GSTC Destinasyon Kriterleri
Versiyon 2.0
6 Aralık 2019

Performans göstergeleri ve SKH (Sürdürülebilir
Kalkınma Hedefleri) ile birlikte

GSTC Uluslararası Standartlar Çalışma Grubu tarafından resmi olarak onaylanmış ve GSTC Yönetmelikleri
uyarınca GSTC Destinasyon Kriterlerinin ilk revizyonu olarak GSTC Yönetim Kurulu tarafından resmi olarak
kabul edilmiştir.
© Küresel Sürdürülebilir Turizm Konseyi (GSTC), 2019, Tüm Hakları Saklıdır.

The Global Sustainable Tourism Council
PO Box 96503 - #51887
Washington, DC 20090 USA
info@gstcouncil.org
www.gstcouncil.org

1

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

ÖnsözKüresel Sürdürülebilir Turizm Konseyi (GSTC) Kriterleri sürdürülebilir turizme ilişkin ortak bir anlayış
sağlamak adına oluşturulmuştur. Kısaca - “GSTC-D” - olarak da bilinen GSTC Destinasyon Kriterleri, herhangi
bir turizm destinasyonunun ulaşmayı amaçlaması gereken minimum seviyedir. Sürdürülebilirlik kriterleri dört
ana konu etrafında düzenlenmiştir: sürdürülebilir yönetim; sosyo-ekonomik etkiler; kültürel etkiler; veçevresel etkiler. Bu konular, turizm sektörünün tümüne uygulanabilir.
GSTC Kriterleri, tüm sektörlerde sürdürülebilirlik standardının geliştirilmesine ilişkin uluslararası normlar
konusunda rehberlik sağladığı kabul edilen bir organ olan ISAEL Alliance’ın Standard Belirleme Kodu'na uyumsağlama sürecinde geliştirilmiş ve revize edilmiştir. GSTC-D’nin en güncel versiyonu 2019 yılında ve iki türlü
paydaş danışmanlığına dayanarak oluşturulmuştur. Kriterlerin geliştirilmesi ve gelecek revizyonlar içinplanlar konusundaki bilgilere www.gstcouncil.org üzerinden erişim sağlanabilir.
Kriterler ne işe yaramaktadır?
GSTC Destinasyon Kriterlerinin bazı kullanımları aşağıdaki sıralanmıştır:• Sürdürülebilirlik sertifikasyonu için temel teşkil eder
• Daha sürdürülebilir olmak isteyen destinayonlar için temel esaslar olarak işlev görür• Tüketicilerin güvenilir ve sürdürülebilir destinasyonları tanımalarına yardımcı olur
• Bilgi medyasının destinasyonların tanınması ve kamuyu destinasyonların sürdürülebilirlikleri hakkındabilgilendirmesi için ortak payda olarak hizmet verir• Sertifikasyon ve diğer gönüllü destinasyon seviyesi programlarına ve standardlarına geniş çapta kabul
gören bir temel sağlamaya yardım eder
• Sürdürülebilir turizm gerekliliklerini geliştirmek için hükümet, hükümet dışı ve özel sektör programlarına
bir başlangıç noktası sunar• Üniversiteler ve turizm okulları gibi eğitim-öğretim kurumlarına temel esaslar sunar• Başkalarına harekete geçmeye ilham verecek şekilde liderlik eder
Kriterler ne yapılması gerektiğini söyler, nasıl yapılması gerektiğini ya da hedeflere ulaşılıp ulaşılmadığını
söylemez. Bu rol, tümü GSTC Kriterleri için vazgeçilmez bir tamamlayıcı olan performans göstergeleri, ilişkili
eğitim materyalleri ve uygulama araçlarına erişim ile yerine getirilmektedir.
Kriterler kimlere uygulanır?
GSTC-D destinasyonlar 1 Için tasarlanmıştır. Kriterler tek bir kuruluşla değil, benzersiz bir şekilde
tanımlanabilecek adlandırılmış bir mekanla ilgilidir. Kriterler, hangi kuruluşun kendisinden sorumlu
olabileceğine veya ilgili herhangi bir faaliyetin nasıl veya kim tarafından uygulandığına bakılmaksızın, tarif
edilen koşulun o destinasyonla ilgili olmasını gerektirir.

1

Destinasyon, Dünya Turizm Örgütü’ne (UNWTO) göre şu şekilde tanımlanmıştır: “Ziyaretçilerin içerisinde bir gece
geçirebileceği, idari ve/veya analitik sınırları tanımlı ya da tanımsız fiziksel bir mekandır. Turizm değer zinciri boyunca ürün ve
hizmetlerin, faaliyetlerin ve deneyimlerin ortak bir kümesi (ortak lokasyonu) ve turizmin temel analiz birimidir. Bir destinasyon,daha büyük destinasyonlar oluşturmak için ağ oluşturabilir ve çeşitli paydaşları kapsar.”1

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

GSTC-D’nin kapsamı, geniş ve çeşitli destinasyonlara uygulanabilirdir. Destinasyonlar dünyanın herhangi bir
yerdinde ve herhangi bir tipte (örn. Kentsel, kırsal, dağ, kıyısal ya da karma vb.) olabilir. Kriterler büyük
destinasyonlar (örn. Büyük şehirler veya bölgeler vb.) ve küçük şehirler (örn. Milli parklar, yerel topluluk
kümeleri vb.) ile bağdaştırılabilir.
GSTC-D, her ne kadar bir kuruluşla değil, mekanla (yerle) ilgili olsa da, kriterlerin birçoğu, yine de,destinasyon bünyesinde sürdürülebilir turizme yönelik koordineli bir yaklaşımdan sorumlu bir destinasyon
yönetim organizasyonu tarafından yürütülebilir ve uygulanabilir. Böyle bir organizasyonun varlığı, GSTCD’nin A1 Kriterinde şart koşulmuş olan temel bir gerekliliktir. Böyle bir organizasyonun salt yerel bir otorite
veya kamu sektörü kuruluşu olmaması, hem kamu hem de özel sektörün katılımını gerektirdiği
unutulmamalıdır.
Kriterlerden bazıları işletmelere yöneliktir. Bunlar bireysel işletmeler olabileceği gibi tesis, işletme veteşebbüs gibi diğer işletme formları da olabilir. Örneğin sadece oteller veya ücretli turistik cazibe yerleri
gibi ticari işletmeleri değil; müzeler, festivaller, kamu binaları ve anıtları içerebilir.
Performans göstergeleri ve SKH’leri
Burada sunulan performans göstergeleri, kriterlere uyumu ölçmede rehberlik sağlamak üzere tasarlanmıştır.
Bunlar, nihai ya da her şey dahil bir set olarak tasarlanmamıştır, bununla birlikte kendi gösterge setlerinigeliştirmeleri için GSTC-D Kriterleri, kullanıcılar için güçlü bir örnek seti sağlamaktır.
Performans göstergeleri esasen, bir destinasyonun, kriterlere uygunluğun değerlendirilmesinde aranacakşartlar, faktörler, eylemler ve kanıtlar için önerilen bir liste sunmaktadır. Kriterlerin uygulanması,
destinasyona Sürdürülebilir Kalkınma 2030 Gündemine ve 17 adet Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerine (SKH)
katkıda bulunmasına yardımcı olacaktır. Kriterlerin her birine karşılık, ona en yakın ilişkide olan 17
SKH’lerinden biri veya daha fazlası yer almaktadır.
Dil ve Çeviri
GSTC Kriterlerinin ve ilgili sistemlerin resmi dili İngilizce’dir.
GSTC web sitesinde veya başka bir yerde görünen diğer dillere yapılan çeviriler, eğitim ve farkındalık
amacıyla kullanılabilir ancak bu çevirilerin GSTC veya onun yetkilendirmiş olduğu Akreditasyon Kuruluşu ile
standart sahibi ve / veya Sertifikasyon Kuruluşu arasında resmi anlaşma ile kurulmuş olanlar hariç,sertifikasyon ve akreditasyon programları dahil teknik programlar için kullanımına izin verilmez. İngilizcedışında bir dilin izinli kullanımı durumunda, Kriterlerin yorumlanmasına ilişkin herhangi bir şüpheyedüşüldüğünde, resmi İngilizce dil sürümüne geri dönülecektir.
Geçiş dönemi
GSTC Destinasyon Kriterleri v1.0'ı, v2.0’ye dönüştürmek için geçiş periyodu ile ilgili görevler aşağıdaki gibidir:• Sertifikasyon ile ilgili olmayan politika belirleme, eğitim ve diğer amaçlar için v2.0 derhal uygulanmalıdır.
• GSTC-Onaylı destinasyon / topluluk standart sahiplerine, yeni v2.0'a uyum sürecinde geçiş için, 31 Aralık
2021 tarihine kadar iki yıllık bir süre tanınacaktır. Standart sahipleri standartlarını ilgili revizyonlara dahaerken adapte etmek isteyebilirler, bu durumda yapılan değişikliklerin uygunluğunu incelemek üzere
GSTC’nin gerekli düzenlemelere zaman ayırabilmesi için, bunu 30 Haziran 2021’den önce yapmaları
gerekir.
• Destinasyonları, GSTC Destinasyon Kriterleri v1.0.’a göre sertifikalandıran Akredite Sertifikasyon
Kuruluşlarının, geçmiş uygulama kanıtıyla birlikte düzenlemelerini sertifikasyon sistemine 31 Aralık 2021
tarihine kadar, v2.0’ı tam olarak entegre etmiş olması gerekmektedir. Bu kuruluşların geçiş dönemi
boyunca, normal akredite statülerini sürdürmeleri geciktirilmeyecektir. Aralık 2019'dan sonra yeni

2

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

Akreditasyon başvuru sahipleri, Akreditasyon başvurusu yapmadan önce GSTC-D v2.0 veya v2.0'aeşdeğer bir GSTC-Onaylı standart kullandıklarından emin olmalıdır.
GSTC Kriterlerindeki Revizyonlar
Bu versiyon (v2.0), GSTC Destinasyon Kriterleri (GSTC-D)’nin son sürümü olarak Yönetim Kurulu tarafından 6
Aralık 2019 itibariyle resmi olarak kabul edilmiştir.
GSTC Destinasyon Kriterlerinin bu versiyonu (v2.0), Aralık 2013 resmi sürümlerinden bu yana yapılan ilk
revizyondur.
GSTC, mevcut versiyonun geçerli olup olmadığını ve resmi bir revizyon sürecinin başlatılıp başlatılmayacağını
ve başlayacak ise ne zaman olacağını belirlemek için bir önceki revizyondan en az beş yıl sonra periyodik
gözden geçirmeler yapacaktır. Buna benzer şekilde bir sonraki gözden geçirme, muhtemelen yaklaşık olarak
2024 yılının Aralık ayında yapılacaktır. GSTC, Kriterlere ilişkin yorumu www.gstcouncil.org adresindeki
Kriterler bölümü aracılığıyla her zaman memnuniyetle karşılar. Yorumların Aralık 2024'ten önce gözden
geçirme yapılması gerektiğine dair kanıt sunması durumunda, GSTC daha erken bir tarihte inceleme
yapabilir.
Kriterlerin yapısı
Kriterler, aşağıda gösterildiği gibi her biri iki veya üç alt bölümden oluşan dört bölümdür. Bölümlerin ve alt
bölümlerin sıralaması, hiçbir şekilde herhangi bir konunun diğerine göre göreceli önemiyle ilgili değildir.
BÖLÜM A: Sürdürülebilir Yönetim

BÖLÜM C: Kültürel sürdürülebilirlik

A(a) Yönetim yapısı ve çerçevesiC(a) Kültürel mirasın korunması

A(b) Paydaş katılımı

C(b) Kültürel alanların ziyareti

A(c) Baskı ve değişimin yönetimiBÖLÜM D: Çevresel sürdürülebilirlikBÖLÜM B: Sosyo-ekonomik sürdürülebilirlik

D(a) Doğal mirasın korunması

B(a) Yerel ekonomik faydaların sağlanması

D(b) Kaynak yönetimi

B(b) Sosyal refah ve etkiler

D(c) Atık ve emisyon yönetimi

3

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

GSTC DESTİNASYON KRİTERLERİ v2.0
Kriterler

GöstergelerBÖLÜM A: Sürdürülebilir Yönetim
A(a) Yönetimin yapısı ve çerçevesi
A1 Destinasyon yönetim sorumluluğu
Destinasyon, özel sektör, kamu sektörü ve
sivil toplumun katılımıyla sürdürülebilir
turizme yönelik koordineli bir yaklaşımdan
sorumluetkinbirorganizasyon,
departman, grup ya da komiteye sahiptir.
Bu grup, sosyo-ekonomik, kültürel veçevreselsorunlarınyönetimiiçin
sorumluluklar, gözetim ve uygulama
yeteneklerini tanımlamıştır. Grup yeterlişekilde finanse edilir, destinasyon yönetimisağlamada çeşitli organlarla çalışır, yeterli
personele (sürdürülebilirlik deneyimi olan
personeldahil)
erişebilirveoperasyonlarındaveişlemlerinde
sürdürülebilirlik ve şeffaflık ilkelerini izler.

a. Grubun konu ile ilgili yapısını ve sorumluluklarını
gösteren dökümante edilmiş kanıtlar.
b. Mevcut ve gelecekteki fon kaynaklarını gösteren
finansal bir plan ve bütçe.
c. Diğer organlarla olan etkileşim ve bağlantılara
ilişkin kanıtlar.
d. Daimi ve sözleşmeli personelin konuyla ilgili
deneyimlerini gösteren kayıtlar.
e. Sürdürülebilirlik ilkelerine uyum ve farkındalığı,sözleşme ve işletme süreçlerinde şeffaflığı
gösteren yönetim süreçleri ve esasları.

A2 Destinasyon yönetim stratejisi veeylem planı
Destinasyon, sürdürülebilirlik ilkelerine
dayanan ve paydaş katılımı ile geliştirilmiş,destinasyon ölçeğine uygun, kamuya açık,
çok yıllıklı destinasyon yönetim stratejisi veeylem planı oluşturmuş ve uygulamaktadır.
Strateji, turizm varlıklarının tespit vedeğerlendirmesini
içerirve
sosyoekonomik, kültürel ve çevresel sorunları veriskleridikkatealır.
Strateji,destinasyondakidahakapsamlısürdürülebilir kalkınma politika ve eylemi
ile ilişkili ve etkilidir.

a. Güncel destinasyon stratejisi ve eylemini gösteren
yayınlanmış bir doküman
b. Strateji / plan açık bir biçimde görülebilir veçevrimiçi olarak erişilebilir.
c. Planın geliştirilmesinde paydaşlara danışıldığını
gösteren, toplantı vb. kanıtlar.
d. Sürdürülebilirlik ilkelerine atıf ve mevcut
varlıkların, sorunların ve risklerindeğerlendirmesini içeren strateji ve eylem planı.
e. Strateji ve eylem planında daha kapsamlı
sürdürülebilir kalkınma politikasına (SKH'lerinin
takibi dahil) yönelik spesifik atıflar veya tam tersi.

4

www.gstcouncil.org

SKH’leriGSTC Destination Criteria v2.0

A3 İzleme ve raporlama
Destinasyon, turizmden kaynaklı sosyoekonomik, kültürel ve çevresel sorunlara
ve etkilere yanıt vermek ve bunları izlemekiçin bir sistem uygulamaktadır. Faaliyetler
ve sonuçlar düzenli olarak izlenir,değerlendirilir ve kamuya açık bir şekilderaporlanır. İzleme sistemi periyodik olarak
gözden geçirilir.

a. Tanımlı spesifik ve ölçülebilir sosyo-ekonomik,
kültürel ve çevresel göstergeler ve hedefler.
b. Göstergelere dayalı ölçümler, sonuçlarıyla birlikte
en az yıllık olarak kaydedilir ve yayınlanırc. Eylemlerin ve çıktıların raporlama ve izlemesine
ait yazılı kayıtlar.
d. İzleme sisteminin önceki gözden geçirmeleri vegelecek gözden geçirme programı.

A(b) Paydaş katılımı
A4 Kurumsal katılım ve sürdürülebilirlik
standartları
Destinasyon,
turizmişletmelerini
sürdürülebilirlik konuları hakkında düzenli
olarak bilgilendirmekte ve faaliyetlerini
daha sürdürülebilir hale getirmeleri içinteşvik etmekte ve desteklemektedir.
Destinasyon,
sürdürülebilirlik
standartlarının benimsenmesini teşvik
etmekte, mümkün olan yerlerde turizmişletmeleri için GSTC-I Onaylı standartlar ve
GSTC-I Akredite sertifikasyon planlarınınuygulanmasınıteşviketmektedir.
Destinasyon, sürdürülebilirlik sertifikasınasahipişletmelerin
birlistesiniyayınlamaktadır.

a. Sürdürülebilirlik konularının turizmle ilgiliişletmelere düzenli olarak iletildiğine dair kanıtlar
(Medya, toplantılar, doğrudan iletişim vb.)b. Sürdürülebilirlik desteği ve turizmle ilgili işlere
danışmanlık - mevcut ve teşvik edilmiştir.
c. Sürdürülebilirlik standartlarına dayalı
sertifikalandırılmış işletmelerin sayısı ve yüzdesi(ve GSTC onaylı/akredite olup olmadığı) ve bu
sayıyı aşmaya yönelik hedefler.
d. Sertifikasyon programlarının teşvik edildiğine dair
kanıtlare. Güncelliği korunmuş turizmle ilişkili sertifikalıişletmelerin listesi,

A5 Yerel katılım ve geribildirim
Destinasyon, sürdürülebilir destinasyon
planlama ve yönetimine halkın katılımını
sağlar ve teşvik eder. Yerel topluluklarınistekleri,endişeleri,turizmsürdürülebilirliği ve destinasyon yönetimi
ile ilgili memnuniyetlerini düzenli olarak
izlenmekte, kamuya açıklanmakta vebunlara karşılık aksiyonlar alınmaktadır.
Destinasyon, sürdürülebilir turizm fırsatları
ve engelleri ile ilgili yerel anlayışı
geliştirmek ve toplulukların yanıt verme
kapasitelerini arttırmak için bir sisteme
sahiptir.

a. Destinasyon planlama ve yönetimine yerel
katılımın desteklenmesi ve kolaylaştırılmasınınkantıları.
b. Katılımın düzeyi ve tipi hakkında bilgi.
c. Turizm konularını kapsayan yerel halk anketleri vediğer sistematik geribildirim alma mekanızmaları
d. Yerel geribildirimlere karşılık alınan aksiyonlarailişkin kanıtlar
e. Yerel halka sağlanan bilgi, eğitim ve öğretim
programı

5

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

A6 Ziyaretçi katılımı ve geribildirim
Destinasyon, ziyaretçinin memnuniyetini,
destinasyon deneyiminin kalitesi ve
sürdürülebilirliği izlemek ve kamuya
açıklamak ve gerekirse müdahale etmekiçin bir sisteme sahiptir. Ziyaretçiler,
destinasyondaki sürdürülebilirlik sorunları
ve bunlara yönelik olarak oynayabilecekleri
rol hakkında bilgilendirilir.

a. Ziyaretçi anketleri (ve diğer geri bildirim
mekanizmaları) - yürütülen ve raporlanan.
b. Ziyaretçilerin sürdürülebilirlik sorunlarınatepkisini içeren anketler ve geri bildirimler.
c. Ziyaretçi anketi / geri bildirim bulgularına yanıtolarak alınan eylemlerin kanıtı.
d. Sürdürülebilirlik konularını ve bunlara nasıl
yanıt verileceğini kapsayan ziyaretçi bilgilerineörnekler.

A7 Tanıtım ve bilgi
Destinasyonile ilgili tanıtım ve ziyaretçi
bilgilendirme materyelleri destinasyonunürünleri, hizmetleri ve sürdürülebilirlik
iddiaları açısından doğrudur. Pazarlama
mesajlarıvediğer
iletişimler,
destinasyonundeğerlerinivesürdürülebilirliğe yaklaşımını
yansıtır;yerel topluluklara ve doğal, kültürelvarlıklara saygılıdır.

a. İçerikle uyumlu güncel bilgiler ve tanıtımmateryelleri
b. Destinasyon bilgi ve tanıtımının doğruluğunu veuygunluğunu kontrol eden bir sürecin mevcudiyetic. İletişim içeriği ve dağıtımı konusunda yerel
topluluklarla, çevresel ve kültürel kuruluşlarlaistişarelerin kanıtları.

A(c) Baskı ve değişimin yönetimi
A8 Ziyaretçi yoğunluğu ve faaliyetlerin
izlenmesi
Destinasyon, düzenli olarak gözden
geçirilen bir ziyaretçi yönetim sisteminesahiptir.
Ziyaretçiyoğunluğu
vefaliyetlerinin
izlenmesivegereklidurumlarda belirli zamanlarda ve belirli
lokasyonlarda ziyaretçi yoğunluğu ve
faliyetlerinin azaltılması veya arttırılması,
yerel ekonominin, toplumun, kültürel
mirasın
veçevreninihtiyaçlarını
dengelemek için harekete geçilir.

A9Planlama
düzenlemeleri
kalkınmanın kontrolü

a. Destinasyon yönetim ve eylem planı; ziyaretindağıtımı ve mevsimsellik konularını ele alır.
b. En çok ziyaret edilen yerler de dahil olmak üzere
yıl boyunca ziyaretçi hacimlerindeki değişim
izlenir.
c. Ziyaretçi hacimlerinin ve faaliyetlerinden
kaynaklanan etkiler gözlem, topluluk ve paydaş
geribildirimi aracılığıyla tespit edilir.
d. Ziyaretçi akışlarını ve etkilerini yönetmek içingerçekleştirilen eylemler
e. Pazarlama stratejisi ve hedef pazarların seçimi,ziyaret kalıplarını, faaliyetlerin etkilerini ve
destinasyonun ihtiyaçlarını dikkate alır.

ve

Destinasyon, kalkınmanın lokasyonu vedoğasını kontrol eden, çevresel, ekonomik
ve sosyo-kültürel etki değerlendirmesi

a. Gelişimi kontrol eden belirli politikalar /düzenlemeler / esaslar- başlık ve tarihe göre
tanımlanır ve dökümante edilir.

6

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

gerektiren ve sürdürülebilir arazi kullanımı,
tasarım, inşaat ve yıkımı entegre eden
planlama esaslarına, mevzuatına ve
politikalarına sahiptir. Düzenlemeler, özelmülk kiralama ve turizm amaçlı imtiyazlar
dahil tüm operasyonlara uygulanır. Esaslar,mevzuat ve politikalar, kamu katılımı ileoluşturulmuş olup geniş kitlelere bildirilirve uygulanır.

b. Destinasyonla ilgili uzun vadeli konuları ele almakiçin yeterli ölçekte, çevresel, ekonomik ve sosyokültürel etkileri kapsayan etki değerlendirme
gereklilikleri belirlenmiştir.
c. Mülk kiralama ve turizm amaçlı işletme ile ilgili
spesifik düzenlemelerin yaptırımı veuygulanmasına ilişkin kanıtlar
d. Politikaların / yönetmeliklerin / yönergeleringeliştirilmesine halkın katılımına ilişkin kanıtlar
e. Turizmin gelişmesi önerildiğinde veya
bölgelerinde meydana geldiğinde yerli halk veya
azınlık etnik gruplarla istişare yapıldığına ve
onaylarının olduğuna dair kanıtlar
f. Planlama, geliştirme ve uygulama aşamalarında
politikaların / düzenlemelerin / esasların bildirimi
ve uygulanmasına ilişkin kanıtlar

A10 İklim değişikliğine uyum
Destinasyon, iklim değişikliği ile ilgili risklerive fırsatları tanımlar. Turizm tesislerinin
yerleşimi, tasarımı, geliştirilmesi veyönetimi için iklim değişikliğine uyum
stratejileri uygulanmaktadır. Tahmin edilen
iklim değişikliği, ilgili riskler ve gelecektekikoşullarhakkındabölge
sakinleri,işletmeler ve ziyaretçiler içinbilgisağlanmaktadır.

a. Destinasyon yönetim stratejisi ve eylem planı
iklim sorunlarını tanımlar ve ele alır.
b. Turizmin gelişmesi ve faaliyetleri içindüzenlemeler, yönergeler ve imar iklimdeğişikliğinin sonuçlarını içermektedir.
c. Mevcut ve gelecekteki riskleri kapsayan bir iklim
riski değerlendirmesi - başlatılmış ve kamuya açık
hale getirilmiştir.
d. Yerel ekosistemlerin iklim değişikliğine uyumüzerindeki etkisinin ve katkısının dikkate
alındığının kanıtı.
e. İklim değişikliği hakkında kamuya açık hale
getirilmiş bilgiler.

A11 Risk ve kriz yönetimi
Destinasyon, destinasyona uygun bir risk
azaltma, kriz yönetimi ve acil durum
müdahale planına sahiptir. Kilit unsurlar
bölge
sakinlerine,
ziyaretçilereveişletmelere iletilir. Planın uygulanması içinprosedürler ve kaynaklar oluşturulur vedüzenli olarak güncellenir.

a. Destinasyondaki turizm için belgelenmiş bir risk
azaltma, kriz yönetimi ve acil müdahale planı.
b. Plan, doğal afetler, terörizm, sağlık, kaynakların
tükenmesi ve bölgeye uygun diğerleri de dahil
olmak üzere çok çeşitli riskleri tanımaktadır.
c. Acil durumlarda ve sonrasında kullanılmak üzere
belirlenen iletişim prosedürleri.
d. Risk ve kriz yönetimi konusunda yerel bilgi ve
1eğitim programı.

7

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

BÖLÜM B: Sosyo-ekonomik sürdürülebilirlik
B(a) Yerel ekonomik fayda sağlamak
B1 Turizminölçülmesi

ekonomikkatkısının

Turizmindestinasyon
ekonomisinedoğrudan ve dolaylı ekonomik katkısı
izlenir ve kamuya açıklanır. Uygun
ölçümler, ziyaretçi hacmi seviyesi,
ziyaretçi harcamaları, istihdam, yatırım ve
ekonomik faydanın dağılımının kanıtlarını
içerir.

a. Ekonomik veri toplama programı.
b. Turizmin destinasyona doğrudan ve dolaylı
ekonomik katkısı hakkında yıllık raporlar.
c. Çeşitli ekonomik etki ölçümlerini kapsayan veriler(örn. Hacim, harcama, istihdam, yatırım ve
ekonomik faydaların destinasyona yayılması).

B2 Saygın iş ve kariyer fırsatları
Destinasyon turizmde eğitimi ve kariyer
fırsatlarını
desteklerveözendirir.
Destinasyondaki turizm işletmeleri, yerel
istihdama yönelik fırsat eşitliğini, eğitimi
ve gelişimi, emniyetli ve güvenli çalışma
ortamını ve herkes için geçinmeye yetecek
bir ücret sağlamayı taahhüt eder.

B3 Yerel girişimcileri ve adil ticareti
desteklemek
Destinasyon yerel işletmeleri, tedarik
zincirlerini ve sürdürülebilir yatırımları
destektekleyerek turizm harcamalarının
yerel ekonomide tutulmasını teşvik eder.
Adil ticaret ilkelerine dayanan, bölgenindoğasını ve kültürünü yansıtan yerelsürdürülebilir ürünlerin geliştirilmesini vesatın alınmasını destekler. Bunlar, yiyecek
ve içecek, el sanatları, performans

a. Yerel olarak mevcut olan ilgili beceri eğitim
programlarının / kurslarının sağlanması.
b. Turizm işletmelerinin saygın iş / kariyer fırsatları
sunma taahhüdü beyanları.
c. Kadınlar, gençler, azınlıklar ve engelliler de dahil
olmak üzere yerel halka sağlanan ve onlar
tarafından kullanılan eğitim ve istihdam fırsatları.
d. Çalışma koşullarının kontrol edilmesi veşikayetlerin alınması / ele alınması için kanallar(örneğin işçi sendikalarının katılımı).

a. Turizmle ilişkili KOBİ’ler için destinasyonda mevcut
tavsiye, finans veya diğer desteklerin
destinasyonda mevcudiyeti.
b. Turizmle ilişkili KOBİ’ler için pazara erişim
konusunda yardım
c. Yerel ürün ve hizmetleri satın almaları için yerel
turizm işletmelerine yönelik teşvik ve yardımcı
faaliyetler
d. Yerel çiftçilerin, zanaatkârların ve gıda
8 üreticilerinin turizm değer zincirine katılmalarınawww.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

sanatları, tarım ürünleri vb. olabilir.

yardımcı olacak girişimler
e. Yerel ürünler ve el sanatları tanımlanır, tanıtılır vevarış yeri ziyaretçilerine satılabilir.

B(b) Sosyal refah ve etkiler
B4 Topluluk desteği
Destinasyon, işletmeleri, ziyaretçileri ve
halkı
toplumvesürdürülebilirlikgirişimlerine sorumlu bir şekilde katkıdabulunmalarını sağlayacak ve teşvik edecek
bir sisteme sahiptir.

a. Yerel turizm işletmeleri tarafından yerel toplum vesürdürülebilirlik girişimlerine destek teşvik edilirve kolaylaştırılır.
b. Ziyaretçilerin, yerel topluluğu ve sürdürülebilirlikgirişimlerini desteklemesi için programlar
mevcuttur ve bunlar teşvik edilir.
c. Gönüllülük ve topluluğa katılım için zorlama veya
istismar yapılmaz.

B5 Sömürü/istismar ve ayrımcılığı önleme
Destinasyon, insan hakları konusunda
uluslararası standartları uygular. İnsan
ticareti, modern kölelik ve ticari, cinsel
veya herhangi bir başka şekilde sömürü,özellikle çocuklar, ergenler, kadınlar, LGBTve diğer azınlık kimselere karşı karşıtlığı,ayrımcılığı ve tacizi önlemek veraporlamak için oluşturulmuş yasalara,
uygulamalara ve yerleşik davranış
kurallarına sahiptir. Yasalar ve yerleşik
uygulamalar
kamuyaaçıklanırveuygulanır.

a. İnsan hakları, sömürü, ayrımcılık ve taciz ile ilgili
destinasyonda uygun yasalara atıf (başlık, tarih)b. Üst yasaların ve ilgili iyi uygulamaların (turizmişletmeleri ve ziyaretçiler için) uygulandığının
kanıtı
c. İnsan ticareti, modern kölelik ve çocuk işçiliği dahil
olmak üzere insan haklarına ilişkin risk ve etki
analizi düzenli olarak yapılmaktadır
d. Destinasyon ve kilit turizm oyuncuları, Çocukların
Seyahat ve Turizmde Cinsel Sömürüye Karşı
Korunması için Davranış Kurallarına yönelik imzasahibidir.

B6 Mülkiyet ve kullanım hakları
Mülkiyet hakları ve edinime ilişkin kanun
ve yönetmelikler belgelenir ve uygulanır.
Toplumunveyerlilerin
haklarını
gözeterek, halkın katılımı sağlanarak veönceden bilgilendirilmiş izin ve adiltazminat olmaksızın yeniden yerleşime izin
verilmez. Ayrıca kilit kaynaklara erişim ve
kullanım
haklarıdayasalarvedüzenlemeler ile korunur.

a. Özel mülkiyet, edinim ve kaynaklara erişim ile ilgili
destinasyonda uygun yasalara atıf (başlık, tarih)
b. Toplumsal ve yerli hakları, halkın katılımı veyeniden yerleşim ile ilgili üst yasalara atıfc. Turizm gelişimi ve faaliyeti kapsamındaki üst
yasaların uygulanığına dair kanıt
d. Topluma danışma, rıza ve tazminatın kanıtı.

9

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

B7 Emniyet ve güvenlik
Destinasyon, hem ziyaretçilerin hem demahalli sakinlerin ihtiyaçlarını gözetereksuç, güvenlik ve sağlık risklerini izlemek,önlemek, kamuya rapor etmek ve bunlara
yanıt vermek için bir sisteme sahiptir.

a. Destinasyonda sağlık ve güvenlik hizmeteri iyi
yerleşmiş ve aktiftir.
b. Güvenlik ve sağlık hizmetlerinin sunumunda
ziyaretçilerin ihtiyaçları tanımlanır ve giderilir.
c. Turizm tesisleri, güvenlik ve hijyen standartlarınauygunluk açısından denetlenir.

B8 Herkes için erişim
Mümkün olan yerlerde, engelli ve hareket
kısıtı olan veya diğer özel erişim
ihtiyaçlarına sahip olan diğer kişiler dedahil olmak üzere; doğal ve kültürelözellikteki yerler ve diğer tesisler vehizmetlerin herkes tarafından erişebilirolması. Mekanlar ve tesislerin hemenerişilebilir olmadığı durumlarda erişim,ulaşılabilecek erişim gereksinimleri olankişiler için konaklama yerlerini dikkate
alan, makul çözümlerin tasarımı vemekanın
bütünlüğü
korunarakuygulanması yoluyla sağlanır. Mekanların,tesislerin ve hizmetlerin erişilebilirliği
hakkında bilgi sağlanır.

a. Ziyaret yerleri, tesisler ve hizmetlerin erişilebilirliği
hakkında standartlar ve düzenlemelerin
mevcudiyeti.
b. Kamu tesislerinde erişilebilirlik standardının tutarlıbir şekilde uygulanması.
c. Ziyaret yerlerinin ve erişilebilir tesislerin ölçütleri /oranları hakkında veri.
d. Bir dizi erişim ihtiyacı olan insanlar için erişimi
iyileştirmeye yönelik programların kanıtı.
e. Erişilebilirliğe ilişkin bilgiler bir bütün olarak
destinasyon hakkındaki iletişim kapsamına
alınmıştır.
f. Önemli mekanlarda, erişilebilirlik ile ilgili detaylar
ziyaretçi bilgilendirmelerine dahil edilmiştir.

10

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

BÖLÜM C: Kültürel sürdürülebilirlik
C(a) Kültürel mirasın korunması
C1 Külürel varlıkların korunması
Destinasyon, inşa edilmiş miras ve kültürel
manzaralar dahil olmak üzere kültürelvarlıkları değerlendirmek, rehabilite etmek vekorumak için bir politika ve sisteme sahiptir.

a. Kırılganlıklarının değerlendirilmesi ve
gösterilmesini de içerecek şekilde kültürelvarlıkların listeleri.
b. Varlıkların rehabilitasyonu ve korunması programı.
c. Kültürel varlıkların korunmasını desteklemek içinturizmden elde edilen geliri kullanma
mekanizmaları.

C2 Kültürel eserler
Destinasyon, tarihi ve arkeolojik eserlerin
uygun şekilde satışını, ticaretini,
sergilenmesini veya hediye edilmesinidüzenleyen yasalara sahiptir. Yasalar, turizmişletmeleri ve ziyaretçiler de dahil olmak üzere
yürürlüğe konulur ve kamuya açıklanır.

a. Destinasyona ait tarihi eserler ile ilgili yasalara atıf(başlık, tarih).
b. İlgili yasaların turizm işletmelerine ve ziyaretçilere
iletildiğine dair kanıt.
c. İlgili yasaların uygulandığına dair kanıtlar.

C3 Somut olmayan miras
Destinasyon, yerel gelenekler, sanat, müzik,dil, gastronomi ve yerel kimliğin ve farklılığın
diğer yönleri de dahil olmak üzere somut
olmayan kültürel mirasın kutlanmasını vekorunmasını desteklemektedir. Canlı kültür vegeleneklerin sunumu, çoğaltılması veyorumlanması; hassas ve saygıdeğerdir, yerel
toplulukları dahil etmeye ve topluma faydasağlamayı gerektirir ve ziyaretçilere gerçek veözgün bir deneyim sunar.

a. Somut olmayan kültürel mirasın tespiti ve
listelenmesi
b. Somut olmayan kültürel mirasın kutlanması veziyaretçi deneyimlerine örnekler (etkinlikler, farklı
deneyimler vb.)c. Yerel ve yerli toplulukların somut olmayan kültürel
mirasa dayalı ziyaretçi deneyimleriningeliştirilmesi ve sunulmasına katılımının kanıtı.
d. Somut olmayan miras deneyimleri sunma
konusunda ziyaretçilerden ve yerel topluluklardan
alınan geri bildirimler

C4 Geleneksel erişim
Destinasyon, yerel toplumun doğal ve kültürel
alanlara erişimini izler, korur ve gerektiğinde
iyileştirir veya restore eder.

a. Yerel topluluk için doğal ve kültürel alanlaraerişilebilirliğin izlenmesi.
b. Geleneksel erişimle ilgili olarak yerel toplumla
etkileşim kanıtı.
c. Yerel topluluk erişimini korumak ve / veya
rehabilite etmek için özel eylem.

11

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

C5 Fikri mülkiyet
Destinasyon, toplulukların ve bireylerin fikrimülkiyet haklarının korunmasına ve buna
katkıda bulunacak bir sisteme sahiptir.

a. Destinasyon ile ilişkili fikri mülkiyet yasalarına atıf(başlık, tarih).
b. Fikri mülkiyet haklarının turizm paydaşlarına
iletilmesi.
c. Ziyaretçilerin kültürel deneyimlerin geliştirilmesi
sürecinde, fikri mülkiyet haklarının korunduğuna
dair kanıtlar.

C(b) Kültürel alanların ziyareti
C6 Kültürel alanlarda ziyaretçi yönetimi
Destinasyon, kültürel alanlar dahilinde veçevresindeki ziyaretçi yönetimi için bu yerlerinözelliklerini, kapasitesini ve hassasiyetini
dikkate alan ve ziyaretçi akışını optimize
etmeyi ve olumsuz etkileri en aza indirmeyi
amaçlayan bir sisteme sahiptir. Hassas
alanlarda ve kültürel etkinliklerde,
ziyaretçilere, tur operatörlerine ve tur
rehberlerinin ziyaret zamanında ve öncesindeulaşabileceği ziyaretçi davranışı kuralları
vardır.

a. Ziyaretçi akışlarının ve kültürel alanlara etkisinin
izlenmesi ve sonuçlarıyla birlikte destinasyon
boyunca paylaşılması.
b. Kültürel alanlarda veya çevresindeki turizme bağlı
etkileri yönetmek için eylem kanıtı.
c. Hassas alanlarda ve kültürel etkinliklerde
yayınlanmış ziyaretçi davranış kurallarının varlığı
ve dağıtımı, uygunluğun periyodik olarak izlenmesi
ile ilgili kanıtlar.
d. Tur operatörleri ve tur rehberleri ve/veya onlarlabirlikte diğer katılımlar için kültürel alanlarda
ziyaretçi yönetimiyle hakkında uygulama kuralları.
e. Rehberler için eğitim sağlanması.

C7 Alanlar ile ilgili açıklama
Ziyaretçilere, ziyaret edilen yerlerin kültürel vedoğal yönlerinin önemi hakkında bilgi veren,doğru açıklayıcı materyaller sunulmaktadır.
Bilgiler kültürel olarak uygundur, ev sahibi
topluluk işbirliği ile geliştirilmiştir, yerlilere ve
ziyaretçilere uygun dillerde anlaşılır bir
biçimde açıklanmıştır.

a. Sahada ve varıştan önce erişilebilecek şekilde
bilgilendirici açıklayıcı materyalin sağlanması.
b. Açıklayıcı materyalin iyi araştırıldığına ve doğru
olduğuna dair kanıtlar.
c. Açıklayıcı materyellerde ziyaret alanının önemi,
hassesiyeti/kırılganlığı tanımlıdır.
d. İlgili açıklayıcı materyalin hazırlanmasında ev
sahibi topluluk ile işbirliğinin kanıtı.
e. İlgili dillerde tercime edilmiş açıklayıcı materyalin
mevcudiyeti.

12

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

BÖLÜM D: Çevresel sürdürülebilirlik
D(a) Doğal mirasın korunması
D1 Hassas çevrelerin korunması
Destinasyon, turizmin doğal çevre üzerindeki
etkilerini izlemek, ölçmek ve bunlara yanıtvermek, ekosistemleri, habitatları ve türleri
korumak ve istilacı türlerin girişini veyayılmasını önlemek için bir sisteme sahiptir.

a. Türü, koruma durumunu ve güvenlik açığını
gösteren doğal miras alanları ve varlıklarının
listesi.
b. Biyoçeşitliliği ve doğal mirası koruma programları.
c. İstilacı türleri yok etme ve kontrol etme
programları.
d. Turizmin biyoçeşitlilik ve doğal miras üzerindeki
etkilerini belirleme, izleme ve hafifletme eylemi.
e. Doğal varlıkların korunmasını desteklemek içinturizmden elde edilen geliri kullanma
mekanizmaları.
f. Yabancı türlerin yayılmasını azaltmaya yönelik
ziyaretçiler ve işletmelerle iletişim.

D2 Doğal alanlarda ziyaretçi yönetimi
Destinasyon, doğal alanlar dahilinde veçevresinde ziyaretçi yönetimi için bu alanlarınözelliklerini, kapasitesini ve hassasiyetini
dikkate alan ve ziyaretçi akışını optimize
etmeyi ve olumsuz etkileri en aza indirmeyi
amaçlayan bir sisteme sahiptir. Hassas
bölgelerde, ziyaretçi davranışı kuralları
ziyaretten önce ve ziyaret sırasında
ziyaretçilere, tur operatörlerine ve tur
rehberlere sunulmaktadır.

a. Ziyaretçi akışlarının ve doğal alanlar üzerindeki
etkilerin izlenmesi ve sonuçlarıyla birlikte
destinasyon boyunca paylaşılması.
b. Doğal alanlarda veya çevresinde turizme bağlı
etkileri yönetmek ve azaltmak için eylem kanıtı.
c. Hassas alanlarda ziyaretçi davranışları hakkında
yayınlanan kuralların varlığı ve dağıtımı,
uygunluğun periyodik olarak izlenmesi.
d. Tur operatörleri ve tur rehberleri ve/veya onlarlabirlikte diğer katılımlar için doğal alanlarda
ziyaretçi yöntetimi uygulama kuralları.
e. Turizm ile ilgili çevresel riskleri belirlemek için
yerel koruma kurumları ile işbirliği ve bunlarınazaltılması için önlemler.
f. Rehberler için eğitim sağlanması.

D3 Yaban hayatı etkileşimi
Destinasyon, vahşi yaşam etkileşimleri içina. Destinasyonda geçerli olan vahşi yaşam ile
yerel, ulusal ve uluslararası yasalara ve
etkileşim kapsamındaki yerel, ulusal ve
standartlara uygunluğu sağlayacak bir sisteme
uluslararası yasalara atıf (başlık, tarih).
sahiptir. Destinasyon kümülatif etkileri dikkate b. Hem deniz hem de kara türleri için yaban hayatı
alarak serbest dolaşımdaki vahşi yaşamla
görüntüleme için uluslararası standartların
etkileşim içindedir, işgalci değildir ve sorumlu
onaylanması.
bir şekilde ilgili hayvanların ve vahşi yaşamdaki c. Uluslararası standartları yansıtan, görüntüleme
nüfusun yaşayabilirliği ve davranışı üzerindeki
13dahil yaban hayatı etkileşimi için bir uygulama

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

olumsuz etkilerden kaçınır.

kurallarının dağıtımı.
d. Turizm operasyonları arasında mevzuata ve
uygulama kurallarına uygunluğu denetleme
sistemi.
e. Etkileşimlerin gerçekleştiği yerlerde yaban hayatı
refahını izlemek ve rahatsızlığı en aza indirmek içineylemler.
f.

Ziyaretçilere, dokunma ve besleme gibi zararlı
yaban hayatı etkileşimi hakkında bilgi sağlanması.

D4 Türlerin sömürülmesi ve hayvan refahı
Destinasyon, hayvanların refahını ve türlerin(hayvanlar, bitkiler ve tüm canlı organizmalar)korunmasını sağlamaya çalışan yerel, ulusal veuluslararası yasa ve standartlara uygunluğu
sağlayacak bir sisteme sahiptir. Bu, vahşi
yaşam türlerinin ve ürünlerinin hasat veya
yakalanmasını, ticaretini, sergilemesini vesatışını içerir. Yetkili ve uygun şekilde
donanımlı kişiler ve uygun şekilde düzenlenen
faaliyetler dışında hiçbir vahşi hayvan türüedinilemez, yetiştirilemez veya esir tutulmaz.
Tüm vahşi ve evcil hayvanların barınma, bakım
ve kullanımı en yüksek hayvan refahı
standartlarına uygundur.

a. Hayvan refahı ve türlerin korunması ile ilgili olarak
destinasyonda geçerli olan belirli uluslararası,
ulusal ve yerel yasalara, standartlara veyönergelere atıf (başlık, tarih).
b. Yasaların, standartların ve yönergelerin turizmişletmelerine ve rehberlerine bildirilmesi.
c. Esir tutulan vahşi yaşam ve evcil hayvanların
barınma ve muamele dahil koşullarınındenetlenmesi için bir sistem.
d. Esir tutulan vahşi yaşamdan sorumlu personelin
niteliklerinin lisanslanması ve kontrolü.
e. Nesli Tehlike Altındaki Türlerin Ticaretine İlişkin
Konvansiyonun (CITES), turizm sektöründe teşvik
edilmesi ve buna uygunluğun sağlanması içineylem.
f. Nesli tükenmekte olan türlerde ticaretten kaçınma
konusunda ziyaretçilere bilgi sağlanması, (ör. IUCN
veya CITES tarafından bildirilen tehdit altındakivahşi yaşam türlerinden türetilen hediyelikeşyaların satın alınması gibi).
g. Herhangi bir av faaliyetinin bilimsel temelli, uygunşekilde yönetilen ve sıkı sıkıya uygulanan koruma
yaklaşımının bir parçası olmasını sağlamak içinmevzuatın uygulanması.

D(b) Kaynak yönetimi
D5 Enerji tasarrufu
Destinasyon, enerji tüketimini azaltma,
kullanımdaki verimliliği artırma ve
yenilenebilir enerji kullanımını artırma
hedeflerine sahiptir. Destinasyon, işletmeleri
bu hedeflere yaptıkları katkıyı ölçmeye,izlemeye, azaltmaya ve halka açık bir şekilde

a. Enerji tasarrufu hedefleri yayınlanır ve teşvik
edilir.
b. Enerji verimliliğini artıracak program - örn. yalıtımı
özendirmek ve desteklemek gibi.
c. Yenilenebilir enerjiye yatırım ve toplam tedarik /tüketim yüzdesi.

14

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

raporlamaya teşvik eden bir sisteme sahiptir.

d. İşletmeler tarafından enerji izleme ve azaltma içindestek ve teşvikler.

D6 Su yönetimi
Destiasyon, işletmeleri su kullanımını ölçmeye,izlemeye, yönetmeye ve kamuya raporvermeye yönelik teşvik etmektedir.
Destinasyondaki su riski değerlendirilir ve
dokümante edilir. Su riski yüksek olan
durumlarda, turizm amaçlı kullanımının yerel
toplulukların ve ekosistemlerin ihtiyaçları ileçatışmamasını sağlamak için işletmelerle su
yönetimi hedefleri belirlenir ve aktif olarak
izlenir.

a. İşletmeler tarafından kullanılan suyun izlenmesi ve
azaltılması için rehberlik ve destek sağlanması.
b. Su riskini düzenli olarak değerlendiren programc. Su riskinin yüksek olduğu yerlerde su yönetim
hedeflerinin belirlenmesi, yayınlanması veuygulanması.
d. Turizm amacıyla kullanılan kaynakların hacminin,
bunun yerel topluluklar ve ekosistemler üzerindeki
etkisinin izlenmesi ve kontrolü. Turizmişletmelerinin, hedeflere bağlılığının teşvik
edilmesi ve kontrol edilmesi.
e. Ziyaretçilerin su riski ve su kullanımını en aza
indirme bilgileri.

D7 Su kalitesi
Destinasyon, kalite standartlarını kullanarakiçme, eğlence ve ekolojik amaçlar içinkullanılan su kalitesini izler. İzleme sonuçları
kamuya açıklanır ve destinasyonun su kalitesi
sorunlarına zamanında yanıt verecek bir
sistemi vardır.

a. Su kalitesi izleme programı.
b. Su kalitesi hakkında raporlar ve veri mevcutiyeti.
c. Belirlenen standartlara ulaşan alanlarınbelgelendirilmesi ve tanımlanması ile yüzme
suyunun izlenmesi.
d. Su kalitesini geliştiren eylemlerin kanıtı.
e. Yerel içme suyunun kalitesi hakkında ziyaretçiler
için bilgi, şişelenmiş suya alternatif olarak
kullanımını teşvik etmek.

D(c) Atık ve emisyon yönetimi
D8 Atıksu
Destinayonların septik tanklardan ve atık su
arıtma sistemlerinden tahliyenin
konumlandırılması, bakımı ve test edilmesi içinaçık ve zorunlu yönergeleri vardır.
Destinasyon, atıkların yerel nüfus ve çevre

a. Atıksu arıtma üzerine yazılı talimatlar vedüzenlemeler.
b. Talimatların işletmeler arasında uygulanmasınısağlamak için sistem.
c. Tahliye edilen atıksuyun izlenmesi ve testi.

15

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

üzerinde olumsuz etkiler olmadan güvenli birşekilde arıtılmasını ve yeniden kullanılmasını
veya salınımını sağlar.

d. Pratik ve uygun olduğu yerde, sürdürülebilirbelediye su arıtma sistemlerinin turizm sektörü
tarafından kullanılmak üzere sağlanması.

D9 Katı atık
Destinasyon, atık üretimini ölçer, raporlar ve
azaltılması için hedefler belirler. Katı atığın
türüne göre etkili bir şekilde ayrıştırılmasını veuygun bir şekilde arıtılmasını, atıkları türlerine
göre etkili bir şekilde ayıran çok akışlı bir
toplama ve geri dönüşüm sistemi ile sağlar.
Destinasyon, işletmeleri gıda atıkları da dahil
olmak üzere katı atıkları azaltmaya, yeniden
kullanmaya ve geri dönüştürmeye teşvik eder.
Tek kullanımlık ürünleri, özellikle plastikleri
ortadan kaldırmak veya azaltmak için önlemler
alınır. Yeniden kullanılmayan veya geridönüştürülmeyen artık katı atıklar güvenli vesürdürülebilir şekilde bertaraf edilir.

a. Sonuçları ve hedefleriyle birlikte yayınlanan atık
izleme programı.
b. Gıda atıkları da dahil olmak üzere atık yönetimi
konusunda turizm işletmeleriyle birlikte koordine
edilen kampanya / tavsiye / destekler.
c. Tek kullanımlık ürünleri, özellikle plastikleri
azaltmak / ortadan kaldırmak için kampanya.
d. Kamu ofisleri ve tesisleri için atık yönetimi
programı.
e. En az dört akışlı (yani organik, kağıt, metal, cam ve
plastik) bir toplama ve geri dönüşüm sistemininsağlanması.
f. Artık atıkların bertarafı için sürdürülebilir sisteminsağlanması.
g. Ziyaretçiler de dahil olmak üzere çöplerin
atılmasını engellemek ve kamusal alanları temiz
tutmak için kampanya.
h. Ayrı atık bertarafı için yeterli çöp kutuları.

D10 Seragazı emisyonları ve iklimdeğişikliğinin hafifletilmesi
Destinasyonun, sera gazı emisyonlarını
azaltma hedefleri ve hafifletme politikaları veeylemleri ile ilgili uygulama ve raporlar
mevcut. İşletmeler, sera gazı emisyonlarını
faaliyetlerinin tüm yönlerinden (tedarikçiler vehizmet sağlayıcılar dahil) ölçmek, izlemek,
azaltmak veya en aza indirmek, kamuyaraporlamak ve hafifletmek için teşvik
edilmektedir. Kalan emisyonlarındengelenmesi teşvik edilir.

a. Belirtilen tarihe kadar emisyon azaltım yüzdesi içinyayınlanmış hedefler.
b. İzleme ve hafifletme eylemlerini içeren yıllık iklimraporu.
c. Emisyonların azaltılması ve hafifletilmesi
konusunda turizm işletmeleriyle birlikte
desteklenen kampanya veya diğer katılımlar.
d. Kamu sektörü faaliyetlerinden kaynaklananemisyonları azaltma eylemi.
e. Tanınan standartları karşılayan dengeleme planları
hakkında işletmeler ve ziyaretçiler için bilgiler.

D11 Düşük-etkili ulaşım
Destianasyonun, hem destinasyon içi ve hem
de destinasyona gidiş ve gelişlerden kaynaklı
ulaşım emisyonlarını azaltma hedefleri vardır.
Turizmin hava kirliliği, tıkanıklık ve iklimdeğişikliğine katkısını azaltmak içina. Toplu taşıma ve düşük emisyonlu araçlar da dahil
olmak üzere daha sürdürülebilir bir ulaşım
altyapısına yatırım.
b. Destinasyona ve destinasyon içindeki alternatifulaşım seçenekleri hakkında ziyaretçilere sağlanan

16

www.gstcouncil.org

GSTC Destination Criteria v2.0

sürdürülebilir, düşük emisyonlu araçlarınkullanımında ve toplu taşıma ile aktif
seyahatlerin kullanımında (örneğin yürüme vebisiklete binme) bir artış kaydetmek içinçalışılmaktadır.

bilgiler.
c. Alternatif ulaşım yöntemlerinin ziyaretçi
kullanımına ilişkin veriler.
d. Bisiklet ve yürüyüş olanaklarının geliştirilmesi vetanıtımı.
e. Kısa mesafeli ve daha sürdürülebilir ulaşım
seçenekleriyle erişebilen ziyaretçi pazarlarınaöncelik verilmesi.
f. Kamu sektörü ve turizm işletmeleri, kendi
operasyonlarında düşük etkili ulaştırmaya öncelik
verir.

D12 Işık ve gürültü kirliliği
Destinasyon, ışık ve gürültü kirliliğini en aza
indirgemek için esaslara ve düzenlemeleresahiptir. Destinasyon, işletmeleri bu esaslarave düzenlemelere uymaya teşvik eder.

a. Işık ve gürültü kirliliği ile ilgili esaslar - turizmişletmeleri için oluşturulması ve teşvik edilmesi.
b. Turizm ile ilgili potansiyel gürültü ve ışık kirliliği
kaynaklarının tanımlanması ve izlenmesi.
c. Yerel sakinlerin, gürültü ve ışık kirliliğini rapor
etmesini sağlayan mekanizmalar ve takip
eylemleri.

17

www.gstcouncil.org