﯾﺴﯿﺮ‬‫و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر ﻫﻮ ﺗﺎج اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و اﺣﺪ اﻋﻼم اﻟﺪﯾﻦ ﻗﻠﺖ و ﻣﻦ ﮐﺮاﻣﺎﺗﻪ اﻟﻤﺸـﻬﻮرة اّن اﻟّﺴﻠﻄﺎن ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﺳﺒﮑﺘﮑﯿﻦ ﻟّﻤﺎ اﺳﺘﻮﻟﯽ ﻋﻠﯽ‬‫اﺻـﺒﻬﺎن وﻟّﯽ ﻋﻠﯿﻪ واﻟﯿﺎ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﻪ و رﺣﻞ ﻋﻨﻬﺎ ﻓﻮﺛﺐ اﻫﻞ اﺻﺒﻬﺎن و ﻗﺘﻠﻮا اﻟﻮاﻟﯽ ﻓﺮﺟﻊ ﻣﺤﻤﻮد إﻟﯿﻬﺎ و آﻣﻨﻬﻢ ﺣّﺘﯽ اﻃﻤﺎﻧّﻮا ﺛﻢ ﻗﺼﺪﻫﻢ ﯾﻮم‬‫اﻟﺠﻤﻌـﮥ ﻓﯽ اﻟﺠـﺎﻣﻊ ﻓﻘﺘـﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻘﺘﻠﻪ ﻋﻈﯿﻤـﮥ و ﮐـﺎﻧﻮا ﻗﺒﻞ ذﻟﮏ ﻗـﺪ ﻣﻨﻌﻮا اﺑﺎ ﻧﻌﯿﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﻦ اﻟﺠﻠﻮس ﻓﯽ اﻟﺠﺎﻣﻊ ﻓﺤﺼـﻠﺖ ﻟﻪ ﮐﺮاﻣﺘﺎن‬‫اﻟّﺴﻼﻣﮥ ﻓﯿﻤﺎ ﺟﺮي ﻋﻠﯿﻬﻢ إذ ﻟﻮ ﮐﺎن ﺟﺎﻟﺴﺎ ﻟﻘﺘﻞ و اﻧﺘﻘﺎم اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻟﻪ ﻣﻨﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪196 :‬‬‫ﺳﺮﯾﻌﺎ و ﻣﻦ ﻣﺼـّﻨﻔﺎﺗﻪ ﺣﻠﯿﮥ اﻻوﻟﯿﺎء و ﻫﯽ ﻣﻦ اﺣﺴﻦ اﻟﮑﺘﺐ ﮐﺎن اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﻮاﻟﺪ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤّﺚ ﻟﻨﺎ ﻋﻠﯿﻬﺎ و ﯾﺤﺐ ﺗﺴـﻤﯿﻌﻬﺎ و‬‫ﻟﻪ اﯾﻀـﺎ ﮐﺘﺎب ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ و ﮐﺘﺎب دﻻﺋﻞ اﻟّﻨﺒّﻮة و ﮐﺘﺎب اﻟﻤﺴـﺘﺨﺮج ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺨﺎري و ﮐﺘﺎب اﻟﻤﺴـﺘﺨﺮج ﻋﻠﯽ ﻣﺴـﻠﻢ و ﮐﺘﺎب ﺗﺎرﯾﺦ‬‫اﺻﺒﻬﺎن و ﮐﺘﺎب ﺻﻔﻪ اﻟﺠّﻨﮥ و ﮐﺘﺎب ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ و ﺻّﻨﻒ ﺷﯿﺌﺎ ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ اﻟﻤﺼّﻨﻔﺎت ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ اﻟﻌﺸﺮﯾﻦ ﻣﻦ اﻟﻤﺤﺮم ﺳﻨﮥ ‪ 430‬ﺛﻠﺜﯿﻦ و‬‫ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻟﻪ ارﺑﻊ و ﺗﺴـﻌﻮن ﺳـﻨﮥ و وﻟﯽ اﻟّﺪﯾﻦ ﺧﻄﯿﺐ در اﺳـﻤﺎء رﺟﺎل ﻣﺸـﮑﺎة ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﻻﺻﻔﻬﺎﻧﯽ ﻫﻮ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺤﻠﯿـﮥ ﻫﻮ ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾـﺦ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﻤﻌﻤﻮل ﺑﺤﺪﯾﺜﻬﻢ اﻟﻤﺮﺟﻮع اﻟﯽ ﻗﻮﻟﻬﻢ ﮐﺒﯿﺮ اﻟﻘﺪر وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و‬‫ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﺑﺎﺻﺒﻬﺎن و ﻣﺎت ﻓﯽ ﺻﻔﺮ ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺜﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ﺑﺎﺻﺒﻬﺎن و ﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﻌﻤﺮ ﺳﺖ و ﺗﺴﻌﻮن ﺳﻨﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫‪ -33‬أﺣﻤﺪ اﺑﯿﻦ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﯿﻬﻘﯽ‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﯿﻬﻘﯽ ﺧﺴﺮوﺟﺮدي اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را در ﺿﻤﻦ ﺣﺪﯾﺜﯽ ﻃﻮﯾﻞ از اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رواﯾﺖ‬‫ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﮐﺴﺮ اﺻﻨﺎم ﺑﺎﯾﻦ اﺳﻨﺎد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 134‬از ‪359‬‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﺸﯿﺦ اﻟّﺰاﻫﺪ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﻌﺎﺻﻤﯽ اﻟﺨﻮارزﻣﯽ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﺷﯿﺦ اﻟﻘﻀﺎة اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﻮاﻋﻆ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ واﻟﺪي‬‫اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ اﻟـﺦ ﮔﻔﺘﻪ و ﺑﻬﺬا اﻻﺳـﻨﺎد ﻋﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻫﺬا ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻘﻄﯿﻌﯽ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ أﺑﯽ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺑﻠﺞ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن‬‫ﻗﺎل اﻧﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ اﻟﯽ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺗﺴـﻌﮥ رﻫﻂ ﻗﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و اﻣﺎ ان ﺗﺨﻠﻮ ﺑﻨﺎ ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﻫﺆﻻء ﻗﺎل ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس‬‫ﺑﻞ اﻧﺎ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤّﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﻧﺪري ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ‬‫وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﺑﻀﻊ ﻋﺸـﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻟﯿﺲ ﻻﺣـﺪ ﻏﯿﺮه وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا‬‫ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪197 :‬‬‫ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﺴﺘﺸﺮف ﻓﻘﺎل اﯾﻦ ﻋﻠّﯽ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﻪ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﮐﺎن اﺣﺪ ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ان ﯾﺒﺼﺮ ﻗﺎل‬‫ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟّﺮاﯾﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎﻫﺎ اﯾﺎه ﻓﺠﺎء ﻋﻠّﯽ ﺑﺼﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿّﯽ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺛﻢ ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ‬‫ﺑﺴﻮرة اﻟّﺘﻮﺑﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ و اﺧﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻟّﺎ رﺟﻞ ﻫﻮ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻟﻨﺒّﯽ ﻋّﻤﻪ اﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠّﯽ ﺟﺎﻟﺲ ﻣﻌﻬﻢ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل‬‫اﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵـﺧﺮة ﻓـﺎﺑﻮا ﻓﻘـﺎل ﻟﻌﻠﯽ اﻧﺖ وﻟﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵـﺧﺮة ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﮐﺎن ﻋﻠّﯽ اّول ﻣﻦ اﻣﻦ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ‬‫ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻗﺎل و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﺣﺴﻦ و ﺣﺴﯿﻦ و ﻗﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ‬‫اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺷـﺮي ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﯿﺲ ﺛﻮاب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﮐﺎن اﻟﻤﺸﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧﺎﺋﻢ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠﯽ اّن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻗـﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ أم ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮﻣﯽ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻗﺪ ﻟﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻـﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ راﺳﻪ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ و ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﻻ‬‫ﯾﺘﻀّﻮر و ﻧﺤﻦ ﻧﺮﻣﯿﻪ و اﻧﺖ ﺗﺘﻀّﻮر و ﻗﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺧﺮج رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك و ﺧﺮج‬‫اﻟﻨﺎس ﻣﻌﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ‬‫ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧّﻪ ﻟﯿﺲ ﻧﺒﯽ ﺑﻌﺪي اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ اﻧﺖ وﻟّﯽ‬‫ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪198 :‬‬‫اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺳـّﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑﺎب ﻋﻠﯽ ﻓﮑﺎن ﯾﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ‬‫ﻏﯿﺮه ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺪ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن‬‫اﻧّﻪ رﺿـﯽ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻧّﻪ ﺳﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ ﺣﯿﻦ ﻗﺎل اﺋﺬن ﻟﯽ ﻓﺎﺿﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻨﻖ ﺣﺎﻃﺐ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﯾﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ اّﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷﺌﺘﻢ‬‫و ﻣﺰﯾـﺪ ﻓﻀـﻞ و ﺟﻼـﻟﺖ و ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﮐﻤﺎل و ﺑﺮاﻋﺖ و ﻏﺎﯾﺖ ﻧﻘـﺪ و ﻣﻬﺎرت و ﻃﻮل ﺑﺎع و ﻋﻈﻤﺖ ﺷﺎن و ﺳـﻤّﻮ ﻗـﺪر و ﻋﻠﻮ ﻓﺨﺮ و ﺗﺒّﺤﺮ و‬‫ﺗﻤّﻬﺮ و اﺗﻘـﺎن ﺑﯿﻬﻘﯽ ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ اﺳـﻔﺎر اﺋﻤﻪ اﯾﻦ ﻗﻮم ﻣﺜـﻞ ﻣﻌﺠﻢ اﻻدﺑـﺎء ﯾـﺎﻗﻮت ﺣﻤﻮي و ﮐﺘـﺎب اﻻﻧﺴـﺎب ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ و وﻓﯿﺎت‬‫اﻷﻋﯿﺎن اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن و ﮐﺎﻣﻞ اﺑﻦ اﺛﯿﺮ ﺟﺰري و ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸـﺮ اﺑﻮ اﻟﻔﺪاء اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ و ﺗﺘﻤﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر ﻟا ﺒﺸﺮ اﺑﻦ‬
‫اﻟﻮردي و ﺳـﯿﺮ اﻟﻨﺒﻼء و ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ و ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ و دول اﻻﺳـﻼم ذﻫﺒﯽ و ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن ﯾﺎﻓﻌﯽ و رﺟﺎل ﻣﺸـﮑﺎة وﻟﯽ اﻟـّﺪﯾﻦ‬‫اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ اﺳـﻨﻮي و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺳـﺒﮑﯽ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌّﯿﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺳـﺪي و ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 135‬از ‪359‬‬‫ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ و رﺟﺎل ﻣﺸﮑﺎة ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ و ﻓﯿﺾ اﻟﻘﺪﯾﺮ ﺷﺮح ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺼﻐﯿﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮؤف ﻣﻨﺎوي و ﻣﺮﻗﺎة ﺷﺮح ﻣﺸﮑﺎة ﻣﻠّﺎ ﻋﻠﯽ‬‫ﻗﺎري و ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﻟـﺪﻧّﯿﻪ زرﻗﺎﻧﯽ و ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ اﺑﻮ ﻣﻬﺪي ﺛﻌﺎﻟﺒﯽ و ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ و اﺑﺠﺪ اﻟﻌﻠﻮم و ﺗﺎج ﻣﮑﻠﻞ و‬‫اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻇﺎﻫﺮ و ﻣﺴﺘﻨﯿﺮﺳﺖ‬‫‪ -34‬راﻏﺐ اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﭼﻬـﺎرم آﻧﮑﻪ اﺑﻮ اﻟﻘـﺎﺳﻢ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﻟﺮاﻏﺐ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﻘﻄﻊ و ﺣﺘﻢ ﺛﺎﺑﺖ ﻓﺮﻣﻮده و در‬‫ﺟﻤﻠﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب ﻣﺤﺎﺿﺮات اﻷدﺑﺎء و ﻣﺤﺎورات اﻟﺸﻌﺮاء و اﻟﺒﻠﻐﺎء ﮐﻪ در اﯾﺎم‬‫ﺳﺎﺑﻘﻪ ﺑﻌﻨﺎﯾﺖ ﻣﻨﻌﻢ ﻣﻔﯿﺾ اﻵﻻء ﯾﮏ ﻧﺴﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ ﻗﻠﻤﯿﻪ آن از ﮐﺘﺐ ﺧﺎﻧﻪ ﻏﻼم ﻋﻠﯽ آزاد ﺑﺪﺳﺖ اﯾﻦ ﻋﺒﺪ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺨﻄﺎ اﻓﺘﺎده ﺑﻮد و درﯾﻦ‬‫اﯾﺎم ﺑﻔﻀﻞ رب ﻣﻨﻌﺎم ﻧﺴـﺨﻪ ﻣﻄﺒﻮﻋﻪ ﻣﺼـﺮﯾﻪ آن ﭘﯿﺶ ﻧﻈﺮ ﻗﺎﺻـﺮ ﺣﺎﺿـﺮﺳﺖ در ﻓﺼـﻠﯽ از ﻓﺼﻮل ﺣّﺪ ﻋﺸـﺮون ﮐﻪ در ﻋﻨﻮان آن ﻓﺼـﻞ‬‫ﮔﻔﺘﻪ و ﻋّﻤﺎ ﺟﺎء ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻋﯿﺎن اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪199 :‬‬‫ﻗﺪ ﮐﺎن ﻣﻦ ﺷـﺮط ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب ان ﻻ ﯾﺸـﺘﻐﻞ ﺑﺬﮐﺮ اﻟّﺮﺟﺎل ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺮﺗﯿﺐ إذ ﮐﺎن اﻟﻘﺼﺪ ﻓﯿﻪ اﻟﯽ ﺗﻨﻮﯾﻊ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻟﮑﻦ ﻟﻢ ﯾﻮﺟﺪ ﺑّﺪ ﻣﻦ ذﮐﺮ‬‫ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ إذ ﮐﺎﻧﺖ اﻟﺤﺎﺟﮥ إﻟﯿﻪ ﺗﮑﺜﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗﺘﻞ ﻟﺘﺴﻊ ﻋﺸﺮة ﻟﯿﻠﮥ ﺧﻠﺖ ﻣﻦ ﺷﻬﺮ رﻣﻀﺎن ﯾﻮم‬‫اﻟﺠﻤﻌﮥ و ﻫﻮ اﺑﻦ ﺛﻼث و ﺳّﺘﯿﻦ و ﻗﯿﻞ اﺑﻦ ﺛﻠﺚ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺧﻼﻓﺘﻪ ارﺑﻊ ﺳـﻨﯿﻦ و ﺛﻤﺎﻧﯿﮥ اﺷـﻬﺮ و ﺗﺴـﻌﮥ ﻋﺸﺮ ﯾﻮﻣﺎ و دﻓﻦ ﺑﺎﻟﮑﻮﻓﮥ و ﻏﯿﺐ‬‫ﻗﺒﺮه و‬‫ﻗـﺎل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﺨﻼﻓـﮥ ﺛﻠﺜﻮن ﻋﺎﻣـﺎ ﺛﻢ ﺗﮑﻮن ﻣﻠﮑﺎ و ﮐﻨﺎه اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﺑﺎ ﺗﺮاب و ذﻟﮏ اﻧّﻪ دﺧﻞ ﻋﻠﯽ اﺑﻨﺘﻪ‬‫ﻓﺎﻃﻤﮥ ﻓﻘﺎل اﯾﻦ اﺑﻦ ﻋﻤﮏ ﻗﺎﻟﺖ ﻓﯽ ﻓﻨﺎء اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻓﻮﺟﺪه ﻣﻀـﻄﺠﻌﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺮاب ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﻢ ﯾﺎ اﺑﺎ ﺗﺮاب و ذﻟﮏ‬‫ﻣﻦ ﺷـّﺪة ﻣـﺎ اﻋﺠﺐ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ اﻻ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﻏﯿﺮ اﻧّﻪ ﻻ ﻧﺒّﯽ‬‫ﺑﻌﺪي ﻗﺎل ﺑﻠﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺖ ﮐﺬﻟﮏ و ﻗﺎل ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و اﺑـﺎ اﻟﻘـﺎﺳﻢ راﻏﺐ از اﻋـﺎﻇﻢ ﻣﺸـﺎﻫﯿﺮ ﺟﻠﯿـﻞ اﻟﻤﻨـﺎﺻﺐ و اﻓﺎﺧﻢ ﻧﺤﺎرﯾﺮ و ﮐﺒﺎر اﺳﺎﻃﯿﻦ رﻓﯿﻊ اﻟﻤﺮاﺗﺐ و اﻣﺎﺛﻞ اﺋﻤﻪ ﺳـﻨﯿﻪ ﺑﻤـﺪح و ﺛﻨﺎي‬‫راﻏﺐ راﻏﺐ و ﻣﺰﯾـﺪ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﻔﺨﯿﻢ و ﺗﮑﺮﯾﻢ آن ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻧﺒﯿﻞ را ﻃﺎﻟﺐ ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﺑﻐﯿـﮥ اﻟﻮﻋﺎة ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻠﻐﻮﯾﯿﻦ و اﻟﻨﺤﺎة ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﻟﻤﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﻠﯽ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺮاﻏﺐ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺼّﻨﻔﺎت ﮐﺎن ﻓﯽ اواﺋﻞ اﻟﻤﺎﺋﮥ اﻟﺨﺎﻣﺴﮥ ﻟﻪ ﻣﻔﺮدات اﻟﻘﺮآن و اﻓﺎﻧﯿﻦ‬‫اﻟﺒﻼﻏﮥ و اﻟﻤﺤﺎﺿﺮات وﻗﻔﺖ ﻋﻠﯽ اﻟﺜﻠﺜﮥ و ﻗﺪ ﮐﺎن ﻇﻨﯽ ان اﻟّﺮاﻏﺐ ﻣﻌﺘﺰﻟﯽ ﺣﺘﯽ رأﯾﺖ ﺑﺨﻂ اﻟﺸﯿﺦ ﺑﺪر اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺰرﮐﺸﯽ ﻋﻠﯽ ﻇﻬﺮ ﻧﺴﺨﮥ‬‫ﻣﻦ اﻟﻘﻮاﻋﺪ اﻟﺼـﻐﺮي ﻻﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻣﺎ ﻧّﺼﻪ ذﮐﺮ اﻻﻣﺎم ﻓﺨﺮ اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺮازي ﻓﯽ ﺗﺎﺳﯿﺲ اﻟﺘﻘﺪﯾﺲ ﻓﯽ اﻻﺻﻮل اّن اﺑﺎ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺮاﻏﺐ ﻣﻦ‬‫اﺋﻤﮥ اﻟﺴـﻨﮥ و ﻗﺮﻧﻪ ﺑﺎﻟﻐﺰاﻟﯽ ﻗﺎل و ﻫﯽ ﻓﺎﺋﺪة ﺣﺴـﻨﮥ ﻓﺎّن ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﯾﻈّﻨﻮن اﻧﻪ ﻣﻌﺘﺰﻟّﯽ و ﻧﯿﺰ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻣﺰﻫﺮ در ﻓﺎﺋﺪه ﺛﻤﺎﻧﯿﻪ ﻋﺸـﺮ از‬‫ﻓﺼﻞ اّول از ﻧﻮع ﺗﺎﺳﻊ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻋﺸـﺮة ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻔﻀﻞ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﺑﺎﻟﺮاﻏﺐ و ﻫﻮ ﻣﻦ اﺋﻤﮥ اﻟّﺴﻨﮥ و‬‫اﻟﺒﻼﻏﮥ ﻓﯽ ﺧﻄﺒﮥ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﻤﻔﺮدات اﻟﻔﺎظ اﻟﻘﺮآن ﻫﻮ ﻟﺐ ﮐﻼم اﻟﻌﺮب و زﺑﺪﺗﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪200 :‬‬‫و واﺳـﻄﺘﻪ و ﮐﺮاﺋﻤﻪ و ﻋﻠﯿﻬﺎ اﻋﺘﻤﺎد اﻟﻔﻘﻬﺎء و اﻟﺤﮑﻤﺎء ﻓﯽ اﺣﮑﺎﻣﻬﻢ و ﺣﮑﻤﻬﻢ و إﻟﯿﻬﺎ ﻣﻔﺰع ﺣﺬاق اﻟﺸﻌﺮاء و اﻟﺒﻠﻐﺎء ﻓﯽ ﻧﻈﻤﻬﻢ و ﻧﺜﺮﻫﻢ‬‫و ﻣـﺎ ﻋـﺪا اﻻﻟﻔـﺎظ اﻟﻤﺘﻔّﺮﻋـﺎت ﻋﻨﻬـﺎ و اﻟﻤﻨﺘﻘﺎة ﻣﻨﻬﺎ ﻫﻮ ﺑﺎﻻﺿﺎﻓـﮥ إﻟﯿﻬﺎ ﮐﺎﻟﻘﺸﻮر و اﻟﻨﻮي ﺑﺎﻻﺿﺎﻓـﮥ اﻟﯽ اﻃﺎﺋﺐ اﻟﺜﻤﺮة و ﮐﺎﻟﺤّﺘﺎﻟـﮥ و اﻟّﺘﯿﻦ‬‫ﺑﺎﻟﻨﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﻟﺒﻮب اﻟﺤﻨﻄـﮥ و ازﻧﯿﻘﯽ ﺗﻠﻤﯿـﺬ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻗﺎﺿـﯽزاده اﻟّﺮوﻣﯽ اﺑﻦ ﺑﻨﺖ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﻗﻮﺷـﺠﯽ در ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻮم‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﻓﻨﻮن اﻟﻤﺤﺎﺿـﺮات ﻟﻠﺮاﻏﺐ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ و ﻫﻮ اﻟﻤﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺮاﻏﺐ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺼـّﻨﻔﺎت ﮐﺎن ﻓﯽ اواﺋﻞ‬‫اﻟﻤﺎﺋﮥ اﻟﺨﺎﻣﺴﮥ ﻟﻪ ﻣﻔﺮدات اﻟﻘﺮآن و اﻓﺎﻧﯿﻦ اﻟﺒﻼﻏﮥ و اﻟﻤﺤﺎﺿـﺮات و ﻟﻪ ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﺳﻤﻌﻨﺎه ﻣﻦ ﺑﻌﺾ اﻟﺜﻘﺎت و ﻟﻪ ﺗﻔﻀﯿﻞ اﻟﻨﺸﺎﺗﯿﻦ و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 136‬از ‪359‬‬‫اﻟّﺬرﯾﻌﮥ ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻟﺸـﺮﯾﻌﮥ و اﻟّﻨﺎس ﯾﻈّﻨﻮن اﻧّﻪ ﻣﻌﺘﺰﻟّﯽ ﻟﮑﻦ ﻗﺎل اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ راﯾﺖ ﺑﺨﻂ اﻟﺸـﯿﺦ ﺑﺪر اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺰرﮐﺸـﯽ ﻋﻠﯽ ﻇﻬﺮ ﻧﺴﺨﮥ ﻣﻦ‬‫ﻗﻮاﻋﺪ اﻟـّﺼ ﻐﺮي ﻻﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟـّﺴ ﻼم ﻣﺎ ﻧﺼﻪ ذﮐﺮ اﻻﻣﺎم ﻓﺨﺮ اﻟﺪﯾﻦ اﻟّﺮازي ﻓﯽ ﺗﺎﺳـﯿﺲ اﻟﺘﻘﺪﯾﺲ ﻓﯽ اﻻﺻﻮل اّن اﺑﺎ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺮاﻏﺐ ﻣﻦ اﺋﻤﮥ‬‫اﻟّﺴﻨﮥ و ﻗﺮﻧﻪ ﺑﺎﻟﻐﺰاﻟﯽ و ﻫﺬه اﻟﻔﺎﺋﺪة ﺣﺴﻨﮥ ﻓﻼ ﻋﺒﺮة ﺑﻈﻨﻮن اﻟّﻨﺎس ِإﱠن ﺑَْﻌَﺾ اﻟﱠﻈﱢﻦ ِإﺛ ٌْﻢ‬‫و ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﻋﻦ اﺳﺎﻣﯽ اﻟﮑﺘﺐ و اﻟﻔﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ اﻓﺎﻧﯿﻦ اﻟﺒﻼﻏـﮥ ﻟﻠﻌﻼﻣـﮥ أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺮاﻏﺐ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ و ﻧﯿﺰ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ ﺗﻔﺴـﯿﺮ اﻟﺮاﻏﺐ ﻫﻮ اﻟﻔﺎﺿﻞ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻤﻔﻀﻞ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺮاﻏﺐ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﻓﯽ راس اﻟﻤﺎﺋﮥ اﻟﺨﺎﻣﺴﮥ و ﻫﻮ ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯽ آﻻﺋﻪ ﻟا ﺦ اورد‬‫ﻓﯽ اّوﻟﻪ ﻣﻘﺪﻣﺎت ﻧﺎﻓﻌﮥ ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ و ﻃﺮزه اﻧّﻪ اورد ﺟﻤﻼ ﻣﻦ اﻻﯾﺎت ﺛﻢ ﻓّﺴﺮه ﺗﻔﺴﯿﺮا ﻣﺸﺒﻌﺎ و ﻫﻮ اﺣﺪ ﻣﺎﺧﺬ اﻧﻮار اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ ﻟﻠﺒﯿﻀﺎوي و ﻧﯿﺰ‬‫در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ ﺗﻔﻀـﯿﻞ اﻟﻨﺸﺄﺗﯿﻦ و ﺗﺤﺼـﯿﻞ اﻟﺴـﻌﺎدﺗﯿﻦ ﻟﻼﻣﺎم أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻔﻀﻞ اﻟﺮاﻏﺐ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ‬‫اﻟﻤﺘﻮّﻓﯽ ﻓﯽ راس اﻟﻤﺎﺋـﮥ اﻟﺨﺎﻣﺴـﮥ ﻣﺨﺘﺼـﺮ اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤـﺪ ﻟﻠّﻪ اﻟّـﺬي ارﺳﻞ ﺑﺎﻟﻨﺒّﻮة ﻋﺒـﺪه اﻟـﺦ رﺗﺐ ﻋﻠﯽ ﺛﻠﺜـﮥ و ﺛﻠﺜﯿﻦ ﺑﺎﺑﺎ و ﻓّﺼﻞ ﻓﯿﻬﺎ اﻟﻨﺸﺎة‬‫اﻻوﻟﯽ و اﻟﻨﺸﺎة اﻻﺧﺮي و ﻧﯿﺰ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ اﻟّﺬرﯾﻌﮥ اﻟﯽ ﻣﮑﺎرم اﻟﺸﺮﯾﻌﮥ ﻟﻼﻣﺎم أﺑﯽ اﻟﻘﺴﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪201 :‬‬‫ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻔّﻀﻞ اﻟﺮاﻏﺐ اﻻﺻﻔﻬﺎﻧﯽ ذﮐﺮه ﻓﯽ اواﺋﻞ ﻣﻔﺮداﺗﻪ اّوﻟﻪ ﻧﺴﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺟﻮده اﻟﺬي ﻫﻮ ﺳﺒﺐ اﻟﻮﺟﻮد ﻧﻮرا ﯾﻬﺪﯾﻨﺎ‬‫اﻟﯽ اﻻﻗﺒـﺎل ﻋﻠﯿﻪ اﻟـﺦ و ﻫﻮ ﻋﻠﯽ ﺳـﺒﻌﮥ ﻓﺼﻮل اﻻّول ﻓﯽ اﺻﻮل اﻻﻧﺴﺎن و ﻗﻮاه و ﻓﻀـﻠﻪ اﻟّﺜﺎﻧﯽ ﻓﯽ اﻟﻌﻘﻞ و اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﻨﻄﻖ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﯿﻤﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ‬‫ﺑﺎﻟﻘﻮي اﻟﺸـﻬﻮاﻧّﯿﮥ اﻟّﺮاﺑﻊ ﻓﯿﻤﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﺎﻟﻘﻮي اﻟﻐﻀﺒـّﯿ ﮥ اﻟﺨﺎﻣﺲ ﻓﯽ اﻟﻌﺪاﻟـﮥ و اﻟﻈﻠﻢ اﻟﺴﺎدس ﻓﯿﻤﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﺎﻟـّﺼ ﻨﺎﻋﺎت اﻟّﺴﺎﺑﻊ ﻓﯽ ذﮐﺮ اﻻﻓﻌﺎل‬‫ﻗﯿـﻞ ان اﻻﻣـﺎم ﺣّﺠـ ﮥ اﻻﺳـﻼم اﻟﻐّﺰاﻟﯽ ﮐﺎن ﯾﺴﺘﺼـﺤﺐ ﮐﺘﺎب اﻟّﺬرﯾﻌـﮥ داﺋﻤﺎ و ﯾﺴﺘﺤﺴـﻨﻪ ﻟﻨﻔﺎﺳـﺘﻪ و ﻧﯿﺰ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻔﺮدات‬‫اﻟﻔﺎظ اﻟﻘﺮآن ﻓﯽ اﻟﻠﻐﮥ ﻻﺑﯽ اﻟﻘﺴﻢ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻔﻀﻞ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺮاﻏﺐ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺳّﻤﺎه اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت‬‫اﻟّﻨﺤـﺎة اﻟﻤﻔﻀـﻞ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ و ﻗـﺎل ﮐـﺎن ﻓﯽ اواﺋـﻞ اﻟﻤﺎﺋـﮥ اﻟﺨﺎﻣﺴـﮥ و ﻧﻘﻞ ﻋﻦ ﺧﻂ اﻟﺰرﮐﺸـﯽ ﻣﺎ ﻧّﺼﻪ ذﮐﺮ اﻻﻣﺎم ﻓﺨﺮ اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﺮازي ﻓﯽ‬‫ﺗﺎﺳـﯿﺲ اﻟﺘﻘـﺪﯾﺲ ﻓﯽ اﻻﺻﻮل اّن اﻟﺮاﻏﺐ ﻣﻦ اﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺴـﻨﮥ و ﻗﺮﻧﻪ ﺑﺎﻟﻐﺰاﻟﯽ اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در اﺑﺠﺪ اﻟﻌﻠﻮم در‬‫ذﮐﺮ ﻋﻠﻤﺎء ﻣﺤﺎﺿـﺮه ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻻﺻﻔﻬﺎﻧﯽ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺮاﻏﺐ ﮐﺎن ﻓﯽ اواﺋﻞ اﻟﻤﺎﺋﮥ اﻟﺨﺎﻣﺴﮥ ﻟﻪ اﻟﻤﺤﺎﺿﺮات و اﻓﺎﻧﯿﻦ اﻟﺒﻼﻏﮥ‬‫و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و اﻟﻨﺎس ﯾﻈﻨﻮن اﻧّﻪ ﻣﻌﺘﺰﻟّﯽ ﻟﮑﻦ ﻧﻘﻞ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻋﻦ اﻟﻔﺨﺮ اﻟﺮازّي اﻧّﻪ ﻣﻦ اﺋﻤـﮥ اﻟﺴـّﻨﮥ و ﻗﺮﻧﻪ ﺑﺎﻟﻐﺰاﻟّﯽ و ﻫـﺬه ﻓﺎﺋﺪة ﺣﺴـﻨﮥ ﻓﻼ‬‫ﻋﺒﺮة ﺑﻈﻨﻮن ﻟا ّﻨﺎس و ِإ ﱠن ﺑَْﻌَﺾ اﻟﱠﻈﱢﻦ ِإﺛ ٌْﻢ‬‫و اﮐـﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤـﺎي ﺳـّﻨﯿﻪ اﻋﯿـﺎن ﺑﺎﻓﺎدات و ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت راﻏﺐ اﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ ﺑﮑﻤﺎل اﺳـﺘﺒﺸﺎر و اﻧﺒﺴﺎط ﺟﻨﺎن ﻣﯽﮔﺮاﯾﻨـﺪ و اﺣﺘﺠﺎج و اﺳـﺘﺪﻻل و‬‫اﺳـﺘﻨﺎد ﺑﻤﻘﺎم ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ اﻫﻞ ﺣّﻖ ﮐﺮام ﻧﻤﻮده اﻇﻬﺎر ﻧﻬﺎﯾﺖ وﺛﻮق و اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﺘﻤﺎد آن ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻋﻤﺪة اﻻﻃﻮار ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در‬‫ﻣﺰﻫﺮ در ﻧﻮع ﺗـﺎﺳﻊ ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺎل اﻟﺮاﻏﺐ ﻓﯽ ﻣﻔﺮداﺗﻪ اﻟﻔﺼـﺢ ﺧﻠﻮص اﻟﺸـﯽء ﻣﻤﺎ ﯾﺸﻮﺑﻪ و اﺻـﻠﻪ ﻓﯽ اﻟّﻠﺒﻦ ﯾﻘﺎل ﻓﺼـﺢ اﻟّﻠﺒﻦ و اﻓﺼـﺢ و ﻫﻮ‬‫ﻓﺼـﯿﺢ و ﻣﻔﺼـﺢ إذا ﺗﻌّﺮي ﻣﻦ اﻟّﺮﻏﻮة ﻗـﺎل اﻟﺸـﺎﻋﺮ و ﺗﺤﺖ اﻟّﺮﻏﻮة اﻟّﻠﺒﻦ اﻟﻔﺼـﯿﺢ و ﻣﻨﻪ اﺳـﺘﻌﯿﺮ ﻓﺼـﺢ اﻟﺮﺟﻞ ﺟﺎدت ﻟﻐﺘﻪ و اﻓﺼـﺢ ﺗﮑﻠﻢ‬‫ﺑﺎﻟﻌﺮﺑّﯿﮥ و ﻗﯿﻞ ﺑﺎﻟﻌﮑﺲ و اﻻول اﺻّﺢ اﻧﺘﻬﯽ و ﻧﯿﺰ ﻋﺒﺎرت ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﻣﺰﻫﺮ ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﻧﻘﻞ از راﻏﺐ در ﺑﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪202 :‬‬‫ﻣﺪح ﻗﺮآن آﻧﻔﺎ ﺷﻨﯿﺪي و ﻓﺎﺿﻞ رﺷﯿﺪ در ﺷﻮﮐﺖ ﻋﻤﺮّﯾﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ﭼﻮن از اﻗﺎﻣﺖ اﺳﺘﺪﻻل ﺧﻮد ﺑﻘﻮا ﻻزم اﻟﻘﺒﻮل ﺣﻀﺮت ﻋﻤﺮ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻨﻪ ﺑﺮ ﺣﺮﻣﺖ ﻣﺘﻌﻪ ﻓﺮاﻏﺖ ﺣﺎﺻـﻞ ﮐﺮدﯾﻢ ﺣﺎﻻ دﻓﻊ ﺗﻮّﻫﻤﯽ ﮐﻪ ﺻﺎﺣﺐ رﺳﺎﻟﻪ ﺑﻤﺸﺎﯾﻌﺖ ﻋﻠﻤﺎي ﺷـﯿﻌﻪ ﺑﺮ آن وارد ﮐﺮده اﺳﺖ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻢ‬‫و ﻣﯽﮔﻮﯾﻢ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ ﺑﻌـﺪ از دراز ﻧﻔﺴـﯽ ﺑﺴـﯿﺎر ﮐﻪ ﺗﻌﺮض ﺑﺠﻮاب آن ﺧﺎرج از ﺷـﺮط اﯾﻦ ﻋﺠﺎﻟﻪ اﺳﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﺗﺎوﯾﻞ آن ﺑﺎﯾﻦ ﻧﺤﻮ‬‫ﮐﻪ ﻣﻌﻨﯽ اﻧـﺎ اﻧﻬﯽ ﻋﻨﻬﻤـﺎ و اﻧـﺎ اﺣﺮﻣﻬـﺎ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ ﻣﺒّﯿﻦ و ﻣﻮّﮐـ ﺪ ﺗﺤﺮﯾﻢ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺧـﺪا ﻫﺴﺘﯿﻢ و اﺻـﻞ ﺗﺤﺮﯾﻢ از آن ﺣﻀـﺮت ﺑﻮد و‬‫ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺗـﺎرﯾﮑﯿﺴﺖ ﻋﻠﯿـﻞ ﺗﻮﺟﯿﻬﯿﺴﺖ ﺑﻐـﺎﯾﺖ رﮐﯿﮏ و ﺑﯽدﻟﯿﻞ اﻟـﺦ ﻗﺎﺑﻞ اﺳـﺘﻌﺠﺎب اوﻟﯽ اﻻﻟﺒﺎﺑﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ اﺳـﺘﻌﻤﺎل ﺣّﺮم‬‫اﻟﺸـﯽء ﺑﻤﻌﻨﯽ ﺑّﯿﻦ ﺣﺮﻣﺘﻪ و اﺧﺒﺮ ﻋﻨﻬـﺎ و ﺣﮑﻢ ﺑﻬـﺎ و ﮐـﺬا ﻟﻔـﻆ اﺑﺎح اﻟﺸـﯽء ﺑﻤﻌﻨﯽ ﺑّﯿﻦ اﺑﺎﺣﺘﻪ و اﺧﺒﺮ ﻋﻨﻬﺎ و ﺣﮑﻢ ﺑﻬﺎ ﺑﻐﺎﯾﺖ ﺷﺎﯾﻊ ﮐﻤﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 137‬از ‪359‬‬‫ﯾﻘﺎل ﺣّﺮم اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻟﻨﺒﯿﺬ و اﺑﺎﺣﻪ اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﮥ و ﺣّﺮم اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﮥ اﻟﺨﺴﺐ و أﺑﺎﺣﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺳﯿﺒﻮﯾﻪ ﺛﺎﻧﯽ ﻋﻠّﺎﻣﻪ ﺗﻔﺘﺎزاﻧﯽ ﮐﻪ از اﺋﻤﻪ ﻋﺮﺑﯿﺘﺴﺖ و‬‫ﺻـﺎﺣﺐ رﺳـﺎﻟﻪ ﻫﻢ در وﺟﻪ ﺳﻮم ﻫﻤﯿﻦ ﻓﺎﺋـﺪه او را از ﻋﻠﻤـﺎي ادﺑﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ در ﺷـﺮح ﻣﻘﺎﺻـﺪ در ﺟﻮاب ﻣﻄﺎﻋﻦ ﺣﻀـﺮت ﻋﻤﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫ﻣﻌﻨﯽ اﺣﺮﻣﻬّﻦ اﺣﮑﻢ ﺑﺤﺮﻣﺘﻬﻦ و اﻋﺘﻘـﺪ ذﻟـﮏ ﻟﻘﯿـﺎم اﻟـﺪﻟﯿﻞ ﮐﻤـﺎ ﯾﻘـﺎل ﺣّﺮم اﻟﻤﺜﻠﺚ اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ و اﺑـﺎﺣﻪ اﺑـﻮ ﺣﻨﯿﻔـﮥ اﻧﺘﻬﯽ و اﻣـﺎم راﻏﺐ‬‫اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ ﮐﻪ از اﺋﻤﻪ ﻋﺮﺑﯿﺘﺴﺖ در ﻣﻔﺮدات ﺧﻮد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻟ َِﻢ ﺗَُﺤﱢﺮُم ﻣﺎ َأَﺣﱠﻞ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟََﮏ‬‫أي ﻟﻢ ﺗﺤﮑﻢ ﺑﺘﺤﺮﯾﻢ ذﻟﮏ اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻦ أراد اﻟﻌﺜﻮر ﻋﻠﯽ ﺟﻮاب ﺷـﺒﻬﮥ اﻟﺮﺷـﯿﺪ اﻟّﻨﺒﯿﻞ ﺑﺎﻟﺘﻔﺼـﯿﻞ ﻓﻌﻠﯿﻪ ﺑﻤﻄﺎﻟﻌﮥ اﻟﺸـﻌﻠﮥ اﻟﻈﻔﺮﯾﮥ و اﻟﻀـّﺮﯾﮥ‬‫اﻟﺤﯿﺪرّﯾﮥ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﻠﻔﯽ ﻓﯿﻬﻤﺎ ﻣﺎ ﻓﯿﻪ ﺷﻔﺎء اﻟﻌﻠﯿﻞ و رواء اﻟﻐﻠﯿﻞ َو َﻋَﻠﯽ اﻟﱠﻠِﻪ َﻗْﺼُﺪ اﻟﱠﺴﺒِﯿِﻞ‬‫و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿـﺪر ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺾآﺑﺎدي در ﻣﺴـﻠﮏ ﺛﺎﻧﯽ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم در وﺟﻮه ﺟﻮاب ﮐﻼم ﺻﻮارم ﺑﺠﻮاب ﺣﺪﯾﺚ ﻋﯿﻮن در ﺑﺎب ﺣﻀـﺮت‬‫آدم ﮔﻔﺘﻪ دوم آﻧﮑﻪ از ﺗﺘﺒﻊ ﻟﻐﺖ ﻣﺜﻞ ﺻﺤﺎح و ﻗﺎﻣﻮس و ﻧﻬﺎﯾﻪ و ﻣﻔﺮدات اﻟﻔﺎظ ﻗﺮآن از ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﺷﯿﺦ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻣﻔﻀـﻞ ﻣﺸـﻬﻮر ﺑﺎﻣﺎم راﻏﺐ و ﺻـﺮاح و ﻣﺠﻤﻊ اﻟﺒﺤﺮﯾﻦ و اﻋﺘﺮاف و اﻇﻬﺎر ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺠﻤﻊ اﻟﺒﯿﺎن و دﯾﮕﺮ اﺟﻠﻪ ﻣﻔـّﺴ ﺮﯾﻦ ﺷـﯿﻌﯿﺎن و ﮐﻨﺰ و‬‫ﻣﻨﺘﺨـﺐ و ﻏﯿﺮﻫـﺎ ﭼﻨـﺎن ﻣﻌﻠـﻮم ﻣﯽﺷـﻮد ﮐﻪ اراده زوال ﻧﻌﻤﺖ از ﻣﺤﺴـﻮد در ﻣﻌﻨﯽ ﺣﺴـﺪ ﺿـﺮورﺳﺖ اﻟـﺦ و ﮐﺘـﺎب ﻣﺤﺎﺿـﺮات راﻏﺐ‬‫اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ از ﮐﺘﺐ ﻣﺸﻬﻮره ﻣﻌﺘﺒﺮه و اﺳﻔﺎر ﻣﻌﺮوﻓﻪ ﻣﻌﺘﻤﺪه ﻣﺼﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴﻄﻨﻄﯿﻨﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪203 :‬‬‫در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﺎﺿـﺮات اﻻدﺑﺎء و ﻣﺤﺎورات اﻟﺸـﻌﺮاء و اﻟﺒﻠﻐﺎء ﻻﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺮاﻏﺐ اﻻﺻﺒﻬﺎﻧﯽ و‬‫ﻫﻮ ﻋﻤـﺪة ﻫـﺬا اﻟﻔّﻦ ﺑﯿﻦ اﻟﻔﻀـﻼء اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟّﺬي ﺗﻘﺼـﺮ اﻻﻗﻄﺎر ان ﺗﺤﻮﯾﻪ اﻟﺦ و رﺗّﺒﻪ ﻋﻠﯽ ﺧﻤﺴﮥ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ ﺣّﺪا و ذﮐﺮ ﻓﺼﻮﻻ و‬‫اﺑﻮاﺑﺎ و ﻟﻤﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻣﻦ اﻻروام ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﻣﺮﺗّﺐ ﻋﻠﯽ ﺛﻠﺚ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﮥ اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤﺪ اّوﻻ و آﺧﺮا ﻟﻼّول و اﻵﺧﺮ و ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺳﻤﻠﻮﻃﯽ ﮐﻪ از ﻋﻠﻤﺎي ﻋﺼﺮﯾﯿﻦ ﻣﺼﺮﯾﯿﻨﺴﺖ در آﺧﺮ ﻧﺼﻒ آﺧﺮ ﻧﺴﺨﻪ ﻣﻄﺒﻮﻋﻪ ﻣﺼﺮﯾﻪ ﻣﺤﺎﺿﺮات اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻗﺪ ذﮐﺮﻧﺎ ﻓﯽ آﺧﺮ‬‫اﻟﺠﺰء اﻻّول ﻋـﺬر ﻣﺎ ﯾﻈﻬﺮ ﻓﯿﻪ و اﻵن ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ ﺗﻢ اﻟﮑﺘﺎب ﻓﻼ ﻧﻌﯿﺪ ذﮐﺮ ﻣﺎ ﺳـﻠﻒ ﻋﻠﯽ اﻧّﻪ ﺧﺎل ﻣّﻤﺎ ﺧﻼ ذﮐﺮه ﺣﺎل ﺑﻤﺎ ﯾﻄﯿﺐ ﺑﺪﻗﮥ‬‫اﻟﺘﺼﺤﯿﺢ ﻧﺸﺮه و اﻧّﻪ ﻟﺠﺪﯾﺮ ﺑﺎن ﺗﺒﺬل اﻻذواق اﻟﺴﻠﯿﻤﮥ ﻫﻤﻤﻬﺎ ﻓﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﺘﻪ و ﺗﺮﺗﺎح اﻻﻟﺒﺎب اﻟﺸﺮﯾﻔﮥ ﺑﺘﺪﺑّﺮ آﯾﺎﺗﻪ و ﻣﺴﺎﻣﺮﺗﻪ ﻓﻬﻮ اﻟّﺬي ﺟﻤﻊ‬‫ﻓـﺎوﻋﯽ ﻣﻦ اﻻدب ﺻـﻨﻮﻓﻪ و اﻧﻮاﻋﻪ و ﺣﻮي ﻣﻦ اﻟﻠﻄﺎﺋﻒ ﻣﺎ ﺣﺴﻦ اﺑﺘـﺪاﻋﻪ و اﺧﺘﺮاﻋﻪ ﻓﻠﻪ اﻟـّﺬﮐﺮ اﻻّول و ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﺤﺎﺿـﺮات اﻟﻤﻌّﻮل و‬‫ﮐﺎن ﺗﻤﺎﻣﻪ ﻓﯽ اواﺋﻞ ﺟﻤﺎدي اﻻوﻟﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 1287‬ﺑﻤﻄﺒﻌﮥ اﻟﻠﻮذﻋّﯽ اﻷرﯾﺐ و اﻟّﺴـ ﯿﺪ اﻟﺸﺮﯾﻒ اﻟﻨﺴﯿﺐ اﻟّﺴّﯿﺪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﻮﯾﻠﺠﯽ و ﮐﺎن ﻃﺒﻌﻪ‬‫ﻻرﺑﺎب ﺟﻤﻌّﯿﮥ اﻟﻤﻌﺎرف اﻟﻤﺼـﺮّﯾﮥ و ﻋﺒﺎرﺗﯽ ﮐﻪ در آﺧﺮ ﻧﺼﻒ اّول ﻣﺤﺎﺿـﺮات ﻧﻮﺷﺘﻪ و ﺣﻮاﻟﻪ ﺑﺂن درﯾﻦ ﮐﻼم ﺑﻼﻏﺖ ﻧﻈﺎم ﻧﻤﻮده اﯾﻦ‬‫ﺳﺖ ﯾﻘﻮل ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺴـﻤﻠﻮﻃﯽ ﻟﻢ آل ﺟﻬـﺪا ﻓﯽ ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻫـﺬا اﻟﺠﺰء و ﺗﺤﺮﯾﺮ ﻣﺒﺎﻧﯿﻪ و ﻟﻢ اﺛﻦ ﻋﺰﯾﻤﺘﯽ ﻋﻦ ﺗﺪﺑّﺮ آﯾﺎﺗﻪ و ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ و ﻟﻢ اﻃﻠﻖ‬‫ﻟﻼذن ﻓﯽ ﻃﺒﻊ ﻣﻼزﻣﻪ اﻻ ﻋﻨﻪ ﺣﺘﯽ اﺗﺤﻘﻖ اﻟﺼﻮاب او اﻇّﻨﻪ ﺑﯿﺪ ان ﻧﺴـﺨﻪ و ان ﮐﺜﺮت ﻋﻦ اﺛﻨﺘﯿﻦ ﻻ ﺗﺰﯾﺪ ﻋﻦ واﺣﺪة و ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻫﯽ ﻗﻠﯿﻞ‬‫اﻟﺠﺪوي ﻋﺪﯾﻤﮥ اﻟﻔﺎﺋﺪة ﻓﮑﺎﻧﺖ ﻋﻤﺪة ﻓﯽ ﺗﺼﺤﯿﺤﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺮاﺟﻌﮥ ﻣﻈﺎﻧﻪ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﻠﻐﮥ و اﻻدب و ﺗﻔﻘﺪ اﻟﻔﺎﻇﻪ ﻣﻦ اﻣﺜﺎل اﻻﻗﺪﻣﯿﻦ و ﻧﻮادر‬‫اﻟﻌﺮب ﻓﺸﻤﺲ ﻋﺬري ﻓﯿﻤﺎ ﯾﻈﻬﺮ ﺑﻪ ﻣﻦ اﻟﺨﻄﺎء ﻇﺎﻫﺮة ﻓﯽ ﺳﻤﺎء اﻟﻌﯿﺎن ﻋﻠﯽ اﻧّﯽ اﻗﻮل ﻟﯿﺲ ﻓﯽ اﻻﻣﮑﺎن ﻓﯽ ﺗﺼﺤﯿﺤﻪ اﺑﺪع ﻣّﻤﺎ ﮐﺎن و اﻧّﯽ‬‫ﻻرﺟﻮ ان اﮐﻮن ﻧﻈﻤﺖ ﻵﻟﯿﻪ ﻓﯽ ﺳﻠﮏ اﻟﺤﻘﯿﻘﮥ و اﺻﺒﺖ اﻟﻐﺮض ﻣﻨﻪ ﻓﯽ اﻟﺠﻠﯿﻠﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪204 :‬‬‫و اﻟﺪﻗﯿﻘﮥ‬‫‪ -35‬ﺧﻄﯿﺐ ﺑﻐﺪادي‬‫وﺟﻪ ﺳﯽ و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺨﻄﯿﺐ اﻟﺒﻐﺪادي ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﺮواﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺳﺄﻟﺖ و اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣـﺪة و اﻋﻄﺎﻧﯽ ارﺑﻌﺎ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ اّﻣﺘﯽ ﻋﻠﯿﮏ ﻓﺎﺑﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ اّن اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸـﻖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 138‬از ‪359‬‬‫ﻋﻨﻪ اﻻـرض ﯾـﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧـﺎ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ ﻣﻌـﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤـﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪّي ﺗﺴـﺒﻖ ﺑﻪ اﻻـّوﻟﯿﻦ و اﻵـﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄـﺎﻧﯽ اﻧّـﮏ وﻟّﯽ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ‬‫و ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟﻌﺒﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل رﺳـﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳـﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾـﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿـﮏ ﺧﻤﺴـﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ‬‫واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌـﮥ ﺳـﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ اّن ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿـﮏ اّﻣﺘﯽ ﻓﺎﻧﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ اّن اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ‬‫ﻣﻌﯽ و ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪّي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟّﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟّﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠّﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ‬‫واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌـﺎ ﺳـﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿـﮏ اّﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ ان اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ‬‫ﻣﻌﯽ و ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧﮏ وﻟّﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ در ﻗﻮل ﻣﺴﺘﺤﺴﻦ ﻓﯽ ﻓﺨﺮ اﻟﺤﺴﻦ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻟﻠﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺑﺴـﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ رﻓﻌﻪ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠّﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣﺪة و اﻋﻄﺎﻧﯽ ارﺑﻌﺎ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﮏ‬‫اّﻣﺘﯽ ﻓـﺎﺑﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ اّن اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ و ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤـﺪ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي ﺗﺴـﺒﻖ ﺑﻪ‬‫اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟّﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﺧﻄﯿﺐ ﺑﻐﺪاد از اﺳﺎﻃﯿﻦ أﺋّﻤﻪ ﻧﻘﺎد و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ اﻣﺠﺎد و اﺟﻠﻪ ﻣﺸﻬﻮرﯾﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪205 :‬‬‫ﻓﯽ اﻻـﻏﻮار و اﻻﻧﺠـﺎد و اﻓـﺎﺧﻢ ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ اﻟﺸـﺎﺋﻊ اﻓﻀـﻠﻬﻢ ﻓﯽ اﻟّﺘﻼل و اﻟﻮﻫﺎدﺳﺖ و ﻧﺒـﺬي از ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻓﺎﺧﺮه و ﻣﺤﺎﺳﻦ ﺑﺎﻫﺮه او اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻟﯽ از اﻧﺴﺎب و ذﯾﻞ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻐﺪاد ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺴﻤﻌﺎﻧﯽ و وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن و ﮐﺎﻣﻞ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ‬‫اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري و ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸـﺮ اﺑﻮ اﻟﻔﺪاء اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻻّﯾﻮﺑﯽ و ﺳﯿﺮ اﻟﻨﺒﻼء ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ و ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ و دول‬‫اﻻﺳـﻼم ذﻫﺒﯽ و ﻃﺒﻘـﺎت ﺷـﺎﻓﻌّﯿﻪ ﮐﺒﺮي ﻋﺒـﺪ اﻟﻮّﻫـ ﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﺒﮑﯽ و ﺗﺘﻤـﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼـﺮ ﻓﯽ اﺧﺒـﺎر اﻟﺒﺸـﺮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﺑﻦ‬‫اﻟﻮردي و ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن و ﻋﺒﺮة اﻟﯿﻘﻈﺎن ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳـﻌﺪ اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﯿﺎﻓﻌﯽ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌّﯿﻪ ﻗﺎﺿـﯽ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف‬‫ﺑـﺎﺑﻦ ﻗﺎﺿـﯽ ﺷـﻬﺒﮥ اﻻﺳـﺪي و ﻃﺒﻘـﺎت اﻟﺤﻔـﺎظ ﺟﻼـل اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ و ﺗﺎرﯾـﺦ ﺧﻤﯿﺲ ﻓﯽ اﺣـﻮال اﻟﻨﻔﺲ اﻟﻨﻔﯿﺲ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫دﯾﺎرﺑﮑﺮي و ﻓﯿﺾ اﻟﻘـﺪﯾﺮ ﺷـﺮح ﺟﺎﻣﻊ ﺻـﻐﯿﺮ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮؤف ﺑﻦ ﺗﺎج اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ ﻣﻨﺎوي و ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﻟـﺪﻧّﯿﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ ﻟا ّﺰرﻗﺎﻧﯽ‬‫اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ و ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺜﻌﺎﻟﺒﯽ اﻟﺠﻔﺮي و ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﺧﻮد ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ و اﺑﺠﺪ اﻟﻌﻠﻮم و اﺗﺤﺎف‬‫اﻟﻨﺒﻼء ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﺧﻮاﻫﯽ ﺷـﻨﯿﺪ اﯾﻨﺠﺎ اﮐﺘﻔﺎ ﺑﺮ ﻋﺒﺎرت اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن ﻣﯽرود ﻗﺎل ﻓﯽ وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻬﺪي ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ اﻟﺒﻐﺪادي اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺨﻄﯿﺐ ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻐﺪاد و ﻏﯿﺮه ﻣﻦ اﻟﻤﺼـّﻨﻔﺎت اﻟﻤﻔﯿﺪة‬‫ﮐـﺎن ﻣﻦ اﻟﺤﻔـﺎظ اﻟﻤﺘﻘﻨﯿﻦ و اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻟﻤﺘﺒﺤﺮﯾﻦ و ﻟﻮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻟﻪ ﺳﻮي اﻟﺘﺎرﯾـﺦ ﻟﮑﻔﺎه ﻓﺎﻧّﻪ ﯾـﺪل ﻋﻠﯽ اﻃﻼع ﻋﻈﯿﻢ و ﺻـّﻨﻒ ﻗﺮﯾﺒﺎ ﻣﻦ ﻣﺎﺋﮥ‬‫ﻣﺼّﻨﻒ و ﻓﻀﻠﻪ اﺷﻬﺮ ﻣﻦ ان ﯾﻮﺻﻒ و اﺧﺬ اﻟﻔﻘﻪ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻤﺤﺎﺻﻠﯽ و اﻟﻘﺎﺿﯽ أﺑﯽ اﻟﻄﯿﺐ اﻟّﻄﺒﺮي و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﮐﺎن ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻓﻐﻠﺐ‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟﺘﺎرﯾﺦ وﻟﺪ ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳـﻨﮥ ‪ 392‬اﺛﻨـﺘﯿﻦ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ ﯾﻮم اﻟﺨﻤﯿﺲ ﻟﺴّﺖ ﺑﻘﯿﻦ ﻣﻦ اﻟﺸـﻬﺮ و ﺗﻮﻓﯽ ﯾﻮم‬‫اﻻﺛﻨﯿﻦ ﺳﺎﺑﻊ ذي اﻟﺤّﺠﮥ ﺳﻨﮥ ‪ 363‬ﺛﻠﺚ و ﺳﺘﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ﺑﺒﻐﺪاد رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻗﺎل اﻟﺴﻤﻌﺎﻧﯽ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺷﻮال و ﺳﻤﻌﺖ ان اﻟﺸﯿﺦ اﺑﺎ‬‫اﺳﺤﺎق اﻟﺸﯿﺮازي رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎن ﻣﻦ ﺟﻤﻠﮥ ﻣﻦ ﺣﻤﻞ ﻧﻌﺸﻪ ﻷﻧّﻪ اﻧﺘﻔﻊ ﺑﻪ ﮐﺜﯿﺮا و ﮐﺎن ﯾﺮاﺟﻌﻪ ﻓﯽ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪206 :‬‬‫و اﻟﻌﺠﺐ اﻧّﻪ ﮐﺎن ﻓﯽ وﻗﺘﻪ ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﺸـﺮق و اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺘﺎب اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﻐﺮب و ﻣﺎﺗﺎ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ واﺣﺪة‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 139‬از ‪359‬‬‫ﮐﻤﺎ ﺳـﯿﺎﺗﯽ ﻓﯽ ﺣﺮف اﻟﯿﺎء ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ذﮐﺮ ﻣﺤﺐ اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﻟّﻨﺠﺎر ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻐﺪاد اّن اﺑﺎ اﻟﺒﺮﮐﺎت اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻟا ّﺼﻮﻓﯽ‬‫ﻗﺎل ان اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ زﻫﺮاء اﻟّﺼﻮﻓﯽ ﮐﺎن ﻗﺪ اﻋّﺪ ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻗﺒﺮا اﻟﯽ ﺟﺎﻧﺐ ﻗﺒﺮ ﺑﺸـﺮ اﻟﺤﺎﻓﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﮐﺎن ﯾﻤﻀـﯽ إﻟﯿﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ‬‫اﺳﺒﻮع ﻣّﺮة و ﯾﻨﺎم ﻓﯿﻪ و ﯾﻘﺮأ ﻓﯿﻪ اﻟﻘﺮآن ﮐﻠﻪ ﻓﻠﻤﺎ ﻣﺎت اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﮐﺎن ﻗﺪ اوﺻﯽ ان ﯾﺪﻓﻦ اﻟﯽ ﺟﺎﻧﺐ ﻗﺒﺮ ﺑﺸﺮ اﻟﺤﺎﻓﯽ ﻓﺠﺎء اﺻﺤﺎب‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﯽ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ زﻫﺮاء و ﺳﺄﻟﻮه ان ﯾﺪﻓﻦ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻓﯽ اﻟﻘﺒﺮ اﻟّﺬي اﻋّﺪه ﻟﻨﻔﺴﻪ و ان ﯾﺆﺛﺮه ﺑﻪ ﻓﺎﻣﺘﻨﻊ ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻣﺘﻨﺎﻋﺎ ﺷﺪﯾﺪا و ﻗﺎل‬‫ﻣﻮﺿﻊ ﻗﺪ اﻋﺪدﺗﻪ ﻟﻨﻔﺴـﯽ ﻣﻨﺬ ﺳـﻨﯿﻦ ﯾﺆﺧﺬ ﻣّﻨﯽ ﻓﻠّﻤﺎ رأوا ذﻟﮏ ﺟﺎؤا اﻟﯽ واﻟﺪ اﻟﺸـﯿﺦ أﺑﯽ ﺳـﻌﺪ و ذﮐﺮوا ﻟﻪ ذﻟﮏ ﻓﺎﺣﻀﺮ اﻟﺸﯿﺦ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ‬‫ﺑﻦ زﻫﺮاء و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ ﻻ اﻗﻮل ﻟﮏ اﻋﻄﻬﻢ اﻟﻘﺒﺮ و ﻟﮑﻦ اﻗﻮل ﻟﮏ ﻟﻮ اّن ﺑﺸـﺮ اﻟﺤﺎﻓﯽ ﻓﯽ اﻻﺣﯿﺎء و اﻧﺖ ﺟﺎﻧﺒﻪ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﯾﻘﻌﺪ‬‫دوﻧـﮏ ﮐـﺎن ﯾﺤﺴﻦ ﺑﮏ ان ﺗﻘﻌـﺪ اﻋﻠﯽ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل ﻻ ﺑﻞ ﮐﻨﺖ اﻗﻮم و اﺟﻠﺴﻪ ﻣﮑﺎﻧﯽ ﻗﺎل و ﻫﮑـﺬا ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﮑﻮن اﻟّﺴﺎﻋـﮥ ﻗﺎل ﻓﻄﺎب ﻗﻠﺐ‬‫اﻟﺸـﯿﺦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و اذن ﻟﻬﻢ ﻓﯽ دﻓﻨﻪ ﻓـﺪﻓﻨﻮه اﻟﯽ ﺟـﺎﻧﺒﻪ ﺑﺒـﺎب ﺣﺮب و ﮐـﺎن ﻗـﺪ ﺗﺼـّﺪق ﺑﺠﻤﯿﻊ ﻣـﺎﻟﻪ و ﻫﻮ ﻣﺎﺋﺘـﺎ دﯾﻨﺎر ﻓﻤّﺰﻗﻬﺎ ﻋﻠﯽ ارﺑﺎب‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﻔﻘﻬﺎء و اﻟﻔﻘﺮاء ﻓﯽ ﻣﺮﺿﻪ و اوﺻـﯽ ان ﯾﺘﺼّﺪق ﻋﻨﻪ ﺑﺠﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺜﯿﺎب و وﻗﻒ ﺟﻤﯿﻊ ﮐﺘﺒﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ‬‫ﻟﻪ ﻋﻘﺐ و ﺻّﻨﻒ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﺳّﺘﯿﻦ ﮐﺘﺎﺑﺎ و ﮐﺎن اﻟﺸﯿﺦ اﺑﻮ اﺳﺤﺎق اﻟﺸﯿﺮازي اﺣﺪ ﻣﻦ ﺣﻤﻞ ﺟﻨﺎزﺗﻪ و ﻗﯿﻞ اﻧّﻪ وﻟﺪ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ اﺣﺪي و ﺗﺴﻌﯿﻦ و‬‫ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ و رﺋﯿﺖ ﻟﻪ ﻣﻨﺎﻣﺎت ﺻﺎﻟﺤﮥ ﺑﻌﺪ ﻣﻮﺗﻪ و ﮐﺎن ﻗﺪ اﻧﺘﻬﯽ إﻟﯿﻪ ﻋﻠﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺣﻔﻈﻪ ﻓﯽ وﻗﺘﻪ ﻫﺬا آﺧﺮ ﻣﺎ ﻧﻘﻠﺘﻪ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب‬‫اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر‬‫‪ -36‬أﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ ﺳﺠﺴﺘﺎﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﺷﺸﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ ﻣﺴﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺴﺠﺴﺘﺎﻧﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﮐﺘﺎب دراﯾﮥ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در‬‫ﻃﺮاﺋﻒ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ ﻣـﺬاﻫﺐ اﻟﻄﻮاﺋﻒ ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ و ﻣﻦ ذﻟﮏ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ رواﯾﮥ أﺑﯽ ﺳـﻌﯿﺪ ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻـﺮ اﻟﺴﺠﺴـﺘﺎﻧﯽ و ﻫﻮ ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺘﻔﻖ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪207 :‬‬‫ﺛﻘﺘﻪ ﺑﺮواﯾﮥ ﺑﺮﯾﺪة ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻋﺪة ﻃﺮق و ﻓﯽ ﺑﻌﻀﻬﺎ زﯾﺎدات ﻣﻬﻤﺎت ﻓﻤﻦ ذﻟﮏ‬‫اّن ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻟﻤﺎ ﺳﻤﻊ ذم ﻋﻠّﯽ ﻏﻀﺐ ﻏﻀﺒﺎ ﻟﻢ اره ﻏﻀﺐ ﻣﺜﻠﻪ ﻗّﻂ اﻻ ﯾﻮم ﻗﺮﯾﻈﮥ و اﻟﻨﻀﯿﺮ و ﻧﻈﺮ اﻟّﯽ‬‫و ﻗﺎل ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧّﻤﺎ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ ﺑﻪ ﻓﻘﻤﺖ و ﻣﺎ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس اﺣﺐ ﻣﻨﻪ‬‫و ﻣﻦ ذﻟﮏ زﯾﺎدة اﺧﺮي‬‫ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻄﺎ ﺣﺪﺛﺖ ﺑﺬﻟﮏ اﻧﺎ ﺣﺮث ﺑﻦ ﺳﻮﯾﺪ ﺑﻦ ﻏﻔﻠﮥ ﻓﻘﺎل ﮐﺘﻤﮏ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﺑﻌﺾ اﻟﺤﺪﯾﺚ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل أ ﻧﺎﻓﻘﺖ ﺑﻌﺪي ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة‬‫و ﻣﻦ ذﻟﮏ زﯾﺎدة اﯾﻀﺎ ﻣﻌﻨﺎﻫﺎ ان‬‫ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻣﺮ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﺎﺧﺬ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﯾﻘﺮأ ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﯾﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﺑﺮﯾﺪة ﻓﺠﻌﻠﺖ اﻗﺮأ و اذﮐﺮ ﻋﻠﯿﺎ ﻓﺘﻐﯿﺮ‬‫وﺟﻪ رﺳﻮل ﻟا ﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻗﺎل ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة وﯾﺤﮏ اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻄﺮاﺋﻒ ﻓﻬﺬا ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻﺮ ﻟﻠﺤﻖ اﻟﻤﺤﻤﻮد ﻧﺎﺻﺮ ﺣﯿﺚ روي اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸﺮﯾﻒ ﻋﻠﯽ رﻏﻢ ﮐﻞ ﺟﺎﺣﺪ ﺧﺎﺳﺮ و اﺧﺰي ﺳﻌﯽ ﮐﻞ‬‫ﻣﻤﺎذق ﺣﺎﺋﺮ و درء ﻓﯽ ﻧﺤﺮ ﮐﻞ ذي ﻏﻤﺮ ﻗﺎﺻـﺮ و اوﻫﻦ ﻣﺮﯾﺮة ﮐﻞ ﻣﺘﻮﻏﺮ ﺑﺎﺋﺮ و ﺷّﻮه وﺟﻪ ﮐﻞ ﻣﮑـﺬب ﺟﺎﺋﺮ و اﺑﺎن ﻋﻦ اﻟّﺼﺪق اﻟﻔﺎﺧﺮ و‬‫اﻓﺼﺢ ﻋﻦ اﻟﺼﻮاب اﻟﻈﺎﻫﺮ و ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻـﺮ ﺻﺎﺣﺐ ﻓﻀﻞ زاﻫﺮ و ﺣﺎوي ﻧﺒﻞ ﺑﺎﻫﺮ و از اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻔﺎﺧﺮ و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺑﻦ‬‫ﺟﻤﯿﻞ اﻟﻤﺎﺛﺮ و اﺟﻠّﻪ ﺣّﻔﺎظ و ﻣﺘﻘﻨﯿﻦ اﮐﺎﺑﺮﺳﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب در ﻧﺴـﺒﺖ ﺳﺠﺴﺘﺎﻧﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ ﻣﺴﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻﺮ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ زﯾﺪ اﻟﺴـﻨﺠﺮي اﻟﺮﮐﺎب ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﻓﺎﺿﻼ راﺣﻞ اﻟﯽ ﺧﺮاﺳﺎن و اﻟﺠﺒﺎل و اﻟﻌﺮاﻗﯿﻦ و اﻟﺤﺠﺎز و اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻤﻊ‬‫روي ﻟﻨﺎ ﻋﻨﻪ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﮐﺜﯿﺮة ﺑﻤﺮو و ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر و اﺻﺒﻬﺎن و ﺗﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺳﺒﻌﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت واﺿﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ ﺳﻨﺠﺰي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 140‬از ‪359‬‬‫ﺣﺎﻓﻆ ﻣﺘﻘﻦ و ﻓﺎﺿﻞ ﺑﻮده و رﺣﻠﺖ ﮐﺮده ﺑﺴﻮي ﺧﺮاﺳﺎن و ﺟﺒﺎل و ﻋﺮاﻗﯿﻦ و ﺣﺠﺎز و اﮐﺜﺎر ﺣﺪﯾﺚ ﮐﺮده و ﺑﺠﻤﻊ آن ﻣﺸـﻐﻮل ﺷﺪه و از‬‫ﻣﺸﺎﯾﺦ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﺑﺮاي ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ ازو ﺟﻤﺎﻋﮥ ﮐﺜﯿﺮه در ﻣﺮو و ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر و اﺻﺒﻬﺎن و ﺳﺎﺑﻘﺎ داﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﮐﺴﯽ را‬‫ﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺸﻬﻮر ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻄﻠﺐ و اﺧﺬ از اﻓﻮاه رﺟﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪208 :‬‬‫و ﻣﻌﺮﻓـﺖ ﺑﺠﺮح و ﺗﻌــﺪﯾﻞ و ﻃﺒﻘـﺎت روات و ﻣﺮاﺗـﺐ ﺷـﺎن و ﺗﻤﯿﯿﺰ ﺻــﺤﯿﺢ از ﺳــﻘﯿﻢ داﺷــﺘﻪ ﺑﺎﺷــﺪ و ﻣﺴﺘﺤﻀــﺮات او زﯾـﺎده از ﻏﯿﺮ‬‫ﻣﺴﺘﺤﻀـﺮات ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﺻﻔﺎت ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻈﯿﻤﻪ ﻫﻢ ﺑﺮاي اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ ﮐﻪ ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ ﺣﺎﻓﻆ ﻣﺘﻘﻦ؟؟؟ ﺑﻮده ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺎﺷﺪ‬‫و ﺣﺎﻓـﻆ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ در وﻗـﺎﺋﻊ ﺳـﻨﻪ ﺳـﺒﻊ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻـﺮ‬‫اﻟﺴﻨﺠﺮي اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ اﻟّﺮﮐﺎب اﻟﺤﺎﻓﻆ رﺣﻞ و ﺻّﻨﻒ و ﺣﺪث ﻋﻦ أﺑﯽ ﺣﺴﺎن اﻟﻤﺰّﮐﯽ و ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﺑﺸﺮي اﻟﻠﯿﺜﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ و رﺣﻞ اﻟﯽ ﺑﻐﺪاد‬‫و اﺻـﺒﻬﺎن ﻗـﺎل اﻟـّﺪﻗﺎق ﻟﻢ ار اﺟﻮد اﺗﻘﺎﻧـﺎ و ﻻـ اﺣﺴﻦ ﺿـﺒﻄﺎ ﻣﻨﻪ ﺗﻮﻓﯽ ﺑﻨﯿﺴـﺎﺑﻮر ﻓﯽ ﺟﻤـﺎدي اﻻوﻟﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴـﻌﻮد‬‫ﺳﻨﺠﺮي ﺣـﺎﻓﻈﺴﺖ و رﺣﻠﺖ ﮐﺮده و ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﻧﻤﻮده و ﺗﺤـﺪﯾﺚ ﮐﺮد از أﺑﯽ ﺣﺴـﺎن ﻣﺰﮐﯽ و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺑﺸـﺮي ﻟﯿﺜﯽ و ﻃﺒﻘﻪ ﺷﺎن و رﺣﻠﺖ‬‫ﮐﺮده ﺑﺴﻮي ﺑﻐﺪاد و اﺻﺒﻬﺎن و دﻗﺎق ارﺷﺎد ﮐﺮده ﮐﻪ ﻧﺪﯾﺪم ﺟّﯿﺪﺗﺮي از روي اﺗﻘﺎن و ﻧﻪ ﺑﻬﺘﺮ از روي ﺿﺒﻂ ازو و اﺑﻮ ﻣﺤّﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫اﺳﻌﺪ اﻟﯿﺎﻓﻌﯽ اﻟﯿﻤﻨﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن و ﻋﺒﺮة اﻟﯿﻘﻈﺎن ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻣﺎ ﯾﻌﺘﺒﺮ ﻣﻦ ﺣﻮادث اﻟّﺰﻣﺎن در وﻗﺎﺋﻊ ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺳﺒﻌﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻓﯿﻬﺎ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺑا ﻮ ﺳـﻌﯿﺪ ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺴﻨﺠﺮي رﺣﻞ و ﺻّﻨﻒ و ﺣﺪث ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻗﺎل اﻟﺪﻗﺎق ﻟﻢ ار اﺟﻮد اﺗﻘﺎﻧﺎ و ﻻ اﺣﺴﻦ ﺿﺒﻄﺎ ﻣﻨﻪ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻫﻢ ﺣﺎﻓـﻆ و ﻣﺤـّﺪث و ﻣﺼـّﻨﻒ و راﺣـﻞ ﺑﻮدن ﺳـﻨﺠﺮي و ﻣـﺪح دﻗﺎق او را ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﺟﻮدت و اﺗﻘﺎن و ﻏﺎﯾﺖ ﺣﺴﻦ ﺿـﺒﻂ‬‫ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ دﻗﺎق ﻣﺎدح اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ ﺳﺠﺴـﺘﺎﻧﯽ از اﮐﺎﺑﺮ ﺣﻔﺎظ ﺣـّﺬاق و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻬﺮه ﺳـﺒﺎق و اﺟﻠﻪ ارﺑﺎب اﺷـﺘﻬﺎر ﻓﯽ‬‫اﻵﻓﺎق و اﻓﺎﺧﻢ اﺻـﺤﺎب ﺑﺮاﻋﺖ و اﻓﻼﻗﺴﺖ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤّﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟـّﺪﻗﺎق اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤﻔﯿـﺪ اﻟّﺮﺣﺎل اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﻮاﺣـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ ﮐﺎن ﯾﻘﻮل ﻋﺮﻓﺖ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﺑﺼـﺪﯾﻘﯽ أﺑﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺪﻗﺎق ﺳﺄﻟﻮﻧﯽ ﺑﺄّي ﺷـﯽء ﺗﮑﺘﺐ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﺳـﻤﺎﻋﮏ‬‫ﻓﻘﻠﺖ ﺑﺎﻟـّﺪﻗﺎق و ﻣﻮﻟـﺪي ﺑﻤﺤﻠـﮥ ﺣﺮوان ﺳـﻨﮥ ﺑﻀﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ و ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﻦ أﺑﯽ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺷﺒﯿﺐ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀـﻞ‬‫اﻟﻨﺎﻃﺮﻗﺎﻧﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺮازي اﻟﻤﻘﺮي و ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻌﯿﺎر و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة و ﺳـﻤﻌﺖ ﺑﻤﺮﺳـّﯿﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب اﺑﻦ اﻟﻤﻘﺮي و‬‫اّول ﻣﺎ اﻣﻠﯿﺖ ﺑﺴـﺮﺧﺲ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺳﺒﻌﯿﻦ ﺳﻤﻊ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﻤﯿﺮي و دﺧﻠﺖ ﻟﻄﻠﺐ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻃﻮس و ﻫﺮاة و ﺑﻠﺦ و ﺑﺨﺎري و‬‫ﺳﻤﺮﻗﻨﺪ و ﮐﺮﻣﺎن و ﺟﺮﺟﺎن و ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﻓﻤﺎ زال ﯾﻌّﺪ ﺣّﺘﯽ ﻋّﻤﯽ ﻣﺎﺋﮥ و ﻋﺸﺮﯾﻦ ﻣﮑﺎﻧﺎ ﺛﻢ ﻗﺎل و اﻟﺬﯾﻦ ﮐﺘﺒﺖ ﻋﻨﻬﻢ ﺑﺎﺻﺒﻬﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪209 :‬‬‫ﻓﺎﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﻒ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ و اﻟـﺬﯾﻦ ﻓﯽ اﻟﺮﺣﻠـﮥ ﻓﺎﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﻒ اﺧﺮي و ﮐﺎن اﻟـّﺪﻗﺎق ﺻﺎﻟﺤﺎ ﻓﻘﯿﺮا ﻣﺘﻌﻔﻔﺎ ﺻﺎﺣﺐ ﺳـﻨﮥ و اﺗﺒﺎع اﻻ اﻧّﻪ ﮐﺎن‬‫ﯾﺒﺎﻟﻎ ﻓﯽ ﺗﻌﻈﯿﻢ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺷـﯿﺨﻪ و ﯾﺆذي اﻻﺷﻌﺮّﯾﮥ ﻗﺎل اﻟﺴﻠﻔﯽ ﺳﻤﻌﺖ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﯾﻘﻮل ﻣﺎ اﻋﺮف اﺣﺪا اﺣﻔﻆ ﻟﻐﺮﯾﺐ‬‫اﻻﺣﺎدﯾﺚ و ﻏﺮاﺋﺐ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ ﻣﻦ ﻣﻦ أﺑﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟّﺪﻗﺎق ﻗﻠﺖ ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﻃﺎﻫﺮ اﻟـّﺴ ﻠﻔﯽ و اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ ﻟا ّﺼﺎﻟﻎ و‬‫ﺧﻠﯿﻞ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟّﺮﺟﺎء اﻟﺮازي و ﻃﺎﺋﻔـﮥ ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻮﻓﺎء ﻓﯿﻤﺎ أﻧﺒﺄﻧﺎ اﺑﻦ اﻟﺨﻼل ﻋﻦ ﮐﺮﯾﻤـﮥ ﺳـﻤﺎﻋﺎ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺗﻮﻓّﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟّﺪﻗﺎق ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺳﺎدس ﺷﻮال ﺳـﻨﮥ ﺳﺖ ﻋﺸـﺮة و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤّﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟّﺪﻗﺎق اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫اﻟﻤﻔﯿﺪ اﻟﺪﻫﺎل اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ﺑﻀﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و ﺳﻤﻊ و اﮐﺜﺮ و اﻣﻠﯽ ﺑﺴﺮﺧﺲ‬‫و ﮐـﺎن ﺻﺎﻟﺤـﺎ ﯾﻘﺮي ﻣﺘﻌّﻔﻔـﺎ ﺻـﺎﺣﺐ ﺳـّﻨﮥ و اﺗﺒـﺎع ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻣﺎ اﻋﺮف اﺣـﺪا اﺣﻔﻆ ﻟﻐﺮاﺋﺐ اﻻﺣﺎدﯾﺚ و ﻏﺮاﺋﺐ‬‫اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﻣﻨﻪ ﻣﺎت ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺳﺎدس ﺷﻮال ﺳﻨﮥ ‪514‬‬‫‪ -37‬اﺑﻦ اﻟﻤﻐﺎزﻟﯽ‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺠﻼﺑﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻤﻐﺎزﻟﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 141‬از ‪359‬‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﮐﻪ ﻧﺴﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ آن ﺑﺨﻂ ﻋﺮب ﭘﯿﺶ ﻧﻈﺮ ﻗﺎﺻﺮ ﺣﺎﺿﺮ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﺰﻋﻔﺮاﻧﯽ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﺑﻮ ﯾﺤﯿﯽ ﺛﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﺒﺰار و ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺒﺠﻠﯽ ﻗﺎﻻ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ‬‫ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻋﻦ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ان‬‫ﻋﻠﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﮐﺘﺐ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﻌﻠﻮي رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺨﺒﺮﻧﯽ اّن اﺑـﺎ اﻟﺤﺴﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮان اﺧﺒﺮﻫﻢ ﻧﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺛﻨﺎ اﺑﻮ اﻟﺮﺑﯿﻊ اﻟﺰﻫﺮاﻧﯽ ﺛﻨﺎ ﯾﺰﯾـﺪ اﻟﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ‬‫ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻓﻬـﺬا اﻟﺠﻠّـﺎﺑﯽ ﺑﺮواﯾﺘﻪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ و اﺛﺒـﺎﺗﻪ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﯿﻪ آﻻف ﺳـﻼم اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻮاﻫﺐ ﻟﻠﺤﺘﻒ و اﻟﺸـﺠﺐ و‬‫اﻟّﺮدي ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ ﺟﺎﻟﺐ و ﻣﺜﺒﺖ ﺑﻮار ﺳﻮق ﮐﻞ ﺧﺎدع ﻣﺎﺣﻞ و ﺧﺎﺗﻞ ﺧﺎﺋﺐ ﻓﻠﯿﻨﻈﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪210 :‬‬‫اﻟﺠﺎﺣـﺪون اﻧّﯽ ذﻫﺒﺖ ﺑﻬﻢ اﻟﻤـﺬاﻫﺐ و ﮐﯿﻒ اﻇﻠﻤﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻐﯿﺎﻫﺐ ﻓﻠﻢ ﯾﺪر و اﻟﺨﺎﺛﺮ ﻣﻦ اﻟﺬاﺋﺐ و اﻗﺘّﺼﻮا آﺛﺎر اﻟﻐﺮور اﻟﻤﻮﺑﻖ اﻟﺨﺎﻟﺐ‬‫و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﻐﺎزﻟﯽ از اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ و اﺟﻠﻪ ﻣﻌﺘﺒﺮﯾﻨﺴﺖ ﺟﻼﻟﺖ ﻗﺪر و ﺳـﻤّﻮ ﻓﺨﺮ و ﻋﻈﻤﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ‬‫و ﻋﻼـء ﻣﻨﺰﻟﺖ او از ﻣﻄـﺎﻟﻌﻪ اﻧﺴﺎب اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﺮوزي و ﺗﺮاﺟﻢ اﻟﺤﻔﺎظ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤـﺪﺧﺎن‬‫ﺑـﺪﺧﺸﺎﻧﯽ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﺑﺤﺎﺟﯽ ﺧﻠﯿﻔﻪ و اﻟﮑﺎﺗﺐ اﻟﭽﻠﭙﯽ اﻻﺳـﺘﻨﺒﻮﻟﯽ ﻫﻢ در ﮐﺸـﻒ‬‫اﻟﻈﻨﻮن ذﯾﻞ او را ﺑﺮ ﺗﺎرﯾﺦ واﺳﻂ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺪﺑﯿﺜﯽ اﻟﻮاﺳـﻄﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 637‬ﺳـﺒﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ ذﮐﺮ ﮐﺮده و‬‫اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ و اﮐﺎﺑﺮ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ در ﮐﺘﺐ و اﺳﻔﺎر دﯾﻨﯿﻪ ﺧﻮﯾﺶ ازو رواﯾﺎت ﻋﺪﯾﺪه ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ در ﮐﺘـﺎب ﺻﻮاﻋﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ و ﮐﻤـﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ ﺟﻬﺮﻣﯽ در ﺑﺮاﻫﯿﻦ ﻗـﺎﻃﻌﻪ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺻﻮاﻋﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ و ﻣﻼ ﻣﺒﺎرك ﻫﻢ را‬‫ﺣﺴﻦ اﻻﺧﺒـﺎر ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺻﻮاﻋـﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ و ﻧﻮر اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﺳـﻤﻬﻮدي در ﺟﻮاﻫﺮ اﻟﻌﻘـﺪﯾﻦ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀـﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑـﺎ ﮐـﺜﯿﺮ اﻟﻤﮑﯽ‬‫اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ در وﺳـﯿﻠﮥ ال؟؟؟ ﻓﯽ ﻋـﺪ ﻣﻨـﺎﻗﺐ اﻵل و ﺳـّﯿﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﺮزﺧﯽ در ﻧﻮاﻗﺾ اﻟﺮواﻓﺾ ﺳـّﯿﺪ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﺨﺎﻧﯽ‬‫اﻟﻘﺎدري اﻟﻤـﺪﻧﯽ در ﺻـﺮاط ﺳﻮي ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟﻨﺒﯽ ازو ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده و ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ ﺗﻠﻤﯿـﺬ ﻣﺨﺎﻃﺐ وﺣﯿـﺪ در اﯾﻀﺎح ﻟﻄﺎﻓﮥ اﻟﻤﻘﺎل و‬‫ﻋﺮة اﻟﺮاﺷـﺪﯾﻦ ﺑﺮ ﺗﺼـﻨﯿﻒ اﺑﻦ ﻣﻐـﺎزﻟﯽ ﮐﺘـﺎب اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ را ﮐﻪ ﺑﻮاﺳـﻄﻪ ﺷـﯿﺦ ﻋﻠﯽ ﺣﺰﯾﻦ ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده ﻓﺨﺮ و ﻣﺒﺎﻫﺎت‬‫دارد و آن را ﻣﺜﻞ دﯾﮕﺮ ﮐﺘﺐ دﻟﯿﻞ وﻻي اﻫﻞ ﻧﺤﻠﻪ ﺧﻮد ﺑﺎ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم و ﺑﺮﻫﺎن ﺳـﻠﺐ اﻧﺤﺮاف ازﯾﻦ ﺣﻀﺮات ﻣﯽداﻧﺪ ﺑﻠﮑﻪ‬‫از ﻏﺮاﺋﺐ اﻣﻮر آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺾآﺑﺎدي ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم ﻫﻢ ﺑﺎ آن ﻫﻤﻪ ﺗﻌّﺼﺐ و ﺗﺼـّﻠﺐ و اﻇﻬﺎر‬‫ﻣﺰﯾـﺪ ﺧﺒﺮت و ﺗـﺪّرب در ﮐﺘـﺎب ازاﻟـﮥ اﻟﻐﯿﻦ ﺑﻮاﺳـﻄﻪ ﺻـﺎﺣﺐ ﻧﻮاﻓﺾ ﺗﻤّﺴﮏ ﺑﺮواﯾﺖ ﻣﻐﺎزﻟﯽ ﮐﺮده اﺳﺖ و او را ﺑﺘﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ ﯾﺎد‬‫ﮐﺮده و ﺳﺘﻄﻠﻊ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﮐﻠّﻪ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ‬‫‪ -38‬ﺷﯿﺮوﯾﻪ دﯾﻠﻤﯽ‬‫وﺟﻪ ﺳﯽ و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﻓﻨﺎﺧﺴﺮو اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب ﻓﺮدوس‬‫اﻻﺧﺒﺎر ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ آن ﺑﻌﻨﺎﯾﺖ رّب ﻣﺠﯿـﺪ و ﻟﻄﻒ ﻣﻨﻌﻢ ﺣﻤﯿـﺪ ﺑﺠـﺪ و ﺟﻬـﺪ ﺟﻬﯿـﺪ و ﺗﻔﺤﺺ و ﺗﺘﺒﻊ ﺷﺪﯾـﺪ ﺑﺪﺳﺖ اﻗﻞ اﻟﻌﺒﯿﺪ آﻣﺪه در‬‫ﺣﺮف اﻟﻌﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﺼﻞ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ‬‫ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در ﺣﺮف اﻟﯿﺎء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 142‬از ‪359‬‬‫ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ‬‫و ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﻤﺮﺗﻀﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪211 :‬‬‫اﺧﺮج اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل ﻗﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣﺐ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻓـﺎﻧّﻪ ﺑﻔﻌـﻞ ﻣـﺎ ﯾﺆﻣﺮ و ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار از اﻋﻼـم ﻣﻌﺘﻤـﺪﯾﻦ ﮐﺒـﺎر و ﻓﺨﺎم ﻣﺴـﺘﻨﺪﯾﻦ ﻋﺎﻟﯽﺗﺒﺎر و ﻋﻈﺎم ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻔﺨﺎر و اﮐﺎﺑﺮ‬‫ﻣﻌﺘﺒﺮﯾﻦ ﻣﺸﻬﻮرﯾﻦ ﻓﯽ اﻻﻣﺼﺎر و اﺟﻠﻪ ﻣﺸﺎﯾﺦ ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ ﻓﯽ اﻻﻗﻄﺎر و اﻣﺎﺛﻞ ﻣﺮّوﺟﯿﻦ اﺣﺎدﯾﺚ و اﺧﺒﺎر و اﻓﺎﺿﻞ ﺧﺪام رواﯾﺎت و آﺛﺎرﺳﺖ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ اﻟﺮاﻓﻌﯽ در ﮐﺘﺎب ﺗﺪوﯾﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﻓﻨﺎﺧﺴـﺮو اﻟّﺪﯾﻠﻤﯽ اﺑﻮ ﺷـﺠﺎع‬‫اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﻦ ﻣﺘﺎّﺧﺮي اﻫﻞ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﺸـﻬﻮرﯾﻦ اﻟﻤﻮﺻﻮﻓﯿﻦ ﺑﺎﻟﺤﻔﻆ ﮐﺎن ﻗﺎﻧﻌﺎ ﺑﻤﺎ رزﻗﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻦ رﯾﻊ اﻣﻼﮐﻪ ﺳﻤﻊ و ﺟﻤﻊ‬‫اﻟﮑﺜﯿﺮ و رﺣﻞ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ و ﺗﻌﺐ ﻓﯽ اﻟﺠﻤﻊ ﺻّﻨﻒ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس و ﮐﺘﺎب ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻬﻤﺪاﻧﯿﯿﻦ اﻟﺦ و ﺷﻤﺲ اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺘﺎب ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﻓﻨﺎﺧﺴﺮو اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻤﺤﺪث اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﻔﯿﺪ‬‫ﻫﻤـﺪان و ﻣﺼـّﻨﻒ ﺗﺎرﯾﺨﻬﺎ و ﻣﺼـّﻨﻒ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻗﺎل ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة ﻫﻮ ﺷﺎّب ﮐّﯿﺲ ﺣﺴﻦ اﻟﺨﻠﻖ و اﻟﺨﻠﻖ ذﮐّﯽ اﻟﻘﻠﺐ‬‫ﺻﻠﺐ ﻓﯽ اﻟﺴـّﻨﮥ ﻗﻠﯿﻞ اﻟﮑﻼم ﻗﻠﺖ ﻫﻮ ﺣﺴﻦ اﻟﻤﻌﺮﻓﮥ و ﻏﯿﺮه اﺗﻘﻦ ﻣﻨﻪ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﺳـﯿﺮ اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ‬‫ﻓﻨﺎﺧﺴﺮو اﻟﻤﺤﺪث اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤﻮّرخ اﺑﻮ ﺷﺠﺎع اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﻣﻮﻟﻒ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس و ﺗﺎرﯾﺦ ﻫﻤﺪان وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ارﺑﻌﯿﻦ‬‫و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻃﻠﺐ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن و رﺣﻞ ﻓﯿﻪ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻗﺎل ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة ﺷﺎّب ﮐّﯿﺲ ﺣﺴﻦ ذﮐّﯽ اﻟﻘﻠﺐ ﺻﻠﺐ ﻓﯽ اﻟﺴّﻨﮥ ﻗﻠﯿﻞ اﻟﮑﻼم ﻗﻠﺖ‬‫ﻫﻮ ﻣﺘﻮّﺳﻂ اﻟﺤﻔﻆ و ﻏﯿﺮه اﺑﺮع ﻣﻨﻪ و اﺗﻘﻦ ﻣﺎت ﻓﯽ ﺗﺎﺳﻊ ﻋﺸـﺮ رﺟﺐ ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﻟﻪ ارﺑﻊ و ﺳﺘﻮن ﺳﻨﮥ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در‬‫وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺷﺠﺎع ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس و ﺗﺎرﯾﺦ‬‫ﻫﻤـﺪان و ﻏﯿﺮ ذﻟـﮏ اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﮐﺎن ﺻـﻠﺒﺎ ﻓﯽ اﻟﺴـﻨﮥ و ﻓﯿﻬﺎ اﺑﻮ ﺷـﺠﺎع اﻟـّﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس و ﺗﺎرﯾﺦ‬‫ﻫﻤﺪان و ﺷـﯿﺦ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﺳـﻨﻮي اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ او ﮔﻔﺘﻪ ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟﺼﻼح ﻓﻘﺎل‬‫ﮐﺎن ﻣﺤـّﺪﺛﺎ واﺳﻊ اﻟّﺮﺣﻠـﮥ ﺣﺴﻦ اﻟﺨﻠﻖ و اﻟﺨﻠﻖ ذﮐّﯿﺎ ﺻـﻠﺒﺎ ﻓﯽ اﻟّﺴـ ﻨﮥ ﻗﻠﯿﻞ اﻟﮑﻼم ﺻـّﻨﻒ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ اﻧﺘﺸـﺮت ﻋﻨﻪ ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس و‬‫ﺗﺎرﯾﺦ ﻫﻤﺪان و ﺗﻘﯽ اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻗﺎﺿﯽ ﺷﻬﺒﻪ در ﻃﺒﻘﺎت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪212 :‬‬‫ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ او ﮔﻔﺘﻪ ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟـّﺼ ﻼح ﻓﻘﺎل ﮐﺎن ﻣﺤّﺪﺛﺎ واﺳﻊ اﻟّﺮﺣﻠﮥ ﺣﺴﻦ اﻟﺨﻠﻖ و اﻟﺨﻠﻖ ذﮐﯿﺎ ﺻـﻠﺒﺎ ﻓﯽ اﻟﺴـّﻨﮥ ﻗﻠﯿﻞ اﻟﮑﻼم ﺻّﻨﻒ‬‫ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ اﺷﺘﻬﺮت ﻋﻨﻪ ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس و ﮐﺘﺎب ﻓﯽ ﺣﮑﺎﯾﺎت اﻟﻤﻨﺎﻣﺎت و ﮐﺘﺎب ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﻫﻤﺪان و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ‬‫در روﺿﮥ اﻟﻔﺮدوس ﮔﻔﺘﻪ ﻟﻤﺎ ﻃﺎﻟﻌﺖ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس ﻣﻦ ﻣﺼـّﻨﻔﺎت اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻗﺪوة اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ ﺣّﺠﮥ اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﺷﺠﺎع اﻟﻤﻠﮥ و‬‫اﻟـّﺪﯾﻦ ﻧﺎﺻـﺮ اﻟﺴـّﻨﮥ اﺑﻮ اﻟﻤﺤﺎﻣﺪ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﻓﺎض اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ روﺣﻪ ﺳـﺠﺎل اﻟﺮﺣﻤﮥ اﻟﺮﺑّﺎﻧﯽ اﻟﺦ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ در‬‫ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤّﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﻓﻨﺎﺧﺴـﺮو اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤﺤّﺪث ﻣﻔﯿﺪ ﻫﻤﺪان و ﻣﺼّﻨﻒ ﺗﺎرﯾﺨﻬﺎ و ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس‬‫اﻟـﺦ و ﻣﻨﺎوي در ﻓﯿﺾ اﻟﻘـﺪﯾﺮ ﺷـﺮح ﺟﺎﻣﻊ ﺻـﻐﯿﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﻤﺎﺛﻮر اﻟﺨﻄﺎب اﻟﻤﺨﺮج ﻋﻠﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺸـﻬﺎب و‬‫اﻟﻔﺮدوس ﻟﻼﻣﺎم ﻋﻤﺎد اﻻﺳـﻼم أﺑﯽ ﺷـﺠﺎع اﻟـﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻔﻪ ﻣﺤـﺬوف اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﻣﺮﺗﺒﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺮوف ﻟﯿﺴـﻬﻞ ﺣﻔﻈﻪ و اﻋﻠﻢ ﺑﺎزاﺋﻬﺎ ﺑﺎﻟﺤﺮوف‬‫ﻟﻠﻤﺨﺮﺟﯿﻦ ﮐﻤﺎ ﻣﺮ و ﻣﺴـﻨﺪه ﻟﻮﻟﺪه اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﻣﻨﺼﻮر ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺧﺮج ﺳـﻨﺪ ﮐﻞ ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺤﺘﻪ و ﺳـﻤﺎه اﺑﺎﻧﻪ اﻟﺸﺒﻬﮥ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ‬‫ﮐﯿﻔﯿـﮥ اﻟﻮﻗﻮف ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس ﻣﻦ ﻋﻼﻣﺎت اﻟﺤﺮوف و ﺷـﯿﺦ اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺛﻌﺎﻟﺒﯽ در ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﻟﻤﺤﺪث اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﻣﻔﯿﺪ ﻫﻤﺪان و ﻣﺼّﻨﻒ ﺗﺎرﯾﺨﻬﺎ و ﻣﺼّﻨﻒ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس‬‫ﺳﻤﻊ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﻤﺴـﺘﻤﻠﯽ و ﺳـﻔﯿﻦ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻓﻨﺤﻮﯾﻪ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻤﯿـﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻔﻘـﺎﻋﯽ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ‬‫اﻟـﺪﯾﻨﻮري و ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻣﻨﺪة و اﺑﺎ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ اﻟﯿﺴـﺮي و ﺧﻠﻘﺎ ﺑﻬﻤﺪان و اﺻـﻔﻬﺎن و ﺑﻐﺪاد و ﻗﺰوﯾﻦ و اﻣﺎﮐﻦ ﻗﺎل ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة ﻫﻮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 143‬از ‪359‬‬‫ﺷﺎّب ﮐّﯿﺲ ﺣﺴﻦ اﻟﺨﻠﻖ و اﻟﺨﻠﻖ ذﮐﯽ اﻟﻘﻠﺐ ﺻﻠﺐ ﻓﯽ اﻟﺴﻨﮥ ﻗﻠﯿﻞ اﻟﮑﻼم ﻗﻠﺖ ﻫﻮ ﺣﺴﻦ اﻟﻤﻌﺮﻓﮥ و ﻏﯿﺮه اﺗﻘﻦ ﻣﻨﻪ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻨﻪ ﺷﻬﺮدار‬‫و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻌﻼء اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﻌﻄﺎر و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و آﺧﺮون ﺗﻮّﻓﯽ ﻓﯽ ﺗﺎﺳﻊ رﺟﺐ ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ رﺣﻤﻪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب ﻓﺮدوس اﻻﺧﺒﺎر ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻣﻘﺒﻮﻻت اﺳﻔﺎر و ﻣﻤﺪوح ﺑﻤﺪاﺋﺢ اﺳﻔﺎر و‬‫ﻣﻮﺻﻮف ﺑﻨﻬـﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒـﺎرﺳﺖ و داﺧـﻞ اﺟﺎزات ﻋﻠﻤﺎي ﮐﺒﺎر و ﻣﺮوﯾﺎت اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻔﺨﺎرﺳﺖ ﺧﻮد دﯾﻠﻤﯽ در اول ﻓﺮدوس‬‫اﻻﺧﺒﺎر ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪213 :‬‬‫ان اﺣﺴﻦ ﻣﺎ ﻧﻄﻖ ﺑﻪ اﻟﻨﺎﻃﻘﻮن و ﺗﻔّﻮه ﺑﻪ اﻟﺼﺎدﻗﻮن و و ﻟﻪ ﺑﻪ اﻟﻮاﻣﻘﻮن ﺣﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ اﻟﯽ ان ﻗﺎل اﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﻓﺎﻧّﯽ راﯾﺖ اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻨﺎ ﻫﺬا‬‫ﺧﺎّﺻﮥ اﻫﻞ ﺑﻠﺪﻧﺎ اﻋﺮﺿﻮا ﻋﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﺳﺎﻧﯿﺪه و ﺟﻬﻠﻮا ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟـّﺼ ﺤﯿﺢ و اﻟﺴـﻘﯿﻢ و ﺗﺮﮐﻮا اﻟﮑﺘﺐ ﺻـّﻨﻔﻬﺎ اﺋﻤﮥ اﻟّﺪﯾﻦ ﻗﺪﯾﻤﺎ و ﺣﺪﯾﺜﺎ و‬‫اﻟﻤﺴﺎﻧﯿـﺪ اﻟﺘﯽ ﺟﻤﻌﻮﻫـﺎ ﻓﯽ اﻟﻔﺮاﺋﺾ و اﻟﺴـﻨﻦ و اﻟﺤﻼـل و اﻟﺤﺮام و اﻵداب و اﻟﻮﺻﺎﯾﺎ و اﻻﻣﺜﺎل و اﻟﻤﻮاﻋﻆ و ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻻﻋﻤﺎل و اﺷـﺘﻐﻠﻮا‬‫ﺑﺎﻟﻘﺼـﺺ و اﻻﺣـﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺤﺬوﻓـﮥ ﻋﻨﻬـﺎ اﺳﺎﻧﯿـﺪﻫﺎ اﻟـﺘﯽ ﻟـﻢ ﯾﻌﺮﻓﻬـﺎ ﻧﻘﻠـﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻟﻢ ﺗﻘﺮا ﻋﻠﯽ اﺣـﺪ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻃﻠﺒـﻮا‬‫اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﺎت اﻟﺘﯽ وﺿـﻌﻬﺎ اﻟﻘّﺼﺎص ﻟﯿﻨﺎﻟﻮا ﺑﻬﺎ اﻟﻘﻄﯿﻌﺎت ﻓﯽ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ ﻋﻠﯽ اﻟﻄﺮﻗﺎت اﺛﺒﺖ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻫـﺬا اﺛﻨﯽ ﻋﺸـﺮ اﻟﻒ ﺣﺪﯾﺚ و ﻧﯿﻔﺎ‬‫ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺼﻐﺎر ﻋﻠﯽ ﺳﺒﯿﻞ اﻻﺧﺘﺼﺎر ﻣﻦ اﻟّﺼﺤﺎح و اﻟﻐﺮاﺋﺐ و اﻻﻓﺮاد و اﻟّﺼﺤﻒ اﻟﻤﺮوﯾﮥ ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟّﺮﺿﺎ و ﻋﻤﺮو‬‫ﺑﻦ ﺷـﻌﯿﺐ اﻟـﺦ و ﺷـﻬﺮدار ﭘﺴـﺮ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ دﯾﻠﻤﯽ ﮐﻪ ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻤﯿﻠﻪ او اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﺑﮕﻮﺷﺖ ﻣﯽﺧﻮرد در اّول ﻣﺴـﻨﺪ‬‫اﻟﻔﺮدوس ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ آن ﮐﻪ در ﺣﯿﺎت ﻣﺼـّﻨﻒ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﻨﻈﺮ ﻗﺎﺻـﺮ ﻋﺎﺛﺮ در ﮐﺘﺒﺨﺎﻧﻪ ﻣﺪﯾﻨﻪ ﻣﻨﻮره ﻋﻠﯽ ﻣﺸﺮﻓﻬﺎ و اﻟﻪ اﻟﻒ اﻟﻒ‬‫ﺻﻼة و ﺗﺤﯿﻪ رﺳـﯿﺪه و از ان ﻋﺒﺎرات ﻋﺪﯾـﺪه ﻣﻨﺘﺨﺐ ﮐﺮدم و ﻗﺒﻞ از ﺧﻄﺒﻪ در ان ﻧﺴـﺨﻪ اﯾﻦ ﺳـﻄﻮر ﻣﺮﻗﻮم ﺑﻮد ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﻻﺟﻞ اﻟﺴـّﯿﺪ‬‫اﻟﮑﯿﺎ اﻟﺤﺎﻓﻆ زﯾﻦ اﻟﺪﯾﻦ ﺷﻤﺲ اﻻﺳﻼم ﺳّﯿﺪ اﻟﺤﻔﺎظ ﺗﺎج اﻻﺋﻤﮥ ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺴّﻨﮥ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺷﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻃّﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻤﺮه و اﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪارﯾﻦ ذﮐﺮه ﮔﻔﺘﻪ اﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﺣﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ اﻟﻬﺎدي اﻟﯽ اﻗﻮم اﻟﻄﺮق و اﻟّﺴـ ﺒﻞ و اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﻟّﺴـ ﻼم ﻋﻠﯽ ﻧﺒّﯿﻪ ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﺧﺎﺗﻢ اﻻﻧﺒﯿﺎء و اﻟﺮﺳﻞ ﻓﺎن واﻟﺪي اﻻﻣﺎم اﻟﺴﻌﯿﺪ اﺑﺎ ﺷﺠﺎع ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﻗﺪس اﻟﱠﻠﻪ روﺣﻪ و ﻧّﻮر ﺿﺮﯾﺤﻪ ﺣﯿﻦ ﺟﻤﻊ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﯽ ﺳّﻤﺎﻫﺎ ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﻔﺮدوس اﻧّﻤﺎ ﺣـﺬف ﻣﻨﻬﺎ اﺳﺎﻧﯿـﺪﻫﺎ ﺗﻌّﻤـ ﺪا ﻣﻨﻪ و ﻗﺼـﺪا اﻻﺳـﺒﺎب ﻋﺪة اّوﻻ اﻗﺘﺪاء و اﺗﺴﺎء ﺑﻤﻦ ﺗﻘّﺪﻣﻪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟّﺰﻫﺪ و اﻟﻌﺒﺎدة و‬‫ﺛﺎﻧﯿﻬـﺎ ﺗﺨﻔﯿﻔﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻄﺎﻟﺒﯿﻦ و ﺗﺴـﻬﯿﻼ ﻟﻠﻨﺎﻇﺮﯾﻦ ﻓﯿﻪ و اﻟﺤﺎﻓﻈﯿﻦ ﻟﻪ و ﺛﺎﻟﺜﻬﺎ ﻗﻠـﮥ رﻏﺒـﮥ ﺟﯿﻞ ﻫـﺬا اﻟﺰﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﻤﺴـﻨﺪات و ﻋـﺪم ﺗﻌﻮﯾﻠﻪ ﻋﻠﯽ‬‫اﺳﺎﻣﯽ اﻟّﺮﺟﺎل ﻣﻦ اﻟﺮواة و اﻗﺘﺼﺎرﻫﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﻠّﺐ دون اﻟﻘﺸـﺮ ﻻ اﻧﯽ ارﯾﺪ ﺑﻘﻮﻟﯽ ﻫﺬا اﻧﮑﺎر ﻓﻀـﯿﻠﮥ اﻻﺳـﻨﺎد و ﻣﻮﺿـﻌﻪ ﻣﻦ اﻟﺪﯾﻦ إذ ﻫﻮ ﻣﻦ‬‫اﻫّﻢ اﻻﻣﻮر‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪214 :‬‬‫و ﻟﻮ ﻻ اﻻﺳـﻨﺎد ﻟﻤﺎ ﻋﺮف اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻣﻦ اﻟﺴـﻘﯿﻢ و ﻻ اﻟّﺼﺪق ﻣﻦ اﻟﮑﺬب ﺑﻞ ﯾﺸﺒﻪ اﻻﺳﻨﺎد ﺑﺎﻟﻘﺸﺮ ﻣﻦ ﺣﯿﺚ ان اﻟﻘﺸﺮ ﻫﻮ ﺻﻮان اﻟﻠّﺐ و ﺑﻪ‬‫ﯾﺤﻔﻆ و ﯾﺆﻣﻦ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ ان ﯾﻠﺤﻘﻪ اﻵﻓﺎت ﻓﮑﺬﻟﮏ اﻻﺳﻨﺎد ﻟﻠﺤﺪﯾﺚ ﺻﻮان ﻟﻪ ﻓﺎذا ﻓﺎرﻗﻪ ﺗﻄّﺮق إﻟﯿﻪ اﻟﺨﻠﻞ و اﻟﻔﺴﺎد رﺣﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻟا ﻤﺒﺎرك‬‫ﺣﯿﺚ ﻗﺎل اﻻﺳـﻨﺎد ﻣﻦ اﻟّﺪﯾﻦ ﻟﻮ ﻻ اﻻﺳـﻨﺎد ﻟﻘﺎل ﻣﻦ ﺷﺎء ﻣﺎ ﺷﺎء و اﻟﻘﻮل ﻓﯽ ﻓﻀﯿﻠﮥ اﻻﺳﻨﺎد اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ان ﯾﺘﻀّﻤﻨﻪ اوراق و ﻟﯿﺲ ﻫﺬا ﻣﻮﺿﻌﻪ‬‫و راﺑﻌﻬـﺎ اﻧّـﻪ ﺧّﺮﺟﻬـﺎ ﻣﻦ ﻣﺴـﻤﻮﻋﺎﺗﻪ و ﮐـﺎن رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺘﺤّﻘﻘـﺎ ﻣﺘﯿﻘﻨـﺎ اّن اﮐﺜﺮﻫـﺎ ﺑـﻞ ﻋﺎّﻣﺘﻬـﺎ ﻣﺴـﻨﺪ و ﻓﯽ ﻣﺼـّﻨﻔﺎت اﻟﺤﻔـﺎظ اﻟﺜﻘـﺎت و‬‫ﻣﺠﻤﻮﻋﺎت اﻻﺋّﻤـ ﮥ اﻻﺛﺒﺎت ﻗﻌﺮاﻫﺎ ﻋﻦ اﻻﺳـﻨﺎد اﺧﺘﺼﺎرا ﮐﻤﺎ ﺑّﯿﻦ ﻋﺬرة ﻓﯽ ﺧﻄﺒﮥ اﻟﮑﺘﺎب و ﻫﻮ ﮐﺘﺎب ﻧﻔﯿﺲ ﻋﺰﯾﺰ اﻟﻮﺟﻮد ﻣﻔﺘﻮن ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻊ‬‫ﻟﻠﻐﺮر و اﻟـّﺪرر اﻟﻨﺒﻮﯾـﮥ و اﻟﻘﻮاﺋـﺪ اﻟﺠّﻤـ ﮥ و اﻟﻤﺤﺎﺳﻦ اﻟﮑﺜﯿﺮة ﻗﺪ ﻃّﻨﺖ ﺑﻪ اﻵﻓﺎق و ﺗﻨﺎﻓﺴﺖ ﻓﯽ ﺗﺤﻔﻈﻪ اﻟﺮﻓﺎق ﻟﻢ ﯾﺼـّﻨﻒ ﻓﯽ اﻻﺳـﻼم ﻣﺜﻠﻪ‬‫ﺗﻔﺼﯿﻼ و ﺗﺒﻮﯾﺒﺎ و ﻟﻢ ﯾﺴﺒﻖ إﻟﯿﻪ ﻣﻦ ﺳﻼﻓﮥ اﻻﯾﺎم ﺗﺮﺻﯿﻔﺎ و ﺗﺮﺗﯿﺒﺎ ﮐﺎن ﮐﻞ ﻓﺼﻞ ﻣﻦ ﻓﺼﻮﻟﻪ ﺣّﻘﮥ اﻣﺎﻟﯽ ﻣﻠﺌﺖ ﻣﻦ اﻟّﺪرر اﻟﻤﻨﻈﻮﻣﮥ و اﻟﻶﻟﯽ‬‫اﻟﻤﮑﻨﻮﻧﮥ أو ﺟﻮﻧﮥ ﻋّﻄﺎر ﻓﺘﻘﺖ ﺑﻔﺎرات اﻟﻤﺴﮏ ﻣﺸﺤﻮﻧﮥ و ﮐﻢ ﺿّﻤﻨﻪ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﻋﺠﺎﺋﺐ اﻻﺧﺒﺎر و ﻏﺮاﺋﺐ اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻣّﻤﺎ ﻻ ﯾﻮﺟﺪ ﻓﯽ‬‫ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ ﻓﻬﻮ ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﮥ ﮐﺎﻟﻔﺮدوس اﻟﺘﯽ وﺻﻔﻬﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ و ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﻘﺎل و ﻓِﯿﻬﺎ ﻣﺎ َﺗْﺸَﺘِﻬﯽ‬‫اﻻﻧﻔﺲ و ﺗﻠّﺬ اﻻﻋﯿﻦ ﻓﺎّﻣﺎ اﻟﯿﻮم ﻓﻘﺪ ﮐﺜﺮت ﻧﺴـﺨﮥ ﻓﯽ اﻟﺒﻼد و اﺷـﺘﻬﺮت ﻓﯿﻤﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﻌﺒﺎد ﺑﺤﯿﺚ ﻟﻢ ﯾﺒﻖ ﺑﻠﺪة ﻣﻦ ﺑﻼد اﻟﻌﺮاق و ﻻ ﮐﻮرة ﻣﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 144‬از ‪359‬‬‫اﻗﻄﺎر اﻵﻓﺎق اﻻ و ﻋﻠﻤﺎؤﻫﺎ ﻣﺜﺎﺑﺮون ﻋﻠﯽ ﺗﺤﺼـﯿﻠﻪ و اﺋﻤﺘﻬﺎ ﻣﮑّﺒﻮن ﻋﻠﯽ اﺷﺘﺮاﺋﻪ و ﻧﺴﺨﻪ و ﻓﻀﻼؤﻫﺎ ﻣﻮاﻇﺒﻮن ﻋﻠﯽ ﻗﺮاءﺗﻪ و ﺣﻔﻈﻪ ﯾﺮﺗﻌﻮن‬‫ﻓﯽ رﯾﺎض ﻣﺤﺎﺳـﻨﻪ و ﯾﺠﺘﻨﻮن ﻣﻦ ﺛﻤﺎر ﻓﻮاﺋـﺪه ﻓﺴﺎر ﻣﺴـﯿﺮ اﻟﺸـﻤﺲ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺑﻠﺪة و ﻫّﺐ ﻫﺒﻮب اﻟﺮﯾﺢ ﻓﯽ اﻟﺒﺮ و اﻟﺒﺤﺮ ﯾﺴﺘﺤﺴـﻨﻪ اﻻﺋﻤﮥ و‬‫اﻟﺤﻔـﺎظ و ﯾﺴـﺘﻔﯿﺪ ﻣﻨﻪ اﻟﻌﻠﻤـﺎء و اﻟﻮّﻋـ ﺎظ و ﯾﺴـﺘﻄﯿﺒﻪ ﻧﺤـﺎرﯾﺮ اﻟﻔﻀـﻼء و ﺗﺮﺗﻀـﯿﻪ اﮐﯿﺎس اﻟﺒﻠﻐﺎء ﻟﻨﻔﺎﺳـﺘﻬﺎ و ﺗﺒـﺬل اﻟﻤﻠﻮك اﻟّﺮﻏﺎﺋﺐ ﻓﯽ‬‫اﺳـﺘﮑﺘﺎﺑﻪ ﻟﺨﺰاﻧﺘﻬﺎ و ﻟﻢ اﺳـﻤﻊ اﺣﺪا ﻣﻦ اﻫﻞ ﻫﺬا اﻟﺰﻣﺎن ﻋﺎب ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب او ﻃﻌﻦ ﻓﯿﻪ ﺑﺴـﺒﺐ ﺣﺬف اﻻﺳـﻨﺎد ﺑﻞ ﻋﺪوا ذﻟﮏ ﻣﻦ اﺣﺴـﻦ‬‫ﻓﻮاﺋـﺪه و اﻋﻈﻢ ﻣﻨﺎﻓﻌﻪ ﻻن ﺗﻨﻘﯿـﮥ اﻟﻘﺸـﺮ ﻣﻦ اﻟﻠﺒﺎب ﻣﻦ ﺷﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء ذوي اﻻﻟﺒﺎب و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ در روﺿﮥ اﻟﻔﺮدوس‬‫ﮔ ﻔﺘ ﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪215 :‬‬‫اﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﯾﻘﻮل اﺿـﻌﻒ ﻋﺒﺎد اﻟﱠﻠﻪ و اﺣﻘﺮﻫﻢ اﻟﻔﻘﯿﺮ اﻟﯽ رﺣﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﻠﯽ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺷـﻬﺎب اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﻋﻔﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺑﮑﺮﻣﻪ و وﻓﻘﻪ ﻟﺸﮑﺮ‬‫ﻧﻌﻤﻪ ﻟﻤﺎ ﻃﺎﻟﻌﺖ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس ﻣﻦ ﻣﺼﻨﻔﺎت اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻗﺪوة اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ ﺣّﺠﮥ اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﺷﺠﺎع اﻟﻤﻠّﮥ و اﻟﺪﯾﻦ ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺴّﻨﮥ اﺑﻮ‬‫اﻟﻤﺤﺎﻣـﺪ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﻓﺎض اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ روﺣﻪ ﺳـﺠﺎل اﻟﺮﺣﻤﮥ اﻟّﺮﺑﺎﻧﯽ وﺟﺪت ﺑﺤﺮا ﻣﻦ ﺑﺤﻮر اﻟﻔﻮاﺋﺪ و ﮐﻨﺰا ﻣﻦ‬‫ﮐﻨﻮز اﻟﻠﻄﺎﺋﻒ ﻣﺸـﺤﻮﻧﺎ ﺑﺤﻘﺎﺋﻖ اﻻﻟﻔﺎظ اﻟﻨﺒﻮﯾﮥ ﻣﺨﺰوﻧﺎ ﻓﯽ ﺣﺪاﺋﻖ ﻓﺼﻮﻟﻪ دﻗﺎﺋﻖ اﻻﺛﺎر اﻟﻤﺼﻄﻔﻮﯾﮥ و ﻣﻊ ﮐﺜﺮة ﻓﻮاﺋﺪه و ﺷﻤﻮل ﻣﻮاﺋﺪه ﮐﺎد‬‫ان ﯾﻨﻄﻔﯽ اﻧﻮاره و ﯾﻨﻄﻤﺲ آﺛـﺎره ﻟﻤـﺎ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺘﻄﻮﯾـﻞ و اﻟﺰﯾﺎدات و ﻗﺼﻮر اﻟﺮﻏﺒﺎت و اﻧﺨﻔﺎض اﻟﻄﻠﺒﺎت و اﻋﺮاض اﮐﺜﺮ اﻫﻞ اﻟﻌﺼـﺮ ﻋﻦ‬‫ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﮑﺘﺎب و اﻟﺴـﻨﮥ و اﺷﺘﻐﺎﻟﻬﻢ ﺑﺎﻟﻌﻠﻮم اﻟﻤﺰﺧﺮﻓﮥ اﻟﺘﯽ ﺗﺘﻌﻠﻖ ﺑﺎﻟﺨﺼﻮﻣﺎت و ﺷﻐﻔﻬﻢ ﺑﺎﻟﻘﺼﺺ و اﻟﺤﮑﺎﯾﺎت و ﻟﻮ ﻻ رﺟﺎل ﻣﻦ اﻫﻞ ﻫﺬا‬‫اﻟﻌﻠﻢ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻋﺼـﺮ و زﻣﺎن ﺑﻤﺸـﯿﮥ رب اﻟﻌﺰة ﯾﺤﻮﻟﻮن ﺣﻮل ﺣﻤﯽ اﻟﺴّﻨﮥ و ﯾﺬﺑّﻮن ﻋﻦ ﺟﻨﺎب ﻗﺪﺳﻪ ﺷﻮاﺋﺐ زﯾﻎ اﻫﻞ اﻟﺒﺪﻋﮥ ﻟﻘﺎل ﻣﻦ ﺷﺎء‬‫ﻣﺎ ﺷﺎء ﻓﺠﺰا اﻟﱠﻠﻪ اﺋﻤـﮥ ﻫـﺬا اﻟﻌﻠﻢ ﻋﻨﺎ و ﻋﻦ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺧﯿﺮا دﻋﺘﻨﯽ ﺑﻮاﻋﺖ ﺧﺎﻃﺮي اﻟﯽ اﺳـﺘﺨﺮاج ﻟﺒﺎﺑﻪ و اﺳـﺘﺤﻀﺎر اﺑﻮاﺑﻪ ﺗﺴـﻬﯿﻼ ﻟﻀـﺒﻂ‬‫اﻻﻟﻔﺎظ و ﺗﯿﺴـﯿﺮا ﻟﺪرك اﻟﺤﻔﺎظ ﻓﺎﺳـﺘﺨﺮﺟﺖ ﻣﻦ ﻗﻌﺮ ﻫﺬا اﻟﺒﺤﺮ اﺷـﺮف ﺟﻮاﻫﺮﻫﺎ و ﺟﻨﯿﺖ ﻣﻦ اﻏﺼﺎن رﯾﺎﺿﻬﺎ اﻧﻔﺲ زواﻫﺮﻫﺎ و ﺳّﻤﯿﺖ‬‫ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻫﺬا روﺿﮥ اﻟﻔﺮدوس ﻣﺒّﻮﺑﮥ ﻋﻠﯽ ﻋﺸـﺮﯾﻦ ﺑﺎﺑﺎ ﮐﻞ ﺑﺎب ﻣﻨﻬﺎ ﺑﺮواﯾﮥ ﺿـﺤﺎﺑّﯽ ﻻ ﻏﯿﺮ اﻟّﺎ اﻟﺒﺎب اﻵﺧﺮ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﺤﺘﻮي ﻋﻠﯽ رواﯾﺎت ﺷﺘﯽ و‬‫ﻧﺴﺄل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ان ﯾﻮﻓﻘﻨﯽ ﻓﯽ اﺗﻤﺎﻣﻪ ﻟﻤﺎ ﯾﺤّﺐ و ﯾﺮﺿﯽ اﻧّﻪ ﺧﯿﺮ ﻣﻮﻓﻖ و ﻣﻌﯿﻦ ﻣﺼﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻓﺮدوس اﻻﺧﺒﺎر ﺑﻤﺎ ﺛﻮر اﻟﺨﻄﺎب اﻟﻤﺨّﺮج ﻋﻠﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺸـﻬﺎب ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻻﺑﯽ ﺷـﺠﺎع ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﻓﻨﺎﺧﺴـﺮو‬‫اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ اّوﻟﻪ اّن اﺣﺴﻦ ﻣﺎ ﻧّﻄﻖ اﻟﻨﺎﻃﻘﻮن اﻟﺦ ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ اﻧّﻪ اورد ﻓﯿﻪ ﻋﺸـﺮة آﻻف ﺣﺪﯾﺚ و ذﮐﺮ اﻧّﻪ اورد اﻟﻘﻀﺎﻋﯽ‬‫ﻓﯿﻪ اﯾﻀـﺎ ﻋﺸـﺮة آﻻـف ﺣـﺪﯾﺚ و ذﮐﺮ ﻓﯽ اﻟﻔﺮدوس رواﺗﻬﺎ و رﺗّﺒﻬﺎ ﻋﻠﯽ ﺣﺮوف اﻟﻤﻌﺠﻢ ﻣﺠّﺮدة ﻋﻦ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ و وﺿﻊ ﻋﻼﻣﺎت ﻣﺨﺮﺟﯿﻪ‬‫ﺑﺠﺎﻧﺒﻪ و ﻋﺪد رﻣﻮزه ﻋﺸﺮون و اﻗﺘﻔﯽ اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ اﺛﺮه ﻓﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻟّﺼﻐﯿﺮ ﺛﻢ ﺟﻤﻊ وﻟﺪه اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷﻬﺮدار اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 558‬ﺛﻤﺎن و ﺧﻤﺴﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪216 :‬‬‫و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ اﺳﺎﻧﯿﺪ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس و رﺗﺒﻬﺎ ﺗﺮﺗﯿﺒﺎ ﺣﺴﻨﺎ ﻓﯽ ارﺑﻊ ﻣﺠّﻠﺪات و ﺳّﻤﺎه ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس و اﺑﻮ ﻣﻬﺪي ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺜﻌﺎﻟﺒﯽ‬‫در ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻔﺮدوس ﻟﻠﺪﯾﻠﻤﯽ اﺧﺒﺮﻧﯽ ﺑﻪ ﻗﺮاءة ﻋﻠﯿﻪ أي ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﺦ ﻧﻮر اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻻﺟﻬﻮري‬‫ﻓﯽ ﺣﺮف اﻟﻠّـﺎم ﻣﻦ ﻓﻀـﻞ ﻟﻤﺎ ﺧﻠﻖ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺠﻨـﮥ ﺣﻘﻬﺎ ﺑﺎﻟﺮﯾﺤﺎن و ﺣّﻒ اﻟّﺮﯾﺤﺎن ﺑﺎﻟﺤﻨﺎ و ﻣﺎ ﺧﻠﻖ اﻟﱠﻠﻪ ﺷـﺠﺮة اﺣّﺐ إﻟﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺤﻨﺎء اﻟﺤـﺪﯾﺚ‬‫ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﯽ ﺗﻤﺎم ﺣـﺪﯾﺚ ﻟﻤﺎ اﺳـﺮي ﺑﯽ اﺗﯿﺖ ﻋﻠﯽ ﻗﻮم ﯾﺰرﻋﻮن ﻓﯽ ﯾﻮم و ﯾﺤﺼـﺪون ﻓﯽ ﯾﻮم ﮐّﻠﻤﺎ ﺣﺼـﺪوا ﻋﺎد ﮐﻤﺎ ﮐﺎن‬‫ﻗﻠﺖ ﻟﺠﺒﺮﺋﯿﻞ ﻣﻦ ﻫﺆﻻء ﻗﺎل ﻫﺆﻻء اﻟﻤﺠﺎﻫـﺪون ﻓﯽ ﺳﺒﯿﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة و إﺟﺎزة ﻟﺴﺎﺋﺮه ﮐﻞ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ وﻟﺪه اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫أﺑﯽ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺮوف ﺑﺴـﻨﺪه اﻟﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﺠﻼل اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ ﺑﺎﺟﺎزﺗﻪ ﻣﻦ ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﻟﻤﻠﻘﻦ ﻋﻦ أﺑﯽ اﺳﺤﺎق‬‫اﻟﺘﻨﻮﺧﯽ ﻋﻦ اﻟﺘﻘﯽ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﻤﺰة ﻋﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺿـﯿﺎء اﻟـّﺪﯾﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮاﺣـﺪ اﻟﻤﻘﺪﺳـﯽ ﻋﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻋﻦ‬‫ﻣﺆﻟﻔﻪ ﻓـﺬﮐﺮه و اﻋﺠﺐ ﻋﺠﺎب آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﺒﻌﺾ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت أﺑﯽ اﺻﻞ و ﺧﺮاﻓﺎت ﺻـﺮﯾﺢ اﻟﻬﺰل ﮐﻪ دﯾﻠﻤﯽ‬‫در ﻓﻀﻞ ﺛﺎﻟﺚ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻨﺒﻞ ذﮐﺮ ﮐﺮده ﺗﺸـّﺒﺚ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ و ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺒﻮدن و از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻤﺰﯾﺪ ﺟﺴﺎرت و‬‫ﺧﻼﻋﺖ اﺗﻬﺎم ﻣﻌﺘﺒﺮ داﻧﺴـﺘﻦ او ﺑﺮ ﺷـﯿﻌﯿﺎن ﮐﺮام ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﻗﺼـﺒﺎت ﺳـﺒﻖ در ﺗﺮوﯾﺢ ارواح ﻣﺴﯿﻠﻤﻪ و ﺳﺠﺎح ﺑﺈﯾﺜﺎر ﭼﻨﯿﻦ ﺻﺪق ﺻﺮاح‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 145‬از ‪359‬‬‫ﻣﯽرﺑﺎﯾﻨـﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺑﺎب ﻣﻄﺎﻋﻦ ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﻣﻨﺎﻣﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨـﺪ و اﺑﻮ ﺷـﺠﺎع ﺷـﯿﺮوﯾﻪ دﯾﻠﻤﯽ ﮐﻪ از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻣﺤﺪﺛﯿﻨﺴﺖ و ﺷـﯿﻌﻪ ﻧﯿﺰ او را‬‫ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻣﯽداﻧﻨﺪ در ﮐﺘﺎب ﻣﻨﺘﻘﯽ از اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻫﻤﯿﻦ ﺧﻮاب را ﺑﻬﻤﯿﻦ اﺳـﻠﻮب آورده و ﺧﻮاب ﺣﻀـﺮت اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻧﯿﺰ ﻣﺸـﻬﻮر و ﺻـﺤﯿﺢ‬‫اﻟﺮواﯾﮥ اﺳﺖ دﯾﻠﻤﯽ در ﮐﺘﺎب ﻣﻨﺘﻘﯽ آورده‬‫ﻋﻦ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻣﺎ ﮐﻨﺖ ﻻﻗﺎﺗﻞ ﺑﻌـﺪ روﯾﺎ راﯾﺘﻬﺎ راﯾﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ واﺿـﻌﺎ ﯾـﺪه ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺮش و راﯾﺖ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ‬‫واﺿـﻌﺎ ﯾﺪه ﻋﻠﯽ ﻣﻨﮑﺐ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و راﯾﺖ ﻋﻤﺮ واﺿـﻌﺎ ﯾﺪه ﻋﻠﯽ ﻣﻨﮑﺐ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و راﯾﺖ ﻋﺜﻤﺎن واﺿﻌﺎ ﯾﺪه ﻋﻠﯽ‬‫ﻣﻨﮑﺐ ﻋﻤﺮ و راﯾﺖ دﻣﺎ دوﻧﻪ ﻓﻘﻠﺖ ﻣﺎ ﻫﺬا ﻓﻘﺎﻟﻮا دم ﻋﺜﻤﺎن ﯾﻄﻠﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻪ‬‫ﭘﺲ ﻣﻘـﺎم ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺗﺤﯿﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎﻫﺼـﺎﺣﺐ ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﺟﻮر و ﺟﻔـﺎ ﺑﻤﻘﺎم اﺛﺒﺎت ﻓﻀﻞ ﺛﺎﻟﺚ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤﯿﺎء ﺑﺮ ﭼﻨﯿﻦ رواﯾﺖ ﺷـﻨﯿﻌﻪ و ﺣﮑﺎﯾﺖ‬‫ﻓﻈﯿﻌﻪ ﮐﻪ دﯾﻠﻤﯽ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﺑﺘﻼ ﺑﺤّﺐ ﺧﻠﻔﺎ رواﯾﺖ ﮐﺮده و ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﮐﺴﯽ از ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ و ﻟﻮ ﮐﺎن واﺣﺪا ﺑﺎ دﯾﻠﻤﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪217 :‬‬‫در ﻧﻘﻞ آن ﺛﺎﺑﺖ ﻧﮑﺮدهاﻧـﺪ دﺳﺖ اﻧﺪازﻧﺪ و از ﻗﻮل ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ دﯾﻠﻤﯽ آن را از دو ﻃﺮﯾﻖ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﺟّﻤﯽ ﻏﻔﯿﺮ و ﺟﻤﻌﯽ ﮐﺜﯿﺮ‬‫از اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ ارﺑﺎب ﺻـﺤﺎح و ﻣﺠﺎﻣﯿﻊ و ﻣﺴﺎﻧﯿﺪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﻨﻬﻢ ﺷـﯿﺦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻘﻤﻘﺎم و واﻟﺪه اﻟﻌﻼم در رواﯾﺖ آن ﺑﺎ دﯾﻠﻤﯽ‬‫ﻣﺸﺎركاﻧﺪ ﺑﻤﻔﺎد ﻣﺎ َﺗْﺄﺗِﯿِﻬْﻢ ﻣِْﻦ آَﯾٍﮥ ﻣِْﻦ آﯾﺎِت َرﺑﱢِﻬْﻢ ِإﻟﱠﺎ ﮐﺎﻧُﻮا َﻋﻨْﻬﺎ ُﻣْﻌِﺮِﺿﯿَﻦ*‬‫اﻋﺮاض ﺳﺎزﻧﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﮔﺮدن ﮐﺒﺮ ﺑﺎﺑﻄﺎل و ﻗﺪح و ﺟﺮح آن ﺑﻤﺼﺪاق َو ﺟﺎَدﻟ ُﻮا ﺑ ِﺎﻟ ْﺒﺎِﻃِﻞ ﻟ ِﯿُْﺪِﺣُﻀﻮا ﺑ ِِﻪ اﻟ َْﺤَﻖ‬‫اﻓﺮازﻧﺪ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو َﻣْﻦ َأْﺻَﺪُق ﻣَِﻦ اﻟﱠﻠِﻪ ﻗِﯿًﻠﺎ‬‫َو ِإْن َﯾَﺮْوا ُﮐﱠﻞ آَﯾٍﮥ ﻻ ﯾُْﺆﻣِﻨُﻮا ﺑ ِﻬﺎ َو ِإْن َﯾَﺮْوا َﺳﺒِﯿَﻞ اﻟﱡﺮْﺷِﺪ ﻻ َﯾﱠﺘِﺨُﺬوُه َﺳﺒِﯿًﻠﺎ َو ِإْن َﯾَﺮْوا َﺳﺒِﯿَﻞ اﻟَﻐﱢﯽ َﯾﱠﺘِﺨُﺬوُه َﺳﺒِﯿًﻠﺎ‬‫و از ﻏﺮاﺋﺐ دﻫﻮر آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺳـﯿﻒ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻠﺘﺎﻧﯽ ﺣﺎﻣﯽ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻻ ﺛﺎﻧﯽ ﺑﺼـﺮاﺣﺖ ﺗﻤﺎم ﺗﮑـﺬﯾﺐ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﻤﻘﺎم در ﺗﻤﺎم اﯾﻦ اﻓﺎده ﻣﺤﯿﺮه‬‫اﻓﻬﺎم ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﯿﺎﻧﺶ آﻧﮑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ اﻇﻬﺎر ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ دﯾﻠﻤﯽ از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻣﺤﺪﺛﯿﻨﺴﺖ و ﺷﯿﻌﻪ ﻫﻢ او را ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﯾﻌﻨﯽ ﻧﺰد ﺷﯿﻌﻪ و‬‫ﺳّﻨﯽ ﻫﺮ دو ﻣﻌﺘﺒﺮﺳﺖ و ﻣﻠﺘﺎﻧﯽ ﺑﻌﮑﺲ ﮐّﻠﯽ اﯾﻦ ﻗﻀـﯿﻪ ﻧﺎﻣﺮﺿـﯿﻪ اﻓﺎده ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ اﺣﺎدﯾﺚ دﯾﻠﻤﯽ ﻧﺰد ﺷﯿﻌﻪ و ﺳﻨﯽ ﻫﺮ دو ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻧﯿﺴﺖ و‬‫ﻫﺬه ﻋﺒﺎرة اﻟﻤﻠﺘﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﺗﻤﻮﯾﻪ اﻟﺴـﻔﯿﻪ اﻟّﺬي ﺳـّﻤﺎه ﺗﻨﺒﯿﻪ اﻟﺴـﻔﯿﻪ ﻗﻮﻟﻪ ﭘﺲ اﻧﺼﺎف ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ راﮐﺐ ﺳـﻔﯿﻨﻪ ﻋﺘﺮت ﺷـﯿﻌﯿﺎناﻧﺪ ﮐﻪ در وﻗﺖ‬‫ﺧﻮف ﺗﻘّﯿﻪ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ ﯾﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﮐﻪ ﺗﻘﯿﻪ را ﺣﺮام ﻣﯽداﻧﻨـﺪ اﻟﺦ اﻧﺼﺎف ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﻓﺮدوس دﯾﻠﻤﯽ ﻧﺰد اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻫﻢ ﻣﻌﺘﺒﺮ‬‫ﻧﯿﺴﺖ ﭼﻪ ﺟـﺎي آﻧﮑﻪ ﻧﺰد ﺷـﯿﻌﻪ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺑﺎﺷـﺪ اﻟـﺦ ﻓـﺎﻧﻈﺮ رﺣﻤـﮏ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯽ ﻫـﺬا اﻟﺘﻨﺎﻗﺾ اﻟﻈﺎﻫﺮ و اﻟﺘﮑﺎذب اﻟﻮاﺿـﺢ ﺑﯿﻦ اﻻﺻﻞ و اﻟﻔﺮع‬‫اﻟﻤﻘﻄﻮع و ﺗﻌّﺠﺐ ﻣﻦ اﻟﺘﻌﺎﻧـﺪ اﻟﻔـﺎﺣﺶ و اﻟﺘﻨـﺎﮐﺮ اﻟﻼﺋـﺢ ﺑﯿﻦ اﻟﺘـﺎﺑﻊ و اﻟﻤﺘﺒﻮع و ﻧﯿﺰ اﮐﺎﺑﺮ اﺋﻤﻪ ﺳـﻨّﯿﻪ ﻋﺎﻟﯽﺗﺒﺎر ﺑﺎﺣﺎدﯾﺚ ﻓﺮدوس اﻻﺧﯿﺎر‬‫ﺟﺎﺑﺠـﺎ اﺣﺘﺠـﺎج و اﺳـﺘﻨﺎد ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺗﻐﻠﺐ اﻻـدﻓﻮي در ﮐﺘﺎب اﻻﻣﺘﺎع ﺑﺎﺣﮑﺎم اﻟﺴـﻤﺎع در ﻣﻘﺎم رد اﺣﺘﺠﺎج ﻣﺤﺮﻣﯿﻦ ﻏﻨﺎ ﺑﺎﯾﻪ وَ‬‫اْﺳَﺘْﻔِﺰْز َﻣِﻦ اْﺳَﺘَﻄْﻌَﺖ ﻣِﻨُْﻬْﻢ ﺑ َِﺼْﻮﺗَِﮏ‬‫ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﺎ رﺳـﺨﻮه ﺑﻪ ﻣﻦ اّن اﺑﻠﯿﺲ اّول ﻣﻦ ﺗﻐﻨﯽ ﻟﻮ ﺻّﺢ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯿﻪ ﺣّﺠﮥ ﻓﻤﺎ ﮐﻞ ﻣﺎ ﻓﻌﻠﻪ اﺑﻠﯿﺲ ﺣﺮاﻣﺎ ﻓﻘﺪ روي اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷـﺠﺎع اﻟّﺪﯾﻦ‬‫ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﻓﯽ ﮐﺘـﺎﺑﻪ اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﺎﻟﻔﺮدوس ﺑﻤﺎﺛﻮر اﻟﺨﻄﺎب اﻟﻤﺮﺗﺐ ﻋﻠﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺸـﻬﺎب ﺑﺴـﻨﺪه ان اﺑﻠﯿﺲ اّول ﻣﻦ ﺣـﺪا و ﻟﯿﺲ اﻟﺤـﺪا ﺣﺮاﻣﺎ‬‫اﺗﻔﺎﻗﺎ ﻓﺎن ادﻋﻮا اّن اﻟّﺪﻟﯿﻞ دل ﻋﻠﯽ اﺑﺎﺣﮥ اﻟﺤﺪا ﻓﺨﺮج ﺑﺪﻟﯿﻞ ﻗﻠﻨﺎ و ﻗﺪ دل اﻟﺪﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ اﺑﺎﺣﮥ اﻟﻐﻨﺎء و ﻟﻢ ﯾﺜﺒﺖ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ ﺻﺤﯿﺢ ﻟا ﻤﻨﻊ ﻣﻨﻪ‬‫و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ادﻓﻮي ﺻﺎﺣﺐ اﻣﺘﺎع از اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎي اﻋﻼم و اﺳﺎﻃﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪218 :‬‬‫ﻓﺨﺎم ﺳﻨﯿﻪ اﺳﺖ ﺷﯿﺦ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻻﺳﻨﻮي اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ ﺟﻌﻔﺮ و‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻدﻓﻮي و ﻫـﺬه اﻻرﺑﻌـﮥ ﮐﺎﻧﺖ اﻋﻼﻣﺎ ﺑﻮﺿﻊ واﻟﺪه و ﮐﺎن ﯾﻌﺮف ﺑﮑّﻞ ﻣﻨﻬﺎ و ﻻ ﯾﻌﺮف اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻌﺼـﺮﯾﯿﻦ وﻗﻊ ﻟﻪ ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ و‬‫ادﻓﻮ ﺑﻠﺪة ﻓﯽ آﺧﺮ اﻻﻋﻤﺎل اﻟﻘﻮﺻﯿﮥ ﻗﺮﯾﺒﮥ ﻣﻦ اﺳﻮان ﮐﺜﯿﺮة ﮐﺎن اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﺎﺿﻼ ﻣﺸﺎرﮐﺎ ﻓﯽ ﻋﻠﻮم ﻣﺘﻌّﺪدة ادﯾﺒﺎ ﺷﺎﻋﺮا ذﮐّﯿﺎ ﮐﺮﯾﻤﺎ ﻃﺎرﺣﺎ‬‫ﻟﻠﺘﮑﻠﯿﻒ ذا ﻣﺮّوة ﺻـّﻨﻒ ﻓﯽ اﺣﮑـﺎم اﻟّﺴـ ﻤﺎع ﮐﺘﺎﺑـﺎ ﻧﻔﯿﺴـﺎ ﺳـﻤﺎه ﺑﺎﻻﻣﺘـﺎع اﻧﺒـﺎ ﻓﯿﻪ ﻋﻦ اﻃﻼـع ﮐﺜﯿﺮ ﻓﺎﻧّﻪ ﮐﺎن ﯾﻤﯿﻞ اﻟﯽ ذﻟﮏ ﻣﯿﻼ ﮐﺜﯿﺮا و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 146‬از ‪359‬‬‫ﯾﺤﻀـﺮه ﺳـﻤﻊ و ﺣـﺪث و درس ﻗﺒﻞ ﻣﻮﺗﻪ ﺑﺎﯾﺎم ﯾﺴـﯿﺮة ﺑﻤـﺪرس اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟّﺬي اﻧﺸﺄه اﻻﻣﯿﺮ ﺟﻨﮑﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺒﺎﺑﺎ ﺑﻤﺴـﺠﺪه و اﻋﺎد ﺑﺎﻟﻤﺪرﺳـﮥ‬‫اﻟّﺼﺎﻟﺤّﯿﮥ ﻣﻦ اﻟﻘﺎﻫﺮة و ﮐﺎن ﻣﻘﯿﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﺘﺰّوج و ﻟﻢ ﯾﺘﺴـّﺮ ﻟﻔﻘﺪان داﻋﯿﮥ ذﻟﮏ ﻋﻨﺪه اﻟّﺎ اﻧّﻪ ﻋﻘﺪه ﻋﻠﯽ اﻣﺮأة ﻟﻐﺮض آﺧﺮ ﻣﺎت ﻗﺒﯿﻞ ﻟا ّﻄﺎﻋﻮن‬‫اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﻮاﻗﻊ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳـﺒﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻋﻤﺮه ﻣﺎ ﺑﯿﻦ اﻟّﺴﺘﯿﻦ و دﻓﻦ ﺑﻤﻘﺎﺑﺮ اﻟﺼﻮﻓﯿﮥ و اﻟّﺬي ﻧﻌﺮﻓﻪ ﻓﯽ أدﻓﻮ أﻧﻬﺎ ﺑﺎﻟﺪال اﻟﻤﻬﻤﻠﮥ و‬‫ﻧﻘﻞ اﻟّﺮﺷﺎﻃﯽ ﻋﻦ اﻟﺘﻌﻔﻮي ان اﻟّﺬي ﯾﻠﯽ اﻟﻬﻤﺰة ﺗﺎء ﻣﺜﻨﺎة ﻣﻦ ﻓﻮق و ﺑﻌﻀﻬﻢ ﻗﺎل ﺑﺬال ﻣﻌﺠﻤﮥ و ﻗﯿﺎس اﻟﻨﺴﺒﮥ إﻟﯿﻬﺎ ادﻓﯽ‬‫‪ -39‬ﻧﻄﻨﺰي‬‫وﺟﻪ ﺳﯽ و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﻄﻨﺰي وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم را ﺑﻌﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ در ﺿﻤﻦ ﻗّﺼﻪ ﻏﺪﯾﺮ رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب اﻟﺨﺼﺎﺋﺺ اﻟﻌﻠﻮﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻧﻘﻞ ﻋﻨﻪ ﺑﺎﺳﻨﺎد ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺨﺪري اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ دﻋﯽ اﻟّﻨﺎس اﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﯽ ﻏﺪﯾﺮ ﺧﻢ و اﻣﺮ ﺑﻤﺎ ﺗﺤﺖ اﻟﺸﺠﺮة ﻣﻦ اﻟﺸﻮك ﻓﻘّﻢ‬‫و ذﻟﮏ ﯾﻮم اﻟﺨﻤﯿﺲ ﻓـﺪﻋﺎ ﻋﻠّﯿﺎ و اﺧﺬ ﺑﻀـﺒﻌﯿﻪ ﻓﺮﻓﻌﻬﻤﺎ ﺣﺘﯽ ﻧﻈﺮ اﻟﯽ ﺑﯿﺎض اﺑﻄﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻟﻢ ﯾﺘﻔﺮﻗﻮا ﺣﺘﯽ‬‫ﻧﺰﻟﺖ ﻫﺬه اﻵﯾﮥ اﻟ َْﯿْﻮَم َأْﮐَﻤﻠُْﺖ ﻟَُﮑْﻢ ِدﯾَﻨُﮑْﻢ َو َأﺗ َْﻤْﻤُﺖ َﻋَﻠﯿُْﮑْﻢ ﻧِْﻌَﻤﺘِﯽ َو َرِﺿﯿُﺖ ﻟَُﮑُﻢ اﻟ ِْﺈْﺳﻼَم ِدﯾﻨًﺎ‬‫ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﻟﱠﻠﻪ اﮐﺒﺮ ﻋﻠﯽ اﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ و اﺗﻤﺎم اﻟﻨﻌﻤﮥ و رﺿﯽ اﻟّﺮب ﺑﺮﺳﺎﻟﺘﯽ و اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي ﺛّﻢ ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه اﻟّﻠﻬﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و اﻧﺼﺮ ﻣﻦ ﻧﺼﺮه و اﺧﺬل ﻣﻦ ﺧﺬﻟﻪ‬‫و ﻧﻄﻨﺰي از اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎ و ﻓﻀﻼ و اﻓﺎﺿﻞ ﻧﺒﻬﺎي ادﺑﺎﺳﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب در ﻧﺴﺒﺖ ﻧﻄﻨﺰي ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﻔﺘﺢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪219 :‬‬‫ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻨﻄﻨﺰي اﻓﻀﻞ ﻣﻦ ﺑﺨﺮاﺳﺎن و اﻟﻌﺮاق ﻓﯽ اﻟﻠﻐﮥ و اﻻدب و اﻟﻘﯿﺎم ﺑﺼـﻨﯿﻌﺎت اﻟﺸﻌﺮ ﻗّﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﺑﻤﺮو ﺳﻨﮥ اﺣﺪي و‬‫ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﻗﺮأت ﻋﻠﯿﻪ ﻃﺮﻓﺎ ﺻﺎﻟﺤﺎ ﻣﻦ اﻻدب و اﺳـﺘﻔﺪت ﻣﻨﻪ و اﻏﺘﺮﻓﺖ ﻣﻦ ﺑﺤﺮه ﺛﻢ ﻟﻘﯿﺘﻪ ﺑﻬﻤـﺪان ﺛﻢ ﻗـﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﺑﺒﻐﺪاد ﻏﯿﺮ ﻣّﺮة ﻓﯽ ﻣﺪة‬‫ﻣﻘﺎﻣﯽ ﺑﻬﺎ و ﻣﺎ ﻟﻘﯿﺘﻪ اﻟّﺎ و ﮐﺘﺒﺖ ﻋﻨﻪ و اﻗﺘﺒﺴﺖ ﻣﻨﻪ ﺳﻤﻊ ﺑﺎﺻﺒﻬﺎن اﺑﺎ ﺳﻌﺪ اﻟﻤﻄﺮز و اﺑﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺪاد و ﻋﺎﺻﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻧﺼﺮ اﻟﺮّﺧﯽ و ﺑﺒﻐﺪاد‬‫اﺑـﺎ اﻟﻘـﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﺑـّﯿ ﺎن اﻟﺮزاز و اﺑـﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺑﻨﻬﺎن اﻟﮑﺎﺗﺐ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ ﺳـﻤﻌﺖ ﻋﻨﻪ اﺧﯿﺮا ﺑﻤﺮو ﻣﻦ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﮐﺎﻧﺖ وﻻدﺗﻪ ﺛﻤﺎن و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و‬‫ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت واﺿﺢ ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻄﻨﺰي ﺷـﯿﺦ و اﺳـﺘﺎد ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ ﺳﺖ و او اﻓﻀﻞ اﻫﻞ ﺧﺮاﺳﺎن و ﻋﺮاﻗﺴﺖ در ﻟﻐﺖ و‬‫ادب و ﻗﯿﺎم ﺑﺼﻨﻌﺖ ﺷﻌﺮ و ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ ﺑﺮواﯾﺖ ﺧﻮاﻧﺪه و اﺳﺘﻔﺎده ازو ﻧﻤﻮده و ﻧﯿﺰ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ ﮔﺎﻫﯽ ﺑﺎو ﻣﻼﻗﺎت ﻧﮑﺮده ﻣﮕﺮ اﯾﻦ‬‫ﮐﻪ ازو ﮐﺘﺎﺑﺖ و اﻗﺘﺒﺎس ﻧﻤﻮده و اﺧﯿﺮا ﺑﻤﺮو ازو ﺳـﻤﺎع ﻓﺮﻣﻮده و ﮐﻔﯽ ﺑـﺬﻟﮏ دﻻﻟـﮥ ﻋﻠﯽ ﻏﻠّﻮ ﻗـﺪره و ﺳـﻤﻮ ﻓﺨﺮه و ﻋﻈﻤﮥ ﺷﺎﻧﻪ و رﻓﻌﮥ‬‫ﻣﮑـﺎﻧﻪ و اﺑﻦ اﻟّﻨﺠـﺎر ﻋﺎﻟﯽ ﺗﺒﺎر ﺑﻤـﺪح ﻧﻄﻨﺰي در ﺗﺎرﯾـﺦ ﺑﻐـﺪاد ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻧﻘﻞ اﻟﺴـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻃﺎوس ﻃﺎب ﺛﺮاه ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﯿﻘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﺎن‬‫ﻧﺎدرة اﻟﻔﻠﮏ و ﻧﺎﺑﻐﮥ اﻟّﺪﻫﺮ و ﻓﺎق اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻪ ﻓﯽ ﺑﻌﺾ ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ و ﺻـﻼح اﻟﺪﯾﻦ ﺧﻠﯿﻞ ﺑﻦ اﯾﺒﮏ اﻟﺼﻔﺪري در واﻓﯽ ﺑﺎﻟﻮﻓﯿﺎت ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺑا ﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻔﺘـﺢ اﻟﮑـﺎﺗﺐ اﺑﻮ اﻟﻔﺘـﺢ اﻟﻨﻄﻨﺰي ﮐـﺎن ﻣﻦ ﺑﻠﻐـﺎء اﻫـﻞ اﻟﻨﻈﻢ و اﻟﻨﺜﺮ ﺳـﺎﻓﺮ اﻟﺒﻼـد و ﻟﻘﯽ اﻻﮐـﺎﺑﺮ و ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺤﻔﻮظ ﻣﺤّﺐ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﺴـﻨﮥ و ﻣﮑﺜﺮ اﻟﺼﺪﻗـﮥ و اﻟـّﺼ ﯿﺎم و ﻧـﺎدم اﻟﻤﻠﻮك و اﻟﺴـﻼﻃﯿﻦ و ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻪ وﺟﺎﻫـﮥ ﻋﻈﯿﻤـﮥ ﻋﻨـﺪﻫﻢ و ﮐﺎن ﺗّﯿﺎﻫﺎ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﺘﻮاﺿﻌﺎ ﻻﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﺳﻤﻊ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﮑﺜﯿﺮ ﺑﺎﺻﺒﻬﺎن و ﺧﺮاﺳﺎن و ﺑﻐﺪاد و ﻟﻢ ﯾﺘﻤﺘﻊ ﺑﺎﻟّﺮواﯾﮥ‬‫‪ -40‬ﺷﻬﺮ دار دﯾﻠﻤﯽ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻠﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ذﻫﺒﯽ ﮐﻤﺎ‬‫ﺳﯿﺠﯽء ﻣﺮﺗﺐ ﺑﺘﺮﺗﯿﺐ ﻋﺠﯿﺐ و ﺣﺴﻦ و ﺣﺴﺐ اﻓﺎده اﺳﻨﻮي و اﺳﺪي ﻣﺮﺗﺒﺴﺖ ﺑﺘﺮﺗﯿﺐ ﺣﺴﻦ و ﻣﻬﺬب و ﻣﻨﻘﺢ ﺑﻮدﻧﺶ ﻧﯿﺰ از اﻓﺎده ذﻫﺒﯽ‬‫ﺧﻮد ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﮐـﺜﯿﺮ اﻻـﺣﺴﻦ و اﻓـﺎده ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺑﮑﻤـﺎل ﻇﻬﻮر ﻫﻮﯾـﺪا و روﺷـﻨﺴﺖ وارد ﮐﺮده ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 147‬از ‪359‬‬‫اﻟﻮﺻﺎﺑﯽ اﻟﯿﻤﻨﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻓﯽ ﻓﻀﻞ اﻻرﺑﻌﮥ اﻟﺨﻠﻔﺎء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ ذر اﻟﻐّﻔﺎري رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠّﯽ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﺣّﺒﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪220 :‬‬‫اﯾﻤﺎن و ﺑﻐﻀﻪ ﻧﻔﺎق و اﻟﻨﻈﺮ إﻟﯿﻪ راﻓﮥ اﺧﺮﺟﻪ اﻟّﺪﯾﻠﻤﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس‬‫و ﻧﯿﺰ وﺻﺎﺑﯽ در اﮐﺘﻔﺎ ﮔﻔﺘﻪ و ﻋﻨﻪ أي‬‫ﻋﻦ ﺑﺮﯾـﺪة رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾـﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌـﺪي ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ ﺑﻪ‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﻟّﺪﯾﻠﻤﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اﺛﺒﺖ اﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﻫـﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﻤﺸـﺮق اﻟﻤﻨﺎر اﻟّﺴﺎﻃﻊ اﻻﻧﻮار ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﻤﻤﺪوح ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﻨﮥ اﺳﺎﻃﯿﻨﻬﻢ و‬‫ﺟﻬﺎﺑـﺬﺗﻬﻢ و ﺣـﺬاﻗﻬﻢ اﻻﺑـﺎر ﻓﻔّﺚ ﻓﯽ اﻋﻀـﺎد اﻫـﻞ اﻟﺨﺴـﺎر و درأ ﻓﯽ ﻧﺤﻮر ارﺑﺎب اﻟﺒﻮار و اﺑـﺪي ﻋﻦ ﮐﻮﻧﻬﻢ ﻣﺮﺗﺒﮑﯿﻦ ﻓﯽ اﻓﺤﺶ اﻟﻌﺎر‬‫ﻣﻨﻬﻤﮑﯿﻦ ﻓﯽ اﺳـﻤﺞ اﻟﺸـﻨﺎر و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﻓﻖ ﻟﻠﻬﺪاﯾـﮥ و اﻻﺳـﺘﺒﺼﺎر و اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺷـﻬﺮدار از اﺋﻤﻪ ﮐﺒـﺎر و ﻣﺸـﺎﻫﯿﺮ ﺣﻔـﺎظ ﺟﻠﯿـﻞ اﻻﺧﻄﺎر و‬‫ﻣﺤّﺪﺛﯿﻦ ﻋﻈﯿﻢ اﻻﻗﺪار و ﻣﻮﺻﻮف ﺑﻐﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎرﺳﺖ و ﻓﻀﻞ و ﺟﻼﻟﺖ او ﮐﺎﻟﺸﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﻫﻮﯾﺪا و اﺷﮑﺎر و ﻣﺤﺎﻣﺪ و‬‫ﻣﺪاﺋـﺢ در اﻗﻄـﺎر و اﻣﺼﺎر و ﻣـﺬﮐﻮر و ﻣـﺪّون در ﮐﺘﺐ و اﺳـﻔﺎر ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻤﺤّﺪث اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﻬﻤﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻻدب ﻇﺮﯾﻔﺎ ﺳﻤﻊ‬‫اﺑﺎه و ﻋﺒﺪوس ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﮑﯽ اﻟـّﺴ ﻼر و ﻃﺎﺋﻔﮥ و اﺟﺎز ﻟﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺧﻠﻒ اﻟﺸـﯿﺮازي و ﻋﺎش ﺧﻤﺴﺎ و ﺳﺒﻌﯿﻦ ﺳﻨﮥ و ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮐﺒﺮي ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﻓﻨﺎﺧﺴﺮو ﺑﻦ ﺧﺴﺪﮐﺎن ﺑﻦ زﯾﺘﻮﯾﻪ ﺑﻦ ﺧﺴﺮ و‬‫اﺑﻦ روزذاد ﺑﻦ دﯾﻠﻢ ﺑﻦ ادﯾـﺎس ﺑﻦ ﻟﺸـﮑﺮي ﺑﻦ داﺟﯽ ﺑﻦ ﮐﯿﻮس ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺻﺎﺣﺐ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ اﻟﻀـّﺤﺎك ﺑﻦ ﻓﯿﺮوز اﻟـﺪﯾﻠﻤﯽ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ اﻟﻤﺤـﺪث اﻟﻤﻮّرخ ﺑﻦ ﺷـﺠﺎع اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻓﻬﻤﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻻدب ﻇﺮﯾﻔﺎ ﺧﻔﯿﻔﺎ ﻻزﻣﺎ ﻣﺴـﺠﺪه ﻣّﺘﺒﻌﺎ اﺛﺮ واﻟـﺪه ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑـﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﺳـﻤﺎﻋﻪ و ﻃﻠﺒﻪ رﺣﻞ اﻟﯽ اﺻـﺒﻬﺎن ﻣﻊ واﻟـﺪه ﺛﻢ اﻟﯽ‬‫ﺑﻐﺪاد و ﺳـﻤﻊ اﺑﺎه و اﺑﺎ اﻟﻔﺘﺢ ﻋﺒﺪوس ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﮑّﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﮑﺮﺟﯽ و ﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻧﺼـﺮ اﻻﻋﻤﺶ وﻓﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ اﻟﺸﻌﺮاﻧﯽ‬‫و اﺑﺎ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺒﻮﯾﻪ و ﻟﻪ إﺟﺎزة ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺧﻠﻒ اﻟﺸـﯿﺮازي و أﺑﯽ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﻤﻘﺪﺳـﯽ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻨﻪ اﺑﻮ‬‫ﻣﺴﻠﻢ اﺣﻤﺪ و اﺑﻮ ﺳﻬﻞ ﻋﺒﺪ اﻟّﺴﻼم اﻟﺸﺮﻓﺪﻧﯽ و ﻃﺎﺋﻔﮥ ﻣﺎت ﻓﯽ رﺟﺐ ﺳﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ و ﺟﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪221 :‬‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻻﺳـﻨﻮي در ﻃﺒﻘـﺎت ﺷـﺎﻓﻌﯿﻪ ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﺗﺮﺟﻤﻪ دﯾﻠﻤﯽ ﮔﻔﺘﻪ و اّﻣـﺎ وﻟـﺪه ﻓﯿﻘﺎل ﻟﻪ ﺷـﻬﺮدار و ﯾﮑﻨﯽ اﺑﺎ ﻣﻨﺼﻮر ﮐﺎن ﻣﺤـّﺪﺛﺎ ﻋﺎرﻓﺎ‬‫ﺑﺎﻻدب ﻇﺮﯾﻔﺎ ﻻزﻣﺎ ﺑﻤﺴـﺠﺪه ﺧّﺮج اﺳﺎﻧﯿﺪ اﻟﮑﺘﺎب واﻟﺪه اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﺎﻟﻔﺮدوس و رﺗﺒﻪ ﺗﺮﺗﯿﺒﺎ ﺣﺴﻨﺎ و ﯾﺴﻤﯽ اﻟﻔﺮدوس اﻟﮑﺒﯿﺮ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ‬‫و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﻗﺎﻟﻪ اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح و ﻟﻢ ﯾـﺬﮐﺮ ﻟﻪ وﻓﺎة و ﺗﻘﯽ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻻﺳﺪي در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ‬‫ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﺠﺎع اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﮐﺎن ﻣﺤّﺪﺛﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻻدب ﻇﺮﯾﻔﺎ ﺧّﺮج اﺳﺎﻧﯿﺪ ﻟﮑﺘﺎب واﻟﺪه اﻟﻤﺴـﻤﯽ‬‫ﺑﺎﻟﻔﺮدوس اﻟﮑﺒﯿﺮ وﻟﺪ ﺳـّﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺛﻼﺛﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ رﺟﺐ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و اﺑﻮ ﻣﻬﺪي ﻋﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫اﻟﺜﻌﺎﻟﺒﯽ در ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﻧﺒﺬة ﻣﻦ ﺧﺒﺮه ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﯾﻨﺘﻬﯽ‬‫ﻧﺴـﺒﻪ اﻟﯽ ﻓﯿﺮوز اﻟـﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟـّﻀ ﺤﺎك ﻗـﺎل اﺑﻦ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﮐـﺎن اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓﻬﻤﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻻدب ﻇﺮﯾﻔﺎ ﺧﻔﯿﻔﺎ ﻣﻼزﻣﺎ‬‫ﻣﺴـﺠﺪه ﻣﺘﺒﻌﺎ اﺛﺮ واﻟﺪه ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺳـﻤﺎﻋﻪ و ﻃﻠﺒﻪ رﺣﻞ ﻣﻊ واﻟﺪه اﻟﯽ اﺻـﺒﻬﺎن ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ ﺛﻢ رﺣﻞ اﻟﯽ ﺑﻐﺪاد ﺳﻨﮥ‬‫ﺳﺒﻊ و ﺛﻼـﺛﯿﻦ ﺳـﻤﻊ اﺑـﺎه و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﮑﺮﺟﯽ و اﺑـﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟـﺪوﻧﯽ و اﺑـﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ زﻧﺠﻮﯾﻪ و ﻟﻪ إﺟﺎزة ﻣﻦ أﺑﯽ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ‬‫اﻟﻤﻘﺮي ﮐـﺎن ﯾﺠﻤﻊ اﺳﺎﻧﯿـﺪ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮدوس ﻟﻮاﻟـﺪه و رﺗﺒﻪ رﺗﯿﺒﺎ ﻋﺠﯿﺒﺎ ﺣﺴـﻨﺎ و ﻗـﺪ ﻓﺮغ ﻣﻨﻪ و ﻫـﺬﺑﻪ و ﻟﻘﺤﻪ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻦ اﺑﻨﻪ اﺑﻮ ﻣﺴـﻠﻢ‬‫اﺣﻤﺪ و ﻃﺎﺋﻔﮥ ﺗﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺧﻮد ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ در ﺑﺴﺘﺎن اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ دﯾﻠﻤﯽ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 148‬از ‪359‬‬‫ﭘﺴـﺮ او ﺷﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار دﯾﻠﻤﯽ ﮐﻨﯿﺖ او اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر در ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺣﺪﯾﺚ و ﻓﻬﻢ آن از ﭘﺪر ﺑﻬﺘﺮ ﺑﻮد ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ ﻫﻢ در‬‫ﺣﻖ او ﺑﻔﻬﻢ و ﻣﻌﺮﻓﺖ ﮔﻮاﻫﯽ داده و ﻋﻠﻢ ادب را ﻧﯿﺰ ﺧﻮب ﻣﯽداﻧﺴﺖ و ﻣﺮدي ﺳﺒﮑﺮوح و ﻋﺎﺑﺪ ﺑﻮد و در ﻣﺴﺠﺪ ﺧﻮد ﻣﻼزﻣﺖ داﺷﺖ‬‫و ﻏﺎﻟﺒﺎ ﺑﺸـﻐﻞ اﺳـﻤﺎع ﺣﺪﯾﺚ و ﻧﻮﺷـﺘﻦ ان ﻣﯽﮔﺬراﻧﯿﺪ و در ﻃﻠﺐ ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎ واﻟﺪ ﺧﻮد ﺷـﺮﯾﮏ ﺑﻮد در ﺳﻔﺮ اﺻﻔﻬﺎن ﺳﺎل ﭘﺎﻧﺼﺪ و‬‫ﭘﻨﺠﻢ ﻫﻤﺮاه او ﺑﻮد ﺑﺒﻐـﺪاد ﺧﻮد رﻓﺘﻪ در ﺳﺎل ﺳـﯽ و ﻫﻔﺖ ﺑﻌـﺪ از ﻣﻮت ﭘـﺪر ﺧﻮد از اﺳﺎﺗـﺬه ﺑﺴـﯿﺎر ﺗﺤﺼـﯿﻞ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از ﻣﮑﯽ ﺑﻦ‬‫ﻣﻨﺼﻮر اﻟﮑﺮﺟﯽ و اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟـﺪوﻧﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ زﻧﺠﻮﯾﻪ و از ﺑﻌﻀـﯽ ﻣﺤـﺪﺛﺎن اﺟـﺎزت ﺣﺎﺻـﻞ ﮐﺮده و ﺗﺮﺗﯿﺐ ﮐﺘﺎب ﻓﺮدوس ﺑـﺪﯾﻦ‬‫وﺿﻊ او داده و اﺳﺎﻧﯿﺪ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب را ﺑﻤﺤﻨﺖ ﺗﻤﺎم ﺟﻤﻊ ﮐﺮده و ﭼﻮن از ﺗﻨﻘﯿﺢ و ﺗﻬﺬﯾﺐ او ﻓﺎرغ ﺷﺪ ﭘﺴـﺮ او اﺑﻮ ﻣﺴﻠﻢ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺷﻬﺮدار‬‫دﯾﻠﻤﯽ و ﺟﻤﺎﻋﺖ دﯾﮕﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪222 :‬‬‫از ﺷﺎﮔﺮدان او از وي رواﯾﺖ ﮐﺮدﻧـﺪ وﻓﺎت ﺷـﻬﺮدار در ﺳﺎل ﭘﺎﻧﺼﺪ و ﭘﻨﺠﺎه و ﻫﺸـﺘﺴﺖ و ﻧﺴﺐ اﯾﻦ ﺧﺎﻧﺪان ﺑﻔﯿﺮوز دﯾﻠﻤﯽ ﻣﯽرﺳﺪ ﮐﻪ‬‫ﻗﺎﺗﻞ اﺳﻮد ﻋﻨﺴـﯽ ﺑﻮد در ﺣﻖ او ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﻓﺎز ﻓﯿﺮوز و ﻓﯿﺮوز ﺻـﺤﺎﺑﯿﺴﺖ اﻧﺘﻬﯽ و اﺳﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﻣﻌﺎﺻﺮ در اﺗﺤﺎف‬‫اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻦ ﺷـﻬﺮدار ﭘﺴـﺮ ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺮدوﺳـﺴﺖ ﮐﺘﺎب را ﺑﺘﺮﺗﯿﺐ ﺧﻮب در ﭼﻬﺎر ﻣﺠﻠـﺪ ﻣﺴـﻨﺪ ﮐﺮده‬‫ﺑﻤﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس ﻧﺎﻣﯿـﺪ در ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺣـﺪﯾﺚ و ﻓﻬﻢ ﺑﻬﺘﺮ از ﭘﺪر ﺑﻮد ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ ﻫﻢ ﺑﻔﻬﻢ و ﻣﻌﺮﻓﺖ وي ﮔﻮاﻫﯽ داده ﻋﻠﻢ ادب را ﻧﯿﺰ ﺧﻮب‬‫ﻣﯽداﻧﺴﺖ و ﻣﺮد ﺳﺒﮑﺮوح و ﻋﺎﺑﺪ ﺑﻮد در ﻣﺴﺠﺪ ﺧﻮد ﻣﯽﻣﺎﻧﺪ و ﻏﺎﻟﺐ اوﻗﺎت ﺑﺸﻐﻞ اﺳﻤﺎع ﺣﺪﯾﺚ و ﻧﻮﺷﺘﻦ آن ﻣﯽﮔﺰراﻧﯿﺪ و در ﻃﻠﺐ‬‫ﻋﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﮏ ﭘﺪر ﺑﻮد در ﺳﻔﺮ اﺻﻔﻬﺎن ﺳﺎل ﭘﺎﻧﺼﺪ و ﭘﻨﺞ و ﺑﻌﺪ از ﻓﻮت ﭘﺪر در ﺳﻨﻪ ‪ 37‬ﺳﯽ و ﻫﻔﺖ ﺑﺒﻐﺪاد رﻓﺘﻪ از اﺳﺎﺗﺬه ﺑﺴﯿﺎر‬‫ﺗﺤﺼﯿﻞ اﯾﻦ ﻋﻠﻢ ﻧﻤﻮد و از ﻣﮑﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﮑﺮﺟﯽ و اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺪوﻻﻧﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ زﻧﺠﻮﯾﻪ و ﺑﻌﺾ ﻣﺤﺪﺛﺎن دﯾﮕﺮ اﺟﺎزت ﺣﺎﺻﻞ‬‫ﮐﺮد و اﺳﺎﻧﯿﺪ ﮐﺘﺎب ﻓﺮدوس را ﺑﻤﺤﻨﺖ ﺗﻤﺎم ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻮد و ﭼﻮن از ﺗﻨﻘﯿﺢ و ﺗﻬﺬﯾﺒﺶ ﻓﺎرغ ﺷﺪ ﭘﺴـﺮش اﺑﻮ ﻣﺴـﻠﻢ اﺣﻤﺪ و ﺟﻤﺎﻋﺖ دﯾﮕﺮ‬‫از وي رواﯾﺘﺶ ﮐﺮدﻧﺪ وﻓﺎﺗﺶ در ﺳـﻨﻪ ﭘﺎﻧﺼﺪ و ﭘﻨﺠﺎه و ﻫﺸﺖ ﺑﻮده ﻧﺴـﺒﺖ اﯾﻦ ﺧﺎﻧﺪان ﺑﻔﯿﺮوز دﯾﻠﻤﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻗﺎﺗﻞ اﺳﻮد ﻋﻨﺴـﯽ ﺑﻮد آن‬‫ﺣﻀـﺮت ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ در ﺣﻖ او ﻓﺮﻣﻮد ﻓﺎز ﻓﯿﺮوز ﻓﯿﺮوز ﺻـﺤﺎﺑﯿﺴﺖ ذﮐﺮه ﻓﯽ ﺑﺴﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ اﻧﺘﻬﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻻﺗﺤﺎف و ﻋﻼوه‬‫ﺑﺮﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻠﻮ ﻗﺪر و ﻧﺒﺎﻟﺖ ﺷـﻬﺮدار ﺑﻤﺮﺗﺒﻪاﯾﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﺣﺎزم ﮐﻪ از اﺟﻠﻪ ﺣﻔﺎظ اﻋﺎﻇﻢ و‬‫اﮐﺎﺑﺮ ﺑﺎرﻋﯿﻦ اﻓﺎﺧﻤﺴﺖ ﺗﻠﻤﯿﺬ او ﺑﻮده ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤّﻔﺎظ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﻟﺤﺎزﻣﯽ اﻻﻣﺎم ﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺒﺎرع اﻟﻨﺴﺎﺑﮥ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ‬‫ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﺎزم اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ أﺑﯽ اﻟﻮﻗﺖ اﻟﺴﻨﺠﺮي و ﻣﻦ ﺷﻬﺮدار‬‫ﺑﻦ ﺷـﯿﺮوﯾﻪ اﻟـﺪﯾﻠﻤﯽ و اﺑﻮ زرﻋـﮥ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ و اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ اﻟﻌﻼء اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ و ﻣﻌﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﻔﺎﺧﺮ و ﻗﺪم ﺑﻐﺪاد ﻓﺴـﻤﻊ ﻣﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺼـﻤﺪ اﻟﻌﻄﺎر و ﺑﺎﻟﻤﻮﺻﻞ ﻣﻦ اﻟﺨﻄﯿﺐ أﺑﯽ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﻄﻮﺳـﯽ و ﺑﻮاﺳﻂ ﻣﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ اﻟﻤﺤﺘﺴﺐ و‬‫ﺑﺎﻟﺒﺼـﺮة ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﻠﺤﮥ اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ و ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن اﺑﺎ اﻟﻔﺘﺢ اﻟﺤﺮﻗﯽ و اﺑﺎ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﺘﺮك و اﺑﺎ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﺑﺎﻟﺤﺮﻣﯿﻦ و اﻟﺸﺎم و اﻟﺠﺰﯾﺮة و‬‫ﮐﺘﺐ اﻟﮑﺜﯿﺮ و ﺻـّﻨﻒ وﺟﻮد ﻗﺎل اﻟﺪﺑﯿﺸـﯽ ﻗﺪم ﺑﻐﺪاد و ﺳـﮑﻨﻬﺎ و ﺗﻔﻘﻪ ﺑﻬﺎ ﻓﯽ ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﺟﺎﻟﺲ اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﺗﻤﯿﺰ و ﻓﻬﻢ و ﺻﺎر ﻣﻦ‬‫اﺣﻔﻆ اﻟﻨﺎس ﻟﻠﺤﺪﯾﺚ و اﺳﺎﻧﯿﺪه و رﺟﺎﻟﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪223 :‬‬‫ﻣﻊ زﻫﺪ و ﺗﻌﺒﺪ و رﯾﺎﺿﮥ و ذﮐﺮ ﺻـّﻨﻒ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﺪة ﻣﺼّﻨﻔﺎت و اﻣﻠﯽ ﻋﺪة ﻣﺠﺎﻟﺲ و ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻤﺤﻔﻮظ ﺣﻠﻮ اﻟﻤﺬاﮐﺮة ﯾﻐﻠﺐ ﻋﻠﯽ‬‫ﺣﻔﻈﻪ اﺣـﺎدﯾﺚ اﻻﺣﮑﺎم اﻣﻠﯽ ﻃﺮق اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﻬـﺬب و اﺳـﻨﺪﻫﺎ و ﻟﻢ ﯾﺘﻤﻪ و ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر ﻓﻘﺎل ﻣﻦ اﺋﻤـﮥ اﻟﺤﻔﺎظ اﻟﻌﺎﻣﻠﯿﻦ‬‫ﺑﻔﻘﻪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻣﻌـﺎﻧﯿﻪ و رﺟﺎﻟﻪ اﻟّﻒ ﮐﺘﺎب اﻟﻨﺎﺳـﺦ و اﻟﻤﻨﺴﻮخ و ﮐﺘﺎب ﻋﺠﺎﻟـﮥ اﻟﻤﺒﺘـﺪي ﻓﯽ اﻻﻧﺴﺎب و اﻟﻤﻮﺗﻠﻒ و اﻟﻤﺨﺘﻠﻒ و اﺳـﻤﺎء‬‫اﻟﺒﻠﺪان و اﺳـﻨﺪ اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﻬﺬب ﻻﺑﯽ اﺳﺤﺎق و ﮐﺎن ﺛﻘﮥ ﺣّﺠﮥ ﻧﺒﯿﻼ زاﻫﺪا ﻋﺎﻟﻤﺎ ﻋﺎﺑﺪا ورﻋﺎ ﻻزﻣﺎ ﻟﻠﺨﻠﻮة و اﻟﺘﺼﻨﯿﻒ و ﺑّﺚ اﻟﻌﻠﻢ ادرﮐﻪ‬‫اﺟﻠﻪ ﺷﺎﺑـﺎ ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻏـﺎﻧﻢ اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﯾﻘﻮل ﮐـﺎن ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﯾﻔﻀـﻞ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ اﻟﺤﺎزﻣﯽ ﻋﻠﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻐﻨﯽ‬‫اﻟﻤﻘﺪﺳـﯽ و ﯾﻘﻮل ﻣﺎ راﯾﺖ ﺷﺎﺑﺎ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ ﻣﺎت ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻻوﻟﯽ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر ﺳـﻤﻌﺖ ﺑﻌﺾ اﻷﺋّﻤﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 149‬از ‪359‬‬‫ﯾﻘﻮﻟﻮن اّن اﻟﺤﺎزﻣﯽ ﮐﺎن ﯾﺤﻔﻆ ﮐﺘﺎب اﻻﮐﻤﺎل ﻓﯽ اﻟﻤﻮﺗﻠﻒ و اﻟﻤﺨﺘﻠﻒ و ﻣﺸـﺘﺒﻪ اﻟﻨﺴـﺒﮥ اﻟﺦ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس‬‫ﻣﺜـﻞ ﻓﺮدوس در اﺟـﺎزات اﮐـﺎﺑﺮ اﺳـﺎﻃﯿﻦ داﺧﻞ و ﻣﺮوﯾﺎت اﯾﺸﺎن آن را ﺷﺎﻣﻞ و ﻧﻘﻞ از ان در ﮐﺘﺐ ﻗﻮم ﻣﺘـﺪاول و اﺧﺒﺎر آن ﺑﺪﺳـﺘﻬﺎي‬‫اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻣﺘﻨﺎول ﺷـﯿﺦ اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺜﻌﺎﻟﺒﯽ در ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس ﻻﺑﻦ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﺳـﻤﻌﺖ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﺑﻘﺮاءﺗﯽ اﻟﻘﺪر اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻓﯽ اﻟﻔﺮدوس و اﺟﺎز ﻟﯽ ﺳﺎﺋﺮه ﺑﺴـﻨﺪه اﻟﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ ﺑﺈﺟﺎزﺗﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﻨﺪة اﺳﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺟﺎر اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ ﺻﺎﻟـﺢ اﻟﻄﺒﺮي ﻋﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺻـﺪﯾﻖ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﺤﺠﺎر ﻋﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺤّﺐ اﻟـّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ‬‫اﻟﻨﺠﺎر ﻋﻦ ﻣﺆﻟﻔﻪ إﺟﺎزة ﻓﺬﮐﺮه و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر ﺷﻨﻮاﻧﯽ در درر ﺳﻨّﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس ﻟﻠﺤﺎﻓـﻆ أﺑﯽ ﻣﻨﺼﻮر ﺷـﻬﺮدار ﺑﻦ اﻟﺤﺎﻓـﻆ أﺑﯽ ﺷـﺠﺎع ﺷـﯿﺮوﯾﻪ اﻟـﺪﯾﻠﻤﯽ اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ اروﯾﻪ ﺑﺎﻟﺴـﻨﺪ اﻟﯽ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ‬‫اﻟﻌﺴـﻘﻼﻧﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق اﻟﺘﻨﻮﺧﯽ ﻋﻦ اﺣﺠﺎر ﻋﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺤّﺐ اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر ﻋﻦ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ و ﺑﺎﻟﺴﻨﺪ إﻟﯿﻪ ﻗﺎل اﻧﺎ‬‫اﺑﻮ اﻟﻤﮑـﺎرم ﻋﺒـﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻨﻌﻢ اﻻﺑﻬﺮي ﻋﻦ ﺳـﻬﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺨﺸﺎب ﻋﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﺴـﻠﻤﯽ ﻋﻦ ﺣﺎﻣﺪ‬‫اﻟﻬﺮوي ﻋﻦ ﻧﺼﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﻦ اﻟﺤﺎرث ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪224 :‬‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﺴـﻼم ﻋﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ ﻋﻦ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺞ ﻋﻦ ﻋﻄﺎ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ انّ‬‫ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻢ ﮐﻬﯿﺌﮥ اﻟﻤﮑﻨﻮن ﻻ ﯾﻌﻠﻤﻪ ﻻ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻓﺎذا ﻧﻄﻘﻮا ﺑﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻻ ﯾﻨﮑﺮ اﻟّﺎ اﻫﻞ اﻟﻌّﺰة ﺑﺎﻟﻠّﻪ و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ‬‫و ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺳﻮل ﺑﺮزﻧﺠﯽ در اﺷﺎﻋﻪ ﻻﺷـﺮاط اﻟﺴﺎﻋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس ﻋﻦ ﻋﻤﺮ ﻻ ﺗﻘﻮم اﻟﺴﺎﻋﮥ ﺣﺘﯽ ﺗﺴﯿﻞ وادﯾﮥ‬‫ﻣﻦ اودﯾﮥ اﻟﺤﺠﺎز ﺑﺎﻟﻨﺎر اﻟﺦ‬‫‪ -41‬أﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻞ و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ اﻟﻤﺆﯾـﺪ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌﺪده رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در‬‫ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﮐﻪ در اّول آن ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻌﻔﯿﻒ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻔّﺮح اﻟﻤﺸـﻬﺪي ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻻﻣﺎم‬‫اﻻﺟﻞ اﻟﺼـﺪر ﺿـﯿﺎء اﻟّﺪﯾﻦ ﺷـﻤﺲ اﻻﺳـﻼم ﻧﺎﺻﺢ اﻟﺨﻠﻔﺎء ﻣﻔﺘﯽ اﻻّﻣﮥ ﻣﻘﺘﺪي اﻟﻔﺮﯾﻘﯿﻦ ﺻﺪر اﻷﺋﻤﮥ اﺧﻄﺐ اﻟﺨﻄﺒﺎء اﺑﻮ اﻟﻤﺆﯾﺪ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤﺪ اﻟﮑﯽ اﻟﺨﻮارزﻣﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ذﮐﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺑﻞ ذﮐﺮ ﺷـﯽء ﻣﻨﻬﺎ إذ ذﮐﺮ ﺟﻤﯿﻌﻬﺎ ﯾﻘﺼـﺮ ﻋﻨﻪ ﺑﺎع‬‫اﻻﺣﺼﺎء ﺑﻞ ذﮐﺮ اﮐﺜﺮﻫﺎ ﯾﻀﯿﻖ ﻋﻨﻪ ﻧﻄﺎق ﻃﺎﻗﮥ اﻻﺳﺘﻘﺼﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﻟﻔﺼﻞ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻋﺸﺮ ﻓﯽ ﺑﯿﺎن ﺗﻮرﻃﻪ اﻟﻤﻬﺎﻟﮏ ﻓﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺷـﺮاء ﻧﻔﺴﻪ ﻓﯽ اﺑﺘﻐﺎء ﻣﺮﺿﺎت اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﻬـﺬا اﻻﺳـﻨﺎد ﻋﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻫـﺬا ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻘﻄﯿﻌﯽ ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ أﺑﯽ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ‬‫اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺑﻠﺞ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ اﻟﯽ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺗﺴﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم‬‫ﻣﻌﻨﺎ و اﻣﺎ ان ﺗﺨﻠﻮ ﺑﻨﺎ ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﻫﺆﻻء ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﺑﻞ اﻧﺎ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤّﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﻧﺪري ﻣﺎ‬‫ﻗﺎﻟﻮا ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻟﻪ ﺑﻀﻊ ﻋﺸﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻟﯿﺴﺖ ﻻﺣﺪ ﻏﯿﺮه وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ‬‫ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا ﯾﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤّﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﺳﺘﺸﺮف ﻓﻘﺎل‬‫اﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﻪ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪225 :‬‬‫ﻗـﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣـﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ان ﯾﺒﺼـﺮ ﻗﺎل ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟّﺮاﯾـﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎﻫﺎ اﯾﺎه ﻓﺠﺎء ﻋﻠّﯽ ﺑﺼـﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿﯽ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺛﻢ‬‫ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ و اﺧﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻟّﺎ رﺟﻞ ﻫﻮ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ‬‫ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻋـّﺒ ﺎس و ﻗـﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻟﻨﺒﯽ ﻋﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠﯽ ﺟﺎﻟﺲ ﻣﻌﻬﻢ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 150‬از ‪359‬‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻗﺒـﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ و ﻗﺎل اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻟﻌﻠﯽ اﻧﺖ وﻟﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل‬‫اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﮐﺎن ﻋﻠّﯽ اّول ﻣﻦ آﻣﻦ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻗﺎل و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و‬‫اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴﯿﻦ و ﻗﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺷـﺮي ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﺒﺲ ﺛﻮب اﻟﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧﺎﺋﻢ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠﯽ ان ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻗـﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓـﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ ﺳـﺮﯾﮥ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮﻣﯽ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻗـﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻـ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻـﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ راﺳﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا اﻧـﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ و ﮐـﺎن ﺻﺎﺣﺒـﮏ ﻻ‬‫ﯾﺘﻀﻮر و ﻧﺤﻦ ﻧﺮﻣﯿﻪ و اﻧﺖ ﺗﺘﻀﻮر و ﻗﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺧﺮج رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك و ﺧﺮج‬‫اﻟﻨﺎس ﻣﻌﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اّﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ‬‫ﻣﻮﺳـﯽ اﻻ اﻧّﻪ ﻟﯿﺲ ﻧﺒﯽ ﺑﻌﺪي اﻧﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻻ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻧﺖ وﻟّﯽ‬‫ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺳّﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻓﮑﺎن ﯾﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ‬‫و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻋـّﺒ ﺎس ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻه و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗـﺪ اﺧﺒﺮﻧﺎ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧّﻪ رﺿﯽ ﻋﻦ اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻧﻪ ﯾﺴﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪226 :‬‬‫ذﻟﮏ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ ﺣﯿﻦ ﻗﺎل اﺋﺬن ﻟﯽ ﻓﺎﺿﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻨﻖ ﺣﺎﻃﺐ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﯾﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ اﻃﻠﻊ اﻟﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷﺌﺘﻢ‬‫و ﻧﯿﺰ اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺒﺎﻧﯽ ﻣﻬـﺬب اﻷﺋﻤـﮥ اﺑﻮ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ إﺟﺎزة ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺰار ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻫﻼل ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ‬‫ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﯽ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﺠّﺰار ﻣﻦ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻬﺎﺷﻤﯽ‬‫ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ اﺑﺎن ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻣﺮﯾﻢ ﻋﻦ ﺛﻮر ﺑﻦ أﺑﯽ ﻓﺎﺧﺘﮥ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻟﯿﻠﯽ ﻗﺎل ﻗﺎل أﺑﯽ دﻓﻊ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﺮاﯾﮥ ﯾﻮم ﺧﯿﺒﺮ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻔﺘﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اوﻗﻔﻪ ﯾﻮم ﻏﺪﯾﺮ ﺧّﻢ ﻓﺎﻋﻠﻢ اﻟّﻨﺎس اﻧّﻪ ﻣﻮﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ و ﻗﺎل‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻧﺖ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﮏ و ﻗﺎل ﺗﻘﺎﺗﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺎوﯾﻞ ﮐﻤﺎ ﻗﺎﺗﻠﺖ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ ﺳـﻠﻢ ﻟﻤﻦ ﺳﺎﻟﻤﮏ و ﺣﺮب ﻟﻤﻦ ﺣﺎرﺑﮏ و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ اﻟﻌﺮوة اﻟﻮﺛﻘﯽ و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ ﺗﺒﯿﻦ ﻟﻬﻢ ﻣﺎ اﺷـﺘﺒﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪي و ﻗﺎل ﻟﻪ‬‫اﻧﺖ اﻣﺎم ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ اﻟﺬي اﻧﺰل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯿﻪ َو َأذاٌن ﻣَِﻦ اﻟﱠﻠِﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ِِﻪ ِإﻟَﯽ اﻟﱠﻨﺎِس َﯾْﻮَم اﻟ َْﺤﱢﺞ اﻟ َْﺄْﮐَﺒِﺮ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ اﻻﺧـﺬ ﺑﺴـﻨﺘﯽ و اﻟﺬاب ﻋﻦ ﻣّﻠﺘﯽ و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ اّول ﻣﻦ ﯾﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ ﻋﻨﺪ اﻟﺤﻮض و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ و‬‫ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ اّول ﻣﻦ ﯾﺪﺧﻞ اﻟﺠّﻨﮥ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ ﺗﺪﺧﻞ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﻗﺎل ﻟﻪ اّن اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻣﺮﻧﯽ ﺑﺎن اﻗﻮم ﺑﻔﻀﻠﮏ ﻓﻘﻤﺖ ﺑﻪ‬‫ﻓﯽ اﻟﻨﺎس و ﺑﻠﻐﺘﻬﻢ ﻣﺎ أﻣﺮﻧﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺘﺒﻠﯿﻐﻪ و ﻗﺎل ﻟﻪ اﺗّﻖ اﻟﻀـﻐﺎﺋﻦ اﻟﺘﯽ ﻓﯽ ﺻـﺪور ﻣﻦ ﻻ ﯾﻈﻬﺮﻫﺎ اﻻ ﺑﻌـﺪ ﻣﻮﺗﯽ اوﻟﺌﮏ ﯾﻠﻌﻨﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ و ﯾﻠﻌﻨﻬﻢ‬‫اﻟﻼﻋﻨﻮن‬‫و ﻧﯿﺰ اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﻣﮑﺘﻮﺑﯽ از ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﻌـﺎص ﺑﺠﻮاب ﮐﺘـﺎب ﻣﻌـﺎوﯾﻪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و در ان ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ و اّﻣﺎ ﻣﺎ ﻧﺴـﺒﺖ اﺑﺎ‬‫اﻟﺤﺴﻦ اﺧﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و وﺻّﯿﻪ اﻟﯽ اﻟﺤﺴﺪ و اﻟﺒﻐﯽ ﻋﻠﯽ ﻋﺜﻤﺎن و ﺳّﻤﯿﺖ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﻓﺴﻘﮥ و زﻋﻤﺖ اﻧﻪ اﺷﻼﻫﻢ ﻋﻠﯽ‬‫ﻗﺘﻠﻪ ﻓﻬﺬا ﮐﺬب و ﻏﻮاﯾﮥ وﯾﺤﮏ ﯾﺎ ﻣﻌﺎوﯾﮥ اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ ان اﺑﺎ ﺣﺴﻦ ﺑﺬل ﻧﻔﺴﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و ﺑﺎت ﻋﻠﯽ ﻓﺮاﺷﻪ‬‫و ﻫﻮ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺴﺒﻖ اﻟﯽ اﻻﺳﻼم و اﻟﻬﺠﺮة و‬‫ﻗﺪ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻫﻮ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟّﺎ اﻧّﻪ ﻻ ﻧﺒﯽ ﺑﻌﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 151‬از ‪359‬‬‫و ﻗﺪ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﯾﻮم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪227 :‬‬‫ﻏـﺪﯾﺮ ﺧّﻢ اﻻ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻه اﻟﱠﻠﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و اﻧﺼـﺮ ﻣﻦ ﻧﺼـﺮه و اﺧـﺬل ﻣﻦ ﺧﺬﻟﻪ و ﻫﻮ اﻟّﺬي ﻗﺎل ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟﺴـﻼم ﻓﯿﻪ ﯾﻮم ﺧﯿﺒﺮ ﻻـﻋﻄﯿﻦ اﻟﺮاﯾـﮥ ﻏـﺪا رﺟﻼ ﯾﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤّﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﻫﻮ اﻟّـﺬي ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﯾﻮم اﻟﻄﯿﺮ اﻟﱠﻠﻬّﻢ اﺋﺘﻨﯽ ﺑﺎﺣّﺐ‬‫ﺧﻠﻘﮏ إﻟﯿﮏ ﻓﻠﻤﺎ دﺧﻞ ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺎل اﻟﻠّﻬﻢ و اﻟّﯽ و اﻟّﯽ و ﻗـﺪ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﯾﻮم اﻟﻨﻀـﯿﺮ ﻋﻠّﯽ اﻣﺎم اﻟﺒﺮرة و ﻗﺎﺗﻞ اﻟﻔﺠﺮة ﻣﻨﺼﻮر ﻣﻦ ﻧﺼـﺮه ﻣﺨﺬول‬‫ﻣﻦ ﺧﺬﻟﻪ و ﻗﺪ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﻋﻠﯽ وﻟّﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠﯿﮏ و ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ و ﻗﺎل اﻧّﯽ ﻣﺨﻠﻒ ﻓﯿﮑﻢ اﻟﺜﻘﻠﯿﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ و‬‫ﻋﺘﺮﺗﯽ و ﻗﺎل اﻧﺎ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ و ﻋﻠﯽ ﺑﺎﺑﻬﺎ اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻓﯿﺎ ﻟﻠﻌﺠﺐ ﯾﺜﺒﺖ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﻌﺎص ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ و اﻟّﻄﯿﺮ و ﻣﺪﯾﻨـﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﺣﺘﻤﺎ و ﯾﺮﻏﻢ ﺑـﺬﻟﮏ اﻧﻒ ﻣﻌﺎوﯾﮥ رﻏﻤﺎ و ﯾﺠﺰم ﻓﺮوع ﺗﺰوﯾﺮه و‬‫ﺗﻐﺮﯾﺮه ﺟﺰﻣـﺎ و ﯾﺤﺴﻢ اﺻﻮل ﺑﻬﺘﻪ و ﻗﺮﻓﺘﻪ ﺣﺴـﻤﺎ و ﻣﻊ ذﻟـﮏ اﻟﻤﺨـﺎﻃﺐ اﻟﺤﻘﻮد ﯾﺰﯾـﺪ ﻓﯽ اﻟﺸـﺤﻨﺎء و اﻟﺒﻐﻀﺎء ﻋﻠﯽ اﺑﻦ اﻟﻨﺎﺑﻐـﮥ اﻟﮑﻨﻮد و‬‫ﻣﻌﺎوﯾﮥ اﻟﻠﺪود ﻓﯿﺮﻣﯽ ﻫﺬه اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻔﮥ ﺑﺎﻟﮑﺬب و اﻟﺒﻄﻼن و ﯾﻈﻬﺮ اﻗﺼـﯽ ﺧﺒﺒﻪ و ﺗﻘﺮﯾﺒﻪ ﻓﯽ ﻣﻮاﻣﯽ اﻟﻌﺪوان و اﻟﺨﺴﺮان ﻓﻠﯿﺘﻪ إذ ﻟﻢ‬‫ﯾﻘﻒ آﺛﺎر اﻟّﺮﺳﻮل و اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ اﻟﻌﺪول ﻓﯽ اﺛﺒﺎت ﻫﺬه اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺸﺮﯾﻔﮥ اﻟﻮﺟﻬﮥ اﻟﻘﺒﻮل اﻗﺘّﺺ اﺛﺮ ﻣﻘﺘﺪاه اﺑﻦ اﻟﻌﺎص و ﻟﮑّﻨﻪ ﻧﮑﻞ و ازوّر‬‫ﻋﻦ ذﻟﮏ اﯾﻀﺎ و ﺟﺎض و ﺻﻨﻊ؟؟؟‬‫ﻓﺎﻗﺒﻞ ﺑﺸﺮاﺷـﺮه ﻋﻠﯽ ﺗﻘﻠﯿـﺪ اﻟﮑﺎﺑﻠﯽ اﻟّﺬي ﯾﻘﻠﺖ إذا ﺳـﻤﻊ ﻧﺪاء اﻟﺤﻖ و ﻟﻪ ﺣﺼﺎص و اﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اوﻫﻨﺎ ﮐﯿﺪه و رﺑﻄﻨﺎه ﻓﯽ ﻗﺮن اﻟﺰام‬‫ﺷﺪﯾـﺪ اﻻﻋﺘﯿـﺎص ﻣﺎ ﻟﻪ ﻣﻨﻪ ﻣـﺪي اﻟـّﺪﻫﺮ ﺧﻼص و اوﻗﻌﻨﺎه ﻓﯽ ﺣﺎص ﺑﺎص و ﻻت ﺣﯿﻦ ﻣﻨﺎص و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻓﺎﺧﺮه و ﻣﺤﺎﺳﻦ ﺑﺎﻫﺮه و ﻣﻨﺎﻗﺐ‬‫ﺟﻤﯿﻠﻪ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ اﺛﯿﻠﻪ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﺪاﺋـﺢ اﺻـﯿﻠﻪ اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم از ﺧﺮﯾـﺪة اﻟﻘﺼـﺮ و ﺟﺮﯾـﺪة اﻫﻞ اﻟﻌﺼـﺮ ﻋﻤﺎد اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﮑﺎﺗﺐ اﻻﺻﻔﻬﺎﻧﯽ و اﯾﻀﺎح ﻧﺎﺻﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺴﯿﺪ اﻟﻤﻄﺮزي و ذﯾﻞ اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر ﺑﺮ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻐﺪاد ﺧﻄﯿﺐ و ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺴﺎﻧﯿﺪ اﺑﻮ‬‫ﺣﻨﯿﻔﻪ اﺑﻮ اﻟﻤﺆﯾـﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺨﻮارزﻣﯽ و واﻓﯽ ﺑﺎﻟﻮﻓﯿﺎت ﺻـﻼح اﻟّﺪﯾﻦ ﺧﻠﯿﻞ ﺑﻦ اﺑﯿﮏ اﻟﺼـﻔﺪي و ﺟﻮاﻫﺮ ﻣﻀـﯿﻪ ﻓﯽ‬‫ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻨﻔﯿﻪ اﺑﻮ اﻟﻮﻓﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻘﺮﺷـﯽ و ﻋﻘﺪ ﺛﻤﯿﻦ ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻠﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﻣﯿﻦ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻄﯿﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻔﺎﺳـﯽ و ﺑﻐﯿـﮥ اﻟﻮﻋـﺎة ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻠﻐﻮﯾﯿﻦ و اﻟﻨﺤﺎة ﺟﻼل اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ و ﮐﺘﺎب اﻋﻼم اﻻﺧﯿﺎر ﻣﻦ ﻓﻘﻬﺎء ﻣـﺬﻫﺐ‬‫ﻧﻌﻤﺎن اﻟﻤﺨﺘﺎر ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﮑﻔﻮي و ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪228 :‬‬‫ﺳﯿﺪ ﺷﻬﺎب ﻟا ّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ در ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺸﺒﯿﻪ ﺧﻮاﻫﯽ ﺷﻨﯿﺪ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬‫‪ -42‬اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻞ و دوم آﻧﮑﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻫﺒـﮥ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﮐﺮده در ﻣﻮاﻓﻘﺎت و ارﺑﻌﯿﻦ ﻃﻮال‬‫ﮐﻪ ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺤـﺎﺟﯽ ﺧﻠﯿﻔﻪ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﻋﻦ اﺳﺎﻣﯽ اﻟﮑﺘﺐ و اﻟﻔﻨﻮن ﺑـﺬﮐﺮ ان ﮔﻔﺘﻪ اﻻرﺑﻌﻮن‬‫اﻟﻄﻮال ﻻﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﻫﻮ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 571‬اﺣﺪي و ﺳﺒﻌﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤﺪ‬‫ﻟّﻠﻪ اﻟﻌﻈﯿﻢ اﻟﺦ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ارﺑﻌﯿﻦ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻣﻦ اﻟﻄﻮال ﻣﻤﺎ ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ﻧﺒّﻮﺗﻪ و ﯾﻨﺒﺊ ﻋﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺻـﺤﺎﺑﺘﻪ و ﺑﯿﻦ اﻟـّﺼ ﺤﮥ و اﻟﺴـﻘﻢ و ﻫﻮ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ‬‫وﺳﻂ وارد ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺤﺐ ﻃﺒﺮي در رﯾﺎض اﻟﻨﻀﺮه ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﻌﺸﺮة ﺗﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ ﻋﻨـﺪ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺳـﺒﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و اّﻣﺎ ﺗﺨﻠﻮ ﺑﻨﺎ ﻣﻦ ﻫﺆﻻء ﻗﺎل‬‫ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﯾﺘﺤّﺪﺛﻮن ﻓﻼ ادري ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗﻒ وﻗﻌﻮا‬‫ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸﺮ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜّﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﺳﺘﺸﺮف ﻟﻬﺎ‬‫ﻣﻦ اﺳﺘﺸـﺮف ﻓﻘﺎل اﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟﺮﺣﺎ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣـﺪﮐﻢ ﯾﻄﺤﻦ ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﺒﺼـﺮ ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﯿﻨﮥ ﺛﻢ ﻫﺰ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 152‬از ‪359‬‬‫اﻟﺮاﯾﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎه اﯾﺎﻫﺎ ﻓﺠﺎء ﺑﺼـﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿﯽ ﻗﺎل ﺛﻢ ﺑﻌﺚ ﻓﻼﻧﺎ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻟّﺎ رﺟﻞ ﻣﻨﯽ‬‫و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻟﺒﻨﯽ ﻋﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠﯽ ﻣﻌﻪ ﺟﺎﻟﺲ ﻓﺎﺑﻮا ﻗﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل ﻓﺘﺮﮐﻪ‬‫ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠّﯽ اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل اﻧﺖ وﻟﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و‬‫اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﮐﺎن اّول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌـﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻗﺎل و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿـﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و‬‫ﺣﺴﻦ و ﺣﺴﯿﻦ ﻓﻘﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗـﺎل و ﺷـﺮي ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﯿﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل ﻓﮑﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠّﯽ ﻧﺎﺋﻢ ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠﯽ اّن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪229 :‬‬‫ﻓـﺎدرﮐﻪ ﻗـﺎل ﻓـﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓـﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐـﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠّﯽ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮﻣﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ‬‫ﯾﺘﻀﻮر ﻗـﺪ ﻟﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻـ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻـﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ راﺳﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا اﻧّـﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ ﮐـﺎن ﺻﺎﺣﺒـﮏ ﻧﺮﻣﯿﻪ ﻓﻼـ ﯾﺘﻀﻮر و اﻧﺖ‬‫ﺗﺘﻀﻮر و ﻗـﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟـﮏ ﻗـﺎل و ﺧﺮج ﺑﺎﻟﻨـﺎس ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ اﻣﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻻ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ و ﻗﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي ﻗﺎل و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴـﺠﺪ اﻟّﺎ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻓﯿﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ‬‫ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﺎن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻮﻻه ﻗﺎل و اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧﻪ ﻗﺪ رﺿﯽ ﻋﻦ اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ‬‫ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﻧّﻪ ﺳـﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌـﺪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻋﻤﺮ ﯾﺎ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﺋـﺬن ﻟﯽ اﺿـﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﺣﺎﻃﺒﺎ ﻗﺎل او ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ و ﻣﺎ ﯾـﺪرﯾﮏ‬‫ﻟﻌّﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷـﺌﺘﻢ اﺧﺮﺟﻪ ﺑﺘﻤﺎﻣﻪ اﺣﻤﺪ و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻓﻘﺎت و ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻄﻮال و اﺧﺮﺟﻪ‬‫اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺑﻌﻀﻪ‬‫و اﯾﻦ رواﯾﺖ را از اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﮐﻨﺠﯽ در ﮐﻔﺎﯾﮥ اﻟﻄﺎﻟﺐ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﺳـﯿﺪ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ در‬‫ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟـﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ در وﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻤﺂل و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﺻـﻼح اﻻﻣﯿﺮ در‬‫روﺿﻪ ﻧﺪﯾﻪ ﺷـﺮح ﺗﺤﻔﻪ ﻋﻠﻮﯾﻪ ﻧﯿﺰ ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﮐﻤﺎ ﺳﺘّﻄﻠﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯿﻤﺎ ﺑﻌﺪ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻋﻠّﺎﻣﻪ اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﻗﺎﺋﺪ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺣﺎﺋﺰ‬‫ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻣﺎﺛﺮ و ﻣﻘﺘﻨﯽ ﻧﻔﺎﺋﺲ ﺣﺎﺋﺰ و ﻣﺠﺘﻨﯽ اﺛﻤﺎر ﻓﻀﻞ زاﻫﺮ و ﺷﺮف ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﻣﻨﯿﻔﻪ و ﻣﺪاﺋﺢ ﺷﺮﯾﻔﻪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺷﺎﻣﺨﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ‬‫ﺑـﺎذﺧﻪ او ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ و ﻣﺘﻔﺤﺺ ﮐﺘﺐ ﻗﻮم واﺿـﺢ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﻧﺒـﺬي از آن در ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ از ﻣﻌﺠﻢ اﻻدﺑﺎء ﯾﺎﻗﻮت‬‫ﺣﻤﻮي و وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن و ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ و ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ و دول اﻻﺳﻼم ذﻫﺒﯽ و ﻣﺨﺘﺼﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸﺮ اﺑﻮ اﻟﻔﺪاء و‬‫ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن ﯾﺎﻓﻌﯽ و ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺴﺎﻧﯿﺪ اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌّﯿﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺳﺒﮑﯽ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ اﺳـﻨﻮي و ﻃﺒﻘـﺎت ﺷـﺎﻓﻌﯿﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺳـﺪي و ﺗﺘﻤـﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼـﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸـﺮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮردي و ﻃﺒﻘﺎت‬‫اﻟﺤﻔﺎظ ﺳﯿﻮﻃﯽ و ﺗﺎرﯾﺦ ﺧﻤﯿﺲ ﺣﺴﯿﻦ دﯾﺎرﺑﮑﺮي و ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻮم ازﻧﯿﻘﯽ و اﺑﺠﺪ اﻟﻌﻠﻮم و اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء اﻟﻤﻮﻟﻮي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪230 :‬‬‫ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﺑﮕﻮﺷﺖ ﻣﯽﺧﻮرد ﺑﻌﺾ ﻋﺒﺎرات اﯾﻨﺠﺎ ﻫﻢ ﻣـﺬﮐﻮر ﻣﯽﺷﻮد ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﺬﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﮥ‬‫اﺣﺪي و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺎرﯾﺦ اﻟﺜﻤﺎﻧﯿﻦ ﻣﺠﻠّﺪ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻫﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﻣﺤّﺪث اﻟﺸﺎم ﺛﻘﮥ اﻟّﺪﯾﻦ وﻟﺪ ﻓﯽ اول ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺗﺴﻌﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ و ﺳﻤﻊ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ و ﺑﻌﺪﻫﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﯿﺐ و أﺑﯽ‬‫ﻃﺎﻫﺮ اﻟﺠّﺒﺎﺋﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ ﺛﻢ ﻋﻨﯽ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ و رﺣﻞ ﻓﯿﻪ اﻟﯽ اﻟﻌﺮاق و ﺧﺮاﺳﺎن و اﺻـﺒﻬﺎن و ﺳﺎد اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و رﺟﺎﻟﻪ و ﺑﻠﻎ ﻓﯽ‬‫ذﻟﮏ اﻟﺬروة اﻟﻌﻠﯿﺎء و ﻣﻦ ﺗﺼﻔﺢ ﺗﺎرﯾﺨﻪ ﻋﻠﻢ ﻣﻨﺰﻟﮥ اﻟّﺮﺟﻞ ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺣﺎدي ﻋﺸﺮ رﺟﺐ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳﻌﺪ اﻟﯿﺎﻓﻌﯽ اﻟﯿﻤﻨﯽ در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 153‬از ‪359‬‬‫ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي و ﺳﺒﻌﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻻﻣﺎم اﻟﻤﺤّﺪث اﻟﺒﺎرع اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤﺘﻘﻦ اﻟﻀﺎﺑﻂ ذو اﻟﻌﻠﻢ اﻟﻮاﺳﻊ‬‫ﺷﯿـﺦ اﻻﺳـﻼم و ﻣﺤـّﺪث اﻟﺸﺎم ﻧﺎﺻـﺮ اﻟﺴـﻨﮥ و ﻗﺎﻣﻊ اﻟﺒﺪﻋـﮥ زﯾﻦ اﻟﺤﻔﺎظ و ﺑﺤﺮ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﺰاﺧﺮ رﺋﯿﺲ اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ اﻟﻤﻘّﺮ ﻟﻪ ﺑﺎﻟﺘﻘّﺪم اﻟﻌﺎرف‬‫اﻟﻤﺎﻫﺮ ﺛﻘـﮥ ﻟا ـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻫﺒـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ اﻟّـﺬي اﺷـﺘﻬﺮ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ ﺑﻌﻠﻮ ﺷﺎﻧﻪ و ﻟﻢ ﯾﺮ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ اﻗﺮاﻧﻪ اﻟﺠﺎﻣﻊ ﺑﯿﻦ‬‫اﻟﻤﻌﻘﻮل و اﻟﻤﻨﻘﻮل و اﻟﻤﻤﯿﺰ ﺑﯿﻦ اﻟﺼـﺤﯿﺢ و اﻟﻤﻌﻠﻮل ﮐﺎن ﻣﺤّﺪﺛﺎ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ و ﻣﻦ اﻋﯿﺎن اﻟﻔﻘﻬﺎء اﻟﺸﺎﻓﻌّﯿﮥ ﻏﻠﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﺷﺘﻬﺮ ﺑﻪ و‬‫ﺑﺎﻟﻎ ﻓﯽ ﻃﻠﺒﻪ اﻟﯽ ان ﺟﻤﻊ ﻣﻨﻪ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺘﻔﻖ ﻟﻐﯿﺮه رﺣﻞ و ﻃّﻮف و ﺟﺎب اﻟﺒﻼد و ﻟﻘﯽ اﻟﻤﺸﺎﯾـﺦ و ﮐﺎن رﻓﯿﻖ اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ‬‫اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﯽ اﻟﺮﺣﻠـﮥ و ﮐـﺎن اﺑﻮ اﻟﻘـﺎﺳﻢ اﻟﻤـﺬﮐﻮر ﺣﺎﻓﻈـﺎ دﯾﻨـﺎ ﺟﻤﻊ ﺑﯿﻦ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﻤﺘﻮن و اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ ﺳـﻤﻊ ﺑﺒﻐـﺪاد ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 510‬ﻋﺸـﺮ و‬‫ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟـﺒﺮﻣﮑﯽ و اﻟﺘﻨﻮﺧﯽ اﻟﺠﻮﻫﺮي ﺛﻢ رﺟﻊ اﻟﯽ دﻣﺸﻖ ﺛﻢ رﺣـﻞ اﻟﯽ ﺧﺮاﺳـﺎن و دﺧـﻞ ﻧﯿﺴـﺎﺑﻮر و ﻫﺮاة و اﺻـﺒﻬﺎن و‬‫اﻟﺠﺒﺎل و ﺻـّﻨﻒ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻤﻔﯿﺪة و ﺧﺮج اﻟﺘﺨﺎرﯾﺞ و ﮐﺎن ﺣﺴﻦ اﻟﮑﻼم ﻋﻠﯽ اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺤﻔﻮﻇﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﻤﻊ و اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ ﺻـﻨﻒ اﻟﺘﺎرﯾﺦ‬‫اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻟـﺪﻣﺸﻖ ﻓﯽ ﺛﻤـﺎﻧﯿﻦ ﻣﺠﻠـﺪا اﻧﯽ ﻓﯿﻪ ﺑﺎﻟﻌﺠـﺎﺋﺐ و ﻫﻮ ﻋﻠﯽ ﻧﺴﻖ ﺗﺎرﯾـﺦ ﺑﻐـﺪاد ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن ﻗﺎل ﻟﯽ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻌﻼﻣﮥ‬‫زﮐﯽ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﻈﯿﻢ اﻟﻤﻨـﺬري رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻗـﺪ ﺟﺮي ذﮐﺮ ﺗﺎرﯾـﺦ اﺑﻦ ﻋﺴـﺎﮐﺮ اﻟﻤـﺬﮐﻮر و اﺧﺮج ﻟﯽ ﻣﻨﻪ ﻣﺠﻠـﺪا و ﻃـﺎل‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﯽ اﻣﺮه و اﺳﺘﻌﻈﺎﻣﻪ ﻣﺎ اﻇّﻦ ﻫﺬا اﻟﺮﺟﻞ اﻻﻋﺰم ﻋﻠﯽ وﺿﻊ ﻫﺬا اﻟﺘﺎرﯾﺦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪231 :‬‬‫ﻣﻦ ﯾﻮم ﻋﻘﻞ ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ و ﺷـﺮع ﻓﯽ اﻟﺠﻤﻊ ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻟﻮﻗﺖ و اﻟّﺎ ﻓﺎﻟﻌﻤﺮ ﯾﻘﺼﺮ ﻋﻦ ان ﯾﺠﻤﻊ اﻻﻧﺴﺎن ﻓﯿﻪ ﻣﺜﻞ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب ﺑﻌﺪ اﻻﺷﺘﻐﺎل و‬‫اﻟﺘﻨّﺒﻪ ﻗﺎل و ﻟﻘـﺪ ﻗﺎل اﻟﺤﻖ و ﻣﻦ وﻗﻒ ﻋﺮف ﺣﻘﯿﻘـﮥ ﻫـﺬا اﻟﻘﻮل و ﻣﺘﯽ ﯾﺘﺴﻊ ﻟﻼﻧﺴﺎن اﻟﻮﻗﺖ ﺣﺘﯽ ﯾﺼـﻨﻊ ﻣﺜﻠﻪ و ﻫﺬا اﻟﺬي ﻇﻬﺮ ﻫﻮ اﻟﺬي‬‫اﺧﺘﺎره و ﻣﺎ ﺻﺢ ﻟﻪ اﻻ ﺑﻌﺪ ﻣﺴﻮدات ﻣﺎ ﮐﺎد ﯾﻨﻀـﺒﻂ ﺣﺼﺮﻫﺎ و ﻟﻪ ﺗﻮاﻟﯿﻒ ﺣﺴﻨﮥ ﻏﯿﺮه و اﺧﺮي ﻣﻤﺘﻌﮥ ﻗﺎل و ﻟﻪ ﺷﻌﺮ ﻻ ﺑﺎس ﺑﻪ ﻓﻤﻦ ذﻟﮏ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻗﯿﻞ اﻻ اّن اﻟﺤﺪﯾﺚ اﺟّﻞ ﻋﻠﻢ و اﺷـﺮﻓﻪ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻌﻮاﻟﯽ و اﻧﻔﻊ ﮐﻞ ﻧﻮع ﻣﻨﻪ ﻋﻨﺪي و اﺣﺴـﻨﻪ اﻟﻔﻮاﺋﺪ ﻓﯽ اﻻﻣﺎﻟﯽ و اﻧّﮏ ﻟﻦ‬‫ﺗﺮي ﻟﻠﻌﻠﻢ ﺷـﯿﺌﺎ ﻣﺤّﻘﻘـﮥ ﮐـﺎﻓﻮاه اﻟّﺮﺟـﺎل ﻓﮑﻦ ﯾـﺎ ﺻـﺎح ذا ﺣﺮص ﻋﻠﯿﻪ و ﺧـﺬه ﻣﻦ اﻟّﺮﺟـﺎل ﺑﻼ ﻣﻼل و ﻻ ﺗﺎﺧـﺬه ﻣﻦ ﺻـﺤﻒ ﻓﺘﺮﻣﯽ ﻣﻦ‬‫اﻟﺘﺼـﺤﯿﻒ ﺑﺎﻟـﺪاء اﻟﻌﻀـﺎل و ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺴﻮب إﻟﯿﻪ اﯾﻀـﺎ اﯾـﺎ ﻧﻔﺲ وﯾﺤﮏ ﺟﺎء اﻟﻤﺸـﯿﺐ ﻓﻤﺎ ذا اﻟﺘّﺼﺎﺑﯽ و ﻣﺎ ذا اﻟﻐﺰل ﺗﻮﻟﯽ ﺷـﺒﺎﺑﯽ ﮐﺎن ﻟﻢ‬‫ﯾﮑﻦ و ﺟﺎء ﻣﺸﯿﺒﯽ ﮐﺎن ﻟﻢ ﯾﺰل ﮐﺎﻧﯽ ﺑﻨﻔﺴﯽ ﻋﻠﯽ ﻏﺮة و ﺧﻄﺐ اﻟﻤﻨﻮن ﺑﻬﺎ ﻗﺪ ﻧﺰل ﻓﯿﺎ ﻟﯿﺖ ﺷﻌﺮي ﻣﻤﻦ اﮐﻮن و ﻣﺎ ﻗﺪر اﻟﱠﻠﻪ ﻟﯽ ﻓﯽ اﻻزل‬‫و ﻗـﺪ اﻟﺘﺰم ﻓﯽ ﻫـﺬه اﻻﺑﯿﺎت ﻣﺎ ﻻ ﯾﻠﺰم و ﻫﻮ اﻃﺮاد اﻟﺰاء ﻗﺒﻞ اﻟّﻠﺎم و اﻟﺒﯿﺖ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻫﻮ ﺑﯿﺖ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺟﺒﻠﮥ ﺣﯿﺚ ﯾﻘﻮل ﺷـﺒﺎب ﮐﺎن ﻟﻢ ﯾﮑﻦ و‬‫ﺷﯿﺐ ﮐﺎن ﻟﻢ ﯾﺰل و ﻟﯿﺲ ﺑﯿﻨﻬﻤﺎ اﻻ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﯾﺴﯿﺮ ﮐﻤﺎ ﺗﺮاه و ﻗﺎل ﺑﻌﺾ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﺘﻮارﯾﺦ ﺳﺎد اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و رﺟﺎﻟﻪ‬‫و ﺑﻠﻎ ﻓﯿﻪ اﻟـﺬروة اﻟﻌﻠﯿـﺎء و ﻣﻦ ﺗﺼـﻔﺢ ﺗـﺎرﯾﺨﻪ ﻋﻠﻢ ﻣﻨﺰﻟـﮥ اﻟّﺮﺟـﻞ ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ ﻗﻠﺖ ﺑﻞ ﻣﻦ ﺗﺎﻣﻞ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ ﻣﻦ ﺣﯿﺚ اﻟﺠﻤﻠـﮥ ﻋﻠﻢ ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﺤﻔـﻆ و اﻟﻀـﺒﻂ ﻟﻠﻌﻠﻢ و اﻻﻃﻼـع و ﺟﻮدة اﻟﻔﻬﻢ و اﻟﺒﻼﻏـﮥ و اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ و اﻻﺗّﺴـﺎع ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم و ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﺗﺤﺘﻬﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺎﻓﻊ و اﻟﻤﺤﺎﺳﻦ ﮐﻞ‬‫ﻃﺎﺋﻞ و ﻣﻦ ﺗﻮاﻟﯿﻔﻪ اﻟﺸـﻬﯿﺮة اﻟﻤﺸﺘﻤﻠﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻟﮑﺜﯿﺮة ﮐﺘﺎب ﺗﺒﯿﯿﻦ ﮐﺬب اﻟﻤﻔﺘﺮي ﻓﯿﻤﺎ ﻧﺴﺐ اﻟﯽ اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﺷﻌﺮي‬‫ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﺑﯿﻦ ﺣﺴﻦ اﻟﻌﺒﺎرة و اﻟﺒﻼﻏﮥ و اﻻﯾﻀﺎح و اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ و اﺳﺘﯿﻌﺎب اﻻدﻟﮥ اﻟﻨﻘﻠﯿﮥ و ﻃﺮﻗﻬﺎ ﻣﻊ اﺳـﻨﺎد ﮐﻞ ﻃﺮﯾﻖ و ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ ﻃﺒﻘﺎت اﻋﯿﺎن‬‫اﺻﺤﺎﺑﻪ ﻣﻦ زﻣﺎن اﻟﺸﯿﺦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﯽ زﻣﺎﻧﻪ و اوﺿﺢ ﻣﺎﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ و اﻟﻤﮑﺎرم و اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و اﻟﻌﺰاﺋﻢ ورد ﻋﻠﯽ ﻣﻦ رﻣﺎه و اﻓﺘﺮي ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﺑﺎﻟﻌﻈـﺎﺋﻢ ﻗﻠﺖ و ﮐﺘـﺎﺑﻪ اﻟﻤـﺬﮐﻮر اﻟـﺬي وّﻓﻖ ﻻﻧﺸـﺎﺋﻪ و وﺿـﻌﻪ ﻗـﺪ اﺧﺘﺼـﺮﺗﻪ اﻧﺎ ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﻣﻦ رﺑﻌﻪ و ﺳـﻤﯿﺘﻪ اﻟﺸﺎس اﻟﻤﻌﻠﻢ ﺷﺎوش ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﻤﺮﻫﻢ اﻟﻤﻌﻠﻢ ﺑﺸﺮور اﻟﻤﻔﺎﺧﺮ اﻟﻌﻠﯿﮥ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻻﺋّﻤﮥ اﻻﺷﻌﺮﯾﮥ و وﻓﯿﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪232 :‬‬‫ﻓﯿﻤﺎ اﺧﺘﺼـﺮﺗﻪ ﻣﺎﺋـﮥ ﻣﻦ اﻷﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺠﻠـﮥ اﻟﻨﻘّﯿﻪ و اﺧﺘﺼﺎري ﻟﻪ ﺑﺤﺬف اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ اﺧﺘﺼﺎرا ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻫﻮ اﻟﻤﻘﺼﻮد و اﻟﻤﺮاد ﻣﻦ ذﮐﺮ اﻋﯿﺎن اﻷﺋّﻤﮥ‬‫اﻟﻤﺸـﻬﻮرﯾﻦ ﺑﺎﻟﻤﻮاﻓﻘـﮥ ﻓﯽ اﻻﻋﺘﻘﺎد و اﻟّﺮد ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋﯿﻦ اوﻟﯽ اﻟﺰﯾﻎ و اﻻﻟﺤﺎد و ﮐﺎن اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﺣﺴﻦ اﻟـّﺴ ﯿﺮة و اﻟﺴـﺮﯾﺮة ﻗﺎل‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺮﺋﯿﺲ اﺑﻮ اﻟﻤﻮاﻫﺐ ﻟﻢ ار ﻣﺜﻠﻪ و ﻻ ﻣﻦ اﺟﺘﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ ﻟﺰوم ﻃﺮﯾﻘـﮥ واﺣﺪة ﻣﻨﺬ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﻣﻦ ﻟﺰوم اﻟـّﺼ ﻠﻮات ﻓﯽ اﻟّﺼﻒ اﻻّول‬‫اﻻ ﻣﻦ ﻋـﺬر و اﻻﻋﺘﮑﺎف ﻓﯽ رﻣﻀﺎن و ﻋﺸـﺮ ذي اﻟﺤـّﺠ ﮥ و ﻋـﺪم اﻟﺘﻄﻠﻊ و ﺗﺤﺼـﯿﻞ اﻻﻣﻼك و ﺑﻨﺎء اﻟـﺪور ﻗـﺪ اﺳـﻘﻂ ذﻟﮏ ﻋﻦ ﻧﻔﺴﻪ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 154‬از ‪359‬‬‫اﻋﺮض ﻋﻦ ﻃﻠﺐ اﻟﻤﻨﺎﺻﺐ ﻣﻦ اﻻﻣﺎرة و اﻟﺨﻄﺎﺑـﮥ اّﯾﺎﻫﺎ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ ﻋﺮﺿﺖ ﻋﻠﯿﻪ و ﻗﻠﮥ اﻻﻟﺘﻔﺎت او ﻗﺎل ﻋﺪم اﻻﻟﺘﻔﺎت اﻟﯽ اﻻﻣﺮاء و اﺧﺬ ﻧﻔﺴـﻪ‬‫ﺑﺎﻻﻣﺮ ﺑﺎﻟﻤﻌﺮوف و اﻟﻨﻬﯽ ﻋﻦ اﻟﻤﻨﮑﺮ ﻻ ﺗﺎﺧﺬه ﻓﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻮﻣﮥ ﻻﺋﻢ ذﮐﺮه اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺨﻪ ﻓﻘﺎل اﻣﺎم اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﻓﯽ وﻗﺘﻪ‬‫و ﻣﻦ اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﻪ اﻟﺮﯾﺎﺳـﮥ ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻻﺗﻘﺎن و اﻟﻤﻌﺮﻓـﮥ اﻟﺘﺎّﻣﮥ و اﻟﺜﻘﮥ و ﺑﻪ ﺧﺘﻢ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن و ﻗﺎل اﺑﻨﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﮐﺎن أﺑﯽ‬‫رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻮاﻇﺒﺎ ﻋﻠﯽ ﺻـﻼة اﻟﺠﻤﺎﻋـﮥ و ﺗﻼوة اﻟﻘﺮآن ﯾﺨﺘﻢ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺟﻤﻌـﮥ و ﻓﯽ رﻣﻀﺎن ﻓﯽ ﮐﻞ ﯾﻮم و ﯾﺤﯿﯽ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﻨﺼﻒ و اﻟﻌﯿﺪﯾﻦ و‬‫ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻨﻮاﻓﻞ و اﻻذﮐﺎر ﯾﺤﺎﺳﺐ ﻧﻔﺴﻪ ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﻟﺤﻈﮥ ﯾﺬﻫﺐ ﻓﯽ ﻏﯿﺮ ﻃﺎﻋﮥ ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﮐﺜﯿﺮﯾﻦ ﻧﺤﻮا ﻣﻦ اﻟﻒ و ﺛﻠﺚ ﻣﺎﺋﮥ ﺷﯿﺦ‬‫و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ اﻣﺮأة و ﺣـّﺪث ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن و ﺧﺮاﺳﺎن و ﺑﻐـﺪاد و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻣﻦ اﻟﺒﻼد و ﺳـﻤﻊ ﻣﻨﻪ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ ﮐﺒﺎر اﻟﺤﻔﺎظ و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ و ﺟّﻢ ﻏﻔﯿﺮ و‬‫ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎﻫﺮ اﻟﺮﻫﺎوي و رأﯾﺖ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺴـﻠﻔﯽ و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﺎ اﻟﻌﻼء اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﺎ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﻤﺪﻧﯽ ﻓﻤﺎ رأﯾﺖ ﻓﯿﻬﻢ ﻣﺜﻞ‬‫اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ‬‫‪ -43‬ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻞ و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﺣﺎﻣـﺪ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﺎﻧﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﺟﻤﻠﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﺧﺼﺎل ﻋﺸـﺮه‬‫ﺑﺎﺳـﻨﺎد ﺧﻮد ﺑﺴﻮي ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده و اﻓﺎده ﻧﻤﻮده ﮐﻪ ان ﺣـﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻣﺘﯿﻨﺴﺖ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ در ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ‬‫ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ ﻟا ﻔﻀﺎﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧّﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ ﻋﻨﺪ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻬﻢ إذ اﺗﺎه ﺗﺴـﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ اّن ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و اّﻣﺎ‬‫ان ﺗﺨﻠﻮﻧﺎ ﻋﻦ ﻫﺆﻻء ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌﺬ ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺒﺼـﺮ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﺗﺪري ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا‬‫ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف ﺗّﻒ ان اوﻟﺌﮏ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﺗﻔﺮد ﺑﻌﺸﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪233 :‬‬‫ﺧﺼﺎل وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ اﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠّﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺧﯿﺒﺮ ﻻﺑﻌﺜّﻦ ﺑﻬـﺬه اﻟﺮاﯾﮥ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا‬‫ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤّﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻓﺎﺳﺘﺸﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﻦ اﺳﺘﺸﺮف ﻗﺎل ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳّﻠﻢ اﯾﻦ ﻋﻠﯽ‬‫ﻗﯿﻞ ﻫﻮ ﻓﯽ ﻟا ﺮﺣﯽ ﻗﺎل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ و ﻣﺎ ﮐﺎن ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﺒﺼـﺮ ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﯿﻨﮥ ﺛﻼﺛﺎ‬‫ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟﺮاﯾﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎﻫﺎ اﯾﺎه و ﻗﻄﻊ ﺑﺎب ﺧﯿﺒﺮ ﻓﺠﺎء ﺑﺼـﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿﯽ ﻣﻦ ﺟﻤﻠﮥ اﻟﻐﻨﺎﺋﻢ و ﺑﻌﺚ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑﮥ‬‫ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ وﺟﻬﻪ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺑﮑﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﻟﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻌﻠﻪ ﻗﺪ ﺣﺪث ﻓّﯽ ﺷـﯽء ﻗﺎل ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ ﻻ و ﻟﮑﻦ ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻻ رﺟﻞ ﻫﻮ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳّﻠﻢ ﻟﺒﻨﯽ‬‫ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة و ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻌﻬﻢ ﺟﺎﻟﺲ ﻓﻘﺎل اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة و ﮐﺎن ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ وﺟﻬﻪ اّول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌـﺪ ﺧﺪﯾﺠـﮥ و اﺧـﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴﯿﻦ ﻓﻘﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ‬‫َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫و ﺷـﺮي ﻋﻠّﯽ رﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﻧﻔﺴﻪ إذ ﻟﺒﺲ ﺛﻮب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ اﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳّﻠﻢ و ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ و ﻓﺪاه ﺑﻨﻔﺴﻪ إذ ﮐﺎن‬‫اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺴـﻤﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﮐﺎن راﻗﺪا ﯾﺤﺴﺐ اﻧﻪ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اّن اﻟﻨﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ ﻗﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن‬‫ﻓـﺎدرﮐﻪ ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ و دﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر و ﺧﺮج رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠّﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك ﻓﻘﺎل ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ‬‫ﻓﻘـﺎل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑـﺎرك و ﺳـّﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠﯽ رﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و‬‫ﺳﻠﻢ اﻣـﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫـﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّـﺎ اﻧّﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪي و ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 155‬از ‪359‬‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪234 :‬‬‫ﻋﻠّﯽ و‬‫ﻗﺎل ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه‬‫و ﻗﺪ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧﻪ رﺿﯽ ﻋﻦ اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻧّﻪ ﺳﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ و‬‫ﻗﺎل ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﺣﯿﻦ ﻗﺎل اﺋﺬن ﻟﯽ ﻓﺎﺿـﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻨﻖ ﺣﺎﻃﺐ ﻗﺎل ﺻـّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ و ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ ﻣﺎ ﯾـﺪرﯾﮏ اّن اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑـﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷـﺌﺘﻢ و ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﻓﯽ اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة و اﻫﻞ ﺑﺪر رواه اﻟّﺼﺎﻟﺤﺎﻧﯽ ﺑﺎﺳﻨﺎده اﻟﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ ﺑﺎﺳﻨﺎده‬‫و ﻗﺎل ﻫـﺬا ﺣـﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻣﺘﯿﻦ و رواه اﻟﻄﺒﺮي و ﻗﺎل اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﺘﻤﺎﻣﻪ و اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻓﻘﺎت و ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻄﻮال و‬‫اﺧﺮج اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺑﻌﻀﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺳﺮاﺳـﺮ ﺟﺰاﻟﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ از ﺟﻤﻠﻪ آﻧﺴﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ و‬‫ﻣﺘﯿﻨﺴﺖ و ﻫﺮ ﮔـﺎه اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﺘﯿﻦ و ﺧﺒﺮ رزﯾﻦ و اﺛﺮ رﺻـﯿﻦ و ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻖ از ﺣﻀـﺮت ﻣﺎﻣﻮن اﻣﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و اﻟﻒ اﻟﻒ‬‫ﺻﻼة و ﺗﺤّﯿﮥ ﻣﻦ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﺣﮑﻢ ﺑﺒﻄﻼن ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺣﮑﻤﯿﺴﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻓﻈﯿﻊ و ﻣﻬﯿﻦ و ﻣﻮرد ﻏﺎﯾﺖ ﺗﺸﻨﯿﻊ و ﺗﻬﺠﯿﻦ و ﺳﺒﺐ‬‫اﻗﺼﺎي ﺗﻘﺒﯿـﺢ و ﺗﻮﻫﯿﻦ و ﻣﻮﺟﺐ ﮐﻤﺎل ازراء و ﻋﯿﺐ و ﺛﻠﺐ و ﺗﻬﻮﯾﻦ و ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻨﺘﻬﺎي ﺻـﻐﺎر و اﺣﺘﻘﺎر و ﻋﺎر و ﺷـﻨﺎر و ﺧﺴﺎر و ﺑﻮار ﻧﺰد‬‫ﻫﺮ ﻋﺎﻗﻞ ﻓﻄﯿﻦ َﻓُﻘِﻄَﻊ داﺑ ُِﺮ اﻟ َْﻘْﻮِم اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﻇَﻠُﻤﻮا َو اﻟ َْﺤْﻤُﺪ ﻟ ِﱠﻠِﻪ َرﱢب اﻟ ْﻌﺎﻟَِﻤﯿَﻦ‬‫و اﺑﻮ ﺣﺎﻣـﺪ ﻣﺤﻤﻮد واﻻـ ﺗﺒـﺎر ﻣﺤﻤﻮد اﮐـﺎﺑﺮ ﺣـﺎﺋﺰﯾﻦ ﺟﻼﺋـﻞ ﻓﺨـﺎر و ﻣﻤـﺪوح اﺟﻠﻪ ﻣﻨﻘـﺪﯾﻦ ﮐﺒﺎر و ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ ﮐﻤﺎل و ﻓﻀﻞ ﻣﻌﺮوف ﺑﯿﻦ‬‫اﻻﻧﺠﻼء و اﻻﻏﻮار و ﺑﻐﺎﯾﺖ ﻣﺠـﺪد ﻧﺒﻞ ﻣﺸـﻬﻮر در دﯾﺎر و اﻣﺼﺎرﺳﺖ ﺳـﯿﺪ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ او را ﺑﺎﻗﺼﺎي ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﮑﺮﯾﻢ ﯾﺎد‬‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﺑﻮﺻﻒ و ﺛﻨـﺎي و ﻣـﺪح و اﻃﺮاي او در ﮐﺘـﺎب ﺧﻮد ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟـﺪﻻﺋﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ ﻗـﺎل اﻻﻣـﺎم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻻدﯾﺐ اﻻرﯾﺐ اﻟﻤﺤﻠﯽ‬‫ﺑﺴـﺠﺎﯾﺎ اﻟﻤﮑﺎرم اﻟﻤﻠﻘﺐ ﺑﯿﻦ اﻻﺟﻠـﮥ اﻷﺋّﻤﮥ اﻻﻋﻼم ﺑﻤﺤﯿﯽ اﻟﺴـﻨﮥ و ﻧﺎﺻـﺮ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻣﺠﺪد اﻻﺳـﻼم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟّﺮﺑﺎﻧﯽ و اﻟﻌﺎرف اﻟﺴـﺒﺤﺎﻧﯽ‬‫ﺳﻌـﺪ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺣﺎﻣـﺪ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﻋﺒﺎراﺗﻪ اﻟﻔﺎﺋﻘﮥ و اﺷﺎراﺗﻪ اﻟﺮاﺋﻘﮥ ﻣﻦ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﺷـﮑﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬‫ﻣﺴـﻌﺎه و اﮐﺮم ﺑﻔﻀـﻠﻪ ﻣﺜﻮاه و اﺟﺰل ﻟﻪ ﻣﻦ ﺛﻮاﺑﻪ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻮر و ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺠﺮه ﮔﻔﺘﻪ روي اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫اﻻول اﺑﻮ ﺣﺎﻣـﺪ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟّﺬي ﺳﺎﻓﺮ و رﺣﻞ و ادرك اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ و ﺳـﻤﻊ و اﺳـﻤﻊ و ﺻـّﻨﻒ ﻓﯽ ﮐّﻞ ﻓّﻦ و روي ﻋﻨﻪ ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ و‬‫ﺻﺤﺐ ﺑﺎﻟﻌﺮاق اﺑﺎ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ اﻻﻣﺎم و ﻣﻦ ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﺎﺳﻨﺎده اﻟﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪235 :‬‬‫أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ ﺑﺎﺳـﻨﺎده ﻣﺴﻠﺴـﻼ ﻣﺮﻓﻮﻋﺎ اﻟـﺦ و از ﻣﻘﺎﻣﺎت دﯾﮕﺮ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب اﻋﻨﯽ ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟـﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﻫﻢ ﺑﻈﻬﻮر‬‫ﻣﯽرﺳﺪ ﮐﻪ ﺳـﯿﺪ ﺷﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ را ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ رواﯾﺎت ازو ﺑﺼﻔﺎت ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻧﻌﻮت ﺟﻤﯿﻠﻪ ﻣﺜﻞ ﻣﺤﯿﯽ اﻟﺴﻨﮥ و اﻣﺎم ﯾﺎد‬‫ﻧﻤﻮده ﻣﻨﺘﻬـﺎي ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼـﻟﺖ او ﻫﺮ ﻫﻤﮑﻨـﺎن ﻇـﺎﻫﺮ ﻓﺮﻣﻮده و ﺳﺘﺴـﻤﻊ ﺗﻠﮏ اﻟﻤﻘﺎﻻت و ﻫﺎﺗﯿﮏ اﻟﻌﺒﺎرات ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﺘﺸﺒﯿﻪ‬‫ﺑﺎﻟﺘﻔﺼـﯿﻞ ﺑﻌﻮن اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻤﻨﯿﻞ و اﻟـّﺴ ﻨﻦ؟؟؟ ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ و ﻣﻘﺒﻮﻟﯿﺖ رواﯾﺖ او و ﺑﻮدن آن دﻟﯿﻞ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﺳﻨﯿﺎن از ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺪاﺋﺢ‬‫ﺷـﺎه ﻣﺮدان زﯾـﺎده از ﺷـﯿﻌﯿﺎن رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ و ﺗﺎدب ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ ﺑﺎدب ﺟﻤﯿﻞ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم از اﻓﺎده‬‫ﺷـﺎه ﺳـﻼﻣﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﮐﻪ از اﺟﻠﻪ و اﮐـﺎﺑﺮ ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻦ ذوي اﻟﻤﻔـﺎﺧﺮﺳﺖ ﻧﯿﺰ ﻇـﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﻌﺮﮐـﮥ اﻵراء ﮔﻔﺘﻪ و رواﯾﺖ‬‫ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ ﮐﻪ از ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﺳﯿﺪ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﺘﺠﺸﻢ ﻧﻘﻠﺶ ﭘﺮداﺧﺖ ﻣﺼﺪق ﻣﻌﺘﻘﺪ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ و ﻣﮑﺬب ﻣﺰﻋﻮم ﺷﯿﻌﻪ اﺳﺖ‬‫ﭼﻪ از رواﯾﺖ ﻣـﺬﮐﻮره ﭼﻮن آﻓﺘـﺎب ﻧﯿﻤﺮوز درﺧﺸـﺎﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺳـﻨﯿﺎن از ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺪاﺋـﺢ ﺷﺎه ﻣﺮدان زﯾﺎدهﺗﺮ از ﺷـﯿﻌﯿﺎن رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‬‫ﻧﻤﯽﺑﯿﻨـﺪ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺑﺎﺑﻮﯾﻪ ﻗﻤﯽ از ﺗﻌﻠﯿﻢ ﯾﮏ ﺑﺎب ﮔﺸﻮدن ﻫﺰار ﺑﺎب و ﮔﺸﻮدن ﻫﺰار ﺑﺎب از ﻫﺮ ﺑﺎب ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺑﺒﯿﻦ ﺗﻔﺎوت ره از ﮐﺠﺎﺳﺖ ﺗﺎ‬‫ﺑﮑﺠﺎ اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ از دور ﺑﻮﺳﻪ زده ﺑﺮ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻫﺰار ﺑﺎب و اﻧﻔﺘﺎح ﻫﺰار ﺑﺎب از ﻫﺮ ﺑﺎب اﮐﺘﻔﺎ ﻧﻤﻮد اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 156‬از ‪359‬‬‫‪ -44‬ﻣﺒﺎرك ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري‬‫وﺟﻪ ﭼﻬـﻞ و ﭼﻬـﺎرم آﻧﮑﻪ اﺑﻮ اﻟﺴـﻌﺎدات ﻣﺒـﺎرك ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺎﺑﻦ اﻻـﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻـﯾﺖ را رواﯾﺖ ﮐﺮده‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊ اﻻﺻﻮل ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺚ اﻟّﺮﺳﻮل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺟﯿﺸﺎ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀﯽ ﻓﯽ اﻟّﺴﺮﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ‬‫ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻﻨﻊ ﻋﻠّﯽ‬‫و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺴـﻠّﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼـﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟﺴﺮّﯾﮥ‬‫ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺻﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض‬‫ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم إﻟﯿﻪ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم‬‫اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪236 :‬‬‫ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻓﻈﻬﺮ و ﺑﺎن ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺎﻗﺪﯾﻦ اﻟﻔﺤﻮل ﻣﻦ ﺗﺨﺮﯾﺞ ﺻﺎﺣﺐ ﺟﺎﻣﻊ اﻻﺻﻮل اّن ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺚ اﻻﻣﯿﻦ اﻟّﺮﺳﻮل ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻣﺎ ﻫّﺒﺖ ﻧﺴﺎﺋﻢ اﻟﻘﺒﻮل ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻣﻘﺒﻮل ﻻ ﻣﻘﺪوح و ﻣﺠﺮوح ﻣﻌﻠﻮل و ﻻ ﻣﻄﻌﻮن ﻣﻐﻤﻮص ﻣﺪﺧﻮل ﻓﺎﻟﺤﮑﻢ ﺑﺒﻄﻼﻧﻪ‬‫ﮐﻤﺎ ﺻﺪر ﻋﻦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﺤﻤﻮم و اﻟﻤﻬﺰول ﺣﮑﻢ ﺳﻤﺞ ﺷﻨﯿﻊ ﻣﺮذول و ﻗﻮل ﻟﺠﻠﺞ ﻓﻈﯿﻊ ﻣﻐﺴﻮل ﻻ ﯾﺮﺿﯽ ﺑﻪ اﺣﺪ ﻣﻦ ارﺑﺎب اﻻﻟﺒﺎب و‬‫اﺻﺤﺎب اﻟﻌﻘﻮل و ﯾﺴﺘﻨﮑﺮه و ﯾﺴﺘﻬﺰئ ﺑﻪ ﮐﻞ ﻣﻔﻄﻮر ﻋﻠﯽ اﻻﯾﻤﺎن و اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺠﺒﻮل و اﻟﱠﻠﻪ ﻫﻮ اﻟﻌﺎﺻﻢ ﻣﻦ اﻻﻧﻬﻤﺎك ﻓﯽ اﻟﻐّﯽ و اﻟﺬﻫﻮل و‬‫اﻻرﺗﺒﺎك ﻓﯽ ﺣﺒﺎﺋﻞ اﻟﻐﺮور و اﻟﻐﻔﻮل و ﻫﻮ اﻟﻤﻮﻓﻖ اﻟﻤﻌﻄﯽ ﻟﮑﻞ ﻣﺴـﺌﻮل و ﻣﺒﺎرك ﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ ﻣﺤﺪث ﻣﺒﺎرك و ﻣﺘﻘﻦ ﻧﺤﺮﯾﺮ و ﻣﻨﻘﺪ ﺷﻬﯿﺮ‬‫و ﻣﺤﻘﻖ ﮐﺒﯿﺮ و ﺣﺎﺋﺰ ﺷـﺮف ﻣﺘﺰاﺋـﺪ و ﻓﯿﺮ و ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺨﺮ ﻣﺘﮑﺎﺛﺮ ﻏﯿﺮ ﻧﺰﯾﺮ و در ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ و ﺳـﻤّﻮ و رﻓﻌﺖ و ﺳـﻨﺎ و ﺑﻬﺎ و ﻣﺠﺪ و‬‫اﻋﺘﻼ ﻣﻌﺪوم اﻟﻨﻈﯿﺮ و ﻧﺒﺬي از ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺳﻨﯿﻪ او در ﻣﺨﻠﺪ در ﺣﺪﯾﺚ؟؟؟‬‫اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ از ﮐﺎﻣﻞ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ و وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن و ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸـﺮ ﻋﻤﺎد اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻟا ﻔـﺪاء و‬‫ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ ذﻫﺒﯽ و ﺗﺘﻤـﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼـﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸـﺮ اﺑﻦ اﻟﻮردي و ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳـﻌﺪ اﻟﯿﺎﻓﻌﯽ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﺳـﻨﻮي و اﺳـﻤﺎء رﺟﺎل ﻣﺸـﮑﺎة وﻟﯽ اﻟـّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ اﺳﺪي و ﺑﻐﯿﮥ‬‫اﻟﻮﻋـﺎة ﻓﯽ ﻃﺒﻘـﺎت اﻟﻠّﻐﻮﯾﯿﻦ و اﻟّﻨﺤﺎة ﺳـﯿﻮﻃﯽ و ﻣﺪﯾﻨـﮥ اﻟﻌﻠﻮم ازﻧﯿﻘﯽ و اﺑﺠـﺪ اﻟﻌﻠﻮم و اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ‬‫ﺧﻮاﻫﯽ ﺷﻨﯿﺪ‬‫‪ -45‬أﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ راﻓﻌﯽ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻞ و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ اﻣﺎم اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﮐﺮده‬‫ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺳـﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾـﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿـﮏ ﺧﻤﺴـﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌﺎ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﮏ اﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ اّن اّول ﻣﻦ‬‫ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤـﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻞ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي ﺗﺴـﺒﻖ ﺑﻪ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟّﯽ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ‬‫و ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟﻌﺒﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل رﺳـﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳـﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾـﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿـﮏ ﺧﻤﺴـﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 157‬از ‪359‬‬‫واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌـﺎ ﺳـﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿـﮏ اّﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ اّن اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ‬‫ﻣﻌﯽ ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪237 :‬‬‫و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟّﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻤﻌﻠﯽ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﻤﺮﺗﻀﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ‬‫واﺣـﺪة و اﻋﻄﺎﻧﯽ ارﺑﻌﺎ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﮏ اﻣﺘﯽ ﻓﺎن؟؟؟ ﻋﻠﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ ان اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ‬‫ﻣﻌﯽ و ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ در ﻗﻮل ﻣﺴﺘﺤﺴﻦ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻟﻠﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺑﺴـﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ رﻓﻌﻪ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠّﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣﺪة و اﻋﻄﺎﻧﯽ ارﺑﻌﺎ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﮏ‬‫اﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ اّن اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤـﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴـﺒﻖ‬‫ﺑﻪ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧﮏ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرات رواﯾﺖ ﮐﺮدن راﻓﻌﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را واﺿﺢ ﻻﺋﺢ اﺳﺖ و از ﻧﺺ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ ﺻﺤﺖ ﺳﻨﺪ آن ﻧﯿﺰ ﺳﺎﻃﻊ و‬‫ﻻﻣﻌﺴﺖ‬‫‪ -46‬ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻞ و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﺰ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﺴـﻨﺪ ﻣﺸﺎﯾﺦ ﺧﻮد رواﯾﺖ ﮐﺮده‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﻧﺒﺎﻧﺎ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ و ﻏﯿﺮ واﺣﺪ ﺑﺎﺳـﻨﺎدﻫﻢ اﻟﯽ أﺑﯽ ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﺘﺮﻣﺬي ﺛﻨﺎ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀﺒﻌﯽ ﻋﻦ ﯾﺰﯾﺪ اﻟّﺮﺷﮏ‬‫ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗـﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﯿﺸـﺎ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﻓﻤﻀـﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺴ ﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرّﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠّﯽ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺴﻠّﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا‬‫اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟـّﺴ ﺮﯾﮥ ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﻃﺎﻟﺐ ﺻـﻨﻊ ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪238 :‬‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐّﻞ‬‫ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻻـ ﮐﻈﻬﻮر اﻟﻨـﺎر ﻋﻠﯽ اﻟﻌﻠﻢ ﮐﻪ ذﮐﺮ اﺑﻦ اﺛﯿﺮ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﮐﻪ ﻣﻘﺎم ذﮐﺮ‬‫ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﻣﻨﺘﻘـﺎت و ﺑﯿـﺎن ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮاﺗﺴﺖ ﺧﺼﻮﺻﺎ ﺑﺎ ﻧﻘﻞ آن ﺑﺎﺳـﻨﺎد ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﺧﻮد از ﺗﺮﻣـﺬي دﻟﯿﻞ ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺮ ﺛﺒﻮت و اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﻘﺎد و‬‫ﻣﻘﺒﻮﻟﯿﺖ آن ﻧﺰد ارﺑـﺎب ﺗﺤﻘﯿﻖ و اﻧﺘﻘـﺎد و اﺻـﺤﺎب اﺗﻘـﺎن و ارﺷﺎد و ﺑﺮاﺋﺖ آن از ﻣﺨﺎﺋﻞ ﻗـﺪح ﻣﺠﺎدﻟﯿﻦ ﺳﺮاﺳـﺮ ﻋﻨﺎد و ﺻـﯿﺎﻧﺖ آن از‬‫وﺻـﻤﺎت ﺟﺮح ﻣﮑﺎﺑﺮﯾﻦ ﭘﺮ ﻟﺪاد و ﺑﻌﺪ آن از اﺗﺴﺎم ﺑﺘﺸـﮑﯿﮑﺎت و ﺗﻤﻮﯾﻬﺎت ﺗﺎرﮐﯿﻦ ﺳﺪاد و ﻧﺰاﻫﺖ آن از ارﺗﺴﺎم ﺑﺘﺸﻮﯾﻬﺎت و ﺗﻠﺒﯿﺴﺎت‬‫ﺷﯿﺮﯾﻦ ﻓﺘﻨﻪ و ﻓﺴﺎد و ﺗﺨﺪﯾﻌﺎت و ﺗﻠﻤﯿﻌﺎت اﻫﻞ اﺿﻐﺎن و اﺣﻘﺎد و اﻟﱠﻠﻪ وﻟّﯽ اﻟﻬﺪاﯾﮥ و اﻻﺳﻌﺎد َو َﻣْﻦ ﯾُْﻀﻠِِﻞ اﻟﱠﻠُﻪ َﻓﻤﺎ ﻟَُﻪ ﻣِْﻦ ﻫﺎٍد*‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 158‬از ‪359‬‬‫و اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ ﺻﺎﺣﺐ ﻓﻀﻞ اﺛﯿﻞ و اﺛﯿﺮ و ﺣﺎﺋﺰ ﻧﺒﻞ ﻏﺰﯾﺮ و ﮐﺜﯿﺮﺳﺖ و ﺟﻼﺋﻞ ﻓﻀﺎﺋﻞ او ﻣﺴﺘﻐﻨﯽ از اﺷﺎﻋﺖ و ﺗﺸﻬﯿﺮ و ﺑﯽ ﻧﯿﺎز از‬‫ﺗﺒﯿﯿﻦ و ﺗﻮﺿﯿﺢ و ﺗﻘﺮﯾﺮ و ﻏﯿﺮ ﻣﺤﺘﺎج ﺑﺘﻨﻤﯿﻖ و ﺗﺪوﯾﻦ و ﺗﺤﺒﯿﺮ و ﻇﺎﻫﺮ و واﺿﺢ ﻧﺰد ﻫﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ ﺧﺒﯿﺮ و ﻣﺘﻔﺤﺺ ﺑﺼﯿﺮ ﻧﺒﺬي از ان در ﻣﺠﻠﺪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ از وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن و ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ و ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ ذﻫﺒﯽ و ﻣﺨﺘﺼﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸﺮ ﺣﻤﺎد‬‫اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻔـﺪاء و ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن ﯾﺎﻓﻌﯽ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ اﺳـﻨﻮي و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ اﺳﺪي و ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤّﻔﺎظ ﺳـﯿﻮﻃﯽ و ﻣﺪﯾﻨﮥ‬‫اﻟﻌﻠﻮم ازﻧﯿﻘﯽ و اﺑﺠـﺪ اﻟﻌﻠﻮم و اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﻣﻨﻘﻮل ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ‬‫از ﮐﺘﺐ ﻣﺸﻬﻮره ﻣﻌﺮوﻓﻪ و ﻣﺆﻟﻔﺎت ﻣﻤﺪوﺣﻪ ﻣﻘﺒﻮﻟﻪ و اﺳﻔﺎر ﻣﻌﺘﺒﺮه ﻣﻌﺘﻤﺪة و ﻣﺼّﻨﻔﺎت ﻧﻔﯿﺴﻪ ﻣﺴﺘﻨﺪه اﺳﺖ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ‬‫اﻻﺳﺪي در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺑﻦ اﺛﯿﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﺻّﻨﻒ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺣﺎﻓﻼ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﺑﯿﻦ ﮐﺘﺎب اﺑﻦ ﻣﻨﺪة و ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ و‬‫ﮐﺘﺎب اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ و ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ ﻓﯽ ذﻟﮏ و زاد و اﻓﺎد و ﺳـّﻤﺎه اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﮥ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻮزﯾﺮ در‬‫روض ﺑﺎﺳﻢ ﮐﻤﺎ ﺳـﻤﻌﺖ اﯾﻀﺎ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺪ اﻟّﻔﻮا ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﮐﺘﺒﺎ ﮐﺒﯿﺮة ﻓﻤﻨﻬﺎ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻻﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﻣﺨﺘﺼﺮ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ؟؟؟ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻟا ّﺼﺤﺎﺑﮥ‬‫ﻻﺑﻦ ﻣﻨﺪة ﮐﺘﺎب ﺟﻠﯿﻞ و ﻻﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻋﻠﯿﻪ ذﯾﻞ ﮐﺒﯿﺮ و ﻣﻨﻬﺎ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻻﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻘﺪر و ﻣﻨﻬﺎ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻟا ﺼـﺤﺎﺑﮥ‬‫ﻟﻠﻌﺴـﮑﺮي و ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري اﻟﻤﺴﻤﯽ ﺑﺎﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﮥ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و ﻫﻮ اﺟﻤﻊ ﮐﺘﺎب ﻓﯽ ﻫﺬا‬‫اﻟﻤﻌﻨﯽ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب اﺑﻦ ﻣﻨﺪة و ذﯾﻞ أﺑﯽ ﻣﻮﺳﯽ ﻋﻠﯿﻪ و ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ و اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب و زاد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪239 :‬‬‫ﻣﻦ ﻏﯿﺮﻫﺎ اﺳـﻤﺎء و ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﮥ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻣﺠﻠﺪﯾﻦ ﻟﻠﺸـﯿﺦ ﻋّﺰ اﻟّﺪﯾﻦ‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 630‬ﺛﻼﺛﯿﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ ﺳﺒﻌﮥ آﻻف و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ ﺗﺮﺟﻤﮥ و اﺳﺘﺪرك ﻣﺎ‬‫ﻓﺎت ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﺗﻘـﺪﻣﻪ و ﺑﯿﻦ اوﻫﺎﻣﻬﻢ ﻗﺎﻟﻪ اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ ﺗﺠﺮﯾـﺪ اﺳـﻤﺎء اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و ﻫﻮ ﻣﺨﺘﺼـﺮ اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﮥ اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻌﻠﯽ اﻻﻋﻠﯽ اﻟﺦ‬‫ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ اّن ﮐﺘﺎب اﺑﻦ اﺛﯿﺮ ﻧﻔﯿﺲ ﻣﺴـﺘﻘﺺ ﻻﺳﻤﺎء اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ اﻟﺬﯾﻦ ذﮐﺮوا ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺐ اﻻرﺑﻌﮥ اﻟﻤﺼﻨﻔﮥ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﺻﺤﺎﺑﻪ و ﻫﯽ ﮐﺘﺎب اﺑﻦ‬‫ﻣﻨﺪة و ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ و ﮐﺘﺎب أﺑﯽ ﻣﻮﺳـﯽ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯿﯿﻦ و ﻫﻮ ذﯾﻞ ﮐﺘﺎب اﺑﻦ ﻣﻨﺪة و ﮐﺘﺎب اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ و زﯾﺎدة اﻟﻤﺼـّﻨﻒ ﻋﻠﯿﻬﻢ و در‬‫آﺧﺮ ﻧﺴـﺨﻪ ﻣﻄﺒﻮﻋﻪ اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺳﺮاﺳـﺮ رﺷﺎﻗﺖ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ ﻗﺪ ﺗّﻢ ﻃﺒﻊ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻟﺠﻠﯿﻞ اﻟﻐﻨﯽ ﻓﻀﻠﻪ ﻋﻦ اﻟﺒﺮﻫﺎن و اﻟﺪﻟﯿﻞ‬‫ﻓﯿﺎ ﻟﻪ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊ ﻟﻼﺻـﺤﺎب راﻓﻊ ﻋﻦ ﻓﻀﺎﺋﻠﻬﻢ اﻟّﻨﻘﺎب ﺗﻠﺘـّﺬ ﺑﻠﻄﻒ ﺣﺪﯾﺜﻪ ﻧﻔﻮس اﻟﻔﺼـﺤﺎء و ﺗﺒﺘﻬﺞ ﺑﺤﺴﻦ ﻧﻘﻠﻪ ﻋﯿﻮن اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﻫﻮ‬‫اﺣﺪ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﺘﯽ ﺗﻄﺒﻊ ﻋﻠﯽ ذّﻣﮥ ﺟﻤﻌّﯿﮥ اﻟﻤﻌﺎرف اﻟﻤﺘﺸـﺮﻓﮥ ﺑﺤﻤﺎﯾﮥ اﻟّﺴﻬﻢ اﻟﻬﻤﺎم و اﻻﻣﯿﺮ اﻟﺴﺎﻃﻊ ﻵﻻء ﮐﻤﺎﻟﻪ ﻓﯽ اﻻﻧﺎم ﻧﻮر ﺣﺪﯾﻘﮥ اﻟﺪﻫﺮ‬‫و اﻟّﺰﻣﺎن و ﻧﻮر ﺣﺪﻗـﮥ اﻟﻌﺼـﺮ و اﻻوان ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺠـﺪ و اﻟﺴـﻌﺪ اﻟﻤﺘﺤﻠﯽ ﺑﺤﻠﯿـﮥ وﻻﯾﮥ اﻟﻌﻬﺪ اﻟﻤﻮﯾﺪ ﺑﻌﻨﺎﯾﺎت ذي اﻟﻄﻮل و اﻟﺘﻨﺴـﯿﻖ ﻗﻄﺐ‬‫ﻓﻠﮏ اﻟﺴـﻌﺎدة و اﻟﺪوﻟﮥ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﺎﺷﺎ ﺗﻮﻓﯿﻖ ادام ﻟّﻠﻪ اﺟﻼﻟﻪ و زاد ﻗﺒﻮﻟﻪ و اﻗﺒﺎﻟﻪ و اﻟﻤﺘﺸﮑﻠﮥ ﺑﻬﻤﮥ وﮐﯿﻞ ﺗﻠﮏ اﻟﺠﻤﻌّﯿﮥ اﻟﺒﺎذل ﺟﻬﺪه ﻓﯽ ﻧﺸﺮ‬‫اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻟﺴـﻨّﯿﮥ و ﻧﻔﻊ اﻻﻧﺎم ﺑﮑﻞ ﺗﺤﻔـﮥ ﺑﻬـّﯿ ﮥ اﻟﻤﺘﺴﻢ ﺑﺴـﯿﻤﺎء اﻟﻤﻌﺎرف و اﻟﻌﻮارف ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﺎﺷﺎ ﻋﺎرف ﺑﻠﻐﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺮاده و ﺣﻼه ﺑﺎﻟﮑﻤﺎل و‬‫زاده و ﮐﺎن ﺧﺘﺎم ﻃﺒﻊ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺴـﺘﻄﺎب ﺑﺎﻟﻤﻄﺒﻌﮥ اﻟﻮﻫﺒﯿﮥ ﺑﺘﺼﺤﯿﺢ اﻟّﺮاﺟﯽ ﻓﻀﻞ رﺑّﻪ اﻟﻮﻫﺒﯽ ﻣﺼﻄﻔﯽ وﻫﺒﯽ ﻓﯽ اواﺳﻂ ذي اﻟﺤّﺠﮥ‬‫ﻣﻦ ﺳـﻨﮥ اﻟﻒ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﻣﻦ ﻫﺠﺮة ﺳّﯿﺪ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ ﻋﻠﯿﻪ ازﮐﯽ ﺗﺤّﯿﮥ و اﺑﻬﯽ ﺻﻼة ﻣﺮﺿّﯿﮥ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺎﺻﺮ در‬‫ازاﻟـﮥ اﻟﻐﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﭘﺲ ﻧﺎﮔﺰﯾﺮ ﮐﺘﺎب اﺳـﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ ﻧﯿﺰ از ﺗﻼش ﺑﻬﻤﺮﺳﺎﻧﯿـﺪم و ﺑﻌﺪ از رﺟﻮع ﭼﻨﺎن درﯾﺎﻓﺘﻢ ﮐﻪ از ان ﮐﺘﺎب ﻣﺴـﺘﻄﺎب ﻣﺎﻧﻨﺪ‬‫ﮐﺘﺎب اﺻﺎﺑﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﺟﺰ رﺿﺎي ﺣﻀـﺮت ﻣﺮﺗﻀـﯽ ﭼﯿﺰي دﯾﮕﺮ از اﺿـﻄﺮار و اﻟﺠﺎ ﺑﻪ ﺛﺒﻮت ﻧﻤﯽرﺳﺪ اﻧﺘﻬﯽ ﺑﺤﺬف اﻟﺘﺸـﻨﯿﻊ‬‫ا ﻟ ﺸﻨﯿ ﻊ‬‫‪ -47‬اﺑﻦ ﺳﺒﻊ أﻧﺪﻟﺴﯽ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻞ و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ اﻟﺮﺑﯿﻊ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﮑﻼﻋﯽ اﻟﺒﻠﻨﺴﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﺳﺒﻊ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﯾﺎ در ﮐﺘﺎب اﻟﺸﻔﺎء‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪240 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 159‬از ‪359‬‬‫ﮐﻪ ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﺑﺤـﺎﺟﯽ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺑـﺬﮐﺮ آن ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﻔﺎء اﻟـّﺼ ﺪور ﻻـﺑﻦ اﻟﺴـﺒﻊ اﻻﻣﺎم اﻟﺨﻄﯿﺐ أﺑﯽ اﻟﺮﺑﯿﻊ‬‫ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﺒﻠﻨﺴﯽ وارد ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻮﺻﺎﺑﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﮔﻔﺘﻪ و ﻋﻨﻪ أي‬‫ﻋﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﺐ ﻓﯽ رواﯾـﮥ اﺧﺮي اّن ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﻗﺎل اﻏﺘﻨﻤﻬﺎ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﺎﺧﺒﺮ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﺎ ﺻـﻨﻊ ﻓﻘﺪﻣﺖ و‬‫دﺧﻠﺖ اﻟﻤﺴـﺠﺪ و رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﯽ ﻣﻨﺰل و ﻧﺎس ﻣﻦ اﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﺎﺑﻪ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻣﺎ اﻟﺨﺒﺮ ﯾﺎ ﺑﺮﯾـﺪة ﻓﻘﻠﺖ ﺧﯿﺮا ﻓﺘـﺢ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻣﺎ اﻗﺪﻣﮏ ﻓﻘﻠﺖ ﺟﺎرﯾﮥ اﺧﺬﻫﺎ ﻋﻠّﯽ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ ﻓﺠﺌﺖ ﻻﺧﺒﺮ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﺴـﻘﻂ ﻣﻦ ﻋﯿﻨﻪ و‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺴـﻤﻊ اﻟﮑﻼم ﻓﺨﺮج ﻣﻐﻀـﺒﺎ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺑﺎل اﻟﻘﻮم ﯾﻨﺘﻘﺼﻮن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻦ اﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ اﺑﻐﻀـﻨﯽ و ﻣﻦ ﻓﺎرق ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ ﻓﺎرﻗﻨﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻣّﻨﯽ و اﻧـﺎ ﻣﻨﻪ ﺧﻠﻖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﺘﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨـﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﻧـﺎ اﻓﻀـﻞ ﻣﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ذرّﯾـﮥ ﺑﻌﻀـﻬﺎ ﻣﻦ ﺑﻌﺾ و اﻟﱠﻠﻪ ﺳـﻤﯿﻊ ﻋﻠﯿﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾـﺪة اﻣﺎ‬‫ﻋﻠﻤﺖ ان ﻟﻌﻠﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﺎرﯾﮥ اﻟﺘﯽ اﺧﺬ و اﻧّﻪ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﯽ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر و اﺑﻦ اﺳﺒﻮع اﻻﻧﺪﻟﺴﯽ ﻓﯽ اﻟﺸﻔﺎء اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ ﻟا ﻤﻮﻓﻖ ﻟﺘﻤﯿﯿﺰ اﻟﻈﻠﻤﮥ ﻣﻦ اﻟﻨﻮر ﺣﯿﺚ وﻓﻖ ﺻﺎﺣﺐ ﺷـﻔﺎء اﻟﺼﺪور ﻟﺸﻔﺎء وﺣﺎوح ﺻﺪور اﻟﻨﺎﻗﺪﯾﻦ اﻟّﺼﺪور ﺑﺮواﯾﮥ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﻤﻌّﻮل ﻋﻠﯿﻪ ﻟﻠﺠﻬﺎﺑـﺬة اﻟﺒـﺪور ﻓﺪّﻣﺮ ﻋﻠﯽ ﺗﻌـّﺼ ﺒﺎت اﻟﻤﺘﻬّﻮﮐﯿﻦ اﻟﻤﻮﻟﻌﯿﻦ ﺑﺎﻟﮑﺬب و اﻟّﺰور اﻟﺰارﻋﯿﻦ ﻟﻠﻔﺠﻮر‬‫اﻟﺤﺎﺻـﺪﯾﻦ اﻟﺜﺒﻮر ﻓـﺎﻇﻬﺮ ان ﺗﮑـﺬﯾﺒﻬﻢ اﻟﻤﻌﯿﺐ اﻟﻤﺸـﯿﻦ اﻟﻤﺤﻈﻮر ﻣّﻤﺎ ﻻ ﯾﻠﺘﺎط ﺑﺨﻠـﺪ ذﮐﻦ ذي ﺷـﻌﻮر و اﻧّﻪ ﻣﻦ اﻟﻮﺳﺎوس اﻟﺠﺎﺋﺤـﮥ اﻟﺘﯽ‬‫اﻟﻘﺎﻫـﺎ إﻟﯿﻬﻢ اﻟﺨـﺪوع اﻟﻐﺮور و ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ اﻋﺎﻇﻢ و ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ اﻓﺎﺧﻢ و اﺟّﻠﻪ ﻣﻌﺘﺒﺮﯾﻦ ذوي اﻟﻤﮑﺎرم و‬‫اﻋﻼم اﺛﺒﺎت ﺣﺎﺋﺰﯾﻦ ﻣﻐﺎﻧﻤﺴﺖ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤّﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﮑﻼﻋﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺒﺎرع ﻣﺤـﺪث اﻻﻧﺪﻟﺲ و ﺑﻠﯿﻐﻬﺎ ﺑا ﻮ اﻟﺮﺑﯿﻊ‬‫ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻦ ﺣّﺴﺎن اﻟﺤﻤﯿﺮي اﻟﮑﻼﻋﯽ اﻟﺒﻠﻨﺴﯽ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳﺘﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ اﻟﯽ ان ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در‬‫ﻋﺒﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر ﻣﻦ ﻏﺒﺮ در وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و اﺑﻮ اﻟﺮﺑﯿﻊ اﻟﮑﻼﻋﯽ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ اﻟﺒﻠﻨﺴـﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﺻﺎﺣﺐ‬‫اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ و ﺑﻘّﯿﮥ اﻋﻼم اﻻﺛﺮ ﺑﺎﻻﻧﺪﻟﺲ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳﺘﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ ﺳﻤﻊ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﻟﺠﺪ و اﺑﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ زرﻗﻮن و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪241 :‬‬‫ﻗﺎل اﻻﺑﺎر ﮐﺎن ﺑﺼـﯿﺮا ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﺣﺎﻓﻼ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ذاﮐﺮا ﻟﻠﻤﻮاﻟﯿﺪ و اﻟﻮﻓﯿﺎت ﯾﺘﻘﺪم اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﺧﺼﻮﺻﺎ ﻣﻦ‬‫ﺗـﺎﺧﺮ زﻣـﺎﻧﻪ اﻟـﺦ و ﯾـﺎﻓﻌﯽ در ﺗﺎرﯾـﺦ ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﻪ ﻣـﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺮﺑﯿﻊ اﻟﮑﻼﻋﯽ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﺒﻠﻨﺴـﯽ‬‫ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ و ﺑﻘﯿﮥ اﻋﻼم اﻻﺛﺮ ﺗﻮﻓﯽ ﺑﺎﻻﻧﺪﻟﺲ ﻗﺎل اﻻﺑﺎر و ﮐﺎن ﻗﺪ ﻓﺎق و ﺗﻘّﺪم ﻋﻠﯽ اﻗﺮاﻧﻪ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ذاﮐﺮا ﻟﻠﻤﻮاﻟﯿﺪ‬‫و اﻟﻮﻓﯿﺎت ﻻ ﻧﻈﯿﺮ ﻟﻪ ﻓﯽ اﻻﺗﻘﺎن و اﻟـّﻀ ﺒﻂ و ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﺮﺑﯿﻊ اﻻﻣﺎم‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺒﺎرع ﻣﺤّﺪث اﻻﻧﺪﻟﺲ و ﺑﻠﯿﻐﻬﺎ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻦ ﺣﺴﺎن اﻟﮑﻼﻋﯽ اﻟﺤﯿﺮي اﻟﺒﻠﻨﺴﯽ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 565‬و ﺳﻤﻊ اﺑﺎ اﻟﻘﺎﺳﻢ‬‫ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺶ و ﺧﻠﻘـﺎ و اﺟـﺎز ﻟﻪ اﺑﻦ ﻣﻀﺎء و اﺑﻮ ﻣﺤﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ ﺻﺎﺣﺐ اﻻﺣﮑﺎم و اﻋﺘﻨﯽ ﺑﻬـﺬا اﻟﺸﺄن اﺗﻢ ﻋﻨﺎﯾـﮥ و ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﯽ ﺻـﻨﺎﻋﮥ‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑﺼـﯿﺮا ﺑﻪ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ذاﮐﺮا ﻟﻠﻤﻮاﻟﯿﺪ و اﻟﻮﻓﯿﺎت ﻣﻘﺪم اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ و ﻓﯽ ﺣﻔﻆ اﺳـﻤﺎء اﻟﺮﺟﺎل اﻟﺦ و‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺷـﺎﻣﯽ در ﺳـﺒﻞ اﻟﻬـﺪي در ذﮐﺮ ﺷـﺮح رﻣﻮز ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ او اﺑﺎ اﻟﺮﺑﯿﻊ ﻓﺎﻟﺜﻘـﮥ اﻟﺜﺒﺖ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ اﻟﮑﻼﻋﯽ و‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻘﺮي در ﻧﻔـﺢ اﻟّﻄﯿﺐ ﻋﻦ ﻏﺼﻦ اﻻﻧﺪﻟﺲ اﻟﻄﯿﺐ ﮔﻔﺘﻪ و ﮐﺎﻧﺖ وﻗﻌﮥ اﯾﻨﺠﮥ اﻟﻘﯽ ﻗﺘﻞ ﻓﯿﻬﺎ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺮﺑﯿﻊ اﻟﮑﻼﻋﯽ‬‫رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﺨﻤﯿﺲ ﻟﻌﺸـﺮ ﺑﻘﯿﻦ ﻣﻦ ذي اﻟﺤـّﺠ ﮥ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻟﻢ ﯾﺰل رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﺘﻘّﺪﻣﺎ اﻣﺎم اﻟﺼـﻔﻮف‬‫زﺣﻔـﺎ اﻟﯽ اﻟﮑّﻔـ ﺎر ﻣﻘﺒﻼـ ﻋﻠﯽ اﻟﻌـﺪّو ﯾﻨـﺎدي ﺑﺎﻟﻤﻨﻬﺰﻣﯿﻦ اﻋﻦ اﻟﺠﻨـﮥ ﺗﻔّﺮون ﺣّﺘﯽ ﻗﺘﻞ ﺻﺎﺑﺮا ﺑﺮّد اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻀـﺠﻌﻪ و ﮐﺎن داﺋﻤﺎ ﯾﻘﻮل ان‬‫ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻋﻤﺮه ﺳـﺒﻌﻮن ﺳـﻨﮥ ﻟﺮؤﯾﺎ رآﻫﺎ ﻓﯽ ﺻـﻐﺮه ﻓﮑﺎن ﮐﺬﻟﮏ و رﺛﺎه ﺗﻠﻤﯿﺬه اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻻﺑﺎر ﺑﻘﺼﯿﺪﺗﻪ اﻟﻤﯿﻤّﯿﮥ اﻟﺸﻬﯿﺮة اﻟﺘﯽ‬‫اّوﻟﻬﺎ اﻟﻤﺎ ﺑﺎﺷﻼء اﻟﻌﻼء و اﻟﻤﮑﺎرم ﺗﻘّﺪ ﺑﺎﻃﺮاف اﻟﻘﻨﺎ و اﻟّﺼﻮارم ﺛﻢ ذﮐﺮ اﻟﻤﻘﺮي اﺷﻌﺎرا ﻋﺪﯾﺪة ﻣﻦ ﻫﺬه اﻟﻘﺼﯿﺪة و ﺑﻌﺾ اﺷﻌﺎر اﻟﮑﻼﻋﯽ‬‫و ﻗـﺎل و ﮐﺎن رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﻠﺤـﺪﯾﺚ ﻣﺒّﺮزا ﻓﯽ ﻧﻘـﺪه ﺗﺎّم اﻟﻤﻌﺮﻓـﮥ ﺑﻄﺮﻗﻪ ﺿﺎﺑﻄﺎ ﻻﺣﮑﺎم اﺳﺎﻧﯿـﺪه ذاﮐﺮا ﻟﺮﺟﺎﻟﻪ دّﯾﺎن ﻣﻦ اﻻدب‬‫ﺧﻄﺐ ﺑﺒﻠﻨﺴﯿﮥ و اﺳﺘﻘﻀﯽ و ﮐﺎن ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻣﻦ اوﻟﯽ اﻟﺤﺰم و اﻟﺒﺴﺎﻟﮥ و اﻻﻗﺪام و اﻟﺠﺰاﻟﮥ ﺣﻀﺮ اﻟﻐﺰوات و ﺑﺎﺷﺮ اﻟﻘﺘﺎل ﺑﻨﻔﺴﻪ و ﺑﯿﻦ ﺑﻼء‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪242 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 160‬از ‪359‬‬‫ﺣﺴﻨﺎ و روي ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺶ و ﻃﺒﻘﺘﻪ و ﺻّﻨﻒ ﮐﺘﺒﺎ ﻣﻨﻬﺎ ﻣﺼﺒﺎح اﻟﻈﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﯽ آﺧﺮ ﻣﺎ ذﮐﺮ ﻣﻦ ﻣﺼّﻨﻔﺎﺗﻪ‬‫‪ -48‬ﺿﯿﺎء ﻣﻘﺪﺳﯽ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻞ و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺿﯿﺎء اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ اﻟﻤﻘّﺪﺳﯽ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﮐﺘﺎب ﻣﺨﺘﺎره رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ وﺻﺎﺑﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋـّﺒ ﺎس رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻗـﺎل ﻟﺒﺮﯾـﺪة اّن ﻋﻠـّﯿ ﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌـﺪي ﻓـﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ ﺑﻪ‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻓﯽ اﻟﻤﺴﺘﺪرك و اﻟﻀﯿﺎء‬‫ﻓﻠّﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ و اﻟﻤﻨﮥ ﮐﻪ رواﯾﺖ ﺿﯿﺎء ﻣﻘّﺪﺳﯽ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را در ﻣﺨﺘﺎره ﺑﻐﯽ و ﻋﺪوان و ﻣﺠﺎزﻓﺖ و ﻃﻐﯿﺎن و ﻣﮑﺎﺑﺮت و ﺷﻨﺎن ﺟﺎﺣﺪﯾﻦ و‬‫ﺣﺎﺋـﺪﯾﻦ و ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ و ﻣﺒﻄﻠﯿﻦ و ﻣﺸـﮑﮑﯿﻦ و ﻣﺮﺗـﺎﺑﯿﻦ و ﻣﻌﺎﻧـﺪﯾﻦ و ﻣﮑـﺎﺑﺮﯾﻦ و ﻣﺠﺎدﻟﯿﻦ و ﻣﺴّﻮﻟﯿﻦ از ﺑﯿـﺦ ﺑﺮﻣﯿﮑﻨـﺪ و ﺧﺮاﻓﺎت ﻗﻈﯿﻌﻪ و‬‫ﻫﻔﻮات ﺷـﻨﯿﻌﻪ و ﺟﺰاﻓﺎت ﺑﺪﯾﻌﻪ و ﺗﺼـﻠّﻔﺎت ﺳـﺨﯿﻔﻪ و ﺗﻌّﺴـ ﻔﺎت ﻋﻨﯿﻔﻪ و ﺗﻘّﻮﻻت ﺿﻌﯿﻔﻪ و ﺗﻔّﻮﻫﺎت رﮐﯿﮑﻪ و ﺗﻌّﺼﺒﺎت ﻗﺒﯿﺤﻪ و ﺗﺼﻠّﻔﺎت‬‫ﻓﻀـﯿﺤﻪﺷﺎن را ﺑﺒﺎد ﻓﻨﺎ ﻣﯽزﻧﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻣﻘّﺪﺳـﯽ در ﻣﺨﺘﺎره اﻟﺘﺰام اﯾﺮاد اﺣﺎدﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﻪ ﻧﻤﻮده و ﮐﺘﺎب ﻣﺨﺘﺎره از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﺻـﺤﺎح ﺳﻨّﯿﻪ‬‫اﺳﺖ ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻤﺨﺘـﺎرة ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟﻠﺤﺎﻓـﻆ ﺿـﯿﺎء اﻟـّﺪﯾﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮاﺣﺪ‬‫اﻟﻤﻘﺪﺳﯽ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ اﻟﻤﺘﻮّﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 643‬ﺛﻼث و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ اﻟﺘﺰم ﻓﯿﻪ اﻟّﺼّﺤﮥ ﻓﺼّﺤﺢ ﻓﯿﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﻟﻢ ﯾﺴﺒﻖ اﻟﯽ ﺗﺼﺤﯿﺤﻬﺎ ﻗﺎل اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ‬‫و ﻫـﺬا اﻟﮑﺘـﺎب ﻟﻢ ﯾﺘﻢ و ﮐـﺎن ﺑﻌﺾ اﻟﺤّﻔـ ﺎظ ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾﺨﻨـﺎ ﯾﺮّﺟﺤﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺴـﺘﺪرك اﻟﺤﺎﮐﻢ ﮐـﺬا ﻓﯽ اﻟّﻨﻮر اﻟﻔﯿﺎح و ﺷـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ در‬‫ﻣﻘﺪﻣﻪ ﺷـﺮح ﻓﺎرﺳﯽ ﻣﺸﮑﺎة ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﻣﺴﺘﺪرك ﺣﺎﮐﻢ ﮔﻔﺘﻪ و اﺋّﻤﻪ دﯾﮕﺮ ﻧﯿﺰ در ﺻﺤﺎح ﺗﺼﻨﯿﻒ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﻣﺜﻞ ﺻﺤﯿﺢ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﻪ ﮐﻪ او‬‫را اﻣﺎم اﻻﺋّﻤﻪ ﮔﻮﯾﻨﺪ اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﺨﺘﺎره ﺣﺎﻓﻆ ﺿﯿﺎء ﻣﻘﺪﺳﯽ و وي ﻧﯿﺰ ﺻﺤﺎح ﮐﻪ در ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ ﻧﯿﺴﺖ آورده ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ وي‬‫ﻧﯿﺰ اﺣﺴـﻨﺴﺖ از ﻣﺴـﺘﺪرك اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻗﻮل ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ در ﺷﺮح ﻗﻮل ﻣﺎﺗﻦ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ ﻓﯽ اﺗﺤﺎف‬‫اﻟﻔﺮﻗﮥ و ﻫﻮ أي اﻻﺛﺒﺎت ﻫﻮ اﻟﺮاﺟﺢ ﻋﻨﺪي ﺑﻮﺟﻮه و ﻗﺪ رّﺟﺤﻪ اﯾﻀﺎ اﻟﻀـﯿﺎء اﻟﻤﻘﺪﺳﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﺨﺘﺎرة ﺑﻌﺪ ﻟﻔﻆ اﻟﻤﺨﺘﺎرة ﮔﻔﺘﻪ اﺟّﻞ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ‬‫ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ ﻟا ﮑﺮدي ﻓﯽ اﻻﻣﻢ ﻫﯽ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﯽ ﯾﺼﻠﺢ ان ﯾﺤﺘﺞ ﺑﻬﺎ ﺳﻮي ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ و ﻗﺎﻟﻮا ﮐﺘﺎﺑﻪ اﺣﺴﻦ ﻣﻦ ﻣﺴﺘﺪرك اﻟﺤﺎﮐﻢ‬‫و ﻗﺎل اﻟﺰرﮐﺸﯽ ﻓﯽ ﺗﺨﺮﯾﺞ اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺮاﻓﻌﯽ اّن ﺗﺼﺤﯿﺤﻪ اﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﺗﺼﺤﯿﺢ اﻟﺤﺎﮐﻢ و اﻧّﻪ ﻗﺮﯾﺐ ﻣﻦ ﺗﺼﺤﯿﺢ اﻟﺘﺮﻣﺬي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪243 :‬‬‫و اﺑﻦ ﺣـّﺒ ﺎن و واﻓﻘﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ و اﻟّﺴـ ﺨﺎوي و اﻟّﺴـ ﯿﻮﻃﯽ اﺷـﺮك ﺻـﺤﯿﺤﮥ ﺑﺎﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﻓﯽ اﻃﻼق اﺳﻢ اﻟﺼـﺤﮥ ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﻓﯿﻪ و ﻣّﻤﻦ‬‫ﯾﻌﺘﻤﺪه اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤّﺰي و اﻟﻤﻨﺬري و ﻋﻤﺎد اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮﯾﻦ و ﻫﻮ ﻓﯽ ﺳـّﺘﮥ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ ﺟﺰء و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻀﯿﺎء ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺿﯿﺎء‬‫ﻣﻘّﺪﺳـﯽ آﻓﺎق و ارﺟﺎء ﻣﺴﺘﻀﯿﺴﺖ و ﻣﺘﺎﻧّﻖ و ﺑﺒﻬﺎء ﻣﻨﺎﻗﺐ او اﺳﻔﺎر ﮐﺒﺎر ﻋﻠﻤﺎ ﻣﺘﺰّﯾﻦ و ﻣﺘﺎﻧّﻖ و ﺑﺴﯿﻮل ﻣﺪاﺋﺢ او ﺑﺤﺎر ﮐﺘﺐ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽ‬‫ﻓﺨـﺎر ﻣﺘﻤّﻮج و ﻣﺘـﺪّﻓﻖ و ﮐﻤﺎل ﺟﻼﻟﺖ و ﻧﺒﺎﻟﺖ و ﺣـﺬاﻗﺖ و ﻣﻬﺎرت او ﺑﺮ ﻣﺘﺘّﺒﻊ اﻓﺎدات ﻣﻨﻘـﺪﯾﻦ ﻓﺨﺎم ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻖ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة‬‫اﻟﺤّﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻀـﯿﺎء اﻻﻣﺎم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺤـّﺠ ﮥ ﻣﺤـّﺪث اﻟﺸﺎم ﺷـﯿﺦ اﻟﺴـّﻨﮥ ﺿـﯿﺎء اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮاﺣﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺴﻌﺪي اﻟﻤﻘّﺪﺳﯽ ﺛﻢ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﯽ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻨﺎﺿﺤﮥ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 569‬ﺗﺴﻊ و ﺳّﺘﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ و اﺟﺎز ﻟﻪ‬‫اﻟـّﺴ ﻠﻔﯽ و ﺷﻬﺪه و ﺳﻤﻊ ﻣﻦ أﺑﯽ اﻟﻤﻌﺎﻟﯽ ﺑﻦ ﺻﺎﺑﺮ و أﺑﯽ اﻟﻤﺠﺪ اﻟﺒﺎﻧﯿﺎﺳﯽ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻮازﯾﻨﯽ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ اﻟﺠﻮﯾﻨﯽ و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺜﻘﻔﯽ‬‫و ﻃﺒﻘﺘﻬـﻢ ﺑـﺪﻣﺸﻖ و أﺑﯽ اﻟﻘـﺎﺳﻢ اﻟﺒﻮﺻـﯿﺮي و ﻃﺒﻘﺘـﻪ ﺑﻤﺼـﺮ و اﻟﻤﺒـﺎرك ﺑﻦ اﻟﻤﻌﻄـﻮش و اﺑﻦ اﻟﺠـﻮزي و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤـﺎ ﺑﺒﻐـﺪاد و أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ‬‫اﻟـّﺼ ﯿﺪﻻﻧﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن و ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻬﻤـﺪان و اﻟﻤﻮّﯾﺪ اﻟﻄﻮﺳـﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﻨﯿﺴﺎﺑﻮر و ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻌّﺰ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺒﺰاز ﺑﻬﺮاة و‬‫أﺑﯽ اﻟﻤﻈّﻔﺮ ﺑﻦ اﻟـّﺴ ﻤﻌﺎﻧﯽ ﺑﻤﺮو و رﺣﻞ ﻣّﺮﺗﯿﻦ اﻟﯽ اﺻـﺒﻬﺎن و ﺳﻤﻊ ﺑﻬﺎ ﻣﺎ ﻻ ﯾﻮﺻﻒ ﮐﺜﺮة و ﺣّﺼﻞ اﺻﻮﻻ ﮐﺜﯿﺮة و ﻧﺴﺦ و ﺻّﻨﻒ و ﻟّﯿﻦ و‬‫ﺟﺮح و ﻋّﺪل و ﮐﺎن اﻟﻤﺮﺟﻮع إﻟﯿﻪ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﻗﺎل ﺗﻠﻤﯿﺬه ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺤﺎﺟﺐ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺷﯿﺦ وﻗﺘﻪ و ﻧﺴﯿﺞ وﺣﺪه ﻋﻠﻤﺎ و ﺣﻔﻈﺎ‬‫و ﺛﻘـﮥ و دﯾﻨـﺎ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤـﺎء اﻟﺮﺑّﺎﻧﯿﯿﻦ و ﻫﻮ اﮐﺒﺮ ﻣﻦ ان ﯾـﺪﺧﻞ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺜﻞ ﮐﺎن ﺷﺪﯾـﺪ اﻟﺘﺤﺮي ﻓﯽ اﻟﺮواﯾـﮥ ﻣﺠﺘﻬـﺪا ﻓﯽ اﻟﻌﺒﺎدات ﮐﺜﯿﺮ اﻟـﺬﮐﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 161‬از ‪359‬‬‫ﻣﻨﻘﻄﻌﺎ ﻣﺘﻮاﺿـﻌﺎ ﺳـﻬﻞ اﻟﻌﺎرﯾﮥ راﯾﺖ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ذﮐﺮوه ﻓﺎﻃﻨﺒﻮا ﻓﯽ ﺣّﻘﻪ و ﻣﺪﺣﻮه ﺑﺎﻟﺤﻔﻆ و اﻟّﺰﻫﺪ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﺰﮐّﯽ اﻟﺒﺮزاﻟﯽ ﻋﻨﻪ‬‫ﻓﻘـﺎل ﺛﻘـﮥ ﺟﻠﯿـﻞ ﺣﺎﻓـﻆ دّﯾﻦ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟّﻨﺠﺎر ﺣﺎﻓﻆ ﻣﺘﻘﻦ ﺣّﺠـ ﮥ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻟّﺮﺟﺎل ورع ﺗﻘﯽ ﻣﺎ راﯾﺖ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ ﻧﺰاﻫﺘﻪ و ﻋّﻔﺘﻪ و ﺣﺴﻦ ﻃﺮﯾﻘﺘﻪ و‬‫ﻗﺎل اﻟّﺸـ ﺮف ﺑﻦ اﻟﻨﺎﺑﻠﺴـﯽ ﻣﺎ راﯾﺖ ﻣﺜﻞ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﻀـﯿﺎء ﻗﻠﺖ ﺛﻨﺎ ﻋﻨﻪ اﻟﻘﺎﺿﯽ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ و اﺑﻦ اﻟﻤﻮازﯾﻨﯽ و اﻟﻔﺨﺮ و اﻟّﻨﺠﻢ اﻟّﺸﻘﺮاوي و اﺑﻦ‬‫اﻟﺨّﺒﺎز و اﻟّﺘﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺆﻣﻦ و ﻋﺜﻤﺎن اﻟﻨّﺴﺎج و اﺑﻦ اﻟﺨّﻠﺎل و اﻟﺪﺷﺘﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺪاﺋﻢ و ﻋﯿﺴﯽ اﻟّﺴﻤﺴﺎر و ﺳﺎﻟﻢ اﻟﻘﺎﺿﯽ و آﺧﺮون و‬‫ﻗﺪ اﺳﺘﻮﻓﯿﺖ ﺳﯿﺮﺗﻪ و ﺗﻮاﻟﯿﻔﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﺎرﯾﺦ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻋﺎش ارﺑﻌﺎ و ﺳﺒﻌﯿﻦ ﺳﻨﮥ و ﺗﻮﻓّﯽ اﻟﯽ رﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ارﺑﻌﯿﻦ و‬‫ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪244 :‬‬‫و اﻟﺘﻘﯽ ﺑﻦ ﻣﺆﻣﻦ و ﻋﺜﻤﺎن اﻟﻨّﺴﺎج و اﺑﻦ اﻟﺨّﻠﺎل و اﻟﺪﺷﺘﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺪاﺋﻢ و ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﺴـﻤﺴﺎري و ﺳﺎﻟﻢ اﻟﻘﺎﺿﯽ و آﺧﺮون و ﻗﺪ‬‫اﺳـﺘﻮﻓﯿﺖ ﺳـﯿﺮﺗﻪ و ﺗﻮاﻟﯿﻔﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﺎرﯾﺦ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻋﺎش ارﺑﻌﺎ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ و ﺗﻮﻓﯽ اﻟﯽ رﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ارﺑﻌﯿﻦ و‬‫ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ در ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و اﻟﺸﯿﺦ اﻟﻀﯿﺎء اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤﺪ اﻟﻤﻘﺪﺳﯽ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺳﺘﯿﻦ و ﺳﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﺨﻀﺮ ﺑﻦ ﻃﺎوس و ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﺪﻣﺸﻖ و ﻣﻦ أﺑﯽ اﻟﻤﻌﻄﻮش و‬‫ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﺒﻐﺪاد و ﻣﻦ اﻟﺒﻮﺻـﯿﺮي و ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﻤﺼﺮ و ﻣﻦ أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﺼﯿﺪﻻﻧﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﺎﺻﺒﻬﺎن و ﻣﻦ أﺑﯽ روح و اﻟﻤﺆﯾﺪ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ ﺑﺨﺮاﺳﺎن‬‫و اﻓﻨﯽ ﻋﻤﺮه ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن ﻣﻊ اﻟـّﺪﯾﻦ و اﻟﻮرع و اﻟﻔﻀـﯿﻠﮥ اﻟّﺘﺎّﻣﮥ و اﻟﺜﻘﮥ و اﻻﺗﻘﺎن اﻧﺘﻔﻊ اﻟﻨﺎس ﺑﺘﺼﺎﻧﯿﻔﻪ و اﻟﻤﺤّﺪﺛﻮن ﺑﮑﺘﺒﻪ ﻓﺎﻟﻠّﻪ ﯾﺮﺣﻤﻪ و‬‫ﯾﺮﺿـﯽ ﻋﻨﻪ ﺗﻮّﻓﯽ ﻓﯽ اﻟّﺴﺎدس و اﻟﻌﺸﺮﯾﻦ ﻣﻦ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺷﺎﮐﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﮑﺘﺒﯽ در ﻓﻮات اﻟﻮﻓﯿﺎت ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﻮاﺣـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺤّﺠـ ﮥ اﻻﻣﺎم ﺿـﯿﺎء اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟـّﺴ ﻌﺪي اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟّﺼﺎﻟﺤّﯽ ﺻﺎﺣﺐ‬‫اﻟّﺘﺼﺎﻧﯿﻒ وﻟﺪ ﺑﺎﻟﺪﯾﺮ اﻟﻤﺒﺎرك ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺳّﺘﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ و ﻟﺰم اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و ﺗﺨّﺮج ﺑﻪ و ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن و ﺗﻔّﻘﻪ و رﺣﻞ اّوﻻ اﻟﯽ‬‫ﻣﺼـﺮ ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﺳـﻤﻊ و رﺣﻞ اﻟﯽ ﺑﻐﺪاد ﺑﻌﺪ ﻣﻮت اﺑﻦ ﮐﻠﯿﺐ و ﺳﻤﻊ ﻣﻦ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي و ﻏﯿﺮه و دﺧﻞ ﻫﻤﺪان ﺛﻢ رﺟﻊ اﻟﯽ‬‫دﻣﺸﻖ ﺑﻌﺪ اﻟﺴـﺘﻤﺎﺋﮥ ﺛﻢ رﺣﻞ اﻟﯽ اﺻـﻔﻬﺎن ﻓﺪﺧﻠﻬﺎ ﻟﯿﻠﮥ وﻓﺎة اﻟﻔﺮاوي و رﺣﻞ اﻟﯽ ﻣﺮو و ﻋﺎد اﻟﯽ ﺣﻠﺐ و ﺳـﻤﻊ ﺑﻬﺎ و ﺑﺤّﺮان و اﻟﻤﻮﺻﻞ و‬‫ﻋﺎد اﻟﯽ دﻣﺸﻖ ﺑﻌﻠﻢ ﮐﺜﯿﺮ و ﺣﺼﻞ اﺻﻮﻻ ﻧﻔﯿﺴﮥ ﻓﺘﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻬﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﺷـﺮاء و ﻧﺴـﺨﺎ و ﺳﻤﻊ ﺑﻤّﮑﮥ و اﮐّﺐ ﻋﻠﯽ اﻻﺷﺘﻐﺎل ﻟﻤﺎ رﺟﻊ و ﻟا ﺘﺼﻨﯿﻒ‬‫و اﻟﻨﺴﺦ و اﺟﺎزه اﻟـّﺴ ﻠﻔﯽ و ﺷـﻬﺪة و اﺑﻦ ﺑﺮﺳـﯽ و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ ﺷـﻤﺲ اﻟّﺪﯾﻦ ﺳـﻤﻌﺖ اﻟﺸﯿﺦ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﻤّﺰي ﯾﻘﻮل اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫ﺿﯿﺎء اﻟﺪﯾﻦ اﻋﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ ﮐﺘﺎب اﻻﺣﮑﺎم ﺛﻼث ﻣﺠﻠّﺪات ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻻﻋﻤﺎل ﻣﺠﻠﺪ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺨﺘﺎرة ﺗﺴـﻌﯿﻦ‬‫ﺟﺰءا ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺸﺎم ﺛﻠﺜﮥ اﺟﺰاء ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﻘﺮآن ﺟﺰء ﮐﺘﺎب ﺻﻔﮥ اﻟﺠّﻨﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪245 :‬‬‫و اﻟﻨﺎر ﻣﻨﺎﻗﺐ اﺻﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻨﻬﯽ ﻋﻦ ﺳﺐ اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ ﺳﯿﺮ اﻟﻤﻘﺎدﺳﮥ ﮐﺎﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و اﻟﺸﯿﺦ اﻟﻤﻮﻓﻖ و اﻟﺸﯿﺦ أﺑﯽ ﻋﻤﺮو و ﻏﯿﺮﻫﻢ‬‫ﻓﯽ ﻋـّﺪة ﻣﺠّﻠـﺪات و ﻟﻪ ﺗﺼـﺎﻧﯿﻒ ﮐﺜﯿﺮة اﺟﺰاء ﻋﺪﯾـﺪة و ﺑﻨﯽ ﻣﺪرﺳـﮥ ﻋﻠﯽ ﺑـﺎب اﻟﺠـﺎﻣﻊ اﻟﻤﻈﻔﺮي و اﻋـﺎﻧﻪ ﻋﻠﯿﻬـﺎ اﻫﻞ اﻟﺨﯿﺮ و ﺟﻌﻠﻬﺎ دار‬‫ﺣﺪﯾﺚ و وﻗﻒ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﮐﺘﺒﻪ و اﺟﺰاؤه و ﻓﯿﻬﺎ ﻣﻦ وﻗﻒ اﻟﻤﻮﻓﻖ و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ و اﺑﻦ اﻟﺤﺎﺟﺐ و اﺑﻦ ﺳـﻼم و ﺑا ﻦ ﻫﺎﺋﻞ‬‫و اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ و ﻗﺪ ﻧﻬﺒﺖ ﻓﯽ ﻧﮑﯿﮥ اﻟّﺼﺎﻟﺤﯿﮥ ﻧﻮﺑﮥ ﻏﺎزان و راح ﻣﻨﻬﺎ ﺷﯽء ﮐﺜﯿﺮ و ﮐﺎﻧﺖ وﻓﺎة اﻟﺸﯿﺦ اﻟﻀﯿﺎء ﺳﻨﮥ ﺛﻼث و ارﺑﻌﯿﻦ‬‫و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﮐﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤّﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻀـﯿﺎء اﻟﻤﻘﺪﺳـﯽ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم‬‫اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺤـّﺠ ﮥ ﻣﺤـّﺪث اﻟﺸﺎم ﺷـﯿﺦ اﻟّﺴـ ّﻨﮥ ﺿـﯿﺎء اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮاﺣـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺴـﻌﺪي‬‫اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 569‬و اﺟﺎز ﻟﻪ اﻟّﺴﻠﻔﯽ و ﺳﻤﻊ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي و اﺑﺎ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﺼﯿﺪﻻﻧﯽ و ﺧﻠﻘﺎ و رﺣﻞ و ﺻّﻨﻒ و ﺻﺤﺢ‬‫و ﻟّﯿﻦ و ﺟﺮح و ﻋّﺪل و ﮐﺎن اﻟﻤﺮﺟﻮع إﻟﯿﻪ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﺟّﯿﺪا ﺛﻘﮥ دّﯾﻨﺎ زاﻫﺪا ورﻋﺎ ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﻟﺘﻘﯽ ﺳﻠﯿﻤﺎن و آﺧﺮون ﻣﺎت ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي‬‫اﻻوﻟﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 643‬و اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺜﻌـﺎﻟﺒﯽ در ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻌّﺮف ﻗﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺤّﺠﮥ‬‫ﻣﺤـّﺪث اﻟﺸﺎم ﺷـﯿﺦ اﻟـّﺴ ّﻨﮥ ﺿـﯿﺎء اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟـّﺴ ﻌﺪي اﻟﻤﻘّﺪﺳـﯽ ﺛﻢ اﻟّﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 162‬از ‪359‬‬‫اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻨﺎﻓﻌﮥ وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺳﺘﯿﻦ و ﺧﻤﺴـﻤﺎﺋﮥ و اﺟﺎز ﻟﻪ اﻟّﺴﻠﻔﯽ و ﺷﻬﺪة و ﺳﻤﻊ ﻣﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻮازﯾﻨﯽ و ﯾﺤﯿﯽ‬‫اﻟﺜﻘﻔﯽ و أﺑﯽ اﻟﻘـﺎﺳﻢ اﻟﺒﻮﺻــﯿﻮي و اﺑـﻦ اﻟﺠـﻮزي و أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﺼــﯿﺪﻻﻧﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺒـﺎﻗﯽ ﺑـﻦ ﻋﺜﻤـﺎن و اﻟﻤﺆﯾـﺪ اﻟﻄﻮﺳـﯽ و أﺑﯽ اﻟﻤﻈﻔﺮ‬‫اﻟـّﺴ ﻤﻌﺎﻧﯽ و ﺧﻼﺋﻖ ﺑﺪﻣﺸﻖ و ﻣﺼﺮ و ﺑﻐﺪاد و اﺻﺒﻬﺎن و ﻫﻤﺪان و ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر و ﻫﺮاة و ﻣﺮو و ﻏﯿﺮﻫﺎ و ﺣّﺼﻞ اﺻﻮﻻ ﮐﺜﯿﺮة و ﺻّﻨﻒ و ﺻّﺤﺢ‬‫و ﻟّﯿﻦ و ﺟﺮح و ﻋـّﺪل و ﮐﺎن اﻟﻤﺮﺟﻮع إﻟﯿﻪ ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن ﺷـﯿﺦ وﻗﺘﻪ و ﻧﺴـﯿﺞ وﺣـﺪه ﻋﻠﻤﺎ و ﺣﻔﻈﺎ و ﺛﻘـﮥ و دﯾﻨﺎ ﮐﺎن ﺷﺪﯾﺪ اﻟﺘﺤّﺮي ﻓﯽ‬‫اﻟﺮواﯾﮥ ﻣﺠﺘﻬﺪا ﻓﯽ اﻟﻌﺒﺎدة ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺬﮐﺮ ﻣﻨﻘﻄﻌﺎ ﻣﺘﻮاﺿﻌﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪246 :‬‬‫ﺳﺌـﻞ اﻟﺰﮐﯽ اﻟﺒﺮزاﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﻓﻘـﺎل ﺛﻘـﮥ ﺟﻠﯿـﻞ ﺣﺎﻓـﻆ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻨﺠﺎر ﺣﺎﻓﻆ ﻣﺘﻘﻦ ﺣّﺠـ ﮥ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻟﺮﺟﺎل ورع ﺗﻘﯽ ﻣﺎ راﯾﺖ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ ﻧﺰاﻫﺘﻪ و‬‫ﻋّﻔﺘﻪ و ﺣﺴﻦ ﻃﺮﯾﻘﺘﻪ ﺣـّﺪث ﻋﻨﻪ اﻟـﺒﺮزاﻟﯽ و اﺑﻦ اﺧﯿﻪ اﺑﻦ اﻟﺒﺨـﺎري و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻟﺨﻼـل و آﺧﺮون و ﻗـﺪ اﺳـﺘﻮﻓﯿﺖ ﺳـﯿﺮﺗﻪ و ﺗﻮاﻟﯿﻔﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﺘﺎرﯾﺦ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻋﺎش ارﺑﻌﺎ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳـﻨﮥ ﺛﻼﺛﮥ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ در‬‫اﺗﺤـﺎف اﻟﻨﺒﻼـء ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮاﺣـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻟﺤﺠـﮥ اﻻﻣﺎم ﺿـﯿﺎء اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟـّﺴ ﻌﺪي‬‫اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ در دﯾﺮ ﻣﺒﺎرك ﺳـﻨﻪ ﺗﺴﻊ و ﺗﺴﻌﯿﻦ و ﺧﻤﺴﻤﺎﺋﮥ ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪه و ﻻزم ﺣﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ ﮔﺮدﯾﺪه ﺑﻮي‬‫ﺗﺨﺮﯾـﺞ ﮐﺮد و ﻗﺮان ﺣﻔـﻆ ﻧﻤﻮد و ﺗﻔﻘﻪ ﮐﺮد و اوﻻ رﺣﻠﺖ ﺑﺴﻮي ﻣﺼـﺮ ﻧﻤﻮد در ﺳـﻨﻪ ﺧﻤﺲ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و آﻧﺠﺎ ﺷـﻨﯿﺪه ﺑﺒﻐـﺪاد رﻓﺖ ﺑﻌﺪ‬‫ﻣﻮت اﺑﻦ ﮐﻠﯿﺐ و از اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي ﺳـﻤﺎﻋﺖ ﻧﻤﻮد و داﺧﻞ ﻫﻤﺪان ﺷﺪه ﺑﺪﻣﺸﻖ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺑﻌﺪ ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ و روز وﻓﺎت ﻓﺮاوي ﺑﺎﺻﻔﻬﺎن رﺳﯿﺪه‬‫ﺑﻤﺮو ﺷـﺘﺎﻓﺖ و ﺑﺤﻠﺐ ﻋﻮد ﮐﺮده آﻧﺠﺎ ﺳـﻤﺎﻋﺖ ﻧﻤﻮد و ﺑﺤّﺮان و ﻣﻮﺻﻞ رﻓﺘﻪ ﺑﺎ ﻋﻠﻢ ﮐﺜﯿﺮ و ﻓﻀﻞ ﮐﺒﯿﺮ ﻋﻮد ﺑـﺪﻣﺸﻖ ﻓﺮﻣﻮد و ﺑﺮاي ﺧﻮد‬‫اﺻﻮل ﻧﻔﯿﺴﻪ ﺑﻬﻤﺮﺳﺎﻧﯿﺪ ﺷـﺮاء و ﻧﺴـﺨﺎ و ﻫﻢ ﺑﻤﮑﻪ ﺷﻨﯿﺪ و ﻣﮑﺐ ﺑﺮ اﺷﺘﻐﺎل ﺷﺪ و ﺑﺘﺼﻨﯿﻒ ﭘﺮداﺧﺖ ﺣﺎﻓﻆ ﺳﻠﻔﯽ و ﺷﻬﺪه و اﺑﻦ ﺑﺮﺳﯽ و‬‫ﺧﻠﻘﯽ ﮐﺜﯿﺮ او را اﺟﺎزت داده ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺰي ﮔﻔﺘﻪ ﻫﻮ اﻋﻠﻢ ﻣﻦ ﺣﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻐﻨﯽ از ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ اوﺳﺖ ﮐﺘﺎب اﻻﺣﮑﺎم ﺳﻪ ﻣﺠﻠﺪ ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫اﻻﻋﻤﺎل ﯾﮏ ﻣﺠﻠﺪ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺨﺘﺎره ﻧﻮد ﺟﺰ ﮐﺘﺎب ﺻـﻔﮥ اﻟﺠﻨﮥ و اﻟﻨﺎر ﮐﺘﺎب ﻣﻨﺎﻗﺐ اﺻﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻨﻬﯽ ﻋﻦ ﺳﺐ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و ﻏﯿﺮ‬‫ذﻟـﮏ رﺑـﺎب ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻈﻔﺮي ﻣـﺪرﺳﻪ ﺑﻨﺎ ﮐﺮده و اﻫﻞ ﺧﯿﺮ او را ﺑﺮ آن اﻋﺎﻧﺖ ﻧﻤﻮده و آن را دار اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﮔﺮداﻧﯿـﺪه ﮐﺘﺐ ﺧﻮد را ﺑﺮ آن‬‫وﻗﻒ ﻓﺮﻣﻮده اﻟـﺦ و ﻧﯿﺰ ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن در ﺗﺎج ﻣﮑﻠﻞ ﻣﻦ ﺟﻮاﻫﺮ ﻣﺎﺛﺮ اﻟﻄﺮاز اﻵﺧﺮ و اﻻّول ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮاﺣﺪ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺤّﺠﮥ اﻻﻣﺎم ﺿـﯿﺎء اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺴﻌﺪي اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﯽ وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 569‬و ﻟﺰم اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒـﺪ اﻟﻐﻨﯽ و ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن و رﺣﻞ اﻟﯽ‬‫ﺑﻐﺪاد و ﺳﻤﻊ ﻣﻦ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي و ﻏﯿﺮه و ﺳﻤﻊ ﺑﻤﮑﮥ و اﺟﺎزه اﻟّﺴﻠﻔﯽ و ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﻗﺎل اﻟﻤّﺰي ﻫﻮ اﻋﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﻠﯽ و ﻣﻦ ﻣﺆﻟﻔﺎﺗﻪ‬‫اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺨﺘﺎرة و ﻣﻨﺎﻗﺐ اﺻﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﻨﻬﯽ ﻋﻦ ﺳﺐ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪247 :‬‬‫و ﺑﻨﯽ ﻣﺪرﺳﮥ و ﺟﻌﻠﻬﺎ دار ﺣﺪﯾﺚ و وﻗﻒ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﮐﺘﺒﻪ ﺗﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪643‬‬‫‪ -49‬اﺑﻦ ﻃﻠﺤﻪ ﻗﺮﺷﯽ اﻟﻨﺼﯿﺒﯽ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻞ و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﺳﺎﻟﻢ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻃﻠﺤـﮥ اﻟﻘﺮﺷـﯽ اﻟﻨﺼـﯿﺒﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻧﻤﻮده اﺳـﺘﺪﻻل و اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺂن ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﻄﺎﻟﺐ اﻟﺴﺆل ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟﺮﺳﻮل ﮔﻔﺘﻪ اﻋﻠﻢ اﻇﻬﺮك اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻨﻮره ﻋﻠﯽ اﺳـﺮار اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ و ﻣﻨﺤﮏ ﺑﻠﻄﻔﻪ ﺗﺒﺼـﺮة ﺗﻬـﺪﯾﮏ اﻟﯽ‬‫ﺳﻮاء اﻟﺴﺒﯿﻞ اﻧّﻪ ﻟﻤﺎ ﮐﺎن ﻣﻦ ﻣﺤﺎﻣﻞ ﻟﻔﻈﮥ اﻟﻤﻮﻟﯽ اﻟﻨﺎﺻﺮ ﮐﺎن ﻣﻌﻨﯽ‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻧﺎﺻﺮه ﻓﻌﻠﯽ ﻧﺎﺻﺮه‬‫ﻓﯿﮑﻮن اﻟّﻨﺒﯽ ﻗـﺪ وﺻﻒ ﻋﻠّﯿﺎ ﺑﮑﻮﻧﻪ ﻧﺎﺻـﺮا ﻟﮑﻞ ﻣﻦ ﮐﺎن اﻟّﻨﺒﯽ ﻧﺎﺻـﺮه ﻓﺎﻧﻪ ذﮐﺮ ذﻟﮏ ﺑﺼـﯿﻐﮥ اﻟﻌﻤﻮم و اﻧّﻤﺎ اﺛﺒﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﻫﺬه اﻟﺼﻔﮥ و ﻫﯽ ﺻﻔﮥ اﻟﻨﺎﺻﺮّﯾﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﻟﻤﺎ اﺛﺒﺘﻬﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻟﻌﻠﯽ ﻓﺎﻧّﻪ‬‫ﻧﻘﻞ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ اﺳﺤﺎق اﻟﺜﻌﻠﺒﯽ ﯾﺮﻓﻌﻪ ﺑﺴﻨﺪه ﻓﯽ ﺗﻔﺴﯿﺮه اﻟﯽ اﺳﻤﺎء ﺑﻨﺖ ﻋﻤﯿﺲ ﻗﺎﻟﺖ ﻟﻤﺎ ﻧﺰل ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو ِإْن َﺗﻈﺎَﻫﺮا َﻋَﻠﯿِْﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 163‬از ‪359‬‬‫ﻓﺎّن اﻟﱠﻠﻪ ﻫﻮ ﻣﻮﻻه و ﺻﺎﻟﺢ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺳﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻘﻮل ﺻﺎﻟﺢ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﻓﻠّﻤﺎ اﺧﺒﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯿﻤﺎ اﻧﺰﻟﻪ ﻋﻠﯽ رﺳﻮﻟﻪ اﻧّﻪ ﻧﺎﺻـﺮه ﻫﻮ اﻟﱠﻠﻪ و ﺟﺒﺮﺋﯿﻞ و ﻋﻠﯽ ﺛﺒﺘﺖ ﺻـﻔﮥ اﻟﻨﺎﺻـﺮّﯾﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﻓﺎﺛﺒﺘﻪ اﻟّﻨﺒّﯽ اﻗﺘﺪاء ﺑﺎﻟﻘﺮآن اﻟﮑﺮﯾﻢ ﻓﯽ‬‫اﺛﺒﺎت ﻫﺬه اﻟﺼﻔﮥ ﻟﻪ ﺛﻢ وﺻﻔﻪ ﺑﻤﺎ ﻫﻮ ﻣﻦ ﻟﻮازم ذﻟﮏ ﺑﺼﺮﯾﺢ ﻗﻮﻟﻪ‬‫ﻓﯿﻤﺎ رواه اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻓﯽ ﺟﻠﯿﺘﻪ ﺑﺴﻨﺪه ان ﻋﻠّﯿﺎ دﺧﻞ ﻓﻘﺎل ﻣﺮﺣﺒﺎ ﺑﺴّﯿﺪ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ و اﻣﺎم اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ‬‫ﻓﺴـﯿﺎدة اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و اﻣﺎﻣﮥ اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ ﻟﻤﺎ ﮐﺎﻧﺖ ﻣﻦ ﺻـﻔﺎت ﻧﻔﺴﻪ و ﻗﺪ ﻋﺒﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻦ ﻧﻔﺲ ﻋﻠّﯽ ﺑﻨﻔﺴﻪ وﺻﻔﻪ ﺑﻤﺎ ﻫﻮ ﻣﻦ ﺻﻔﺎﺗﻬﺎ ﻓﺎﻓﻬﻢ‬‫ذﻟﮏ ﺛﻢ ﻟﻢ ﯾﺰل ﯾﺨّﺼﺼﻪ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ ﺑﺨﺼﺎﺋﺺ ﻣﻦ ﺻﻔﺎﺗﻪ ﻧﻈﺮا اﻟﯽ ﻣﺎ ذﮐﺮﻧﺎه ﺣﺘﯽ‬‫روي اﻟﺤﺎﻓﻆ اﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﺣﻠﯿﺘﻪ ﺑﺴـﻨﺪه ﻋﻦ اﻧﺲ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻻﺑﯽ ﺑﺮزة و اﻧﺎ اﺳﻤﻊ ﯾﺎ اﺑﺎ ﺑﺮزة اّن اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻬـﺪ اﻟّﯽ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ اﻧﻪ راﯾـﮥ اﻟﻬـﺪي و ﻣﻨـﺎر اﻻﯾﻤـﺎن و اﻣـﺎم اوﻟﯿﺎﺋﯽ و ﻧﻮر ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻦ اﻃﺎﻋﺘﯽ ﯾﺎ اﺑﺎ ﺑﺮزة ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫اﻣﯿﻨﯽ ﻏـﺪا ﻓﯽ اﻟﻘﯿﺎﻣـﮥ و ﺻـﺎﺣﺐ راﯾﺘﯽ ﻓﯽ اﻟﻘﯿﻤـﮥ و اﻣﯿﻨﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﻔﺎﺗﯿـﺢ ﺧﺰاﺋﻦ رﺣﻤـﮥ رﺑﯽ و ﻫﻮ اﻟﮑﻠﻤـﮥ اﻟﺘﯽ اﻟﺰﻣﺘﻬـﺎ اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ ﻣﻦ اﺣّﺒﻪ‬‫اﺣﺒﻨﯽ و ﻣﻦ اﺑﻐﻀﻪ اﺑﻐﻀﻨﯽ ﻓﺒﺸﺮه ﺑﺬﻟﮏ‬‫ﻓﺎذا وﺿﺢ ﻟﮏ ﻫﺬا اﻟﻤﺴﺘﻨﺪ ﻇﻬﺮت ﺣﮑﻤﮥ ﺗﺨﺼﯿﺼﻪ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪248 :‬‬‫ﺑﮑﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﺼـﻔﺎت دون ﻏﯿﺮه و ﻓﯽ ذﻟـﮏ ﻓﻠﯿﺘﻨـﺎﻓﺲ اﻟﻤﺘﻨـﺎﻓﺴﻮن و ﻗـﺪ روي اﻷﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﻟﺘﺮﻣـﺬي ﻓﯽ ﺻـﺤﺎﺣﻬﻢ‬‫ﺑﺎﺳﺎﻧﯿﺪﻫﻢ اﺣﺎدﯾﺚ اﺗﻔﻘﻮا ﻋﻠﯿﻬﺎ و زاد ﺑﻌﻀﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻌﺾ ﺑﺎﻟﻔﺎظ اﺧﺮي و اﻟﺠﻤﯿﻊ ﺻﺤﯿﺢ ﻓﻤﻨﻬﺎ‬‫ﻋﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ وﻗـﺎص ﻗـﺎل اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺧّﻠﻒ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك ﻋﻠﯽ اﻫﻠﻪ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﺨﻠﻔﻨﯽ ﻓﯽ‬‫اﻟﻨﺴﺎء و اﻟﺼﺒﯿﺎن ﻓﻘﺎل اﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ ﻏﯿﺮ اﻧّﻪ ﻻ ﻧﺒﯽ ﺑﻌﺪي‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻤﺴـﯿﺐ اﺧﺒﺮﻧﯽ ﺑﻬﺬا ﻋﺎﻣﺮ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﺷﺎﻓﻪ ﺳـﻌﺪا ﻓﻠﻘﯿﺘﻪ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ اﻧﺖ ﺳﻤﻌﺘﻪ ﻣﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﻓﻮﺿﻊ اﺻﺒﻌﯿﻪ ﻋﻠﯽ اذﻧﯿﻪ و ﻗﺎل ﻧﻌﻢ و اﻻ اﺳﺘّﮑﺘﺎ‬‫و ﻗﺎل ﺟﺎﺑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺳـﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﯾﻘﻮل ﻟﻌﻠﯽ اﻧﺖ ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟّﺎ اﻧّﻪ ﻻ‬‫ﻧﺒّﯽ ﺑﻌﺪي‬‫و روي ﻣﺴـﻠﻢ و اﻟﺘﺮﻣﺬي ﺑﺴـﻨﺪﯾﻬﻤﺎ ان ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳـﻔﯿﺎن اﻣﺮ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ وﻗﺎص ﻗﺎل ﻣﺎ ﻣﻨﻌﻪ ان ﺗﺴّﺐ اﺑﺎ ﺗﺮاب ﻓﻘﺎل اﻣﺎ ﻣﺎ ذﮐﺮت‬‫ﺛﻠﺜﺎ ﻗﺎﻟﻬّﻦ ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻠﻦ اﺳـﺒﻪ ﻻ ﺗﮑﻮن ﻟﯽ واﺣﺪة ﻣﻨﻬﻦ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﺣﻤﺮ اﻟﻨﻌﻢ ﺳﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻘﻮل ﻟﻪ و ﺧﻠﻒ ﻓﯽ ﺑﻌﺾ ﻣﻐﺎزﯾﻪ ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ ﺧﻠﻔﺘﻨﯽ ﻣﻊ اﻟﻨﺴﺎء و اﻟﺼﺒﯿﺎن ﻓﻘﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ‬‫ان ﺗﮑﻮن ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧّﻪ ﻻ ﻧﺒّﯽ ﺑﻌﺪي و ﺳﻤﻌﺘﻪ ﯾﻘﻮل ﯾﻮم ﺧﯿﺒﺮ ﻻﻋﻄﯿّﻦ اﻟﺮاﯾﮥ ﻏﺪا رﺟﻼ ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤّﺒﻪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻓﺘﻄﺎوﻟﻨﺎ إﻟﯿﻬﺎ ﻓﻘﺎل ادﻋﻮا ﻟﯽ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﺗﯽ ﺑﻪ ارﻣـﺪ ﻓﺒﺼﻖ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ و دﻓﻊ إﻟﯿﻪ اﻟﺮاﯾـﮥ ﻓﻔﺘـﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻟﻤﺎ ﻧﺰﻟﺖ ﻫـﺬه اﻵﯾﮥ َﻧْﺪُع‬‫َأﺑ ْﻨﺎَءﻧﺎ َو َأﺑ ْﻨﺎَءُﮐْﻢ َو ﻧِﺴﺎَءﻧﺎ َو ﻧِﺴﺎَءُﮐْﻢ َو َأﻧ ُْﻔَﺴﻨﺎ َو َأﻧ ُْﻔَﺴُﮑْﻢ‬‫دﻋﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻠّﯿﺎ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﺣﺴﻨﺎ و ﺣﺴﯿﻨﺎ ﻓﻘﺎل اﻟّﻠﻬﻢ ﻫﺆﻻء اﻫﻠﯽ‬‫و ﻧﻘـﻞ اﻟﺘﺮﻣـﺬي ﺑﺴـﻨﺪه ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗـﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﯿﺸـﺎ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﻓﻤﻀﯽ ﻓﯽ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎﻟﻮا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪249 :‬‬‫إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑـﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺴّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛّﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم رﺟﻞ ﻣﻦ‬‫اﻻرﺑﻌـﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺻـﻨﻊ ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 164‬از ‪359‬‬‫ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ﻣﻘـﺎﻟﺘﻪ ﻓـﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﻓﻘـﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻻ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﻓﻘﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﻃﻠﺤﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻣﻌﺮض اﺳـﺘﺪﻻل و اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺮﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺗﺨﺼـﯿﺺ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺒﺴـﯿﺎري از ﺻـﻔﺎت ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﻏﯿﺮ آن ﺣﻀـﺮت را اﯾﻦ ﺻﻔﺎت ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺸﺪه‬‫ذﮐﺮ ﮐﺮده و ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺳـﺘﺪﻻل و اﺣﺘﺠـﺎج ﺑﺮواﯾﺘﯽ و ﺣـﺪﯾﺜﯽ دﻟﯿـﻞ ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺛﺒﻮت ﺗﺤﻘﻖ و اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒﺎر آﻧﺴﺖ ﭘﺲ اﺣﺘﺠﺎج و‬‫اﺳـﺘﺪﻻل اﻫﻞ ﺣّﻖ ﻫﻢ ﺑﺎن ﻋﯿﻦ ﺻﻮاب و ﺑﺮي از ﺷﮏ و ارﺗﯿﺎب و ﻗـﺪح و ﺟﺮح ﻣﺨﺎﻃﺐ واﻻ ﻧﺼﺎب و دﯾﮕﺮ ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﻧﺼﺎب ﻧﺎﺷـﯽ از‬‫ﻏـﺎﯾﺖ ﺗﻌّﺼﺐ و ﺑﻐﺾ ﺣﻀـﺮات اﻃﻬـﺎر اﻃﯿـﺎب ﺳـﻼم اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﺎ ﻧﻔـﺢ ﻣﺴﮏ و ﻃﺎب ﻣﻼب ﺑﺎﺷـﺪ و ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ اﺑﻦ ﻃﻠﺤﻪ ﺑﺘﺼـﺮﯾﺢ‬‫ﺻﺮﯾـﺢ اﻓـﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺣـﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ ﺣﺘﻤـﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل و اﻟﺠﻤﯿﻊ ﺻـﺤﯿﺢ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺻـﺤﺖ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ‬‫ﺷﺮﯾﻒ ﺣﺘﻤﺎ ﻇﺎﻫﺮ ﺷـﺪ زﺑﺎن ﻗﺎل و ﻗﯿﻞ ارﺑﺎب ﺧـﺪع و ﺗﻀـﻠﯿﻞ و اﺻـﺤﺎب ﺗﻐﺮﯾﺮ و ﺗﺴﻮﯾﻞ ﻣﻘﻄﻮع و ﺷـﺒﻬﺎت ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ و ﺟﺎﺣـﺪﯾﻦ راﺳـﺎ‬‫ﻣﺪﻓﻮع و ﻣﻘﻤﻮع ﮔﺮدﯾﺪ َو ﯾُِﺤﱡﻖ اﻟﱠﻠُﻪ اﻟ َْﺤﱠﻖ ﺑ َِﮑﻠِﻤﺎﺗِِﻪ‬‫و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ از ﺻـﺪر ﮐﺘﺎب ﻣﻄﺎﻟﺐ اﻟّﺴﺆال واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ درﯾﻦ ﮐﺘﺎب اﯾﻀﺎح ﻃﺮﯾﻖ ﻣﻄﺎﻟﺐ و اﺳـﺘﺨﺮاج زﺑﺪ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺑﻤﺨﺾ‬‫ﻣﻌﻘﻮل و ﻣﻨﻘﻮل ﻧﻤﻮده و اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﺻﺎدع ﺑﺪﻻﺋﻞ و ﺷﺎرع ﻣﻨﺎﻫﺞ وﺻﻮل ﺑﺴﻮي ﺳـﺌﻮل و ﻗﯿﺪ ﻋﯿﻮن و ﻋﻘﻮﻟﺴﺖ و ﻧﯿﺰ اﯾﻦ‬‫ﮐﺘـﺎب ﻻـﺋﻖ ﺗﻘـﺪﯾﻢ و ﺧـﺪﻣﺖ و ﺗﻠﻘﯽ وﺟﻪ ان ﺑﺘﻘﺒﯿـﻞ و ﻗﺒﻮﻟﺴﺖ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب را ﺑﻘﻠﻢ ﻓﮑﺮ ﺻﺎﺋﺐ ﻧﻮﺷـﺘﻪ و اﯾﻦ‬‫ﮐﺘﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪250 :‬‬‫ﺟـﺎﻣﻊ اﻟﺸـﺘﺎت ﻓﻀﺎﺋﻞ و راﻓﻊ ﺻـﻔﺎت اﺋّﻤﻪ اﻓﺎﺿـﻠﺴﺖ و ﺟﻮاﻫﺮ ﻣﻀـﻤﻮن آن ﻣﺸـﺮق و اﻧﻮار ﻣﮑﻨﻮن آن ﻣﺜﺎﻟﻖ و اﻧﻬﺎر ﻋﯿﻮن ان ﻣﻐـﺪق و‬‫اﺷـﺠﺎر ﻓﻨﻮن ان ﻣﻮرق و اﺛﻤﺎر ﻏﺼﻮن آن ﻣﻮﻧﻖ اﻟﯽ ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻣّﻤﺎ ﺳﺘﺴـﻤﻌﻪ ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﻟّﻄﯿﺮ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﺒﺎح و اﻧﺼـﺮح و‬‫ﻻح و اﻧﻔﺘﺢ ﺑﺘﻮﻓﯿﻖ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺬي ﺑﯿﺪه ﻟﻼﻣﻮر ﻣﻔﺎﺗﺢ و ﻣﻨﻪ ﻟﻠﻤﺴـﺌﻮﻻت ﻣﻨﺎﺟﺢ و ﺑﻬﺪاﯾﺘﻪ اﻟﻮﺻﻮل اﻟﯽ اﻟﺤﮑﻢ و اﻟﻤﺼﺎﻟﺢ ﻣﻦ اﻓﺎدة اﺑﻦ ﻃﻠﺤﮥ‬‫اﻟﺼﺎﻟـﺢ ان ﻟا ﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﺻـﺤﯿﺢ ﻟﻼﺣﺘﺠﺎج و اﻻﺳـﺘﺪﻻل ﺻﺎﻟﺢ و ان اﻋﺘﺒﺎره و اﻋﺘﻤﺎده ﺳﺎﻃﻊ ﻻﺋﺢ و ﺗﻨّﺰﻫﻪ و ﻧﺰوﺣﻪ ﻋﻦ اﻟﻄﻌﻦ و‬‫اﻟﻌﯿﺐ واﺿﺢ و ان ﻣﮑّﺬﺑﻪ و ﻣﺒﻄﻠﻪ اﺣﻖ ﺑﺠﺮح اﻟﺠﺎرح و راّده و داﻓﻌﻪ اوﻟﯽ ﺑﻘﺪح اﻟﻘﺎدح و ﻣﻨﮑﺮه و اﻟﻤﻌﺮض ﻋﻨﻪ اﺣﺮي ﺑﺈزراء اﻟﻔﺎﺿـﺢ‬‫و ﻣﻬﯿﻨﻪ و ﺟﺎﺣﺪه ﻓﯽ ﺑﺤﺮ اﻟﻌﺼﺒﯿﮥ ﺳﺎﺑﺢ و ﻓﯽ ﺳـﺒﺎﺳﺐ اﻟﺮدّي و اﻟﺘﻮي ﺳﺎﺋﺢ و ﻗﻮﻟﻪ و ﻫﺠﺮه ﻫﺬر ﻧﺎﺑﺢ و اﺑﻦ ﻃﻠﺤﻪ ﻧﺼـﯿﺒﯽ ﺣﺎﺋﺰ ﻧﺼـﯿﺐ‬‫اوﻓﯽ از ﻓﻀـﻞ و ﺟﻼﻟﺖ و ﻣﺤﺮز ﻗـﺪح ﻣﻌﻠﯽ از ﻣﺠـﺪ و ﻧﺒﺎﻟﺖ و ﻣﺘﻤﮑﻦ ﺻـﺪر اﻋﻠﯽ از ﺣـﺬق و ﻣﻬﺎرت و ﻣﺤﺮر ﺣﻆ اﺳـﻨﯽ از ﮐﻤﺎل و‬‫ﺑﺮاﻋﺘﺴﺖ و ﻣﺪاﺋﺢ زاﻫﺮه و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺎﺧﺮه او از ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳـﻌﺪ ﯾﺎﻓﻌﯽ و ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﺳـﻨﻮي و‬‫ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻻﺳـﺪي و ﻋﺠﺎﻟـﮥ اﻟﺮاﮐﺐ و ﺑﻠﻐـﮥ اﻟﻄﺎﻟﺐ ﻋﺒـﺪ اﻟﻐﻔﺎر ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻌﮑﯽ اﻟﻌـﺪﺛﺎﻧﯽ و ﻏﯿﺮ آن ﻧا ﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻟﯽ در ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺸﺒﯿﻪ ﻣﺬﮐﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‬‫‪ -50‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﮐﻨﺠﯽ‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﺎﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﮑﻨﺠﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﮐﻔﺎﯾﮥ اﻟﻄﺎﻟﺐ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻣﮑﺮرا ﺑﺎﺳﻨﺎد ﻣﺸﺎﯾﺦ ﺧﻮد رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺒﺎب اﻟﺘﺎﺳﻊ ﻋﺸﺮ ﻓﯽ ﻏﻀﺐ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻟﻤﺨﺎﻟﻔﮥ ﺣﮑﻢ‬‫ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺷـﻤﺬوﯾﻪ اﻟﺼـﺮﯾﻔﯿﻨﯽ ﺑﻬﺎ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳـّﯿﺪ اﻻواﻧﯽ ﺑﻬﺎ ﻗﺎﻻ اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻋﻤﺮو اﻟﺪﯾﻨﻮري اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﮑﺮوﺧﯽ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ‬‫ﻋﺎﻣﺮ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻻزدي و ﻏﯿﺮه اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﺠﺮاﺣﯽ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﺤﺒﻮﻟّﯽ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻗﺘﯿﺒـﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ‬‫ﺳﻠﯿﻤـﺎن اﻟﻀـﺒﻌﯽ ﻋﻦ ﺑﺰﯾـﺪ اﻟﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﯿﺸﺎ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 165‬از ‪359‬‬‫اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠّﯿﺎ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﻤﻀﯽ ﻓﯽ اﻟﺴﺮﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪251 :‬‬‫ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻧﺨﺒﺮه ﺑﻤﺎ ﺻﻨﻊ‬‫ﻋﻠّﯽ و ﮐﺎن ﻟا ﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑـﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺴـّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼـﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗـﺪﻣﺖ‬‫اﻟّﺴـ ﺮّﯾﮥ ﺳـﻠّﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﺻـﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ‬‫اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻬﻤﺎ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل‬‫ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ‬‫ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻓﻼ ﺗﺨﺎﻟﻔﻮه ﻓﯽ ﺣﮑﻤﻪ‬‫رواه اﺑﻮ ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﮐﻤﺎ اﺧﺮﺟﻨﺎه و اﺧﺒﺮﺗﻨﯽ ﺑﮑﺘﺎﺑـﮥ ﻋﺠﯿﺒﮥ ﺑﻨﺖ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻫﺬا اﻟّﺴـ ﻨﺪ ﻏﯿﺮ ان اﺻﻞ ﺳـﻤﺎﻋﯽ ﻣﻨﻬﺎ ﻟﻢ ﯾﺤﻀـﺮﻧﯽ‬‫وﻗﺖ اﻻﻣﻼء و‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠّﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق و ﻋﻔﺎن ﻋﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻏﯿﺮ اّن ﻓﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق‬‫ﻓﺎﻗﺒـﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻟّﺮاﺑﻊ و ﻗـﺪ ﺗﻐﯿﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘـﺎل دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ‬‫ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و اﻟﺒﺎﻗﯽ ﺳﻮاء و ﻧﯿﺰ ﮐﻨﺠﯽ در ﮐﻔﺎﯾـﮥ اﻟﻄﺎﻟﺐ ﮔﻔﺘﻪ روي اﻣﺎم اﻫﻞ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪه ﻗّﺼﮥ ﻧﻮم ﻋﻠّﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﺮاش رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﻃﻮﯾﻞ و ﺗﺎﺑﻌﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺤﺪث اﻟﺸﺎم ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﺎﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻄﻮال ﻓﺎّﻣﺎ ﺣﺪﯾﺚ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ‬‫ﻓﺎﺧﺒﺮﻧﺎ ﻗﺎﺿﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﺣّﺠﮥ اﻻﺳﻼم اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻗﺎﺿﯽ اﻟﻘﻀﺎة أﺑﯽ اﻟﻤﻌﺎﻟﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺮﺷﯽ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﺣﻨﺒﻞ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻤﮑﺒﺮ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻫﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻟﻤﺬﻫﺐ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻘﻄﯿﻌﯽ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺣّﺪﺛﻨﺎ أﺑﯽ و اّﻣﺎ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺬي ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻄﻮال ﻓﺎﺧﺒﺮﻧﺎ ﺑﻪ اﻟﻘﺎﺿﯽ اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻣﻔﺘﯽ اﻟﺸﺎم اﺑﻮ ﻧﺼﺮ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻫﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ ﻗﺎﺿﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﺷﺮﻗﺎ و ﻏﺮﺑﺎ أﺑﯽ ﻧﺼﺮ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻫﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪252 :‬‬‫ﺑﻦ ﺟﻤﯿﻞ اﻟﺸـﯿﺮازي ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻫﺒـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ اﻟﺸـﯿﺒﺎﻧﯽ‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺘﻤﯿﻤﯽ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺣﻤﺪان اﻟﻘﻄﯿﻌﯽ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺣّﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﺣﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣّﻤﺎد‬‫ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺑﻠﺞ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧّﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ اﻟﯽ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺗﺴـﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم‬‫ﻣﻌﻨﺎ و اّﻣﺎ ان ﺗﺨﻠﻮﻧﺎ ﻣﻦ ﻫﺆﻻء ﻗﺎل ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘـﺪوا و ﺗﺤّﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﻧﺪري‬‫ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ‬‫ﻻـ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟـّﻞ اﺑـﺪا ﯾﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬـﺎ ﻣﻦ اﺳﺘﺸـﺮف ﻓﻘـﺎل اﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻗـﺎﻟﻮا ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﮐﺎن‬‫اﺣـﺪﮐﻢ ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣـﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ان ﯾﺒﺼـﺮ ﻗﺎل ﻗﺎل ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫﺰ اﻟﺮاﯾﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎه اّﯾﺎﻫﺎ ﻓﺠﺎء ﺑﺼـﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿّﯽ ﻗﺎل‬‫ﺛﻢ ﺑﻌﺚ ﻓﻼﻧـﺎ ﺑﺴﻮرة اﻟّﺘﻮﺑـﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﺧﻠﻔﻪ و اﺧـﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗـﺎل ﻻـ ﯾـﺬﻫﺐ ﺑﻬـﺎ اﻟّـﺎ اﻧﺎ او رﺟﻞ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻟﺒﻨﯽ ﻋّﻤﻪ اﯾﮑﻢ‬‫ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠﯽ ﻣﻌﻪ ﺟﺎﻟﺲ ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠّﯽ اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل ﻓﺘﺮﮐﻪ ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل‬‫اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﮐﺎن اّول ﻣﻦ اﺳﻠﻢ‬‫ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻗﺎل و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿـﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻓﻘﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ‬‫اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 166‬از ‪359‬‬‫ﻗﺎل و ﺷـﺮي ﻋﻠّﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻟﺒﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ و ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻓﺠـﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧـﺎﺋﻢ ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎل اّن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ‬‫ﻗﺎل ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓـﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮﻣﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀﻮر ﻗﺪ ﻟّﻒ راﺳـﻪ‬‫ﻓﯽ اﻟﺜﻮب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪253 :‬‬‫ﻻـ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻـﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ راﺳﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا اﻧﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﺗﺮﻣﯿﻪ ﻓﻼ ﯾﺘﻀﻮر و اﻧﺖ ﺗﺘﻀﻮر ﻓﻘـﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ ﻗﺎل و‬‫ﺧﺮج ﺑﺎﻟﻨﺎس ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اّﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان‬‫ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧّﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل و ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي ﻗﺎل و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻓﯿﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه‬‫ﻗـﺎل و ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﺎّن ﻣﻮﻻه ﻋﻠﯽ ﻗﺎل و اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧّﻪ ﻗـﺪ رﺿـﯽ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸـﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ‬‫ﻫﻞ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻧّﻪ ﺳـﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ ﺷﻘﺎل و ﻗﺎل ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ ﺣﯿﻦ ﻗﺎل اﺋﺬن ﻟﯽ ﻓﻼ ﺿﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﻗﺎل او ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ ﻣﺎ‬‫ﯾﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻗﺪ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷﺌﺘﻢ‬‫ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺮﯾﺐ ﺗﻔّﺮد ﺑﻪ اﺑﻮ ﺑﻠﺞ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳﻠﯿﻢ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻودي اﺧﺮج‬‫اﺑﻮ ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﺘﺮﻣـﺬي ﻣﻨﻪ ذﮐﺮ ﺳّﺪ اﻻﺑﻮاب و ذﮐﺮ اول ﻣﻦ ﺻـﻠﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﯿﺪ اﻟﺮازي ﻋﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﻤﺨﺘﺎر اﻟﺮازي‬‫ﻋﻦ ﺷـﻌﺒﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﻠـﺞ و اﺧﺮج اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻋﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﻋﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣّﻤﺎد‬‫و ﻗﻮﻟﻪ ﻓﺎﻧﺘـﺪوا أي ﺟﻠﺴﻮا ﻧـﺪّﯾﺎ أي ﻓﯽ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻓﯽ اﻟّﻨـﺎدي و اّﻓﻬﺎ ﯾﻮﺟـﺪ ﻣﻦ اﻻﻧﺴﺎن اﻟﻤﺘﺄﻓﻒ ﻣﻦ ﮐﺮب او ﺿـﺠﺮ و ﺗﻒ ﻣﺎ ﯾﺠﺘﻤﻊ ﺗﺤﺖ‬‫اﻟﻈﻔﺮ ﻣﻦ اﻟﻮﺳـﺦ ﮐﻠﻤـﮥ ﺗﻘﺎل ﻋﻨـﺪ اﻻﻓﺘﻘﺎر و وﻗﻌﻮا ذﮐﺮوا ﺑﺎﻧﺘﻘﺎص و ﻧﻔﺚ اﻗّﻞ ﻣﻦ ﺗﻔﻞ ﻷّن اﻟّﻨﻔﺚ ﻧﻔﺦ ﺑﻐﯿﺮ رﯾﻖ و اﻟﺘﻔﻞ ﻧﻔﺦ ﺑﺮﯾﻖ و ﻣﻨﻪ‬‫ﻧﻔﺚ اﻟّﺮاﻗﯽ و ﺷﺮي ﻣﻦ ﻗﻮﻟﻪ َو ﻣَِﻦ اﻟﱠﻨﺎِس َﻣْﻦ َﯾْﺸِﺮي َﻧْﻔَﺴُﻪ‬‫ﯾﻌﻨﯽ ﯾﺒﯿﻌﻬﺎ ﺑﺒﺬﻟﻪ اﯾﺎﻫﺎ ﻟّﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻷﻧّﻪ ﻧﺎم ﻋﻠﯽ ﻓﺮاﺷﻪ ﻟﻤﺎ ذﻫﺐ اﻟﯽ اﻟﻐﺎر و ﯾﺘﻀّﻮر ﯾﺸـﺘﮑﯽ و ﻗﻮﻟﻪ ﺑﻌﺚ ﻓﻼﻧﺎ ﯾﻌﻨﯽ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﻫﮑﺬا روﯾﺘﻪ‬‫ﻣﻦ ﻣﺴـﻨﺪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ و ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻄﻮﻟﻪ و ان ﻟﻢ ﯾﺨﺮج ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﺑﻬﺬا اﻟـّﺴ ﯿﺎق ﻟﮑﻦ اﮐﺜﺮ اﻟﻔﺎﻇﻪ ﻣﺘﻔﻖ ﻋﻠﯽ ﺻـﺤﺘﻬﺎ رواه اﻻﻣﺎم‬‫اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﯽ ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻋﻠﯽ ﻋﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺜّﻨﯽ ﻋﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣّﻤﺎد ﺑﻄﻮﻟﻪ ﮐﻤﺎ اﺧﺮﺟﻨﺎه ﺳﻮاء‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪254 :‬‬‫و ﻫﺮ ﭼﻨـﺪ ﮐﻤﺎل اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و اﺳـﺘﻨﺎد و اﺷـﺘﻬﺎر ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ از ﻫﻤﯿﻦ ﻋﺒﺎرت ﮐﻨﺠﯽ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را ﺑﺴـﻨﺪ‬‫ﺧﻮد از ﺗﺮﻣـﺬي رواﯾﺖ ﮐﺮده و ﺑﻌـﺪ آن اﻓـﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﻋﺠﯿﺒﻪ ﺑـﺎﯾﻦ رواﯾﺖ از ﺗﺮﻣـﺬي ﺑﺴـﻨﺪي اﻋﻠﯽ ازﯾﻦ ﺳـﻨﺪ ﺧـﺒﺮ داده و ﺑﻌـﺪ آن‬‫ﮐﻨﺠﯽ ﺑﺒﯿﺎن اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده ﺗﻘﻮﯾﺖ رواﯾﺖ ﺗﺮﻣﺬي ﻧﻤﻮده ﻗﻠﻮب اﻫﻞ ﻧﺼﺐ و ﻋﺪوان‬‫و ﺟﻮر و ﻃﻐﯿﺎن ﺧﺴﺘﻪ و اﺑﻮاب اوﻫﺎم واﻫﯿﻪ ﻣﻨﺤﻮﺳﻪ ﺑﺴﺘﻪ و ﻧﯿﺰ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﺸﺮ ﺧﺼﺎل ﮐﻪ در ان ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻣﻮﺟﻮدﺳﺖ از ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده و ﻣﺘﺎﺑﻌﺖ ﻣﺤـّﺪث ﺷﺎم ﺑﺮاي اﺣﻤﺪ ﺑﺮواﯾﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده و ﺑﻌﺪ اﺧﺮاج آن ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﻧﺴﺎﺋﯽ آن‬‫را در ﺧﺼﺎﺋﺺ رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭘﺲ ﺑﺎﯾﻦ ارﺷﺎد ﺑﺎﺳﺪاد ﮐﻨﺠﯽ ﻋﻤﺪة اﻫﻞ اﻟﺮﺷﺎد ﻧﻬﺎﯾﺖ اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﺘﻤﺎد ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺮ ﻧﺎﻗﺪ ﺑﺼﯿﺮ ﻇﺎﻫﺮ‬‫و ﻣﺴـﺘﻨﯿﺮ ﺷـﺪ ﻣﻊ ذﻟﮏ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ از ﺻﺪر ﮐﺘﺎب ﮐﻔﺎﯾﮥ اﻟﻄﺎﻟﺐ واﺿﺢ و آﺷـﮑﺎرﺳﺖ ﮐﻪ اﺣﺎدﯾﺜﯽ ﮐﻪ درﯾﻦ ﮐﺘﺎب وارد ﻓﺮﻣﻮده‬‫اﺣﺎدﯾﺜﯿﺴﺖ ﺻﺤﯿﺤﻪ ﮐﻪ ﮐﻨﺠﯽ آن را از ﻣﺸﺎﯾﺦ ﺧﻮد در ﺑﻠﺪان رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده و در ﮐﺘﺐ اﺋّﻤﻪ و ﺣﻔﺎظ ﻣﺬﮐﻮر و ﻣﺜﺒﺘﺴﺖ و اﯾﻦ رواﯾﺎت‬‫را ﺑﺴـﺒﺐ ﺣﻤّﯿﺖ ﻣﺤّﺒﺖ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮاي رّد و ﺗﺒﮑﯿﺖ و اﻓﺤـﺎم و ﺗﺴـﮑﯿﺖ ﺑﻌﺾ ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ و ﺟﺎﺣـﺪﯾﻦ ﮐﻪ در ﺑﻌﺾ اﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﺟﻬﻞ ﺧﻮد زﺑﺎن ﻃﻌﻦ ﮔﺸﻮده ﺑﻮدﻧـﺪ اﻣﻼ ﻓﺮﻣﻮده زﻧﮓ ﺷـﺒﻬﻪ و ارﺗﯿﺎب از ﻗﻠﻮب اﻫﻞ ﻣﻌﺮﻓﺖ زدوده ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤﻨـﺢ اﻟﻤﺂرب‬‫اﻟﻮاﻫﺐ ﻟﻠﻤﻄـﺎﻟﺐ ﺣﯿﺚ ﻇﺤﺮ و ﻟﻤﻊ ﻣﻦ ﺗﺨﺮﯾـﺞ ﺻﺎﺣﺐ ﮐﻔﺎﯾـﮥ اﻟﻄﺎﻟﺐ ﺻـّﺤﺘﺎ ﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟّﺸـ ﺮﯾﻒ و اﻋﺘﺒﺎره و اﻋﺘﻤﺎده ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ذي ﻓﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 167‬از ‪359‬‬‫ﺻﺎﺋﺐ ﻓﺎﻧﻘﺸﻊ و اﻧﺠﻠﯽ ﻏﺴﻖ اﻟﻐﯿﺎﻫﺐ ﻓﺮﻏﻢ اﻧﻒ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﺠﺎﺣـﺪ اﻟﺨﺎﺋﺐ و اﻧﺴـّﺪت ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ ﺳﺎﺋﺮ اﻟﻤﮑـّﺬﺑﯿﻦ اﻟﻤـﺬاﻫﺐ و ﻋﻤﯿﺖ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻤﺴﺎرب و ﺑﺘﺮ رؤس ﺧﯿﻼﺋﻬﻢ و ﺗﻤﻄﯿﺤﻬﻢ ﺑﺎﻟّﺼﺎرم اﻟﻘﺎﺿﺐ و اﺷﺘّﺪ ﻋﻠﯽ ﺗﻬﻮﯾﻼﺗﻬﻢ زﻋﺰع ﺣﺎﺻﺐ‬‫‪ -51‬ﻣﺤﺐ اﻟﺪﯾﻦ ﻃﺒﺮي‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﺎه و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺤّﺐ اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻄﺒﺮي ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﻣﮑّﺮرا رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در‬‫رﯾﺎض ﻧﻀﺮه ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﻌﺸﺮه در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳـﺮّﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻠﻬﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﻤﻀﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺴﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻﻨﻊ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴﻠﻤﻮن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪255 :‬‬‫إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺳـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﺳﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘـﺎم اﺣـﺪ اﻻرﺑﻌـﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﻊ ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ‬‫ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل‬‫ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﺛﻼﺛﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و اﻧّﻪ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﺧّﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬّي و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و ﺧّﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ‬‫و ﻗـﺎل ﻓﯿﻪ ﻓﺎﻗﺒـﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻟّﺮاﺑﻊ و ﻗـﺪ ﺗﻐﯿﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘـﺎل دﻋﻮا ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ ﻣﺤّﺐ ﻃﺒﺮي در رﯾﺎض اﻟﻨﻀﺮه ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺳﺮّﯾﮥ و أﻣﺮ ﻋﻠﯿﻬﺎ رﺟﻼ و اﻧﺎ ﻓﯿﻬﺎ ﻓﺎﺻﺒﻨﺎ ﺳﺒّﯿﺎ ﻓﮑﺘﺐ اﻟّﺮﺟﻞ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺑﻌﺚ ﻟﻨﺎ ﻣﻦ ﯾﺨّﻤﺴﻪ ﻗﺎل ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ و ﻓﯽ اﻟّﺴﺒﯽ وﺻـﯿﻔﮥ و ﻫﯽ اﻓﻀﻞ اﻟّﺴﺒﯽ ﻗﺎل ﻓﺨّﻤﺲ و ﻗّﺴﻢ ﻗﺎل ﻓﺨﺮج و راﺳﻪ ﯾﻘﻄﺮ ﻗﻠﻨﺎ‬‫ﯾـﺎ اﺑـﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺎ ﻫـﺬا ﻗﺎل أ ﻟﻢ ﺗﺮوا اﻟﯽ اﻟﻮﺻـﯿﻔﮥ اﻟﺘﯽ ﮐﺎﻧﺖ ﻓﯽ اﻟّﺴﺒﯽ ﻓﺎﻧّﯽ ﻗﺴـﻤﺖ و ﺧّﻤﺴﺖ ﻓﺼﺎرت ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ ﺛﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ اﻫﻞ‬‫ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺛﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ آل ﻋﻠّﯽ و واﻗﻌﺖ ﻓﮑﺘﺐ اﻟّﺮﺟﻞ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﻠﺖ اﺑﻌﺜﻨﯽ ﻣﺼّﺪﻗﺎ ﻗﺎل ﻓﺠﻌﻠﺖ اﻗﺮا اﻟﮑﺘﺎب و‬‫اﻗﻮل ﺻـﺪق ﻗـﺎل ﻓﺎﻣﺴﮏ ﯾـﺪي و اﻟﮑﺘﺎب و ﻗﺎل ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻓﻼ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻓﻮ اﻟـﺬي ﻧﻔﺴـﯽ ﺑﯿـﺪه‬‫ﻟﻨﺼﯿﺐ آل ﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ وﺻﯿﻔﮥ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﻨﺎس اﺣﺪ ﺑﻌﺪ ﻗﻮل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ‬‫و ﻓﯽ رواﯾـﮥ ﻓﻠّﻤﺎ اﺗﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ دﻓﻌﺖ اﻟﮑﺘﺎب إﻟﯿﻪ ﻓﻘﺮأ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺮاﯾﺖ اﻟﻐﻀﺐ ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻫﺬا ﻣﮑﺎن‬‫اﻟﻌﺎﺋﺬ ﺑﻌﺜﺘﻨﯽ ﻣﻊ رﺟﻞ و أﻣﺮﺗﻨﯽ ان اﻃﯿﻌﻪ ﻓﻔﻌﻠﺖ ﻣﺎ اﻣﺮت ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ‬‫وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﺧّﺮﺟﻬﻤﺎ اﺣﻤﺪ‬‫و ﻧﯿﺰ ﻣﺤّﺐ ﻃﺒﺮي در ﮐﺘﺎب ذﺧﺎﺋﺮ اﻟﻌﻘﺒﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ذﮐﺮ اﻧّﻪ ﻣﻦ ﻟا ّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺎﻧﻪ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪه ﺗﻘﺪم ﻃﺮف‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪256 :‬‬‫ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺚ ﻫـﺬا اﻟﺬﮐﺮ اﻧّﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻗﺎل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤـﺪ و اﻟﺘﺮﻣـﺬي و ﻗﺎل ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ و‬‫اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل اﻧّﻪ ﮐﺎن ﯾﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان‬‫ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻓﯽ رواﯾﮥ‬‫اﻧّﻪ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 168‬از ‪359‬‬‫و ﻧﯿﺰ ﻣﺤّﺐ ﻃﺒﺮي در رﯾﺎض اﻟﻨﻀﺮه ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗـﺎل اﻧّﯽ ﻟﺠـﺎﻟﺲ ﻋﻨـﺪ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذا اﺗﺎه ﺳـﺒﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و اّﻣﺎ ﺗﺨﻠﻮا ﻣﻦ ﻫﻮﻻء ﻗﺎل‬‫ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﯾﺘﺤّﺪﺛﻮن ﻓﻼ ادري ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا‬‫ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸﺮ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﺳﺘﺸﺮف ﻟﻬﺎ‬‫ﻣﻦ اﺳﺘﺸـﺮف ﻓﻘﺎل اﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﺪﮐﻢ ﯾﻄﺤﻦ ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﺒﺼـﺮ ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ‬‫اﻟﺮاﯾـﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎه اﯾﺎﻫﺎ ﻓﺠﺎء ﺑﺼـﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿﯽ ﻗﺎل ﺛﻢ ﺑﻌﺚ ﻓﻼﻧﺎ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑـﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧـﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻻ رﺟﻞ‬‫ﻣﻨﯽ و اﻧـﺎ ﻣﻨﻪ ﻗـﺎل و ﻗﺎل ﻟﺒﻨﯽ ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠّﯽ ﻣﻌﻪ ﺟﺎﻟﺲ ﻓﺎﺑﻮا ﻗﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة‬‫ﻗـﺎل ﻓﺘﺮﮐﻪ ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠّﯽ اﻧﺎ او إﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ‬‫ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﮐﺎن اّول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌـﺪ ﺧﺪﯾﺠـﮥ ﻗﺎل و اﺧـﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿـﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤـﮥ و ﺣﺴﻦ و‬‫ﺣﺴﯿﻦ ﻓﻘﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗـﺎل و ﺷـﺮي ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﯿﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل ﻓﮑﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧﺎﺋﻢ ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﺤﺴﺐ اﻧّﻪ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪257 :‬‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اّن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل و‬‫ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮﻣﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر ﻗﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻﺒﺢ‬‫ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ راﺳﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا اﻧّـﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﻧﺮﻣﯿﻪ ﻓﻼ ﯾﺘﻀّﻮر و اﻧﺖ ﺗﺘﻀّﻮر و ﻗـﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ ﻗﺎل و ﺧﺮج ﺑﺎﻟﻨﺎس ﻓﯽ ﻏﺰوة‬‫ﺗﺒﻮك ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻣﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ‬‫اﻧّﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ و ﻗﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻗﺎل و ﺳّﺪ‬‫اﺑﻮاب اﻟﻤﺴـﺠﺪ اﻟّـﺎ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻓﯿـﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﺎّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻮﻻه ﻗﺎل و‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧّﻪ ﻗﺪ رﺿـﯽ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻧّﻪ ﺳﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻋﻤﺮ ﯾﺎ‬‫ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﺋـﺬن ﻟﯽ ان اﺿـﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﺣﺎﻃﺒﺎ ﻗﺎل او ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ و ﻣﺎ ﯾﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷـﺌﺘﻢ اﺧﺮﺟﻪ‬‫ﺑﺘﻤﺎﻣﻪ اﺣﻤﺪ و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻓﻘﺎت و ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻄﻮال و اﺧﺮج اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺑﻌﻀﻪ‬‫ﺷﺮح اﻧﺘـﺪوا أي ﺟﻠﺴﻮا ﻓﯽ اﻟﻨﺎدي و ﮐـﺬﻟﮏ ﺗﻨﺎدوا و اﻟﻨﺎدي و اﻟﻨﯿﺎدي و اﻟﻤﻨﺘـﺪي و اﻟﻨـﺪوة ﻣﺠﻠﺲ اﻟﻘﻮم و ﻣﺘﺤـّﺪﺛﻬﻢ ﻓﺎﺳـﺘﻌﯿﺮ ﻟﻠﻤﮑﺎن‬‫اﻟـﺬي ﺟﻠﺴﻮا ﻓﯿﻪ و ﺗﺤـّﺪﺛﻮا ﻻﻧﻬﻢ اﺗّﺨـﺬوه ﻟـﺬﻟﮏ و ﻟﻌﻠﻪ ﮐﺎن ﻣﮑﺎﻧﺎ ﻣﻌّﺪا ﻟﺬﻟﮏ اّف و ﺗّﻒ أي ﻗﺬر ﻟﻪ ﯾﻘﺎل أﻓﺎ ﻟﻪ و اّﻓﻪ و ﺗّﻔﻪ و اﻟﺘﻨﻮﯾﻦ‬‫ﻟﻠﺘﻨﮑﯿﺮ و ﻗﺪ اﻓﻒ ﺗﺎﻓﯿﻔﺎ إذا ﻗﺎل ﻟﻪ اّف و ﻣﻨﻪ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َﻓﻼ َﺗُﻘْﻞ ﻟَُﻬﻤﺎ ُأٍف‬‫و ﻓﯿﻪ ﺳﺖ ﻟﻐـﺎت ﺣﮑﺎﻫـﺎ اﻻـﺧﻔﺶ اّف اّف اّف ﺑﺎﻟﮑﺴـﺮ و اﻟﻔﺘـﺢ و اﻟﻀّﻢ دون ﺗﻨـﻮﯾﻦ و ﺑﺎﻟﺜﻼﺛـﮥ ﻣـﻊ اﻟﺘﻨﻮﯾﻦ و ﻧﻔﯽ اﻻﺗﺒـﺎع اﻟﺠﻮﻫﺮي و‬‫ﯾﻤﮑﻦ ان ﯾﻘﺎل ﻣﻌﻨﺎه اﻟﻘﺬر ﻻن اﻟﺘّﻒ وﺳﺦ اﻻﻇﻔﺎر و اﻟﻨﻔﺚ ﺷﺒﯿﻪ ﺑﺎﻟﻨﻔﺦ و ﻫﻮ اﻗﻞ ﻣﻦ اﻟّﺘﻔﻞ ﻻ رﯾﻖ ﻣﻌﻪ ﺗﻘﻮل ﻣﻨﻪ ﻧﻔﺚ ﯾﻨﻔﺚ ﺑﮑﺴﺮ اﻟﻔﺎء‬‫و ﺿـّﻤﻬﺎ و ﻟا ﻨّﻔﺎﺛﺎت ﻓﯽ اﻟﻌﻘـﺪ اﻟّﺴﻮاﺣﺮ اّوﻟﻪ اﻟﻨﻔـﺦ ﺛﻢ اﻟﺘﻔﻞ ﺛﻢ اﻟﺒﺮق و ﻗـﺪ ﺗﻘّﺪم ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺴـﻠﻢ اﻧﻪ ﺑﺼﻖ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﻓﯿﮑﻮن اﻃﻠﻖ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﺼﯿﻖ ﻧﻔﺚ او ﺑﺎﻟﻌﮑﺲ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪258 :‬‬‫ﻻﻧﻪ اّوﻟﻪ و اﻟّﺘﻀﻮر اﻟّﺼﯿﺎح و اﻟﺘﻠﻮي ﻋﻨﺪ اﻟّﻀﺮب و‬‫ﻗﻮﻟﻪ اﻧﺖ ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ‬‫ﺗﻘّﺪم اﻟﮑﻼم ﻓﯿﻪ ﻣﺴـﺘﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﻓﻀﻞ ﺧﻼﻓﮥ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺜﺒﺖ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺣﺴﻦ ﺗﻮﻓﯿﻘﻪ اّن اﻟﻤﺤّﺐ اﻟﻄﺒﺮي اﻟﺬي ﻫﻮ اﻣﺎم ﺟﻠﯿﻞ ﮐﺒﯿﺮ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 169‬از ‪359‬‬‫ﺟﻬﺒﺬ ﻣﺼـﻘﻊ ﻧﺤﺮﯾﺮ ﻗﺪ ﺷﺤﻨﻮا اﺳﻔﺎرﻫﻢ ﺑﺎﺧﺒﺎره و ﻣﻠﺌﻮا زﺑﺮﻫﻢ ﺑﺎﺧﺒﺎره ﻗﺪ اﻋﺘﻨﯽ ﺑﺘﺨﺮﯾﺞ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸﺮﯾﻒ ﻣﻦ ﻃﺮق ﻣﺘﻌﺪدة و ﮐﺮر‬‫ذﮐﺮه ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﯿﻪ ﻓـﺪّﻣﺮ ﻋﻠﯽ اﻧﮑﺎر اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ و دﻣـﺪم ﻋﻠﯽ ﺟﺤـﺪ اﻟﺠﺎﺣـﺪﯾﻦ و ﺳّﻮد وﺟﻮه اﻟﻤﺒﻄﻠﯿﻦ و ﻗّﺒﺢ ﻣﺜﺎن ﺷﺎن اﻟﻤﺪﻏﻠﯿﻦ و اﻏﺮﻗﻬﻢ‬‫ﻓﯽ ﺑﺤﺮ اﻟﺨﺰي و اﻟﻨﮑﺎل و ﺟّﺮ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺻـﻨﻮف اﻟﺘﻘﺮﯾﻊ و اﻟﻮﺑﺎل و ﺳـّﺮ ﺻـﺪور اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﻣّﻦ ﻋﻠﯽ زﻣﺮة اﻟﻤﻬﺘﺪﯾﻦ َﻓُﻘِﻄَﻊ داﺑ ُِﺮ اﻟ َْﻘْﻮِم اﻟﱠِﺬﯾَﻦ‬‫َﻇَﻠُﻤﻮا َو اﻟ َْﺤْﻤُﺪ ﻟ ِﱠﻠِﻪ َرﱢب اﻟ ْﻌﺎﻟَِﻤﯿَﻦ‬‫‪ -52‬اﺑﻮ اﻟﻤﺠﺎﻣﻊ ﺣﻤﻮﯾﻨﯽ‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﺎه و دوم آﻧﮑﻪ ﺻـﺪر اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻤﺠﺎﻣﻊ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺆﯾﺪ اﻟﺠﻤﻮﯾﻨﯽ اﻟﺠﻮﯾﻨﯽ ﮐﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﻣﺪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺪاﺋﺢ‬‫او از ﺗﺬﮐﺮه ذﻫﺒﯽ و ﻣﻌﺠﻢ ﻣﺨﺘﺺ او و ﻃﺒﻘﺎت اﺳـﻨﻮي ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻓﺮاﺋﺪ اﻟـّﺴ ﻤﻄﯿﻦ ﻓﯽ‬‫ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ و اﻟﺒﺘﻮل و اﻟﺴـﺒﻄﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻧﻘﻞ ﻋﻨﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺧﺒﺮﻧﯽ اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم ﻧﺠﻢ اﻟـّﺪﯾﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ اﻟﻤﻮﻓﻖ اﻻوﮐﺎﻧﯽ ﺑﻘﺮاءﺗﯽ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﺑﺎﺳـﻔﺮاﯾﻦ ﻓﯽ اواﺧﺮ ﺷـﻬﺮ ﺟﻤﺎدي اﻻﺧﺮي ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ ﺑﺮواﯾﺘﻪ ﻋﻦ واﻟﺪي ﺷـﯿﺦ ﺷﯿﻮخ اﻻﺳﻼم ﺳﻠﻄﺎن اﻻوﻟﯿﺎء ﺳﻌﺪ‬‫اﻟﺤﻖ و اﻟـّﺪﯾﻦ ﻗـﺪوة اﻟﻮاﻋﻈﯿﻦ و اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺆّﯾـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺤﻤﻮﯾﻨﯽ ﺗﻐّﻤﺪه اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻐﻔﺮاﻧﻪ إﺟﺎزة ﺑﺮواﯾﺘﻪ ﻋﻦ ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم‬‫ﻧﺠﻢ اﻟﺤّﻖ و اﻟـﺪﯾﻦ أﺑﯽ اﻟﺨﺒﺎب اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟّﺼﻮﻓﯽ اﻟﺤﯿﻮﻓﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﮑﺮي رﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ إﺟﺎزة ان ﻟﻢ‬‫ﯾﮑﻦ ﺳﻤﺎﻋﺎ‬‫ﻗـﺎل اﻧﺒﺄ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟّﻄﻮﺳـﯽ ﺑﻘﺮاءﺗﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻨﯿﺴﺎﺑﻮر اﻧﺒﺎ اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﺴـﻘﺎﺋﯽ اﻧﺒﺎ اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ‬‫ﻃﻠﺤـﮥ اﻟﺠﻨﺎﺑـﺬي ﻗـﺎل ﻧـّﺒ ﺎ اﻻﻣـﺎم اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻔﺘﯽ ﻧّﺒﺎ اﺑﻦ ﺷﺎﻫﯿﻦ ﻧّﺒﺎ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﺒﻐﻮي ﻧّﺒﺎ اﺑﻮ اﻟﺮﺑﯿﻊ اﻟﺰﻫﺮاﻧﯽ ﻧّﺒﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ‬‫ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻧّﺒﺎ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ‬‫وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺣﯿﺚ ﺛﺒﺖ ان اﻟﺤﻤﻮﻫﯽ ﻟﺤﻤﯽ ذﻣﺎر اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﺮواﯾﮥ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﻤﺘﯿﻦ اﻟﻤﺜﺒﺖ اﺟﻞ ﻓﻀـﯿﻠﮥ اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪259 :‬‬‫ﻋﻠﯿﻪ آﻻف ﺳـﻼم اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻤﺒﯿﻦ ﻓﺎوﺟﻊ ﻗﻠﻮب اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ و اﻏﺎظ ﺻـﺪور اﻟﺠﺎﺣـﺪﯾﻦ ﻓﺤﺼـﻠﻮا ﺑﻌـﺪ ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ اﻋﻈﻢ ﻓﺠﯿﻌـﮥ ﺧﺎﺳـﺮﯾﻦ و‬‫رﺟﻌﻮا ﺑﺨﻔﯽ ﺣﻨﯿﻦ و اﻧﻘﻠﺒﻮا ﺻﺎﻏﺮﯾﻦ‬‫‪ -53‬ذﮐﺮ ذﻫﺒﯽ رواﯾﺖ ﮐﺮدن ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را از رﺷﮏ و ادﺧﺎل ﻧﺴﺎﺋﯽ آﻧﺮا در ﺻﺤﺎح ﺧﻮد‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠـﺎه و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﺷـﻤﺲ اﻟـﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻋﺘﺮاف ﻧﺼـﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ و ﻣﺨﺎﻃﺐ اﻣﺎم اﻫﻞ ﺣـﺪﯾﺜﺴﺖ و‬‫ﺟﻼﺋﻞ و ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻋﻮاﻟﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ او از ﻃﺒﻘﺎت ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﺳـﻨﻮي و ﻃﺒﻘﺎت ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟـّﺴ ﮑﯽ و درر ﮐﺎﻣﻨﻪ اﺑﻦ‬‫ﺑﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ و ﻃﺒﻘـﺎت ﺷـﺎﻓﻌّﯿﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻗﺎﺿـﯽ ﺷـﻬﺒﮥ اﻻﺳـﺪي و ﻓﻮات اﻟﻮﻓﯿﺎت ﺻـﻼح اﻟـﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺷﺎﮐﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ‬‫اﻟﺨﺎزن اﻟﮑﺘﺒﯽ و اﺑﺠـﺪ اﻟﻌﻠﻮم ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ و ﻏﯿﺮ آن واﺿـﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ رواﯾﺖ ﮐﺮدن ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺣﺪﯾﺚ‬‫وﻻﯾﺖ را ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده و از اﺑﻦ ﻋﺪي ادﺧﺎل ﻧﺴﺎﺋﯽ آن را در ﺻﺤﺎح ﺧﻮد ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده ﻟﺴﺎن ﻗﯿﻞ و ﻗﺎل اﻫﻞ ﺟﺪال و ارﺑﺎب‬‫ﻣﺤﺎل و اﺻﺤﺎب اﺿﻼل ﻗﻄﻊ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﯿﺰان اﻻﻋﺘﺪال ﻓﯽ ﻧﻘﺪ اﻟﺮﺟﺎل ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺿﺒﻌﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﻧﺒﺎ ﯾﺰﯾﺪ اﻟّﺮﺷﮏ ﻋﻦ ﻣﻄﺮف ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺳﺮّﯾﮥ اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺪي ادﺧﻠﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﯽ ﺻﺤﺎﺣﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 170‬از ‪359‬‬‫اﻧﺘﻬﯽ ﻓﯿﺎ ﻟﻠﻌﺠﺐ ﻫﺬا اﻟﺬﻫﺒﯽ اﻟﻤﻮﺳﻮم ﺑﺎﻟّﺘﺤﺎﻣﻞ و اﻻﻋﺘﺪاء ﻋﻠﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻻﺻﻄﻔﺎء ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﺎ ﺗﺘﺎﺑﻊ اﻟﻨﻬﺎر و‬‫اﻟﻤﺴﺎء ﯾﺜﺒﺖ ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ اّن ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن روي ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻋﻦ اﻟﻤﺸﺎة و اﺑﻦ ﻋﺪي اﻟﻌﺎدي اﻟﻤﻔﺮط ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و اﻹزراء ﯾﻌﺘﺮف‬‫ﺑﺎّن اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ادﺧﻠﻪ ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﺤﺎح ﺑﻼ اﻣﺘﺮاء و ﻻ ﯾﻤﮑﻦ اﺑﻦ ﻋﺪّي و اﻟﺬﻫﺒﯽ ان ﯾﺘﻔّﻮﻫﺎ ﺑﺤﺮف او ﯾﻨﺒﺴﺎ ﺑﻮﺷـﻤﮥ ﻓﯽ اﻟّﺘﻌﻘﺐ ﻋﻠﯽ اﻟّﺘﺼﺤﯿﺢ و‬‫ﻻ اﻣﮑﻨﻬﻤﺎ اﻟّﺘﻮﻫﯿﻦ و اﻟﺘﻀـﻌﯿﻒ و اﻟّﺘﻤﺮﯾﺾ اﻟﻐﯿﺮ اﻟﻨﺠﯿﺢ و ﻣﻊ ذﻟﮏ ﺗﻌّﺪي اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ﻃﻮر اﺑﻦ ﻋﺪّي و ذﻫﺐ ﻋﺮﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﺧﻼف اﻟﺬﻫﺒﯽ‬‫و ﻧﺒـﺢ ﺑﺎﺑﻄﺎل اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﺑﻼ اﮐﺘﺮاث و اﺣﺘﻔﺎل ﻣﻦ ﻣﺆاﺧـﺬة ارﺑﺎب اﻟّﻨﻘـﺪ و اﻟﮑﻤﺎل ﻏﯿﺮ ﻫﺎﺋﺐ ﻣﻦ ﻗﺼﺐ اﻟﺠﻬﺎﺑـﺬة اﻻﻗﯿﺎل و اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻤﻨﻘﺬ ﻣﻦ اﻻﻧﺘﺸﺎب ﻓﯽ ﻓﺨﺎخ ﺗﻐﺮﯾﺮ ﮐّﻞ ﺧﺎدع ﻣﺨﺘﺎل دو اﻟّﺼﺎﺋﻦ ﻣﻦ اﻻرﺗﺒﺎك ﻓﯽ اﺷﺮاك ﺗﺴﻮﯾﻞ ﮐّﻞ ﻣﺰّل ﻣﻌﺜﺎل‬‫‪ -54‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ زرﻧﺪي‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﺎه و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺰرﻧـﺪي ﮐﻪ ﻣـﺪح و ﺛﻨﺎي او از درر ﮐﺎﻣﻨﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ و اﺑﻦ ﺻـﺒﺎغ در‬‫ﻓﺼﻮل ﻣﻬﻤﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪260 :‬‬‫او را ﺑﻮﺻﻒ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﻤﺤّﺪث ﺑﺎﻟﺤﺮم اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟّﻨﺒﻮّي ﺳـﺘﻮده و ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﻮ رﺗﺒﻪ او را ﺑﻤﺜﻞ اﯾﻦ‬‫اﻟﻔﺎظ واﺿـﺢ ﻧﻤﻮده و ﺳـﻤﻬﻮدي در ﺟﻮاﻫﺮ اﻟﻌﻘـﺪﯾﻦ او را ﺑﻠﻘﺐ ﺣﺎﻓﻆ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﻣﻠﻘﺐ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﻣﻔﺘﯽ ﺻـﺪر اﻟـّﺪﯾﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﻧﯿﺰ او را‬‫ﺑﺘﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ ﺗﻤﺎم ﯾﺎد ﻣﯽﮐﻨﺪ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻓﯽ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﻤﻘﺎل ﻓﯽ ﺷﺮح‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻻ ﺗﺸّﺪوا اﻟﺮﺣﺎل‬‫ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺰرﻧـﺪي اﻟﻤـﺪﻧﯽ اﻟﻤﺤـﺪث ﻓﯽ ﺑﻐﯿﮥ اﻟﻤﺮﺗﺎح اﻟﯽ ﻃﻠﺐ اﻻرﯾﺎح و ﻣّﻤﺎ ﯾﺪّل ﻋﻠﯽ ﺟﻮاز اﻟـّﺴ ﻔﺮ ﻟﺰﯾﺎرة‬‫اﻟﻘﺒﻮر‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ زوروا اﻟﻘﺒﻮر اﻟﺦ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ وﻻـﯾﺖ را در ﻧﻈﻢ درر اﻟﺴـﻤﻄﯿﻦ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋـﻞ اﻟﻤﺼـﻄﻔﯽ و اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ و اﻟﺒﺘﻮل و اﻟّﺴـ ﺒﻄﯿﻦ در ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟّﺴﻼم وارد ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣﺪة و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ ارﺑﻌﺎ ﺳﺄﻟﺘﻪ‬‫ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿـﮏ اّﻣﺘﯽ ﻓـﺎﺑﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄـﺎﻧﯽ اﻧّﯽ اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ و ﻟﻮاء اﻟﺤﻤـﺪ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺗﺴـﺒﻖ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و‬‫اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ اﺧﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة و اﻋﻄﺎﻧﯽ اّن ﺑﯿﺘﮏ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﯿﺘﯽ ﻓﯽ اﻟﺠّﻨﮥ و اﻧّﮏ وﻟّﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و از ﺻﺪر ﮐﺘﺎب ﻧﻈﻢ درر اﻟّﺴﻤﻄﯿﻦ ﮐﻤﺎل اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ اﺣﺎدﯾﺚ آن ﺑﻐﺎﯾﺖ وﺿﻮح و ﻇﻬﻮرﺳﺖ ﭼﻪ زرﻧﺪي در آن‬‫اﻓـﺎده ﮐﺮده ﮐﻪ او ﺟﻤﻊ ﮐﺮده اﺳﺖ درﯾﻦ ﮐﺘﺎب اﺣﺎدﯾﺜﯽ ﮐﻪ وارد ﺷـﺪه در ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم و ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧـﺪ آن را ﻋﻠﻤﺎ و‬‫اﺋّﻤﻪ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ اﺣﺎدﯾﺚ ﻓﻮاﺋـﺪ اﺧﺒﺎرﯾﺴﺖ ﮐﻪ از درﯾﺎي ﻓﻀﺎﺋﻠﺸﺎن ﺑﺮ آورده ﺷـﺪه اﺳﺖ و ﻓﺮاﺋـﺪ آﺛﺎري ﻫﺴﺖ ﮐﻪ در‬‫ﺳﻠﮏ ﺷﻤﺎﺋﻞ اﯾﺸﺎن ﻣﻨﻈﻮم و ﻣﺰّﯾﻨﺴﺖ آﮔﺎه ﻣﯽﮐﻨﺪ ﺑﻨّﺺ ﺧﻮد از آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﺰ و ﺟّﻞ ﺧﺎص ﻧﻤﻮده اﺳﺖ ﺑﺂن رﺳﻮل ﺧﺪا ﺻﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻧﺤﻀـﺮت را از ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﺘﻼﻟﺌـﮥ اﻻﻧﻮار ﻋﻠـّﯿ ﮥ اﻟﻤﻨﺎر و ﻣﺂﺛﺮ ﮐﺮﯾﻤـﮥ اﻵﺛﺎر و ﻣﮑﺎرم ﻓﺎﺋﻀﮥ اﻟّﺘﯿﺎر و ﻣﻨﺎﺋﺢ‬‫ﻓﺎﺋﺤﮥ اﻻزﻫﺎر و ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻇﺎﻫﺮة اﻻﻗﺪار و ﮐﺮاﻣﺎت وﺳﯿﻌﮥ اﻻﻗﻄﺎر و ﻣﺮاﺗﺐ رﻓﯿﻌﮥ اﻻﺧﻄﺎر ﮐﻪ آن ﺣﺴﻦ رﯾﺎض ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﻔﺎﺧﺮﺳﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪261 :‬‬‫و أو ﻟّﯿﻦ و آﺧﺮﯾﻦ ﺑﻔﻀﻞ آن ﻣﻘﺮ و ﻣﻌﺘﺮفاﻧـﺪ و ﻣﺘﻌﻄﺮ ﻣﯽﺷﻮد آﻓﺎق ﺑﻔﻮاﺋـﺢ ﻧﺸـﺮ آن و ﻣﺒﺘﻬﺞ ﻣﯽﺷﻮد ارواح و ﻗﻠﻮب ﺑﻤﺸﺎﻫﺪه ﻟﻮاﺋﺢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 171‬از ‪359‬‬‫ﺑﺸـﺮان و ﺗﺸـﻨﻪ ﻧﺰدﯾـﮏ ذﮐﺮ و وﺻـﻒ آن ﺳـﯿﺮاب ﻣﯽﺷـﻮد و ﻋﺮاﺋﺲ ﻣﻔـﺎﺧﺮان ﺑﯿﮕـﺎﻧﻪ ﮔﻬﺮﻫـﺎ و ﺣﺴﻦ ازاﺋﺶ ﻣﺘﺘﻮج ﻣﯽﺷﻮد و ﺧﯿﺮه‬‫ﻣﯽﮐﻨﺪ ﭼﺸـﻤﻬﺎي ﺣﺎﺳﺪﯾﻦ را ﺷـﻌﺎع آن و ﭼﻪ ﻗﺪر ﺧﻮﺷـﺴﺖ ﻧﺰد ﻣﺤّﺐ ﺳـﻤﺎع آن و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ را زرﻧﺪي ﻧﺰد‬‫اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﺳـﺒﺐ ﻣﺘﯿﻦ و ﺑﺮﻫـﺎن ﻣﺒﯿﻦ و اﻋﺘﻘـﺎد ﺻـﺎﻓﯽ و ﯾﻘﯿﻦ و دﯾـﺪن دواب و دﯾﻮ ﺧﻮد ﻗﺮار داده و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫زرﻧـﺪي از ﺧـﺪاي ﻋﺰ و ﺟـّﻞ ﺳﺆال ﻣﯽﮐﻨـﺪ ﮐﻪ ﺳـﻌﯽ او را در ﻧﻈﻢ اﯾﻦ در و ﺟﻤﻊ اﯾﻦ ﻏﺮر ﺧﺎﻟﺺ ﺑﺮاي وﺟﻪ ﮐﺮﯾﻢ ﺧﻮد ﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﻧﻔﻊ‬‫دﻫﺪ ﺑﺂن او را و ﮐﺴـﯽ را ﮐﻪ ﺑﺴـﺒﺐ او ﺟﻤﻊ آن ﮐﺮده و آن را ﻋّﺪه و ذﺧﯿﺮه ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﺮاي او ﻧﺰد اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم روزي ﮐﻪ ﺳﺮاﺋﺮ‬‫آزﻣﻮده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻣﺨﻔّﯿﺎت ﻇﺎﻫﺮ و ﺿﻤﺎﺋﺮ ﻣﻨﮑﺸﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ اﻟﯽ ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﻟﻌﻤﺮي ﺑﻌﺪ ﺳﻤﺎع ﻫﺬه اﻟﻤﺤﺎﻣﺪ و اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ اﻟﺒﺎﻫﺮة و‬‫وﻋﯽ ﻫﺎﺗﯿﮏ اﻟﻤﺎﺛﺮ و اﻟﻤﺤﺎﺳﻦ اﻟﺰاﻫﺮة اﻟّﺘﯽ اﺛﺒﺘﻬﺎ اﻟﺰرﻧﺪي اﻟﻌﺎﻟﯽ اﻟّﻨﺼﺎب ﻟﻶﺛﺎر و اﻻﺧﺒﺎر اﻟﻤﺮوﯾﮥ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﻤﺴـﺘﻄﺎب ﻻ ﯾﻘﺎﺑﻞ ﻣﻦ ﻟﻪ‬‫ادﻧﯽ ﺣّﻆ ﻣﻦ اﻟّﺮأي اﻟﻤﺘﯿﻦ او اﯾﺴـﺮ ﻗﺴﻂ ﻣﻦ اﻟﻌﻘﻞ اﻟﺮزﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ اﻟﻤﺴـﻄﻮر ﻓﯿﻪ ﺑﺎﻻﺑﻄﺎل و اﻟّﺘﻮﻫﯿﻦ و ﻻ ﯾﺮﻣﯿﻪ ﺑﺎﻟﻀﻌﻒ و اﻟّﺮد و‬‫اﻟﺘﻬﺠﯿﻦ ﻓﻘﺪ ﻇﻬﺮ اﻟﺤّﻖ ﻇﻬﻮرا أّي ﻇﻬﻮر و ﺳـﻔﺮ اﻟﺼّﺪق ﺳـﻔﻮرا أي ﺳـﻔﻮر و ﻟﻢ ﯾﺒﻖ ﻣﺠﺎل ﻟﻨﺸـﺮ اﻟﺒﺎﻃﻞ و ﺗﻨﻔﯿﻖ اﻟﺰور و ﻻ ﻣﺴﺎغ ﻟﺘﺮوﯾﺞ‬‫اﻟﮑﺎﺳﺪ و اﺷﺎﻋﮥ اﻟﻐﺮور‬‫‪ -55‬رواﯾﺖ زرﻧﺪي ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻣﻌﺎرج اﻟﻮﺻﻮل‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﺎه و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ زرﻧﺪي را در ﻣﻌﺎرج اﻟﻮﺻﻮل اﻟﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻓﻀﻞ آل اﻟﺮﺳﻮل رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫روي اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻗﺎل ﺳﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻘﻮل ﮐﻨﺖ اﻧﺎ و ﻋﻠّﯽ ﻧﻮرا ﺑﯿﻦ ﯾﺪي اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ‬‫ان ﯾﺨﻠﻖ آدم ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﺑﺎرﺑﻌﮥ ﻋﺸﺮ اﻟﻒ ﻋﺎم ﻓﻠّﻤﺎ ﺧﻠﻖ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ آدم ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﺳﻠﮏ ذﻟﮏ اﻟّﻨﻮر ﻓﯽ ﺻﻠﺒﻪ و ﻟﻢ ﯾﺰل ﻟا ﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و‬‫ﺟﻞ ﯾﻨﻘﻠﻪ ﻣﻦ ﺻـﻠﺐ اﻟﯽ ﺻـﻠﺐ ﺣّﺘﯽ اﻗّﺮه ﻓﯽ ﺻـﻠﺐ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ ﺛﻢ اﺧﺮﺟﻪ ﻣﻦ ﺻﻠﺐ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ ﻓﻘﺴﻤﻪ ﻗﺴﻤﯿﻦ ﻗﺴﻤﺎ ﻓﯽ ﺻﻠﺐ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ و ﻗﺴﻤﺎ ﻓﯽ ﺻﻠﺐ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻌﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻋﻠّﻮ ﻣﺮﺗﺒﺖ و ﺳﻤﻮ ﻣﻨﺰﻟﺖ اﺣﺎدﯾﺚ و اﺧﺒﺎر ﻧﻈﻢ درر اﻟﺴﻤﻄﯿﻦ از ﺻﺪر آن ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮ اﺳﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪262 :‬‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻧﻬـﺎﯾﺖ اﺳـﺘﻨﺎد و اﺷـﺘﻬﺎر رواﯾـﺎت و آﺛـﺎر ﻣﻌـﺎرج اﻟﻮﺻﻮل از اّول آن واﺿـﺢ و ﻻﺋـﺢ و ﺷـﻘﻒ ﻋﻠﯿﻪ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻐﻔﻮر ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻨﻮر‬‫‪ -56‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد ﮐﺎزروﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﺎه و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﺳـﻌﺪ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد اﻟﮑﺎزروﻧﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ‬‫اﺣﻤـﺪ در ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟـﺪﻻﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﺮﺣﻠﮥ اﻟﺬي ﻟﻢ ﯾﺰل ﻓﯽ ﻋﺒﺎدة اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺴ ﮑﻮن و اﻟّﺮﺣﻠﮥ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺤﻖ و اﻟّﺪﯾﻦ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﮑﺎزروﻧﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻧﺼﺎب اﻟﻨﻘﺎب اﺣﺴﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ إﻟﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺂب اﻟﻨﺎﻓﺬ‬‫ﻓﯽ ﻣﺴﺎﻟﮏ اﻟّﺼﻮاب و ﺑﯿﺎﻧﻪ اﻧﺖ ﻣﻊ اﻟﺤّﻖ و اﻟﺤﻖ ﻣﻌﮏ اﻻﺧـﺬ ﺑﻤﻤﺎﻟﮏ اﻟﺜﻮاب و ﺑﺮﻫﺎﻧﻪ ﻃﻮﺑﯽ ﻟﻤﻦ اﺗﺒﻌﮏ اﻟﻤﺮﯾـﺪ اﻟّﺼﺎدق ﻓﯽ ﻃﺮﯾﻘﮥ‬‫ﻣﻨﺎﺟﺎة ﻓﻘـّﺪﻣﻮا ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي ﻧﺠﻮﯾﮑﻢ ﺻﺪﻗـﮥ اﻟﺒﺮﯾﺪ اﻟﺴﺎﺑﻖ ﻓﯽ ﺣﻘﯿﻘﮥ ﻧﺠﺎة اﻧﺎ اّول ﻣﻦ اﻣﻦ ﺑﻪ و ﺻّﺪﻗﻪ اﻟﻔﺎﺋﺰ ﺑﺴـﻌﺎدات اﻧﻪ ﻻّول ﻣﻦ اﻣﻦ ﻣﻦ‬‫اﺻـﺤﺎﺑﯽ ﺳـﻠﻤﺎ و اﮐﺜﺮﻫﻢ ﻋﻠﻤـﺎ و اﻋﻈﻤﻬﻢ ﺣﻠﻤـﺎ اﻟﻤﺘﻤﺎﺳـﮏ ﻓﯽ ﺟـﺎدة وﻓـﺎء اﻧﺖ اﻟﻮاﻓﯽ ﺑﻌﻬـﺪي اﻟﻤﺘﻤﺎﻟـﮏ ﻓﯽ ﻣـﺎّدة ﺻـﻔﺎء اﻧّﮏ ﺗﺒﻠﻎ‬‫رﺳﺎﻻﺗﯽ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪي اﻟﻮاﻟﯽ ﺑﻌﺪﯾﮥ اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﻟﻤﺸـﺮف ﺑﺘﺸـﺮﯾﻒ ﻣﻦ اﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ اﺣّﺒﻨﯽ اﻟﻤﺤﻤﻮد ﺑﻠﻄﯿﻔﮥ ﻣﻦ ﺳّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻓﻘﺪ ﺳـﺒﺒﻨﯽ اّول ارﺑﻌﮥ اّن اﻟﺠّﻨﮥ ﺗﺸﺘﺎق اﻟﯽ ارﺑﻌﮥ ﻃﻮﺑﯽ اﻟﻤﻦ اﺗﺒﻌﻪ اﻟﻘﻮي ﻓﯽ اﻟﻤﻌﺎرك ﺣﺘﯽ ﮐﺎن ﯾﻘﻮل اﺻﺤﺎﺑﻪ ﻫﻮ ﯾﺤﻔﻈﻨﺎ و ﯾﻘﯿﻨﺎ اﻟﺒﺼﯿﺮ‬‫ﻓﯽ اﻟﻤـﺪارك ﺣﺘﯽ ﻗـﺎل ﻟﻮ ﮐﺸﻒ اﻟﻐﻄﺎء ﻣﺎ ازددت ﯾﻘﯿﻨﺎ اﻟﻤﺨﺼﻮص ﺑﻌﻨﺎﯾـﮥ اﻧﻪ ﺣﺎﻣﻞ راﯾﺘﯽ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻟﻤﻨﺼﻮص ﺑﻬﺪاﯾـﮥ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﺘﻪ ﻓﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 172‬از ‪359‬‬‫ﺳﺮّﯾﮥ اﻟّﺎ و ﻗﺪ راﯾﺖ ﻣﻠﮑﺎن اﻣﺎﻣﻪ اﻟﻤﺸـﻐﻮل ﺑﻌﺎرﻓﮥ اﻧﺎ ﻗﺴـﯿﻢ اﻟﺠﻨﮥ و اﻟّﻨﺎر اﻟﻤﺸﻤﻮل ﺑﻌﺎﻃﻔﮥ اﻟﻠّﻬﻢ ادر اﻟﺤّﻖ ﻣﻌﻪ ﺣﯿﺚ دار اﻟﻤﺒﺸﺮ ﺑﺒﺸﺎرة ﻟﻮ‬‫اﺣّﺒﻪ اﻫﻞ اﻻرض ﺟﻤﯿﻌﺎ ﻟﻤﺎ ﺧﻠﻖ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻨﺎر اﻟﻤﻌّﻈﻢ ﺑﻔﻀـﯿﻠﮥ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻه اﻟﻤﺘﻔﺮع ﻣﻦ دوﺣﮥ اﻟّﺼﺎﺑﺮﯾﻦ ﻓﯽ اﻟﺒﺎﺳﺎء و اﻟﻀـﺮاء‬‫و ﺣﯿﻦ اﻟﺒﺎس اﻟﻤﺘﻔﺮد ﺑﺪوﻟـﮥ ﯾﺎ ﻓﺎﻃﻤـﮥ ﺑﻌﻠﮏ ﻣﺎ ﯾﻘﺎس ﺑﻪ اﺣـﺪ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس اﻟﻤﮑﺮم ﺑﻘﺮﺑـﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ اﻟﺮاس اﻟﺬي ارﺗﻀﺎه اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬‫وﻟّﯿﺎ و ﮐﺎن ﻟﻪ ﻟﺴﺎن ﺻﺪق ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺮﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ ذّرﯾﺘﻪ اﻟﻄّﯿﺒﯿﻦ اﺟﻤﻌﯿﻦ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻌﯿﺪ ﮐﺎزروﻧﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪263 :‬‬‫ﺣﺘﻤـﺎ و ﺟﺰﻣـﺎ و ﻗﻄﻌﺎ و ﺑّﺘﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﯽداﻧـﺪ و ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم را ﺑﺎن ﻣﺜﻞ دﯾﮕﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺨﯿﻤﻪ ﻣﯽﺳـﺘﺎﯾﺪ‬‫ﻓﻠﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤـﺪ و اﻟﻤﻨـﮥ ﮐﻪ ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﮐﺎزروﻧﯽ ﺑﺎﺛﺒﺎت اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺑﺤﺘﻢ و ﺟﺰم ﺗﻤﺎم اﻫﻞ ﺣّﻖ را ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺷـﮑﺮﮔﺰار و ﻣﻤﻨﻮن و ﺑﮑﻤﺎل‬‫ﻟﻄﻒ و ﻋﻨـﺎﯾﺖ و اﺣﺴـﺎن ﻣﺮﻫﻮن و ﻗﻠﻮب ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ دون و ﺟﺎﺣـﺪﯾﻦ واژﮔﻮن را ﭘﺮ ﺧﻮن و ﺑﻬﻔﻮات ﻋﺼﺒﯿﺖ ﻣﺸـﺤﻮن اﯾﻦ زراﻓﻪ ﻫﻮن را‬‫ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﻓﺎﺳـﺪ و ﻣﻮﻫﻮن ﮔﺮداﻧﯿـﺪ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﮐـﺎزروﻧﯽ از اﺟﻠﻪ ﻋﻠﻤـﺎي ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ و اﮐﺎﺑﺮ ﻧﺒﻼي ﻣﻌﺮوﻓﯿﻨﺴﺖ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺳﺪﯾـﺪه و‬‫ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺣﻤﯿـﺪه او ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ آﻧﻔﺎ ﺷـﻨﯿﺪي ﮐﻪ ﺷـﻬﺎب اﻟـّﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ در ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ او را ﺑﺸـﯿﺦ و اﻣﺎم رﺣﻠﻪ وﺻـﻒ‬‫ﮐﺮده و ﺑﺴـﻌﯿﺪ اﻟﺤﻖ و اﻟﺪﯾﻦ ﻣﻠﻘﺐ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ ﻫﻤﯿﺸﻪ در ﻋﺒﺎدت اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ در ﺳـﮑﻮن و رﺣﻠﺖ ﺑﻮده و ﺑﺪﻋﺎي ﺟﻤﯿﻞ‬‫اﺣﺴﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ إﻟﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺂب او را ﻧﻮاﺧﺘﻪ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در درر ﮐﺎﻣﻨﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺧﻮاﺟﮥ اﻻﻣﺎم‬‫ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ اﻟﺸـﯿﺦ أﺑﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺪﻗﺎق اﻟﺒﻠﺒﺎﻧﯽ اﻟﮑﺎزروﻧﯽ ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟﺠﺰري ﻓﯽ ﻣﺸـﯿﺨﮥ‬‫اﻟﺠﻨﯿﺪ اﻟﺒﻠﺒﺎﻧﯽ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺛﻢ ﻗﺎل ﮐﺎن ﺳﻌﯿﺪ اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤّﺪﺛﺎ ﻓﺎﺿﻼ ﺳﻤﻊ اﻟﮑﺜﯿﺮ و اﺟﺎز ﻟﻪ اﻟﻤّﺰي ﺻﺎﺣﺐ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل و ﺟﻤﺎﻋﮥ و ﺧﺮج‬‫اﻟﻤﺴـﻠﺴﻞ و اﻟّﻒ اﻟﻤﻮﻟـﺪ اﻟّﻨﺒﻮّي ﻓﺎﺟـﺎد و ﻣﺎت ﻓﯽ اواﺧﺮ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳـﻨﮥ ‪ 75‬و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺴـﻤﺮﻗﻨﺪي در ﺗﺮﺟﻤﻪ‬‫ﻣﻨﺘﻘﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻮﻟﻒ ﮐﺘﺎب ﻣﻮﻻﻧﺎ و ﺳـّﯿﺪﻧﺎ اﺳـﺘﺎد اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻗﺪوة اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ اﺳﻮة اﻟﻤﻔّﺴـ ﺮﯾﻦ راﻓﻊ اﻋﻼم اﻟﺸـﺮﯾﻌﮥ و ﺳﺎﻟﮏ ﻣﺴﺎﻟﮏ‬‫اﻟﺤﻘﯿﻘـﮥ ﻣﻔﺴـﺮ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻨﺒﻮﯾـﮥ و ﻣﺴـﺘﺨﺮج اﻻﺧﺒﺎر اﻟﻤﺼـﻄﻔﻮﯾﻪ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﻌﺎرف اﻟﺰاﻫـﺪ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻤﻠﮥ و اﻟﺤﻖ و اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد اﻟﮑﺎزروﻧﯽ اﺳـﮑﻨﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺤﺒﻮﺣﮥ اﻟﺠﻨﺎن و اﻓﺎض ﻋﻠﯿﻪ ﺳﺠﺎل اﻟﺮﺣﻤﮥ و اﻟﺮﺿﻮان ﮔﻮﯾﺪ ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﺮا ﺗﻮﻓﯿﻖ‬‫ﺑﺨﺸـﯿﺪ ﺗﺎ در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻗﺪﺳـﯿﻪ و اﺣﺎدﯾﺚ ﻧﺒﻮﯾﻪ ﭘﻮﯾﯿـﺪم و در ﺣﺎﻟﺖ ﺻـﻐﺮ ﺳﻦ ﺑﺸـﺮف ﺻـﺤﺒﺖ ﻋﻠﻤﺎ ﻣﺸـﺮف ﮔﺸـﺘﻢ و ﭼﻨﺪ ﮐﺘﺎب ﺗﺎﻟﯿﻒ‬‫ﮐﺮدم از آﻧﺠﻤﻠﻪ ﺷـﺮح ﻣﺸـﺎرق اﻻـﻧﻮار و ﮐﺘـﺎب ﺷـﻔﺎء اﻟﺼـﺪور و ﻣﺴﻠﺴـﻼت و دﯾﮕﺮ ﻣﺨﺘﺼـﺮات و در اﺳـﺘﮑﺸﺎف ﻣﻌﺎﻧﯽ آن اﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﮐﻮﺷﺶ ﺑﻠﯿﻎ ﻧﻤﻮدم اﻟﺦ و ﻋﻠّﺎﻣﻪ ﺗﺎج اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺪﻫﺎن اﻟﺤﻨﻔﯽ در ﮐﺘﺎب ﮐﻔﺎﯾﮥ اﻟﻤﺘﻄﻠﻊ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪264 :‬‬‫ﮐﻪ در ان ﻣﺮوﯾﺎت ﺷـﯿﺦ ﺧﻮد ﺷـﯿﺦ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻋﺠﯿﻤﯽ ﺣﻨﻔﯽ وارد ﮐﺮده ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﺘﺎب ﺷﺮح اﻟﻤﺸﺎرق ﻟﻠﺸﯿﺦ ﺳﻌﯿﺪ اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ﻟا ﮑﺎزروﻧﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﺧﺒﺮ ﺑﻪ ﻋﻦ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺑﻮ اﻟﺒﻘﺎء اﻟﻐﻤﺮي اﻟﻤﮑﯽ ﻋﻦ اﻟﻤﻌﻤﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺠﺎزي اﻟﺸـﻌﺮاﻧﯽ ﻋﻦ‬‫اﻟﻌّﺰ اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻣﺤﻤﺪ ارﮐﻤﺎس ﻋﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻓﻬﺪ ﻋﻦ واﻟﺪه اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻬﺪ و اﻻﻣﺎم ﻋﻔﯿﻒ‬‫اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺸـﺮف ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﯿﻢ ﮐﻼﻫﻤﺎ ﻋﻦ واﻟﺪ اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻻﻣﺎم ﺷـﺮف اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟّﺴـ ﻌﺎدات ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ اﻟﺠﺮﻫﻤﯽ‬‫ﻋﻦ اﻟﻤﺆﻟﻒ اﻻﻣﺎم ﺳﻌﯿﺪ اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد اﻟﮑﺎزروﻧﯽ ﻓﺬﮐﺮه‬‫‪ -57‬ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯽ‬‫وﺟـﻪ ﭘﻨﺠـﺎه و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺷـﻬﺎب اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻـﯾﺖ را در ﮐﺘـﺎب ﻣـﻮدة اﻟﻘﺮﺑﯽ رواﯾﺖ ﮐﺮده و ﻋﻈﻤﺖ و‬‫ﺟﻼﻟﺖ ﻣﺮوﯾﺎت آن از ﺧﻄﺒﻪاش ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ آن را از ﺟﻮاﻫﺮ اﺧﺒﺎر و ﻵﻟﯽ آﺛﺎر داﻧﺴـﺘﻪ و از ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻣﯿﺪ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ آن را وﺳﯿﻠﻪ او‬‫ﺑﺎﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم و ﻧﺠﺎت او ﺑﺎﯾﻦ ﺣﻀﺮات ﮔﺮداﻧﺪ و ﻧﯿﺰ دﻋﺎي ﺣﻔﻆ ﺧﻮد از ﺧﺒﻂ و ﺧﻠﻞ در ﻗﻮل و ﻋﻤﻞ و ﻋﺪم ﺗﺤﻮﯾﻞ ﺑﺴﻮي ﻣﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 173‬از ‪359‬‬‫ﻟﻢ ﯾﻨﻘـﻞ ﻧﻤﻮده ﺣﯿﺚ ﻗـﺎل اﻟﺤﻤـﺪ ﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ أﻧﻌﻤﻨﯽ اوﻟﯽ اﻟﻨﻌﻢ و اﻟﻬﻤﻨﯽ اﻟﯽ ﻣﻮدة ﺣﺒﯿﺒﻪ ﺟﺎﻣﻊ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و اﻟﮑﺮم اﻟـﺬي ﺑﻌﺜﻪ اﻟﱠﻠﻪ رﺳﻮﻻ‬‫اﻟﯽ ﮐﺎﻓﮥ اﻻﻣﻢ ﻣﺤّﻤﺪ اﻻّﻣﯽ اﻟﻌﺮﺑﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و ﺑﻌﺪ ﻓﻘﺪ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻗُْﻞ ﻻ َأْﺳَﺌﻠُُﮑْﻢ َﻋَﻠﯿِْﻪ َأْﺟﺮًا ِإﻟﱠﺎ اﻟ َْﻤَﻮﱠدَة ﻓِﯽ اﻟ ُْﻘْﺮﺑﯽ و ﻗﺎل‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺣّﺒﻮا اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻤﺎ ارﻓﺪﮐﻢ ﻣﻦ ﻧﻌﻤﻪ و اﺣّﺒﻮﻧﯽ ﻟﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و اﺣّﺒﻮا اﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ ﻟﺤّﺒﯽ‬‫ﻓﻠﻤـﺎ ﮐـﺎن ﻣﻮّدة آل اﻟّﻨﺒﯽ ﻣﺴـﺌﻮﻻ ﻋّﻨﺎ ﺣﯿﺚ اﻣﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺣﺒﯿﺒﻪ اﻟﻌﺮﺑﯽ ﺑﺎن ﻻ ﯾﺴﺎل ﻋﻦ ﻗﻮﻣﻪ ﺳﻮي اﻟﻤﻮّدة ﻓﯽ اﻟﻘﺮﺑﯽ او اّن ذﻟﮏ ﺳـﺒﺐ‬‫اﻟﻨﺠﺎة ﻟﻠﻤﺤّﺒﯿﻦ و ﻣﻮﺟﺐ وﺻﻮﻟﻬﻢ إﻟﯿﻪ و اﻟﯽ آﻟﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟّﺴﻼم ﮐﻤﺎ‬‫ﻗﺎل ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﻣﻦ اﺣّﺐ ﻗﻮﻣﺎ ﺣﺸﺮ ﻓﯽ زﻣﺮﺗﻬﻢ‬‫و اﯾﻀﺎ‬‫ﻗﺎل ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم اﻟﻤﺮء ﻣﻊ ﻣﻦ اﺣّﺐ‬‫ﻓﻮﺟﺐ ﻋﻠّﯽ ﻣﻦ ﻃﻠﺐ ﻃﺮﯾﻖ اﻟﻮﺻﻮل و ﻣﻨﻬـﺞ اﻟﻘﺒﻮل ﻣﺤـّﺒ ﮥ اﻟّﺮﺳﻮل و ﻣﻮدة اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟﺒﺘﻮل و ﻫﺬه ﻻ ﺗﺤﺼﻞ اﻟّﺎ ﺑﻤﻌﺮﻓﮥ ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫آﻟﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟـّﺴ ﻼم و ﻫﯽ ﻣﻮﻗﻮﻓـﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ ﻣـﺎ ورد ﻓﯿﻬﻢ ﻣﻦ اﺧﺒـﺎره ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و ﻟﻘـﺪ ﺟﻤﻌﺖ اﻻﺧﯿـﺎر ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋـﻞ اﻟﻌﻠﻤـﺎء و اﻟﻔﻘﺮاء‬‫ارﺑﻌﯿﻨﺎت ﮐﺜﯿﺮة و ﻟﻢ ﯾﺠﻤﻊ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻟّﺎ ﻗﻠﯿﻼ ﻓﻠﺬا و اﻧﺎ اﻟﻔﻘﯿﺮ اﻟﺠﺎﻧﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪265 :‬‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻌﻠﻮّي اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ اردت ان اﺟﻤﻊ ﻓﯽ ﺟﻮاﻫﺮ اﺧﺒـﺎره و ﻵـﻟﯽ آﺛﺎره ﻣﻤﺎ ورد ﻓﯿﻬﻢ ﻣﺨﺘﺼـﺮا ﻣﻮﺳﻮﻣﺎ ﺑﮑﺘﺎب اﻟﻤﻮّدة ﻓﯽ اﻟﻘﺮﺑﯽ ﺗﺒّﺮﮐﺎ‬‫ﺑﺎﻟﮑﻼم اﻟﻘﺪﯾﻢ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ ﻣﺎﻣﻮﻟﯽ ان ﯾﺠﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ ذﻟﮏ وﺳﯿﻠﺘﯽ إﻟﯿﻬﻢ و ﻧﺠﺎﺗﯽ ﺑﻬﻢ و ﻃﻮﯾﺘﻪ ﻋﻠﯽ ارﺑﻌﮥ ﻋﺸﺮ ﻣﻮدة و اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻌﺼﻤﻨﯽ ﻣﻦ اﻟﺨﺒﻂ‬‫و اﻟﺨﻠﻞ ﻓﯽ ﻟا ﻘﻮل و اﻟﻌﻤﻞ و ﻟﻢ ﯾﺤّﻮل ﻗﻠﻤﯽ اﻟﯽ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﻨﻘﻞ ﺑﺤﻖ ﻣﺤّﻤـ ﺪ و ﻣﻦ اﺗﺒﻌﻪ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺪول و ﻫﺮ ﮔﺎه ﺑﺎﯾﻦ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ‬‫اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺟﻠﯿﻞ وارﺳﯿﺪي ﭘﺲ ﺑﺪاﻧﮑﻪ در ان ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﻗﺎل ﮐّﻨﺎ ﻧﺼـﻠّﯽ ﻣﻊ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﺎﻟﺘﻔﺖ إﻟﯿﻨﺎ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ اّﯾﻬﺎ اﻟّﻨﺎس ﻫﺬا وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺣﻔﻈﻮه‬‫ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯽ ﻧﺰد ﺳـﻨّﯿﻪ از اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎ و ﻋﺮﻓﺎء اﺟّﻠﻪ ﻧﺒﻼ و اﻫﻞ ﺻـﻔﺎ و اﻋﺎﻇﻢ ﺷـﯿﻮخ ﻣﻘﺒﻮﻟﯿﻦ و اﻓﺎﺧﻢ اﺳﺎﻃﯿﻦ‬‫ﻣﮑﺮﻣﯿﻨﺴﺖ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺠﺎﻣﯽ در ﮐﺘﺎب ﻧﻔﺤﺎت اﻻﻧﺲ ﻣﻦ ﺣﻀـﺮات اﻟﻘﺪس ﮔﻔﺘﻪ ﻣﯿﺮ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ ﻗـﺪس ﺳـّﺮه ﺟـﺎﻣﻊ ﺑﻮده اﺳﺖ ﻣﯿـﺎن ﻋﻠﻮم ﻇﺎﻫﺮي و ﺑﺎﻃﻨﯽ وﯾﺮا در ﻋﻠﻮم اﻫﻞ ﺑﺎﻃﻦ ﻣﺼـّﻨﻔﺎت ﻣﺸـﻬﻮرﺳﺖ ﭼﻮن ﮐﺘﺎب اﺳـﺮار‬‫اﻟﻨﻘﻄﻪ و ﺷـﺮح اﺳـﻤﺎء اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺴﻨﯽ و ﺷﺮح ﻓﺼﻮص اﻟﺤﮑﻢ و ﺷﺮح ﻗﺼﯿﺪه ﺣﻤﺰّﯾﻪ ﻓﺎرﺿّﯿﻪ و ﻏﯿﺮ آن وي ﻣﺮﯾﺪ ﺷﯿﺦ ﺷﺮف اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﻮد‬‫ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺰدﻗﺎﻧﯽ ﺑﻮد و اﻣﺎ ﮐﺴﺐ ﻃﺮﯾﻘﺖ ﭘﯿﺶ ﺻﺎﺣﺐ اﻟّﺴـ ﺮ ﺑﯿﻦ اﻻﻗﻄﺎب ﺗﻘﯽ اﻟﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ دوﺳﺘﯽ ﮐﺮد و ﭼﻮن ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ از‬‫دﻧﯿـﺎ ﺑﺮﻓﺖ ﺑﺎز رﺟﻮع ﺑﺸـﯿﺦ ﺷـﺮف اﻟـﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﮐﺮد و ﮔﻔﺖ ﻓﺮﻣﺎن ﭼﯿﺴﺖ وي ﺗﻮﺟﻪ ﮐﺮد و ﻓﺮﻣﻮد ﻓﺮﻣﺎن آﻧﺴﺖ ﮐﻪ در اﻗﺼﺎي ﺑﻼد‬‫ﻋﺎﻟﻢ ﺑﮑﺮدي ﺳﻪ ﻧﻮﺑﺖ رﺑﻊ ﻣﺴـﮑﻮن را ﺳـﯿﺮ ﮐﺮد و ﺻﺤﺒﺖ ﻫﺰار و؟؟؟؟؟؟ را در ﯾﮏ ﻣﺠﻠﺲ درﯾﺎﻓﺖ ﺻﺤﺒﺖ داﺷﺖ و ﭼﻮن ﮐﺘﺎب او‬‫را ﺗﺼﻨﯿﻒ ﮐﺮد ﻣﺘﺤﯿﺮ ﺷﺪ ﮐﻪ ﭼﻪ ﻧﺎم ﻧﻬﺪ ﭼﻮن ﺑﺸﺮف ﻣﺪﯾﻨﻪ ﻣﺒﺎرك ﻣﺸﺮف ﺷﺪ اﻟﺘﻤﺎس از روح ﻣﻘّﺪس ﻣﻄﻬﺮ ﻣﺼﻄﻔﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳﻠﻢ ﮐﺮد و در واﻗﻌﻪ دﯾﺪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﺼﻄﻔﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ را او را و ﻓﺘﺤﯿﻪ ﻧﺎم ﻧﻪ ﺑﻌﺪ از ان او را‬‫و ﻓﺘﺤّﯿﻪ ﻧﺎم ﮐﺮد ﮐﻪ ﺣﺎﻻ ﻣﺮﯾﺪان ﺧﺎﻧﻮاده او ﺑﻌﺪ از ﻧﻤﺎز ﺻـﺒﺢ ﻣﯽﺧﻮاﻧﻨﺪ و ﻓﺎﺋﺪه ﻣﯽﮔﯿﺮﻧﺪ و در ﺳﺎدس ذي اﻟﺤﺠﻪ ﺳـﻨﻪ ﺳﺖ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ‬‫و ﺳـﺒﻌﻤﺎﺋﮥ ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﻮﻻﯾﺖ ﮐﯿﺮ و ﺳﻮاد ﻓﻮت ﺷﺪ و از آﻧﺠﺎ ﺑﺨﺘﻼﻧﺶ ﻧﻘﻞ ﮐﺮدﻧﺪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﮐﻔﻮي در ﮐﺘﺎﺋﺐ اﻻﻋﻼم‬‫اﻻﺧﯿﺎر ﻣﻦ ﻓﻘﻬﺎء ﻣﺬﻫﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪266 :‬‬‫ﻧﻌﻤﺎن اﻟﻤﺨﺘﺎر ﮔﻔﺘﻪ ﻟﺴﺎن اﻟﻌﺼﺮ ﺳّﯿﺪ اﻟﻮﻗﺖ اﻟﻤﻨﺴﻠﺦ ﻋﻦ اﻟﻬﯿﺎﮐﻞ اﻟّﻨﺎﺳﻮﺗﯿﮥ و اﻟﻤﺘﻮّﺳﻞ اﻟﯽ اﻟﺴﺒﺤﺎت اﻟﻼﻫﻮﺗﯿﮥ اﻟﺸﯿﺦ اﻟﻌﺎرف ﻟا ّﺮﺑﺎﻧﯽ و‬‫اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺼـﻤﺪاﻧﯽ ﻣﯿﺮ ﺳـّﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺷـﻬﺎب ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﻗﺪس اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺳـّﺮه ﮐﺎن ﺟﺎﻣﻌﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻈﺎﻫﺮة و اﻟﺒﺎﻃﻨﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 174‬از ‪359‬‬‫اﻟـﺦ و ﻧﻮر اﻟـﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑـﺪﺧﺸﺎﻧﯽ در ﮐﺘﺎب ﺧﻼﺻﮥ اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﮔﻔﺘﻪ در ﺑﯿﺎن ﺑﻌﻀـﯽ از ﻓﻀﺎﺋﻞ آن ﻋﺮوه وﺛﻘﯽ ﺷﺎﻫﺒﺎز ﺑﺎ ﭘﺮواز از آﺷـﯿﺎن‬‫ﻫﻤـﺎ ﺷـﺎﻫﺴﻮار ﻣﯿﻄـﺎن ﻋﺮوﺟﯽ ﺷـﻤﺲ ﺳـﻤﺎء ﻗﺪﺳـﯽ ﻧﻮر ﻓﻀﺎي ﻗﺪوﺳـﯽ ﮐﯿﻤﯿﺎي وﺟﻮد و اﻧﺎي ﻣﺨﺘﺎر ﺧﯿﺎر ﺣﻀـﺮت اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺸـﮑﻮر‬‫اﻟﻔﺨـﻮر ﺑﺠﻨـﺎب اﻟـﺪﯾﺎن ﻗﺮه ﻋﯿﻦ ﻣﺤﻤـﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻤﺮه ﻓﺆاد اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ و اﻟﺒﺘﻮل اﻟﻤﻄﻠﻊ ﻋﻠﯽ ﺣﻘـﺎﺋﻖ اﻻﺣـﺎدﯾﺚ و اﻟﺘﻔﺎﺳـﯿﺮ اﻟﻤﻤﻌﻦ ﻓﯽ‬‫اﻟﺴـﺮاﺋﺮ ﺑﺎﻟﺒﺼـﯿﺮة اﻟﻤﺮﺷـﺪ ﻟﻠﻄـﺎﻟﺒﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﻄﺮﯾﻖ اﻟﺴـﺒﺤﺎﻧﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻞ ﻟﻠﻤﺘﻮﺟﻬﯿﻦ اﻟﯽ اﻟﺠﻤـﺎل اﻟﺮﺣﻤـﺎﻧﯽ اﻟﻌـﺎرف اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺴـﯿﺪ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﺧّﺼﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻠّﻄﯿﻒ ﺑﺎﻟﻠﻄﻒ اﻟﺼـﻤﺪاﻧﯽ و رزﻗﻨﺎ اﻻﺳـﺘﻨﺎرة اﻟّﺪاﺋﻤﮥ ﻣﻦ اﻟﻨﻮر اﻟﺤﻘﺎﻧﯽ اﻟﺦ و ﺷـﯿﺦ اﺣﻤﺪ ﻗﺸﺎﺷـﯽ در ﮐﺘﺎب ﺳﻤﻂ‬‫ﻣﺠﯿﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﺳـﻨﺪ ﺷـﺠﺮة ﺧﻼﻓﮥ اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﻟﻤﻮّﺣﺪ اﻟﻔﺮداﻧﯽ ﻗﺪس اﻟﱠﻠﻪ اﺳـﺮارﻫﻢ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﺳـﻤﻂ ﻣﺠﯿﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺪ ﺳﺒﻖ اﺗﺼﺎل‬‫ﺳﻨﺪ اﻟﺜﻘﻠﯿﻦ ﺑﺎﻟﺴّﯿﺪ ﻋﻠﯽ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﻗﺪس ﺳﺮه و ﻫﻮ اﺧﺬ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ ﺷﺮف اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺰدﻗﺎﻧﯽ و ﻗﺪ ﺳﺎح اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﻟﺮﺑﻊ‬‫اﻟﻤﺴـﮑﻮن ﺛﻼث ﻣﺮات ﺑﺎﻣﺮ ﺷـﯿﺨﻪ اﻟﻤﺰدﻗﺎﻧﯽ و ﻗﺪ اوﺿـﺤﺖ ﻫﺬا ﻓﯽ ﺳـﯿﺎﺣﺎﺗﻪ و ﺻـﺤﺐ اﻟﻔﺎ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ وﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻧﻔﺨﺎت اﻻﻧﺲ‬‫ﻟﻠﺠﺎﻣﯽ ﻗـﺪس ﺳـﺮه و ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در رﺳﺎﻟﻪ اﻧﺘﺒﺎه ﻓﯽ ﺳـﻼﺳﻞ اوﻟﯿﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺒﺎﻧﯽ ﺳـﯿﺪي اﻟﻮاﻟـﺪ إﺟﺎزة ﻗﺎل اﻧﺒﺎﻧﯽ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﻈﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻻﮐﺒﺮآﺑﺎدي إﺟﺎزة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻋﻦ ﺟـّﺪه ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﺪﻫﻠﻮي اﻧّﻪ ﻗﺎل ﻣﻨﻘﻮﻟﺴﺖ از ﺣﻀـﺮت ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻧﻮر اﻟﺤﻖ و اﻟﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻧﻮر‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺮﻗـﺪه ﻗﻠﺖ و ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻧﻮر اﻟـﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ ﺧﻠﯿﻔﻪ اﻣﯿﺮ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯽ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﮐﯿﻔﯿﺖ اوراد وﻇﺎﺋﻒ اوﻗﺎت ﺳﻠﺴـﻠﻪ ﮐﺎﻣﻞ‬‫اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟﺼـﻤﺪاﻧﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻣﯿﺮ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯽ ﻗﺪس اﻟﱠﻠﻪ ﺳـّﺮه اﻟﻌﺰﯾﺰ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن ﺳﭙﯿﺪه ﺻﺒﺢ ﺻﺎدق ﭘﺪﯾﺪ ﺷﻮد دو رﮐﻌﺖ‬‫ﻧﻤﺎز ﺳﻨﺖ ﺑﺎﻣﺪاد ﺑﮕﺬار و اﻟﺦ و ﻫﺬا اﻟﺴﯿﺪ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ اﻟﺬي ﯾﺴّﻤﻮﻧﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺜﺎﻧﯽ و ﯾﺼﻔﻮﻧﻪ ﺑﺎﻧّﻪ اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟﺼﻤﺪاﻧﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪267 :‬‬‫و اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟّﺮﺑﺎﻧﯽ و اﻟﻔﺮد اﻟﺼـﻤﺪاﻧﯽ و اﻟﻌﺎرف اﻟﺤّﻘﺎﻧﯽ و ﻫﻮ ﻣﻘﺘﺪي واﻟﺪ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﺸﺎﻧﺊ و ﺷـﯿﺨﻪ و ﻣﻼذه ﻓﯽ ﺳﻠﻮك اﻟﻄﺮﯾﻖ اﻟﻌﺮﻓﺎﻧﯽ‬‫ﻗـﺪ اﺛﺒﺖ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻣﻮّدة اﻟﻘﺮﺑﯽ اﻟـﺬي ﻣﺪﺣﻪ ﺑﺎﻟﻤﺪاﺋﺢ اﻟﺠﻠﯿﻠﮥ اﻟﻤﺒﺎﻧﯽ اﻟﻔﺨﯿﻤﮥ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﺜﺒﺖ اّن اﻻﺑﻄﺎل و اﻟﺘﮑﺬﯾﺐ‬‫ﻓﯽ ﻏﺎﯾﮥ اﻟﺴﻤﺎﺟﮥ و اﻟﻔﻈﺎﻋﮥ ﻋﻨﺪ اﻟﻘﺎﺻﯽ و اﻟﺪاﻧﯽ و اﻧّﻪ إرادة ﻻﻃﻔﺎء اﻟﻨﻮر اﻟﺸﻌﺸﻌﺎﻧﯽ‬‫‪ -58‬ﺳﯿﺪ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﺎه و ﻫﺸـﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺳـﯿﺪ ﺷـﻬﺎب اﻟـّﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌﺪده در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم وارد‬‫ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻗﺴﻢ ﺛﺎﻧﯽ ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺒﺎب اﻟﺨﺎﻣﺲ ﻓﯽ ان اﻟّﻨﺒﯽ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ ﻣﻦ اﻟّﻨﺒﯽ رﻏﻤﺎ ﻟﮑّﻞ ﺟﺎﺣﺪ‬‫ﻏﻮي و ﺟﺎﻫﻞ ﻏﺒّﯽ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ‬‫ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي رواه اﻟﻄﺒﺮي و ﻗﺎل أﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ و اﻟﺘﺮﻣﺬي‬‫و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و رواه اﻟﺰرﻧﺪي اﯾﻀﺎ و ﻧﯿﺰ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺟﯿﺸﺎ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ رض ﻓﻤﻀﯽ‬‫ﻓﯽ اﻟّﺴـ ﺮﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠّﯽ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﺴّﻠﻤﻮا ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ‬‫ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ ﻟا ـّﺴ ﺮّﯾﮥ ﺳـّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺻﻨﻊ‬‫ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ‬‫إﻟﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ‬‫ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي رواه ﻓﯽ ﺟﺎﻣﻊ اﻻﺻﻮل و ﻗﺎل اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬّي و رواه اﻟﻄﺒﺮي ﻣﻦ ﻗﻮﻟﻪ‬‫اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و ﻗﺎل اﺣﻤﺪ و اﻟﺘﺮﻣﺬي و ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 175‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪268 :‬‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و ﻧﯿﺰ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﺑﺮﯾـﺪة اﻧّﻪ ﮐـﺎن ﯾﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان ﮐﻨﺖ‬‫ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ اﻧّﻪ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻ ﻧﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي رواه اﻟﻄﺒﺮي و ﻗﺎل اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ‬‫و ﻋﻦ ﻋﺒﺎﯾﮥ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ رﺣﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ و رﺿﻮاﻧﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﯾﻘﻀﯽ دﯾﻨﯽ و ﯾﻨﺠﺰ ﻣﻮﻋﺪي و ﺧﯿﺮ ﻣﻦ اﺧﻠﻒ‬‫ﺑﻌﺪي ﻣﻦ اﻫﻠﯽ رواه اﻟﺰرﻧﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧّﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ ﻋﻨﺪ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻬﻤﺎ إذ اﺗﺎه ﺳﺒﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و اّﻣﺎ‬‫ان ﻧﺨﻠﻮﻧﺎ ﻋﻦ ﻫﺆﻻء ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺒﺼـﺮ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤّﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﻧﺪري ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا‬‫ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف ﺗﻒ اّن اوﻟﺌﮏ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﺗﻔﺮد ﺑﻌﺸـﺮ ﺧﺼﺎل وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و‬‫ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺧﯿﺒﺮ ﻻﺑﻌﺜﻦ ﺑﻬﺬه اﻟّﺮاﯾﮥ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﺑﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤّﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻓﻠﺴﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﻦ‬‫اﺳﺘﺸـﺮف ﻗـﺎل ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑـﺎرك و ﺳـﻠﻢ اﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﯿﻞ ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و‬‫ﺳّﻠﻢ و ﻣﺎ ﮐﺎن اﺣﺪﮐﻢ ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾﺒﺼـﺮ ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﻪ ﺛﻼﺛﺎ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟّﺮاﯾﮥ ﻓﺎﻋﻄﺎﻫﺎ اﯾﺎه و ﻗﻠﻊ ﺑﺎب ﺧﯿﺒﺮ ﻓﺠﺎء ﺑﺼـﻔﯿﮥ‬‫ﺑﻨﺖ ﺣﯿﯽ ﻣﻦ ﺟﻤﻠﮥ اﻟﻐﻨﺎﺋﻢ و ﺑﻌﺚ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ وﺟﻬﻪ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ‬‫ﺑﮑﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﻟﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻌﻠﻪ ﻗﺪ ﺣﺪث ﻓّﯽ ﺷـﯽء ﻗﺎل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـّﻠﻢ ﻻ و ﻟﮑﻦ ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻟّﺎ‬‫رﺟـﻞ ﻫﻮ ﻣّﻨﯽ و اﻧـﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗـﺎل ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠّﻢ ﻟﻨﺒﯽ ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة و ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻌﻬﻢ ﺟﺎﻟﺲ ﻓﻘﺎل اﻧﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪269 :‬‬‫و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ اﻧﺖ وﻟﯿﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة و ﮐﺎن ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ وﺟﻬﻪ اول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ اﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠّﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴﯿﻦ ع ﻓﻘﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ‬‫اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫و ﺷﺮي ﻋﻠﯽ رﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻧﻔﺴﻪ إذ ﻟﺒﺲ ﺛﻮب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ و ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ و ﻓﺪاه ﻧﻔﺴﻪ إذ‬‫ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـّﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﮐﺎن راﻗﺪا ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـّﻠﻢ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اّن ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ ﻗﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ‬‫ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ و دﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر و ﺧﺮج رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ اﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠّﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠﯽ اﺧﺮج‬‫ﻣﻌـﮏ ﻓﻘـﺎل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑـﺎرك و ﺳـﻠﻢ ﻻـ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠّﯽ رﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و‬‫ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ اﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟّﺎ اﻧﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒﯽ اﻧﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻻ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي و‬‫ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳّﻠﻢ اﻧﺖ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ و ﻗﺎل ﺻّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه و ﻗﺪ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧّﻪ رﺿﯽ ﻋﻦ اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ‬‫ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﻧﻪ ﺳـﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ و ﻗﺎل ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳـّﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﺣﯿﻦ ﻗﺎل ﺋا ـﺬن ﻟﯽ‬‫ﻓﺎﺿﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻨﻖ ﺣﺎﻃﺐ ﻗﺎل ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ او ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ ﻣﺎ ﯾﺪرﯾﮏ اّن اﻟﱠﻠﻪ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل‬‫اﻋﻤﻠﻮا ﻣـﺎ ﺷـﺌﺘﻢ و ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﻓﯽ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸـﺠﺮة و اﻫـﻞ ﺑـﺪر رواه اﻟﺼﺎﻟﺤـﺎﻧﯽ ﺑﺎﺳـﻨﺎده اﻟﯽ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 176‬از ‪359‬‬‫اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ ﺑﺎﺳﻨﺎده‬‫و ﻗﺎل ﻫـﺬا ﺣـﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻣﺘﯿﻦ و رواه اﻟﻄﺒﺮي و ﻗﺎل اﺧﺮﺟﻪ ﺑﺘﻤﺎﻣﻪ و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻓﻘﺎت و ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻄﻮال و اﺧﺮج‬‫اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺑﻌﻀﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪270 :‬‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرات ﻋﺪﯾـﺪه ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟـﺪﻻﺋﻞ واﺿـﺢ و ﻻﺋـﺢ ﮔﺮدﯾـﺪ ﮐﻪ ﺷـﻬﺎب اﻟـّﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻤﺰﯾـﺪ اذﻋﺎن و اﯾﻘﺎن ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﻄﺮق‬‫ﻣﺘﻌـّﺪده رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده و از ﺗﺮﻣـﺬي ﺑﻮاﺳـﻄﻪ ﻣﺤّﺐ ﻃﺒﺮي ﺑﻮدن آن ﺣـﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده و ﻫﻢ ﺑـﺬﮐﺮ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را‬‫اﺣﻤـﺪ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و زرﻧﺪي رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﺗﺎﯾﯿﺪ و ﺗﺴﺪﯾﺪ اﯾﻦ ﺧﺒﺮ ﻣﻨﯿﻒ ﮐﺮده ﺣﻖ ﺻـﺤﯿﺢ و ﺻﺪق ﻧﺼـﯿﺢ را ﺑﮑﻤﺎل اﯾﻀﺎح ﻇﺎﻫﺮ و‬‫اﺷـﮑﺎر ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﻧﯿﺰ ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﺸـﺮه ﺧﺼﺎل ﮐﻪ در ان ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻫﻢ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را‬‫ﺣـﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻣﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎﺛﺒﺎت اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ آن را اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ دﻣﺸـﻘﯽ در ﻣﻮاﻓﻘﺎت و ارﺑﻌﯿﻦ ﻃﻮال ﺑﺘﻤﺎﻣﻪ و ﻧﺴﺎﺋﯽ‬‫ﺑﻌﺾ آن را اﺧﺮاج ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ ﺑﻮدن اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻌﺮوف و ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﻨﻘﻮل از اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ و ﻣﺎﺛﻮر ﺛﺎﺑﺖ ﻓﺮﻣﻮده و ﮐﻔﯽ ﺑﺬﻟﮏ دﻟﯿﻼ‬‫ﻋﻠﯽ ﮐﻮن ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻓﯽ ﮐﻤﺎل اﻻﻋﺘﻤﺎد و اﻻﻋﺘﺒﺎر و ﻧﻬﺎﯾﮥ اﻟﻮﺛﻮق و اﻟﻤﻌﺮوﻓّﯿﮥ و اﻻﺷﺘﻬﺎر و ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ ﻫﻤﻪ از ﺻﺪر ﮐﺘﺎب ﺗﻮﺿﯿﺢ‬‫اﻟـﺪﻻﺋﻞ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ از رّد و اﺑﻄﺎل ﺗﻮﻫﯿﻦ و ﺗﻬﺠﯿﻦ اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺬﮐﻮره درﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺘﺎﮐﯿﺪ ﺷﺪﯾﺪ و ﺗﻬﺪﯾﺪ و وﻋﯿﺪ‬‫ﻣﻨﻊ ﮐﺮده و ﻇـﺎﻫﺮ ﮐﺮده ﮐﻪ ﺣﮑﻢ ﺑﻮﺿﻊ آن ﻧﺎﺷـﯽ از ﻏﻠﻮ در دﯾﻦ ﺑﻐﯿﺮ ﺣﻖ و اﺗﺒﺎع اﻫﻮاء ﺿﺎﻟﯿﻦ و اﻫﻞ اﺿـﻼل و ﺗﻀـﻠﯿﻞ و اﻗﺘﻔﺎي آﺛﺎر‬‫ﻣﻌﺮﺿـﯿﻦ از ﺳﻮاء ﺳﺒﯿﻠﺴﺖ و اﯾﻦ اﺣﺎدﯾﺚ را ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﻋﻠﻤﺎي ﺳـﻨﺖ در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ذﮐﺮ ﮐﺮدهاﻧـﺪ و ﻋﻈﻤﺎي‬‫اّﻣﺖ ﮐﻪ اﺧﺘﯿـﺎر و ارﺗﻀـﺎي ﺣـﻖ ﮐﺮدهاﻧـﺪ آن اﺧﺒـﺎر را ﺑﻘﺒﻮل ﺗﻠﻘﯽ ﻧﻤﻮده و ﻧﯿﺰ از ان ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﻈﻤـﺎت اﺧﺒـﺎر آن در ﺻـﺤﺎح و‬‫ﺳﻨﻨﺴﺖ و ﻣﺮوّﯾﺎت آن ﻣﺎﺛﻮرات اﻫﻞ ﺻﻼح در ﺳﻨﻦ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب از ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻓﺮﯾﻘﯿﻦ ﺧﺎﻟﯽ و ﺗﺒﺤﺮي ﺻﺪق و‬‫ﺗﻮﺧﯽ ﺣﻖ و ﺗﻨّﺤﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت ﻃﺮﯾﻘﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽ ﻓﺜﺒﺖ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﺿﺢ ﻟﻠﺤﻖ ﺑﺎﺑﻠﺞ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﺣﺴﺐ اﻓﺎدة ﺻﺎﺣﺐ ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ اﻻﺻـﯿﻞ‬‫اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﻼﺋﻞ ﮐﻮن ﻫـﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﺣﺴـﻨﺎ ﻣﺘﯿﻨﺎ و ﺧﺒﺮا ﺷـﻬﯿﺮا ﻣﺒﯿﻨﺎ ﻗﺪ رواه ﻧﺤﺎرﯾﺮ اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﺗﻠﻘﺘﻪ ﺑﺎﻟﻘﺒﻮل ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ اﻟﻌﻈﻤﺎء‬‫ﻓﻼ ﯾﻨﮑﺺ ﻋﻦ ﻗﺒﻮﻟﻪ ﺑﻌﺪ ﺳﻔﻮر اﻟﺤﻖ اﻟﻌﻠﯽ اﻟﺴﻨﺎء اﻟﺠﻤﯿﻞ اﻟﺒﻬﺎء اﻻ ﻣﻦ اﺳﺘﺤﻮذ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺒﻐﻀﺎء و اﻟﺸﺤﻨﺎء و ﺧﺎﻣﺮه اﻟﺠﺪل و اﻟﻤﺮاء‬‫‪ -59‬اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﺎه و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌﺮوف‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪271 :‬‬‫ﺑﺎﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻌﺴـﻘﻼﻧﯽ ﮐﻪ رﺋﯿﺲ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ و ﻓﺨﺮ اﻟﻤﻨﻘـﺪﯾﻦ ﺳـﻨّﯿﻪ اﺳﺖ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺑﺎﻫﺮه و ﻣﺤﺎﻣﺪ زاﻫﺮه و ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻓﺎﺧﺮه او از ﺿﻮء ﻻﻣﻊ‬‫ﺳﺨﺎوي و ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ و ﻧﻈﻢ اﻟﻌﻘﯿﺎن ﻓﯽ اﻋﯿﺎن اﻷﻋﯿﺎن و ﺣﺴﻦ اﻟﻤﺤﺎﺿـﺮه ﻓﯽ اﺧﺒﺎر ﻣﺼـﺮ و اﻟﻘﺎﻫﺮه ﺳـﯿﻮﻃﯽ و اﺑﺠـﺪ اﻟﻌﻠﻮم ﻣﻮﻟﻮي‬‫ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﺳﺎﻃﻊ و ﻻﻣﻌﺴﺖ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ذﮐﺮ ﮐﺮده و ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺗﻘﻮﯾﺖ اﺳﻨﺎد آن‬‫ﻧﻤﻮده زﻧﮓ ﺷـﺒﻬﺎت اﻫﻞ ﺗﺰوﯾﺮ از آﺋﯿﻨﻪ ﻗﻠﻮب ﻧﺎﻗﺪان ﺑﺼﯿﺮ زدوده در اﺻﺎﺑﻪ ﺑﺘﻤﯿﯿﺰ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم در‬‫ذﮐﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ آن ﺣﻀﺮت ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺘﺮﻣﺬي ﺑﺎﺳﻨﺎد ﻗﻮّي ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻓﯽ ﻗّﺼﮥ ﻗﺎل ﻓﯿﻬﺎ ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ‬‫و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در اﺻﺎﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﺣﻤـﺪ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻧّﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ ﻋﻨـﺪ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺳـﺒﻌﮥ رﻫﻂ ﻓـﺬﮐﺮ ﻗـّﺼ ﮥ ﻓﯿﻬﺎ ﻗـﺪ ﺟﺎء ﯾﻨﻘﺾ ﺛﻮﺑﻪ‬‫ﻓﻘﺎل وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮ ﻗﺪ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻓﺒﺰق‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 177‬از ‪359‬‬‫ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟﺮاﯾﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎه ﻓﺠﺎء ﺑﺼﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿﯽ و ﺑﻌﺜﻪ ﺑﻘﺮاءة ﺑﺮاءة ﻋﻠﯽ ﻗﺮﯾﺶ و ﻗﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ اﻟّﺎ رﺟﻞ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻟﺒﻨﯽ‬‫ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵـﺧﺮة ﻓـﺎﺑﻮا ﻓﻘـﺎل ﻋﻠّﯽ اﻧﺎ ﻓﻘﺎل اﻧّﻪ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة و اﺧـﺬ رداءه ﻓﻮﺿـﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤـﮥ و‬‫اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴﯿﻦ و ﻗﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫و ﻟﺒﺲ ﺛﻮﺑﻪ و ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ و ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﻗﺼﺪوا ﻗﺘﻞ اﻟﻨﺒّﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻠّﻤﺎ اﺻﺒﺤﻮا رأوه و ﻗﺎﻟﻮا اﯾﻦ ﺻﺎﺣﺒﮏ و ﻗﺎل ﻟﻪ ﻓﯽ‬‫ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك اﻧﺖ ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟّﺎ اﻧّﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒّﯽ اﻧﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي و ﺳّﺪ اﻻﺑﻮاب اﻟّﺎ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻓﯿﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه و ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻه و اﺧﺒﺮ اﻟﱠﻠﻪ اﻧّﻪ‬‫رﺿـﯽ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸـﺠﺮة ﻓﻬﻞ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻧّﻪ ﺳـﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ و ﻗﺎل ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﯾﺎ ﻋﻤﺮ ﻣﺎ ﯾﺪرﯾﮏ اّن اﻟﱠﻠﻪ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر‬‫ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪272 :‬‬‫ﻣ ﺎ ﺷﺌﺘﻢ‬‫و ﻧﯿﺰ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﻓﺘﺢ اﻟﺒﺎري ﺑﺸﺮح ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮﯾﺪه ﮐﻪ ﺑﺨﺎري آن را ﺑﺤﺬف ﻓﻘﺮه اﺧﯿﺮه رواﯾﺖ ﮐﺮده ﻓﺮﻣﻮده و‬‫اﺧﺮج اﺣﻤﺪ اﯾﻀﺎ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ اﺟﻠﺢ اﻟﮑﻨﺪي ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﺑﻄﻮﻟﻪ و زاد ﻓﯽ آﺧﺮه ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧﻪ ﻣّﻨﯽ و ﻧا ﺎ ﻣﻨﻪ و‬‫ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ اﯾﻀﺎ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪة ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻣﺨﺘﺼـﺮا و ﻓﯽ آﺧﺮه ﻓﺎذا اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺪ‬‫اﺣﻤّﺮ وﺟﻬﻪ ﯾﻘﻮل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠّﯽ وﻟﯿﻪ اﺧﺮﺟﻪ و اﻟﺤﺎﮐﻢ‬‫ﻣﻦ ﻫـﺬا اﻟﻮﺟﻪ ﻣﻄﻮﻻ و ﻓﯿﻪ ﻗّﺼﮥ اﻟﺠﺎرﯾﮥ ﻧﺤﻮ رواﯾﮥ ﻋﺒﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ و ﻫﺬه ﻃﻮق ﯾﻘﻮي ﺑﻌﻀـﻬﺎ ﺑﺒﻌﺾ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﯿﺎ ﺳـﺒﺤﺎن اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻨﺎدي ﺑا ﻦ ﺣﺠﺮ‬‫ﻋﻼﻣـﮥ ﻋﺴـﻘﻼن ﺑﻘﻮة ﺳـﻨﺪ ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﻤﻘﺒﻮل ﻋﻨـﺪ اﻟﻤﻬﺮة اﻷﻋﯿـﺎن و اﯾﻀـﺎ ﯾﺒﻮح ﺑﺘﻘﻮﯾـﮥ ﺑﻌﺾ ﻃﺮﻗﻪ ﻟﺒﻌﺾ و ﯾﻨﻘﺾ ﻇﻬﺮ‬‫اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ أّي ﻧﻘﺾ و ﯾﻮرده ﻓﯽ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻟﻤﻨﺘﻘﺎة ﻟﻌﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و ﯾﻮﺿﺢ اﻟﺤﻖ اﯾﻀﺎﺣﺎ ﻻ ﯾﺜﻠﻢ ﺑﻨﯿﺎﻧﻪ اﻟﻮﺳﺎوس و اﻻوﻫﺎم و ﻣﻊ ذﻟﮏ‬‫ﻻ ﯾﺤﺘﻔﻞ ﺑﻪ اﻟﻤﺘﻌﺼـﺒﻮن اﻟﺬﯾﻦ ﯾﺘﻠﻮﻧﻮن اﻟﻮاﻧﺎ و ﯾﻔﺘﻨﻮن اﻟﻬﻤﺞ اﻟﺮﻋﺎع اﻣﺘﻨﺎﻧﺎ و ﯾﻨﺼـﺒﻮن ﻻزﻻل اﻻﻏﻤﺎر اﻟﻔﺨﺎخ و اﻻﺷـﺮاك و ﯾﻘﺤﻤﻮﻧﻬﻢ‬‫ﺑـﺎﻧﻮاع اﻟﺤﯿـﻞ و اﻟـﺪﺳﺎﻧﺲ ﻓﯽ ﺻـﻨﻮف اﻟﺮدي و اﻟﻬﻼك و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ در ﺻـﺪر ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﮐﻤﺎ‬‫ﺳﺘﻘﻒ ﻋﻠﯿﻪ اﻧﺸـﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺷـﺮوع ﻣﺸـﻬﻮره ﮐﺘﺐ ﻣﺘـﺪاوﻟﻪ ﮐﻪ در ان ﮐﺘﺎب ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده آن ﺷـﺮوح را ﺑﺠﻬﺖ ﮐﺜﺮت ﺷـﻬﺮت و‬‫ﺗﻠﻘﯽ و ﮐﺜﺮت ﻧﻘﻞ و وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد ﺑﺮ آﻧﻬﺎ ﺣﮑﻢ ﻣﺘﻮن ﺣﺎﺻﻞ ﺷـﺪه و ﭼﻮن ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺴـﺘﺎن ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ واﻻﺷﺎن‬‫ﻓﺘـﺢ اﻟﺒـﺎري را ﻫﻢ در ان ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده ﭘﺲ ﻓﺘـﺢ اﻟﺒﺎري ﻧﯿﺰ ﺑﺴـﺒﺐ ﮐﺜﺮت ﺷـﻬﺮت و ﺗﻠﻘﯽ ﺑﻘﺒﻮل و ﮐﺜﺮت ﻧﻘﻞ و وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد ﺑﺮ ان در‬‫ﺣﮑﻢ ﻣﺘﻦ آن ﯾﻌﻨﯽ ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺨـﺎري ﮐﻪ ﻧﺰد ﺣﻀـﺮات اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ اﺻـﺢ اﻟﮑﺘﺐ ﺑﻌـﺪ ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ اﺳﺖ و ﻗﻄﻌﯿﺖ ﺻـﺪور اﺣﺎدﯾﺚ آن از‬‫اﻓﺎدات ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻗﻮم در ﮐﻤﺎل ﻇﻬﻮر ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﭘﺲ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ آن را در ﻓﺘﺢ‬‫اﻟﺒﺎري وارد ﻓﺮﻣﻮده در وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد و ﺗﻠﻘﯽ ﺑﻘﺒﻮل ﻣﺜﻞ ﺣﺪﯾﺚ ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري ﮐﻪ در ﻏﺎﯾﺖ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺻﺤﺖ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪273 :‬‬‫ﻗﻄﻌﯿﺖ ﺻﺪورﺳﺖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‬‫‪ -60‬ﺣﺴﯿﻦ ﻣﯿﺒﺬي‬‫وﺟﻪ ﺷﺼـﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻟﺪﯾﻦ اﻟﯿﺰدي اﻟﻤﯿﺒﺪي ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم در ﻓﻮاﺗﺢ وارد‬‫ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺗﺮﻣﺬي از ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ رواﯾﺖ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻠﯽ را اﻣﯿﺮ ﻟﺸﮑﺮي ﺳﺎﺧﺖ و او اﺻﺎﺑﺖ‬‫ﺟﺎرﯾﻪ ﮐﺮد و ﭼﻬﺎر ﮐﺲ ﻋﻬـﺪ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺑﺮﺳﻮل ﺑﮕﻮﯾﻨﺪ ﭼﻮن ﺑﺮﺳﻮل رﺳـﯿﺪﻧﺪ ﯾﮑﯽ ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ و ﺑﮕﻔﺖ و رﺳﻮل ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 178‬از ‪359‬‬‫ﺳﻠﻢ اﻋﺮاض ﮐﺮد ﺗﺎ ﭼﻬﺎر ﮐﺲ ﺑﮕﻔﺘﻨﺪ ﭘﺲ رﺳﻮل ﺑﻐﻀﺐ رﻓﺖ و ﺳﻪ ﺑﺎر ﻓﺮﻣﻮد‬‫ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي‬‫و اﯾﻦ در ﺣﺮب ﺑﻨﯽ اﺳـﺪ ﺑﻮده ﮐﻪ در ﺣﺮف ﻋﯿﻦ ﺧﻮاﻫـﺪ آﻣـﺪ ﻓﻬـﺬا ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻔﻮاﺗـﺢ ﻓﺘـﺢ ﺑﺎب اﻟﻬﺪاﯾﮥ و اﻻرﺷﺎد ﺣﯿﺚ روي اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻓﯽ ﮐﺘـﺎﺑﻪ ﻋﻦ اﻟﺘﺮﻣـﺬي اﻟﻨﻘـﺎد ﻓﻬـﺪم دار اﻻﻧﮑـﺎر و اﻟﻌﻨـﺎد و ﺧﺮم اّس اﻟﺨﺴﺎر و اﻟﻠـﺪاد و ﻗﺼﻢ اوس اﻫﻞ اﻟﺠﺤﻮد و اﻟﺒﻌﺎد ﻋﻦ‬‫اﻟﺴﺪاد و ﺣﺴﻢ ﻣﻮاّد اﻻرﺗﯿﺎب اﻟﻤﻮرث ﻟﻠﺸـﻘﺎء ﯾﻮم اﻟﺘﻨﺎد و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﯿﺮﺣﺴﯿﻦ ﻣﯿﺒﺪي از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻋﻠﻤﺎ و اﺟﻠّﻪ ﻓﻀﻼ و اﮐﺎﺑﺮ ﻧﺒﻼي‬‫ﺳﻨّﯿﻪ اﺳﺖ ﻏﯿﺎث اﻟـّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﺟﺎم اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻤﺪﻋﻮ ﺑﺨﻮاﻧﺪ اﻣﯿﺮ در ﺣﺒﯿﺐ اﻟﺴـﯿﺮ ﮐﻪ ﺑﺘﺼـﺮﯾﺢ ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸـﻒ‬‫اﻟﻈﻨﻮن از ﮐﺘﺐ ﻣﻤﺘﻌﻪ ﻣﻌﺘﺒﺮه اﺳﺖ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﺣﺒﯿﺐ اﻟـّﺴ ﯿﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻓﺮاد اﻟﺒﺸﺮ ﻓﺎرﺳّﯽ ﻟﻐﯿﺎث اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻫﻤﺎم اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻤﺪﻋﻮ ﺑﺨﻮاﻧﺪ اﻣﯿﺮ‬‫و ﻫﻮ ﺗﺎرﯾﺦ ﮐﺒﯿﺮ ﻟّﺨﺼﻪ ﻣﻦ ﺗﺎرﯾﺦ واﻟﺪه اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﺮوﺿﮥ اﻟﺼﻔﺎ و زاد ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﻔﻪ ﺑﺎﻟﺘﻤﺎس ﺧﻮاﺟﻪ ﺣﺒﯿﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ اﻋﯿﺎن دوﻟﮥ ﺷﺎه اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ‬‫ﺑﻦ ﺣﯿﺪر اﻟﺼﻔﻮي ﺳﻨﮥ ‪ 927‬ﺳـﺒﻊ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺗﺴـﻌﻤﺎﺋﮥ ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ اﻧّﻪ ﺷﺮع ﻓﯿﻪ اوﻻ ﺑﺎﻟﺘﻤﺎس ﻣﯿﺮ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺤﺴﯿﻨﯽ اﻣﯿﺮ ﺧﺮاﺳﺎن و ﻟﻤﺎ ﻗﺘﻞ و‬‫ﻧﺼﺐ ﻣﮑﺎﻧﻪ دورﻣﺶ ﺧﺎن ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﺷﺎه اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﺳـﺘﻤﺮ ﻋﻠﯽ ﺗﺎﻟﯿﻔﻪ اﻟﯽ ان اﺋّﻤﻪ و اﻫـﺪاه إﻟﯿﻪ و اﻟﯽ ﺣﺒﯿﺐ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤـﺬﮐﻮر و ذﻟﮏ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ‬‫ﮐﺘﺐ ﺗﺎرﯾﺨﻪ اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﺨﻼﺻﮥ اﻻﺧﺒﺎر و رﺗﺐ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺴّﻤﯽ ﺑﺤﺒﯿﺐ اﻟّﺴﯿﺮ ﻋﻠﯽ اﻓﺘﺘﺎح و ﺛﻠﺚ ﻣﺠﻠﺪات و اﺧﺘﺘﺎم اﻻﻓﺘﺘﺎح ﻓﯽ اّول‬‫اﻟﺨﻠﻖ و اﻟﻤﺠﻠﺪ اﻻّول ﻓﯽ اﻻﻧﺒﯿﺎء و اﻟﺤﮑﻤﺎء و ﻣﻠﻮك اﻻواﺋﻞ و ﺳـﯿﺮة ﻧﺒﯿﻨﺎ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺼﻠﻮة و اﻟّﺴﻼم و اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻟﺮاﺷﺪﯾﻦ و اﻟﻤﺠﻠﺪ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﯽ‬‫اﻷﺋّﻤﮥ اﻻﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮ و ﺑﻨﯽ أﻣّﯿﮥ و ﺑﻨﯽ اﻟﻌّﺒﺎس و ﻣﻦ ﻣﻠﮏ ﻓﯽ ﻋﺼﺮ ﻫﺆﻻء و اﻟﻤﺠﻠﺪ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﯽ ﺧﻮاﻗﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪274 :‬‬‫اﻟﺘﺮك ﺟﻨﮑﯿﺰ و اوﻻده و ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻤﻠﻮك ﻓﯽ ﻋﺼـﺮﻫﻢ و ﺗﯿﻤﻮر و اوﻻده و ﻇﻬﻮر اﻟﺼـﻔﻮﯾﮥ و ﻧﺒـﺬة ﯾﺴـﯿﺮة ﻣﻦ ذﮐﺮ آل ﻋﺜﻤﺎن و اﻻﺧﺘﺘﺎم‬‫ﻓﯽ ﻋﺠﺎﺋﺐ اﻻﻗﺎﻟﯿﻢ و ﻧﻮادر اﻟﻮﻗﺎﺋﻊ و ﻫﯽ ﻓﯽ ﺛﻠﺚ ﻣﺠﻠـﺪات ﮐﺒﺎر ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻤﺘﻌـﮥ اﻟﻤﻌﺘﺒﺮة اﻟّﺎ اﻧّﻪ اﻃﺎل ﻓﯽ وﺻﻒ اﺑﻦ ﺣﯿـﺪر ﮐﻤﺎ ﻫﻮ‬‫ﻣﻘﺘﻀـﯽ ﺣﺎل ﻋﺼـﺮه و ﻫﻮ ﻣﻌﺬور ﻓﯿﻪ ﺗﺠﺎوز اﻟﱠﻠﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ و ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ و ﻧﯿﺰ اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﺘﻤﺎد آن از اﻓﺎدات ﺧﻮد ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ ﺑﺠﻮاب ﻃﻌﻦ‬‫ﺳﻮم و ﭼﻬﺎرم و ﯾﺎزدﻫﻢ از ﻣﻄﺎﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و اﻓﺎده ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺮاﻓﺾ ﺑﺠﻮاب ﻃﻌﻦ ﻋﺰل أﺑﯽ ﺑﮑﺮ از اداي ﺳﻮره ﺑﺮاﺋﺖ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ و‬‫ﻧﯿﺰ ﺣﺴﺎم اﻟﺪﯾﻦ ﺳـﻬﺎرﻧﭙﻮري در اول ﻣﺮاﻓﺾ آن را از ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮه ﺷـﻤﺮده ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎﺿﯽ ﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﻣﯿﺮ ﺣﺴﯿﻦ ﯾﺰدي در ﺳﻠﮏ اﻓﺎﺿﻞ‬‫ﻋﺮاق ﺑﻞ اﻋﻈﻢ داﻧﺸـﻤﻨﺪان اﻓﺎق اﻧﺘﻈﺎم داﺷﺖ و در ﻣﻤﻠﮑﺖ ﯾﺰد ﺑﺎﻣﺮ ﻗﻀﺎ ﻣﻨﺼﻮب ﺑﻮده ﻋﻠﻢ اﻣﺎﻧﺖ ﻣﯽاﻓﺮاﺷﺖ از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺆﻟﻔﺎﺗﺶ ﺷـﺮح‬‫دﯾﻮان ﻣﻌﺠﺰ ﻧﺸﺎن ﺣﻀـﺮت ﻣﻘﺪس اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺗﺼﻨﯿﻔﯿﺴﺖ داﻧﺶ اﺛﺮ و ﻣﻄﺒﻮع ﻃﺒﺎع ﺳﻠﯿﻤﻪ داﻧﺸﻮران ﻓﻀﯿﻠﺖﭘﺮور ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ آن ﺟﻨﺎب‬‫ﺑﺮ ﮐﺎﻓﯿﻪ و ﻫﺪاﯾﻪ ﺣﮑﻤﺖ و ﻃﻮاﻟﻊ و ﺷﻤﺴـﯿﻪ ﺣﻮاﺷﯽ دﻗﯿﻘﻪ در ﻋﻘﺪ اﻧﺸﺎء اﻧﺘﻈﺎم داده در ان ﻣﺆﻟّﻔﺎت ﮐﻤﺎل داﻧﺶ و ﺟﻮدت ﻃﺒﻊ ﺧﻮد را‬‫ﺑﺮ ﻣﻨﺼﻪ ﻋﺮض ﻧﻬﺎده اﻟﺦ و ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﮐﻔﻮي در ﻃﺒﻘﺎت ﺣﻨﻔّﯿﻪ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﮑﺘﺎﺋﺐ اﻋﻼم اﻻﺧﯿﺎر ﮐﻪ ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﻫﻢ ﺣﻮاﻟﻪ ﺑﺎن در‬‫ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﮐﺮدهاﻧـﺪ و در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﻫﻢ آن را ذﮐﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ و ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﻮاﺗﺢ ﺷـﺮح دﯾﻮان ﻋﻠﯽ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ‬‫ﻣﻌﯿﻦ اﻟﻤﯿﺒﺬي ﺟﺪ إﻣﺎﻣﻨﺎ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ادرﯾﺲ ﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻦ ﺷﺎﻓﻊ ﺑﻦ ﺳﺎﺋﺐ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﻫﺎﺷﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ ﺳﺎﺋﺐ‬‫در روز ﺑﺪر ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺷﺪ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﮐﺘﺎب ﮐﻔﻮي ﻣﺴﻄﻮرﺳﺖ و راﯾﺖ ﻓﯽ آﺧﺮ اﻟﻔﺎﺗﺤﮥ اﻟﺴﺎدﺳﮥ ﻓﯽ ﻓﻮاﺗﺢ ﺷﺮح اﻟﺪﯾﻮان اﻟﻤﻨﺘﺴﺐ اﻟﯽ‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ ﻟﻠﻤﻮﻟﯽ ﻣﻌﯿﻦ اﻟـﺪﯾﻦ اﻟﻤﯿﺒـﺪّي ﻧﻘﻼـ ﻋﻦ ﻋﺮوة اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﻼـء اﻟﺪوﻟـﮥ اﻧﻪ ﻗﺎل ﻗﻄﺐ زﻣﺎن ﻣﺎ ﻋﻤﺎد اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ‬‫ﭘﺎرﺳـﯿﻨﯽ ﺑﻮد و ﭘﺎرﺳﯿﻦ دﻫﯿﺴﺖ از ﻗﺰوﯾﻦ ﻧﺰدﯾﮏ اﺑﻬﺮ اﻟﺦ و ﮐﺎﺗﺐ ﭼﻠﭙﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﻋﻦ اﺳﺎﻣﯽ اﻟﮑﺘﺐ و اﻟﻔﻨﻮن در ذﮐﺮ ﺷﺮوح‬‫ﮐﺎﻓﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ﺷـﺮح اﻟﮑﺎﻓﯿﮥ ﻟﻤﻮﻻﻧﺎ ﻣﯿﺮﺣﺴﯿﻦ اﻟﻤﯿﺒﺪي ﺳﻤﺎه ﻣﺮﺿﯽ اﻟﺮﺿﯽ اوﻟﻪ ﮐﻠﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻫﯽ اﻟﻌﻠﯿﺎء ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻻﺑﻮاب اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ ﮐﺎﺗﺐ‬‫ﭼﻠﭙﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ دﯾﻮان ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪275 :‬‬‫رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻗﺪ ﺷﺮﺣﻪ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺘﺮﻣﺬي اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 870‬ﺳﺒﻌﯿﻦ و ﺛﻤﺎﻧﻤﺎﺋﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 179‬از ‪359‬‬‫‪ -61‬ﺳﯿﻮﻃﯽ‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌﺪده وارد ﮐﺮده‬‫از آﻧﺠﻤﻠﻪ آﻧﮑﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را از ﺗﺮﻣﺬي و ﺣﺎﮐﻢ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﻣﺰﯾﺪ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و ﺻﺤﺖ آن ﺑﺮ ارﺑﺎب اﺑﺼﺎر ﻫﻮﯾﺪا و آﺷﮑﺎر‬‫ﺳﺎﺧﺘﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻣـﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣـﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣـﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي ت ك ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ‬‫ﺣ ﺼﯿ ﻦ‬‫و ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷـﻨﯿﺪي ﮐﻪ ﺧﺘﻢ رﺳﺎﻟﻪ ﻗﻮل ﺟﻠﯽ ﺑﺎﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﻧﻤﻮده و ﺗﺼـﺤﯿﺢ آن از اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﻧﯿﺰ در ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ‬‫ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ از اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺻـّﺤﺖ آن ﻧﻤﻮده ﻓﻬﺬا اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻗﺪ ﺻّﺐ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ ﺳﻮط ﻋﺬاب و اﺑﺘﻠﯽ اﻟﺠﺎﺣﺪﯾﻦ ﺑﺎﻟﺨﺰي و‬‫اﻟﺨﺴﺎر و اﻟﯿﻢ اﻟﻌﻘﺎب و ﺟﻌﻞ وﺟﻮﻫﻬﻢ ﻣﺴﻮده و ارﮐﺎن ﺟﺤﻮدﻫﻢ ﻣﻨﻬـﺪه و اﻏﺼﺎن ﺗﻠﻤﯿﻌﻬﻢ ﻣﻨﺨﺮﻣﻪ و اﺻﻮل ﺗﺴﻮﯾﻠﻬﻢ ﻣﻨﺠـﺬﻣﻪ ﻓﻠﻢ ﯾﺒﻖ‬‫ﻟﻬﻢ ﻓﯽ اﺧﻔﺎء اﻟﺤﻖ ﺣﯿﻠﻪ و ﻻ اﻟﯽ ﺗﺮوﯾـﺞ اﻟﺒﺎﻃﻞ وﺳـﯿﻠﻪ ﻗﺪ ﻗﺎﻣﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻘﯿﺎﻣﮥ و ﺣﻘﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻤﻼﻣﮥ ﻻ ﯾﺠﺪون ﻣﻦ اﻟﻨﮑﺎل ﻣﻨﺎﺻﺎ و ﻻ‬‫ﯾﻠﻘﻮن ﻣﻦ اﻟﻮﺑـﺎل ﺧﻼﺻـﺎ اﻧﺴـّﺪت ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻤـﺬاﻫﺐ و ﻋﻤﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻤﺴـﺎرب و اﻟﻤﻬـﺎرب اﻇﻠﻤﺖ ﻓﯽ ﻋﯿﻮﻧﻬﻢ اﻟـﺪﻧﯿﺎ اﻟﻤﺸـﺮﻗﻪ و ﺗﻮاﻟﺖ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻤﻨﮑﯿﺎت اﻟﻤﻮﺑﻘﻪ ﻓﻼ ﯾﻨﺎدون اﻻ ﺑﺎﻟﻮﯾﻞ و اﻟﺜﺒﻮر و ﻻ ﯾﺴـﺘﻄﯿﻌﻮن ﺗﺮوﯾـﺞ اﻟﺒﻬﺮج و ﺗﻨﻔﯿﻖ اﻟﺰور و ﻻ ﯾﺨﻔﯽ ان ﻫﺬا اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻗﺪ ﺑﻠﻎ‬‫ﻣﻦ اﻟﺸـﺤﻨﺎء و اﻟﻌﻨﺎد ﻻﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﻣﺠﺎد ﺑﺤﯿﺚ اﺟﺘﺮا ﻓﯽ اﻟﻶﻟﯽ اﻟﻤﺼﻨﻮﻋﮥ ﺗﻘﻠﯿﺪا ﻻﺑﻦ اﻟﺠﻮزي اﻟﻤﺠﺎوﻧﺎ ﻟﺴﺪاد اﻟﻤﺒﺎﻟﻎ ﻓﯽ اﻟﺒﻄﺮ و اﻻﺷﺮ‬‫ﻋﻠﯽ ﻗـﺪح اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎدي ﻋﺸـﺮ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﺑﺎﺋﻪ اﻟﻒ ﺻـﻼة و ﺗﺤـّﯿ ﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﻠﮏ اﻻﮐﺒﺮ و ﻣﻊ ﻫـﺬا اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻟﻔﺎﺣﺶ اﻻﻧﮑﺮ ﺻـﺤﺢ ﻫﺬا‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻻـزﻫﺮ ﻓﺎﻟﻤﺨـﺎﻃﺐ ﻗـﺪ زاد ﻓﯽ اﻻﻧﮑﺎر اﻟﻤﻮرث ﻟﻠﺨﺴﺎر و اﻻﻟﻄﺎط اﻟﻤﻮﺟﺐ ﻟﻠﺒﻮار ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ اﻟّـﺬي ﻋﻨﺎده ﻻﻫﻞ‬‫اﻟﺒﯿﺖ اﻻﻃﻬـﺎر و اﺻـﻞ اﻟﯽ ﻏﺎﯾـﮥ ﺣـﺎرت ﻓﯿﻬـﺎ اﻻﻓﮑـﺎر ﻓـﺎﻋﺘﺒﺮوا ﯾـﺎ اوﻟﯽ اﻻﺑﺼﺎر و اﻗﻀﻮا اﻟﻌﺠﺐ ﻣﻦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻄﯿﺐ اﻟﻨّﺠﺎر اﻟﻤﺴـﺘﻬﺘﺮ‬‫ﺑﺎﻟّﺘﻤﻄﯽ و اﻻﻓﺘﺨﺎر اﻟﻤﺪﻋﯽ ﻟﺤﺼﻮل ﮐﻤﺎل اﻟﻨﻘﺪ و اﻟّﺴﺒﺮ و اﻻﺧﺘﯿﺎر اﻟﻤﻨﺘﺤﻞ ﻟﻮﻻء اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﺧﯿﺎر ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪276 :‬‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻠﯿﻞ و اﻟّﻨﻬﺎر‬‫‪ -62‬ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و دوم آﻧﮑﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ارﺷﺎد اﻟﺴﺎري ﺷﺮح ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري وارد ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺑﺸﺎر ﺑﻨﺪار اﻟﻌﺒﺪي ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ روح ﺑﻦ ﻋﺒﺎدة ﺑﻀﻢ اﻟﻌﯿﻦ و ﺗﺨﻔﯿﻒ اﻟﻤﻮّﺣﺪة اﻟﻘﯿﺴﯽ اﺑﻮ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺒﺼﺮي ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ‬‫ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﺳﻮﯾﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﺠﻮف ﺑﻔﺘﺢ اﻟﻤﯿﻢ و ﺳﮑﻮن اﻟﻨﻮن و ﺿﻢ اﻟﺠﯿﻢ و ﺑﻌﺪ اﻟﻮاو اﻟّﺴﺎﮐﻨﮥ ﻓﺎء اﻟّﺴﺪوﺳﯽ اﻟﺒﺼﺮي‬‫ﻋﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﺑﺮﯾﺪة ﺑﻦ اﻟﺨﺼـﯿﺐ ﺑﻀﻢ اﻟﺨﺎء اﻟﻤﻌﺠﻤﮥ و ﻓﺘﺢ اﻟّﺼﺎد اﻟﻤﻬﻤﻠﮥ آﺧﺮه ﻣﻮﺣﺪة ﻣﺼـﻐﺮا اﻻﺳـﻠﻤﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻨﻪ اﻧّﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠّﯿﺎ اﻟﯽ ﺧﺎﻟﺪ ﻟﯿﻘﺒﺾ اﻟﺨﻤﺲ أي ﺧﻤﺲ اﻟﻐﻨﯿﻤﮥ ﻗﺎل ﺑﺮﯾﺪة و ﮐﻨﺖ اﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻨﻪ ﻻﻧﻪ راد اﺧـﺬ ﻣﻦ اﻟﻤﻐﻨﻢ ﺟﺎرﯾـﮥ و ﻗﺪ اﻏﺘﺴﻞ ﻓﻈﻦ اﻧّﻪ ﻋﻠﻤﻬﺎ و وﻃﯿﻬﺎ و ﻟﻺﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ ﻣﻦ ﻃﺮق اﻟﯽ روح ﺑﻦ ﻋﺒﺎدة ﺑﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ اﻟﯽ ﺧﺎﻟﺪ‬‫ﻟﯿﻘﺴﻢ اﻟﺨﻤﺲ و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﻟﻪ ﻟﯿﻘﺴﻢ اﻟﻔﯽ ﻓﺎﺻﻄﻔﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﻨﻪ ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻣﺴﺒّﯿﮥ أي ﺟﺎرﯾﮥ ﺛﻢ اﺻﺒﺢ و راﺳﻪ ﯾﻘﻄﺮ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﺨﺎﻟﺪ اﻟّﺎ ﺗﺮي اﻟﯽ ﻫﺬا‬‫ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﻨﺎ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ذﮐﺮت ذﻟﮏ اﻟﺬي راﯾﺖ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻟﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼﻠﻮة و اﻟّﺴﻼم ﻓﻘﺎل ﯾﺎ‬‫ﺑﺮﯾﺪة أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ زاد ﺣﻤﺪ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ ﻋﺒﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻓﺎن ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ‬‫و ﻟﻪ اﯾﻀﺎ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ اﺟﻠـﺢ اﻟﮑﻨـﺪي ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﺎﻧﻪ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎّن ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ اﮐﺜﺮ‬‫ﻣﻦ ذﻟ ﮏ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 180‬از ‪359‬‬‫ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ذّر اﻧّﻤﺎ اﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻻﻧﻪ رآه اﺧـﺬ ﻣﻦ اﻟﻤﻐﻨﻢ ﻓﻈّﻦ اﻧّﻪ ﻋﻠﻤﻬﺎ ﻓﻠّﻤﺎ اﻋﻠﻤﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ اﻧّﻪ اﺧـﺬ اﻗّﻞ ﻣﻦ‬‫ﺣّﻘﻪ اﺣّﺒﻪ اﻧﺘﻬﯽ‬‫و ﻓﯽ ﻃﺮﯾﻖ ﻋﺒﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ اﻟﻨﺎس اﺣﺪ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻟﻌﻞ اﻟﺠﺎرﯾﮥ ﮐﺎﻧﺖ ﺑﮑﺮا ﻏﯿﺮ ﺑﺎﻟﻎ ﻓﺎّدي اﺟﺘﻬﺎده رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫اﻟﯽ ﻋﺪم اﻻﺳﺘﺒﺮاء‬‫و ﻓﯿﻪ ﺟﻮاز ﻟا ﺘﺴـﺮي ﻋﻠﯽ ﺑﻨﺖ اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺑﺨﻼف اﻟﺘﺰوﯾﺞ ﻋﻠﯿﻬﺎ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را‬‫در ﺷﺮح‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪277 :‬‬‫ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري ﺑﺮواﯾﺖ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده و ﭼﻮن از ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻓﻄﯿﻦ در ﺑﺴﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﺮوح‬‫ﻣﺸـﻬﻮره ﮐﺘﺐ ﻣﺘﺪاوﻟﻪ ﮐﻪ درﯾﻦ ﮐﺘﺎب ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده آن ﺷـﺮوح را ﺑﺠﻬﺖ ﮐﺜﺮت ﺷﻬﺮت و ﺗﻠﻘﯽ ﺑﻘﺒﻮل و ﮐﺜﺮت ﻧﻘﻞ و وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد ﺑﺮ‬‫آﻧﻬﺎ ﺣﮑﻢ ﻣﺘﻮن ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪه ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﺑﻌﺪ اﻟﺤﻤﺪ و اﻟـّﺼ ﻠﻮة اﻣﺎ ﺑﻌﺪ اﯾﻦ رﺳﺎﻟﻪاﯾﺴﺖ ﻣﺴـﻤﯽ ﺑﻪ ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد اﺻﻠﯽ‬‫در ان ذﮐﺮ ﮐﺘﺐ ﺣـﺪﯾﺜﺴﺖ ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎ در رﺳﺎﺋﻞ و ﻣﺼـّﻨﻔﺎت از آﻧﻬﺎ ﻧﻘﻞ ﻣﯽآرﻧﺪ و ﺑﺠﻬﺖ ﻋﺪم اﻃﻼع ﺑﺮ آن ﮐﺘﺐ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺘﺤّﯿﺮ ﻣﯽﻣﺎﻧﺪ‬‫و ﺑﺎﻟﺘﺒﻊ ﺑﺮﺧﯽ از اﺣﻮال ﻣﺼـّﻨﻔﯿﻦ آﻧﻬﺎ ﻧﯿﺰ ﻣﺬﮐﻮر ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻗﺪر ﺗﺼـﻨﯿﻒ از ﻗﺪر ﻣﺼّﻨﻔﺶ ﭘﯿﺪاﺳﺖ و ﮔﻮﯾﺎ ﻧﺴﺐ ﮐﺘﺎﺑﺴﺖ‬‫و ﻧﯿﺰ ﻣﻨﻈﻮر اوﻟﯽ ذﮐﺮ ﻣﺘﻮﻧﺴﺖ و ﮔﺎﻫﯽ ذﮐﺮ ﺑﻌﻀـﯽ ﺷـﺮوح ﻣﺸـﻬﻮره ﺑﻌﻀـﯽ از ﮐﺘﺐ ﻣﺘـﺪاوﻟﻪ ﻧﯿﺰ در اﺛﻨﺎ ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺷـﺮوح‬‫ﻣـﺬﮐﻮره را ﺑﺠﻬﺖ ﮐﺜﺮت ﺷـﻬﺮت و ﺗﻠﻘﯽ و ﮐﺜﺮت ﻧﻘـﻞ و وﺛﻮق و اﻋﺘﻤـﺎد ﺑﺮ آﻧﻬـﺎ ﺣﮑﻢ ﻣﺘﻮن ﺣﺎﺻـﻞ ﺷـﺪه و اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﯾﻌﺼـﻤﻨﺎ ﻋﻦ‬‫اﻟﺨﻄﺎء و اﻟﺨﻄﻞ و ﯾﺜﺒﺖ اﻗـﺪاﻣﻨﺎ ﻓﯽ ﻣﻮاﺿﻊ اﻟّﺰﻟﻞ اﻧﻪ اﻟﻤﺮﺟﻮ ﻓﯽ اﻻوﻟﯽ و اﻻﺧﺮي و ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺘﻮّﮐﻞ و اﻻﻋﺘﻤﺎد ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻟﻌﻘﺒﯽ اﻧﺘﻬﯽ و‬‫ارﺷﺎد اﻟﺴﺎري ﺷـﺮح ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري را ﮐﻪ در ان ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ وارد ﻓﺮﻣﻮده ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ درﯾﻦ ﺑﺴـﺘﺎن ذﮐﺮ ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ ﭘﺲ‬‫ﺛـﺎﺑﺖ ﺷـﺪ ﮐﻪ ارﺷـﺎد اﻟﺴـﺎري ﻧﯿﺰ ﺑﺴـﺒﺐ ﮐـﺜﺮت ﺷـﻬﺮت و ﺗﻠﻘﯽ ﺑﻘﺒﻮل و ﮐـﺜﺮت ﻧﻘـﻞ و وﺛﻮق و اﻋﺘﻤـﺎد ﺑﺮ آن در ﺣﮑﻢ ﻣﺘﻦ آن ﯾﻌﻨﯽ‬‫ﺻﺤﯿـﺢ ﺑﺨﺎري ﮐﻪ ﻧﺰد ﺣﻀـﺮات اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ اﺻـﺢ اﻟﮑﺘﺐ ﺑﻌـﺪ ﮐﺘﺎب اﻟﺒﺎرﯾﺴﺖ و ﻗﻄﻌﯿﺖ ﺻﺪور اﺣﺎدﯾﺚ آن ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻣﻨﻘﺪﯾﻦﺷﺎن‬‫ﻣﺤﻞ رﯾﺐ و اﺷـﺘﺒﺎه ﻧﯿﺴﺖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻓﺎﻧﻘﺸﻊ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺎﻓﺎدة اﻟﻘﺴـﻄﻼﻧﯽ ﻗﺴﻄﻞ اﻟﻌﻨﺎد و اﻻﺑﻄﺎل و اﻧﺰاح ﻗﺘﺎم اﻟﺘﺰوﯾﺮ و اﻻدﻏﺎل و ﻇﻬﺮ انّ‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻓﯽ ﺣﮑﻢ رواﯾﺎت ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري ﻋﻤـﺪة اﻟﺠﻬﺎﺑـﺬة اﻻﻗﯿﺎل ﺣﺴﺐ اﻓﺎدة اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﺎﻫﺮ اﻟﻤﺨﺘﺎل ﻓﯿﺎ ﻟﻠﻌﺠﺐ ﮐﯿﻒ‬‫ﯾﺴﺘﺮﯾﺐ اﺣﺪ ﻣّﻤﻦ اوﺗﯽ ﻗﺴﻄﺎ ﻣﻦ اﻟّﺮﮐﻮن اﻟﯽ اﻻﻧﺼﺎف و اﻻﻗﺒﺎل ان ﯾﺴﺘﺮﯾﺐ ﻓﯽ ﻓﻈﺎﻋﮥ ﻣﺎ اﺑﺪي اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﺤﺘﺎل ﻣﻦ اﻟﻬﺬر و اﻟﻤﺤﺎل‬‫ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﻤﺠـﺎل ﺑﻼـ ﺧﻮف ﻣﻦ ﻣﺆاﺧـﺬة اﻟّﺮّب اﻟﻤﺘﻌﺎل و ﻣﻌﺎﻧـﺪة اﻟّﺮﺳﻮل و آﻟﻪ ﺧﯿﺮ آل ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻨﻬﺮ و‬‫اﻟّﻠﯿﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪278 :‬‬‫و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ از اﮐـﺎﺑﺮ اﺋّﻤﻪ ﺣّﻔـ ﺎظ و اﺟّﻠﻪ اﺛﺒـﺎت اﯾﻘـﺎظ و اﻋـﺎﻇﻢ ﻣﺘﻘﻨﯿﻦ ﺟﻠﯿـﻞ اﻟﻘـﺪر و اﻓﺎﺧﻢ‬‫ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺟﻤﯿـﻞ اﻟﻔﺨﺮﺳﺖ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫـﺎب ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﻌﺮاﻧﯽ در ﻟﻮاﻗـﺢ اﻻـﻧﻮار ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺴﺎدة اﻷﺧﯿﺎر ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻨﻬﻢ ﺷـﯿﺨﻨﺎ‬‫اﻻﻣﺎم اﻟﻤﺤّﺪث اﻟﺸـﯿﺦ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﻘﺴﻄﻼﻧﯽ ﺷﺎرح اﻟﺒﺨﺎري رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﮐﺎن ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺻﺎﻟﺤﺎ ﻣﺤّﺪﺛﺎ ﻣﻘﺮﺑﺎ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﻫﻞ اﻻﻧﺼﺎف‬‫ﮐﻞ ﻣﻦ رّد ﻋﻠﯿﻪ ﺳـﻬﻮا او ﻏﻠﻄﺎ ﯾﺰﯾـﺪ ﻓﯽ ﻣﺤّﺒﺘﻪ و ﺗﻌﻈﯿﻤﻪ و ﻟﻤﺎ ﻃﺎﻟﻌﺖ ﺷـﺮﺣﻪ ﻟﻠﺒﺨﺎري ﺳﺎﻟﻨﯽ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ان اﻧّﺒﻬﻪ ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﻣﻮﺿﻊ وﻗﻔﺖ ﻓﯿﻪ و‬‫ﻟﻤﺎ وﺿﻊ ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم زﮐﺮّﯾﺎ ﺷـﺮﺣﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺨﺎري اﺧﺒﺮﺗﻪ ﺑﺬﻟﮏ ﻓﺴﺄﻟﻨﯽ ان اﺣﻀـﺮ ﻣﻌﯽ ﺑﺸﺮﺣﻪ ﻓﮑﻞ ﺷﯽء ﻋﺪل ﻋﻨﻪ اﻟﺸﯿﺦ زﮐﺮّﯾﺎ ﻣﻦ‬‫ﻋﺒﺎرﺗﻪ اﮐﺘﺒﻪ ﻟﻪ ﻓﯽ ورﻗـﮥ و ﮐﻨﺖ اﺟﻤﻊ ﻟﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺟﻤﻌـﮥ ﻋﺪة اوراق ﻓﺘﺎرة ﯾﺎﺗﯽ ﻓﯿﺎﺧﺬﻫﺎ و ﺗﺎرة ﯾﺮﺳﻞ ﻋﺒﺪه ﻓﺎﻋﻄﯿﻬﺎ ﻟﻪ و ﺟﺎءﻧﯽ ﻣﺮة اﻟﯽ‬‫ﺑﺎب ﺧﻠﻮﺗﯽ ﻓﻘﺎل ﺑﻠﻐﻨﯽ اّن ﻓﯽ ﯾﺪك ﻋﻼﻣﮥ ﻓﺎرﻧﯿﻬﺎ ﻟﻪ و ﮐﺎن ﻻﺻﺒﻌﯽ اﻟﯿﻤﯿﻦ اﻟﺨﻨﺼﺮ ارﺑﻊ ﻋﻘﺪ ﻓﻈﻨﻨﺖ اﻧّﻪ ﯾﺮﯾﺪ ﯾﻨﻈﺮه ﻓﺎﺧﺬ ﯾﺪي و ﻗّﺒﻠﻬﺎ‬‫ﺳﺒﻊ ﻣّﺮات و ﻗﺎل ﻻ ﺗﻐﻔﻞ ﻋﻦ ﮐﺘﺎﺑﮥ ﻣﺎ ﯾﺨﺎﻟﻔﻨﯽ ﻓﯿﻪ اﻟﺸﯿﺦ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﺎ وﻟﺪي ﻻ ﯾﺤّﺮر اﻟﮑﺘﺎب اﻟّﺎ اﻟﻄﻠﺒﮥ و ﻟﯿﺲ ﻟﯽ ﻃﻠﺒﮥ و ﮐﺎن ﻣﻦ ازﻫﺪ اﻟّﻨﺎس‬‫ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﺣﺴـﻨﻬﻢ وﺟﻬﺎ ﻃﻮﯾﻞ اﻟﻘﺎﻣـﮥ ﺣﺴﻦ اﻟﺸـﯿﺐ ﯾﻘﺮأ ﺑﺎﻻرﺑﻌـﮥ ﻋﺸـﺮ رواﯾﮥ و ﮐﺎن ﺻﻮﺗﻪ ﺑﺎﻟﻘﺮآن ﯾﺒﮑﯽ اﻟﻘﻠﺐ اﻟﻘﺎﺳـﯽ إذا ﻗﺮأ ﻓﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 181‬از ‪359‬‬‫اﻟﻤﺤﺮاب ﯾﺘﺴﺎﻗﻂ اﻟّﻨﺎس ﻣﻦ اﻟﺨﺸﻮع و اﻟﺒﮑﺎء و اﻗﺎم ﻋﻨﺪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺳﻨﯿﻦ ﻓﺤﺼﻞ ﻟﻪ ﺟﺬب ﻓﺼّﻨﻒ اﻟﻤﻮاﻫﺐ اﻟﻠﺪﻧﯿﻪ ﻟﻤﺎ‬‫ﺻﺤﯽ و اوﻗﻒ ﺧﺼـّﯿﺎ ﮐﺎن ﻣﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﺧﺪﻣﮥ اﻟﺤﺠﺮة اﻟﻨﺒﻮّﯾﮥ ﻣﺎت رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﯽ ﺷـﻬﺮ رﺑﯿﻊ اﻻّول ﻗﺮﯾﺒﺎ ﻣﻦ اﻟﻌﺸﺮﯾﻦ و ﺗﺴﻌﻤﺎﺋﮥ و دﻓﻦ‬‫ﻓﯽ اﻟﻤﺪرﺳﮥ اﻟﻌﯿﻨّﯿﮥ ﻗﺮﯾﺒﺎ ﻣﻦ ﺟﺎﻣﻊ اﻻزﻫﺮ و ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯿﻤﻨﯽ در ﻧﻮر ﺳﺎﻓﺮ ﻋﻦ اﺧﺒﺎر اﻟﻘﺮن اﻟﻌﺎﺷﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ أي‬‫ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺗﺴـﻌﻤﺎﺋﮥ ﻓﯽ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺳﺎﺑﻊ اﻟﻤﺤّﺮم ﺗﻮﻓﯽ اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺴﻄﻼﻧﯽ اﻟﻤﺼﺮي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺑﺎﻟﻘﺎﻫﺮة و ﺻﻠّﯽ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪279 :‬‬‫ﺑﻌـﺪ ﺻـﻼة اﻟﺠﻤﻌـﮥ ﺑﺠﺎﻣﻊ اﻻزﻫﺮ و دﻓﻦ ﺑﺎﻟﻤﺪرﺳﮥ اﻟﻌﯿﻨﯿﮥ ﺟﻮار ﻣﻨﺰﻟﻪ ذﮐﺮه اﻟﺴـﺨﺎوي ﻓﯽ ﺿﻮﺋﻪ و ان ﻣﻮﻟﺪه ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸـﺮ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳـﻨﮥ‬‫اﺣـﺪي و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺛﻤﺎﻧﻤﺎﺋـﮥ ﺑﻤﺼـﺮ و ﻧﺸﺄ ﺑﻬﺎ و ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن و ﺗﻼ ﻟﻠـّﺴ ﺒﻊ و ﺣﻔﻆ اﻟﺸﺎﻃﺒّﯿﮥ و اﻟﺠﺰرّﯾﮥ و اﻟﻮردّﯾﮥ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ذﮐﺮ ﻟﻪ‬‫ﻋـﺪة ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺸـﯿﺦ ﺧﺎﻟـﺪ اﻻـزﻫﺮي اﻟﻨﺤﻮي و اﻟﻔﺨﺮ اﻟﻤﻘﺴـﻤﯽ و اﻟﺠﻼل اﻟﺒﮑﺮي و ﻏﯿﺮﻫﻢ و اﻧّﻪ ﻗﺮأ ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري ﻓﯽ ﺧﻤﺴـﮥ‬‫ﻣﺠﺎﻟﺲ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﻨﺎوي و اﻧّﻪ ﺗﻠّﻤﺬ ﻟﻪ اﯾﻀﺎ و ﻗﺮأ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻌﺾ ﻣﺆﻟﻔﺎﺗﻪ اﻋﻨﯽ اﻟﺴـﺨﺎوي و اﻧّﻪ ﺣّﺞ ﻏﯿﺮ ﻣّﺮة و ﺟﺎور ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺳـﻨﮥ‬‫ارﺑﻊ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و اﻧﻪ اﺧـﺬ ﺑﻤﮑـﮥ ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻨﻬﻢ اﻟﻨﺠﻢ ﺑﻦ ﻓﻬـﺪ و اﻧّﻪ وﻟﯽ ﻣﺸـﯿﺨﮥ ﻣﻘـﺎم ﺳـﯿﺪي اﺣﻤـﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﺤّﺮار ﺑﺎﻟﻘﺮاﻓﮥ‬‫اﻟﺼـﻐﺮي و ﻧا ّﻪ ﻋﻤﻞ ﺗﺎﻟﯿﻔﺎ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻤﺬﮐﻮر و ﺳـّﻤﺎه ﻧﺰﻫﮥ اﻻﺑﺮار ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﺸـﯿﺦ أﺑﯽ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﺤّﺮار و اﻧّﻪ ﮐﺎن ﯾﻌﻆ ﺑﺎﻟﺠﺎﻣﻊ‬‫اﻟﻌﻤﺮي و ﻏﯿﺮه و ﯾﺠﺘﻤﻊ ﻋﻨـﺪه اﻟﺠﻢ اﻟﻐﻔﯿﺮ و اﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻟﻪ ﻧﻈﯿﺮ ﻓﯽ اﻟﻮﻋﻆ و اﻧّﻪ ﮐﺘﺐ ﺑﺨﻄﻪ ﺷـﯿﺌﺎ ﮐﺜﯿﺮا ﻟﻨﻔﺴﻪ و ﻟﻐﯿﺮه و اﻗﺮأ اﻟﻄﻠﺒﮥ و اﻧّﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻃﯽ اﻟﺸـﻬﺎدة ﺛﻢ اﻧﺠﻤﻊ و اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ و ذﮐﺮ ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ اﻟﻌﻘﻮد اﻟّﺴـ ﻨّﯿﮥ ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﻤﻘّﺪﻣـﮥ اﻟﺠﺰﯾﮥ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺘﺠﻮﯾﺪ و ﻟا ﮑﻨﺰ ﻓﯽ‬‫وﻗﻒ ﺣﻤﺰة و ﻫﺸﺎم ﻋﻠﯽ اﻟﻬﻤﺰ و ﺷـﺮﺣﺎ ﻋﻠﯽ اﻟّﺸﺎﻃﺒّﯿﮥ زاد ﻓﯿﻪ زﯾﺎدات اﺑﻦ اﻟﺠﺰري ﻣﻊ ﻗﻮاﺋﺪ ﻏﺮﯾﺒﮥ ﻻ ﺗﻮﺟﺪ ﻓﯽ ﺷﺮح ﻏﯿﺮه و ﺷﺮﺣﺎ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﺒﺮدة و ﺳﻤﺎة اﻻﻧﻮار اﻟﻤﻀﯿﺌﮥ و ﮐﺘﺎب ﻧﻔﺎﺋﺲ اﻻﻧﻔﺎس ﻓﯽ اﻟّﺼﺤﺒﮥ و اﻟّﻠﺒﺎس و اﻟﺮوض اﻟﺰاﻫﺮ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر و ﺗﺤﻔﮥ اﻟﺴﺎﻣﻊ‬‫و اﻟﻘﺎري ﺑﺨﺘﻢ ﺻﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري و رﺳﺎﺋﻞ ﻓﯽ اﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﻟﺮﺑﻊ اﻟﻤﺠﯿﺐ اﻧﺘﻬﯽ ﻣﺎ ذﮐﺮه اﻟﺴﺨﺎوي ﻣﻠّﺨﺼﺎ ﻗﻠﺖ و ارﺗﻔﻊ ﺷﺎﻧﻪ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ ﻓﺎﻋﻄﯽ‬‫اﻟـّﺴ ﻌﺪ ﻓﯽ ﻗﻠﻤﻪ و ﮐﻠﻤﻪ و ﺻّﻨﻒ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻤﻘﺒﻮﻟﮥ اﻟﺘﯽ ﺳﺎرت ﺑﻬﺎ اﻟﺮﮐﺒﺎن ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ و ﻣﻦ اﺟّﻠﻬﺎ ﺷﺮﺣﻪ ﻋﻠﯽ ﺻﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري ﻣﺰﺟﺎ ﻓﯽ‬‫ﻋﺸـﺮة اﺳـﻔﺎر ﮐﺒﺎر ﻟﻌﻠﻪ اﺣﺴﻦ ﺷـﺮوﺣﻪ و اﺟﻤﻌﻬﺎ و اﻟﺨﺼـﻬﺎ و ﻣﻨﻬﺎ اﻟﻤﻮاﻫﺐ اﻟﻠﺪﻧـّﯿ ﮥ ﺑﺎﻟﻤﻨﺢ اﻟﻤﺤّﻤﺪّﯾﮥ و ﻫﻮ ﮐﺘﺎب ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻤﻘﺪار ﻋﻈﯿﻢ‬‫اﻟﻮﻗﻊ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻨﻔﻊ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻧﻈﯿﺮ ﻓﯽ ﺑﺎﺑﻪ و ﯾﺤﮑﯽ اّن اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ ﮐﺎن ﯾﻐّﺾ ﻣﻨﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪280 :‬‬‫و ﯾﺰﻋﻢ اﻧّﻪ ﯾﺎﺧـﺬ ﻣﻦ ﮐﺘﺒﻪ و ﯾﺴـﺘﻤﺪ ﻣﻨﻬـﺎ و ﻻ ﯾﻨﺴﺐ اﻟﻨﻘﻞ إﻟﯿﻬﺎ و اﻧّﻪ ادﻋﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺑـﺬﻟﮏ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم زﮐﺮّﯾﺎ ﻓﺎﻟﺰﻣﻪ ﺑﺒﯿﺎن ﻣﺎ‬‫اّدﻋـﺎه ﻓﻌـّﺪد ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻮاﺿﻊ ﻗـﺎل اﻧﻪ ﻧﻘـﻞ ﻓﯿﻬـﺎ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ و ﻗﺎل ان ﻟﻠﺒﯿﻬﻘﯽ ﻋـّﺪة ﻣﺆﻟﻔﺎت ﻓﻠﯿـﺬﮐﺮ ذﮐﺮه ﻓﯽ أي ﻣﺆﻟﻔﺎﺗﻪ ﻟﻨﻌﻠﻢ اﻧﻪ ﻧﻘﻞ ﻋﻦ‬‫اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ و ﻟﮑﻨﻪ راي ﻓﯽ ﻣﺆﻟﻔـﺎﺗﯽ ذﻟـﮏ اﻟﻨﻘـﻞ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ ﻓﻨﻘﻠﻪ ﺑﺮّﻣﺘﻪ و ﮐﺎن اﻟﻮاﺟﺐ ﻋﻠﯿﻪ ان ﯾﻘﻮل ﻧﻘﻞ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ و ﺣﮑﯽ‬‫اﻟﺸـﯿﺦ ﺟﺎر ﻟا ﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﻬﺪ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ان اﻟﺸـﯿﺦ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺼﺪ ازاﻟﮥ ﻣﺎ ﻓﯽ ﺧﺎﻃﺮ اﻟﺸﯿﺦ اﻟﺠﻼل اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ ﻓﻤﺸﯽ ﻣﻦ اﻟﻘﺎﻫﺮة اﻟﯽ اﻟّﺮوﺿﮥ و‬‫ﮐـﺎن اﻟﺠﻼـل اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻣﻌﺘﺰﻻـ ﻋﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﺎﻟﺮوﺿـﮥ ﻓﻮﺻﻞ ﺻﺎﺣﺐ و اﻟﺘﺮﺟﻤـﮥ اﻟﯽ ﺑﺎب اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ و دّق اﻟﺒﺎب ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻣﻦ اﻧﺖ ﻓﻘﺎل اﻧﺎ‬‫اﻟﻘﺴـﻄﻼﻧﯽ ﺟﺌﺖ إﻟﯿﮏ ﺣﺎﻓﯿﺎ ﻣﮑﺸﻮف اﻟﺮاس ﻟﯿﻄﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮك ﻋﻠّﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻗـﺪ ﻃﺎب ﺧﺎﻃﺮي ﻋﻠﯿﮏ و ﻟﻢ ﯾﻔﺘﺢ ﻟﻪ اﻟﺒﺎب و ﻟﻢ ﯾﻘﺎﺑﻠﻪ و‬‫ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ ﻓﺎﻧﻪ ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻘﺪر ﺣﺴﻦ اﻟﺘﻘﺮﯾﺮ و اﻟﺘﺤﺮﯾﺮ ﻟﻄﯿﻒ اﻻﺷﺎرة ﺑﻠﯿﻎ اﻟﻌﺒﺎرة ﺣﺴﻦ اﻟﺠﻤﻊ و اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ ﻟﻄﯿﻒ اﻟﺘﺮﺗﯿﺐ‬‫و اﻟﺘﻮﺻـﯿﻒ ﮐـﺎن زﯾﻨـﮥ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه و ﻧﻘﺎوة ذوي دﻫﺮه و ﻻ ﯾﻘـﺪح ﻓﯿﻪ ﺗﺤﺎﻣﻞ ﻣﻌﺎﺻـﺮﯾﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻼ زاﻟﺖ اﻻﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﯽ ﻫـﺬا ﻓﯽ ﮐﻞ ﻋﺼـﺮ‬‫رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ و اﺑﻮ ﻣﻬـﺪي ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ در ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل ﻧﺘﻔـﮥ ﻣﻦ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻣﻮﻟﻒ اﻻرﺷﺎد ﻓﯽ اﻟﻨﻮر اﻟﺴﺎﻓﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻫﻞ‬‫اﻟﻘﺮن اﻟﻌﺎﺷـﺮ ﻫﻮ اﻻﻣـﺎم اﻟﻌﻼﻣـﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷـﻬﺎب اﻟـّﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺴـﯿﻦ‬‫اﻟﻘﺴـﻄﻼﻧﯽ اﻟﻤﺼـﺮي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ وﻟﺪ ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸـﺮ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﺛﻤﺎﻧﻤﺎﺋﮥ ﺑﻤﺼﺮ و ﻧﺸﺄ ﺑﻬﺎ ﻋﻠﯽ اﻻﺷﺘﻐﺎل ﻓﻘﺮأ ﺑﺎﻟّﺴﺒﻊ و‬‫ﺑﺮع ﻓﯽ اﻟﻔﻨﻮن و ﻗﺮأ اﻟﺠﺎﻣﻊ ﻟﺼﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ اﻟﺸﻨﺎوي ﻓﯽ ﺧﻤﺲ ﻣﺠﺎﻟﺲ و ﮐﺎن ﯾﻌﻆ ﺑﺎﻟﺠﺎﻣﻊ ﻟﻌﻤﺮّي و ﯾﺠﺘﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﮐﺒﯿﺮ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻟﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 182‬از ‪359‬‬‫ﻧﺼـﯿﺮ ﻓﯽ اﻟﻮﻋﻆ ﻓﯽ وﻗﺘﻪ و ﮐﺎن اّوﻻ ﯾﺘﻌﺎﻃﯽ اﻟﺸـﻬﺎدة ﺛﻤﺎﺿـﺠﻊ و ﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ ﺻـّﻨﻒ اﻟّﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻤﻘﺒﻮﻟﮥ اﻟﺘﯽ اﻟﺮﮐﺒﺎن ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻪ و‬‫ﻣﻦ اﺟّﻠﻬﺎ ارﺷﺎد اﻟﺴﺎري و ﻣﻨﻬﺎ اﻟﻤﻮاﻫﺐ اﻟﻠﺪﻧـّﯿ ﮥ ﺑﺎﻟﻤﻨـﺢ اﻟﻤﺤّﻤﺪﯾﮥ ﻋﻈﯿﻢ اﻟﻤﻨﻔﻌﮥ ﻋﺰﯾﺰ اﻟﻨﻈﯿﺮ ﻓﯽ ﺑﺎﺑﻪ و اﻟﻌﻘﻮد اﻟﺴـﻨّﯿﮥ ﻓﯽ ﺷـﺮح ﻟا ﻤﻘّﺪﻣﮥ‬‫اﻟﺠﺰرﯾﮥ و ﻧﻄﺎﺋﻒ و اﻻﺷﺎرات ﻓﯽ اﻟﻌﺸﺮ اﻟﻘﺮاءات و اﻟﮑﻨﺰ ﻓﯽ وﻗﻒ ﺣﻤﺰة و ﻫﺸﺎم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪281 :‬‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻬﻤﺰ و ﺷـﺮح اﻟﺸﺎﻃﺒـّﯿ ﮥ زاد ﻓﯿﻪ زﯾﺎدات اﺑﻦ اﻟﺠﺰري ﻣﻊ ﻓﻮاﺋﺪ ﻏﺮﯾﺒﮥ ﻻ ﺗﻮﺟﺪ ﻓﯽ ﻏﯿﺮه و ﺷـﺮح ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺮدة ﺳـّﻤﺎه اﻻﻧﻮار اﻟﻤﻀـﯿﺌﮥ و‬‫ﮐﺘـﺎب ﺗﻘـﺎدﯾﺲ اﻻﻧﻔـﺎس ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﺒﮥ و اﻟّﻠﺒـﺎس و اﻟّﺮوض اﻟّﺰاﻫﺮ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎدر و ﺗﺤﻔـﮥ اﻟّﺴﺎﻣﻊ و اﻟﻘﺎري ﺑﺨﺘﻢ ﺻـﺤﯿﺢ‬‫اﻟﺒﺨـﺎري و ﻏﯿﺮ ذﻟـﮏ و ﮐـﺎن اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻟﺠﻼل اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﯾﻘﻮل اﻧﻪ اﺳـﺘﻤّﺪ ﻓﯽ ﻣﻮاﻫﺒﻪ ﻣﻦ ﮐﺘﺒﯽ و ﻟﻢ ﯾﻨﺴﺐ اﻟﻨﻘﻞ إﻟﯿﻬﺎ و ﮐﺎن ذﻟﮏ ﺑﯿﻦ‬‫ﯾﺪي ﺷـﯿﺦ اﻻﺳﻼم زﮐﺮّﯾﺎ ﻓﺎﻟﺰﻣﻪ ﻣﺪﻋﺎه ﻓﻌﺪد ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻮاﺿﻊ ﻗﺎل اﻧﻪ ﻧﻘﻞ ﻓﯿﻬﺎ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ و ﻗﺎل اّن ﻟﻠﺒﯿﻬﻘﯽ ﻋﺪة ﻣﺆﻟﻔﺎت ﻓﻠﯿﺬﮐﺮ ﻟﻨﺎ ﻓﯽ أيّ‬‫ﻣﺆﻟﻔـﺎﺗﻪ ذﮐﺮه ﻟﻨﻌﻠﻢ اﻧّﻪ ﻧﻘـﻞ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ و ﻟﮑﻨﻪ راي ﻓﯽ ﻣﺆﻟﻔـﺎﺗﯽ ذﻟـﮏ و اﻟﻨﻘـﻞ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ ﻓﻨﻘﻠﻪ ﺑﺮّﻣﺘﻪ و ﮐﺎن اﻟﻮاﺟﺐ ﻋﻠﯿﻪ ان ﯾﻘﻮل‬‫ﻧﻘـﻞ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ و ﺣﮑﯽ ﺟـﺎر اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﻬـﺪ اّن اﻟﻘﺴـﻄﻼﻧﯽ ﻗﺼـﺪ اﻧﺎﻟـﮥ ﻣﺎ ﻓﯽ ﺧﺎﻃﺮ اﻟﺠﻼل اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻓﻤﺸـﯽ ﻋﻦ اﻟﻘﺎﻫﺮة اﻟﯽ‬‫اﻟﺮوﺿـﮥ ﻓﻮﻗﻒ ﺑﺒـﺎب اﻟﺠﻼـل و دّق اﻟﺒﺎب ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻣﻦ اﻧﺖ ﻓﻘﺎل اﻧﺎ اﺣﻤـﺪ اﻟﻘﺴـﻄﻼﻧﯽ ﺟﺌﺘﮏ ﺣﺎﻓﯿﺎ ﻋﺎدي اﻟّﺮأس ﻟﯿﻄﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮك ﻋﻠﯽ‬‫ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻟﻘﺪ ﻃﺎب ﺧﺎﻃﺮي ﻋﻠﯿﮏ و ﻟﻢ ﯾﻔﺘﺢ ﻟﻪ اﻟﺒﺎب و ﻟﻢ ﯾﻘﺎﺑﻠﻪ ﺗﻮﻓﯽ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺳﺎﺑﻊ اﻟﻤﺤّﺮم ﺳﻨﮥ ﺛﻼث و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺗﺴﻌﻤﺎﺋﮥ ﺑﺎﻟﻘﺎﻫﺮة‬‫و ﺻـﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻌﺪ ﺻـﻼة اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺑﺎﻟﺠﺎﻣﻊ اﻻزﻫﺮ و دﻓﻦ ﺑﺎﻟﻤﺪرﺳﮥ اﻟﻌﯿﻨﯿﮥ ﺟﻮار ﻣﻨﺰﻟﻪ و ﺧﻮد ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ در ﺑﺴﺘﺎن اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ارﺷﺎد‬‫اﻟﺴﺎري ﻣﺸـﻬﻮر ﺑﻘﺴـﻄﻼﻧﯽ ﺷـﺮح ﺑﺨﺎرﯾﺴﺖ ﺗﺼﻨﯿﻒ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ ﻣﺼﺮي ﺷﺎﻓﻌﯽ ﺗﻮﻟﺪ او دوازدﻫﻢ ذي ﻗﻌﺪه ﺳﺎل ﻫﺸﺘﺼﺪ و ﭘﻨﺠﺎه و ﯾﮏ در ﻣﺼﺮﺳﺖ و در اﺑﺘﺪاي ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻣﺸﻐﻮل‬‫ﺑﻌﻠﻢ ﻗﺮاءت ﺷﺪ و ﺳﺒﻊ را ﯾﺎد ﮔﺮﻓﺖ ﺑﻌﺪ از ان ﺑﻔﻨﻮن دﯾﮕﺮ ﭘﺮداﺧﺖ و ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري را در ﭘﻨﺞ ﻣﺠﻠﺲ ﺑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺷﻨﺎوي‬‫ﮔﺬراﻧﯿـﺪ و در ﺟـﺎﻣﻊ ﻋﻤﺮي ﺑـﺪرس و وﻋﻆ اﺷـﺘﻐﺎل آﻏﺎز ﻧﻬﺎد و ﻋﺎﻟﻤﯽ ﺑﺮاي ﺷـﻨﯿﺪن وﻋﻆ او ﺟﻤﻊ ﻣﯽﺷـﺪ و درﯾﻦ ﺑﺎب ﺑﯽﻧﻈﯿﺮ وﻗﺖ‬‫ﺧـﻮد ﺑﻮد و ﺳـﺨﻦ ﮔﯿﺮا داﺷﺖ ﺑﻌـﺪ ﻣـﺪت دراز ﺷﻮق ﺗﺼـﻨﯿﻒ در ﺳـﺮ اﻓﺘـﺎد و ﺗﺼـﺎﻧﯿﻒ ﻣﻘﺒﻮﻟﻪ از وي ﯾﺎدﮔـﺎر ﻣﺎﻧـﺪ از اﺟـﻞ آﻧﻬـﺎ اﯾﻦ‬‫ﺷﺮﺣﺴﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪282 :‬‬‫ﮐﻪ ﻓﺘـﺢ اﻟﺒـﺎري و ﮐﺮﻣـﺎﻧﯽ را در ان ﺑﺎﺧﺘﺼﺎر ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻮده و ﺑﯿﻦ اﻻﯾﺠﺎز و اﻻﻃﻨﺎب واﻗﻊ ﮔﺮدﯾـﺪه و ﻧﯿﺰ ﻣﻮاﻫﺐ ﻟـﺪﻧﯿﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺑﺎب‬‫ﺧﻮد ﺑﯽﻋﺪﯾﻠﺴﺖ و ﻋﻘﻮد ﺳﻨﯿﻪ ﻓﯽ ﺷﺮح اﻟﻤﻘﺪﻣﮥ اﻟﺠﺰرﯾﮥ و ﻟﻄﺎﺋﻒ اﻻﺷﺎرات ﻓﯽ اﻟﻌﺸﺮ اﻟﻘﺮاءات و ﮐﺘﺎب اﻟﮑﻨﺰ ﻓﯽ وﻗﻒ ﺣﻤﺰه و ﻫﺸﺎم‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻬﻤﺰ و ﺷـﺮﺣﯽ دارد ﺑﺮ ﺷـﺎﻃﺒﯿﻪ ﮐـﻪ زﯾـﺎدات اﺑﻦ اﻟﺠﺰري را در ان آﻣﯿﺨﺘﻪ و ﻓﻮاﺋـﺪ ﻏﺮﯾﺒﻪ در ان آورده ﮐﻪ در ﮐﺘـﺎب دﯾﮕﺮ ﯾـﺎﻓﺘﻪ‬‫ﻧﻤﯽﺷﻮد و ﺷـﺮﺣﯽ دارد ﺑﺮ ﻗﺼﯿﺪه ﺑﺮده ﻣﺴﻤﯽ ﺑﺎﻧﻮار ﻣﻀﯿﻪ و ﮐﺘﺎﺑﯽ دارد در ادب ﺻﺤﺒﮥ اﻟﻨﺎس ﻣﺴﻤﯽ ﺑﺘﻘﺎدﯾﺲ اﻻﻧﻔﺎس و ﮐﺘﺎﺑﯽ دارد‬‫در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺳـّﯿﺪﻧﺎ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﻣﺴـﻤﯽ ﺑﺎﻟﺮوض اﻟﺰاﻫﺮ و ﮐﺘﺎﺑﯽ دارد و ﺳـﻤﯽ ﺑﺘﺤﻔﮥ اﻟﺴﺎﻣﻊ و اﻟﻘﺎري ﺑﺨﺘﻢ ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري و ﺷـﯿﺦ‬‫ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ را از وي ﺷﮑﺎﯾﺖ و ﮔﻠﻪ ﺑﻮد ﻣﯽﮔﻔﺖ ﮐﻪ از ﮐﺘﺐ ﻣﻦ در ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧﯿﻪ اﺳﺘﻤﺪاد ﻧﻤﻮده ﺑﯽاﻋﻼم آﻧﮑﻪ از ﮐﺘﺐ ﻣﻦ‬‫ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻧﻮﻋﯽ از ﺧﯿﺎﻧﺘﺴﺖ در ﻓﻘﻞ و ﺷـﻤﻪ از ﮐﺘﻤﺎن ﺣﻖ ﻧﯿﺰ دارد و ﭼﻮن اﯾﻦ ﺷـﮑﺎﯾﺖ ﺷﺎﯾﻊ ﺷﺪ ﺑﺤﻀﻮر ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم‬‫زﯾﻦ اﻟّﺪﯾﻦ زﮐﺮﯾﺎ ﻣﺤﺎﮐﻤﻪ اﻓﺘﺎد ﺷـﯿﺦ ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ را اﻟﺰام داد در ﻣﻮاﺿﻊ ﺑﺴﯿﺎر از آﻧﺠﻤﻠﻪ اﺳﺖ آﻧﮑﻪ در ﭼﻨﺪ ﻣﻮﺿﻊ‬‫از ﻣﻮاﻫﺐ از ﺑﯿﻬﻘﯽ ﻧﻘـﻞ ﻧﻤﻮده و از ﻣﺆﻟﻔﺎت ﺑﯿﻬﻘﯽ ﻧﺰد او ﭼﻨـﺪ ﻣﻮﻟﻒ ﻣﻮﺟﻮدﺳﺖ ﻧﺸﺎن ﺑﺪﻫـﺪ ﮐﻪ در ﮐـﺪام ﯾﮏ از ان ﻣﺆﻟﻔﺎت دﯾـﺪه‬‫ﻧﻘـﻞ ﮐﺮده اﺳﺖ ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ در ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﻮاﺿـﻊ ﻧﻘـﻞ ﻋـﺎﺟﺰ ﮔﺸﺖ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻧﻘﻠﻬـﺎ از ﮐﺘﺐ ﻣﻦ ﮐﺮده اﺳﺖ و ﻣﻦ از ﺑﯿﻬﻘﯽ‬‫ﮐﺮدهام ﭘﺲ واﺟﺐ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﯽﮔﻔﺖ ﻧﻘﻞ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ ﮐـﺬا ﺗﺎ ﺣﻖ اﺳـﺘﻔﺎده ﻣﻦ ﻫﻢ ﺑﺠﺎ ﻣﯽآورد و از ﻋﻬﺪه ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻧﻘﻞ ﻫﻢ‬‫ﻓﺎرغ اﻟﺬﻣﻪ ﻣﯽﮔﺸﺖ ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ ﻣﻠﺰم ﺷﺪه از ﻣﺠﻠﺲ ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ و ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺑﺨﺎﻃﺮ داﺷﺖ ﮐﻪ ازاﻟﻪ اﯾﻦ ﮐﺪورت از ﺧﺎﻃﺮ ﺷﯿﺦ ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ‬‫ﺳﯿﻮﻃﯽ ﻧﻤﺎﯾـﺪ ﻣﯿﺴـﺮش ﻧﻤﯽﺷـﺪ روزي ﺑﻬﻤﯿﻦ ﻗﺼـﺪ از ﺷـﻬﺮ ﻣﺼـﺮ ﺗﺎ روﺿﻪ ﮐﻪ ﻣﺴﺎﻓﺖ دراز دارد ﭘﯿﺎده رواﻧﻪ ﺷﺪ و ﺑﺮ در ﺷـﯿﺦ ﺟﻼل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 183‬از ‪359‬‬‫اﻟﺪﯾﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ اﺳﺘﺎد و دﺳﺘﮏ زد ﺷﯿﺦ ﭘﺮﺳﯿﺪ ﮐﻪ ﮐﯿﺴﺘﯽ ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ ﮔﻔﺖ ﻣﻨﻢ اﺣﻤﺪ ﮐﻪ ﺑﺮﻫﻨﻪ ﭘﺎ و ﺑﺮﻫﻨﻪ ﺳﺮ ﺑﺮ دروازه ﺷﻤﺎ اﯾﺴﺘﺎدهام ﺗﺎ‬‫از ﻣﻦ ﮐﺪورت ﺧﺎﻃﺮ دور ﮐﻨﯿﺪ و راﺿـﯽ ﺷﻮﯾﺪ ﺷﯿﺦ ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ از اﻧﺪرون ﺧﺎﻧﻪ ﺟﻮاب داد ﮐﻪ ﮐﺪورت ﺧﺎﻃﺮ دور ﮐﺮدم اﻣﺎ دروازه‬‫ﻧﮕﺸﺎد و ﻣﻼﻗﺎت ﻧﻨﻤﻮد وﻓﺎت ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ ﺷﺐ ﺟﻤﻌﻪ ﻫﻔﺘﻢ ﻣﺤﺮم ﺳﺎل ﻧﻬﺼﺪ و ﺑﯿﺴﺖ و ﺳﻪ در ﻗﺎﻫﺮه ﻣﺼـﺮ اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎد ﺑﻌﺪ از ﻧﻤﺎز ﺟﻤﻌﻪ‬‫در ﺟﺎﻣﻊ از ﻫﺮ ﺑﺮوي ﻧﻤﺎز ﮔﺰارده در ﻣﺪرﺳﻪ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﮐﻪ در ﺟﻮار ﺧﺎﻧﻪ او ﺑﻮد دﻓﻨﺶ ﮐﺮدﻧﺪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺣﮑﺎﯾﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪283 :‬‬‫ﭘﺮ ﻧﮑﺎﯾﺖ ﺷﮑﺎﯾﺖ ﺳﯿﻮﻃﯽ از ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ و اﻟﺰام دادن او در اﺧﻔﺎء ﮐﺘﻤﺎن واﺳﻄﯿﺖ ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﻧﻘﻞ از ﺑﯿﻬﻘﯽ و ﻏﯿﺮه ﮐﻪ ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ذﮐﺮ‬‫ﮐﺮدهاﻧـﺪ و در ذﮐﺮ آن ﻫﻢ ﺻـﻨﯿﻌﻪ ﺑـﺪﯾﻌﻪ اﺧﻔﺎ و ﮐﺘﻤﺎن واﺳـﻄﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻘﺎﻟﯿﺪ را ﺑﮑﺎر ﺑﺮده ﻣﺜﺒﺖ ﻓﻀـﯿﻠﺖ ﺑﺲ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﻨﻘﺒﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ‬‫ﺟﻤﯿﻠﻪ ﺑﺮاي ﺷﺎﻫﺼـﺎﺣﺐ در اﺧﻔـﺎ و ﮐﺘﻤـﺎن واﺳـﻄﯿﺖ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪ اﻻﺳﺎﻧﯿـﺪ در ذﮐﺮ ﻓﻮاﺋـﺪ ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﮐﻪ ﺟﻞ آن ﻣﻨﺘﺤﻞ از‬‫ﻣﻘﺎﻟﯿـﺪﺳﺖ ﻣﯽﺷﻮد و ﻧﯿﺰ ﻣﺜﺒﺖ ﮐﻤﺎل ﻓﻀﻞ و ﺟﻼﻟﺖ و ورع و دﯾﺎﻧﺖ و ﺗﺤﺮز از ﮐﺘﻤﺎن ﺣﻖ و ارﺗﮑﺎب ﺧﯿﺎﻧﺖ در اﻧﺘﺤﺎل ﺟﻞ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ‬‫ﺻﻮاﻗﻊ ﮐـﺎﺑﻠﯽ ﻣﯽﮔﺮدد و ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻌﺠﺐ اﻟﻌﺠﯿﺐ ﻣـﺎ ﯾﺤّﯿﺮ اﻟّﻠﺒﯿﺐ و ﻣﻮﻟﻮي ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧـﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﻬﺎب‬‫اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﻘﺴـﻄﻼﻧﯽ اﻟﻤﺼﺮي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺗﻮﻟﺪ او دوازدﻫﻢ ذي‬‫ﻗﻌﺪه ﺳﻨﻪ ﻫﺸﺘﺼﺪ و ﭘﻨﺠﺎه و ﯾﮏ در ﻣﺼﺮﺳﺖ در اﺑﺘﺪاي ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻌﻠﻢ ﻗﺮاءت ﺷﺪ و ﺳﺒﻊ را ﯾﺎد ﮔﺮﻓﺖ ﺑﻌﺪ از ان ﺑﻔﻨﻮن دﯾﮕﺮ‬‫ﭘﺮداﺧﺖ و ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري را در ﭘﻨﺞ ﻣﺠﻠﺲ ﺑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺷـﻨﺎوي ﮔﺬراﻧﯿﺪ و در ﺟﺎﻣﻊ ﻋﻤﺮي ﺑﺪرس و وﻋﻆ اﺷـﺘﻐﺎل داﺷﺖ‬‫ﻋﺎﻟﻤﯽ ﺑﺮاي ﺷـﻨﯿﺪن وﻋﻆ او ﺟﻤﻊ ﻣﯽﺷﺪ و درﯾﻦ ﺑﺎب ﺑﯽﻧﻈﯿﺮ وﻗﺖ ﺧﻮد ﺑﻮد و ﺳﺨﻦ ﮔﯿﺮا داﺷﺖ ﺑﻌﺪ ﻣّﺪت دراز ﺷﻮق ﺗﺼﻨﯿﻒ در ﺳﺮ‬‫اﻓﺘﺎد و ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻣﻘﺒﻮﻟﻪ از وي ﯾﺎدﮔﺎر ﻣﺎﻧﺪ از اﺟﻞ آﻧﻬﺎ ﺷـﺮح ﺑﺨﺎرﯾﺴﺖ دﯾﮕﺮ ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧﯿﻪ ﮐﻪ در ﺑﺎب ﺧﻮد ﺑﯽﻋﺪﯾﻠﺴﺖ و ﻋﻘﻮد ﺳﻨﯿﮥ‬‫ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﻤﻘﺪﻣﻪ اﻟﺠﺰرﯾﻪ و ﻟﻄﺎﺋﻒ اﻻﺷﺎرات ﻓﯽ اﻟﻌﺸـﺮ اﻟﻘﺮاءات و ﮐﺘﺎب اﻟﮑﻨﺰ ﻓﯽ وﻗﻒ ﺣﻤﺰة و ﻫﺸﺎم ﻋﻠﯽ اﻟﻬﻤﺰة و ﺷﺮﺣﯽ دارد ﺑﺮ‬‫ﺷـﺎﻃﺒّﯿﻪ ﮐﻪ زﯾـﺎدات اﺑﻦ اﻟﺠﺰري را در ان آﻣﯿﺨﺘﻪ و ﻓﻮاﺋـﺪ ﻏﺮﺑﯿﻪ آورده ﮐﻪ در ﮐﺘﺎب دﯾﮕﺮ ﻧﺘﻮان ﯾﺎﻓﺖ و ﺷـﺮﺣﯽ دارد ﺑﺮ ﻗﺼـﯿﺪه ﺑﺮده‬‫ﻣﺴـﻤﯽ ﺑﺎﻧﻮار ﻣﻀـﯿﻪ و ﮐﺘﺎﺑﯽ دارد در آداب ﺻـﺤﺒﮥ اﻟّﻨﺎس ﻣﺴـﻤﯽ ﺑﺘﻘﺎدﯾﺲ اﻻﻧﻔﺎس و ﮐﺘﺎﺑﯽ دارد در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺷـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎدر ﻣﺴـﻤﯽ‬‫ﺑﺎﻟّﺮوض اﻟﺰاﻫﺮ و ﮐﺘﺎﺑﯽ دارد ﻣﺴـﻤﯽ ﺑﺘﺤﻔﮥ اﻟّﺴﺎﻣﻊ و اﻟﻘﺎري ﺑﺨﺘﻢ ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري و ﺷـﯿﺦ ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ را از وي ﺷﮑﺎﯾﺖ ﺑﻮد‬‫ﻣﯽﮔﻔﺖ از ﮐﺘﺐ ﻣﻦ در ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧّﯿﻪ اﺳﺘﻤﺪاد ﻧﻤﻮده ﺑﯽاﻋﻼم آﻧﮑﻪ از ﮐﺘﺐ ﻣﻦ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻧﻮﻋﯽ از ﺧﯿﺎﻧﺘﺴﺖ در ﻧﻘﻞ و‬‫ﺷﻤﻪ از ﮐﺘﻤﺎن ﺣﻖ ﻧﯿﺰ دارد و ﭼﻮن اﯾﻦ ﺷﮑﺎﯾﺖ ﺷﺎﺋﻊ ﺷﺪ ﺑﺤﻀﻮر ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم زﯾﻦ اﻟّﺪﯾﻦ زﮐﺮﯾﺎ ﻣﺤﺎﮐﻤﻪ اﻓﺘﺎد ﺳﯿﻮﻃﯽ ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ را‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪284 :‬‬‫اﻟﺰام داد در ﻣﻮاﺿﻊ ﺑﺴـﯿﺎر از آﻧﺠﻤﻠﻪ آﻧﮑﻪ ﮔﻔﺖ وي در ﭼﻨـﺪ ﻣﻮﺿﻊ از ﻣﻮاﻫﺐ ﻟـﺪﻧّﯿﻪ از ﺑﯿﻬﻘﯽ ﻧﻘـﻞ ﻧﻤﻮده و از ﻣﺆﻟﻔﺎت ﺑﯿﻬﻘﯽ ﻧﺰد او‬‫ﭼﻨﺪ ﻣﺆﻟﻒ ﻣﻮﺟﻮدﺳﺖ ﻧﺸﺎن ﺑﺪﻫﺪ ﮐﻪ در ﮐﺪام ﯾﮏ از ان ﻣﺆﻟّﻔﺎت دﯾﺪه ﻧﻘﻞ ﮐﺮده اﺳﺖ ﻗﺴﻄﻼﻧﯽ در ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﻮاﺿﻊ ﻧﻘﻞ ﻋﺎﺟﺰ ﮔﺸﺖ‬‫ﺳﯿﻮﻃﯽ ﮔﻔﺖ اﯾﻦ ﻧﻘﻠﻬﺎ از ﮐﺘﺐ ﻣﻦ ﮐﺮده اﺳﺖ و ﻣﻦ از ﺑﯿﻬﻘﯽ ﮐﺮدهام ﭘﺲ واﺟﺐ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﯽﮔﻔﺖ ﻧﻘﻞ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ ﮐـﺬا و‬‫ﮐـﺬا ﺗﺎ ﺣﻖ اﺳـﺘﻔﺎده ﻣﻦ ﻫﻢ ﺑﺠﺎ ﻣﯽآورد و از ﻋﻬﺪه ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻧﻘﻞ ﻫﻢ ﻓﺎرغ اﻟﺬّﻣﻪ ﻣﯽﮔﺸﺖ ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ ﻣﻠﺰم ﺷﺪه از ﻣﺠﻠﺲ ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ و‬‫ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺑﺨﺎﻃﺮ داﺷﺖ ﮐﻪ ازاﻟﻪ اﯾﻦ ﮐـﺪورت از ﺧﺎﻃﺮ ﺷـﯿﺦ ﺟﻼل ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﻧﻤﺎﯾـﺪ ﻣﯿﺴـﺮش ﻧﻤﯽﺷﺪ روزي ﺑﻬﻤﯿﻦ ﻗﺼﺪ از ﺷـﻬﺮ ﻣﺼـﺮ ﺗﺎ‬‫روﺿﻪ ﮐﻪ ﻣﺴﺎﻓﺖ دور و دراز دارد ﭘﯿﺎده رﻓﺖ و ﺑﺮ در ﺳـﯿﻮﻃﯽ اﺳـﺘﺎده دﺳـﺘﮏ داد ﺷﯿﺦ ﭘﺮﺳﯿﺪ ﮐﯿﺴﺘﯽ ﮔﻔﺖ ﻣﻨﻢ اﺣﻤﺪ ﮐﻪ ﺑﺮﻫﻨﻪ ﭘﺎ و‬‫ﺑﺮﻫﻨﻪ ﺳﺮ ﺑﺮ دروازه ﺷﻤﺎ اﺳﺘﺎدهام ﺗﺎ از ﻣﻦ ﮐﺪورت ﺧﺎﻃﺮ دور ﮐﻨﯿﺪ و راﺿﯽ ﺷﻮﯾﺪ ﺷﯿﺦ از اﻧﺪرون ﺧﺎﻧﻪ ﺟﻮاب داد ﮐﻪ ﮐﺪورت ﺧﺎﻃﺮ‬‫دور ﮐﺮدم اﻣﺎ دروازه ﻧﮕﺸﺎد و ﻣﻼﻗﺎت ﻧﻨﻤﻮد وﻓﺎت ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ ﺷﺐ ﺟﻤﻌﻪ ﻫﻔﺘﻢ ﻣﺤﺮم ﺳـﻨﻪ ﻧﻬﺼـﺪ و ﺑﯿﺴﺖ و ﺳﻪ در ﻗﺎﻫﺮه ﻣﺼـﺮ اﺗﻔﺎق‬‫اﻓﺘـﺎد ﺑﻌـﺪ از ﻧﻤـﺎز ﺟﻤﻌﻪ در ﺟـﺎﻣﻊ ازﻫﺮ ﺑﺮ وي ﻧﻤـﺎز ﮔﺰارده در ﻣـﺪرﺳﻪ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﮐﻪ در ﺟـﻮار ﺧـﺎﻧﻪ او ﺑـﻮد دﻓﻦ ﮐﺮدﻧـﺪ ﮐـﺬا ﻓﯽ ﺑﺴـﺘﺎن‬‫اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ اﯾﻦ ﺣﮑﺎﯾﺖ از ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي ﻧﯿﺰ ﺑﺎﺧﺘﺼﺎر در زاد اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ آورده ﻓﻠﯿﻌﻠﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 184‬از ‪359‬‬‫‪ -63‬ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ رﻓﯿﻊ اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺗﻔﺴـﯿﺮ آﯾﻪ ﻗُْﻞ ﻻ‬‫َأْﺳَﺌﻠُُﮑْﻢ َﻋَﻠﯿِْﻪ َأْﺟﺮًا ِإﻟﱠﺎ اﻟ َْﻤَﻮﱠدَة ﻓِﯽ اﻟ ُْﻘْﺮﺑﯽ‬‫ﮔﻔﺘﻪ اﻋﻠﻢ ﯾﺎ ﻫﺬا اّن اﻵﯾﮥ ﻟﺒﻨﯿﺎن ﻓﺮﺿﯿﮥ ﺣّﺐ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺤﻤﺪ و اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ‬‫ﻓﻘﺪ روي اﻧّﻬﺎ ﻟﻤﺎ ﻧﺰﻟﺖ ﻗﯿﻞ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﻗﺮاﺑﺘﮏ ﻫﺆﻻء اﻟﺬﯾﻦ وﺟﺒﺖ ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻣﻮّدﺗﻬﻢ ﻗﺎل ﻋﻠﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و اﺑﻨﺎﻫﻤﺎ‬‫و ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﻧﺒﺬي از ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ اﻟﺤﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي رواه ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻔﺮدوس‬‫و ﺑﻌـﺪ اﯾﻦ اﺧﺒـﺎر دﯾﮕﺮ در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده و ﮔﻔﺘﻪ اﻋﻠﻢ ﯾﺎ ﻫـﺬا اّن ﻫـﺬه اﻻﺣﺎدﯾﺚ وردت ﻋﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻣﺎ ازداد ﻋﻠﯽ ﻓﻀﻼ اﻟّﺎ ﺑﺘﺰوﯾﺞ ﻓﺎﻃﻤﮥ ﺑﻨﺖ ﺳّﯿﺪ اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪285 :‬‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و ﻣﺎ ﺗﺰّوج ﻓﺎﻃﻤﮥ اﻟّﺎ ﺑﮑﻮﻧﻪ اﻫﻼ ﻟﻬﺎ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﺎ اﻟﺦ ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ اﻟﻤﻨﯿﻞ اﻟﻮّﻫﺎب ﻟﻠﺘﻮﻓﯿﻖ ﻓﯽ ﮐّﻞ ﺑﺎب ﺣﯿﺚ ﺛﺒﺖ‬‫ﻣﻦ ﺻـﻨﯿﻊ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﻓﯽ ﺗﻔﺴـﯿﺮ اﻟﮑﺘﺎب ان اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻣّﻤﺎ ﯾﺮﮐﻦ إﻟﯿﻪ اوﻟﻮ اﻻﻟﺒﺎب و ﯾﻘﺒﻠﻪ اﻟﻤﺆﻣﻨﻮن اﻟّﺼﺎدﻓﻮن ﻋﻦ اﻻرﺗﯿﺎب و‬‫ان اﻻﺑﻄﺎل و اﻟﺘﮑﺬﯾﺐ ﻣﺤﺾ اﻟﺠﺰاف و اﻟﻌﺴﻒ اﻟﻤﻮرث ﻟﻠﺘﺒﺎب و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻬﺎدي ﻓﯽ اﻟﻤﺒﺪأ و اﻟﻤﺂب َو َﻣْﻦ َﯾْﮑُﻔْﺮ ﺑ ِﺂﯾﺎِت اﻟﱠﻠِﻪ َﻓِﺈ ﱠن اﻟﱠﻠَﻪ َﺳِﺮﯾُﻊ‬‫اﻟ ِْﺤﺴﺎِب‬‫و ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب از اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎي ﺷﺎرﺑﯿﻦ ﮐﺎﺳﺎت ﻋﺮﻓﺎن و اﻋﺎﻇﻢ ﻓﻀـﻼي واﺻـﻠﯿﻦ درﺟﺎت اﯾﻘﺎن ﺑﻮده از اﺧﺒﺎر اﻻﺧﯿﺎر ﺷـﯿﺦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ او ﻣﻮﺻﻮف ﺑﻌﻠﻢ و ﻋﻤـﻞ و ﺣﺎل ﺑﻮده و ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺘﺶ ﺑﭙﺎﯾﻪ رﺳـﯿﺪه ﺑﻮد ﮐﻪ ﺳـﻠﻄﺎن وﻗﺖ را ﺑﺎو اﻋﺘﻘﺎد‬‫ﻋﻈﯿﻢ ﭘﯿﺪا ﺷﺪ و ﻫﺮ ﮔﺎه او را ﻃﻠﺒﯿﺪ ﮐﻤﺎل ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ را ﺑﻌﻤﻞ آورد و ﻧﯿﺰ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب را ﺑﺎ ﺷﯿﺦ ﺧﻮد ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻧﺴﺒﺖ‬‫ﻣﺤّﺒﺖ و ﻧﯿﺎز و ﻃﻠﺐ و اﺳﺘﺮﺷﺎد ﭼﻨﺪان ﺑﻮد ﮐﻪ آﻧﭽﻪ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ ﻓﻨﺎ ﻓﯽ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ اﯾﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻫﺮ ﮔﺎه ﻣﮑّﺮرا ﺑﺴـﻌﺎدت‬‫ﻋﻈﻤﯽ زﯾﺎرت ﺣﺮﻣﯿﻦ ﻓﺎﺋﺰ ﮔﺮدﯾﺪ ﺑﻪ ﺑﺸﺎرﺗﻬﺎ از ﺟﻨﺎب ﺧﺎﺗﻢ اﻟﺮﺳﻞ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻣﺸـﺮف ﺷﺪه و از آن ﺣﻀـﺮت اﺷﺎرت ﯾﺎﻓﺘﻪ‬‫ﺑﺎز ﺑﺤـﺪود ﻫﻨـﺪ ﻋﻮد ﻓﺮﻣﻮد و از ﺗﺬﮐﺮة اﻻﺑﺮار ﺳـﯿﺪ ﺟﻼل ﻣﺎه ﻋﺎﻟﻢ ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ آﯾﺎت ﻋﻈﻤﺖ و اﻣﺎرات ﺟﻼﻟﺖ از ﺟﺒﯿﻦ ﻧﻮرآﮔﯿﻦ او‬‫ﭼﻮن آﻓﺘـﺎب ﺗﺎﺑﺎن ﻣﯽﺗﺎﻓﺖ و ﻗﺒﻮﻟﯽ ﻋﻈﯿﻢ و ﺗﺼـّﺮﻓﯽ ﻗﻮﯾﻢ ﻣﯽداﺷﺖ و ﻋﻠﻤﺎي وﻗﺖ و ﻃﻠﺒﻪ روزﮔﺎر را ﺑﺠﻨﺎب او ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﻣﯽﺑﻮد و ﻧﯿﺰ‬‫از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ او را از ﻣﺒﺪإ ﺣﺎل ﺗﺎ ﻣﻨﺘﻬﺎي ﮐﻤﺎل ﺻـﺤﺒﺖ ﺑﺎ ﻣﺸﺎﯾﺦ ﮐﺒﺎر ﺑﻮده و ﻫﻤﯿﺸﻪ در اﻓﺎده و اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﺑﻮد ﺗﺎ ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ ﮐﻤﺎل‬‫و ﺗﮑﻤﯿﻞ رﺳـﯿﺪه ﺑﻬـﺪاﯾﺖ و ارﺷﺎد ﻣﺸـﻐﻮل ﮔﺸﺖ و ﻧﯿﺰ از ان واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ او در ﻋﯿﻦ اﻗﺎﻣﺖ ﻣـﺪﯾﻨﻪ ﻣﻨﻮره روزي از روﺿﻪ ان ﺳـﺮور‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ آوازي ﺷـﻨﯿﺪ ﮐﻪ ﯾـﺎ وﻟـﺪي رح اﻟﯽ اﻟﻬﻨـﺪ و ﺳـّﻠﻢ اﺑﻨﯿﮏ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ درﯾﻦ ﺑﺎر ﭼﻨـﺪ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﺎﻟﻬﺎﻣﺎت‬‫رﺑﺎﻧﯽ و ﺑﺸﺎرات ﻧﺒﻮي ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﺸﺮف ﺷﺪه و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ او را در ﻋﻠﻢ ﺣﺎل و ﻣﻘﺎم ﺗﺼّﻮف و ﺣﺪﯾﺚ و‬‫ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﻣﺼـﻨﻔﺎت ﺑﺴـﯿﺎرﺳﺖ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ان ﺗﻔﺴـﯿﺮ اﻧﻮرﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻌـﺎﻧﯽ اﮐﺜﺮ آﯾـﺎت ﻗﺮآﻧﯽ را ﺑﻨﻌﺖ رﺳﻮل و ذﮐﺮ وي ارﺟـﺎع ﺳـﺎﺧﺘﻪ و‬‫ﺑﺴﯿﺎري‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪286 :‬‬‫از دﻗﺎﺋﻖ ﻋﺸﻖ و آﺛﺎر ﻣﺤّﺒﺖ در آﻧﺠﺎ درج ﮐﺮده و ﻧﯿﺰ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻻﺑﺮار ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ در اﯾﺎم ﺗﺤﺮﯾﺮ ﺗﻔﺴـﯿﺮ اﻧﻮري از ﺟﻤﯿﻊ ﻟﺒﺎس او و‬‫از ﻗﻠﻢ و ﮐﺎﻏﺬ و ﺳﯿﺎﻫﯽ ﺑﻮي ﻣﺸﮏ ﻣﯽآﻣﺪ و اﮐﺜﺮ آن را در ﺣﺎﻟﺖ اﺳﺘﻐﺮاق ﻧﻮﺷﺘﻪ‬‫‪ -64‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺷﺎﻣﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 185‬از ‪359‬‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺷﺎﻣﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب ﺳـﺒﻞ اﻟﻬﺪي و اﻟﺮﺷﺎد ﻓﯽ ﺳـﯿﺮة‬‫ﺧﯿﺮ اﻟﻌﺒﺎد ﮔﻔﺘﻪ‬‫روي اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ و اﻟﺒﺨﺎري و اﻻﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﺐ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل اﺻﺒﻨﺎ ﺳﺒﯿﺎ ﻓﮑﺘﺐ ﺧﺎﻟﺪ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﺑﻌﺚ إﻟﯿﻨـﺎ ﻣﻦ ﯾﺨﻤﺴﻪ و ﻓﯽ اﻟﺴﺒﯽ وﺻـﯿﻔﮥ ﻫﯽ ﻣﻦ اﻓﻀﻞ اﻟﺴﺒﯽ ﻓﺒﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠﯿﺎ اﻟﯽ‬‫ﺧﺎﻟـﺪ ﻟﯿﻘﺒﺾ ﻣﻨﻪ اﻟﺨﻤﺲ و ﻓﯽ رواﯾـﮥ ﻟﺘﻘﺴـﯿﻢ اﻟﻔﯽ ﻓﻘﺒﻀﻪ ﻣﻨﻪ ﻓﺨﻤﺲ و ﻗّﺴﻢ و اﺻـﻄﻔﯽ ﻋﻠﯽ ﺳﺒﯿـﮥ ﻓﺎﺻـﺒﺢ و ﻗـﺪ اﻏﺘﺴـﻞ ﻟﯿﻼ و ﮐﻨﺖ‬‫اﺑﻐﺾ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﺑﻐﻀﺎ ﻟﻢ اﺑﻐﻀﻪ اﺣـﺪا و اﺣﺒﺒﺖ رﺟﻼ ﻣﻦ ﻗﺮﯾﺶ ﻟﻢ أﺣﺒﻪ اﻻ ﻟﺒﻐﻀﻪ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﺨﺎﻟـﺪ اﻟّﺎوي اﻟﯽ ﻫـﺬا و ﻓﯽ رواﯾـﮥ ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ اﺑﺎ‬‫اﻟﺤﺴﻦ ﻣـﺎ ﻫـﺬا ﻗﺎل اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ اﻟﻮﺻـﯿﻔﮥ ﻓﺎﻧّﻬﺎ ﺻﺎرت ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ ﺛّﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ آل ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺛﻢ ﻓﯽ آل ﻋﻠﯽ ﻓﻮاﻗﻌﺖ ﺑﻬﺎ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗـﺪﻣﻨﺎ ﻋﻠﯽ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ذﮐﺮت ﻟﻪ ذﻟﮏ‬‫و ﻓﯽ رواﯾـﮥ ﻓﮑﺘﺐ ﺧﺎﻟـﺪ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺑـﺬﻟﮏ ﻓﻘﻠﺖ اﺑﻌﺜﻨﯽ ﻓﺒﻌﺜﻨﯽ ﻓﺠﻌﻞ ﯾﻘﺮأ اﻟﮑﺘﺎب و اﻗﻮل ﺻﺪق ﻓﺎذا اﻟّﻨﺒﯽ‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗـﺪ اﺣﻤّﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘـﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠّﯽ وﻟّﯿﻪ ﺛﻢ ﻗـﺎل ﯾـﺎ ﺑﺮﯾـﺪة أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ ﻓﺎّن ﻟﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﺨﻤﺲ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ذﻟﮏ‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ و اﻟﺬي ﻧﻔﺴﯽ ﺑﯿﺪه ﻟﻨﺼﯿﺐ آل ﻋﻠّﯽ ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ وﺻﯿﻔﮥ و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣّﻨﯽ ﻓﺎﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻗﺎل ﺑﺮﯾﺪة ﻓﻤﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ اﻟّﻨﺎس اﺣﺪ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ‬‫و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺷﺎﻣﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻘﺎم ﺳﺎﻣﯽ از ﻣﻬﺮه ﺣﺬاق و ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ آﻓﺎﻗﺴﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺷـﻌﺮاﻧﯽ در ﻟﻮاﻗﺢ اﻻﻧﻮار‬‫در ذﮐﺮ ﺟﻤـﺎﻋﺘﯽ ﮐﻪ ادراك اﯾﺸـﺎن ﮐﺮده و ﺑﺮ اﯾﺸـﺎن ﻧﺨﻮاﻧـﺪه ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻨﻬﻢ اﻻخ اﻟّﺼﺎﻟـﺢ اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟّﺰاﻫـﺪ اﻟﻤﺘﻤّﺴﮏ ﺑﺎﻟﺴـّﻨﮥ اﻟﻤﺤّﻤـ ﺪّﯾﮥ‬‫اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺸﺎﻣّﯽ ﻧﺰﯾﻞ اﻟﺘﺮﺑﮥ اﻟﺒﺮﻗﻮﻗﯿﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪287 :‬‬‫رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﮐﺎن ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺻﺎﻟﺤﺎ ﻣﻔﺘﻨﺎ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم و اﻟّﻒ اﻟـّﺴ ﯿﺮة اﻟﻤﺸﻬﻮرة اﻟﺘﯽ ﺟﻤﻌﻬﺎ ﻣﻦ اﻟﻒ ﮐﺘﺎب و اﻗﺒﻞ اﻟّﻨﺎس ﻋﻠﯽ ﮐﺘﺎﺑﺘﻬﺎ و ﻣﺸﯽ‬‫ﻓﯿﻬﺎ ﻋﻠﯽ اﻧﻤﻮذج ﻟﻢ ﯾﺴﺒﻖ إﻟﯿﻪ و ﮐﺎن رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻋﺰﺑﺎ ﻟﻢ ﯾﺘﺰّوج ﻗّﻂ و ﮐﺎن إذا ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﻀﯿﻒ و ﯾﻌﻠﻖ اﻟﻘﺪر و ﯾﻄﺒﺦ ﻟﻪ و ﮐﺎن ﺣﻠﻮ‬‫اﻟﻤﻨﻄﻖ ﻣﻬﯿﺐ اﻟﻤﻨﻈﺮ ﮐﺜﯿﺮ اﻟـّﺼ ﯿﺎم و اﻟﻘﯿـﺎم ﺑّﺖ ﻋﻨـﺪه اﻟﻠﯿـﺎﻟﯽ ﻓﻤﺎ ﮐﻨﺖ اراه ﯾﻨﺎم ﻓﯽ اﻟﻠﯿﻞ اﻟّﺎ ﻗﻠﯿﻼ و ﮐﺎن إذا ﻣﺎت اﺣـﺪ ﻣﻦ ﻃﻠﺒـﮥ اﻟﻌﻠﻢ و‬‫ﺧﻠﻒ اوﻻدا ﻗﺎﺻـﺮﯾﻦ و ﻟﻪ وﻇﺎﺋﻒ ﯾﺬﻫﺐ اﻟﯽ اﻟﻘﺎﺿـﯽ و ﯾﺘﻔّﺮد ﻓﯿﻬﺎ و ﯾﺒﺎﺷﺮﻫﺎ و ﯾﻌﻄﯽ ﻣﻌﻠﻮﻣﻬﺎ ﻟﻼﯾﺘﺎم ﺣﺘﯽ ﯾﺼﻠﺤﻮا ﻟﻠﻤﺒﺎﺷﺮة و ﮐﺎن ﻻ‬‫ﯾﻘﺒﻞ ﻣﻦ اﻟﻮﻻة و اﻋﻮاﻧﻬﻢ ﺷـﯿﺌﺎ و ﻻ ﯾﺎﮐﻞ ﻣﻦ ﻃﻌﺎﻣﻬﻢ و ذﮐﺮ ﻟﯽ ﺷﺨﺺ ﻣﻦ اﻟﺬﯾﻦ ﯾﺤﻀﺮون ﻗﺮاءة ﺳﯿﺮﺗﻪ ﻓﯽ ﺟﺎﻣﻊ اﻟﻌﻤﺮّي ان اﺳﺎﻟﻪ ﻓﯽ‬‫اﺧﺘﺼﺎر اﻟﺴـﯿﺮة و ﺗﺮك ﺿـﺒﻂ اﻟﻔﺎظ ﻏﺮﯾﺒﻬﺎ و ان ﯾﺤﮑﯽ اﻟّﺴﯿﺮة ﻋﻠﯽ وﺟﻬﻬﺎ ﮐﻤﺎ ﻓﻌﻞ اﺑﻦ ﺳّﯿﺪ اﻟّﻨﺎس ﻓﺮاﯾﺘﻪ ﺑﯿﻦ اﻟﻘﺼﺮﯾﻦ و اﺧﺒﺮﺗﻪ اﻟﺨﺒﺮ‬‫ﻓﻘـﺎل ﻗﻞ ﺷـﺮﻋﺖ ﻓﯽ اﺧﺘﺼﺎرﻫﺎ ﻣﻦ ﻣـﺪة ﯾﻮﻣﯿﻦ ﻓﺮأﯾﺖ ذﻟﮏ ﻫﻮ اﻟﻮﻗﺖ اﻟـﺬي ﺳﺎﻟﻨﯽ ﻓﯿﻪ ذﻟﮏ اﻟّﺮﺟﻞ و ﮐﺎﻧﺖ ﻋﻤﺎﻣﺘﻪ ﻧﺤﻮ ﺳـﺒﻌﮥ اذرع‬‫ﻋﻠﯽ ﻋﺮﻗﯿﮥ ﻟﻢ ﯾﺰل ﻋﺎّﺿﺎ ﻃﺮﻓﻪ ﺳﻮاء ﮐﺎن ﻣﺎﺷﯿﺎ او ﺟﺎﻟﺴﺎ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و أﺧﻼﻗﻪ اﻟﺤﺴﻨﮥ ﮐﺜﯿﺮة ﻣﺸﻬﻮرة ﺑﯿﻦ اﺻﺤﺎﺑﻪ و اﺣﻤﺪ ﺧﻔﺎﺟﯽ در‬‫رﯾﺤﺎﻧﮥ اﻷﻟّﺒﺎء ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻤﻦ اﺧﺬت ﻋﻨﻪ اﻻدب و اﻟﺸـﻌﺮ ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ اﺣﻤﺪ اﻟﻌﻠﻘﻤﯽ و اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺼﺎﻟﺤﯽ اﻟّﺸﺎﻣﯽ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ‬‫در ﮐﺘﺎب اﻟﺨﯿﺮات اﻟﺤﺴﺎن ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ آن در ﺣﺮم ﻣﮑﻪ ﻣﻌﻈﻤﻪ زادﻫﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﺸـﺮﯾﻔﺎ و ﺗﮑﺮﯾﻤﺎ ﺑﻨﻈﺮ ﻗﺎﺻـﺮ رﺳﯿﺪه ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﻓﻮات ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﻪ‬‫در ﻣﻨﺎﻗﺐ أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﻪ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﺑﻮد ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ ﻓﺘﺎﺛﺮت ﻟـﺬﻟﮏ و اﻋـﺪت اﻟﻨﻈﺮ ﻓﯿﻤﺎ ﻻﺋﻤﮥ اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﺎﻟﮏ اﻟﯽ ان ﻇﻔﺮت ﺑﮑﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊ‬‫ﻣﻨﻬﺎ ﻟﺼﺎﺣﺒﻨﺎ اﻻﻣﺎم اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ اﻟّﺼﺎﻟﺢ اﻟﻔﻬﺎﻣﮥ اﻟﺜﻘﮥ اﻟﻤّﻄﻠﻊ و اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤّﺘﺒﻊ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺸﺎﻣﯽ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﺛﻢ اﻟﻤﺼﺮّي اﻟﺦ و رﺷﯿﺪ اﻟﺪﯾﻦ‬‫ﺧـﺎن ﺗﻠﻤﯿـﺬ ﻣﺨـﺎﻃﺐ وﺣﯿـﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺷﺎﻣﯽ را ﺑﻠﻔﻆ اﻣﺎم ﻋﻠّﺎﻣﻪ ﺳـﺘﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺷﻮﮐﺖ ﻋﻤﺮﯾﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ﻧﯿﺰ در ﮐﺘﺐ ﻓﻀﺎﺋﻞ أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﻪ‬‫ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺑﺎﯾـﺪ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺑـﺪرﯾﺎﻓﺖ رﺳﺪ ﮐﻪ اﮐﺜﺮي از اﺋّﻤﻪ و اﻣﺎمزادﮔﺎن در ﺳﻠﺴـﻠﻪ اﺳﺎﺗﺬه ﻋﻈﺎم اﻣﺎم اﻋﻈﻢ داﺧﻞ و اﯾﺸﺎن را ﺷـﺮف ﺗﻠﻤﺬ‬‫آن ﺣﻀﺮت ﺣﺎﺻﻞ اﻣﺎم ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪288 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 186‬از ‪359‬‬‫اﻟﺼﺎﻟﺤﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ در ﻋﻘﻮد اﻟﺠﻤﺎن ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟّﻨﻌﻤﺎن ﺣﻀـﺮت اﻣﺎم ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﺎﻗﺮ و ﺣﻀـﺮت اﻣﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق و ﺣﻀـﺮت زﯾﺪ ﺷـﻬﯿﺪ و‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﺣﺴﻦ‬‫ﺑﻦ زﯾـﺪ ﺑﻦ ﻟا ﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ و ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم را از ﺷـﯿﻮخ اﻣﺎم اﻋﻈﻢ ﺷـﻤﺮده اﮔﺮ‬‫ﺑـﺪاﻧﺴﺖ ﺻﺎﺣﺐ رﺳﺎﻟﻪ اﺣـﺪي از ﻋﻠﻤﺎي ﺷـﯿﻌﻪ ﻧﯿﺰ ﺷـﺮف ﺗﻠﻤﺬ اﯾﻦ ﻗﺪر اﻣﺎﻣﺎن و اﻣﺎﻣﺰادﮔﺎن ﺣﺎﺻﻞ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ اﻓﺎده ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﻧﺘﻬﯽ و‬‫ﻣﻔﺘﯽ ﺻـﺪر اﻟـﺪﯾﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﻤﻘﺎل ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ اﻓﻀﻞ اﻟﻤﺤّﻘﻘﯿﻦ و اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺸﺎﻣﯽ ﻓﯽ‬‫ﺑﺎب اﻟـﺪﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﻣﺸـﺮوﻋّﯿﮥ اﻟﺴـﻔﺮ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺷﺎﻣﯽ از ﻣﺸﺎﯾﺦ اﺟﺎزه واﻟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ وﺣﯿﺪﺳﺖ ﭼﻪ او از‬‫ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﺣﺴﻦ ﻋﺠﯿﻤﯿﺴﺖ و ﺣﺴﻦ ﻋﺠﯿﻤﯽ از ان ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﺳـﺒﻌﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در رﺳﺎﻟﻪ ارﺷﺎد اﻟﯽ ﻣﻬﻤﺎت اﻻﺳـﻨﺎد ﺑﺎﺗﺼﺎل ﺳـﻨﺪ‬‫ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺸﺎن اﺳـﺘﺒﺸﺎر و اﻓﺘﺨﺎر ﺗﻤﺎم دارد ﻗﺎل ﺗﺎج اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟـّﺪّﻫﺎن ﻓﯽ ﮐﻔﺎﯾـﮥ اﻟﻤﺘﻄﻠﻊ ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﺳـﻨﺪﯾﻦ ﻟﺮواﯾـﮥ ﺣﺴﻦ اﻟﻌﺠﯿﻤﯽ اﻟﻤﻮاﻫﺐ‬‫اﻟﻠﺪﻧﯿﮥ و ﻣﺴﻠﺴـﻼ ﺑﺎﻟﺼﻮﻓّﯿﮥ و اﻟﺸﺎﻓﻌّﯿﮥ ﻋﻦ ﺷـﯿﺨﻪ اﻻﻣﺎم ﺻـﻔﯽ اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻘﺸﺎﺷـﯽ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ أﺑﯽ اﻟﻤﻮاﻫﺐ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﺸﻨﺎوي ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ اﻟﻘﻄﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺒﮑﺮي ﻋﻦ اﺑﯿﻪ اﻟﻘﻄﺐ اﻟﮑﺒﯿﺮ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﻋﻦ ﻣﺆﻟّﻔﻪ و ﻣﺴﻠﺴﻼ‬‫ﺑﺎﻟﻤﺪﻧﯿﯿﻦ اﻟﯽ اﻟﺸـﻨﺎوي ﻋﻦ اﻟـّﺴ ّﯿﺪ ﻏﻀـﻨﻔﺮ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟـّﺴ ﻨﺪي ﻧﺰﯾﻞ اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺮاق‬‫اﻟﻤـﺪﻧﯽ ﻋﻦ اﻟﻤﺆﻟّﻒ إﺟﺎزة ﺑﻼ واﺳـﻄﮥ و ﺑﻮاﺳـﻄﮥ اﻟﺸـﯿﺦ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺸﺎﻣﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟـّﺴ ﯿﺮة و ﮐﺘﺎب ﺳـﺒﻞ اﻟﻬﺪي ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﯾﻮﺳﻒ ﺷﺎﻣﯽ ﮐﻪ در ان ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده از ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮه ﻣﻌﺘﻤـﺪه ﻣﻮﺳﻮﻣﻪ ﺑﺎﻟﻘﺒﻮل و اﺳـﻔﺎر ﻣﺘﺪاوﻟﻪ ﻣﺸـﻬﻮره ﺑﯿﻦ اﻻﮐﺎﺑﺮ و‬‫اﻟﻔﺤﻮﻟﺴﺖ ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻌﺎﺻـﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ رﯾﻨﯽ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﺑﺪﺣﻼن در ﺧﻄﺒﻪ ﺳـﯿﺮت ﻧﺒﻮﯾﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ و‬‫اﻟﺼـﻠﻮة و اﻟـّﺴ ﻼم ﻋﻠﯽ ﺳّﯿﺪﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺻﺤﺒﻪ اﺟﻤﻌﯿﻦ اﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﻓﯿﻘﻮل اﻟﻌﺒﺪ اﻟﻔﻘﯿﺮ اﻟﻤﺮﺗﺠﯽ ﻣﻦ رﺑّﻪ اﻟﻐﻔﺮان اﺣﻤﺪ ﺑﻦ زﯾﻨﯽ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤﺪ دﺣﻼن ﻏﻔﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻪ و ﻟﻮاﻟﺪﯾﻪ و ﻷﺷﯿﺎﺧﻪ و ﻣﺤّﺒﯿﻪ و اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ اﺟﻤﻌﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪289 :‬‬‫اﻧّﻪ ﻟﻤـﺎ ﻣّﻦ ﻟا ﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻘﺮاءة اﻟﺸـﻔﺎء ﻓﯽ ﺣﻘﻮق اﻟﻤﺼـﻄﻔﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﮐـﺎن ذﻟـﮏ ﺑﻤﺪﯾﻨـﮥ اﻟﻤﻨّﻮرة ﻓﯽ ﻋـﺎم اﻟﺜﺎﻣﻦ و‬‫اﻟّﺴـ ﺒﻌﯿﻦ ﺑﻌﺪ اﻟﻤﺎﺋﺘﯿﻦ و اﻻﻟﻒ ﯾّﺴـ ﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﺟﻤﻠﮥ ﻣﻦ ﺷﺮوح اﻟﺸﻔﺎء ﻣﻊ ﻣﺮاﺟﻌﮥ اﻟﻤﻮاﻫﺐ و ﺷﺮﺣﻬﺎ ﻟﻠﻌﻼﻣﮥ اﻟﺰرﻗﺎﻧﯽ و ﻣﻊ ﻣﺮاﺟﻌﮥ‬‫ﺷﯽء ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟـّﺴ ﯿﺮ ﮐﺴـﯿﺮة اﺑﻦ ﺳـّﯿﺪ اﻟّﻨﺎس و ﺳـﯿﺮة اﺑﻦ ﻫﺸﺎم و اﻟّﺴﯿﺮة اﻟﺸﺎﻣّﯿﮥ و اﻟّﺴﯿﺮة اﻟﺠﻠﯿﮥ و ﻫﺬه اﻟﮑﺘﺐ ﻫﯽ اﺻّﺢ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻮﻟّﻔﮥ‬‫ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﻟﺨّﺺ ﻣﺎ اﺣﺘﻮت ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ ﺳـﯿﺮﺗﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺠﺰات و ﺧﻮارق اﻟﻌﺎدات اﻟﺪاﻟﮥ ﻋﻠﯽ ﺻﺪق‬‫اﺷـﺮف اﻟﻤﺨﻠﻮﻗﺎت ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﺦ و ﻣﺼﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﭼﻠﭙﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ ﺳﺒﻞ اﻟﻬﺪي و اﻟﺮﺷﺎد ﻓﯽ ﺳﯿﺮة ﺧﯿﺮ‬‫اﻟﻌﺒﺎد ﻟﻠﺸـﯿﺦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ و ﻫﻮ اﺣﺴﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﻤﺘﺄﺧﺮﯾﻦ و اﺑﺴـﻄﻬﺎ ﻓﯽ اﻟـّﺴ ﯿﺮة اﻟﻨﺒﻮّﯾـﮥ و ذﮐﺮ ﻓﯽ‬‫آﯾﺎﺗﻪ اﻟﻌﻈﯿﻤﮥ اﻧّﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻣﻦ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﮐﺘﺎب و اﺗﯽ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻔﻮاﺋﺪ ﺑﺎﻟﻌﺠﺐ اﻟﻌﺠﺎب و ﻗﺪ زادت اﺑﻮاﺑﻪ ﻋﻠﯽ ﺳـﺒﻌﻤﺎﺋﮥ و ان اﺳـﻤﻪ‬‫ﺳﺒﻞ اﻟﺮﺷﺎده اﻧّﻪ ﻟّﻤﺎ ﻓﺮغ اﻗﺘﻀﺐ ﻣﻨﻪ ﻗـّﺼ ﮥ اﻟﻤﻌﺮاج ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻻﯾﺎت اﻟﻌﻈﯿﻤـﮥ و ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ در رﺳﺎﻟﻪ اﺻﻮل ﺣﺪﯾﺚ ﻓﺮﻣﻮده و ﻣﺪارج‬‫اﻟﻨﺒﻮة ﺷـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ ﻣﺤـﺪث و ﺳـﯿﺮت ﺷﺎﻣﯿﻪ و ﻣﻮاﻫﺐ ﻟﺪﻧﯿﻪ ﻣﺒﺴﻮﻃﺘﺮﯾﻦ ﺳـﯿﺮﺗﻬﺎاﻧﺪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ ﻫﻢ ﻋﻠﻤﺎي اﻋﻼم و ﻓﻀـﻼي‬‫ﻓﺨـﺪم ﺳـﻨﯿﻪ ﺑﺎﻓـﺎدات ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺷـﺎﻣﯽ ﺗﻤﺴـﮏ و اﺣﺘﺠﺎج ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ اﻫﻞ ﺣﻖ ﻫﻢ دﺳﺖ ﺑﺮ اﺷﺎرات او ﻣﯽ ﻧا ـﺪازﻧﺪ‬‫ﻋﺒﺎرت ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ آﻧﻔﺎ ﺷـﻨﯿﺪي ﻣﻮﻟﻮي ﺳـﻼﻣﺖ اﻟﱠﻠﻪ در اﺷﺒﺎع اﻟﮑﻼم ﻓﯽ اﺛﺒﺎت ﻋﻤﻞ اﻟﻤﻮﻟﺪ و اﻟﻘﯿﺎم ﮔﻔﺘﻪ و ﻋﻼﻣﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ‬‫ﺷﺎﻣﯽ رﺣﻤـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ در ﺳـﺒﻞ اﻟﻬـﺪي و اﻟﺮﺷﺎد ﻓﯽ ﺳـﯿﺮة ﺧﯿﺮ اﻟﻌﺒﺎد ﮐﻪ ﻣﺸـﻬﻮر ﺑﺴـﯿﺮت ﺷﺎﺣﯿﺴﺖ آﻧﭽﻪ در اﺛﺒﺎت ﻋﻤﻞ ﻣﻮﻟﺪ ﺷـﺮﯾﻒ‬‫رﻗﻤﺰدهاﻧﺪ ﻗﺪري از ان ﻫﻢ ﺑﺤﯿﺎزة اﻟﺘﻘﺎط ﻣﯽرﺳﺪ اﻟﺒﺎب اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻋﺸـﺮ ﻓﯽ اﻗﺎوﯾﻞ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﯽ ﻋﻤﻞ اﻟﻤﻮﻟﺪ اﻟﺸﺮﯾﻒ و اﺟﺘﻤﺎع اﻟﻨﺎس ﻟﻪ و ﻣﺎ‬‫ﯾﺤﻤﺪ ﻣﻦ ذﻟﮏ و ﻣﺎ ﯾﺬم؟؟؟ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﻪ از ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺻﺎﺣﺐ ﺳﺒﺮت ﺷﺎﻣﯽ ﮐﻪ اﻗﻮال ﻋﻠﻤﺎي ﺳﻠﻒ ﺻﺎﻟﺤﯿﻦ را در ﺑﯿﺎن‬‫ﻋﻤﻞ ﻣﻮﻟـﺪ ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻮده ﺑﺎوج ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻓﺎﺋﺰ ﮐﻪ ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺨﯿﺮ ﺳـﺨﺎوي و ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺨﯿﺮ ﺟﺰري اﻟﺦ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺾآﺑﺎدي در‬‫ازاﻟﮥ اﻟﻐﯿﻦ؟؟؟ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 187‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪290 :‬‬‫ﻓﮑﯿﻒ ﮐﻪ از ﮐﺘﺎب ﻋﻘﻮد اﻟﺠﻤﺎن ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﮥ اﻟﻨﻌﻤﺎن ﮐﻪ ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﺼﺎﻟﺤﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻣﺼّﻨﻒ ﮐﺘﺎب‬‫ﺿﺨﯿﻢ ﯾﻌﻨﯽ ﺳﺒﻞ اﻟﻬﺪي و اﻟﺮﺷﺎد ﻓﯽ ﺳﯿﺮة ﺧﯿﺮ اﻟﻌﺒﺎد ﮐﻪ در ﺗﺮﺟﻤﻪ او ﻧﺰﯾﻞ ﺑﺮﻗﻮﻗﯿﻪ ﻧﯿﺰ ﺛﺒﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﺟﺰاه اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺎﺣﺴﻦ اﻋﻤﺎﻟﻪ ﻫﻢ‬‫ﺗﺒّﺤﺮ اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﻪ در ﻋﻠﻮم ﻋﺮﺑﯿﻪ و دﯾﮕﺮ ﻓﻨﻮن ﻧﯿﺰ ﺑﻈﻬﻮر ﻣﯽاﻧﺠﺎﻣﺪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻧﯿﺰ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ در ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم در ﻣﺴﻠﮏ ﺛﺎﻧﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫و ﻗّﺼﻪ اﯾﻦ ﺻـﺤﯿﻔﻪ ﺷـﺮﯾﻔﻪ در ﺳـﯿﺮت ﺷﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺑﺲ ﮐﻼن و ﺗﺨﻤﯿﻨﺎ ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ دو ﻫﺰار ﺑﺎﺑﺴﺖ واﻗﻊ ﺷﺪه و ﻧﯿﺰ درﯾﺎﻓﺖ ﻣﯽﺷﻮد‬‫ﮐﻪ دﺳﺖ ﮐـﺎﺗﺐ ﺻـﺤﯿﻔﻪ ﻣـﺬﮐﻮر ﮐﻪ ﻣﻨﺼـﻮر ﺑﻦ ﻋﮑﺮﻣﻪ ﺑﻦ ﻫـﺎﺷﻢ ﺑﻮد ﻣﺜـﻞ ﮔﺸـﺘﻪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣـﺎن ﺧـﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻗﻮل‬‫ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺎل اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺸﺎﻣﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻓﯽ اﻟﺴﯿﺮة اﻟﻤﺴﻤﺎة ﺑﺴﺒﻞ اﻟﻬﺪي و اﻟﺮﺷﺎد ﻓﯽ ﺳﯿﺮة ﺧﯿﺮ اﻟﻌﺒﺎد ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻣﺸﺮوﻋّﯿﮥ اﻟّﺴﻔﺮ ﻟﺰﯾﺎرة ﻗﺒﺮ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻻﻣﺠﺎد ﻗﺪ اﻟّﻒ ﻓﯿﻬﺎ اﻟﺸﯿﺦ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺴﺒﮑﯽ و اﻟﺸﯿﺦ ﮐﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ‬‫ﺑﻦ اﻟﺰﻣﻠﮑﺎﻧﯽ و اﻟﺸﯿﺦ اﺑﻮ داود ﺳﻠﯿﻤﺎن ﮐﺘﺎب اﻻﻧﺘﺼﺎر و اﺑﻦ ﺟﻤﻠﮥ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻣﻦ اﻻﺋّﻤﮥ اﻟﺦ‬‫‪ -65‬اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﺷـﻬﺎب اﻟـّﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ اﻟﻤﮑﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ذﮐﺮ ﮐﺮده رﻏﻤﺎ ﻵﻧﺎف‬‫اﻟﺠﺎﺣﺪﯾﻦ ﺑﺘﺼـﺮﯾﺢ ﺻـﺮﯾﺢ ﺗﺼـﺤﯿﺢ آن ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﻨﺢ ﻣﮑّﯿﻪ ﺷـﺮح ﻗﺼﯿﺪه ﻫﻤﺰّﯾﻪ در ذﯾﻞ ﻗﻮل ﻧﺎﻇﻢ ﻋﻠﯽ ﺻﻨﻮ اﻟّﻨﺒﯽ و ﻣﻦ دﯾﻦ‬‫ﻓﺆادي و داده و اﻟﻮﻻء ﮔﻔﺘﻪ و ذﻟﮏ ﻋﻤﻼ ﺑﻤﺎ ﺻّﺢ‬‫ﻋﻨﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و ﻫﻮ اﻟّﻠﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺻـّﺤﺖ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﺎﻟﻨﻮر ﻋﻠﯽ ﻗﻠﻞ اﻟﻄﻮر در ﮐﻤﺎل وﺿﻮح و ﻇﻬﻮرﺳﺖ ﻓﻬـﺬا ﻋﺎﻟﻤﻬﻢ اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ اﻟﺠﻬﺒﺬ اﻟﺨﻄﯿﺮ اﻟﻌﻼﻣﮥ‬‫اﻟﻤﺘﻌـّﺼ ﺐ اﺑـﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻘـﻢ ﻓﯽ ﻓـﻢ اﻟﺠﺎﺣـﺪﯾﻦ اﻟﺤﺠﺮ و ﻧﺴـﻒ اﻟّﺮﻣـﺎد ﻋﻠﯽ وﺟﻪ ﻣﻦ ﺧـﺎص و ﻏـﺪر و ﻧﮑﺚ ﻻـّل و ﺗﺮك و ﺧﻔﺮ و اﺑﻄﻞ‬‫ﺻﺤﺎح اﻻﺛﺮ و رّد ﺻﻮادق اﻟﺨﺒﺮ و اﻧّﻪ ﻇﻬﺮ اﻟﻌـﺪوان و اﻟﺒﺎﻃﻞ اﻧﻪ ﺗﻤﺼـﺮ و ﻓﺎق ﻓﯽ اﻟﺠﻼﻋـﮥ و اﻟﻮﻗﺎﺣـﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﺳـﺒﻖ و ﻏﺒﺮ و اﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ‬‫ﮐّﻠﻤـﺎ ﻋﺴـﻌﺲ اﻟﻠﯿـﻞ و اﻟـّﺼ ﺒﺢ اﺳـﻔﺮ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣّﮑﯽ از اﮐـﺎﺑﺮ ﺣـّﺬاق ﻣـﺎﻫﺮﯾﻦ و اﺟّﻠﻪ ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﺑﺎرﻋﯿﻦ و اﻓﺎﺧﻢ ﺛﻘﺎت‬‫ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ و اﻋﺎﻇﻢ اﺛﺒﺎت ﻣﻌﺘﺒﺮﯾﻦ ﺳﻨّﯿﻪ اﺳﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺸﻌﺮاﻧﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪291 :‬‬‫در ﻟﻮاﻗﺢ اﻻﻧﻮار ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت اﻟّﺴﺎدة اﻻﺧﯿﺎر ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﻤﺤﻖ اﻟّﺼﺎﻟﺢ اﻟﻮرع اﻟّﺰاﻫﺪ اﻟﺨﺎﺷﻊ اﻟّﻨﺎﺳﮏ اﻟﺸﯿﺦ ﺷﻬﺎب‬‫اﻟـّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻧﺰﯾﻞ اﻟﺤﺮم اﻟﻤﮑﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﺧـﺬ اﻟﻌﻠﻢ ﻋﻦ ﻣﺸﺎﯾـﺦ اﻻﺳـﻼم ﺑﻤﺼـﺮ و اﺟﺎزوه ﺑﺎﻟﺘﻘﻮي و اﻟﺘـﺪرﯾﺲ و اﻓﺘﯽ ﺑﺠﺎﻣﻊ‬‫اﻻزﻫﺮ و اﻟﺤﺠﺎز و اﻧﺘﻔﻊ ﺑﻪ ﺧﻼﺋﻖ و ﻫﻮ اﺣﺪ ﺷـﻬﻮدي ﻋﻠﯽ ﺷـﯿﺨﯽ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟّﺸـ ﻨﺎوي ﻓﯽ اذﻧﻪ ﻟﯽ ﺑﺘﺮﺑﯿﮥ اﻟﻤﺮﯾﺪﯾﻦ و ﺗﻠﻘﯿﻨﻬﻢ اﻟﺬﮐﺮ‬‫ﺻﺤﺒﺘﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻧﺤﻮ ارﺑﻌﯿﻦ ﺳـﻨﮥ ﻓﻤـﺎ رأﯾﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﺷـﯿﺌﺎ ﯾﺸـﯿﻨﻪ ﻓﯽ دﯾﻨﻪ و ﻣﺎ رأﯾﺘﻪ ﻗّﻂ اﻋﺮض ﻋﻦ اﻻﺷـﺘﻐﺎل ﺑﺎﻟﻌﻠﻢ و اﻟﻌﻤﻞ ﺻـّﻨﻒ‬‫رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻋّﺪة ﮐﺘﺐ ﻧﺎﻓﻌﮥ ﻣﺤﺮّرة ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻻﺻﻮل و اﻟﻤﻌﻘﻮﻻت و اﺧﺘﺼﺮ ﮐﺘﺎب اﻟّﺮوض ﻻﺑﻦ اﻟﻤﻘﺮي و ﺷﺮﺣﻪ ﺷﺮﺣﺎ ﻋﻈﯿﻤﺎ ﻓﯿﻪ‬‫ﻣﻦ اﻟﻔﻮاﺋﺪ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﻮﺟﺪ ﻓﯽ ﮐﺘﺐ ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم زﮐﺮّﯾﺎ و ﻻ ﻏﯿﺮه ﺣﺘﯽ ﻏﺎر ﻣﻨﻪ ﺑﻌﺾ اﻟﺤﺴﺪة ﻓﺴـﺮﻗﻪ و رﻣﺎه ﻓﯽ اﻟﻤﺎء ﮐﻤﺎ ﻗﯿﻞ ﻓﺎﺳـﺘﺎﻧﻒ‬‫اﻟﺸـﺮح ﺛﺎﻧﯿﺎ و ﮐﻤﻞ و ﺷـﺮح اﻻرﺷﺎد ﺷﺮﺣﯿﻦ ﻋﻈﯿﻤﯿﻦ و اﻧﺘﻔﻊ ﺑﻪ ﺧﻼﺋﻖ ﻓﯽ ﻣﺼﺮ و اﻟﺤﺠﺎز و اﻟﯿﻤﻦ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﻫﻮ ﻣﻔﺘﯽ اﻟﺤﺠﺎز اﻻن‬‫ﯾﺼـﺪرون ﮐّﻠﻬﻢ اﻻ ﻋﻦ ﻗﻮﻟﻪ و ﻟﻪ اﻋﻤﺎل ﻋﻈﯿﻤـﮥ ﻓﯽ اﻟّﻠﯿﻞ ﻻ ﯾﮑﺎد ﯾّﻄﻠﻊ ﻋﻠﯿﻬﺎ اﻟّﺎ ﻣﻦ ﺧﻠﯽ ﻣﻦ اﻟﺤﺴـﺪ ﻣﻦ ﺻـﻐﺮه اﻟﯽ اﻻن ﻟﻢ ﯾﺰاﺣﻢ ﻋﻠﯽ‬‫ﺷﯽء ﻣﻦ اﻣﻮر اﻟـﺪﻧﯿﺎ و ﻻ ﯾﺘﺮدد اﻟﯽ اﺣـﺪ ﻣﻦ اﻟﻮﻻة اﻟّﺎ ﻟﻀـﺮورة ﻓﺎﺳﺄل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ان ﯾﺮﯾﺪه ﻣﻦ ﻓﻀـﻠﻪ و ﯾﻨﻔﻌﻨﺎ ﺑﺒﺮﮐﺎﺗﻪ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة‬‫آﻣﯿﻦ و ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺧﻔﺎﺟﯽ در رﯾﺤﺎﻧﮥ اﻷﻟّﺒﺎء و زﻫﺮة اﻟﺤﯿﻮة اﻟﺪﻧﯿﺎ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ‬‫اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ ﻧﺰﯾﻞ ﻣﮑﮥ ﺷّﺮﻓﻬﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﻠﺎﻣﮥ اﻟّﺪﻫﺮ ﺧﺼﻮﺻﺎ اﻟﺤﺠﺎز ﻓﺎذا ﻧﺸﺮت ﺣﻠﻞ اﻟﻔﻀﻞ ﻓﻬﻮ ﻃﺮاز اﻟﻄﺮاز ﻓﮑﻢ ﺣّﺠﺖ وﻓﻮد اﻟﻔﻀﻼء ﻟﮑﻌﺒﺘﻪ و‬‫ﺗﻮّﺟﻬﺖ وﺟﻮه اﻟﻄﻠﺐ اﻟﯽ ﻗﺒﻠﺘﻪ ان ﺣّﺪث ﻋﻦ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻟﻢ ﺗﺘﻘﺮط اﻻذان ﺑﻤﺜﻞ اﺧﺒﺎره ﻓﯽ اﻟﻘﺪﯾﻢ و اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﻬﻮ اﻟﻌﻠﯿﺎء و اﻟّﺴﻨﺪ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 188‬از ‪359‬‬‫ﻣﻦ ﺗﻔﮏ ﺳﻬﺎم اﻓﮑﺎره اﻟﺬّرد ﺗﺎﻟﯿﻔﻪ ﻏﺮر ﻣﻨﯿﺮات اﺿﺎءت ﻓﯽ وﺟﻮه و ﻫﻢ اﻟﻤﺸﮑﻼت ﻓﮑﻢ اﻏﻨﯽ ﯾﺘﺤﻒ اﻓﮑﺎره ﻣﺤﺘﺎﺟﺎ و اوﺿﺢ ﻟﻼرﺷﺎد‬‫ﻣﻨﻬﺎﺟﺎ وﻟﻮد اﻟﻠﯿﺎﻟﯽ ﻋﻦ ﻣﺜﻠﻪ ﻋﻘﯿﻢ و درﯾﺎق ﻧﻔﺜﺎت ﻃﺒﻌﻪ اﻟّﺴﻠﯿﻢ ﺷﻔﺎء‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪292 :‬‬‫ﮐﻞ ﺳـﻘﯿﻢ ﻧﺸـﺮت ﻋﻠﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ ﺧﻠﻊ اﻟﻔﺮح و ﺗﺰّﯾﻨﺖ ﺑﺒـﺪﯾﻊ ﺻـﻔﺎﺗﻪ اﻟﻤﺪح اﻗﻼم ﻓﺘﺎواه ﻣﻔﺎﺗﯿﺢ ﻣﺎ ارﺗّﺞ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ اﻟﻤﺸـﮑﻠﮥ و اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎب‬‫ﻣﻐﻠﻖ ﻣﻔﺘـﺎﺣﻪ اﻟﻤﺴـﺌﻠﮥ و ﻫﻮ ﻣﻦ اﺟﻞ ﻣﺸﺎﯾـﺦ واﻟـﺪي اﻟّـﺬي ورﺛﺖ ﻣﻦ ﻋﻠﻮﻣﻪ ﻃﺎر ﻓﯽ و ﺗﺎﻟـﺪي رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻧﺘﻬﯽ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﻟﻨﺴـﺨﮥ‬‫اﻟﻤﻄﺒﻮﻋـﮥ ﺑﻤﺼـﺮ و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ ﺧﻔﺎﺟﯽ ﻣﺎدح اﺑﻦ ﺣﺠﺮ از اﮐﺎﺑﺮ ﻧﺒﻼء ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ و اﺟّﻠﻪ ﻋﻠﻤﺎي ﻣﺸـﻬﻮرﯾﻦ و اﻋﺎﻇﻢ‬‫ﺻﺪور ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﺸﺎﯾﺦ ﻣﻨﻘﺪﯾﻨﺴﺖ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺤّﺒﯽ در ﺧﻼﺻﮥ اﻻﺛﺮ ﻓﯽ اﻋﯿﺎن اﻟﻘﺮن اﻟﺤﺎدي ﻋﺸـﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﻟﺸﯿﺦ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﻗﺎﺿـﯽ اﻟﻘﻀﺎة اﻟﻤﻠّﻘﺐ ﺑﺸـﻬﺎب اﻟـّﺪﯾﻦ ﺧﻔﺎﺟﯽ اﻟﻤﺼـﺮي اﻟﺤﻨﻔﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﺴﺎﺋﺮة واﺣﺪا ﻓﺆاد اﻟﺪﻧﯿﺎ‬‫اﻟﻤﺠﻤﻊ ﻋﻠﯽ ﺗﻔّﻮﻗﻪ و ﺑﺮاﻋﺘﻪ و ﮐﺎن ﻓﯽ ﻋﺼـﺮه ﺑﺪر ﺳـﻤﺎء اﻟﻌﻠﻢ و ﻧّﯿﺮ اﻓﻖ اﻟﻨﺜﺮ و اﻟﻨﻈﻢ و أس اﻟﻤﺆﻟّﻔﯿﻦ و رﺋﯿﺲ اﻟﻤﺼﻨﻔﯿﻦ ﺳﺎر ذﮐﺮه ﺳﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺜﻞ و ﻃﻠﻌﺖ اﺧﺒﺎره ﻃﻠﻮع اﻟّﺸـ ﻬﺐ ﻓﯽ اﻟﻔﻠﮏ و ﮐﻞ ﻣﻦ رأﯾﻨﺎه او ﺳـﻤﻌﻨﺎه ﺑﻪ ﻣّﻤﻦ ادرك وﻗﺘﻪ ﻣﻌﺘﺮﻓﻮن ﻟﻪ ﺑﺎﻟﺘﻔّﺮد ﻓﯽ اﻟﺘﻘﺮﯾﺮ و اﻟﺘﺤﺮﯾﺮ‬‫و ﺣﺴﻦ اﻹﻧﺸـﺎء و ﻟﯿﺲ ﻓﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﯾﻠﺤﻖ ﺷـﺎؤه و ﻻـ ﯾـﺪﻋﯽ ذﻟـﮏ ﻣﻊ اّن ﻓﯽ اﻟﺨﻠﻖ ﻣﻦ ﯾـﺪﻋﯽ ﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﻓﯿﻪ و ﺗﺄﻟﯿﻔﻪ ﮐﺜﯿﺮة ﻣﺘﻌـّﺪ ﻣﻘﺒﻮﻟـﮥ و‬‫اﻧﺘﺸﺮن ﻓﯽ اﻟﺒﻼد و رزق ﻓﯿﻬﺎ ﺳﻌﺎده ﻋﻈﯿﻤﮥ ﻓﺎّن اﻟّﻨﺎس اﺷﺘﻐﻠﻮا ﺑﻬﺎ و اﺷﻌﺎره و ﻣﻨﺸﺎﺗﻪ ﻣﺴّﻠﻤﮥ ﻻ ﻣﺠﺎل ﻟﻠﺨﺪش ﻓﯿﻬﺎ و اﻟﺤﺎﺻﻞ اﻧﻪ ﻓﺎق ﮐﻞ‬‫ﻣﻦ ﺗﻘﺪﻣﻪ ﻓﯽ ﮐّﻞ ﻓﻀـﯿﻠﮥ و أﺗﻌﺐ ﻣﻦ ﯾﺠﯽء ﺑﻌﺪه ﻣﻊ ﻣﺎ ﺧّﻮﻟﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻦ اﻟﺴﻌﮥ و ﮐﺜﺮة اﻟﮑﺘﺐ و ﻟﻄﻒ اﻟﻄﺒﻊ و اﻟﻨﮑﺘﮥ و اﻟﻨﺎدرة اﻟﺦ و‬‫از ﻣﺤﺎﻣﺪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺟﻠﯿﻪ ﺧﻔﺎﺟﯽ اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ او از ﺷـﯿﻮخ ان ﻣﺸﺎﯾﺦ ﺳـﺒﻌﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ واﻟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ در ارﺷﺎد اﻟﯽ ﻧﻬﺎﯾﺖ‬‫اﻻﺳـﻨﺎد ﺑﺎﺗﺼﺎل ﺳـﻨﺪ ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺸﺎن ﺣﻤـﺪ اﻟﻬﯽ ﺑﺠﺎ آورده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺗﺎج اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺪﻫﺎن اﻟﻤﮑﯽ در ﮐﻔﺎﯾﺘﻪ اﻟﻤﺘﻄﻠﻊ ﮐﻪ در ان ﻣﺮوﯾﺎت‬‫ﺷﯿـﺦ ﺧﻮد ﺣﺴﻦ ﻋﺠﯿﻤﯽ ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻮده و ﺣﺴﻦ ﻋﺠﯿﻤﯽ ﯾﮑﯽ از ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﻣﺬﮐﻮره اﺳﺖ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﺘﺎب و اﻟﻤﻮّﻃﺎ ﻻﻣﺎم دار اﻟﻬﺠﺮة ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ‬‫اﻧﺲ اﻻﺻﺒﺤﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ رواﯾﮥ أﺑﯽ ﻣﺼﻌﺐ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺰﻫﺮي رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﯾﺮوﯾﻪ ﺑﺎﺳﺎﻧﯿﺪ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﺑﻪ اﻟﻌﻼﻣﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪293 :‬‬‫ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺨﻔﺎﺟﯽ إﺟﺎزة اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﮐﻔﺎﯾﮥ اﻟﻤﺘﻄﻠﻊ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﺘﺎب اﻟﺸـﻬﺎب ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻋﻆ و اﻵداب و ﻣﺴﻨﺪه ﮐﻼﻫﻤﺎ‬‫ﻟﻠﻘﺎﺿﯽ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻼﻣﮥ اﻟﻘﻀﺎﻋﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﺧﺒﺮ ﺑﻪ ﻋﻦ اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ ﺷﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺨﻔﺎﺟﯽ إﺟﺎزة ﻋﻦ‬‫اﻟﺸـﻤﺲ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟّﺮﻣﻠﯽ و ﻏﯿﺮه اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﮐﻔﺎﯾﺘﻪ اﻟﻤﺘﻄﻠﻊ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻓﯽ ﺷﺮح اﻟﻔﺎظ اﻟﺸﻔﺎء ﻟﻠﻌﻼﻣﮥ ﺗﺎج اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺒﺎﻗﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﺠﯿﺪ اﻟﻘﺮﺷـﯽ اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻌﻤﮏ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺧﺒﺮﺗﻪ ﻋﻦ اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺨﻔﺎﺟﯽ اﻟﺦ و‬‫ﻧﯿﺰ در ﮐﻔﺎﯾﮥ اﻟﻤﺘﻄﻠﻊ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﺘﺎب ﺷﺮح اﻟﺸﻔﺎء ﻟﻠﻌّﻠﺎﻣﮥ ﺷﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺨﻔﺎﺟﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﺧﺒﺮ ﺑﻪ إﺟﺎزة ﻋﻦ ﻣﺆﻟّﻔﻪ‬‫اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺨﻔﺎﺟﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﺨﺎﻃﺐ در رﺳﺎﻟﻪ اﺻﻮل ﺣﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ ﺳـﻨﻦ أﺑﯽ داود ﺣﻀـﺮت ﺷﯿﺦ اﺑﻮ ﻃﺎﻫﺮ آن را‬‫از ﺷـﯿﺦ ﺣﺴﻦ ﻋﺠﯿﻤﯽ اﺧـﺬ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و اﯾﺸﺎن از ﺷـﯿﺦ وﯾﺴـﯽ ﻣﻐﺮﺑﯽ و اﯾﺸﺎن از ﺷـﯿﺦ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺧﻔﺎﺟﯽ ﻟا ﺦ و إذا‬‫درﯾﺖ ذﻟﮏ ﻓﻠﯿﺮﺟﻊ اﻟﯽ ﻧﻘﻞ ﻣﺤﺎﻣﺪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﻘﻮم ﭘﺲ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿﺪروس اﻟﯿﻤﻨﯽ‬‫در ﮐﺘﺎب ﻧﻮر ﺳﺎﻓﺮ ﻋﻦ اﺧﺒﺎر اﻟﻘﺮن اﻟﻌﺎﺷـﺮ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﺎﺻﺮ اﺻﻞ ﻧﺴﺨﻪ آن ﻣﺰّﯾﻦ ﺑﺘﺼﺤﯿﺢ و ﺧﻂ ﻣﺼّﻨﻒ در ﮐﺘﺐ ﺧﺎﻧﻪ ﺣﺮم ﻣﺪﯾﻨﻪ ﻣﻨﻮره‬‫زادﻫـﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﮑﺮﯾﻤﺎ و ﺗﺸـﺮﯾﻔﺎ دﯾـﺪهام و اﺳـﺘﻔﺎده ﺗﺮاﺟﻢ ﻋﺪﯾـﺪه از آن ﻧﻤﻮدم در وﻗﺎﺋﻊ ﺳـﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و اﻟﻒ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ ﻓﯽ رﺟﺐ‬‫ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻫﻞ اﻟﻔﺘﯿﺎ و اﻟﺘﺪرﯾﺲ ﻧﺎﺷﺮ ﻋﻠﻮم اﻻﻣﺎم ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ادرﯾﺲ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس اﺣﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺜﻤﯽ اﻟﺴـﻨﺪي اﻻﻧﺼـﺎري ﺑﻤﮑـﮥ و دﻓﻦ ﺑﺎﻟﻤﻌﻠﯽ ﻓﯽ ﺗﺮﺑـﮥ اﻟﻄﺒﺮﯾﯿﻦ و ﮐﺎن ﺑﺤﺮا ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻔﻘﻪ و ﺣﻘﯿﻘـﮥ ﻻ‬‫ﺗﮑـّﺪره اﻟـﺪﻻء و اﻣﺎم اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ ﮐﻤﺎ اﺟﻤﻊ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﻟﻌﺎرﻓﻮن و اﻧﻌﻘـﺪت ﻋﻠﯿﻪ ﻧﺎﺻـﺮ اﻟﻤﻼ اﻣﺎم اﻗﺘـﺪت ﺑﻪ اﻻﺋّﻤـ ﮥ و ﻫﻤﺎم ﺻﺎر ﻓﯽ اﻗﻠﯿﻢ‬‫اﻟﺤﺠﺎز اﻣﮥ ﻣﺼـﻨﻔﺎﺗﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﺼﺮ آﯾﮥ ﻟﻌﺠﺰ ﻋﻦ اﻻﺗﯿﺎن ﺑﻤﺜﻠﻬﺎ اﻟﻤﻌﺎﺻﺮون و ﻓﺘﺎوﯾﻪ ﻓﯽ اﻟﺪﻫﺮ ﻏﺎﯾﮥ ﺗﻘﺼﺮ ﻋﻦ ﺑﻠﻮغ ﻣﺪاﻫﺎ اﻟﻌﺎﻟﻤﻮن ﻓﻬﻢ ﻋﻨﻬﺎ‬‫ﻗﺎﺻﺮون و اﺑﺤﺎﺛﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺬﻫﺐ ﮐﺎﻟﻄﻮاز اﻟﻤﺬﻫﺐ ﻃﺎل ﻣﺎ ﻃﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 189‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪294 :‬‬‫ﻟﻠﻮاردﯾﻦ ﻣﻦ ﺗﺒﺘﻬﻞ ﺗﺪرﯾﺴﻪ ﺻـﻔﺎء اﻟﻤﺸـﺮب و ﻃﺎل ﻣﺎ ﻃﺎف ﺣﻮل ﮐﻌﺒﮥ ﻣﻨﺎﺳﮑﻪ ﻣﻦ اﻟﻮاﻓﺪﯾﻦ ﻣﻦ ﯾﺮﯾﺪ وﻓﺎء اﻟﻤﺎرب واﺣﺪ اﻟﻌﺼﺮ و ﺛﺎﻧﯽ‬‫اﻟﻘﻄﺮ و ﺛﺎﻟﺚ اﻟﺸـﻤﺲ و اﻟﺒﺪر ﻣﻦ اﻗﺴـﻤﺖ اﻟﻤﺸـﮑﻼت ان ﻻ ﺗﺘﻀﺢ اﻻ ﻟﺪﯾﻪ و اﮐﺪت اﻟﻤﻌﻀـﻼت أﻟّﯿﺘﻬﺎ ان ﻻ ﺗﺘﺠﻠﯽ اﻻ ﻋﻠﯿﻪ ﻻ ﺳّﯿﻤﺎ و‬‫ﻓﯽ اﻟﺤﺠﺎز ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻗﺪ ﺣﺠﺮ و ﻻ ﻋﺠﺐ ﻓﺎﻧّﻪ اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﺎﺑﻦ ﺣﺠﺮ وﻟﺪ ﻓﯽ رﺟﺐ ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺗﺴﻌﻤﺎﺋﮥ و ﻣﺎت اﺑﻮه و ﻫﻮ ﺻﻐﯿﺮ ﻓﮑﻔﻠﻪ اﻻﻣﺎﻣﺎن‬‫اﻟﮑﺎﻣﻼن ﻋﻠﻤﺎ و ﻋﻤﻼ اﻟﻌﺎرف ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﺷـﻤﺲ اﻟـّﺪﯾﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﻤﺎﺋﻞ و ﺷـﻤﺲ اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﺸـﻨﺎوي اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾﺦ اﺑﻦ‬‫ﺣﺠﺮ و اذن ﻟﻪ ﺑﻌﻀـﻬﻢ ﺑﺎﻻﻓﺘـﺎء و اﻟﺘـﺪرﯾﺲ و ﻋﻤﺮه دون اﻟﻌﺸـﺮﯾﻦ و ﺑﺮع ﻓﯽ ﻋﻠﻮم ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻋﻠﻢ اﻟﮑﻼـم و اﺻﻮل‬‫اﻟﻔﻘﻪ و ﻓﺮوﻋﻪ و اﻟﻔﺮاﺋﺾ و اﻟﺤﺴـﺎب و اﻟﻨﺤـﻮ و اﻟـّﺼ ﺮف و اﻟﻤﻌـﺎﻧﯽ و اﻟﺒﯿـﺎن و اﻟﻤﻨﻄـﻖ و اﻟﺘﺼّﻮف و ﻣﻦ ﻣﺤﻔﻮﻇـﺎﺗﻪ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ اﻟﻤﻨﻬـﺎج‬‫ﻟﻠﻨﻮوي و ﻣﻘﺮّواﺗﻪ ﮐﺜﯿﺮة ﻻ ﯾﻤﮑﻦ ﺗﻌﺪادﻫﺎ و اﻣﺎ اﺟﺎزات اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ ﻟﻪ ﻓﮑﺜﯿﺮة ﺟّﺪا و ﻗﺪ اﺳـﺘﻮﻋﺒﻬﺎ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺠﻢ ﻣﺸﺎﯾﺨﻪ و ﻗﺪم إﻟﯽ‬‫ﻣﮑﮥ ﻓﯽ آﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺛﻠﺜﯿﻦ ﻓﺤﺞ و ﺟﺎور ﺑﻬﺎ ﻓﯽ اﻟﺴـﻨﮥ اﻟﺘﯽ ﺗﻨﯿﻬﺎ ﺛﻢ ﻋﺎد اﻟﯽ ﻣﺼـﺮ ﺛﻢ ﺣّﺞ ﺑﻌﯿﺎﻟﻪ ﻓﯽ آﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺛﻠﺜﯿﻦ ﺛﻢ ﺣّﺞ‬‫ﺳﻨـﮥ ارﺑﻌﯿﻦ و ﺟﺎور ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻟﻮﻗﺖ ﺑﻤﮑـﮥ اﻟﻤﺸـﺮﻓﮥ و اﻗﺎم ﺑﻬﺎ ﯾﺆﻟّﻒ و ﯾﻔﺘﯽ و ﯾﺪّرس اﻟﯽ ان ﺗﻮﻓﯽ ﻓﮑﺎﻧﺖ ﻣّﺪة اﻗﺎﻣﺘﻪ ﺑﻬﺎ ﺛﻼﺛﺎ و ﺛﻠﺜﯿﻦ‬‫ﺳﻨـﮥ و ذﮐﺮ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺠﻢ ﻣﺸـﺎﯾﺨﻪ ﻗـﺎل ﮐﻨﺖ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻤﻦ وﻓﻘﺖ ﺑﺮﻫـﮥ ﻣﻦ اﻟّﺰﻣـﺎن ﻓﯽ اواﺋـﻞ اﻟﻌﻤﺮ ﺑﺎﺷـﺎرة ﻣﺸـﺎﯾﺨﯽ ارﺑـﺎب‬‫اﻻﺣﻮال و اﻋﯿﺎن اﻷﻋﯿﺎن ﺑﺴـﻤﺎع اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﻟﻤﺴـﻨﺪﯾﻦ و ﻗﺮاءة ﻣﺎ ﺗﯿّﺴـ ﺮ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ ﻫﺬا اﻟﻔّﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻘﺮﯾﻦ ﻃﻠﺐ اﻻﺟﺎزة ﺑﺎﻧﻮاﻋﻬﺎ ﻟﻠﻘﺮاءة‬‫ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻌﻠﻢ اﻟﻮاﺳﻌﮥ ارﺟﺎؤه اﻟﺸﺎﺋﻊ اﺑﺤﺎﺛﻪ اﻟﻼزﻣﮥ ﻓﯽ ﺗﺤﺼﯿﻞ اﻟﻌﻠﻮم اﻻﻟﯿﮥ و اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻌﻘﻠّﯿﮥ و اﻟﻘﻮاﻧﯿﻦ اﻟﺸﺮﻋّﯿﮥ ﻻ ﺳّﯿﻤﺎ ﻋﻠﻢ اﻟﻔﻘﻪ و اﺻﻠﻪ‬‫ﺗﻔﺮﯾﻌﺎ و ﺗﺎﺻـﯿﻼ اﻟﯽ ان ﻓﺘـﺢ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﻣﻦ ﺗﻠﮏ اﻻﺑﻮاب ﻣﺎ ﻓﺘﺢ و وﻫﺐ ﻣﺎ وﻫﺐ و ﻣﻨﺢ و ﺗﻔﻀﻞ ﺑﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ اﻟﺤﺴﺎب و ﻣﺮاﻋﺎة ﻧﺘﯿﺠﮥ‬‫اﻻﮐﺘﺴﺎب ﺣﺘﯽ اﺟﺎزﻧﯽ اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﺗﺬﺗﯽ ﺑﺎﻗﺮاء ﺗﻠﮏ اﻟﻌﻠﻮم و اﻓﺎدﺗﻬﺎ و ﺑﺎﻟﺘﺼﺪي ﻟﺘﺤﺮﯾﺮ اﻟﻤﺸﮑﻠﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪295 :‬‬‫ﻣﻨﻬﺎ ﺑﺎﻟﺘﻘﺮﯾﺮ و اﻟﮑﺘﺎﺑـﮥ ﻓﺎﺷﺎرﺗﻬﺎ ﺛﻢ ﺑﺎﻻﻓﺘﺎء و اﻟﺘـﺪرﯾﺲ ﻋﻠﯽ ﻣﺬﻫﺐ اﻻﻣﺎم اﻟﻤﻄﻠﺒﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﺑﻦ ادرﯾﺲ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ارﺿﺎه و ﺟﻌﻞ‬‫ﺟﻨـﺎت اﻟﻤﻌـﺎرف ﻣﻨﻘﻠﺒﻪ و ﻣﺜﻮاه ﺛﻢ ﺑﺎﻟﺘﺼـﻨﯿﻒ و اﻟﺘـﺎﻟﯿﻒ و ﮐﺘﺒﺖ ﻣﻦ اﻟﻤﺘﻮن و اﻟﺸـﺮوح ﻣـﺎ ﯾﻐﻨﯽ روﯾﺘﻪ ﻋﻦ اﻻﻃﻨـﺎب ﻓﯽ ﻣـﺪﺣﻪ اﻻـﻋﻼ‬‫ﺑﺸـﺮﺣﻪ ﮐﻞ ذﻟﮏ و ﺳّﻨﯽ دون اﻟﻌﺸﺮﯾﻦ ﺑﺤﻠﻮل ﻧﻈﺮ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻋﻠّﯽ ﻣﻦ اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ اوﻟﯽ اﻟﺘﺼﺮف و اﻟﺸﻬﻮد و اﻟﺘﻤﮑﯿﻦ و ارﺑﺎب اﻻﻣﺪاد اﻟﻮاﻓﺮ‬‫و ﮐﻨﻮز اﻻﺳـﻌﺎف و اﻻﺳـﻌﺎد اﻟﺒﺎﻫﺮ ﺛﻢ ﺟّﺮدت ﺻﺎرم ﻋﺰﻣﯽ و ارﻫﻔﺖ ﺣـّﺪ ﻓﻬﻤﯽ ﻓﯽ ﺧﺪﻣﮥ اﻟﺴـّﻨﮥ اﻟﻤﻄّﻬﺮة ﺑﺎﻗﺮاء ﻋﻠﻮﻣﻬﺎ و اﻓﺎدة رﺳﻮﻣﻬﺎ‬‫اﻟﻤﺴﺘﮑﺘﻤﮥ ﻻ ﺳّﯿﻤﺎ ﺑﻌﺪ اﻻﺗﯿﺎن اﻟﯽ ﺣﺮم اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و اﺳﺘﯿﻄﺎن ﺑﻠﺪه و اﻟﺘﻔّﺮغ ﻻ ﺳﻤﺎع اﻟﻤﻘﯿﻤﯿﻦ و اﻟﻮاردﯾﻦ ﺣﯿﺎزة ﻟﻨﺸﺮ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﻔﻮز ﺑﻌﻼه‬‫و ﻣـﺪده ﺻﺎرﺧـﺎ ﻓﻮق روس اﻻﺷـﻬﺎد ﻟﯿﻌﻠﻢ اﻟﺤﺎﺿـﺮ و اﻟﺒﻠـﺪان؟؟؟ ﻣﻦ ﯾﺒﯿﻊ ﻧﻔﺴﻪ ﻟﻤﻮﻻﻫـﺎ ﯾﻘﻄﻌﻬﺎ ﻋﻦ ﺳﺎﺋﺮ اﻻﻏﺮاض اﻟﯽ ﺣﯿﺎزة اﻟﻌﻠﻮم و‬‫اوﻻﻫﺎ اﻟﺘﯽ اﻟﯽ اﻟﺘﻐﻔﻞ ﻋﻨﻬﺎ اﻟﯽ اﻧﺪراﺳـﻬﺎ و اﻟﺘﺸﺎﻏﻞ ﺑﺎﻟﺤﻈﻮظ اﻟﻔﺎﻧﯿﮥ اﻟﯽ ﺗﺰﻟﺰل ﻗﻮاﻋﺪﻫﺎ و اﺳﺎﺳـﻬﺎ ﻣﻨﺎدﯾﺎ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻣﺠﻤﻊ و ﻧﺎد و ﺳـﻬﺮوا‬‫ﻋـﺪاد ﻋﺒﺎد اﻟﱠﻠﻪ ﻫﻠﻤﻮا اﻟﯽ ﺷـﺮف اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﻧﻪ ﻻ ﻃﺮﯾﻖ اﻗﺮب ﻓﯽ اﻟﻮﺻﻮل اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﺸـﺮﻋﯿﮥ اﻟﻤﻨﺰﻫﮥ ﻣﻦ ان ﯾﺸﻮﺑﻬﺎ ادﻧﯽ‬‫ﺷﻮب ﻣﻦ اﻟﻤﻄﺎﻣﻊ اﻟﺪﻧﯿﻮﯾﮥ و ﻣﻦ ﺛﻢ ﻗﺎل أﺋّﻤﮥ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﻌﺮﻓﺎن ﮐﺎﻻﻣﺎم اﻻﻋﻈﻢ أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﮥ اﻟﻨﻌﻤﺎن ان ﻟﻢ ﺗﮑﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء اوﻟﯿﺎء ﻓﻠﯿﺲ ﻟّﻠﻪ وﻟﯽ‬‫ﻓﯽ زﻣﻦ ﻣﻦ اﻻزﻣﺎن ﻟﮑﻨﻬﻢ ﻟﻢ ﯾﺮﯾـﺪوا ﺻﻮر اﻟﻌﻠﻮم ﺑﻞ ﺣﻘﺎﺋﻖ ﺗﻄﻬﺮ اﻟﻘﻠﻮب ﺛﻢ ﻣﻼﻫﺎ ﻣﻦ ﻣﻌﺎرف اﻟﻘﻮم دون ﺷـﻘﺎﺷﻖ اﻫﻞ اﻟﺮﺳﻮم و ﮐﻤﺎ‬‫ان ﻟﻠﺼﻮﻓﯿﮥ ﺳـﯿﺎﺣﺎت ﻻ ﺑﺪ ﻣﻨﻬﺎ ﮐﺬﻟﮏ ﻷﺋّﻤﮥ اﻟﺴـّﻨﮥ ﺣﺎﻻت ﻻ ﯾﺴـﺘﻐﻨﯽ اﮐﺜﺮﻫﻢ ﻋﻨﻬﺎ و ﺷـﺘﺎن ﻣﺎ ﺑﯿﻨﻬﻤﺎ ﺷـﺘﺎن ﻻن ﺗﻘﻊ ﺗﻠﮏ ﻗﺎﺻـﺮ ﻋﻠﯽ‬‫اﻫﻠﻬﺎ و ﻫـﺬه ﻋﺎﻣـﮥ اﻟﻨﻔﻊ و اﻻﺣﺴﺎن و ﻟـﺬا دﻋﺎ ﻟﻬﻢ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﺎﻋﻈﻢ دﻋﻮة و ﺣﺒﺎﻫﻢ ﻋﻦ ﻏﯿﺮﻫﻢ ﺑﺎﻓﻀﻞ ﺣﺒﻮة ﻓﻘﺎل ﻧﺼـﺮ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻣﺮأ ﺳـﻤﻊ ﻣﻘﺎﻟﺘﯽ ﻓﺮﻋﺎﻫﺎ ﻓﺎّداﻫﺎ ﮐﻤﺎ ﺳـﻤﻌﻬﺎ و ﻣﻊ ﻫﺬا اﻟﻌﻠّﻮ اﻟﺸﺎﻣﺦ و اﻟﺸﺮف اﻟّﺮاﺳﺦ ﺗﻘﻬﻘﺮ اﻟﺰﻣﺎن ﻓﺮﮐﺪت اﻟﻬﻤﻢ ﻻ ﺳﯿﻤﺎ ﻋﻦ ﻫﺬا اﻟﻌﻠﻢ‬‫اﻟﻌﻠﯽ اﻟﺸﺄن ﺣّﺘﯽ ﮐﺎد ان ﯾﮑﻮن ﻧﺴﯿﺎ ﻣﻨﺴّﯿﺎ و ان ﯾﻌﺪم ﮐﺎن اﻣﺮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪296 :‬‬‫ﻇﺎﻫﺮا ﻓﻌﻼ ﺧﻔّﯿﺎ و ﻟﻬـﺬا ﮐﺎن اﻟّﻨﺎس ﺑﻌـﺪ ان ﻓﻘـﺪت اﻟﺮﺣﻠـﮥ ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻻﺳـﻨﺎد اﻟﯽ ﺷﺎﺳﻊ اﻻﻗﻄﺎر ﯾﻄﻠﺒﻮن اﻻﺟﺎزة ﺑﺎﻻﺳـﺘﺪﻋﺎء ﺑﺎﻟﮑﺘﺎﺑﮥ ﻣﻦ‬‫اﻻﺳﺎﺗـﺬة اﻟﺒﻌﯿـﺪي اﻟـﺪﯾﺎر و اّﻣﺎ اﻻن ﻓﻘـﺪ زال ذﻟﮏ اﻟﺘﻔﺎﺧﻢ ﻓﯽ ﻃﻠﺒﻪ و ﻧﺴـﯽ ﻫﺬا اﻟﺘﺰاﺣﻢ ﻓﯽ ﻧﯿﻞ رﺗﺒﺘﻪ و ﺗﻘﺎﻋﺪت ﻋﻨﻪ اﻟﻬﻤﻢ اﻟﯽ اﻟﻐﺎﯾﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 190‬از ‪359‬‬‫ﻓﺎﺧﻠـﺪت اﻟﯽ ارض ﺷـﻬﻮاﺗﻬﺎ ﻋﻦ ﻃﻠﺐ اﻟﺪراﯾﮥ و اﻟﺮواﯾﮥ و ذﻫﺐ اﻟﻤﺴـﻨﺪون اﻟﺠﻠﮥ و ﻣﻦ ﮐﺎﻧﺖ ﺗﺰدﻫﯽ ﺑﻮﺟﻮدﻫﻢ اﻟﻤﻠّﮥ ﮐﺎن ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﯿﻦ‬‫اﻟﺤﺠﻮن اﻟﯽ اﻟـّﺼ ﻔﺎ اﻧﯿﺲ و ﻟﻢ ﯾﺴـﻤﺮ ﻣّﮑـ ﮥ ﺳـﺎﻣﺮ ﻟﮑﻦ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﻗـﺪ ﺑﻘﯽ ﻣﻦ آﺛﺎرﻫﻢ ﺑﻘﺎﯾﺎ و ﻓﯽ زواﯾﺎ اﻟّﺰﻣﺎن ﻣﻤﻦ ﺗﺤﻤﻞ ﻋﻨﻬﻢ‬‫ﺧﺒﺎﯾﺎ و اﻧﺎ ارﺟﻮ ان اﮐﻮن ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﻣﺘﺒﻌﯿﻬﻢ ﺑﺤﻖ و وارﺛﯿﻬﻢ ﺑﺼـﺪق ﻻﻧﯽ أﺧـﺬﺗﻪ رواﯾـﮥ و اﺗﻘﻨﺘﻪ دراﯾـﮥ ﻋﻦ اﻷﺋّﻤﮥ اﻟﻤﺴـﻨﺪﯾﻦ ﻣﻤﻦ‬‫ﯾﻀـﯿﻖ اﻟﻤﻘﺎم ﻋﻦ اﺳﺘﯿﻌﺎﺑﻬﻢ و ﯾﺤﺠﺐ اﻻﻗﺘﺼﺎر ﻋﻦ ﻣﺴﺎﻧﯿﺪﻫﻢ اﺷـﻬﺮ ﻣﺸﺎﻫﯿﺮﻫﻢ ﺷﯿﺨﻨﺎ ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم زﮐﺮّﯾﺎ اﻻﻧﺼﺎري اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺛﻢ ﺷﯿﺨﻨﺎ‬‫اﻟﺰﯾﻨﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ اﻟـّﺴ ﻨﺒﺎﻃﯽ ﺛﻢ ﺷـﯿﺦ ﻣﺸﺎﯾﺨﻨﺎ ﺑﺎﻻﺟﺎزة اﻟﺨﺎـّﺻ ﮥ و ﺷـﯿﺨﻨﺎ ﺑﺎﻻﺟﺎزة اﻟﻌﺎّﻣـﮥ ﻷﻧّﻪ اﺟﺎز ﻟﻤﻦ ادرك ﺣﯿﺎﺗﻪ و اﻧﯽ وﻟﺪت ﻗﺒﻞ‬‫وﻓﺎﺗﻪ ﺑﻨﺤﻮ ﺛﻠﺚ ﺳـﻨﯿﻦ ﻓﮑﻨﺖ ﻣﻤﻦ ﺷـّﻤﻠﻪ اﺟﺎزﺗﻪ و اﺷـﺘﻤﻠﺘﻪ ﻋﻨﺎﯾﺘﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﻋﺼـﺮه ﺑﺎﺗﻔﺎق اﻫﻞ ﻣﺼـﺮه اﻟﺤﻼل اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻦ ﻣّﺆﻓﺎﺗﻪ‬‫ﺷﺮح اﻟﻤﺸـﮑﻮة ﻧﺤﻮ اﻟّﺮﺑﻊ و ﺷـﺮح اﻟﻤﻨﻬـﺎج ﻟﻺﻣـﺎم اﻟﻨﻮوي ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪﯾﻦ ﺿـﺨﻤﯿﻦ و ﺷـﺮﺣﯿﻦ ﻋﻠﯽ اﻻرﺷـﺎد ﻟﻠﻤﻘﺮي ﮐﺒﯿﺮ و ﻫﻮ اﻟﻤﺴـّﻤﯽ‬‫ﺑﺎﻻﻣﺪاد و ﺻـﻌﯿﺮ و ﻫﻮ اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﻓﺘﺢ اﻟﺠﻮاد و ﺷـﺮح اﻟﻬﻤﺰّﯾﮥ اﺑﻮ ﺻـﯿﺮّﯾﮥ و ﺷﺮح اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻨﻮاوﯾﮥ و اﻟﺼﻮاﻋﻖ اﻟﻤﺤﺮﻗﮥ ﻓﯽ اﻟﺮّد ﻋﻠﯽ اﻫﻞ‬‫اﻟﺒﺪع و اﻟﻀـﻼل و اﻟﺰﻧﺪﻗﮥ و ﮐﻒ اﻟﺮﻋﺎع ﻋﻦ ﻣﺤّﺮﻣﺎت اﻟﻠّﻬﻮ و اﻟّﺴـ ﻤﺎع و اﻟّﺰواﺟﺮ ﻋﻦ اﻗﺘﺮاف اﻟﮑﺒﺎﺋﺮ و ﻧﺼـﯿﺤﮥ اﻟﻤﻠﻮك و ﺷﺮح ﻣﺨﺘﺼﺮ‬‫اﻟﻔﻘﯿﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺎﻓﻀﻞ اﻟﺤﺎج اﻟﻤﺴﻤﯽ ﺑﺎﻟﻤﻨﻬﺞ اﻟﻘﻮﯾﻢ ﻓﯽ ﻣﺴﺎﺋﻞ اﻟﺘﻌﻠﯿﻢ و اﻻﺣﮑﺎم ﻓﯽ ﻗﻮاﻃﻊ اﻻﺳﻼم ﻣﺸﺮح اﻟﻌﺒﺎب اﻟﻤﺴﻤﯽ ﺑﺎﻻﯾﻌﺎب و‬‫ﺗﺤﺬﯾﺮ اﻟﺜﻘﺎت ﻋﻦ اﮐﻞ اﻟﮑﻔﻨﮥ و اﻟﻘﺎت و ﺷـﺮح ﻗﻄﻌﮥ ﺻﺎﻟﺤﮥ ﻣﻦ اﻟﻔّﯿﮥ اﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ و ﺷـﺮح ﻣﺨﺘﺼـﺮ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺒﮑﺮي ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و ﺷﺮح‬‫ﻣﺨﺘﺼـﺮ اﻟﺮوض و اﻻﺧﯿﺮ ﻟﻢ ﯾﺘﻢ و ﺣﺎﺷـﯿﮥ ﻏﯿﺮ ﺗﺎّﻣﮥ ﻋﻠﯽ ﺷـﺮح اﻟﻤﻨﻬﺎج و ﺣﺎﺷـﯿﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺒﺎب و اﺧﺘﺼـﺮ اﻻﯾﻀﺎح و اﻻرﺷﺎد و اﻟﺮوض و‬‫اﻻﺧﯿﺮ ﻟﻢ ﯾﺘﻢ و ﻣﻨﺎﻗﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪297 :‬‬‫أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﮥ و ﻣﻮﻟﻒ ﻓﯽ اﻻﺻﻠﯿﻦ و اﻟّﺘﺼﻮف و ﻣﻨﻈﻮﻣﮥ ﻓﯽ اﺻﻮل اﻟّﺪﯾﻦ و ﺷﺮح ﻋﯿﻦ اﻟﻌﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﺘﺼّﻮف ﻟﻢ ﯾﺘﻢ و اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ ﻧﺴﺒﺘﻪ اﻟﯽ ﻣﺤﻠﮥ‬‫أﺑﯽ اﻟﻬﯿﺘﻢ ﻣﻦ اﻗﻠﯿﻢ اﻟﻐﺮﺑّﯿﮥ ﺑﻤﺼـﺮ و اﻟـّﺴ ﻌﺪي ﻧﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﺑﻨﯽ ﺳـﻌﺪ ﺑﺎﻗﻠﯿﻢ اﻟﺸـﺮﻗّﯿﮥ ﻣﻦ اﻗﻠﯿﻢ ﻣﺼـﺮ اﯾﻀﺎ و ﻣﺴﮑﻨﻪ اﻟﻤﺸﺮﻗﯿﮥ ﻟﮑﻦ اﻧﺘﻘﻞ اﻟﯽ‬‫ﻣﺤﻠﮥ أﺑﯽ اﻟﻬﯿﺘﻢ ﻓﯽ اﻟﻐﺮﺑﯿﮥ و اّﻣﺎ ﺷـﻬﺮﺗﻪ ﺑﺎﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﻘﯿﻞ ان اﺣﺪ اﺟﺪاده ﮐﺎن ﻣﻼزﻣﺎ ﻟﻠﺼـﻤﺖ ﻻ ﯾﺘﮑﻠّﻢ اﻻ ﻋﻦ ﺿـﺮورة او ﺣﺎﺟﮥ ﻓﺸّﺒﻬﻮه‬‫ﺑﺤﺠﺮ ﻣﻠﻘﯽ ﻻ ﯾﻨﻄﻖ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﺣﺠﺮ ﺛﻢ اﺷﺘﻬﺮ ﺑﺬﻟﮏ و ﻗﺪ اﺷﺘﻬﺮ ﺑﻬﺬا اﻟّﻠﻘﺐ اﯾﻀﺎ ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻌﺴﻘﻼﻧﯽ و ﮐﺎد ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺮﺟﻤﮥ‬‫ﯾﺸـﺒﻬﻪ ﻓﯽ ﻓّﻨﻪ اﻟﺬي اﺷـﺘﻬﺮ ﺑﻪ و ﻫﻮ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻊ ﻣﺎ ﻣﻨﺤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ اﻟﺰﯾﺎدة ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻔﻘﻪ اﻟّﺬي ﻟﻢ ﯾﺸـﺘﻬﺮ ﺑﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻌﺴﻘﻼﻧﯽ ﺑﻬﺬا‬‫اﻻﺷـﺘﻬﺎر ﮐﯿﻒ و ﻫﻮ ﺳـﻤّﯿﻪ ﻓﺎﺷﺒﻬﻪ اﺳﻤﺎ و وﺻﻔﺎ و زادﺗﻪ ﻧﺴﺒﺘﻪ اﻟﯽ ﺟﻮار اﻟﺤﺮم اﻟﺸﺮﯾﻒ ﺷﺮﻓﺎ و ﻗﺪ ﮐﻨﺖ ﻧﺜﺮت ﻓﯿﻪ ﻗﺪﯾﻤﺎ ﻣﺸﯿﺮا اﻟﯽ ﻫﺬا‬‫اﻻﺳﻢ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻓﻘﻠﺖ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ اﻟﺒﺸـﺮ ﮐﺎﻟﯿﺎﻗﻮت ﻓﯽ اﻟﺤﺠﺮ ﯾﺸﺎرﮐﻬﺎ ﻓﯽ اﻻﺳﻢ و ﯾﻔﺎرﻗﻬﺎ ﻓﯽ اﻟﺮﺳﻢ و ﻟﻠﺸـﯿﺦ اﻟﻌﻼﻣـﮥ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺰﻣﺮي اﻟﻤﮑﯽ ﻓﯿﻪ اﺷـﻌﺎر ﻣﻨـﮏ اﻟﻤﻌـﺎرف ﻓـﺎﺿﺖ ﻋـﺬﺑﻪ و ﻟﮑﻢ ﻋـﺬﺑﺎ زﻻﻻ ﺣﻤﻠﻮا؟؟؟ ﻓﺎض ﻣﻦ ﺣﺠﺮ و ﻟﺼﺎﺣﺒﻨﺎ اﻟﻔﻘﯿﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻟّﺼﺎﻟـﺢ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑـﺎﺟﺮادي و ﻗـﺪ ﻗﯿﻞ ﻣﻦ ﺣﺠﺮ اﺻﻢ ﺗﻔّﺠﺮت ﻟﻠﺨﻠﻖ ﺑﺎﻟﻨّﺺ اﻟﺤﻠﯽ اﻧﻬﺎر و ﺗﻔﺠﺮت ﯾﺎ ﻣﻌﺸـﺮ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻣﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻌﻠﻮم‬‫ﻓﺒﺤﺮﻫـﺎ زّﺧـ ﺎر اﮐﺮم ﺑﻪ ﻗﻄﺒـﺎ ﻣﺤﯿﻄـﺎ ﺑﺎﻟﻌﻼـ و رﺣﺎؤه ﺣّﻘﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻘـﺪار و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺟﺎزي اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﻟﺸـﺮﻗﺎوي در ﺗﺤﻔﻪ ﺑﻬﯿﻪ ﻓﯽ ﻃﺒﻘﺎت‬‫اﻟﺸﺎﻓﻌﯿﻪ ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ آن در ﺧﺰاﻧﻪ ﮐﺘﺐ ﻣﺤﺮم ﻣـﺪﯾﻨﻪ ﻣﻨﻮرة ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ و از ان ﻧﺤﯿﻒ ﺗﺮاﺟﻢ ﻋﺪﯾـﺪه ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻌﻼﻣـﮥ اﻟﻤﺤّﻘﻖ‬‫اﻟﻨﺎﺳﮏ اﻟﺨﺎﺷﻊ اﻟّﺰاﻫـﺪ و اﻟـّﺴ ﻤﺢ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻧﺰﯾﻞ ﻣﮑﮥ اﻟﻤﺸـﺮﻓﮥ اﺧﺬ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻟﻌﻠﻢ ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ ﻣﺸﺎﯾﺦ اﻻﺳـﻼم‬‫ﺑﻤﺼﺮ و اﺟﺎزوه ﺑﺎﻻﻓﺘﺎء و اﻟﺘﺪرﯾﺲ ﻓﺪرس و اﻓﺘﯽ ﺑﺎﻟﺠﺎﻣﻊ اﻻزﻫﺮ و اﻟﺤﺠﺎز و اﻧﺘﻔﻊ ﺑﻪ ﺧﻼﺋﻖ ﮐﺜﯿﺮة و ﺻّﻨﻒ ﻋّﺪة ﮐﺘﺐ ﻧﺎﻓﻌﮥ ﻣﺤّﺮرة ﻓﯽ‬‫اﻟﻔﻘﻪ و اﻻﺻﻮل و ﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻓﺨﺮ اﻟّﺪﯾﻦ ﺟﻬﺮﻣﯽ در ﺑﺮاﻫﯿﻦ ﻗﺎﻃﻌﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪298 :‬‬‫ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺻﻮاﻋﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﻌﺪ از ﺳﭙﺎس و ﺳﺘﺎﯾﺶ ﻣﻠﮏ ﻋﻼم و درود ﻧﺎﻣﻌﺪود ﺑﺮﺳﯿﺪ اﻧﺎم ﺑﺮ ذوي اﻻﻓﻬﺎم ﻣﺨﻔﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﮑﻠﻒ را‬‫ﺑﻌـﺪ از ﺗﺼـﺪﯾﻖ ﺑﻮﺣـﺪاﻧﯿﺖ اﻟﻬﯽ و ﺗﺼـﺪﯾﻖ ﻧﺒﻮت ﺣﻀـﺮت رﺳﺎﻟﺖﭘﻨﺎﻫﯽ در ﺗﮑﻤﯿﻞ اﯾﻤﺎن ﻻﺑـﺪﺳﺖ از ﻋﻠﻢ ﺑﺤﻘﯿﻘﺖ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ‬‫ﺧﻠﻔـﺎي ارﺑﻌـﮥ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ اﺟﻤﻌﯿﻦ و ﻓﻀﺎﺋـﻞ و ﮐﻤﺎﻻـت اﯾﺸـﺎن و ﻣﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﻬﺎ از اﺑﻄﺎل ﺳـﺨﻨﺎن ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﻣـﺬﻫﺐ ﺣﻖ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ‬‫ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ ﻋﻠﻤـﺎ در ﮐﺘﺐ اﺻﻮل و ﮐﻼـم ﺑﯿﺎن اﯾﻦ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﮐﺮدهاﻧـﺪ اﻣﺎ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻋﻠﯿﺤـﺪه درﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﮐﻪ ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴﺎﺋﻞ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 191‬از ‪359‬‬‫ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﻧﺸﺪه ﺑﻮد ﺗﺎ در ﺳـﻨﻪ ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﺗﺴﻌﻤﺎﺋﮥ در ﻣﮑﻪ ﻣﻌّﻈﻤﻪ زادﻫﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺷﺮﻓﺎ و ﺗﻌﻈﯿﻤﺎ اﻓﻀﻞ اﻟﻔﻀﻼء اﻟﻤﺘﺄﺧﺮﯾﻦ و اﮐﻤﻞ‬‫اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻟﻤﺘﺒﺤﺮﯾﻦ ﻗـﺪوة ارﺑﺎب اﻟﺘﻘﯽ و اﺳﻮة اﻟﻤﺸﺎﯾـﺦ و اﻟﻨﻘﺒﺎء اﻟﺤﺒﺮ اﻟـﺬﮐﯽ ﺣﺎﻓﻆ اﺣﺎدﯾﺚ ﻧﺒﻮي ﺷـﯿﺦ اﻟﻤﻠﮥ اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﺑﻦ‬‫اﻟﺤﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ اﻟﻤّﮑﯽ ادرﮐﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻠﻄﻔﻪ اﻟﺠﻠﯽ ﮐﺘـﺎب ﺻﻮاﻋـﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ ﻓﯽ اﻟﺮّد ﻋﻠﯽ اﻟﺮﻓﻀـﮥ و اﻟﻤﺒﺘـﺪﻋﻪ ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﻓﺮﻣـﻮد اﻟـﺦ و ﺣـﺎﺟﯽ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻠﺨﯽ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤـﺪاﻧﯽ در ﺷـﺮح ﺷـﻤﺎﺋﻞ ﺗﺮﻣـﺬي ﮔﻔﺘﻪ اﻣـﺎ ﺑﻌـﺪ ﺑﺮ ﺿـﻤﺎﺋﺮ ارﺑﺎب اﻓﻬﺎم زاﮐﯿﻪ و اﺻـﺤﺎب ﻋﻘﻮل ﺻﺎﻓﯿﻪ‬‫ﭘﻮﺷـﯿﺪه ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم و اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ ﻗﺪوة اﻟﻌﻠﻤﺎء و اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و اﻟﻤﻔﺴﺮﯾﻦ زﺑﺪة اﻟﻔﻘﻬﺎء و اﻟﻤﺘﮑﻠﻤﯿﻦ وﺣﯿﺪ ﻋﺼﺮه ﻓﺮﯾﺪ‬‫دﻫﺮه ﺷﯿﺦ اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ اﻟﺸﺮﯾﻔﯿﻦ ﺷﯿﺨﯽ و اﺳﺘﺎدي اﻟﺸﯿﺦ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﻤﺸﻬﻮر ﺑﺎﻟﺸﯿﺦ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ره در ﺷﺮح ﺷﻤﺎﺋﻞ اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻧﻮﺷـﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻗﺎل اﺋّﻤﺘﻨﺎ ﯾﮑﻔﺮ ﻣﻦ ﻗﺎل ﮐﺎن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺳﻮد او ﻏﯿﺮ ﻗﺮﺷـّﯽ اﻟﺦ و ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺳﻮل‬‫ﺑﺮزﻧﺠﯽ در ﻧﻮاﻓﺾ اﻟﺮواﻓﺾ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﻌﻼﻣـﮥ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ اﻟﺼﻮاﻋﻖ اﻟﻤﺤﺮﻗﮥ اّن اﻟﺬي اﺟﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ اﻫﻞ اﻟﺴـﻨﮥ و اﻟﺠﻤﺎﻋﮥ اﻧّﻪ ﯾﺤﺐ ﻋﻠﯽ‬‫ﮐّﻞ اﺣﺪ ﺗﺰﮐّﯿﮥ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﺑﺎﺛﺒﺎت اﻟﻌﺪاﻟﮥ ﻟﻬﻢ اﻟﺦ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﻋﺠﯿﻠﯽ در ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺎل در ﺷﺮح ﺷﻌﺮ‬‫ﻫﺬا اﻟﺬي ﻗّﺮره اﻻﺟﻠﮥ و اﻟﻤﻘﺘﻀﯽ و ﻻزم اﻻدﻟّﮥ‬‫ﮔﻔﺘﻪ و ذﻟﮏ اّن اﺟّﻠـﮥ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻟﻤﺎ ﺻـﺮﺣﺖ ﻟﻬﻢ اﻻدﻟّـﮥ ﺑﻬﺬه اﻟﺨﺼﻮﺻـﯿﺎت ﻻﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻗّﺮروا ذﻟﮏ و ﺣّﺮروه ﻣﺜﻞ اﻟّﺴـ ّﯿﺪ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﺴﻤﻬﻮدي اﻣﺎم اﻟّﺴﻨﮥ ﻓﯽ ﺟﻮاﻫﺮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪299 :‬‬‫و اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻟﻄﺒﺮّي اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ ﻓﯽ ذﺧـﺎﺋﺮه و اﻟﺤّﺠـ ﮥ اﻟﺰرﻧـﺪي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻓﯽ ﻣﻌﺎﻟﻤﻪ و ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻓﯽ ﺻﻮاﻋﻘﻪ و ﺟﻼل‬‫اﻟﺪﯾﻦ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻓﯽ اﻟﺜﻐﻮر اﻟﺒﺎﺳـﻤﻪ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﺴّﯿﺪة ﻓﺎﻃﻤﮥ و اﺣﯿﺎء اﻟﻤّﯿﺖ ﻓﯽ ذﮐﺮ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و اﻟّﺴﻤﻄﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﺴﺒﻄﯿﻦ و اﺳﻨﯽ‬‫اﻟﻤﻄﺎﻟﺐ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻣﻦ اﻟﻤﻔﺮدات ﻋﺪد ﮐﺜﯿﺮ ﻟﻢ اّﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ ﺷـﯽء ﻣﻨﻬﺎ و ﻧﯿﺰ ﻋﺠﯿﻠﯽ در ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺂل ﻧﻘﻼ ﻋﻦ ﺷﺮف‬‫اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ را ﺑﺎﯾﻦ اوﺻﺎف ﺟﻤﯿﻠﻪ ﺳـﺘﻮده ﺷـﯿﺦ ﺷﯿﺨﻨﺎ ﺑﻞ ﺷﯿﺦ ﻣﺸﺎﯾﺦ اﻻﺳﻼم ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ ﺷﻬﺎب‬‫اﻟﻤّﻠـﮥ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ از ﺷـﯿﻮخ ﻣﺸﺎﯾﺦ ﺷـﯿﺦ ﺣﺴﻦ ﻋﺠﯿﻤﯽ از ان ﻣﺸﺎﯾﺦ ﺳـﺒﻌﻪ‬‫اﺳﺖ ﮐﻪ واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺴـﺒﺐ اﺗﺼﺎل ﺳـﻨﺪ ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺸﺎن در ارﺷﺎد ﮐﻤﺎل اﺑﺘﻬﺎج و اﺳﺘﺒﺸﺎر ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﻮده ﺣﻤﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺘﻌﺎل ﺑﺮ اﯾﻦ‬‫اﺗﺼـﺎل ﺑﺠـﺎ آورده ﺗﺎج اﻟـّﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ دﻫﺎن در ﮐﻔﺎﯾـﮥ اﻟﻤﺘﻄﻠﻊ ﮐﻪ در ان ﻣﺮوّﯾﺎت ﺷـﯿﺦ ﺣﺴﻦ ﻋﺠﯿﻤﯽ ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻮده ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻟﻼﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺤﺠﮥ أﺑﯽ اﻟﺤّﺠﺎج ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻦ ﺣﺠﺎج اﻟﻤﻘﺸـﯿﺮي اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﯾﺮوﯾﻪ ﺑﺎﺳﺎﻧﯿﺪ ﻣﻨﻬﺎ ﻣﺎ اﺧﺒﺮ‬‫ﺑﻪ ﻋﻦ ﻣﻔﺘﯽ ﻣﮑـﮥ و رﺋﯿﺴـﻬﺎ اﻟّﺴـ ﯿﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺻﺎدق ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﺎدﺷﺎه ﻗﺮاءة ﻟﺒﻌﺾ و إﺟﺎزة ﻟﺒﺎﻗﯿﻪ ﻋﻦ اﻟﻌﻼم ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﺮﻣﺰﻣﯽ‬‫إﺟﺎزة ﻋﻦ واﻟـﺪه ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ و اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻌﺎرف أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺒﮑﺮي و اﻟﻌﻼﻣﮥ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ اﻟﻤﮑﯽ‬‫اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ ﮐﺘﺎب ﺷـﺮح اﻟﺸﻤﺎﺋﻞ ﻟﻠﻌّﻠﺎﻣﮥ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ اﻟﻤﮑﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﺧﺒﺮ ﺑﻪ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺒﺎﻗﯽ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﻟﺒﻘﺎﻋﯽ ح و اﺧﺒﺮ ﺑﻪ ﻋﻦ اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﯿﻤﻮﻧﯽ و ﺣﺎﻓﻆ وﻗﺘﻪ اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻼء‬‫اﻟﺪﯾﻦ اﻟﺒﺎﺑﻠﯽ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﻟّﺴـ ﻨﻬﻮري ح و اﺧﺒﺮ ﺑﻪ ﻋﻦ ﻣﻔﺘﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯿﮥ ﺑﻤﮑﮥ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻤﻌّﻤﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﺰﻣﺮﻣﯽ ﮐّﻠﻬﻢ ﻋﻦ ﻣﺆﻟﻔﻪ ﺟـّﺪ اﻻﺧﯿﺮ ﻻّﻣﻪ اﻟﻌّﻠﺎﻣـﮥ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤﮑﯽ ﻓﺬﮐﺮه و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﺮح‬‫اﻟﻌﺒﺎب و ﻓﺘﺢ اﻟﺠﻮاد و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻟﻠﻌﻼﻣﮥ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪300 :‬‬‫ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ اﻟﻤﮑﯽ اﻻﻧﺼﺎري اﺧﺒﺮ ﺑﻬﺎ ﺑﻤﺎ ﺗﻘﺪم ﻓﯽ ﺳـﻨﺪ اﻟﺘﺤﻔﮥ ﻟﻪ و اﺧﯿﺮ ﺑﻬﺎ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ‬‫إﺟﺎزة ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﻟﺒﻘﺎﻋﯽ ﻋﻦ ﻣﺆﻟﻔﻬﻤﺎ اﻟﻌﻼﻣﮥ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤّﮑﯽ و اﺧﺒﺮ ﺑﻪ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤﮑﯽ‬‫و اﻟّﺮﺣﻠـﮥ ﺟـﺎر اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﻬـﺪ ﻋﻦ اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﺟﻼل اﻟـّﺪﯾﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ و اﺧﺒﺮ ﺑﻪ اﻟﺸـﻤﺲ اﻟّﺮﻣﻠﯽ ﻋﻦ واﻟـﺪه اﻟﻌﻼﻣﮥ‬‫ﺷﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟّﺮﻣﻠﯽ ﻗﺎل ﻫﻮ و ﺟﺎر اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﻬﺪ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﺗﻘﯽ اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻗﺎﺿﯽ ﻋﺠﻠﻮن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 192‬از ‪359‬‬‫ﻗﺎل ﻫﻮ و اﻟﺒﺮﻫﺎن اﺑﻮ ﺷـﺮﯾﻒ ح و اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺟﻼل اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ اﺧﺒﺮﻧﺎ ﺑﻪ ﻣﺆﻟّﻔﻪ اﻟﻌﻼﻣـﮥ ﺟﻼل اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﻤﺤﻠﯽ اﻻﻧﺼﺎري ﻓـﺬﮐﺮه و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﺮح اﻟﻬﻤﺰﯾـﮥ ﻟﻠﻌﻼﻣـﮥ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤﮑﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﺧﯿﺮ ﺑﻪ ﻋﻦ اﻟﻤﻌﻤﺮ‬‫ﻓﻘﯿﻪ اﻟﺤﺮم ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺰﻣﺰﻣﯽ ﻋﻦ ﻣﺆﻟّﻔﻪ ﺟـّﺪه ﻻّﻣﻪ اﻟﻌّﻠﺎﻣـﮥ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤّﮑﯽ ﻓﺬﮐﺮه و ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﺳﺎﻟﻢ اﻟﺒﺼـﺮي در اﻣﺪاد ﺑﻤﻌﺮﻓﮥ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ در ذﮐﺮ ﻣﺸﺎﯾﺦ واﻟﺪ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻨﻬﻢ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﺎﻗﺸـﯿﺮ اﻟﻤﮑﯽ‬‫ﻓﺎﺟﺎز اﻟﻮاﻟﺪ ﺣﻔﻈﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻟﺠﻤﯿﻊ ﻣﺮّوﯾﺎﺗﻪ و ﻣﺴـﻤﻮﻋﺎﺗﻪ ﻋﻦ ﻣﺸﺎﯾﺦ اﺟﻠﻬﻢ ﻋﻼﻣﮥ اﻟﺰﻣﺎن اﻟﺴـﻨﺪ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟّﺴﯿﺪ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﯿﻦ‬‫اﻟﺒﺼـﺮي اﻟﻤﮑﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻋﻦ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﻤﺘﻘﻦ ﺷـﻤﺲ اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﺰة اﻻﻧﺼﺎري اﻟّﺮﻣﻠﯽ ﺑﺴـﻨﺪه اﻟﻤﻌﺮوف و اﺟﺎزه اﻟﺴـّﯿﺪ‬‫ﻋﻤﺮ اﻟﻤﺬﮐﻮر اﯾﻀﺎ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻄﺒﺮي اﻟﺤﺴـﯿﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ‬‫اﻻﻧﺼﺎري اﻟﻤﮑﯽ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﺮﻣﻠﯽ و اﺧﺬ اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻋﻦ اﻟﻘﺎﺿـﯽ زﮐﺮﯾﺎ اﻻﻧﺼﺎري و ﻫﻮ اﺧﺬ ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻻﺳﺎﺗﺬة‬‫اﺟﻠّﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻻﻃﻼق ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻟﺤّﻔﺎظ اﻟﺸﯿﺦ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻌﺴﻘﻼﻧﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﺸﻨﻮاﻧﯽ در درر ﺳﻨّﯿﻪ ﻓﯿﻤﺎ ﻋﻼ ﻣﻦ اﻻﺳﺎﻧﯿﺪ‬‫اﻟﺸـﻨﻮاﻧﯿﮥ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺼـّﻨﻔﺎت اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺜﻘﮥ ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ اﻟﺸـﻬﺎب اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ ﺑﺎﻟﻤﺜﻨﺎة ﻓﻮق ﺛﻢ اﻟﻤﮑﯽ ﻧﺴﺒﮥ اﻟﯽ ﻗﺮﯾﮥ ﻣﻦ ﻗﺮي‬‫ﻣﺼﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪301 :‬‬‫رﻣﺎﺣﯿـﮥ اﻟﻐﺮﺑـّﯿ ﮥ ﻣﻨﻬﺎ اﻟﺘﺤﻔﮥ ﺷـﺮح اﻟﻤﻨﻬﺎج و ﺷـﺮح اﻻرﺷﺎد و ﺷـﺮح اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ و اﻟﻬﻤﯿﮥ و اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻨﻮوﯾﮥ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ اروﯾﻬﺎ ﺑﺴـﻨﺪﻧﺎ اﻟﯽ‬‫اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ ﻟا ﱠﻠﻪ اﻟﺒﺼﺮي ﻋﻦ اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ اﻟﺸﯿﺦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﻄﻮﺧﯽ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ ﺳﻠﻄﺎن اﻟﻤﺰاﺣﯽ ﻋﻦ ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم ﻧﻮر اﻟﺪﯾﻦ اﻟﺰﯾﺎدي ﻋﻦ اﻟﺸﻬﺎب‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﮑﺮﯾﺰي اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ در ﺛﺒﺖ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺆﻟّﻔـﺎت ﺧﺎﺗﻤـﮥ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ‬‫اﻟﺸـﻬﺎب اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤﮑﯽ اروﯾﻬﺎ ﻋﻦ اﻟﻮاﻟـﺪ ﻋﻦ اﻟﺸـﻬﺎب اﺣﻤﺪ اﻟﻤﻨﯿﻨﯽ ﻋﻦ اﻟﺸـﻬﺎب اﺣﻤﺪ اﻟﺘﺤﻠﯽ ﻋﻦ اﻟّﻨﻮر ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﺠّﻤﺎل ﻋﻦ‬‫اﻟﺴـّﯿﺪ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ اﻟﺒﺼـﺮي ﻋﻦ ﺑـﺪر اﻟـﺪﯾﻦ اﻟﺒﺮﻧﺒﺎري ﻋﻦ ﻣﺆﻟّﻔﻬﺎ و ﻣﺨﺎﻃﺐ در رﺳﺎﻟﻪ اﺻﻮل ﺣﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ و از ﺣﺴﻦ اﺗﻔﺎﻗﺎت‬‫آﻧﮑﻪ ﺷـﯿﺦ اﺑﻮ ﻃﺎﻫﺮ ﻗـﺪس ﺳـّﺮه ﺳـﻨﺪ ﻣﺴـﻠﺴﻞ دارﻧﺪ ﺑﺼﻮﻓﯿﺎن و ﻋﺮﻓﺎء ﺗﺎ ﺷـﯿﺦ زﯾﻦ اﻟﺪﯾﻦ زﮐﺮﯾﺎ اﻧﺼﺎري و ﻫﻮ اﻧّﻪ اﺧﺬ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ اﻟﺸـﯿﺦ‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﮑﺮدي و ﻫﻮ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﻟﻘﺸﺎﺷـﯽ و ﻫﻮ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﻟّﺸـ ﻨﺎوي و ﻫﻮ ﻋﻦ واﻟﺪه اﻟﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺪوس اﻟﺸﻨﺎوي و اﯾﻀﺎ‬‫ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺒﮑﺮي و اﯾﻀﺎ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟّﺮﻣﻠﯽ و اﯾﻀﺎ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ‬‫ﻓﻬـﺪ و ﻫﺆﻻـء ﮐﻠّﻬﻢ ﻣﻦ اﺟﻠّـﮥ اﻟﻤﺸﺎﯾـﺦ اﻟﻌـﺎرﻓﯿﻦ ﺑـﺎﻟﻠّﻪ و اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘـﺪوس ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤّﮑﯽ و ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮّﻫﺎب‬‫اﻟﺸـﻌﺮاوي و ﻫﻤﺎ ﻋﻦ ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم زﯾﻦ اﻟّﺪﯾﻦ زﮐﺮﯾﺎ اﻻﻧﺼﺎري و اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺒﮑﺮي ﻋﻦ واﻟﺪه اﻟﻌﺎرف ﺑﺎﻟﻠّﻪ أﺑﯽ اﺣﺴﻦ اﻟﺒﮑﺮي و‬‫ﻫﻮ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ زﯾﻦ اﻟّﺪﯾﻦ زﮐﺮﯾﺎ و ﮐﺬﻟﮏ اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟّﺮﻣﻠﯽ ﻋﻦ واﻟﺪه و ﻋﻦ اﻟﺰﯾﻦ زﮐﺮّﯾﺎ و اّﻣﺎ اﻟﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ‬‫ﻓﻬﺪ ﻓﻌﻦ ﻋّﻤﻪ ﺟﺎر اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﻬﺪ ﻋﻦ اﻟﺸﯿﺦ ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ اﻟﺴﯿﻮﻃﯽ و ﻧﯿﺰ ﻋﻠﻤﺎي ﮐﺒﺎر ﺳﻨّﯿﻪ ﺑﺎﻓﺎدات اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺗﻤﺴﮏ و ﺗﺸﺒﺚ‬‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ در اﯾﻀﺎح ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻫﺮ ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ادﻧﯽ درد دﯾﻦ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ او را ﻗﺴﻢ ﺑﺨﺪا داد و ﺑﺨﺪﻣﺘﺶ ﻋﺮض ﻣﯽﮐﻨﻢ از‬‫ﮐﺘﺐ ﮐﻼﻣﯿﻪ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﺻﻮاﻋﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ را ﮐﻪ ﺷـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ آن را در ﮐﺘﺎب ﺗﮑﻤﯿﻞ اﻻﯾﻤﺎن ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﺗﻌّﺼﺐ ﮔﻔﺘﻪ از ﺑﺎب ﺛﺎﻣﻦ ﺗﺎ‬‫ﺟﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻟﮑﺘﺎب ﺑﺤﻤﺮت ﻣﺮﻗﻮﻣﺴﺖ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﻟﺦ و ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ در ازاﻟﮥ اﻟﻌﻨﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪302 :‬‬‫ﺧﺪاﯾﺎ ﻣﮕﺮ ﻣﺮاد ﺧﻄﯿﺐ ﻣﺬﮐﻮر ﺣّﻂ رﺗﺒﻪ اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﻪ و اﻧﺘﻘﺎص او ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﻘﺮﯾﻨﻪ آﻧﮑﻪ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺧﻮد ﺑﺴـﯿﺎري از ﺟﻼﺋﻞ اوﺻﺎف او را ﯾﺎد‬‫ﮐﺮده ﺗـﺎ آﻧﮑـﻪ ﺟﻤﻌﯽ از ﻋﻠﻤـﺎ ﻣﻨـﺎﻗﺐ اﻣـﺎم را ازﯾﻦ ﮐﺘـﺎب ﻓﺮا ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧـﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻘﺼـﻮد او از ﮐﻠﻤـﺎت ﻗـﺎدﺣﯿﻦ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﻪ اﺋﻤﻪ‬‫ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺑـﺎﻟﺨﺼﻮص اﻣـﺎم اﻋﻈﻢ ﺑـﺎ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ درﺟـﺎت رﻓﯿﻌﻪ از اﻟﺴـﻨﻪ ﺣـّﺴ ﺎد و ﺟﻬﻠﻪ ﻧﺠﺎت ﻧﯿﺎﻓﺘﻪاﻧـﺪ و ازﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﻪ آن اﻣﻮر ﺑﯿﺸﺘﺮ از‬‫ﻣﺠﻬﻮﻟﯿﻦ و اﻫـﻞ ﺣﺴـﺪ ﻧﻘـﻞ ﮐﺮده ﭘﺲ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺣﻂ رﺗﺒﻪ ﻣﺴـﻠﻤﺎﻧﯽ ﺑﺎﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﺳـﺨﯿﻔﻪ ﻣﺘﺼﻮر ﺑﺎﺷـﺪ ﻓﻤﺎ ﻇﻨﮏ ﺑﺎﻣﺎم اﺋﻤـﮥ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ‬‫ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ از ﮐﺘـﺎب ﺧﯿﺮات ﺣﺴـﺎن ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔـﮥ اﻟﻨﻌﻤﺎن ﺳـﻤﺖ ﻇﻬﻮر دارد و اﯾﻦ ﻫﻢ ازﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﻨﺠﻠﯽﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﺷـﻤﺲ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 193‬از ‪359‬‬‫اﻟّﺪﯾﻦ ذﻫﺒﯽ و ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ اﻓﺎده ﮐﺮدهاﻧﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﻗﺎدﺣﻪ از ﺟﻬﺖ ﻋﺪاوت و ﺣﺴﺪ ﮐﻪ ﮐﻤﺘﺮ ﮐﺴﯽ از ان‬‫ﻧﺠﺎت ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ ﺑﺮ روي ﮐﺎر آﻣﺪه و ﺣﺎﺷﺎ ﮐﻪ اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﻪ ﻣﺘﺼﻒ ﺑﺎن ﺑﺎﺷﺪ اﻧﺘﻬﯽ ﻣﺤﺼﻮﻟﻪ‬‫‪ -66‬ﻋﻠﯽ ﻣﻨﻘﯽ‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﺷﯿﺦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺴﺎم اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻗﺎﺿﯽ ﺧﺎن اﻟﻤﺘﻘﯽ اﻟﻘﺎدري اﻟﺸﺎذﻟﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ اﻟﭽﺸﺘﯽ ﺣﺪﯾﺚ‬‫وﻻﯾﺖ را ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌـﺪده وارد ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮐﻪ ﻣﺼـﻄﻔﯽ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟّﻈﻨﻮن ذﮐﺮ ان ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ‬‫ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﺑﺎﯾﻦ ﻧﻬﺞ ﻧﻤﻮده ﺛﻢ ان اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ ﻋﻼء اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﺣﺴﺎم اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻬﻨﺪي اﻟﺸﻬﯿﺮ ﺑﺎﻟﻤﺘﻘﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ رﺗّﺐ‬‫ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻟﮑﺒﯿﺮ ﮐﻤﺎ رﺗّﺐ اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﺼـﻐﯿﺮ و ﺳـﻤﺎه ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﻓﯽ ﺳﻨﻦ اﻻﻗﻮال و اﻻﻓﻌﺎل ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ اﻧّﻪ وﻗﻒ ﻋﻠﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣّﻤﺎ دّوﻧﻪ اﻷﺋﻤﮥ‬‫ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓﻠﻢ ﯾﺮ ﻓﯿﻬـﺎ اﮐﺜﺮ ﺟﻤﻌـﺎ ﻣﻨﻪ ﺣﯿﺚ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﺑﯿﻦ اﻻـﺻﻮل اﻟﺴـﺘﮥ و اﺟـﺎد ﻣﺠﻤﻊ ﮐﺜﺮة اﻟﺠـﺪوي و ﺣﺴﻦ اﻻﻓﺎدة و ﺟﻌﻠﻪ‬‫ﻗﺴـﻤﯿﻦ ﻟﮑﻦ ﮐﺎن ﻋﺎرﯾﺎ ﻋﻦ ﻓﻮاﺋﺪ ﺟﻠﯿﻠﮥ ﻣﻨﻬﺎ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻤﮑﻦ ﮐﺸﻒ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟّﺎ إذا ﺣﻔﻆ راس اﻟﺤﺪﯾﺚ ان ﮐﺎن ﻗﻮﻟّﯿﺎ و اﺳﻢ راوﯾﻪ ان ﮐﺎن‬‫ﻓﻌﻠّﯿﺎ و ﻣﻦ ﻻ ﯾﮑﻮن ﮐﺬﻟﮏ ﯾﻌﺴـﺮ ﻋﻠﯿﻪ ذﻟﮏ ﻓﺒّﻮب اّوﻻ ﮐﺘﺎب اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﺼـﻐﯿﺮ و زواﺋﺪه و ﺳـّﻤﺎه ﻣﻨﻬﺞ اﻟﻌّﻤﺎل ﻓﯽ ﺳﻨﻦ اﻻﻗﻮال ﺛﻢ ﺑّﻮب‬‫ﺑﻘّﯿﻪ ﻗﺴﻢ اﻻﻗﻮال و ﺳﻤﺎه ﻏﺎﯾﮥ اﻟﻌﻤﺎل ﻓﯽ ﺳﻨﻦ اﻻﻗﻮال ﺛﻢ ﺑّﻮب ﻗﺴﻢ اﻻﻓﻌﺎل ﻣﻦ ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ و ﺳﻤﺎه ﻣﺴﺘﺪرك‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪303 :‬‬‫اﻻـﻗﻮال ﺛﻢ ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻤﯿﻊ ﻓﯽ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﮐﺘﺮﺗﯿﺐ ﺟـﺎﻣﻊ اﻻـﺻﻮل و ﺳـّﻤﺎه ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﺛﻢ اﻧﺘﺨﺒﻪ و ﻟّﺨﺼﻪ ﻓﺼﺎر ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺣﺎﻓﻼ ﻓﯽ ارﺑﻊ ﻣﺠﻠـﺪات‬‫ﻣ ﯽ آر د‬‫ﻣـﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣـﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣـﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي ت ك ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ‬‫ﺣ ﺼﯿ ﻦ‬‫و ﺗﯿﺮﻣﻮران آورده‬‫دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ إّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﺣﻢ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ‬‫و ﻧﯿﺰ در ان آورده‬‫ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ‬‫و ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﻋـﺎﻟﯿﻪ و ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﺳـﺎﻣﯿﻪ و ﻣﺪاﺋـﺢ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﺟﻤﯿﻠﻪ و ﻣﺤـﺎﺳﻦ ﮐـﺜﯿﺮه و ﻣﻔـﺎﺧﺮ ﻏﺰﯾﺮه ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒـﻊ ﻣﺨﻔﯽ ﻧﯿﺴﺖ و‬‫ﺳﺘﺴـﻤﻊ ﻧﺒـﺬة ﻣﻨﻬـﺎ ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻄﯿﺮ اﻧﺸـﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﺒﺎن ﻣﻦ ﻋﻨﺎﯾـﮥ ﻫـﺬا اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ و اﻟﻌﺎرف اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﻤﺘﻘﯽ اﻟﺼﺎﻟـﺢ ﺑﺮواﯾﮥ‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻃﺮق ﻋﺪﯾﺪة ﻣﺨﺮﺟﮥ ﻣﻦ ﻣﺼـﻨﻔﺎت اﻟﺒﺎرﻋﯿﻦ اﻟﻤﻮﺻﻮﻓﯿﻦ ﺑﻤﺤﺎﺳﻦ اﻟﻤﺪاﺋﺢ ﺗﻌﻨﺖ اﻟﻤﺒﻄﻞ اﻟﺠﺎرح و ﺗﻬّﻮك اﻟﻤﮑّﺬب اﻟﻘﺎدح‬‫و ﻇﻬﺮ اﻧّﻪ رام ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻓﯽ اﻓﺤﺶ اﻟﻔﻀﺎﺋـﺢ و ﺗﻮّرط ﻓﯽ اوﺣﺶ اﻟﻘﺒﺎﺋـﺢ ﺑﻌﯿـﺪ ﻣﻐﺘﺮب ﻓـﺎزح ﻋﻦ اﻗﺘﻨـﺎء اﻟﻤﺰاﺑـﺢ و اﺟﺘﻨـﺎء ﺛﻤﺮات ﻟا ﻤﺼﺎﻟﺢ‬‫ﻣﺤﺮوم ﻋﻦ اﻟﺘﻮﻓﯿﻘﺎت و اﻟﻤﻨﺎﺋﺢ ﻏﯿﺮ ﻣﺒﺎل‬‫‪ -67‬ﻋﯿﺪ روس‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺷـﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿـﺪروس ﺣـﺪﯾﺚ وﻻـﯾﺖ را در ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟﺴﻼم از ﺗﺮﻣﺬي و ﺣﺎﮐﻢ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب اﻟﻌﻘﺪ اﻟّﻨﺒﻮّي و اﻟّﺴﺮ اﻟﻤﺼﻄﻔﻮي ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺘﺮﻣـﺬي و اﻟﺤـﺎﮐﻢ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ‬‫ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 194‬از ‪359‬‬‫ﻓﻬـﺬا ﺷـﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿﺪروس ﯾﺪرأ ﻓﯽ ﺻﺪر ﮐّﻞ ﻗﺎل ﻣﻨﺤﻮس و ﯾﺒّﯿﺖ ﻋﻠﯽ ﺟﻤﺮ اﻟﻐﻀـﯽ اﮐﻞ ﺿﺎﻏﻦ ﻣﻨﺠﻮس و ﯾﻌﺮك ﺟﻨﺐ ﮐﻞ‬‫ﻣﻌﺎﻧﺪ ﺣﺮون ﺷﻤﻮس ﺑﺎﺑﺎﻧﮥ اﻟﺤﻖ اﻟﺒﺎزغ ﮐﻤﺸﺮﻗﮥ اﻟﺸﻤﻮس و ﺑﺪي ﻋﻦ اﻟّﺼﻮاب اﻟﻤﺎﻧﻮس ﻓﯿﻈﻬﺮ اّن ﻋﻘﻞ اﻟﻤﻨﮑﺮ اﻟﻤﮑﺬب ﻣﺆف ﻣﺎﻟﻮس و‬‫ﮐﺬ ﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪304 :‬‬‫و ﺧﺒﻄـﻪ ﻣﻌـﺎﯾﻦ ﻣﺤﺴـﻮس و ﻓﯽ ﺗﺰوﯾﺮه و اﺑﻄـﺎﻟﻪ ﺧـﺪع اﻟﻐﺮور ﻣـﺪﺳﻮس و ﻣﺤﺘﺠـﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐـﻪ ﺷـﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿـﺪروس از اﮐـﺎﺑﺮ‬‫ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﻌﺘﺒﺮﯾﻦ و اﺟّﻠﻪ ﻣﺸـﻬﻮرﯾﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻌﺮوﻓﯿﻨﺴﺖ و ﮐﻤﺎل ﻋﻠّﻮ ﻗﺪر و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺳـﻤﻮ ﻓﺨﺮ او ﺑﺮ ﻣﺘﺘّﺒﻊ ﻇﺎﻫﺮ و ﻋﯿﺎﻧﺴﺖ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ در ﻧﻮر ﺳﺎﻓﺮ ﻋﻦ اﺧﺒﺎر اﻟﻘﺮن اﻟﻌﺎﺷـﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﻓﯽ ﻟﯿﻠﮥ اﻟـّﺴ ﺒﺖ ﻟﺨﻤﺲ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ ﺧﻠﺖ ﻣﻦ رﻣﻀﺎن ﺳـﻨﮥ‬‫ﺗﺴـﻌﯿﻦ ﺗﻮﻓﯽ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﻌﻠﻢ اﻟﺸﻬﯿﺮ اﻟﻘﻄﺐ اﻟﻌﺎرف ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﺷﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿﺪروس ﺑﺎﺣﻤﺪآﺑﺎد و دﻓﻦ ﺑﻬﺎ ﻓﯽ ﺻﺤﻦ داره و ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﻗـّﺒ ﮥ ﻋﻈﯿﻤـﮥ و ﮐﺎن ﻣﻮﻟـﺪه ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ ﻋﺸـﺮة و ﺗﺴـﻌﻤﺎﺋﮥ ﺑﺘﺮﯾﻢ و ﻣﻦ اﺣﺴﻦ ﺗﻮارﯾﺦ وﻓﺎﺗﻪ ﺗﺎرﯾﺦ ﺻﺎﺣﺒﻨﺎ اﻟﻔﻘﯿﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻼح‬‫اﻟﺤﻀـﺮﻣﯽ و ﻗﺪ ﻧﻈﻤﻪ ﻓﯽ ﺑﯿﺘﯿﻦ ﻓﻘﺎل اّرﺧﺖ ﻧﻘﻠﮥ ﺳـّﯿﺪي ﺷـﻤﺲ اﻟﺸـﻤﻮس اﻟﻌﯿﺪروس ﻓﺎﻧﻈﺮ ﺗﺠﺪ ﺗﺎرﯾﺨﻪ اﻟﻘﻄﺐ ﻫﻮ ﺷـﻤﺲ اﻟّﺸﻤﻮس و‬‫ﻟﻔﻀـﻼء اﻵﻓﺎق ﻓﯿﻪ ﺟﻤﻠـﮥ ﻣﺴـﺘﮑﺜﺮة ﻣﻦ اﻟﻤﺮاﺛﯽ و ﻏﺮاﺋﺐ اﻻﺗﻔﺎق اﻧﻪ ﻗﺒﻞ ﻣﻮﺗﻪ ﺑﻨﺤﻮ ﺷـﻬﺮﯾﻦ ﮐﺎن اﻣﺮ ﺑﺘﺤﺼـﯿﻞ رﺳﺎﻟﮥ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﻨﻮوي‬‫رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻢ اﻣﺮ ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﺘﻬـﺎ و ﮐﺎن ﻣﺆﻟﻔﻬﺎ ذﮐﺮ ﻓﯿﻬﺎ ﺟﻤﻠـﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﺮاﺛﯽ اﻟّﺘﯽ ﻗﯿﻠﺖ ﻓﯽ اﻻﻣﺎم ﻓﻘﺎل ذات ﯾﻮم اّن اﻟﻤﺮاﺛﯽ إذا ﻗﺮﺋﺖ ﻻ ﺑـّﺪ ان‬‫ﯾﻤﻮت اﺣـﺪ ﻓﺎﺗّﻔﻖ ان ﻣﺎت ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ و رﺛﯽ ﺑﻤﺮاﺛﯽ ﮐﺜﯿﺮة ﺣﺘﯽ اﻧﯽ ﻟﻢ ار اﺣﺪ ارﺛﯽ ﺑﻬﺬا اﻟﻘﺪر ﻣﻨﻬﺎ ﺳﻮي اﻟﺘﯽ ذﮐﺮﻫﺎ ﻓﯽ ﺗﻠﮏ اﻟﺮﺳﺎﻟﮥ‬‫ﻣﻦ ﻣﺮاﺛﯽ اﻻﻣﺎم اﻟّﻨﻮوي و روي ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﻮﻟﯽ ﺷـﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ اﻧّﻪ ﮐﺎن ﯾﻘﻮل ﻋﺎد اﻫﻞ ﺣﻀﺮﻣﻮت‬‫ﯾﻮّدون ﻓﯿﻪ ﻧﻈﺮة و ﯾﺨّﺺ ﺑﻪ اﻫﻞ ﺑﻠﺪ ﺑﻌﯿﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻤﺸـﺮق و ﮐﺎﻧﺖ ﻣﺪة اﻗﺎﻣﺘﻪ ﺑﺎﻟﻬﻨﺪ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺛﻠﺜﯿﻦ ﺳﻨﮥ ﻷﻧّﻪ دﺧﻠﻬﺎ ﺳﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺧﻤﺴﯿﻦ‬‫و ﺗﺴـﻌﻤﺎﺋﮥ و ﮐﺎن ﺷـﯿﺨﺎ ﮐﺎﺳـﻤﻪ ﮐﻤﺎ ﻗﺎل ﺑﻌﺾ اﻟﺼﻠﺤﺎء ﻓﯽ وﺻﻔﻪ و ﻟﻘﺪ ﺻﺎر ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺷﯿﺦ زﻣﺎﻧﻪ ﺑﺎﺗﻔﺎق ﻋﺎر ﻓﯽ وﻗﺘﻪ و ﻗﺪ اﻟﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻫﻠﻪ ﺣﯿﺚ ﺳـّﻤﻮه ﺷـﯿﺨﺎ ﻗﺒـﻞ اواﻧﻪ و وﻗﺘﻪ و ذﻟﮏ ﻟﺘﺤﻘﻖ وراﺛﺘﻪ ﻣﻦ ﻣﺘﺒﻮﻋﻪ ﮐﻤﺎ اﻟﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ آل اﻟﻤﺼـﻄﻔﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻟﺘﺴـﻤﯿﺘﻪ‬‫ﻣﺤﻤﺪا ﻗﺒﻞ اﻧﻪ ﺗﺠّﻠﯽ ﺻﻔﺎﺗﻪ اﻟﺤﻤﯿﺪة ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪305 :‬‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و ﺻﺎر ﻫـﺬا اﻻﺳﻢ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﯾﺼﺪق ﻓﯿﻪ ﻣﻦ ارﺑﻊ ﺣﯿﺜﯿﺎت اﺣﺪﻫﺎ اﻧّﻪ اﺳـﻤﻪ و ﺛﺎﻧﯿﻬﺎ اﻧّﻪ ﺑﻠﻎ ﻓﯽ اﻟّﺴّﻦ ﺣّﺪ اﻟﺸـﯿﻮﺧﮥ و ﺛﺎﻟﺜﻬﺎ اﻧّﻪ‬‫ﺷﯿﺦ اﻫﻞ اﻟّﺘﺼﻮف ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ و راﺑﻌﻬﺎ اﻧﻪ ﺷـﯿﺦ ﻃﻠﺒﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻈﺎﻫﺮة ﻓﻬﻮ ﺷـﯿﺦ اﺳـﻤﺎ و وﺻﻔﺎ و ﻋﻠﯽ ﮐّﻞ ﺗﻘﺪﯾﺮ و ﺑﮑّﻞ وﺟﻪ و ﻣﺎ‬‫اﺣﺴﻦ ﻗﻮل اﻻـرﯾﺐ اﻟﻔﺎﺿـﻞ ﻋﺒـﺪ اﻟﻠﻄﯿﻒ اﻟـّﺪﺑﯿﺮ ﺣﯿﺚ ﯾﻘﻮل ﻓﯿﻪ ﺷـﯿﺦ اﻟﯽ ﺳـﺒﻞ اﻟﺮﺷﺎد ﻣﺴـﻠّﮏ و ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻻ ﯾﺠﻬﻞ ﺷـﯿﺦ و‬‫ﯾﺤﺴﻦ اداﺋﻪ و ﺑﯿﺎﻧﻪ ﻟﻌﻈﯿﻢ اﺷـﮑﺎل اﻟﻌﻮﯾﺺ ﯾﺴـّﻬﻞ ﺷﯿﺦ ﺗﺒّﺤﺮ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم ﻓﻤﻦ راي ﺑﺤﺮا ﯾﺴﻮغ ﻟﻮاردﯾﻪ اﻟﻤﻨﻬﻞ ﺷﯿﺦ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻬﺎﺑﮥ روﻧﻖ‬‫ﮐﺎﻟﺒﺪر ﻟﮑﻦ وﺟﻬﻪ ﯾﺘﻬّﻠﻞ ﺷـﯿﺦ ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﻄﺎﻟﺒﯿﻦ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺻﻮﻓّﯿﮥ ان ﺟﺌﺖ ﻋﻨﻬﺎ ﺗﺴﺎل ﺷﯿﺦ ﺗﻘّﺪم ﻓﯽ اﻟّﺴﻠﻮك ﻻﻧﻪ ان ﻋّﺪ ارﺑﺎب اﻟﮑﺮاﻣﮥ اّول‬‫اﻟﻌﯿـﺪروس اﻟﺤﺒﺮ ﻗـﺪوه ﻋﺼـﺮة ﻣﻦ اﻟّﺸﺪاﺋـﺪ ﻣﻘﺼـﺪ و ﻣﺆّﻣـﻞ ﻗﻄﺐ اﻟّﺰﻣـﺎن و ﻏﻮﺛﻪ و ﻏﯿـﺎﺛﻪ ﻣﻦ ﯾﺮﺗﺠﯿﻪ ﻻـ ﯾﻀﺎع و ﯾﻬﻤﻞ اّن اﻟﻌﻔﯿﻒ اﺑﻮ‬‫اﻟﺸـﻬﺎب اﻟﻤﺮﺗﻀﯽ ﺑﺤﺮ اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ ﻣﺮﺷﺪ ﻣﺘﻔﻀﻞ ﻋﺬب اﻟﻤﻮارد ﻣﻦ اﺗﺎه واردا ﻣﻦ ﻓﯿﻀﻪ درن اﻟﻐﺸﺎوة ﯾﻐﺴﻞ ﻣﺎ ﻗﯿﻞ ﻫﺬا ﮐﺎﻣﻞ ﻓﯽ ذاﺗﻪ اﻻ و‬‫ﻗﻠﺖ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﻨﺪي اﮐﻤﻞ و روي ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﻌﻠﻢ اﻟّﺸﻬﯿﺮ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﺎﻋﻠﻮي اﻧّﻪ ﮐﺎن ﯾﻘﻮل ﻣﺎ اﺣﺪ ﻣﻦ آل ﺑﺎﻋﻠﻮي اّوﻟﻬﻢ‬‫و آﺧﺮﻫﻢ اﻋﻄﯽ ﻣﺜﻠﻪ و روي ﻣﺜـﻞ ذﻟﮏ ﻋﻦ اﻟﻮﻟﯽ اﻟﻌّﻠﺎﻣـﮥ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﻟّﻨﺤﻮّي ﺑﺎﻋﻠﻮي و زاد و اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ ﻫﻮ اﻟّﺎ آﯾﮥ‬‫اﻟﯿﻮم ﻓﻬﻮ ﻋﺪﯾﻢ اﻟﻨﻈﯿﺮ و ﻟّﻤﺎ ﺳـﻤﻊ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﻔﻮز و اﻟﺒﺸـﺮي ﮐﺎن ﻻ ﯾﻤّﺮ ﺑﺸﯽء اﻟّﺎ و ﯾﻘﻮل ﮐﻨﺖ ادور ﻻﺷﯿﺎء ﻣﻦ ﺟﻬﮥ اﻟﻤﻌﺘﻘﺪات ﻓﻤﺎ ﺷﻔﺎﻧﯽ‬‫ﺷﯽء ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯿﻬﺎ ﻻ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﻐﺰاﻟﯽ و ﻻ اﻟﯿﺎﻓﻌﯽ و ﺣﮑﯽ ﻣﻦ ﻣﺠﺎﻫﺪاﺗﻪ اﻧّﻪ ﮐﺎن ﯾﻌﺘﻤﺮ ﻏﺎﻟﺒﺎ ﻓﯽ رﻣﻀﺎن ارﺑﻊ ﻋﻤﺮات ﺑﺎﻟﻠﯿﻞ و ارﺑﻊ ﻋﻤﺮات‬‫ﺑﺎﻟﻨﻬﺎر و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻬﺎ ﻣﻨﻘﺒﮥ ﻣﺎ اﺟّﻠﻬﺎ ﻓﻘﺪ ورد ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺢ ان ﻋﻤﺮة ﻓﯽ رﻣﻀﺎن ﮐﺤّﺠﮥ و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﺗﻘﻀـﯽ ﺣّﺠﮥ او ﺣّﺠﮥ ﻣﻊ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺎل اﻟﻌﻼﻣﮥ ﺣﻤﯿﺪ و ﺗﯿﺴﺮ ارﺑﻊ ﺑﺎﻟﻠﯿﻞ و ارﺑﻊ ﺑﺎﻟﻨﻬﺎر ﻣﻦ اﻟﮑﺮاﻣﺎت اﻟﺨﺎرﻗﮥ و ﻟﻢ ﯾﻨﻘﻞ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯿﻤﺎ اﻋﻠﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪306 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 195‬از ‪359‬‬‫ﻣﻦ اﻻﺳـﻼف اﻟﺴﺎﺑﻘﮥ و ﻣﺎ اﺣﺴﻦ ﻗﻮل اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻤﻌﻄﯽ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺣﯿﺚ ﯾﻘﻮل ﻓﯽ اﺛﻨﺎء ﺑﻌﺾ ﻗﺼﺎﺋﺪه ﻓﯿﻪ ﻗﺪ ﻋﺸﺖ ﻓﯽ أم‬‫اﻟﻘﺮي دﻫﺮا ﻋﻠﯽ ﺗﺤﺼـﯿﻞ ﻋﻠﻢ ﺛﻢ درس ﻗﺮان و ﻋﺒﺎدة و زﻫﺎدة ﻓﯽ ﺧﻠﻮة ﻣﺴـﺘﺘﺮا ﻋﻦ ﺳﺎﺋﺮ اﻻﺧﻮان و ﻗﯿﺎم ﻟﯿﻞ ﻣﻊ ﺻﯿﺎم ﻫﻮ اﺟﺮ ﻣﺴﺘﻤﺴﮑﺎ‬‫ﺑـﺎﻟﺒﯿﺖ و اﻻرﮐﺎن و ﮐﺘﺒﺖ ﻓﯽ اﻟﺤّﺠﺎج و اﻟﻌﻤﺎر و اﻟﺰّوار و اﻟﻌّﺒﺎد ﻣﻨـﺬ زﻣﺎن ﻣﺘﺮددا ﻣﻦ ﻣّﮑـ ﮥ اﻟﻐّﺮاء اﻟﯽ ﻗﺒﺮ اﻟﻨﺒﯽ اﻟﻤﺼـﻄﻔﯽ اﻟﻌـﺪﻧﺎﻧﯽ ﻣﺎ‬‫ﻧﻠﺖ ﯾﺎ اﺑﻦ اﻟﻌﯿﺪروس وﻻﯾﮥ ﻣﻮاﻫﺒﺎ ﻓﯽ رﺗﺒﮥ اﻟﺴﻠﻄﺎن اﻟّﺎ ﺑﻠﻄﻒ ﻋﻨﺎﯾﮥ و ﻋﺒﺎدة و ﻣﺠﺎﻫﺪات ﻓﯽ رﺿﯽ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻟﯿﺲ اﻟﻤﻌﺎل ﺑﺎﻟﺘﻤﺎﻧﯽ ﯾﺎ ﻓﺘﯽ‬‫ﻟﻮ ﻻ اﻟﻤﺸـّﻘﮥ ﺷﺎﻫﺪي و ﮐﻔﺎﻧﯽ اﻧﺖ اﻟﻮاﻟﯽ اﺑﻦ اﻟﻮﻟﯽ اﺑﻦ اﻟﻮﻟﯽ اﻟﯽ اﻟّﺮﺿﺎ اﻟﻄﺎﻫﺮ اﻻردان اﻟﻌﯿﺪروس اﺑﻮك و اﻟﺴـﻘﺎف ﺟّﺪك و اﻟﻤﻘﺪم‬‫ﺛﺎﻟﺚ اﻟّﺮﺟﻼن ﻫﺬا اﻟﻤﻔﺎﺧﺮ إن ﺗﻌّﺪ ﻣﻔﺎﺧﺮا ﺑﺎﻟّﺬات و اﻻﺑﺎء و اﻻﺧﻮان و ﻣﻦ ﺷﯿﻮﺧﻪ ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺷﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ‬‫اﻟﻤﺼـﺮي و ﻟا ﻔﻘﯿﻪ اﻟّﺼﺎﻟـﺢ اﻟﻌﻼﻣـﮥ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﺎﻗﺸـﯿﺮ اﻟﺤﻀـﺮﻣﯽ و ﻟﻪ ﻣﻦ ﮐﻞ ﻣﻨﻬﻤﺎ إﺟﺎزة ﻓﯽ ﺟﻤﺎﻋـﮥ آﺧﺮﯾﻦ ﯾﮑﺜﺮ ﻋﺪدﻫﻢ و‬‫اﺟﺘﻤﻊ ﺑﺎﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺮﺑﯿﻊ ﺑﺰﺑﯿﺪ و اّﻣﺎ ﻣﻘﺮّواﺗﻪ ﻓﮑﺜﯿﺮة ﺟﺪا و ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ اﻟﻌﻘﺪ اﻟّﻨﺒﻮّي و اﻟﺴـﺮ اﻟﻤﺼـﻄﻔﻮي و اﻟﻔﻮز و اﻟﺒﺸـﺮي و ﺷـﺮﺣﺎن ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﻘﺼـﯿﺪة اﻟﻤﺴـّﻤﺎة ﺗﺤﻔـﮥ اﻟﻤﺮﯾـﺪ اﺣـﺪﻫﻤﺎ اﮐﺒﺮ ﻣﻦ اﻵﺧﺮ اّﻣﺎ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻓﺎﻟﻤﺴـّﻤﯽ ﺣﻘﺎﺋﻖ اﻟﺘﻮﺣﯿﺪ و اّﻣﺎ اﻟﺼـﻐﯿﺮ ﻓﺎﻟﻤﺴـّﻤﯽ ﺳـﺮاج اﻟﺘﻮﺣﯿﺪ و‬‫اﻟﻤﻮﻟـﺪان ﮐﺬﻟﮏ اﺣﺪﻫﻤﺎ اﮐﺒﺮ ﻣﻦ اﻵﺧﺮ و اﻟﻤﻌﺮاج و رﺳﺎﻟﮥ ﻓﯽ اﻟﻌﺪل و ورد اﺳـﻤﻪ اﻟﺤﺰب اﻟﻨﻔﯿﺲ و ﻧﻔﺤﺎت اﻟﺤﮑﻢ ﻋﻠﯽ ﻻﻣّﯿﮥ اﻟﻌﺠﻢ‬‫و ﻫﻮ ﻋﻠﯽ ﻟﺴﺎن اﻟﺘﺼّﻮف و ﻟﻢ ﯾﮑﻤﻠﻪ و دﯾﻮان ﺷـﻌﺮ و ﻣﻦ ﺷـﻌﺮه ﻫﺬه اﻟﻮﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻘﯽ ﻧﻈﻢ ﻓﯿﻬﺎ ﻧﺴﺒﻪ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻫﯽ‬‫ﺗﻮّﺳـ ﻠﯽ ﻣﺤﻤـﺪ ﺧﺎﺗﻢ اﻟّﺮﺳﻞ و ﻓﺎﻃﻤـﮥ و اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﯽ آﺧﺮ ﻣﺎ ﺳﺎق ﻣﻦ اﺷـﻌﺎره ﺛﻢ ﻗﺎل و ﻣﻨﺎﻗﺒﻪ و ﮐﺮاﻣﺎﺗﻪ ﻟﯿﺲ ﻫﺬا ﻣﺤﻠﻬﺎ و ﻗﺪ‬‫اﻓﺮدﻫﺎ ﻏﯿﺮ واﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺑﺎﻟﺘﺼـﻨﯿﻒ ﮐﺎﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻌﻼﻣﮥ ﺣﻤﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺴﻨﺪي ﻓﯽ رﺳﺎﻟﮥ ﻟﻪ و اﻟﺸﯿﺦ اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﯿﺸﮑﺮّي اﻟﻤﮑﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻧﺰﻫﮥ اﻻﺧﻮان و اﻟﻨﻔﻮس ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺷﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪307 :‬‬‫اﻟﻌﯿﺪروس و ﻗﺪ ذﮐﺮت ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻨﻬﺎ ﻓﯽ ﻣﻘّﺪﻣﮥ ﮐﺘﺎﺑﯽ اﻟﻔﺘﻮﺣﺎت اﻟﻘﺪوﺳـّﯿﮥ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﺨﺮﻗﮥ اﻟﻌﯿﺪروﺳـّﯿﮥ اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﻟّﻠﻪ دّر اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﻤﻌﻄﯽ ﺑـﺎﮐﺜﯿﺮ ﺣﯿﺚ ﯾﻘﻮل ﻓﯿﻪ ﻣﻦ ﻗﺼـﯿﺪة ذاﻋﺖ ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ و ﺷﺎع ﺛﻨﺎؤه* ﻓﯽ اﻟﺨﺎﻓﻘﯿﻦ و ﺟﺎوزت ﺑﻐـﺪادا و ﻣﺎ اﺣﺴﻦ ﻗﻮل اﻟﺸـﯿﺦ ﻟا ﻔﺎﺿـﻞ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟّﻠﻄﯿﻒ اﻟّﺪﺑﯿﺮ ﺣﯿﺚ ﯾﻘﻮل ﻓﯿﻪ ﺷﯿﺦ اﻻﻧﺎم ﻣﻔﯿﺪ ﮐﻞ ﻣﺤﻘﻖ ﺑﺤﺮ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻌﺎرف اﻟّﺮﺑﺎﻧﯽ اﺑﻦ اﻟﻌﻔﯿﻒ اﺑﻮ اﻟﺸﻬﺎب اﻟﻤﺠﺘﺒﯽ ﻗﻄﺐ اﻟّﺰﻣﺎن‬‫اﻟﻌﯿﺪروس اﻟﺜﺎﻧﯽ ﺷـﺮف اﻟـّﺴ ﯿﺎدة و اﻟﺰﻫﺎدة و اﻟﺘﻘﯽ ﻓﺨﺮ اﻟﺤﻤﺎة اﻟﻐّﺮ ﻣﻦ ﻋﺪﻧﺎن ﻫﻮ ﮐﺎﻟّﺴﻔﯿﻨﮥ ﻣﻦ ﺗﻮﻻه ﻧﺠﺎ و ﺳﻮاه ﻟﻢ ﯾﺎﻣﻦ ﻣﻦ اﻟﻄﻮﻓﺎن و‬‫ﺳﯿـﺪ ﻣﺤﻤـﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﺨﺎﻧﯽ اﻟﻘـﺎدري اﻟﻤـﺪﻧﯽ در ﺻـﺮاط ﺳـﻮي ﻓﯽ ﻣﻨـﺎﻗﺐ آل اﻟﻨـﺒﯽ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯽ اﻟﻌﻘـﺪ اﻟّﻨﺒﻮّي و اﻟّﺴـ ﺮ‬‫اﻟﻤﺼـﻄﻔﻮي ﻟﻠﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم و اﻟﻐﻮث اﻟﻬﻤﺎم ﺑﺤﺮ اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ و اﻟﻤﻌﺎرف اﻟﺴّﯿﺪ اﻟﺴﻨﺪ اﻟﻔﺮد اﻻﻣﺠﺪ اﻟﺸﺮﯾﻒ اﻟﺤﺴﯿﻨﯽ اﻟﻤﺴﻤﯽ ﺑﺎﻟﺸﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿﺪروس ﺑﺎﻋﻠﻮي ﻣﺎ ﻧّﺼﻪ‬‫ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺬﮐﻮر اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﮐﻞ ﺳﺒﺐ و ﻧﺴﺐ و ﺣﺐ ﯾﻨﻘﻄﻊ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ اﻻ ﺳﺒﺒﯽ و ﻧﺴﺒﯽ و ﺣﺴﺒﯽ اﻟﺦ‬‫و ﻧﯿﺰ ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﺷـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻮر ﺳﺎﻓﺮ ﺣﺎﺋﺰ ﻓﻀﻞ ﺳﺎﻓﺮ و ﻧﺒﻞ زاﻫﺮ و ﻣﺠﺪ ﺑﺎﻫﺮ و ﺷـﺮف ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﻣﺤﻤﺪ اﻣﯿﻦ ﺑﻦ‬‫ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺤﺒﯽ در ﺧﻼﺻﮥ اﻻﺛﺮ ﻓﯽ اﻋﯿﺎن اﻟﻘﺮن اﻟﺤﺎدي ﻋﺸـﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿﺪروس‬‫اﻟﻤﻠﻘﺐ ﻣﺤﯿﯽ اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﺤﻀـﺮﻣﻮﺗﯽ اﻟﻬﻨﺪي اﺣﺪ اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﺤﻀﺎرﻣﮥ ذﮐﺮه اﻟﺸـﺌﻠّﯽ ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺨﻪ و ﻗﺎل ﻓﯽ‬‫ﺗﺮﺟﻤﺘﻪ ﻗﺪ ﺗﺮﺟﻢ ﻧﻔﺴﻪ ﻫﻮ ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺨﻪ اﻟﻨﻮر اﻟﺴﺎﻓﺮ ﻋﻦ اﺧﺒﺎر اﻟﻘﺮن اﻟﻌﺎﺷـﺮ ﻓﻘﺎل وﻟﺪت ﻓﯽ ﻋﺸـّﯿﮥ ﯾﻮم اﻟﺨﻤﯿﺲ ﻟﻌﺸـﺮﯾﻦ ﺧﻠﺖ ﻣﻦ ﺷـﻬﺮ‬‫رﺑﯿﻊ اﻻول ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﺗﺴـﻌﻤﺎﺋﮥ ﺑﻤﺪﯾﻨﮥ أﺣﻤﺪآﺑﺎد ﻣﻦ ﺑﻼد اﻟﻬﻨﺪ و ﮐﺎن واﻟﺪي راي ﻓﯽ اﻟﻤﻨﺎم ﻗﺒﻞ وﻻدﺗﯽ ﺑﻨﺤﻮ ﻧﺼﻒ ﺷـﻬﺮ‬‫ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اوﻟﯿﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟﮑﯿﻼﻧﯽ و اﻟﺸﯿﺦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﻌﯿﺪروس و ﮐﺎن اﻟﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﯾﺮﯾﺪ ﺣﺎﺟﮥ ﻣﻦ اﻟﻮاﻟﺪ‬‫ﻓﺬﻟﮏ ﻫﻮ اﻟﺬي ﺣﻤﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﺗﺴﻤﯿﺘﯽ ﺑﻬﺬا اﻻﺳﻢ و ﮐّﻨﺎﻧﯽ اﯾﻀﺎ أﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻟّﻘﺒﻨﯽ ﻣﺤﯿﯽ اﻟﺪﯾﻦ و ﺗﻘﺮر ﻋﻨﺪه اﻧﻪ ﺳﯿﮑﻮن ﻟﯽ ﺷﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪308 :‬‬‫و ﮐﺎن ﻗﺒﻞ ان ﯾﺴـﻠﻢ ﻟﻪ وﻟـﺪ؟؟؟ ﺑﺎرض اﻟﻬﻨﺪ ﻓﻤﺎ ﻋﺎش ﻟﻪ ﻣﻨﻬﻢ ﻏﯿﺮي و ﮐﺎن ﯾﺤّﺒﻨﯽ ﺟﺪا و ﻗﺎل ﻟﯽ ﻣﺮة إذا وﻗﻊ زﻣﺎﻧﮏ اﻓﻌﻞ ﻣﺎ ﺷـﺌﺖ و‬‫ﺣﮑﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﺜﻘﺎت ﻗﺎل ﺟﺎء ﺑﻌﺾ اﻟﻮزراء اﻟﮑﺒﺎر اﻟﯽ واﻟـﺪك ﯾﻄﻠﺐ ﻣﻨﻪ اﻟﺪﻋﺎء ﻓﯽ اﻣﺮ ﻣﻦ اﻻﻣﻮر و ﮐﻨﺖ إذ ذاك ﺻـﻐﯿﺮا ﺟﺪا و ﮐﻨﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 196‬از ‪359‬‬‫ﺟﺎﻟﺴﺎ ﺑﯿﻦ ﯾﺪﯾﻪ ﻓﻘﺮات ﻓﯽ اﻟﺤﺎل ﻫﺬه اﻵﯾﮥ و اﺧﺮي ﺗﺤﺒﻮﻧﻬﺎ َﻧْﺼٌﺮ ﻣَِﻦ اﻟﱠﻠِﻪ َو َﻓﺘٌْﺢ َﻗِﺮﯾٌﺐ‬‫ﻓﻘﺎل اﻟﺸـﯿﺦ ﯾﮑﻔﯿﮑﻢ ﻫـﺬا اﻟﻤﻘﺎل ﻫـﺬا ﻣﺜﻞ اﻟﻮﺣﯽ ﻗﺎل ﺛﻢ ﻗﻀـﯿﺖ ﺗﻠﮏ اﻟﺤﺎﺟﮥ و ﮐﺎﻧﺖ اﻣﯽ أّم وﻟﺪ ﻫﻨﺪﯾﮥ وﻫﺒﺘﻬﺎ ﺑﻌﺾ اﻟﻨﺴﺎء ﻣﻦ ﺑﯿﺖ‬‫اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻤﺸـﻬﻮرة ﺑﺎﻟﺼـﺪﻗﺎت ﻻﺑﯽ و اﻋﻄﺘﻬﺎ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﺗﺤﺘﺎج إﻟﯿﻪ ﻣﻦ اﺛﺎث و اﺧـﺬ ﻣﻨﻬﺎ ﺟﻤﻠـﮥ ﻣﻦ اﻟﺠﻮاري و ﮐﺎﻧﺖ ﺗﻨﻈﺮﻫﺎ ﻣﺜﻞ اﺑﻨﺘﻬﺎ و‬‫ﺗﺰورﻫـﺎ ﻓﯽ ﻟا ﺸـﻬﺮ ﻫﺮات و ﮐـﺎﻧﺖ ﻫﯽ إذ ذاك ﺑﮑﺮ او ﻟﻢ ﺗﻠـﺪ ﻟﻪ ﻣﻦ اﻻوﻻد ﻏﯿﺮي و ﮐﺎﻧﺖ ﻣﻦ اﻟﺼﺎﻟﺤﺎت و ﻗﺮأت اﻟﻘﺮآن ﺣﺘﯽ ﺧﺘﻤﺘﻪ‬‫ﻋﻠﯽ ﯾـﺪ ﺑﻌﺾ اوﻟﯿـﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ ﺣﯿـﺎة اﻟﻮاﻟـﺪ ﺛﻢ اﺷـﺘﻐﻠﺖ ﺑﺎﻟﺘﺤﺼـﯿﻞ و ﻗﺮأت ﻋـﺪة ﻣﺘﻮن ﻋﻠﯽ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﺗﺼـﺪﯾﺖ ﻟﻨﺸـﺮ اﻟﻌﻠﻢ و‬‫ﺷﺎرﮐﺖ ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﻔﻨﻮن و ﺗﻔﺮﻏﺖ ﻟﺘﺤﺼﯿﻞ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻨﺎﻓﻌﮥ و اﻋﻤﻠﺖ اﻟﻬّﻤﮥ ﻓﯽ اﻗﺘﻨﺎء اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻔﯿﺰة و ﺑﺎﻟﻐﺖ ﻓﯽ ﻃﻠﺒﻬﺎ ﻣﻦ اﻗﻄﺎر اﻟﺒﻼد‬‫ﻣﻊ ﻣﺎ ﺻﺎر اﻟﯽ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﻮاﻟـﺪ ﻓﺎﺟﺘﻤﻊ ﻋﻨـﺪي ﺟﻤﻠـﮥ و ﻣﺎ ﺑﻠﻐﻨﯽ ن ﺳـﯿﺪي اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿﺪروس ﻗﺎل ﻣﻦ ﺣﺼﻞ ﮐﺘﺎب اﺣﯿﺎء ﻋﻠﻮم‬‫اﻟﺪﯾﻦ و ﺟﻌﻠﻪ ﻓﯽ ارﺑﻌﯿﻦ ﺟﻠﺪا ﺿـﻤﻨﺖ ﻟﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺎﻟﺠّﻨﮥ ﻓﺤﺼـﻠﺘﻪ ﮐﺬﻟﮏ ﺑﻬﺬه اﻟﻨﯿﮥ و وﻓﻘﺖ ﻻﺳﺘﻤﺎع اﻻﺣﺎدﯾﺚ و اﺷﺘﻐﺎل اﻻوﻗﺎت ﺑﻬﺎ‬‫و ﻃﺎﻟﻌﺖ ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ و وﻓﻘﺖ ﻋﻠﯽ اﺷـﯿﺎء ﻏﺮﺑﯿﮥ ﻣﻊ ﻣﺎ ﺗﻠّﻘﯿﺘﻪ ﻋﻦ اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ ﻓﻠﻢ ﺗﻔﺘﻨﯽ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺷﺎرة ﺻﻮﻓّﯿﮥ او ﻣﺴﺌﻠﮥ ﻋﻠﻤّﯿﮥ او ﻧﮑﺘﮥ‬‫ادﺑـّﯿ ﮥ و ﻟﮑﻨﯽ ﻣﻊ ذﻟﮏ اﻇﻬﺮ اﻟﺘﺠﺎﻫﻞ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻷّن اﻟﮑﻼم ﻋﻠﯽ اﺷﺎرات اﻟﺘﺼّﻮف و ﻣﻘﺎﻣﺎت اﻟﺼﻮﻓّﯿﮥ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻟﻠﺸـﺨﺺ اّن ﯾﻘّﺪم ﻋﻠﯿﻬﺎ‬‫اﻟّﺎ ان ﮐﺎن ﻣﺘﺤّﻘﻘﺎ ﺑﻬﺎ و ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻓﻼ ﯾﺠﻮز ﻟﻪ ان ﯾﺨﻮض ﻓﯿﻬﺎ ﻣﻊ ﻏﯿﺮ اﻫﻠﻬﺎ ﻻﻧّﻬﺎ ﻣﺒﻨّﯿﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻮاﺟﯿﺪ و اﻻذواق ﻻ ﯾﻄﻠﻊ ﻋﻠﯽ ﺑﯿﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪309 :‬‬‫ﺣﻘﯿﻘﺘﻬﺎ ﺑﺎﻻﻟﺴـﻨﮥ و اﻻوراق ﺛﻢ ﻣّﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠّﯽ ﺑﻤﺎ ﻻ ﮐﺎن ﻟﯽ ﻗّﻂ ﻓﯽ ﺣﺴﺎب ﺣﺘﯽ ﺻﺎرت ﺑﻤﺼـﻨﻔﺎﺗﯽ اﻟﺮﻓﺎق و ﻗﺎل ﺑﻔﻀـﻠﯽ ﻋﻠﻤﺎء اﻵﻓﺎق و‬‫رزﻗﺖ ﻣﺤﺒﮥ ارﺑﺎب اﻟﻘﻠﻮب ﻣﻦ اوﻟﯿﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺣﻈﯿﺖ ﺑﺪﻋﻮاﺗﻬﻢ اﻟّﺼﺎﻟﺤﮥ و ﻋﻈﻤﻨﯽ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺷـﺮﻓﺎ و ﻏﺮﺑﺎ و ﺧﻀﻊ ﻟﯽ اﻟﺮؤﺳﺎء ﻃﻮﻋﺎ و‬‫ﮐﺮﻫﺎ و ﮐﺎﺗﺒﻨﯽ ﻣﻠﻮك اﻻﻃﺮاف و ارﻓﺪوﻧﯽ ﺑﺼـﻼﺗﻬﻢ اﻟﺠﻤﯿﻠﮥ و وﺻـﻠﺖ اﻟﯽ اﻟﻤﺪاﺋﺢ ﻣﻦ اﻵﻓﺎق ﮐﻤﺼﺮ و اﻗﺼﯽ اﻟﯿﻤﻦ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و اﺧﺬ‬‫ﻋّﻨﯽ ﻏﯿﺮ واﺣـﺪ ﻣـﻦ اﻻﻋﻼـم و ﻟﺒﺲ ﺧﺮﻗـﮥ اﻟﺘﺼـﻮف ﺟﻢ ﻏﻔﯿﺮ ﻣﻦ اﻷﻋﯿـﺎن و اﻟّﻔﺖ ﺟﻤﻠـﮥ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻘﺒﻮﻟـﮥ اﻟـﺘﯽ ﻟﻢ اﺳـﺒﻖ اﻟﯽ ﻣﺜﻠﻬﺎ‬‫ﮐﮑﺘﺎب اﻟﻔﺘﻮﺣﺎت اﻟﻘﺪوﺳـّﯿﮥ ﻓﯽ اﻟﺨﺮﻗـﮥ اﻟﻌﯿﺪروﺳـّﯿﮥ و ﻫﻮ ﮐﺘﺎب ﻧﻔﯿﺲ ﻟﻢ ﯾﺆﻟّﻒ ﻗﺒﻠﻪ اﺟﻤﻊ ﻋﻨﻪ و ﻫﻮ ﻣﺠﻠﺪ ﺿـﺨﻢ و ﻗّﺮﻇﻪ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ‬‫اﻟﻌﻠﻤـﺎء اﻻﻋﻼـم ﺣﺘﯽ ﺑﻠﻐﺖ ﺗﻘﺎرﯾﻈﻪ ﮐﺮارﯾﺲ و ﻣﻦ ﻏﺮﯾﺐ اﻻﺗﻔﺎق ان ﺗﺎرﯾﺨﻪ ﺟﺎء ﻣﻄﺎﺑﻘﺎ ﻟﻤﻮﺿﻮﻋﻪ و ﻫﻮ ﻟﯿﺲ ﺣﺮﻗـﮥ و ﮐﺘﺎب ﻟا ﺤـﺪاﺋﻖ‬‫اﻟﺨﻀـﺮة ﻓﯽ ﺳـﯿﺮة اﻟّﻨﺒﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و اﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﻫﻮ اّول ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺘﻪ و ﺳـّﻨﯽ إذ ذاك دون اﻟﻌﺸـﺮﯾﻦ و ﮐﺘﺎب اﺗﺤﺎف اﻟﺤﻀـﺮة اﻟﻌﺰﯾﺰة‬‫ﺑﻌﯿﻮن اﻟﺴـﯿﺮة اﻟﻮﺟﯿﺰة و ﻫﻮ ﻋﻠﯽ ﻧﻤﻂ اﻟﺤﺪاﺋﻖ اﻟّﺎ اﻧّﻪ اﺻـﻐﺮ و ﮐﺘﺎب اﻟﻤﺘﺘﺨﺐ اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر ﻣﻮﻟﺪ اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ و ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻨﻬﺎج اﻟﯽ‬‫ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﻤﻌﺮاج و ﮐﺘﺎب اﻻﻧﻤﻮذج اﻟﻠﻄﯿﻒ ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑـﺪر اﻟﺸـﺮﯾﻒ و ﮐﺘﺎب اﺳـﺒﺎب اﻟّﻨﺠﺎة و اﻟّﻨﺠﺎح ﻓﯽ اذﮐﺎر اﻟﻤﺴﺎء و اﻟـّﺼ ﺒﺎح و ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﺪر اﻟﺜﻤﯿﻦ ﻓﯽ ﺑﯿﺎن اﻟﻤﻬﻢ ﻣﻦ اﻟّﺪﯾﻦ و ﮐﺘﺎب اﻟﺤﻮاﺷـﯽ اﻟﺮﺷﯿﻘﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺮوة اﻟﻮﺛﯿﻘﮥ و ﮐﺘﺎب ﻣﻨﺢ اﻟﺒﺎري ﺑﺨﺘﻢ اﻟﺒﺨﺎري و ﮐﺘﺎب ﺗﻌﺮﯾﻒ‬‫اﻷﺣﺒـﺎء ﺑﻔﻀﺎﺋـﻞ اﻷﺣﯿـﺎء و ﺑـﺎﻋﺜﻪ اّن ﺳـﯿﺪ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿـﺪروس ﻗﺎل ﻏﻔﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻤﻦ ﯾﮑﺘﺐ ﮐﻼﻣﯽ ﻓﯽ اﻟﻐﺰاﻟﯽ ﻓﺮﺟﻮت ان ﯾﺘﻨﺎوﻟﻨﯽ‬‫دﻋـﺎؤه و اردت اﺳـﻌﺎف واﻟـﺪي ﺑﺘﺤﻘﯿﻖ رﺟـﺎه ﻓﺎﻧّﯽ ﺳـﻤﻌﺘﻪ ﯾﻘﻮل ان اﻣﻬﻞ اﻟّﺰﻣﺎن ﺟﻤﻌﺖ ﮐﻼم اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻐﺰاﻟﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب و‬‫اﺳـﻤّﯿﻪ اﻟﺠﻮﻫﺮ اﻟﻤﺘﻼـﻟﯽ ﻓﯽ ﮐﻼـم اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻐﺰاﻟﯽ و ﮐﺘـﺎب ﻋﻘـﺪ اﻟﻶـل ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋـﻞ اﻵل و ﮐﺘﺎب ﺧﺪﻣـﮥ اﻟﺴﺎدة ﺑﻨﯽ ﻋﻠﻮي‬‫ﺑﺎﺧﺘﺼﺎر اﻟﻌﻘﺪ اﻟّﻨﺒﻮّي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪310 :‬‬‫و ارﺟﻮ ان ﯾﻮﻓﻘﻨﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻻﺗﻤﺎﻣﻪ و ﮐﺘﺎب ﺑﻐﯿـﮥ اﻟﻤﺴـﺘﻔﯿﺪ ﺑﺸـﺮح ﺗﺤﻔﮥ اﻟﻤﺮﯾﺪ و ﻫﻮ ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﺟّﺪا و ﮐﺘﺎب اﻟﻨﻔﺤﮥ اﻟﻌﻨﺒﺮﯾﮥ ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﺒﯿﺘﯿﻦ‬‫اﻟﻌﺪﻧـّﯿ ﮥ و ﮐﺘﺎب ﻏﺎﯾـﮥ اﻟﻘﺮب ﻓﯽ ﺷـﺮح ﻧﻬﺎﯾﮥ اﻟّﻄﻠﺐ اﻋﺘﻨﯽ ﺑﻪ اﻟﻨﺎس ﮐﺜﯿﺮا و ﺣﺼـﻠﻮا ﻣﻨﻪ ﻧﺴـﺨﺎ ﻋﺪﯾﺪة ﻧﺤﻮ اﻻرﺑﻌﯿﻦ ﻓﯿﻤﺎ ﻋﻠﻤﺖ و ﺷـﺮح‬‫ﻋﻠﯽ ﻗﺼـﯿﺪة اﻟﺸـﯿﺦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﻌﯿﺪروس ﺻﺎﺣﺐ ﻋﺪن اﻟﻨﺒّﻮة و ﮐﺘﺎب اﺗﺤﺎف اﺧﻮان اﻟﺼـﻔﺎ ﺑﺸـﺮح ﺗﺤﻔﮥ اﻟّﻈﺮﻓﺎء ﺑﺄﺳﻤﺎء اﻟﺨﻠﻔﺎء و ﮐﺘﺎب‬‫ﺻﺪق اﻟﻮﻓﺎء ﺑﺤﻖ اﻻﺧﺎء و ﮐﺘﺎب اﻟﻨﻮر اﻟﺴﺎﻓﺮ ﻋﻦ اﺧﺒﺎر اﻟﻘﺮن اﻟﻌﺎﺷـﺮ و ﺗﻘﺮﯾﻆ ﻋﻠﯽ ﺷـﺮح ﻗﺼﯿﺪة اﻟﺒﻮﺻﯿﺮي اﻟﺘﯽ ﻋﺎرض ﺑﻬﺎ ﺑﺎﻧﺖ ﺳﻌﺎد‬‫ﻟﺸـﯿﺨﻨﺎ ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺴـﻼم دﻋﺴـﯿﻦ اﻻﻣﻮي اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و أﺧﺮ ﻋﻠﯽ رﺳﺎﻟﮥ ﺻﺎﺣﺒﻨﺎ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ ﻟﻤﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﮑﺮي ﻓﯽ ﺗﻨﺰﯾﻪ اﻻﻣﺎم ﻣﺎﻟﮏ ﻋﻦ ﺗﻠﮏ اﻟﻤﻘﺎﻟﮥ اﻟﺸـﻨﯿﻌﮥ اﻟﺘﯽ ﻧﺴﺒﻬﺎ إﻟﯿﻪ ﻣﻦ ﻻ ﺧﻼق ﻟﻪ و إﺟﺎزة ﻟﻠﻔﻘﯿﻪ اﻟﺼﺎﻟﺢ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 197‬از ‪359‬‬‫اﻟﻔﻘﯿﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﺎﺟﺎﺑﺮ و دﯾﻮان ﺷـﻌﺮ اﺳـﻤﻪ اﻟﺮوض اﻻرﯾﺾ و اﻟﻔﯿﺾ اﻟﻤﺴـﺘﻔﯿﺾ اﻧﺘﻬﯽ ﮐﻼﻣﻪ ﻓﯽ ﺣﻖ ﻧﻔﺴﻪ ﻗﺎل اﻟﺸﻠﯽ و ﻣﻦ ﻣﺆﻟﻔﺎﺗﻪ اﻟﺘﯽ‬‫ﻟﻢ ﯾﺬﮐﺮﻫﺎ اﻟﺰﻫﺮ اﻟﺒﺎﺳﻢ ﻣﻦ روض اﻻﺳـﺘﺎذ ﺣﺎﺗﻢ و ﻫﻮ ﺷﺮح رﺳﺎﻟﮥ ﻣﻦ اﻟّﺴﯿﺪ ﺣﺎﺗﻢ إﻟﯿﻪ و ﻫﻮ ﻣﻄﻮل ﻧﺤﻮ ﻣﺠّﻠﺪﯾﻦ و ﮐﺘﺎب ﻗّﺮة اﻟﻌﯿﻦ ﻓﯽ‬‫ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﻮﻟﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺎ ﺣﺴـﯿﻦ ﻗﺎل ﻓﯽ اﻟﺰﻫﺮ اﻟﺒﺎﺳﻢ و ﺷـﯿﺨﻨﺎ و اﻣﺎﻣﻨﺎ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟّﺮﺑّﺎﻧﯽ اﻟﻤﺮﺑّﯽ ﺷﯿﺦ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﯿﺪروس ﻓﺎﻧّﻪ رﺑّﺎﻧﯽ ﯾﻨﻈﺮه و ﻏﺬاﻧﯽ ﺑﺴّﺮه و ﺻﺪرﻧﯽ ﻓﯽ ﻣﮑﺎﻧﻪ و ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻟﺸﯿﺦ اﻟﺬي ﻫﻮ اﻻخ و اﺑﻦ اﻟﻌﻢ اﻻﻧﺴﺎن اﻟﮑﺎﻣﻞ‬‫و اﻟﺠﺰء اﻟـﺬي ﻫﻮ ﻟﻠﮑﻞ ﺷﺎﻣﻞ اﺑﻮ اﻻرواح و ﺷـﯿﺦ اﻻﺷـﺒﺎح ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻻﻫﺪل و ﻫﻮ اﻟّﺬي اﺳـﺮع ﺑﺎﺳـﺮارﻧﺎ ﺣﺘﯽ ﻟﺤﻘﺖ وﻓّﻖ اﻟﺴـﻨﺘﻨﺎ‬‫ﺣﺘﯽ ﻧﻄﻘﺖ و ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻗﻄﺐ اﻟﻮﺟﻮد و اﻣﺎم اﻫﻞ اﻟﺸﻬﻮد و ﺷﻤﺲ اﻟﺸﻤﻮس اﻟﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺷﯿﺦ اﻟﻌﯿﺪروس ﺻﻨﻮي و واﻟﺪي ﻓﺎﻧّﻪ‬‫ﺣﮑﻤﻨﯽ و اﻟﺒﺴﻨﯽ اﻟﺨﺮﻗﮥ و ﻧﺼﺒﻨﯽ ﺷﯿﺨﺎ و ذﮐﺮ ﺻﻮرة اﺟﺎزﺗﻪ ﻟﻪ و ﺗﺤﮑﯿﻤﻪ و ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻟﺮاﺑﻊ دروﯾﺶ ﺣﺴﯿﻦ اﻟﮑﺸﻤﯿﺮي و ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻟﺨﺎﻣﺲ‬‫ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪311 :‬‬‫ﺟﻌﻔﺮ اﻟﮑﺸـﻤﯿﺮي و ذﮐﺮ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻫﺬﯾﻦ و إﺟﺎزة اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻟﻪ و ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻟﺴﺎدس اﻟﻮﻟﯽ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﻘﺪوة اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺸﯿﺦ ﺣﺴﻦ ﭼﺸﺘﯽ و‬‫ﻟﻢ ﯾﺰل ﻓﯽ أﺣﻤـﺪآﺑﺎد ﻣﺴـﺘﻤﺮا ﻋﻠﯽ ﻧﻔﻊ اﻟﻌﺒـﺎد اﻟﯽ ان اﻧﺘﻘـﻞ اﻟﯽ رﺣﻤـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ و ﮐﺎﻧﺖ وﻓﺎﺗﻪ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺛﻠﺜﯿﻦ و اﻟﻒ ﺑﻤـﺪﯾﻨﮥ‬‫أﺣﻤﺪآﺑﺎد و ﻋﻤﺮه ﺳﺘﻮن ﺳﻨﮥ و ﻗﺒﺮه ﺑﻬﺎ ﻣﺸﻬﻮر ﻣﻌﺮوف ﯾﺰار و ﯾﺘﺒّﺮك ﺑﻪ‬‫‪ -68‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺨﺪوم‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و ﻫﺸـﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﺒﺎس اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﻤﯿﺮزا ﻣﺨﺪوم ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻟﺪﯾﻦ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را ﺑﺎ آن ﻫﻤﻪ ﺗﻌﺼﺐ و ﺗﺼـﻠﺐ در ﻣﻨﺎﻗﺐ‬‫ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم از ﺗﺮﻣﺬي ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻧﻮاﻗﺾ در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم از ﻓﺮع ﺛﺎﻧﯽ ﻓﺼﻞ‬‫اول از ﻓﺼﻮل ﺛﻼﺛﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗـﺎل ﻗـﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﯿﺸـﺎ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀـﯽ ﻓﯽ اﻟﺴـﺮﯾﮥ‬‫ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠﯽ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ‬‫اﻟﺴـﺮﯾﮥ ﻓﺴـّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻌﻞ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎل ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻬﻤﺎ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا‬‫ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ و ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﺛﻠﺜﺎ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ‬‫ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي‬‫ﻓﯿﺎ ﻟﻠﻌﺠﺐ ﮐّﻞ اﻟﻌﺠﺐ ﻫـﺬا ﺻﺎﺣﺐ اﻟّﻨﻮاﻗﺾ اﻟﻤﺨـﺪوم ﻻﺟّﻠـﮥ ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻬﻢ اﻟﻘﺮوم و ﻣﻼذ ﻣﺸﺎﯾﺨﻬﻢ اﻟﻤﺒﺪﻋﯿﻦ ﺣﻘﺎﺋﻖ اﻟﻤﻨﻄﻮق و ﻟا ﻤﻔﻬﻮم‬‫ﻣﻊ ﻣـﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ اﻻﻏﺮاق اﻟﺒﺎﻟﻎ و اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻟﻤﺸﻮم و اﻻﯾﻀﺎع ﻓﯽ ﺳـﺒﺎﺳﺐ اﻟﻌﺴﻒ اﻟﻤـﺬﻣﻮم و اﻻﯾﺠﺎف ﻓﯽ ﻣﻬﺎﻣﻪ اﻟﺤﯿﻒ اﻟﻤﻠﻮم ﯾﺜﺒﺖ ﻓﯽ‬‫ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸﺮﯾﻒ ﻧﺎﻗﻼ ﻋﻦ اﻟﺘﺮﻣﺬي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪312 :‬‬‫ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻓﯿﻈﻬﺮ ﮐﻮﻧﻪ ﻣﻌﺘﻤـﺪا ﻣﻌﺘﺒﺮا ﺻـﺤﯿﺤﺎ ﻋﻠﯽ رﻏﻢ اﻟﺨﺼﻮم و اﻟﮑﺎﺑﻠّﯽ ﻣﻊ ﮐﻮﻧﻪ ﻣﻨﺘﻬﺒﺎ ﻟﻤﻄﺎﻟﺐ ﮐﺜﯿﺮة ﻣﻦ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻨﻮاﻗﺾ‬‫ﻟﻢ ﯾﺤﺘﻔﻞ ﺑﺎﺛﺒﺎﺗﻪ ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺼـﺤﯿﺢ اﻟﻤﻨﻘـﺬ ﻣﻦ اﻟﻤﻬﺎﻟﮏ و اﻟﻤـﺪاﺣﺾ ﺑﻞ ﺟﺮح ﻓﯿﻪ ﻣﺠﺎزﻓﮥ و ﻋﺪواﻧﺎ و ﺧﺎﻟﻔﻪ اﺟﻬﺎرا و اﻋﻼﻧﺎ ﻓﺎذا‬‫ﮐﺎن ﻫﺬا ﺣﺎل اﻟﮑﺎﺑﻠﯽ اﻻﺧﺬ ﻣﻨﻪ ﺑﻼ ﺗﻮﺳـﯿﻂ ﻓﻤﺎ ذا اﺷـﮑﻮ ﻣﻦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﻨﺘﺤﻞ ﻟﺜﻔﺎﻻت اﻟﻤﻨﺘﺤﻞ ﻣﻊ زﯾﺎدة اﻟّﺘﻌﻤﯿﺲ و اﻟﺘﺨﻠﯿﻂ اﻟﻤﻮﺛﺮ‬‫ﻻﻗﺼﯽ اﻻزورار ﻋﻦ اﻧﺘﻬﺎج اﻟﻤﻨﻬﺞ اﻟﻮﺳﯿﻂ اﻟﮑﻤﯿﺶ اﻻز دار ﻓﯽ اﺧﻤﺎل اﻟﺤّﻖ و ﺗﻌﻤﯿﮥ اﻟّﺼﺪق ﺑﻘﻠﺐ ﻧﺸﯿﻂ و اﻟﻤﻤﻌﻦ ﻓﯽ ﺗﺸﯿﯿﻊ اﻟﺰاﻫﻖ و‬‫ﺗﻨﻔﯿﻖ اﻟﺰاﺋﻒ ﺑﻠﺴﺎن ﺳـﻠﯿﻂ و ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻧﻬﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﺻـّﺤﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ از ﻧﻘﻞ ﮐﺮدن ﻣﯿﺮزا ﻣﺨﺪوم آن را از ﺗﺮﻣﺬي در ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 198‬از ‪359‬‬‫ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺻّﺤﺖ آن از ﻋﻨﻮان اﯾﻦ ﻓﺮع ﮐﻪ در آن اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده واﺿﺢ و‬‫ﻻﺋﺤﺴﺖ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻓﯽ ﺻـﺪر اﻟّﻨﻮاﻗﺾ ﺛﻢ اﻋﻠﻢ اﻧّﻪ ﻣﺮﺗﺐ ﻋﻠﯽ ﻣﻘّﺪﻣﮥ و ﻓﺼﻮل ﺛﻠﺜﮥ و ﮐﺸﻒ ﻣﻘﺎﻟﮥ و ﺧﺎﺗﻤﮥ و ذﯾﻞ و اﮐﻤﺎل اﻟﻤﻘﺪﻣﮥ ﻓﯽ‬‫ﺗﺤﻘﯿﻖ اﻻﯾﻤﺎن و اﻻﺳـﻼم و اّن اﻻﯾﻤﺎن ﺑﺎﻟﻤﻌﻨﯽ اﻟﺬي ﯾﻘﻮﻟﻪ اﻻﻣﺎﻣّﯿﮥ ﻻ ﯾﺼّﺢ اﻟﻔﺼﻞ اﻻّول و ﻓﯿﻪ ﻓﺮﻋﺎن اﻻّول ﻓﯽ اﻵﯾﺎت اﻟﻨﺎزﻟﮥ ﻓﯽ ﻓﻀﻞ‬‫اﻻﺻـﺤﺎب و ﻓﻀﻞ ﺑﻌﺾ اﺻـﻨﺎﻓﻬﻢ ﻋﻤﻮﻣﺎ و اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻣﻨﻬﻢ ﻻﻧّﻬﻢ ﻣﻦ اﺟّﻠﮥ اﻻﺻﺤﺎب ﺟﺎﻣﻌﻮن ﺑﯿﻦ ﺷﺮﻓﯽ اﻟﻘﺮاﺑﮥ و اﻟّﺼﺤﺒﮥ و ﻫﻮ ﻣﺬّﯾﻞ‬‫ﺑﺘﺤﻘﯿﻖ رﺷـﯿﻖ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﯽ اﻟﺮواﯾﺎت اﻟﺼﺤﯿﺤﮥ اﻟّﺪاﻟّﮥ ﻋﻠﯽ ﻓﻀﻞ اﻟﻤﺬﮐﻮرﯾﻦ ﻓﮑّﻞ ﻣﺎ ورد ﻓﯽ ﻓﻀﻞ ﺷﺨﺺ واﺣﺪ ﻓﻬﻮ ذﮐﺮ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻔﺼﻞ‬‫اﻻ ﻣﺎ ورد ﻓﯽ ﻓﻀﻞ اﻟﺤﺴـﻨﯿﻦ ﻓﯽ اﻧّﻪ ذﮐﺮ ﻓﯽ اﻟﻔﺼﻞ اﻟّﺜﺎﻧﯽ ﻻﻧّﻬﻤﺎ ﻣﻦ ﻏﺎﯾﮥ اﻻﺗّﺤﺎد ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﺷـﺨﺺ واﺣﺪ و ﻟﺌّﻠﺎ ﯾﮑﻮن ﺑﯿﻦ ﻓﻀﻞ اﺑﯿﻬﻤﺎ و‬‫أّﻣﻬﻤﺎ ﻓﻀﻞ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺦ و ﻣﯿﺮزا ﻣﺨﺪوم از اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺘﻌّﺼﺒﯿﻦ و اﺟّﻠﮥ ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺘﻌّﻨﺘﯿﻦ ﺳـﻨّﯿﻪ اﺳﺖ و ﺳّﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺳﻮل ﺑﺮزﻧﺠﯽ‬‫او را ﺑﻤـﺪح و ﺗﺒﺠﯿﻞ ﺗﻤﺎم ﯾﺎد ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻧﻮاﻓﺾ ﮔﻔﺘﻪ و ﺑﻌﺪ ﻓﯿﻘﻮل اﻟﻌﺒﺪ اﻟﻤﺬﻧﺐ اﻟﻤﻠﻮل اﻟﺮاﺟﯽ ﻋﻔﻮ رﺑّﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺳﻮل‬‫اﻟﺸﺮﯾﻒ اﻟﺤﺴﯿﻨﯽ اﻟﻤﻮﺳﻮي اﻟﺒﺮزﻧﺠﯽ ﺛﻢ اﻟﻤﺪﻧﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪313 :‬‬‫ﮐﺎن اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻪ ﻓﯿﻤﺎ ﻟﻪ و ﺣّﻘﻖ آﻣﺎﻟﻪ و ﺣّﺴﻦ ﻣﺎﻟﻪ و ﺧﺘﻢ ﺑﺎﻟّﺼﺎﻟﺤﺎت اﻋﻤﺎﻟﻪ اﻧﯽ ﻗـﺪ ﮐﻨﺖ ﺟﻤﻌﺖ ﻓﯿﻤﺎ ﻣﻀـﯽ ﻣﻦ ﻫﻔﻮات اﻟﺮاﻓﻀﮥ ﻧﺒﺬة ﮐﻨﺖ‬‫ﻟّﺨﺼـﺘﻬﺎ ﻣﻦ رﺳﺎﻟﮥ ﻣﻮﻻﻧﺎ اﻟﺴـّﯿﺪ اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﺑﺎﻟﺤﺮﻣﯿﻦ اﻟﻤﺤﺘﺮﻣﯿﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻟّﺪﯾﻦ اﺷﺮف اﻟﺸﻬﯿﺮ ﺑﻤﯿﺮزا ﻣﺨﺪوم اﻟﺤﺴﯿﻨﯽ اﻟﺤﺴﻨﯽ ﺣﻔﯿﺪ‬‫اﻟﺴـّﯿﺪ اﻟﺴـﻨﺪ اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟﻌﻠّﺎﻣـﮥ ﻧﻮر اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ ﺷﺎرح اﻟﻤﻮاﻗﻒ و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﻮﻟّﻔﺎت اﻟﻌﺪﯾﺪة و اﻟﺘﺤﻘﯿﻘﺎت اﻟﻤﻔﯿﺪة رﺣﻤﻪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ و رﺣﻢ اﺳـﻼﻓﻪ ﻓﺎﻧّﻬﻢ ﮐﻠﻬﻢ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﻠﻢ و ﻋّﺰ اﻟّﺴـ ّﻨﮥ و ﮐﻬﻒ اﻟﺠﻤﺎﻋـﮥ ﺳـّﻤﺎﻫﺎ اﻟّﻨﻮاﻗﺾ ﻋﻠﯽ اﻟّﺮواﻓﺾ و اﻟّﻨﻮاﻗﺾ ﺑﺎﻟﻘﺎف ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯿﺮزا ﻣﺨﺪوم ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺆﻟّﻔﺎت ﺣﺪﯾﺪه و ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻣﻔﯿﺪه اﺳﺖ و او از اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﻢ و ﻋّﺰ ﺳﻨﺖ و ﮐﻬﻒ ﺟﻤﺎﻋﺘﺴﺖ‬‫و ﺑﺮزﻧﺠﯽ او را ﺑﻠﻔﻆ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﯾﺎد ﻣﯽﮐﻨﺪ و اﻋﺘﻤﺎد ﺑﺮ رﺳﺎﻟﻪ او دارد و ﮐﺘﺎب ﻧﻮاﻗﺾ از ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺮوﻓﻪ ﻣﺸـﺘﻬﺮه و اﺳـﻔﺎر ﻣﻌﺘﻤﺪه ﻣﻌﺘﺒﺮهﺳﺖ‬‫ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ ﻧﻮاﻗﺾ ﻋﻠﯽ اﻟّﺮواﻓﺾ ﻟﻠﺸـﺮﯾﻒ ﻣﯿﺮزا ﻣﺨـﺪوم ﺑﻦ ﻣﯿﺮ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒـﺎﻗﯽ ﻣﻦ ذّرّﯾﮥ‬‫اﻟـّﺴ ّﯿﺪ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺣﺪود ﺳﻨﮥ ‪ 995‬ﺧﻤﺲ و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﺗﺴـﻌﻤﺎﺋﮥ ﺑﻤﮑﮥ اﻟﻤﺸـﺮﻓﮥ ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ ﺗﺰﯾﯿﻒ ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺮواﻓﺾ و‬‫ﺗﻘﺒﯿﺤﻪ و ﺣﺴﺎم اﻟﺪﯾﻦ ﺳـﻬﺎرﻧﭙﻮري در ﻣﺮاﻓﺾ ﮐﺘﺎب ﻧﻮاﻗﺾ را از ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮه ﺷﻤﺮده ﺑﺎن ﺗﻤّﺴﮏ و ﺗﺸﺒﺚ ﻧﻤﻮده و ﻓﺎﺿﻞ رﺷﯿﺪ ﺗﻠﻤﯿﺬ‬‫ﻣﺨﺎﻃﺐ وﺣﯿﺪ در اﯾﻀﺎح اﺳـﺘﻨﺎد ﺑﮑﻼم ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻮاﻗﺾ ﻧﻤﻮده ﮐﻤﺎل اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﺘﻤﺎد ﻣﺼـّﻨﻒ و ﻣﺼـّﻨﻒ واﺿﺢ ﻓﺮﻣﻮده و ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻌﺎﺻﺮ‬‫ﺣﯿـﺪر ﻋﻠﯽ ﻫﻢ در ازاﻟـﮥ اﻟﻐﯿﻦ ﺣﻮاﻟﻪ ﺑﮑﺘـﺎب ﻧﻮاﻗﺾ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﻣﺆﻟّﻒ آن را ﻣﺜﻞ ﮐﺎﺑﻠﯽ اﺳﻮه و ﻣﻘﺘـﺪاي ﺧﻮد در ﻋـﺪم ﻣﺮاﻋﺎت ادب‬‫ﺣﻀـﺮات اﺋّﻤﻪ ﻫـﺪي ﻋﻠﯿﻬﻢ آﻻف اﻟﺘﺤّﯿﮥ و اﻟﺜﻨﺎ ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﺪ و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺳﻮل ﺑﺮزﻧﺠﯽ ﻣﺎدح ﻣﺮزا ﻣﺨﺪوم از‬‫ﻣﻌﺎرﯾﻒ ﻋﻠﻤﺎي ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن و ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻓﻀـﻼي اﻋﯿﺎﻧﺴﺖ اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺧﻠﯿﻞ ﺑﻦ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻣﺮادي در ﺳـﻠﮏ اﻟّﺪرر ﻓﯽ اﻋﯿﺎن‬‫اﻟﻘﺮن اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﻋﺸـﺮ ﮐﻪ ﺳﺎﺑﻘـﺎ ﻧﺴـﺨﻪ ﻗﻠﻤﯿﻪ آن در ﺣﺮم ﻣـﺪﯾﻨﻪ ﻣﻨـﻮره دﯾـﺪم درﯾﻦ اﯾـﺎم ﻧﺴـﺨﻪ ﻣﻄﺒﻮﻋﻪ آن ﺑﻤﺼـﺮ وارﺳـﯿﺪم ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺤّﻤﺪ‬‫اﻟﺒﺮزﻧﺠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺳﻮل ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺴّﯿﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪314 :‬‬‫ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺳﻮل ﺑﻦ ﻗﻠﻨﺪر ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺴّﯿﺪ اﻟﻤﺘﺼﻞ اﻟّﻨﺴﺐ ﺑﺴّﯿﺪﻧﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻟّﺸﺎﻓﻌّﯽ اﻟﺒﺮزﻧﺠﯽ اﻻﺻﻞ و‬‫اﻟﻤﻮﻟﺪ اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟﻤﺪﻗﻖ اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ اﻻوﺣﺪ اﻟﻬﻤﺎم وﻟﺪ ﺑﺸﻬﺮ زور ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺠﻤﻌﮥ ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸﺮ رﺑﯿﻊ اﻻول ﺳﻨﮥ ارﺑﻌﯿﻦ و اﻟﻒ و ﻧﺸﺎﻧﻬﺎ و ﻗﺮأ اﻟﻘﺮآن‬‫و ﺟّﻮده ﻋﻠﯽ واﻟـﺪه و ﺑﻪ ﺗﺨﺮج ﻓﯽ ﺑﻘّﯿﮥ اﻟﻌﻠﻮم و ﻗﺮأ ﻓﯽ ﺑﻼده ﻋﻠﯽ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻨﻬﻢ اﻟﻤﻸ ﻣﺤّﻤﺪ ﺷـﺮﯾﻒ اﻟﮑﻮراﻧﯽ و ﻻزم ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ اﻟﮑﻮراﻧﯽ و اﻧﺘﻔﻊ ﺑﺼـﺤﺒﺘﻪ و ﺳـﻠﮏ ﻃﺮﯾﻖ اﻟﻘﻮم ﻋﻠﯽ ﯾـﺪ اﻟـّﺼ ﻔﯽ اﺣﻤـﺪ اﻟﻘﺸﺎﺷـﯽ و دﺧﻞ ﻫﻤـﺪان و ﺑﻐﺪاد و دﻣﺸﻖ و‬‫ﻗﺴـﻄﻨﻄﻨﯿﮥ ﻣﺼـﺮ و اﺧـﺬ ﻋﻤﻦ ﺑﻬﺎ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﺎﺧﺬ ﺑﻤﺎردﯾﻦ ﻋﻦ اﺣﻤﺪ اﻟـّﺴ ﻼﺣﯽ و ﺑﺤﻠﺐ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻮﻓﺎء اﻟﻌﺮﺿـﯽ و ﻣﺤﻤﺪ اﻟﮑﻮاﮐﺒﯽ و‬‫ﺑـﺪﻣﺸﻖ ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ اﻟﺤﻨﺒﻠﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟـّﺼ ﻔﻮري و ﺑﺒﻐـﺪاد ﻋﻦ اﻟّﺸـ ﯿﺦ ﻣﺪﻟﺞ و ﺑﻤﺼـﺮ ﻋﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﺒﺎﺑﻠﯽ و ﻋﻠﯽ اﻟّﺴﺒﺮ اﻣﻠﺴـﯽ و‬‫ﺳﻠﻄﺎن اﻟﻤﺰاﺣﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻌﻨﺎﻧﯽ و اﺣﻤﺪ اﻟﻌﺠﻤﯽ و ﺑﺎﻟﺤﺮﻣﯿﻦ ﻋﻦ اﻟﻮاﻗﺪﯾﻦ إﻟﯿﻬﻤﺎ ﮐﺎﻟﺸﯿﺦ اﺳﺤﺎق ﺑﻦ ﺟﻌﻤﺎن اﻟﺰﺑﯿﺪي و ﻋﻠﯽ اﻟﺮﺑﯿﻌﯽ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 199‬از ‪359‬‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻌﻘﯿﺒﯽ اﻟّﺘﻐﺮي و ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﺠﻌﻔﺮي و ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﺴﺤﻠﻤﺎﺳـﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﺛﻢ ﺗﻮّﻃﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ اﻟﺸـﺮﯾﻔﮥ و ﺗﺼّﺪر ﻟﻠّﺘﺪرﯾﺲ و ﺻـﻠﻮ ﻣﻦ‬‫ﺳﺮاة رؤﺳﺎﺋﻬﺎ و اﻟّﻒ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻋﺠﯿﺒﮥ ﻣﻨﻬﺎ اﻧﻬﺎر اﻟـّﺴ ﻠﺴﺒﯿﻞ ﻓﯽ ﺷﺮح ﺗﻔﺴﯿﺮ اﻟﺒﯿﻀﺎوي و اﻻﺷﺎﻋﮥ ﻓﯽ اﺷﺮاط اﻟّﺴﺎﻋﮥ و اﻟﻨﻮاﻗﺾ ﻟﻠﺮواﻓﺾ و‬‫ﺷﺮﺣﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻔّﯿﮥ اﻟﻤﺼـﻄﻠﺢ و اﻟﻌﺎﻓﯿﮥ ﺷﺮح اﻟﺸﺎﻓﯿﮥ ﻟﻢ ﯾﮑﻤﻞ و ﺧﺎﻟﺺ اﻟﺘﻠﺨﯿﺺ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﻠﺨﯿﺺ اﻟﻤﻔﺘﺎح و ﻣﺮﻗﺎة اﻟّﺼﻌﻮد ﻓﯽ ﺗﻔﺴﯿﺮ اواﺋﻞ‬‫اﻟﻌﻘﻮد و اﻟّﻀﺎوي ﻋﻠﯽ ﺻـﺒﺢ ﻓﺎﺗﺤـﮥ اﻟﺒﯿﻀﺎوي و رﺳﺎﻟـﮥ ﻓﯽ اﻟﺠﻬﺮ ﺑﺎﻟﺒﺴـﻤﻠﮥ ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻪ ﻗﻮة اﻗﺘﺪار ﻋﻠﯽ اﻻﺟﻮﺑﮥ ﻋﻦ ﻟا ﻤﺴﺎﺋﻞ‬‫اﻟﻤﺸـﮑﻠﮥ ﻓﯽ اﺳﺮع وﻗﺖ و اﻋﺬب ﻟﻔﻆ و اﺳﻬﻠﻪ و اوﺟﺮه و اﮐﻤﻠﻪ و ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ ﻓﻘﺪ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻓﺮاد اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻋﻠﻤﺎ و ﻋﻤﻼ و ﮐﺎﻧﺖ وﻓﺎﺗﻪ ﻓﯽ ﻏّﺮة‬‫ﻣﺤّﺮم ﺳـﻨﮥ ﺛﻼـث و ﻣﺎﺋـﮥ و اﻟﻒ و دﻓﻦ ﺑﺎﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ و ﮐﺘﺎب ﻧﻮاﻓﺾ ﺑﺮزﻧﺠﯽ ﮐﺘﺎﺑﯿﺴﺖ ﻣﺴـﺘﻨﺪ اﮐﺎﺑﺮ اﻋﺎﻇﻢ و ﻣﻌﻮل ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﺟّﻠﻪ أﻓﺎﺧﻢ ﺑﻮدن آن از ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻋﺠﯿﺒﻪ و ﺗﺎﻟﯿﻒ ﻏﺮﯾﺒﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪315 :‬‬‫از اﻓﺎده ﻣﺮادي ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﻧﻮاﻓﺾ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ و اﺧﺘﺼـﺮه اﻟـّﺴ ّﯿﺪ‬‫ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺳﻮل اﻟﺒﺮزﻧﺠﯽ اﻟﮑﺮدي ﻧﺰﯾـﻞ ﻃﯿﺒـﮥ اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻼـﺛﯿﻦ و اﻟﻒ و ﻣﺎﺋـﮥ و ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﺣﯿـﺪر ﻋﻠﯽ در ازاﻟـﮥ اﻟﻐﯿﻦ‬‫ﺑﻌﺒـﺎرات اﯾﻦ ﮐﺘـﺎب ﺗﻤّﺴـ ﮏ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﺑﻨﻬـﺎﯾﺖ اﻓﺘﺨـﺎر و اﺳـﺘﺒﺸﺎر اﻓـﺎدات ﺑﺮزﻧﺠﯽ را وارد ﻧﻤﻮده ﺗﺨﺠﯿـﻞ و اﺳـﮑﺎت اﻫـﻞ ﺣّﻖ ﺑﺂن‬‫ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ‬‫‪ -69‬و ﺻﺎﺑﯽ‬‫وﺟﻪ ﺷـﺼﺖ و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ وﺻـﺎﺑﯽ ﯾﻤﻨﯽ ﺷـﺎﻓﻌﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻـﯾﺖ را ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌـﺪده از اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻧﻘـﻞ ﮐﺮده‬‫ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘـﺎب اﺳـﻨﯽ اﻟﻤﻄـﺎﻟﺐ ﻓﯽ ﻓﻀـﻞ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ از ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻓﯽ ﻓﻀﻞ اﻻرﺑﻌـﮥ اﻟﺨﻠﻔﺎء ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺒﺎب‬‫اﻟﻌﺎﺷﺮ ﻓﯿﻬﺎ‬‫ﺟﺎء ﻣﻦ اﻻﺧﺒﺎر اﻧّﻪ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪ اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫و ﻗﻮل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه‬‫و اﻧّﻪ ﻻ ﯾﺠﻮز اﻟّﺼﺮاط اﻻ ﻣﻦ ﮐﺎن ﻣﻌﻪ ﺑﺮاءة ﺑﻮﻻﯾﮥ ﻋﻠّﯽ ﻣﻊ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﺘﻔﺮﻗﮥ ﺧّﺼﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﻬﺎ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳﺮﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻤﻀﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺴﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب‬‫ﺟﺎرﯾﮥ ﻣﻦ اﻟﺴﺒﯽ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذ ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا‬‫اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟـّﺴ ﺮﯾﮥ ﺳﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺻﻨﻊ ﮐﺬا‬‫و ﮐـﺬا ﻓـﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻬﻤﺎ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ‬‫ﻗـﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒـﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺛﻼﺛﺎ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ‬‫وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي و اﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﻓﯽ ﺻﺤﯿﺤﻪ و اﺧﺮﺟﻪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪316 :‬‬‫و ﻗـﺎل ﻓﯿﻪ ﻓﺎﻗﺒـﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺮاﺑﻊ و ﻗـﺪ ﺗﻐﯿﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘـﺎل دﻋﻮا ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در اﮐﺘﻔﺎ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫وﻋﻨﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﯽ رواﯾﮥ اﺧﺮي اّن ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﻗﺎل اﻏﺘﻨﻤﻬﺎ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﺎﺧﺒﺮ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻣﺎ ﺻﻨﻊ ﻓﻘﺪﻣﺖ و دﺧﻠﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 200‬از ‪359‬‬‫اﻟﻤﺴـﺠﺪ و رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﻣﻨﺰل و ﻧـﺎس ﻣﻦ اﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻋﻠﯽ ﺑـﺎﺑﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا ﻣﺎ اﻟﺨﺒﺮ ﯾﺎ ﺑﺮﯾـﺪة ﻓﻘﻠﺖ ﺧﯿﺮا ﻓﺘـﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻣﺎ اﻗـﺪﻣﮏ ﻓﻘﻠﺖ ﺟﺎرﯾﮥ اﺧﺬﻫﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ ﻓﺠﺌﺖ ﻻﺧﺒﺮ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﺧﺒﺮ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺎﻧﻪ ﺳﯿﺴـﻘﻂ ﻣﻦ ﻋﯿﻨﻪ و رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﯾﺴـﻤﻊ اﻟﮑﻼم ﻓﺨﺮج ﻣﻐﻀـﺒﺎ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺑﺎل اﻟﻘﻮم ﯾﺘﻨﻘﺼﻮن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻦ‬‫اﺑﻐﺾ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻓﻘـﺪ اﺑﻐﻀـﻨﯽ و ﻣﻦ ﻓـﺎرق ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻓﻘـﺪ ﻓـﺎرﻗﻨﯽ اّن ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﺧﻠﻖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﺘﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨـﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﻧﺎ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ ذّرﯾـﮥ ﺑﻌﻀـﻬﺎ ﻣﻦ ﺑﻌﺾ و اﻟﱠﻠﻪ ﺳـﻤﯿﻊ ﻋﻠﯿﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾـﺪة اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ ان ﻟﻌﻠﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﺎرﯾـﮥ اﻟﺘﯽ اﺧﺬ و اﻧّﻪ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ‬‫ﺟﺮﯾﺮ ﻓﯽ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر و اﺑﻦ اﺳﺒﻮع اﻻﻧﺪﻟﺴﯽ ﻓﯽ اﻟﺸﻔﺎء‬‫و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻋﻨﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾـﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌـﺪي ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ ﺑﻪ اﺧﺮﺟﻪ‬‫اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس‬‫و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺳﻤﻌﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻘﻮل اّن ﻋﻠﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪه و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﻓﯽ ﻓﻮاﺋﺪه و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ‬‫و ﻋﻨﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ ﺛﻠﺜﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي اﺧﺮﺟﻪ‬‫اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﻓﯽ ﻣﺴﺪة‬‫و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل اﻟﺒﺮﯾﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪317 :‬‬‫ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ ﺑﻪ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻓﯽ اﻟﻤﺴﺘﺪرك و اﻟّﻀﯿﺎء ﻓﯽ اﻟﻤﺨﺘﺎرة‬‫و ﻧﯿﺰ در اﮐﺘﻔﺎ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ و‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ ذّر اﻟﻐﻔﺎري رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠّﯽ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ﺣّﺒﻪ‬‫اﯾﻤﺎن و ﺑﻐﻀﻪ ﻧﻔﺎق و اﻟﻨﻈﺮ إﻟﯿﻪ راﻓﮥ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس‬‫و ﻓﯽ ﻣﺰﯾـﺪ اﺣﺘﻔـﺎل اﻟﻮﺻـﺎﻟﯽ ﺻـﺎﺣﺐ اﻻﮐﺘﻔﺎء ﺑـﺬﮐﺮ ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻃﺮق ﻋﺪﯾـﺪة ﻧﺎﺿـﯿﮥ ﻟﺠﻠﺒﺎب اﻟﺨﻔﺎء اﮐﺘﻔﺎء ﻟﻤﻦ ﺻﺎب ﺗﺤﻘﯿﻖ‬‫اﻟّﺼﻮاب و ﺷـﻔﺎء ﻟﻠﻌّﻠﻪ و رواء ﻟﻠﻐّﻠـﮥ ﻟﻤﻦ ذّﯾﻞ اﻟﻤﺎء ﻣﻦ اﻟـّﺴ ﺮاب و ﻓﯿﻪ ﺗﺠﺮﯾﻊ اﻟّﺴﻢ اﻟّﻨﺎﻗﻊ ﻟﻠﻤﺒﻄﻠﯿﻦ اﻟﻨّﺼﺎب و ﺗﻘﺮﯾﻊ ﻓﻈﯿﻊ ﻟﻠﻤـﺪﻏﻠﯿﻦ اﻻ و‬‫ﺷﺎب ﻓﻼ ﻣﺤﯿـﺪ ﻟﻬﻢ اﻻ اﻻﺻـﻄﻼء ﺑﻨﺎر اﻻﻧﻀـﺠﺎر و اﻻﮐﺘﺌﺎب و اﻟﻬﯿﻤﺎن ﻓﯽ ﻣﺠﺎﻫﻞ اﻟﻌﻠﺰ و اﻟّﺘﺒﺎب و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮّﻓﻖ اﻟﻤﺴـّﺪد ﻓﯽ ﮐّﻞ ﺑﺎب و‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ وﺻﺎﺑﯽ از اﮐﺎﺑﺮ ﺛﻘﺎت و اﺟّﻠﻪ اﺛﺒﺎت و اﻋﺎﻇﻢ ﺟﺎﻣﻌﯿﻦ ﻣﻔﺎﺧﺮ و أﻓﺎﺧﻢ ﺟﺎﻣﻌﯿﻦ ﻣﺂﺛﺮﺳﺖ آﻧﻔﺎ ﺷـﻨﯿﺪي ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده‬‫ﻋﺠﯿﻠﯽ در ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺂل او از اﺟﻠﻪ ﻋﻠﻤﺎﺳﺖ و ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن او را ﺑﻮﺻﻒ ﺷـﯿﺦ ﻣﺤّﺪث ﯾﺎد ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻗﻮل‬‫ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﯽ اﻟﺮﯾﺎض اﻟﻨﻀـﺮة ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﻌﺸـﺮة ﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺤﺠﺎز ﺷـﯿﺦ اﻟﺤﺮم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺤّﺐ اﻟﻄﺒﺮّي و ﻓﯽ اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻓﯽ‬‫ﻓﻀـﻞ اﻻرﺑﻌـﮥ اﻟﺨﻔﺎء ﻟﻠﺸـﯿﺦ اﻟﻤﺤـﺪث اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻮّﺻﺎﺑﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻋﻦ اﻟﺤﺴﻦ و اﺑﻦ ﺳـﯿﺮﯾﻦ ﻣﻌﺎ ﻗﺎﻻ ﺳـﻤﻌﻨﺎ ﻫﻠّﯿﺎ اﻟـﺦ و ﺑﺎﯾﺪ‬‫داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء وﺻﺎﺑﯽ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﺸﻬﻮر و ﻣﻌﺮوﻓﺴﺖ و ﺑﮑﻤﺎل اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﻣﻮﺻﻮف از ﻋﺒﺎرت ﻣﺎﺿﯿﻪ ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺂل ﻋﺠﯿﻠﯽ‬‫درﯾﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ اﺳـﻨﯽ اﻟﻤﻄﺎﻟﺐ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب راﺑﻊ از ﮐﺘﺐ ارﺑﻌﻪ ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ از ﺟﻤﻠﻪ آن ﮐﺘﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺼـﻨﻔﯿﻦ آن اﺟﻠّﻪ ﻋﻠﻤﺎاﻧﺪ و‬‫اﯾﺸﺎن ﺑﺴـﺒﺐ ﺗﺼﺮﯾﺢ ادﻟّﻪ ﺑﺨﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺬﮐﻮره در ان ﮐﺘﺎب اﻋﻨﯽ ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺎل ﺑﺮاي اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم ﺗﻘﺮﯾﺮ و ﺗﺤﺮﯾﺮ آن ﮐﺮدهاﻧﺪ‬‫و ﻧﯿﺰ ﻋﺠﯿﻠﯽ در ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺂل ﺑﺸـﺮح ﻟﮑﻦ وﺟـﺪت ﺣﺠﺮا و ﻣـﺪرا ﯾﻤﻸ اﻟﻔﻀﺎء ﻫّﯿﻨﺖ ﻣﻨﻬﺎ ﻣﺎ ﺗﺮي ﮔﻔﺘﻪ اﺷﺎرة اﻟﯽ اّن واردات ﻣﺤﺎﺳـﻨﻬﻢ‬‫ﮐﺎﻟﺤﺠﺮ و اﻟﻤﺪﻣﺮ اﻟّﺘﯽ ﻣﻸت اﻟﻔﻀﺎء و اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ رّب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﻓﺒّﯿﻨﺖ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻣﺎ ﺗﺴﻤﻌﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 201‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪318 :‬‬‫و ﻣـﺎ ﺑﻘﯽ اﮐﺜﺮ و ﻟـﺬﻟﮏ ﻻـ ﯾﻮﺟـﺪ ﮐﺘـﺎب ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟّـﺎ و ﻫﻢ ﻣـﺬﮐﻮرون ﻓﯿﻪ اّﻣﺎ ﻣﻔﺮﻗﺎ و اّﻣﺎ ﻣﺠﻤﻮﻋﺎ و اّﻣﺎ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻔﺮدة ﻓﯽ‬‫ﻓﻀﺎﺋﻠﻬﻢ ﻓﻬﯽ ﮐﺜﯿﺮة ﺟّﺪا ﻣﻨﻬﺎ اﻟـّﺴ ﻤﻄﯿﻦ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺴـﺒﻄﯿﻦ و ﻣﻨﻬﺎ اﺳـﻨﯽ اﻟﻤﻄﺎﻟﺐ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻣﻨﻬﺎ اﻟﺜﻐﻮر ﻟا ﺒﺎﺳـﻤﻪ‬‫ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺴـّﯿﺪة ﻓﺎﻃﻤـﮥ و اﺣﯿﺎء اﻟﻤﯿﺖ ﻓﯽ ذﮐﺮ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻟﻪ اﯾﻀﺎ و ذﺧﺎﺋﺮ اﻟﻌﻘﺒﯽ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ ذوي اﻟﻘﺮﺑﯽ ﻟﻠﻄﺒﺮي و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻣﻤﺎ ﻻ‬‫ﻣﻄﻤﻊ ﻓﯽ ﺣﺼـﺮه اﻟـﺦ و ﻋﻠﻤـﺎي ﮐﺒـﺎر و أﺋّﻤﻪ ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻘـﺪار ﺑﺮواﯾﺎت ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء اﺣﺘﺠﺎج ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ و ﺑﻨﻘﻞ و اﺛﺒﺎت اﺧﺒﺎر آن ﻧﻬﺎﯾﺖ‬‫اﻋﺘﺒﺎرش ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﻋﺠﯿﻠﯽ در ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﺎل ﺻﺎﺣﺐ اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ اﻻرﺑﻌﮥ اﻟﺨﻠﻔﺎء ﻋﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻋﻦ ﺟﺪه ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ ﻗﺎل ﻣﺎﺗﺖ ﻓﺎﻃﻤﮥ‬‫ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻐﺮب و اﻟﻌﺸﺎء اﻟﺦ‬‫و ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺤﺒﻮب ﻋﺎﻟﻢ در ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺧﻮد ﮐﻪ ﻣﻌﺮوﻓﺴﺖ ﺑﺘﻔﺴﯿﺮ ﺷﺎﻫﯽ و ﻣﺪح و ﺛﻨﺎي آن از ﮐﻼم ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﻤﻘﺎم و ﺗﻠﻤﯿﺬ ﻓﺮﯾﺪ او رﺷﯿﺪ واﻻ‬‫ﻣﻘـﺎم در ﮐﻤـﺎل وﺿﻮح و ﻇﻬﻮرﺳﺖ ﺟﺎﺑﺠـﺎ از ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء رواﯾﺎت ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨـﺪ اﻗﺼﺎي ﻓﺨﺎﻣﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ آن ﻗﺮار وي اﻧﺼﺎف ﻣﯽﻧﻬﺪ‬‫ﮐﻤﺎ ﺳـﺘﻄﻠﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ ﻣﺠّﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﺘﺸﺒﯿﻪ و ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ ﻫﻤﻪ از ﺻﺪر ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻣﻌﺘﺒﺮ و ﻣﻌﺘﻤﺪ و ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﺴـﺘﻨﺪ ﺑﻮدن اﺧﺒﺎر و‬‫آﺛﺎر آن در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻇﻬﻮرﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺑﻌﺾ اﺧﻮان ﺻـﻔﺎ از اﻫﻞ ﺻﺪق و وﻓﺎ از ﻣﺼـﻨﻒ ﺳﺆال ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺟﻤﻊ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﺮاي او ﺗﺎﻟﯿﻔﯽ‬‫از اﺣـﺎدﯾﺚ ﻧﺒﻮﯾﻪ ص و آﺛـﺎري ﮐﻪ از ﺛﻘـﺎت اﺛﺒـﺎت ﻣﺮوﯾﺴﺖ در ﻓﻀﻞ ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﺧﺎّﺻﻪ ﺧﻠﻔﺎي ارﺑﻌﻪ ﻣﻊ ﻓﻀﻞ ﻣﺤﺒﯿﻦﺷﺎن و ذّم ﻣﺒﻐﻀـﯿﻦ‬‫اﯾﺸﺎن ﺗﺎ واﺿـﺢ ﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﺤّﺒﺖﺷﺎن و اﻗﺘﻔﺎء آﺛﺎر اﯾﺸﺎن از ازﮐﺎي ﻗﺮب و اﻓﻀﻞ اﻋﻤﺎﻟﺴﺖ و ﻣﻘﺘـﺪي ﺑﺎﯾﺸﺎن ﺑﺮ ﻫـﺪاﯾﺘﺴﺖ از ﭘﺮوردﮔﺎر‬‫ﺧـﻮد و ﻣﺒﻐﺾﺷـﺎن در ﻋﻤﺮات ﺿـﻼل ﭘﺲ ﺑـﺎﯾﻦ اﻣﺮ ﺑﺮاي ﻗﻠﻮب ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺷـﻔﺎ ﺣﺎﺻـﻞ ﺷﻮد و ﺑـﺎﻋﺚ ﻫّﻢ و ﺣﺰن و ﻏﯿـﻆ و اﺳﻒ ﻓﺠـﺎر‬‫ﺟﺎﺣـﺪﯾﻦ ﻓﻀﻞ ﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﺣﺎﻣـﺪﯾﻦ از ﺳـﻨﺖ و ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻌﺎﻧﺪﯾﻦ ﻧّﺺ ﮐﺘﺎب و ﺳـّﻨﺖ ﮔﺮدد ﺟﻮاب داد او را ﻣﺼـّﻨﻒ ﺑﺎﻋﺘﺬار و اﻋﺘﺮاف‬‫ﺑﻌﺠﺰ و ﺗﻘﺼـﯿﺮ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻣﺼـﺮح ﺑﻮد ﺑﻌﺪم اﻗﺘﺪار و ﻫﺮ ﮔﺎه او اﻋﺘﺬار را ﻗﺒﻮل ﻧﮑﺮد ﻣﺼـّﻨﻒ از ﺧﺪا اﺳﺘﺨﺎره ﻧﻤﻮد ﺑﻌﺪ اﺳﺘﺨﺎره دﯾﺪ‬‫ﮐﻪ اﺟﺎﺑﺖ او واﺟﺒﺴﺖ ﭘﺲ اﺟﺎﺑﺖ ﮐﺮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪319 :‬‬‫او را ﺑﺴﻮي ﺳﺆال او وﻗﺘﯽ ﮐﻪ دﯾـﺪ ﻋﺰم او و اﻗﺒـﺎل او ﭘﺲ ﺟﻤﻊ ﮐﺮد اﯾﻦ ﮐﺘـﺎب را در ﺷـﺮف ﻣﻨـﺎﻗﺐ و ﻋﻈﻢ ﻗـﺪر و ﻋﻠّﻮ ﻣﺮاﺗﺐﺷـﺎن و‬‫ﺗـﺪوﯾﻦ ﻧﻤﻮد ﻓﻀﺎﺋﻠﺸﺎن را از ﮐﺘﺐ ﻋﺪﯾـﺪه ﺑﺮ وﺟﻪ اﺧﺘﺼﺎر و ﺣـﺬف ﺳـﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮ ﺗﻨﺎول آن ﺳـﻬﻞ ﺑﺎﺷـﺪ و ﭘﯿﺶ آﯾﺪ ﺑﺮ ﻃﺎﻟﺐ در ان‬‫ﭼﯿﺰﯾﮑﻪ ﻗﺼـﺪ ﻣﯽﮐﻨـﺪ آن را و ﻧﺴـﺒﺖ ﮐﺮده ﻫﺮ ﺣـﺪﯾﺜﯽ را ﺑﮑﺘﺎب ﻣﺨﺮج ﻣﻨﻪ و ﺗﻨﺒﯿﻪ ﻧﻤﻮده ﺑﺮ ﻣﺆﻟّﻒ آن ﺑﺮاي ﺗﺨﻠﺺ از ﻋﻬﺪه ارﺗﯿﺎب‬‫در ﻧﻘﻞ و اﺗﺒﺎع اوﻟﯽ اﻟﺴﺎﺑﻘﻪ از اﻫﻞ ﻋﻠﻢ و ﻓﻀﻞ رﻏﺒﺖ ﮐﺮده در ﺛﻮاب از ﺧﺪاي ﻣﻠﮏ وّﻫﺎب و ﺳﺘﻘﻒ ﻋﻠﯽ اﺻﻞ ذﻟﮏ اﻟّﺼﺪر اﻟﺸﺎرح‬‫ﺑﻠﻄﺎﺋﻒ ﻣﻀﺎﻣﯿﻨﻪ ﮐﻞ ﺻﺪر ﻓﯿﻤﺎ ﺑﻌﺪ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬‫‪ -70‬اﺣﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﯽ‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺎدم آﻧﮑﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﺤﺎﻓﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم‬‫وارد ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺗﺒﺮ ﻣﺬاب ﻓﯽ ﺗﺮﺗﯿﺐ اﻻﺻﺤﺎب ﮔﻔﺘﻪ‬‫روي اﻻﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﻓﯽ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ﻋﻦ ﺑﺮﯾـﺪة و ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ و رواه اﮐﺜﺮ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ان اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻌﺚ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ‬‫وﻟﯿﺪ ﻓﯽ ﺳـﺮﯾﮥ و ﺑﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﯽ ﺳـﺮّﯾﮥ اﺧﺮي و ﮐﻼﻫﻤﺎ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ و ﻗﺎل ان اﺟﺘﻤﻌﺘﺎ ﻓﻌﻠﯽ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺎس و ان اﻓﺘﺮﻗﺘﻤﺎ ﻓﮑّﻞ واﺣﺪ ﻣﻨﮑﻤﺎ ﻋﻠﯽ‬‫ﺟﻨـﺪه ﻓﺎﺟﺘﻤﻌﺎ و اﻏﺎرا و ﺳﺒﯿﺎ ﻧﺴﺎء و اﺧـﺬا اﻣﻮاﻻ و ﻗﺘﻼ ﻧﺎﺳﺎ و اﺧـﺬ ﻋﻠﯽ ﺟﺎرﯾـﮥ ﻓﺎﺧﺘـّﺼ ﻬﺎ ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻓﻘﺎل ﺧﺎﻟـﺪ ﻻرﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻣﻨﻬﻢ‬‫ﺑﺮﯾﺪة اﻻﺳـﻠﻤﯽ اﺳـﺒﻘﻮا اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺎذﮐﺮوا ﻟﻪ ﮐﺬا و اذﮐﺮوا ﻟﻪ ﮐﺬا ﻻﻣﻮر ﻋّﺪدﻫﺎ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺴﺒﻘﻬﺎ إﻟﯿﻪ ﻓﺠﺎء‬‫واﺣـﺪ ﻣﻦ ﺟـﺎﻧﺒﻪ ﻓﻘـﺎل اّن ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻓﻌـﻞ ﮐـﺬا ﻓـﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﻓﺠـﺎء اﻵـﺧﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﺎﻧﺐ اﻵﺧﺮ ﻓﻘﺎل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻌﻞ ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﻓﺠﺎء ﺑﺮﯾـﺪة‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 202‬از ‪359‬‬‫اﻻﺳـﻠﻤﯽ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻌﻞ ﮐﺬا و اﺧﺬ ﺟﺎرﯾﮥ ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻓﻐﻀﺐ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺣﺘﯽ اﺣﻤّﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل دﻋﻮا‬‫ﻟﯽ ﻋﻠّﯿﺎ ﯾﮑّﺮرﻫﺎ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ان ﺣّﻈﻪ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ اﮐﺜﺮﻫﻤﺎ اﺧﺬ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻓﻠّﻠﻪ اﻟﺤﻤـﺪ و اﻟﻤﻨـﮥ ﮐﻪ اﻓـﺎده ﻓﺎﺿـﻞ ﺷـﺎﻓﻌﯽ ﺣـﺎﻓﯽ ﺗﻮﻫﯿﻦ و ﺗﺒﺤﯿﻦ ﻫﺮ ﻣﻌﺎﻧـﺪ ﺟـﺎﻓﯽ را ﻧﺎﻣﯽ؟؟؟ و ﻧﺎﻓﯽ و اﻧﮑﺎر و اﺑﻄﺎل ﻫﺮ ﻣﮑﺎﺑﺮ ﻏﯿﺮ‬‫ﻣﺼـﺎﻓﯽ را داﻓﻊ و ﻧـﺎﻓﯽ و ﺑﺮاي ﻣﺮض ﺗﺸـﮑﯿﮏ و ﺗﻤﺮﯾﺾ ﻫﺮ ﻣﺘﻌﺼﺐ ﻇﺎﻫﺮ و ﺧﺎﻓﯽ ﺷﺎﻓﯽ و ﺑﺮاي اﻇﻬﺎر ﺣﻖ و ﺻﻮاب ﺑﺮ ارﺑﺎب اﻟﺒﺎب‬‫ﮐﺎﻓﯽ و ﺑﻪ ﺗﺒﮑﯿﺖ و اﺳﮑﺎت و ﺗﺨﺠﯿﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪320 :‬‬‫ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﻣﺘﺨـﺬﻟﻖ ﻧﺒﯿﻞ واﻓﯽ ﭼﻪ از آن واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ در ﻣﺴـﻨﺪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟـّﺴ ﻼم رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده و اﮐﺜﺮ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﺷـﺮف رواﯾﺖ آن اﺣﺮاز ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻗﻠﻮب ﻧﺼﺎب را ﺑﺴﺎن ﻧﺤﺎس ﮔﺪاﺧﺘﻪ ﻟﻮاء ﻧﺼـﺮت ﺣﻖ و ازﻫﺎق‬‫ﺑﺎﻃﻞ اﻓﺮاﺷﺘﻪاﻧﺪ‬‫‪ -71‬ﻋﻄﺎء اﻟّﻠﻪ ﺷﯿﺮازي‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺎد و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ ﺟﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﻋﻄﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﺷﯿﺮازي ﺷﯿﺦ اﺟﺎزه ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﻘﺘﺪاي اﺻﺤﺎب ﺳﻘﯿﻔﻪ ﺳﺎزي ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫را در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻣﮑﺮرا وارد ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ارﺑﻌﯿﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ آن ﺣﻀﺮت ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺜﺎﻟﺚ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﺳﺮّﯾﮥ و أﻣﺮ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺼﻨﻊ ﻋﻠﯽ ﺷﯿﺌﺎ اﻧﮑﺮوه ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻟﻨﺨﺒﺮﻧّﻪ ﺑﻪ و ﮐﺎﻧﻮا إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﺴّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ و ﻧﻈﺮوا إﻟﯿﻪ‬‫ﺛﻢ ﯾﻨﺼﺮﻓﻮن اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻗﺎل ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ ﻣﻦ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ‬‫ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺻـﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻗﺒﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻌﺮف اﻟﻐﻀﺐ ﻣﻦ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ‬‫و ﻋﻠّﯽ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ ﺟﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ در ارﺑﻌﯿﻦ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺮواﯾﺖ اﻣﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﮐﻪ در ان اﺷﻌﺎر ﺣّﺴﺎن ﻫﻢ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ ﮔﻔﺘﻪ‬‫و رواه اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ اﻟﺨﺪري و ﻓﯿﻪ اﻻﺳﺘﺸﻬﺎد ﺑﺎﻟﺸﻌﺮ اﻟﻤﺬﮐﻮر و ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺘﺎرﯾﺦ و زﯾﺎدة اﻟﺒﯿﺎن ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺮو ﻋﻦ ﻏﯿﺮه‬‫ﻓﻘﺎل ﻟﻤﺎ ﻧﺰل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺑﻐﺪﯾﺮ ﺧّﻢ ﯾﻮم اﻟﺨﻤﯿﺲ اﻟﺜﺎﻣﻦ ﻋﺸـﺮ ﻣﻦ ذي اﻟﺤّﺠﮥ دﻋﺎ اﻟّﻨﺎس اﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﺧﺬ ﺑﻀﺒﻌﯿﻪ ﻓﺮﻓﻌﻬﻤﺎ‬‫ﺣﺘﯽ ﻧﻈﺮ اﻟّﻨﺎس اﻟﯽ ﺑﯿﺎض اﺑﻂ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎل اﻟﱠﻠﻪ اﮐﺒﺮ اﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯽ اﮐﻤﺎل اﻟّﺪﯾﻦ و اﺗﻤﺎم اﻟﻨﻌﻤﮥ و رﺿﯽ اﻟّﺮب‬‫ﺑﺮﺳﺎﻟﺘﯽ و اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻟﻌﻠّﯽ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻه اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻓﻬـﺬا ﺟﻤـﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ ﺷـﯿﺦ إﺟـﺎزة اﻟﻤﺨـﺎﻃﺐ اﻟﻔﻄﯿﻦ ﻗـﺪ اﻇﻬﺮ اﻟﺤﻖ اﻟﺤﻘﯿﻖ ﺑﺎﻻذﻋـﺎن و اﻟﯿﻘﯿﻦ ﺣﯿﺚ روي ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ ﺑـﺎﻟﺘﮑﺮار ﻓﯽ‬‫اﻻرﺑﻌﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪321 :‬‬‫ﻣﺒﺘﻐﯿﺎ ﻟﻠﺘﻘّﺮب اﻟﯽ رّب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ و ﺷـﻔﺎﻋﮥ ﺳـّﯿﺪ اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ و اﻟّﺘﻮّﺳﻞ اﻟﯽ اﻷﺋّﻤﮥ اﻟّﻄﺎﻫﺮﯾﻦ ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﺟﻤﻌﯿﻦ ﻓﻼ ادري أ‬‫ﯾﺠﺘﺮئ اﺗﺒـﺎع اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ﻋﻠﯽ ﺗﮑـﺬﯾﺐ ﺷـﯿﺨﻪ و ﻋﻤﺎده و ﻣﻘﺘـﺪاه و ﺳـﻨﺎده اﻧّﻬﻤﺎ ﮐﺎﻓﯽ اﻟﺼـﻔﺎﻗﮥ و اﻟﺠﻼﻋـﮥ او ﯾﺨﺮﺟﻮﻧﻪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟّﺴـ ﻨﮥ و‬‫اﻟﺠﻤﺎﻋـﮥ و اﺻـﺤﺎب اﻟﻔﻀﻞ و اﻟﺒﺮاﻋـﮥ و أﺋّﻤﮥ اﻟﻨﻘﺪ و ﻣﻬﺮة اﻟـّﺼ ﻨﺎﻋﮥ و ﻣﺴـﺘﺘﺮ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر و ﺟﻼﻟﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ و ﺳـﻤﻮ ﻣﻨﺰﻟﺖ‬‫اﺣـﺎدﯾﺚ ارﺑﻌﯿﻦ از ﺻـﺪر آن ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﻻﺋـﺢ و ﻣﺴـﺘﺒﯿﻨﺴﺖ ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ﺑﻌـﺪ ﻓﯿﻘﻮل اﻟﻌﺒـﺪ اﻟﻔﻘﯿﺮ اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻐﻨّﯽ ﻋﻄﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻤﺸـﺘﻬﺮ ﺑﺠﻤﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ اﻟﻤﺤـّﺪث اﻟﺤﺴـﯿﻨّﯽ اﺣﺴﻦ اﻟﱠﻠﻪ اﺣﻮاﻟﻪ و ﺣﻘﻖ ﺑﺠﻮده اﻟﻌﻤﯿﻢ آﻣﺎﻟﻪ ﻫﺬه ارﺑﻌﻮن ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و‬‫اﻣﺎم اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ و ﯾﻌﺴﻮب اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ان ﮐﺎﻧﺖ ﻣﻨﺎﻗﺒﻪ ﮐﺜﯿﺮة و ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ ﻏﺰﯾﺮة ﺑﺤﯿﺚ ﻻ ﺗﻌّﺪ و ﻻ ﺗﺤﺼﯽ و ﻻ ﺗﺤّﺪ و ﻻ ﺗﺴﺘﻘﺼﯽ‬‫ﮐﻤ ﺎ‬

‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 203‬از ‪359‬‬‫ورد ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻣﺮﻓﻮﻋﺎ ﻟﻮ اّن اﻟّﺮﯾﺎض اﻗﻼم و اﻟﺒﺤﺮ ﻣﺪاد و اﻟﺠّﻦ ﺣّﺴﺎب و اﻻﻧﺲ ﮐّﺘﺎب ﻣﺎ اﺣﺼﻮا ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫و روي اّن رﺟﻼـ ﻗـﺎل ﻻـﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺳـﺒﺤﺎن اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ اﮐﺜﺮ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ اﻧّﯽ ﻻﺣﺴـﺒﻬﺎ ﺛﻠﺜـﮥ آﻻف ﻗﺎل او ﻻ ﺗﻘﻮل اﻧّﻬﺎ اﻟﯽ ﺛﻠﺜﯿﻦ‬‫اﻟﻒ اﻗﺮب ﻟﮑّﻨﯽ اﻗﺘﺼـﺮت ﻣﻨﻬﺎ ﻋﻠﯽ ارﺑﻌﯿﻦ ﺣﺪﯾﺜﺎ روﻣﺎ ﻟﻼﺧﺘﺼﺎر و ﻣﺮاﻋﺎة ﻟﻤﺎ اﺷـﺘﻬﺮ ﻣﻦ ﺳـّﯿﺪ اﻻﺑﺮار و ﺳـﻨﺪ اﻻﺧﯿﺎر ﻣﺤّﻤﺪ اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ‬‫اﻟﺮﺳﻮل اﻟﻤﺨﺘﺎر ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻣﺎ ﺗﺮادف اﻟﻠﯿﻞ و اﻟﻨﻬﺎر و ﺗﻌﺎﻗﺐ اﻟﻌﺸّﯽ و اﻻﺑﮑﺎر‬‫اﻧّﻪ ﻗﺎل ﻣﻦ ﺣﻔﻆ ﻋﻠﯽ اّﻣﺘﯽ ارﺑﻌﯿﻦ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻣﻦ اﻣﺮ دﯾﻨﻬﺎ ﺑﻌﺜﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻋﺎﻟﻤﺎ‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﺑﻌﺜﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ ﻓﯽ زﻣﺮة اﻟﻔﻘﻬﺎء و اﻟﻌﻠﻤﺎء‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﮐﺘﺐ ﻓﯽ زﻣﺮة اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﺣﺸﺮ ﻓﯽ زﻣﺮة اﻟﺸﻬﺪاء‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ و ﮐﻨﺖ ﻟﻪ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ ﺷﺎﻓﻌﺎ و ﺷﻬﯿﺪا‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﻗﯿﻞ ﻟﻪ ادﺧﻞ ﻣﻦ أّي اﺑﻮاب اﻟﺠﻨﮥ ﺷﺌﺖ ﺟﻤﻌﺘﻬﺎ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻌﺘﺒﺮة ﻋﻠﯽ ﻃﺮﯾﻘﮥ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم اﻟﺦ‬‫و ﻣﺤﺎﺳﻦ ﺷﺎﻣﺨﻪ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺑﺎذﺧﻪ و ﻣﻌﺎﻟﯽ ﻧﺎﺻﻌﻪ و ﻣﺂﺛﺮ ﺑﺎرﻋﻪ و ﻣﮑﺎرم ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻤﯿﻠﻪ ﺟﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤّﺪث‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪322 :‬‬‫ﺳﺎﺑﻘﺎ در ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﻣﺒّﯿﻦ ﺷﺪه و ﺑﺎز در ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﺗﺸﺒﯿﻪ ﺧﻮاﻫﯽ ﺷﻨﯿﺪ ﻓﮑﻦ ﻟﺬﻟﮏ ﻣﻦ اﻟﻤﺘﺮﺑّﺼﯿﻦ‬‫‪ -72‬ﻋﻠﯽ ﻗﺎري‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺎد و دوم آﻧﮑﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳﻠﻄﺎن ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻬﺮوّي اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﻘﺎري ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﻄﺮق ﻋﺪﯾﺪه در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻟا ﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﺮﻗﺎة ﺷﺮح ﻣﺸﮑﺎة در ﻓﻀﺎﺋﻞ آن ﺣﻀﺮت ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻓﯽ اﻟّﺮﯾﺎض ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺳﺮّﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﻤﻀﯽ ﻋﻠﯽ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب‬‫ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ‬‫ﺻﻨـﻊ ﻋﻠّﯽ ﻓﻘـﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐـﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا ﻗـﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑـﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺳـّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼـﺮﻓﻮا اﻟﯽ‬‫رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟـّﺴ ﺮّﯾﮥ ﺳـّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺻﻨﻊ ﮐﺬا و‬‫ﮐـﺬا ﻓـﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا‬‫ﻓﺎﻗﺒـﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘـﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﺛﻼﺛﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ‬‫ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬّي‬‫و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ و‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤـﺪ و ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﻓﺎﻗﺒﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻟّﺮاﺑﻊ و ﻗﺪ ﺗﻐﺘﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ‬‫ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ آﺧﺮ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة و اﺻـﻠﻪ ﻓﯽ ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤّﻨﺎن ﺣﯿﺚ وﺿﺢ و ﺑﺎن ﻣﻦ اﻓﺎدة اﺑﻦ ﺳـﻠﻄﺎن اّن اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻟا ﺸـﺮﯾﻒ‬‫ﻣّﻤﺎ رواه اﻷﺋّﻤـ ﮥ اﻷﻋﯿﺎن و ﻧﻘﻠﻪ اﻟﺠﻬﺎﺑـﺬة اﻟـﺬﯾﻦ ﻫﻢ ﻣﻦ اﻟﺜﻘـﮥ و اﻷﻋﯿﺎن ﺑﻤﮑﺎن و ﻫﻢ اﻟﺤـّﺬاق اﻟّﺴـ ّﺒﺎق و اﺋّﻤـ ﮥ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﻓﺮﻣﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﺑﺎﻟﮑﺬب و اﻟﺒﻬﺘﺎن ﻧﻬﺎﯾﮥ اﻟﻤﺠﺎزﻓﮥ و اﻟﻌﺪوان و اﻗﺼـﯽ اﻟﺸﺤﻨﺎء و اﻟﻄﻐﯿﺎن و اﻓﺤﺶ اﻟﻤﻌﺎﻧﺪة و اﻟﺸﻨﺌﺎن اﻧﺘﻬﯽ اﻟﺨﺒﺐ و اﻟﻮﺟﯿﻒ ﻓﯽ ﻣﻮاﻣﯽ‬‫اﻟّﺼﻐﺎر و اﻟﻬﻮان و ﻣﺨﺎﻟﻔﮥ ﺻﺮﯾﺤﮥ اﻟّﺪﯾﻦ و اﻻﯾﻤﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪323 :‬‬‫و ﻣﺠﺎﻧﺒﮥ ﻓﻀﯿﺤﮥ ﻟﻠﺘﺜّﺒﺖ و اﻻﯾﻘﺎن و ﻣﺤﺎﯾﺪة ﻗﺒﯿﺤﮥ ﻟﻠﯿﻦ اﻟﻌﺮﯾﮑﮥ و اﻟّﺘﺤﻠﯽ ﺑﺎﻻذﻋﺎن و ﺗﻘﻮل ﺑﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﻨﺰل اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺳﻠﻄﺎن و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ‬‫ﮐﻪ ﺗﻌّﺼﺐ و ﺗﺤﺎﻣﻞ و ﺗﺸـّﺪد و ﺗﻌّﻨﺖ و ﺗﻨّﻄﻊ و ﺗﻌّﻤﻖ و ﺗﻬّﻮك ﻗﺎري ﻋﺎري از ﺧﻮف ﺑﺎري ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ رﺳـﯿﺪه ﮐﻪ ﺑﺮاي ﺗﺒﺮﯾﻪ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 204‬از ‪359‬‬‫ﻣﻨﺤﻮس ﭼﻨـﺪان اﯾﻀـﺎع و اﯾﻐـﺎل در ﺧﺒـﻂ ﻣﻨﮑﻮس ﺑﮑﺎر ﺑﺮده ﮐﻪ ذﮐﺮ ﺗﺠﻮﯾﺰ اﺟﺘﻬﺎد ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﺟﺮ ﺟﺰﯾﻞ و ﺛﻮاب ﺟﻤﯿﻠﺴﺖ و ﻟﻮ ﮐﺎن‬‫واﺣـﺪا ﺑﺮاي آن ﻣﻨﺒﻊ ﮐﻔﺮ و ﻋﻨـﺎد و ﯾﻨﺒﻮع ﺷـﻘﺎ و ﻟـﺪاد و ﻣﻌـﺪن ﺧﺴـﺎر و اﻟﺤـﺎد و ﻣﻨﺒﺖ و ﻣﻐﺮس ﻇﻠﻢ و ﺟﻮر و ﺟﻔﺎ ﺑﺮ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻣﺠﺎد‬‫ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﺘﻨﺎد در ﻗﺘﺎل رﯾﺤﺎﻧﻪ رﺳﻮل و ﻓﻠﺬه ﮐﺒﺪ ﺑﺘﻮل ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﺘﺎل ﺳـﺒﺐ ﺗﺎم ﻗﺘﻞ و ﺷـﻬﺎدت آن اﻣﺎم اﻧﺎم و‬‫ﻗﺘﻞ دﯾﮕﺮ اﻗﺎرب ﮐﺮام ﮐﻪ اﺳﺎﻃﯿﻦ و ﺳﺎدات اﺳـﻼم ﺑﻮدﻧﺪ ﮔﺮدﯾﺪه ﻧﻤﻮده و اﺻـﻼ ﺣﯿﺎ و ﺷﺮم و ﻣﺒﺎﻻت و آزرم از ﺧﺪا و رﺳﻮل و ﻧﻔﺲ‬‫رﺳﻮل و ﺻﺪﯾﻘﻪ ﮐﺒﺮي و ﺣﺴﻦ ﻣﺠﺘﺒﯽ و ﺳﺎﺋﺮ اﺋﻤﻪ ﻫﺪي و ﺟﻤﯿﻊ اﻫﻞ اﺳـﻼم ﺷـﯿﻌﮥ ﮐﺎﻧﻮا او ﻣﺘﺴـﻤﯿﻦ ﺑﺎﻟﺴـﻨّﯿﮥ اﻟﺴﻨﯿﮥ ﺑﺒﺎرﮔﺎه ﻋﺎﻟﯽ ﺧﻮد‬‫راه ﻧـﺪاده ﺷـﺮح ﮐﺘـﺎب اﺣﺎدﯾﺚ ﻧﺒﻮﯾﻪ را ﺑﺎﯾﻦ ﺧﺮاﻓﺖ ﺳﺮاﺳـﺮ آﻓﺖ و ﺟﺴﺎرت ﺳـﺮاﭘﺎ ﺧﺴﺎرت ﮐﻪ ﮐﺎﺷﻒ از ﮐﻤﺎل اﺳـﻼم و اﯾﻤﺎن او و‬‫ﻣﺎدﺣﯿﻦ و ﻣﺴـّﻠﻤﯿﻦ و ﻣﻌﺘﻘﺪﯾﻦ اوﺳﺖ آﻟﻮده ﻃﺮﯾﻖ ﮐﺸﻒ اﺳـﺮار و ﻫﺘﮏ اﺳﺘﺎر و اﺑﺪاي ﻋﻮار اﯾﻦ ﺟﻤﺎﻋﺖ ﮐﺒﺎر ﮐﻤﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﭘﯿﻤﻮده ﭘﺲ‬‫واﺿـﺢ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﺣﯿـﺎ و ﺷـﺮم و آزرم و اﻧﺼﺎف و اﯾﻤﺎن و اﯾﻘﺎن و اﺳـﻼم ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﻤﻘﺎم و دﯾﮕﺮ ﻣﮑـّﺬﺑﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻘﺎم از ﻗﺎري ﺣﺎﻣﯽ اﺑﻦ‬‫ﺳﻌـﺪ ﻧﺎري ﺑﻤﺮاﺗﺐ ﺑﺎﻻﺗﺮ و اﻓﺰوﻧﺘﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﮐﻪ ﻗﺎري ﺑﺎ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﺟﺴﺎرت ﺛﺎﺑﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ و اﻣﺜﺎل او ﺗﮑﺬﯾﺐ ﺑﺮ‬‫ﻣﻼ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ و ﻗﺼﺐ ﺳـﺒﻖ در ﺗﺮوﯾـﺢ ارواح ﻧﻮاﺻﺐ ﻟﺌﺎم ﻣﯽرﺑﺎﯾﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ اوﺷﺎن را ﻫﻢ درﯾﻦ ﺑﺎب ﺷـﺮﻣﻨﺪه و ﺧﺠﻞ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻣّﻠﺎ ﻋﻠﯽ‬‫ﻗﺎري در ﻣﺮﻗﺎة ﺷـﺮح ﻣﺸـﮑﺎة در ﻓﺼﻞ ﺛﺎﻧﯽ از ﺑﺎب ﺑﮑﺎء ﻋﻠﯽ اﻟﻤﯿﺖ از ﮐﺘﺎب اﻟﺠﻨﺎﺋﺰ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻓﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﮐﯿﻒ ﯾﮑﻮن‬‫ﻣﻦ ﻗﺘﻞ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺛﻘـﮥ اﻧﺘﻬﯽ اﻗﻮل رﺣﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ اﻧﺼﻒ و اﻟﻌﺠﺐ ﻣﻤﻦ ﯾﺨﺮج ﺣﺪﯾﺜﻪ ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻬﻢ ﻣﻊ ﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﺤﺎﻟﻪ ﺗّﻢ ﮐﻼم ﻣﯿﺮك و ﻓﯿﻪ اﻧّﻪ‬‫ﻗﺪ ﯾﻘﺎل اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﺒﺎﺷﺮ ﻟﻘﺘﻠﻪ و ﻟﻌﻞ ﺣﻀﻮره ﻣﻊ اﻟﻌﺴﮑﺮ ﮐﺎن ﺑﺎﻟﺮاي و اﻻﺟﺘﻬﺎد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪324 :‬‬‫و رﺑّﻤﺎ ﺣﺴﻦ ﺣﺎﻟﻪ و ﻃﺎب ﻣﺎﻟﻪ و ﻣﻦ اﻟـﺬي ﺳـﻠﻢ ﻣﻦ ﺻـﺪور ﻣﻌﺼـﯿﮥ ﻋﻨﻪ و ﻇﻬﻮر زﻟّﮥ ﻣﻨﻪ ﻓﻠﻮ ﻓﺘﺢ اﻟﺒﺎب اﺷـﮑﻞ اﻻﻣﺮ ﻋﻠﯽ ذوي اﻻﻟﺒﺎب‬‫اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻧﻔﯽ ﺛﻘﺖ از ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﺴـﺒﺐ ﻗﺘـﻞ اﻣـﺎم ﺣﺴـﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻧﻤﻮده و ﻣﯿﺮك ﺗﻌﺠﺐ از‬‫ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ اﺧﺮاج ﺣـﺪﯾﺚ او ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﺑﺎ وﺻﻒ ﻋﻠﻢ ﺑﺤﺎل او ﺳـﺮ داده در ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺑﻮاب ﺻـﻨﻮف ﻗﺪح و ﺟﺮح و ﻃﻌﻦ و ﻣﻼم ﺑﺮ اﻋﻼم‬‫ﺳﻨﯿﻪ ﮔﺸﺎده ﻟﮑﻦ ﻗﺎري ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ اﯾﻦ ﻫﺮ دو ﮐﻼم ﻣﺘﺎﻧﺖ ﻧﻈﺎم ﺣﺮﮐﺖ ﻟﻮﺣﯽ آﻏﺎز ﻧﻬﺎده ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺮاي اﻇﻬﺎر ﮐﻤﺎل اﺳﻼم و اﯾﻤﺎن و وﻻء و‬‫ﺻﻔـﺎ و ﺣﺴﻦ اﻋﺘﻘـﺎد و ﺻـﻼح و رﺷـﺎد و ﻃﯿﺐ ﻃﯿﻨﺖ و ﺳـﺮﯾﺮت و ﺻـﻔﺎ و ذﮐـﺎء ﺑﺼـﯿﺮت ﺧﻮد در ﻣﻘﺎم ﺣﻤﺎﯾﺖ و رﻋﺎﯾﺖ و ﮐﻔﺎﯾﺖ و‬‫ﺷﻔﺎﻋﺖ و ﺳـﺮﭘﺮﺳﺘﯽ و وارﺳﯽ و ﻣﺠﺎﻫﺮت و ﻣﻈﺎﻫﺮت و ﻣﻮازرت و ﻣﺴﺎﻋﺪت و ﻣﻌﺎوﻧﺖ و اﻧﺠﺎد و اﻣﺪاد ﻣﺴﺎﻋﻔﺖ ﻗﺎﺗﻞ ﺳّﯿﺪ اﻟﺸﻬﺪاء و‬‫ﻗﺎﺗﻞ دﯾﮕﺮ اﻗﺎرب و ﻋﺘﺮت آن ﺣﻀـﺮت ﺑﺮآﻣﺪه ﺗﺨﺪﯾﻊ ﻫﻤﺞ رﻋﺎع و ازﻻل اﺷـﯿﺎع و اﺗﺒﺎع آن ﻋﻠّﺎﻣﻪ ﻣﻄﺎع ﺑﺤﯿﻠﻪ رذﯾﻠﻪ ﻧﻔﯽ ﻣﺒﺎﺷﺮت ﻗﺘﻞ‬‫ﺧﻮاﺳـﺘﻪ و رﯾﺎﺳﺖ ﻋﺴـﮑﺮ ﺷـﻘﺎوت ﭘﯿﮑﺮ را ﺑﺤﻀﻮر ﺳﺮاﺳـﺮ ﻗﺼﻮر ﺗﻌﺒﯿﺮ ﮐﺮده ﺳـﺒﺐ ﺗﺨﻔﯿﻒ ﺷـﻨﺎﻋﺖ و ﻓﻈﺎﻋﺖ ﮐﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻈﻬﻮر ﮐﻤﺎل‬‫وﻗﺎﺣﺖ و ﺻـﻔﺎﻗﺘﺴﺖ ﭘﻨﺪاﺷـﺘﻪ و ﺑﺎﺧﺘﺮاع ﺗﺠﻮﯾﺰ راي و اﺟﺘﻬﺎد در ﻗﺘﺎل و ﭘﯿﮑﺎر ﻧﻮر ﻋﯿﻦ رﺳﻮل ﻣﺨﺘﺎر و ﺟﮕﺮ ﮔﻮﺷﻪ ﺣﯿﺪر ﮐّﺮار و ﺛﻤﺮه‬‫ﻓﺆاد ﺻﺪﯾﻘﻪ ﮐﺒﺮي و واﻟﺪ ﺗﺴـﻌﮥ ﻣﻦ اﻻﺋّﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻠﯿﻞ و اﻟﻨﻬﺎر ﺑﺮ ﺳﺮ ﺳﻨﯿﻪ ﺳﻨﯿﻪ ﮐﻪ ﻣﺪﻋﯽ وﻻء‬‫اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼماﻧﺪ ﻃـﺎّﻣﻪ ﻃّﻤﺎء و رزّﯾﻪ ﻓﻘﻤﺎء و واﻫﯿﻪ ﻋﻈﻤﯽ و ﻗﯿﺎﻣﺖ ﮐﺒﺮي ﺑﺮﭘﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﮑﺎﻣﻦ ﺑﻮاﻃﻦ ﻧﺼﺐ ﻣﻮاﻃﻦ اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات‬‫را ﺑﻮﺟﻪ ﺑﻠﯿﻎ ﻣﮑﺸﻮف و ﺑﻐﺾ و ﻋﺪاوت و ﺧﺰي و ﺧﺴﺎرت اﯾﻦ ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻋﺎﻟﯽ ﺗﺒﺎر را ﺑﻄﺮﯾﻖ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻣﺠﻠﻮ و ﻣﻌﺮوف ﺳﺎﺧﺘﻪ و اﻫﻞ ﺣﻖ‬‫را از ﺗﺠﺸﻢ ﻣﺆﻧﺖ ﺑﺘﻌﯿﯿﻦ ﺣﻘـﺎﺋﻖ اﻧﺤﺮاف و اﻋﺘﺴـﺎف و ﻏﺮاﺋﺐ ﺟﺰاف و ﺳـﻔﺴﺎف اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات ﺑـﺎ اﻧﺼﺎف وارﻫﺎﻧﯿـﺪه ﺑﯿﮏ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺗﻤﺎم‬‫ﻣﺬﻫﺐ ﻣﻠّﻤﻊ و ﻣﺰّوق و ﻣﺸّﺮب ﻣﮑّﺪر و ﻣﺮﻧﻖ اﯾﻦ ﺣﻀﺮات ﺑﺨﺎك ﺳﯿﺎه ﺑﺮاﺑﺮ ﻓﺮﻣﻮده ﺳﯿﻼب ﻓﻨﺎ ﺑﺎﺳﺎس ﻃﺮق ﻣﺴّﻮﻟﻪ و ﺳﺒﻞ ﻣﺬﻟّﻠﻪ اﯾﺸﺎن‬‫دواﻧﯿﺪه و ﻋﺠﺐ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ ذﮐﺮ ﺗﺠﻮﯾﺰ و راي و اﺟﺘﻬﺎد و ﻗﺎﺗﻞ ﺳّﯿﺪ اﻟﺸﻬﺪاء اﻻﻣﺠﺎد ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﺑﺎﺋﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪325 :‬‬‫و اﺑﻨﺎﺋﻪ آﻻف اﻟﺘﺤّﯿﮥ اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﺘﻨﺎد ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﯿﻦ اﺛﺒﺎت ﮐﻤﺎل ﺣﺬق و ﻣﻬﺎرت و ﻧﻬﺎﯾﺖ دﯾﻦ و دﯾﺎﻧﺖ و اﺳﺘﺤﻘﺎق اﺟﺮ و ﮐﺮاﻣﺖ ﺑﺮاي آن‬‫ﻗﺎﺗﻞ ﺳـﺮاﭘﺎ ﺷﻘﺎوت ﻣﺰﺑﻠﻪ ﮐﻔﺮ و ﺧﺴﺎرﺗﺴﺖ ﺑﺎز ﻗﺎري را اﺿﻄﺮاب و ﺧﻔﻘﺎن و وﺣﺸﺖ و رﺟﻔﺎن رو داده در ﺻﺪد دﯾﮕﺮ ﺗﺴﻮﯾﻞ و ﺗﻠﻤﯿﻊ‬‫ﺑﺘﻘﻔﯿﻪ و ﺗﺴـﺠﯿﻊ ﺑﻌﺪ اﺑﺮاز ان اﻟﺤﺎد ﺷـﻨﯿﻊ و ﮐﻔﺮ ﻓﻈﯿﻊ ﺑﺮآﻣﺪه ﯾﻌﻨﯽ ﮐﻠﻤﻪ و رﺑّﻤﺎ ﺣﺴﻦ ﺣﺎﻟﻪ و ﻃﺎب ﻣﺂﻟﻪ ﺑﺮ زﺑﺎن آورده و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 205‬از ‪359‬‬‫اﮔﺮ ﻣﺤﺾ ﺗﺠﻮﯾﺰ ﺣﺴﻦ ﺣﺎل و ﻃﯿﺐ ﻣﺂل ﺑﻼ دﻟﯿﻞ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻌﻮﯾﻞ ﺑﺎ وﺻﻒ ﺛﺒﻮت ﮐﻤﺎل ﮐﻔﺮ و ﺿـﻼل و اﻟﺤﺎد و ازﻻل و اﻗﺼﺎي ﺧﺴﺎرت‬‫و ﺣﯿﺎزت اﻧﻮاع ﺧﺰي و ﻋﺪاوت ﺳـﺒﺐ ﺣﯿﻠﻪ ﺧﻼص از اﻋﻀﺎل و ﻣﺎﯾﻪ ﻧﺠﺎت و ﺳـﺒﺐ ﻗﺮار از اﺷـﮑﺎل ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺪ در ﺣﻖ ﺟﻤﯿﻊ ﮐﻔﺎر و‬‫اﺷـﺮار ﺣﺘﯽ اﺑﻠﯿﺲ اﻟﻤﻠﻌﻮن ﻓﯽ ﮐﻼـم اﻟﻘّﻬـ ﺎر اﻟﺠﺒـﺎر و ﺳﺎﺋﺮ اﻟﻤﺮدة اﻟﻔّﺠﺎر و ﺣﺎﻣﯿﺎﻧﺸﺎن اﯾﻦ ﮐﻠﻤﻪ ﻧﺎﻫﻨﺠﺎر ﺑﺮ زﺑﺎن ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨـﺪ آورد ﭘﺲ‬‫اﺳـﮑﺎت و اﻓﺤﺎﻣﺸـﺎن ﺑﭽﻪ ﻃﻮر ﺗﻮان ﮐﺮد و ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻗـﺎري را ﺑـﺎ وﺻﻒ اﯾﻦ ﺗﻌّﺼﺐ ﻓﻀـﯿﺢ ﮐﻪ ﻧﻤﻮذج آن ﺷـﻨﯿﺪي و ﻧﯿﺰ ﺑـﺎ ان‬‫ﻋﺒـﺎرت ﻓـﺎﺣﺸﻪ او ﮐﻪ ﺑﺮ رﺳﺎﺋﻞ ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﮐﻪ در اﺛﺒﺎت ﻧﺠﺎت و اﯾﻤﺎن و اﺳـﻼم آﺑﺎي ﺳـﺮور اﻧﺒﯿﺎي ﮐﺮام ﮐﻪ ﺑﭙﺎس اﺳـﻼم و ﺣﻤّﯿﺖ دﯾﻦ‬‫اﻋﻼم ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﮐﺮده رّد واﻫﯽ آﻏﺎز ﻧﻬﺎده ﮐﻤﺎل اﯾﻤﺎن و اﺳـﻼم ﺧﻮد ﻗﺮار وي ارﺑﺎب اﻧﺼﺎف ﻧﻬﺎده اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳﻨّﯿﻪ ﺑﻤﺪاﺋﺢ ﻋﻈﯿﻤﻪ و‬‫ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺨﯿﻤﻪ ﻣﯽﺳﺘﺎﯾﻨﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺤّﺒﯽ در ﺧﻼﺻﮥ اﻻﺛﺮ ﻓﯽ اﻋﯿﺎن اﻟﻘﺮن اﻟﺤﺎدي ﻋﺸﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺳﻠﻄﺎن اﻟﻬﺮوي‬‫اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟﻘﺎري اﻟﺤﻨﻔﯽ ﻧﺰﯾﻞ ﻣﮑـﮥ واﺣـﺪ ﺻـﺪور اﻟﻌﻠﻢ ﻓﺮد ﻋﺼـﺮه اﻟﺒﺎﻫﺮ اﻟـّﺴ ﻤﺖ ﻓﯽ اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ و ﺗﻨﻘﯿـﺢ اﻟﻌﺒﺎرات و ﺷـﻬﺮﺗﻪ ﮐﺎﻓﯿﮥ ﻋﻦ‬‫اﻻﻃﺮاء ﻓﯽ وﺻـﻔﻪ وﻟﺪ ﺑﻬﺮاة و رﺣﻞ اﻟﯽ ﻣﮑﮥ و ﺗﺪﺑّﺮﻫﺎ و اﺧﺬ ﺑﻬﺎ ﻋﻦ اﻻﺳـﺘﺎذ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺒﮑﺮّي و اﻟـّﺴ ﯿﺪ زﮐﺮّﯾﺎ اﻟﺤﺴـﯿﻨّﯽ و اﻟﺸـﻬﺎب‬‫اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ و اﻟﺸﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﻟﻤﺼﺮّي ﺗﻠﻤﯿﺬ اﻟﻘﺎﺿﯽ زﮐﺮّﯾﺎ و اﻟﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺴﻨﺪي و اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ ﻗﻄﺐ اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻤّﮑﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻢ و‬‫اﺷـﺘﻬﺮ ذﮐﺮه و ﻃﺎر ﺻـﯿﺘﻪ و اﻟّﻒ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ اﻟﮑﺒﯿﺮة اﻟﻠﻄﯿﻔﮥ اﻟﺘﺎدﯾﮥ اﻟﻤﺤﺘﻮﯾﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻘﻮاﺋﺪ اﻟﺠﻠﯿﻠﮥ ﻣﻨﻬﺎ ﺷـﺮﺣﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺸـﮑﻮة ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪات و‬‫ﻫﻮ اﮐﺒﺮﻫﺎ و اﺟّﻠﻬﺎ و ﺷﺮح اﻟﺸﻔﺎء و ﺷﺮح اﻟﺸﻤﺎﺋﻞ و ﺷﺮح اﻟﻨﺨﺒﮥ و ﺷﺮح اﻟّﺸﺎﻃﺒّﯿﮥ و ﺷﺮح اﻟﺤﻮرﯾﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪326 :‬‬‫و ﻟّﺨﺺ ﻣﻦ اﻟﻘﺎﻣﻮس ﻣﻮاّد و ﺳـّﻤﺎه اﻟﻨﺎﻣﻮس و ﻟﻪ اﻻﺛﻤﺎر اﻟﺠﻨـّﯿ ﮥ ﻓﯽ اﺳـﻤﺎء اﻟﺤﻨﻔـّﯿ ﮥ و ﺷـﺮح ﺛﻼﺛﯿﺎت اﻟﺒﺨﺎري و ﻧﺰﻫـﮥ اﻟﺨﺎﻃﺮ ﻟا ﻔﺎﺗﺮ ﻓﯽ‬‫ﺗﺮﺟﻤﮥ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﻟﮑّﻨﻪ اﻣﺘﺤﻦ ﺑﺎﻻﻋﺘﺮاض ﻋﻠﯽ اﻻﺋّﻤﮥ ﻻ ﺳّﯿﻤﺎ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﺻﺤﺎﺑﻪ رﺣﻤﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و اﻋﺘﺮض ﻋﻠﯽ اﻻﻣﺎم ﻣﺎﻟﮏ‬‫ﻓﯽ ارﺳﺎل اﻟﯿـﺪ ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﻟّﻒ ﻓﯽ ذﻟﮏ رﺳﺎﻟﮥ ﺟﻮاﺑﺎ ﻟﻪ ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻪ و رّد ﻋﻠﯿﻪ اﻋﺘﺮاﺿﺎﺗﻪ و اﻋﺠﺐ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻣﺎ ﻧﻘﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻟﺴـّﯿﺪ‬‫ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺳﻮل اﻟﺒﺮزﻧﺠّﯽ اﻟﺤﺴﯿﻨّﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﺳﺪاد اﻟّﺪﯾﻦ ﻓﯽ اﺛﺒﺎت اﻟﻨﺠﺎة ﻓﯽ اﻟّﺪرﺟﺎت ﻟﻠﻮاﻟﺪﯾﻦ اﻧّﻪ ﺷﺮح اﻟﻔﻘﻪ اﻻﮐﺒﺮ اﻟﻤﻨﺴﻮب‬‫اﻟﯽ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔـﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺗﻌـّﺪي ﻓﯿﻪ ﻃﻮره ﻓﯽ اﻻﺳﺎءة ﻓﯽ ﺣﻖ اﻟﻮاﻟـﺪﯾﻦ ﺛﻢ اﻧّﻪ ﻣﺎ ﮐﻔﺎه ذﻟﮏ ﺣّﺘﯽ اﻟّﻒ ﻓﯿﻪ رﺳﺎﻟـﮥ و ﻗﺎل‬‫ﻓﯽ ﺷـﺮﺣﻪ ﻟﻠﺸـﻔﺎء ﻣﺘﺒﺠﺤﺎ و ﻣﻔﺘﺨﺮا ﺑـﺪا ﻟﮏ اﻧّﯽ اﻟّﻔﺖ ﻓﯽ ﮐﻔﺮﻫﻤﺎ رﺳﺎﻟـﮥ ﻓﻠﯿﺘﻪ إذ ﻟﻢ ﯾﺮاع ﺣﻖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺣﯿﺚ‬‫آذاه ﺑﺬﻟﮏ ﮐﺎن اﺳـﺘﺤﯿﺎ ﻣﻦ ذﮐﺮ ذﻟﮏ ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﺸـﻔﺎء اﻟﻤﻮﺿﻮع ﻟﺒﯿﺎن ﺷﺮف اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و ﻗﺪ ﻋﺎب اﻟّﻨﺎس ﻋﻠﯽ‬‫ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺸـﻔﺎء ذﮐﺮه ﻓﯿﻪ ﻋﺪم ﻣﻔﺮوﺿـﯿﮥ اﻟـّﺼ ﻠﻮة ﻋﻠﯿﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و ادﻋﺎء ﺗﻔّﺮد اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺑﺬﻟﮏ ﺑﺎن ﻫﺬه اﻟﻤﺴﺌﻠﮥ‬‫ﻟﯿﺴﺖ ﻣﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﮐﺘﺎﺑﻪ و ﻗـﺪ ﻗﯿﺾ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻻﻣﺎم ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟﻄﺒﺮّي ﻟﻠﺮّد ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺎري ﻓﺎﻟّﻒ رﺳﺎﻟﮥ اﻏﻠﻆ ﻓﯿﻬﺎ ﻓﯽ اﻟّﺮد ﻋﻠﯿﻪ و ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ‬‫ﻓﻘﺪ ﺻﺪر ﻣﻨﻪ اﻣﺜﺎل ذﻟﮏ و ﮐﺎن ﻏﻨﯿﺎ ﻋﻦ ان ﺗﺼﺪر ﻣﻨﻪ و ﻟﻮﻻﻫﺎ ﻻﺷـﺘﻬﺮت ﻣّﺆﻓﺎﺗﻪ ﺑﺤﯿﺚ ﻣﻸت اﻟﺪﻧﯿﺎ ﻟﮑﺜﺮة ﻓﺎﺋﺪﺗﻬﺎ و ﺣﺴﻦ اﻧﺴﺠﺎﻣﻬﺎ و‬‫ﮐﺎﻧﺖ وﻓﺎﺗﻪ ﺑﻤّﮑﮥ ﻓﯽ ﺷﻮال ﺳﻨﮥ ‪ 1014‬ارﺑﻊ ﻋﺸﺮة و اﻟﻒ و دﻓﻦ ﺑﺎﻟﻤﻌﺎﻻة و ﻟّﻤﺎ ﺑﻠﻎ ﺧﺒﺮ وﻓﺎﺗﻪ ﻋﻠﻤﺎء ﻣﺼﺮ ﺻّﻠﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺑﺠﺎﻣﻊ اﻻزﻫﺮ ﺻﻼة‬‫اﻟﻐﯿﺒﮥ ﻓﯽ ﻣﺠﻤﻊ ﺣﺎﻓﻞ ﺑﺠﻤﻊ ارﺑﻌﮥ آﻻف ﻧﺴﻤﮥ ﻓﺎﮐﺜﺮ‬‫‪ -73‬ﻋﺒﺪ اﻟﺮؤف‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘـﺎد و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮؤف ﺑﻦ ﺗـﺎج اﻟﻌـﺎرﻓﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨـﺎوي اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﮐﻨﻮز اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ ﻓﯽ ﺣـﺪﯾﺚ ﺧﯿﺮ‬‫اﻟﺨﻼﺋﻖ ﮐﻪ اﺳﻢ ﺷـﺮﯾﻒ آن از ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ ﻣﺮوﯾﺎﺗﺶ ﻣﺨﺒﺮﺳﺖ وارد ﮐﺮده و ﻧﯿﺰ ﻋﻠّﻮ ﻣﺮﺗﺒﺖ و ﺳﻤﻮ ﻣﻨﺰﻟﺖ آن از ﺻﺪر ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ‬‫ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ و ﺑﻌﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪327 :‬‬‫ﻓﯿﻘﻮل اﻟﻌﺒﺪ اﻟﻔﻘﯿﺮ اﻟﻘﺎﺋﻢ ﻋﻠﯽ ﻗﺪم اﻟﺘﻘﺼﯿﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮؤف اﻟﻤﻨﺎدي ﻫﺬا ﮐﺘﺎب ﻋﺠﺎب ﻣﻦ ﺗﺎّﻣﻠﻪ دﺧﻠﺖ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻤﺴّﺮة ﻣﻦ ﮐﻞ ﺑﺎب ﺟﻤﻌﺖ ﻓﯿﻪ‬‫زﻫﺎء ﻋﺸـﺮة آﻻف ﺣﺪﯾﺚ ﻓﯽ ﻋﺸـﺮة ﮐﺮارﯾﺲ ﮐﻞ ﮐﺮاس اﻟﻒ ﺣﺪﯾﺚ ﻓﯽ ﮐﻞ ورﻗﮥ ﻣﺎﺋﮥ ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻘﺮا ﺑﺎﻟﻌﺮض ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺎدة و ﻓﯽ ﻧﺼـﻒ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 206‬از ‪359‬‬‫اﻟﻌﺮض ﺑﺎﻟﻄﻮل و ﻣﻦ اﻋﻠﯽ اﻟﯽ اﺳـﻔﻞ و ﻣﻦ اﺳـﻔﻞ اﻟﯽ اﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﻧﺼﻒ ﺳـﻄﺮ ﻣﺴـﺘﻘﻞ ﺑﻨﻔﺴﻪ و رﺗﺒﺘﻪ ﻋﻠﯽ ﺣﺮوف اﻟﻤﻌﺠﻢ ﻟﯿﺴـﻬﻞ ﺗﻨﺎوﻟﻪ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺮب و اﻟﻌﺠﻢ ﻣﻊ ﺷـﻐﻞ اﻟﻘﻠﺐ ﺑﺎﺧﻮان ﯾﺘﻀﺎءل دوﻧﻬﺎ اﻟﺸﻮاﻣﺦ و ﻣﺼﺎﺋﺐ ﺗﻄﯿﺶ ﻓﯽ ﻣﻘﺎﺑﻠﺘﻬﺎ اﻟﺸّﻢ اﻟﺮواﺳﺦ رﻣﺎﻧﯽ اﻟﺰﻣﺎن ﺑﺴﻬﺎﻣﻪ و‬‫اﺻﺎﺑﻨﯽ اﻟﺪﻫﺮ ﺑﺤﺴﺎﻣﻪ و ﺣﻤﺎﻣﻪ و اﻟﺤﻤﺪ ﻟﻺﻟﻪ ذي اﻟﺠﻼل ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﺣﺎل ﻣﻦ اﻻﺣﻮال و ﺳـّﻤﯿﺘﻪ ﮐﻨﻮز اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ ﻓﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﺧﯿﺮ اﻟﺨﻼﺋﻖ و‬‫اﻟﻤﺎﻣﻮل ﻣﻦ ﺳﺎداﺗﻨﺎ ﻣﺸﺎﯾﺦ اﻟﻌﺼـﺮ و ﺟﻬﺎﺑﺬة اﻟﺪﻫﺮ أن ﯾﺴﻤﺢ اﺣﺪﻫﻢ ﺑﺘﺤﺸﯿﮥ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺘﻨﺎ و اﺳﻨﺎدا ﻟﯿﮑﻮن ﺗﺒﺼﺮة ﻟﻬﺬا اﻟﻌﺎﺟﺰ و ﻟﻤﻦ ﺗﺒﺼﺮ و‬‫ﺗﺬﮐﺮة ﻟﻤﻦ أراد ان ﯾﺘﺬﮐﺮ و ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻟﯿﻮم اﻧﺘﻘﺼﺖ اﻟﻌﺮب ﻣﻠﮏ اﻟﻌﺠﻢ‬‫خ ﮐﻪ آﺧﺮ اﺣـﺎدﯾﺚ ﮐﺘـﺎﺑﺴﺖ ﮔﻔﺘﻪ و ﺑﻬـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﻤﺴـﺘﻄﺎب ﺛﻢ زﺑـﺪ ﻫـﺬا اﻟﮑﺘـﺎب ﻓـﺪوﻧﮏ ﻣﺆﻟﻔـﺎ ﮐـﺎﻧّﻪ ﻓﺼﻮص ﯾﺎﻗﻮﺗّﯿﻪ او ﻋﻘﻮد‬‫زﺑﺮﺟﺪّﯾﮥ او ﻗﻼﺋﺪ زﻣﺮدّﯾﮥ او ﺳـﺒﺎﺋﮏ ﻧﻀﺎد أو ﻣﺼﺎﺑﯿﺢ ﺗﻮﻗﺪ ﻣﻦ ﻣﺸـﮑﺎة اﻻﻧﻮار ﻣﻦ َﺷَﺠَﺮٍة ُﻣﺒﺎَرَﮐٍﮥ َزﯾْﺘُﻮَﻧٍﮥ ﻻ َﺷْﺮﻗِﱠﯿٍﮥ َو ﻻ َﻏْﺮﺑ ِﱠﯿٍﮥ َﯾﮑﺎُد َزﯾْﺘُﻬﺎ‬‫ﯾُِﻀﯽُء َو ﻟَْﻮ ﻟَْﻢ َﺗْﻤَﺴْﺴُﻪ ﻧﺎٌر‬‫ﻓﻬﻮ اﻟﺨﻠﯿﻖ ﯾﻘﻮل اﻟﻘﺎﺋﻞ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻤﻀـﻤﺎر ﮐﺘﺎب ﻓﯽ ﺳﺮاﺋﺮه ﺳﺮور ﻣﻨﺎﺟﯿﻪ ﻣﻦ اﻵﺧﺮان ﻧﺎج ﻓﮑﻢ ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺪﯾﻊ ﺗﺤﺖ ﻟﻔﻆ ﻫﻨﺎك ﺗﺰاوﺟﺎ أيّ‬‫ازدواج ﮐﺮاح ﻓﯽ زﺟﺎج او ﮐﺮوح ﺳﺮت ﻓﯽ ﺟﺴﻢ ﻣﻌﺘﺪل اﻟﻤﺰاج و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺴﺌﻮل ان ﯾﻨﻔﻊ ﺑﻪ ﻣﺆﻟﻔﻪ و ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ وﻗﻒ و ﻻ ﯾﺆاﺧﺬه ﺑﻤﺎ ﻗﺼﺮ‬‫و ﺣﺘﯽ و اﻗﺘﺮف؟؟؟‬‫و ان ﯾﻌﻔﻮ ﻋﻤـﺎ ﻓّﺮط ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟّﺰﻟـﻞ و ان ﯾـﺪﺧﻞ ﻣﺆﻟﻔﻪ اﻟﺠّﻨـﮥ ﺑﻔﻀـﻠﻪ ﻓـﺎﻧﻪ ﻟﻦ ﯾـﺪﺧﻠﻬﺎ ﺑﻌﻤﻠﻪ ﻟﻮ ﮐـﺎن ﻓﮑﯿﻒ و ﻻـ ﻋﻤﻞ و ﮐﺎن اﻟﻔﺮاغ ﻣﻦ‬‫ﺗﺴﻮﯾﺪ ﻫﺬا ﻟا ﮑﺘﺎب اﻟﻤﯿﻤﻮن و اﻟﺪّر اﻟﻤﺼﻮن ﻓﯽ ذي اﻟﺤّﺠﮥ ﺧﺘﺎم ﻋﺎم ﺳّﺖ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و اﻟﻒ ﻋﻠﯽ ﯾﺪ ﻣﺼـﻨﻔﻪ اﻓﻘﺮ اﻟﻮري ﺧﻮﯾﺪم اﻟﻔﻘﺮاء‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﺮؤف اﻟﻤﻨﺎوي ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ ﺣﯿﻦ إﻟﯿﻪ ﯾﺎوي و ﺣﻔﻪ ﺑﻠﻄﻒ ﺳﻤﺎوّي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪328 :‬‬‫و ﻏﻔﺮ ذﻧﻮﺑﻪ و ﺳـﺘﺮ ﻋﯿﻮﺑﻪ آﻣﯿﻦ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﺳـّﯿﺪ اﻻﻧﺒﯿـﺎء و ﺧﻼﺻـﮥ اﻻﺻـﻔﯿﺎء ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺼـﺎدق اﻻـﻣﯿﻦ و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و ﺻـﺤﺒﻪ اﻟّﻄﯿﺒﯿﻦ‬‫اﻟﻄﺎﻫﺮﯾﻦ و ﺟﻌﻠﻨﺎ ﻓﯽ ﺣﻀـﺮﺗﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻘﺮﺑﯿﻦ و ﺳـﻼم ﻋﻠﯽ ﻋﺒﺎده اﻟﺬﯾﻦ اﺻـﻄﻔﯽ و اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ رّب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ و ﻫﺮ ﮔﺎه اﯾﻦ را ﺷـﻨﯿﺪي ﭘﺲ‬‫ﺑﺪاﻧﮑﻪ در ﻫﻤﯿﻦ ﮐﻨﻮز اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻓﺮاي اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻓﯽ اﻟﻔﺮدوس‬‫و ﻧﯿﺰ در ﮐﻨﻮز اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﯾﺎ ﻋﻠﯽ اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻃﯿﺎ أي اﺧﺮﺟﻪ اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻧﻘﻼـ ﻋﻦ ﻧﺴـﺨﮥ ﻣﻦ ﮐﻨﻮز اﻟﺤﻘـﺎﺋﻖ ﺑﺨﻂ اﻟﻌﺮب ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻮﻓﻖ اﻟﻤﺴـّﺪد ﻻدراك اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ ﺣﯿﺚ ﺛﺒﺖ ﻣﻦ ﺻـﻨﯿﻊ ﺻﺎﺣﺐ ﮐﻨﻮز اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ‬‫ﺣﯿﻒ ﮐﻞ ﻣﮑـﺬب ﻣﺎﺋﻖ و ﺑﺎن ﻣﯿﻦ ﮐﻞ ﻣﺸﺎﺣﻦ ﻟﻠﺤّﻖ ﻣﻔﺎرق و اﻧﻬﺘﮏ ﺳﺘﺮ ﮐﻞ ذاﺋﻎ ﻣﺎرق و وﺿـﺢ اّن اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﺧﯿﺮ اﻟﺨﻼـﺋﻖ و اﻧّﻪ ﮐﻨﺰ ﻣﻦ ﮐﻨﻮز اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ ﺣﻘﯿﻖ اﻟﻤﺪاﺋـﺢ و اﻟﻤﺤﺎﻣـﺪ اﻟﺘﯽ ﻧﻌﺘﻬﺎ ﻟﻠﻨﺎوي اﻟﻔﺎﺋﻖ اﻟﮑﺎﺷﻒ ﻟﻠـﺪﻗﺎﺋﻖ ﻓﺎﻟّﻠﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺼﺎﺋﻦ ﻣﻦ‬‫اﻻﻗﺘﺤﺎم ﻓﯽ ﻟا ﻤـﺪاﺣﺾ و اﻟﻤﺰاﻟﻖ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮؤف ﻋﺎﻟﻢ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﻌﺮوف ﺑﻔﻀﺎﺋﻞ ﺟﻠﯿﻠﻪ ﺟﻠّﯿﻪ ﻣﻮﺻﻮف و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﺟﻤﯿﻠﻪ ﺳـﻨّﯿﻪ او‬‫ﻣﺰري ﺣﺎﻟﯿـﺎت ﻗﻄﻮف و ﺑـﺪر ﮐﻤـﺎل و ﻓﻀﻞ او ﺑﺎﻻﺗﺮ از اﺗﺴﺎم ﺑﻮﺻـﻤﺖ ﻣﺤﺎق و ﺧﺴﻮﻓﺴﺖ ﻣﺤﻤـﺪ اﻣﯿﻦ ﺑﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺤﻤﻮي اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ ﮐﻪ ﻣﻨـﺎﻗﺐ و ﻣﺂﺛﺮ و ﻣﺤﺎﺳﻦ و ﻣﻔﺎﺧﺮ او از ﺳـﻠﮏ اﻟـﺪرر ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ در ﺧﻼﺻـﮥ اﻻﺛﺮ ﻓﯽ اﻋﯿﺎن اﻟﻘﺮن‬‫اﻟﺤﺎدي ﻋﺸـﺮ ﮐﻤﺎ ﺳـﻤﻌﺖ ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻐـﺪﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮؤف ﺑﻦ ﺗﺎج اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ زﯾﻦ اﻟﻌﺎﺑـﺪﯾﻦ اﻟﻤﻠﻘﺐ زﯾﻦ اﻟّﺪﯾﻦ‬‫اﻟﺤـّﺪادي ﺛﻢ اﻟﻤﻨـﺎوي اﻟﻘـﺎﻫﺮي اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ و ﻗـﺪ ﺗﻘـﺪم ذﮐﺮ ﺗﺘﻤـﮥ ﻧﺴـﺒﻪ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﻪ اﺑﻨﻪ زﯾﻦ اﻟﻌﺎﺑـﺪﯾﻦ اﻻﻣﺎم اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﺤـّﺠ ﮥ اﻟﺜﺒﺖ اﻟﻘـﺪوة‬‫ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﺴﺎﺋﺮة و اﺟّﻞ اﺣﻞ ﻋﺼـﺮه ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ارﺗﯿﺎب و ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﺎﺿـﻼ زاﻫﺪا ﻋﺎﺑﺪا ﻗﺎﻧﺘﺎ ﻟّﻠﻪ ﺧﺎﺷﻌﺎ ﻟﻪ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻨﻔﻊ و ﮐﺎن ﻣﺘﻘﺮﺑﺎ‬‫ﺑﺤﺴﻦ اﻟﻌﻤﻞ ﻣﻨﺎﺑﺮ اﻋﻠﯽ اﻟّﺘﺴﺒﯿـﺢ و اﻻذﮐﺎر ﺻﺎﺑﺮا ﺻﺎدﻗﺎ و ﮐﺎن ﯾﻘﺘﺼـﺮ ﯾﻮﻣﻪ و ﻟﯿﻠﺘﻪ ﻋﻠﯽ اﮐﻠـﮥ واﺣـﺪة ﻣﻦ اﻟﻄﻌﺎم ﻗـﺪ ﺟﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻮم و‬‫اﻟﻤﻌﺎرف ﻋﻠﯽ اﺧﺘﻼف اﻧﻮاﻋﻬﺎ و ﺗﺒﺎﺋﻦ اﻗﺴﺎﻣﻬﺎ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺠﺘﻤﻊ ﻓﯽ اﺣﺪ ﻣّﻤﻦ ﻋﺎﺻﺮه ﻧﺸﺎ ﻓﯽ ﺣﺠﺮ واﻟﺪه و ﺣﻔﻆ اﻟﻘﺮآن ﻗﺒﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 207‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪329 :‬‬‫ﺑﻠﻮﻏﻪ ﺛﻢ ﺣﻔﻆ اﻟﺒﻬﺠـﮥ و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻣﻦ ﻣﺘﻮن اﻟﺸﺎﻓﻌﯿـﮥ و اﻟﻔـّﯿ ﮥ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ اﻟﻔـّﯿ ﮥ اﻟﺴﺒﺮة ﻟﻠﻌﺮاﻗﯽ و اﻟﻔـّﯿ ﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟﻪ اﯾﻀﺎ و ﻋﺮض ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ‬‫ﻣﺸﺎﯾـﺦ ﻋﺼـﺮه ﻓﯽ ﺣﯿﺎة واﻟﺪه ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠّﯽ اﻻﺷـﺘﻐﺎل ﻓﻘﺮأ ﻋﻠﯽ واﻟﺪه ﻋﻠﻮم اﻟﻌﺮﺑّﯿﮥ و ﺗﻔﻘﻪ ﺑﺎﻟﺸـﻤﺲ اﻟّﺮﻣﻠﯽ و اﺧﺬ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺤﺪﯾﺚ و‬‫اﻻـدب ﻋﻦ اﻟﻨـﻮر ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﻏـﺎﻧﻢ اﻟﻤﻘّﺪﺳـﯽ و ﺣﻀـﺮ دروس اﻻﺳـﺘﺎذ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺒﮑﺮّي ﻓﯽ اﻟّﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺘﺼّﻮف و اﺧـﺬ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻋﻦ اﻟﻨﺠﻢ‬‫اﻟﻐﯿﻄﯽ و اﻟﺸﯿﺦ ﻗﺎﺳﻢ و اﻟﺸﯿﺦ ﺣﻤﺪان اﻟﻔﻘﯿﻪ و اﻟﺸﯿﺦ اﻟﻄﺒﻼوي ﻟﮑﻦ ﮐﺎن اﮐﺜﺮ اﺧﺘﺼﺎﺻﻪ ﺑﺎﻟﺸﻤﺲ اﻟّﺮﻣﻠّﯽ و ﺑﻪ ﺑﺮع و اﺧﺬ اﻟﺘﺼﻮف ﻋﻦ‬‫ﺟﻤﻊ و ﺗﻠّﻘﯽ اﻟـﺬﮐﺮ ﻣﻦ ﻗﻄﺐ زﻣﺎﻧﻪ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮّﻫﺎب اﻟﺸـﻌﺮاوي ﺛﻢ اﺧﺬ ﻃﺮﯾﻖ اﻟﺨﻠﻮﺗّﯿﮥ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻨﺎﺧﻠﯽ اﺧﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و‬‫اﺧﻼه ﻣﺮاداﺗﻪ؟؟؟ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﺤﺮم اﻟّﺮوﻣﯽ ﺣﯿﻦ ﻗـﺪم ﻣﺼـﺮ ﺑﻘﺼﺪ اﻟﺤّﺞ و ﻃﺮﯾﻖ اﻟﺒﯿﺮاﻣّﯿﮥ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﺣﺴـﯿﻦ اﻟّﺮوﻣّﯽ اﻟﻤﻨﺘﺸﻮي و ﻃﺮﯾﻖ‬‫اﻟﺸﺎذﻟّﯿﮥ ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﻨﺼﻮر اﻟﻐﯿﻄﯽ و ﻃﺮﯾﻖ اﻟﻨﻘﺸـﺒﻨﺪﯾﮥ ﻋﻦ اﻟّﺴـ ﯿﺪ اﻟﺤﺴـﯿﺐ اﻟﻨﺴـﯿﺐ ﻣﺴـﻌﻮد اﻟﻄﺎﺷﮑﻨﺪّي و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻋﻦ ﻣﺸﺎﯾﺦ ﻋﺼﺮه و‬‫ﺗﻘﻠـﺪ اﻟﻨﯿﺎﺑـﮥ اﻟﺸﺎﻓﻌـّﯿ ﮥ ﺑﺒﻌﺾ اﻟﻤﺠﺎﻟﺲ ﻓﺴـﻠﮏ ﻓﯿﻬﺎ اﻟﻄﺮﯾﻘـﮥ اﻟﺤﻤﯿـﺪة و ﮐﺎن ﻻ ﯾﺘﻨﺎول ﻣﻨﻬﺎ ﺷـﯿﺌﺎ ﺛّﻢ رﻓﻊ ﻧﻔﺴﻪ ﻋﻨﻬﺎ و اﻧﻘﻄﻊ ﻋﻦ ﻣﺨﺎﻟﻄﮥ‬‫اﻟّﻨﺎس و اﻟﻌﺰل ﻓﯽ ﻣﻨﺰل و اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ ﻓﺼـﻨﻒ ﻓﯽ ﻏﺎﻟﺐ اﻟﻌﻠﻮم ﺛﻢ وﻟّﯽ ﺗﺪرﯾﺲ اﻟﻤﺪرﺳﮥ اﻟﺼﺎﻟﺤّﯿﮥ ﻓﺤﺴﺪه اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه و ﮐﺎﻧﻮا ﻻ‬‫ﯾﻌﺮﻓﻮن ﻣﺰّﯾﮥ ﻋﻠﻤﻪ ﻻﻧﺰواﺋﻪ ﻋﻨﻬﻢ و ﻟﻤﺎ ﺣﻀﺮ اﻟﺪرس ﻓﯿﻬﺎ رّد ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ ﮐﻞ ﻣﺬﻫﺐ ﻓﻀﻼؤه ﻣﻨﺘﻘﺪﯾﻦ ﻋﻠﯿﻪ و ﺷﺮع ﻓﯽ إﻗﺮاء ﻣﺨﺘﺼﺮ اﻟﻤﺰﻧﯽ‬‫و ﻧﺼﺐ اﻟﺠـﺪل ﻓﯽ اﻟﻤﺬاﻫﺐ و اﺗﯽ ﻓﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮه ﺑﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﺴـﻤﻊ ﻣﻦ ﻏﯿﺮه ﻓﺎذﻋﻨﻮا ﻟﻔﻀـﻠﻪ و ﺻﺎر اﺟﻼء اﻟﻌﻠﻤﺎء ﯾﺒﺎدرون ﻟﺤﻀﻮره و اﺧﺬ ﻋﻨﻪ‬‫ﻣﻨﻬﻢ ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺸـﯿﺦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﺒﺎﺑﻠّﯽ و اﻟّﺴـ ﯿﺪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻄﺎﺷـﮑﻨﺪّي و اﻟﺸﯿﺦ ﻋﻠّﯽ اﻻﺟﻬﻮرّي و اﻟﻮﻟّﯽ اﻟﻤﻌﺘﻘﺪ اﺣﻤﺪ اﻟﮑﻠﺒﯽ وﻟﺪه‬‫اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ و ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﮐـﺎن ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻟﻢ ﯾﺨﻞ ﻣﻦ ﻃﺎﻋﻦ و ﺣﺎﺳـﺪ ﺣّﺘﯽ دس ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴّﻢ ﻓﺘﻮاﻟﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﺴـﺒﺐ ذﻟﮏ ﻧﻘﺺ ﻓﯽ اﻃﺮاﻓﻪ و‬‫ﺑﺪﻧﻪ ﻣﻦ ﮐﺜﺮة اﻟﺘﺪاوي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪330 :‬‬‫و ﻟﻤﺎ ﻋﺠﺰ ﺻﺎر وﻟـﺪه ﺗﺎج اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﯾﺴـﺘﻤﻠﯽ ﻣﻨﻪ اﻟﺘﺎﻟﯿﻒ و ﯾﺴـﻄﺮﻫﺎ و ﺗﺎﻟﯿﻔﻪ ﮐﺜﯿﺮة اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ اﮐﺜﺮ ﻣﺼـّﻨﻔﺎﺗﻪ و ﻟﻪ ﻣﺆﻟﻔﺎت‬‫أﺧﺮ ﻏﯿﺮ ﻫـﺬه و ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ ﻓﻬﻮ اﻋﻈﻢ ﻋﻠﻤﺎء ﻫﺬا اﻟﺘﺎرﯾﺦ آﺛﺎرا و ﻣﺆﻟﻔﺎﺗﻪ ﻏﺎﻟﺒﻬﺎ ﻣﺘﺪاوﻟﮥ ﮐﺜﯿﺮة اﻟﻨﻔﻊ و ﻟﻠﻨﺎس ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺗﻬﺎﻓﺖ زاﺋﺪ و ﯾﺘﻐﺎﻟﻮن ﻓﯽ‬‫اﺛﻤﺎﻧﻬﺎ و اﺷﻬﺮﻫﺎ ﺷﺮﺣﺎه ﻋﻠﯽ اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﺼﻐﯿﺮ و ﺷﺮح اﻟّﺴﯿﺮة اﻟﻤﻨﻈﻮﻣﮥ ﻟﻠﻌﺮاﻗّﯽ و ﮐﺎﻧﺖ وﻻدﺗﻪ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 952‬اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﺗﺴﻌﻤﺎﺋﮥ و‬‫ﺗﻮﻓﯽ ﺻﺒﯿﺤﮥ ﯾﻮم اﻟﺨﻤﯿﺲ اﻟﺜﺎﻟﺚ و اﻟﻌﺸـﺮﯾﻦ ﻣﻦ ﺻﻔﺮ ‪ 1031‬ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي و ﺛﻠﺜﯿﻦ و اﻟﻒ و ﺻـﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﺠﺎﻣﻊ اﻻزﻫﺮ ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌﮥ و دﻓﻦ‬‫ﺑﺠﺎﻧﺐ زاوﯾﺘﻪ اﻟﺘﯽ اﻧﺸﺄﻫﺎ ﺑﺨﻂ اﻟﻤﻘﺴﻢ اﻟﻤﺒﺎرك ﻓﯿﻤﺎ ﺑﯿﻦ زاوﯾﺘﯽ ﺳّﯿﺪي اﻟﺸﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﻟﺰاﻫﺪ و اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺪﯾﻦ اﻻﺷﻤﻌﻮﻧﯽ و ﻗﯿﻞ ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ‬‫ﻣﻮﺗﻪ ﻣﺎت ﺷﺎﻓﻌﯽ اﻟﺰﻣﺎن رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫‪ -74‬ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﻮد‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘـﺎد و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﺳـﯿﺪ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﺨﺎﻧّﯽ اﻟﻘﺎدرّي ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﺻـﺮاط ﺳﻮّي ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟﻨﺒﯽ‬‫وارد ﮐﺮده و اّوﻻ ﻋﺒﺎرت ﺻـﺪر ﺻـﺮاط ﺳﻮّي ﮐﻪ از ان ﻣﺰﯾـﺪ ﻣﺪح و ﺛﻨﺎي و وﺻﻒ و اﻃﺮاي آن ﻇﺎﻫﺮ و ﺣﻘﯿﻘﺖ و اﺻﺎﺑﺖ و ﻋﻈﻤﺖ و‬‫ﺟﻼﻟﺖ و ﻣﻄﺎﻟﺐ و ﻣﻘﺎﺻـﺪ آن ﺑﺎﻫﺮ ﮔﺮدد ﺑﺎﯾﺪ ﺷـﻨﯿﺪ ﭘﺲ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺳـّﯿﺪ ﻣﺤﻤﻮد در اّول ﮐﺘﺎب ﻣﺬﮐﻮر ﮔﻔﺘﻪ اﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﻓﺎّن اﻟﻌﻤﻞ‬‫ﺑﻐﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ و ﺑﺎل و اﻟﻌﻠﻢ ﺑﻐﯿﺮ اﻟﻌﻤﻞ ﺧﺒﺎل و ﻻ ﯾﻘﺒﺾ اﻟﻌﻠﻢ اﻟّﺎ ﺑﻤﻮت اﻟﻌﻠﻤﺎء ﮐﻤﺎ‬‫ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﺘﻔﻖ ﻋﻠﯽ ﺻـّﺤﺘﻪ ﻓﯽ رواﯾﮥ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻗﺎل اّن اﻟﱠﻠﻪ ﻻ ﯾﻘﺒﺾ اﻟﻌﻠﻢ اﻧﺘﺰاﻋﺎ ﯾﻨﺘﺰﻋﻪ‬‫ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس و ﻟﮑﻦ ﯾﻘﺒﺾ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﻤﻮت اﻟﻌﻠﻤﺎء ﮐﻠﻤﺎ ذﻫﺐ ﻋﺎﻟﻢ ذﻫﺐ ﺑﻤﺎ ﻣﻌﻪ ﺣﺘﯽ إذا ﻟﻢ ﯾﺒﻖ ﻋﺎﻟﻢ اﺗﺨﺬ اﻟﻨﺎس رؤﺳﺎء ﺟﻬﺎﻻ ﻓﺴﺌﻠﻮا ﻓﺎﻓﺘﻮا‬‫ﺑﻐﯿﺮ ﻋﻠﻢ ﻓﻀﻠّﻮا و اﺿﻠّﻮا‬‫و اﻋﻠﻢ ان اﻟﻔﺤﻮل ﻗـﺪ ﻗﺒﻀﺖ و اﻟﻮﻋﻮل ﻗـﺪ ﻫﻠﮑﺖ و اﻧﻘﺮض زﻣـﺎن اﻟﻌﻠﻢ و ﺧﻤـﺪت ﺟﻤﺮﺗﻪ و ﻫﺰﻣﺘﻪ ﮐﺜﺮة اﻟﺠﻬﻞ و ﻋﻠﺖ دوﻟﺘﻪ ﺣﺘﯽ ﻟﻢ‬‫ﯾﺒﻖ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﺘﯽ ﯾﻌﺘﻤﺪ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻓﯽ ذﮐﺮ اﻻﻧﺴﺎب اﻻ ﺑﻌﺾ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﺘﯽ ﺻّﻨﻔﻬﺎ اﺻﺤﺎب و اﻟﺒﺪﻋﮥ ﮐﻤﺎ ﺳﺘﻘﻒ ﻋﻠﯽ اﺳﻤﺎﺋﻬﺎ ﻓﯽ ﺗﻀﺎﻋﯿﻒ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 208‬از ‪359‬‬‫اﻟﮑﺘﺎب اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﯾﻠﻮح ﻟﮏ ﺷﺮارﻫﺎ ﻣﻦ ﺑﻌﯿﺪ ﮐﺎﻟّﺴﺮاب ﻟﮑﻮﻧﻬﺎ ﻓﺎرﻏﮥ ﻋﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪331 :‬‬‫اﻟﺼﺪق و اﻟﺼﻮاب و ذﻟﮏ اّﻣﺎ ﻻﻧﺪراس ﻣﺤّﺒﮥ آل ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻣﻦ ﻗﻠﻮب اﻟّﺼﺎﻟﺤﯿﻦ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟّﺴّﻨﮥ و اﻟﻌﯿﺎذ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻣﻦ‬‫ﺗﻠـﮏ اﻟﻔﺘﻨـﮥ او اﻟﻨﻘﺺ ﻓﯽ اﻻﯾﻤـﺎن و ﺗﺮّدد ﻓﯽ اﻟﯿﻘﯿﻦ او ﻟﺸـﯿﻦ ﻓﺎﺣﺶ و ﮐﻠﻢ ﻇﺎﻫﺮ ﻓﯽ اﻣﺮ اﻟـّﺪﯾﻦ و اﻟـّﺪﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﻧّﯽ ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﻦ‬‫ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻻـ ﯾﻌﺒﺄ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻬﺎ اﻧّﻬﻢ ﯾﺴـّﺒﻮن اﻻﺷـﺮاف اﻟﻘﺎﻃﻨﯿﻦ ﺑﻤـّﮑ ﮥ اﻟﻤﺸـّﺮﻓﮥ و اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ اﻟﻤﻨّﻮرة ﻣﻦ ﺑﻨﯽ اﻟﺤﺴﻦ ع و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ع ﻓﺎﺟﺒﺘﻬﺎ ﺑﻘﻮل‬‫اﻟﻘﺎﺋﻞ ﻟﻮ ﮐّﻞ ﮐﻠﺐ ﻋﻮي ﻟّﻘﻤﺘﻪ ﺣﺠﺮا* ﻻﺻـﺒﺢ اﻟـّﺼ ﺨﺮ ﻣﺜﻘﺎﻻ ﺑـﺪﯾﻨﺎر ﺛّﻢ ﻧﻮدي ﻓﯽ ﺳـّﺮي اﻟّﺮوﺿـﮥ ﺑﯿﻦ اﻟﻘﺒﺮ اﻟﺸـﺮﯾﻒ و اﻟﻤﻨﺒﺮ ﺑﺎﻻﻧﺘﺼﺎر‬‫ﻻﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻓﺸﺮﻋﺖ ﻋﻨﺪ ذﻟﮏ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اذﮐﺮ ﻓﯿﻪ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اﺗﻔﻖ ﻋﻠﯿﻪ اﻫﻞ اﻟّﺴﻨﮥ و اﻟﺠﻤﺎﻋﮥ ﻋﻠﯽ وﺟﻪ اﻻﺧﺘﺼﺎر و اذﮐﺮ‬‫ﻓﯿﻪ ان ﺷـﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻦ ذﮐﺮ ﮐّﻞ واﺣـﺪ ﻣﻦ اﺋّﻤـ ﮥ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻣﻦ ﮐﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ اﻟﻬﻢ ﻣﻦ اﺣﺒﺎﺑﻬﻢ و اﻋـﺪاﺋﻬﻢ ﮐﻤﺎ ﺗﺮي ذﻟﮏ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻗﺮﯾﺒﺎ و ﺳـّﻤﯿﺘﻪ اﻟـّﺼ ﺮاط اﻟّﺴﻮّي ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟّﻨﺒّﯽ و ﻟﻘﺪ اﺟﺎد ﻣﻦ ﻗﺎل ارﺗﺠﺎﻻ ﻓﯿﻪ ﺷﻌﺮا ﺣﺴﻨﺎ ﻫﺬا ﮐﺘﺎب ﻧﻔﯿﺲ ﻗﺪ ﺣﻮي دررا ﻓﯽ ﻣﺪح‬‫آل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ و اﻟّﺸـ ﺮف* اﻧﻌﻢ ﺑﻪ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب ﺗﺤﻔـﮥ ﺑﺮزن ﻣﺎ ﻣﺜﻠﻬﺎ ﻓﯽ ﺧﺒﺎﯾﺎ اﻟﺪﻫﺮ ﻣﻦ ﺗﺤﻒ ﻓﻐﻦ ﺑﻪ ﺻﺎح و اﻏﻨﻢ ﻓﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﺘﻪ و اﺳـﺘﺨﺮج‬‫اﻟﺠﻮﻫﺮ اﻟﻤﮑﻨﻮن ﻣﻦ ﺻـﺪف ﺗﺰّل ﻣﻨﻪ اﻟﻌﻨـﺎ و اﻟﻬّﻢ ﺳﺎﺋﺮه و ﻓﯿﻪ ﺗﻬـﺪي ﺻـﺮاﻃﺎ ﻏﯿﺮ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻓﻬﻮ اﻟـّﺼ ﺮاط اﻟّﺴﻮي ﻓﯽ اﻻﺳﻢ ﺷـﻬﺮﺗﻪ ﺗﺎﻟﯿﻒ‬‫ﻣﺤﻤﻮد ﺗﺎﻟﯽ ﻣﻨﻬـﺞ اﻟّﺴـ ﻠﻒ اﻟﻘﺎدري ﻃﺮﯾﻘﺎ ﻓﯽ ﻣﺴﺎﻟﮑﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﺗّﺒﺎﻋﺎ ﻟﻠﻌﻬﻮد وﻓﯽ و ﻫﺮ ﮔﺎه اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺳـﺮاﭘﺎ ﺟﺰاﻟﺖ ﮐﺎﺷﻒ از ﺑﻌﺾ‬‫اﺳﺮار ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺳﺮاﺳﺮ ﻣﺘﺎﻧﺖ ﺷﻨﯿﺪي ﭘﺲ ﺑﺪاﻧﮑﻪ در ﻫﻤﯿﻦ ﺻﺮاط ﺳﻮّي ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫اﺧﺮج اﺣﻤـﺪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺷـﺎش اﻻﺳـﻠﻤﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻫﻮ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺒـّﯿ ﮥ ﻗـﺎل ﺧﺮﺟﺖ ﻣﻊ ﻋﻠّﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ‬‫ﻓﺠﻔﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﺳـﻔﺮي ﺣﺘﯽ وﺟـﺪت ﻓﯽ ﻧﻔﺴـﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻇﻬﺮت ﺷـﮑﺎﯾﺘﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺣﺘﯽ ﺑﻠﻎ ذﻟﮏ اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ‬‫ﻓﺪﺧﻠﺖ اﻟﻤﺴﺠﺪ ذات ﻏﺪاة و رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯽ ﻧﺎس ﻣﻦ اﺻﺤﺎﺑﻪ ﻓﻠّﻤﺎ ﻓﺎﻧﯽ اﻋّﺪ ﻟﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪332 :‬‬‫ﯾﻘﻮل ﺣـّﺪد اﻟّﯽ اﻟﻨﻈﺮ ﺣّﺘﯽ إذا ﺟﻠﺴﺖ ﻗـﺎل ﯾـﺎ ﻋﻤﺮو و اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻘـﺪ إذ ﯾﺜﻨﯽ ﻗﻠﺖ اﻋﻮذ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ان اوذﯾﮏ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎل ﺑﻠﯽ ﻣﻦ آذي ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻓﻘﺪ آذاﻧﯽ و ﻓﯽ ﻟﻔﻆ اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﻣﻦ اﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ اﺣّﺒﻨﯽ و ﻣﻦ اﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ اﺑﻐﻀﻨﯽ و ﻣﻦ آذي ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ آذاﻧﯽ‬‫و ﻓﯽ رواﯾـﮥ اّن ﺑﺮﯾـﺪة ﺗﮑّﻠﻢ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻤﺎ ﻻ ﯾﺤّﺐ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ و ذﻟﮏ اﻧّﻪ اﺧـﺬ ﺟﺎرﯾـﮥ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ ﻓﺒﻠﻎ ذﻟﮏ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠّﻢ ﻓﺨﺮج رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻐﻀﺒﺎ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺑﺎل اﻗﻮام ﯾﻨﻘﺼﻮن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻦ ﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ ﺑﻐﻀﻨﯽ و ﻣﻦ ﻓﺎرق ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ ﻓﺎرﻗﻨﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ‬‫ﺧﻠﻖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﺘﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﻧﺎ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ذّرّﯾﮥ ﺑﻌﻀﻬﺎ ﻣﻦ ﺑﻌﺾ َو اﻟﱠﻠُﻪ َﺳِﻤﯿٌﻊ َﻋﻠِﯿٌﻢ*‬‫ﺛﻢ ﻗﺎل ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ اّن ﻟﻌﻠّﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﺎرﯾﮥ اﻟّﺘﯽ اﺧﺬ و اﻧّﻪ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻓﯽ رواﯾـﮥ ﻣﺤﻤﻮد اﻟﻘـﺪرّي اﻟﺸـﯿﺨﺎﻧﯽ ﻟﻬﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻋﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﻻﻣﺎم ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﻤﺪوح ﺑﻤﺤﺎﻣﺪ ﺑﺎﻫﺮة ﻋﻠﯽ‬‫ﻟﺴﺎن ﻣﻨّﻔﻪ اﻟﻘﻤﻘﺎم دﻟﯿﻞ واﺿـﺢ ﻋﻠﯽ اﻋﺘﻤﺎده و اﻋﺘﺒﺎره و ﺑﺮاءﺗﻪ ﻣﻦ اﻟﮑﺬب و اﻟـّﺴ ﻘﺎم و ﺗﻨـّﺼ ﻠﻪ ﻋﻦ اﺗّﻬﺎم اﻻﻏﺘﺎم ﻓﺘﮑﺬﯾﺐ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اّﯾﺎه‬‫ﺧﻼف ﻣﺎ ﺻّﺮح ﺑﻪ اﻟﺤّﺬاق اﻟﻤﺎﻫﺮون ﺗﻔّﻮل ﻓﻈﯿﻊ ﻓﺎﺣﺶ َو ِإﱠﻧﺎ َﻋﻠﯽ َذﻫﺎٍب ﺑ ِِﻪ ﻟَﻘﺎِدُروَن‬‫و ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺷـﯿﺨﺎﻧﯽ از ﺷـﯿﻮخ ﻣﺸـﻬﻮرﯾﻦ و ﻋﻠﻤﺎي ﻣﻌﺮوﻓﯿﻨﺴﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ رﻓﻌﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ و ﺳـﻤّﻮ ﻣﻨﺰﻟﺖ او از اﺷـﻌﺎر ﺑﻼﻏﺖ ﺷـﻌﺎر‬‫ﺑﻌﺾ ﻣﻌﺎﺻﺮﯾﻦ ﻗﺎدري ﮐﻪ آﻧﻔﺎ در ﺿﻤﻦ ﺻﺪر ﺻﺮاط ﺳﻮي ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪ واﺿﺢ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﻓﺎﺿﻞ رﺷﯿﺪ ﺑﺮواﯾﺖ او اﺣﺘﺠﺎج و اﺳﺘﺪﻻل‬‫ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب ﻏّﺮة اﻟﺮاﺷـﺪﯾﻦ ﺑﻤﻘﺎم اﺛﺒﺎت اّدﻋﺎي ﻓـﺪاي اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﻪ ﺟﺎن ﺧﻮد را ﺑﺮ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﮔﻔﺘﻪ و ﺳـّﯿﺪ ﻣﺤﻤﻮد‬‫ﻗﺎدري ﻗـّﺪس ﺳـﺮه در ﮐﺘﺎب ﺣﯿﺎت اﻟـّﺬاﮐﺮﯾﻦ ﻓﺮﻣﻮده ﻗﯿﻞ اّن رﺟﻼ اﺗﯽ اﺑﺎ ﺣﻨﯿﻔـﮥ رﺣﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻗﺎل اﺧﯽ ﺗﻮﻓّﯽ و اوﺻـﯽ ﺑﺜﻠﺚ ﻣﺎﻟﻪ‬‫ﻻﻣﺎم اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ اﻟﯽ ﻣﻦ ادﻓﻊ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﮥ أﻣﺮك ﺑﻬﺬا اﻟﺴﺆال اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟّﺪواﻧﻘﯽ و ﮐﺎن ﯾﺒﻐﺾ اﺑﺎ ﺣﻨﯿﻔﮥ ﮐﺒﻐﺾ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﺷﻘﯿﺎء‬‫ﺑﻠﺪﻧﺎ ﻻﻣﺎم اﻟّﺸﺎﻓﻌّﯽ رح ﻓﺤﻠﻒ اﻟﺴﺎﺋﻞ ﮐﺬﺑﺎ اﻧﻪ ﻣﺎ اﻣﺮﻧﯽ ﺑﻬﺬا اﻟّﺴﺆال ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﮥ رح ادﻓﻊ اﻟﺜﻠﺚ اﻟﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪333 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 209‬از ‪359‬‬‫ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟّﺼﺎدق ﻓﺎﻧّﻪ ﻫﻮ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﻖ ﻓـﺬﻫﺐ اﻟﺴﺎﺋﻞ و اﺧﺒﺮ اﺑﺎ ﺟﻌﻔﺮ اﻟـّﺪواﻧﻘﯽ ﺑـﺬﻟﮏ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻬﺬا ﻋﺮﻓﺖ اﺑﺎ ﺣﻨﯿﻔﮥ ﻣﻨﺬ‬‫ﻗـﺪﯾﻢ اﻧّﻪ ﯾﺮي اﻟﺤّﻖ ﻟﻐﯿﺮﻧﺎ ﺛﻢ دﻋﺎ ﺑﺎﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔـﮥ و ﺳـﻘﺎه اﻟّﺴﻢ ﻓﯽ اﻟﻄﻌﺎم ﻓﻔﻬﻢ اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﮥ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎم ﻟﯿﺨﺮج ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﯽ اﯾﻦ ﯾﺎ اﺑﺎ‬‫ﺣﻨﯿﻔﮥ ﻓﻘﺎل اﻟﯽ اﯾﻦ ﺗﺎﻣﺮﻧﯽ ﻓﺎﻣﺮه ﺑﺎﻟﺠﻠﻮس اﻟﯽ ان ﻋﻤﻞ اﻟﺴﻢ ﻓﯿﻪ ﻓﺨﺮج و ﻣﺎت ﺷﻬﯿﺪا ﻓﯽ اﻟﻄﺮﯾﻖ اﻧﺘﻬﯽ و درﯾﻦ رواﯾﺖ و رواﯾﺖ ﻣﻨﺎﻗﺐ‬‫اﻣﺎم اﻋﻈﻢ ﮐﻪ ﺑﺎﻻ ﻣـﺬﮐﻮر ﺷـﺪه اﻋﻨﯽ ﺑﻌﻀـﯽ ﮔﻔﺘﻪاﻧـﺪ ﮐﻪ در ﺣﺎدﺛﻪ ﻣﺤﻤﺪ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﭼﻮن اﻣﺎم ﻓﺘﻮي ﻧﻮﺷﺖ و ﺑﻪ ﺑﯿﻌﺖ و اﻋﺎﻧﺖ اﯾﺸﺎن‬‫ﻓﺮﻣﻮد ﻣﻨﺼﻮر ﺑﺮ آن ﻣﻄﻠﻊ ﺷﺪ اﻟﺦ اﺧﺘﻼﻓﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﭼﺮا ﮐﻪ ﺳﺆال ﻣﺘﻌﺪد ﺑﻮد ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ از ﻋﺒﺎرت دﯾﺮوز رواﯾﺖ ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﭘﺲ ﺟﺎﯾﺰﺳﺖ‬‫ﮐﻪ ﺟﻮاب اﻣﺎم اول ﯾﻌﻨﯽ ﻓﺘﻮاي دادن ﺑﺼﺮف ﻣﺎل ﺑﻄﺮف ﻣﺤﻤﺪ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻐﯿﺮ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﺮ آن ﺟﻨﺎب و ﻃﻠﺐ اﯾﺸﺎن از ﮐﻮﻓﻪ ﺑﺒﻐﺪاد‬‫ﺑﺎﻋﺚ ﺣﺒﺲ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ و ﺟﻮاب دوم ﯾﻌﻨﯽ ﻓﺘﻮي دادن ﺑﺪﻓﻊ ﺛﻠﺚ ﺑﺴﻮي ﺣﻀﺮت اﻣﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم و ﻗﺎﺋﻞ ﺷﺪن ﺑﺎﻣﺎﻣﺖ آن‬‫ﺟﻨﺎب ﺑﺎﻋﺚ ﻗﺘﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‬‫‪ -75‬اﺣﻤﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺎد و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺎ ﮐﺜﯿﺮ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در وﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻤﺎل ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻵل از اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ رواﯾﺖ‬‫ﮐﺮده و اوﻻـ ﻋﺒـﺎرت ﺻـﺪر وﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻤـﺎل ﮐﻪ از ان ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺟﻼـﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ و ﻣـﺪح و ﺛﻨﺎي ﮐﺘﺎب ﻣـﺬﮐﻮر و اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر اﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﻣـﺬﮐﻮره در آن ﺛـﺎﺑﺖ ﺷﻮد ﺑﺎﯾـﺪ ﺷـﻨﯿﺪ ﻗـﺎل ﻓﯿﻪ ﻓﺮأﯾﺖ ان اﺟﻤﻊ ﻓﯽ ﺗﺎﻟﯿﻔﯽ ﻫـﺬا ﻣﻦ درر اﻟﻔﻮاﺋـﺪ اﻟﺜﻤﯿﻨـﮥ و ﻏﺮر اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺼـﺤﯿﺤﮥ و‬‫اﻟﺤﺴـﻨﮥ ﻣّﻤﺎ ﻫﻮ ﻣﺨﺘﺺ ﺑﺎﻟﻌﺘﺮة اﻟﻨﺒﻮّﯾـﮥ و اﻟﺒﻀـﻌﮥ اﻟﻔﺎﻃﻤـّﯿ ﮥ و اذﮐﺮه ﺑﻠﻔﻆ اﻻﺟﻤﺎل ﺛﻢ ﻣﺎ ورد ﻣﻦ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻫﻞ اﻟﮑﺴﺎء اﻻرﺑﻌﮥ ﻧﺨﺒﮥ اﻵل و‬‫اﺻـّﺮح ﻓﯿﻪ ﺑﺎﺳـﻤﺎﺋﻬﻢ ﺛﻢ ﻣﺎ ورد ﻟﮑﻞ واﺣﺪ ﻣﻨﻬﻢ ﺑﺼـﺮﯾﺢ اﺳﻤﻪ اﻟﺸﺮﯾﻒ ﻓﺠﻤﻌﺖ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻫﺬا زﯾﺪة ﻣﺎ دّوﻧﻮه و ﻋﻤﺪة ﻣﺎ ﺻّﺤﺤﻮه ﻣﻦ‬‫ذﻟﮏ و اﺗﻘﻨﻮه و ﻣﺎ رﻗﻤﻮه ﻓﯽ ﻣﺆﻟﻔﺎﺗﻬﻢ و ﻗﻨﻮه ﻓﯿﻪ ﻣﻘﺘﺼـﺮا ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﯾﻮّدي اﻟﻤﻄﻠﻮب و ﯾﻮﺻﻞ إﻟﯿﻪ ﺑﺎﺣﺴﻦ ﻧﻤﻂ و اﺳﻠﻮب ﺳﺎﻟﮑﺎ ﻓﯽ ذﻟﮏ‬‫ﻃﺮﯾﻖ اﻟّﺴـ ﺪاد و ﻣﻘﺘﺼـﺮا ﻓﯿﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻪ ﯾﺤﺼﻞ اﻟﻤﺮاد ﺗﺎرﮐﺎ ﻟﻠﺘﻄﻮﯾﻞ اﻟﻤﻤﻞ ﺳﺎﻟﻤﺎ ﻣﻦ ﻧﻘﺺ اﻻﺧﺘﺼﺎر اﻟﻤﺨﻞ ﻓﺠﺎء ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻦ‬‫اﺣﺴﻦ ﺗﺎﻟﯿﻒ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن و اﺗﻘﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪334 :‬‬‫ﻣﺼـّﻨﻒ ﺳـﻠﮏ ﻓﯿﻪ ﻃﺮﯾﻖ اﻻﺗﻘـﺎن ﺟﻤﻊ ﻣﻊ ﺳـﻬﻮﻟﮥ ﺗﻨﺎوﻟﻪ اﻟﺒـﺪﯾﻊ ﺣﺴﻦ اﻟﺒﯿﺎن و ﺣﻮي ﻣﻊ ﺗﻨﺎﺳﺐ ﻣﺴﺎﺋﻠﻪ و ﺗﻨﺎﺳﻖ وﺳﺎﺋﻠﻪ ﻋﺪوﯾـﮥ اﻟﻤﻮارد‬‫ﻟﻠّﻈﻤـﺂن و ﺗﺘّﺒﻌﺖ ﻓﯿﻪ ﻏﺎﻟﺐ ﻣﺎ ﺻـّﺢ ﻧﻘﻠﻪ ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ و ﯾﻌﻤﻞ ﺑﻤﺜﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و ﯾﺤﺘـﺞ ﺑﻪ ﻓﯽ اﻟﻘـﺪﯾﻢ و اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﺗﺮﮐﺖ ﻣﺎ اﺷـﺘّﺪ‬‫ﺿﻌﻔﻪ ﻣﻨﻬـﺎ و ﻟﻢ ﻧﺠـﺪ ﻟﻪ ﺷﺎﻫـﺪا ﯾﻘـﻮﯾﻪ و ﺟـﺎﻧﯿﺖ ﻋﻤـﺎ ﺗﮑﻠّﻢ ﻓﯽ ﺳـﻨﺪه و ﻗـﺪ ﻋـّﺪه اﻟﺤّﻔـ ﺎظ ﻣﻦ اﻟﻤﻮﺿﻮع اﻟـﺬي ﯾﺠﺐ ان ﻧّﺘﻘﯿﻪ و اﺗﯿﺖ‬‫ﺑﺎﻟﻤﺸـﻬﻮر ﻓﯽ ﮐﺘﺐ اﻟﺘﻮارﯾـﺦ ﻋﻨـﺪ ﻧﻘـﻞ اﻟﻘﺼـﺺ و اﻻﺧﺒـﺎر و رﺑّﻤـﺎ دﻋﺖ اﻟﺤﺎﺟـﮥ اﻟﯽ اﻻﺷـﺎرة ﻟﺒﻌﺾ اﻟﻮﻗـﺎﺋﻊ روﻣﺎ ﻟﻄﺮﯾﻖ اﻻﺧﺘﺼﺎر و‬‫اﮐﺘﻔﯿﺖ ﺑﺎﻟﺤﻮاﻟـﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﺆﻟّﻔـﮥ ﻟـﺬﻟﮏ اﻟﻔّﻦ ﻓﺎﻧّﻬﺎ ﺗﻐﻨﯽ ﻋﻦ اﻟﺘﻄﻮﯾﻞ ﺑـﺬﮐﺮه ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻨﺎ ﻟﻘﺼـﺪ اﻻﯾﺠﺎز ﻣﻬﻤﺎ اﻣﮑﻦ ﻓـﺪوﻧﮏ ﻣﺆﻟﻔﺎ‬‫ﯾﺠﺐ رﻗﻢ ﺳـﻄﻮره ﺑﺨﺎﻟﺺ اﻻﺑﺮﯾﺰ و ﻣﺼـّﻨﻔﺎ ﺗﺒﻌﯿﻦ ان ﯾﻘﺎﺑﻞ ﺑﺎﻟﺘﮑﺮﯾﻢ و اﻟﺘﻌﺰﯾﺰ و ﯾﺤﻖ ﻟﻪ ان ﯾﺠّﺮ ذﯾﻞ ﻓﺨﺮه ﻋﻠﯽ ﻓﺮق ﮐﻞ ﻣﺆﻟّﻒ ﺳﻮاه و‬‫ﯾﺴـﻤﻮ ﻋﻠﯽ ﻣﺼـﻨﻒ ﺑﻤـﺎ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ و ﺣﻮاه إذ ﻫﻮ ﺳـﻔﯿﻨﮥ ﺑﺠﻮاﻫﺮ ﻧﻌﻮت اﻫـﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻗـﺪ ﺷـﺤﻨﺖ و ﻓﯽ ﺑﺤﺎر ﻓﻀﺎﺋﻠﻬﻢ اﻟﺠّﻤـ ﮥ ﻋﺎﻣﺖ و ﻋﻠﯽ‬‫ﺟﻮدي ﺷـﻤﺎﺋﻠﻬﻢ اﺳـﺘﻮت و اﺳـﺘﻮﻃﻨﺖ ﯾﻀﻮع ﻣﻦ ارﺟﺎﺋﻬـﺎ ﻧﺸـﺮ ﻣﻨـﺎﻗﺒﻬﻢ اﻟﻌﺎﻃﺮ و ﯾﻠﻮح ﻓﯽ ﺷـﻤﺎﺋﻠﻬﺎ ﺑـﺪر ﮐﻮاﮐﺒﻬﻢ اﻟﺰاﻫﺮ ﺗﺘﺒﻌﺖ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ‬‫اﻻﺣـﺎدﯾﺚ ﻣـﺎ ﯾﺸـﺮح ﺻـﺪور اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﺗﻘﺮ ﺑﻪ ﻋﯿﻮن اﻟﻤّﺘﻘﯿﻦ و ﯾﻀـﯿﻖ ﺑﺴـﺒﺒﻪ ذرع اﻟﻤﻨـﺎﻓﻘﯿﻦ ﻣّﻤـ ﺎ ﺗﻔﺮق ﻓﯽ ﺳﻮاه ﻣﻦ ﻧﺼﻮص ﻟا ﻌﻠﻤﺎء و‬‫ﻣﺆﻟّﻔﺎت اﻷﺋّﻤﮥ اﻟﻘﺪﻣﺎء ﺛﻢ ﻟّﻤﺎ ﮐﻤﻞ ﺣﺴـﻨﻪ اﻟﺒﻬﯽ و ﺗﻬﺬﯾﺒﻪ و ﺗﻢ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺗﻔﺼﯿﻠﻪ و ﺗﺒﻮﯾﺒﻪ ﺳﻤﯿﺘﻪ وﺳﯿﻠﮥ اﻟﻤﺎل ﻓﯽ ﻋّﺪ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻵل‬‫ﻟﮑﯽ ﯾﻄﺎﺑﻖ اﺳـﻤﻪ ﻣﺴـّﻤﺎه و ﺑﻮاﻓﻖ رﺳﻤﻪ اﻟﻤﻌﻨﯽ اﻟﺬي ﻧﻮﯾﻨﺎه و اﻟﻤﺒﻨﯽ اﻟﺬي ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻨﯿﻨﺎه ﻻﻧﯽ اﻟﻔﺘﻪ راﺟﯿﺎ ﺑﻪ اﻟّﺴﻼﻣﮥ ﻣﻦ ورﻃﺎت ﯾﻮم اﻟﻘﯿﺎم‬‫و اﻟﺨﻠﻮص ﻣﻦ ﻧﺪاﻣﮥ ذﻟﮏ اﻟﻤﻘﺎم ﻣﺆّﻣﻼ ﻣﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ان اﺣﺮز ﺑﺒﺮﮐﺘﻪ ﺳﺎﺋﺮ اﻵﻣﺎل و أﻓﻮز ﺑﺎﺳـﻨﯽ اﻟﻤﻄﺎﻟﺐ ﻓﯽ اﻟﺤﺎل و اﻟﻤﺂل ﻻن‬‫ﺣّﺒﻬﻢ ﻫﻮ اﻟﻮﺳﯿﻠﮥ اﻟﻌﻈﻤﯽ و ﺗﻘﺮﺑﻬﻢ ﻓﯽ ﮐﻼ اﻟّﺪارﯾﻦ ﯾﻮﺻﻞ اﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﻘﺎم اﺳﻨﯽ و ﻫﺮ ﮔﺎه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪335 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 210‬از ‪359‬‬‫ﻣﺪاﺋﺢ زاﻫﺮه و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺎﺧﺮه اﺑﻦ ﮐﺘﺎب ﺷﺮﯾﻒ ﺷﻨﯿﺪي ﭘﺲ ﺑﺪاﻧﮑﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ در ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ‬‫اﺣﻤﺪ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و اﻟﺘﺮﻣﺬي‬‫و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ و‬‫ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻧﻪ ﮐﺎن ﯾﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠﯿﺎ ﻗﺎل ﻧﻌﻢ ﻓﻘﺎل ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد‬‫ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﺧﺮﺟﻬﻤﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ‬‫‪ -76‬اﺣﻤﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ در وﺳﯿﻠﻪ اﻟﻤﺎل‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺎد و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ در وﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻤﺎل ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﺿﻤﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﺸﺮ ﺧﺼﺎل رواﯾﺖ‬‫ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤـﺎ إذ اﺗـﺎه ﺳـﺒﻌﮥ رﻫـﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ او ﺗﺨﻠﻮ ﻣﻦ ﻫﺆﻻء ﻗﺎل ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ و ﻫﻮ‬‫ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻓﻘﺎل اﻧﺘﺪوا أي اﺟﻠﺴﻮا ﻓﯽ اﻟّﻨﺎدي و ﻫﻮ ﯾﺠﻠﺲ اﻟﻘﻮم اﻟﺬي ﯾﺘﺤّﺪﺛﻮن ﻓﯿﻪ ﺛﻢ ﺟﺎء ﯾﻨﻘﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و‬‫ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮ ﺧﺼﺎل وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا ﯾﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ‬‫ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬـﺎ ﻣﻦ اﺳﺘﺸـﺮف ﻓﻘﺎل اﯾﻦ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟﺮﺣﻢ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣـﺪﮐﻢ ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣـﺪ ﻻ‬‫ﯾﮑﺎد ﯾﺒﺼﺮ ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟﺮاﯾﮥ و اﻋﻄﺎه اﯾﺎﻫﺎ ﻓﺠﺎء ﺑﺼﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿّﯽ ﺛﻢ ﺑﻌﺚ ﻓﻼﻧﺎ ﯾﻌﻨﯽ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑﮥ ﻓﺒﻌﺚ‬‫ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧـﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗـﺎل ﻻـ ﯾـﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻻ رﺟﻞ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻟﺒﻨﯽ ﻋﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة و ﻋﻠﯽ ﺟﺎﻟﺲ ﻣﻌﻪ‬‫ﻓـﺎﺑﻮا ﻓﻘـﺎل ﻋﻠّﯽ اﻧـﺎ اواﻟﯿﮑﻢ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵـﺧﺮة ﻗﺎل ﻓﺘﺮﮐﻪ ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل اﻧﺎ‬‫اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﮐﺎن اّول ﻣﻦ اﺳﻠﻢ ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻗﺎل ﻓﺎﺧﺬ اﻟّﻨﺒﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪336 :‬‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ و وﺿـﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯽ و ﻓﺎﻃﻤـﮥ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻓﻘـﺎل ِإﱠﻧﻤـﺎ ﯾُِﺮﯾـُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُـْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ وَ‬‫ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗﺎل و ﺷـﺮي ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﺒﺲ ﺛﻮب اﻟﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ و ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن اﻟﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ‬‫ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧـﺎﺋﻢ ﻗـﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﻘـﺎل ﻟﻪ ﻋﻠﯽ اّن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ‬‫ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﻌﻪ و دﺧﻞ اﻟﻐﺎر و ﺟﻌﻞ ﻋﻠّﯽ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮﻣﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر أي ﯾﺼﯿﺢ و‬‫ﯾﻠﺘﻮي ﻋﻨﺪ اﻟـّﻀ ﺮب ﻗﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ راﺳﻪ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﮏ ﻟﻼﺋﻢ ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﻧﺮﻣﯿﻪ ﻓﻼ ﯾﺘﻀّﯿﺮ‬‫و اﻧﺖ ﺗﺘﻀـّﯿﺮ و ﻗـﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟـﮏ ﻗـﺎل و ﺧﺮج اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﻨﺎس ﻟﻠﻐﺰوة ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟﻨﺒﯽ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﻣﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟّﺎ اﻧّﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و أﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ و ﻗﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﻧﺖ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻗﺎل و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴﺠﺪ اﻟّﺎ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻓﯿﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ‬‫ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻه‬‫ﻗﺎل و اﺧﺒﺮﻧﺎ اّن اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟﻞ ﻗﺪ رﺿﯽ ﻋﻦ اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة و ﻋﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ ﺣﺪﺛﻨﺎ اﻧّﻪ ﺳﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ و ﻗﺎل ﯾﺎ ﺑﻨﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﺋﺬن‬‫ﻟﯽ اﺿـﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﺣﺎﻃﺐ ﻗﺎل او ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ و ﻣﺎ ﯾـﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑـﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷـﺌﺘﻢ و ﻋﻠﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ‬‫ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺸـﺠﺮة و اﻫﻞ ﺑـﺪر ﺑﻞ ﻣﻦ اﮐﺮﻣﻬﻢ رﺿﻮان اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﺟﻤﻌﯿﻦ ﺧﺮج ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑﺘﻤﺎﻣﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳـﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 211‬از ‪359‬‬‫اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻓﻘﺎت ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻄﻮال و اﺧﺮج اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺑﻌﻀﻪ‬‫و ﻫـﺬه اﻟﻘـّﺼ ﮥ ﻣﺸـﻬﻮرة ذﮐﺮﻫﺎ اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق و ﻏﯿﺮه ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﺛﺒﻮت اﻋﺘﻤﺎد ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﻣﻦ اﻓﺎدة ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ اﻟﺬي ﻫﻮ اﻟﻌﺎﻟﻢ‬‫اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ و اﻟﻤﻌﺘﻤﺪ اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﻤﻮﺋﻞ ﻓﯽ اﻟﺤﺮم اﻟﻤﮑﯽ ﻟﮑّﻞ ﻋﻈﯿﻢ و ﺻﻐﯿﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪337 :‬‬‫ﻓﺎﻟﺠﺰم ﻣﺨﺎخ اﻻزﻻل و اﻟﺘﻌﺰﯾﺮ و اﻧﺠﺮم ﺷـﺒﺎك اﻻﺿـﻼل و اﻟﺘﻌﯿﯿﺮ و اﻧﻬـﺪم اﺳﺎس اﻻﺑﻄﺎل و اﻟﻨﮑﯿﺮ و اﻧﻔﺼﻢ ﻋﺮي اﻟﺘﮑﺬﯾﺐ و اﻟﺘﺤﻘﯿﺮ و‬‫اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﻓﻖ ﺑﺎﻟﻬﺪاﯾـﮥ و اﻟﺘﺒﺼـﯿﺮ ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀـﻞ ﺻـﺎﺣﺐ ﻓﻀـﻞ ﺟﻠﯿـﻞ و ﻓﺎﺋﺰ ﻣﻘﺎم رﻓﯿﻊ و ﺳـﻨﯽ و از اﮐﺎﺑﺮ و ﻧﺒﻬﺎي‬‫ﻋﻠﻤﺎي ﻣﮑﻪ ﻣﻌﻈﻤﻪ و ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﺛﻘﺎت آن ﺑﻠﺪه ﻣﮑّﺮﻣﻪ اﺳﺖ در ﻣﺠﻠﺪ ﻏﺪﯾﺮ ﺷـﻨﯿﺪي ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ اﻣﯿﻦ ﺑﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺤّﺒﯽ در ﺧﻼﺻﻪ اﻻﺛﺮ‬‫ﻓﯽ اﻋﯿـﺎن اﻟﻘﺮن اﻟﺤﺎدي ﻋﺸـﺮ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺸـﯿﺦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ اﻟﻤﮑﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻣﻦ ادﺑﺎء اﻟﺤﺠﺎز و ﻓﻀـﻼﺋﻬﺎ اﻟﻤﺘﻤّﮑﻨﯿﻦ‬‫ﮐﺎن ﻓﺎﺿـﻼ ادﯾﺒﺎ ﻟﻪ ﻣﻘـﺪار ﻋﻠﯽ و ﻓﻀﻞ ﺟﻠّﯽ و ﮐﺎن ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻔﻠﮑّﯿﮥ و ﻋﻠﻢ اﻻوﻓﺎق و اﻟﺰاﺑﺮ ﺟﺎﯾﺪ ﻋﺎﻟﯿﻪ و ﮐﺎن ﻟﻪ ﻋﻨﺪ اﺷـﺮاف ﻣﮑﮥ‬‫ﻣﻨﺰﻟﮥ و ﺷـﻬﺮة و ﮐﺎن ﻓﯽ اﻟﻤﻮﺳﻢ ﯾﺠﻠﺲ ﻓﯽ اﻟﻤﮑﺎن اﻟﺬي ﯾﻘّﺴﻢ ﻓﯿﻪ اﻟّﺼﺮ اﻟﺴﻠﻄﺎﻧﯽ ﺑﺎﻟﺤﺮم اﻟﺸﺮﯾﻒ ﺑﺪﻻ ﻋﻦ ﺷﺮﯾﻒ ﻣﮑﮥ و ﻣﻦ ﻣﺆﻟﻔﺎﺗﻪ‬‫ﺣﺴﻦ اﻟﻤﺎل ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻵل ﺟﻌﻠﻪ ﺑﺎﺳﻢ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ادرﯾﺲ اﻣﯿﺮ ﻣﮑﮥ و ﻣﻦ ﺷﻌﺮه ﻗﻮﻟﻪ ﻣﺼّﺪرا و ﻣﻌﺠﺰا ﻗﺼﯿﺪة اﻟﻤﺜﻨﯽ ﯾﻤﺪح ﺑﻬﺎ اﻟﺴّﯿﺪ ﻋﻠﯽ‬‫ﺑﻦ ﺑﺮﮐﺎت اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﺤﺴـﻨﯽ و ﻫﯽ ﺣﺸﺎﺷـﮥ ﻧﻔﺲ وّدﻋﺖ ﯾﻮم ودﻋﻮا و ﻗﺎﻟﺖ ﻻﻇﻌﺎن اﻷﺣـّﺒ ﮥ اﺗﺒﻌﻮا اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺗﻤﺎم اﻻﺷـﻌﺎر و‬‫اﺗﻔﻖ ﻟﻪ اﻧّﻪ ﺳـﻤﻊ و ﻫﻮ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﯾﻨﺎدي ﻋﻠﯽ ﻓﺎﮐﻬﮥ وّدﻋﻮا ﻣﻦ دﻧﺎر ﺣﯿﻠﻪ ﻓﻘﺎل ﺑﺪﯾﻬﺎ ﯾﺎ ﺻﺎح داﻋﯽ اﻟﻤﻨﻮن واﻓﯽ و ﺣّﻞ ﻓﯽ ﺣّﯿﻨﺎ ﻧﺰوﻟﻪ ﻫﺎ اﻧﺎ‬‫ﻗﺪ رﺣﻠﺖ ﻋﻨﮑﻢ ﻓﺮّدﻋﻮا ﻣﻦ دﻧﺎ رﺣﯿﻠﻪ ﻓﻠﻢ ﯾﻠﺒﺚ اﻻ ﻗﻠﯿﻼ ﺣّﺘﯽ ﻣﺎت رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﮐﺎﻧﺖ وﻓﺎﺗﻪ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ارﺑﻌﯿﻦ و اﻟﻒ ﺑﻤﮑﮥ‬‫و دﻓﻦ ﺑﺎﻟﻤﻌﻼة و رﺿـﯽ اﻟـّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﯿﺪر در ﺗﻨﻀـﯿﺪ اﻟﻌﻘﻮد ﺳـﻨّﯿﻪ ﺑﺘﻤﻬﯿﺪ اﻟﺪوﻟﮥ اﻟﺤﺴـﻨﮥ ﮐﻪ در ﻣﮑﻪ ﻣﻌﻈﻤﻪ از ﮐﺘﺒﺨﺎﻧﻪ‬‫ﺑﻌﺾ اﻋﻼـم ﻓﻘﯿﺮ را ﻋـﺎرﯾﺖ ﺑـﺪﺳﺖ آﻣـﺪه ﺑﻮد ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺎل اﺣﻤـﺪ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻮﺳـﯿﻠﮥ و ﻫﻮ اﻟﺜﻘـﮥ اﻻﻣﯿﻦ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻓﻀـﯿﻠﮥ و ﮐﺎن ﻧﺠﻢ اﻟـّﺪﯾﻦ‬‫ﺷﺎرك اﯾﺎه ﻓﯽ وﻻﯾـﮥ ﻣﮑـﮥ اﻟﻤﺸـﺮﻓﮥ و ﻋﻤﺮه اﺛﻨﺎن ﺳّﺘﯿﻦ ﺑﻮﻻﯾـﮥ اﻟﻐﻮري و ﻫﯽ آﺧﺮ وﻻﯾﮥ ﺻﺪرت ﻣﻦ اﻟﺸـﺮاﮐﮥ ﺳـﻨﮥ ‪ 718‬ﺛﻤﺎن ﻋﺸﺮة و‬‫ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺣﻤﺪ ﺻﺎﺣﺐ وﺳﯿﻠﻪ ﺛﻘﻪ و اﻣﯿﻨﺴﺖ در ﻫﺮ ﻓﻀﯿﻠﺖ و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻪ ﻣﺪﺣﺎ و ﺛﻨﺎء ﻋﻈﯿﻤﺎ و ﺗﻌﻈﯿﻤﺎ و اﻃﺮاء‬‫ﻓﺨﯿﻤﺎ و رﺿﯽ اﻟﺪﯾﻦ در ﺗﻨﻀﯿﺪ اﻟﻌﻘﻮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪338 :‬‬‫اﻟـّﺴ ﻨّﯿﮥ ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﺑﻌﺾ رواﯾﺎت و ﺣﮑﺎﯾﺎت داﻟﻪ ﺑﺮ ﻋـﺪم ﻣﺆاﺧﺬه ﺳﺎدات ﺑﺎﻓﻌﺎل ﻗﺒﯿﺤﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ان اردت زﯾﺎدة ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻓﻌﻠﯿﮏ ﺑﺨﺎﺗﻤﮥ‬‫وﺳﯿﻠﮥ اﻟﻤﺎل و ﺑﺠﻮاﻫﺮ اﻟﻌﻘﺪﯾﻦ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﺘﻮارﯾﺦ‬‫‪ -77‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺎد و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺣﺎرﺛﯽ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟﻌﺒﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﺣﻤﺪ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﻌﺜﯿﻦ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻋﻠﯽ اﺣﺪﻫﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻋﻠﯽ‬‫اﻵـﺧﺮ ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿـﺪ ﻓﻘﺎل إذا اﻟﺘﻘﯿﺘﻢ ﻓﻌﻠّﯽ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺎس و إذا اﻓﺘﺮﻗﺘﻢ ﻓﮑﻞ واﺣـﺪ ﻣﻨﮑﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺟﻨـﺪه ﻗﺎل ﻓﻠﻘﯿﻨﺎ ﺑﻨﯽ زﺑﯿـﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﯿﻤﻦ‬‫ﻓﺎﻗﺘﺘﻠﻨﺎ ﻓﻈﻬﺮ اﻟﻤﺴﻠﻤﻮن ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺸﺮﮐﯿﻦ ﻓﻘﺘﻠﻨﺎ اﻟﻤﻘﺎﺗﻠﮥ و ﺳﺒﯿﻨﺎ اﻟﺬّرّﯾﮥ ﻓﺎﺻﻄﻔﯽ ﻋﻠﯽ اﻣﺮة ﻣﻦ اﻟﺴﺒﯽ ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻗﺎل ﺑﺮﯾﺪة ﻓﮑﺘﺐ ﻣﻌﯽ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﯾﺨﺒﺮه ﺑﺬﻟﮏ ﻓﻠّﻤﺎ اﺗﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ دﻓﻌﺖ اﻟﮑﺘﺎب ﻓﻘﺮئ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺮاﯾﺖ اﻟﻐﻀﺐ‬‫ﻓﯽ وﺟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻫﺬا ﻣﮑﺎن اﻟﻌﺎﺋﺬ ﺑﮏ ﺑﻌﺜﺘﻨﯽ ﻣﻊ رﺟﻞ ﻓﺎﻣﺮﺗﻨﯽ ان اﻃﯿﻌﻪ ﻓﻔﻌﻠﺖ ﻣﺎ ارﺳﻠﺖ‬‫ﺑﻪ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻻ ﻧﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫‪ -78‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ ﻧﻘﻞ رواﯾﺖ دﯾﻠﻤﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 212‬از ‪359‬‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺎد و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻟﺒﺮﯾﺪة ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ‬‫ﯾﺆﻣﺮ‬‫‪ -79‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ رواﯾﺖ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﺎد و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺘﺮﻣـﺬّي و اﻟﻠﻔـﻆ ﻟﻪ و اﻟﺤـﺎﮐﻢ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺜﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﯿﺸﺎ ﻓﺎﺳـﺘﻌﻤﻞ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀﯽ ﻓﯽ اﻟﺴﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا‬‫ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎ ﺑﻤﺎ ﺻﻨﻊ ﻋﻠﯽ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻓﺴّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪339 :‬‬‫اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴـ ﺮّﯾﮥ ﺳﻠّﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﻃﺎﻟﺐ ﺻـﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ‬‫ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون‬‫ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ﻟﻔﻈﻪ ﻋﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﻣﺮﻓﻮﻋﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و ﻧا ﺎ ﻣﻨﻪ و‬‫ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫‪ -80‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ رواﯾﺖ ﺧﻄﯿﺐ راﻓﻌﯽ‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﺎدم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل رﺳـﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳـﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾـﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿـﮏ ﺧﻤﺴـﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ‬‫واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌـﮥ ﺳـﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿـﮏ اّﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ اّن اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ‬‫ﻣﻌﯽ ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟّﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫‪ -81‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ رواﯾﺖ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﺎد و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫اﺧﺮج اﺣﻤﺪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧّﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ اﻟﯽ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ إذ اﺗﺎه ﺗﺴـﻌﮥ رﻫﻂ ﻗﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و‬‫اّﻣﺎ ان ﺗﺨﻠﻮﻧﺎ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌﺬ ﺻﺤﯿﺢ ﻟﻢ ﯾﻌﻢ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤّﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﻧﺪري ﻣﺎ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﻫﻮ‬‫ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑـﺪا ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و‬‫رﺳﻮﻟﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﺳﺘﺸﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﻦ اﺳﺘﺸﺮف ﻗﺎل اﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﯿﻞ ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﮐﺎن اﺣﺪﮐﻢ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد‬‫ﯾﺒﺼﺮ ﻗﺎل ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﻪ ﺛﻢ ﻫﯽ اﻟﺮاﯾﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎه اﯾﺎﻫﺎ ﻓﺠﺎء ﺑﺼﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪340 :‬‬‫ﻗﺎل ﺛﻢ ﺑﻌﺚ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑـﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻻ رﺟﻞ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻟﺒﻨﯽ ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 213‬از ‪359‬‬‫ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠﯽ ﺟﺎﻟﺲ ﻣﻌﻬﻢ ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ او إﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل ﻓﺘﺮﮐﻪ ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل اّﯾﮑﻢ‬‫ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵـﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ او إﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﻘﺎل اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﮐﺎن اّول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ‬‫ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻗﺎل و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﺣﺴﻦ و ﺣﺴﯿﻦ ﻓﻘﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗﺎل و ﺷـﺮي ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﺒﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل و ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳّﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧﺎﺋﻢ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ص ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﯾﻦ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎل ﻗﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن‬‫ﻓـﺎدرﮐﻪ ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓـﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﯾﺮﻣﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر ﻗـﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻ‬‫ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻـﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ راﺳﻪ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﻧﺮﻣﯿﻪ ﻓﻼ ﯾﺘﻀﻮر و اﻧﺖ ﺗﺘﻀﻮر و ﻗﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ و ﺧﺮج اﻟﻨﺎس‬‫ﻓﯽ ﻏﺰاة ﺗﺒﻮك ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻣﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻻ اﻧﮏ‬‫ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒﯽ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل و ﺳـّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻓﯿﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ‬‫ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮهﻗـﺎل و ﻗـﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻـه ﻓـﺎن ﻣﻮﻻـه ﻋﻠّﯽ ﻗـﺎل و اﺧﺒﺮﻧـﺎ ﻟّﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ اﻧﻪ ﻗـﺪ رﺿـﯽ ﻋﻦ‬‫اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻫﻞ ﺣﺪث اﺣﺪ اﻧّﻪ ﺳﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪه‬‫اﻗﻮل ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﺑﻞ ﺻﺤﺤﻪ ﺑﻌﻀﻬﻢ و ﻫﻮ ﺷﺎﻣﻞ ﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﺟﻤﮥ ﯾﻠﺰم ﻻﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﺣﻔﻈﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪341 :‬‬‫ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﮐﻪ در ان ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻫﻢ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺣﻤﯿﺪه اﺳﺖ و ﻻزﻣﺴﺖ اﻫﻞ ﻋﻠﻢ را ﺣﻔﻆ آن ﭘﺲ ﺑﺤﻤﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﺎن ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﻌﺘﻤـﺪ ﺧﺎن ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﺎﻟﯿﺸﺎن و ﺑﻌﺾ دﯾﮕﺮ ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﺑﯽاﯾﻘﺎن ﮐﻪ ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ ﺗﮑﺬﯾﺐ و اﺑﻄﺎل آن‬‫ﺑـﺎ ﺟﻬـﺎد و اﻋﻼن ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ ﺑﺰهﮐﺎر و آﺛﻢ و ﺗﺎرك واﺟﺐ و ﻻزم و ﺧﺎرج از ﺟﻤﻠﻪ اﻫﻞ ﻋﻠﻢ و ﻣﻬﺮه ﺣـﺬاق و داﻟـﺞ زﻣﺮه ﻋﻮام ﻓّﺴﺎق و‬‫داﺧﻞ ﻫﻤـﺞ رﻋﺎع ﻣﻨﻬﻤﮑﯿﻦ ﻓﯽ اﺷﻮاق اﻟﺼـﻔﻖ ﺑﺎﻻﺳﻮاق و ﭼﻮن ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﻣﻘﺒﻮل و ﻣﺴـﺘﻨﺪه ﻣﻤﺪوح ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﺎﻟﯽ‬‫ﻣﮑﺎﻧﺴﺖ ﭘﺲ ﺧﺮوج او از اﻫﻞ ﻋﻠﻢ و دﺧﻮل در زﻣﺮه ﺗﺎرﮐﯿﻦ ﻻزم ﺣﺘﻢ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻣﻤﺪوح ﺧﻮدش ﺛﺎﺑﺖ ﮔﺮدﯾﺪ و ﺳـﺠﻞ اﯾﻦ ﺧﺮوج‬‫و دﺧﻮل ﺑﺪﺳﺘﺨﻂ ﺧﺎص ﺧﻮد و ﻣﺰّﯾﻦ و ﮐﻤﺎل ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ و ﻧﻬﺎﯾﺖ دﯾﺎﻧﺖ و اﻣﺎﻧﺖ او ﺑﺎﻟﺰام او واﺿﺢ و روﺷﻦ ﺷﺪ‬‫‪ -82‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻧﺰل اﻻﺑﺮار رواﯾﺖ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ‬‫وﺟﻪ ﻫﺸـﺘﺎد و دوم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑـﺪﺧﺸﺎﻧﯽ در ﻧﺰل اﻻـﺑﺮار ﺑﻤـﺎ ﺻـﺢ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﻃﻬﺎر در ﻗﺴﻢ اول از ﺑﺎب اول از‬‫ﻣﻘﺼﺪ ﮐﺘﺎب ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺘﺮﻣﺬي و اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺟﯿﺸﺎ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀﯽ ﻓﯽ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﺑﻠﻐﻨﺎ رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻﻨﻊ ﻋﻠّﯽ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﺪوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺴﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﺛﻢ اﻧﺼـﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟـّﺴ ﺮّﯾﮥ ﺳـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ ان‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺻـﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم إﻟﯿﻪ‬‫اﻟﺜـﺎﻟﺚ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ‬‫وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اّن ﻋﻠﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪342 :‬‬‫ﺑﻌﺪي‬

‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 214‬از ‪359‬‬‫‪ -83‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻧﺰل اﻻﺑﺮار‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﺎد و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ در ﻧﺰل اﻻﺑﺮار در ﺿﻤﻦ ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺴﻢ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﺣﻤﺪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧّﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ اﻟﯽ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ إذ اﺗﺎه ﺗﺴـﻌﮥ رﻫﻂ ﻗﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ‬‫و اّﻣﺎ ان ﺗﺨﻠﻮﻧﺎ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻟﻢ ﯾﻌﻢ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤّﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﺗﺪري ﻣﺎ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و‬‫ﻫﻮ ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا ﺑﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ‬‫و رﺳﻮﻟﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﻦ اﺳﺘﺸـﺮف ﻗﺎل اﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﯿﻞ ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﮐﺎن اﺣـﺪﮐﻢ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣـﺪ ﻻ‬‫ﯾﮑـﺎد ﯾﺒﺼـﺮ ﻗﺎل ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟّﺮاﯾـﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎه اّﯾﺎﻫﺎ ﻓﺠﺎء ﺑﺼـﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿّﯽ ﻗﺎل ﺛﻢ ﺑﻌﺚ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﺑﺴﻮرة اﻟّﺘﻮﺑـﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ‬‫ﻓﺎﺧـﺬﻫﺎﻣﻨﻪ ﻗﺎل ﻻ ﯾـﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻻ رﺟﻞ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻟﻨﺒﯽ ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠّﯽ ﺟﺎﻟﺲ ﻣﻌﻬﻢ ﻓﺎﺑﻮا‬‫ﻓﻘـﺎل ﻋﻠﯽ اﻧـﺎ اواﻟﯿـﮏ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵـﺧﺮة ﻗﺎل ﻓﺘﺮﮐﻪ ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ‬‫اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﻘﺎل اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﮐﺎن اّول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌـﺪ ﺧﺪﯾﺠـﮥ ﻗﺎل و اﺧـﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿـﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤـﮥ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻓﻘـﺎل ِإﱠﻧﻤـﺎ ﯾُِﺮﯾـُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿـُ ْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫـَﻞ اﻟ ْـَﺒﯿِْﺖ وَ‬‫ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗـﺎل و ﺷـﺮي ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻟﺒﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل و ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﻓﺠـﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧـﺎﺋﻢ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘـﺎل ﻟﻪ اﯾﻦ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻗـﺎل ﻗـﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن‬‫ﻓـﺎدرﮐﻪ ﻓـﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓـﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﯾﺮﻣﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر ﻗﺪ‬‫ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ راﺳﻪ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﯾﺮﻣﯿﻪ ﻓﻼ ﯾﺘﻀّﻮر و اﻧﺖ ﺗﺘﻀّﻮر و ﻗﺪ اﺳﺘﻨﮑﺮﻧﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪343 :‬‬‫ذﻟﮏ ﻗﺎل و ﺧﺮج اﻟّﻨﺎس و ﻏﺰاة ﺗﺒﻮك ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اّﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان‬‫ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟّﺎ اﻧّﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒّﯽ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل‬‫و ﯾﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ‬‫و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه‬‫ﻗﺎل و ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﺎّن ﻣﻮﻻه ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل و اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ اﻧﻪ ﻗﺪ رﺿﯽ ﻋﻦ اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة‬‫ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻫﻞ ﺣﺪث اﻧﻪ ﺳﺨﻂ ﺑﻌﺪه‬‫و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻗﺴﻢ اّول از اﺑﻮاب ﻣﻘﺼﺪ ﻧﺰل اﻻﺑﺮار ﻣﻮﺿﻮﻋﺴﺖ ﺑﺮاي ذﮐﺮ اﺣﺎدﯾﺜﯽ ﮐﻪ ﻋﻠﻤﺎي اﻋﻼم ﺳـﻨّﯿﻪ در ﺻـﺤﺖ آن اﺧﺘﻼف‬‫ﻧﮑﺮدهاﻧـﺪ ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در اّول ﻧﺰل اﻻـﺑﺮار ﮔﻔﺘﻪ و ﻧﺸـﺮع اﻻن ﺑﺎﻟﻤﻘﺼـﺪ و اﻻﺳـﺘﻌﺎﻧﮥ ﻣﻦ اﻟـّﺼ ﻤﺪ اﻻﺣـﺪ اﻟﻤﻘﺼـﺪ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟﻌﺒﺎء و ﻫﻮ‬‫ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﻋﻠﯽ ارﺑﻌـﮥ اﺑﻮاب و ﮐﻞ ﺑﺎب ﻣﻨﻬﺎ ﯾﻨﻘﺴﻢ اﻟﯽ ﻗﺴـﻤﯿﻦ ﻓﺎﻟﻘﺴﻢ اﻻول ﻓﯽ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﯽ ﻟﻢ ﯾﺨﺘﻠﻒ ﻓﯽ ﺻـﺤﺘﻬﺎ اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻻﻋﻼم و‬‫اﻟﻘﺴﻢ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﯿﻤﺎ اﺧﺘﻠﻔﻮا ﻓﯿﻪ ﭘﺲ ﺻـﺤﺖ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺣﺴﻦ ﺗﻮﻓﯿﻘﻪ ﺑﻼ اﺧﺘﻼف اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ و اﻧﺼﺎف ﺑﮑﻤﺎل وﺿﻮح و‬‫ﻇﻬﻮر ﺛﺎﺑﺖ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻟّﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ‬‫‪ -84‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﺗﺤﻔﻪ اﻟﻤﺤﺒﯿﻦ‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﺎد و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮ ﻣﺤﻤﺪ در ﺗﺤﻔﮥ اﻟﻤﺤﺒﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 215‬از ‪359‬‬‫دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﺣﻢ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ‬‫‪ -85‬ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﺗﺤﻔﻪ‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﺎد و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ در ﺗﺤﻔﮥ اﻟﻤﺤﺒﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ت و ﺣﺴﻨﻪ ك ﻋﻦ ﻋﻤﺮان‬‫ﺑ ﻦ ﺣ ﺼﯿ ﻦ‬‫و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن از اﻓﺎﺧﻢ ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺴـﺘﻨﺪﯾﻦ اﻋﯿﺎن و اﺟّﻠﻪ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ارﮐﺎن و اﮐﺎﺑﺮ‬‫ﻣﺸـﺎﻫﯿﺮ ﺳـﻨﯿﺎﻧﺴﺖ ﻓﺎﺿـﻞ رﺷـﯿﺪ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﺑـﺂﻧﮑﻪ او از ﻋﻈﻤـﺎي اﻫـﻞ ﺳـّﻨﺘﺴﺖ و ﮐﺘـﺎب او را ﻣﺜﻞ ﮐﺘﺐ دﯾﮕﺮ اﺋﻤﻪ و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺧﻮد‬‫ﺑﺎﻓﺘﺨﺎر و اﺑﺘﻬﺎج و اﺳﺘﺒﺸﺎر ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ اﻫﻞ ﺣّﻖ در دﻻﺋﻞ اﺛﺒﺎت وﻻي ﺳّﻨﯿﻪ ﺑﺎﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺑﺎﻓﺎدات او ﺗﻤّﺴﮏ و‬‫ﺗﺸـّﺒﺚ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻤﺎ ﺷـﺮح ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻐﺪﯾﺮ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﺑﺎ آن ﻫﻤﻪ ﻏﻠّﻮ و ﺗﻌّﺼﺐ ﻧﺎم ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸـﯽ را در ازاﻟﮥ‬‫اﻟﻌﻨﯿﻦ؟؟؟ در ﺟﻤﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪344 :‬‬‫ﻋﻠﻤﺎي ﺳـّﻨﯿﻪ ﮐﻪ ﻻﻋﻦ ﯾﺰﯾﺪاﻧﺪ ذﮐﺮ ﮐﺮده و ﮐﺘﺎب ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ را در ذﮐﺮ ﻗﺮﯾﻦ دﯾﮕﺮ ﮐﺘﺐ اﺋّﻤﻪ و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺧﻮد ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﺑﻠﮑﻪ آن را ﺑﺮ‬‫ذﮐﺮ ﮐﺘﺐ ﻋﺪﯾﺪه ﮐﻪ ذﮐﺮش ﻧﻤﻮده و ﮐﺘﺐ دﯾﮕﺮ ﮐﻪ ذﮐﺮش ﻧﮑﺮده و ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺻﺮﯾﺢ ﺑﺎﻋﺘﺒﺎر آن ﻧﻤﻮده ﺗﻘﺪﯾﻢ ﺑﺨﺸﯿﺪه و اﯾﻦ ﮐﺘﺎب را‬‫از ﺷﻮاﻫﺪ ﻣﺰّﮐﯽ ﺑﺮ دﻋﻮي ﺧﻮد ﺷﻤﺮده و ﺧﻮد ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﺑﺠﻮاب ﺳﺎﺋﻠﯽ ﮐﻪ از دﻫﺎن؟؟؟ ﺗﺨﺼﯿﺺ ﻟﻘﺐ ﻣﺮﺗﻀﯽ ﺑﺠﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻟا ﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺳﺆال ﮐﺮده ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ در اﺣﺎدﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﻪ ﮐﻨﯿﺖ اﯾﺸﺎن ﺑﺎﺑﻮ ﺗﺮاب و اﺑﻮ اﻟﺮﯾﺤﺎﻧﺘﯿﻦ و ﺗﻠﻘﯿﺐ اﯾﺸﺎن ﺑﺬواﻟﻘﺮﻧﯿﻦ و ﯾﻌﺴﻮب‬‫اﻟﺪﯾﻦ و ﺻّﺪﯾﻖ و ﻓﺎروق و ﺳﺎﺑﻖ و ﯾﻌﺴﻮب اﻻّﻣﻪ و ﯾﻌﺴﻮب ﻗﺮﯾﺶ و ﺑﯿﻀﮥ اﻟﺒﻠﺪ و اﻣﯿﻦ و ﺷﺮﯾﻒ و ﺑﺎ؟؟؟‬‫ﻣﻬﺘﺪي و ذي اﻻذن اﻟﻮاﻋﯽ ﻣﺮوي و ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ و ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺣﺎرﺛﯽ ﻣﻮّرخ ﻣﺸﻬﻮر اﯾﻦ ﺷﻬﺮ ﯾﻌﻨﯽ دﻫﻠﯽ در رﺳﺎﺋﻞ ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫ﺧﻠﻔـﺎ و ﻓﻀﺎﺋـﻞ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻫﺮ دو رﺳـﺎﻟﻪ از ﻋﻤـﺪه ﺗﺼـﺎﻧﯿﻒ اوﯾﻨـﺪ ﺗﻠﻘﯿﺐ اﯾﺸـﺎن ﺑﻤﺮﺗﻀـﯽ ﻧﯿﺰ ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده اﻣﺎ اﯾﻦ وﻗﺖ ﻓﻘﯿﺮ را ﯾﺎد‬‫ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﮑﺪام ﺣﺪﯾﺚ درﯾﻦ ﺑﺎب ﺗﻤّﺴﮏ ﮐﺮده و از ﺣﺪﯾﺚ اﻧﺲ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ در ﻗّﺼﻪ ﺗﺰوﯾﺞ ﺣﻀـﺮت ﺳـّﯿﺪة اﻟﻨﺴﺎء ﺧﻄﺒﻪ ﺣﻀـﺮت اﺑﺎ‬‫ﺑﮑﺮ اﻟﺼـﺪﯾﻖ و ﺣﻀـﺮت ﻋﻤﺮ ﻓﺎروق اﯾﺸﺎن را ﻟﻔﻈﯽ ﻣﻔﻬﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﺮﺗﻀـﯽ و ﻣﺨﺘﺎر ﺑﻮدن ﺣﻀـﺮت اﻣﯿﺮ درﯾﻦ اﻣﺮ ﯾﻌﻨﯽ در ﺗﺰوﯾﺞ‬‫ﺣﻀـﺮت ﺳـّﯿﺪة اﻟﻨﺴـﺎء رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻬﺎ از آن ﺛﺎﺑﺖ ﻣﯽﺷﻮد اﻧﺘﻬﯽ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ ﻣﺠﻤﻮع ﻓﺘﺎوي اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﻮﺟﻮد ﻋﻨـﺪ اﻟﻤﻮﻟﻮي ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺤﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﻮﻟﻮي ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻠﯿﻢ اﻟّﺴﻬﺎﻟﯽ اﻟﻠﮑﻬﻨﻮي‬‫‪ 86‬ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ‬‫وﺟﻪ ﻫﺸـﺘﺎد و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ذﮐﺮ ﮐﺮده در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ‬‫ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﻤﺮﺗﻀﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﺣﻤـﺪ ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻻـ ﻧﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫‪ -87‬ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ رواﯾﺖ ﺑﺮﯾﺪه‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﺎد و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 216‬از ‪359‬‬‫اﺧﺮج اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل ﻗﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اّن ﻋﻠﯿﺎ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﻮم‬‫و اﺧﺮج اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗـﺎل ﻗـﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠّﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠﯽ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫و اﺧﺮج اﺣﻤﺪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪345 :‬‬‫دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و اﺧﺮج اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﻦ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ ﻋﻨﻪ ﻣﺜﻠﻪ و اﺧﺮج اﻟﺘﺮﻣﺬي و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ و اﻟﺤﺎﮐﻢ و ﺻﺤﺤﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫و اﺧﺮج اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠّﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ‬‫واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌـﺎ ﺳـﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿـﮏ اﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ اّن اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ‬‫ﻣﻌﯽ و ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﺻـﺪر ﻋﺎﻟﻢ ﻋﺎﻟﻢ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻘﺪر و ﺻﺪر ﺑﺎﻫﺮ اﻟﻔﺨﺮ و ﻓﺎﺿﻞ ﺷﺪﯾﺪ اﻻﺳـﺮ و ﻧﺤﺮﯾﺮ ﻃﯿﺐ اﻟﻨﺠﺮﺳﺖ و ﮐﺘﺎب او ﻣﻌﺎرج‬‫اﻟﻌﻠﯽ ﻣﺜﻞ ﺧﻮدش ﻣﻤـﺪوح و ﻣﻘﺒﻮل ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ واﻟـﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﺎﻗﺪﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺗﻔﻬﯿﻤﺎت اﻟﻬﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺗﻔﻬﯿﻢ ﺷـﯿﺦ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ‬‫رﺳـﺎﻟﻪ ﺗـﺄﻟﯿﻒ ﮐﺮده ﺑﻮدﻧـﺪ در ان رﺳـﺎﻟﻪ واﻗﻌﺎت ﭼﻨـﺪ ﺑﯿﺎن ﮐﺮده ﮐﻪ از آﻧﺠﻤﻠﻪ رواﯾﺖ ﺷﻖ ﻗﻤﺮﺳﺖ ﯾﮑﯽ ﻓﻠﻘﻪ ﺑﺤﻀـﺮت ﻋﻠﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ‬‫وﺟﻬﻪ در رﻓﺖ ﺑﺎز آن ﻓﻠﻘﻪ ﺑـﺪر ﮐﺎﻣﻞ ﺷﺪه ﻣﻨﺸﻖ ﮔﺸﺖ ﯾﮑﯽ ﻓﻠﻘﻪ ﺑﺎﺑﻦ رأي در رﻓﺖ و از آﻧﺠﻤﻠﻪ واﻗﻌﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻟﻮاي در ان‬‫ﻣﻌﻠﻮم ﺷـﺪ و ﺑﻨﺎي اﯾﻦ رﺳﺎﻟﻪ ﺑﺮ ﺑﯿﺎن ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺣﻀـﺮت ﻋﻠﯿﺴﺖ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ و در آﻧﺠﺎ ﻗﺎﺋﻞ ﺑﺘﻔﻀـﯿﻞ آن ﺟﻨﺎب ﺑﺮ ﺳﺎﺋﺮ ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﺷـﺪﻧﺪ‬‫ﺑﻔﻀﻞ ﮐّﻠﯽ ﺑﻌـﺪ ﺗﺎﻟﯿﻒ آن را ﺑﺎﯾﻦ ﻓﻘﯿﺮ ﻓﺮﺳـﺘﺎد ﺑﻌﺪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ آن اﯾﻦ اﺑﯿﺎت ﻧﻈﻢ ﮐﺮده ﺷﺪ رﻋﺎك اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﺻﺪر اﻟﻌﻮاﻟﯽ و ﻃﻮل اﻟﺪﻫﺮ ﮐﺎن‬‫ﻟـﮏ اﻟﺒﻘﺎء ﻟﻘـﺪ اوﺗﯿﺖ ﻓﯽ اﻻﺑﺎء ﻓﺨﺮا و ﺑﺎﻻﺑﻨﺎء ﯾﺮﺗﻔﻊ اﻟﻌﻼء و ﺟـّﺪك آﯾـﮥ ﻻ رﯾﺐ ﻓﯿﻬﺎ و ﺑﺤﺮ ﻻ ﺗﮑـّﺪره اﻟـّﺪﻻء و ﻓﯽ ﮐﺸﻒ ﻟا ﻤﻌﺎرف‬‫ﮐﺎن ﻓﺮدا و ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻘﻮم ﮐﺎن ﻟﻪ ﮐﻔﺎء ﻟﻘـﺪ ﮐﻮﺷـﻔﺖ ﻣﺎ ﮐﻮﺷـﻔﺖ ﺣّﻘﺎ و ﻓﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ اﻧﺘﻬﺎء اﺗﺎك اﻟﺜﻠـﺞ و اﻻﯾﻘﺎن ﻟّﻤﺎ راﯾﺖ اﻟﺸّﻖ و‬‫اﻧﮑﺸﻒ اﻟﻠﻮاء و إذا دﻧﺎك ﺳّﯿﺪﻧﺎ ﻋﻠّﯽ ﺑﺎﮐﺮام و ﻋﻠﻢ ﻣﺎ ﯾﺸﺎء ﺗﺆﻟّﻒ ﻓﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪346 :‬‬‫ﻣﻨﺎﻗﺒﻪ ﮐﺘﺎﺑﺎ و ﻋﻨﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ ذاك اﻟﺠﺰاء و ﻣﮑﺜﺮ ﻣﺪح ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﻠّﯽ ﻣﻘﻞ ﻻ ﯾﮑﻮن ﻟﻪ وﻓﺎء ﻓﻤﺎ ﻣﻦ ﻣﺸـﻬﺪ اﻟّﺎ و ﻓﯿﻪ ﻟﻪ ﻓﺨﺮ ﮐﺒﯿﺮ و ازدﻫﺎء و ﻣﺎ‬‫ﻣﻦ ﻣﻨﻬﻞ اﻟّﺎ و ﻓﯿﻪ ﻟﻪ ﺷـﺮب ﻋﻈﯿﻢ و ارﺗﻮاء و ﻟﻠﻘﺮآن ﺗﻨﺰﯾﻞ و ﻇﻬﺮ ﯾﻘﺎﺗﻠﻬﻢ ﻋﻠﯿﻪ اﻻﻧﺒﯿﺎء و ﻟﻠﻘﺮآن ﺗﺎوﯾﻞ و ﺑﻄﻦ ﯾﺨﺎﺻـﻤﻬﻢ ﻋﻠﯿﻪ اﻻوﺻـﯿﺎء‬‫ﻗﺒﻮل اﻟّﻨﺎس ﻟﻠﺘﻨﺰﯾﻞ ﻓﯿﻪ ﺳـﯿﺎﺳﺎت ﻟﻪ ﻣﻨﻬﺎ ﻧﻤﺎء ﻓﻤﻨﻬﺎ رّد ﺗﺤﺮﯾﻒ و ﻣّﺪ ﻻﺳـﺒﺎب ﻟﻪ ﻣﻨﻬﺎ اﻧﺘﺸﺎء و ﺻﻠﺢ و اﺧﺘﺼﺎم و اﯾﺘﻼف ﺑﺎﻗﻮام ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ و‬‫ﻫﻮاء ﻟﻬـﺬا اﻟﻘﺴﻢ اﺳـﺮار ﻋﻈﺎم و ﻟﻠﺸـﯿﺨﯿﻦ ﻓﯿﻪ اﻋﺘﻼء و ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻨﺒّﻮة اّن ﻫﺬا ﻣﻼك اﻻﻣﺮ ﻟﯿﺲ ﺑﻬﺎ ﺧﻔﺎء و ﻣﺎ ﻧﺎل اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻋﺎر ﻓﯿﻪ ﯾﻘﯿﻨﺎ‬‫ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻃﻠﻌﺖ ذﮐﺎء ﻓﺎﺛﺒﺖ ذاك ﻟﻠﺸـﯿﺨﯿﻦ و اﺧﺘﺮ ﻣﻦ اﻻوﺻﺎف ﻣـﺪﺣﺎ ﻣﺎ ﺗﺸﺎء اﻧﺘﻬﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﻔﻬﯿﻤﺎت اﻻﻟﻬﯿﮥ اﻗﻮل ﻓﯿﺎ ﺳـﺒﺤﺎن ﻟا ﱠﻠﻪ ﯾﺜﺒﺖ‬‫ﺻﺪر اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟّﺬي ﻫﻮ اﻟﺼﺪر اﻟﻤﺸـﻬﻮد و اﻟﻤﻤﺪوح ﺑﻬﺬه اﻟﻤﺪاﺋﺢ اﻟﺒﺎﻫﺮة اﻟّﺴﻔﻮر و اﻟﻤﻨﻌﻮت ﺑﺘﻠﮏ اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ اﻟّﺰاﻫﺮة اﻟﻨﻮر ﻋﻠﯽ ﻟﺴﺎن واﻟﺪ‬‫اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﺨﺘﺎل اﻟﻔﺨﻮر ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﺳﺎﻃﯿﻨﻪ اﻟﺬﯾﻦ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻤﺪار ﻋﻠﯽ ﻣﺮور اﻟﺪﻫﻮر ﺛﻢ ﯾﺮﻣﯿﻪ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻤﻐﺮور‬‫ﺑﺎﻟﮑـﺬب و اﻟّﺰور و ﻻ ﯾﺨﺎف وﺿﻮح اﻟﺨﺰي و اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻟﻤـﺪﺣﻮر و ﻻ ﯾﮑﺘﺮث اﺻـﻼ ﺑﺎﺑﺪاء اﻟﻬﺬر اﻟﻤﺤﻈﻮر و اﺷﺎﻋﮥ اﻟﻬﺠﺮ اﻟﻤﺒﺘﻮر َﻓِﺈﱠﻧﻬﺎ‬‫ﻻ َﺗْﻌَﻤﯽ اﻟ َْﺄﺑ ْﺼﺎُر َو ﻟِﮑْﻦ َﺗْﻌَﻤﯽ اﻟ ُْﻘﻠُﻮُب اﻟﱠﺘِﯽ ﻓِﯽ اﻟﱡﺼُﺪوِر‬‫‪ -88‬وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ واﻟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﻗﺮه اﻟﻌﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 217‬از ‪359‬‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﺎد و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺛﺎﺑﺖ ﻓﺮﻣﻮده و آن را از ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﻨﺎﻗﺐ‬‫ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺷﻤﺎر ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻨﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﯿﺸﺎ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀﯽ ﻓﯽ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب‬‫ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه‬‫ﺑﻤـﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠّﯽ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑـﺪوا رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺴـﻠّﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼـﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ‬‫ﻗﺪﻣﺖ اﻟﺴﺮّﯾﮥ ﺳﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺻﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا‬‫ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪347 :‬‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا‬‫ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ‬‫و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي‬‫‪ -89‬وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ واﻟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ در ازاﻟﻪ اﻟﺨﻔﺎء‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﺎد و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ازاﻟﮥ اﻟﺨﻔﺎ ﻋﻦ ﺧﻼﻓﮥ اﻟﺨﻠﻔﺎء ﮐﻪ اﻗﺼﺎي ﻣﺪح و ﺛﻨﺎ و ﻣﻨﺘﻬﺎي وﺻﻒ و اﻃﺮاي‬‫آن از ﮐﻼـم ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﺻـﺪر ﻫﻤﯿﻦ ﻋﻘﯿـﺪه ﺷـﺸﻢ از ﺑﺎب اﻣﺎﻣﺖ ﺳﺎﻃﻊ و ﻻﻣﻌﺴﺖ در ﻣﺂﺛﺮ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم وارد ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺤـﺎﮐﻢ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ ﻋﻨـﺪ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺗﺴـﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و‬‫اّﻣﺎ ان ﺗﺨﻠﻮ ﺑﻨﺎ ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﻫﺆﻻء ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻧﺎ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌـﺬ ﺻـﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘـﺪوا ﻓﺘﺤّﺪﺛﻮا ﻓﻼ ﻧﺪري ﻣﺎ‬‫ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻟﯿﺴﺖ ﻻﺣﺪ ﻏﯿﺮه وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳّﻠﻢ ﻻـﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑـﺪا ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤّﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ رﺳﻮﻟﻪ ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﺴﺘﺸـﺮف ﻓﻘﺎل اﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﻪ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ‬‫ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﮐﺎن اﺣـﺪﻫﻢ ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ان ﯾﺒﺼـﺮ ﻗﺎل ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫﺰ اﻟّﺮاﯾﮥ ﺛﻼﺛﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎﻫﺎ اﯾﺎه ﻓﺠﺎء ﻋﻠﯽ‬‫ﺑﺼﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿّﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺛﻢ ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻼﻧﺎ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧﺬﻫﺎ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ‬‫ﺑﻬـﺎ اﻻـ رﺟﻞ ﻫﻮ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻟﺒﻨﯽ ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠّﯽ‬‫ﺟـﺎﻟﺲ ﻣﻌﻬﻢ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻘﺎل اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل ﻟﻌﻠﯽ اﻧﺖ‬‫وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﮐﺎن ﻋﻠﯽ اّول ﻣﻦ آﻣﻦ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪348 :‬‬‫ﻗﺎل و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﺣﺴﻦ و ﺣﺴﯿﻦ و ﻗﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ‬‫َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺷـﺮي ﻋﻠّﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﺒﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﮐﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻋﻠﯽ ﻧﺎﺋﻢ ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﯾﺎ‬‫ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘـﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اّن ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓـﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫ﯾﺮﻣﯽ اﻟﺤﺠـﺎرة ﮐﻤـﺎ ﮐـﺎن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻗـﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣﺘﯽ اﺻـﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ‬‫راﺳﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا اﻧّـﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ و ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﻻ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻧﺤﻦ ﻧﺮﻣﯿﻪ و اﻧﺖ ﺗﺘﻀّﻮر و ﻗـﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺧﺮج رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 218‬از ‪359‬‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك و ﺧﺮج اﻟﻨﺎس ﻣﻌﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠّﯽ‬‫ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻣﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧّﻪ ﻻ ﻧﺒّﯽ ﺑﻌﺪي اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻟّﺎ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و‬‫ﻗﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي و ﻣﺆﻣﻨﮥ و ﺳّﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴﺠﺪ‬‫ﻏﯿﺮ ﺑﺎب ﻋﻠّﯽ ﻓﮑﺎن ﯾﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻻ ﻏﯿﺮه ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﺎّن‬‫ﻣﻮﻻه ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺪ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧّﻪ رﺿـﯽ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻧﻪ ﺳﺨﻂ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌـﺪ ذﻟﮏ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺣﯿﻦ ﻗﺎل اﺋﺬن ﻟﯽ ﻓﺎﺿـﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﻗﺎل و ﮐﻨﺖ‬‫ﻓﺎﻋﻼ و ﻣﺎ ﯾﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ اﻃﻠﻊ اﻟﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷﺌﺘﻢ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﺤﻨﺎن اﻟﻤﻨﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪349 :‬‬‫اﻟﺪّﯾﺎن اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﻬﺎدي اﻟﯽ ﺳﺒﻞ اﻻﯾﻘﺎن و ﻃﺮق اﻟﻌﺮﻓﺎن اﻟﻤﻮﺿﺢ ﻟﻠﺼﺪق ﺑﺎوﺿﺢ اﻻدﻟّﮥ و اﺟﻠﯽ ﻟﻠﺒﺮﻫﺎن‬‫ﺣﯿﺚ اﺛﺒﺖ اﻋﺘﺒـﺎر اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻋﺘﻤﺎده ﺑﺎﻓﺎدة واﻟـﺪ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﺴـﻠﯿﻂ اﻟﻠﺴﺎن و ﺷـﯿﺨﻪ و اﺳـﺘﺎذه ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن و ﻣﺮﺟﻌﻪ و ﻣﻮﺋﻠﻪ و ﻣﻼذه و‬‫ﻣﻌﻘﻠﻪ اﻟـﺬي ﻫﻮ ﻋﯿﻦ اﻷﻋﯿﺎن و ﻻ ﯾﺸﻖ ﻟﻪ ﻏﺒﺎر و ﻻ ﯾﻠﺤﻖ ﻟﻪ آﺛﺎر و ﻫﻮ اﻟﺴﺎﺑﻖ ﻋﻠﯽ اﻻﻣﺜﺎل و اﻻﻗﺮان اﻟـﺬي ﺗﻀـﺮب إﻟﯿﻪ اﮐﺒﺎد اﻻﺑﻞ ﻣﻬﺮة‬‫ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن ﻓﻬﻮ وﺣﯿـﺪ اﻟﺰﻣﺎن و ﻓﺮﯾـﺪ اﻟﺪوران و ﻻح و وﺿﺢ و ﺗﺒّﯿﻦ و ﺑﺎح اّن ﻣﻦ ﮐﺬب اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ و رﻣﺎه ﺑﺎﻟﻘﺮﻓﮥ و اﻟﻌﻀـﯿﻬﮥ و‬‫اﻟﺒﻄﻼن ﻓﻘـﺪ اﻣﺘﻄﯽ ﺻـﻬﻮة اﻟﻌـﺪوان و رﮐﺐ ﻣﺘﻦ اﻟﻄﻐﯿﺎن و آﺛﺮ أﻓﺤﺶ اﻟﺸـﻨﺌﺎن و اﺧﺘﺎر اﻧﮑﺮ اﻟﺒﻬﺘﺎن و اﺑﺪي اﺳـﻤﺞ اﻟﻬﺬر و اﻟﻬﺬﯾﺎن و‬‫رﺿـﯽ ﺑﺎﻟﺘﺴﺎﻫﻞ و اﻟﺘﻐﺎﻓﻞ و اﻟّﺘﻌﺎﻟﻞ و اﻻدﻫﺎن و ﺟﺎﻧﺐ ﺟﺎﻧﺐ اﻟﯿﻘﯿﻦ و اﻻﯾﻤﺎن و اﻇﻬﺮ اﺑﺘﻼءه ﺑﺎﻻﺣﻘﺎد و اﻻﺣﻦ و اﻷﺿـﻐﺎن و اّن اﻟﻐﺮور‬‫اﻟﺨـﺪوع ﻋﻠﯽ ﻗﻠﺒﻪ ران ﻓﺨـﺪع و ﻏّﺸﻦ و ﺧـﺎن و ﮐـﺬب و اﻓﺘﺮي و ﻣﺎن و اﺿﺎع ﻋﺮﺿﻪ و دﯾﻨﻪ و ﻣﺎ ﺻﺎن و ﻧﻔﺴﻪ ﺑﻘـﺬر اﻟﻌﺼﺒﯿـﮥ ﺷﺎن و ﻣﺎ‬‫اﺣﺘﻔﻞ ﺑﺎﻟﺼـﻐﺎر و اﻟﺨﺴﺎر و اﻟﻬﻮان و ﻫﻮي ﻓﯽ ﻫّﻮة اﻟﺨﺰي و اﻟﻌﺼﯿﺎن و اﻻﺗﯿﺎن ﺑﻤﺎ ﯾﺎﻧﻒ ﻣﻨﻪ ﮐﻞ ﻋﺎد و ﺟﺎن ﻓﯿﺎ ﻟﻠﻌﺠﺐ ﮐﻞ اﻟﻌﺠﺐ ﺑﯿﻦ‬‫ﺟﻤﺎدي و رﺟﺐ ﻣﻦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﺤﺴﺐ اﻟـﺬي ﻫﻮ ﺟـﺬﯾﻠﻬﻢ اﻟﻤﺤﮑﮏ و ﻋﺬﯾﻘﻬﻢ اﻟﻤﺮﺟﺐ ﮐﯿﻒ ﺧﺎض ﻓﯽ ﻏﻤﺎر ﻋﻘﻮق واﻟﺪه‬‫اﻟﻤﻬـّﺬب و ﺷـﯿﺨﻪ اﻟﻮاﺿﻊ ﻟﻠﻬﻨﺎء ﻋﻠﯽ اﻟﻨﻘﺐ و ذﺣـﺞ ﻋﻠﯽ اﺗﺒﺎﻋﻪ و اﻗﺘﻔﺎء آﺛﺎره ﺗﻘﻠﯿﺪ اﻟﮑﺎﺑﻠﯽ اﻟﺠﺎﻟﺐ ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ و اﺗﺒﺎﻋﻪ اﻣﺮ اﻟﻌﻄﺐ ﻓﻠﻢ‬‫ﯾﺤﺘﻔـﻞ ﺑﺎﺛﺒـﺎت ﻓﻀـﯿﻠﮥ ﺳـﯿﺪ اﻟﻌﺮب و ﺟﺮي ﻓﯽ ﻣﻀـﻤﺎر اﻻﻧﮑﺎر و اﻻﺑﻄﺎل ﺑﺎﻟﺘﻘﺮﯾﺐ و اﻟﺨﺒﺐ و اﺑـﺪي ﻏﺮاﺋﺐ اﻟﺘﻮﻏﺮ و اﻟﺸـﺤﻨﺎء و اﻟﻌﻨﺎد‬‫اﻟﺴﺎﺋﻖ اﻟﯽ اﻟﺸـﺠﺐ و ﻟﻢ ﯾﮑﺘﺮث زﺑﺎﻻ ﻣﻦ ﻧﺰول اﻟﺴـﺨﻂ و ﺣﻠﻮل اﻟﻐﻀﺐ و ﻟﻢ ﯾﻬﺐ اﺻـﻼ ﻣﻦ ﻟﺤﻮق ﻋﺎر اﻟﻘﺼﻮر و ﻇﻬﻮر ﺷـﻨﺎر اﻟﻔﺘﻮر‬‫زﯾﺎدة ﻋﻠﯽ اﺻﻄﻼء ﻧﺎر ذات ﻟﻬﺐ و ﮐﺎﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﻘﺮع ﺳﻤﻌﻪ‬‫ﻗﻮل ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻧﺤﻦ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻣﺎ ﻋﺎداﻧﺎ ﺑﯿﺖ اﻻ ﺧﺮب‬‫و ﻣﺎ ﻧﺒﺢ ﻋﻠﯿﻨﺎ ﮐﻠﺐ اﻻﺟﺮب‬‫‪ -90‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ در روﺿﻪ‬‫وﺟﻪ ﻧﻮدم آﻧﮑﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺻﻼح اﻻﻣﯿﺮ اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﺼﻨﻌﺎﻧﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪350 :‬‬‫در روﺿﻪ ﻧـﺪﯾﻪ ﺷـﺮح ﺗﺤﻔﻪ ﻋﻠﻮﯾﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﻞ ﻣﻦ اﻟﻤـﺪح ﺑﻤﺎ ﺷـﺌﺖ ﻓﻠﻢ ﺗﺎت ﻓﯿﻤﺎ ﻗﻠﺘﻪ ﺷـﯿﺌﺎ ﻓﺮّﯾﺎ ﮐّﻞ ﻣﻦ رام ﯾﺪاﻧﯽ ﺷﺎوه ﻓﯽ اﻟﻌﻠﯽ ﻓﺎﻋﺪده‬‫روﻣﺎ اﺷـﻌﺒﯿﺎ ﻫـﺬه ﮐﺎﻟﻔﺬﻟﮑـﮥ ﻟﻤﺎ ﺗﻘـّﺪم ﻣﻦ ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ ﮐﺎﻧّﻪ ﻗﺎل إذا ﻗـﺪ ﻋﺮﻓﺖ اﻧّﻪ اﺣﺮز ﮐﻞ ﮐﻤﺎل و ﺑﺬ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻓﻀـﯿﻠﮥ ﮐﻤﻠﮥ اﻟّﺮﺟﺎل ﻓﻘﻞ ﻣﺎ‬‫ﺷﺌﺖ ﻓﯽ ﻣﺪﺣﻪ ﮐﺎن ﺗﻤﺪﺣﻪ ﺑﺎﻟﻌﺒﺎدة ﻓﺎﻧّﻪ ﺑﻠﻎ رﺗﺒﺘﻬﺎ اﻟﻌﻠّﯿﮥ و ﺑﺎﻟﺸـﺠﺎﻋﮥ ﻓﺎﻧﻪ اﻧﺴـﯽ ﻣﺎ ﺳﺒﻘﻪ ﻣﻦ اﺑﻄﺎل اﻟﺒﺮﯾﮥ و ﺑﺎﻟﺰﻫﺎدة ﻓﺎﻧّﻪ اﻣﺎﻣﻬﺎ اﻟﺬي ﺑﻪ‬‫ﯾﻘﺘﺪي و ﺑﺎﻟﺠﻮد و اﻧّﻪ اﻟﺬي ﻓﯿﻪ اﻟﻤﻨﺘﻬﯽ و ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ ﻓﻼ ﻓﻀﯿﻠﮥ اﻻ و ﻫﻮ ﺣﺎﻣﻞ ﻟﻮاﺋﻬﺎ و ﻣﻘﺪم اﻣﺮاﺋﻬﺎ ﻓﻘﻞ ﻓﯽ ﺻﻔﺎﺗﻪ ﻣﺎ اﻧﻄﻠﻖ ﺑﻪ اﻟﻠّﺴﺎن ﻓﻠﻦ‬‫ﯾﻌﯿﺒﮏ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻧﺴﺎن و ﻓﯽ ﻫـﺬا اﺷﺎرة اﻟﯽ ﻋﺪم اﻧﺤﺼﺎر ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ ﮐﻤﺎ ﻗﺪ اﺷـﺮﻧﺎ إﻟﯿﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎ و ﮐﯿﻒ ﯾﻨﺤﺼـﺮ ﻟﻨﺎ و ﻗﺪ ﻗﺎل اﻣﺎم اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ‬‫اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﻧّﻪ ﻣﺎ ﺛﺒﺖ ﻻﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻟﺼﺤﯿﺤﮥ ﻣﺎ ﺛﺒﺖ ﻟﻠﻮﺻّﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم و ﻗﺪ ﻋﻠﻢ ان ﮐﺘﺐ اﻟﺴّﻨﮥ ﻗﺪ ﺷﺮﻗﺖ و ﻏﺮﺑﺖ و ﺑﻠﻐﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 219‬از ‪359‬‬‫ﻣﺒﻠﻎ اﻟّﺮﯾﺎح ﻓﻼ ﯾﻤﮑﻦ ﺣﺼﺮﻫﺎ و ﻧﺸﺎء؟؟؟‬‫اﻟﯽ ﻣﺎ ﻟﻢ ﻧﻮرده ﺳﺎﺑﻘﺎ ﻓﻤﻦ ذﻟﮏ اﻧّﻪ ﻣﻦ اﻟﺮﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ اﻟﺮاس ﻣﻦ اﻟﺒﺪن ﮐﻤﺎ‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﺒﺮاء و اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻋﻨﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻠﯽ‬‫وﺻّﯿﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ راﺳﯽ ﻣﻦ ﺑﺪﻧﯽ و ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻧّﻪ ﺑﺎب ﺣﻄﮥ ﮐﻤﺎ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ ﻓﯽ اﻻﻓﺮاد ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻋﻨﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠّﯽ ﺑـﺎب ﺣﻄـﮥ ﻣﻦ دﺧﻞ ﻣﻨﻪ ﮐﺎن ﻣﺆﻣﻨﺎ و ﻣﻦ ﺧﺮج ﻣﻨﻪ ﮐﺎن ﮐﺎﻓﺮا و ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻧّﻪ ﻣﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و اﻟّﻨﺒﯽ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻣﻨﻪ ﮐﻤﺎ اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤـﺪ و اﻟﺘﺮﻣﺬي و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫ﻗﺎل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻧﻬﺎﯾﺖ اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﺘﻤﺎد ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ و ﮐﻤﺎل ﺷـﻨﺎﻋﺖ و ﻓﻈﺎﻋﺖ ﺗﮑﺬﯾﺐ و اﺑﻄﺎل آن ﻇﺎﻫﺮ و واﺿﺢ اﺳﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را از ﺟﻤﻠﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺻﺤﯿﺤﻪ ﻣﻮﻓﻮره و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺛﺎﺑﺘﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﺤﺼﻮره ﺑﺮاي ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫ﺷﻤﺮده و آن را از اﺣﻤﺪ و ﺗﺮﻣﺬي و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﺑﺎن اﺳﺘﺪﻻل و اﺣﺘﺠﺎج ﮐﺮده‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪351 :‬‬‫ﺑﺮ اﯾﻨﮑﻪ ﺣﻀـﺮت اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ از ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻤﺴﺖ و ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫از آن ﺣﻀﺮﺗﺴﺖ و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻬﺎ ﻣﻨﻘﺒﮥ ﺳﻨّﯿﮥ ﻻ ﯾﺒﻠﻎ ﮐﻨﻬﻬﺎ اﻻﻟﺒﺎب و ﯾﻨﺤﺴﺮ ﻋﻨﻬﺎ اﻻﻓﻬﺎم و ﻟﻦ ﯾﺠﺪ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺎﻧﺪﯾﻦ و اﻟﻤﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﺑﻌﺪﻫﺎ‬‫ﺳﺒﯿﻼ اﻟﯽ ﺷﯽء ﻣﻦ اﻟﻮﺳﻮاس و اﻟﮑﻼم‬‫‪ -91‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ در روﺿﻪ ﻧﺪﯾﻪ‬‫وﺟﻪ ﻧﻮد و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ در روﺿﻪ ﻧﺪﯾﻪ ﺑﺸـﺮح ﺷـﻌﺮ ﮐّﻞ ﻣﺎ ﻟﻠّﺼﺤﺐ ﻣﻦ ﻣﮑﺮﻣﮥ* ﻓﻠﻪ اﻟّﺴﺒﻖ ﺗﺮاه اﻻّوﻟّﯿﺎ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺪ اﺧﺘّﺼﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ‬‫ﺑﺨﺼﺎﺋﺺ ﻻ ﺗﺪﺧﻞ ﺗﺤﺖ ﺿـﺒﻂ اﻻﻗﻼم و ﻻ ﺗﻔﻨﯽ ﺑﻔﻨﺎء اﻟﻠﯿﺎﻟﯽ و اﻻّﯾﺎم ﻣﺜﻞ اﺧﺘﺼﺎﺻﻪ ﺑﺎرﺑﻊ ﻟﯿﺴﺖ ﻓﯽ اﺣﺪ ﻏﯿﺮه ﮐﻤﺎ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﺑﻮ‬‫ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺤﺮ اﻻّﻣﮥ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻗﺎل ﻟﻌﻠﯽ ارﺑﻊ ﺧﺼﺎل ﻟﯿﺴﺖ ﻻﺣﺪ ﻏﯿﺮه ﻫﻮ اّول ﻋﺮﺑّﯽ و ﻋﺠﻤّﯽ ﺻﻠﯽ‬‫ﻣﻊ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻫﻮ اﻟّـﺬي ﮐﺎن ﻟﻮاه ﻣﻌﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ زﺣﻒ و ﻫﻮ اﻟّﺬي ﺻﺒﺮ ﻣﻌﻪ ﯾﻮم ﻓّﺮ ﻋﻨﻪ ﻏﯿﺮه و ﻫﻮ اﻟّﺬي ﻏّﺴـ ﻠﻪ و‬‫ادﺧﻠﻪ ﻓﯽ ﻗﺒﺮه و ﮐﺎﺧﺘﺼـﺎﺻﻪ ﺑﺨﻤﺲ ﮐﻤـﺎ اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤـﺪ ﻓﯽ اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ و ﻗـﺪ ﺗﻘـﺪم ذﻟﮏ ﻓﯽ ﺑﯿﺖ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤـﺪ و ﮐﺎﺧﺘﺼﺎﺻﻪ ﺑﻌﺸـﺮ ﮐﻤﺎ‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﺘﻤﺎﻣﻪ و اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻓﻘﺎت و ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ اﻟﻄﻮال و‬‫اﺧﺮج اﻟّﻨﺴـﺎﺋﯽ ﺑﻌﻀﻪ و ﻫﻮ ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧّﯽ ﻟﺠﺎﻟﺲ اﻟﯽ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺳـﺒﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اﻣﺎ ان ﺗﻘﻮم‬‫ﻣﻌﻨﺎ و اّﻣﺎ ان اﺗﺨﻠﯽ ﻣﻦ ﻫﺆﻻء ﻗﺎل ﺑﻞ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌﺬ ﺻﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﯾﺤّﺪﺛﻮن ﺛﻢ ﺟﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل افّ‬‫و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸﺮ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻻﺑﻌﺜّﻦ رﺟﻼ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﺪا ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ‬‫و رﺳﻮﻟﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﻦ اﺳﺘﺸﺮف ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎﻟﻮا ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟّﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﺪﮐﻢ ﯾﻄﺤﻦ ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد‬‫ﯾﺒﺼـﺮ ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟّﺮاﯾـﮥ ﺛﻠﺜﺎ ﻓﺎﻋﻄﺎه و اّﯾﺎﻫﺎ و ﺟﺎء ﺑﺼـﻔّﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿﯽ ﻗﺎل ﺛﻢ ﺑﻌﺚ ﻓﻼﻧﺎ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑـﮥ و ﺑﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺧﻠﻔﻪ ﻓﺎﺧﺬﻫﺎ‬‫ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻻ ﯾﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻟّﺎ رﺟﻞ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻟﻨﺒﯽ ﻋّﻤﻪ اﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪352 :‬‬‫ﻣﻌﻪ ﺟـﺎﻟﺲ ﻓـﺎﺑﻮا ﻓﻘـﺎل ﻋﻠّﯽ اﻧـﺎ اواﻟﯿﮏ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﻘﺎل اﻧﺖ وﻟﯿﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﮐﺎن اّول ﻣﻦ اﺳـﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ‬‫ﺧﺪﯾﺠﮥ ﻗﺎل و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﺣﺴﻦ و ﺣﺴﯿﻦ ﻓﻘﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ‬‫اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻗﺎل و ﺷـﺮي ﻧﻔﺴﻪ و ﻟﺒﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل ﻓﮑﺎن اﻟﻤﺸـﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 220‬از ‪359‬‬‫ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧﺎﺋﻢ ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ ان ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن‬‫ﻓـﺎدرﮐﻪ ﻗـﺎل ﻓـﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓـﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐـﺎر ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺎﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺮﻣﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و ﻫﻮ‬‫ﯾﺘﻀـّﻮر ﻗـﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻـ ﯾﺨﺮﺟﻪ ﺣـﺘﯽ اﺻـﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ راﺳﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا اﻧـﮏ ﻟﺌﯿﻢ ﮐـﺎن ﺻﺎﺣﺒـﮏ ﻧﺮﻣﯿﻪ ﻓﻼـ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻟﻘﺪ‬‫اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ ﻗﺎل و ﺧﺮج اﻟّﻨﺎس ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠﯽ‬‫ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧّﮏ ﻟﺴﺖ ﺑﻨﺒﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ اﻻ و اﻧﺖ ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ و ﻗﺎل ﻟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻗﺎل و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴـﺠﺪ اﻻ ﺑﺎب ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻓﯿﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ‬‫ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه و ﻗـﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻـه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻـه ﻗﺎل و اﺧﺒﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﺳـﺒﺤﺎﻧﻪ اﻧﻪ ﻗـﺪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟّﺸـ ﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﻧّﻪ ﺳﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ ﻗﺎل و ﻗﺎل ﻋﻤﺮ ﯾﺎ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﺋﺬن ﻟﯽ ان اﺿﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﺣﺎﻃﺒﺎ ﻗﺎل و ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ و ﻣﺎ ﯾﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ اﻃﻠﻊ‬‫ﻋﻠﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷﺌﺘﻢ اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻗﻮﻟﻪ اﻧﺘﺪوا ﺟﻠﺴﻮا ﻓﯽ اﻟّﻨﺎدي و ﮐﺬﻟﮏ ﺗﻨﺎدوا و اﻟﻨﺪي و اﻟﻤﻨﺘﺪي و اﻟّﻨﺪوة ﻣﺠﻠﺲ اﻟﻘﻮم و ﻣﺘﺤﺪﺛﻬﻢ ﻓﺎﺳﺘﻌﯿﺮ ﻟﻠﻤﮑﺎن اﻟﺬي ﯾﺘﺤّﺪﺛﻮن ﻓﯿﻪ‬‫ﻻﻧّﻬﻢ اﺗﺨﺬوه ﻟﺬﻟﮏ و ﻟﻌﻠﻪ ﮐﺎن ﻣﻌّﺪا ﻟﺬﻟﮏ و ﻗﻮﻟﻪ ﺷﺮي ﻧﻔﺴﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪353 :‬‬‫أي ﺑﺎﻋﻬﺎ ﻣﻨﻪ و ﻣﻨﻪ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو َﺷَﺮْوُه ﺑ َِﺜَﻤٍﻦ ﺑَْﺨٍﺲ‬‫و ﻗﻮﻟﻪ اّف و ﺗّﻒ أي ﻗﺬر ﻟﻪ ﯾﻘﺎل أﻓﺎ ﻟﻪ و ﺗﻔﺎ و اّﻓﮥ و ﺗّﻔﮥ و اﻟﺘﻨﻮﯾﻦ ﻟﻠﺘﻨﮑﯿﺮ و ﻣﻨﻪ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َﻓﻼ َﺗُﻘْﻞ ﻟَُﻬﻤﺎ ُأﱟف َو ﻻ َﺗﻨَْﻬْﺮُﻫﻤﺎ‬‫و ﻓﯿﻬﺎ ﺳﺖ ﻟﻐﺎت ﺣﮑﺎﻫﺎ اﻻﺧﻔﺶ اف ﺑﺎﻟﮑﺴـﺮ و اﻟﻔﺘﺢ و اﻟﻀّﻢ دون ﺗﻨﻮﯾﻦ و ﺑﺎﻟﺜﻼﺛﮥ ﻣﻌﻪ ﻗﺎﻟﻪ اﻟﺠﻮﻫﺮي و ﻗﻮﻟﻪ ﻧﺘﻀّﻮر اﻟﺘﻀّﻮر اﻟّﺼﯿﺎح و‬‫اﻟﺘﻠﻮي ﻋﻨـﺪ اﻟﻀـﺮب ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻌﻠّﯽ اﻟﻘـﺪﯾﺮ ﺣﯿﺚ ﺛﺒﺖ ﻣﻦ اﻓﺎدة ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻻﻣﯿﺮ اﻟّﺼﺪر اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﺠﻬﺒﺬ اﻟّﺸـ ﻬﯿﺮ و اﻟﺤﺎذق‬‫اﻟﻌـﺪﯾﻢ اﻟّﻨﻈﯿﺮ اﻟﺨﺎﺋﺾ ﻓﯽ ﺑﺤﺮ اﻟﻨﻘـﺪ و اﻟﺘﻨﻘﯿﺮ ﮐﻤﺎل اﻋﺘﻤﺎد اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻋﻨـﺪ اﻟّﻨﺎﻗـﺪ اﻟﺒﺼـﯿﺮ و ﺑﺎن اﻋﺘﺒﺎره ﻟﺪي اﻟﻤﺴﺘﺮﺷﺪ اﻟﺨﺒﯿﺮ‬‫ﻓﻮﺿـﺢ اّن اﺑﻄﺎﻟﻪ و ﺗﮑـﺬﯾﺒﻪ ﻣﺤﺾ اﻻزﻻل و اﻟﺘﺰوﯾﺮ و ﻏﺎﯾﮥ اﻻﺿـﻼل و اﻟﺘﻐﺮﯾﺮ و ﻋﻼﻣﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﻣﺎﻫﺮ ﺟﻠﯿﻞ و ﺣﺎذق ﻧﺒﯿﻞ و‬‫ﺣﺎﺋﺰ ﻓﻀﻞ ﺟﻤﯿﻞ و ﺣﺎوي ﻓﺨﺮ اﺛﯿﻞ و ﻣﺠـﺪ اﺻـﯿﻠﺴﺖ ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﻔﺎﺧﺮ ﺳـﻤﯿﻪ او ﺳﺎﺑﻘﺎ در ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ و ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ‬‫ﻣﻨﺰﻟﺖ ﻣﺒﯿﻦ و ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪه ﻣﻦ ﺷﺎء ﻓﻠﯿﺮﺟﻊ إﻟﯿﻪ‬‫‪ -92‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺼّﺒﺎن‬‫وﺟﻪ ﻧﻮد و دوم آﻧﮑﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟـّﺼ ﺒﺎن ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در اﺳـﻌﺎف اﻟﺮاﻏﺒﯿﻦ ﻓﯽ ﺳﯿﺮة اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ و ﻓﻀﺎﺋﻞ أﻫﻞ‬‫ﺑﯿﺘﻪ اﻟﻄﺎﻫﺮﯾﻦ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺘﺮﻣـﺬي و اﻟﺤـﺎﮐﻢ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ‬‫ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و اﻟﺠﻮاب ﻋّﻤﺎ ﯾﻮﻫﻤﻪ ﻇﺎﻫﺮه ﻣﻦ ﺗﻘﺪﯾﻤﻪ و اﺳﺘﺤﻘﺎﻗﻪ اﻻﻣﺎﻣﮥ ﻋﻘﺐ وﻓﺎﺗﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﺆﺧﺬ ﻣﻤﺎ ذﮐﺮﻧﺎه‬‫ﻓﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه‬‫اﻧﺘﻬﯽ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ ﻧﺴﺨﮥ ﻃﺒﻌﺖ ﺑﻤﺼﺮ و ﻓﯽ اّوﻟﻬﺎ ﻫﺬا ﮐﺘﺎب اﺳﻌﺎف اﻟﺮاﻏﺒﯿﻦ ﻓﯽ ﺳﯿﺮة اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ و ﻓﻀﺎﺋﻞ أﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ اﻟﻄﺎﻫﺮﯾﻦ ﺗﺎﻟﯿﻒ ﻋﻼﻣﮥ‬‫زﻣـﺎﻧﻪ و ﻓﺮﯾـﺪ ﻋﺼـﺮه و اواﻧﻪ اﻟﻔﺎﺋﻖ ﻓﯽ ﺗﺤﻘﯿﻘﻪ ﻋﻠﯽ اﻻﻗﺮان اﻻﺳـﺘﺎد اﻟﻔﺎﺿﻞ اﻟﺸـﯿﺦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟـّﺼ ّﺒﺎن ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺮﺣﻤـﮥ و اﻟّﺮﺿﻮان اﻣﯿﻦ و ﻓﯽ‬‫آﺧﺮﻫﺎ ﺗﻤﺖ ﻫـﺬه اﻟﺮﺳﺎﻟـﮥ اﻟﻤﺒﺎرﮐـﮥ ﺑﻤﺤﺮوﺳﮥ ﻣﺼـﺮ ﻋﻠﯽ ذّﻣﮥ اﻟﻤﮑﺮم اﻟـّﺴ ّﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺸـﻌﺮاوي ﺑﻦ اﻟﻤﺮﺣﻮم اﻟـّﺴ ّﯿﺪ رﺿﻮان ﻋﺎﻣﻠﻬﻤﺎ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﺎﻻﺣﺴـﺎن و ذﻟﮏ ﺑﻤﻄﺒﻌﺘﻪ ﻓﯽ ﻏّﺮة ﺷـﻌﺒﺎن ﺳـﻨﮥ ‪ 1281‬و ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﺳـّﯿﺪﻧﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﻬـﺬا اﺑﻦ اﻟـّﺼ ﺒﺎن ﺻﺐ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ و‬‫اﻟﺠﺎﺣﺪﯾﻦ ﺳﯿﻞ اﻻﻟﺰام و اﺗﺤﻤﻬﻢ ﻓﯽ ﻣﻀﯿﻖ اﻻﺳﮑﺎت و اﻻﻓﺤﺎم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 221‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪354 :‬‬‫روي اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻋﻦ اﺣﻤـﺪ و اﻟﺘﺮﻣـﺬي اﻟـﺬﯾﻦ ﻫﻤﺎ ﻣﻦ اﺳﺎﻃﯿﻨﻪ اﻻﻋﻼم اﻟﺬﯾﻦ ﯾﺆﺧﺬ ﻋﻨﻬﻢ ﺷـﺮاﺋﻊ اﻻﺳـﻼم و ﻋﻠﯽ اﯾﺪﯾﻬﻢ ﺗﺮّوج‬‫ﻣﻌﺎﻟﻢ اﻟﺤﻼل و اﻟﺤﺮام ﻓﻬﻞ اﻻﺑﻄﺎل و اﻟﺘﮑـﺬﯾﺐ اﻻ ﺻـﻨﯿﻊ اﻟﻤﺘﻮاﻗﺤﯿﻦ اﻻﻗﺰام و ﺷﻨﺸـﻨﮥ اﻟﻤﺘﻬّﻮرﯾﻦ اﻻﻏﺜﺎم اﻟﺬﯾﻦ ﻻ ﯾﺒﺎﻟﻮن ﺑﻤﺎ ﯾﺨﺮج ﻣﻦ‬‫اﻓـﻮاﻫﻬﻢ ﻣﻦ ﺑﻮادر اﻟﮑﻼـم اﻟﻤﻌﻘﺐ ﻟﻤﻮﺑﻘـﺎت اﻻﺛـﺎم و اﻟﻤﻮرث ﻟﻤﺮدﯾـﺎت اﻻـوزار اﻟﻌﻈـﺎم و ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼـﻟﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ و رﻓﻌﺖ و ﺳـﻤﻮ‬‫ﻣﻨﺰﻟﺖ ﮐﺘـﺎب اﺳـﻌﺎف و اﻋﺘﺒـﺎر و اﻋﺘﺒـﺎر ﻣﺮوﯾـﺎﺗﺶ و اﻧﺼـﺎف آن ﺑﻤﺘـﺎﻧﺖ و اﺣﺼـﺎف و ﺑﺮاﺋﺖ آن از ﺳـﻔﺴﺎف و ﺟﺰاف از ﺻـﺪر آن‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ اّﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﻓﯿﻘﻮل راﺟﯽ اﻟﻐﻔﺮان ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﻠّﯽ اﻟـّﺼ ّﺒﺎن ﻏﻔﺮ اﻟﱠﻠﻪ ذﻧﻮﺑﻪ و ﺳﺘﺮ ﻓﯽ اﻟﺪارﯾﻦ ﻋﯿﻮﺑﻪ ﻗﺪ ﮐﻨﺖ اﻟّﻔﺖ ﻓﯽ‬‫ﺳﯿﺮة اﻟﻤﺼـﻄﻔﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻓﻀﺎﺋـﻞ أﻫـﻞ ﺑﯿﺘﻪ ﻣﺨﺘﺼـﺮا ﻋﻠّﯽ اﻟّﺸـ ﺄن رﻓﯿﻊ اﻟﻤﮑـﺎن ﺳـﻤﯿﺘﻪ اﺗﺤـﺎف اﻫـﻞ اﻻﺳـﻼم ﺑﻤﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ‬‫ﺑﺎﻟﻤﺼﻄﻔﯽ و اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ اﻟﮑﺮام ﺛﻢ ﺑﻌﺪ ﺗﺪاول ذﻟﮏ اﻟﮑﺘﺎب و اﺷﺘﻬﺎره ﺑﯿﻦ ﺟﻤﻠﮥ اﻻﺻﺤﺎب دﻋﺎﻧﯽ ﺣّﺐ اﻻﮐﺜﺎر ﻣﻦ ﻧﻈﻢ اﻟّﻠﺂﻟﯽ اﻟﻤﺤّﻤﺪّﯾﮥ‬‫و ﺷـﻐﻒ اﻟﺰﯾـﺎدة ﻣﻦ ﻗﻄﻒ اﻻزﻫـﺎر اﻟّﻨﺒﻮّﯾـﮥ ان اؤﻟّﻒ ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟّﺸـ ﺄن ﮐﺘﺎﺑﺎ آﺧﺮ اﻃﻨﺐ ﻣﻦ اﻻول و اوﺳﻊ و اﺷـﻔﯽ ﻟﻐﻠﯿﻞ اﻟﻄﺎﻟﺐ و اﺟﻤﻊ‬‫ﻓﺎﻟّﻔﺖ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻟﺠﻠﯿﻞ اﻟﻤﻘﺪار اﻟﺸﺎﻓﯽ ﻟﻘﻠﻮب ذوي اﻻﺳـﺘﺒﺼﺎر اﻟﻌﺎﻟﯽ ﻋﻦ ان ﯾﺴـﺒﻖ ﺑﻤﺜﺎل اﻟﺨﺎﻟﯽ ﻋﻦ وﺻـﻤﺘﯽ اﻻﺧﻼل و اﻻﻣﻼل و‬‫ﺳّﻤﯿﺘﻪ اﺳـﻌﺎف اﻟﺮاﻏﺒﯿﻦ ﻓﯽ ﺳﯿﺮة اﻟﻤﺼﻄﻔﯽ و ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ اﻟّﻄﺎﻫﺮﯾﻦ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺻﺒﺒﺎن از اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎي اﻋﯿﺎن و اﺟّﻠﻪ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ‬‫واﻻـ ﺷـﺎن و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﺴـﻌﻔﯿﻦ راﻏﺒﺎن و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻨﺠﺤﯿﻦ ﻃﺎﻟﺒﺎن و ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻣﻌﺘﻤـﺪان و ﻣﻘﺒﻮﻟﯿﻦ ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﻣﻌﺘﺒﺮاﻧﺴﺖ ﺣﺴﻦ ﺣﻤﺰاوي‬‫ﻣـﺎﻟﮑﯽ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺑﺎﻓﺎدات او ﺗﺸـﺒﺚ و ﺗﻤّﺴﮏ ﻧﻤﻮده و او را ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﺗﺒﺠﯿﻞ و ﺗﻌﻈﯿﻢ و اﺟﻼل و ﺗﮑﺮﯾﻢ ﯾﺎد ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﺸﺎرق اﻻﻧﻮار‬‫ﻓﯽ ﻓﻮز اﻫـﻞ اﻻﻋﺘﺒـﺎر ﮐﻪ در اول آن ﮔﻔﺘﻪ اّﻣـﺎ ﺑﻌـﺪ ﻓﯿﻘﻮل ذو اﻟﺘﻘﺼـﯿﺮ و اﻟﻤﺴـﺎوي ﺣﺴﻦ اﻟﻌـﺪوي اﻟﺤﻤﺰاوي ﻗـﺪ ﺳﺎﻟﻨﯽ ﺑﻌﺾ اﻻﺧﻮان‬‫اﺻﻠﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﯽ و ﻟﻬﻢ اﻟﺤﺎل و اﻟﺸﺄن ﺟﻤﻊ ﮐﻠﯿﻤﺎت ﺗﺘﻌﻠﻖ ﺑﺎﻟﻤﻮﺗﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪355 :‬‬‫ﺣـﺎل اﺣﺘﻀـﺎرﻫﻢ و ﺑﻌـﺪ اﻟﻤﻮت ﻣﻦ ﺳﺆال و ﺧﻼﻓﻪ و ﮐﯿﻔﯿـﮥ اﻟﺰﯾﺎرة اﻟﻤﻄﻠﻮﺑـﮥ ﻻ ﺳـّﯿﻤﺎ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻓﺎﺟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻟﺘﺴﻮﯾﻒ ﻟﻌﻠﻤﯽ ﺑﻘﺼﻮري ﻋﻦ‬‫ذﻟـﮏ اﻟﻤﺮام ﻓـﺎﮐﺜﺮ ﻋﻠّﯽ اﻟّﻄﻠﺐ اﻟﻤّﺮة ﺑﻌـﺪ اﻟﻤﺮة ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ اﻟﻔﻘﯿﺮ ﯾﻌـﺘﺮف ﺑﻘﺼﻮر ﺣﺠـﺎه و ﺳـﻤﺎﻋﮏ ﺑﺎﻟﻤﻌﯿـﺪي ﺧﯿﺮ ﻣﻦ ان ﺗﺮاه ﻓـﺎﺑﯽ اﻟّﺎ‬‫اﻻﺟﺎﺑـﮥ ﻓـﺎم ﻟﺴﺎن اﻟﻘﻠﻢ اﻟﯽ اﻟﮑﺘﺎﺑـﮥ ﻓﻘﻠﺖ و ﺑﺎﻟّﻠﻪ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ اﻟﯽ ﺳـﻠﻮك ﻃﺮﯾﻖ اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ اﻋﻠﻢ اﻧّﻪ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﺎﻟﺸـﺨﺺ اﻟﻤﺮﯾﺾ اﻣﻮر ﻗﺒﻞ ﺧﺮوج‬‫روﺣﻪ و ﺑﺎﻟﻤّﯿﺖ ﻗﺒﻞ دﻓﻨﻪ و ﻓﯽ ﻗﺒﺮه و ﻓﯽ ﮐﯿﻔﯿﮥ زﯾﺎرﺗﻪ و ﻓﯽ ﺣﺎل ﻗﯿﺎﻣﻪ ﻣﻦ ﻗﺒﺮه و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ اﻟﯽ ان ﯾﺼﻞ دار اﻟﻤﻘﺎﻣﮥ و رﺗّﺒﺘﻪ ﻋﻠﯽ ﺳﺒﻌﮥ‬‫اﺑﻮاب و ﺧﺎﺗﻤﮥ و ﺳـّﻤﯿﺘﻪ ﻣﺸﺎرق اﻻﻧﻮار ﻓﯽ ﻓﻮز اﻫﻞ اﻻﻋﺘﺒﺎر اﺳﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺳـﺒﺤﺎﻧﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ان ﯾﺠﻌﻠﻪ ﺧﺎﻟﺼﺎ ﻟﻮﺟﻬﻪ ﺑﺠﺎه ﺳـّﯿﺪﻧﺎ ﻣﺤّﻤﺪ و اﻟﻪ و‬‫ﺻﺤﺒﻪ و ﺣﺰﺑﻪ و در آﺧﺮ آن ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻟﻔﻘﯿﺮ ﺣﺴﻦ اﻟﻌـﺪوي اﻟﺤﻤﺮاوي اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ ﻗـﺪ ﺟﻤﻊ ﻫـﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻓﯽ ﺳﺖ ﻋﺸـﺮة‬‫ﺧﻠﺖ ﻣﻦ رﺑﯿﻊ اﻵﺧﺮ اﻟّﺬي ﻫﻮ ﻣﻦ ﺷـﻬﻮر ﺳﻨﮥ ‪ 1264‬ارﺑﻊ و ﺳّﺘﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و اﻟﻒ ﻣﻦ ﻫﺠﺮة ﻣﻦ ﻟﻪ اﻟﻌّﺰ و اﻟﺸـﺮف ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﻟﺴﻼم‬‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ ﻗﺎل اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟـّﺼ ّﯿﺎن اﻻﺻـﺢ ﻋﻨـﺪ اﻟﻌﻠﻤﺎء ان اوﻻده ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳـﺒﻌﮥ ﺛﻼﺛـﮥ ذﮐﻮر و ارﺑﻌـﮥ اﻧﺎث ﻓﺎّول ﻣﻦ وﻟﺪ ﻟﻪ‬‫اﻟﻘﺎﺳﻢ و ﺑﻪ ﮐﺎن ﯾﮑﻨﯽ ﺛﻢ زﯾﻨﺐ ﺛﻢ رﻗّﯿﮥ ﺛﻢ ﻓﺎﻃﻤﮥ ﺛﻢ أم ﮐﻠﺜﻮم و اﺳـﻤﻬﺎ ﮐﻨﯿﺘﻬﺎ ﺛﻢ ﻓﯽ اﻻﺳﻼم ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﮐﺎن ﯾﺴﻤﯽ اﻟّﻄّﯿﺐ و اﻟّﻄﺎﻫﺮ و‬‫ﻗﯿﻞ اﻟﻄﯿﺐ و اﻟّﻄﺎﻫﺮ ﻏﯿﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺬﮐﻮر وﻟﺪا ﻓﯽ ﺑﻄﻦ ﻗﺒﻞ اﻟﺒﻌﺜﮥ و ﻗﯿﻞ ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﮐﻞ ﻫﺆﻻء وﻟﺪوا ﺑﻤﮑﮥ ﻣﻦ ﺧﺪﯾﺠﮥ اﻟّﺎ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻓﺎﻧّﻪ‬‫ﺑﺎﻟﻤﺪﯾﻨﮥ ﻣﻦ ﻣﺎرﯾﮥ اﻟﻘﺒﻄّﯿﮥ و ﻧﯿﺰ در ﻣﺸﺎرق ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟـّﺼ ّﺒﺎن و ﻗﺪ ﯾﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﺻـﻄﻼح ﻣﺼـﺮ اﻟﺸﺮف اﻧﻮاع ﻧﻮع ﻋﺎّم ﻟﺠﻤﯿﻊ اﻫﻞ‬‫اﻟﺒﯿﺖ و ﻧﻮع ﺧـﺎّص ﺑﺎﻟﺬرّﯾـﮥ ﻓﯿـﺪﺧﻞ ﻓﯿﻪ اﻟﺰﯾﻨﺒّﯿﻮن و ﺟﻤﯿﻊ اوﻻـد ﺑﻨﺎﺗﻪ و اﺧّﺺ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ ﺷـﺮف اﻟﻨﺴـﺒﮥ و ﻫـﺬا ﻣﺨﺘّﺺ ﺑﺬرّﯾـﮥ ﻟا ﺤﺴﻦ و‬‫اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﻣﺸﺎرق ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﻌّﻠﺎﻣﮥ اﻟّﺼّﺒﺎن ﮐﺎن ﺳّﯿﺪي ﺟﻌﻔﺮ اﻣﺎﻣﺎ ﻧﺒﯿﻼ اﺧﺬ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ و ﺟّﺪه ﻻّﻣﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪356 :‬‬‫اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟـّﺼ ﺪﯾﻖ و ﻋﺮوة و ﻋﻄـﺎء و ﻧـﺎﻓﻊ و اﻟّﺰﻫﺮي و ﻋﻨﻪ اﻟﺴـﻔﯿﺎﻧﺎن و ﻣﺎﻟـﮏ و اﻟﻘﻄﺎن و ﺧّﺮج ﻟﻪ اﻟﺠﻤﺎﻋـﮥ ﺳﻮي‬‫اﻟﺒﺨﺎري ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺛﻘﮥ ﻻ ﯾﺴﺄل ﻋﻦ ﻣﺜﻠﻪ اﻧﺘﻬﯽ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ ﻧﺴـﺨﮥ ﻃﺒﻌﺖ ﺑﻤﺼﺮ و ﻓﯽ آﺧﺮﻫﺎ و ﻗﺪ ﺗﻢ ﺣﺴﻦ ﻃﺒﻌﻬﺎ و اﯾﻨﻊ زاﻫﯽ ﺛﻢ ﻃﻠﻌﻬﺎ‬‫ﺑﺎﻟﻤﻄﺒﻌﮥ اﻟﮑﺎﺳـﺘﻠّﯿﮥ ﺑﻤﺤﺮوﺳّﯿﮥ ﻣﺼﺮ اﻟﻤﺤﻤّﯿﮥ اﻟﻘﺎﻫﺮة اﻟﻤﻐﺮﺑﮥ ﻓﯽ آﺧﺮ ﺷﻬﺮ ﺻﻔﺮ اﻟﺨﯿﺮ اﻟﺬي ﻫﻮ ﻣﻦ ﺷﻬﻮر ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 222‬از ‪359‬‬‫و اﻟﻒ ﻣﻦ اﻻﻋﻮام ﻣﻦ ﻫﺠﺮة ﺳّﯿﺪﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺳّﯿﺪ اﻻﻧﺎم ﻋﻠﯿﻪ اﻓﻀﻞ اﻟّﺼﻠﻮة و ازﮐﯽ اﻟّﺴﻼم و ﻋﻠﯽ آﻟﻪ و اﺻﺤﺎﺑﻪ و اﻧﺼﺎره و اﺣﺰاﺑﻪ ﻣﺎ ﻫّﺒﺖ‬‫اﻟّﻨﺴـﻤﺎت و ﻫـﺪأت اﻟﺤﺮﮐﺎت آﻣﯿﻦ و ﻣﺪاﺋـﺢ ﺣﺴـﻨﻪ ﺣﺴﻦ ﺣﻤﺰاوي ﺣﺎﻣﯽ دﯾﻦ ﻣﺘﺴـﻨﻨﯿﻦ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻔﺨﺎر و ﻣﺤﺎﻣﺪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﮐﺘﺎب ﻣﺸﺎرق‬‫اﻻـﻧﻮار ﺗﺼـﻨﯿﻒ آن ﺷـﺮﯾﻒ اﻟﻨﺠـﺎر از ﺗﻘﺮﯾﻈـﺎت ﻋﻠﻤـﺎي ﻓﺨﯿﻢ اﻻﺧﻄـﺎر ﻣﺼـﺮ ﮐﻪ در آﺧﺮ ﻧﺴـﺨﻪ ﻣﻄﺒﻮﻋﻪ ﻣﺸﺎرق ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ ﻇﺎﻫﺮ و‬‫آﺷﮑﺎرﺳﺖ ﮐﻤﺎ ﺳﺘﺴﻤﻌﻪ ﻓﯽ ﻣﺠّﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﺘﺸﺒﯿﻪ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬‫‪ -93‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟﻌﺠﯿﻠﯽ در ذﺧﯿﺮه اﻟﻤﺎل‬‫وﺟﻪ ﻧﻮد و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘـﺎدر ﺑﻦ ﺑﮑﺮي اﻟﻌﺠﯿﻠﯽ اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ذﺧﯿﺮة‬‫اﻟﻤـﺎل ﻓﯽ ﺷـﺮح ﻋﻘـﺪ ﺟﻮاﻫﺮ اﻟﻶل ﮐﻪ در اول آن ﮔﻔﺘﻪ اّﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﻓﯿﻘﻮل ﺧﻮﯾـﺪم ﺑﻨﯽ ﻓﺎﻃﻤـﮥ اﻟﺰﻫﺮاء اﻟﻤﺴـﺘﺠﯿﺮ ﺑﻬﻢ ﻓﯽ اﻻوﻟﯽ و اﻻﺧﺮي‬‫اﻟﻔﻘﯿﺮ اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ ﺑﮑﺮي اﻟﻌﺠﯿﻠﯽ ﻧﺴـﺒﺎ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻣﺬﻫﺒﺎ ﻋﻔﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ ﻟﻤﺎ ﯾـّﺴ ﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﺳـﺒﺤﺎﻧﻪ ﻣﻨﻈﻮﻣﺘﯽ اﻟﻤﺴـّﻤﺎة ﻋﻘﺪ‬‫ﺟﻮاﻫﺮ اﻟﻶـل ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋـﻞ اﻵل اﻃﻠﻊ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻦ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ و زﺑﯿـﺪ اﻟﻤﻘﺪﺳـﮥ و ﺻـﻨﻌﺎء اﻟﯿﻤﻦ و اﻟﻤﺤﻼق اﻟﺴـﻠﯿﻤﺎﻧﯽ ﻓﻤﻨﻬﻢ ﻣﻦ‬‫اﺳـﺘﺤﺴﻦ ﻣﺒﺎﯾﻨﻬـﺎ و ﺟﻨـﺢ اﻟﯽ ﻣﻌﺎﻧﯿﻬـﺎ و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ اﺳـﺘﻐﺮب ذﻟﮏ ﻷﻧّﻪ راس ﺗﻠﮏ اﻟﻄﺮق اﻟﺘﯽ ﻧﺴـﺠﺖ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻨﺎﮐﺐ اﻻﻫﻤﺎل و اﻟﺠﻔﺎء و‬‫ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ اﻧﮑﺮ ﻣﻮاﺿﻊ ﻣﺨﺼﻮﺻـﮥ و ﻃﻠﺐ اﻟﻮﺟﻪ ﻋﻦ اﻟﻌـﺪول ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺘﻘﺪات اﻟﻤﻨﺼﻮﺻﮥ و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ﻫﺎب ذﻟﮏ اﻟﺠﻨﺎب و اﺧﺬﺗﻪ اﻟﺮﻋﺪة‬‫ﻓﺎﺳـﺘﺤﺴﻦ ذﻟﮏ ﻣﻘّﻠﺪ او ﻓﺮض ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ ﺟﺰاﻫﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﺧﯿﺮا ﺑﻤﻨﻈﻮم و ﻣﻨﺜﻮر و ﺳّﻤﻮﻫﺎ ﺑﺄﺳﻤﺎء ﺗﻨﺸﺮح ﻟﻬﻤﺎ اﻟّﺼﺪور و ﻟﻤﺎ‬‫ﺣﺼﻞ اﻻﺷﮑﺎل ﻋﻠﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﺮﺟﺎل اﻧﺸﺮح ﺻﺪري ﻟﺰﯾﺎدة ﺧﺪﻣﮥ ذﻟﮏ اﻟﺠﻨﺎب ﻟﺸﺮح ﯾﻮﺿﺢ ﻣﻘﺎﺻﺪ اﻟﻤﻘﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪357 :‬‬‫و اﺳـﺘﻤﺪ ﻣﻦ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﻋﺎﻧﮥ و اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ و اﻋﻮذ ﻣﻦ اﻟﺰﯾﻎ و اﻟﺘﻌﻮﯾﻖ در ﺷﺮح ﺷﻌﺮ و اﻗﺮأ ﺣﺪﯾﺚ اﻧﻤﺎ وﻟّﯿﮑﻢ* و اﺳﻤﻊ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﺟﺎء ﻓﯽ ﻏﺪﯾﺮ ﺧّﻢ‬‫ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ واﻗﻌﻪ ﻏﺪﯾﺮ و ﻗّﺼﻪ ﺣﺎرث ﺑﻦ ﻧﻌﻤﺎن ﻓﻬﺮي ﮔﻔﺘﻪ و ﻫﻮ ﻣﻦ اﻗﻮي اﻻدﻟّﮥ اّن ﻋﻠّﯿﺎ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اوﻟﯽ ﺑﺎﻻﻣﺎﻣﮥ و اﻟﺨﻼﻓﮥ و ﻟا ّﺼﺪاﻗﮥ‬‫و اﻟّﻨﺼـﺮة و اﻻﺗﺒﺎع ﺑﺎﻋﺘﺒﺎر اﻻﺣﻮال و اﻻوﻗﺎت و اﻟﺨﺼﻮص و اﻟﻌﻤﻮم و ﻟﯿﺲ ﻓﯽ ﻫـﺬا ﻣﻨﺎﻗﻀﮥ ﻟﻤﺎ ﺳـﺒﻖ و ﻣﺎ ﺳـﯿﺎﺗﯽ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ انّ‬‫ﻋﻠّﯿﺎ رﺿـﯽ ﻟا ﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺗﮑّﻠﻢ ﻓﯿﻪ ﺑﻌﺾ ﻣﻦ ﮐﺎن ﻣﻌﻪ ﻓﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﻀﯽ ﺣّﺠﮥ ﺧﻄﺐ ﺑﻬﺬا ﺗﻨﺒﯿﻬﺎ ﻋﻠﯽ ﻗﺪره و ردا ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﺗﮑﻠﻢ ﻓﯿﻪ ﮐﺒﺮﯾﺪة‬‫ﻓ ﺎ ﻧ ﻪ ﮐ ﺎ ن ﺑﺒ ﻐ ﻀ ﻪ و‬‫ﻟﻤﺎ ﺧﺮج اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ راي ﺟﻔﻮة ﻓﻘّﺼﮥ ﻟﻠّﻨﺒّﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﺠﻌﻞ ﯾﺘﻐّﯿﺮ وﺟﻬﻪ و ﯾﻘﻮل ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة أ ﻟﺴﺖ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه ﻻ ﺗﻘﻊ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﺎّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫‪ -94‬أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر اﻟﻌﺠﯿﻠﯽ‬‫وﺟﻪ ﻧﻮد و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ در ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺎل در ﺷﺮح ﺷﻌﺮ و اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ اﺗﺎه ﺧﻤﺴﺎ ﺗﻨﻘﻞ* اﺣّﺐ ﻣﻦ دﻧﯿﺎﮐﻢ و اﻓﻀﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ رﺣﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣﺪة و‬‫اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌـﺎ ﺳـﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﮏ اﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻟﮏ ان اول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ ﻣﻌﮏ‬‫ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧﺖ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻓﻬﺬا ﺻﺎﺣﺐ ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﻘﺎل ﺟﻨﺢ ﺑﮑﻠّﯿﺘﻪ اﻟﯽ اﻟﺤﻖ و آل ﺣﯿﺚ اﺛﺒﺖ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺸﺮﯾﻒ ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ و اﺣﺘّﺞ ﺑﻪ ﻋﻠﯽ ﻓﻀﻞ اﻟﻮﺻّﯽ ﻟﺮﺳﻮل‬‫رّب اﻟﻤﺘﻌﺎل ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﺧﯿﺮ آل ﻓﺎﺑﻄﻞ ﻫﻔﻮات اﻟﻤﮑﺬﺑﯿﻦ أّي اﺑﻄﺎل و رﻣﯽ ﺑﺴﻬﻢ ﻓﺎﺗﮏ ﻗﻠﻮب ارﺑﺎب اﻻدﻏﺎل و ﺿّﯿﻖ اﻟﻤﻨﺎص‬‫ﻋﻠﯽ ارﺑـﺎب ﻟا ﺰور و اﻟﻤﺤـﺎل و اﻗﺤﻢ اﺻـﺤﺎب اﻟﺨـﺪع و اﻻﺣﺘﯿﺎل ﻓﯽ ﻣﻬﻮي اﻟﺰام ﺧﻼﺻـﻬﻢ ﻋﻨﻪ ﻣﺤﺎل و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎدر ﺻﺎﺣﺐ‬‫ﻓﻀـﻞ ﻇـﺎﻫﺮ و ﻧﺒـﻞ ﻓـﺎﺧﺮ ﺷـﺮف زاﻫﺮ و ﮐﻤﺎل ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻧﺒـﺬي از ﻣﻌﺎﻟﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﺟﻼﺋﻞ ﻣﻔﺎﺧﺮ او از اﺑﺠـﺪ اﻟﻌﻠﻮم ﺻـﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 223‬از ‪359‬‬‫ﻣﻌﺎﺻﺮ واﺿﺢ و ﻇﺎﻫﺮ و ﺳﺎﺑﻘﺎ در ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﻣﺪح و ﺗﺒﺠﯿﻞ و ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﮑﺮﯾﻢ او از اﻓﺎده‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪358 :‬‬‫ﻓﺎﺿﻞ اﺣﻤـﺪ ﺷـﺮواﻧﯽ ﻣﻤﺪوح اﮐﺎﺑﺮ ﺳـﻨّﯿﻪ ﻣﺜﻞ ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ اﻟﺪﯾﻦ و ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺤّﺪث و ﻣﻮﻟﻮي اوﺣﺪ اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻠﮕﺮاﻣﯽ درﯾﺎﻓﺘﯽ ﻓﻠﯿﮑﻦ‬‫ﻣﻨﮏ ﻋﻠﯽ ذﮐﺮ‬‫‪ -95‬ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺒﯿﻦ‬‫وﺟﻪ ﻧﻮد و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﺒﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻼ اﺣﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﻣﻼ ﻣﺤﻤﺪ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻗﻄﺐ اﻟّﺪﯾﻦ ﺳـﻬﺎﺋﯽ ﺣﺪﯾﺚ‬‫وﻻـﯾﺖ را رواﯾـﺖ ﮐﺮده ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در وﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻨﺠـﺎة در ذﮐﺮ ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﮔﻔﺘﻪ از آن ﺟﻤﻠﻪ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ آن‬‫ﺣﻀﺮت او را اﻣﯿﺮ ﻟﺸﮑﺮ ﺳﺎﺧﺖ و ﻗﻮم را از ﺧﺼﻮﺻّﯿﺖ وي اﻃﻼع ﮐﺮد و ﺑﺮ وﻻﯾﺖ وي آﮔﺎه ﻧﻤﻮد‬‫اﺧﺮج اﻟﺤﺎﮐﻢ و اﻟﺘﺮﻣـﺬي ﻧﺤﻮه ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳـﺮّﯾﮥ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﻃﺎﻟﺐ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﻤﻀـﯽ ﻓﯽ اﻟـّﺴ ﺮﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺘﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ‬‫اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻﻨﻊ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴﻠﻤﻮن إذا ﻗﺪﻣﻮا و رﺟﻌﻮا ﺑﺪوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻓﻨﻈﺮوا إﻟﯿﻪ و ﺳـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ ﯾﺘﻄﺮﻗﻮن اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل‬‫ﯾـﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اﻟﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺻـﻨﻊ ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم‬‫إﻟﯿﻪ اﻟﺜـﺎﻟﺚ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟّﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف‬‫ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘـﺎل ﻣـﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣـﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾـﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي و ﻟﻔﻆ‬‫اﺣﻤﺪ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺒﯿﻦ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﻗﻄﻌﺎ و ﯾﻘﯿﻨﺎ ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻖ ﻣﯽداﻧـﺪ ﮐﻪ ﻣﻀـﻤﻮن آن را ﺑﺠﺰم و ﺣﺘﻢ ﻧﺴـﺒﺖ‬‫ﺑﺠﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻧﻤﻮده و در ﻣﻌﺮض اﺳـﺘﻨﺎد و اﺳﺘﺸـﻬﺎد ﺑﺮ دﻋﻮي ﺧﻮد آن را از اﺟّﻠﻪ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ ﺧﻮد ﺣﺎﮐﻢ و‬‫ﺗﺮﻣـﺬي و اﺣﻤـﺪ ﻧﻘـﻞ ﻓﺮﻣﻮده ﭘﺲ اﻓـﺎده ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺒﯿﻦ ﻣﺜـﻞ اﻓـﺎدات دﯾﮕﺮ اﮐـﺎﺑﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺑﺮاي رّد و ﺗﻮﻫﯿﻦ زﻋﻢ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗّﻄﯿﻦ ﮐﺎﻓﯽ و‬‫واﻓﯿﺴﺖ ﻓﻠّﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ ﺳﻄﻮع اﻟﺒﺮﻫﺎن اﻟﻤﺒﯿﻦ ﻣﻦ اﻓﺎدة اﻟﻤﻮﻟﻮي ﻣﺒﯿﻦ و ﻟﻪ اﻟﺸﮑﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪359 :‬‬‫ﻋﻠﯽ ﻇﻬﻮر ﮐﺬب اﻟﻤﮑﺬﺑﯿﻦ و وﺿﻮح زور اﻟﻤﺒﻄﻠﯿﻦ و اﻧﺰﯾﺎح وﺳﺎوس اﻟﻤﺸﮑﮑﯿﻦ و اﻧﻄﻤﺎس آﺛﺎر ﺗﻤﻮﯾﻬﺎت اﻟﻤﺴّﻮﻟﯿﻦ و در اﯾﻦ ﺟﺎ ﻧﻘﻞ‬‫ﻋﺒـﺎرت ﺻـﺪر ﮐﺘﺎب وﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻨﺠﺎة ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ ﮐﻪ از ان ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ ﻣﺮوﯾﺎت آن ﺛﺎﺑﺖ ﻣﯽﮔﺮدد ﻗﺎل ﻓﯿﻪ اّﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﻓﻼ‬‫ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯿﮏ ان ﻣﺤـّﺒ ﮥ آل ﺳـّﯿﺪ اﻟﮑﺎﺋﻨﺎت ﺟﺰء اﻻﯾﻤﺎن و ﻻ ﯾﺘﻢ اﻻ ﺑﻤﻮّدﺗﻬﻢ ﺑﺎﻟﺠﻨﺎن و ﺗﻌﻈﯿﻤﻬﻢ ﺑﺎﻻرﮐﺎن و رﻋﺎﯾـﮥ ﺣﻘﻮﻗﻬﻢ ﺑﺎﻟـّﺼ ﺪق و‬‫اﻻﯾﻘﺎن ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن ﻗُْﻞ ﻻ َأْﺳَﺌﻠُُﮑْﻢ َﻋَﻠﯿِْﻪ َأْﺟﺮًا ِإﻟﱠﺎ اﻟ َْﻤَﻮﱠدَة ﻓِﯽ اﻟ ُْﻘْﺮﺑﯽ‬‫و ﻓـّﺴ ﺮ ﺑﺎﻟّﻨﺒﯽ اﻟﻤﺼـﻄﻔﯽ و ﺑﻌﻠﯽ اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ و اﻟﺤﺴﻨﯿﻦ و ﻓﺎﻃﻤﮥ اﻟﺰﻫﺮاء ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟّﺴﻼم ﻓﻼ ﺑّﺪ ﻟﮑﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﻣﻮدﺗﻬﻢ و ﻻ ﯾﺨﻠﻮ ﻣﺴﻠﻢ ﻣﻦ‬‫ﻣﺤّﺒﺘﻬﻢ‬‫ﻗﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﻻ ﻣﻦ ﻣﺎت ﻋﻠﯽ ﺑﻐﺾ آل ﻣﺤّﻤﺪ ﺟﺎء ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ ﻣﮑﺘﻮﺑﺎ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯿﻪ آﯾﺲ ﻣﻦ رﺣﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ و ﻟﻢ ﯾﺸّﻢ راﺋﺤﮥ‬‫اﻟﺠّﻨﮥ‬‫و ﻗﺎل ﻓﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻮﺻّﯽ ﻻ ﯾﺤّﺒﻪ اﻟّﺎ ﻣﺆﻣﻦ و ﻻ ﯾﺒﻐﻀﻪ اﻟّﺎ ﻣﻨﺎﻓﻖ‬‫و اﻧّﻨﯽ ﻓﯽ زﻣﺎن ﻗﺪ ﮐﺜﺮ ﻓﯿﻪ اﻟﻘﯿﻞ و اﻟﻘﺎل و ﻗﻞ اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﮐﺜﺮ اﻟﺠﻬﺎل ﮐﻞ ﺑﻀﺎﻋﮥ اﻫﻞ اﻟﺰﻣﺎن اﻟﻤﺨﺎﺻـﻤﮥ و اﻟﺠﺪال و ﻗﺪ اﮐﺘﻔﻮا ﺑﻤﺎ ﻓﻬﻤﻮا‬‫ﺑﺰﻋﻤﻬﻢ ﻣﻦ ﻇﺎﻫﺮ اﻟﻤﻘﺎل ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ان ﯾﮑﻮن ﻟﻬﻢ اﻃﻼع ﻋﻠﯽ ﺣﻘﯿﻘﮥ اﻟﺤﺎل ﺣﺘﯽ ﯾﻨﺴﺒﻮن ﺑﺎﻟﺤﺴﺪ و اﻟﻌﻨﺎد ﻣﻦ ﺷﺎؤه اﻟﯽ اﻟﺨﺮوج و ﻣﻦ ﺷﺎؤه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 224‬از ‪359‬‬‫اﻟﯽ اﻟّﺮﻓﺾ و ﻻـ ﯾﺒـﺎﻟﻮن ﺑـﺬﻟﮏ ﻣﻊ ان اﻟﺒﻬﺘﺎن و اﻟﮑـﺬب ﻣﻦ ﻋﻈﺎﺋﻢ اﻻﺛﻢ ﻋﻨـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ذي اﻟﺠﻼل ﺣﺘﯽ ان ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﯾﻘﻮﻟﻮن اﻧّﻪ‬‫راﻓﻀـﯽ و ﻻ ﯾﻔﻬﻤﻮن اﻟّﺮﻓﺾ اﻧّﻤﺎ اﻟّﺮﻓﺾ ﻫﻮ اﻧﮑﺎر اﻟﻔﻀـﯿﻠﮥ و اﻟﺒﻐﺾ ﻻﺻـﺤﺎب اﻟﺮﺳﻮل ﻻ اﻟﻤﺤـّﺒ ﮥ ﻵل اﻟﺒﺘﻮل ﮐﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻟﻮ ﮐﺎن‬‫رﻓﻀﺎ ﺣّﺐ آل ﻣﺤّﻤﺪ ﻓﻠﯿﺸـﻬﺪ اﻟﺜﻘﻼن اﻧّﯽ راﻓﻀـﯽ ﻓﺎن اﻟـّﺴ ﻨﯽ ﻣﻦ ّﯾﮑﻮن ﻣﺸـﻐﻮﻓﺎ ﺑﺤّﺐ آل اﻟّﻨﺒﯽ و اﻟّﺎ ﻓﻬﻮ اﻟﻤﻨﺎﻓﻖ اﻟﺸﻘﯽ و ﻣﻦ ﻟا ﻠﻄﺎﺋﻒ‬‫اّن اﻋـﺪاد اﻟﺴـﻨّﯽ ﺑﺤﺴﺐ اﻟﺤﺴـﺎب ﻣﺘﺴﺎوﯾـﮥ ﻟﺤّﺐ ﻋﻠﯽ ﻓﻤﻦ ﻻـ ﯾﮑﻮن ﻓﯽ ﻗﻠﺒﻪ ﺣّﺐ ﻋﻠّﯽ ﻻـ ﯾﮑﻮن ﻣﻌـﺪودا ﻣﻦ اﻟﺴـﻨﯽ و ﻟّﻠﻪ در ﻣﻦ ﻗـﺎل‬‫ﺧﺎرﺟﯽ ﺧﻮار اﺑـﺪ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﺳـﻨﯽ و ﺣّﺐ ﻋﻠﯽ را درﯾﺎب ﻓﻘـﺪ اﺷـﺘﻬﺮ ﺑﯿﻦ ﻣﻦ ﯾـّﺪﻋﻮن ﻣﺤـّﺒ ﮥ آل اﻟﺮﺳﺎﻟﮥ اﻧّﻪ ﻟﯿﺲ ﻓﯽ ﮐﺘﺐ اﻫﻞ اﻟﺴـّﻨﮥ و‬‫اﻟﺠﻤﺎﻋﮥ ﻓﻀﺎﺋﻞ آل اﻟﻌﺒﺎ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ اﻣﺎم اﻟﻬﺪي ﺣﺘﯽ ﺳـﻤﻌﺖ ﻫﺬا اﻟﻤﻘﺎل ﻣﻦ اﻓﻮاه ﺑﻌﺾ اﻟﺮﺟﺎل ﻓﻤﻸ ﻗﻠﺒﯽ ﺑﻔﺮط اﻟﻤﻼل و‬‫ﺟﺮﺣﻪ ﮐﺎﻟﺴﻨﺎن ﻓﯽ اﻟﻨﺒﺎل اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﺑﻬﺬه اﻟﻘّﺼﮥ ﺣﺪاﻧﯽ ﺻﺪق اﻟﻨّﯿﮥ و اﻧﺎ اﺿﻌﻒ اﻟﺨﻠﯿﻘﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪360 :‬‬‫ﺑﻞ ﻻ ﺷـﯽء ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﮥ ﺧﺎدم اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻟﺮاﺳﺨﯿﻦ و ﺗﺮاب اﻗﺪام اﻟﻌﺮﻓﺎء و اﻟﮑﺎﻣﻠﯿﻦ اﻟﻤﺪﻋﻮ ﺑﻤﺤّﻤﺪ ﻣﺒﯿﻦ ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ ﻗﻠﺒﻪ ﺑﻨﻮر اﻟّﺼﺪق و اﻟﯿﻘﯿﻦ‬‫و رزﻗﻪ ﺷـﻔﺎﻋﮥ ﺳﯿﺪ اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ و آﻟﻪ اﻟﻄﯿﺒﯿﻦ اﻟﻄﺎﻫﺮﯾﻦ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟّﺼﻠﻮة و اﻟﺴﻼم ﻣﻦ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﻋﻠﯽ ان اؤﻟّﻒ رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺸﺘﻤﻠﮥ ﻋﻠﯽ اﻻﯾﺎت‬‫اﻟﻨﺎزﻟـﮥ و اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻮاردة ﻓﯽ ﻣﻮدة اﻟﻘﺮﺑﯽ ﻣﺘﻀـّﻤﻨﮥ ﻟﺒﯿﺎن اﻟﺸـﻤﺎﺋﻞ و اﻟﺨﺼﺎﺋﻞ اﻟﺘﯽ ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻬﻢ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و ﻣﺎ ﺛﺒﺖ ﺑﺎﻵﯾﺎت اﻟﻘﺮآﻧﯿـﮥ و‬‫اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻨﺒﻮﯾﮥ ﻣﻦ ﻣﻘﺎﻣﺎﺗﻬﻢ و درﺟﺎﺗﻬﻢ اﻟّﺮﻓﯿﻌﮥ ﻓﯽ اﻟﻌﻘﺒﯽ و ﻗﺪ وﺷﺢ ﺑﻪ اﻟﻤﺤﺪﺛﻮن ﺻـﺤﺎﺋﻔﻬﻢ و اﻻوﻟﯿﺎء ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻬﻢ و اﻟﻌﻠﻤﺎء ﮐﺘﺒﻬﻢ و‬‫ﻣﺎ اﺳـﺘﺨﺮﺟﺖ ﻣﻦ اﻟـّﺼ ﺤﺎح ﺑﻌﺪ ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري و ﺻﺤﯿﺢ ﻣﺴﻠﻢ و ﺻﺤﯿﺢ اﻟﺘﺮﻣﺬي و اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻮﺛﻮﻗﮥ ﮐﺠﺎﻣﻊ اﻻﺻﻮل ﻻﺑﻦ‬‫اﻻﺛﯿﺮ و اﻟﺼﻮاﻋﻖ اﻟﻤﺤﺮﻗﮥ ﻟﺸﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤﮑﯽ و اﻻﺷﺎﻋﮥ ﻓﯽ اﺷﺮاط اﻟّﺴﺎﻋﮥ ﻟﻠﻌﻠﻮي اﻟﻤﻮﺳﻮي اﻟﻤﺪﻧﯽ و ﻓﺼﻞ اﻟﺨﻄﺎب ﻟﻘﺪوة‬‫اﻟﻌﺮﻓﺎء ﺧﻮاﺟﻪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﭘﺎرﺳﺎ اﻟﻨﻘﺸـﺒﻨﺪي و ازاﻟـﮥ اﻟﺨﻔﺎ ﻟﺮﺋﯿﺲ اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﻋﻤـﺪة اﻟﻔﻀـﻼء ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺤّﺪث اﻟﺪﻫﻠﻮي و ﻣﺪارج اﻟﻨﺒﻮة‬‫ﻟﻠﺸـﯿﺦ اﻟﮑﺎﻣﻞ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ اﻟﻤﺤـّﺪث اﻟﺪﻫﻠﻮي و ﻣﺪارج اﻟﻨﺒﻮة ﻟﻠﺸـﯿﺦ اﻟﮑﺎﻣﻞ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ اﻟﻤﺤّﺪث اﻟﺪﻫﻠﻮي و ﺷﻮاﻫﺪ اﻟﻨﺒﻮة ﻟﻌﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ‬‫اﻟﺠﺎﻣﯽ و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻌﺘﺒﺮة ﻓﯽ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻔﮥ و اﻟﻘﺼـﺺ اﻟﺼـﺤﯿﺤﮥ و ﺟﻤﻌﺘﻬﺎ ﻓﯽ ﻫـﺬه اﻟﺮﺳﺎﻟﮥ و اﻋﺮﺿﺖ ﻋﻦ اﻟﺼـﺤﺎﺋﻒ‬‫اﻟﻤﺘﺮوﮐﮥ و اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﺎت اﻟﻤﻄﺮوﺣﮥ و ﺗﻤّﺴﮏ ﺑﺪﯾﻞ اﻟﻌﺪل و اﻻﻧﺼﺎف و ﺗﺠّﻨﺒﺖ ﻋﻦ ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺒﻐﯽ و اﻻﻋﺘﺴﺎف ﻓﯿﻤﺎ ﺟﺮي ﺑﯿﻦ اﺻـﺤﺎب‬‫اﻟﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻋﻤﻠﺖ‬‫ﺑﺤﺪﯾﺚ اّﯾﺎﮐﻢ و ﻣﺎ ﺷﺠﺮ ﺑﯿﻦ اﺻﺤﺎﺑﯽ‬‫و اﻗﺘﺼـﺮت ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﮐﺎن ﺛﺎﺑﺘﺎ و ﺣّﻘﺎ و ﻣﺎ اﻟﺘﻔﺖ اﻟﯽ ﻣﺎ ﮐﺎن ﺑﺎﻃﻼ و ﺿـﻌﯿﻔﺎ و اوردت ﻣﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ ﮐﺘﺐ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﻣﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ اﻟﻮاﺟﺒﺎت و‬‫رﻓﻀﺖ ﻣﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ ﮐﺘﺐ اﻟﻤﻮرﺧﯿﻦ ﻣﻦ اﻟﻮاﻫﯿﺎت و ﺳـّﻤﯿﺘﻬﺎ ﺑﻮﺳﯿﻠﮥ اﻟﻨﺠﺎة ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﺤﻀﺮات ﻣﻦ اﺳﺘﻤﺴﮏ ﺑﻬﺎ َﻓَﻘِﺪ اْﺳَﺘْﻤَﺴَﮏ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻌْﺮَوِة‬‫اﻟ ُْﻮﺛ ْﻘﯽ‬‫و ﻣﻦ ﺷﮏ ﻓﻘﺪ ﺿّﻞ و ﻏﻮي ان ﻫﯽ اﻟّﺎ ﺗﺬﮐﺮة ﻟﻤﻦ اﺗﻘﯽ َﺳَﯿﱠﺬﱠﮐُﺮ َﻣْﻦ َﯾْﺨﺸﯽ‬‫و ارﺟﻮ ان ﺗﮑﻮن ﺑﻀﺎﻋﺘﯽ ﻟﻠﺸﻔﺎﻋﮥ و اﻟﻤﻐﻔﺮة ﻓﯽ اﻟﻌﻘﺒﯽ و وﺳﯿﻠﺘﯽ ﻟﻠّﻨﺠﺎة و اﻟﻔﻮز ﺑﺎﻟﺪرﺟﺎت اﻟﻌﻠﯽ و ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺒﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪361 :‬‬‫ﺻﺎﺣﺐ ﻓﻀﻞ ﻣﺒﯿﻦ و ﺣﺎﺋﺰ ﺷﺮف ﻣﺘﯿﻦ و ﺣﺎوي ﻧﺒﻞ رزﯾﻦ و ﻣﺤﯿﻂ ﮐﻤﺎل رﺻﯿﻨﺴﺖ ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻼ‬‫اﺣﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﻣﻼ ﻣﺤﻤﺪ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻗﻄﺐ اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺴﻬﺎﻟﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﻏﺼﺎن اﻻرﺑﻌﮥ ﻟﻠﺸﺠﺮة اﻟﻄﯿﺒﮥ در ذﮐﺮ اوﻻد ﻣﻼ ﻣﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺟّﺪ‬‫ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻼـ ﻣﺤﻤـﺪ ﻣـﺒﯿﻦ در ﺟﻮدت ذﻫﻦ و ذﮐـﺎ در اﯾـﺎم ﻃﻔﻮﻟﯿﺖ ﻣﻌﺮوف ﺑﻮد و در اﯾـﺎم ﺗﺤﺼـﯿﻞ ﻋﻠﻢ ﺑﺮ دﯾﮕﺮ ﻃﻠﺒﻪ ﻋﺼـﺮ ﺳـﺒﻘﺖ‬‫ﻣﯽﺑﺮد و اﺣـﺪي در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ او ﺳـﺨﻦ ﮔﻔﺘﻦ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺴﺖ و ﺑﻌـﺪ ﺗﮑﻤﯿﻞ ﺑﺤﻀﻮر اﺳﺎﺗـﺬه ﺗـﺪرﯾﺲ ﻣﯽﮐﺮد و ﻃﻠﺒﻪ ﻋﻠﻢ اﺳﺎﺗﺬه را ﮔﺬاﺷـﺘﻪ‬‫ﺑﺨﺪﻣﺖ او ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻣﯽﮐﺮدﻧﺪ و اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﮔﺮﻓﺘﻨﺪ ﭼﻨﺪاﻧﮑﻪ ﻧﺎم ﻧﺎﻣﯽ او در ﺣﻀﺮات اﺳﺎﺗﺬه ﺑﻠﻨﺪ ﮔﺸﺘﻪ در اﻃﺮاف و اﮐﻨﺎف آوازه ﻋﻠﻢ‬‫و ﻓﻀﻞ او ﺷﺎﺋﻊ ﺷـﺪه از آﻓﺎق ﻣﺮدم ﺑﺮ وي ﻣﺠﺘﻤﻊ ﺷﺪﻧﺪ و ﻓﺮاغ از ﺗﺤﺼـﯿﻞ ﻋﻠﻮم ﮐﺮده ﺑﻮﻃﻨﻬﺎي ﺧﻮد ﺷـﺘﺎﻓﺘﻨﺪ داﺋﺮه ﻋﻠﻢ او ﻣﺤﯿﻂ ﻋﺎﻟﻢ‬‫ﮔﺸـﺘﻪ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨـﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﻪ ﻣﻼ ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺮﺣﻤـﮥ ﮐﻪ اوﺳـﺘﺎد او ﺑﻮد از وﻃﻦ ﺑﻄﺮف ﻣﻠﮏ رﻓﺘﻪ ﻣﻼ ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﺒﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺮﺣﻤـﮥ در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 225‬از ‪359‬‬‫ﺟﻨﺎب ﺷﺎه ﺷﺎﮐﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺮﺣﻤﮥ ﺣﺎﺿـﺮ ﺷﺪه ﺣﮑﺎﯾﺖ رﻓﺘﻦ ﻣﻼ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺴﻦ از وﻃﻦ ﺑﻤﯿﺎن آورد ﮐﻪ ﺷﺎه ﻣﻮﺻﻮف ﺧﻄﺎب ﺑﻮي ﮐﺮده‬‫ﻓﺮﻣﻮد ﻣﯿﺎن ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺒﯿﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺴﻦ ﻧﺎﻣﯽ ﺑﻮد آن ﻧﺎم ﺑﺸﻤﺎ ﻧﻬﺎده ﺷﺪ ﺑﺨﺎﻧﻪ ﺑﻨﺸﯿﻨﯿﺪ و درس ﻣﯽداده ﺑﺎﺷﯿﺪ اﻋﺘﺒﺎر ﺷﻤﺎ درﯾﻦ ﻣﻠﮏ زﯾﺎده‬‫از اﻋﺘﺒـﺎر ﻣﻼـ ﺣﺴﻦ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷـﺪ و ﻫﻤﭽﻨﺎن اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎد ﮐﻪ ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ در ﺑﺎﻃﻦ اﮐﺜﺮي از اﻣﺮاي آن زﻣﺎن ﻣﺮﺗﮑﺰ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﮐﻪ ﻣﺜﻞ وي در‬‫ﻫﻨـﺪ ﻓﺎﺿـﻠﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ روزي در ﻣﺤﻔﻞ وزﯾﺮ اﻟﻤﻤﺎﻟﮏ ﻧﻮاب ﺷـﺠﺎع اﻟﺪوﻟﮥ ﻣﺮﺣﻮم ﺳـّﯿﺪ ﺷﺎه ﻣﺪن ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺮﺣﻤﮥ ﻣﺬﮐﻮر ﻣﻼ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺣﺴﻦ ﮐﺮد و رﺗﺒﻪ ﻋـﺎﻟﯿﻪ او در ﻋﻠﻢ ﺑﯿـﺎن ﺳـﺎﺧﺘﻪ اﻣﯿﺮي ﻗﻄﻊ ﮐﻼم ﮐﺮده ﻣـﺪح ﻣﻼ ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﺒﯿﻦ آﻏﺎز ﻧﻤﻮده و ﻣﺮﺗﺒﻪ او را ﻓﻮق ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻣﻼ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺣﺴﻦ ﻗﺮار داده ﺳـّﯿﺪ ﺷﺎه ﻣـﺪن ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ وي ﻋﺰﯾﺰ و ﺗﻠﻤﯿـﺬ ﻣﻼ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺴـﻨﺴﺖ اﻣﯿﺮ ﮔﻔﺖ ﻏﻠﻄﺴﺖ او ﺗﻠﻤﯿﺬ ﮐﺴـﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺷﺎه‬‫ﻣـﺪن ﺧﺎﻣﻮش ﻣﺎﻧـﺪ اﻟﯽ ان ﻗﺎل اﻟﻐﺮض ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻗـﺪس ﺳـّﺮه ﺻﺎﺣﺐ ﻧﺼـﯿﺐ ﺑﻮده و در ﻫﺮ ﻣﺤﻔﻞ ﮐﻪ ﻣﯽرﻓﺖ ﺗﻤﺎﻣﯽ اﻫﻞ ﻣﺤﻔﻞ ﻓﺪاي او‬‫ﻣﯽﺷﺪﻧـﺪ و ﻧﯿﺎزﻣﻨـﺪ ﻣﯽﮔﺸـﺘﻨﺪ و در ﻫﺮ ﻣﻌﺮﮐﻪ ﮐﻪ روي او ﻣﯽﻧﻤﻮد دﺷـﻤﻦ ﺳـﺒﻘﺖ ﺑﺮ وي ﻧﻤﯽﯾﺎﻓﺖ و ﺑﻤﻘﺎﺑﻞ ﺗﻘﺮﯾﺮ او اﺣـﺪي ﺳـﺨﻦ‬‫ﮔﻔﺘﻦ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺴﺖ ﭼﻨﯿﻦ ﻓﺎﺿﻞ ﺧﻮش ﺗﻘﺮﯾﺮ و ﺑﯿﺎن ﻣﺮدم ﮐﻤﺘﺮ دﯾﺪه ﺑﺎﺷـﻨﺪ از روزي ﮐﻪ ﻫﻮش و ﺣﻮاس درﺳﺖ ﮐﺮدم در اﮐﺜﺮ ﻣﺤﻔﻠﻬﺎ‬‫ﮐﻪ وي ﺗﺸﺮﯾﻒ ﻣﯽﺑﺮد ﻫﻤﺮاه وي ﻣﯽﺑﻮدم و ﮔﻔﺘﮕﻮي ﺑﺮ ﺟﻨﺲ از ﻣﺮدم ﮐﻪ ﻣﯽﮐﺮدي ﻣﯽﺷﻨﯿﺪم اﺣﺪي را ﻧﺪﯾﺪم ﮐﻪ در ﭘﺎﯾﻪ ﮐﻼم او‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪362 :‬‬‫ﻫﻤﻮزن ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺳﺒﻘﺖ ﭼﻪ رﺳﺪ و اﯾﻦ ﺳﺨﻦ از آﻧﺮاه ﻧﻤﯽﮔﻮﯾﻢ ﮐﻪ او ﻋﻢ و اﺳﺘﺎد ﻣﻦ ﺑﻮد ﻓﯽ اﻟﻮاﻗﻊ ﭼﻨﯿﻦ ﺑﻮد ﻫﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ وﯾﺮا‬‫دﯾـﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺼﺪﯾﻖ اﯾﻦ اﻣﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ او را ﻣﺤﺒﻮب ﺧﻠﻖ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﻗﺪر و ﻣﻨﺰﻟﺖ او در دل ﻫﺮ ﯾﮏ ﻧﻬﺎده ﺑﮑﻤﺎل ﻋﺰت ﻋﻤﺮ‬‫ﺧﻮدش ﺑﺴـﺮ ﺑﺮده و در ﻫﺮ ﻓﻦ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﺗﺼـﻨﯿﻒ و ﺗﺎﻟﯿﻒ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﮐﺘﺐ درﺳـﯿﻪ ﺑﺮ ﺣﻮاﺷـﯽ ﺛﻼﺛﻪ زاﻫﺪﯾﻪ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺣﺎﺷﯿﻪ‬‫ﻧﻮﺷـﺘﻪ و ﺣﻞ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﺮ وﺟﻬﯽ ﮐﻪ ﺷﺎﯾﺪ ﻧﻤﻮده ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﻣﺮدم ﺑﻌﺪ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺣﻮاﺷﯽ او ﻣﺤﺘﺎج ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻣﻄﻠﺐ ﺣﻮاﺷﯽ ﻣﺬﮐﻮره از دﯾﮕﺮي‬‫ﻧﻤﯽﺷﻮﻧﺪ ﺣﻮاﺷـﯽ او ﮔﻮﯾﺎ اﺳـﺘﺎد ﻃﻠﺒﻪ ﻋﻠﻢ ﺷﺪﻧﺪ و در ﻣﻨﻄﻖ ﺷـﺮح ﺳـﻠﻢ ﺗﺎﻟﯿﻒ داده و در ﻓﻘﻪ ﺑﻌﻀـﯽ رﺳﺎﺋﻞ ﻓﺎرﺳﯿﻪ ﺗﺼﻨﯿﻒ ﺳﺎﺧﺘﻪ و‬‫ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺣﮑﺎﯾﺖ اﻟّﺼﺎﻟﺤﯿﻦ ﮐﻪ ﺑﻬﺘﺮ از ان ﻣﺘﺼﻮر ﻧﯿﺴﺖ ﺗﺤﺮﯾﺮ ﻓﺮﻣﻮده و ﻧﯿﺰ ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻏﺎﻣﻀﻪ ﺷـﺮح ﻫﺪاﯾـﮥ اﻟﺤﮑﻤـﮥ از ﻣﻼ ﺻﺪرا‬‫ﺗﻌﻠﯿﻘﺎت ﺗﺤﺮﯾﺮ ﻓﺮﻣﻮده و ﮐﺘﺎﺑﯽ در ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻧﺒﻮي ﻋﻠﯽ ﺻﺎﺣﺒﻬﻢ و ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم و ﺷـﺮح اﺳـﻤﺎء ﺣﺴـﻨﯽ ﻫﻢ ﺗﺎﻟﯿﻒ ﻧﻤﻮده و در‬‫اﺻﻮل ﻓﻘﻪ ﺷـﺮح ﻣﺴـﻠﻢ ﻏﺮض ﺑﺮ ﺗﻼﻣـﺬه ﺧﻮد ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺮ ﺳﺎﯾﺮ ﻃﻠﺒﻪ ﻋﻠﻢ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻧﻬﺎده ﮐﻪ از ﻋﻬـﺪه ﺷـﮑﺮ آن ﺑﯿﺮون ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻨـﺪ ﺷﺪ و رﻗﺖ‬‫ﻗﻠﺐ و ﮔـﺪاز ﮐﯽ ﺑﺮ ﻃﺒﻊ ﺑﺤـﺪي داﺷﺖ ﮐﻪ در ﺑﯿـﺎن ﻧﻤﯽآﯾـﺪ اﮐﺜﺮ در ﻣﺠﻠﺲ وﻋـﻆ ﮐﻪ ﻣﯽﻧﺸـﺴﺖ و زﺑـﺎن ﺑﺴـﺨﻦ ﻣﯽﮔﺸـﺎد آواز در‬‫ﮔﻠﻮي او از ﮔﺮﯾﻪ ﺑﺴـﺘﻪ ﺷﺪي و اﺷـﮑﻬﺎ ﻣﺜﻞ ﻓﻮاره از ﻫﺮ دو ﭼﺸﻤﺎﻧﺶ ﺟﻮش ﻣﯽزدﻧﺪ و ﺑﺎن ﺧﻮش ﺑﯿﺎﻧﯽ و ﺷﯿﺮﯾﻦ ﻟﺴﺎﻧﯽ ﮐﻼم ﻣﯽﮐﺮد‬‫ﮐﻪ ﻫﺮ ﯾﮏ ﻣﺘﺎﺛﺮ ﻣﯽﮔﺸﺖ ﻋﺎﻟﻤﯽ در ﻣﺤﻔﻞ وﻋﻆ وي ﺣﺎﺿـﺮ ﻣﯽﺷـﺪ و ﺟﻬﺎﻧﯽ ﻣﺘﺎﺛﺮ ﮔﺸـﺘﻪ ﻫـﺪاﯾﺖ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﭼﻨـﺪ ﮐﺲ ﻫـﺪاﯾﺖ‬‫اﺳـﻼم ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ و ﺑﺴﯿﺎري ﮐﺴﺎن ﻫﺪاﯾﺖ ﺗﻮﺑﻪ از اﻋﻤﺎل ﺳﯿﺌﻪ و اﺟﺮ ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺎﯾﻦ ﺳﺒﺐ ﺑﺎن ﻫﺎدي ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺸﺘﻪ در اواﺋﻞ ﺣﺎل ﺑﺘﺪرﯾﺲ ﻋﻠﻮم‬‫ﻧﻘﻠﯿﻪ و ﻋﻘﻠﯿﻪ اﺷﺘﻐﺎل داﺷﺖ و ﻣﻠﮑﻪ ﻗﻮت ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺑﺮ ﻗﻠﺐ ﺻﺎﻓﯽ او ﭼﻨﺎن ارﺗﮑﺎز ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ در اواﺧﺮ ﺣﺎل ﺗﺎ ﻣﺪت ﺑﺴﺖ ﺳﺎل ﺑﻠﮑﻪ زاﺋﺪ‬‫ﻋﺎرﺿﻪ ﺿـﻌﻒ ﺑﺼﺎرت او را ﻋﺎرض ﻣﺎﻧﺪه ﺑﺼـﯿﺮت ﺑﺎﻃﻞ او در ازدﯾﺎد ﺑﻮد ﺑﺤﻔﻆ درس ﮐﺘﺐ ﻣﯽداد ﺑﻠﮑﻪ در آﻧﺤﺎﻟﺖ ﺑﻌﻀـﯽ از ﺷﺮح‬‫ﻣﺴـﻠﻢ و رﺳﺎﺋـﻞ ﺗـﺎﻟﯿﻒ داده و اﺣـﺎدﯾﺚ ﺑﺴـﯿﺎر ﺣﻔـﻆ داﺷـﺖ ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ ﻫﻨﮕـﺎم وﻋـﻆ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻫﺰاران اﺣـﺎدﯾﺚ ﺑﺮ زﺑـﺎن ﻣﯽآورد و ﻣﺮدم‬‫ﻣﯽداﻧﺴـﺘﻨﺪ ﮔﻮﯾﺎ درﯾﺎﯾﯿﺴﺖ در ﻃﻐﯿﺎﻧﯽ آﻣﺪه و ﻣﻮج ﻣﯽزﻧﺪ ﻏﺮض ﺑﺤﺮي ﺑﻮد ذﺧﺎر ﯾﮕﺎﻧﻪ روزﮔﺎر و ﯾﺎدﮔﺎر اﻋﺼﺎر در اﻗﻢ ﻧﯿﺰ از ﺷﺮح‬‫ﺟـﺎﻣﯽ ﺗـﺎ ﻣﺴـّﻠﻢ ﻫﻤﻪ ﮐﺘﺐ درﺳـﯿﻪ ﺑﺨـﺪﻣﺖ او اﺳـﺘﻔﺎده ﺑﺮده و ﻣـﺪﺗﯽ ﻗﺮﯾﺐ ﺳـﯽ ﺳﺎل در اﯾﺎم ﺣﯿﺎت او ﺗـﺪرﯾﺲ ﮐﺮده و رﻓﻊ ﺷـﺒﻬﺎت‬‫ﺑﺨﺪﻣﺖ او ﻧﻤﻮده زﯾﺎده از واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﺑﺮ ﻣﻦ ﺷﻔﻘﺖ ﻣﯽﻓﺮﻣﻮد و ﻋﺰﯾﺰ ﻣﯽداﺷﺖ ﻣﺼﯿﺒﺖ اوﻟﯽ ﺑﺮ ﻣﺎ وﻓﺎت او ﺑﻮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪363 :‬‬‫ﭘﺴـﺮ اﻧﺘﻘـﺎل واﻟـﺪ رﺣﻤﻬﻤﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و اﺳـﮑﻨﻬﻤﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﯽ اﻟﺠﻨـﮥ اﻻﻋﻠﯽ ﺧـﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻫﺮ دو را در اﻋﻼء ﺟﻨﺖ ﺟﺎ دﻫـﺪهاش و ﻧﯿﺰ‬‫ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺐ اﻟﱠﻠﻪ در ﻋﻤﺪة اﻟﻮﺳﺎﺋﻞ در ذﮐﺮ ﮐﺮاﻣﺎت ﻧﻈﺎم اﻟّﺪﯾﻦ ﺳﻬﺎﻟﯽ از آﻧﺠﻤﻠﻪ آﻧﮑﻪ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﻠﻮم ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ اﺳﺘﺎدي‬‫و ﻣﻮﻻﺋﯽ ﻋّﻤﯽ ﻣﻼ ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺒﯿﻦ ﻣّﺪ ﻇّﻠﻪ ازﯾﻦ ﻓﻘﯿﺮ ﺑﺰﺑﺎﻧﯽ ﻣﻮﻟﯽ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﺣﺎوي ﮐﻤﺎﻻت ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ ﻣﻘﺒﻮل ﺳـﺒﺤﺎﻧﯽ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﻘﺎﻧﯽ ﻧﻘﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 226‬از ‪359‬‬‫ﮐﺮدﻧـﺪ ﮐﻪ اﯾﺸﺎن در ﻣﺤﻔﻞ ﺧﻮد ﻣﯽﮔﻔﺘﻨـﺪ در ﮐﻤﺎﻻت و ﮐﺸﻒ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﯾﻌﻨﯽ ﻣﻼ ﻧﻈﺎم اﻟّﺪﯾﻦ ﺷـﺒﻬﻪ و ﺷﮏ ﻧﯿﺴﺖ اﻟﺦ و ﻣﻮﻟﻮي ﺳـﻌﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻌﺎﺻـﺮ ﺻﺎﺣﺐ ﻗﻮل ﻣﺎﻧﻮس ﻓﯽ ﺻـﻔﺎت اﻟﻘﺎﻣﻮس در رﺳﺎﻟﻪ ﺗﺤﻔـﮥ اﻻﺣﺒﺎب ﮐﻪ آن را ﺑﻨﺎم ﺗﻠﻤﯿـﺬ ﺧﻮد ﻣﻮﻟﻮي ﻓﻀﻞ اﺣﻤـﺪ در ذﮐﺮ‬‫اﻏﻼط ﻣﻮﻟﻮي ﺗﺮاب ﻋﻠﯽ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﻧّﯽ ﻟﻤﺎ رأﯾﺖ دﯾﺪن ﺑﻌﺾ اﺑﻨﺎء دﻫﺮي و درﺑﮥ ﺑﻌﺾ ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ ﻋﺼﺮي ﺗﺨﻄﯿﮥ اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻟﺮاﺳﺨﯿﻦ‬‫و ﺗﻐﻠﯿﻂ اﻟﻔﻀـﻼء اﻟﮑﺎﻣﻠﯿﻦ ﻣﺜﻞ ﻋّﻠﺎﻣـﮥ اﻟﻬﻨـﺪ اﻟﻤﺸـﺘﻬﺮ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﺸﺎرق و اﻟﻤﻐﺎرب ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﻘﺎﻣﺎت اﻟﻌﺎﻟّﯿﮥ و اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ اﻟﻤﺴـّﻠﻢ اﻟﺜﺒﻮت ﻋﻨﺪ‬‫اﻫﻞ اﻟﺘﻤﯿﯿﺰ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ و اﺧﯿﻪ اﻟﮑﺎﻣﻞ ﺣﮑﯿﻢ اﻻﺳـﻼم و اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﻤﻮﻟﻮي رﻓﯿﻊ اﻟّﺪﯾﻦ و ﺑﺤﺮ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻌﻠّﺎﻣﮥ و اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ اﻟﻔّﻬﺎﻣﮥ اﻟﺠﺎﻣﻊ‬‫ﺑﯿﻦ اﻟﻌﻘﻠﯽ و اﻟﻨﻘﻠّﯽ ﻣﻮﻻﻧﺎ أﺑﯽ اﻟﻌﺒﺎس ﻋﺒﺪ اﻟﻌﻠﯽ و اﺣﺴﻦ اﺳﺎﺗﺬة اﻟﺰﻣﻦ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺴﻦ و ﻣﺤّﻘﻖ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻤﻮرد ﻟﻠﻔﯿﺾ اﻻزﻟﯽ؟؟؟‬‫ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻣﺤّﻤﺪ وﻟﯽ و ﻗﺪوة اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺒﯿﻦ و ﺑﺤﺮ اﻟﻔﻀﻞ و اﻟﺠﺎه اﺳﺘﺎذ اﻟﮑﻞ ﻣﻮﻻﻧﺎ وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻣﻦ اﻟّﺴﻠﻒ اﻟﺼﺎﻟﺤﯿﻦ‬‫اوﺻﻠﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻟﯽ اﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﯿﻦ اﻟﺦ‬‫‪ -96‬ﻣﺤﻤﺪ ﺳﺎﻟﻢ ﺣﻔﯿﺪ ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ‬‫وﺟﻪ ﻧﻮد و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺳـﻼم اﻟﱠﻠﻪ ﺣﻔﯿـﺪ ﺷـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در رﺳﺎﻟﻪ اﺻﻮل اﻻﯾﻤﺎن از‬‫ﺗﺮﻣـﺬي ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و اّوﻻ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ در اّول اﺻﻮل اﻻﯾﻤﺎن ﮔﻔﺘﻪ اّﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ اﺿـﻌﻒ ﻋﺒﺎد اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺎري ﻣﺤﻤﺪ ﺳﺎﻟﻢ ﻟا ﺪﻫﻠﻮي‬‫اﻟﺒﺨﺎري اﺑﻦ ﺳـﯿﺪ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺳـﻼم اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم ﺑﻦ ﺣﺎﻓﻆ ﻓﺨﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻧﻮر اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﻧﻮر اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﺷﯿﺦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ ﺳـﯿﻒ اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ ﺳـﻌﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺷـﯿﺦ ﻓﯿﺮوز ﺷﻬﯿﺪ ﺑﻦ ﻣﻠﮏ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﺰ اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ آﻗﺎ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺘﺮك ﻟا ﺒﺨﺎري‬‫رﺣﻤﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﮐﻪ اﯾﻦ رﺳﺎﻟﻪاﯾﺴﺖ ﻣﺴـّﻤﯽ ﺑﺎﺻﻮل اﻻﯾﻤﺎن در ﺑﯿﺎن ﺣّﺐ اﻟﻨﺒﯽ و آﻟﻪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺴـﻌﺎدة و اﻻﯾﻘﺎن ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯿﻬﻢ اﺟﻤﻌﯿﻦ و اﯾﻦ ﻣﺨﺘﺼﺮ را ﺑﺮ ﻣﻘﺪﻣﻪ و ﭘﻨﺞ ﻓﺼﻞ ﻣﺮﺗّﺐ ﺳﺎﺧﺘﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪364 :‬‬‫و ﺑﺎﻟﻠّﻪ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ ﻣﻘـﺪﻣﻪ در ﺑﯿﺎن اﺳـﻤﺎي ﮐﺘﺐ ﮐﻪ اﯾﻦ رﺳﺎﻟﻪ از ان ﺑﻨﺎ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺻﻮاﻋﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ ﻻﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻤﮑﯽ و اﻟـّﺪر اﻟﻤﻨﺜﻮر ﻟﻠﺸـﯿﺦ ﺟﻼل‬‫اﻟﺪﯾﻦ اﻟـّﺴ ﯿﻮﻃﯽ و ذﺧﺎﺋﺮ اﻟﻌﻘﺒﯽ ﻟﻠﺸـﯿﺦ ﻣﺤّﺐ اﻟﻄﺒﺮي و ﺷـﺮح ﺟﺎﻣﻊ ﺻـﻐﯿﺮ ﻟﻠﺸﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮءوف اﻟﻤﻨﺎوي و ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﻨﺰﯾﻪ اﻟﺸﺮﯾﻌﮥ ﻟﻠﺸﯿﺦ‬‫رﺣﻤـﮥ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣـﺪارج اﻟﻨﺒﻮة و ﺗﮑﻤﯿﻞ اﻻﯾﻤﺎن و ﺗﺤﻘﯿﻖ اﻻﺷﺎرة ﻓﯽ ﺗﻌﻤﯿﻢ اﻟﺒﺸﺎرة و ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺒﺮﮐﺎت ﻟﻠﺸـﯿﺦ اﻻﺟﻞ اﻟﻤﺠّﺪ و اﻟﻤﺎﺋﮥ اﻟﺤﺎدي‬‫ﻋﺸـﺮ ﻣﺸـﯿﺪ ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﻟﺠﺎﻣﻊ ﺑﯿﻦ اﻟﺸﺮﯾﻌﮥ اﻟﺤﻘﯿﻘﯿﮥ ﺳّﯿﺪي و ﺟﺪي ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ اﻟﺪﻫﻠﻮي ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺮﻗﺪه و اﺷﺒﺎه اﻟﻨﻈﺎﺋﺮ ﻟﻠﺸﯿﺦ اﺑﻦ ﻧﺠﻢ رﺣﻤﮥ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺮﻗﺎة ﺷـﺮح اﻟﻤﺸـﮑﻮة و ﺷـﺮح ﻓﻘﻪ اﮐﺒﺮ ﻟﻠﺸﯿﺦ ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺎري رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺟﺰ اﯾﻦ از ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮه و اﺣﺎدﯾﺚ ﺻﺤﯿﺤﻪ ﮐﻪ درﯾﻦ‬‫ﺑﺎب واردﺳﺖ درآوردم ﭼﻮن اﯾﻦ اﻣﺮ در ﻧﺰد اﻫﻞ اﺳـﻼم در ﻧﻬﺎﯾﺖ وﺿﻮح اﺣﺘﯿﺎج ﺗﺸـﺮﯾﺢ ﻧـﺪاﺷﺖ ﻟﻬـﺬا ﺑﻮﺟﻪ اﺟﻤﺎل ﻧﺒـﺬي از ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫اﻫﻠﺒﯿﺖ اﯾﺮاد ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺗﺎ اﯾﻦ اﺣﻘﺮ درﯾﻦ ﺳـﻌﺎدت ﺷـﺮﯾﮏ ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺆﻟّﻔﺎن ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﺑﺎﺷﺪ و در زﻣﺮه ﺧّﺪام آن ﺟﻨﺎب ﻣﺤﺸﻮر ﺷﻮد و ﻣﻨﻪ‬‫اﻟﻬﺪاﯾـﮥ اﻧﺘﻬﯽ ﻫﺮ ﮔـﺎه اﯾﻦ را ﺷـﻨﯿﺪي ﭘﺲ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ در ﻫﻤﯿﻦ رﺳـﺎﻟﻪ اﺻﻮل اﻻﯾﻤـﺎن در ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ﮐﻪ آن را ﻣﻌﻨﻮن ﺑﺎﯾﻦ ﻋﻨﻮان‬‫ﻧﻤﻮده ﻓﺼﻞ ﺳﻮم در ﻓﻀـﯿﻠﺖ و ﻣﺤﺒﺖ ﻋﻠﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ آﻧﭽﻪ از اﺣﺎدﯾﺚ و اﻗﻮال ﻋﻠﻤﺎ ﺑﻪ ﺛﺒﻮت ﭘﯿﻮﺳﺘﻪ اﺳﺖ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ از ﻋﻤﺮان ﺑﻦ‬‫ﺣﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺑـﺪرﺳﺘﯽ ﮐﻪ ﻓﺮﻣـﻮد اﻧﺤﻀـﺮت ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﮐﻪ ﻋﻠﯽ از ﻣﻨﺴﺖ و ﻣﻦ از ﻋﻠﯽ و آن وﻟﯽ ﻫﺮ ﻣـﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪ‬‫ﻣﻨﺴﺖ رواه ﻟا ﺘﺮﻣﺬي اﻧﺘﻬﯽ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ ﻧﺴﺨﮥ ﻃﺒﻌﺖ ﻓﯽ دﻫﻠﯽ ﻓﯽ ﺣﯿﺎة اﻟﻤﺼّﻨﻒ ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﺑﻌﺪ اﻻﻟﻒ ﻓﻠّﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﮐﻪ از‬‫اﻓﺎده ﻣﺤﻤﺪ ﺳﺎﻟﻢ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻣﻌﺘﻤﺪ و ﻣﻌﺘﺒﺮ و از ﺗﻬﻤﺖ و وﺿﻊ و اﻓﺘﻌﺎل ﺳﺎﻟﻢ ﭘﺲ ﺟﺴﺎرت ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤﺪة اﻻﻋﺎﻇﻢ ﺑﺮ‬‫ﺗﮑـﺬﯾﺐ و ﺑا ﻄﺎل آن ﺑﺮاي اﺳﺎس ﻓﻀﻞ و دﯾﺎﻧﺖ او ﺧﺎرم و ﺑﮑﻤﺎل ﺑﻌـﺪ او از ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﻨﻘﯿـﺪ و ﺗﺜﺒﺖ و اﺣﺘﯿﺎط ﻻزم ﯾﻘﯿﻦ ﺟﺎزم و‬‫اﻓﺎده ﻣﺤﻤﺪ ﺳﺎﻟﻢ ﻣﺜﻞ اﻓﺎدات دﯾﮕﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺣﺎﺋﺰﯾﻦ ﻣﮑﺎرم ﺟﻤﯿﻊ ﺷﺒﻬﺎت و ﻫﻔﻮات ﻣﺘﻌّﺼﺒﯿﻦ را ﺣﺎﺳﻢ‬‫‪ -97‬ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ ﻟﮑﻬﻨﻮي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 227‬از ‪359‬‬‫وﺟﻪ ﻧـﻮد و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣـﺒﯿﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻼـ اﺣﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ ﺑﻦ ﻣﻼـ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻗﻄﺐ اﻟـﺪﯾﻦ ﻟا ﺴـﻬﺎﻧﯽ‬‫اﻟﻠﮑﻬﻨﻮي ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﺮواﯾﺖ ﺑﺮﯾـﺪه و ﻋﻤﺮان از ﻧﺴﺎﺋﯽ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﻫﻢ آن را در ﺟﻤﻠﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﺧﺼﺎل ﻋﺸـﺮه از ﺣﺎﮐﻢ و ﻧﺴﺎﺋﯽ‬‫رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده در ﻣﺮآة اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل ﺳﯿﺪ اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ و از ﻓﺼﻞ ﺛﺎﻧﯽ از ﺑﺎب اّول از اﺑﻮاب ﮐﺘﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪365 :‬‬‫ﮐﻪ آن را ﻣﻌﻨﻮن ﻧﻤﻮده ﺑﺎﯾﻦ ﻋﻨﻮان ﻓﺼﻞ ﺛﺎﻧﯽ در ﺑﯿﺎن ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺂﺛﺮ ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ ﻣﺮﺗﻀﯽ ﻗﺎﻃﻌﻪاﻧﺪ ﺑﺮ ﻓﻀﯿﻠﺖ و ﺧﻼﻓﺖ وي ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻓﯽ اﻟﺨﺼـﺎﺋﺺ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋـّﺒ ﺎس ﻗﺎل ﺣـﺪﺛﻨﯽ ﺑﺮﯾـﺪة ﻗﺎل ﺑﻌﺚ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻋﻠّﯿﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﺮأﯾﺖ ﻣﻨﻪ ﺟﻔﻮة ﻓـﺬﮐﺮت ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻓﻨﻘﺼﺘﻪ ﻓﺠﻌﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﺘﻐّﯿﺮ وﺟﻬﻪ و ﻗﺎل ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة أ ﻟﺴﺖ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ ﻗﻠﺖ ﺑﻠﯽ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻه‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و اﺧﺮج اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻋﻦ ﻣﻄّﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﯿﺸﺎ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾـﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗـﺪ ارﺑﻌـﮥ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠﯽ و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫ﻓﺴـﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼـﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟـّﺴ ﺮﯾﮥ ﻓﺴـّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻌﻞ ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض‬‫ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗـﺎم إﻟﯿﻪ اﻟﺜـﺎﻟﺚ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻟا ﻐﻀـﺐ‬‫ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و اﺧﺮج اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ اﯾﻀﺎ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة اﻧّﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺜﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻣﻊ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ و ﺑﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﻋﻠﯽ آﺧﺮ و ﻗﺎل‬‫ان اﻟﺘﻘﯿﺘﻤﺎ ﻓﻌﻠّﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺎس و ﻟﻦ ﺗﻔﺮﻗﺘﻤﺎ ﻓﮑﻞ واﺣـﺪ ﻣﻨﻬﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺣـﺪة ﻓﻠﻘﯿﻨﺎ ﺑﻨﯽ زﯾـﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﯿﻤﻦ و ﻇﻬﺮ اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺸـﺮﮐﯿﻦ‬‫ﻓﮑﺘﺐ ﺑﺬﻟﮏ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻣﺮﻧﯽ ان اﻧﺎل ﻣﻨﻪ ﻗﺎل ﻓﺪﻓﻌﺖ اﻟﮑﺘﺎب إﻟﯿﻪ و ﻧﺎﻟﺖ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻓﺘﻐﯿﺮ وﺟﻬﻪ‬‫أي اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﻠﺖ ﻫﺬا ﻣﮑﺎن اﻟﻌﺎﺋﺬ ﺑﻌﺜﺘﻨﯽ ﻣﻊ رﺟﻞ و اﻟﺰﻣﺘﻨﯽ ﺑﻄﺎﻋﺘﻪ ﻓﺒﻠﻐﺖ ﻣﺎ ارﺳﻠﺖ ﺑﻪ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪366 :‬‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻟﯽ ﻻ ﺗﻘﻌّﻦ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫‪ -98‬ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ ﻟﮑﻬﻨﻮي در ﻣﺮءاه اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫وﺟﻪ ﻧﻮد و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در ﻣﺮآة اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺤـﺎﮐﻢ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﯽ اﻟﺨﺼﺎﺋﺺ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻗﺎل اﻧّﯽ اﻟﺠﺎﻟﺲ ﻋﻨـﺪ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس إذ اﺗﺎه ﺗﺴـﻌﮥ رﻫﻂ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﯾﺎ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّﻣﺎ‬‫ان ﺗﻘﻮم ﻣﻌﻨﺎ و اّﻣﺎ ان ﺗﺨﻠﻮ ﺑﻨﺎ ﻣﻦ ﺑﯿﻦ ﻫﻮﻻء ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﺑﻞ اﻧﺎ اﻗﻮم ﻣﻌﮑﻢ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻮﻣﺌﺬ ﺻﺤﯿﺢ ﻗﺒﻞ ان ﯾﻌﻤﯽ ﻓﺎﻧﺘﺪوا ﻓﺘﺤﺪﺛﻮا ﻓﻼ‬‫ﻧـﺪري ﻣـﺎ ﻗـﺎﻟﻮا ﻗـﺎل ﻓﺠﺎء ﯾﻨﻔﺾ ﺛﻮﺑﻪ و ﯾﻘﻮل اّف و ﺗّﻒ وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻟﻪ ﻋﺸـﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻟﯿﺴﺖ ﻻﺣـﺪ ﻏﯿﺮه وﻗﻌﻮا ﻓﯽ رﺟﻞ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻـﺑﻌﺜﻦ رﺟﻼـ ﻻ ﯾﺨﺰﯾﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑـﺪا ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ ﻓﺎﺳﺘﺸـﺮف ﻟﻬﺎ ﻣﺴﺘﺸـﺮف ﻓﻘﺎل اﯾﻦ ﻋﻠﯽ‬‫ﻓﻘـﺎل اﻧّﻪ ﻓﯽ اﻟﺮﺣﯽ ﯾﻄﺤﻦ ﻗـﺎل و ﻣـﺎ ﮐـﺎن اﺣـﺪﻫﻢ ﻟﯿﻄﺤﻦ ﻗـﺎل ﻓﺠﺎء و ﻫﻮ ارﻣـﺪ ﻻ ﯾﮑﺎد ان ﯾﺒﺼـﺮ ﻗﺎل ﻓﻨﻔﺚ ﻓﯽ ﻋﯿﻨﻪ ﺛﻢ ﻫّﺰ اﻟّﺮاﯾـﮥ ﺛﻠﺜﺎ‬‫ﻓﺎﻋﻄﺎه اﯾﺎﻫﺎ ﻓﺠﺎء ﻋﻠﯽ ﺑﺼـﻔﯿﮥ ﺑﻨﺖ ﺣﯿّﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ﺛﻢ ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻼﻧﺎ ﺑﺴﻮرة اﻟﺘﻮﺑـﮥ ﻓﺒﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﺧﺬﻫﺎ‬‫ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﻻ ﯾـﺬﻫﺐ ﺑﻬﺎ اﻟّﺎ رﺟﻞ ﻫﻮ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻟﻨﺒﯽ ﻋّﻤﻪ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 228‬از ‪359‬‬‫اﻵﺧﺮة ﻗﺎل و ﻋﻠّﯽ ﺟﺎﻟﺲ ﻣﻌﻬﻢ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ اّﯾﮑﻢ ﯾﻮاﻟﯿﻨﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺑﻮا ﻓﻘﺎل‬‫ﻟﻌﻠﯽ اﻧﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺒﺎس و ﮐﺎن ﻋﻠّﯽ اّول ﻣﻦ اﻣﻦ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ ﺧﺪﯾﺠﮥ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻗﺎل و اﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻮﺑﻪ ﻓﻮﺿﻌﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﺣﺴﻦ و ﺣﺴﯿﻦ و ﻗﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ‬‫َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﺷـﺮي ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻠﯿﺲ ﺛﻮب اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﺛﻢ ﻧﺎم ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺒﺎس و ﮐﺎن اﻟﻤﺸﺮﮐﻮن ﯾﺮﻣﻮن رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﺠﺎء اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻠﯽ ﻧﺎﺋﻢ و ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﯾﺤﺴﺐ اﻧّﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎل‬‫ﻟﻪ ﻋﻠّﯽ اّن ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ اﻧﻄﻠﻖ ﻧﺤﻮ ﺑﺌﺮ ﻣﯿﻤﻮن ﻓﺎدرﮐﻪ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﻄﻠﻖ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻓﺪﺧﻞ ﻣﻌﻪ اﻟﻐﺎر‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪367 :‬‬‫ﻗﺎل و ﺟﻌﻞ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﯾﺮﻣﯽ اﻟﺤﺠﺎرة ﮐﻤﺎ ﮐﺎن ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ و ﻫﻮ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻗﺪ ﻟّﻒ راﺳﻪ ﻓﯽ اﻟﺜﻮب ﻻ ﯾﺨﺮﺟﻪ‬‫ﺣﺘﯽ اﺻـﺒﺢ ﺛﻢ ﮐﺸﻒ ﻋﻦ راﺳﻪ ﻓﻘﺎﻟﻮا اﻧّﮏ ﻟﻠﺌﯿﻢ و ﮐﺎن ﺻﺎﺣﺒﮏ ﻻ ﯾﺘﻀّﻮر و ﻧﺤﻦ ﻧﺮﻣﯿﻪ و اﻧﺖ ﺗﺘﻀّﻮر و ﻗـﺪ اﺳـﺘﻨﮑﺮﻧﺎ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل اﺑﻦ‬‫ﻋّﺒﺎس و ﺧﺮج رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك و ﺧﺮج اﻟﻨﺎس ﻣﻌﻪ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻠﯽ اﺧﺮج ﻣﻌﮏ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻ ﻓﺒﮑﯽ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻣﺎ ﺗﺮﺿـﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧﻪ ﻻ ﻧﺒﯽ ﺑﻌﺪي اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان اذﻫﺐ ﻟا ّﺎ و اﻧﺖ‬‫ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ اﻧﺖ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪي و ﻣﺆﻣﻨـﮥ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺒﺎس و ﺳّﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺑﻮاب اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﻏﯿﺮ ﺑـﺎب ﻋﻠﯽ ﻓﮑـﺎن ﯾـﺪﺧﻞ اﻟﻤﺴـﺠﺪ ﺟﻨﺒـﺎ و ﻫﻮ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻃﺮﯾﻖ ﻏﯿﺮه ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻـه ﻓـﺎن ﻣﻮﻻـه ﻋﻠّﯽ ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻋﺒـﺎس و ﻗـﺪ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن اﻧّﻪ رﺿـﯽ ﻋﻦ‬‫اﺻﺤﺎب اﻟﺸﺠﺮة ﻓﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻓﻬﻞ اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻧﻪ ﺳﺨﻂ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻗﺎل ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻟﻌﻤﺮ ﺣﯿﻦ‬‫ﻗﺎل اﯾﺬن ﻟﯽ ﻓﺎﺿﺮب ﻋﻨﻘﻪ ﻗﺎل و ﮐﻨﺖ ﻓﺎﻋﻼ و ﻣﺎ ﯾﺪرﯾﮏ ﻟﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺪ اﻃﻠﻊ اﻟﯽ اﻫﻞ ﺑﺪر ﻓﻘﺎل اﻋﻤﻠﻮا ﻣﺎ ﺷﺌﺘﻢ‬‫و از ﻋﺒﺎرت وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در ﺻﺪر ﮐﺘﺎب ﻣﺮآة اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ ﻣﺮوّﯾﺎت آن و ﺻـﯿﺎﻧﺖ آن از ﺿﻌﺎف ﻣﺘﺮوﮐﻪ واﺿﺢ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ‬‫ﻗـﺎل ﻓﯿﻪ و ﺑﻌـﺪ ﻓﻬـﺬه اﺣـﺎدﯾﺚ ﻣﺸـﺘﻤﻠﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﻨـﺎﻗﺐ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻟﻨﺒﻮﯾـﮥ و اﻟﻌﺘﺮة اﻟﻄﺎﻫﺮة اﻟﻤﺼـﻄﻔﻮﯾﮥ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻌﺘﺒﺮة ﻣﻦ اﻟﺼـﺤﺎح و‬‫اﻟﺘﻮارﯾﺦ ﻣﻨﺒﻬﺎ ﻋﻠﯽ اﺳﺎﻣﯽ اﻟﮑﺘﺐ ﻣﻌﺮﺿﺎ ﻋﻦ اﻟﻀﻌﺎف اﻟﻤﺘﺮوﮐﮥ ﻋﻨﺪ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻘﺘﺼﺮا ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﻮاﺗﺮ ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ او اﺷﺘﻬﺮ او ﻣﻦ‬‫اﻟﺤﺴﺎن و ﺟﻌﻠﺘﻪ وﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻮﺻﻮل اﻟﯽ ﺟﻨﺎب اﻟﺮﺳﻮل ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻮﺳﺎﻃﮥ اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ و اﻻﻧﺴـﻼك ﻓﯽ ﺳـﻠﮏ ﻣﺤّﺒﯿﻬﻢ اﻟﻤﺒﺸـﺮﯾﻦ‬‫ﺑﺎﻟﺪﺧﻮل ﻓﯽ اﻟﺠﻨﺎن ﻣﻨﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﯿﻪ وﺳﯿﻠﮥ اﻟﻨﺠﺎة و ﺑﻪ ﻣﻨﺎط اﻟﺸﻔﺎﻋﮥ و ﺳﻤﯿﻨﺎه ﺑﻤﺮآة اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل ﺳّﯿﺪ اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ‬‫رﺑّﻨﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪368 :‬‬‫ﺗﻘﺒـﻞ ﻣّﻨﺎ و اﺟﻌﻠﻨﺎ ﻣﻦ زﻣﺮة اﻟﻤﺘﻤـّﺴ ﮑﯿﻦ ﺑﺤﺒﻞ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ و اﻟﻬﺪاﯾـﮥ اﻧﮏ اﻧﺖ اﻟﻤﺠﯿﺐ و ﺑﯿـﺪك اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ ﻓﻌﻠﯿﮏ اﻟﺘﻮﮐﻞ و ﺑﮏ اﻻﻋﺘﺼﺎم و‬‫ﻧﺮﺟﻮ ﻣﻨﮏ ﺧﯿﺮ اﻻﺧﺘﺘﺎم ﺑﺤﺮﻣـﮥ اﻟّﻨﺒﯽ و اﻟﻪ اﻟﻐّﺮ اﻟﮑﺮام و ﻧﯿﺰ وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در آﺧﺮ ﻣﺮآة اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﻣﺎﺧﺬ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﮔﻔﺘﻪ و در ﻣﻘﺎم‬‫اﺳـﺘﻨﺒﺎط ﺑﺮ اﯾﺮاد ﻋﺒـﺎرات ﮐﺘﺐ ﻣـﺬﮐﻮره ﺑﺎﻟﻔﺎﻇﻬـﺎ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺮﺟﻤﻪ اﮐﺘﻔـﺎ ﻧﻤﻮده ﺷـﺪ و ﺑﻄﺮف اﺣـﺎدﯾﺚ ﻣﻮﺿﻮﻋﻪ ﯾـﺎ ﺿـﻌﯿﻔﻪ ﻧﺰد‬‫ﻣﺼّﻨﻔﯿﻦ آﻧﻬﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ اﻟﺘﻔﺎت ﻧﮑﺮدم و ﺑﺎﻟﻔﺮض اﮔﺮ ﺗﻌﺮض ﺑﻌﻀﯽ از ان واﻗﻊ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮ ﺗﻀﻌﯿﻒ آن ﻧّﺺ و ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده ﺷﺪ ﺗﺎ ﮐﺴﯽ‬‫را ﻣﻘﺎم اﺗﻬﺎم و ﻣﺠﺎل ﻧﺴﺒﺖ اﻓﺘﺮا و ﺑﻬﺘﺎن ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﻏﺮض ﮐﻪ اﯾﻦ رﺳﺎﻟﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﮐﺘﺐ ﺻﺤﺎح ﮐﻪ در ان ﻫﯿﭻ وﺟﻪ ﻣﺠﺎل رﯾﺐ و اﺷﺘﺒﺎه‬‫ﻧﯿﺴﺖ از اﻓﻀـﺎل اﻟﻬﯽ و ﺗﺎﺋﯿـﺪ اﯾﺰدﯾﺴﺖ و ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ از ﻣﺸـﺎﻫﯿﺮ ﻋﻠﻤـﺎي اﯾﻦ دﯾـﺎر و ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼـﻟﺖ او ﻧﺰد ﺳـﻨّﯿﻪ اﯾﻦ اﻗﻄـﺎر در‬‫ﻏﺎﯾﺖ وﺿﻮح و اﺷـﺘﻬﺎر و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻇﻬﻮر و اﻧﺘﺸﺎرﺳﺖ ﮐﻤﺎ ﻫﻮ ﻏﻨّﯽ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﺎن و اﻻﻇﻬﺎر و ﺳﯿﺠﯽء ذﮐﺮ ﻣﺤﺎﻣﺪه ﻋﻠﯽ ﻟﺴﺎن وﻟﺪه ﻓﯿﻤﺎ ﺑﻌﺪ‬‫ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻮﻓﻖ ﻟﻼﻫﺘـﺪاء و اﻻﺳـﺘﺒﺼﺎر و از اﻓﺎده ﻣﻮﻟﻮي ﺳـﻌﺪ اﻟﱠﻠﻪ در رﺳﺎﻟﻪ ﺗﺤﻔﮥ اﻻﺣﺒﺎب ﮐﻤﺎ ﻋﻠﻤﺖ آﻧﻔﺎ ﮐﻤﺎل ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﻔﺨﯿﻢ و‬‫اﺟﻼل و ﺗﻮﻗﯿﺮان آن ﺻﺪر ﮐﺒﯿﺮ ﻇﺎﻫﺮ و ﻣﺴـﺘﻨﯿﺮﺳﺖ ﮐﻪ او را ﺑﻠﻘﺐ ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺸﺄن اﺳﺘﺎذ اﻟﮑﻞ ﯾﺎد ﮐﺮده و ﻣﻮﻻﻧﺎ در ﺣﻖ او اﻃﻼق ﮐﺮده و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 229‬از ‪359‬‬‫اﻓﺎده ﻧﻤﻮده ﮐﻪ او ﺑﺤﺮ ﻓﻀﻞ و ﺟﺎه اﺳﺖ‬‫‪ -99‬ﺷﯿﺦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻠﺨﯽ‬‫وﺟﻪ ﻧـﻮد و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﺷـﯿﺦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺨـﻮاﺟﻪ ﮐﻼـن ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﻌﺮوف اﻟﻤﺸـﺘﻬﺮ ﺑﺒﺎﺑـﺎ ﺧـﻮاﺟﻪ اﻟﻘﻨـﺪوزي اﻟﺒﻠﺨﯽ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌﺪده ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ ﻣﻄﺒﻮﻋﻪ درﯾﻦ زﻣﺎن ﺑﻌﻮن اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻤﻨﺎن ﺑﺪﺳﺖ اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ‬‫اﻟﻌﺼﯿﺎن آﻣﺪه ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻓﯽ ﺳـﻨﻦ اﻟﺘﺮﻣﺬي ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺟﯿﺸﺎ و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻤﻀﯽ ﻓﯽ‬‫اﻟﺴـﺮّﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪ ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﻓﻘﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻﻨﻊ ﻋﻠﯽ و‬‫ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا رﺟﻌﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻟﱠﻠﻪ ﻓﺴـّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴﺮﯾﮥ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﺻﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ و ﻗﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪369 :‬‬‫ﻓـﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺜـﺎﻟﺚ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ﻣﻘـﺎﻟﺘﻪ ﻓـﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗـﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘـﺎل ﻣﺜـﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻬﻢ و ﯾﻌﺮف اﻟﻐﻀﺐ ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻣﺎ‬‫ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺎﻟﻬﺎ ارﺑﻌﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺮﯾﺐ و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻓﯽ اﻻﺻﺎﺑﮥ وﻫﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺰة رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﺳﺎﻓﺮت ﻣﻊ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﺮأﯾﺖ ﻣﻨﻪ ﺑﻌﺾ ﻣﺎ اﮐﺮه ﻓﺸـﮑﻮﺗﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎل ﻻ ﺗﻘﻮﻟّﻦ ﻫﺬا ﻟﻌﻠﯽ ﻓﺎﻧّﻪ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻓﯽ اﻟﻤﺸـﮑﻮة ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗـﺎل اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﻗﺎل اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﻓﯽ ﺧﻄﺒﺘﻪ ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺣﯿﻦ ﻗﻀـﯽ ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ اﺧﯿﻪ ﺟﻌﻔﺮ و ﻣﻮﻻه زﯾﺪ ﻓﯽ‬‫اﺑﻨﮥ ﻋّﻤﻪ ﺣﻤﺰة اﻣﺎ اﻧﺖ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﻤﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﮏ و اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻗﺪ ﺗﻘﺪﻣﺖ اﻟﺨﻄﺒﮥ ﺑﻄﻮﻟﻬﺎ و ﻧﯿﺰ در ان ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻓﯽ ﮐﻨﻮز اﻟﺪﻗﺎﺋﻖ ﻟﻠﻤﻨﺎوي ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻻﺑﯽ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤّﻨﺎن ﺣﯿﺚ ﺛﺒﺖ ﻣﻦ اﻋﺘﻨﺎء اﻟﺸـﯿﺦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اّن اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻣﻌﻘـﺪ رواه اﻷﺋّﻤﮥ اﻷﻋﯿﺎن ﻓﻼ‬‫ﯾﺮﻣﯿﻪ ﺑﺎﻟﮑـﺬب و اﻟﺒﻄﻼن اﻟّﺎ ﻣﻦ ﺧﺎض ﻓﯽ ﻏﻤﺎر اﻟﻤﺠﺎزﻓﮥ و اﻟﻌﺪوان و اﻟﻘﯽ ﺟﻠﺒﺎب اﻟﺤﯿﺎء ﻓﻠﻢ ﯾﺨﺴﻒ ﻣﻦ اﻟﺨﺰي و اﻟﻬﻮان و اﺳﺎء ادب‬‫ﮐﻼم ﺳّﯿﺪ اﻻﻧﺲ و اﻟﺠﺎّن ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻔﺖ اﻟﻤﻠﻮان ﻓﺎﺳﺘﺤﻖ اﻟﻬﺒﻮط اﻟﯽ اﺳﻔﻞ درﮐﺎت اﻟﻨﯿﺮان‬‫‪ -100‬ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﺣﯿﺪرآﺑﺎدي‬‫وﺟﻪ ﺻـﺪم آﻧﮑﻪ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻗﺎﺳﻢ اﻟﺘﺮﮐﻤﺎﻧﯽ اﻟﺤﯿﺪراﺑﺎدي اﻟﻤﻌﺎﺻـﺮ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده و اﺛﺒﺎت آن‬‫ﺑﻄﺮﯾﻖ ﻣﺘﻌـﺪده و ﺗﺼـﺤﯿﺢ آن ﺑﺎﻫﺘﻤـﺎم ﺗﻤـﺎم و رّد ﺑﻠﯿﻎ ﺑﺮ رّد و اﺑﻄﺎل ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ واﻻ ﻣﻘﺎم ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب اﻟﻘﻮل اﻟﻤﺴـﺘﺤﺴﻦ ﻓﯽ‬‫ﻓﺨﺮ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﺛﻢ ﻣﻌﻨﯽ اﻟﻤﻮﻟﯽ ﻫﻨﺎ اﻟﻮﻟﯽ و اﻟﺴـّﯿﺪ ﻗﻄﻌﺎ ﻗﺎل اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺤﺮاﻟﯽ و اﻟﻤﻮﻟﯽ ﻫﻮ اﻟﻮﻟّﯽ اﻟﻼزم اﻟﻮﻻﯾﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 230‬از ‪359‬‬‫اﻟﻘﺎﺋﻢ ﺑﻬﺎ اﻟﺪاﺋﻢ ﻋﻠﯿﻬﺎ ذﮐﺮه اﻟﻔﺎﺿﻞ اﻟﻤﻨﺎوي ﻓﯽ ﺷﺮح اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟّﺼﻐﯿﺮ‬‫ﻓﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ع ﻣﻮﻟﯽ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪370 :‬‬‫و ﯾﺪل ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺎ ﻣﻀﯽ ﻓﯽ رواﯾﺎت اﺧﺮي ﺻﺤﯿﺤﮥ‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫و ﻓﯽ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺮﯾـﺪة ﻋﻨـﺪ اﻣﺎﻣﯽ اﻟـّﺴ ّﺘﮥ اﺣﻤـﺪ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﯽ ﺧﺼﺎﺋﺼﻪ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻻ ﺗﻘﻊ ﯾﺎ ﺑﺮﯾـﺪة ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ‬‫ﺑﻌﺪي و اﻧﻪ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻗﻮل اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ ﻓﯽ ﺳـﻨﺪه اﻻﺟﻠﺢ و ﻫﻮ و ان وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻟﮑﻦ ﺿـﻌﻔﻪ ﻏﯿﺮه ﻋﻠﯽ اﻧّﻪ ﺷـﯿﻌّﯽ و ﻋﻠﯽ ﺗﻘﺪﯾﺮ اﻟﺼـﺤﮥ ﻓﯿﺤﺘﻤﻞ اﻧﻪ‬‫رواه ﺑﺎﻟﻤﻌﻨﯽ ﺑﺤﺴﺐ ﻋﻘﯿﺪﺗﻪ ﻟﯿﺲ ﺑﺸـﯽء ﻓﺎﻧﻪ ﻣﻊ ﮐﻮن اﻻﺟﻠﺢ ﻗﺪ ﺻﺢ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﺟﻤﺎﻋﮥ و ﺿـﻌﻒ ﺗﻀـﻌﯿﻒ ﻓﺮﻗﮥ ﻟﻪ ﺑﻌﻠﮥ ﺗﺸﯿﻌﻪ ﻗﺪ ورد ﻣﺜﻠﻪ‬‫ﻓﯽ رواﯾﺎت اﺧﺮي ﺻﺤﯿﺤﮥ اﯾﻀﺎ‬‫ﻓﻔﯽ اﻟّﺮﯾﺎض و اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺳﺮﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻤﻀﯽ ﻋﻠﯽ اﻟّﺴﺮﯾﮥ‬‫ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾﮥ ﻣﻦ اﻟﺴﺒﯽ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﻌﺎﻗﺪوا ارﺑﻌﮥ ﻣﻦ اﺻﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻗﺎﻟﻮا إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﻓﻌﻞ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺳﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﺛﻢ اﻧﺼـﺮﻓﻮا اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟـّﺴ ﺮﯾﮥ ﺳـّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ ان‬‫ﻋﻠّﯿﺎ ﺻـﻨﻊ ﮐـﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎﻟﺘﻬﻤﺎ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ‬‫ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﻗﺒﻞ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﯾﻌﺮف ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و‬‫ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي ﻓﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ‬‫و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﻓﯽ ﺻـﺤﯿﺤﻪ ﻗﻠﺖ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪه ﻧﺎ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﻧﺎ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﺮﺷـﮏ‬‫ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﻓﺬﮐﺮه ﺑﻪ ﻧﺤﻮه و ﻗﺎل اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﯽ ﺧﺼﺎﺋﺼﻪ اﻧﺎ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﻓﺬﮐﺮه ﺑﻪ و ﻗﺎل اﺣﻤﺪ‬‫ﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺮزاق و ﻋﻔﺎن اﻟﻤﻌﻨﯽ و ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق ﻗﺎﻻ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻓﺬﮐﺮه ﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪371 :‬‬‫و ﻓﯿﻪ ﻓﺎﻗﺒـﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺮاﺑﻊ و ﻗـﺪ ﺗﻐّﯿﺮ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ دﻋﻮا ﻋﻠّﯿﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ‬‫وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻗﺎل اﻟﺘﺮﻣﺬي اﻧﺎ ﻗﺘﯿﺒﮥ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺛﻨﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﻓﺬﮐﺮه ﺑﻪ ﻗﺎل ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ ﻻ ﻧﻌﺮﻓﻪ اﻻ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﻗﻠﺖ ﻫﻮ ﻣﻦ‬‫زﻫﺎد اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﺛﻘﮥ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ اﺣﺘﺞ ﺑﻪ اﻟﺒﺨﺎري ﻓﯽ اﻻدب و ﻣﺴـﻠﻢ و اﻻرﺑﻌﮥ و ﺻـﺤﺢ ﻟﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي ﻓﺘﺤﺴﯿﻨﻪ ﻟﻪ ﻫﺬا ﻏﺮﯾﺐ و ﻗﺪ ﺣﺪث ﻋﻨﻪ‬‫اﻟـّﺴ ﻔﯿﺎن اﻟﺜﻮري ﻣﻊ ﺗﻘـﺪﻣﻪ و اﺑﻦ اﻟﻤﺒـﺎرك و ﺳـﯿﺎر ﺑﻦ ﺣـﺎﺗﻢ و ﻗﺘﯿﺒـﮥ و ﻣﺴـّﺪد و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ و اﺑﻦ ﻣﻬـﺪي و اﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و ﻫﻤﺎ ﻻ‬‫ﯾﺤـّﺪﺛﺎن اﻟّﺎ ﻋﻦ ﺛﻘﮥ و ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق و ﻗﺎل رأﯾﺘﻪ ﻓﺎﺿـﻼ ﺣﺴﻦ اﻟﻬﺪي و اﻫﻞ ﺻـﻨﻌﺎء و اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق و ﺧﻠﻖ و ﻗﺎل اﺣﻤﺪ ﻻ ﺑﺎس ﺑﻪ و ﻗﺎل اﺑﻦ‬‫ﻣﻌﯿﻦ ﺛﻘـﮥ ﮐﺎن ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﯾﺴﺘﻀـﻌﻔﻪ أي و ﻫﻮ ﻣﻨﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﻘﺒﻮل و ﻗﻠـﺪه اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻓﻘﺎل ﮐﺎن ﺛﻘـﮥ ﺑﻪ ﺿـﻌﻒ و ﮐﺎن اﺳﺘﻀـﻌﺎف ﯾﺤﯿﯽ‬‫ﻟﺘﺸـّﯿﻌﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺜﻘﺎت ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﻤﺘﻘﻨﯿﻦ ﻓﯽ اﻟّﺮواﯾﺎت ﻏﯿﺮ اﻧّﻪ ﮐﺎن ﯾﻨﺘﺤﻞ اﻟﻤﯿﻞ اﻟﯽ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺪاﻋّﯿﮥ‬‫اﻟﯽ ﻣـﺬﻫﺒﻪ و ﻟﯿﺲ ﺑﯿﻦ اﻫﻞ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﺋّﻤﺘﻨﺎ ﺧﻼف اّن اﻟّﺼﺪوق اﻟﻤﺘﻘﻦ إذا ﮐﺎن ﻓﯿﻪ ﺑﺪﻋﮥ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﯾﺪﻋﻮ إﻟﯿﻬﺎ اّن اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﺧﺒﺎره‬‫و ﻟﻬـﺬه اﻟﻌﻠـﮥ ﺗﺮﮐﻨﺎ ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣّﻤﻦ ﮐﺎﻧﻮا ﯾﻨﺘﺤﻠﻮن اﻟﺒﺪﻋﮥ و ﯾﺪﻋﻮن إﻟﯿﻬﺎ و ان ﮐﺎﻧﻮا ﺛﻘﺎت ﻓﺎﺣﺘﺠﺠﻨﺎ ﺑﺎﻗﻮام ﺛﻘﺎت اﻧﺘﺤﺎﻟﻬﻢ ﺳﻮء ﻏﯿﺮ‬‫اﻧّﻬﻢ ﻟﻢ ﯾﮑﻮﻧﻮا ﯾـّﺪﻋﻮن إﻟﯿﻬـﺎ و اﻧﺘﺤﺎل اﻟﻌﺒـﺪ ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ رﺑﻪ اﻧﺸﺎء ﻋـﺬﺑﻪ و اﻧﺸﺎء ﻏﻔﺮ ﻟﻪ و ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻗﺒﻮل اﻟﺮواﯾﺎت ﻋﻨﻬﻢ إذا ﮐﺎﻧﻮا ﺛﻘﺎت ﻋﻠﯽ‬‫ﺣﺴﺐ ﻣـﺎ ذﮐﺮﻧـﺎ ﻓﯽ ﻏﯿﺮ ﻣﻮﺿﻊ ﻣﻦ ﮐﺘﺒﻨـﺎ اﻧﺘﻬﯽ و ﻗـﺪ ذﮐﺮ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤـﮥ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻠـﮏ و ﺗﻘـﺪم ﻓﯽ اﻟﻤﻘﺪﻣـﮥ ﻓﯽ ﻣﺮﺳﻞ اﻟﺤﺴﻦ ﮐﻼم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 231‬از ‪359‬‬‫اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺒﺎب و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺪي ﻫﻮ ﺣﺴﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻌﺮوف ﺑﺎﻟﺘﺸـﯿﻊ و ﺟﻤﻊ اﻟّﺮﻗﺎﺋﻖ ﺟﺎﻟﺲ زّﻫﺎد اﻟﺒﺼـﺮة ﻓﺤﻔﻆ ﻋﻨﻬﻢ و ﻗﺪ روي‬‫اﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﻓﻀﻞ اﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ و ﻫﻮ ﻋﻨﺪي ﻣّﻤﻦ ﯾﺠﺐ ان ﯾﻨﻘﻞ ﺣﺪﯾﺜﻪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﮐﺎن ﺷﯿﻌﯿﺎ ﺻﺪوﻗﺎ و ﯾﺰﯾﺪ ﻋﺎﺑﺪ ﺛﻘﮥ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣﺠﺮ‬‫و ﻫﻢ ﻣﻦ ﻟﯿﻨﻪ اﺣﺘﺞ ﺑﻪ اﻷﺋّﻤﮥ اﻟﺴﺘﮥ و ﮐﺬا ﻣﻄﺮف و ﻗﺪ ﺻﺮح اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪372 :‬‬‫اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ اﻻﺻﺎﺑﮥ ﺑﺎن ﺳـﻨﺪه ﻗﻮي و ﻋﺰي اﻟﯽ اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﯽ اﻟﮑﺒﺮي و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻓﯽ ﻓﻮاﺋﺪه و أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و اﻟّﻄﺒﺮاﻧﯽ و اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻓﯽ ﻣﺴﺘﺪرﮐﻪ ﻓﯽ ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﮥ ﺑﺴﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ و اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﺻﺤﺤﻪ و ﻟﻔﻈﻬﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠﯽ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻫﺬه اﻟﺠﻤﻠﮥ ﻋﻨﺪ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻓﯽ ﻣﺴﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس ﻋﻦ أﺑﯽ ذّر اﻟﻐﻔﺎري و ﻟﻠﺤﺎﮐﻢ ﻓﯽ ﻣﺴﺘﺪرﮐﻪ و اﻟﻀﯿﺎء ﻓﯽ ﻣﺨﺘﺎرﺗﻪ‬‫ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻗﺎل ﻟﺒﺮﯾﺪة ان ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ ﺑﻪ و ﻟﻠﺪﯾﻠﻤﯽ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة‬‫ﻣﺜﻠﻪ‬‫و ﻗﺎل اﺑﻮ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴـﯽ ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﻪ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﻠﺞ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻟﻌﻠّﯽ‬‫اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي و اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻋﻨﻪ اﻟﻄﺤﺎوي ﻓﯽ ﺣﺪﯾﺚ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس اﻟﻄﻮﯾﻞ ﻓﯽ ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻋﻠﯽ ﺑﻬﺬا اﻟﺴﻨﺪ‬‫ﻣﺼـّﺮﺣﺎ ﺑﺎﻟﺘﺤﺪﯾﺚ ﻓﯽ ﺟﻤﯿﻌﻪ و ﺳﮑﺖ ﻋﻠﯿﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ اﻻﺻﺎﺑﮥ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻓﯽ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻫﺬا اﺳﺘﺎد ﻻ ﻣﻄﻌﻦ ﻓﯿﻪ ﻻﺣﺪ ﻟﺼﺤﺘﻪ و ﺛﻘﮥ‬‫ﻧﻘﻠﺘﻪ و ﮐـﺎﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﻌﺒـﺄ ﺑﺘﺴﺪﯾـﺪ اﻟﺒﺨـﺎري ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ وﺣـﺪه ﻓﯽ أﺑﯽ ﺑﻠـﺞ ﻓﯿﻪ ﻧﻈﺮ و ﮐـﺬا ﻟﻢ ﺑﻘﺒﻠﻪ ﻣﻨﻪ ﻣﻦ ﺗﻌﺎﺻـﺮه و ﻣﻦ ﺗﺎﺧﺮ ﻋﻨﻪ ﻣﻦ اﻟﻨﻘـﺪة‬‫اﻟﻤﺘﺸـّﺪدة ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻗﺎل ﺻﺎﻟـﺢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻻ ﺑﺎس ﺑﻪ و وﺛﻘﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ و اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﮐﻤﺎ ﻏﺮي ﻟﻪ و اﺣﺘﺞ ﺑﻪ ﻓﯽ ﺻـﺤﯿﺤﻪ و‬‫اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ و اﻟﺤﺎﮐﻢ و اﻟﺰﻣﺎ ﻣﺴـﻠﻤﺎ اﺧﺮاج ﺣﺪﯾﺜﻪ و اﺣﺘﺞ ﺑﻪ اﻻرﺑﻌﮥ و ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ و اﺣﺘﺞ ﺑﻪ ﻣﺴﻠﻢ و ﻟﻌّﻠﻪ ﻓﯽ ﻧﺴﺨﮥ اﻟﺼﺤﯿﺢ ﻣﻦ رواﯾﺘﻪ‬‫و ﻫﻮ ﺑﻠـﺪي ﻣﺴـﻠﻢ ﻓﻬﻮ اﻋﻠﻢ ﺑﮑﺘﺎﺑﻪ و ﺳـﺒﻘﻬﻢ اﻟﯽ ﺗﻮﺛﯿﻘﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﺘﻘـﺪﻣﯿﻦ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﻣﺎم اﻟﻨﻘﺪة ﺷـﻌﺒﮥ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﻤﺨﺘﺎر و‬‫ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺻـﻐﯿﺮة و ﺣﺼـﯿﻦ ﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ و زاﺋﺪة ﺑﻦ ﻗﺪاﻣﮥ و زﻫﯿﺮ ﺑﻦ ﻣﻌﺎوﯾﮥ و اﻟﺜﻮري و ﺳﻮﯾﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ و ﺷـﻌﯿﺐ ﺑﻦ ﺻﻔﻮان و اﺑﻮ‬‫ﺣﻤﺰة اﻟﺴﮑﺮي و اﺑﻦ ﻋﻮاﻧﮥ و ﻫﺸﯿﻢ و ﻏﯿﺮﻫﻢ و‬‫ﻋﻦ وﻫﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺰة ﻗﺎل ﻗـﺪم ﺑﺮﯾـﺪة ﻣﻦ اﻟﯿﻤﻦ و ﮐﺎن ﺧﺮج ﻣﻊ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﺮأي ﻣﻨﻪ ﺟﻔﻮة ﻓﺎﺧـﺬ ﯾﺬﮐﺮ ﻋﻠّﯿﺎ و ﯾﻨﺘﻘﺺ ﻓﺒﻠﻎ ذﻟﮏ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻻ ﺗﻘﻞ ﻫﺬا ﻓﻬﻮ اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪373 :‬‬‫ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﯿﺎ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ ﻓﯽ اﻟﮑﺒﯿﺮ و ذﮐﺮه اﻟﻤﻨﺎوي ﺑﺘﻐﯿﯿﺮ ﯾﺴﯿﺮ‬‫و ﻗﺎل ﻗﺎل اﻟﻬﯿﺜﻤﯽ ﻓﯿﻪ ذﮐﯿﻦ ذﮐﺮه اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و ﻟﻢ ﯾﻀﻌﻔﻪ اﺣﺪ و ﺑﻘّﯿﮥ رﺟﺎﻟﻪ وﺛﻘﻮا و ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة‬‫ﻓﯽ رواﯾـﮥ اﺧﺮي اّن ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧـﺎ ﻣﻨﻪ ﺧﻠﻖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﺘﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨـﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﻧـﺎ اﻓﻀـﻞ ﻣﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ذّرّﯾـﮥ ﺑﻌﻀـﻬﺎ ﻣﻦ ﺑﻌﺾ و اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺳﻤﯿﻊ ﻋﻠﯿﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ اّن ﻟﻌﻠّﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﺎرﯾﮥ اﻟﺘﯽ اﺧﺬ و اﻧّﻪ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﯽ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻻﺛﺎر‬‫و ﻫﻮ ﺻـﺤﯿﺢ ﻋﻨـﺪه ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻟﻢ ار ﺳﻮاه ﻓﯽ ﻣﻌﻨﺎه آورده و اﻋﺘﻤـﺪه ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻷﺋّﻤﮥ ﻣﻦ آﺧﺮﻫﻢ اﻟﺴـﺒﮑﯽ و اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ و ﻗﺪ اﺧﺮﺟﻪ‬‫اﺑﻦ اﺳـﺒﻮع اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ ﻓﯽ اﻟﺸـﻔﺎء ﮐﺬا ﻓﯽ اﻻﮐﺘﻔﺎء و ﻗﺪ وردت ﻫﺬه اﻟﻠﻔﻈﮥ ﻓﯽ اﺣﺎدﯾﺚ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ ﺑﻄﺮق ﮐﺜﯿﺮة ﺿﻌﯿﻔﮥ ﯾﺘﻘﻮي‬‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻬﺎ ﻟﮑﻦ ﻻ ﺣﺎﺟـﮥ إﻟﯿﻬﺎ ﺑﻌـﺪ ﻫـﺬه اﻟّﺮواﯾﺎت اﻟﺜﺎﺑﺘﺎت و ﻣﻤﻦ ﺟﺰم ﺑﻮرودﻫﺎ ﻣﻦ ﺟﻬﺎﺑـﺬة اﻟﻤﺘﺄﺧﺮﯾﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ اﻻﺻﺎﺑـﮥ و‬‫اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻔﺎﺳﯽ ﻓﯽ اﻟﻌﻘﺪ اﻟﺜﻤﯿﻦ ﻓﯽ آﺧﺮﯾﻦ ﻓﻘﯿﻠﻪ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻘﺮة ان زﯾﺎدة‬‫و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﺤﻮﻫﺎ ﻣﻮﺿﻮﻋﮥ و ﻣﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮات اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﺷـﯽء ﻋﺠﺎب ﻋﻨﺪ اوﻟﯽ اﻻﻟﺒﺎب ﻣﻊ ذﮐﺮه ﻟﻬﺎ ﻗﺒﻞ ﺧﻤﺴـﯿﻦ ورﻗﮥ ﻓﯽ اﺟﻮﺑﮥ اﻟﻄﻮﺳّﯽ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ‬‫اﻟﺘﺮﻣﺬي اﻟﻤﺬﮐﻮر و ﻗﺪ ﺻّﺮح اﻟﺘﺮﻣﺬي ﺑﺤﺴﻨﻪ و ﻫﻮ ﺻﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ ﺷﺮﻃﻪ و ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ ﮐﺎن ﻣﺆﻟﻔﻮﻫﺎ ﮐﻤﺎ ﻗﺎل ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻘّﺮة ﻓﯽ اﻟﺤّﺠﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 232‬از ‪359‬‬‫ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ ﺑﺎﻟﻮﺛﻮق و اﻟﻌﺪاﻟـﮥ و اﻟﺤﻔﻆ و اﻟﺘﺒﺤﺮ ﻓﯽ ﻓﻨﻮن اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻟﻢ ﯾﺮﺿﻮا ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻬﻢ ﻫﺬه ﺑﺎﻟّﺘﺴﺎﻫﻞ ﻓﯿﻤﺎ اﺷﺘﺮﻃﻮا ﻋﻠﯽ اﻧﻔﺴـﻬﻢ ﻓﺘﻠﻘﯿﻬﺎ‬‫ﻣﻦ ﺑﻌـﺪﻫﻢ ﺑـﺎﻟﻘﺒﻮل اﻟﯽ آﺧﺮ ﻣـﺎ ﻗﺎل ﻧﺴﺄل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﺎﻓﯿـﮥ اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت اﯾﻦ ﻣﺤﻘﻖ ﻓﺎﺿﻞ ﻓﺎﺻـﻠﺴﺖ ﺑﯿﻦ اﻟﺤّﻖ و اﻟﺒﺎﻃﻞ و واﻓﯿﺴﺖ ﺑﺮاي ﻣﺰﯾﺪ‬‫اﺳـﺘﺒﺼﺎر ﺑﺮ ﻣﺘﯿﻘﻆ ﻋﺎﻗﻞ و ﺑﺪﻓﻊ و رﻓﻊ و ردع و ﻗﻤﻊ ﺗﺸﮑﯿﮏ ﻫﺮ ﻣﺮﺗﺎب ﻏﺎﻓﻞ ذاﻫﻞ و ﺑﺎزاﻟﻪ اوﻫﺎم و ﻫﻮاﺟﺲ و ازاﺣﻪ ﻧﻮازع و وﺳﺎوس‬‫ﻫﺮ ﻟﺠﻮج ﻣﺠﺎدل ﮐﺎﻓﯽ و ﮐﺎﻓﻞ و ﺛﺒﻮت و ﺗﺤﻘﻖ و ﺻـّﺤﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ از ان ﮐﺎﻟّﻨﺎر ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺎر ﺑﻞ ﮐﺎﻟﺸﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر واﺿﺢ‬‫و ﻻﺋﺢ و ﺣﺎﺻﻞ و ﺷـﺒﻬﺎت و ﺗﻮﻫﻤﺎت ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤﺪة اﻻﻓﺎﺿﻞ و دﯾﮕﺮ ﺟﺎﺣﺪﯾﻦ اﻣﺎﺛﻞ ﺑﻤﻼﺣﻈﻪ آن ﮐﺴـﺮاب ﺑﻘﯿﻌﮥ ﯾﺤﺴـﺒﻪ اﻟﻈﻤﺂن ﻣﺎء‬‫ﺣﺘﯽ إذا ﺟﺎءه ﻟﻢ ﯾﺠﺪه ﺷﯿﺌﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪374 :‬‬‫او ﮐﺮﻣﺎد اﺷـﺘﺪت ﺑﻪ اﻟﺮﯾﺢ ﻓﯽ ﯾﻮم ﻋﺎﺻﻒ زاﺋﻞ ﮐﺼـﻔﻮان ﻋﻠﯿﻪ ﺗﺮاب ﻓﺎﺻﺎﺑﻪ واﺑﻞ و ﻧﻬﺎﯾﺖ واﻫﯽ و رﮐﯿﮏ و ﺑﺎﻃﻞ و از ﺣﻠﯿﻪ ﺻّﺤﺖ و‬‫ﺛﺒﺎت و ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻋﺘﻨﺎ و اﻟﺘﻔﺎت ﻋﺎﻃﻞ و ﻟﻠّﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﻪ اﻟﺸﺎﻣﻞ و ﻓﻀﻠﻪ اﻟﮑﺎﻣﻞ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن از اﺟﻠﻪ ﻋﻠﻤﺎي ﻣﻌﺎﺻﺮﯾﻦ اﻋﯿﺎن و‬‫اﮐـﺎﺑﺮ ﻣﺸـﺎﻫﯿﺮ ﻋﺎﻟﯽﺷـﺄﻧﺴﺖ و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿـﺪر ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺾآﺑـﺎدي ﺻـﺎﺣﺐ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼـم ﺗﻘﺮﯾﻈﯽ ﺑﺮ ﮐﺘـﺎب اﺣﯿـﺎء اﻟﻤﯿﺖ ﺑﻔﻘﻪ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ‬‫ﺗﺼـﻨﯿﻒ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣـﺎن ﻣـﺬﮐﻮر ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﮐﻪ از ان ﻏﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ ﻣﺼـّﻨﻒ و ﻣﺼـّﻨﻒ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ و ﺑﻌـﺪ ﻣﻼﺣﻈﻪ آن‬‫ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﺘﺎﻧﺖ و رزاﻧﺖ ﻣﺆاﺧﺬات ﻟﻄﯿﻔﻪ و ﻣﻠﯿﺤﻪ و ﺗﺸـﻨﯿﻌﺎت ﺻـﺮﯾﺤﻪ ﺻﺤﯿﺤﻪ او ﮐﻪ ﺑﺮ ﺗﻌﺼﺒﺎت و ﺗﺸّﺪدات ﻓﺎﺣﺸﻪ وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﺨﺎﻃﺐ‬‫ﻧﺤﺮﯾﺮ ﺟﺎﺑﺠﺎ در ﻗﻮل ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ وارد ﻓﺮﻣﻮده اوﻟﯿﺎي اﯾﻦ ﻫﺮ دو را ذاﺋﻘﻪ ﻋﺬاب اﻟﯿﻢ ﭼﺸﺎﻧﯿﺪه و اﻇﻬﺎر ﻋﻨﺎد و ﻟﺪادﺷﺎن ﺑﺎ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻣﺠﺎد‬‫ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﺘﻨﺎد ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ ﻗﺼﻮي رﺳﺎﻧﯿـﺪه ﮐﺎﻟﺸـﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌـﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﻫﻮﯾـﺪا و اﺷـﮑﺎر ﻣﯽﮔﺮدد و ﻫـﺬه ﻋﺒﺎرﺗﻪ‬‫اﻋﻮذ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻣﻦ اﻟﺸـﯿﻄﺎن اﻟﺮﺟﯿﻢ ﺑﺴﻢ اﷲ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺮﺣﯿﻢ اﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﺒﺎده اﻟﺬﯾﻦ اﺻـﻄﻔﯽ اﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﻓﺎﻋﻠﻤﻮا اﺧﻮاﻧﯽ و ﺧّﻠﺎﻧﯽ‬‫ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ رﺑﯽ ﻗﻠﻮﺑﮑﻢ و ﻗﻠﺒﯽ اﻧّﯽ ﻟﻤـﺎ ﻃﺎﻟﻌﺖ ﮐﺘﺐ اﻟﺸـﯿﻌﮥ اﻟﺸـﻨﯿﻌﮥ ﻋﺮﻓﺖ ﻗﻄﻌﺎ اﻧّﻬﻢ ﯾﮑﯿـﺪون ﮐﯿـﺪا و ﯾﺼـﯿﺪون ﺻـﯿﺪا و ﯾﻘﺼـﺪون دﯾﻦ‬‫اﻟﻨﺎس ﻗﺼـﺪ اﻟﻮﺳﻮاس اﻟﺨﻨﺎس ﻓﯿﺼـﺪوﻧﻬﻢ ﻋﻦ ﺳﻮاء اﻟﺴﺒﯿﻞ و ﯾﺮدوﻧﻬﻢ اﻟﯽ ﺳﻮاء اﻻﺑﺎﻃﯿﻞ ﻓﯿﻘﻮﻟﻮن اّن اﻫﻞ اﻟـّﺴ ﻨﮥ ﯾﻘﺘﺪون ﺑﺎﻻﺻـﺤﺎب و‬‫ﯾﻌﻀﻮن ﻋﻠﯽ ﺳﯿﺮﺗﻬﻢ ﺑﺎﻻﻧﯿﺎب و ﻗﺪ اﻋﺘﺮف ﻣﺠﺘﻬﺪوﻫﻢ ﺣّﺘﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻻﺳﺎس‬‫ﺑﺤﺪﯾﺚ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اّن اﺻﺤﺎﺑﯽ ﮐﺎﻟﻨﺠﻮم ﺑﺎّﯾﻬﻢ اﻗﺘﺪﯾﺘﻢ اﻫﺘﺪﯾﺘﻢ و ان اﺧﺘﻼﻓﻬﻢ رﺣﻤﮥ‬‫ﮐﻤﺎ ذﮐﺮﺗﻪ ﻣﻔﺼﻼ ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﮑﺒﯿﺮ ازاﻟﮥ اﻟﻐﯿﻦ ﻋﻦ ﺑﺼﺎرة اﻟﻌﯿﻦ و ذﮐﺮت ﻫﻔﻮاﺗﻬﻢ ﻓﯽ ﺗﺎوﯾﻼﺗﻪ اﯾﻀﺎ ﺛﻢ ﯾﻔﺘﺮون ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻧﻬﻢ ﻻ ﯾﻬﺘﺪون‬‫ﺑﺎﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﻃﯿﺎب ﺑﻞ ﯾﻌﺮﺿﻮن ﻋﻦ ﺳـﻨﺘﻬﻢ ﮐﺎﻟﻨﺼﺎب و ﻻ ﯾﺮوون ﻋﻨﻬﻢ اﻟـﺪﻻﺋﻞ اﻻﺻﻮﻟﯿـﮥ و ﻻ ﯾـﺪرون ﻣﻨﻬﻢ اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ اﻟﻔﺮوﻋـّﯿ ﮥ و ﻟـﺬا‬‫ﯾﻮﺟﺪ ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻬﻢ دراﯾﺎت أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﮥ و ﻗﯿﺎﺳﺎﺗﻪ و رواﯾﺎت ﻣﺎﻟﮏ و اﺳﺎﺳﺎﺗﻪ و ﻣﻨﻘﻮﻻت اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﻣﻌﻘﻮﻻﺗﻪ و ﻣﺴﻨﺪات اﺣﻤﺪ و ﻣﺠﺘﻬﺪاﺗﻪ‬‫و ﻻ ﯾﻮﺟﺪ ﻓﯿﻬﺎ ﻣﻦ اﻓﺎدات آل اﻟّﻨﺒّﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪375 :‬‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻓﺎﺿـﺎﺗﻬﻢ ﺷـﯿﺌﺎ ﻻـ ﻣﻦ اﺻﻮل اﻟـﺪﻻﺋﻞ و ﻻـ ﻣﻦ ﻓﺼﻮل اﻟﻤﺴﺎﺋـﻞ ﻓﮑﻨﺖ اﺗﻤﻨﯽ ﺗﺤـﺒﯿﺲ اﻟﻠﯿـﺎﻟﯽ و ﻣﺮور اﻻﯾـﺎم و‬‫اﻟﺸـﻬﻮر و اﻻﻋﻮام وﺟﻮد ﺳـﻔﺮ ذي ﻗﺪر ﯾﺤّﻖ اﻟﺤﻖ اﻟﻔﺎﺿﻞ و ﯾﺒﻄﻞ اﻟﺒﺎﻃﻞ اﻟﻌﺎﻃﻞ ﻫﺎدﯾﺎ ﻟﻤﻄﺎﻋﻦ اﻟﻔﺮﻗﮥ اﻻﺳﺎس ﻗﺎﺻـﻤﺎ ﻟﻀـﻐﺎﺋﻦ اﻟّﺮﯾﺒﮥ و‬‫اﻻﻟﺘﺒﺎس ﯾﻘﻠﻊ اﺻﻮﻟﻬﻢ و ﯾﻘﻄﻊ ﻓﺮوﻋﻬﻢ ﯾﺠﺪع اﻧﺎﻓﻬﻢ و ﯾﻘﻤﻊ اﺧﻼﻗﻬﻢ و اﺳﻼﻓﻬﻢ ﯾﻨﺎدي ﻧﺪاء اﻟﻤﺠﻬﺎد اﻟﻬﺎدي ان ﻣﻘﺎﻻﺗﻬﻢ ﮐﺴﺮاب ﺑﻘﯿﻌﮥ‬‫ﯾﺤﺴـﺒﻪ اﻟﻈﻤﺂن ﻣﺎء ﺣﺘﯽ إذا ﺟﺎء ﻟﻢ ﯾﺠﺪه ﺷﯿﺌﺎ و اّن اﻫﻞ اﻟﺴّﻨﮥ ﻫﻢ اﻟﺬﯾﻦ ﯾﻘﺘﺒﺴﻮن اﻧﻮار اﻷﺋّﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﮐﻤﺎ ﯾﻘﺘﻔﻮن آﺛﺎر اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ اﻟﮑﺒﺎر‬‫و ﻟﮑﻨﯽ ﻣﺎ راﯾﺖ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﯾﮑﻮن ﻟﻤﺎ ﺗﻤﻨﯿﻪ ﻧﺼﺎﺑﺎ ﺛﻢ إذا ﻣﺎ وﻗﻊ اﻟﻔﺘﻦ ﻓﯽ ﺑﻼد اﻟﻬﻨﺪ ﮐﺎّﻓﮥ و ﻋّﻢ اﻟﻤﺤﻦ اﻫﻠﻬﺎ ﻋﺎّﻣﮥ ﮐﻤﺎ ﺣّﺬرﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﯾﺎﻫﺎ‬‫ﺑﻘﻮﻟﻪ َو اﱠﺗُﻘﻮا ﻓِﺘَْﻨًﮥ ﻻ ﺗُِﺼﯿَﺒﱠﻦ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﻇَﻠُﻤﻮا ﻣِﻨُْﮑْﻢ َﺧﺎﱠﺻًﮥ‬‫و ﺳـﺎﻓﺮت اﻟﯽ اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ اﻟﻤﺤﺘﺮﻣﯿﻦ زادﻫﻤﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﺷـﺮاﻓﮥ و ﮐﺮاﻣـﮥ ﻓﺎﻗﻤﺖ ﻫﻨﺎﻟﮏ ﺛﻠﺚ ﺳـﻨﯿﻦ ﺛﻢ ﺳﺎﻓﺮت اﻟﯽ اﻟﻌﺮاق و اﻗﻤﺖ ﻫﻨﺎك ﻣﺎ ﯾﺰﯾﺪ‬‫ﻋﻠﯽ ﺳـﻨﺘﯿﻦ ﻣﺎ ﻇﻔﺮت ﺑﮑﺘﺎب ﮐﻤﺎ ذﮐﺮت اﯾﻀﺎ ﻓﻠّﻤﺎ وﺻـﻠﺖ ﺗﻘﺪﯾﺮا ﻣﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻟﯽ ﺣﯿﺪرآﺑﺎد ﺻﺎﻧﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺳـﺒﺤﺎﻧﻪ ﻋﻦ اﻟﺨﻠﻞ و اﻟﻌﻠﻞ و‬‫اﻟﻔﺴﺎد راﯾﺖ ﻫﻨﺎﻟﮏ ﻧﻤﻮذﺟﺎ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺴـﺘﻄﺎب اﻟﻤﺴﻤﯽ ﺑﺎﺣﯿﺎء اﻟﻤﯿﺖ ﺑﻔﻘﻪ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻓﺎﻟﻔﯿﺖ ذﻟﮏ ﮐﻤﺎ ﺗﻤﻨﯿﺖ ﺑﻞ ﻓﻮق ﻣﺎ اﺑﺘﻐﯿﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 233‬از ‪359‬‬‫ﻟﻘـﺪ اﻓﺎد و اﺟﺎد ﻣﺼـّﻨﻔﻪ رﺋﯿﺲ اﻟﻌﺮﻓﺎء راس اﻻﺻـﻔﯿﺎء ﺻـﺪر اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻟﻤﺴـﺘﻐﻨﯽ ﻋﻦ اﻟﺜﻨﺎء ﻓﺠﻤﻊ و ﻗﻤﻊ و ﺣﮑﻢ و اﺣﮑﻢ ﻓﺠﺮح و ﻋّﺪل و‬‫ﺻﺤـﺢ و ﻋﻠﻞ و ﻃﺐ و ﮐّﺐ و ﺿـﺒﻂ و رﺑﻂ و دﻗﻖ و ﺣﻘﻖ و رﺗﺐ و ﻫﺬب و اﮐﺜﺮ و اﺧﺘﺼـﺮ ﻋﻠﯽ ﺗﻨﻘﯿﺪ ﺧﺒﺮه و ﺗﺠﻮﯾﺪ ﻧﻈﺮه و ﺗﺠﺴـﺲ‬‫ﻋﻦ ﻋﺠﺮه و ﺑﺠﺮه ﮐﯿﻒ ﻻ و ﻗﺪ ﺻـّﻨﻒ ﮐﺜﯿﺮا و ان ﻟﻢ ار اﻻ ﯾﺴـﯿﺮا ﻓﺼﺎر ﻓﯽ ﺗﺪوﯾﻨﻪ و ﺗﺤﺴﯿﻨﻪ ﻣﺆﯾﺪا ﺑﺎﻟﺪﻋﺎء ﻣّﻤﻦ رﻗﯽ اﻋﻠﯽ اﻟّﺴﻤﺎء ﻋﻠﯿﻪ‬‫و آﻟﻪ اﻟﺘﺤـّﯿ ﮥ و اﻟﺜﻨﺎء ﻣﻦ رّب اﻟﻌّﺰة و اﻟﮑﺒﺮﯾﺎء ﻓﯽ ﺣﮑﺎﯾـﮥ ﺣﮑﺎﻫﺎ ﻟﯽ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻣﻪ ﻓﻄﺎر ﺑﯽ ﻫـﺬا اﻟﺨﻄﺐ ﻣﻦ اﻟﻔﺮش ﻓﻠﻮ ﺛﻢ اﺑﻮاﺑﻪ و ﻓﺼﻮﻟﻪ و‬‫ﻓﺮوﻋﻪ و اﺻﻮﻟﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ راﯾﺖ ﻧﻤﻮذﺟﻪ ﻟﻘﻠﺘﻢ ﻣﺎ راﯾﻨﺎ ﻣﺜﻠﻪ و ادﻋﯿﺘﻢ اﻧّﻪ ﻻ ﻋﯿﻦ رأت و ﻻ اذن ﺳـﻤﻌﺖ ﺛﻢ اّن اﻟﻤﺼـّﻨﻒ ﻓﺴـﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ ﻣّﺪﺗﻪ‬‫ﻗﺪ اﻫﺪي اﻟﯽ ﻓﻬﺮﺳﺘﻪ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ ﻣﻀﯽ اﺛﻨﺎ ﻋﺸﺮ ﺳﻨﮥ اﻋﻨﯽ ﻣﺎ أراد ﺑﺴﻄﻪ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﺛﻨﯽ ﻋﺸﺮ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﯾﮑﻮن ﻟﻤﺎ ﺑﻠﻐﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪376 :‬‬‫ﻣﻦ ﻋﻠﻮم اﻫـﻞ ﺑﯿﺖ اﻟﻨﺒﻮة ﻧﺼﺎﺑـﺎ اّوﻟﻬﺎ ﮐﺘﺎب ﻓﻘﻪ اﻻﯾﻤﺎن اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻔﻘﻪ اﻻﮐﺒﺮ ﻋﻦ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﻃﻬﺮ ﺛﺎﻧﯿﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﺻﻮل ﻟا ﻌﻠﻢ ﻣﻦ‬‫اﻟﺮواﯾـﮥ و اﻟّﺪراﯾـﮥ ﻋﻦ اﻫـﻞ ﺑﯿﺖ اﻟﻮﻻﯾـﮥ و اﻟﻬﺪاﯾـﮥ ﺛﺎﻟﺜﻬـﺎ ﮐﺘـﺎب ﻓﻘﻪ اﻻﺳـﻼم اﻟﻤﺘﺮﺟﻢ ﺑﺎﺣﯿﺎء اﻟﻤﯿﺖ ﺑﻔﻘﻪ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ راﺑﻌﻬﺎ ﮐﺘﺎب ﻗﺮاءة‬‫اﻟﻘﺮآن ﻋﻦ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟﺬﮐﺮ و اﻻﺗﻘﺎن اﻟﻤﻠﻘﺐ اﺗﺤﺎف ﻗﺮاء اﻟﺒﺸـﺮ ﺑﻘﺮاءات اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻟﺨﻤﺴﮥ ﻋﺸـﺮ ﺧﺎﻣﺴﻬﺎ ﮐﺘﺎب ﻋﻠﻮم اﻟﻘﺮآن ﻋﻦ اﻫﻞ‬‫ﺑﯿﺖ اﻟﻨﺒّﻮة و اﻟﻌﺮﻓﺎن ﺳﺎدﺳﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﺣﯿﺎء اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻋﻦ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺳﺎﺑﻌﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﻟﺤﮑﻤﮥ و اﻟﻤﻮﻋﻈﮥ ﻣﻦ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ‬‫اﻟﻔﻄﻨﮥ و اﻟﻤﻌﺮﻓﮥ اﻟﻤﻠﻘﺐ ﺑﻤﻨﻬﺎج اﻟﺒﻼﻏﮥ ﺛﺎﻣﻨﻬﺎ ﮐﺘﺎب اﻻدﻋﯿﮥ و اﻻذﮐﺎر ﻋﻦ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﻃﻬﺎر اﻟﻤﻠﻘﺐ ﺑﺎﻟﺼـﺤﯿﻔﮥ اﻟﻔﺎﺿﻠﮥ ﺗﺎﺳﻌﻬﺎ ﮐﺘﺎب‬‫ﻓﻘﻪ اﻻﺣﺴﺎن ﻋﻦ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟﺤﮑﻤـﮥ و اﻟﻌﺮﻓﺎن ﻋﺎﺷـﺮﻫﺎ ﮐﺘﺎب ﺟﻮاﻣﻊ اﻻﺧﺒﺎر و اﻻﺛﺎر ﻋﻦ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﺧﯿﺎر ﺣﺎدي ﻋﺸـﺮﻫﺎ ﮐﺘﺎب آﯾﺎت‬‫اﻟﻨﺒﻮة ﻋﻦ راﯾﺎت اﻟﻔﺘﻮة ﺛﺎﻧﯽ ﻋﺸـﺮﻫﺎ ﮐﺘﺎب اﻟـّﺼ ﺤﻒ اﻟﻤﻄّﻬﺮة اﻟﻌﻠﻮﯾﮥ ﻟﻠﺤﻀـﺮة اﻟﻤﻮﻗﺮة اﻟﻌﻠﻮﯾﮥ ﻓﺎرﺟﻮ ﻣﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣّﻦ اﺗﻤﺎﻣﻬﺎ و ﺣﺴـﻦ‬‫اﺧﺘﺘﺎﻣﻬـﺎ ﻋﺎﺟﻼـ ﺣﺘﯽ ﯾﻄﻠﻊ ﺷـﻤﺲ اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ ﻣﻦ ﻣﻄﻠﻌﻬـﺎ و ﯾﺴـﻄﻊ ﻧﻮر اﻟﺘﺼـﺪﯾﻖ اﻟﯽ ﻣﺨﻀـﻌﻬﺎ و ﯾﻌﺮف ان ﻓﻘﻬﺎء اﻫﻞ اﻟﺴـﻨﮥ و ﻗﺮاءﻫﻢ و‬‫ﻋﺮﻓﺎءﻫﻢ و ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻬﻢ و ﻣﺤـﺪﺛﯿﻬﻢ و ﻣﻔّﺴـ ﺮﯾﻬﻢ و ﺳﺎﺋﺮ اﺻـﻨﺎف ﻋﻠﻤﺎﺋﻬﻢ ﻫﻢ اﻟﻤﺘﺒﻌﻮن ﻻﺧﺒﺎر اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻟﻄﯿﺒﯿﻦ و ﻫﻢ اﻟﻤﻘﺘﻔﻮن ﻵﺛﺎرﻫﻢ‬‫اﻟﻤﻬﺘﺪون ﺑﻨﺠﻮم اﻟﻬﺪي اﺻـﺤﺎب ﺳﯿﺪ اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﺟﻤﻌﯿﻦ و ان ذﻟﮏ ﻫﻮ اﻟﺘﻤّﺴﮏ ﺑﺎﻟﺜﻘﻠﯿﻦ و اﻟﺘﻨّﺴﮏ ﺑﺎﻟﻌﻤﻠﯿﻦ و ان‬‫ﮐّﻠﺎ ﻣﻦ اﻟﻔﺮﯾﻘﯿﻦ ﻣﺘﻮﺳـﻄﻮن ﺑﯿﻨﻨﺎ و ﺑﯿﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﯾﻮﺻﻠﻮن إﻟﯿﻨﺎ ﻣﻦ داﺧﻞ اﻟﺒﯿﺖ و ﺧﺎرﺟﻪ ﻣﺎ ﻓﺎض ﻣﻨﻪ ﺑﺎﻟﻤﻠﻮﯾﻦ ﻓﺸﮑﺮ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺴـﻌﺎه و ذﮐﺮ رﺿﺎه ﺑﻪ ﻋﻨﺪ ﻣﻦ واﻻه و اﺑﻠﻎ إﻟﯿﻪ ﺑﮑﺮﻣﻪ ﻣﺎ ﯾﺘﻤّﻨﺎه و اﺳـﺒﻎ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ ﻧﻌﻤﻪ ﻣﺎ ﯾﺘﺮّﺟﺎه ﺑﺠﺎه ﻣﻦ اﺻـﻄﻔﺎه و ارﺗﻀﺎه و اﺟﺘﺒﺎه‬‫ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و اﺻﺤﺎﺑﻪ و اﺣﺒﺎﺑﻪ اﻋﻠﯽ ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و اﺟﻠﯽ ﺗﺴﻠﯿﻤﺎت اﻟﱠﻠﻪ رﻗﻢ ذﻟﮏ ﺑﻘﻠﻤﻪ اﻻﻓﻘﺮ اﻻﺣﻘﺮ ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﻏﻔﺮ ﻟﻪ اﻟﻮﻟﯽ ﻋﻨﺪ ﺳﻔﺮه‬‫اﻟﯽ اﻟﻬﻨﺪ ﺛﺎﻧﯿﺎ ﺳﻨﮥ ‪ 1293‬اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪377 :‬‬‫ﻧﻘﻼ ﻋﻦ ﻧﺴﺨﮥ اﻫﺪاﻫﺎ اﻟﻤﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن اﻟﯽ اﻟﻌﺒﺪ اﻟﮑﺜﯿﺮ اﻟﻌﺼﯿﺎن‬‫ﺟﻮاب اﺑﻄﺎل ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫اﺷﺎره‬‫ﻗﻮﻟﻪ زﯾﺮا ﮐﻪ در اﺳـﺘﺎد او اﺟﻠﺢ واﻗﻊ ﺷﺪه و او ﺷـﯿﻌﯽ ﻣﺘﻬﻤﺴﺖ در رواﯾﺖ ﺧﻮد اﻗﻮل اﯾﻦ اﻓﺎده ﺑﺪﯾﻌﻪ و ﻣﻘﺎﻟﻪ ﻓﻈﯿﻌﻪ ﻣﺨﺪوﺷﺴﺖ ﺑﻮﺟﻮه‬‫ﻋﺪﯾﺪه و ﻣﻨﻘﻮﺿﺴﺖ ﺑﻨﻘﻮض ﺳﺪﯾﺪه‬‫ﺗﻮﺛﯿﻖ »اﺟﻠﺢ« از اﻓﺎدات ﻋﻠﻤﺎي ﻗﻮم‬‫اّول آﻧﮑﻪ اﺟﻠـﺢ را ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﮐﻪ اﻣـﺎم ﻣﻨﻘـﺪﯾﻦ و ﻣﻠﺠـﺄ اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﻣﺘﺴـﻨﻨﯿﻦ اﺳﺖ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺑﻮ اﻟﺤﺠﺎج ﻣّﺰي در ﺗﻬـﺬﯾﺐ‬‫اﻟﮑﻤـﺎل ﮐﻤـﺎ ﻓﯽ اﻟﺤﺠـﺞ اﻟﺒـﺎﻫﺮة ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺎل ﻋـّﺒ ﺎس اﻟـﺪوري ﻋﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺛﻘـﮥ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 234‬از ‪359‬‬‫اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠﺢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺻﺎﻟﺢ و ﻗﺎل ﻣّﺮة ﺛﻘﮥ و ﻗﺎل ﻣﺮة ﻟﯿﺲ ﺑﻪ ﺑﺎس ﻫﺮ ﮔﺎه اﺟﻠﺢ ﺣﺴﺐ اﻓﺎدة ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺻﺎﻟﺢ‬‫و ﺛﻘﻪ ﺑﺎﺷﺪ اﺗﻬﺎم او ﺑﻮﺿﻊ و اﻓﺘﻌﺎل از ﻋﺠﺎﺋﺐ اوﻫﺎم و ﻏﺮاﺋﺐ وﺳﺎوس ﻧﺎﻓﺮﺟﺎم و ﺧﺮاﻓﺎت واﻫﯿﻪ ﺑﯽﻧﻈﺎم و زﻣﺎﻣﺴﺖ ﺣﺎﻻ ﻧﺒﺬي از ﻣﻨﺎﻗﺐ‬‫ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﻓﺨﯿﻤﻪ و ﻣﺪاﺋـﺢ ﺳـﻨﯿﻪ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺑﻬﯿﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺑﺎﯾـﺪ ﺷـﻨﯿﺪ ﮐﻪ ﺑﻌـﺪ ﺳـﻤﺎع آن ﻣﺠﺎل دم زدن و ﮔﺮدن اﻓﺮاﺷـﺘﻦ و‬‫ﺣﺮف ﺗﺸـﮑﯿﮏ در ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠﺢ ﺑﺮ زﺑﺎن آوردن ﺑﺮاي ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﭘﺲ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در ﻧا ﺴﺎب در ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺰي ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ زﮐﺮﯾﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻮن ﺑﻦ زﯾﺎد ﺑﻦ ﺑﺴﻄﺎم اﻟﻤّﺰي ﺳﻦ؟؟؟‬‫ﻏﻄﻔﺎن ﻣﻦ اﻫﻞ ﺑﻐـﺪاد ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ رﺑﺎﻧﯿﺎ ﻋﺎﻟﻤﺎ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﺛﺒﺘﺎ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﻣﺮﺟﻮﻋﺎ إﻟﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ واﻟﺪه ﻣﻌﯿﻦ ﮐﺎن ﻋﻠﯽ ﺧﺮاج اﻟﺮي ﻓﻤﺎت‬‫ﻓﺨّﻠﻒ ﻻﺑﻨﻪ ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻒ اﻟﻒ درﻫﻢ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ اﻟﻒ درﻫﻢ ﻓﺎﻧﻔﻘﻪ ﮐّﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺣﺘﯽ ﻟﻢ ﯾﺒﻖ ﻟﻪ ﻧﻌﻞ ﯾﻠﺒﺴﻪ ﺳﻤﻊ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻟا ﻤﺒﺎرك‬‫و ﻫﺸـﯿﻢ ﺑﻦ ﺑﺸـﯿﺮ و ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﯾﻮﻧﺲ و ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﻬﺪي و وﮐﯿﻊ ﺑﻦ اﻟﺠﺮاح و اﺑﺎ ﻣﻌﺎوﯾﮥ اﻟﻀـﺮﯾﺮ روي ﻋﻨﻪ ﻣﻦ‬‫رﻓﻘﺎﺋﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و اﺑﻮ ﺧﯿﺜﻤـﮥ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق اﻟﺼـﻐﺎﻧﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﺒﺨﺎري و اﺑﻮ داود اﻟﺴﺠﺴـﺘﺎﻧﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻏﯿﺮﻫﻢ و اﻧﺘﻬﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻌﻠﻤﺎء إﻟﯿﻪ ﺣﺘﯽ ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻫﻬﻨﺎ رﺟﻞ ﺧﻠﻘﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻬﺬا اﻟﺸﺄن ﯾﻈﻬﺮ ﮐﺬب اﻟﮑﺬاﺑﯿﻦ ﯾﻌﻨﯽ‬‫ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻗﺎل ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻻ ﻧﻌﻠﻢ اﺣﺪا ﻣﻦ ﻟﺪن آدم ﮐﺘﺐ ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﺎ ﮐﺘﺐ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪378 :‬‬‫ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﺮازي إذا راﯾﺖ اﻟﺒﻐﺪادي ﯾﺤﺐ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻓﺎﻋﻠﻢ اﻧﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﺳـﻨﮥ و إذا راﯾﺘﻪ ﯾﺒﻐﺾ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻓﺎﻋﻠﻢ اﻧﻪ ﮐﺬاب‬‫و ﮐﺎﻧﺖ وﻻدﺗﻪ ﻓﯽ ﺧﻼﻓﮥ أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﺳﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺧﻤﺴﯿﻦ و ﻣﺎﺋﮥ ﻓﯽ آﺧﺮﻫﺎ و ﮐﺎن ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﯾﺤﺞ ﻓﯿﺬﻫﺐ اﻟﯽ ﻣﮑﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﮥ و‬‫ﯾﺮﺟﻊ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ ﻓﻠﻤـﺎ ﮐـﺎن آﺧﺮ ﺣﺠـﮥ ﺣﺠﻬﺎ ﺧﺮج ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ و رﺟﻊ ﻓﺎﻗﺎم ﺑﻬﺎ ﯾﻮﻣﯿﻦ او ﺛﻠﺜـﮥ ﺛﻢ ﺧﺮج ﺣﺘﯽ ﻧﺰل اﻟﻤﻨﺰل ﻣﻊ رﻓﻘﺎﺋﻪ‬‫ﻓﺒـﺎﺗﻮا ﻓﺮأي ﻓﯽ اﻟﻨﻮم ﻫﺎﺗﻔﺎ ﯾﻬﺘﻒ ﯾﺎ اﺑﺎ زﮐﺮﯾﺎ أ ﺗﺮﻏﺐ ﻋﻦ ﺟﻮاري ﻓﻠﻤﺎ اﺻـﺒﺢ ﻗﺎل ﻟﺮﻓﻘﺎﺋﻪ اﻣﻀﻮا ﻓﺎﻧﯽ راﺟﻊ اﻟﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ ﻓﻤﻀﻮا و رﺟﻊ‬‫ﻓﺎﻗﺎم ﺑﻬﺎ ﺛﻼﺛﺎ ﺛﻢ ﻣﺎت ﻗﺎل ﻓﺤﻤﻞ ﻋﻠﯽ اﻋﻮاد اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺻﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﻨﺎس و ﺟﻌﻠﻮا ﯾﻘﻮﻟﻮن ﻫﺬا اﻟﺬاب ﻋﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﮑـﺬب و ﻣـﺎت ﻟﺴـﺒﻊ ﻟﯿـﺎل ﺑﻘﯿﻦ ﻣﻦ ذي اﻟﻘﻌـﺪة ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﺛﻠـﺜﯿﻦ و ﻣـﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻗـﺎل ﺑﻌﺾ اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﻓﯽ ﻣﺮﺛﯿﺘﻪ ذﻫﺐ اﻟﻌﻠﯿﻢ ﺑﻌﯿﺐ ﮐﻞ‬‫ﻣﺤـّﺪث و ﺑﮑـﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻦ اﻻﺳـﻨﺎد و ﺑﮑـّﻞ و ﻫﻢ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻣﺸـﮑﻞ ﯾﻌﻨﯽ ﺑﻪ ﻋﻠﻤـﺎء ﮐﻞ ﺑﻼد و دﯾﮕﺮ ﻣﺤﺎﻣـﺪ زاﻫﺮه و ﻣﺎﺛﺮ ﻓﺎﺧﺮه‬‫ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ در ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﺬﮐﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻓﮑﻦ ﻣﻦ اﻟﻤﺘﺮﺑﺼـﯿﻦ ﺧﻠﯿﻔﻪ داﻧﺴـﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻧﻤﻮده‬‫ﻣﺰي در ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤـﺎل ﻋﻠﯽ ﻣـﺎ ﻓﯽ اﻟﺤﺠـﺞ ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻣـﺎ اﻗﺮب اﻻﺟﻠـﺢ ﻣﻦ ﻗﻄﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻠﯿﻔـﮥ و ﺑا ﻦ ﺣﺠﺮ‬‫ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻣﺎ اﻗﺮب اﻻﺟﻠﺢ ﻣﻦ ﻓﻄﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻠﯿﻔﮥ و ﻓﻄﺮ ﺑﻦ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺑﻮد؟؟؟‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻣﻮﺛﻘﺴﺖ ﭘﺲ اﺟﻠـﺢ ﮐﻪ ﻧﺰد اﺣﻤـﺪ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻗﺮﯾﺒﺴﺖ ﺑﻔﻄﺮ ﻧﯿﺰ ﻣﻮﺛﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺑﺎﻟﻀـﺮورة و اﻟﺒﺪاﻫﮥ ﭼﻪ اﮔﺮ اﺟﻠﺢ ﻣﻮﺛﻖ‬‫ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﯿﻦ اﻻﺟﻠﺢ و ﻓﻄﺮ ﺑﻌﺪ ﻣﺸـﺮﻗﯿﻦ ﺣﺎﺻﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و اﺻﻼ ﻗﺮب در ﻣﯿﺎن اﯾﺸﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﭼﻪ ﺟﺎ ﮐﻪ ﻗﺮب اﯾﺸﺎن ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ‬‫و اﺻـﻞ ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﻪ ﺗﻌﺠﺐ از ان ﮐﻨﻨـﺪ و آن را ﺑﺎﻗﺼـﯽ اﻟﻤﺮﺗﺒﻪ ﻓـﺎﺋﺰ ﮔﺮداﻧﻨـﺪ ذﻫﺒﯽ در ﮐـﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﻄﺮ ﺑﻦ ﺧﻠﯿﻔـﮥ اﻟﻤﺨﺰوﻣﯽ ﻣﻮﻻﻫﻢ‬‫اﻟﺨﯿﺎﻃﻪ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ و ﻋﻄﺎء اﻟﺸﯿﺒﯽ و ﻣﻮﻻه ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﺣﺮﯾﺚ اﻟﺼﺤﺎﺑﯽ و ﻋﻦ ﻣﺠﺎﻫﺪ و اﻟﺸﻌﺒﯽ و ﺧﻠﻖ و ﻋﻨﻪ اﻟﻘّﻄﺎن و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ آدم‬‫و ﻗﺒﯿﺼﮥ و ﺧﻠﻖ ﻟﻪ ﻧﺤﻮ ﺳﺘﯿﻦ ﺣﺪﯾﺜﺎ و ﻫﻮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪379 :‬‬‫ﺷﯿﻌﯽ ﺟﻠﺪ ﺻﺪوق و ﺛﻘﻪ اﺣﻤﺪ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ‪ 153‬و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﻓﻄﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺣﻨﺒـﻞ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﺛﻘـﮥ ﺻﺎﻟـﺢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺳـﻮم آﻧﮑﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻓﻠّـﺎس اﻓـﺎده ﻧﻤﻮده ﮐﻪ اﺟﻠـﺢ ﻣﺴـﺘﻘﯿﻢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﺻـﺪوﻗﺴﺖ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ‬‫ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺎل ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ‪ 145‬اول اﻟﺴﻨﮥ و ﻫﻮ رﺟﻞ ﻣﻦ ﺑﺠﯿﻠﮥ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﺻـﺪوق ﻗﻠﺖ ﻟﯿﺲ ﻫﻮ ﻣﻦ ﺑﺠﯿﻠـﮥ ﺣﺎﻻ ﻧﺒﺬي از اﻃﺮا و ﺛﻨﺎء ﻓﻮق ﻗﯿﺎس و ﻣﺪح و ﺳـﭙﺎس ﻓّﻠﺎس ﮐﻪ ﻫﺎدم اﺳﺎس اﺑﻼس و وﺳﻮاس ﻣﺨﺎﻃﺐ‬‫ﺣﻖﺷﻨﺎﺳـﺴﺖ ﺑﺮ زﺑﺎن اﺋﻤﻪ ﻗﻮم ﺑﺎﯾﺪ ﺷﻨﯿﺪ و دﺳﺖ ﺗﺤّﯿﺮ ﺑﺪﻧﺪان ﺗﻌّﺠﺐ ﺑﺮ ﻗﺪح اﺟﻠﺢ ﺑﺎﯾﺪ ﮔﺰﯾﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﻧﺴﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 235‬از ‪359‬‬‫ﻧﺴـﺒﺖ ﺳـﻘﺎ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ ﺣﻔﺺ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺑﺤﺮ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ اﻟـّﺴ ّﻘﺎ اﻟﻔﻠّﺎس ذﮐﺮﺗﻪ ﻓﯽ اﻟﻔﺎء ﮐﺎن اﺣﺪ اﺋّﻤﮥ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺒﺼﺮة ﻗﺪم‬‫اﺻـﺒﻬﺎن ﺳـﻨﮥ ﺳﺖ ﻋﺸـﺮة و ارﺑﻊ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺳﺖ و ﺛﻼﺛﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺣّﺪث ﺑﻬﺎ روي ﻋﻨﻪ ﻋّﻔﺎن ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ و ﺳﺌﻞ اﺑﻮ زرﻋﮥ اﻟّﺮازي ﻋﻨﻪ‬‫ﻓﻘـﺎل ذاك ﻣﻦ ﻓﺮﺳـﺎن اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻗﺎل ﺣّﺠﺎج ﺑﻦ اﻟﺸﺎﻋﺮ ﻻ ﯾﺒﺎﻟﯽ ان ﯾﺎﺧـﺬ ﻣﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﺣﻔﻈﻪ او ﻣﻦ ﮐﺘﺎﺑﻪ و ﮐﺎن اﺑﻮ ﻣﺴـﻌﻮد‬‫اﻟّﺮازي ﯾﻘﻮل ﻻ اﻋﻠﻢ اﺣـﺪا ﻗﺪم ﻫﻬﻨﺎ و اﺗﻘﻦ ﻣﻦ أﺑﯽ ﺣﻔﺺ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺑﺤﺮ ﺑﻦ ﮐﻨﯿﺰ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻﻣﺎم‬‫اﻟﺜﺒﺖ اﺑﻮ ﺣﻔﺺ اﻟﺒﺎﻫﻠﯽ اﻟﺒﺼـﺮي اﻟﺼـﯿﺮﻓﯽ اﻟﻔﻠّﺎس اﺣـﺪ اﻻﻋﻼم ﻣﻮﻟـﺪه ﺑﻌـﺪ اﻟّﺴّﺘﯿﻦ و ﻣﺎﺋـﮥ ﺳـﻤﻊ ﯾﺰﯾـﺪ ﺑﻦ زرﯾﻊ و ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺼـﻤﺪ اﻟﻌّﻤﯽ و ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻣﻌﺘﻤﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ ﻓﺎﮐﺜﺮ و اﺗﻘﻦ و ﺟّﻮد و اﺣﺴﻦ ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﻟﺴﺘﮥ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ اﯾﻀﺎ ﺑﻮاﺳﻄﮥ و‬‫ﻋﻔﺎن و ﻫﻮ ﻣﻦ ﺷـﯿﻮﺧﻪ و اﺑﻮ زرﻋـﮥ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و اﺑﻦ ﺻﺎﻋﺪ و اﻟﻤﺤﺎﻣﻠﯽ و اﺑﻮ روق اﻟﻬﺮاﻧﯽ و اﻣﻢ ﺳﻮاﻫﻢ ﻗﺎل اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺛﻘﮥ ﺣﺎﻓﻆ‬‫ﺻﺎﺣﺐ ﺣـﺪﯾﺚ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﮐﺎن اوﺛﻖ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و ﻗﺎل ﻋّﺒﺎس اﻟﻌﻨﺒﺮي ﻣﺎ ﺗﻌﻠﻤﺖ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻻ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل ﺣﺠﺎج ﺑﻦ ﺷﺎﻋﺮ‬‫ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻻ ﯾﺒﺎﻟﯽ أﺣّﺪث ﻣﻦ ﺣﻔﻈﻪ او ﻣﻦ ﮐﺘﺎﺑﻪ و ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋﮥ ذاك ﻣﻦ ﻓﺮﺳﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪380 :‬‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟﻢ ﻧﺮ ﺑﺎﻟﺒﺼـﺮة اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﻣﻦ اﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و اﻟﺸﺎذﮐﻮﻧﯽ ﻗﺎل اﻟﻔﻼس ﺣﻀـﺮت ﻣﺠﻠﺲ ﺣّﻤﺎد ﺑﻦ زﯾﺪ و اﻧﺎ ﺻﺒﯽ وﺿـﺊ ﻓﺎﺧﺬ‬‫رﺟﻞ ﻧﺠـﺪّي ﻓﻔﺮت ﻓﻠﻢ اﻋـﺪ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﺷـﮑﺎب ﻣﺎ راﯾﺖ ﻣﺜﻞ اﻟﻔّﻠﺎس و ﮐﺎن ﯾﺤﺴﻦ ﮐّﻞ ﺷـﯽء و ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻣﺎ ﮐﻨﺖ ﻓﻼﺳﺎ ﻗّﻂ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ‬‫در ﺳـﯿﺮ اﻋﻼـم اﻟﻨﺒﻼـء ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻔﻼـس ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺑﺤﺮ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤﺎﻓـﻆ اﻻﻣـﺎم اﻟﻤﺠﻮد اﻟﻨﺎﻗـﺪ اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﺒﺎﻫﻠﯽ اﻟﺒﺼـﺮي اﻟـّﺼ ﯿﺮﻓّﯽ‬‫اﻟﻔﻼس ﺣﻔﯿـﺪ اﻟﻤﺤـّﺪث ﺑﺤﺮﯾﻦ ﮐﻨﯿﺰ اﻟّﺴـ ﻘﺎء وﻟـﺪ ﺳـﻨﮥ و ﺳﺘﯿﻦ و ﻣﺎﺋـﮥ و ﺣﺪث ﻋﻦ ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ زرﯾﻊ و ﻣﺮﺣﻮم اﻟﻌﻄﺎر و ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ و ﻋﺒﺪ‬‫اﻟـّﺼ ﻤﺪ اﻟﻌﻤﯽ و ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺮث و ﻏﻨـﺪر و ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻋﺎﺻﻢ ﺑﻦ ﻫﻼل و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻘﺪﻣﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻮاء و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﻄﻔﺎوي و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ادرﯾﺲ و ﻋﺒﺪ اﻻﻋﻠﯽ اﻟﺴﺎﻣﯽ و ﻣﻌﺎذ ﺑﻦ ﻣﻌﺎذ و وﮐﯿﻊ و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻘﻄﺎن و ﻓﻀﻞ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﻨﻤﯿﺮي و‬‫ﻣﻌﺘﻤﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﻫﺎرون و ﺧﻠﻖ و ﺗﻨﺰل اﻟﯽ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﺮب و ﮐﺎن ﻣﻦ ﺟﻤﻠﮥ اﻟﺤﺠﮥ ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﻻﺋّﻤﮥ اﻟﺴـّﺘﮥ ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻬﻢ اﺑﻮ‬‫زرﻋـﮥ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و اﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة و اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﻄﻮز و ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻔﺮﯾﺎﺑﯽ‬‫و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺻﺎﻋـﺪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺮﯾﺰ و اﺑﻮ روق اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺑﮑﺮ اﻟﻬّﺮاﻧﯽ و ﺧﻠﻖ ﺳﻮاﻫﻢ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﺼـﺮي ﺻﺪوق ﮐﺎن اوﺛﻖ‬‫ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ ﺳـﻤﻌﺖ اﻟﻌﺒﺎس اﻟﻌﻨﺒﺮي ﯾﻘﻮل ﻣﺎ ﺗﻌﻠﻤﺖ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻻ ﻣﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ و ﻗﺎل ﺣﺠﺎج ﺑﻦ اﻟﺸﺎﻋﺮ ﻻ ﯾﺒﺎﻟﯽ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ‬‫ﻋﻠﯽ اﺣـﺪث ﻣﻦ ﮐﺘﺎﺑﻪ او ﻣﻦ ﺣﻔﻈﻪ و ﻗﺎل اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺛﻘﮥ ﺣﺎﻓﻆ ﺻﺎﺣﺐ ﺣﺪﯾﺚ و ﻗﺪ روي اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ اﯾﻀﺎ ﻋﻦ زﮐﺮّﯾﺎ اﻟﺴـﻨﺠﺮي ﻋﻨﻪ و ﺣّﺪث‬‫ﻋﻨﻪ ﺷـﯿﺨﻪ ﻋﻔـﺎن و اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﻟﻤﺤـﺎﻣﻠﯽ و ﻗـﺪ ذﮐﺮه اﺑﻮ زرﻋـﮥ ﻓﻘـﺎل ذﻟـﮏ ﻣﻦ ﻓﺮﺳﺎن اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟﻢ ﻧﺮ ﺑﺎﻟﺒﺼـﺮة اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ و ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ‬‫اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و اﻟﺸﺎذﮐﻮﻧﯽ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﻔﺺ اﻟﻔﻼس ﺣﻀﺮت ﻣﺠﻠﺲ ﺣﻤﺎد ﺑﻦ زﯾﺪ و اﻧﺎ ﺻﺒﯽ وﺿﺊ ﻓﺎﺧﺬ رﺟﻞ ﻧﺠﺪّي ﻓﻔﺮت ﻓﻠﻢ اﻋﺪ ﻗﺎل اﺑﻦ‬‫اﻋﮑﺎب اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺎ راﯾﺖ ﻣﺜﻞ أﺑﯽ ﺣﻔﺺ اﻟﻔﻼس ﮐﺎن ﯾﺤﺴﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪381 :‬‬‫ﻋﻠﯽ ﺷـﯽء و ﺑﺎﺧﻨﺎ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺣﻔﺺ ﻗﺎل ﻣﺎ ﮐﻨﺖ ﻓﻼ ﺳﺎﻗﻂ و ﻗﺪ ﺳﺎﻓﺮ اﻟﯽ اﺻـﺒﻬﺎن ﻏﯿﺮ ﻣّﺮة و ﺣّﺪث ﺑﻬﺎ ﻓﻘﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺸﯿﺦ ﻗﺪﻣﻬﺎ ﻓﯽ‬‫ﺳﻨﮥ ﺳﺖ ﻋﺸـﺮة و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺳﻨﮥ ﺳﺖ و ﺛﻼﺛﯿﻦ و ﺣﮑﯽ اﺑﻦ ﻣﮑﺮم ﻗﺎل ﻣﺎ ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ ﺑﻌﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺳﺪ ﺑﻨﯽ ﻣﺜﻞ ﻋﻤﺮو‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎت ﺑﺎﻟﻌﺴﮑﺮ ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﺧﻠﺖ ﺻّﻨﻒ و ﺟﻤﻊ و وﻗﻊ ﻟﻨﺎ ﻣﻦ ﻋﺎﻟﯽ ﺣﺪﯾﺜﻪ‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟّﺰاﻫـﺪ ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻮﻗﺖ اﺑﻮ اﻟﻤﻌﺎﻟﯽ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﻤﺤـّﺪث رﻓﯿﻊ اﻟـّﺪﯾﻦ أﺑﯽ ﻣﺤﻤﺪ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻤﺆﯾـﺪ اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ ﺛﻢ اﻟﻤﺼـﺮي ﺑﻘﺮاءﺗﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻗـﺎل اﻧﺒـﺎ اﻟﻤﺒﺎرك ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺠﻮاد ﺑﺒﻐـﺪاد ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ اﻧﺒﺎ اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻄﻼﺑـﮥ اﻧﺒـﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻧﺒـﺎ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﻤﺨﻠﺺ اﻧﺒﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻫﺎرون اﻧﺒﺎ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻧﺒﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﻋﻦ‬‫ﺳﻔﯿﺎن ﻋﻦ ﻋﺎﺻﻢ ﻋﻦ زر ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﻻ ﯾﺬﻫﺒﻦ اﻻﯾﺎم و اﻟﻠﯿﺎﻟﯽ ﺣﺘﯽ ﯾﻤﻠﮏ اﻟﻌﺮب رﺟﻞ ﻣﻦ اﻫﻞ‬‫ﺑﯿﺘﯽ ﯾﻮاﻃﯽ اﺳﻤﻪ اﺳﻤﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 236‬از ‪359‬‬‫ﺻﺤﺤﻪ ت و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ در ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﻣـﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬـﺎ اﺑﻮ ﺣﻔﺺ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺒـﺎﻫﻠﯽ اﻟﺒﺼـﺮي‬‫اﻟﺼﯿﺮﻓﯽ اﻟﻔﻼس اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم ﺳﻤﻊ ﻣﻌﺘﻤﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن و ﻃﺒﻘﺘﻪ و ﺻّﻨﻒ و ﻋﻨﯽ ﺑﻬﺬا اﻟﺸﺄن ﻗﺎل اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺛﻘﮥ ﺣﺎﻓﻆ و ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋﮥ‬‫ذاك ﻣﻦ ﻓﺮﺳـﺎن اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻗـﺎل اﺑﻮ ﺣـﺎﺗﻢ ﮐﺎن اوﺛﻖ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳـﻌﺪ ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در ﺳـﻨﻪ ﺗﺴﻊ و‬‫ارﺑﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و اﺑﻮ ﺣﻔﺺ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺎﻫﻠﯽ اﻟﺒﺼـﺮي اﻟﺼـﯿﺮﻓﯽ اﻟﻔﻼس اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋﮥ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﻓﺮﺳﺎن‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﺮ ﺑﻦ ﮐﻨﯿﺰ ﺑﻨﻮن و زاء اﺑﻮ ﺣﻔﺺ اﻟﻔﻼس اﻟﺼﯿﺮﻓﯽ اﻟﺒﺎﻫﻠﯽ اﻟﺒﺼﺮي‬‫ﺛﻘـﮥ ﺣﺎﻓـﻆ ﻣﻦ اﻟﻌﺎﺷـﺮة ﻣـﺎت ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺑﺤﺮ ﺑﻦ ﮐﻨﯿﺰ اﻟﺒﺎﻫﻠﯽ اﺑﻮ ﺣﻔﺺ‬‫اﻟﺼﯿﺮﻓﯽ اﻟﻔﻼس اﻟﺤﺎﻓﻆ روي ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﻠﯿﮥ و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻘﻄﺎن و اﺑﻦ ﻣﻬﺪي و اﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ و ﺧﻠﻖ و ﻋﻨﻪ اﻷﺋﻤﮥ اﻟﺴّﺘﮥ و آﺧﺮون ﻗﺎل اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪382 :‬‬‫ﺛﻘـﮥ ﺻﺎﺣﺐ ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺎﻓﻆ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﮐﺎن اوﺛﻖ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﻣﺎت ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ارﺑﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﺠﻠﯽ ﻧﯿﺰ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠـﺢ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺰي در ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﺠﻠﯽ‬‫ﮐﻮﻓﯽ ﺛﻘـﮥ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬـﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺎل اﻟﻌﺠﻠﯽ ﮐﻮﻓﯽ ﺛﻘـﮥ و ﺟﻼل اﻟـﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻵﻟﯽ‬‫ﻣﺼـﻨﻮﻋﻪ ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﮐﻼم اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي در اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﻠﺖ روي ﻟﻪ اﻻرﺑﻌﮥ و وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﻟﻌﺠﻠﯽ و ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻇﺎﻫﺮه و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺑﺎﻫﺮه و‬‫ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺎﺧﺮه و ﻣﻌﺎﻟﯽ زاﻫﺮه اﺣﻤﺪ ﻋﺠﻠﯽ ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ ﻣﺨﻔﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب در ﻧﺴﺐ اﻃﺮاﺑﻠﺴـﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ‬‫اﻟﺤﺴﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﻌﺠﻠﯽ ﮐﻮﻓﯽ اﻻﺻﻞ ﻧﺸﺄ ﺑﺒﻐﺪاد و ﺳﻤﻊ ﺑﻬﺎ و ﺑﺎﻟﮑﻮﻓﮥ و اﻟﺒﺼﺮة ﺣّﺪث ﻋﻦ ﺷﺒﺎﺑﮥ ﺑﻦ ﺳﻮار‬‫و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑـﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻏﻨـﺪر و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑـﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﻌﻔﯽ و أﺑﯽ داود اﻟﺤﻔﺮي و أﺑﯽ ﻋـﺎﻣﺮ اﻟﻌﻘـﺪي و ﻣﺤﻤـﺪ و ﯾﻌﻠﯽ اﺑﻨﯽ ﻋﺒﯿـﺪ و ﺟﻤـﺎﻋﮥ‬‫ﻧﺤﻮﻫﻢ و ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ دﯾﻨﺎ ﺻﺎﻟﺤﺎ اﻧﺘﻘﻞ اﻟﯽ ﺑﻼد اﻟﻤﻐﺮب ﻓﺴـﮑﻦ اﻃﺮاﺑﻠﺲ و اﻧﺘﺸﺮ ﺣﺪﯾﺜﻪ ﻫﻨﺎك روي ﻋﻨﻪ اﺑﻨﻪ اﺑﻮ ﻣﺴﻠﻢ ﺻﺎﻟﺢ و ذﮐﺮ اﻧﻪ‬‫ﺳﻤﻊ ﻣﻨﻪ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﮐﺎن ﯾﺸـﺒﻪ ﺑﺎﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﮐﺎن ﺧﺮوﺟﻪ اﻟﯽ اﻟﻤﻐﺮب اﯾﺎم ﻣﺤﻨـﮥ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﮐﺎن‬‫وﻻدﺗﻪ ﺑﺎﻟﮑﻮﻓﮥ ﺳـﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﻣﺎﺋﮥ و ﻣﺎت ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ اﺣﺪي و ﺳّﺘﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻗﺒﺮه ﺑﺎﻋﻠﯽ اﻟﺴﺎﺣﻞ ﺑﺎﻟﻄﺮاﺑﻠﺲ و ﻗﺒﺮ اﺑﻨﻪ ﺻﺎﻟﺢ اﻟﯽ‬‫ﺟﻨﺒﻪ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻌﺠﻠﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻘـﺪوة اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ اﻟﻌﺠﻠﯽ‬‫اﻟﮑﻮﻓﯽ ﻧﺰﯾﻞ اﻃﺮاﺑﻠﺲ اﻟﻤﻐﺮب ﺳـﻤﻊ واﻟـﺪه و ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﻌﻔﯽ و ﺷـﺒﺎﺑﮥ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﻔﺮﯾﺎﺑﯽ و ﯾﻌﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ‬‫ﺣـّﺪث ﻋﻨﻪ وﻟـﺪه ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻤﺼـّﻨﻔﻪ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ و ﻫﻮ ﮐﺘﺎب ﻣﻔﯿﺪ ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ﺳـﻌﮥ ﺣﻔﻈﻪ ذﮐﺮه ﻋّﺒﺎس اﻟّﺪوري ﻓﻘﺎل ﮐﻨﺎ ﻧﻌﺪه ﻣﺜﻞ‬‫اﺣﻤﺪ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ در ﺳﻨﻪ اﺣﺪي و ﺳّﺘﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ‬‫اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﻌﺠﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪383 :‬‬‫اﻟﮑﻮﻓﯽ اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﻧﺰﯾﻞ ﻃﺮاﺑﻠﺲ اﻟﻤﻐﺮب و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺎرﯾـﺦ و اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ و ﻟﻪ ﺛﻤﺎﻧﻮن ﺳـﻨﮥ ﺧﺮج اﻟﯽ اﻟﻤﻐﺮب اﯾﺎم ﻣﺤﻨـﮥ اﻟﻘﺮآن و‬‫ﺳﮑﻨﻬﺎ روي ﻋﻦ ﺣﺴـﯿﻦ اﻟﺠﻌﻔﯽ و ﺷـﺒﺎﺑﮥ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ ﻗﺎل ﻋّﺒﺎس اﻟـﺪوري اﻧّﻤﺎ ﮐﻨﺎ ﻧﻌﺪه ﻣﺜﻞ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ‬‫در ﺳـﯿﺮ اﻋﻼم اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻌﺠﻠّﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻨﺎﻗﺪ اﻻوﺣﺪ اﻟّﺰاﻫﺪ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﻌﺠﻠﯽ اﻟﮑﻮﻓﯽ‬‫ﻧﺰﯾﻞ ﻣﺪﯾﻨـﮥ اﻃﺮاﺑﻠﺲ اﻟﻤﻐﺮب و ﻫﯽ اّول ﻣﺪاﺋﻦ اﻟﻤﻐﺮب ﺑﯿﻨﻬﺎ و ﺑﯿﻦ اﻻﺳـﮑﻨﺪرﯾﮥ ﻣﺴـﯿﺮة ﺷـﻬﺮ ﻣﻮﻟﺪه ﺑﺎﻟﮑﻮﻓﮥ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و‬‫ﻣﺎﺋﮥ ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ ﺣﺴﯿﻦ اﻟﺠﻌﻔﯽ و ﺷﺒﺎﺑﮥ ﺑﻦ ﺳﻮار و أﺑﯽ داود اﻟﺤﻔﺮي و ﯾﻌﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ و اﺧﯿﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﻔﺮﯾﺎﺑﯽ‬‫و واﻟـﺪه اﻻﻣﺎم ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟـﺢ اﻟﻤﻘﺮي و ﻋﻔﺎن و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ ﺣـّﺪث ﻋﻨﻪ وﻟﺪه ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ و ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن اﻻﻋﻨﺎﻗﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻓﻄﯿﺲ و ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺣﺪﯾـﺪ اﻻﻟﺒﺮي و ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق و ﻟﻢ اﻇﻔﺮ ﺑﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻦ رواﯾﺘﻪ و ﻟﻪ ﻣﺼـﻨﻒ ﻣﻔﯿﺪ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و اﻟّﺘﻌﺪﯾﻞ ﻃﺎﻟﻌﺘﻪ و‬‫ﻋﻠﻘﺖ ﻣﻨﻪ ﻓﻮاﺋﺪ ﺗﺪّل ﻋﻠﯽ ﺗﺒّﺤﺮه ﺑﺎﻟّﺼﻨﻌﮥ و ﺳﻌﮥ ﺣﻔﻈﻪ و ﻗﺪ ذﮐﺮه اﻟﻌﺒﺎس ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺪوري ﻓﻘﺎل ذاك ﮐﻨﺎ ﻧﻌّﺪه ﻣﺜﻞ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و‬‫ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻣﻦ ﮐﻼـم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﻣﻦ آﻣﻦ ﺑﺮﺟﻌـﮥ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﻬﻮ ﮐﺎﻓﺮ و ﻣﻦ ﻗﺎل اﻟﻘﺮآن ﻣﺨﻠﻮق ﻓﻬﻮ ﮐﺎﻓﺮ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 237‬از ‪359‬‬‫ﻗﯿﻞ اﻧّﻪ ﻓّﺮ اﻟﯽ اﻟﻤﻐﺮب ﻟﻤﺎ ﻇﻬﺮ اﻻﻣﺘﺤﺎن ﺑﺨﻠﻖ اﻟﻘﺮآن ﻓﺎﺳـﺘﻮﻃﻨﻬﺎ و وﻟـﺪ ﻟﻪ ﺑﻬﺎ و ﻗﺎل ﺑﻌﺾ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻻﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨـﺪﻧﺎ ﺑـﺎﻟﻤﻐﺮب ﺷﺒﯿﻪ و ﻻـ ﻧﻈﯿﺮ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﻐﺮﯾﺐ و اﺗﻘﺎﻧﻪ و ﻓﯽ زﻫـﺪه و ورﻋﻪ و ﻗﺎل اﻟﻤﻮرخ اﻟﻌﺎﻟﻢ اﺑﻮ اﻟﻌﺮب ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺗﻤﯿﻢ اﻟﻘﯿﺮواﻧﯽ ﺳﺄﻟﺖ ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﻘﯿﺼـﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﻦ اﻋﻠﻢ ﻣﻦ رأﯾﺖ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ ﻗﺎل اﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺸـﯿﻮخ ﻓﺎﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻌﺠﻠﯽ و ﻗﺎل ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻏﺎﻧﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺳـﻤﻌﺖ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﺐ ﻣﻐﺮﺑﯽ ﺛﻘﮥ ﯾﻘﻮل ﺳﺌﻞ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻋﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﺻﺎﻟﺢ ﻓﻘﺎل ﻫﻮ ﺛﻘﮥ ﺑﻦ ﺛﻘﮥ و ﻗﺎل ﺑﻌﻀﻬﻢ إذا؟؟؟‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪384 :‬‬‫ﺳﮑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑـﺎﻃﺮاﺑﻠﺲ ﻟﻠﺘﻔﺮد و اﻟﻌﺒـﺎدة و ﻗﺒﺮه ﻫﻨـﺎك ﻋﻠﯽ اﻟﺴﺎﺣﻞ و ﻗﺒﺮ وﻟـﺪه ﺻﺎﻟـﺢ اﻟﯽ ﺟﻨﺒﻪ و ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻌﺠﻠﯽ رﺣﻠﺖ اﻟﯽ أﺑﯽ داود اﻟﻄﯿﺎﻟﺴﯽ ﻓﻤﺎت ﻗﯿﻞ ﻗﺪوﻣﯽ اﻟﺒﺼﺮة ﺑﯿﻮم ﻣﺎت اﺣﻤﺪ ﺳﻨﮥ اﺣﺪي و ﺳّﺘﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻣﺎت اﺑﻨﻪ ﺻﺎﻟﺢ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ‬‫اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠﺢ ﻧﻤﻮده ﮔﻮ ﺣﺪﯾﺚ او را ﻟّﯿﻦ داﻧﺴﺘﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ‬‫اﻟﺘﻬـﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺎل ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺛﻘـﮥ ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﻟّﯿﻦ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ ﺗﻮﺛﯿﻖ و ﺗﻌﺪﯾﻞ راوي اﻗﺪام ﺑﺮ ﺗﻠﯿﯿﻦ و‬‫ﺗـﻮﻫﯿﻦ رواﯾﺖ او ﺗﻬـﺎﻓﺘﯿﺴﺖ ﻣﻌﻠـﻮل و ﺟﺴـﺎرﺗﯿﺴﺖ ﻧـﺎﻣﻌﻘﻮل ﻓﻼـ ﯾﺼـﻠﺢ اﻟﺘﻠﯿﯿﻦ ﻟﻼﺻـﻐﺎء و اﻟﻘﺒﻮل و ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻣﻮﺛﻖ اﺟﻠـﺢ از‬‫اﺳﺎﻃﯿﻦ أﻋﯿﺎن و اﮐﺎﺑﺮ اﺋﻤﻪ ﻋﺎﻟﯿﺸﺎن ﺳـﻨﯿﺎﻧﺴﺖ ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ در اﻧﺴﺎب ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻔﺴﻮي ﺑﻔﺘﺢ اﻟﻔﺎء و اﻟﺴـﯿﻦ ﻫﺬه اﻟﻨﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﻓﺴﺎ و ﻫﯽ ﺑﻠﺪة ﻣﻦ‬‫ﺑﻼـد ﻓـﺎرس ﺧﺮج ﻣﻨﻬـﺎ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤـﺎء و اﻟّﺮﺣـﺎﻟﯿﻦ ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻮ ﯾﻮﺳﻒ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﺟﻮان اﻟﻔﺴﻮي اﻟﻔﺎرﺳـﯽ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻷﺋّﻤﮥ‬‫اﻟﮑﺒﺎر ﻣﻤﻦ ﺟﻤﻊ و رﺣﻞ ﻣﻦ اﻟﺸـﺮق اﻟﯽ اﻟﻐﺮب و ﺻـﻨﻒ و اﮐﺜﺮ ﻣﻊ اﻟﻮرع و اﻟﻨﺴﮏ و اﻟـّﺼ ﻼﺑﮥ ﻓﯽ اﻟﺴـﻨﮥ رﺣﻞ اﻟﯽ اﻟﻌﺮاق و اﻟﺤﺠﺎز و‬‫اﻟﺸﺎم و اﻟﺠﺰاﺋﺮ و دﯾﺎر ﺑﮑﺮ و ﮐﺘﺐ ﻋﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ درﺳـﺘﻮﯾﻪ اﻟﻨﺤﻮي ﻣﺎت ﻓﯽ رﺟﺐ اﻟﺜﺎﻟﺚ و اﻟﻌﺸﺮون‬‫ﻣﻨﻪ ﻣﻦ ﺳـﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺳﺒﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻔﺴﻮي اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺠﮥ اﺑﻮ ﯾﻮﺳﻒ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ ﺟﻮان‬‫اﻟﻔﺎرﺳـﯽ اﻟﻔﺴﻮي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺎرﯾـﺦ اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﻤﺸـﯿﺨﮥ ﺳـﻤﻊ اﺑﺎ ﻋﺎﺻﻢ اﻻﻧﺼﺎري و ﻣّﮑﯽ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ و اﺑﺎ ﻣﺴـﻬﺮ و‬‫ﺣﺒﺎن ﺑﻦ ﻫﻼل و ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻣﺮﯾﻢ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ و ﻋﻨﻪ اﻟﺘﺮﻣﺬي و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ و اﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻤﺰة ﺑﻦ‬‫ﻋﻤﺎر و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ درﺳﺘﻮﯾﻪ اﻟﻨﺤﻮي و آﺧﺮون و ﺑﻘﯽ ﻓﯽ اﻟﺮﺣﻠﮥ ﺛﻼﺛﯿﻦ ﺳﻨﮥ ﻗﺎل اﺑﻮ زرﻋﮥ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪385 :‬‬‫ﻣﻦ ﻧﺒﻼـء اﻟّﺮﺟـﺎل ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﯾﻌﺠﺰ اﻫـﻞ اﻟﻌﺮاق ان ﯾﺮوا ﻣﺜﻠﻪ و اﻟﺜﺎﻧﯽ ﺣﺮب ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ و ﻫﻮ ﻣﻤﻦ ﮐﺘﺐ ﻋﻨﯽ و ﻗﺎل ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫داود اﻟﻔﺎرﺳﯽ ﻧﺎ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن اﻟﻌﺒﺪ اﻟﺼﺎﻟﺢ و ﻗﯿﻞ ﮐﺎن ﯾﺘﮑﻠﻢ ﻓﯽ ﻋﺜﻤﺎن رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻟﻢ ﯾﺼﺢ ﻣﺎت ﻗﺒﻞ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﺮازي ﺑﺸﻬﺮ‬‫ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻣـﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ در ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﻻﻣﺎم ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺣﺪ‬‫ارﮐﺎن اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﺸـﯿﺨﮥ و اﻟﺘﺎرﯾﺦ ﻓﯽ وﺳﻂ اﻟﺴـﻨﮥ و ﻟﻪ ﺑﻀﻊ و ﺛﻤﺎﻧﻮن ﺳـﻨﮥ ﺳـﻤﻊ اﺑﺎ ﻋﺎﺻﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ و ﻃﺒﻘﺘﻬﻤﺎ‬‫ﻓﺎﮐﺜﺮ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﺳـﯿﺮ اﻋﻼم اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻔﺴﻮي اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺤّﺠﮥ اﻟﺮﺣﺎل ﻣﺤّﺪث اﻗﻠﯿﻢ ﻓﺎرس اﺑﻮ ﯾﻮﺳﻒ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن ﺑﻦ‬‫ﺟﻮان اﻟﻔﺎرﺳـﯽ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻣﺪﯾﻨـﮥ ﻓﺴﺎ و ﯾﻘﺎل ﻟﻪ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ أﺑﯽ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﻣﻮﻟﺪه ﻓﯽ ﺣﺪود ﻋﺎم ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﮥ و ﻟﻪ ﺗﺎرﯾﺦ ﮐﺒﯿﺮ ﺟّﻢ ﻟا ﻔﻮاﺋﺪ و‬‫ﻣﺸـﯿﺨﺘﻪ ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ روﯾﻨﺎﻫﺎ ارﺗﺤﻞ اﻟﯽ اﻻﻣﺼﺎر و ﻟﺤﻖ اﻟﮑﺒﺎر اﻟﯽ ان ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻋﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﺑﺸـﺮ ﺳـﻤﻌﺖ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ‬‫اﻟﻔﺴـﻮي اﻟﻌﻄـﺎر ﺳـﻤﻌﺖ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﯾﻘﻮل ﮐﻨﺖ ﻓﯽ رﺣﻠـﺘﯽ ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓـﺪﺧﻠﺖ اﻟﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﻤـﺪن ﻓﺼـﺎدﻓﺖ ﺑﻬـﺎ ﺷـﯿﺨﺎ‬‫اﺣﺘﺠﺖ اﻟﯽ اﻻﻗﺎﻣـﮥ ﻋﻠﯿﻪ ﻟﻼﺳـﺘﮑﺜﺎر ﻋﻨﻪ و ﻗﻠﺖ ﻧﻔﻘﺘﯽ و ﺑﻌـﺪت ﻋﻦ ﺑﻠـﺪي ﻓﮑﻨﺖ ادﻣﻦ اﻟﮑﺘﺎﺑـﮥ ﻟﯿﻼ و اﻗﺮأ ﻋﻠﯿﻪ ﻧﻬﺎرا ﻓﻠﻤﺎ ﮐﺎن ذات ﻟﯿﻠﮥ‬‫ﮐﻨﺖ ﺟﺎﻟﺴﺎ اﻟﻨﺴﺦ و ﻗﺪ ﺗﺼـّﺮم اﻟﻠﯿﻞ ﻓﻨﺰل اﻟﻤﺎء ﻓﯽ ﻋﯿﻨﯽ ﻓﻠﻢ اﺑﺼـﺮ اﻟـّﺴ ﺮاج و ﻻ اﻟﺒﯿﺖ ﻓﺒﮑﯿﺖ ﻋﻠﯽ اﻧﻘﻄﺎﻋﯽ و ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﯾﻔﻮﺗﻨﯽ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻢ‬‫ﻓﺎﺷـﺘّﺪ ﺑﮑـﺎﺋﯽ ﺣﺘﯽ اﺗﮑﯿﺖ ﻋﻠﯽ ﺟﻨﺒﯽ ﻓﻨﻤﺖ ﻓﺮأﯾﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ اﻟﻨﻮم ﻓﻨـﺎداﻧﯽ ﯾـﺎ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻟﻢ اﻧﺖ ﺑﮑﯿﺖ‬‫ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ذﻫﺐ ﺑﺼـﺮي ﻓﺘﺤﺴﺮت ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻓﺎﺗﻨﯽ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ ﺳﻨﺘﮏ و ﻋﻠﯽ اﻻﻧﻘﻄﺎع ﻋﻦ ﺑﻠﺪي ﻓﻘﺎل ادن ﻣﻨﯽ ﻓﺪﻧﻮت ﻣﻨﻪ ﻓﺎﻣّﺮ ﯾﺪه‬‫ﻋﻠﯽ ﻋﯿﻨﯽ ﮐﺎﻧﻪ ﯾﻘﺮأ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ ﻗﺎل ﺛﻢ اﺳﺘﯿﻘﻈﺖ ﻓﺎﺑﺼـﺮت و اﺧـﺬت و ﻗﻌـﺪت ﻓﯽ اﻟـّﺴ ﺮاج اﮐﺘﺐ ﻗﺎل ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﻔﺎرﺳـﯽ ﺛﻨﺎ اﺑﻮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 238‬از ‪359‬‬‫زرﻋﮥ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ ﻗﺎل ﻗﺪم ﻋﻠﯿﻨﺎ رﺟﻼن ﻣﻦ ﻧﺒﻼء اﻟﺮﺟﺎل اﺣﺪﻫﻢ و اﺟﻠﻬﻢ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪386 :‬‬‫ﺳﻔﯿـﺎن اﺑﻮ ﯾﻮﺳﻒ ﯾﻌﺠﺰ اﻫﻞ اﻟﻌﺮاق ان ﯾﺮوا ﻫﺘﻠﻪ رﺟﻼ و ذﮐﺮ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﺣﺮب ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﮑﺮﻣﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻫﻮ ﻣﻦ اﻟﮑّﺘﺎب ﻋّﻨﯽ اﻟـﺦ ﺷﺸـﻢ‬‫آﻧﮑﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﻋـﺪي اﻓﺎده ﮐﺮده ﮐﻪ اﺟﻠﺢ ﻧﺰد او ﻣﺴـﺘﻘﯿﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺻﺪوﻗﺴﺖ و ﻧﯿﺰ اﻓﺎده ﮐﺮده ﮐﻪ ﺑﺮاي او‬‫اﺣﺎدﯾﺚ ﺻﺎﻟﺤﻪ اﺳﺖ و ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻨﮑﺮي ﻣﺠﺎوز ﺣﺪ ﻧﻪ اﺳـﻨﺎدا و ﻣﺘﻨﺎ ﺑﺮاي او ﻧﺪﯾﺪم ﻣﺰي در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺤﺠﺞ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ‬‫اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺪي ﻟﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﺻﺎﻟﺤﮥ ﯾﺮوي ﻋﻨﻪ اﻟﮑﻮﻓﯿﻮن و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻓﻠﻢ اﺟﺪ ﻟﻪ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻣﻨﮑﺮا ﻣﺘﺠﺎوزا ﻻ اﺳـﻨﺎدا و ﻻ ﻣﺘﻨﺎ اﻟّﺎ‬‫اﻧّﻪ ﺑﻌﺪ ﻓﯽ ﺷـﯿﻌﮥ اﻟﮑﻮﻓﮥ و ﻫﻮ ﻋﻨﺪي ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺪي ﻟﻪ‬‫اﺣﺎدﯾﺚ ﺻﺎﻟﺤﮥ و ﯾﺮوي ﻋﻨﻪ اﻟﮑﻮﻓﯿﻮن و ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﻟﻢ ار ﻟﻪ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻣﻨﮑﺮا ﻣﺠﺎوزا ﻟﻠﺤّﺪ ﻻ اﺳﻨﺎدا و ﻻ ﻣﺘﻨﺎ اﻻ اﻧّﻪ ﯾﻌﺪ ﻓﯽ ﺷﯿﻌﮥ اﻟﮑﻮﻓﮥ و ﻫﻮ‬‫ﻋﻨﺪي ﻣﺴـﺘﻘﯿﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺻﺪوق و ﻗﺎل ﺷﺮﯾﮏ ﻋﻦ اﻻﺟﻠﺢ ﺳﻤﻌﻨﺎ اﻧّﻪ ﻣﺎ ﺳّﺐ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ اﺣﺪ اﻻ ﻣﺎت ﻗﺘﻼ او ﻓﻘﺮا و اﺑﻦ ﻋﺪي در ﻧﻘﺪ‬‫و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻣﻼـذ و ﻣﻠﺠـﺄ اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﻗﻮم اﺳﺖ و ﻣﻔـﺎﺧﺮ ﻋﺎﻟﯿﻪ و ﻣﺂﺛﺮ ﺷﺎﻣﯿﻪ او ﺣﺎﺟﺖ ﺑﯿﺎن ﻧـﺪارد ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ ﻋـﺪي‬‫اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺑﻮ اﺣﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺪي ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺒﺎرك اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ و ﯾﻌﺮف اﯾﻀﺎ ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻘﻄﺎن ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﮑﺎﻣﻞ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﮐﺎن اﺣﺪ اﻻﻋﻼم وﻟﺪ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺳـﻤﻊ ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻌﯿﻦ و ارﺗﺤﻞ اوﻻ ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺗﺴﻌﯿﻦ و‬‫ﺳﻤﻊ ﺑﻬﻠﻮل ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق اﻻﻧﺒـﺎري و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳﻮﯾـﺪ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻤﺮوزي و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﺑﻮ اﻟﺮواس‬‫اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ و اﻧﺲ ﺑﻦ اﻟﺴﻠﻢ و اﺑﺎ ﺧﻠﯿﻔﮥ اﻟﺠﻤﺤﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن و اﺑﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﻣﺠﺎﺷﻊ و ﻋﺒﺪان اﻻﻫﻮازي و‬‫اﺑـﺎ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤـﺪﻧﯽ ﺻـﺎﺣﺐ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺑﮑﯿﺮ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﯾﻔﺮح اﻟﻌﺰي و ﺧﻼﺋﻖ و ﻋﻨﻪ اﺑﻮ اﻟﻌّﺒﺎس ﺑﻦ ﻋﻘـﺪة‬‫ﺷﯿﺨﻪ و اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ اﻟﻤﺎﻟﯿﻨﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻣﯿﻦ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪﮐﻮﻧﮥ و ﺣﻤﺰة ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﺴﻬﻤﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪387 :‬‬‫و اﺑﻮ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻌﺎﻟﯽ و آﺧﺮون و ﻫﻮ اﻟﻤﺼـّﻨﻒ ﻓﯽ اﻟﮑﻼم ﻋﻠﯽ اﻟﺮﺟﺎل ﻋﺎرف ﺑﺎﻟﻌﻠﻞ ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﮐﺎن ﺛﻘﮥ ﻋﻠﯽ‬‫ﻟﺤﻦ ﻓﯿﻪ ﻗﺎل ﺣﻤﺰة اﻟﺴﻬﻤﯽ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ ان ﯾﺼﻨﻒ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻓﯽ اﻟﻀﻌﻔﺎء ﻓﻘﺎل ﻟﯿﺲ ﻋﻨﺪك ﮐﺘﺎب اﺑﻦ ﻋﺪي ﻓﻘﻠﺖ ﺑﻠﯽ ﻓﻘﺎل ﻓﯿﻪ ﮐﻔﺎﯾﮥ‬‫ﻻ ﯾﺰاد ﻋﻠﯿﻪ ﻗﻠﺖ و ﻗﺪ ﺻـّﻨﻒ اﺑﻦ ﻋﺪي ﻋﻠﯽ اﺑﻮاب ﻣﺨﺘﺼﺮ اﻟﻤﺰﻧﯽ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺳﻤﺎه اﻻﻧﺘﺼﺎر ﻗﺎل ﺣﻤﺰة اﻟﺴﻬﻤﯽ ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ‬‫زﻣﺎﻧﻪ اﺣـﺪ ﻣﺜﻠﻪ ﺗﻔﺮد ﺑﺮواﯾـﮥ و اﺣﺎدﯾﺚ وﻫﺐ ﻣﻨﻬﺎ ﻻﺑﻨﯿﻪ ﻋﺪي و أﺑﯽ زرﻋﮥ و ﺗﻔﺮدا ﺑﻬﺎ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل اﻟﺨﻠﯿﻠﯽ ﮐﺎن ﻋﺪﯾﻢ اﻟﻨﻈﯿﺮ ﺣﻔﻈﺎ و ﺟﻼﻟﮥ‬‫ﺳﺎﻟﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻓﻘﺎل رّد ﻗﻤﯿﺺ اﺑﻦ ﻋﺪي اﺣﻔﻆ ﻣﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺎﻗﯽ ﺑﻦ ﻗﺎﻧﻊ ﻗﺎل اﻟﺨﻠﯿﻠﯽ و ﺳـﻤﻌﺖ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ار اﺣـﺪا ﻣﺜﻞ أﺑﯽ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋـﺪي و ﮐﯿﻒ ﻓﻮﻗﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و ﮐﺎن اﺣﻤـﺪ ﻗـﺪ ﻟﻘﯽ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ و اﺑﺎ اﺣﻤﺪ اﻟﺤﺎﮐﻢ و ﻗﺪ ﮐﺎن ﺣﻔﻆ‬‫ﻫﺆﻻء ﺗﮑﻠﻔﺎ و ﺣﻔﻆ اﺑﻦ ﻋﺪي ﻃﺒﻌﺎ زاد ﻣﻌﺠﻤﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻒ ﺷـﯿﺦ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻗﺎل ﺣﻤﺰة ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻮ اﺣﻤﺪ ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة ﺳﻨﮥ‬‫ﺧﻤﺲ و ﺳﺘﯿﻦ و ﺻـّﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻻﻣـﺎم اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻻﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯽ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻋﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ در ﺳـﻨﻪ ﺧﻤﺲ و ﺳﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻓﯿﻬﺎ اﺑﻦ ﻋـﺪي اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺑﻮ اﺣﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋـﺪي ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻘﻄﺎن اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ ﻣﺼـﻨﻒ اﻟﮑﺎﻣﻞ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و ﻟﻪ‬‫ﺛﻤﺎن و ﺛﻤﺎﻧﻮن ﺳـﻨﮥ ﮐﺘﺐ اﻟﮑﺜﯿﺮ ﺳﻨﮥ ﺗﺴﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و رﺣﻞ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺗﺴﻌﯿﻦ و ﺳﻤﻊ اﺑﺎ ﺧﻠﯿﻔﮥ و ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﻟﺮواس و ﺑﻬﻠﻮل‬‫ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق و ﻃﺒﻘﺘﻬﻢ ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻋﺴـﺎﮐﺮ ﮐـﺎن ﺛﻘـﮥ ﻋﻠﯽ ﻟﺤﻦ ﻓﯿﻪ و ﻗـﺎل ﺣﻤﺰة اﻟﺴـﻠﻤﯽ ﮐـﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ ﻣﺜﻠﻪ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ‬‫ﺟﻤـﺎدي اﻵـﺧﺮة و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري در ﮐﺎﻣﻞ در ﺳـﻨﻪ ﺧﻤﺲ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻮ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋـﺪي اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي اﻵﺧﺮة و ﻫﻮ اﻣﺎم ﻣﺸـﻬﻮر و ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در ﺳـﻨﻪ ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ ﻓﯿﻬﺎ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺑﻮ‬‫اﺣﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﻘﻄـﺎن اﻟﺠﺮﺟـﺎﻧﯽ ﻣﺼـّﻨﻒ اﻟﮑﺎﻣﻞ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ ﻋـﺪي اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺑﻮ اﺣﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪388 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 239‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋـﺪي ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺒﺎرك اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ و ﯾﻌﺮف اﯾﻀﺎ ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻘﻄﺎن ﺻﺎﺣﺐ اﻟﮑﺎﻣﻞ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم وﻟﺪ‬‫ﺳﻨﮥ ‪ 277‬و ﺳـﻤﻊ ﻣﻨﻪ ﺳﻨﮥ ‪ 290‬روي ﻋﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤـﺎن و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ و ﻋﻨﻪ اﺑﻦ ﻋﻘـﺪة و ﻫﻮ ﺷـﯿﺨﻪ و ﺣﻤﺰة اﻟﺴـﻬﻤﯽ و ﻫﻮ‬‫ﻋـﺎرف ﺑﺎﻟﻌﻠـﻞ ﻣﺼـّﻨﻒ ﻓﯽ اﻟﮑﻼـم ﻋﻠﯽ اﻟﺮﺟـﺎل ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ ﻣﺜﻠﻪ ﻗﺎل اﻟﺨﻠﯿﻠﯽ ﮐﺎن ﻋـﺪﯾﻢ اﻟﻨﻈﯿﺮ ﺣﻔﻈﺎ و ﺟﻼﻟـﮥ ﻣﺎت ﻓﯽ ﺟﻤﺎدي‬‫اﻵﺧﺮة ﺳﻨﮥ ‪ 360‬و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮؤف ﻣﻨﺎوي در ﻓﯿﺾ اﻟﻘـﺪﯾﺮ ﺷـﺮح ﺟﺎﻣﻊ ﺻـﻐﯿﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻋـﺪﻻ ﺑﻦ ﻋـﺪي ﻫﻮ اﺑﻮ ﺣﻤـﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺠﺮﺟﺎﻧﯽ اﺣﺪ‬‫اﻟﺤﻔـﺎظ اﻷﻋﯿﺎن اﻟـﺬﯾﻦ ﻃﺎﻓﻮا اﻟﺒﻼد و ﻫﺠﺮوا اﻟﻮﺳﺎد و واﺻـﻠﻮا اﻟﺴـﻬﺎد و ﻗﻄﻌﻮا اﻟﻤﻌﺘﺎد ﻃﺎﻟﺒﯿﻦ ﻟﻠﻌﻠﻢ روي ﻋﻦ اﻟﺠﻤﺤﯽ و ﻏﯿﺮه و ﻋﻨﻪ اﺑﻮ‬‫ﺣﺎﻣـﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ و اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻤـﺎﻟﯿﻨﯽ ﻗـﺎل اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ ﺣﺎﻓـﻆ ﻣﺘﻘﻦ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ زﻣﻨﻪ ﻣﺜﻠﻪ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ ﺛﻘـﮥ ﻋﻠﯽ ﻟﺤﻦ ﻓﯿﻪ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ‬‫ﺧﻤﺲ و ﺳﺘﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ ﻋﻦ ﺛﻤـﺎن و ﺛﻤـﺎﻧﯿﻦ ﻓﯽ ﮐﺘـﺎب اﻟﮑﺎﻣـﻞ اﻟـﺬي اﻟّﻔﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﻀـﻌﻔﺎء و ﻫﻮ اﺻـﻞ ﻣﻦ اﻻﺻﻮل اﻟﻤﻌّﻮل ﻋﻠﯿﻬﺎ‬‫اﻟﻤﺮﺟﻮع إﻟﯿﻬﺎ ﻃﺎﺑﻖ اﺳـﻤﻪ ﻣﻌﻨﺎه و واﻓﻖ ﻟﻔﻈﻪ ﻓﺤﻮاه ﻋﻠﯿﻪ اﻧﺘﺠﻊ اﻟﻤﻨﺘﺠﻌﻮن و ﺑﺸـﻬﺎدﺗﻪ ﺣﮑﻢ اﻟﺤﺎﮐﻤﻮن و اﻟﯽ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻪ رﺟﻊ اﻟﻤﺘﻘـﺪﻣﻮن و‬‫اﻟﻤﺘﺄﺧﺮون ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ در ﻣﺴﺘﺪرك ﻋﻠﯽ اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ در ﮐﺘﺎب اﻟﻄﻼق ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺣـﺪﺛﻨﺎ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻧﺒﺎ اﺑﻮ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﺛﻨﺎ ﻣﺴـﺪد ﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﻋﻦ اﻻﺟﻠﺢ ﻋﻦ اﻟﺸـﻌﺒﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺨﻠﯿﻞ ﻋﻦ زﯾﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ ﻗﺎل‬‫ﮐﻨﺖ ﺟﺎﻟﺴـﺎ ﻋﻨـﺪ اﻟّﻨـﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ إذ ﺟـﺎءه رﺟـﻞ ﻣﻦ اﻫـﻞ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﻘـﺎل اّن ﺛﻼﺛـﮥ ﻣﻦ اﻫـﻞ اﻟﯿﻤﻦ اﺗـﻮا ﻋﻠـّﯿ ﺎ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫ﯾﺨﺘﺼـﻤﻮن إﻟﯿﻪ ﻓﯽ وﻟﺪ وﻗﻌﻮا ﻋﻠﯽ اﻣﺮأة ﻓﯽ ﻃﻬﺮ واﺣﺪ ﻓﻘﺎل ﻟﻼﺛﻨﯿﻦ ﻣﻨﻬﻤﺎ ﻃﯿﺒﺎ ﺑﺎﻟﻮﻟﺪ ﻟﻬﺬا ﻓﻘﺎﻻ ﻻ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻟﻼﺛﻨﯿﻦ ﻃﯿﺒﺎ ﺑﺎﻟﻮﻟﺪ ﻟﻬﺬا ﻓﻘﺎﻻ‬‫ﻻ ﺛﻢ ﻗﺎل اﻧﺘﻢ ﻣﺘﺸﺎﮐﺴﻮن اﻧﯽ ﻣﻘﺮع ﺑﯿﻨﮑﻢ ﻓﻤﻦ ﻗﺮع ﻓﻠﻪ اﻟﻮﻟﺪ و ﻋﻠﯿﻪ ﻟﺼﺎﺣﺒﯿﻪ ﺛﻠﺜﺎ اﻟﺪﯾﮥ ﻓﺎﻗﺮع ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﺠﻌﻠﻪ ﻟﻤﻦ ﻗﺮع ﻓﻀـﺤﮏ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺣﺘﯽ ﺑﺪت اﺿﺮاﺳﻪ او ﻗﺎل ﻧﻮاﺟﺬه‬‫ﻗﺪ اﺗﻔﻖ اﻟﺸﯿﺨﺎن ﻋﻠﯽ ﺗﺮك اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﻻﺟﻠﺢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﮑﻨﺪي و إﻧﻤﺎ ﻧﻘﻤﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﺣﺪﯾﺜﺎ واﺣﺪا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪389 :‬‬‫ﻟﻌﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة و ﻗـﺪ ﺗﺎﺑﻌﻪ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺛﻼﺛﮥ ﻣﻦ اﻟﺜﻘﺎت ﻓﻬﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ إذا ﺻـﺤﯿﺢ و ﻟﻢ ﯾﺨﺮﺟﺎه ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ اﺟﻠـﺢ ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ ﭘﺲ ﺻـﺤﺖ رواﯾﺎت اﺟﻠﺢ و وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد و ﺟﻼﻟﺖ و اﻋﺘﺒﺎر او رﯾﺒﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ و زﻋﻢ ﺿـﻌﻒ او ﻫﺒﺎء ﻣﻨﺜﻮرا‬‫ﮔﺮدﯾﺪ و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺮك ﺷـﯿﺨﯿﻦ اﺣﺘﺠﺎج را ﺑﺎﺟﻠﺢ ﻣﻨﺤﺼـﺮﺳﺖ در ﻧﻘﻢ ﺣﺪﯾﺜﯽ واﺣﺪ ﮐﻪ ﻣﺘﺎﺑﻌﺖ اﺟﻠﺢ ﺑﺮ ان ﺳـﻪ‬‫ﮐﺲ از ﺛﻘـﺎت ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ ﭘﺲ ﺗﺮك اﺣﺘﺠـﺎج ﺑـﺎﯾﻦ زﻋـﻢ ﺧـﺪاج ﻋﯿﻦ ﻣﺮاد ﻟﺠـﺎج و ﻣﺤﺾ اﻋﺘﺴـﺎف و اﻋﻮﺟـﺎج ﺑﺎﺷـﺪ و ﻧﯿﺰ ﺣـﺎﮐﻢ در‬‫ﻣﺴﺘﺪرك در ﮐﺘﺎب ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺒﺮﻧﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﻌـﺪل ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﯾﻮب اﺑﺎ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺛﻨﺎ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﯾﻮﻧﺲ ﺛﻨﺎ اﻻﺟﻠـﺢ ﻋﻦ اﻟﺸـﻌﺒﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫اﻟﺨﻠﯿﻞ ﻋﻦ زﯾـﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ ﻗﺎل ﺑﯿﻨﺎ اﻧﺎ ﻋﻨـﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ إذ ﺟﺎءه رﺟﻞ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﺠﻌﻞ ﯾﺤـّﺪث اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و ﯾﺨﺒﺮه ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﺗﯽ ﻋﻠّﯿﺎ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺛﻠﺜـﮥ ﻧﻔﺮ ﯾﺨﺘﺼـﻤﻮن ﻓﯽ وﻟﺪ وﻗﻌﻮا ﻋﻠﯽ اﻣﺮأة ﻓﯽ ﻃﻬﺮ واﺣﺪ ﻓﻘﺎل ﻻﺛﻨﯿﻦ‬‫ﻃﯿﺒـﺎ ﻧﻔﺴـﺎ ﺑﻬـﺬا اﻟﻮﻟـﺪ ﺛﻢ ﻗﺎل اﻧﺘﻢ ﺷـﺮﮐﺎء ﻣﺘﺸﺎﮐﺴﻮن اﻧّﯽ ﻣﻘﺮع ﺑﯿﻨﮑﻢ ﻓﻤﻦ ﻗﺮع ﻓﻌﻠﯿﻪ اﻟﻮﻟـﺪ و ﻟﻪ ﺛﻠﺚ اﻟّﺪﯾـﮥ ﻟﺼﺎﺣﺒﯿﻪ ﻓﺎﻗﺮع ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﻘﺮع‬‫اﺣﺪﻫﻢ ﻓﺮﻓﻊ إﻟﯿﻪ اﻟﻮﻟﺪ ﻓﻀﺤﮏ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﺣﺘﯽ ﺑﺪت ﻧﻮاﺟﺬه او ﻗﺎل اﺿﺮاﺳﻪ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺸﺎد ﺛﻨﺎ ﺑﺸـﺮ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﺤﻤﯿﺪي ﺛﻨﺎ ﺳﻔﯿﺎن ﺛﻨﺎ اﻻﺟﻠﺢ ﺑﻬﺬا و زاد ﻓﯿﻪ ﻓﻘﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻣﺎ اﻋﻠﻢ ﻓﯿﻬﺎ اﻻ‬‫ﻣﺎ ﻗﺎل ﻋﻠﯽ‬‫ﻫـﺬا ﺣـﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺢ اﻻﺳـﻨﺎد و ﻟﻢ ﯾﺨﺮﺟﺎه و ﻗـﺪ زاد اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺗﺎﮐﯿﺪا ﺑﺮواﯾﮥ اﺑﻦ ﻋﯿﯿﻨﮥ و ﻗﺪ ﺗﺎﺑﻊ اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق اﻟﺴﺒﯿﻌﯽ اﻻﺟﻠﺢ ﻓﯽ رواﯾﺘﻪ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﮐﻪ اﺟﻠـﺢ آﻧﺮا از ﺷـﻌﺒﯽ رواﯾﺖ ﮐﺮده ﺻـﺤﯿﺢ اﻻﺳـﻨﺎدﺳﺖ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺣﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ ﻣﻮﺻﻮف‬‫ﺑﺼـّﺤﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ از ﻃﺮﯾﻖ اﺟﻠﺢ ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﻧﯿﺰ ﺻـﺤﯿﺢ اﻻﺳـﻨﺎد و ﻓﺎﺋﺰ ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ اﻋﺘﺒﺎر و اﻋﺘﻤﺎد ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻧﯿﺰ ﺣﺎﮐﻢ در‬‫ﻣﺴﺘﺪرك در ﮐﺘﺎب اﻻﺣﮑﺎم ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺒﺮﻧﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺎزم اﻟﻐّﻔﺎري ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﻨﻬﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 240‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪390 :‬‬‫ﺣـّﺪﺛﻨﺎ اﻻﺟﻠﺢ ﻋﻦ اﻟﺸـﻌﺒﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺨﻠﯿﻞ ﻋﻦ زﯾﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺑﻌﺜﮥ اﻟﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﺎرﺗﻔﻊ إﻟﯿﻪ ﺛﻠﺜﮥ‬‫ﯾﺘﻨﺎزﻋﻮن وﻟـﺪ اﮐﻞ واﺣـﺪ ﯾﺰﻋﻢ اﻧّﻪ اﺑﻨﻪ ﻗﺎل ﻓﺨﻼ ﺑﺎﺛﻨﯿﻦ ﻓﻘﺎل أ ﺗﻄﯿﺒﺎن ﻧﻔﺴﺎ ﻟﻬﺬا اﻟﺒﺎﻗﯽ ﻗﺎﻻ ﻻ و ﺧﻼ ﺑﺎﺛﻨﯿﻦ ﻓﻘﺎل ﻟﻬﻤﺎ ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎﻻ ﻻ‬‫ﻓﻘـﺎل اراﮐﻢ ﺷـﺮﮐﺎء ﻣﺘﺸـﺎﮐﺴﻮن و اﻧﺎ ﻣﻘﺮع ﺑﯿﻨﮑﻢ ﻓﺎﻗﺮع ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﺠﻌﻠﻪ ﻻﺣـﺪﻫﻢ و اﻏﺮﻣﻪ ﺛﻠﺜﯽ اﻟﺪﯾـﮥ ﻟﻠﺒﺎﻗﯿﯿﻦ ﻗﺎل ﻓـﺬﮐﺮ ذﻟﮏ ﻟﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻀﺤﮏ ﺣﺘﯽ ﺑﺪت ﻧﻮاﺟﺬه‬‫ﻗـﺪ اﻋﺮض اﻟﺸـﯿﺨﺎن ﻋﻦ اﻻﺟﻠـﺢ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﮑﻨـﺪي اﺻـﻼ و ﻟﯿﺲ ﻓﯽ رواﯾـﺎﺗﻪ ﺑـﺎﻟﻤﺘﺮوك ﻓـﺎّن اﻟـﺬي ﯾﻨﻘﻢ ﻋﻠﯿﻪ ﻣـﺬﻫﺒﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت‬‫واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﺟﻠﺢ در رواﯾﺎت ﺧﻮد ﻣﺘﺮوك ﻧﯿﺴﺖ و از ادﺧﺎل رواﯾﺖ او در ﻣﺴﺘﺪرك ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ رواﯾﺖ او ﺻﺤﯿﺢ و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻬﺎ‬‫ﺣّﺠﮥ ﺑﺎﻟﻐﮥ و ﺑﯿﻨﮥ داﻣﻐﻪ ﻫﺸـﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﺟﻠﺢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺠّﯿﮥ ﺑﺎﻟﻤﻬﻤﻠﮥ و اﻟﺠﯿﻢ ﻣﺼﻐﺮا‬‫ﯾﮑﻨﯽ اﺑـﺎ ﺣﺠـّﯿ ﮥ اﻟﮑﻨـﺪي ﯾﻘـﺎل اﺳـﻤﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺻـﺪوق ﺷـﯿﻌﯽ ﻣﻦ اﻟﺴﺎﺑﻌـﮥ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ارﺑﻌﯿﻦ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺴـﺐ‬‫ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ ﻣﻤﺪوح ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻻ ﺛﺎﻧﯽ اﺟﻠﺢ ﺻﺪوﻗﺴﺖ ﭘﺲ دﻋﻮي اﺗﻬﺎم او ﻣﺤﺾ رﻣﯽ اﻟﺴـﻬﺎم ﻓﯽ اﻟﻈﻼم و از ﺟﻤﻠﻪ ﺷﻨﺎﺋﻊ‬‫اوﻫـﺎم و اﺿـﻐﺎث اﺣﻼـم ﺑﺎﺷـﺪ و ﻧﯿﺰ از ﻋﺒـﺎرت ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺟﻠـﺢ از ﻃﺒﻘﻪ ﺳـﺎﺑﻌﻪ اﺳﺖ و ﻃﺒﻘﻪ ﺳﺎﺑﻌﻪ ﻋﺒﺎرت از ﮐﺒﺎر اﺗﺒﺎع‬‫ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ﻣﺜﻞ ﻣﺎﻟﮏ و ﺛﻮرﯾﺴﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺻﺪر ﺗﻘﺮﯾﺐ در ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﻃﺒﻘﺎت ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺴﺎﺑﻌﮥ ﮐﺒﺎر اﺗﺒﺎع اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﮐﻤﺎ ﻟﮏ و اﻟﺜﻮري‬‫ﭘﺲ اﺟﻠـﺢ از ﮐﺒﺎر اﺗﺒﺎع ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ﻣﺜﻞ ﻣﺎﻟﮏ و ﺛﻮري ﺑﺎﺷﺪ و دﻋﻮي ﺿـﻌﻒ و اﺗﻬﺎم در ﺣﻖ ﭼﻨﯿﻦ اﻣﺎم ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻘﺎم ﻣﻮرد ﺻﺪ ﮔﻮﻧﻪ ﻃﻌﻦ و‬‫ﻣﻼﻣﺴﺖ ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ اﺟﻠﺢ از روات ﺻـﺤﯿﺢ أﺑﯽ داود و ﺗﺮﻣﺬي و ﺻـﺤﯿﺢ ﻧﺴﺎﺋﯽ و ﺻﺤﯿﺢ اﺑﻦ ﻣﺎﺟﻪ اﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از رﻣﺰ ‪ 4‬ﮐﻪ ﺑﺮ ﻧﺎم او‬‫در ﺗﻬﺬﯾﺐ ﻟا ﺘﻬﺬﯾﺐ و ﺗﻘﺮﯾﺐ و ﻏﯿﺮ آن ﻧﻮﺷـﺘﻪاﻧﺪ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻵﻟﯽ ﻣﺼـﻨﻮﻋﻪ ﮐﻤﺎ ﺳـﻤﻌﺖ آﻧﻔﺎ ﮔﻔﺘﻪ روي ﻟﻪ أي ﻟﻼﺟﻠﺢ‬‫اﻻرﺑﻌﮥ و روات ﺻـﺤﺎح اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﺣﺴﺐ ﺗﺼـﺮﯾﺢ اﮐﺎﺑﺮ اﯾﺸﺎن ﻫﻤﻪ ﻣﻌﺪل و ﻣﺰﮐﯽ و اﻫﻞ دﯾﺎﻧﺖ و ﺗﻘﻮياﻧﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺳـﯿﻒ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻠﺘﺎﻧﯽ‬‫در ﺗﻤﻮﯾﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪391 :‬‬‫اﻟﺴﻔﯿﻪ ﮐﻪ ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از ﺷﺒﻬﺎت ﺳﺨﯿﻔﻪ او ﺑﺮ ﺑﻌﺾ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﺻﻮارم و ﺑﻤﺰﯾﺪ ﺟﺴﺎرت آن را ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﺗﻨﺒﯿﻪ اﻟﺴﻔﯿﻪ ﻧﻤﻮده ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻘﺪوح و‬‫ﻣﺠﺮوح ﺑﻮدن روات اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ اﮔﺮ ﻣﺰﻋﻮم ﺷﯿﻌﻪ اﺳﺖ ﭘﺲ ﭼﻪ اﻋﺘﺒﺎر دارد ﮐﻪ از ﻗﺒﯿﻞ ﺷﻬﺎدة اﻟﻌﺪّو ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺪوﺳﺖ و اﮔﺮ ﺑﺮ ﻃﺮﯾﻖ اﻫﻞ‬‫ﺳﻨﺘﺴﺖ ﭘﺲ ﺻﺮﯾﺢ اﻟﺒﻄﻼﻧﺴﺖ ﭼﻪ روات ﺻﺤﺎح اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﻫﻤﻪ ﻣﻌﺪل و ﻣﺰﮐﯽ و اﻫﻞ دﯾﺎﻧﺖ و ﺗﻘﻮي ﺑﻮدهاﻧﺪ و ﻧﯿﺰ رواﯾﺎت اﻫﻞ ﺳﻨﺖ‬‫در ﻫﺮ ﻋﺼـﺮ و ﻫﺮ ﻃﺒﻘﻪ ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﻌﺮوف و در ﻣﺤﺎﻓﻞ و ﻣﺠﺎﻟﺲ و ﺑﺮ ﺳـﺮ ﻣﻨﺎﺑﺮ ﻣـﺬﮐﻮر و ﻣﺪروس ﺑﺎ وﺻﻒ اﯾﻦ ﺷـﻬﺮت و اﯾﻦ ﻇﻬﻮر‬‫ﺗﻠﺒﯿﺲ و دﺧـﻞ و ﺟﻌﻞ و اﻓﺘﺮا اﻣﮑﺎن ﻋﺎدي ﻧـﺪارد ﺑﺨﻼف رواﯾﺎت رواﻓﺾ ﮐﻪ ﻣـﺪام ﭼﻮن ﻟّﺘﻪ ﺣﯿﺾ ﻣﺴـﺘﻮر و ﻣﺨﻔﯽ ﻣﺎﻧـﺪه ﺑﯿﺸﺘﺮ اﯾﻦ‬‫ﻗﺴﻢ رواﯾﺎت ﻣﺠﺎل ﺗﻠﺒﯿﺲ و ﺟﻌﻞ و دﺧﻞ و اﻓﺘﺮاﺳﺖ اﻧﺘﻬﯽ ﭘﺲ ﺣﺴﺐ اﯾﻦ اﻓﺎده ﻣﻠﺘﺎﻧﯽ ﺣﺎﻣﯽ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﺜﻤﺎﻧﯽ اﺟﻠـﺢ ﻣﻌﺪل و ﻣﺰﮐﯽ و‬‫ﺻـﺎﺣﺐ دﯾﺎﻧﺖ و ﺗﻘﻮي ﺑﺎﺷـﺪ و رواﯾﺎت او در ﻫﺮ ﻋﺼـﺮ و ﻫﺮ ﻃﺒﻘﻪ ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﻌﺮوف و در ﻣﺤﺎﻓﻞ و ﻣﺠﺎﻟﺲ و ﺑﺮ ﺳـﺮ ﻣﻨﺎﺑﺮ ﻣـﺬﮐﻮر و‬‫ﻣﺪروس و ﺑﺴﺒﺐ ﻣﺰﯾﺪ ﺷﻬﺮت و ﻇﻬﻮر ﺗﻠﺒﯿﺲ و دﺧﻞ و ﺟﻌﻞ و اﻓﺘﺮا در آن اﻣﮑﺎن ﻋﺎدي ﻧﺪارد دﻫﻢ آﻧﮑﻪ از اﺟﻠﺢ اﮐﺎﺑﺮ اﺋّﻤﻪ ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ‬‫و اﺟﻠﻪ اﻋﯿـﺎن اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳـﻨﯿﻪ ﻣﺜﻞ ﺷـﻌﺒﻪ و ﺳـﻔﯿﺎن ﺛﻮري و اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و اﺑﻮ اﺳﺎﻣﻪ و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻘﻄﺎن و ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻋﻮن و ﻏﯿﺮ اﯾﺸﺎن رواﯾﺖ‬‫ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﺟﻠﺢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺠّﯿﻪ و ﯾﻘﺎل ﻣﻌﺎوﯾﮥ اﻟﮑﻨﺪي اﺑﻮ ﺣﺠﯿﮥ و ﯾﻘﺎل اﺳﻤﻪ ﯾﺤﯿﯽ‬‫و اﻻﺟﻠﺢ ﻟﻘﺐ روي ﻋﻦ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق و اﻟﯽ اﻟﺰﺑﯿﺮ و ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ اﻻﺻﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة و اﻟﺸﻌﺒﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﻋﻨﻪ ﺷﻌﺒﮥ و ﺳﻔﯿﺎن اﻟﺜﻮري‬‫و اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و اﺑﻮ أﺳﺎﻣـﮥ و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻘﻄﺎن و ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻋﻮن و ﻏﯿﺮﻫﻢ و رواﯾﺖ ﺷـﺨﺺ ﻋـﺪل و ﺛﻘﻪ و ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن از ﺷﺨﺼـﯽ ﺣﺴـﺐ‬‫اﻓـﺎدات اﺋّﻤﻪ ﺳـﻨﯿﻪ دﻟﯿـﻞ وﺛﻮق و ﺟﻼـﻟﺖ و ﻋـﺪاﻟﺖ ﻣﺮوي ﻋﻨﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﻋّﻠﺎﻣﻪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ ﮐﻪ‬‫ﻣﺤﺎﻣـﺪ و ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﻏﺰﯾﺮه و ﻓﻀﺎﺋـﻞ و ﻣﺪاﺋـﺢ ﮐﺜﯿﺮه او ﺳﺎﺑﻘـﺎ ﺷـﻨﯿﺪي در ﺗﻄﻬﯿﺮ اﻟﺠﻨﺎن و اﻟﻠﺴﺎن ﻋﻦ اﻟﺨﻄﻮر و اﻟﺘﻔﻮه ﺑﺜﻠﺐ ﻣﻌﺎوﯾﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﺳﻔﯿـﺎن ﮐﻪ ﺑﺘﺼـﻨﯿﻒ آن داد ﺗﺼـﻠﺐ و ﺗﻌّﺼﺐ در ﺣﻤـﺎﯾﺖ ﺧﻠﯿﻔﻪ راﺑﻊ ﺳـﻨﯿﺎن داده ﺣﻘﯿﻘﺖ اﻧﺼﺎف و ﺣﻖﭘﺮﺳﺘﯽ ﺧﻮد و اﻫﻞ ﻧﺤﻠﻪ ﺧﻮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 241‬از ‪359‬‬‫ﮐﺎﻟﺸﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﻓﺮاروي ارﺑﺎب ﺑﺼﯿﺮت ﻧﻬﺎده‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪392 :‬‬‫ﻣﺠﺮد رواﯾﺖ اﺟﻼـء ﺻـﺤﺎﺑﻪ و ﺗـﺎﺑﻌﯿﻦ را از ﻣﻌـﺎوﯾﻪ دﻟﯿـﻞ ﮐﻤـﺎل اﺟﺘﻬﺎد و ﺑﺮاﻋﺖ ﻧﻘﺎﻫﺖ او ﮔﺮداﻧﯿـﺪه و ﻫـﺬه ﻋﺒﺎرﺗﻪ ﻓﯽ ذﮐﺮ ﻟا ﻔﻀﺎﺋﻞ‬‫اﻟﻤﺰﻋﻮﻣـﮥ ﻟﻤﻌﺎوﯾـﮥ ﻣﻨﻬﺎ اﻧﻪ ﺣﺎز ﺷـﺮف اﻻﺧـﺬ ﻋﻦ اﮐﺎﺑﺮ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﻟﻪ و ﺷـﺮف اﺧﺬ ﮐﺜﯿﺮﯾﻦ ﻣﻦ اﺟﻼء اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﻋﻨﻪ و‬‫ذﻟﮏ اﻧﻪ روي ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ و اﺧﺘﻪ أم اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ أم ﺣﺒﯿﺒﮥ و روي ﻋﻨﻪ ﻣﻦ اﺟﻼء اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و ﻓﻘﻬﺎﺋﻬﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ اﻟﺰﺑﯿﺮ و ﺟﺮﯾﺮ اﻟﺒﺠﻠﯽ و ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺑﻦ ﺧﺪﯾﺞ و اﻟﺴﺎﺋﺐ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ و اﻟﻨﻌﻤﺎن ﺑﻦ ﺑﺸـﯿﺮ و اﺑﻮ ﺳﻌﯿﺪ اﻟﺨﺪري و اﺑﻮ أﺳﺎﻣﮥ ﺑﻦ ﺳﻬﻞ و ﻣﻦ ﮐﺒﺎر‬‫اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﻓﻘﻬﺎﺋﻬﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺤﺎرث ﺑﻦ ﻧﻮﻓﻞ و ﻗﯿﺲ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎزم و ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺴـﯿﺐ و اﺑﻮ ادرﯾﺲ اﻟﺨﻮﻻﻧﯽ و ﻣﻦ ﺑﻌﺪﻫﻢ ﻋﯿﺴـﯽ‬‫ﺑﻦ ﻃﻠﺤﮥ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺒﯿﺮ ﺑﻦ ﻣﻄﻌﻢ و ﺣﻤﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﻮف و اﺑﻮ ﻣﺠﻠﺰ و ﺣﻤﺮان ﻣﻮﻟﯽ ﻋﺜﻤﺎن و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﯿﺮز و ﻋﻠﻘﻤﮥ‬‫ﺑﻦ وﻗـﺎص و ﻋﻤﯿﺮ ﺑﻦ ﻫـﺎﻧﯽ و ﻫﻤـﺎم ﺑﻦ ﻣﻨﺒﻪ و اﺑﻮ اﻟﻌﺮﯾﺎن اﻟﻨﺨﻌﯽ و ﻣﻄﺮف ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺸـﺨﯿﺮ و آﺧﺮون ﻓﺘﺎﻣﻞ ﻫﺆﻻء اﻷﺋّﻤـ ﮥ أﺋّﻤﮥ‬‫اﻻﺳـﻼم اﻟﺬﯾﻦ رووا ﻋﻨﻪ ﺗﻌﻠﻢ اﻧﻪ ﮐﺎن ﻣﺠﺘﻬﺪا أي ﻣﺠﺘﻬﺪ و ﻓﻘﯿﻬﺎ أّي ﻓﻘﯿﻪ ﭘﺲ رواﯾﺖ ﺷـﻌﺒﻪ و ﺳﻔﯿﺎن ﺛﻮري و اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك و اﺑﻮ اﺳﺎﻣﻪ‬‫و ﯾﺤﯿﯽ اﻟﻘﻄﺎن و ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻋﻮن و ﻏﯿﺮ اﯾﺸﺎن از اﺟﻠـﺢ ﻣﺜﺒﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ و ﻏﺎﯾﺖ ﻓﺨﺎﻣﺖ و ﻧﺒﺎﻟﺖ اﺟﻠـﺢ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺜﺒﺖ ﮐﻤﺎل‬‫اﺟﺘﻬﺎد و ﺑﺮاﻋﺖ ﻓﻘﺎﻫﺖ او ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮدﯾﺪ و زﻋﻢ ﺿـﻌﻒ و ﺑﻄﻼن رواﯾﺖ او ﻣﺜﻞ ﻫﺒﺎء ﻣﻨﺜﻮر از ﻫﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﭘﺎﺷـﯿﺪ و ﺳـﯿﻒ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺳـﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻠﺘﺎﻧﯽ رواﯾﺖ ﻣﺎﻟﮏ و اﺑﻮ ﺣﻨﯿﻔﮥ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﺷـﻌﺒﻪ و ﺳﻔﯿﺎﻧﯿﻦ را از اﻣﺎم ﺑﺤﻖ ﻧﺎﻃﻖ ﺣﻀﺮت ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﺑﺘﻮﺛﯿﻖ‬‫آن ﺟﻨﺎب ﻣﻌﺒﺮ ﻧﻤﻮده و ﻧﯿﺰ ﺑﺠﻬﺖ رواﯾﺖ اﯾﺸﺎن از اﻧﺤﻀـﺮت ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻘﻄﺎن را ﮐﻪ اﻣﺎم اﻷﺋﻤﮥ و ﺷـﯿﺦ اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ ﺳـﻨّﯿﻪ اﺳﺖ در‬‫ﺣﻖ آن ﺣﻀـﺮت ﮐﻠﻤﻪ ﺧﺒﯿﺜﻪ اﺟـﺪ ﻣﻨﻪ ﻓﯽ ﻧﻔﺴـﯽ ﺷـﯿﺌﺎ ﺑﺮ زﺑﺎن ﺗﺮﺟﻤﺎن آورده ﻫﯿﭻ ﻣﯿﺮز داﻧﺴـﺘﻪ و ﻫﺬه ﻋﺒﺎرﺗﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﻨﺒﯿﻪ اﻟﺬي ﻫﻮ ﻋﯿﻦ‬‫اﻟﺘﻤﻮﯾﻪ ﻗﻮﻟﻪ ﻗﺎل ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻘﻄﺎن ﺷـﯿﺦ اﻟﺒﺨﺎري اﺟﺪ ﻣﻨﻪ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﯽ ﺷﯿﺌﺎ اﻟﺦ ﮔﻔﺘﻦ ﯾﮏ ﮐﺲ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﺑﺴﺒﺐ وﺿﻊ و ﮐﺬب و‬‫اﻓﺘﺮا ﮐﻪ رواﻓﺾ ﺑﺮ آن ﺟﻨﺎب ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ و اﯾﻦ ﮐﺲ را ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺣﺎل واﺿﺢ ﻧﺸﺪه و ﮔﻤﺎن ﻓﺎﺳﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪393 :‬‬‫ﺑﻬﻢ رﺳﯿﺪ دﻟﯿﻞ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﺟﻤﯿﻊ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ آن ﺟﻨﺎب را ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻧﻤﯽﮐﻨﻨﺪ ﭼﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﻗﻄﺎن در ﺟﻨﺐ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ از آﻧﺠﻨﺎب‬‫رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﺑﻬﯿﭻ ﻧﻤﯽارزد در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﻓﯽ اﺳﻤﺎء اﻟﺮﺟﺎل و ﻣﺨﺘﺼﺮ او ﺗﻬﺬﯾﺐ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ روي ﻋﻨﻪ ﺧﻠﻖ ﻻ ﯾﺤﺼﻮن ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻨﻪ‬‫ﻣﻮﺳـﯽ و ﺷـﻌﺒﮥ و اﻟﺴـﻔﯿﺎﻧﺎن و ﻣﺎﻟﮏ و وﻫﺐ و ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ و ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب اﻟﺜﻘﻔﯽ و اﺑﻮ ﻋﺎﺻﻢ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ اﻻﻧﺼﺎري و ﻫﻮ‬‫اﮐﺒﺮ ﻣﻨﻪ و ﻗﺎل اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺛﻘـﮥ و ﮐﺬا و ﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮه و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺛﻘﮥ ﻻ ﯾﺴـﺌﻞ ﻋﻦ ﻣﺜﻠﻪ و ﻋﻦ أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﮥ ﻗﺎل ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﺪا اﻓﻘﻪ‬‫ﻣﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ و ﻟﻤﺎ راﯾﺘﻪ دﺧﻠﻨﯽ ﻣﻦ اﻟﻬﯿﺒﮥ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺪﺧﻠﻨﯽ ﻻﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻤﻨﺼﻮر اﻧﺘﻬﯽ و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ذﻫﺒﯽ رواﯾﺖ‬‫اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ و اﺑﻦ ﺣﺰم را از اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻧﺲ ﺑﻦ دﻟﻬﺎث اﻻﻧﺪﻟﺴﯽ اﻟﺪﻻﺋﯽ ﻣﺜﺒﺖ ﺟﻼﻟﺖ او ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻋﺒﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ‬‫أي ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ ﺗﻮﻓﯽ اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس اﻟﻌﺬري اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻧﺲ ﺑﻦ دﻟﻬﺎث اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﺪﻻﺋﯽ و دﻻﯾﮥ ﻣﻦ ﻋﻤﻞ‬‫اﻟﻤﺰﯾﮥ ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﻣﺎت ﻓﯽ ﺷﻮال و ﻟﻪ ﺧﻤﺲ و ﺛﻤﺎﻧﻮن ﺳـﻨﮥ ﺣﺞ ﺳﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ ﻣﻊ اﺑﻮﯾﻪ ﻓﺠﺎور ﺛﻤﺎﻧﯿﮥ اﻋﻮام و ﺻﺤﺐ ﻫﻮ أﺑﺎ‬‫ذر ﻓﺘﺨﺮج ﺑﻪ و روي ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺟﻬﻀﻢ و ﻃﺎﺋﻔﺘﻪ و ﻣﻦ ﺟﻼﻟﺘﻪ ان اﻣﺎﻣﯽ اﻻﻧـﺪﻟﺲ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ و اﺑﻦ ﺣﺰم روﯾﺎ ﻋﻨﻪ و ﻟﻪ ﮐﺘﺎب‬‫دﻻﺋﻞ اﻟﻨﺒﻮة و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﻟﻤﻘﺮي اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ اﻻﺷـﻌﺮي ﮐﻪ ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﻋﻠّﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺳـﻤّﯿﻪ او از ﺧﻼﺻـﮥ اﻻﺛﺮ ﻣﺤّﺒﯽ واﺿﺢ و‬‫ﻻـﺋﺤﺴﺖ در ﮐﺘـﺎب ﻧﻔـﺢ اﻟﻄﯿﺐ ﻋﻦ ﻏﺼﻦ اﻻﻧـﺪﻟﺲ اﻟﺮﻃﯿﺐ رواﯾﺖ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ و ﺧﻄﯿﺐ ﺑﻐـﺪادي را از اﺑﻮ اﻟﻮﻟﯿـﺪ ﺑـﺎﺟﯽ ﺳـﺒﺐ‬‫اﻓﺘﺨـﺎر داﻧﺴـﺘﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺗﺮﺟﻤﻪ اﺑﻮ اﻟﻮﻟﯿـﺪ اﻟﺒﺎﺟﯽ ﮔﻔﺘﻪ و ﻣّﻤﺎ ﯾﻔﺘﺨﺮ ﺑﻪ اﻧﻪ روي ﻋﻨﻪ ﺣﺎﻓﻈﺎ اﻟﻤﻐﺮب و اﻟﻤﺸـﺮق اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ و‬‫اﻟﺨﻄﯿﺐ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ اﻟﺒﻐـﺪادي و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻬﻤﺎ و ﻫﻤﺎ أﺳّﻦ ﻣﻨﻪ و اﮐﺒﺮ و اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤﯿﺪي و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟـّﺼ ﻘﻠﯽ و اﺣﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﺑﻦ ﻏﺰﻟﻮن و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﻄﺮﻃﻮﺳـﯽ و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﺴـﺒﺘﯽ و اﺑﻮ ﺑﺤﺮ ﺳـﻔﯿﺎن ﺑﻦ اﻟﻌﺎﺻـﯽ و ﻣﻤﻦ روي ﻋﻨﻪ اﺑﻨﻪ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳـﻢ‬‫اﺣﻤﺪ و ﮐﺎن ﻟﻤﺎ رﺟﻊ اﻟﯽ اﻻﻧﺪﻟﺲ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 242‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪394 :‬‬‫ﻓﺸﺎ ﻋﻤﻠﻪ و ﺗﻬﯿﺄت اﻟـّﺪﻧﯿﺎ ﻟﻪ و ﻋﻈﻢ ﺟﺎﻫﻪ و اﺟﺰﻟﺖ ﻟﻪ اﻟﺼـﻼت ﻓﻤﺎت ﻋﻦ ﻣﺎل واﻓﺮ و ﺗﺮﺳﻞ ﻟﻠﻤﻠﻮك و وﻟﯽ اﻟﻘﻀﺎء ﺑﻌّﺪة ﻣﻮاﺿﻊ رﺣﻤﻪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ و ﻧﯿﺰ ﺣﺴﺐ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﯾـﻮب ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺎﺑﻦ ﻗﯿﻢ اﻟﺠـﻮزﯾﻪ اﺣـﺪ اﻟﻘﻮﻟﯿﻦ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ‬‫ﺑﻤﺠﺮد رواﯾﺖ ﻋـﺪل از ﻏﯿﺮ ﺧﻮد ﺗﻌـﺪﯾﻞ آن ﻏﯿﺮﺳﺖ اﮔﺮ ﭼﻪ راوي ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺑﺘﻌـﺪﯾﻞ ﻣﺮوي ﻋﻨﻪ ﻧﮑﻨـﺪ و اﯾﻦ ﻣـﺬﻫﺐ از اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ‬‫ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﻗﺎل ﻓﯽ زاد اﻟﻤﻌﺎد ﻓﯽ ﻫﺪي ﺧﯿﺮ اﻟﻌﺒﺎد ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﮐﻼم ﻓﯽ ﺳﻨﺪ ﺑﻌﺾ اﻻﺣﺎدﯾﺚ و ﻋﻨﯽ ﺑﺎﻟﻤﺠﻬﻮل اﻟﺮﺟﻞ اﻟﺼﺎﻟﺢ اﻟﺬي ﺷﻬﺪ ﻟﻪ‬‫اﺑﻮ اﻟﺰﺑﯿﺮ ﺑﺎﻟّﺼﻼح و ﻻ رﯾﺐ ان ﻫﺬه اﻟﺸﻬﺎدة ﻻ ﺗﻌﺮف ﺑﻪ و ﻟﮑﻦ اﻟﻤﺠﻬﻮل إذا ﻋﺪﻟﻪ اﻟﺮاوي ﻋﻨﻪ ﺗﺜﺒﺖ ﻋﺪاﻟﺘﻪ و ان ﮐﺎن واﺣﺪا ﻋﻠﯽ اﺻﺢ‬‫اﻟﻘﻮﻟﯿﻦ ﻓﺎن اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻣﻦ ﺑﺎب اﻻﺧﺒﺎر و اﻟﺤﮑﻢ ﻻ ﻣﻦ ﺑﺎب اﻟﺸـﻬﺎدة و ﻻ ﺳـّﯿﻤﺎ اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻓﯽ اﻟﺮواﯾﮥ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﮑﺘﻔﯽ ﻓﯿﻪ ﺑﺎﻟﻮاﺣﺪ و ﻻ ﯾﺰﯾﺪ ﻋﻠﯽ‬‫اﺻﻞ ﻧﺼﺎب اﻟﺮواﯾـﮥ ﻫﺬا ﻣﻊ ان اﺣﺪ اﻟﻘﻮﻟﯿﻦ ان ﻣﺠﺮد رواﯾﮥ اﻟﻌﺪل ﻋﻦ ﻏﯿﺮه ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻟﻪ و ان ﻟﻢ ﯾﺼـّﺮح ﺑﺎﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﮐﻤﺎ ﻫﻮ اﺣﺪي ﻟا ﺮواﯾﺘﯿﻦ‬‫ﻋﻦ اﺣﻤﺪ و اﻣﺎ إذا روي ﻋﻨﻪ و ﺻـّﺮح ﺑﺘﻌﺪﯾﻠﻪ ﺧﺮج ﻋﻦ اﻟﺠﻬﺎﻟﮥ اﻟﻠﺘﯽ ﺗﺮّد ﻻﺟﻠﻬﺎ رواﯾﺘﻪ ﻻ ﺳّﯿﻤﺎ إذا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻣﻌﺮوﻓﺎ ﺑﺎﻟﺮواﯾﮥ ﻋﻦ ﻟا ﻀﻌﻔﺎء‬‫و اﻟﻤﺘﻬﻤﯿﻦ ﯾﺎزدﻫﻢ آﻧﮑﻪ از ﻋﺒﺎرت ﺗﻬـﺬﯾﺐ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ ﮐﻪ در وﺟﻪ ﺳﺎﺑﻖ ﻣـﺬﮐﻮر ﺷـﺪ درﯾﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ ﺷـﻌﺒﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﻫﺴﺖ ﮐﻪ از‬‫اﺟﻠﺢ رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧﺪ و ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮ اﻓﺎدات اﺋﻤﻪ ﻗﻮم ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺷـﻌﺒﻪ رواﯾﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ ﻣﮕﺮ از ﺛﻘﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺳـﺒﮑﯽ در ﺷـﻔﺎء‬‫اﻻﺳﻘﺎم ﻓﯽ زﯾﺎرة ﺧﯿﺮ اﻻﻧﺎم در ﻣﻘﺎم ﺗﻮﺛﯿﻖ ﺳﻨﺪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ زار ﻗﺒﺮي وﺟﺒﺖ ﻟﻪ ﺷﻔﺎﻋﺘﯽ‬‫ﮐﻪ ﺣـﺪﯾﺚ اّول از ﺑـﺎب اول ﮐﺘـﺎﺑﺴﺖ ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﻫﻼـل ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻋـﺪي ارﺟﻮ اﻧّﻪ ﻻـ ﺑـﺎس ﺑﻪ و اّﻣﺎ ﻗﻮل أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ اﻟﺮازي ﻓﯿﻪ اﻧّﻪ‬‫ﻣﺠﻬﻮل ﻓﻼ ﯾﻀـّﺮه ﻓﺎﻧّﻪ اﻣﺎ ان ﯾﺮﯾـﺪ ﺟﻬﺎﻟـﮥ اﻟﻌﯿﻦ او ﺟﻬﺎﻟـﮥ اﻟﻮﺻﻒ ﻓﺎن زاد ﺟﻬﺎﻟـﮥ اﻟﻌﯿﻦ و ﻫﻮ ﻏﺎﻟﺐ اﺻـﻄﻼح اﻫﻞ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن ﻓﯽ ﻫﺬا‬‫اﻻﻃﻼق ﻓﺬﻟﮏ ﻣﺮﺗﻔﻊ ﻋﻨﻪ ﻷﻧّﻪ ﻗﺪ روي ﻋﻨﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﺎﺑﺮ اﻟﻤﺤﺎرﺑﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪395 :‬‬‫اﻻﺣﻤﺴـﯽ و اﺑﻮ أﻣـّﯿ ﮥ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟّﻄﺮﺳﻮﺳـﯽ و ﻋﺒﯿـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺮزاق و اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﺳـﻬﻞ و ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﺮوزي و ﺑﺮواﯾﮥ‬‫اﻻﺛﻨﯿﻦ ﯾﻨﺘﻔﯽ ﺟﻬﺎﻟـﮥ اﻟﻌﯿﻦ ﻓﮑﯿﻒ رواﯾﮥ ﺳـﺒﻌﮥ و ان أراد ﺟﻬﺎﻟﮥ اﻟﻮﺻﻒ ﻓﺮواﯾﮥ اﺣﻤﺪ ﯾﺮﻓﻊ ﻣﻦ ﺷﺎﻧﻪ ﻻ ﺳـﯿﻤﺎ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻪ اﺑﻦ ﻋﺪي ﻓﯿﻪ و ﻣﻤﻦ‬‫ذﮐﺮه ﻓﯽ ﻣﺸﺎﯾﺦ اﺣﻤﺪ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج ﺑﻦ اﻟﺠﻮزي و اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق اﻟﺼـﺮﯾﻔﯿﻨﯽ و اﺣﻤﺪ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﯾﺮوي اﻟّﺎ ﻋﻦ ﺛﻘﮥ و ﻗﺪ ﺻّﺮح اﻟﺨﺼﻢ‬‫ﯾﻌﻨﯽ اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﮥ ﺑﺬﻟﮏ ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﺬي ﺻـّﻨﻔﻪ ﻓﯽ اﻟّﺮد ﻋﻠﯽ اﻟﺒﮑﺮي ﺑﻌﺪ ﻋﺸﺮ ﮐﺮارﯾﺲ ﻣﻨﻪ ﻗﺎل ان اﻟﻘﺎﺋﻠﯿﻦ ﺑﺎﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻣﻦ ﻋﻠﻤﺎء‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻧﻮﻋـﺎن ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ﻟﻢ ﯾﺮو اﻟّﺎ ﻋﻦ ﺛﻘـﮥ ﻋﻨـﺪه ﮐﻤﺎﻟﮏ و ﺷـﻌﺒﮥ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﻬـﺪي و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و‬‫ﮐـﺬﻟﮏ اﻟﺒﺨﺎري و اﻣﺜﺎﻟﻪ و ﻗﺪ ﮐﻔﺎﻧﺎ اﻟﺨﺼﻢ ﺑﻬﺬا اﻟﮑﻼم ﻣﺆﻧﮥ ﺗﺒﯿﯿﻦ ان اﺣﻤﺪ ﻻ ﯾﺮوي اﻟّﺎ ﻋﻦ ﺛﻘﮥ و ح ﻻ ﯾﺒﻘﯽ ﻟﻪ ﻣﻄﻌﻦ ﻓﯿﻪ از اﻓﺎده اﺑﻦ‬‫ﺗﯿﻤﯿﻪ ﮐﻪ ﻋﻼﻣﻪ ﺳﺒﮑﯽ ﺑﺎن اﺣﺘﺠﺎج و اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺮ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﻫﻼل ﻧﻤﻮده در ﮐﻤﺎل وﺿﻮح و ﻇﻬﻮرﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﻌﺒﻪ رواﯾﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ‬‫ﻣﮕﺮ از ﺛﻘﻪ ﭘﺲ ﻇﺎﻫﺮ و آﺷـﮑﺎر ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﻪ اﺟﻠﺢ ﻗﻄﻌﺎ و ﺣﺘﻤﺎ ﺛﻘﻪ و ﻣﻌﺘﻤﺪ و ﯾﻘﯿﻨﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﻣﻌﺘﺒﺮ و ﻣﺴـﺘﻨﺪﺳﺖ ﭘﺲ ﻗﺪح ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫ﮐﻪ از ﻃﺮﯾﻖ اﺟﻠﺢ ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﺻـﺮﯾﺢ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ و ﻣﻌﺎﻧﺪت اﻟﺘﺰام ﺷـﻌﺒﻪ ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻘﺎم و رّد ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺮ اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﻪ و ﺳـﺒﮑﯽ ﻋﻤﺪة اﻻﻋﻼم ﺑﺎﺷـﺪ‬‫دوازدﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ از اﺟﻠـﺢ در ﻣﺴـﻨﺪ ﺧﻮد رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﻪ ﺳـﻨﺪي ﮐﻪ در ان اﺟﻠﺢ‬‫واﻗﻊﺳﺖ رواﯾﺖ ﮐﺮده ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﮐﻤﺎ ﺳﻤﻌﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ‬‫ﺛﻨﺎ اﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ ﺣﺪﺛﻨﯽ اﺟﻠﺢ اﻟﮑﻨﺪي ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻌﺜﯿﻦ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻋﻠﯽ‬‫اﺣـﺪﻫﻤﺎ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻋﻠﯽ اﻵﺧﺮ ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿـﺪ ﻓﻘﺎل إذا اﻟﺘﻘﯿﺘﻢ ﻓﻌﻠّﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺎس و إذا اﻓﺘﺮﻗﺘﻤﺎ ﻓﮑﻞ واﺣـﺪ ﻣﻨﮑﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺟﻨﺪه‬‫ﻗﺎل ﻓﻠﻘﯿﻨﺎ ﺑﻨﯽ زﺑﯿـﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﻘﺘﻠﻨﺎ اﻟﻤﻘﺎﺗﻠـﮥ و ﺳﺒﯿﻨﺎ اﻟﺬرﯾـﮥ ﻓﺎﺻـﻄﻔﯽ ﻋﻠّﯽ اﻣﺮأة ﻣﻦ اﻟﺴﺒﯽ ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻗﺎل ﺑﺮﯾـﺪة ﻓﮑﺘﺐ ﻣﻌﯽ ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﺨﺒﺮه ﺑﺬﻟﮏ ﻓﻠﻤﺎ اﺗﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪396 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 243‬از ‪359‬‬‫ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ دﻓﻌﺖ اﻟﮑﺘﺎب ﻓﻘﺮئ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺮأﯾﺖ اﻟﻐﻀﺐ ﻓﯽ وﺟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻫﺬا ﻣﮑﺎن‬‫اﻟﻌﺎﺋﺬ ﺑﮏ ﺑﻌﺜﺘﻨﯽ ﻣﻊ رﺟﻞ و أﻣﺮﺗﻨﯽ ان اﻃﯿﻌﻪ ﻓﻔﻌﻠﺖ ﻣﺎ ارﺳـﻠﺖ ﺑﻪ ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ‬‫ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻫﺮ ﮔﺎه رواﯾﺖ اﺣﻤﺪ از اﺟﻠﺢ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر اﺟﻠﺢ ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ وﺿﻮح و ﻇﻬﻮر رﺳﯿﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده‬‫اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ ﻣﺪﯾﻨﯽ اﺧﺮاج ﻧﮑﺮده اﺳﺖ اﺣﻤﺪ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد ﻣﮕﺮ از ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻧﺰد اﺣﻤﺪ ﺻﺪق او و دﯾﺎﻧﺖ او ﻧﻪ از ﮐﺴﯽ‬‫ﮐﻪ ﻃﻌﻦ ﮐﺮده ﺷﺪ در اﻣﺎﻧﺖ او و ﻧﯿﺰ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ ﻣﺪﯾﻨﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد اﺣﺘﯿﺎط ﻧﻤﻮده از روي اﺳﻨﺎد و ﻣﺘﻦ و‬‫وارد ﻧﮑﺮده ﻣﮕﺮ اﺣﺎدﯾﺜﯽ ﮐﻪ ﺻـﺤﯿﺢ اﺳﺖ ﺳـﻨﺪ آن و دﻟﯿﻞ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ را از اﻓﺎده ﺧﻮد اﺣﻤـﺪ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﺒﮑﯽ‬‫در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮐﻤﺎ ﺳﻤﻌﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﻓﺮﻣﻮده ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﻟﻢ ﯾﺨﺮج أي اﺣﻤﺪ ﻓﯽ اﻟﻤﺴﻨﺪ اﻻ ﻋّﻤﻦ ﺛﺒﺖ ﻋﻨﺪه ﺻﺪﻗﻪ و دﯾﺎﻧﺘﻪ‬‫دون ﻣﻦ ﻃﻌﻦ ﻓﯽ اﻣـﺎﻧﺘﻪ اﻟﯽ ان ﻗﺎل اﻟﺴـﺒﮑﯽ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻣﻮﺳـﯽ و ﻣﻦ اﻟـﺪﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ ان ﻣﺎ اودﻋﻪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤـﺪ رح ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪه ﻗـﺪ اﺣﺘﺎط ﻓﯿﻪ‬‫اﺳﻨﺎدا و ﻣﺘﻨﺎ و ﻟﻢ ﯾﻮرد ﻓﯿﻪ اﻟّﺎ ﻣﺎ ﺻّﺢ ﺳﻨﺪه ﻣﺎ‬‫اﺧﺒﺮﻧـﺎ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤـﺪاد ﻗـﺎل اﻧﺎ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ و اﻧﺎ اﺑﻮ اﻟﺤﺴـﯿﻦ و اﻧﺎ اﺑﻦ اﻟﻤـﺬﻫﺐ ﻗﺎﻻ اﻧﺎ اﻟﻘﻄﯿﻌﯽ ﺛﻨﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫ﺟﻌﻔﺮ ﺛﻨﺎ ﺷـﻌﺒﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﺘّﯿﺎح ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ زرﻋـﮥ ﯾﺤـﺪث ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﻋﻦ اﻟﻨﺒﯽ اﻧّﻪ ﻗﺎل ﯾﻬﻠﮏ اّﻣﺘﯽ ﻫﺬا اﻟﺤّﯽ ﻣﻦ ﻗﺮﯾﺶ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﻤﺎ‬‫ﺗﺎﻣﺮﻧﺎ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﻟﻮ ان اﻟّﻨﺎس اﻋﺘﺰﻟﻮﻫﻢ‬‫ﻗﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﻟﯽ أﺑﯽ ﻓﯽ ﻣﺮﺿﻪ اﻟﺬي ﻣﺎت ﻓﯿﻪ اﺿﺮب ﻋﻠﯽ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﺎﻧّﻪ ﺧﻼف اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﯾﻌﻨﯽ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺳﻤﻌﻮا و اﻃﯿﻌﻮا‬‫و ﻫـﺬا ﻣﻊ ﺛﻘـﮥ رﺟﺎل اﺳـﻨﺎده ﺣﯿﻦ ﺷّﺬ ﻟﻔﻈﻪ ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺸﺎﻫﯿﺮ اﻣﺮ ﺑﺎﻟﻀـﺮب ﻋﻠﯿﻪ ﻓﮑﺎن دﻟﯿﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻗﻠﻨﺎه ﺳـﯿﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺷﻌﯿﺐ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ از اﺟﻠﺢ در ﺻﺤﯿﺢ ﺧﻮد رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از ﮐﺘﺐ رﺟﺎل ﻣﺜﻞ ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ و ﺗﻘﺮﯾﺐ و ﻏﯿﺮ ان و اﻓﺎده‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪397 :‬‬‫ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﻵﻟﯽ ﻣﺼﻨﻮﻋﻪ ﮐﻤﺎ ﺳﻤﻌﺖ اﻧﻔﺎ واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ و ﺷﺮط ﻧﺴﺎﺋﯽ در رﺟﺎل ﺣﺴﺐ اﻓﺎدات ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺑﺎ ﮐﻤﺎل اﺷﺪﺳﺖ از ﺷﺮط‬‫ﺑﺨـﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔـﺎظ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﻧﺴـﺎﺋﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺳﺄﻟﺖ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﻋﻦ رﺟﻞ ﻓﻮﺛﻘﻪ ﻓﻘﻠﺖ ﻗﺪ‬‫ﺿﻌﻔﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﺑﻨّﯽ اّن ﻻﺑﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺷـﺮﻃﺎ ﻓﯽ اﻟّﺮﺟﺎل اﺷـّﺪ ﻣﻦ ﺷـﺮط اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺳـﺒﮑﯽ در‬‫ﻃﺒﻘـﺎت ﺷـﺎﻓﻌﯿﻪ ﮐﺒﺮي ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﻧﺴـﺎﺋﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻃـﺎﻫﺮ اﻟﻤﻘﺪﺳـﯽ ﺳـﺄﻟﺖ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﻋﻦ رﺟﻞ ﻓﻮﺛﻘﻪ ﻓﻘﻠﺖ ﻗـﺪ ﺿـﻌﻔﻪ‬‫اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﺑﻨّﯽ ان ﻻﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺷـﺮﻃﺎ ﻓﯽ اﻟﺮﺟﺎل اﺷّﺪ ﻣﻦ ﺷﺮط اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴﻠﻢ و ﺧﻠﯿﻞ ﺑﻦ اﺑﯿﮏ اﻟﺼﻔﺪي در واﻓﯽ اﻟﻮﻓﯿﺎت‬‫ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﻧﺴـﺎﺋﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ اﻟﻤﻘﺪﺳـﯽ ﺳﺎﻟﺖ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﻋﻦ رﺟﻞ ﻓﻮﺛﻘﻪ ﻓﻘﻠﺖ ﺿـﻌﻔﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﺑﻨّﯽ ان ﻻﺑﯽ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺷـﺮﻃﺎ ﻓﯽ اﻟﺮﺟﺎل اﺷﺪ ﻣﻦ ﺷـﺮط اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﮐﺘﺎب اﻟﻨﮑﺖ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﻮم اﺑﻦ اﻟﺼﻼح در ﺷﺮح‬‫اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﻣﺬﻫﺐ ﻧﺴﺎﺋﯽ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺧﺮاج ﮐﻨﺪ از ﻫﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ اﺟﻤﺎع ﺑﺮ ﺗﺮك او واﻗﻊ ﻧﺸﺪه ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻧﻘﻞ ﻋﻨﻪ ﮔﻔﺘﻪ ان اﻟﻤﺮاد اﺟﻤﺎع‬‫ﺧﺎّص و ذﻟﮏ ان ﮐﻞ ﻃﺒﻘـﮥ ﻣﻦ ﻧﻘﺎد اﻟﺮﺟﺎل ﻻ ﻏﯿﺮ ﻣﻦ ﻣﺸّﺪد و ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻓﻤﻦ اﻻوﻟﯽ ﺷـﻌﺒﮥ و اﻟﺜﻮري و ﺷـﻌﺒﮥ اﺷﺪﻫﻤﺎ و ﻣﻦ اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﯾﺤﯿﯽ‬‫اﻟﻘﻄـﺎن و اﺑﻦ ﻣﻬـﺪي و ﯾﺤﯿﯽ اﺷـّﺪ و ﻣﻦ اﻟﺜﺎﻟﺜـﮥ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺣﻤـﺪ و ﯾﺤﯿﯽ اﺷـّﺪ و ﻣﻦ اﻟﺮاﺑﻌـﮥ اﺑﻮ ﺣـﺎﺗﻢ و اﻟﺒﺨـﺎري و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ اﺷـّﺪ و‬‫اﻟّﻨﺴـﺎﺋﯽ ﻻـ ﯾﺘﺮك اﻟﺮﺟـﻞ إذا وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻬـﺪي و ﺿـّﻌﻔﻪ اﻟﻘﻄﺎن ﻟﻤﺎ ﻋﺮف ﻣﻦ ﺗﺸﺪﯾـﺪه ﺑﻞ ﺣﯿﻦ ﯾﺠﺘﻤﻊ اﻟﺠﻤﯿﻊ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﮐﻪ و اﻻ ﻓﮑﻢ ﻣﻦ‬‫رﺟﻞ اﺧﺮج ﻟﻪ اﺑﻮ داود و اﻟﺘﺮﻣـﺬي و ﺗﺠﻨﺐ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ اﺧﺮاج ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﺑﻞ ﻗـﺪ ﺗﺠﻨﺐ اﺧﺮاج ﺣـﺪﯾﺚ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻦ رﺟﺎل اﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ ﺣﺘﯽ ﻗﺎل‬‫ﺑﻌﺾ اﻟﺤﻔﺎظ اّن ﺷـﺮﻃﻪ ﻓﯽ اﻟﺮﺟﺎل اﻗﻮي ﻣﻦ ﺷـﺮﻃﻬﻤﺎ و ﻋﺒﺪ اﻟﺮؤف ﻣﻨﺎوي در ﻓﯿﺾ اﻟﻘﺪﯾﺮ ﺷـﺮح ﺟﺎﻣﻊ ﺻﻐﯿﺮ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﻧﺴﺎﺋﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل‬‫اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﻟﻪ ﺷﺮط ﻓﯽ اﻟّﺮﺟﺎل اﺷﺪ ﻣﻦ اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺷﺮط ﻧﺴﺎﺋﯽ در رﺟﺎل ﺷﺪ از ﺷﺮط ﺷﯿﺨﯿﻦ ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺨﺎري و ﻣﺴﻠﻢ ﺑﺎﺷﺪ و اﺟﻠﺢ‬‫او رواﯾﺖ ﻧﺴﺎﯾﯿﺴﺖ ﺑﺎﻟﻀﺮورة واﺿﺢ ﮔﺮدﯾﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 244‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪398 :‬‬‫ﮐﻪ اﺟﻠـﺢ از ﺟﻤﻌﯽ از روات ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ اﺻـﻠﺢ و اﻓﻠـﺢ و اﻧﺠﺢ و اﺳّﺪ و ﻣﺼﺪاق ﺷـﺮط اﮐﻤﻞ و اﻓﻀﻞ ارﺷﺪ و اﺷﺪﺳﺖ و ﻫﺮ ﮔﺎه ﺛﺎﺑﺖ‬‫ﺷﺪ ﮐﻪ اﺟﻠﺢ ﻧﺰد ﻧﺴﺎﺋﯽ ﻣﺼﺪاق ﺷـﺮﻃﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﺷّﺪﺳﺖ از ﺷـﺮط ﺷﯿﺨﯿﻦ ﯾﻌﻨﯽ از ﺟﻤﻌﯽ از روات ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ اﻓﻀﻠﺴﺖ ﭘﺲ ﺗﻀﻌﯿﻒ او‬‫ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺿﻌﯿﻒ و ﺳﺨﯿﻒ و ﺳﺒﺐ ﻏﺎﯾﺖ ﺗﻌﯿﯿﺮ و ﺗﻌﻨﯿﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺳﻌﺪ زﻧﺠﺎﻧﯽ ﮐﻪ اﻓﺎده او را در ﺑﺎب اﺷﺪّﯾﺖ ﺷﺮط‬‫ﻧﺴﺎﺋﯽ در رﺟﺎل اﮐﺎﺑﺮ أﺋّﻤﻪ ﺳـﻨّﯿﻪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧـﺪ از اﻓﺎﺧﻢ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ ﻧﺤﺎرﯾﺮﺳﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ‬‫در اﻧﺴﺎب در ﻧﺴﺒﺖ زﻧﺠﺎﻧﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺳﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﺷﯿﺦ اﻟﺤﺮم ﻓﯽ ﻋﺼﺮه ﮐﺎن ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻘﺪر ﻋﺎﻟﻤﺎ زاﻫﺪا ﮐﺎن‬‫اﻟّﻨﺎس ﯾﺘﺒّﺮﮐﻮن ﺑﻪ ﺣﺘﯽ ﻗﺎل ﺣﺎﺳـﺪه ﻻﻣﯿﺮ ﻣﮑـﮥ اّن اﻟّﻨﺎس ﯾﻘّﺒﻠﻮن ﯾﺪ اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻤﺎ ﯾﻘّﺒﻠﻮن اﻟﺤﺠﺮ اﻻﺳﻮد ﺣﺪث ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻫﻞ‬‫اﻟﺸـﺎم و ﻣﺼـﺮ ﺳـﻤﻊ ﻣﻨﻪ ﺟـﺪي اﻻﻣﺎم اﺑﻮ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ و اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﻔﺮﺷـﯽ و اﺑﻮ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ و ﻟﻢ ﯾﺮو ﻟﻨﺎ ﻋﻨﻪ اﻻ اﻻﺳـﺘﺎذ اﺑﻮ‬‫اﻟﻤﻈﻔﺮ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻨﻌﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﻘﺸـﯿﺮي و ﺗﻮﻓﯽ ﺑﻤﮑـﮥ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋـﮥ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ذﻫﺒﯽ در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﺜﺒﺖ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻘـﺪوة ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺷـﯿﺦ اﻟﺤﺮم اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﺳـﻤﻊ اﺑﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ‬‫ﻧﻈﯿﻒ اﻟﻔّﺮاء و اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﯿﻤﻮن اﻟّﺼﺪﻓﯽ ﺑﻤﺼﺮ و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳﻼﻣﮥ ﺑﻐّﺰة و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ ﺑﻦ ﻧﺠﺎﻧﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﺎﺳﺮ اﻟﺠﻮﺑﺮي و‬‫اﺑﺎ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﺑﻦ اﻟﻄﯿﺒﯽ ﺑـﺪﻣﺸﻖ و ﻫـﺬه اﻟﻄﺒﻘـﮥ ﺣـﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﻫﻮ اﮐﺒﺮ ﻣﻨﻪ و اﺑﻮ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺠّﺒﺎر اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ و‬‫ﻣﮑﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺴـ ﻼم اﻟﺮﻣﯿﻠﯽ و ﻫﺒـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻓﺎﺧﺮ و ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ اﻟﻤﻘﺪﺳـﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻨﻌﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﻘﺸـﯿﺮي و آﺧﺮون ﻗﺎل اﺑﻮ‬‫ﺳﻌﺪ اﻟﺴـﻤﻌﺎﻧﯽ ﺳـﻤﻌﺖ ﺑﻌﺾ ﻣﺸﺎﯾﺨﻨﺎ ﯾﻘﻮل ﮐﺎن ﺟّﺪك اﺑﻮ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﻋﺰم ان ﯾﺠﺎور ﺑﻤﮑﮥ ﻓﯽ ﺻـﺤﺒﮥ ﺳﻌﺪ اﻻﻣﺎم ﻓﺮاي ﻟﯿﻠﮥ واﻟﺪﺗﻪ ﮐﺎﻧّﻬﺎ‬‫ﮐﺸـﻔﺖ راﺳـﻬﺎ ﺗﻘﻮل ﯾـﺎ ﺑﻨﯽ ﺑﺤﻘﯽ ﻋﻠﯿﮏ اﻟّﺎ رﺟﻌﺖ ﺑﻤﺮو ﻓﺎﻧﯽ ﻻ اﻃﯿﻖ ﻓﺮاﻗﮏ ﻓﺎﻧﺘﺒﻬﺖ ﻣﻐﻤﻮﻣﺎ و ﻗﻠﺖ اﺷﺎور ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻓﺎﺗﯿﺘﻪ و ﻟﻢ‬‫أﻗﺪر ﻣﻦ اﻟﺰﺣﺎم ان اﮐّﻠﻤﻪ ﻓﻠﻤﺎ ﻗﺎم ﺗﺒﻌﺘﻪ ﻓﺎﻟﺘﻔﺖ اﻧّﯽ و ﻗﺎل ﯾﺎ اﺑﺎ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﻌﺠﻮز‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪399 :‬‬‫ﯾﻨﺘﻈﺮك و دﺧﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻓﻌﺮﻓﺖ اﻧﻪ ﺗﮑﻠﻢ ﻋﻠﯽ ﺿـﻤﯿﺮي ﻓﺮﺟﻌﺖ ﺗﻠﮏ اﻟﺴﻨﮥ و ﻋﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﻗﺎل راﯾﺖ اﺑﺎ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﻓﯽ اﻟﻨﻮم‬‫ﻓﻘﺎل ﻟﯽ ﻣﺮﺗﯿﻦ ان اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺒﻨﯽ ﻻﻫﻞ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺑﮑﻞ ﻣﺠﻠﺲ ﯾﺠﻠﺴﻮﻧﻪ ﺑﯿﺘﺎ ﻓﯽ اﻟﺠّﻨﮥ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﻃﺎف اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ اﻵﻓﺎق ﺛﻢ ﺟﺎور و ﺻﺎر ﺷﯿﺦ‬‫اﻟﺤﺮم و ﮐﺎن ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻣﺘﻘﻨﺎ ورﻋﺎ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﺒﺎدة ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺮاﻣﺎت و آﯾﺎت اﻟﯽ ان ﻗﺎل و إذا ﺧﺮج اﻟﯽ اﻟﺤﺮم ﯾﺨﻠﻮ اﻟﻤﻄﺎف و ﯾﻘّﺒﻠﻮن ﯾﺪه اﮐﺜﺮ‬‫ﻣﻤﺎ ﯾﻘّﺒﻠﻮن اﻟﺤﺠﺮ اﻻﺳﻮد اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﻣﻤﺎ ﺳـﻤﻌﻪ اﻟﺴـﻠﻔﯽ ﻣﻨﻪ ﺳـﻤﻌﺖ اﻟﺤّﺒﺎل ﯾﻘﻮل ﮐﺎن ﻋﻨـﺪﻧﺎ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻋﻠﯽ وﺟﻪ اﻻرض‬‫ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ ﻋﺼـﺮه و ﺳـﻤﻌﺖ ان ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀـﻞ اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﯾﻘﻮل ذﻟـﮏ و ﻗـﺎل ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺎ راﯾﺖ ﻣﺜﻞ اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﺳـﻤﻌﺖ اﺑﺎ‬‫اﺳـﺤﺎق اﻟﺤّﺒﺎل ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ ﻣﺜﻞ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟﻔﻀﻞ ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﮑﺮﺧﯽ اﻟﻔﻘﯿﻪ ﺳﺎﻟﺖ اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﻋﻦ اﻓﻀـﻞ‬‫ﻣﻦ راي ﻓﻘـﺎل ﺳـﻌﺪ اﻟﺰﻧﺠـﺎﻧّﯽ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻻﻧﺼـﺎري ﻗﻠﺖ ﻓﺎّﯾﻬﻤﺎ اﻓﻀﻞ ﻓﻘﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎن ﻣﺘﻘﻨﺎ و اّﻣﺎ اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﻓﮑﺎن اﻋﺮف‬‫ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻨﻪ و ذﻟﮏ اﻧﯽ ﮐﻨﺖ اﻗﺮأ ﻋﻠﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﺎﺗﺮك ﺷـﯿﺌﺎ ﻻﺟّﺮ ﺑﻪ ﻓﻔﯽ ﺑﻌﺾ ﯾﺮّد و ﻓﯽ ﺑﻌﺾ ﯾﺴـﮑﺖ و اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﮐﻨﺖ إذا ﺗﺮﮐﺖ‬‫اﺳﻢ رﺟﻞ ﯾﻘﻮل ﺗﺮﮐﺖ ﺑﯿﻦ ﻓﻼن و ﻓﻼن ﻓﻼﻧﺎ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺳﻌﺪ اﻟﺴﻤﻌﺎﻧﯽ ﺻﺪق ﮐﺎن ﺳﻌﺪ اﻋﺮف ﺑﺤﺪﯾﺜﻪ ﻟﻘﻠّﺘﻪ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎن ﻣﮑﺜﺮا ﻗﺎل اﺑﻦ‬‫ﻃﺎﻫﺮ ﺳﻤﻌﺖ اﻟﻔﻘﯿﻪ ﻫّﯿﺎج ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪ ﯾﻘﻮل ﯾﻮم ﻻ اري ﻓﯿﻪ ﺳﻌﺪا ﻻ اﻋﺘّﺪ اﻧّﯽ ﻋﻤﻠﺖ ﺧﯿﺮا و ﮐﺎن ﻫّﯿﺎج ﯾﻌﺘﻤﺮ ﮐﻞ ﯾﻮم ﺛﻼث ﻋﻤﺮ اﻟﯽ ان ﻗﺎل‬‫ﺳﺌﻞ ﻋﻨﻪ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺘﯿﻤﯽ ﻓﻘﺎل اﻣﺎم ﻋﺎرف ﺑﺎﻟﺴﻨﮥ ﻣﺎت اﻟﺰﻧﺠﺎﻧﯽ ﻓﯽ اّول ﺳﻨﮥ اﺣﺪي و ﺳﺒﻌﯿﻦ و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ او ﻓﯽ آﺧﺮ اﻟﺘﯽ ﻗﺒﻠﻬﺎ و‬‫ﻋﺎش ﺗﺴـﻌﯿﻦ ﻋﺎﻣﺎ ﻓﺎﻧﻪ وﻟـﺪ ﻓﯽ ﺣـﺪود ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ او ﻗﺒﻠﻬﺎ و ﻟﻮ ﺳـﻤﻊ ﻓﯽ اﻟﺤﺪاﺛـﮥ ﻻدرك اﺳـﻨﺎدا ﻋﺎﻟّﯿﺎ و اﻧّﻤﺎ ﺳـﻤﺎﻋﺎﺗﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﮑﻬﻮﻟﮥ ﭼﻬﺎردﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻦ ﻗﺘﯿﺒﮥ اﻟﺪﯾﻨﻮري در ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻌﺎرف ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺸـﯿﻌﮥ اﻟﺤﺮث اﻻﻋﻮر و ﺻﻌﺼﻌﮥ ﺑﻦ ﺻﻮﺣﺎن و‬‫اﻻﺻﺒﻎ ﺑﻦ ﻧﺒﺎﺗﮥ و ﻋﻄﯿﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪400 :‬‬‫اﻟﻌﺮﻓﯽ و ﻃـﺎوس و اﻻـﻋﻤﺶ و اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق اﻟﺴﺒﯿﻌﯽ و اﺑﻮ ﺻﺎدق و ﺳـﻠﻤﮥ ﺑﻦ ﮐﻬﯿﻞ و اﻟﺤﮑﻢ ﺑﻦ ﻋﺘﯿﺒـﮥ و ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟﺠﻌـﺪ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 245‬از ‪359‬‬‫اﻟﻨﺨﻌﯽ و ﺣّﺒﮥ ﺑﻦ ﺟﻮﯾﻦ و ﺣﺒﯿﺐ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ اﻟﻤﻌﺘﻤﺮ و ﺳـﻔﯿﺎن اﻟﺜﻮري و ﺷـﻌﺒﮥ ﺑﻦ اﻟﺤﺠﺎج و ﻓﻄﺮ ﺑﻦ ﺧﻠﯿﻔﮥ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ‬‫ﺻﺎﻟـﺢ ﺑﻦ ﺣّﯽ و ﺷـﺮﯾﮏ و اﺑﻮ اﺳـﺮاﺋﯿﻞ اﻟﻤﻸي و ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻓﻀـﯿﻞ و وﮐﯿﻊ و ﺣﻤﯿـﺪ اﻟﺮواﺳـﯽ و زﯾﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺒﺎب و اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ دﮐﯿﻦ و‬‫اﻟﻤﺴﻌﻮدي اﻻﺻﻐﺮ و ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ و ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ داود و ﻫﺸﯿﻢ و ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﺘﯿﻤﯽ و ﻋﻮف اﻻﻋﺮاﺑﯽ و ﺟﻌﻔﺮ‬‫اﻟﻀﺒﯿﻌﯽ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻘﻄﺎن و اﺑﻦ ﻟﻬﯿﻌـﮥ و ﻫﺸﺎم ﺑﻦ ﻋﻤﺎر و اﻟﻤﻐﯿﺮة ﺻﺎﺣﺐ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و ﻣﻌﺮوف ﺑﻦ ﺧّﺮﺑﻮذ و ﻋﺒﺪ اﻟّﺮّزاق و ﻣﻌﻤﺮ و‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﻌـﺪ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺟﻤﻌﯽ ﮐـﺜﯿﺮ و ﺟّﻤﯽ ﻏﻔﯿﺮ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ اﯾﺸـﺎن اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻧﺨﻌﯽ و ﺳـﻔﯿﺎن ﺛﻮري و ﺷـﻌﺒﻪ و‬‫ﺷﺮﯾـﮏ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﻘﻄـﺎن و اﻣﺜﺎل اﯾﺸﺎناﻧـﺪ ﺷـﯿﻌﻪ ﺑﻮدﻧـﺪ ﭘﺲ اﺟﻠـﺢ ﻫﻢ اﮔﺮ ﻣﺜﻞ اﯾﻦ اﺋﻤـﮥ اﻋﻼم و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻓﺨﺎم ﺷـﯿﻌﻪ ﺑﺎﺷـﺪ‬‫ﻣﻮﺟﺐ ﺟﺮح و ﻗﺪح او ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و اﻟّﺎ اﺗّﺴﻊ اﻟﻔﺘﻖ ﻋﻠﯽ اﻟﺮاﻗﻊ و ﻇﻬﺮ ﻓﺴﺎد ﻋﻈﯿﻢ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ داﻓﻊ‬‫ﺟﻮاب از ﻗﺪح اﺟﻠﺢ ﺑﺴﺒﺐ ﺗﺸﯿﻊ او‬‫ﭘﺎﻧﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ذﻫﺒﯽ در ﻣﯿﺰان اﻻﻋﺘـﺪال ﮔﻔﺘﻪ اﺑﺎن ﺑﻦ ﺗﻐﻠﺐ اﻟﮑﻮﻓﯽ ﺷـﯿﻌﯽ ﺟﻠـﺪ ﻟﮑّﻨﻪ ﺻـﺪوق ﻗﻠﻨﺎ ﺻـﺪﻗﻪ ﻟﻨﺎ و ﻋﻠﯿﻪ ﺑـﺪﻋﺘﻪ و ﻗـﺪ وﺛﻘﻪ‬‫اﺣﻤـﺪ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و ﻗﺎل ﮐﺎن ﻏﺎﻟﯿﺎ و ﻗﺎل اﻟﺠﻮزﺟﺎﻧﯽ زاﺋﻎ ﻣﺠﺎﻫﺮ ﻓﻠﻘﺎﺋﻞ ان ﯾﻘﻮل ﮐﯿﻒ ﺳﺎغ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻣﺒﺘﺪع و ﺣﺪ اﻟﺜﻘﮥ اﻟﻌﺪاﻟﮥ‬‫و اﻻﺗﻘﺎن ﻓﮑﯿﻒ ﯾﮑﻮن ﻋﺪﻻ ﻣﻦ ﻫﻮ ﺻﺎﺣﺐ ﺑﺪﻋﮥ و ﺟﻮاﺑﻪ ان اﻟﺒﺪﻋﮥ ﻋﻠﯽ ﺿـﺮﺑﯿﻦ ﻓﺒﺪﻋﮥ ﺻـﻐﺮي ﮐﻐﻠﻮ اﻟﺘﺸـﯿﻊ او ﮐﺎﻟﺘﺸـﯿﻊ ﺑﻼ ﻏﻠّﻮ و ﻻ‬‫ﻧﺤّﺮق ﻓﻬﺬا ﮐﺜﯿﺮ ﻓﯽ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﺗﺎﺑﻌﯿﻬﻢ ﻣﻊ اﻟﺪﯾﻦ و اﻟﻮرع و اﻟﺼﺪق ﻓﻠﻮ ذﻫﺐ ﺣﺪﯾﺚ ﻫﺆﻻء ﻟﺬﻫﺐ ﺟﻤﻠﮥ ﻣﻦ اﻻﺛﺎر اﻟﻨﺒﻮّﯾﮥ و ﻫﺬا ﻣﻔﺴﺪة‬‫ﺑّﯿﻨـﮥ ﺛﻢ ﺑﺪﻋـﮥ ﮐﺒﺮي ﮐﺎﻟﺮﻓﺾ اﻟﮑﺎﻣﻞ و اﻟﻐﻠّﻮ ﻓﯿﻪ و اﻟﺤّﻂ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ و اﻟﺪﻋﺎء اﻟﯽ ذﻟﮏ ﻓﻬﺬا اﻟﻨﻮع ﻻ ﯾﺤﺘﺞ‬‫ﺑﻪ و ﻻ ﮐﺮاﻣﮥ اﯾﻀﺎ ﻓﻤﺎ اﺳﺘﺤﻀﺮ اﻻن رﺟﻼ ﺻﺎدﻗﺎ و ﻻ ﻣﺄﻣﻮﻧﺎ ﺑﻞ اﻟﮑﺬب ﺷﻌﺎرﻫﻢ و اﻟﺘﻘّﯿﮥ و اﻟﻨﻔﺎق دﺛﺎرﻫﻢ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪401 :‬‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻏﻠّﻮ ﺗﺸـﯿﻊ ﯾﺎ ﺗﺸـﯿﻊ ﺑﻼ ﻏﻠّﻮ ﺑﮑﺜﺮت در ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺎ وﺻﻒ دﯾﻦ و ورع و ﺻﺪق ﯾﺎﻓﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد و اﮔﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﭼﻨﯿﻦ ﮐﺴﺎن ﺑﺮود‬‫ﺟﻤﻠﻪ از آﺛـﺎر ﻧﺒـﻮﯾﻪ ﺑﺎﻃـﻞ ﮔﺮدد و اﯾﻦ ﻣﻔﺴـﺪه ﺑﯿﻨﻪ اﺳﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ ﺗﺸـﯿﻊ ﺑﻼـ ﻏﻠّﻮ ﺗﺸـﯿﻊ ﻫﻢ در اﺟﻠـﺢ ﯾـﺎﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﻣﻮﺟﺐ رد ﺣـﺪﯾﺚ او‬‫ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﻪ رّد ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺴﺒﺐ اﯾﻦ وﻫﻢ ﮐﺎﺳﺪ ﻣﻮﺟﺐ اﺛﺎرت ﻣﻔﺴﺪه ﺑﯿﻨﻪ و ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺷﻨﺎﻋﺖ ﻏﯿﺮ ﺑﯿﻨﻪ اﺳﺖ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﺳﯿﻮﻃﯽ‬‫ﻧﯿﺰ اﯾﻦ ﻣﻀـﻤﻮن را از ذﻫﺒﯽ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﺑﻠﮑﻪ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﻮل اﺋّﻤﻪ ﺣﺪﯾﺜﺴﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در رﺳﺎﻟﻪ اﻟﻘﺎم اﻟﺤﺠﺮ ﻓﯿﻤﻦ زﮐﯽ ﺳﺎّب‬‫أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و آﺧﺮﻫﻢ اﻟـﺬﻫﺒّﯽ ﻓﯽ ﻣﯿﺰاﻧﻪ اﻟﺒﺪﻋـﮥ ﻋﻠﯽ ﺿـﺮﺑﯿﻦ ﺻـﻐﺮي ﮐﺎﻟﺘﺸـﯿﻊ و ﻫـﺬا ﮐﺜﯿﺮ ﻓﯽ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و‬‫ﺗﺎﺑﻌﯿﻬﻢ ﻣﻊ اﻟـﺪﯾﻦ و اﻟﻮرع و اﻟﺼﺪق و ﻻ ﯾﺮّد ﺣﺪﯾﺜﻬﻢ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﺗﺪرﯾﺐ ﻧﯿﺰ ﻫﻤﯿﻦ ﻣﻀـﻤﻮن را ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﭘﺲ ﻣﻘﺎم ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺷـﮕﻔﺖ‬‫ﮐﻪ اﻣﺮﯾﮑﻪ ﻧﺰد اﺋﻤﻪ ﺣـﺪﯾﺚ ﻫﺮﮔﺰ ﻗﺎدح و ﺟﺎرح ﻧﺒﺎﺷـﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺣﺼﻮل آن در ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ و اﺗﺒﺎع ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ورع و دﯾﻦ و ﺻـﺪق ﻣﺘﺤﻘﻖ ﺑﺎﺷـﺪ و‬‫ﺑﺴﺒﺐ ﺗﺤﻘﻖ ان ﺣﺪﯾﺜﺸﺎن رّد ﻧﮑﺮده ﺷﻮد ﺟﻨﺎب ﻣﺨﺎﻃﺐ آن را ﻣﻮﺟﺐ ﻗﺪح و ﺟﺮح اﺟﻠﺢ داﻧﺴﺘﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﺎن ﺑﺎﻃﻞ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و‬‫ﻣﺰﯾـﺪ ﺣﺬق و ﻣﻬﺎرت ﺧﻮد در ﻋﻠﻢ ﺟﺮح و ﺗﻌﺪﯾﻞ ﺑﺮ ﻫﻤﮕﺎن؟؟؟ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻫﻔﺪﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﻟﺴﺎن اﻟﻤﯿﺰان ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻓﺼـﻞ و ﻣﻤﻦ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﺘﻮﻗﻒ ﻓﯽ ﻗﺒﻮل ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح ﻣﻦ ﮐﺎن ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ ﻣﻦ ﺟﺮﺣﻪ ﻋـﺪاوة ﺳـﺒﺒﻬﺎ اﻻﺧﺘﻼف ﻓﯽ اﻻﻋﺘﻘﺎد ﻓﺎن اﻟﺤﺎذق‬‫إذا ﺗﺎﻣﻞ ﺛﻠﺐ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق اﻟﺠﻮزﺟﺎﻧﯽ ﻻﻫﻞ اﻟﮑﻮﻓﮥ راي اﻟﻌﺠﺐ و ذﻟﮏ ﻟﺸﺪة اﻟﺨﺮاﻓﮥ ﻓﯽ اﻟﻨﺼﺐ و ﺷﻬﺮة اﻫﻠﻬﺎ ﺑﺎﻟﺘﺸﯿﯿﻊ ﻓﺘﺮاه ﻻ ﯾﺘﻮﻗﻒ‬‫ﻓﯽ ﺟﺮح ﻣﻦ ذﮐﺮه ﻣﻨﻬﻢ ﺑﻠﺴﺎن ذﻟﻖ و ﻋﺒﺎرة ﻃﻠﻖ ﺣﺘﯽ اﻧﻪ اﺧـﺬ ﯾﻠﯿﻦ ﻣﺜﻞ اﻻﻋﻤﺶ و أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﺳﺎﻃﯿﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ و‬‫ارﮐﺎن اﻟﺮواﯾﮥ ﻓﻬﺬا إذا ﻋﺎرﺿﻪ ﻣﺜﻠﻪ او اﮐﺒﺮ ﻣﻨﻪ ﻓﻮﺛﻖ رﺟﻼ ﺿّﻌﻔﻪ ﻗﺒﻞ اﻟﺘﻮﺛﯿﻖ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﻋﻤﺶ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﻣﻮﺳـﯽ و دﯾﮕﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺣﺪﯾﺚ و ارﮐﺎن رواﯾﺖ از اﻫﻞ ﮐﻮﻓﻪ ﻣﺸﻬﻮر ﺑﺘﺸﯿﻊاﻧﺪ و ﺟﺮح و ﻗﺪح اﯾﺸﺎن ﮐﻪ از أﺑﯽ اﺳﺤﺎق ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ ﺻﺎدر‬‫ﺷـﺪه ﺑـﺎﻋﺚ ﺗﺤﯿﺮ و ﺗﻌﺠﺒﺴﺖ و ﺑﻬﺮ ﮔﺮ ﻗﺎﺑـﻞ اﻟﺘﻔـﺎت ﻧﯿﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ اﺟﻠـﺢ ﻫﻢ ﻣﺜـﻞ اﻋﻤﺶ و اﺑـﻮ ﻧﻌﯿﻢ و اﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ او دﯾﮕﺮ اﺳـﺎﻃﯿﻦ‬‫ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪402 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 246‬از ‪359‬‬‫و ارﮐﺎن رواﯾﺖ ﺷﯿﻌﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﻗﺪﺣﯽ و ﺟﺮﺣﯽ در او و رواﯾﺎت او ﭘﯿﺪا ﻧﺸﻮد ﻫﯿﺠﺪﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻓﺘﺢ اﻟﺒﺎري‬‫ﮔﻔﺘﻪ و اﻟﺘﺸـﯿﻊ ﻣﺤﺒﮥ ﻋﻠﯽ و ﺗﻘﺪﯾﻤﻪ ﻋﻠﯽ اﻟّﺼﺤﺎﺑﮥ ﻓﻤﻦ ﻗّﺪﻣﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ ﻓﻬﻮ ﻏﺎل ﻓﯽ اﻟﺘﺸﯿﻊ و ﯾﻄﻠﻖ ﻋﻠﯿﻪ راﻓﻀﯽ و اﻟّﺎ ﻓﺸﯿﻌﯽ و‬‫ان اﻧﻀﺎف اﻟﯽ ذﻟﮏ اﻟّﺴّﺐ و اﻟﺘﺼـﺮﯾﺢ ﺑﺎﻟﺒﻐﺾ ﻓﻐﺎل ﻓﯽ اﻟّﺮﻓﺾ و ان اﻋﺘﻘﺪ اﻟّﺮﺟﻌﮥ اﻟﯽ اﻟّﺪﻧﯿﺎ ﻓﺎﺷّﺪ ﻓﯽ اﻟﻐﻠّﻮ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﺗﺸـﯿﻊ ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از ﻣﺤﺾ ﻣﺤّﺒﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﺗﻘـﺪﯾﻢ آن ﺣﻀـﺮت ﺑﺮ ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﺑﻐﯿﺮ ﺗﻘﺪﯾﻢ آن ﺟﻨﺎب ﺑﺮ ﺷـﯿﺨﯿﻦ و اﮔﺮ ﮐﺴـﯽ‬‫ﺗﻘﺪﯾﻢ آن ﺣﻀـﺮت ﺑﺮ ﺷﯿﺨﯿﻦ ﮐﻨﺪ او ﻏﺎﻟﯽ ﻓﯽ اﻟﺘﺸﯿﻊﺳﺖ و او را راﻓﻀﯽ ﻫﻢ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ و اﮔﺮ ﺗﻘﺪﯾﻢ آن ﺣﻀﺮت ﺑﺮ ﺷﯿﺨﯿﻦ ﻧﮑﻨﺪ ﭘﺲ‬‫او ﺷـﯿﻌﯿﺴﺖ ﭘﺲ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺛﺒﻮت ﺗﺸـﯿﻊ در اﺟﻠﺢ اﺻـﻼ ﻗﺪﺣﯽ درو ﻧﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﯾﻦ اﻓﺎده ﺑﻨﺴﺒﺖ ﺗﺸﯿﻊ ﺳﻮي اﺟﻠﺢ ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺪر ﻇﺎﻫﺮ‬‫ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﺟﻠﺢ ﻣﺤّﺒﺖ ﺑﺎ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم داﺷﺖ و آن ﺣﻀﺮت را ﺑﺮ دﯾﮕﺮ ﺻﺤﺎﺑﻪ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﻣﯽﮐﺮد و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻫﺮﮔﺰ‬‫ﻣﻮﺟﺐ ﻗـﺪﺣﯽ و ﺟﺮﺣﯽ ﻧﺰد اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻫﻢ ﭘﯿـﺪا ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ ﻣﮕﺮ اﯾﻨﮑﻪ ﻣـﺬﻫﺐ ﻧﻮاﺻﺐ و ﺧﻮارج اﻋﻼﻧﺎ و ﺟﻬﺎرا اﺧﺘﯿﺎر ﺳﺎزﻧـﺪ ﻧﻮزدﻫﻢ‬‫آﻧﮑﻪ ﺻﺎﻟـﺢ ﺑﻦ ﺑﻦ ﻣﻬـﺪي اﻟﻤﻘﺒﻠﯽ در ﻋﻠﻢ ﺷﺎﻣـﺦ ﻓﯽ اﯾﺜﺎر اﻟﺤﻖ ﻋﻠﯽ اﻻﺑﺎء و اﻟﻤﺸﺎﯾـﺦ ﮔﻔﺘﻪ و اﻟﻮاﺟﺐ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺘﺪﯾﻦ اﻃﺮاح اﻟﺘﺤﺮب و‬‫اﻟﺘﮑﻠﻢ ﺑﻤـﺎ ﯾﻌﻠﻢ ﻧﺼـﯿﺤﮥ ﻟّﻠﻪ و رﺳـﻮﻟﻪ و ﻟﻠﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و ﺗﺮاﻫﻢ ﺳـﻮوا ﺑﯿﻦ اﻟﺜﺮﯾـﺎ و اﻟـﺜﺮي و ﻗﺮﻧـﻮا اﻟﻄﻠﻘـﺎء ﺑﺎﻟﺴـﺎﺑﻘﯿﻦ اﻻـّوﻟﯿﻦ و اﻟﻌﺠﺐ ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﺗﺮاﻫﻢ ﯾﺠﺮﺣﻮن ﺑﻤﺜﻞ ﻗﻮل ﺷـﺮﯾﮏ اﻟﻘﺎﺿﯽ و ﻗﺪ ﻗﯿﻞ ﻋﻨﺪه ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺣﻠﯿﻢ ﻓﻘﺎل ﻟﯿﺲ ﺑﺤﻠﯿﻢ ﻣﻦ ﺳﻔﻪ اﻟﺤﻖ و ﺣﺎرب ﻋﻠّﯿﺎ و ﺑﻘﻮﻟﻪ‬‫و ﻗـﺪ ﻗﯿـﻞ ﻟﻪ اﻻ ﺗﺰور اﺧﺎك ﻓﻼﻧﺎ ﻓﻘﺎل ﻟﯿﺲ ﺑﺎخ ﻟﯽ ﻣﻦ ازرأ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻤﺎر ﻓﻠﯿﺖ ﺷـﻌﺮي ﮐﯿﻒ اﻟﺠﻤﻊ ﺑﺎﻟﻨﻘﻢ ﺑﻬـﺬﯾﻦ اﻻﻣﺮﯾﻦ ﺛﻢ ﻟﻢ‬‫ﺗﺮﻫﻢ ﯾﺒﺎﻟﻮن ﺑﻠﻌﻦ ﻋﻠّﯽ ﻓﻮق اﻟﻤﻨﺎﺑﺮ و ﺑﻤﻌﺎداة ﻣﻦ ﻋﺎداﻫﻢ و ﺗﺮاﻫﻢ ﯾﺘﮑﻠﻤﻮن ﻓﯽ وﮐﯿﻊ و اﺿـﺮاﺑﻪ ﻣﻦ ﺗﻠﮏ اﻟّﺪرﺟﮥ اﻟﺮﻓﯿﻌﮥ و ورﻋﺎ ﯾﻘﻮﻟﻮن‬‫ﯾﺘﺸﯿﻊ و ﺗﺸﯿﻌﻪ اﻧﻤﺎ ﻫﻮ ﺑﻤﺜﻞ ﻣﺎ ذﮐﺮﻧﺎ ﻣﻦ ﺷﺮﯾﮏ ﻓﺎن ﮐﺎن اﻟﺘﺸﯿﻊ اﻧﻤﺎ ﻫﻮ ذﻟﮏ اﻟﻘﺪر ﻓﻠﻌﻤﺮي ﻣﺎ ﯾﺴﻊ ﻣﻨﺼﻔﺎ اﻟﺨﺮوج ﻋﻨﻪ و ﻋﻠﯽ اﻟﺠﻤﻠﮥ‬‫ﻓﺎﻟﺸﯿﻌﮥ اﻟﻤﻔﺮﻃﮥ ﻏﻠّﻮا ﻗﻄﻌﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪403 :‬‬‫و أراد اﻟﻤﺤـﺪﺛﻮن و ﺳـﺎﺋﺮ ﻣﻦ ﺳـﻤﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﺑﺎﻟﺴـﻨﯿﮥ رّد ﺑـﺪﻋﺘﻬﻢ ﻓﺎﺑﺘـﺪﻋﻮا ﻓﯽ اﻟﺠـﺎﻧﺐ اﻵـﺧﺮ و وﺿـﻌﻮا ﻣﺎ رﻓﻊ اﻟﱠﻠﻪ و رﻓﻌﻮا ﻣﺎ وﺿﻊ ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ وﮐﯿﻊ و اﺿـﺮاب او را ﮐﻪ ﻓﺎﺋﺰ ﺑﺪرﺟﻪ رﻓﯿﻌﻪ ورعاﻧﺪ ﻣﻮﺻﻮف ﺑﺘﺸﯿﻊ ﻣﯽﺳﺎزﻧﺪ و اﯾﻦ ﺗﺸﯿﻊ اﯾﺸﺎن اﻣﺮﯾﺴﺖ‬‫ﮐﻪ ﻫﯿﭻ ﻣﻨﺼـﻔﯽ را ﺧﺮوج از ان ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ اﺟﻠﺢ ﻫﻢ ﻣﺜﻞ وﮐﯿﻊ و اﺿـﺮاب او ﺷﯿﻌﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﻗﺪﺣﯽ در او ﭘﯿﺪا ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﮐﺮد و‬‫ﻣﻨﺎﻓﺎﺗﯽ ﺑﺎ رﻓﻌﺖ درﺟﺖ و ﻋﻠﻮ ﻣﻨﺰﻟﺖ او ﻧﺨﻮاﻫـﺪ داﺷﺖ و ﻗﺪح و ﺟﺮح او ﺑﺴـﺒﺐ اﯾﻦ ﺗﺸـﯿﻊ ﻣﺜﻞ ﻗﺪح و ﺟﺮح وﮐﯿﻊ و اﺿـﺮاب او ﻋﯿﻦ‬‫ﺗﻌﺼﺐ ﺷـﻨﯿﻊ و ﺗﺼـﻠﺐ ﻓﻈﯿﻊ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺑﺴـﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﻮر اﻟﺤﻖ ﺑﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ در ﺗﯿﺴـﯿﺮ اﻟﻘﺎري ﺑﺸـﺮح ﺻﺤﯿﺢ اﻟﺒﺨﺎري در ﺷﺮح‬‫ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﺣﺪﺛﻨﺎ ﺣﺠﺎج ﺑﻦ اﻟﻤﻨﻬﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ ﺷـﻌﺒﮥ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﯽ ﻋﺪي ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ اﻟﺒﺮاء ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ او ﻗﺎل ﻗﺎل‬‫اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻻﻧﺼﺎر ﻻ ﯾﺤّﺒﻬﻢ اﻻ ﻣﺆﻣﻦ و ﻻ ﯾﺒﻐﻀﻬﻢ اﻟّﺎ ﻣﻨﺎﻓﻖ ﻓﻤﻦ اﺣﺒﻬﻢ اﺣّﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﻦ اﺑﻐﻀﻬﻢ اﺑﻐﻀﻪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ ﮐﻪ اﺑﻦ ﻋـﺪي ﺑﻦ ﺛـﺎﺑﺖ ﺛﻘﻪ اﺳﺖ ﻗﺎﺿـﯽ ﺷـﯿﻌﻪ و اﻣـﺎم ﻣﺴـﺠﺪ اﯾﺸـﺎن ﺑـﻮده در ﮐﻮﻓﻪ ﺷـﻌﺒﻪ ﮐﻪ از ﮐﺒـﺎر اﻫﻞ‬‫ﺣـﺪﯾﺜﺴﺖ و او را اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪاﻧـﺪ از وي رواﯾـﺖ ﺣـﺪﯾﺚ دارد و ازﯾـﻦ ﺟـﺎ ﻣﻌﻠـﻮم ﻣﯽﺷـﻮد ﮐـﻪ ﻣـﺬﻫﺐ ﺷــﯿﻌﻪ و‬‫اﻋﺘﻘﺎدﻫـﺎي اﯾﺸـﺎن در زﻣـﺎن ﺳـﺎﺑﻖ ﺑﺎﯾﻦ ﺧﺮاﺑﯽ و رﺳﻮاﯾﯽ ﮐﻪ ﻣﺘﺎﺧﺮﯾﻦ دارﻧـﺪ ﻧﺒﻮده اﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﮔﻔﺘﻪاﻧـﺪ ﮐﻪ در آن وﻗﺖ اﻋﺘﻘﺎد اﯾﻨﻬﺎ‬‫زﯾﺎده ﺑﺮﯾﻦ ﻧﺒﻮد ﮐﻪ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ را ﺑﯿﺸﺘﺮ دوﺳﺖ ﻣﯽداﺷﺘﻨﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺎﺋﻤﻪ دﯾﮕﺮ و اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺑﺎﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﮐﻪ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﻣﻘﺮر ﮐﺮدهاﻧﺪ‬‫ﻣﻌﺘﻘﺪ ﻧﺒﻮدهاﻧﺪ و ﮔﺮ ﻧﻪ ﭼﻪ ﮔﻨﺠﺎﯾﺶ دارد ﮐﻪ اﯾﺸﺎن ﺳـّﻨﯽ ﭘﺎك را ﻗﺎﺿـﯽ ﺳﺎزﻧﺪ و اﻣﺎم ﺧﻮد ﮔﯿﺮﻧﺪ و اﮔﺮ ﮔﻮﯾﻨﺪ ﺷﺎﯾﺪ ﻋﺪي ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ‬‫ﻧﯿﺰ اﯾﻦ ﻣﺬﻫﺐ ﻏﻠﯿﻆ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ اﺣﺘﻤﺎل ﺑﺎﻃﻞ و ﮔﻤﺎن ﻓﺎﺳﺪﺳﺖ ﺷـﻌﺒﻪ ﮐﻪ ﻗﺪوه اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ و ﺷﯿﺦ اﻟﺸﯿﻮخ ﺑﺨﺎرﯾﺴﺖ و ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ او را‬‫اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺧﻮد داﻧﻨﺪ وي ﺣﺪﯾﺚ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ را از ﺷـﯿﻌﯽ ﻏﻠﯿﻆ رواﯾﺖ ﮐﻨﺪ ﺣﺎﺷﺎ و ﮐﻼ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ رواﯾﺖ ﺣﺪﯾﺚ‬‫از ﺷﯿﻌﯽ ﻏﻠﯿﻆ ﺟﺎﺋﺰ ﻧﯿﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ اﺟﻠﺢ ﺷﯿﻌﯽ ﻏﻠﯿﻆ ﺑﺎﺷﺪ اﺋّﻤﻪ ﺳﻨﯿﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ازو رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﻧﻬﺎﯾﺖ آﻧﮑﻪ اﻋﺘﻘﺎد اﺟﻠﺢ ﻫﻤﺎن ﺑﺎﺷﺪ‬‫ﮐﻪ ﻧﺰد ﺻﺎﺣﺐ ﺗﯿﺴﯿﺮ ﻋﺪي ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻌﺘﻘﺪ آن ﺑﻮده ﭘﺲ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺷﻌﺒﻪ اﺧﺬ اﺣﺎدﯾﺚ از ﻋﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 247‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪404 :‬‬‫ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده و ﺑﺨﺎري آن را ﺑﺮ ﺳـﺮ و ﭼﺸﻢ ﻧﻬﺎده و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺻﺤﯿﺢ و ﺛﺎﺑﺖ داﻧﺴﺘﻪ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺣﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ ﻫﻢ ﺟﺎﺋﺰ ﺑﺎﺷﺪ و در اﺣﺘﺠﺎج‬‫و اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺂن ﺟﺎي ﻗﯿﻞ و ﻗﺎل ارﺑﺎب ازﻻل و ﻣﺴﺎغ و ﻣﺠﺎل ﻧﻔﺎق ﺗﺸـﮑﯿﮏ اﻫﻞ ﮐﯿﺪ و ﻣﺤﺎل ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﺴﺖ و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن در‬‫وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺷـﻌﯿﺐ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﺧﺮج اﻟﯽ دﻣﺸﻖ و دﺧﻞ ﻓﺴـﺌﻞ ﻋﻦ ﻣﻌﺎوﯾﮥ و ﻣﺎ روي ﻣﻦ ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ‬‫ﻓﻘـﺎل اﻣـﺎ ﯾﺮﺿـﯽ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ راﺳـﺎ ﺑﺮأس ﺣﺘﯽ ﯾﻔﻀﻞ و ﻓﯽ رواﯾـﮥ اﺧﺮي ﻣﺎ اﻋﺮف ﻟﻪ ﻓﻀـﯿﻠﮥ اﻻ ﻻ اﺷـﺒﻊ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻄﻨﮏ و ﮐﺎن ﯾﺘﺸـﯿﻊ ﻓﻤﺎ زاﻟﻮا‬‫ﯾـﺪﻓﻌﻮن ﻓﯽ ﺧﺼـﯿﺘﻪ ﺣﺘﯽ اﺧﺮﺟﻮه ﻣﻦ اﻟﻤﺴـﺠﺪ و ﻓﯽ رواﯾـﮥ اﺧﺮي ﯾـﺪﻓﻌﻮن ﻓﯽ ﺧﺼـﯿﺘﯿﻪ و داﺳﻮه ﺛﻢ ﺣﻤﻞ اﻟﯽ اﻟﺮﻣﻠـﮥ و ﻣﺎت ﺑﻬﺎ ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﯽﺑﯿﻨﯽ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺴﺎﺋﯽ ﻣﺘﺸـﯿﻊ ﺑﻮده و ﮐﻤﺎل ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺛﻘﺖ و ﻋـﺪاﻟﺖ ﻧﺴﺎﺋﯽ در ﻏﺎﯾﺖ وﺿﻮح و‬‫اﺷـﺘﻬﺎرﺳﺖ و ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﻟﻤﻌـﺎن ﻏﯿﺮ ﻣﺤﺘـﺎج ﺑﺒﯿـﺎن و اﻇﻬﺎر و ﺑﺎﻻﺗﺮ ازﯾﻦ ﭼﻪ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ او ﯾﮑﯽ از ارﺑﺎب ﺻـﺤﺎح ﺳـﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻠﺠﺄ‬‫اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ و ﻣﻼـذ ﺣﻔـﺎظ ﻣﺘﻘﻨﯿﻦ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ و ﭼﻬـﺎر ﻣﺮاﺗﺐ ﻋﺎﻟﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺳﺎﻣﯿﻪ ﮐﻪ ﺑﺮاي آن ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨﻨـﺪ ﺗﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﺣﺎﻟﻒ را‬‫ﺑﻄﻼـق ﺑﺮ ﺻـﺤﺖ آن ﺣـﺎﻧﺚ ﻧﺪاﻧﺴـﺘﻪ اﺳﺎس اﻧﺼﺎف ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﭘﺲ اﮔﺮ ﺗﺸـﯿﻊ اﻣﺮي ﻗﺎدح و ﺟﺎرح ﻣﯽﺑﻮد ﭼﻪ ﻃﻮر ﻣﻤﮑﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺜﻞ‬‫ﻧﺴﺎﺋﯽ را ﮐﻪ از اﻋﻼم دﯾﻦ و ارﮐﺎن ﻣﻨﻘـﺪﯾﻦ اﯾﺸﺎﻧﺴﺖ ﺑﺎن ﻧﺴـﺒﺖ ﻣﯽﻧﻤﻮدﻧـﺪ و ﻫﯿـﭻ ﺑﺎﮐﯽ از ان ﻧﻤﯽﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﺑﺴﺖ و دوم آﻧﮑﻪ ذﻫﺒﯽ‬‫در ﺗـﺬﮐﺮة اﻟﺤّﻔﺎظ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﺣﺎﮐﻢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺳﺄﻟﺖ اﺑﺎ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻻﻧﺼﺎر ﻋﻦ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻓﻘﺎل ﺛﻘـﮥ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ راﻓﻀـﯽ ﺧﺒﯿﺚ ﺛﻢ‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﮐﺎن ﺷﺪﯾﺪ اﻟﺘﻌّﺼﺐ ﻟﻠﺸـﯿﻌﻪ ﻓﯽ اﻟﺒﺎﻃﻦ و ﮐﺎن ﯾﻈﻬﺮ اﻟﺘﺴـّﻨﻦ ﻓﯽ اﻟﺘﻘﺪﯾﻢ و اﻟﺨﻼﻓﮥ و ﮐﺎن ﻣﻨﺤﺮﻓﺎ ﻋﻦ ﻣﻌﺎوﯾﮥ و آﻟﻪ ﻣﺘﻈﺎﻫﺮا‬‫ﺑﺬﻟﮏ و ﻻ ﯾﻌﺘﺬر ﻣﻨﻪ ﻗﻠﺖ اّﻣﺎ اﻧﺤﺮاﻓﻪ ﻋﻦ ﺧﺼﻮم ﻋﻠﯽ ﻓﻈﺎﻫﺮ اّﻣﺎ اﻣﺮ اﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ ﻓﻤﻌﻈﻢ ﻟﻬﻤﺎ ﺑﮑّﻞ ﺣﺎل ﻓﻬﻮ ﺷﯿﻌﯽ ﻻ راﻓﻀﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ذﻫﺒﯽ در ﺣﻖ ﺣﺎﮐﻢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ او ﺷـﯿﻌﯿﺴﺖ ﻧﻪ راﻓﻀـﯽ ﭘﺲ ﺑﻮﺿﻮح رﺳـﯿﺪ ﮐﻪ ﺷﯿﻌﯿﺖ اﻣﺮﯾﺴﺖ و راي رﻓﺾ و ﺳﺒﺐ‬‫ﻗﺪح و ﺟﺮح ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺪ و ﻧﯿﺰ واﺿﺢ ﮔﺮدﯾﺪ ﺗﻌﻈﯿﻢ ﺷﯿﺨﯿﻦ ﺑﺎ ﺷﯿﻌﯿﺖ ﺟﻤﻊ ﻣﯽﺷﻮد ﭘﺲ ﻗﺪح و ﺟﺮح‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪405 :‬‬‫اﺟﻠﺢ ﺑﺎﻣﺮي ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻌﻈﯿﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ ﺷﯿﺨﯿﻦ ﻣﺠﺘﻤﻊ ﺷﻮد ﺧﯿﻠﯽ ﻋﺠﯿﺐ و ﺑﺪﯾﻊﺳﺖ و از اﻓﺎده اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ در ﺣﻖ ﺣﺎﮐﻢ ﻋﻈﯿﻢ اﻟﻤﻔﺎﺧﺮ ﭼﻨﺎن‬‫ﻇـﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ رﻓﺾ ﻫﻢ ﻣﺎﻧﻊ و راﻓﻊ وﺛﻮق ﻧﻤﯽﺷﻮد ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺣﺴﺐ اﻓﺎده اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﻋﻤـﺪة اﻻﮐﺎﺑﺮ رﻓﺾ ﻫﻢ در ﺑﻨﯿﺎن ﺛﻘﺖ و‬‫ﻋـﺪاﻟﺖ ﺧﻠﻠﯽ ﻧﯿﺎﻧـﺪازد ﻣﺤﺾ ﺗﺸـﯿﻊ ﮐﻪ ﺑﯿﭽـﺎره اﺟﻠـﺢ ﺑـﺎن ﻣﺘﻬﻤﺴﺖ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻗـﺎدح و ﺟـﺎرح او ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻋﺠﺒﺴﺖ از ﻧﻘـﺪ و‬‫ﻣﻬﺎرت ﻣﺨﺎﻃﺐ ﮐﻪ ﺑﺮ اﻓﺎدات اﺋﻤﻪ ﺧﻮد ﻧﻈﺮي ﻧﺎﻧﺪاﺧﺘﻨـﺪ ﺗﺎ درك اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ رﻓﺾ ﻫﻢ ﺑﺎ وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد ﺟﻤﻊ ﻣﯽﺷﻮد ﺗﺸـﯿﻊ‬‫اﺟﻠـﺢ را در ﻣﻘﺎم ﻗﺪح او ﻣﺘﻤﺴﮏ ﺑﻪ ﻧﻤﯽﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﺑﺴﺖ و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﻫﻤﯿﻦ ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸـﺮﯾﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴـﺖ‬‫ﮐﻪ ﺷـﯿﻌﻪ اوﻟﯽ ﮐﻪ ﻓﺮﻗﻪ ﺳـﻨﯿﻪ و ﺗﻔﻀـﯿﻠﯿﻪ در زﻣﺎن ﺳﺎﺑﻖ ﺑﺸـﯿﻌﻪ ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻮدﻧـﺪ و ﭼﻮن ﻏﻼت و رواﻓﺾ و زﯾﺪﯾﺎن و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯿﻪ ﺑﺎﯾﻦ ﻟﻘﺐ‬‫ﺧﻮد را ﻣﻠﻘﺐ ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﺼﺪر ﻗﺒﺎﺋﺢ و ﺷـﺮور اﻋﺘﻘﺎدي و ﻋﻤﻠﯽ ﮔﺮدﯾﺪﻧﺪ ﺧﻮﻓﺎ ﻋﻦ اﻟﺘﺒﺎس اﻟﺤﻖ ﺑﺎﻟﺒﺎﻃﻞ ﻓﺮﻗﻪ ﺳـﻨﯿﻪ و ﺗﻔﻀـﯿﻠﯿﻪ اﯾﻦ ﻟﻘﺐ‬‫را ﺑﺮ ﺧﻮد ﻧﻪ ﭘﺴﻨﺪﯾﺪﻧﺪ و ﺧﻮد را ﺑﺎﻫﻞ ﺳﻨﺖ و ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻣﻠﻘﺐ ﮐﺮدﻧﺪ ﺣﺎﻻ واﺿﺢ ﺷﺪ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺐ ﺗﺎرﯾﺦ ﻗﺪﯾﻤﻪ واﻗﻊ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ‬‫ﻓﻼن ﻣﻦ اﻟﺸـﯿﻌﮥ او ﻣﻦ ﺷـﯿﻌﮥ ﻋﻠﯽ ﺣﺎل آﻧﮑﻪ او از رؤﺳﺎي اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ و ﺟﻤﺎﻋﺘﺴﺖ راﺳـﺘﺴﺖ و ﻓﯽ ﺗﺎرﯾـﺦ اﻟﻮاﻗﺪي و اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﺷـﯽء‬‫ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ ﻫـﺬا اﻟﺠﻨﺲ ﻓﻠﯿﺘﻨﺒﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻗﻪ ﺳـﻨﯿﻪ در زﻣﺎن ﺳﺎﺑﻖ ﺑﺸـﯿﻌﻪ ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻮدﻧـﺪ و در ﮐﺘﺐ ﺗﺎرﯾـﺦ ﻗﺪﯾﻤﻪ رؤﺳﺎي‬‫اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ را ﺷﯿﻌﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪاﻧﺪ ﭘﺲ ﺗﺸﯿﻊ اﺟﻠﺢ ﻣﻨﺎﻓﺎﺗﯽ ﺑﺴﻨّﯿﺖ او ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ و ﺳﺒﺐ ﻗﺪح و ﺟﺮح و ﺗﻀﻌﯿﻒ او ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﮔﺮدﯾﺪ ﺑﺴﺖ‬‫و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ ﺗﻠﻤﯿﺬ ﻣﺨﺎﻃﺐ وﺣﯿﺪ در اوراﻗﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺑﺠﻮاب ﺑﻌﺾ اﻗﻮال ﺳـﯿﻒ ﻧﺎﺻـﺮي ﺗﺼﻨﯿﻒ واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻃﯿﺐ اﻟﱠﻠﻪ‬‫رﻣﺴﻪ ﺑﮑﻤـﺎل ﺳـﻼﻃﺖ ﻟﺴﺎن و ﺑﺸﺎﻋﺖ ﺑﯿﺎن ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨـﺪ ﻣﺎﺋﯿﻢ ﺷـﯿﻌﻪ اوﻟﯽ و اﺣﺎدﯾﺚ ﮐﻪ در ﻓﻀﻞ ﺷـﯿﻌﻪ وارداﻧﺪ‬‫ﻣﻮرد آن ﻣﺎ ﻫﺴﺘﯿﻢ ﻧﻪ رواﻓﺾ ﺑﻠﮑﻪ از آﻧﺠﺎ ﮐﻪ اﯾﺸﺎن ﺑﺎ اﮐﺜﺮ ﻋﺘﺮت ﻃﺎﻫﺮه ﻋـﺪاوت ﻇﺎﻫﺮه دارﻧﺪ و ﺑﺎ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﻧﺎم اﻇﻬﺎر ﻣﺤﺒﺖ‬‫ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﺑﺎﻋﺘﻘـﺎد ﻏﺼﺐ ﺑﻨـﺎت آن ﺣﻀـﺮت و ارﺗﮑـﺎب ﺗﻘﯿﻪ ﮐﻪ ﻋﺒـﺎرت از ﮐﺘﻤﺎن ﺣﻖ آﻧﺴﺖ و ﺗﺮك ﻫﺠﺮت ﮐﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﮐﻔﺮ ﺣﮑﺎم آن‬‫وﻗﺖ ﺑﺤﮑﻢ ﮐﺮﯾﻤﻪ ِإﱠن اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﺗَﻮﱠﻓﺎُﻫُﻢ اﻟ َْﻤﻼﺋَِﮑُﮥ ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪406 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 248‬از ‪359‬‬‫ض اﻟﱠﻠِﻪ واِﺳَﻌًﮥ‬‫ﻇﺎﻟ ِِﻤﯽ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ ﻗﺎﻟ ُﻮا ﻓِﯿَﻢ ُﮐﻨْﺘُْﻢ ﻗﺎﻟ ُﻮا ُﮐﱠﻨﺎ ُﻣْﺴَﺘْﻀَﻌِﻔﯿَﻦ ﻓِﯽ اﻟ َْﺄْرِض ﻗﺎﻟ ُﻮا َأ ﻟَْﻢ َﺗُﮑْﻦ َأْر ُ‬‫ﮐﻪ ﺑﮕﻤـﺎن اﯾﻦ ﻓﺮﻗﻪ ﺑﺮاﯾﺸﺎن واﺟﺐ ﺷـﺪه ﺑﻮد و دﯾﮕﺮ ﻋﻘﺎﯾـﺪ ﻗﺒﯿﺤﻪ ﮐﻪ در ﮐﺘﺐ ﻣﺎ ﻣﺒﯿﻨﺴﺖ و ﭘﺎره از ان ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺤﻔﻪ ﻧﯿﺰ در آﺧﺮ ﺑﺎب‬‫ﭼﻬﺎرم ذﮐﺮ ﮐﺮده اﺳـﺘﺤﻘﺎق آﻧﻬﺎ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ از اﻋﺎدي اﻫﻞ ﺑﯿﺖاﻧﺪ و ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﻪ رواﻓﺾ اﯾﻦ ﻧﺎم را ﺑﮑﺬب و زور ﺑﺮ ﺧﻮد ﺑﺮﺑﺴـﺘﻨﺪ و در‬‫اﯾﺸـﺎن ﻣﺸـﻬﻮر ﺷـﺪ ﻣـﺎ اﻃﻼـق آن را ﺑﺮ ﺧﻮد ﻣﮑﺮوه داﺷﺘﯿﻢ ﺻﻮﻧـﺎ ﻋﻦ اﻟﺘﺒـﺎس اﻟﺤﻖ ﺑﺎﻟﺒﺎﻃـﻞ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﺻﻮاﻋﻖ در ﺑﺤﺚ ﮐﺮﯾﻤﻪ‬‫ﻣﺬﮐﻮره ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ و ﺷـﯿﻌﮥ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻫﻢ اﻫﻞ اﻟﺴﻨﮥ ﻻﻧﻬﻢ اﻟﺬﯾﻦ اﺣﺒﻮﻫﻢ ﮐﻤﺎ اﻣﺮ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و اﻣﺎ ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻓﺎﻋﺪاﺋﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﮥ و ﺑﻌﺪ‬‫ﭼﻨـﺪ ﺳـﻄﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﯾﺆّﯾـﺪ ﻣـﺎ ﻗﻠﻨﺎ ﻣﻦ ان اوﻟﺌﮏ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋـﮥ اﻟﺮاﻓﻀـﮥ و اﻟﺸـﯿﻌﮥ و ﻧﺤﻮﻫﻤﺎ ﻟﯿﺴﻮا ﻣﻦ ﺷـﯿﻌﮥ ﻋﻠّﯽ و ذرﯾﺘﻪ ﺑﻞ ﻣﻦ اﻋـﺪاﺋﻬﻢ ﻣﺎ‬‫اﺧﺮﺟﻪ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻤﻄﺎﻟﺐ اﻟﻌﺎﻟﯿـﮥ اﻟـﺦ و ﻧﯿﺰ در ﻣﻘﺎم دﯾﮕﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻣّﺮ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ ﻓﯽ اﻵﯾـﮥ اﻟﺜﺎﻣﻨﮥ ﺑﯿﺎن ﺻـﻔﺎت ﺗﻠﮏ اﻟﺸـﯿﻌﮥ ﻓﺮاﺟﻊ ذﻟﮏ ﻓﺎﻧّﻪ‬‫ﻣﻬﻢ و ﺑﻪ ﯾﺘﺒّﯿﻦ ﻟﮏ ان اﻟﻔﺮﻗﮥ اﻟﻤﺴـﻤﺎة ﺑﺎﻟﺸـﯿﻌﮥ اﻻن اﻧﻤﺎ ﻫﻢ ﺷﯿﻌﮥ اﺑﻠﯿﺲ ﻻﻧﻪ اﺳﺘﻮﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﻋﻘﻮﻟﻬﻢ ﻓﺄﺿّﻠﻬﺎ اﺿﻼﻻ ﻣﺒﯿﻨﺎ اﻧﺘﻬﯽ و ﺻﺎﺣﺐ‬‫ﺗﺤﻔﻪ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺷـﯿﻌﻪ اوﻟﯽ ﮐﻪ ﻓﺮﻗﻪ ﺳـﻨﯿﻪ و ﺗﻔﻀـﯿﻠﯿﻪاﻧﺪ در زﻣـﺎن ﺳـﺎﺑﻖ ﺑﺸـﯿﻌﻪ ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻮدﻧـﺪ و ﭼﻮن ﻏﻼت و رواﻓﺾ و‬‫زﯾﺪﯾﺎن و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻠﯿﻪ ﺑﺎﯾﻦ ﻟﻘﺐ ﺧﻮد را ﻣﻠﻘﺐ ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﺼﺪر ﻗﺒﺎﺋﺢ و ﺷـﺮور اﻋﺘﻘﺎدي و ﻋﻤﻠﯽ ﮔﺮدﯾﺪﻧﺪ ﺧﻮﻓﺎ ﻋﻦ اﻟﺘﺒﺎس اﻟﺤﻖ ﺑﺎﻟﺒﺎﻃﻞ‬‫ﻓﺮﻗﻪ ﺳـﻨﯿﻪ و ﺗﻔﻀـﯿﻠﯿﻪ اﯾﻦ ﻟﻘﺐ را ﺑﺮ ﺧﻮد ﻧﭙﺴـﻨﺪﯾﺪﻧﺪ ﺧﻮد را ﺑﺎﻫﻞ ﺳـﻨﺖ و ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻣﻠﻘﺐ ﮐﺮدﻧﺪ اﻧﺘﻬﯽ ﭘﺲ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻓﺎﺿﻞ رﺷﯿﺪ‬‫ﮐﻪ در ﺗﺤﻘﯿﻖ و اﺗﻘـﺎن و ﺗﻨﻘﯿـﺪ و ﻋﺮﻓﺎن ﺑﺎﻻﺗﺮ از اﺳـﺘﺎذ واﻻﺷﺎن ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤـﺪة اﻻﻋﯿﺎﻧﺴﺖ ﻧﯿﺰ ﺗﺸـﯿﻊ اﺟﻠـﺢ ﻣﺜﺒﺖ ﻧﻘﺺ و رذﯾﻠﺖ‬‫ﻧﺒﺎﺷـﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﻋﯿﻦ ﻣـﺪح و ﻓﻀـﯿﻠﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺑﺴﺖ و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﻮﻟﻮي ﺣﯿﺪر ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم ﺑﺠﻮاب ﻋﺒﺎرت ﺳـﻤﻌﺎﻧﯽ‬‫ﻣﺘﻀـﻤﻦ ﺻﺪوق و ﻣﺘﺸـﯿﻊ ﺑﻮدن اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮاﺣﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﻌﮑﺒﺮي اﻟﻤﻌّﺪل ﮐﻪ در ﺳـﻨﻪ ﺗﺴﻊ ﻋﺸـﺮة و‬‫ارﺑﻊ ﻣﺎﺋـﮥ وﻓﺎت ﯾﺎﻓﺘﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻊ ﻫـﺬا از ﮐﺠﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﺸـﯿﻊ ﻋﺮﻓﯽ ﻣﺮاد ﺑﺎﺷﺪ ﭼﻪ اﻃﻼق اﯾﻦ ﻟﻔﻆ ﺑﺮ ﻣﺬﻫﺐ ﺗﻔﻀـﯿﻞ ﺣﻀـﺮت اﻣﯿﺮ ﺑﺮ‬‫ﺟﻨﺎب ﺷﯿﺨﯿﻦ در ﮐﺘﺐ ﻓّﻦ ﺑﯿﺶ از ﺑﯿﺶ وﻗﻮع ﯾﺎﻓﺘﻪ و ﻗﺮﯾﻨﻪ ﺑﺮﯾﻨﻤﻌﻨﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪407 :‬‬‫ﻟﻔﻆ ﺻﺪوﻗﺴﺖ ﭼﻪ اﮐﺎﺑﺮ ﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ ﺳﻨﺖ و ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻣﮑﻔﺮﯾﻦ و ﻣﻔﺴﻘﯿﻦ اﻫﻠﺒﯿﺖ اﺧﯿﺎر و اﺻﺤﺎب ﮐﺒﺎر را ﺻﺪوق ﻧﻤﯽﮔﻮﯾﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ راه‬‫ﺗﮑﻔﯿﺮ و ﺗﻔﺴـﯿﻘﺸﺎن ﻣﯽﭘﻮﯾﻨﺪ اﮔﺮ ﺑﺎورت ﻧﯿﺎﯾﺪ ﺑﻨﻘﺪ رﺟﺎل اﻣﺎم رﺟﻮع ﮐﻦ و درﯾﺎب ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ در ﮐﺘﺎب ﻣﺬﮐﻮر ﻣﻮﺟﻮدﺳﺖ ﺟﺎﺋﯽ‬‫ﮐﻪ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﺑا ﺎن ﺑﻦ ﺗﻐﻠﺐ ﻣﺸـﻐﻮل ﺷﺪه و ﻣﻠﺨﺺ ﻣﻘﺎل او ﺟﻮاب و ﺳﺆاﻟﺴﺖ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﺳﺆال آﻧﮑﻪ اﺑﺎن ﺑﻦ ﺗﻐﻠﺐ ﺷـﯿﻌﯽ ﺑﻮده ﭘﺲ ﺗﻌﺪﯾﻞ و‬‫ﺗﻮﺛﯿﻖ او ﺑﺎ وﺻﻒ ﻣﺒﺘﺪع ﺑﻮدﻧﺶ ﭼﻪ ﻣﻌﻨﯽ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻘﺮﯾﺮ ﺟﻮاب آﻧﮑﻪ ﺑﺪﻋﺖ ﺻﻐﺮي ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻔﻀﯿﻞ ﻣﺮﺗﻀﻮي ﺑﺮ ﺷﯿﺨﯿﻦ ﺑﯽﺗﻨﻘﯿﺺ‬‫و ﻣﺬﻣﺖ ﺻﺪﯾﻖ و ﻓﺎرق در ﺑﺴـﯿﺎري از ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ و ﺗﺒﻊ ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺎ وﺻﻒ ورع و راﺳﺘﯽ ﺑﻮده اﮔﺮ از رواﯾﺖﺷﺎن ﺑﺎﻟﻤﺮه دﺳﺖ ﮐﺸﻨﺪ ﺑﺴﯿﺎري‬‫از آﺛـﺎر ﻧﺒﻮﯾﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﺻﺎﺣﺒﻬـﺎ و ﺳـﻠﻢ ﺗﻠﻒ ﺷﻮﻧـﺪ ﻟﻬـﺬا در اﺧـﺬ رواﯾﺖ از اﯾﻨﻬـﺎ ﺻـﺮﻓﻪ ﻧﮑﺮدهاﻧـﺪ و ﻣﻨﺘﻬﺎي ﮐﺎر اﺑﺎن ﺑﻦ ﺗﻐﻠﺐ‬‫ﺗﻔﻀـﯿﻞ ﺣﻀـﺮت اﻣﯿﺮﺳﺖ و دﮔﺮ ﻫﯿـﭻ ﺑﺨﻼف اﻫﻞ ﺑـﺪﻋﺖ ﮐﺒﺮي ﮐﻪ ﻧﻔﺎق و ﺗﻘﯿﻪ ﺷـﻌﺎر و دﺛﺎر اﯾﺸﺎﻧﺴﺖ اﯾﻦ ﻗﺴﻢ را اﻫﻞ ﺗﻨﻘﯿﺪ ﺗﻮﺛﯿﻖ‬‫ﻧﻤﯽﮐﻨﻨـﺪ و ﻗﺎﺑـﻞ اﺣﺘﺠـﺎج ﻧﻤﯽﭘﻨﺪارﻧـﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺿـﺎل و ﻣﻀـّﻞ و ﻣﻔﺘﺮي ﻣﯽداﻧﻨـﺪ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺠﺮد ﻧﺴـﺒﺖ ﺗﺸـﯿﻊ‬‫ﺑﺸﺨﺼـﯽ ﮐﻪ در ﺳـﻨﻪ ﺗﺴﻊ ﻋﺸـﺮه و ارﺑﻌﻤﺎﺋﮥ وﻓﺎت ﯾﺎﻓﺘﻪ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻗﺪح و ﺟﺮح او ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﺴﯽ را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺘﺸﯿﻊ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻟﻔﻆ‬‫ﺻـﺪوق در ﺣﻖ او اﻃﻼـق ﮐﻨﻨـﺪ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻗﺮﯾﻨﻪ ﺑﺮ ﻋـﺪم اراده ﺗﺸـﯿﻊ ﻋﺮﻓﯿﺴﺖ ﭘﺲ ﻧﺴـﺒﺖ ﺗﺸـﯿﻊ ﺑﺎﺟﻠـﺢ ﮐﻪ وﻓﺎت او در ﺳـﻨﻪ ﺧﻤﺲ و‬‫ارﺑﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﮥ اﺳﺖ ﺑﺎﻻوﻟﯽ ﻣﻮﺟﺐ ﺟﺮح و ﻗﺪح او ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ ﺑﺼﺪوق ﺑﻮدن او ﻗﺮﯾﻨﻪ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‬‫ﮐﻪ ﻣﺮاد از ﺷﯿﻌﯿﺖ او ﺗﺸﯿﻊ ﻋﺮﻧﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺮاد آن ﺗﺸﯿﻌﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﮑﻔﯿﺮ و ﺗﻔﺴﯿﻖ ﺟﻤﻊ ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﺷﺪ و ﺳﺒﺐ ﺟﺮح و ﻗﺪح ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺴﺖ‬‫و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ذﻫﺒﯽ در ﮐﺎﺷﻒ ﮔﻔﺘﻪ اﺟﻠـﺢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﻮ ﺣﺠﯿﮥ اﻟﮑﻨﺪي ﻋﻦ اﻟﺸـﻌﺒﯽ و ﻋﮑﺮﻣﮥ و ﻋﻨﻪ اﻟﻘﻄﺎن و اﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ و ﺧﻠﻖ و ﺛﻘﻪ‬‫اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮه و ﺿـّﻌﻔﻪ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﻫﻮ ﺷﯿﻌﯽ ﻣﻊ اﻧّﻪ روي ﻋﻨﻪ ﺷﺮﯾﮏ اﻧﻪ ﻗﺎل ﺳﻤﻌﻨﺎ اﻧﻪ ﻣﺎ ﺳﺐ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ اﺣﺪ اﻻ اﻓﺘﻘﺮ او ﻗﺘﻞ ﻣﺎت‬‫ﺳﻨﮥ ‪ 141‬و ﺑا ﻦ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺪي ﻟﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﺻﺎﻟﺤﮥ و ﯾﺮوي ﻋﻨﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪408 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 249‬از ‪359‬‬‫اﻟﮑﻮﻓﯿﻮن و ﻏﯿﺮﻫﻢ و ﻟﻢ ار ﻟﻪ ﺣـﺪﯾﺜﺎ ﻣﻨﮑﺮا ﻣﺠﺎوزا ﻟﻠﺤـﺪ ﻻ اﺳـﻨﺎدا و ﻻ ﻣﺘﻨﺎ اﻻ اﻧّﻪ ﯾﻌـﺪ ﻓﯽ ﺷـﯿﻌﮥ اﻟﮑﻮﻓـﮥ و ﻫﻮ ﻋﻨﺪي ﻣﺴـﺘﻘﯿﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﺻﺪوق و ﻗﺎل ﺷـﺮﯾﮏ ﻋﻦ اﻻﺟﻠﺢ ﺳـﻤﻌﻨﺎ اﻧﻪ ﻣﺎ ﺳﺐ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ اﺣﺪ اﻻ ﻣﺎت ﻗﺘﯿﻼ او ﻓﻘﯿﺮا ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ذﮐﺮ اﺟﻠﺢ ﺳﻤﺎع اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ‬‫را ﮐﻪ ﻫﯿﭻ ﮐﺲ ﺳّﺐ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ ﻧﮑﺮده ﻣﮕﺮ اﯾﻦ ﮐﻪ ﺑﺤﺎﻟﺖ ﻓﻘﺮ ﻣﺮده ﯾﺎ ﻗﺘﻞ ﮐﺮده ﺷﺪ دﻻﻟﺖ ﺻـﺮﯾﺤﻪ دارد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ او ﺳّﻨﯽ ﻏﺎﻟﯽ‬‫و ﻣﺘﻌﺼﺐ ﻓﯽ اﻻﻋﺘﻘـﺎد و ﻣﻌﺘﻘـﺪ ﻇﻬﻮر ﮐﺮاﻣﺖ ﺷـﯿﺨﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽﺗﺒﺎر در اﺑﺘﻼي ﺳﺎﺑﯿﻦﺷﺎن ﺑﻘﺘﻞ و اﻓﺘﻘﺎر ﺑﻮده ﭘﺲ ﺣﯿﻔﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﺳـّﻨﯽ‬‫ﺧﺎﻟﺺ اﻟﻌﻘﯿﺪه را ﮐﻪ ﻣﺠّﺪ در ﺗﺸـﯿﯿﻊ ﺟﻼﻟﺖ و ﮐﺎدح در ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻣﺒﺎﻧﯽ ﮐﺮاﻣﺖ ﺷـﯿﺨﯿﻦ و اﻻ ﻧﺒﺎﻟﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻘﺪح و و ﺟﺮح ﺗﺸﻨﯿﻊ ﻧﻮازﻧﺪ و‬‫ﺑﺰﻣﺮه ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺰﻋﻢ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ اﻟﻌﯿﺎذ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﺑﺪﺗﺮ از ﯾﻬﻮد و ﻧﺼﺎري ﺑﺎﺷﻨﺪ اﻧﺪازﻧﺪ ﻣﺎ ﻫﮑﺬا ﺗﻮرد ﯾﺎ ﺳﻌﺪ اﻻﺑﻞ ﺑﺴﺖ و‬‫ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻦ ﻗﺘﯿﺒﻪ در ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻌﺎرف ﮐﻪ ﻧﺴـﺦ ﻋﺪﯾﺪه آن ﺑﻨﻈﯿﺮ ﻗﺎﺻـﺮ رﺳـﯿﺪه ﮔﻔﺘﻪ اﺳـﻤﺎء اﻟﻐﺎﻟﯿﮥ ﻣﻦ اﻟﺮاﻓﻀﮥ اﺑﻮ‬‫اﻟﻄﻔﯿـﻞ ﺻـﺎﺣﺐ راﯾـﮥ اﻟﻤﺨﺘـﺎر و ﮐـﺎن آﺧﺮ ﻣﻦ راي رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﻌﻢ ﻣﻮﺗﺎ و اﻟﻤﺨﺘﺎر و اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺠـﺪﻟﯽ و زرارة ﺑﻦ اﻋﯿﻦ و ﺟﺎﺑﺮ‬‫اﻟﺠﻌﻔﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﺻـﺤﺎﺑﯽ ﮐﻪ ﺧﺎﺗﻢ اﺻـﺤﺎب ﺑﻮد از ﻏﻼت رواﻓﺾ ﺑﻮده ﭘﺲ اﮔﺮ ﺑﺎﻟﻔﺮض اﺟﻠـﺢ راﻓﻀـﯽ‬‫ﺑﻠﮑﻪ راﻓﻀـﯽ ﻏـﺎﻟﯽ ﻫﻢ ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﻮﺟﺐ ﻋﯿﺐ و ﺟﺮح و ﻧﻘﺺ و ﻗـﺪح او ﻧﺨﻮاﻫـﺪ ﮔﺮدﯾـﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻨﺘﻬـﺎي اﻣﺮش اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺜﻞ اﺑﻮ اﻟﻄﻔﯿﻞ‬‫ﺻﺤـﺎﺑﯽ ﺑﺎﺷـﺪ و ﺟﺰ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﮐﺮا ﺗﺎب و ﻃﺎﻗﺘﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺘﮑﻔﻞ ﺑﯿﺎن ﭘﺎره از ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺨﯿﻤﻪ ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﺗﻮاﻧـﺪ ﺷـﺪ و آﯾﺎت‬‫ﻗﺮان و اﺣﺎدﯾﺚ ﺳـﺮور اﻧﺲ و ﺟﺎن ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻣﺎ ﮐّﺮ اﻟﺠﺪﯾـﺪان ﮐﻪ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳـﻨﯿﻪ ﻧﺸﺎن آن ﻣﯽدﻫﻨـﺪ و ﺗﻘﺮﯾﺮات‬‫رﺷﯿﻘﻪ و ﺗﻤﻬﯿﺪات اﻧﯿﻘﻪ در ﺣﻤﻞ ان ﺑﺮ ﻋﺎﻣﻪ ﺻﺤﺎﺑﻪ ﺑﺤﯿﺚ ﻻ ﯾﺸﺬ اﺣﺪ ﻣﻨﻬﻢ ﺳﺮ ﻣﯽدﻫﻨﺪ واﺿﺢ و ﻋﯿﺎن و ﻣﺴﺘﻐﻨﯽ از ﺗﻮﺿﯿﺢ و ﺑﯿﺎﻧﺴﺖ‬‫ﭘﺲ اﺟﻠـﺢ ﺑﺮ ﺗﻘـﺪﯾﺮ ﺛﺒﻮت رﻓﺾ و ﻏﻠّﻮ آن ﻧﯿﺰ ﻣﺜـﻞ ﮐﺴـﯽ ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﻪ ﻣﺪاﺋـﺢ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﺟﻤﯿﻠﻪ او در ﮐﻼم ﻣﻠﮏ ﻋﻼم و اﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﺳﺮور اﻧﺎم ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ اﻟﮑﺮام آﻻف اﻟﺘﺤﯿﮥ و اﻟﺴـﻼم ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه ﻓﻤﺎ ذا ﺑﻌﺪ اﻟﺤﻖ اﻻ اﻟﻀـﻼل َو َﮐَﻔﯽ اﻟﱠﻠُﻪ اﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ‬‫اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪409 :‬‬‫اﻟ ِْﻘﺘﺎَل‬‫و اﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤﺎﻧـﺢ ﻟﺠﻠﯿﻞ اﻟﻤﻮاﻫﺐ و ﺟﻤﯿﻞ اﻟﻌﻮارف ﺣﯿﺚ وﺿﺢ و ﻻح ﻣﻦ ﻋﺒﺎرة اﻟﻤﻌﺎرف ﻋﻠﯽ ﮐّﻞ ﻣﺴﺘﺒﺼـﺮ ﻋﺎرف و ﻣﺴﺘﺮﺷﺪ ﻋﻦ‬‫اﻟﻌﻤﻪ و اﻟﺴـﻔﻪ ﻋﺎزف* ان اﻟﺮﻓﺾ ﺑﻞ ﻏﻠّﻮه ﻣﺬﻫﺐ ﻗﺪﯾﻢ ﺳﺎﻟﻒ و اﻧّﻪ ﻟﯿﺲ ﻣﻤﺎ ﯾﺸﯿﻦ و ﯾﻌﯿﺐ و ﯾﺮﻣﯽ ﺑﺼﺎﺣﺒﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺘﺎﻟﻒ و اﻟّﺎ ﻟﺰم ﻗﺪح‬‫اﻟﺼـﺤﺎﺑﯽ اﻟﺠﻠﯿـﻞ اﻟﻤﻘﺒﻮل اﻟـﺬي ﻻـ ﯾﺠﺘﺮئ ﻋﻠﯽ اﻟﻐّﺾ ﻣﻨﻪ اﻻـ ﻣﻦ ﻫﻮ ﻏﯿﺮ ﻣﺤﺘﻔﻞ ﺑﺎﻟـﺪﯾﻦ و ﻣﻦ اﻟﺨﺰي ﻏﯿﺮ ﺧﺎﺋﻒ و ﺟﺮح اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و‬‫ﻗـﺪﺣﻬﻢ و اﻟﻄﻌﻦ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻻ ﯾﺼـﺪر ﻋﻨـﺪ اﻟّﺴـ ﻨﯿﮥ اﻻ ﻣﻤﻦ ﻫﻮ ﻣﻌﺎﻧﺪ ﺣﺎﺋﻒ و ﺣﺎﺋﺪ ﻋﻦ اﻻﯾﻤﺎن ﺟﺎﻧﻒ ﻓﻮﺿﺢ اﻟﺤﻖ وﺿﻮﺣﺎ ﻓﻮق ﻣﺎ ﯾﺼـﻔﻪ‬‫اﻟﻮاﺻﻒ و ﻻـ ﯾﺒﻠﻎ إﻟﯿﻪ ﺑﯿـﺎن راﺻﻒ و ﺻـﺎر ﺑﻌﻮن اﻟﱠﻠﻪ و ﻟﻄﻔﻪ ﻣﺎ ﻟﻔﻘﻮه ﻓﯽ ذم اﻟﺮﻓﺾ و ﺛﻠﺒﻪ ﮐﺮﻣﺎد اﺷـﺘﺪت ﺑﻪ اﻟﺮﯾـﺢ ﻓﯽ ﯾﻮم ﻋﺎﺻﻒ و‬‫ﺻﺤﺎﺑﯿﺖ اﺑﻮ اﻟﻄﻔﯿﻞ اﮔﺮ ﭼﻪ از ﻋﺒﺎرت ﺧﻮد اﺑﻦ ﻗﺘﯿﺒﻪ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﻟﮑﻦ ﺑﻨﺎﺑﺮ ﻣﺰﯾـﺪ اﯾﻀﺎح و ﺗﺎﮐﯿـﺪ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺗﻮﺛﯿﻖ و ﺗﺴﺪﯾﺪ ﺑﻌﺾ ﻋﺒﺎرت‬‫ﺧﻮد اﺑﻦ ﻗﺘﯿﺒﻪ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﻟﮑﻦ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﻣﺰﯾـﺪ اﯾﻀﺎح و ﺗﺎﮐﯿﺪ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺗﻮﺛﯿﻖ و ﺗﺴﺪﯾﺪ ﺑﻌﺾ ﻋﺒﺎرات دﯾﮕﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻗﻮم ﮐﻪ از ان ﺻـﺤﺎﺑﯿﺖ‬‫او ﻇـﺎﻫﺮ و ﺑـﺎﻫﺮ ﮔﺮدد ﻣﺒﯿﻦ ﻣﯽﺷﻮد ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري در اﺳـﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻋﺎﻣﺮ ﺑﻦ واﺛﻠـﮥ و ﻗﯿﻞ‬‫ﻋﻤﺮو ﺑﻦ واﺛﻠـﮥ ﻗﺎﻟﻪ ﻣﻌﻤﺮ و اﻻول اﺻـﺢ و ﻗـﺪ ﺗﻘـﺪم ﻧﺴـﺒﻪ ﻓﯿﻤﻦ اﺳـﻤﻪ ﻋﺎﻣﺮ و ﻫﻮ ﮐﻨﺎﻧﯽ ﻟﯿﺜﯽ وﻟـﺪ ﻋﺎم اﺣﺪ ادرك ﻣﻦ ﺣﯿﺎة رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻤﺎﻧﯽ ﺳﻨﯿﻦ ﻧﺰل اﻟﮑﻮﻓﮥ اﺧﺒﺮﻧﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد و ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ أﺑﯽ ﺣّﺒﮥ ﺑﺎﺳﻨﺎدﻫﻤﺎ ﻋﻦ ﻣﺴﻠﻢ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ راﻓﻊ اﺧﺒﺮﻧﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ آدم اﺧﺒﺮﻧﺎ زﻫﯿﺮ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﻻﺑﺠﺮ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻻﺑﻦ ﻋﺒﺎس اﻧﯽ ﻗﺪ رأﯾﺖ رﺳﻮل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻓﺼﻔﻪ ﻟﯽ ﻗﻠﺖ راﯾﺘﻪ ﻋﻨﺪ اﻟﻤﺮوة ﻋﻠﯽ ﻧﺎﻗﮥ و ﻗﺪ ﮐﺜﺮ اﻟّﻨﺎس ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺎل ﻓﻘﺎل اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ذاك رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻧّﻬﻢ ﮐﺎﻧﻮا ﻻ ﯾﺪﻋﻮن ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ان اﺑﺎ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﺻـﺤﺐ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﺷـﻬﺪ ﻣﻌﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﻠﻬﺎ ﻓﻠﻤﺎ ﺗﻮﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﻃﺎﻟﺐ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻋﺎد اﻟﯽ ﻣﮑﮥ ﻓﺎﻗﺎم ﺑﻬﺎ ﺣﺘﯽ ﻣﺎت و ﻗﯿﻞ اﻧّﻪ اﻗﺎم ﺑﺎﻟﮑﻮﻓﮥ ﻓﺘﻮﻓﯽ ﺑﻬﺎ و اﻻول اﺻﺢ و ﻫﻮ آﺧﺮ ﻣﻦ ﻣﺎت ﻣﻤﻦ ادرك‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪410 :‬‬‫اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ روي ﺣﻤﺎد ﺑﻦ زﯾـﺪ ﻋﻦ اﻟﺤﺮﯾﺮي ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻗﺎل ﻣﺎ ﻋﻠﯽ وﺟﻪ اﻻرض اﻟﯿﻮم اﺣـﺪ راي اﻟﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 250‬از ‪359‬‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻏﯿﺮي و ﮐﺎن ﺷﺎﻋﺮا ﻣﺤﺴـﻨﺎ و ﻫﻮ اﻟﻘﺎﺋﻞ أ ﺗﺪﻋﻮﻧﻨﯽ ﺷﯿﺨﺎ و ﻗﺪ ﻋﺸﺖ ﺣﻘﺒﮥ و ﻫّﻦ ﻣﻦ اﻻزواج ﻧﺤﻮي ﻧﻮازع و ﻣﺎ ﺷﺎب راﺳﯽ‬‫ﻣﻦ ﺳـﻨﯿﻦ ﺗﺘﺎﺑﻌﺖ ﻋﻠﯽ و ﻟﮑﻦ ﺷـّﯿﺒﺘﻨﯽ اﻟﻮﻗﺎﺋﻊ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در اﺻﺎﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻋﺎﻣﺮ ﺑﻦ واﺛﻠـﮥ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ‬‫ﺟﺤﺶ و ﯾﻘﺎل ﺟﻬﯿﺶ ﺑﻦ ﺟـﺪي ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻟﯿﺚ ﺑﻦ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ ﻣﻨﺎة ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﮐﻨﺎﻧﮥ اﻟﮑﻨﺎﻧﯽ ﺛﻢ اﻟﻠﯿﺜﯽ راي اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ و ﻫﻮ ﺷﺎب و ﺣﻔﻆ ﻋﻨﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋـﺪي ﻟﻪ ﺻـﺤﺒﮥ و روي اﯾﻀﺎ ﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ و ﻋﻠّﯽ و ﻣﻌﺎذ و ﺣﺬﯾﻔﮥ و اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد و‬‫اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس و ﻧﺎﻓﻊ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﺎرث و زﯾﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ و ﻏﯿﺮﻫﻢ روي ﻋﻨﻪ اﻟﺰﻫﺮي و اﺑﻮ اﻟﺰﺑﯿﺮ و ﻗﺘﺎدة و ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ رﻓﯿﻊ و ﻋﮑﺮﻣﮥ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ‬‫و ﻋﻤﺮو ﺑﻦ دﯾﻨﺎر و ﯾﺰﯾﺪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺒﯿﺐ و ﻣﻌﺮوف ﺑﻦ ﺧّﺮﺑﻮذ و آﺧﺮون ﻗﺎل ﻣﺴـﻠﻢ ﻣﺎت ﺳﻨﮥ ﻣﺎﺋﮥ و ﻫﻮ آﺧﺮ ﻣﻦ ﻣﺎت ﻣﻦ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و ﻗﺎل‬‫اﺑﻦ اﻟﺒﺮﻗﯽ ﺳـﻨﮥ اﺛﻨﺘﯿﻦ و ﻣﺎﺋـﮥ و ﻫﻮ ﻣﺸـﻬﻮر ﺑﺎﺳـﻤﻪ و ﮐﻨﯿﺘﻪ ﺟﻤﯿﻌﺎ و ﻋﻦ ﻣﺒﺎرك ﺑﻦ ﻓﻀﺎﻟﮥ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻊ و ﻣﺎﺋﮥ ﻗﺎل وﻫﺐ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ‬‫ﺣﺎزم ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﮐﻨﺖ ﺑﻤﮑﮥ ﺳـﻨﮥ ﻋﺸـﺮ و ﻣﺎﺋﮥ ﻓﺮأﯾﺖ ﺟﻨﺎزة ﻓﺴﺎﻟﺖ ﻋﻨﻬﺎ ﻓﻘﺎل ﻟﯽ اﺑﻮ اﻟﻄﻔﯿﻞ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟّﺴﮑﻦ ﺟﺎءت ﻋﻨﻪ رواﯾﺎت ﺛﺎﺑﺘﮥ اﻧﻪ‬‫راي اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و اﻣﺎ ﺳـﻤﺎﻋﻪ ﻣﻨﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﻠﻢ ﯾﺜﺒﺖ و ذﮐﺮ اﺑﻦ ﺳﻌﺪ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ زﯾﺪ ﺑﻦ ﺟﺪﻋﺎن ﻋﻦ أﺑﯽ‬‫اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻗﺎل ﮐﻨﺖ اﻃﻠﺐ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﯿﻤﻦ ﯾﻄﻠﺒﻪ ﺑﺴﺖ و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎدات اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳﻨّﯿﻪ اﺣﺘﺠﺎج ﺑﻤﺒﺘﺪﻋﯿﻦ‬‫ﻏﯿﺮ دﻋـﺎت ﺟـﺎﺋﺰﺳﺖ و ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺳـﻠﻒ و ﺧﻠﻒ ﺳـﻨﯿﻪ ﻗﺒﻮل رواﯾﺖ از اﯾﺸـﺎن و اﺣﺘﺠـﺎج ﺑـﺂن و ﺳـﻤﺎع از اﯾﺸـﺎن و اﺳـﻤﺎﻋﺸﺎن ﺑﻐﯿﺮ اﻧﮑﺎر‬‫ﮐﺮدهاﻧﺪ ﭘﺲ اﮔﺮ اﺟﻠﺢ ﺑﺎﻟﻔﺮض راﻓﻀﯽ ﻫﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﮐﺎرش آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺰﻋﻢ ﺳّﻨﯿﻪ ﻣﺒﺘﺪع ﻏﯿﺮ داﻋﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ داﻋﯽ ﺗﺮك اﺣﺘﺠﺎج‬‫ﺑﺮواﯾـﺖ او ﻏﯿﺮ ﻇـﺎﻫﺮ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺨـﺎﻟﻔﺖ آن ﺑـﺎ ﻃﺮﯾﻘﻪ ﺳـﻠﻒ و ﺧﻠـﻒ ﺳـﻨّﯿﻪ واﺿـﺢ و ﺑـﺎﻫﺮ ﺗﻘﯽ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑـﻮ ﻋﻤﺮو ﻋﺜﻤـﺎن ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ‬‫اﻟﻤﻌﺮوف‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪411 :‬‬‫ﺑﺎﺑﻦ اﻟـّﺼ ﻼح در ﮐﺘﺎب ﻋﻠﻮم اﻟﺤﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ اﺧﺘﻠﻔﻮا ﻓﯽ ﻗﺒﻮل رواﯾﮥ اﻟﻤﺒﺘﺪع اﻟﺬي ﻻ ﯾﮑﻔﺮ ﺑﺪﻋﺘﻪ ﻓﻤﻨﻬﻢ ﻣﻦ رّد رواﯾﺘﻬﻢ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﻻﻧﻪ ﻓﺎﺳﻖ‬‫ﺑﺒـﺪﻋﺘﻪ و ﮐﻤـﺎ اﺳـﺘﻮي ﻓﯽ اﻟﮑﻔﺮ اﻟﻤﺘﺎول و ﻏﯿﺮ اﻟﻤﺘﺎول ﯾﺴـﺘﻮي ﻓﯽ اﻟﻔﺴﻖ اﻟﻤﺘﺎول و ﻏﯿﺮ اﻟﻤﺘﺎول و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ رواﯾـﮥ اﻟﻤﺒﺘـﺪع إذا ﻟﻢ‬‫ﯾﮑﻦ ﻣﻤﻦ ﯾﺴـﺘﺤﻞ اﻟﮑﺬب ﻓﯽ ﻧﺼﺮة ﻣﺬﻫﺒﻪ ﺳﻮاء ﮐﺎن داﻋﯿﮥ اﻟﯽ ﺑﺪﻋﮥ او ﻟﻢ ﯾﮑﻦ و ﻋﺰا ﺑﻌﻀﻬﻢ ﻫﺬا اﻟﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻟﻘﻮﻟﻪ اﻗﺒﻞ ﺷﻬﺎدة اﻫﻞ‬‫اﻟﻬﻮاء اﻻ اﻟﺨﻄﺎﺑﯿـﮥ ﻣﻦ اﻟﺮاﻓﻀـﮥ ﻻﻧﻬﻢ ﯾﺮون اﻟﺸـﻬﺎدة ﺑﺎﻟﺰور ﻟﻤﻮاﻓﻘﯿﻬﻢ و ﻗﺎل ﻗﻮم ﯾﻘﺒﻞ رواﯾﺘﻪ إذا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ داﻋﯿﮥ و ﻻ ﻧﻘﺒﻞ إذا ﮐﺎن داﻋﯿﮥ‬‫اﻟﯽ ﺑﺪﻋـﮥ و ﻫﺬا ﻣﺬﻫﺐ اﻟﮑﺜﯿﺮ أو اﻻﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﺣﮑﯽ ﺑﻌﺾ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺧﻼﻓﺎ ﺑﯿﻦ اﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻓﯽ ﻗﺒﻮل رواﯾﮥ‬‫اﻟﻤﺒﺘـﺪع إذا ﻟﻢ ﯾـﺪع اﻟﯽ ﺑﺪﻋـﮥ و ﻗـﺎل اﻣـﺎ إذا ﮐـﺎن داﻋﯿـﮥ ﻓﻼـ ﺧﻼف ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﯽ ﻋـﺪم ﻗﺒﻮل رواﯾﺘﻪ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ ﺣﺒﺎن اﻟﺒﺴﺘﯽ اﺣﺪ‬‫اﻟﻤﺼـﻨﻔﯿﻦ ﻣﻦ اﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟـﺪاﻋﯿﻪ اﻟﯽ اﻟﺒـﺪع ﻻ ﯾﺠﻮز اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﻪ ﻋﻨـﺪ اﺋﻤﺘﻨﺎ ﻗﺎﻃﺒـﮥ ﻻ اﻋﻠﻢ ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﯿﻪ ﺧﻼﻓﺎ و ﻫـﺬا اﻟﻤﺬﻫﺐ اﻟﺜﺎﻟﺚ‬‫اﻋـﺪﻟﻬﺎ و اوﻻﻫﺎ و اﻻول ﺑﻌﯿـﺪ ﻣﺒﺎﻋﺪ ﻟﻠﺸﺎﺋﻊ ﻣﻦ اﺋّﻤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﺎن ﮐﺘﺒﻬﻢ ﻃﺎﻓﺤﮥ ﺑﺎﻟﺮواﯾﮥ ﻋﻦ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋﮥ ﻏﯿﺮ اﻟﺪﻋﺎة و ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﮐﺜﯿﺮ‬‫ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺜﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺸﻮاﻫﺪ و اﻻﺻﻮل و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ و ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺷﺮف اﻟﻨﻮوي در ﻣﻨﻬﺎج ﺷﺮح ﺻﺤﯿﺢ ﻣﺴﻠﻢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻣﻦ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ‬‫و اﻟﻔﻘﻬﺎء و اﺻـﺤﺎب اﻻﺻﻮل اﻟﻤﺒﺘـﺪع اﻟـﺬي ﯾﮑﻔﺮ ﺑـﺪﻋﺘﻪ ﻻ ﯾﻘﺒﻞ رواﯾﺘﻪ ﺑﺎﻻﺗﻔﺎق و اّﻣﺎ اﻟّﺬي ﻻ ﯾﮑﻔﺮ ﺑﻬﺎ ﻓﺎﺧﺘﻠﻔﻮا ﻓﯽ رواﯾﺘﻪ ﻓﻤﻨﻬﻢ ﻣﻦ‬‫رّدﻫﺎ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﻟﻔﺴﻘﻪ و ﻻ ﯾﻨﻔﻌﻪ اﻟّﺘﺎوﯾﻞ و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﻬﺎ ﻣﻄﻠﻘﺎ إذا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻣﻤﻦ ﯾﺴﺘﺤﻞ اﻟﮑﺬب ﻓﯽ ﻧﺼﺮة ﻣﺬﻫﺒﻪ او ﻻﻫﻞ ﻣﺬﻫﺒﻪ ﺳﻮاء ﮐﺎن‬‫داﻋﯿـﮥ اﻟﯽ ﺑﺪﻋـﮥ او ﻏﯿﺮ داﻋﯿـﮥ و ﻫـﺬا ﻣﺤﮑﯽ ﻋﻦ اﻣﺎﻣﻨـﺎ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻟﻘﻮﻟﻪ اﻗﺒﻞ ﺷـﻬﺎدة اﻫﻞ اﻟﻬﻮاء اﻟّﺎ اﻟﺨّﻄﺎﺑﯿـﮥ ﻣﻦ ﻟا ﺮاﻓﻀـﮥ‬‫ﻟﮑﻮﻧﻬﻢ ﯾﺮون اﻟﺸﻬﺎدة ﺑﺎﻟّﺰور ﻟﻤﻮاﻓﻘﯿﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪412 :‬‬‫و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ﻗﺎل ﯾﻘﺒﻞ إذا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ داﻋﯿـﮥ اﻟﯽ ﺑـﺪﻋﺘﻪ و ﻻ ﯾﻘﺒﻞ إذا ﮐﺎن داﻋﯿـﮥ و ﻫﺬا ﻣﺬﻫﺐ ﮐﺜﯿﺮﯾﻦ او اﻻﮐﺜﺮﯾﻦ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﻫﻮ اﻻﻋﺪل‬‫اﻟﺼـﺤﯿﺢ و ﻗـﺎل ﺑﻌﺾ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﺧﺘﻠﻒ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻓﯽ ﻏﯿﺮ اﻟّﺪاﻋﯿـﮥ و اﺗﻔﻘﻮا ﻋﻠﯽ ﻋـﺪم ﻗﺒﻮل اﻟﺪاﻋﯿـﮥ و ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ‬‫ﺣـّﺒ ﺎن ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﺤـﺎء ﻻـ ﯾﺠﻮز اﻻﺣﺘﺠـﺎج ﺑﺎﻟﺪاﻋﯿـﮥ ﻋﻨـﺪ اﺋﻤﺘﻨﺎ ﻗﺎﻃﺒـﮥ ﻻ ﺧﻼف ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﯽ ذﻟﮏ و اّﻣﺎ اﻟﻤـﺬﻫﺐ اﻻول ﻓﻀـﻌﯿﻒ ﺟـّﺪا ﻓﻔﯽ‬‫اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﮑﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﻤﺒﺘـﺪﻋﯿﻦ ﻏﯿﺮ اﻟﺪﻋﺎة و ﻟﻢ ﯾﺰل اﻟﺴـﻠﻒ و اﻟﺨﻠﻒ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﻮل اﻟﺮواﯾﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 251‬از ‪359‬‬‫ﻣﻨﻬﻢ و اﻻﺣﺘﺠـﺎج ﺑﻬـﺎ و اﻟـّﺴ ﻤﺎع ﻣﻨﻬﻢ و اﺳـﻤﺎﻋﻬﻢ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اﻧﮑﺎر ﻣﻨﻬﻢ و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ و ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﯿﻢ ﻋﺮاﻗﯽ در ﺷـﺮح اﻟﻔﯿـﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺘﻠﻔﻮا ﻓﯽ رواﯾﮥ ﻣﺒﺘﺪع ﻟﻢ ﯾﮑﻔﺮ ﻓﯽ ﺑﺪﻋﺘﻪ ﻋﻠﯽ اﻗﻮال ﻓﻘﯿﻞ ﺗﺮّد رواﯾﺘﻪ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﻷﻧّﻪ ﻓﺎﺳﻖ ﺑﺒﺪﻋﺘﻪ و ان ﮐﺎن ﻣﺘﺎّوﻻ ﻓﺮّد ﮐﺎﻟﻔﺎﺳﻖ ﺑﻐﯿﺮ ﺗﺎوﯾﻞ‬‫ﮐﻤﺎ اﺳـﺘﻮي اﻟﮑﺎﻓﺮ اﻟﻤﺘﺎول ﻏﯿﺮ اﻟﻤﺘﺎّول و ﻫﮑﺬا ﯾﺮوي ﻋﻦ ﻣﺎﻟﮏ ﮐﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻓﯽ اﻟﮑﻔﺎﯾﮥ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺼﻼح اﻧّﻪ ﺑﻌﯿﺪ ﻣﺒﺎﻋﺪ ﻟﻠﺸﺎﺋﻊ‬‫ﻋﻦ اﺋّﻤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﺎن ﮐﺘﺒﻬﻢ ﻃﺎﻓﺤﮥ ﺑﺎﻟﺮواﯾﮥ ﻋﻦ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋﮥ ﻏﯿﺮ اﻟﺪﻋﺎة ﮐﻤﺎ ﺳـﯿﺎﺗﯽ و اﻟﻘﻮل اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻧّﻪ ان ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻣﻤﻦ ﯾﺴﺘﺤﻞ اﻟﮑﺬب ﻓﯽ‬‫ﻧﺼـﺮة ﻣـﺬﻫﺒﻪ او ﻻﻫـﻞ ﻣـﺬﻫﺒﻪ ﻗﺒـﻞ ﺳﻮاء دﻋـﺎ اﻟﯽ ﺑـﺪﻋﺘﻪ اوﻻـ و ان ﮐـﺎن ﻣﻤﻦ ﯾﺴـﺘﺤﻞ ذﻟﮏ ﻟﻢ ﯾﻘﺒﻞ و ﻋﺰي اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻫـﺬا اﻟﻘﻮل اﻟﯽ‬‫اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻟﻘﻮﻟﻪ اﻗﺒﻞ ﺷـﻬﺎدة اﻫﻞ اﻟﻬﻮاء اﻻ اﻟﺨﻄﺎﺑﯿﮥ ﻣﻦ اﻟﺮاﻓﻀﮥ ﻻﻧﻬﻢ ﯾﺮون اﻟﺸـﻬﺎدة ﺑﺎﻟّﺰور ﻟﻤﻮاﻓﻘﯿﻬﻢ ﻗﺎل و ﺣﮑﯽ ﻫﺬا اﯾﻀﺎ ﻋﻦ اﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﻟﯿﻠﯽ و اﻟﺜﻮري و اﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ اﻟﻘﺎﺿـﯽ و روي اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﺪﺧﻞ ﻋﻦ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻗﺎل ﻣﺎ ﻓﯽ اﻫﻞ اﻻﻫﻮاء اﻗﻮم و اﺷـﻬﺮ ﺑﺎﻟﺰور ﻣﻦ اﻟﺮاﻓﻀﮥ و‬‫اﻟﻘﻮل اﻟﺜﺎﻟﺚ اﻧّﻪ ان ﮐﺎن داﻋﯿـﮥ اﻟﯽ ﺑـﺪﻋﺘﻪ ﻟﻢ ﯾﻘﺒﻞ و ان ﻟﻢ ﯾﮑﻦ داﻋﯿﮥ ﻗﺒﻞ و إﻟﯿﻪ ذﻫﺐ اﺣﻤﺪ ﮐﻤﺎ ﻗﺎﻟﻪ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح و ﻫﺬا‬‫ﻣـﺬﻫﺐ اﻟﮑﺜﯿﺮ او اﻻﮐﺜﺮ و ﻫﻮ اﻋـﺪﻟﻬﺎ و اوﻻﻫﺎ ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣﺒﺎن اﻟﺪاﻋﯿـﮥ اﻟﯽ اﻟﺒـﺪع ﻻ ﯾﺠﻮز اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﻪ ﻋﻨـﺪ اﺋﻤﺘﻨﺎ ﻗﺎﻃﺒﮥ ﻻ اﻋﻠﻢ ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﯿﻪ‬‫اﺧﺘﻼﻓﺎ و ﻫﮑﺬا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪413 :‬‬‫ﺑﻌﺾ اﺻـﺤﺎب اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻧّﻪ ﻻ ﺧﻼف ﺑﯿﻦ اﺻـﺤﺎﺑﻪ اﻧﻪ ﻻ ﯾﻘﺒﻞ ﻟﺪاﻋﯿـﮥ و اّن اﻟﺨﻼف ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﯿﻤﻦ ﻟﻢ ﯾـﺪع اﻟﯽ ﺑـﺪﻋﺘﻪ ﻓﻘﻮل و ﻧﻘﻞ ﻓﯿﻪ اﺑﻦ‬‫ﺣّﺒﺎن اﺗﻔﺎﻗﺎ أي ﻓﯽ رّد رواﯾﮥ اﻟﺪاﻋﯿﮥ و ﻓﯽ ﻗﺒﻮل ﻏﯿﺮ اﻟﺪاﻋﯿﮥ اﯾﻀﺎ و اﻗﺘﺼـﺮ اﺑﻦ اﻟـّﺼ ﻼح ﻋﻠﯽ ﺣﮑﺎﯾﮥ اﻻﻧﻔﺎق ﻋﻨﻪ ﻓﯽ اﻟﺼﻮرة اﻻوﻟﯽ و اﻣﺎ‬‫اﻟﺜﺎﻧﯿـﮥ ﻓﺎﻧّﻪ ﻗﺎل ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ اﻟﺜﻘﺎت ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﻀـﺒﻌﯽ ﻟﯿﺲ ﺑﯿﻦ اﻫﻞ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﺋﻤﺘﻨﺎ ﺧﻼف اّن اﻟّﺼﺪوق اﻟﻤﺘﻘﻦ إذا‬‫ﮐﺎن ﻓﯿﻪ ﺑﺪﻋﮥ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﯾﺪﻋﻮ إﻟﯿﻬﺎ اّن اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﺧﺒﺎره ﺟﺎﺋﺰ ﻓﺎذا دﻋﯽ اﻟﯽ ﺑﺪﻋﺘﻪ ﺳـﻘﻂ اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺑﺎﺧﺒﺎره و ﻓﯽ اﻟﻤﺴـﺌﻠﮥ ﻗﻮل راﺑﻊ ﻟﻢ‬‫ﯾﺤﮑﻪ اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح اﻧّﻪ ﺗﻘﺒﻞ اﺧﺒﺎرﻫﻢ ﻣﻄﻠﻘﺎ و ان ﮐﺎﻧﻮا ﮐﻔﺎرا او ﻓّﺴﺎﻗﺎ ﺑﺎﻟﺘﺎوﯾﻞ ﺣﮑﺎه اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻨﻘﻞ و اﻟﻤﺘﮑﻠﻤﯿﻦ و‬‫ﻗﻮل ﻗـﺪ رواه اﻻ ﻋـﺪﻻ أي اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح ﻫﯽ ﺟﻤﻠـﮥ ﻣﻌﺘﺮﺿﮥ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﺒﺘﺪء و اﻟﺨﺒﺮ و ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋﮥ ﻏﯿﺮ اﻟﺪﻋﺎة‬‫اﺣﺘﺠﺎﺟﺎ و اﺳﺘﺸـﻬﺎدا ﮐﻌﻤﺮان ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن و داود ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﻟﻠﺤﺎﮐﻢ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﻻﺻﻢ‬‫ان ﮐﺘﺎب ﻣﺴـﻠﻢ ﻣﻶن ﻣﻦ اﻟﺸـﯿﻌﮥ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ اﻟﮑﻨﺎﻧﯽ در ﻣﻨﻬﻞ روّي ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﺻﻮل ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻨﺒﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﻟﺘﺎﺳﻊ ﻻ ﯾﻘﺒﻞ ﻣﺒﺘﺪع ﺑﺒﺪﻋﮥ ﻣﮑﻔﺮة ﻓﺎﺗﻔﺎق و اﻟﻤﺒﺘﺪع ﺑﻐﯿﺮﻫﺎ ﻓﯿﻪ ﺛﻠﺜﮥ اﻗﻮال ﻗﯿﻞ ﻻ ﯾﻘﺒﻞ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﻟﻔﺴـﻘﻪ و ان ﮐﺎن ﺗﺎّول ﮐﺎﻟﮑﻔﺮ و ﻗﯿﻞ ان ﻟﻢ‬‫ﯾﺴـﺘﺤﻞ اﻟﮑﺬب ﻟﻨﺼـﺮة ﻣﺬﻫﺒﻪ و اﻫﻠﻪ ﻗﺒﻞ و ان اﺳـﺘﺤﻠﻪ ﮐﺎﻟﺨﻄﺎﺑﯿﮥ ﻟﻢ ﯾﻘﺒﻞ و ﯾﻌﺰي ﻫﺬا اﻟﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻗﯿﻞ ان ﮐﺎن داﻋﯿﮥ‬‫ﻟﻤـﺬﻫﺒﻪ ﻟﻢ ﯾﻘﺒﻞ و اﻻ ﻗﺒﻞ و ﻫﺬا اﻟّﺬي ﻋﻠﯿﻪ اﻻﮐﺜﺮ و ﻧﻘﻞ اﺑﻦ ﺣﺒﺎن اﺗﻔﺎﻗﻬﻢ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﻌﺮوف اﻟﻮزﯾﺮ اﻟﯿﻤﺎﻧﯽ اﻟﺼـﻨﻌﺎﻧﯽ‬‫در روض ﺑﺎﺳﻢ ﻓﯽ اﻟّﺬب ﻋﻦ ﺳـﻨﮥ أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻤﺴﺌﻠﮥ اﻟﺜﺎﻟﺜﮥ ﻗﺎل اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻧّﻪ إذا ﺗﻌﺎرض رواﯾﮥ اﻟﻌﺪل اﻟّﺬي ﻟﯿﺲ ﻋﻠﯽ ﺑﺪﻋﮥ و رواﯾﮥ‬‫اﻟﻤﺒﺘـﺪع ﻗـﺪﻣﺖ رواﯾـﮥ اﻟﻌﺪل اﻟﺬي ﻟﯿﺲ ﻋﻠﯽ ﺑﺪﻋﮥ و ﻫﺬا ﻣﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﺠﻮاب ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ وﺟﻮه اﺣﺪﻫﺎ ﻣﻨﻊ اﻻﺟﻤﺎع اﻟﺬي ادﻋﺎه ﺑﺸـﻬﺮة‬‫اﻟﺨﻼف‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪414 :‬‬‫ﻓﻘـﺪ اﺟﻤﻊ اﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ ﺗﻘـﺪﯾﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﻊ اﺧﺮاﺟﻬﻢ ﻻﺣﺎدﯾﺚ ﮐﺜﯿﺮة ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺒﺪع ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺢ اﻟﻤﺘﻔﻖ‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ ارﻓﻊ ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﺼـﺤﯿﺢ و ﻫﻮ اﻟﻤﺘﻠﻘﯽ ﺑﺎﻟﻘﺒﻮل ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ ﻓﺤﺪﯾﺚ اوﻟﺌﮏ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋﮥ اﻟﺬﯾﻦ اﺗﻔﻖ اﻟﺸﯿﺨﺎن ﻋﻠﯽ ﺗﺼﺤﯿﺢ‬‫ﺣـﺪﯾﺜﻬﻢ ﻣﻘـﺪم ﻋﻨﺪ اﻟﺘﻌﺎرض ﻋﻠﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﻘﯿﺪة اﻟﺼﺎﻟﺤﮥ اﻟﺬﯾﻦ ﻧﺰﻟﻮا ﻋﻦ ﻣﺮﺗﺒﮥ اوﻟﺌﮏ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋﮥ ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻻﺗﻘﺎن و‬‫ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن در ﻗﻮل ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ ﮔﻔﺘﻪ اّﻣﺎ رواﯾﺘﻪ أي رواﯾـﮥ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺒﺼـﺮي ﻋﻦ ﻣﺜﻞ ﻣﻌﯿـﺪ ﻣﻤﻦ ﮐﺎن ﺛﻘـﮥ ذا ﺑﺪﻋـﮥ ﻓﯽ ﻋﻘﯿﺪة ﻓﺎن‬‫ﮐﺎﻧﺖ ﻋﻨـﺪه ﺣـّﺠ ﮥ ﮐﻤﺎ ﻫﻮ ﻇﺎﻫﺮ زﻋﻤﻬﻢ ﻓﻬﻮ ﻣﻮاﻓﻖ ﻓﯿﻪ ﺑﺠﻤﺎﻫﯿﺮ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ و ﻣﻦ ﺑﻌـﺪﻫﻢ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﻗﺎل اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻓﯽ اﻟﮑﻔﺎﯾـﮥ و اﻟّﺬي‬‫ﯾﻌﺘﻤـﺪ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ ﺗﺠﻮﯾﺰ اﻻﺣﺘﺠـﺎج ﺑﺎﺧﺒـﺎرﻫﻢ ﻣـﺎ اﺷـﺘﻬﺮ ﻣﻦ ﻗﺒﻮل اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ اﺧﺒـﺎر اﻟﺨﻮارج و ﺷـﻬﺎداﺗﻬﻢ و ﻣﻦ ﺟﺮي ﻣﺠﺮاﻫﻢ ﻣﻦ اﻟﻔﺴﺎق‬‫ﺑﺎﻟﺘﺎوﯾﻞ ﺛﻢ اﺳـﺘﻤﺮار ﻋﻤﻞ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و اﻟﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﺑﻌﺪﻫﻢ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻟﻤﺎ رأوا ﻣﻦ ﺗﺤﺮﯾﻬﻢ اﻟﺼﺪق و ﺗﻌﻈﯿﻬﻢ اﻟﮑﺬب و ﺣﻔﻈﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻧﻔﺴﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 252‬از ‪359‬‬‫ﻋﻦ اﻟﻤﺤﻈـﻮرات ﻣﻦ اﻻﻓﻌـﺎل و اﻧﮑـﺎرﻫﻢ ﻋﻠﯽ اﻫـﻞ اﻟﺮﯾﺐ و اﻟﻄﺮاﺋﻖ اﻟﻤﺬﻣﻮﻣـﮥ و رواﯾﺘﻬﻢ اﻻﺣـﺎدﯾﺚ اﻟـﺘﯽ ﺗﺨـﺎﻟﻒ آراﺋﻬﻢ و ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﻬﺎ‬‫ﻣﺨـﺎﻟﻔﻮﻫﻢ ﻓﯽ اﻻﺣﺘﺠـﺎج ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﺼـﺎر ذﻟـﮏ ﮐﺎﻻﺟﻤـﺎع ﻣﻨﻬﻢ و ﻫﻮ اﮐﺒﺮ اﻟﺤﺠـﺞ ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺒـﺎب و ﺑﻪ ﯾﻘﻮي اﻟﻈﻦ ﻓﯽ ﻣﻘﺎرﺑﮥ‬‫اﻟﺼﻮاب اﻧﺘﻬﯽ و ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻣﻨﻬﺞ اﻟﻮﺻﻮل اﻟﯽ اﺻﻄﻼح اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺮﺳﻮل ﮔﻔﺘﻪ در ﻣﺒﺘﺪﻋﯽ ﮐﻪ ﺑﺴﺒﺐ ﺑﺪﻋﺖ‬‫ﺧﻮد ﺑﮑﻔﺮ ﻧﮕﺮدﯾﺪه ﺳﻪ ﻗﻮﻟﺴﺖ ﯾﮑﯽ آﻧﮑﻪ رواﯾﺘﺶ ﻧﺎﻣﻘﺒﻮﻟﺴﺖ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﻓﺴﻖ او ﭘﺲ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در ﮐﻔﺮ ﻏﯿﺮ ﻣﺘﺎول ﻣﺴﺘﻮﯾﺴﺖ ﻫﻤﭽﻨﺎن‬‫در ﻓﺴﻖ ﻧﯿﺰ ﻣﺘﺎول و ﻏﯿﺮ ﻣﺘﺎول ﻣﺴﺎوﯾﺴﺖ دوم آﻧﮑﻪ اﮔﺮ اﺳـﺘﺤﻼل ﮐﺬب از ﺑﺮاي ﻧﺼـﺮت ﻣﺬﻫﺐ ﺧﻮد ﻧﮑﺮده اﺳﺖ رواﯾﺘﺶ ﻣﻘﺒﻮﻟﺴﺖ‬‫و اﻻـ ﻣﻘﺒـﻮل ﻧﯿﺴﺖ ﻣﺜـﻞ اﺳـﺘﺤﻼل ﺧﻄـﺎﺑﯿﻪ از رواﻓﺾ و اﯾﻦ ﻗـﻮل ﻣﻨﺴﻮب ﺑﺴﻮي ﺷـﺎﻓﻌﯽ رﺣﺴﺖ ﺳﻮم آﻧﮑﻪ اﮔﺮ داﻋﯽ ﺑﺴﻮي ﻣـﺬﻫﺐ‬‫ﺧﻮدﺳﺖ ﻣﻘﺒﻮل ﻧﯿﺴﺖ ورﻧﻪ ﭘـﺬﯾﺮاﺳﺖ و ﺑﺮﯾﻦاﻧـﺪ اﮐﺜﺮ ﺣﺎﻓـﻆ اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻧﺰاع ﻗـﺪﯾﻢ و ﺣـﺪﯾﺚ و اﻟّـﺬي ﻋﻠﯿﻪ اﻻﮐﺜﺮون‬‫اﻟﺘﻔﺼﯿﻞ ﺑﯿﻦ اﻟﺪاﻋﯿﮥ و ﻏﯿﺮه و ﺑﻌﺾ اﺻﺤﺎب ﺷﺎﻓﻌﯽ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ اﺻﺤﺎب ﻣﺎ در داﻋﯿﻪ ﻣﺘﻔﻖ ﺑﺮ ﻋﺪم ﻗﺒﻮل و در ﻏﯿﺮ داﻋﯿﻪ ﻣﺨﺘﻠﻒاﻧﺪ اﻟﯽ‬‫ان ﻗﺎل ﺑﻌﺪ ﻋﺒﺎرة ﺳﺘﻨﻘﻞ ﻓﯿﻤﺎ ﺑﻌﺪ ان ﺷﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪415 :‬‬‫در ﺧﻼﺻﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﺬﻫﺐ اول ﺳـﺨﺖ ﺿﻌﯿﻔﺴﺖ ﭼﻪ در ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ از ﮐﺘﺐ اﺋّﻤﻪ ﺣﺪﯾﺚ اﺣﺘﺠﺎج ﺑﻪ ﺑﺴﯿﺎري از ﻣﺒﺘﺪﻋﻪ ﻏﯿﺮ دﻋﺎة‬‫اﺳﺖ اﻧﺘﻬﯽ ﮔﻮﯾﻢ ﻣﻨﺎوي در ﺗﻌﺮﯾﻔﺎت ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺒﺪﻋﮥ اﻟﻔﻌﻠﮥ اﻟﻤﺨﺎﻟﻔﮥ ﻟﻠﺴﻨﮥ و‬‫ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﮐﻞ ﻣﺤﺪث ﺑﺪﻋﮥ و ﮐﻞ ﺑﺪﻋﮥ ﺿﻼﻟﮥ و ﮐﻞ ﺿﻼﻟﮥ ﻓﯽ اﻟﻨﺎر‬‫اﻧﺘﻬﯽ ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﺮﻣﻮده ﺛﻢ اﻟﺒﺪﻋﮥ اّﻣﺎ ان ﺗﮑﻮن ﺑﻤﮑﻔﺮ ﮐﺎن ﯾﻌﺘﻘﺪ ﻣﺎ ﯾﺴﺘﻠﺰم اﻟﮑﻔﺮ او ﺑﻤﻔﺴﻖ ﻓﺎﻻّول ﻻ ﯾﻘﺒﻞ ﺻﺎﺣﺒﻬﺎ اﻟﺠﻤﻬﻮر ﻗﺎل‬‫و ﻗﯿـﻞ ﯾﻘﺒـﻞ ﻣﻄﻠﻘـﺎ و ﻗﯿﻞ ان ﮐﺎن ﻻ ﯾﻌﺘﻘـﺪ ﺣﻞ اﻟﮑـﺬب ﻟﻨﺼـﺮة ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ ﻗﺒﻞ و اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﺮد ﮐﻞ ﻣﮑﻔﺮ ﺑﺒﺪﻋـﮥ ﻻن ﻃﺎﺋﻔـﮥ ﺗـﺪﻋﯽ ان‬‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻬﺎ ﻣﺒﺘﺪﻋـﮥ و ﻗـﺪ ﺗﺒﺎﻟﻎ ﻓﺘﮑﻔﺮ ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻬﺎ ﻓﻠﻮ اﺧـﺬ ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ اﻻﻃﻼق ﻻﺳـﺘﻠﺰم ﺗﮑﻔﯿﺮ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻄﻮاﺋﻒ ﻓﺎﻟﻤﻌﺘﻤـﺪ ان اﻟﺬي ﺗﺮد رواﯾﺘﻪ‬‫ﻣﻦ اﻧﮑﺮ اﻣﺮا ﻣﺘﻮاﺗﺮا ﻣﻦ اﻟﺸـﺮع ﻣﻌﻠﻮﻣـﺎ ﻣﻦ اﻟـّﺪﯾﻦ ﺑﺎﻟﻀـﺮورة و ﮐـﺬا ﻣﻦ اﻋﺘﻘـﺪ ﻋﮑﺴﻪ ﻓﺎﻣﺎ ﻣﻦ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﻬـﺬه اﻟـّﺼ ﻔﮥ و اﻧﻀﻢ اﻟﯽ ذﻟﮏ‬‫ﺿﺒﻄﻪ ﻟﻤﺎ ﯾﺮو ﻣﻊ ورﻋﻪ و ﺗﻘﻮاه ﻓﻼ ﻣﺎﻧﻊ ﻣﻦ ﻗﺒﻮﻟﻪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻧﻮوي در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻦ ﮐﻔﺮ ﺑﺒﺪﻋﺘﻪ ﻟﻢ ﯾﺤﺘﺞ ﺑﻪ ﺑﺎﻻﺗﻔﺎق ﺳـﯿﻮﻃﯽ ﺷﺎرح‬‫ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻮﯾـﺪ ﮐـﺎﻟﻤﺠﺴﻢ و ﻣﻨﮑﺮ ﻋﻠﻢ اﻟﺠﺰﺋﯿﺎت ﺑﻌـﺪه در دﻋﻮي اﺗﻔﺎق ﺑﻘﻮل ﺣﺎﻓﻆ ﺑﺎ ﻧﻮوي ﻣﻨﺎﻗﺸﻪ ﮐﺮده ﺑﺴﺖ و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در‬‫ﺗﺪرﯾﺐ اﻟﺮاوي ﻓﯽ ﺷـﺮح ﺗﻘﺮﯾﺐ اﻟﻨﻮاوي ﮔﻔﺘﻪ ﻓﺎﺋﺪة اردت ان اﺳﺮد اﺳﻤﺎء ﻣﻦ رﻣﯽ ﺑﺒﺪﻋﮥ ﻣﻦ اﺧﺮج ﻟﻬﻢ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴﻠﻢ او اﺣﺪﻫﻤﺎ و‬‫ﻫﻢ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻃﻬﻤﺎن اﯾﻮب ﺑﻦ ﻋﺎﺋـﺬ اﻟﻄﺎﺋﯽ ذّر ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺮﻫﺒﯽ ﺷـﺒﺎﺑﮥ ﺑﻦ ﺳﻮار ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ اﺑﻮ ﯾﺤﯿﯽ اﻟﺤﻤﺎﻧﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫رّواد ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﻏﯿﺎث اﻟﺒﺼـﺮي ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ذّر ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣّﺮة ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺧﺎزم اﺑﻮ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ اﻟﻀـﺮﯾﺮ و رﻗﺎء ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﯿﺸـﮑﺮّي ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ‬‫اﻟﻮﺣﺎﻇّﯽ ﯾﻮﻧﺲ ﺑﻦ ﺑﮑﯿﺮ ﻫﻮﻻء رﻣﻮا ﺑﺎﻻرﺟﺎء و ﻫﻮ ﺗﺎﺧﯿﺮ اﻟﻘﻮل ﻓﯽ اﻟﺤﮑﻢ ﻋﻠﯽ ﻣﺮﺗﮑﺐ اﻟﮑﺒﺎﺋﺮ ﺑﺎﻟﻨﺎر اﺳﺤﺎق ﺑﻦ ﺳﻮﯾﺪ اﻟﻌﺪوي ﻧﻬﺮ ﺑﻦ‬‫اﺳـﺪ ﺣﺮﯾﺰ ﺑﻦ ﻋﺜﻤـﺎن ﺣﺼـﯿﻦ ﺑﻦ ﻧﻤﯿﺮ اﻟﻮاﺳـﻄﯽ ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ ﺳـﻠﻤﮥ اﺑﻮ اﻟﻮﻓـﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳـﺎﻟﻢ اﻻﺷـﻌﺮي ﻗﯿﺲ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺣـﺎزم ﻫﻮﻻء رﻣﻮا‬‫ﺑﺎﻟﻨﺼﺐ و ﻫﻮ ﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯽ و ﺗﻘﺪﯾﻢ ﻏﯿﺮه ﻋﻠﯿﻪ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ اﺑﺎن اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ زﮐﺮّﯾﺎ اﻟﺨﻠﻘﺎﻧﯽ ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ اﺑﺎن ﺑﻦ ﺗﻐﻠﺐ اﻟﮑﻮﻓﯽ‬‫ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ ﻣﺨﻠّﺪ اﻟﻘﻄﻮاﻧﯽ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻓﯿﺮوز اﺑﻮ اﻟﺒﺨﺘﺮي ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﺷﺮع ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﯿﺮ ﻋﺒﺎد ﺑﻦ اﻟﻌﻮام ﻋﺒﺎد ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪416 :‬‬‫ﯾﻌﻘﻮب ﻋﺒﺪ ﻟا ﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻟﯿﻠﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﺮزاق ﺑﻦ ﻫﻤﺎم ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ اﻋﯿﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻌﺒﺴﯽ ﻋﺪي ﺑﻦ‬‫ﺛﺎﺑﺖ اﻻﻧﺼﺎري ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺠﻌﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻫﺎﺷﻢ ﺑﻦ اﻟﺒﺮﯾﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ دﮐﯿﻦ ﻓﻀـﯿﻞ ﺑﻦ ﻣﺮزوق اﻟﮑﻮﻓﯽ ﻗﻄﺮ ﺑﻦ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﺠﺎدة‬‫اﻟﮑﻮﻓﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻀـﯿﻞ ﺑﻦ ﻏﺰوان ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﺑﻮ ﻏﺴﺎن ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ اﻟﺠّﺰار ﻫﻮﻻء رﻣﻮا ﺑﺎﻟﺘﺸـﯿﻊ و ﻫﻮ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ ﻟا ـّﺼ ﺤﺎﺑﮥ‬‫ﺛﻮر ﺑﻦ زﯾـﺪ اﻟﻤﺪﻧﯽ ﺛﻮر ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﺤﻤﺼـﯽ ﺣّﺴﺎن ﺑﻦ ﻋﻄّﯿﮥ اﻟﻤﺤﺎرﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ذﮐﻮان داود ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ زﮐﺮﯾﺎ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻦ‬‫ﻋﺠﻼن ﺳـﻼم ﺑﻦ ﻣﺴﮑﯿﻦ ﺳﯿﻒ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﻤﮑﯽ ﺷﺒﻞ ﺑﻦ ﻋﺒﺎد ﺷﺮﯾﮏ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻧﻤﺮ ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ ﮐﯿﺴﺎن ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو اﺑﻮ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻟﺒﯿﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻧﺠﯿﺢ ﻋﺒﺪ اﻻﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻻﻋﻠﯽ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق اﻟﻤﺪﻧﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺘّﻨﻮري ﻋﻄﺎء‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 253‬از ‪359‬‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ ﻣﯿﻤﻮﻧـﮥ اﻟﻌﻼء ﺑﻦ اﻟﺤﺮث ﻋﻤﺮ ﺑﻦ أﺑﯽ زاﺋـﺪه ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﻘﺼـﯿﺮ ﻋﻤﯿﺮ ﺑﻦ ﻫﺎﻧﯽ ﻋﻮف اﻻﻋﺮاﺑﯽ ﮐﻬﻤﺲ ﺑﻦ اﻟﻤﻨﻬﺎل ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﺳﻮاء اﻟﺒﺼـﺮي ﻫﺎرون ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻻﻋﻮر اﻟﻨﺤﻮي ﻫﺸﺎم اﻟﺪﺳـﺘﻮاﺋﯽ وﻫﺐ ﺑﻦ ﻣﻨﺒﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺰه اﻟﺤﻀـﺮﻣﯽ ﻫﺆﻻء رﻣﻮا ﺑﺎﻟﻘﺪر و ﻫﻮ‬‫زﻋﻢ ان اﻟﺸـّﺮ ﻣﻦ ﺧﻠـﻖ اﻟﻌﺒـﺪ ﺑﺸـﺮ ﺑﻦ اﻟﺴـﺮﻣﯽ رﻣﯽ ﺑﺮأي اﺑﻦ أﺑﯽ ﺟﻬﻢ و ﻫـﻮ ﻧﻘﯽ ﺻـﻔﺎت اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﻘﻮل ﺑﺨﻠﻖ اﻟﻔﺮاق ﻋﮑﺮﻣـﮥ ﻣﻮﻟﯽ اﺑﻦ‬‫ﻋّﺒﺎس اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﻫﻮﻻء أﺑﺎﺿـﯿﮥ و ﻫﻢ اﻟﺨﻮارج اﻟﺬﯾﻦ اﻧﮑﺮوا ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ اﻟﺘﺤﮑﻢ و ﺗﺒّﺮأوا ﻣﻨﻪ و ﻣﻦ ﻋﺜﻤﺎن و ذّرﯾﺘﻪ و ﻗﺎﺗﻠﻮﻫﻢ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ‬‫ﻫﺸﺎم رﻣﯽ ﺑﺎﻟﻮﻗﻒ و ﻫﻮ ان ﻻ ﯾﻘﻮل اﻟﻘﺮآن ﻣﺨﻠﻮق و ﻻ ﻏﯿﺮ ﻣﺨﻠﻮق و ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن ﻣﻦ اﻟﻌﻘﺪﯾـﮥ اﻟﺬﯾﻦ ﯾﺮون اﻟﺨﺮوج ﻋﻠﯽ اﻷﺋّﻤﮥ و‬‫ﻻـ ﯾﺒﺎﺷـﺮون ذﻟﮏ ﻓﻬﻮﻻء اﻟﻤﺒﺘﺪﻋـﮥ ﻣﻤﻦ اﺧﺮج ﻟﻬﻢ اﻟﺸـﯿﺨﺎن او اﺣـﺪﻫﻤﺎ ﻫﺮ ﮔﺎه اﯾﻦ ﺟﻤﻌﯽ ﮐﺜﯿﺮ و ﺟﻤﯽ ﻏﻔﯿﺮ از ﺧﻮارج و ﻧﻮاﺻﺐ و‬‫ﻣﺮﻫﺒﻪ ﻣﻨﻤﮑﯿﻦ در ﺑﺪﻋﺖ و ﺿـﻼل و ﻣﻤﻨﻮﯾﻦ ﺑﺴﻮء ﺣﺎل و ﻣﺂل ﻣﻮﺻﻮﻓﯿﻦ ﺑﮑﻤﺎل ﻓﺴﺎد و اﺿـﻼل ﮐﻪ اﺳـﻤﺎﯾﺸﺎن درﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻣﺴﺮود و‬‫اﻗﻮال ﺟﺮح و ﻗـﺪحﺷﺎن از ﻧﺎﻗـﺪﯾﻦ رﺟﺎل در ﻣﯿﺰان ذﻫﺒﯽ و ﻏﯿﺮ آن ﻣﻮﺟﻮد از رﺟﺎل ﺻـﺤﯿﺤﯿﻦ ﯾﺎ ﯾﮑﯽ از اﯾﺸﺎن ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﺑﺎز ﺳـﺮﺗﺎﻓﺘﻦ از‬‫ﻗﺒـﻮل رواﯾﺖ اﺟﻠـﺢ ﮐﻪ ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﮐـﺎرش ﺑﺮ ﺗﻘـﺪﯾﺮ ﺛﺒﻮت رﻓﺾ و اﺑﺘـﺪاع او ﻧﺰد ﺳـﻨﯿﻪ اﺳﺖ وﺟﻬﯽ ﻧـﺪارد وﺟﻪ ﺳـﯽام آﻧﮑﻪ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در‬‫ﺗﺪرﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪417 :‬‬‫ﻗﺎل اﻟﻌﺮاﻗﯽ اﻋﺘﺮض ﻋﻠﯿﻪ ﺑﺎن اﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ اﯾﻀﺎ اﺣﺘﺠﺎ ﺑﺎﻟـّﺪﻋﺎة ﻓﺎﺣﺘـﺞ اﻟﺒﺨﺎري ﺑﻌﻤﺮان ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن و ﻫﻮ ﻣﻦ اﻟّﺪﻋﺎة و اﺣﺘﺠﺎ ﺑﻌﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺤّﻤﺎﻧﯽ و ﮐﺎن داﻋﯿﮥ اﻟﯽ اﻻرﺟﺎء و اﺟﺎب ﺑﺎّن اﺑﺎ داود ﻗﺎل ﻟﯿﺲ ﻓﯽ اﻫﻞ اﻻﻫﻮاء اﺻّﺢ ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻣﻦ اﻟﺨﻮارج ﺛﻢ ذﮐﺮ ﻋﻤﺮان‬‫ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن و اﺑﺎ ﺣّﺴﺎن اﻻﻋﺮج ﻗﺎل و ﻟﻢ ﯾﺤﺘﺞ ﻣﺴﻠﻢ ﺑﻌﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ ﺑﻞ اﺧﺮج ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﻘّﺪﻣﮥ و ﻗﺪ وﺛﻘﻪ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫اﺣﺘﺠﺎج ﺑـﺪﻋﺎت ﺧﻮارج ﻫﻢ ﺟﺎﺋﺰﺳﺖ و ﻫﺮ ﮔﺎه اﺣﺘﺠﺎج ﺑـﺪﻋﺎت ﺧﻮارج ﺧﺎرج از ﺣﺮﯾﻢ ﺟﻮاز ﻧﺒﺎﺷـﺪ اﮔﺮ ﺑﺎﻟﻔﺮض اﺟﻠـﺢ ﻣﺒﺘﺪع داﻋﯽ‬‫ﺑﺎﺷـﺪ ﭼﺮا اﺣﺘﺠـﺎج ﺑـﺎو ﻧﺎﺟـﺎﺋﺰ و ﻣﻤﺘﻨﻊ ﮔﺮدد و ﻋﻼـوه ﺑﺮﯾﻦ از اﻓﺎدات دﯾﮕﺮ ﻋﻠﻤﺎ ﻫﻢ ﺟﻮاز اﺣﺘﺠﺎج ﺑﻤﺒﺘـﺪﻋﻪ دﻋﺎت ﺑﻮﺿﻮح ﻣﯽرﺳـﺪ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ در روض ﺑﺎﺳﻢ ﮔﻔﺘﻪ و اّﻣﺎ ﻣﻦ ﻟﻢ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺪﻋﺎة ﻣﻨﻬﻢ ﻓﻠﻪ وﺟﻬﺎن اﺣﺪﻫﻤﺎ اﻧﻬﻢ ﯾﺘﻬﻤﻮن ﺑﺸﺪة ﺣﺮﺻـﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺪﻋﺎء اﻟﯽ‬‫ﺑﺪﻋﺘﻬﻢ ﺑﺘﺪﻟﯿﺲ ﺧﻔﯽ ﻋﻦ ﺑﻌﺾ اﻟـّﻀ ﻌﻔﺎء ﻓﯿﻤﺎ ﯾﻨﺼﺮ ﻣﺬﻫﺒﻬﻢ و ﻧﺤﻮ ذﻟﮏ و ﻫﺬا ﯾﻀّﻌﻒ ﻓﯿﻤﺎ ﻻ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﻤﺬﻫﺒﻬﻢ و ﯾﻮﻗﻒ ﻓﯿﻪ ﻓﯿﻤﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ‬‫ﺑـﺬﻟﮏ ﻋﻠﯽ ﺣﺴﺐ اﻟﻘﺮاﺋﻦ اﻟﻮﺟﻪ اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻟﻤﻮﺟﺰ ﻋﻦ ﻣﺨﺎﻟﻄـﮥ اﻟّﻄﻠﺒﮥ ﻟﻬﻢ ﺧﻮﻓﺎ ﻋﻠﯽ اﻟّﻄﻠﺒﮥ ﻣﻦ ﻗﯿﻠﺘﻬﻢ و ﻫﺬا ﻧﻈﺮ ﻣﺼـﻠﺤﯽ ﻻ ﯾﺴـﻘﻂ ﺑﻤﺜﻠﻪ‬‫وﺟﻮب اﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺮاﺟﺢ اﻟﻤﻈﻨﻮن ﺻـﺤﺘﻪ و ﻻ ﺳـﯿﻤﺎ و ﻗﺪ ﺑﻠﻐﻨﺎ ﻣﺎ رووه ﺑﻌﺪ ﻣﻮﺗﻬﻢ او ﻓﯽ ﺣﯿﺎﺗﻬﻢ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﻣﺨﺎﻟﻄﮥ ﻟﻬﻢ و ﻟﻢ اﻗﻒ‬‫ﻟﻠﻘﺎﺋﻠﯿﻦ ﺑـﺬﻟﮏ ﻋﻠﯽ وﺟﻪ و اﻧّﻤﺎ ﺗﮑﻠّﻔﺖ ﻫـﺬﯾﻦ اﻟﻮﺟﻬﯿﻦ ﻟﻬﻢ و اﻟﻌﺠﺐ ﻣﻦ ﻣﺼـّﻨﻔﯽ ﻋﻠﻮم اﻟﺤﺪﯾﺚ ﮐﯿﻒ ﻟﻢ ﯾﺘﻌﺮﺿﻮا ﻟﺬﮐﺮ وﺟﻪ ذﻟﮏ‬‫ﻋﻠﯽ ان اﻟّﺮواﯾـﮥ ﻋﻦ اﻟﺪاﻋﯿـﮥ اﻟﺜﻘـﮥ ﺛﺎﺑﺘـﮥ ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﺤﯿﺢ ﮐﺮواﯾـﮥ ﺣﺪﯾﺚ ﻗﻨﺎدة ﻣﻊ اﻧّﻪ ﮐﺎن ﻗﺪرّﯾﺎ روي اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ اﻟﺘﺬﮐﺮة اﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﯾﻘﻨﻊ‬‫ﺣﺘﯽ ﯾﺼـﯿﺢ ﺑﻪ ﺻـﯿﺎﺣﺎ رواه ﺑﺼـﯿﻐﮥ اﻟﺠﺰم ﻋﻦ ﺿﻤﺮة ﺑﻦ رﺑﯿﻌﮥ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺷﻮذب ﺛﻘﮥ ﻋﻦ ﺛﻘﮥ و ﻟﻨﻘﺘﺼﺮ ﻋﻠﯽ ﻫﺬا اﻟﻘﺪر ﻣﻦ اﯾﺮاد ﻣﺎ‬‫ﺗﻤّﺴـ ﮑﻮا ﺑﻪ و ﺑﯿﺎن اﻟﺠﻮاب ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻓﻠﯿﺲ ﻟﻬﻢ ﻣﺘﻤّﺴﮏ اﻗﻮي ﻣﻤﺎ ذﮐﺮﻧﺎه و ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻣﻨﻬﺞ اﻟﻮﺻﻮل ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ‬‫ﺣﺎﺗﻢ اﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﮔﻔﺘﻪ اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺪاﻋﯿﻪ ﻧﺰد اﺋﻤﻪ ﻣﺎ ﻗﺎﻃﺒﮥ ﺟﺎﺋﺰ ﻧﯿﺴﺖ و ﻣﯿﺎن اﯾﺸﺎن ﺧﻼﻓﯽ درﯾﻦ ﺑﺎب ﻣﻌﻠﻮم ﻧﺒﻮده اﺳﺖ اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح ﮔﻔﺘﻪ‬‫و ﻫﺬا اﻋﺪل اﻻﻗﻮال و اوﻻﻫﺎ و اﻟﻘﻮل ﺑﺎﻟﻤﻨﻊ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺑﻌﯿﺪ ﻣﺒﺎﻋﺪ ﻟﻠﺸﺎﺋﻊ ﻋﻦ أﺋّﻤﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪418 :‬‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓﺎن ﮐﺘﺒﻬﻢ ﻃﺎﻓﺤـﮥ ﻋﻦ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋـﮥ ﻏﯿﺮ اﻟـﺪﻋﺎة ﻓﻔﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺜﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺸﻮاﻫـﺪ و اﻻﺻﻮل ﮐﺜﯿﺮ ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ زﯾﺎده‬‫ﮐﺮده و ﻗﺪ ﻗﺎل اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻗﺒﻞ ﺷﻬﺎدة اﻫﻞ اﻟﻬﻮاء اﻻ اﻟﺨﻄﺎﺑﯿﮥ ﻣﻦ اﻟﺮاﻓﻀﮥ ﻻﻧﻬﻢ ﯾﺮون اﻟﺸﻬﺎدة ﺑﺎﻟﺰور ﻟﻤﻮاﻓﻘﯿﻬﻢ ﻓﻠﻢ ﯾﻔﺮق اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻓﯽ ﻫﺬا‬‫اﻟﻨﺺ ﺑﯿﻦ اﻟﺪاﻋﯿـﮥ و ﻏﯿﺮه ﺛﻢ ﻣـﺎ اﻟﻔﺮق ﻓﯽ اﻟﻤﻌﻨﯽ ﺑﯿﻨﻬﻤـﺎ و ﻫـﺬا اﻟﺒﺨـﺎري ﻗـﺪ ﺧﺮج ﻟﻌﻤﺮان ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن اﻟﺨﺎرﺟﯽ ﻣﺎدح ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ‬‫ﻣﻠﺠﻢ ﻗﺎﺗﻞ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻫـﺬا أي ﻣـﺪﺣﻪ ﻟﻪ ﻣﻦ اﮐﺒﺮ اﻟـﺪﻋﻮة اﻟﯽ اﻟﺒﺪﻋـﮥ و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ اﻧﺘﻬﯽ اﻗﻮل و ﻫﺬا ﻫﻮ اﻟﺤّﻖ اﻟﺬي ﻻ ﻣﺤﯿﺺ‬‫ﻋﻨﻪ و ﻗـﺪ ﺣﻘﻘﺖ ذﻟﮏ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻫﺪاﯾـﮥ اﻟّﺴﺎﺋﻞ اﻟﯽ ادﻟّﮥ اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎ ﺷﺎﻓﯿﺎ ﻓﻠﯿﺮﺟﻊ إﻟﯿﻪ و ﻧﯿﺰ در ﻣﻨﻬﺞ اﻟﻮﺻﻮل ﮔﻔﺘﻪ و ﺳـّﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ در ﻣﺨﺘﺼـﺮ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ و ﻗـﺪ ﯾﺮّد اﻟﻤﺴـﻠﻢ ﺑﺎرﺗﮑﺎب اﻟﮑﺒﺎﺋﺮ ﺗﺼـﺮﯾﺤﺎ و ﻫﻮ اﺟﻤﺎع و ﺷـﺬ ﻣﻦ ﻗﯿﻞ اﻟﺼـﺪوق ﻣﻨﻬﻢ و ﯾﺮد ﯾﮑﻮن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 254‬از ‪359‬‬‫ﻣﺴﺎوﯾﻪ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﻣﺤﺎﺳﻨﻪ و ان اﺟﺘﻨﺐ اﻟﮑﺒﺎﺋﺮ و ﻗﺪ ﯾﺮّد اﻟّﺮاوي ﺑﺎﻟﺒﺪ و ﻫﯽ اﻣﺎ ﺑﮑﻔﺮ ﻓﻼ ﯾﻘﺒﻠﻪ اﻟﺠﻤﻬﻮر او ﺑﻤﻔﺴﻖ ﻓﯿﻘﺒﻞ ﻣﻦ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ داﻋﯿﮥ‬‫ﻓﯽ اﻻﺻـﺢ و ﯾﺮد اﻟّﺪاﻋﯿـﮥ ﻋﻨﺪ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﻗﺎل و اﻟﻘﻮي ﻓﯽ اﻟﺪﻟﯿﻞ ﻗﺒﻮﻟﻪ اﻟّﺎ ﻓﯿﻤﺎ ﯾﻘﻮي ﺑﺪﻋﺘﻪ و ﺗﻘﻮي اﻟﻘﺮاﺋﻦ ﺑﺘﻬﻤﺘﻪ و ﻻ ﯾﺘﺎﺑﻊ و ﻗﺪ ادﻋﯽ‬‫ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﺟّﻠـﮥ اﻻﺟﻤﺎع ﻋﻠﯽ ﻗﺒﻮل اﻟﻤﺘﺎّوﻟﯿﻦ ﻣﻄﻠﻘﺎ و ﻫﻮ ﻣﺬﻫﺐ ﺟﻤﻬﻮر اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و ﺣّﺠﮥ ﻣﻦ رّدﻫﻢ اﻟﺘﻬﻤﮥ ﺑﺎﻟﺒﺪﻋﮥ و ﺣﺠﮥ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﻬﻢ ﻇّﻦ‬‫اﻟﺼـﺪق ﻣﻊ ﻋـﺪم اﻟﻤـﺎﻧﻊ و رواﯾـﮥ اﻟﺜﻘـﺎت ﻟﻼﺟﻤﺎع ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ و ﻣﺎ ﯾﻠﺰم ﻣﻦ رّدﻫﻢ ﻣﻦ ﺗﻌﻄﯿﻞ ﻋﻠﻢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻻﺛﺮ ﮐﻤﺎ ﯾﻌﻠﻢ ذﻟﮏ ﻣﻦ‬‫ﺑﺤﺚ ﻋﻦ رﺟﺎل اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﻣﻊ ﺑﻠﻮغ اﻟﺠﻬـﺪ ﻓﯽ ﺗﻘّﯿﮥ رواﯾﺘﻬﻤﺎ و ﻗﺪ اوﺿـﺤﺖ ذﻟﮏ ﻓﯽ اﻟﻌﻮاﺻﻢ و ﻋﻠﻮم اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻧﺘﻬﯽ ﮐﻼﻣﻪ و درﯾﻦ‬‫ﻗﻮل ﺗﻘﻮﯾﺖ ﻗﺒﻮل ﻓّﺴﺎق اﻟﺘﺎوﯾﻠﺴﺖ ﻣﻄﻠﻘﺎ و ﺑﺮ آن اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺎﺟﻤﺎع و ﻏﯿﺮه ﮐﺮده ﺧﻮاه داﻋﯽ ﺑﻮد ﯾﺎ ﻧﻪ ﺧﻮاه رواﯾﺘﺶ ﻣﻘﻮي ﺑـﺪﻋﺘﺶ ﺑﻮد‬‫ﯾـﺎ ﻧﻪ و ﻧﻮوي در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﺗﻘﻮﯾﺖ ﻗﻮل ﻣﺒﺘـﺪع ﻏﯿﺮ داﻋﯽ ﮐﺮده ﮔﻔﺘﻪ اﻧّﻪ ﻗﻮل اﻟﮑﺜﯿﺮ او اﻻﮐﺜﺮ و ﮔﻔﺘﻪ ان ﺻﺎﺣﺒﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ اﺣﺘﺠﺎ ﺑﮑﺜﯿﺮ‬‫ﻣﻦ اﻟﻤﺒﺘﺪﻋـﮥ ﻏﯿﺮ اﻟـﺪﻋﺎة و ﻗﺮآﻧﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﻞ اﺣﺘﺠﺎ أي اﻟﺸـﯿﺨﺎن ﺑﺎﻟﺪﻋﺎة ﻓﺎﺣﺘﺞ اﻟﺒﺨﺎري ﺑﻌﻤﺮان ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن و ﻫﻮ ﻣﻦ اﻟﺪﻋﺎة و اﺣﺘﺠﺎ ﺑﻌﺒﺪ‬‫اﻟﺤﻤﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺤّﻤﺎﻧﯽ و ﮐﺎن داﻋﯿﺎ اﻟﯽ اﻻرﺟﺎء و اﺟﺎب ﺑﺎن اﺑﺎ داود ﻗﺎل ﻟﯿﺲ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪419 :‬‬‫ﻓﯽ اﻫﻞ اﻻﻫﻮاء اﺻـﺢ ﺣـﺪﯾﺜﺎ ﻣﻦ اﻟﺨﻮارج ﺛﻢ ذﮐﺮ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﻄﺎن و اﺑﺎ ﺣﺴﺎن اﻻﻋﺮج ﻗﺎل و ﻟﻢ ﯾﺤﺘﺞ ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻌﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ ﺑﻞ اﺧﺮج ﻟﻪ‬‫ﻓﯽ اﻟﻤﻘﺪﻣﮥ و ﻗﺪ وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﻧﺘﻬﯽ ﮔﻮﯾﯿﻢ ﭼﻮن ﺑﺄﺻـﺤّﯿﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣّﻄﺎن ﺧﺎرﺟﯽ داﻋﯽ ﻣﺎدح ﻗﺎﺗﻞ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ع‬‫ﺑﻨﺎﺑﺮ ﺻـﺪق او در ﺣﺪﯾﺚ ﻗﺎﺋﻞ ﺷﺪهاﻧﺪ ﭘﺲ ﻣﯽﺑﺎﯾﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﻣﺒﺘﺪع ﺻﺪوق ﻣﻘﺒﻮل ﺑﺎﺷﺪ ﺧﻮاه داﻋﯽ ﺑﻮد ﯾﺎ ﻏﯿﺮ او و ﻣﻌﯿﺎر در ﻗﺒﻮل رواﯾﺖ‬‫ﺗﻨﻬﺎ ﺻـﺪق راوي ﺑﻮد و رﺳﻢ ﻋـﺪاﻟﺖ و ﻏﯿﺮه را از ﻣﯿﺎن ﺑﺮاﻓﮕﻨـﺪه ﺷﻮد و اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﻣﻘﻮي ﻗﻮل ﺑﻘﺒﻮل ﻣﺒﺘـﺪﻋﺴﺖ ﻣﻄﻠﻘﺎ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﺻﺪوق‬‫ﺑﺎﺷﺪ در اﺳﺒﺎل اﻟﻤﻄﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺪ ﻧﺼﺮﻧﺎه ﻓﯽ ﺷﺮح اﻟﺘﻨﻘﯿﺢ و ﻏﯿﺮه اﻧﺘﻬﯽ ﮔﻮﯾﯿﻢ درﯾﻦ ﻣﻘﺎم اﺑﺤﺎث ﭼﻨﺪﺳﺖ ﮐﻪ در ﻫﺪاﯾﮥ اﻟﺴﺎﺋﻞ اﻟﯽ ادﻟﮥ‬‫اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ ﺑﺠﻮاب ﺳﺆال ﯾﮑﺼﺪ و ﭘﻨﺠﻢ ﺑﺴﻂ آن ﮐﺮدهاﯾﻢ و ﺣﺎﺻـﻠﺶ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺪار رواﯾﺖ ﺑﺮ ﺻﺪق و ﺿـﺒﻂ راوﯾﺴﺖ ﻧﻪ ﺑﺮ ﻋﺪاﻟﺖ و‬‫رواﯾﺖ ﻣﺒﺘﺪع ﭼﻪ اﮔﺮ ﺻﺪق و ﺿﺒﻂ او ﻣﻌﻠﻮﻣﺴﺖ ﻣﻘﺒﻮل ﺑﺎﺷﺪ ﻫﺮ ﻣﺒﺘﺪع ﮐﻪ ﺑﻮد و اﺧﺬ ﻋﺪاﻟﺖ در رﺳﻢ ﺣﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ و ﺻﺤﯿﺢ و اﺧﺬ‬‫ﺑﺮ ﺗﺮك ﺑـﺪﻋﺖ در ﺗﻌﺮﯾـﻒ ﻋـﺪاﻟﺖ ﭼﻨـﺎﻧﮑﻪ ﺟﻤﯿـﻊ ﻋﻠﻤـﺎء اﺻﻮل ﺣـﺪﯾﺚ در ﮐﺘﺐ ﺧﻮد ﺑﺮ آن اﻃﺒـﺎق ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﮐﻤـﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻧﯿﺴﺖ در‬‫ﺻﺤﯿﺤﯿﻦ رواﯾﺖ ﺑﺴـﯽ از ﻣﺒﺘـﺪﻋﻪ دﻋﺎت ﻫﻢ آﻣﺪه ﮐﻤﺎ ﺑﯿﻨﺎ ﻫﻨﺎ ﻟﮏ و ﮐﯿﻒ ﮐﻪ از رﺟﺎل ﺑﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﺑﻌﻀـﯽ ﺷـﯿﻌﯽ و‬‫ﺑﻌﻀـﯽ ﻣﺮﺟﯽ و ﺑﻌﻀـﯽ ﻗـﺪري و ﺑﻌﻀـﯽ ﻧﺎﺻﺒﯽ ﺑﻮدهاﻧﺪ ﻗﺪح در رواﯾﺖ از اﯾﺸﺎن ﻧﺎﻗﺾ رﺳﻢ اﻫﻞ اﺻﻮﻟﺴﺖ ﭘﺲ ﺻﻮاب ﻗﺒﻮل رواﯾﺖ‬‫ﻣﺒﺘﺪﻋﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻋﻠﯽ اﻻﻃﻼق اﻻ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺻﺪق و ﺿﺒﻂ او ﻣﻌﻠﻮم ﻧﯿﺴﺖ و ﺑﺮ ﺗﻘﺪﯾﺮ وﺟﻮد اﯾﻦ ﻫﺮ دو ﭼﯿﺰ ﺑﺮاي رد رواﯾﺘﺶ وﺟﻬﯽ ﻣﻮﺟﻪ‬‫ﻧﯿﺴﺖ و ﺗﻔﺼﯿﻞ اﯾﻦ ﻣﻘﺎم از ﻫﺪاﯾﮥ اﻟﺴﺎﺋﻞ ﺑﺎﯾﺪ ﺟﺴﺖ‬‫ﺟﻮاب ادﻋﺎي ﺗﻀﻌﯿﻒ ﺟﻤﻬﻮر اﺟﻠﺢ را‬‫ﻗﻮﻟﻪ و ﺟﻤﻬﻮر او را ﺗﻀـﻌﯿﻒ ﮐﺮدهاﻧﺪ اﻗﻮل ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻓﺨﻮر رﺋﯿﺲ اﻟﺠﻤﻬﻮر و ﻓﺎﺿﻞ ﻋﻤﺪة اﻟّﺼﺪور ﺑﺎدﻋﺎي ﺗﻀﻌﯿﻒ ﺟﻤﻬﻮر اﺛﺎرت ﻓﺘﺎم‬‫و ﻗﺘﺎر ﮐﺬب و زور ﻧﻤﻮده و ﺑﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ادﻧﯽ ﻣﻤﺎرﺳﺖ ﺑﻔّﻦ رﺟﺎل داﺷﺘﻪ و ﻧﻈﺮ ﺑﺮ اﻓﺎدات ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺑﺎ ﮐﻤﺎل اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﻣﺨﻔﯽ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‬‫ﮐﻪ ﮐﺴـﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺟﺮح و ﻗـﺪح اﺟﻠـﺢ آﻏـﺎز ﻧﻬﺎده داد ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺗﻌﺼﺐ و ﺗﺼـّﻠﺐ داده ﺧﻮن اﻧﺼﺎف رﯾﺨﺘﻪ ﺳﻠﺴـﻠﻪ ﺷـﺮم و ﺣﯿﺎ ﮔﺴـﯿﺨﺘﻪاﻧﺪ‬‫زراﻗﻪاﻧﺪاز ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ و ﺷـﺮذﻣﻪ از ﻣﺘﺸﺪدﯾﻦ ﻣﺘﻨﻄﻌﯿﻦ و ﻧﺤﯿﻒ ﻗﻮل ﻫﺮ ﯾﮑﯽ را از ﮐﺘﺎب ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ ﮐﻪ‬‫ﺟـﺎﻣﻊ اﻗﻮال ارﺑـﺎب ﺟﺮح و ﺗﻌـﺪﯾﻠﺴﺖ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده ﺑﻮﺟﻪ ﮐﺎﻓﯽ و ﺷﺎﻓﯽ رّد و اﺑﻄﺎل آن ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻢ و ﺣﻆ واﻓﺮ و واﻓﯽ از ﺗﺤﺠﯿﻞ اﺻـﺤﺎب‬‫ﻣﮑﺮ و ادﻏﺎل ﻣﯽرﺑﺎﯾﻢ ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﮥ اﻻﺟﻠﺢ ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪420 :‬‬‫اﻟﻘﻄـﺎن ﻓﯽ ﻧﻔﺴـﯽ ﻣﻨﻪ ﺷـﯽء و ﻗـﺎل اﯾﻀـﺎ ﻣـﺎ ﮐـﺎن ﯾﻔﺼـﻞ ﺑﯿﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﯾﻌﻨﯽ اﻧّﻪ ﻣﺎ ﮐﺎن ﺑﺎﻟﺤﺎﻓﻆ از ﻋﺒﺎرت‬‫ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬـﺬﯾﺐ درﯾـﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﮐﻪ ﻣﺮاد از ﻗﻄﺎن ﻫﻤﺎﻧﺴﺖ از اﺟﻠـﺢ رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨـﺪ و از اﻓﺎده اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﻪ ﮐﻪ ﺳـﺒﮑﯽ در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 255‬از ‪359‬‬‫ﺷﻔﺎء اﻻﺳـﻘﺎم ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده و اﺣﺘﺠﺎج و اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺂن ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﻫﻼل ﮐﺮده ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ رواﯾﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ ﻣﮕﺮ از‬‫ﺛﻘﻪ ﭘﺲ وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد اﺟﻠﺢ ﻋﻤﯿﺪ ﺑﺮواﯾﺖ اﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ وﺣﯿﺪ ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻖ ﮔﺮدﯾﺪ ﭘﺲ ﮐﻠﻤﻪ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﯽ ﻣﻨﻪ ﺷﯽء ﮐﻪ از اﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﻧﻘﻞ‬‫ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﺿـﺮري ﺑﻮﺛﻮق اﺟﻠـﺢ ﻧﺮﺳﺎﻧﺪ و ﺣﺴﺐ اﻟﺘﺰام ﺧﻮد اﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺜﻘﺎت را ﻧﺸﺎﯾﺪ ﺑﺎ وﺻﻒ آﻧﮑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﻗّﻄﺎن ﺑﯽ اﯾﻘﺎن ﻫﺎﺋﻢ ﻣﻬﺎﻣﻪ‬‫ﻣﺠﺎزﻓﺖ و ﻋـﺪوان ﻫﻤﯿﻦ ﻫﺠﺮ و ﻫﺬﯾﺎن در ﺣﻖ اﻣﺎم اﻧﺲ و ﺟﺎن ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟّﺼﺎدق ﻋﻠﯿﻪ آﻻف اﻟـّﺼ ﻠﻮة ﻣﻦ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻤﻨﺎن ﺑﺮ‬‫زﺑﺎن ﺧﺮاﻓﺖ ﺗﺮﺟﻤﺎن آورده ﮐﻤﺎل وﻗﺎﺣﺖ و ﺟﻼﻋﺖ و ﺻﻔﺎﻗﺖ و ﺧﻼﻋﺖ ﺧﻮد ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ اﻫﻞ اﺳﻼم و اﯾﻤﺎن واﺿﺢ و ﻋﯿﺎن ﻧﻤﻮده ﭘﺲ‬‫ﺧﻠﯿﻊ اﻟﻌـﺬاري ﮐﻪ ﺑﯽ ﺗـﺪﺑّﺮي و ﺑﯽ ﺗـﺎّﻣﻠﯽ و درﯾـﺪهدﻫﻨﯽ و ﻫﺮزهﺳـﺮاﺋﯽ و ﯾـﺎﻓﻪدراﺋﯽ او ﺑﺤـﺪي رﺳـﯿﺪه ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﻪ ﻣﻌـﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ذﻟﮏ‬‫ﺣﻀـﺮت ﺻﺎدق آل ﻣﺤﻤﺪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم را ﻻﺋﻖ ﻗﺪح و ﺟﺮح داﻧﺪ و ﺳﯿﻼب ﺟﻬﻞ ﻋﺼﺒﯿﺖ ﺑﻪ ﺑﻨﯿﺎن دﯾﻦ و ﯾﻘﯿﻦ ﺧﻮد دواﻧﺪ ﻗﻮل‬‫او ﮐﯽ ﻻـﺋﻖ اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒـﺎر ﻧﺰد اوﻟﯽ اﻻﺑﺼـﺎر ﺑﺎﺷـﺪ و آﺧﺮﻫـﺎ اﯾﻦ ﺑﯽادﺑﯽ ﻗّﻄﺎن اوﺻـﻠﻪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯽ درﮐﺎت اﻟّﻨﯿﺮان ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺮ آن ﺷـﺪ ﮐﻪ‬‫ﺣﺎﻣﯽ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻟﻠﺜﺎﻧﯽ ﺳـﯿﻒ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻠﺘﺎﻧﯽ در ﺗﻤﻮﯾﻪ اﻟّﺴﻔﯿﻪ ﮐﻪ آن را ﺑﻪ ﺗﻨﺒﯿﻪ اﻟّﺴﻔﯿﻪ ﻣﻮﺳﻮم ﺳﺎﺧﺘﻪ ﮐﻤﺎ درﯾﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﭼﺎر و ﻧﺎﭼﺎر او را در‬‫ﺟﻨﺐ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ از ﺣﻀـﺮت ﺻﺎدق ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ ﻫﯿﭻﻣﯿﺮز واﻧﻤﻮده و ﻧﯿﺰ او را از اﺳـﻼف ﺧﻮد ﺧﺎرج ﻓﺮﻣﻮده اّﻣﺎ ﻋﺪم‬‫ﻓﺼﻞ اﺟﻠﺢ ﺑﯿﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟﺴـﻼم ﭘﺲ ﻣﺠﺮد اﯾﻦ ﻋﺪم ﻓﺼﻞ ﻧﺰد ﺳـﻨّﯿﻪ ﺳﺒﺐ ﻋﺪم ﻓﻀﻞ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺪ‬‫ﮐﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺋﻤﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم را واﺟﺐ ﻧﻤﯽداﻧﻨـﺪ اّﻣـﺎ دﻻـﻟﺖ آن ﺑﺮ ﻋـﺪم ﺣﻔـﻆ ﭘﺲ آن ﻫﻢ ﺣﺴﺐ اﻓﺎدات اﺋّﻤﻪ ﺳـﻨّﯿﻪ ﻣﻤﻨﻮع زﯾﺮا ﮐﻪ‬‫ﺣﺴﺐ ﺗﺼـﺮﯾﺤﺎﺗﺸﺎن ﺧﻄـﺎ در ﺑﻌﺾ ﻣﻮاﺿﻊ ﻣﺴـﺘﻠﺰم اﺳـﻘﺎط اﻋﺘﺒـﺎر ﺧـﺎﻃﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺗﺎ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﺧﻄﺎ ﺑﺮ او ﻏﺎﻟﺐ ﻧﺸﻮد و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ از‬‫ﻋـﺪم ﻓﺼﻞ در ﯾﮏ ﻣﻘﺎم ﮐﺜﺮت ﺧﻄﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻤﯽﺷﻮد اري اﯾﻦ ﻋـﺪم ﻓﺼﻞ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺮاﺋﺖ اﺟﻠﺢ از ﺗﻬﻤﺖ اﻓﺘﺮا و اﺧﺘﻼق در ﻓﻀﻞ راس و‬‫رﺋﯿﺲ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼﻣﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔـﺎه اﺟﻠـﺢ ﺑﻤﺜـﺎﺑﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﻌﺘﻨﯽ ﺑـﺎﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﺑﻮده ﮐﻪ ﻓﺼﻞ در اﻣﺎم ﺣﺴـﯿﻦ و اﻣﺎم زﯾﻦ‬‫اﻟﻌﺎﺑﺪﯾﻦ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟﺴﻼم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪421 :‬‬‫ﻧﻤﯽﮐﺮد ﭘﺲ او در رواﯾﺖ ﻓﻀـﻞ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻣﺘﻬﻢ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﺑﻨـﺎﺑﺮ ﺛﺒﻮت اﯾﻦ ﻋـﺪم ﻓﺼـﻞ ﺣـﺎﻟﺶ ﻣﺜﻞ‬‫ﻧـﻮاﺻﺐ ﻣﻌﺮﺿـﯿﻦ از اﻫـﻞ ﺑﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟـّﺴ ﻼم ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑـﻮد اّﻣـﺎ ﺳـﻨﺪ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﺧﻄـﺎ در ﺑﻌﺾ ﻣﻮاﺿﻊ ﻣﺴـﺘﻠﺰم ﺳـﻘﻮط اﻋﺘﺒـﺎر راوي‬‫ﻧﻤﯽﺷﻮد ﭘﺲ ذﻫﺒﯽ در ﺳﯿﺮ اﻟﻨﺒﻼء ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ اﻻﺷﻌﺚ اﻟّﺴﺠﺴﺘﺎﻧﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻟﯿﺲ ﻣﻦ ﺷﺮط اﻟﺜﻘﮥ ان ﻻ ﯾﺨﻄﯽ و‬‫ﻻ ﯾﻐﻠﻂ و ﻻ ﯾﺴـﻬﻮ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﻋﺪم ﺧﻄﺎ و ﻋﺪم ﺳـﻬﻮ داﺧﻞ در ﺷﺮوط وﺛﻮق ﻧﯿﺴﺖ و اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﺑﺎ ﺳﻬﻮ و‬‫ﺧﻄﺎ ﺟﻤﻊ ﻣﯽﺷﻮد و ﺿـﺮوري ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﺛﻘﻪ از ﺷـﯿﻦ ﺧﻄﺎ ﻣﺒّﺮا ﺑﺎﺷـﺪ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﻣﯿﺰان ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ ﺑﻌﺪ ﻋﺒﺎرﺗﯽ ﮐﻪ‬‫ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﻣﯽﺷـﻨﻮي ﺑﺨﻄﺎب ﻋﻘﯿﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ و اﻧﺎ اﺷﺘﻬﯽ ان ﺗﻌﺮﻓﻨﯽ ﻣﻦ اﻟﺜﻘﮥ اﻟﺜﺒﺖ اﻟّﺬي ﻣﺎ ﻏﻠﻂ و ﻻ اﻧﻔﺮد ﺑﻤﺎ ﻻ ﯾﺘﺎﺑﻊ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻞ اﻟﺜﻘﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫إذا اﻧﻔﺮد ﺑﺎﺣﺎدﯾﺚ ﮐﺎن ارﻓﻊ ﻟﻪ و اﮐﻤﻞ ﻟﺮﺗﺒﺘﻪ و ادّل ﻋﻠﯽ اﻋﺘﻨﺎﺋﻪ ﺑﻌﻠﻢ اﻻﺛﺮ و ﺿـﺒﻄﻪ دون اﻗﺮاﻧﻪ ﻻﺷﯿﺎء ﻣﺎ ﻋﺮﻓﻮﻫﺎ اﻟّﻠﻬﻢ اﻟّﺎ ان ﯾﺘﺒّﯿﻦ ﻏﻠﻄﻪ‬‫و وﻫﻤﻪ ﻓﯽ اﻟﺸـﯽء ﻓﯿﻌﺮف ذﻟﮏ ﻓﺎﻧﻈﺮ اّول ﺷﯽء اﻟﯽ اﺻﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ اﻟﺼﻐﺎر و اﻟﮑﺒﺎر ﻣﺎ ﻓﯿﻬﻢ اﺣﺪ اﻻ و‬‫ﻗﺪ اﻧﻔﺮد ﺑﺴّﻨﮥ أ ﻓﯿﻘﺎل ﻟﻪ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻻ ﯾﺘﺎﺑﻊ ﻋﻠﯿﻪ و ﮐﺬﻟﮏ اﻟﺘﺎﺑﻌﻮن ﮐّﻞ واﺣﺪ ﻋﻨﺪه ﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﻋﻨﺪ اﻵﺧﺮ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻢ و ﻣﺎ اﻟﻐﺮض ﻫﺬا ﻓﺎّن‬‫ﻫـﺬا ﻣﻘّﺮر ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ان ﺗﻔّﺮد اﻟﺜﻘـﮥ اﻟﻤﺘﻘﻦ ﯾﻌـّﺪ ﺻـﺤﯿﺤﺎ ﻏﺮﯾﺒﺎ و ان ﺗﻔّﺮد اﻟّﺼﺪوق و ﻏﯿﺮه ﯾﻌّﺪ ﻣﻨﮑﺮا و ان اﮐﺜﺎر‬‫اﻟﺮاوي ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﯽ ﻻ ﯾﻮاﻓﻖ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻟﻔﻈﺎ او اﺳـﻨﺎدا ﯾﺼـّﯿﺮه ﻣﺘﺮوك اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺛﻢ ﻣﺎ ﮐّﻞ ﻣﻦ ﻓﯿﻪ ﺑﺪﻋـﮥ اوﻟﻪ ﻫﻔﻮة او ذﻧﻮب ﯾﻘﺪح ﻓﯿﻪ‬‫ﺑﻤﺎ ﯾﻮﻫﻦ ﺣﺪﯾﺜﻪ و ﻻ ﻣﻦ ﺷﺮط اﻟﺜﻘﮥ ان ﯾﮑﻮن ﻣﻌﺼﻮﻣﺎ ﻣﻦ اﻟﺨﻄﺎﯾﺎ و اﻟﺨﻄﺎء و ﻟﮑﻦ ﻓﺎﺋﺪة ذﮐﺮﻧﺎ ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ اﻟﺜﻘﺎت اﻟّﺬﯾﻦ ﻓﯿﻬﻢ ادﻧﯽ ﺑﺪﻋﮥ‬‫اّوﻟﻬﻢ اوﻫﺎم ﯾﺴـﯿﺮة ﻓﯽ ﺳـﻌﮥ ﻋﻠﻤﻬﻢ ان ﯾﻌﺮف ان ﻏﯿﺮﻫﻢ ارﺟـﺢ ﻣﻨﻬﻢ و اوﺛﻖ إذا ﻋﺎرﺿـﻬﻢ او ﺧﺎﻟﻔﻬﻢ ﻓﺰن اﻻﺷـﯿﺎء ﺑﺎﻟﻌﺪل و اﻟﻮرع ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒـﺎرت ﺳﺮاﺳـﺮ رﺷﺎﻗﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ذﻫﺒﯽ ﺑﺨﻄﺎب ﻋﻘﯿﻠﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ ﮐﻪ رﻏﺒﺖ دارم ﮐﻪ ﺗﻮ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﮐﻨﯽ ﺑﻤﻦ ﮐﻪ ﮐﯿﺴﺖ ﺛﻘﺖ و ﺛﺒﺘﯽ‬‫ﮐﻪ ﻏﻠﻂ ﻧﮑﺮده ﺑﺎﺷﺪ و اﯾﻦ اﺳـﺘﻐﺮاب ﻋﺎم ذﻫﺒﯽ واﻻ ﻣﻘﺎم دﻟﯿﻞ زاﻫﺮ ﺑﺮﯾﻦ ﻣﻄﻠﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﻏﻠﻂ و ﺧﻄﺎ در وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد ﺧﻠﻠﯽ ﻧﻤﯽاﻧﺪازد‬‫و ﮐﺴﯽ از ﺛﻘﺎت و اﺛﺒﺎت اﯾﻦ ﺣﻀﺮات ﺧﺎﻟﯽ از ﻏﻠﻄﺎت و ﻋﺜﺮات و ﺳﻘﻄﺎت ﻧﯿﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ ﻏﻠﻂ اﺟﻠﺢ ﺟﺎرح‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 256‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪422 :‬‬‫و ﻗﺎدح او ﺑﺎﺷـﺪ ﺟﺮح و ﻗـﺪح ﺟﻤﯿﻊ ﺛﻘﺎت و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ ﺳـﻨﯿﯿﻦ ﻻزم آﯾﺪ و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ در او‬‫ﺑـﺪﻋﺘﯽ ﺑﺎﺷـﺪ ﯾﺎ ﺑﺮاي او ﻫﻔﻮه و ذﻧﻮب ﺑﺜﺒﻮت رﺳﺪ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺎﻋﺚ وﻫﻦ ﺣﺪﯾﺚ و اﺳـﻘﺎط آن از اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﻧﻤﯽﺷﻮد و از ﺷـﺮوط‬‫ﺛﻘﻪ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﺼﻮم ﺑﺎﺷـﺪ از ﺧﻄﺎﯾﺎ و ﺧﻄﺎ و دﻻﻟﺖ اﯾﻦ اﻓﺎده ذﻫﺒّﯿﻪ ﺑﺮ ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺤّﺪي ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻪ ﺑﯿﺎن ﻧﯿﺴﺖ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ ﻗﯿﻢ اﻟﺠﻮزﯾﻪ در زاد اﻟﻤﻌﺎد ﮔﻔﺘﻪ اﻧّﻤﺎ ﯾﻌﺮف ﺗﻀـﻌﯿﻒ ﻗﯿﺲ ﻋﻦ ﯾﺤﯿﯽ و ذﮐﺮ ﺳﺒﺐ ﺗﻀﻌﯿﻔﻪ ﻓﻘﺎل اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ ﻣﺮﯾﻢ ﺳﺄﻟﺖ ﯾﺤﯿﯽ ﻋﻦ ﻗﯿﺲ ﺑﻦ اﻟّﺮﺑﯿﻊ ﻓﻘﺎل ﺿـﻌﯿﻒ ﻻ ﯾﮑﺘﺐ ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﮐﺎن ﯾﺤّﺪث ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻦ ﻋﺒﯿﺪة و ﻫﻮ ﻋﻨﺪه ﻋﻦ ﻣﻨﺼﻮر و‬‫ﻣﺜﻞ ﻫـﺬا ﻻ ﯾﻮﺟﺐ رّد ﺣـﺪﯾﺚ اﻟّﺮاوي ﻷّن ﻏﺎﯾـﮥ ذﻟﮏ ان ﯾﮑﻮن ﻏﻠﻂ و وﻫﻢ ﻓﯽ ذﮐﺮ ﻋﺒﯿﺪة ﺑﺪل ﻣﻨﺼﻮر و ﻣﻦ اﻟﺬي ﯾﺴـﻠﻢ ﻣﻦ ﻫﺬا ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺤـّﺪﺛﯿﻦ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﮐﺎﻟﻨﺎر ﻋﻠﯽ اﻟﻌﻠﻢ واﺿـﺢ و ﻣﺴـﺘﻨﯿﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋـﺪم ﺗﻤﯿﯿﺰ و ﻓﺼﻞ ﻗﯿﺲ ﻋﺒﯿـﺪه از ﻣﻨﺼﻮر ﻣﻮﺟﺐ رد ﺣـﺪﯾﺚ ﻗﯿﺲ‬‫ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﺷـﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻏﺎﯾﺖ اﯾﻦ ﻏﻠﻂ و وﻫﻤﺴﺖ در ﻋـﺪم ﺗﻤﯿﯿﺰ ﺷﺨﺼـﯽ از ﺷـﺨﺺ دﯾﮕﺮ و ﮐﺴـﯽ از ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ از ﭼﻨﯿﻦ ﻏﻠﻂ و وﻫﻢ‬‫ﺳﺎﻟﻢ ﻧﯿﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ ﻋـﺪم ﻓﺼﻞ اﺟﻠﺢ ﻗﺎدح در او ﺑﺎﺷﺪ ﻻزم آﯾﺪ ﻗﺪح و ﺟﺮح ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺤّﺪﺛﯿﻦ ﺳـﻨّﯿﻪ و ﺗﻠﮏ ﻗﺎﺻـﻤﮥ ﻇﻬﺮﻫﻢ و ﻣﻀـﻌﻔﮥ‬‫اﺳـﺮﻫﻢ و ﻧﺎﻗﺼـﮥ ﻗﺪرﻫﻢ و ﻫﺎدﻣﮥ ﻓﺨﺮﻫﻢ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﻟﺴﺎن اﻟﻤﯿﺰان ﮔﻔﺘﻪ ﻓﺼﻞ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﻤﺒﺎرك ﻣﻦ ذا ﯾﺴـﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﻮﻫﻢ و‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻟﺴﺖ اﻋﺠﺐ ﻣﻤﻦ ﯾﺤـﺪث ﻓﯿﺨﻄﯽ اﻧﻤﺎ اﻋﺠﺐ ﻣﻤﻦ ﯾﺤـﺪث ﻓﯿﺼـﯿﺐ ﻗﻠﺖ و ﻫـﺬا اﯾﻀﺎ ﻣﻤﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﺘﻮﻗﻒ ﻓﯿﻪ ﻓﺎذا ﺟﺮح‬‫اﻟّﺮﺟﻞ ﺑﮑﻮﻧﻪ اﺧﻄﺄ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ او وﻫﻢ او ﺗﻔّﺮد ﻻ ﯾﮑﻮن ذﻟﮏ ﺟﺮﺣﺎ ﻣﺴﺘﻘّﺮا و ﻻ ﯾﺮّد ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺜﻪ و ﻣﺜﻞ ﻫﺬا إذا ﺿﻌﻒ اﻟّﺮﺟﻞ ﻓﯽ ﺳﻤﺎﻋﻪ‬‫ﻣﻦ ﺑﻌﺾ ﺷـﯿﻮﺧﻪ ﺧﺎﺻـﮥ ﻓﻼ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﺮّد ﺣﺪﯾﺜﻪ ﮐّﻠﻪ ﻟﮑﻮﻧﻪ ﺿـﻌﯿﻔﺎ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﺸـﯿﺦ و ﻗﺎل اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ إذا روي اﻟﺜﻘﮥ ﺣﺪﯾﺜﺎ و ان ﻟﻢ ﯾﺮوه‬‫ﻏﯿﺮه ﻓﻼـ ﯾﻘـﺎل ﺷﺎّذ اﻧﻤﺎ اﻟﺸﺎّذ ان ﯾﺮوي اﻟﺜﻘﺎت ﺣـﺪﯾﺜﺎ ﻋﻠﯽ وﺟﻪ ﻓﯿﺮوﯾﻪ ﺑﻌﻀـﻬﻢ ﻓﯿﺨﺎﻟﻔﻪ ﻓﯿﻘﺎل ﺷـّﺬ ﻋﻨﻬﻢ و ﻫـﺬا ﺻﻮاب و ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻓﻼ‬‫ﯾﺨﺮج اﻟّﺮﺟﻞ ﺑﺬﻟﮏ ﻋﻦ اﻟﻌﺪاﻟﮥ ﻷﻧّﻪ ﻟﯿﺲ ﻣﻌﺼﻮﻣﺎ ﻋﻦ اﻟﺨﻄﺄ و اﻟﻮﻫﻢ اﻟّﺎ إذا ﺑّﯿﻦ ﻟﻪ ﺧﻄﺎه ﻓﺎﺻـّﺮ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ‬
‫اﻟﻤﺒـﺎرك ارﺷـﺎد ﮐﺮده ﮐﻪ ﮐـﺪام ﮐﺴـﺴﺖ ﮐﻪ از دﻫﻢ ﺳـﺎﻟﻢ ﻣﺎﻧـﺪ و اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﭼﻨـﺎن اﻓﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﻣﻦ ﻋﺠﺐ ﻧﻤﯽﮐﻨﻢ از ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ‬‫ﺗﺤﺪﯾﺚ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﻏﻠﻂ ﻣﯽﮐﻨﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪423 :‬‬‫ﺟﺰ اﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ ﺗﻌﺠﺐ ﻣﯽﮐﻨﻢ از ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﺗﺤـﺪﯾﺚ ﻣﯽﮐﻨـﺪ و ﺑﺼﻮاب ﻣﯽرﺳـﺪ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻓـﺎده ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺟﺮح‬‫ﮐﺮده ﺷﻮد ﮐﺴﯽ ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ در ﺣﺪﯾﺚ ﺧﻄﺎ ﮐﺮده اﺳﺖ ﯾﺎ وﻫﻢ ﻧﻤﻮده ﯾﺎ ﻣﺘﻔﺮد ﺷﺪه اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﺟﺮح ﻣﺴﺘﻘﺮ ﻧﻤﯽﺷﻮد و ﻣﻮﺟﺐ رد ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﻧﻤﯽﮔﺮدد ﭘﺲ ﻋـﺪم ﻓﺼﻞ اﺟﻠـﺢ ﮐﻪ ﻏﺎﯾﺘﺶ ﻧﺰد ﺳـﻨﯿﻪ ﻣﺤﺾ وﻫﻢ و ﻏﻠﻂ اﺳﺖ ﻫﺮﮔﺰ در وﺛﻮق و اﻋﺘﺒﺎر او ﻗﺎدح و ﺟﺎرح ﻧﺒﺎﺷـﺪ و ﻧﯿﺰ‬‫اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ اﺟﻠـﺢ و ﻣﺠﺎﻟﺪ ﻣﺘﻘﺎرﺑﺎن ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻗﺪ روي اﻻﺟﻠﺢ ﻏﯿﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻨﮑﺮ و ﭼﻮن‬‫ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷـﻨﯿﺪي ﮐﻪ اﺣﻤﺪ در ﻣﺴـﻨﺪ ﺧﻮد از اﺟﻠﺢ رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده و رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدن اﺣﻤﺪ از ﺷﺨﺼـﯽ در ﻣﺴـﻨﺪ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ وﺛﻮق و ﺻﺪق و‬‫دﯾﺎﻧﺖ او ﻣﯽﮐﻨﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده اﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ اﺧﺮاج ﻧﮑﺮده اﺳﺖ اﺣﻤﺪ در ﻣﺴـﻨﺪ ﻣﮕﺮ از ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻧﺰد او ﺻﺪق‬‫او و دﯾﺎﻧﺖ او ﻧﻪ از ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﻃﻌﻦ ﮐﺮده ﺷـﺪ در اﻣﺎﻧﺖ او ﭘﺲ ﭼﻄﻮر ﻧﻘﻞ ﻗـﺪح و ﺟﺮح اﺟﻠﺢ از اﺣﻤﺪ ﻣﻘﺒﻮل ارﺑﺎب ﻋﻘﻮل ﺗﻮاﻧﺪ ﺷـﺪ‬‫ﻣﻊ ذﻟـﮏ دﻻـﻟﺖ ﻓﻘﺮه ﻗـﺪ روي اﻻﺟﻠـﺢ ﻏﯿﺮ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻨﮑﺮ ﺑﺮ ﻗـﺪح و ﺟﺮح ﻣﻤﻨﻮﻋﺴﺖ ﭼﻪ ﮔـﺎﻫﯽ ﻋﻠﻤـﺎ اﻃﻼـق ﻟﻔـﻆ ﻣﻨﮑﺮ ﺑﺮ ﺣـﺪﯾﺜﯽ‬‫ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﮐﻪ راوي آن ﺛﻘﻪ ﻣﺘﻔّﺮد ﺑﺎﺷﺪ و اﯾﻦ ﻗﺴﻢ ﺣﺪﯾﺚ ﻧﺎﻣﻘﺒﻮل و ﻣﺮدود ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ رواﯾﺖ آن ﻗﺎدح ﺑﺎﺷﺪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺷـﺮف ﻧﻮوي در‬‫ﻣﻨﻬﺎج ﺷـﺮح ﺻـﺤﯿﺢ ﻣﺴـﻠﻢ ﮔﻔﺘﻪ اﻧﻬﻢ ﻗﺪ ﯾﻄﻠﻘﻮن اﻟﻤﻨﮑﺮ ﻋﻠﯽ اﻧﻔﺮاد اﻟﺜﻘﮥ ﺑﺤﺪﯾﺚ و ﻫﺬا ﻟﯿﺲ ﺑﻤﻨﮑﺮ ﻣﺮدود و ﻧﯿﺰ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﺗﻬﺬﯾﺐ‬‫ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﻟﯿﺲ ﺑﺎﻟﻘﻮي ﯾﮑﺘﺐ ﺣـﺪﯾﺜﻪ و ﻻ ﯾﺤﺘﺞ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻗﻮل أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ ﻻﺋﻖ اﺻـﻐﺎ و اﻟﺘﻔﺎت ﻧﯿﺴﺖ ﭼﻪ اﺻـﺤﺎب‬‫ﻧﻘﺪ و ﺗﺤﻘﯿﻖ و ارﺑﺎب ﺳﺒﺮ و ﺗﺪﻗﯿﻖ از ﺑﻨﺎﺑﺮ ﺗﺠﺮﯾﺢ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﺎ وﺻﻒ ﺗﻮﺛﯿﻖ دﯾﮕﺮي ﻣﻨﻊ ﮐﺮدهاﻧﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ او از ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ ﻣﺘﺸّﺪدﯾﻨﺴﺖ و‬‫در ﻃـﺎﺋﻔﻪ از رﺟـﺎل ﺻـﺤﺎح ﮔﻔﺘﻪ ﻟﯿﺲ ﺑﺤﺠـﮥ ﻟﯿﺲ ﺑﻘﻮي و ﻣﺜـﻞ آن ذﻫﺒﯽ در ﺳـﯿﺮ اﻟﻨﺒﻼـء و ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ ﮔﻔﺘﻪ إذا وﺛّﻖ اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ‬‫رﺟﻼ ﻓﺘﻤّﺴﮏ ﺑﻘﻮﻟﻪ ﻓﺎﻧّﻪ ﻻ ﯾﻮﺛﻖ اﻻ رﺟﻼ ﺻـﺤﯿﺢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و إذا ﻟّﯿﻦ رﺟﻼ او ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﻻ ﯾﺤﺘﺞ ﺑﻪ ﻓﺘﻮﻗﻒ ﺣّﺘﯽ ﺗﺮي ﻣﺎ ﻗﺎل ﻏﯿﺮه ﻓﯿﻪ ﻓﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 257‬از ‪359‬‬‫وﺛﻘﻪ اﺣـﺪ ﻓﻼ ﺗﺒﻦ ﻋﻠﯽ ﺗﺠﺮﯾـﺢ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣﺘﻌّﻨﺖ ﻓﯽ اﻟّﺮﺟﺎل ﻗـﺪ ﻗﺎل ﻓﯽ ﻃﺎﺋﻔـﮥ ﻣﻦ رﺟﺎل اﻟـّﺼ ﺤﺎح ﻟﯿﺲ ﺑﺤّﺠـ ﮥ ﻟﯿﺲ ﺑﻘﻮّي او ﻧﺤﻮ‬‫ذﻟﮏ و ﻧﯿﺰ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ ﻗﺎل اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺿـﻌﯿﻒ ﻟﯿﺲ ﺑﺬاك و ﮐﺎن ﻟﻪ راي ﺳﻮء و ﺳﺎﺑﻘﺎ داﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ‬‫ﻧﺴﺎﺋﯽ از اﺟﻠﺢ در ﺻـﺤﯿﺢ ﺧﻮد رواﯾﺖ ﮐﺮده و ﺗﺨﺮﯾﺞ ﺻﺎﺣﺐ ﺻـﺤﯿﺢ از ﺷﺨﺼﯽ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺗﻮﺛﯿﻖ او ﺣﺴﺐ اﻓﺎدات اﺋﻤﻪ ﺳﻨّﯿﻪ ﻣﯽﮐﻨﺪ‬‫ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﺮﻗﺎة و ﻣﻘﺪﻣﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪424 :‬‬‫ﻓﺘـﺢ اﻟﺒﺎري و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﭘﺲ اﮔﺮ ﻧﺰد ﻧﺴﺎﺋﯽ اﺟﻠﺢ ﺿـﻌﯿﻒ ﻣﯽﺑﻮد ﭼﺮا ازو در ﺻـﺤﯿﺢ ﺧﻮد رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﺮد و ﻋﻠﯽ ﺳﺒﯿﻞ اﻟﺘﻨّﺰل ﺑﻌﺪ ﻓﺮض‬‫ﻋﺪم رواﯾﺖ ﻧﺴﺎﺋﯽ از اﺟﻠﺢ اﮔﺮ ﺗﻀـﻌﯿﻒ اﺟﻠﺢ از ﻧﺴﺎﺋﯽ ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻫﻢ ﺷﻮد ﺑﺎز ﻫﻢ ﺳﺒﺐ اﺳﻘﺎط رواﯾﺎت او ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺪ ﭼﻪ‬‫ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷـﻨﯿﺪي ﮐﻪ اﺑﻦ ﻃﺎﻫﺮ ﺑﺨﺪﻣﺖ زﻧﺠﺎﻧﯽ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ او ﺗﻮﺛﯿﻖ ﮐﺴـﯽ ﻧﻤﻮده ﺑﻮد ﻋﺮض ﮐﺮد ﮐﻪ ﻧﺴﺎﺋﯽ ﺗﻀـﻌﯿﻒ آن ﮐﺲ ﮐﺮده اﺳـﺖ‬‫زﻧﺠﺎﻧﯽ ارﺷﺎد ﮐﺮد ﮐﻪ أي ﭘﺴـﺮ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﯾﻌﻨﯽ ﻧﺴﺎﺋﯽ را در رﺟﺎل ﺷﺮﻃﯿﺴﺖ ﺷﺪﯾﺪﺗﺮ از ﺷﺮط ﺑﺨﺎري و ﻣﺴﻠﻢ و ﻣﺮاد زﻧﺠﺎﻧﯽ از‬‫اﯾﻦ ارﺷﺎد ﺑﺎ ﺳﺪاد آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن ﻧﺴﺎﺋﯽ اﻟﺘﺰام ﺷـﺮط اﺷﺪ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ ﭘﺲ ﺗﻀـﻌﯿﻒ او ﺳﺒﺐ ﻗﺪح و ﺟﺮح در واﻗﻊ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺪ ﭘﺲ‬‫ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ واﺿﺢ و ﻻﺋﺢ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده زﻧﺠﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﮐﻤﺎل ﺗﻀـﻌﯿﻒ ﻧﺴﺎﺋﯽ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﺒﺎر و اﺣﺘﻔﺎل ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ در ﻣﻮﻫﻮﻧّﯿﺖ‬‫ﻣﺜﻞ ﺑﺮﯾﻖ ﺳـﺮاب و ﻟﻤﻊ آﻟﺴﺖ اّﻣﺎ ﻗﻮل ﻧﺴﺎﺋﯽ و ﮐﺎن ﻟﻪ راي ﺳﻮء ﭘﺲ اﮔﺮ ﻣﺮاد از راي ﺳﻮء ﺗﺸﯿﻌﺴﺖ ﭘﺲ ﺟﻮاب آن ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺠﻠﯿﻞ‬‫ﺑﺎﺷـﺒﺎع و ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺑﻪ ﻧﻬﺠﯽ ﮐﻪ ﻗﺎﻣﻊ وﺳﺎوس ارﺑﺎب ﺗﻠﻤﯿﻊ و ﺗﺴﻮﯾﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﺷﻨﯿﺪي و ﺑﺤﻘﯿﻘﺖ آن وارﺳﯿﺪي و اﮔﺮ اﻣﺮي دﯾﮕﺮﺳﺖ ﻓﻼ ﺑﺪ‬‫ﻣﻦ ﺗﻘﺮﯾﺮه ﺣّﺘﯽ ﻧﻘﻠﻌﻪ ﺑﺤـﺬاﻓﯿﺮه و ﻧﯿﺰ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠﺢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺠﻮزﺟﺎﻧﯽ ﻣﻔﺘﺮ و ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ اﺳـﻔﺎر ﮐﺒﺎر و ﻧﺎﻇﺮ اﻓﺎدات ﻋﻠﻤﺎي‬‫اﺣﺒﺎر ﻣﺨﻔﯽ و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﺨﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ ﻃﻐﯿﺎﻧﯽ ﭼﻨﺎن در ﮔﺮداب ﺗﻌّﺼﺐ و ﺗﺤﺎﻣﻞ ﺳـﺮ ﻓﺮو ﺑﺮده ﮐﻪ ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺪم در وادي‬‫ﻧﺼﺐ و ﻋﺪوان و ﺑﻐﺾ و ﺷﻨﺎن وﺻﯽ رﺳﻮل رّب ﻣﻨﺎن ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟّﺴﻼم ﻣﺎ ﺗﺘﺎﺑﻊ اﻟﻤﻠﻮان ﻧﻬﺎده اﻧﺤﺮاف و اﻋﺮاض از آﻧﺠﻨﺎب ورزﯾﺪه و‬‫ﺑﺎل و ﻧﮑﺎل اوﻟﯽ و اﺧﺮي ﺧﺰﯾـﺪه و اﯾﻦ ﻋـﺪاوت ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ ﻋﺪواﻧﯽ ﺑﺎ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺑﻨﯽ ﯾﺰداﻧﯽ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ و اﻟﻬﻤﺎ اﻟﺼـﻠﻮة ﻣﺎ ﺗﻠﯿﺖ اﻟﻤﺜﺎﻧﯽ ﺑﺤّﺪي‬‫واﺿﺢ و آﺷﮑﺎرﺳﺖ ﮐﻪ اﺟّﻠﻪ ﺳﻨّﯿﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ ﻋﺎدت دﯾﺮﯾﻨﻪ ﺧﻮد ﮐﻪ ﮐﺘﻤﺎن ﻣﻌﺎﯾﺐ ﻗﻮﻣﺴﺖ ﭘﺮده از روي ﮐﺎر اﻧﺪاﺧﺘﻨﺪ و ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺻﺮﯾﺢ‬‫ﺑﻨـﺎﺻﺒﯽ ﺑﻮدن او ﺳﺎﺧﺘﻨـﺪ ذﻫﺒﯽ در ﻣﯿﺰان اﻻﻋﺘـﺪال ﮔﻔﺘﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق اﻟـّﺴ ﻌﺪي اﻟﺠﻮزﺟـﺎﻧّﯽ اﻟﺜﻘـﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺣـﺪ أﺋّﻤﮥ‬‫اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ ﻗـﺎل اﺑﻦ ﻋـﺪي ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤـﮥ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ أﺑـﺎن اﻟﻮّراق ﻟﻤـﺎ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ اﻟﺠﻮزﺟﺎﻧﯽ ﮐﺎن ﻣﺎﺋﻼ ﻋﻦ اﻟﺤﻖ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﯾﮑـﺬب‬‫اﻟﺠﻮزﺟﺎﻧﯽ ﮐﺎن ﻣﻘﯿﻤﺎ ﺑﺪﻣﺸﻖ ﯾﺤﺪث ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺒﺮ و ﮐﺎن اﺣﻤﺪ ﯾﮑﺎﺗﺒﻪ ﻓﯿﺘﻘﻮي ﺑﮑﺘﺎﺑﻪ و ﯾﻘﺮأه ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺒﺮ و ﮐﺎن ﺷﺪﯾﺪ اﻟﻤﯿﻞ اﻟﯽ ﻣﺬﻫﺐ‬‫اﻫﻞ دﻣﺸﻖ ﻓﯽ اﻟﺘﺤﺎﻣﻞ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪425 :‬‬‫ﻓﻘﻮﻟﻪ ﻓﯽ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﻣﺎﺋـﻞ ﻋﻦ اﻟﺤﻖ ﯾﺮﯾـﺪ ﺑﻪ ﻣـﺎ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﮑﻮﻓّﯿﻮن ﻣﻦ اﻟﺘﺸـﯿﻊ ﻗﻠﺖ ﻗـﺪ ﮐـﺎن اﻟّﻨﺼﺐ ﻣـﺬﻫﺒﺎ ﻻﻫﻞ دﻣﺸﻖ ﻓﯽ وﻗﺖ ﮐﻤﺎ ﮐﺎن‬‫اﻟﺮﻓﺾ ﻣـﺬﻫﺒﺎ ﻟﻬﻢ ﻓﯽ وﻗﺖ و ﻫﻮ دوﻟﮥ ﺑﻨﯽ ﻋﺒﯿﺪ ﺛﻢ ﻋﺪم و اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﺘﻌﺼﺐ و ﺑﻘﯽ اﻟّﺮﻓﺾ ﺧﻔّﯿﺎ ﺧﺎﻣﻼ و ﻧﯿﺰ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ‬‫ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ ﻗﺎل ﯾﻌﻨﯽ اﺑﻦ ﻋﺪي و ﮐﺎن ﯾﺘﺤﺎﻣﻞ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻗﺎل اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﺤّﻔﺎظ اﻟّﺜﻘﺎت اﻟﻤﺼّﻨﻔﯿﻦ و ﻓﯿﻪ‬‫اﻧﺤﺮاف ﻋﻦ ﻋﻠﯽ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ اﺳﺤﺎق اﻟّﺴﻌﺪي اﺑﻮ اﺳﺤﺎق اﻟﺠﻮزﺟﺎﻧﯽ ﺳﮑﻦ‬‫دﻣﺸﻖ روي ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﮑﺮ اﻟﺴﻬﻤﯽ و ﯾﺰﯾﺪ ﺑﻦ ﻫﺎرون و ﻋﺒﺪ اﻟﺼﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮارث و أﺑﯽ ﻋﺎﺻﻢ و أﺑﯽ ﺻﺎﻟﺢ ﮐﺎﺗﺐ اﻟّﻠﯿﺚ و ﺑﺸﺮ‬‫ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟّﺰﻫﺮاﻧﯽ و زﯾـﺪ ﺑﻦ اﻟﺤّﺒﺎب و ﺣّﺠﺎج اﻻﻋﻮر و ﻋﻔﺎن و ﺟﻤﺎﻋﮥ و اﮐﺜﺮ اﻟﺘﺮﺟﻢ و اﻟﮑﺘﺎﺑﮥ و ﻟﻪ ﻋﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻣﺴﺎﺋﻞ و ﻋﻨﻪ اﺑﻮ‬‫داود و اﻟﺘﺮﻣـﺬّي و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن و اﺑﻮ زرﻋﮥ اﻟﺪﻣﺸـﻘﯽ و اﺑﻮ زرﻋﮥ اﻟّﺮازي و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ و اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و اﺑﻮ ﺑﺸـﺮ اﻟﺪوﻻﺑﯽ و‬‫اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟّﻄﺒﺮي و ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻗﺎل اﻟﺨّﻠﺎل اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺟﻠﯿﻞ ﺟـّﺪا ﮐﺎن اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﯾﮑﺎﺗﺒﻪ و ﯾﮑﺮﻣﻪ اﮐﺮاﻣﺎ ﺷﺪﯾـﺪا و ﻗﺎل اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺛﻘﮥ و ﻗﺎل‬‫اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﺤّﻔﺎظ اﻟﻤﺼـّﻨﻔﯿﻦ و اﻟﻤﺨﺮﺟﯿﻦ اﻟﺜﻘﺎت و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺪي ﮐﺎن ﯾﺴﮑﻦ دﻣﺸﻖ و ﮐﺎن اﺣﻤﺪ ﯾﮑﺎﺗﺒﻪ ﻓﯿﺘﻘﻮي ﺑﮑﺘﺎﺑﻪ ﯾﻘﺮأه‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺒﺮ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﯾﻮﻧﺲ ﻣﺎت ﺑﺪﻣﺸﻖ ﺳﻨﮥ ‪ 256‬و ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟّﺪﺣﺪاح ﻣﺎت ﯾﻮم اﻟﺠﻤﻌﮥ ﻣﺴﺘﻬّﻞ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳﻨﮥ ‪ 59‬ﻗﻠﺖ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 258‬از ‪359‬‬‫ﻓﯽ اﻟﺜﻘﺎت ﮐﺎن ﺣﺮورّي اﻟﻤـﺬﻫﺐ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺪاﻋﯿﮥ و ﮐﺎن ﺻـﻠﺒﺎ ﻓﯽ اﻟـّﺴ ﻨﮥ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻟﻠﺤﺪﯾﺚ اﻟّﺎ اﻧّﻪ ﻣﻦ ﺻـﻼﺑﺘﻪ رﺑّﻤﺎ ﮐﺎن ﯾﺘﻌّﺪي ﻃﻮره و‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋـﺪّي ﮐﺎن ﺷﺪﯾـﺪ اﻟﻤﯿﻞ اﻟﯽ ﻣـﺬﻫﺐ اﻫﻞ دﻣﺸﻖ ﻓﯽ اﻟﻤﯿﻞ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ و ﻗﺎل اﻟﺴـﻠﻤﯽ ﻋﻦ اﻟـﺪارﻗﻄﻨﯽ ﺑﻌﺪ ان ذﮐﺮ ﺗﻮﺛﯿﻘﻪ ﻟﮑﻦ ﻓﯿﻪ‬‫اﻧﺤﺮاف ﻋﻦ ﻋﻠﯽ اﺟﺘﻤﻊ ﻋﻠﯽ ﺑﺎﺑﻪ اﺻـﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﺎﺧﺮﺟﺖ ﺟﺎرﯾﮥ ﻟﻪ ﻓﺮوﺟﮥ ﻟﯿﺬﺑﺤﻬﺎ ﻓﻠﻢ ﺗﺠﺪ ﻣﻦ ﯾﺬﺑﺤﻬﺎ ﻓﻘﺎل ﺳﺒﺤﺎن اﻟﱠﻠﻪ ﻓﺮوﺟﮥ ﻻ‬‫ﯾﻮﺟﺪ ﻣﻦ ﯾﺬﺑﺤﻬﺎ و ﻋﻠﯽ ﯾﺬﺑﺢ ﻓﯽ ﺻـﺨﺮة ﻧﯿﻔﺎ و ﻋﺸﺮﯾﻦ اﻟﻒ ﻣﺴﻠﻢ ﻗﻠﺖ و ﮐﺎﻧّﻪ ﻓﯽ اﻟﻀﻌﻔﺎء ﯾﻮﺿﺢ ﻣﻘﺎﻟﺘﻪ و راﯾﺖ ﻓﯽ ﻧﺴﺨﮥ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب‬‫اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪426 :‬‬‫ﺣﺮﯾﺮي اﻟﻤـﺬﻫﺐ و ﻫﻮ ﺑﻔﺘـﺢ اﻟﺤﺎء اﻟﻤﻬﻤﻠـﮥ و ﮐﺴـﺮ اﻟﺮاء و ﺑﻌﺪ اﻟﯿﺎء زاء ﻧﺴـﺒﮥ اﻟﯽ ﺣﺮﯾﺰ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﻟّﻨﺼﺐ و ﮐﻼم اﺑﻦ ﻋﺪي‬‫ﯾﺆّﯾﺪ ﻫﺬا و ﻗﺪ ﺻـّﺤﻒ ذﻟﮏ اﺑﻮ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ اﻟﺴﻤﻌﺎﻧﯽ ﻓﯽ اﻻﻧﺴﺎب ﻓﺬﮐﺮ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﮥ اﻟﺠﺮﯾﺮي ﺑﻔﺘﺢ اﻟﺠﯿﻢ اّن اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب ﻫﺬا ﮐﺎن‬‫ﻋﻠﯽ ﻣـﺬﻫﺐ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي ﺛﻢ ﻧﻘﻞ ﮐﻼم اﺑﻦ ﺣﺒﺎن اﻟﻤﺬﮐﻮر و ﮐﺎﻧّﻪ ﺗﺼـﺤﻒ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻮاﻗﻊ ان اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﯾﺼـﻠﺢ ان ﯾﮑﻮن ﻣﻦ‬‫ﺗﻼﻣﺬة اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب ﻻ ﺑﺎﻟﻌﮑﺲ و ﻗﺪ وﺟﺪت رواﯾﮥ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻋﻦ اﻟﺠﻮزﺟﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﻋّﺪة ﻣﻮاﺿﻊ ﻣﻦ اﻟﺘﻘﺴـﯿﺮ و اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ و اﻟﺘﺎدﯾﺢ و‬‫ﻧﯿﺰ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﯾﻌﻘـﻮب ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق اﻟﺠﻮزﺟـﺎﻧﯽ ﺑﻀّﻢ اﻟﺠﯿﻢ اﻻـوﻟﯽ و زاء و ﺟﯿﻢ ﻧﺰﯾـﻞ دﻣﺸـﻖ ﺛﻘﮥ‬‫ﺣﺎﻓﻆ رﻣﯽ ﺑﺎﻟّﻨﺼﺐ ﻣﻦ اﻟﺤﺎدﯾﮥ ﻋﺸـﺮ ﻣﺎت ﺳـﻨﮥ ﺗﺴﻊ و ﺧﻤﺴـﯿﻦ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ ﺑﺤّﺪي اﯾﻀﺎع و اﯾﻐﺎل در ﻣﻬﺎﻣﻪ ﻃﻐﯿﺎن و ﺿﻼل‬‫ﻧﻤﻮده ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﻪ ﻧﻌﻮذ ﺑـﺎﻟﻠّﻪ از ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم اﻧﺤﺮاف ﻧﻤﻮده ﺗﺤﺎﻣـﻞ ﺑﺮ آن ﺣﻀـﺮت ﻧﻤﺎﯾـﺪ و وادي ﭘﺮ ﺧـﺎر ﻧﺼﺐ و‬‫اﺳـﺘﺤﻘﺎر وﺻـﯽ ﺳﺮور ﻣﺨﺘﺎر ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻻﻃﻬﺎر ﭘﯿﻤﺎﯾﺪ ﭼﻄﻮر ﻗﻮل او در ﻗﺪح و ﺟﺮح ﮐﺴﯽ ﻣﻘﺒﻮل و ﻣﺴّﻠﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻧﯿﺰ‬‫اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﻟﺴـﺎن اﻟﻤﯿﺰان ﮐﻤﺎ ﺳـﻤﯿﺖ آﻧﻔﺎ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﺼﻞ و ﻣّﻤﻦ ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﺘﻮﻗﻒ ﻓﯽ ﻗﺒﻮل ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح ﻣﻦ ﮐﺎن ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ‬‫ﻣﻦ ﺟﺮﺣﻪ ﻋـﺪاوة ﺳـﺒﺒﻬﺎ اﻻﺧﺘﻼـف ﻓﯽ اﻻﻋﺘﻘـﺎد ﻓﺎّن اﻟﺤﺎذق إذا ﺗﺎّﻣﻞ ﺛﻠﺐ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق اﻟﺠﻮزﺟﺎﻧﯽ ﻻﻫﻞ اﻟﮑﻮﻓـﮥ راي اﻟﻌﺠﺐ و ذﻟﮏ‬‫ﻟﺸّﺪة اﻧﺤﺮاﻓﻪ ﻓﯽ اﻟّﻨﺼﺐ و ﺷـﻬﺮة اﻫﻠﻬﺎ ﺑﺎﻟﺘﺸـﯿﻊ ﻓﺘﺮاه ﻻ ﯾﺘﻮّﻗﻒ ﻓﯽ ﺟﺮح ﻣﻦ ذﮐﺮه ﻣﻨﻬﻢ ﺑﻠﺴﺎن ذﻟﻖ و ﻋﺒﺎرة ﻃﻠﻖ ﺣّﺘﯽ اﻧّﻪ اﺧﺬ ﯾﻠّﯿﻦ ﻣﺜﻞ‬‫اﻻﻋﻤﺶ و أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ و ﻫﻢ اﺳﺎﻃﯿﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ارﮐﺎن اﻟﺮواﯾﮥ ﻓﻬﺬا إذا ﻋﺎرﺿﻪ ﻣﺜﻠﻪ او اﮐﺒﺮ ﻓﻮﺛﻖ رﺟﻼ ﺿّﻌﻔﻪ ﻫﻮ ﻗﺒﻞ‬‫اﻟﺘﻮﺛﯿﻖ ازﯾﻦ اﻓﺎده در ﻧﻬﺎﯾﺖ وﺿﻮح و ﻋﯿﺎﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﺘﺎّﻣﻠﯽ در ﻗﺪح و ﺛﻠﺐ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ اﻫﻞ ﮐﻮﻓﻪ را ﺗﺎﻣﻞ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻣﺸﺎﻫﺪه‬‫ﻋﺠﺐ ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد و اﯾﻦ ﻗﺪح او در اﯾﺸﺎن ﺑﺴـﺒﺐ ﺷّﺪت اﻧﺤﺮاف اوﺳﺖ در ﻧﺼﺐ و ﺷـﻬﺮت اﻫﻞ ﮐﻮﻓﻪ ﺑﺘﺸـﯿﻊ و ﻫﺮ ﮔﺎه او ﮐﺴﯽ را از‬‫اﻫـﻞ ﮐﻮﻓﻪ ذﮐﺮ ﻣﯽﮐﻨـﺪ در ﺟﺮح او ﺑﻠﺴـﺎن ذﻟﻖ و ﻋﺒﺎرت ﻃﻠﻖ ﺗﻮّﻗﻒ ﻧﻤﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ ﺗﺎ اﯾﻨﮑﻪ از ﺗﻠﯿﯿﻦ ﻣﺜﻞ اﻋﻤﺶ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﻣﻮﺳﯽ ﮐﻪ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺣﺪﯾﺚ و ارﮐﺎن رواﯾﺖاﻧﺪ ﻧﯿﺰ ﺣﺴﺎﺑﯽ ﺑﺮﻧﺪاﺷﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪427 :‬‬‫و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ اﻓﺎده اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺮدﯾـﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻣﻌﺎرﺿﻪ ﮐﻨﺪ ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ را ﻣﺜﻞ او ﯾﺎ ﺑﺰرﮔﺘﺮي از او ﭘﺲ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﮐﻨﺪ ﺷﺨﺼـﯽ را ﮐﻪ‬‫ﺗﻀـﻌﯿﻒ ﮐﺮده اﺳﺖ او را در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻣﻘﺒﻮل ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷـﺪ ﭘﺲ واﺿـﺢ و ﻻﺋـﺢ ﺷﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن اﺟﻠﺢ از اﻫﻞ ﮐﻮﻓﻪ اﺳﺖ ﮐﻤﺎ ﻻ‬‫ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯽ ﻧﺎﻇﺮ اﻟﺘﻘﺮﯾﺐ و ﻏﯿﺮه و ﻫﻢ ﻣﺘﺸـﯿﻊ ﺑﻬﻤﯿﻦ ﺳـﺒﺐ ﻋﺮق ﻧﺼﺐ و ﻋﺪوان ﺟﺎﺋﺮ ﺟﻮزﺟﺎن در ﺿـﺮﺑﺎن و ﻫﯿﺠﺎن آﻣﺪ ﮐﻪ ﺑﮑﺬب و‬‫اﻓﺘﺮا اﺟﻠﺢ را ﻣﻨﺴﻮب ﺑﺎﻓﺘﺮا ﻧﻤﻮده ﭘﺲ ﺣﺴﺐ ارﺷﺎد اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻻزﻣﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳـّﻨﯿﻪ ﻣﺜﻞ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮ او ﺗﻮﺛﯿﻖ‬‫اﺟﻠـﺢ ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ و در ﻗﺒﺎلﺷﺎن ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ را ﺣﻘﯿﻘﺘﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﻗـﺪح و ﺟﺮح ﺟﻮزﺟﺎﻧﯽ و اﻣﺜﺎل او را ﭘﺲ ﭘﺸﺖ اﻧﺪازﻧﺪ و ﺑﺘﻘﺪﯾﻢ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﺑﺮ‬‫ﺟﺮح ﻗﻠﻮب ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ و ﻣﺘﻨّﻄﻌﯿﻦ ﮔﺪازﻧـﺪ و ﻧﯿﺰ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗـﺎل اﺑﻮ داود ﺿـﻌﯿﻒ و ﻗـﺎل ﻣّﺮة زﮐﺮّﯾـﺎ ارﻓﻊ ﻣﻨﻪ ﺑﻤﺎﺋﮥ‬‫درﺟـﮥ و ﭼﻮن رواﯾﺖ ﮐﺮدن اﺑﻮ داود از اﺟﻠـﺢ در ﺻـﺤﯿﺢ ﺧﻮد ﺛـﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻘﺴﺖ ﭘﺲ ﻧﻘﻞ ﺗﻀـﻌﯿﻒ از اﺑﻮ داود ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﺧﻮدش‬‫ﻏﯿﺮ ﻣﻘﺒﻮل ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻄﺮود و ﻣﺮدودﺳﺖ و ﻧﯿﺰ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗـﺎل اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﮐﺎن ﺿـﻌﯿﻔﺎ ﺟـﺪا اﻗﻮل ﯾﺎ ﻟﻠﻌﺠﺐ‬‫ﮐﯿﻒ ﯾﺮﮐﻦ ﻣﻦ ﺗﺤّﻠﯽ ﺑﺎﻻﻧﺼﺎف و ﺟﺎﻧﺐ اﻟﺘﺤﺎﻣﻞ و اﻻﻋﺘﺴﺎف اﻟﯽ ﺗﻀـﻌﯿﻒ اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﻣﻊ ان ﺗﻨﻄﻌﻪ و ﺗﻌّﻤﻘﻪ و ﺗﻌّﻨﺘﻪ و ﺗﺸّﺪﻗﻪ ﻗﺪ ﺑﻠﻎ ﺑﻪ‬‫اﻟﯽ ﻏﺎﯾﮥ ﻣﺮدﯾﻪ ﯾﺴـﺘﻌﯿﺪ ﻣﻨﻬﺎ ﮐﻞ ﻣﻦ اﻋﺘﺮي اﻟﯽ اﻻﺳـﻼم و اﻻﯾﻤﺎن و رﻣﯽ ﺑﻪ اﻟﯽ ﻣﻬﻮاة ﯾﺴﺘﻨﮑﻒ ﻣﻦ ﻣﺪاﻧﺎﺗﻬﺎ ﻣﻦ ﺷّﻢ راﺋﺤﮥ ﻣﻦ اﻻﯾﻘﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 259‬از ‪359‬‬‫ﻓﺎﻧّﻪ ﺧﺬﻟﻪ اﻟﱠﻠﻪ و اﺧﺰاه و ﺣّﺮ اﻟﺠﺤﯿﻢ و ﻟﻬﯿﺐ اﻟـّﺴ ﻌﯿﺮ اﺻـﻼه ﺗﮑﻠّﻢ ﻓﯽ اﻻﻣﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ اﻟّﺼﺎدق ﺑﻤﺎ ﻻ ﯾﺘﻔّﻮه ﺑﻪ اﻟّﺎ ﻣﻌﺎﻧﺪ ﻣﺎرق و ﻻ‬‫ﯾﻨﺒﺲ ﺑﻪ اﻻ ﻣﻨﺎﺑﺬ ﻣﻨﺎﻓﻖ ﻓﺒﺎﻟﻎ ﻓﯽ اﻟّﻠﺠﺎج و اﻻﻋﻮﺟﺎج ﺣﯿﺚ اﺳـﻘﻂ ﻋﻨﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم اﻟﺘﻤّﺴﮏ و اﻻﺣﺘﺠﺎج ﺛّﻢ ﺗﻐﻄﺮس و ﺗﺨّﺒﻂ و ﺗﻌّﺴﻒ‬‫ﻓﻘﺎل ﻓﯽ ﺷﺎﻧﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺼ ﻠﻮات ﯾﺴﺘﻀـﻌﻒ ﺛّﻢ ذﻫﺐ ﻋﺮﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﺗﯿﻪ اﻟّﻠـﺪاد و اﻻﺧﺘﺒﺎط ﺣﯿﺚ اﺛﺒﺖ ﺑﺰﻋﻤﻪ اﻟﻔﺎﺳﺪ و راﯾﻪ اﻟﺒﻬﺮج اﻟﮑﺎﺳﺪ ﻓﯽ‬‫ﻗﻮﻟﯿﻪ ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺘﻨﺎﻓﺮ و اﻟﺘﻨﺎﮐﺮ و اﻻﺧﺘﻼط ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ اﻟﺘﻬﺬﯾﺐ ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﺘﻪ اﻟﺼﺎدق ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ﻗﺎل اﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻻ ﯾﺤﺘﺞ ﺑﻪ و ﯾﺴﺘﻀـﻌﻒ ﺳـﺌﻞ ﻣّﺮة ﺳـﻤﻌﺖ ﻫﺬه اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻣﻦ اﺑﯿﮏ ﻓﻘﺎل ﻧﻌﻢ و ﺳـﺌﻞ ﻣﺮة ﻓﻘﺎل اﻧّﻤﺎ وﺟﺪﺗﻬﺎ ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻪ اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻓﻤﺎ اﻇّﻦ ﺑﺮﺟﻞ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻻﺳﻼم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪428 :‬‬‫ﯾﻨﻌﻢ ﻧﻈﺮه ﻓﯽ ﻫﺬه اﻟﻬﻔﻮة اﻟﺸـﻨﯿﻌﮥ و ﺗﻠﮏ اﻟﻘﻮﻟﮥ اﻟﻔﻈﯿﻌﮥ ﺣﻖ اﻻﻧﻌﺎم ﯾﺴﺘﺮﯾﺐ ﻓﯽ ﮐﻮن اﺑﻦ ﺳﻌﺪ راس اﻟّﻠﺌﺎم ﺑﺎﻟﻐﺎ ﻓﯽ اﻟﺘﺸّﺪد و اﻟﺘﻌّﺼﺐ و‬‫اﻟّﺘﻌّﻨﺖ و اﻟّﺘﺼﻠّﺐ ارﻓﻊ ﻣﻘﺎم و راﮐﺒﺎ ﻣﻦ اﻟﺸﺤﻨﺎء و اﻟﻌﻨﺎد ﻻﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻻﻣﺠﺎد اﺧﺸﻦ ﻗﺘﺐ و اﻋﻠﯽ ﺳﻨﺎم و اﻟﱠﻠﻪ وﻟّﯽ اﻟﺘﻮﻓﯿﻖ و اﻻﮐﺮام و ﻧﯿﺰ‬‫اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﺗﻬـﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠـﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗـﺎل اﻟﻌﻘﯿﻠﯽ روي ﻋﻦ اﻟﺸـﻌﺒّﯽ اﺣـﺎدﯾﺚ ﻣﻀـﻄﺮﺑﮥ ﻻ ﯾﺘﺎﺑﻊ ﻋﻠﯿﻬﺎ و ﻫﺮ ﮔﺎه از اﻓﺎدات ﻋﻠﻤﺎي‬‫اﻋﻼـم و اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﻓﺨـﺎم ﺑﻮﺿﻮح ﭘﯿﻮﺳﺖ ﮐﻪ وﻗﻮع ﺧﻄﺎﯾـﺎ و اوﻫـﺎم ﻗـﺎدح و ﺟـﺎرح راوﯾـﺎن اﺧﺒﺎر رﺳﻮل اﻧﺎم ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ آﻻف اﻟﺼـﻠﻮة و‬‫اﻟـّﺴ ﻼم ﻧﻤﯽﺷﻮد و ﺧﯿﻠﯽ ﻋﺰﯾﺰ و ﻧﺎدرﺳﺖ ﮐﻪ از ﮐﺴﯽ ﻏﻠﻄﯽ و ﺳﻬﻮي و وﻫﻤﯽ رو ﻧﺪﻫﺪ ﭼﻄﻮر ﻧﺰد ارﺑﺎب اﻧﺼﺎف رواﯾﺖ ﮐﺮدن اﺟﻠﺢ‬‫اﺣـﺎدﯾﺚ ﻣﻀـﻄﺮﺑﻪ را ﻋﻠﯽ ﺳﺒﯿـﻞ اﻟﺘﺴـﻠﯿﻢ در وﺛﻮق و اﻋﺘﻤﺎد او ﺧﻠﻠﯽ ﺧﻮاﻫـﺪ اﻧـﺪاﺧﺖ ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ ﻋﻘﯿﻠﯽ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ را ﮐﻪ ﭘﺎﯾﻪ‬‫ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺘﺶ ﺑﺠﺎي رﺳـﯿﺪه ﮐﻪ ﺣﻀـﺮت ﺑﺨﺎري ﺑﺎ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﻋﻠﻮ ﻣﻨﺰﻟﺖ و ﺳـﻤﻮ ﻣﺮﺗﺒﺖ در ﺣﻖ او ﻓﺮﻣﻮده ﻣﺎ اﺳﺘﺼﻐﺮت ﻧﻔﺴﯽ ﺑﯿﻦ‬‫ﯾـﺪي اﺣـﺪ اﻟّﺎ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و دﯾﮕﺮ ﻣﺰاﯾﺎي ﻋﺎﻟﯿﻪ و ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻣﺘﻼﻟﺌﻪ او در ﮐﺘﺐ ﻗﻮم ﺑﺸـﺮح و ﺗﻔﺼـﯿﻞ ﻣﺮﻗﻮﻣﺴﺖ در ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﻀـﻌﻔﺎ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﻣﻘﺪوﺣﯿﻦ و ﻣﺠﺮوﺣﯿﻦ ﻣﻮﺿﻮﻋﺴﺖ وارد ﻧﻤﻮده و ﺑﻬﻤﯿﻦ ﺳـﺒﺐ ذﻫﺒﯽ از ﺟﺎ رﻓﺘﻪ ﺳـﻠﺐ ﻋﻘﻞ از ﻋﻘﯿﻠﯽ ﻧﻤﻮده و ﺑﮑﻨﺎﯾﻪ‬‫اﺑﻠﻎ ﻣﻦ اﻟﺘﺼـﺮﯾﺢ ﺟﻨﻮح و ﻣﯿﻼـن ﻋﻘﯿﻠﯽ ﺑﺎﻣـﺎﺗﺖ آﺛﺎر و اﺳﺘﯿﻼء زﻧﺎدﻗﻪ و اﺷـﺮار و ﺧﺮوج رﺟﺎل و ﺷـﯿﻮع ﺿـﻼل ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در‬‫ﻣﯿﺰان اﻻﻋﺘﺪال ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺣﺪ اﻻﻋﻼم اﻻﺛﺒﺎت و ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻌﺼﺮ ذﮐﺮه اﻟﻌﻘﯿﻠﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻟا ﻀﻌﻔﺎء‬‫ﻓﺒﺌﺲ ﻣﺎ ﺻـﻨﻊ اﻟﯽ ان ﻗﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ و اﺧﺒﺎر اﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ ﻣﺴـﺘﻘﺼﺎة ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻐﺪاد و ﻗﺪ ﺑﺪت ﻣﻨﻪ ﻫﻔﻮة ﺛﻢ ﺗﺎب ﻣﻨﻬﺎ و ﻫﺬا اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﺒﺨـﺎري و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﺑﻪ ﻗـﺪ ﺷـﺤﻦ ﺻـﺤﯿﺤﻪ ﺑﺤـﺪﯾﺚ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ اﻟﻤـﺪﯾﻨﯽ و ﻗﺎل ﻣﺎ اﺳﺘﺼـﻐﺮت ﻧﻔﺴـﯽ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي اﺣـﺪ اﻟّﺎ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ‬‫اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﻟﻮ ﺗﺮك ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ و ﺻﺎﺣﺒﻪ ﻣﺤّﻤﺪ و ﺷـﯿﺨﻪ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮزاق و ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ و ﻋّﻔﺎن و أﺑﺎن ﻟا ﻌّﻄﺎر و‬‫اﺳﺮاﺋﯿﻞ و ازﻫﺮ اﻟّﺴّﻤﺎن و ﺑﻬﺰ ﺑﻦ اﺳﺪ و ﺛﺎﺑﺖ اﻟﺒﻨﺎﻧﯽ و ﺟﺮﯾﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻤﯿﺪ ﻟﻐﻠﻘﻨﺎ اﻟﺒﺎب و اﻧﻘﻄﻊ اﻟﺨﻄﺎب و ﻟﻤﺎﺗﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪429 :‬‬‫اﻻﺛـﺎر و اﺳـﺘﻮﻟﺖ اﻟّﺰﻧـﺎدﻗﻪ و ﻟﺨﺮج اﻟـّﺪﺟﺎل ﻓﻤـﺎ ﻟﮏ ﻋﻘﻞ ﯾﺎ ﻋﻘﯿﻠﯽ أ ﺗـﺪري ﻓﯿﻤﻦ ﯾﺘﮑّﻠﻢ و اﻧﻤﺎ ﺗﺒﻌﻨﺎك ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟّﻨﻤﻂ ﻟﻨـﺬّب ﻋﻨﻬﻢ و‬‫ﻟﻨﺰّﯾﻒ ﻣﺎ ﻗﯿﻞ ﻓﯿﻬﻢ ﮐﺎﻧﮏ ﻻ ﺗـﺪري ان ﮐﻞ واﺣﺪ ﻣﻦ ﻫﺆﻻء اوﺛﻖ ﻣﻨﮏ ﺑﻄﺒﻘﺎت ﺑﻞ و اوﺛﻖ ﻣﻦ ﺛﻘﺎت ﮐﺜﯿﺮﯾﻦ ﻟﻢ ﺗﻮردﻫﻢ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﮏ و‬‫ﻫﺬا ﻣﻤﺎ ﻻ ﯾﺮﺗﺎب ﻓﯿﻪ ﻣﺤّﺪث و اﻧﺎ اﺷﺘﻬﯽ ان ﺗﻌﺮﻓﻨﯽ ﻣﻦ اﻟﺜﻘﮥ اﻟﺜﺒﺖ اﻟﺬي ﻣﺎ ﻏﻠﻂ و ﻻ اﻧﻔﺮد اﻟﯽ آﺧﺮ ﻣﺎ ﺳﻤﻌﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ و از ﺟﻤﻠﻪ ﻃﺎّﻣﺎت‬‫ﻣﻮﺑﻘﻪ ﺟﺎﻟﺐ ﺧﺴﺮان و ﻣﻬﻠﮑﺎت ﻣﺮدﯾﻪ ﺳﺎﺋﻖ ﻫﻮان و ﺟﺴﺎرات ﻓﺎﺣﺸﻪ ﻗﺎﺋﺪه اﻟﯽ اﻟﻨﯿﺮان اﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻋﻘﯿﻠﯽ ﻋﺪﯾﻢ اﻻﯾﻘﺎن ﺟﻨﺎب اﻣﺎم ﻣﻮﺳﯽ‬‫ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﺑﺎﺋﻪ و اﺑﻨﺎﺋﻪ اﻟﻄﺎﻫﺮﯾﻦ ﺳـﻼم اﻟﻤﻠﮏ اﻻﮐﺒﺮ را در ﮐﺘﺎب اﻟﻀﻌﻔﺎ ذﮐﺮ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﻋﻼم ﻏﺎﯾﺖ ﻧﺼﺐ و اﻧﺤﺮاف اﻓﺮاﺷﺘﻪ‬‫ﻗـﺪم در وادي ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺟﻼﻋﺖ و وﻗﺎﺣﺖ ﻓﺸـﺮده ﻃﺮﯾﻖ اﺳﺘﯿﺠﺎب اﻗﺼﺎي ﻗﻬﺮ و ﺑﻄﺶ رب اﻻرﺑﺎب و ﻣﺆاﺧـﺬه و دارﮔﯿﺮ ﯾﻮم اﻟﺤﺴﺎب را‬‫ﺳﭙﺮده ذﻫﺒﯽ در ﻣﯿﺰان اﻻﻋﺘـﺪال ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﻠﻮي اﻟﻤﻠﻘﺐ ﺑﺎﻟﮑـﺎﻇﻢ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ ﺻـﺪوق‬‫اﻣﺎم و ﻗﺎل اﺑﻮه اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺛﻘﮥ اﻣﺎم ﻗﻠﺖ روي ﻋﻨﻪ ﺑﻨﻮه ﻋﻠﯽ اﻟّﺮﺿﺎ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ و ﺣﺴـﯿﻦ و اﺧﻮاه ﻋﻠﯽ و ﻣﺤّﻤﺪ و اﻧّﻤﺎ اوردﺗﻪ ﻷّن‬‫اﻟﻌﻘﯿﻠﯽ ذﮐﺮه ﻓﯽ ﮐﺘـﺎﺑﻪ و ﻗـﺎل ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﺤﻔﻮظ ﯾﻌﻨﯽ ﻓﯽ اﻻﯾﻤﺎن ﻗﺎل اﻟﺤﻤﻞ ﻓﯿﻪ ﻋﻠﯽ أﺑﯽ اﻟـّﺼ ﻠﺖ اﻟﻬﺮوي ﻗﻠﺖ ﻓﺎذا ﮐﺎن اﻟﺤﻤﻞ ﻓﯿﻪ‬‫ﻋﻠﯽ أﺑﯽ اﻟـّﺼ ﻠﺖ ﻓﻤﺎ ذﻧﺐ ﻣﻮﺳـﯽ ﺣّﺘﯽ ﺗـﺬﮐﺮه اﻟﺦ در ﮐﻤﺎل وﺿﻮﺣﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﺮاد ﻋﻘﯿﻠﯽ آن ﺟﻨﺎب را در ﮐﺘﺎب ﺿـﻌﻔﺎ ﻧﻬﺎﯾﺖ اﺳﺎءت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 260‬از ‪359‬‬‫ادب و ﺑﯽ اﻧﺪاﻣﯽ و ﺟﺴﺎرت و ﮐﻤﺎل ﺑﯿﺒﺎﮐﯽ و ﺧﯿﺮهﺳـﺮي و ﺧﺴﺎرﺗﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎدراك آن ﻗﻠﻮب اﻫﻞ اﯾﻤﺎن ﭘﺮ ﺧﻮن و ﺻﺪورﺷﺎن ﺑﺎﻧﻮاع‬‫اﻟﺘﯿﺎع و اﻟﺘﻬﺎب ﻣﺸـﺤﻮﻧﺴﺖ و ﺣﯿﺮﺗﻢ ﺑﺴﻮي ﺧﻮد ﻣﯽﮐﺸﺪ از ﺻﻨﯿﻊ ﺑﺪﯾﻊ ذﻫﺒﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ آﻧﮑﻪ ﺻﺤﺎﺑﻪ ﻣﺠﺮوﺣﯿﻦ و ﻣﻘﺪوﺣﯿﻦ ﮐﻪ ﺑﺨﺎري و‬‫اﺑﻦ ﻋـﺪي و ﻏﯿﺮ اﯾﺸـﺎن ﺑﻤﺤﺾ ﻋﻠّﻮ ﺣﻖ ذﮐﺮ اﯾﺸـﺎن در ﺿـﻌﻔﺎ ﮐﺮدهاﻧـﺪ اﯾﺮاد و ذﮐﺮ آﻧﻬـﺎ را در ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﻣﯿﺰان ﺳﻮء ادب داﻧﺴـﺘﻪ و‬‫ﺑﺴﺒﺐ ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ ﻣﺰﻋﻮﻣﯽﺷﺎن از ذﮐﺮ اﯾﺸﺎن در ﺿﻌﻔﺎ و ﻟﻮ ﺑﻤﺤﺾ اﻟﻨﻘﻞ و اﻟﺤﮑﺎﯾﮥ و ﻟﻮ ﻣﻊ ﺗﻌﻘﯿﺒﻪ ﺑﺎﻟﺮد و اﻻﻧﮑﺎر اﺷﻤﺌﺰاز ﺗﻤﺎم‬‫و ﺗﺤﺎﺷﯽ ﺑﯽ ﻏﺎﯾﺖ آﻏﺎز ﻧﻬﺎده ﺑﻠﮑﻪ از ادﺧﺎل اﺋّﻤﻪ ﺳﻨّﯿﻪ ﮐﻪ ﻣﺘﺒﻮع ﻓﯽ اﻟﻔﺮوعاﻧﺪ ﻧﯿﺰ ﺑﺴﺒﺐ ﺟﻼﻟﺘﺸﺎن ﺷﺎن در اﺳﻼم و ﻋﻈﻤﺖ اﯾﺸﺎن در‬‫ﻧﻔﻮس اﺳﺘﻨﮑﺎف ﮐﻠﯽ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﻮده ﮐﻤﺎ ﯾﻈﻬﺮ ﻣﻦ ﺻﺪر اﻟﻤﯿﺰان‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪430 :‬‬‫ﺣﻀـﺮت اﻣﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق و ﺣﻀﺮت اﻣﺎم ﻣﻮﺳﯽ ﮐﺎﻇﻢ و ﺟﻨﺎب اﻣﺎم رﺿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺼﻠﻮة و اﻟﺴﻼم را درﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﮐﻪ ﻣﻮﺿﻮﻋﺴﺖ‬‫ﺑﺮاي ﻣﻘـﺪوﺣﯿﻦ و ﻣﺠﺮوﺣﯿﻦ ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده ﻓﻮا اﺳـﻔﺎه ﮐﻪ ﻧﺰد ذﻫﺒﯽ رﻓﻌﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ و ﻋﻈﻤﺖ ﻣﻨﺰﻟﺖ اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات ﮐﻪ ارﮐﺎن دﯾﻦ و اﺳﺎس‬‫ﯾﻘﯿـﻦ و ﺳـﻔﻦ ﻧﺠـﺎت و آﯾـﺎت ﺑّﯿﻨـﺎت و ﺣﺠـﺞ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﺒﺮّﯾـﺎت و ﺑﺮاﻫﯿﻨﻪ اﻟّﻠﺎﻣﻌـﮥ اﻟﺰاﻫﺮات ﺑﻮدﻧـﺪ ﺑﻤﻨﺰﻟﻪ رﻓﻌﺖ و ﺟﻼـﻟﺖ ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻏﯿﺮ‬‫ﻣﺸـﻬﻮرﯾﻦ ﮐﻪ زﯾﺮ ﻣﺸﻖ ﺟﺮح و ﻗﺪح ﺑﺨﺎري و اﺑﻦ ﻋﺪي ﺑﻮدهاﻧﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻤﻨﺰﻟﻪ ﻋﻈﻤﺖ و ﻧﺒﺎﻟﺖ اﺋّﻤﻪ ﺳـﻨّﯿﻪ ﮐﻪ اﺗﺒﺎﻋﺸﺎن در ﻓﺮوع ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‬‫ﻫﻢ ﻧﺒﻮد ﮐﻪ ﻣـﺎﻧﻊ از ذﮐﺮ اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات درﯾﻦ ﮐﺘـﺎب ﻋﺼﺒﯿﺖ اﻧﺘﺴـﺎب ﻣﯽﺷـﺪ ازﯾﻨﺠـﺎ و اﻣﺜـﺎل ان ﺑﺤﻘﯿﻘﺖ ﺣـﺎل دﻋـﺎوي اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ و‬‫ﺟﻤـﺎﻋﺖ ﮐﻪ در ﺑـﺎب اﺛﺒـﺎت ﺗﻤّﺴﮏ ﺧﻮد ﺑﺎﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻃﻬﺎرت ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﻟـّﺴ ﻼم ﻣﺎ ﻫﻤﺮ رﮐﺎم ﻫـﺪر ﺣﻤﺎم ﺑﺮ اﻟﺴـﻨﻪ ﺧﻮد ﻣﯽراﻧﻨﺪ‬‫ﺑﺨﻮﺑﯽ ﭘﯽ ﺗﻮان ﺑﺮد و ﻧﯿﺰ در ﺗﻬﺬﯾﺐ ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺟﻠﺢ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺣﺒﺎن ﮐﺎن ﻻ ﯾﺪوي ﻣﺎ ﯾﻘﻮل ﺟﻌﻞ اﺑﺎ ﺳﻔﯿﺎن اﺑﺎ اﻟﺰﺑﯿﺮ و اﯾﻦ ﻗﺪح اﺑﻦ‬‫ﺣّﺒﺎن ﻣﺜﺒﺖ ﻃﻌﻦ اﺟﻠـﺢ ﺑﻔﺴﺎد ﻣـﺬﻫﺐ ﯾﺎ ﮐﺬب و اﺗﻬﺎم ﺑﻮﺿﻊ و اﺧﺘﻼق ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺣﺎﺻﻞ آن اﺛﺒﺎت ﺧﻄﺎ در ﻋﺪم ﺗﻤﯿﯿﺰ اﺑﻮ ﺳـﻔﯿﺎن از‬‫اﺑـﻮ اﻟﺰﺑﯿﺮﺳﺖ و آن ﻫﺮﮔﺰ ﺳـﺒﺐ ﺟﺮح و ﻗـﺪح ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﺷـﺪ ﭼﻪ اﮔﺮ از ﺷﺨﺼـﯽ ﺧﻄـﺎﺋﯽ در ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺑﻌﺾ رﺟـﺎل واﻗﻊ ﺷﻮد ﮐﻪ ﯾﮏ‬‫راوي را راوي دﯾﮕﺮ ﮔﻤـﺎن ﮐﻨـﺪ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻫﺮﮔﺰ ﺳـﺒﺐ ﻗـﺪح و ﺟﺮح واﻫﻢ ﻧﻤﯽﺷﻮد و اﻻـ ﻻـزم آﯾـﺪ ﮐﻪ ﺟﻞ ﺑﻠﮑﻪ ﮐﻞ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳـﻨّﯿﻪ‬‫ﻣﻘـﺪوح و ﻣﺠﺮوح ﺷﻮﻧـﺪ ﮐﻪ از ﭼﻨﯿﻦ ﻏﻠﻂ و ﺧﻄﺎ ﻫﯿﭽﯿﮑﯽ از اﯾﺸﺎن ﺣﺴﺐ اﻓﺎده اﺑﻦ اﻟﻘﯿﻢ و ﻏﯿﺮ او ﻣﺤﻔﻮظ و ﻣﺼﻮن ﻧﯿﺴﺖ و ﮔﺬﺷـﺘﻪ‬‫ازﯾﻦ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﯿﻤﺎن اﺑﻦ ﺣﺒﺎن در ﻣﻬﺎﻣﻪ ﻋﺼﺒﯿﺖ و ﻋﺪوان و وﺟﯿﻒ او در ﻓﻠﻮات ﻧﺼﺐ و ﺷﻨﺎن و اﯾﻀﺎع او در ﺳﺒﺎﺳﺐ ﺿﻼل و‬‫ﻃﻐﯿﺎن ﺑـﺪرﺟﻪ رﺳـﯿﺪه ﮐﻪ ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ﺟﻨﺎب ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﺮﺿﺎ ﻋﻠﯿﻪ و آﺑﺎﺋﻪ و اﺑﻨﺎﺋﻪ اﻟﮑﺮام آﻻف اﻟﺘﺤّﯿﮥ و اﻟﺜﻨﺎ را واﻫﻢ و ﺧﺎﻃﯽ ﮔﻤﺎن‬‫ﮐﺮده ﭘﺮده ﺣﯿﺎ و اﯾﻤﺎن ﺑﺪﺳﺖ ﻋﻨﺎد و ﺗﻌّﺼﺐ درﯾﺪه ذﻫﺒﯽ در ﻣﯿﺰان ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ آن ﺟﻨﺎب ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺪارﻗﻄﻨﯽ اﻧﺎ اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن ﻓﯽ‬‫ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻗﺎل ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺮﺿﺎ ﯾﺮوي ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻋﺠﺎﺋﺐ ﯾﻬﻢ و ﯾﺨﻄﯽ ﭘﺲ ﮔﺴﺴـﺘﻪ ﻣﻬﺎري ﮐﻪ ﺑﺴـﺒﺐ ﻋـﺪم اﯾﻘﺎن ﺑﭽﻨﯿﻦ ﻫـﺬر و ﻫـﺬﯾﺎن‬‫ﻣﺘﻔﻮه ﮔﺮدد اﮔﺮ ﺑﯿﭽﺎره اﺟﻠـﺢ را ﭘﺎﯾﻤﺎل ﻟﻮم و ﻣﻼم ﺳﺎﺧﺖ و ﺑﮕﻔﺘﻦ ﮐﺎن ﻻ ﯾـﺪري ﻣﺎ ﯾﻘﻮل او را ﺑﺠﺮﮔﻪ ذاﻫﻠﯿﻦ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻐﻔﻮل اﻧـﺪاﺧﺖ‬‫ﻏﺮﯾﺐ و ﻋﺠﯿﺐ ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ و ﭼﻮن ﺟﺮأت ﺟﻨﺎن و ﺳﻼﻃﺖ ﻟﺴﺎﻧﺶ ﺑﺎﯾﻦ ﺣﺪ رﺳﯿﺪه اﯾﻦ ﻗﻮﻟﺶ ﻧﺰد ارﺑﺎب اﺳﺘﺒﺼﺎر‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪431 :‬‬‫اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر را ﻧﺸﺎﯾﺪ و ﻫﺮ ﮔﺎه ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﺎن ازﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺘﺎﻧﺖ و رزاﻧﺖ ﺑﻨﯿﺎن ﺑﺘﻔﺼـﯿﻞ واﻓﯽ و اﺷـﺒﺎع ﺗﻤﺎم وﻫﻦ و ﺑﻄﻼن ﺗﻤّﺴـ ﮏ‬‫ﺑـﺎﻗﻮال ﻗﺎدﺣﯿﻦ اﺟﻠـﺢ ﺑﮑﻤﺎل وﺿﻮح و ﻋﯿﺎن رﺳـﯿﺪ و اﺳﺎس اﺷـﺘﺒﺎه و وﺳﻮاس ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤـﺪة اﻻﮐﯿﺎس ﺑﻮاﺟﺒﯽ ﻣﻨﻘﻄﻊ و ﻣﻨﻘﻤﻊ ﮔﺮدﯾﺪ‬‫ﺣﺎﻻ ﺑﻌﺾ دﯾﮕﺮ اﻓﺎدات ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽ درﺟﺎت ﮐﻪ از ان وﺟﻮه ﺑﺴـﯿﺎر ﺑﺮاي رّد و اﺑﻄﺎل ﺟﺮح و ﻗـﺪح اﺟﻠـﺢ ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ ﺗﻮﺛﯿﻘﺎت ﻣﻮﺛﻘﯿﻦ ﺑﺎ‬‫ﮐﻤـﺎل ﻇـﺎﻫﺮ و واﺿـﺢ ﮔﺮدد ﺑﻘﻠﻢ ﺣﻘـﺎﺋﻖ رﻗﻢ ﻣﯽﺳـﭙﺎرم اﺑﻮ اﻟﺨﻄﺎب ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ دﺣﯿـﮥ اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ در ﮐﺘﺎب‬‫ﺷﺮح اﺳـﻤﺎء اﻟﻨﺒﯽ ﮔﻔﺘﻪ و اﻟﺸـﺮﯾﻒ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻘﯿﻞ ﺗﺮك اﺣﺎدﯾﺜﻪ ﺑﻌﺾ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﯿﺴـﯽ اﻟﺘﺮﻣﺬي ﻓﯽ ﺑﺎب ﻣﺎ‬‫ﺟﺎء ان ﻣﻔﺘﺎح اﻟـّﺼ ﻠﻮة اﻟﻄﻬﻮر و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻘﯿﻞ ﻫﻮ ﺻـﺪوق و ﻗـﺪ ﺗﮑّﻠﻢ ﻓﯿﻪ ﺑﻌﺾ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﺣﻔﻈﻪ ﻗﺎل و ﺳـﻤﻌﺖ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﯾﻘﻮل ﮐﺎن اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و اﺳـﺤﺎق و اﻟﺤﻤﯿـﺪي ﯾﺤﺘّﺠﻮن ﺑﺤـﺪﯾﺚ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻘﯿﻞ و ﻗﺎل ﻣﺤّﻤﺪ و ﻫﻮ ﻣﻘﺎرب‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻗﺎل ذو اﻟﻨﺴﺒﯿﻦ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺮوي ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﺮاء و ﻓﺘﺤﻬﺎ ﻓﻤﻦ ﮐﺴﺮ اﻟﺮاء أراد اﻧﻪ ﯾﻘﺎرب ﻏﯿﺮه ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻟﺮواﯾﮥ و ﻣﻦ ﻓﺘﺤﻬﺎ أراد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 261‬از ‪359‬‬‫ان ﻏﯿﺮه ﯾﻘﺎرﺑﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﻔﻆ و اﻟﺮواﯾـﮥ ﻓﻬﻮ ﻓﯽ اﻻول ﻓﺎﻋﻞ و ﻓﯽ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻣﻔﻌﻮل و ﮐـﺬﻟﮏ وﺛﻘﻪ ﺟﻤﺎﻋـﮥ و ﻗﺒﻠﻮا ﺣﺪﯾﺜﻪ و ﻗﺎل اﻻﻣﺎم ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ ﺻﺎﻟـﺢ ﺑﻦ ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﻌﺠﻠﯽ و ﻫﻮ اﺟﻞ أﺋّﻤـ ﮥ اﻟﮑﻮﻓـﮥ و ﻣﺘﻘﻨﯿﻬﻢ و راﺳﺦ ﻣﺤﺪﺛﯿﻬﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻘﯿﻞ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻣﺪﻧﯽ ﺗﺎﺑﻊ‬‫ﺟﺎﺋﺰ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﮐـﺬﻟﮏ اﺣﺘﺞ اﻟﻄﺒﺮي ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﺷـﺮح اﻵﺛﺎر ﺑﺎﺣﺎدﯾﺜﻪ و ﻗﺒﻠﻬﺎ و ﺻـﺤﺤﻬﺎ ﻗﺎل ذو اﻟﻨﺴﺒﯿﻦ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻻ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺘﺠﺮﯾﺢ‬‫ﻣﻦ اﺣﺪ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺣﺘﯽ ﯾﺜﺒﺖ ذﻟﮏ ﻋﻠﯿﻪ و ﯾﺒّﯿﻦ اﻟﮑﺬب ﻓﯽ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﻨﺴﻮﺑﮥ إﻟﯿﻪ و ﻗﺪ ﻟﻘﯽ ﻣﻦ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ و ﺟﺎﺑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ و اﻧﻤﺎ ذﮐﺮت ﻫﺬا ﺑﯿﺎﻧﺎ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺮاوي و ﻟﻢ ﯾﻘﻠﺪ اﺑﺎ ﻋﯿﺴﯽ ﺣﯿﺚ ﺻﺤﺢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ان ﮐﺎن اﻧﻤﺎ ﻋﻤﻞ ﺑﻘﻮل ﻣﻦ ﻗﺒﻞ‬‫رواﯾـﮥ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﻘﯿﻞ و ﻻ اﻧﮑﺮ ان ﯾﮑﻮن ذﻟﮏ ﻣﻦ ﻫـﺬا اﻟﻘﺒﯿﻞ و اﻧﻤﺎ ﮐﺸـﻔﺖ ﻋﻦ ذﻟﮏ ﻟﯿﻘﻒ اﻻﻧﺴﺎن ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻗﯿﻞ ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺠﺮﯾﺢ ﺷﺨﺺ ﻣﻮﺛﻖ از ﮐﺴﯽ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﻣﻘﺒﻮل ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺗﺎ اﯾﻦ ﮐﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده ﺷﻮد ﺟﺮح ﺑﺮ او و ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد ﮐﺬب در‬‫اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﻨﺴﻮﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪432 :‬‬‫ﺑﺴﻮي او ﭘﺲ ﭼﻮن ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠـﺢ ﺣﺴﺐ اﻓﺎدات اﮐﺎﺑﺮ اﺋﻤﻪ ﺳـﻨّﯿﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ و وﺟﻬﯽ ﻣﺘﯿﻦ ﺑﺮاي ﺟﺮح او ﻣﺤﻘﻖ ﻧﮕﺮدﯾﺪ و ﮐﺬب اﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﻣﻨﺴﻮﺑﻪ ﺑﺎو ﻫﻢ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﺸﺪ ﺟﺮح او از اﺣﺪي ﮐﺎﺋﻨﺎ ﻣﻦ ﮐﺎن ﻣﻄﻠﻘﺎ ﻣﻘﺒﻮل ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﺗﺪرﯾﺐ اﻟﺮاوي ﺷـﺮح ﺗﻘﺮﯾﺐ اﻟﻨﻮاوي‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ذﮐﺮ ﺳـﺒﺒﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺢ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﻻن اﺳـﺒﺎﺑﻪ ﮐﺜﯿﺮة ﻓﯿﺜﻘﻞ و ﯾﺸﻖ ذﮐﺮﻫﺎ ﻻن ذﻟﮏ ﯾﺤﻮج اﻟﻤﻌـﺪل اﻟﯽ ان‬‫ﯾﻘﻮل ﻟﻢ ﯾﻔﻌـﻞ ﮐـﺬا ﻟﻢ ﯾﺮﺗﮑﺐ ﮐـﺬا ﻓﻌﻞ ﮐـﺬا ﮐـﺬا ﻓﯿﻌـّﺪد ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﯾﻔﺴﻖ ﺑﻔﻌﻠﻪ او ﺑﺘﺮﮐﻪ و ذﻟﮏ ﺷﺎق ﺟـّﺪا و ﻻ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺠﺮح اﻟّﺎ ﻣﺒﯿﻦ‬‫اﻟﺴـﺒﺐ ﻻﻧﻪ ﯾﺤﺼﻞ ﺑﺎﻣﺮ واﺣﺪ ﻓﻼ ﯾﺸﻖ ذﮐﺮه و ﻻن اﻟّﻨﺎس ﯾﺨﺘﻠﻔﻮن ﻓﯽ اﺳﺒﺎب اﻟﺠﺮح ﻓﯿﻄﻠﻖ اﺣﺪﻫﻢ اﻟﺠﺮح ﺑﻨﺎء ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اﻋﺘﻘﺪه ﺟﺮﺣﺎ و‬‫ﻟﯿﺲ ﺑﺠﺮح ﻓﯽ ﻧﻔﺲ اﻻـﻣﺮ ﻓﻼ ﺑـّﺪ ﻣﻦ ﺑﯿﺎن ﺳـﺒﺒﻪ ﻟﯿﻨﻈﺮ ﻫﻞ ﻫﻮ ﻗﺎدح او ﻻ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح و ﻫـﺬا ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻘﺮر ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﺻﻮﻟﻪ و ذﮐﺮ‬‫اﻟﺨﻄﯿﺐ اﻧّﻪ ﻣﺬﻫﺐ اﻷﺋّﻤﮥ ﻣﻦ ﺣﻔﺎظ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﮐﺎﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ و ﻟﺬﻟﮏ اﺣﺘﺞ اﻟﺒﺨﺎري ﺑﺠﻤﺎﻋﮥ ﺳﺒﻖ ﻣﻦ ﻏﯿﺮه اﻟﺠﺮح ﻟﻬﻢ ﮐﻌﮑﺮﻣﮥ‬‫و ﻋﻤﺮو ﺑﻦ ﻣﺮزوق و اﺣﺘـﺞ ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﺴﻮﯾﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ و ﺟﻤﺎﻋﮥ اﺷـﺘﻬﺮ اﻟﻄﻌﻦ ﻓﯿﻬﻢ و ﻫﮑﺬا ﻓﻌﻞ اﺑﻮ داود و ذﻟﮏ داّل ﻋﻠﯽ اﻧّﻬﻢ ذﻫﺒﻮا اﻟﯽ‬‫ان اﻟﺠﺮح ﻻ ﯾﺜﺒﺖ اﻻ إذا ﻓﺴـﺮ ﺳـﺒﺒﻪ و ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﯾﻀﺎ اﻧّﻪ رﺑﻤﺎ اﺳﺘﻔﺴﺮ اﻟﺠﺎرح ﻓﺬﮐﺮ ﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﺑﺠﺮح و ﻗﺪ ﻋﻘﺪ اﻟﺨﻄﯿﺐ ﻟﺬﻟﮏ ﺑﺎﺑﺎ‬‫روي ﻓﯿﻪ ﻋﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻤﺪاﺋﻨﯽ ﻗﺎل ﻗﯿﻞ ﻟﺸـﻌﺒﮥ ﻟﻢ ﺗﺮﮐﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻼن ﻗﺎل راﯾﺘﻪ ﯾﺮﮐﺾ ﻋﻠﯽ ﺑﺮذون ﻓﺘﺮﮐﺖ ﺣﺪﯾﺜﻪ و روي ﻋﻦ‬‫ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻧّﻪ ﺳـﺌﻞ ﻋﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻟﺼﺎﻟﺢ اﻟﻤّﺮي ﻓﻘﺎل و ﻣﺎ ﺗﺼﻨﻊ ﺑﺼﺎﻟﺢ ذﮐﺮوه ﻋﻨﺪ ﺣﻤﺎد ﯾﻮﻣﺎ ﻓﺎﻣﺘﺨﻂ ﺣﻤﺎد و روي ﻋﻦ وﻫﺐ ﺑﻦ‬‫ﺟﺮﯾﺮ ﻗﺎل ﻗﺎل ﺷﻌﻤﮥ اﺗﯿﺖ ﻣﻨﺰل اﻟﻤﻨﻬﺎل ﺑﻦ ﻋﻤﺮو ﻓﺴﻤﻌﺖ ﻣﻨﻪ ﺻﻮت اﻟﻄﻨﺒﻮر ﻓﺮﺟﻌﺖ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ ﻓﻬﻼ ﺳﺎﻟﺖ ﻋﻨﻪ ان ﻻ ﯾﻌﻠﻢ ﻫﻮ و روﯾﻨﺎ ﻋﻦ‬‫ﺷﻌﺒﮥ ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻟﻠﺤﮑﻢ ﺑﻦ ﻋﺘﯿﺒﮥ ﻟﻢ ﻟﻢ ﺗﺮو ﻋﻦ راذان ﻗﺎل ﮐﺎن ﮐﺜﯿﺮ اﻟﮑﻼم و اﺷـﺒﺎه ذﻟﮏ ﻗﺎل اﻟﺼﯿﺮﻓﯽ و ﮐﺬا إذا ﻗﺎﻟﻮا ﻓﻼن ﮐﺬاب ﻻ ﺑّﺪ‬‫ﻣﻦ ﺑﯿﺎﻧﻪ ﻻن اﻟﮑـﺬب ﯾﺤﺘﻤﻞ اﻟﻐﻠﻂ ﮐﻘﻮﻟﻪ ﮐﺬب اﺑﻮ ﻣﺤّﻤﺪ و ﻟﻤﺎ ﺻـﺤﺢ اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح ﻫﺬا اﻟﻘﻮل اورد ﻋﻠﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﺳﺆاﻻ ﻓﻘﺎل و ﻟﻘﺎﺋﻞ ان‬‫ﯾﻘﻮل اﻧﻤﺎ ﯾﻌﺘﻤﺪ اﻟّﻨﺎس ﻓﯽ ﺟﺮح اﻟّﺮواة و رد ﺣﺪﯾﺜﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺘﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪433 :‬‬‫اﻟﺘﯽ ﺻـّﻨﻔﻬﺎ اﺋّﻤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ و ﻗّﻞ ﻣﺎ ﯾﺘﻌﺮﺿﻮن ﻓﯿﻬﺎ ﻟﺒﯿﺎن اﻟﺴﺒﺐ ﺑﻞ ﯾﻘﺘﺼﺮون ﻋﻠﯽ ﻣﺠﺮد ﻗﻮﻟﻬﻢ ﻓﻼن ﺿﻌﯿﻒ و ﻓﻼن‬‫ﻟﯿﺲ ﺑﺸـﯽء و ﻧﺤﻮ ذﻟﮏ او ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺿـﻌﯿﻒ او ﺣﺪﯾﺚ ﻏﯿﺮ ﺛﺎﺑﺖ و ﻧﺤﻮ ذﻟﮏ و اﺷﺘﺮاط ﺑﯿﺎن اﻟﺴﺒﺐ ﯾﻔﻀﯽ اﻟﯽ ﺗﻌﻄﯿﻞ ذﻟﮏ و ﺳّﺪ‬‫ﺑﺎب اﻟﺠﺮح ﻓﯽ اﻻﻏﻠﺐ اﻻﮐﺜﺮ ﺛﻢ اﺟﺎب ﻋﻦ ذﻟﮏ ﺑﻤﺎ ذﮐﺮه اﻟﻤﺼـّﻨﻒ ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ و اﻣﺎ ﮐﺘﺐ اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻻ ﯾﺬﮐﺮ ﻓﯿﻬﺎ ﺳـﺒﺐ اﻟﺠﺮح‬‫ﻓﺎﻧّﺎ و ان ﻟﻢ ﻧﻌﺘﻤﺪﻫﺎ ﻓﯽ اﺛﺒﺎت اﻟﺠﺮح و اﻟﺤﮑﻢ ﺑﻪ ﻓﻔﺎﺋﺪﺗﻬﺎ اﻟﺘﻮﻗﻒ ﻓﯿﻤﻦ ﺟﺮﺣﻮه ﻋﻦ ﻗﺒﻮل ﺣﺪﯾﺜﻪ ﻟﻤﺎ ﯾﻮﻗﻊ ذﻟﮏ ﻋﻨﺪﻧﺎ ﻣﻦ اﻟﺮﯾﺒﮥ اﻟﻘﻮﯾﮥ‬‫ﻓﯿﻬﻢ ﻓﺎن ﺑﺤﺜﻨﺎ ﻋﻦ ﺣﺎﻟﻪ و زاﻟﺖ ﻓﯿﻪ اﻟﺮﯾﺒﮥ و ﺣﺼـﻠﺖ اﻟّﺜﻘﮥ ﺑﻪ ﻗﺒﻠﻨﺎ ﺣﺪﯾﺜﻪ ﮐﺠﻤﺎﻋﮥ ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﺑﻬﺬه اﻟﻤﺜﺎﺑﮥ ﮐﻤﺎ ﺗﻘّﺪﻣﺖ اﻻﺷﺎرة إﻟﯿﻪ‬‫و ﻣﻘﺎﺑﻞ اﻟﺼـﺤﯿﺢ اﻗﻮال اﺣﺪﻫﺎ ﻗﺒﻮل اﻟﺠﺮح ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﻣﻔﺴـﺮ و ﻻ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ اﻻ ﺑﺬﮐﺮ ﺳـﺒﺒﻪ ﻻن اﺳـﺒﺎب اﻟﻌﺪاﻟﮥ ﺗﮑﺜﺮ اﻟﺘﺼـﻨﯿﻊ ﻓﯿﻬﺎ ﯾﺒﻨﯽ‬‫اﻟﻤﻌـﺪل ﻋﻠﯽ اﻟﻈـﺎﻫﺮ ﻧﻘﻠﻪ اﻣـﺎم اﻟﺤﺮﻣﯿﻦ و اﻟﻐﺰاﻟﯽ و اﻟﺮازي ﻓﯽ اﻟﻤﺤﺼﻮل اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻻ ﯾﻘﺒﻼن اﻟّﺎ ﻣﻔﺴـﺮﯾﻦ ﺣﮑﺎه اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻻﺻﻮﻟﯿﯿﻦ ﻷﻧّﻪ‬‫ﮐﻤﺎ ﻗﺪ ﯾﺠﺮح اﻟﺠﺎرح ﺑﻤﺎ ﻻ ﯾﻘﺪح ﮐﺬﻟﮏ ﯾﻮﺛﻖ اﻟﻤﻌﺪل ﺑﻤﺎ ﻻ ﯾﻘﺘﻀـﯽ اﻟﻌﺪاﻟﮥ ﮐﻤﺎ روي ﯾﻌﻘﻮب اﻟﻔﺴﻮي ﻓﯽ ﺗﺎرﯾﺨﻪ ﻗﺎل ﺳﻤﻌﺖ اﻧﺴﺎﻧﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 262‬از ‪359‬‬‫ﯾﻘﻮل ﻻﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﻧﺲ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻌﻤﺮي ﺿـﻌﯿﻒ ﻗﺎل اﻧّﻤﺎ ﯾﻀـﻌﻔﻪ راﻓﻀـﯽ ﻵﺑﺎﺋﻪ ﻟﻮ رأﯾﺖ ﻟﺤﯿﺘﻪ و ﻫﯿﺌﮥ ﻟﻌﺮﻓﺖ اﻧّﻪ ﺛﻘﮥ ﻓﺎﺳﺘﺪل ﻋﻠﯽ ﺛﻘﮥ‬‫ﺑﻤﺎ ﻟﯿﺲ ﺑﺤـّﺠ ﮥ ﻻن ﺣﺴﻦ اﻟﻬﯿﺌـﮥ ﯾﺸﺘﺮك ﻓﯿﻪ اﻟﻌﺪل و ﻏﯿﺮه اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻻ ﯾﺠﺐ ذﮐﺮ اﻟـّﺴ ﺒﺐ ﻓﯽ واﺣﺪ ﻣﻨﻬﻤﺎ إذا ﮐﺎن اﻟﺠﺎرح و اﻟﻌﺪل ﻋﺎﻟﻤﺎ‬‫ﺑﺎﺳـﺒﺎب اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ و اﻟﺨﻼـف ﻓﯽ ذﻟـﮏ ﺑﺼـﯿﺮا ﻣﺆﻣﻨﺎ ﻓﯽ اﻋﺘﻘﺎده و اﻓﻌﺎﻟﻪ و ﻫـﺬا اﺧﺘﯿﺎر اﻟﻘﺎﺿـﯽ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻧﻘﻠﻪ ﻋﻦ اﻟﺠﻤﻬﻮر و‬‫اﺧﺘﺎره اﻣﺎم ﻟا ﺤﺮﻣﯿﻦ و اﻟﻐﺰاﻟﯽ و اﻟﺮازي و اﻟﺨﻄﯿﺐ و ﺻـّﺤﺤﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﻌﺮاﻗﯽ و اﻟﺒﻠﻘﯿﻨﯽ ﻓﯽ ﻣﺤﺎﺳﻦ اﻻﺻﻄﻼح و اﺧﺘﺎر ﺷﯿﺦ‬‫اﻻﺳـﻼم ﺗﻔﺼـﯿﻼ ﺣﺴـﻨﺎ ﻓﺎن ﮐﺎن ﻣﻦ ﺟﺮح ﻣﺠﻤﻼ ﻗﺪ وﺛﻘﻪ اﺣﺪ ﻣﻦ اﺋّﻤﮥ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﻟﻢ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺠﺮح ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﺣﺪ ﮐﺎﺋﻨﺎ ﻣﻦ ﮐﺎن اﻻ ﻣﻔﺴـﺮا‬‫ﻻﻧﻪ ﻗﺪ ﺛﺒﺖ ﻟﻪ ﻣﺮﺗﺒﮥ اﻟﺜﻘﮥ ﻓﻼ ﯾﺰﺣﺮح ﻋﻨﻬﺎ اﻟّﺎ ﺑﺎﻣﺮ ﺟﻠّﯽ ﻓﺎّن اﺋﻤﮥ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﻻ ﯾﻮﺛﻘﻮن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪434 :‬‬‫اﻻ ﻣﻦ اﻋﺘﺒﺮوا ﺣﺎﻟﻪ ﻓﯽ دﯾﻨﻪ ﺛﻢ ﻓﯽ ﺣـﺪﯾﺜﻪ و ﺗﻔﻘـﺪوه ﮐﻤﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ و ﻫﻢ اﯾﻘﻆ اﻟّﻨﺎس ﻻ ﯾﻨﻘﺾ ﺣﮑﻢ اﺣﺪﻫﻢ اﻻ ﺑﺎﻣﺮ ﺻـﺮﯾﺢ و ان ﺧﻼ ﻋﻦ‬‫اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ ﻗﺒﻞ اﻟﺠﺮح ﻓﯿﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﻔﺴـﺮ إذا ﺻﺪر ﻣﻦ ﻋﺎرف ﻻﻧﻪ إذا ﻟﻢ ﯾﻌﺪل ﻓﻬﻮ ﻓﯽ ﺣّﯿﺰ اﻟﻤﺠﻬﻮل و اﻋﻤﺎل ﻗﻮل اﻟﺠﺮح ﻓﯿﻪ اوﻟﯽ ﻣﻦ اﻫﻤﺎﻟﻪ‬‫و ﻗـﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ و ﻫﻮ ﻣﻦ اﻫـﻞ اﻻﺳـﺘﻘﺮاء اﻟﺘـﺎم ﻓﯽ ﻧﻘـﺪ اﻟﺮﺟـﺎل ﻟﻢ ﯾﺠﺘﻤﻊ اﺛﻨـﺎن ﻣﻦ ﻋﻠﻤﺎء ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن ﻗﻂ ﻋﻠﯽ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﺿـﻌﯿﻒ و ﻻ ﻋﻠﯽ‬‫ﺗﻀـﻌﯿﻒ ﺛﻘﮥ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﺷﯿﺦ اﻻﺳﻼم ﯾﻌﻨﯽ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ ﺟﺮح ﻣﺠﻤﻞ از ﻫﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﺎﺋﻨﺎ ﻣﻦ‬‫ﮐﺎن در ﺣﻖ ﺷﺨﺼﯽ ﮐﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ او ﮐﺴﯽ از اﺋّﻤﻪ اﯾﻦ ﺷﺎن ﮐﺮده ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻘﺒﻮل ﻧﻤﯽﺷﻮد و ﭼﻮن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﺮح اﺟﻠﺢ ﻫﻢ ﻣﺠﻤﻞ و ﺑﯽ‬‫ﺑﯿﺎن ﺳـﺒﺒﺴﺖ و اﮔﺮ ﺑﻌﻀـﯽ از ﻗﺎدﺣﯿﻦ ﺳـﺒﺐ ﻗـﺪح ﺑﯿﺎن ﮐﺮدهاﻧـﺪ ان ﺳـﺒﺐ ﻗﺎﺑﻞ اﻟﺘﻔﺎت ﻧﯿﺴﺖ و ﭼﻨﺪ ﮐﺲ از اﺋّﻤﻪ اﯾﺸﺎن ﻣﺜﻞ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ‬‫ﻣﻌﯿﻦ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﺠﻠﯽ و ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن ﻓﺴﻮي ﺗﻮﺛﯿﻖ او ﮐﺮدهاﻧﺪ و ارﺑﺎب ﺻـﺤﺎح اﺧﺮاج رواﯾﺖ او ﻧﻤﻮده ﻟﻬﺬا ﺟﺮح او‬‫ﻣﺮدود و ﻧﺎﻣﻘﺒﻮل و ﻣﻬﺠﻮر و ﻣﺘﺮوك ﻧﺰد ﺣﺬاق ﻓﺤﻮل ﺑﺎﺷﺪ و ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺷـﻌﺮاﻧﯽ در ﻣﯿﺰان ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺪ ﻣّﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬‫ﻋﻠّﯽ ﺑﻤﻄﺎﻟﻌـﮥ ﻣﺴﺎﻧﯿـﺪ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔـﮥ اﻟﺜﻼﺛـﮥ ﻣﻦ ﻧﺴـﺨﻪ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺧﻄﻮط اﻟﺤّﻔﺎظ آﺧﺮﻫﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺪﻣﯿﺎﻃﯽ ﻓﺮاﯾﺘﻪ ﻻ ﯾﺮوي ﺣﺪﯾﺜﺎ اﻻ ﻋﻦ‬‫ﺧﯿﺎر اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ اﻟﻌـﺪول اﻟﺜﻘﺎت اﻟـﺬﯾﻦ ﻫﻢ ﻣﻦ ﺧﯿﺮ اﻟﻘﺮون ﺑﺸـﻬﺎدة رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﮐﺎﻷﺳﻮد و ﻋﻠﻘﻤﮥ و ﻋﻄﺎ و ﻋﮑﺮﻣﮥ و‬‫ﻣﺠﺎﻫﺪ و ﻣﮑﺤﻮل و اﻟﺤﺴﻦ اﻟﺒﺼـﺮي و اﺿـﺮاﺑﻬﻢ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ اﺟﻤﻌﯿﻦ ﻓﮑّﻞ اﻟﺮواة اﻟﺬﯾﻦ ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ‬‫ﻋﺪول ﺛﻘﺎت اﻋﻼم اﺧﯿﺎر ﻟﯿﺲ ﻓﯿﻬﻢ ﮐﺬاب و ﻻﻣﺘﻬﻢ ﺑﮑﺬب و ﻧﺎﻫﯿﮏ ﯾﺎ اﺧﯽ ﺑﻌﺪاﻟﮥ ﻣﻦ ارﺗﻀﺎﻫﻢ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﺣﻨﯿﻔﮥ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻻن‬‫ﯾﺎﺧﺬ ﻋﻨﻬﻢ اﺣﮑﺎم دﯾﻨﻪ ﻣﻊ ﺷﺪة ﺗﻮرﻋﻪ و ﺗﺤﺮزه و ﺷـﻔﻘﺘﻪ ﻋﻠﯽ اﻻﻣﮥ اﻟﻤﺤﻤﺪﯾﮥ و ﻗﺪ ﺑﻠﻐﻨﺎ اﻧﻪ ﺳـﺌﻞ ﯾﻮﻣﺎ ﻋﻦ اﻻﺳﻮد و ﻋﻄﺎ و ﻋﻠﻘﻤﮥ اﯾﻬﻢ‬‫اﻓﻀـﻞ ﻓﻘـﺎل و اﻟﱠﻠﻪ ﻣـﺎ ﻧﺤﻦ ﺑﺎﻫﻞ ان ﻧـﺬﮐﺮﻫﻢ ﻓﮑﯿﻒ ﻧﻔﺎﺿﻞ ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻋﻠﯽ ان ﻣﺎ ﻣﻦ راو ﻣﻦ رواة اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ و اﻟﻤﺠﺘﻬـﺪﯾﻦ ﮐﻠﻬﻢ اﻻ و ﻫﻮ‬‫ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺠﺮح ﮐﻤﺎ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻟﻮ اﺿﯿﻒ إﻟﯿﻪ ﻣﺎ ﻋﺪا اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و ﮐﺬا اﻟﺘﺎﺑﻌﻮن ﻋﻨﺪ ﺑﻌﻀﻬﻢ ﻟﻌﺪم اﻟﻌﺼﻤﮥ او اﻟﺤﻔﻆ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪435 :‬‬‫ﻓﯽ ﺑﻌﻀﻬﻢ و ﻟﮑﻦ ﻟﻤﺎ ﮐﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ أﻣﻨﺎء ﻋﻠﯽ اﻟﺸﺮﯾﻌﮥ و ﻗﺪﻣﻮا اﻟﺠﺮح او اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻋﻤﻞ ﺑﻪ ﻣﻊ ﻗﺒﻮل ﮐﻞ اﻟﺮواة ﻟﻤﺎ وﺻﻒ‬‫ﺑﻪ اﻵﺧﺮ اﺣﺘﻤﺎﻻ و اﻧﻤﺎ ﻗـﺪم ﺟﻤﻬﻮرﻫﻢ اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﺮح و ﻗﺎﻟﻮا اﻻﺻﻞ اﻟﻌﺪاﻟﮥ و اﻟﺠﺮح ﻃﺎر ﻟﺌّﻠﺎ ﯾﺬﻫﺐ ﻏﺎﻟﺐ اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺸـﺮﯾﻌﮥ ﮐﻤﺎ‬‫ﻗـﺎﻟﻮا اﯾﻀﺎ ان اﺣﺴﺎن اﻟﻨﻈﺮ ﺑﺠﻤﯿﻊ اﻟﺮواة اﻟﻤﺴـﺘﻮرﯾﻦ اوﻟﯽ و ﮐﻤﺎ ﻗﺎﻟﻮا ان ﻣﺠّﺮد اﻟﮑﻼم ﻓﯽ ﺷـﺨﺺ ﻻ ﯾﺴـﻘﻂ ﻣﺮﺗﺒﺘﻪ ﻓﻼ ﺑـّﺪ ﻣﻦ ﻟا ﻔﺤﺺ‬‫ﻋﻦ ﺣـﺎﻟﻪ و ﻗـﺪ ﺧﺮج اﻟﺸـﯿﺨﺎن ﻟﺨﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ ﻋّﻤﻦ ﺗﮑﻠﻢ اﻟّﻨـﺎس ﻓﯿﻬﻢ اﯾﺜﺎر اﻻﺛﺒﺎت اﻻدﻟّـﮥ اﻟﺸـﺮﻋﯿﮥ ﻋﻠﯽ ﻧﻔﯿﻬﺎ ﻟﯿﺠﻮز اﻟﻨﺎس ﻓﻀﻞ اﻟﻌﻤﻞ ﺑﻬﺎ‬‫ﻓﮑﺎن ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻓﻀﻞ ﮐﺜﯿﺮ ﻟﻼّﻣﮥ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ ﺗﺠﺮﯾﺤﻬﻢ ﮐﻤﺎ ان ﻓﯽ ﺗﻀـﻌﯿﻔﻬﻢ ﻟﻼﺣﺎدﯾﺚ اﯾﻀﺎ رﺣﻤﮥ ﻟﻼﻣﮥ ﺑﺘﺨﻔﯿﻒ اﻻﻣﺮ ﺑﺎﻟﻌﻤﻞ ﺑﻬﺎ و ان‬‫ﻟﻢ ﯾﻘﺼﺪ اﻟﺤﻔﺎظ ذﻟﮏ ﻓﺎﻧﻬﻢ ﻟﻮ ﻟﻢ ﯾﻀـﻌﻔﻮا ﺷـﯿﺌﺎ ﻣﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ و ﺻﺤﺤﻮﻫﺎ ﮐﻠﻬﺎ ﻟﮑﺎن اﻟﻌﻤﻞ ﺑﻬﺎ واﺟﺒﺎ و ﻋﺠﺰ ﻋﻦ ذﻟﮏ ﻏﺎﻟﺐ اﻟﻨﺎس‬‫ﻓـﺎﻋﻠﻢ ذﻟـﮏ اﻟﯽ ان ﻗـﺎل ﻓﯽ اﻟﻤﯿﺰان اﻟﮑﻼـم ﻓﺮﺑﻤـﺎ ﯾﮑﻮن ﻗـﺪ ﺗﻮﺑﻊ ﻋﻠﯿﻪ و ﻇﻬﺮت ﺷﻮاﻫـﺪه و ﮐﺎن ﻟﻪ اﺻﻞ و اﻧﻤﺎ ﻟﻨﺎ ﺗﺮك ﻣﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻪ و‬‫ﺧﺎﻟﻒ ﻓﯿﻪ اﻟﺜﻘﺎت و ﻟﻢ ﯾﻈﻬﺮ ﻟﻪ ﺷﻮاﻫـﺪ و ﻟﻮ أﻧّﻨﺎ ﻓﺘﺤﻨﺎ ﺑﺎب اﻟﺘﺮك ﻟﺤﺪﯾﺚ ﮐﻞ راو ﺗﮑّﻠﻢ ﺑﻌﺾ اﻟﻨﺎس ﻓﯿﻪ ﻟﺬﻫﺐ ﻣﻌﻈﻢ اﺣﮑﺎم ﻟا ﺸـﺮﯾﻌﮥ‬‫ﮐﻤﺎ ﻣّﺮوا ذا ادي اﻻﻣﺮ اﻟﯽ ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﺎﻟﻮاﺟﺐ ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﺗﺒﺎع اﻟﻤﺠﺘﻬـﺪﯾﻦ اﺣﺴﺎن اﻟﻈﻦ ﺑﺮواة ﺟﻤﯿﻊ ادﻟّـﮥ اﻟﻤﺬاﻫﺐ اﻟﻤﺨﺎﻟﻔﮥ ﻟﻤﺬﻫﺒﻬﻢ‬‫ﻓـﺎن ﺟﻤﯿﻊ ﻣـﺎ رووه ﻟﻢ ﯾﺨﺮج ﻋﻦ ﻣﺮﺗﺒﯽ اﻟﺸـﺮﯾﻌﮥ اﻟﻠﺘﯿﻦ ﻫﻤﺎ اﻟﺘﺨﻔﯿﻒ و اﻟﺘﺸﺪﯾـﺪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻤﻬﻮر ﻋﻠﻤﺎ ﺗﻌـﺪﯾﻞ را ﺑﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 263‬از ‪359‬‬‫ﺟﺮح ﻣﻘﺪم ﮐﺮدهاﻧﺪ و ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ اﺻﻞ ﻋﺪاﻟﺘﺴﺖ و ﺟﺮح ﻃﺎرﯾﺴﺖ ﺗﺎ ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺐ اﺣﺎدﯾﺚ ﺷـﺮﻋﯿﻪ از دﺳﺖ ﻧﺮود و ﺿﺎﺋﻊ ﻧﮕﺮدد و ﻧﯿﺰ از‬‫ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺠﺮد ﮐﻼم در ﺷﺨﺼـﯽ ﻣﺴﻘﻂ ﻣﺮﺗﺒﻪ او ﻧﯿﺴﺖ و ﺗﺨﺮﯾﺞ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﺷﯿﺨﯿﻦ ﺑﺮاي ﺧﻠﻖ ﮐﺜﯿﺮ از ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺗﮑّﻠﻢ ﮐﺮدهاﻧﺪ‬‫ﻣﺮدم در اﯾﺸـﺎن ﺑﺮاي اﯾﺜـﺎر اﺛﺒﺎت ادﻟّﻪ ﺷـﺮﻋﯿﻪ ﺑﺮ ﻧﻔﯽ آن ﺗﺎ ﮐﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﺳﺎزﻧـﺪ ﻣﺮدم ﻓﻀﻞ ﻋﻤﻞ را ﺑﺴـﺒﺐ اﯾﻦ ادﻟّﻪ و درﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻓﻀـﻞ‬‫ﮐﺜﯿﺮﺳﺖ ﺑﺮاي اﻣﺖ و آن اﻓﻀـﻠﺴﺖ از ﺗﺠﺮﯾﺢ روات و ﻧﯿﺰ از آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺗﺮك ﻫﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﻣﺮدم ﮐﻼم در او ﮐﺮده ﻧا ﺪ ﮐﺮده‬‫ﺷﻮد ﻣﻌﻈﻢ اﺣﮑﺎم ﺷـﺮﻋﯿﻪ ﺿﺎﺋﻊ ﮔﺮدد ﭘﺲ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺗﺮﺟﯿﺢ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠﺢ ﺑﺮ ﺟﺮح او ﮐﻪ از ﺑﻌﺾ ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﻣﺘﺸﺪدﯾﻦ ﺻﺎدر ﺷﺪه ﻻزم و‬‫ﻣﺘﺤﺘﻢ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ اﻟﯿﻤﻨﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪436 :‬‬‫اﻟﺼـﻨﻌﺎﻧﯽ در ﻓﯿﻮض؟؟؟ ﺑﺎﺳﻢ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻨﻮع اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻣّﻤﺎ ﻗـﺪح ﺑﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ اﻟﺮواﯾـﮥ ﻋﻦ ﺑﻌﺾ ﻣﻦ اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯽ ﺟﺮﺣﻪ و ﺗﻮﺛﯿﻘﻪ و‬‫ﻗﺪ ذﮐﺮ اﻟﻨﻮوي ذﻟﮏ ﻓﯽ ﺷـﺮح ﻣﺴﻠﻢ و ذﮐﺮ اﻟﺠﻮاب ﻋﻨﻪ ﺑﻮﺟﻮه ﻗﺪ ذﮐﺮﻫﺎ اﯾﻀﺎ اﺑﻦ اﻟﺼﻼح اﺣﺪﻫﺎ ان ﯾﮑﻮن ذﻟﮏ ﻓﯽ ﻣﻦ ﻫﻮ ﺿﻌﯿﻒ‬‫ﻋﻨـﺪ ﻏﯿﺮه ﺛﻘـﮥ ﻋﻨـﺪه و ﻻ ﯾﻘﺎل اﻟﺠﺮح ﻣﻘﺪم ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻻن ذﻟﮏ ﻓﯿﻤﺎ إذا ﮐﺎن اﻟﺠﺮح ﺛﺎﺑﺘﺎ ﻣﻔﺴـﺮ اﻟﺴـﺒﺐ و اﻟّﺎ ﻓﻼ ﯾﻔﯿﺪ اﻟﺠﺮح إذا ﻟﻢ‬‫ﯾﮑﻦ ﮐـﺬﻟﮏ و ﻗـﺪ ﻗﺎل اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﯿﺐ اﻟﺒﻐﺪادي و ﻏﯿﺮه ﻓﻤﺎ اﺣﺘﺞ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود ﺑﻪ ﻣﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ‬‫ﻋﻠﻢ اﻟﻄﻌﻦ ﻓﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻣﺤﻤـﻮل ﻋﻠﯽ ﻣـﺎ ﻟﻢ ﯾﺜﺒﺖ اﻟﻄﻌﻦ اﻟﻤـﻮﺛﺮ ﻣﻔﺴـﺮ اﻟﺴـﺒﺐ اﻧﺘﻬﯽ ﮐﻼـم اﻟﻨـﻮوي ﻗﻠﺖ ﻓـﺎن ﻗﯿـﻞ أ ﻟﯿﺲ ﻓﯽ ﻋﻠﻮم‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ان اﻟﺠﺮح اﻟـﺬي ﻟـﻢ ﯾﻔﺴـﺮ ﺳـﺒﺒﻪ و ان ﻟـﻢ ﯾﺠﺮح ﺑﻪ ﻟﮑﻨﻪ ﯾـﻮﺟﺐ رﯾﺒـﮥ ﻓﯿﺠﺐ اﻟﻮﻗـﻒ ﻋﻦ ﻗﺒـﻮل ﻣﻦ ﻗﯿـﻞ ذﻟـﮏ ﻓﯿﻪ و ﻋﻦ رده‬‫ﻓﺎﻟﺠﻮاب ان ذﻟﮏ اﻧّﻤﺎ ﯾﻮﺟﺐ اﻟﺮﯾﺒـﮥ ﻓﯽ ﻏﯿﺮ اﻟﻤﺸﺎﻫﯿﺮ ﺑﺎﻟﻌﺪاﻟـﮥ و اﻟﺜﻘـﮥ و اﻣﺎ ﻣﻦ وﺛﻘﻪ اﻫﻞ اﻟﺨﺒﺮة اﻟﺘﺎﻣـﮥ ﻣﻦ أﺋّﻤﮥ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﻓﺎن اﻟﺠﺮح‬‫اﻟﻤﻄﻠـﻖ ﻻـ ﯾﺰﯾـﻞ و ﻇﻦ ﺛﻘﺘﻪ و ﻣﻦ زال ﻋﻨﻪ ﻇﻦ ﺛﻘﺘﻪ ﺑـﺎﻟﺮاوي ﮐـﺎن ﻟﻪ ﺗﺮك ﺣـﺪﯾﺜﻪ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻟﻪ اﻻـﻋﺘﺮاض ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﻪ ﻣﻤﻦ ﻟﻢ ﯾـﺆﺛﺮ‬‫ذﻟﮏ ﻓﯽ ﻇﻨﻪ ﻟﺜﻘﮥ اﻟﺮاوي و اﻣﺎﻧﺘﻪ اﻻ ﺗﺮي اﻧﻬﻢ ﻗﺪ اﺧﺘﻠﻔﻮا اﺧﺘﻼﻓﺎ ﮐﺜﯿﺮا ﻓﯽ ﺟﺮح ﺣﻤﺰة ﺑﻦ ﺣﺒﯿﺐ اﺣﺪ اﻟﻘﺮاء اﻟﺴـﺒﻌﮥ ﻓﻠﻢ ﯾﻀﺮ ذﻟﮏ ﻣﻊ‬‫ﺷـﺪة اﻟﺨﻼف ﺑﻞ اﻧﻌﻘـﺪ اﻻﺟﻤﺎع ﺑﻌـﺪ ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﻮﻟﻪ و ﺗﻮﺛﯿﻘﻪ و ﮐـﺬﻟﮏ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻤﻦ اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ رواة اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ ﻗﺪ اﺟﻤﻌﻮا‬‫ﻋﻠﯽ ﻗﯿﻮﻟﻪ و زال اﻟﺨﻼف و اﻗﻞ اﺣﻮال ﻫﺬا اﻻﺟﻤﺎع اﻟﻈﺎﻫﺮ ان ﯾﮑﻮن ﻣﺮﺟﺤﺎ ﻓﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء ﯾﺘﻤّﺴﮑﻮن ﻓﯽ اﻟﺘﺮاﺟﯿﺢ ﺑﺎﺷﯿﺎء ﺿﻌﯿﻔﮥ ﻻ ﺗﻘﺎرب‬‫ﻫـﺬا ﻓﯽ اﻟﻘﻮة و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ و ﻫـﺬا ﻣﻦ ﻧﻔﯿﺲ ﻋﻠﻮم اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻟﻄﯿﻒ ﮐﻼم اﺋﻤـﮥ ﻫـﺬا اﻟﺸﺄن و ﻣﻤﻦ ذﮐﺮ ﻫـﺬا اﻟﺠﻮاب اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ زﯾﻦ‬‫اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻌﺮاﻗﯽ ﻓﯽ ﺗﺒﺼـﺮﺗﻪ ﻟﮑﻨﻪ ﻟﻢ ﯾﺴـﺘﻮﻓﻪ و ﻣﻦ ﻟﻄﯿﻒ ﻋﻠﻢ ﻫﺬا اﻟﺒﺎب ان ﯾﻌﻠﻢ ان ﻟﻔﻈﮥ ﮐﺬاب ﻗﺪ ﯾﻄﻠﻘﻬﺎ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﻤﺘﻌﻨﺘﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح‬‫ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﯾﻬﻢ و ﯾﺨﻄﯽ ﻓﯽ ﺣـﺪﯾﺜﻪ و ان ﻟﻢ ﯾﺘﺒّﯿﻦ اﻧﻪ ﯾﻌﻤـﺪ ذﻟﮏ و ﻻ ﯾﺒﯿﻦ ان ﺧﻄﺎه اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﺻﻮاﺑﻪ و ﻻ ﻣﺜﻠﻪ و ﻣﻦ ﻃﺎﻟﻊ ﮐﺘﺐ اﻟﺘﺮﺟﯿﺢ و‬‫اﻟﺘﻌﺪﯾﻞ ﻋﺮف ﻣﺎ ذﮐﺮﺗﻪ و ﻫﺬا ﯾﺪل ﻋﻠﯽ ان ﻫﺬا اﻟﻠﻔﻆ ﻣﻦ ﺟﻤﻠﮥ اﻻﻟﻔﺎظ اﻟﻤﻄﻠﻘﮥ اﻟﺘﯽ ﻟﻢ ﯾﻔﺴﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪437 :‬‬‫ﺳﺒﺒﻬـﺎ و ﻟﻬـﺬا اﻃﻠﻘﻪ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﺜﻘﺎت ﻋﻠﯽ ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﻣﻦ اﻟﺮﻓﻌﺎء ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟـّﺼ ﺪق و اﻻﻣﺎﻧـﮥ ﻓﺎﺣـﺬر ان ﺗﻐﺘﺮ ﺑـﺬﻟﮏ ﻓﯽ ﺣﻖ ﻣﻦ ﻗﯿﻞ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ‬‫اﻟﺜﻘﺎت اﻟﺮﻓﻌﺎء ﻓﺎﻟﮑـﺬب ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘـﮥ ﻟﻠﻐﻮﯾـﮥ ﻣﻄﻠﻖ ﻋﻠﯽ اﻟﻮﻫﻢ و اﻟﻌﻤـﺪ ﻣﻌﺎ و ﯾﺤﺘﺎج اﻟﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟّﺎ ان ﯾـﺪل ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻌﻤﺪ ﻗﺮﯾﻨﮥ ﺻـﺤﯿﺤﮥ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻓﻮاﺋـﺪ ﻋﺪﯾـﺪه و ﻧﮑﺎت ﺳﺪﯾـﺪه ﮐﻪ ﻫﺮ ﯾﮑﯽ از ان ﺑﺮاي اﺑﻄﺎل ﺗﻤﺴﮏ ﺑﻘﺪح اﺟﻠﺢ ﮐﻪ از زﻣﺮه ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ ﺻﺎدر ﺷﺪه ﮐﺎﻓﯽ و‬‫واﻓﯿﺴﺖ ﻇﺎﻫﺮ و اﺷﮑﺎرﺳﺖ اّول آﻧﮑﻪ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﺟﺮح ﺑﺮ ﺗﻌﺪﯾﻞ وﻗﺘﯽ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺟﺮح ﻣﻔّﺴﺮ اﻟﺴﺒﺐ ﺑﺎﺷﺪ و اﮔﺮ‬‫ﺟﺮح ﻣﻔّﺴـ ﺮ ﻧﺒﺎﺷـﺪ ﻣﻔﯿـﺪ ﻧﺨﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و ﺑﻬﻤﯿﻦ ﻗﺎﻋﺪه ﺣﻀـﺮت ﺧﻄﯿﺐ ﺑﻐﺪادي ﺣﻤﺎﯾﺖ ﺣﻤﺎي ﺑﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﺑﻮ داود ﻧﻤﻮده و اﯾﻦ‬‫ﺣﻀـﺮات ﺛﻼﺛﻪ را در رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮدن از ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ دﯾﮕﺮ ﻋﻠﻤﺎ اﯾﺸﺎن را ﺑﻄﻌﻦ و ﻟﻮم و ﺟﺮح و ذم ﻧﻮاﺧﺘﻪاﻧﺪ ﻣﻌﺬور ﻓﺮﻣﻮده و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ‬‫ﮐﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺟﺮح اﺟﻠـﺢ ﮐﺮدهاﻧـﺪ دل از ﺑﯿﺎن ﺳـﺒﺐ آن و ﺗﻔﺴـﯿﺮ وﺟﻪ آن دزدﯾﺪه و ﯾﺎ ﺑﻌﻀـﯽ از اﯾﺸﺎن آن ﻣﺤّﺐ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ و‬‫ﻗﺎﺋـﻞ ﻣﻘﻮﻟﻪ ﺳـﻤﻌﻨﺎ اﻧّﻪ ﻣـﺎ ﺳّﺐ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ اﻟّﺎ ﻗﺘﻞ او اﻓﺘﻘﺮ را ﺑﻪ ﺗﺸـﯿﻊ ﻣﺘﻬﻢ ﺳﺎﺧﺘﻪاﻧـﺪ و ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﻣﯽداﻧﯽ ﮐﻪ ﺗﺸـﯿﻊ ﺑﻮﺟﻪ ﻣﻦ اﻟﻮﺟﻮه‬‫ﻗﺎدح و ﺟﺎرح ﻧﯿﺴﺖ و اﮔﺮ ﺗﺮك ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﯿﻌﻪ ﮐﺮده ﺷﻮد ﺑﺴـﯿﺎري از آﺛﺎر و اﺧﺒﺎر ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ از‬‫دﺳﺖ ﻣﯽرود و ﻧﻘﺺ ﻋﻈﯿﻢ ﻧﻤﺎﯾﻪ اﻓﺘﺨﺎر اﯾﻦ ﺣﻀﺮات راه ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ و ﺑﻌﻀﯽ ﮐﻪ دﻋﻮي ﺻﺪور ﺑﻌﺾ ﺧﻄﺎﯾﺎ و اوﻫﺎم ازو ﮐﺮدهاﻧﺪ آن ﻫﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 264‬از ‪359‬‬‫ﺳﺒﺐ ﻗـﺪح و ﺟﺮح ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﺷـﺪ ﻟﻌـﺪم ﺧﻠّﻮ اﺣـﺪ ﻣﻦ اﻻﺳﺎﻃﯿﻦ و اﻻﻋﻼم ﻣﻦ ﺻـﺪور اﻟﺨﻄﺎﯾﺎ و اﻻوﻫﺎم ﭘﺲ واﺿـﺢ ﮔﺮدﯾـﺪ ﮐﻪ ﻗﺪح‬‫ﻗـﺎدﺣﯿﻦ و ﺟﺮح ﺟﺎرﺣﯿﻦ در ﺑﻨﯿﺎن ﻣﺮﺻﻮص وﺛﻮق اﺟﻠـﺢ رﺧﻨﻪ ﻧﻤﯽاﻧـﺪازد دوم آﻧﮑﻪ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺟﺮح ﻏﯿﺮ ﻣﻔﺴـﺮ اﻟﺴـﺒﺐ‬‫ﺑﺎﻋﺚ رﯾﺒﻪ ﻣﻮﺟﺒﻪ ﺗﻮﻗﻒ از ﻗﺒﻮل ﻣﯽﺷﻮد در ﮐﺴﺎﻧﯽ ﻫﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺸـﻬﻮر ﺑﻌـﺪاﻟﺖ و ﺛﻘﺖ ﻧﯿﺴـﺘﻨﺪ و اﻣﺎ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ اﻫﻞ ﺧﺒﺮت ﺗﺎﻣﻪ اﯾﺸﺎن‬‫را ﺗﻮﺛﯿﻖ ﮐﺮده ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﭘﺲ ﺟﺮح ﻣﻄﻠﻖ ﻇﻦ ﺛﻘﺘﺸـﺎن را زاﺋـﻞ ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ ﭘﺲ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ واﺿـﺢ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻗـﺪح و ﺟﺮح ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ و‬‫ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ در اﺟﻠﺢ ﮐﻪ اﮐﺎﺑﺮ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ ﺛﻘﺎت و اﻋﺎﻇﻢ اﻫﻞ ﺧﺒﺮت اﺛﺒﺎت ﻣﺜﻞ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺠﻠﯽ و ﯾﻌﻘﻮب ﺑﻦ ﺳﻔﯿﺎن‬‫ﻓﺴﻮي ﺑﺘﺼـﺮﯾﺢ ﺻـﺮﯾﺢ ﺗﻮﺛﯿﻖ او ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﮐﺎري ﻧﻤﯽﮔﺸﺎﯾـﺪ و ﺑﺘﻤّﺴﮏ آن آﺑﯽ ﺑﺮ روي ﮐﺎر ﻧﻤﯽآﯾـﺪ ﺳﻮم آﻧﮑﻪ از آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﺑﻌﻀﯽ از ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ ﻟﻔﻆ ﮐﺬاب را ﺑﺮ ﺑﻌﻀﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪438 :‬‬‫از ﺛﻘﺎت از اﻫﻞ ﺻﺪق اﻣﺎﻧﺖ اﻃﻼق ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و در ﺛﻘﺖ و ﻋﺪاﻟﺖﺷﺎن ﺧﻠﻠﯽ راه ﻧﻤﯽﯾﺎﺑﺪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه اﻃﻼق ﻟﻔﻆ ﮐﺬاب ﺿﺮري ﺛﺒﻘﺖ‬‫و ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﻮﺛﻘﯿﻦ ﻧﺮﺳﺎﻧﺪ ﭼﻪ ﻃﻮر ﻗﺪح ﻣﻄﻠﻖ ﺑﻌﻀـﯽ از ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ در اﺟﻠﺢ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻧﻘﺎد ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن ﺛﻘﻪ اﺳﺖ و ﺑﻨﺎﺑﺮ ﺗﺼـﺮﯾﺢ اﺑﻦ‬‫ﻋﺪي ﻣﺴـﺘﻘﯿﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺻﺪوق ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻗﺎﺑﻞ اﻟﺘﻔﺎت و اﺻـﻐﺎ و ﻻﺋﻖ اﺣﺘﻔﺎل و اﻋﺘﻨﺎ ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﯿﺰ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﻌﺮوف اﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ‬‫در روض ﺑﺎﺳﻢ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻤﺴـﺌﻠﮥ اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻗﺎل أي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺮﺳﺎﻟﮥ و اﻟﻘﻄﻊ اﻧﻪ إذا ﺟﺮح اﻟﺮاوي ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻋﺪول ﻓﺎن ﺟﺮﺣﻬﻢ ﻣﻘﺒﻮل ﻻن اﻟﺠﺎرح‬‫ﯾﻘﺪم ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌّﺪل ﻗﻠﺖ ﻫﺬا اﻟﻘﻄﻊ اﻟﺬي ذﮐﺮه ﻗﻄﻊ ﺑﻐﯿﺮ ﺗﻘﺪﯾﺮ و ﻻ ﻫﺪي و ﻻ ﮐﺘﺎب ﻣﻨﯿﺮ ﻻن اﻟﻤﺴﺌﻠﮥ ﻇﻨّﯿﮥ ﻻ ﻗﻄﻌّﯿﮥ و ﺧﻼﻓّﯿﮥ ﻻ اﺟﻤﺎﻋﯿﮥ‬‫ﺑـﻞ اﻟﻮاﺟﺐ اﻟﺘﻔﺼـﯿﻞ ﻓﯽ اﻟﺠﺮح ﻓـﺎن ﮐـﺎن ﻣﻄﻠﻘـﺎ ﻏﯿﺮ ﻣﻔـّﺴ ﺮ اﻟﺴـﺒﺐ ﻓﺎﻟﺠﺮح ﺑﻪ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻓﯿﻪ و اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻋﻨـﺪ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ اﻧّﻪ ﻻ ﯾﺠﺮح ﺑﻪ‬‫ﻻﺧﺘﻼف اﻟﻨﺎس ﻓﯽ اﻻﺳﺒﺎب اﻟﺘﯽ ﯾﺠﺮح ﺑﻬﺎ و ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻟﺜﻘﺎت ﻣﺎ اﻃﻠﻘﻮا ﻣﻦ اﻟﺠﺮح ﺑﺎﻣﻮر ﻻ ﯾﻮاﻓﻘﻮن ﻋﻠﯽ اﻟﺠﺮح ﺑﻬﺎ و ان ﮐﺎن‬‫اﻟﺠﺮح ﻣﻔـّﺴ ﺮ اﻟﺴـﺒﺐ ﻓﺎّﻣﺎ ان ﯾﻌﺎرض ﺗﻌـﺪﯾﻞ ﺟﺎﻣﻊ ﻟﺸـﺮاﺋﻂ اﻟﻤﻌﺎرﺿـﮥ ﻣﺜﻞ ان ﯾﻘﻮل اﻟﺠﺎرح ان اﻟﺮاوي ﺗﺮك ﺻـﻼة اﻟﻈﻬﺮ ﯾﻮم ﮐﺬا ﻓﯽ‬‫ﺗﺎرﯾـﺦ ﮐـﺬا و ﯾﻘﻮل اﻟﻤﻌـﺪل اﻧﻪ ﺻـﻠﯽ ﺗﻠـﮏ اﻟﺼـﻼة ﻓﯽ ذﻟـﮏ اﻟﺘﺎرﯾـﺦ او ﯾﻘﻮل اﻟﻤﻌـﺪل اﻧﻪ ﮐﺎن ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﻮﻗﺖ ﻧﺎﺋﻤﺎ او ﻣﻐﻠﻮﺑﺎ ﻋﻠﯽ‬‫اﺧﺘﯿﺎره او ﺻـﻐﯿﺮا ﻏﯿﺮ ﻣﮑّﻠﻒ او ﻣﻌﺪوﻣﺎ ﻏﯿﺮ ﻣﺨﻠﻮق او ﻏﺎﺋﺒﺎ ﻋﻦ ﺣﻀـﺮة اﻟﺠﺎرح او ﻧﺤﻮ ذﻟﮏ ﻓﻬﻨﺎ ﯾﺠﺐ اﻟﺮﺟﻮع اﻟﯽ اﻟﺘﺮﺟﯿﺢ اﯾﻀﺎ و ﻻ‬‫ﯾﺠﺐ ﻗﺒﻮل ﻟا ﺠﺮح ﻣﻄﻠﻘﺎ ﻻ ﻗﻄﻌﺎ و ﻻ ﻇّﻨﺎ و اﻣﺎ ان ﻻ ﯾﻌﺎرض اﻟﺠﺮح ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻣﻌﺎرﺿـﮥ ﺣﻘﯿﻘﯿـﮥ ﺧﺎﺻـﮥ و ﻟﮑﻦ ﻣﻌﺎرﺿـﮥ ﻋﺎﻣـﮥ ﻣﺜﻞ ان ﯾﻘﻮل‬‫اﻟﺠﺎرح ان اﻟﺮاوي ﮐﺎن ﻣﻤﻦ ﯾﺨّﻞ ﺑﺎﻟﺼـﻼة و ﯾﺘﻨﺎول اﻟﻤﺴـﮑﺮ و ﯾﻘﻮل اﻟﻤﻌـﺪل اﻧﻪ ﺛﻘـﮥ ﻣﺎﻣﻮن و ﻧﺤﻮ ذﻟﮏ ﻓﻼ ﯾﺨﻠﻮ اﻣﺎ ان ﯾﮑﻮن ﻋـﺪاﻟﮥ‬‫اﻟﺮاوي ﻣﻌﻠﻮﻣـﮥ ﺑـﺎﻟﺘﻮاﺗﺮ ﻣﺜﻞ ﻣﺎﻟﮏ و اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﻣﺴـﻠﻢ و اﻟﺒﺨﺎري و ﺳﺎﺋﺮ اﻻﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺤّﻔﺎظ ﻓﺎﻧّﻪ ﻻ ﯾﻘﺒﻞ ﺟﺮﺣﻬﻢ ﺑﻤﺎ ﯾﻌﻠﻢ ﻧﺰاﻫﺘﻬﻢ ﻋﻨﻪ و ﻟﻮ‬‫ﮐﺎن ذﻟﮏ ﻣﻘﺒﻮﻻ ﻟﮑﺎن اﻟﺰﻧﺎدﻗـﮥ ﯾﺠـﺪون اﻟﺴﺒﯿﻞ اﻟﯽ اﺑﻄﺎل ﺟﻤﯿﻊ اﻟﺴـﻨﻦ اﻟﻤﺎﺛﻮرة ﺑﺎن ﯾﺘﻌﺒﺪ ﺑﻌﻀـﻬﻢ و ﯾﻈﻬﺮ اﻟﺼـﻼح ﺣﺘﯽ ﯾﺒﻠﻎ اﻟﯽ ﺣّﺪ‬‫ﯾﺠﺐ ﻓﯽ ﻇﺎﻫﺮ اﻟﺸﺮع ﻗﺒﻮﻟﻪ ﺛﻢ ﯾﺠﺮح اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪439 :‬‬‫ﻓﯿﺮﻣﯽ ﻋﻤـﺎر ﺑﻦ ﯾﺎﺳـﺮ ﺑﺎدﻣﺎن ﺷـﺮب اﻟﻤﺴـﮑﺮ و ﺳـﻠﻤﺎن اﻟﻔﺎرﺳـﯽ ﺑﺎﻟﺴـﺮﻗﮥ ﻟﻤﺎ ﻓﻮق اﻟﻨﺼﺎب و اﺑﺎ ذّر ﺑﻘﻄﻊ اﻟـّﺼ ﻼة و أﺑﯽ ﺑﻦ ﮐﻌﺐ ﺑﻔﻄﺮ‬‫رﻣﻀﺎن و اﻣﺜﺎل ﻫﺬا ﻓﯽ أﺋّﻤﮥ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و ﺳﺎﺋﺮ أﺋّﻤﮥ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ ﻓﯽ ﮐّﻞ ﻋﺼﺮ ﻓﺎن ﻣﻦ ﺟّﻮز ﻫﺬا ﻓﻠﯿﺲ ﺑﺎﻫﻞ ﻟﻠﻤﺮاﺟﻌﮥ و ﻻ ﺟﺪﯾﺮ ﺑﺎﻟﻤﻨﺎﻇﺮة و‬‫ﮐﺜﯿﺮ ﻣـﺎ ﯾﻘﻮل أﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺠﺮح و اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ ﻓﯽ اﻫـﻞ ﻫـﺬه اﻟﻄﺒﻘـﮥ ﻓﻼـن ﻻ ﯾﺴﺄل ﻋﻦ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﺎن ﺗﮑﻠﻤﻮا ﻓﯿﻬﻢ ﺑﺘﻮﺛﯿﻖ او ﺗﻠﯿﯿﻦ او ﻧﺤﻮ ذﻟﮏ ﻓﺎﻧّﻤﺎ‬‫ﯾﻌﻨﻮن ﺑﻪ اﻟﺘﻌﺮﯾﻒ ﺑﻤﻘـﺪار ﺣﻔﻈﻬﻢ و اﻧﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﯿـﺎء ﻣﻦ ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﺤﻔـﻆ او اﻟﻮﺳـﻄﯽ و اّﻣـﺎ ان ﮐـﺎﻧﺖ ﻋﺪاﻟـﮥ اﻟﺮاوي ﻣﻈﻨﻮﻧـﮥ ﻏﯿﺮ ﻣﻌﻠﻮﻣﮥ‬‫ﻓﻈـﺎﻫﺮ ﮐﻼـم اﻻﺻﻮﻟﯿﯿﻦ ﺗﻘـﺪﯾﻢ اﻟﺠﺮح اﻟﻤﻔﺴـﺮ و ﻗﺒﻮﻟﻪ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺗﻔﺼـﯿﻞ و ﺗﻌﻠﯿﻠﻬﻢ ﺑﺎﻟﺮﺟﺤﺎن ﯾﻘﺘﻀـﯽ ان ذﻟﮏ ﯾﺨﺘﻠﻒ ﺑﺤﺴﺐ اﺧﺘﻼف‬‫اﻟﻘﺮاﺋﻦ و اﻻﺳـﺒﺎب اﻟﻤﺮّﺟﺤـﮥ ﻻﺣـﺪ اﻻﻣﺮﯾﻦ و ﻫـﺬا ﻫﻮ اﻟﻘﻮي ﻋﻨـﺪي و ﻻ ﻧّﺺ ﻟﻠﻨﻈﺎر ﯾﺨﺎﻟﻔﻪ ﻓﻨﻘﻮل ﻻ ﯾﺨﻠﻮ اﻣﺎ ان ﯾﮑﻮن ﻋﺪاﻟـﮥ اﻟﺮاوي‬‫ارﺟـﺢ ﻣﻦ ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﺠﺎرح ﻟﻪ او ﻣﺜﻠﻬﺎ او دوﻧﻬﺎ ان ﮐﺎﻧﺖ ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﺮاوي ارﺟﺢ ﻣﻦ ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﺠﺎرح و اﺷـﻬﺮ ﻣﻦ ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﺠﺎرح ﻟﻢ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﺠﺮح‬‫ﻻﻧﺎ اﻧﻤﺎ ﻧﻘﺒﻞ اﻟﺠﺮح ﻣﻦ اﻟﺜﻘـﮥ ﻟﺮﺟﺤﺎن ﺻـﺪﻗﻪ ﻋﻠﯽ ﮐـﺬﺑﻪ و ﻻﺟﻞ ﺣﻤﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﻼﻣﮥ و ﻓﯽ ﻫـﺬه اﻟﺼﻮرة ﮐﺬﺑﻪ ارﺟﺢ ﻣﻦ ﺻﺪﻗﻪ و ﻓﯽ‬‫ﺣﻤﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﻼﻣﮥ إﺳﺎءة اﻟﻈﻦ ﺑﻤﻦ ﻫﻮ ﺧﯿﺮ ﻣﻨﻪ و اوﺛﻖ و اﻋﺪل و اﺻـﻠﺢ و ﮐﺜﯿﺮا ﻣﺎ ﯾﻘﻮل أﺋّﻤﮥ ﻫﺬا اﻟﺸﺄن ﻓﯽ اﻫﻞ ﻫﺬه اﻟﻄﺒﻘﮥ إذا ﺳـﺌﻠﻮا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 265‬از ‪359‬‬‫ﻋﻨﻬﻢ اﻧﺎ اﺳﺄل ﻋﻦ ﻓﻼن ﺑﻞ ﻫﻮ ﯾﺴﺄل ﻋﻨﯽ و اﻣﺎ ان ﮐﺎن ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﺪاﻟﮥ ﻓﯿﺠﺐ اﻟﺘﻮﻗﻒ ﻟﺘﻌﺎرض اﻣﺎرﺗﯽ ﺻﺪق اﻟﺠﺎرح و ﮐﺬﺑﻪ ﻓﺎن ﻋﺪاﻟﮥ‬‫اﻟﺠﺎرح اﻣﺎرة ﺻﺪق و ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﻤﺠﺮوح اﻣﺎرة ﮐﺬﺑﻪ و ﻫﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺳﻮاء و ﻟﯿﺲ اﺣﺪﻫﻤﺎ ﺑﺎﻟﺤﻤﻞ ﻋﻠﯽ اﻟّﺴـ ﻼﻣﮥ اوﻟﯽ ﻣﻦ اﻵﺧﺮ ﻓﺎن اﻧﻀﻢ اﻟﯽ‬‫ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﻤﺠﺮوح ﻣﻌﺪل ﮐﺎن وﺟﻬﺎ ﻟﺘﺮﺟﯿﺢ ﻋﺪاﻟﺘﻪ و ان ﮐﺎﻧﺖ ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﺮاوي اﺿﻌﻒ ﻣﻦ ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﺠﺎرح ﻓﺎن اﻟﺠﺮح ﻫﻨﺎ ﯾﻘﺒﻞ اﻻ ان ﯾﻘﺘﻀﯽ‬‫اﻟﻘﺮاﺋﻦ و اﻟﻌﺎدة و اﻟﺤﺎل ﻣﻦ اﻟﻌﺪاوة و ﻧﺤﻮﻫﺎ ان اﻟﺠﺎرح و اﻫﻢ ﻓﯽ ﺟﺮﺣﻪ او ﮐﺎذب ﻓﺎن اﻟﻘﺮاﺋﻦ ﻗﺪ ﯾﻌّﻠﻖ ﺑﻬﺎ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﺜﻘﮥ و ان ﮐﺎن ﻣﻌّﯿﻨﺎ‬‫ﻣﺒّﯿﻨﺎ و ﺳّﻤﯿﻪ اﻟﻤﺤﺪﺛﻮن ﻣﻌﻠّﻼ و ﻗﺎﻟﻮا ﻓﯽ ﺗﻔﺴﯿﺮ اﻟﻌﻠّﮥ اﻟﺘﯽ ﯾﻌﻞ ﺑﻬﺎ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪440 :‬‬‫اﻟﺜﻘﮥ ﻫﯽ ﻋﺒﺎرة ﻋﻦ اﺳﺒﺎب ﺧﻔّﯿﮥ ﻏﺎﻣﻀﮥ ﻃﺮأت ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﺎﺛﺮت ﻓﯿﻪ اﻟﯽ ان ﻗﺪﺣﺖ ﻓﯽ ﺻﺤﺘﻪ و ﺗﺪرك اﻟﻌﻠﮥ ﺑﺘﻔﺮد اﻟﺮاوي و ﻣﺨﺎﻟﻔﮥ‬‫ﻏﯿﺮه ﻟﻪ ﻣـﻊ ﻗﺮاﺋﻦ ﻧﺘﻀﻢ اﻟﯽ ذﻟـﮏ ﯾﻬﺘـﺪي اﻟﻨﺎﻗـﺪ ﺑﻬـﺎ اﻟﯽ اﻃﻼـع ﻋﻠﯽ ارﺳـﺎل ﻓﯽ اﻟﻤﻮﺻﻮل او وﻗﻒ ﻓﯽ اﻟﻤﺮﻓﻮع او دﺧﻮل ﺣـﺪﯾﺚ ﻓﯽ‬‫ﺣﺪﯾﺚ او وﻫﻢ و اﻫﻢ اﻟﯽ ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﺑﺤﯿﺚ ﻏﻠﺐ ﻋﻠﯽ ﻇّﻨﻪ ذﻟﮏ ﻓﺎﻣﻀﺎه و ﺣﮑﻢ ﺑﻪ او ﺗﺮدد ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻓﻮﻗﻒ و اﺟﺤﻢ ﻋﻦ اﻟﺤﮑﻢ ﺑﺼﺤﮥ‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓـﺎن ﻟﻢ ﯾﻐﻠﺐ ﻋﻠﯽ ﻇﻨﻪ اﻟﺘﻌﻠﯿـﻞ ﺑـﺬﻟﮏ ﻓﻈـﺎﻫﺮ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﻤﻌﻠﻞ اﻟـّﺴ ﻼﻣﮥ ﻣﻦ اﻟﻌﻠـﮥ ﻫـﺬا ﮐﻼﻣﻬﻢ ﺑﻠﻔﻈﻪ ﻓﺎي ﻓﺮق ﯾﺠـﺪه اﻟﻨﺎﻇﺮ‬‫اﻟﻤﻨﺼﻒ ﺑﯿﻦ اﻋﻼل رواﯾـﮥ اﻟﺜﻘـﮥ ﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻌﯿﻦ و اﻋﻼل رواﯾـﮥ اﻟﺜﻘـﮥ ﻟﺠﺮح ﻣﻌﯿﻦ ﻓﯽ رﺟﻞ ﻣﻌﯿﻦ ﺑﻞ اﻟﻤﻌﺎرﺿـﮥ ﺑﯿﻦ اﻟﺠﺎرح و اﻟﻤﺠﺮوح‬‫اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻞ اﻟﻌﺎرﺿـﮥ ﺑﯿﻦ اﻟﺮاوي و اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟﻤﺎ ﯾﻘﻊ ﺑﯿﻦ اﻟﻨﺎس ﻓﯽ اﻟﻌﺎدة ﻣﻦ اﻟﻌـﺪاوة اﻣﺎ ﻻﺟﻞ اﻻﺧﺘﻼف ﻓﯽ اﻟﻤﺬاﻫﺐ او ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ‬‫ﻓﻬـﺬه ﺣﺠـﮥ ﻗﻮﯾﮥ ﻣﺄﺧﻮذة ﻣﻦ ﻧﺼﻮص أﺋّﻤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اّﻣﺎ اﻟﺤﺠﮥ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻣﻦ أﻧﻈﺎر ﻋﻠﻤﺎء اﻻﺻﻮل ﻓﻬﯽ ان اﻟﺠﺮح اﻟﻤﺒﯿﻦ اﻟﺴـﺒﺐ اﻧﻤﺎ‬‫ﻗـﺪم ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ ﻷـﻧّﻪ ارﺟـﺢ إذ ﮐـﺎن اﻟﻘﺮﯾﺐ ﻓﯽ اﻟﻤﻌﻘﻮل ان اﻟﺠﺎرح ﻣﻄﻠﻊ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﻄﻠﻊ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻤﻌـّﺪل و ﻓﯽ ﻗﺒﻮﻟﻪ ﺣﻤﻞ اﻟﺠﺎرح و‬‫اﻟﻤﻌﺪل ﻋﻠﯽ اﻟﺴـﻼﻣﮥ ﻣﻌﺎ و ﻟﻢ ﯾﻘﻞ اﺣﺪ ان اﻟﺠﺮح ﻣﻘﺪم ﻟﻤﻨﺎﺳﺒﮥ ﻃﺒﻌﯿﮥ ذاﺗﯿﻪ ﺑﯿﻦ اﺳﻢ اﻟﺠﺮح اﻟﺬي ﺣﺮوﻓﻪ اﻟﺠﯿﻢ و اﻟﺮاء و اﻟﺤﺎء اﻟﻤﻬﻤﻠﮥ‬‫و ﺑﯿﻦ ﺻـﺪق ﻣﻦ ادﻋﺎه و ﺣﯿﻨﺌﺬ ﯾﻈﻬﺮ ان اﻟﻌﺒﺮة ﺑﺎﻟﺮﺟﺤﺎن اﻟﺬي ﻫﻮ ﺛﻤﺮة اﻟﺘﺮﺟﯿﺢ و اﻧﻤﺎ ﻫﺬا اﻟﺬي اوﺟﺐ ﺗﻘﺪﯾﻢ اﻟﺠﺮح ﻓﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﺼﻮر‬‫و ﻫﻮ ﻧﻮع ﻣﻦ اﻟﺘﺮﺟﯿـﺢ اوﺟﺐ اﻟﺮﺟﺤـﺎن ﻓـﺎذا اﻧﻘﻠﺐ اﻟﺮﺟﺤـﺎن ﻓﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﺼﻮر اﻟﯽ ﺟﻨﺐ اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ و ﻗـﺎﻣﺖ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﻟﻘﺮاﺋﻦ و ﺗﺮﺟﺢ‬‫ذﻟﮏ ﻓﯽ ﻇﻦ اﻟﻨﺎﻇﺮ ﻓﯽ اﻟﺘﻌﺎرض ﻓﺎّﻣﺎ ان ﯾﻮﺟﺒﻮا ﻋﻠﯿﻪ ان ﯾﻘﻀﯽ ﺑﺎﻟﺮاﺟﺢ ﻋﻨﺪه ﻓﺬﻟﮏ؟؟؟‬‫اﻟّـﺬي ﯾﻘﻮل او ﯾﻮﺟﺒﻮا ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﻟﻤﺮﺟﻮح ﻋﻨﺪه ﻓﺬاك ﺧﻼف اﻟﻤﻌﻘﻮل و اﻟﻤﻨﻘﻮل ﻓﺘﺎّﻣﻞ ﻫﺬا اﻟﮑﻼم ﻓﺎﻧﻪ ﻣﻔﯿﺪ ﻣﺎﻧﻊ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﺎرﻋﮥ اﻟﯽ‬‫ﻗﺒﻮل اﻟﺠﺮح ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺑﺼﯿﺮة و اﯾﺎك و اﻻﻏﺘﺮار ﺑﻘﻮل اﻻﺻﻮﻟﯿﯿﻦ ان اﻟﺠﺮح ﻣﻘﺪم ﻓﺎن اﻟّﺮﺟﺎل اﻧّﻤﺎ أرادوا ﺗﻠﮏ اﻟﺼﻮرة اﻟﺘﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪441 :‬‬‫ﻧﻈﺮوا ﻓﯿﻬﺎ اﻟﯽ ﻣﺠّﺮدﻫﺎ ﻋﻦ ﺟﻤﯿﻊ اﻻﻣﻮر اﻟّﺎ اﻟﺠﺮح اﻟﻤﻔﺴـﺮ و اﻟﺘﻌـﺪﯾﻞ اﻟﺠﻤﻠﯽ و ﻫﺬه اﻟﺼﻮرة ﻟﻢ ﯾﺨﺎﻟﻒ ﻓﯿﻬﺎ و ﻫﻢ اﻋﻘﻞ ﻣﻦ ان ﯾﻄﺮدوا‬‫ﻫﺬا اﻟﻘﻮل ﻟﻤﺎ ﯾﻠﺰﻣﻬﻢ ﻣﻦ ﺟﺮح أﺋّﻤﮥ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﻘﻮل ﻣﻦ اﻇﻬﺮ اﻟﺼﻼح ﻣﻦ اﻟﺰﻧﺎدﻗﮥ ﻟﯿﺘﻮﺻﻞ اﻟﯽ ذﻟﮏ و اﻣﺜﺎﻟﻪ ﻣﻦ ﻣﮑﺎﯾﺪ اﻟﺪﯾﻦ‬‫ﻓﺎن ﻗﻠﺖ اﻧﻤﺎ ﯾﺨﺼـﺺ ﻋﻤﻮم ﮐﻼﻣﻬﻢ ﻓﯽ ﻫـﺬه اﻟﺼﻮرة ﻻﻧﻬﺎ ﺗﺆدي اﻟﯽ ﺗﻘـﺪﯾﻢ اﻟﻤﻈﻨﻮن ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌﻠﻮم ﻟﻮ ﻟﻢ ﯾﺘﺄّول ﮐﻼﻣﻬﻢ ﺑﻞ ﺧﺒﺮ اﻟﺜﻘﮥ‬‫ﺣﯿﻦ ﺻـﺎدم ﻟا ﻤﻌﻠﻮم ﻻـ ﯾﺴـّﻤﯽ ﻣﻈﻨﻮﻧـﺎ ﺑـﻞ ﮐـﺬﺑﺎ ﻗﻠﻨـﺎ و ﮐـﺬﻟﮏ اﻟﺼﻮرة اﻟﺘﯽ ذﮐﺮﻧﺎﻫﺎ ﯾﺠﻮز ﺗﺨﺼﯿﺼـﻬﺎ ﻻﻧﻬﺎ ﻣﻦ ﻗﺒﯿﻞ ﺗﻘـﺪﯾﻢ ﻟا ﻤﻮﻫﻮم‬‫اﻟﻤﺮﺟﻮح ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻈﻨﻮن اﻟﺮاﺟـﺢ و ﻗـﺪ ﻋﻠﻢ ﻣﻦ ﻗﻮاﻋﺪﻫﻢ اّن ذﻟﮏ ﻻ ﯾﺠﻮز ﻓﻘﻮاﻋﺪﻫﻢ ﻫﯽ اﻟﻤﺨﺼـﺼﮥ ﻟﻌﻤﻮم ﮐﻼﻣﻬﻢ ﻋﻠﯽ ان ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻬﻢ‬‫ﺑﺎﻟـﺪﻟﯿﻞ ﺟﺎﺋﺰة ﻏﯿﺮ ﻣﻤﻨﻮﻋـﮥ و ﻗـﺪ اﺗﻀﺢ اﻟﺪﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ اﺧﺘﺮﺗﻪ و ﺑﺎن ﺑﻄﻼن ﻗﻄﻊ اﻟﻤﻌﺘﺮض ﻋﻠﯽ ان اﻟﺠﺮح ﻣﻘﺪم ﻣﻄﻠﻘﺎ ﻗﻄﻌﺎ و ﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮ و ﺑـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﻄﻊ ﻗـﺎﻃﻊ ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺟﻤﺎﻋﺖ از ﻋـﺪول ﺟﺮح راوي ﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ ﺟﺮﺣﺸﺎن ﻣﻘﺒﻮﻟﺴﺖ ﻗﻄﻌﯿﺴﺖ ﺑﯽ‬‫ﺗﻘﺪﯾﺮ و ﺣﺘﻤﯿﺴﺖ ﺑﯽ ﻫﺪاﯾﺖ و ﮐﺘﺎب ﻣﻨﯿﺮ ﭘﺲ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ اﻓﺎده ﻗﺒﻮل ﻣﺠﺮوﺣّﯿﺖ اﺟﻠﺢ ﺑﯽ دﻟﯿﻞ و ﻋﺪم اﻟﺘﻔﺎت ﺑﺴﻮي ﺗﻮﺛﯿﻖ اﻋﻼم اﺛﺒﺎت‬‫او را ﻗﺒﻮل ﺑﯽ ﺗﻘﺪﯾﺮ و ﺣﺘﻢ ﺑﯽ ﻫﺪاﯾﺖ ﮐﺘﺎب ﻣﻨﯿﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺰد ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻣﺬﻫﺐ ﺻـﺤﯿﺢ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺠﺮح‬‫ﻣﻄﻠﻖ ﻏﯿﺮ ﻣﻔـّﺴ ﺮ اﻟـّﺴ ﺒﺐ ﺟﺮح ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﯽﺷﻮد و ﭼﻮن ﻗﺪح و ﺟﺮح اﺟﻠﺢ ﻫﻢ ﻣﻄﻠﻖ ﻏﯿﺮ ﻣﻔـّﺴ ﺮ اﻟّﺴﺒﺒﺴﺖ ﯾﺎ ﻣﻔﺴﺮﺳﺖ ﺑﺴﺒﺒﯽ ﮐﻪ ﻋﻼﺋﻖ‬‫ﺟﺮح ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻤﺎ ﺳـﺒﻖ ﺑﯿﺎﻧﻪ ﭘﺲ اﺣﺘﻔﺎل و اﻟﺘﻔﺎت ارﺑﺎب ﻋﻘﻮل را ﻧﺸﺎﯾﺪ و ﺗﻠﻘﯽ ان ﺑﺘﺴﻠﯿﻢ و ﻗﺒﻮل ﻧﺒﺎﯾﺪ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه‬‫در ﺟﺮح و ﺗﻌـﺪﯾﻞ ﻣﻌﺎرﺿﻪ ﻋﺎّﻣﻪ ﺑﺎﺷـﺪ و ﻋـﺪاﻟﺖ راوي ﺑﺘﻮاﺗﺮ ﻣﻌﻠﻮم ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﺜﻞ ﻣﺎﻟﮏ و ﺷﺎﻓﻌﯽ و ﺑﺨﺎري و ﺳﺎﺋﺮ اﺋﻤﻪ ﺣّﻔﺎظ ﭘﺲ ﺟﺮح‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 266‬از ‪359‬‬‫در اﯾﺸـﺎن ﻣﻘﺒﻮل ﻧﯿﺴﺖ و اﮔﺮ اﯾﻦ ﺟﺮح ﻣﻘﺒﻮل ﺑﺎﺷـﺪ زﻧﺎدﻗﻪ ﺑﺴﻮي اﺑﻄﺎل ﺟﻤﯿﻊ ﺳـﻨﻦ راه ﯾﺎﺑﻨـﺪ و ﭼﻮن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺟﻠـﺢ ﻫﻢ ﺣﺴـﺐ‬‫اﻓـﺎده ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ در ﺗﻘﺮﯾﺐ از ﻃﺒﻘﻪ ﻣـﺎﻟﮑﺴﺖ در ﺟﻼﻟﺖ ﺷﺎن و رﻓﻌﺖ ﻣﮑﺎن ﮐﻤﺘﺮ از ﺣﻀـﺮات ﻣـﺬﮐﻮرﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﻧﻈﺮا اﻟﯽ ﻗﻮادح‬‫ﺗﻠﮏ اﻻﻋﻼم ﮐﻪ در ﮐﺘﺐ ﺣﻀـﺮات ﺳـﻨّﯿﻪ ﻣﻔـّﺼ ﻼ و ﻣﺸـّﺮﺣﺎ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ ازﯾﻦ اﺋّﻤﻪ ﺳﻨﯿﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﺎﯾﺪ ﮔﻔﺖ ﭘﺲ ﻗﺪح ﻗﺎدﺣﯿﻦ در ﺑﺎب او‬‫ﻣﻘﺒﻮل ارﺑﺎب ﻋﻠﻮم و ﻋﻘﻮل ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻫﻮﯾﺪاﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻋﺪاﻟﺖ راوي ارﺟﺢ و اﺷﻬﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪442 :‬‬‫از ﻋـﺪاﻟﺖ ﺟﺎرح ﺑﺎﺷـﺪ ﺟﺮح ﺟﺎرح ﻣﻘﺒﻮل ﻧﻤﯽﺷﻮد ﭼﻪ ﻗﺒﻮل ﺟﺮح از ﺛﻘﻪ ﻧﻤﯽﮐﻨﯿﻢ ﻣﮕﺮ ﺑﺴـﺒﺐ رﺟﺤﺎن ﺻﺪق او ﺑﺮ ﮐﺬب او و ﺣﻤﻞ‬‫آن ﺟﺮح ﺑﺮ ﺳـﻼﻣﺖ و در ﺻﻮرت ﺟﺮح در ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ ﻋـﺪاﻟﺘﺶ ارﺟـﺢ و اﺷـﻬﺮ ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﺬب ﺟﺎرح ارﺟﺢ از ﺻﺪق اوﺳﺖ و در ﺣﻤﻞ‬‫ﺟﺮح او ﺑﺮ ﺳـﻼﻣﺖ اﺳﺎءت ﻇﻨﺴﺖ ﺑﻪ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ او ﺑﻬﺘﺮﺳﺖ از ﺟﺎرح و اوﺛﻖ و اﻋﺪل و اﺻﻠﺢ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﻠﺢ ﮐﻪ‬‫از ﻃﺒﻘﻪ ﻣﺎﻟﮑﺴﺖ ارﺟﺤﺴﺖ از ﻋـﺪاﻟﺖ ﺟﺎرﺣﯿﻦ او ﺑﻌﺪ ﺗﺴـﻠﯿﻢ آن ﭘﺲ ﺟﺮح ﺟﺎرﺣﯿﻦ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﻧﺒﺎﺷﺪ ﮐﻪ در ﻗﺒﻮل ﺟﺮﺣﺸﺎن در اﺟﻠﺢ‬‫اﺳﺎءت ﻇﻨﺴﺖ ﺑﮑﺴـﯽ ﮐﻪ از اﯾﺸﺎن ﺑﻬﺘﺮﺳﺖ و اوﺛﻖ و اﻋـﺪل و اﺻـﻠﺢ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺟﺎرح ﻣﺜﻞ راوي ﺑﺎﺷـﺪ در ﻋـﺪاﻟﺖ‬‫ﭘﺲ در ﻗﺒﻮل ﺟﺮح او ﺗﻮّﻗﻒ واﺟﺒﺴﺖ و اﮔﺮ ﺑﺴﻮي ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﺠﺮوح ﻣﻌّﺪﻟﯽ ﻣﻨﻀﻢ ﺷﻮد ﺗﺮﺟﯿﺢ ﻋﺪاﻟﺖ او ﻣﻮﺟﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﭘﺲ اﮔﺮ ﺑﺮ‬‫ﺳﺒﯿـﻞ ﺗﻨّﺰل و ﺗﺴـﻠﯿﻢ ﻋـﺪاﻟﺖ ﺟـﺎرﺣﯿﻦ اﺟﻠـﺢ را ﺑﺎ ﻋـﺪاﻟﺖ او ﻣﺘﺴﺎوي ﮐﻨﯿﻢ ﺑﺎز ﻫﻢ ﺑﺤﺴﺐ اﻓﺎده ﻋّﻠﺎﻣﻪ اﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ وﻗﻒ در ان واﺟﺐ و‬‫ﻻزم ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و اﻗﺪام ﮐﺎﺑﻠﯽ و ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ و دﯾﮕﺮ ﻣﺘﻌّﻨﺘﯿﻦ ﺑﺮ ﺟﺮح ﻣﺴـﺘﻬﺠﻦ و ﻣﺴـﺘﻨﮑﺮ و ﺑﻐﺎﯾﺖ ﺷـﻨﯿﻊ و ﻓﻈﯿﻊ ﺑﻠﮑﻪ ﭼﻮن ﻧا ﻀـﻤﺎم‬‫ﺟﻤﻌﯽ از ﻣﻮﺛﻘﯿﻦ و زﻣﺮه از ﻣﻌّﺪﻟﯿﻦ ﺑﻌﺪاﻟﺖ او از اﻓﺎدت ﻗﻮم ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﺑﺮاي ﺗﺮﺟﯿﺢ ﻋﺪاﻟﺖ او وﺟﻬﯽ وﺟﯿﻪ و ﺳﺒﺒﯽ ﻣﺘﯿﻦ ﭘﯿﺪاﺳﺖ و ﻧﯿﺰ‬‫از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﺮح ﻣﺒﯿﻦ اﻟﺴـﺒﺐ ﻣﻘـﺪم ﻧﮑﺮده ﺷـﺪ ﺑﺮ ﺗﻌـﺪﯾﻞ ﻣﮕﺮ ﺑﺎﯾﻦ وﺟﻪ ﮐﻪ آن ارﺟـﺢ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﭼﻪ ﻋﻘﻼ ﻗﺮﯾﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﺟﺎرح‬‫ﻣﻄﻠﻊ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮ ﭼﯿﺰﯾﮑﻪ ﻣﻌﺪل ﺑﺮ آن ﻣﻄﻠﻊ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ و در ﻗﺒﻮل ﺟﺮح ﺣﻤﻞ ﺟﺎرح و ﻣﻌﺪل ﻫﺮ دو ﺑﺮ ﺳﻼﻣﺘﺴﺖ و ﮐﺴﯽ ﻧﮕﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﺟﺮح ﻣﻘـﺪﻣﺴﺖ ﺑﺴـﺒﺐ ﻣﻨﺎﺳـﺒﺖ ﻃﺒﻌﯿﻪ ذاﺗﯿﻪ در ﻣﯿـﺎن اﺳﻢ ﺟﺮح ﮐﻪ ﺣﺮف آن ﺟﯿﻢ و را و ﺣﺎء ﻣﻬﻤﻠﻪﺳﺖ و در ﻣﯿﺎن ﺻـﺪق ﮐﺴـﯽ ﮐﻪ‬‫ادﻋـﺎي ﺟﺮح ﻧﻤﺎﯾـﺪ ﭘﺲ ﻇـﺎﻫﺮ ﻧﺸـﺪ ﮐـﻪ اﻋﺘﺒـﺎر در ﺗﻘـﺪﯾﻢ ﺟﺮح ﺑﺮﺟﺤـﺎن ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﮐـﻪ آن ﺛﻤﺮه ﺗﺮﺟﯿﺤﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ در ﺑﻌﺾ ﺻـﻮر‬‫رﺟﺤﺎن ﺑﺴﻮي ﺟﻨﺐ ﺗﻌـﺪﯾﻞ ﻣﻨﻘﻠﺐ ﺷﻮد و ﺑﺮﯾﻦ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻗﺮاﺋﻦ ﻗﯿﺎم ﻧﻤﺎﯾﺪ و در ﻇﻦ ﻧﺎﻇﺮ در ﺗﻌﺎرض ﻣﺘﺮﺟﺢ ﺷﻮد ﭘﺲ ﯾﺎ واﺟﺐ ﺑﮑﻨﻨﺪ ﺑﺮ‬‫او ﮐﻪ ﺣﮑﻢ ﺑﮑﻨـﺪ ﺑﺮ ارﺟﺢ ﻧﺰد ﺧﻮدش ﭘﺲ اﯾﻦ ﻋﯿﻦ ﺑﺪﻋﯿﺴﺖ ﯾﺎ واﺟﺐ ﺑﮑﻨﻨﺪ ﺑﺮ او ﻋﻤﻞ را ﺑﺮ ﻣﺮﺟﻮح ﻧﺰد او ﭘﺲ اﯾﻦ ﺧﻼف ﻣﻌﻘﻮل‬‫و ﻣﻨﻘﻮﻟﺴﺖ و ﺑﻌـﺪ اﯾﻦ ﮐﻼـم ﻋﻠّـﺎﻣﻪ اﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ ﺣﮑﻢ ﺑﺘﺎﻣـﻞ درﯾﻦ ﮐﻼـم ﻧﻤﻮده و ﻇـﺎﻫﺮ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﻼم ﻣﻔﯿـﺪ و ﻣﺎﻧﻊ از ﻣﺴﺎرﻋﺖ‬‫ﺑﺴـﻮي ﻗﺒﻮل ﺟﺮح ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺑﺼـﯿﺮة ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻠّـﺎﻣﻪ اﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ ﮐﻤـﺎل ﺗﺨﻮﯾﻒ و ﺗﺤـﺬﯾﺮ ﻧﻤﻮده از اﻏـﺘﺮار ﺑﻘﻮل‬‫اﺻﻮﻟﯿﯿﻦ ﮐﻪ ﺟﺮح ﻣﻘﺪﻣﺴﺖ و اﻓﺎده ﮐﺮده ﮐﻪ اﯾﺸﺎن اراده ﻧﮑﺮدهاﻧﺪ ﻣﮕﺮ ﺻﻮرﺗﯽ را ﮐﻪ ﻣﺠﺮد ﺑﺎﺷﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪443 :‬‬‫از ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر ﺑﺠﺰ ﺟﺮح ﻣﻔـّﺴ ﺮ و ﺗﻌـﺪﯾﻞ ﻣﺠﻤـﻞ و اﺻﻮﻟﯿﯿﻦ اﻋﻘﻞاﻧـﺪ ازﯾﻦ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﻮل را ﻣﻄﺮد ﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ ﭼﻪ اﯾﺸـﺎن را در ﺻﻮرت اﻃﺮاد‬‫ﻻزم ﻣﯽآﯾﺪ ﮐﻪ ﺑﻘﻮل ﻣﻈﻬﺮﯾﻦ ﺻـﻼح و ﺳﺪاد از زﻧﺎدﻗﻪ و ارﺑﺎب اﻟﺤﺎد ﺟﺮح اﺋّﻤﻪ ﺻـﺤﺎﺑﻪ واﻻ ﻧﮋاد و ﻗﺪح ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ اﻣﺠﺎد ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻧﯿﺰ از‬‫ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋّﻠﺎﻣﻪ اﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ در آﺧﺮ ﮐﻼم ﻣﺘﯿﻦ اﻟﻨﻈﺎم را اﻓﺎده ﻧﻤﻮده ﮐﻪ ﻣﺘﻀﺢ ﺷﺪ دﻟﯿﻞ ﻫﺮ ﭼﯿﺰي ﮐﻪ اﺧﺘﯿﺎر ﮐﺮده آن را و ﻇﺎﻫﺮ‬‫ﺷـﺪ ﺑﻄﻼـن ﻗﻄﻊ ﻣﻌﺘﺮض ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﺟﺮح ﻣﻘـﺪﻣﺴﺖ ﻣﻄﻠﻘـﺎ ﻗﻄﻌـﺎ و ﻧﯿﺰ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ در روض ﺑﺎﺳﻢ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﺎن‬‫ﻗﻠﺖ أ ﻟﯿﺲ ﻗـﺪ اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯽ ﺗﻮﺛﯿﻖ ﺑﻌﺾ رواﺗﻬﻤـﺎ أي اﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ و ﻋﻠـﻞ ﺑﻌﺾ اﻟﺤّﻔﺎظ ﺷـﯿﺌﺎ ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺜﻬﻤﺎ و ﺻـّﻨﻒ اﻟـﺪارﻗﻄﻨﯽ ﻓﯽ ذﻟﮏ‬‫ﮐﺘﺎب اﻻﺳـﺘﺪراﮐﺎت و اﻟﺘﺘّﺒﻊ و ﺻّﻨﻒ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﺑﻮ ﻣﺴﻌﻮد اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻐّﺴﺎﻧﯽ اﻟﺠﺒﺎﺋﯽ ﻓﮑﯿﻒ ﯾﺼﺢ ﻣﻊ ذﻟﮏ دﻋﻮي اﻻﺟﻤﺎع‬‫ﻗﻠﺖ ﻗﺪ ذﮐﺮ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﯽ ﻋﻠﻮم اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺷـﺮوح اﻟﺼﺤﺎح ﺟﻤﯿﻊ ذﻟﮏ و اﺳﺘﻮﻋﺒﻮا اﻟﺠﻮاب ﻋﻠﯿﻪ و ﺗﺒّﯿﻨﻮا اﻟﻘﻮل ﻓﯿﻪ و ﻻ ﺑﺪ ﻣﻦ ذﮐﺮه ﻟﮑﻨﻪ‬‫ﻧﺸـﯿﺮ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ ﻗﺪر ﻫﺬا اﻟﻤﺨﺘﺼﺮ ﻓﺎﻗﻮل اﻋﻠﻢ ان اﻟﻤﺨﺘﻠﻒ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺜﻬﻤﺎ ﻫﻮ اﻟﯿﺴﯿﺮ و ﻟﯿﺲ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﯿﺴﯿﺮ ﻣﺎ ﻫﻮ ﻣﺮدود ﺑﻄﺮﯾﻖ‬‫ﻗﻄﻌﯿـﮥ و ﻻـ اﺟﻤـﺎع ﺑـﻞ ﻏﺎﯾـﮥ ﻣﺎ ﻓﯿﻪ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﻨﻌﻘـﺪ ﻋﻠﯿﻪ اﻻﺟﻤﺎع و اﻧّﻪ ﻻ ﯾﻌﺘﺮض ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻋﻤﻞ ﺑﻪ و ﻻ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﺗﻮﻗﻒ ﻓﯽ ﺻـﺤﺘﻪ و ﻟﯿﺲ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 267‬از ‪359‬‬‫اﻻﺧﺘﻼف ﯾﺪل ﻋﻠﯽ اﻟﻀﻌﻒ و ﻻ ﯾﺴﺘﻠﺰم ﻓﻘﺪ اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯽ اﻟﺨﻠﻔﺎء اﻟﺮاﺷﺪﯾﻦ اﻟﺬﯾﻦ ﻫﻢ اﻓﻀﻞ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و ﮐﻔﺮ ﺑﻬﻢ ﻃﻮاﺋﻒ ﻣﻦ اﻟﺮواﻓﺾ و‬‫اﻟﻨـﻮاﺻﺐ و اﻟﺨـﻮارج و ﺳـﻠﻢ ﻣـﻦ اﻟﺘﮑﻔﯿﺮ و اﻻﺧﺘﻼـف ﻣـﻦ ﻫـﻮ دون اﻟﺨﻠﻔـﺎء رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬـﻢ ﻣـﻦ ﺻـﻐﺎر اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻓﻠﯿﺲ ﻣﺠﺮد ذﮐﺮ‬‫اﻻﺧﺘﻼـف ﺑﺼـﺎﺋﺮ اﻟﺜﻘـﺎت ﻣﻦ رﺟﺎل اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ و ﻻ ﻣﺸـﻌﺮ ﺑﻀـﻌﻒ ﺣـﺪﯾﺜﻬﻢ ﻓﺎن ﻣﺎ اﻟﺤﺠـﮥ ﻓﯽ اﻻﺟﻤﺎل ﻻ ﻓﯽ اﻟﺨﻼف و اﻻﺟﻤﺎع ﻟﻢ‬‫ﯾﻨﻌﻘﺪ ﻋﻠﯽ ﺿـﻌﻒ ﺷـﯽء ﻓﯿﻬﻤﺎ و اﻧﻤﺎ اﻧﻌﻘﺪ ﻋﻠﯽ ﺻـﺤﺘﻬﻤﺎ اﻻ ﻣﺎ ﻻ ﻧﺴـﺒﮥ ﻟﻪ اﻟﯽ ﻣﺎ ﻓﯿﻬﻤﺎ ﻣﻦ اﻟﺼﺤﯿﺢ ﻓﺎﻧﻪ وﻗﻊ ﻓﯿﻪ اﻻﺧﺘﻼف اﻟﺬي ﻟﯿﺲ‬‫ﻫﻮ ﺑﺤﺠﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻀﻌﻒ و ﻻ ﻋﻠﯽ اﻟّﺼﺤﮥ إذ ﻟﻮ دّل ﻋﻠﯽ ﺷﯽء ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺑﺎن ﯾﺪّل ﻋﻠﯽ اﻟّﻀﻌﻒ اوﻟﯽ ﻣﻦ ان ﯾﺪل ﻋﻠﯽ اﻟّﺼﺤﮥ إذ ﮐﻞ ﻣﻨﻬﻤﺎ‬‫ﻗﺪ ﻗﺎل ﺑﻪ ﻗﺎﺋﻞ ﺑﻞ ﯾﮑﻮن اﻟﻘﺎﺋﻞ ﺑﺎﻟﺼﺤﮥ اوﻟﯽ ﻻﻧﻪ ﻣﺜﺒﺖ و اﻟﻤﻀﻌﻒ ﻟﻠﺤﺪﯾﺚ إذا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺳﺒﺐ اﻟﺘﻀﻌﯿﻒ ﻧﺎف و اﻟﻤﺜﺒﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪444 :‬‬‫اوﻟﯽ ﻣﻦ اﻟﻨﺎﻓﯽ و ﻗﺪ اﻟﻒ زﯾﻦ اﻟّﺪﯾﻦ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻓﯽ اﻟﺠﻮاب ﻋﻦ ذﻟﮏ و ذﮐﺮ اﻟﻨﻮوي ﻓﯽ ﺷﺮح ﻣﺴﻠﻢ اﻧّﻪ ﻗﺪ اﺟﺎب ﻋﻦ ذﻟﮏ او ﻋﻦ اﮐﺜﺮه ﻓﯽ‬‫ﺷﺮﺣﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺧﺘﻼـف دﻻـﻟﺖ ﺑﺮ ﺿـﻌﻒ ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ و ﻧﻪ ﻣﺴـﺘﻠﺰم آﻧﺴﺖ و ﻣﺠﺮد ذﮐﺮ اﺧﺘﻼف ﺿـﺮر ﺑﺜﻘﺎت رﺟﺎل‬‫ﻧﻤﯽرﺳﺎﻧﺪ و ﻧﻪ ﻣﺸـﻌﺮ ﺗﻀـﻌﯿﻒ ﺣﺪﯾﺚ اﯾﺸﺎﻧﺴﺖ و ﻣﻀـّﻌﻒ ﺣﺪﯾﺚ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺑﯿﺎن ﺳـﺒﺐ ﺗﻀﻌﯿﻒ ﻧﮑﻨﺪ ﻧﺎﻓﯿﺴﺖ و ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺼﺤﺖ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﻣﺜﺒﺘﺴﺖ و ﻣﺜﺒﺖ اوﻻﺳﺖ از ﻧﺎﻓﯽ ﭘﺲ ﺗﻀﻌﯿﻒ اﺟﻠﺢ ﮐﻪ از ﺑﻌﺾ ﻣﺘﻌّﺼﺒﯿﻦ ﺳﺮزده ﺑﻌﺪ ﺳﻤﺎع وﺟﻮه ﺗﻮﺛﯿﻖ او ﻗﺎﺑﻞ اﻟﺘﻔﺎت و اﻋﺘﻨﺎ ﻧﯿﺴﺖ‬‫ﺟﻮاب دﻋﻮي ﻋﺪم ﺟﻮاز اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺤﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﭘﺲ ﺑﺤﺪﯾﺚ او اﺣﺘﺠﺎج ﻧﺘﻮان ﮐﺮد اﻗﻮل ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮ ﺳﺎﻟﮏ ﺳﻮّي ﻣﻨﻬﺎج و ﻣﺘﺘﺒﻊ ﻧﺎﻫﺞ ﻣﺴـﻠﮏ واﺿﺢ اﻟﻔﺠﺎج ﮐﺎﻟـّﺴ ﺮاج اﻟﻮّﻫﺎج روﺷﻦ‬‫و ﺗﺎﺑـﺎن و ﻇـﺎﻫﺮ و ﻧﻤﺎﯾـﺎﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺳـﻘﺎط ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﮐﺜﯿﺮ اﻻﺑﺘﻬـﺎج ﺣـﺪﯾﺚ اﺟﻠـﺢ را از اﺣﺘﺠـﺎج ﺻـﺮﯾﺢ ﻣﺒـﺎﻟﻐﻪ در ﻟﺠـﺎج و ﻋﯿﻦ ﻣﺮاء و‬‫اﻋﻮﺟﺎﺟﺴﺖ ﭼﻪ آﻧﻔﺎ درﯾﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳﻨّﯿﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠﺢ ﮐﺮده و اﮐﺎﺑﺮ اﻋﻼم و ﺣﺬاق ﻣﺜﻞ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺷﯿﺒﺎﻧﯽ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد‬‫و ﺗﺮﻣﺬي و ﻧﺴﺎﺋﯽ و اﺑﻮ داود و اﺑﻦ ﻣﺎﺟﻪ در ﺻـﺤﺎح ﺧﻮد ﺣﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ را ذﮐﺮ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﭘﺲ ﺻـﺤﺖ اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺤﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ از اﻓﺎدات‬‫اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ ﭘﺲ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻧﺰد ﻋﺎﻗﻠﯽ ﺣـﺪﯾﺚ اﺟﻠـﺢ از اﻋﺘﺒﺎر ﺳﺎﻗﻂ و از ﻣﺮﺗﺒﻪ اﺣﺘﺠﺎج ﻫﺎﺑﻂ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﺳـﺒﺤﺎن اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻨﯿﻊ اﯾﻦ ﺣﻀﺮات ﺧﯿﻠﯽ ﻏﺮﯾﺒﺴﺖ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ در ﺻﺪد ﻣﻔﺎﺧﺮت ﺑﮑﺘﺐ و اﺳﻔﺎر و ﺻﺤﺎح و ﻣﺠﺎﻣﯿﻊ ﺧﻮﯾﺶ ﺑﺮﻣﯽآﯾﻨﺪ ﭼﻬﺎ ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺂﺛﺮ‬‫ﮐﻪ ﺑﺮاي آن ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨﻨـﺪ ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﺑﻤﺰﯾـﺪ داﻧﺸـﻤﻨﺪي ﺑﺴـﺒﺐ ﻋـﺪم اﻋﺘﻤﺎد اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﺮ آن و ﻋـﺪم ﺗﺴـﻠﯿﻢ اﯾﺸﺎن ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺮوﯾﺎت آن را‬‫زﺑـﺎن ﻃﻌﻦ ﻣﯽﮐﺸﺎﯾﻨـﺪ و ﻫﺮ ﮔـﺎه ﻧﻮﺑﺖ ﺑﺎﺣﺘﺠـﺎج اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﻤﺮوﯾﺎت ان اﻟﺰاﻣﺎ ﻣﯽرﺳـﺪ راه ﻧﮑﻮص و ﻓﺮار اﺗﺒﺎﻋﺎ ﻟﺸـﯿﻮﺧﻬﻢ اﻟﮑﺒﺎر ﭘﯿﺶ‬‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺻـﺪ و دو ﻧﮑﻮل و اﻋﺮاض و ﻋـﺪول از ﻣﺮوﯾـﺎت روات ﺻـﺤﺎح و رﺟﺎل ﻣﻘﺒﻮﻟﯿﻦ ﺧﻮﯾﺶ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨـﺪ و ﺑﮑﻤﺎل ﺣﯿﺎ و اﻧﺼﺎف در‬‫ﭘﻮﺳﺘﯿﻦ ﺷﺎن اﻓﺘﺎده اﯾﺸﺎن را ﮐﻤﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ زﯾﺮ ﻣﺸﻖ ﻗـﺪح و ﺟﺮح و ﻣﻼم ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ و ﻣﻊ ذﻟﮏ ﮐﻠﻪ اﮔﺮ ﺑﻔﺮض ﻏﯿﺮ واﻗﻊ اﺟﻠـﺢ ﻣﻘـﺪوح و‬‫ﻣﺠﺮوح ﻫﻢ ﺑﺎﺷـﺪ و ﺑﻬﯿـﭻ وﺟﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ او ﺛـﺎﺑﺖ ﻧﺸﻮد ﺑـﺎز ﻫﻢ اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﻀـﻌﻒ او ﺑﺮ ﺑﻄﻼـن ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﮐﻪ ﻣـﺪﻟﻮل ﺻـﺮﯾﺢ ﮐﻼم‬‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﺘﺤﺬﻟﻘﺴﺖ از ﻋﺠﺎﺋﺐ اﺳـﺘﺪﻻﻻت و ﻏﺮاﺋﺐ اﺣﺘﺠﺎﺟﺎﺗﺴﺖ ﭼﻪ ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻄﺎل ﺣﺪﯾﺚ ﮐﺴـﯽ ﺑﺴـﺒﺐ ﺿﻌﯿﻒ و ﻣﻘﺪوح‬‫ﺑﻮدن او از دأب ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ و ﻃﺮﯾﻘﻪ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﺑﻐﺎﯾﺖ ﺑﻌﯿﺪ و ﭼﻨﯿﻦ ﺟﺴﺎرت ﺳﺮاﺳﺮ ﺧﺴﺎرت از اﻫﻞ ﻓﻀﻞ و ﻋﻠﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪445 :‬‬‫ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻧﺎﺳﺪﯾﺪ أ ﻟﯿﺲ ﻓﯿﮑﻢ رﺟﻞ رﺷـﯿﺪ و ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺘﺎﻧﺖ ﺑﯿﺎن ﺣﻘﯿﺮ ﺑﺮ ادﻧﯽ ﻣﻤﺎرس ﻓﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮ و ﻣﺴـﺘﻨﯿﺮﺳﺖ ﻟﮑﻦ ﺑﺤﻤﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﻌﺎم ﻧﺺ ﺑﺮﯾﻦ ﻣﺮام از ﺑﻌﺾ اﺳﺎﻃﯿﻦ اﻋﻼم ذﮐﺮ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻢ و ﺑﺒﯿﺎن ﺑﻌﺾ اﻓﺎداﺗﺸﺎن ﻗﺼﺐ اﻟﺴﺒﻖ در ﺗﺨﺠﯿﻞ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﺒﯿﻞ ﻣﯽرﺑﺎﯾﻢ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺳﺒﮑﯽ در ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ و إذا ﺿﻌﻒ اﻟﺮﺟﻞ ﻓﯽ اﻟﺴﻨﺪ ﺿﻌﻒ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﺟﻠﻪ و ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻓﯽ ذﻟﮏ‬‫دﻻﻟﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻄﻼﻧﻪ ﺑﻞ ﻗﺪ ﯾﺼّﺢ ﻣﻦ اﺧﺮي و ﻗﺪ ﯾﮑﻮن ﻫﺬا اﻟﻀـﻌﯿﻒ ﺻﺎدﻗﺎ و اﻣﯿﻨﺎ ﻓﯽ ﻫﺬه اﻟﺮواﯾﮥ ﻓﻼ ﯾﺪّل ﻣﺠّﺮد ﺗﻀـﻌﯿﻔﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻄﻼن ﻣﺎ‬‫ﺟﺎء ﺑﻪ ازﯾﻦ اﻓﺎده ﻋﻼﻣﻪ ﺳـﺒﮑﯽ واﺿﺢ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ در ﺳﻨﺪ ﺣﺪﯾﺜﯽ راوي ﺿﻌﯿﻒ ﺑﺎﺷﺪ آن ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺴﺒﺐ اﯾﻦ راوي ﺿﻌﯿﻒ ﺧﻮاﻫﺪ‬‫ﺷـﺪ ﻟﮑﻦ درﯾﻦ اﻣﺮ دﻻـﻟﺘﯽ ﺑﺮ ﺑﻄﻼـن آن ﻧﺨﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﺑﻠﮑﻪ ﮔـﺎه ﻫﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ از ﻃﺮﯾﻖ دﯾﮕﺮ ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺎﺷـﺪ و ﮔﺎه ﻫﺴﺖ ﮐﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 268‬از ‪359‬‬‫ﺷﺨﺺ ﺿـﻌﯿﻒ درﯾﻦ رواﯾﺖ ﺻﺎدق و اﻣﯿﻦ ﺑﺎﺷـﺪ ﭘﺲ ﻣﺠّﺮد ﺗﻀـﻌﯿﻒ او دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺑﺎﻃﻞ ﺑﻮدن رواﯾﺖ او ﻧﺨﻮاﻫـﺪ ﮐﺮد ﭘﺲ اﮔﺮ اﺟﻠﺢ‬‫ﺿﻌﯿﻒ و ﻣﻘـﺪوح ﻫﻢ ﻣﻔﺮوض ﻏﺎﯾـﮥ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺒﺎب اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺿـﻌﻒ ﻃﺮﯾﻘﯽ ﮐﻪ در ان اﺟﻠـﺢ واﻗﻊ ﺷـﺪه ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷﺪ ﻟﮑﻦ ﺑﺎﯾﻦ‬‫ﺳﺒﺐ ﺣﮑﻢ ﺑﻪ ﺑﻄﻼن ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ اﺑﻄﺎل ﺑﺎﯾﻦ ﺧﯿﺎل ﺳﺮاﺳﺮ ﺗﻬﻮر و اﺿﻼﻟﺴﺖ ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي در ﺷﺮح‬‫ﺳﻔﺮ اﻟـّﺴ ﻌﺎدة ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ارﺑﺎب اﻧﺘﻘﺎد ﺣـﺪﯾﺚ ﺟﻤﺎﻋﺘﯽاﻧـﺪ ﮐﻪ درﯾﻦ ﺑﺎب ﻏﻠﻮ و اﻓﺮاط دارﻧﺪ و ﺑﺮاه ﺗﻌّﺼﺐ و ﺗﻌﺠﯿﻞ روﻧﺪ و‬‫ﺑﺎﻧـﺪك ﺗﻮّﻫﻤﯽ و ﺷﺎﺋﺒﻪ وﻫﻤﯽ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﻮﺿﻊ ﮐﻨﻨـﺪ و ﺑﺪان ﻣﺒﺎدرت ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻣﺜﻞ اﺑﻦ ﺟﻮزي و اﻣﺜﺎل وي ﮐﻪ ﺑﻤﺠّﺮد آﻧﮑﻪ ﺑﻌﺾ ﻣﺮدم در‬‫ﺑﻌﺾ روات اﺣـﺎدﯾﺚ ﺗﮑّﻠﻢ ﮐﺮده ﻣﺜﻞ آﻧﮑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﻼن ﺿـﻌﯿﻒ ﯾﺎ ﻟﯿﺲ ﺑﻘﻮّي ﯾﺎ ﻣﺘﺮوك ﯾﺎ ﻣﻄﻌﻮن و اﻣﺜﺎل ذﻟﮏ ﺣﮑﻢ ﺑﻮﺿﻊ ﮐﺮدهاﻧﺪ‬‫و ﺣﺎل آﻧﮑﻪ ان اﺣﺎدﯾﺚ از ان ﻗﺒﯿﻞ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻗﻠﻮب ﺑﺒﻄﻼن آن ﺷﻬﺎدت دﻫﺪ و ﻧﻪ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﮐﺘﺎب و اﺟﻤﺎﻋﺴﺖ و ﻣﻨﮑﺮ ﻧﯿﺴﺖ او را ﻋﻘﻞ‬‫و ﻧﻘـﻞ و دﻟﯿﻠﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺮ وﺿـﻊ وي ﻣﮑﺮ ﺗﮑّﻠﻢ ﺑﻌﺾ در راوي و اﯾﻦ ﻧﯿﺰ ﻣﺠـﺎزﻓﺖ و اﻓﺮاط و ﺗﺠـﺎوز از ﺣـﺪﺳﺖ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت در‬‫ﮐﻤـﺎل وﺿﻮﺣﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﮔﻔﺘﻦ ﺣـﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ ﺑﻌﺾ ﻣﺮدم در ﺑﻌﺾ روات آن ﺗﮑﻠّﻢ ﮐﺮده ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﻣﺜﻞ آﻧﮑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﺿـﻌﯿﻒ ﯾﺎ‬‫ﻟﯿﺲ ﺑﻘﻮي ﯾﺎ ﻣﺘﺮوك ﯾﺎ ﻣﻄﻌﻮن و اﻣﺜﺎل ذﻟﮏ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﺠﺎﻧﺒﺖ ﺗﺎﻣﻞ و اﺣﺘﯿﺎط و ﻏﯿﻦ ﻏﻠﻮ و اﻓﺮاط و ﺗﻌّﺼﺐ ﻣﺸﻮم و ﺗﻮﻫﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪446 :‬‬‫ﻣﺬﻣﻮﻣﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ ﺑﺎﻟﻔﺮض اﺟﻠﺢ ﺑﺎﯾﻦ اوﺻﺎف ﻣﺘﺼﻒ ﻫﻢ ﺑﺎﺷﺪ و ﻗﺪح و ﺟﺮح او ﮐﻪ از ﺑﻌﺾ ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﺳﺮ زده ﻣﻘﺒﻮل ﻫﻢ دارﯾﻢ ردّ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ او ﻣﻤـﺎرات ﺻـﺮﯾﺤﻪ و ﻣﮑـﺎﺑﺮه ﻗﺒﯿﺤﻪ و ﻋﺼﺒﯿﺖ ﺑـﺎﺋﺮه و ﻣﺠﺎزﻓﺖ ﺧﺎﺳـﺮه ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و ﺟﻼل اﻟـﺪﯾﻦ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در رﺳﺎﻟﻪ اﺛﺒﺎت‬‫ﻓﻀﯿﻠﺖ ﻗﺮون ﺛﻼﺛﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﺻﺤﺎﺑﻪ و ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ و اﺗﺒﺎع ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ اّوﻻ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﺎل اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ ﻓﯽ ﻣﻌﺠﻤﻪ اﻟﺼـﻐﯿﺮ ﺣﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ اﻟﻘّﺼﺎص ﻋﻦ دﯾﻨﺎر ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻮﻟﯽ اﻧﺲ ﺣﺪﺛﻨﯽ اﻧﺲ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ ﻗﺎل‬‫ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻃﻮﺑﯽ ﻟﻤﻦ رآﻧﯽ و ﻣﻦ راي ﻓﯿﻤﻦ رآﻧﯽ و ﻣﻦ راي ﻣﻦ راي ﻣﻦ رآﻧﯽ‬‫ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﯽ ﺟﺰء ﺧﺮﺟﻪ ﻟﺒﻌﺾ ﺷـﯿﻮﺧﻪ ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺿـﻌﯿﻒ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻧﺲ رواه ﻋﻨﻪ دﯾﻨﺎر و اﺑﻮ ﻫﺪﺑﮥ و ﻣﻮﺳﯽ اﻟﻄﻮﯾﻞ و‬‫اﻟﺜﻼﺛـﮥ ﺿـﻌﻔﺎء و ﺑﻌـﺪ آن ﻃﺮق ﻋﺪﯾـﺪه ﺑﺮاي اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﺟّﺪ و ﺟﻬﺪ ﺑﻠﯿﻎ در اﺛﺒﺎت آن ﻧﻤﻮده و ﺑﻌﺪ آن ﮔﻔﺘﻪ ﻓﺼﻞ ﺟﺮت‬‫ﻋـﺎدة اﻷﺋّﻤـ ﮥ ان اﻟﺤـﺪﯾﺚ إذا ﮐـﺎن ﺛﺎﺑﺘـﺎ ﻋﻨـﺪﻫﻢ ﯾﺮووﻧﻪ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ ﻓﯿﻬﺎ ﻣﻦ ﺗﮑّﻠﻢ ﻓﯿﻪ ﺑﻘﺼـﺪ اﻟﻌﻠﻮ ﮐﻤﺎ ﻧﻘﻠﻮا ان ﻣﺴـﻠﻤﺎ ﻋﯿﺐ ﻋﻠﯿﻪ ﺗﺨﺮﯾﺞ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺳﻮﯾﺪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﻓﯽ اﻟﺼﺤﯿﺢ و ﻫﻮ ﻣﺘﮑّﻠﻢ ﻓﯿﻪ ﻓﻘﺎل ﻓﻤﻦ اﯾﻦ ﮐﻨﺖ اﺗﯽ ﺑﻨﺴﺨﮥ ﺣﻔﺺ ﺑﻦ ﻣﯿﺴﺮة ﺑﻌﻠّﻮ ﻓﺎذا اﻃﻤﺎﻧﺖ ﻧﻔﻮﺳﻬﻢ ﺑﺜﺒﻮت‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻟﻢ ﯾﺒﺎﻟﻮا ﺑﺮواﯾﺘﻪ ﻣﻦ أّي ﻃﺮﯾﻖ ﮐﺎن ﻟﻬـﺬا اﻟﻐﺮض و اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ روي ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ دﯾﻨﺎر ﻟﻌﻠّﻮه ﻓﺎﻧّﻪ وﻗﻊ ﻟﻪ ﺛﻼﺛﯿﺎ و ﻗﻠﺒﻪ‬‫ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﺜﺒﻮت اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻃﺮق اﺧﺮي ﻓﻼ ﯾﺨﺸـﯽ ﻣﻦ ﻏﺎﺋﻠـﮥ دﯾﻨﺎر ﺛﻢ اﻃﺒﻖ اﻟﻤﺤـﺪﺛﻮن ﺑﻌـﺪه ﻋﻠﯽ ﺗﺨﺮﯾﺠﻪ ﮐﺬﻟﮏ ﻷﻧّﻪ وﻗﻊ ﻟﻤﻦ ﺑﻌﺪه‬‫رﺑﺎﻋﯿﺎ ﺛﻢ ﺧﻤﺎﺳـّﯿﺎ ﺛﻢ ﺳﺪاﺳﯿﺎ ﺛﻢ ﺳﺒﺎﻋّﯿﺎ ﺛﻢ ﺛﻤﺎﻧّﯿﺎ ﺛﻢ ﺗﺴﺎﻋّﯿﺎ اﻟﯽ ان وﻗﻊ ﻟﻨﺎ ﻋﺸﺎرّﯾﺎ و ﻗﺪ اﺷﺎر اﻟﯽ ذﻟﮏ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻓﯽ ﻣﺴﺘﺪرﮐﻪ ﺣﯿﺚ رواه‬‫ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺚ أﺑﯽ اﻣﺎﻣـﮥ و ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺸـﺮ و ﺻـﺤﺤﻪ ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺜﻬﻤﺎ و ﻗﺎل ﻗـﺪ روي ﺑﺎﺳﺎﻧﯿﺪ ﻧﻮﻟّﯿﻨﮥ؟؟؟ ﻋﻦ اﻧﺲ و اﻗﺮﺑﻬﺎ اﻟﯽ‬‫اﻟﺼـﺤﮥ ﺣـﺪﯾﺚ أﺑﯽ اﻣﺎﻣﮥ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺸـﺮ ﻓﺎﺷﺎر اﻟﯽ ﻋﻠّﻮ اﺳﺎﻧﯿﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﻧﺲ ﻣﻊ ﺿـﻌﻔﻬﺎ و ﺻـﺤﮥ اﻟﻤﺘﻦ ﻣﻦ رواﯾﮥ ﻏﯿﺮه ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺣﺪﯾﺜﯽ ﻧﺰد اﺋّﻤﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺒﺎﻻت ﻧﻤﯽﮐﻨﻨﺪ ﺑﺮواﯾﺖ آن از ﻫﺮ ﻃﺮﯾﻖ ﮐﻪ ﺑﺎﺷﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪447 :‬‬‫ﭘﺲ ﭼﻮن ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺎﺳﺎﻧﯿـﺪ ﻣﺘﻌﺪده ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ اﮔﺮ ﺑﺎﻟﻔﺮض اﺟﻠﺢ ﻣﻘﺪوح ﻫﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﺿـﺮري ﺑﺜﺒﻮت ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻤﯽرﺳﺪ و اﮔﺮ ﺿـﻌﻒ‬‫اﺟﻠﺢ ﺑﺮ ﺗﻘﺪﯾﺮ ﺗﺴـﻠﯿﻢ ﺳﺒﺐ ﺗﻀﻌﯿﻒ اﺻﻞ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﮔﺮدد اﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﻓﻀﯿﻠﺖ ﻗﺮون ﺛﻼﺛﻪ ﻣﯽآرﻧﺪ و ﺑﺮ اﺛﺒﺎت آن‬‫ﻫﻤﺖ ﻣﯽﮔﻤﺎرﻧـﺪ ﮐﻨﺴﺞ اﻟﻌﻨﮑﺒﻮت و ارق ﻣﻦ ورق اﻟﺘﻮت ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻻ ﯾﺮﺿـﯽ ﺑﻪ اﻻ اﻟﻤﺤﻤﻮم اﻟﻤﺎﻧﻮس؟؟؟ اﻟﻤﺒﻬﻮت او اﻟﻤﻌﺎﻧﺪ‬‫اﻟﺸﺎﺣﻦ اﻟﻤﻤﻘﻮت و ﺷـﻤﺲ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﺪﻋﻮ ﺑﻌﺒﺪ اﻟﺮؤف اﻟﻤﻨﺎوي ﺑﻦ ﺗﺎج اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ در ﻓﯿﺾ اﻟﻘﺪﯾﺮ ﺷـﺮح ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺼﻐﯿﺮ در‬‫ﺷﺮح‬‫ﺣﺪﯾﺚ آدم ﻓﯽ اﻟﺴﻤﺎء اﻟﺪﻧﯿﺎ ﺗﻌﺮض ﻋﻠﯿﻪ اﻋﻤﺎل ذّرﯾﺘﻪ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 269‬از ‪359‬‬‫ﮔﻔﺘﻪ و اﺳﻨﺎده ﺿﻌﯿﻒ ﻟﮑﻦ اﻟﻤﺘﻦ ﺻﺤﯿﺢ ﻓﺎﻧﻪ ﻗﻄﻌﮥ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻻﺳﺮاء اﻟﺬي اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺸﯿﺨﺎن ﻋﻦ اﻧﺲ ﻟﮑﻦ ﻓﯿﻪ ﺧﻠﻒ ﻓﯽ اﻟﺘﺮﺗﯿﺐ ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ آدم ﻓﯽ اﻟﺴﻤﺎء اﻟﺪﻧﯿﺎ ﺗﻌﺮض ﻋﻠﯿﻪ اﻋﻤﺎل ذّرّﯾﺘﻪ‬‫ﻫﺮ ﭼﻨـﺪ اﺳـﻨﺎدي ﮐﻪ ﺑـﺎن ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﺿـﻌﯿﻒ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﻟﮑﻦ ﻣﺘﻦ آن ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ ﭼﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻗﻄﻌﻪاﯾﺴﺖ از ﺣـﺪﯾﺚ اﺳـﺮا ﮐﻪ آن را‬‫ﺷﯿﺨﯿﻦ از اﻧﺲ اﺧﺮاج ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﻟﮑﻦ در ان در ﺗﺮﺗﯿﺐ اﺧﺘﻼـﻓﯽ ﻫﺴﺖ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔـﺎه اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣـﻊ ﺿـﻌﻒ اﻻﺳـﻨﺎد و ﺧﻠﻒ ﻟا ـﺘﺮﺗﯿﺐ‬‫ﺑﺴـﺒﺐ آﻧﮑﻪ ﻗﻄﻌﻪاﯾﺴﺖ از ﺣﺪﯾﺚ اﺳـﺮا ﮐﻪ آن را ﺷـﯿﺨﯿﻦ اﺧﺮاج ﮐﺮدهاﻧﺪ ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺎﺷﺪ اﮔﺮ ﺑﺎﻟﻔﺮض ﺳﻨﺪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ از اﺟﻠﺢ‬‫ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﺿـﻌﯿﻒ ﻫﻢ ﺑﺎﺷـﺪ ﻧﻔﺲ ﺣﺪﯾﺚ ﺿـﻌﯿﻒ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد زﯾﺮا ﮐﻪ اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﺛﻘﺎت و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ اﺛﺒﺎت ﺑﺴـﻨﺪي ﻏﯿﺮ ازﯾﻦ‬‫ﺳﻨـﺪ رواﯾﺖ آن ﻓﺮﻣﻮده و ﺗﻨﺼـﯿﺺ و ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺑﺼـﺤﺖ آن ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ ﻗﻄﻌـﺎ و ﺟﺰﻣـﺎ و ﯾﻘﯿﻨـﺎ و ﺣﺘﻤﺎ ﻻﺋﻖ ﻗﺒﻮل و اﻋﺘﻤﺎد و ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﺒﺎر و‬‫اﺳﺘﻨﺎد ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﯿﺰ ﻣﻨﺎوي در ﻓﯿﺾ اﻟﻘﺪﯾﺮ در ﺷﺮح ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺼﻐﯿﺮ در ﺷﺮح‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﮐﻞ اﻟﺮﺑﺎ و ﻣﻮّﮐﻠﻪ و ﮐﺎﺗﺒﻪ و ﺷﺎﻫﺪاه اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻪ اﻟﺤـﺎرث اﻻـﻋﻮر ﻗـﺎل اﻟﻬﯿﺜﻤﯽ ﺑﻌـﺪ ﻋﺰوه ﻻـﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ و اﺣﻤـﺪ و اﻟﻄـﺒﺮاﻧﯽ و ﻓﯿﻪ اﻟﺤـﺎرث اﻻـﻋﻮر ﺿـﻌﯿﻒ و ﻗـﺪ وﺛـﻖ و ﻋﺰاه‬‫اﻟﻤﻨـﺬري ﻻﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ و اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و اﺣﻤﺪ ﺛﻢ ﻗﺎل رووه ﮐّﻠﻬﻢ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد اﻻ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﮥ ﻓﻌﻦ ﻣﺴـﺮوق ﻋﻦ اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد و اﺳـﻨﺎد اﺑﻦ‬‫ﺧﺰﯾﻤـﮥ ﺻـﺤﯿﺢ اﻧﺘﻬﯽ ﻓﺎﻫﻤـﻞ اﻟﻤﺼـّﻨﻒ اﻟﻄﺮﯾﻖ اﻟﺼـﺤﯿﺢ و ذﮐﺮ اﻟﻀـﻌﯿﻒ و رﻣﺰ ﻟﺼـﺤﺘﻪ ﻓـﺎﻧﻌﮑﺲ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﺤﺎﺻﻞ اﻧﻪ روي ﺑﺎﺳـﻨﺎدﯾﻦ‬‫اﺣﺪﻫﻤﺎ ﺻﺤﯿﺢ و اﻵﺧﺮ ﺿﻌﯿﻒ ﻓﺎﻟﻤﺘﻦ ﺻﺤﯿﺢ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ در ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺳﻨﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪448 :‬‬‫ﺣـﺪﯾﺚ اﮐﻞ اﻟﺮﺑﺎ و ﻣﻮﮐﻠﻪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺣﺎرث اﻋﻮر واﻗﻊ ﺷـﺪه و او ﺿـﻌﯿﻔﺴﺖ و اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را ﻣﻨـﺬري ﺑﺎﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﻪ و اﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و اﺣﻤﺪ‬‫ﻧﺴـﺒﺖ ﻧﻤـﻮده و ﺑﻌـﺪ آن ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ ﻫﻤﻪﺷـﺎن اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را از ﺣـﺎرث اﻋـﻮر رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ اﻻـ اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﻪ ﭘﺲ او از ﻣﺴـﺮوق از اﺑﻦ‬‫ﻣﺴـﻌﻮد رواﯾﺖ ﮐﺮده و اﺳـﻨﺎد اﺑﻦ ﺧﺰﯾﻤﻪ ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ و ﻣﻨﺎوي ﺑﻌﺪ ﺑﯿﺎن اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ ﺣﺎﺻﻞ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺪو اﺳـﻨﺎد‬‫رواﯾـﺖ ﮐﺮده ﺷـﺪ ﯾﮑﯽ از ان ﺻـﺤﯿﺢ و دﯾﮕﺮي ﺿـﻌﯿﻔﺴﺖ ﭘﺲ ﻣﺘـﻦ اﯾـﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ ﻓﻬـﺬا ﻧّﺺ آﺧﺮ ﻣـﻦ اﻟﻤﻨـﺎوي ﻟا ﺤـﺎوي‬‫ﻟﻤﺪارك اﻟّﺴﺒﺮ و اﻟﺘﻨﻘﯿﺐ ﻋﻠﯽ ﻣﻄﻠﻮﺑﻨﺎ اﻟﺰاﻫﺮ اﻟﻤﺤﻘﻖ ﺑﺎ اﻟﺒﻨﯿﺎن اﻟﻤﺼﯿﺐ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ در روض ﺑﺎﺳﻢ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﻨﻮوي رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﺜـﺎﻧﯽ ان ﯾﮑﻮن ذﻟﮏ أي رواﯾـﮥ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ ﻋﻦ ﺑﻌﺾ ﻣﻦ اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯽ ﺟﺮﺣﻪ و ﺗﻮﺛﯿﻘﻪ واﻗﻌﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﺘﺎﺑﻌﺎت و اﻟﺸﻮاﻫـﺪ و ﻗـﺪ اﻋﺘﺒﺮ‬‫اﻟﺤﺎﮐﻢ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺎﻟﻤﺘﺎﺑﻌﮥ و اﻻﺳﺘﺸـﻬﺎد ﻓﯽ اﺧﺮاﺟﻪ ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ ﻟﯿﺴﻮا ﻣﻦ ﺷـﺮط اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻄﺮ اﻟﻮراق و ﺑﻘﯿﮥ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ و ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﯾﺴﺎر و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻌﻤﺮي و اﻟﻨﻌﻤﺎن ﺑﻦ راﺷـﺪ و اﺧﺮج ﻣﺴـﻠﻢ ﻋﻨﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺸﻮاﻫـﺪ ﻓﯽ اﺷـﺒﺎه ﻟﻬﻢ ﮐﺜﯿﺮﯾﻦ ﻗﻠﺖ و ﻗﺪ‬‫ﺻﺮح ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻬـﺬا ﮐﻤﺎ ﯾﺎﺗﯽ ﻓﯽ اﻟﻮﺟﻪ اﻟﺮاﺑﻊ و ﻗﺪ اﺳـﺘﺨﺮﺟﺖ ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﯽ اﻟﺒﺨﺎري ﻣﻦ وﺟﻪ ﺻـﺤﯿﺢ و ﻫﻮ اﻧﻪ ﻗﺪ ﻧﺺ ﻋﻠﯽ ﺗﻀـﻌﯿﻒ‬‫ﺟﻤﺎﻋـﮥ ﯾﺮوي ﻋﻨﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺢ ذﮐﺮ ذﻟﮏ اﻟـّﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ ﺗﺮاﺟﻤﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﻤﯿﺰان و ﻟﻢ ﯾـﺬﮐﺮ ان اﻟﺒﺨﺎري اﺧﺮج ﺣـﺪﯾﺜﻬﻢ ﻣﺘﺎﺑﻌـﮥ ﻓﺪل ﻫﺬا‬‫ﻋﻠﯽ ان ﺻﺎﺣﺒﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻗﺪ ﯾﺨﺮﺟﺎن ﻣﻦ اﻟﻄﺮﯾﻘﮥ اﻟّﺘﯽ ﻓﯿﻬﺎ ﺿـﻌﻒ ﻟﻮﺟﻮد ﻣﺘﺎﺑﻌﺎت و ﺷﻮاﻫﺪ ﺗﺠﺒﺮ ذﻟﮏ اﻟﻀـﻌﻒ و ان ﻟﻢ ﯾﻮردا ﺗﻠﮏ‬‫اﻟﻤﺘﺎﺑﻌﺎت و اﻟﺸﻮاﻫـﺪ ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﻗﺼـﺪا ﻟﻼﺧﺘﺼﺎر و اﻟﺘﻐﺮﯾﺐ ﻋﻠﯽ ﻃﻠﺒـﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﻣﻊ ان ﺗﻠﮏ اﻟﻤﺘﺎﺑﻌﺎت و اﻟﺸﻮاﻫـﺪ ﻣﻌﺮوﻓﮥ ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺐ‬‫اﻟﺒﺴﯿﻄﮥ و اﻟﻤﺴﺎﻧﯿﺪ اﻟﻮاﺳﻌﮥ و رﺑّﻤﺎ اﺷﺎر ﺑﻌﺾ ﺷﺮاح اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ اﻟﯽ ﺷﯽء ﻣﻨﻬﺎ ﻗﺎل اﻟﻨﻮري اﻟﺜﺎﻟﺚ ان ﯾﮑﻮن ﺿﻌﻒ اﻟﻀﻌﯿﻒ اﻟﺬي اﺣﺘﺞ‬‫ﺑﻪ ﻃﺮأ ﺑﻌـﺪ اﺧـﺬه ﻋﻨﻪ ﺑﺎﺧﺘﻼط ﺣـﺪث ﻋﻠﯿﻪ ﻏﯿﺮ ﻗﺎدح ﻓﯿﻤﺎ رواه ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﻓﯽ زﻣﻦ اﺳـﺘﻘﺎﻣﺘﻪ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ وﻫﺐ اﺑﻦ‬‫اﺧﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ وﻫﺐ ﻓﺬﮐﺮ اﻧّﻪ اﺧﺘﻠﻂ ﺑﻌﺪ اﻟﺨﻤﺴﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﺑﻌﺪ ﺧﺮوج ﻣﺴﻠﻢ ﻣﻦ ﻣﺼﺮ و ﻫﻮ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﮐﺴﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﺮوة و ﻋﺒﺪ اﻟﺮّزاق‬‫و ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ ﻣﻤﻦ اﺧﺘﻠﻂ آﺧﺮا‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪449 :‬‬‫و ﻟﻢ ﯾﻤﻨﻊ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﺻﺤﮥ اﻻﺣﺘﺠﺎج ﻓﯽ اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ ﺑﻤﺎ اﺧﺬ ﻋﻨﻬﻢ ﻗﺒﻞ ذﻟﮏ اﻟﺮاﺑﻊ ان ﯾﻌﻠﻮ ﺑﺎﻟﺸﯿﺨﮥ؟؟؟‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 270‬از ‪359‬‬‫اﻟﻀـﻌﯿﻒ اﺳـﻨﺎده و ﻫﻮ ﻋﻨـﺪه ﻣﻦ رواﯾﮥ اﻟﺜﻘﺎت ﻧﺎزل ﻓﯿﻘﺘﺼـﺮ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺎﻟﯽ و ﻻ ﯾﻄﻮل ﺑﺎﺿﺎﻓﮥ اﻟﻨﺎزل إﻟﯿﻪ ﻣﮑﺘﻔﯿﺎ ﺑﻤﻌﺮﻓﮥ اﻫﻞ اﻟﺸﺄن ذﻟﮏ و‬‫ﻫـﺬا اﻟﻌﺬر ﻗﺪ روﯾﻨﺎه ﺗﻨﺼـﯿﺼﺎ ﻋﻦ ﻣﺴـﻠﻢ و ﻫﻮ ﺧﻼف ﺣﺎﻟﻪ ﻓﯿﻤﺎ رواه ﻋﻦ اﻟﺜّﻘﺎت اّوﻻ ﺛﻢ اﺗﺒﻌﻬﻢ ﺑﻤﻦ دوﻧﻬﻢ ﻣﺘﺎﺑﻌﮥ و ﮐﺎن ذﻟﮏ وﻗﻊ ﻣﻨﻪ‬‫ﺑﺤﺴﺐ ﺣﻀﻮر ﺑﺎﻋﺚ اﻟﻨﺸﺎط و ﻏﯿﺒﺘﻪ روﯾﻨﺎ ﻋﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو اﻟﺒﺮذﻋﯽ اﻧّﻪ ﺣﻀـﺮ اﺑﺎ زرﻋﮥ و ذﮐﺮ ﺻﺤﯿﺢ ﻣﺴﻠﻢ و اﻧﮑﺎر أﺑﯽ زرﻋﮥ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﺑﺮواﯾﺘﻪ ﻋﻦ اﺳـﺒﺎط ﺑﻦ ﺑﺸـﯿﺮ و ﻗﻄﻦ ﺑﻦ ﺗﺴﯿﺮ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﯿﺴﯽ اﻟﻤﺼﺮي اﻟﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﻘﺎل اﻧﻤﺎ ادﺧﻠﺖ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﺳﺒﺎط و ﻗﻄﻦ و اﺣﻤﺪ ﻣﺎ‬‫ﻗـﺪ رواه اﻟﺜﻘـﺎت ﻋﻦ ﺷـﯿﻮﺧﻬﻢ اﻻـ اﻧﻪ رﺑﻤـﺎ وﻗـﻊ اﻟّﯽ ﻋﻨﻬﻢ ﺑﺎرﺗﻔـﺎع و ﯾﮑﻮن ﻋﻨـﺪي رواﯾـﮥ اوﺛﻖ ﻣﻨﻬﻢ ﺑﻨﺰول ﻓﺎﻗﺘﺼـﺮ ﻋﻠﯽ ذﻟـﮏ و اﺧﺬ‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻌﺮوف ﻣﻦ رواﯾـﮥ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﻬـﺬا ﻣﻘﺎم وﻋﺮ و ﻗـﺪ ﻣﻬـﺪﺗﻪ ﺑﻮاﺿـﺢ ﻣﻦ اﻟﻘﻮل ﻟﻢ اره ﻣﺠﺘﻤﻌﺎ ﻟﻤﻮﻟﻒ و ﻟّﻠﻪ اﻟﺤﻤـﺪ اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﮐﻼم اﻟﻨﻮوي رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﯾـﺪل ﻋﻠﯽ اﻧﻪ ﻻ ﯾﻌﺘﺮض ﻋﻠﯽ ﺣﻔﺎظ اﻟﺤـﺪﯾﺚ إذا رووا ﺣـﺪﯾﺜﺎ ﻋﻦ ﺑﻌﺾ اﻟﻀـﻌﻔﺎء و اّدﻋﻮا ﺻـّﺤﺘﻪ‬‫ﺣﺘﯽ ﯾﻌﻠﻢ اﻧﻪ ﻻ ﺟﺎﺑﺮ ﻟﺬﻟﮏ اﻟﻀﻌﻒ ﻣﻦ اﻟﺸﻮاﻫﺪ و اﻟﻤﺘﺎﺑﻌﺎت و ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻫﺬا ﻋﺰﯾﺰه ﻻ ﯾﺤﺼﻞ اﻻ ﻟﻼﺋﻤﮥ اﻟﺘﺎﻣﮥ ﺑﻬﺬا اﻟﺸﺄن ﻓﻘﺪ روي ﺑﻌﺾ‬‫اﻟﺤﻔﺎظ اﻟﺨﺒﺮ ﻋﻦ اﻟﻨّﯿﻒ و اﻟﻌﺸـﺮﯾﻦ ﻣﻦ ﻣﺴﻨﺪ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺼﺪﯾﻖ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ ﻣﺎ ﻫﺬا و اﺣﺎدﯾﺚ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺼﺤﺎح ﻻ ﯾﺰﯾﺪ ﻋﻠﯽ‬‫ﺧﻤﺴـﯿﻦ ﺣـﺪﯾﺜﺎ او ﻻ ﯾﮑﻮن ﺧﻤﺴـﯿﻦ ﺣـﺪﯾﺜﺎ ﻓﻘﺎل ان اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﯾﮑﻮن ﻋﻨﺪي ﻣﻦ ﻣﺎﺋﮥ ﻃﺮﯾﻖ او ﻗﺎل إذا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻋﻨﺪي ﻣﻦ ﻣﺎﺋﮥ ﻃﺮﯾﻖ ﻓﻬﻮ‬‫ﻋﻨـﺪي ﯾﺘﻬﻢ او ﻧﺤﻮ ﻫـﺬا رواه اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ اﻟﺘﺬﮐﺮة و اﻟﻤﯿﺰان و ﻣﻦ اﻟﻐﺮاﺋﺐ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻤﻌﻨﯽ ان ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻤﻌﺮﻓﮥ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ ﯾﺬﮐﺮون‬‫ان‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻻﻋﻤﺎل ﺑﺎﻟﻨّﯿﺎت‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺮﯾﺐ ﻣﺎ رواه اﻟّﺎ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﺎب ﻣﻤﻦ ﻧّﺺ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﺒﺰار ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪه ﻓﺎﻧﻪ ذﮐﺮ اﻧﻪ ﻻ ﯾﺼﺢ اﻟّﺎ‬‫ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻤﺮ ﻗﺎل ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻌﺼﺮ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ و ﮐﺎﻧﻪ أراد ﺑﻬﺬا اﻟﻠﻔﻆ و اﻟﺴﯿﺎق و اﻻ ﻓﻘﺪ روﯾﻨﺎ ﻣﻌﻨﺎه ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻧﺲ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪450 :‬‬‫و ﻋﺒﺎدة ﺑﻦ اﻟّﺼﺎﻣﺖ و أﺑﯽ ذر و أﺑﯽ اﻟﺪرداء و أﺑﯽ اﻣﺎﻣﮥ و ﺻـﻬﯿﺐ و ﺳـﻬﻞ و ﺳﻌﺪ و اﻟﻨﻮاس ﺑﻦ ﺳﻤﻌﺎن و ﻏﯿﺮﻫﻢ و روﯾﻨﺎه ﺑﻠﻔﻆ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﻋﻤﺮ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و أﺑﯽ ﺳـﻌﺪ اﻟﺨﺪري و أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮه و اﻧﺲ و اﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد و اﻏﺮب ﻣﻦ ﻫﺬا ان اﺑﻦ اﻟﺼﻼح ﻣﻊ اﻣﺎﻣﺘﻪ و‬‫ﺳﻌﮥ ﻣﻌﺮﻓﺘﻪ ﻣّﺜﻞ ﻣﺎ ﯾﻨﻔﺮد ﺑﻪ اﻟﺜﻘﮥ ﻣﻦ اﻟﺰﯾﺎدة‬‫ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑﻤـﺎ رواه ﻣﺎﻟـﮏ ﻋﻦ ﻧـﺎﻓﻊ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﻤﺮ ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺮض زﮐﺎة اﻟﻔﻄﺮ ﻣﻦ رﻣﻀﺎن ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﺣّﺮ او‬‫ﻋﺒﺪ ذﮐﺮا و اﻧﺜﯽ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ‬‫ﻓـﺬﮐﺮ اﺑﻦ اﻟـّﺼ ﻼح و ﻫﻮ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻤﻌﺮﻓـﮥ ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ ان ﻣﺎﻟﮑﺎ اﻧﻔﺮد ﺑﻠﻔﻆ ﻣﻦ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ان ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ و اﯾﻮب و‬‫ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ رووا ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻦ ﻧﺎﻓﻊ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻐﯿﺮ ﻫﺬه اﻟﺰﯾﺎدة ﻗﺎل زﯾﻦ اﻟّﺪﯾﻦ اﺑﻦ اﻟﻌﺮاﻗﯽ ﻫﺬا اﻟﻤﺜﺎل ﻏﯿﺮ ﺻﺤﯿﺢ ﻓﻘﺪ ﺗﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﮑﺎ ﻋﻠﯽ‬‫ذﻟـﮏ ﻋﻤﺮ ﻋﻦ ﻧـﺎﻓﻊ و اﻟﻀـﺤﺎك ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن و ﯾﻮﻧﺲ ﺑﻦ ﯾﺰﯾـﺪ و ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو اﻟﻤﻌﻠﯽ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ و ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻓﺮﻗـﺪ و اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯽ‬‫زﯾﺎدﺗﻬﺎ ﻋﻠﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ و اﯾﻮب و ﮐﺬﻟﮏ‬‫اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻗﺎل ﻓﯽ ﺣﺪﯾﺚ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة اﻟﻤﺮﻓﻮع و ﻻ ﯾﺰال ﻋﺒﺪي ﯾﺘﻘﺮب اﻟّﯽ ﺑﺎﻟﻨﻮاﻓﻞ ﺣﺘﯽ اﺣﺒﻪ ﻓﺎذا اﺣﺒﺒﺘﻪ ﮐﻨﺖ ﺳـﻤﻌﻪ اﻟﺬي‬‫ﺳﻤﻊ ﺑﻪ و ﺑﺼﺮه اﻟﺬي ﺗﺒﺼﺮ ﺑﻪ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻗﺎل اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ اﻟﻤﯿﺰان ﻟﻮ ﻻ ﻫﯿﺒـﮥ اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﺼـﺤﯿﺢ ﻟﻌـّﺪوا ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﯽ ﻣﻨﮑﺮات ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ ﻣﺨﻠﺪ ذﮐﺮه ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﺘﻪ و رّد ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟـﺬﻫﺒﯽ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻓﻘﺎل ان ﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺧﺎﻟـﺪ ﺷﻮاﻫـﺪ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و روي ﻟﻪ ﺛﻠﺜـﮥ ﺷﻮاﻫﺪ اﺣﺪﻫﺎ ﻧﺤﻮه ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻫﺸﺎم اﻟﮑﻨﺎﻧﯽ ﻋﻦ اﻧﺲ‬‫رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﺛﺎﻧﯿﻬﺎ ﺑﺒﻌﻀﻪ ﻣﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻌﺎذ و ﺛﺎﻟﺜﻬﺎ ﻧﺤﻮه ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻋﺮوة ﻋﻦ ﻋﺎﺋﺸﮥ ﺑﺎﺳـﻨﺎد ﻻ ﺑﺎس ﺑﻪ ﻓﻬﺬا ﯾﺪﻟﮏ ﻋﻠﯽ ان اﻟﺤﮑﻢ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑﺎﻟﻐﺮاﺑـﮥ او اﻟﻨﮑﺎرة او اﻟﺸـﺬوذ ﻣﻘﺎم وﻋﺮ ﺗﺪﺣﺾ ﻓﯿﻪ اﻗﺪام اﺋﻤﮥ اﻟﺤﻔﺎظ ﻓﮑﯿﻒ ﺑﻐﯿﺮﻫﻢ ﻓﯿﻨﺒﻐﯽ ﻟﻠﻘﺎﺻـﺮﯾﻦ اﻻﻋﺘﺮاف ﻻﻫﻞ‬‫اﻻﺗﻘﺎن ﺑﺎﻻﻣﺎﻣـﮥ و اﻟﺘﻘـﺪم ﻓﯽ ﻋﻠﻮﻣﻬﻢ و ﮐّﻒ اﮐّﻒ اﻻﻋﺘﺮاض ﻋﻠﯽ اﻣﺎﻣﯽ اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ اﻟﺒﺨﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﻣﺜﺎﻟﻬﻤﺎ و ﻣﻦ وﻗﻒ ﻋﻠﯽ ﻗﺪح‬‫ﺑﻌﺾ رواﺗﻬﻤﺎ او ﺗﻌﻠﯿﻞ ﻟﺒﻌﺾ ﺣﺪﯾﺜﻬﻤﺎ و ﮐﺎن ذﻟﮏ ﻣﻦ اﻟﻨﺎدر اﻟﺬي ﻟﻢ ﯾﺘﻠﻖ ﺑﺎﻟﻘﺒﻮل ﻓﺎﻟﺬي ﯾﻘﻮي ﻋﻨﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 271‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪451 :‬‬‫وﺟﻮب اﻟﻌﻤـﻞ ﺑـﺬﻟﮏ ﻻن اﻟﻘـﺪح ﺑـﺬﻟﮏ ﻣﺤﺘﻤﻞ و اﻟﺜﻘـﮥ اﻟﻌﺎرف إذا ﻗﺎل ان اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺢ ﻋﻨـﺪه و ﺟﺰم ﺑـﺬﻟﮏ و ﻟﻢ ﺗﮑﻦ ﻟﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﺘﺼـﺤﯿﺢ ﻗﺎﻋـﺪة ﻣﻌﻠﻮﻣﮥ اﻟﻔﺴﺎد وﺟﺐ ﻗﺒﻮل ﺣﺪﯾﺜﻪ ﺑﺎﻻدﻟﮥ اﻟﻌﻘﻠﯿﮥ و اﻟﺴـﻤﻌﯿﮥ اﻟﺪاﻟﮥ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﻮل ﺧﺒﺮ اﻟﻮاﺣﺪ و ﻟﯿﺲ ذﻟﮏ ﺑﺘﻘﻠﯿﺪ ﻟﻪ ﺑﻞ ﻫﻮ‬‫ﻋﻤﻞ ﺑﻤﻘﺘﻀﯽ ﻣﺎ اوﺟﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻦ ﻗﺒﻮل اﺧﺒﺎر اﻟﺜﻘﺎت و ﻟﻮ ﮐﺎن ﻣﺠّﺮد اﻻﺣﺘﻤﺎل ﯾﻘﺪح ﻟﻄﺮﺣﻨﺎ ﺟﻤﯿﻊ اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺜﻘﺎت ﻻﺣﺘﻤﺎل اﻟﻮﻫﻢ‬‫و اﻟﺨﻄﺄ ﻓﯽ ﻟا ﺮواﯾﮥ ﺑﺎﻟﻤﻌﻨﯽ ﺑﻞ اﺣﺘﻤﺎل ﺗﻌّﻤﺪ اﻟﮑﺬب ﻻ ﯾﻤﻨﻊ اﻟﻘﺒﻮل ﻣﻊ ﻇﻦ اﻟﺼﺪق و‬‫ﻗﺪ ﺛﺒﺖ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻧﻪ ﮐﺎن إذا اﺗﻬﻢ اﻟﺮاوي ﺣّﻠﻔﻪ ﻓﺎذا ﺣﻠﻒ ﻟﻪ ﺻﺪﻗﻪ ﮐﻤﺎ رواه اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ ﺗﺬﮐﺮﺗﻪ و ﺣّﺴﻨﻪ‬‫و اﻻﻣﺎﻣﺎن اﻟﻤﻨﺼﻮر ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﺼـﻔﻮة و اﺑﻮ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﯽ اﻟﻤﺠﺮي ﻓﻬﺬا اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻊ ﺳﻌﮥ ﻋﻠﻤﻪ و ﻗﺮﯾﺐ ﻋﻬﺪه اﺣﺘﺎج‬‫اﻟﯽ اﻻﺧـﺬ ﺑﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﯾﺘﻬﻤﻪ و ﻻ ﯾﻄﯿﺐ ﻧﻔﺴﻪ ﺑﻘﺒﻮﻟﻪ اﻻ ﺑﻌـﺪ ﯾﻤﯿﻨﻪ ﻓﮑﯿﻒ ﺑﺎﻫﻞ اﻟﻘﺮن اﻟﺘﺎﺳﻊ إذا ﺗﻌﻨﺘﻮا ﻓﯽ اﻟﺮواﯾﮥ و ﻗﺪﺣﻮا ﻓﯽ ﺣﺪﯾﺚ‬‫أﺋّﻤـ ﮥ اﻻﺛﺮ و ﺗﻌﺮﺿﻮا ﻻﺑﻄﺎل ﻣﺎ ﺻـّﺤﺤﻪ ﮐﺒﺎر اﻟﺤﻔﺎظ أ ﻟﯿﺲ ذﻟﮏ ﯾﺆدي اﻟﯽ ﻣﺤﻮ آﺛﺎر اﻟﻌﻠﻢ و ﺳّﺪ اﺑﻮاب اﻟﻔﻘﻪ و ﻃﻤﺲ ﻣﻌﺎﻟﻢ اﻟّﺪﯾﻦ و‬‫ﻗـﺪ ﻗﺒﻞ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺣﺪﯾﺚ اﻻﻋﺮاﺑﯽ ﻓﯽ اﻟﺸـﻬﺎدة ﻋﻠﯽ ﻫﻼل رﻣﻀﺎن ﮐﻤﺎ ﺻـّﺤﺤﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ و ﻏﯿﺮه ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﺑﻦ‬‫ﻋّﺒﺎس و ﺗﻮاﺗﺮ ﻋﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ إﻧّﻪ ﺑﻌﺚ اﻟﺮﺳﻞ اﻟﯽ اﻵﻓﺎق ﻣﻌﻠﻤﯿﻦ و ﻣﺘﻌﻠﻤﯿﻦ ﻣﻊ ان اﻫﻞ اﻵﻓﺎق ﻟﻢ ﯾﮑﻮﻧﻮا ﻗﺪ ﺧﺴﺮ و‬‫رﺳـﻠﻪ إﻟﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﻃﺮﯾﻘﮥ اﻟﻤﺘﻌﻨﺘﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﺨﯿﺮة و ﻋﻠﻢ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ذﻟﮏ ﻣﻦ اﻟﻤﻔﺘﯽ و اﻟﻤﺴﺘﻔﺘﯽ و اﻟﺮاوي و اﻟﻤﺮوي ﻟﻪ‬‫و اﻟﻘﺎﺿـﯽ و اﻟﻤﻘﻀـﯽ ﻋﻠﯿﻪ و ﻟﻢ ﯾﻨﮑﺮ ﺷـﯿﺌﺎ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ اﺣـﺪ ﻣﻨﻬﻢ و اﻟﻌﺪاﻟـﮥ ﺷـﺮط ﻓﯽ ﺻـﺤﮥ اﻟﻔﺘﯿﺎ و اﻟﺮواﯾﮥ و اﻟﻘﻀﺎء و ﮐﺬﻟﮏ ﻗﺪ‬‫روي اﺑﻮ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﻤﻌﺘﻤـﺪ ﻋﻦ اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻧﻬﻢ ﮐﺎﻧﻮا ﯾﻘﺒﻠﻮن اﺣﺎدﯾﺚ اﻻﻋﺮاب ﻓﺮﺣﻢ اﻟﱠﻠﻪ اﻣﺮا ﺗﺮك‬‫اﻟﺘﻌﻤﻖ ﻓﯽ اﻻﻣﻮر و اﻗﺘﺪي ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺑﺎﺻﺤﺎﺑﻪ َﺧﯿَْﺮ ُأﱠﻣٍﮥ ُأْﺧِﺮَﺟْﺖ ﻟ ِﻠﱠﻨﺎِس‬‫رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ اﺟﻤﻌﯿﻦ و ﻋﻦ اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﻟﻬﻢ ﺑﺎﺣﺴﺎن اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﺪﯾﻦ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ اﮔﺮ ﺑﻌﺾ ﺣﻔﺎظ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪452 :‬‬‫رواﯾﺖ ﺣـﺪﯾﺜﯽ از ﺑﻌﺾ ﺿـﻌﻔﺎ ﮐﺮده ادﻋـﺎي ﺻـّﺤﺖ آن ﮐﻨﻨـﺪ ﻗﻮل اﯾﺸﺎن ﻗﺎﺑﻞ رّد و اﻋﺘﺮاض ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﻋﻠﻢ ﺑﻬﻤﺮﺳـﺪ ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ‬‫ﺟـﺎﺑﺮي ﺑﺮاي اﯾﻦ ﺿـﻌﯿﻒ از ﺷﻮاﻫـﺪ و ﻣﺘﺎﺑﻌﺎت ﻧﯿﺴﺖ و ﻣﻌﺮﻓﺖ اﯾﻦ اﻣﺮ ﻋﺰﯾﺰﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻪ ﻣﯽﺷﻮد ﻣﮕﺮ ﺑﺮاي اﺋﻤﻪ ﺣّﻔﺎظ ﮐﻪ اﻫﻞ‬‫دراﯾﺖ ﺑﺎﯾﻦﺷـﺎن ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﭘﺲ ﺑﻮﺿﻮح رﺳـﯿﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺑـﺎﻟﻔﺮض اﺟﻠـﺢ ﺿـﻌﯿﻒ ﻫﻢ ﺑﺎﺷـﺪ و ﺑـﺎز ﺗﺼـﺤﯿﺢ رواﯾﺖ او ﮐﺮده ﺷﻮد ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ و‬‫ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ را ﺑﺮ آن ﺟـﺎي اﻋﺘﺮاض و اﯾﺮاد ﻧﯿﺴﺖ و ﮐـﺎﺑﻠﯽ و ﺷﺎﻫﺼـﺎﺣﺐ و اﻣﺜﺎﻟﺸـﺎن را ﮐﺠـﺎ اﯾﻦ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺣﺎﺻـﻞ ﺷـﺪه ﮐﻪ ﻧﻔﯽ ﺷﻮاﻫـﺪ و‬‫ﻣﺘﺎﺑﻌﺎت ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ ﭼﻪ اﯾﻦ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻋﻠّﺎﻣﻪ اﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﯽﺷﻮد ﻣﮕﺮ ﺑﺮاي أﺋّﻤﻪ ﺣﻔﺎظ ﮐﻪ اﻫﻞ دراﯾﺖ ﺗﺎّﻣﻪ‬‫ﺑـﺎﯾﻦ ﺷـﺎن ﺑﺎﺷـﻨﺪ و ﺣﺎل ﮐﻤﺎل ﺣﻔﻆ و ﺗﺤﻘﯿﻖ و دراﯾﺖ و ﻧﻘـﺪ و ﺗـﺪﻗﯿﻖ ﮐﺎﺑﻠﯽ و ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮ اﺟﻮﺑﻪ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب اﻋﻨﯽ ﺗﺤﻔﻪ ﮐﻤﺎ‬‫ﯾﻨﺒﻐﯽ واﺿـﺢ و آﺷـﮑﺎرﺳﺖ ﮔﻮ اوﻟﯿـﺎي ﺷﺎﻫﺼـﺎﺣﺐ ﺑﺴـﺒﺐ اﻓﺘﺨﺎرﺷـﺎن ﺑﺤﺼﻮل ﻣﻠﮑﻪ ﻣﻌﺘـﺪ ﺑﻬﺎ در ﻓﻬﻢ ﻣﻌﺎﻧﯽ اﺣﺎدﯾﺚ و ﻧﻘـﺪ ﻣﺘﻮن و‬‫اﺳﺎﻧﯿـﺪ ﮐﻤـﺎ ﻓﯽ اﻟﺮﺳﺎﻟـﮥ اﻟﺘﯽ اﻟﻔﻬﺎ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ﻓﯽ اﺻﻮل اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻌﺘﻘـﺪ ﺣﺼﻮل درﺟﻪ ﻋﺎﻟﯿﻪ و ﻣﺮﺗﺒﻪ رﻓﯿﻌﻪ ﺑﺮاي ﻣﻼزﻣﺎن او درﯾﻦ ﺑﺎب‬‫ﺑﺎﺷـﻨﺪ و ﻟﻠّﻪ ﻟا ﺤﻤـﺪ و اﻟﻤﻨﮥ ﮐﻪ ﻣﺘﺎﺑﻌﺎت ﻋﺪﯾﺪه و ﺷﻮاﻫﺪ ﺳﺪﯾﺪه اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ از اﻓﺎدات اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺣﺬاق درﯾﺎﻓﺘﯽ ﭘﺲ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮ ﮔﺮدﯾﺪ‬‫ﮐﻪ رد و اﻧﮑﺎر و اﺑﻄﺎل ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﻋﻤﺪة اﻟﮑﺒﺎر و ﮐﺎﺑﻠﯽ ﻋﺎﻟﯽ ﻧﺠﺎر؟؟؟ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را ﺑﺴـﺒﺐ وﻗﻮع اﺟﻠﺢ در ﺳـﻨﺪ ﺑﻌﺾ ﻃﺮق‬‫آن دﻟﯿﻞ ﮐﻤﺎل ﻣﺠﺎﻧﺒﺖ از ﻋﻠﻢ ﺟﺮح و ﺗﻌـﺪﯾﻞ و ﻣﺤﺾ ازﻻل و ﺗﻀـﻠﯿﻞ و ﺑﺤﺖ ﺗﺨـﺪﯾﻊ و ﺗﺴﻮﯾﻠﺴﺖ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ‬‫ﺑّﺰار ﺑﺎ وﺻﻔﯽ ﮐﻪ از اﻫﻞ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺑﺤﺪﯾﺜﺴﺖ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻻﻋﻤﺎل ﺑﺎﻟﻨّﯿﺎت‬‫ﺻﺤﯿـﺢ ﻧﻤﯽﺷﻮد ﻣﮕﺮ از ﺣـﺪﯾﺚ ﻋﻤﺮ ﺣـﺎل آﻧﮑﻪ ﻣﻌﻨﯽ آن از دﯾﮕﺮ اﺻـﺤﺎب ﻫﻢ ﻣﺮوﯾﺴﺖ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﺼـﺪد ﺗﺎوﯾﻞ اﯾﻦ ﻗﻮل ﺑﺮآﻣـﺪه‬‫ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ ﮐﻪ ﮔﻮﯾﺎ ﻣﺮادش اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﻦ ﻟﻔﻆ و ﺳـﯿﺎق از دﯾﮕﺮ اﺻﺤﺎب ﺻﺤﯿﺢ ﻧﺸﺪه ﭘﺲ ﺑﺎﻟﻔﺮض اﮔﺮ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﻄﺮﯾﻘﯽ ﮐﻪ‬‫در ان اﺟﻠـﺢ واﻗﻊ ﺷـﺪه آن را ﮐﺴـﯽ از ﻧﻘﺎد ﺣـﺪﯾﺚ ﻏﯿﺮ ﺻـﺤﯿﺢ ﻣﯽﮔﻔﺖ ﺗﺎوﯾﻠﺶ ﻣﻤﮑﻦ ﺑﻮد ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺎﯾﻦ ﻟﻔﻆ و ﺳـﯿﺎق‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 272‬از ‪359‬‬‫ﺻﺤﯿﺢ ﻧﯿﺴﺖ و ﺑﻄﺮق دﯾﮕﺮ ﺻـّﺤﺖ آن ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ و ﻧﯿﺰ از آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ اﻟّﺼﻼح ﺑﺎ وﺻﻒ اﻣﺎﻣﺖ و وﺳﻌﺖ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺧﻮد ﻟﻔﻆ ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ را در ﺣـﺪﯾﺚ زﮐـﺎة اﻟﻔﻄﺮ از ﻣﺘﻔّﺮدات ﻣﺎﻟﮏ داﻧﺴـﺘﻪ و ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ دﯾﮕﺮان اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را از اﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻐﯿﺮ اﯾﻦ زﯾﺎدت رواﯾﺖ‬‫ﮐﺮدهاﻧﺪ و زﯾﻦ اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺮاﻗﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪453 :‬‬‫ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﻮل او ﻏﯿﺮ ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺑﺮﯾﻦ زﯾﺎدت ﻣﺘﺎﺑﻌﺖ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ ﻋﻤﺮ از ﻧﺎﻓﻊ و ﺿﺤﺎك ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن و ﯾﻮﻧﺲ ﺑﻦ ﯾﺰﯾﺪ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ ﻋﻤﺮ و ﻣﻌﻠﯽ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ و ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻓﺮﻗﺪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺣﮑﻢ اﺑﻦ ﺻـﻼح ﮐﻪ ﺟﻼﻟﺖ ﺷﺎن او در ﻓﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻣﺴﺘﻐﻨﯽ از اﻇﻬﺎر‬‫و ﺗﺒﯿﯿﻨﺴﺖ ﺑـﺎﻧﻔﺮاد ﻣﺎﻟـﮏ ﺑﺰﯾـﺎدت ﻟﻔﻆ ﻣﻦ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻗﺎﺑﻞ اﻟﺘﻔﺎت و اﻋﺘﻨﺎ ﻧﺒﺎﺷـﺪ اﻗـﺪام ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﺑﺮ اﺑﻄﺎل ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺎ وﺻـﻒ‬‫ﺻﺤﯿـﺢ ﺑﻮدن آن و ﻗـﺪح و ﺟﺮح اﺟﻠـﺢ ﻣﻊ ﮐﻮﻧﻪ ﺛﻘـﮥ ﺻـﺪوﻗﺎ ﺑﻼـ اﻋﻤـﺎل ﻓﮑﺮ و روﯾﺖ ﺗﻬﻮر ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﻣﻨﮑﺮ و ﺟﺴـﺎرت ﺗﺤﯿﺮاﻓﺰاي اﻫﻞ‬‫ﺑﺼﺮﺳﺖ و ﻧﯿﺰ از آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ذﻫﺒﯽ در ﺑﺎب‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺮﻓﻮع أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮه ﻻ ﯾﺰال ﻋﺒﺪي ﯾﺘﻘّﺮب اﻟّﯽ ﺑﺎﻟّﻨﻮاﻓﻞ‬‫ﮔﻔﺘﻪ اﮔﺮ ﻫﯿﺒﺖ ﺟﺎﻣﻊ ﺻـﺤﯿﺢ ﻧﻤﯽﺑﻮد اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را از ﻣﻨﮑﺮات ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ ﻣﺨّﻠﺪ ﺷـﻤﺎر ﻣﯽﮐﺮدﻧﺪ و اﯾﻦ ﻗﻮل ذﻫﺒﯽ را ﻋﻼﻣﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ‬‫رد ﮐﺮده ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣـﺪﯾﺚ ﺧﺎﻟـﺪ را ﺷﻮاﻫـﺪ دﯾﮕﺮ در ﺣﺪﯾﺚ وارد ﺷﺪه و ﺑﻌﺪ آن ﺳﻪ ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮاي آن رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده ﭘﺲ ﺑﺎﺑﯽ ﮐﻪ‬‫در ﻣﺮﺗﺒﻪ اﻋﻀـﺎل و اﺷـﮑﺎل آن ﺑﺤـﺪي رﺳـﯿﺪه ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﻪ اﮐـﺎﺑﺮ ﻣﺤّﻘﻘﯿﻦ ﺣـﺬاق و اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﻧﺎﻗـﺪﯾﻦ ﺳـّﺒﺎق ﻣﺜـﻞ ذﻫـﺒﯽ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓـﺎده‬‫ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ اﻣﺎم اﻫﻞ اﻟﺤـﺪﯾﺜﺴﺖ ﻣﺮﺗﮑﺐ اﻏﻼط ﺻـﺮﯾﺤﻪ و ﺧﻄﺎﯾﺎي ﻓﺼـﯿﺤﻪ در آن ﺷﺪه ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﻗﺪم ﮔﺬاﺷـﺘﻦ ﮐﺎﺑﻠﯽ و ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ ﺑﺎ‬‫وﺻﻒ ﻇﻬﻮر ﺣـﺎل ﻣﻬـﺎرت و ﺣﺴﻦ ﻓﻬﻢﺷـﺎن ﺧﯿﻠﯽ ﻏﺮﯾﺐ و ﻋﺠﯿﺐ و ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﻣﺴـﺘﺒﺸﻊ و ﺑـﺪﯾﻊﺳﺖ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋّﻠﺎﻣﻪ اﺑﻦ‬‫اﻟﻮزﯾﺮ اﻓـﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﺣﮑﻢ ﻧﻤﻮدن ﻫﺮ ﺣـﺪﯾﺜﯽ ﺑﻐﺮاﺑﺖ و ﻧﮑـﺎرت ﺑـﺎ ﺷـﺬوذ ﻣﻘـﺎﻣﯿﺴﺖ ﺳـﺨﺖ ﮐﻪ در ان اﻗـﺪام أﺋّﻤﻪ ﺣّﻔـ ﺎظ ﻣﯽﻟﻐﺰد‬‫ﻓﮑﯿﻒ ﻏﯿﺮ اﯾﺸـﺎن ﭘﺲ ﻻﺋﻖ ﻗﺎﺻـﺮﯾﻦ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮاي اﻫﻞ اﺗﻘﺎن اﻋﺘﺮاف ﺑﺎﻣﺎﻣﺖ و ﺗﻘـﺪم در ﻋﻠﻮمﺷﺎن ﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ و اﮐّﻒ اﻋﺘﺮاض را ﺑﺎز‬‫دارﻧـﺪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔـﺎه ﺣﮑﻢ ﺑﻐﺮاﺑﺖ و ﻧﮑـﺎرت و ﺷـﺬوذ ﻣﺰﻟﻘﻪ اﻗـﺪام و ﻣـﺪﺣﻀﻪ أﺋﻤﻪ ﻋﻈـﺎم ﺑﺎﺷـﺪ ﺣﮑﻢ ﺑﺒﻄﻼن ﺣـﺪﯾﺜﯽ ﺑﺎﻻوﻟﯽ اوﻋﺮ و‬‫اﺻـﻌﺐ و اﺷﺪ ﺳﻮﻗﺎ ﻟﻠﻌﺜﺮات و اﺟﻠﺐ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﯿﻨﺒﻐﯽ ﻟﻠﻘﺎﺻـﺮﯾﻦ و ﯾﻠﯿﻖ ﺑﺎﻟﺰاﺋﻐﯿﻦ اﻟﺨﺎﺳﺮﯾﻦ ﮐﺎﻟﮑﺎﺑﻠﯽ اﻟﻤﻬﯿﻦ و اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻔﻄﯿﻦ اﻻﻋﺘﺮاف‬‫ﻻﻫـﻞ اﻟﻨﻘـﺪ و اﻻﺗﻘـﺎن و اﻟّﺴﺒﺮ و اﻻﻣﻌـﺎن ﺑﺎﻟﺘﻘـّﺪم و اﻻﻣﺎﻣـﮥ و اﻟﺘﻤﻬﺮ و اﻟّﺰﻋﺎﻣـﮥ ﻓﯽ ﻏﺎﻣﻀﺎت ﻋﻠﻮﻣﻬﻢ و ﻣﺘﺸـّﻌﺒﺎت ﻓﻨﻮﻧﻬﻢ و ﮐّﻒ اﮐّﻒ‬‫اﻻﻋﺘﺮاض و اﻟﺘﻘﺎﻋﺪ ﻋﻦ اﻟﻘﯿﺎم ﻟﻠﺮّد و اﻻﻧﺘﻬﺎض ﻋﻠﯽ أﺋّﻤﮥ اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ و اﻋﻼم دﯾﻦ اﻟﻤﺘﺴـﻨﻨﯿﻦ اﻟﺬﯾﻦ رووا ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾﮥ و ﺻـﺤﺤﻮه درأ‬‫ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ارﺑﺎب اﻟﻐﻮاﯾﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪454 :‬‬‫و ﻟﯿﻘـﺎﺑﻠﻮا ﻗﻮﻟﻬﻢ ﺑﺎﻟﺘﺴـﻠﯿﻢ و ﻟﯿﺄﺧـﺬوا ﻣﺎ اﻓﺎدوه ﺑﻘﻠﺐ ﺳـﻠﯿﻢ إذ اﻟﺤﮑﻢ ﺑﺎﻟﻐﺮاﺑـﮥ او اﻟﺸـﺬوذ او اﻟﻨﮑﺎرة ﻣﻘﺎم وﻋﺮ ﺗـﺪﺣﺾ ﻓﯿﻪ اﻗـﺪام اﻷﺋّﻤﮥ‬‫اﻟﺤﻔـﺎظ و ﻣﺮﺗﻘﯽ ﺻـﻌﺐ ﺗﺰﻟﻖ ﻓﯿﻪ ارﺟـﻞ اﻟﻤﻬﺮة اﻻﯾﻘـﺎظ ﻓﮑﯿﻒ ﻣﺎ اﺟﺘﺮأ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ اّدﻋﺎء اﻟﺒﻄﻼن اﻟﻤﻨﺒﻌﺚ ﻣﻦ ﮐﻤﺎل اﻟﻌﺼﺒـّﯿ ﮥ و اﻟّﺸـ ﻨﺌﺎن‬‫اﻟـﺬي اورﺛﻪ اﻟـّﺼ ﻐﺎر و اﻟﻬﻮان ﻋﻨـﺪ أﺋّﻤـ ﮥ ﻫـﺬا اﻟﺸـﺄن ﻓـﺎﻧﻪ ﻣﻘـﺎم ﻋﻈﯿﻢ و ﻣﺤّﻞ ﺧﻄﺮ ﺟﺴـﯿﻢ ﻣﻬﻮل ﻋﻨـﺪ اﮐﺎﺑﺮ اﻟّﺴﺎﺑﺮﯾﻦ ﻟﻠّﺮواﯾﺎت و اﻻﺛﺎر‬‫ﻣﺨﻮف ﻋﻨﺪ اﺟﻠﮥ اﻟﻨﺎﻗﺪﯾﻦ ﻟﻼﺣﺎدﯾﺚ و اﻻﺧﺒﺎر ﯾﮑﺜﺮ ﻓﯿﻪ اﻟﻌﺜﺎر و ﯾﻌّﺰ ﻣﻨﻪ اﻻﻋﺘﺬار ﻓﺘﻔّﻮه اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ﺑﻬﺬا اﻟﺒﻬﺘﺎن و اﻟـّﺴ ﻠﻮك ﻓﯽ ﻧﻬﺞ ﯾﻌﺜﺮ‬‫ﻓﯿﻪ اﻟﺤّﻔﺎظ اﻟّـﺬﯾﻦ ﻫﻢ ﻣﻦ اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ و اﻟﺘﻨﻘﯿﺪ ﺑﻤﮑﺎن ﻣﻦ ﻏﺮاﺋﺐ اﻻﻣﻮر و ﻋﺠﺎﺋﺐ اﻟﺪﻫﻮر و اﻟﱠﻠﻪ ﻫﻮ اﻟّﺼﺎﺋﻦ ﻣﻦ وﺳﺎوس اﻟﺨﺪوع ﻟا ﻐﺮور و‬‫اﻟﻤﻨﻘﺬ ﻣﻦ ﻣﺸـﺘﺒﮑﺎت اﻟﻈﻠﻢ اﻟﯽ اﻟّﻨﻮر و ﻧﯿﺰ از ان واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﺛﻘﻪ ﻋﺎرف وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﮕﻮﯾﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ ﻧﺰد او و ﺟﺰم ﺑﺎﯾﻦ اﻣﺮ‬‫ﻧﻤﺎﯾـﺪ و در ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻗﺎﻋـﺪه ﻣﻌﻠﻮﻣﻪ اﻟﻔﺴﺎد ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻗﺒﻮل ﺣﺪﯾﺚ او ﺑﺴـﺒﺐ ادﻟّﻪ ﻋﻘﻠﯿﻪ و ﺳـﻤﻌﯿﻪ ﮐﻪ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻗﺒﻮل ﺧﺒﺮ واﺣﺪ دارد واﺟﺐ‬‫ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﭘﺲ ﮐـﺎﺑﻠﯽ و ﺷﺎﻫﺼـﺎﺣﺐ و اﻣﺜﺎﻟﺸﺎن را ﻻزم و واﺟﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﮐﻪ اﻋﺎﻇﻢ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﻓﺎﺧﻢ ﻣﻨﻘـﺪﯾﻦ ﺳـﻨﯿﻪ‬‫ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﺑﺮ ﺳـﺮ و ﭼﺸﻢ ﻧﻬﻨـﺪ و ﺑﻘﺒﻮل آن ﺳـﺮ اﻓﺘﺨﺎر ﺑﻠﻨﺪ ﮐﻨﻨﺪ و اﻧّﯽ ﻟﻠﮑﺎﺑﻠﯽ و اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻌﻤﺎد ان ﯾﺠﺪوا ﻓﯽ ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻫﺬا‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻗﺎﻋـﺪة ﻣﻌﻠﻮﻣـﮥ اﻟﻔﺴﺎد و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ اﺣﺘﻤﺎل ﺗﻌﻤـﺪ ﮐـﺬب اﮔﺮ ﻃﻤﻊ ﺻـﺪق ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﺎﻧﻊ از ﻗﺒﻮل رواﯾﺖ ﻧﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 273‬از ‪359‬‬‫ﻣﯽﺷﻮد ﭘﺲ رّد و اﺑﻄﺎل ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺴـﺒﺐ وﻗﻮع اﺟﻠﺢ در ﺳﻠﺴـﻠﻪ ﺳـﻨﺪ آن ﻣﻘﺎم ﮐﻤﺎل اﺳـﺘﻌﺠﺎب و ﻓﺮاوان ﺣﯿﺮﺗﺴﺖ ﭼﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ‬‫اﻓﺎده اﮔﺮ اﺟﻠـﺢ ﻣﺘﻌﻤـﺪ اﻟﮑﺬب ﻫﻢ ﻣﯽﺷﻮد ﺗﻌﻤﺪش ﺑﺴـﺒﺐ ﻗﺮاﺋﻦ ﺻﺪق او درﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺎﻧﻊ از ﺻﺪق رواﯾﺖ او ﻧﻪ ﻣﯽﺷﺪ ﻓﮑﯿﻒ ﮐﻪ‬‫ﺻﺪوق و ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﻟﺤﺪت؟؟؟‬‫ﺑﻮدن او از اﻓـﺎدات اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﺳـﻨﯿﻪ ﺛـﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻘﺴﺖ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻼـﻣﻪ اﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ ﺗﻌﻨﺖ ﻣﻌﺎﺻـﺮﯾﻦ ﺧﻮد را در رواﯾﺖ و‬‫ﻗـﺪح ﺣـﺪﯾﺚ اﺋﻤﻪ اﺛﺮ و اﺑﻄﺎل اﺧﺒﺎري ﮐﻪ ﮐﺒﺎر ﺣﻔﺎظ آن را ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﮐﺮده ﺑﺎﺷـﻨﺪ اﻣﺮ ﻣﻮّدي ﺑﺴﻮي ﻣﺤﻮ آﺛﺎر ﻋﻠﻢ و ﺳـّﺪ اﺑﻮاب ﻓﻘﻪ و‬‫ﻃﻤﺲ ﻣﻌﺎﻟﻢ دﯾﻦ داﻧﺴـﺘﻪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺗﻌﻨﺖ ﻣﻌﺎﺻـﺮﯾﻦ ﻋّﻠﺎﻣﻪ اﺑﻦ اﻟﻮزﯾﺮ در رواﯾﺖ و ﻗـﺪح در ﺣﺪﯾﺚ اﺋﻤﻪ اﺛﺮ و اﺑﻄﺎل ﭼﯿﺰي ﮐﻪ آن را‬‫ﮐﺒﺎر ﺣﻔﺎظ ﺗﺼﺤﯿﺢ ﮐﺮدهاﻧﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪455 :‬‬‫ﻣﻮرث اﯾﻦ ﺧﺮاﺑﯿﻬﺎي ﻓﻈﯿﻌﻪ و ﻣﻮﺟﺐ اﯾﻦ ﻣﻀـّﺮات ﺷـﻨﯿﻌﻪ ﺑﺎﺷـﺪ ﺗﻌّﻨﺖ و ﺗﻌّﺼﺐ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤـﺪة اﻷﻋﯿﺎن ﺑﻘـﺪح و ﺟﺮح و اﺑﻄﺎل ﺣﺪﯾﺚ‬‫وﻻﯾﺖ ﺑﻼ دﻟﯿﻞ و ﺑﺮﻫﺎن ﻻﺋﻖ اﻋﺘﻤﺎد و اﺣﺘﻔﺎل ﺑﻤﺤﺾ اﺗﮑﺎل ﺑﺮ ﺳـﺨﺎﺋﻒ و ﺗﺮﻫﺎت ﻣﺼـﺪاق ﻣﺎ اﻧﺰل اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ﺳـﻠﻄﺎن و ﻋﺪم اﮐﺘﺮاث‬‫ﺑﺘﺼـﺤﯿﺢ اﮐﺎﺑﺮﯾﻦ ﻣﺎﻫﺮﯾﻦ اﯾﻦ ﺷﺎن ﺑﺎﻟﯿﻘﯿﻦ و اﻻذﻋﺎن ﺟﺎﻟﺐ ﻣﻔﺎﺳﺪ ﻻ ﺗﺤﺼﯽ و ﻣﻀﺎر ﺑﯽ ﭘﺎﯾﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻓﺜﺒﺖ ان اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ذا اﻻﺷﺮ‬‫و ﻏﯿﺮه ﻣﻦ ﻣﺘﻌّﺼﺒﯽ اﻟﻘﺮن اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻋﺸـﺮ ﻟﻤﺎ ﺗﻌّﻨﺘﻮا ﻓﯽ اﻟﺮواﯾﮥ و ﺳـﻠﮑﻮا ﻣﺴﻠﮏ اﻟﻐﻮاﯾﮥ و ﻗﺪﺣﻮا ﻓﯽ اﺣﺎدﯾﺚ أﺋّﻤﮥ اﻻﺛﺮ و ﺟﺮﺣﻮا ﻓﯿﻤﺎ ﺛﺒﺖ‬‫ﻋﻨـﺪ اﻫﻞ اﻟﺨﺒﺮ و ﺗﻌّﺮﺿﻮا ﻻﺑﻄﺎل ﻣﺎ ﺻـﺤﺤﻪ ﮐﺒﺎر اﻟﺤﻔﺎظ و ﺗﻨﺎوﻟﻮا ﺑﺎﻟﻠّﻮم و اﻟـّﺬم ﻣﻦ وﺛﻘﻪ ﻋﻈﺎم اﻻﺛﺒﺎت اﻻﯾﻘﺎظ ﯾﻮّدي ذﻟﮏ ﻟا ﯽ ﻣﺤﻮ‬‫آﺛـﺎر اﻟﻌﻠﻢ و ﺳـّﺪ اﺑـﻮاﺑﻪ و ﻃﻤﺲ ﻣﻌـﺎﻟﻢ اﻟـّﺪﯾﻦ و ارﺧـﺎء ﺣﺠـﺎﺑﻪ و ﻧﯿﺰ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ در روض ﺑـﺎﺳﻢ در ﺑﯿـﺎن وﺟﻮه ﺟﻮاب از ﻗﻮل‬‫ﺻﺎﺣﺐ رﺳﺎﻟﻪ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻻﺧﺒﺎر ﻣﺒﻨﯿﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻋﺪاﻟﮥ اﻟﺮاوي و ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻋﺪاﻟﺘﻬﻢ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺰﻣﺎن ﻣﻊ ﮐﺜﺮة اﻟﻮﺳﺎﺋﻂ ﮐﺎﻟﻤﺘﻌﺬر اﻟﺦ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻮﺟﻪ‬‫اﻟﺴـﺎدس اّن ﮐﻼـم ﻫـﺬا اﻟﻤﻌﺘﺮض ﻣﺒﻨﯽ ﻋﻠﯽ ﺗﺤﺮﯾﻢ ﻗﺒﻮل اﻟﻤﺮاﺳـﯿﻞ ﮐّﻠﻬـﺎ و ﻣـﺎ ادري ﻟﻤـﺎ ﺑﻨﯽ ﮐﻼﻣﻪ ﻋﻠﯽ ﻫـﺬا و ﻫﻮ ﻻ ﯾـﺪري ﻣﺎ اﺧﺘﺎر‬‫ﺧﺼـﻤﻪ و ﻻ ﻣﺎ اﺧﺘﺎره ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﻢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻟﺠﻮاز ﻗﺒﻮل اﻟﻤﺮاﺳـﯿﻞ ﻣـﺬﻫﺐ اﻟﻤﺎﻟﮏ و اﻟﻤﻌﺘﺰﻟـﮥ و اﻟّﺰﯾﺪّﯾـﮥ و ﻧّﺺ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻮ‬‫ﻃﺎﻟﺐ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻤﺠﺮي و اﻟﻤﻨﺼﻮر ﻣﻦ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﺻـﻔﻮة اﻻﺧﯿﺎر و روي اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒّﺮ ﻓﯽ اّول ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻤﻬﯿﺪ ﻋﻦ اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄﺒﺮي اﺟﻤﺎع اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ و ﻣﺬﻫﺐ اﻟﺸﺎﻓﻌّﯿﮥ ﻗﺒﻮل اﻟﻤﺮاﺳـﯿﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﻣﺬﮐﻮر ﻓﯽ ﮐﺘﺐ ﻋﻠﻮم اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻻﺻﻮل و‬‫ﻫﻮ اﻟﻤﺨﺘﺎر ﻋﻠﯽ ﺗﻔﺼـﯿﻞ ﻓﯿﻪ و ﻫﻮ ﻗﺒﻮل ﻣﺎ اﻧﺠﺒﺮ ﺿـﻌﻔﻪ ﻟﻌّﻠﮥ اﻻرﺳﺎل ﻟﺠﺎﺑﺮ ﯾﻘّﻮي اﻟﻈّﻦ ﺑﺼـّﺤﺘﻪ اّﻣﺎ ﺑﻤﻌﺮﻓﮥ ﺣﺎل ﻣﻦ ارﺳﻠﻪ و اﻧّﻪ ﻻ ﯾﺮﺳﻞ‬‫اﻻ ﻋﻦ ﺛﻘﮥ ﮐﻤﺮاﺳـﯿﻞ اﺑﻦ اﻟﻤﺴـّﯿﺐ و ﻣّﻤﺎ ﺟﺰم ﺑﻪ اﻟﺒﺨﺎري ﻣﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻖ اﻟﺼﺤﯿﺢ و ﻟﻢ ﯾﻮرده ﺑﺼﯿﻐﮥ اﻟﺘﻤﺮﯾﺾ و ﻣﺎ ﺻّﻨﻔﻪ اﻟﻤﺎﻫﺮون اﻟﺤّﻔﺎظ‬‫ﻓﯽ ﮐﺘﺐ اﻻﺣﮑﺎم و اﻗﺘﺼـﺮوا ﻋﻠﯽ ﻧﺴﺒﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﯽ ﻣﺨﺮﺟﻪ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اﺳﺘﻨﺎد ﻣﻦ اﻟﻤﺼّﻨﻒ اﻟﯽ ﻣﺨﺮج اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﻟا ﻤﺮاﺳﯿﻞ‬‫اﻟﻤﻘﺼﻮدة ﺑﻤﺎ ﯾﻘﻮﯾﻬﺎ ﺑﻞ ﻣﺮاﺳﯿﻞ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ و اﻟﺘﺎﺑﻌﯿﻦ و أﺋّﻤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪456 :‬‬‫اﻟﻤﻌﺮوﻓﯿﻦ ﻣﻘﺒﻮﻟـﮥ إذا ﻟﻢ ﯾﻌﺎرﺿـﻬﺎ ﻣﺴـﻨﺪ ﺻـﺤﯿﺢ و ﻻـ ﻣﺮﺳﻞ ﻣﻦ ﻋﺮف ﻣﻨﻬﻢ ﺑﺎﻻرﺳﺎل ﻋﻦ اﻟﻀـﻌﻔﺎء و ادﻟـﮥ وﺟﻮب ﻗﺒﻮل اﻟﺨﺒﺮ اﻟﻮاﺣﺪ‬‫ﺗﻨـﺎول ذﻟـﮏ و ﻣﻮﺿﻊ ﺑﯿـﺎن اﻟﺤﺠـﮥ ﻋﻠﯽ ﺟﻮاز ذﻟـﮏ و ﮐﺘﺐ اﻻـﺻﻮل و اﻟﻤﺴـﺌﻠﮥ ﻧﻈﺮﯾـﮥ ﻻـ ﯾﺠﻮز اﻻﻧﮑـﺎر ﻓﯿﻬﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ذﻫﺐ اﻟﯽ اﺣﺪ‬‫اﻟﻤـﺬاﻫﺐ و ﻣﻦ اﺣﺴﻦ ﻣﺎ ﯾﺤﺘـﺞ ﺑﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻻﺟﻤﺎع ﻋﻠﯽ ﻗﺒﻮل اﻟﻠﻐـﮥ و اﻟﻨﺤﻮ ﻣﻊ ﺑﻨﺎء ﺗﻔﺴـﯿﺮ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ ﺑﻐﯿﺮ اﺳـﻨﺎد ﺻـﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ‬‫ﺷﺮط اﺻـﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺚ إذا ﻋﺮﻓﺖ ﻫﺬا ﻓﺎﻋﻠﻢ اّن اﻗﻮي اﻟﻤﺮاﺳـﯿﻞ ﻣﺎ ارﺳﻠﻪ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻣﻦ اﺣﺎدﯾﺚ ﻫﺬه اﻟﮑﺘﺐ ﻟﻮﺟﻮه اّوﻟﻬﺎ اّن ﻧﺴﺒﮥ اﻟﮑﺘﺎب‬‫اﻟﯽ ﻣﺼـﻨﻔﻪ ﻣﻌﻠﻮﻣﮥ ﻓﯽ اﻟﺠﻤﻠﮥ ﻓﺎﻧﺎ ﻧﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟﻀـﺮورة اّن ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﺒﺨﺎري اﻟّﻒ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻧّﻪ ﻫﺬا اﻟﻤﻮﺟﻮد ﻓﯽ اﯾﺪي‬‫اﻟﻤﺤـّﺪﺛﯿﻦ و اﻧﻤﺎ ﯾﻘﻊ اﻟﻈّﻦ ﻓﯽ ﺗﻔﺎﺻـﯿﻠﻪ و ﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ ﺟﻤﻠﺘﻪ و ﻇّﻨﺖ ﺗﻔﺎﺻـﯿﻠﻪ اﻗﻮي ﻣﻤﺎ ﻇّﻨﺖ ﺟﻤﻠﺘﻪ و ﺗﻔﺎﺻـﯿﻠﻪ و ﺛﺎﻧﯿﻬﺎ اّن اﻫﻞ اﻟﮑﺬب و‬‫اﻟﺘﺤﺮﯾﻒ ﺗﻠﺒﺜﻮا ﻣﻦ ادﺧﺎل اﻟﮑـﺬب ﻓﯽ ﻫـﺬه اﻟﮑﺘﺐ ﻓﮑﻤﺎ اﻧﻪ ﻻ ﯾﻤﮑﻦ أﺣـﺪا ان ﯾﺪﺧﻞ اﻟﻔﻘﻬﺎء ﻣﻦ اﻟﻤﺬاﻫﺐ اﻻرﺑﻌﮥ ﻏﯿﺮ ﻣﺬاﻫﺐ أﺋﻤﺘﻬﻢ‬‫ﻓﯿـﺪﺧﻞ ﻓﯽ اﻟﻤﻨﻬـﺎج ﻟﻠﻨﻮوي ان اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ ﻻـ ﯾﺸﺘﺮط اﻟّﻨﺼـﺎب ﻓﯽ زﮐـﺎة ﻣﺎ اﺧﺮﺟﺖ اﻻرض و ﯾـﺪﺧﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻨﻔـّﯿ ﮥ ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ و ﮐـﺬا ﻻ‬‫ﯾﺴـﺘﻄﯿﻊ أﺣﺪ أن ﯾﺪﺧﻞ ﻋﻠﯽ اﻟّﺰﯾﺪّﯾﮥ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻠﻤﻊ اﻟّﺬي ﻫﻮ ﻣﺪرﺳـﻬﻢ ﻣﺴـﺌﻠﮥ ﻟﻠﻔﻘﻬﺎء و ﯾﻨﺴـﺒﻬﺎ اﻟﯽ أﺋّﻤﮥ اﻟﺰﯾﺪّﯾﮥ و ﻻ ﯾﺴـﺘﻄﯿﻊ اﺣﺪ ان‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 274‬از ‪359‬‬‫ﯾﺪﺧﻞ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺤﺎة ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻬﻢ اﻟﻤﺪروﺳﮥ ﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﻓﯿﻬﺎ ﻓﮑﺬﻟﮏ ﯾﺘﻌﺬر أن ﯾﺪﺧﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺨﺎري اﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺸـﻬﺎب و ﻧﺤﻮه و ﯾﻤﻀـﯽ ذﻟﮏ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ و ﻟﻮ ﺗﻌـﺬر ذﻟﮏ ﻓﯽ ﺣﻖ ﺑﻌﺾ اﻟـّﻀ ﻌﻔﺎء ﻻﻧﮑﺸﻒ اﻟﺤﻖ ﻋﻦ ﻗﺮﯾﺐ و ﮐﺎن ذﻟﮏ اﻟﻤﻌـﺬور ﻏﯿﺮ ﻣﺆاﺧﺬ ﻋﻨﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻻ ﺑّﺪ‬‫ان ﯾﮑﻮن ﻋﺎﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﺑﻌﺾ ﻣـﺬاﻫﺐ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻏﺎﻟﺒﺎ ﮐﻤﺎ ﺳـﯿﺎﺗﯽ ﺑﯿﺎن ذﻟﮏ ﻋﻨـﺪ ﺗـﺬﮐﺮ ﮐﺜﺮة اﻟّﻄﺮق ﻓﯽ اﻟﺮواﯾﮥ و اﺗﺴﺎع ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻓﯽ‬‫ذﻟـﮏ و اﻋﺘﻤـﺎدﻫﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﻤـﻞ ﺑـﺎﻟّﻈّﻦ و ﺛﺎﻟﺜﻬـﺎ ان اﻟﻨﺴـﺦ اﻟﻤﺨﺘﻠﻔـﮥ ﯾﻨﺰل ﻣﻨﺰﻟـﮥ اﻟﺮواة اﻟﻤﺨﺘﻠﻔﯿﻦ ﻓﺎﺗﻔﺎﻗﻬـﺎ ﯾـﺪل ﻋﻠﯽ ﺻـّﺤﮥ ﻣـﺎ ﻓﯿﻬﺎ ﻋﻦ‬‫اﻟﻤﺼـّﻨﻒ ﻗﻄﻌﺎ و ﻇﺎﻫﺮا ﻓﺎﻧﮏ إذا وﺟﺪت اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻨﺴﻮﺑﺎ اﻟﯽ اﻟﺒﺨﺎري ﻓﯽ ﻧﺴـﺨﮥ ﻧﺴﺨﺖ ﺑﺎﻟﯿﻤﻦ وﺟﺪﺗﻪ ﻣﻨﺴﻮﺑﺎ إﻟﯿﻪ ﻓﯽ ﻧﺴﺨﮥ ﻏﺮﺑّﯿﮥ او‬‫ﺷﺎﻣّﯿﮥ او ﻋﺮاﻗّﯿﮥ و وﺟﺪت ذﻟﮏ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪457 :‬‬‫اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﮐـﺬﻟﮏ ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﺒﺨـﺎري و ﻣﺼـّﻨﻔﻪ ﻓﯽ ﺑﻼـد اﺧﺮي او زﻣـﺎن آﺧﺮ و وﺟـﺪﺗﻪ ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﺴـﺘﺨﺮﺟﮥ ﻣﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و‬‫اﻟﻤﺨﺘﺼـﺮة ﻣﻨﻬﺎ ﻓﺘﺠـﺪه ﻓﯽ ﺟﺎﻣﻊ اﻻﺻﻮل ﻻﺑﯽ اﻟﺴـﻌﺎدات اﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ و اﻟﻤﻨﺘﻘﯽ ﻟﻌﺒﺪ اﻟﺴـﻼم و اﺣﮑﺎم ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ و اﻻﻣﺎم؟؟؟ ﻟﻠﺸـﯿﺦ ﺗﻘﯽ‬‫اﻟـّﺪﯾﻦ و ﻧﺤﻮﻫﺎ و ﺗﺠـﺪه ﻓﯽ ﮐﺘﺐ اﻟﻔﻘﻪ اﻟﺒﺴـﯿﻄﮥ اﻟﻤﺸـﺘﻤﻠﮥ ﻋﻠﯽ ذﮐﺮ اﻟﻤﺬاﻫﺐ و اﻟﺤﺠﺞ و ﺗﺠﺪه ﻓﯽ ﺷﻮاﻫﺪ اﻟﻔﻘﻪ اﻟﻤﺠّﺮدة ﻣﺜﻞ ﺷﻮاﻫﺪ‬‫اﻟﻤﻨﻬﺎج ﻻﺑﻦ اﻟﻨﺤﻮي و ﺷﻮاﻫـﺪ اﻟﺘﻨﺒﯿﻪ ﻻﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ و ﻧﺤﻮﻫﺎ و ﻫـﺬه اﻟﮑﺘﺐ ﻗـﺪ ﯾﻮﺟـﺪ ﮐّﻠﻬﺎ و ﯾﻮﺟـﺪ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﯿﻬﺎ و ﻗﺪ ﯾﻮﺟﺪ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻨﻬﺎ و‬‫ﯾﻮﺟـﺪ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻨﻬﺎ و ﻻ ﺷّﮏ اّن اﻟﻨﺎﻇﺮ ﻓﯿﻬﺎ ان ﻟﻢ ﯾﺴـﺘﻔﺪ اﻟﻌﻠﻢ اﻟﻀـﺮوري ﺑﺎﺳـﺘﺤﺎﻟﮥ ﺗﻮاﻃﺆ ﻣﺼـﻨﻔﯿﻬﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﺤﺾ اﻟﮑـﺬب و‬‫اﻟﺒﻬﺖ ﻻﻧﻪ ﯾﺴـﺘﺤﯿﻞ اﺟﺘﻤﺎﻋﻬﻢ و اﺗﻔﺎﻗﻬﻢ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻟﺘﺒﺎﻋـﺪ اﻏﺮاﺿـﻬﻢ و ﺑﻠﺪاﻧﻬﻢ و ازﻣﺎﻧﻬﻢ و ﻣﺬاﻫﺒﻬﻢ و اﻗﻞ اﻻﺣﻮال ان ذﻟﮏ ﯾﻔﯿﺪ ﻣﻦ‬‫اﻟّﻈّﻦ ﻣﺎ ﯾﻔﯿﺪه اﻻﺳـﺘﻨﺎد اﻟﯽ اﻟﻤﺼـّﻨﻒ ﻣﻊ اﻟـّﺴ ﻤﺎع ﻋﻠﯽ اﻟﺜﻘﮥ و ﻟﮑﻦ ﺑﻐﯿﺮ اﺳﻨﺎد ﻓﺎذا ﮐﺎن اﻟﺠّﻢ اﻟﻐﻔﯿﺮ ﻣﻦ اﻷﺋّﻤﮥ ﻣﻦ ﻓﺮق اﻻﺳﻼم ﻗﺪ ﻧّﺼﻮا‬‫ﻋﻠﯽ وﺟﻮب ﻗﺒﻮل اﻟﻤﺮﺳﻞ و اّدﻋﯽ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﻏﯿﺮه اﻻﺟﻤﺎع ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻣﻊ ﺧﻠّﻮ اﻟﻤﺮﺳﻞ ﻋﻦ ﻣﺜﻞ ﻫﺬه اﻟﻘﺮاﺋﻦ ﻓﮑﯿﻒ ﺗﻨﮑﺮ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﻪ‬‫ﻣﻊ ﻣﺜﻞ ﻫـﺬه اﻟﻘﺮاﺋﻦ اﻟﮑﺜﯿﺮة و إذا ﮐﺎن اﻟﻤﻌﺘﻤـﺪ ﻓﯽ ﺑﺎب اﻟﺮواﯾﮥ ﻫﻮ اﻟّﻈّﻦ اﻟﻤﻄﻠﻖ ﮐﻤﺎ ﯾﺎﺗﯽ ﺗﺤﻘﯿﻘﻪ ﻋﻨﺪ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﻓﮑﯿﻒ ﯾﻨﮑﺮ‬‫ﻋﻠﯽ ﻣﻦ اﺳـﺘﻨﺪ اﻟﯽ ﻣﺜﻞ ﻫﺬا اﻟﻈﻦ اﻟﻘﻮي ﻓﺎن ﻗﯿﻞ ان اﻫﻞ اﻟﺤﻔﻆ و اﻟﺜﻘﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﺤّﺪﺛﯿﻦ ﻗﺪ ﯾﺴﻨﺪون ﻋﻦ ﻣﻌّﻤﺮﯾﻦ ﻻ ﯾﻌﺮﻓﻮن اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻻ‬‫ﯾﻀـﺒﻄﻮﻧﻪ ﻓﮑﺄّن ﻫـﺬا ﻗـﺪ ﺟﺎء ﻓﯽ رواﯾـﮥ اﻟﺜﻘﺎت ﻋﻨﻬﻢ ﻗﻠﺖ اﻫﻞ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻻ ﯾﻌﺘﻤـﺪون ﻋﻠﯽ اوﻟﺌﮏ اﻟﻤﻌّﻤﺮﯾﻦ ﻓﯽ ﺟﻮاز اﻟّﺮواﯾـﮥ و اﻟﻌﻤﻞ‬‫ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺑـﻞ ﯾﻌﺘﻤـﺪون ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻗﺮأ ﻟﻬﻢ و ﻋﻠﯽ ﻣﻦ اﺛﺒﺖ ﻃﺒـﺎق اﻟـّﺴ ﻤﺎع ﻟﻬﻢ و اﻧﻤـﺎ اﺣﺘﺎﺟﻮا اﻟﯽ اوﻟﺌﮏ ﻋﻠّﻮ اﻟﻤﺴـﻨﺪ ذﮐﺮ ﻣﻌﻨﯽ ذﻟﮏ‬‫اﻟـﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ ﺧﻄﺒـﮥ اﻟﻤﯿﺰان و ﻗـﺎل اﻧّﻪ ﻣﺒﺴﻮط ﻓﯽ ﻋﻠﻮم اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻗـﺎل ﻣﻦ اﻟﻤﻌﻠﻮم اﻧّﻪ ﻻ ﺑـّﺪ ﻣﻦ ﺻﻮن اﻟﺮاوي و ﺳﺘﺮه و ذﮐﺮ ذﻟﮏ ﮐﻠﻪ‬‫زﯾﻦ اﻟـﺪﯾﻦ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻓﯽ ﻋﻠﻮم اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﺒﻮل ﻣﺮاﺳـﯿﻞ ﻣﺬﻫﺐ ﻣﺎﻟﮏ و ﻣﻌﺘﺰﻟﻪ و زﯾﺪﯾﻪﺳﺖ و اﺑﻮ‬‫ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ در اّول ﮐﺘﺎب ﺗﻤﻬﯿﺪ از ﻋﻠّﺎﻣﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪458 :‬‬‫ﺟﺮﯾﺮ ﻃـﺒﺮي اﺟﻤـﺎع ﺗـﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺮﯾـﻦ اﻣﺮ ﻧﻘـﻞ ﻧﻤـﻮده و ﻣـﺬﻫﺐ ﺷـﺎﻓﻌﯿﻪ ﻫـﻢ ﻗﺒـﻮل ﻣﺮاﺳـﯿﻠﺴﺖ ﺑﺮ ﺗﻔﺼـﯿﻠﯽ ﮐﻪ در ﻋﻠﻢ ﺣـﺪﯾﺚ در اﺻـﻮل‬‫ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ و ﻫﻤﯿﻦ ﻣﺬﻫﺐ ﻣﺨﺘﺎرﺳﺖ ﺑﺮ ﺗﻔﺼﯿﻠﯽ ﮐﻪ در ان ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻗﺒﻮل ﻣﺮاﺳﯿﻞ ﻣﺬﻫﺐ ﺟﻤﻌﯽ از اﻋﻼم ﻋﻈﺎم و اﺳﺎﻃﯿﻦ‬‫ﻓﺨﺎم ﺳـﻨّﯿﻪ ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﻠﮑﻪ از اﻓﺎده اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻃﺒﺮي اﻧﻌﻘﺎد اﺟﻤﺎع ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺮ ﻗﺒﻮل ﻣﺘﺤﻘﻖ ﺑﺎﺷﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ ﮐﻪ ﻣﺴـﻨﺪﺳﺖ ﺑﺎﻻوﻟﻮﯾﮥ اﻟﻈﺎﻫﺮة‬‫ﻻـﺋﻖ ﻗﺒﻮل و اﺻـﻐﺎ ﺑﺎﺷـﺪ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺣﺴﻦ ﭼﯿﺰي ﮐﻪ ﺑﺎن اﺣﺘﺠﺎج ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺮﯾﻦ ﻣﺴـﺌﻠﻪ اﺟﻤﺎﻋﺴﺖ ﺑﺮ ﻗﺒﻮل ﻟﻐﺖ و‬‫ﻧﺤﻮ ﺑﺎ وﺻﻒ ﺑﻨﺎء ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺎن ﺑﻐﯿﺮ اﺳـﻨﺎدي ﮐﻪ ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮ ﺷـﺮط اﺻـﺤﺎب ﺣﺪﯾﺚ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻟﻐﺖ و ﻧﺤﻮ ﺑﺎ وﺻـﻔﯽ ﮐﻪ‬‫ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻗﺮآن ﺷﺮﯾﻒ و ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻨﯿﻒ ﺑﺮ ان ﻣﺒﻨﯿﺴﺖ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اﺳﻨﺎد ﺻﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ ﺷﺮط اﺻﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺚ اﺟﻤﺎﻋﺎ ﻣﻘﺒﻮل ﺑﺎﺷﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﺟﻠﺢ‬‫ﮐﻪ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺴـﻨﺪﺳﺖ و ﺑﻼ رﯾﺐ اﻓﻀـﻠﺴﺖ از ﻣﺮاﺳـﯿﻞ ﺑﺎوﻟﻮﯾﺖ ﺗﻤﺎم ﻣﻘﺒﻮل ارﺑﺎب ﻋﻠﻮم و ﻋﻘﻮل ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻧﯿﺰ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ در روض ﺑﺎﺳﻢ در ﺑﯿﺎن وﺟﻮه ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻮﺟﻪ اﻟّﺴﺎﺑﻊ ان اﻗﺼﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺒﺎب ان ﯾﺮوي اﻟﻤﺤّﺪث ﻋﻦ اﻟﻤﺠﺎﻫﯿﻞ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ‬‫او اﻟﻤﺠﺎﻫﯿـﻞ ﻣﻦ اﻟﻌﻠﻤـﺎء ﻓﻘـﺪ ﻗﺎل ذﻟﮏ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ اﻟﻤﺠﻤﻊ ﻋﻠﯽ ﻓﻀـﻠﻬﻢ و ﻧﺒﻠﻬﻢ ﻣﻦ ﻻ ﯾﺤﺼـﯽ ﻓﻘـﺪ ذﻫﺐ أﺋّﻤـ ﮥ اﻟﺤﻨﻔﯿـﮥ ﻟا ﯽ ﻗﺒﻮل‬‫اﻟﻤﺠﻬﻮل ﻣﻦ اﻫـﻞ اﻻﺳـﻼم و ذﻫﺐ اﻟﯽ ذﻟـﮏ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺘﺰﻟـﮥ و اﻟﺰﯾﺪﯾـﮥ و ﻫﻮ اﺣـﺪ ﻗﻮﻟﯽ اﻟﻤﻨﺼﻮر ذﮐﺮ ﻣـﺎ ﯾﻘﺘﻀـﯽ ذﻟﮏ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 275‬از ‪359‬‬‫ﻫﺪاﯾـﮥ اﻟﻤﺴﺘﺮﺷـﺪﯾﻦ و ﻫﻮ اﻟـﺬي ذﮐﺮه ﻋﺎﻟﻢ اﻟﺰﯾﺪّﯾـﮥ و ﻣﻔﺘﯿﻬﻢ و ﻋﺎﺑـﺪﻫﻢ و ﺛﻘﺘﻬﻢ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﯾﺰﯾـﺪ اﻟﻌﻨﺴـﯽ ذﮐﺮه ﻓﯽ اﻟﺪرر اﻟﻤﻨﻈﻮﻣﮥ‬‫ﺑﻌﺒـﺎرة ﻣﺤﺘﻤﻠـﮥ ﻟﻠﺮواﯾـﮥ ﻋﻦ ﻣـﺬﻫﺐ اﻟّﺰﯾﺪّﯾـﮥ ﮐّﻠﻬﻢ و ﻫﻮ اﻟـﺬي اﺷـﺎر اﻟﯽ ﺗﺮﺟﯿﺤﻪ اﺑﻮ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﺟﻮاﻣﻊ اﻻدﻟّـﮥ و ﺗﻮﻗﻒ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب‬‫اﻟﻤﺠﺮي و ذﮐﺮ اﻧّﻪ ﻣﺤّﻞ ﻧﻈﺮ و ﺣﮑﺎه اﻟﻤﻨﺼﻮر ﻓﯽ اﻟﺼـﻔﻮة ﻋﻦ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﻓﮑﯿﻒ ﺗﻨﮑﺮ اّﯾﻬﺎ اﻟﺰﯾـﺪّي ﻣﺎ ذﻫﺐ إﻟﯿﻪ ﺟّﻠﮥ ﻣﻦ اﻷﺋّﻤﮥ اﻟﺰﯾﺪّﯾﮥ و‬‫ﻣﺤﻘﻘﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ان اﻟﻤﺤـّﺪث ﻏﻨﯽ ﻋﻦ اﻟﻨﺰول اﻟﯽ ﻫﺬا اﻟﺤّﺪ ﻓﯽ اﻟّﺮّﺧﺺ و اﮐﺜﺮ ﻣﺎ ﯾﺤﺘﺎج إﻟﯿﻪ ﻓﯽ ﺑﻌﺾ اﻻﺣﻮال اﻟﺮواﯾﮥ ﻋﻦ اﻟﻤﺠﻬﻮل ﻣﻦ‬‫اﻫـﻞ اﻟﻌﻠﻢ و ﻫﻮ ﻗﻮل ﺟﻤﯿﻊ ﻫﺆﻻء اﻟـﺬﯾﻦ ﻗﺒﻠﻮا اﻟﻤﺠﻬﻮل ﻣﻄﻠﻘﺎ و ﻗﻮل اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒّﺮ و اﺑﻦ اﻟﻤﻮاق ﻣﻌﻬﻢ ﻓﻘـﺪ واﻓﻘﻮﻫﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﻮل ﻣﺠﻬﻮل‬‫اﻟﻌﻠﻤﺎء ﻷﻧّﻪ ﻣﻦ ﺟﻤﻠﮥ اﻟﻤﺠﺎﻫﯿﻞ ﻟﮑﻨﻬﻤﺎ ﺧﺎﻟﻔﺎﻫﻢ ﻓﯽ ﻗﺒﻮل ﻣﻦ ﻋﺪا ﻫﺬا اﻟﺠﻨﺲ و ﻟﻬﻤﺎ ﻣﻦ اﻟﺤﺠﺞ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪459 :‬‬‫ﻣـﺎ اﺧﺘـﺎره ﻣﺎ ﯾﻤﮑﻦ اﻟﺮﮐﻮن إﻟﯿﻪ و اﻻﻋﺘﻤﺎد ﻋﻠﯿﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﭘﯿـﺪاﺳﺖ ﮐﻪ رواﯾﺖ ﮐﺮدن ﻣﺤـّﺪث از ﻣﺠﺎﻫﯿﻞ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﯾﺎ ﻣﺠﺎﻫﯿﻞ ﻋﻠﻤﺎ‬‫ﻗﻮل ﺑﺴـﯿﺎري از اﻫﻞ ﻋﻠﻤﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻓﻀﻞ و ﻧﺒﻞﺷﺎن اﺟﻤﺎع واﻗﻊ ﺷـﺪه و اﺋّﻤﻪ ﺣﻨﻔﯿﻪ ﺑﺴﻮي ﻗﺒﻮل ﻣﺠﻬﻮل از اﻫﻞ اﺳـﻼم رﻓﺘﻪاﻧﺪ و ﺑﺴﻮي‬‫ان ﺟﻤﺎﻋﺖ ﮐﺜﯿﺮه از ﻣﻌﺘﺰﻟﻪ و زﯾـﺪّﯾﻪ رﻓﺘﻪاﻧﺪ و اﯾﻦ ﯾﮑﯽ از دو ﻗﻮل ﻣﻨﺼﻮرﺳﺖ و ﻧﯿﺰ از آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﻮل ﺟّﻠﻪ از زﯾﺪﯾﻪ اﺳﺖ و‬‫ﻗﻮل ﺑﺮواﯾﺖ از ﻣﺠﻬﻮل اﻫﻞ ﻋﻠﻢ ﻗﻮل ﺟﻤﯿﻊ ﮐﺴﺎﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻗﺒﻮل ﻣﺠﻬﻮل ﻧﻤﻮدهاﻧـﺪ ﻣﻄﻠﻘﺎ و ﻗﻮل اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ و اﺑﻦ اﻟﻤﻮاﻗﺴﺖ و ﻧﺰد اﯾﻦ‬‫دو ﺑﺰرﮔﻮار ﺑﺮ ﻣﺨﺘﺎرﺷﺎن ﺣﺠﺞ ﻋﺪﯾﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ رﮐﻮن ﺑﺴﻮي آن و اﻋﺘﻤﺎد ﺑﺮ آن ﻣﻤﮑﻨﺴﺖ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه رواﯾﺖ از ﻣﺠﺎﻫﯿﻞ ﻋﻠﻤﺎ ﯾﺎ ﮐﻪ‬‫از ﻣﺠﺎﻫﯿﻞ اﻫﻞ اﺳـﻼم ﻧﺰد اﺋّﻤﻪ اﻋﻼم ﺳـﻨﯿﻪ و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ اﯾﻦ ﻓﺮﻗﻪ ﺳـﻨﯿﻪ ﻣﻘﺒﻮل ﺑﺎﺷﺪ رواﯾﺖ اﺟﻠﺢ ﮐﻪ ﺑﻼ ﺷـﺒﻬﻪ از اﻫﻞ ﻋﻠﻤﺴﺖ و‬‫اﻓﻀـﻞ از ﻣﺠﺎﻫﯿﻠﺴﺖ ﻗﻄﻌﺎ و ﺣﺘﻤﺎ و ﯾﻘﯿﻨﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﻣﺴـﻠﻢ در ﻣﻘﺒﻮل و ﺑﺮ ﮐﺎﻫﻞ ﺗﺼـﺪﯾﻖ ﻣﺤﻤﻮل ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﺎﻟﯽ ﻣﺤﺎﻣـﺪ در‬‫ﺑﺎب ﻣﮑﺎﯾـﺪ ﺑﺘﻘﻠﯿـﺪ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺣﺎﻗـﺪ در رّد ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ رﻧﮕﯽ دﯾﮕﺮ رﯾﺨﺘﻪ و در ﻗﺪح و ﺟﺮح اﺟﻠﺢ ﺣﯿﻠﻪ ﻏﺮﯾﺐ اﻧﮕﯿﺨﺘﻪ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﮐﯿﺪ‬‫ﭘﻨﺠﺎﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﺑﻌﺾ ﻣّﮑﺎران اﯾﺸﺎن در ﺻـﺤﺒﺖ ﺑﻌﻀـﯽ از ﺛﻘﻠﺖ ﻣﺤـّﺪﺛﯿﻦ داﺧﻞ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ و ﻣﻼزﻣﺖ اﯾﺸﺎن اﺧﺘﯿﺎر ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و از ﻣﺬﻫﺐ‬‫ﺧﻮد ﺑﯿﺰاري ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و اﺳﻼف آن ﻣﺬﻫﺐ را ﺑﺪ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ و ﻣﻔﺎﺳﺪ و ﻣﻄﺎﻋﻦ آن ﻣﺬﻫﺐ را ﺑﺮ ﻣﻼ ذﮐﺮ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و اﻇﻬﺎر ﺗﻮﺑﻪ و‬‫ﺗﻘﻮي و دﯾﺎﻧﺖ و ﺣﺴﻦ ﺳـﯿﺮت ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ و در اﺧـﺬ ﺣـﺪﯾﺚ از ﺛﻘﺎت ﺷـﺪت رﻏﺒﺖ ﻧﻤﻮدار ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﻃﻠﺒﻪ و ﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ ﺳـّﻨﺖ‬‫اﯾﻨﻬـﺎ را ﻣﻮﺛﻮق و ﻣﻌـﺪل ﻣﯽداﻧﻨـﺪ و ﺑﺮ ﺻـﺪق و ﻋﻔـﺎف اﯾﺸـﺎن اﻃﻤﯿﻨـﺎن ﺗـﺎم ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد اﻧﮕﺎه در ﻣﺮوّﯾﺎت ﺛﻘﺎت ﺑﻌﺾ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت‬‫ﻣﺆّﯾـﺪات ﻣـﺬﻫﺐ ﺧﻮد ﻣـﺪﺳﻮس ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﯾﺎ ﺑﻌﺾ ﮐﻠﻤﺎت را ﺗﺤﺮﯾﻒ ﮐﺮده رواﯾﺖ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﺮدم ﺑﻐﻠﻂ اﻓﺘﻨﺪ اﯾﻦ ﮐﯿﺪ ﻫﻢ از اﻋﻈﻢ‬‫ﮐﯿﻮد اﯾﺸﺎﻧﺴﺖ اﺟﻠﺢ ﻧﺎم ﺷﺨﺼـﯽ از اﯾﻨﻬﺎ اّول ﺑﺎﯾﻦ ﮐﯿﺪ ﻗﯿﺎم ﻧﻤﻮده ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﮐﻪ اوﺛﻖ ﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ ﺳـﻨﺘﺴﺖ در ﺑﺎب ﺟﺮح‬‫و ﺗﻌﺪﯾﻞ او را ﺗﻮﺛﯿﻖ ﻧﻤﻮده و ﺑﺮ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐﺎرش اﻃﻼع ﻧﯿﺎﻓﺖ و ﺑﺴﺒﺐ ﻓﺮط ﺗﻘّﯿﻪ او را از ﺻﺎدﻗﯿﻦ ﺗﺎﺋﺒﯿﻦ ﮔﻤﺎن ﺑﺮد اّﻣﺎ ﻋﻠﻤﺎي دﯾﮕﺮ را از‬‫اﻫﻞ ﺳـّﻨﺖ ﻣﻨﮑﺸﻒ ﺷـﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺮد ﻣّﮑﺎرﺳﺖ و ﺧﻮد را ﺑﺤﯿﻠﻪ و ﺗﺰوﯾﺮ ﭼﻨﯿﻦ واﻧﻤﻮده و از رواﯾﺎﺗﯽ ﮐﻪ او ﺑﺎن ﻣﺘﻔﺮدﺳﺖ اﺣﺘﺮاز ﮐﺮدﻧﺪ‬‫ﻣﻦ ذﻟ ﮏ ﻣﺎ‬‫رواه ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻣﺮﻓﻮﻋﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﻧﺘﻬﯽ‬‫و ﻋﺒﺎرت ﮐﺎﺑﻠﯽ در ﺻﻮاﻗﻊ اﯾﻦ ﺳﺖ اﻟّﺘﺎﺳﻊ و اﻟﺨﻤﺴﻮن ﻣﻼزﻣﮥ ﺑﻌﺾ اﻟﺨﺪﻋﮥ ﻣﻨﻬﻢ ﺛﻘﺎة ﻣﺤّﺪﺛﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪460 :‬‬‫اﻫـﻞ اﻟﺤﻖ و اﺧـﺬ اﻻﺧﺒـﺎر ﻋﻨﻬﻢ و ﺗﺮك ﺻـﺤﺒﮥ اﻫـﻞ ﻣـﺬﻫﺒﻪ و ﻃﻌﻨﻪ اّﯾﺎﻫﻢ ﻋﻨـﺪﻫﻢ و اﻇﻬﺎر اﻟﺘﻘﻮي و اﻟـّﺼ ﺪق و اﻻﻣﺎﻧـﮥ ﻟﯿﻨﺨـﺪع ﺑﻌﺾ‬‫ﺟﻬﺎﺑﺬة أﺋّﻤﮥ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻓﯿﻮﺛﻘﻪ ﻓﯿﺮوي ﻋﻨﻪ اﻟﺜﻘﺎت اﻟﺠّﻠﮥ أﺧﺒﺎره اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﮥ و ﻣﺎ دّس ﻓﯽ ﻣﺮوﯾﺎﺗﻪ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﺨﻠﻔﺎء و ﻣﺎ وﺿـﻌﻪ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و اﻧّﻪ وﻟّﯽ اﻻّﻣـﮥ او ﺣّﺮف ﺑﻌﺾ اﻟﮑﻠﻤﺎت ﻣﻦ اﻟﺨﺒﺮ اﻟﺼـﺤﯿﺢ و ﻫـﺬا ﻣﻦ اﻋﻈﻢ ﮐﯿﻮدﻫﻢ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﻨﺨﺪع ﺑﻪ اﻟﺨﺪﻋﮥ و ﯾﻮﻋﻮع ﺑﻪ‬‫اﻟﺮاﻓﻀـﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻨﻬﻢ اﻻﺟﻠـﺢ ﻓﺎﻧّﻪ اﻇﻬﺮ اﻟـّﺼ ﺪق و اﻟﻌﻔﺎف و ﺳﺘﺮ ﻣـﺬﻫﺒﻪ ﺣﺘﯽ وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻟﻢ ﯾﻈﻬﺮ ﻟﻪ ﻣﺬﻫﺒﻪ ﻟﻔﺮط اﻟﺘﻘّﯿﮥ و‬‫ﻟﮑﻦ ﻇﻬﺮ ذﻟﮏ ﻟﻐﯿﺮه ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻣﻦ اﺧﺒﺎره اﻟﺘﯽ ﺗﻔّﺮد ﺑﻬﺎ ﻣﺎ‬‫رواه ﻋﻦ اﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻣﺮﻓﻮﻋﺎ اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 276‬از ‪359‬‬‫ازﯾﻦ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﻋﺰﯾﺮ و ﺗﺤﺒﯿﺮ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﺤﺮﯾﺮ واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﺟﻠﺢ ﺷﺨﺼـﯽ ﻣّﮑﺎر ﺑﻮده و ﺧﻮد را ﺑﺤﯿﻠﻪ و ﺗﺰوﯾﺮ ﻣﺴّﻨﯽ واﻧﻤﻮده و اﯾﻦ‬‫ﻣﻌﻨﯽ را ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻨﻮد و ﻓﺎﺿﻞ ﮐﻨﻮد ﺑﻤﺰﯾـﺪ ﺣﺴﻦ ﻓﻬﻢ ﺧﻮد از ﻣﮑﺎﯾـﺪ اﻫﻞ ﺣﻖ ﻗﺼﻮر ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺑﺎﯾﻦ ﮐﯿﺪ اﻟﺰام‬‫اﻫﻞ ﺣﻖ ﻣﯽﺧﻮاﻫـﺪ ﻻزم ﺑﻮد ﮐﻪ از ﮐﺘﺐ اﻫﻞ ﺣﻖ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﯽﮐﺮد ﮐﻪ اﺟﻠﺢ ﺷـﯿﻌﯽ اﻣﺎﻣﯽ ﺑﻮد و ﺑﺎز ﻣﻼزﻣﺖ ﺛﻘﺎت ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﺳـﻨّﯿﻪ اﺧﺘﯿﺎر‬‫ﮐﺮده و اﺧﺬ اﺧﺒﺎر از اﯾﺸﺎن ﻧﻤﻮده و ﻃﻌﻦ ﺑﺮ اﻫﻞ ﺣﻖ ﻧﺰد ﺳﻨّﯿﻪ ﻧﻤﻮده ﺑﻌﺪ اﺛﺒﺎت اﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﻣﻮر ﺑﺎﺛﺒﺎت ﻣﯽرﺳﺎﻧﯿﺪ ﮐﻪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻠّﯽ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻧﺰد اﻫﻞ ﺣﻖ ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ از ﻣﺘﻔّﺮدات اﺟﻠﺢ و ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت او ﯾﺎ ﻣﺤّﺮﻓﺎت اوﺳﺖ و ﺑﻐﯿﺮ اﺛﺒﺎت اﯾﻦ اﻣﻮر و ﺗﺴﺠﯿﻞ و ﺗﮑﻤﯿﻞ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﮐﺬب و‬‫زور ﺧﯿـﺎل اﻟﺰام اﻫـﻞ ﺣﻖ ﻧﻤﻮدن و ﻫﻮس ﺗﻮﺟﯿﻪ ﻃﻌﻨﯽ و ﻣﻼـﻣﯽ ﺑﺎﯾﺸـﺎن ﮐﺮدن دﻟﯿﻞ ﮐﻤﺎل ﺳـﻼﻣﺖ ﻋﻘﻞ و ﺑﺮﻫﺎن ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﺘﺎﻧﺖ ﻓﻬﻢ و‬‫راي ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و اﮔﺮ ﻣﺤﺾ از ﻋﻨـﺪﯾﺎت و ﻣﺰﻋﻮﻣﺎت ﺧﻮﯾﺶ ﺳـﺨﻦ ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ و ﻗﺼـﺪ اﻟﺰام ﻧـﺪارد ﺑﻠﮑﻪ ﺗﻄﯿﯿﺐ ﻗﻠﻮب ﻣﻌﺘﻘﺪﯾﻦ اﻫﻞ‬‫ﻧﺤﻠﻪ ﺧﻮﯾﺶ ﺑـﺎﯾﻦ ﻓﺴـﺎﻧﻪ ﻣﯽﺧﻮاﻫـﺪ ﭘﺲ ﺑـﺎ آﻧﮑﻪ ادﺧـﺎل آن درﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺣﺸﻮ و ﻟﻐﻮ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﻋﻬـﺪ ﺧﻮد در ﺷـﺮوع ﮐﺘﺎب و دﯾﮕﺮ‬‫ﻣﻘﺎﻣـﺎﺗﺴﺖ ﺑﻄﻼن اﯾﻦ ﺣﯿﻠﻪ و ﺗﺰوﯾﺮ و ﺧـﺪع و ﺗﻌﺰﯾﺮ ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮ ﺧﺒﯿﺮ و ﻧﺎﻗـﺪ ﺑﺼـﯿﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻣﺴـﺘﻨﯿﺮ و ﮐﻼم ﺣﯿﺮت ﻧﻈﺎم ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﻤﻘﺎم‬‫ﻣﺨﺪوﺷـﺴﺖ ﺑﻮﺟﻮه ﻋﺪﯾـﺪه اّول آﻧﮑﻪ از ﺗﺼـﺮﯾﺤﺎت ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ ﻧﻘﺎد رﺟﺎل ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ اﺟﻠﺢ اول ﺷـﯿﻌﯽ ﺗﺒﺮاﺋﯽ ﺑﻮده و ﺑﻌﺪ از ان‬‫در ﺻـﺤﺒﺖ ﺑﻌﻀـﯽ از ﺛﻘـﺎت ﻣﺤـﺪﺛﯿﻦ داﺧﻞ ﺷـﺪه و ﻣﻼزﻣﺖ اﺧﺘﯿﺎر ﮐﺮده و از ﻣـﺬﻫﺐ ﺧﻮد ﺑﯿﺰاري و ﺗﻮﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﻮده ﺣﺎل آﻧﮑﻪ در‬‫ﮐﺘﺐ رﺟﺎل اﺛﺮي ازﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺑﻠﮑﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎ از اﻓﺎدات ﻋﻠﻤﺎي اﻋﻼم درﯾﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ اﺟﻠﺢ ﻣﯽﮔﻔﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪461 :‬‬‫ﺳﻤﻌﻨﺎ اﻧﻪ ﻣﺎ ﺳّﺐ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ اﺣـﺪ اﻻ ﻣﺎت او اﻓﺘﻘﺮ ﭘﺲ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻋﺎﻗﻠﯽ ﻧﺴـﺒﺖ ﺗﺒﺮا ﺑﺎو ﻣﯽﺗﻮان ﮐﺮد و از ﻏﺮاﺋﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ در‬‫ﺣﺎﺷـﯿﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﮐﯿـﺪ ﻗﻮل اﺟﻠﺢ ﻣﺜﺒﺖ ﮐﻤﺎل ذّم ﺳّﺐ ﺷـﯿﺨﯿﻦ از ﺗﻬﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل ﺧﺒﺮي ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﺎﺑﻠﻎ وﺟﻮه و اوﺿﺢ ﻃﺮق دﻋﻮي ﻣﺘﻦ‬‫ﺧﻮد را ﻣﺮدود و ﻣﻄﺮود واﻧﻤﻮده اﻫﻞ ﺣّﻖ را از اﺑﻄﺎل ﺳـﻌﯽ ﻧﺎﻣﺸـﮑﻮر ﺧﻮﯾﺶ ﻓﺎرغ اﻟﺒﺎل ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل روي اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﻋﻦ‬‫ﺷﺮﯾـﮏ ﻋﻦ اﻻﺟﻠـﺢ اﻧﻪ ﻗـﺎل ﺳـﻤﻌﻨﺎ اﻧﻪ ﻣـﺎ ﺳﺐ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ اﺣـﺪ اﻻ ﻣﺎت ﻗﺘﻼ او ﻓﻘﺮاء ﺗﻬـﺬﯾﺐ اﻟﮑﻤﺎل و اﮔﺮ اوﻟﯿﺎي ﺷﺎﻫﺼﺎﺣﺐ در‬‫ﺻﺪد ﺗﺎﯾﯿﺪﺷﺎن ﺑﺮآﻣﺪه اﻗﻮال ﻋﻠﻤﺎي ﮐﻪ ﻧﺴـﺒﺖ ﺗﺸـﯿﻊ ﺑﺎﺟﻠﺢ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﺳـﻨﺪ ﮔﺮداﻧﻨﺪ ﭘﺲ ﻣﺮدودﺳﺖ ﺑﺂﻧﮑﻪ آﻧﻔﺎ ﺑﺸﺮح ﺗﻤﺎم داﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ‬‫ﺗﺸـﯿﻊ در اﺻـﻄﻼح ارﺑﺎب رﺟﺎل ﻣﻨﺎﻓﺎﺗﯽ ﺑﺎ ﺳﻨّﯿﺖ ﻧﺪارد ﺑﻠﮑﻪ اﮐﺎﺑﺮ و اﺳﺎﻃﯿﻦ دﯾﻦ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺑﺎﯾﻦ وﺻﻒ ﻣﺘﺼﻒ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﻔﺮض ﺗﺴﻠﯿﻢ‬‫ﻋﺪم ﺳـﻨّﯿﺖ ﮐﺴـﯽ از ارﺑﺎب رﺟﺎل اﻇﻬﺎر اﺟﻠﺢ ﺗﺒﺮي و ﺗﻮﺑﻪ از ﻣﺬﻫﺐ ﺧﻮد ﻧﮑﺮده ﺗﺎ ﮐﻼم ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﻤﻘﺎم ﺣﻈﯽ از واﻗﻌﯿﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‬‫و ﻟﯿﺲ ذﻟـﮏ اﻻـ ﻣﺤﺾ اﻻّدﻋـﺎء اﻟـﺬي ﻻـ ﯾﻠﯿﻖ ﻟﻼﻟﺘﻔﺎت و اﻻﺻـﻐﺎء دوم آﻧﮑﻪ ﮐﻼﻣﺶ دﻻﻟﺖ دارد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ در ﺗﻮﺛﯿﻖ‬‫اﺟﻠـﺢ ﺧﻄـﺎ ﮐﺮده و ﺑﺮ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐـﺎرش اﻃﻼـع ﻧﯿﺎﻓﺘﻪ ﺑﺨﻼف ﻋﻠﻤﺎي دﯾﮕﺮ ﺣﺎل آﻧﮑﻪ ﺗﺨﻄﯿﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺑﻼ دﻟﯿﻞ ﻣﺘﯿﻦ ﻗﺎﺑﻞ اﺻـﻐﺎ و اﻋﺘﻨﺎ‬‫ﻧﯿﺴﺖ و ﮐـﺪام دﻟﯿﻠﺴﺖ ﺑﺮﯾﻦ ﮐﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ در ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠـﺢ ﺧـﺎﻃﯽ و ﻏﺎﻟـﻂ و ﻣﻨﺨـﺪع و ﺧـﺎﺑﻄﺴﺖ و ﮐﺴـﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺗﻀـﻌﯿﻒ اﺟﻠﺢ‬‫ﮐﺮدهاﻧﺪ ﻣﺼـﯿﺐ و راﺷﺪ و ﻣﺤﻘﻖ و ﻧﺎﻗﺪ ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﺑﻌﺪ ادراك ﻣﺪاﺋﺢ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺟﻤﯿﻠﻪ و ﻣﺤﺎﻣﺪ زاﻫﺮه و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺑﺎﻫﺮه ﮐﻪ ﻋﻠﻤﺎﺋﯽ‬‫ﻗﻮم ﺑﺮاي ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮدهاﻧـﺪ و ﺑﻌﺾ آن در ﻣﺎ ﺳـﺒﻖ ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪ و ﺑﻌﺾ آن اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ در ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ ﻣﺬﮐﻮر‬‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﺣﺘﺠﺎج اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﺘﻮﺛﯿﻖ او اﺟﻠﺢ را ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﺘﯿﻦ و اﺳﺘﻮار و اﻟﺰام ﺳﻨﯿﻪ ﺑﺎن ﻣﻄﺎﺑﻖ داب و ﻗﺎﻧﻮن ﻣﻨﺎﻇﺮ اﺳﺖ‬‫ﭘﺲ ﺑﺠﻮاب آن ﻓﺮﯾﺎد وا وﯾﻼه ﺑﺮداﺷـﺘﻦ و ﻫّﻤﺖ ﺑﺘﺨﻄﯿﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﮔﻤﺎﺷـﺘﻦ و دﺳﺖ ﺑﺘﻀﻌﯿﻒ ﻣﻀﻌﻔﯿﻦ اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﺻﺮﯾﺢ ﺧﺮوج از‬‫داب ﻣﻨﺎﻇﺮه اﺳﺖ و اﻟّﺎ اﻫﻞ ﮐﺘﺎب را ﻫﻢ ﻣﯽرﺳـﺪ ﮐﻪ ﺑﺠﻮاب اﻟﺰاﻣﺎت اﻫﻞ اﺳـﻼم اﻗﻮال ﻋﻠﻤﺎي ﺧﻮد ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻟﻒ و ﻣﻨﺎﻗﺾ اﯾﻦ اﻟﺰاﻣﺎت‬‫ﻣﺘﯿﻨﻪ اﺳﺖ ﭘﯿﺶ ﮐﻨﻨـﺪ و ﻧﺠـﺎت از اﺷـﮑﺎﻻت و اﻋﻀﺎﻻـت رزﯾﻨﻪ ﯾﺎﺑﻨـﺪ و ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ اﻫﻞ اﺳـﻼم ﺑﺠﻮاب اﯾﻦ اﺣﺘﯿﺎل ﺳﺮاﺳـﺮ اﻏﻔﺎل ﻣﻠﺰم و‬‫ﻣﺤﺠﻮج و ﺳـﺎﮐﺖ و ﻣﻐﻠﻮب ﺷﻮﻧـﺪ ﭼﻬـﺎرم آﻧﮑﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺑﺎﻋﺘﺮاف ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻓﻄﯿﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اوﺛﻖ ﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﯾﻌﻨﯽ در‬‫وﺛﻮق از ﺟﻤﯿﻊ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪462 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 277‬از ‪359‬‬‫ﻋﻠﻤـﺎي ﺳـﻨّﯿﻪ زاﺋـﺪ و ﻓﺎﺿـﻞ و ﻓـﺎﺋﻖ و از ﻫﻤﻪ اﯾﺸـﺎن در اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒـﺎر ﮐﺎﻣﻠﺘﺮ و ﺳﺎﺑﻘﺴﺖ ﭘﺲ ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ او ﺑﺮاي اﺟﻠـﺢ ﺗﻀـﻌﯿﻒ‬‫دﯾﮕﺮان ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓـﺎده ﺧﻮدش ﻣﺮﺟﻮح و ﻣﻔﻀﻮل و ﺑﻌّﻠﺖ ﻗّﻠﺖ وﺛﻮق ﻣﻌﻠﻮلاﻧـﺪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻗﺎﺑـﻞ اﺻـﻐﺎ و اﻟﺘﻔـﺎت و اﺣﺘﻔﺎل و ﻻﺋﻖ ﺗﻮﺟﻪ‬‫ارﺑﺎب ﻧﻘـﺪ و ﮐﻤﺎل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎ داﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠﺢ ﻧﮑﺮده ﺑﻠﮑﻪ ﺟﻤﻌﯽ دﯾﮕﺮ از اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ‬‫و اﺟّﻠﻪ ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ ﻧﺎﻗﺪﯾﻦ ﺑﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ در ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠﺢ ﻣﺸﺎرك و ﻃﺮﯾﻖ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﺮك ﺗﻌّﺼﺐ ﻗﺎﺋﺪ اﻟﯽ اﻟﺤﺮﯾﻖ را ﺳﺎﻟﮏ ﻣﯽﺑﺎﺷـﻨﺪ‬‫ﺷﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﺧﯿﻠﯽ ﻋﺠﯿﺐ و ﻏﺮﯾﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﺪﯾﻦ ﻧﻔﺮ از ﺟﻬﺎﺑﺬه ﻋﻠﻤﺎي ﺳﺎﺑﻘﯿﻦ و اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻧﺎﻗﺪﯾﻦ ﻣﺘﻘﺪﻣﯿﻦ ﮐﻪ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ را ﺑﺮ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت‬‫و ﺗﻨﻘﯿﺒﺎﺗﺸـﺎن ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﻧـﺎزش و اﻓﺘﺨـﺎر ﺣﺎﺻـﻠﺴﺖ و اﺳﺎﻣﯿﺸﺎن ﺳﺎﺑﻘﺎ ﻣﻌﻠﻮم ﮐﺮدي از اﺟﻠـﺢ اﺧـﺬ رواﯾﺎت و آﺛﺎر و ﻧﻘﻞ اﺣﺎدﯾﺚ و اﺧﺒﺎر‬‫ﮐﺮده ﺑﺎﺷـﻨﺪ ﺑﺮ ﻣﺮوﯾﺎت و ﺗﺤـﺪﯾﺜﺎت او اﻋﺘﻤﺎد ﻧﻤﻮده ﺑﺎز اﯾﺸﺎن را ﺑﺎ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﻣﻬﺎرت در ﻧﻘـﺪ و ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺳـﯿﺮ و ﺗﺪﻗﯿﻖ ﮐﻪ ﺑﻤﺰﯾﺪ ﻇﻬﻮر‬‫ﮐﺎﻟﺸـﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﻫﻮﯾﺪا و آﺷﮑﺎرﺳﺖ ﺣﺎل ادﺧﺎل و ﺗﺪﻟﯿﺲ و ﺧﻠﻂ و ﺗﻠﺒﯿﺲ واﺿﺢ و ﻇﺎﻫﺮ ﻧﺸﺪ ﺗﺎ اﺗﺒﺎع و اﺷﯿﺎع ﺧﻮد را ازﯾﻦ‬‫داﻫﯿﻪ آﮔﺎه ﻣﯽﻧﻤﻮدﻧﺪ و زﻧﮓ اﻟﺘﺒﺎس از ﻗﻠﻮب اﯾﺸﺎن ﻣﯽزدودﻧﺪ ﻫﻤﺎﻧﺎ ﻏﺸﺎوه ﻋﺼﺒﯿﺖ ﺑﺮ ﺑﺼﺮ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺨﻄﺮ ﺗﻨﯿﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻼ‬‫ﻣﺤﺎﺑـﺎ ﺑﺮاي ﻏﺮض ﺑﺎﻃﻞ رّد ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻏﻔﻠﺖ و ذﻫﻮل اﺋّﻤﻪ ﮐﺒﺎر و اﺟّﻠﻪ واﻻ ﺗﺒﺎر ﺧﻮد ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ و ﺑﺂب رﺳـﯿﺪن ﺑﻨﺎي ﻓﺨﺮ و‬‫ﻣﺒﺎﻫﺎت ﺧﻮﯾﺶ اﻋﺘﻨﺎي ﻧﻤﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﺻﺪق اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺘﻌﺎل ﺣﯿﺚ ﻗﺎل َﻓِﺈﱠﻧﻬﺎ ﻻ َﺗْﻌَﻤﯽ اﻟ َْﺄﺑ ْﺼﺎُر َو ﻟِﮑْﻦ َﺗْﻌَﻤﯽ اﻟ ُْﻘﻠُﻮُب اﻟﱠﺘِﯽ ﻓِﯽ اﻟﱡﺼُﺪوِر‬‫ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ از اﻓﺎده ﮐﺎﺑﻠﯽ و ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻮاي ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ دﯾﮕﺮ ﺳـﻨّﯿﻪ را ﺑﺤﺎل ﻗﻠﺐ اﺟﻠـﺢ اﻃﻼع ﺣﺎﺻﻞ ﺷـﺪ ﺣﺎل آﻧﮑﻪ‬‫ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺟﺎﺑﺠﺎ اﻃﻼع را ﺑﺤﺎل ﻗﻠﺐ ﻏﯿﺮ ﻣﻤﮑﻦ و ﻣﺤﺎل و ﻣﺨﺼﻮص ﺑﺎﯾﺰد ذو اﻟﺠﻼل ﮔﺮداﻧﯿـﺪه در ﺑﺎب اﻟﻤﮑﺎﯾـﺪ ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب در‬‫ﮐﯿﺪ ﻫﻔﺘﺎدم ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺠﺒﺴﺖ ازﯾﻦ ﻣﺮد ﯾﻌﻨﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺠﺎﻟﺲ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﮐﻪ ادﻋﺎء ﻋﻠﻢ ﻗﻠﻮب ﮐﻪ ﺧﺎّﺻﻪ ﺧﺪاﺳﺖ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ اﻧﺘﻬﯽ و در ﺑﺎب‬‫اﻟﻤﻄﺎﻋﻦ ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺠﻮاب ﻃﻌﻦ دوم از ﻣﻄﺎﻋﻦ ﻋﻤﺮ ﮔﻔﺘﻪ و اﯾﻦ ﻗّﺼﻪ ﺳﺮاﺳـﺮ واﻫﯽ و ﺑﻬﺘﺎن و اﻓﺘﺮاﺳﺖ ﻫﯿﭻ اﺻﻠﯽ ﻧﺪارد و ﻟﻬﺬا اﮐﺜﺮ‬‫اﻣﺎﻣّﯿﻪ ﻗﺎﺋﻞ اﯾﻦ ﻗّﺼﻪ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ و ﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻗﺼﺪ ﺳﻮﺧﺘﻦ آن ﺧﺎﻧﻪ ﻣﺒﺎرك ﮐﺮده ﺑﻮد و ﻟﯿﮑﻦ ﺑﻌﻤﻞ ﻧﯿﺎورد و ﻗﺼﺪ از اﻣﻮر ﻗﻠﺒﯿﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ‬‫ان ﻏﯿﺮ از ﺧـﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ دﯾﮕﺮي ﻣﻄﻠﻊ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﺷـﺪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻧﯿﺰ در ﺑﺎب اﻟﻤﻄﺎﻋﻦ ﺑﺠﻮاب ﻃﻌﻦ درء ﺣّﺪ از ﻣﻐﯿﺮه ﮔﻔﺖ و ﺑﺎﻟﻔﺮض اﮔﺮ‬‫اﯾﻦ ﮐﻼم ﻣﻘﻮﻟﻪ ﻋﻤﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﯾﻌﻨﯽ ادي وﺟﻪ رﺟﻞ ﻻ ﯾﻔﻀﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻪ رﺟﻼ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪463 :‬‬‫ﭘﺲ از ﻗﺒﯿـﻞ ﻓﺮاﺳﺖ ﻋﻤﺮﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎرﻫـﺎ ﺑﻘﺮاﺋﻦ ﭼﯿﺰي درﯾـﺎﻓﺘﻪ ﻣﯽﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﯿﻨﺴﺖ و ﻣﻄـﺎﺑﻖ ان واﻗﻊ ﻣﯽﺷـﺪ از ﮐﺠـﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﻮد ﮐﻪ‬‫ﺑﺤﻀﻮر ﺷﺎﻫﺪ ﮔﻔﺖ و او را ﺷﻨﻮاﻧﯿﺪ و ﺑﺎز ﻫﻢ اراده آﻧﮑﻪ ﺷﺎﻫﺪ از ﺷﻬﺎدت ﻣﻤﺘﻨﻊ ﺷﻮد در دل داﺷﺖ ﺑﭽﻪ دﻟﯿﻞ ﺛﺎﺑﺖ ﺗﻮان ﻧﻤﻮد اراده از‬‫اﻓﻌـﺎل ﻗﻠﺒﺴﺖ و اﻃﻼـع ﺑﺮ اﻓﻌﺎل ﻗﻠﻮب ﺧﺎّﺻﻪ ﺧـﺪاﺳﺖ اﻧﺘﻬﯽ ﮐﻤﺎل ﺣﯿﺮت اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ و ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺎّدﻋﺎي اﻃﻼع اﮐﺎﺑﺮ ﺧﻮد‬‫ﺑﺮ ﺣﺎل ﻗﻠﺐ اﺟﻠـﺢ و دﯾﮕﺮ روات اﻣﺮﻧﺎ ﻣﻤﮑﻦ و ﻣﺤﺎل را ﺟﺎﺋﺰ و ﻣﻤﮑﻦ و واﻗﻊ ﮔﺮداﻧﯿﺪﻧـﺪ و اﺳـﻼف ﺑﺎ اﻧﺼﺎف ﺧﻮد را ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ اﻟﻮﻫﯿﺖ‬‫ﻣﻌـﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ذﻟـﮏ رﺳﺎﻧﯿﺪﻧـﺪ آري اﮔﺮ ﺑﻤﺸـﺮب ﺻـﻮﻓﯿﻪ ﺻـﺎﻓﯿﻪ ﺷـﺘﺎﻓﺘﻨﺪ و ﺧـﺎّﺻﻪ اﻟﻮﻫﯿﺖ را ﺑﺮاي ﻋﻠﻤـﺎي ﺧﻮد ﺛـﺎﺑﺖ ﺳﺎﺧﺘﻨـﺪ ﻣﻘـﺎم‬‫ﻧﺎﭼﺎرﯾﺴﺖ ﻟﮑﻦ ﺑﯿﭽﺎره اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﭼﻪ ﺧﻄﺎ ﮐﺮده ﮐﻪ او را از ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻟﻮﻫﯿﺖ ﺑﻤﺮاﺣﻞ ﺷﺎﺳـﻌﻪ دور اﻧﺪاﺧﺘﻨـﺪ و در ﺣﻖ او اﻣﮑﺎن اﻃﻼع ﺑﺮ‬‫ﺣﺎل ﻗﻠﺐ اﺟﻠﺢ روا ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ از ﺑﯿﺎن ﺳﺨﯿﻒ اﻟﺒﻨﯿﺎن ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﺎﻟﯽﺷﺄن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫از ﻣﺘﻔﺮدات اﺟﻠﺤﺴﺖ و ﮐـﺬب و ﺑﻄﻼن و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺳـﻤﺎﺟﺖ و ﻓﻈﺎﻋﺖ اﯾﻦ ادﻋﺎ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﻄﺮق ﻋﺪﯾـﺪه در ﮐﺘﺐ ﺳـﻨّﯿﻪ‬‫ﻣﻨﻘﻮل و ﻣﺎﺛﻮر و ﮐﻤﺎل ﺻـّﺤﺖ و اﻋﺘﺒﺎر آن از اﻓﺎدات ﺟﻬﺎﺑﺬه ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ در اﻗﺼﺎي وﺿﻮح و ﻇﻬﻮر ﭘﺲ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﺗﻌﺎب ﻧﻔﺲ در ﻗﺪح و‬‫ﺟﺮح اﺟﻠـﺢ ﺑﮑـﺎر ﺑﺮدن و ﺑﺠﺮم ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠـﺢ اﺳـﻘﺎط ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ از اﻋﺘﻤـﺎد و اﻋﺘﺒـﺎر ﺑﺎ وﺻﻒ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺑﻪ آﻧﮑﻪ او اوﺛﻖ ﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ‬‫ﺳّﻨﺘﺴـﺖ ﻇـﺎﻫﺮ ﮐﺮدن ﻧﻔﻌﯽ ﺑﺤـﺎل زار ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﻋـﺎﻟﯽ ﺗﺒـﺎر ﻧﻤﯽرﺳﺎﻧـﺪ و ﻫﺮﮔﺰ او را از دار و ﮔﯿﺮ ﻧﻘـﺎد ﻧﺤـﺎرﯾﺮ ﻧﻤﯽرﻫﺎﻧـﺪ ﻧﻬـﻢ آﻧﮑﻪ‬‫درﯾﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ واﻟـﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در اﻓﺎدات ﺧﻮد از ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ و اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ﺑﺪو ﻃﺮﯾﻖ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﻇﺎﻫﺮﺳـﺖ‬‫ﮐﻪ درﯾﻦ ﻫﺮ دو ﻃﺮﯾﻖ اﺟﻠـﺢ واﻗﻊ ﻧﯿﺴﺖ ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤﻨـﺎن ﮐﻪ از اﻓـﺎده واﻟـﺪ ﻣﺎﺟـﺪ ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﻋﺎﻟﯽﺷـﺄن ﻫﻢ ﺳﺎﻃﻊ و ﻻﻣﻊ ﮔﺮدﯾـﺪ ﮐﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 278‬از ‪359‬‬‫ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ از ﻣﺘﻔﺮدات اﺟﻠﺢ ﻧﯿﺴﺖ و ﻧﯿﺰ ﭼﻮن ان ﻣﺤﺪث ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻘﺎم اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را در ﻣﺂﺛﺮ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم وارد‬‫ﻓﺮﻣﻮده واﺿـﺢ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻧﺰد ﺟﻨﺎب او اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻌﺘﻤـﺪ و ﻣﻌﺘﺒﺮ اﺳﺖ و آن را از ﻣﺠﻌﻮﻻت ﺷـﯿﻌﯽ ﻣّﮑﺎر و ﻣﻠّﺒﺲ ﻏـّﺪار ﮐﻤﺎ ﯾﻈﻬﺮ ﻣﻦ‬‫ﺗﻠﻤﯿﺢ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤﺪة اﻟﮑﺒﺎر ﻧﻤﯽداﻧﺴﺖ و اﻻ ذﮐﺮ و اﯾﺮاد آن در ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺎﺛﺮ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم از ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺤﺪث ﻋﺎﻟﯽ‬‫ﻣﻘﺎم ﻧﻤﯽآﻣـﺪ ﭘﺲ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻧﻬﺎﯾﺖ وﻫﻦ رﮐﺎﮐﺖ ﮐﻼم ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺎ ﺟﻼﻟﺖ از اﻓﺎده واﻟﺪ او ﮐﻪ ﺣﺴﺐ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺧﻮدش آﯾﺘﯽ از‬‫آﯾﺎت اﻟﻬﯽ و ﻣﻌﺠﺰه از ﻣﻌﺠﺰات رﺳﺎﻟﺖ ﭘﻨﺎﻫﯽ ﺑﻮده ﻇﺎﻫﺮ و ﻧﻤﺎﯾﺎن ﮔﺮدﯾﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪464 :‬‬‫و اﻓﺤـﺎم و اﺳـﮑﺎت آن رﻓﯿﻊ اﻟـﺪرﺟﺎت ﺑﻐـﺎﯾﺖ ﻗﺼﻮي رﺳـﯿﺪ دﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﺑﻨﺎﺑﺮ ﺧﻠﻖ ﭼﻨﯿﻦ اﺣﺘﻤﺎل ﻇﺎﻫﺮ اﻻﺧﺘﻼل در ﺣﻖ اﺟﻠـﺢ و دﯾﮕﺮ‬‫ﺛﻘـﺎت رﺟـﺎل ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺟﻤﯿﻊ روات ﺛﻘـﺎت ﺳـﻨﯿﻪ و اﺳﺎﻃﯿﻦ دﯾﻦ اﯾﺸﺎن ارﺑﺎب ﺻـﺤﺎح ﺳـﺘﻪ و اﺋّﻤﻪ ارﺑﻌﻪ و اﻣﺜﺎل اﯾﺸﺎن ﻫﻤﻪ در‬‫ﺣﻘﯿﻘﺖ ﯾﻬﻮد و ﻧﺼـﺎري و ارﺑـﺎب ﮐﻔﺮ و اﻟﺤـﺎد ﺑﻮدﻧـﺪ و ﺣﻈﯽ از اﺳـﻼم و اﯾﻤﺎن ﻧﺪاﺷـﺘﻨﺪ ﻟﮑﻦ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﻣﮑﺮ و ﻓﺮﯾﺐ و ﺧـﺪع و ﺗﻠﺒﯿﺲ و‬‫ﺗﺪﻟﯿﺲ ﺗﺰّﯾﯽ ﺑﺰي اﺳـﻼم اﺧﺘﯿﺎر ﮐﺮده در ﺻـﺤﺒﺖ ﺑﻌﺾ اﻫﻞ اﺳﻼم داﺧﻞ ﺷﺪه و ﻣﻼزﻣﺖ اﯾﺸﺎن اﺧﺘﯿﺎر ﮐﺮده و از ﻣﺬﻫﺐ ﺧﻮد ﺑﯿﺰاري‬‫ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و اﺳﻼف ﻣﺬﻫﺐ ﺧﻮد را ﺑﺪو ﮔﻔﺘﻨﺪ و ﻣﻔﺎﺳﺪ و ﻣﻄﺎﻋﻦ آن ﻣﺬﻫﺐ را ﺑﺮ ﻣﻼ ذﮐﺮ ﮐﺮدﻧﺪ و اﻇﻬﺎر ﺗﻘﻮي و ﺗﻮﺑﻪ و دﯾﺎﻧﺖ و‬‫ﺣﺴﻦ ﺳﯿﺮت ﻧﻤﻮدﻧﺪ و در اﺧﺬ ﺣﺪﯾﺚ از ﺛﻘﺎت ﺷﺪت رﻏﺒﺖ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﻃﻠﺒﻪ و ﻋﻠﻤﺎي اﻫﻞ اﺳﻼم اﯾﻨﻬﺎ را ﻣﻮﺛﻮق و ﻣﻌﺪل داﻧﺴﺘﻨﺪ‬‫و ﺑﺮ ﺻـﺪق و ﻋﻔـﺎف اﯾﺸـﺎن اﻃﻤﯿﻨﺎن ﺗﺎم ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﻮدﻧـﺪ اﻧﮕﺎه در ﻣﺮوﯾﺎت ﺛﻘﺎت ﺑﻌﺾ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت و ﻣﺆّﯾـﺪات ﻣـﺬﻫﺐ ﺧﻮد ﻣـﺪﺳﻮس‬‫ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﯾﺎ ﺑﻌﺾ ﮐﻠﻤﺎت را ﺗﺤﺮﯾﻒ ﮐﺮده رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺷﻨﯿﻌﻪ را ﺗﺮوﯾﺞ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﺮدم ﺑﻐﻠﻂ اﻓﺘﻨﺪ ﭘﺲ اﮔﺮ ﭼﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ و‬‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺎﯾﺠﺎد اﯾﻦ ﮐﯿـﺪ ﺑﯽ اﺻﻞ ﻗـﺪح اﺟﻠـﺢ ﺧﻮاﺳـﺘﻪ ﻟﮑﻦ در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﻤﻔﺎد ﺑﻨﯽ ﻗﺼـﺮا و ﻫﺪم ﻣﺼـﺮا ﺑﺮاي ﻃﺎﻋﻨﯿﻦ و ﺟﺎرﺣﯿﻦ ﻃﺮﯾﻖ‬‫واﺿـﺢ ﭘﺲ ﺑﺮاي ﻗـﺪح و ﺟﺮح و ﺗﻀـﻠﯿﻞ و ﺗﮑﻔﯿﺮ اﺳـﺎﻃﯿﻦ دﯾﻦ و ارﮐـﺎن ﻣـﺬﻫﺐ ﺧﻮد ﻣﻔﺘﻮح ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻓﺎﺧﺘﻠﻂ ﻋﻠﯿﻬﻤﺎ اﻟّﻀﺎّر ﺑﺎﻟّﻨﺎﻓﻊ و ﻟﻢ‬‫ﯾﺘﺒّﯿﻦ ﻋﻨﺪﻫﻤﺎ اﻟﺸﻬﺪ اﻟﺤﺎﻟﯽ ﻣﻦ اﻟّﺴﻢ اﻟّﻨﺎﻗﻊ و اﺗﺴﻊ اﻟﺨﺮق ﻋﻠﯽ اﻟّﺮاﻓﻊ‬‫ﺑﯿﺎن ﻓﻈﺎﻋﺖ ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ در ﺑﺎب ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫و ﻫﺮ ﮔـﺎه ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺣﺴﻦ ﺗﻮﻓﯿﻘﻪ ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺻـﺤﺖ و اﻋﺘﺒﺎر و ﮐﻤﺎل ﺟﻼﻟﺖ و اﺷـﺘﻬﺎر ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ و ﻣﻘﺒﻮﻟﯿﺖ و ﻣﺴـﻠﻤﯿﺖ آن ﻧﺰد‬‫اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﮐﺒـﺎر و اﺗﺼـﺎف آن ﺑﮑﺜﺮت ﻧﻘـﻞ و ﺗﮑﺮار و اﯾﺮاد و اﺻـﺪار در اﺳـﻔﺎر ﺣـﺬاق اﺣﺒـﺎر درﯾـﺎﻓﺘﯽ و ﺑﻪ ﺑﻄﻼـن ﺧﺮاﻓﺎت ﺑﯽ اﺻﻞ و‬‫ﺟﺰاﻓـﺎت ﺻـﺮﯾﺤﮥ اﻟﻬﺰل ﮐﻪ ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﻋﻤـﺪة اﻫـﻞ اﻟﻔﻀـﻞ در ﻗـﺪح و ﺟﺮح اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺟﺰل ﺑﺮ زﺑـﺎن ﺑﻼـﻏﺖ ﺗﺮﺟﻤﺎن راﻧـﺪه‬‫وارﺳـﯿﺪي ﭘﺲ ﺣﺎﻻ ﺗﻌﺼـﺒﺎت ﻓﺎﺣﺸﻪ ﺟﻤﻌﯽ از ﻣﺘﻌﻨﻔﯿﻦ ﺟﺎﺋـﺪﯾﻦ و ﺗﻬﻮر و ﻧﺠﺒﺮ زراﻓﻪ از ﻣﺘﻨّﻄﻌﯿﻦ ﺣﺎﻗـﺪﯾﻦ ﺑﺎﯾـﺪ دﯾﺪ و اﻧﮕﺸﺖ ﺗﻌﺠﺐ‬‫ﺑﺪﻧـﺪان ﺗﺤﯿﺮ ﺑﺎﯾـﺪ ﮔﺰﯾـﺪ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ اﮐﺎﺑﺮ اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات ﺑﺎ آن ﻫﻤﻪ رﻓﻌﺖ درﺟﺎت ﺗﻠﻤﯿﻊ و ﺗﺴﻮﯾﻞ و ﺗﺤﺮﯾﻒ و ﺗﻀـﻠﯿﻞ را دﯾـﺪن ﺧﻮد‬‫ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻧﺮد اﯾﻤﺎن و اﯾﻘﺎن را ﺑﺮ ﺑﺴﺎط ﺟﺤﻮد و ﺗﻌّﺼﺐ ﺑﺎﺧﺘﻪاﻧـﺪ ﺑﺨﺎري در ﺻـﺤﯿﺢ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎب ﺑﻌﺚ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﺧﺎﻟـﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻗﺒﻞ ﺣﺠﮥ اﻟﻮداع‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺣﻤﺪ اﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﺷﺮﯾﺢ ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻤﮥ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﺳﺤﺎق‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪465 :‬‬‫ﺑﻦ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق ﺣﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق ﻗﺎل ﺳـﻤﻌﺖ اﻟﺒﺮاء ﻗﺎل ﺑﻌﺜﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻊ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ‬‫ﻗﺎل ﺛﻢ ﺑﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺮ اﺻـﺤﺎب ﺧﺎﻟﺪ ﻣﻦ ﺷﺎ ﻣﻨﻬﻢ ان ﯾﻌﻘﺐ ﻣﻌﮏ ﻓﻠﯿﻌﻘﺐ و ﻣﻦ ﺷﺎء ﻓﻠﯿﻘﺒﻞ ﻓﮑﻨﺖ ﻓﯿﻤﻦ ﻋﻘﺐ ﻣﻌﻪ‬‫ﻗﺎل ﻓﻐﻨﻤﺖ أواﻗﯽ ذوات ﻋـﺪد ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺑّﺸﺎر ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ روح ﺑﻦ ﻋﺒﺎدة ﺛﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳﻮﯾﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﺠﻮف ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ‬‫اﺑﯿﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ اﻟﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠّﯿﺎ اﻟﯽ ﺧﺎﻟـﺪ ﻟﯿﻘﺒﺾ اﻟﺨﻤﺲ و ﮐﻨﺖ اﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ و ﻗـﺪ اﻏﺘﺴﻞ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﺨﺎﻟـﺪ اﻻ ﺗﺮي اﻟﯽ ﻫﺬا‬‫ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﻨﺎ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ذﮐﺮت ذﻟﮏ ﻟﻪ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻓﻘﺎل ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ ﻓﺎن ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ اﮐﺜﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 279‬از ‪359‬‬‫ﻣﻦ ذﻟ ﮏ‬‫ﭘﺲ ﺗﻌّﺼﺐ و دﺳـﺘﮑﺎري ﺣﻀـﺮت ﺑﺨـﺎري را در رواﯾﺖ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺑﺎﯾـﺪ ﺳﺎﺧﺖ ﮐﻪ ﻗّﺼﻪ ﺟﺎرﯾﻪ و ﺷـﮑﺎﯾﺖ ﺑﺮﯾـﺪه ﺑﺨـﺪﻣﺖ‬‫ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺧﺪا ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﻟﯿﮑﻦ ﻓﻘﺮه‬‫اﻧّﻪ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻧﯿﺎورده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺂن اﺷﺎره ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﮕﺮ ﭼﻪ ﺳﻮد ﮐﻪ ﺧـﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ آن را ﺑﺮ زﺑﺎن دﯾﮕﺮ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ ﺟﺎري ﺳﺎﺧﺖ ﯾُِﺮﯾُﺪوَن ﻟ ِﯿُْﻄِﻔُﺆا ﻧُﻮَر‬‫اﻟﱠﻠِﻪ ﺑ َِﺄﻓْﻮاِﻫِﻬْﻢ َو اﻟﱠﻠُﻪ ُﻣﺘِﱡﻢ ﻧُﻮِرِه َو ﻟَْﻮ َﮐِﺮَه اﻟ ْﮑﺎﻓُِﺮوَن‬‫و ﻋّﻠﺎﻣﻪ ذو اﻟﻨﺴﺒﯿﻦ اﺑﻦ دﺣﯿﻪ ﮐﻪ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﺎﻟﯿﻪ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺳﺎﻣﯿﻪ او از وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن و ﺑﻐﯿﮥ اﻟﻮﻋﺎة و ﺣﺴﻦ اﻟﻤﺤﺎﺿﺮة ﺳﯿﻮﻃﯽ و‬‫ﻏﯿﺮ آن ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ در ﮐﺘﺎب ﺷـﺮح اﺳـﻤﺎء اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ آن ﻣﻨﻘﻮل از ﻧﺴـﺨﻪ ﻣﺼﻨﻒ واﻫﺐ‬‫اﻟﻌﻄﺎﯾﺎ ﺑﺎﯾﻦ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺨﻄﺎﯾﺎ ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮده ﮔﻔﺘﻪ ﺗﺮﺟﻢ اﻟﺒﺨﺎري ﻓﯽ ﺻـﺤﯿﺤﻪ ﻓﯽ وﺳﻂ اﻟﻤﻐﺎزي ﻣﺎ ﻫـﺬا ﻧﺼﻪ ﺑﻌﺚ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﺧﺎﻟﺪ‬‫ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻗﺒﻞ ﺣﺠﮥ اﻟﻮداع‬‫ﺣﺪﺛﻨﯽ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﻗﺎل ﺛﻨﺎ ﺷـﺮﯾﺢ ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻤﮥ ﻗﺎل ﺛﻨﺎ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ اﺳﺤﺎق ﺑﻦ أﺑﯽ اﺳﺤﺎق ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ اﺳﺤﺎق‬‫ﺳﻤﻌﺖ اﻟﺒﺮاء ﺑﻌﺜﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﻊ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﺛﻢ ﺑﻌﺚ ﻋﻠّﯿﺎ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺮ اﺻـﺤﺎب ﺧﺎﻟﺪ‬‫ﻣﻦ ﺷﺎء ﻣﻨﻬﻢ ان ﯾﻌّﻘﺐ ﻣﻌﮏ ﻓﻠﯿﻌّﻘﺐ و ﻣﻦ ﺷﺎء ﻓﻠﯿﻘﺒﻞ ﻓﮑﻨﺖ ﻓﯿﻤﻦ ﻋّﻘﺐ ﻣﻌﻪ ﻗﺎل ﻓﻐﻨﻤﺖ أواﻗﯽ ذوات ﻋﺪد‬‫ﺣﺪﺛﻨﯽ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺑﺸﺎر ﻗﺎل ﺛﻨﺎ روح ﺑﻦ ﻋﺒﺎدة ﻗﺎل ﺛﻨﺎ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﺳﻮﯾﺪ ﺑﻦ ﻣﻨﺠﻮف ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪466 :‬‬‫ﻋﻠّﯿﺎ أﺑﯽ ﺧﺎﻟـﺪ ﻟﯿﻘﺒﺾ اﻟﺨﻤﺲ و ﮐﻨﺖ اﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ و ﻗﺪ اﻏﺘﺴﻞ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﺨﺎﻟﺪ اﻻ ﺗﺮي اﻟﯽ ﻫﺬا ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﻨﺎ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫ذﮐﺮت ﻟﻪ ذﻟﮏ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ ﻓﺎن ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ذﻟﮏ‬‫ﻗﺎل ذو اﻟﻨﺴﺒﯿﻦ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ آورده اﻟﺒﺨﺎري ﻧﺎﻗﺼﺎ ﻣﺒﺘﺮا ﮐﻤﺎ ﺗﺮي و ﻫﯽ ﻋﺎدﺗﻪ ﻓﯽ اﯾﺮاد اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﯽ ﻣﻦ ﻫـﺬا اﻟﻘﺒﯿﻞ و ﻣﺎ ذاك اﻻ ﻟﺴﻮء‬‫راﯾﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﻨﮑﺐ ﻋﻦ ﻫـﺬا اﻟﺴﺒﯿﻞ و آورده اﻻﻣﺎم اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﮐﺎﻣﻼ ﻣﺤّﻘﻘﺎ و اﻟﯽ ﻃﺮﯾﻖ اﻟـّﺼ ﺤﮥ ﻓﯿﻪ ﻣﻮﻓﻘﺎ ﻓﻘﺎل ﻓﯿﻤﺎ ﺣﺪﺛﻨﯽ اﻟﻘﺎﺿـﯽ‬‫اﻟﻌﺪل ﺑﻘّﯿﮥ ﻣﺸﺎﯾﺦ اﻟﻌﺮاق ﺗﺎج اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻔﺘﺢ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺘﺪاﺋﯽ ﻗﺮاءة ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻮاﺳﻂ اﻟﻌﺮاق ﺑﺤﻖ ﺳـﻤﺎﻋﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺜﻘﮥ اﻟﺮﺋﯿﺲ أﺑﯽ‬‫اﻟﻘﺴﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ ﺑﺤﻖ ﺳـﻤﺎﻋﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺜﻘـﮥ اﻟﻮاﻋـﻆ أﺑﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻟﻤـﺬﻫﺐ ﺑﺤﻖ ﺳـﻤﺎﻋﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺜﻘـﮥ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ‬‫ﺣﻤﺪان اﻟﻘﻄﯿﻌﯽ ﺑﺤﻖ ﺳﻤﺎﻋﻪ ﻣﻦ اﻻﻣﺎم أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺤﻖ ﺳﻤﺎﻋﻪ ﻋﻠﯽ اﺑﯿﻪ اﻣﺎم اﻫﻞ اﻟﺴﻨﮥ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻗﺎل ﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ ﻗﺎل اﻧﺘﻬﯿﺖ اﻟﯽ ﺣﻠﻘﮥ ﻓﯿﻬﺎ اﺑﻮ ﻣﺨﺒﺮ و اﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﻘﺎل ﺣّﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﻗﺎل‬‫اﺑﻐﻀﺖ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﺑﻐﻀـﺎ ﻟﻢ اﺑﻐﻀﻪ اﺣـﺪا ﻗـﻂ ﻗـﺎل و اﺣﺒﺒﺖ رﺟﻼـ ﻟﻢ اﺣّﺒﻪ اﻻـ ﻋﻠﯽ ﺑﻐﻀﻪ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻗﺎل ﻓﺒﻌﺚ ذﻟﮏ اﻟﺮﺟﻞ ﻋﻠﯽ ﺧﯿﻞ ﻓﺼـﺤﺒﺘﻪ ﻣﺎ‬‫اﺻـﺤﺒﻪ اﻻ ﻋﻠﯽ ﺑﻐﻀﻪ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﺎﺻـﺒﻨﺎ ﺳﺒّﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﮑﺘﺐ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ اﺑﻌﺚ ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻣﻦ ﯾﺨﻤﺴﻪ ﻗﺎل ﻓﺒﻌﺚ إﻟﯿﻨﺎ ﻋﻠّﯿﺎ و‬‫ﻓﯽ اﻟّﺴﺒﯽ وﺻـﯿﻔﮥ ﻫﯽ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ اﻟّﺴﺒﯽ ﻗﺎل ﻓﺨﻤﺲ و ﻗﺴﻢ ﻓﺨﺮج و راﺳﻪ ﯾﻘﻄﺮ ﻓﻘﻠﻨﺎ ﯾﺎ اﺑﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺎ ﻫـﺬا ﻗﺎل اﻟﻢ ﺗﺮوا اﻟﯽ اﻟﻮﺻـﯿﻔﮥ اﻟﺘﯽ‬‫ﮐـﺎﻧﺖ ﻓﯽ اﻟّﺴﺒﯽ ﻓـﺎﻧﯽ ﻗﺴـﻤﺖ و ﺧﻤﺴﺖ ﻓﺼـﺎرت ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ ﺛﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ آل‬‫ﻋﻠﯽ و وﻗﻌﺖ ﺑﻬﺎ ﻗﺎل ﻓﮑﺘﺐ اﻟﺮﺟﻞ اﻟﯽ ﻧﺒﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﻠﺖ اﺑﻌﺜﻨﯽ ﻓﺒﻌﺜﻨﯽ ﻣﺼﺪﻗﺎ ﻗﺎل ﻓﺠﻌﻠﺖ اﻗﺮأ اﻟﮑﺘﺎب و اﻗﻮل ﺻﺪق‬‫ﺻـﺪق ﻓﺎﻣﺴﮏ ﯾـﺪي و اﻟﮑﺘﺎب ﻗﺎل أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻓﻼ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻓﻮ اﻟـﺬي ﻧﻔﺲ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﯿﺪه‬‫ﻧﺼـﯿﺐ آل ﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ وﺻﯿﻔﮥ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس اﺣﺪ ﺑﻌﺪ ﻗﻮل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺣّﺐ اﻟﯽ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ‬‫ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪467 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 280‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻮ اﻟّﺬي ﻻ اﻟﻪ ﻏﯿﺮه ﻣﺎ ﺑﯿﻨﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻏﯿﺮ اب ﺑﺮﯾﺪة اﻧﺘﻬﯽ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺳﺮاﺳـﺮ ﻣﺘﺎﻧﺖ و ازﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﺖ ﺳـﺮاﭘﺎ رزاﻧﺖ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻟﻌﺎن و وﺿﻮﺣﺴﺖ ﮐﻪ ﺣﻀـﺮت ﺑﺨﺎري در ﺗﻮرع و ﺗـﺪﯾﻦ ﺧﻮد ﺧﻠﻞ‬‫ﺻﺮﯾﺢ ﻣﯽاﻧﺪازد ﮐﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﻓﻀـﯿﻠﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم را ﻧﺎﻗﺺ و اﺑﺘﺮ و ﻣﻘﻄﻮع و اﺣﻀﺮ ﻣﯽﺳﺎزد و دﻟﺶ ﯾﺎراي اﻇﻬﺎر‬‫ﻓﻀـﻞ و ﻋﻠﻮ ﻣﺮﺗﺒﺖ آن ﻋـﺎﻟﯽ ﻗﺒـﺎب ﻧﻤﯽدﻫـﺪ و رو ﺑﺎﺧﻔـﺎ و ﺳﺘﺮ ﻣﻨـﺎﻗﺐ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﻋﻠﯿﻪ آن ﺟﻨﺎب ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ ﮐﺘﻤﺎن اﻋـﺪا از آﻓﺘﺎب‬‫ﻧﯿﻤﺮوزه روﺷﻦﺗﺮﺳﺖ ﻣﯽﻧﻬﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮﯾﺪه را ﮐﻪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ آن را ﮐﺎﻣﻼ و ﺗﺎّﻣﺎ و ﻣﺤّﻘﻘﺎ و ﻣﺼـﺤﺤﺎ وارد ﮐﺮده ﺑﺮﯾﺪه‬‫و ﻧﺎﻗﺺ و اﺑﺘﺮ ﺳﺎﺧﺘﻪ ذﮐﺮ اﺣﺒﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم و ﺑﻌﺪ ارﺷﺎد ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﮐﻪ ﻣﻔﯿﺪ اﻓﻀﻠﯿﺖ‬‫آن ﺣﻀـﺮت از ﮐﺎﻓﻪ ﺧﻠﻖ ﺑﻌﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻤﺴﺖ از آﺧﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮاﻧﺪاﺧﺘﻪ و ﺑﺘﻨﻘﯿﺺ دﯾﮕﺮ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻧﯿﺰ‬‫ﭘﺮداﺧﺘﻪ و ﮔﻤﺎن ﻣﺒﺮ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺬف و اﺳـﻘﺎط و ﺗﺼـﺮف و اﺧﺘﺒﺎط و ﺗﺒﺪﯾﻞ و ﺗﻌﯿﯿﺮ و ﺗﻨﻘﯿﺺ و ﺗﯿﺘﺮ و ﻗﻄﻊ و ﺑﺮﯾﺪ ﺑﺘﻌﺼﺐ ﺷﺪﯾﺪ ﺻﺮف‬‫در ﻫﻤﯿﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺧـﺎص واﻗﻊ ﺷـﺪه و ﺑﺲ ﺑﻠﮑﻪ از ﻗﻮل ذو اﻟﻨﺴﺒﯿﻦ و ﻫﯽ ﻋـﺎدﺗﻪ اﻟـﺦ ﻇـﺎﻫﺮ و ﺑـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋـﺎدت ﺑﺨﺎري ﺑﺮﯾﻦ ﻃﺮﯾﻘﻪ‬‫ﻧﺎﻣﺮﺿـﯿﻪ و ﺳـﺠﯿﻪ دﻧﯿﻪ ﺟـﺎرﯾﺴﺖ ﮐﻪ اﺣـﺎدﯾﺜﯽ ﮐﻪ ازﯾﻦ ﻗﺒﯿﻠﺴﺖ ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﻣﺰﯾـﺪ ﻓﻀـﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و اﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻃﺎﻫﺮﯾﻦ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟـّﺴ ﻼم ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﻫﺮ ﮔـﺎه آن را وارد ﻣﯽﮐﻨـﺪ اﺑﺘﺮ و ﻧـﺎﻗﺺ ﻣﯽﺳﺎزد و از ﻗﻮل اﺑﻦ دﺣﯿﻪ و ﻣﺎ ذاك اﻻ ﻟﺴﻮء راﯾﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﻨﮑﺐ ﻋﻦ‬‫ﻫﺬا اﻟﺴﺒﯿﻞ ﺑﻨﺺ واﺿﺢ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ او از اﯾﺮاد ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﯿﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم اﻧﺤﺮاف و ﺗﻨﮑﺐ و در اﺧﻔﺎء ان ﺗﺼـّﻠﺐ‬‫و ﺗﻌّﺼﺐ دارد وراي او درﯾﻦ ﺑـﺎب ﺷـﻨﯿﻊ و ﻗﺒﯿـﺢ و ﻓﻀـﯿﺢ و ﻓﻈﯿـﻊﺳﺖ و ﻧﺎﻫﯿـﮏ ﺑﻬـﺬا اﻟﻘـﻮل ﺷﺎﻫـﺪا ﻋﻠﯽ اﻧﺤﺮاف اﻟﺒﺨـﺎري ﻋﻦ اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و ﮐﻔﺎك ﺑﻪ دﻟﯿﻼ ﻋﻠﯽ ﺳﻮء راﯾﻪ و ﻗﺒـﺢ ﻋﻘﯿـﺪﺗﻪ و ﺷـﻨﺎﻋﮥ ﺻـﻨﯿﻌﻪ و اﻧﻬﻤﺎﮐﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﻌّﺼﺐ اﻟﻤﺨﺰي ﺑﯿﻦ اﻻﻧﺎم و أيّ‬‫ﺧﺰي اﻋﻈﻢ ﻣﻦ ان ﯾﺒـﺘﺮ اﻻﻧﺴـﺎن اﺣـﺎدﯾﺚ اﻟﺮﺳـﻮل ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ اﻟﮑﺮام ﺑﻤﺤﺾ ﻫـﻮاه و ﺳﻮء راﯾﻪ اﻟﺠـﺎﻟﺐ ﻟﻠﻬﻮان و‬‫اﻟﻤﻼم ﻓﺒّﺘﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﯾـﺪي اﻟﺒﺨﺎري ﺣﯿﺚ ﺑﺘﺮ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻨﺒﻮﯾـﮥ و ﻋﻔﺎ اﺛﺮه ﺣﯿﺚ رام ﻃﻤﺲ ﻣﻌﺎﻟﻢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ اﻟﻌﻠﻮﯾـﮥ و ﻧﯿﺰ ﻋﻼﻣﻪ ذو اﻟﻨﺴﺒﯿﻦ در‬‫ﮐﺘﺎب ﺷﺮح اﺳﻤﺎء اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳﻠﻢ اّوﻻ ﺣﺪﯾﺜﯽ از ﻣﺴﻠﻢ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﺑﻌﺪ ان ﻫﻤﺎن ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪468 :‬‬‫از ﺑﺨﺎري آورده و ﺑﻌـﺪ ان ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺪأﻧﺎ ﺑﻤﺎ آورده ﻣﺴـﻠﻢ ﻻﻧﻪ آورده ﺑﮑﻤﺎﻟﻪ و ﻗﻄﻌﻪ اﻟﺒﺨﺎري و اﺳـﻘﻂ ﻣﻨﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﺎدﺗﻪ ﮐﻤﺎ ﺗﺮي و ﻫﻮ ﻣﻤﺎ‬‫ﻋﯿﺐ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ ﺗﺼـﻨﯿﻔﻪ ﻋﻠﯽ ﻣـﺎ ﺟﺮي و ﻻـ ﺳـﯿﻤﺎ اﺳـﻘﺎﻃﻪ ﻟـﺬﮐﺮ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه دﯾﺎﻧﺖ ﺣﻀـﺮت ﺑﺨﺎري ﺑﺎﯾﻦ ﻧﻮﺑﺖ‬‫رﺳـﯿﺪه ﮐﻪ ﺑﺎﻋﺘﺮاف اﻫﻞ ﻧﺤﻠﻪ او و ﻣﺮﯾﺪاﻧﺶ از ﻗﺪح و ﺟﺮح ﻏﯿﺮ ﻣﺼﻮن و ﺑﺘﻌﺼﺐ و ﺗﻨﮑﺐ و اﻧﺤﺮاف از ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و‬‫ﺗﻨﻘﯿﺺ و ﺗﺒـﺘﯿﺮ و ﺗﺒـﺪﯾﻞ و ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺣـﺎدﯾﺚ ﺟﻨـﺎب ﺳـﺮور ﻣﺮﺳـﻠﯿﻦ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ اﺟﻤﻌﯿﻦ ﻣﻌﯿـﻮب و ﻣﻄﻌﻮن ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﯽ ﻣﺴـﻠﻤﯽ ﺑﺮ‬‫اﺣﺎدﯾﺚ و رواﯾﺎت او اﻋﺘﻤﺎد ﻣﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﻧﻤﻮد و ﭼﻮن ﻣﺤﺘﻤﻠﺴﺖ ﮐﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﺎﻫﺮي را در ﺟﻼﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ و رﯾﺎﺳﺖ و اﻣﺎﻣﺖ و ﻋﻠﻮ ﻣﺪارج‬‫و ﺳـﻤّﻮ ﻣﻨـﺎﻗﺐ اﺑﻦ دﺣﯿﻪ ﮐﻪ در ﺧـﺪﻣﺘﮕﺰاري ﺑﺨـﺎري ﺳـﻌﯽ ﺟﻤﯿـﻞ ﻧﻤﻮده زﻧﮓ ﺷـﺒﻬﺎت و ﺗﻌﺼـﺒﺎت از ﺧﻮاﻃﺮ ﻣﺴـﺘﻔﯿﺪﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎﺗﺶ‬‫زدوده ﺷﮑﯽ رو دﻫﺪ ﻟﻬﺬا ﻣﺤﺎﻣﺪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ او از ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ اﺋﻤﻪ و ﻣﺸﺎﯾﺦ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﻣﻨﻘﻮل ﻣﯽﺷﻮد و اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن در وﻓﯿﺎت اﻷﻋﯿﺎن ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺑﻮ اﻟﺨﻄـﺎب ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺠﻤـّﯿ ﻞ ﺑﻦ ﻓﺮح ﺑﻦ ﺧﻠﻒ ﺑﻦ ﻗﻮﻣﺲ ﺑﻦ ﻣﺰﻻـل ﺑﻦ ﻣﻠّﺎل ﺑﻦ ﺑـﺪر ﺑﻦ دﺣﯿـﮥ ﺑﻦ ﻓﺮوة‬‫اﻟﮑﻠﺒﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺬي اﻟّﻨﺴﺒﯿﻦ اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﺒﻠﻨﺴـﯽ اﻟﺤﺎﻓـﻆ ﻟﻘﻠﺖ ﻧﺴـﺒﻪ ﻋﻠﯽ ﻫـﺬه اﻟﺼﻮرة ﻣﻦ ﺧّﻄﻪ و ﮐﺎن ﻗـﺪ ﻗﯿـﺪه و ﺿـﺒﻄﻪ ﮐﻤﺎ ﻫﻬﻨﺎ‬‫اﻟﺠﻤﯿﻞ ﺑﻀﻢ اﻟﺠﯿﻢ و ﻓﺘﺢ اﻟﻤﯿﻢ و ﺗﺸﺪﯾﺪ اﻟﯿﺎء اﻟﻤﺜﻨﺎة ﻣﻦ ﺗﺤﺘﻬﺎ و ﺑﻌﺪﻫﺎ ﻻم و ﻫﻮ ﺗﺼﻐﯿﺮ ﺟﻤﯿﻞ و ﻓﺮح ﺑﻔﺘﺢ اﻟﻔﺎء و ﺳﮑﻮن اﻟﺮاء و ﺑﻌﺪﻫﺎ‬‫ﺣﺎء ﻣﻬﻤﻠﮥ و ﻗﻮﻣﺲ ﺑﻔﺘﺢ اﻟﻘﺎف و ﺿـﻤﻬﺎ و ﺳـﮑﻮن اﻟﻮاو و ﮐﺴـﺮ اﻟﻤﯿﻢ و ﺑﻌﺪﻫﺎ ﺳـﯿﻦ ﻣﻬﻤﻠﮥ و ﻣﺰﻻل ﺑﻀﻢ اﻟﻤﯿﻢ و ﺳـﮑﻮن اﻟﺰاي و ﺑﻌﺪ‬‫اﻟﻼم اﻟﻒ ﻻم و ﻣﻼل ﺑﻔﺘﺢ اﻟﻤﯿﻢ و ﺗﺸﺪﯾﺪ اﻟﻼم و ﺑﻌﺪﻫﺎ ﻻم و دﺣﯿﮥ ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﺪال اﻟﻤﻬﻤﻠﮥ و ﻓﺘﺤﻬﺎ و ﺳـﮑﻮن اﻟﺤﺎء ﺑﻌﺪﻫﺎ ﯾﺎء ﻣﺜﻨﺎة و ﻫﻮ‬‫دﺣﯿﮥ اﻟﮑﻠﺒﯽ ﺻﺎﺣﺐ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و اﻟﺒﺎﻗﯽ ﻣﻌﺮوف ﻻ ﺣﺎﺟﮥ اﻟﯽ ﺿـﺒﻄﻪ ﮐﺎن ﯾﺬﮐﺮ ان اﻣﺎﻣﮥ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻨﺖ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺑـﻦ أﺑﯽ اﻟﺒﺴـﺎم ﻣﻮﺳـﯽ ﺑـﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑـﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ‬‫اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ ﻓﻠﻬـﺬا ﮐﺎن ﯾﮑﺘﺐ ﺑﺨّﻄﻪ ذو اﻟﻨﺴﺒﯿﻦ ﺑﯿﻦ دﺣﯿﮥ و اﻟﻤﺴـﯿﻦ و ﮐﺎن ﯾﮑﺘﺐ اﯾﻀﺎ ﺳـﺒﻂ أﺑﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 281‬از ‪359‬‬‫اﻟﺒﺴﺎم اﺷﺎرة اﻟﯽ ذﻟﮏ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪469 :‬‬‫و ﮐﺎن اﺑﻮ اﻟﺨﻄﺎب اﻟﻤـﺬﮐﻮر ﻣﻦ اﻋﯿﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ اﻟﻔﻀـﻼء ﻣﺘﻘﻨﺎ ﻟﻌﻠﻢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟّﻨﺒﻮّي و ﻣﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻋﺎرف ﺑﺎﻟﻨﺤﻮ و اﻟﻠﻐـﮥ و اﯾﺎم‬‫اﻟﻌﺮب و اﺷـﻌﺎرﻫﺎ اﮐﺜﺮ ﺑﻄﻠﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻓﯽ اﮐﺜﺮ ﺑﻼد اﻻﻧـﺪﻟﺲ اﻻﺳـﻼﻣﯿﮥ و ﻟﻘﯽ ﺑﻬﺎ ﻋﻠﻤﺎءﻫﺎ و ﻣﺸﺎﯾﺨﻬﺎ ﺛﻢ رﺣﻞ اﻟﯽ ﺑﺮ اﻟﻌﺪوة و دﺧﻞ‬‫ﻣﺮاﮐﺶ و اﺟﺘﻤﻊ ﺑﻔﻀـﻼﺋﻬﺎ ﺛﻢ ارﺗﺤﻞ اﻟﯽ اﻓﺮﯾﻘﯿـﮥ و ﻣﻨﻬﺎ اﻟﯽ اﻟﺪﯾﺎر اﻟﻤﺼـﺮﯾﮥ ﺛﻢ اﻟﯽ اﻟﺸﺎم و اﻟﺸـﺮق و اﻟﻌﺮاق و ﺳـﻤﻊ ﺑﺒﻐﺪاد ﻣﻦ ﺑﻌﺾ‬‫اﺻـﺤﺎب اﺑـﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ و ﺳـﻤﻊ ﺑﻮاﺳـﻂ ﻣﻦ أﺑﯽ اﻟﻔﺘـﺢ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﻤﻨـﺪاﺋﯽ و دﺧـﻞ اﻟﯽ ﻋﺮاق اﻟﻌﺠﻢ و ﺧﺮاﺳـﺎن و ﻣـﺎ واﻻﻫـﺎ و‬‫ﻣﺎزﻧـﺪران ﮐﻞ ذﻟﮏ ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻻﺟﺘﻤﺎع ﺑﺎﺋﻤـﮥ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﺧﺬ ﻋﻨﻬﻢ و ﻫﻮ ﻓﯽ ﺗﻠﮏ اﻟﺤﺎل ﯾﺆﺧﺬ ﻋﻨﻪ و ﯾﺴـﺘﻔﺎد ﻣﻨﻪ و ﺳـﻤﻊ‬‫ﺑﺎﺻـﺒﻬﺎن ﻣﻦ أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﺼﯿﺪﻻﻧﯽ و ﺑﻨﯿﺴﺎﺑﻮر ﻣﻦ ﻣﻨﺼﻮر ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻨﻌﻢ اﻟﻬﺰاوي اﻟﺦ و ﺣﺎﻓﻆ ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ در ﺑﻐﯿﮥ اﻟﻮﻋﺎة ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﻟﺠﻤﯿﻞ ﺑﻦ ﻓﺮح ﺑﻦ دﺣﯿﮥ اﻟﮑﻠﺒﯽ اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﺒﻠﻨﺴـﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺨﻄﺎب ﮐﺎن ﻣﻦ اﻋﯿﺎن ﻟا ﻌﻠﻤﺎء و‬‫ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ اﻟﻔﻀـﻼء ﻣﺘﻘﻨﺎ ﻟﻌﻠﻢ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻣﺎ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻋﺎرﻓﺎ ﺑﺎﻟﻨﺤﻮ و اﻟﻠﻐﮥ و اﯾﺎم اﻟﻌﺮب و اﺷـﻌﺎرﻫﺎ ﺳـﻤﻊ اﻟﺤﺪﯾﺚ و رﺣﻞ و ﻟﻪ ﺑﻨﯽ اﻟﮑﺎﻣﻞ‬‫اﻟـﺪار دار اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﮑﺎﻣﻠﯿﮥ ﺑﺎﻟﻘﺎﻫﺮة و ﺟﻌﻠﻪ ﺷـﯿﺨﺎ ﺣﺪث ﻋﻨﻪ اﺑﻦ اﻟﺼـﻼح و ﻏﯿﺮه و ﻣﺎت ﻟﯿﻠﮥ اﻟﺜﻠﺜﺎء راﺑﻊ ﻋﺸـﺮ رﺑﯿﻊ اﻻول ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و‬‫ﺛﻼﺛﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻧﯿﺰ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﺣﺴﻦ اﻟﻤﺤﺎﺿـﺮة ﻓﯽ اﺧﺒﺎر ﻣﺼـﺮ و اﻟﻘﺎﻫﺮه ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ دﺣﯿـﮥ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺑﻮ ﻟا ﺨﻄﺎب‬‫ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﺒﻠﻨﺴـﯽ ﮐﺎن ﺑﺼـﯿﺮا ﺑﺎﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﺘﻘﻨﺎ ﺑﻪ ﻟﻪ ﺣﻆ واﻓﺮ ﻣﻦ اﻟﻠﻐـﮥ و ﻣﺸﺎرﮐﮥ ﻓﯽ اﻟﻌﺮﺑﯿﮥ ﻟﻪ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ وﻃﻦ ﻣﺼـﺮ و‬‫اّدب اﻟﻤﻠﮏ اﻟﮑﺎﻣﻞ و درس ﺑـﺪار اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﮑﺎﻣﻠﯿـﮥ ﻣﺎت ارﺑﻊ ﻋﺸـﺮة رﺑﯿﻊ اﻻول ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و ﺛﻠﺜﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻧﯿﺰ ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در‬‫رﺳﺎﻟﻪ ﺣﺴﻦ اﻟﻤﻘﺼـﺪ ﻓﯽ ﻋﻤﻞ اﻟﻤﻮﻟـﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﮥ اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ اﻟﺨﻄﺎب اﺑﻦ دﺣﯿﮥ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻋﯿﺎن اﻟﻌﻠﻤﺎء و ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ‬‫اﻟﻔﻀﻼء ﻗﺪم ﻣﻦ اﻟﻤﻐﺮب ﻓﺪﺧﻞ اﻟﺸﺎم و اﻟﻌﺮاق و اﺟﺘﺎز ﺑﺎرﺑﻞ؟؟؟ ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ ﻓﻮﺟﺪ ﻣﻠﮑﻬﺎ اﻟﻤﻌّﻈﻢ ﻣﻈّﻔﺮ اﻟّﺪﯾﻦ زﯾﻦ اﻟﺪﯾﻦ ﯾﻌﺘﻨﯽ‬‫ﺑﺎﻟﻤﻮﻟﺪ اﻟّﻨﺒﻮّي ﻓﻌﻤﻞ ﻟﻪ ﮐﺘﺎﺑﺎ ﺳﻤﺎه اﻟﺘﻨﻮﯾﺮ ﻓﯽ ﻣﻮﻟﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪470 :‬‬‫اﻟﺒﺸـﯿﺮ اﻟﻨﺬﯾﺮ و ﻗﺮأه ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻓﺎﺟﺎزه ﺑﺎﻟﻒ دﯾﻨﺎر و ﻗﺪ ﺳـﻤﻌﻨﺎه ﻋﻠﯽ اﻟّﺴﻠﻄﺎن ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻋّﻠﺎﻣﻪ ﻣﻘﺮي در ﻧﻔﺢ‬‫اﻟﻄﯿﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﺨﻄﺎب ﺑﻦ دﺣﯿﻪ و ﻫﻮ ﻣﺠـﺪ اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻓﺮح ﺑﻦ ﺧﻠﻒ اﻟﻈﺎﻫﺮي اﻟﻤـﺬﻫﺐ‬‫اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ ﮐﺎن ﻣﻦ ﮐﺒﺎر اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و ﻣﻦ اﻟﺤّﻔﺎظ اﻟﺜﻘﺎت اﻻﺛﺒﺎت اﻟﻤﺤّﺼﻠﯿﻦ اﺳﺘﻮﻃﻦ ﺑﺠﺎﯾﮥ ﻓﯽ ﻣﺪة أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺗﻮﻣﻮر و روي ﺑﻬﺎ و‬‫اﺳـﻤﻊ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﺣﻔﻆ اﻫﻞ زﻣﺎﻧﻪ ﺑﺎﻟﻠﻐـﮥ ﺣﺘﯽ ﺻﺎر ﺣﻮﺷـﯽ اﻟﻠﻐﮥ ﻋﻨﺪه ﻣﺴـﺘﻌﻤﻼ ﻏﺎﻟﺒﺎ و ﻻ ﯾﺤﻔﻆ اﻻﻧﺴﺎن ﻣﻦ اﻟﻠﻐﮥ ﺣﻮﺷـﯿﻬﺎ اﻟّﺎ و ذﻟﮏ‬‫اﺿـﻌﺎف ﻣﺤﻔﻮﻇﮥ ﻣﻦ ﻣﺴـﺘﻌﻤﻠﻬﺎ و ﮐﺎن ﻗﺼﺪه و اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻋﻠﻢ ان ﯾﺘﻔّﺮد ﺑﻨﻮع ﯾﺸﺘﻬﺮ ﺑﻪ دون ﻏﯿﺮه ﮐﻤﺎ ﻓﻌﻞ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻻدﺑﺎء ﺣﯿﺚ ﺗﺮﮐﻮا‬‫ﻃﺮﯾﻖ اﻟﻌﺮب و اﻧﻔﺮدوا ﺑﺎﻟﻄﺮﯾﻖ اﻵﺧﺮ و ﻟﻮ ﺳـﻠﮑﻮا ﻃﺮﯾﻖ اﻟﻌﺮب ﻟﮑﺎﻧﻮا ﻓﯿﻪ ﮐﺎﺣﺎد اﻟّﻨﺎس و ﮐـﺬا اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﻮ اﻟﺨﻄﺎب ﺑﻦ دﺣﯿﮥ ﻟﻪ رﺳﺎﺋﻞ و‬‫ﻣﺨﺎﻃﺒﺎت ﮐﻠﻬﺎ ﻣﻐﻠﻘﺎت و ﮐﺎن رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ إذا ﮐﺘﺐ اﺳـﻤﻪ ﻓﯿﻤﺎ ﯾﺠﯿﺰه او ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﯾﮑﺘﺐ اﺑﻦ دﺣﯿﮥ و دﺣﯿﮥ ﻣﻌﺎ اﻟﻤﺘﺸـﺒﻪ ﺑﻪ ﺟﺒﺮﺋﯿﻞ‬‫و ﺟﺒﺮاﺋﯿﻞ و ﯾﺬﮐﺮ ﻣﺎ ﯾﻨﯿﻒ ﻋﻠﯽ ﺛﻼث ﻋﺸﺮة ﻟﻐﮥ ﻣﺬﮐﻮرة ﻓﯽ ﺟﺒﺮﺋﯿﻞ و ﯾﻘﻮل ﻋﺒﺪ ﻓﺎِﻃِﺮ اﻟﱠﺴﻤﺎواِت َو اﻟ َْﺄْرِض*‬‫و ﻫـﺬا ﻓﺮع ﻧا ﻔﺮد ﺑﻪ ﻋﻤﻦ ﻋـﺪاه ﻣﻦ اﻫـﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﻗـﺎل ﺻﺎﺣﺐ ﻋﻨﻮان اﻟّﺪراﯾـﮥ راﯾﺖ ﻟﻪ ﺗﺼـﻨﯿﻔﺎ ﻓﯽ رﺟﺎل اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻻ ﺑﺎس ﺑﻪ و ارﺗﺤﻞ اﻟﯽ‬‫اﻟﻤﺸـﺮق ﻓﯽ دوﻟﮥ ﺑﻨﯽ اﯾﻮب ﻓﺮﻓﻌﻮا ﺷﺎﻧﻪ و ﻗﺮﺑﻮا ﻣﮑﺎﻧﻪ و ﺟﻤﻌﻮا ﻟﻪ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺣﻀـﺮوا ﻟﻪ ﻣﺠﻠﺴﺎ و اﻗّﺮوا ﻟﻪ ﺑﺎﻟﺘﻘﺪم و ﻋﺮﻓﻮا اﻧﻪ ﻣﻦ‬‫اوﻟﯽ اﻟﻀﺒﻂ و اﻻﺗﻘﺎن و اﻟﺘﻔﻬﻢ و ذﮐﺮوا اﺣﺎدﯾﺚ ﺑﺎﺳﺎﻧﯿﺪ ﺣﻮﻟﻮا ﻣﺘﻮﻧﻬﺎ ﻓﺎﻋﺎد اﻟﻤﺘﻮن اﻟﻤﺤﻮﻟﮥ و ﻋﺮف ﻋﻦ ﺗﻐﯿﺮﻫﺎ ﺛﻢ ذﮐﺮ اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻋﻠﯽ‬‫ﻣﺎ ﻫﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ ﻣﺘﻮﻧﻬﺎ اﻻﺻـﻠﯿﮥ و ﻣﺜﻞ ﻫﺬه اﻟﺤﮑﺎﯾﮥ اﺗﻔﻖ ﻻﺑﯽ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻋﺎت ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻣﺴﻠﻢ ﺑﻤﺮاﮐﺶ ﺑﺒﯿﺖ اﻟﻄﻠﺒﮥ ﻣﻨﻬﺎ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺒـﺎﻗﯽ زرﻗﺎﻧﯽ ﻣﺎﻟﮑﯽ در ﺷـﺮح ﻣﻮاﻫﺐ ﻟـﺪﻧﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤﺘﻘﻦ اﺑﻮ اﻟﺨﻄﺎب ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﺑﺎﻧﻪ‬‫اﺑﻦ دﺣﯿـﮥ ﻓﺎﻧﻪ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎن ﯾـﺬﮐﺮ اﻧﻪ ﻣﻦ وﻟـﺪ اﻟﺼـﺤﺎﺑﯽ دﺣﯿـﮥ اﻟﮑﻠﺒﯽ ﺑﻔﺘﺢ اﻟﺪال و ﮐﺴـﺮﻫﺎ ﻗﺎل اﻟﻨﻮر ﻟﻐﺘﺎن ﻣﺸـﻬﻮرﺗﺎن و اﻟﮑﺮﻣﺎﻧﯽ‬‫اﺧﺘﻠﻒ ﻓﯽ اﻟﺮاﺟﺤﮥ ﻣﻨﻬﻤﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 282‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪471 :‬‬‫و اﻟﺠﻮﻫﺮي اﻗﺘﺼـﺮ ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺴـﺮ و اﻟﻤﺠـﺪ ﻗـﺪﻣﻪ اﻻﻧﺪﻟﺴـﯽ اﻟﺒﯿﻠﯽ اﻟﺒﺼـﯿﺮ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﻌﺘﻨﯽ ﺑﻪ ذو اﻟﺤﻆ اﻟﻮاﻓﯽ ﻣﻦ اﻟﻠﻐﮥ و اﻟﻤﺸﺎرﮐﮥ ﻓﯽ‬‫اﻟﻌﺮﺑـّﯿ ﮥ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ ﺗﻮﻃﻦ ﻣﺼـﺮ و اّدب اﻟﻤﻠﮏ اﻟﮑﺎﻣﻞ و درس ﺑـﺪار اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﮑﺎﻣﻠّﯿﮥ ﻣﺎت راﺑﻊ ﻋﺸـﺮ رﺑﯿﻊ اﻻول ﺳـﻨﮥ ﺛﻼث و‬‫ﺛﻼـﺛﯿﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ و ﮐﻤـﺎل ﭼﯿﺮهدﺳـﺘﯽ اﺑـﻮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻐـﻮي ﮐﻪ اﮐـﺎﺑﺮ ﻗﻮم او را ﺑﯿﺤﯿﯽ داﻧﺴـﺘﻪ ﯾـﺎد ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﻣﻼـﺣﻈﻪ‬‫ﮐﺮدﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔـﺎه ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﻣﺼﺎﺑﯿـﺢ وارد ﮐﺮده ﻟﮑﻦ ﻟﻔﻆ ﺑﻌـﺪي را ﮐﻪ دﻟﯿﻞ ﻗﺎﻃﻊ و ﺑﺮﻫﺎن ﺳﺎﻃﻊ ﺑﺮ ﺑﻮدن وﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ‬‫ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﺮ و ﺣﺎﮐﻤﺴﺖ ﺣﺬف ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب ﻣﺬﮐﻮر ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻣﻦ اﻟﺤﺴﺎن ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺎل ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﭘﺲ ﺣﯿﺮﺗﻢ ﺑﺴﻮي ﺧﻮد ﻣﯽﮐﺸـﺪ ﮐﻪ اﯾﺎ ﺑﻐﻮي را ﺑﺎ آن ﻫﻤﻪ ﺟﻼﻟﺖ و ﻧﺒﺎﻟﺖ و ﮐﻤﺎل و ﺑﺮاﻋﺖ و ﺗﻤّﻬﺮ و رﯾﺎﺳﺖ و ﺗﺼّﺪر و زﻋﺎﻣﺖ ﮐﻪ‬‫اﺳـﻔﺎر اﺋﻤﻪ ﮐﺒﺎر ﺑﺒﯿﺎن ﺷـﺮح آن ﻣﺰّﯾﻨﺴﺖ اﯾﻦ ﻗـﺪر ﻫﻢ ﺗﻔّﺤﺺ و ﺗﺘﺒﻊ اﺧﺒﺎر و آﺛﺎر ﺟﻨﺎب ﺳـﺮور ﻣﺨﺘﺎر ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﺳـﻼم اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻐّﻔﺎر‬‫ﻣﯿﺴـﺮ ﻧﺸـﺪ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻣﺜﻞ ﻣﺴـﻨﺪ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﺻـﺤﯿﺢ ﺗﺮﻣـﺬي و اﻣﺜﺎل ان از ﻣﺠﺎﻣﯿﻊ ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﺸـﻬﻮره ﺑﺮﻣﯿﺨﻮرد و از ان اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ‬‫ﺷﺮﯾﻒ را ﺑﻨﻬـﺞ ﮐﺎﻣـﻞ ﻧﻘـﻞ ﻣﯽﺳـﺎﺧﺖ و ﺧﻮﯾﺶ را از وﺻـﻤﺖ ﺣـﺬف و اﺳـﻘﺎط دور و ﺑﺮ ﮐﻨﺎر ﻣﯽداﺷﺖ و ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻋﻘﻞ ﻋﺎﻗﻠﯽ ﻗﺒﻮل‬‫ﺧﻮاﻫـﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﻐﻮي ﺑﺮ ﺗﻤﺎم ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻣّﻄﻠﻊ ﻧﺸﺪه ﺑﺎ آﻧﮑﻪ در ﺻﺪر ﻣﺼﺎﺑﯿﺢ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده ﺑﺎﺧﺬ رواﯾﺎت از ﺗﺮﻣﺬي و ﻏﯿﺮ او و‬‫ﺳﺎﺑﻘﺎ داﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ ﺗﺮﻣـﺬي در ﺟﺎﻣﻊ ﺧﻮد اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را ﻣﻊ ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي رواﯾﺖ ﻧﻤﻮده و ﺻـﻨﯿﻊ ﺑﺪﯾﻊ وﻟﯽ اﻟﺪﯾﻦ اﻟﺨﻄﯿﺐ ازﯾﻦ ﻫﻢ اﻋﺠﺐ‬‫و اﻏﺮﺑﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ او در ﮐﺘﺎب ﻣﺸﮑﺎة اﻟﻤﺼﺎﺑﯿﺢ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺤﺬف ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي ﺑﻤﺰﯾﺪ ﺟﺴﺎرت و ﺑﯽﺑﺎﮐﯽ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ‬‫اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را ﺗﺮﻣﺬي رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﺘﺎب ﻣﺴﻄﻮر ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ان اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺎل ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ رواه اﻟﺘﺮﻣﺬي‬‫ﭘﺲ اﯾﻦ ﻏﺎﯾﺖ ﺧﻼﻋﺖ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺸـﮑﺎة اﻟﻤﺼﺎﺑﯿﺢ ﺑﭽﺸﻢ ﻋﺒﺮت دﯾﺪﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ ارﺗﮑﺎب ﺣﺬف ﻓﻀـﯿﺢ و اﺳـﻘﺎط ﻗﺒﯿﺢ ﺗﺼﺮﯾﺢ‬‫ﺻﺮﯾﺢ ﺑﺮواﯾﺖ ﺗﺮﻣﺬي اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﺻﺤﯿﺢ را ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﺧﻮﯾﺶ را ﻣﺼﺪاق ِإﱠن َﻓِﺮﯾﻘًﺎ ﻣِﻨُْﻬْﻢ ﻟََﯿْﮑﺘُُﻤﻮَن اﻟ َْﺤﱠﻖ َو ُﻫْﻢ َﯾْﻌَﻠُﻤﻮَن‬‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻫﺮﮔﺰ ﻫﺮﮔﺰ ﺑﺨﯿﺎل ﻧﻤﯽآرد ﮐﻪ ﺳﺘﺮ ﺗﺨﺪﯾﻊ او ﻧﺰد ﻧّﻘﺎد اﻋﻼم و از ﻫﺘﮏ ﻏﯿﺮ ﻣﺼﻮن ﯾُِﺮﯾُﺪوَن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪472 :‬‬‫َأْن ﯾُْﻄِﻔُﺆا ﻧُﻮَر اﻟﱠﻠِﻪ ﺑ َِﺄﻓْﻮاِﻫِﻬْﻢ َو َﯾْﺄﺑَﯽ اﻟﱠﻠُﻪ ِإﻟﱠﺎ َأْن ﯾُﺘِﱠﻢ ﻧُﻮَرُه َو ﻟَْﻮ َﮐِﺮَه اﻟ ْﮑﺎﻓُِﺮوَن‬‫و اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ ﮐﻪ اﺻـﻔﻖ اﻟﻼﺣﻘﯿﻦ و اﻟﺴﺎﺑﻘﯿﻦ و اوﻗﺢ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ ﻣﻦ اﻟﺠّﻨﮥ و اﻟﻨﺎس اﺟﻤﻌﯿﻨﺴﺖ از ﺑﺨﺎري ﻫﻢ درﮔﺬﺷـﺘﻪ ﺑﺘﺼـﺮﯾﺢ‬‫ﺻﺮﯾﺢ ﺗﮑﺬﯾﺐ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺢ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﻌﺪ ﺗﺴﻮﯾﺪ وﺟﻪ ﺧﻮد ﺑﺘﮑﺬﯾﺐ ﺣﺪﯾﺚ اﻣﺮ ﺣﻀـﺮت رﺳﻮل ﺧﺪا ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ‬‫و ﺳـﻠﻢ ﺻـﺤﺎﺑﻪ را ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﺑﺮ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺈﻣﺮة ﺳـﻼم ﮐﻨﻨﺪ و ﺗﮑﺬﯾﺐ ﺣﺪﯾﺚ از ﺳـﯿﺪ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و اﻣﺎم اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ و‬‫ﻗﺎﺋﺪ اﻟﻐﺮ اﻟﻤﺤﺠﻠﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ و ﮐﺬﻟﮏ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﮐـﺬب ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑـﻞ ﻫﻮ ﻓﯽ ﺣﯿـﺎﺗﻪ و ﺑﻌـﺪ ﻣﻤـﺎﺗﻪ وﻟﯽ ﮐـﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﮐـﻞ ﻣﺆﻣﻦ وﻟﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺤﯿـﺎ و اﻟﻤﻤـﺎت‬‫ﻓﺎﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ ﺿـﺪ اﻟﻌـﺪاوة ﻻـ ﺗﺨﺘﺺ ﺑﺰﻣـﺎن و اّﻣـﺎ اﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ اﻻﻣﺎرة ﻓﯿﻘﺎل ﻓﯿﻬﺎ و اﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي ﮐﻤﺎ ﯾﻘﺎل ﻓﯽ ﺻـﻼة‬‫اﻟﺠﻨﺎزة إذ اﺟﺘﻤﻊ اﻟﻮﻟﯽ و اﻟﻮاﻟﯽ ﻗﺪم اﻟﻮاﻟﯽ ﻓﯽ ﻗﻮل اﻻﮐﺜﺮ و ﻗﯿﻞ ﯾﻘﺪم اﻟﻮﻟﯽ ﻓﻘﻮل اﻟﻘﺎﺋﻞ‬‫ﻋﻠّﯽ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﮐﻼـم ﯾﻤﺘﻨﻊ ﻧﺴـﺒﺘﻪ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻓـﺎﻧﻪ ان أراد اﻟﻤﻮاﻻـة ﻟﻢ ﯾﺤﺘـﺞ ان ﯾﻘﻮل ﺑﻌـﺪي و ان أراد اﻻﻣـﺎرة ﮐﺎن ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﻘﺎل و آل ﻋﻠﯽ ﮐﻞ‬‫ﻣﺆﻣﻦ اﻧﺘﻬﯽ ﭘﺲ اﯾﻦ ﺣﻘـﺪ و ﺿـﻐﻦ و ﺗﻬﻮر و ﺗﻮغ ﺑﻨﻈﺮ اﻣﻌﺎن ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را ﮐﻪ اﺋﻤﻪ اﻋﻼم ﮐﻪ اﺳﺎﻃﯿﻦ‬‫ﻣﺬﻫﺐ اﻫﻞ ﺳﻨﺖاﻧﺪ ﻣﺜﻞ ﺗﺮﻣﺬي و اﺑﻦ ﺣﺒﺎن و ﺿﯿﺎء ﻣﻘﺪﺳﯽ در ﺻﺤﺎح ﺧﻮد رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧﺪ و ﻣﺜﻞ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ و ﺣﺎﮐﻢ و اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 283‬از ‪359‬‬‫ﺗﻨﺼـﯿﺺ ﺑﺮ ﺻـﺤﺖ آن ﻓﺮﻣﻮده و ﺗﻮﺛﯿﻖ رﺟﺎل آن ﺑﺘﺼـﺮﯾﺤﺎت اﺋﻤﻪ رﺟﺎل ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺤﺸﻢ و ﺟﺰم ﺗﮑـﺬﯾﺐ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﻫﯿﭻ ﺳـﻨﺪي از اﻗﻮال‬‫اﺋﻤﻪ ﻧﻘﺎد ﯾﺎ وﺟﻬﯽ وﺟﯿﻪ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻤﺎد ﺑﺮاي ان ذﮐﺮ ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ ﻓﺴـﺤﻘﺎ ﺳـﺤﺘﻪ ﻟﻤﻦ ﮐـﺬب اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﺼـﺤﯿﺢ و ارﺗﮑﺐ اﻟﮑـﺬب اﻟﻘﺒﯿﺢ و‬‫آﻧﭽﻪ ﻓﺮﻣـﺎﯾﺶ ﮐﺮده ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﺮاد از وﻻـﯾﺖ اﻣﺎرت ﻣﯽﺑﻮد ﻟﻔﻆ واﻟﯽ ﻣﯽﮔﻔﺖ ﭘﺲ ﻣﺤﺾ ﺗﺨﺮص و ﺗﻬﺠﻢ ﻣﻄﺮود و اﻗﺘﺮاح و ﺗﻬﺠﺲ‬‫ﻣﺮدودﺳﺖ و ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﻤﻌﻨﯽ دوﺳﺖ ﻣﯽآﯾﺪ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﻤﻌﻨﯽ واﻟﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﯽآﯾﺪ و ﺑﻘﺮﯾﻨﻪ ﺑﻌﺪي ﺻـﺮﯾﺤﺴﺖ در ﻣﻌﻨﺎي واﻟﯽ و اﻣﯿﺮ‬‫ﭘﺲ ﭼﻪ ﺿـﺮورﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﻘـﺎم اﻓـﺎده اﻣـﺎرت ﻟﻔـﻆ واﻟﯽ ﮔﻔﺘﻪ آﯾـﺪ و ﺟﻨﺎب رﺳﻮل ﺧـﺪا ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﮐﻼم را ﻣﻮاﻓﻖ‬‫ﻓﺮﻣـﺎﯾﺶ و ﺧﻮاﻫﺶ ﺣﻀـﺮات اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ ﻧﻤﯽﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﻫﺮ ﻟﻔـﻆ ﮐﻪ اﯾﺸـﺎن اﻗﺘﺮاح ﮐﻨﻨـﺪ ﻫﻤﺎن را ارﺷﺎد ﮐﻨـﺪ و ﻟﻔﻆ دﯾﮕﺮ را ﺑﻔﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫ﻏﺮض آن ﺟﻨﺎب اﻓﺎده اﻣﺎﻣﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻨﺴﺖ و آن را ﺑﮑﺮات و ﻣﺮات ﺑﺘﺼﺮﯾﺤﺎت و ﺗﻠﻮﯾﺤﺎت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪473 :‬‬‫ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده ﻫﺮ ﮔﺎه ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ را اﻫﻞ ﺣّﻖ ﭘﯿﺶ ﮐﺮدﻧﺪ ﺣﻀـﺮات اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻓﺮﻣﺎﯾﺶ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﺮاد ازﯾﻦ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎرت‬‫ﻣﯽﺑﻮد ﺣﻀـﺮت رﺳﻮل ﺧﺪا ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ در ﺣﻖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ اﻧﻪ اﻟﻮﻟّﯽ ﺑﻌﺪي و ﻫﺮ ﮔﺎه ﺷـﯿﻌﻪ ﻟﻔﻆ‬‫وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌـﺪي را ﻫﻢ از ﮐﺘﺐ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﺑﺮآوردﻧﺪ ﺣﺎﻻ ﻓﺮﻣﺎﯾﺶ دﯾﮕﺮ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﺮاد اﻣﺎرت و ﺧﻼﻓﺖ ﻣﯽﺑﻮد ﻟﻔﻆ‬‫واﻟﯽ ذﮐﺮ ﻣﯽﮐﺮد و ﻣﯽﻓﺮﻣـﻮد ﮐﻪ ﻫـﻮ وال ﻋﻠﯽ ﮐـّﻞ ﻣـﺆﻣﻦ و ﻫﺮ ﮔـﺎه اﯾﻦ ﻟﻔـﻆ را ﻫﻢ ﺑﺮﻣﯽآرﯾﻢ ﻧﻈﺮا اﻟﯽ ﻣﮑـﺎﺑﺮاﺗﻬﻢ ﺗﻮﻗﻊ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ‬‫ﺧﻮاﻫﻨـﺪ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ واﻟﯽ ﻫﻢ دﻻـﻟﺖ ﺑﺮ ﺧﻼـﻓﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ و ﻓﺮﻣﺎﯾﺶ دﯾﮕﺮ ﺧﻮاﻫﻨـﺪ ﻓﺮﻣﻮد و ﻫﮑـﺬا ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﻪ ﻋﺎﻗﻞ دﯾﻨـﺪار ﺑﻤﻼﺣﻈﻪ اﯾﻦ‬‫ﺗﻌـّﺼ ﺒﺎت و ﻫﻔﻮات اﮐـﺎﺑﺮ و اﺋﻤﻪ ﻗﻮم درﺑﺎره اﺑﻄﺎل دﻻﺋﻞ اﻫﻞ ﺣّﻖ ﭘﯽ ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ ﻋﺠﺰ و زﺑﻮﻧﯽ اﯾﻨﻬﺎ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺑﻄﻼن و ﻓﺴﺎد ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻣـﺬﻫﺐ‬‫اﯾﺸـﺎن ﻣﯽﺑﺮد و ﻣﯽداﻧـﺪ ﮐﻪ ﺑﻤﺤﺾ ﺗﻘﻠﯿـﺪ اﺳـﻼف و ﺣﺐ ﻣـﺬﻫﺐ آﺑـﺎء اﺑﻄـﺎل اﻣﻮر واﺿـﺤﻪ ﻣﯽﺧﻮاﻫﻨـﺪ و اﺻـﻼ از ﺗﻔﻮه ﺑﻪ اﮐـﺎذﯾﺐ‬‫ﺻﺮﯾﺤﻪ و ﺷـﻨﺎﺋﻊ ﮐﻠﻤﺎت ﺳﺨﯿﻔﻪ ﮐﻪ اواﻧﯽ ﻋﻘﻼء از ان اﺣﺘﺮاز ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﭼﻪ ﺟﺎ اﻫﻞ ﻋﻠﻢ و ﻓﻀﻞ ﮐﻪ از ﺷﺎن اﯾﺸﺎن ﺑﻐﺎﯾﺖ ﺑﻌﯿﺪﺳﺖ ﺑﺎﮐﯽ‬‫ﻧﺪارﻧﺪ و ﻗﺒﻞ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ ﮐﺴﯽ از ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ و ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻦ ﺳﻨﯿﻪ اﻗﺪام ﺑﺮ ﺣﮑﻢ ﺑﻮﺿﻊ و اﺑﻄﺎل و رّد و ﻗﺪح و ﻃﻌﻦ و ﺟﺮح اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ‬‫ﻧﮑﺮده اري ﺑﻌـﺪ اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﺷـﺘﻤﺎل ﮐﺘـﺎﺑﺶ ﺑﺮ ﺗﻌّﺼﺐ ﺷـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺤﻖ دﻫﻠﻮي ﻣﻌـﺘﺮف و ﻓﺎﺿـﻞ از زﺑـﺎن ﺣﺴﻦ ﺑﻦ‬‫ﺣﺴﻦ رﺷﯿﺪ ﻫﻢ ﺑﺎﯾﻦ اﻋﺘﺮاف اﯾﻀﺎح ﻣﺘﻤﺴﮏ و ﻣﺘﺸﺒﺚ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻗﺪح و ﺟﺮح اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ در ﺳﺮ ﮐﺮده ﻟﮑﻦ ﺑﺮ اﺑﻄﺎل و ﺗﮑﺬﯾﺐ‬‫آن ﺟﺴﺎرت ﻧﻨﻤﻮده در ﺻﻮاﻋﻖ ﺑﺠﻮاب ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ اّﻣﺎ‬‫رواﯾﮥ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻨﻪ ﻻ ﺗﻘﻊ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻓﻔﯽ ﺳـﻨﺪه اﻻﺟﻠـﺢ و ﻫﻮ و ان وﺛﻘﻪ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻟﮑﻦ ﺿـّﻌﻔﻪ ﻏﯿﺮه ﻋﻠﯽ اﻧّﻪ ﺷـﯿﻌﯽ و ﻋﻠﯽ ﺗﻘـﺪﯾﺮ اﻟـّﺼ ﺤﮥ ﻓﯿﺤﺘﻤـﻞ اﻧّﻪ رواه ﺑﺎﻟﻤﻌﻨﯽ ﺑﺤﺴـﺐ‬‫ﻋﻘﯿﺪﺗﻪ و ﻋﻠﯽ ﻓﺮض اﻧّﻪ رواه ﺑﻠﻔﻈﻪ ﻓﯿﺘﻌّﯿﻦ ﺗﺎوﯾﻠﻪ ﻋﻠﯽ وﻻﯾﺖ ﺧﺎّﺻﮥ ﻧﻈﯿﺮ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﻗﻀﺎﮐﻢ ﻋﻠّﯽ‬‫ﻋﻠﯽ اﻧّﻪ و ان ﻟﻢ ﯾﺤﺘﻤـﻞ اﻟﺘﺎوﯾـﻞ ﻓﺎﻻﺟﻤﺎع ﻋﻠﯽ ﺣﻘـّﯿ ﮥ وﻻﯾـﮥ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻓﺮﻋﯿﻬﺎ ﻗﺎض ﺑﺎﻟﻘﻄﻊ ﻟﺤﻘّﯿﺘﻬﺎ ﻻﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﺑﻄﻼﻧﻬﺎ ﻟﻌﻠﯽ ﻻن ﻣﻔﺎد‬‫اﻻﺟﻤـﺎع ﻗﻄﻌّﯽ و ﻣﻔـﺎد ﺧﺒﺮ اﻟﻮاﺣـﺪ ﻇّﻨﯽ و ﻻـ ﺗﻌﺎرض ﺑﯿﻦ ﻇّﻨﯽ و ﻗﻄﻌّﯽ ﺑﻞ ﯾﻌﻤﻞ ﺑﺎﻟﻘﻄﻌﯽ و ﯾﻠﻐﯽ اﻟﻈّﻨﯽ ﻋﻠﯽ اّن اﻟﻈّﻨﯽ ﻻ ﻋﺒﺮة ﺑﻪ ﻓﯿﻬﺎ‬‫ﻋﻨﺪ اﻟﺸﯿﻌﮥ ﮐﻤﺎ ﻣّﺮ ﭘﺲ ﮐﻤﺎل ﻋﺠﺒﺴﺖ ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪474 :‬‬‫ﻋﻼـﻣﻪ روزﮔﺎر ﮐﻪ ﺑﺎ آن ﻫﻤﻪ ﻣﻔﺎﺧﺮ ﻋﺎﻟﯿـﮥ اﻟﻤﻨﺎر و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻣﺘﻼﻟﯿـﮥ اﻻﻧﻮار و ﺗـﺪّرب ﺗﺎم و ﺗﻤﻬﺮ ﺣﺎم در ﺗﺘﺒﻊ اﺣﺎدﯾﺚ و اﺧﺒﺎر ﺧﯿﺮ اﻻﻧﺎم‬‫ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ آﻻف اﻟﺘﺤّﯿﮥ و اﻟﺴـﻼم ﮐﻪ ﺷـﺮﺣﯽ از ان ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷﻨﯿﺪي اﻋﺘﻨﺎي ﺑﺪﯾﮕﺮ ﻃﺮق اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﮐﻪ اﺟﻠﺢ در ان واﻗﻊ ﻧﯿﺴﺖ ﻧﮑﺮده اﯾﻦ‬‫ﺣﺪﯾﺚ را ﻣﻨﺤﺼـﺮ در ﻃﺮﯾﻖ واﺣﺪ واﻧﻤﻮده ﺑﻤﺰﯾﺪ ﺳﻼﻃﺖ ﻟﺴﺎن ﻗﺪح ﺟﺮح ﻣﺰﻋﻮﻣﯽ آن آﻏﺎز ﻧﻬﺎده و ﻟﻄﯿﻒﺗﺮ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در‬‫ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﺻﻮاﻋﻖ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را از ﺗﺮﻣﺬي و ﺣﺎﮐﻢ در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮواﯾﺖ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ‬‫ﻧﻘـﻞ ﮐﺮده ﮐﻪ در ﺳـﻨﺪ آن ﻫﺮﮔﺰ از اﺟﻠـﺢ ﻧﺸـﺎﻧﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در ﻓﺼـﻞ ﺛﺎﻧﯽ ﺑﺎب ﺗﺎﺳﻊ ﮐﻪ آن را ﺑﺎﯾﻦ ﻋﻨﻮان ﻣﻌﻨﻮن ﻧﻤﻮده اﻟﻔﺼـﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 284‬از ‪359‬‬‫اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ و ﻫﯽ ﮐﺜﯿﺮة ﻋﻈﯿﻤﮥ ﺷـﻬﯿﺮة ﺣﺘﯽ ﻗﺎل اﺣﻤﺪ ﻣﺎ ﺟﺎء ﻻﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﻣﺎ ﺟﺎء ﻟﻌﻠﯽ و ﻗﺎل اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ‬‫اﻟﻘﺎﺿـﯽ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي ﻟﻢ ﯾﺮد ﻓﯽ ﺣّﻖ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ ﺑﺎﻻﺳﺎﻧﯿﺪ اﻟﺤﺴﺎن اﮐﺜﺮ ﻣﻤﺎ ﺟﺎء ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﺑﻌﺾ اﻟﻤﺘﺄﺧﺮﯾﻦ‬‫ﻣﻦ ذّرﯾـﮥ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﻟّﻨﺒﻮّي و ﺳـﺒﺐ ذﻟﮏ و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ اّن اﻟﱠﻠﻪ اﻃﻠﻊ ﻧﺒّﯿﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﯾﮑﻮن ﺑﻌـﺪه ﻣﻤﺎ اﺑﺘﻠﯽ ﺑﻪ ﻋﻠﯽ و ﻣﺎ وﻗﻊ ﻣﻦ اﻻﺧﺘﻼف ﻟّﻤﺎ‬‫آل إﻟﯿﻪ اﻣﺮ اﻟﺨﻼﻓـﮥ ﻓﺎﻗﺘﻀـﯽ ذﻟـﮏ و ﻧﺼـﺢ اﻻﻣـﮥ اﺷـﻬﺎره ﺑﺘﻠـﮏ اﻟﻔﻀﺎﺋـﻞ ﻟﺘﺤﺼﻞ اﻟّﻨﺠﺎة ﻟﻤﻦ ﺗﻤّﺴﮏ ﺑﻪ ﻣّﻤﻦ ﺑﻠﻐﺘﻪ ﺛﻢ ﻟﻤﺎ وﻗﻊ ذﻟﮏ‬‫اﻻﺧﺘﻼف و اﻟﺨﺮوج ﻋﻠﯿﻪ ﻧﺸـﺮ ﻣﻦ ﺳـﻤﻊ ﻣﻦ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﺗﻠﮏ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و ﺑّﺜﻬﺎ ﻧﺼـﺤﺎ ﻟﻼّﻣﮥ اﯾﻀﺎ ﺛﻢ ﻟﻤﺎ اﺷﺘّﺪ اﻟﺨﻄﺐ و اﺷﺘﻐﻠﺖ ﻃﺎﺋﻔﮥ ﻣﻦ‬‫ﺑﻨﯽ أﻣـّﯿ ﮥ ﺑﺘﻨﻘﯿﺼﻪ و ﺳـّﺒﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨـﺎﺑﺮ و واﻓﻘﻬﻢ اﻟﺨﻮارج ﻟﻌﻨﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻞ ﻗﺎﻟﻮا ﺑﮑﻔﺮه اﺷـﺘﻐﻠﺖ ﺟﻬﺎﺑـﺬة اﻟﺤﻔﺎظ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺴـّﻨﮥ ﺑﺒّﺚ ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ‬‫ﺣﺘﯽ ﮐﺜﺮت ﻧﺼـﺤﺎ ﻟﻼّﻣﮥ و ﻧﺼﺮة ﻟﻠﺤّﻖ ﺛﻢ اﻋﻠﻢ اﻧّﻪ ﺳﯿﺎﺗﯽ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺴﺘﮑﺜﺮة ﻣﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﻠﺘﮑﻦ‬‫ﻣﻨـﮏ ﻋﻠﯽ ذﮐﺮ و اﻧّﻪ ﻣّﺮ ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻦ اﻻﺣـﺎدﯾﺚ اﻟﺴﺎﺑﻘـﮥ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋـﻞ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺟﻤﻞ ﻣﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ و اﻗﺘﺼـﺮت ﻫﻨﺎ ﻋﻠﯽ ارﺑﻌﯿﻦ ﺣـﺪﯾﺜﺎ‬‫ﻻﻧّﻬﺎ ﻣﻦ ﻏﺮر ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺨﺎﻣﺲ و اﻟﻌﺸﺮون‬‫اﺧﺮج اﻟﺘﺮﻣﺬي و اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪475 :‬‬‫ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣّﺮ اﻟﮑﻼم ﻓﯽ ﺣﺎدي ﻋﺸـﺮ اﻟّﺸﺒﻪ ﻋﻠﯽ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﺑﯿﺎن ﻣﻌﻨﺎه و ﻣﺎ ﻓﯿﻪ ﭘﺲ اﮔﺮ ﻧﻈﺮ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﺤﺪﯾﺚ ﻣﺮوي از اﺑﻦ ﻋﺒﺎس و ﻏﯿﺮ آن‬‫ﻧﺮﺳـﯿﺪه ﺑـﻮد ﮐـﺎش ﻃﺮﯾـﻖ ﻣﺮوي از ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼـﯿﻦ ﮐﻪ ﺧـﻮد رواﯾﺖ ﮐﺮده و آن را از ﺟﻤﻠﻪ ﻏﺮر ﻓﻀﺎﺋـﻞ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟﺴـﻼم داﻧﺴـﺘﻪ از ﺧﺎﻃﺮ ﺧﻮد ﺑﺮ ﺑﺎد ﻧﻤﯽداد و در ﺟﻮاب اﻫﻞ ﺣﻖ آن را ﻣﻨﺤﺼـﺮ در ﻃﺮﯾﻖ واﺣـﺪ ﮐﻪ در ان اﺟﻠﺢ واﻗﻊﺳﺖ ﻧﻤﯽﺳﺎﺧﺖ‬‫ﻟﯿﮑﻦ ﺗﻌّﺼﺐ و ﻧﺎﺣﻖ ﮐﻮﺷﯽ را ﭼﻪ ﻋﻼﺟﺴﺖ ﮐﻪ آدﻣﯽ ﺑﺴﺒﺐ اﯾﻦ ﻣﺮض ﻣﺰﻣﻦ ﮐﺮ و ﮐﻮر و از ادراك واﺿﺤﺎت ﻧﻬﺎﯾﺖ دور ﻣﯽﮔﺮدد‬‫و ﻋﺠﺐ ﮐﻪ ﺑا ﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﺎ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ دﻋﻮاي ﻣﺤّﺪﺛﯿﺖ و ﻃﻌﻦ و ﺗﺸـﻨﯿﻊ ﺑﺮ اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﻤﺰﻋﻮﻣﺎت ﻓﺎﺳﺪ و اﯾﻨﻬﻢ ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ ﮐﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠﺢ ﻫﻢ در‬‫اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻣﻨﺤﺼـﺮ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ دﯾﮕﺮ اﮐﺎﺑﺮ اﺋّﻤﻪ ﺳﻨّﯿﻪ ﮐﻤﺎ ﻋﻠﻤﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﻧﯿﺰ ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠﺢ ﮐﺮدهاﻧﺪ و اﺑﻮ داود و ﺗﺮﻣﺬي و ﻧﺴﺎﺋﯽ و اﺑﻦ ﻣﺎﺟﻪ‬‫ﮐﻪ ﺧﻮد اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺑﺮواﯾﺎتﺷﺎن اﺣﺘﺠﺎج و اﺳـﺘﺪﻻل ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ از اﺟﻠﺢ در ﺻـﺤﺎح ﺧﻮد ﮐﻪ ﻣﺪار دﯾﻦ و اﺳﻼم ﺳﻨّﯿﻪ اﺳﺖ رواﯾﺖ‬‫ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ ﭘﺲ زﻋﻢ اﻧﺤﺼـﺎر ﺗﻮﺛﯿﻖ اﺟﻠـﺢ در اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﻣﺜـﻞ زﻋﻢ اﻧﺤﺼﺎر رواﯾﺖ ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ در اﺟﻠـﺢ از ﻏﺮاﺋﺐ ﻣﺰﻋﻮﻣﺎت ﻓﺎﺳـﺪه‬‫ﻓﻈﯿﻌﻪ و ﻃﺮاﺋﻒ ﺗﻮﻫﻤﺎت ﺑﺪﯾﻌﻪ اﺳﺖ و ﻧﯿﺰ داﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﻣﻨﺢ ﻣّﮑّﯿﻪ ﺷـﺮح ﻗﺼﯿﺪه ﻫﻤﺰﯾﻪ در ذﯾﻞ ﻗﻮل ﻧﺎﻇﻢ و ﻋﻠﯽ ﺻﻨﻮ اﻟّﻨﺒﯽ‬‫و ﻣﻦ دﯾﻦ ﻓﻮادي وداده و اﻟﻮﻻء ﮔﻔﺘﻪ و ذﻟﮏ ﻋﻤﻼ ﺑﻤﺎ‬‫ﺻّﺢ ﻋﻨﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻟﱠﻠﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﭘﺲ اﯾﻦ ﻗﻮل اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﮐﻪ ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋّﺰ ﺷﺎﻧﻪ و ﻫﻮ اﻟﱠِﺬي َأﻧ َْﻄَﻖ ُﮐﱠﻞ َﺷْﯽٍء‬‫او را ﺑﺎن ﮔﻮﯾﺎ ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﺻﺮﯾﺤﺴﺖ در اﯾﻦ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﺻﺤﯿﺤﺴﺖ و ﻗﻮل ﻧﺎﻇﻢ را در ﻣﺪح ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫از آن ﻣـﺎﺧﻮذ داﻧﺴـﺘﻪ و ﺑﺘﺼـﺪﯾﻖ و اذﻋـﺎن آن ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺣﺎﻻـ ﻋﺎﻗـﻞ ﻣﺘـﺪّرب را ﺗﻬـﺎﻓﺖ و ﺗﻨـﺎﻗﺾ ﻋﻠﻤﺎي ﻗﻮم ﮐﻪ وﻗﺖ ﻣﮑﺎﻟﻤﻪ اﻫﻞ ﺣﻖ‬‫ﭼﺴﺎن ﺣﯿﺮان و ﺳﺮاﺳـﯿﻤﻪ ﻣﯽﺷﻮﻧـﺪ و از ﺗﮑـﺬﯾﺐ ﺧﻮد و اﺋﻤﻪ ﺧﻮﯾﺶ اﺻـﻼ ﺑﺎﮐﯽ ﻧﻤﯽﮐﻨﻨـﺪ ﺑﻨﻈﺮ ﻋﺒﺮت ﻧﮕﺮﯾﺴـﺘﻨﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﺎ‬‫وﺻﻒ آﻧﮑﻪ ﺗﺼﺤﯿﺢ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ در ﻣﻨﺢ ﻣﮑّﯿﻪ ﻧﻤﻮده و در ﺻﻮاﻋﻖ ﻫﻢ آن را از ﻏﺮر ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺷﻤﺮده و‬‫از ﺗﺮﻣﺬي و ﺣﺎﮐﻢ ﻧﻘﻞ آن ﮐﺮده ﻣﻌﺬﻟﮏ در ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب در ﻣﻘﺎم ﺟﻮاب اﺳﺘﺪﻻل اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﻘﺪح و ﺟﺮح آن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪476 :‬‬‫و اذﻋﺎن آن ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺣﺎﻻ ﻋﺎﻗﻞ ﻣﺘـﺪّرب را ﺗﻬﺎﻓﺖ و ﺗﻨﺎﻗﺾ ﻋﻠﻤﺎي ﻗﻮم ﮐﻪ وﻗﺖ ﻣﮑﺎﻟﻤﻪ اﻫﻞ ﺣﻖ ﭼﺴﺎن ﺣﯿﺮان و ﺳﺮاﺳـﯿﻤﻪ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ و‬‫از ﺗﮑـﺬﯾﺐ ﺧﻮد و اﺋﻤﻪ ﺧﻮﯾﺶ اﺻـﻼ ﺑﺎﮐﯽ ﻧﻤﯽﮐﻨﻨـﺪ ﺑﻨﻈﺮ ﻋﺒﺮت ﻧﮕﺮﯾﺴـﺘﻨﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﺎ وﺻﻒ آﻧﮑﻪ ﺗﺼـﺤﯿﺢ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 285‬از ‪359‬‬‫ﻣﻨﺢ ﻣّﮑﯿﻪ ﻧﻤﻮده و در ﺻﻮاﻋﻖ ﻫﻢ آن را از ﻏﺮر ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺷﻤﺮده و از ﺗﺮﻣﺬي و ﺣﺎﮐﻢ ﻧﻘﻞ آن ﮐﺮده ﻣﻊ‬‫ذﻟـﮏ در ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب در ﻣﻘﺎم ﺟﻮاب اﺳـﺘﺪﻻل اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﻘـﺪح و ﺟﺮح آن ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﭘﺮده ﺣﯿﺎ از روي ﺧﻮد ﺑﺮداﺷـﺘﻪ اﻣﺎ اﺣﺘﻤﺎل رواﯾﺖ‬‫ﮐﺮدن اﺟﻠـﺢ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را ﺑـﺎﻟﻤﻌﻨﯽ ﺣﺴﺐ ﻋﻘﯿـﺪه ﺧﻮد ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﻤﺰﯾﺮ ﺧﺮق ﺧﺮق آن ﻧﻤﻮده ﭘﺲ رﮐﺎﮐﺖ و ﺳـﺨﺎﻓﺖ آن ﭘﺮ‬‫ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﺠﺮد ﺧﻠﻖ اﺣﺘﻤـﺎل رواﯾﺖ ﺑـﺎﻟﻤﻌﻨﯽ در ﻫﺮ ﺧﺒﺮي ﺑﻐﯿﺮ ﺳـﻨﺪ ﺟـﺎري ﮐﺮده ﺷﻮد ﻫﯿـﭻ ﻣﻄﻠﺒﯽ از ﻣﻄـﺎﻟﺐ دﯾﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻪ‬‫ﮔﺮدد ﭘﺲ اﺧـﺘﺮاع اﯾﻦ اﺣﺘﻤـﺎل ﮐـﺜﯿﺮ اﻻﺧﺘﻼـل دﻟﯿـﻞ ﮐﻤـﺎل ﻋﺠﺰ و واﻣﺎﻧـﺪﮔﯽ و ﺑﺤﻘﯿﻘﺖ ﻫـﺪم ﻣﺒـﺎﻧﯽ اﺳـﻼﻣﺴﺖ اّﻣـﺎ آﻧﭽﻪ ﺑا ﻦ ﺣﺠﺮ‬‫ﺳﺮاﯾﯿﺪه ﮐﻪ ﺑﺮ ﻓﺮض رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدن اﺟﻠﺢ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را ﺑﻠﻔﻈﻪ ﺗﺎوﯾﻞ وﻻﯾﺖ ﺑﻮﻻﯾﺖ ﺧﺎّﺻﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻣﺜﻞ ﻗﻮل آن ﺟﻨﺎب‬‫اﻗﻀﺎﮐﻢ ﻋﻠّﯽ‬‫ﭘﺲ اﻇﻬﺎر ﮐﻤﺎل ﺑﻌﺪ ﺧﻮﯾﺸـﺴﺖ از ﺳﻠﯿﻘﻪ ﻣﻨﺎﻇﺮه زﯾﺮا ﮐﻪ ﺗﺎوﯾﻞ وﻻﯾﺖ ﺑﻮﻻﯾﺖ ﺧﺎّﺻﻪ ﻋﯿﻦ ﺗﻠﻤﯿﻊ و ﺗﺴﻮﯾﻞ و ﺑﺴﺒﺐ ﻋﺪم ﻣﻌﺎﺿﺪت آن‬‫ﺑـﺪﻟﯿﻞ ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑـﻞ اﻟﺘﻌﻮﯾـﻞ ﺑـﺎ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﻧﺸـﺎء اﻟﱠﻠﻪ در ﻣـﺎ ﺑﻌـﺪ ادﻟﻪ زاﻫﺮه و ﺑﺮاﻫﯿﻦ ﺑـﺎﻫﺮه ﺑﻄﻼن ﺣﻤﻞ وﻻﯾﺖ ﺑﺮ وﻻﯾﺖ ﺧﺎّﺻﻪ ﺑﺒﺴﻂ ﺗﻤﺎم‬‫ﺑﻤﻌﺮض ﺑﯿـﺎن و اﻇﻬـﺎر ﺧﻮاﻫﻢ آورد ﮐﻪ ﺑﻤﻼـﺣﻈﻪ آن ﻇﺎﻫﺮ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷـﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﻼم اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺗﻔﻮه و ﺗﻘﻮل ﺳﺮاﺳـﺮ ﺧﺴﺎر و ﺗﻬﺠﻢ و‬‫ﺗﻬﺠﺲ ﺻﺮﯾﺢ اﻟﺒﻮارﺳﺖ ﻣﻊ ذﻟﮏ ﻣﯽﮔﻮﯾﻢ ﮐﻪ ﭼﻮن ارﺷﺎد ﺟﻨﺎب ﺑﺸﯿﺮ و ﻧﺬﯾﺮ در ﺣﻖ اﻣﯿﺮ ﮐﻞ اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟﺼﻠﻮة و اﻟﺴﻼم‬‫ﻣﺎ اﺳﺘﻨﺎر اﻟﻔﺠﺮ اﻟﻤﻨﯿﺮ اﻗﻀﺎﮐﻢ ﻋﻠّﯽ‬‫ﻣﻔﯿﺪ اﻋﻠﻤﯿﺖ و اﻓﻀـﻠﯿﺖ آن ﺟﻨﺎﺑﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ وﻻﯾﺘﯽ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺗﻨﺰﯾﻞ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﺑﺮ آن ﻣﯽﮐﻨﺪ در اﺛﺒﺎت اﻓﻀـﻠﯿﺖ آن ﺟﻨﺎب ﻣﻤﺎﺛﻞ‬‫و ﻣﺴﺎوي‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻗﻀﺎﮐﻢ ﻋﻠﯽ‬‫ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﭘﺲ آن ﻫﻢ ﺑﺮاي اﺛﺒﺎت ﺧﻼﻓﺖ آن ﺟﻨﺎب ﮐﺎﻓﯽ و واﻓﯽ و ﺷـﮑﻮك و ﺷـﺒﻬﺎت ﺟﺎﺣـﺪﯾﻦ را ﻣﺎﺣﯽ و ﻋﺎﻓﯿﺴﺖ اّﻣﺎ ﺗﻤّﺴﮏ اﺑﻦ‬‫ﺣﺠﺮ ﺑﺎﺟﻤـﺎع ﺑﺮ ﺧﻼـﻓﺖ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ و ﺛﺎﻟﺚ ﺛﻼﺛﻪ در ﺻﻮرت ﻋـﺪم اﺣﺘﻤﺎل ﺗﺎوﯾﻞ ﭘﺲ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﮑﺎﺑﺮه و ﺗﺴﻮﯾﻞ و ﻏﺎﯾﺖ ﺗﺨـﺪﯾﻊ و‬‫ﺗﻀـﻠﯿﻠﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺑﻨﺎي ﻏﯿﺮ ﻣﺮﺻﻮص اﺟﻤﺎع ﻣﻮﻫﻮم ﺑﺎدﻟﻪ ﻗﺎﻫﺮه و ﺑﺮاﻫﯿﻦ زاﻫﺮه ﻣﻬﺪوم و ﻣﺜﻠﻮم ﮐﻤﺎ ﺑﯿﻦ ﻓﯽ ﺗﺸﯿﯿﺪ اﻟﻤﻄﺎﻋﻦ و ﻏﯿﺮه اﻣﺎ‬‫ﺗﻮﻫﻢ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺧﺒﺮ واﺣﺪﺳﺖ ﭘﺲ ﻣﺪﻓﻮﻋﺴﺖ ﺑﭽﻨﺪ وﺟﻪ اول آﻧﮑﻪ ﺑﺴـﺒﺐ رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدن ﺟﻤﻌﯽ ﮐﺜﯿﺮ و ﺟّﻤﯽ ﻏﻔﯿﺮ از‬‫اﺳـﺎﻃﯿﻦ ﻓﺮﯾﻘﯿﻦ آن را در ﻣﻘﺎﻣـﺎت ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ و ﻣﻈﺎن ﻣﺘﻌـﺪده ﻣﻊ ﻧﺺ ﺟﻤﻊ ﻣﻨﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺼـﺤﮥ و اﯾﺮاد ﺟﻤﻊ آﺧﺮ ﺑﺎﻟﻘﻄﻊ و اﻟﺤﺘﻢ و اﻟﺒّﺖ و‬‫اﻟﺠﺰم ﯾﻘﯿﻦ ﺑﺜﺒﻮت آن ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد دوم آﻧﮑﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را دوازده ﺻﺤﺎﺑﯽ رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧﺪ اول و اﻓﻀﻞ اﯾﺸﺎن ﺧﻮد ﺟﻨﺎب‬‫اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼﻣﺴﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ دﯾﻠﻤﯽ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل و ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﺑﺮواﯾﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﮐﻪ‬‫ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺮﻣﻮد‬‫ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ان ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪477 :‬‬‫وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧّﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ‬‫و ﻧﯿﺰ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را آن ﺟﻨـﺎب در ﺿـﻤﻦ ﺑﯿـﺎن ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺧﻮد وﻗﺖ ﺣﻀﻮر ﺟﻤﺎﻋﺘﯽ از ﻣﻬﺎﺟﺮﯾﻦ و اﻧﺼﺎر ﺑﻤﺴـﺠﺪ از ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﺎﯾﻦ اﻟﻔﺎظ ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﻋﻠﯽ اﺧﯽ و وارﺛﯽ و وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﮐﻤﺎ ﺳﯿﺠﯽء ﻋﻦ ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻧﯿﺰ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ از آن ﺟﻨﺎب در ﺿﻤﻦ واﻗﻌﻪ ﻧﺰول آﯾﻪ َو َأﻧ ِْﺬْر َﻋِﺸﯿَﺮَﺗَﮏ اﻟ َْﺄﻗَْﺮﺑ ِﯿَﻦ‬‫ﻣﻨﻘﻮﻟﺴﺖ و ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را در ﺿﻤﻦ ﻗّﺼﻪ ﻧﺰول اﯾﻦ آﯾﻪ از آن ﺣﻀﺮت اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ و ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌّﻤﺎل و ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺤﺒﻮب‬‫ﻋﺎﻟﻢ در ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﺷﺎﻫﯽ رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧـﺪ و ﻧﯿﺰ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮواﯾﺖ آن ﺟﻨﺎب در ﺿـﻤﻦ ﺳﺆال ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ ﺧﻤﺲ اﺷـﯿﺎ واردﺳﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺧﻄﯿﺐ ﺑﻐـﺪادي و ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ راﻓﻌﯽ در ﮐﺘﺎب اﻟﺘﺪوﯾﻦ و زرﻧﺪي در ﻧﻈﻢ درر اﻟﺴـﻤﻄﯿﻦ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 286‬از ‪359‬‬‫در ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ و ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل و ﻣﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﺪﺧﺸـﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ و ﻋﺠﯿﻠﯽ‬‫در ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺎل و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻗﻮل ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ دّوم ﺟﻨﺎب اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﮐﻪ آن ﺟﻨﺎب اﯾﻦ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ را از ﺟﻨـﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺣﺴﺐ ﻧﻘﻞ ﺷـﯿﺦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻠﺨﯽ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﮐﻤﺎ ﺳـﯿﺠﯽء اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺎﯾﻦ اﻟﻔﺎظ رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده‬‫اﻣﺎ اﻧﺖ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﻤّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﮏ و اﻧﺖ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي‬‫ﺳﻮم ﺣﻀـﺮت اﺑﻮ ذر ﺟﻨـﺪب ﺑﻦ ﺟﻨـﺎدة اﻟﻐﻔـﺎري و ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﺑﺮواﯾﺖ ﺣﻀـﺮت او ﺷـﻬﺮدار دﯾﻠﻤﯽ در ﻣﺴـﻨﺪ اﻟﻔﺮدوس ﮐﻤﺎ ﻓﯽ‬‫ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﻻﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻮﺻﺎﺑﯽ و ﻗﺪ ﺳﻤﻌﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺑﺎﯾﻦ ﻟﻔﻆ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده‬‫ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠﯽ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﺣّﺒﻪ اﯾﻤﺎن و ﺑﻐﻀﻪ ﻧﻔﺎق و اﻟﻨﻈﺮ إﻟﯿﻪ راﻓﮥ‬‫ﭼﻬﺎرم ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺎس و رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدن او ﺷﺎن ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را از اﻓﺎده اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ در ﻣﺴـﻨﺪ و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و‬‫ﺣﺎﮐﻢ در ﻣﺴـﺘﺪرك ﻋﻠﯽ اﻟﺼﺤﯿﺤﯿﻦ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﯿﻬﻘﯽ و اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ در اﺳﺘﯿﻌﺎب و اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ و اﺑﻦ ﻋﺴﺎﮐﺮ در‬‫ﻣﻮاﻓﻘﺎت و ارﺑﻌﯿﻦ ﻃﻮال و اﺑﻮ ﺣﺎﻣـﺪ ﻣﺤﻤﻮد ﺻﺎﻟﺤﺎﻧﯽ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﮐﻨﺠﯽ در ﮐﻔﺎﯾـﮥ اﻟﻄﺎﻟﺐ و ﻣﺤﺐ ﻃﺒﺮي در رﯾﺎض ﻧﻀـﺮه و‬‫زرﻧﺪي در ﻣﻌﺎرج اﻟﻮﺻﻮل و ﺳـّﯿﺪ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ در اﺻﺎﺑﻪ و وﺻﺎﺑﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء‬‫و ﻣﻨﺎدي در ﮐﻨﻮز اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﺎ ﮐﺜﯿﺮ در وﺳـﯿﻠﮥ اﻟﻤﺂل و ﻣﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ و ﻧﺰل اﻻﺑﺮار‬‫ﭘﻨﺠﻢ اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ ﺳﻌﺪ ﺑﻦ ﻣﺎﻟﮏ اﻟﺨﺪري و ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﻌﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫از او ﮐﻤﺎ ﺳﻤﻌﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﻧﻄﻨﺰي در ﮐﺘﺎب اﻟﺨﺼﺎﺋﺺ اﻟﻌﻠﻮﯾﮥ ﺑﻀﻤﻦ واﻗﻌﻪ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎﯾﻦ اﻟﻔﺎظ ذﮐﺮ ﮐﺮده‬‫اﻟﱠﻠﻪ اﮐﺒﺮ ﻋﻠﯽ اﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ و اﺗﻤﺎم اﻟﻨﻌﻤﮥ و رﺿﯽ اﻟّﺮّب ﺑﺮﺳﺎﻟﺘﯽ و اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻗﺪ ذﮐﺮه اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﻻﺻﻔﻬﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻣﺎ ﻧﺰل ﻣﻦ اﻟﻘﺮآن ﻓﯽ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪478 :‬‬‫و ﺟﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻤﺤﺪث ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ ﺷـﺸﻢ ﺑﺮاء ﺑﻦ ﻋﺎزب اﻻﻧﺼﺎري اﻻوﺳﯽ و ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺮواﯾﺖ و اﺑﻮ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در ﻓﻀﺎﺋﻞ‬‫اﻟﺼﺤﺎﺑﮥ در ﺿﻤﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎﯾﻦ اﻟﻔﺎظ وارد ﻧﻤﻮده‬‫ﻫﺬا وﻟﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي اﻟﻠّﻬﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه‬‫ﻫﻔﺘﻢ اﺑﻮ ﻟﯿﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﻧﺼﺎري اﻟﻤﺪﻧﯽ و ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺮواﯾﺖ او اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﺑﺎﯾﻦ اﻟﻔﺎظ ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده‬‫اﻧﺖ اﻣﺎم ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ و وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي‬‫ﻫﺸـﺘﻢ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﻦ و رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدن او ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را از اﻓﺎده اﺑﻮ داود ﻃﯿﺎﻟﺴـﯽ و اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷﯿﺒﻪ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﺗﺮﻣﺬي و‬‫ﻧﺴﺎﺋﯽ و ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺳـﻔﯿﺎن و اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ و اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ و ﺧﯿﺜﻤﻪ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و اﺑﻮ ﺣﺎﺗﻢ ﺑﻦ ﺣّﺒﺎن و ﻃﺒﺮاﻧﯽ و ﺣﺎﮐﻢ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ و اﺑﻦ‬‫اﻟﻤﻐﺎزﻟﯽ و ﺷﯿﺮوﯾﻪ دﯾﻠﻤﯽ و اﺑﻮ اﻟﺴﻌﺎدات اﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ ﺟﺰري و ﻋﺰ اﻟّﺪﯾﻦ ﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ و اﺑﻦ ﻃﻠﺤﻪ ﻗﺮﺷﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﮐﻨﺠﯽ و ﻣﺤﺐ‬‫اﻟﺪﯾﻦ ﻃﺒﺮي و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﻤﻮﯾﻨﯽ و ذﻫﺒﯽ و زرﻧﺪي و ﺳﯿﺪ ﺷﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴﻘﻼﻧﯽ و ﺣﺴﯿﻦ ﻣﯿﺒﺬي و ﺳﯿﻮﻃﯽ‬‫و ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب و ﺧﻮد اﺑﻦ ﺣﺠﺮ و ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ و ﻣﺮزا ﻣﺨـﺪوم و اﺑﺮاﻫﯿﻢ وﺻﺎﺑﯽ و ﺟﻤﺎل اﻟـﺪﯾﻦ ﻣﺤﺪث و ﻋﻠﯽ ﻗﺎري و اﺣﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻓﻀﻞ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺎﮐﺜﯿﺮ و ﻣﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ و وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ اﻻﻣﯿﺮ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺻﺒﺎن و‬‫ﻣﻮﻟﻮي ﻣـﺒﯿﻦ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺳـﺎﻟﻢ و ﻣﻮﻟﻮي وﻟّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﮑﻬﻨﻮي و ﺷـﯿﺦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻠﺨﯽ ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﻧﻬﻢ ﺑﺮﯾـﺪه ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﺐ اﻻﺳـﻠﻤﯽ و رواﯾﺖ‬‫ﻧﻤﻮدن او ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را از اﻓﺎده اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و ﻧﺴﺎﺋﯽ و ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻧﺎﺻـﺮ ﺳﺠﺴـﺘﺎﻧﯽ و ﺷﯿﺮوﯾﻪ دﯾﻠﻤﯽ و ﺷﻬﺮدار‬‫دﯾﻠﻤﯽ و اﺑﻦ ﺳـﺒﻊ اﻧﺪﻟﺴـﯽ و ﺿـﯿﺎء اﻟـﺪﯾﻦ ﺣﻨﺒﻠﯽ و ﻣﺤﺐ ﻃـﺒﺮي و ﺳـﯿﺪ ﺷـﻬﺎب اﻟـﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻋﺴـﻘﻼﻧﯽ و ﺷـﻬﺎب اﻟـﺪﯾﻦ‬‫ﻗﺴـﻄﻼﻧﯽ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ و ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺷـﺎﻣﯽ و ﻣﻼـ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ و اﺑﺮاﻫﯿﻢ وﺻـﺎﺑﯽ و اﺣﻤـﺪ ﺣـﺎﻓﯽ و ﺷـﯿﺨﺎﻧﯽ ﻗـﺎدري و ﻣﺮزا ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 287‬از ‪359‬‬‫ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ و ﻣﻮﻟﻮي وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﮑﻬﻨﻮي ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻘﺴﺖ دﻫﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﻦ ﻋﻤﺮ و ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺮواﯾﺖ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ‬‫ﻫﻤﺪاﻧﯽ در ﻣﻮدة اﻟﻘﺮﺑﯽ ﺑﺎﯾﻦ ﻧﻬﺞ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده‬‫ﯾﺎ أّﯾﻬﺎ اﻟﻨﺎس ﻫﺬا وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﺎﺣﻔﻈﻮه ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﯾﺎزدﻫﻢ ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﻌﺎص و ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺮواﯾﺖ او ﮐﻤﺎ ﺳـﻤﻌﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ در ﺿﻤﻦ ﻣﮑﺘﻮﺑﯽ ﮐﻪ ﻋﻤﺮو‬‫ﺑﻤﻌﺎوﯾﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﺎﯾﻦ ﻋﻨﻮان ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده و‬‫ﻗﺪ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﻋﻠﯽ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي و ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠﯿﮏ و ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ‬‫دوازدﻫﻢ وﻫﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺰه در رواﯾﺖ او را ﮐﻤﺎ ﺳﻤﻌﺖ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷﯿﺦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻠﺨﯽ در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪479 :‬‬‫ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﺑﺎﯾﻦ اﻟﻔﺎظ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده‬‫ﺳـﺎﻓﺮت ﻣﻊ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﺮأﯾﺖ ﻣﻨﻪ ﺑﻌﺾ ﻣﺎ اﮐﺮه ﻓﺸـﮑﻮﺗﻪ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎل ﻻ ﺗﻘﻮﻟﻦ ﻫـﺬا ﻟﻌﻠﯽ ﻓﺎﻧﻪ وﻟﯿﮑﻢ‬‫ﺑﻌﺪي‬‫و ﺧﻮد اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﮑﯽ در ﺻﻮاﻋﻖ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﺮوا اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﻓﻠﯿﺼّﻞ ﺑﺎﻟّﻨﺎس‬‫را ﺑﺰﻋﻢ رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدن ﻫﺸﺖ ﮐﺲ از ﺻﺤﺎﺑﻪ آن را ﻣﺘﻮاﺗﺮ ﭘﻨﺪاﺷﺘﻪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻧﺰد اﺑﻦ ﺣﺠﺮ از رواﯾﺖ ﻫﺸﺖ ﻧﻔﺮ ﺗﻮاﺗﺮ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد‬‫و ﻻ رﯾﺐ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ از دوازده ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﺑﺎﻻوﻟﯽ ﻣﺘﻮاﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺳـﺒﺤﺎن اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻀـﯿﻠﺖ ﻣﻨﺤﻮﻟﻪ ﻋﺘﯿﻘﯿﻪ را ﺑﺰﻋﻢ رواﯾﺖ‬‫ﻫﺸﺖ ﻧﻔﺮ از ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ آن ﺣﻀـﺮت ﻋﺎﺋﺸﻪ و ﺣﻔﺼﻪ ﻫﻢ ﻣﯽﺑﺎﺷـﻨﺪ ﻣﺘﻮاﺗﺮ واﻧﻤﻮدن و ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﮐﻪ از دوازده ﺻـﺤﺎﺑﻪ‬‫ﻣﺮوﯾﺴـﺖ ﺧـﺒﺮ واﺣـﺪ ﮔﻔﺘﻦ ﺑﭽﻪ ﻗـﺪر داد اﻧﺼـﺎف و ﺗﺮك اﻋﺘﺴـﺎف دادﻧﺴﺖ ﺳـﻮم آﻧﮑﻪ اﺑـﻮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺣﺰم در ﻣﺤﻠﯽ ﺑﻌـﺪ ﻧﻘﻞ‬‫رواﯾـﺎت ﻣﻨﻊ ﺑﯿﻊ ﻣـﺎء از ﭼﻬـﺎر ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﻬﺆﻻـء ارﺑﻌـﮥ ﻣﻦ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ ﻓﻬﻮ ﻧﻘـﻞ ﺗﻮاﺗﺮ ﻻـ ﺗﺤّﻞ ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻘﻞ ﭼﻬﺎر ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻧﻘﻞ ﺗﻮاﺗﺮﺳﺖ ﭘﺲ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ از دوازده ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﺑﺎﻻوﻟﻮﯾﮥ اﻟﻈﺎﻫﺮة ﻣﺘﻮاﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‬‫ﻓﺎﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤﻠـﮏ اﻟـّﺪّﯾﺎن ﺣﯿﺚ ﺛﺒﺖ ﺑﺎوﺿـﺢ ﺑﺮﻫﺎن اّن ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ ﻣﺘﻮاﺗﺮ ﻻ ﯾﺴﺘﺮﯾﺐ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻋﺘﻨﯽ ﺑﻬـﺬا اﻟﺸﺄن ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﺷﺎه‬‫ﺻﺎﺣﺐ در ﺑﺎب دﻫﻢ ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺠﻮاب ﻃﻌﻦ دوازدﻫﻢ از ﻣﻄﺎﻋﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﮔﻔﺘﻪاﻧـﺪ و آﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ ﻓﺎﻃﻤﻪ را ﺑﺠﺰ ﯾﮏ ﮐﺲ ﮐﻪ‬‫ﺧﻮدش ﺑﻮد ﺟﻮاب داد دروغ ﻣﺤﻀـﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ اﯾﻦ ﺧﺒﺮ در ﮐﺘﺐ اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ ﺑﺮواﯾﺖ ﺣـﺬﯾﻔﻪ ﺑﻦ اﻟﯿﻤﺎن و زﺑﯿﺮ ﺑﻦ اﻟﻌﻮام و اﺑﻮ دردا و‬‫اﺑﻮ ﻫﺮﯾﺮه و ﻋﺒﺎس و ﻋﻠﯽ و ﻋﺜﻤﺎن و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﻮف و ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ وﻗﺎص ﺻـﺤﯿﺢ و ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ و اﯾﻨﻬﺎ اﺟﻠﻪ اﺻـﺤﺎباﻧﺪ و ﺑﻌﻀﯽ‬‫ازﯾﺸﺎن ﻣﺒﺸﺮ ﺑﻪ ﺑﻬﺸﺖاﻧﺪ و در ﺣﻖ ﺣﺬﯾﻔﻪ ﻣﻼ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺸﻬﺪي در اﻇﻬﺎر اﻟﺤﻖ ﺣﺪﯾﺚ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ آورده ﮐﻪ‬‫ﻣﺎ ﺣّﺪﺛﮑﻢ ﺑﻪ ﺣﺬﯾﻔﮥ ﻓﺼّﺪﻗﻮه‬‫و از ﺟﻤﻠﻪ اﯾﻨﻬﺎ ﻣﺮﺗﻀﯽ ﻋﻠﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﺟﻤﺎع ﺷﯿﻌﻪ ﻣﻌﺼﻮم و ﺑﺎﺟﻤﺎع اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺻﺎدﻗﺴﺖ و رواﯾﺖ ﻋﺎﺋﺸﻪ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ و ﻋﻤﺮ را درﯾﻦ ﻣﻘﺎم‬‫اﻋﺘﺒﺎري ﻧﯿﺴﺖ‬‫اﺧﺮج اﻟﺒﺨﺎري ﻋﻦ ﻣﺎﻟﮏ ﺑﻦ اوس ﺑﻦ اﻟﺤـﺪﺛﺎن اﻟّﻨﺼـﺮي ان ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﺎب ﻗﺎل ﺑﻤﺤﻀـﺮ ﻓﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ و اﻟﻌّﺒﺎس و ﻋﺜﻤﺎن و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ‬‫ﺑﻦ ﻋﻮف و اﻟﺰﺑﯿﺮ ﺑﻦ اﻟﻌﻮام و ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ وﻗـﺎص اﻧﺸـﺪﮐﻢ ﺑﺎﻟّﻠﻪ اﻟّـﺬي ﺑﺎذﻧﻪ ﺗﻘﻮم اﻟـّﺴ ﻤﺎء و اﻻرض أ ﺗﻌﻠﻤﻮن ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗـﺎل ﻻـ ﻧﻮرث ﻣـﺎ ﺗﺮﮐﻨـﺎه ﺻﺪﻗـﮥ ﻗﺎﻟﻮا اﻟﻠّﻬﻢ ﻧﻌﻢ ﺛﻢ اﻗﺒﻞ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻟﻌﺒﺎس و ﻗﺎل اﻧﺸـﺪﮐﻤﺎ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻫﻞ ﺗﻌﻠﻤﺎن ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ذﻟﮏ ﻗﺎﻟﻮا اﻟّﻠﻬﻢ ﻧﻌﻢ‬‫ﭘﺲ ﻣﻌﻠﻮم ﺷـﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺧﺒﺮ ﻫﻢ ﺑﺮاﺑﺮ آﯾﺘﺴﺖ در ﻗﻄﻌﯿﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ اﯾﻦ ﺟﻤﺎﻋﺖ ﮐﻪ ﻧﺎم اﯾﻨﻬﺎ ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪ ﺧﺒﺮ ﯾﮑﯽ ازﯾﺸﺎن ﻣﻔﯿﺪ ﯾﻘﯿﻨﺴـﺖ‬‫ﭼﻪ ﺟﺎي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 288‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪480 :‬‬‫اﯾﻦ ﺟﻤﻊ ﮐﺜﯿﺮ ﻋﻠﯽ اﻟﺨﺼﻮص ﺣﻀـﺮت ﻋﻠﯽ ﻣﺮﺗﻀـﯽ ﮐﻪ ﻧﺰد ﺷﯿﻌﻪ ﻣﻌﺼﻮماﻧﺪ و رواﯾﺖ ﻣﻌﺼﻮم ﺑﺮاﺑﺮ ﻗﺮآﻧﺴﺖ در اﻓﺎده ﯾﻘﯿﻦ ﻧﺰد اﯾﺸﺎن‬‫اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺳﺮاﺳـﺮ رﺷﺎﻗﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺛﺒﻮت ﻗﻄﻌﯿﺖ و ﺗﺤﻘﻖ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ واﺿـﺤﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺒﺮ ﯾﮑﯽ ازﯾﻦ‬‫ﺟﻤﺎﻋﺖ ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﮐﻪ اﺳـﻤﺎﯾﺸﺎن ذﮐﺮ ﮐﺮده ﺑﺮاﺑﺮ آﯾﺖ ﻗﺮآﻧﯽ و ﻣﻔﯿـﺪ ﯾﻘﯿﻨﺴﺖ ﭘﺲ ﺑﻬﺮ وﺟﻬﯽ ﮐﻪ ﺧﺒﺮ ﯾﮑﯽ ازﯾﻦ ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻣﻔﯿﺪ ﯾﻘﯿﻦ و‬‫ﻣﺴﺎوي ﺑﺎ آﯾﻪ ﻗﺮآن ﻣﺒﯿﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺑﻬﻤﺎن وﺟﻪ ﯾﺎ اوﻟﯽ از ان ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ ﻣﺮدي ﺳﺖ از ﺟﻤﺎﻋﺘﯽ ﮐﻪ اﺳـﻤﺎﯾﺸﺎن آﻧﻔﺎ ذﮐﺮ ﯾﺎﻓﺖ‬‫ﻣﻔﯿـﺪ ﻗﻄﻊ و ﯾﻘﯿﻦ و ﻣﺴـﺎوي ﺑﺎ ﮐﻼم رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ ﮐﻼم ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﺰﯾﺖ و ﺧﺼﻮﺻـﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟﺴـﻼم در ﺑـﺎب اﻓﺎده رواﯾﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﻗﻄﻊ و ﯾﻘﯿﻦ و ﻣﺴﺎوات ﺑﺎ ﮐﻼم اﺣﺴﻦ اﻟﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﺑﺴـﺒﺐ ﻣﻌﺼﻮم ﺑﻮدن آن ﺟﻨﺎب ﻧﺰد اﻫﻞ ﺣّﻖ‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ و ﭼﻮن ﻋﺼـﻤﺖ آن ﺣﻀـﺮت از ﮐﻼم واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ او در ﺗﻔﻬﯿﻤﺎت و اﻓﺎدات او درﯾﻦ ﮐﺘﺎب و ﺗﻔﺴﯿﺮ واﺿﺢ و اﺷﮑﺎرﺳﺖ و ﻧﯿﺰ‬‫از اﻓﺎدات دﯾﮕﺮ ﺳـﻨّﯿﻪ ﮐﺎﻟﺸـﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﭘﺲ ﺧﺼﻮﺻﯿﺖ آن ﺣﻀﺮت ﻧﺰد ﺧﻮد ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ و واﻟﺪ او و دﯾﮕﺮ اﻋﻼم ﺳﻨّﯿﻪ ﺛﺎﺑﺖ‬‫ﺑﺎﺷـﺪ اّﻣﺎ آﻧﭽﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻠﯽ اّن اﻟﻈﻨﯽ ﻻ ﻋﺒﺮة ﺑﻪ ﻓﯿﻬﺎ ﻋﻨـﺪ اﻟّﺸـ ﯿﻌﮥ ﮐﻤﺎ ﻣّﺮ ﭘﺲ ﻣـﺪﻓﻮﻋﺴﺖ ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ از ﺑﯿﺎن ﺳﺎﺑﻖ واﺿـﺢ ﺷﺪ ﮐﻪ‬‫ﻇﻦ ﻇﻨّﯿﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ از ﻗﺒﯿﻞ ِإ ﱠن ﺑَْﻌَﺾ اﻟﱠﻈﱢﻦ ِإﺛ ٌْﻢ‬‫ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ و ﻣﻌـﺬﻟﮏ اﮔﺮ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻇّﻨﯽ ﻫﻢ ﺑﻮد ﭼﻮن اﻣﺎﻣﺖ ﻧﺰد ﺟﻤﻬﻮر ﺣﻀـﺮات اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ از ﻓﺮوﻋﺴﺖ ﭘﺲ درﯾﻦ ﺑﺎب اﺳـﺘﺪﻻل‬‫ﺑﺎﺧﺒﺎر آﺣﺎد ﻫﻢ ﺟﺎﺋﺰ و ﺳﺎﺋﻎ ﺑﺎﺷﺪ و ﺳـﺮﺗﺎﺑﯽ اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات از ان ﻣﺤﺾ ﻧﮑﻮل و ﻋﺪول از ﻣﺴـﻠﻤﺎت ﺧﻮﯾﺶ و ﻣﻘﺎم ﮐﻤﺎل اﺳﺘﻌﺠﺎب و‬‫اﺳـﺘﻐﺮاﺑﺴﺖ ﮐﻪ اﮐـﺎﺑﺮ ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻦ و اﺟﻠﻪ ﻣﻨـﺎﻇﺮﯾﻦ اﯾﻦ ﻃﺎﺋﻔﻪ در ﻣﻘﺎم اﺛﺒﺎت ﺧﻼﻓﺖ ﺧﻠﻔﺎي ﺧﻮﯾﺶ ﺑﺎ آﻧﮑﻪ ﺣﺴﺐ ﺗﺼـﺮﯾﺤﺎﺗﺸﺎن ﻓﻘـﺪان‬‫ﻧﺺ ﺑﺮ آن از واﺿـﺤﺎﺗﺴﺖ ﺑﺎﺧﺒﺎر ﻣﻮﺿﻮﻋﻪ ﺻﺮﯾﺤﮥ اﻻﻓﺘﻌﺎل و اﮐﺎذﯾﺐ ﻣﺨﺘﻠﻘﻪ واﺿﺤﮥ اﻻﺧﺘﻼل اﺣﺘﺠﺎج ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و در ﻣﻘﺎم اﺳﺘﺪﻻل‬‫ﺗﻘﺮﯾﺮاﺗﯽ ﺑﺲ رﮐﯿـﮏ و ﻓﻀﻮل و ﺗﺒﯿﯿﻨـﺎﺗﯽ ﺑﻐـﺎﯾﺖ ﺳـﻤﺞ و ﻧـﺎﻣﻌﻘﻮل ﭘﯿﺶ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨـﺪ ﮐﻪ از ان ﻫﯿـﭻ ﻋﺎﻗﻠﯽ را ﺣﻘﯿﺖ ﺧﻼﻓﺖ ﺧﻠﻔﺎ ﻫﻢ‬‫ﺑﺨﺎﻃﺮ ﻧﻪ ﻣﯽﮔﺰرد ﭼﻪ ﺟﺎي ﺣﺼﻮل ﻇﻦ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺟﻤﻠﻪ از اﺳـﺘﺪﻻﻻت در رﮐﺎﮐﺖ ﺑﺤّﺪي ﻣﯽرﺳﺪ ﮐﻪ ﻣﻨﺼﻔﯿﻨﺸﺎن ﻫﻢ ﺑﺎﻟﺠﺎ دﺳﺖ از‬‫ان ﺑﺮﻣﯽدارﻧـﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﻫﻤﺖ ﺑﺮّد و اﺑﻄﺎل آن ﻣﯽﮔﻤﺎرﻧـﺪ ﮐﻤﺎ درﯾﺖ ﻧﻤﻮذﺟﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﻨﻬـﺞ اﻻول ﭘﺲ ﻋـﺪم ﻗﺒﻮل ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ و ﻟﻮ ﺳـﻠﻢ‬‫ﮐﻮﻧﻪ ﺧﺒﺮ اﻟﻮاﺣﺪ اﻟﻤﻔﯿﺪ ﻟﻠﻈّﻦ ﺧﻮن اﻧﺼﺎف رﯾﺨﺘﻨﺴﺖ و ﺑﺲ و ﻧﺼﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺑﺘﻘﻠﯿﺪ ﺧﺒﺮ ﺳﺪﯾﺪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻧﯿﺰ ﻗﺪح و ﺟﺮح اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﭘﯿﺶ ﻧﻈﺮ ﻧﻬﺎد ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻓﯽ اﻟّﺼﻮاﻗﻊ اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻣﺎ‬‫رواه ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ اﻧّﻪ ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪481 :‬‬‫اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﻟﻮﻟﯽ اﻻوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف ﻓﯿﮑﻮن ﻫﻮ اﻻﻣﺎم و ﻫﻮ ﺑﺎﻃﻞ ﻷّن ﻓﯽ اﺳـﻨﺎده اﻻﺟﻠـﺢ و ﻫﻮ ﺷـﯿﻌﯽ ﻣﺘﻬﻢ ﻓﯽ رواﯾﺘﻪ ﻓﻼ ﯾﺼـﻠﺢ ﺧﺒﺮه ﻟﻼﺣﺘﺠﺎج و‬‫ﻻن اﻟﺠﻤﻬﻮر ﺿـّﻌﻔﻮه ﻓﻼ ﯾﺤﺘـﺞ ﺑﺤﺪﯾﺜﻪ و ﻻﻧﻪ ﯾﺤﺘﻤﻞ اﻧﻪ رواه ﺑﺎﻟﻤﻌﻨﯽ ﺑﺤﺴﺐ ﻋﻘﯿﺪﺗﻪ و ﻷّن اﻟﻮﻟّﯽ ﻣﻦ اﻻﻟﻔﺎظ اﻟﻤﺸﺘﺮﮐﮥ ﮐﻤﺎ ﺳـﻠﻒ و‬‫ﻷﻧّﻪ ﻣﻦ اﺧﺒﺎر اﻵﺣﺎد و ﻫﯽ ﻻ ﺗﻔﯿـﺪ اﻟّﺎ اﻟﻈّﻦ و ﻻﻧﻪ ﻻ ﯾﻘﺎوم ﻣﺎ ﺗﻘـﺪم ﻣﻦ اﻟّﻨﺼﻮص اﻟﺪاﻟّـﮥ ﻋﻠﯽ اﻣﺎﻣـﮥ ﻣﻦ ﺗﻘـّﺪم ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻌﺪ از ﻣﻼﺣﻈﻪ اﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺑﺠﻮاب ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ اّوﻻ ﻋﺬر ﺷﯿﻌﯿﺖ اﺟﻠﺢ و ﺛﺎﻧﯿﺎ اّدﻋﺎي ﺗﻀﻌﯿﻒ ﺟﻤﻬﻮر او را ﺑﻤﯿﺎن آورده اﺳﻘﺎط‬‫اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺮواﯾﺖ او ﺧﻮاﺳـﺘﻪ و ﺑﻄﻼن اﯾﻦ ﻫﺮ دو ﻋﺬر رﮐﯿﮏ و واﻫﯽ از ﺑﯿﺎن ﺳﺎﺑﻖ ﺑﻮﺟﻪ اﺑﻠﻎ و اوﻓﯽ درﯾﺎﻓﺘﯽ ﻣﻌﻬﺬا داﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﺷﺮﯾـﻒ ﻣﻨﺤﺼـﺮ در اﺟﻠـﺢ ﻧﯿﺴـﺖ ﺑﻠﮑـﻪ ﺑﻄﺮق ﻋﺪﯾـﺪه دﯾﮕﺮ ﻣﺮوﯾﺴـﺖ و ﺻـّﺤﺖ آن از ﮐﺘـﺐ رﺟـﺎل و ﺗﻨﺼـﯿﺼﺎت ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺑـﺎ ﮐﻤـﺎل‬‫ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﭘﺲ زﻋﻢ ﮐـﺎﺑﻠﯽ اﻧﺤﺼـﺎر آن را در اﺟﻠـﺢ ﺑﺘﻘﻠﯿـﺪ ﭘﺮ ﺧﻄﺮ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻧﺎﺷـﯽ از ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﻗﺼﻮر ﺑـﺎع و ﺿـﯿﻖ ﻋﻄﻦ و ﻗﻠﺖ ﺗﺘﺒﻊ و‬‫ﮐﺜﺮت ﺗﮑّﺒﺮ و ﺗﻬّﻮر و ﻋـﺪم ﻣﺒﺎﻻـت و اﻋﺘﻨـﺎ ﺑﺘﺠّﺮح و ﺗـﺎﺛﻤﺴﺖ اﻣﺎ اﺣﺘﻤﺎل رواﯾﺖ ﮐﺮدن اﺟﻠـﺢ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را ﺑﺎﻟﻤﻌﻨﯽ ﺣﺴـﺐ‬‫ﻋﻘﯿـﺪه ﺧﻮد ﮐﻪ ﺑﺘﻘﻠﯿـﺪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ذﮐﺮ ﮐﺮده ﭘﺲ ﺑﻄﻼـن آن ﺑﺠﻮاب اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﺒﯿﻦ ﺷـﺪ و ازﯾﻦ ﺟـﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﻗﻤﻘﺎم از ذﮐﺮ آن‬‫اﺳـﺘﺤﯿﺎ ﮐﺮده ﺑﺎ وﺻﻒ اﺧـﺬ دﯾﮕﺮ ﻣﻄﺎﻟﺐ از ﮐﺎﺑﻠﯽ از اﯾﺮاد آن دم ﺑﺨﻮد ﮐﺸـﯿﺪه اﻣﺎ اﯾﻨﮑﻪ وﻟﯽ از اﻟﻔﺎظ ﻣﺸﺘﺮﮐﻪ اﺳﺖ ﭘﺲ ﺟﻮاب آن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 289‬از ‪359‬‬‫در ﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﺑﺪﻻﺋﻞ ﻣﺘﯿﻨﻪ و ﺑﺮاﻫﯿﻦ رزﯾﻨﻪ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﯽﺷﻨﻮي اﻣﺎ اﯾﻨﮑﻪ اﯾﻦ ﺧﺒﺮ از اﺧﺒﺎر آﺣﺎدﺳﺖ ﭘﺲ ﺗﻔّﻮه ﺑﺎن اﻇﻬﺎر ﮐﻤﺎل ﺑﻌﺪ از‬‫ﺻـﺪق و ﺳﺪاد و اﻧﻬﻤﺎك در اﯾﺜﺎر ﻋﻨﺎد وﻟﺪ اوﺳﺖ ﮐﻤﺎ ﻇﻬﺮ آﻧﻔﺎ ﻋﻠﯽ اﺻـﺤﺎب اﻻﺳـﺘﺒﺼﺎر و اﻟﺮﺷﺎد اّﻣﺎ آﻧﭽﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ در آﯾﻨﺪه و ﻷﻧّﻪ ﻻ‬‫ﯾﻘـﺎوم ﻣﺎ ﺗﻘـّﺪم ﻣﻦ اﻟّﻨﺼﻮص اﻟﺪاﻟّـﮥ ﻋﻠﯽ اﻣﺎﻣـﮥ ﻣﻦ ﺗﻘـّﺪم ﻋﻠﯿﻪ ﭘﺲ ﮐﻼﻣﯿﺴﺖ ﺑﺲ ﻏﺮﯾﺐ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻓﻘـﺪان ﻧﺺ ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ ﺧﻠﻔﺎي ﺛﻼﺛﻪ‬‫اﻣﺮﯾﺴﺖ ﻣﺴـﻠﻢ ﮐﻪ اﮐـﺎﺑﺮ ﻗﻮم ﺑـﺎن ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﺗـﺎ آﻧﮑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺎ اﻧﺼﺎف ﻫﻢ ﺑﺂن اﻗﺮار و اﻋﺘﺮاف دارد ﭘﺲ ادﻋﺎي ﮐﺎﺑﻠﯽ وﺟﻮد‬‫ﻧﺼﻮص ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ ﺧﻠﻔﺎ ﻋﯿﻦ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ و ﻣﻌﺎﻧـﺪت ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽ ﻓﺨﺎر و ﻋﻘﻮق و ﻣﺸﺎﻗﺖ ﻣﺘﮑﻠﻤﯿﻦ ﻃﯿﺐ اﻟﻨﺠﺎر ﺑﺎﺷﺪ و ﻋﺠﺐ ﺑﺮ ﻋﺠﺐ‬‫اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺑﻠﻔﻆ ﺑﺎ ﺗﻘﺪم اﻇﻬﺎر ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ او ﺑﻌﻀﯽ از ان ﻧﺼﻮص را‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪482 :‬‬‫ﺑﻤﻌﺮض ﺗﺒﯿﯿﻦ و اﯾﻀـﺎح آورده ﺣﺎل آﻧﮑﻪ ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ ﺧﺒﯿﺮ واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ رﻓﯿﻊ اﻟـﺪرﺟﺎت در ﻣﻄﻠﺐ ﺛﺎﻧﯽ ﻣﻘﺼـﺪ راﺑﻊ ﮐﺘﺎب‬‫ﺧﻮد ﺑـﺎن اﺛﺒـﺎت ﺧﻼﻓﺖ ﺧﻠﻔﺎي ﺛﻼﺛﻪ ﺧﻮاﺳـﺘﻪ و ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﺗﺤﻔﻪ ﺑﺎﻧﺘﺤﺎل آن ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺑﻌﻀـﯽ از ان آﯾﺎﺗﯿﺴﺖ ﮐﻪ آن را دﻟﯿﻞ ﺧﻼﻓﺖ‬‫واﻧﻤﻮده ﮐﻤﺎل ﺣﺴﻦ ﻓﻬﻢ و رزاﻧﺖ ﻋﻘﻞ ﺑﺮ ﻫﻤﮑﻨﺎن؟؟؟ آﺷـﮑﺎر ﻓﺮﻣﻮده و ﺟﻤﻠﻪ از اﺧﺒﺎر ﻣﻮﺿﻮﻋﻪ اﻫﻞ ﻧﺤﻠﻪ اوﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺬﮐﺮ آن ﻗﻠﻮب‬‫اﺗﺒﺎع و اﺷـﯿﺎع ﺧﻮﯾﺶ را ﻣﻨﺒﺴﻂ و ﻣﺤﺒﻮر و ﻣﺒﺘﻬـﺞ و ﻣﺴـﺮور ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﻧﺒـﺬه از اﺧﺒﺎر اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻨﻘﻞ آن از ﮐﺘﺐ اﻫﻞ ﺣﻖ اﻋﻼم وﻗﺎﺣﺖ‬‫ﺑﺮاﻓﺮاﺷـﺘﻪ ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮد آﻧﺮا دﻟﯿﻞ ﻗﺎﻃﻊ ﺑﺮ ﻣﻄﻠﺐ اﻧﮕﺎﺷـﺘﻪ و ﻫﺮ ﻋﺎﻗﻠﯽ ﮐﻪ اﺟﻮﺑﻪ ﺷﺎﻓﯿﻪ و ﺗﺒﯿﯿﻨﺎت واﻓﯿﻪ اﯾﻦ ﻧﺤﯿﻒ را ﮐﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎ در رد اﺑﻄﺎل‬‫اﯾﻦ ﻏﺮاﺋﺐ اﻓـﺎدات و ﻋﺠـﺎﺋﺐ اﻓﺎﺿـﺎت ﺑﻤﻨﺼﻪ اﻇﻬـﺎر ﺟـﺎ دادهام و ﻻﺣﻘـﺎ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﻌﺎم در ﻣﻄﺎوي ﮐﻼم ﺣﺴﺐ اﻗﺘﻀﺎي ﻣﻘﺎم ﺷـﺮح‬‫ﺧﻮاﻫﻢ داد ﺑﻨﻈﺮ اﻧﺼـﺎف ﻣﻼـﺣﻈﻪ ﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ در ﮐﻤﺎل وﺿﻮح ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺑﺎ ﺟﻼﻟﺖ ﺧﺮاﻓﺎت ﺧﻮﯾﺶ را ﺑﻨﺼﻮص داﻟّﻪ ﺑﺮ‬‫اﻣﺎﻣﺖ ﺑﭽﻪ ﺣﺪ ﻣﮑﺎﺑﺮه ﻓﺎﺿـﺤﻪ و ﺳﻔﺴـﻄﻪ واﺿﺤﻪ و ﺧﻄﻞ ﺻﺮﯾﺢ و ﻫﺬر ﻗﺒﯿﺢ و ﻋﻨﺎد ﻓﺎﺣﺶ و ﻟﺪاد داﻫﺶ و اﻋﺘﺴﺎف ﻣﻌﮑﻮس و ﻣﺮاد‬‫ﻣﻨﮑﻮﺳـﺴﺖ و ﻣـﺪﻟﻮل ﺳـﯿﺎق و ﺳـﺒﺎق ﻋﺒﺎرت ﮐﺎﺑﻠﯽ در رّد اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﮐﻪ اﻧﻔﺎ ﺑﯿﺎن ﺷﺪ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻏﺮض او از ﮐﻠﻤﻪ و ﻫﻮ ﺑﺎﻃﻞ اﺑﻄﺎل‬‫ﺗﻤﺴﮏ ﺑﺎﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺜﺴﺖ ﻧﻪ اﺑﻄﺎل ﺣـﺪﯾﺚ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﺠﻮاب ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ و ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﻨﺰﻟﺖ ﻧﯿﺰ ﻫﻤﯿﻦ ﮐﻠﻤﻪ ﮔﻔﺘﻪ و اﺑﻄﺎل اﯾﻦ ﻫﺮ دو ﺧﺒﺮ‬‫ﻗﺼﺪ ﻧﻪ ﮐﺮده و ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻫﻢ اﺑﻄﺎل آن از ﮐﻼﻣﺶ ﻧﻪ ﻓﻬﻤﯿﺪه ﮐﻪ ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ اﺑﻄﺎل آن ﻧﻪ ﻧﻤﻮده و ﻏﺮض ﮐﺎﺑﻠﯽ ازﯾﻦ ﮐﻠﻤﻪ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﺗﻤﺴﮏ ﺑﺎﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎﻃﻞ اﺳﺖ ﻧﻪ آﻧﮑﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎﻃﻠﺴﺖ آري ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ ﻗﺪح و ﺟﺮح اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺑﺘﻘﻠﯿﺪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻧﻤﻮده‬‫و ﻓﺮق ﺑّﯿﻦ ﺑﯿﻦ اﺑﻄـﺎل اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﺑﻄـﺎل اﻟّﺘﻤﺴـﮏ ﺑﻪ و ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﻧﺤﺮﯾﺮ درﯾﻦ ﻣﻘـﺎم از ﮐـﺎﺑﻠﯽ ﻫﻢ ﭘـﺎ را ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﻬﺎده ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ در ﭘﯽ‬‫اﺑﻄﺎل ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﻓﺘﺎده و ﻣﺮﺟﻊ ﻫﻮ در ﮐﻼم ﮐﺎﺑﻠﯽ ﻫﻮ ﺑﺎﻃﻞ ﺑﺮ ﺧﻼف آﻧﭽﻪ از ﮐﻼم ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺑﺠﻮاب ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ و ﻣﻨﺰﻟﺖ ﻓﻬﻤﯿﺪه‬‫ﻧﻔﺲ ﺣﺪﯾﺚ را ﻗﺮار داده و از ﻏﺮاﺋﺐ اﻣﻮر و ﻃﺮاﺋﻒ دﻫﻮر آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺴﺒﺐ ﻣﺰﯾﺪ ﺧﻮض در ﻏﻤﺎر ﺿﻐﻦ و‬‫ﺷﻨﺎن و ﻋـﺪم ﻣﺒﺎﻻت و ﻗﻠﺖ ﮐﺜﺮات ﺑﻤﻮاﺧﺬه ﻣﻠﮏ دﯾﺎن ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي درﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در رﺳﺎﻟﻪ‬‫رّد اﻟﺒﺪﻋﮥ ﮐﻪ در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺷّﺪ اﻟﺒﺪﻋﮥ اﺳﺖ در ﻣﻘﺎم ﺗﻌﺪﯾﺪ و رّد اﺧﺒﺎري ﮐﻪ اﻫﻞ ﺣﻖ در اﺛﺒﺎت اﻓﻀﻠّﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫ﺑﺮ ﺳﺎﺋﺮ اﺻـﺤﺎب و اﺛﺒﺎت ﺧﻼﻓﺖ آن ﺟﻨﺎب ﺑﻌـﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﺂن ﻣﺘﻤﺴﮏاﻧـﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﺳﻮم ﺑﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﮐﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻓﺮﻣﻮده‬‫اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ﺟﻮاب آﻧﮑﻪ اﯾﻨﺠﺎ ﻧﯿﺰ وﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ دوﺳﺘﺴﺖ و ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي در آﺧﺮ ﺣﺪﯾﺚ از ﻣﻮﺿﻮﻋﺎﺗﺴﺖ و اﮔﺮ ﺻﺤﯿﺢ اﺳﺖ از ﮐﺠﺎ ﺣﮑﻢ ﺗﻮان ﻧﻤﻮد‬‫ﺑﻪ آﻧﮑﻪ ﻣﺮاد از ﺑﻌـﺪي ﺑﻌـﺪ وﻓـﺎت اﺳﺖ اﻧﺘﻬﯽ ﻋﺠﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤـﺪ ﺧﺎن ﻧﻬﺎﯾﺖ دﯾﻦ و دﯾﺎﻧﺖ و ورع و اﻣﺎﻧﺖ و ﮐﻤﺎل‬‫ﻣﺘـﺎﻧﺖ و رزاﻧﺖ ﻋﻘـﻞ و ﻓﻬﻢ ﺧﻮد ﺑـﺎﯾﻦ ﺟﺴـﺎرت ﺳﺮاﺳـﺮ ﺧﺴﺎرت ﺑﺮ ﻧﺎﻇﺮﯾﻦ ﻣﻨﺼـﻔﯿﻦ ﻇﺎﻫﺮ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ادﻋﺎي وﺿﻊ ﻟﻔﻆ ﺑﻌـﺪي درﯾﻦ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ آﻏﺎز ﻧﻬﺎده‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪483 :‬‬‫و او اﯾﻀـﺎح اﺗﺼـﺎف ﺧﻮد ﺑﻐـﺎﯾﺖ اﻧﺼﺎف و ﺣﺰم و ﺿـﺒﻂ و ﺑﺮاﺋﺖ از اﺧﺘﻼل دﻣﺎغ و ﺧﺒﻂ و ﺧﻠﻂ داده زﯾﺮا ﮐﻪ ﺧﻮد او اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 290‬از ‪359‬‬‫ﺑﺘﮑﺮار و اﮐﺜـﺎر در ﻣﺼـﻨﻔﺎت ﺧﻮد اﯾﺮاد و اﺻـﺪار ﻧﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ آن را ﺑﯿﮏ ﻟﻔﻆ از اﺣﻤـﺪ ﮐﻪ ﺗﻮﺛﯿﻖ رﺟﺎل آن ﺳﺎﺑﻘﺎ از‬‫ﺑﯿـﺎن ﻧﺤﯿﻒ داﻧﺴﺘﯽ ﻧﻘـﻞ ﮐﺮده و ﺑﯿـﮏ ﻟﻔـﻆ از دﯾﻠﻤﯽ اﺧﺮاج ﻧﻤﻮد و ﺑﺎز رواﯾﺖ ﻧﻤﻮدن ﺗﺮﻣـﺬي و ﺣﺎﮐﻢ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را ﺛﺎﺑﺖ‬‫ﮐﺮده و آﻧﻔـﺎ داﻧﺴﺘﯽ ﮐﻪ رﺟﺎل ﺳـﻨﺪ ﺗﺮﻣـﺬي ﻫﻤﻪ ﻣﻮﺛﻖ و ﻣﻌـّﺪل و ﻣﺰﮐﯽ ﻫﺴـﺘﻨﺪ و ﺧﻮد ﺣﺎﮐﻢ ﺑﻪ ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﻮدن اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺮ ﺷـﺮط‬‫ﻣﺴـﻠﻢ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻓﺮﻣﻮده و ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﺑﺎﺛﺒﺎت رﺳﺎﻧﯿﺪه ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ ﺑﺴـﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ رواﯾﺖ‬‫ﻧﻤﻮده و ﻧﯿﺰ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ اﺧﺮاج ﻧﻤﻮدن ﺧﻄﯿﺐ و راﻓﻌﯽ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را در ﺿﻤﻦ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ‬‫ﺛﺎﺑﺖ ﻓﺮﻣﻮده و ﺑﺼـﺤﺖ ﺳـﻨﺪ اﯾﻦ ﻃﺮﯾﻖ از اﻓﺎده ﻓﺎﺿﻞ ﻣﻌﺎﺻـﺮ در ﻗﻮل ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ و ﻧﯿﺰ ﯾﺎﻓﻌﯽ؟؟؟ و ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ اﯾﻦ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ را ﺑﻀـﻤﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻋﺸـﺮ ﺧﺼﺎل از اﺣﻤﺪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﻋﻼوه ﺑﺮ آﻧﮑﻪ وﺛﺎﻗﺖ رﺟﺎل آن ﺳﺎﺑﻘﺎ از ﺑﯿﺎن ﻧﺤﯿﻒ ﻇﺎﻫﺮ و واﺿﺢ ﺷـﺪ‬‫ﺧﻮد ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ آن ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺑﺤﺴﻦ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻤﻮده ﺑﻠﮑﻪ ﺗﺼـﺤﯿﺢ ﻧﻤﻮدن ﺑﻌﺾ ﻋﻠﻤﺎ آن را ﻧﯿﺰ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده و ﻧﯿﺰ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ‬‫اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷﺎﻣـﻞ ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﮐﺜﯿﺮه اﺳﺖ و اﻫـﻞ ﻋﻠﻢ را ﺣﻔـﻆ آن ﻻـزم و ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ در ﻗﺴﻢ اول ﺑـﺎب اول ﻣﻘﺼـﺪ ﻧﺰل اﻻﺑﺮار اﯾﻦ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ از ﺗﺮﻣـﺬي و ﺣـﺎﮐﻢ ﻧﻘـﻞ ﻧﻤﻮده و ﻧﯿﺰ در ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺴﻢ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را در ﺿـﻤﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻋﺸـﺮ ﺧﺼﺎل ﺑﺮواﯾﺖ اﺣﻤـﺪ ﺛﺒﺖ ﮐﺮده‬‫ﺑﺘﺤﻘﯿﻖ رﺳﺎﻧﯿﺪه ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻼ ﺧﻼف ﻋﻠﻤﺎي اﻋﻼم ﺻـﺤﯿﺤﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ در ﺻﺪر ﻧﺰل اﻻﺑﺮار ﺗﺼﺮﯾﺢ ﮐﺮده ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﻗﺴﻢ‬‫اول اﺑﻮاب ﻣﻘﺼـﺪ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب اﺣﺎدﯾﺜﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻋﻠﻤﺎي اﻋﻼم در ﺻـﺤﺖ آن اﺧﺘﻼف ﻧﻪ ﮐﺮدهاﻧﺪ و ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ در ﺗﺤﻔﮥ اﻟﻤﺤﺒﯿﻦ اﯾﻦ‬‫ﺣﺪﯾﺚ را ذﮐﺮ ﮐﺮده و ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را ﺑﺴـﻨﺪ ﺻﺤﯿﺢ رواﯾﺖ ﮐﺮده و ﻧﯿﺰ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را در ﻓﺼﻞ اول ﺑﺎب راﺑﻊ از‬‫اﺻﻞ ﺛﺎﻟﺚ ﮐﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﺮاي ذﮐﺮ اﺣﺎدﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺤﻪ اﺳﺖ از اﺣﻤـﺪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و ﻧﯿﺰ درﯾﻦ ﻓﺼﻞ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را از ﺗﺮﻣـﺬي و ﺣﺎﮐﻢ ﻧﻘﻞ‬‫ﻧﻤﻮده ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺑﺘﺤﺴـﯿﻦ ﺗﺮﻣـﺬي اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را ﻧﻤﻮده و ﻧﯿﺰ در ﺗﺤﻔـﮥ اﻟﻤﺤّﺒﯿﻦ در ﻓﺼـﻞ ﺛـﺎﻧﯽ ﺑـﺎب راﺑﻊ از اﺻﻞ ﺛﺎﻟﺚ ﮐﻪ ﻣﻌﻘﻮد ﺑﺮاي‬‫اﺣﺎدﯾﺚ ﺣﺴﺎن اﺳﺖ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺘﻮﺛﯿﻖ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ اﺟﻠـﺢ را و ﺗﺤﺴـﯿﻦ ﻋﻠﻤﺎ ﺣﺪﯾﺚ او را ﻓﺮﻣﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬‫ﮔ ﻔﺘ ﻪ‬‫ﻻ ﺗﻘﻊ ﺑﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧّﻪ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﺣﻢ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة‬‫و ﻓﯽ ﺳـﻨﺪه اﻻﺟﻠـﺢ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﺑﻮ ﺣﺠّﯿﻪ اﻟﮑﻨـﺪي ﺷـﯿﻌﯽ ﻟﮑﻦ وﺛﻘﻪ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ و ﻏﯿﺮه و ﺣﺴـﻨﻮا ﺣـﺪﯾﺜﻪ ﭘﺲ اﯾﻨﮏ روي ﺧﻄﺎب‬‫ﺑﺎرﺑﺎب اﻟﺒﺎب ﻧﻤﻮده ﻣﯽﮔﻮﯾﻢ ﮐﻪ ﻟﻠّﻪ ﺷـﮕﺮﻓﮑﺎري ﺣﻀـﺮات اﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺑﭽﺸﻢ اﻧﺼﺎف ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﻓﺮﻣﻮد و درك ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ ﭼﺴﺎن‬‫اﯾﻦ ﺣﻀﺮات ﺑﻤﻘﺎﺑﻠﻪ اﻫﻞ ﺣﻖ ﻣﺒﺘﻼي ﮐﻤﺎل اﺿﻄﺮار و اﻧﺘﺸﺎر و ﺗﺤّﯿﺮ و دﻫﺶ و ﻗﻠﻖ و اﻧﺰﻋﺎج و ﺳﺮاﺳﯿﻤﮕﯽ و از ﺧﻮد رﻓﺘﮕﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪484 :‬‬‫ﮔﺮدﯾﺪه اﻓﺎدات ﻋﻠﻤﺎ و ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺧﻮد در ﮐﻨﺎر اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﺗﻨﺼـﯿﺼﺎت ﮐﺜﯿﺮه و ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻋﺰﯾﺮه ﺧﻮدﺷﺎن ﻫﻢ ﻧﺴﯿﺎ ﻣﻨﺴﯿﺎ ﻣﯽﺳﺎزﻧﺪ و ﻫﺮﮔﺰ ﺑﺎ‬‫ﺗﺜﺒﺖ و ﺗﺤﺮي و ﺗﻮرع و ﺻـﺪق و اﻣـﺎﻧﺖ و دﯾـﺎﻧﺖ ﻧﻤﯽﺳﺎزﻧـﺪ و از ﺻـﺪور اﯾﻦ ﺗﻌﺼﺐ و ﺟﺴـﺎرت از ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤـﺪ ﺧﺎن در‬‫اﺑﻄﺎل ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي ﻋﺠﺐ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻗﺒﻞ ازﯾﻦ ﺑﮑﻤﺎل ﺣﯿﺎ و ﺗﺪﯾﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﻗﺪح و ﺟﺮح ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎﺑﻮ داود و دﯾﮕﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻧﻤﻮده ﺣﺎل‬‫آﻧﮑﻪ ﺧﻮد در ﻧﺰل اﻻﺑﺮار ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻃﻌﻦ و ﺗﺸـﻨﯿﻊ ﺑﺮ ﻗﺎدح و ﺟﺎرح آن ﻓﺮﻣﻮده و ﻧﯿﺰ ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ ﺻﺪق و دﯾﺎﻧﺖ ﺣﺼـﺮ رواﯾﺖ آن در اﺣﻤﺪ و‬‫ﺗﺮﻣـﺬي ﮐﺮده ﺣﺎل آﻧﮑﻪ ﺑﻄﻼن اﯾﻦ ﺣﺼـﺮ ﻋﻈﯿﻢ اﻟﻮزر از اﻓﺎدات ﺧﻮد او در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ و ﻧﺰل اﻻﺑﺮار ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻋﺒﺎرت ﻣﯿﺮزا‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺠﻮاب ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﻗﺒﻞ ﻋﺒﺎرت ﺳﺎﺑﻘﻪ اﯾﻦ ﺳﺖ دوم ﺑﺤﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﺧﻢ‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه‬‫و ﺟﻮاب آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را اﮔﺮ ﭼﻪ اﻣﺎم اﺣﻤﺪ و ﺗﺮﻣﺬي در ﮐﺘﺎب ﺧﻮد اﯾﺮاد ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ اﻣﺎ اﺑﻮ داود و دﯾﮕﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ در ﺻـﺤﺖ‬‫آن ﺟﺮح ﮐﺮدهاﻧـﺪ و ﻫﯿـﭻ ﯾﮑﯽ از ﻋﻠﻤـﺎي ﺣـﺪﯾﺚ ﻏﯿﺮ ازﯾـﻦ دو ﺑﺰرگ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ را ذﮐﺮ ﻧﻪ ﮐﺮده اﻧﺘﻬﯽ و از ﻫﻤﻪ زﯾـﺎدهﺗﺮ ﻋﺠﺐ و‬‫ﺣﯿﺮت ﺑﺮ ﺻـﻨﯿﻊ ﺑﺪﯾﻊ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ رو ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ان ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﺸﺮه ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم از اﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 291‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﺎس در ازاﻟﻪ اﻟﺨﻔﺎ در ﻣﺎﺛﺮ آن ﺣﻀـﺮت رواﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮده و در ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻨﯿﻦ از ﺗﺮﻣـﺬي و ﺣﺎﮐﻢ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻫﻮ ﻧﻘﻞ ﮐﺮدهاﻧـﺪ در ﻣﻘﺎم ﺟﻮاب‬‫از ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ در ازاﻟﮥ اﻟﺨﻔﺎ ﺗﺤﺮﯾﻒ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻧﻤﻮده ﺑﺠﺎي ﻟﻔﻆ‬‫اﻧﻪ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﻧﺎ وﻟّﯿﮑﻢ‬‫آوردﻧﺪ ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺠﺎي ﻟﻔﻆ اﻧﻪ اﻧﺎ ﻧﻬﺎدﻧﺪ و ﺑﻌﺪي را ﺣﺬف ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﻗﺎل ﻓﯽ ازاﻟﮥ اﻟﺨﻔﺎء ﺑﻌﺪ اﺧﺮاج‬‫رواﯾﮥ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة اﻻﺳـﻠﻤّﯽ اﺧﺮج اﻟﺤﺎﮐﻢ و اﻟﺘﺮﻣﺬي ﻧﺤﻮه ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ ﻗﺎل ﺑﻌﺚ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺳﺮّﯾﮥ‬‫و اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﻤﻀـﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﯽ اﻟّﺴـ ﺮﯾﮥ ﻓﺎﺻﺎب ﺟﺎرﯾـﮥ ﻓﺎﻧﮑﺮوا ذﻟﮏ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺘﻌﺎﻗـﺪ ﻋﻠﯿﻪ ارﺑﻌـﮥ ﻣﻦ‬‫اﺻـﺤﺎب رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ إذا ﻟﻘﯿﻨﺎ اﻟّﻨﺒّﯽ اﺧﺒﺮﻧﺎه ﺑﻤﺎ ﺻـﻨﻊ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻋﻤﺮان و ﮐﺎن اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن إذا ﻗﺪﻣﻮا ﻣﻦ ﺳـﻔﺮ ﺑﺪءوا‬‫ﺑﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻨﻈﺮوا إﻟﯿﻪ و ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﺛّﻢ ﯾﺘﻄﺮﻗﻮن اﻟﯽ رﺣﺎﻟﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪﻣﺖ اﻟّﺴﺮّﯾﮥ ﺳّﻠﻤﻮا ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎم اﺣـﺪ اﻻرﺑﻌﮥ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺻـﻨﻊ ﮐﺬا ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم‬‫اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﻘﺎل ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﺛﻢ ﻗﺎم اﻟﺮاﺑﻊ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ أ ﻟﻢ ﺗﺮ اّن ﻋﻠﯿﺎ ﺻﻨﻊ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﺎﻗﺒﻞ ﻋﻠﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳﻠﻢ و اﻟﻐﻀﺐ ﻓﯽ وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺗﺮﯾﺪون ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ان ﻋﻠﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و اﻧﺎ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫اﻧﺘﻬﯽ ﺑﻠﻔﻈﻪ و ازﯾﻦ ﻫﻢ ﺑﺪﯾﻊﺗﺮ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ در ﻗﺮة اﻟﻌﯿﻨﯿﻦ از ﺗﺤﺮﯾﻒ ﻫﻢ در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺠﺴﺎرت و ﺗﻬﻮر زﺑﺎن ﺣﻘﺎﺋﻖ ﺗﺮﺟﻤﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪485 :‬‬‫را ﺑﺘﮑﺬﯾﺐ و اﺑﻄﺎل‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫آﻟـﻮده ﻗﺼـﺐ اﻟﺴـﺒﻖ در ﺗﺮوﯾـﺢ ارواح ﻧﺤﺮ ﻧـﻮاﺻﺐ و ﻣﻌﺎﻧـﺪﯾﻦ دﯾﻦ رﺑـﻮده ﺣﯿﺚ ﻗـﺎل و از آﻧﺠﻤﻠﻪ ﺣـﺪﯾﺚ ﺧﻢ ﻏـﺪﯾﺮ ﮐﻪ ﻣـﺪﻟﻮل آن‬‫وﺻـﯿﺘﺴﺖ ﺑﻤﻮدت اﻫﻞ ﺑﯿﺖ و ﺗﺎﮐﯿﺪ درﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ آن ﺣﮑﻢ ﺑﺎﻗﯿﺴﺖ اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ و ﭼﻮن از ﻗﺮآن ﻣﺴﺌﻮل ﺷﻮﻧﺪ از ﻣﻮدت اﻫﻞ ﺑﯿﺖ‬‫ﻧﯿﺰ ﻣﺴﺌﻮل ﺷﻮﻧﺪ و ﻧﻬﯽ از ﺳّﺐ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ و اﯾﺬاﯾﺸﺎن و زﯾﺎدت‬‫و ﻫﻮ اﻟﺨﻠﯿﻔﻪ ﺑﻌﺪي و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﺎﻧﻨـﺪ آن ﻣﻨﮑﺮ و ﻣﻮﺿـﻮع و از ﺗﻐﯿﺮات ﺷـﯿﻌﻪ اﺳﺖ اﻧﺘﻬﯽ و از ﻏﺮاﺋﺐ اﻣـﻮري ﮐﻪ ﻧﺎﻗـﺪ ﺑﺼـﯿﺮ را ﺑﺮ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺣـﺎل اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات ﻣﻄﻠﻊ‬‫ﮔﺮداﻧـﺪ و ﺑﻄﻼـن دﻋـﺎوي اﯾﺸﺎن را در اﺗﺼﺎف ﺑﺎﻧﺼﺎف ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ ﮐﻤﺎل رﺳﺎﻧـﺪ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ ﺑﺎ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ دراز ﻧﻔﺴـﯿﻬﺎ و ﺑﻠﻨﺪ‬‫ﭘﺮوازﯾﻬـﺎ ﺧـﺎرج از آﻫﻨـﮓ ﮐﻪ آﺧﺮﻫﺎ ﻣﻮرث ﺻـﻨﻮف ﻋﺎر و ﻧﻨﮕﺴﺖ ﺑﺠﻮاب ﺟﻨﺎب ﺳـﺒﺤﺎن ﻋﻠﯿﺨﺎن اﻋﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻘﺎﻣﻪ ﻓﯽ دار اﻟﺠﻨﺎن ﮐﻪ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ اﺳﺘﯿﻌﺎب ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده اﻗﺘﻔﺎي آﺛﺎر ﺣﯿﺮت ﺷـﻌﺎر ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ واﻻ ﺗﺒﺎر ﻓﺮﻣﻮده ﺣﺮف ﻗﺪح و ﺟﺮح آن ﺑﺮ زﺑﺎن اﻗﺪس آورده روﻧﻖ‬‫اﻧﺼـﺎف و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺧﻮد ﺑـﺎﯾﻦ ﺣﺮف واﻫﯽ ﺑﺮده ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺎﻋﺘﺒـﺎر ﺳـﻨﺪ ﺧـﺎﻟﯽ از ﮐﻼﻣﯽ ﻧﯿﺴﺖ اﻟﯽ آﺧﺮ ﻣﺎ ﺳـﯿﺠﯽء و در ﺣﻘﯿﻘﺖ‬‫ﻓﺎﺿـﻞ رﺷـﯿﺪ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم از ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ ﯾﮏ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮ رﻓﺘﻪ ﺳـﻨﯿﻪ زوري و ﭼﯿﺮهدﺳﺘﯽ ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ ﻗﺼﻮي رﺳﺎﻧﯿـﺪه زﯾﺮا ﮐﻪ ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ‬‫اﮔﺮ ﭼﻪ ﺗﻠﻤﯿﻌﺎ و ﺗﺪﻟﯿﺴﺎ اﺑﻄﺎل ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ را ﻣﺪﻟﻞ ﺑﻮﻗﻮع اﺟﻠﺢ ﺑﺰﻋﻢ ﺟﺮﺣﺶ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و از ﻃﺮق دﯾﮕﺮ ﮐﻪ در ان اﺟﻠﺢ واﻗﻊ ﻧﯿﺴﺖ‬‫ﺑﺤﺜﯽ ﻧﮑﺮده ﻟﯿﮑﻦ ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ ﺗﻠﻤﯿﻊ و ﺗﺪﻟﯿﺲ را ﻫﻢ از دﺳﺖ داده ﺑﺼـﺮاﺣﺖ ﺗﻤﺎم ادﻋﺎي ﮐﻼم در ﺳﻨﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﺳﺘﯿﻌﺎب ﻧﻤﻮده ﻗﺪح‬‫و ﺟﺮح ﺣﺪﯾﺚ اﺳﺘﯿﻌﺎب در ذﻫﻦ ﻣﻌﺘﻘﺪﯾﻦ ﺧﻮد راﺳﺦ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺣﺎل آﻧﮑﻪ در ﺳﻨﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﺳﺘﯿﻌﺎب اﺟﻠﺢ واﻗﻊ ﻧﯿﺴﺖ و ﺻﺤﺖ اﺳﻨﺎد آن‬‫ﺑﻪ ﺗﻨﺼـﯿﺺ اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟـﺒﺮ و ﺗﺼـﺮﯾﺤﺎت ارﺑـﺎب رﺟـﺎل ﺛـﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻘﺴﺖ ﭘﺲ ﭼﻨﯿﻦ ﺣـﺪﯾﺚ در أﺑﯽ دﻟﯿﻠﯽ ﺑﻤﻘـﺎﺑﻠﻪ اﻫـﻞ ﺣﻖ ﻣﻘـﺪوح‬‫واﻧﻤﻮدن ﮐـﺎر ﻓﺎﺿـﻞ رﺷـﯿﺪﺳﺖ و ﺑﺲ و ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺤـﺪث ﮐﻪ او ﻫﻢ ﺗﻠﻤﯿـﺬ ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﻧﺤﺮﯾﺮﺳﺖ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ را اﮔﺮ ﭼﻪ در‬‫ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم وارد ﮐﺮده و از ﺗﺮﻣـﺬي ﻧﻘﻞ آن ﻧﻤﻮده ﻟﮑﻦ ﺗﺤﺮﯾﻒ آن ﺑﺎﻗﺘﻔﺎي ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺼﺎﺑﯿـﺢ و ﺻﺎﺣﺐ‬‫ﻣﺸﮑﺎة ﮐﺮده ﯾﻌﻨﯽ ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي را از ﻓﻘﺮه‬‫و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 292‬از ‪359‬‬‫ﺣﺬف ﻧﻤﻮده اﮔﺮ ﭼﻪ ﻣﺜﻞ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﻟﻔﻆ ﻫﻮ ﺑﺎﻧﺎ ﻧﯿﺎﻓﺘﻪ در رﺳﺎﻟﻪ ﺗﻔﺮﯾﺢ اﻻﺣﺒﺎب ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻤﺮان ﺑﻦ ﺣﺼﯿﻦ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ان اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ان ﻋﻠﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ رواه اﻟﺘﺮﻣﺬي‬‫و ﻫﺮ ﮔـﺎه ﺣﺎل ﭘﺮ اﺧﺘﻼل اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ و اﺑﻦ ﺣﺠﺮ و ﮐﺎﺑﻠﯽ و ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤـﺪ ﺧﺎن ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ واﻟـﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﺎﻟﯽ ﺷﺎن و رﺷـﯿﺪ‬‫وﺣﯿـﺪ و ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﻓﺮﯾـﺪ در اﺧﻔﺎي ﺣﻖ و ﺗﺮوﯾـﺞ ﺑﺎﻃﻞ و ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ ﻗﺪح و ﺟﺮح ﻓﻀﻞ ﻋﻠﻮي ﺑﺎﯾﻦ ﻣﺜﺎﺑﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺷـﻨﯿﺪي ﭘﺲ ﺟﺎي‬‫آن ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ از ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻟﮑﻼم ﺷـﮑﺎﯾﺘﯽ ﺑﺮ زﺑﺎن آرم و ﺣﺮﻓﯽ ﺑﺘﻌﻘﺐ ﮐﻼﻣﺶ در ﺗﻀـﻌﯿﻒ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻧﮕﺎرم ﮐﻪ او ﻫﻢ‬‫ﺑﺨﺮاﻓﺎت و ﻣﮑﺎﺑﺮات ﻣﺜﻞ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ و ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ ﮔﻮل ﺧﻮرده ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ دﻋﻮي ﺿـﻌﻒ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﺑﺮ زﺑﺎن آورده اﮔﺮ ﭼﻪ‬‫از اﻇﻬﺎر ﻋﻠﻮ درﺟﻪ و ﻏﻠﻮ ﺗﻌﺼﺐ ﺧﻮد ﺑﺎﺑﻄﺎل و ﺗﮑـﺬﯾﺐ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺑﺮ ﺧﻮد ﻟﺮزﯾﺪه و ﺗﻘﻠﯿﺪ ﻣﺜﻞ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ و ﻣﺨﺎﻃﺐ وﺣﯿﺪ درﯾﻦ‬‫ﺑـﺎب ﻧﻪ ﭘﺴـﻨﺪﯾﺪه در ازاﻟـﮥ اﻟﻐﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻠﻤـﺎي رواﻓﺾ در ﻫﺮ رواﯾﺘﯽ از ﻣﻨـﺎﻗﺐ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﮐﻪ ﺑﺮ‬‫ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺜﻞ ﺣﺪﯾﺚ ﺿﻌﯿﻒ‬‫ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﺑﻌﺪﯾﺖ را ﺑﺮ اﺗﺼﺎل ﺣﻤﻞ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻣﻌﻨﯽ ﺣﻘﯿﻘﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪486 :‬‬‫ﻟﻔﻆ ﻣﺬﮐﻮر ﻫﻤﯿﻦ ﺑﻌﺪﯾﺖ ﻣﺘﺼﻠﻪ را ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ‬‫ﭼﻬﻞ وﺟﻪ در اﺛﺒﺎت ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫اﺷﺎره‬‫ﻗﻮﻟﻪ و ﻧﯿﺰ وﻟﯽ از اﻟﻔﺎظ ﻣﺸﺘﺮﮐﻪ اﺳﺖ ﭼﻪ ﺿـﺮور اﺳﺖ ﮐﻪ اوﻟﯽ ﺑﺘﺼـﺮف ﻣﺮاد ﺑﺎﺷـﺪ اﻗﻮل ﺣﯿﻠﻪ اﺷﺘﺮاك ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤـﺪة اﻟﺸـﮑﺎك‬‫ﺑﺘﻘﻠﯿﺪ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﺑﯿﺒﺎك ﺑﻐﺮض اﺑﻄﺎل اﻣﺎﻣﺖ وﺻﯽ در رد ﻟﻮﻻك ﺗﺸﺒﺚ ﺑﺂن ﻧﻤﻮده اﻧﺘﻬﺎك ﺣﺮﻣﺖ اﻧﺼﺎف وﺻﻔﺎ؟؟؟‬‫و اﻧﻔﮑﺎك ﻋﻘـﺪه ﺣﯿﺎ و وﻻ و اﺷـﺘﺒﺎك اﺷـﺮاك ﺟﻮر و ﺟﻔﺎ در آن ﭘﯿﺶ ﻧﻈﺮ وﻗﺖ اﺛﺮ ﻧﻬﺎده ﺑﺎﻋﺚ ﺿـﺮري ﺑـﺪﻻﻟﺖ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺑﺮ‬‫ﻣﻄﻠﻮب ﻋﻠﻤﺎي ﮐﺮام اﻗﯿﺎل و ﻣﺆﯾﺪ ﻣﻘﺼﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﺎ ﮐﻤﺎل ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺪ ﺑﻮﺟﻮه ﻋﺪﯾﺪه و دﻻﺋﻞ ﺳﺪﯾﺪه‬‫‪ -1‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ درﺑﺎره آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوِﻟﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫در ازاﻟﻪ اﻟﺨﻔﺎء‬‫اّول آن ﮐﻪ ﺷـﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ واﻟـﺪ ﻣﺨـﺎﻃﺐ در ازاﻟـﮥ اﻟﺨﻔـﺎ ﻋﻦ ﺧﻼﻓـﮥ اﻟﺨﻠﻔـﺎء ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﻟﻮازم ﺧﻼﻓﺖ ﺧﺎﺻﻪ ﮔﻔﺘﻪ و اﺻﻞ در اﻋﺘﺒﺎر اﯾﻦ‬‫اوﺻـﺎف ﺳﻪ ﻧﮑﺘﻪ اﺳﺖ ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ آﻧﮑﻪ ﻧﻔﻮس ﻗﺪﺳـّﯿﻪ اﻧﺒﯿـﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم در ﻏﺎﯾﺖ ﺻـﻔﺎ و ﻋﻠﻮ ﻓﻄﺮت آﻓﺮﯾـﺪه ﺷـﺪه اﺳﺖ و در ﺣﮑﻤﺖ‬‫اﻟﻬﯽ ﺑﻬﻤﺎن ﺻﻔﺎ و ﻋﻠﻮ ﻓﻄﺮت ﻣﺴﺘﻮﺟﺐ وﺣﯽ ﮔﺸﺘﻪاﻧﺪ و رﯾﺎﺳﺖ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﯾﺸﺎن ﻣﻔﻮض ﺷﺪه ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻟﱠﻠُﻪ َأْﻋَﻠُﻢ َﺣﯿُْﺚ َﯾْﺠَﻌُﻞ ِرﺳﺎﻟَﺘُﻪ‬‫و از ﻣﯿـﺎن اﻣﺖ ﺟﻤﻌﯽ ﻫﺴـﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﻮﻫﺮ ﻧﻔﻮس اﯾﺸـﺎن ﻗﺮﯾﺐ ﺑﺠﻮﻫﺮ ﻧﻔﻮس اﻧﺒﯿـﺎ ﻣﺨﻠﻮق ﺷـﺪه و اﯾﻦ ﺟﻤـﺎﻋﺖ در اﺻـﻞ ﻓﻄﺮت ﺧﻠﻔـﺎي‬‫اﻧﺒﯿﺎاﻧـﺪ در اﻣﺖ ﺑﻤﺜﺎل آﻧﮑﻪ آﺋﯿﻨﻪ آﻫﻨﯽ از آﻓﺘﺎب اﺛﺮي ﻗﺒﻮل ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺎك و ﭼﻮب و ﺳـﻨﮓ را ﻣﯿﺴـﺮ ﻧﯿﺴﺖ اﯾﻦ ﻓﺮﯾﻖ ﮐﻪ ﺧﻼﺻـﻪ‬‫اﻣﺖاﻧﺪ از ﻧﻔﺲ ﻗﺪﺳـﯿﻪ ﭘﯿﻐﺎﻣﺒﺮ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻮﺟﻬﯽ ﻣﺘﺎﺛﺮ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ دﯾﮕﺮان را ﻣﯿﺴﺮ ﻧﻤﯽآﯾﺪ و آﻧﭽﻪ از ان ﺣﻀﺮت ﺻﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﺮا ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧـﺪ و ﺑﺸـﻬﺎدت دل ﻓﺮا ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧـﺪ ﮔﻮﯾﺎ دل اﯾﺸﺎن آن ﭼﯿﺰﻫﺎ را اﺟﻤﺎﻻ ادراك ﮐﺮده ﺑﻮد و ﮐﻼم آن ﺣﻀـﺮت‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺷـﺮح و ﺗﻔﺼـﯿﻞ آن ﻣﻌﻨﯽ اﺟﻤـﺎﻟﯽ ﻧﻤﻮد و ﺑﻌـﺪ از اﯾﺸﺎن ﺟﻤﺎﻋﺖ دﯾﮕﺮاﻧـﺪ ﭘﺎﯾﻪ ﺑﭙﺎﯾﻪ ﻓﺮودﺗﺮ ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﻧﻮﺑﺖ ﻋﻮام‬‫ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ آﻣـﺪ ﭘﺲ ﺧﻼـﻓﺖ ﺧـﺎﺻﻪ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺷـﺨﺺ ﭼﻨـﺎﻧﮑﻪ در ﻇـﺎﻫﺮ ﺣﺎل رﺋﯿﺲ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺷﻮد ﺑﺤﺴﺐ وﺿﻊ ﻃﺒﻌﯽ ﮐﻪ ﻣﺮاﺗﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 293‬از ‪359‬‬‫اﺳـﺘﻌﺪادات اﻓﺮاد ﺑﻨﯽ آدﻣﺴﺖ در ﺻـﻔﺎ و ﻋﻠﻮ ﻓﻄﺮت اﻻﻣﺜﻞ ﻓﺎﻻﻣﺜﻞ ﻧﯿﺰ رﺋﯿﺲ اﻣﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ رﯾﺎﺳﺖ ﻇﺎﻫﺮ ﻫﻤﺪوش رﯾﺎﺳﺖ ﺑﺎﻃﻦ ﮔﺮدد‬‫و اﯾﻦ ﺟﻤﺎﻋﺖ ﮐﻪ ﺑﻮﺿﻊ ﻃﺒﻌﯽ ﺧﻠﻔﺎي اﻧﺒﯿﺎاﻧﺪ در ﺷـﺮﯾﻌﺖ ﻣﺴـﻤﯽاﻧﺪ ﺑﺼﺪﯾﻘﯿﻦ و ﺷﻬﺪا و ﺻﺎﻟﺤﯿﻦ و اﯾﻦ ﻣﻀﻤﻮن ﻣﺴﺘﻔﺎد ﻣﯽﺷﻮد ازﯾﻦ‬‫دو آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﻟﺴﺎن ﻋﺒﺎده اْﻫِﺪَﻧﺎ اﻟﱢﺼﺮاَط اﻟ ُْﻤْﺴَﺘِﻘﯿَﻢ ِﺻﺮاَط اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َأﻧ َْﻌْﻤَﺖ َﻋَﻠﯿِْﻬْﻢ‬‫و ﻗﺎل ﺗﺒﺎرك و ﺗﻌﺎﻟﯽ َﻓُﺄوﻟﺌَِﮏ َﻣَﻊ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َأﻧ َْﻌَﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َﻋَﻠﯿِْﻬْﻢ ﻣَِﻦ اﻟﱠﻨﺒِﱢﯿﯿَﻦ َو اﻟﱢﺼﱢﺪﯾِﻘﯿَﻦ َو اﻟﱡﺸَﻬﺪاِء َو اﻟﱠﺼﺎﻟ ِِﺤﯿَﻦ َو َﺣُﺴَﻦ ُأوﻟﺌَِﮏ َرﻓِﯿﻘًﺎ‬‫ﭘﺲ درﯾﻦ دو آﯾﻪ اﻓﺎده ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ و ﻣﺴـﺌﻮل اﯾﺸﺎن در ﺻـﻠﻮات ﺧﻮﯾﺶ و ﻣﻄﻤـﺢ ﻫﻤﻢ اﯾﺸﺎن در ﺳـﻠﻮك ﻣﺮاﺗﺐ ﻗﺮب‬‫ﻣﻮاﻓﻘﺖ ﺑﺎ ﺟﻤﺎﻋﻪ ﻣﻨﻌﻢ ﻋﻠﯿﻬﻤﺴﺖ و ﻣﺮاد از ﻣﻨﻌﻢ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﯾﻦ ﭼﻬﺎر ﻓﺮﯾﻖ و در ﺟﺎي دﯾﮕﺮ ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا َﻣْﻦ َﯾْﺮَﺗﱠﺪ ﻣِﻨُْﮑْﻢ َﻋْﻦ ِدﯾﻨِِﻪ‬‫اﻟﯽ ان ﻗﺎل ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫ﻧﯿﺰ اﺷـﺎره ﺑﻬﻤﯿﻦ ﻣﻌﻨﯽ اﺳﺖ ﯾﻌﻨﯽ وﻟﯽ ﻋﻮام ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ اﻓﺎﺿـﻞ اﯾﺸﺎناﻧـﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﻗـﺎﻣﺖ ﺻـﻠﻮات و وﺻﻒ ﻣﺤﺴـﻨﯿﺖ و ﻣﺤﺒﻮﺑﯿﺖ و ﻏﯿﺮ آن‬‫ﻣﺘﺼﻒاﻧـﺪ و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ را ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﯿـﺎن ﮐﺮد اﺧﺮج اﺑﻮ ﻋﻤﺮ ﻓﯽ ﺧﻄﺒـﮥ اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻋﻦ اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ﻗﺎل اّن اﻟﱠﻠﻪ ﻧﻈﺮ ﻓﯽ ﻗﻠﻮب‬‫اﻟﻌﺒﺎد ﻓﻮﺟﺪ ﻗﻠﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺧﯿﺮ ﻗﻠﻮب اﻟﻌﺒﺎد ﻓﺎﺻـﻄﻔﺎه و ﺑﻌﺜﻪ ﺑﺮﺳﺎﻟﺘﻪ ﺛﻢ ﻧﻈﺮ ﻓﯽ ﻗﻠﻮب اﻟﻌﺒﺎد ﺑﻌﺪ ﻗﻠﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﺻـﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻓﻮﺟﺪ ﻗﻠﻮب اﺻﺤﺎﺑﻪ ﺧﯿﺮ ﻗﻠﻮب اﻟﻌﺒﺎد ﻓﺠﻌﻠﻬﻢ وزراء ﻧﺒّﯿﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻘﺎﺗﻠﻮن ﻋﻦ دﯾﻨﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪487 :‬‬‫و ﺑﯿﻬﻘﯽ ﻣﺜـﻞ آن ذﮐﺮ ﮐﺮده اﻟّـﺎ اﻧّﻪ ﻗـﺎل ﻓﺠﻌﻠﻬﻢ اﻧﺼﺎر دﯾﻨﻪ و وزاء ﻧﺒّﯿﻪ ﻓﻤﺎ راه اﻟﻤﺆﻣﻨﻮن ﺣﺴـﻨﺎ ﻓﻬﻮ ﻋﻨـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺣﺴﻦ و ﻣﺎ رأوه ﻗﺒﯿﺤﺎ ﻓﻬﻮ‬‫ﻋﻨـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺒﯿـﺢ و ﭼﻨـﺎﻧﮑﻪ اوﻟﻮﯾﺖ اﯾﻦ ﻓﺮﯾﻖ در ﺧﻼـﻓﺖ ﻣﺘﺤﻘﻘﺴﺖ اﺟﺘﻬﺎد اﯾﻦ ﻓﺮﯾﻖ اوﻟﯽ و اﺣﻘﺴﺖ از اﺟﺘﻬﺎد دﯾﮕﺮان و ﻫﺮ وﺻـﻔﯽ از‬‫اوﺻـﺎف ﻣـﺬﮐﻮره ﻋﻼﻣﺎت و ﺧﻮاص وارد اﻧﺤﻀـﺮت ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ در ﺑﯿﺎن ﻣﻨﺎﻗﺐ ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﮔﺎﻫﯽ ﻧﺺ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧـﺪ ﺑﺎﺛﺒﺎت اﯾﻦ‬‫اوﺻﺎف درﯾﺸﺎن و ﮔﺎﻫﯽ ﺑﺎﺛﺒﺎت ﻋﻼﻣﺎت و ﺧﻮاص ﺗﻠﻮﯾﺢ اﺑﻠﻎ ﻣﻦ اﻟﺘﺼﺮﯾﺢ ادا ﮐﺮده اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺻﺮاﺣﮥ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎه وﻟﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ را در آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫دﻟﯿـﻞ اﻣـﺎﻣﺖ و رﯾـﺎﺳﺖ و ﺧﻼـﻓﺖ ﻣﯽداﻧـﺪ ﯾﻌﻨﯽ آن را ﺑﺮ ﻣﺘﻮﻟّﯽ اﻣﻮر ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺣﻤﻞ ﻣﯽﮐﻨـﺪ ﭘﺲ ﺑﻬﺮ وﺟﻬﯽ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ را در آﯾﻪ‬‫ﮐﺮﯾﻤﻪ ﺑﺮ ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﻮر ﻣﺴﻠﻤﯿﻦ ﺣﻤﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد ﺑﻬﻤﺎن وﺟﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﻮر ﻣﺴﻠﻤﯿﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‬‫‪ -2‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ در ازاﻟﻪ درﺑﺎره آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوِﻟﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫وﺟﻪ دوم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﺷـﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در ازاﻟـﮥ اﻟﺨﻔـﺎ ﮔﻔﺖ ﻗـﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﻓﯽ ﺳﻮرة اﻟﻤﺎﺋـﺪة ﯾـﺎ َأﱡﯾَﻬـ ﺎ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا َﻣْﻦ َﯾْﺮَﺗـﱠﺪ ﻣِﻨُْﮑْﻢ َﻋْﻦ ِدﯾﻨِِﻪ‬‫َﻓَﺴْﻮَف َﯾـْﺄﺗِﯽ اﻟﱠﻠُﻪ ﺑ َِﻘْﻮٍم ﯾُِﺤﱡﺒُﻬْﻢ َو ﯾُِﺤﱡﺒﻮَﻧُﻪ َأِذﻟﱠٍﮥ َﻋَﻠﯽ اﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ َأِﻋﱠﺰٍة َﻋَﻠﯽ اﻟ ْﮑـﺎﻓِِﺮﯾَﻦ ﯾُﺠﺎِﻫـ ُﺪوَن ﻓِﯽ َﺳﺒِﯿـِﻞ اﻟﱠﻠِﻪ َو ﻻـ َﯾﺨﺎﻓُﻮَن ﻟَْﻮَﻣـ َﮥ ﻻﺋٍِﻢ ذﻟ َِﮏ‬‫َﻓْﻀُﻞ اﻟﱠﻠِﻪ ﯾُْﺆﺗِﯿِﻪ َﻣْﻦ َﯾﺸﺎُء َو اﻟﱠﻠُﻪ واِﺳٌﻊ َﻋﻠِﯿٌﻢ‬‫ﯾﻌﻨﯽ أي ﻣﺆﻣﻨـﺎن ﻫﺮ ﮐﻪ ﺑﺮﮔﺮدد از زﻣﺮه ﺷـﻤﺎ از دﯾﻦ ﺧﻮد ﭘﺲ ﺧﻮاﻫـﺪ آورد ﺧـﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ ﮔﺮوﻫﯽ را ﮐﻪ دوﺳﺖ ﻣﯽدارد اﯾﺸﺎن را و‬‫دوﺳﺖ ﻣﯽدارﻧـﺪ او را ﻣﺘﻮاﺿﻊاﻧﺪ ﺑﺮاي ﻣﺴـﻠﻤﺎﻧﺎن درﺷﺖ ﻃﺒﻊاﻧﺪ ﺑﺮ ﮐﺎﻓﺮان ﺟﻬﺎد ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ در راه ﺧﺪا و ﻧﻤﯽﺗﺮﺳـﻨﺪ از ﻣﻼﻣﺖ ﻣﻼﻣﺖ‬‫ﮐﻨﻨـﺪه اﯾﻦ ﺑﺨﺸـﺎﯾﺶ ﺧـﺪاﺳﺖ ﻣﯽدﻫـﺪش ﻫﺮ ﮐﻪ ﺧﻮاﻫـﺪ و ﺧـﺪا ﺟﻮاد داﻧﺎﺳﺖ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا اﻟﱠِﺬﯾَﻦ ﯾُِﻘﯿُﻤﻮَن‬‫اﻟﱠﺼﻼَة َو ﯾُْﺆﺗُﻮَن اﻟﱠﺰﮐﺎَة َو ُﻫْﻢ راِﮐُﻌﻮَن‬‫ﯾﻌﻨﯽ ﺟﺰ اﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﺎرﺳﺎز و ﯾﺎري دﻫﻨـﺪه ﺷـﻤﺎ ﺧـﺪاﺳﺖ و رﺳﻮل او و آن ﻣﺆﻣﻨﺎن ﮐﻪ ﺑﺮ ﭘﺎ ﻣﯽدارﻧﺪ ﻧﻤﺎز را و ﻣﯽدﻫﻨﺪ زﮐﺎة را و‬‫اﯾﺸﺎن ﺧﺸﻮع ﮐﻨﻨﺪﮔﺎناﻧﺪ ﯾﺎ ﻧﻤﺎز ﻧﺎﻓﻠﻪ ﺑﺴﯿﺎر ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎﻧﻨﺪ َو َﻣْﻦ َﯾَﺘَﻮﱠل اﻟﱠﻠَﻪ َو َرُﺳﻮﻟَُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا َﻓِﺈﱠن ِﺣْﺰَب اﻟﱠﻠِﻪ ُﻫُﻢ اﻟ ْﻐﺎﻟ ِﺒُﻮَن‬‫و ﻫﺮ ﮐﻪ دوﺳﺘﯽ ﭘﯿـﺪا ﮐﻨـﺪ ﺑﺎ ﺧﺪا و ﺑﺎ رﺳﻮل او و ﺑﺎ ﻣﺆﻣﻨﺎن ﭘﺲ ﻫﺮ آﯾﻨﻪ ﮔﺮوه ﺧﺪا ﻫﻤﻮن اﺳﺖ ﻏﺎﻟﺐ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮ اﺳـﺖ‬‫ﮐﻪ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ را در آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫اﻵﯾـﮥ ﺑﺮ ﮐﺎرﺳﺎز و ﯾﺎري دﻫﻨـﺪه ﺣﻤﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺎرﺳﺎز ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﺮﺳﺖ و ﻣﻦ اﻟﻮاﺿﺢ اﻟﻈﺎﻫﺮ و اﻟﺠﻠّﯽ اﻟﺒﺎﻫﺮ انّ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 294‬از ‪359‬‬‫اﻟﻤﺘﻮﻟﯽ ﻻﻣﻮر اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ ﻫﻮ اﻟﺨﻠﯿﻔﮥ اﻻﻣﺎم اﻟﻘﺎﻫﺮ ﭘﺲ ﺑﻬﺮ وﺟﻬﯽ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ را در آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫اﻵﯾﮥ ﺑﺮ ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﺮ ﺣﻤﻞ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﮐﺮد ﻫﻤﺎن وﺟﻪ ﺑﺮاي ﺣﻤﻞ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺮ ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﺮ ﻣﺘﺤﻘﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‬‫‪ -3‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ درﺑﺎره آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوِﻟﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫د ر ا زا ﻟ ﻪ‬‫وﺟﻪ ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در ازاﻟﮥ اﻟﺨﻔﺎ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ‬‫اﻧﻤﺎ در ﮐﻼم ﻋﺮب ﺑﺮاي دﻟﯿﻞ ﺟﻤﻠﻪ ﺳﺎﺑﻘﻪ و ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﺜﺒﯿﺖ او ﻣﯽآﯾﺪ ﯾﻌﻨﯽ أي ﻣﺴـﻠﻤﺎﻧﺎن از ارﺗﺪاد ﻋﺮب و ﺟﻤﻮع ﻣﺠﺘﻤﻌﻪ اﯾﺸﺎن ﭼﺮا‬‫ﻣﯽﺗﺮﺳـﯿﺪ ﺟﺰﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﺎرﺳﺎز و ﻧﺎﺻـﺮ و ﯾﺎري دﻫﻨـﺪه ﺷـﻤﺎ در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺧـﺪاﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽرﯾﺰد اﻟﻬﺎم ﺧﯿﺮ و ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ ﺗﺪﺑﯿﺮ اﻣﻮر و‬‫رﺳﻮل او ﮐﻪ ﺳﺮرﺷـﺘﻪ ﺗﺮﻏﯿﺐ ﺑﺮ ﺟﻬﺎد در ﻋﺎﻟﻢ آورده اوﺳﺖ و ﺑﺮاي اﻣﺖ ﺧﻮد ﺑﺪﻋﺎي ﺧﯿﺮ دﺳـﺘﮕﯿﺮ اﯾﺸﺎﻧﺴﺖ و در ﻇﺎﻫﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ اﻫﻞ‬‫اﯾﻤـﺎن ﮐﻪ ﺑﺎﻗـﺎﻣﺖ ﺻـﻼة و اﯾﺘـﺎء زﮐـﺎة ﺑﻮﺻﻒ ﺧﺸﻮع و ﻧﯿـﺎﯾﺶ ﻣﺘﺼﻒاﻧـﺪ و ﺗﺤﻤﻞ داﻋﯿﻪ اﻟﻬﯿﻪ ﮐﻨﻨـﺪ و ﺧـﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺮ دﺳﺖ اﯾﺸﺎن‬‫ﮐﺎرﻫﺎي ﻧﯿﮏ در ﻋﺎﻟﻢ ﺳـﺮاﻧﺠﺎم ﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ و ﺳـﺒﺐ ﻧﺰول و ﻣﺎ ﺻـﺪق اﯾﻦ آﯾﻪ ﺻﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮﺳﺖ ﻟﻔﻆ ﻋﺎﻣﺴﺖ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﻤﻪ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و دﺧﻮل‬‫ﺳﺒﺐ ﻗﻄﻌﯽ و ﺑﺠﻬﺖ اﯾﻦ ﻋﻤﻮم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪488 :‬‬‫ﺟﺎﺑﺮ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﻧﺰﻟﺖ ﻓﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳﻼم اﻧﻤﺎ ﻫﺠﺮه ﻗﻮﻣﻪ ﻣﻦ اﻟﯿﻬﻮد‬‫اﺧﺮج اﻟﺒﻐﻮي ﻋﻦ أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺎﻗﺮ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا‬‫اﻧﺰﻟﺖ ﻓﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻓﻘﯿﻞ اﻧﺰﻟﺖ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎل ﻫﻮ ﻣﻦ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺷـﯿﻌﻪ ﮔﻤﺎن ﮐﺮدهاﻧـﺪ و ﻗﺼﻪ رواﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨـﺪ و راﮐﻌﻮن را ﺣﺎل از ﯾﺆﺗﻮن اﻟﺰﮐﺎة ﻣﯽﮔﯿﺮﻧـﺪ و ﺑﺮ ﺗﺎﻓﺘﻦ اﻧﮕﺸﺘﺮي ﺑﺠﺎﻧﺐ ﻓﻘﯿﺮي‬‫در ﺣـﺎﻟﺖ رﮐﻮع ﻓﺮود ﻣﯽآرﻧـﺪ و ﺳـﯿﺎق و ﺳـﺒﺎق آﯾﻪ را ﺑﺮ ﻫﻢ زﻧﻨـﺪ ﺧـﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻋﻀﺎي اﯾﺸﺎن را از ﻫﻢ ﺟـﺪا ﺳﺎزد ﭼﻨـﺪاﻧﮑﻪ اﯾﺸﺎن‬‫آﯾﺎت ﻣﺘﺴﻘﻪ ﺑﻌﻀﻬﺎ ﺑﺒﻌﺾ را از ﻫﻢ ﺟﺪا ﮔﯿﺮﻧﺪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا اﻟﱠِﺬﯾَﻦ ﯾُِﻘﯿُﻤﻮَن اﻟﱠﺼﻼَة‬‫و ﻣﻔﻬﻮم اﯾﻦ ﮐﻼم آﻧﺴﺖ ﮐﻪ وﻻﯾﺖ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن در ﮐﺎرﺳﺎزي اﯾﺸﺎن ﺧﺼﻮﺻﺎ در ﻣﺜﻞ اﯾﻦ ﺣﻮادث ﻋﻈﺎم ﺑﺴﺎﺑﻘﯿﻦ ﻣﺘﺼﻔﯿﻦ ﺑﺼﻔﺎت ﮐﻤﺎل‬‫ﻻﺋﻘﺴﺖ ﻧﻪ ﻏﯿﺮ اﯾﺸﺎن ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو َﻣْﻦ َﯾَﺘَﻮﱠل اﻟﱠﻠَﻪ‬‫اﻟﺦ اﻣﺮﺳﺖ ﺑﻄﺎﻋﺖ ﺧﺪا و رﺳﻮل و ﺧﻠﯿﻔﻪ رﺳﻮل و ﺗﺮﻏﯿﺒﺴﺖ ﺑﺮ آن و ﺑﯿﺎن آﻧﮑﻪ ﻏﻠﺒﻪ اﺳـﻼم ﻣﻮﻗﻮﻓﺴﺖ ﺑﺮ آن و ﺳـﻌﺎدت ﻣﺤﺼﻮرﺳـﺖ‬‫در ان ﭼﻮن اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﺑﯿﺎن ﻧﻤﻮده ﺷﺪ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ وﻋﺪه ﺧﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ راﺳـﺘﺴﺖ و اﻧﺠﺎز اﯾﻦ وﻋﺪه در زﻣﺎن ﺣﯿﺎت آن ﺣﻀﺮت ﺻﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ واﻗﻊ ﻧﺸﺪه زﯾﺮا ﮐﻪ ﻓﻮﺟﯽ ﻣﺠﺘﻤﻊ ﺑﺮاي ﻗﺘﺎل اﻫﻞ ارﺗﺪاد در زﻣﺎن ﺣﯿﺎت آن ﺣﻀـﺮت ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫واﻗﻊ ﻧﺸﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻓﻮﺟﯽ ﻣﺠﺘﻤﻊ ﺑﺮاي ﻗﺘﺎل اﻫﻞ ارﺗﺪاد در آن زﻣﺎن ﻧﻪ ﺑﺮآﻣﺪ و ﺑﻌﺪ ﺷـﯿﺨﯿﻦ در اﯾﻦ ﻣﺪد ﻣﺘﻄﻮﻟﮥ ﻧﯿﺰ ﻗﺘﺎل ﻣﺮﺗﺪﯾﻦ ﺑﺠﻤﯿﻊ‬‫رﺟﺎل و ﻧﺼﺐ آﻻت ﻗﺘﺎل ﺑﻮﻗﻮع ﻧﯿﺎﻣـﺪ ﻻ ﻣﺤﺎﻟﻪ ﻣﺼﺪاق وﻋﺪه ﺟﻨﻮد ﻣﺠّﻨﺪه ﺻﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮﺳﺖ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﮐﻪ ﺑﺠﻬﺖ ﻣﺤﺎرﺑﻪ ﻣﺮﺗﺪﯾﻦ‬‫ﺑﺮ آﻣﺪﻧـﺪ و ﺑﻌﻮن اﻟﻬﯽ در اﺳـﺮع ﺣﯿﻦ و اﺣﺴﻦ وﺟﻮه ﺳـﺮاﻧﺠﺎم آن اﻣﺮ ﻋﻈﯿﻢ دادﻧﺪ و ﺟﻤﻊ رﺟﺎل و ﻧﺼﺐ ﻗﺘﺎل ﺑﺎ ﻓﺮق ﻣﺮﺗﺪﯾﻦ ﯾﮑﯽ از‬‫ﻟﻮازم ﺧﻼـﻓﺖ ﺳﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺧﻼﻓﺖ راﺷـﺪه رﯾﺎﺳﺖ ﺧﻠﻖ اﺳﺖ در اﻗﺎﻣﺖ دﯾﻦ و ﺟﻬﺎد اﻋـﺪاء اﻟﱠﻠﻪ و اﻋﻼي ﮐﻠﻤـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻮﺟﻬﯽ ﮐﻪ وي و‬‫ﺗﺎﺑﻌﺎن وي درﯾﻦ اﻗﺎﻣﺖ ﻣﻤـﺪوح ﺑﺎﺷـﻨﺪ و ﺛﻨﺎ و رﺿﺎ ﺑﺎﯾﺸﺎن ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺷﻮد و ﺟﻬﺎد ﻣﺮﺗﺪﯾﻦ از اﻋﻈﻢ اﻧﻮاع اﻗﺎﻣﺖ دﯾﻨﺴﺖ درﯾﻦ آﯾﺎت اﻇﻬﺮ‬‫ﻣﻦ اﻟﺸﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ َﻣْﻦ َﯾَﺘَﻮﱠل اﻟﱠﻠَﻪ َو َرُﺳﻮﻟَُﻪ‬‫ﺗﺮﻏﯿﺐ اﺳﺖ ﺑﺘﻮﻟﯽ ﺧﻠﯿﻔﻪ راﺷـﺪ و ﺻـﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮ ﻣﻮرد ﻧﺼـﺴﺖ و آن ﻗﻄﻌﯽ اﻟـﺪﺧﻮﻟﺴﺖ و اﯾﻦ اﺷﺎره اﺳﺖ ﺑﻮﺟﻮب اﻧﻘﯿﺎد ﺧﻠﯿﻔﻪ راﺷﺪ و‬‫دﻻﻟﺘﺴﺖ ﺑﺮ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺧﻼﻓﺖ ﺣﻀـﺮت ﺻـﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮ و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺣﻖ ﺳـﺒﺤﺎﻧﻪ ﺑﺘﺎﮐﯿـﺪ ﮔﻮاﻫﯽ ﻣﯽدﻫـﺪ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ آن ﺟﻤﺎﻋﺖ در‬‫وﻗﺖ ﻗﯿﺎم ﺑﻘﺘﺎل ﻣﺮﺗﺪﯾﻦ ﻣﺤﺒﻮﺑﯿﻦ و ﻣﺤﺒﯿﻦ و ﮐﺬا و ﮐﺬا ﺑﺎﺷـﻨﺪ و اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﺻـﻔﺎت ﮐﻤﺎﻟﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ ﺣﻀـﺮت ﺻﺪﯾﻖ در ﺧﻼﻓﺖ ﺧﻮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 295‬از ‪359‬‬‫ﺑﺮ ﺣـﻖ ﻧﻤﯽﺑﻮد ﺟﻤﻌﯽ ﮐﻪ ﺑـﺎﻣﺮ او اﺟﺘﻬـﺎد ﮐﺮدﻧـﺪ و ﺑـﺎو ﺑﯿﻌﺖ ﻧﻤﻮدﻧـﺪ و ﺑﺎﺳـﺘﺨﻼف او راﺿـﯽ ﺷﺪﻧـﺪ ﻣﺤـﺒﯿﻦ و ﻣﺤﺒﻮﺑﯿﻦ و ﻣﺘﺼـﻔﯿﻦ‬‫ﺑﺎوﺻﺎف ﮐﻤﺎل ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ و اﻟّﻠﺎزم ﺑﺎﻃﻞ ﺑﺸﻬﺎدة اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻨﺠﺎ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ َﻓَﺴْﻮَف َﯾْﺄﺗِﯽ اﻟﱠﻠُﻪ ﺑ َِﻘْﻮٍم‬‫و در ﻇﺎﻫﺮ ﺻﻮرت اﺟﺘﻤﺎﻋّﯿﻪ آوردن ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ از دﺳﺖ ﺣﻀـﺮت ﺻـﺪﯾﻖ اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎد و اﯾﻦ ﻫﻤﭽﻨﺎﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮد َو ﻣﺎ َرَﻣﯿَْﺖ ِإْذ َرَﻣﯿَْﺖ وَ‬‫ﻟِﮑﱠﻦ اﻟﱠﻠَﻪ َرﻣﯽ‬‫اﺗﯿﺎن ﺑﻘﻮم ﮐـﺬا و ﮐـﺬا ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘـﮥ ﻓﻌﻞ ﺣﻘﺴﺖ ﺣﻖ ﺳـﺒﺤﺎﻧﻪ و ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺣﻀـﺮت ﺻـﺪﯾﻖ ﮐﺎﻟﺠﺎرﺣﻪاﻧﺪ در ان ﮐﺪام ﻣﻨﺰﻟﺖ ﺑﺎﻻﺗﺮ ازﯾﻦ‬‫ﻣﻨﺰﻟﺖ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﺑﻌـﺪ ﻣﻨﺰﻟﮥ اﻻﻧﺒﯿﺎء ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ و ﮐﺪام ﮐﺎﻣﻞ ﻣﮑﻤﻞ ﻣﺎﻧﻨﺪ او ﺑﺎﺷﺪ ذﻟ َِﮏ َﻓْﻀُﻞ اﻟﱠﻠِﻪ ﯾُْﺆﺗِﯿِﻪ َﻣْﻦ َﯾﺸﺎُء وَ‬‫اﻟﱠﻠُﻪ ُذو اﻟ َْﻔْﻀِﻞ اﻟ َْﻌِﻈﯿِﻢ*‬‫و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫ﻫﺮ ﭼﻨﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪489 :‬‬‫ﻟﻔـﻆ ﻋـﺎﻣﺴﺖ اﻣـﺎ ﻣﻮرد ﻧﺺ ﺻـﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮﺳﺖ و دﺧﻮل ﻣﻮرد ﻧﺺ در ﻋـﺎم ﻗﻄﻌﯿﺴﺖ ﭘﺲ ﺻـﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮ وﻟﯽ ﻣﺴـﻠﻤﺎﻧﺎن و ﮐﺎرﺳﺎز اﯾﺸﺎن‬‫اﺳﺖ و ﻫﻤﯿﻨﺴﺖ ﻣﻌﻨﯽ ﺧﻼﻓﺖ راﺷـﺪه و ﺻﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮ ﻣﺘﺼﻒ ﺑﺎﻗﺎﻣﺖ ﺻـﻼة و اﯾﺘﺎء زﮐﺎة اﺳﺖ ﺑﺎ وﺻﻒ ﺧﺸﻮع ﯾﺎ ﺑﺎ وﺻﻒ اﮐﺜﺎر ﻧﻮاﻓﻞ‬‫ﺻﻼـة و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﯾﮑﯽ از ﻟﻮازم ﺧﻼـﻓﺖ ﺧﺎّﺻﻪ اﺳﺖ و ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﻣﺮ ﺟﻬﺎد و ﻗﺘﺎل ﻣﻨﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺂﻣﺮ در ﻋﺮف ﺷﺎﺋﻌﺴـﺖ‬‫ﺑﻠﮑﻪ آﻣﺮ ﻣﯽﺑﺎﯾﺪ ﮐﻪ اﺣﻖ ﺑﺎﯾﻦ ﺻـﻔﺎت ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﭘﺮﺗﻮ وي در دل دﯾﮕﺮان ﮐﺎر ﮐﻨﺪ ﭘﺲ ﺻـﻔﺎت ﺷﺸـﮕﺎﻧﻪ در ﺻﺪﯾﻖ اﮐﺒﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫ﻋﻠﯽ اﮐﻤﻞ اﻟﻮﺟﻮه ﻣﺘﺤﻘﻖ ﺷﺪ و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ از ﻟﻮازم ﺧﻼﻓﺖ ﺧﺎّﺻﻪ اﺳﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﺻـﻔﺎت ﺷﺸﮕﺎﻧﻪ ﺻﻔﺎت ﺻﺪﯾﻖ‬‫ﺑﺎﺷـﺪ ﮐﻪ ﺑﻄﺮﯾﻖ ﺗﻌﺮﯾﺾ ادا ﮐﺮده ﺷـﺪ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ از ﻣﺰﯾـﺪ وﻻي ﺷـﯿﺦ اﮐﺒﺮ و ﻋﺘﯿﻖ اﻓﺨﺮ ﺧﻮد آﯾﻪ‬‫وﻻﯾﺖ را ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ راﺷﺪه و اﻣﺎﻣﺖ ﻗﺎﺻﺪه و رﯾﺎﺳﺖ ﺻـﺤﯿﺤﻪ ﻏﯿﺮ ﻓﺎﺳﺪه و ﺳﯿﺎﺳﺖ ﺷﺮﻋﯿﻪ ﻏﯿﺮ ﮐﺎﺳﺪه ﺣﻤﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﻣﻦ ﺣﯿﺚ ﻻ‬‫ﯾﺸـﻌﺮ او ﯾﺸـﻌﺮ و ﯾﮑﺘﻢ و ﯾﺘﺤﺎﻣـﻞ ﺗﺎﯾﯿـﺪ و اﺛﺒـﺎت ﻣﺮام اﻫـﻞ ﺣﻖ ﮐﺮام ﮐﻪ دﻻـﻟﺖ ﮐﻼم ﻣﻠﮏ ﻋﻼم ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ ﻣﺼـﺪاق اﻟﱠِﺬﯾَﻦ‬‫آَﻣﻨُﻮا*‬‫ﺳﺖ ﺑـﺎﺑﻠﻎ وﺟﻮه ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﻫﻔﻮات و ﺧﺮاﻓﺎت و ﺗﻠﻤﯿﻌﺎت و ﺗﺨـﺪﯾﻌﺎت اﺳـﻼف ﺑﺎ اﻧﺼﺎف ﺧﻮد ﮐﻪ در ﺣﻤﻞ وﻻﯾﺖ ﺑﺮ ﻣﻌﻨﯽ ﻏﯿﺮ ﻣﺮاد‬‫داد اﻋﺘﺴﺎف و ﻟﺪاد و ﺗﺮوﯾﺞ زاﺋﻒ ﺻﺮﯾﺢ اﻟﮑﺴﺎد و اﺷﺎﻋﺖ ﺑﺎﻃﻞ ﻓﻀﯿﺢ اﻟﻔﺴﺎد دادهاﻧﺪ َﻫﺒﺎًء َﻣﻨْﺜُﻮرًا‬‫ﻣﯽﮔﺮداﻧـﺪ و ﮐﻼـم ﺧﻮد را ﻣﺼـﺪاق ﮐﻠﻤـﮥ ﺣﻖ ارﯾـﺪ ﺑﻬـﺎ ﺑﺎﻃـﻞ ﻣﯽﺳـﺎزد و ﻣﺒﺎﻻـﺗﯽ ﺑﺎﻧﻘﻼب اﯾﻦ دﻟﯿﻞ ﺑﺮ ﺧﻮد آن ﻧﺤﺮﯾﺮ ﻧﺒﯿﻞ ﺑﺴـﺒﺐ‬‫رواﯾـﺎت اﮐـﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻣﺴـﺘﺤﻘﯿﻦ ﺗﮑﺮﯾﻢ و ﺗﺒﺠﯿﻞ ﮐﻪ دﻻﻟﺖ ﺻـﺮﯾﺤﻪ دﻻﻟﺖ دارد ﺑﺮ ﻧﺰول اﯾﻦ آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ در ﺣﻖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻟا ﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫ﺻﻠﻮات و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻻﺷـﺮاق و اﻻﺻﯿﻞ ﺑﺮ ﻧﻤﯽدارد ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟﱠﻠﻪ اﻟﻌﺎﺻﻢ ﻣﻦ ﺷﺮور اﻟﺘﺤﺮﯾﻒ و اﻟﺘﺴﻮﯾﻞ اﻟﻤﻈﻬﺮ ﻟﻠﺤﻖ اﻻﺑﻠﺞ‬‫ﺑﺒﯿـﺎن ﻣﺜـﻞ ﻫـﺬا اﻟﻤﺤـﺪث اﻟﺠﻠﯿﻞ اﻟﻤـﺪﻣﺮ ﻋﻠﯽ أّس ﮐّﻞ ﺗﺰوﯾﻖ و ﺗﻀـﻠﯿﻞ و اﻣﺎ زﻋﻢ ﺑﻄﻼن اﻓﺎده اﻫﻞ ﺣﻖ در ﺑﺎب ﻧﺰول آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﺑﺤﻖ‬‫ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و زﻋﻢ ﺑﻄﻼن ﻗّﺼﻪ ﻧﺰول آن ﭘﺲ از ﻋﺠﺎﺋﺐ ﻣﺰﻋﻮﻣﺎت و ﻏﺮاﺋﺐ ﻋﺸـﺮاﺗﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﺎن در‬‫ﻣﻨﻬﺞ اول ﮐﻪ ﻧﺰول اﯾﻦ آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﺑﺤﻖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻗّﺼﻪ اﻋﻄﺎي آن ﺣﻀﺮت ﺧﺎﺗﻢ در ﺣﺎﻟﺖ رﮐﻮع اﮐﺎﺑﺮ اﺳﺎﻃﯿﻦ‬‫و اﺟﻠﻪ ﻣﺤﺪﺛﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻔﺴﺮﯾﻦ ﻣﺴﺘﻨﯿﻦ در ﮐﺘﺐ دﯾﻨﯿﻪ ﺧﻮد ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‬‫‪ -4‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟّﻠﻪ درﺑﺎره آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوِﻟﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫ﺑﯿ ﺎ ن ﻣ ﻼ ز ﻣ ﻪ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬـﺎرم آﻧﮑﻪ ﻧﯿﺰ وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در ازاﻟـﮥ اﻟﺨﻔـﺎ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻘـﺪﻣﻪ اوﻟﯽ ﺑﯿـﺎن ﻣﻼـزﻣﺖ در ﻣﯿـﺎن ﺧﻼﻓﺖ ﺧﺎّﺻﻪ و اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﺷﺨﺼـﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﻦ‬‫ﺧﻼـﻓﺖ ﻣﮑﺮﻣﺶ ﺳـﺎﺧﺘﻪ ﺑﺮ اﻫﻞ زﻣﺎن او ﭘﺲ اﯾﻦ ﻣﻼزﻣﺖ ﮔﺎﻫﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺎﻋﺘﺒﺎر ﺳـﻨﮥ اﻟﱠﻠﻪ در وﻗﺖ اراده رﺣﻤﺖ ﻓﯿﺎض ﺑﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 296‬از ‪359‬‬‫ﻧﺴـﺒﺖ اﻣﺖ ﮐﻪ در ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺧﻼﻓﺖ و رﺣﻤﺖ اﺷﺎره ﺑﺂﻧﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﺣﮑﯿﻢ ﻣﻄﻠﻖ در وﻗﺖ اراده رﺣﻤﺖ ﺧﺎص ﺗﺴﻠﯿﻂ ﻣﻔﻀﻮﻟﯽ‬‫ﻧﻤﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ و ﮔـﺎﻫﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﺷـﻮد ﺑﺎﻋﺘﺒـﺎر ﻇﻬﻮر داﻋﯿﻪ در ﻧﻔﺲ ﺷـﺨﺺ ﮐﻪ ﻏﯿﺮ اﻓﻀـﻞ اﻫـﻞ زﻣـﺎن اﯾﻦ داﻋﯿﻪ را ﻗﺒﻮل ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ‬‫اﻟّﻄﯿﺒﺎت ﻟﻠّﻄﯿﺒﯿﻦ و ﮔﺎﻫﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺎﻋﺘﺒﺎر ﺗﻌﯿﯿﻦ آن ﺣﻀـﺮت ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺷﺨﺼﯽ را ﺑﺮاي ﺧﻼﻓﺖ ﺧﺎص ﺧﻮد ﮐﻪ‬‫ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﺮاي اﯾﻦ اﻣﺮ ﻋﻈﯿﻢ از ﭘﯿﻐﺎﻣﺒﺮ ﻧﻤﯽآﯾﺪ ﻣﮕﺮ اﻓﻀﻞ اﻣﺖ را و ﮔﺎﻫﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺎﻋﺘﺒﺎر‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪490 :‬‬‫اﺗﻔـﺎق ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﺑﺮ ﺷﺨﺼـﯽ ﺧـﺎص ﺑﻮﺟﻬﯽ ﮐﻪ اﻓﻀـﻠﯿﺖ او را ﻣﺒﻨﺎي اﺗﻔﺎق ﺧﻮد ﮔﺮداﻧﻨـﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ اﺟﻤﺎع ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻗﺎﻃﺒﺘﻬﻢ‬‫ﻧﻤﯽﺑﺎﺷـﺪ اﻻ ﺑﺮ آﻧﭽﻪ ﺣﻘﺴﺖ ﻧﺰدﯾﮑﺘﺮ ﺧﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ و اﯾﻦ ﻫﻤﻪ وﺟﻮه ﻣﺘﻮاﻓﻖاﻧﺪ ﯾﮑﯽ ﻻزم دﯾﮕﺮﺳﺖ و ﯾﮑﯽ ﻣﺸـﯿﺮ ﺑﺪﯾﮕﺮ ﻋﺒﺎراﺗﻨﺎ ﺷﺘﯽ‬‫و ﺣﺴـﻨﮏ واﺣـﺪ و ﮐـﻞ اﻟﯽ ذاك اﻟﺠﻤـﺎل ﯾﺸـﯿﺮ وﺟﻪ اول را از ﻣﻼزﻣﺖ ﺣﻀـﺮت ﻣﺮﺗﻀـﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده اﺳﺖ ان ﯾﺮي اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺎﻟّﻨﺎس ﺧﯿﺮا‬‫ﻓﺴـﯿﺠﻤﻌﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺧﯿﺮﻫﻢ و وﺟﻪ ﺛـﺎﻧﯽ را ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ذﮐﺮ ﻧﻤﻮده اّن اﻟﱠﻠﻪ ﻧﻈﺮ اﻟﯽ ﻗﻠﻮب اﻟﻌﺒـﺎد ﻓﻮﺟـﺪ ﻗﻠﻮب اﺻـﺤﺎﺑﻪ ﺧﯿﺮ ﻗﻠﻮب‬‫اﻟﻌﺒﺎد ﻓﺠﻌﻠﻬﻢ وزراء ﻧﺒّﯿﻪ ﯾﻘﺎﺗﻠﻮن ﻋﻦ دﯾﻨﻪ وﺟﻪ ﺛﺎﻟﺚ را اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺻـﺪﯾﻖ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺒﺎس ﻧﻤﻮده ﺑﺤﺪﯾﺚ ﻣﺮﻓﻮع و ﻣﻘﺘﻀﺎي ﻧﺺ او و‬‫وﺟﻪ راﺑﻊ را ﻧﯿﺰ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده اﺳﺖ و ﺳﻔﯿﺎن ﺛﻮري ﺷﺮح و ﺑﯿﺎن آن ﻧﻤﻮده ﻣﺎ راه اﻟﻤﺴﻠﻤﻮن ﺣﺴﻨﺎ ﻓﻬﻮ ﻋﻨﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺣﺴﻦ و‬‫ﻗـﺪر أي اﻟﻤﺴـﻠﻤﻮن اﺳـﺘﺨﻼف أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺛﻢ ﻗـﺎل ﻓﯽ اﺳـﺘﺨﻼف ﻋﻤﺮ اﻓﺮس اﻟّﻨـﺎس ﺛﻠﺜـﮥ اﻟﯽ ان ﻗﺎل و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺣﯿﻦ اﺳـﺘﺨﻠﻒ ﻋﻤﺮ و ﻗﺎل‬‫ﺳﻔﯿـﺎن اﻟﺜﻮري ﻣﻦ ﻓﻀـﻞ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﺨﯿﻦ ﻓﻘـﺪ ﺧﻄـﺄ اﻟﻤﻬـﺎﺟﺮﯾﻦ و اﻻﻧﺼـﺎر و ﮔﺎﻫﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻪ آﻧﮑﻪ در ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ اﻣﺮ‬‫ﻣﻌﺮوف و ﻧﻬﯽ ﻣﻨﮑﺮ را ﺗﻌﻠﯿﻖ ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﺑﺘﻤﮑﯿﻦ ﻓﯽ اﻻـرض و ﻣﺠﻤﻮع ﺗﻤﮑﯿﻦ و اﯾﻦ ﺻـﻔﺎت ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺧﻼﻓـﮥ ﺧـﺎﺻﻪ اﺳﺖ و ﺟﺎي دﯾﮕﺮ‬‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ُﮐﻨْﺘُْﻢ َﺧﯿَْﺮ ُأﱠﻣٍﮥ ُأْﺧِﺮَﺟْﺖ ﻟ ِﻠﱠﻨﺎِس‬‫ﭘﺲ ﺧﯿﺮﯾﺖ ﻻـزم اﻣﺮ ﺑﻤﻌﺮوف و ﻧﻬﯽ از ﻣﻨﮑﺮ ﺳـﺎﺧﺘﻪ ﺷـﺪ و اﻣﺮ ﺑﻤﻌﺮوف و ﻧﻬﯽ از ﻣﻨﮑﺮ داﺧﻞ ﺧﻼﻓﺖ ﺧﺎﺻﻪ اﺳﺖ از ﺧﻮاص ﺧﻠﯿﻔﻪ‬‫ﺧﺎص ﺑﺎﺷـﺪ و ﮔﺎﻫﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻪ آﻧﮑﻪ ﺗﺴـﻠﯿﻂ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﻓﯽ ﺣﮑﻢ اﻟﱠﻠﻪ و ﺷـﺮﯾﻌﺘﻪ و وﺟﻮب و اﻧﻘﯿﺎد ﻗﻮم ﻣﺮاد را در آن اﻣﻮر ﮐﻪ‬‫ﻣﻨﺴﻮب ﺑﺨﻼـف اوﺳﺖ ﻧﻮﻋﯽ از اﻓﻀـﻠﯿﺘﺴﺖ و اﯾﻦ ﻧﻮع اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﻻزم ﺧﻼﻓﺖ ﺧﺎّﺻﻪ اﺳﺖ و إﻟﯿﻪ اﻻﺷﺎرة ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َﺳـ ﺘُْﺪَﻋْﻮَن ِإﻟﯽ‬‫َﻗْﻮٍم ُأوﻟ ِﯽ ﺑَْﺄٍس َﺷِﺪﯾٍﺪ‬‫و ﮔﺎﻫﯽ ﺗﻘﺮﯾﺮ ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا‬‫اﻵﯾﮥ ﺑﺎ ﺳﯿﺎق و ﺳﺒﺎق ﺧﻮد اﺷﺎره اﺳﺖ ﺑﺂﻧﮑﻪ وﻻﯾﺖ ﻣﺴﻠﻤﯿﻦ ﺳﺰاوار ﻧﯿﺴﺖ اﻻ ﻗﻮﻣﯽ را ﮐﻪ ﯾُِﺤﱡﺒُﻬْﻢ َو ﯾُِﺤﱡﺒﻮَﻧُﻪ‬‫اﻟﯽ آﺧﺮ ﻣﺎ ﻗﺎل ﺻـﻔﺖ اﯾﺸﺎن ﺑﺎﺷـﺪ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﮐﻼم ﺻـﺮاﺣﮥ ﻇﺎﻫﺮ و ﻣﺴـﺘﻨﯿﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺒﺮ ﻧﺤﺮﯾﺮ و ﻣﺤـﺪث ﻣﻌﺪوم اﻟﻨﻈﯿﺮ و ﺻﺪر‬‫ﮐﺒﯿﺮ و ﻣﺤﻘﻖ ﺧﺒﯿﺮ ﺗﻘﺮﯾﺮ اﺛﺒﺎت ﻣﻼزﻣﺖ در ﻣﯿﺎن ﺧﻼﻓﺖ ﺧﺎﺻﻪ و اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﺷﺨﺼـﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﻦ ﺧﻼﻓﺖ ﻣﮑﺮم و ﺑﺎﯾﻦ وﻻﯾﺖ ﻣﻌﻈﻢ ﺑﺎﺷـﺪ‬‫ﺑﺂﯾﻪ واﻓﯽ ﻫﺪاﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا‬‫اﻵﯾـﮥ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﺑﺪﻻﻟﺖ ﺳـﯿﺎق و ﺳـﺒﺎق ﮐﻼم ﻣﻠﮏ ﺧﻼق در ﻣﺬاق اﻫﻞ اﯾﻤﺎن و وﻓﺎق و ﺗﺎرﮐﯿﻦ ﺷـﻘﺎق راﺳﺦ ﻣﯽﮔﺮداﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺮاد از‬‫ﻟﻔـﻆ وﻟﯽ ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﻮر ﻣﺴـﻠﻤﯿﻨﺴﺖ ﻓﻨﻌﻢ اﻻﺗﻔـﺎق و ﺑﺌﺲ اﻟﺨﻼـف و اﻟﻨﻔﺎق و ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻬﺮ وﺟﻬﯽ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ درﯾﻦ آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ‬‫ﻣﺤﻤـﻮل ﺑﺮ ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺘـﻮﻟﯽ اﻣـﻮر ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﺑﻬﻤـﺎن وﺟﻪ ﺑﻌﯿﻨﻪ ﻟﻔـﻆ وﻟﯽ در اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺑﺮ ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﻮر ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ‬‫ﻣﺤﻤﻮل و ﺗﻮﺟﯿﻪ و ﺗﺎوﯾﻞ ﺳـﺨﯿﻒ آن ﻣﺮدود و ﻧﺎﻣﻘﺒﻮل و ﻣـﺪﺣﻮر و ﻧﺎﻣﻌﻘﻮل و ﺗﺸـﺒﺚ ﺑﺎﺷﺘﺮاك ﺑﺤﺖ اﺣﺘﯿﺎل و ازﻻل ﻣﺮذول و ﻣﺤﺾ‬‫ﺗﺰوﯾﺮ و ﺗﻠﻤﯿﻊ ﻣﻐﺴﻮل ﻓﯿﺎ ﻋﺠﺒﺎ ﻣﻦ اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ اﻟﻔﻄﯿﻦ ﮐﯿﻒ ﻟﻢ ﯾﺤﺘﻔﻞ ﺑﻨﺺ اﺑﯿﻪ اﻟﻨﺒﯿﻪ اﻟﻨﺒﯿﻞ اﻟﻤﺤﺪث اﻟﺤﻔﯿﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪491 :‬‬‫و ﮐﯿﻒ ﻟﻢ ﯾﻌﺘﻦ ﺑﻘﻮل ﺷـﯿﺨﻪ اﻻّواه اﻟـﺬي ﻋﻨـﺪه آﯾـﮥ ﻣﻦ آﯾﺎت اﻟﱠﻠﻪ و ﻟﻢ ﯾﻮﺟﺪ ﻟﻪ ﻋﻨﺪﻫﻢ ﻣﺜﯿﻞ و ﻻ ﻋﺪﯾﻞ ﻓﺎﺧﺘﺎر ﻋﻘﻮق واﻟﺪه ﻓﯽ اﺑﻄﺎل‬‫ﺧﻼﻓﮥ وﺻّﯽ رﺳﻮل اﻟّﺮب اﻟﺠﻠﯿﻞ ﺳﻼم اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻻﺷﺮاق و اﻻﺻﯿﻞ ﻓﻮّﺟﻪ اﻟﺘﻮﺟﯿﻪ اﻟﻌﻠﯿﻞ و اﻋﻤﻞ اﻟﺘﺎوﯾﻞ اﻟﻀﺌﯿﻞ و اﺧﺘﺮع‬‫ﺳﺨﯿﻒ اﻟﺘﺨﺪﯾﻊ و اﻟﺘﺴﻮﯾﻞ و ذﻫﺐ ﻋﻠﯽ اﻟﺨﺘﻞ و اﺗﺨﺬه اﺳﻬﻞ ﺳﺒﯿﻞ و ﻟﻢ ﯾﺪر اّن ﮐﯿﺪه ﻓﯽ ﺗﻀﻠﯿﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 297‬از ‪359‬‬‫‪ -5‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم أﺑﻮ ﺷﮑﻮر در ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ و آﯾﮥ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوِﻟﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ ﺷـﮑﻮر ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺴﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﮑﺸﯽ اﻟﺴﺎﻟﻤﯽ اﻟﺤﻨﻔﯽ ﺑﺎ آﻧﮑﻪ ﺗﻌﺼﺒﺶ ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ رﺳﯿﺪه ﮐﻪ ﻋﯿﺎذا ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﮐﻔﺮ‬‫اﻋـﺪاي ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم در اول اﻣﺮ ﺛـﺎﺑﺖ ﻣﯽﺳـﺎزد وﻻـﯾﺖ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣـﺎﻣﺖ آن ﺣﻀـﺮت از‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ و آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫ﺛـﺎﺑﺖ ﻧﻤﻮده و ﺗﺎب و ﻣﺠﺎل ﻗـﺪح و ﺟﺮح در آن ﻣﺜﻞ دﯾﮕﺮ اﻫﻞ ﻣﻤﺎرات ﻧﯿﺎﻓﺘﻪ آري ﺑﺘﻘﯿﯿـﺪ آن ﺑﺰﻣﺎن ﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﻋﺜﻤﺎن دل ﺧﻮش ﮐﺮده و‬‫ﺑﺼـﺮاﺣﺖ ﺑﻄﻼن اﯾﻦ ﺗﻘﯿﯿـﺪ ﻏﯿﺮ ﺳﺪﯾـﺪ اﻋﺘﻨﺎي ﻧﮑﺮده در ﺗﻤﻬﯿـﺪ ﻓﯽ ﺑﯿﺎن اﻟﺘﻮﺣﯿﺪ اوﻻ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗﺎﻟﺖ اﻟﺮواﻓﺾ اﻻﻣﺎﻣﮥ ﻣﻨﺼﻮﺻﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺑﺪﻟﯿﻞ اّن اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺟﻌﻠﻪ وﺻّﯿﺎ ﻟﻨﻔﺴﻪ و ﺟﻌﻠﻪ ﺧﻠﯿﻔﮥ ﻣﻦ ﺑﻌﺪه ﺣﯿﺚ‬‫ﻗﺎل اﻣﺎ ﺗﺮﺿﯽ ان ﺗﮑﻮن ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻻ اﻧﻪ ﻻ ﺑﻨﯽ ﺑﻌﺪي‬‫ﺛﻢ ﻫﺎرون ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﮐﺎن ﺧﻠﯿﻔﮥ ﻣﻮﺳﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻓﮑﺬﻟﮏ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و اﻟﺜﺎﻧﯽ و ﻫﻮ‬‫ان اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺟﻌﻠﻪ وﻟّﯿﺎ ﻟﻠﻨﺎس ﻟﻤﺎ رﺟﻊ ﻣﻦ ﻣﮑﮥ و ﻧﺰل ﻓﯽ ﻏﺪﯾﺮ ﺧﻢ ﻓﺎﻣﺮ اﻟﻨﺒﯽ ان ﯾﺠﻤﻊ رﺣﺎل اﻻﺑﻞ ﻓﺠﻌﻠﻬﺎ ﮐﺎﻟﻤﻨﺒﺮ و‬‫ﺻﻌـﺪ ﻋﻠﯿﻬـﺎ ﻓﻘﺎل أ ﻟﺴﺖ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴـﻬﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻧﻌﻢ ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه اﻟّﻠﻬﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد‬‫ﻣﻦ ﻋﺎداه و اﻧﺼﺮ ﻣﻦ ﻧﺼﺮه و اﺧﺬل ﻣﻦ ﺧﺬﻟﻪ‬‫و اﻟﱠﻠﻪ ﺟﻞ ﺟﻼﻟﻪ ﯾﻘﻮل ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا اﻟﱠِﺬﯾَﻦ ﯾُِﻘﯿُﻤﻮَن اﻟﱠﺼﻼَة َو ﯾُْﺆﺗُﻮَن اﻟﱠﺰﮐﺎَة َو ُﻫْﻢ راِﮐُﻌﻮَن‬‫اﻵﯾﮥ ﻧﺰﻟﺖ ﻓﯽ ﺷﺎن ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ دّل اﻧﻪ ﮐﺎن اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺑﻤﻘﺎم ﺟﻮاب اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﮔﻔﺘﻪ و‬‫اﻣﺎ ﻗﻮﻟﻪ ﺑﺎن اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺟﻌﻠﻪ وﻟّﯿﺎ ﻗﻠﻨﺎ أراد ﺑﻪ ﻓﯽ وﻗﺘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﺑﻌﺪ ﻋﺜﻤﺎن رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻓﯽ زﻣﻦ ﻣﻌﺎوﯾﮥ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و‬‫ﻧﺤﻦ ﮐﺬا ﻧﻘﻮل و ﮐﺬا اﻟﺠﻮاب ﻋﻦ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا‬‫اﻵﯾﮥ ﻓﻨﻘﻮل ان ﻋﻠّﯿﺎ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﮐﺎن وﻟّﯿﺎ و اﻣﯿﺮا ﺑﻬﺬا اﻟﺪﻟﯿﻞ ﻓﯽ اﯾﺎﻣﻪ و وﻗﺘﻪ و ﻫﻮ ﺑﻌﺪ ﻋﺜﻤﺎن رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و اّﻣﺎ ﻗﺒﻞ ذﻟﮏ ﻓﻼ ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت ﺑﺼـﺮاﺣﺖ ﺗﻤﺎم ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﺷـﮑﻮر اﺛﺒﺎت دﻻﻟﺖ ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ ﺑﺮ وﻟﯽ ﺑﻮدن ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮاي ﻣﺮدم‬‫ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ آن ﺣﻀﺮت در ﻗﻮل ﻣﺴﺘﺪل وﻻﯾﺖ اﻣﺎﻣﺘﺴﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪492 :‬‬‫ﻓﮑـﺬا ﻓﯽ اﻟﺠﻮاب و ﻣﻌـﺬﻟﮏ ﺗﻘﯿﯿـﺪ آن ﺑﺰﻣـﺎن ﻣـﺎ ﺑﻌـﺪ ﻋﺜﻤـﺎن دﻻـﻟﺖ ﺻـﺮﯾﺤﻪ ﺑﺮ آن دارد ﮐﻪ ﻣﺮاد از وﻻـﯾﺖ اﻣﺎﻣﺖ اﺳﺖ و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ‬‫ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫ﻫﻢ دﻟﯿﻞ وﻻﯾﺖ و اﻣﺎﻣﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم اﺳﺖ ﭘﺲ در‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻧﯿﺰ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ وﻻﯾﺖ اﻣﺮ اﻣﺖ و اﻣﺎﻣﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﻠﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ و اﻟﻤﻨﮥ و ﮐﻤﺎل اﻟﺸﮑﺮ ﮐﻪ از اﻓﺎده اﺑﻮ ﺷﮑﻮر ﺻﻮر اﻟﺼﺪور ﺑﮑﻤﺎل وﺿﻮح‬‫و ﻇﻬﻮر ﺑﻨﯿﺎن ﻣﺴﺎﻋﯽ ﻏﯿﺮ ﻣﺸﮑﻮر و ﺗﺴﻮﯾﻼت ﻏﯿﺮ ﻣﺒﺮور اﮐﺎﺑﺮ و اﺳﺎﻃﯿﻦ ارﺑﺎب ﻏﺮور و اﺻﺤﺎب ﺧﺪع و زور ﻣﻨﻬﺪم و ﻣﻨﺨﺰم و ﻣﺠﺬوذ‬‫و ﻣﮑﺴـﻮر و ﺟﻤﯿﻊ ﺗﺎوﯾﻼـت ﻋﻠﯿﻠﻪ و ﺗﻮﺟﯿﻬـﺎت ﻏﯿﺮ وﺟﯿﻬﻪ ﻓﺎﻗـﺪﯾﻦ ﺷـﻌﻮر ﻣﻘﻬﻮر و ﻣـﺪﺣﻮر و ﺳـﺎﺋﺮ ﺗﺼـﻠﻔﺎت و ﺗﻌﺴـﻔﺎت و ﺗﻌﻠﻼـت و‬‫ﺗﺤﯿﻔﺎت اﺋﻤﻪ زﯾﻎ ﻏﯿﺮ ﻣﺴـﺘﻮر ﻣﮑﻬﻮر و ﻣﺒﻬﻮر و ﮐﺒﺸﺎت زراﻓﻪ ﺗﺨـﺪﯾﻊ و ﺗﻠﻤﯿﻊ ﺑﺼﺎرم ﺗﺒﺎر اﯾﻦ ﻋﻼﻣﻪ روزﮔﺎر ﻣﻨﺤﻮر ﻓﺘﺎﻣﻞ ﻫـﺬا اﻻﻟﺰام‬‫اﻟﻤﺴـﺘﻘﯿﻢ و اﻻﻓﺤﺎم اﻟﻤﺰﻋﺞ اﻟﻘﻌﺪ اﻟﻤﻘﯿﻢ ﺑﻌﯿﻦ اﻟﺒﺼـﯿﺮة و ﺗﻠﻘﻪ ﺑﻨﻘﺎء اﻟﺴـﺮﯾﺮة و ﺗﻨﺎوﻟﻪ ﺑﯿﺪ ﻏﯿﺮ ﻗﺼﯿﺮة و ﻓّﺮق ﺑﻌﻮن اﻟﱠﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﻧﺴﯿﻢ اﻟﺴﺤﺮ و‬‫ﺣّﺮ اﻟﻈﻬﯿﺮة اﻣﺎ ﺗﻘﯿﯿﺪ ﻣﺪﻟﻮل ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ و ﻣﺪﻟﻮل آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫ﺑﺰﻣﺎن ﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﻋﺜﻤﺎن ﭘﺲ ﺑﻄﻼن آن از اﻓﺎده ﺧﻮد ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺛﺎﻧﯽ واﺿـﺢ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺛﺒﺎت ﻣﻮﻻﺋﯿﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﺑﺮاي ﺧﻮد و ﺑﺮاي ﻫﺮ‬‫ﻣﺆﻣﻦ و ﻫﺮ ﻣﺆﻣﻨﻪ ﻧﻤﻮده اﺳﺘﯿﺼـﺎل اﯾﻦ اﺣﺘﻤﺎل ﮐﺜﯿﺮ اﻻﺧﺘﻼل ﻓﺮﻣﻮده و اﯾﻦ ﺗﺎوﯾﻞ ﻋﻠﯿﻞ ﺳـﻨﯿﻪ ﭼﻘـﺪر ﻣﺸﺎﺑﻪ و ﻣﺎﻧﺎ اﺳﺖ ﺑﺘﺎوﯾﻞ ﺳـﺨﯿﻒ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 298‬از ‪359‬‬‫ﺟﻤﻌﯽ ﻏﻔﯿﺮ از اﻫﻞ ﮐﺘﺎب ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ اﻋﺘﺮاف و اﻗﺮار ﺑﻪ ﻧﺒﻮت ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﺄول ﻣﯽﺳﺎزﻧﺪ آن را‬‫ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﻧﺒـﻮت آن ﺣﻀـﺮت ﻣﺨﺘﺺ ﺑـﻮد ﺑﺮاي ﻋﺮب ﮐﻪ آن ﺣﻀـﺮت ﻣﺒﻌـﻮث ﺑـﻮد ﺑﺴـﻮي ﻋﺮب ﺧﺎﺻـﮥ و ﻣﻌـﺎذ اﻟﱠﻠﻪ آن ﺣﻀـﺮت ﻧـﺒﯽ‬‫ﻋﯿﺴﺎﺋﯿـﺎن و اﻣﺜـﺎل اﯾﺸـﺎن ﻧﺒﻮده ﭘﺲ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺣﻀـﺮات ﺳـﻨﯿﻪ ﻋﻨـﺪ اﻟﻌﺠﺮ ﺑﺘﻘﻠﯿـﺪ اﻫﻞ ﮐﺘﺎب ﻣﯽﮔﻮﯾﻨـﺪ ﮐﻪ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم از ﺣﺪﯾﺚ و ﮐﻼم اﻟﻬﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﻟﮑﻦ اﻣﺎﻣﺖ آن ﺣﻀﺮت ﻣﺨﺼﻮص ﺑﻮد ﺑﺰﻣﺎن ﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﻋﺜﻤﺎن و ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ آن ﺣﻀﺮت‬‫اﻣﺎم ﺛﻼﺛﻪ و اﺗﺒﺎﻋﺸﺎن ﻧﺒﻮده ﻓﻬـﺬا اﻟّﺘﺎوﯾﻞ ﻣﺜﻞ ﺗﺎوﯾﻞ اﻫﻞ اﻟﮑﺘﺎب ﺣـﺬو اﻟﻨﻌﻞ ﺑﺎﻟﻨﻌﻞ و ﺣـﺬو اﻟﻘـﺬة ﺑﺎﻟﻘﺬة اﻣﺎ ﺣﻤﻞ اﻫﻞ ﮐﺘﺎب ﺑﻪ ﻧﺒﻮت‬‫ﺟﻨـﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣـﺂب را ﺑﺮ ﻧﺒﻮت ﺧـﺎﺻﻪ ﺑﺮاي ﻋﺮب ﭘﺲ ﺧﻮاﺟﻪ ﻧﺼـﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎﺑﻠﯽ در ﺻﻮاﻗﻊ ﮔﻔﺘﻪ و ﻗـﺪ اﻋﺘﺮف اﻟﯿﻬﻮد و اﻟﻌﯿﺴﻮﯾـﮥ و ﺟّﻢ‬‫ﻏﻔﯿﺮ ﻣﻦ اﻟﻘﺎدرﯾﯿﻦ ﻣﻦ اﻟّﻨﺼﺎري و ﻣﻦ ﺗﺎﺑﻌﻬﻢ ﻣﻦ ﻧﺼﺎراي اﻓﺮﻧـﺞ ﺑﻨﺒﻮﺗﻪ اﻟّﺎ اﻧﻬﻢ ﯾﺰﻋﻤﻮن اﻧﻪ ﻣﺒﻌﻮث اﻟﯽ اﻟﻌﺮب ﺧﺎﺻﮥ و ﻗﺪ ﺳﺄﻟﺖ ﻗﺎدرّﯾﺎ‬‫ﻋﻨﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻓﻘﺎل ﻫﻮ ﻧﺒﯽ و اﺳﻤﻬﺎ ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻨﺎ ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻢ ﻻ ﺗﻮﻣﻨﻮن ﻓﻘﺎل رﺳﻮﻟﻨﺎ ﻓﻮق روﺳﻨﺎ اﻟﯽ اﻟّﺴﻤﺎء و ﻧﯿﺰ ﺑﻄﻼن ﺣﻤﻞ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب‬‫اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﮐﻪ ﻣﺴـﺘﻔﺎدﺳﺖ از ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ و ﻣﺜﻞ آن ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺎري از اﻓﺎده ﻣﻼ ﯾﻌﻘﻮب ﻻﻫﻮري ﮐﻪ از اﻋﺎﻇﻢ ﺛﻘﺎت‬‫ﻣﺘﺎﺧﺮﯾﻦ اﻫﻞ ﺳﻨﺖ اﺳﺖ و ﻏﯿﺮ ﺟﺎري ﺷﺮح ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺨﺎري از‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪493 :‬‬‫اﻓﺎدات او داﺋﺮ و ﺟﺎري و ﺳﺎﺋﺮ و ﺳﺎري ﻇﺎﻫﺮ و واﺿـﺤﺴﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺑﺤﺚ اﻣﺎﻣﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم در ﺷـﺮح ﺗﻬﺬﯾﺐ‬‫ﮐﻼم ﮔﻔﺘﻪ و ﻟﻤﺎ ﺗﻮاﺗﺮ ﻣﻦ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه و اﻧﺖ ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻻ اﻧﻪ ﻻ ﺑﻨﯽ ﺑﻌﺪي‬‫ﺑﯿﺎن اﻟﺘﻤّﺴﮏ ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ اﻻّول‬‫اﻧﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺟﻤﻊ اﻟﻨﺎس ﯾﻮم ﻏﺪﯾﺮ ﺧّﻢ ﻣﻮﺿﻊ ﺑﯿﻦ ﻣﮑﮥ و اﻟﻤﺪﯾﻨﮥ ﺑﺎﻟﺠﺤﻔﮥ و ذﻟﮏ اﻟﯿﻮم ﮐﺎن ﺑﻌﺪ رﺟﻮﻋﻪ ﻋﻦ ﺣّﺠﮥ اﻟﻮداع‬‫ﺛﻢ ﺻـﻌﺪ اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺧﻄﯿﺒﺎ ﻣﺨﺎﻃﺒﺎ ﻣﻌﺎﺷﺮ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ أ ﻟﺴﺖ اوﻟﯽ ﺑﮑﻢ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﮑﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﺑﻠﯽ ﻗﺎل ﻓﻤﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ‬‫ﻣﻮﻻه اﻟﱠﻠﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و اﻧﺼﺮ ﻣﻦ ﻧﺼﺮه و اﺧﺬل ﻣﻦ ﺧﺬﻟﻪ‬‫و ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ اورده ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﯾﻮم اﻟﺸﻮري ﻋﻨـﺪ ﻣـﺎ ﺣـﺎول ذﮐﺮ ﻓﻀﺎﺋﻠﻪ و ﻟﻢ ﯾﻨﮑﺮه اﺣـﺪ و ﻟﻔﻆ اﻟﻤﻮﻟﯽ ﺟﺎء ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻟﻤﻌﺘﻖ‬‫اﻻـﻋﻠﯽ و اﻻﺳـﻔﻞ و اﻟﺤﻠﯿﻒ و اﻟﺠـﺎر و اﺑﻦ اﻟﻌﻢ و اﻟﻨﺎﺻـﺮ و اﻻـوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف و ﺻـﺪر اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﯾـﺪل ﻋﻠﯽ ان اﻟﻤﺮاد ﻫﻮ اﻻـﺧﯿﺮ إذ ﻻ‬‫اﺣﺘﻤﺎل ﻟﻐﯿﺮ ﻟا ﻨﺎﺻـﺮ و اﻻوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف ﻫﻬﻨﺎ و اﻻول ﻣﻨﺘﻒ ﻟﻌـﺪم اﺧﺘﺼﺎﺻﻪ ﺑﺒﻌﺾ دون ﺑﻌﺾ ﺑﻞ ﯾﻌﻢ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﮐﻠﻬﻢ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ وَ‬‫اﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨُﻮَن َو اﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨﺎُت ﺑَْﻌُﻀُﻬْﻢ َأْوﻟ ِﯿﺎُء ﺑَْﻌٍﺾ‬‫و ﺑﯿﺎن اﻟﺘﻤﺴﮏ ﺑﺎﻟﺜﺎﻧﯽ ان ﻟﻔﻆ اﻟﻤﻨﺰﻟﮥ اﺳﻢ ﺟﻨﺲ و ﺑﺎﻻﺿﺎﻓﮥ ﺻﺎرﻋﺎ ﻣﺎ ﺑﻘﺮﯾﻨﮥ اﻻﺳـﺘﺜﻨﺎء ﮐﻤﺎ إذا ﻋّﺮف ﺑﺎﻟﻼم ﻓﺒﻘﯽ ﺷﺎﻣﻼ ﻟﻐﯿﺮ اﻟﻤﺴـﺘﺜﻨﯽ‬‫و ﻫﻮ اﻟّﻨﺒﻮة و ﻣﻦ ﺟﻤﻠﮥ ﻣﺎ ﯾﺪﺧﻞ ﺗﺤﺖ ذﻟﮏ اﻟﻠﻔﻆ اﻟﺮﯾﺎﺳﮥ و اﻻﻣﺎﻣﮥ و اﻟﯽ اﻻول ﯾﺸـﯿﺮ ﻗﻮﻟﻪ ﻷّن اﻟﻤﺮاد اﻟﻤﺘﺼـﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﺮ إذ ﻻ ﺻّﺤﮥ‬‫ﻟﮑﻮن ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺘﻘـﺎ او اﺑﻦ ﻋّﻢ ﻣﺜﻼـ ﻟﺠﻤﯿﻊ اﻟﻤﺨـﺎﻃﺒﯿﻦ و ﻻـ ﻓﺎﺋـﺪة ﻟﻐﯿﺮه ﮐﮑﻮﻧﻪ ﺟـﺎرا او ﺧﻠﯿﻔـﺎ ﻻﻧﻪ ﻟﯿﺲ ﻓﯽ ﺑﯿﺎﻧﻪ ﻓﺎﺋـﺪة او ﻧﺎﺻﻞ ﻟﺸـﻤﻮل‬‫اﻟﻨﺼـﺮة ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و اﻟﯽ اﻟﺜـﺎﻧﯽ ﯾﺸـﯿﺮ ﻗﻮﻟﻪ و ﻣﻨﺰﻟـﮥ ﻫـﺎرون ﻋﺎﻣـﮥ اﺧﺮﺟﺖ ﻣﻨﻪ اﻟﻨﺒﻮة ﻓﺘﻌﯿﻨﺖ اﻟﺨﻼﻓـﮥ و رّد ﺑـﺎﻧﻪ ﻻ ﺗﻮاﺗﺮ ﺑﻞ ﻫﻮ ﺧﯿﺮ‬‫اﻟﻮاﺣﺪ و ﻻ ﺣﺼﺮ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﯾﻌﻨﯽ ان ﻏﺎﯾﮥ ﻣﺎ ﻟﺰم ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺛﺒﻮت اﺳﺘﺤﻘﺎق ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻟﻼﻣﺎﻣﮥ و ﺛﺒﻮﺗﻬﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﺎل ﻟﮑﻦ ﻣﻦ اﯾﻦ‬‫ﯾﻠﺰم ﻧﻘﯽ اﻣﺎﻣـﮥ اﻻﺋﻤـﮥ اﻟﺜﻠﺜـﮥ و ﻫـﺬا اﻟﺠﻮاب ﻣﻦ اﻟﻤﺼـﻨﻒ و ﺗﻮﺿـﯿﺤﻪ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﺜﺒﺖ ﻟﻪ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﺣﺎﻻ ﺑﻞ ﻣﺎﻻ ﻓﻠﻌّﻠﻪ ﺑﻌﺪ اﻻﺋﻤﮥ اﻟﺜﻠﺜﮥ و ﻓﺎﺋﺪة‬‫اﻟﺘﻨﺼـﯿﺺ ﻻﺳـﺘﺤﻘﺎﻗﻪ اﻻﻣﺎﻣﮥ اﻻﻟﺰام ﻋﻠﯽ اﻟﺒﻐﺎة و اﻟﺨﻮارج اﻗﻮل ﯾﺮد ﻋﻠﯿﻪ اﻧﻪ ﮐﻤﺎ ﮐﺎﻧﺖ وﻻﯾﮥ اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﺎﻣﮥ ﮐﻤﺎ ﯾﺪّل‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﮐﻠﻤـﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﻮﺻﻮﻟـﮥ ﻓﮑـﺬا وﻻﯾـﮥ ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺠﺐ ان ﯾﮑـﻮن ﻋﻠﯽ ﻫـﻮ اﻟﻮﻟﯽ ﻻـﺑﯽ ﺑﮑﺮ دون اﻟﻌﮑﺲ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻘﯿﯿﺪ‬‫وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﺰﻣﺎن ﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﻋﺜﻤﺎن واﻫﯽ و ﺑﺎﻃﻞ و از‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪494 :‬‬‫ﺣﻠﯿﻪ ﺻـﺤﺖ ﻋﺎﻃـﻞ و اﺷـﺘﺒﺎه در ﻓﺴـﺎد آن زاﺋـﻞ و ﯾﻘﯿﻦ ﺑﻌﮑﺲ آن ﺣﺎﺻﻞ و اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﺘﻌﺎل ادﻟﻪ دﯾﮕﺮ ﺑﺮاي رد و اﺑﻄﺎل اﯾﻦ اﺣﺘﻤﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 299‬از ‪359‬‬‫ﺑﺠﻮاب ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤﺪة اﻻﻗﯿﺎل در ﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﻣﺬﮐﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻓﺎﻧﺘﻈﺮ‬‫‪ -6‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺤﻤﺪ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ در ﺣﻘﯿﻘﺖ اﻣﺎﻣﺖ‬‫وﺟﻪ ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﻮﻟﻮي ﻣﺤﻤﺪ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﺮادرزاده و ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﺒﯿﻞ در رﺳﺎﻟﻪ ﮐﻪ آن را در ﺣﻘﯿﻘﺖ اﻣﺎﻣﺖ ﺗﺼﻨﯿﻒ ﮐﺮده ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ ﻧﮑﺘﻪ‬‫ﺛﺎﻧﯽ اﻣﺎم ﻧﺎﺋﺐ رﺳﻮﻟﺴﺖ آﻧﭽﻪ ﺳﻨﮥ اﻟﱠﻠﻪ در ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺧﺪا ﺑﻮاﺳﻄﻪ اﻧﺒﯿﺎ و رﺳﻞ ﺟﺎري ﻓﺮﻣﻮد ﻫﻤﺎن ﺳﻨﺖ ﺑﻮاﺳﻄﻪ اﺋﻤﻪ ﻫﻢ ﺟﺎري ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫از ان ﺟﻤﻠﻪ اﺗﻤـﺎم ﺣﺠﺖ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺑﻌﺜﺖ اﯾﺸـﺎن ﯾﻌﻨﯽ ﺗـﺎ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﻌﺜﺖ رﺳﻮل ﻣﺘﺤﻘﻖ ﻧﻤﯽﺷﻮد و ﺟﺤﻮد و اﻧﮑﺎر اﯾﺸﺎن در اﺷـﻘﯿﺎ ﺳـﺮ ﺑﺮ‬‫ﻧﻤﯽزﻧﺪ اﻧﺘﻘﺎم ﻣﻠﮏ ﻋﻼم ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ اﻫﻞ ﻣﻌﺎﺻﯽ و آﺛﺎم ﻣﺘﺤﻘﻖ ﻧﻤﯽﮔﺮدد ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﺒﺎرك و ﺗﻌﺎﻟﯽ َو ﻣﺎ ُﮐﱠﻨﺎ ُﻣَﻌﱢﺬﺑ ِﯿَﻦ َﺣﱠﺘﯽ َﻧﺒَْﻌَﺚ َرُﺳﻮﻟًﺎ‬‫و اﯾﻦ اﺗﻤﺎم ﺣﺠﺖ ﺑﻪ ﺑﻌﺜﺖ اﺋﻤﻪ ﻫﻢ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﯽﮔﺮدد و ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو اْﺿِﺮْب ﻟَُﻬْﻢ َﻣَﺜًﻠﺎ َأْﺻﺤﺎَب اﻟ َْﻘْﺮَﯾِﮥ ِإْذ ﺟﺎَءَﻫﺎ اﻟ ُْﻤْﺮَﺳﻠُﻮَن‬‫اﻟﯽ آﺧﺮ اﻟﻘﺼﻪ ﻣﺮاد ازﯾﻦ ﻗﺮﯾﻪ اﻧﻄﺎﮐﯿﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻮارﯾﯿﻦ ﺣﻀـﺮت روح اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺴﻮي اﯾﺸﺎن ﻣﺒﻌﻮث ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ و آﺧﺮ اﻻﻣﺮ اﻫﻞ اﻧﻄﺎﮐﯿﻪ‬‫ﺑﺎﯾﺸـﺎن ﺑﺠﺤﻮد و اﻧﮑـﺎر ﭘﯿﺶ آﻣﺪﻧـﺪ و در اﻧﺘﻘﺎم ﻣﻠﮏ ﻋﻼم ﮔﺮﻓﺘﺎر ﮔﺮدﯾﺪﻧـﺪ و ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﯿﻪ اﯾﻀﺎ َو ﻣﺎ َأﻧ َْﺰﻟ ْﻨﺎ َﻋﻠﯽ َﻗْﻮﻣِِﻪ ﻣِْﻦ ﺑَْﻌـِﺪِه‬‫ﻣِْﻦ ُﺟﻨٍْﺪ ﻣَِﻦ اﻟﱠﺴﻤﺎِء َو ﻣﺎ ُﮐﱠﻨﺎ ُﻣﻨِْﺰﻟ ِﯿَﻦ ِإْن ﮐﺎَﻧْﺖ ِإﻟﱠﺎ َﺻﯿَْﺤًﮥ واِﺣَﺪًة َﻓِﺈذا ُﻫْﻢ ﺧﺎﻣُِﺪوَن‬‫ﭘﺲ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﺑـﺎﻟﯿﻘﯿﻦ ﺑﺎﯾـﺪ ﻓﻬﻤﯿـﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن در وﻗﺘﯽ از اوﻗـﺎت اﻣﺎم ﻗﺎﺋﻢ ﮔﺮدﯾـﺪ و دﻋﻮت او ﺑﺮ ﻣﻨﺼﻪ ﻇﻬﻮر رﺳـﯿﺪ ﻻﺑـﺪ ﺣﺠـﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺮ‬‫ﺟﻤﯿﻊ اﻫـﻞ ﻣﻌﺼـﯿﺖ و ﻓﺴـﺎد ﺗﻤﺎم ﺷـﺪه وﻗﺖ اﻧﺘﻘﺎم اﻟﻬﯽ ازﯾﺸﺎن در رﺳـﯿﺪ ﭘﺲ ﮔﻮﯾﺎ ﮐﻪ ﻣﻌﺎﺻـﯽ و آﺛﺎم ﺑﻤﻌﺎرﺿﻪ و ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ اﻣﺎم ﺑﺎﺗﻤﺎم‬‫ﻣﯽرﺳﺪ و ﻻ رﯾﺐ ﺑﻪ ﺳـﺮ ﺣﺪ اﻧﺘﻘﺎم ﻣﯽﮐﺸﺪ و از ان ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺎﻣﻮر ﺷﺪن ﻋﺒﺎد ﺑﺘﻔّﺤﺺ اﯾﺸﺎن و ﻃﻠﺐ ﻣﻌﺮﻓﺖ اﯾﺸﺎن ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ‬‫اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا اﱠﺗُﻘﻮا اﻟﱠﻠَﻪ َو اﺑ َْﺘُﻐﻮا ِإﻟَﯿِْﻪ اﻟ َْﻮِﺳﯿَﻠَﮥ‬‫و ﻣﺮاد از وﺳـﯿﻠﻪ ﺷﺨﺼـﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﻗﺮب اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺎﺷﺪ در ﻣﻨﺰﻟﺖ ﮐﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ُأوﻟﺌَِﮏ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﯾْﺪُﻋﻮَن َﯾﺒَْﺘُﻐﻮَن ِإﻟﯽ َرﺑﱢِﻬُﻢ اﻟ َْﻮِﺳﯿَﻠَﮥ َأﱡﯾُﻬْﻢ‬‫َأﻗَْﺮُب‬‫ﺑﺎﻋﺘﺒﺎر ﻣﻨﺰﻟﺖ اول رﺳﻮل اﺳﺖ ﺑﻌﺪ از آن اﻣﺎم ﮐﻪ ﻧﺎﺋﺐ اوﺳﺖ‬‫ﻗﺎل اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ان اﺣﺐ اﻟﻨﺎس اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ و اﻗﺮﺑﻬﻢ ﻣﺠﻠﺴﺎ اﻣﺎم ﻋﺎدل‬‫ﻗﺎل اﻟﻨﺒﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻣﻦ ﻟﻢ ﯾﻌﺮف اﻣﺎم زﻣﺎﻧﻪ ﻓﻘﺪ ﻣﺎت ﻣﯿﺘﮥ ﺟﺎﻫﻠﯿﮥ‬‫و از ان ﺟﻤﻠﻪ اﯾﻔﺎي ﺑﻌﺾ ﻣﻮاﻋﯿـﺪﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻖ ﺟﻞ و ﻋﻼ رﺳﻮل ﺧﻮد را ﺑﺂن ﻣﻮﻋﻮد ﻓﺮﻣﻮده ﭘﺲ ﺑﻌﺾ آن را ﺑﺪﺳﺖ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺑﻤﺮﺗﺒﻪ اﯾﻔﺎ‬‫رﺳﺎﻧﯿﺪه و ﺑﻌﻀـﯽ دﯾﮕﺮ را از دﺳﺖ ﻧﺎﺋﺒﺎن او ﺗﻤﺎم ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﮐﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ُﻫَﻮ اﻟﱠِﺬي َأْرَﺳَﻞ َرُﺳﻮﻟَُﻪ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻬﺪي َو ِدﯾِﻦ اﻟ َْﺤﱢﻖ ﻟ ِﯿُْﻈِﻬَﺮُه َﻋَﻠﯽ‬‫اﻟﱢﺪﯾِﻦ ُﮐﱢﻠِﻪ*‬‫و ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﺘﺪاي ﻇﻬﻮر دﯾﻦ در زﻣﺎن ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﻮﻗﻮع آﻣﺪه و اﺗﻤﺎم آن از دﺳﺖ ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪي واﻗﻊ ﺧﻮاﻫﺪ‬‫ﮔﺮدﯾـﺪ ﻫﻤﭽﻨـﺎﻧﺴﺖ ﻫﻼـك ﮐﺴـﺮي و ﻗﯿﺼـﺮ و ﺗﻤﻠﮏ ﺧﺰاﺋﻦ اﯾﺸﺎن ﮐﻪ آﻧﺠﻨﺎب ﺑﺎن ﻣﻮﻋﻮد ﺷـﺪه ﺑﻮدﻧـﺪ و ﻇﻬﻮر آن از دﺳﺖ ﺧﻠﻔﺎي‬‫راﺷـﺪﯾﻦ واﻗﻊ ﮔﺮدﯾـﺪه و از ان ﺟﻤﻠﻪ اﺗﻤﺎم اﻣﺮﺳﺖ ﮐﻪ رﺳﻮل ﺑﺎن ﻣﺎﻣﻮر ﺷـﺪه ﺑﻮدﻧﺪ و اداي آن از اﻣﺎم ﺻﻮرت ﺑﺴﺖ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻗُْﻞ‬‫ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱠﻨﺎُس ِإﱢﻧﯽ َرُﺳﻮُل اﻟﱠﻠِﻪ ِإﻟَﯿُْﮑْﻢ َﺟِﻤﯿﻌًﺎ‬‫و ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺒﻠﯿﻎ رﺳﺎﻟﺖ ﺑﻪ ﻧﺴـﺒﺖ ﺟﻤﯿﻊ ﻧﺎس از آﻧﺠﻨﺎب ﻣﺘﺤﻘﻖ ﻧﻪ ﮔﺸـﺘﻪ ﺑﻠﮑﻪ اﻣﺮ دﻋﻮت از ان ﺟﻨﺎب ﺷـﺮوع ﮔﺮدﯾـﺪ ﯾﻮﻣﺎ ﻓﯿﻮﻣﺎ‬‫ﺑﻮاﺳﻄﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪495 :‬‬‫ﺧﻠﻔﺎي راﺷـﺪﯾﻦ و اﺋﻤﻪ ﻣﻬـﺪﯾﯿﻦ رو ﺑﺘﺰاﯾـﺪ ﮐﺸـﯿﺪ ﺗﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﺑﻮاﺳـﻄﻪ اﻣﺎم ﻣﻬﺪي ﺑﺎﺗﻤﺎم ﺧﻮاﻫﺪ رﺳـﯿﺪ و ﻫﻤﯿﻦ ﻧﯿﺎﺑﺖ را در اﻣﻮر ﻣﺬﮐﻮرة‬‫اﻟﺼـﺪر وﺻـﺎﯾﺖ ﻣﯽﻧﺎﻣﻨـﺪ ﯾﻌﻨﯽ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ وﺻـﯽ در ﻃﻠﺐ و اداي ﺣﻘﻮق ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻘﺎم ﻣﻨﯿﺐ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ اﻣﺎم ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻘﺎم ﭘﯿﻐﻤﺒﺮﺳﺖ در‬‫ﻣﻌﺎﻣﻼﺗﯽ ﮐﻪ در ﻣﯿﺎن ﺧـﺪا و رﺳﻮل او ﻣﻨﻌﻘـﺪ ﮔﺮدﯾﺪه و از ان ﺟﻤﻠﻪ اﺳﺖ ﺛﺒﻮت رﯾﺎﺳﺖ ﯾﻌﻨﯽ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ اﻧﺒﯿﺎء اﻟﱠﻠﻪ را ﺑﻪ ﻧﺴـﺒﺖ اﻣﺖ ﯾﮏ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 300‬از ‪359‬‬‫ﻧﻮﻋﯽ از رﯾـﺎﺳﺖ ﺣﺎﺻـﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻤﻼـﺣﻈﻪ ﻫﻤـﺎن رﯾـﺎﺳﺖ اﯾﺸﺎن را اﻣﺖ اﯾﻦ رﺳﻮل ﻣﯽﮔﻮﯾﻨـﺪ و اﯾﻦ رﺳﻮل را رﺳﻮل اﯾﻦ اﻣﺖ و در‬‫ﺑﺴﯿﺎري از اﻣﻮر دﻧﯿﻮﯾﻪ ﻫﻢ ﺗﺼﺮف رﺳﻮل در اﯾﺸﺎن ﺟﺎري اﺳﺖ ﮐﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫و در ﻣﻘﺪﻣﺎت اﺧﺮوﯾﻪ ﻫﻢ وﻻﯾﺖ او ﺛﺎﺑﺖ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َﻓَﮑﯿَْﻒ ِإذا ِﺟﺌْﻨﺎ ﻣِْﻦ ُﮐﱢﻞ ُأﱠﻣٍﮥ ﺑ َِﺸِﻬﯿٍﺪ َو ِﺟﺌْﻨﺎ ﺑ َِﮏ َﻋﻠﯽ ﻫُﺆﻻِء َﺷِﻬﯿﺪًا‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ اﻣﺎم را ﻫﻢ در دﻧﯿﺎ و آﺧﺮت ﻣﺜﻞ اﯾﻦ رﯾﺎﺳﺖ ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺒﻌﻮث إﻟﯿﻬﻢ ﺛﺎﺑﺖ‬‫ﻗـﺎل اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ أ ﻟﺴـﺘﻢ ﺗﻌﻠﻤﻮن اﻧّﯽ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴـﻬﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﺑﻠﯽ ﻓﻘﺎل اﻟﻠّﻬﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه و ﻗﺎل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َﯾْﻮَم َﻧْﺪُﻋﻮا ُﮐﱠﻞ ُأﻧﺎٍس ﺑِﺈﻣﺎﻣِِﻬْﻢ‬‫َو ﻗُِﻔﻮُﻫْﻢ ِإﱠﻧُﻬْﻢ َﻣْﺴُﺆﻟ ُﻮَن‬‫ﻗﺎل اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻧّﻬﻢ ﻣﺴﺌﻮﻟﻮن ﻋﻦ وﻻﯾﮥ ﻋﻠﯽ اﻧﺘﻬﯽ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﮐﻪ از ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ و ﻣﺮدم از ان ﺑﻤﻔﺎد ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻔﺴـﺮ آﯾﻪ‬‫ﻗُِﻔﻮُﻫْﻢ ِإﱠﻧُﻬْﻢ َﻣْﺴُﺆﻟ ُﻮَن‬‫درﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻔﺴﺮ آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣﺎﻣﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ وﻻﯾﺖ را در‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﺑﺮ ﻣﻌﻨﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﺤﻤـﻮل و از ﻇـﺎﻫﺮ ان ﻣﺼـﺮوف و ﻣﻌـﺪول ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ اﻻـ ﻣـﻦ راﯾﻪ ﻣـﺎﻟﻮس ﻣﻌﻠـﻮل و ﻓﻬﻤﻪ أﻓﯿﻦ ﻣﺮذول و ﻋﻘﻠﻪ ﻣﻌﮑـﻮس‬‫ﻣﺪﺧﻮل ﻓﺎﺳﺘﺒﺼـﺮ و ﻻ ﺗﮑﻦ ﻣﻤﻦ اﻏﺘﺎﻟﻪ اﻟﻐﻔﻮل و اﺟﺘﺎﺣﻪ اﻟﺬﻫﻮل ﻓﺘﺎه ﻓﯽ ﻣﻬﺎﻣﻪ اﺑﻄﺎل ﻓﻀﻞ وﺻـﯽ اﻟﺮﺳﻮل ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ ﻣﺎ ﻫّﺐ‬‫اﻟﻘﺒﻮل‬‫‪ -7‬ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻔﯿﺪ اﻣﺎﻣﺖ و رﯾﺎﺳﺖ اﺳﺖ‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺑﺮ ﻫﺮ ﻣﻨﺼﻒ ﻟﺒﯿﺐ و ﻣﺘﺎﻣﻞ ارﯾﺐ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮ ﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻘﺮﯾﻨﻪ ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي ﺻـﺮاﺣﮥ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ درﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻔﯿﺪ اﻣﺎﻣﺖ‬‫و رﯾﺎﺳـﺘﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻣﺤﺒﯿﺖ و ﻧﺎﺻـﺮﯾﺖ و ﻏﯿﺮ آن ﻣﺨﺼﻮص ﺑﺰﻣـﺎن ﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻧﺒﻮد ﻣﮕﺮ‬‫آﻧﮑﻪ ﺟﻨﺎب ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ وﻻﯾﺖ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣﺎﻣﺖ ﺑﻌﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ از اﻧﺤﻀﺮت ﻣﺴﻠﻮب‬‫ﻣﯽﺳﺎزﻧـﺪ وﻻـﯾﺖ آن ﺟﻨـﺎب ﺑﺮاي ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻤﻌﻨﯽ ﻣﺤﺒﯿﺖ و ﻧﺎﺻـﺮﯾﺖ در زﻣـﺎن ﺟﻨـﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣـﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ از ان‬‫ﺣﻀـﺮت ﺳـﻠﺐ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨـﺪ و ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ آن ﺣﻀـﺮت اﻟﻌﯿﺎذ ﺑﺎﻟﻠّﻪ در زﻣﺎن ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﺤﺐ و‬‫ﻧﺎﺻـﺮ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﻧﺒﻮده ﻟﻬﺬا ﺗﻘﯿﯿﺪ آن ﺑﺒﻌﺪي واﻗﻊ ﺷﺪه و ذﻟﮏ ﻣﻤﺎ ﯾﻀﺤﮏ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺜﮑﻼن و ﯾﻠﻌﺐ ﺑﻪ اﻟﺼﺒﯿﺎن و ﻟﻨﻌﻢ ﻣﺎ ﻗﺎل اﻟﻮزﯾﺮ اﻟﻨﺤﺮﯾﺮ‬‫اﻋﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻘﺎﻣﻪ ﻓﯽ دار اﻟﮑﺮاﻣﮥ ﻓﯽ ﮐﺸﻒ اﻟﻐﻤﮥ ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻏﯿﺮه و اﻧﺖ اﯾﺪك اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻠﻄﻔﻪ إذا اﻋﺘﺒﺮت ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻫﺬه اﻻﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪496 :‬‬‫اﻟﻮاردة ﻣﻦ ﻫﺬه اﻟﻄﺮق اﻣﮑﻨﮏ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﺤﻖ ﻓﺎّن ﻗﻮﻟﻪ أ ﻟﺴﺖ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ‬‫وﻗﻮﻟﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﻟﯽ ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﺻﺮﯾﺢ ﻓﯽ اﻣﺎﻣﺘﻪ و ﻇﺎﻫﺮ ﻓﯽ اﻟﺘﻌﯿﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ ﻻ ﯾﻨﮑﺮه اﻟّﺎ ﻣﻦ ﯾﺮﯾﺪ دﻓﻊ اﻟﺤﻖ ﺑﻌﺪ ﺛﺒﻮﺗﻪ و اﻟﺘﻐﻄﯿﮥ ﻋﻠﯽ اﻟﺼﻮاب ﺑﻌﺪ ﺑﯿﺎﻧﻪ و ﺳﺘﺮ‬‫ﻧﻮر اﻟﺸﻤﺲ ﺑﻌﺪ اﻧﺘﺸﺎر اﺷﻌﺘﻬﺎ ﻟﯿﺲ ﯾﺼﺢ ﻓﯽ اﻻﻓﻬﺎم ﺷﯽء إذا اﺣﺘﺎج اﻟﻨﻬﺎر اﻟﯽ دﻟﯿﻞ ق ﻣﻦ اﻏﺮب اﻻﺷﯿﺎء و اﻋﺠﺒﻬﺎ اﻧﻬﻢ ﯾﻘﻮﻟﻮن ان‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻓﯽ ﻣﺮﺿﻪ ﻣﺮوا اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﯾﺼﻠﯽ ﺑﺎﻟﻨﺎس‬‫ﻧّﺺ ﺧﻔﯽ ﻓﯽ ﺗﻮﻟﯿﮥ اﻻﻣﺮ و ﺗﻘﻠﯿﺪه اﻣﺮ اﻻّﻣﮥ و ﻫﻮ ﻋﻠﯽ ﺗﻘﺪﯾﺮ ﺻّﺤﺘﻪ ﻻ ﯾﺪّل ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ و ﻣﺘﯽ ﺳﻤﻌﻮا ﺣﺪﯾﺜﺎ ﻓﯽ اﻣﺮ ﻋﻠﯽ ﻧﻘﻠﻮه ﻋﻦ وﺟﻬﻪ‬‫و ﺻـﺮﻓﻮه ﻋﻦ ﻣـﺪﻟﻮﻟﻪ و اﺧـﺬوا ﻓﯽ ﺗﺎوﯾﻠﻪ ﺑﺎﺑﻌﺪ ﻣﺤﺘﻤﻼﺗﻪ ﻣﺘﻨﮑﺒﯿﻦ ﻋﻦ اﻟﻤﻔﻬﻮم ﻣﻦ ﺻـﺮﯾﺤﻪ او ﻃﻌﻨﻮا ﻓﯽ راوﯾﻪ و ﺿـّﻌﻔﻮه و ان ﮐﺎن ﻣﻦ‬‫اﻋﯿﺎن رﺟﺎﻟﻬﻢ و ذوي اﻻﻣﺎﻧـﮥ ﻓﯽ ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻋﻨﺪﻫﻢ ﻫﺬا ﻣﻊ ﮐﻮن ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳـﻔﯿﺎن و ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﻌﺎص و اﻟﻤﻐﯿﺮة ﺑﻦ ﺷـﻌﺒﮥ و ﻋﻤﺮان‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 301‬از ‪359‬‬‫ﺑﻦ ﺣﻄﺎن اﻟﺨﺎرﺟﯽ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻣﻦ اﻣﺜﺎﻟﻬﻢ ﻣﻦ رﺟﺎل اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻋﻨـﺪﻫﻢ و رواﯾﺘﻬﻢ ﻓﯽ ﮐﺘﺐ اﻟـّﺼ ﺤﺎح ﻋﻨﺪﻫﻢ ﺛﺎﺑﺘﮥ ﻋﺎﻟﯿﮥ ﯾﻘﻄﻊ ﺑﻬﺎ و ﯾﻌﻤﻞ‬‫ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻓﯽ اﺣﮑﺎم اﻟﺸـﺮع و ﻗﻮاﻋﺪ اﻟﺪﯾﻦ و ﻣﺘﯽ روي اﺣﺪ ﻋﻦ زﯾﻦ اﻟﻌﺎﺑﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ و ﻋﻦ اﺑﻨﻪ اﻟﺒﺎﻗﺮ و اﺑﻨﻪ اﻟّﺼﺎدق و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﻣﻦ‬‫اﻻﺋﻤﮥ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﻧﺒﺬوا رواﯾﺘﻪ و اﻃﺮﺣﻮﻫﺎ و اﻋﺮﺿﻮا ﻋﻨﻬﺎ ﻓﻠﻢ ﯾﺴـﻤﻌﻮﻫﺎ و ﻗﺎﻟﻮا راﻓﻀﯽ ﻻ اﻋﺘﻤﺎد ﻋﻠﯽ ﻣﺜﻠﻪ و ان ﺗﻠﻄﻔﻮا ﻗﺎﻟﻮا ﺷﯿﻌﯽ ﻣﺎ‬‫ﻟﻨﺎ و ﻟﻨﻘﻠﻪ ﻣﮑﺎﺑﺮة ﻟﻠﺤﻖ و ﻋـﺪوﻻ ﻋﻨﻪ و رﻏﺒﮥ ﻓﯽ اﻟﺒﺎﻃﻞ و ﻣﯿﻼ إﻟﯿﻪ و اﺗﺒﺎﻋﺎ ﻟﻘﻮل ﻣﻦ ﻗﺎل اﻧّﺎ وﺟﺪﻧﺎ آﺑﺎءﻧﺎ ﻋﻠﯽ اﻣﮥ و ﻟﻌّﻠﻬﻢ رأوا ﻣﺎ ﺟﺮت‬‫اﻟﺤـﺎل ﻋﻠﯿﻪ او ﻻـ ﻣﻦ اﻻﺳـﺘﺒﺪاد ﺑﻤﻨﺼﺐ اﻻﻣﺎﻣـﮥ ﻓﻘـﺎﻣﻮا ﺑﻨﺼـﺮ ذﻟـﮏ ﻣﺤـﺎﻣﯿﻦ ﻋﻨﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﻈﻬﺮﯾﻦ ﻟﺒﻄﻼـﻧﻪ و ﻻـ ﻣﻌﺘﺮﻓﯿﻦ ﺑﻪ اﺳﺘﯿﻨﺎﻓﺎ ﻟﺤﻤﯿﮥ‬‫اﻟﺠﺎﻫﻠﯿـﮥ و ﻫـﺬا ﻣﺠﺎل ﻃﻮﯾﻞ ﻻ ﺣﺎﺟﮥ ﺑﻨﺎ إﻟﯿﻪ و ﻣﺴـﺘﺘﺮ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ ﺑﺠﻬﺖ ﻣﻬﺎرﺗﯽ و ﺣﺬاﻗﺘﯽ ﮐﻪ در ﻋﻠﻮم ﻋﺮﺑﯿﻪ و ﻓﻨﻮن ادﺑﯿﻪ‬‫داﺷـﺘﻪ و ﻋﻤﺮ ﻋﺰﯾﺰش در ان ﺑﻐﺮض اﺑﻄﺎل ﺣﻖ و ﺗﺮوﯾـﺞ ﺿـﻼل ﺻـﺮف ﮐﺮده در ﺗﺎوﯾﻞ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ و اﺑﻄﺎل دﻻﻟﺘﺶ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ‬‫ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ ﺗﻠﻤﯿﻌﯽ و ﺗﺴﻮﯾﻠﯽ ﻏﺮﯾﺐ ﺑﮑـﺎر ﺑﺮده ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در اﯾﻀـﺎح ﮔﻔﺘﻪ ﻗﻮﻟﻪ ﻋﻼوه ﺣـﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ در اﺳﺘﯿﻌﺎب آورده اﻗﻮل اﮔﺮ ﭼﻪ اﯾﻦ‬‫ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺎﻋﺘﺒـﺎر ﺳـﻨﺪ ﺧـﺎﻟﯽ از ﮐﻼﻣﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﻟﯿﮑﻦ اﺣﻘﺮ اﻟﻌﺒﺎد ﺑﺮ ﺗﻘـﺪﯾﺮ ﺗﺴـﻠﯿﻢ ﺟﻮاﺑﺶ ﻋﺮض ﻣﯽﮐﻨـﺪ ﮐﻪ وﻟﯽ درﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﻤﻌﻨﯽ‬‫دوﺳـﺘﺴﺖ و ﻣﺮاد از ﺑﻌﺪﯾﺖ ﺟﺎﺋﺰﺳﺖ ﮐﻪ رﺗﺒﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻪ زﻣﺎﻧﯽ و ﭼﻮن ﻣﺤﺒﺖ ﺑﺎ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﻣﺘﻔﺮع و ﻣﺘﺮﺗﺐ ﺑﺮ ﺣﺐ آن ﺣﻀﺮت ﺻﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻤﺴﺖ ﭘﺲ دوﺳﺘﯽ ﻣﻨﺎﻓﯽ ﺑﻌﺪﯾﺖ رﺗﺒﯽ ﺷﯽء ﺛﺎﻧﯽ از اول ﻧﯿﺴﺖ ﺗﺎ ﺗﻮﻫﻢ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺟﻮاب اﺣﻘﺮ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺛﺒﻮت ﻣﻤﺎﺛﻠﺖ ﺑﯿﻦ‬‫اﻟﻤﺮﺗﺒﺘﯿﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪497 :‬‬‫از ﺗﺤﻔﻪ اﺛﻨﺎ ﻋﺸـﺮﯾﻪ ﻣﻨﻘﻮل ﺷـﺪه و ﺑﺮ ﺗﻘﺪﯾﺮ ﺗﺴـﻠﯿﻢ ﻣﻌﻨﯽ ﺧﻼﻓﺖ از وﻻﯾﺖ ﻏﺮض آﻧﮑﻪ ﭼﻮن ادﻟﻪ ﺧﻼﻓﺖ ﺧﻠﻔﺎي ﺛﻼﺛﻪ ﻧﺰد اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ‬‫ﻣﻮﺟﻮدﺳﺖ و دﻟﯿﻠﯽ از ان ﺑﻄﺮﯾﻖ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪه ﺑﺲ ﺟﻤﻌﺎ ﻟﻼدﻟﮥ ﺑﻌﺪﯾﺖ ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ ﺑﻌﺪﯾﺖ ﺑﻔﺎﺻﻠﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﻌﻠﯽ اﻟﻤﺴﺘﺪل ﻧﻔﯽ‬‫ﻫﺬا اﻻﺣﺘﻤﺎل ﻟﯿﺴـﻠﻢ دﻟﯿﻠﻪ ﻋﻦ اﻻﺧﺘﻼل و إذا اﺗﻘﻦ اﻟﻨﺎﻇﺮ ﻣﺎ ذﮐﺮ اﻟﻌﺒﺪ اﻟﻘﺎﺻـﺮ ﻋﻠﻢ ان ﺗﻘﺮﯾﺮ اﺳـﺘﺪﻻل اﻫﻞ اﻟﺨﻼف ﺑﻬﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ‬‫ﻣﺰﻋﻮﻣﻬﻢ ﻏﯿﺮ ﺗـﺎم و ﻣﻮرد ﻻﻧﺤـﺎء اﻟﺒﺤﺚ و اﻟﮑﻼـم اﻧﺘﻬﯽ ﮐﻼﻣﻪ ﺑﺎﻟﻔﺎﻇﻪ اﻗﻮل ﺑﺮ ﻣﺘﺎﻣﻞ ﻣﺘـﺪّرب ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اراده دوﺳﺖ از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ‬‫درﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ وﺟﻬﯽ از ﺟﻮاز ﻧـﺪارد ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از وﺟﻮﻫﯽ ﮐﻪ ﺑﻤﻌﺮض ﻋﺮض آﻣﺪ و ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﻟﯿﮑﻦ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻓﺎﺿﻞ رﺷـﯿﺪ‬‫ﻣﺮاد از ﺑﻌﺪي ﺑﻌﺪﯾﺖ رﺗﺒﯽ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻌﻨﺎﯾﺶ اﯾﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻣﺤﺒﻮب ﺧﻠﻖ ﺑﻮده ﺑﻌﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﭘﺲ ﻣﻔـﺎدش آن ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﻌـﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب از ﻫﻤﻪ ﮐﺲ در ﺻـﻔﺖ ﻣﺤﺒﻮﺑﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻟا ﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻣﻘـﺪﻣﺴﺖ و ﺑﺮ ﻫﻤﻪ ﮐﺲ واﺟﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷـﺮﻋﺎ و دﯾﻨـﺎ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم را ﺑﻌـﺪ ﺟﻨـﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب از ﻫﻤﻪ ﮐﺲ‬‫ﻣﺤﺒﻮبﺗﺮ داﻧﻨـﺪ و ﺑـﺪﯾﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺣﺒّﯿﺖ دﻟﯿـﻞ اﻓﻀـﻠﯿﺘﺴﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ در ﻣﺠﻠـﺪ ﺣـﺪﯾﺚ ﻃﯿﺮ ﺑﺎﻋﺘﺮاف ﺛﻘﺎت ﺳـﻨﯿﻪ ﻣﺒﯿﻦ‬‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻫﺮ ﮔﺎه اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻣﺘﺤﻘﻖ ﮔﺮدﯾﺪ ﺑﻼ ﮐﻠﻔﺖ ﺧﻼﻓﺖ آن ﺟﻨﺎب ﺑﻤﻨﺼﻪ ﻇﻬﻮر رﺳﯿﺪ و ﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ‬‫ذﻟﮏ و آﻧﭽﻪ ﺑﺮ ﺗﻘﺪﯾﺮ ﺗﺴـﻠﯿﻢ اﻓﺎده ﻓﺮﻣﻮده ﭘﺲ درﯾﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ ﻗﻄﻊ اﻟﺒﻄﻼﻧﺴﺖ و در ﻏﺎﯾﺖ رﮐﺎﻧﺖ و ﻫﻮان ﭼﻪ ﻗﻄﻊ ﻧﻈﺮ از ﺻﺮف ﺑﻌﺪﯾﺖ‬‫از ﻣﻌﻨـﺎي ﻇﺎﻫﺮي اﻣﺎﻣﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻣﺆﻣﻦ ازﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺛﺎﺑﺖ ﭘﺲ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻣﺎم ﺧﻠﻔﺎي ﺛﻼﺛﻪ ﮐﻪ ﻧﺰد ﺳـﻨّﯿﻪ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻮدﻧـﺪ ﻧﯿﺰ‬‫ﺑﺎﺷـﺪ و در ﺻﻮرت ﻋـﺪم اﯾﻤﺎﻧﺸﺎن ﻣﻄﻠﻮب ﺧﻮد ﺣﺎﺻﻞ ﺣﺎﺟﺖ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﭼﯿﺴﺖ و ﻋﻼوه ﺗﻘﺪم ﻏﯿﺮ ﻣﻨﺼﻮص ﺑﺮ ﻣﻨﺼﻮص ﻋﻠﯿﻪ اﺣﺪي از‬‫ﻋﻘﻼـ ﺗﺠﻮﯾﺰ ﻧﺘﻮاﻧـﺪ ﮐﺮد و ادﻟّﻪ ﺧﻼـﻓﺖ ﺛﻼـﺛﻪ ﮐﻪ ﻓﺎﺿـﻞ رﺷـﯿﺪ ادﻋـﺎﯾﺶ ﻓﺮﻣﻮده اﮔﺮ از ﻗﺒﯿﻞ ﻧﺼﻮص اﺳﺖ ﮐـﺬب آن از ﮐﻼم اﺳـﺘﺎذ‬‫ﺟﻨﺎﺑﺶ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻋﻼوه ﺑﺮ آن دﻻﺋﻞ ﺑﯿﺸـﻤﺎر ﺗﮑﺬﯾﺐ آن ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ و اﮔﺮ اﯾﻦ دﻻﺋﻞ ﻋﻼوه ﻧﺼﻮص اﺳﺖ ﭘﺲ در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻧﺺ ﺣﺠّﯿﺖ‬‫را ﻧﺸﺎﯾـﺪ و ﺟﻤـﻊ ﺑﯿﻦ اﻻـدﻟّﻪ ﻓﺮع ﺗﮑـﺎﻓﻮﺳﺖ و ﺑـﺪﯾﻬﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﻣﺮﯾﮑﻪ از اﺳـﺘﻨﺒﺎط ﻣﺴـﺘﻔﺎد ﺷـﻮد ﻣﻌـﺎرض و ﻣﮑـﺎﻓﯽ ﻣـﺎ ﺛﺒﺖ ﺑـﺎﻟﻨﺼﻮص‬‫ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺪ ﻓﻌﻠﯽ اﻟﻤﻌﺘﺮض ﻧﻔﯽ ﻫﺬا اﻻﺳـﺘﺪﻻل ﻟﯿﺴﻠﻢ ﮐﻼﻣﻪ ﻋﻦ اﻻﺧﺘﻼل و إذا اﺗﻘﻦ اﻟﻨﺎﻇﺮ ﻣﺎ ذﮐﺮ اﻟﻌﺒﺪ اﻟﻌﺎﺛﺮ اﻟﻘﺎﺻﺮ ﻋﻠﻢ ان ﺗﻘﺮﯾﺮ‬‫اﻋﺘﺮاض اﻫﻞ اﻟﺨﻼف ﻋﻠﯽ اﻻﺳﺘﺪﻻل ﺑﻬﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ ﻣﺰﻋﻮﻣﻬﻢ ﻏﯿﺮ ﺗﺎّم و ﻣﻮرد ﻻﻧﺤﺎء اﻟﺒﺤﺚ و اﻟﮑﻼم ﻓﺎﻧﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻟﺪي اﻟﺒﺼﯿﺮ اﻟﻨﺎﻗﺪ‬‫و اﻟﺨﺒﯿﺮ اﻟﻤﺎﺟـﺪ اﻧّﻪ إذا ﺛﺒﺖ ﺑﻨﺺ ﻓّﺺ ﺧـﺎﺗﻢ اﻟﺮﺳﺎﻟـﮥ ان ﻋﻠﯿـﺎ ﻫﻮ اﻻﻣـﺎم ﺑﻌـﺪه ﺛﺒﺖ ﺧﻼـﻓﺘﻪ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ارﺗﯿﺎب و ﺗﺤﻘﻘﺘﻪ اﻣﺎﻣﺘﻪ ﻋﻨـﺪ اوﻟﯽ‬‫اﻻﻟﺒﺎب ﻣﻘـﺪم اﻟﺜﻠﺜـﮥ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻊ ﻓﻘـﺪان اﻟﻨّﺺ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﺎﻻﺗّﻔﺎق و دﻻﻟـﮥ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﮑﺜﯿﺮة اﻟﻤﻨﻘﻮﻟﮥ ﻣﻦ ﻃﺮق اﻫﻞ اﻟﻌﻨﺎد و اﻟﺸـﻘﺎق ﯾﺄﺑﺎه اﻟﻌﻘﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 302‬از ‪359‬‬‫اﻟﺴﻠﯿﻢ و اﻟّﺬﻫﺮ اﻟﻤﺴﺘﻘﯿﻢ و ﻻ ﯾﻘﺒﻠﻪ اﻻ ﻣﻦ ﻫﻮ ﻓﯽ ﺗﯿﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪498 :‬‬‫اﻟـّﻀ ﻼل ﻫـﺎﺋﻢ و ﻋﻨـﺎده و ﻟـﺪاده ﻣﺴـﺘﻤﺮ داﺋﻢ و اﻻـ ﻟﺰم ان ﻻـ ﯾﺜﺒﺖ ﺣﺮﻣـﮥ ﻧﮑﺎح اﻻّﻣﻬﺎت و اﻟﺒﻨﺎت اﯾﻀﺎ ﺑﺎن ﯾﻘﺎل ان اﻟﻨﻬﯽ ﻋﻦ ﻧﮑﺎﺣﻬﻦ‬‫ﻣﺤﻤﻮل ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺮاﻫـﮥ دون اﻟﺘﺤﺮﯾﻢ ﻟﺪﻻﻟـﮥ اﻻﯾـﺎت اﻟﮑﺜﯿﺮة ﻋﻠﯽ ﺣّﻠﯿـﮥ ﻧﮑـﺎح اﻟﻨﺴـﺎء ﻋﻠﯽ اﻻﻃﻼـق و اﻟﺘﻌﻤﯿﻢ ﻣﺜﻞ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و اﺣﻞ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻨﮑﺎح و اﻟﱢﺮﺟﺎُل َﻗﱠﻮاُﻣﻮَن َﻋَﻠﯽ اﻟﱢﻨﺴﺎِء‬‫و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﻣﻦ اﻻﯾﺎت و اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺮوّﯾﮥ ﻋﻦ ﺳـﯿﺪ اﻻﻧﺒﯿﺎء و ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ إذا ﻋﻮرض ﺑﺎﻣﺜﺎل ﺗﻠﮏ اﻻﺳـﺘﻨﺒﺎﻃﺎت ﺻﺮاﺋﺢ اﻟﻨﺼﻮص ﺧﺮﺟﺖ‬‫اﻻﯾﺎت و اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻋﻦ اﻟﺤﺠّﯿﮥ و ﺻﺎر اﻟﺸﺮع اﺳﯿﺮا ﺑﺎﯾﺪي اﻟﻠﺼﻮص ﻓﺼﺎر اﻟﺤﻼل ﺣﺮاﻣﺎ و اﻟﺤﺮام ﺣﻼﻻ و ﻻ ﺗﺴﺘﻄﯿﻊ ان ﺗﻮرد ﻓﯽ اﺛﺒﺎت‬‫اﻟﺤﻖ ﻣﻘﺎﻻ و ﻻ ﺗﺠﺪ ﻟﺮّد ﻫﻔﻮات اﻟﻤﻠﺤﺪة ﻣﺠﺎﻻ‬‫‪ -8‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﮥ‬‫وﺟﻪ ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ در ﻣﻨﻬﺎج اﻟّﺴﻨﮥ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﻫﻮ وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﮐـﺬب ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑـﻞ ﻫﻮ ﻓﯽ ﺣﯿـﺎﺗﻪ و ﺑﻌـﺪ ﻣﻤـﺎﺗﻪ وﻟﯽ ﮐـﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﮐـﻞ ﻣﺆﻣﻦ وﻟﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺤﯿـﺎ و اﻟﻤﻤـﺎت‬‫ﻓﺎﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ ﺿـّﺪ اﻟﻌـﺪاوة ﻻـ ﺗﺨﺘﺺ ﺑﺰﻣـﺎن و اﻣـﺎ اﻟﻮﻻﯾـﮥ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ اﻻﻣﺎرة ﻓﯿﻘﺎل ﻓﯿﻬﺎ و اﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي ﮐﻤﺎ ﯾﻘﺎل ﻓﯽ ﺻـﻼة‬‫اﻟﺠﻨﺎزة إذا اﺟﺘﻤﻊ اﻟﻮﻟﯽ و اﻟﻮاﻟﯽ ﻗـﺪم ﻓﯽ ﻗﻮل اﻻﮐﺜﺮ و ﻗﯿﻞ ﯾﻘـﺪم اﻟﻮﻟﯽ ﻓﻘﻮل اﻟﻘﺎﺋﻞ ﻋﻠﯽ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌـﺪي ﮐﻼم ﯾﻤﺘﻨﻊ ﻧﺴـﺒﺘﻪ اﻟﯽ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺎﻧﻪ ان أراد اﻟﻤﻮاﻻة ﻟﻢ ﯾﺤﺘﺞ ان ﯾﻘﻮل ﺑﻌﺪي و ان أراد اﻻﻣﺎرة ﮐﺎن ﯾﻨﺒﻐﯽ ان ﯾﻘﺎل وال ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻﻒ ﺣﻤﻞ وﻻﯾﺖ ﺑﺮ ﺿـﺪ ﻋـﺪاوت ﻟﻔﻆ ﺑﻌـﺪي ﻋﺒﺚ و ﺑﯿﮑﺎر ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻨﺎﻓﯽ و ﻣﻨﺎﻗﺾ ﻋﻤﻮم وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب‬‫اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ اﺗﺼﻞ اﻟﻌﺸﯽ و اﻻﺑﮑﺎر ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﭘﺲ ﻗﻄﻌﺎ و ﺣﺘﻤﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺴﺒﺐ ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي وﻟﯽ درﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﺷﺮﯾـﻒ ﻣـﺎﺧﻮذ از وﻻـﯾﺖ ﺑﻤﻌﻨﯽ ﻣﺤﺒـﺖ ﻧﯿﺴـﺖ و اراده ﻣﺤـﺐ ﯾـﺎ ﻣﺤﺒـﻮب ازﯾﻦ ﻫﺮﮔﺰ ﺻـﺤﯿﺢ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻣﺤﺒﺖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم در ﺣﯿـﺎت و ﺑﻌـﺪ وﻓـﺎت ﺳـﺮور ﮐﺎﺋﻨﺎت ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ آﻻف اﻟﺘﺤﯿﺎت ﻫﺮ دو ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ ﭘﺲ ﻻﺑـﺪ ﮐﻪ ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ ﻣﻌﻨﺎي‬‫ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ آن را اﺧﺘﺼﺎص ﺑﺮ ﺑﻌﺪ وﻓﺎت ﺑﺎﺷﺪ و آن ﻧﯿﺴﺖ ﻣﮕﺮ اﻣﺎرت ﭘﺲ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ دﻻﻟﺖ اﯾﻦ رواﯾﺖ ﺑﺮ اﻣﺎرت و ﺧﻼﻓﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺣﺴﺐ اﻓـﺎده اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ رﺋﯿﺲ اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ و اﻟﺠﺎﺣـﺪﯾﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﺷـﺪه اﻣﺎ زﻋﻢ اﺑﻦ ﺗﯿﻤّﯿﻪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ اﻣﺎرت‬‫ﻣﯽﺑﻮد وال ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ارﺷﺎد ﻣﯽﺷﺪ ﭘﺲ ﻣﺪﻓﻮﻋﺴﺖ ﺑﺎ آﻧﮑﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻟﻔﻆ واﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣﯿﺮ ﻣﯽآﯾﺪ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣﯿﺮ و‬‫وﻟﯽ اﻣﺮﺳﺖ و ﻟﻔﻆ ﺑﻌـﺪي ﺗﻌﯿﯿﻦ اﯾﻦ اراده ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﮐﺴـﯽ اﺗﺤﺎد ﻣﺠﯽ وﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ واﻟﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﮐﺮد و ﺷﻮاﻫﺪ آن از ﻋﺒﺎرات ﺳﺎﺑﻘﻪ‬‫ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﭘﺲ ﺣﺼـﺮ اﻓﺎده اﻣﺎرت در ﻟﻔﻆ واﻟﯽ وﺟﻬﯽ ﻧـﺪارد ﻫﺮ ﮔﺎه اﻟﻔﺎظ ﻋﺪﯾـﺪه دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﯾﮏ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻨﺪ ﺷﺎرع را اﺧﺘﯿﺎرﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﻫﺮ ﻟﻔﻆ ﮐﻪ ﺧﻮاﻫﺪ اﻓﺎده ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺂن ﮐﻨﺪ اﻗﺘﺮاح و ﺗﻬﺠﺲ اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ و اﻣﺜﺎل او را دﺧﻠﯽ در ﻣﻨﻊ ﺑﻌﺾ و ﻟﺰوم اﯾﺜﺎر؟؟؟ ﺑﻌﺾ آﺧﺮ ﻧﯿﺴﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪499 :‬‬‫و ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻗﻮﻟﻪ ﺳﺎﺑﻘﻪ و ﻻﺣﻘﻪ ﮐﻪ از ان ﺗﯿﻘﻦ ﺑﺤﻤﻞ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﺑﺮ اﻣﯿﺮ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد در اﯾﻦ ﺟﺎ دﻓﻊ و رﻓﻊ ارﺗﯿﺎب و وﺳﻮاس اﺑﻦ ﺗﯿﻤﯿﻪ‬‫ﺿﻌﯿﻒ اﻟﻤﺮاس ﺑﮑﻼـم ﻋﻤﺮو ﻋﺎص ﺟﻼﻟﺖ اﺳﺎس ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻢ و ﺣﻆ اوﻓﯽ از ﺗﺨﺠﯿﻞ و اﻟﺰام و اﺳـﮑﺎت اﯾﻦ ﺷـﯿﺦ اﻻﺳـﻼم ﻣﯽرﺑﺎﯾﻢ ﭘﺲ‬‫ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ اﻟﻤﻮﯾـﺪ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑـﺎﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﮐﺘـﺎب اﻟﻤﻨـﺎﻗﺐ ﻣﮑﺘﻮﺑﯽ از ﻋﻤﺮو ﺑﻦ اﻟﻌﺎص ﺑﺠﻮاب ﮐﺘﺎب‬‫ﻣﻌﺎوﯾﻪ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده و در آن ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ و اّﻣﺎ ﻣﺎ ﻧﺴـﺒﺖ اﺑﺎ اﻟﺤﺴﻦ اﺧﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ و وﺻّﯿﻪ اﻟﯽ اﻟﺤﺴﺪ و اﻟﺒﻐﯽ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺜﻤﺎن و ﺳـّﻤﯿﺖ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻓﺴـﻘﮥ و زﻋﻤﺖ اﻧﻪ اﺷـﻼﻫﻢ ﻋﻠﯽ ﻗﺘﻠﻪ ﻓﻬﺬا ﮐﺬب و ﻏﻮاﯾﮥ وﯾﺤﮏ ﯾﺎ ﻣﻌﺎوﯾﮥ اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ ان اﺑﺎ ﺣﺴﻦ ﺑﺬل ﻧﻔﺴﻪ‬‫ﺑﯿﻦ ﯾﺪي رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺑﺎت ﻋﻠﯽ ﻓﺮاﺷﻪ و ﻫﻮ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺴﺒﻖ اﻟﯽ اﻻﺳﻼم و اﻟﻬﺠﺮة و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 303‬از ‪359‬‬‫ﻗﺪ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻫﻮ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﻻ اﻧﻪ ﻻ ﻧﺒﯽ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻗﺪ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﻮم ﻏﺪﯾﺮ ﺧﻢ اﻻ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه اﻟّﻠﻬﻢ و وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و اﻧﺼﺮ‬‫ﻣﻦ ﻧﺼﺮه و اﺧﺬل ﻣﻦ ﺧﺬﻟﻪ و ﻫﻮ اﻟﺬي ﻗﺎل ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﻓﯿﻪ ﯾﻮم ﺧﯿﺒﺮ ﻻﻋﻄﯿﻦ اﻟّﺮاﯾﮥ ﻏﺪا رﺟﻼ ﯾﺤّﺐ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و ﯾﺤّﺒﻪ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و‬‫ﻫﻮ اﻟـﺬي ﻗـﺎل ﻓﯿﻪ ﯾﻮم اﻟﻄﯿﺮ اﻟّﻠﻬﻢ اﺋﺘﻨﯽ ﺑـﺎﺣّﺐ ﺧﻠﻘـﮏ إﻟﯿﮏ ﻓﻠّﻤﺎ دﺧﻞ ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺎل اﻟّﻠﻬﻢ و اﻟّﯽ و اﻟّﯽ و ﻗـﺪ ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﯾﻮم اﻟّﻨﻀـﯿﺮ ﻋﻠﯽ اﻣﺎم‬‫اﻟـﺒﺮرة و ﻗﺎﺗـﻞ اﻟﻔﺠﺮة ﻣﻨﺼﻮر ﻣﻦ ﻧﺼـﺮه ﻣﺨـﺬول ﻣﻦ ﺧـﺬﻟﻪ و ﻗـﺪ ﻗـﺎل ﻓﯿﻪ ﻋﻠّﯽ وﻟﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪي و ذﻟـﮏ ﻋﻠّﯽ و ﻋﻠﯿـﮏ و ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ‬‫اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ و ﻗﺎل اﻧّﯽ ﻣﺨﻠﻒ ﻓﯿﮑﻢ اﻟﺜﻘﻠﯿﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﺘﺮﺗﯽ و ﻗﺎل اﻧﺎ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ و ﻋﻠّﯽ ﺑﺎﺑﻬﺎ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﺮو ﻋﺎص از‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻠّﯽ وﻟّﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮ ﺧﻮد و ﺑﺮ ﻣﻌﺎوﯾﻪ و ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴﻠﻤﯿﻦ ﺛﺎﺑﺖ داﻧﺴﺘﻪ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد ﻋﻤﺮو ﻋﺎص از اﺛﺒﺎت‬‫وﻻﯾﺖ آن ﺟﻨﺎب ﺑﺮ ﺧﻮد و ﺑﺮ ﻣﻌﺎوﯾﻪ و ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻏﯿﺮ اﻣﺎرت و ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﺷﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ ﻣﺸﺎر إﻟﯿﻪ ذﻟﮏ در‬‫ﻗﻮل ﻋﻤﺮوﻋﺎﺻـﺴﺖ ﻣﻮﺻﻮﻟﺴﺖ ﺑﻌﻠﯽ و ﻫﺮ ﮔـﺎه ﻟﻔﻆ وﻻﯾﺖ ﻣﻮﺻﻮل ﺑﻌﻠﯽ ﻣﯽﺷﻮد ﻻ ﺑـﺪ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣﺎرت ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از ﺗﺘّﺒﻊ اﻓﺎدت‬‫اﺋﻤﻪ ﻟﻐﺖ ﻇﺎﻫﺮ و واﺿﺤﺴﺖ ﺟﻮﻫﺮي در ﺻﺤﺎح اﻟﻠﻐﮥ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻮﻟﯽ اﻟﻘﺮب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪500 :‬‬‫و اﻟّﺪﻧﻮ ﯾﻘﺎل ﺗﺒﺎﻋﺪﻧﺎ ﺑﻌﺪ وﻟﯽ و ﮐﻞ ﻣّﻤﺎ ﯾﻠﯿﮏ أي ﻣﻤﺎ ﯾﻘﺎرﺑﮏ و ﻗﺎل وﻋﺪت ﻋﻮاد ﺑﯿﻦ وﻟﯿﮏ ﺗﺸـﻌﺐ ﯾﻘﺎل ﻣﻨﻪ وﻟﯿﻪ ﯾﻠﯿﻪ ﺑﺎﻟﮑﺴـﺮ ﺑﯿﻨﻬﻤﺎ‬‫و ﻫﻮ ﺷـﺎذ و اوﻟﯿﺘﻪ اﻟّﺸـ ﯽء ﻓﻮﻟﯿﻪ و ﮐـﺬاك وﻟﯽ اﻟﻮاﻟﯽ اﻟﺒﻠـﺪ و وﻟﯽ اﻟّﺮﺟﻞ اﻟﺒﯿﻊ وﻻﯾـﮥ ﻓﯿﻬﻤﺎ و اوﻟﯿﺘﻪ ﻣﻌﺮوﻓﺎ و ﯾﻘﺎل ﻓﯽ اﻟﺘﻌﺠﺐ ﻣﺎ اوﻻه‬‫ﻟﻠﻤﻌﺮوف و ﻫﻮ ﺷـﺎّذ و ﺗﻘﻮل ﻓﻼن وﻟﯽ و وﻟﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﮐﻤﺎ ﯾﻘﺎل ﺳﺎس و ﺳـﯿﺲ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺻـﻔﯽﭘﻮري در ﻣﻨﺘﻬﯽ‬‫اﻻرب ﮔﻔﺘﻪ وﻟﯽ اﻟﺸﯽء و ﻋﻠﯿﻪ وﻻﯾﮥ ﺑﺎﻟﻔﺘﺢ و اﻟﮑﺴﺮ دﺳﺖ ﯾﺎﻓﺖ ﺑﺮ آن و ﺗﺼﺮف ﮐﺮد در ان ﯾﻘﺎل وﻟﯽ اﻟﻮاﻟﯽ اﻟﺒﻠﺪ و ﻓﻼن وﻟﯽ و وﻟﯽ‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﮐﻤﺎ ﯾﻘﺎل ﺳﺎس ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﯿﺲ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺤّﻤﺪ ﻃﺎﻫﺮ ﮐﺠﺮاﺗﯽ در ﻣﺠﻤﻊ اﻟﺒﺤﺎر ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﻌﻘﯿﺪة ﮐﻤﺎ ﺗﮑﻮﻧﻮا ﯾﻮﻟﯽ ﻋﻠﯿﮑﻢ ﻓﺎن‬‫ﺗﮑﻮﻧﻮا ﻋﺎدﻟﯿﻦ ﺳّﻠﻂ ﻋﻠﯿﮑﻢ اﻻﻣﯿﺮ اﻟﻌﺎدل و ان ﮐﻨﺘﻢ ﻇﺎﻟﻤﯿﻦ ﻋﻠﯽ رﻋّﯿﺘﮑﻢ‬‫ﺑﺤﺪﯾﺚ ﮐّﻠﮑﻢ راع‬‫ﺳﻠّﻂ ﻋﻠﯿﮑﻢ ﻣﺜﻠﮑﻢ ﺣﺘﯽ ﺟﻮزﯾﺘﻢ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ ﻋﻠﯽ وﻓﻖ ﻣﺎ ﻋﻤﻠﺘﻢ ﺑﻪ ﻓﺎن ﻗﻠﺖ ﻫﺬا ﯾﺪّل ﻋﻠﯽ اّن اﻟﺪﻧﯿﺎ دار اﻟﺠﺰاء و ﻟﯿﺲ ﮐﺬﻟﮏ و اﻧﻤﺎ ﻫﯽ‬‫دار اﻻﺑﺘﻼء ﻗﻠﺖ ﺗﺴﻠﯿﻂ اﻟﻈﺎﻟﻢ ﻋﻠﯽ اﻟّﻈﺎﻟﻤﯿﻦ ﻟﻘﻄﻊ ﻇﻠﻢ اﻟّﻈﺎﻟﻤﯿﻦ ﻓﻘﺪ ﻗﯿﻞ اﻟّﻈﻠﻢ ﻻ ﯾﺪوم و ان دام دّﻣﺮ أي اﻫﻠﮏ اﻟﺨﻠﻖ و ﺧﺮب اﻟﻤﻈﻠﻮم‬‫ﭘﺲ ﻟﻔـﻆ ﻋﻠﯽ و ﻋﻠﯿـﮏ و ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺑﻪ ﺳﻪ وﺟﻪ اﺛﺒـﺎت اﻣﺎرت ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮ ﺗﻤﺎم اﻧﺎم ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ اّول‬‫آﻧﮑﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮ ﻋﻤﺮو ﻋﺎص ﺛﺎﺑﺖ ﺷـﺪ ﺑﺮ ﺳﺎﺋﺮ اﻫﻞ اﺳـﻼم ﻧﯿﺰ ﺛﺎﺑﺖ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷﺪ ﻟﻌﺪم اﻟﻔﺮق و‬‫ﻟﺰوم اﻟﺨﺮق دوم آﻧﮑﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه وﻻﯾﺖ آن ﺟﻨﺎب ﺑﺮ ﻣﻌﺎوﯾﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷـﺪ وﻻﯾﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ اﻧﺎم ﺛﺎﺑﺖ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷﺪ ﻟﺒﻄﻼن اﻟﻘﻮل‬‫ﺑﺎﻟﻔﺼﻞ ﺳﻮم آﻧﮑﻪ از ﻗﻮل او و ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ ﺻﺮﯾﺢ ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ ﮐﻪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ وﻟّﯿﮑﻢ‬‫دﻻـﻟﺖ دارد ﺑﺮ ﺛﺒـﻮت وﻻـﯾﺖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﺑﺮ ﺟﻤﯿـﻊ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ و اﻟﺤﻤـﺪ ﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯽ وﺿـﻮح اﻟﺤـّﻖ و اﻟﯿﻘﯿﻦ و رﻫﻮق‬‫ﻣﮑﺎﺑﺮات اﻟﻤﺸﮑﮑﯿﻦ و اﻟﻤﺴّﻮﻟﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪501 :‬‬‫‪ -9‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺮواﯾﺖ ﻣﻨﺴﻮب ﺑﺤﺴﻦ ﻣﺜﻨﯽ‬‫وﺟﻪ ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺤّﺐ اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻄﺒﺮي اﻟﻤﮑﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﮐﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ زاﻫﺮه و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺎﺧﺮه و ﻣﻌﺎﻟﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 304‬از ‪359‬‬‫ﺑﺎﻫﺮه و ﻣﺤﺎﺳﻦ ﻇﺎﻫﺮه و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺑﺎذﺧﻪ و ﻣﺪاﺋﺢ ﺷﺎﻣﺨﻪ او اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ و در رﯾﺎض اﻟﻨﻀـﺮه ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﻌﺸـﺮه ﮔﻔﺘﻪ ﻟﻘﺪ اﺣﺴﻦ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ‬‫اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل ﻟﺒﻌﺾ اﻟّﺮاﻓﻀﮥ ﻟﻮ ﮐﺎن ﮐﻤﺎ ﺗﻘﻮﻟﻮن اّن اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ اﺧﺘﺎر ﻋﻠّﯿﺎ ﻟﻬﺬا اﻻﻣﺮ و اﻟﻘﯿﺎم‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪه ﻓﺎّن ﻋﻠّﯿﺎ اﻋﻈﻢ اﻟﻨﺎس ﺧﻄﯿﺌﮥ و ﺟﺮﻣﺎ إذ ﺗﺮك اﻣﺮ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ان ﯾﻘﻮم ﺑﻪ و ﯾﻌﺬر اﻟﯽ اﻟّﻨﺎس ﻓﻘﺎل ﻟﻪ‬‫اﻟﺮاﻓﻀّﯽ اﻟﻢ ﯾﻘﻞ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه‬‫ﻓﻘﺎل اﻣﺎ و اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻮ ﯾﻌﻨﯽ ﺑﻬﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻻﻣﺮ و اﻟّﺴﻠﻄﺎن ﻻﻓﺼﺢ ﺑﻬﺎ ﮐﻤﺎ اﻓﺼﺢ ﺑﺎﻟّﺼﻼة و اﻟّﺰﮐﻮة و اﻟﺤﺞ و اﻟﺼﯿﺎم و‬‫ﻟﻘﺎل ﯾﺎ اّﯾﻬﺎ اﻟﻨﺎس اﻧّﻪ اﻟﻮﻟﯽ ﺑﻌـﺪي ﻓﺎﺳـﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ اﻟﺴـﻤﺎن ﻓﯽ اﻟﻤﻮاﻓﻘﮥ ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ اﻟـّﺴ ﻤﺎن ﻋﻤﺪه اﮐﺎﺑﺮ اﻋﯿﺎن‬‫اﻟﻤﻤﯿﺰ اﻟﻤﺒﯿﻦ؟؟؟‬‫ﻣﻦ اﻟﻐﺚ و اﻟﺒﻬﺘـﺎن در ﮐﺘﺎب ﻣﻮاﻓﻘﺖ ﺑﻐﺮض ﺑﯽ اﺻﻞ ﮐﻪ ﺳﺮاﺳـﺮ ﻣﺠﺎزﻓﺖ و ﻫﺰﻟﺴﺖ اﻋﻨﯽ اﺛﺒﺎت ﻣﻮاﻓﻘﺖ واﻗﻌﯿﻪ اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم‬‫ﺑﺎﺻـﺤﺎﺑﻪ وارد ﻓﺮﻣﻮده و ﻣﺤﺐ ﻃﺒﺮي ﻫﻢ ﺑﺴـﺒﺐ اﺑﺘﻼـ ﺑﺤﺐ اﺳـﻼف ﺑـﺎ اﻧﺼـﺎف ﺧﻮد اﺛﺒﺎت اﺣﺴﺎن در ان ﻧﻤﻮده ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻟﻄﻒ و ﻏﺎﯾﺖ‬‫ﻣﻨﺖ و اﻣﺘﻨﺎن ﻣﻦ ﺣﯿﺚ ﻻ ﯾﺸﻌﺮ ﺑﺮ اﻫﻞ ﺣﻖ و اﯾﻘﺎن و ارﺑﺎب ﻋﺮﻓﺎن و اﯾﻤﺎن ﻧﻬﺎده ﻓﮑﻠﻤﺘﻪ‬‫ﮐﻠﻤﮥ ﺣﻖ ارﯾﺪ ﺑﻬﺎ ﺑﺎﻃﻞ‬‫ﮐﻤـﺎ ﻻـ ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻓّﺮق اﻟﺤـﺎﻟﯽ ﻣﻦ اﻟﻌﺎﻃـﻞ واﺿـﺢ و ﺳـﺎﻃﻊ و ﻻـﻣﻌﺴﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫ﺑﺨﻄـﺎب ﻣﺮدم در ﺣﻖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم ارﺷـﺎد ﻣﯽﻓﺮﻣﻮد اﻧﻪ اﻟﻮﻟﯽ ﺑﻌـﺪي ﻓﺎﺳـﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا اﯾﻦ ارﺷـﺎد ﺑﺎﺳـﺪاد در ﺗﺼـﺮﯾﺢ و‬‫اﻓﺼﺎح و ﺗﻨﺼـﯿﺺ و اﯾﻀﺎح ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ و ﺳﻠﻄﻨﺖ و رﯾﺎﺳﺖ ﮐﺎﻓﯽ و ﺑﺴﻨﺪ و ﺑﺮاي ازاﻟﻪ اﻣﺮاض ﺷﮑﻮك و وﺳﺎوس و ازاﺣﻪ اﺳﻘﺎم‬‫و ﻣﻮاﺟﺲ ﺗﺮﯾـﺎق ﻧـﺎﻓﻊ و ﻋﻼـج ﺳﻮدﻣﻨـﺪ ﻣﯽﺑﻮد ﭘﺲ ﻣﻌﻠﻮم ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ اﻧﻪ اﻟﻮﻟّﯽ ﺑﻌـﺪي ﻧﺺ ﺻـﺮﯾﺢ و ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺮ ﺧﻼف و‬‫اﻣﺎﻣﺘﺴﺖ و ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺪﯾﻬﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﻧﻪ اﻟﻮﻟﯽ ﺑﻌﺪي و اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻣﺘﺤﺪ اﻟﺴـﯿﺎق و ﻣﺮﺗﺒﻂ اﻻﻧﻄﺒﺎق ﺑﻼ ﺗﻮﻫﻢ ﺷـﯽء ﻣﻦ اﻻﺧﺘﻼف‬‫و اﻻـﻓﺘﺮاق ﺑﻠﮑﻪ ﺛﺎﻧﯽ اﺑﻠﻎ و اﺻـﺮع ﻧﺰد ارﺑﺎب ﻓﻬﻢ و ﻣﻮﺻﻮﻓﯿﻦ ﺑﺴـﻼﻣﺖ ﻣـﺬاﻗﺴﺖ ﻓﺎﻧﺰاح ﺑﺤﻤـﺪ اﻟﱠﻠﻪ راﻓﻊ اﻟـّﺴ ﻤﺎك و ﺗﻮﻫﻢ اﻻﺷﺘﺮاك‬‫اﻟﺴﺎﺋﻖ اﻟﯽ اﻻﻟﺘﺒﺎس و اﻟﻬﻼك اﻟّﺮادع اﻟﻘﺎدع ﻋﻦ ﻓﻬﻢ ﻣﻌﻨﯽ ﻧﺺ اﻓﺼـﺢ ﻣﻦ ﻧﻄﻖ ﺑﺎﻟّﻀﺎد اﻟﻤﺨﺎﻃﺐ ﺑﻠﻮﻻك و ﻇﻬﺮان ﻫـﺬا اﻟﺘﻮﻫﻢ اﺣﺘﯿﺎل‬‫ﻓﺎﺳﺪ و ﺗﺴﻮﯾﻞ ﮐﺎﺳﺪ ﻻ ﯾﺸﮏ ﻓﯽ ﺳﺨﻔﻪ و وﻫﻨﻪ ﺷﺎك ﻓﻠﯿﺒﮏ ﻋﻠﯽ ﺿﯿﺎع ﺳﻌﯽ اﻟﻤﺪﻏﻠﯿﻦ ﻣﻦ اوﻟﯿﺎﺋﻬﻢ ﮐّﻞ ﺑﺎك و ﻟﯿﻔﺮح ﻻﺑﺘﻼج ﺻﺒﺢ‬‫اﻟﺤﻖ ﮐﻞ زاك و اﮔﺮ ﻣﺘﻌﺼﺐ ﻋﻨﯿﺪ ﻣﮑﺎﺑﺮ و ﻣﺠﺎدل ﻣﺸﮑﮏ در اﻣﺮ ﻇﺎﻫﺮ از ﺟﺎ در آﯾﺪ و ﺑﺴﺮاﯾﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ رواﯾﺖ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪502 :‬‬‫ﻟﻔﻆ‬‫اﻧﻪ اﻟﻮﻟّﯽ ﺑﻌﺪي‬‫را ﺑﻀﻤﯿﻤﻪ ﻓﺎﺳﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا ﻧﺺ ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﻧﻪ ﻣﺤﺾ ﻟﻔﻆ‬‫اﻧّﻪ اﻟﻮﻟّﯽ ﺑﻌﺪي‬‫را ﭘﺲ‬‫ﺣﺪﯾﺚ اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻧﺺ ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ و ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ دﻋﻮي اﺗﺤﺎد ﻫﺮ دو ﻣﻀـﻤﻮن از ﻫﻢ ﭘﺎﺷﺪ ﭘﺲ ﺑﻪ ﺗﺒﮑﯿﺖ و اﻓﺤﺎم و ﺗﺨﺠﯿﻞ و اﻟﺰام اﯾﻦ ﻣﻌﺎﻧﺪ‬‫ﻣﺠﺎدل و ﻣﮑﺎﺑﺮ ﻏﺎﻓﻞ و ﻣﺘﻌﺼﺐ ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑﺎدﻧﯽ ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺳـﻬﻠﻪ ﻣﯿﺴﺮ و ﺣﺎﺻﻠﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺎﺳﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا ﺗﻔﺮﯾﻌﺴﺖ‬‫ﺑﺮ‬‫اﻧﻪ اﻟﻮﻟّﯽ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﻌﻠﻮم ارﺑـﺎب ﻓﻬﻮﻣﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﻔﺮﯾﻊ ﻓﺮع ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ و ﻣﺘﻔﺮع ﻋﻠﯿﻪ اﺻـﻞ ﭘﺲ ﺛـﺎﺑﺖ ﺷـﺪ ﮐﻪ اﺻـﻞ ﮐﻼم در اﻓﺎده ﻣﺮام ﯾﻌﻨﯽ اﺛﺒﺎت ﺧﻼﻓﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 305‬از ‪359‬‬‫ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم و ﻟﻮ ﺑﺎﻟﻔﺮض و اﻟﺘﻘﺪﯾﺮ ﻋﻠﯽ زﻋﻢ اﻟﺨﺼﺎم ﻓﻘﺮه ﺷﺮﯾﻔﻪ‬‫اﻧﻪ اﻟﻮﻟﯽ ﺑﻌﺪي‬‫ﺳﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ اﯾﻦ ﻓﻘﺮه ﻧﺺ اﻣـﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ ﻧﺒﺎﺷـﺪ ﮐﻼم ﻣﻨﺴﻮب ﺑﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﯿﺮ ﺣﺴﻦ ﺑﻠﮑﻪ ﻟﻐﻮ ﻋﻠﯽ ﺣﺴﺐ ﻣﺰﻋﻮم اﻫﻞ‬‫اﻟﻀـﻐﻦ و اﻻﺣﻦ ﺑﺎﺷﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ او در ﻣﻌﺮض ﺗﺒﯿﯿﻦ ﮐﻼﻣﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺎن اﻓﺎده اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﺻﺮاﺣﮥ و‬‫ﻧـّﺼ ﺎ ﺣﺎﺻـﻞ ﺷﻮد ﭘﺲ ﻣﯽﺑﺎﯾـﺪ ﮐﻪ درﯾﻦ ﻣﻘﺎم آن ﮐﻼم ﺑﯿﺎن ﻣﯽﮐﺮد ﮐﻪ آﻧﭽﻪ اﺻﻞ در آﻧﺴﺖ و ﻧﺺ ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ ﺑﺎﺷـﺪ و ﺑﻨﺎ ﺑﺮ‬‫ﺗﺸـﮑﯿﮏ ﻣـﺪﺣﻮر و ﺗﻮﻫﻢ ﻣـﺬﮐﻮر ﻻـزم ﻣﯽآﯾـﺪ ﮐﻪ درﯾﻦ ﮐﻼـم آﻧﭽﻪ اﺻـﻠﺴﺖ دﻟﯿـﻞ ﺧﻼـﻓﺖ ﻧﺒﺎﺷـﺪ و آﻧﭽﻪ ﻓﺮع ﮐﻼـﻣﺖ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ‬‫ﺧﻼﻓﺖ ﮐﻨﺪ و ﻻ رﯾﺐ ﻋﻨﺪ ﮐّﻞ ارﯾﺐ اﻓﯿﻖ ﻓﯽ اﺳـﺘﻬﺠﺎن ﻫﺬا اﻟّﻄﺮﯾﻖ ﭼﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺳﻮق ﮐﻼﻣﯽ را ﺑﺮاي ﻏﺮﺿﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﭘﺲ ﻣﯽﺑﺎﯾﺪ ﮐﻪ‬‫آﻧﭽﻪ در ان ﮐﻼـم ﺑﻄﺮﯾﻖ اﺻـﻞ ﻣﺴـﺮودﺳﺖ دﻻـﻟﺖ ﺑﺮ ﻏﺮض و ﻣﻘﺼﻮد ﺑﻄﺮﯾﻖ واﺿـﺢ و ﻣﺤﻤﻮد ﮐﻨـﺪ ﻧﻪ اﯾﻨﮑﻪ اﺻﻞ ﮐﻼم از دﻻﻟﺖ ﺑﺮ‬‫ﻣﺮام ﻋـﺎري و ﻋﺎﻃـﻞ و ﻓﺮع ﮐﻼـم ﺑﺮ دﻻـﻟﺖ و اﺷـﺎرت ﺷﺎﻣـﻞ ﯾﻌﻨﯽ و ذﻟـﮏ ﻣّﻤـ ﺎ ﻻـ ﯾﺮﺿـﯽ ﺑﻪ ﻋﺎﻗﻞ ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ اﮔﺮ اﻓﺎده ﻧﺺ اﻣﺎﻣﺖ‬‫ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﺮ ﮐﻠﻤﻪ ﻓﺎﺳﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا ﻣﯽﺑﻮد ﺿﻢ اﯾﻦ ﮐﻠﻤﻪ ﺑﺎ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه‬‫ﻫﻢ ﮐﺎﻓﯽ ﺑﻮد ﭘﺲ ﻋﺪول از‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠّﯽ ﻣﻮﻻه‬‫ﻧﻤﻮدن و ﺑﺠﺎي آن‬‫اﻧﻪ اﻟﻮﻟﯽ ﺑﻌﺪي‬‫را ﻻزم اﻟﺘﺒﯿﯿﻦ داﻧﺴـﺘﻦ وﺟﻬﯽ ﻧﺪاﺷﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻣﯽﺑﺎﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﺣﺴﻦ ﻣﺜﻨﯽ ﺑﺠﺎي ﮐﻼم ﺧﻮد ﻣﯽﮔﻔﺖ ﻟﻮ ﯾﻌﻨﯽ ﺑﻬﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻻﻣﺮ و اﻟـّﺴ ﻠﻄﺎن ﻻﻓﺼـﺢ ﺑﻬﺎ ﮐﻤﺎ اﻓﺼﺢ ﺑﺎﻟـّﺼ ﻼة و اﻟﺰﮐﺎة و اﻟﺤﺞ و اﻟﺼـﯿﺎم و ﻟﻘﺎل اّﯾﻬﺎ اﻟﻨﺎس اﻧﻪ ﻣﻮﻟﯽ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه‬‫ﻓﺎﺳﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﭼﻨﯿﻦ ﻧﮕﻔﺘﻪ ﯾﻌﻨﯽ ﺿﻢ ﮐﻠﻤﻪ ﻓﺎﺳﻤﻌﻮا و اﻃﯿﻌﻮا را ﺑﺎ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه‬‫ﻧﺺ ﺧﻼﻓﺖ ﻧﮕﺮداﻧﯿﺪه ﺑﻠﮑﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮ و ارﺷﺎد ﺑﻠﻔﻆ‬‫اﻧﻪ اﻟﻮﻟﯽ ﺑﻌﺪي‬‫ﻻزم داﻧﺴـﺘﻪ ﻣﻌﻠﻮم ﺷـﺪ ﮐﻪ او را ﻏﺮض اﺻـﻠﯽ ﺑﻠﻔﻆ ﻓﺎﺳـﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا ﻣﺘﻌﻠﻖ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ او در ﺻﺪد ﺑﯿﺎن اﻟﻔﺎﻇﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﺎن اﻟﻔﺎظ‬‫ﺑﻨﻔﺴـﻬﺎ ﻣﻦ دون ﻟﺤﺎظ اﻟﯽ اﻟﺘﻔﺮﯾﻊ ﻋﻠﯿﻪ در دﻻﻟﺖ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ ﻧﺺ ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﯿﺰ اﯾﺠﺎب اﻃﺎﻋﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم در‬‫اﺣﺎدﯾﺚ ﻋﺪﯾﺪه واﻗﻊ ﺷﺪه ﻣﺜﻞ‬‫ﻣﻦ اﻃﺎﻋﺘﯽ ﻓﻘﺪ اﻃﺎع اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪503 :‬‬‫و ﻣﻦ ﻋﺼﺎﻧﯽ ﻓﻘﺪ ﻋﺼﯽ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﻦ اﻃﺎع ﻋﻠﯿﺎ ﻓﻘﺪ اﻃﺎﻋﻨﯽ و ﻣﻦ ﻋﺼﺎ ﻋﻠﯿﺎ ﻓﻘﺪ ﻋﺼﺎﻧﯽ‬‫و ﻫﻤﯿﻦ ﮐﻠﻤﻪ را ﺑﺤﻖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ در ﺣـﺪﯾﺚ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﺎﯾﻪ َأﻧ ِْﺬْر َﻋِﺸـ ﯿَﺮَﺗَﮏ‬‫اﻟ َْﺄﻗَْﺮﺑ ِﯿَﻦ‬‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﭘﺲ ﺑﻌﺪ ﺟﻤﻊ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎ ﺣﺪﯾﺚ‬‫اﻃﯿﻌﻮا ﻟﻪ و اﺳﻤﻌﻮا ﺑﯽ‬‫ﺷﺒﻬﻪ و ارﺗﯿﺎب ﻧﺺ ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﻇﺎﻫﺮ ﺷـﺪ و ﻣﺴﺎغ ﻫﯿـﭻ ﮐﻼﻣﯽ و ﻟﻮ ﮐﺎن ﺳـﺨﯿﻔﺎ ﻧﻤﺎﻧﺪ و ﻟّﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ‬‫ذﻟـﮏ و ﻋﻼـوه ﺑﺮﯾﻦ ﺳـﺨﻦ اﻟﺰاﻣﯽ ﺑﺲ ﻧﻐﺰ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺗﻮﻫﻢ را ﻫﺒـﺎء ﻣﻨﺜﻮرا ﺳﺎزد و اﺳﺎس ﺑﯽ ﺛﺒﺎت آن را از ﭘﺎ در آرد و آﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﮐﺎﺑﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 306‬از ‪359‬‬‫اﺋﻤﻪ ﺳـﻨﯿﻪ ﻓﺤﻮل از ﻏﺎﯾﺖ اﻏﻤﺎض و ذﻫﻮل ﮐﺎﻟﺮازي ﻓﯽ ﻧﻬﺎﯾـﮥ اﻟﻌﻘﻮل و ﻏﯿﺮه ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺘﺤﺎﻣﻞ و ارﺑﺎب اﻟـﺬﻫﻮل ﺑﺮ ﺧﻼف ﺑﺪاﻫﺖ‬‫ﮐﻼم واﻫﺐ ﮐﻞ ﻣﺴﺌﻮل و ﺷﻘﺎق آﺛﺎر رﺳﻮل ﻣﻘﺒﻮل ﺑﮑﻤﺎل ﺟﺴﺎرت و وﻗﺎﺣﺖ اﻣﺮ را ﺑﺎﻃﺎﻋﺖ ﻣﺜﺒﺖ اﻣﺎﻣﺖ ﻧﻤﯽداﻧﻨﺪ و ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ ﻫﻢ‬‫ﺑﺘﻘﻠﯿﺪ اﺳـﻼف ﺑﺎ ﺷـﺮم و آزرم ﺧﻮد اﯾﻦ ﻧﻐﻤﻪ ﺧﺎرج از آﻫﻨﮓ ﺳﺮاﯾﯿﺪه و اﯾﻦ ﻣﮑﺎﺑﺮه و ﻣﻌﺎﻧﺪه ﻣﺎﺣﯿﻪ آﺛﺎر ﻋﻘﻞ و اﻧﺼﺎف و ﻓﺮﻫﻨﮓ در‬‫اﻓﺎدات ﺣﯿﺮت آﯾﺎت ﺧﻮد ﮔﻨﺠﺎﻧﯿـﺪه ﮐﻤﺎ ﯾﻈﻬﺮ ﻣﻦ اﻟﺮﺟﻮع اﻟﯽ ﮐﻼﻣﻪ ﻓﯽ ﺟﻮاب ﺣﺪﯾﺚ اﻟﺜﻘﻠﯿﻦ ﭘﺲ اوﻟﯿﺎي اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات ﻫﺮﮔﺰ ﻣﺠﺎل‬‫ﻧﺪارﻧـﺪ ﮐﻪ ﺑـﺎز ﺑﺮﺟﻌﺖ ﻗﻬﻘﺮي رو ﺑﺴﻮي ﺗﺸـﺒﺚ ﺑﮑﻠﻤﻪ اﺳـﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا در اﺛﺒﺎت دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ آرﻧـﺪ ﻓﺎرﺗـﺞ ﻣﻦ ﮐﻞ‬‫وﺟﻪ ﺑﺤﻤﺪ ﻟا ﱠﻠﻪ اﻟﻤﺘﻌﺎل ﺑﺎب اﻟﻘﯿﻞ و اﻟﻘﺎل و ﺿﺎﻗﺖ اﻻرض ﺑﻤﺎ رﺣﺒﺖ ﻋﻠﯽ اﺻﺤﺎب اﻟﺠﺪال َو َﮐَﻔﯽ اﻟﱠﻠُﻪ اﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ اﻟ ِْﻘﺘﺎَل‬‫‪ -10‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫وﺟﻪ دﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻗﻨﺪوزي ﺑﻠﺨﯽ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮّدة ﺧﻄﺒﻪ از اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ در ان ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‬‫وﻗﺎل ﻟﻪ أي ﻟﻌﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺟﺪي ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ ﺣﯿﻦ ﻗﻀﯽ ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ اﺧﯿﻪ ﺟﻌﻔﺮ و ﻣﻮﻻه زﯾﺪ ﺑﻦ ﺣﺎرﺛﻪ ﻓﯽ اﺑﻨﮥ ﻋﻤﻪ ﺣﻤﺰة اّﻣﺎ‬‫اﻧﺖ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﻤﺘﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﮏ و اﻧﺖ وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي ﻓﻠﻢ ﯾﺰل أﺑﯽ ﯾﻘﯽ ﺟّﺪي ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﻨﻔﺴﻪ و ﻓﯽ ﮐﻞ ﻣﻮﻃﻦ‬‫ﯾﻘّﺪﻣﻪ ﺟّﺪي ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﻟﮑﻞ ﺷﺪة ﯾﺮﺳﻠﻪ ﺛﻘﮥ ﻣﻨﻪ و ﻃﻤﺎﻧﯿﻨﮥ إﻟﯿﻪ‬‫ازﯾﻦ ارﺷﺎد ﺑﺎ ﺳـﺪاد ﺟﻨﺎب اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم واﺿﺢ و ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ در ﺣﻖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫اّﻣﺎ اﻧﺖ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﻤﺘﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﮏ و اﻧﺖ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي‬‫ﻓﺮﻣﻮده ﭘﺲ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ را ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺑﻨﻔﺲ ﺧﻮد وﻗﺎﯾﺖ ﻣﯽﻓﺮﻣﻮد و‬‫آن ﺟﻨﺎب اﻧﺤﻀﺮت را در ﻫﺮ ﻣﻮﻃﻦ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﻣﯽﺑﺨﺸﯿﺪ و ﺑﺴﺒﺐ ﻣﺰﯾﺪ ﺛﻘﺖ و ﻃﻤﺄﻧﯿﻨﺖ آن ﺣﻀﺮت را ﺑﺮاي ﻫﺮ اﻣﺮ ﺷﺪﯾﺪ ارﺳﺎل ﻣﯽﮐﺮد‬‫و ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻘـﺪﯾﻢ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم را در ﻫﺮ ﻣﻮﻃﻦ و ارﺳﺎل آن‬‫ﺟﻨﺎب اﻧﺤﻀﺮت را در ﻫﺮ اﻣﺮ ﺷﺪﯾﺪ ﺑﺴﺒﺐ ﻣﺰﯾﺪ ﺛﻘﺖ و اﻃﻤﯿﻨﺎن دﻟﯿﻞ ﺑﯿﻦ و ﺑﺮﻫﺎن ﺟﻠﯽ ﺑﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪504 :‬‬‫اﻓﻀـﻠﯿﺖ و اﮐﺮﻣﯿﺖ و اﻗﺪﻣﯿﺖ آن ﺟﻨﺎﺑﺴﺖ و ﭼﻮن ﺟﻨﺎب اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم اﯾﻦ اﻣﺮ اﻋﻨﯽ ﺑﺨﺸـﯿﺪن ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ آن ﺟﻨﺎب را در ﻫﺮ ﻣﻮﻃﻦ و ارﺳﺎل آن ﺣﻀﺮت را در ﻫﺮ ﺷﺪﯾﺪه ﺑﻌﺪ ﺗﻔﺮﯾﻊ و ﻧﯿﺎﺑﺖ؟؟؟‬‫ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳﻠﻢ را ﺑﻨﻔﺲ ﺧﻮد ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮده ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﺟﻨﺎب‬‫رﺳﺎﻟﺖﻣـﺂب ﺑﺮ وﻻـﯾﺖ ﻋﻬـﺪ ﺧـﻮد ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻔﻮﯾﺾ اﻣﻮر ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﺗﻘـﺪﯾﻢ در ﺷﺪاﺋـﺪ ﻓﺨﯿﻤﻪ اﺳﺖ ﻣﻌّﯿﻦ ﻓﺮﻣﻮده و ﺑﻬﻤﯿﻦ ﺳـﺒﺐ اﯾﻦ‬‫ﺗﻘـﺪﯾﻢ و ارﺳﺎل ﮐﻪ ﻣﺜﺒﺖ ﮐﻤﺎل ﺗﻌﻈﯿﻢ و اﺟﻼﻟﺴﺖ واﻗﻊ ﻣﯽﺷـﺪ ﭘﺲ ﺑﺎﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺘﯿﻦ اﻟﺒﻨﯿﺎن ﺷـﺒﻬﻪ در ﺑﻮدن ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫ﺑﻤﻌﻨﯽ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼﺮف و دﻻﻟﺖ آن ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ‬‫‪ -11‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﮑﻼم ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫وﺟﻪ ﯾﺎزدﻫﻢ ﺷﯿﺦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻟﻘﻨﺪوزي اﻟﺒﻠﺨﯽ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﻟﺤﻤﻮﯾﻨﯽ ﺑﺴـﻨﺪه ﻋﻦ ﺳـﻠﯿﻢ ﺑﻦ ﻗﯿﺲ اﻟﻬﻼـﻟّﯽ ﻗـﺎل راﯾﺖ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻓﯽ ﻣﺴـﺠﺪ اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ ﻓﯽ ﺧﻼﻓـﮥ ﻋﺜﻤـﺎن اّن ﺟﻤﺎﻋـﮥ اﻟﻤﻬـﺎﺟﺮﯾﻦ و اﻻﻧﺼﺎر‬‫ﯾﺘـﺬاﮐﺮون ﻓﻀـﺎﺋﻠﻬﻢ و ﻋﻠّﯽ ﺳـﺎﮐﺖ ﻓﻘـﺎﻟﻮا ﯾـﺎ اﺑـﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺗﮑﻠّﻢ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻣﻌﺸـﺮ ﻗﺮﯾﺶ و اﻻﻧﺼﺎر اﺳﺄﻟﮑﻢ ﻣّﻤﻦ اﻋﻄﺎﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻫـﺬا اﻟﻔﻀﻞ أ‬‫ﺑﺎﻧﻔﺴﮑﻢ او ﺑﻐﯿﺮﮐﻢ ﻗﺎﻟﻮا اﻋﻄﺎﻧﺎ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﻦ ﻋﻠﯿﻨﺎ ﺑﻤﺤﻤﺪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل أ ﻟﺴﺘﻢ ﺗﻌﻠﻤﻮن اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 307‬از ‪359‬‬‫اﻧّﯽ و اﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ ﮐّﻨﺎ ﻧﻮرا ﻧﺴـﻌﯽ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻗﺒﻞ ان ﯾﺨﻠﻖ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟّﻞ آدم ﺑﺎرﺑﻌﮥ ﻋﺸﺮ اﻟﻒ ﺳﻨﮥ ﻓﻠّﻤﺎ ﺧﻠﻖ اﻟﱠﻠﻪ آدم ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫وﺿﻊ ذﻟﮏ اﻟّﻨﻮر ﻓﯽ ﺻـﻠﺒﻪ و اﻫﺒﻄﻪ اﻟﯽ اﻻرض ﺛﻢ ﺣﻤﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﺴـﻔﯿﻨﮥ ﻓﯽ ﺻـﻠﺐ ﻧﻮح ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﺛﻢ ﻗﺬف ﺑﻪ ﻓﯽ اﻟﻨﺎر ﻓﯽ ﺻﻠﺐ اﺑﺮاﻫﯿﻢ‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺛﻢ ﻟﻢ ﯾﺰل اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻨﻘﻠﻨﺎ ﻣﻦ اﻻﺻﻼب اﻟﮑﺮﯾﻤﮥ اﻟﯽ اﻻرﺣﺎم اﻟﻄﺎﻫﺮة ﻣﻦ اﻻﺑﺎء و اﻻﻣﻬﺎت ﻟﻢ ﯾﮑﻦ واﺣﺪ ﻣﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﺳﻔﺎح ﻗّﻂ ﻓﻘﺎل‬‫اﻫﻞ اﻟّﺴﺎﺑﻘـﮥ و اﻫﻞ ﺑﺪر و اﺣﺪ ﻧﻌﻢ ﻗﺪ ﺳـﻤﻌﻨﺎه ﺛﻢ ﻗﺎل اﻧﺸﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ أ ﺗﻌﻠﻤﻮن اّن اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟﻞ ﻓّﻀﻞ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﺴﺎﺑﻖ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺴـﺒﻮق ﻓﯽ‬‫ﻏﯿﺮ آﯾﮥ و ﻟﻢ ﯾﺴﺒﻘﻨﯽ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻻﻣﮥ ﻓﯽ اﻻﺳﻼم ﻗﺎﻟﻮا ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻓﺎﻧﺸﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ أ ﺗﻌﻠﻤﻮن ﺣﯿﺚ ﻧﺰﻟﺖ َو اﻟﱠﺴﺎﺑ ُِﻘﻮَن اﻟﱠﺴﺎﺑ ُِﻘﻮَن ُأوﻟﺌَِﮏ ﻟا ُْﻤَﻘﱠﺮﺑ ُﻮَن‬‫ﺳﺌﻞ ﻋﻨﻬﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎل اﻧﺰﻟﻬﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻋّﺰ و ﺟﻞ ﻓﯽ اﻻﻧﺒﯿﺎء و اوﺻـﯿﺎﺋﻬﻢ ﻓﺎﻧﺎ اﻓﻀﻞ اﻧﺒﯿﺎء اﻟﱠﻠﻪ و رﺳـﻠﻪ و ﻋﻠﯽ وﺻﯿﯽ‬‫اﻓﻀﻞ اﻻوﺻﯿﺎء ﻗﺎﻟﻮا ﻧﻌﻢ ﻗﺎل اﻧﺸﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ أ ﺗﻌﻠﻤﻮن ﺣﯿﺚ ﻧﺰﻟﺖ ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا َأِﻃﯿُﻌﻮا اﻟﱠﻠَﻪ َو َأِﻃﯿُﻌﻮا اﻟﱠﺮُﺳﻮَل َو ُأوﻟ ِﯽ اﻟ َْﺄﻣِْﺮ ﻣِﻨُْﮑْﻢ‬‫و ﺣﯿﺚ ﻧﺰﻟﺖ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا اﻟﱠِﺬﯾَﻦ ﯾُِﻘﯿُﻤﻮَن اﻟﱠﺼﻼَة َو ﯾُْﺆﺗُﻮَن اﻟﱠﺰﮐﺎَة َو ُﻫْﻢ راِﮐُﻌﻮَن‬‫و ﺣﯿﺚ ﻧﺰﻟﺖ ﻟَْﻢ َﯾﱠﺘِﺨُﺬوا ﻣِْﻦ ُدوِن اﻟﱠﻠِﻪ َو ﻻ َرُﺳﻮﻟ ِِﻪ َو ﻟَﺎ اﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ َوﻟ ِﯿَﺠًﮥ‬‫و اﻣﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟّﻞ ﻓﯿﻪ ان ﯾﻌﻠﻤﻬﻢ وﻻة اﻣﺮﻫﻢ و ان ﯾﻔّﺴﺮ ﻟﻬﻢ ﻣﻦ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﮐﻤﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪505 :‬‬‫ﻓـّﺴ ﺮ ﻟﻬﻢ ﻣﻦ ﺻـﻼﺗﻬﻢ و زﮐﺎﺗﻬﻢ و ﺣّﺠﻬﻢ ﻓﻨﺼﺒﻨﯽ ﻟﻠﻨﺎس ﺑﻐﺪﯾﺮ ﺧﻢ ﻓﻘﺎل اّﯾﻬﺎ اﻟّﻨﺎس اّن اﻟﱠﻠﻪ ﺟﻞ ﺟﻼﻟﻪ ارﺳﻠﻨﯽ ﺑﺮﺳﺎﻟﮥ ﺿﺎق ﺑﻬﺎ ﺻﺪري‬‫و ﻇﻨﻨﺖ ان اﻟﻨﺎس ﻣﮑـﺬﺑﯽ ﻓﺎوﻋﺪﻧﯽ رﺑﯽ ﺛﻢ ﻗﺎل أ ﺗﻌﻠﻤﻮن اّن اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟﻞ ﻣﻮﻻي و اﻧﺎ ﻣﻮﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و اﻧﺎ اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ اﻧﻔﺴـﻬﻢ ﻗﺎﻟﻮا‬‫ﺑﻠﯽ ﯾـﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘـﺎل آﺧـﺬا ﺑﯿـﺪي ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻـه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه اﻟّﻠﻬﻢ و وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه ﻓﻘﺎم ﺳـﻠﻤﺎن و ﻗﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫وﻻـء ﻋﻠّﯽ ﻣﺎ ذا ﻗﺎل وﻻؤه ﮐﻮﻻﺋﯽ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠّﯽ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻨﺰﻟﺖ اﻟ َْﯿْﻮَم َأْﮐَﻤﻠُْﺖ ﻟَُﮑْﻢ ِدﯾَﻨُﮑْﻢ َو َأﺗ َْﻤْﻤُﺖ َﻋَﻠﯿُْﮑْﻢ‬‫ﻧِْﻌَﻤﺘِﯽ َو َرِﺿﯿُﺖ ﻟَُﮑُﻢ اﻟ ِْﺈْﺳﻼَم ِدﯾﻨًﺎ‬‫ﻓﻘـﺎل ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟﱠﻠﻪ اﮐﺒﺮ ﺑﺎﮐﻤـﺎل اﻟـﺪﯾﻦ و اﺗﻤﺎم اﻟﻨﻌﻤـﮥ و رﺿﺎء رﺑّﯽ ﺑﺮﺳﺎﻟﺘﯽ و وﻻﯾـﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻌـﺪي ﻗﺎﻟﻮا ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻫـﺬه‬‫اﻻﯾﺎت ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﺧﺎّﺻﮥ ﻗﺎل ﺑﻠﯽ ﻓﯿﻪ و ﻓﯽ اوﺻـﯿﺎﺋﯽ اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ ﻗﺎل ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻟﻨﺎ ﻗﺎل ﻋﻠﯽ اﺧﯽ و وارﺛﯽ و وﺻّﯿﯽ و وﻟّﯽ ﮐّﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﺛﻢ اﺑﻨﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺛﻢ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺛﻢ اﻟﺘﺴﻌﮥ ﻣﻦ وﻟﺪ اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﻘﺮآن ﻣﻌﻬﻢ و ﻫﻢ ﻣﻊ اﻟﻘﺮآن ﻻ ﯾﻔﺎرﻗﻮﻧﻪ و ﻻ ﯾﻔﺎرﻗﻬﻢ ﺣﺘﯽ ﯾﺮدوا ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻮض‬‫ﻗﺎل ﺑﻌﻀـﻬﻢ ﻗﺪ ﺳـﻤﻌﻨﺎ ذﻟﮏ و ﺷـﻬﺪﻧﺎ و ﻗﺎل ﺑﻌﻀـﻬﻢ ﻗﺪ ﺣﻔﻈﻨﺎ ﺟّﻞ ﻣﺎ ﻗﻠﺖ و ﻟﻢ ﯾﺤﻔﻆ ﮐﻠﻪ و ﻫﺆﻻء اﻟّﺬﯾﻦ ﺣﻔﻈﻮا اﺧﯿﺎرﻧﺎ و اﻓﺎﺿﻠﻨﺎ ﺛّﻢ‬‫ﻗﺎل أ ﺗﻌﻠﻤﻮن ان اﻟﱠﻠﻪ اﻧﺰل ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫ﻓﺠﻤﻌﻨﯽ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و اﺑﻨﯽ ﺣﺴـﻨﺎ و ﺣﺴﯿﻨﺎ ﺛﻢ اﻟﻘﯽ ﻋﻠﯿﻨﺎ ﮐﺴﺎء و ﻗﺎل اﻟﻠّﻬﻢ ﻫﺆﻻء اﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ ﻟﺤﻤﻬﻢ ﻟﺤﻤﯽ ﯾﺆﻟﻤﻨﯽ ﻣﺎ ﯾﺆﻟﻤﻬﻢ و ﯾﺠﺮﺣﻨﯽ ﻣﺎ‬‫ﯾﺠﺮﺣﻬﻢ ﻓﺎذﻫﺐ ﻋﻨﻬﻢ اﻟﺮﺟﺲ و ﻃّﻬﺮﻫﻢ ﺗﻄﻬﯿﺮا ﻓﻘﺎﻟﺖ أم ﺳـﻠﻤﮥ و اﻧﺎ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎل اﻧﺖ اﻟﯽ ﺧﯿﺮ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻧﺸـﻬﺪ اّن أم ﺳـﻠﻤﮥ ﺣـﺪﺛﺘﻨﺎ‬‫ﺑﺬﻟﮏ ﺛﻢ ﻗﺎل اﻧﺸﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ أ ﺗﻌﻠﻤﻮن اّن اﻟﱠﻠﻪ اﻧﺰل ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا اﱠﺗُﻘﻮا اﻟﱠﻠَﻪ َو ُﮐﻮﻧُﻮا َﻣَﻊ اﻟﱠﺼﺎِدﻗِﯿَﻦ‬‫ﻓﻘﺎل ﺳـﻠﻤﺎن ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻫـﺬا ﻋﺎﻣﮥ أم ﺧﺎّﺻﮥ ﻗﺎل اّﻣﺎ اﻟﻤﺎﻣﻮرون ﻓﻌﺎّﻣﮥ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و اّﻣﺎ اﻟّﺼﺎدﻗﻮن ﻓﺨﺎّﺻﮥ اﺧﯽ ﻋﻠﯽ و اوﺻـﯿﺎﺋﯽ ﻣﻦ ﺑﻌﺪه‬‫اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ ﻗﺎﻟﻮا ﻧﻌﻢ ﻓﻘﺎل اﻧﺸـﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ أ ﺗﻌﻠﻤﻮن اﻧّﯽ ﻗﻠﺖ ﻟﺮﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﻏﺰوة ﺗﺒﻮك ﺧﻠﻔﺘﻨﯽ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺴﺎء و‬‫اﻟﺼﺒﯿﺎن ﻓﻘﺎل اّن اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ ﻻ ﺗﺼـﻠﺢ اﻻ ﺑﯽ او ﺑﮏ و اﻧﺖ ﻣﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟّﺎ اﻧﻪ ﻻ ﻧﺒﯽ ﺑﻌـﺪي ﻗﺎﻟﻮا ﻧﻌﻢ ﻗﺎل اﻧﺸﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ أ‬‫ﺗﻌﻠﻤﻮن اّن اﻟﱠﻠﻪ اﻧﺰل ﻓﯽ ﺳﻮرة اﻟﺤﺞ ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا اْرَﮐُﻌﻮا َو اْﺳُﺠُﺪوا َو اْﻋﺒُُﺪوا َرﺑﱠُﮑْﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪506 :‬‬‫َو اﻓَْﻌﻠُﻮا اﻟ َْﺨﯿَْﺮ‬‫اﻟﯽ آﺧﺮ اﻟﺴﻮرة ﻓﻘـﺎم ﺳـﻠﻤﺎن ﻓﻘـﺎل ﯾـﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﻫﺆﻻء اﻟـﺬﯾﻦ اﻧﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺷـﻬﯿﺪ و ﻫﻢ ﺷـﻬﺪاء ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺎس اﺟﺘﺒﺎﻫﻢ اﻟﱠﻠﻪ و ﻟﻢ ﯾﺠﻌﻞ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﻦ ﺣﺮج ﻣﻠﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻗﺎل ﻋﻨﯽ ﺑﺬﻟﮏ ﺛﻠﺜﮥ ﻋﺸـﺮ رﺟﻼ ﻗﺎل ﺳـﻠﻤﺎن ﺑّﯿﻨﻬﻢ ﻟﻨﺎ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل اﻧﺎ و اﺧﯽ ﻋﻠﯽ واﺣﺪ ﻋﺸﺮ‬‫ﻣﻦ وﻟﺪي ﻗﺎﻟﻮا ﻧﻌﻢ ﻗﺎل اﻧﺸﺪﮐﻢ اﻟﱠﻠﻪ أ ﺗﻌﻠﻤﻮن ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻓﯽ ﺧﻄﺒﻪ ﻓﯽ ﻣﻮاﺿﻊ ﻣﺘﻌﺪدة و ﻓﯽ آﺧﺮ ﺧﻄﺒﮥ ﻟﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 308‬از ‪359‬‬‫ﯾﺨﻄﺐ ﺑﻌـﺪﻫﺎ اﯾﻬـﺎ اﻟﻨﺎس اﻧّﯽ ﺗﺎرك ﻓﯿﮑﻢ اﻟﺜﻘﻠﯿﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﺘﺮﺗﯽ اﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ ﻓﺘﻤﺴـﮑﻮا ﺑﻬﻤﺎ ﻟﻦ ﺗﻀـﻠّﻮا ﻓﺎّن اﻟﻠّﻄﯿﻒ اﻟﺨﺒﯿﺮ اﺧﺒﺮﻧﯽ و‬‫ﻋﻬﺪ اﻟّﯽ اﻧﻬﻤﺎ ﻟﻦ ﯾﻔﺘﺮﻗﺎ ﺣّﺘﯽ ﯾﺮدا ﻋﻠّﯽ اﻟﺤﻮض ﻓﻘﺎل ﮐّﻠﻬﻢ ﻧﺸﻬﺪ اّن رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ذﻟﮏ‬‫ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﺳـﺮاﭘﺎ ﻫـﺪاﯾﺖ واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم در ﺑﯿﺎن ﻣﺎﺛﺮ و ﺳﻮاﺑﻖ ﺧﻮد ﮐﻪ ﻫﺮ ﯾﮑﯽ از ان دﻟﯿﻠﯽ‬‫ﺳﺎﻃﻊ و ﺑﺮﻫﺎﻧﯽ ﻻﻣﻊ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ و اﻓﻀﻠﯿﺖ و اﮐﺮﻣﯿﺖ آن ﺟﻨﺎﺑﺴﺖ دﻻﺋﻞ ﺑﯿﺸﻤﺎر و ﺣﺠﺞ ﮐﺜﯿﺮه ﻇﺎﻫﺮة اﻻﻋﺘﺒﺎر ﻋﺎﻟﯿﮥ اﻟﻤﻨﺎر ﮐﻪ‬‫ﻧﺼﻮص ﺻـﺮﯾﺤﻪ اﻣـﺎﻣﺖ ﺑﯽ ﻓﺼـﻞ و ﮐـﺎﺷﻒ ﻋﻮار ﺗﻠﺒﯿﺴﺎت ارﺑﺎب ﻫﺰﻟﺴﺖ ﻇﺎﻫﺮ و آﺷـﮑﺎر ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻄﻮري ﮐﻪ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﺣﺎﺿـﺮﯾﻦ ﮐﻪ از‬‫اﺟﻠﻪ اﺻـﺤﺎب ﺑﻮدﻧـﺪ ﻣﺠﺎل رد و اﻧﮑﺎر ﻧﺪﯾﺪﻧـﺪ و ﺑﺎﻋﺘﺮاف و اﻗﺮار آن ﮔﺮدﯾﺪﻧـﺪ و ﭘﯿـﺪاﺳﺖ ﮐﻪ در ﻃﯽ ﻫﻤﯿﻦ ﻧﺼﻮص زاﻫﺮه و ﺑﺮاﻫﯿﻦ‬‫ﺑﺎﻫﺮه آن ﺟﻨﺎب ارﺷﺎد ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻋﻠﯽ اﺧﯽ و وارﺛﯽ و وﺻﯿﯽ و وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﺑﯿـﺎن ﻓﺮﻣﻮده و دﻻـﻟﺖ ﻟﻔـﻆ اﺧﯽ ﺑﺮ ﻣﺴـﺎوات ﻣﻮﺟﺒﻪ اﻓﻀـﻠﯿﺖ و دﻻﻟﺖ ﻟﻔﻆ وارﺛﯽ و وﺻـﯿﯽ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ ﺑﯽ ﻓﺼﻞ آن ﺟﻨﺎب اﺣﺘﯿﺎج ﺑﯿﺎن‬‫ﻧﺪارد ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻗﺮﯾﻦ ﺟﻤﻠﻪ‬‫و وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﺳﻪ ﻟﻔﻆ ﺻـﺮﯾﺢ در اﻣﺎﻣﺖ آن ﺟﻨﺎب ﻋﻼوه ﺑﺮ ادﻟﻪ ﻣﺘﻘﺪﻣﻪ و ﻣﺘﺎﺧﺮه ﮐﻪ درﯾﻦ رواﯾﺖ ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪ و ﺑﺮ وﺻﺎﯾﺖ و ﺧﻼﻓﺖ آن ﺣﻀـﺮت‬‫ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ ﺻـﺮاﺣﺖ دﻻﻟﺖ دارد وارد ﺷـﺪه ﺑﺎﺷـﺪ ﻫﯿﭻ ﻋﺎﻗﻠﯽ دﻻﻟﺖ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ را ﺑﺮ ﻣﻌﻨﯽ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف ﻣﻨﻊ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ و در دل ﻫﯿﺞ؟؟؟‬‫ﻣﺘﺎﻣﻠﯽ ﺧﺎر ﺗﺸـﮑﯿﮏ و ارﺗﯿﺎب ﻧﻤﯽﺧﻠـﺪ ﻓﻠﻌﻤﺮي ﺑﻌـﺪ ذﻟﮏ اﻟﺒﯿﺎن اﻟﻮاﺿـﺢ و اﻟﺘﺒﯿﺎن اﻟﻼﺋﺢ ﻻ ﯾﻌﺘﺮي ﺷـﺒﻬﮥ و ﻻ رﯾﺐ ﻻﺣﺪ ﻣﻦ ارﺑﺎب‬‫اﻻﺣﻼم ﻓﯽ ﮐﻮن اﻟﻮﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻻوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف و اﻻﻣﺎم و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻓﺎﺿﻞ ﻗﻨﺪوزي ﺑﻠﺨﯽ از اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻨﻘﺪﯾﻨﺴﺖ‬‫در آﺧﺮ ﻧﺴـﺨﻪ ﻣﻄﺒﻮﻋﻪ ﯾﻨـﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﻣﺤﺎﻣـﺪ و ﻣﻔﺎﺧﺮش ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺴـﻄﻮرﺳﺖ ﻣﺆﻟﻒ اﻟﮑﺘﺎب ﻫﻮ اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﻌﺎﺑـﺪ اﻟﻮرع اﻟﺒﺎرع اﻟﺘﻘﯽ اﻟﺸـﯿﺦ‬‫ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺟﻪ ﮐﻼن اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﻘﻨﺪوزي اﻟﺒﻠﺨﯽ وﻟﺪ ﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 1220‬اﻟﻒ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و رﻗﯽ ﻣﺮاﻗﯽ اﻟﻌﻠﻮم و اﻵداب ﻓﯽ ﺑﻠﺦ و‬‫اﮐﻤﻞ اﻟﺘﺤﺼﯿﻞ ﺑﺒﺨﺎرا و ﻧﺎل اﻻﺟﺎزات ﻣﻦ اﻫﻠﻬﺎ و ﺳﺎﻓﺮ اﻟﯽ اﻟﺒﻼد اﻻﻓﻐﺎﻧّﯿﮥ و اﻟﻬﻨﺪﯾﮥ و ﺻﺎﺣﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪507 :‬‬‫ﮐﺒﺎر ﻣﺸﺎﯾـﺦ اﻟﻄﺮﯾﻘـﮥ و ﮐﻤﻞ ﻓﯽ ﻣﻘﺎﻣﺎت اﻟﺴـﻠﻮك و ﺗﻔﻘﻪ ﻓﯽ اﻟـﺪﯾﻦ ﻟﯿﻨـﺬر ﻗﻮﻣﻪ إذا رﺟﻊ إﻟﯿﻬﻢ ﻓﺮﺟﻊ اﻟﯽ ﻗﻨﺪوز و اﻗﺎم ﺑﻬﺎ زﻣﺎﻧﺎ ﯾﻨﺸـﺮ‬‫اﻟﻌﻠﻢ و اﻻـدب و ﺑﻨﯽ ﺑﻬـﺎ ﺟﺎﻣﻌﺎ و ﺧﺎﻧﻘﺎﻫﺎ و ﻣـﺪرﺳﺎ ﻓﺒـﺪا ﻟﻪ ان ﯾﻨﺼﺐ ﻫﻨﺎك اﻟﺨﻠﯿﻔـﮥ ﻣﺤﻤـﺪ ﺻـﻼح ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪ اﻻرﺷﺎد ﺧﻠﻔﺎ ﻋﻦ اﺧﯿﻪ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﯿﺮزا ﺧﻮاﺟﻪ اﺑﻦ ﻣﻮﻻﻧـﺎ ﺧﻮاﺟﻪ ﮐﻼن و ﻻﻣﺮ اﻟﺘـﺪرﯾﺲ اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻻﻓﻀﻞ داﻣﻼ ﻋﻮض إذ ﮐﺎن ﻗـﺪ ﺗﻤﺎﯾﺰ ﺑﯿﻦ ﺗﻼﻣﯿـﺬه و ﻧﺎل ﺷـﺮف‬‫اﻻﺟـﺎزة ﻣﻦ ﺟﺎﻧﺒﻪ اﻟﻌﺎﻟﯽ و أراد ان ﯾﺴﺎﻓﺮ اﻟﯽ ﺑﻼد اﻟﺮوم و ﯾﺮوم اﻟﺘﻮﻃﻦ ﻓﯽ ﺟﻮار ﺑﯿﺖ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤّﯽ اﻟﻘﯿﻮم ﻓﻬﺎﺟﺮ ﻣﻦ ﻗﻨـﺪوز ﻣﺴﺘﺼـﺤﺒﺎ ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺮﯾﺪﯾﻦ ﻧﺤﻮ ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ اﻧﻔﺎر ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻄﻠﺐ و اﻟـّﺴ ﻠﻮك و ﻧﺰل ﺑﻐﺪاد ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ اﻟﻒ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺗﺴـﻌﮥ و ﺳـﻨﯿﻦ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ اﻻﯾﺮان و اﮐﺮﻣﻪ‬‫اﻟﻮاﻟﯽ ﺑﺒﻐﺪاد و اﻋّﺰ اﺻـﺤﺎب اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و اﻟﻤﻌﺎرف ﻗﺪوﻣﻪ و اﺧﺬ ﮐﻞ ﻧﺼـﯿﺒﻪ ﻣﻦ ﻓﯿﻮض ﻋﻠﻮﻣﻪ و ﻧﻬﺾ ﻣﻦ ﺑﻐﺪاد ﻣﺘﻮّﺟﻬﺎ اﻟﯽ دار اﻟﺨﻼﻓﮥ‬‫اﻟﻌﻠﯿـﮥ و ﻓﯽ اﺛﻨﺎء اﻟﻄﺮﯾﻖ وﻗﻊ اﻟﻤﮑﺚ ﻓﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﺒﻼد ﻣﺜﻞ ﻣﻮﺻﻞ و دﯾﺎر ﺑﮑﺮ و ﺣﻠﺐ و ﻏﯿﺮﻫﺎ اﯾﺎﻣﺎ ﺣﺘﯽ وﺻﻞ اﻟﯽ ﻗﻮﻧـّﯿ ﮥ و اﻗﺎم ﺑﻬﺎ ﺛﻠﺚ‬‫ﺳﻨﯿﻦ و ﺳـﺘﮥ اﺷـﻬﺮ و اﺳـﺘﻨﺴﺦ ﻫﻨﺎك ﺑﻨﻔﺴﻪ اﻟﻔﺘﻮﺣﺎت اﻟﻤﮑﯿـﮥ و اﻟﻔﺼﻮص و اﻟﻨﺼﻮص ﻣﻦ اﻟﻨﺴﺦ اﻟﺘﯽ ﮐﺎﻧﺖ ﺑﺨﻂ ﻣﺆﻟﻔﻬﺎ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﺸـﯿﺦ‬‫اﻻﮐﺒﺮ ﺗﻐﻤـﺪه اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺮﺣﻤﺘﻪ اﻟﻮاﺳـﻌﮥ و ﻣﺤﻔﻮﻇـﮥ ﺑﺪار اﻟﮑﺘﺐ اﻟﮑﺎﺋﻨﮥ ﻓﯽ ﻣﻘﺒﺮة اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻗﺪس ﺳـﺮه و ﺧﺮج ﻣﻦ ﻗﻮﻧﯿﻪ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ اﻟﻒ و‬‫ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و ﻧﺰل ﺑﺪار اﻟﺨﻼﻓﮥ اﻟﻌﻠﯿﮥ و ﻧﺎل اﻻﻟﻄﺎف و اﻟﻌﻮاﻃﻒ اﻟﺴـﻨﯿﮥ ﻣﻦ اﻟﺤﻀـﺮة اﻟﻌﻠﯿﮥ اﻟﺴـﻠﻄﺎﻧﯿﮥ و ﺑﯿﻨﻤﺎ ﻫﻮ ﻣﺘﻬﯿﺊ ﻟﻠﻌﺰﯾﻤﮥ اﻟﯽ‬‫ﺟﻮار ﺑﯿﺖ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺮام اﻗﺘﻀﺖ اﻻﺳـﺒﺎب اﻟﻐﯿﺒّﯿﮥ ﺗﺎﺧﯿﺮ اﻟﻌﺰﯾﻤﮥ ﻓﺘﻮّﺟﻪ ﻣﻦ ﺟﺎﻧﺐ اﻟﺴـﻠﻄﻨﮥ اﻟﺴـﻨﯿﮥ اﻟﻌﻈﻤﯽ ﻣﺸﯿﺨﮥ ﺗﮑﯿﮥ اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺮاد ﻟا ﻨﺠﺎري‬‫اﻟﮑﺎﺋﻨﮥ ﻓﯽ ﺧﺎرج اﻟﺒﺎب اﻻدرﺗﻪ اﻟﯽ ﺟﻨﺎﺑﻪ و اﺷـﺘﻐﻞ ﺑﺎﻟﻘﯿﺎم ﺑﺎﻣﺮ ارﺷﺎد اﻟﻤﺴﺘﺮﺷﺪﯾﻦ و ﻧﺸـﺮ ﻋﻠﻢ اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻟﻠﻄﺎﻟﺒﯿﻦ و ﻓﯽ ﺧﻼل‬‫ﺗﻠﮏ اﻻﺣﻮال ﮐﺎن ﻻ ﯾﺘﺨﻠﻒ ﻣﻦ ﺗﺎﻟﯿﻒ اﻟﮑﺘﺐ و اﻟّﺮﺳﺎﺋﻞ اﻟﺘﯽ ﻣﻨﻬﺎ ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮّدة اﻟﺠﺎﻣﻌـﮥ ﻟﻤﻨﺎﻗﺐ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ ﻧﺒﯿﻨﺎ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫ﺣﯿﺚ ﺟﻤﻌﻪ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺐ اﻟﻤﻌﺘﺒﺮة اﻟﻤﺸـﻬﻮرة و اﻟﻌﻤﺪة ﻣﻨﻬﺎ اﻟﺼـﺤﺎح اﻟﺴـﺘﮥ اﻟﺘﯽ ﻻ ﺧﻼف ﻓﯽ ﺻـﺤﺒﺘﻬﺎ ﺑﯿﻦ اﻫﻞ اﻟﺴـﻨﮥ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 309‬از ‪359‬‬‫اﻟﺠﻤﺎﻋﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ و ﻣﺎ ﻻن ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اﻟﺼﺤﺎح ﻓﻬﻮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪508 :‬‬‫اﯾﻀﺎ ﻣّﻤﺎ ﻻ ﯾﻤﮑﻦ اﻟﻘﺪح و اﻟﺘﻌّﺮض ﻓﯿﻬﺎ ﺣﯿﺚ ﻫﯽ ﻣﻌﺎﺿﺪة ﺑﻤﺤﮑﻤﺎت اﻻﯾﺎت و ﺻـﺤﺎح اﻟﺮواﯾﺎت ﻏﯿﺮ ﻣﺨﺎﻟﻔﮥ ﻟﻀـﺮورﯾﺎت ﻣﻦ اﻟﺪﯾﻦ و‬‫ﻟﯿﺲ ﻻﻧﮑﺎرﻫﺎ ﻃﺮﯾﻖ ﻻﺣﺪ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺛﻢ اﻧﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻋﻠﻤﻨﺎ ان اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﻤﺸﺎر إﻟﯿﻪ ﻫﻮ ﻣﻦ اﻟّﺴﺎدات اﻟﺤﺴـﯿﻨﯿﮥ و ﻣﻦ اﺟّﻠﮥ اﻟﻤﺸﺎﯾﺦ اﻟﮑﺮام و‬‫ﻣﻦ ﺟﻤﻠـﮥ اﻟﻔﻀـﻼء و اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ و ﻓﯿﻤﺎ ﮐﺘﺐ إﻟﯿﻨﺎ وﻟـﺪه اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺧﻠﯿﻔﺘﻪ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟﺴـﯿﺪ ﻋﺒـﺪ اﻟﻘﺎدر اﻓﻨـﺪي اّن واﻟﺪه رﺣﻤﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎن ﺣﻨﻔﯽ‬‫اﻟﻤـﺬﻫﺐ ﻧﻘﺸـﺒﻨﺪي اﻟﻤﻐﺮب و ﻻ ﻧﻌﺘﻘﺪ ﻓﯽ ﺣﻘﻪ اﻻ ﻣﺎ ﻋﻠﻤﻨﺎ ﺗﻮﻓﯽ اﻟﻤﺆﻟﻒ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ دار اﻟﺨﻼﻓﮥ ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ اﻟﻒ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ و ﺳـﺒﻌﯿﻦ و‬‫دﻓﻦ ﻓﯽ ﻣﻘﺒﺮﺗﻪ اﻟﻤﺨﺼﻮﺻﮥ ﻓﯽ اﻟﺨﺎﻧﻘﺎه اﻟﻤﺮادﯾﮥ اﺳـﺒﻞ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﺷﺂﺑﯿﺐ رﺣﻤﺘﻪ و ﺣﺸـﺮه ﻣﻊ ﻣﻦ اﺣّﺒﻪ ﺑﻤﺤﻤﺪ و اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ اﻟﻄﺎﻫﺮﯾﻦ ﺳﻼم‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﺟﻤﻌﯿﻦ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﺷـﯿﺦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن در ﺻـﺪر ﮐﺘـﺎب ﯾﻨـﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة اﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت ﺑﻠﯿﻐﻪ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﮐﻪ از ان ﻧﻬﺎﯾﺖ اﻋﺘﻤﺎد و‬‫اﻋﺘﺒـﺎر ﻣﺮوﯾـﺎت آن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ اﻣﺎ ﺑﻌـﺪ ﻓﺎّن اﻟﱠﻠﻪ ﺗﺒﺎرك و ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻗﺎل ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻟﺤﺒﯿﺒﻪ ﻗُْﻞ ﻻ َأْﺳـ َﺌﻠُُﮑْﻢ َﻋَﻠﯿِْﻪ َأْﺟﺮًا ِإﻟﱠﺎ اﻟ َْﻤَﻮﱠدَة ﻓِﯽ اﻟ ُْﻘْﺮﺑﯽ َو َﻣْﻦ‬‫َﯾْﻘَﺘِﺮْف َﺣَﺴَﻨًﮥ َﻧِﺰْد ﻟَُﻪ ﻓِﯿﻬﺎ ُﺣْﺴﻨًﺎ ِإﱠن اﻟﱠﻠَﻪ َﻏُﻔﻮٌر َﺷُﮑﻮٌر‬‫و ﻗﺎل ﺟﻞ ﺟﻼﻟﻪ و ﺗﻌﺎﻟﺖ آﻻؤه ِإﱠﻧﻤﺎ ﯾُِﺮﯾُﺪ اﻟﱠﻠُﻪ ﻟ ِﯿُْﺬِﻫَﺐ َﻋﻨُْﮑُﻢ اﻟﱢﺮْﺟَﺲ َأْﻫَﻞ اﻟ َْﺒﯿِْﺖ َو ﯾَُﻄﱢﻬَﺮُﮐْﻢ َﺗْﻄِﻬﯿﺮًا‬‫اوﺟﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻮّدة ﻗﺮﺑﯽ ﻧﺒّﯿﻪ و اﻫـﻞ ﺑﯿﺖ ﻧﺒﯿﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ و اﻧﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ أراد ﺗﻄﻬﯿﺮﻫﻢ ﻋﻦ اﻟﺮﺟﺲ ﺗﻄﻬﯿﺮا‬‫ﮐﺎﻣﻼـ ﻻـﻧﻪ اﺑﺘـﺪأ ﺑﮑﻠﻤـﮥ اﻧﻤـﺎ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ ﻣﻔﯿـﺪة ﻻﻧﺤﺼـﺎر ارادﺗﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺗﻄﻬﯿﺮﻫﻢ و اﮐـّﺪ ﺑﺎﻟﻤﻔﻌﻮل اﻟﻤﻄﻠﻖ و ﻟﻤﺎ ﮐﺎﻧﺖ ﻣﻮّدﺗﻬﻢ ﻋﻠﯽ‬‫ﻃﺮﯾﻖ اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ و اﻟﺒﺼـﯿﺮة ﻣﻮﻗﻮﻓـﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻓﻀﺎﺋﻠﻬﻢ و ﻣﻨﺎﻗﺒﻬﻢ و ﻫﯽ ﻣﻮﻗﻮﻓﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﮐﺘﺐ اﻟﺘﻔﺎﺳـﯿﺮ و اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ اﻟﻤﻌﺘﻤﺪ‬‫ﺑﯿـﻦ اﻫـﻞ اﻟﺴـﻨﮥ و اﻟﺠﻤﺎﻋـﮥ و ﻫﯽ اﻟﮑﺘـﺐ اﻟـّﺼ ﺤﺎح اﻟﺴـﺘﮥ ﻣـﻦ اﻟﺒﺨـﺎري و ﻣﺴـﻠﻢ و اﻟّﻨﺴـﺎﺋﯽ و اﻟﺘﺮﻣـﺬي و أﺑﯽ داود ﺑﺎﺗﻔـﺎق اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ‬‫اﻟﻤﺘﺄّﺧﺮﯾﻦ و اّﻣﺎ اﻟّﺴﺎدس ﻣﻦ اﻟّﺼﺤﺎح ﻓﺎﺑﻦ ﻣﺎﺟﮥ او اﻟّﺪارﻣﯽ او اﻟﻤﻮﻃﺎ ﺑﺎﻻﺧﺘﻼف ﻓﺠﻤﻊ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ و اﻟﻔﻮﻫﺎ ﮐﺘﺒﺎ‬‫ﻣﻔﺮدة ﻣﻨﻬﻢ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و ﺳّﻤﯿﺎه اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ و ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻻﺻﻔﻬﺎﻧﯽ و ﺳّﻤﺎه ﺑﻨﺰول اﻟﻘﺮآن ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ و‬‫ﻣﻨﻬﻢ اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﺠﻮﯾﻨﯽ اﻟﺤﻤﻮﯾﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻟﺨﺮاﺳﺎﻧﯽ و ﺳﻤﺎه ﻓﺮاﺋﺪ اﻟﺴﻤﻄﯿﻦ ﻓﯽ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻟﻤﺮﺗﻀﯽ و اﻟﺰﻫﺮاء و اﻟﺴﺒﻄﯿﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪509 :‬‬‫و ﻣﻨﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟـﺪارﻗﻄﻨﯽ ﺳـّﻤﺎه ﻣﺴـﻨﺪ ﻓﺎﻃﻤﮥ و ﻣﻨﻬﻢ اﺑﻮ اﻟﻤﺆّﯾﺪ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﺧﻄﺐ ﺧﻄﺒﺎء ﺧﻮارزم اﻟﺤﻨﻔﯽ ﺳـّﻤﺎه ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻫﻞ‬‫اﻟﺒﯿﺖ و ﻣﻨﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺨﻄﯿﺐ اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻤﻐﺎزﻟﯽ ﺳـّﻤﺎه اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ رﺣﻤﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ و ﻫﺆﻻء اﺧﺬوا اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻋﻦ‬‫ﻣﺸـﺎﯾﺨﻬﻢ ﺑﺎﻟـّﺴ ﯿﺎﺣﮥ و اﻻﺳـﻔﺎر و ﺑﺎﻟﺠـّﺪ و اﻟﺠﻬـﺪ ﻓﯽ ﻃﻠﺐ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻣﻦ اﻫـﻞ اﻟﻘﺮي و اﻻﻣﺼـﺎر ﻓﮑﺘﺒﻮا ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻬﻢ اﺳـﻨﺎد اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﯽ‬‫اﻟـّﺼ ﺤﺎﺑﯽ اﻟّﺴﺎﻣﻊ اﻟﺮاوي ﺑﻘﻮﻟﻬﻢ ﺣﺪﺛﻨﺎ و اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻓﻼن ﻣﺜﻞ اﺻﺤﺎب اﻟّﺼﺤﺎح اﻟﺴّﺘﮥ و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ﺟﻤﻊ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب ﻣﻔﺮد و‬‫ﺳّﻤـ ﺎه اﻟﻤﻨـﺎﻗﺐ و ﻟﮑـﻦ ﻟـﻢ ﯾﻈﻬﺮ اﺳـﻢ اﻟﻤﻮﻟّـﻒ و ﻣﻨﻬـﻢ ﻣﻦ ﺟﻤﻌﻬـﺎ و ﮐﺘﺐ ﻓﯿﻬـﺎ ﮐﺘﺎﺑـﺎ ﻣﻔﺮدا آﺧـﺬا ﻋﻦ ﮐﺘﺐ اﻟﻤﻔـّﺴ ﺮﯾﻦ و اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ‬‫اﻟﻤﺘﻘـﺪﻣﯿﻦ ﮐﺼﺎﺣﺐ ﺟﻮاﻫﺮ اﻟﻌﻘـﺪﯾﻦ و ﻫﻮ اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟﻌّﻠﺎﻣـﮥ اﻟّﺴـ ﻤﻬﻮدي اﻟﻤﺼـﺮي رﻓﻊ اﻟﱠﻠﻪ درﺟﺎﺗﻪ و وﻫﺐ ﻟﻨﺎ ﺑﺮﮐﺎﺗﻪ و ﺻﺎﺣﺐ ذﺧﺎﺋﺮ‬‫اﻟﻌﻘﺒﯽ و ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻮدة اﻟﻘﺮﺑﯽ و ﻫﻮ ﺟﺎﻣﻊ اﻻﻧﺴﺎب اﻟﺜﻠﺜﮥ ﻣﯿﺮ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺷﻬﺎب اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﻗﺪس اﻟﱠﻠﻪ ﺳّﺮه و وﻫﺐ ﻟﻨﺎ ﺑﺮﮐﺎﺗﻪ و ﻓﺘﻮﺣﻪ و‬‫ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ذﮐﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻫﻢ ﻓﯽ ﮐﺘﺒﻬﻢ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اﻓﺮاد ﮐﺘﺎب ﻟﻬﺎ ﮐﺼﺎﺣﺐ اﻟﺼﻮاﻋﻖ اﻟﻤﺤﺮﻗـﮥ و ﻫﻮ اﻟﻤﺤﺪث اﻟﻔﺎﺿﻞ اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻟﺸـﯿﺦ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ‬‫اﻟﻬﯿﺘﻤﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ اﻟﺜﻘﮥ و اﻟﻤﻌﺘﻤﺪ ﺑﯿﻦ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﺸﺎﻓﻌﯿﮥ و ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺘﺎب اﻻﺻﺎﺑﮥ و ﻫﻮ اﻟﺸﯿﺦ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻟﻌﺴﻘﻼﻧﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ رﺣﻤﻬﻤﺎ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ و ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺘﺎب ﺟﻤﻊ اﻟﻔﻮاﺋـﺪ اﻟّـﺬي ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﮑﺘﺎﺑﯿﻦ اﻟﮑﺒﯿﺮﯾﻦ اﺣـﺪﻫﻤﺎ ﺟﺎﻣﻊ اﻻﺻﻮل اﻟّـﺬي ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟـّﺼ ﺤﺎح‬‫اﻟّﺴـ ّﺘﮥ ﻟﻠﺸـﯿﺦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻣﺠﺪ اﻟّﺪﯾﻦ أﺑﯽ اﻟّﺴﻌﺎدات اﻟﻤﺒﺎرك ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻻﺛﯿﺮ اﻟﺠﺰري اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ و ﺛﺎﻧﯿﻬﻤﺎ ﮐﺘﺎب ﻣﺠﻤﻊ اﻟّﺰواﺋﺪ ﻟﻠﺤﺎﻓﻆ ﻧﻮر‬‫اﻟـّﺪﯾﻦ أﺑﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن اﻟﻬﯿﺜﻤﯽ ﺟﻤﻊ ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻣﺴـﻨﺪ اﻻﻣﺎم اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ و أﺑﯽ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ و أﺑﯽ ﺑﮑﺮ‬‫اﻟﺒّﺰار و ﻣﻌﺎﺟﻢ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ اﻟﺜﻠﺜﮥ و ﺻﺎﺣﺐ ﮐﻨﻮز اﻟّﺪﻗﺎﺋﻖ و ﻫﻮ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟّﺮءوف اﻟﻤﻨﺎوي اﻟﻤﺼﺮي و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﺼﻐﯿﺮ و ﻫﻮ اﻟﺸﯿﺦ‬‫ﺟﻼـل اﻟـﺪﯾﻦ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ اﻟﻤﺼـﺮي و ﻣﻨﻬﻢ ﻣﻦ ﺟﻤـﻊ اﻻﺣـﺎدﯾﺚ اﻟـﻮاردة ﻓﯽ ﻗﯿـﺎم اﻟﻘـﺎﺋﻢ اﻟﻤﻬـﺪي ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﻟـّﺴ ﻼم ﮐﻌﻠّﯽ اﻟﻘـﺎري‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 310‬از ‪359‬‬‫اﻟﺨﺮاﺳﺎﻧﯽ اﻟﻬﺮوي و ﻏﯿﺮه ﻓﺎﻟﻤﻮﻟّﻒ اﻟﻔﻘﯿﺮ اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤّﻨﺎن ﺳﻠﯿﻤﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪510 :‬‬‫ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺨـﻮاﺟﻪ ﮐﻼـن اﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﻣﻌﺮوف اﻟﻤﺸـﺘﻬﺮ ﺑﺒﺎﺑـﺎ ﺧﻮاﺟﻪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﻣﻌﺮوف ﺑﻦ اﻟﺸـﯿﺦ اﻟـّﺴ ّﯿﺪ ﺗﺮﺳﻮن‬‫اﻟﺒـﺎﻗﯽ اﻟﺤﺴـﯿﻨﯽ اﻟﺒﻠﺨﯽ اﻟﻘﻨـﺪوزي ﻏﻔﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﻟﯽ و ﻟﻬﻢ و ﻵﺑﺎﺋﻬﻢ و اّﻣﻬﺎﺗﻬﻢ و ﻟﻤﻦ وﻟـﺪوا ﺑﻠﻄﻔﻪ و ﻣّﻨﻪ اﻟّﻒ ﻫـﺬا اﻟﮑﺘﺎب آﺧـﺬا ﻣﻦ ﮐﺘﺐ‬‫ﻫﺆﻻء اﻟﻤﺬﮐﻮرﯾﻦ و ﻣﻦ ﮐﺘﺐ ﻋﻠﻤﺎء اﻟﺤﺮوف ﻣﻠّﺤﺎ اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﺴـﺘﻌﯿﺬا ﺑﻪ ﻣﻦ اﻟﺘﻌّﺼﺐ و اﻟﺠﻬﻞ اﻟﻤﺮّﮐﺐ و ﮐﺘﻢ اﻟﺤﻖ و اﻧﮑﺎر اﻟّﺼﺪق و‬‫اﻇﻬـﺎر اﻟﺒﺎﻃـﻞ و ﻗﺒﻮل ﻣﺎ ﻻ ﻃﺎﺋﻞ ﺗﺤﺘﻪ و ﺳﺎﺋﻼ ﻣﺘﻀـّﺮﻋﺎ ﻣﻠﺘﺠﺌﺎ اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻬﺎدي ان ﯾﻠﻬﻤﻨﺎ اﻟﺤﻖ و اﻟـّﺼ ﺪق و ﯾﻬﺐ ﻟﻨﺎ اﻟﺒﺼـﯿﺮة و ﻟا ّﺮﺷـﺪ و‬‫ﯾﻬـﺪﯾﻨﺎ ﺻـﺮاﻃﻪ اﻟﻤﺴـﺘﻘﯿﻢ ﺑﻔﻀـﻠﻪ اﻟﻌﻈﯿﻢ و ﻣّﻨﻪ اﻟﻌﻤﯿﻢ اﻟّﻠﻬﻢ ارﻧﺎ اﻟﺤﻖ ﺣﻘﺎ و ارزﻗﻨﺎ اﺗﺒﺎﻋﻪ و ارﻧﺎ اﻟﺒﺎﻃﻞ ﺑﺎﻃﻼ و ارزﻗﻨﺎ اﺟﺘﻨﺎﺑﻪ ﯾﺎ ﻣﺠﯿﺐ ﯾﺎ‬‫ﻗﺮﯾﺐ اﻣﯿﻦ ﯾﺎ رّب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺑﻌّﺰ ذاﺗﮏ و ﺟﻤﯿﻞ ﺻـﻔﺎﺗﮏ و ﺑﺎﺳﻤﮏ اﻻﻋﻈﻢ و رﺳﻮﻟﮏ اﻻﮐﺮم ﺳّﯿﺪﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ اﻟﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ و ﺳـّﻤﺎه ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮّدة ﻟـﺬوي اﻟﻘﺮﺑﯽ و ﻫﻮ اﻫﻞ اﻟﻌﺒﺎء و وﺳﺎﺋﻞ اﻟﺴـﻌﺎدة اﻟﻌﻈﻤﯽ و ﻣﻌﺎدن اﻟﺒﺮﮐﺎت اﻟﮑﺒﺮي ﻃﻠﺒﺎ ﻟﺮﺿﺎء اﻟﱠﻠﻪ و ﺷـﻔﺎﻋﮥ‬‫رﺳﻮﻟﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺷﻔﺎﻋﮥ اﻫﻞ ﺑﯿﺘﻪ و ﻟﯿﮑﻮن ﻣﻌﻬﻢ ﻓﯽ ﺟﻨﺎت ﻋﺪن‬‫ﺑﺤﺪﯾﺚ اﻟﻤﺮء ﻣﻊ ﻣﻦ اﺣّﺐ‬‫ﻓﺎﻟّﻠﻪ ﺗﺒﺎرك و ﺗﻌﺎﻟﯽ اﮐﺮم اﻟﻤﺴﺌﻮﻟﯿﻦ و اﺟﻮد اﻟﺠﻮادﯾﻦ و ارﺣﻢ اﻟّﺮاﺣﻤﯿﻦ و ﻫﻮ ﺣﺴﺒﻨﺎ َو ﻧِْﻌَﻢ اﻟ َْﻮِﮐﯿُﻞ‬‫ﻧِْﻌَﻢ اﻟ َْﻤْﻮﻟﯽ َو ﻧِْﻌَﻢ اﻟﱠﻨِﺼﯿُﺮ*‬‫‪ -12‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻔﺮﻣﻮده ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ »وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻌﺪي«‬‫وﺟﻪ دوازدﻫﻢ آﻧﮑﻪ اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﻧﺒﺎﻧﯽ ﻣﻬـّﺬب اﻻﺋﻤـﮥ اﺑﻮ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ إﺟﺎزة ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺒّﺰاز ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ‬‫اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻫﻼل ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮو اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﯽ‬‫اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ اﻟﺠّﺰار ﻣﻦ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻗﺎل ﺣـﺪﺛﻨﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻬﺎﺷـﻤﯽ ﻗﺎل ﺣـﺪﺛﻨﺎ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ أﺑﺎن ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻣﺮﯾﻢ ﻋﻦ‬‫ﺛﻮر ﺑﻦ أﺑﯽ ﻓﺎﺧﺘـﮥ ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻟﯿﻠﯽ ﻗـﺎل ﻗﺎل أﺑﯽ دﻓﻊ اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟّﺮاﯾـﮥ ﯾﻮم ﺧﯿﺒﺮ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﻓﻔﺘﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اوﻗﻔﻪ ﯾﻮم ﻏﺪﯾﺮ ﺧّﻢ ﻓﺎﻋﻠﻢ اﻟّﻨﺎس اﻧﻪ ﻣﻮﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ‬‫و ﻗﺎل ﺻﻠﯽ ﻟا ﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻧﺖ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﮏ‬‫و ﻗﺎل ﺗﻘﺎﺗﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺎوﯾﻞ ﮐﻤﺎ ﻗﺎﺗﻠﺖ ﻋﻠﯽ اﻟّﺘﻨﺰﯾﻞ و‬‫ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ ﻣّﻨﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪511 :‬‬‫ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ ﺳﻠﻢ ﻟﻤﻦ ﺳﺎﻟﻤﮏ و ﺣﺮب ﻟﻤﻦ ﺣﺎرﺑﮏ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ اﻟﻌﺮوة اﻟﻮﺛﻘﯽ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ ﺗﺒﯿﻦ ﻣﺎ اﺷﺘﺒﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ اﻣﺎم ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ و وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ اﻟﺬي اﻧﺰل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯿﻪ و اذان ﻣﻦ اﻟﱠﻠﻪ و رﺳﻮﻟﻪ اﻟﯽ اﻟّﻨﺎس ﯾﻮم اﻟﺤﺞ اﻻﮐﺒﺮ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ اﻻﺧﺬ ﺑﺴّﻨﺘﯽ و اﻟﺬات ﻋﻦ ﻣّﻠﺘﯽ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ اّول ﻣﻦ ﯾﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 311‬از ‪359‬‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ ﻋﻨﺪ اﻟﺤﻮض و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺎ اّول ﻣﻦ ﯾﺪﺧﻞ اﻟﺠﻨﮥ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ ﺗﺪﺧﻞ اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴﯿﻦ و ﻓﺎﻃﻤﮥ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ ان اﻟﱠﻠﻪ اﻣﺮﻧﯽ ﺑﺎن اﻗﻮم ﺑﻔﻀﻠﮏ ﻓﻘﻤﺖ ﺑﻪ ﻓﯽ اﻟّﻨﺎس و ﺑّﻠﻐﺘﻬﻢ ﻣﺎ اﻣﺮﻧﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺘﺒﻠﯿﻐﻪ‬‫و ﻗﺎل ﻟﻪ اﺗّﻖ اﻟﻀﻐﺎﺋﻦ اﻟّﺘﯽ ﻓﯽ ﺻﺪور ﻣﻦ ﻻ ﯾﻈﻬﺮﻫﺎ اﻻ ﺑﻌﺪ ﻣﻮﺗﯽ اوﻟﺌﮏ ﯾﻠﻌﻨﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ و ﯾﻠﻌﻨﻬﻢ اﻟّﻠﺎﻋﻨﻮن‬‫اﻟﺦ و ﺷﯿﺦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﻗﻨﺪوزي ﺑﻠﺨﯽ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﺧﻄﺐ ﺧﻄﺒﺎء اﻟﺨﻮارزم ﺑﺴـﻨﺪه ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻟﯿﻠﯽ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻗﺎل دﻓﻊ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻟّﺮاﯾﮥ‬‫ﯾﻮم ﺧﯿﺒﺮ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﻔﺘـﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﯿـﺪه ﺛﻢ ﻓﯽ ﻏـﺪﯾﺮ ﺧّﻢ اﻋﻠﻢ اﻟﻨﺎس اﻧﻪ ﻣﻮﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨـﮥ و ﻗﺎل ﻟﻪ اﻧﺖ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﮏ و اﻧﺖ ﺗﻘﺎﺗﻞ‬‫ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺎوﯾـﻞ ﮐﻤﺎ ﻗﺎﺗﻠﺖ ﻋﻠﯽ اﻟّﺘﻨﺰﯾﻞ و اﻧﺖ ﻣّﻨﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟـﮥ ﻫﺎرون ﻣﻦ ﻣﻮﺳـﯽ و اﻧﺎ ﺳـﻠﻢ ﻟﻤﻦ ﺳﺎﻟﻤﮏ و ﺣﺮب ﻟﻤﻦ ﺣﺎرﺑﮏ و اﻧﺖ اﻟﻌﺮوة‬‫اﻟﻮﺛﻘﯽ و اﻧﺖ ﺗﺒﯿﻦ ﻣـﺎ اﺷـﺘﺒﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪي و اﻧﺖ اﻣـﺎم و وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨـﮥ ﺑﻌـﺪي و اﻧﺖ اﻟّـﺬي اﻧﺰل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯿﻪ و اذان ﻣﻦ اﻟﱠﻠﻪ و‬‫رﺳﻮﻟﻪ اﻟﯽ اﻟّﻨﺎس ﯾﻮم اﻟﺤـﺞ اﻻﮐﺒﺮ و اﻧﺖ اﻻﺧـﺬ ﺑﺴـﻨﺘﯽ و ذاّب اﻟﺒـﺪع ﻋﻦ ﻣّﻠﺘﯽ و اﻧﺎ اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ اﻻرض ﻋﻨﻪ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ ﻓﯽ اﻟﺠّﻨﮥ و‬‫اّول ﻣﻦ ﯾﺪﺧﻠﻬﺎ اﻧﺎ و اﻧﺖ و اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺤﺴـﯿﻦ و ﻓﺎﻃﻤﮥ و ان اﻟﱠﻠﻪ اوﺣﯽ اﻟّﯽ ان اﺧﺒﺮ ﺑﻔﻀـﻠﮏ ﻓﻘﻤﺖ ﺑﻪ ﺑﯿﻦ اﻟﻨﺎس و ﺑﻠﻐﻨﻬﻢ ﻣﺎ اﻣﺮﻧﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﺘﺒﻠﯿﻐﻪ و ذﻟﮏ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱠﺮُﺳﻮُل ﺑَﱢﻠْﻎ ﻣﺎ ُأﻧ ِْﺰَل ِإﻟَﯿَْﮏ ﻣِْﻦ َرﺑﱢَﮏ‬‫اﻟﯽ آﺧﺮ اﻵﯾﮥ ﺛﻢ ﻗﺎل ﯾﺎ ﻋﻠﯽ اﺗﻖ اﻟﻀﻐﺎﺋﻦ اﻟﺘﯽ ﻓﯽ ﺻﺪور ﻣﻦ ﻻ ﯾﻈﻬﺮﻫﺎ اﻻ ﺑﻌﺪ ﻣﻮﺗﯽ اوﻟﺌﮏ ﯾﻠﻌﻨﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ و ﯾﻠﻌﻨﻬﻢ اﻟﻠّﺎﻋﻨﻮن اﻟﺦ‬‫ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﺳـﺮاﭘﺎ ﻫـﺪاﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﻮ ﻟﯿﻠﯽ ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﻗﺼﻪ ﻓﺘﺢ ﺧﯿﺒﺮ و ﺑﯿﺎن ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﺧﻢ و ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻨﺰﻟﺖ ﮐﻪ دﻻﻟﺖ اﯾﻦ ﻫﺮ‬‫دو ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ و وﺻﺎﯾﺖ و ﺧﻼﻓﺖ و وﺟﻮب اﻃﺎﻋﺖ و اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪512 :‬‬‫ﻗﻄﻌﯽ و ﯾﻘﯿﻨﯿﺴﺖ ﮐﻤﺎ ﺑّﯿﻨﺎ ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ اﻟﻐـﺪﯾﺮ و اﻟﻤﻨﺰﻟـﮥ و دﯾﮕﺮ ارﺷﺎدات ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ در ﺣﻖ ﺟﻨﺎب‬‫اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﮐﻪ ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ وﺿﻮح و ﻇﻬﻮر ﻣﺜﺒﺖ اﻓﻀﻠﯿﺖ آن ﺣﻀﺮت ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮدن آن ﺟﻨﺎب در ﺣﻖ اﻧﺤﻀﺮت‬‫اﻧﺖ اﻣﺎم و وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي‬‫ﺑﯿـﺎن ﻧﻤﻮده و ﺑﻌـﺪ اﯾﻦ ارﺷـﺎد ﺑﺎﺳـﺪادﻫﻢ دﯾﮕﺮ ﮐﻠﻤـﺎت ﺑﻼـﻏﺖ آﯾـﺎت آن ﺟﻨـﺎب ﮐﻪ ﻫﺮ ﯾﮑﯽ از ان ﺑﺮاي اﺛﺒـﺎت اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﮐﺎﻓﯽ و واﻓﯽ ﺳﺖ ﭘﺲ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ از ﻣﻌﻨﺎي ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﺮ ﺻﺮف ﮐﺮده ﺑﻤﻌﻨﺎي دﯾﮕﺮ ﺗﻮان ﮔﺮﻓﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬‫ﻟﻔﻆ اﻣﺎم ﺑﺼﺮاﺣﺖ ﺗﻤﺎم ﺑﺮ ﻣﻄﻠﻮب اﻫﻞ ﺣﻖ ﮐﺮام ﮐﻪ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﺎﺷﺪ دﻻﻟﺖ دارد ﻫﻤﭽﻨﺎن ﻟﻔﻆ‬‫وﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ﻟﻔﻆ اﻣﺎم ﻣﻘﺘﺮﻧﺎ وارد ﺷﺪه ﻧﯿﺰ ﺑﻤﻌﻨﯽ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼﺮف و واﺟﺐ اﻻﻃﺎﻋﮥ ﺑﺎﺷﺪ‬‫‪ -13‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺤﺪﯾﺚ »أﻧﺖ اﻣﺎم ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﻪ«‬‫وﺟﻪ ﺳـﯿﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﻮر اﻟﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺸـﻬﻮر ﺑﻤﯿﺮ ﻣﻠّﺎ ﺑﻦ ﺳﺎﻻر ﺑﺪﺧﺸـﯽ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺳﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯽ در ﺧﻼﺻﮥ اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﮔﻔﺘﻪ أي دوﺳﺖ‬‫ﺑـﺪاﻧﮑﻪ ﺣّﺐ ﻣﺠﺎزي آن ﺑﺎﺷـﺪ ﯾﮏ ﻧﻘﻄﻪ ﺳﻮادﯾﻪ در ﻧﻘﻄﻪ ﺳﻮادﯾﻪ دﯾﮕﺮ اﻧﺒﺴﺎط ﯾﺎﺑـﺪ ﻣﻘﻮي ﻇﻠﻤﺖ ﻫﻤﺪﯾﮕﺮ ﺷﻮﻧﺪ و ﻣﻨﺸﺄ ﺣّﺐ ﻣﺠﺎزي‬‫ﻧﻔﺲ و رأي اﺳﺖ و ﺑﻐﺾ ﻣﺠـﺎزي آن ﺑﻮد ﮐﻪ ﯾﮑﯽ ازﯾﻦ دو ﻧﻘﻄﻪ از ﻧﻘﻄﻪ دﯾﮕﺮ اﻧﻘﺒـﺎض ﯾﺎﺑـﺪ و ﻋﻼـﻗﻪ از ﻣﯿـﺎن دو ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻨﻘﻄﻊ ﮔﺮدد‬‫ﻧﻌﻮذ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻟﻬﻮي و ﺣﺐ ﺣﻘﯿﻘﯽ آن ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﯾﮏ ﻧﻘﻄﻪ ﺑﯿﺎﺿﯿﻪ در ﻧﻘﻄﻪ ﺑﯿﺎﺿﯿﻪ دﯾﮕﺮ ﻣﻨﺒﺴﻂ ﮔﺮدد و ﻣﻤﺪ ﻧﻮر ﻫﻤﺪﯾﮕﺮ ﺷﻮﻧﺪ‬‫و ﻣﻨﺸـﺄ اﯾﻦ ﺣّﺐ ﺣﻘﯿﻘﯽ ﻗﻠﺐ و روﺣﺴﺖ و ﺑﻐﺾ ﺣﻘﯿﻘﯽ آن ﺑﻮد ﮐﻪ ﯾﮑﯽ ازﯾﻦ دو ﻧﻘﻄﻪ از ﻧﻘﻄﻪ دﯾﮕﺮ ﻣﻨﻘﺒﺾ ﺷﻮد و ﺗﻘـﺎﻃﻊ در ﻣﯿـﺎن‬‫ﺣﺎﺻﻞ آﯾـﺪ ﻧﻌﻮذ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻟﻌﻤﯽ و ﺣّﺐ و ﺑﻐﺾ ﮐﻪ از وﺟﻬﯽ ﻣﺠﺎزي ﺑﻮد و از وﺟﻬﯽ ﺣﻘﯿﻘﯽ ﺑﺎﺷﺪ از ﻣﯿﺎن ﻧﻘﻄﻪ ﺳﻮادﯾﻪ و ﻧﻘﻄﻪ‬‫ﺑﯿﺎﺿـﯿﻪ وﺟﻮد ﮔﯿﺮد ﻻ ﺟﺮم ﻣﺤّﺒﺖ و ﺗﻌﻈﯿﻢ ﺳﺎدات واﺟﺐ ﺑﺎﺷـﺪ و ﻟﮑﻦ اﻧﻘﯿﺎد اﯾﺸﺎن در اﻣﺮ ﻣﺠﻬﻮل اﻟﺤﻘﯿﻘـﮥ واﺟﺐ ﻧﺒﺎﺷﺪ اﻻ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ‬‫از ﻋﻠﻤﺎ و اﺗﻘﯿﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ اﻣﯿﺮ ﺳﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯽ ﺧّﺼﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﺎﻟﻠﻄﻒ اﻟّﺼﻤﺪاﻧﯽ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻋﻠﻢ و ﻣﻌﺮﻓﺖ اﻣﯿﺮ ﻣﺎ ﺑﺮ ﻫﻤﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺜﻞ آﻓﺘﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 312‬از ‪359‬‬‫روﺷـﻨﺴﺖ و ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺣﺐ ارﺗﻔﺎع ﺣﺠﺒﺴﺖ ﺑﮑﻠﯽ ﺗﺎ ﺑﺎﻗﯽ ﺑﺎ ﻣﺤﺐ ﺑﺎﺷﺪ ﯾﺎ ﻣﺤﺒﻮب و ﻣﻨﺸﺄ اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﯿﺰ ﺳّﺮﺳﺖ و ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﯿﻦ‬‫اﻟﻤﺤﺐ و اﻟﻤﺤﺒﻮب اﻓﺮاغ ﻣﻌﻨﯽ اﯾﺸـﺎﻧﺴﺖ در ﻗـﺎﻟﺐ ﺗﻮﺣﯿـﺪ و اﺗﺤـﺎد و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ را ﺳﻪ وﺟﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﺗﻌﻠﻖ دارد اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻤﺎن ﻣﻮرث‬‫وﻻﯾﺘﺴﺖ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻟﱠﻠُﻪ َوﻟ ِﱡﯽ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا‬‫و اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ اﻣﺎم اﻫﻞ وﻻﯾﺘﺴﺖ‬‫ﻗﺎل ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻟﻌﻠّﯽ اﻧﺖ اﻣﺎم ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي‬‫ﭘﺲ اﻫـﻞ وﻻـﯾﺖ اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ را دوﺳﺖ دارﻧـﺪ ﺑﻮاﺳـﻄﻪ اﯾﻤـﺎن و اﻫـﻞ ﻧﻔـﺎق دوﺳﺖ ﻧﺪارﻧـﺪ ﺑﺠﻬﺖ ﻋـﺪم اﯾﻤـﺎن اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒـﺎرت‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اﻣﯿﺮ ﻣﻼ ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ورود‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻧﺖ اﻣﺎم ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي‬‫در ﺣﻖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮده‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪513 :‬‬‫ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔـﺎه اﻣﺎﻣﺖ ﻫﺮ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﻪ ﺑﺮاي ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﻨﺺ اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺎﺷـﺪ وﻻﯾﺖ ﻫﺮ ﻣﺆﻣﻦ و‬‫ﻣﺆﻣﻨﻪ ﺑﻌـﺪ آن ﺣﻀـﺮت ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم از ﺣـﺪﯾﺚ وﻻـﯾﺖ ﺛـﺎﺑﺘﺴﺖ ﻧﯿﺰ ﺑﻤﻌﻨﯽ‬‫اﻣﺎﻣﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﺑﺎﺷﺪ ﻻن اﻟﺤﺪﯾﺚ ﯾﻔّﺴﺮ ﺑﻌﻀﻪ ﺑﻌﻀﺎ و اﻣﯿﺮ ﻣﻼ ﺑﻦ ﺳﺎﻻر از اﺟﻠﻪ ﻋﻠﻤﺎي ﮐﺒﺎر و اﻋﺎﻇﻢ اﻓﺎﺿﻞ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻔﺨﺎر و اﻓﺎﺧﻢ‬‫ﻣﺸـﺎﻫﯿﺮ ﻋـﺎﻟﯽ ﻣﻘـﺪار و اﻣﺎﺛـﻞ ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﻃﯿﺐ اﻟﻨﺠﺎرﺳﺖ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺷـﺮف و ﺟﻼﻟﺖ و ﻏﺎﯾﺖ ﻓﻀﻞ و ﻧﺒﺎﻟﺖ او آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ‬‫ﻫﻤﺪاﻧﯽ ﺑﻮده و ﺣﻈﯽ واﻓﯽ و ﻧﺼـﯿﺐ ﮐﺎﻓﯽ از ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺳـﺮار ﻋﺮﻓﺎن و ﻣﻘﺎﻣﺎت اﯾﻘﺎن رﺑﻮده ﻣﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻇﻬﯿﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ‬‫در ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺴـﻼﺳﻞ ﮔﻔﺘﻪ اﻣﯿﺮ ﻣﻼ ﺑﻦ ﺳﺎﻻر ﻧﻮر اﻟﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻟﻘﺐ اوﺳﺖ ﻗﺪس اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﺳﺮارﻫﻢ وي از ﻣﺸﺎﯾﺦ ﻧﺎﻣﺪار دﯾﺎر ﺑﺪﺧﺸﺴﺖ‬‫و ﺑﻌﺪ از ﺧﻮاﺟﻪ ﺑﺰرگ ﯾﻌﻨﯽ ﺧﻮاﺟﻪ اﺳـﺤﺎق ﺧﻠﯿﻔﻪ دوم ﻋﻠﯽ ﺛﺎﻧﯽ اﻣﯿﺮ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯿﺴﺖ ﻧﺴـﺒﺖ ﺳـﯿﺎدت وي ﺑﻪ ﺑﺴﺖ واﺳﻄﻪ ﺑﺎﻣﺎم‬‫ﻣﻮﺳﯽ ﮐﺎﻇﻢ ﻣﯽرﺳﺪ ﺑﺎﯾﻦ ﻧﻤﻂ اﻣﯿﺮ ﻣﻼ ﺑﻦ ﺳﺎﻻر ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﺑﻮ ﻃﺎﻟﺐ ﺑﻦ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ‬‫ﺑﻦ ﻋﯿﻦ اﻟﺠﻠﯿﻞ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ راﻣﯽ اﻟﺴـﺒﺎع ﺑﻦ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﺎب ﺑﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻣﺎم ﻣﻮﺳـﯽ‬‫ﮐﺎﻇﻢ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻬﻢ ﺟﺎﻣﻊ ﺑﻮده ﻣﯿﺎن ﻋﻠﻢ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ از ﻃﻔﻮﻟﯿﺖ آﺛﺎر ﺑﺰرﮔﯽ از روي ﻣﺒﺎرك وي ﻻﺋـﺢ و ﻫﻮﯾﺪا ﺑﻮده اﺳـﺖ‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺧﻮد ﻣﯽﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ در اﺛﻨﺎي ﺻـﻐﺮ ﺑﺮ ﻫﯿﭻ در و دﯾﻮار و ﺳـﻨﮓ و ﭼﻮب و ﮐﻮه و دﺷﺖ ﻧﻤﯽﮔﺬﺷﺘﻢ اﻻ ﮐﻪ ﻣﺮا ﺑﮑﺴﺐ ﻋﻠﻮم‬‫ﺗﺤﺮﯾﺺ ﻣﯽﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﯽﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺨﻮان ﭼﻮن از ﺗﺤﺼـﯿﻞ ﻋﻠﻮم ﺑﺎﻟﮑﻞ ﻓﺮاغ ﯾﺎﻓﺘﻢ ﻣﻨﺘﻈﺮ ﻣﺮﺷﺪ ﮐﺎﻣﻞ ﻣﯽﺑﻮدم درﯾﻦ ﺿـﻤﻦ ﺑﻬﺮ ﻣﺸﺎﯾﺦ‬‫ﻋﺼـﺮ ﺧﻮد ﮐﻪ ﻣﯽرﺳـﯿﺪم و ﺣـﺎﻟﺖ ﻫﺮ ﯾﮏ را ﻣﯽدرﯾﺎﻓﺘﻢ او را ازﯾﻦ ﻃﺮﯾﻖ ﺑﯿﮕﺎﻧﻪ ﻣﯽدﯾـﺪم روزي در ﻣﺮاﻗﺒﻪ ﻣﺮا ﻏﯿﺒﺘﯽ دﺳﺖ داد و در‬‫ﻏﯿﺒﺖ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﮐﻪ در ﻓﻼن وﻗﺖ دروﯾﺸـﯽ ﻟﺒﺎس ﺳﯿﺎه و ﻋﻠﻢ ﺳﯿﺎه ﺑﺮﯾﻦ ﺳﺮزﻣﯿﻦ در ﻓﻼن دﺷﺖ ﻧﺎزل ﺷﻮد ﻣﻨﺘﻈﺮ ﻣﯽﺑﻮدم ﭼﻮن آن‬‫وﻗﺖ رﺳـﯿﺪ ﺑﺮادر ﺑﺰرگ ﺧﻮد را ﺑﺂن دﺷﺖ ﻓﺮﺳـﺘﺎدم آن دروﯾﺶ ﮐﻪ ﻣﺮا در واﻗﻌﻪ ﻧﻤﻮده ﺑﻮدﻧـﺪ ﻗﻄﺐ ﺣﻘﺎﻧﯽ ﻋﻠﯽ ﺛﺎﻧﯽ اﻣﯿﺮ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ‬‫ﻫﻤﺪاﻧﯽ ﻗﺪس ﺳـﺮه ﺑﻮدهاﻧﺪ ﻓﯽ اﻟﺒﺪﯾﻬﻪ او را ﺗﺼـﺮف ﻧﻤﻮده ﺑﺎرادت ﺧﻮد ﻣﺸﺮف ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﭼﻮن ﺑﺮادرم ان ﻣﮋده آورده ﺑﯿﺎن اﺣﻮال ﻧﻤﻮد‬‫در ﻣﺮاﻗﺒﻪ ﺷـﺪم و ﻣﺘﻮﺟﻪ اﺣﻮال اﻣﯿﺮ ﮐﺒﯿﺮ ﮔﺸـﺘﻢ دﯾـﺪه ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻗﯿﺎﻣﺖ ﻗﺎﺋﻢ ﺷـﺪه اﺳﺖ و ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﺮ ﺣﻮض ﮐﻮﺛﺮ‬‫اﺳـﺘﺎد و ﻣﺮدم را آب ﻣﯽدﻫـﺪ ﻣﻦ ﭘﯿﺶ ﺷـﺪه ﺑﺮ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳـﻼم ﮔﻔﺘﻢ و اﻟﺘﻤﺎس آب ﻧﻤﻮدم اﺷﺎره ﺑﺠﺎﻧﺐ اﺳﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻟﻐـﺎﻟﺐ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻓﺮﻣﻮدﻧـﺪ ﭼﻮن ﺣﺎﺿـﺮ ﺷـﺪم ﻣﺮا ﻣﺤﻘﻖ ﺷـﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن اﺳﻢ ﺷـﺮﯾﻒ اﻣﯿﺮ ﮐﺒﯿﺮ ﻧﯿﺰ ﻋﻠﯿﺴﺖ اﯾﻦ‬‫اﺷﺎرت ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻣﺮﺳﺖ ﻣﺮا ﺑﺎرادت او ﻫﻤﺎن ﻟﺤﻈﻪ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﻣﻼزﻣﺖ ﮔﺸـﺘﻢ و ﺑﺸـﺮف اﻧﺎﯾﺖ ﻣﺸﺮف ﺷﺪم و دوازده‬‫ﺳﺎل ﺑﺨﺪﻣﺖ ﺷﺎﯾﺴﺘﻪ ﻣﺪاوﻣﺖ ﻧﻤﻮدم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪514 :‬‬‫درﯾﻦ دوازده ﺳـﺎل ﻫﻤﯿﺸﻪ ﮐﻠﻮخ اﺳـﺘﻨﺠﺎ دروﯾﺸـﺎن را ﺑﻪ ﭘﯿﺸـﺎﻧﯽ ﺳﻮده ﻫﻤﻮاره ﻣﯽﮐﺮدم آﻧﭽﻪ ﯾـﺎﻓﺘﻢ ازﯾﻦ ﺧـﺪﻣﺖ ﯾـﺎﻓﺘﻢ او را ﺧﻮارق‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 313‬از ‪359‬‬‫ﺑﺴـﯿﺎرﺳﺖ ﻧﻘﻠﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن ﻋﻠﯽ ﺛـﺎﻧﯽ در وﻻـﯾﺖ ﮐﯿﺮ و ﺳﻮاد وﻓﺎت ﯾﺎﻓﺖ وﺻـﯿﺖ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﺗﺎ ﻓﺮزﻧـﺪم ﻧﻮر اﻟـﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺣﺎﺿـﺮ ﺷﻮد‬‫ﻧﻌﺶ ﻣﺮا ﺑﺮﻧﺪارﻧـﺪ و اﻣﯿﺮ ﺟﻌﻔﺮ در ان وﻗﺖ در روﺳـﺘﺎق ﮐﻪ ﻗﺮﯾﻪ اﺳﺖ از ﻗﺮاي ﺑﺪﺧﺸﺎن ﺗﺸـﺮﯾﻒ داﺷﺖ ﺧﻠﻔﺎ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻌﯿﺪ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‬‫ﮐﻪ اﻣﯿﺮ ﺟﻌﻔﺮ از روﺳـﺘﺎق ﺑﯿﺎﯾﺪ و از ان ﭘﺲ ﺑﺎﺗﻔﺎق او ﻧﻌﺶ ﺑﺮداﺷـﺘﻪ ﺷﻮد زﯾﺮا ﭼﻪ ﻣﺴﺎﻓﺖ ﺑﺴـﯿﺎرﺳﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﺧﻠﻔﺎ ﺳـﻌﯽ‬‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺻﻨﺪوق ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﻧﺸﺪ اﯾﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﺳﻪ ﻧﻮﺑﺖ ﺳﻌﯽ ﺑﻠﯿﻎ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﭼﻮن ﻋﻼجﭘﺬﯾﺮ ﻧﮕﺸﺖ ﻧﺎﭼﺎر ﺟﺎي ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺑﻨﺸﺴﺘﻨﺪ ﻧﺎﮔﺎه از ﻏﯿﺐ‬‫ﻧﺪاي ﺑﮕﻮش اﯾﺸﺎن رﺳﯿﺪ ﮐﻪ ﺑﺮدارﯾﺪ ﭼﻮ دﺳﺖ ﺑﺼﻨﺪوق ﺑﺮدﻧﺪ ﺑﺎﻧﺪك ﺣﺮﮐﺘﯽ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﺪ ﺑﺮاه ﮐﺎﻓﺮﺳﺘﺎن از ﺑﺪﺧﺸﺎن ﮔﺬراﻧﯿﺪه ﻣﺮﻗﺪ‬‫ﺷﺮﯾﻒ او را ﺑﺨﺘﻼن ﻣﺪﻓﻮن ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﭼﻮن اﻣﯿﺮ ﺟﻌﻔﺮ را ﺑﺎ ﺧﻠﻔﺎ ﻣﻼﻗﺎت اﻓﺘﺎد و زﺑﺎن ﻃﻌﻦ ﺑﺮ وي دراز ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﻪ در ﻣﺴﺎﻓﺮت و ﻣﺸـﻘﺖ‬‫ﻫﻤﻪ وﻗﺖ در ﺣﯿﺎت و ﻣﻤﺎت ﻣﺎ در ﺧﺪﻣﺖ ﭘﯿﺮ ﺑﻮدﯾﻢ ﭼﻮن ﻣﻼﻣﺖ از ﺣﺪ ﮔﺬﺷﺖ ﻓﺮﻣﻮد آﻧﭽﻪ از ﻣﻦ آﯾﺪ ﺷﻤﺎ از ان ﻣﻘّﺼﺮ ﺑﻮدﯾﺪ ﭼﻮن‬‫ﺳﻪ ﻧﻮﺑﺖ ﺻـﻨﺪوق ﻣﺮﻗﺪ او را ﺳـﻌﯽ ﻧﻤﻮدﯾﺪ و ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﯿﺪ ﺑﺮﮔﺮﻓﺖ ﻣﻦ ﺑﻮدم ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻢ ﺑﺮدارﯾﺪ و ﺑﺮداﺷـﺘﻪ ﺗﺎ ﺑﺎﯾﻨﺠﺎ آوردم وﻓﺎت وي ﺑﻌﺪ‬‫از ﺧﻮاﺟﻪ ﺑﺰرگ ﺧﻮاﺟﻪ اﺳـﺤﺎق ﺑﻮده و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ ﺑﺎﻟّﺼﻮاب ﺧﺎﻧﻘﺎه و ﻣﺮﻗﺪ ﻣﺒﺎرك او در روﺳﺘﺎﻗﺴﺖ اﻧﺘﻬﯽ و واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻈﯿﻢ‬‫اﻟﻤﺤﺎﻣـﺪ ﮐﯿﻔﯿﺖ اوراد و وﻇﺎﺋﻒ اوﻗﺎت ﺳﻠﺴـﻠﻪ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤﺪاﻧﯽ ﺑﺴـﻨﺪ ﺧﻮد از ﻧﻮر اﻟﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﺎﻻر ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده ﻫﺪاﯾﺖ ﺑﺎ ﻫﻤﺎن‬‫ﺑﺎدﯾﻪ ﻏﻔﻠﺖ و ﺿـﻼﻟﺖ و ارﺷﺎد ﺳﺮاﺳـﯿﻤﮕﺎن وادي ذﻫﻮل و ﺟﻬﺎﻟﺖ ﺧﻮاﺳﺘﻪ او را ﺑﻠﻔﻆ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﮐﺮده و ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ او ﺧﻠﯿﻔﻪ‬‫ﺳﯿـﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤـﺪاﻧﯽ ﺑﻮده ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ در رﺳـﺎﻟﻪ اﻧﺘﺒـﺎه ﻓﯽ ﺳـﻼﺳﻞ اوﻟﯿﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺒﺄﻧﯽ ﺳـﯿﺪي اﻟﻮاﻟـﺪ إﺟﺎزة ﻗﺎل اﻧﺒﺄﻧﯽ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﻈﻤـﮥ اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻻﮐﺒﺮآﺑﺎدي إﺟﺎزة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻋﻦ ﺟـﺪه ﻋﻦ اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺒـﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﺪﻫﻠﻮي اﻧﻪ ﻗﺎل ﻣﻨﻘﻮﻟﺴﺖ از ﺣﻀـﺮت ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻧﻮر اﻟﺤﻖ و اﻟﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﻧﻮر‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺮﻗـﺪه ﻗﻠﺖ و ﻣﻮﻻﻧـﺎ ﻧﻮر اﻟـﺪﯾﻦ ﺟﻌﻔﺮ ﺑـﺪﺧﺸﺎﻧﯽ ﺧﻠﯿﻔﻪ اﻣﯿﺮ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤـﺪاﻧﯽ ﺑﻮدﻧـﺪ ﮐﻪ ﮐﯿﻔﯿﺖ اوراد و وﻇـﺎﺋﻒ اوﻗﺎت ﺳﻠﺴـﻠﮥ‬‫اﻟﮑﺎﻣﻞ اﻟﻤﺤﻘﻖ اﻟﺼـﻤﺪاﻧﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺜﺎﻧﯽ اﻣﯿﺮ ﺳـﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻫﻤـﺪاﻧﯽ ﻗـﺪس اﻟﱠﻠﻪ ﺳـﺮه اﻟﻌﺰﯾﺰ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن ﺳﭙﯿـﺪي ﺻـﺒﺢ ﺻﺎدق ﺑﺪﻣـﺪ دو‬‫رﮐﻌﺖ ﻧﻤﺎز ﺑﺎﻣﺪاد ﺑﮕﺬارد اﻟﺦ‬‫‪ -14‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻪ ﻓﺮﻣﻮده ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻟﻔﻆ )وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي( در ﺣﻖ أﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﺎردﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل ﻟﻤﺎ ﻧﺰﻟﺖ ﻫﺬه اﻵﯾﮥ َو َأﻧ ِْﺬْر َﻋِﺸﯿَﺮَﺗَﮏ اﻟ َْﺄﻗَْﺮﺑ ِﯿَﻦ‬‫دﻋﺎ ﺑﻨﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ و ﺻـﻨﻊ ﻟﻬﻢ ﻃﻌﺎﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﺑﺎﻟﮑﺜﯿﺮ ﻓﻘﺎل ص ﮐﻠﻮا ﺑﺴﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﺟﻮاﻧﺒﻬﺎ ﻓﺎّن اﻟﺒﺮﮐﮥ ﺗﻨﺰل ﻣﻦ ذروﺗﻬﺎ و وﺿﻊ ﯾﺪه اوﻟﻬﻢ‬‫ﻓﺎﮐﻠﻮا ﺣﺘﯽ ﺷﯿﻌﻮا ﺛﻢ دﻋﺎ ﺑﻘﺪح ﺗﺸﺮب اوﻟﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪515 :‬‬‫ﺛﻢ ﺳـﻘﯿﻬﻢ ﻓﺸﺮﺑﻮا ﺣﺘﯽ رووا ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﻟﻬﺐ ﻟﻘﺪ ﺳﺤﺮﮐﻢ و ﻗﺎل ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﺎ ﺑﻨﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ اﻧﯽ ﺟﺌﺘﮑﻢ ﺑﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﺠﺊ ﺑﻪ اﺣﺪ‬‫ﻗـّﻂ ادﻋﻮﮐﻢ اﻟﯽ ﺷـﻬﺎدة ان ﻻـ اﻟﻪ اﻟّـﺎ اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﯽ ﮐﺘـﺎﺑﻪ ﻓﻔﺮوا ﻓﺘﻔّﺮﻗﻮا ﺛﻢ دﻋﺎﻫﻢ اﻟﺜﺎﻧﯿـﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﺜﻠﻬﺎ ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﻟﻬﺐ ﮐﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﻤﺮة‬‫اﻻوﻟﯽ ﻓـﺪﻋﺎﻫﻢ ﻓﻔﻌﻠﻮا ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﺛّﻢ ﻗﺎل ﻟﻬﻢ و ﻣـّﺪ ﯾﺪه ﻣﻦ ﯾﺒﺎﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﯽ ان ﯾﮑﻮن اﺧﯽ و ﺻﺎﺣﺒﯽ و وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﻤﺪدت ﯾﺪي و ﻗﻠﺖ‬‫اﻧﺎ اﺑﺎﯾﻌﮏ و اﻧﺎ ﯾﻮﻣﺌﺬ اﺻﻐﺮ اﻟﻘﻮم ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺒﻄﻦ ﻓﺒﺎﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ‬‫ﻗﺎل و ذﻟﮏ ﻟا ّﻄﻌﺎم اﻧﺎ ﺻﻨﻌﺘﻪ اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ و ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺤﺒﻮب ﻋﺎﻟﻢ در ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺷﺎﻫﯽ در ﺗﻔﺴﯿﺮ آﯾﻪ َو َأﻧ ِْﺬْر َﻋِﺸﯿَﺮَﺗَﮏ اﻟ َْﺄﻗَْﺮﺑ ِﯿَﻦ‬‫ﮔ ﻔﺘ ﻪ‬‫ﻓﯽ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ وﺟﻬﻪ ﻗﺎل ﻟﻤﺎ ﻧﺰﻟﺖ ﻫﺬه اﻵﯾﮥ َو َأﻧ ِْﺬْر َﻋِﺸﯿَﺮَﺗَﮏ اﻟ َْﺄﻗَْﺮﺑ ِﯿَﻦ‬‫دﻋـﺎ ﺑﻨﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﻤﻄﻠﺐ و ﺻـﻨﻊ ﻟﻬﻢ ﻃﻌﺎﻣـﺎ ﻟﯿﺲ ﺑـﺎﻟﮑﺜﯿﺮ ﻓﻘﺎل ﮐﻠﻮا ﺑﺴﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ﺟﻮاﻧﺒﻬﺎ ﻓﺎن اﻟﺒﺮﮐـﮥ ﺗﻨﺰل ﻣﻦ ذروﺗﻬﺎ و وﺿﻊ ﯾـﺪه اوﻟﻬﻢ‬‫ﻓﺎﮐﻠﻮا ﺣﺘﯽ ﺷـﺒﻌﻮا ﺛﻢ دﻋﺎ ﺑﻘﺪح ﻓﺸـﺮب اوﻟﻬﻢ ﺛﻢ ﺳﻘﯿﻬﻢ ﻓﺸﺮﺑﻮا ﺣﺘﯽ رووا ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﻟﻬﺐ ﻟﺸّﺪ ﻣﺎ ﺳﺤﺮﮐﻢ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﺑﻨﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﻤّﻄﻠﺐ اﻧّﯽ‬‫ﻗﺪ ﺟﺌﺘﮑﻢ ﺑﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﺠﺊ ﺑﻪ اﺣﺪ ﻗﻂ ادﻋﻮﮐﻢ اﻟﯽ ﺷـﻬﺎدة ان ﻻ اﻟﻪ اﻟّﺎ اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻓﻨﻔﺮوا و ﺗﻔّﺮﻗﻮا ﺛّﻢ دﻋﺎﻫﻢ اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﺜﻠﻬﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 314‬از ‪359‬‬‫ﻓﻘﺎل اﺑﻮ ﻟﻬﺐ ﮐﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﻤﺮة اﻻوﻟﯽ ﻓـﺪﻋﺎﻫﻢ ﻓﻔﻌﻠﻮا ﻣﺜﻞ ذﻟﮏ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻟﻬﻢ و ﻣّﺪ ﯾﺪه ﻣﻦ ﯾﺒﺎﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﯽ ان ﯾﮑﻮن اﺧﯽ و ﺻﺎﺣﺒﯽ و وﻟّﯿﮑﻢ‬‫ﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻓﻤﺪدت ﯾﺪي و ﻗﻠﺖ اﺑﺎﯾﻌﮏ و اﻧﺎ ﯾﻮﻣﺌﺬ اﺻﻐﺮ اﻟﻘﻮم ﻋﻈﯿﻢ اﻟﺒﻄﻦ ﻓﺒﺎﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻗﺎل و ذﻟﮏ اﻟﻄﻌﺎم اﻧﺎ ﺻﻨﻌﺘﻪ اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ‬‫در ﮐﻤﺎل ﻇﻬﻮرﺳﺖ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ درﯾﻦ رواﯾﺖ ﺑﻼ ﺷﺒﻪ ﻣﺮاد از ان ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﺮﺳﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ در ﻃﺮق دﯾﮕﺮ اﯾﻦ رواﯾﺖ ﻟﻔﻆ‬‫وﺻﯿﯽ و ﺧﻠﯿﻔﺘﯽ ﻓﯿﮑﻢ ﻓﺎﺳﻤﻌﻮا ﻟﻪ و اﻃﯿﻌﻮا‬‫واردﺳﺖ و ﻓﻬﻢ ﻣﺨـﺎﻃﺒﯿﻦ ازﯾﻦ ارﺷـﺎد ﺑـﺎ ﺳـﺪاد ﺻـﺪور اﺳـﺘﺨﻼف و ﺗـﺎﻣﯿﺮ ﺑﺸـﯿﺮ و ﻧـﺬﯾﺮ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ اﺻـﺤﺎب اﻟﺘﻄﻬﯿﺮ ﻣﺎ ﻧﺎح‬‫اﻟﻤﺴﮏ و ﻋﺒﻖ اﻟﻌﺒﯿﺮ در ﺣﻖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ آﻻف ﺳﻼم اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻘﺪﯾﺮ و ﻋﺪم ﻧﮑﯿﺮ ﺑﺮﯾﻦ ﻓﻬﻢ ﻧﯿﺰ ﻇﺎﻫﺮ و ﻫﺮ ﮔﺎه درﯾﻦ رواﯾﺖ ﻣﺮاد از‬‫وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺮاد از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮﯾﺪه و ﻋﻤﺮان و اﺑﻦ ﻋﺒﺎس و ﻏﯿﺮ ان ﻧﯿﺰ ﻫﻤﯿﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‬‫‪ -15‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺴﺆال ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ وﻻﯾﺖ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪ ﺧﻮد ﺑﺮاي ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫وﺟﻪ ﭘﺎﻧﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌﻤﺎل ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺳﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿﮏ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪516 :‬‬‫ﺧﻤﺴـﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌـﺎ ﺳـﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿـﮏ اﻣﺘﯽ ﻓـﺎﺑﯽ ﻋﻠﯽ و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ﻓﯿـﮏ اّن اول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم‬‫اﻟﻘﯿﺎﻣﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟّﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ و ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﺎﻧﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ آل اﻟﻌﺒﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟّﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠّﯽ ﮐّﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل رﺳـﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳـﺄﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾـﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿـﮏ ﺧﻤﺴـﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ‬‫واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌـﮥ ﺳـﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿـﮏ اّﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ ان اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ‬‫ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻّوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧﮏ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﻓﯽ ﻣﻨﺎﻗﺐ اﻟﻤﺮﺗﻀﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﻟﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ‬‫واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌﺎ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﮏ اﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ ان اول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ و‬‫ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾﺪّي ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧﮏ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻣﻮﻟﻮي ﺣﺴﻦ زﻣﺎن ﻣﻌﺎﺻﺮ در ﻗﻮل ﻣﺴﺘﺤﺴﻦ ﮔﻔﺘﻪ‬‫و ﻟﻠﺨﻄﯿﺐ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺑﺴـﻨﺪ ﺻـﺤﯿﺢ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ رﻓﻌﻪ ﺳـﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾـﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿـﮏ ﺧﻤﺴـﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣـﺪة و اﻋﻄـﺎﻧﯽ ارﺑﻌﺎ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ‬‫ﻋﻠﯿـﮏ اّﻣﺘﯽ ﻓـﺎﺑﯽ ﻋﻠّﯽ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻓﯿﮏ ان اّول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧﺎ و اﻧﺖ و ﻣﻌﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤـﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪّي‬‫ﺗﺴﺒﻖ ﺑﻪ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧﮏ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي‬‫و ﭼﻮن ﺑﻔﻀﻞ اﻟﱠﻠﻪ و ﻃﻮل اﻟﻤﺒﯿﻦ؟؟؟‬‫اﺻﻞ ﮐﺘﺎب ﺗﺪوﯾﻦ ﻓﯽ ذﮐﺮ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﻘﺰوﯾﻦ ﺗﺼـﻨﯿﻒ راﻓﻌﯽ رﺋﯿﺲ اﻟﻤﺤﺪﺛﯿﻦ ﻧﺰد اﯾﻦ ﻋﺒﺪ ﺷـﯿﺨﯿﻦ و ﮐﺌﯿﺐ ﺣﺰﯾﻦ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻮد رﺟﻮع‬‫ﺑﺎن ﺳﺎﺧﺘﻢ و درﯾﺎﻓﺘﻢ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ را در ﮐﺘﺎب ﻣﺴـﻄﻮر ﺑﺘﺮﺟﻤﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﺷﻬﺮزوري ذﮐﺮ ﮐﺮده و ﻫﺬه ﻋﺒﺎرﺗﻪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﯿﺪ ﺑﻦ ﺟﻬﯿﻨﮥ اﺑﻮ اﺳﺤﺎق اﻟﺸﻬﺮزوري ذﮐﺮ اﻟﺨﻠﯿﻞ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻧﻪ ﮐﺎن ﯾﺪﺧﻞ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪517 :‬‬‫ﻗﺰوﯾﻦ ﻣﺮاﺑﻄﺎ و اﻧﻪ ﺳـﻤﻊ ﺑﺎﻟﺸﺎم و ﻣﺼﺮ و اﻟﻌﺮاق و روي ﺑﻘﺰوﯾﻦ اﻟﮑﺘﺎب اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻟﻠﺸﺎﻓﻌﯽ ﺳﻤﻌﻪ ﻣﻨﻪ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﻘﻄﺎن و اﺑﻮ داود ﺳﻠﯿﻤﺎن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 315‬از ‪359‬‬‫ﺑﻦ ﯾﺰﯾـﺪ ﻗﺎل و ادرﮐﺖ ﻣﻦ اﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺻﺎﻟﺢ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻓﺘﺢ ﮐﯿﺴـﮑﯿﻦ و روي اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق ﻋﻦ ﻫﺎرون ﺑﻦ‬‫اﺳـﺤﺎق اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ و ﻋﻦ ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻋﻔﯿﺮ و اﻟﺮﺑﯿﻊ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و ﺳـﻤﻊ ﺑﻘﺰوﯾﻦ اﺑﺎ ﺣﺎﻣـﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ زﮐﺮﯾﺎ‬‫اﻟﻨﯿﺴـﺎﺑﻮرّي و ﺣـﺪث ﺑﻘﺰوﯾﻦ ﺳـﻨﮥ ﺛﻤﺎن و ﺗﺴـﻌﯿﻦ و ﻣﺎﺋﺘﯿﻦ ﻓﻘﺎل ﻋﺒﯿـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﻦ ﻋﻔﯿﺮ ﺛﻨﺎ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ رﺷـﯿﺪ اﺑﻮ اﺳـﺤﺎق‬‫اﻟﻬﺎﺷﻤﯽ اﻟﺨﺮاﺳﺎﻧﯽ‬‫ﺣـﺪﺛﻨﯽ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺣﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻋﻦ ﺟّﺪه ﻋﻦ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻋﻦ اﻟﻨﺒﯽ‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗـﺎل ﺳـﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ﯾـﺎ ﻋﻠﯽ ﻓﯿـﮏ ﺧﻤﺴﺎ ﻓﻤﻨﻌﻨﯽ واﺣـﺪة و اﻋﻄﺎﻧﯽ ارﺑﻌﺎ ﺳﺎﻟﺖ اﻟﱠﻠﻪ ان ﯾﺠﻤﻊ ﻋﻠﯿﮏ اﻣﺘﯽ ﻓﺎﺑﯽ ﻋﻠﯽ و‬‫اﻋﻄـﺎﻧﯽ ﻓﯿـﮏ اّن اول ﻣﻦ ﺗﻨﺸﻖ ﻋﻨﻪ اﻻـرض ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤـﮥ اﻧـﺎ و اﻧﺖ ﻣﻌﯽ ﻣﻌـﮏ ﻟﻮاء اﻟﺤﻤـﺪ و اﻧﺖ ﺗﺤﻤﻠﻪ ﺑﯿﻦ ﯾـﺪي ﺗﺴـﺒﻖ ﺑﻪ اﻻوﻟﯿﻦ و‬‫اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧﮏ اﺧﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة و اﻋﻄﺎﻧﯽ اّن ﺑﯿﺘﯽ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﯿﺘﮏ ﻓﯽ اﻟﺠﻨﮥ و اﻋﻄﺎﻧﯽ اﻧّﮏ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪي اﻧﺘﻬﯽ‬‫ﻧﻘﻼ ﻣﻦ ﻧﺴـﺨﮥ ﻧﻘﻠﺖ ﻣﻦ ﻧﺴـﺨﮥ ﻃﺎﻟﻌﻬﺎ اﻟﻤﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺒﺪﺧﺸـﯽ و ﮐﺘﺐ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﺣﻮاﺷـﯽ ﻋﺪﯾﺪة و ﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ و اﻟﻤﻨﮥ ﮐﻪ رواﯾﺖ ﺧﻄﯿﺐ و‬‫راﻓﻌﯽ راﻓﻊ ﻟﻮاء ﺟﻼﻟﺖ و ﻓﻀﻞ ﺑﺮاي رﻓﻊ وﻫﻢ ﺑﯽ اﺻﻞ و دﻓﻊ وﺻﻢ ﺻﺮﯾﺢ اﻟﻬﺰل و ردع ﺣﮑﻢ واﺿﺢ اﻟﺨﺘﻞ و ﻗﻤﻊ ﺗﻘﻮل ﻏﯿﺮ ﺟﺰل ﮐﻪ‬‫از ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻨﺒﻞ ﺑﺎﻗﺘﻔﺎء اﺛﺮ ﮐﺎﺑﻠﯽ ﻓﺎﻗﺪ اﻟﻔﻀﻞ ﺻﺎدر ﺷﺪه ﮐﺎﻓﯽ و ﺑﺮاي ﺗﺠﺮﯾﻊ ﮐﻮس ﺗﺸﻨﯿﻊ ﺑﺎوﻟﯿﺎي ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺧﻠﯿﻊ و اﻃﻬﺎر ﺑﻌﺪ او‬‫از ﻣﻘﺎم رﻓﯿﻊ و ﻣﺠﺎل وﺳﯿﻊ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺟﺰا و ﻧﻘﺪ ﻣﻨﯿﻊ و ﻫﺘﮏ ﺳﺘﺮ ازﻻل و ﺗﺨﺪﯾﻊ ﮐﺸﻒ ﺳﺮ ﺗﺰوﯾﻖ و ﺗﻠﻤﯿﻊ؟؟؟‬‫داﻧﯽ ﭼﻪ ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﺳـﺮاﭘﺎ ﻫـﺪاﯾﺖ ﺑﮑﻤـﺎل وﺿﻮح و ﺻـﺮاﺣﺖ ﻇﺎﻫﺮ و واﺿـﺢ و ﻻﻣﻊ و ﺳﺎﻃﻊ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد از وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌـﺪي‬‫ﻣﻌﻨـﺎي ﺑﺲ ﺟﻠﯿـﻞ و ﻋﻈﯿﻢ و ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﺧﻄﯿﺮ و ﻓﺨﯿﻤﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ ﭼﻨـﺪ اﻣﺮ ﮐﻪ ﻗﺒﻞ آن ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ ﻫﻤﻪ ﻣﺎ در ﻏﺎﯾﺖ ﻋﻈﻤﺖ و ﺟﻼﻟﺖ و‬‫اﻗﺼﺎي ﺷﺮف و ﻧﺒﺎﻟﺘﺴﺖ ﻣﺜﻞ آﻧﮑﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻫﻤﺮاه ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و‬‫ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ اول ﮐﺴﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻨﺸﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ازو ارض روز ﻗﯿﺎﻣﺖ ﭘﺲ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟﺴـﻼم درﯾﻦ اّوﻟّﯿﺖ ﺗﺎﻟﯽ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ اﻻﻃﯿﺎب و ﺳﺎﺑﻖ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ اﻗﺎرب و اﺻﺤﺎب ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻘﺪم ﺑﺮ ﺳﺎﺋﺮ اﻧﺒﯿﺎي‬‫ﺳﺎﺑﻘﯿﻦ و اوﺻـﯿﺎي اﻧﺠﺎب ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ اﯾﻦ دﻟﯿﻞ زاﻫﺮ و ﺑﺮﻫﺎن ﺑﺎﻫﺮ ﺑﺮ اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼﻣﺴﺖ ﻣﺜﻞ اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺟﻨﺎب‬‫رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪518 :‬‬‫ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ اﻧﺒﯿـﺎ و اوﺻـﯿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺘﺤﯿـﮥ و اﻟﺜﻨـﺎ و ﻫﺮ ﮔـﺎه اﻓﻀـﻠﯿﺖ آن ﺣﻀـﺮت از ﺟﻤﯿﻊ اﻧﺒﯿﺎي ﺳﺎﺑﻘﯿﻦ و اوﺻـﯿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ‬‫اﻟﺴـﻼم ﻇـﺎﻫﺮ و ﻣﺘﺒﯿﻦ ﺷـﺪ اﻓﻀـﻠﯿﺖ آن ﺣﻀـﺮت از ﺟﻤﯿﻊ اﺻـﺤﺎب ﻗﻄﻌـﺎ و ﺣﺘﻤـﺎ ﺑﻼ ﺗﺸـﮑﯿﮏ و ارﺗﯿﺎب و ﺑﻼ ﺧﻔﺎ و اﺣﺘﺠﺎب ﺑﮑﻤﺎل‬‫اوﻟﻮﯾﺖ ﻧﺰد ارﺑﺎب اﻓﻬﺎم و اﻟﺒﺎب ﯾﻘﯿﻨﯽ اﻟﺜﺒﻮت و ﻗﻄﻌﯽ اﻟﺘﺤﻘﻖ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟﺴـﻼم در اﯾﻦ ﺣـﺎﻟﺖ ﭘﺮ ﺟﻼـﻟﺖ اﻋﻨﯽ اوﻟّﯿﺖ و اﺳـﺒﻘﯿﺖ ﺑﺎ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﺧﻠﻖ در ﻇﻬﻮر از‬‫ارض روز ﻗﯿﺎﻣﺖ ﻟﻮاء ﺣﻤـﺪ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و آن ﺣﻀـﺮت ﻟﻮاء ﺣﻤﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺮداﺷﺖ روﺑﺮوي ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و‬‫ﺳﻠﻢ و ﺳﺎﺑﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﻠﻮاء ﺣﻤﺪ أو ﻟّﯿﻦ و آﺧﺮﯾﻦ را و اﯾﻦ ﺗﺼﺮﯾﺢ واﺿﺢ و ﺑﺮﻫﺎن ﻻﺋﺢ ﺑﺮ اﻓﻀﻠﯿﺖ آن ﺣﻀﺮﺗﺴﺖ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ أو ﻟّﯿﻦ و‬‫آﺧﺮﯾﻦ و ﺗﻘﺪم و از ﺣﺠﯿﺖ آن ﺣﻀﺮت ﻣﺜﻞ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ وﺻّﯿﯿﻦ و ﻧﺒّﯿﯿﻦ و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ رواﯾﺖ‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﺑﺮادر ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻤﺴﺖ در دﻧﯿﺎ و آﺧﺮت و اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ‬‫را ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺴﺆال ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮده و ﻗﻄﻌﺎ و ﺣﺘﻤﺎ ﻣﺮاد ازﯾﻦ اﺧّﻮت ﻣﺴﺎوات و ﻣﻮازات و‬‫ﻣﺸـﺎﮐﻠﺖ و ﻣﻤـﺎﺛﻠﺖ و ﻣﺸـﺎﺑﻬﺖ و اﺗﺤﺎد و اﺗﻔﺎق و ارﺗﺒﺎط و اﻧﻄﺒﺎق در ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﺎﻟﯿﻪ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ و ﻣـﺪارج ﺳﺎﻣﯿﻪ اﺳﺖ و آن ﺑﻼ‬‫ﺷﺒﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﻓﻀـﻠﯿﺖ آن ﺣﻀـﺮت از ﺟﻤﯿﻊ و وﺻﻮل ﺑﺪرﺟﻪ ﺑﺲ ﻣﻨﯿﻊ و ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ رﻓﯿﻊﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻘﻞ از ادراك آن ﻗﺎﺻﺮ و ﻓﻬﻢ در‬‫اﮐﺘﻨـﺎه ﺣﻘﯿﻘـﺖ آن ﺣـﺎﺋﺰ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﯿﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﻣﻘﺎﺑـﻞ ﺑﯿﺖ ﺟﻨـﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣـﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ در‬‫ﺟﻨﺘﺴﺖ و ﻣﻦ اﻟﻈﺎﻫﺮ اﻟﻮاﺿﺢ و اﻟﺒﯿﻦ اﻟﻼﺋﺢ ان ﻣﻘﺎﺑﻠﮥ ﺑﯿﺖ اﻟﻮﺻـّﯽ ﻟﺒﯿﺖ اﻟﻨﺒﯽ دﻟﯿﻞ ﺳﺎﻃﻊ ﺟﻠﯽ و ﺑﺮﻫﺎن ﻻﻣﻊ وﺻـﯽ ﻋﻠﯽ اﻓﻀـﻠﯿﺘﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 316‬از ‪359‬‬‫اﻟﺴـﻼم ﺑﻌـﺪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻞ وﺻـﯽ و ﻧﺒّﯽ ﭘﺲ ﺑﻌـﺪ اﺛﺒﺎت اﯾﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻈﯿﻤﻪ ﮐﻪ ﻫﻤﻪﻫﺎ ﻣﺜﺒﺖ‬‫اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮ ﺳﺎﺋﺮ اﻧﺒﯿﺎي ﺳﺎﺑﻘﯿﻦ و اوﺻﯿﺎ ﭼﻪ ﺟﺎ اﺻﺤﺎب ﮐﺒﺮا و ﭼﻪ ﺟﺎ ﻣﺘﺴﻤﯿﻦ ﺑﺨﻠﻔﺎ اﺛﺒﺎت ﻣﻌﻨﺎي ﮐﻪ‬‫اﺧﺘﺼﺎص ﺑﺂن ﺣﻀﺮت ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺜﺒﺖ اﻓﻀﻠﯿﺖ و اﻣﺎﻣﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ در ﮐﻤﺎل وﻫﻦ و ﺳﺨﻒ و ﺑﻄﻼن و ﻧﻬﺎﯾﺖ اﺳﺘﻐﺮاب و اﺳﺘﻌﺠﺎب و‬‫اﺳـﺘﻬﺠﺎن و ﺳﺎﻗـﻂ از درﺟﻪ اﻟﺘﻔـﺎت و اﻋﺘﻨـﺎ و ﻫﺎﺑـﻂ از ﻣﺮﺗﺒﻪ اﺳـﺘﻤﺎع و اﺻـﻐﺎ ﻧﺰد اﺻـﺤﺎب ﻧﻘـﺪ و اﻣﻌﺎﻧﺴﺖ ﭘﺲ ﻻﺑـﺪ ﮐﻪ ﻣﺮاد از وﻟﯽ‬‫اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﺘﺼـﺮف در اﻣـﻮر ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ اﺳﺖ و اﮔﺮ ﺑﻔﺮض ﻏﯿﺮ واﻗﻊ ﻣﻌﻨﯽ دﯾﮕﺮ ﻫﻢ ﺑﺮاي آن ﻗﺮار دﻫﻨـﺪ ﻻﺑـﺪ ﺑﻨﻈﺮ ﺳـﯿﺎق و ﺳـﺒﺎق ﻣﻌﻨـﺎي‬‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺜﺒﺖ اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم از‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪519 :‬‬‫ﺟﻤﯿﻊ اﺻـﺤﺎب ﺑﻠﮑﻪ از ﺟﻤﯿﻊ ﺧﻠﻖ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﺣﺘﯽ ﻻـ ﯾﻠﺰم اﻟﺘﺒـﺎﯾﻦ و اﻟﺘﻨـﺎﮐﺮ و ﻻـ ﯾﺘﺤﻘﻖ اﻻﺧﺘﻼـف و اﻟﺘﻨﺎﻓﺮ و ﮐﻤﺎل ﺗﺒّﺤﺮ و ﺗﻤّﻬﺮ و‬‫ﻣﺘﺎﻧﺖ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺣﺴﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﻟﻄﻒ ﺗـﺪﻗﯿﻖ و رزاﻧﺖ و ﻏﺎﯾﺖ ﺷـﻤﻮخ ﻗـﺪر و ﻋﻈﻤﺖ ﻓﺨﺮ و ﮐﯿﺎﺳﺖ و ﺣﺬاﻗﺖ و اﻗﺼﺎي ﻋﻠﻮ ﻣﺪارج و‬‫ﺳﻤﻮ ﻣﻌـﺎرج و اﻣـﺎﻧﺖ و دﯾـﺎﻧﺖ و ﻣﻨﺘﻬـﺎي ﺟﻼﻟﺖ و ﻧﺒﺎﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ ﻣﻨﺰﻟﺖ و رﻓﻌﺖ ﻣﺮﺗﺒﺖ راﻓﻌﯽ ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ اﻓﺎدات اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻗﻮم ﻇﺎﻫﺮ و‬‫ﺑـﺎﻫﺮﺳﺖ ذﻫـﺒﯽ در ﻋـﺒﺮ ﻓﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻦ ﻏﺒﺮ در ﺳـﻨﻪ ﺛﻠﺚ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ ﮔﻔﺘﻪ و ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ اﻟﻔﻀـﻞ‬‫اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺸﺮح اﻟﮑﺒﯿﺮ إﻟﯿﻪ اﻧﺘﻬﺖ ﻣﻌﺮﻓﮥ اﻟﻤﺬﻫﺐ و دﻗﺎﺋﻘﻪ و ﮐﺎن ﻣﻊ ﺑﺮاﻋﺘﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻢ ﺻﺎﻟﺤﺎ زاﻫﺪ ذا اﺣﻮال و ﮐﺮاﻣﺎت‬‫و ﻧﺴﮏ و ﺗﻮاﺿﻊ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ﺣﺪود آﺧﺮ اﻟﺴـﻨﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﻈﻔﺮ اﻟﺸـﻬﯿﺮ ﺑﺎﺑﻦ اﻟﻮردي در ﺗﺘﻤﮥ اﻟﻤﺨﺘﺼﺮ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر اﻟﺒﺸﺮ در ﺳﻨﻪ‬‫ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ ﻗﻠﺖ و ﻓﯿﻬﺎ ﻣﺎت اﻣﺎم اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ اﻟﺮاﻓﻌﯽ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ ﻣﺼـﻨﻒ اﻟﺸـﺮح اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﺼﻐﯿﺮ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﻮﺟﯿﺰ و اﻟﻤﺤّﺮر و ﻣﺼـﻨﻒ اﻟﺘـﺬﻧﯿﺐ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﺮﺣﯿﻦ و ﮐﺎن ﻣﻊ ﺑﺮاﻋﺘﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم ﺻﺎﻟﺤﺎ زاﻫﺪا ذا اﺣﻮال و ﮐﺮاﻣﺎت و ﻋﻠﯽ ﺷـﺮﺣﻪ اﻟﮑﺒﯿﺮ‬‫اﻟﯿﻮم اﻋﺘﻤﺎد ﻟا ﻤﻔﺘﯿﻦ و اﻟﺤّﮑﺎم ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن در ﺳﻨﻪ ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯿﻬﺎ اﻻﻣﺎم اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻟﺒﺎرع اﻟﺸﻬﯿﺮ اﻟﺠﺎﻣﻊ‬‫ﺑﯿﻦ اﻟﻌﻠﻮم و اﻻﻋﻤﺎل اﻟﺼﺎﻟﺤﺎت و اﻟﺰﻫـﺪ و اﻟﻌﺒﺎدات و اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﻤﻔﯿـﺪات اﻟﻨﻔﯿﺴﺎت اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ‬‫اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﺸـﺮح اﻟﮑﺒﯿﺮ اﻟﻤﺸـﺘﻤﻞ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﻤـﺬﻫﺐ و دﻗﺎﺋﻘﻪ اﻟﻐﺎﻣﻀﺎت اﻟﺠﺎﻣﻊ اﻟﻔﺎﺋﻖ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ اﻟﺴﺎﺑﻘﺎت و‬‫اﻟﻼﺣﻘﺎت و ﻣﻦ ﮐﺮاﻣﺎﺗﻪ اﻧّﻪ اﺿﺎءت ﻟﻪ ﺷـﺠﺮة ﻟﻤﺎ اﻧﻄﻔﯽ اﻟـّﺴ ﺮاج اﻟّﺬي ﯾﺴﺘﻀـﯽء ﺑﻪ ﻋﻨﺪ ﮐﺘﺒﻪ ﺑﻌﺾ ﻣﺼـﻨﻔﺎﺗﻪ و ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﻦ‬‫اﻻﺳـﻨﻮي در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ اﻣﺎم اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﻗﺒﻠﻪ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺸـﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ ﻟا ّﺬي ﻟﻢ‬‫ﯾﺼـﻨﻒ ﻓﯽ ﻟا ﻤـﺬﻫﺐ ﻣﺜﻠﻪ ﺗﻔﻘﻪ ﻋﻠﯽ واﻟـﺪه و ﻋﻠﯽ ﻏﯿﺮه و ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺤـﺪﯾﺚ و اﻻﺻﻮل و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻃﺎﻫﺮ اﻟﻠﺴﺎن ﻓﯽ‬‫ﺗﺼﻨﯿﻔﻪ ﮐﺜﯿﺮ اﻻدب ﺷﺪﯾﺪ اﻻﺣﺘﺮاز ﻓﯽ اﻟﻤﻨﻘﻮﻻت ﻓﻼ ﯾﻄﻠﻖ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﺣﺪ ﻏﺎﻟﺐ اﻻ إذا راه ﻓﯽ ﮐﻼﻣﻪ و ان ﻟﻢ ﯾﻘﻒ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯿﻪ ﻋﺒﺮ ﺑﻘﻮﻟﻪ و‬‫ﻋﻦ ﻓﻼن ﮐـﺬا ﺷﺪﯾﺪ اﻻﺣﺘﺮاز اﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﺘﺮﺟﯿﺢ و ﻗﺎل اﻟﻨﻮوي اﻧﻪ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟّﺼﺎﻟﺤﯿﻦ اﻟﻤﺘﻤﮑﻨﯿﻦ و ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻪ ﮐﺮاﻣﺎت ﮐﺜﯿﺮة ﻇﺎﻫﺮة‬‫و ﻫﻮ ﻣﻨﺴﻮب اﻟﯽ راﻓﻌـﺎن ﺑﻠـﺪة ﻣﻦ ﺑﻼد ﻗﺰوﯾﻦ اﻧﺘﻬﯽ و ﺳـﻤﻌﺖ ﻗﺎﺿـﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﺟﻼل اﻟـﺪﯾﻦ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ ﯾﻘﻮل ان راﻓﻌﺎن ﺑﺎﻟﻌﺠﻤﯽ اﻟﺮاﻓﻌﯽ‬‫ﺑﺎﻟﻌﺮﺑﯽ ﻓﺎن اﻻﻟﻒ و اﻟﻨﻮن ﻓﯽ آﺧﺮ اﻻﺳﻢ ﻋﻨـﺪ اﻟﻌﺠﻢ ﮐﯿﺎء اﻟﻨﺴـﺒﮥ ﻓﯽ آﺧﺮه ﻋﻨﺪ اﻟﻌﺮب ﻓﺮاﻓﻌﺎن ﻧﺴـﺒﮥ اﻟﯽ راﻓﻊ ﻗﺎل ﺛﻢ اﻧﻪ ﻟﯿﺲ ﺑﻨﻮاﺣﯽ‬‫ﻗﺰوﯾﻦ ﺑﻠﺪة ﯾﻘﺎل ﻟﻬﺎ راﻓﻌﺎن و ﻻ راﻓﻊ ﺑﻞ ﻫﻮ ﻣﻨﺴﻮب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪520 :‬‬‫اﻟﯽ ﺟـّﺪ ﻟﻪ ﯾﻘﺎل ﻟﻪ راﻓﻊ ﻗﻠﺖ و ﺣﮑﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﻔﻀـﻼء ﻋﻦ ﺷـﯿﺨﻪ ﻗﺎل ﺳﺎﻟﺖ اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﻣﻈﻔﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﻗﺎﺿـﯽ ﻗﺰوﯾﻦ اﻟﯽ ﻣﺎ ذا ﻧﺴـﺒﮥ اﻟﺮاﻓﻌﯽ‬‫ﻓﻘﺎل ﮐﺘﺐ ﺑﺨﻄﻪ و ﻫﻮ ﻋﻨﺪي ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺘﺪوﯾﻦ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر ﻗﺰوﯾﻦ اﻧﻪ ﻣﻨﺴﻮب اﻟﯽ راﻓﻊ ﺑﻦ ﺧﺪﯾﺞ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ آﺧﺮ ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ‬‫او اواﺋـﻞ ﺳـﻨﻪ ارﺑﻊ و ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ ﺑﻘﺰوﯾﻦ ﻗﺎﻟﻪ اﺑﻦ اﻟـّﺼ ﻼح و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌـﺪة ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ و ﻋﻤﺮه ﻧﺤﻮ ﺳّﺖ و‬‫ﺳﺘﯿﻦ ﺳﻨﮥ و ﺟﺰم اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻓﯽ اﻟﻌﺒﺮة ﺑﻨﺤﻮه و ﻟﻪ ﺷﻌﺮ ﺣﺴﻦ ذﮐﺮ ﻣﻨﻪ ﮐﺜﯿﺮا ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻻﻣﺎﻟﯽ و ﻣﻨﻪ اﻗﯿﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﺎب اﻟﺮﺣﯿﻢ اﻗﯿﻤﺎ و ﻻ ﺗﯿﻨﺎ ﻓﯽ‬‫ذﮐﺮه ﻓﺘﻬﯿﻤﺎ ﻫﻮ اﻟّﺮب ﻣﻦ ﯾﻘﺮع ﻋﻠﯽ اﻟﺼـﺪق ﺑﺎﺑﻪ ﯾﺠﺪه رءوﻓﺎ ﺑﺎﻟﻌﺒﺎد رﺣﯿﻤﺎ و ﺻـﻼح اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺷﺎﮐﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﮑﺘﺒﯽ در ﻓﻮات‬‫اﻟﻮﻓﯿـﺎت ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ اﻻﻣﺎم اﻟﻌّﻠﺎﻣـﮥ اﻣﺎم اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﺮاﻓﻌﯽ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺸـﺮح‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 317‬از ‪359‬‬‫اﻟﮑﺒﯿﺮ ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟـّﺼ ﻼح و ﻗـﺎل ﻣﺎ اﻇﻦ ﻓﯽ ﺑﻼد اﻟﻌﺠﻢ ﻣﺜﻠﻪ و ﮐﺎن ذا ﻓﻨﻮن ﺣﺴﻦ اﻟﺴـﯿﺮة ﺻـﻨﻒ ﺷـﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ ﻓﯽ اﺛﻨﯽ ﻋﺸـﺮ ﻣﺠﻠـﺪا ﻟﻢ‬‫ﯾﺸﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ ﺑﻤﺜﻠﻪ و ﻗﺎل اﻟﺸﯿﺦ ﻣﺤﯿﯽ اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﻨﻮوي اﻟّﺮاﻓﻌﯽ ﻣﻦ اﻟّﺼﺎﻟﺤﯿﻦ اﻟﻤﺘﻤﮑﻨﯿﻦ ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻪ ﮐﺮاﻣﺎت ﮐﺜﯿﺮة ﻇﺎﻫﺮة و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ ﺗﺎﻟﯿﻔﻪ ﻫﻮ ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻣﺎم اﻟّﺪﯾﻦ و ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺴﻨﮥ ﮐﺎن اوﺣﺪ ﻋﺼﺮه ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﺪﯾﻨّﯿﮥ اﺻﻮﻻ و ﻓﺮوﻋﺎ و‬‫ﮐﺎن ﻟﻪ ﻣﺠﻠﺲ ﺑﻘﺰوﯾﻦ ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﺗﻔﺴـﯿﺮ اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﺻـّﻨﻒ ﺷـﺮﺣﺎ ﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و ﻣﺎت ﺑﻘﺰوﯾﻦ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺳـﻨﮥ ‪ 623‬ﺛﻠﺚ و‬‫ﻋﺸـﺮﯾﻦ و ﺳـﺘﻤﺎﺋﮥ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺗﻘﯽ اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﺳﺪي در ﻃﺒﻘﺎت ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ‬‫اﻟﻔﻀـﻞ ﺑﻦ ﻟا ﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻻﻣـﺎم اﻟﻌﻼﻣـﮥ اﻣـﺎم اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺸـﺮح اﻟﻤﺸـﻬﻮر ﮐﺎﻟﻌﻠﻢ اﻟﻤﻨﺸﻮر و إﻟﯿﻪ‬‫ﯾﺮﺟﻊ ﻋﺎﻣـﮥ اﻟﻔﻘﻬﺎء ﻣﻦ اﺻـﺤﺎﺑﻨﺎ ﻓﯽ ﻫﺬه اﻻﻋﺼﺎر ﻓﯽ ﻏﺎﻟﺐ اﻻﻗﺎﻟﯿﻢ و اﻻﻣﺼﺎر و ﻟﻘﺪ ﺑﺮز ﻓﯿﻪ ﻋﻠﯽ ﮐﺜﯿﺮ ﻣﻤﻦ ﺗﻘﺪﻣﻪ و ﺣﺎز ﻗﺼﺐ اﻟﺴـﺒﻖ‬‫ﻓﻼ ﯾﺪرك ﺷﺎوه اﻻ ﻣﻦ وﺿﻊ ﯾﺪه ﺣﯿﺚ وﺿﻊ ﻗﺪﻣﻪ ﺗﻔﻘﻪ ﻋﻠﯽ واﻟﺪه و ﻏﯿﺮه و ﺳـﻤﻊ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﺟﻤﺎﻋﮥ و ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟـّﺼ ﻼح اﻇّﻦ اﻧّﯽ ﻟﻢ‬‫ار ﻓﯽ ﺑﻼد اﻟﻌﺠﻢ ﻣﺜﻠﻪ ﮐﺎن ذا ﻓﻨﻮن ﺣﺴﻦ اﻟﺴـﯿﺮة ﺟﻠﯿﻞ اﻻﻣﺮ ﺻـّﻨﻒ ﺷـﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ ﻓﯽ ﯾﻀﻊ ﻋﺸـﺮة ﻣﺠﻠـﺪا ﻟﻢ ﯾﺸـﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ ﺑﻤﺜﻠﻪ و ﻗﺎل‬‫اﻟّﻨﻮوي اﻧﻪ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟّﺼﺎﻟﺤﯿﻦ اﻟﻤﺘﻤﮑﻨﯿﻦ و ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻪ ﮐﺮاﻣﺎت ﮐﺜﯿﺮة ﻇﺎﻫﺮة و ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ ﻓﯽ اﻻرﺑﻌﯿﻦ‬‫ﺗﺎﻟﯿﻔﻪ ﻫﻮ ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻣﺎم اﻟﺪﯾﻦ و ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺴﻨﮥ ﺻﺪﻗﺎ ﮐﺎن اوﺣﺪ ﻋﺼﺮه ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﺪﯾﻨﯿﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪521 :‬‬‫اﺻﻮﻻ و ﻓﺮوﻋﺎ و ﻣﺠﺘﻬﺪ زﻣﺎﻧﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﺬﻫﺐ و ﻓﺮﯾﺪ وﻗﺘﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﮐﺎن ﻟﻪ ﻣﺠﻠﺲ ﺑﻘﺰوﯾﻦ ﻟﻠﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﻟﺘﺴـﻤﯿﻊ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺻـﻨﻒ ﺷﺮﺣﺎ‬‫ﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ و اﺳـﻤﻌﻪ و ﺻﻨﻒ ﺷﺮﺣﺎ ﻟﻠﻮﺟﯿﺰ ﺛﻢ ﺻﻨﻒ اوﺟﺰ ﻣﻨﻪ و ﮐﺎن زاﻫﺪا ورﻋﺎ ﻣﺘﻮاﺿﻌﺎ ﺳﻤﻊ اﻟﮑﺜﯿﺮ و ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ و ﯾﻈﻬﺮ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻋﺘﻨﺎء ﻗﻮّي ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻓﻨﻮﻧﻪ ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﻤﺴـﻨﺪ و ﻗﯿﻞ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﺠﺪ زﯾﺘﺎ ﻟﻠﻤﻄﺎﻟﻌﮥ ﻓﯽ ﻗﺮﯾﮥ ﺑﺎت ﺑﻬﺎ ﻓﺘﺄﻟّﻢ ﻓﺎﺿﺎء ﻟﻪ ﻋﺮق ﮐﺮﻣﮥ ﻓﺠﻠﺲ ﯾﻄﺎﻟﻊ‬‫و ﯾﮑﺘﺐ ﻋﻠﯿﻪ و ﻗـﺎل اﻻﺳـﻨﻮي ﺻـﺎﺣﺐ ﺷـﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ اﻟـﺬي ﻟﻢ ﯾﺼـﻨﻒ ﻓﯽ اﻟﻤـﺬﻫﺐ ﻣﺜﻠﻪ و ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺤـﺪﯾﺚ و‬‫اﻻﺻﻮل و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻃﺎﻫﺮ اﻟﻠﺴﺎن ﻓﯽ ﺗﺼـﻨﯿﻔﻪ ﮐﺜﯿﺮ اﻻدب ﺷﺪﯾـﺪ اﻻﺣﺘﺮاز ﻓﯽ اﻟﻤﻨﻘﻮﻻت و ﻻ ﯾﻄﻠﻖ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﺣﺪ ﻏﺎﻟﺒﺎ اﻻ إذا راه ﻓﯽ ﮐﻼﻣﻪ‬‫ﻓﺎن ﻟﻢ ﯾﻘﻒ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯿﻪ ﻋﺒﺮ ﺑﻘﻮﻟﻪ و ﻋﻦ ﻓﻼن ﮐﺬا ﺷﺪﯾﺪ اﻻﺣﺘﺮاز اﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﺘﺮﺟﯿﺢ و اﮐﺜﺮ و اﺧﺬه ﺑﻌﺪ ﮐﻼم اﻟﻐﺰاﻟﯽ اﻟﻤﺸـﺮوح ﻣﻦ‬‫ﺳﺘـﮥ ﮐﺘﺐ اﻟّﻨﻬﺎﯾـﮥ و اﻟﺘﺘﻤـﮥ و اﻟﺘﻬـﺬﯾﺐ و اﻟﺸﺎﻣـﻞ و ﺗﺠﺮﯾـﺪ اﺑﻦ ﮐـﺞ و اﻣـﺎﻟﯽ اﻟﺴﺮﺧﺴـﯽ اﻟﺰاز و ﻣﻊ ذﻟـﮏ إذا اﺳـﺘﻘﺮﯾﺖ ﮐﺘﺐ اﻟﺸﺎﻓﻌﯿﮥ‬‫اﻟﻤﻄّﻮﻟﮥ وﺟﺪت اﻟﺮاﻓﻌﯽ اﮐﺜﺮ اﻃﻼﻋﺎ ﻣﻦ ﮐّﻞ ﻣﻦ ﺗﻘﺪﻣﻪ و ﻟﻪ ﺷﻌﺮ ﺣﺴﻦ ذﮐﺮ ﻣﻨﻪ ﻓﯽ اﻻﻣﺎﻟﯽ و ﻣﻨﻪ‬‫اﻗﯿﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﺎب اﻟﺮﺣﯿﻢ اﻗﯿﻤﺎ و ﻻ ﺗﻨﯿﺎ ﻓﯽ ذﮐﺮه ﻓﺘﻬﯿﻤﺎ‬‫ﻫﻮ اﻟﺮب ﻣﻦ ﯾﻘﺮع ﻋﻠﯽ اﻟّﺼﺪق ﺑﺎﺑﻪ ﯾﺠﺪه رءوﻓﺎ ﺑﺎﻟﻌﺒﺎد رﺣﯿﻤﺎ‬‫ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟّﺼﻼح ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ اواﺧﺮ ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ او اواﺋﻞ ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ ﺑﻘﺰوﯾﻦ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن ﺗﻮﻓﯽ ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳﻨﮥ ﺛﻠﺚ‬‫و ﻋﻤﺮه ﻧﺤﻮ ﺳﺖ و ﺳﺘﯿﻦ ﺳـﻨﮥ و ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ اﻟﺬي ﯾﻘﻮل ﻓﯿﻪ اﻟﻨﻮوي ﺑﻌﺪ وﺻﻔﻪ و اﻋﻠﻢ اﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﺼﻨﻒ ﻓﯽ ﻣﺬﻫﺐ‬‫اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﻣـﺎ ﯾﺤﺼـﻞ ﻟـﮏ ﻣﺠﻤﻮع ﻣـﺎ ذﮐﺮﺗﻪ اﮐﻤـﻞ ﻣﻦ ﮐﺘـﺎب اﻟﺮاﻓﻌﯽ ذي اﻟﺘﺤﻘﯿﻘﺎت ﺑﻞ اﻋﺘﻘﺎدي و اﻋﺘﻘﺎد ﮐﻞ‬‫ﻣﺼـﻨﻒ اﻧّﻪ ﻟﻢ ﯾﻮﺟـﺪ ﻣﺜﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺐ اﻟّﺴﺎﺑﻘـﺎت و ﻻـ اﻟﻤﺘـﺄﺧﺮات ﻓﯿﻤﺎ ذﮐﺮﺗﻪ ﻣﻦ اﻟﻤﻘﺎﺻـﺪ اﻟﻤﻬﻤﺎت و اﻟﺸـﺮح اﻟﺼـﻐﯿﺮ و ﻫﻮ ﻣﺘﺎﺧﺮ ﻋﻦ‬‫اﻟﻌﺰﯾﺰ و ﻟﻢ ﯾﻠﻘﺒﻪ و ﻟﻢ ﯾﻘﻒ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻨﻮوي و اﻟﻤﺤﺮر و ﺷـﺮح اﻟﻤﺴـﻨﺪ و ﻫﻮ ﻣﺠﻠﺪان ﺿﺨﻤﺎن ﻗﺎل ﻓﯽ اوﻟﻪ اﺑﺘﺪات ﻓﯽ اﻣﻼﺋﻪ ﻓﯽ رﺟﺐ ﺳﻨﮥ‬‫ﺛﻨﺘﯽ ﻋﺸﺮة و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ و ﻫﻮ ﻋﻘﺐ ﻓﺮاغ اﻟﺸﺮح اﻟﮑﺒﯿﺮ و اﻟﺘﺬﻧﯿﺐ ﻣﺠﻠﺪ ﻟﻄﯿﻒ ﯾﺘﻌﻠﻖ ﺑﺎﻟﻮﺟﯿﺰ ﮐﺎﻟﺪﻗﺎﺋﻖ ﻟﻠﻤﻨﻬﺎج و اﻻﻣﺎﻟﯽ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ و اﺧﻄﺎر‬‫اﻟﺤﺠﺎز و ﮐﺎن ﻗﺪ ﺷـﺮع اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻓﯽ ﺷـﺮح ﻋﻠﯽ اﻟﻮﺟﯿﺰ اﺑﺴﻂ ﻣﻦ اﻟﻤﺬﮐﻮر ﺳـﻤﺎه اﻟﺸﺮح اﻟﻤﺤﻤﻮد وﺻﻞ ﻓﯿﻪ اﻟﯽ اﺛﻨﺎء اﻟّﺼﻠﻮة ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪات‬‫ﺛﻢ ﻋ ﺪ ل ﻋﻨ ﻪ و ﻗ ﺪ ا ﺷ ﺎ ر ا ﻟ ﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪522 :‬‬‫ﺗﻠـﮏ اﻟﻘﻄﻌـﮥ ﻓﯽ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﻓﯽ ﮐﺘـﺎب اﻟﺤﯿﺾ ﻓﯽ ﻣﺴـﺌﻠﮥ اﻟﻤﺘﺤﯿﺮة و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻣﻨﺴـﻮب اﻟﯽ راﻓﻌـﺎن ﺑﻠـﺪة ﻣﻦ ﺑﻼـد ﻗﺰوﯾﻦ ﻗـﺎﻟﻪ اﻟﻨـﻮوي ﻗـﺎل‬‫اﻻﺳﻨﻮي و ﺳﻤﻌﺖ ﻗﺎﺿﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ اّن راﻓﻌﺎن ﺑﺎﻟﻌﺠﻤﯽ ﻣﺜﻞ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺑﺎﻟﻌﺮﺑﯽ ﻓﺎّن اﻻﻟﻒ و اﻟﻨﻮن ﻓﯽ اﻵﺧﺮ اﻻﺳﻢ ﻋﻨﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 318‬از ‪359‬‬‫اﻟﻌﺠﻢ ﮐﯿﺎء اﻟﻨﺴﺒﮥ ﻓﯽ آﺧﺮه ﻋﻨﺪ اﻟﻌﺮب ﻓﺮاﻓﻌﺎن ﻧﺴﺒﮥ اﻟﯽ راﻓﻊ ﻗﺎل اﻧﻪ ﻟﯿﺲ ﺑﻨﻮاﺣﯽ ﻗﺰوﯾﻦ ﺑﻠﺪة ﯾﻘﺎل ﻟﻬﺎ راﻓﻌﺎن و ﻻ راﻓﻊ ﺑﻞ ﻫﻮ ﻣﻨﺴﻮب‬‫اﻟﯽ ﺟـﺪ ﻟﻪ ﯾﻘﺎل ﻟﻪ راﻓﻊ ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ ﺟﻤﺎل اﻟـﺪﯾﻦ اﻻﺳـﻨﻮي و ﺣﮑﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﻔﻀـﻼء ﻋﻦ ﺷـﯿﺨﻪ ﻗﺎل ﺳﺎﻟﺖ اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﻣﻈﻔﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﻗﺎﺿـﯽ‬‫ﻗﺰوﯾﻦ اﻟﯽ ﻣﺎ ذا ﻧﺴـﺒﮥ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻓﻘﺎل ﮐﺘﺐ ﺑﺨﻄﻪ و ﻫﻮ ﻋﻨـﺪي ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺘـﺪوﯾﻦ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر ﻗﺰوﯾﻦ اﻧﻪ ﻣﻨﺴﻮب اﻟﯽ راﻓﻊ ﺑﻦ ﺧﺪﯾﺞ رﺿـﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﺣﮑﯽ اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﻗﻮﻻ اﻧﻪ ﻣﻨﺴﻮب اﻟﯽ أﺑﯽ راﻓﻊ ﻣﻮﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﺷﻤﺲ اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ‬‫اﻟـﺪاودي اﻟﻤﺎﻟﮑﯽ ﺗﻠﻤﯿـﺬ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت اﻟﻤﻔﺴـﺮﯾﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ اﻻﻣﺎم اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻣﺎم‬‫اﻟـﺪﯾﻦ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺸـﺮح اﻟﮑﺒﯿﺮ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ ﮐﺎن اوﺣـﺪ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﺪﯾﻨﯿﮥ ﻓﺮوﻋﺎ و‬‫اﺻﻮﻻ و ﻣﺠﺘﻬـﺪ زﻣﺎﻧﻪ ﻓﯽ اﻟﻤـﺬﻫﺐ و ﻓﺮﯾـﺪ وﻗﺘﻪ ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ ﮐﺎن ﻟﻪ ﻣﺠﻠﺲ ﺑﻘﺰوﯾﻦ ﻟﻠﺘﻔﺴـﯿﺮ و ﻟﺘﺴـﻤﯿﻊ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺻـﻨﻒ ﺷـﺮﺣﺎ ﻟﻤﺴـﻨﺪ‬‫اﻟﺸـﺎﻓﻌﯽ و ﺷـﺮﺣﺎ ﻟﻠﻮﺟﯿﺰ و آﺧﺮ اوﺟﺰ ﻣﻨﻪ و ﮐـﺎن زاﻫـﺪا ورﻋـﺎ ﻣﺘﻮاﺿـﻌﺎ ﺳـﻤﻊ اﻟﮑﺜﯿﺮ و ﻗﺎل اﻟﻨﻮوي اﻧﻪ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟّﺼﺎﻟﺤﯿﻦ اﻟﻤﺘﻤﮑﻨﯿﻦ و‬‫ﮐﺎﻧﺖ ﻟﻪ ﮐﺮاﻣﺎت ﮐﺜﯿﺮة ﻇﺎﻫﺮة و ﻗﺎل اﻻﺳـﻨﻮي ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻔﻘﻪ و اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ و اﻟﺤﺪﯾﺚ و اﻻﺻﻮل و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﻃﺎﻫﺮ اﻟﻠّﺴﺎن ﻓﯽ ﺗﺼﻨﯿﻔﻪ ﮐﺜﯿﺮ‬‫اﻻدب ﺷﺪﯾـﺪ اﻻﺣﺘﺮاز ﻓﯽ اﻟﻤﻨﻘﻮﻻت ﻓﻼ ﯾﻄﻠﻖ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﺣـﺪ ﻏﺎﻟﺒﺎ اﻻ إذا راه ﻓﯽ ﮐﻼﻣﻪ ﻓﺎن ﻟﻢ ﯾﻘﻒ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯿﻪ ﻋﺒﺮ ﺑﻘﻮﻟﻪ و ﻋﻦ ﻓﻼن ﮐﺬا‬‫ﺷﺪﯾـﺪ اﻻﺣﺘﺮاز اﯾﻀﺎ ﻓﯽ ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﺘﺮﺟﯿﺢ ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ و ﯾﻈﻬﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻋﺘﻨﺎء ﻗﻮي ﺑﺎﻟﺤﺪﯾﺚ و ﻓﻨﻮﻧﻪ ﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﻤﺴـﻨﺪ و ﻗﯿﻞ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﺠﺪ زﯾﺘﺎ‬‫ﻟﻠﻤﻄﺎﻟﻌﮥ ﻓﯽ ﻗﺮﯾﮥ ﺑﺎت ﺑﻬﺎ ﻓﺘﺄﻟّﻢ ﻟﺬﻟﮏ ﻓﺎﺿﺎء ﻟﻪ ﻋﺮق ﮐﺮﻣﮥ ﻓﺠﻠﺲ ﯾﻄﺎﻟﻊ و ﯾﮑﺘﺐ ﻋﻠﯿﻪ و ﻟﻪ ﺷﻌﺮ ﺣﺴﻦ ذﮐﺮ ﻣﻨﻪ ﻓﯽ اﻣﺎﻟﯿﻪ‬‫اﻗﯿﻤﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﺎب اﻟﺮﺣﯿﻢ اﻗﯿﻤﺎ و ﻻ ﺗﯿﻨﺎ ﻓﯽ ذﮐﺮه ﻓﺘﻬﯿﻤﺎ‬‫ﻫﻮ اﻟﺮّب ﻣﻦ ﯾﻘﺮع ﻋﻠﯽ اﻟﺼﺪق ﺑﺎﺑﻪ ﯾﺠﺪه رءوﻓﺎ ﺑﺎﻟﻌﺒﺎد رﺣﯿﻤﺎ‬‫ﺗﻮﻓﯽ اواﺧﺮ ﺳـﻨﮥ ﺛﻠﺚ او اواﺋﻞ ﺳﻨﮥ ارﺑﻊ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ ﺑﻘﺰوﯾﻦ ﻗﺎل اﺑﻦ اﻟﺼﻼح و ﻗﺎل اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌﺪة ﺳﻨﮥ ﺛﻼث و ﻋﻤﺮه‬‫ﻧﺤﻮ ﺳﺖ و ﺳﺘﯿﻦ ﺳﻨﮥ و ﻣﻦ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﻓﯽ ﺷﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ و اﻟﺸﺮح اﻟﺼﻐﯿﺮ و اﻟﻤﺤﺮر و ﺷﺮح اﻟﻤﺴﻨﺪ ﻣﺠﻠﺪان ﺿﺨﻤﺎن و اﻟﺘﺬﻧﯿﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪523 :‬‬‫ﻣﺠﻠـﺪ ﻟﻄﯿﻒ ﺗﻌﻠﻖ ﺑﺎﻟﻮﺟﯿﺰ ﮐﺎﻟـﺪﻗﺎﺋﻖ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﻬﺎج و اﻻﻣﺎﻟﯽ ﻓﯽ ﻣﺠﻠـﺪ و اﺧﻄﺎر اﻟﺤﺠﺎز و اﻻﻣﺎﻟﯽ اﻟﺸﺎرﺣـﮥ ﻋﻠﯽ ﻣﻔﺮدات اﻟﻔﺎﺗﺤﮥ و ﻫﻮ‬‫ﺛﻠﺜﻮن ﻣﺠﻠﺴـﺎ أﻣﻠﯽ ﻓﯿﻬـﺎ اﺣـﺎدﯾﺚ ﺑﺎﺳﺎﻧﯿـﺪ ﻋﻦ اﺷـﯿﺎﺧﻪ و اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻣﻨﺴﻮب اﻟﯽ راﻓﻌـﺎن ﺑﻠـﺪة ﻣﻦ ﺑﻼـد ﻗﺰوﯾﻦ ﻗﺎﻟﻪ اﻟﻨﻮوي ﻗﺎل اﻻﺳـﻨﻮي و‬‫ﺳﻤﻌﺖ ﻗﺎﺿـﯽ اﻟﻘﻀﺎة ﺟﻼل اﻟـﺪﯾﻦ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ ﯾﻘﻮل راﻓﻌﺎن ﺑﺎﻟﻌﺠﻤﯽ ﻣﺜﻞ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﺑﺎﻟﻌﺮﺑﯽ ﻓﺎّن اﻻﻟﻒ و اﻟﻨﻮن ﻓﯽ آﺧﺮ اﻻﺳﻢ ﮐﯿﺎء اﻟﻨﺴـﺒﮥ‬‫ﻓﯽ آﺧﺮه ﻋﻨﺪ اﻟﻌﺮب ﻓﺮاﻓﻌﺎن ﻧﺴﺒﮥ اﻟﯽ راﻓﻊ ﺛﻢ اﻧﻪ ﻟﯿﺲ ﺑﻨﻮاﺣﯽ ﻗﺰوﯾﻦ ﺑﻠﺪة ﯾﻘﺎل ﻟﻬﺎ راﻓﻌﺎن و ﻻ راﻓﻊ ﺑﻞ ﻫﻮ ﻣﻨﺴﻮب اﻟﯽ ﺟﺪ ﻟﻪ ﯾﻘﺎل ﻟﻪ‬‫راﻓﻊ ﻗﺎل اﻻﺳـﻨﻮي و ﺣﮑﯽ ﺑﻌﺾ اﻟﻔﻀـﻼء ﻋﻦ ﺷـﯿﺨﻪ ﻗﺎل ﺳﺎﻟﺖ اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﻣﻈﻔﺮ اﻟﺪﯾﻦ ﻗﺎﺿـﯽ ﻗﺰوﯾﻦ اﻟﯽ ﻣﺎ ذا ﻧﺴـﺒﮥ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻓﻘﺎل ﮐﺘﺐ‬‫ﺑﺨﻄﻪ و ﻫﻮ ﻋﻨـﺪي ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺘﺪوﯾﻦ ﻓﯽ اﺧﺒﺎر ﻗﺰوﯾﻦ اﻧﻪ ﻣﻨﺴﻮب اﻟﯽ راﻓﻊ ﺑﻦ ﺧﺪﯾﺞ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﺣﮑﯽ اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﻗﻮﻻ اﻧﻪ ﻣﻨﺴﻮب‬‫اﻟﯽ راﻓﻊ ﻣﻮﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ و ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ ﺧﺎن ﻣﻌﺎﺻـﺮ در اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﻼﻣﮥ اﻣﺎم اﻟﺪﯾﻦ أﺑﯽ اﻟﻘﺎﺳﻢ اﻟﺮاﻓﻌﯽ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺸـﺮح اﻟﮑﺒﯿﺮ اﺑﻦ اﻟﺼﻼح ذﮐﺮ وي ﮐﺮده و ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻣﺎ اﻇّﻦ ﻓﯽ اﻟﺒﻼد اﻟﻌﺠﻢ ﻣﺜﻠﻪ و ﺑﻮد ﺻﺎﺣﺐ ﻓﻨﻮن ﻧﯿﮏ ﺳـﯿﺮت ﺷـﺮح وﺟﯿﺰ در دوازده ﻣﺠﻠﺪ ﻧﻮﺷـﺘﻪ ﻫﯿﭻ ﯾﮑﯽ وﺟﯿﺰ را ﻣﺎﻧﻨﺪ او ﺷـﺮح ﻧﻪ‬‫ﮐﺮده و ﻧﻮوي ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺮاﻓﻌﯽ ﻣﻦ اﻟﺼﺎﻟﺤﯿﻦ اﻟﻤﺘﻤﮑﻨﯿﻦ او را ﮐﺮاﻣﺎت ﺑﺴـﯿﺎر ﺑﻮد و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ اﺳـﻔﺮاﯾﻨﯽ در ارﺑﻌﯿﻦ ﺧﻮد ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻫﻮ‬‫ﺷﯿﺨﻨﺎ اﻣﺎم اﻟـﺪﯾﻦ و ﻧﺎﺻـﺮا ﻟﺴـﻨﮥ اوﺣـﺪ ﻋﺼـﺮ ﺧﻮد ﺑﻮد در ﻋﻠﻮم دﯾﻨﯿﻪ اﺻﻮﻻ و ﻓﺮوﻋﺎ و او را در ﻗﺰوﯾﻦ ﻣﺠﻠﺲ ﺗﻔﺴـﯿﺮ و ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻮد ﺑﺮ‬‫ﻣﺴـﻨﺪ ﺷﺎﻓﻌﯽ ﺷـﺮح ﻧﻮﺷـﺘﻪ و در ﻗﺰوﯾﻦ در ﺳـﻨﻪ ﺛﻠﺚ و ﻋﺸﺮﯾﻦ و ﺳﺘﻤﺎﺋﮥ اﻧﺘﻘﺎل ﻧﻤﻮده ﻗﺎﻟﻪ ﻓﯽ ﻓﻮات اﻟﻮﻓﯿﺎت و ﻧﯿﺰ ﻣﻮﻟﻮي ﺻﺪﯾﻖ ﺣﺴﻦ‬‫ﺧﺎن در ﺗﺎج ﻣﮑﻠﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﮑﺮﯾﻢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﺑﻮ اﻟﻘﺴﻢ اﻟّﺮاﻓﻌﯽ اﻟﻘﺰوﯾﻨﯽ ذﮐﺮه اﺑﻦ اﻟـّﺼ ﻼح و ﻗﺎل ﻣﺎ اﻇّﻦ ﻓﯽ ﺑﻼد اﻟﻌﺠﻢ ﻣﺜﻞ ﺻـﻨﻒ‬‫ﺷﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ ﻓﯽ اﺛﻨﯽ ﻋﺸـﺮ ﻣﺠﻠـﺪا ﻟﻢ ﯾﺸـﺮح اﻟﻮﺟﯿﺰ ﺑﻤﺜﻠﻪ ﻗﺎل اﻟﻨﻮوي ﻟﻪ ﮐﺮاﻣﺎت ﮐﺒﯿﺮة ﻇﺎﻫﺮة و ﻗﺎل ﻣﺤﻤـﺪ اﻻﺳـﻔﺮاﺋﻨﯽ ﻫﻮ ﺷـﯿﺨﻨﺎ اﻣﺎم‬‫اﻟّﺪﯾﻦ و ﻧﺎﺻـﺮ اﻟﺴـﻨﮥ ﮐﺎن ﻟﻪ ﻣﺠﻠﺲ ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ و اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺻـﻨﻒ ﺷـﺮﺣﺎ ﻟﻤﺴـﻨﺪ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ رح ﻣﺎت ﺑﻘﺰوﯾﻦ ﺳـﻨﮥ ‪ 623‬و ﮐـﺎن ذا ﻓﻨﻮن‬‫ﻣﺠﺘﻬﺪا ﻋﺎﻟﻤﺎ ﮐﺒﯿﺮا ﺧّﺮج ﻟﮑﺘﺎﺑﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺗﺨﺮﯾﺠﺎ ﺳّﻤﺎه اﻟﺘﻠﺨﯿﺺ ‪ 5‬ط‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 319‬از ‪359‬‬‫‪ -16‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺎرﺷﺎد اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫وﺟﻪ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﺷﯿﺦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺟﻪ ﮐﻼن اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﻘﻨﺪوزي اﻟﺒﻠﺨﯽ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮّدة ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪524 :‬‬‫و ﻓﯽ اﻟﺘﻔﺴـﯿﺮ اﻟﻤﻨﺴـﻮب اﻟﯽ اﻻﺋﻤـﮥ ﻣـﻦ اﻫـﻞ اﻟـﺒﯿﺖ اﻟﻄﯿـﺒﯿﻦ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬـﻢ ﻋﻦ ﺟﻌﻔﺮ اﻟـّﺼ ﺎدق ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻋﻦ ﺟـّﺪه ان اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺳـﻼم اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻬـﻢ ﺧﻄـﺐ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﯿﺮ و ﻗـﺎل ان اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟـﻞ ﺑﻤﻨـﻪ و رﺣﻤﺘﻪ ﻟّﻤـ ﺎ ﻓﺮض ﻋﻠﯿﮑﻢ اﻟﻔﺮاﺋﺾ ﻟﻢ ﯾﻔﺮض ذﻟﮏ‬‫ﻋﻠﯿﮑﻢ ﻟﺤﺎﺟـﮥ ﻣﻨﻪ إﻟﯿﻪ ﺑـﻞ رﺣﻤـﮥ ﻣﻨﻪ ﻻـ اﻟﻪ اﻻـ ﻫﻮ ﻟﯿﻤﯿﺰ اﻟﺨﺒﯿﺚ ﻣﻦ اﻟﻄﯿﺐ و ﻟﯿﺒﺘﻠﯽ؟؟؟ ﻣـﺎ ﻓﯽ ﺻـﺪورﮐﻢ و ﻟﯿﻤﺤﺺ ﻣﺎ ﻓﯽ ﻗﻠﻮﺑﮑﻢ و‬‫ﻟﺘﺘﺴﺎﺑﻘﻮا اﻟﯽ رﺣﻤﺘﻪ و ﻟﺘﺘﻔﺎﺿﻞ ﻣﻨﺎزﻟﮑﻢ ﻓﯽ ﺟﻨـﮥ ﻓﻔﺮض ﻋﻠﯿﮑﻢ اﻟﺤـﺞ و اﻟﻌﻤﺮة و اﻗﺎم اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﯾﺘﺎء اﻟﺰﮐﺎة و اﻟﺼﻮم و اﻟﻮﻻﯾـﮥ ﻟﻨﺎ اﻫﻞ‬‫اﻟﺒﯿﺖ و ﺟﻌﻠﻬﺎ ﻟﮑﻢ ﺑﺎﺑﺎ ﻟﺘﻔﺘﺤﻮا ﺑﻪ اﺑﻮاب اﻟﻔﺮاﺋﺾ و ﻣﻔﺘﺎﺣﺎ اﻟﯽ ﺳﺒﯿﻠﻪ ﻟﻮ ﻻ ﻣﺤﻤﺪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳﻠﻢ و اوﺻﯿﺎءه ﻟﮑﻨﺘﻢ ﺣﯿﺎري ﻻ‬‫ﺗﻌﺮﻓﻮن ﻓﺮﺿﺎ ﻣﻦ اﻟﻔﺮاﺋﺾ و ﻫﻞ ﺗـﺪﺧﻠﻮن دارا اﻻ ﻣﻦ ﺑﺎﺑﻬﺎ ﻓﻠّﻤﺎ ﻣّﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﮑﻢ ﺑﺎﻗﺎﻣـﮥ اﻻوﻟﯿﺎء ﺑﻌـﺪ ﻧﺒﯿﮑﻢ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ ﻗﺎل اﻟ َْﯿْﻮَم‬‫َأْﮐَﻤﻠُْﺖ ﻟَُﮑْﻢ ِدﯾَﻨُﮑْﻢ َو َأﺗ َْﻤْﻤُﺖ َﻋَﻠﯿُْﮑْﻢ ﻧِْﻌَﻤﺘِﯽ َو َرِﺿﯿُﺖ ﻟَُﮑُﻢ اﻟ ِْﺈْﺳﻼَم ِدﯾﻨًﺎ‬‫ﻓﻔﺮض ﻋﻠﯿﮑﻢ ﻻوﻟﯿـﺎﺋﻪ ﺣﻘﻮﻗـﺎ و اﻣﺮﮐﻢ ﺑﺎداﺋﻬـﺎ ﻟﯿﺤـﻞ ﻟﮑﻢ ﻣـﺎوراء ﻇﻬﻮرﮐﻢ ﻣﻦ ازواﺟﮑﻢ و اﻣﻮاﻟﮑﻢ و ﻣـﺂﮐﻠﮑﻢ و ﻣﺸﺎرﺑﮑﻢ و ﯾﻌﺮﻓﮑﻢ‬‫ﺑﺬﻟﮏ اﻟﺒﺮﮐﮥ و اﻟّﻨﻤﺎء و اﻟﺜﺮوة و ﻟﯿﻌﻠﻢ ﻣﻦ ﯾﻄﯿﻌﻪ ﻣﻨﮑﻢ ﺑﺎﻟﻐﯿﺐ ﺛﻢ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟﻞ ﻗُْﻞ ﻻ َأْﺳَﺌﻠُُﮑْﻢ َﻋَﻠﯿِْﻪ َأْﺟﺮًا ِإﻟﱠﺎ اﻟ َْﻤَﻮﱠدَة ﻓِﯽ اﻟ ُْﻘْﺮﺑﯽ‬‫و اﻋﻠﻤﻮا ان ﻣﻦ ﯾﺒﺨﻞ اﻟﻤﻮدة َﻓِﺈﱠﻧﻤﺎ َﯾﺒَْﺨُﻞ َﻋْﻦ َﻧْﻔِﺴِﻪ‬‫ان اﻟﱠﻠﻪ ﻫﻮ اﻟﻐﻨّﯽ و اﻧﺘﻢ اﻟﻔﻘﺮاء إﻟﯿﻪ ﻓﺎﻋﻠﻤﻮا ﻣﻦ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ ﺷﺌﺘﻢ َﻓَﺴَﯿَﺮي اﻟﱠﻠُﻪ َﻋَﻤَﻠُﮑْﻢ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨُﻮَن‬‫َﺳﺘَُﺮﱡدوَن ِإﻟﯽ ﻋﺎﻟ ِِﻢ اﻟ َْﻐﯿِْﺐ َو اﻟﱠﺸﻬﺎَدِة َﻓﯿَُﻨﱢﺒﺌُُﮑْﻢ ﺑ ِﻤﺎ ُﮐﻨْﺘُْﻢ َﺗْﻌَﻤﻠُﻮَن‬‫َو اﻟ ْﻌﺎﻗَِﺒُﮥ ﻟ ِﻠُْﻤﱠﺘِﻘﯿَﻦ*‬‫َﻓﻼ ُﻋْﺪواَن ِإﻟﱠﺎ َﻋَﻠﯽ اﻟﱠﻈﺎﻟ ِِﻤﯿَﻦ‬‫ﺳﻤﻌﺖ ﺟـﺪي ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ ﯾﻘﻮل ﺧﻠﻘﺖ اﻧـﺎ ﻣﻦ ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ و ﺧﻠﻖ اﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ ﻣﻦ ﻧﻮري و ﺧﻠﻖ ﻣﺤﺒﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﻧﻮرﻫﻢ و ﺳﺎﺋﺮ اﻟﻨﺎس ﻓﯽ‬‫ا ﻟﻨ ﺎ ر‬‫ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﺳـﺮاﭘﺎ ﻫﺪاﯾﺖ واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﺎم ﺣﺴﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم در ﻣﻮﻋﻈﺖ ﺧﻮد ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﺎﻟﻢ‬‫ﻣﻨﺖ ﻧﻬﺎد ﺑﺮ ﺷﻤﺎ ﺑﺴﺒﺐ اﻗﺎﻣﺖ اوﻟﯿﺎ ﺑﻌﺪ ﻧﺒﯽ ﺷﻤﺎ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺮﻣﻮد اﻟ َْﯿْﻮَم َأْﮐَﻤﻠُْﺖ ﻟَُﮑْﻢ‬‫اﻵﯾـﮥ ﭘﺲ ﻓﺮض ﻧﻤـﻮد ﺑﺮ ﺷـﻤﺎ ﺑﺮاي اوﻟﯿـﺎي ﺧﻮد ﺣﻘﻮﻗﯽ ﭼﻨـﺪ را و اﻣﺮ ﮐﺮد ﺷـﻤﺎ را ﺑـﺎداي آن ﺑﺴﻮي ﺷـﻤﺎ و ﭼﻮن ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد‬‫آﻧﺠﻨﺎب در اﯾﻦ ﺟﺎ از اوﻟﯿﺎ اﺋﻤﻪ و ﺧﻠﻔﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﻗﺮﯾﻨﻪ اﺣﺘﺠﺎج ﺑﺂﯾﻪ ﺷﺮﯾﻔﻪ اﻟ َْﯿْﻮَم َأْﮐَﻤﻠُْﺖ‬‫ﮐﻪ ﻧﺰول و ورود آن روز ﻏﺪﯾﺮ در ﺑﺎب ﺧﻼﻓﺖ اﻣﯿﺮ ع ﮐﻞ اﺳﯿﺮ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﻌﺎم ﺑﺘﻔﺼﯿﻞ ﺗﻤﺎم ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻋﻠﻤﺎي ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺳﻨّﯿﻪ‬‫درﯾﺎﻓﺘﯽ ﻧﯿﺰ ﺗﻌﯿﯿﻦ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه درﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻨﯿﻒ ﻟﻔﻆ اوﻟﯿﺎ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﺋﻤﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻤﻔﺎد اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪525 :‬‬‫ﯾﻔﺴـﺮ ﺑﻌﻀﻪ ﺑﻌﻀـﺎ ﮐﻪ اﺻـﻠﯿﺴﺖ ﻣﺴـﻠﻢ و ﺑﻐﺎﯾﺖ ﻣﺴـﺘﺤﮑﻢ و ﺟﺎﺑﺠﺎ ﻋﻠﻤﺎي ﺳـﻨﯿﻪ ﺑﺂن در ﺗﻄﺒﯿﻖ اﺣﺎدﯾﺚ اﺣﺘﺠﺎج ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ ﮐﺎﺑﻦ ﺣﺠﺮ‬‫اﻟﻌﺴـﻘﻼﻧﯽ ﻓﯽ ﻓﺘـﺢ اﻟﺒـﺎري و ﻏﯿﺮه ﻓﯽ ﻏﯿﺮه ﻟﻔﻆ وﻟﯿﮑﻢ در ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻧﯿﺰ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣﺎم و اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف ﺑﺎﺷـﺪ و ﺷـﺒﻬﺎت رﮐﯿﮑﻪ و‬‫ﺗﺸﮑﯿﮑﺎت ﺳﺨﯿﻔﻪ ﻗﻮم ﮐﻪ ﺑﺴﺒﺐ ﻣﺰﯾﺪ ﺣﯿﺺ ﺑﯿﺺ ﺳﺮاﯾﯿﺪهاﻧﺪ از ﻫﻢ ﭘﺎﺷﺪ‬‫‪ -17‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺎﻓﺎده ﺷﯿﺦ ﻋﺰﯾﺰ اﻟﺪﯾﻦ ﻧﺴﻔﯽ‬‫وﺟﻪ ﻫﻔﺪﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﺷـﯿﺦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺟﻪ ﮐﻼن اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟﻘﻨﺪوزي اﻟﺒﻠﺨﯽ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﺸـﯿﺦ ﻋﺰﯾﺰ اﻟﺪﯾﻦ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 320‬از ‪359‬‬‫ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻨﺴـﻔﯽ رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺷﯿﺦ اﻟﺸﯿﻮخ ﺳﻌﺪ اﻟﺪﯾﻦ اﻟﺤﻤﻮي ﻗﺪس اﻟﱠﻠﻪ ﺳﺮه ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ ﭘﯿﺶ از ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﻣﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫در ادﯾﺎن ﺳﺎﺑﻖ اﺳﻢ وﻟﯽ ﻧﺒﻮد و اﺳﻢ ﻧﺒﯽ ﺑﻮد و ﻣﻘﺮﺑﺎن ﺣﻀـﺮت ﺧـﺪاي را ﮐﻪ وارﺛﺎن ﺻﺎﺣﺐ ﺷـﺮﯾﻌﺘﻨﺪ ﺟﻤﻠﻪ را اﻧﺒﯿﺎ ﻣﯽﮔﻔﺘﻨﺪ و در ﻫﺮ‬‫دﯾﻨﯽ از ﯾﮏ ﺻﺎﺣﺐ ﺷـﺮﯾﻌﺖ زﯾﺎده ﻧﺒﻮد ﭘﺲ در دﯾﻦ آدم ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﭼﻨـﺪﯾﻦ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺑﻮدﻧـﺪ ﮐﻪ وارﺛﺎن او ﺑﻮدﻧـﺪ ﺧﻠﻖ را ﺑـﺪﯾﻦ او و‬‫ﺑﺸـﺮﯾﻌﺖ او دﻋﻮت ﻣﯽﮐﺮدﻧﺪ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در دﯾﻦ ﻧﻮح و در دﯾﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و در دﯾﻦ ﻣﻮﺳـﯽ و در دﯾﻦ ﻋﯿﺴـﯽ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم و ﭼﻮن دﯾﻦ‬‫ﺟﺪﯾﺪ و ﺷـﺮﯾﻌﺖ ﺟﺪﯾﺪه ﺑﻤﺤﻤﺪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻧﺎزل ﺷﺪ از ﻧﺰد ﺧﺪاي ﺗﻌﺎﻟﯽ اﺳﻢ وﻟﯽ در دﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﭘﯿﺪا‬‫آﻣﺪ ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ دوازده ﮐﺲ از اﻫﻠﺒﯿﺖ ﻣﺤﻤﺪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ را ﺑﺮﮔﺰﯾﺪ و وارﺛﺎن او ﮔﺮداﻧﯿﺪ و اﯾﺸﺎن را ﻧﺎﺋﺒﺎن ﻣﺤﻤﺪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و وارﺛﺎن او ﮔﺮداﻧﯿﺪ ﮐﻪ‬‫ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻌﻠﻤﺎء ورﺛﮥ اﻻﻧﺒﯿﺎء‬‫در ﺣﻖ اﯾﻦ دوازده ﮐﺲ ﻓﺮﻣﻮد و‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻋﻠﻤﺎء اّﻣﺘﯽ ﮐﺎﻧﺒﯿﺎء ﺑﻨﯽ اﺳﺮاﺋﯿﻞ‬‫در ﺣﻖ اﯾﺸـﺎن ﻓﺮﻣﻮد اﻣﺎ وﻟﯽ آﺧﺮﯾﻦ ﮐﻪ ﻧﺎﺋﺐ آﺧﺮﯾﻨﺴﺖ وﻟﯽ دوازدﻫﻢ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﺧﺎﺗﻢ اوﻟﯿﺎﺳﺖ و ﻣﻬـﺪي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺰﻣﺎن ﻧﺎم اوﺳﺖ و‬‫ﺷﯿﺦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ اوﻟﯿﺎ در ﻋﺎﻟﻢ ﭘﯿﺶ از دوازده ﻧﯿﺴـﺘﻨﺪ و اﻣﺎ آن ﺳـﯿﺼﺪ و ﭘﻨﺠﺎه ﮐﺲ ﮐﻪ از رﺟﺎل اﻟﻐﯿﺐاﻧﺪ اﯾﺸﺎن را اوﻟﯿﺎ ﻧﻤﯽﮔﻮﯾﻨﺪ‬‫و اﯾﺸﺎن را اﺑﺪال ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺳﺮاﺳﺮ رﺷﺎﻗﺖ ﮐﺎﻟﺼﺒﺢ إذا اﺳﺘﻨﺎر واﺿﺢ و آﺷﮑﺎرﺳﺖ ﮐﻪ در اﻣﻢ ﻣﺎﺿﯿﻪ و ادﯾﺎن ﺳﺎﺑﻘﻪ‬‫اﻃﻼق ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﺑﺮ ﮐﺴﯽ ﻧﺒﻮد و ﭼﻮن ﺷﺮﯾﻌﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﻧﺎزل ﺷﺪ ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﺳﻢ وﻟﯽ ﺧﻠﻖ ﻓﺮﻣﻮد‬‫دوازده ﮐﺲ را از اﻫﻠﺒﯿﺖ آن ﺣﻀﺮت اﺻﻄﻔﺎ و اﻧﺘﺨﺎب ﻓﺮﻣﻮده وارﺛﺎن و ﻧﺎﺋﺒﺎن آن ﺟﻨﺎب ﻓﺮﻣﻮد و در ﺣﻖ اﯾﺸﺎن‬‫اﻟﻌﻠﻤﺎء ورﺛﮥ اﻻﻧﺒﯿﺎء‬‫ﺑﻨﯽ اﺳـﺮاﺋﯿﻞ ارﺷـﺎد ﻧﻤﻮد و اﺳﻢ وﻟﯽ ﺑﺮاﯾﺸـﺎن ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺘﺤﻘﻘﺴﺖ و وﻟﯽ آﺧﺮﯾﻦ ﮐﻪ ﻧﺎﺋﺐ آﺧﺮﯾﻨﺴﺖ و وﻟﯽ دوازدﻫﻢ و ﻧﺎﺋﺐ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﺧﺎﺗﻢ اوﻟﯿﺎﺳﺖ و ﻣﻬﺪي ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺰﻣﺎن ﻧﺎم اوﺳﺖ و ﻧﯿﺰ از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ اوﻟﯿﺎ در ﻋﺎﻟﻢ ﺑﯿﺶ از دوازده ﻧﯿﺴـﺘﻨﺪ و اﻃﻼق وﻟﯽ‬‫ﺑﺮ رﺟﺎل اﻟﻐﯿﺐ ﻫﻢ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ اﯾﺸﺎن را اﺑﺪال ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﻣﺨﺼﻮص‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪526 :‬‬‫ﺑـﺎﺋﻤﻪ ﮐﺮام ﻋﻠﯿﻬﻢ آﻻف اﻟﺘﺤﯿـﮥ و اﻟﺴـﻼم ﺑﺎﺷـﺪ و اﻃﻼق ان ﺑﺮ دﯾﮕﺮي ﺣﺘﯽ رﺟﺎل اﻟﻐﯿﺐ ﻫﻢ ﺟﺎﺋﺰ ﻧﺒﺎﺷـﺪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ‬‫ﯾﻘﯿﻨﺎ و ﺣﺘﻤﺎ و ﻗﻄﻌﺎ ﺑﺮ ﻣﻌﻨﺎي ﮐﻪ ﻣﺜﺒﺖ اﻣﺎﻣﺖ و ﻻ اﻗﻞ ﻣﻮﺟﺐ اﻓﻀـﻠﯿﺖ و اﺧﺘﺼﺎص ﺑﺤﻀـﺮات ﻣﻌﺼﻮﻣﯿﻦ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﺤﻤﻮل‬‫ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و ﺧﻠﻖ ﻣﻌﻨﺎي دﯾﮕﺮ ﺗﺤﺮﯾﻒ ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺮاي ﺣـﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻓﺪوﻧﮑﻬﺎ ﻣﻦ ﺣﺠﮥ ﺣﺎﺳـﻤﮥ ﻟﺸـﮑﻮك ارﺑﺎب اﻟﻐﻮاﯾﮥ‬‫ﻣﺒّﯿﻨـﮥ ﻟﮑﻮن اﻟﻮﻟّﯽ دﻟﯿﻼـ ﻋﻠﯽ اﻻﻣﺎﻣـﮥ ﻓﯽ ﺣـﺪﯾﺚ اﻟﻮﻻﯾـﮥ ﻋﺠﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﺣﻀـﺮات ﭼﻨﯿﻦ ﻟﻔـﻆ ﺟﻠﯿﻞ اﻟﺸﺄن ﻣﺨﺘﺺ را ﭼﻨﺎن ﻋﺎم و ﺑﯽوﻗﻊ‬‫ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮐﺲ و ﻧﺎﮐﺲ را وﻟﯽ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ و ﺑﺰﻋﻢ اﺑﻄﺎل دﻻﻟﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ و آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫و اﻣﺜـﺎل آن ﺑﺮ اﻣـﺎﻣﺖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿـﻪ اﻟﺴـﻼم راه ﮐﻤـﺎل ﻣﮑـﺎﺑﺮه ﻣﯽﭘﻮﯾﻨـﺪ و ﻣﺨﻔﯽ ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐـﻪ ﺷـﯿﺦ ﻋﺰﯾﺰ ﻧﺴـﻔﯽ از اﮐـﺎﺑﺮ‬‫ﻣﻤﺪوﺣﯿﻦ ﻣﻌﺮوﻓﯿﻦ و اﺟﻠﻪ ﮐﻤﻼء ﻣﺸـﻬﻮرﯾﻨﺴﺖ ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ در ﻣﺮآة اﻻﺳﺮار ﺑﻤﺪح او ﮔﻔﺘﻪ او از ﮐﺎﻣﻼن اﯾﻦ ﻃﺎﺋﻔﻪ ﺑﻮد آن ﻗﺪر‬‫ﺣﻘـﺎﺋﻖ و ﻣﻌـﺎرف و اﺻـﻄﻼح ﺻﻮﻓﯿﻪ ﮐﻪ وي در ﮐﺸﻒ اﻟﺤﻘـﺎﺋﻖ و ﻣﻘﺼـﺪ اﻗﺼـﯽ و ﺗﻨﺰﯾﻞ و ﻏﯿﺮه ﺑﯿﺎن ﻧﻤﻮده اﺳﺖ در دﯾﮕﺮ ﮐﺘﺐ اﯾﻦ‬‫ﻃـﺎﺋﻔﻪ ﻧﯿﺴـﺖ در ﮐﺘـﺎب ﻣﻘﺼـﺪ اﻗﺼـﯽ ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ ﮐﻪ ﺟـﻮﻫﺮ اول دو ﮐـﺎر ﻣﯽﮐﻨـﺪ ﯾﮑﯽ آﻧﮑﻪ ﻓﯿﺾ از ﺣـﻖ ﻣﯽﺳـﺘﺎﻧﺪ دوم آﻧﮑﻪ ﺑﺨﻠﻖ‬‫ﻣﯽرﺳﺎﻧـﺪ اﮐﻨـﻮن ﺑـﺪان ﮐـﻪ آن ﻃﺮف ﺟـﻮﻫﺮ اول ﮐـﻪ ﻓﯿﺾ از ﺣـﻖ ﻣﯽﮔﯿﺮد ﻧـﺎﻣﺶ وﻻـﯾﺖ آﻣـﺪه و اﯾـﻦ ﻃﺮف ﺟـﻮﻫﺮ اول ﮐﻪ ﺑﺨﻠﻖ‬‫ﻣﯽرﺳﺎﻧـﺪ ﻧﺎﻣﺶ ﻧﺒﻮت آﻣـﺪه اﺳﺖ ﭘﺲ وﻻﯾﺖ ﺑﺎﻃﻦ ﻧﺒﻮت آﻣﺪ و ﻧﺒﻮت ﻇﺎﻫﺮ وﻻﯾﺖ ﻫﺮ دو ﺻـﻨﻌﺖ ﻣﺤﻤﺪاﻧﺪ ﭼﻮن وﻻﯾﺖ و ﻧﺒﻮت را‬‫داﻧﺴﺘﯽ اﮐﻨﻮن ﺑـﺪاﻧﮑﻪ ﺷـﯿﺦ ﺳـﻌﺪ اﻟـﺪﯾﻦ ﺣﻤﻮي ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ دو ﻃﺮف ﺟﻮﻫﺮ اول را دو ﻣﻈﻬﺮاﻧﺪ درﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻈﻬﺮ اﯾﻦ ﻃﺮف ﮐﻪ‬‫ﻧـﺎﻣﺶ ﻧﺒﻮﺗﺴﺖ ﺧـﺎﺗﻢ اﻻﻧﺒﯿـﺎﺳﺖ و ﻣﻈﻬﺮ آن ﻃﺮف ﮐﻪ ﻧـﺎﻣﺶ وﻻـﯾﺘﺴﺖ ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﺰﻣـﺎﻧﺴﺖ و ﺻـﺎﺣﺐ اﻟﺰﻣﺎن اﺳﺎﻣﯽ ﺑﺴـﯿﺎر دارد أي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 321‬از ‪359‬‬‫دروﯾﺶ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺰﻣﺎن ﻋﻠﻢ ﺑﮑﻤﺎل دارد و ﻋﻠﻢ و ﻗـﺪرت را ﺑﺎ وي ﻫﻤﺮاه ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﭼﻮن ﺑﯿﺮون آﯾـﺪ ﺗﻤﺎﻣﺖ روي زﻣﯿﻦ را از ﻇﻠﻢ ﭘﺎك‬‫ﮐﻨـﺪ و ﺑﻌـﺪل آراﺳـﺘﻪ ﮔﺮداﻧﺪ و ﻣﺮدم در وﻗﺖ او آﺳﺎﯾﺶ ﯾﺎﺑﻨﺪ ﺷـﯿﺦ ﺳـﻌﺪ اﻟﺪﯾﻦ ﺣﻤﻮي در ﺣﻖ ﺻﺎﺣﺐ اﻟﺰﻣﺎن ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ و‬‫ﻣﺪح وي ﺑﺴﯿﺎر ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺘﻬﯽ‬‫‪ -18‬اﺳﺘﺪﻻل ﯾﺘﺒﺎدر از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﻣﻌﻨﺎي ﺗﺼﺮف در اﻣﻮر‬‫وﺟﻪ ﻫﯿﺠﺪﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺘﺒﺎدر و ﺳﺎﺑﻖ اﻟﯽ اﻟﻔﻬﻢ از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﻋﻨﺪ اﻻﻃﻼق ﻣﻌﻨﺎي ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﺮﺳﺖ ﭼﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﺿﻢ ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي ﭘﺲ اﮔﺮ‬‫ﻗﻄﻊ ﻧﻈﺮ ﮐﻨﯿﻢ از ادﻟﻪ ﺳـﺎﺑﻘﻪ ﮐﻪ ﻣﺴـﺘﻠﺰم ﺣﻤـﻞ ﻟﻔـﻆ وﻟﯽ ﺑﺮ ﻣﻌﻨـﺎي ﻣﺘﺼـﺮف ﻓﯽ اﻻـﻣﺮﺳﺖ ﺑﺎز ﻫﻢ ﺗﺒﺎدر و ﺳـﺒﻖ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ‬‫ﮐﺎﻓﯽ و واﻓﯽ و ﺷﺒﻪ اﻫﻞ وﺳﻮاس را ﺣﺎﺳﻢ و ﻋﺎﻓﯿﺴﺖ و ﻟّﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﮐﻪ دﻋﻮي ﺗﺒﺎدر و ﺳﺒﻖ ﻣﻌﻨﺎي ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﺮ از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ و اراده‬‫آن در ﺣﺪﯾﺚ وارد ﺑﺤﻖ وﺻّﯽ ﺑﺮ ﺣﻖ و ﺧﻠﯿﻔﻪ ﻣﻄﻠﻖ روﺷﻦ و ﻣﺒﺮﻫﻦ ﺑﺸﺎﻫﺪ ﻣﻮﺛﻖ و ﻣﻌﺪل و ﺑﻨﺺ ﺻﺮﯾﺢ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻌﺘﻤﺪ و ﻣﻌّﻮل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪527 :‬‬‫ﻣﺤﮑﻢ و ﻣﺴـﺠﻞ ﻣﯽﻧﻤـﺎﯾﻢ ﭘﺲ ﺑﺎﯾـﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻋﻼـﻣﻪ ﻧﺤﺮﯾﺮ ﺟﻠﯿـﻞ و ﻓﺎﺿـﻞ ﻣﺤﻘﻖ ﻧﺒﯿﻞ و ﺟﻬﺒـﺬ ﻣـﺪﻗﻖ ﺑﯽﻋـﺪﯾﻞ ﻋﻼﻣﻪ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ در ﮐﺘﺎب روﺿﻪ ﻧـﺪﺑﻪ ﺑﻌـﺪ ﻧﻘﻞ ﺣـﺪﯾﺚ ﺛﻘﻠﯿﻦ ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﺗﮑﻠﻢ اﻟﻔﻘﯿﻪ ﺣﻤﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ و اﻃﺎل و اﻧﺘﻘﻞ‬‫ﺑﻌﺾ ذﻟﮏ ﻗﺎل رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻨﻬﺎ ﻓﻀﻞ اﻟﻌﺘﺮة ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟـّﺴ ﻼم و وﺟﻮب رﻋﺎﯾـﮥ ﺣﻘﻬﻢ ﺣﯿﺚ ﺟﻌﻠﻬﻢ اﺣـﺪ اﻟﺜﻘﻠﯿﻦ اﻟـﺬﯾﻦ ﯾﺴﺎل ﻋﻨﻬﻤﺎ و اﺧﺒﺮ‬‫ﺑﺎﻧّﻪ ﺳﺎل ﻟﻬﻢ اﻟﻠﻄﯿﻒ اﻟﺨﺒﯿﺮ و ﻗﺎل ﻓﺎﻋﻄﺎﻧﯽ ﯾﻌﻨﯽ اﺳﺘﺠﺎب ﻟﺪﻋﺎه ﻓﯿﻬﻢ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﻟﻔﻘﯿﻪ ﺣﻤﯿﺪ و ﻣﻨﻬﺎ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ ﻓﻬﺬا وﻟّﯿﻪ‬‫اﻟﻮﻟﯽ اﻟﻤﺎﻟﮏ اﻟﻤﺘﺼـﺮف ﺑﺎﻟﺴـﺒﻖ اﻟﯽ اﻟﻔﻬﻢ و ان اﺳـﺘﻌﻤﻞ ﻓﯽ ﻏﯿﺮه و ﻟﻬﺬا ﻗﺎل اﻟّﺴﻠﻄﺎن وﻟﯽ ﻣﻦ ﻻ وﻟﯽ ﻟﻪ ﯾﺮﯾﺪ ﻣﻠﮏ اﻟﺘﺼﺮف ﻓﯽ ﻋﻘﺪ‬‫اﻟﻨﮑﺎح ﯾﻌﻨﯽ ان اﻻﻣﺎم ﻟﻪ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻓﯿﻪ ﺣﯿﺚ ﻻ ﻋﺼﺒﮥ‬‫‪ -19‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻤﺬﻫﺐ ﺷﺎﻓﻌﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﺎﻗﻼﻧﯽ و ﺑﺴﯿﺎري از ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ اﺻﻮﻟﯿﯿﻦ‬‫وﺟﻪ ﻧﻮزدﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﺰد ﺣﻀـﺮت ﺷـﺎﻓﻌﯽ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﺎﻗﻼـﻧﯽ و ﺑﺴـﯿﺎري از ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ اﺻﻮﻟﯿﯿﻦ ﺟـﺎﻧﺐ ﺛـﺎﻧﯽ ﺣﻤـﻞ ﻟﻔﻆ ﻣﺸﺘﺮك ﻋﻨـﺪ ﻓﻘﺪ‬‫اﻟﻤﺨﺼـﺺ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌـﺎﻧﯽ آن واﺟﺐ و ﻻـزﻣﺴﺖ ﭘﺲ اﮔﺮ ﺑـﺎﻟﻔﺮض از ادﻟﻪ ﺳـﺎﺑﻘﻪ و ﻻـﺣﻘﻪ ﻫﯿـﭻ دﻟﯿﻠﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﻧﻤﯽﺑﻮد ﺑـﺎز ﻫﻢ ﺑﻨﺎﺑﺮ‬‫ﻣـﺬﻫﺐ ﺷﺎﻓﻌﯽ و ﺑﺎﻗﻼﻧﯽ و دﯾﮕﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و ﻣﺸـﯿﺪﯾﻦ ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻣـﺬﻫﺐ اول و ﺛﺎﻧﯽ ﺣﻤﻞ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ درﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷـﺮﯾﻒ و دﯾﮕﺮ اﺣﺎدﯾﺚ‬‫ﮐﺜﯿﺮه ﮐﻪ در ان وﻻﯾﺖ ﺑﺮاي ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎﻧﯽ واﺟﺐ و ﻻزم و ﺿﺮوري و ﻣﺘﺤﺘﻢ ﻣﯽﺷﺪ و ﭘﺮ‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ از ﻣﻌﺎﻧﯽ وﻟﯽ ﻣﺘﺼـﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮادف اﻣﺎﻣﺴﺖ ﭘﺲ ﺑﺮﯾﻦ ﺗﻘﺪﯾﺮ ﻫﻢ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ دﻟﯿﻞ اﻣﺎﻣﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﺎﺷﺪ ﻏﺎﯾﮥ اﻻﻣﺮ آﻧﮑﻪ ﻣﻌﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮ ﻫﻢ ﺑﺮاي آن ﺣﻀﺮت ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺎﺷﺪ و ﻻ ﺿﯿﺮ ﻓﯿﻪ و اﻣﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﺣﻀﺮت ﺷﺎﻓﻌﯽ و اﺑﻮ‬‫ﺑﮑﺮ ﺑﺎﻗﻼﻧﯽ و ﺑﺴـﯿﺎري از ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ اﺻﻮﻟﯿﯿﻦ ﺳﻨّﯿﻪ ﻗﺎﺋﻞاﻧﺪ ﺑﻮﺟﻮب ﺣﻤﻞ ﻣﺸﺘﺮك ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻋﻨﺪ ﻓﻘﺪ اﻟﻤﺨّﺼﺺ ﭘﺲ ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ ﮐﺘﺐ‬‫اﺻﻮﻟﯿﻪ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ دﻓﻊ وﺳﻮاس و ﺧﻠﺠﺎن ارﺑﺎب ﺗﺸـﮑﯿﮏ و ﻋـﺪوان ﺑﻌﺾ ﺷﻮاﻫﺪ ﻣﺬﮐﻮر ﻣﯽﺷﻮد ﻋﻠّﺎﻣﻪ ﺑﺮﻫﺎن اﻟﺪﯾﻦ ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻔﺮﻏﺎﻧﯽ در ﺷـﺮح ﻣﻨﻬﺎج اﻟﻮﺻﻮل اﻟﯽ ﻋﻠﻢ اﻻﺻﻮل ﮔﻔﺘﻪ ﻧﻘﻞ ﻋﻦ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و اﻟﻘﺎﺿـﯽ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ رح وﺟﻮب ﺣﻤﻞ‬‫اﻟﻤﺸﺘﺮك ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ ﺣﯿﺚ ﻻ ﻗﺮﯾﻨـﮥ ﻣﻌﻪ ﺗـﺪل ﻋﻠﯽ ﺗﻌﯿﯿﻦ اﻟﻤﺮاد ﻣﻨﻪ ﻻن ﺣﻤﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﻤﻨﻮع ﻟﻤﺎ ذﮐﺮﻧﺎه ﻓﯿﺠﺐ ان‬‫ﯾﺤﻤﻞ إذ ﻟﻮ ﻟﻢ ﯾﺤﻤﻞ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺎﻣﺎ ان ﻻ ﯾﺤﻤﻞ ﻋﻠﯽ ﺷـﯽء ﻣﻦ ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ و ذﻟﮏ اﻫﻤﺎل اﻟﻠﻔﻆ ﺑﺎﻟﮑﻠﯿﮥ و ﻫﻮ ﻇﺎﻫﺮ اﻟﺒﻄﻼن او ﯾﺤﻤﻞ ﻋﻠﯽ ﺑﻌﺾ‬‫ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ دون ﺑﻌﺾ و ذﻟﮏ ﺗﺮﺟﯿﺢ ﺑﻼ ﻣﺮﺟﺢ ﻻﺳﺘﻮاء اﻟﻮﺿﻊ ﺑﺎﻟﻨﺴﺒﮥ إﻟﯿﻬﺎ و ﻋﺪم اﻟﻘﺮﯾﻨﮥ اﻟﻤﻌﯿﻨﮥ اﻟﺒﻌﺾ و ﻫﻮ اﯾﻀﺎ ﻣﺢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪528 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 322‬از ‪359‬‬‫و ﻓﺨﺮ رازي در ﮐﺘـﺎب ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﺷـﺎﻓﻌﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﻤﺴـﺌﻠﮥ اﻟﺮاﺑﻌـﮥ ﻋـﺎﺑﻮا ﻋﻠﯿﻪ ﻗـﻮﻟﻪ اﻟﻠّﻔـﻆ اﻟﻤﺸـﺘﺮك ﻣﺤﻤـﻮل ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌـﺎﻧﯿﻪ ﻋﻨـﺪ ﻋـﺪم‬‫اﻟﻤﺨﺼﺺ ﻗﺎﻟﻮا و اﻟﺪﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ اﻧﻪ ﻏﯿﺮ ﺟﺎﺋﺰ ان اﻟﻮاﺿﻊ وﺿﻌﻪ ﻻﺣﺪ اﻟﻤﻌﻨﯿﯿﻦ ﻓﻘﻂ ﻓﺎﺳﺘﻌﻤﺎﻟﻪ ﻓﯿﻬﻤﺎ ﯾﮑﻮن ﻣﺨﺎﻟﻔﮥ ﻟّﻠﻐﮥ و اﻗﻮل ان ﮐﺜﯿﺮا ﻣﻦ‬‫اﻻﺻﻮﻟﯿﯿﻦ اﻟﻤﺤﻘﻘﯿﻦ واﻓﻘﻮه ﻋﻠﯿﻪ ﮐﺎﻟﻘﺎﺿـﯽ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺒﺎﻗﻼﻧﯽ و اﻟﻘﺎﺿـﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﺠّﺒﺎر ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ و وﺟﻪ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯿﻪ ﻇﺎﻫﺮ و ﻫﻮ اﻧﻪ ﻟﻤﺎ ﺗﻌﺬر‬‫اﻟﺘﻌﻄﯿـﻞ و اﻟﺘﺮﺟﯿـﺢ ﻟﻢ ﯾﺒﻖ اﻻـ اﻟﺠﻤﻊ و اﻧﻤـﺎ ﻗﻠﻨﺎ اﻧﻪ ﺗﻌـﺬر اﻟﺘﻌﻄﯿﻞ ﻻﻧﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻧﻤﺎ ذﮐﺮه ﻟﻠﺒﯿﺎن و اﻟﻔﺎﺋـﺪة و ﻟﻘﻮل ﺑﺎﻟﺘﻌﻄﯿﻞ اﺧﺮاج ﻟﻪ ﻋﻦ‬‫ﮐﻮﻧﻪ ﺑﯿﺎﻧﺎ و اﻧﻤﺎ ﻗﻠﻨﺎ اﻧﻪ ﺗﻌﺬر اﻟﺘﺮﺟﯿﺢ ﻻﻧﻪ ﯾﻘﺘﻀـﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻤﻤﮑﻦ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﻣﺮﺟﺢ و ﻫﻮ ﻣﺢ و ﻟّﻤﺎ ﺑﻄﻞ اﻟﻘﺴﻤﺎن ﻟﻢ ﯾﺒﻖ اﻻ اﻟﺠﻤﻊ و ﻫﺬا‬‫وﺟﻪ ﻗﻮي ﺣﺴﻦ ﻓﯽ اﻟﻤﺴﺌﻠﮥ و ان ﮐّﻨﺎ ﻻ ﻧﻘﻮل ﺑﻪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ در روﺿﻪ ﻧﺪﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﻋﺒﺎرت ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ اﻟﻔﻘﯿﻪ اﻟﺤﻤﯿﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﺛﻢ‬‫ﻟﻮ ﺳـﻠﻤﻨﺎ اﺣﺘﻤـﺎل اﻟﻮﻟﯽ ﻟﻐﯿﺮ ﻣـﺎ ذﮐﺮﻧﺎه ﻋﻠﯽ ﺣـّﺪه ﻓﻬﻮ ﮐـﺬﻟﮏ ﯾﺠﺐ ﺣﻤﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﻤﯿﻊ ﺑﻨﺎء ﻋﻠﯽ ان ﮐّﻞ ﻟﻔﻈـﮥ اﺣﺘﻤﻠﺖ ﻣﻌﻨﯿﯿﻦ ﺑﻄﺮﯾﻘﮥ‬‫اﻟﺤﻘﯿﻘﮥ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﺠﺐ ﺣﻤﻠﻬﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﻤﯿﻊ إذ ﻟﻢ ﯾﺪل دﻟﯿﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺨﺼﯿﺺ‬‫‪ -20‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﮑﯽ‬‫وﺟﻪ ﺑﺴـﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ در ﺻﻮاﻋﻖ ﻣﺤﺮﻗﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻠﯽ ان ﮐﻮن اﻟﻤﻮﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻻﻣـﺎم ﻟﻢ ﯾﻌﻬـﺪ ﻟﻐـﮥ و ﻻ ﺷـﺮﻋﺎ اّﻣﺎ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﻮاﺿـﺢ و اّﻣﺎ‬‫اﻻول ﻓﻼّن اﺣﺪا ﻣﻦ اﺋﻤﮥ اﻟﻌﺮﺑﯿﮥ ﻟﻢ ﯾﺬﮐﺮ اّن ﻣﻔﻌﻼ ﯾﺎﺗﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻓﻌﻞ و ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َﻣْﺄواُﮐُﻢ اﻟﱠﻨﺎُر*‬‫ﻟﻔﯽ ﻣﻮﻻـﮐﻢ أي ﻣﻘّﺮﮐﻢ او ﻧﺎﺻـﺮﺗﮑﻢ ﻣﺒﺎﻟﻐـﮥ ﻓﯽ ﻧﻔﯽ اﻟﻨﺼـﺮة ﮐﻘـﻮﻟﻬﻢ اﻟﺠﻮع زاد ﻣﻦ ﻻـ زاد ﻟﻪ و اﯾﻀـﺎ ﻓﺎﻻﺳـﺘﻌﻤﺎل ﯾﻤﻨﻊ ﻣﻦ ان ﻣﻔﻌﻼ‬‫ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻓﻌـﻞ إذ ﯾﻘﺎل ﻫﻮ اوﻟﯽ ﻣﻦ ﮐـﺬا دون ﻣﻮﻟﯽ ﻣﻦ ﮐـﺬا و اوﻟﯽ اﻟﺮﺟﻠﯿﻦ دون ﻣﻮﻻﻫﻤﺎ و ﺣﯿﻨﺌـﺬ ﻓﺎﻧّﻤﺎ ﺟﻌﻠﻨﺎ ﻣﻦ ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ اﻟﻤﺘﺼـﺮف ﻓﯽ‬‫اﻻﻣﻮر ﻧﻈﺮا ﻟﻠﺮواﯾﮥ اﻻﺗﯿﮥ‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت واﺿﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ را در‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ‬‫ﺑﺮ ﻣﻌﻨﺎي ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮر ﺣﻤﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﭘﺲ ﻣﺮاد از وﻟﯽ در‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ‬‫ﮐﻪ ﺑﻄﺮق ﻣﺘﻌﺪده ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﮐﻤﺎ ﺳﺘﻌﻠﻢ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﺻﺮﯾﺤﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻫﺮ ﮔﺎه وﻟّﯽ در‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ‬‫ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮر ﺷﺪ ﯾﻘﯿﻨﺎ و ﺣﺘﻤﺎ ﻣﺮاد از وﻟﯽ در‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻣﺘﺼـﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺣﺘﯽ ﻻ ﯾﻠﺰم اﻻﻓﺘﺮاق و اﺧﺘﻼل اﻻﺗﺴﺎق اﻟﻤﺴﺘﺒﺸﻊ ﻓﯽ اﻟﻤﺬاق اﻟﺬي ﻻ ﯾﻠﺘﺰﻣﻪ اﻻ ﻣﻦ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﻣﻦ اﻟﻔﻬﻢ و‬‫اﻟﺤﺪس اﻟّﺼﺎﺋﺐ ﺧﻼق ﭘﺲ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﺣﺴﻦ ﺗﻮﻓﯿﻘﻪ اﻣﺮ ﺣﻖ ﺑﻼ ﮐﻠﻔﺖ و ﻣﺆﻧﺖ اﺣﺘﺠﺎج و اﺳﺘﺪﻻل ﺣﺴﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪529 :‬‬‫اﻋﺘﺮاف اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺑﺎ ﮐﻤﺎل ﺑﮑﻤﺎل وﺿﻮح و ﻇﻬﻮر رﺳﯿﺪ َﻓﻠِﱠﻠِﻪ اﻟ ُْﺤﱠﺠُﮥ اﻟ ْﺒﺎﻟ َِﻐُﮥ‬‫و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺠﺮد ﺛﺒﻮت اراده ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮر از‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ‬‫ﮐﻪ اﺑﻦ ﺣﺠﺮ اﻋﺘﺮاف ﺻﺤﯿﺢ ﺑﻨﺺ ﺻﺮﯾﺢ ﺑﺎن ﻧﻤﻮده ﺑﺮاي ﺛﺒﻮت ﻣﻄﻠﻮب اﻫﻞ ﺣﻖ ﮐﺎﻓﯽ و واﻓﯿﺴﺖ و ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺰﯾﺪ ﺛﺒﻮت اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﺷﺮﯾﻒ ﻫﻢ از ﮐﻼم اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺴـﺒﺐ ﻣﺤﺾ ورود آن از ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﻮﻟﯽ ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮر ﮔﺮداﻧﯿﺪه ﺑﺎ وﺻﻒ آﻧﮑﻪ ﻧﺰد او‬‫اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ از ﻟﻐﺖ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﯿﺴﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 323‬از ‪359‬‬‫‪ -21‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺤﺪﯾﺚ »ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ«‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ در ﺟﻤﻠﻪ از ﻃﺮق ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﺮﯾـﺪه و ﻏﯿﺮ آن وارد ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫ﻓﺮﻣﻮد‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ در ﻣﺴﻨﺪ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺛﻨﺎ وﮐﯿﻊ ﺛﻨﺎ اﻻﻋﻤﺶ ﻋﻦ ﺳﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪة ﻋﻦ اﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ‬‫و ﻧﯿﺰ در ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻣﺴﻄﻮرﺳﺖ‬‫ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻣﻌﺎوﯾﮥ ﺛﻨﺎ اﻻﻋﻤﺶ ﻋﻦ ﺳﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿﺪة ﻋﻦ اﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺜﻨﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯽ ﺳﺮﯾﮥ ﻗﺎل ﻟّﻤﺎ ﻗﺪﻣﻨﺎ‬‫ﻗـﺎل ﮐﯿﻒ رأﯾﺘﻢ ﺻـﺤﺎﺑﮥ ﺻﺎﺣﺒﮑﻢ ﻗﺎل ﻓﺎﻣﺎ ﺷـﮑﻮﺗﻪ او ﺷـﮑﺎه ﻏﯿﺮي ﻗﺎل ﻓﺮﻓﻌﺖ راﺳـﯽ و ﮐﻨﺖ رﺟﻼ ﻣﮑﺒﺎﺑﺎ ﻗﺎل ﻓﺮأﯾﺖ اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺪ اﺣﻤّﺮ وﺟﻬﻪ ﻗﺎل و ﻫﻮ ﯾﻘﻮل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫و ﻧﯿﺰ در ﻣﺴﻨﺪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﻣﺴﻄﻮرﺳﺖ‬‫ﺛﻨـﺎ وﮐﯿﻊ ﺛﻨـﺎ اﻻـﻋﻤﺶ ﻋﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿـﺪة ﻋﻦ اﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ اﻧﻪ ﻣّﺮ ﻋﻠﯽ ﻣﺠﻠﺲ و ﻫﻢ ﯾﺘﻨﺎوﻟﻮن ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻓﻮﻗﻒ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻓﻘﺎل اﻧّﻪ ﻗﺪ‬‫ﮐﺎن ﻓﯽ ﻧﻔﺴـﯽ ﻋﻠﯽ ﻋﻠّﯽ ﺷـﯽء و ﮐﺎن ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﮐﺬﻟﮏ ﻓﺒﻌﺜﻨﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯽ ﺳﺮﯾﮥ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻋﻠّﯽ و اﺻﺒﻨﺎ ﺳﺒﯿﺎ‬‫ﻗﺎل ﻓﺎﺧﺬ ﻋﻠﯽ ﺟﺎرﯾﮥ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ ﻟﻨﻔﺴﻪ ﻓﻘﺎل ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ دوﻧﮏ ﻗﺎل ﻓﻠﻤﺎ ﻗﺪﻣﻨﺎ ﻋﻠﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺟﻌﻠﺖ اﺣﺪﺛﻪ ﺑﻤﺎ‬‫ﮐﺎن ﺛﻢ ﻗﻠﺖ اّن ﻋﻠﯿﺎ اﺧﺬ ﺟﺎرﯾﮥ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ ﻗﺎل و ﮐﻨﺖ رﺟﻼ ﻣﮑﺒﺎﺑﺎ ﻗﺎل ﻓﺮﻓﻌﺖ راﺳـﯽ ﻓﺎذا وﺟﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺪ‬‫ﺗﻐّﯿﺮ ﻓﻘﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ‬‫و ﻧﺴﺎﺋﯽ در ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻓﺮﻣﻮده‬‫اﺧﺒﺮﻧـﺎ اﺑﻮ ﮐﺮﯾﺐ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻼـء اﻟﮑﻮﻓﯽ ﻗﺎل ﺣـﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻣﻌﺎوﯾـﮥ ﻗﺎل ﺛﻨﺎ اﻻﻋﻤﺶ ﻋﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﯿـﺪة ﻋﻦ اﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻗﺎل ﺑﻌﺜﻨﺎ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﺳﺮﯾﮥ و اﺳﺘﻌﻤﻞ ﻋﻠﯿﻨﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻠﻤﺎ رﺟﻌﻨﺎ ﺳﺎﻟﻨﺎ ﮐﯿﻒ رأﯾﺘﻢ ﺻﺤﺒﮥ ﺻﺎﺣﺒﮑﻢ ﻓﺎﻣﺎ ﺷﮑﻮﺗﻪ اﻧﺎ و اﻣﺎ ﺷﮑﺎه‬‫ﻏﯿﺮي ﻓﺮﻓﻌﺖ راﺳﯽ و ﮐﻨﺖ رﺟﻼ ﻣﮑﺒﺎﺑﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪530 :‬‬‫و ﺳﻠﻢ ﻗﺪ اﺣﻤّﺮ ﻓﻘﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫و ﻧﯿﺰ ﻧﺴﺎﺋﯽ در ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‬‫اﻧﺒﺎﻧﺎ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ ﺣﺒﯿﺐ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻋﻦ زﯾﺪ اﺑﻦ ارﻗﻢ ﻗﺎل ﻟّﻤﺎ رﺟﻊ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫ﻣﻦ ﺣﺠـﮥ اﻟﻮداع و ﻧﺰل ﺑﻐـﺪﯾﺮ ﺧﻢ اﻣﺮ ﺑـﺪوﺣﺎت ﻓﻘﻤﻤﻦ ﺛﻢ ﻗﺎل ﮐﺎﻧّﯽ ﻗﺪ دﻋﯿﺖ ﻓﺎﺟﺒﺖ و اﻧﯽ ﻗﺪ ﺗﺮﮐﺖ ﻓﯿﮑﻢ اﻟﺜﻘﻠﯿﻦ اﺣﺪﻫﻤﺎ اﮐﺒﺮ ﻣﻦ‬‫اﻵـﺧﺮ ﮐﺘـﺎب اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﺘﺮﺗﯽ اﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ ﻓﺎﻧﻈﺮوا ﮐﯿﻒ ﺗﺨﻠﻘﻮﻧﯽ ﻓﺎﻧﻬﻤﺎ ﻟﻦ ﯾﻔﺘﺮﻗﺎ ﺣﺘﯽ ﯾﺮدا ﻋﻠّﯽ اﻟﺤﻮض ﺛﻢ ﻗﺎل اّن اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻮﻻي ﻓﺎﻧﺎ وﻟﯽ ﮐﻞ‬‫ﻣﺆﻣﻦ ﺛﻢ اﺧـﺬ ﺑﯿـﺪ ﻋﻠّﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ ﻓﻬـﺬا وﻟﯿﻪ اﻟﻠّﻬﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه ﻓﻘﻠﺖ ﻟﺰﯾـﺪ ﺳـﻤﻌﺘﻪ ﻣﻦ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ اﻟﺪوﺣﺎت اﺣﺪ إﻻ رآه ﺑﻌﯿﻨﻪ و ﺳﻤﻌﻪ ﺑﺎذﻧﻪ‬‫و ﺣﺎﮐﻢ در ﻣﺴﺘﺪرك ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺣﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺗﻤﯿﻢ اﻟﺤﻨﻈﻠﯽ ﺑﺒﻐﺪاد ﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻗﻼﺑﮥ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻠﮏ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺮﻗﺎﺷﯽ ﺣﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد و ﺣﺪﺛﻨﯽ‬‫اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﺑﺎﺑﻮﯾﻪ و اﺑﻮ ﺑﮑﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﺒﺰاز ﻗﺎﻻ ﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ ﺣﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣﻤﺎد و‬‫ﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻧﺼـﺮ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻬﻞ اﻟﻔﻘﯿﻪ ﺑﺒﺨﺎري ﺣﺪﺛﻨﺎ ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺒﻐﺪادي ﺣﺪﺛﻨﺎ ﺧﻠﻒ ﺑﻦ ﺳﺎﻟﻢ اﻟﻤﺨﺰوﻣﯽ ﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺣّﻤﺎد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 324‬از ‪359‬‬‫ﺛﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻮاﻧﮥ ﻋﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن اﻻﻋﻤﺶ ﻗﺎل ﺛﻨﺎ ﺣﺒﯿﺐ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻋﻦ زﯾﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ ﻗﺎل ﻟّﻤﺎ رﺟﻊ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و‬‫ﺳّﻠﻢ ﻣﻦ ﺣﺠـﮥ اﻟﻮداع و ﻧﺰل ﻏـﺪﯾﺮ ﺧّﻢ اﻣﺮ ﺑـﺪوﺣﺎت ﻓﻘﻤﻤﻦ ﺛﻢ ﻗﺎل ﮐﺎﻧﯽ ﻗﺪ دﻋﯿﺖ ﻓﺎﺟﺒﺖ و اﻧﯽ ﻗﺪ ﺗﺮﮐﺖ ﻓﯿﮑﻢ اﻟﺜﻘﻠﯿﻦ اﺣﺪﻫﻤﺎ اﮐﺒﺮ‬‫ﻣﻦ اﻵـﺧﺮ ﮐﺘـﺎب اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﺘﺮﺗﯽ ﻓـﺎﻧﻈﺮوا ﮐﯿﻒ ﺗﺨّﻠﻔﻮﻧﯽ ﻓﯿﻬﻤﺎ ﻓﺎﻧﻬﻤﺎ ﻟﻦ ﯾﻔﺘﺮﻗﺎ ﺣﺘﯽ ﯾﺮدا ﻋﻠّﯽ اﻟﺤﻮض ﺛﻢ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟﻞ ﻣﻮﻻي و اﻧﺎ‬‫وﻟّﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺛﻢ اﺧﺬ ﺑﯿﺪ ﻋﻠّﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ ﻓﻬﺬا وﻟّﯿﻪ اﻟﱠﻠﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه‬‫و ذﮐﺮ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺑﻄﻮﻟﻪ ﻫﺬا ﺣﺪﯾﺚ ﺻـﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ ﺷﺮط اﻟﺸﯿﺨﯿﻦ و ﻟﻢ ﯾﺨﺮﺟﺎه ﺑﻄﻮﻟﻪ ﺷﺎﻫﺪه ﺣﺪﯾﺚ ﺳﻠﻤﮥ ﺑﻦ ﮐﻬﯿﻞ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ اﯾﻀﺎ‬‫ﺻﺤﯿﺢ ﻋﻠﯽ ﺷﺮﻃﻬﻤﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪531 :‬‬‫و در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑا ﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﻧﻘﻼ ﻋﻦ ﺳﻨﻦ اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﺑﺮواﯾﺖ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﺜﻨﯽ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻮﻻي و اﻧﺎ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺛﻢ اﺧﺬ ﺑﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻬﺬا وﻟّﯿﻪ‬‫و در ﮐﻨﺰ اﻟﻌّﻤﺎل ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ ﺑﺮواﯾﺖ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻣﺴﻄﻮر اﺳﺖ‬‫ان اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻮﻻي و اﻧﺎ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﺛﻢ اﺧﺬ ﺑﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ اﻟّﻠﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه‬‫و ﻧﻮر اﻟـﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻌﺰﯾﺰي در ﺳـﺮاج اﻟﻤﻨﯿﺮ ﺷـﺮح ﺟﺎﻣﻊ ﺻـﻐﯿﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ ﯾﺪﻓﻊ ﻋﻨﻪ ﻣﺎ ﯾﮑﺮﻫﻪ‬‫ﺣﻢ ن ك ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة و اﺳﻨﺎده ﺣﺴﻦ و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﺑﻦ أﺑﯽ ﺷـﯿﺒﮥ و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ و اﺣﻤـﺪ و اﺑﻦ ﺣﺒﺎن و اﻟﺤﺎﮐﻢ و اﻟﻀـﯿﺎء ﻋﻦ ﺑﺮﯾـﺪة و اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻋﻦ زﯾﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ ﻗﺎل ﻗﺎل‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫و ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد از ﻟﻔـﻆ وﻟﯽ ﮐﻪ در ﺣـﻖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم وارد ﮔﺸـﺘﻪ ﻫﻤـﺎﻧﺴﺖ ﮐﻪ از ﻟﻔـﻆ وﻟﯽ در ﺣﻖ ﺟﻨـﺎب‬‫رﺳـﻮل ﺧـﺪا ﻣﺮادﺳﺖ و ﻣﺮاد از ﻟﻔـﻆ وﻟﯽ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﮐﻪ ﺣﻀـﺮت رﺳﻮل ﺧـﺪا ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ در ﺣﻖ ﺧﻮد ارﺷـﺎد ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮر اﺳﺖ ﻧﻮر اﻟﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ اﻟﻌﺰﯾﺰي در ﺳﺮاج ﻣﻨﯿﺮ ﺷﺮح ﺟﺎﻣﻊ ﺻﻐﯿﺮ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﻧﺎ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫أي ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﻮرﻫﻢ و ﮐـﺎن ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﯾﺒـﺎح ﻟﻪ ان ﯾﺰّوج ﻣـﺎ ﺷﺎءه ﻣﻦ اﻟﻨﺴﺎء ﻣﻤﻦ ﯾﺸﺎء ﻣﻦ ﻏﯿﺮه و ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ و ان ﻟﻢ ﯾﺄذن ﮐﻞ‬‫ﻣﻦ اﻟﻮﻟﯽ و ﻟا ﻤﺮأة و ان ﯾﺘﻮﻟﯽ اﻟﻄﺮﻓﯿﻦ ﺑﻼـ اذن ﺣﻢ م ن و ﻋﻠﯽ ﻋﺰﯾﺰي از اﻋﺰه اﮐـﺎﺑﺮ ﻣﺸـﻬﻮرﯾﻦ و اﺟﻠﻪ اﻋـﺎﻇﻢ ﻣﻤـﺪوﺣﯿﻨﺴﺖ ﻣﺤّﺒﯽ در‬‫ﺧﻼﺻﮥ اﻻﺛﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺰﯾﺰي اﻟﺒﻮﻻﻗﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﻓﻘﯿﻬﺎ ﻣﺤّﺪﺛﺎ ﺣﺎﻓﻈﺎ ﻣﻨﻘﻨﺎ ذﮐﯿﺎ ﺳـﺮﯾﻊ اﻟﺤﻔﻆ ﺑﻌﯿﺪ اﻟﻨﺴـﯿﺎن ﻣﻮاﻇﺒﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﻈﺮ‬‫و اﻟﺘﺤﺼﯿﻞ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺘﻼوة ﺳﺮﯾﻌﻬﺎ ﻣﺘﻮّددا ﻣﺘﻮاﺿﻌﺎ ﮐﺜﯿﺮ اﻻﺷﺘﻐﺎل ﺑﺎﻟﻌﻠﻢ ﻣﺤّﺒﺎ ﻻﻫﻠﻪ ﺧﺼﻮﺻﺎ اﻫﻞ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺣﺴﻦ اﻟﺨﻠﻖ و اﻟﻤﺤﺎﺿﺮة ﻣﺸﺎرا‬‫إﻟﯿﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻢ ﺷﺎرك اﻟﻨﻮر اﻟﺸﺒﺮاﻣﻠﺴﯽ ﻓﯽ ﮐﺜﯿﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪532 :‬‬‫ﻣﻦ ﺷـﯿﻮﺧﻪ و اﺧـﺬ ﻋﻨﻪ و اﺳـﺘﻔﺎد ﻣﻨﻪ و ﮐﺎن ﯾﻼزﻣﻪ ﻓﯽ دروﺳﻪ اﻻﺻـﻠﯿﮥ و اﻟﻔﺮﻋﯿﮥ و ﻓﻨﻮن اﻟﻌﺮﺑﯿﮥ و ﻟﻪ ﻣﺆﻟّﻔﺎت ﮐﺜﯿﺮة ﻧﻘﻠﻪ ﻓﯿﻬﺎ ﯾﺰﯾﺪ ﻋﻠﯽ‬‫ﺗﺼـﺮﻓﻪ ﻣﻨﻬﺎ ﺷـﺮح ﻋﻠﯽ ﺟﺎﻣﻊ اﻟﺼـﻐﯿﺮ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﻓﯽ ﻣﺠّﻠﺪات و ﺣﺎﺷﯿﮥ ﻋﻠﯽ ﺷﺮح اﻟﺘﺤﺮﯾﺮ ﻟﻠﻘﺎﺿﯽ زﮐﺮّﯾﺎ و ﺣﺎﺷﯿﮥ ﻋﻠﯽ ﺷﺮح اﻟﻐﺎﯾﮥ ﻻﺑﻦ‬‫ﻗﺎﺳﻢ ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﺳـﺒﻌﯿﻦ ﮐﺮاﺳﮥ و اﺧﺮي ﻋﻠﯽ ﺷـﺮﺣﻬﺎ ﻟﻠﺨﻄﯿﺐ و ﮐﺎﻧﺖ وﻓﺎﺗﻪ ﺑﺒﻮﻻق ﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺳـﺒﻌﯿﻦ و اﻟﻒ و ﺑﻬﺎ دﻓﻦ و اﻟﻌﺰﯾﺰي ﺑﻔﺘﺤﻪ و‬‫ﻣﻌﺠﻤﺘﯿﻦ ﻣﮑﺴﻮرﺗﯿﻦ ﺑﯿﻨﻬﻤﺎ ﯾﺎء ﺗﺤﺘﯿﮥ ﻧﺴﺒﮥ ﻟﻠﻌﺰﯾﺰﯾﮥ ﻣﻦ اﻟﺸﺮﻗﯿﮥ ﺑﻤﺼﺮ‬‫‪ -22‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺤﺪﯾﺚ »ان اﻟّﻠﻪ وﻟﯿﯽ و أﻧﺎ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ« ﺑﻤﻌﻨﺎي »ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻷﻣﻮر«‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و دّوم آﻧﮑﻪ در ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻧﺴﺎﺋﯽ ﺑﺮواﯾﺖ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﺣﺮﯾﺚ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫ان اﻟﱠﻠﻪ وﻟّﯿﯽ و اﻧﺎ وﻟﯽ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻬﺬا وﻟﯿﻪ اﻟﱠﻠﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و اﻧﺼﺮ ﻣﻦ ﻧﺼﺮه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 325‬از ‪359‬‬‫و ﭼﻮن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد از وﻟﯽ ﺑﻮدن ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ او ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﻮر ﺧﻠﻘﺴﺖ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ وﻻﯾﺖ اﻣﺮ و ﺗﺼﺮف ﺑﺎﺷﺪ ﻓﮑﺬا وﻻﯾﮥ ﻋﻠﯽ اﻣﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﻣﺮاد از وﻟﯽ ﺑﻮدن ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ او وﻟﯽ اﻣﺮﺳﺖ ﭘﺲ‬‫ﻧﯿﺴﺎﺑﻮري در ﻏﺮاﺋﺐ اﻟﻘﺮآن ﮔﻔﺘﻪ اﻟﱠﻠُﻪ َوﻟ ِﱡﯽ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا‬‫أي ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻣﻮرﻫﻢ و ﮐﺎﻓﻞ ﻣﺼﺎﻟﺤﻬﻢ ﻓﻌﯿﻞ ﺑﻤﻌﻨﯽ ﻓﺎﻋﻞ اﻟﺦ و ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻗﺎري در ﺣﺮز ﺛﻤﯿﻦ ﺷﺮح ﺣﺼﻦ ﺣﺼﯿﻦ در ﺷﺮح دﻋﺎي‬‫اﻟﻠّﻬﻢ اﻧّﯽ اﻋﻮذ ﺑﮏ ﻣﻦ اﻟﻌﺠﺰ و اﻟﮑﺴﻞ و اﻟﺠﺒﻦ و اﻟﺒﺨﻞ و اﻟﻬﺮم و ﻋﺬاب اﻟﻘﺒﺮ اﻟﻠّﻬﻢ ات ﻧﻔﺴﯽ ﺗﻘﻮاﻫﺎ و زّﮐﻬﺎ و اﻧﺖ ﺧﯿﺮ ﻣﻦ زّﮐﻬﺎ‬‫ﮔ ﻔﺘ ﻪ‬‫اﻧﺖ وﻟﯿﻬﺎ‬‫أي اﻟﻤﺘﺼﺮف ﻓﯿﻬﺎ و ﻣﺼﻠﺤﻬﺎ و ﻣﺮﺗﺒﻬﺎ و ﻣﻮﻻﻫﺎ أي ﻧﺎﺻﺮﻫﺎ و ﻋﺎﺻﻤﻬﺎ و ﻗﺎل اﻟﺤﻨﻔﯽ ﻋﻄﻒ ﺗﻔﺴﯿﺮي و ﻓﺨﺮ اﻟﺪﯾﻦ در ﺣﺮز وﺻﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﻧﺖ وﻟّﯿﻬﺎ و ﻣﻮﻻﻫﺎ‬‫ﺗﻮﺋﯽ ﻣﺘﻮﻟﯽ و ﻣﺼﻠﺢ اﻣﻮر و وﻟﯽ و ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻌﻤﺖ او‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪533 :‬‬‫‪ -23‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻔﺮﻣﻮده ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ در ﺣﻖ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم »اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي« ﺑﺨﻄﺎب ﺑﺮﯾﺪه‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﺟﻨـﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣـﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺑﺠﻮاب ﺷـﮑﺎﯾﺖ ﺑﺮﯾـﺪه ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم را‬‫ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﻻ ﺗﻘﻞ ﻫﺬا ﻓﻬﻮ اوﻟﯽ اﻟّﻨﺎس ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﻧﯿﺰ ﻫﻤﯿﻦ اﻟﻔﺎظ ﻣﺒﺎرك ﺑﺠﻮاب ﺷـﮑﺎﯾﺖ وﻫﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺰه ﻫﻢ ﻓﺮﻣﻮده ﭘﺲ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ارﺷﺎد ﺑﻤﻔﺎد اﻟﺤﺪﯾﺚ ﯾﻔّﺴﺮ ﺑﻌﻀﻪ ﺑﻌﻀﺎ ﺣﻤﻞ ﻟﻔﻆ‬‫وﻟﯽ ﺑﺮ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟّﺘﺼـﺮف واﺟﺐ و ﻻزم و ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ذﮐﺮ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﻣﺜﻞ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 360‬و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﺤﺎق ﺑﻦ‬‫ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة اﻻﺻﺒﻬﺎﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 395‬و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ اﻻﺻﺒﻬﺎﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 410‬و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻻﺻﺒﻬﺎﻧﯽ ﺳﻨﮥ ‪430‬‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﺠﺰري اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ ﺳـﻨﮥ ‪ 630‬ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﻟﺴـﯿﻮﻃﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 911‬و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ‬‫ﺣﺴﺎم اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻤﺘﻘﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 975‬و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻮﺻﺎﺑﯽ ﻣﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﺘﻘﯽ در ﮐﻨﺰ اﻟﻌّﻤﺎل ﺗﺒﻮﯾﺐ ﺟﻤﻊ اﻟﺠﻮاﻣﻊ ﺳﯿﻮﻃﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻻ ﺗﻘﻞ ﻫﺬا ﻓﻬﻮ اوﻟﯽ اﻟّﻨﺎس ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠّﯿﺎ ﻃﺐ ﻋﻦ وﻫﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺰة و اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻮﺻﺎﺑﯽ‬‫در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﻨﻒ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ وﻫﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺰة ﻗﺎل ﻗﺪم ﺑﺮﯾﺪة ﻣﻦ اﻟﯿﻤﻦ و ﮐﺎن ﺧﺮج ﻣﻊ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﺮاي ﻣﻨﻪ ﺟﻔﻮة ﻓﺎﺧﺬ ﯾﺬﮐﺮ ﻋﻠّﯿﺎ و ﯾﻨﺘﻘﺺ ﻣﻦ ﺣﻘﻪ ﻓﺒﻠﻎ‬‫ذﻟﮏ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻻ ﺗﻘﻞ ﻫﺬا ﻓﻬﻮ اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠّﯿﺎ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ ﻓﯽ اﻟﮑﺒﯿﺮ‬‫و ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻤﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻦ اﻻﺛﯿﺮ در اﺳﺪ اﻟﻐﺎﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫وﻫﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺰة ﯾﻌـّﺪ ﻓﯽ اﻫﻞ اﻟﮑﻮﻓﮥ روي ﺣﺪﯾﺜﻪ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻦ ﺻـﻬﺐ ﻋﻦ دﮐﯿﻦ ﻋﻦ وﻫﺐ ﺑﻦ ﺣﻤﺰة ﻗﺎل ﺻـﺤﺒﺖ ﻋﻠّﯿﺎ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺪﯾﻨـﮥ اﻟﯽ ﻣﮑـﮥ ﻓﺮاﯾﺖ ﻣﻨﻪ ﺑﻌﺾ ﻣـﺎ اﮐﺮه ﻓﻘﻠﺖ ﻟﺌﻦ رﺟﻌﺖ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻻﺷـﮑﻮﻧﮏ إﻟﯿﻪ ﻓﻠﻤﺎ ﻗـﺪﻣﺖ ﻟﻘﯿﺖ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﻠﺖ راﯾﺖ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﮐﺬا و ﮐﺬا ﻓﻘﺎل ﻻ ﺗﻘﻞ ﻫﺬا ﻓﻬﻮ اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ ﻣﻨﺪة و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ‬‫و در ﮐﺘـﺎب ﻃﺮاﺋﻒ ﮔﻔﺘﻪ و ﻓﯽ ﮐﺘـﺎب اﻟﻤﻨـﺎﻗﺐ ﺗـﺎﻟﯿﻒ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﻮﺳـﯽ ﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ و ﻫﻮ ﻣﻦ رؤﺳـﺎء اﻟﻤﺨـﺎﻟﻔﯿﻦ ﻻﻫﻞ اﻟﺒﯿﺖ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﻋﺪة ﻃﺮق و‬‫ﻓﯽ رواﯾـﮥ ﺑﺮﯾﺪة زﯾﺎدة و ﻫﯽ ان اﻟﺘﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎل ﻟﺒﺮﯾﺪة اﻧﻪ ﻋﻠﯿﮏ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﻘﺪ اﮐﺜﺮت اﻟﻮﻗﻮع ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﻮ اﻟﱠﻠﻪ اﻧﮏ ﻟﺘﻘﻊ‬‫ﻓﯽ رﺟﻞ اﻧﻪ اوﻟﯽ اﻟّﻨﺎس ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 326‬از ‪359‬‬‫و ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﺳﻦ زاﻫﺮه و ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﺑﺎﻫﺮه ﻃﺒﺮاﻧﯽ و اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ و اﺑﻦ اﺛﯿﺮ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷـﻨﯿﺪي اﻣﺎ اﺑﻦ ﻣﻨﺪة ﭘﺲ از ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ‬‫آﻓﺎق و ﻧﺤﺎرﯾﺮ ﺳﺒﺎق و ﺻﺪور ﺣﻔﺎظ و ﻣﻬﺮه اﯾﻘﺎﻇﺴﺖ ذﻫﺒﯽ در ﺗﺬﮐﺮة اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ ﻣﻨﺪة اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﺠﻮال ﻣﺤﺪث اﻟﻌﺼﺮ اﺑﻮ‬‫ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺸـﯿﺦ أﺑﯽ ﯾﻌﻘﻮب اﺳـﺤﺎق ﺑﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ زﮐﺮّﯾﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨﺪة اﻟﯽ ان ﻗﺎل وﻟﺪ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺳﻨﮥ ﻋﺸـﺮة و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋﮥ و ﻗﯿﻞ ﻓﯽ اﻟﺘﯽ ﺗﻠﺒﻬﺎ ﺳﻤﻊ اﺑﺎه و ﻋﻢ اﺑﯿﻪ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ و اﺑﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة و ﻃﺎﺋﻔﮥ ﺑﺎﺻﺒﻬﺎن و‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪534 :‬‬‫ﺑﻦ اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﻘﻄﺎن و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﯾﻌﻘﻮب اﻟﮑﺮﻣﺎﻧﯽ و اﺑﺎ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻨﺪاﺋﯽ و اﺑﺎ ﺣﺎﻣﺪ ﺑﻦ ﺑﻼل و ﺧﻠﻘﺎ ﺑﻨﯿﺴﺎﺑﻮر و اﺑﺎ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﻻﻋﺮاﺑﯽ ﺑﻤﮑﮥ‬‫و اﻟﻬﯿﺜﻢ ﺑﻦ ﮐﻠﯿﺐ ﺑﺴـﻤﺮﻗﻨﺪ و ﺧﯿﺜﻤـﮥ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن و ﻃﺒﻘﺘﻪ ﺑﺎﻟﺸﺎم و اﺑﺎ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ اﻟﺒﺨﺘﺮي و اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ اﻟﺼـﻔﺎر و ﻋـﺪة ﺑﺒﻐﺪاد و اﺑﺎ اﻟﻄﺎﻫﺮ‬‫اﻟﻤﺪﯾﻨﯽ و ﺑﺎﺑﻪ ﺑﻤﺼـﺮ و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ و ﻋﺪة ﺷـﯿﻮﺧﻪ اﻟﺬي ﺳـﻤﻊ و اﺧﺬ ﻋﻨﻬﻢ اﻟﻒ و ﺳﺒﻌﻤﺎﺋﮥ ﺷﯿﺦ و ﻟﻪ إﺟﺎزة ﻣﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ‬‫أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ و ﻏﯿﺮه و ﻟﻤﺎ رﺟﻊ ﻣﻦ اﻟﺮﺣﻠـﮥ اﻟﻄﻮﯾﻠـﮥ ﮐﺎﻧﺖ ﮐﺘﺒﻪ ﻋـﺪة اﺣﻤﺎل ﺣﺘﯽ ﻗﯿﻞ اﻧﻬﺎ ﮐﺎﻧﺖ ارﺑﻌﯿﻦ ﺣﻤﻼ و ﻣﺎ ﺑﻠﻐﻨﺎ ان اﺣـﺪا ﻣﻦ ﻫـﺬه‬‫اﻻﻣﮥ ﺳﻤﻊ ﻣﺎ ﺳﻤﻊ و ﻻ ﺟﻤﻊ ﻣﺎ ﺟﻤﻊ و ﮐﺎن ﺧﺘﺎم اﻟﺮﺣﺎﻟﯿﻦ و ﻓﺮد اﻟﻤﮑﺜﺮﯾﻦ ﻣﻊ اﻟﺤﻔﻆ و اﻟﻤﻌﺮﻓﮥ و اﻟﺼﺪق ﺣﺪث ﻋﻨﻪ ﺷﯿﺨﻪ اﺑﻮ ﻟا ﺸﯿﺦ و‬‫اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻏﻨﺠﺎر و اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ اﻻدرﯾﺴﯽ و ﺗﻤﺎم اﻟﺮازي و ﺣﻤﺰة اﻟﺴﻬﻤﯽ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ و اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻔﻀﻞ اﻟﺒﺎﻃﺮﻗﺎﻧﯽ‬‫و اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد اﻟﺜﻘﻔﯽ و اﺑﻮ اﻟﻔﻀﻞ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺑﻨﺪار و اﺑﻮ ﻋﺜﻤﺎن ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ورﻗﺎء و اوﻻده ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ و‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﻮﻫﺎب و ﻋﺒﯿﺪ اﻟﱠﻠﻪ و آﺧﺮون ﻗﺎل اﻟﺒﺎﻃﺮﻗﺎﻧﯽ ﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻣﺎم اﻻﺋﻤﮥ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻟﻘﺎه اﻟﱠﻠﻪ رﺿﻮاﻧﻪ ﻗﻠﺖ اول ﻣﺎ رأﯾﺘﻪ اﻧﻪ ﺳـﻤﻊ ﻓﯽ‬‫ﺳﻨـﮥ ﺛﻤﺎن و ﻋﺸـﺮة و ﺛﻼﺛﻤﺎﺋـﮥ و اول ارﺗﺤﺎﻟﻪ ﻗﺒﻞ اﻟﺜﻼﺛﯿﻦ او ﻓﯿﻬﺎ اﻟﯽ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ اﻟﺘﻘﯿﻨﺎ ﺑﺒﺨﺎري ﺳـﻨﮥ اﺣـﺪي و ﺳﺘﯿﻦ و ﻗـﺪ زاد‬‫زﯾﺎدة ﻇﺎﻫﺮة ﺛﻢ ﺟﺎءﻧﺎ اﻟﯽ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮر ﺳﻨﮥ ﺧﻤﺲ و ﺳﺒﻌﯿﻦ ذاﻫﺒﺎ اﻟﯽ وﻃﻨﻪ ﻗﺎل ﺷﯿﺨﻨﺎ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺑﻨﻮﻣﻨﺪة اﻋﻼم اﻟﺤﻔﺎظ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ ﻗﺪﯾﻤﺎ‬‫و ﺣـﺪﯾﺜﺎ اﻻـ ﺗﺮون اﻟﯽ ﻗﺮﯾﺤـﮥ أﺑﯽ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻗﯿـﻞ ان اﺑـﺎ ﻧﻌﯿﻢ ذﮐﺮ ﻟﻪ اﺑﻦ ﻣﻨـﺪة ﻓﻘـﺎل ﮐﺎن ﺟﺒﻼ ﻣﻦ اﻟﺠﺒﺎل اﻟـﺦ و ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻃﺒﻘﺎت‬‫اﻟﺤﻔﺎظ ﮔﻔﺘﻪ اﺑﻦ ﻣﻨﺪة اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟﻤﺤﺪث اﻟﺠﻮال ﻣﺤﺪث اﻟﻌﺼﺮ اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﻟﺸﯿﺦ أﺑﯽ ﯾﻌﻘﻮب اﺳﺤﺎق ﺑﻦ اﻟﺤﺎﻓﻆ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ زﮐﺮﯾـﺎ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻣﻨـﺪة ﺑﻦ ﺳـﻨﺪه ﺑﻦ اﺳـﺘﻨﺪاد و ﻫﻮ اﻟـﺬي اﺳـﻠﻢ وﻗﺖ ﻓﺘـﺢ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ اﺻـﺒﻬﺎن و وﻻؤه ﻟﻌﺒـﺪ اﻟﻘﯿﺲ و ﮐﺎن‬‫ﻣﺠﻮﺳّﯿﺎ اﻻﺻﺒﻬﺎﻧﯽ اﻟﻌﺒﺪي وﻟﺪ ﺳﻨﮥ ‪ 310‬و ﺳﻤﻊ اﺑﺎه و اﻟﻬﯿﺜﻢ ﺑﻦ ﮐﻠﯿﺐ و اﺑﺎ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ اﻻﻋﺮاﺑﯽ و ﺧﯿﺜﻤﮥ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن و ﺧﻠﻘﺎ ﯾﺒﻠﻐﻮن اﻟﻔﺎ و‬‫ﺳﺒﻌﻤﺎﺋـﮥ و اﺟﺎز ﻟﻪ اﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ و ﻟﻤﺎ رﺟﻊ ﻣﻦ اﻟﺮﺣﻠـﮥ ﮐﺎﻧﺖ ﮐﺘﺒﻪ ارﺑﻌﯿﻦ ﺣﻤﻼ و ﻟﻢ ﯾﺒﻠﻐﻨﺎ ان اﺣـﺪا ﻣﻦ ﻫﺬه اﻻﻣﮥ ﺳـﻤﻊ ﻣﺎ ﺳـﻤﻊ و ﻻ‬‫ﺟﻤﻊ ﻣﺎ ﺟﻤﻊ و ﮐﺎن ﺧﺘﺎم اﻟﺮاﺣﻠﯿﻦ و ﻓﺮد اﻟﻤﮑﺜﺮﯾﻦ ﻣﻊ اﻟﻔﻀﻞ و اﻟﻤﻌﺮﻓﮥ و‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪535 :‬‬‫اﻟﺼـﺪق و ﮐﺜﺮة اﻟﺘﺼﺎﻧﯿﻒ ﻗﺎل اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي ﺑﻨﻮﻣﻨـﺪة اﻋﻼم اﻟﺤﻔﺎظ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ ﻗﺪﯾﻤﺎ و ﺣﺪﯾﺜﺎ اﻻ ﺗﺮون اﻟﯽ ﻗﺮﯾﺤﮥ اﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﱠﻠﻪ و ﻗﺎل اﯾﻀﺎ ﻫﻮ ﺟﺒﻞ ﻣﻦ اﻟﺠﺒﺎل و ﻟﻪ ﻣﻌﺮﻓـﮥ اﻟﺼـﺤﺎﺑﮥ ﻗﺎل اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﺧﺘﻠﻂ ﺑﺎﺧﺮه و ﺧﺒﻂ ﻓﯽ اﻣﺎﻟﯿﻪ ﻗﺎل اﻟﺬﻫﺒﯽ ﻻ ﯾﻘﺒﻞ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯿﻪ ﮐﻤﺎ ﻻ‬‫ﯾﻘﺒﻞ ﻗﻮل اﺑﻦ ﻣﻨـﺪه ﻓﯽ أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ ﻟﻠﻌـﺪاوة اﻟﻤﺸـﻬﻮرة ﺑﯿﻨﻬﻤﺎ ﻗﺎل ﺟﻌﻔﺮ اﻟﻤﺴـﺘﻐﻔﺮي ﻣﺎ رأﯾﺖ اﺣﻔﻆ ﻣﻨﻪ ﻣﺎت ﻓﯽ ذي اﻟﻘﻌـﺪة ﺳـﻨﮥ ‪ 395‬و‬‫ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﻘﺮه اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﮑﻢ دﻻﻟﺖ دارد ﺑﺮ اوﻟﻮﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺘﺼﺮف در اﻣﻮر ﻣﺴﻠﻤﯿﻦ زﯾﺮا ﮐﻪ اﯾﻦ ﻓﻘﺮه‬‫ﺷﺮﯾﻔﻪ ﻣﻘﺘﺒﺴﺴﺖ از ﮐﻼم اﻟﻬﯽ اﻋﻨﯽ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫و ﻗﻄﻌﺎ و ﺣﺘﻤﺎ ﻣﺮاد از آﯾﻪ ﻗﺮآﻧﯽ اوﻟﻮﯾﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﺘﺼﺮﻓﺴﺖ و ﺑﻄﻼن و ﻓﻈﺎﻋﺖ اﻧﮑﺎر ﻣﺨﺎﻃﺐ‬‫ﻋﺎﻟﯽ ﺗﺒﺎر ﺑﺠﻮاب ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ را ﺑﺎ ﮐﻼم اﯾﺰد ﻣﻨﺎن ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻫﻮﯾﺪا و اﺷﮑﺎر ﺳﺎﺑﻘﺎ در ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﯿﺎن ﮐﺮدﯾﻢ ﻋﻼﻣﻪ‬‫اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﻮاﺣﺪي ﮐﻪ از اﮐﺎﺑﺮ اﺋﻤﻪ اﻓﺎﺧﻢ و ﻣﺸﺎﻫﯿﺮ اﺟﻠﻪ اﻋﺎﻇﻢ و وﺣﯿﺪ ﻋﺼـﺮ و ﻓﺮﯾﺪ دﻫﺮ ﺧﻮد ﺑﻮده در ﺗﻔﺴـﯿﺮ وﺳﯿﻂ‬‫ﮐﻪ ﻧﺴـﺨﻪ ﻋﺘﯿﻘﻪ آن ﺑﺨـﻂ ﻋﺮب ﭘﯿﺶ اﯾﻦ ﺧﺎﮐﺴﺎر ﺣﺎﺿـﺮﺳﺖ و ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﯾﺎﻓﻌﯽ ﻣﺘﺼﻒ ﺑﺸـﻬﺮت ﮔﺮدﯾـﺪه و اﺟﻤﺎع ﺑﺮ ﺣﺴﻦ آن و‬‫اﺷﺘﻐﺎل ﺑﺘﺪرﯾﺲ آن واﻗﻊﺳﺖ و ﺳﻌﺎدت در ان ﻧﺼﯿﺐ واﺣﺪي ﺷﺪه ﮔﻔﺘﻪ ﻗﻮﻟﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 327‬از ‪359‬‬‫أي إذا ﺣﮑﻢ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﺸـﯽء ﻧﻔﺬ ﺣﮑﻤﻪ و وﺟﺐ ﻃﺎﻋﺘﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺒﺎس إذا دﻋﺎﻫﻢ اﻟﻨﺒﯽ اﻟﯽ ﺷـﯽء ودﻋﺘﻬﻢ اﻧﻔﺴﻬﻢ اﻟﯽ ﺷﯽء ﮐﺎﻧﺖ‬‫ﻃﺎﻋـﮥ اﻟﻨـﺒﯽ اوﻟﯽ ﺑﻬـﻢ ﻣـﻦ ﻃﺎﻋـﮥ اﻧﻔﺴـﻬﻢ اﯾـﻦ ﻋﺒـﺎرت واﺣـﺪي دﻻـﻟﺖ واﺿـﺤﻪ ﺻـﺮﯾﺤﻪ ﻗﻄﻌﯿـﻪ دارد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﻣﺮاد از آﯾﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ‬‫ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﺒﯽ اوﻻـﺳﺖ در ﻧﻔـﺎذ ﺣﮑﻢ و وﺟﻮب ﻃـﺎﻋﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد واﺣـﺪي ﺑﺘﻔﺴـﯿﺮ اﯾﻦ آﯾﻪ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻪ آﻧﮑﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺣﮑﻢ ﮐﻨﺪ‬‫اﻧﺤﻀـﺮت ﺑﺮ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﭽﯿﺰي ﻧﺎﻓـﺬ ﻣﯽﺷﻮد ﺣﮑﻢ اﻧﺤﻀـﺮت و واﺟﺐ ﻣﯽﮔﺮدد ﻃـﺎﻋﺖ آﻧﺠﻨـﺎب ﺑﺮ اﯾﺸـﺎن و از اﺑﻦ ﻋﺒـﺎس آورده ﮐﻪ او‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه دﻋﻮت ﮐﻨـﺪ اﯾﺸﺎن را ﻧﺒﯽ ﺑﺴﻮي ﭼﯿﺰي و دﻋﻮت ﮐﻨـﺪ ﻧﻔﺴـﻬﺎﯾﺸﺎن ﺑﭽﯿﺰي ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﻃﺎﻋﺖ ﻧﺒﯽ اوﻟﯽ ﺑﺎﯾﺸﺎن از ﻃﺎﻋﺖ‬‫ﻧﻔﺴـﻬﺎﯾﺸﺎن و از ﻋﺒﺎرت ﺣﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ اﻟﻔﺮاء اﻟﺒﻐﻮي ﮐﻪ ﺑﺎﻋﺘﺮاف ﺧﻮد ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ در رﺳﺎﻟﻪ اﺻﻮل ﺣﺪﯾﺚ در ﺷـﺮح و‬‫ﺗﻮﺟﯿﻪ اﺣﺎدﯾﺚ ﻣﺤﻞ اﻋﺘﻤﺎدﺳﺖ و از ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ او ﺑﻬﺮه ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮداﺷﺖ و او را ﻣﯽﺑﺎﯾﺪ ﺷﻨﺎﺧﺖ و از ﺟﻤﻠﻪ ﻋﻠﻤﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﺧﯿﻠﯽ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳـﺨﻦ او ﻣﺘﯿﻦ و ﻣﻀـﺒﻮط واﻗﻊﺳﺖ و ﮐﺘﺎب او ﺷـﺮح اﻟﺴـﻨﮥ در ﻓﻘﻪ ﺣﺪﯾﺚ و ﺗﻮﺟﯿﻪ ﻣﺸـﮑﻼت ﮐﺎﻓﯽ و ﺷﺎﻓﯽ و دﯾﮕﺮ ﻓﻀﺎﺋﻞ زاﻫﺮه و‬‫ﻣﻨـﺎﻗﺐ ﻓـﺎﺧﺮه او در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﺑﯿـﺎن ﻓﺮﻣﻮدهاﻧـﺪ در ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﻣﻌﺎﻟﻢ اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ آﻧﺠﻨﺎب در ﻧﻔﻮذ ﺣﮑﻢ و وﺟﻮب ﻃﺎﻋﺖ‬‫اوﻻـﺳﺖ ﺑﻤﺆﻣﻨﯿﻦ از ﻧﻔﻮس اﯾﺸـﺎن و اﺑﻦ ﻋﺒـﺎس و ﻋﻄـﺎ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔـﺎه ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫دﻋﻮت ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ اﯾﺸﺎن را و دﻋﻮت‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪536 :‬‬‫ﮐﻨـﺪ ﻧﻔﻮس اﯾﺸﺎن ﺑﭽﯿﺰي ﭘﺲ ﻃﺎﻋﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اوﻻﺳﺖ از ﻃﺎﻋﺖ ﻧﻔﻮس اﯾﺸﺎن و اﺑﻦ زﯾﺪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﮐﻪ آﻧﺠﻨﺎب اوﻻﺳﺖ ﺑﻤﻮﻣﻨﯿﻦ از ﻧﻔﺴﻬﺎﯾﺸﺎن در ﭼﯿﺰﯾﮑﻪ آن ﺟﻨﺎب ﺣﮑﻢ ﮐﻨﺪ ﺑﺎن ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺗﻮ اوﻟﯽ ﻫﺴﺘﯽ ﺑﻪ ﺑﻨﺪه ﺧﻮد در ﺣﮑﻢ ﺧﻮﯾﺶ‬‫ﭘﺲ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﻓـﺎدات ﻧﺼﻮص واﺿـﺤﻪ اﺳﺖ ﺑﺮ ﺻـﺤﺖ ادﻋـﺎي اﻫﻞ ﺣﻖ و ﺑﻄﻼن ﺧﺮاﻓﺖ ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ و ﻧﺰول اﯾﻦ آﯾﻪ ﺑﺤﻖ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ‬‫در ﺟﻬﺎد از آﺑﺎ و اﻣﻬﺎت ﺧﻮد اذن ﻣﯽﺧﻮاﺳـﺘﻨﺪ ﻧﯿﺰ ﺻـﺮﯾﺤﺴﺖ در آﻧﮑﻪ ﻣﺮاد از اوﻟﯽ اوﻟﯽ ﺑﺘﺼـﺮﻓﺴﺖ وا ﻋﺠﺒﺎه ﮐﻪ ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ ﺗﻔﺴﯿﺮ‬‫ﻣﻌـﺎﻟﻢ اﻟﺘﻨﺰﯾـﻞ را ﻫﻢ ﮐﻪ ﻧﻬـﺎﯾﺖ ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﻌﺮوف و ﻣﺘـﺪاول ﺑﯿﻦ اﻟﺨﻮاص و اﻟﻌﻮاﻣﺴﺖ و ﻣﺼـﻨﻔﺶ را ﺧﻮد ﺑﻤﺪاﺋـﺢ ﻋﻈﯿﻤﻪ ﻧﻮاﺧﺘﻪاﻧﺪ‬‫ﺑﭽﺸﻢ ﺑﺼـﯿﺮت ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻔﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺧﻮد را از اﺑﻄﺎل ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﺻـﺤﯿﺢ ﺑﺎز ﻣﯽداﺷﺘﻨﺪ و از ﻋﺒﺎرت اﻧﻮار اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ ﻗﺎﺿﯽ ﻧﺎﺻﺮ اﻟﺪﯾﻦ‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﯿﻀـﺎوي ﮐﻪ ﯾﺎﻓﻌﯽ در ﻣﺮآة اﻟﺠﻨﺎن او را ﺑﻮﺻﻒ اﻣﺎم و اﻋﻠﻢ ﻋﻠﻤﺎء اﻻﻋﻼم ﺳـﺘﻮده و ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ او‬‫ﺻﺎﺣﺐ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻣﻔﯿـﺪه ﻣﺤﻘﻘﻪ و ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺣﻤﯿـﺪه ﻣـﺪﻗﻘﻪﺳﺖ و ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻋﺒﺮي در ﺷـﺮح ﻣﻨﻬﺎج اﻻﺻﻮل ﺣﺒﺮ ﻣـﺪﻗﻖ و ﺑﺤﺮ ﻣﺤﻘﻖ و‬‫ﺟﺎﻣﻊ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻌﻘﻮل و اﻟﻤﻨﻘﻮل و ﻣﺒﯿﻦ ﻗﻮاﻋـﺪ ﻓﺮوع و اﺻﻮل و اﻗﻀـﯽ اﻟﻘﻀﺎة و اﻟﺤﮑﺎم و اﺳﻮة اﻓﺎﺿﻞ اﻻﻧﺎﻣﺴﺖ و ﺗﻘﯽ اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ اﻻﺳـﺪي در ﻃﺒﻘـﺎت ﺷـﺎﻓﻌﯿﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻠﯿﻠﻪ و ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﺟﻤﯿﻠﻪ او ذﮐﺮ ﮐﺮده ﺳﺎﻃﻊ و ﻻﻣﻌﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد از آﯾﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ‬‫ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اوﻻﺳﺖ ﺑﻤﻮﻣﻨﯿﻦ از ﻧﻔﺴﻬﺎﯾﺸﺎن در ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر ﺑﻘﻀﻬﺎ و ﻗﻀﯿﻀﻬﺎ و ﻧﻘﯿﺮﻫﺎ و‬‫ﻗﻄﻤﯿﺮﻫـﺎ زﯾﺮا ﮐﻪ اﻧﺤﻀـﺮت ﺣﮑﻢ ﻧﻤﯽﮐﻨـﺪ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ را و راﺿـﯽ ﻧﻤﯽﺷﻮد از اﯾﺸﺎن ﻣﮕﺮ ﺑﺂﻧﭽﻪ در ان ﺻـﻼح اﯾﺸﺎﻧﺴﺖ ﺑﺨﻼف ﻧﻔﺲ و‬‫ﭼﻮﻧﮑﻪ ﻣﺮاد اوﻟﻮﯾﺖ در ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر ﺑﻮد ﺣﻖ ﺗﻌـﺎﻟﯽ ﻣﻄﻠﻘـﺎ اوﻟﻮﯾﺖ را ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮد و ﻣﻘﯿـﺪ ﺑـﺎﻣﺮي از اﻣﻮر ﻧﻔﺮﻣﻮد و اﻃﻼـق دﻟﯿﻞ ﻋﻤﻮم و‬‫ﺷﻤﻮﻟﺴﺖ و ﻫﺮ ﮔﺎه اوﻟﻮﯾﺖ اﻧﺤﻀـﺮت در ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ ﭘﺲ واﺟﺒﺴﺖ ﮐﻪ اﻧﺤﻀـﺮت دوﺳﺖﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺴﻮي ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ از ﻧﻔﺴـﻬﺎي‬‫اﯾﺸﺎن و اﻣﺮ آن ﺣﻀـﺮت ﻧﺎﻓﺬﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ در اﯾﺸﺎن از اﻣﺮ ﻧﻔﻮﺳـﺸﺎن و ﺷـﻔﻘﺖ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﺮ اﻧﺤﻀﺮت اﻋﻢ ﺑﺎﺷﺪ از ﺷﻔﻘﺘﺸﺎن ﺑﺮ ﻧﻔﻮس ﺧﻮد و‬‫ﻧﺰول اﯾﻦ آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ در ﺣﻖ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺣﮑﻢ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻮد ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اﯾﺸﺎن را ﺑﺠﻬﺎد ﻏﺰوه ﺗﺒﻮك‬‫و اﯾﺸـﺎن ﮔﻔﺘﻨـﺪ ﮐﻪ ﻣـﺎ ﻃﻠﺐ اذن ﻣﯽﮐﻨﻢ از اﺑـﺎ و اﻣﻬﺎت ﺧﻮد ﻧﯿﺰ دﻟﯿﻞ واﺿـﺤﺴﺖ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﻣﺮاد ازﯾﻦ آﯾﻪ اﺛﺒﺎت اوﻟﻮﯾﺖ اﻧﺤﻀـﺮت در‬‫ﺗﺼـﺮف و ﻟﺰوم اﺗﺒﺎع و اﻧﻘﯿﺎدﺳﺖ ﻓﻠّﻠﻪ اﻟﺤﻤـﺪ و اﻟﻤﻨـﮥ ﮐﻪ از ﺑﯿﺎن ﻣﺘﺎﻧﺖ ﻋﻨﻮان ﻋﻼﻣﻪ ﺑﯿﻀﺎوي ﻫﻢ ﮐﻤﺎل ﺻـﺤﺖ ﻣﺮاد اﻫﻞ ﺣﻖ و ﺳـﺪاد‬‫واﺿﺢ ﺷﺪ و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺷـﻨﺎﻋﺖ و ﻓﻈﺎﻋﺖ ﺧﺮاﻓﺖ و ﺟﺴﺎرت ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺑﺎ ﺟﻼﻟﺖ ﺑﻈﻬﻮر رﺳـﯿﺪ ﮐﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﺻـﺤﯿﺢ را ﺑﺎﻃﻞ و ﺑﯽرﺑﻂ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 328‬از ‪359‬‬‫داﻧﺴـﺘﻪ و ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ اﺻـﻼ ﻣﻨﺎﺳـﺒﺖ ﻧﺪارد و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ واﻟﺪ ﻣﺎﺟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ اﻓﺎدهاش در ﺻﺪر ﻫﻤﯿﻦ ﺑﺎب‬‫اﻣـﺎﻣﺖ آﯾﺘﯽ از آﯾـﺎت اﻟﻬﯽ و ﻣﻌﺠﺰه از ﻣﻌﺠﺰات ﺟﻨـﺎب رﺳـﺎﻟﺖ ﭘﻨﺎﻫﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻮده در ازاﻟـﮥ اﻟﺨﻔﺎﺋﺺ ﮐﺮده ﺑﺮ‬‫آﻧﮑﻪ واﺣﺪي و ﺑﻐﻮي و ﺑﯿﻀﺎوي‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪537 :‬‬‫ﮐﻪ ﺑﺎﻓﺎدات اﯾﻦ ﺣﻀـﺮات ﺛﻼﺛﻪ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﺗﺨﺠﯿﻞ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﻤﻘﺎم ﺑﺎﻗﺼـﯽ اﻟﻐﺎﯾـﮥ رﺳﺎﻧﯿﺪهام ﮐﺒﺎر ﻣﻔﺴـﺮﯾﻦاﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﻗﺮان ﻋﻈﯿﻢ و‬‫ﺷﺮح ﻏﺮﯾﺐ و ﺑﯿﺎن ﺗﻮﺟﯿﻪ و ذﮐﺮ اﺳـﺒﺎب ﻧﺰول ﻧﻤﻮده و درﯾﻦ ﺑﺎب ﮔﻮي ﻣﺴﺎﺑﻘﺖ از اﻗﺮان ﺧﻮد رﺑﻮدهاﻧﺪ و ﻣﻘﺘﺪاي ﻣﺴﻠﻤﯿﻦاﻧﺪ و ﺳﻠﺴﻠﻪ‬‫اﻫﺘـﺪاي اﯾﺸﺎن ﺑﺎوﺷﺎن ﻣﯽرﺳـﺪ و ﻃﻮاﺋﻒ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺑـﺬﮐﺮ ﺧﯿﺮ اﯾﺸﺎن رﻃﺐ اﻟﻠﺴﺎناﻧـﺪ و در دﻓﺎﺗﺮ ﺗﺎرﯾـﺦ اﺣﻮال اﯾﺸﺎن ﺛﺒﺖ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و‬‫ﻋﻼـﻣﻪ ﺟـﺎر اﻟﱠﻠﻪ اﺑﻮ اﻟﻘﺎﺳﻢ ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ ﻋﻤﺮ زﻣﺨﺸـﺮي در ﮐﺸﺎف ﮐﻪ ﺳـﯿﻮﻃﯽ در ﻧﻮاﻫـﺪ اﻻﺑﮑﺎر ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﻣـﺪح آن و‬‫ﻣﺼﻨﻔﺶ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﻗﺪﻣﺎء ﻣﻔﺴﺮﯾﻦ ﺑﺎﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﺑﻠﯿﻐﻪ ﻧﻤﻮده ﺛﻢ ﺟﺎءت ﻓﺮﻗﮥ اﺻﺤﺎب اﻟﻨﻈﺮ ﻓﯽ ﻋﻠﻮم اﻟﺒﻼﻏﮥ اﻟﺘﯽ ﺑﻬﺎ ﯾﺪرك وﺟﻪ اﻻﻋﺠﺎز‬‫و ﺻﺎﺣﺐ اﻟﮑﺸﺎف ﻫﻮ ﺳـﻠﻄﺎن ﻫﺬه اﻟﻄﺮﯾﻘﮥ ﻓﻠﻬﺬا ﻃﺎر ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻓﯽ اﻗﺼـﯽ اﻟﻤﺸـﺮق و اﻟﻤﻐﺮب و ﻟﻤﺎ ﻋﻠﻢ ﻣﺼّﻨﻔﻪ اﻧﻪ ﺑﻬﺬا اﻟﻮﺻﻒ ﻗﺪ ﺗﺤّﻠﯽ‬‫ﻗﺎل ﺗﺤـﺪﺛﺎ ﺑﻨﻌﻤﮥ رﺑﻪ و ﺷـﮑﺮا ان اﻟﺘﻔﺎﺳـﯿﺮ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ ﺑﻼ ﻋﺪد و ﻟﯿﺲ ﻓﯿﻬﺎ ﻟﻌﻤﺮي ﻣﺜﻞ ﮐﺸﺎف ان ﮐﻨﺖ ﺗﺒﻐﯽ اﻟﻬﺪي ﻓﺎﻟﺰم ﻗﺮاءﺗﻪ ﻓﺎﻟﺠﻬﻞ‬‫ﮐﺎﻟـﺪاء و اﻟﮑﺸﺎف ﮐﺎﻟﺸﺎﻓﯽ و ﻗـﺪ ﻧﺒﻪ ﻓﯽ ﺧﻄﺒﺘﻪ ﻣﺸـﯿﺮا اﻟﯽ ﻣﺎ ﯾﺠﺐ ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺒﺎب ﻣﻦ اﻻوﺻﺎف و ﻟﻘـﺪ ﺻـﺪق و ﺑّﺮ و رﺳﺦ ﻧﻈﺎﻣﻪ ﻓﯽ‬‫اﻟﻘﻠﻮب و ﻗّﺮ اﻧﺘﻬﯽ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ‬‫ﻓﯽ ﮐﻞ ﺷـﯽء ﻣﻦ اﻣﻮر اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻟﺪﯾﻦ و ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ و ﻟﻬﺬا اﻃﻠﻖ و ﻟﻢ ﯾﻘّﯿﺪ ﻓﯿﺠﺐ ﻋﻠﯿﻬﻢ ان ﯾﮑﻮن اﺣّﺐ إﻟﯿﻬﻢ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ و ﺣﮑﻤﻪ اﻧﻔﺬ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﺣﮑﻤﻬﺎ و ﺣﻘﻪ اﺛﺮ ﻟﺪﯾﻬﻢ ﻣﻦ ﺣﻘﻮﻗﻬﺎ و ﺷـﻔﻘﺘﻬﻢ ﻋﻠﯿﻪ اﻗﺪم ﻣﻦ ﺷﻔﻘﺘﻬﻢ ﻋﻠﯿﻬﺎ و ان ﯾﺒﺬﻟﻮﻫﺎ دوﻧﻪ و ﯾﺠﻌﻠﻮﻫﺎ ﻓﺪاءه إذا اﻋﻀﻞ و‬‫ﺧﻄﺐ و وﻗﺎءه إذا ﻟﻘﺤﺖ ﺣﺮب و ان ﻻ ﯾﺘﺒﻌﻮا ﻣﺎ ﺗﺪﻋﻮﻫﻢ إﻟﯿﻪ ﻧﻔﻮﺳـﻬﻢ و ﻻ ﻣﺎ ﺗﺼـﺮﻓﻬﻢ ﻋﻨﻪ و ﯾﺘﺒﻌﻮا ﮐﻠﻤﺎ دﻋﺎﻫﻢ إﻟﯿﻪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﺻـﺮﻓﻬﻢ ﻋﻨﻪ اﻟـﺦ و ﻋﻼﻣﻪ ﻗﺎﺿـﯽ اﻟﻘﻀﺎة اﺑﻮ اﻟﻌﺒﺎس اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺨﻠﯿﻞ ﺑﻦ ﺳـﻌﺎدة اﻟﺨﻮﯾﻨﯽ ﮐﻪ ﺗﻘﯽ اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ ﺑﻦ‬‫اﺣﻤﺪ اﻻﺳﺪي در ﻃﺒﻘﺎت ﻓﻘﻬﺎي ﺷﺎﻓﻌﯿﻪ ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺳـﻨﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠﯿﻪ او ذﮐﺮ ﮐﺮده در ﺗﮑﻤﻠﻪ ﻣﻔﺎﺗﯿﺢ اﻟﻐﯿﺐ رازي ﻋﺒﺎرﺗﯽ ﻃﻮﯾﻠﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ‬‫از ان ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ آﯾﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫ﻣﻔﯿـﺪ اوﻟﻮﯾﺖ اﻧﺤﻀـﺮت ﺑﺘﺼـﺮﻓﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ اﺑﻦ اﻟﺨﻠﯿـﻞ آﻧﺮا ﺑﺮ ﺗﺒﯿﯿﻦ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻧﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اراده ﮐﻨﺪ‬‫ﭼﯿﺰﯾﺮا ﺣﺮام ﻣﯽﺷﻮد ﺑﺮ اﻣﺖ ﺗﻌﺮض ﺑﺎن در ﺣﮑﻤﺖ واﺿـﺤﻪ ﺣﻤﻞ ﻓﺮﻣﻮده و اﯾﻦ ﻋﯿﻦ اوﻟﻮﯾﺖ ﺑﺘﺼﺮﻓﺴﺖ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﻧﺴﻔﯽ در‬‫ﻣﺪارك اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫أي اﺣﻖ ﺑﻬﻢ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺷـﯽء ﻣﻦ اﻣﻮر اﻟـﺪﯾﻦ و اﻟﺪﻧﯿﺎ و ﺣﮑﻤﻪ اﻧﻔﺬ ﻋﻠﯿﻬﻢ ﻣﻦ ﺣﮑﻤﻬﺎ ﻓﻌﻠﯿﻬﻢ ان ﯾﺒﺬﻟﻮا ﻧﻔﺴﻪ دوﻧﻪ و ﯾﺠﻌﻠﻮﻫﺎ ﻓﺪاءه او ﻫﻮ‬‫اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ أي ارأف ﺑﻬﻢ و اﻋﻄـﻒ ﻋﻠﯿﻬﻢ و اﻧﻔـﻊ ﻟﻬﻢ و از ﺗﻘﺮﯾﺮ ﻧﻈـﺎم اﻟـﺪﯾﻦ ﺣﺴﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺣﺴـﯿﻦ اﻟﻘﻤﯽ اﻟﻨﯿﺴـﺎﺑﻮرّي در ﻏﺮاﺋﺐ‬‫اﻟﻘﺮآن‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪538 :‬‬‫ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ از اﻃﻼق آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اوﻻﺳﺖ ﺑﻤﺆﻣﻨﯿﻦ از ﻧﻔﺴـﻬﺎﯾﺸﺎن‬‫در ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر دﻧﯿﺎ و دﯾﻦ ﻓﺜﺒﺖ اﻻوﻟﻮّﯾـﮥ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف ﺑﺪاﻫﮥ و اﻣﺎ ذﮐﺮ اﺣﺘﻤﺎل ﺑﻮدن اوﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﯽ ارأف و اﻋﻄﻒ ﭘﺲ ﺿـﺮري ﻧﻤﯽرﺳﺎﻧﺪ‬‫ﺑﺴـﺒﺐ آﻧﮑﻪ ﻣﻌﻨﺎي اول ﺣﺘﻤﺎ ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ و ﻧﯿﺰ ﺟﻮاب ﺳﺆال ﻣﻘـﺪر ﮐﻪ ﺗﻘﺮﯾﺮ آن ﮐﺮده ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﻤﻌﻨﯽ اوﻟﺴﺖ و ﻧﯿﺰ ﻣﻌﻨﯽ اول ﻣﻌﻠﻠﺴـﺖ‬‫ﺑﺎﻃﻼق آﯾﻪ ﺑﺨﻼف ﻣﻌﻨﺎي ﺛﺎﻧﯽ و ﻧﯿﺰ ﻣﻌﻨﺎي ﺛﺎﻧﯽ ﺑﺼﯿﻐﻪ ﺗﻤﺮﯾﺾ ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ ﺑﺨﻼف اول و ﻧﯿﺰ ﺗﻘﺪﯾﻢ اﺣﺘﻤﺎل اول ﻣﻔﯿﺪ ﺗﺮﺟﯿﺢ آﻧﺴﺖ‬‫و دﮔﺮ اﺋﻤﻪ ﻣﻔﺴـﺮﯾﻦ و ﺷـﺮح ﻣﺘﻘـﺪﻣﯿﻦ اﮐﺘﻔﺎ ﺑﺮ ان ﮐﺮدهاﻧـﺪ و ﺣﺘﻤﺎ و ﺟﺰﻣﺎ ﺑﺎﻟﺘﻌﯿﯿﻦ آﻧﺮا وارد ﮐﺮدهاﻧﺪ و ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ‬‫ﻣﺤﻠﯽ در ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﮐﻪ ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺳﯿﻮﻃﯽ ﺗﮑﻤﯿﻞ ان ﻧﻤﻮده ﮔﻔﺘﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫ﻓﯿﻤﺎ دﻋﺎﻫﻢ إﻟﯿﻪ و دﻋﺘﻬﻢ اﻧﻔﺴـﻬﻢ اﻟﯽ ﺧﻼﻓﻪ و از ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺧﻄﯿﺐ ﺷـﺮﺑﯿﻨﯽ در ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺧﻮد ﻣﺴﻤﯽ ﺑﺴﺮاج اﻟﻤﻨﯿﺮ واﺿﺤﺴﺖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 329‬از ‪359‬‬‫ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اوﻻﺳﺖ ﺑﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﯾﻌﻨﯽ راﺳـﺨﯿﻦ ﻓﯽ اﻻﯾﻤﺎن ﭼﻪ ﺟﺎ ﻏﯿﺮ اﯾﺸﺎن در ﻫﺮ ﺷـﯽء از اﻣﻮر‬‫دﯾﻦ و دﻧﯿﺎ ﺑﺴﺒﺐ آﻧﮑﻪ ان ﺣﻀﺮت ﺣﯿﺎزت آن از ﺣﻀﺮت رﺑﺎﻧﯿﻪ ﻓﺮﻣﻮده و آن ﺟﻨﺎب اوﻻﺳﺖ از ﻧﻔﺴﻬﺎي ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﭼﻪ ﺟﺎ اﺑﺎي اﯾﺸﺎن در‬‫ﻧﻔـﻮذ ﺣﮑﻢ آن ﺣﻀـﺮت در اﯾﺸـﺎن و وﺟﻮب ﻃـﺎﻋﺖ آﻧﺠﻨـﺎب ﺑﺮ اﯾﺸـﺎن و ﻧﯿﺰ از ﻋﺒـﺎرت او ﻇـﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺣـﺪﯾﺚ اﺑﻮ ﻫﺮﯾﺮه ﻫﻢ ﻣﺜﺒﺖ‬‫اوﻟﻮﯾﺖ اﻧﺤﻀـﺮت ﺑﺘﺼـﺮﻓﺴﺖ و اﻻـ ذﮐﺮ آن در اﯾﻦ ﺟﺎ وﺟﻬﯽ ﻧـﺪاﺷﺖ و ﻧﯿﺰ از ان ﺗﻮﺟﯿﻪ وﺟﯿﻪ اوﻟﻮﯾﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺑﻤﺆﻣﻨﯿﻦ از‬‫ﻧﻔﺴﻬﺎﯾﺸﺎن ﮐﻪ آن ﻫﻢ ﻣﺜﺒﺖ اوﻟﻮﯾﺖ اﻧﺤﻀﺮت ﺑﺘﺼﺮﻓﺴﺖ ﺑﮑﻤﺎل وﺿﻮح و ﻇﻬﻮر ﻻﺋﺢ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل و اﻧﻤﺎ ﮐﺎن ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و ﺳـﻠﻢ اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ اﻧﻔﺴـﻬﻢ ﻻﻧﻪ ﻻ ﯾـﺪﻋﻮﻫﻢ اﻻ اﻟﯽ اﻟﻌﻘﻞ و اﻟﺤﮑﻤـﮥ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ از ﻋﺒﺎرت ﺳـﺮاج ﻣﻨﯿﺮ ﻣﺜﻞ ﻋﺒﺎرت ﻧﯿﺴﺎﺑﻮري و ﺧﻮﯾﻨﯽ‬‫واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ در ﺻﻮرت ﺗﻌﻠﻖ ﺑﻘﺼﻪ ﺗﺒّﻨﯽ ﻫﻢ ﻣﻨﺎﻓـﺎﺗﯽ ﺑﺤﻤﻞ آن ﺑﺮ اوﻟﻮﯾﺖ ﺑﺘﺼـﺮف ﻧـﺪارد ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺮﯾﻦ ﺗﻘـﺪﯾﺮ ﺟﻮاب‬‫ﺳﺆال ﻣﻘﺪرﺳﺖ و ﻣﻨﺎﺳـﺒﺖ ان ﺑﺎ اﯾﻦ ﻗﺼﻪ ﻫﻢ ﻇﺎﻫﺮ و ﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﮐﻪ ﺻﺤﺖ اﻓﺎده آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ اوﻟﻮﯾﺖ ﺗﺼﺮف را ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از اﻓﺎدات اﮐﺎﺑﺮ‬‫ﺣﺬاق ﻣﻔﺴـﺮﯾﻦ ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﮐﻤﺎل رزاﻧﺖ و ﻣﺘﺎﻧﺖ ان از اﻓﺎدات ﻣﻬﺮه ﺷـﺮاح ﺣﺪﯾﺚ ﻫﻢ واﺿﺢ وﻟﯽ اﻟﺪﯾﻦ اﺑﻮ زرﻋﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺮﺣﯿﻢ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﻌﺮاﻗﯽ در ﺷﺮح اﺣﮑﺎم واﻟﺪ ﺧﻮد در ﺷﺮح ﺣﺪﯾﺚ اول از ﮐﺘﺎب اﻟﻔﺮاﺋﺾ ﮐﻪ اﯾﻨﺴﺖ‬‫ﻋﻦ ﻫﻤﺎم ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻧﺎ اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟﻞ ﻓﺎﯾﮑﻢ ﻣﺎ ﺗﺮك دﯾﻨﺎ‬‫او ﺿﯿﻌﮥ ﻓﺎدﻋﻮﻧﯽ ﻓﺎﻧﺎ وﻟﯿﻪ و اﯾﮑﻢ ﻣﺎ ﺗﺮك ﻣﺎﻻ ﻓﻠﯿﻮرث ﻋﺼﺒﺘﻪ ﻣﻦ ﮐﺎن‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﻓﯿﻪ ﻓﻮاﺋﺪ اﻻوﻟﯽ اﺧﺮﺟﻪ ﻣﺴﻠﻢ ﻣﻦ ﻫﺬا اﻟﻮﺟﻪ ﻋﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ راﻓﻊ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮزاق و‬‫اﺧﺮﺟﻪ اﻻﺋﻤﮥ اﻟﺴـﺘﮥ ﺧﻼ اﺑﺎ داود ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ اﻟﺰﻫﺮي ﻋﻦ أﺑﯽ ﺳﻠﻤﮥ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﮐﺎن ﯾﺆﺗﯽ ﺑﺎﻟﺮﺟﻞ‬‫اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺪﯾﻦ ﻓﯿﺴﺄل ﻫﻞ ﺗﺮك ﻟﺪﯾﻨﻪ ﻓﻀﻼ ﻓﺎن ﺣﺪث‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪539 :‬‬‫اﻧّﻪ ﺗﺮك ﻟﺪﯾﻨﻪ وﻓﺎء و اﻻ ﻗﺎل اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﺻﻠّﻮا ﻋﻠﯽ ﺻﺎﺣﺒﮑﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﻓﺘﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻔﺘﻮح ﻗﺎل اﻧﺎ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ ﻓﻤﻦ ﺗﻮّﻓﯽ ﻣﻦ‬‫اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻓﺘﺮك دﯾﻨﺎ ﻓﻌﻠّﯽ ﻗﻀﺎؤه و ﻣﻦ ﮐﺎن ﺗﺮك ﻣﺎﻻ ﻓﻠﻮرﺛﺘﻪ ﻫـﺬا ﻟﻔﻆ اﻟﺒﺨﺎري و ﻗﺎل اﻟﺒﺎﻗﻮن ﻗﻀﺎء ﺑـﺪل ﻓﻀـﻼ و ﮐـﺬا ﻫﻮ ﻋﻨﺪ ﺑﻌﺾ‬‫رواة اﻟﺒﺨﺎري و اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺸـﯿﺨﺎن و اﺑﻮ داود ﻣﻦ رواﯾﮥ أﺑﯽ ﺣﺎزم ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﺑﻠﻔﻆ ﻣﻦ ﺗﺮك ﻣﺎ ﻻ ﻓﻠﻮرﺛﺘﻪ و ﻣﻦ ﺗﺮك ﮐﻼ ﻓﺎﻟﯿﻨﺎ و ﻓﯽ‬‫ﻟﻔﻆ ﻣﺴﻠﻢ وﻟﯿﺘﻪ‬‫و اﺧﺮج اﻟﺒﺨﺎري و اﻟّﻨﺴﺎﺋﯽ ﻣﻦ رواﯾﮥ أﺑﯽ ﺻﺎﻟﺢ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﺑﻠﻔﻆ اﻧﺎ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ ﻓﻤﻦ ﻣﺎت و ﺗﺮك ﻣﺎﻻ ﻓﻤﺎﻟﻪ ﻟﻤﻮاﻟﯿﻪ‬‫اﻟﻌﺼﺒﮥ و ﻣﻦ ﺗﺮك ﮐﻠّﺎ او ﺿﯿﺎﻋﺎ ﻓﺎذا وﻟﯿﻪ ﻓﻼدع ﻟﻪ‬‫و اﺧﺮﺟﻪ اﻟﺒﺨـﺎري ﻣﻦ رواﯾـﮥ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﻤﺮة ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﺑﻠﻔـﻆ ﻣـﺎ ﻣﻦ ﻣﺆﻣﻦ اﻻـ و اﻧـﺎ اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﻪ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة‬‫اﻗﺮءوا ان ﺷـﺌﺘﻢ اﻟّﻨﺒﯽ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ ﻓﺎّﯾﻤﺎ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﺎت و ﺗﺮك ﻣﺎﻻ ﻓﻠﯿﺮﺛﻪ ﻋﺼﺒﺘﻪ ﻣﻦ ﮐﺎﻧﻮا و ﻣﻦ ﺗﺮك دﯾﻨﺎ او ﺿﯿﺎﻋﺎ ﻓﻠﯿﺄﺗﻨﯽ‬‫ﻓﺎﻧﺎ ﻣﻮﻻه‬‫و اﺧﺮﺟﻪ ﻣﺴـﻠﻢ ﻣﻦ رواﯾـﮥ أﺑﯽ اﻟّﺰﻧﺎد ﻋﻦ اﻻﻋﺮج ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﺑﻠﻔﻆ و اﻟـﺬي ﻧﻔﺲ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﯿﺪه ان ﻋﻠﯽ اﻻرض ﻣﻦ ﻣﺆﻣﻦ اﻻ و اﻧﺎ اوﻟﯽ‬‫اﻟﻨﺎس ﺑﻪ ﻓﺎﯾﮑﻢ ﻣﺎ ﺗﺮك دﯾﻨﺎ او ﺿﯿﺎﻋﺎ ﻓﺎﻧﺎ ﻣﻮﻻه و اﯾﮑﻢ ﻣﺎ ﺗﺮك ﻣﺎﻻ ﻓﺎﻟﯽ اﻟﻌﺼﺒﮥ ﻣﻦ ﮐﺎن اﻟﺜﺎﻧﯿﮥ‬‫ﻗﻮﻟﻪ اﻧﺎ اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫اﻧﻤـﺎ ﻗﯿـﺪ ذﻟـﮏ ﺑﺎﻟﻨـﺎس ﻻـن اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻨﻪ و ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯽ ﮐﺘـﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﻋﺰ و ﺟـﻞ اﺷـﺎرة اﻟﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌـﺎﻟﯽ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ‬‫َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫و ﻗـﺪ ﺻـﺮح ﺑﺬﻟﮏ ﻓﯽ رواﯾﮥ اﻟﺒﺨﺎري ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﻤﺮة ﮐﻤﺎ ﺗﻘﺪم ﻓﺎن ﻗﻠﺖ اﻟﺬي ﻓﯽ اﻵﯾﮥ اﻟﮑﺮﯾﻤﮥ اﻧﻪ اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ‬‫اﻧﻔﺴﻬﻢ و دل اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻠﯽ اﻧﻪ اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ ﺳﺎﺋﺮ اﻟﻨﺎس ﻓﻔﯿﻪ زﯾﺎدة ﻗﻠﺖ إذا ﮐﺎن اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ ﻓﻬﻮ اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ ﺑﻘﯿﮥ اﻟﻨﺎس ﻣﻦ‬‫ﻃﺮﯾﻖ اﻻوﻟﯽ ﻻن اﻻﻧﺴﺎن اوﻟﯽ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻣﻦ ﻏﯿﺮه ﻓﺎذا ﺗﻘـﺪم اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﻔﺲ ﻓﺘﻘﺪﻣﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻋﻠﯽ اﻟﻐﯿﺮ ﻣﻦ ﻃﺮﯾﻖ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 330‬از ‪359‬‬‫اﻻوﻟﯽ و ﺣﮑﯽ اﺑﻦ ﻋﻄﯿﮥ ﻓﯽ ﺗﻔﺴﯿﺮه ﻋﻦ ﺑﻌﺾ اﻟﻌﻠﻤﺎء اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ اﻧﻪ ﻗﺎل ﻫﻮ اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ ﻻن اﻧﻔﺴﻬﻢ ﺗﺪﻋﻮﻫﻢ اﻟﯽ اﻟﻬﻼك و ﻫﻮ‬‫ﯾﺪﻋﻮﻫﻢ اﻟﯽ اﻟﻨﺠﺎة ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﻄﯿﮥ و ﯾﺆّﯾﺪ ﻫﺬا‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼﻠﻮة و اﻟﺴﻼم اﻧﺎ آﺧﺬ ﺑﺤﺠﺰﮐﻢ ﻋﻦ اﻟﻨﺎر و اﻧﺘﻢ ﺗﻘﺤﻤﻮن ﻓﯿﻬﺎ ﺗﻘﺤﻢ اﻟﻔﺮاش‬‫اﻟﺜﺎﻟﺚ ﯾﺘﺮﺗﺐ ﻋﻠﯽ ﮐﻮﻧﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼـﻠﻮة و اﻟﺴـﻼم اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ اﻧﻔﺴـﻬﻢ اﻧﻪ ﯾﺠﺐ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﯾﺜﺎر ﻃﺎﻋﺘﻪ ﻋﻠﯽ ﺷـﻬﻮات اﻧﻔﺴﻬﻢ و ان ﺷﻖ ذﻟﮏ‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪540 :‬‬‫و ان ﯾﺤّﺒﻮه اﮐﺜﺮ ﻣﻦ ﻣﺤﺒﺘﻬﻢ ﻻﻧﻔﺴﻬﻢ و ﻣﻦ ﻫﻨﺎ‬‫ﻗﺎل اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻻ ﯾﺆﻣﻦ اﺣﺪﮐﻢ ﺣﺘﯽ اﮐﻮن اﺣﺐ إﻟﯿﻪ ﻣﻦ وﻟﺪه و واﻟﺪه و اﻟﻨﺎس اﺟﻤﻌﯿﻦ‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ اﺧﺮي ﻣﻦ اﻫﻠﻪ و ﻣﺎﻟﻪ و اﻟﻨﺎس اﺟﻤﻌﯿﻦ‬‫و ﻫﻮ ﻓﯽ اﻟﺼـﺤﯿﺤﯿﻦ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻧﺲ و ﻟﻤﺎ ﻗﺎل ﻟﻪ ﻋﻤﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻻﻧﺖ اﺣّﺐ اﻟﯽ ﻣﻦ ﮐﻞ ﺷـﯽء اﻻ ﻧﻔﺴـﯽ ﻗﺎل ﻟﻪ ﻻ و اﻟﺬي ﻧﻔﺴﯽ‬‫ﺑﯿﺪه ﺣﺘﯽ اﮐﻮن اﺣّﺐ إﻟﯿﮏ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﮏ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ ﻋﻤﺮ ﻓﺎﻧﻪ اﻻن و اﻟﱠﻠﻪ ﻻﻧﺖ اﺣّﺐ اﻟﯽ ﻣﻦ ﻧﻔﺴـﯽ ﻓﻘﺎل اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻻن ﯾﺎ‬‫ﻋﻤﺮ رواه اﻟﺒﺨﺎري ﻓﯽ ﺻﺤﯿﺤﻪ‬‫ﻗـﺎل اﻟﺨﻄـﺎﺑﯽ ﻟﻢ ﯾﺮد ﺑﻪ ﺣﺐ اﻟﻄﺒﻊ ﺑﻞ أراد ﺣﺐ اﻻﺧﺘﯿﺎر ﻻن ﺣﺐ اﻻﻧﺴﺎن ﻧﻔﺴﻪ ﻃﺒﻊ و ﻻ ﺳﺒﯿﻞ اﻟﯽ ﻗﻠﺒﻪ ﻗﺎل ﻓﻤﻌﻨﺎه ﻻ ﺗﺼـﺪق ﻓﯽ ﺣّﺒﯽ‬‫ﺣﺘﯽ ﺗﻔﻨﯽ ﻓﯽ ﻃﺎﻋﺘﯽ ﻧﻔﺴﮏ و ﺗﻮﺛﺮ رﺿﺎي ﻋﻠﯽ ﻫﻮاك و ان ﮐﺎن ﻓﯿﻪ ﻫﻼﮐﮏ اﻟﺮاﺑﻌﮥ اﺳـﺘﻨﺒﻂ اﺻـﺤﺎﺑﻨﺎ اﻟﺸﺎﻓﻌّﯿﮥ ﻣﻦ ﻫﺬه اﻵﯾﮥ ﻟا ﮑﺮﯾﻤﮥ‬‫ان ﻟﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼـﻠﻮة و اﻟﺴـﻼم ان ﯾﺎﺧـﺬ اﻟﻄﻌـﺎم و اﻟﺸـﺮاب ﻣﻦ ﻣﺎﻟﮑﻬﻤـﺎ اﻟﻤﺤﺘـﺎج إﻟﯿﻬﻤـﺎ إذا اﺣﺘـﺎج ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼـﻠﻮة و اﻟﺴـﻼم إﻟﯿﻬﻤﺎ و ﻋﻠﯽ‬‫ﺻﺎﺣﺒﻬﻤﺎ اﻟﺒﺬل و ﯾﻔﺪي ﻣﻬﺠﺘﻪ ﺑﻤﻬﺠﮥ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻧّﻪ ﻟﻮ ﻗﺼﺪه ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼـﻠﻮة و اﻟّﺴـ ﻼم ﻇﺎﻟﻢ ﻟﺰم ﻣﻦ ﺣﻀـﺮه ان‬‫ﯾﺒﺬل ﻧﻔﺴﻪ دوﻧﻪ و ﻫﻮ اﺳـﺘﻨﺒﺎط واﺿﺢ و ﻟﻢ ﯾﺬﮐﺮ اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﻨﺪ ﻧﺰول ﻫﺬه اﻵﯾﮥ ﻣﺎﻟﻪ ﻓﯽ ذﻟﮏ ﻣﻦ اﻟﺤﻆ و اﻧﻤﺎ ذﮐﺮ ﻣﺎ‬‫ﻫﻮ ﻋﻠﯿﻪ‬‫ﻓﻘﺎل و اﯾﮑﻢ ﻣﺎ ﺗﺮك دﯾﻨﺎ او ﺿﯿﺎﻋﺎ ﻓﺎدﻋﻮﻧﯽ ﻓﺎﻧﺎ وﻟﯿﻪ و ﺗﺮك ﺣﻈﻪ ﻓﻘﺎل و اﯾﮑﻢ ﻣﺎ ﺗﺮك ﻣﺎ ﻻ ﻓﻠﯿﻮرث ﻋﺼﺒﺘﻪ ﻣﻦ ﮐﺎن‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻫﻢ ﺑﻮﺟﻮه ﻋﺪﯾﺪه ﺻﺤﺖ اﺳﺘﻔﺎده اوﻟﻮﯾﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﺘﺼﺮف از آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ‬‫و ﻏﺮاﺑﺖ اﻧﮑـﺎر ﺳﺮاﺳـﺮ ﺧﺴـﺎر ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻋﻤـﺪة اﻻﺣﺒﺎر از آن ﺑﺎﻫﺮ و اﻟﺤﻤـﺪ ﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺎﻫﺮ ﻟﮑّﻞ ﮐﺎﺋـﺪ ﻣﮑﺎﺑﺮ و ﻋﻼﻣﻪ ﺑـﺪر اﻟـﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﻣﺤﻤﻮد ﺑﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﻌﯿﻨﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻧﻘﻞ ﻋﻨﻪ در ﻋﻤﺪة اﻟﻘﺎري ﺑﺸﺮح‬‫ﻗﻮﻟﻪ و اﻧﺎ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة‬‫ﮔﻔﺘﻪ ﯾﻌﻨﯽ اﺣﻖ و اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺷﯽء ﻣﻦ اﻣﻮر اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ و ﻟﻬﺬا اﻃﻠﻖ و ﻟﻢ ﯾﻌّﯿﻦ ﻓﯿﺠﺐ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻣﺘﺜﺎل اواﻣﺮه و‬‫اﺟﺘﻨﺎب ﻧﻮاﻫﯿﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد از ﻗﻮل ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻣﺎ ﻣﻦ ﻣﺆﻣﻦ اﻻ و اﻧﺎ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة‬‫ﮐﻪ ﺑﺮاي ﺻﺤﺖ اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺂﯾﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫ﻓﺮﻣﻮده آﻧﺴﺖ ﮐﻪ آﻧﺠﻨﺎب اﺣﻖ و اوﻻﺳﺖ در ﻫﺮ ﺷـﯽء از اﻣﻮر دﻧﯿﺎ و آﺧﺮت از ﻧﻔﺴـﻬﺎي ﺷﺎن و ﭼﻮن ﻣﺮاد اوﻟﻮﯾﺖ در ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر ﺑﻮد‬‫اﻧﺤﻀـﺮت اوﻟـﻮﯾﺖ ﺧـﻮد ﻣﻄﻠﻘـﺎ ﺑﯿـﺎن ﻓﺮﻣـﻮد و ﺗﻌﯿﯿﻦ آن ﻧﻨﻤﻮد ﭘﺲ واﺟﺒﺴﺖ ﺑﺮ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ اﻣﺘﺜـﺎل اواﻣﺮ و اﺟﺘﻨـﺎب ﻧﻮاﻫﯽ اﻧﺤﻀـﺮت ﭘﺲ‬‫ﺑﮑﻤﺎل وﺿﻮح و ﻇﻬﻮر‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪541 :‬‬‫ازﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻋﻼﻣﻪ ﻋﯿﻨﯽ ﮐﻪ از اﻋﯿﺎن ﺟﻬﺎﺑـﺬه ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﺳـﻨﯿﻪ اﺳﺖ ﻣﺜﻞ ﺑﯿﺎن دﯾﮕﺮ اﮐﺎﺑﺮ اﺋﻤﻪ ﺳـﻨّﯿﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷـﺪ ﮐﻪ آﯾﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ‬‫ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 331‬از ‪359‬‬‫ﺣﺴﺐ ارﺷﺎد ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ اوﻟﻮﯾﺖ اﻧﺤﻀﺮت در ﺟﻤﯿﻊ دﻧﯿﺎ و آﺧﺮت و وﺟﻮب اﻣﺘﺜﺎل اواﻣﺮ‬‫و اﺟﺘﻨـﺎب ﻧﻮاﻫﯽ آن ﺣﻀـﺮت دارد ﭘﺲ ادﻋﺎي ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻧﺤﺮﯾﺮ ﮐﻪ ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ اوﻟﻮﯾﺖ ﺑﺘﺼـﺮف اﺻـﻼ ﻣﻨﺎﺳـﺒﺖ ﺑﺂﯾﻪ ﻧـﺪارد رّد ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺮ‬‫ﺣﻀـﺮت ﺑﺸـﯿﺮ و ﻧـﺬﯾﺮ و ﺗﺤﺮﯾﻒ ﺷـﻨﯿﻊ و ﺗﻐﯿﯿﺮ ﮐﻼـم اﯾﺰد ﻗـﺪﯾﺮﺳﺖ و ﻻ ﯾﻨﺒﺌﮏ ﻣﺜﻞ ﺧﺒﯿﺮ و ﺷـﻬﺎب اﻟـﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﻟا ﺨﻄﯿﺐ‬‫اﻟﻘﺴﻄﻼﻧﯽ در ارﺷﺎد اﻟﺴﺎري در ﮐﺘﺎب اﻟﺘﻔﺴﯿﺮ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﱠﻨﺒِﱡﯽ َأْوﻟﯽ ﺑ ِﺎﻟ ُْﻤْﺆﻣِﻨِﯿَﻦ‬‫ﮐﻠّﻬﺎ ﻣِْﻦ َأﻧ ُْﻔِﺴِﻬْﻢ‬‫ﻣﻦ ﺑﻌﻀﻬﻢ ﺑﺒﻌﺾ ﻓﯽ ﻧﻔﻮذ ﺣﮑﻤﻪ و وﺟﻮب ﻃﺎﻋﺘﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ و ﻗﺎل اﺑﻦ ﻋﺒﺎس و ﻋﻄﺎء ﯾﻌﻨﯽ إذا دﻋﺎﻫﻢ اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و دﻋﺘﻬﻢ‬‫ﻧﻔﻮﺳﻬﻢ اﻟﯽ ﺷﯽء ﮐﺎﻧﺖ ﻃﺎﻋﮥ اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اوﻟﯽ ﺑﻬﻢ ﻣﻦ ﻃﺎﻋﮥ اﻧﻔﺴﻬﻢ اﻧﺘﻬﯽ و اﻧﻤﺎ ﮐﺎن ذﻟﮏ ﻻﻧﻪ ﻻ ﯾﺎﻣﺮﻫﻢ و ﻻ ﯾﺮﺿﯽ‬‫اﻻ ﺑﻤﺎ ﻓﯿﻪ ﺻـﻼﺣﻬﻢ و ﻧﺠﺎﺣﻬﻢ ﺑﺨﻼف اﻟﻨﻔﺲ و ﻗﻮﻟﻪ اﻟﻨﺒﯽ اﻟﯽ آﺧﺮه ﺛﺎﺑﺖ ﻓﯽ رواﯾـﮥ أﺑﯽ ذّر ﻓﻘﻂ و ﺑﻪ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﯽ ﺑﺎﻻﻓﺮاد اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ‬‫اﻟﻤﻨـﺬر اﻟﻘﺮﺷـﯽ اﻟﺨﺮاﻣﯽ ﻗﺎل ﺣـﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻓﻠﯿـﺢ ﺑﻀﻢ اﻟﻔﺎء و ﻓﺘـﺢ اﻟﻼم آﺧﺮه ﺣﺎء ﻣﻬﻤﻠﮥ ﻣﺼـﻐﺮا ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ أﺑﯽ ﻓﻠﯿﺢ ﺑﻦ ﺳـﻠﯿﻤﺎن‬‫اﻟﺨﺰاﻋﯽ ﻋﻦ ﻫﻼـل ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺎﻣﺮي اﻟﻤـﺪﻧﯽ و ﻗـﺪ ﯾﻨﺴﺐ اﻟﯽ ﺟـﺪه أﺳﺎﻣـﮥ ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﻤﺮة ﺑﻔﺘـﺢ اﻟﻌﯿﻦ و ﺳـﮑﻮن اﻟﻤﯿﻢ‬‫اﻻﻧﺼﺎري اﻟﻨﺠﺎري ﺑﺎﻟﺠﯿﻢ ﻗﯿﻞ وﻟﺪ ﻓﯽ ﻋﻬﺪه ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻗﺎل اﺑﻦ أﺑﯽ ﺣﺎﺗﻢ ﻟﯿﺲ ﻟﻪ ﺻﺤﺒﮥ‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻋﻦ اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻧﻪ ﻗﺎل ﻣﺎ ﻣﻦ ﻣﺆﻣﻦ اﻻ و اﻧﺎ اوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﻪ أي اﺣﻘﻬﻢ ﺑﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺷﯽء ﻣﻦ‬‫اﻣﻮر اﻟّﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮ‬‫‪ -24‬اﺛﺒﺎت ﺑﺮﯾﺪه اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﺑﺎرﺷﺎد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﺑﺮﯾﺪه ﮐﻪ ﺻﺤﺎﺑﯽ ﻋﺎدل ﺟﻠﯿﻞ اﻟﻘﺪر ﺑﻮده ارﺷﺎد ﻧﻤﻮدن ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫ﻟﺘﻘﻊ ﻓﯽ رﺟﻞ اﻧﻪ ﻻوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در روﺿـﮥ اﻟﺼـﻔﺎ ﻣـﺬﮐﻮرﺳﺖ ﻫﻢ ﺻﺎﺣﺐ ﻏﻨﯿﻪ ﮔﻮﯾـﺪ ﮐﻪ ﺑﻌﻀـﯽ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮﯾﺪه ﺑﻦ اﻟﺤﺼـﯿﺐ اﺳـﻠﻤﯽ ﻋﻠﻤﯽ ﻣﺮﺗﺐ داﺷـﺘﻪ‬‫ﺑﻤﺪﯾﻨﻪ آورده و ﺑﺮ در ﺳـﺮاي ﻣﺮﺗﻀـﯽ ﻋﻠﯽ ﻧﺼﺐ ﮐﺮده ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﺎب ﺑﺎﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ وﻗﻮف ﯾﺎﻓﺖ و ﺑﺎ او ﺧﻄﺎب ﮐﺮد ﮐﻪ ﻫﻤﻪ ﺧﻠﻖ ﺑﺎﺑﯽ‬‫ﺑﮑﺮ ﺑﯿﻌﺖ ﮐﺮدهاﻧـﺪ ﺗﻮ ﭼﺮا ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﻣﯽﮐﻨﯽ ﺑﺮﯾﺪه ﺟﻮاب داد ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﻐﯿﺮ ﺻﺎﺣﺐ اﯾﻦ ﺑﯿﺖ ﺑﺎ دﯾﮕﺮي ﺑﯿﻌﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨﯿﻢ ﺑﻌﺪ از ان ﺻـﺤﺎﺑﻪ‬‫ﻣﺠﻤﻊ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺑﺮﯾـﺪه را ﻃﻠﺐ ﮐﺮدﻧـﺪ و ﺑﺮﯾـﺪه ﺣﺎﺿـﺮ ﺷـﺪ از وي اﺳـﺘﻔﺴﺎر ﻧﻤﻮدﻧـﺪ ﮐﻪ ﺣﺎل ﺗﻮ ﭼﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﻣﺜﺎل اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت از ﺗﻮ ﻧﻘﻞ‬‫ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﺑﺮﯾﺪه ﺟﻮاب داد ﮐﻪ ﺗﻮﺑﺘﯽ؟؟؟ ﺣﻀـﺮت ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﺮا ﺑﺎ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﺑﺎ ﻃﺎﺋﻔﻪ ﻫﻤﺮاه ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﺑﺠﺎﻧﺐ ﯾﻤﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎد ﺑﺨﺪا ﺳﻮﮔﻨﺪ ﮐﻪ در ان ﺳﻔﺮ ﻫﯿﭻ ﻗﺮﺑﯽ را ﺑﺮ ﻗﺮب ﻋﻠﯽ دﺷﻤﻦﺗﺮ و ﻫﯿﭻ ﻓﺮاﻗﯽ را ﺑﺮ ﻓﺮاق او دوﺳﺖ ﻧﻤﯽداﺷﺘﻢ ﭼﻮن‬‫از ان ﺳـﻔﺮ ﺑﺎزﮔﺸﺘﻢ اول ﺑﺨﺪﻣﺖ ﺣﻀﺮت ﺷﺘﺎﻓﺘﻢ آن ﺣﻀﺮت ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﻋﻠﯽ را ﭼﮕﻮﻧﻪ ﮔﺬاﺷﺘﯽ ﻣﻦ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﮐﺪورﺗﯽ ﮐﻪ از ﻋﻠﯽ در دل‬‫داﺷﺘﻢ ﻏﯿﺒﺖ او ﮐﺮدم از ﺳﺨﻦ ﻣﻦ ﺗﻐﯿﺮي در ﺑﺸﺮه ﻣﺒﺎرك آن ﺣﻀﺮت ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه ﻓﺮﻣﻮد أي ﺑﺮﯾﺪه‬‫ﻟﺘﻘﻊ ﻓﯽ رﺟﻞ اﻧّﻪ ﻻوﻟﯽ اﻟﻨﺎس ﺑﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫و ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﻋﺘﺒﺎر ﮐﺘﺎب روﺿﮥ اﻟﺼﻔﺎ از اﻓﺎده ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﮐﺎﻣﻞ اﻟﺼﻔﺎ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺤﯿﺎء ﻋﻈﯿﻢ اﻟﻮﻓﺎ اﻟﺒﻌﯿﺪ ﻣﻦ اﻟﺠﻮر و اﻟﺠﻔﺎء ﻇﺎﻫﺮ و‬‫ﺑـﺎﻫﺮﺳﺖ و ﻧﺎﻫﯿـﮏ ﺑﻪ ﺷﺎﻫـﺪا ﻋﺎدﻻـ ﻻـ ﯾﻨﺜﻠﻢ ﺑﻨﯿـﺎن ﺟﻼﻟﺘﻪ و ﮐﻔﺎك ﺑﻪ ﻣﺼـّﺪﻗﺎ ﻻ ﺗﺨﺮم اﺳﺎس ﻧﺒﺎﻟﺘﻪ و أي ﻃﺮﯾﻘـﮥ اﺑﻠﻎ ﻣﻦ اﻟﺰام اﻟّﺮﺟﻞ‬‫ﺑﮑﻼـم ﻧﻔﺴﻪ و ﺗﻐﻄﯿﺘﻪ ﺑﺎﻓﺤـﺎﻣﻪ ﻣﻦ اﻗﺮاره ﻓﯽ رﻣﺴﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﺑﺎب اﻟﻤﻄﺎﻋﻦ ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﻗـّﺼ ﮥ ﺗﺠﻬﯿﺰ ﺟﯿﺶ اﺳﺎﻣﻪ ﺑﻪ ﺗﺤﺮﯾﻒ و ﺗﺴﻮﯾﻞ و‬‫ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺒﺪﯾﻞ ﻣﻮﺟﺐ ﻃﻌﻦ و ﻣﻼﻣﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﯾﻦ ﺳﺖ آﻧﭽﻪ در روﺿﮥ اﻟﺼـﻔﺎ و روﺿﮥ اﻻﺣﺒﺎب و ﺣﺒﯿﺐ اﻟﺴﯿﺮ و دﯾﮕﺮ ﺗﻮارﯾﺦ ﺷﯿﻌﻪ و ﺳّﻨﯽ‬‫ﻣﻮﺟﻮدﺳﺖ ﻧا ﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺑﺪﻻﻟﺖ ﺻـﺮﯾﺤﻪ واﺿـﺤﻪ واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب روﺿﮥ اﻟﺼـﻔﺎ ﻣﺜﻞ روﺿﮥ اﻻﺣﺒﺎب و ﺣﺒﯿﺐ اﻟﺴﯿﺮ‬‫از ﺗﻮارﯾﺦ ﻣﻌﺘﺒﺮه و ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﻤﺪه اﺳﺖ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺴﯽ از ﻣﺘﻌﻨﺘﯿﻦ و ﻣﺘﻌﺼﺒﯿﻦ ﻫﻢ ﻓﻀﻼ ﻋﻦ اﻟﻤﻨﺼﻔﯿﻦ اﻟﻤﻌﺘﻤﺪﯾﻦ اﻟﺬﯾﻦ ﯾﺪرون ﻣﺎ‬‫ﯾﺨﺮج ﻣﻦ اﻓﻮاﻫﻬﻢ ﻟﺐ ﺑﺎّدﻋﺎي ﺑﻮدن روﺿـﮥ اﻟﺼـﻔﺎ از ﺗﻮارﯾـﺦ ﻣﻌﺘﺒﺮه ﺷـﯿﻌﻪ ﻧﮕﺸﻮده ﭘﺲ ﻻﺑﺪ ﮐﻪ روﺿﮥ اﻟﺼـﻔﺎ از ﺗﻮارﯾﺦ ﻣﻌﺘﺒﺮه ﺳـﻨﯿﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 332‬از ‪359‬‬‫ﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻮﻫﻢ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﺎ ذﮐﺮ از ﻫﻢ ﭘﺎﺷﺪ و ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴـﻄﻨﻄﯿﻨﯽ در ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﮔﻔﺘﻪ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل روﺿﮥ اﻟـّﺼ ﻔﺎ ﻓﯽ ﺳﯿﺮة‬‫اﻻﻧﺒﯿﺎء و اﻟﻤﻠﻮك و اﻟﺨﻠﻔﺎء ﻓﺎرﺳـّﯽ ﻟﻤﯿﺮﺧﻮاﻧﺪ ﺧﻮاﻧﺪ اﻟﻤﻮّرخ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺧﺎوﻧﺪ ﺷﺎه ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ ‪ 903‬ﺛﻼث و ﺗﺴﻌﻤﺎﺋﮥ ذﮐﺮ‬‫ﻓﯽ دﯾﺒﺎﺟﺘﻪ ﻟﻦ ﺟﻤﻌﺎ ﻣﻦ اﺧﻮاﻧﻪ اﻟﺘﻤﺴﻮا ﺗﺎﻟﯿﻒ ﮐﺘﺎب ﻣﻨّﻘﺢ ﻣﺤﺘﻮ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﻈﻢ وﻗﺎﺋﻊ اﻻﻧﺒﯿﺎء و اﻟﻤﻠﻮك و اﻟﺨﻠﻔﺎء ﺛﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪549 :‬‬‫دﺧﻞ ﺻـﺤﺒﮥ اﻟﻮزﯾﺮ ﻣﯿﺮ ﻋﻠﯽ ﺷـﯿﺮ و اﺷﺎر إﻟﯿﻪ اﯾﻀﺎ ﻓﺒﺎﺷـﺮه ﻣﺸﺘﻤﻼ ﻋﻠﯽ ﻣﻘﺪﻣﮥ و ﺳﺒﻌﮥ اﻗﺴﺎم و ﺧﺎﺗﻤﮥ ﻋﻠﯽ اّن ﮐﻞ ﻗﺴﻢ ﯾﺴﺘﻌّﺪ ان ﯾﮑﻮن‬‫ﮐﺘﺎﺑـﺎ ﻣﺴـﺘﻘﻼ ﺣﺎل ﮐﻮﻧﻪ ﺳﺎﮐﻨﺎ ﺑﺨﺎﻧﻘﺎه اﻻ ﺧﻼﺻـﯿﮥ اﻟﺘﯽ اﻧﺸﺄﻫﺎ اﻻﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺬﮐﻮر ﺑﻬﺮاة ﻋﻠﯽ ﻧﻬﺮ اﻟﺠﺒﻞ اﻟﻤﻘّﺪﻣـﮥ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﺘﺎرﯾـﺦ اﻟﻘﺴـﻢ‬‫اﻻـول ﻓﯽ اول اﻟﻤﺨﻠﻮﻗﺎت و ﻗﺼـﺺ اﻻﻧﺒﯿﺎء و ﻣﻠﻮك اﻟﻌﺠﻢ و اﺣﻮال اﻟﺤﮑﻤﺎء اﻟﯿﻮﻧﺎﻧﯿـﮥ ﻓﯽ ذﯾﻞ ذﮐﺮ اﺳـﮑﻨﺪر و اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﯽ اﺣﻮال ﺳـّﯿﺪ‬‫اﻻﻧﺒﯿـﺎء و ﺳــﯿﺮه و ﺧﻠﻔـﺎﺋﻪ اﻟﺮاﺷـﺪﯾﻦ و اﻟﺜـﺎﻟﺚ ﻓﯽ اﺣـﻮال اﻻﺋﻤـﮥ اﻻـﺛﻨﯽ ﻋﺸـﺮ و ﻓﯽ اﺣـﻮال ﺑﻨﯽ أﻣـّﯿ ﮥ و اﻟﻌﺒﺎﺳـّﯿﮥ و اﻟﺮاﺑـﻊ ﻓﯽ ﻟا ﻤﻠـﻮك‬‫اﻟﻤﻌﺎﺻـﺮﯾﻦ ﻟﺒﻨﯽ اﻟﻌـّﺒ ﺎس و اﻟﺨـﺎﻣﺲ ﻓﯽ ﻇﻬﻮر ﭼﻨﮑﯿﺰﺧﺎن و اﺣﻮاﻟﻪ و اوﻻده و اﻟﺴﺎدس ﻓﯽ ﻇﻬﻮر ﺗﯿﻤﻮر و اﺣﻮاﻟﻪ و اوﻻده و اﻟﺴﺎﺑﻊ ﻓﯽ‬‫اﺣﻮال ﺳـﻠﻄﺎن ﺑﯿﻘﺮ و اﻟﺨﺎﺗﻤﻪ ﻓﯽ ﺣﮑﺎﯾﺎت ﻣﺘﻔّﺮﻗﮥ و ﺣﺎﻻت ﻣﺨﺼﻮﺻﮥ ﻟﻤﻮﺟﻮدات اﻟﺮﺑﻊ اﻟﻤﺴﮑﻮن و ﻋﺠﺎﺋﺒﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﮐﺘـﺎب روﺿـﮥ اﻟﺼـﻔﺎ ﮐﺘﺎب ﻣﻨﻘـﺢ و ﻣﺤﺘﻮي ﺑﺮ ﻣﻌﻈﻢ وﻗﺎﺋﻊ اﻧﺒﯿﺎء و ﻣﻠﻮك و ﺧﻠﻔﺎﺳﺖ و واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﻨﻘـﺢ ﺧﺎﻟﯽ از اﮐﺎذﯾﺐ‬‫اﻓﺘﺮاءات و ﻣﺨﺘﻠﻘﺎت و واﻫﯿﺎت ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و اﮔﺮ ﭼﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﮐﺸﻒ اﻟﻈﻨﻮن ﻣﻨﻘـﺢ ﺑﻮدن روﺿـﮥ اﻟﺼـﻔﺎ از ﻣﺼـّﻨﻒ آن ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﻟﮑﻦ‬‫رّدي و اﻧﮑـﺎري ﺑﺮ آن ﻧﮑﺮده و ﺳـﮑﻮت ﺑﻌـﺪ ﻧﻘـﻞ آن ﻧﻤﻮده و ﺣﺴﺐ اﻓـﺎده ﻣﺨـﺎﻃﺐ ﻋﺎﻟﯿﻤﻘـﺎم در ﺑـﺎب ﭼﻬـﺎرم اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﺤّﯿﺮ اﻓﻬﺎم‬‫ﺳﮑﻮت ﺑﻌﺪ ﮐﻼﻣﯽ دﻟﯿﻞ ﺗﺴـﻠﯿﻢ و ﻗﺒﻮل و ﺳـﺒﺐ اﺣﺘﺠﺎج و اﺳـﺘﺪﻻل ﺑﺮ ﻧﺎﻗﻞ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺗﺴـﻨﻦ ﺻﺎﺣﺐ روﺿﮥ اﻟﺼﻔﺎ و‬‫ﺑﺮاﺋﺖ او از ﺗﺸـّﯿﻊ و ﺑﺮاﺋﺖ از ﺧﻠﻔـﺎ ﺳـﺎﻃﻊ و ﻻـﻣﻌﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ او ﺧﻠﻔـﺎء ﺛﻼﺛﻪ را ﺑﺨﻠﻔﺎء راﺷـﺪﯾﻦ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﮐﺮده و ﻣﻦ اﻟﻈﺎﻫﺮ اﻟﻤﺴـﺘﺒﯿﻦ ان‬‫اﻟﺜﻠﺜﮥ ﻋﻨﺪ اﻟﺸـﯿﻌﯽ ﻟﯿﺴﻮا ﻣﻦ اﻟﺮاﺷﺪﯾﻦ ﺑﻞ ﻫﻢ ﻋﻨﺪه ﻣﻦ اﻟﺜﺎﻟﻤﯿﻦ ﻟﻤﺒﺎﻧﯽ اﻟّﺪﯾﻦ و اﻟّﺰاﺋﻐﯿﻦ اﻟﻘﺎﺳﻄﯿﻦ اﻟﺤﺎﺋﺪﯾﻦ و ﻻﻃﻔﺎء ﻧﻮر اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎﺻﺪﯾﻦ و‬‫ﻟﺨﺮم اﺳﺎس اﻟّﺸـ ﺮع اﻟﻤﺘﯿﻦ ﻓﺎﻋﻠﯿﻦ و ﺻﺎﻣﺪﯾﻦ ﻓﺎﺳﺘﺒﺼـﺮ و ﻻ ﺗﮑﻦ ﻣﻦ اﻟﻐﺎﻓﻠﯿﻦ اﻟﻤﻌﺎﻧﺪﯾﻦ و از ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺻﺪر ﮐﺘﺎب روﺿﮥ اﻟﺼﻔﺎ زﯾﺎدهﺗﺮ‬‫اﻋﺘﻤﺎد و اﻋﺘﺒﺎر ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ آن ﮐﺘﺎب واﺿﺢ و اﺷـﮑﺎرﺳﺖ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺗﺴّﻨﻦ او و ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺑﺮاﺋﺖ او از ﺷﯿﻌﯿﺖ از ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ آن ﮐﺘﺎب و‬‫ﺧﺼﻮﺻﺎ ﻣﻘﺎم ذﮐﺮ ﺧﻠﻔﺎي ﺛﻼﺛﻪ ﻗﻄﻌﺎ و ﺟﺰﻣﺎ و ﺑّﺘﺎ و ﺣﺘﻤﺎ ﺑﻈﻬﻮر و وﺿﻮح ﻣﯽرﺳﺪ و ﻫﺬه ﻋﺒﺎرﺗﻪ ﻓﯽ ﺻﺪر اﻟﮑﺘﺎب اﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﭼﻨﯿﻦ ﮔﻮﯾﺪ‬‫راﻗﻢ اﯾﻦ ﺣﺮوف و اﻟﻔﺎظ ﻇﺎﻫﺮة اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و ﻧﺎﻇﻢ اﯾﻦ ﻋﻘﻮد و ﻋﺒﺎرات راﺳـﺨﮥ اﻟﻤﺒﺎﻧﯽ اﻗﻞ ﻋﺒﺎد اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻮدود ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺧﺎوﻧﺪ ﺷﺎه‬‫ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد ﻏﻔﺮ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺳـّﯿﺂت اﻋﻤﺎﻟﻪ و ﺗﺠﺎوز ﻋﻦ ﺻﺎدرات اﻓﻌﺎﻟﻪ ﮐﻪ در ﺑﻬﺎر ﻋﺎﻟﻢ ﺟﻮاﻧﯽ و اواﺳﻂ اﯾﺎم زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ اوﻗﺎت‬‫و ﺷﺮﯾﻔﺘﺮﯾﻦ و ﺧﻮﺷﺘﺮﯾﻦ ازﻣﺎﻧﺴﺖ ﺧﺎﻃﺮ ﻓﺎﺗﺮ و ﺿﻤﯿﺮ ﮐﺴﯿﺮ ﺑﻤﻄﺎﻟﻌﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪550 :‬‬‫ﮐﺘﺐ ﺗﻮارﯾـﺦ ﮐﻪ ﺳـﺒﺐ وﻗﻮﻓﺴﺖ ﺑﺮ اوﺿﺎع اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ و ﻣﻮﺟﺐ اﻃﻼع ﺑﺮ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺳـﻠﻮك ﻃﻮاﺋﻒ اﻣﻢ ﻣﺎﺋﻞ و ﻣﺸـﻐﻮف ﻣﯽﺑﻮد و ﮔﺎﻫﯽ‬‫ﮐﻪ ﻋﻼﻗﻪ ﮐّﻠﯿﻪ و ﺷﻮاﻏﻞ ﺟﺰﺋﯿﻪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﯾﮏ از اﺑﻨﺎء زﻣﺎن را ﻓﺮاﺧﻮر ﻣﺮﺗﺒﻪ دﺳﺖ ﻣﯽدﻫﺪ روي ﻧﻤﻮدي ﻧﻈﺮ ﺑﺮ ﺻـﻔﺤﺎت ﺣﺎﻻت ﺳـﻠﻒ و‬‫رواﯾﺎت ﺧﻠﻒ ﮔﻤﺎﺷﺘﯽ ﺗﺎ ﺟﺎن ﺑﻠﺐ رﺳـﯿﺪه و دل از ﺗﻦ رﻣﯿﺪه را ﺑﺪان اﻟﻔﺖ و اﺳﺘﯿﻨﺎﺳﯽ ﺑﺤﻀﻮر ﭘﯿﻮﺳﺘﯽ و در ﺑﻌﻀﯽ از اوﻗﺎت ﺷّﻤﻪ از‬‫ﻧﻮادر ﺣﮑﺎﯾﺎت در ﻣﺠﻤﻊ اﻓﺎﺿﻞ و ارﺑﺎب ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺑﺮ وﺟﻬﯽ اﻟﻘﺎء ﮐﺮدي ﮐﻪ ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ ارﺑﺎب آداب آﻣﺪه ﺑﺸﺮف ارﺗﻀﺎ ﻣﻘﺮون ﮔﺸﺘﯽ و‬‫در ﺧﻼل اﯾﻦ اﺣﻮال ﮐّﺮة ﺑﻌـﺪ اﺧﺮي ﺟﻤﻌﯽ از اﺧﻮان ﺻـﻔﺎ ﻣﺘﺤّﻠﯽ ﺑﺰﯾﻮر ﻓﻀـﯿﻠﺖ و ﺣﻠﯿﻪ وﻓﺎ اﻟﺘﻤﺎس ﻣﯽﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺑﻞ اﻣﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﻪ‬‫دﯾﻦ ﺑﺎب ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﻓﻮاﺋﺪ و ﻣﻨﻘﺢ از زواﺋﺪ و ﻣﺤﺘﻮي ﺑﻤﻌﻈﻤﺎت وﻗﺎﺋﻊ اﻧﺒﯿﺎ و ﻣﺠﺎري اﻣﻮر ﻣﻠﮏ و ﺧﻠﻔﺎ و ﻣﻨﻄﻮي ﺑﺮ ﺷﺮح ﺣﺎﻻت‬‫ﺻﻨﺎدﯾـﺪ اﯾﺎم و ﺑﺴﻂ واﻗﻌﺎت اﮐﺎﺑﺮ اﻧﺎم ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﭘﺮداﺧﺘﻪ آﯾﺪ و ﺑﺎ وﺟﻮد ﺣﺮﮐﺖ ﺳﻠﺴـﻠﻪ اﻗﺒﺎل ﺑﺎﺳـﻌﺎف دوﺳـﺘﺎن ﻋﺪﯾﻢ اﻟﻤﺜﺎل ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﻋﺪم‬‫رواج ﻫﻨﺮ و ﻏﻠﻮ ﻋﺮﺻﻪ ﮔﯿﺘﯽ از وﺟﻮد ﺣﮑـﺎم ﻫﻨﺮﭘﺮور و ﻣﻮاﻧﻊ ﻣﺘﻨﻮع دﯾﮕﺮ ﺣﺼﻮل ﻣﻘﺼﻮد در ﺣّﯿﺰ ﺗـﺎﺧﯿﺮ و ﺗﻌﻮﯾﻖ ﻣﯽاﻓﺘـﺎد و ﻧا ﮑﺸﺎف‬‫ﺟﻤـﺎل ﻣﻄﻠـﻮب ﺑﻬﯿﭽﻮﺟﻪ روي ﻧﻤﯽﻧﻤﻮد زﯾﺮا ﮐﻪ ﺳـﺨﻦآراﺋﯽ را دﺳﺖ و دل آﺳﻮده ﺑﺎﯾـﺪ ﻧﻪ دﺳـﺘﯽ در آرزوي ﻣﺮاد زﯾﺮ زﻧـﺦ ﺳﻮده و‬‫دﻟﯽ ﺑﺎﻧﺪﯾﺸﻪ دﯾﺪار ﻓﺮاﻏﺖ ﺳﻮده ﭼﻪ در زﻣﺎن ﭘﯿﺸـﯿﻦ ﻃﺎﺋﻔﻪ از ﻓﻀـﻼ ﮐﻪ ارﺗﮑﺎب اﯾﻦ ﺷﯿﻮه ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﺑﺎﻣﺜﺎل اﯾﻦ اﺷﻐﺎل اﺷﺘﻐﺎل ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 333‬از ‪359‬‬‫و درﻫﺎي ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺎﻟﻤﺎس ذﻫﻦ وﻗﺎد ﺳـﻔﺘﻨﺪ ﺑﺘﺮﺑﯿﺖ و ﺗﻘﻮﯾﺖ ارﺑﺎب دوﻟﺖ و اﻫﻞ ﺳـﻌﺎدت ﺑﻤﻘﺼﻮد ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪﻧـﺪ و ﺑﺎﺷـﻌﻪ اﻧﻮار ﻫﺪاﯾﺖ اﯾﻦ‬‫ﻃﺒﻘﻪ ﭘﯽ ﺑﻤﻨﺰل ﻣﺮاد ﺑﺮ دال از ﻗﺎل ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ وﺻﻮﻟﻪ اﻟﯽ ﺧﺪﻣـﮥ ﻧﻈﺎم اﻟﺪﯾﻦ اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﺸـﯿﺮ و وﺻـﻔﻪ ﺑﻤﺪاﺋﺢ ﻋﻈﯿﻤﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻓﺨﯿﻤﻪ ﻋﺎﻗﺒﺖ‬‫ﻗﻮت ﻃﺒﻊ ﻓﮑﺮت ﭘﯿﺸﻪ ﺑﻌـﺪ از ﺗﺎﻣـﻞ و اﻧـﺪﯾﺸﻪ ﺑـﺎ ﭘﯿﺮ ﺧﺮد ﮐﻪ راﻫﻨﻤـﺎي ﺧﻮرد و ﺑﺰرﮔﺴﺖ ﮐﯿﻔﯿﺖ واﻗﻌﻪ در ﻣﯿـﺎن ﻧﻬـﺎده در اﺳـﺘﺤﺼﺎل‬‫ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺎ وي ﺑﺎب ﻣﺸﺎورت ﮔﺸﻮدم و ﻣﺮﺷﺪ ﻋﻘﻞ ﮐﻪ در اﺻﺎﺑﺖ ﺗﺪﺑﯿﺮ ﻣﺤﺘﺎج إﻟﯿﻪ ﺑﺮﻧﺎ و ﭘﯿﺮﺳﺖ در ﮔﻮش ﺟﺎن از ﺳـﺮ ﺷـﻔﻘﺖ ﮔﻔﺖ‬‫ﮐﻪ ﭼﻮن ﻗﺒﻠﻪ روزﮔـﺎر و ان ﻣﻘﺒﻮل ﻗﻠﻮب روﺷـﻨﺪﻻن اﺧﯿﺎر و اﺑﺮار ﺑﺎ وﺟﻮد آﻧﮑﻪ در ﻓﻦ ﺗﺎرﯾـﺦ و ﺳـﯿﺮ و اﺧﺒﺎر اﺳـﺘﺤﻀﺎر اﺣﻮال و آﺛﺎر‬‫اﻣﻢ ﺳﺎﻟﻔﻪ ﺑﺮ ﻣﻮّرﺧﺎن زﻣﺎن ﺳﺎﺑﻖ و ﻻﺣﻖ در ﻣﯿﺰان ﺧﺮد راﺟﺢ و ﻓﺎﺋﻖ آﻣﺪه ﺑﺎﺳـﺘﻤﺎع وﻗﺎﺋﻊ و ﻗﻀﺎﯾﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﭼﻨﺎن ﻣﺎﺋﻞ و راﻏﺒﺴﺖ ﮐﻪ‬‫ﻋﻘﻮل و اوﻫﺎم ﺣﺎﻻت در آن ﺣﯿﺮان و ﻣﺘﻌﺠﺐ ﮐﻨﻮن وﻇﯿﻔﻪ آﻧﮑﻪ ﺑﺘﺎﻟﯿﻒ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺑﺎﯾـﺪ ﭘﺮداﺧﺖ ﮐﻪ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺎﺷـﺪ از ﻣﺠﺎزي ﺣﺎﻻت اﻧﺒﯿﺎ‬‫و ﻣﺮﺳـﻠﯿﻦ و ﺧﻠﻔﺎ و ﺳـﻼﻃﯿﻦ و ﻏﯿﺮ آن از واﻗﻌﺎت و ﺻﺎدرات اﻓﻌﺎل اﻋﯿﺎن و اﺷـﺮاف و اﮐﺎﺑﺮ اﻓﺎق و اﻃﺮاف ﺑﻮﺟﻬﯽ ﮐﻪ ﻗﻠﻢ ﻣﻨﺸﯽ ﺳﭙﻬﺮ‬‫رﻗﻢ ﻧﺴـﺦ ﺑﺮ ﮐﻠﻤـﺎت ﻣﺘﺴـﻌﻪ آن ﻧﺘﻮاﻧـﺪ ﮐﺸـﯿﺪ و ﺗﻨـﺪﺑﺎد ﺣﺎدﺛـﺎت ﭼﺮخ اوراق ﻣﺠﺘﻤﻌﻪ آﻧﺮا ﻣﺘﻔﺮق ﻧﺘﻮاﻧـﺪ ﮔﺮداﻧﯿـﺪ ﺑﻨﺎﻫﺎي آﺑﺎد ﮔﺮدد‬‫ﺧﺮاب* زﺑﺎران و از ﺗﺎﺑﺶ آﻓﺘﺎب* ﺳـﺨﻦ را ﺑﺮاﻓﮕﻦ ﺑﻨﺎي ﺑﻠﻨـﺪ* ﮐﻪ از ﺑﺎد و ﺑﺎران ﻧﯿﺎﺑـﺪ ﮔﺰﻧﺪ* ﭼﻮن ﺳـﺨﻦ ﻫﺪاﯾﺖ آﺛﺎر ﻋﻘﻞ ﻣﻌﻘﻮل‬‫ﻧﻤﻮده ﺑﻌﺪ از اﺳﺘﺨﺎره ﻣﻌﺮوض راي ﻋﺎﻟﻢ ازﻟﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪551 :‬‬‫ﮔﺸﺖ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺴـﺘﺤﺴﻦ و ﻣﻄﺒﻮع ﻃﺒﻊ وﻗﺎدش آﻣﺪه ﺑﺸﺎرت ﻋﺎﻟﯽ ﻧﺎﻓﺬ ﮔﺸﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻣﻘﺘﻀـﯽ ﺻﻮاﺑﺪﯾﺪ آن ﻣﺠﺘﻬﺪ ﻣﺼـﯿﺐ ﺑﺘﺮﺗﯿﺐ‬‫ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻣﺒﺎدرت ﻧﻤﺎﯾـﺪ ﮐﻪ ﻋﺒﺎراﺗﺶ از ﺧﻂ و ﺧﺎل ﻣﺠﺎز و اﺳـﺘﻌﺎره ﺧﺎﻟﯽ و از وﺻـﻤﺖ ﺳـﺮﻗﻪ و ﻋﺎرﯾﺖ ﻋﺎري ﺑﺎﺷﺪ و از ﻋﯿﺐ اﺑﻬﺎم و‬‫اﻏﻼق دور و ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﻪ ﺳـﺮ ﺣﺪ وﺿﻮح و ﻇﻬﻮر ﺑﯿﻦ اﻻﮐﺜﺎر و اﻻﺧﺘﺼﺎر ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﻣﻘﺪﻣﻪ و ﻫﻔﺖ ﻗﺴﻢ و ﺧﺎﺗﻤﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻫﺮ ﻗﺴـﻤﯽ را‬‫ﺑﺮأﺳﻪ ﮐﺘـﺎﺑﯽ ﺗﻮان ﺧﻮاﻧـﺪ و ﻧﺴـﺨﻪ ﻋﻠﯿﺤـﺪه اﻋﺘﺒـﺎر ﺗﻮان ﮐﺮد و ﻣﻦ ﺑﻨـﺪه ﻣﻄﯿﻊ إﯾﺠﺎﺑﺎ ﻷﻣﺮه اﻟﻌﺎﻟﯽ اﻧﮕﺸﺖ ﻗﺒﻮل ﺑﺮ دﯾـﺪه اﻃﺎﻋﺖ ﻧﻬﺎده‬‫ﻣﺎﻧﻨـﺪ ﻧﯽ ﻗﻠﻢ در ﺗﺤﺮﯾﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﻤﺮ ﺧـﺪﻣﺖ ﺑﺴـﺘﻢ و زﺑﺎن ﺳﺆال ﺑﺎﺳـﻌﺎف آﻧﭽﻪ ﻣﻮﻗﻮف ﻋﻠﯿﻪ اﯾﻦ اﻣﺮ ﺧﻄﯿﺮﺳﺖ از ﮐﺘﺐ ﺗﺎرﯾـﺦ و‬‫ﻣﻨﺰﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﻔﺮاغ ﺑﺎل در آﻧﺠﺎ ﺑﺘﺴﻮﯾﺪ اوراق اﺷﺘﻐﺎل ﺗﻮان ﻧﻤﻮد و ﻏﯿﺮ ذﻟﮏ ﮔﺸﺎدم و ﻣﺠﻤﻮع ﻣﺘﻤﻨّﯿﺎت ﺑﻌﺰ ﻗﺒﻮل آن ﻣﺆّﯾﺪ ﺑﺘﺄﯾﯿﺪ ﺳﺒﺤﺎﻧﯽ‬‫اﻋﻨﯽ ﻣﻘﺮب اﻟﺤﻀﺮة اﻟﺴﻠﻄﺎﻧﯽ اﻗﺘﺮان ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﮐﻪ ﺑﯿﻤﻦ ﻣﻘﺪم ﻓﺮﺧﻨﺪه آﺛﺎرش اﺧﺘﺼﺎص داﺷﺖ در ﺧﺎﻧﻘﺎه اﺧﻼﺻﯿﻪ ﺑﺮ ﮐﻨﺎر ﻧﻬﺮ اﻟﺠﺒﻞ‬‫در ﻣﺤﺎذي ﻣـﺪرﺳﻪ اﺧﻼﺻـﯿﻪ ﮐﻪ ﻣﻌﻤﺎر ﻫﻤﺖ ﻋﺎﻟﯽ ﻧﻘﺶ اﺣﺪاث ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ و ذﮐﺮ اﯾﻦ ﻋﻤﺎرات و ﺳﺎﺋﺮ اﺑﻨﯿﻪ رﻓﯿﻌﻪ ان ﺑﻠﻨﺪ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﮐﻪ‬‫در ﻣﻮﺿﻊ ﺧﻮد ﻣﺸﺮوح ﺑﯿﺎﯾﺪ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﺎﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮد ﻫﯿﭻ ﺳﺎﺋﻞ ﺑﺨﻮﺷﺪﻟﯽ و ﺑﺨﺸﻢ ﻻ در اﺑﺮوي او ﻧﺪﯾﺪ ﺑﭽﺸﻢ ﺗﺎ ﻧﯿﺎﯾﺪ ز ﺳﺎﺋﻼن‬‫ﺗﺸﻮﯾﺮ ﻫﻤﻪ ﭘﯿﺶ از ﻧﯿـﺎز ﮔﻮﯾـﺪ ﮔﯿﺮ و ﺑﯽ ﻣﺒـﺎﻟﻐﻪ و ﺗﮑﻠﻒ و ﺧﻮش آﻣـﺪ و ﺗﺼـﻠّﻒ اﮔﺮ ﺧـﺎﻃﺮ ﺧﻄﯿﺮش ﺑـﺎﻋﺰاز و اﺣﺘﺮام ﻋﻠﻤﺎء اﻋﻼم و‬‫ﻓﯿﺾ ﻓﻀـﻼء اﻧﺎم ﻣﺎﺋﻞ ﻧﺸـﺪي ﻧﻘﺶ ﻋﻠﻮم ﻣﻌﻘﻮل و ﻣﻨﻘﻮل از ﺻـﻔﺤﺎت ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﻘﻠﯿـﺪ ﻣﻨﻌـﺪم و زاﺋﻞ ﮔﺸﺘﯽ و در ﺧﻄﻪ ﺧﺮاﺳﺎن ﻓﺮدي‬‫ﻧﻤﺎﻧﺪي ﮐﻪ ﻓﺎرق ﺑﻮدي ﻣﯿﺎن ﺧﻂ و ﺳﻄﺢ و ﻣﺎ ﯾﺠﻮز و ﻣﺎ ﻻ ﯾﺠﻮز و اﮔﺮ ﺿﻤﯿﺮ آﻓﺘﺎب ﺗﺎﺛﯿﺮش ﭘﺮﺗﻮ اﻟﺘﻔﺎت ﺑﺮ ﺣﺎل ﻋﺎﺟﺰان و ﻣﺴﺘﻤﻨﺪان‬‫ﻧﯿﻔﮑﻨﺪي ﮔﺮد وﺟﻮد اﻣﺜﺎل ﻣﺎ اﻓﺘﺎدﮔﺎن و ﺧﺎﮐﺴﺎران ﺑﺪان ﻣﻘﺪار ﮐﻪ ﺗﻮﺗﯿﺎ در دﯾﺪه ﮐﺸﻨﺪ از دﺳﺖ ﺗﻨﮓ ﭼﺸﻤﺎن و ﺣﺴﻮدان ﻣﻘﻤﻮع در‬‫اﻗﻠﯿﻢ راﺑﻊ ﮔﺮدﯾـﺪي و ﭼﻮن ﺗﻌـﺪاد اﻋﻤﺎل ﺧﯿﺮ و اﺻـﻨﺎف ﺑّﺮ و ﮐﺜﺮت ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻋﻤﻮم ﻓﻮاﺿﻞ را ﻣﺠﻠـﺪي ﻋﻠﯿﺤـﺪه ﺑﺎﯾﺪ ﺧﺘﻢ ﺑﺮ دﻋﺎء ﺑﯽ‬‫ﺷﺎﺋﺒﻪ رﯾﺎي اوﻟﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾـﺪ ﺣﻀـﺮت اﻟﻬﯽ ﺟﻞ ﺷﺎﻧﻪ ﺟﻨﺎب ﻣﻤﻠﮑﺖ ﭘﻨﺎﻫﯽ را ﺣﯿﺎت ﻃﺒﻌﯽ ﮐﺮاﻣﺖ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ذات ﻣﺮﺿـﯿﮥ اﻟـّﺼ ﻔﺎت او را‬‫ﭘﯿﻮﺳـﺘﻪ ﺑﺎﻓـﺎﺿﻪ ﺧﯿﺮات و اﺷﺎﻋﻪ ﺣﺴـﻨﺎت ﻣﻘﺮون دارد و از ﺗﻄﺮق ﺣﻮادﺛﺎت و ﻫﺮ ﺑﻮﻗﻠﻤﻮن ﻣﺤﻔﻮظ و ﻣﺎﻣﻮن ﮔﺮداﻧﺎد ﺑﺤﺮﻣـﮥ ﻧﺒﯿﻪ اﻟﻨﺒﯿﻪ و‬‫ﻋّﺰة ﻋﺘﺮﺗﻪ و ذرّﯾﺘﻪ و ﻫـﺎ اﻧـﺎ ﺷـﺮﻋﺖ ﻓﯽ اﻟﻤﻘﺪﻣـﮥ و اﻟﻤﻘﺼﻮد ﺑﻌﻨﺎﯾـﮥ واﻫﺐ اﻟﺨﯿﺮ و ﻣﻔﯿﺾ اﻟﺠﻮد ﺑﺮ ﻣﻘﺘﻀـﺎي راي ﺻﻮاب ﻧﻤـﺎي ﻣﺎﻟﮏ‬‫ﻣﻤﺎﻟﮏ داﻧﺶ ﮐﻪ ﭼﺮاغ ﺳـﺮاﭼﻪ آﻓﺮﯾﻨﺸـﺴﺖ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﻮﺳﻮم ﺑﺮوﺿـﮥ اﻟـّﺼ ﻔﺎ ﻓﯽ ﺳـﯿﺮة اﻻﻧﺒﯿﺎء و اﻟﻤﻠﻮك و اﻟﺨﻠﻔﺎء ﺑﺮ ﻣﻘـﺪﻣﻪ و ﻫﻔﺖ‬‫ﻗﺴﻢ و ﺧـﺎﺗﻤﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﯾـﺎﻓﺘﻪ اﻟﯽ ان ﻗـﺎل ﺑﺮ ﻫﻮﺷـﻤﻨﺪان ﺻﺎﺣﺐ ﺧﺒﺮت ﭘﻮﺷـﯿﺪه ﻧﻤﺎﻧـﺪ ﮐﻪ ﻋﻠﻢ ﺗﺎرﯾـﺦ ﻣﺘﻀـّﻤﻦ ﻓﻮاﺋـﺪ ﺑﺴـﯿﺎرﺳﺖ و اﯾﺮاد‬‫ﻣﺠﻤﻮع آﻧﻬﺎ ﻣﻮﺟﺐ اﻃﻨﺎب و اﮐﺜﺎر اّﻣﺎ ﺑﺤﮑﻢ ﻣﺎ ﻻ ﯾﺪرك ﮐﻠﻪ ﻻ ﯾﺘﺮك ﮐﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪552 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 334‬از ‪359‬‬‫از ذﮐﺮ ﺑﻌﻀـﯽ از ان ﻓﻮاﺋـﺪ ﭼﺎره ﻧﯿﺴﺖ ﺗﺎ ﺻﺎﺣﺒﺎن ذﮐﺎ و ﻓﻄﻨﺖ را ﮐﻪ ﻣﯿﻞ ﺑﻤﻄﺎﻟﻌﻪ اﯾﻦ ﻓﻦ ﺷـﺮﯾﻒ دارﻧـﺪ رﻏﺒﺖ و ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻋﻠﻢ‬‫زﯾـﺎده ﺷﻮد و ﺷـﻐﻒ در اﮐﺘﺴﺎب آن ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ و اﮐﻨﻮن ﻗﻠﻢ ﻣﺸـﮑﯿﻦ رﻗﻢ ده ﻓﺎﺋـﺪه درﯾﻦ ﻧﺴـﺨﻪ از ﮐﺘﺐ ﻣﻌﺘﺒﺮه ﺑﺎﻧـﺪك ﺗﻐﯿﯿﺮي در‬‫ﻋﺒﺎرت ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﻏﺮض از ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺑﻨﻘﻞ آﻧﮑﻪ اﮔﺮ اﻋﺘﺮاﺿﯽ وارد ﮔﺮدد از ﮐﯿﺎداﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻮرد آن ﮐﯿﺴﺖ ﻓﺎﺋﺪه اول آﻧﮑﻪ ﺑﻨﯽ آدم‬‫را ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺷـﯿﺎ از ﻃﺮﯾﻖ ﻋﻘﻞ و ﺣّﺲ ﻣﯿﺴـﺮ ﺷﻮد و از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺤﺴﻮﺳﺎت ﺑﻌﻀﯽ ﻣﺸﺎﻫﺪات و ﺑﻌﻀﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﺴﻤﻮﻋﺎﺗﺴﺖ و ﺑﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ان‬‫ﻋﻘﻮل روﺷﻦ ﺷﺪه ﮐﻪ اﺣﻮال ﻋﺎﻟﻢ را ﮐﻤﺎ ﯾﻨﺒﻐﯽ ﺑﻄﺮﯾﻖ ﻋﻘﻞ ﻣﻌﻠﻮم ﻧﺘﻮان ﮐﺮد و ﻧﯿﺰ ﻣﺤﺎﻟﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﺨﺼﯽ واﺣﺪ از اﻓﺮاد ﺑﺸﺮي ﭼﻨﺪاﻧﮑﻪ‬‫ﻣّﺪت ﺑﻘﺎي ﻋﺎﻟﻤﺴﺖ واﻗﻌﺎت و ﺣﺎﻻت ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﻨﺪ و ﺑﺨﯿﺮ و ﺷـﺮ ان از ﻃﺮﯾﻖ ﻣﻌﺎﯾﻨﻪ وﻗﻮف ﯾﺎﺑﺪ ﭘﺲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻦ اﺣﻮال ﻋﺎﻟﻢ و‬‫ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن و اوﺿﺎع و اﻃﻮار اﯾﺸﺎن را ﻃﺮﯾﻖ ﺗﺎﻣﻞ ﺑﺎﺷﺪ در ﻋﻠﻢ ﺗﺎرﯾﺦ ﮐﻪ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ﻣﺴـﻤﻮﻋﺎﺗﺴﺖ و ﻫﯿﭻ ﻋﻠﻤﯽ دﯾﮕﺮ ﻏﺎﻟﺒﺎ ﻣﺘﮑّﻔﻞ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ‬‫ﻧﯿﺴﺖ ﻓﺎﺋـﺪه دوم آﻧﮑﻪ ﻋﻠﻢ ﺗﺎرﯾـﺦ ﻋﻠﻤﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺧّﺮﻣﯽ و ﺑﺸـﺎﺷﺖ از وي ﺣﺎﺻﻞ آﯾـﺪ و زﻧﮓ ﺳﺎﻣﺖ و ﻣﻼﻟﺖ از آﺋﯿﻨﻪ ﺧﺎﻃﺮ زداﯾـﺪ و‬‫ﺻﺎﺣﺐ ﺧﺮد داﻧﺪ ﮐﻪ ﺣﺎﺳﻪ ﺳـﻤﻊ و ﺑﺼـﺮ از ﺣﻮاس اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻋﻠّﯿﻪ دارد ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺣّﺲ ﺑﺼﺮ از ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺻﻮر ﺣﺴﻨﻪ ﻣﺤﻈﻮظ ﻣﯽﺷﻮد‬‫و ﻣﻼل ﻧﻤﯽﭘﺬﯾﺮد و ﺣّﺲ ﺳـﻤﻊ ﻧﯿﺰ از اﺳﺘﻤﺎع اﺧﺒﺎر و آﺛﺎر ﻣﻠﻮل ﻧﻤﯽﮔﺮدد ﺑﻠﮑﻪ ﻫﺮ ﻟﺤﻈﻪ او را ﺑﻬﺠﺘﯽ و ﻣﺴّﺮﺗﯽ ﻣﯽاﻓﺰاﯾﺪ ﭼﻪ اﺧﺒﺎر و‬‫اﺳـﺘﺨﺒﺎر در ﺟﺒﻠﺖ ﺑﺸـﺮي ﻣﺮﮐﻮزﺳﺖ و ﻃﺒﺎع ﺑﻨﯽ آدم ﺑﺎن ﻣﺠﺒﻮل و در اﻣﺜﺎل واردﺳﺖ ﮐﻪ ﻻ ﯾﺸﯿﻊ اﻟﻌﯿﻦ ﻣﻦ ﻧﻈﺮ و ﻻ اﻟّﺴﻤﻊ ﻣﻦ ﺧﺒﺮ و‬‫ﻻ اﻻرض ﻣﻦ ﻣﻄﺮ ﻓﺎﺋﺪه ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﻓﻦ ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺎ وﺟﻮد ﮐﺜﺮت ﻓﻮاﺋﺪ ﺳـﻬﻞ اﻟﻤﺎﺧﺬﺳﺖ و در اﺳﺘﺤﺼﺎل آن زﯾﺎده ﮐﻠﻔﺖ و ﻣﺸﻘﺘﯽ ﻧﯿﺴﺖ‬‫و ﻣﺒﻨﯽ آن ﺑﺮ ﺣﻔﻈﺴﺖ و ﺑﺲ و ﭼﻮن وﻗﺎﺋﻊ ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن را ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺑﻤﻄﺎﻟﻌﻪ آن ﻣﺸﻐﻮل ﮔﺮدد در ﻧﯿﻞ اﻣﺎل و اﻣﺎﻧﯽ ﺑﺘﺘﺒﻊ اوﻗﺎت‬‫ﺻﺮف ﮐﻨـﺪ ﻫﺮ ﭼﻨـﺪ زودﺗﺮ ﺑﻤﻄـﺎﻟﺐ و ﻣﻘﺎﺻـﺪ ﻓـﺎﺋﺰ ﮔﺮدد ﻓﺎﺋـﺪه ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﭼﻮن ﻣﻤﺎرﺳﺖ اﯾﻦ ﻓﻦ ﮐﺴـﯽ را دﺳﺖ دﻫـﺪ و ﺑﺮ اﻗﻮال‬‫ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ اﻃﻼع ﯾﺎﺑـﺪ داﻧـﺪ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ ﻣﻮاﻓﻖ رواﯾﺎت ﺛﻘﺎت ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﺨﺘﺎر و ﺻﺎدق و ﻫﺮ ﭼﻪ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﻮد ﻣﺮدود و ﮐﺎذب ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻻ ﺟﺮم‬‫ﺷﺮف اﻣﺘﯿـﺎز ﺣﻖ از ﺑﺎﻃـﻞ او را ﺣﺎﺻـﻞ ﮔﺮدد ﻓﺎﺋـﺪه ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﻘﻼ ﮔﻔﺘﻪاﻧـﺪ ﮐﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ در اﻣﻮر از ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺑﻨﯽ آدﻣﺴﺖ و آراي اﻫﻞ‬‫ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻮاﺳـﻄﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﻣﯽﯾﺎﺑـﺪ و ﻧﯿﺰ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ ﻋﻘﻞ را ﻣﺮﺗﺒﻬﺎﺳﺖ و در ﻫﺮ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻟﻔﻈﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮوي اﻃﻼق ﮐﺮدهاﻧﺪ و‬‫ﯾﮑﯽ از ان ﺟﻤﻠﻪ ﻋﻘﻞ ﺗﺠﺎرﺑﯿﺴﺖ و ﺣﮑﻤﺎ ﺑﺮاي ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺳﻪ درﺟﻪ اﺛﺒﺎت ﮐﺮدهاﻧﺪ اّول آﻧﮑﻪ ﺷﺨﺼﯽ ﻣﺒﺎﺷﺮ اﻣﺮي ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﻔﻊ و ﺿﺮر آن‬‫ﻋﺎﺋـﺪ ﺑﻮي ﮔﺮدد دوم آﻧﮑﻪ دﯾﮕﺮي را در واﻗﻌﻪ ﻣﺸﺎﻫـﺪه ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﯿﮏ و ﺑﺪان راﺟﻊ ﺑﺼﺎﺣﺐ واﻗﻌﻪ ﺷﻮد ﺳﻮم آﻧﮑﻪ ﺑﺮ اﺣﻮال ﻣﺘﻘّﺪﻣﺎن‬‫اﻃﻼـع ﭘﯿـﺪا ﮐﺮده اﺳـﺒﺎب ﻣﻨـﺎﺣﺲ و ﺳـﻌﺎدات و ﻋﻄﺎﯾـﺎ و ﺑﻠﯿـﺎت اﯾﺸﺎن از ﻃﺮﯾﻖ ﺳـﻤﻊ ﻣﻌﻠﻮم وي ﮔﺮدد و از درﺟﺎت ﺛﻼﺛﻪ ﻫﯿـﭻ درﺟﻪ‬‫ﻣﻮﮐﺪﺗﺮ از ان ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﺧﻮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪553 :‬‬‫ﺻـﺎﺣﺐ واﻗﻌﻪ ﺑﻮد و ﭼﻮن ﻧﻘـﻞ اﺧﺒﺎر ﺳـﻠﻒ ﻣﻮﺛﻮق ﺑﻪ و ﻓﯿﻪ ﺷـﯽء ﯾﻌﺮف ﺑﺎﻟﺘﺎﻣﻞ و ﯾـﺪﻓﻊ ﺑﺎﻟﺘﺎول ﺑﺎﺷـﺪ اﯾﻦ درﺟﻪ ﻧﺎﺋﺐ ﻣﻨﺎب و ﺟﺎري‬‫ﻣﺠﺮي ﻣﺮﺗﺒﻪ اول ﺑﻮد ﻻـﺟﺮم ﭼﻮن ﺣﮑـﺎﯾﺖ ﺣﺰم و ﮐـﺎرواﻧﯽ ﻃـﺎﺋﻔﻪ ﮔﻔﺘﻪاﯾـﺪ و ﻓﻮز ﺑﻤﻄـﺎﻟﺐ و اﻧﻮاع ﮐـﺎﻣﺮاﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ان ﻣﺘﺮﺗﺐ ﮔﺸـﺘﻪ‬‫ﻣﺴـﻄﻮر ﮔﺮدد و ﺣﺴﻦ ﻋﺎﻗﺒﺖ آن ﺑﯿﺎن ﮐﺮده ﺷﻮد ﺻﺎﺣﺐ ﺧﺮد ﺳـﻌﺎدﺗﻤﻨﺪ ﺑـﺪان ﺗﺄّﺳـ ﯽ ﻧﻤﺎﯾـﺪ و ﻋﺎﻗﻞ ﻫﻮﺷـﻤﻨﺪ ﺑﺪان اﻗﺘﺪا ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﺑﺮ‬‫ﻣﻘﺘﻀﯽ ُأوﻟﺌَِﮏ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﻫَﺪي اﻟﱠﻠُﻪ َﻓﺒُِﻬﺪاُﻫُﻢ اﻗَْﺘِﺪْه‬‫ﮐﺎري ﭘﯿﺶ ﮔﯿﺮد ﮐﻪ ﺑﺨﯿﺮ ﻋﺎﻗﺒﺖ اﻓﺘـﺪ و ﻏﻔﻠﺖ و ﻧﺎداﻧﯽ ﺟﻤﻌﯽ ﮔﺰارش ﯾﺎﺑﺪ و وﺧﺎﻣﺖ اﻧﺠﺎم و ﺳﻮء اﺧﺘﺘﺎم آن در ﻋﺒﺎرت آﯾﺪ ﻣﺘﺬﮐﺮ‬‫ﻫﻮﺷﯿﺎر ﺑﺤﮑﻢ َﻓﺎْﻋَﺘﺒُِﺮوا ﯾﺎ ُأوﻟ ِﯽ اﻟ َْﺄﺑ ْﺼﺎِر‬‫از ان ﻣﻌﺎﻧﯽ اﻋﺘﺒﺎر ﮔﯿﺮد و ﻣﺘﺎّدب آﻣﻮزﮔﺎر ﺑﺪان ﺻﻮرت اﯾﻘﺎظ ﯾﺎﺑﺪ و از ﻣﻀﻤﻮن َو ِﺣﯿَﻞ ﺑَﯿَْﻨُﻬْﻢ َو ﺑَﯿَْﻦ ﻣﺎ َﯾْﺸَﺘُﻬﻮَن‬‫ﻣﺼﻮن و ﻣﺤﺮوس ﻣﺎﻧﺪ ﻓﺎﺋﺪه ﺷﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﻣﺘﺎﻣﻞ ﻋﻠﻢ ﺗﺎرﯾﺦ را اﮔﺮ واﻗﻌﻪ ﮐﻪ ﺳﺎﻧﺢ ﺷﻮد ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻣﺸﻮرت ﺑﺎ ﻋﻘﻼي ﻋﺎﻟﻢ دﺳﺖ داده ﺑﺎﺷﺪ و‬‫ﻋﻠﻮ ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯾﻦ ﻣﺸﻮره ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﺎ ﻣﺸﺎورة اﺑﻨﺎء ﻋﺼـﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﭼﻪ اﮐﺎﺑﺮ ﭘﯿﺸﯿﻦ در وﻗﺎﺋﻌﯽ ﮐﻪ اﯾﺸﺎن را روي ﻧﻤﻮده ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺧﺎّﺻﻪ ﺧﻮد را‬‫ﻣﺮﻋﯽ داﺷـﺘﻪاﻧﺪ و اﻫـﻞ ﻣﺸﻮره اﯾﻦ روزﮔـﺎر در ازﻣﻨﻪ ﺣﺎﺿـﺮه ﻣﻨـﺎﻓﻊ ﻏﯿﺮ ﺧﻮد را ﻧﮕـﺎه ﻣﯽدارﻧـﺪ و اﻧﻌﻄـﺎف ﻫﻤﻢ رﺟﺎل ﺑﺼﻮب اﺣﻮال‬‫ﺧﻮﯾﺶ ﺑﯿﺸﺘﺮ از اﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺤـﺎل دﯾﮕﺮي و در ﺣﻔـﻆ اﻣﻮر ﺧﻮﯾﺶ اﻣﯿﻦﺗﺮ ﺑﺎﺷـﻨﺪ از ﺣﻔﻆ اﻣﻮر ﻏﯿﺮ ﭘﺲ ﻣﻘﺮر ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻣﺸﻮره ﻣـﺬﮐﻮره‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 335‬از ‪359‬‬‫ﺳـﺎﺑﻘﻪ از ﻣﺸﻮره ﺣﺎﻟﯽ اوﻟﯽ و اﻧﻔﻌﺴﺖ و ﻻ ﻣﺤﺎﻟﻪ ﭼﻮن ﮐﺴـﯽ را واﻗﻌﻪ اﻓﺘـﺪ و ﻃﺮﯾﻖ ﮐﺸﻒ آن ازﯾﻦ ﻋﻠﻢ اﺳـﺘﮑﺸﺎف ﮐﻨـﺪ ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻋﻘﻞ‬‫ﺟﻤﻠﻪ ﻋﻘﻼ ﺑـﺪو رﺳـﯿﺪه ﺑﺎﺷـﺪ و ﺑـﺪﯾﻦ ﺟﻬﺘﺴﺖ و ﻏﻮﻏﺎي ﻟﺸـﮑﺮ ﺣﻮادث از ﺗﺎراج ذﺧﺎﺋﺮ ﻓﮑﺮت او ﮐﺸـﯿﺪه ﻣﺎﻧﺪ و ﺳﻮاد ﻏﯿﺎر ﻫﻤﻮﻣﺶ‬‫ﺑﺎب ﻧﺘﺎﺋﺞ ﻋﻘﻮل اﺳـﻼف از ﻟﻮح ﺧﺎﻃﺮ ﺷﺴـﺘﻪ ﮔﺮدد و ﺑﭽﺮاﻏﯽ ﮐﻪ دﯾﮕﺮان اﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﯽ ﻣﻘﺎﺳﺎت ﺷّﺪﺗﯽ اﺳﺘﻀﺎءت ﺟﺴﺘﻪ ﻣﻬﻤﺎت‬‫ﺧﻮد را ﺳـﺮاﻧﺠﺎم ﻧﻤﺎﯾﺪ و در ﻣﺒﺪء ﺿـﺠﺮت و ﺣﯿﺮت ﺳﺮﮔﺸﺘﻪ ﻧﻤﺎﻧﺪ و ﻣﻀﻤﻮن ﮐﻠﻤﻪ اﻟّﺴﻌﯿﺪ ﻣﻦ وﻋﻆ ﺑﻐﯿﺮه ﻣﺆﯾﺪ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯿﺴﺖ و اﺷﺎره‬‫ﺳﻠﻤﺎن ﻓﺎرﺳـﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺑﺤﻔﺮ ﺧﻨﺪق و ﺗﺤﺴـﯿﻦ ﺣﻀـﺮت رﺳﺎﻟﺖ ﭘﻨﺎه ﺻﻠﻌﻢ او را درﯾﻦ اﻣﺮ ﺑﺮﻫﺎن ﺳﺎﻃﻊ و ﺣّﺠﺖ ﻗﺎﻃﻊﺳﺖ ﻓﺎﺋﺪه‬‫ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺷـﻌﻮر ﺑﻌﻠﻢ ﺗﺎرﯾﺦ ﺳـﺒﺐ زﯾﺎدﺗﯽ ﻋﻘﻞ و وﺳـﯿﻠﻪ ازدﯾﺎد ﻓﻀﻞ و واﺳـﻄﻪ ﺻـﺤﺖ راي و ﺗﺪﺑﯿﺮﺳﺖ و ﻟﻬﺬا ﺑﻮذرﺟﻤﻬﺮ ﮐﻪ ذات‬‫ﮐﺮﯾﻤﺶ دﯾﺒﺎﭼﻪ ﺻـﺤﻒ ﺣﮑﻤﺖ ﺑﻮد ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ ﮐﻪ ﻋﻠﻢ ﺗﺎرﯾـﺦ ﻣﺆّﯾـﺪ و ﻣﻌﯿﻦ راي ﺻﻮاﺑﺴﺖ ﭼﻪ ﻋﻠﻢ ﺑﺮ اﺣﻮال ﺳـﻠﻒ در ﺻـﺤﺖ راي‬‫ﺧﻠﻒ ﺷﺎﻫـﺪي ﻋﺪل و ﮔﻮاﻫﯽ ﻓﻀـﻠﺴﺖ ﻓﺎﺋﺪه ﻫﺸـﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺿـﻤﺎﺋﺮ اﺻـﺤﺎب اﻗﺘﺪار و اﺧﺘﯿﺎر در وﻗﻮع ﻗﻀﺎﯾﺎي ﻫﺎﺋﻠﻪ و ﺣﻮادث ﻣﺸـﮑﻠﻪ‬‫ﺑﺴـﺒﺐ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اﯾﻦ ﻓﻦ ﻣﻄﻤﺌﻦ و ﺑﺮﻗﺮار ﻣﺎﻧـﺪ ﭼﻪ اﮔﺮ ﻧﺎﮔﺎه از ﻣﻘﺘﻀﺎﯾﺎت ﻓﻠﮑﯽ ﺻـﻌﻮﺑﺘﯽ روي ﻧﻤﺎﯾﺪ اﻣﯿﺪ ﻓﺘﺢ و ﮐﺸﻒ ﻣﻨﻘﻄﻊ ﻧﮕﺮداﻧﻨﺪ‬‫زﯾﺮا ﮐﻪ در ازﻣﻨﻪ ﺳﺎﻟﻔﻪ ﺑﺴﯿﺎر ﺑﻮده اﺳﺖ ﮐﻪ واﻗﻌﻪ ﻋﻈﻤﯽ و واﻫﯿﻪ ﮐﺒﺮي دﺳﺖ داده و از ﻣﺤﺾ ﻋﻨﺎﯾﺖ ﮐﺮدﮔﺎر ﺑﺎ ﺳﻬﻞ وﺟﻬﯽ ﮔﺬﺷﺘﻪ‬‫اﺳﺖ ﻫﺰار ﻧﻘﺶ ﺑﺮآرد زﻣﺎﻧﻪ و ﻧﺒﻮد* ﯾﮑﯽ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در آﺋﯿﻨﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪554 :‬‬‫ﻣﺘﺼﻮر ﻣﺎﺳﺖ ﻓﺎﺋـﺪه ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﺷﺨﺼـﯽ ﮐﻪ ﻣّﻄﻠﻊ ﺑﺮ اﺧﺒﺎر و ﺗﻮارﯾﺦ ﺑﻮد ﺑﺤﺼﻮل ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺻﺒﺮ و رﺿﺎ ﻓﺎﺋﺰ و ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪ ﺷﻮد و اﯾﻦ دو ﻣﺮﺗﺒﻪ‬‫اﺷـﺮف ﻣﺮاﺗﺐ اﺻﻔﯿﺎ و اﺗﻘﯿﺎﺳﺖ ﭼﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﻪ در ﺣﻮادث روزﮔﺎر ﺗﻌّﻤﻖ و ﺗﺎﻣﻞ ﻧﻤﺎﯾﺪ داﻧﺪ ﮐﻪ ذوات ﮐﺮام رﺳﻞ و اﻧﺒﯿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم‬‫در ﺻـﻨﻮف ﺑﻼﯾﺎ ﮐﻪ از اﻣﻢ ﺳﺎﻟﻔﻪ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﺎﯾﺸﺎن ﺗﻘـﺪﯾﻢ اﻓﺘﺎد ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﺤﻤﻞ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و در ﻃﺮﯾﻖ ﻣﺼﺎﺑﺮت ﺑﭽﻪ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺳـﻠﻮك ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﻫﺮ آﺋﯿﻨﻪ ﭼﻮن داﻫﯿﻪ ﻋﻈﻤﯽ روي ﻧﻤﺎﯾـﺪ او ﻧﯿﺰ دﺳﺖ در ﻋﺮوة اﻟﻮﺛﻘﯽ ﺻﺒﺮ و ﺣﺒـﻞ اﻟﻤﺘﯿﻦ رﺿـﺎ زﻧـﺪ و ﺑـﺪان اﻋﺘﺼﺎم ﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ و از ﺟﺎده‬‫ﻣﺘﺎﺑﻌﺖ اﯾﺸﺎن ﻋﺪول ﺟﺎﺋﺰ ﻧﺪارد و ﻻ ﺷﮏ ﻫﺮ ﮐﻪ اﯾﻦ دو ﺧﺼـﻠﺖ ﻣﺤﻤﻮد را اﻟﺘﺰام ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﺴـﻌﺎدت دارﯾﻦ ﻣﺴﺘﺴـﻌﺪ ﮔﺮدد و از ﺷﻘﺎوت‬‫ﻣﻨﺰﻟﯿﻦ ﻣﺤﺮوس ﻣﺎﻧﺪ ﻓﺎﺋﺪه دﻫﻢ آﻧﮑﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﮥ ﻋﺒﺎرت از ﭼﻨﺪ ﻓﺎﺋﺪه اﺳﺖ و ارﺑﺎب ﺗﻮارﯾﺦ ﻣﺠﻤﻮع را ﯾﮏ ﻓﺎﺋﺪه ﺷـﻤﺮدهاﻧﺪ اﯾﻦ ﺳﺖ‬‫ﮐﻪ اﺳﺎﻃﯿﺮ ﺳـﻼﻃﯿﻦ و ﺑﺎدﺷﺎﻫﺎن ﺑﺎ داد و دﯾﻦ و ارﮐﺎن دوﻟﺖ و اﻋﯿﺎن ﻣﮑﻨﺖ را از داﻧﺴﺘﻦ ﻏﺮاﺋﺐ اﻧﻘﻼﺑﺎت و ﻋﺠﺎﺋﺐ ﺗﺤﻮﯾﻼت ﮐﻪ اﯾﻦ‬‫ﻓﻦ ﺷـﺮﯾﻒ ﻣﺨﺒﺮ از اﻧﺴﺖ ﺑﺮ ﻗـﺪرت ﻗـﺎﻫﺮه ﺣﻀـﺮت ﻣﺎﻟـﮏ اﻟﻤﻠﻮك ﻋﻈﻢ ﺳـﻠﻄﺎﻧﻪ اﻃﻼـع زﯾـﺎده ﺷﻮد و ﺑﻨﺎﺑﺮ آﻧﮑﻪ از ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺣﺎﻻت‬‫ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن ﭼﻮن ﻣﺘﺬﮐﺮ ﮔﺮدﻧﺪ ﮐﻪ ﻧﻌﻤﺖ و ﻧﻘﻤﺖ و ﻣﺤّﺒﺖ و ﻣﺤﻨﺖ را ﭼﻨﺪان ﺑﻘﺎي ﻧﯿﺴﺖ از ﺗﻌﺎﻗﺐ اﻗﺒﺎل ﻣﻐﺮور و از ﺗﻮاﺗﺮ اوﺑﺎر ﻣﻠﻮل‬‫و ﻣﺤﺰون ﻧﮕﺮدﻧـﺪ و ﭼﻮن ﺳـﻌﺎدت ﻧﺎﺟﯿﺎن و ﻋﺎدﻻن ﺷـﺮف درﺟﺎت اﯾﻦ ﻃﺒﻘﻪ را ﻣﻌﻠﻮم ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﺧﺬﻻن ﻣﺘﻤﺮدان و ﺧّﺴﺖ ﻣﺮاﺗﺐ اﯾﻦ‬‫ﻃﺎﺋﻔﻪ ﻧﺼﺐ اﻟﻌﯿﻦ ﺿـﻤﯿﺮ اﯾﺸﺎن ﮔﺮدد ﺛﻤﺮات ﻧﯿﮑﻮﮐﺎري و ﺗﺒﻌﺎت ﺑﺪﮐﺮداري در اﻣﻮر ﺟﻬﺎﻧﺪاري ﺑﺮ راي اﺻـﺤﺎب ﻗﺪرت ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد و‬‫ﻫﺮ ﭼﻨﺪ در ﻣﺒﺎدي ﺟﻬﺎﻧﮕﯿﺮي ﻃﺮﯾﻘﻪ ﺟّﺒﺎري ﺳﭙﺮده ﺷﯿﻮه ﻗﻬﺎري ﻇﺎﻫﺮ ﺳﺎزﻧﺪ اﮐﺜﺮ آن ﺑﻮد ﮐﻪ از ﺳﯿﺮت ﻣﺬﻣﻮﻣﻪ ﮐﻪ ﺷﯿﻤﻪ اﻫﻞ ﺧﺴﺮان و‬‫ﺿﻼﻟﺘﺴﺖ ﻋﺪول ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ از ﻣﻬﺎﻟﮏ اﺷﺮار اﺳﺘﺒﻌﺎد ﺟﺴﺘﻪ ﺑﻤﺴﺎﻟﮏ اﺑﺮار ﮔﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﻮاﻫﺐ ﺳﻨﯿﻪ در ﻏﺎﺋﺐ وﻫﺒﯿﻪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت اﻟﻬﯽ در دار‬‫ﻋﻘﺒﯽ و ﻣﻨﺰل اﻋﻠﯽ ﺑﺮاي اﯾﻦ ﻗﻮم ﻋﺎﻗﺒﺖ ﻣﺤﻤﻮد ﻣﺴﺘﻨﺪ و ﻣﻬّﯿﺎ ﻓﺮﻣﻮده ﻣﺸﺮف ﺷﻮﻧﺪ ﺗِﻠَْﮏ اﻟﱠﺪاُر اﻟ ْﺂِﺧَﺮُة َﻧْﺠَﻌﻠُﻬﺎ ﻟ ِﱠﻠِﺬﯾَﻦ ﻻ ﯾُِﺮﯾُﺪوَن ُﻋﻠُ‪‬ﻮا ﻓِﯽ‬‫اﻟ َْﺄْرِض َو ﻻ َﻓﺴﺎدًا َو اﻟ ْﻌﺎﻗَِﺒُﮥ ﻟ ِﻠُْﻤﱠﺘِﻘﯿَﻦ‬‫اﻟﯽ ان ﻗـﺎل و اﮔﺮ ﻣﻌﺘﺮﺿـﯽ ﺟﺎﻫﻞ در ﺑﺎب ﺗﺎﮐﯿـﺪ و ﻣﺒﺎﻟﻐﻪ ﮐﻪ در اﺛﺒﺎت ﺷـﺮف و ﻓﻀـﯿﻠﺖ اﯾﻦ ﻓﻦ ﺑﺘﻘـﺪﯾﻢ اﻓﺘﺎد ﮔﻮﯾـﺪ ﮐﻪ اﮐﺜﺮ ﺗﻮارﯾﺦ‬‫ﻣﻔﺘﺮﯾﺎت و ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت و اﺳﺎﻃﯿﺮ اّوﻟﯿﻨﺴﺖ و اﻋﺘﻤﺎد را ﻧﻤﯽﺷﺎﯾـﺪ و در ﺟﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﺻـﺪق ﺑﺎ ﮐـﺬب و ﻏﺚ ﺑﺎ ﺳـﻤﯿﻦ و ﺻﻮاب ﺑﺨﻄﺎ اﻣﺘﺰاج‬‫ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد ﺗﻤﯿﺰ دﺷﻮارﺳﺖ و ﻓﺎﺋﺪه ﺑﺮ آن ﻣﺘﺮﺗّﺐ ﻧﻤﯽﮔﺮدد دﻓﻊ ﺷـﺒﻬﻪ او ﺑﺪﯾﻨﻮﺟﻪ ﮐﺮده ﺷﻮد ﮐﻪ اﺋﻤﻪ ﺳـﻠﻒ و اﮐﺎﺑﺮ ﺧﻠﻒ ﺑﻨﺎي اﯾﻦ ﻋﻠﻢ‬‫را ﺑﺮاﺳﺘﯽ و ﺻـﺪق ﻧﻬﺎدهاﻧـﺪ ﭼﻪ ﻣﺤـﺎﻟﺴﺖ ﮐﻪ ﻓﻀـﻼي روزﮔـﺎر و ﻋﻠﻤـﺎء اﺧﯿـﺎر اﻓﺘﺮا و ﮐـﺬب را ﺷـﻌﺎر ﺧﻮد ﺳـﺎﺧﺘﻪ ﺑﻨﻘـﻞ ﻣﻔﺘﺮﯾﺎت و‬‫ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﺟﺮأت ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و آﻧﭽﻪ ازﯾﺸﺎن ﺑﺤّﺪ ﺗﻮاﺗﺮ رﺳـﯿﺪه ﺑﺎﺷﺪ اﻟﺒﺘﻪ از ﺧﻠﻞ و زﻟﻞ ﻣﺤﻔﻮﻇﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و اﮔﺮ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﻔﺘﺮي ﮐّﺬاب‬‫از ﺗﻠﻘﺎي ﻧﻔﺲ ﮐﺬاب ﺧﺒﯿﺚ ﻣﻌﺎﻣﻼت ﻧﺎﻣﻮﺟﻪ را ﮐﺎﺑﺮ ﺳﻠﻒ ﺑﻨﺪد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 336‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪555 :‬‬‫و ﻧﻘﻠﻬﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺑﺮ ﺻﻔﺤﺎت اوراق ﻧﻘﺶ ﮐﻨﺪ ﻧﻘﺎدان ﻋﻠﻮم ﻻ ﺷﮏ ﺗﺎﻟﯿﻒ ﺑﯽ ﺗﺮﺻﯿﻒ و ﺗﺮﮐﯿﺐ؟؟؟‬‫ﻫـﺪف ﺳـﻬﺎم ﻃﻌﻦ و اﺳـﻨﻪ رو ﺳﺎزﻧـﺪ و ﻋﻠﻢ اﻓﺘﺮا و ﺑﻬﺘﺎﻧﺶ در ﺻﻒ ﻣﻔﺘﺮﯾﺎن و ﮐـّﺬاﺑﺎن ﺑﺮاﻓﺮازﻧـﺪ ﺗﺎ ﺑﺮ ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن وﺿﻮح ﯾﺎﺑﺪ ﮐﻪ ﺗﺎﻟﯿﻒ‬‫ﻓﻼـن ﺳـﺮ ﺑﺴـﺮ ﺣﺸﻮﺳﺖ و ﺗﺼـﻨﯿﻔﺶ ﺳﺮاﺳـﺮ ﻗﺎﺑـﻞ ﻧﺴـﺦ و ﻣﺤﻮ آن ﮐـﺪام ﺑـﺪﺑﺨﺖ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺮﺗﮑﺐ اﯾﻦ ﻓﻌﻞ ذﻣﯿﻢ و اﺛﻢ ﻋﻈﯿﻢ ﺷﻮد و‬‫ﺻﺪرﻧﺸـﯿﻦ ﻣﺠﻤﻊ ﯾﺤّﺮﻓﻮن اﻟﮑﻠﻢ ﻋﻦ ﻣﻮاﺿـﻌﻪ ﮔﺮدد و اﮔﺮ ﻋﯿﺎذا ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﺑﺮ ﺗﻘﺪﯾﺮ ﺗﺴـﻠﯿﻢ ﮐﻪ ﺑﻌﻀﯽ ﺣﮑﺎﯾﺎت ﺗﻮارﯾﺦ از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت‬‫ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﺘﻀـّﻤﻦ ﻓﻮاﺋـﺪ ﻣﻌﺘـﺪ ﺑﻬـﺎﺳﺖ ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ ﺣﮑﺎﯾـﺎت ﮐﻠﯿﻠﻪ دﻣﻨﻪ و ﻏﯿﺮﻫﺎ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد آﻧﮑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻃﺎﺋﻔﻪاﯾﺴﺖ ﮐﻪ اﯾﺸﺎن و‬‫ﻣﺴـﺘﻤﻌﺎن ﻧﯿﺰ اﻋﺘﻘﺎد دارﻧﺪ ﮐﻪ ﯾﮑﯽ از ان ﺟﻤﻠﻪ در ﺧﺎرج ﺑﻪ ﺳـﺮ ﺣﺪ ﻇﻬﻮر ﻧﺮﺳـﯿﺪه ﻣﻨﺘﺞ ﻓﻮاﺋﺪ و ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻻ ﺗﺤﺼﯽ اﺳﺖ و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ ذﮐﺮ‬‫ﺷﺮاﺋﻄﯽ ﮐﻪ در ﺗﺪوﯾﻦ ﺗﺎرﯾﺦ از اﻧﻬﺎ ﭼﺎره ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺮ راي اﻧﻮر ﻋﻘﻼي ﻋﺎﻟﻢ روﺷـﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﺼﻨﯿﻒ ﮐﺮدن و ﺑﺘﺎﻟﯿﻒ اﺷﺘﻐﺎل ﻧﻤﻮدن ﮐﺎري‬‫ﺑﺰرگ و اﻣﺮي ﺧﻄﯿﺮﺳﺖ ﺑﺘﺨﺼﯿﺺ ﺟﻤﻊ و ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺗﺎرﯾﺦ ﭼﻪ ﻧﺴﺦ اﯾﻦ ﻓﻦ ﺑﻨﻈﺮ ﻫﻤﺎﯾﻮن ﺑﺎدﺷﺎﻫﺎن ذوي اﻻﻗﺘﺪار و اﻣﺮاي ﺑﺎ ﻓﻄﻨﺖ ﻋﺎﻟﯽ‬‫ﻣﻘﺪار و اﮐﺎﺑﺮ و اﺷـﺮاف و ﻋﻠﻤﺎ و ﻓﻀـﻼء اﻗﻄﺎر و اﻃﺮاف ﻣﯽرﺳﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺳﻮﻗﯿﻪ و ﻣﺤﺘﺮﻓﻪ ﺑﻤﺠﺮد آﻧﮑﻪ ﺳﯿﺎه از ﺳﻔﯿﺪ و ﺳﻔﯿﺪ از ﺳﯿﺎه ﻓﺮق‬‫ﮐﻨﻨـﺪ ﺑﻤﻄﺎﻟﻌﻪ و اﺳـﺘﻤﺎع ﮐﺘﺐ اﯾﻦ ﻋﻠﻢ رﻏﺒﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ ﻣﺼـّﻨﻒ ﺑﯿﭽﺎره ﺑﻤﻘﺘﻀـﯽ ﻣﻦ ﺻـّﻨﻒ ﻓﻘـﺪ اﺳـﺘﻬﺪف ﺑﺎﻧـﺪك ﺗﻘﺼـﯿﺮي ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺗﯿﺮ‬‫ﻣﻼﻣﺖ ﻃﻮاﺋﻒ ﻋﺎﻟﻢ و ﻃﺒﻘﺎت ﺑﻨﯽ آدم ﮔﺮدد و اﮔﺮ ﺷـﺮﻃﯽ ﭼﻨـﺪ در ﺗﺤﺮﯾﺮ ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﺘﺤﻘﻖ ﺷﻮد ﺷﺎﯾﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ان اﻧﺼﺎف زﺑﺎن ﻃﻌﻦ در‬‫ﮐـﺎم ﮐﺸـﯿﺪه ﺳـﺨﻨﺎن ﻣﻮّرخ را ﺑﺴـﻤﻊ رﺿـﺎ اﺻـﻐﺎ ﻓﺮﻣﺎﯾﻨـﺪ و آن اﻣﻮر ﻣﺸـﺮوﻃﻪ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴـﻄﻮر ﻣﯽﮔﺮدد ﺷـﺮط اّول اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ﺗﺎرﯾـﺦﻧﻮﯾﺲ ﺑﺎﯾـﺪ ﮐﻪ ﺳﺎﻟﻢ اﻟﻌﻘﯿـﺪه و ﭘﺎك ﻣـﺬﻫﺐ ﺑﺎﺷـﺪ ﭼﻪ ﺑﻌﻀـﯽ ﺑـﺪ ﻣـﺬﻫﺒﺎن ﭼﻮن ﻃﻐﺎة ﺧﻮارج و ﻏﻼت رواﻓﺾ ﻗﺼـﺺ و آﺛﺎر‬‫ﻧﺎﭘﺴـﻨﺪﯾﺪه ﺑﺮ ﺻﺤﺎﺑﻪ و ﺗﺎﺑﻌﯿﻦ ﺑﺴﺘﻪاﻧﺪ و ﺳﺨﻨﺎن ﻣﻬﺠﻮر و ﻣﺮدود و ﻣﻘﺒﻮل در ﺗﺎﻟﯿﻔﺎت ﺧﻮد اﯾﺮاد ﮐﺮدهاﻧﺪ و ﻣﺮدم را ﻓﺮﯾﺐ داده و ﭼﻮن‬‫ﮐﺴـﯽ را ﺑﺮ اﺻﻞ ﺧـﺪع و ﮐﯿـﺪ اﯾﺸﺎن اﻃﻼع ﻧﺒﻮد ﭼﻨﺎن ﭘﻨﺪارد ﮐﻪ رواﯾﺎت آن ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻣﻘﺘﺒﺲ از ﻣﺸـﮑﺎة ﻧﺒﻮت و ﻣﺼـﺒﺎح رﺳﺎﻟﺘﺴﺖ و‬‫ﺑﻮاﺳـﻄﻪ اﯾﻦ اﻋﺘﻘﺎد ﻓﺎﺳﺪ در ﺿـﻼﻟﺖ و ﮔﻤﺮاﻫﯽ اﻓﺘﺪ ﺷﺮط دوم آﻧﮑﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮّرخ ﻫﺮ ﭼﻪ ﻧﻮﯾﺴﺪ ﺑﯿﺎن واﻗﻌﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﺠﻤﻮع ﺣﺎﻻت را در‬‫ﻗﯿـﺪ ﮐﺘﺎﺑﺖ آرد ﯾﻌﻨﯽ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﺧﯿﺮات و ﻋﺪل و اﺣﺴﺎن اﮐﺎﺑﺮ و اﻋﯿﺎن را در ﺳـﻠﮏ ﺗﺤﺮﯾﺮ ﮐﺸﺪ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﻘﺎﺑﺢ و رذاﺋﻞ اﯾﺸﺎن‬‫را ذﮐﺮ ﮐﻨـﺪ و ﻣﺴـﺘﻮر ﻧـﺪارد ﭘﺲ اﮔﺮ ﻣﺼـﻠﺤﺖ داﻧـﺪ ﻗﺴﻢ دوم را ﺑﺮ ﺳﺒﯿﻞ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺑﯿﺎن ﮐﻨـﺪ و اﻻ ﻃﺮﯾﻖ رﻣﺰ و ﮐﻨﺎﯾﻪ و اﯾﻤﺎ و اﺷﺎرت‬‫ﻣﺴـﻠﻮك دارد و اﻟﻌﺎﻗﻞ ﯾﮑﻔﯿﻪ اﻻﺷﺎرة ﺷـﺮط ﺳﻮم آﻧﮑﻪ در ﻣـﺪح و ذم از اﻓﺮاط و ﺗﻔﺮﯾﻂ اﺣﺘﺮاز واﺟﺐ ﺷـﻨﺎﺳﺪ و اﻟﺤﺎح ﺟﺎﺋﺰ ﻧـﺪارد و‬‫اﮔﺮ ﺑﺠﻬﮥ ﺟﻠﺐ ﻣﻨﻔﻌﺘﯽ ﺗﺎ دﻓﻊ ﻣﻀﺮﺗﯽ ﭼﺎره ﻧﺒﻮد از ﻣﻀﻤﻮن ﮐﻠﻤﻪ ﺧﯿﺮ اﻻﻣﻮر اوﺳﻄﻬﺎ در ﻧﮕﺬرد و ﻻ ﺷﮏ ﭼﻮن ﻣﻄﻤﺢ ﻧﻈﺮ او ﺑﺮ ﺻﺪ‬‫‪ -25‬داﻧﺴﺘﻦ ﺑﺮﯾﺪه اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﺑﺎرﺷﺎد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺣﻨﺒﻞ اﻟﺸﯿﺒﺎﻧﯽ در ﻣﺴﻨﺪ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺛﻨﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ ﻗﺎل اﻧﺘﻬﯿﺖ اﻟﯽ ﺣﻠﻘـﮥ ﻓﯿﻬﺎ اﺑﻮ ﻣﺠﻠﺰ و اﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﻓﻘﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﺣﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل‬‫اﺑﻐﻀﺖ ﻋﻠﯿـﺎ ﺑﻐﻀـﺎ ﻟﻢ اﺑﻐﺾ اﺣـﺪا ﻗـّﻂ ﻗـﺎل و اﺣﺒﺒﺖ رﺟﻼـ ﻣﻦ ﻗﺮﯾﺶ ﻟﻢ اﺣّﺒﻪ اﻻـ ﻋﻠﯽ ﺑﻐﻀﻪ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻗـﺎل ﻓﺒﻌﺚ ذاك اﻟﺮﺟـﻞ ﻋﻠﯽ ﺧﯿﻞ‬‫ﻓﺼﺤﺒﺘﻪ ﻣﺎ اﺻﺤﺒﻪ اﻻ ﻋﻠﯽ ﺑﻐﻀﻪ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﺎﺻﺒﻨﺎ ﺳﺒﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﮑﺘﺐ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪558 :‬‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺑﻌﺚ إﻟﯿﻨﺎ ﻣﻦ ﯾﺨﻤﺴﻪ ﻗﺎل ﻓﺒﻌﺚ إﻟﯿﻨﺎ ﻋﻠّﯿﺎ و ﻓﯽ اﻟّﺴﺒﯽ وﺻـﯿﻔﮥ ﻓﯽ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ اﻟّﺴﺒﯽ ﻓﺨّﻤﺲ و ﻗﺴﻢ ﻓﺨﺮج و راﺳـﻪ‬‫ﯾﻘﻄﺮ ﻓﻘﻠﻨـﺎ ﯾﺎ اﺑﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺎ ﻫـﺬا ﻗﺎل اﻣﺎ ﺗﺮي اﻟﯽ اﻟﻮﺻـﯿﻔﮥ اﻟﺘﯽ ﮐﺎﻧﺖ ﻓﯽ اﻟّﺴﺒﯽ ﻓﺎﻧّﯽ ﻗﺴـﻤﺖ و ﺧﻤﺴﺖ ﻓﺼﺎرت ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ ﺛﻢ ﺻﺎرت‬‫ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﺛﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ آل ﻋﻠﯽ و وﻗﻌﺖ ﺑﻬﺎ ﻗﺎل و ﮐﺘﺐ اﻟﺮﺟﻞ اﻟﯽ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ ﻓﻘﻠﺖ‬‫اﺑﻌﺜﻨﯽ ﻓﺒﻌﺜﻨﯽ ﻣﺼّﺪﻗﺎ ﻗﺎل ﻓﺠﻌﻠﺖ اﻗﺮا اﻟﮑﺘﺎب و اﻗﻮل ﺻﺪق ﻗﺎل ﻓﺎﻣﺴﮏ ﯾﺪي و اﻟﮑﺘﺎب و ﻗﺎل أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻓﻼ ﺗﺒﻐﻀﻪ‬‫و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻓﻮ اﻟّﺬي ﻧﻔﺲ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﯿﺪه ﻟﻨﺼـﯿﺐ آل ﻋﻠّﯽ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ وﺻﯿﻔﮥ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﻨﺎس اﺣﺪ ﺑﻌﺪ ﻗﻮل رﺳﻮل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 337‬از ‪359‬‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺣّﺐ اﻟﯽ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻮ اﻟﺬي ﻻ اﻟﻪ ﻏﯿﺮه ﻣﺎ ﺑﯿﻨﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﻏﯿﺮ أﺑﯽ ﺑﺮﯾﺪة‬‫و اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻋﻤﺮ اﻟﻤﻌﺮوف اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ اﻟﺪﻣﺸﻘﯽ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﺎل اﺣﻤـﺪ ﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﻧﺒﺎ ﻋﺒـﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ ﻗﺎل اﻧﺘﻬﯿﺖ اﻟﯽ ﺣﻠﻘﻪ ﻓﯿﻬﺎ اﺑﻮ ﻣﺠﻠﺰ و اﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﻗﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾـﺪة ﺣـﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﻗﺎل‬‫اﺑﻐﻀﺖ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﺑﻐﻀﺎ ﻟﻢ اﺑﻐﻀﻪ اﺣـﺪا ﻗّﻂ ﻗﺎل و اﺣﺒﺒﺖ رﺟﻼ ﻣﻦ ﻗﺮﯾﺶ ﻟﻢ اﺣّﺒﻪ اﻻ ﻋﻠﯽ ﺑﻐﻀﻪ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﺒﻌﺚ ذﻟﮏ اﻟﺮﺟﻞ ﻋﻠﯽ ﺧﯿﻞ ﻓﻘﺎل‬‫ﻓﺼـﺤﺒﺘﻪ و ﻣﺎ ذﻟﮏ اﻟّﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻐﻀﻪ ﻋﻠﯿﺎ ﻗﺎل ﻓﺎﺻـﺒﻨﺎ ﺳﺒﯿﺎ ﻓﮑﺘﺐ اﻟﺮﺟﻞ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺑﻌﺚ إﻟﯿﻨﺎ ﻣﻦ ﯾﺨﻤﺴﻪ ﻓﺒﻌﺚ‬‫إﻟﯿﻨﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل و ﻓﯽ اﻟﺴﺒﯽ وﺻـﯿﻔﮥ ﻫﯽ ﻣﻦ اﻓﻀﻞ اﻟﺴﺒﯽ ﻓﺨﻤﺲ و ﻗﺴﻢ ﺛﻢ ﺧﺮج و راﺳﻪ ﯾﻘﻄﺮ ﻓﻘﻠﻨﺎ ﯾﺎ اﺑﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺎ ﻫﺬا ﻓﻘﺎل اﻟﻢ ﺗﺮوا اﻟﯽ‬‫اﻟﻮﺻـﯿﻔﮥ اﻟﺘﯽ ﮐﺎﻧﺖ ﻓﯽ ﺳﺒﯽ ﺧﻤﺴﺖ و ﻗﺴﻤﺖ ﻓﺼﺎرت ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ ﺛﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ‬‫آل ﻋﻠﯽ ﻓﻮﻗﻌﺖ ﺑﻬـﺎ ﻗﺎل و ﮐﺘﺐ اﻟﺮﺟﻞ اﻟﯽ ﻧﺒّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﻠﺖ اﺑﻌﺜﻨﯽ ﻓﺒﻌﺜﻨﯽ ﻣﺼـﺪﻗﺎ ﻗﺎل ﻓﺠﻌﻠﺖ اﻗﺮا اﻟﮑﺘﺎب و اﻗﻮل‬‫ﺻـﺪق ﻗـﺎل ﻓﺎﻣﺴﮏ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﯿـﺪي و اﻟﮑﺘﺎب و ﻗﺎل أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻓﻼ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ‬‫ﺣّﺒﺎ ﻓﻮ اﻟّـﺬي ﻧﻔﺴـﯽ ﺑﯿﺪه ﻟﻨﺼـﯿﺐ آل ﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ وﺻـﯿﻔﮥ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﻗﺎل‬‫ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻮ اﻟـﺬي ﻻ اﻟﻪ ﻏﯿﺮه ﻣﺎ ﺑﯿﻨﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﻫـﺬا اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﻏﯿﺮ أﺑﯽ ﺑﺮﯾـﺪة ﺗﻔﺮد ﺑﻪ اﺣﻤﺪ و ﻗﺪ روي ﻏﯿﺮ‬‫واﺣﺪ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﺠّﻮاب ﻋﻦ ﯾﻮﻧﺲ ﺑﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪559 :‬‬‫أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق ﻋﻦ اﺑﯿﻪ ﻋﻦ اﻟﺒﺮاء ﺑﻦ ﻋـﺎزب ﻧﺤﻮ رواﯾـﮥ ﺑﺮﯾـﺪة و ﻫﻮ ﻏﺮﯾﺐ ﺟـّﺪا و ﻗـﺪ رواه اﻟﺘﺮﻣـﺬي ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ أﺑﯽ اﻟّﺰﻧّـﺎد ﻋﻦ أﺑﯽ‬‫اﻟﺠﻮاب اﻻﺣﻮص ﺑﻦ ﺟّﻮاب ﺑﻪ‬‫و ﻗﺎل ﺣﺴﻦ ﻏﺮﯾﺐ ﻻ ﻧﻌﺮﻓﻪ اﻻ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﺳﻠﯿﻤﺎن و ﻣﺤّﺐ ﻃﺒﺮي در ذﺧﺎﺋﺮ اﻟﻌﻘﺒﯽ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻋﻦ ﺑﺮﯾـﺪة رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻧﻪ ﮐـﺎن ﯾﺒﻐﺾ ﻋﻠـّﯿ ﺎ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﺎل ﻧﻌﻢ ﻗﺎل ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ‬‫ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻗﺎل ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌﺪ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ‬‫و ﻓﯽ رواﯾﮥ اﻧّﻪ ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﻧﻪ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺣﻤﺪ‬‫و ﺳﯿﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺳﻮل ﺑﺮزﻧﺠﯽ در ﻧﻮاﻓﺾ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻓﯽ رواﯾﮥ اﺑﻦ ﻣﻌﯿﻦ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻻ ﺗﻘﻊ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﺎّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﻓﺮﺟﻊ ﺑﺮﯾﺪة ﻋﻦ ذﻟﮏ و ﺻﺎر ﻣﺤّﺒﺎ ﻟﻌﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫ﻓﻘﺪ روي اﻟﺒﯿﻬﻘﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻻﻋﺘﻘﺎد ﻋﻦ ﺑﺮﯾﺪة اﻧّﻪ ﺷـﮑﯽ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﻘﻠﺖ ﻧﻌﻢ ﻓﻘﺎل‬‫ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ازدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻗﺎل ﺑﺮﯾﺪة ﻓﻤﺎ ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﻨﺎس اﺣﺪ اﺣّﺐ اﻟّﯽ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻌﺪ ﻗﻮل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ‬‫و ﺷـﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﺤﻖ در ﻣﺪارج اﻟﻨﺒﻮة ﮔﻔﺘﻪ و از ﺑﺮﯾﺪه اﺳﻠﻤﯽ ﻣﺮوﯾﺴﺖ و ﺑﺼﺤﺖ ﭘﯿﻮﺳﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ وﻟﯿﺪ را ﺑﯿﻤﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎده‬‫ﺑﻮد ﺑﻌﺪ از ان ﻋﻠﯽ را ﺑﺠﺎي او ﻓﺮﺳﺘﺎد و ﺑﺮواﯾﺘﯽ ﻋﻠﯽ را ﺑﺮاي آن ﻓﺮﺳﺘﺎد ﺗﺎ ﺧﻤﺲ ﻏﻨﺎﺋﻤﯽ ﮐﻪ ﺧﺎﻟﺪ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﮐﺮده ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺴﺘﺎﻧﺪ و ﻫﻢ از‬‫ﺑﺮﯾﺪه ﻣﺮوﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ در ان ﻟﺸـﮑﺮ ﺑﻮدم ﭼﻮن ﺧﻤﺲ ﺟﺪا ﺷﺪ ﺳﺒﺎﯾﺎ در آن ﻣﯿﺎن ﺑﻮد ﻋﻠﯽ ﮐﻨﯿﺰﮐﯽ را ﮐﻪ از ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﮐﻨﯿﺰﮐﺎن ﺳﺒﯽ ﺑﻮد‬‫اﺧﺘﯿﺎر ﻧﻤﻮد و ﺑﺎ وي ﺻـﺤﺒﺖ داﺷﺖ و ﻣﺮا ﺑﺎ وي ﮐـﺪورﺗﯽ و اﻧﮑﺎري ﭘﯿـﺪا ﺷـﺪ ﺑﺎ ﺧﺎﻟـﺪ ﮔﻔﺘﻢ ﻣﯽﺑﯿﻨﯽ اﯾﻦ ﻣﺮد را ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﯽ را ﮐﻪ ﭼﻪ‬‫ﻣﯽﮐﻨـﺪ و ﮔﻔﺘﻢ ﯾـﺎ اﺑـﺎ اﻟﺤﺴﻦ اﯾﻦ ﭼﯿﺴﺖ ﮔﻔﺖ ﻧﻤﯽﺑﯿﻨﯽ اﯾﻦ ﺟـﺎرﯾﻪ را از ﺳﺒﯽ ﮐﻪ در ﺧﻤﺲ واﻗﻊ ﺷـﺪه ﺑﻮد از ان در ﻗﺴﻢ آل ﻣﺤﻤﺪ‬‫واﻗﻊ ﺷـﺪ ﺑﻌـﺪ از ان ﻧﺼـﯿﺐ آل ﻋﻠﯽ ﺷـﺪ ﺑﺎو ﻧﺰدﯾﮑﯽ ﮐﺮدم ﮔﻮﯾﺎ از ﺣﻀـﺮت ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اذن ﯾﺎﻓﺖ ﺑﻪ ﻗﺴـﻤﺖ ﺧﻤﺲ و ذو‬‫اﻟﻘﺮﺑﯽ را در ان ﻧﺼـﯿﺒﯿﺴﺖ ﭘﺲ وي رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺴـﻤﺖ ﮐﺮد و اﯾﻦ ﺟﺎرﯾﻪ در ﻧﺼﯿﺐ وي ﺑﺮآﻣﺪ ﺑﺮﯾﺪه ﮔﻮﯾﺪ ﭼﻮن ﺑﻨﺰد آن ﺣﻀﺮت‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ آﻣﺪم اﯾﻦ ﻗﺼﻪ را ﺑﺮ وي ﻋﺮض ﮐﺮدم ﻓﺮﻣﻮد أي ﺑﺮﯾﺪه ﻣﮕﺮ ﻋﻠﯽ را دﺷـﻤﻦ داﺷﺘﯽ ﮔﻔﺘﻢ آري ﻓﺮﻣﻮد وﯾﺮا دﺷﻤﻦ‬‫ﻣـﺪار اﮔﺮ ﺑﺎ وي دوﺳﺘﯽ داري در دوﺳﺘﯽ وي ﺑﯿﻔﺰاي أي ﺑﺮﯾﺪه ﻧﺼـﯿﺐ ﻋﻠﯽ از ﺧﻤﺲ ﺑﯿﺶ از ﮐﻨﯿﺰك ﺑﻮد و در رواﯾﺘﯽ از ﺑﺮﯾﺪه آﻣﺪه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 338‬از ‪359‬‬‫ﮐﻪ ﮔﻔﺖ رﻧـﮓ رﺧﺴـﺎر ﺣﻀـﺮت ازﯾﻦ ﮔﻔﺘـﺎر ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺖ و ﻓﺮﻣﻮد در ﺷـﺎن ﻋﻠﯽ ﮔﻤـﺎن ﺑـﺪ ﻣـﺒﺮ ﮐﻪ او از ﻣﻦ و ﻣﻦ ازوﯾﻢ و او ﻣﻮﻻـي‬‫ﺷﻤﺎﺳﺖ ﻫﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ ﻣﻦ ﻣﻮﻻي اوﯾﻢ ﻋﻠﯽ ﻣﻮﻻي اوﺳﺖ و ﺑﻌﻀـﯽ از ﺷـﺮاح ﺣﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ ﺷﮑﺎﯾﺖ ﺑﺮﯾﺪه از ﻋﻠﯽ آن ﺑﻮد ﮐﻪ وي‬‫وﻃﯽ ﮐﺮده اﺳﺖ ﺟﺎرﯾﻪ را‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪560 :‬‬‫ﺑﯽاﺳـﺘﺒﺮا و اﯾﻦ ﻣﺤﻞ اﻧﮑﺎر ﻧﯿﺴﺖ و ﻣﺴـﺌﻠﻪ اﺳـﺘﺒﺮا ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻓﻘﻬﯽ اﺟﺘﻬﺎدﯾﺴﺖ ﺷﺎﯾﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﺟﺘﻬﺎد وي رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺑﺠﺎﺋﯽ رﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻬﺮ‬‫ﺗﻘﺪﯾﺮ آﻧﭽﻪ در ﺧﻢ ﻏﺪﯾﺮ از اﻋﻼي ﺷﺎن ﻋﻠﯽ و ﺗﺮﻏﯿﺐ ﺑﺮ ﻣﻮاﻻت و واﻗﻊ ﺷﺪه ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺮ آن ﻫﻤﯿﻦ ﺷـﮑﺎﯾﺖ ﺑﺮﯾﺪه از وي ﺑﻮد ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در‬‫ﻗّﺼﻪ ﻏـﺪﯾﺮ ﺧﻢ ﺑﯿﺎﯾـﺪ اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺮﯾـﺪه ﮔﻮﯾـﺪ ﺑﻌـﺪ از ان در ﻣﯿﺎن ﯾﺎران ﻫﯿﭽﮑﺲ ﻧﺒﻮد ﮐﻪ دوﺳﺖﺗﺮ ﺑﺎﺷـﺪ ﻧﺰد ﻣﻦ از ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ‬‫ﻃﺎﻟﺐ اﻧﺘﻬﯽ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرات ﻋﺪﯾﺪه واﺿﺢ ﮔﺮدﯾﺪ ﮐﻪ ﺑﺮﯾﺪه ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ﻗﻮل ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ‬‫ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎزدد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ اﻟﺦ‬‫ﮐﺴـﯽ ﻧﺰد ﺑﺮﯾـﺪه اﺣّﺐ از ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤـﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻧﺒـﻮده و ﻧﻔﯽ اﺣـﺒﯿﺖ ﻏﯿﺮ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮ اﺣـﺒﯿﺖ آن‬‫ﺣﻀـﺮت دﻻﻟﺖ ﺻﺮﯾﺤﻪ دارد ﭼﻪ اﯾﻦ ﺗﺮﮐﯿﺐ ﻣﻔﯿﺪ اﻓﻀﻠﯿﺘﺴﺖ ﻣﻼ ﯾﻌﻘﻮب ﻻﻫﻮري در ﺷﺮح ﺗﻬﺬﯾﺐ ﺗﻔﺘﺎزاﻧﯽ در ذﮐﺮ اﻓﻀﻠﯿﺖ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ‬‫ﮔ ﻔﺘ ﻪ و‬‫ﺑﻘﻮﻟﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ و اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ ﻃﻠﻌﺖ ﺷﻤﺲ و ﻻ ﻏﺮﺑﺖ ﺑﻌﺪ اﻟﻨﺒﯿﯿﻦ و اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ ﻋﻠﯽ اﺣﺪ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ‬‫و ﻣﺜﻞ ﻫﺬا اﻟﮑﻼم ﻟﺒﯿﺎن اﻻﻓﻀـﻠﯿﮥ إذ اﻟﻐﺎﻟﺐ ﻣﻦ ﺣﺎل ﮐﻞ اﺛﻨﯿﻦ ﻫﻮ اﻟﺘﻔﺎﺿﻞ دون اﻟﺘﺴﺎوي ﻓﺎذا ﻧﻔﯽ اﻓﻀـﻠﯿﮥ اﺣﺪﻫﻤﺎ ﺛﺒﺖ اﻓﻀﻠﯿﮥ اﻵﺧﺮ و‬‫ﺧﻮد ﺷﺎﻫﺼـﺎﺣﺐ در ﺑﺴـﺘﺎن اﻟﻤﺤـﺪﺛﯿﻦ ﺑﻤﻘﺎم ﻣـﺪح و ﺛﻨﺎء و وﺻﻒ و اﻃﺮاء ﻣﺴـﻠﻢ و ﺻـﺤﯿﺢ او ﻗﻮل ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮري ﻣﺎ ﺗﺤﺖ‬‫ادﯾﻢ اﻟﺴـﻤﺎء اﺻـﺢ ﻣﻦ ﮐﺘـﺎب ﻣﺴـﻠﻢ را دﻟﯿـﻞ ﺗﺮﺟﯿـﺢ و ﺗﻔﻀـﯿﻞ او ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﺗﺼـﺎﻧﯿﻒ ﻋﻠﻢ ﺣـﺪﯾﺚ اﻧﮕﺎﺷـﺘﻪ ﺣﯿﺚ ﻗـﺎل و او را ﻣﺆﻟﻔﺎت‬‫ﺑﺴـﯿﺎرﺳﺖ ﮐﻪ در ﻫﻤﻪ اﻧﻬﺎ داد ﺗﺤﻘﯿﻖ و اﻣﻌﺎن داده ﺧﺼﻮﺻﺎ درﯾﻦ ﺻـﺤﯿﺢ ﻋﺠﺎﺋﺐ اﯾﻦ ﻓﻦ را ودﯾﻌﺖ ﻧﻬﺎده و ﻫﻢ ﺑﺎﻟﺨﺼﻮص در ﺳـﺮد‬‫اﺳﺎﻧﯿﺪ و ﺣﺴﻦ ﺳـﯿﺎق ﻣﺘﻮن و ورع ﺗﺎم و ﺗﺤﺮي ﻣﺎﻻ ﮐﻼم در رواﯾﺖ و ﺗﻠﺨﯿﺺ ﻃﺮق ﻣﻊ اﻻﺧﺘﺼﺎر و ﺿـﺒﻂ اﻧﺘﺸﺎر ﺑﯽ ﻧﻈﯿﺮ اﻓﺘﺎده و ﻟﻬﺬا‬‫ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻋﻠﯽ ﻧﯿﺴﺎﺑﻮري ﺻـﺤﯿﺢ او را ﺑﺮ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ اﯾﻦ ﻋﻠﻢ ﺗﺮﺟﯿﺢ ﻣﯽداد و ﻣﯽﮔﻔﺖ ﻣﺎ ﺗﺤﺖ ادﯾﻢ اﻟﺴﻤﺎء اﺻﺢ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﺴﻠﻢ اﻧﺘﻬﯽ‬‫و اﺑﻮ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﮐﻪ در ﻣﺴﺘﺪرك رواﯾﺖ ﮐﺮده‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ اﻟﺤﺴﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻦ اﻧﺒﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻌﺰﯾﺰ ﺛﻨﺎ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ داود اﻟﻬﺎﺷﻤﯽ ﺛﻨﺎ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻫﺎﺷﻢ ﺑﻦ اﻟﺒﺮﯾﺪ ﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ‬‫اﻟﺠّﺒﺎر ﺑﻦ اﻟﻌّﺒﺎس اﻟﺸﺎﻣﯽ ﻋﻦ ﻋﻮف ﺑﻦ أﺑﯽ ﺟﺤﯿﻔـﮥ اﻟّﺴﺆاﻟﯽ ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﻠﻘﻤـﮥ اﻟﺜﻘﻔﯽ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻋﻘﯿﻞ اﻟﺜﻘﻔﯽ‬‫ﻗﺎل ﻗﺪﻣﺖ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪561 :‬‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﯽ وﻓﺪ ﺛﻘﯿﻒ ﻗﻄﻔﻨﺎ ﻃﺮﯾﻘﺎ ﻣﻦ ﻃﺮق اﻟﻤﺪﯾﻨﮥ ﺣﺘﯽ أﻧﺤﻨﺎ ﺑﺎﻟﺒﺎب و ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟّﻨﺎس رﺟﻞ اﺑﻐﺾ إﻟﯿﻨﺎ ﯾﻠﺞ؟؟؟‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻨﻪ ﻓـﺪﺧﻠﻨﺎ و ﺳـﻠّﻤﻨﺎ و ﺑﺎﯾﻌﻨﺎ ﻓﻤﺎ ﺧﺮﺟﻨﺎ ﻣﻦ ﻋﻨـﺪه ﺣﺘﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻨﺎس رﺟﻞ اﺣّﺐ إﻟﯿﻨﺎ ﻣﻦ رﺟﻞ ﺧﺮﺟﻨﺎ ﻣﻦ ﻋﻨـﺪه ﻓﻘﻠﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﻻ ﺳﺎﻟﺖ رﺑّﮏ ﻣﻠﮑﺎ ﮐﻤﻠﮏ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﻓﻀـﺤﮏ و ﻗﺎل ﻟﻌﻞ ﺻﺎﺣﺒﮑﻢ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ ﻣﻠﮏ ﺳﻠﯿﻤﺎن اّن اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻢ ﯾﺒﻌﺚ ﻧﺒﯿﺎ اﻟّﺎ اﻋﻄﺎه دﻋﻮة ﻓﻤﻨﻬﻢ‬‫ﻣﻦ اﺗﺨﺬ ﺑﻬﺎ دﯾﻨﺎ ﻓﺎﻋﻄﯿﻬﺎ ﻣﻦ دﻋﯽ ﺑﻬﺎ ﻋﻠﯽ ﻗﻮﻣﻪ ﻓﺎﻫﻠﮑﻮا ﺑﻬﺎ و ان اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻄﺎﻧﯽ دﻋﻮة ﻓﺎﺧﺘﺒﺎﺗﻬﺎ ﻋﻨﺪ رﺑّﯽ ﺷﻔﺎﻋﮥ ﻻﻣﺘﯽ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﮥ‬‫و ﻗـﺪ اﺣﺘـﺞ ﻣﺴـﻠﻢ ﺑﻌﻠﯽ ﺑﻦ ﻫﺎﺷﻢ و ﻋﺒـﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻋﻘﯿﻞ اﻟﺜﻘﻔﯽ ﺻـﺤﺎﺑﯽ ﻗﺪ اﺣﺘﺞ ﺑﻪ اﺋﻤﺘﻨﺎ ﻓﯽ ﻣﺴﺎﻧﯿﺪﻫﻢ ﻓﺎّﻣﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺠّﺒﺎر ﺑﻦ اﻟﻌﯿﺎص‬‫ﻓﺎﻧﻪ ﻣّﻤﻦ ﯾﺠﻤﻊ ﺣـﺪﯾﺜﻪ و ﯾﻌـّﺪ ﻣﺴﺎﻧﯿﺪه ﻓﯽ اﻟﮑﻮﻓﯿﯿﻦ و ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ ﺛﻘﻔﯽ از ﻗﻮل او ﺣﺘﯽ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﻨﺎس رﺟﻞ اﺣّﺐ‬‫إﻟﯿﻨﺎ ﻣﻦ رﺟﻞ ﺧﺮﺟﻨﺎ ﻣﻦ ﻋﻨـﺪه اﺛﺒﺎت اﺣﺒﯿﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻤﺴﺖ ﻓﮑـﺬا ﻓﯽ ﻗﻮل ﺑﺮﯾﺪة و ﺛﺒﻮت اﺣﺒﯿﺖ ﺟﻨﺎب‬‫اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻣﺜﺒﺖ اﻓﻀـﻠﯿﺖ آن ﺣﻀـﺮﺗﺴﺖ ﮐﻤﺎ ﺳـﯿﺠﯽء ﺑﯿﺎﻧﻪ اﻧﺸﺎء اﻟﺠﻤﯿﻞ ﻓﯽ ﻣﺠّﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﻟﻄﯿﺮ ﺑﺎﻟﺘﻔﺼـﯿﻞ و اﻓﻀﻠﯿﺖ‬‫اﻧﺤﻀـﺮت ﻧﺰد ﻫﺮ ﻋﺎﻗﻞ ﻓﻄﯿﻦ و ﺣﺴﺐ ﺗﺼﺮﯾﺤﺎت واﻟﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﺘﯿﻦ و دﯾﮕﺮ اﻣﺎﻣﺖ آن ﺟﻨﺎب و ﻣﺒﻄﻞ ﺧﻼﻓﺖ ﻣﺘﻐﻠﺒﯿﻦ و ﻫﺮ ﮔﺎه ﺣﮑﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 339‬از ‪359‬‬‫ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﺮﯾﺪه را ﺑﺰﯾﺎدت ﺣّﺐ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم دﻟﯿﻞ اﺣﺒّﯿﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻟﻔﻆ‬‫وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫اﮔﺮ ﺑﻔﺮض ﻏﯿﺮ واﻗﻊ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ اﻣﺎرت ﻧﺒﺎﺷﺪ دﻟﯿﻞ اﺣﺒﯿﺖ ﺿﺮور ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻫﻮ ﮐﺎف ﺷﺎف ﻗﺎﻣﻊ ﻻّس ﺷﺒﻬﺎت اﻫﻞ اﻟﺠﺰاف‬‫‪ -26‬ﻋﻠﻢ ﺑﺮﯾﺪه اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﺑﺎرﺷﺎد ﺣﻀﺮت رﺳﻮل‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﺷﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﻧﺴﺎﺋﯽ در ﺧﺼﺎﺋﺺ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺳﺤﺎق ﺑﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ راﻫﻮﯾﻪ ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﺠﻠﯿﻞ ﻋﻦ ﻋﻄّﯿﮥ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﯽ أﺑﯽ ﻗﺎل ﻟﻢ اﺟﺪ اﺣﺪا ﻣﻦ‬‫اﻟّﻨﺎس اﺑﻐﺾ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪562 :‬‬‫ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃـﺎﻟﺐ ﺣﺘﯽ اﺣﺒﺒﺖ رﺟﻼـ ﻣﻦ ﻗﺮﯾﺶ ﻻـ اﺣّﺒﻪ اﻟّﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯽ ﻓﺒﻌﺚ ذﻟﮏ اﻟﺮﺟﻞ ﻋﻠﯽ ﺧﯿﻞ ﻓﺼـﺤﺒﺘﻪ ﻣﺎ اﺻـﺤﺒﻪ اﻟّﺎ ﻋﻠﯽ‬‫ﺑﻐﺾ ﻋﻠﯽ ﻓﺎﺻﺎب ﺳﺒﯿﺎ ﻓﮑﺘﺐ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ان اﺑﻌﺚ إﻟﯿﻨﺎ ﻣﻦ ﯾﺨّﻤﺴﻪ ﻓﺒﻌﺚ إﻟﯿﻨﺎ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫و ﻓﯽ اﻟّﺴﺒّﯽ وﺻـﯿﻔﮥ ﻣﻦ اﻓﻀـﻞ اﻟّﺴﺒّﯽ ﻓﻠّﻤـ ﺎ ﺧﻤﺴﻪ ﺻﺎرت ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ ﺛﻢ ﺧﻤﺲ ﻓﺼﺎرت ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﻢ‬‫ﺧﻤﺲ ﻓﺼـﺎرت ﻓﯽ آل ﻋﻠّﯽ ﻓﺎﺗﺎﻧـﺎ و راﺳﻪ ﯾﻘﻄﺮ ﻓﻘﻠﻨـﺎ ﻣﺎ ﻫـﺬا ﻓﻘﺎل اﻟﻢ ﺗﺮوا اﻟﻮﺻـﯿﻔﮥ ﺻﺎرت ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ ﺛﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ اﻫﻞ ﺑﯿﺖ اﻟّﻨﺒّﯽ‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ ﺛّﻢ ﺻﺎرت ﻓﯽ آل ﻋﻠﯽ ﻓﻮﻗﻌﺖ ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻓﮑﺘﺐ و ﺑﻌﺚ ﻣﻌﻨﺎ ﻣﺼـّﺪﻗﺎ ﻟﮑﺘﺎﺑﻪ اﻟﯽ اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠّﻢ و ﻣﺼّﺪﻗﺎ‬‫ﻟﻤﺎ ﻗﺎل ﻋﻠّﯽ ﻓﺠﻌﻠﺖ إﻗﺮاء ﻋﻠﯿﻪ و ﯾﻘﻮل ﺻـﺪق و اﻗﻮل ﺻـﺪق ﻓﺎﻣﺴﮏ ﺑﯿـﺪي رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻗﺎل أ ﺗﺒﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻗﻠﺖ‬‫ﻧﻌﻢ ﻓﻘﺎل ﻻ ﺗﺒﻐﻀﻪ و ان ﮐﻨﺖ ﺗﺤّﺒﻪ ﻓﺎردد ﻟﻪ ﺣّﺒﺎ ﻓﻮ اﻟّﺬي ﻧﻔﺴـﯽ ﺑﯿﺪه ﻟﻨﺼـﯿﺐ آل ﻋﻠّﯽ ﻓﯽ اﻟﺨﻤﺲ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ وﺻﯿﻔﮥ ﻓﻤﺎ ﮐﺎن اﺣﺪ ﺑﻌﺪ‬‫رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ ﻋﻠّﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﺑﺮﯾﺪة و اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺑﯿﻨﯽ و ﺑﯿﻦ اﻟﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻏﯿﺮ أﺑﯽ ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﭘﯿﺪاﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮﯾﺪه از ﮐﻼم ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ در واﻗﻌﻪ اﺧﺒﺎر اﺧﺬ ﺟﺎرﯾﻪ‬‫ﮐﻪ در ان آﻧﺠﻨﺎب ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ را ﻫﻢ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺤﻘﻖ داﻧﺴـﺘﻪ و ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ‬‫اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﻣﺜﺒﺖ ﺧﻼﻓﺖ ﺑﯽ ﻓﺎﺻـﻠﻪ آن ﺣﻀـﺮﺗﺴﺖ ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﺤﻖ اﻟﻤﺒﯿﻦ ﺣﯿﺚ ﺑﺎﻧﺖ اﻓﻀﻠﯿﮥ اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﻃﺎﺣﺖ ﺗﺴﻮﯾﻼت‬‫اﻟﻤﺸﮑﮑﯿﻦ اﻟﺠﺎﺣﺪﯾﻦ و راﺣﺖ ﺗﺎوﯾﻼت اﻟﻤﺮﺗﺎﺑﯿﻦ اﻟﺤﺎﺋﺪﯾﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪563 :‬‬‫‪ -27‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺨﻄﺒﻪ ﻧﺒﻮﯾﻪ ﺑﻌﺪ از ﻧﺰول آﯾﻪ »ِإﱠﻧﻤﺎ َوِﻟﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ«‬‫ﮐﻪ ﺻﺮﯾﺤﺴﺖ در آن ﮐﻪ وﻟﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎي ﻣﺘﻮﻟﯽ اﻻﻣﻮر اﺳﺖ‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ و ﻟﺼﺪر ﻫﺬه اﻟﻘّﺼﮥ‬‫ﺧﻄﺒﮥ ﺑﻠﯿﻐﮥ ﺑﺎﺣﺜﮥ ﻋﻠﯽ ﺧﻄﺒﮥ ﻣﻮاﻻﺗﻬﻢ ﻓﺎت ﻋّﻨﯽ اﺳﻨﺎدﻫﺎ و ﻫﯽ ﻫﺬه اﻟﺨﻄﺒﮥ اﻟﺘﯽ‬‫ﺧﻄﺒﻬﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﺣﯿﻦ ﻧﺰﻟﺖ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ َو َرُﺳﻮﻟ ُُﻪ َو اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا‬‫ﻓﻘﺎل اﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯽ آﻻﺋﻪ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﯽ و ﺑﻼﺋﻪ ﻓﯽ ﻋﺘﺮﺗﯽ و اﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ و أﺳﺘﻌﯿﻨﻪ ﻋﻠﯽ ﻧﮑﺒﺎت اﻟﺪﻧﯿﺎ و ﻣﻮﺑﻘﺎت اﻵﺧﺮة و اﺷﻬﺪ اّن اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻮاﺣﺪ‬‫اﻻﺣﺪ اﻟﻔﺮد اﻟـّﺼ ﻤﺪ ﻟﻢ ﯾﺘﺨﺬ ﺻﺎﺣﺒﻪ و ﻻ وﻟﺪا و ﻻ ﺷـﺮﯾﮑﺎ و ﻻ ﻋﻤﺪا و اﻧّﯽ ﻋﺒﺪ ﻣﻦ ﻋﺒﯿﺪه ارﺳـﻠﻨﯽ ﺑﺮﺳﺎﻟﺘﻪ ﻋﻠﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﺧﻠﻘﻪ ﻟﯿﻬﻠﮏ ﻣﻦ‬‫ﻫﻠﮏ ﻋﻦ ﺑّﯿﻨـﮥ و ﯾﺤﯿﯽ ﻣﻦ ﺣﯽ ﻋﻦ ﺑّﯿﻨﮥ و اﺻـﻄﻔﺎﻧﯽ ﻋﻠﯽ اﻻّوﻟﯿﻦ ﻣﻦ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻋﻄﺎﻧﯽ ﻣﻔﺎﺗﯿﺢ ﺧﺰاﺋﻨﻪ و وّﮐﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻌﺰاﺋﻤﻪ و‬‫اﺳـﺘﻮدﻋﻨﯽ ﺳـﺮه و اﻣـّﺪﻧﯽ ﻓﺎﺑﺼـﺮت ﻟﻪ ﻓﺎﻧـﺎ اﻟﻔﺎﺗـﺢ و اﻧـﺎ اﻟﺨـﺎﺗﻢ و ﻻـ ﻗﻮة اﻻـ ﺑـﺎﻟّﻠﻪ اﺗﻘﻮا اﻟﱠﻠﻪ اّﯾﻬﺎ اﻟّﻨﺎس ﺣﻖ ﺗﻘﺎﺗﻪ َو ﻻ َﺗُﻤﻮﺗُﱠﻦ ِإﻟﱠﺎ َو َأﻧ ْﺘُْﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 340‬از ‪359‬‬‫ُﻣْﺴﻠُِﻤﻮَن‬‫و اﻋﻠﻤﻮا ان ﻟا ﱠﻠﻪ ﺑ ُِﮑﱢﻞ َﺷْﯽٍء ُﻣِﺤﯿٌﻂ‬‫و اﻧّﻪ ﺳـﯿﮑﻮن ﻣﻦ ﺑﻌـﺪي اﻗﻮام ﯾﮑّﺬﺑﻮن ﻋﻠّﯽ ﻓﯿﻘﺒﻞ ﻣﻨﻬﻢ و ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ان اﻗﻮل اﻟّﺎ اﻟﺤّﻖ او اﻧﻄﻖ ﺑﺎﻣﺮه اﻻ اﻟّﺼﺪق و ﻣﺎ اﻣﺮﮐﻢ اﻟّﺎ ﻣﺎ اﻣﺮﻧﯽ ﺑﻪ‬‫و ﻻ ادﻋﻮﮐﻢ اﻻ إﻟﯿﻪ َو َﺳَﯿْﻌَﻠُﻢ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﻇَﻠُﻤﻮا َأﱠي ُﻣﻨَْﻘَﻠٍﺐ َﯾﻨَْﻘﻠِﺒُﻮَن‬‫ﻓﻘـﺎم إﻟﯿﻪ ﻋﺒـﺎدة ﺑﻦ اﻟـّﺼ ﺎﻣﺖ ﻓﻘـﺎل و ﻣﺘﯽ ذاك ﯾـﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﻦ ﻫﺆﻻـء ﻋﺮﻓﻨـﺎﻫﻢ ﻟﻨﺤـﺬرﻫﻢ ﻗـﺎل اﻗﻮام ﻗـﺪ اﺳـﺘﻌﺪوا ﻟﻨﺎ ﻣﻦ ﯾﻮﻣﻬﻢ و‬‫ﺳﯿﻈﻬﺮون ﻟﮑﻢ إذا ﺑﻠﻐﺖ اﻟﻨﻔﺲ ﻣّﻨﯽ ﻫﻬﻨﺎ و اوﻣﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻟﯽ ﺣﻠﻘﻪ ﻓﻘﺎل ﻋﺒﺎدة إذا ﮐﺎن ذﻟﮏ ﻓﺎﻟﯽ ﻣﻦ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎل‬‫ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﺎﻟّﺴﻤﻊ و اﻟﻄﺎﻋﮥ ﻟﻠﺴﺎﺑﻘﯿﻦ ﻣﻦ ﻋﺘﺮﺗﯽ و اﻵﺧﺬﯾﻦ ﻣﻦ ﻧﺒّﻮﺗﯽ ﻓﺎﻧﻬﻢ ﯾﺼّﺪوﻧﮑﻢ ﻋﻦ اﻟﻐّﯽ و ﯾﺪﻋﻮﻧﮑﻢ اﻟﯽ اﻟﺨﯿﺮ و ﻫﻢ‬‫اﻫـﻞ اﻟﺤﻖ و ﻣﻌـﺎدن اﻟـّﺼ ﺪق ﯾﺤﯿﻮن ﻓﯿﮑﻢ اﻟﮑﺘـﺎب و اﻟﺴـّﻨﮥ و ﯾﺠّﻨﺒﻮﻧﮑﻢ اﻻﻟﺤﺎد و اﻟﺒﺪﻋـﮥ و ﯾﻘﻤﻌﻮن ﺑﺎﻟﺤﻖ اﻫﻞ اﻟﺒﺎﻃﻞ و ﻻ ﯾﻤﯿﻠﻮن ﻣﻊ‬‫اﻟﺠﺎﻫـﻞ اّﯾﻬـﺎ اﻟّﻨـﺎس اّن اﻟﱠﻠﻪ ﺧﻠﻘﻨﯽ و ﺧﻠﻖ اﻫـﻞ ﺑﯿﺘﯽ ﻣﻦ ﻃﯿﻨـﮥ ﻟﻢ ﯾﺨﻠﻖ ﻣﻨﻬﺎ ﻏﯿﺮﻧﺎ ﮐﻨﺎ اّول ﻣﻦ اﺑﺘـﺪأ ﻣﻦ ﺧﻠﻘﻪ ﻓﻠّﻤﺎ ﺧﻠﻘﻨﺎ ﻧّﻮر ﺑﻨﻮرﻧﺎ ﮐﻞ‬‫ﻇﻠﻤـﮥ و أﺣﯿﺎ ﺑﻨﺎ ﮐﻞ ﻃﯿﻨـﮥ ﺛﻢ ﻗﺎل ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻫﺆﻻء اﺧﺒﺎر اﻣﺘﯽ و ﺣﻤﻠﮥ ﻋﻠﻤﯽ و ﺧﺰاﻧﮥ ﺳـّﺮي و ﺳﺎدات اﻫﻞ اﻻرض اﻟّﺪاﻋﻮن‬‫اﻟﯽ اﻟﺤﻖ اﻟﻤﺨﺒﺮون ﺑﺎﻟّﺼﺪق ﻏﯿﺮ ﺷﺎّﮐﯿﻦ و ﻻ ﻣﺮﺗﺎﺑﯿﻦ و ﻻ ﻧﺎﮐﺼـﯿﻦ و ﻻ ﻧﺎﮐﺜﯿﻦ ﻫﺆﻻء اﻟﻬﺪاة اﻟﻤﻬﺘﺪون و اﻻﺋﻤﮥ اﻟﺮاﺷﺪون اﻟﻤﻬﺘﺪي ﻣﻦ‬‫ﺟﺎءﻧﯽ ﺑﻄﺎﻋﺘﻬﻢ و وﻻﯾﺘﻬﻢ و اﻟﻀﺎّل ﻣﻦ ﻋﺪل ﻣﻨﻬﻢ و ﺟﺎءﻧﯽ ﺑﻌﺪاوﺗﻬﻢ ﺣّﺒﻬﻢ اﯾﻤﺎن و ﺑﻐﻀﻬﻢ ﻧﻔﺎق ﻫﻢ اﻷﺋﻤﮥ اﻟﻬﺎدﯾﮥ و ﻋﺮي اﻻﺣﮑﺎم‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪564 :‬‬‫اﻟﻮاﺛﻘﮥ ﺑﻬﻢ ﯾﺘﻢ اﻻﻋﻤﺎل اﻟّﺼﺎﻟﺤﮥ و ﻫﻢ وﺻّﯿﮥ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯽ اﻻوﻟﯿﻦ و اﻵﺧﺮﯾﻦ و اﻻرﺣﺎم اﻟﺘﯽ اﻗﺴﻤﮑﻢ ﺑﻬﺎ إذ ﯾﻘﻮل اﺗﻘﻮا اﻟﱠﻠﻪ اﻟّﺬي ﺗﺴﺎءﻟﻮن ﺑﻪ‬‫و اﻻرﺣﺎم ان اﻟﱠﻠﻪ ﮐﺎن ﻋﻠﯿﮑﻢ رﻗﯿﺒﺎ ﺛﻢ ﻧﺪﺑﮑﻢ اﻟﯽ ﺣّﺒﻬﻢ ﻓﻘﺎل ﻗُْﻞ ﻻ َأْﺳَﺌﻠُُﮑْﻢ َﻋَﻠﯿِْﻪ َأْﺟﺮًا ِإﻟﱠﺎ اﻟ َْﻤَﻮﱠدَة ﻓِﯽ اﻟ ُْﻘْﺮﺑﯽ‬‫ﻫﻢ اﻟـﺬﯾﻦ اذﻫﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻢ اﻟﺮﺟﺲ و ﻃّﻬﺮﻫﻢ ﻣﻦ اﻟّﻨﺠﺲ اﻟﺼـﺎدﻗﻮن إذ ﻧﻄﻘﻮا اﻟﻌـﺎﻣﻠﻮن إذ ﺳـﺌﻠﻮا اﻟﺤـﺎﻓﻈﻮن إذا اﺳـﺘﻮدﻋﻮا ﺟﻤﻌﺖ ﻓﯿﻬﻢ‬‫اﻟﺨﻼل اﻟﻌﺸـﺮ ﻟﻢ ﺗﺠﻤﻊ اﻻ ﻓﯽ ﻋﺘﺮﺗﯽ و اﻫﻞ ﺑﯿﺘﯽ اﻟﺤﻠﻢ و اﻟﻌﻠﻢ و اﻟّﻨﺒﻮة و اﻟﻨﺒﻞ و اﻟّﺴـ ﻤﺎﺣﮥ و اﻟﺸـﺠﺎﻋﮥ و اﻟّﺼﺪق و اﻟﻄﻬﺎرة و اﻟﻌﻔﺎف و‬‫اﻟﺤﮑﻢ ﻓﻬﻢ ﮐﻠﻤـﮥ اﻟﺘﻘﻮي و ﺳـﺒﻞ اﻟﻬـﺪي و اﻟﺤّﺠـ ﮥ اﻟﻌﻈﻤﯽ و اﻟﻌﺮوة اﻟﻮﺛﻘﯽ ﻫﻢ اوﻟﯿـﺎؤﮐﻢ ﻋﻦ ﻗﻮل رﺑّﮑﻢ و ﻋﻦ ﻗﻮل رﺑّﯽ ﻣﺎ أﻣﺮﺗﮑﻢ اﻻ‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه اﻟّﻠﻬﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و اﻧﺼـﺮ ﻣﻦ ﻧﺼـﺮه و اﺧـﺬل ﻣﻦ ﺧـﺬﻟﻪ و اوﺣﯽ اﻟّﯽ رﺑّﯽ ﻓﯿﻪ ﺛﻠﺜﺎ اﻧّﻪ ﺳـّﯿﺪ‬‫اﻟﻤﺴﻠﻤﯿﻦ و اﻣﺎم اﻟﺨﯿﺮة اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ و ﻗﺎﺋﺪ اﻟﻐّﺮ اﻟﻤﺤّﺠﻠﯿﻦ و ﻗﺪ ﺑﻠﻐﺖ ﻣﻦ رﺑﯽ ﻣﺎ اﻣﺮت و اﺳﺘﻮدﻋﻬﻢ اﻟﱠﻠﻪ ﻓﯿﮑﻢ و اﺳﺘﻐﻔﺮ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ازﯾﻦ ﺧﻄﺒﻪ ﺷـﺮﯾﻔﻪ ﮐﻪ ﺣﺴﺐ ﺗﺼـﺮﯾﺢ ﺷـﻬﺎب اﻟـﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ آن را ﺑﻌـﺪ ﻧﺰول آﯾﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ‬‫َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫اﻵﯾﮥ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﻮﺟﻮه ﻋﺪﯾﺪه و ﻃﺮق ﺳﺪﯾﺪه ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻤﺎ ﺑﯿﻨﺎ ﻓﯽ ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ‬‫اﻟﻐـﺪﯾﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ارﺷﺎد اﯾﻦ ﺧﻄﺒﻪ ﺑﻠﯿﻐﻪ ﺷـﺮﯾﻔﻪ ﻣﺸـﺘﻤﻞ ﺑﺮ دﻻﺋﻞ ﻟﻄﯿﻔﻪ و ﺑﺮاﻫﯿﻦ ﻣﻨﯿﻔﻪ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ‬‫اﻟﺴﻼم ﺑﻌﺪ ﻧﺰول آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ ِإﱠﻧﻤﺎ َوﻟ ِﱡﯿُﮑُﻢ اﻟﱠﻠُﻪ‬‫اﻵﯾﮥ دﻻﻟﺖ ﺻـﺮﯾﺤﻪ دارد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﻣﺮاد از ﻟﻔﻆ اوﻟﯽ در آﯾﻪ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﻣﺘﺼﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮرﺳﺖ و اﯾﻀﺎ ﯾﺪّل ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺪﻻﺋﻞ اﻟﺰاﻫﺮة و ﻟا ﺒﺮاﻫﯿﻦ‬‫اﻟﻘﺎﻫﺮة اﻟﺘﯽ اﺳﻠﻔﻨﺎﻫﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﻨﻬﺞ اﻻول ﭘﺲ ﺑﺤﮑﻢ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ارﺷﺎد ﺳﺮور اﻧﺲ و ﺟﺎن ﺻﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻣﺎ اﺧﺘﻠﻒ اﻟﻤﻠﻮان‬‫ﺑﺎ ﮐﻼم اﯾﺰد ﻣّﻨﺎن در ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻧﯿﺰ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺘﺼـﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﺮ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد و اﻻ ﻟﺰم اﻟﺘﻔﮑﯿﮏ اﻟّﺮﮐﯿﮏ اﻟّﺬي ﻻ‬‫ﯾﺠﺘﺮي ﻋﻠﯽ اﻟﺘﺰاﻣﻪ اﻟّﺎ ﮐﻞ ﻣﻤﻨّﻮ ﺑﺎﻟﺨﺪع و اﻟﺘﺸﮑﯿﮏ‬‫‪ -28‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻮرود ﻫﺬا »وﻟﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي در ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ«‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺑﻮ اﻟﻤﻈﻔﺮ ﺳﻤﻌﺎﻧﯽ در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻧﻘﻞ رواﯾﺖ ﮐﺮده‬‫ﻋﻦ اﻟﺒﺮاء اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻧﺰل ﺑﻐﺪﯾﺮ ﺧّﻢ و اﻣﺮ ﻓﮑﺴﺢ ﺑﯿﻦ ﺷـﺠﺮﺗﯿﻦ و ﺻـّﺒﺢ ﺑﺎﻟﻨﺎس ﻓﺎﺟﺘﻤﻌﻮا ﻓﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ و اﺛﻨﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺛﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 341‬از ‪359‬‬‫ﻗـﺎل أ ﻟﺴﺖ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴـﻬﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﺑﻠﯽ ﻓـﺪﻋﺎ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﺧـﺬ ﺑﻌﻀـﺪه ﺛﻢ ﻗﺎل ﻫـﺬا وﻟﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌـﺪي اﻟﻠّﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ‬‫ﻋﺎداه ﻓﻘﺎم ﻋﻤﺮ اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺎل ﻟﯿﻬﻨﺌﮏ ﯾﺎ اﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ اﺻﺒﺤﺖ او ﻗﺎل اﻣﺴﯿﺖ ﻣﻮﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫و ﭼﻮن ﺑﺎدﻟّﻪ ﻗﺎﻫﺮه و ﺑﺮاﻫﯿﻦ زاﻫﺮه ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺑﺎﺛﺒﺎت رﺳﺎﻧﯿﺪﯾﻢ ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ دﻟﯿﻞ اﻣﺎﻣﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼﻣﺴﺖ ﭘﺲ ﻣﺮاد‬‫از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪565 :‬‬‫در ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮا اﻣﺎم ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻌﻨﺎي‬‫ﻫﺬا وﻟّﯿﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻫﺬا اﻣﺎﻣﮑﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﭘﺲ ﻣﺮاد از ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮﯾﺪه و ﻋﻤﺮان و اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ﻧﯿﺰ اﻣﺎم ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻼ رﯾﺐ‬‫‪ -29‬اﺳﺘﺪﻻل ﺟﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ ﺑﺴﭙﺎﺳﮕﺰاري ﺣﻀﺮت رﺳﻮل رﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮد و وﻻﯾﺖ ﺣﻀﺮت أﻣﯿﺮ را ﺑﻌﺪ از آن‬‫وﺟﻪ ﺑﺴﺖ و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﺟﻤﺎل اﻟـﺪﯾﻦ ﻣﺤـّﺪث در ارﺑﻌﯿﻦ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ ﺑﺮواﯾﺖ اﻣﺎم‬‫ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﮐﻪ ﻣﺸـﺘﻤﻞﺳﺖ ﺑﺮ اﺷـﻌﺎر ﺣﺴﺎن ﻣﺘﻀـﻤﻦ واﻗﻌﻪ ﻏﺪﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ و رواه اﺑﻮ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺨﺪري و ﻓﯿﻪ اﻻﺳﺘﺸﻬﺎد ﺑﺎﻟﺸﻌﺮ‬‫اﻟﻤﺬﮐﻮر و ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻟﺘﺎرﯾﺦ و زﯾﺎدة اﻟﺒﯿﺎن ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺮو ﻋﻦ ﻏﯿﺮه ﻓﻘﺎل‬‫ﻟﻤﺎ ﻧﺰل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻐﺪﯾﺮ ﺧّﻢ ﯾﻮم اﻟﺨﻤﯿﺲ ﺛﺎﻣﻦ ﻋﺸـﺮ ﻣﻦ ذي اﻟﺤﺠﮥ دﻋﺎ اﻟﻨﺎس اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﺎﺧﺬ ﺑﻀـﺒﻌﯿﻪ ﻓﺮﻓﻌﻬﻤﺎ ﺣﺘﯽ‬‫ﻧﻈﺮ اﻟﻨﺎس اﻟﯽ ﺑﯿﺎض اﺑﻄﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﻘﺎل اﻟﱠﻠﻪ اﮐﺒﺮ اﻟﺤﻤـﺪ ﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﮐﻤﺎل اﻟـّﺪﯾﻦ و اﺗﻤﺎم اﻟﻨﻌﻤﮥ و رﺿـﯽ اﻟﺮّب‬‫ﺑﺮﺳﺎﻟﺘﯽ و اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه‬‫اﻟﺤﺪﯾﺚ ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم را ﺑﻌﺪ ﺧﻮد‬‫ﻗﺮﯾﻦ رﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮد ﮔﺮداﻧﯿﺪه و رﺿﺎي رب را ﺑﺮﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮد و وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﻌﺪ ﺧﻮد ﻣﻔﺴـﺮ اﮐﻤﺎل دﯾﻦ و اﺗﻤﺎم ﻧﻌﻤﺖ‬‫ﻓﺮﻣﻮده و ﺗﮑﺒﯿﺮ و ﺗﺤﻤﯿـﺪ اﻟﻬﯽ ﺑﺮ آن ﺑﺠﺎ آورده و اﯾﻦ ﻫﻤﻪ دﻻﻟﺖ ﺻـﺮﯾﺤﻪ دارد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﺑﻌﺪ‬‫آن ﺣﻀـﺮت در اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺘﺴﺖ ﻻ ﻏﯿﺮ ﭘﺲ وﻻﯾﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﺑﻌﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و‬‫ﺳﻠـﻢ در رواﯾـﺖ ﺑﺮﯾـﺪه و ﻋﻤﺮان و اﺑﻦ ﻋﺒـﺎس و ﻏﯿﺮ آن ﻧﯿﺰ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣـﺎﻣﺖ و ﺧﻼـﻓﺖ ﺑﺎﺷـﺪ ﻧﻪ ﻣﻌﻨـﺎي دﯾﮕﺮ ﮐﻤـﺎ ﻻـ ﯾﺨﻔﯽ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻟﻪ‬‫ﺻﺎﺣﺐ اﻟﻨﻈﺮ و ﺻﺤﯿﺢ اﻟﺒﺼﺮ و اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﻟّﺼﺎﺋﻦ ﻣﻦ اﻻﻗﺘﺤﺎم ﻓﯽ اﻟﻀﻼل و اﻟﺨﻄﺮ و اﻟﻮﻟﻮج ﻓﯽ ﻣﻬﺎوي اﻟﺮﯾﺐ و اﻟﻐﺮر‬‫‪ -30‬اﺳﺘﺪﻻل ﺟﺎﻣﻊ ﺑﯿﺎض اﺑﺮاﻫﯿﻤﯽ ﺑﺴﭙﺎﺳﮕﺰاري ﺣﻀﺮت رﺳﻮل رﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮد و وﻻﯾﺖ ﺣﻀﺮت أﻣﯿﺮ را ﺑﻌﺪ از آن‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽام آﻧﮑﻪ ﺟـﺎﻣﻊ ﺑﯿـﺎض اﺑﺮاﻫﯿﻤﯽ ﻓﺮﻣـﻮده و ﻓﯽ ﮐﺘـﺎب ﻣـﺎ ﻧﺰل ﻣﻦ اﻟﻘﺮآن ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻟﻠﺤﺎﻓـﻆ أﺑﯽ ﻧﻌﯿﻢ اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ و اﻟﺨﺼـﺎﺋﺺ‬‫اﻟﻌﻠﻮّﯾﮥ ﻟﻠﻨﻄﻨﺰي ﺑﺎﺳﻨﺎدﻫﻤﺎ‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺨـﺪري ان رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ دﻋﺎ اﻟﻨﺎس اﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﯽ ﻏﺪﯾﺮ ﺧّﻢ و اﻣﺮ ﺗﺤﺖ اﻟﺸـﺠﺮة ﻣﻦ اﻟﺸﻮك ﻓﻘﻢ و‬‫ذﻟﮏ ﯾﻮم اﻟﺨﻤﯿﺲ ﻓﺪﻋﺎ ﻋﻠّﯿﺎ و اﺧﺬ ﺑﻀﺒﻌﯿﻪ ﻓﺮﻓﻌﻬﺎ ﺣﺘﯽ ﻧﻈﺮ اﻟﯽ ﺑﯿﺎض اﺑﻄﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺛﻢ ﻟﻢ ﯾﺘﻔّﺮﻗﻮا ﺣﺘﯽ ﻧﺰﻟﺖ‬‫ﻫﺬه اﻻﯾﺎت اﻟ َْﯿْﻮَم َأْﮐَﻤﻠُْﺖ ﻟَُﮑْﻢ ِدﯾَﻨُﮑْﻢ َو َأﺗ َْﻤْﻤُﺖ َﻋَﻠﯿُْﮑْﻢ ﻧِْﻌَﻤﺘِﯽ َو َرِﺿﯿُﺖ ﻟَُﮑُﻢ اﻟ ِْﺈْﺳﻼَم ِدﯾﻨًﺎ‬‫ﻓﻘﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻟﱠﻠﻪ اﮐﺒﺮ ﻋﻠﯽ اﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ و اﺗﻤﺎم اﻟﻨﻌﻤﮥ و رﺿﯽ اﻟّﺮّب ﺑﺮﺳﺎﻟﺘﯽ و اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻣﻦ‬‫ﺑﻌﺪي ﺛﻢ ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه اﻟﻠّﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه و اﻧﺼﺮ ﻣﻦ ﻧﺼﺮه و اﺧﺬل ﻣﻦ ﺧﺬﻟﻪ‬‫ازﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻣﺜﻞ ﺳﻔﯿﺪه‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 342‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪566 :‬‬‫ﺻﺒﺢ روﺷﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ وﻻﯾﺖ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﻌﺪ ﺧﻮد ﺑﺮاي ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺛﺎﺑﺖ‬‫ﻓﺮﻣﻮده و آن را ﻗﺮﯾﻦ رﺳﺎﻟﺖ ﮔﺮداﻧﯿـﺪه ﺑﺮ رﺿﺎي ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺮﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮد و وﻻﯾﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﺷـﮑﺮ او ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺷﺎﻧﻪ ﺑﺠﺎ آورد و ذﮐﺮ‬‫وﻻﯾﺖ ﺑﻌﺪ ذﮐﺮ رﺳﺎﻟﺖ دﻻﻟﺖ ﺻﺮﯾﺤﻪ دارد ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺘﺴﺖ ﭘﺲ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ در‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻧﯿﺰ اﻣﺎﻣﺖ‬‫‪ -31‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺤﺪﯾﺚ »ﻣﻦ ﮐﻨﺖ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ«‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﯾﮑﻢ آﻧﮑﻪ ﻋﻼﻣﻪ ﻧﺤﺮﯾﺮ و ﺻـﺪر ﮐﺒﯿﺮ ﺳـﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ اﯾﻮب اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ ﮐﻪ از اﮐﺎﺑﺮ و اﺟﻠﻪ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪﯾﻦ و ﺣﺬاق و‬‫ﻣﻬﺮه ﺑﺎرﻋﯿﻦ ﻣﺤﺪﺛﯿﻨﺴﺖ ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ را ﺑﻠﻔﻆ‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻟﻮﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠّﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫رواﯾﺖ ﮐﺮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و‬‫ﻟﻠﻄﺒﺮاﻧﯽ ﺑﺮواﯾﮥ اﺧﺮي ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻋﻦ زﯾﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ ﺑﻠﻔﻆ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠّﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫و ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ در ﻧﺰل اﻻﺑﺮار ﮐﻪ اﻟﺘﺰام اﯾﺮاد اﺣﺎدﯾﺚ ﺻﺤﯿﺤﻪ در ان ﮐﺮده ﮐﻤﺎ ﻓﯽ ﺧﻄﺒﺘﻪ ﮔﻔﺘﻪ و ﻋﻨﺪ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ‬‫ﻓﯽ رواﯾﮥ اﺧﺮي ﻋﻦ أﺑﯽ اﻟﻄﻔﯿﻞ ﻋﻦ زﯾﺪ ﺑﻦ ارﻗﻢ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ ﺑﻠﻔﻆ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ اﻟّﻠﻬﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد‬‫ﻣﻦ ﻋﺎداه‬‫و ﻗﺎﺿـﯽ ﺳـﻨﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﭘـﺎﻧﯽﭘﺘﯽ ﺗﻠﻤﯿـﺬ رﺷـﯿﺪ ﺷﺎه وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﮐﻪ ﺷﺎه ﺻﺎﺣﺐ او را ﺑﯿﻬﻘﯽ وﻗﺖ ﻣﯽﮔﻔﺘﻨـﺪ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ اﺗﺤﺎف اﻟﻨﺒﻼء و ﻧﺒـﺬي از‬‫ﻣﺤﺎﻣـﺪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺪاﺋـﺢ ﺳـﻨّﯿﻪ او ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷـﻨﯿﺪي در ﺳـﯿﻒ ﻣﺴـﻠﻮل ﮔﻔﺘﻪ و در ﺑﻌﻀـﯽ رواﯾﺎت آﻣـﺪه ﻣﻦ ﮐﻨﺖ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠّﯽ وﻟﯿﻪ‬‫اﻧﺘﻬﯽ و ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد از وﻟﯽ در ﻗﻮل آن ﺣﻀـﺮت ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ وﻟﯽ اﻣﺮ و اﻣﺎﻣﺴﺖ ﺳﯿﺪ ﺷﻬﺎب اﻟّﺪﯾﻦ‬‫از ﺷـﯿﺦ ﺟﻼل اﻟﺪﯾﻦ ﺧﺠﻨﺪي ﮐﻪ از اﻋﺎﻇﻢ و اﮐﺎﺑﺮ ﻣﻘﺘﺪاﯾﺎن ﺳـﻨّﯿﻪ و اﺟﻠﻪ و اﻓﺎﺧﻢ ﺣﺎوﯾﺎن ﻣﺮاﺗﺐ ﺳـﻨّﯿﻪ اﺳﺖ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﮐﻪ او از ﻣﻌﺎﻧﯽ‬‫ﻣﻮﻟﯽ ﺳـّﯿﺪ ﻣﻄـﺎع و اوﻟﯽ را ذﮐﺮ ﮐﺮده و ﮔﻔﺘﻪ ﮐﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻫﺮ دو ﻣﻌﻨﯽ اﻣﺮ ﺑﺎﻃﺎﻋﺖ و اﺣﺘﺮام و اﺗﺒﺎع ﺟﻨﺎب ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﺧﻮاﻫﺪ‬‫ﺑﻮد و ﺑﺎز ﺗﺎﯾﯿﺪا ﻟﻬﺬا اﻟﻤﺮام‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ و اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫از ﺣﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج اﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ ﻧﻘﻞ ﮐﺮده ﻗﺎل ﺷـﻬﺎب اﻟـﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ ﻓﯽ ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ و ﺳـﻤﻌﺖ ﺑﻌﺾ اﻫﻞ اﻟﻌﻠﻢ‬‫ﯾﻘﻮل ﻣﻌﻨﺎه‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﺳّﯿﺪه ﻓﻌﻠﯽ ﺳّﯿﺪه‬‫ﻣﻀﯽ ﻗﻮﻟﻪ و ﺗﺼﺪﯾﺮ اﻟﻘﻮل‬‫ﺑﻘﻮﻟﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳّﻠﻢ أ ﻟﺴﺘﻢ ﺗﻌﻠﻤﻮن اﻧّﯽ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫ﯾﺆّﯾﺪ ﻫﺬا اﻟﻘﻮل و اﻟﱠﻠﻪ ﺳـﺒﺤﺎﻧﻪ اﻋﻠﻢ و ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺨﺠﻨﺪي ﻗﺪس ﺳـّﺮه اﻟﻤﻮﻟﯽ ﯾﻄﻠﻖ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺎن ﻣﻨﻬﺎ اﻟﻨﺎﺻـﺮ و‬‫ﻣﻨﻬـﺎ اﻟﺠـﺎر ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻟﻤﺠﯿﺮ ﻻ اﻟﺒﺤﺎر و ﻣﻨﻬﺎ اﻟّﺴـ ّﯿﺪ اﻟﻤﻄﺎع و ﻣﻨﻬﺎ اﻻوﻟﯽ ﻓﯽ ﻣﻮﻻﮐﻢ أي اوﻟﯽ ﺑﮑﻢ و ﺑﺎﻗﯽ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻻ ﯾﺼـﻠﺢ اﻋﺘﺒﺎرﻫﺎ ﻓﯿﻤﺎ‬‫ﻧﺤﻦ ﺑﺼﺪده ﻓﻌﻠﯽ اﻟﻤﻌﻨﯿﯿﻦ اﻻّوﻟﯿﻦ ﯾﺘﻀّﻤﻦ اﻻﻣﺮ ﻟﻌﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ ﺑﺎﻟﺮﻋﺎﯾﮥ ﻟﻤﻦ ﻟﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪567 :‬‬‫ﻣﻦ اﻟّﻨﺒﯽ اﻟﻌﻨﺎﯾﮥ و ﻋﻠﯽ اﻟﻤﻌﻨﯿﯿﻦ اﻻﺧﯿﺮﯾﻦ ﯾﮑﻮن اﻻﻣﺮ ﺑﺎﻃﺎﻋﺘﻪ و اﺣﺘﺮاﻣﻪ و اﺗﺒﺎﻋﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 343‬از ‪359‬‬‫و ﻗﺪ ﺧّﺮج اﺑﻮ اﻟﻔﺮج اﻻﺻـﻔﻬﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ اﻟﻤﺴـﻤﯽ ﺑﻤﺮج اﻟﺒﺤﺮﯾﻦ ﻗﺎل اﺧﺬ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠّﻢ ﯾﺪ ﻋﻠّﯽ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻟﯽ وﺟﻬﻪ و ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ و اوﻟﯽ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﻗﻮل آن ﺣﻀﺮت‬‫ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫دﻟﯿﻠﺴﺖ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﺟﻨـﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣـﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اﻣﺮ ﺑﺎﻃﺎﻋﺖ و اﺗﺒﺎع و اﺣﺘﺮام ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺴ ﻼم ﻧﻤﻮده‬‫ﭘﺲ ﺣﺪﯾﺚ‬‫وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﺑﺎﻻوﻟﯽ‬‫ﻣﻔﯿـﺪ وﺟﻮب اﻃﺎﻋﺖ و اﺗﺒﺎع آن ﺣﻀـﺮت ﺑﺎﺷـﺪ و وﺟﻮب اﺗﺒﺎع و اﻃﺎﻋﺖ دﻟﯿﻞ ﺻـﺮﯾﺢ اﻣﺎﻣﺘﺴﺖ و ﺟﻼﻟﺖ و اﻣﺎﻣﺖ ﺷـﯿﺦ ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ‬‫ﺧﺠﻨﺪي ﻫﺮ ﭼﻨﺪ از ﻫﻤﯿﻦ ﻋﺒﺎرت ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ واﺿـﺤﺴﺖ ﻟﮑﻦ از دﯾﮕﺮ ﻋﺒﺎرت آن ﻧﯿﺰ ﮐﻤﺎل ﻋﻠﻮ ﻣﺮﺗﺒﺖ و ﺳـﻤﻮ ﻣﻨﺰﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ‬‫ﻗﺪر و ﺳﻨﺎء ﻓﺨﺮ او ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ در ﻣﻘﺎم دﯾﮕﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺸﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﻌﺎرف اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻣﻨﺒﻊ اﻟﮑﺸﻒ و اﻟﻌﺮﻓﺎن و اﻟﮑﺮاﻣﮥ‬‫ﺟﺎﻣﻊ ﻋﻠﻤﯽ ﻟا ﻤﻌﻘﻮل و اﻟﻤﻨﻘﻮل اﻟﻤﺸـﻬﻮد ﻟﻪ ﺑﺎﻟّﺼﺪﯾﻘّﯿﮥ اﻟﻌﻈﻤﯽ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﯿﻘﯿﻦ و اﻟﻮﺻﻮل ﺟﻼل اﻟﻤﻠﮥ و اﻟﺸـﺮﯾﻌﮥ و اﻟّﺼﺪق و اﻟﻄﺮﯾﻘﮥ و‬‫اﻟﺤﻖ و اﻟﺤﻘﯿﻘـﮥ و اﻟـّﺪﯾﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﺨﺠﻨﺪي ﺷـﯿﺦ اﻟﺤﺮم اﻟﺸـﺮﯾﻒ اﻟّﻨﺒﻮّي اﻟﻤﺤّﻤﺪي ﻗﺪس روﺣﻪ ﻓﯽ ﺑﻌﺾ ﻣﺼـّﻨﻔﺎﺗﻪ اﻋﻠﻢ اﻧﻪ ﻗﺪ ورد ﻓﯽ‬‫ﺑﻌﺾ اﻻﺛﺎر اﻟﺼﺪﯾﻖ اﻻﮐﺒﺮ ﻫﻮ اﺑﻮ ﺑﮑﺮ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ و ﻗﺪ ورد ﻓﯽ ﺑﻌﺾ اﻻﺛﺎر اﻃﻼق اﻟّﺼﺪﯾﻖ اﻻﮐﺒﺮ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻨﻪ و ﮐﺮم وﺟﻬﻪ و ﻣﺎ ورد اﻃﻼق اﻟـّﺼ ﺪﯾﻖ اﻻﮐﺒﺮ ﻋﻠﯽ ﻏﯿﺮﻫﻤﺎ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺸـﯿﺦ اﻻﻣﺎم اﻟﻔﺎﺋﻖ اﻟﻌﺎﻟﻢ‬‫ﺑﺎﻟﺸـﺮاﺋﻊ و اﻟﻄﺮاﺋﻖ و اﻟﺤﻘﺎﺋﻖ ﺟﻼل اﻟﻤّﻠﮥ و اﻟّﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ اﻟﺨﺠﻨﺪي ﺛﻢ اﻟﻤﺪﻧﯽ روح اﻟﱠﻠﻪ روﺣﻪ و اﻧﺎ ﻟﻪ ﮐﻞ ﻣﻘﺎم ﺳﻨﯽ و ﻗﺪ ﻧﺸﺄ ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ وﺟﻬﻪ و رﺑﯽ ﻓﯽ ﺣﺠﺮ اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ ﻣﻦ اﻟﺼﻐﺮ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﺸﯿﺦ‬‫اﻟﻤﺮﺗﻀـﯽ و اﻻﻣﺎم اﻟّﺮﺿـّﯽ ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺨﺠﻨﺪي رﺣﻤﻪ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﻗﺪ ﺛﺒﺖ اﻧّﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺑﺎرك و ﺳﻠﻢ اﻣﺮ ﺑﺴّﺪ اﻻﺑﻮاب‬‫اﻟﺸﺎرﻋﮥ اﻟﯽ اﻟﻤﺴـﺠﺪ اﻟّﺎ ﺑﺎب ﻋﻠﯽ اﻟﺦ و ﻧﯿﺰ در ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﻗﺎل اﻟﻌﻼﻣﮥ ﻣﻄﻠﻊ اﻟﮑﺸﻒ و اﻟﮑﺮاﻣﮥ ﺟﻼل اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﺨﺠﻨﺪي ﯾﻘﺎل‬‫ﻓﻼن ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﯾﺮاد ﺑﯿﺎن ﻏﺎﯾـﮥ اﻻﺧﺘﺼﺎص و ﮐﻤﺎل اﻻﺗﺤﺎد ﻣﻦ اﻟﻄﺮﻓﯿﻦ اﻟـﺦ و از ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻫﻤﯿﻦ ﺟﻼل اﻟـّﺪﯾﻦ ﺧﺠﻨـﺪﯾﺴﺖ ﺷـﺮح‬‫ﻗﺼـﯿﺪه ﺑﺮده ﮐﻪ ﻣﺸـﻬﻮر و ﻣﻌﺮوﻓﺴﺖ در ﮐﺸـﻒ اﻟﻈﻨـﻮن در ذﮐﺮ ﺷـﺮوح ﻗﺼـﯿﺪه ﺑﺮده ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻦ ﺷـﺎرﺣﻪ ﺷـﺮح اﻟﺸـﯿﺦ ﺟﻼـل اﻟـّﺪﯾﻦ‬‫اﻟﺨﺠﻨﺪي ﻧﺰﯾﻞ اﻟﺤﺮم اﻟﻤﺘﻮﻓﯽ ﺳﻨﮥ اّوﻟﻪ اﻟﺤﻤﺪ ﻟﻠّﻪ اﻟﺬي اﮐﺮﻣﻨﺎ ﺑﺪﯾﻦ اﻻﺳﻼم اﻟﺦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪568 :‬‬‫‪ -32‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ ﺳﺒﻂ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي در ﺗﺬﮐﺮه اﻟﺨﻮاص دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ »ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ«‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و دوم آﻧﮑﻪ ﺳـﺒﻂ اﺑﻦ اﻟﺠﻮزي در ﺗـﺬﮐﺮة ﺧﻮاص اﻻﻣـﮥ در ﺑﯿـﺎن ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ در ﺑﯿـﺎن ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﻮﻟﯽ ﮔﻔﺘﻪ و اﻟﻌﺎﺷـﺮ ﺑﻤﻌﻨﯽ‬‫اﻻوﻟﯽ ﻗﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َﻓﺎﻟ َْﯿْﻮَم ﻻ ﯾُْﺆَﺧُﺬ ﻣِﻨُْﮑْﻢ ﻓِْﺪَﯾٌﮥ َو ﻻ ﻣَِﻦ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ َﮐَﻔُﺮوا َﻣْﺄواُﮐُﻢ اﻟﱠﻨﺎُر ِﻫَﯽ َﻣْﻮﻻُﮐْﻢ‬‫أي اوﻟﯽ ﺑﮑﻢ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺑﻌـﺪ ذﮐﺮ ﻋـﺪم ﺟﻮاز إرادة ﻏﯿﺮ اﻻوﻟﯽ ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و اﻟﻤﺮاد ﻣﻦ اﻟﺤـﺪﯾﺚ اﻟﻄﺎﻋـﮥ اﻟﻤﺨﺼﻮﺻﮥ ﻓﺘﻌﯿﻦ ﻟا ﻌﺎﺷـﺮ و‬‫ﻣﻌﻨﺎه ﻣﻦ ﮐﻨﺖ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ اوﻟﯽ ﺑﻪ و ﻗـﺪ ﺻـﺮح ﺑﻬـﺬا اﻟﻤﻌﻨﯽ اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ اﻟﻔﺮج ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﺳـﻌﯿﺪ اﻟﺜﻘﻔﯽ اﻻﺻـﺒﻬﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ‬‫اﻟﻤﺴّﻤﯽ ﺑﻤﺮج اﻟﺒﺤﺮﯾﻦ ﻓﺎﻧﻪ روي ﻫﺬا اﻟﺤﺪﯾﺚ‬‫ﺑﺎﺳﻨﺎده اﻟﯽ ﻣﺸﺎﯾﺨﻪ و ﻗﺎل ﻓﯿﻪ ﻓﺎﺧﺬ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﯿﺪ ﻋﻠﯽ و ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ و اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫ﻓﻌﻠﻢ اّن ﺟﻤﯿﻊ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ راﺟﻌﮥ اﻟﯽ اﻟﻮﺟﻪ اﻟﻌﺎﺷﺮ و دّل ﻋﻠﯿﻪ اﯾﻀﺎ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم أ ﻟﺴﺖ اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ‬‫و ﻫﺬا ﻧّﺺ ﺻﺮﯾﺢ ﻓﯽ اﺛﺒﺎت اﻣﺎﻣﺘﻪ و ﻗﺒﻮل ﻃﺎﻋﺘﻪ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺑﺼﺮاﺣﺖ ﺗﻤﺎم ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 344‬از ‪359‬‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ و اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠّﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫دﻻﻟﺖ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ و وﺟﻮب اﻃﺎﻋﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻣﯽﮐﻨﺪ ﭘﺲ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در‬‫ﺣﺪﯾﺚ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫دﻻﻟﺖ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ و وﺟﻮب اﻃﺎﻋﺖ اﻧﺤﻀﺮت ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد ﺑﻼ ﻓﺮق ﻓﺎرق و ﺧﺮق ﺧﺎرق‬‫‪ -33‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺘﺼﺮﯾﺢ اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺑﺮ دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ »ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟﯿﻪ اوﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻌﻠﯽ وﻟﯿﻪ«‬‫وﺟﻪ ﺳﯽ و ﺳﻮم آﻧﮑﻪ اﺑﻦ ﮐﺜﯿﺮ ﺷﺎﻣﯽ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺧﻮد در ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗـﺎل ﻋﺒـﺪ اﻟﺮزاق اﻧﺎ ﻣﻌﻤﺮ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ زﯾـﺪ ﺑﻦ ﺟـﺪﻋﺎن ﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﻋﻦ اﻟﺒﺮاء ﺑﻦ ﻋﺎزب ﻗﺎل ﻧﺰﻟﻨﺎ ﻣﻊ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻦ‬‫ﻏـﺪﯾﺮ ﺧﻢ ﻓﺒﻌﺚ ﻣﻨﺎدﯾـﺎ ﯾﻨـﺎدي ﻓﻠﻤـﺎ اﺟﺘﻤﻌﻨﺎ ﻗﺎل أ ﻟﺴﺖ اوﻟﯽ ﺑﮑﻢ ﻣﻦ آﺑﺎﺋﮑﻢ ﻗﻠﻨﺎ ﺑﻠﯽ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﺎّن ﻋﻠّﯿﺎ ﺑﻌـﺪي‬‫ﻣﻮﻻـه اﻟﻠّﻬّﻢ وال ﻣﻦ واﻻه و ﻋﺎد ﻣﻦ ﻋﺎداه ﻓﻘﺎل ﻋﻤﺮ ﺑﻦ اﻟﺨﻄﺎب ﻫﻨﯿﺌﺎ ﻟﮏ ﯾﺎ اﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ اﺻـﺒﺤﺖ اﻟﯿﻮم وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﮐـﺬا رواه‬‫اﺑﻦ ﻣﺎﺟﮥ ﻣﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺣّﻤﺎد ﺑﻦ ﺳﻠﻤﮥ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ زﯾﺪ ﺑﻦ ﺟﺪﻋﺎن و رواه اﺑﻮ ﯾﻌﻠﯽ اﻟﻤﻮﺻﻠﯽ ﻋﻦ ﻫﺪﺑﮥ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﺛﺎﻧﯽ ﺑﺠﺎي ﻟﻔﻆ ﻣﻮﻟﯽ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﺗﻬﻨﯿﺖ وﺻـﯽ ﺑﺮ ﺣﻖ ارﺷﺎد ﮐﺮده ﭘﺲ ﻣﻌﻠﻮم ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ ﻣﻮﻟﯽ و‬‫وﻟﯽ ﻣﺘﺤـﺪ ﻟا ﻤـﺪﻟﻮﻟﺴﺖ و ﭼﻮن ﺑﺎدﻟﻪ ﺳﺎﻟﻔﻪ و ﺑﺮاﻫﯿﻦ ﻗﺎﻃﻌﻪ ﺑﺎﺛﺒﺎت رﺳﺎﻧﯿـﺪﯾﻢ ﮐﻪ ﻣﺮاد از ﻣﻮﻟﯽ در ﺣـﺪﯾﺚ ﻏـﺪﯾﺮ اﻣﺎﻣﺴﺖ ﭘﺲ ﻣﺮاد از‬‫ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﻗﻮل ﺧﻼﻓﺖﻣﺂب ﻫﻢ اﻣﺎم ﺑﺎﺷـﺪ و ﻫﺮ ﮔﺎه ﻣﺮاد از وﻟﯽ در ارﺷﺎد ﺧﻼﻓﺖﻣﺂب ﺑﺤﻖ وﺻـﯽ ﺑﺮ ﺣﻖ اﻣﺎم ﺑﺎﺷـﺪ ﭼﺮا ﺣﻀـﺮات‬‫اﻫـﻞ ﺳـﻨﺖ ﺑﺘﻔﺴـﯿﺮ ﻟﻔـﻆ وﻟﯽ در ﺣـﺪﯾﺚ ﻧﺒﻮي ﺑﺎﻣﺎم و وﻟﯽ اﻣﺮ ﭘﯿـﭻ و ﺗﺎب ﻣﯽﺧﻮرﻧـﺪ و روﻧﻖ اﻧﺼﺎف و اﯾﻘﺎن ﻣﯽﺑﺮﻧـﺪ و رﺑﻘﻪ اﻃﺎﻋﺖ‬‫ﺧﻼﻓﺖﻣﺂب از اﻋﻨﺎق ﺧﻮد ﻣﯽﮔﺴﻼﻧﻨﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪569 :‬‬‫‪ -34‬اﺳﺘﺪﻻل ﺗﺮﻣﺬي ﺑﻮرود »ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ« در ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻣﺴﺎوات در وﺟﻮب ﻣﺤﺒﺖ دارد‬‫وﺟﻪ ﺳﯽ و ﭼﻬﺎرم آﻧﮑﻪ ﺗﺮﻣﺬي در ﺻﺤﯿﺢ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﺣـﺪﺛﻨﺎ اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ ﻋﺮﻓـﮥ ﻧﺎ اﺳـﻤﺎﻋﯿﻞ ﺑﻦ ﻋّﯿﺎش ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﯿﺜﻢ ﻋﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ راﺷﺪ ﻋﻦ ﯾﻌﻠﯽ ﺑﻦ ﻣﺮة ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﺣﺴﯿﻦ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﺣﺴﯿﻦ اﺣﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ اﺣّﺐ ﺣﺴﯿﻨﺎ ﺣﺴﯿﻦ ﺳﺒﻂ ﻣﻦ اﻻﺳﺒﺎط و ﻃﯿﺒﯽ‬‫در ﺷﺮح اﺑﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻗﻮﻟﻪ ﺣﺴﯿﻦ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻦ ﺣﺴﯿﻦ‬‫ﮐﺎﻧّﻪ ﺻـﻠﯽ ﻟا ﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﻠﻢ ﺑﻨﻮر اﻟﻮﻋﯽ ﻣﺎ ﺳﯿﺤﺪث ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ اﻟﻘﻮم ﻓﺨّﺼﻪ ﺑﺎﻟﺬﮐﺮ و ﺑّﯿﻦ اﻧّﻬﻤﺎ ﮐﺎﻟﺸﯽ اﻟﻮاﺣﺪ ﻓﯽ وﺟﻮب اﻟﻤﺤّﺒﮥ و‬‫ﺣﺮﻣﮥ اﻟﺘﻌّﺮض و اﻟﻤﺤﺎرﺑﮥ و اﮐﺪ ذﻟﮏ‬‫ﺑﻘﻮﻟﻪ اﺣﺐ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ اﺣّﺐ ﺣﺴﯿﻨﺎ ﻓﺎن ﻣﺤّﺒﺘﻪ ﻣﺤّﺒﮥ اﻟﺮﺳﻮل و ﻣﺤﺒﮥ اﻟﺮﺳﻮل ﻣﺤّﺒﮥ اﻟﱠﻠﻪ‬‫و اﻟﺴـﺒﻂ ﺑﮑﺴـﺮ اﻟﺴـﯿﻦ وﻟـﺪ اﻟﻮﻟـﺪ أي ﻫﻮ ﻣﻦ اوﻻد اوﻻدي اﮐﺪ ﺑﻪ اﻟﺒﻌﻀـّﯿﮥ و ﻗﺮدﻫﺎ ازﯾﻦ اﻓﺎدة ﻃﯿﺒﯽ در ﮐﻤﺎل وﺿﻮح و ﻇﻬﻮرﺳﺖ ﮐﻪ‬‫ارﺷﺎد ﻫﺪاﯾﺖ ﺑﻨﯿﺎد ﺟﻨﺎب ﺳﺮور اﻧﺒﯿﺎي اﻣﺠﺎد ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ آﻻف اﻟﺼﻠﻮة و اﻟﺴﻼم اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﺘﻨﺎد‬‫ﺣ ﺴﯿ ﻦ ﻣﻨ ﯽ و ا ﻧ ﺎ ﻣ ﻦ ﺣ ﺴﯿ ﻦ‬‫ﻣﺪﻟﻮﻟﺶ اﯾﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻫﺮ دو ﺑﺰرﮔﻮار در وﺟﻮب ﻣﺤّﺒﺖ و ﺣﺮﻣﺖ ﺗﻌﺮض و ﻣﺤﺎرﺑﺖ ﻣﺴﺎوي ﻫﺴـﺘﻨﺪ و اﻓﺘﺮاﻗﯽ و ﺗﻤﯿﺰي درﯾﻦ اﻣﻮر‬‫در ﺑﯿﻦ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﯿﺴﺖ و ﭼﻮن درﯾﺎﻓﺘﯽ ﮐﻪ در اﮐﺜﺮي از ﻃﺮق ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺟﻤﻠﻪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 345‬از ‪359‬‬‫ﻋﻠﯽ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ‬‫واردﺳﺖ اﯾﻦ ﺗﻘﺮﯾﺮ اﻧﯿﻖ ﻃﯿﺒﯽ ﻋﻤـﺪه اﻫـﻞ ﺗﺤﻘﯿﻖ در ﺣﻖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼـﻠﻮة و اﻟﺴـﻼم ﻣﻦ اﻟﻤﻠﮏ اﻟﻘـﺪﯾﺮ ﺑﻬﻢ ﺣﺮﻓﺎ ﺑﺤﺮف ﺛﺎﺑﺖ‬‫ﺑﺎﺷـﺪ و ﻣﺴـﺎوات آن ﺟﻨـﺎب ﺑﺎ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺎ ﻧﻔـﺢ اﻟﻤﺴﮏ و ﻃﺎب ﻣﻼب در وﺟﻮب ﻣﺤﺒﺖ و ﺣﺮﻣﺖ ﺗﻌﺮض و‬‫ﻣﺤـﺎرﺑﻪ ﺑﻼـ ﻣﺮﯾﻪ و ارﺗﯿـﺎب و ﺑﻼـ ﺧﻔـﺎ و اﺣﺘﺠـﺎب ﺑﺜﺒﻮت و ﺗﺤﻘﻖ رﺳـﺪ و ﻫﺮ ﮔـﺎه ﻣﺴﺎوات ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺎ ﺟﻨﺎب‬‫رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪ در ﻋﺼﻤﺖ و اﻓﻀﻠﯿﺖ آن ﺟﻨﺎب ﻣﻘﺎم ﮐﻼم و ﻣﺴﺎغ ﺗﺸﮑﯿﮏ ﻣﺸﮑﻠﯽ و ﻟﻮ ﮐﺎن ﻣﻦ‬‫اﻟـﺪ اﻟﺨﺼﺎم ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﭘﺲ ﻣﻨﻊ دﻻﻟﺖ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ و وﺻﺎﯾﺖ ﺟﻨﺎب وﻻﯾﺘﻤﺂب ﻋﻠﯿﻪ اﻓﻀﻞ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﻟـّﺴ ﻼم ﻣﻦ ﻟا ﻤﻬﯿﻤﻦ‬‫اﻟﻮﻫﺎب ﺑﺄﻧﺪودن ﮔﻞ ﺑﺂﻓﺘﺎﺑﺴﺖ و ﺗﺨﺪﯾﻊ ﻋﻮام ﺑﺎن ﻣﺜﻞ ﺧﺪع ﺳﺮاب‬‫‪ -35‬اﺳﺘﺪﻻل وﻟﯽ اﷲ در ازاﻟﻪ اﻟﺨﻔﺎء ﺑﻮرود »ﻋﻠﯽ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ« در ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﮐﻪ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻣﺴﺎوات در وﺟﻮب ﻣﺤﺒﺖ دارد‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﭘﻨﺠﻢ آﻧﮑﻪ وﻟﯽ اﻟﱠﻠﻪ در ازاﻟـﮥ اﻟﺨﻔـﺎ در ﻣـﺎﺛﺮ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﮔﻔﺘﻪ از آﻧﺠﻤﻠﻪ ﺣﻤﯿﺖ ﻗﻮم ﺧﻮد و اﺑﻦ ﻋّﻢ‬‫ﺧـﻮد ﻣﺜﻼـ اﻫﺘﻤـﺎم در اﺗﻤـﺎم ﻣﻨﺼﺐ او ﮐﺮدن و ﺑﺮاي ﻧﺼـﺮت او ﻫﻤﺖ ﻗـﻮّﯾﻪ ﺑﮑـﺎر ﺑﺮدن و ﻏﺎﻟﺒـﺎ اﯾﻦ ﺧﺼـﻠﺖ در اﺷـﺮاف ﻧـﺎس ﻣﺨﻠﻮق‬‫ﻣﯽﺷـﻮد ﭼـﻮن ﻓﯿﺾ اﻟﻬﯽ داﻋﯿﻪ اﻋﻼـي ﮐﻠﻤـﮥ اﻟﱠﻠﻪ در ﻧﻔﺲ او ﻓﺮو رﯾﺨﺖ از ﻣﯿـﺎن اﺧﻼـق ﺟﺒﻠّﯿﻪ اﯾﻦ ﺧﻠﻖ ﺧـﺪﻣﺖ او ﻧﻤﻮد و آن ﻣﻌﻨﯽ‬‫ﻋﻘﻠﯽ را ﺷﺮوع ﺳﺎﺧﺖ ﭘﺲ ﻣﻘﺎﻣﯽ ﺷﮕﺮف ﺑﻬﻤﺮﺳﯿﺪ ﮐﻪ ﺗﻌﺒﯿﺮ از ان ﺑﺎﺧﻮت رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ و ﻣﻮاﻻت و ﺑﻠﻔﻆ وﺻﯽ و‬‫وارث و اﻣﺜﺎل آن ﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد‬‫اﺧﺮج اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس ان اﻟﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳّﻠﻢ ﻗﺎل اّﯾﮑﻢ ﯾﺘﻮﻟّﺎﻧﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪570 :‬‬‫ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﻘﺎل ﻟﮑّﻞ رﺟﻞ ﻣﻨﻬﻢ اّﯾﮑﻢ ﯾﺘﻮﻻﻧﯽ ﻓﯽ اﻟـﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة ﻓﻘﺎل ﺣﺘﯽ ﻣﺮ ﻋﻠّﯽ اﮐﺜﺮﻫﻢ ﻓﻘﺎل ﻋﻠﯽ اﻧﺎ اﺗﻮﻟّﺎك ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و‬‫اﻵﺧﺮة ﻓﻘﺎل ﻧا ﺖ وﻟّﯿﯽ ﻓﯽ اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻵﺧﺮة‬‫ﺗﻔﺼﯿﻞ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮواﯾﺖ ﻧﺴﺎﺋﯽ در ﺳﻮاﺑﻖ ﺣﻀﺮت ﻣﺮﺗﻀﯽ ﮔﺬﺷﺖ و‬‫اﺧﺮج اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻗﺎل ﮐﺎن ﻋﻠّﯽ ﯾﻘﻮل ﻓﯽ ﺣﯿﺎة رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اّن اﻟﱠﻠﻪ ﯾﻘﻮل َأ َﻓِﺈْن ﻣﺎَت َأْو ﻗُﺘَِﻞ اﻧ َْﻘَﻠﺒْﺘُْﻢ َﻋﻠﯽ‬‫َأْﻋﻘﺎﺑ ُِﮑْﻢ‬‫و اﻟﱠﻠﻪ ﻻ ﯾﻨﻘﻠﺐ ﻋﻠﯽ اﻋﻘﺎﺑﻨﺎ ﺑﻌـﺪ إذ ﻫـﺪﯾﻨﺎ اﻟﱠﻠﻪ و اﻟﱠﻠﻪ ﻟﺌﻦ ﻣﺎت او ﻗﺘﻞ ﻻﻗﺎﺗﻠّﻦ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻗﺎﺗﻞ ﻋﻠﯿﻪ ﺣﺘﯽ اﻣﻮت و اﻟﱠﻠﻪ اﻧﯽ ﻷﺧﻮه و وﻟّﯿﻪ و اﺑﻦ‬‫ﻋﻤﻪ و وارث ﻋﻠﻤﻪ ﻓﻤﻦ اﺣﻖ ﺑﻪ ﻣّﻨﯽ‬‫و اﺧﺮج اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻋﻦ أﺑﯽ اﺳـﺤﺎق ﻗﺎل ﺳﺄﻟﺖ ﻗﺜﻢ ﺑﻦ اﻟﻌّﺒﺎس ﮐﯿﻒ ورث ﻋﻠﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ دوﻧﮑﻢ ﻗﺎل ﻷﻧّﻪ ﮐﺎن اوﻟﻨﺎ‬‫ﺑﻪ ﻟﺤﻮﻗﺎ و اﺷّﺪﻧﺎ ﺑﻪ ﻟﺰوﻗﺎ‬‫و ﺑـﺎﯾﻦ ﺗﻘﺮﯾﺮ واﺿـﺢ ﺷـﺪ ﻓﺴﺎد راي دو ﻓﺮﯾﻖ ﻣﻔﺮﻃﯿﻦ و ﻣﻔﺮﻃﯿﻦ ﯾﮑﯽ ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ ﮐﻪ ﻧﺼـﺮت ﺑﻨﺎﺑﺮ ﺣﻤّﯿﺖ ﻗﻮم و اﺧﻼص ﻧﯿﺴﺖ دﯾﮕﺮي‬‫ﻣﯽﮔﻮﯾـﺪ ﮐﻪ اﺧﻮت ﻧﺴﺒﯽ در اﺳـﺘﺤﻘﺎق ﺧﻼـﻓﺖ ﺷـﺮط اﺳﺖ و اﻟﱠﻠﻪ اﻋﻠﻢ اﻧﺘﻬﯽ از رواﯾﺖ اﺑﻦ ﻋّﺒﺎس ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﻟا ﻤﺆﻣﻨﯿﻦ‬‫ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺮ اﺧﻮت و وﻻـﯾﺖ و وراﺛﺖ ﺧﻮد ﻣﺘﻔﺮع ﺳـﺎﺧﺘﻪ ﻧﻔﯽ اﺣﻘﯿﺖ ﻏﯿﺮ ﺧﻮد را ﺑﺠﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ‬‫ﭘﺲ ﻣﻌﻠﻮم ﺷـﺪ ﮐﻪ ﻣﺮاد از وﻻـﯾﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﻣﻌﻨـﺎي ﺑﺲ ﻋﻤـﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ آن اﺧﺘﺼـﺎص ﺗﻤـﺎم ﺑﺂﻧﺤﻀـﺮت دارد و ﻣﺜﺒﺖ اﺣﻘّﯿﺖ آن‬‫ﺣﻀـﺮت ﺑﺠﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ ﺑﻨﻬﺎﯾﺖ وﺿﻮح ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ دﻻﻟﺖ واﺿـﺤﻪ ﺑﺮ‬‫اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و اﺣﻘّﯿﺖ آﻧﺠﻨـﺎب ﺑﺨﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ دارد و اﻟﺤﻤـﺪ ﻟﻠّﻪ ﮐﻪ اﺣﻘّﯿﺖ ﻓﻼن و ﺑﻬﻤﺎن ﺑﻨّﺺ اﯾﻦ‬‫ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻓﺎﺳﺪ و ﺑﺎﻃﻞ ﮔﺮدﯾﺪ و ﻣﻄﻠﻮب اﻫﻞ ﺣﻖ ﮐﺎﻟﺸﻤﺲ ﻓﯽ راﺑﻌﮥ اﻟﻨﻬﺎر ﺑﻌﯿﺎن رﺳﯿﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 346‬از ‪359‬‬‫‪ -36‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻌﺜﺖ اﻧﺒﯿﺎء ﺑﺮ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﺷـﺸﻢ آﻧﮑﻪ ﺷـﻬﺎب اﻟﺪﯾﻦ اﺣﻤﺪ در ﺗﻮﺿـﯿﺢ اﻟﺪﻻﺋﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺮﺟﯿﺢ اﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة ﻓﯽ اﻟـّﺴ ﻤﺎء ﻓﺎوﺣﯽ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﯽ‬‫ﺳﻠﻬﻢ ﯾـﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻤﺎ ذا ﺑﻌﺜﺘﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﺑﻌﺜﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﺷـﻬﺎدة ان ﻻ اﻟﻪ اﻟّﺎ اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﻠﯽ اﻻﻗﺮار ﺑﻨﺒّﻮﺗﮏ و اﻟﻮﻻﯾـﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ آورده اﻟﺸـﯿﺦ‬‫اﻟﻤﺮﺗﻀﯽ اﻟﻌﺎرف اﻟّﺮﺑﺎﻧﯽ اﻟّﺴﯿﺪ ﺷﺮف اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﻬﻤﺪاﻧﯽ ﻓﯽ ﺑﻌﺾ ﺗﺼﺎﻧﯿﻔﻪ و ﻗﺎل رواه اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ و ﺷﯿﺦ ﻋﺒﺪ اﻟﻮﻫﺎب در ﺗﻔﺴﯿﺮ‬‫ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻋﻦ أﺑﯽ ﻫﺮﯾﺮة رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻟﻤﺎ اﺳﺮي ﺑﯽ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﻤﻌﺮاج ﻓﺎﺟﺘﻤﻊ ﻋﻠﯽ اﻻﻧﺒﯿﺎء ﻓﯽ اﻟﺴﻤﺎء ﻓﺎوﺣﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻟّﯽ ﺳـﻠﻬﻢ ﯾﺎ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻤﺎ ذا ﺑﻌﺜﺘﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﺑﻌﺜﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﺷـﻬﺎدة ان ﻻ اﻟﻪ اﻻ اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﻠﯽ اﻻﻗﺮار ﺑﻨﺒّﻮﺗﮏ و اﻟﻮﻻﯾـﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫رواه اﻟﺤﺎﻓﻆ اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ‬‫و ﺷﻤﺲ اﻟﺪﯾﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪571 :‬‬‫ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺠﯿﻼﻧﯽ اﻟﻼﻫﯿﺠﯽ اﻟﻨﻮرﺑﺨﺸـﯽ در ﻣﻔﺎﺗﯿﺢ اﻻﻋﺠﺎز ﺷـﺮح ﮔﻠﺸﻦ راز ﮐﻪ ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻘﺴﻄﻨﻄﯿﻨﯽ‬‫ذﮐﺮ آن در ذﮐﺮ ﺷـﺮوح ﮔﻠﺸﻦ راز ﺑﺎﯾﻦ ﻧﻬﺞ ﻧﻤﻮده ﺷـﺮﺣﻪ ﻣﻈﻔﺮ اﻟّﺪﯾﻦ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﯿﺮازي و اﻟﺸﯿﺦ ﺷﻤﺲ اﻟّﺪﯾﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﻼﻫﺠﯽ اﻟﺠﯿﻼﻧﯽ اﻟﻨﻮرﺑﺨﺸـﯽ اﻟﻤﺘﻮّﻓﯽ ﺳـﻨﮥ ﺷﺮﺣﺎ ﻓﺎرﺳّﯿﺎ ﻣﻤﺰوﺟﺎ ﺳّﻤﺎه ﻣﻔﺎﺗﯿﺢ اﻻﻋﺠﺎز ﺑّﯿﻀﻪ ﻓﯽ ذي اﻟﺤﺠﮥ ‪ 887‬ﺳﻨﮥ ﺳﺒﻊ و ﺛﻤﺎﻧﯿﻦ و‬‫ﺛﻤﺎﻧﻤﺎﺋـﮥ در ﺷـﺮح اﯾﻦ ﺑﯿﺖ زﻫﺮ ﺳـﺎﯾﻪ ﮐﻪ اول ﮔﺸﺖ ﺣﺎﺻـﻞ* در آﺧﺮ ﺷـﺪ ﯾﮑﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﻘﺎﺑـﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﭼﻨـﺎﻧﭽﻪ از ﺳـﯿﺮ و دور ﺧﻮرﺷـﯿﺪ‬‫ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺣﻀﺮت رﺳﺎﻟﺖ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ در ﻧﻘﺎط درﺟﺎت ارﺗﻔﺎع از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﺸﺮق ﻧﺒﻮت از ﻫﺮ ﻧﻘﻄﻪ ﺳﺎﯾﻪ و ﺗﻌﯿﻦ ﮐﺎﻣﻞ ﻇﻬﻮر ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد ﺗﺎ‬‫ﺑﺰﻣﺎن آن ﺣﻀـﺮت ﮐﻪ وﻗﺖ اﺳـﺘﻮا ﺑﻮد رﺳـﯿﺪه ﺳﺎﯾﻪ ﭘﻨﻬﺎن ﺷﺪ و ﭼﻮن آن ﺧﻮرﺷـﯿﺪ از اﺳـﺘﻮا درﮔﺬﺷﺖ و رو ﺑﺠﺎﻧﺐ اﻧﺤﻄﺎط ﮐﺮد در‬‫ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻫﺮ ﺷﺨﺼـﯽ از اﺷـﺨﺎص اﻧﺒﯿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﺗﻌﯿﻨﯽ و ﺗﺸﺨﺼﯽ از اوﻟﯿﺎ واﻗﻊ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮد ﭼﻪ در داﺋﺮه در ﻣﻘﺎﺑﻞ و ﻣﺤﺎذي ﻫﺮ ﻧﻘﻄﻪ از‬‫ﻧﻘﺎط ﺷـﺮﻗﯽ ﻧﻘﻄﻪ از ﻧﻘﺎط ﻏﺮﺑﯽ اﻟﺒﺘﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ ﻣﺜﺎل آﻧﮑﻪ ﻧﺴـﺒﺖ ﺑﺎ زﻣﺎﻧﻪ ﺣﻀـﺮت ﻣﺤّﻤﺪي ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ اﻟﺴـﻼم درﺟﺎت ﻧﺒّﻮت ﮐﻪ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ‬‫ﻣﺸﺮق ﺗﺼﻮﯾﺮ ﻧﻤﻮده ﺷﺪ ﻫﯿﭻ ﻧﺒﯽ ﻣﺮﺳﻞ از ﺣﻀﺮت ﻋﯿﺴﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم اﻗﺮب ﻧﺒﻮد ﮐﻪ‬‫اﻧّﯽ اوﻟﯽ اﻟّﻨﺎس ﺑﻌﯿﺴﯽ ﺑﻦ ﻣﺮﯾﻢ ﻓﺎﻧّﻪ ﻟﯿﺲ ﺑﯿﻨﯽ و ﺑﯿﻨﻪ ﻧﺒّﯽ‬‫و از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﻐﺮب ﮐﻪ ﻃﺮف وﻻﯾﺘﺴﺖ ﻇﻬﻮر ﺳّﺮ وﻻﯾﺖ ﺣﻀﺮت ﻣﺮﺗﻀﯽ ﮔﺸﺖ ﮐﻪ‬‫اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ و ﻫﻮ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ‬‫و اﯾﻀﺎ‬‫ﻟﮑﻞ ﻧﺒّﯽ وﺻّﯽ و وارث و ان ﻋﻠّﯿﺎ وﺻﯿﯽ و وارﺛﯽ‬‫و اﯾﻀﺎ‬‫اﻧﺎ اﻗﺎﺗﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﻨﺰﯾﻞ اﻟﻘﺮآن و ﻋﻠﯽ ﯾﻘﺎﺗﻞ ﻋﻠﯽ ﺗﺎوﯾﻞ اﻟﻘﺮآن‬‫و اﯾﻀﺎ‬‫ﯾﺎ اﺑﺎ ﺑﮑﺮ ﮐّﻔﯽ و ﮐّﻒ ﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟﻌﺪل ﺳﻮاء‬‫و اﯾﻀﺎ‬‫اﻧﺎ ﻣﺪﯾﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ و ﻋﻠﯽ ﺑﺎﺑﻬﺎ ﻓﻤﻦ أراد اﻟﻌﻠﻢ ﻓﻠﯿﺎت اﻟﺒﺎب‬‫و اﯾﻀﺎ‬‫اﻧﺎ و ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﺷﺠﺮة واﺣﺪة و اﻟﻨﺎس ﻣﻦ اﺷﺠﺎر ﺷﺘﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 347‬از ‪359‬‬‫و اﯾﻀﺎ ﻗّﺴﻤﺖ اﻟﺤﮑﻤﮥ ﻋﺸﺮة اﺟﺰاء ﻓﺎﻋﻄﯽ ﻋﻠﯽ ﺗﺴﻌﮥ و اﻟّﻨﺎس ﺟﺰءا واﺣﺪا و اﯾﻀﺎ‬‫اوﺻﯽ ﻣﻦ اﻣﻦ ﺑﯽ و ﺻﺪﻗﻨﯽ ﺑﻮﻻﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻤﻦ ﺗﻮﻟّﺎه ﻓﻘﺪ ﺗﻮﻟّﺎﻧﯽ ﻓﻘﺪ ﺗﻮﻟّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫و اﯾﻀﺎ‬‫ﻟﻤﺎ اﺳﺮي ﺑﯽ ﻟﯿﻠﮥ اﻟﻤﻌﺮاج ﻓﺎﺟﺘﻤﻊ ﻋﻠّﯽ اﻻﻧﺒﯿﺎء ﻓﯽ اﻟّﺴﻤﺎء ﻓﺎوﺣﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻟﯽ ﺳﻠﻬﻢ ﯾﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻤﺎ ذا ﺑﻌﺜﺘﻢ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﺑﻌﺜﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﺷﻬﺎدة ان ﻻ‬‫اﻟﻪ اﻟّﺎ اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﻠﯽ اﻻﻗﺮار ﺑﻨﺒّﻮﺗﮏ و اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ اﻧﺘﻬﯽ‬‫ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرات ﻇﺎﻫﺮ ﻫﺴﺖ ﮐﻪ اﻧﺒﯿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﻣﺒﻌﻮث ﺷﺪهاﻧـﺪ ﺑﺮ اﻗﺮار ﻧﺒﻮت ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ و اﻗﺮار‬‫وﻻـﯾﺖ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و ﭘﺮ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻘﺮﯾﻨﻪ ذﮐﺮ ﻧﺒﻮت ﻗﺒﻞ وﻻﯾﺖ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ اﻣﺎﻣﺖ و رﯾﺎﺳـﺘﺴﺖ و ﻫﺮ ﮔﺎه‬‫درﯾﻦ رواﯾﺖ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ اﻣﺎﻣﺖ ﺑﺎﺷﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪572 :‬‬‫در ﺣـﺪﯾﺚ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻧﯿﺰ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ اﻣﺎﻣﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻻ ﻏﯿﺮ و اﮔﺮ ﺑﻤﺰﯾﺪ ﺗﻌّﺼﺐ و اﻋﻮﺟﺎج وﻻﯾﺖ را در ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻌﺚ اﻧﺒﯿﺎ ﺑﺮ وﻻﯾﺖ‬‫ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﺮ اﻣﺎﻣﺖ ﻣﺤﻤﻮل ﻧﮕﺮداﻧﻨـﺪ و آن را ﺑﻤﻌﻨﯽ ﻣﺤّﺒﺖ ﮔﯿﺮﻧـﺪ ﺑﺎز ﻫﻢ اﻓﻀـﻠﯿﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺛﺎﺑﺖ‬‫ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه اﻧﺒﯿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴـﻼم ﻣﺒﻌﻮث ﺑﺮ اﻗﺮار ﻣﺤﺒﺖ آن ﺟﻨﺎب ﺷﻮﻧـﺪ و اﻗﺮار ﻣﺤّﺒﺖ آن ﺟﻨﺎب ﺗﺎﻟﯽ اﻗﺮار ﺑﻪ ﻧﺒﻮت ﻫﯿﭻ ﻋﺎﻗﻠﯽ‬‫در اﻓﻀـﻠﯿﺖ آن ﺣﻀـﺮت ارﺗﯿﺎب ﻧﮑﻨﺪ و ﺛﺒﻮت اﻻﻓﻀﻠﯿﮥ ﮐﺎف ﺷﺎف ﻣﺴﺘﺎﺻﻞ ﺷﺎﻓﮥ اﻫﻞ اﻻﻋﺘﺴﺎف و ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻌﺚ اﻧﺒﯿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم را‬‫ﺑﺮ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﮐﻪ ﻣﺜﺒﺖ اﻓﻀﻠﯿﺖ آن ﺣﻀﺮﺗﺴﺖ از ﮐﻞ اﻧﺒﯿﺎ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم ﺳﻮاي ﺧﺎﺗﻢ اﻟﻨﺒﯿﯿﻦ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬‫و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ و اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم و ﺛﻌﻠﺒﯽ و دﯾﮕﺮان ﻫﻢ رواﯾﺖ ﮐﺮدهاﻧـﺪ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺎﮐﻢ در‬‫ﮐﺘﺎب ﻣﻌﺮﻓﮥ ﻋﻠﻮم اﻟﺤﺪﯾﺚ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﺎّﻣﺎ اﻟﻤﻨﮑﺪر‬‫ﻋﻦ ﺟﺎﺑﺮ ﻓﻠﯿﺲ ﯾﺮوﯾﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺳﻮﻗﻪ و ﻋﻨﻪ اﺑﻮ ﻋﻘﯿﻞ و ﻋﻨﻪ ﺧﻠّﺎد ﺑﻦ ﯾﺤﯿﯽ ﺣـﺪﺛﻨﯽ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻧﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ‬‫ﺑﻦ ﻏﺰوان ﻧﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺟﺎﺑﺮ ﻧﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻀـﯿﻞ ﻧﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻮﻗﮥ ﻋﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻋﻦ اﻻﺳﻮد ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل‬‫ﻗﺎل اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺗﺎﻧﯽ ﻣﻠﮏ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻣﺤّﻤﺪ و اﺳﺎل ﻣﻦ ارﺳﻠﻨﺎ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﮏ ﻣﻦ رﺳﻠﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﻮا ﻗﺎل ﻋﻠﯽ وﻻﯾﺘﮏ و وﻻﯾﮥ‬‫ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﻗﺎل اﻟﺤﺎﮐﻢ ﺗﻔّﺮد ﺑﻪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺟﺎﺑﺮ ﻋﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟـﺪ ﻋﻦ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻀـﯿﻞ و ﻟﻢ ﻧﮑﺘﺐ اﻻ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻣﻈﻔﺮ و ﻫﻮ ﻋﻨﺪﻧﺎ ﺣﺎﻓﻆ ﺛﻘﮥ ﻣﺎﻣﻮن‬‫ﻓﻬﺬه اﻻﻧﻮاع اﻟﺘﯽ ذﮐﺮﻧﺎﻫﺎ ﻣﺜﻞ ﻻﻟﻮف ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺗﺠﺮي ﻋﻠﯽ ﻣﺜﺎﻟﻬﺎ و ﺳﻨﻨﻬﺎ و ﺛﻌﻠﺒﯽ در ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺑﻮ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻟـّﺪﯾﻨﻮري ﺣّﺪﺛﻨﺎ اﺑﻮ اﻟﻔﺘﺢ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ اﻻزدي اﻟﻤﻮﺻـﻠﯽ ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻏﺰوان اﻟﺒﻐﺪادي ﺣﺪﺛﻨﺎ ﻋﻠّﯽ ﺑﻦ ﺟﺎﺑﺮ ﺣﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ و ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻀﯿﻞ ﻋﻦ‬‫ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻮﻗﮥ ﻋﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻋﻦ ﻋﻠﻘﻤﮥ ﻋﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﺗﺎﻧﯽ ﻣﻠﮏ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻣﺤّﻤﺪ ﺳﻞ‬‫ﻣﻦ ارﺳﻠﻨﺎ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﮏ ﻣﻦ رﺳﻠﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﻮا ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﻮا ﻗﺎل ﻋﻠﯽ وﻻﯾﺘﮏ و وﻻﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫و اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﻣﻨﺎﻗﺐ ﮔﻔﺘﻪ و‬‫اﺧﺒﺮﻧﯽ ﺷﻬﺮدار ﻫﺬا إﺟﺎزة ﻗﺎل اﺧﺒﺮﻧﺎ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺧﻠﻒ إﺟﺎزة ﻗﺎل ﺣﺪﺛﻨﺎ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﻤﻈﻔﺮ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﻏﺰوان ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ ﺟﺎﺑﺮ ﻗﺎل ﺣـّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻓﻀـﯿﻞ ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ‬‫ﺳﻮﻗﮥ ﻋﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪573 :‬‬‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﻋﻦ اﻻـﺳﻮد ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗـﺎل ﻗﺎل اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺗﺎﻧﯽ ﻣﻠﮏ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻣﺤّﻤـ ﺪ و ﺳﻞ ﻣﻦ‬‫ارﺳﻠﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﻮا ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﻮا ﻗﺎل ﻋﻠﯽ وﻻﯾﺘﮏ و وﻻﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 348‬از ‪359‬‬‫و ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﻌﺘﻤﺪ ﺧﺎن ﺑﺪﺧﺸﯽ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج ﻋﺒـﺪ اﻟّﺮزاق اﻟﺮﺳـﻌﻨﯽ ﻋﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗـﺎل ﻗـﺎل ﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ اﺗﺎﻧﯽ ﻣﻠﮏ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ‬‫ﻣﺤّﻤﺪ و اﺳﺄل ﻣﻦ ارﺳﻠﻨﺎ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﮏ ﻣﻦ رﺳﻠﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﻮا ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﻮا ﻗﺎل ﻋﻠﯽ وﻻﯾﺘﮏ و وﻻﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫و ﻧﯿﺰ در ﻣﻔﺘﺎح اﻟﻨﺠﺎ ﮔﻔﺘﻪ‬‫اﺧﺮج اﺑﻦ ﻣﺮدوﯾﻪ ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺟﻌﻔﺮ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو اْﺟَﻌْﻞ ﻟ ِﯽ ﻟ ِﺴﺎَن ِﺻْﺪٍق ﻓِﯽ اﻟ ْﺂِﺧِﺮﯾَﻦ‬‫ﻗﺎل ﻫﻮ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﺮﺿﺖ وﻻﯾﺘﻪ ﻋﻠﯽ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ع ﻓﻘﺎل اﻟّﻠﻬﻢ اﺟﻌﻠﻪ ﻣﻦ ذرﯾﺘﯽ ﻓﻔﻌﻞ اﻟﱠﻠﻪ ذﻟﮏ‬‫و ﺷﯿﺦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺟﻪ ﮐﻼن اﻟﺤﺴﯿﻦ اﻟﻘﻨﺪوزي اﻟﺒﻠﺨﯽ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﮔﻔﺘﻪ‬‫ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ و اﻟﺤﻤﻮﯾﻨﯽ و اﺑﻮ ﻧﻌﯿﻢ اﻟﺤﺎﻓﻆ ﺑﺎﺳﺎﻧﯿﺪﻫﻢ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻟﻤﺎ‬‫ﻋﺮج ﺑﯽ اﻟﯽ اﻟﺴـﻤﺎء اﻧﺘﻬﯽ ﺑﯽ اﻟﺴـﯿﺮ ﻣﻊ ﺟﺒﺮﺋﯿـﻞ أﺑﯽ اﻟـّﺴ ﻤﺎء اﻟﺮاﺑﻌـﮥ ﻓﺮاﯾﺖ ﺑﯿﺘﺎ ﻣﻦ ﯾﺎﻗﻮت اﺣﻤﺮ ﻓﻘﺎل ﺟﺒﺮﺋﯿﻞ ﻫـﺬا اﻟﺒﯿﺖ اﻟﻤﻌﻤﻮر ﻗﻢ ﯾﺎ‬‫ﻣﺤﻤﺪ ﻓﺼّﻞ إﻟﯿﻪ ﻗﺎل اﻟّﻨﺒّﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـّﻠﻢ ﺟﻤﻊ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻨﺒﯿﯿﻦ ﻓﺼـّﻔﻮا وراﺋﯽ ﺻـّﻔﺎ ﻓﺼـّﻠﯿﺖ ﺑﻬﻢ ﻓﻠّﻤﺎ ﺳﻠﻤﺖ اﺗﺎﻧﯽ آت ﻣﻦ ﻋﻨﺪ رﺑّﯽ‬‫ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻣﺤّﻤﺪ رﺑّﮏ ﯾﻘﺮﺋﮏ اﻟﺴـﻼم و ﯾﻘﻮل ﻟﮏ ﺳﻞ اﻟﺮﺳﻞ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ارﺳـﻠﺘﻢ ﻣﻦ ﻗﺒﻠﮏ ﻓﻘﻠﺖ ﻣﻌﺎﺷـﺮ اﻟّﺮﺳﻞ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ذا ﺑﻌﺜﮑﻢ رﺑﯽ ﻗﺒﻠﯽ‬‫ﻓﻘﺎﻟﺖ اﻟﺮﺳﻞ ﻋﻠﯽ ﻧﺒّﻮﺗﮏ و وﻻﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ و ﻫﻮ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو ْﺳَﺌْﻞ َﻣْﻦ َأْرَﺳﻠْﻨﺎ ﻣِْﻦ َﻗﺒْﻠَِﮏ ﻣِْﻦ ُرُﺳﻠِﻨﺎ‬‫اﻵﯾﮥ اﯾﻀﺎ رواه اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻋﻦ اﺑﻦ ﻋﺒﺎس رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻬﻤﺎ‬‫و ﻋّﻠـﺎﻣﻪ ﺣﻠﯽ در ﻧﻬـﺞ اﻟﺤﻖ ﮔﻔﺘﻪ اﻟﺴـﺎدس ﻋﺸـﺮ روي اﺑﻦ ﻋﺒـﺪ اﻟﺒﺮ و ﻏﯿﺮة ﻣﻦ اﻟـّﺴ ﻨﯿﮥ ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َو ْﺳـ َﺌْﻞ َﻣْﻦ َأْرَﺳـ ﻠْﻨﺎ ﻣِْﻦ َﻗﺒْﻠَِﮏ ﻣِْﻦ‬‫ُرُﺳـ ﻠِﻨﺎ ﻗﺎل اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻟﯿﻠﮥ اﺳـﺮي ﺑﻪ ﺟﻤﻊ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ اﻻﻧﺒﯿﺎء ﺛﻢ ﻗﺎل ﻟﻪ ﺳـﻠﻬﻢ ﯾﺎ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ذا ﺑﻌﺜﺘﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﺑﻌﺜﻨﺎ‬‫ﻋﻠﯽ ﺷﻬﺎدة ان ﻻ اﻟﻪ اﻻ اﻟﱠﻠﻪ و ﻋﻠﯽ اﻻﻗﺮار ﺑﻨﺒّﻮﺗﮏ و اﻟﻮﻻﯾﮥ ﻟﻌﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ‬‫و اﺑﻦ روزﺑﻬﺎن ﺑﺠﻮاب آن ﺳـﺮاﯾﯿﺪه اﻗﻮل ﻫﺬا ﻟﯿﺲ ﻣﻦ رواﯾﮥ اﻫﻞ اﻟـّﺴ ّﻨﮥ و ﻇﺎﻫﺮ اﻵﯾﮥ آب ﻋﻦ ﻫﺬا ﻻن ﺗﻤﺎم اﻵﯾﮥ َو ْﺳـ َﺌْﻞ َﻣْﻦ َأْرَﺳﻠْﻨﺎ ﻣِْﻦ‬‫َﻗﺒْﻠَِﮏ ﻣِْﻦ ُرُﺳﻠِﻨﺎ َأ َﺟَﻌﻠْﻨﺎ ﻣِْﻦ ُدوِن اﻟﱠﺮْﺣﻤِﻦ آﻟ َِﻬًﮥ ﯾُْﻌَﺒُﺪوَن‬‫و اﻟﻤﺮاد ان اﺟﻤـﺎع اﻻﻧﺒﯿـﺎء واﻗﻊ ﻋﻠﯽ وﺟﻮب اﻟﺘﻮﺣﯿـﺪ و ﻧﻔﯽ اﻟﺸـﺮك و ﻫـﺬا اﻟﻨﻘﻞ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺎﮐﯿﺮ و ان ﺻـّﺢ ﻓﻼ ﯾﺜﺒﺖ ﺑﻪ اﻟﻨّﺺ اﻟّـﺬي ﻫﻮ‬‫اﻟﻤﺪﻋﯽ ﻟﻤﺎ ﻋﻠﻤﺖ ان اﻟﻮﻻﯾﮥ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪574 :‬‬‫ﯾﻄﻠﻖ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺎن ﮐﺜﯿﺮة و در اﺣﻘﺎق اﻟﺤﻖ ﺑﺠﻮاب ﺗﺸـﮑﯿﮏ رﮐﯿﮏ اﺑﻦ روزﺑﻬﺎن ﻓﺮﻣﻮده اﻗﻮل اﻟّﺮواﯾـﮥ ﻣـﺬﮐﻮرة ﺑﺎدﻧﯽ ﺗﻐﯿﺮ ﻓﯽ اﻟﻠﻔﻆ ﻓﯽ‬‫ﺗﻔﺴﯿﺮ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي ﻋﻦ اﻟﺜﻌﻠﺒﯽ ﺣﯿﺚ ﻗﺎل و‬‫ﻋﻦ اﺑﻦ ﻣﺴـﻌﻮد اّن اﻟّﻨﺒﯽ ﻗـﺎل اﺗﺎﻧﯽ ﻣﻠﮏ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ ﻣﺤﻤـﺪ ﺳﻞ ﻣﻦ ارﺳـﻠﻨﺎ ﻗﺒﻠﮏ ﻣﻦ رﺳـﻠﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﻮا ﻗﺎل ﻗﻠﺖ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺑﻌﺜﺘﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﻋﻠﯽ‬‫وﻻﯾﺘﮏ و وﻻﯾﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ رواه اﻟﺜﻌﻠﺒﯽ‬‫و ﻟﮑﻨﻪ ﻻ ﯾﻄﺎﺑﻖ ﻗﻮﻟﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ َأ َﺟَﻌﻠْﻨﺎ‬‫اﻵﯾـﮥ اﻧﺘﻬﯽ و ﻗﺪ ﻇﻬﺮ ﺑﻤﺎ ﻧﻘﻠﻨﺎه ان اﻟﺮواﯾﮥ ﻣﻦ رواﯾﺎت اﻫﻞ اﻟﺴـﻨﮥ و ان اﻟﻤﻨﺎﻗﺸﮥ اﻟﺘﯽ ذﮐﺮﻫﺎ اﻟﻨﺎﺻﺐ ﻗﺪ اﺧﺬﻫﺎ ﻣﻦ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي و ﻫﯽ ﻣﻊ‬‫وﺻـﻤﮥ اﻻﻧﺘﺤﺎل ﺿﻌﯿﻔﮥ إذ ﯾﻤﮑﻦ ان ﯾﮑﻮن اﻟﺠﻌﻞ ﻓﯽ اﻟﺠﻤﻠﮥ اﻻﺳﺘﻔﻬﺎﻣّﯿﮥ ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻟﺤﮑﻢ ﮐﻤﺎ ﺻّﺮح ﺑﻪ اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي آﺧﺮا و ﯾﮑﻮن اﻟﺠﻤﻠﮥ‬‫ﺣﮑﺎﯾـﮥ ﻋﻦ ﻗـﻮل اﻟﺮﺳـﻮل و ﺗﺎﮐﯿـﺪا ﻟﻤـﺎ اﺿـﻤﺮ ﻓﯽ اﻟﮑﻼـم ﻣﻦ اﻻـﻗﺮار ﺑﺒﻌﺜﻬﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺸـﻬﺎدة اﻟﻤـﺬﮐﻮرة ﺑـﺎن ﯾﮑـﻮن اﻟﻤﻌﻨﯽ ان ﻟا ﺸـﻬﺎدة‬‫اﻟﻤـﺬﮐﻮرة ﻻـ ﯾﻤﮑﻦ اﻟﺘﻮﻗﻒ ﻓﯿﻬﺎ اﻻ ﻟﻤﻦ ﺟﻌﻞ ﻣﻦ دون اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﻬـﮥ ﯾﻌﺒـﺪون و ﻧﻈﯿﺮ ﻫـﺬا اﻻﺿـﻤﺎر واﻗﻊ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ َأَﻧﺎ‬‫ُأَﻧﱢﺒﺌُُﮑْﻢ ﺑ َِﺘْﺄِوﯾﻠِِﻪ َﻓَﺄْرِﺳﻠُﻮِن ﯾُﻮُﺳُﻒ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱢﺼﱢﺪﯾُﻖ َأﻓْﺘِﻨﺎ‬‫ﻓﺎن اﻟﻤﺮاد ﮐﻤﺎ ذﮐﺮه اﻟﻨﯿﺴﺎﺑﻮرّي و ﻏﯿﺮه ﻓﺎرﺳـﻠﻮﻧﯽ إﻟﯿﻪ ﻻﺳﺄﻟﻪ و ﻣﺮوﻧﯽ ﺑﺎﺳﺘﻌﺘﺎﺑﻪ ﻓﺎرﺳﻠﻮه اﻟﯽ ﯾﻮﺳﻒ ﻓﺎﺗﺎه ﻓﻘﺎل ﯾﻮﺳﻒ اﻵﯾﮥ ﻏﺎﯾﮥ اﻻﻣﺮ‬‫ان ﯾﮑﻮن ﻣـﺎ ﻧﺤﻦ ﻓﯿﻪ ﻣﻦ اﻵﯾـﮥ ﻟﺨﻔـﺎء اﻟﻘﺮﯾﻨـﮥ ﻋﻠﯽ ﺗﻌﯿﯿﻦ اﻟﻤﺤـﺬوف ﻣﻦ اﻟﻤﺘﺸﺎﺑﻬـﺎت اﻟـﺬي ﻻ ﯾﻌﻠﻢ ﻣﻌﻨﺎه اﻻ ﺑﺘﻮﻓﯿﻖ ﻣﻦ اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﻠﯽ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 349‬از ‪359‬‬‫ﻟﺴﺎن رﺳﻮﻟﻪ و ﻫﺬا ﻻ ﯾﻘﺪح ﻓﯽ ﻣﻄﺎﺑﻘﮥ ﻗﻮﻟﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ َأ َﺟَﻌﻠْﻨﺎ‬‫اﻵﯾـﮥ ﻟﻤﺎ روي ﻓﯽ ﺷﺎن اﻟﻨﺰول ﻓﻼ ﻣﻨﺎﻗﺸـﮥ و ﻻ ﺷـﯽء ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺎﮐﯿﺮ و اﻧﻤﺎ اﻟﻤﻨﮑﺮ ﻫـﺬا اﻟﺸـﻘﯽ اﻟﻨﺎﻫﻖ اﻟﺬي ﯾﺬﻫﺐ اﻟﯽ ﮐﻞ زﯾﻒ زاﻫﻖ و‬‫ﯾﻨﻌﻖ ﻣﻊ ﮐّﻞ ﻧﺎﻋﻖ و ﯾﻠﺤﺲ ﻓﻀﻼت اﻟﻤﺘﺄﺧﺮﯾﻦ و ﯾﺰﻋﻢ اّن ﻣﺎ ذﮐﺮوه آﺧﺮ ﮐﻼم ﻓﯽ ﻣﻘﺎﺻﺪ اﻟﺪﯾﻦ‬‫‪ -37‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻌﺮض ﺣﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﺮ ﺳﻤﺎوات و ارض وﻗﺖ ﺧﻠﻖ آن ﻧﺒﻮت ﺣﻀﺮت رﺳﻮل و وﻻﯾﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ‬‫وﺟﻪ ﺳﯽ و ﻫﻔﺘﻢ آﻧﮑﻪ اﺧﻄﺐ ﺧﻮارزم در ﮐﺘﺎب اﻟﻤﻨﺎﻗﺐ ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺒﺎﻧﯽ اﻻﻣﺎم اﻟﺤﺎﻓﻆ‬‫اﺑﻮ اﻟﻌﻼء اﻟﺤﺴﻦ ﺑﻦ اﺣﻤـﺪ اﻟﻌﻄﺎر اﻟﻬﻤـﺪاﻧﯽ و اﻻﻣﺎم اﻻﺟﻞ ﻧﺠﻢ اﻟـّﺪﯾﻦ اﺑﻮ ﻣﻨﺼﻮر ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴـﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤـ ﺪ اﻟﺒﻐﺪادي ﻗﺎل اﻧﺒﺎﻧﯽ‬‫اﻟﺸﺮﯾﻒ اﻻﺟّﻞ اﻻوﺣﺪ ﻧﻮر اﻟﻬﺪي اﺑﻮ ﻃﺎﻟﺐ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﻠﯽ اﻟّﺰﺑﻨﺒﯽ ﻋﻦ اﻻﻣﺎم ﻣﺤّﻤﺪ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﻦ ﺷﺎذان ﻗﺎل ﺣّﺪﺛﻨﺎ ﺳﻬﻞ‬‫ﺑـﻦ اﺣﻤـﺪ ﻋـﻦ أﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤّﻤـ ﺪ ﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ اﻟﻄـﺒﺮي ﻋﻦ ﻫّﻨـﺎد ﺑﻦ اﻟـّﺴ ﺮي ﻋﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ ﻫﺸـﺎم ﻋﻦ ﺳـﻌﯿﺪ ﺑﻦ أﺑﯽ ﺳـﻌﯿﺪ ﻋﻦ ﻣﺤﻤـﺪ ﺑﻦ‬‫اﻟﻤﻨﮑﺪر ﻋﻦ ﺟﺎﺑﺮ ﻗﺎل ﻗﺎل رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠّﻢ اّن اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻟﻤﺎ ﺧﻠﻖ اﻟّﺴﻤﻮات و اﻻرض دﻋﺎﻫﻦ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪575 :‬‬‫ﻓﺎﺟﺒﻨﻪ ﻓﻌﺮض ﻋﻠﯿﻬﻦ ﻧﺒّﻮﺗﯽ و وﻻﯾـﮥ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻓﻘﺒﻠﺘﺎﻫﻤﺎ ﺛﻢ ﺧﻠﻖ اﻟﺨﻠﻖ و ﻓّﻮض إﻟﯿﻨﺎ اﻣﺮ اﻟـﺪﯾﻦ ﻓﺎﻟﺴـﻌﯿﺪ ﻣﻦ ﺳـﻌﺪ ﺑﻨﺎ و اﻟّﺸـ ﻘﯽ‬‫ﻣﻦ ﺷﻘﯽ ﺑﻨﺎ ﻧﺤﻦ اﻟﻤﺤّﻠﻠﻮن ﻟﺤﻼﻟﻪ و اﻟﻤﺤّﺮﻣﻮن ﻟﺤﺮاﻣﻪ‬‫ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﺳـﺮاﭘﺎ ﻫـﺪاﯾﺖ ﮐـﺎﺷﻒ ﺷـﺒﻬﺎت ارﺑـﺎب وﺳﻮاس و ﺿـﻼﻟﺖ واﺿـﺢ و روﺷﻦ و ﻫﻮﯾـﺪا و ﻣﺒﺮﻫﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔـﺎه ﺣﻖ ﺗﻌـﺎﻟﯽ‬‫آﺳـﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﯿﻨﻬﺎ را ﭘﯿـﺪا ﮐﺮد دﻋﻮت اﯾﺸﺎن ﮐﺮد ﭘﺲ ﻫﻤﻪ آﺳـﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﯿﻨﻬﺎ اﺟﺎﺑﺖ او ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺷﺎﻧﻪ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﭘﺴﺘﺮ ﻋﺮض ﻓﺮﻣﻮد ﺑﺮ اﯾﺸﺎن‬‫ﻧﺒﻮت ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ و وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم را ﭘﺲ ﻗﺒﻮل ﮐﺮدﻧﺪ‬‫اﺳـﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﯿﻨﻬـﺎ ﻧﺒﻮت و وﻻـﯾﺖ را ﭘﺲ ﺑﻘﺮﯾﻨﻪ ﻣﻘـﺎﺑﻠﻪ وﻻﯾﺖ ﺑﺎ ﻧﺒﻮت ﺻـﺮاﺣﮥ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮاد از وﻻﯾﺖ ﻣﺮﺗﺒﻪاﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﺎﻟﯽ ﻣﺮﺗﺒﻪ‬‫ﻧﺒﻮت ﺑﺎﺷـﺪ و آن ﻧﯿﺴﺖ ﻣﮕﺮ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ و وﻻﯾﺖ ﺗﺼـﺮف در اﻣﻮر ﻋﺎﻣﻪ ﻣﺴـﻠﻤﯿﻦ ﭘﺲ ﺑﻤﻔﺎد اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﯾﻔـّﺴ ﺮ ﺑﻌﻀﻪ ﺑﻌﻀﺎ ﻣﺮاد از‬‫وﻻﯾﺖ در ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ‬‫اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫ﻫﻤﯿﻦ اﻣﺎﻣﺖ و ﺧﻼﻓﺖ و وﻻﯾﺖ ﺑﺎﻟﺘﺼﺮف ﺑﺎﺷﺪ ﻻ ﻏﯿﺮ‬‫‪ -38‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻔﺮﻣﻮده ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺻّﻠﯽ اﻟّﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟﻘﺮآن و اﻟﻮﻻﯾﻪ اذا اﻧﺘﻬﺖ اﻟﯿﮏ‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﻫﺸﺘﻢ آﻧﮑﻪ زاﻫﺪي در ﺗﻔﺴﯿﺮ آﯾﻪ ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا ِإذا ﻧﺎَﺟﯿْﺘُُﻢ اﻟﱠﺮُﺳﻮَل َﻓَﻘﱢﺪُﻣﻮا ﺑَﯿَْﻦ َﯾَﺪْي َﻧْﺠﻮاُﮐْﻢ َﺻَﺪَﻗًﮥ ذﻟ َِﮏ َﺧﯿٌْﺮ ﻟَُﮑْﻢ وَ‬‫َأْﻃَﻬُﺮ‬‫َﻓِﺈ ﱠن اﻟﱠﻠَﻪ َﻏُﻔﻮٌر َرِﺣﯿٌﻢ‬‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾـﺪ اﯾﻦ آﯾﺘﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﯿﭽﮑﺲ ﮐـﺎر ﻧﮑﺮده ﺑﻮد ﻣﮕﺮ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ أﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ ﮐﺮم اﻟﱠﻠﻪ وﺟﻬﻪ ﭼﻮن اﯾﻦ آﯾﺖ ﺑﯿﺎﻣـﺪ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ‬‫آﻣﺪ ﺑﻨﺰدﯾﮏ رﺳﻮل ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼﻠﻮة و اﻟﺴﻼم ﮔﻔﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ آﻣﺪم ﺗﺎ راز ﮔﻮﯾﻢ و دﯾﻨﺎري دارم رﺳﻮل ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺼﻠﻮة و اﻟﺴﻼم ﺑﻔﺮﻣﻮدش‬‫دﯾﻨـﺎر ﺑﻔﺮوش ﺑـﺪه درم و ﻫﺮ درم ﺻـﺪﻗﻪ ده ﺗـﺎ ﺑﻬﺮ درﻣﯽ رازي ﺑﮕﻮﺋﯽ ﭼﻨﺎن ﮐﺮد ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻫﺮ درﻣﯽ ﮐﻪ ﺻـﺪﻗﻪ ﻣﯽداد راز‬‫ﻣﯽﮔﻔﺖ و ان ده راز آن ﺑﻮد‬‫ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ اﻟﻮﻓﺎء ﻗﺎل ﻋﻠﯿﻪ اﻟـّﺼ ﻠﻮة و اﻟـّﺴ ﻼم اﻟﺘﻮﺣﯿﺪ ﺑﺸﻬﺎدة ان ﻻ اﻟﻪ اﻟّﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﻣﺎ اﻟﻔﺴﺎد ﻗﺎل اﻟﮑﻔﺮ و اﻟﺸﺮك ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻗﺎل و ﻣﺎ‬‫اﻟﺤّﻖ ﻗﺎل اﻻﺳـﻼم و اﻟﻘﺮآن و اﻟﻮﻻﯾـﮥ إذا اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﮏ ﻗﺎل و ﻣﺎ اﻟﺤﯿﻠﮥ ﻗﺎل ﺗﺮك اﻟﺤﯿﻠﮥ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻃﺎﻋﮥ اﻟﱠﻠﻪ و ﻃﺎﻋﮥ اﻟﺮﺳﻮل ﻗﺎل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 350‬از ‪359‬‬‫ﮐﯿﻒ ادﻋﻮ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﺑﺎﻟّﺼﺪق و اﻟﯿﻘﯿﻦ ﻗﺎل و ﻣﺎ ذا اﺳﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل اﻟﻌﺎﻓﯿﮥ ﻗﺎل و ﻣﺎ ذا اﺻـﻨﻊ ﻟﻨﺠﺎة ﻧﻔﺴﯽ ﻗﺎل ﮐﻞ ﺣﻼﻻ و ﻗﻞ ﺻﺪﻗﺎ ﻗﺎل و ﻣﺎ‬‫اﻟﺴﺮور ﻗﺎل اﻟﺠّﻨﮥ ﻗﺎل و ﻣﺎ اﻟّﺮاﺣﮥ ﻗﺎل ﻟﻘﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫اﯾﻦ ده راز ﮔﻔﺖ ﺑﺎ ﻣﺼـﻄﻔﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﭼﻮن ﻓﺎرغ ﺷﺪ ﺣﮑﻢ اﯾﻦ آﯾﺖ ﻣﻨﺴﻮخ ﺷﺪ ﭼﻮن ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﺑﺪﯾﻦ آﯾﺖ ﮐﺎر‬‫ﮐﺮد اﯾﻦ از ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠﯿﺴﺖ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﮐﻪ آﯾﺘﺴﺖ در ﻗﺮآن ﮐﻪ ﺑﺪان آﯾﺖ ﺟﺰ ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﮐﺎر ﻧﮑﺮد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪576 :‬‬‫ﺑﺎز ﻣﻨﺴﻮخ ﺷﺪ اﻧﺘﻬﯽ و ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﻧﺴﻔﯽ در ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻣﺪارك اﻟﺘﻨﺰﯾﻞ در ﺗﻔﺴﯿﺮ آﯾﻪ ﯾﺎ َأﱡﯾَﻬﺎ اﻟﱠِﺬﯾَﻦ آَﻣﻨُﻮا ِإذا ﻧﺎَﺟﯿْﺘُُﻢ اﻟﱠﺮُﺳﻮَل‬‫ﮔ ﻔﺘ ﻪ و‬‫ﻗﺎل ﻋﻠّﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻫﺬه آﯾﮥ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﺎ ﻋﻤﻞ ﺑﻬﺎ اﺣﺪ ﻗﺒﻠﯽ و ﻻ ﯾﻌﻤﻞ اﺣﺪ ﺑﻬﺎ ﺑﻌﺪي ﮐﺎن ﻟﯽ دﯾﻨﺎر ﻓﺼﺮﻓﺘﻪ و ﮐﻨﺖ إذا‬‫ﻧﺎﺟﯿﺘﻪ ﺗﺼـﺪﻗﺖ ﺑـﺪرﻫﻢ و ﺳﺎﻟﺖ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻋﺸـﺮ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻓﺎﺟﺎﺑﻨﯽ ﻋﻨﻬﺎ ﻗﻠﺖ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ اﻟﻮﻓﺎء ﻗﺎل اﻟﺘﻮﺣﯿﺪ و‬‫ﺷﻬﺎدة ان ﻻ اﻟﻪ اﻻ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﻠﺖ ﻣﺎ اﻟﻔﺴﺎد ﻗﺎل اﻟﮑﻔﺮ و اﻟﺸـﺮك ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻗﻠﺖ و ﻣﺎ اﻟﺤﻖ ﻗﺎل اﻻﺳـﻼم و اﻟﻘﺮآن و اﻟﻮﻻﯾﮥ إذا اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﮏ ﻗﻠﺖ و‬‫ﻣﺎ اﻟﺤﯿﻠـﮥ ﻗﺎل ﺗﺮك اﻟﺤﯿﻠـﮥ ﻗﻠﺖ و ﻣﺎ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻃﺎﻋـﮥ اﻟﱠﻠﻪ و ﻃﺎﻋـﮥ رﺳﻮﻟﻪ ﻗﻠﺖ و ﮐﯿﻒ ادﻋﻮ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﺑﺎﻟﺼـﺪق و اﻟﯿﻘﯿﻦ ﻗﻠﺖ و ﻣﺎ ذا اﺳﺎل‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل اﻟﻌﺎﻓﯿﮥ ﻗﻠﺖ و ﻣﺎ اﺻﻨﻊ ﻟﻨﺠﺎة ﻧﻔﺴﯽ ﻗﺎل ﮐﻞ ﺣﻼﻻ و ﻗﻞ ﺻﺪﻗﺎ ﻗﻠﺖ و ﻣﺎ اﻟﺴﺮور ﻗﺎل اﻟﺠّﻨﮥ ﻗﻠﺖ و ﻣﺎ اﻟﺮاﺣﮥ ﻗﺎل ﻟﻘﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻓﻠّﻤﺎ و ﺷـﻬﺎب اﻟـﺪﯾﻦ دوﻟﺖاﺑﺎدي در ﺗﻔﺴـﯿﺮ ﺑﺤﺮ ﻣﻮاج در ﺗﻔﺴـﯿﺮ آﯾﻪ ﻣﺬﮐﻮره ﮔﻔﺘﻪ و ﮐﺴـﯽ ﭘﯿﺶ از ﻣﻨﺎﺟﺎت ﺻﺪﻗﻪ ﻧﯿﺎورده ﻣﮕﺮ ﻋﻠﯽ‬‫رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﯾﮏ دﯾﻨﺎر ﺻﺪﻗﻪ ﺳﺎﺧﺖ و آن را ﺑﻬﻨﮕﺎم راز ﮔﻔﺘﻦ را ﭘﯿﻐﺎﻣﺒﺮ در ﺑﺎﺧﺖ از ﭘﯿﻐﺎﻣﺒﺮ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ده ﺳﺆال ﭘﺮﺳﯿﺪ‬‫ﺟﻮاب ﻫﺮ ﯾﮑﯽ ﺷﻨﯿﺪ‬‫ﻗﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ اﻟﻮﻓﺎء ﻗﺎل ﻟﻪ اﻟﺘﻮﺣﯿـﺪ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ﻟﻠﻔﺴﺎد ﻗﺎل اﻟﮑﻔﺮ و اﻟﺸـﺮك ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﺛﻢ ﻗﺎل و ﻣﺎ اﻟﺤﻖ ﻗﺎل اﻻﺳـﻼم و اﻟﻘﺮآن و اﻟﻮﻻﯾﮥ‬‫إذا اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﮏ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ اﻟﺤﺒﻠـﮥ ﻗﺎل ﺗﺮك اﻟﺤﺒﻠﮥ ﺛﻢ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻃﺎﻋﮥ اﻟﱠﻠﻪ و ﻃﺎﻋﮥ رﺳﻮﻟﻪ ﺛﻢ ﻗﺎل ﮐﯿﻒ ادﻋﻮ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل ﺑﺎﻟّﺼﺪق و‬‫اﻟﯿﻘﯿﻦ ﺛﻢ ﻗﺎل و ﻣﺎ ذا اﺳﺎل اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل اﻟﻌﺎﻓﯿﮥ ﺛﻢ ﻗﺎل ﻣﺎ ذا اﺻﻨﻊ ﻟﻨﺠﺎة ﻧﻔﺴﯽ ﻗﺎل ﮐﻞ ﺣﻼﻻ و ﻗﻞ ﺻﺪﻗﺎ ﻗﺎل و ﻣﺎ اﻟﺴﺮور ﻗﺎل اﻟﺠّﻨﮥ ﺛﻢ ﻗﺎل و‬‫ﻣﺎ اﻟﺮاﺣﮥ ﻗﺎل ﻟﻘﺎء اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﭼﻮن ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ از ﻣﻨﺎﺟﺎت ﻓﺎرغ ﮔﺸﺖ و ده ﺳﺆال ﺑﺠﻮاب ﭘﯿﻮﺳﺖ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﺻﺪﻗﻪ ﺑﺮاز ﮔﻔﺘﻦ و ﻣﺴﺌﻠﻪ ﭘﺮﺳﯿﺪن واﺟﺐ ﺷﺪه ﺑﻮد‬‫ﻧﺴـﺦ آن و اﻃﻼق ﻣﻨﺎﺟﺎت و راز ﮔﻔﺘﻦ ﺑﺎ ﭘﯿﻐﺎﻣﺒﺮ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ روي ﻧﻤﻮد ﻋﻤﻞ ﺑﺘﻘﺪﯾﻢ ﺻﺪﻗﻪ ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺟﺎت ﺟﺰ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻨﻪ ﮐﺴﯽ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺖ و ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺪر ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻌﺎرج اﻟﻌﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ‬‫ذﮐﺮ اﻟﺰاﻫﺪي ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ِإذا ﻧﺎَﺟﯿْﺘُُﻢ اﻟﱠﺮُﺳﻮَل‬‫اﻵﯾﮥ اﻧّﻪ إذا ﻧﺰﻟﺖ ﺟﺎء ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻟﯽ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﻘﺎل ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺟﺌﺘﮏ ﻷﻧﺎﺟﯿﮏ و ﻋﻨﺪي دﯾﻨﺎر ﻗﺎل‬‫ﺑﻌﻪ ﺑﻌﺸﺮة دراﻫﻢ و ﺗﺼّﺪق ﺑﺪرﻫﻢ و ﻧﺎﺟﻨﯽ ﻣّﺮة ﻓﻔﻌﻞ و ﻧﺎﺟﺎه ﻋﺸﺮا ﺑﻌﺪد‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪577 :‬‬‫اﻟـّﺪراﻫﻢ ﻓﺴﺎل اّوﻻ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻣﺎ اﻟﻮﻓﺎء ﻗﺎل اﻟﺘﻮﺣﯿﺪ ﺑﺸـﻬﺎدة ان ﻻ اﻟﻪ اﻟّﺎ اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل و ﻣﺎ اﻟﻔﺴﺎد ﻗﺎل اﻟﮑﻔﺮ و اﻟﺸـﺮك ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻗﺎل و ﻣﺎ اﻟﺤﻖ‬‫ﻗﺎل اﻻﺳـﻼم و اﻟﻘﺮآن و اﻟﻮﻻﯾﮥ إذ اﻧﺘﻬﺖ إﻟﯿﮏ ﻗﺎل و ﻣﺎ اﻟﺤﯿﻠﮥ ﻗﺎل ﺗﺮك اﻟﺤﯿﻠﮥ ﻗﺎل و ﻣﺎ ﻋﻠّﯽ ﻗﺎل ﻃﺎﻋﮥ اﻟﱠﻠﻪ و ﻃﺎﻋﮥ رﺳﻮﻟﻪ ﻗﺎل و ﮐﯿﻒ‬‫ادﻋﻮ اﻟﱠﻠﻪ ﻗـﺎل ﺑﺎﻟـّﺼ ﺪق و اﻟﯿﻘﯿﻦ ﻗـﺎل و ﻣـﺎ ذا اﺳـﺄل اﻟﱠﻠﻪ ﻗﺎل اﻟﻌﺎﻓﯿـﮥ ﻗﺎل و ﻣﺎ ذا اﺻـﻨﻊ ﻟﻨﺠﺎة ﻧﻔﺴـﯽ ﻗﺎل ﮐﻞ ﺣﻼﻻ و ﻗﻞ ﺻـﺪﻗﺎ ﻗﺎل و ﻣﺎ‬‫اﻟﺴﺮور ﻗﺎل اﻟﺠّﻨﮥ ﻗﺎل و ﻣﺎ اﻟﺮاﺣﮥ ﻗﺎل ﻟﻘﺎء اﻟﱠﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻓﻠّﻤﺎ ﻓﺮغ ﻣﻦ ﺗﻠﮏ اﻟﻨﺠﻮي اﻟﻌﺸﺮة ﻧﺴﺨﺖ اﻵﯾﮥ ﻓﻠﻢ ﯾﻌﻤﻞ ﺑﻬﺎ اﺣﺪ ﻏﯿﺮه‬‫و ذﻟﮏ ﻣﻦ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠﯽ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ و ﻫﺮ ﮔﺎه در اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﻤﻌﻨﯽ اﻣﺎرت و اﻣﺎﻣﺖ‬‫و رﯾﺎﺳﺖ آﻧﺠﻨﺎب ﺑﺎﺷﺪ ﻟﻔﻆ وﻟﯽ در ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺮﯾﺪه و ﻏﯿﺮ او ﻫﻢ ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ ﻣﻌﻨﯽ اﻣﯿﺮ و اﻣﺎم ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻓﺎن اﻟﺤﺪﯾﺚ ﯾﻔـّﺴ ﺮ ﺑﻌﻀﻪ ﺑﻌﻀﺎ‬‫و اﻟﻔﺤﺺ ﺑﻄﺮق اﻟﺤـﺪﯾﺚ ﯾﻨﻘﺾ اﻟﺸـﺒﻬﺎت ﻧﻘﻀﺎ و ﯾﻔﯿﺪ ﻟﻠﺘﺴﻮﯾﻼت ردﻋﺎ و رﻓﻀﺎ و ﯾﺜﻢ ﻟﻠﻤﮑﺎﺑﺮﯾﻦ و اﻟﺠﺎﺣﺪﯾﻦ دﻧﻔﺎ و ﺣﺮﺿﺎ و ﯾﻌّﻘﺒﻬﻢ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 351‬از ‪359‬‬‫ﻋﻠﺰا و ﻣﻀﻀﺎ و ﯾﺪﯾﻢ ﻟﻬﻢ ﺧﻨﻘﺎ و ﺟﺮﺿﺎ و ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﻣﺤﺎﻣﺪ ﺳﻨﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ و ﻣﺪاﺋﺢ ﺑﻬﯿﻪ ﻧﺴﻔﯽ ﮐﻪ رﻣﺎد را در وﺟﻮه ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ‬‫ﺷﺮﯾﻒ ﻧـﺎﺳﻒ و اﺳـﺮاب ﺗﺰوﯾﻘـﺎت و ﺗﻠﻤﯿﻌـﺎت ﻣﺴـﺌﻮﻟﯿﻦ را ﮐﺎﺷـﻔﺴﺖ ﺑﺮ ﻣﺘﺘﺒﻊ اﻓـﺎدات ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻋﺎﻟﯽ درﺟﺎت ﻣﺨﻔﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻔﻮي در‬‫ﮐﺘﺎب اﻋﻼم اﻻﺧﯿﺎر ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻠﻢ اﻟﻬـﺪي ﻋﻼﻣـﮥ اﻟﻮري ﻣﻔﺘﯽ اﻟـﺪﻫﺮ ﻗـﺪوة ﻣﺎوراء اﻟﻨﻬﺮ اﺑﻮ اﻟﺒﺮﮐﺎت ﺣﺎﻓﻆ اﻟﻤﻠﮥ و اﻟﺪﯾﻦ ﻧﺎﺻـﺮ اﻻﺳـﻼم و‬‫اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻧﺎﺻﺢ اﻟﻤﻠﻮك و اﻟﺴـﻼﻃﯿﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﻮد اﻟﻨﺴﻔﯽ ﻧﺴﺒﮥ اﻟﯽ ﻣﺪﯾﻨﮥ ﻧﺴﻒ ﻣﻦ ﺑﻼد اﻟّﺴﻐﺪ ﻓﯽ ﺑﻼد ﻣﺎ وراء اﻟﻨﻬﺮ‬‫ﻗﺮﯾﺐ ﻣﻦ ﺳـﻤﺮﻗﻨﺪ و ﻗﯿﻞ ﺧﯿﺎر اﻻرض ارﺑﻊ ﺳـﻐﺪ ﺳـﻤﺮﻗﻨﺪ و ﻏﻮﻃﮥ اﻟﺸﺎم و ﺟﺰﯾﺮة ﻋﺒﺎدان و ﺷّﺪ ﻋﻨﯽ اﻟﺮاﺑﻊ و ﻗﯿﻞ ﻧﺴﻒ ﯾﮑﺴـﺮ اﻟﺴﯿﻦ و‬‫ﻓﯽ اﻟﻨﺴـﺒﮥ ﺑﻔﺘـﺢ ﮐﻤـﺎ ﯾﻘﺎل ﻓﯽ ﻧﺴـﺒﮥ ﺻـﺪف ﺻـﺪﻓﯽ ﺑﺎﻟﻔﺘـﺢ ﮐﺎن اﻣﺎﻣﺎ ﮐﺎﻣﻼ ﻋـﺪﯾﻢ اﻟﻨﻈﯿﺮ ﻓﯽ زﻣﺎﻧﻪ و راﺳﺎ ﻓﻘﯿـﺪ اﻟﻤﺜﯿﻞ ﻓﯽ اﻻﺻﻮل و‬‫اﻟﻔﺮوع ﻓﯽ اواﻧﻪ ﺑﺎرﻋﺎ ﻓﯽ اﻟﺤـﺪﯾﺚ و ﻣﻌﺎﻧﯿﻪ ﻣﺎﻫﺮا ﻓﯽ ﻓﻨﻮن اﻻدب و ﻣﺒﺎﻧﯿﻪ و ﻟﻪ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﺳـﻨﯿﮥ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم اﻟﻨﻘﻠﯿﮥ و ﻣﻘﺎﻻت ﺑﻬﯿﮥ ﻓﯽ اﻟﻔﻨﻮن‬‫اﻟﻌﻘﻠﯿـﮥ و ﻟﻪ ﻟا ﺘﻮﺳﻊ ﻓﯽ اﻟﮑﻼـم و اﻟﻔﺼﺎﺣـﮥ ﻓﯽ اﻟﺠـﺪل و اﻟﺨﺼـﺎم ﮐﺜﯿﺮ اﻟﻌﻠﻢ ﻣﺮﺗﻔﻊ اﻟﻤﮑﺎن ﺑـﺪاﯾﻌﻪ ﺗﺠّﻞ ﻋﻦ اﻟﺒﯿﺎن ﻟﺴﺎن اﻟﻌﺼـﺮ ﻓﯿﺎض‬‫اﻟﺒﻨﺎن ﻓﺮﯾـﺪ ﺑﺎﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﻔﺼﻞ ﺛﺎﻧﯽ ﻟﻪ ﻓﯽ اﻟﻌﻠﻮم آﺛﺎر ﻣﺎ ﻟﯿﺲ ﻟﻐﯿﺮه ﻣﻦ اﻫﻞ ﻋﺼـﺮه اﺧـﺬ اﻟﻌﻠﻮم ان اﻓﻮاه اﻟﺮﺟﺎل ﺣﺘﯽ ﺻﺎر ﻣﻀـﺮب اﻻﻣﺜﺎل‬‫اﻟﯽ ان ﻗﺎل و ﻟﻪ ﺗﺼﺎﻧﯿﻒ ﻣﻌﺘﺒﺮة ﻣﺸـﻬﻮرة ﻣﻔﯿـﺪة ﻓﯽ اﻟﻔﺮوع و اﻻﺻﻮل ﻣﻨﻬﺎ اﻟﻮاﻓﯽ و ﻫﻮ ﻣﺘﻦ ﻟﻄﯿﻒ ﻓﯽ اﻟﻔﺮوع و اﻟﮑﺎﻓﯽ ﺷـﺮح اﻟﻮاﻓﯽ و‬‫ﮐﻨﺰ اﻟﺪﻗﺎئ‬‫‪ -39‬در ﺟﻮاب ﺷﮑﺎﯾﮥ ﺑﺮﯾﺪه ﺑﮑﻠﻤﺎت ﺣﻀﺮت رﺳﻮل دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻋﺼﻤﺖ و ﻣﺴﺎوات و اﻓﻀﻠﯿﺖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴﻼم‬‫وﺟﻪ ﺳـﯽ و ﻧﻬﻢ آﻧﮑﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﺑﺒﺮﯾﺪه ﮐﻪ ﺷﮑﺎﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﺨﺪﻣﺖ آن‬‫ﺟﻨﺎب ﻧﻤﻮده ﺑﻮد ﮐﻠﻤﺎﺗﯽ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﺑﻌﺾ آن ﻣﺜﺒﺖ ﻋﺼـﻤﺖ آن ﺣﻀـﺮﺗﺴﺖ و ﺑﻌﺾ آن دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﻣﺴﺎوات آن ﺣﻀﺮت ﺑﺠﻨﺎب‬‫دارد و از ﺑﻌﺾ آن اﻓﻀﻠﯿﺖ آن ﺣﻀﺮت واﺿﺢ و آﺷﮑﺎرﺳﺖ و ﭼﻮن ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮد ان ﺟﻨﺎب‬‫ان ﻋﻠّﯿﺎ وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻦ ﺑﻌﺪي‬‫ﻫﻢ درﯾﻦ واﻗﻌﻪ ﺛﺎﺑﺘﺴﺖ ﭘﺲ از ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﻣﻘﺎم ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪579 :‬‬‫ﮐﻪ اﯾﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﻫﻢ ﻣﻔﯿﺪ وﺟﻮب اﻃﺎﻋﺖ و اوﻟﯽ ﺑﺎﻟﺘﺼـﺮف ﺑﻮدن آﻧﺤﻀـﺮﺗﺴﺖ ﭼﻪ اﮔﺮ اﯾﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻔﯿﺪ اوﻟﻮﯾﺖ ﺗﺼـﺮف ان ﺟﻨﺎب ﻧﺒﺎﺷـﺪ‬‫ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ﻣﻦ ذﻟﮏ ﻋﺪم ارﺗﺒﺎط و اﻧﺘﻈﺎم و ﻓﻘﺪان اﺗﺴﺎق و اﻧﺴـﺠﺎم در ﮐﻼم ﻣﻠﮏ ﻋﻼم ﻻزم آﯾﺪ و ﺑﻄﻼﻧﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻋﻨﺪ ﮐﻞ ﻣﺴﻠﻢ ﻣﺆﻣﻦ و‬‫ﺷﻨﺎﻋﺘﻪ واﺿﺤﮥ ﻟﺪي ﮐﻞ ﻣﻮّﺣﺪ ﻣﻮﻗﻦ ﺣﺎﻻ اﻟﻔﺎظ رواﯾﺘﯽ ﮐﻪ در ان ﮐﻠﻤﺎت ﻣﺸﺎر إﻟﯿﻬﺎ واﻗﻊ ﺷﺪه ﺑﺎﯾﺪ ﺷﻨﯿﺪ و ﺑﺘﻔﺼﯿﻞ ﻣﺎ ﯾﺪّل ﮐﻞ واﺣﺪ‬‫ﻣﻨﻬﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﺎﯾﺪ رﺳﯿﺪ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻮﺻﺎﺑﯽ اﻟﯿﻤﻨﯽ اﻟﺸﺎﻓﻌﯽ در ﮐﺘﺎب اﻻﮐﺘﻔﺎء ﺑﻌﺪ ﻧﻘﻞ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ از ﺑﺮﯾﺪه ﮔﻔﺘﻪ‬‫وﻋﻨﻪ رﺿـﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻓﯽ رواﯾﮥ اﺧﺮي اّن ﺧﺎﻟﺪ ﺑﻦ اﻟﻮﻟﯿﺪ ﻗﺎل اﻏﺘﻨﻤﻬﺎ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة ﻓﺎﺧﺒﺮ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻣﺎ ﺻﻨﻊ ﻓﻘﺪﻣﺖ و دﺧﻠﺖ‬‫اﻟﻤﺴـﺠﺪ و رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻓﯽ ﻣﻨﺰل و ﻧـﺎس ﻣﻦ اﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻋﻠﯽ ﺑـﺎﺑﻪ ﻓﻘـﺎﻟﻮا ﻣﺎ اﻟﺨﺒﺮ ﯾﺎ ﺑﺮﯾـﺪة ﻓﻘﻠﺖ ﺧﯿﺮا ﻓﺘـﺢ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯽ‬‫اﻟﻤﺴـﻠﻤﯿﻦ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻣﺎ اﻗـﺪﻣﮏ ﻓﻘﻠﺖ ﺟﺎرﯾﮥ اﺧﺬﻫﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ ﻓﺠﺌﺖ ﻻﺧﺒﺮ اﻟﻨﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﻓﺎﺧﺒﺮ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﺴﻘﻂ ﻣﻦ ﻋﯿﻨﻪ و رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﯾﺴﻤﻊ اﻟﮑﻼم ﻓﺨﺮج ﻣﻐﻀﺒﺎ ﻓﻘﺎل ﻣﺎ ﺑﺎل اﻟﻘﻮم ﯾﻨﻘﺼﻮن ﻋﻠﯿﺎ ﻣﻦ اﺑﻐﺾ‬‫ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ اﺑﻐﻀﻨﯽ و ﻣﻦ ﻓﺎرق ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ ﻓﺎرﻗﻨﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﺧﻠﻖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﺘﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﻧﺎ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ذرّﯾﮥ‬‫ﺑﻌﻀﻬﺎ ﻣﻦ ﺑﻌﺾ و اﻟﱠﻠﻪ ﺳﻤﯿﻊ ﻋﻠﯿﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ اّن ﻟﻌﻠﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﺎرﯾﮥ اﻟﺘﯽ اﺧﺬ ﻓﺎﻧّﻪ وﻟّﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي اﺧﺮﺟﻪ اﺑﻦ ﺟﺮﯾﺮ ﻓﯽ ﺗﻬﺬﯾﺐ‬‫اﻻﺛﺎر و اﺑﻦ اﺳﺒﻮع اﻻﻧﺪﻟﺴﯽ ﻓﯽ اﻟﺸﻔﺎء‬‫و ﻋﺒﺪ اﻟﻘﺎدر ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﻋﺠﯿﻠﯽ در ذﺧﯿﺮة اﻟﻤﺂل ﻓﯽ ﺷﺮح ﻋﻘﺪ ﺟﻮاﻫﺮ اﻟﻶل ﮔﻔﺘﻪ و‬‫ﻣّﻤﺎ وﻗﻊ ﻟﺒﺮﯾﺪة و ﮐﺎن ﻣﻊ ﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﻘﺪم ﻣﻐﻀـﺒﺎ ﻋﻠﯿﻪ و أراد ﺷﮑﺎﯾﺘﻪ ﺑﺠﺎرﯾﮥ اﺧﺬﻫﺎ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ ﻓﻘﯿﻞ ﻟﻪ اﺧﺒﺮه ﯾﺴﻘﻂ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻋﯿﻨﻪ‬‫و رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﯾﺴـﻤﻊ ﮐﻼـﻣﻬﻢ ﻣﻦ وراء اﻟﺒـﺎب ﻓﺨﺮج ﻣﻐﻀـﺒﺎ و ﻗـﺎل ﻣـﺎ ﺑـﺎل اﻗﻮام ﯾﺒﻐﻀﻮن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻦ ﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 352‬از ‪359‬‬‫ﺑﻐﻀـﻨﯽ و ﻣﻦ ﻓﺎرق ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘـﺪ ﻓﺎرﻗﻨﯽ اّن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﺧﻠﻖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﺘﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﻧﺎ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ذّرّﯾﮥ ﺑﻌﻀـﻬﺎ‬‫ﻣﻦ ﺑﻌﺾ و ﻟا ﱠﻠﻪ ﺳﻤﯿﻊ ﻋﻠﯿﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ ان ﻟﻌﻠّﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﺎرﯾﮥ اﻟﺘﯽ اﺧﺬﻫﺎ‬‫و ﺷﯿﺦ ﺳﻠﯿﻤﺎن ﺑﻦ ﺧﻮاﺟﻪ ﮐﻼن اﻟﻘﻨﺪوزي اﻟﺒﻠﺨﯽ در ﯾﻨﺎﺑﯿﻊ اﻟﻤﻮدة ﮔﻔﺘﻪ و‬‫اﺧﺮج اﺣﻤـﺪ ﻋﻦ ﻋﻤﺮو اﻻﺳـﻠﻤﯽ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﺻـﺤﺎب اﻟﺤﺪﯾﺒﯿـﮥ ﺧﺮج ﻣﻊ ﻋﻠّﯽ اﻟﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﺮأي ﻣﻨﻪ ﺟﻔﻮة ﻓﻠّﻤﺎ ﻗﺪم اﻟﻤﺪﯾﻨﮥ اذاع ﺷـﮑﺎﯾﺘﻪ‬‫ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ و اﻟﱠﻠﻪ ﻟﻘﺪ آذﯾﺘﻨﯽ ﻗﺎل اﻋﻮذ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ان اوذﯾﮏ ﯾﺎ رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﻓﻘﺎل ﻣﻦ آذي ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ آذاﻧﯽ و زاد‬‫اﺑﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﺒﺮ ﻣﻦ اﺣﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ اﺣﺒﻨﯽ و ﻣﻦ اﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪580 :‬‬‫ﻓﻘﺪ اﺑﻐﻀﻨﯽ و ﻣﻦ آذي ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ آذاﻧﯽ و ﻣﻦ آذاﻧﯽ ﻓﻘﺪ آذي اﻟﱠﻠﻪ‬‫و ﮐ ﺬﻟ ﮏ‬‫وﻗﻊ ﻟﺒﺮﯾـﺪة ﻧا ّﻪ ﮐﺎن ﻣﻊ ﻋﻠﯽ ﻓﯽ اﻟﯿﻤﻦ ﻓﻘﺪم اﻟﻤﺪﯾﻨﮥ ﻣﻐﻀـﺒﺎ ﻋﻠﯿﻪ و أراد ﺷـﮑﺎﯾﺘﻪ ﺑﺠﺎرﯾﮥ اﺧﺬﻫﺎ ﻣﻦ اﻟﺨﻤﺲ ﻓﻘﺎﻟﻮا ﻟﻪ اﺧﺒﺮه ﻟﯿﺴـﻘﻂ ﻋﻠّﯽ‬‫ﻣﻦ ﻋﯿﻨﯿﻪ و رﺳﻮل اﻟﱠﻠﻪ ﺻـّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳـﻠﻢ ﯾﺴـﻤﻊ ﻣﻦ وراء اﻟﺒـﺎب ﻓﺨﺮج ﻣﻐﻀـﺒﺎ ﻓﻘـﺎل ﻣـﺎ ﺑـﺎل اﻗﻮام ﯾﺒﻐﻀﻮن ﻋﻠّﯿﺎ ﻣﻦ اﺑﻐﺾ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ‬‫اﺑﻐﻀـﻨﯽ و ﻣﻦ ﻓﺎرق ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ ﻓﺎرﻗﻨﯽ ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ ﺧﻠﻖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﺘﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﻧﺎ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ ذّرﯾﮥ ﺑﻌﻀـﻬﺎ‬‫ﻣﻦ ﺑﻌﺾ و ﻟا ﱠﻠﻪ ﺳﻤﯿﻊ ﻋﻠﯿﻢ ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪة اﻣﺎ ﻋﻠﻤﺖ ان ﻟﻌﻠﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﻦ اﻟﺠﺎرﯾﮥ اﻟّﺘﯽ اﺧﺬﻫﺎ اﺧﺮﺟﻪ اﻟﻄﺒﺮاﻧﯽ‬‫ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﻣﻦ ﻓﺎرق ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﻘﺪ ﻓﺎرﻗﻨﯽ‬‫ﭘﺲ ﺑﻈﻬﻮر رﺳﯿﺪ ﮐﻪ ادﻧﯽ ﻣﻔﺎرﻗﺘﯽ از ﮐﺴﯽ ﺑﻨﺴﺒﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺻﺎدر ﺷﻮد ﻋﯿﻦ ﻣﻔﺎرﻗﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻﻠﯽ‬‫اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻤﺴﺖ و ﻫﺮ ﮔﺎه ﻣﻔﺎرﻗﺖ آن ﺣﻀـﺮت ﻣﻔﺎرﻗﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﺎﺷـﺪ ﻋﺼـﻤﺖ آن‬‫ﺣﻀﺮت ﺑﺎﻟﻘﻄﻊ و اﻟﯿﻘﯿﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﻮد و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ آن ﺟﻨﺎب ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده‬‫ان ﻋﻠّﯿﺎ ﻣّﻨﯽ و اﻧﺎ ﻣﻨﻪ‬‫و دﻻﻟﺖ اﯾﻦ ارﺷﺎد ﺑﺎﺳﺪاد ﺑﺮ ﻣﺴﺎوات آن ﺣﻀـﺮت در وﺟﻮب ﻣﺤﺒﺖ و ﺣﺮﻣﺖ ﺗﻌﺮض و ﻣﺤﺎرﺑﻪ ﺑﺂﻧﺠﻨﺎب ﺣﺴﺐ اﻓﺎده ﻃﯿﺒﯽ در ﺷـﺮح‬‫ﻣﺸﮑﺎة ﺑﺸﺮح‬‫ﺣ ﺴﯿ ﻦ ﻣﻨ ﯽ و ا ﻧ ﺎ ﻣ ﻦ ﺣ ﺴﯿ ﻦ‬‫در ﻧﻬﺎﯾﺖ وﺿﻮح و ﻇﻬﻮرﺳﺖ و ﻧﯿﺰ ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ آﻧﺠﻨﺎب در ﺣﻖ ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ارﺷﺎد ﻓﺮﻣﻮده‬‫ﺧﻠﻖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﺘﯽ و ﺧﻠﻘﺖ ﻣﻦ ﻃﯿﻨﮥ اﺑﺮاﻫﯿﻢ و اﻧﺎ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ اﺑﺮاﻫﯿﻢ‬‫و دﻻﻟﺖ اﺗﺤﺎد ﻃﯿﻨﺖ ﺑﺮ ﻣﺴﺎوات اﻧﺤﻀﺮت ﺑﺎ آن ﺟﻨﺎب و اﻓﻀﻠﯿﺖ از ﺟﻤﯿﻊ ﺻﺤﺎﺑﻪ ﺑﻠﮑﻪ ﺟﻤﯿﻊ ﺧﻠﻖ ﺳﻮاي ﺟﻨﺎب ﺧﺎﺗﻢ ﻧﺒﯿﯿﻦ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﻋﻠﯿﻪ و اﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ و ﻋـﺪم ﺟﻮاز ﺗﻘﺪم اﺣﺪي ﺑﺮ آن ﺣﻀـﺮت اﻧﺸﺎء اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻐﻔﻮر در ﻣﺠﻠﺪ ﺣﺪﯾﺚ ﻧﻮر ﻣﻔـّﺼ ﻼ ﻣﺸـﺮوﺣﺎ ﻣﺴـﻄﻮر و ﻣﺬﮐﻮر‬‫ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷـﺪ ﭘﺲ در ﻋﻘﻞ ﻫﯿـﭻ ﻋﺎﻗﻠﯽ ﺧﻄﻮر ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ واﻗﻌﻪ ﮐﻪ در ان ﭼﻨﺪﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﻧﺎّﺻﻪ ﺑﺮ ﻋﺼـﻤﺖ و ﻣﺴﺎوات و اﻓﻀـﻠﯿﺖ‬‫ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم از ارﺷﺎد ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ وارد ﺷﻮد ﺟﻤﻠﻪ داﻟّﻪ ﺑﺮ وﻻﯾﺖ آن ﺣﻀـﺮت‬‫ﺑﻌـﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ از ﻣـﺪﻟﻮل اﺻـﻠﯽ آن ﮐﻪ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ آن ﺣﻀـﺮﺗﺴﺖ ﺧﺎرج ﮐﺮده‬‫ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ ﺗﺎوﯾﻠﯽ رﮐﯿﮏ و ﺗﺴﻮﯾﻠﯽ ﺳـﺨﯿﻒ ﮐﺮده آﯾـﺪ و ﻋﻼوه ﺑﺮﯾﻦ ﻫﻤﻪ ازﯾﻦ رواﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻮاي ﺧﺎﻟـﺪ دﮔﺮ ﺻـﺤﺎﺑﻪ ﻫﻢ ﺑﺎ‬‫ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﻐﺾ داﺷﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺧﺎﻟﺪ ﻏﯿﺮ راﺷﺪ ﺑﺮﯾﺪه را ﺑﺮاي ﺷﮑﺎﯾﺖ وﺻﯽ ﺑﺮ ﺣﻖ ﺑﺘﻌﺠﯿﻞ ﻓﺮﺳﺘﺎد ﻫﻤﭽﻨﺎن‬‫دﯾﮕﺮ اﺻﺤﺎب ﺣﺎﺿﺮﯾﻦ ﺑﺎب‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪581 :‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 353‬از ‪359‬‬‫ﻋﺮش ﻗﺒﺎب ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠّﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻐﺾ و ﮐﯿﻨﻪ ﺑﺎ آن ﺣﻀـﺮت داﺷـﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺻـﻔﯽ ﮐﻪ ﺑﺮﯾـﺪه اﻇﻬﺎر ﻗﺼـﺪ‬‫ﻓﺎﺳـﺪ ﺧﻮد ﮐﺮده ﺻﺒﺮ و ﻗﺮار ﺑﺮ آن ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ ﺗﺤﺮﯾﺺ و ﺗﺤﻀـﯿﺾ و ﺗﺮﻏﯿﺐ و اﻏﺮاي او ﺑﺮ ﺷـﮑﺎﯾﺖ ﺳﺮاﺳـﺮ ﺧﺴـﺎرت ﮐﺮدﻧـﺪ و ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ‬‫ﺳﻘﻮط ﻧﻔﺲ رﺳﻮل ﺑـﺎﯾﻦ ﺷـﮑﺎﯾﺖ و اﺧﺒﺎر و ﻧﮑﺎﯾﺖ و ﻇﻬﺎر ﺧﻮاﺳـﺘﻨﺪ و ﺑﻮدن آن ﻏﺎﯾﺖ ﺗﻤﻨﺎي دﻟﯽ و آرزوي ﻗﻠﺒﯽ ﺧﻮد ﻇﺎﻫﺮ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ‬‫ﭘﺲ ﭼﺮا ﺣﻀـﺮات ﺳـﻨّﯿﻪ ﺑﻨﺴﺒﺖ اﻫﻞ ﺣﻖ ﺑﻐﺾ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﺑﺼﺤﺎﺑﻪ از ﺟﺎ ﻣﯽروﻧﺪ و اﺑﺮو ﺗﺮش ﻣﯽﺳﺎزﻧﺪ و ﺳﺮﮐﻪ‬‫ﺑﺠﺒﯿﻦ ﻣﯽﻣﺎﻟﻨﺪ و زار زار ﻣﯽﻧﺎﻟﻨﺪ‬‫‪ -40‬اﺳﺘﺪﻻل ﺑﺴﯿﺎق ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ و ارﺷﺎد ﻓﺄﺣﺐ ﻋﻠﯿﺎ ان ﻋﻠﯽ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﻠﻢ آﻧﮑﻪ ﺳـﯿﺎق ﺣﺪﯾﺚ واﻟﺴﺖ ﺑﺮﯾﻨﮑﻪ ﻣﺮاد از وﻟﯽ ﻣﺘﺼـﺮف ﻓﯽ اﻻﻣﻮر و اﻣﺎﻣﺴﺖ و ﻣﻌﻨﺎي ﻧﺎﺻﺮ و دوﺳﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺳﯿﺎق ﻧﯿﺴﺖ‬‫زﯾﺮا ﮐﻪ ﺑﺮﯾـﺪه و دﯾﮕﺮان ﺑﺠﻬﺖ آﻧﮑﻪ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺟـﺎرﯾﻪ را در ﺗﺼـﺮف ﺧﻮد آورده ﺷـﮑﺎﯾﺖ آن ﺟﻨـﺎب ﻧﻤﻮده‬‫ﺑﻮدﻧـﺪ و ان ﻓﻌـﻞ را ﺷـﻨﯿﻊ ﺷـﻤﺮده و ﺑـﺎ آن ﺟﻨﺎب ﺑﻐﺾ ﺧﻮد اﻇﻬﺎر ﻧﻤﻮده ﭘﺲ در ﺟﻮاب آن ﮔﻔﺘﻦ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﻋﻠﯽ دوﺳﺖ و ﻧﺎﺻـﺮ‬‫ﻣﺆﻣﻨﺎﻧﺴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﯿﺴﺖ زﯾﺮا ﮐﻪ دوﺳﺖ و ﻧﺎﺻـﺮ ﺑﻮدن ﮐﺴـﯽ ﻣﺴـﺘﻠﺰم اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ان ﺷﺨﺺ ﻣﺮﺗﮑﺐ ﻓﻌﻠﯽ ﻗﺒﯿﺢ ﻫﻢ ﺷﻮد‬‫ﺑﺮ ﻓﻌﻞ او ﻃﻌﻦ ﻧﮑﻨﻨﺪ و ﺑﻮدن ﺷﺨﺺ اﻣﺎم و وﻟﯽ اﻣﺮ اﻣﺖ ﮐﺎﺷﻔﺴﺖ از ﺻّﺤﺖ ﺟﻤﯿﻊ اﻓﻌﺎل او و دﻟﯿﻠﺴﺖ ﺑﺮ آﻧﮑﻪ او ﻣﻌﺼﻮﻣﺴﺖ از ﺧﻄﺎ‬‫و ﮔﻨﺎه ﭘﺲ ﻫﺮ ﻓﻌﻞ او ﺻﺤﯿﺢ و درﺳﺖ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ و ﻃﻌﻦ ﺑﺮ او ﻧﺒﺎﯾﺪ ﻧﻤﻮد و در ﮐﻨﺰ اﻟﻌّﻤﺎل ﻣﺬﮐﻮرﺳﺖ‬‫ﯾﺎ ﺑﺮﯾﺪه اّن ﻋﻠّﯿﺎ وﻟﯿﮑﻢ ﺑﻌﺪي ﻓﺎﺣّﺐ ﻋﻠّﯿﺎ ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ اﻟﺪﯾﻠﻤﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ‬‫ﭘﺲ ﻓﻘﺮه ﻓﺎﻧﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﯾﺆﻣﺮ ﺻـﺮﯾﺤﺴﺖ در اﯾﻦ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﻣﯽﮐﻨـﺪ آﻧﭽﻪ ﺑﺂن ﻣﺎﻣﻮرﺳﺖ و ﺧﻼف اﻣﺮ ﺧـﺪا و‬‫رﺳﻮل از آن ﺣﻀـﺮت ﺳـﺮ ﻧﻤﯽزد و ﻫﻞ ﻫﺬا اﻻ ﻋﯿﻦ اﻟﻌﺼـﻤﮥ ﻓﻨﻌﻮذ ﺑﺎﻟّﻠﻪ ﻣﻦ زوال اﻟﻨﻌﻤﮥ و ﺣﻠﻮل اﻟﻨﻘﻤﮥ ﺑﺎﻧﮑﺎر ﻓﻀﻞ ﻣﻌﺎدن اﻟﻌﺼـﻤﮥ و‬‫ﺷﻔﻌﺎء اﻻﻣﮥ و اﻟﮑﺎﺷﻔﯿﻦ ﻟﮑّﻞ ﻏّﻤﮥ و اﻟﻤﻨّﻮرﯾﻦ ﻟﻠﻈﻠﻢ اﻟﻤﺪﻟﻬّﻤﮥ‬‫‪ 5‬وﺟﻪ در اﺑﻄﺎل ﺣﻤﻞ ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺰﻣﺎن ﺑﻌﺪ از ﻋﺜﻤﺎن‬‫اﺷﺎره‬‫ﻗﻮﻟﻪ و ﻧﯿﺰ ﻏﯿﺮ ﻣﻘّﯿﺪﺳﺖ ﺑﻮﻗﺖ و ﻣﺬﻫﺐ اﻫﻞ ﺳـﻨﺖ ﻫﻤﯿﻨﺴﺖ ﮐﻪ در وﻗﺘﯽ از اوﻗﺎت ﺣﻀـﺮت اﻣﯿﺮ اﻣﺎم ﻣﻔﺘﺮض اﻟﻄﺎﻋﮥ ﺑﻮد ﺑﻌﺪ از ﺟﻨﺎب‬‫ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ اﻗﻮل ﻣﺠﺎﺑﺴﺖ ﺑﭽﻨﺪ وﺟﻪ‬‫وﺟﻪ اول‬‫اول آﻧﮑﻪ در ﺣﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﺑﺤﻖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم وﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺆﻣﻨﮥ ﺑﻌﺪي واردﺳﺖ ﭘﺲ ارﺷﺎد ﺷﻮد ﮐﻪ ﺷﯿﺨﯿﻦ‬‫ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻮدﻧـﺪ ﯾـﺎ ﻧﻪ اﮔﺮ ﺑﻮدﻧـﺪ ﭘﺲ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم وﻟﯽ اﯾﺸﺎن ﺑﺎﺷـﺪ و اﮔﺮ ﻧﺒﻮدﻧـﺪ ﺑﺎز ﻫﻢ ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﻪ آن ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ‬‫ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺆﻣﻨﺎن ﺑﺎﺷﺪ اﻣﯿﺮ ﻏﯿﺮ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﻫﻢ ﺑﺎﻟﻀـﺮور ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻻ ﯾﺘﺼﻮر ﻫﻨﺎك اﻟﻔﺮق و ﻻ ﯾﻠﺘﺰم اﺣﺪ اﻟﺨﺮق و وﺟﻪ ﺗﺨﺼﯿﺺ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ در‬‫ﺣـﺪﯾﺚ اﯾﻦ ﭼﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه آن ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺆﻣﻨﺎن ﺑﺎﺷـﺪ اﻣﯿﺮ ﻏﯿﺮ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﺎﻻوﻟﯽ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺑﻮد ﭘﺲ ﺣﻤﻞ ﺑﻌﺪّﯾﺖ ﺑﺮ ﺑﻌﺪﯾﺖ ﻣﻄﻠﻘﻪ در‬‫اﯾﻦ ﺟﺎ ﻣﻤﮑﻦ ﻧﺒﺎﺷﺪ زﯾﺮا ﮐﻪ ﻫﺮ ﮔﺎه آن ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪582 :‬‬‫ﺛﻼﺛﻪ ﺑﻤﻔﺎد ﺻـﺮﯾﺢ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ ﺗﺎّﺧﺮ وﻻﯾﺖ آن ﺟﻨﺎب از ﺛﻼﺛﻪ ﺑﺮﺿﺎي ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﻧﺒﻮده‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 354‬از ‪359‬‬‫ﺑ ﺎﺷ ﺪ‬‫وﺟﻪ دوم‬‫آﻧﮑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﺑﻌﺪّﯾﺖ اﺗﺼﺎﻟﺴﺖ و اﻟﺤﻤﻞ ﻋﻠﯽ اﻻﻧﻔﺼﺎل ﺑﺪون دﻟﯿﻞ ﻋﺪول ﻋﻦ ﺟﺎدة اﻻﻋﺘﺪال‬‫وﺟﻪ ﺳﻮم‬‫آﻧﮑﻪ ﻫﺮ ﮔـﺎه اﯾﻦ ﺣـﺪﯾﺚ ﻧّﺺ ﺻـﺮﯾﺢ ﺑﺎﺷـﺪ ﺑﺮ وﻻـﯾﺖ و ﺧﻼﻓﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم و ﻧﺺ ﺑﺮ ﺧﻠﻔﺎي ﺛﻼﺛﻪ ﻣﻔﻘﻮدﺳـﺖ‬‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﮐﺎﺑﺮ ﺳـّﻨﯿﻪ ﺑﺂن اﻋﺘﺮاف دارﻧﺪ و ﻫﻤﻢ ﻋﺎﻟﯿﻪ ﺑﺘﺸـﯿﯿﺪ ﻣﺒﺎﻧﯽ آن ﻣﯽﮔﻤﺎرﻧﺪ و ﺧﻮد ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺑﺎﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻓﺮﻣﻮده ﺣﯿﺚ‬‫ﻗﺎل و ﺧﻠﻔﺎء ﺛﻼﺛﻪ ﻧﺰد اﻫﻞ ﺳـّﻨﺖ ﻧﻪ ﻣﻌﺼﻮماﻧﺪ ﻧﻪ ﻣﻨﺼﻮص ﻋﻠﯿﻪ اﻧﺘﻬﯽ ﺑﻠﻔﻈﻪ ﭘﺲ ﻣﻨﺼﻮص ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺴﺘﺤّﻖ ﺧﻼﻓﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻪ ﻏﯿﺮ ﻣﻨﺼﻮص‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﭼﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب رﺳﻮل ﺧﺪا ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ﻧﺺ ﺑﺮ ﺧﻼﻓﺖ و اﻣﺎﻣﺖ او ﻓﺮﻣﻮده ﺑﺎﺷﺪ ازو اﻋﺮاض ﮐﺮدن و‬‫ﺷﺨﺼﯽ دﯾﮕﺮ را ﮐﻪ اﺻﻼ در ﺑﺎب ﺧﻼﻓﺖ او ﻧّﺼﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺧﻠﯿﻔﻪ ﮔﺮداﻧﯿﺪن ﺻﺮﯾﺢ ﺧﻼف ﻋﻘﻞ و ﻧﻘﻠﺴﺖ‬‫وﺟﻪ ﭼﻬﺎرم‬‫آﻧﮑﻪ در ﻃﺮق ﻋﺪﯾﺪه‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ وﻟّﯿﻪ ﻓﻌﻠّﯽ وﻟّﯿﻪ‬‫وارد ﺷﺪه ﮐﻤﺎ ﺳـﺒﻖ ﺑﯿﺎﻧﻪ ﺑﺎﻟﺘﻔﺼﯿﻞ ﺑﺤﻤﺪ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﻤﻨﻌﻢ اﻟﺠﻠﯿﻞ و در ﮐﻤﺎل ﻇﻬﻮرﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺎء ﺗﻌﻘﯿﺐ درﯾﻦ ارﺷﺎد ﻣﻔﯿﺪ ﺗﻌﻘﯿﺐ ﺑﻼ ﻓﺼﻠﺴﺖ‬‫و ﭼﻮن درﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ اﺣﺘﻤﺎل ﻓﺼﻞ ﻓﺎﺻﻞ ﻣﻀﻤﺤﻞ و ﺑﺎﻃﻞ ﺷﺪ ﺑﻤﻔﺎد اﻟﺤﺪﯾﺚ ﯾﻔﺴﺮ ﺑﻌﻀﻪ ﺑﻌﻀﺎ و وﺟﻮب ﺟﻤﻊ و ﺗﻮﻓﯿﻖ و ﻟﺰوم‬‫ﺿّﻢ و ﺗﻄﺒﯿﻖ ﺑﯿﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﻟﻔﻆ ﺑﻌﺪي در اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻫﻢ ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ ﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﺟﻨﺎب رﺳﺎﻟﺖﻣﺂب ﺻـﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳـﻠﻢ ﺑﻼ ﻓﺼـﻞ‬‫ﻓﺎﺻﻞ و ﺑﻼ ﺗﺨﻠﻞ ﻧﺒﯿﻪ و ﺧﺎﻣﻞ ﺧﻮاﻫـﺪ ﺷـﺪ و اّدﻋﺎي اﺣﺘﻤﺎل ﻣﺎ ﺑﻌـﺪ زﻣﺎن ﻋﺜﻤﺎن در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺑﻄﻼن و ﺿـﻌﻒ و وﻫﻦ آن ﺑﻐﺎﯾﺖ ﻇﺎﻫﺮ و‬‫ﻋﯿـﺎن اّﻣـﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﻓـﺎء ﺗﻌﻘﯿﺐ دال ﺑﺮ ﺗﻌﻘﯿﺐ ﺑﻼـ ﻓﺼـﻠﺴﺖ ﭘﺲ از ﮐﻼـم ﻧﺤﻮﯾﯿﻦ ﻋﻈﺎم و ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ ﻓﺨﺎم ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﺷـﯿﺦ رﺿـﯽ ﮐﻪ ﻣﺤﺎﻣﺪ‬‫رﺿـﯿﻪ و ﻣﺪاﺋﺢ ﺳّﻨﯿﻪ و ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﻠﯿﻪ و ﻣﺂﺛﺮ ﺑﻬﯿﻪ او إذ ﺑﻐﯿﮥ اﻟﻮﻋﺎة ﺳﯿﻮﻃﯽ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻫﺮ و اﺳﺘﺸﻬﺎد ﺑﺎﻓﺎدات و اﺳﺘﺜﻨﺎء ﺑﺘﺤﻘﯿﻘﺎت ﺟﻨﺎﺑﺶ در‬‫ﮐﺘﺐ اﺳﺎﻃﯿﻦ ﺳـﻨﯿﻪ ﻣﺜﻞ ﺷـﺮح ﺧﻔﺎﺟﯽ ﺑﺮ ورﻗﻪ اﻟﻐﻮاص و اﻣﺜﺎل آن داﺋﺮ و ﺳﺎرﺳﺖ در ﺷـﺮح ﮐﺎﻓﯿﻪ ﻓﺮﻣﻮده و ﻗﺪ اﺳﺘﻌﻤﻞ ﺟﻮاز ﮐﺨﻤﺴﮥ‬‫ﻋﺸـﺮ ﻣﺒﻨﯿـﮥ ﻟا ﺠﺰﺋﯿﻦ ﻇﺮوف ﮐﯿﻮم ﯾﻮم و ﺻـﺒﺎح ﻣﺴﺎء و ﺣﯿﻦ ﺣﯿﻦ و اﺣﻮال ﻧﺤﻮ ﻟﻘﯿﺘﻪ ﮐّﻔـ ﮥ ﮐّﻔﮥ و ﺳﻮﺟﺎري ﺑﻨﯿﺖ ﺑﯿﺖ و اﺧﺒﺮﺗﻪ او ﻟﻘﯿﺘﻪ‬‫ﺻﺨّﺮه ﺑﺤﺮة و ﯾﺠﻮز اﺿﺎﻓـﮥ اﻟﺼـﺪر ﻣﻦ ﻫﺬه اﻟﻈﺮوف و اﻻﺣﻮال اﻟﯽ اﻟﻌﺠﺰ و اﻧﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﺘﻌّﯿﻦ ﺑﻨﺎء اﻟﺠﺰﺋﯿﻦ ﻓﯿﻬﻤﺎ ﮐﻤﺎ ﺗﻌﯿﻦ ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﺧﻤﺴـﮥ‬‫ﻋﺸـﺮ ﻟﻈﻬﻮر ﺗﻀـﻤﻦ اﻟﺤﺮف و ﺗﻌّﯿﻨﻪ ﻓﯽ ﻧﺤﻮ ﺧﻤﺴـﮥ ﻋﺸـﺮ دون ﻫـﺬه اﻟﻤﺮﮐﺒﺎت إذ ﯾﺤﺘﻤﻞ ان ﯾﮑﻮن ﮐّﻠﻬﺎ ﺑﺘﻘـﺪﯾﺮ ﺣﺮف اﻟﻌﻄﻒ و ان ﻻ‬‫ﺗﮑﻮن ﻓﺎذا ﻗّﺪرﻧﺎﻫﺎ ﻗﻠﻨﺎ ان ﻣﻌﻨﯽ ﻟﻘﯿﺘﻪ ﯾﻮم ﯾﻮم و ﺻـﺒﻞ ﻣﺴﺎء و ﺣﯿﻦ ﺣﯿﻦ أي ﯾﻮﻣﺎ ﻓﯿﻮﻣﺎ و ﺻﺒﺎﺣﺎ و ﻣﺴﺎء و ﺣﯿﻨﺎ ﻓﺤﯿﻨﺎ أي ﮐّﻞ ﯾﻮم و ﮐّﻞ‬‫ﺻﺒﺎح و ﻣﺴﺎء‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪583 :‬‬‫و ﮐّﻞ ﺣﯿﻦ و اﻟﻔﺎء ﺗﺆّدي ﻣﻌﻨﯽ ﻫـﺬا اﻟﻌﻤﻮم ﮐﻤﺎ ﻓﯽ ﻗﻮﻟﮏ اﻧﺘﻈﺮﺗﻪ ﺳﺎﻋـﮥ ﻓﺴﺎﻋﮥ أي ﻓﯽ ﮐﻞ ﺳﺎﻋﮥ إذ ﻓﺎﺋﺪة اﻟﻔﺎء اﻟﺘﻌﻘﯿﺐ ﻓﯿﮑﻮن اﻟﻤﻌﻨﯽ‬‫ﯾﻮﻣﺎ ﻓﯿﻮﻣﺎ ﻋﻘﯿﺒﻪ ﺑﻼ ﻓﺼﻞ اﻟﯽ ﻣﺎ ﻻ ﯾﺘﻨﺎﻫﯽ ﻓﺎﻗﺘﺼﺮ ﻋﻠﯽ اول اﻟﻤﮑّﺮر أي اﻟﺘﺜﻨﯿﮥ ﮐﻤﺎ ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺛُﱠﻢ اْرِﺟِﻊ اﻟ َْﺒَﺼَﺮ َﮐﱠﺮَﺗﯿِْﻦ‬‫و ﻟّﺒﯿـﮏ و ﻧﺤﻮه و ﮐـﺬا ﺻـﺒﺎح ﻣﺴﺎء و ﺣﯿﻦ ﺣﯿﻦ و ﻗﻠﻨﺎ اّن اﺻﻞ ﻟﻘﯿﺘﻪ ﮐّﻔـ ﮥ ﮐّﻔـ ﮥ و ﻣﻌﻨﺎه ﻣﺘﻮاﺟﻬﯿﻦ ذوي ﮐّﻔـ ﮥ ﻣﻨﯽ و ﮐّﻔـ ﮥ ﻣﻨﻪ ﮐﺎن ﮐّﻠﺎ‬‫ﻣﻨﻬﻤـﺎ ﮐﺎن ﯾﮑّﻒ ﺻﺎﺣﺒﻪ ﻋﻦ اﻟﺘﻮﻟّﯽ و اﻻﻋﺮاض و اﺻﻞ ﺟﺎري ﺑﯿﺖ ﺑﯿﺖ و اﻟﻤﻌﻨﯽ ﻣﻼﺻـﻘﺎ ﺑﯿﺘﯽ و ﺑﯿﺘﻪ أي ﻣﺠﺘﻤﻌﺎن ﻣﻠﺘﺰﻗﺎن ﮐﻤﺎ ﺗﻘﻮل‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر ﺟﻠﺪ دوازدﻫﻢ‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 355‬از ‪359‬‬‫ﮐـﻞ رﺟﻞ و ﺿـﯿﻌﺘﻪ ﮐﻤﺎ ذﮐﺮﻧﺎ ﻓﯽ ﺑﺎب اﻟﺤﺎل ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻧﻌﺖ اﻟﺸﺎء ﺷﺎة و درﻫﻤﺎ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﻇﺎﻫﺮﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺎﺋـﺪه ﺣﺮف ﻓﺎء ﺗﻌﻘﯿﺒﺴﺖ و‬‫ﻫﺮ ﮔـﺎه در ﻟﻘﯿﺘﻪ ﯾﻮﻣـﺎ ﯾﻮﻣﺎ ﺗﻘـﺪﯾﺮ ﻓﺎﮐﺮده ﻣﯽﺷﻮد ﻣﻌﻨﯽ آن ﯾﻮﻣﺎ ﻓﯿﻮﻣﺎ ﻋﻘﯿﺒﻪ ﺑﻼ ﻓﺼﻞ ﻣﯽﺑﺎﺷـﺪ اّﻣﺎ وﺟﻮب ﺗﻮﻓﯿﻖ ﺑﯿﻦ اﻻﺣﺎدﯾﺚ و ﻟﺰوم‬‫ﻋﻤﻞ ﺑﺮ ﻗﻀـّﯿﻪ ﻣﺴـﻠﻤﻪ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﯾﻔّﺴﺮ ﺑﻌﻀﻪ ﺑﻌﻀﺎ ﭘﺲ اﯾﻨﻬﻢ از اﻓﺎدات اﮐﺎﺑﺮ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و اﻋﺎﻇﻢ ﻣﻨﻘﺪﯾﻦ ﺣﻀﺮات ﺳﻨّﯿﻪ واﺿﺢ و ﻻﺋﺤﺴﺖ‬‫اﺑﻮ ﻣﺤﻤﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﺳﻌﯿﺪ ﺑﻦ ﺣﺮم ﺑﻦ ﻏﺎﻟﺐ اﻻﻧﺪﻟﺴﯽ در ﻣﺤّﻠﯽ ﮔﻔﺘﻪ و ﻣﻦ اﺧﺬ ﺑﻬﺬه اﻻﺣﺎدﯾﺚ ﮐﺎن ﻗﺪ ﺧﺎﻟﻒ ﺗﻠﮏ و ﻫﺬا ﻻ‬‫ﯾﺤﻞ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﺧـﺬ ﺑﺘﻠﮏ ﻗـﺪ اﺧـﺬ ﺑﻬﺬه و ﻻ ﺑّﺪ ﻣﻦ ﺗﺎوﯾﻞ ﻣﺎ ﺻﺢ ﻣﻦ ﺗﻠﮏ اﻻﺧﺒﺎر و ﺿﻢ ﺑﻌﻀـﻬﺎ اﻟﯽ ﺑﻌﺾ و ﻻ ﯾﺤّﻞ ﺗﺮك ﺑﻌﻀـﻬﺎ‬‫ﻟﺒﻌﺾ اﻻ ﺑﺎﻣﺎرة او ﻧﺴـﺦ او ﺗﺨﺼـﯿﺺ ﺑﻨﺺ آﺧﺮ و ﺷﺎه وﻟّﯽ اﻟﱠﻠﻪ در ﺣﺠﮥ اﻟﱠﻠﻪ اﻟﺒﺎﻟﻐﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎب اﻟﻘﻀﺎء ﻓﯽ اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻤﺨﺘﻠﻔﮥ اﻻﺣﺘﻤﺎل‬‫ان ﯾﻌﻤﻞ ﺑﮑّﻞ ﺣﺪﯾﺚ اﻟّﺎ ان ﯾﻤﺘﻨﻊ اﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﻟﺠﻤﻊ ﻟﻠﺘﻨﺎﻗﺾ و اﻧﻪ ﻟﯿﺲ ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﻪ اﺧﺘﻼف و ﻟﮑﻦ ﻓﯽ ﻧﻈﺮﻧﺎ ﻓﻘﻂ‬‫وﺟﻪ ﭘﻨﺠﻢ‬‫آﻧﮑﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﺷـﻨﯿﺪي ﮐﻪ ﻣﻼ ﯾﻌﻘﻮب ﻻﻫﻮري در ﺷـﺮح ﺗﻬﺬﯾﺐ ﺗﻔﺘﺎزاﻧﯽ ﺑﻌﺪ اﺳﺘﺪﻻل اﻫﻞ ﺣّﻖ ﺑﺤﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﮔﻔﺘﻪ و رّد ﺑﺎﻧﻪ ﻻ ﺗﻮاﺗﺮ ﺑﻞ‬‫ﻫﻮ ﺧﺒﺮ اﻟﻮاﺣﺪ و ﻻ ﺣﺼﺮ ﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﯾﻌﻨﯽ اّن ﻏﺎﯾﮥ ﻣﺎ ﻟﺰم ﻣﻦ اﻟﺤﺪﯾﺚ ﺛﺒﻮت اﺳﺘﺤﻘﺎق ﻋﻠﯽ رﺿﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻨﻪ ﻟﻼﻣﺎﻣﮥ و ﺛﺒﻮﺗﻬﺎ ﻓﯽ اﻟﻤﺎل ﻟﮑﻦ‬‫ﻣﻦ اﯾﻦ ﯾﻠﺰم ﻧﻔﯽ اﻣﺎﻣـﮥ اﻻﺋﻤـﮥ اﻟﺜﻠﺜـﮥ و ﻫـﺬا اﻟﺠﻮاب ﻣﻦ اﻟﻤﺼـّﻨﻒ و ﺗﻮﺿـﯿﺤﻪ اﻧﻪ ﻟﻢ ﯾﺜﺒﺖ ﻟﻪ اﻟﻮﻻﯾﮥ ﺣﺎﻻ ﻓﻠﻌّﻠﻪ ﺑﻌﺪ اﻷﺋّﻤﮥ اﻟﺜﻠﺜﮥ و ﻓﺎﺋﺪة‬‫اﻟﺘﻨﺼـﯿﺺ ﻻﺳـﺘﺤﻘﺎﻗﻪ اﻻﻣﺎﻣﮥ اﻻﻟﺰام ﻋﻠﯽ اﻟﺒﻐﺎة و اﻟﺨﻮارج اﻗﻮل ﯾﺮد ﻋﻠﯿﻪ اﻧّﻪ ﮐﻤﺎ ﮐﺎﻧﺖ وﻻﯾﮥ اﻟّﻨﺒﯽ ﺻّﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﺳﻠﻢ ﻋﺎّﻣﮥ ﮐﻤﺎ ﯾﺪّل‬‫ﻋﻠﯿﻪ ﮐﻠﻤـﮥ ﻣﻦ اﻟﻤﻮﺻﻮﻟـﮥ ﻓﮑـﺬا وﻻﯾـﮥ ﻋﻠﯽ ﻓﯿﺠﺐ ان ﯾﮑﻮن ﻋﻠﯽ ﻫﻮ اﻟﻮﻟﯽ ﻻﺑﯽ ﺑﮑﺮ دون اﻟﻌﮑﺲ ازﯾﻦ ﻋﺒﺎرت واﺿـﺤﺴﺖ ﮐﻪ ﻻزم و‬‫واﺟﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب ﺳﺮور اﻧﺒﯿﺎي ﻋﻈﺎم ﺻﻠﯽ اﻟﱠﻠﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ اﻟﮑﺮام ﻏﯿﺮ ﻣﺨﺼﻮص و ﻋﺎم و ﺷﺎﻣﻞ ﺟﻤﯿﻊ‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪584 :‬‬‫اﻧﺎﻣﺴﺖ و ﮐﻠﻤﻪ ﻣﻦ در ارﺷﺎد آن ﺣﻀﺮت‬‫ﻣﻦ ﮐﻨﺖ ﻣﻮﻻه ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻮﻻه‬‫ﺑﺮﯾﻦ ﺷـﻤﻮل و ﺗﻌﻤﯿﻢ و اﺣﺎﻃﻪ و اﺣﺘﻮاء ﻋﻠﯽ ﮐّﻞ ﺻـﻐﯿﺮ و ﻋﻈﯿﻢ دﻻﻟﺖ دارد ﭘﺲ ﻻزﻣﺴﺖ ﮐﻪ وﻻﯾﺖ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟّﺴـ ﻼم‬‫ﻫﻢ ﻋـﺎّم و ﺷﺎﻣـﻞ ﻫﺮ ﻗﺎﺻـﺮ و ﮐﺎﻣـﻞ و ﻫﺮ ﻧﺒﯿﻪ و ﺧﺎﻣـﻞ ﺑﺎﺷـﺪ و ﺟﻤﯿﻊ ﺧﻠﻖ ﻋﻠﯽ اﻻﻃﻼـق و اﻻﺳﺘﯿﻌﺎب ﻣﻦ اﻻﻗﺎرب و اﻻﺻـﺤﺎب در ان‬‫داﺧـﻞ ﭘﺲ واﺟﺒﺴﺖ ﮐﻪ ﺟﻨـﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم وﻟﯽ و ﺣـﺎﮐﻢ أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﺣـﺎزم و ﻗـﺎﻃﺒﻪ اﺻـﺎﻏﺮ و اﻋـﺎﻇﻢ ﺑﺎﺷـﺪ ﻧﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﻗﻠﺐ‬‫ﻣﻮﺿﻮع و ﻋﮑﺲ ﻣﺸـﺮوع ﮐﺮده أﺑﯽ ﺑﮑﺮ ﻋﺎﻟﯽ ﻓﺨﺮ را وﻟﯽ و ﺣﺎﮐﻢ و ﻣﺘﺒﻮع و ﻣﻌﺎذ اﻟﱠﻠﻪ ﺟﻨﺎب اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم را ازﯾﻦ ﻣﺮﺗﺒﻪ‬‫ﻣﺘﺎّﺧﺮ و ﻣـﺪﻓﻮع ﮔﺮداﻧﻨـﺪ ﭘﺲ ﻫﺮ ﮔﺎه ﺣﻤﻞ وﻻﯾﺖ در ﺣﺪﯾﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺮ ﻣﺎ ﺑﻌﺪ زﻣﺎن ﻋﺜﻤﺎن ﻧﺎﺟﺎﺋﺰ و ﺻـﺮﯾﺢ اﻟﺒﻄﻼن ﺑﺎﺷﺪ ﺣﻤﻞ آن در‬‫ﺣـﺪﯾﺚ وﻻﯾﺖ ﻧﯿﺰ ﻣﺤﺾ ﺗﻌّﺼﺐ و ﺗﺤﺎﻣﻞ ﻓﻈﯿﻊ و ﻣﮑﺎﺑﺮه و ﺗﻌﻠﻞ ﺷـﻨﯿﻊ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﺎﻟﺤﻤﺪ ﻟّﻠﻪ اﻟﻌﻠﯽ اﻻﮐﺒﺮ ﺣﯿﺚ اﺛﺒﺘﻨﺎ ﺻـّﺤﮥ اﻟﺨﺒﺮ ﻋﻠﯽ اﺑﻠﻎ‬‫ﻃﺮﯾﻘـﮥ ﯾﻌّﻮل ﻋﻠﯿﻬﺎ ﻧﻘﺎد اﻻﺛﺮ و ﯾﺮﮐﻦ إﻟﯿﻬﺎ ارﺑﺎب اﻟﺘﺤﻘﯿﻖ و اﺻـﺤﺎب اﺻﺎﺑﮥ اﻟﻨﻈﺮ ﺑﻞ ﺑّﯿﻨﺎ ﺗﻮاﺗﺮه ﻓﯽ ﺟﻮاب اﺑﻦ ﺣﺠﺮ ﺣﯿﺚ اﻟﻘﻤﻨﺎ ﻓﯽ ﻓﯿﻪ‬‫اﻟﺤﺠﺮ و دّﻣﺮﻧـﺎ زﯾﻎ ﮐـﻞ ﻣﻦ ﺧـﺎﻣﺮه اﻟﺠﺤﻮد و اﻻﺷـﺮ و اوﺿـﺤﻨﺎ دﻻـﻟﺘﻪ ﻋﻠﯽ اﻣﺎﻣـﮥ وﺻـﯽ ﺧﯿﺮ اﻟﺒﺸـﺮ ﺻـﻠﻮات اﻟﱠﻠﻪ و ﺳـﻼﻣﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ‬‫اﻟﻤﻔﯿﻀـﯿﻦ ﻣﻦ اﻟﺤﮑﻢ ﻧﻔـﺎﺋﺲ اﻟﻐﺮر و اﻟـّﺪرر ﻣـﺎ ﻃﻠﻊ ﺷـﻤﺲ و اﺿـﺎء ﻗﻤﺮ ﻓﺰﻫﻘﺖ ﺧﺮاﻗـﺎت اﻫـﻞ اﻟﺨـﺪع و اﻟﻐﺮر و ﻃـﺎﺣﺖ ﺗﺸـﮑﯿﮑﺎت‬‫اﻟﻤﻤّﻮﻫﯿﻦ اﻟﻌـﺎدﻣﯿﻦ ﻟﻠﺒﺼـﺮ و اﻧﻬﺘـﮏ ﺳﺘﺮ اﻟﻤﺴّﻮﻟﯿﻦ اﻟﻮاﻟﺠﯿﻦ ﻓﯽ اﻧﮑﺮ اﻟﺨﻄﺮ ﻓـﺎﯾﻦ اﻫﻞ اﻟّﺴﺒﺮ و اﻻﺧﺘﺒﺎر و ﻓﺌـﮥ اﻟّﻨﻘـﺪ و اﻻﺳـﺘﺒﺼﺎر ﺣﺘﯽ‬‫ﯾﻘﻀﻮا اﻟﻌﺠﺐ و اﻻﺳـﺘﻐﺮاب ﻣﻦ ﺻـﻨﯿﻊ اﻟﻤﺨـﺎﻃﺐ اﻟﻤﺒـﺪي ﻟﻤـﺪﻫﺸﺎت اﻟﻌﺠﺐ اﻟﻌﺠـﺎب اﻟﻤﻈﻬﺮ ﻟﻤﻄﺮﺑـﺎت اﻻﻟﺒﺎب ﻣـﺪره اﻟّﺴـ ﻨّﯿﮥ و ﻣﻼذ‬‫ﺣﻔﻠﻬﻢ و اﻟّﺸﺎﻋﺐ ﻟﺸـﻤﻠﻬﻢ و اﻟﻤﻘﯿﻢ ﻟﻤﯿﻠﻬﻢ و اﻟﺠﺎﻟﺐ ﻟﺮﺟﻠﻬﻢ و ﺧﯿﻠﻬﻢ و اﻟﻤﻘّﺪم ﻋﻠﯽ ﺟﻤﺎﻋﺘﻬﻢ و اﻟﻤﻨﻔﻖ ﻟﺼﻨﺎﻋﺘﻬﻢ و اﻟﺤﺎﻣﯽ ﻟﺬﻣﺎرﻫﻢ‬‫و اﻟـّﺴ ﺎﺗﺮ ﻟﻌﻮارﻫﻢ و اﻟﺨـﺎﺋﺾ ﻓﯽ ﻏﻤﺎرﻫﻢ و اﻟﻌﺎﺛﺮ ﻋﻠﯽ اﺳـﺮارﻫﻢ و اﻟﮑﺎﺷﻒ ﻋﻦ ﺳﺎق اﻟﺠـّﺪ ﻓﯽ اﺻـﻼح اﻣﻮرﻫﻢ و اﻟﻤﺰّوق اﻟﺨﺰﻋﺒﻼت‬‫ﺟﻬـﻮرﻫﻢ و ﻟا ﻤـﻮّزر ﺑـﺘﺰوﯾﺮاﺗﻪ ﻇﻬـﻮرﻫﻢ و اﻟﻼﺋـﻂ ﺑﺘﻨﻤﯿﻘـﺎﺗﻪ ﻗﺼﻮرﻫﻢ و ﻋﻤﯿـﺪﻫﻢ و ﻋﻤـﺎدﻫﻢ ﺟﻬﺒـﺬﻫﻢ و ﺳـﻨﺎدﻫﻢ ﺟـﺬﯾﻠﻬﻢ اﻟﻤﺤّﮑﮏ‬‫ﻏﺬﺗﻘﻬﻢ؟؟؟ اﻟﻤﺮّﺟﺐ اﻣﺎم اﻟﻤﻨﺘﺤﻠﯿﻦ ﻗﻤﻘﺎم اﻟﻤﻤّﻮﻫﯿﻦ رﺋﯿﺲ اﻟﺸﺎﻧﯿﻦ ﻗﺪوة اﻟﻤﺤﺮﻓﯿﻦ ﻓﺮﯾﺪ اﻟﻤﺘﻬّﻮﺳﯿﻦ وﺣﯿﺪ اﻟﻤﺘﻬّﻮﮐﯿﻦ ﻣﻼذ اﻟﻤﺘﻨﻄﻌﯿﻦ‬‫درﺑﺎره ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص(‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 356‬از ‪359‬‬‫ﻋﺒﻘﺎت اﻻﻧﻮار ﻓﯽ اﻣﺎﻣﮥ اﻻﺋﻤﮥ اﻻﻃﻬﺎر‪ ،‬ج‪ ،12‬ص‪585 :‬‬‫ﻣﻠﺠﺄ اﻟﻤﺘﻌﻤﻘﯿﻦ ﻋﻤﺪة اﻟﻤﺘﺤﺬﻟﻘﯿﻦ اﻓﻀﻞ اﻟﻤﺘﺸّﺪﻗﯿﻦ اﻣﺜﻞ اﻟﻤﺸﻘﺸﻘﯿﻦ ﮐﯿﻒ اﺳﺘﮑﺒﺮوا ﺑﯽ و ﻋﺎﻧﺪوا ﻋﺼﯽ وﻋﺘﻪ و ﻃﻐﯽ و ﺟﺎزف و ﻫﻔﯽ‬‫و ﻟﻢ ﯾﺒﺎل ﺑﻌﺬاب اﻵﺧﺮة و اﻻوﻟﯽ و اﻋﺮض ﻋﻦ اﻟﺤّﻖ و ﺗﻮﻟّﯽ و اﮐﻒ اﻟﺒﺎﻃﻞ و ﺗﻮﻟّﯽ و ﺑﺎﻟﻎ ﻓﯽ اﺧﻔﺎء اﻟﺤّﻖ و ﺳـﻌﯽ و ﻫﺠﺮ اﻟّﺼﺪق و ﻣﺎ‬‫رﻋﯽ ﻗﺪ اﺳـﺘّﻦ ﻓﯽ ﻏﻠﻮاﺋﻪ و ﻫﺎم ﻣﺴـﺘﻤّﺮا ﻓﯽ ﺧﯿﻼﺋﻪ و ﺗﻤّﺮد و ﺟﻤﺢ ﻓﯽ ﺷـﻤﺎﺳﻪ و ﺗﻤّﻄﯽ و ﺗﮑّﺒﺮ و ﺗﻐﻄﺮس ﻓﯽ وﺳﻮاﺳﻪ و ﺳﻠﮏ ﻣﺴﻠﮏ‬‫اﻟﺘﻌﻤﯿﺲ و اﻟﺘﺨﺒﯿﻂ و آﺛﺮ اﻗﺼـﯽ اﻻزورار ﻋﻦ اﻧﺘﻬﺎج اﻟﻤﻨﻬﺞ اﻟﻮﺳﯿﻂ و ﺷّﻤﺮ اﻟﺬﺑﻞ ﻓﯽ اﺧﻤﺎل اﻟﺤﻖ و ﺗﻌﻤﯿﮥ اﻟﺼﺪق ﺑﻘﻠﺐ ﻧﺸﯿﻂ و اﻣﻌﻦ‬‫ﻓﯽ ﺗﺸﯿﯿﻊ اﻟﺰاﻫﻖ و ﺗﻨﻔﯿﻖ اﻟﺰاﺋﻒ ﺑﻠﺴﺎن ﺳﻠﯿﻂ و ﻗﺪ ﻗﺼﻠﺖ ﺑﻌﻮن اﻟﱠﻠﻪ ﺟﻤﻮﻋﻪ و ﻓﺼﻠﺖ ﻣﻨﻮﻋﻪ و ﻫﺪﻣﺖ ﺣﺼﻮﻧﻪ و داوﯾﺖ ﺟﻨﻮﻧﻪ و ﺧﺮﻣﺖ‬‫اﻏﺼـﺎﻧﻪ و ﺟﺰﻣﺖ اﻓﻨـﺎﻧﻪ و ﺣﻄﻤﺖ ردوده و زّﯾﻔﺖ ﻧﻘـﻮده و ﺻـﺮﻋﺖ ﻗـﺎﺋﻤﻪ و اﻋﯿﯿﺖ راﺋﻤﻪ و ﻧﮑﺴﺖ اﻋﻼـﻣﻪ و ﮐﺴـﺮت اﻗﻼـﻣﻪ و اﺑـﺪت‬‫ﺧﻀـﺮاءه و اﺑﺮت ﻏﻀـﺮاءه و ﻃﻤﺴﺖ ذﮐﺮه و اوﻫﻨﺖ ﻗﺪره و اﺑﻄﻠﺖ ﻓﺨﺮه و ﮐﺴﻔﺖ ﺑﺪره و ﻟﻄﻄﺖ ﻧﻮره و اﺑﺪﯾﺖ زوره ﻓﺘﺰﻋﺰﻋﺖ ارﮐﺎن‬‫ﺗﻠﻤﯿﻌﺎﺗﻪ و ﺗﻀﻌﻀﻌﺖ اﺳﺎس ﺗﺰوﯾﻘﺎﺗﻪ و ﺻﺎرت ﺗﺴﻮﯾﻼﺗﻪ ﻫﺒﺎء ﻣﻨﺜﻮرا و ﻇﻠّﺖ ﺗﻬﻮﯾﻼﺗﻪ ﮐﺎن ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﺷﯿﺌﺎ ﻣﺬﮐﻮرا‬‫درﺑﺎره ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص(‬‫ﺑ ِْﺴِﻢ اِﷲ اﻟ َّﺮْﺣَﻤِﻦ اﻟ َّﺮﺣﯿِﻢ‬‫ﻏﺪﯾﺮ ﻣﯿﺜﺎق آﺳﻤﺎﻧﯽ اﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﺧﺪاﺳﺖ‪،‬ﭼﺮا ﮐﻪ در آن روز دﯾﻦ ﺧﺪا ﮐﺎﻣﻞ و ﻧﻌﻤﺖ اﻟﻬﯽ ﺑﺮ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﻧﻬﺎﯾﺖ رﺳﯿﺪ‬‫ﻏﺪﯾﺮ ﻋﻨﻮاِن ﻋﻘﯿﺪه و دﯾِﻦ ﻣﺎﺳﺖ‪،‬و اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ آن‪،‬ﯾﻌﻨﯽ اﯾﻤﺎن ﮐﺎﻣﻞ ﺑﻪ ﻣﻌﺒﻮد و ﺷﮑﺮ ﮔﺰاري اﻧﺴﺎن در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻫﻤﮥ ﻧﻌﻤﺘﻬﺎي ﻧﺎزل ﺷﺪة او‪.‬‬‫ﺑﺮ اﺳـﺎس اﻣﺮ ﺑﻪ ﺗﺒﻠﯿﻎ و ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم در آﯾﻪ ﺷـﺮﯾﻔﻪ ‪َ :‬ﯾـﺎ َأﱡﯾَﻬـ ﺎ اﻟﱠﺮُﺳﻮُل ﺑَﱢﻠْﻎ َﻣـ ﺎ ُأﻧِﺰَل ِإﻟَﯿـْ َﮏ ﻣِﻦ ﱠرﺑﱢَﮏ َوِإن ﻟﱠْﻢ َﺗْﻔَﻌْﻞ َﻓَﻤﺎ ﺑَﱠﻠْﻐَﺖ‬‫ِرَﺳﺎﻟَﺘُﻪ؛ﺗﺒﻠﯿﻎ و ﺑﺎزﮔﻮﯾﯽ واﻗﻌﻪ ﻏـﺪﯾﺮ و اﻧﺠﺎم ﺳـﻔﺎرش ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺻـﻠﯽ اﷲ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ وﺳـﻠﻢ در رﺳﺎﻧﺪن ﭘﯿﺎم ﻏﺪﯾﺮ ﺑ‪،‬ﺮ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ واﺟﺐ‬‫ﻣﯽ ﺷﻮد و ﺳﺮ ﭘﯿﭽﯽ از اﯾﻦ واﺟﺐ اﻟﻬﯽ ﮔﻨﺎﻫﯽ اﺳﺖ ﻧﺎ ﺑﺨﺸﻮدﻧﯽ‪.‬‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼـﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳـﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ ﺻـﻠﯽ اﷲ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ وﺳﻠﻢ ﮐﻪ داراي ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ و ﻏﯿﺮ اﻧﺘﻔﺎﻋﯽ اﺳﺖ‪،‬ﺑﺎ اﻋﺘﻘﺎد راﺳﺦ ﺑﺮ اﯾﻦ‬‫ﺑـﺎور ﺗﻮﺣﯿـﺪي و ﺑـﺎ ﻫـﺪف ﺗﺒﻠﯿﻎ و ﻧﺸـﺮ اﯾﻦ واﻗﻌﻪ ﺳﺘﺮگ ﺑﺸـﺮي‪،‬ﺑﺎ ﺗﺄﯾﯿـﺪات اﻟﻬﯽ و ﺣﻤﺎﯾﺖ ﻫﻤﻪ ﺟﺎﻧﺒﻪ ﻣـﺪاﻓﻊ راﺳﺘﯿﻦ ﺣﺮﯾﻢ اﻣﺎﻣﺖ و‬‫وﻻﯾﺖ ﻣﺮﺣﻮم آﯾﺖ اﷲ ﺣﺎج ﺳـﯿﺪ ﺣﺴﻦ ﻓﻘﯿﻪ اﻣﺎﻣﯽ ﻗـﺪس ﺳـﺮه‪،‬در زﻣﺎن ﺣﯿﺎت اﯾﻦ ﺑﺰرﮔﻮار و ﻫﻤﺖ وﺗﻼش ﺧﺎﻟﺼﺎﻧﻪ و ﺷـﺒﺎﻧﻪ روزي‬‫ﺟﻤﻌﯽ از ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ وﻻﯾﺖ ﻣـﺪار از ﺳﺎل ‪ 1381‬ﭘﺎﯾﻪ ﮔـﺬاري ﮔﺮدﯾـﺪه وﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻫﺎي ﭼﺸﻢ ﮔﯿﺮ ﺧﻮد اداﻣﻪ داده اﺳﺖ‪ .‬و ﻫﺰﯾﻨﻪ‬‫ﻫـﺎي آن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮدﻣﯽ و از ﻃﺮﯾﻖ وﺟﻮﻫﺎت ﺷـﺮﻋﯿﻪ‪،‬ﺑﺎ اﺟﺎزات ﻣﺮاﺟﻊ ﻋﻈﺎم ﺗﻘﻠﯿـﺪ‪،‬ﻫـﺪاﯾﺎ ‪،‬ﻧـﺬورات‪،‬ﻣﻮﻗﻮﻓﺎت و ﻫﻤﯿﺎري اﻓﺮاد ﺧﯿﺮ‬‫اﻧﺪﯾﺶ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬‫اﯾﻦ ﻣﺮﮐﺰ ﺑﺎ ﺗﯿﻤﯽ ﻣﺮﮐﺐ از ﻓﺮﻫﯿﺨﺘﮕﺎن و ﻣﺘﺨﺼﺼـﯿﻦ ﺣﻮزه وداﻧﺸـﮕﺎه‪،‬ﻫﻨﺮﻣﻨﺪان رﺷﺘﻪ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ‪،‬ﻣﺮدم وﻻﯾﺖ ﻣﺪار‪،‬ﻫﯿﺌﺎت ﻣﺬﻫﺒﯽ‬‫و ﮐﺴﺒﻪ ﺑﺎزار ﺳﻌﯽ ﻧﻤﻮده ﺗﺎ در ﻋﺮﺻﻪ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠِﻒ ﺗﺒﻠﯿﻎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﻬﺎﻧﯽ‪،‬اﻗﺪام ﺑﻪ ﻧﺸﺮ ﻣﻌﺎرف ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ ﻏﺪﯾﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬ﺷﻤﺎ ﻫﻢ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﯿﺪ‬‫ﺑﺎ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻫﻤﻪ ﺟﺎﻧﺒﮥ ﺧﻮد ﺷﺎﻣﻞ ﻧﻈﺮات و ﭘﯿﺸـﻨﻬﺎدات‪،‬ﮐﻤﮑﻬﺎي ﻣﺎﻟﯽ در اﯾﻦ اﻣﺮ ﻣﻬﻢ ﺳـﻬﯿﻢ ﺑﻮده و ﺟﺰء ﺧﺎدﻣﯿﻦ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎﺷﯿﺪ‪ .‬ﻣﻨﺘﻈﺮ‬‫ﺗﻤﺎﺳﻬﺎي ﺷﻤﺎ ﻫﺴﺘﯿﻢ‬‫ﺗﻠﻔﻦ ﻫﺎي ﺗﻤﺎس‪03112206252 -03112206253 :‬‬‫ﺗﻠﻔﮑﺲ‪03112206253 :‬‬‫ﺗﻠﻔﻦ ﻫﻤﺮاه‪09118000109 :‬‬‫ﺳﺎﯾﺖ ‪www.Ghadirestan.com-www.Ghadirestan.ir :‬‬‫اﯾﻤﯿﻞ‪info@Ghadirestan.com :‬‬‫آدرس ﻣﺮﮐﺰ‪ :‬اﺻـﻔﻬﺎن‪ -‬ﺧﯿﺎﺑﺎن ﻋﺒﺪ اﻟﺮزاق‪ -‬ﻧﺒﺶ ﺧﯿﺎﺑﺎن ﺣﮑﯿﻢ‪ -‬ﻃﺒﻘﻪ دوم ﺑﺎﻧﮏ ﻣﻠﺖ‪ -‬ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼـﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳـﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ ﺻﻠﯽ‬‫درﺑﺎره ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص(‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 357‬از ‪359‬‬‫اﷲ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ و ﺳﻠﻢ ‪ -‬ﮐﺪ ﭘﺴﺘﯽ‪8147865894 :‬‬‫ﺷﻤﺎره ﺣﺴﺎب ﻣﻠﯽ ﺳﯿﺒﺎ‪327564722005 :‬‬‫ﺷﻤﺎره ﮐﺎرت ﺑﺎﻧﮏ ﻣﻠﯽ‪6037991146890243 :‬‬‫و آﻧﭽﻪ از دﺳﺘﺎوردﻫﺎي اﯾﻦ ﻣﺮﮐﺰ در ﭘﯿِﺶ رو دارﯾﺪ ﺣﺎﺻﻞ از ﻓﻀﻞ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺣﺎل ﺧﺎدﻣﯿﻦ اﯾﻦ ﻣﺮﮐﺰ ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬‫ﺗﺄﺳﯿﺲ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت دﯾﺠﯿﺘﺎل و ﮐﻼﺳﯿﮏ ‪:‬‬
‫راه اﻧـﺪازي ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ و ﺟﺎﻣﻌﺘﺮﯾﻦ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﺗﺨﺼﺼـﯽ‪ -‬دﯾﺠﯿﺘﺎﻟﯽ ﻏـﺪﯾﺮ در ﺳﺎﯾﺖ ﭘﺎﯾﮕﺎه ﺗﺨﺼﺼـﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳـﺘﺎن و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﻪ ﺻﻮرت‬‫ﮐﻼﺳﯿﮏ ﺑﺮاي ﭘﮋوﻫﺸﮕﺮان و ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ در ﻣﺤﻞ ﻣﺮﮐﺰي ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن اﻣﮑﺎن اﺳﺘﻔﺎده ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬‫ﻫﻤﺎﯾﺸﻬﺎ وﻧﺸﺴﺘﻬﺎي ﻋﻠﻤﯽ ﺗﺨﺼﺼﯽ‪:‬‬‫ﻫﻤﺎﯾﺸﻬﺎي اﺳﺘﻘﺒﺎل از ﻏﺪﯾﺮ در ﺳﺎل ﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﯽ از ﺳﺎل ‪ 88‬ﺣﺪود ﯾﮏ ﻣﺎه ﻗﺒﻞ از ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎ ﻫﺪف ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﯽ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰي ﺟﺸﻦ ﻫﺎي‬‫دﻫﻪ ي ﻏـﺪﯾﺮ ﺑـﺎ اﺳـﺘﻘﺒﺎل اﻗﺸـﺎر ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺮدم وﻻﯾﺘﻤـﺪار و ﺣﻀﻮر ﮐﺎرﺷـﻨﺎﺳﺎن اﻣﻮر ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺎﺷـﮑﻮﻫﯽ ﺑﺮﮔﺰار ﮔﺮدﯾـﺪ و‬‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻧﺸـﺴﺖ ﻫﺎي ﻋﻠﻤﯽ ﺗﺨﺼﺼـﯽ ﻏـﺪﯾﺮ ﺑﺎ ﻫـﺪف ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺑﺮرﺳـﯽ در ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻏـﺪﯾﺮ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﯿﺎن ارﺗﺒﺎط ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎ‬‫ﻣﻨﺎﺳـﺒﺖ ﻫـﺎي ﻣـﺬﻫﺒﯽ از ﺟﻤﻠﻪ ﻓـﺎﻃﻤﯿﻪ و ﻣﻬـﺪوﯾﺖ ﺑﺮﮔﺰار ﮔﺮدﯾـﺪ‪ ،‬ﮐﻪ در آن ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و ﻧﻮﯾﺴـﻨﺪﮔﺎن ‪ ،‬ﻣﻘﺎﻻـت ﺧﻮد را ﺑﻪ دﺑﯿﺮ ﺧﺎﻧﻪ‬‫ﻧﺸﺴﺖ ارﺳﺎل ﻧﻤﻮده و ﭘﺲ از ﺑﺮرﺳﯽ ﺗﻮﺳﻂ ﻫﯿﺌﺖ داوران ‪ ،‬ﻣﻘﺎﻻت ﺑﺮﮔﺰﯾﺪه در ﻧﺸﺴﺖ اراﺋﻪ و ﭼﺎپ ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬‬‫اﺣﯿﺎي ﺧﻄﺎﺑﻪ ﻏﺪﯾﺮ‪:‬‬‫ﺑﺮﮔﺰاري ﺟﻠﺴﺎت ﻫﻔﺘﮕﯽ ﺷـﺮح ﺧﻄﺎﺑﻪ ﻏﺪﯾﺮ در ﻣﮑﺎن ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ‪،‬ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﻮزﯾﻊ ﮐﺘﺎب ﻫﺎي ﺧﻄﺎﺑﻪ و ﺗﺸﻮﯾﻖ ﺑﻪ ﺣﻔﻆ ﻓﺮازﻫﺎي آن‪،‬‬‫ﺑﺎ ﻫﺪف ﻧﺸﺮ و ﺗﺮوﯾﺞ ﺧﻄﺎﺑﻪ ي ﻏﺪﯾﺮ ‪.‬‬
‫دوره ﻫﺎي ﻏﺪﯾﺮ ﺷﻨﺎﺳﯽ‪:‬‬‫اﯾﻦ دوره ﻫﺎ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺟﺬب و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﺒﻠﻐﯿﻦ ﻏﺪﯾﺮ ‪ ،‬ﺟﻬﺖ اﻋﺰام ﻧﯿﺮوي اﻧﺴﺎﻧﯽ در ﺳـﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ ‪ ،‬در راﺳـﺘﺎي اﻫﺪاف ﻋﺎﻟﯿﻪ ي ﻣﺮﮐﺰ‬‫و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ آﺷﻨﺎﯾﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻃﻼب ‪ ،‬داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن و ﻋﻼﻗﻪ ﻣﻨﺪان‪،‬ﺑﺎ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻏﺪﯾﺮ ﺷﻨﺎﺳﯽ ‪،‬ﺑﺮﮔﺰار ﻣﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬‫اﺣﯿﺎي دﻫﻪ ﻏﺪﯾﺮ‪:‬‬‫ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﺮﮔﺰاري ﺟﺸـﻨﻬﺎي ﻏﺪﯾﺮ از ﯾﮏ روز ﺑﻪ ﯾﮏ دﻫﻪ ﺑﺎ ﻫﺪف اﻧﺠﺎم وﻇﯿﻔﻪ ي ﺗﺒﻠﯿﻎ ﻏﺪﯾﺮ ‪ ،‬ﺗﻌﻈﯿﻢ ﺷـﻌﺎﺋﺮ اﻟﻬﯽ ﺑﻮده و ﺑﺎﻋﺚ ﺗﺮوﯾﺞ و‬‫ﮔﺴﺘﺮش ﺟﺸﻦ ﻫﺎي ﻏﺪﯾﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدد ‪.‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ اﺣﯿﺎي دﻫﻪ ي ﻏﺪﯾﺮ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﯿﺸﺘﺮي را ﺑﺮاي ﻣﺒﻠﻐﯿﻦ و ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن در اراﺋﻪ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻏﺪﯾﺮ و ﭘﺬﯾﺮش آن ﻓﺮاﻫﻢ‬‫ﻧﻤﻮد‪.‬‬‫ﺗﻮﻟﯿﺪات ﻣﺮﮐﺰ ‪:‬‬
‫ﺗﻮﻟﯿـﺪ ﻧﺮ م اﻓﺰار ﻫـﺎي ﺗﻠﻔﻦ ﻫﻤﺮاه و راه اﻧـﺪازي ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ دﯾﺠﯿﺘﺎﻟﯽ ﻏـﺪﯾﺮ‪ ،‬ﺑﺮ روي وب ﺳﺎﯾﺖ ﭘﺎﯾﮕﺎه ﺗﺨﺼﺼـﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳـﺘﺎن ‪ ،‬ﺑﺎ اﻣﮑﺎن‬‫داﻧﻠﻮد راﯾﮕﺎن ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﺑﺮ روي ﺗﻠﻔﻦ ﻫﺎي ﻫﻤﺮاه ‪ ،‬ﺑﺎ ﻫﺪف ﺗﻮﺳﻌﻪ ي ﻧﺸﺮ و اﻃﻼع رﺳﺎﻧﯽ ﻣﻌﺎرف ﻗﺮآن وﻋﺘﺮت و دﻓﺎع از ﺣﺮﯾﻢ ﺷﯿﻌﻪ ‪.‬‬
‫ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻠﯿﭙﻬﺎ ‪ ،‬ﻃﺮاﺣﯽ ﺑﺮوﺷﻮرﻫﺎ و ﭘﻮﺳﺘﺮﻫﺎ ‪ ،‬ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮع ﻏﺪﯾﺮ و وﻻﯾﺖ و اﻣﮑﺎن داﻧﻠﻮد راﯾﮕﺎن آﻧﻬﺎ از روي ﺳﺎﯾﺖ ﺑﺮاي ﻋﻼﻗﻪ ﻣﻨﺪان‬‫راه اﻧﺪازي وب ﺳﺎﯾﺖ ﻫﺎي ﻣﺮﮐﺰ‪:‬‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﺑﺎ درك رﺳﺎﻟﺖ ﺳﻨﮕﯿﻦ ﺧﻮد درراﺳﺘﺎي ﺗﺒﻠﯿﻎ ﻏﺪﯾﺮ ﭘﺎ در ﻋﺮﺻﻪ ي ﺟﻬﺎﻧﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻪ و ﺑﺎ ﺗﻼش ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و‬‫ﻣﺘﺨﺼﺼـﯿﻦ اﻗﺪام ﺑﻪ راه اﻧﺪازي وب ﺳﺎﯾﺖ ﻫﺎﯾﯽ از ﺟﻤﻠﻪ ‪ :‬ﺳﺎﯾﺖ ﭘﺎﯾﮕﺎه ﺗﺨﺼﺼـﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ‪ ،‬ﺳﺎﯾﺖ دﻫﻪ ي ﻏﺪﯾﺮو ﺳﺎﯾﺖ دﻋﺎ ﺑﺮاي‬‫وارث ﻏـﺪﯾﺮ )ﻣﮑﯿﺎل اﻟﻤﮑﺎرم( ‪،‬ﻧﻤﻮده اﺳﺖ و اﻧﺠﺎم اﯾﻦ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺎﻋﺚ اﯾﺠﺎد ﺑﺴﺘﺮ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﯽ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻌﺎرف ﻏﻨﯽ ﺷـﯿﻌﻪ ﺑﺎ اﻧﮕﯿﺰه‬‫ﻧﺸـﺮ ﻣﻌـﺎرف‪،‬ﺳـﺮوﯾﺲ دﻫﯽ ﺑﻪ ﻣﺤﻘﻘﯿﻦ و ﻃﻼـب‪،‬ﮔﺴﺘﺮش ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ و ﻏﻨﯽ ﮐﺮدن اوﻗﺎت ﻓﺮاﻏﺖ ﻋﻼﻗﻪ ﻣﻨـﺪان ﺑﻪ ﻧﺮم اﻓﺰار ﻫﺎي‬‫درﺑﺎره ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص(‬‫ﻣﺮﮐﺰ ﺗﺨﺼﺼﯽ ﻏﺪﯾﺮﺳﺘﺎن ﮐﻮﺛﺮ ﻧﺒﯽ )ص( ‪www.Ghadirestan.com‬‬‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ 358‬از ‪359‬‬‫ﻋﻠﻮم اﺳﻼﻣﯽ در دﺳﺘﺮس ﺑﻮدن ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻻزم ﺟﻬﺖ ﺳﻬﻮﻟِﺖ رﻓﻊ اﺑﻬﺎم از ﺷﺒﻬﺎت ﻣﻨﺘﺸﺮه در ﺟﺎﻣﻌﻪ‪،‬ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬‫ﻣﻬﺪ ﮐﻮدك ﻏﺪﯾﺮ‪:‬‬‫ﺑﺮﮔﺰاري ﻣﻬـﺪﻫﺎي ﮐﻮدك ﻏـﺪﯾﺮ‪ ،‬وﯾﮋه ي ﺧﺮدﺳﺎﻻن ‪،‬ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ ﺑﺮﮔﺰاري ﻫﻤﺎﯾﺸـﻬﺎ و ﻣﺮاﺳـﻤﺎت دﻫﻪ ي ﻏـﺪﯾﺮ ‪ ،‬ﺑﺎ ﻫﺪف ﺷـﮑﻮﻓﺎﯾﯽ‬‫ﻣﺤﺒﺖ دروﻧﯽ آﻧﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم در ﻗﺎﻟﺐ ﻧﻘﺎﺷﯽ ﻫﺎي زﯾﺒﺎ ‪،‬ﺑﯿﺎن ﻗﺼﻪ ﻫﺎي ﻏﺪﯾﺮ و اﻫﺪاي ﺑﺴﺘﻪ ﻫﺎي ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ‪ ،‬از‬‫ﺟﻤﻠﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻫﺎي اﯾﻦ ﻣﺮﮐﺰ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬‫ﺳﻔﺮه اﺣﺴﺎن اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ‪:‬‬
‫ﺳﻔﺮه ﻫﺎي اﺣﺴﺎن ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﺎ ﻫـﺪف ﺗﺮوﯾﺞ ﺳـﻨﺖ ﺣﺴـﻨﻪ اﻃﻌﺎم و اﻫﺪاي ﻧﺎن در روز ﻏﺪﯾﺮ‪،‬ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﺑﺮوﺷﻮرﻫﺎي ﺣﺎوي‬‫ﻣﻌـﺎرف ﻏـﺪﯾﺮ ﺑﺎ ﺟﻠﻮه اي زﯾﺒﺎ در ﺧﯿﺎﺑﺎن ﻫﺎ و ﻣﯿﺎدﯾﻦ ﺷـﻬﺮ در ﺳﺎل ﻫﺎي اﺧﯿﺮ‪،‬ﺟﻬﺖ ﺗﺮوﯾـﺞ و ﺗﺒﻠﯿﻎ ﻏـﺪﯾﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﮔﺴﺘﺮده ‪،‬ﺑﺮﮔﺰار‬‫ﮔﺮدﯾﺪ‪.‬ﺑﻪ ﺣﻤﺪ اﷲ ﻫﺮ ﺳﺎﻟﻪ ﺑﺎ ﮐﻤﮏ ﻫﯿﺎت ﻣﺬﻫﺒﯽ و ﺧﯿﺮﯾﻦ ﻣﺤﺘﺮم و اﺳـﺘﻘﺒﺎل ﻣﺮدم از اﯾﻦ ﺳـﻨﺖ ﺣﺴﻨﻪ ي اﻧﺒﯿﺎي اﻟﻬﯽ و اﺋﻤﻪ ي اﻃﻬﺎر‬‫ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم‪،‬ﺧﺎﺻﻪ ﺣﻀﺮت رﺿﺎ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﻫﺮﭼﻪ ﺑﺎﺷﮑﻮه ﺗﺮ در ﺣﺎل ﺑﺮﮔﺰاري ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬‫ﺗﺠﻠﯿﻞ از ﺧﺎدﻣﯿﻦ ﻏﺪﯾﺮ ‪:‬‬
‫ﺑﺮﮔﺰاري ﻫﺮ ﺳﺎﻟﻪ ﻣﺮاﺳـﻤﺎت ﺗﺠﻠﯿﻞ از ﺧﺎدﻣﯿﻦ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺎ ﺷﮑﻮﻫﯽ ﺑﺎ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﭼﻬﺮه ﻣﺎﻧﺪﮔﺎر ﻏﺪﯾﺮ و ﺗﺠﻠﯿﻞ از اﻓﺮادي ﮐﻪ ﺑﻪ ﻫﺮ‬‫ﻧﺤﻮي ﺧﺪﻣﺘﮕـﺬار ﻏـﺪﯾﺮ و اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴـﻼم ﺑﻮده اﻧـﺪ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﻌﺮﻓﯽ و ﺗﺠﻠﯿﻞ از ﻫﯿﺌﺖ ﻫﺎي ﻣﺤﺘﺮم ﻣﺬﻫﺒﯽ ‪ ،‬ﻣﺮاﮐﺰ ‪،‬‬‫ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎ ‪ ،‬ﺳﺘﺎد ﻫﺎ و ﻧﻬﺎدﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ در ﻣﻮرد ﻏﺪﯾﺮ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ و ﺗﻘﺪﯾﻢ ﺗﻨﺪﯾﺲ‪ ،‬ﻟﻮح ﺗﻘﺪﯾﺮ و ﻫﺪاﯾﺎ ﺑﻪ ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﻦ اﯾﻦ ﻣﺮاﮐﺰ‪.‬‬‫ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻫﯿﺌﺖ ﻫﺎي ﻣﺤﺘﺮم ﻣﺬﻫﺒﯽ و ﻣﺮاﮐﺰ ‪:‬‬
‫ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻫﯿﺌﺖ ﻫﺎي ﻣﺤﺘﺮم ﻣﺬﻫﺒﯽ و ﻣﺮاﮐﺰ و ﻫﻤﮑﺎري ﺑﺎ آﻧﻬﺎ و اراﺋﻪ راﻫﮑﺎرﻫﺎي ﻋﻤﻠﯽ‪ ،‬ﻃﺮﺣﻬﺎ‪ ،‬ﮐﻠﯿﭙﻬﺎ و ﺑﺮوﺷﻮرﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﺤﺘﻮاي ﻏﺪﯾﺮ‬‫و وﻻﯾﺖ‪ ،‬ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻫﺪف ﻫﺮﭼﻪ ﺑﺎﺷﮑﻮه ﺗﺮ ﺑﺮﮔﺰار ﺷﺪن ﺟﺸﻨﻬﺎي ﺑﺰرگ ﻏﺪﯾﺮ در اﯾﺎم ﺳﺮور آل ﻣﺤﻤﺪ‬‫ﻓﻌﺎﻟﯿﺘﻬﺎي آﯾﻨﺪه ﻣﺮﮐﺰ ‪:‬‬
‫راه اﻧﺪازي ﭘﻮرﺗﺎل ﺟﺎﻣﻊ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮﻋﯿﺖ اﻣﺎﻣﺖ در ﺷﺒﮑﻪ اﯾﻨﺘﺮﻧﺖ‬‫ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻣﻮزه ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮع وﻻﯾﺖ واﻣﺎﻣﺖ ﺟﻬﺖ ﺑﺎزدﯾﺪ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن داﺧﻠﯽ و ﺧﺎرﺟﯽ‬‫ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺷﺒﮑﻪ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﻏﺪﯾﺮ ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮع ﭘﺨﺶ و ﺗﻮﻟﯿﺪ آﻣﻮزه ﻫﺎي دﯾﻨﯽ ﺑﺮ ﻣﺤﻮر اﺋﻤﻪ اﻃﻬﺎر ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴﻼم‬‫اﯾﺠﺎد ﻣﮑﺎﻧﻬﺎﺋﯽ ﺑﺮاي ﮔﺬراﻧﺪن اوﻗﺎت ﻓﺮاﻏﺖ ﺑﺮاي ﮐﻠﯿﻪ ﺳﻄﻮح و ﺳﻨﯿﻦ‬‫ﺑﺮﭘﺎﺋﯽ اردوﻫﺎي ﺳﯿﺎﺣﺘﯽ وزﯾﺎرﺗﯽ ﺑﺮاي ﻧﺨﺒﮕﺎن وﻓﻌﺎﻻن در زﻣﯿﻨﻪ ﻏﺪﯾﺮ‬‫ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﯽ اﺟﺮاي ﻣﺎﮐﺖ ﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻏﺪﯾﺮ در ﻣﺮاﮐﺰ و ﻣﯿﺎدﯾﻦ ﺧﺎص وﺣﺴﺎس‬