12
3
4

ร่างพระราชบัญญัติสารเคมี
พ.ศ. .....
----------------------------------------------

5
6
7
8

...........................................................................
............................................................................
............................................................................

9
10
11

......................................................................................................................................................
.......................................................

1213โดยที่เป็นการสมควรมีกฎหมายว่าด้วยสารเคมี

14
15
16
17

พระราชบัญญัตินี้มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจากัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล ซึ่งมาตรา๒๖ ประกอบกับมาตรา ๓๔ มาตรา ๓๗ และมาตรา ๔๐ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย บัญญัติให้
กระทาได้โดยอาศัยอานาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย

18
19
20

.......................................................................................................................................................
......................................................

21
22

มาตรา ๑ พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า “พระราชบัญญัติสารเคมี พ.ศ. ....”

23
24
25

มาตรา ๒ พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกาหนดหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันประกาศในราช
กิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

26
27
28
29
30
31

มาตรา ๓ ให้ยกเลิก(๑) พระราชบัญญัติวัตถุอันตราย พ.ศ. ๒๕๓๕(๒) พระราชบัญญัติวัตถุอันตราย (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๔(๓) พระราชบัญญัติวัตถุอันตราย (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๕๑(๔) พระราชบัญญัติวัตถุอันตราย (ฉบับที่ ๔) พ.ศ. ๒๕๖๒32หน้า 1

33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64

มาตรา ๔ ในพระราชบัญญัตินี้
“สารเคมี” หมายความว่า ธาตุหรือสารประกอบที่มีอยู่ตามธรรมชาติหรือที่เกิดจากกระบวนการผลิต
ซึ่งอาจเป็นสารเดี่ยว สารผสม หรือเคมีภัณฑ์
“สารเดี่ยว” หมายความว่า ธาตุหรือสารประกอบที่อยู่ในสถานะธรรมชาติหรือเกิดจากกระบวนการ
ผลิตต่างๆ ทั้งนี้รวมถึงสารเติมแต่งที่จาเป็นในการรักษาความเสถียรของสารเดี่ยวหรือสารเจือปนที่เกิดขึ้นใน
กระบวนการผลิต แต่ไม่รวมถึงสารตัวทาละลายที่สามารถแยกออกมาจากสารเดี่ยวได้โดยไม่มีผลต่อความ
เสถียรของสารเดี่ยวหรือไม่ทาให้เกิดการเปลี่ยนแปลงองค์ประกอบของสารเดี่ยว
“สารผสม” หมายความว่า ของผสมหรือสารละลายที่ประกอบด้วยสารเดี่ยวสองชนิดหรือมากกว่าที่ไม่
ทาปฏิกิริยาต่อกัน
“เคมีภัณฑ์” หมายความว่า สินค้าหรือผลิตภัณฑ์สารเคมี ที่เป็นสารเดี่ยว หรือสารผสม
“สารเคมีปลอม” หมายความว่า สิ่งที่ทาเทียมสารเคมีแท้ทั้งหมดหรือแต่บางส่วน และให้หมายความ
รวมถึงสารเคมีที่แสดงชื่อว่าเป็นสารเคมีอื่น หรือแสดงกาหนดเวลาอายุการใช้เกินความเป็นจริง สารเคมีที่เสื่อม
คุณภาพ สารเคมีผิดมาตรฐาน สารเคมีที่แสดงชื่อหรือเครื่องหมายของผู้ผลิตหรือที่ตั้ งของสถานที่ผลิตซึ่งมิใช่
ความจริง สารเคมีที่แสดงว่าเป็นสารเคมีที่ได้รับอนุญาตซึ่งมิใช่ความจริง
“นาเข้า” หมายความว่า นาหรือสั่งเข้ามาในราชอาณาจักร
“ผลิ ต” หมายความว่า ทา ปรุ ง ผสม แปรสภาพ ปรุงแต่ง แบ่งบรรจุ รวมบรรจุ หรือการเปลี่ ยนภาชนะบรรจุ
“ส่งออก” หมายความว่า นาหรือส่งไปนอกราชอาณาจักร
“นาผ่าน” หมายความว่า นาหรือส่งสารเคมีผ่านราชอาณาจักร โดยมีจุดเริ่มต้นและจุดสิ้นสุดของการ
ขนส่งอยู่นอกราชอาณาจักร ไม่ว่าจะมีการขนถ่ายหรือเปลี่ยนพาหนะหรือไม่ก็ตาม ทั้งนี้ จะต้องไม่มีการใช้
ประโยชน์ใดๆ หรือมีพฤติกรรมใดๆ เพื่อประโยชน์ทางการค้าเกี่ยวกับสารเคมีดังกล่าวในราชอาณาจักร
“นากลับเข้ามา” หมายความว่า นาสารเคมีที่ส่งออกไปนอกราชอาณาจักรกลับเข้ามาในราชอาณาจักร
โดยไม่มีการเปลี่ยนแปลงสภาพสารเคมี
“ส่งกลับออกไป” หมายความว่า ส่งสารเคมีที่นาเข้ามาในราชอาณาจักรออกไปนอกราชอาณาจักร
โดยไม่มีการเปลี่ยนแปลงสภาพสารเคมี
“มีไว้ในครอบครอง” หมายความว่า การครอบครองไม่ว่าเพื่อตนเองหรือผู้อื่น และไม่ว่าจะเป็นการมี
ไว้เพื่อขาย เพื่อขนส่ง เพื่อใช้ หรือเพื่อประการอื่นใด และรวมถึงการทิ้งอยู่ หรือปรากฏอยู่ในบริเวณที่อยู่ใน
ความครอบครองด้วย
“ขาย” หมายความว่า การจาหน่าย จ่ายหรือแจก หรือจัดหาให้ไม่ว่าด้วยประการใดๆ โดยเรียก
ค่าตอบแทนเป็นเงินหรือผลประโยชน์อย่างอื่น
“ขนส่ง” หมายความว่า การขนสารเคมีโดยทางบกด้วยพาหนะทางบกหรือท่อ ทางราง ทางน้า และทางอากาศ
หน้า 2

65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96

“บาบัด” หมายความว่า การเปลี่ยนแปลงลักษณะทางกายภาพหรือทางเคมีของสารเคมี เพื่อให้หมด
ความเป็นพิษ หรือลดความเป็นพิษให้น้อยลง เพื่อสะดวกต่อการกาจัดทาลายในขั้นต่อไป
“กาจัดทาลาย” หมายความว่า การทาให้สารเคมีนั้นหมดไป หรือให้อยู่ในลักษณะที่ไม่สามารถแสดง
ความเป็นพิษออกมาได้ โดยไม่ก่อให้เกิดปัญหาต่อสุขภาพอนามัยและความปลอดภัยของมนุษย์และสิ่งแวดล้อม
“นากลับมาใช้อีก ” หมายความว่า การนาสารเคมีที่เป็นของเสียหรือของเหลือทิ้ง มาผ่านกรรมวิธี
บางอย่าง เพื่อคัดแยกนากลับมาใช้ใหม่ หรือนาไปใช้เป็นวัตถุดิบในขบวนการผลิตอื่น หรือแปรสภาพไปใ ช้ประโยชน์ในรูปพลังงานหรืออื่นๆ
“ฉลาก” หมายความว่า รู ป รอยประดิษฐ์ กระดาษหรือสิ่ งอื่นใดที่ทาให้ ปรากฏข้อความเกี่ยวกับ
สารเคมีซึ่งแสดงไว้ที่สารเคมีหรือภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์ หรือสอดแทรกหรือรวมไว้ที่สารเคมีหรือภาชนะ
หรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมี และหมายความรวมถึงเอกสารหรือคู่มือประกอบการใช้สารเคมี ป้ายที่ติดตั้ง
หรือแสดงไว้ที่สารเคมีหรือภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมีนั้นด้วย
“โฆษณา” หมายความว่า การกระทาไม่ว่าโดยวิธีใดๆ ให้ประชาชนเห็น หรือได้ยิน หรือทราบข้อความ
และให้หมายความรวมถึงการให้ข้อมูล การชักนา หรือการกระทา โดยวิธีใดๆ โดยมุ่งหมายให้มีการใช้ สารเคมี
เพิ่มขึ้น ทัง้ นี้ เพื่อประโยชน์ในทางการค้า”“สื่ อ โฆษณา” หมายความว่ า สิ่ ง ที่ ใ ช้ เ ป็ น สื่ อ ในการโฆษณา เช่ น หนั ง สื อ พิ ม พ์ สิ่ ง พิ ม พ์วิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์ ไปรษณีย์ โทรเลข โทรศัพท์ โทรสาร หรือป้าย รวมถึงบริการเครือข่ายสังคม
สาหรับผู้ใช้งานในอินเทอร์เน็ตรูปแบบต่างๆ ข้อมูลในระบบดิจิตอล และอื่นๆ
“ผู้ประกอบการ” หมายความว่า บุคคลหรือนิติบุคคลที่ประกอบธุรกิจเกี่ยวกับสารเคมี ที่รวมถึงการ
นาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้ในครอบครอง ขาย ขนส่ง ใช้ บาบั ดกาจัด
ทาลาย และนากลับมาใช้อีก
“องค์การสาธารณประโยชน์” หมายความว่า องค์การที่จัดตั้งขึ้นเป็นสมาคมหรือมูลนิธิ หรือองค์การ
อื่นใด ที่เป็นนิติบุคคล โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อดาเนินงานด้านสาธารณประโยชน์อย่างต่อเนื่อง มีประสบการณ์
การดาเนินงานและมีผลงานเชิงประจักษ์ด้านการคุ้มครองสุขภาพอนามัย ด้านการคุ้มครองผู้บริโภค ด้านการ
เกษตรกรรมยั่ งยื น เกษตรกรรมปลอดภั ย ด้า นอุ ต สาหกรรม ด้ า นการผลิ ต และบริ โ ภคอย่ า งยั่ งยื น ด้ า นสิ่งแวดล้อม ด้านการจัดการปัญหาสารเคมีอันตราย หรือด้านความปลอดภัยสารเคมี โดยไม่แสวงหากาไร และไม่มีส่วนเกี่ยวข้องและหรือผลประโยชน์ทั้งโดยทางตรงและทางอ้อมกับธุรกิจสารเคมี
“คณะกรรมการ” หมายความว่า คณะกรรมการนโยบายสารเคมีแห่งชาติ
“พนั ก งานเจ้ า หน้ า ที่ ” หมายความว่ า ผู้ ซึ่ ง รั ฐ มนตรี ผู้ รั บ ผิ ด ชอบแต่ ง ตั้ ง ให้ ป ฏิ บั ติ ก ารตาม
พระราชบัญญัตินี้“รั ฐ มนตรี ผู้ รั บ ผิ ด ชอบ” หมายความว่ า รั ฐ มนตรี เ จ้ า สั ง กั ด ของหน่ ว ยงานที่ ไ ด้ รั บ มอบหมายให้รั บ ผิ ด ชอบก ากั บ ดู แ ลสารเคมี ต ามพระราชบั ญ ญั ติ นี้ ซึ่ ง ได้ แ ก่ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กระทรวง
สาธารณสุข และกระทรวงอุตสาหกรรม
หน้า 3

97
98
99
100
101
102

มาตรา ๕ ให้นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีผู้รับผิดชอบรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้ ทั้งนี้ ในส่วนที่
เกี่ยวข้องกับหน้าที่และอานาจของตน
รัฐมนตรีผู้รับผิดชอบมีอานาจแต่งตั้งพนักงานเจ้าหน้าที่ กับออกกฎกระทรวงหรือประกาศ ตลอดจนมี
อานาจกาหนดกิจการอื่นเพื่อปฏิบัติการตามพระราชบัญญัตินี้
กฎกระทรวงและประกาศนั้น เมื่อได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้วให้ใช้บังคับได้

103
104
105
106
107
108
109
110
111
112

มาตรา ๖ ในกรณีที่มีกฎหมายเฉพาะบัญญัติเกี่ยวกับสารเคมีประเภทใดหรือการดาเนินการอย่างใด
เกี่ยวกับสารเคมีบางประเภทไว้โดยเฉพาะแล้ว ให้บังคับตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายว่าด้วยการนั้น และให้นา
บทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัตินี้ไปใช้บังคับได้เท่าที่ไม่ขัดหรือแย้งกับบทบัญญัติดังกล่าว เว้นแต่ในกรณีที่มี
ความจาเป็นหรือเหตุอันควร กล่าวคือ(๑) เมื่อมีเหตุฉุกเฉินหรือเหตุภยันตรายต่อสาธารณชนอันเนื่องมาจากสารเคมี ซึ่งหากปล่อยไว้เช่นนั้น
จะเป็นอันตรายอย่างร้ายแรงต่อ ชีวิต ร่างกาย สุขภาพอนามัย หรือทรัพย์สินของประชาชน หรือความเสียหายต่อสิ่งแวดล้อม ทรัพย์สินของรัฐ หรือประโยชน์สาธารณะเป็นอันมาก หรือ(๒) กรณีที่มีความจาเป็นเร่งด่วนอัน เนื่องมาจากสารเคมีซึ่ง มิอาจปล่อยให้เนิ่นช้าต่อไปได้ เพื่อรักษา
ประโยชน์ส่วนรวมของสาธารณะ และมิให้เกิดความเสียหายต่อเศรษฐกิจและสังคม

113
114
115
116

หมวด ๑
คณะกรรมการ
--------------------------

117
118
119
120

ส่วนที่ ๑คณะกรรมการนโยบายสารเคมีแห่งชาติ
-----------------------------

121
122
123
124
125
126
127

มาตรา ๗ ให้ มี ค ณะกรรมการนโยบายสารเคมี แ ห่ ง ชาติ ป ระกอบด้ ว ยนายกรั ฐ มนตรี ห รื อ รองนายกรัฐมนตรีที่ได้รับมอบหมายเป็นประธานกรรมการ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข เป็นรองประธาน
กรรมการ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ รัฐมนตรีว่าการ
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม รัฐมนตรีว่าการกระทรวง
คมนาคม รั ฐ มนตรี ว่ า การกระทรวงพลั ง งาน รั ฐ มนตรี ว่ า การกระทรวงมหาดไทย รั ฐ มนตรี ว่ า การกระทรวงการคลัง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย
หน้า 4

128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140

และนวัตกรรม และกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิไม่เกินสิบสี่คนซึ่งคณะรัฐมนตรีแต่งตั้งเป็นกรรมการ และเลขาธิการ
คณะกรรมการอาหารและยาเป็นกรรมการและเลขานุการ
กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งคณะรัฐมนตรีแต่งตั้งจาก(๑) บุคคลผู้ซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ มีผลงานและประสบการณ์ในสาขาเคมี พิษวิทยา สุขภาพ
สิ่งแวดล้อม คุ้มครองผู้บริโภค อุตสาหกรรม เกษตรกรรม การตอบโต้เหตุฉุกเฉินจากสารเคมี หรือสาขาที่เกี่ยวข้องอื่นๆ ซึ่งไม่มีผลประโยชน์ทั้งโดยทางตรงและทางอ้อมกับธุรกิจสารเคมี จานวน
เจ็ดคน(๒) ผู้แทนจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จานวนหนึ่งคน(๓) ผู้แทนจากองค์การสาธารณประโยชน์ จานวนสามคน(๔) ผู้แทนจากภาคเอกชนที่เกี่ยวข้องกับการประกอบธุรกิจสารเคมี จานวนสามคน
โดยให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น องค์การสาธารณประโยชน์ และภาคเอกชน คัดเลือกผู้แทนที่จะเข้ามา
เป็นกรรมการผู้ทรงคุณวุ ฒิ ในข้อ (๒) ข้อ (๓) และข้อ (๔) กันเอง ตามลาดับ ทั้งนี้ คุณสมบัติผู้ทรงคุณวุ ฒิหลักเกณฑ์และวิธีการคัดเลือก ให้เป็นไปตามที่ประธานคณะกรรมการเป็นผู้ประกาศกาหนด

141
142
143

มาตรา ๘ กรรมการตามมาตรา ๗ จะดารงตาแหน่งกรรมการตามมาตรา ๑๘ และมาตรา ๒2 ในขณะเดียวกันมิได้

144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154

มาตรา ๙ กรรมการที่มีการขัดกันแห่งผลประโยชน์ หรือมีส่วนได้เสียเป็นการส่วนตัวในเรื่องใด จะทาการพิจารณา ออกเสียงลงคะแนน ลงมติ หรือมีคาวินิจฉัยกรณีใดๆ อันอาจทาให้เกิดความไม่เป็นกลางในเรื่อง
นั้นไม่ได้ ซึ่งรวมถึง(๑) เป็นคู่กรณีเอง(๒) เป็นคู่หมั้นหรือคู่สมรสหรือคู่ชีวิตของคู่กรณี(๓) เป็นญาติของคู่กรณี คือเป็นบุพการี หรือผู้สืบสันดานไม่ว่าชั้นใดๆ หรือเป็นพี่น้องหรือลูกพี่ลูกน้อง
นับได้เพียงภายในสามชั้น หรือเป็นญาติเกี่ยวพันทางแต่งงานนับได้เพียงสองชั้น(๔) เป็นหรือเคยเป็นผู้แทนโดยชอบธรรม หรือผู้พิทักษ์ หรือผู้แทนของคู่กรณี(๕) เป็นเจ้าหนี้หรือลูกหนี้(๖) เป็นผู้มีส่วนได้เสียโดยประการอื่นตามที่รัฐมนตรีประกาศ

155
156
157
158
159

มาตรา ๑๐ ให้คณะกรรมการมีหน้าที่และอานาจดังต่อไปนี้(๑) กาหนดนโยบายและยุทธศาสตร์เพื่อการจัดการสารเคมี เสนอต่อคณะรัฐมนตรีเพื่อพิจารณา
ติดตามและประเมินผลการดาเนินงานตามนโยบายและยุทธศาสตร์ดังกล่าว(๒) จัดทารายงานสถานการณ์สารเคมีของประเทศเสนอต่อคณะรัฐมนตรีอย่างน้อยปีละหนึ่งครั้ง
หน้า 5

160
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174

(๓) เสนอแนะให้ มี ก ารแก้ ไ ขเพิ่ ม เติ ม หรื อ ปรั บ ปรุ ง กฎหมายเกี่ ย วกั บ การจั ด การสารเคมี ต่ อคณะรัฐมนตรี(๔) ส่งเสริมการให้ความรู้ในเรื่องสารเคมี การสื่อสารความเสี่ยง การสร้างองค์ความรู้ในการจัดการ
สารเคมี การวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรมเพื่อลดหรือทดแทนสารเคมีอันตราย(๕) ให้ คาแนะน าในการดาเนิ น งานด้ านสารเคมี ระหว่ างประเทศ และการดาเนินงานเกี่ยวกั บข้อตกลงระหว่างประเทศด้านสารเคมี(๖) ก ากั บ การด าเนิ น งานและให้ ค าปรึ ก ษาแนะน าแก่ ค ณะกรรมการประเมิ น สารเคมี แ ละคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน(๗) วินิจฉัยชี้ขาดกรณีมีข้อสงสัยในการจัดการสารเคมีว่าควรอยู่ในความรับผิดชอบของคณะกรรมการ
จัดการสารเคมีเฉพาะด้านคณะใด(๘) พิจารณาวินิจฉัยอุทธรณ์คาสั่งของคณะกรรมการประเมินสารเคมีและคณะกรรมการจัดการ
สารเคมีเฉพาะด้าน(๙) กากับดูแลเพื่อให้เกิดการปฏิบัติงานอย่างบูรณาการระหว่างส่วนราชการหรือหน่วยงานของรัฐที่
มีหน้าที่และอานาจเกี่ยวกับการจัดการสารเคมี(๑๐) ปฏิบัติการอื่นใดตามที่กฎหมายกาหนดไว้ให้เป็นหน้าที่และอานาจของคณะกรรมการ

175
176
177

มาตรา ๑๑ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิมีวาระอยู่ในตาแหน่งคราวละสามปี กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งพ้น
จากตาแหน่งอาจได้รับแต่งตั้งอีกได้ แต่จะดารงตาแหน่งเกินสองวาระติดต่อกันไม่ได้

178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191

มาตรา ๑๒ นอกจากการพ้นจากตาแหน่งตามวาระตามมาตรา ๑๑ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิพ้นจาก
ตาแหน่ง เมื่อ(๑) ตาย(๒) ลาออก(๓) คณะรั ฐมนตรีให้ออกเพราะบกพร่อง ไม่สุจริตต่อหน้าที่ มีความประพฤติเสื่ อมเสี ยหรือหย่อน
ความสามารถ(๔) เป็นบุคคลล้มละลาย(๕) เป็นคนไร้ความสามารถหรือคนเสมือนไร้ความสามารถ หรือ(๖) ได้รับโทษจาคุกโดยคาพิพากษาถึงที่สุดให้จาคุก เว้นแต่เป็นโทษสาหรับความผิดที่ได้กระทาโดย
ประมาทหรือความผิดลหุโทษ
ในกรณีที่ตาแหน่ งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ว่างลงไม่ว่าด้ว ยเหตุใดและยังมิได้ดาเนินการให้ ได้มาซึ่ง
กรรมการดั ง กล่ า วแทนต าแหน่ ง ที่ ว่ า ง เพื่ อ ให้ ก ารปฏิ บั ติ ง านด าเนิ น ไปอย่ า งต่ อ เนื่ อ ง ให้ ค ณะกรรมการ
ประกอบด้วยกรรมการเท่าที่มีอยู่
หน้า 6

192
193
194
195

มาตรา ๑๓ ในกรณีที่มีการแต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในระหว่างที่กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งแต่งตั้ง
ไว้แล้วยังมีวาระอยู่ในตาแหน่ง ไม่ว่าจะเป็นการแต่ งตั้งเพิ่มขึ้นหรือแต่งตั้งซ่อม ให้ผู้ได้รับแต่งตั้งอยู่ในตาแหน่ง
เท่ากับวาระที่เหลืออยู่ของกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งแต่งตั้งไว้แล้วนั้น

196
197
198
199

มาตรา ๑๔ ในกรณีที่กรรมการผู้ ทรงคุณวุฒิ ดารงตาแหน่งครบวาระแล้ว แต่ยังมิได้มีการแต่งตั้ง
กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิขึ้นใหม่ ให้กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งพ้นจากตาแหน่งตามวาระปฏิบัติหน้าที่ไปพลางก่อน
จนกว่าจะมีการแต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิขึ้นใหม่

200
201
202
203
204
205
206
207

มาตรา ๑๕ ภายใต้บังคับของมาตรา 9 การประชุมของคณะกรรมการต้องมีกรรมการมาประชุมไม่
น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของจานวนกรรมการทั้งหมดจึงจะเป็นองค์ประชุม
ให้ประธานกรรมการเป็นประธานในที่ประชุม ถ้าประธานกรรมการไม่ มาประชุมหรือไม่อาจปฏิบัติ
หน้าที่ได้ ให้รองประธานกรรมการเป็นประธานในที่ประชุม ถ้าประธานกรรมการหรือรองประธานกรรมการไม่
มาประชุมหรือไม่อาจปฏิบัติหน้าที่ได้ ให้กรรมการซึ่งมาประชุมเลือกกรรมการคนหนึ่งเป็นประธานในที่ประชุม
การวินิจฉัยชี้ขาดของที่ประชุมให้ถือเสียงข้างมาก กรรมการคนหนึ่งให้มีเสียงหนึ่งในการลงคะแนน ถ้าคะแนนเสียงเท่ากัน ให้ประธานในที่ประชุมออกเสียงเพิ่มขึ้นอีกเสียงหนึ่งเป็นเสียงชี้ขาด

208
209
210

มาตรา ๑๖ ให้คณะกรรมการมีอานาจแต่งตั้งคณะอนุกรรมการเพื่อพิจารณาหรือปฏิบัติการอย่าง
หนึ่งอย่างใดตามที่คณะกรรมการมอบหมายก็ได้

211
212
213
214

มาตรา ๑๗ ในการปฏิบัติหน้าที่ ให้คณะกรรมการหรือคณะอนุกรรมการที่คณะกรรมการมอบหมายมี
อานาจออกคาสั่งเป็นหนังสือเรียกบุคคลใดมาให้ถ้อยคาหรือให้ส่งเอกสารหรือวัตถุใดๆ มาเพื่อประกอบการ
พิจารณาได้ตามความจาเป็น

215
216
217
218

ส่วนที่ ๒คณะกรรมการประเมินสารเคมี
-----------------------------

219
220
221
222
223

มาตรา ๑๘ ให้ มี ค ณะกรรมการประเมิ น สารเคมี ประกอบด้ ว ย ประธานกรรมการ ซึ่ งคณะกรรมการนโยบายสารเคมีแห่งชาติมอบหมายให้ดารงตาแหน่ง โดยเลือกจากกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิที่แต่งตั้ง
ตามวรรคสอง (๑) อธิบดีกรมวิชาการเกษตร อธิบดีกรมโรงงานอุตสาหกรรม อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ อธิบดี
กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์บริการ อธิบดีกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน
หน้า 7

224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237

อธิบดีกรมควบคุมโรค อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ เป็นกรรมการ และกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ไม่เกินสิบ
คนซึ่งคณะกรรมการนโยบายสารเคมีแห่งชาติแต่งตั้งเป็นกรรมการ โดยมีเลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยาเป็ น กรรมการและเลขานุ ก าร และผู้ แ ทนส านั ก งานคณะกรรมการอาหารและยา เป็ น กรรมการและ
ผู้ช่วยเลขานุการ
กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งคณะกรรมการแต่งตั้งจาก(๑) บุคคลผู้ซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ มีผลงานและประสบการณ์ในสาขาเคมี พิษวิทยา สุขภาพสิ่ งแวดล้ อม คุ้มครองผู้ บ ริ โ ภค การประเมิ นความเสี่ ย ง หรื อสาขาที่เกี่ย วข้องอื่นๆ ซึ่งไม่ มีผลประโยชน์ทั้งโดยทางตรงและทางอ้อมกับธุรกิจสารเคมี จานวนไม่เกินแปดคน(๒) ผู้แทนจากองค์การสาธารณประโยชน์ จานวนไม่เกินหนึ่งคน(๓) ผู้แทนจากภาคเอกชนที่เกี่ยวข้องกับการประกอบธุรกิจสารเคมี จานวนไม่เกินหนึ่งคน
คุณสมบัติผู้ทรงคุณวุฒิ หลักเกณฑ์และวิธีการสรรหาและพิจารณาคัดเลือกกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิตาม
วรรคสองให้เป็นไปตามที่ประธานคณะกรรมการนโยบายสารเคมีแห่งชาติเป็นผู้ประกาศกาหนด
ให้กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิอยู่ในตาแหน่งคราวละสามปี และให้นามาตรา ๑๑ มาตรา ๑๒ มาตรา ๑๓และมาตรา ๑๔ มาบังคับใช้โดยอนุโลม

238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
248
249
250
251
252
253
254
255

มาตรา ๑๙ ให้คณะกรรมการประเมินสารเคมีมหี น้าที่และอานาจดังต่อไปนี้(๑) กาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขในการลงทะเบียนผู้ประกอบการและสารเคมี(๒) กาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขในการจัดทาและปรับปรุงทาเนียบรายการ
สารเคมีที่มีอยู่ของประเทศไทย(๓) กาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขในการจาแนกสารเคมี และการประเมิน
สารเคมี การเปิดเผยข้อมูล การโต้แย้งหรือคัดค้าน และการแจ้งผลการประเมิน(๔) กาหนดผู้เชี่ยวชาญ องค์กรผู้เชี่ยวชาญ หรือหน่วยงานทั้งในประเทศ และต่างประเทศ เพื่อ
สนับสนุนการประเมินสารเคมี(๕) ดาเนินการจาแนกสารเคมี ประเมินสารเคมี และเสนอแนะเงื่อนไขการจัดการสารเคมี
ในการดาเนินการดังกล่าวอาจแต่งตั้งคณะทางาน ผู้เชี่ยวชาญ หรือองค์กรผู้เชี่ยวชาญ มาช่วยในการ
ดาเนินงานได้(๖) พิจารณาความเหมาะสมในการดาเนินการกับสารเคมีใดๆ ในกรณีที่พบว่ามีการเพิกถอนหรือยุติการ
ใช้สารเคมีนั้นในประเทศอื่น และแจ้งให้คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านที่เกี่ยวข้องทราบ
และดาเนินการต่อไป(๗) ประสานการดาเนินงานและแลกเปลี่ยนข้อมูลกับคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน(๘) จัดทาระบบการเปิดเผยผลการประเมินสารเคมี พร้อมทั้ง สื่ อสารข้อมูล ด้านความเสี่ยงของ
สารเคมีตอ่ สาธารณชน
หน้า 8

256
257
258

(๙) รับคาร้องและพิจารณาเปลี่ยนแปลงบัญชีของสารเคมี(๑๐) ปฏิบัติการอื่นใดตามที่กฎหมายกาหนดไว้ให้เป็น หน้าที่และอานาจของคณะกรรมการประเมิน
สารเคมีและตามที่คณะกรรมการมอบหมาย

259
260
261

มาตรา ๒๐ ในการประชุมและการพิจารณาลงมติของกรรมการในคณะกรรมการประเมินสารเคมี ให้นามาตรา ๙ และมาตรา ๑๕ มาใช้บังคับโดยอนุโลม

262
263
264

มาตรา ๒๑ คณะกรรมการประเมินสารเคมีจะแต่งตั้งคณะอนุกรรมการ เพื่อพิจารณาหรือปฏิบัติการ
อย่างใดอย่างหนึ่งตามที่คณะกรรมการประเมินสารเคมีมอบหมายก็ได้

265
266
267
268

ส่วนที่ ๓คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน
-----------------------------------

269
270
271
272
273

มาตรา 22 ให้มีคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน ดังต่อไปนี้(๑) คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านการเกษตร(๒) คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านสาธารณสุข(๓) คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านอุตสาหกรรม

274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
285
286
287

มาตรา ๒๓ ให้มีคณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านการเกษตร ประกอบด้วย ปลัดกระทรวงเกษตร
และสหกรณ์ เป็นประธานกรรมการ อธิบดีกรมประมง อธิบดีกรมปศุสัตว์ อธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร อธิบดี
กรมควบคุมโรค อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ เลขาธิการสานักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ
เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา เป็นกรรมการ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิไม่เกินสิบคน และอธิบดีกรมวิ ช าการเกษตรเป็ น กรรมการและเลขานุ ก าร และผู้ แ ทนกรมวิ ช าการเกษตร เป็ น กรรมการและ
ผู้ช่วยเลขานุการ
กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งคณะกรรมการแต่งตั้งจาก
1. บุคคลผู้ซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ มีผลงานและประสบการณ์ในสาขาเคมี พิษวิทยา สุขภาพสิ่ งแวดล้ อ ม คุ้ม ครองผู้ บ ริ โ ภค กสิ กรรม ประมง ปศุ สั ต ว์ หรื อสาขาที่เ กี่ย วข้ องอื่น ๆ ซึ่ง ไม่ มีผลประโยชน์ทั้งโดยทางตรงและทางอ้อมกับธุรกิจสารเคมี จานวนไม่เกินสี่คน
2. ผู้แทนจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จานวนไม่เกินสองคน
3. ผู้แทนจากองค์การสาธารณประโยชน์ จานวนไม่เกินสองคน
4. ผู้แทนจากภาคเอกชนที่เกี่ยวข้องกับการประกอบธุรกิจสารเคมีด้านการเกษตร จานวนไม่เกินสองคน
หน้า 9288
289

คุณสมบัติผู้ทรงคุณวุฒิ หลักเกณฑ์และวิธีการสรรหาและพิจารณาคัดเลือกกรรมการผู้ ทรงคุณวุฒิตาม
วรรคสองให้เป็นไปตามที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์เป็นผู้ประกาศกาหนด

290
291
292
293
294
295
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305

มาตรา ๒๔ ให้ มี ค ณะกรรมการจั ด การสารเคมี ด้ า นสาธารณสุ ข ประกอบด้ ว ย ปลั ด กระทรวง
สาธารณสุข เป็นประธานกรรมการ อธิบดีกรมการแพทย์ อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ อธิบดีกรมควบคุมโรค
อธิบดีกรมอนามัย อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ เลขาธิการคณะกรรมการคุ้มครองผู้ บริโภค ผู้ แทนสานักงาน
คณะกรรมการอาหารและยา เป็นกรรมการ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิไม่เกินสิบคน และเลขาธิการคณะกรรมการ
อาหารและยา เป็นกรรมการและเลขานุการ และผู้แทนสานักงานคณะกรรมการอาหารและยา เป็นกรรมการ
และผู้ช่วยเลขานุการ
กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งคณะกรรมการแต่งตั้งจาก
1. บุคคลผู้ซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ มีผลงานและประสบการณ์ในสาขาเคมี พิษวิทยา สาธารณสุข
สุขภาพ สิ่ งแวดล้อม คุ้มครองผู้บริโภค หรือสาขาที่เกี่ยวข้องอื่นๆ ซึ่งไม่มีผลประโยชน์ทั้งโดย
ทางตรงและทางอ้อมกับธุรกิจสารเคมี จานวนไม่เกินสี่คน
2. ผู้แทนจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จานวนไม่เกินสองคน
3. ผู้แทนจากองค์การสาธารณประโยชน์ จานวนไม่เกินสองคน
4. ผู้แทนจากภาคเอกชนที่เกี่ยวข้องกับการประกอบธุรกิจสารเคมีด้านสาธารณสุข จานวนไม่เกินสองคน
คุณสมบัติผู้ทรงคุณวุฒิ หลักเกณฑ์และวิธีการสรรหาและพิจารณาคัดเลือกกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิตาม
วรรคสองให้เป็นไปตามที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขเป็นผู้ประกาศกาหนด

306
307
308
309
310
311
312
313
314
315
316
317
318

มาตรา ๒๕ ให้มีคณะกรรมการจั ดการสารเคมีด้านอุตสาหกรรม ประกอบด้วย ปลัดกระทรวง
อุตสาหกรรม เป็นประธานกรรมการ อธิบดีกรมส่งเสริมอุตสาหกรรม อธิบดีกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน
เลขาธิการสานักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม อธิบดีกรมควบคุมโรค อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ ผู้แทน
กระทรวงคมนาคม เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา เป็นกรรมการ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิไม่เกินสิบคน
และอธิบดีกรมโรงงานอุตสาหกรรม เป็นกรรมการและเลขานุการ และผู้แทนกรมโรงงานอุตสาหกรรม เป็นกรรมการและผู้ช่วยเลขานุการ
กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิซึ่งคณะกรรมการแต่งตั้งจาก
1. บุคคลผู้ซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ มีผลงานและประสบการณ์ในสาขาเคมี พิษวิทยา สุขภาพ
สิ่งแวดล้อม คุ้มครองผู้บริโภค อุตสาหกรรม หรือสาขาที่เกี่ยวข้องอื่นๆ ซึ่งไม่มีผลประโยชน์ทั้งโดย
ทางตรงและทางอ้อมกับธุรกิจสารเคมี จานวนไม่เกินสี่คน
2. ผู้แทนจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จานวนไม่เกินสองคน
3. ผู้แทนจากองค์การสาธารณประโยชน์ จานวนไม่เกินสองคน
หน้า 10

319
320
321
322

4. ผู้แทนจากภาคเอกชนที่เกี่ยวข้องกับการประกอบธุรกิจสารเคมีด้านอุตสาหกรรม จานวนไม่เกิน
สองคนคุณสมบัติผู้ทรงคุณวุฒิ หลักเกณฑ์และวิธีการสรรหาและพิจารณาคัดเลือกกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิตาม
วรรคสองให้เป็นไปตามที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม เป็นผู้ประกาศกาหนด

323
324
325

มาตรา ๒๖ ให้กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ตามมาตรา ๒3 มาตรา ๒4 และมาตรา ๒5 อยู่ในตาแหน่ง
คราวละสามปี และให้นามาตรา ๑๑ มาตรา ๑๒ มาตรา ๑๓ และมาตรา ๑๔ มาบังคับใช้โดยอนุโลม

326
327
328
329
330
331
332
333
334
335
336
337
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350

มาตรา ๒๗ ให้ คณะกรรมการจั ดการสารเคมีด้านการเกษตร คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้าน
สาธารณสุข และคณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านอุตสาหกรรม มี หน้าที่และอานาจจัดการสารเคมีในส่วนที่
เกี่ยวข้องกับตน ดังต่อไปนี้(๑) กาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขในการจัดการสารเคมีตามบัญชีสารเคมี(๒) กาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขในการออกใบอนุญาตดาเนินการเกี่ยวกับ
สารเคมี(๓) ให้คาแนะนาเกี่ยวกับการกาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการควบคุมการโฆษณา สื่อโฆษณา และการรับคืนและการเก็บรวบรวมสารเคมี ซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมี(๔) เสนอความเห็นต่อรัฐมนตรีผู้รับผิดชอบเพื่อออกประกาศกาหนดให้หน่วยงานของกระทรวงใน
ราชการบริ ห ารส่ ว นกลางก าหนดให้ มี พ นั ก งานเจ้ า หน้ า ที่ ผู้ มี ห น้ า ที่ แ ละอ านาจในการออก
ใบอนุญาตการนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไปซึ่งสารเคมี และเฝ้าระวัง
และติดตามตรวจสอบให้ การดาเนินงานของเจ้าหน้าที่ดังกล่าวเป็นไปตามเงื่อนไขการจัดการ
สารเคมีที่กาหนด โดยคานึ งถึงความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน จานวนบุคลากร ความสัมพันธ์กับ
ภารกิจหลักและปริมาณงานในความรับผิดชอบเป็นสาคัญ(๕) เสนอความเห็นต่อรัฐมนตรีผู้รับผิดชอบเพื่อออกประกาศกาหนดให้หน่วยงานของกระทรวงใน
ราชการบริหารส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค หรือส่วนท้องถิ่นกาหนดให้มีพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีหน้าที่
และอานาจในการออกใบอนุญาตการมีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย และนากลับมาใช้อีกซึ่งสารเคมี ตลอดจนการควบคุมการจัดการกับซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์
สารเคมี การโฆษณา สื่ อ โฆษณา และเฝ้ า ระวังและติ ดตามตรวจสอบให้ การดาเนิน งานของ
เจ้าหน้าที่ดังกล่าวเป็นไปตามเงื่อนไขการจัดการสารเคมีที่กาหนด โดยคานึงถึงความเชี่ยวชาญ
เฉพาะด้าน จานวนบุคลากร ความสัมพันธ์กับภารกิจหลักและปริมาณงานในความรับผิดชอบเป็นสาคัญ(๖) ประสานการด าเนิ น งานและแลกเปลี่ ย นข้ อ มู ล กั บ คณะกรรมการประเมิ น สารเคมี แ ละคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านอื่นๆ
หน้า 11

351
352
353
354

(๗) สื่อสารข้อมูลด้านความเสี่ยงของสารเคมีตอ่ สาธารณชน(๘) พิจารณาวินิจฉัยอุทธรณ์คาสั่งของพนักงานเจ้าหน้าที่(๙) ปฏิบั ติการอื่น ใดตามที่กฎหมายกาหนดไว้ให้ เป็น หน้าที่และอานาจของคณะกรรมการจัดการ
สารเคมีเฉพาะด้านและตามที่คณะกรรมการมอบหมาย

355
356
357

มาตรา ๒๘ ในการประชุม และการพิจารณาลงมติของกรรมการในคณะกรรมการจัดการสารเคมี
เฉพาะด้าน ให้นามาตรา ๙ และมาตรา ๑๕ มาใช้บังคับโดยอนุโลม

358
359
360

มาตรา ๒๙ คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านจะแต่งตั้งคณะอนุกรรมการเพื่อพิจารณาหรือ
ปฏิบัติการอย่างใดอย่างหนึ่งตามทีค่ ณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านมอบหมายก็ได้

361
362
363
364

ส่วนที่ ๔สานักงานสารเคมีแห่งชาติ
-------------------------

365
366
367
368
369
370
371
372
373
374
375
376
377
378
379
380
381
382

มาตรา ๓๐ ให้สานักงานคณะกรรมการอาหารและยา ทาหน้าที่ สานักงานสารเคมีแห่งชาติ โดยให้มี
หน้าที่และอานาจดังต่อไปนี้(๑) เป็นฝ่ายเลขานุการของคณะกรรมการ โดยสนับสนุนการดาเนินงานในการจัดทานโยบายและยุ ท ธศาสตร์ เ พื่ อ การจั ด การสารเคมี และการติ ด ตามผลการด าเนิ น งานตามนโยบายและ
ยุทธศาสตร์ดังกล่าว(๒) สนับสนุนการดาเนินงานในการจัดทารายงานสถานการณ์สารเคมีของประเทศ(๓) เป็ น ฝ่ ายเลขานุ การของคณะกรรมการประเมิ นสารเคมี โดยสนับสนุนการดาเนินงานในการ
ลงทะเบียนและการประเมินสารเคมี(๔) สนับสนุนการดาเนินงานในการจัดการสารเคมีของคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน(๕) ประสานการดาเนินงานในการส่งเสริมการให้ความรู้เรื่องสารเคมี การสื่อสารด้านความเสี่ยง การสร้างองค์ความรู้ในการจัดการสารเคมี การวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรมเพื่อลดหรือ
ทดแทนสารเคมีอันตราย(๖) สนับสนุนและประสานการดาเนินงานด้านสารเคมี ระหว่างประเทศ และการดาเนินงานเกี่ยวกับ
ข้อตกลงระหว่างประเทศด้านสารเคมี(๗) จัดตั้งและดาเนินงานศูนย์ข้อมูลสารเคมี ดูแลทาเนียบรายการสารเคมีที่มีอยู่ของประเทศไทยและ
บัญชีสารเคมี ประสานเชื่อมโยงข้อมูลเกี่ยวกับสารเคมีกับส่วนราชการหรือหน่วยงานของรัฐหรือ
องค์กรต่างๆ จัดทาฐานข้อมูลกลางสารเคมี และสื่อสารข้อมูลดังกล่าวต่อสาธารณชน
หน้า 12

383
384
385
386
387

(๘) ประสานการดาเนิน งานกับส่ ว นราชการหรือหน่ว ยงานรัฐ ซึ่ง มี ห น้าที่และอานาจเกี่ยวกับการ
จัดการสารเคมี ตลอดจนภาคส่วนต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อการจัดการสารเคมีที่เป็นเอกภาพและ
ยั่งยืน(๙) ปฏิบัติการอื่นใดตามที่คณะกรรมการ คณะกรรมการประเมินสารเคมี และคณะกรรมการจัดการ
สารเคมีเฉพาะด้านมอบหมาย

388
389
390
391

หมวด ๒
ขั้นตอนและกระบวนการจัดการสารเคมี
-------------------------------------

392
393
394
395

ส่วนที่ ๑การประเมินสารเคมี
--------------------

396
397
398

มาตรา ๓๑ ให้คณะกรรมการประเมินสารเคมี โดยความเห็นชอบของคณะกรรมการ ประกาศกาหนด
กลุ่ม ประเภท หรือชนิดของสารเคมี ที่ได้รับยกเว้นการบังคับตามบทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัตินี้

399
400
401
402
403
404
405

มาตรา ๓๒ ผู้ป ระกอบการที่ประสงค์จะนาเข้า ผลิ ต ส่ งออก นาผ่ าน นากลับเข้ามา หรือส่งกลั บออกไปซึ่งสารเคมี ต้องลงทะเบียนผู้ประกอบการและสารเคมี
ให้คณะกรรมการประเมินสารเคมี ประกาศกาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขในการ
ลงทะเบียนผู้ประกอบการและสารเคมี
ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข โดยคาแนะนาของคณะกรรมการประเมินสารเคมีมีอานาจ
ออกกฎกระทรวงกาหนดค่าธรรมเนียมการลงทะเบียน

406
407
408
409

มาตรา ๓๓ ให้สานักงานสารเคมีแห่งชาติจัดทาทาเนี ยบสารเคมีที่มีอยู่ของประเทศไทย และปรับปรุง
ให้ทันสมัยเป็นระยะ โดยรายละเอียดเกี่ยวกับการจัดทา การปรับปรุง ตลอดจนวิธีการเปิดเผยข้อมูลให้เป็นไป
ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขที่คณะกรรมการประเมินสารเคมีประกาศกาหนด

410
411
412
413
414

มาตรา ๓๔ ให้คณะกรรมการประเมินสารเคมี ประกาศบัญชีสารเคมี ตามผลการจาแนกสารเคมีด้วย
การประเมินความเสี่ยงต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม โดยแบ่งเป็น ๓ บัญชี ดังนี้(๑) บัญชีที่ ๑ คือบัญชีสารเคมีทกี่ ารนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้
ในครอบครอง ขาย ขนส่ ง ใช้ บ าบั ด ก าจั ด ท าลาย และน ากลั บ มาใช้ อี ก ต้ อ งปฏิ บั ติ ต ามหน้า 13

415
416
417
418
419
420
421
422
423
424
425
426
427

หลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไข ที่คณะกรรมการประเมินสารเคมี คณะกรรมการ
สารเคมีเฉพาะด้าน และหรือรัฐมนตรีผู้รับผิดชอบ ออกกฎกระทรวงหรือประกาศกาหนด แล้วแต่
กรณี ซึ่งหมายรวมถึงสารเคมีที่มีความเสี่ยงต่าต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม(๒) บัญชีที่ ๒ คือบัญชีสารเคมีทกี่ ารนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้
ในครอบครอง ขาย ขนส่ง ใช้ บาบัดกาจัดทาลาย และนากลับมาใช้อีก ต้องได้รับอนุญาตตาม
หลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขที่คณะกรรมการประเมินสารเคมี คณะกรรมการ
สารเคมีเฉพาะด้าน และหรือรัฐมนตรีผู้รับผิดชอบ ออกกฎกระทรวงหรือประกาศกาหนด แล้วแต่
กรณี ซึ่งหมายรวมถึงสารเคมีที่มีความเสี่ยงสูงต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม(๓) บัญชีที่ ๓ คือบั ญชีส ารเคมี ที่ต้องห้ ามมิให้ มีการนาเข้า ผลิต ส่ งออก นาผ่ าน นากลั บเข้ามา
ส่งกลับออกไป มีไว้ในครอบครอง ขาย ขนส่ง ใช้ และนากลับมาใช้อีก ซึ่งหมายรวมถึงสารเคมีที่
มีความเสี่ยงสูงเป็นอย่างมากต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม ยกเว้นกรณีเป็นสารเคมีที่เป็นสิ่งเจือปน
ซึ่ง มี ลั กษณะและปริมาณที่อาจก่อให้ เกิดอันตรายน้อยตามที่คณะกรรมการประเมินสารเคมี
ประกาศกาหนด

428
429
430
431
432
433
434
435
436

กรณีสารเคมีใดที่มีรายชื่อปรากฏอยู่ในทาเนียบสารเคมีที่มีอยู่ของประเทศไทยซึ่งได้มีการจัดทาตาม
มาตรา ๓๓ แต่ยังไม่ถูกจาแนกเข้าสู่บัญชีสารเคมีตามวรรคหนึ่ง ให้ดาเนินการกับสารเคมีนั้นเท่าที่กฎหมาย
กาหนดไว้
รายละเอี ย ดเกี่ ย วกั บ เกณฑ์ ก ารจ าแนกสารเคมี ต ามวรรคหนึ่ ง ให้ เ ป็ น ไปตามหลั ก เกณฑ์ วิ ธี ก ารระยะเวลา และเงื่อนไขที่คณะกรรมการประเมินสารเคมีประกาศกาหนด ทั้งนี้ ให้คณะกรรมการประเมิน
สารเคมีสามารถนาผลการประเมินความเสี่ยงของสารเคมีที่มีต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อมขององค์กรผู้เชี่ยวชาญ
หรือหน่วยงานทั้งในประเทศและต่างประเทศ หรือนาผลการจาแนกสารเคมีที่เกี่ยวข้องซึ่งออกโดยกฎหมายอื่น
มาใช้ในการพิจารณาจาแนกสารเคมีตามวรรคหนึ่งได้

437
438
439
440
441
442
443
444
445

มาตรา ๓๕ การจาแนกบัญชีสารเคมีตามมาตรา ๓๔ หากต่อมาสถานการณ์ได้เปลี่ยนแปลงไป หรือมี
เหตุ ส าคั ญ ในอัน ที่ จ ะคุ้มครองความปลอดภัย สาธารณะหรื อสุ ข ภาพอนามัย ของประชาชน หรือ มีผ ลการศึกษาวิจัยหรือการทดสอบทางวิชาการระบุคุณลักษณะของสารเคมีที่ส่งผลต่อบุคคล สัตว์ พืช หรือสิ่งแวดล้อม
ที่ต่างออกไป ไม่ว่าหน่วยงานที่รับผิดชอบเห็นเองหรือมีผู้ร้องขอ ให้คณะกรรมการประเมินสารเคมีมีอานาจสั่ง
แก้ไขเปลี่ยนแปลงบัญชีสารเคมีได้
เพื่อประโยชน์แก่การพิจ ารณาแก้ไขเปลี่ยนแปลงบัญชีส ารเคมี ให้คณะกรรมการประเมินสารเคมี
ประกาศให้ผู้ประกอบการที่นาเข้าหรือผลิตสารเคมีนั้นและผู้ที่มีส่วนได้เสียส่งข้อมูลต่างๆ ที่เกี่ยวข้องให้ และใน
กรณีที่มีผู้ร้องขอ ให้ผู้นั้นเป็นผู้รับผิดชอบส่งคาร้องขอและข้อมูลต่างๆ ต่อคณะกรรมการประเมินสารเคมีด้วย
หน้า 14446
447

ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับการแก้ไขเปลี่ยนแปลงบัญชีสารเคมีให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและ
เงื่อนไขที่คณะกรรมการประเมินสารเคมีประกาศกาหนด

448
449
450
451
452
453
454
455
456
457

มาตรา ๓๖ หากสารเคมีที่จะนาเข้า ผลิต หรือนาผ่านนั้นไม่ปรากฏอยู่ในทาเนียบสารเคมีที่มีอยู่ของ
ประเทศไทย ให้ถือว่าสารเคมีนั้นเป็นสารเคมีใหม่ ซึง่ ผู้ประกอบการที่จะนาเข้า ผลิต หรือนาผ่าน ต้องยื่นคาขอ
ประเมินสารเคมีต่อคณะกรรมการประเมินสารเคมีก่อนดาเนินการดังกล่าว และต้องเป็นผู้รับผิดชอบส่งข้อมูล
ต่างๆ ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับการประเมินสารเคมีให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขที่
คณะกรรมการประเมินสารเคมีประกาศกาหนด
ทั้งนี้ คณะกรรมการประเมินสารเคมีอาจยกเว้นให้ไม่ต้องยื่นคาขอประเมินสารเคมี ในกรณีที่มีความ
จาเป็นเร่งด่วน หรือมีเหตุฉุกเฉินในอันที่จะต้องนาผ่านหรือนาเข้าสารเคมีใหม่นั้นเพื่อประโยชน์สาธารณะ
ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข โดยคาแนะนาของคณะกรรมการประเมินสารเคมี มีอานาจ
ออกกฎกระทรวงกาหนดอัตราค่าธรรมเนียมในการยื่นคาขอประเมินสารเคมีตามความในวรรคหนึ่ง

458
459
460
461
462
463
464
465
466
467
468
469
470
471

มาตรา ๓๗ ผู้ประกอบการที่เป็นผู้ผลิตสารเคมีในต่างประเทศ ที่มีความประสงค์จะนาเข้าสารเคมีเข้า
มาในราชอาณาจั กร อาจแต่งตั้งตัว แทน เพื่อดาเนินการลงทะเบียนตามมาตรา 3๒ วรรคหนึ่ง ยื่นคาขอ
ประเมินสารเคมีตามมาตรา 3๖ วรรคหนึ่ง และหรือดาเนินการอื่นใดที่ระบุเป็นหน้าที่ความรับผิดชอบของ
ตัวแทนในกฎกระทรวงตามวรรคสาม ทั้งนี้ ตัวแทนต้องเป็นผู้มีสัญชาติไทยและมีถิ่นพานักในประเทศไทย หรือเป็นนิติบุคคลไทยที่มีสานักงานอยู่ในประเทศไทย และต้องได้รับอนุญาตให้เป็นตัวแทน
ตัวแทนที่ได้รับการแต่งตั้งหรือถูกเพิกถอนการเป็นตัวแทนจากผู้ประกอบการตามวรรคหนึ่ง จะต้อง
รายงานถึง การแต่ งตั้ ง หรื อการถูก เพิก ถอนนั้ น ต่อ เลขาธิก ารคณะกรรมการอาหารและยา และในกรณี ที่ผู้ประกอบการมีความประสงค์จะส่ งข้อมูล การแต่งตั้งหรือการถูกเพิกถอนนั้น ให้เลขาธิการคณะกรรมการ
อาหารและยา ก็ให้กระทาได้
ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข มีอานาจออกกฎกระทรวงกาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับการแต่งตั้งตัวแทน คุณสมบัติและหน้าที่ความรับผิดชอบ การขออนุญาต การอนุญาต การต่อ
อายุใบอนุญาต การสั่งพักและการเพิกถอนการอนุญาต การควบคุมการปฏิบัติงาน และค่าธรรมเนียมการขอ
อนุญาต ตลอดจนการรายงานถึงการแต่งตั้งหรือการถูกเพิกถอนจากการเป็นตัวแทน

472
473
474
475
476
477

มาตรา ๓๘ ในการประเมินสารเคมีตามมาตรา 3๖ คณะกรรมการประเมินสารเคมี อาจอนุญาตให้น าเข้ า หรื อ ผลิ ต สารเคมี ใ หม่ นั้ น ในปริ ม าณเท่ า ที่ จ าเป็ น เพื่ อ เป็ น ตั ว อย่ า งส าหรั บ การวิ เ คราะห์ ทดลอง
ประสิทธิภาพ ประเมินประโยชน์ ประเมินความเป็นอันตรายและความเสี่ยงต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม หรือทดสอบทางด้านพิษวิทยา เว้นแต่จะมีประกาศของคณะกรรมการประเมินสารเคมียกเว้นให้ไม่ต้องดาเนินการ
ดังกล่าวอีก
หน้า 15

478
479
480
481
482
483
484
485

มาตรา ๓๙ ให้คณะกรรมการประเมินสารเคมีทาการประเมินสารเคมีตามคาขอ เพื่อจาแนกสารเคมี
ไปยังบัญชีส ารเคมีตามมาตรา ๓๔ พร้ อมกับให้คาแนะนาในการจัดการสารเคมีนั้นหากมี แล้ว แจ้งผลการ
ประเมินต่อผู้ยื่นคาขอประเมินสารเคมีโดยไม่ชักช้า
ในการพิ จ ารณาหรื อ มีคาวินิ จ ฉัย คาขอประเมินสารเคมี ต้อ งกระท าอย่ างโปร่ งใสโดยเปิ ดเผยต่ อสาธารณะ และเปิ ดโอกาสให้ ผู้ เกี่ย วข้องหรื อประชาชนที่อาจได้รับผลกระทบโต้แย้งหรือ คัดค้านได้ ทั้ง นี้รายละเอีย ดเกี่ย วกับ วิ ธี การเปิ ด เผยข้ อมู ล และการแจ้ง ผลการประเมิน ให้ เ ป็ นไปตามหลั ก เกณฑ์ วิธี ก ารระยะเวลา และเงื่อนไขที่คณะกรรมการประเมินสารเคมีประกาศกาหนด

486
487
488
489
490
491
492
493

มาตรา ๔๐ เพื่อให้การประเมินสารเคมีเป็นไปอย่างถูกต้องเหมาะสมและรวดเร็ว ให้คณะกรรมการ
ประเมินสารเคมี มีอานาจกาหนดผู้เชี่ยวชาญ องค์กรผู้เชี่ยวชาญ หรือหน่วยงานทั้งในประเทศ และต่างประเทศ
ซึ่งมีความรู้ความสามารถและความเชี่ยวชาญด้านการประเมินสารเคมี เพื่อสนับสนุนการประเมินสารเคมี และให้มีอานาจกาหนดค่าตอบแทนสาหรับการดาเนินการดังกล่าว
หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการกาหนดผู้เชี่ยวชาญ องค์กรผู้เชี่ยวชาญ หรือหน่วยงานทั้งใน
ประเทศและต่างประเทศ และการกาหนดค่าตอบแทนตามวรรคหนึ่ง ให้เป็นไปตามที่คณะกรรมการประเมิน
สารเคมีประกาศกาหนด

494
495
496
497
498
499
500
501

มาตรา 4๑ ค่าธรรมเนี ย มการลงทะเบียนตามมาตรา 3๒ วรรคสาม ค่า ธรรมเนียมการยื่น คาขอประเมิน สารเคมี ตามมาตรา 3๖ วรรคสาม และค่าธรรมเนียมการขออนุญาตเป็น ตัวแทนตามมาตรา 3๗วรรคสาม ที่ห น่ ว ยงานระดั บ กรมของส านั ก งานสารเคมี แห่ ง ชาติ ไ ด้รั บไว้ ให้ หั กเอาไว้ส าหรับ ใช้จ่ ายเพื่ อวัตถุประสงค์ในการประเมินสารเคมี เป็นค่าตอบแทนผู้เชี่ยวชาญ องค์กรผู้เชี่ยวชาญ หรือหน่วยงานทั้งใน
ประเทศและต่างประเทศ ตามมาตรา ๔๐ และเป็นเงินเยียวยาเบื้องต้นแก่ผู้เสียหายจากสารเคมี โดยไม่ต้องนาส่งคลั ง ทั้ ง นี้ การรั บ เงิ น และการจ่ า ยเงิ น ให้ เ ป็ น ไปตามหลั ก เกณฑ์ วิ ธี ก าร ระยะเวลา และเงื่ อ นไขที่
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข กาหนดในกฎกระทรวงโดยความเห็นชอบของกระทรวงการคลัง

502
503
504
505

ส่วนที่ ๒การอนุญาตและควบคุม
---------------------------

506
507
508

มาตรา 4๒ ผู้ป ระกอบการที่ประสงค์จะนาเข้า ผลิ ต ส่ งออก นาผ่ าน นากลับเข้ามา หรือส่งกลั บออกไป มีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย หรือนากลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ ๑หน้า 16509
510ด้วยวัตถุประสงค์ทางด้านการเกษตร ด้านสาธารณสุข ด้านอุตสาหกรรม ต้องปฏิ บัติตามหลักเกณฑ์ วิธีการ
ระยะเวลาและเงื่อนไขที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านประกาศกาหนด

511
512
513
514
515
516
517
518

มาตรา 4๓ ผู้ป ระกอบการที่ประสงค์จะนาเข้า ผลิ ต ส่ งออก นาผ่ าน นากลับเข้ามา หรือส่งกลั บออกไปซึ่งสารเคมีตามบั ญชีที่ ๒ ด้ว ยวัตถุประสงค์ทางด้านการเกษตร ต้องยื่นคาขออนุญาตต่ อพนักงาน
เจ้าหน้าที่ผู้มีอานาจออกใบอนุญาตตามที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านการเกษตรมอบหมาย
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาคาขอโดยไม่ชักช้า และจัดให้สารเคมีที่ได้รับการอนุญาตนั้นเป็นสารเคมี
ตามบัญชีที่ ๒.๑ ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับ การขออนุญาต การอนุญาต การจัดทาบัญชีที่ ๒.1 และวิธีการ
เปิดเผยข้อมูลให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้าน
การเกษตรประกาศกาหนด

519
520
521
522
523
524
525
526
527
528

มาตรา 4๔ ผู้ประกอบการที่ประสงค์จะมีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย และนา
กลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ ๒.๑ ด้วยวัตถุประสงค์ทางด้านการเกษตร มีหน้าที่ควบคุม และจัดการ
สารเคมีในส่วนที่ตนเกี่ยวข้องเพื่อให้เกิดความปลอดภัยต่อสาธารณะ สุขภาพอนามัยของประชาชน สิ่งแวดล้อม
หรือทรัพย์สิน และต้องยื่นคาขออนุญาตต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอานาจออกใบอนุญาตตามที่คณะกรรมการ
จัดการสารเคมีด้านการเกษตรมอบหมาย
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาคาขอโดยไม่ชักช้า และกาหนดเงื่อนไขการอนุญาตตามคาแนะนาของ
คณะกรรมการประเมินสารเคมีหรือเข้มงวดกว่าคาแนะนาเช่นว่านั้นไว้ด้วย ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับ การขอ
อนุญาต การอนุญาต และกาหนดเงื่อนไขการอนุญาตให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่
คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านการเกษตรประกาศกาหนด

529
530
531
532
533
534
535
536

มาตรา 4๕ ผู้ป ระกอบการที่ประสงค์จะนาเข้า ผลิ ต ส่ งออก นาผ่ าน นากลับเข้ามา หรือส่งกลั บออกไปซึ่งสารเคมีตามบั ญชีที่ ๒ ด้วยวัตถุประสงค์ทางด้านสาธารณสุข ต้องยื่นคาขออนุ ญาตต่อพนักงาน
เจ้าหน้าที่ผู้มีอานาจออกใบอนุญาตตามที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านสาธารณสุขมอบหมาย
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาคาขอโดยไม่ชักช้า และจัดให้สารเคมีที่ได้รับการอนุญาตนั้นเป็นสารเคมี
ตามบัญชีที่ ๒.2 ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับ การขออนุญาต การอนุญาต การจัดทาบัญชีที่ ๒.2 และวิธีการ
เปิดเผยข้อมูลให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้าน
สาธารณสุขประกาศกาหนด

537
538
539
540

มาตรา 4๖ ผู้ประกอบการที่ประสงค์จะมีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย และนา
กลับมาใช้อีกซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ ๒.2 ด้วยวัตถุประสงค์ทางด้านสาธารณสุข มีหน้าที่ควบคุมและจัดการ
สารเคมีในส่วนที่ตนเกี่ยวข้องเพื่อให้เกิดความปลอดภัยต่อสาธารณะ สุขภาพอนามัยของประชาชน สิ่งแวดล้อม
หน้า 17

541
542
543
544
545
546

หรือทรัพย์สิน และต้องยื่นคาขออนุญาตต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอานาจออกใบอนุญาตตามที่คณะกรรมการ
จัดการสารเคมีด้านสาธารณสุขมอบหมาย
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาคาขอโดยไม่ชักช้า และกาหนดเงื่อนไขการอนุญาตตามคาแนะนาของ
คณะกรรมการประเมินสารเคมีหรือเข้มงวดกว่าคาแนะนาเช่นว่านั้นไว้ด้วย ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับ การขอ
อนุญาต การอนุญาต และกาหนดเงื่อนไขการอนุญาตให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่
คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านสาธารณสุขประกาศกาหนด

547
548
549
550
551
552
553
554

มาตรา 4๗ ผู้ประกอบการที่ประสงค์จะนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลั บเข้ามา หรือส่งกลั บออกไป ซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ ๒ ด้วยวัตถุประสงค์ทางด้านอุตสาหกรรม ต้ องยื่นคาขออนุญาตต่อ พนักงาน
เจ้าหน้าที่ผู้มีอานาจออกใบอนุญาตตามที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านอุตสาหกรรมมอบหมาย
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาคาขอโดยไม่ชักช้า และจัดให้สารเคมีที่ได้รับการอนุญาตนั้นเป็นสารเคมี
ตามบัญชีที่ ๒.3 ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับ การขออนุญาต การอนุญาต การจัดทาบัญชีที่ ๒.3 และวิธีการ
เปิดเผยข้อมูลให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้าน
อุตสาหกรรมประกาศกาหนด

555
556
557
558
559
560
561
562
563
564

มาตรา 4๘ ผู้ประกอบการที่ประสงค์จะมีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย และนา
กลับมาใช้อีกซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ ๒.3 ด้วยวัตถุประสงค์ทางด้านอุตสาหกรรม มีหน้าที่ควบคุมและจัดการ
สารเคมีในส่วนที่ตนเกี่ยวข้องเพื่อให้เกิดความปลอดภัยต่อสาธารณะ สุขภาพอนามัยของประชาชน สิ่งแวดล้อม
หรือทรัพย์สิน และต้องยื่นคาขออนุญาตต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอานาจออกใบอนุญาตตามที่คณะกรรมการ
จัดการสารเคมีด้านอุตสาหกรรมมอบหมาย
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาคาขอโดยไม่ชักช้า และกาหนดเงื่อนไขการอนุญาตตามคาแนะนาของ
คณะกรรมการประเมินสารเคมีหรือเข้มงวดกว่าคาแนะนาเช่นว่านั้นไว้ด้วย ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับ การขอ
อนุญาต การอนุญาต และกาหนดเงื่อนไขการอนุญาตให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่
คณะกรรมการจัดการสารเคมีด้านอุตสาหกรรมประกาศกาหนด

565
566
567
568

มาตรา ๔๙ หลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน
ประกาศกาหนด ตามมาตรา ๔๒ มาตรา ๔๓ มาตรา ๔๔ มาตรา ๔๕ มาตรา ๔๖ มาตรา ๔๗ และมาตรา ๔๘ให้รวมถึงการควบคุมฉลากสารเคมีตามบัญชีที่กาหนดด้วย

569
570
571
572

มาตรา ๕๐ ห้ามผู้ใดนาเข้า ผลิต นาผ่าน นากลับเข้ามา มีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ และนา
กลับมาใช้อีกซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ ๓ เว้นแต่ได้รับอนุญาตจากพนักงานเจ้าหน้าที่ ตามที่คณะกรรมการจัดการ
สารเคมีเฉพาะด้านมอบหมายเพื่อวัตถุประสงค์เฉพาะกรณี เช่น เพื่อการวิจัยและพัฒนา หรือมีความจาเป็น
หน้า 18

573
574
575
576
577
578
579

เร่งด่วนที่ต้องดาเนินการดังกล่าว เพื่อป้องกันความเสียหายต่อประโยชน์สาธารณะซึ่งมิอาจกระทาโดยประการ
อื่นได้
การขออนุญาตที่มีวัตถุประสงค์เฉพาะกรณีตามวรรคหนึ่ง ต้องยื่นคาขออนุญาตต่อพนักงานเจ้าหน้าที่
ตามที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านมอบหมาย และให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาคาขอนั้นเป็น
กรณีๆ ไป ทั้งนี้ รายละเอียดเกี่ยวกับการขออนุญาตและการอนุญาตที่มีวัตถุประสงค์เฉพาะกรณีดังกล่าวให้
เป็น ไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านประกาศ
กาหนด

580
581
582
583
584

มาตรา ๕๑ ใบอนุญาตสาหรับการนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้ใน
ครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย และนากลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ ๒.๑ บัญชีที่ ๒.๒
และบั ญ ชีที่ ๒.๓ ให้ ใช้ได้ตามระยะเวลาที่กาหนดไว้ในใบอนุญาต แต่มิให้ กาหนดเกินหกปีนับแต่วันออก
ใบอนุญาต

585
586
587
588
589
590

มาตรา 5๒ ใบอนุญาตที่ออกไปแล้วนั้น หากต่อมากฎหมายหรือ สถานการณ์ได้เปลี่ยนแปลงไปหรือมี
เหตุ ส าคั ญ ในอัน ที่ จ ะคุ้มครองความปลอดภัย สาธารณะหรื อสุ ข ภาพอนามัย ของประชาชน หรือ มี ผ ลการศึกษาวิจัยหรือการทดสอบทางวิชาการระบุคุณลักษณะของสารเคมีที่ส่งผลต่อบุคคล สัตว์ พืช หรือสิ่งแวดล้อม
ที่ต่างออกไป ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอานาจออกใบอนุญาตตามที่คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน
มอบหมายมีอานาจสั่งแก้ไขเพิ่มเติมเงื่อนไขในการอนุญาตได้ตามความจาเป็น

591
592
593
594
595
596

มาตรา 5๓ ผู้ได้รับใบอนุญาต ถ้าประสงค์จะขอต่ออายุใบอนุญาต จะต้องยื่นคาขอเสียก่อนใบอนุญาต
สิ้นอายุ เมื่อได้ยื่นคาขอดังกล่าวแล้ว ให้ถือว่ามีฐานะเสมือนผู้ได้รับอนุญาตและให้ประกอบกิจการต่อไปได้
จนกว่าพนักงานเจ้าหน้าที่จะสั่งไม่ต่ออายุใบอนุญาตนั้น
การต่ อ อายุ ใ บอนุ ญ าตตามวรรคหนึ่ ง ให้ เ ป็ น ตามหลั ก เกณฑ์ วิ ธี ก าร ระยะเวลาและเงื่ อ นไขที่
คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านประกาศกาหนด

597
598
599
600
601

มาตรา 5๔ ในกรณีพนักงานเจ้าหน้าที่ไม่ออกใบอนุญาตหรือไม่ต่ออายุใบอนุญาต ผู้ขออนุญาตหรือผู้
ขอต่ออายุใบอนุญาตมีสิทธิอุทธรณ์ต่อ คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้ รั บ หนั ง สื อ จากพนั ก งานเจ้ า หน้ า ที่ แ จ้ ง การไม่ อ นุ ญ าตหรื อ ไม่ ต่ อ อายุ ใ บอนุ ญ าต นั้ น ค าวิ นิ จ ฉั ย ของคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านให้เป็นที่สุด

602
603
604

มาตรา 5๕ ถ้าพนักงานเจ้าหน้าที่ไม่ต่ออายุใบอนุญาตหรือ คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน
ได้มีคาวินิจฉัยให้ยกอุทธรณ์การต่ออายุใบอนุญาต ให้ดาเนินการ ดังนี้
หน้า 19

605
606
607
608
609
610
611
612
613
614

(๑) ให้ พนั กงานเจ้ า หน้ าที่มี อานาจสั่ งให้ บุ คคลดัง กล่ าวส่ ง มอบสารเคมีนั้ นแก่พนั กงานเจ้าหน้า ที่ภายในระยะเวลาและสถานที่ที่กาหนด เพื่อทาลายหรือจัดการตามควรแก่กรณี โดยคานึงถึง
อันตรายที่อาจเกิดขึ้นจากสารเคมีดังกล่าวด้วย(๒) ในกรณีที่สารเคมีนั้นอาจขายได้ ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ดาเนินการขายทอดตลาดหรือขายให้แก่
หน่วยงานของรัฐภายในสามเดือนนับแต่วันได้รับมอบ เงินที่ขายได้เมื่อหักค่าใช้จ่ายในการเก็บ
รักษา การขาย และค่าภาระที่เกี่ยวข้องแล้ว ให้เก็บไว้เพื่อคืน แก่เจ้าของ แต่ถ้าพ้นกาหนดสาม
เดือนดังกล่าวแล้วยังขายไม่ได้ หากพนักงานเจ้าหน้าที่เห็นว่าการผ่อนเวลาต่อไปจะเป็นอันตราย
หรือภาระเกินควร ก็ให้มีอานาจสั่งให้ทาลายหรือจัดการตามควรแก่กรณี(๓) ในกรณีที่ต้องทาลายหรือจัดการตามควรแก่กรณี หากมีค่าใช้จ่ายเกิดขึ้น ให้เจ้าของสารเคมีมี
หน้าที่จ่ายหรือชดใช้เงินจานวนนั้นแก่ทางราชการ

615
616
617

มาตรา 5๖ ถ้าใบอนุญาตสูญหาย ลบเลือน หรือชารุดในสาระสาคัญ ให้ผู้ได้รับอนุญาตยื่นคาขอรับใบ
แทนใบอนุญาตต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้ทราบการสูญหาย ลบเลือนหรือชารุด

618
619
620
621
622
623
624
625

มาตรา 5๗ เมื่อ ปรากฏต่ อพนั กงานเจ้า หน้า ที่ ว่า ผู้ ไ ด้ รับ ใบอนุญ าตผู้ ใ ดฝ่ าฝื น หรื อ ไม่ ปฏิ บั ติต ามพระราชบัญญัตินี้ พนักงานเจ้าหน้าที่มีอานาจพิจารณาสั่งพักใช้ใบอนุญาตมีกาหนดเวลาตามที่เห็นสมควร แต่ต้องไม่เกินหนึ่งปี และถ้าเป็นกรณีสาคัญจะสั่งเพิกถอนใบอนุญาตเสียก็ได้
กรณีสาคัญตามวรรคหนึ่งหมายรวมถึงการฝ่าฝืนหรือจงใจไม่ปฏิบัติให้ถูกต้องตามเงื่อนไขการอนุญาต
มากกว่าหนึ่งครั้ง หรือการไม่ปฏิบัติตามเงื่อนไขการอนุญาตจนทาให้เกิดความเสียหายร้ายแรงต่อ ชีวิต ร่างกาย
สุขภาพอนามัย หรือทรัพย์สินของประชาชน หรือความเสียหายต่อสิ่งแวดล้อม ทรัพย์สินของรัฐ หรือประโยชน์
สาธารณะ

626
627
628
629
630

มาตรา 5๘ ผู้ถูกสั่งพักใช้หรือเพิกถอนใบอนุญาตตามมาตรา 5๗ มีสิทธิอุทธรณ์ต่อ คณะกรรมการ
จัดการสารเคมีเฉพาะด้านภายในกาหนดสามสิบวันนับแต่วันทราบคาสั่ง คาวินิจฉัยของคณะกรรมการจัดการ
สารเคมีเฉพาะด้านให้เป็นที่สุด
การอุทธรณ์ตามวรรคหนึ่งย่อมไม่เป็นการทุเลาการบังคับตามคาสั่งพักใช้หรือเพิกถอนใบอนุญาต

631
632
633
634
635
636

มาตรา 5๙ ผู้ถูกสั่งเพิกถอนใบอนุญาตตามมาตรา 5๗ จะต้องระงับการดาเนินการที่เกี่ยวข้องกับ
สารเคมีที่มีอยู่ในครอบครองทันที หรือภายในระยะเวลาที่พนักงานเจ้าหน้าที่กาหนด นับแต่วันทราบคาสั่งเพิก
ถอนใบอนุญาตหรือทราบคาสั่งของคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านให้ยกอุทธรณ์แล้วแต่กรณี และให้
ผู้ถูกเพิกถอนใบอนุญาตดังกล่าวดาเนินการเช่นเดียวกันกับกรณีที่ถูก พนักงานเจ้าหน้าที่ สั่งตามมาตรา 6๗วรรคสองโดยไม่ชักช้า หากพ้นกาหนดเวลาดังกล่าวให้นามาตรา 5๕ มาใช้บังคับโดยอนุโลม
หน้า 20

637
638
639

มาตรา ๖๐ ผู้ถูกสั่งเพิกถอนใบอนุญาตจะขออนุญาตใหม่อีกไม่ได้จนกว่าจะพ้นกาหนดห้าปีนับแต่วันที่
ถูกเพิกถอนใบอนุญาต

640
641
642

มาตรา ๖๑ ค่ าธรรมเนี ย มการออกใบอนุ ญาตและการต่ อใบอนุ ญาต ให้ เ ป็น ไปตามที่กาหนดใน
กฎกระทรวงโดยคาแนะนาของคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน

643
644
645
646
647
648
649
650
651
652

มาตรา 6๒ การโฆษณา และสื่อโฆษณาเกี่ยวกับสารเคมีในบัญชีที่ ๑ หรือบัญชีที่ ๒.๑ หรือบัญชี ๒.๒
หรือบัญชี ๒.๓ ทั้งที่เป็นการส่งเสริมการขายหรือการกระทาในลักษณะอื่นใด และไม่ว่าด้วยวัตถุประสงค์ด้าน
การเกษตร ด้านสาธารณสุข และด้านอุตสาหกรรม ให้ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไข
การโฆษณา และสื่อโฆษณาเกี่ยวกับสารเคมี ที่กาหนดในกฎกระทรวงโดยคาแนะนาของคณะกรรมการจัดการ
สารเคมีเฉพาะด้าน
เพื่อประโยชน์ในการควบคุมการโฆษณา และสื่อโฆษณาตามวรรคหนึ่ง ให้ถือว่าสารเคมีตามบัญชีที่ ๑และบัญชีที่ ๒.๑ บัญชีที่ ๒.๒ และบัญชีที่ ๒.๓ เป็นสินค้าที่มีการควบคุมฉลาก ซึ่งผู้ประกอบการจะต้องปฏิบัติให้ เป็ น ไปตามหลั กเกณฑ์ วิ ธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขการก าหนดฉลากที่ กาหนดในกฎกระทรวงโดย
คาแนะนาของคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน

653
654
655

มาตรา 6๓ ห้ามมิให้ผู้ใดนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา มีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขายหรือเจตนาใช้ ซึง่ สารเคมีปลอม

656
657
658
659
660
661
662
663
664
665
666

มาตรา 6๔ ห้ามมิให้ผู้ใดทิ้งสารเคมี ซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุ ภัณฑ์สารเคมี ในสิ่งแวดล้อม ซึ่งรวมถึงแหล่งน้าหรือที่ดินของรัฐอันเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินทุกประเภท แหล่งน้าหรือที่ดินของเอกชนซึ่ง
ตนไม่มีสิทธิโดยชอบด้วยกฎหมาย แหล่งน้าหรือที่ดินของตนเองที่ไม่ได้รับอนุญาตให้เป็นที่บาบัดหรือกาจัด
ทาลายของเสียตามกฎหมาย หรือทิ้งปะปนไปกับขยะมูลฝอยหรือสิ่งปฏิกูลต่างๆ
เพื่อควบคุมไม่ให้มีการทิ้งสารเคมี ซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมี ตามวรรคหนึ่ง ซึ่งอาจ
ก่อให้ เกิดอั น ตรายต่อ บุ คคล สั ต ว์ พื ช ทรั พย์ห รือสิ่ ง แวดล้ อม ให้ รัฐ มนตรีผู้ รับ ผิ ดชอบโดยความเห็ นของคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้าน มีอานาจประกาศในราชกิจจานุเบกษา กาหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ
และเงื่อนไขในการบาบัด กาจัดทาลาย หรือนากลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมี ซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์
สารเคมีนั้น รวมถึงการรับคืนและการเก็บรวบรวมด้วย โดยคานึงถึงหลักความรับผิดชอบร่วมกันตลอดวงจร
ชีวิตของสารเคมี

667

หน้า 21

668
669
670
671
672
673

มาตรา 6๕ เมื่ อปรากฏว่ ามี ผู้ ฝ่ าฝื นหรือไม่ ปฏิบั ติตามพระราชบัญญัติ นี้ ถู กสั่ งพั กใช้ หรื อเพิ กถอนใบอนุญาตตามมาตรา 5๗ ผู้ฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามกฎกระทรวงในเรื่องการโฆษณาตามมาตรา 6๒ ผู้ฝ่าฝืนใน
เรื่องสารเคมีปลอมตามมาตรา 6๓ หรือผู้ ฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามประกาศกระทรวงในเรื่องการบาบัด กาจัด
ทาลาย หรือนากลับมาใช้อีกซึ่งสารเคมี ซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมีตามมาตรา 6๔ วรรคสอง ให้รัฐมนตรีผู้รับผิดชอบมีอานาจประกาศการฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามดังกล่าวให้ประชาชนทราบ เพื่อประโยชน์แก่
การคุ้มครองสุขภาพของประชาชนและสิ่งแวดล้อมได้ตามควรแก่กรณี

674
675
676
677

ส่วนที่ ๓การเฝ้าระวังและติดตามตรวจสอบ
------------------------------------

678
679
680
681
682
683
684

มาตรา 6๖ ภายใต้บังคับของมาตรา 27(๔) และ (๕) ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีอานาจดาเนินการใดๆ
อันเป็นการเฝ้าระวังและติดตามตรวจสอบให้ผู้ประกอบการปฏิบัติตามเงื่อนไขการจัดการหรือเงื่อนไขการ
อนุญาตตามพระราชบัญญัตินี้ในการนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลั บออกไป มีไว้ใน
ครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจั ดทาลาย นากลับมาใช้อีก ตลอดจนการจัดการกับ ซากภาชนะหรือหีบ
ห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมี การโฆษณา และสื่อโฆษณา ซึ่งสารเคมีตามบัญชี ๑ บัญชี ๒.๑ บัญชี ๒.๒ หรือบัญชี
๒.๓ และบัญชี ๓ โดยเปิดโอกาสให้ประชาชนสามารถให้เบาะแสได้

685
686
687
688
689
690
691
692
693
694
695
696

มาตรา 6๗ เมื่อปรากฏต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ว่าผู้ประกอบการที่นาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับ
เข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย และนากลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมี
ฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามพระราชบัญญัตินี้ ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีอานาจสั่งให้ผู้นั้นระงับการกระทาที่ฝ่าฝืน
หรือแก้ไขปรับปรุง หรือปฏิบัติให้ถูกต้องได้
กรณีที่มีเหตุอันสมควร พนักงานเจ้าหน้าที่จะสั่งให้ผู้ประกอบการนั้นส่งออกไปซึ่งสารเคมีนั้น เพื่อคืน
ให้แก่ผู้ผลิตหรือผู้จัดส่งสารเคมีนั้นมาให้ หรือให้เรียกเก็บสารเคมีที่ยังคงมีการจาหน่ายในท้องตลาดและนาไป
กาจัดทาลาย หรือดาเนินการอื่นตามความเหมาะสมก็ได้ โดยปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขที่พนักงานเจ้าหน้าที่กาหนด
หากปรากฏว่าผู้ประกอบการนั้น ไม่สามารถปฏิบัติให้ถูกต้องได้ ไม่ว่าเพราะไม่มีความสามารถหรือ
เพราะเหตุอื่นใด ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีอานาจสั่งให้ผู้ประกอบการดั งกล่าวส่งมอบสารเคมีนั้นแก่พนักงาน
เจ้าหน้าทีภ่ ายในระยะเวลาและสถานที่ที่กาหนด และให้นามาตรา 5๕ มาใช้บังคับโดยอนุโลม

697
698
699

มาตรา 6๘ เมื่อปรากฏต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ว่ามีผู้นาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา มีไว้ใน
ครอบครอง ขนส่ง ขาย หรือเจตนาใช้ ซึ่งสารเคมีปลอม ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีอานาจสั่งให้ ผู้นั้น กาจัดทาลาย
หน้า 22

700
701
702
703
704
705
706

สารเคมีปลอมหรือดาเนินการเช่นเดียวกันกับกรณีที่ถูก พนักงานเจ้าหน้าที่สั่งตามมาตรา 6๗ วรรคสองโดยไม่
ชักช้า หากพ้นกาหนดเวลาดังกล่าวให้นามาตรา 5๕ มาใช้บังคับโดยอนุโลม
ความในวรรคหนึ่งไม่ใช้บังคับกับกรณีผู้ส่งออกสารเคมีปลอม เพราะเหตุที่ได้แสดงชื่อ หรือกาหนดเวลา
อายุการใช้สารเคมี หรือเครื่องหมายของผู้ผลิตหรือที่ตั้งของสถานที่ผลิตสารเคมี คลาดเคลื่อนไปจากที่ได้รับ
อนุญาตไว้ อันมิได้เกิดจากเจตนา ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีอานาจสั่งให้ ผู้นั้นนาสารเคมีกลับไปทาการแก้ไขหรือ
ปรับปรุงให้ถูกต้องตามที่ได้รับอนุญาตแล้วจึงจะสามารถส่งกลับออกไปได้โดยไม่ถือว่าเป็นสารเคมีปลอม โดยปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขที่พนักงานเจ้าหน้าที่กาหนด

707
708
709
710
711
712
713

มาตรา 6๙ ผู้ประกอบการที่นาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้ใ นครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบั ด กาจัดทาลาย และนากลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมี ประกอบกิจการอันมีสภาพที่
อาจก่อให้เกิดอันตราย ความเสียหาย หรือความเดือดร้อนแก่บุคคลหรือทรัพย์สินที่อยู่ในสถานประกอบการหรื อที่อยู่ใกล้เคียงกับสถานประกอบการหรือที่สาธารณะหรือสาธารณประโยชน์ที่ ใช้ร่วมกัน ให้พนักงาน
เจ้าหน้าที่มีอานาจสั่งให้ผู้นั้นดาเนินการแก้ไขการกระทาดังกล่าว โดยปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา
และเงื่อนไขที่พนักงานเจ้าหน้าที่กาหนด

714
715
716
717
718
719
720
721
722
723
724
725
726

มาตรา ๗๐ ในการปฏิบัติหน้าที่ ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีอานาจดังต่อไปนี้(๑) เข้าไปในสถานที่ประกอบการเกี่ยวกับสารเคมี สถานที่ผลิตสารเคมี สถานที่ครอบครองสารเคมี
หรือสถานที่ที่สงสัยว่าเป็นสถานที่เช่นว่านั้น หรือสงสัยว่าเป็นสถานที่ประกอบการเกี่ยวกับ
สารเคมีปลอม ในระหว่างเวลาพระอาทิตย์ขึ้นถึงพระอาทิตย์ตกหรือในเวลาทาการของสถานที่
ดังกล่าว หรือเข้าไปในพาหนะที่บรรทุกสารเคมีหรือสงสัยว่าบรรทุกสารเคมีหรือสารเคมีปลอม
เพื่อตรวจสอบสารเคมี ภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมี สมุดบัญชี เอกสาร หรือสิ่งใดๆ ที่เกี่ยวกับสารเคมี(๒) นาสารเคมีหรือวัตถุที่สงสัยว่าเป็นสารเคมีหรือสารเคมีปลอมในปริมาณพอสมควรไปเป็นตัวอย่าง
เพื่อตรวจสอบ(๓) ตรวจค้น กัก ยึด หรืออายัดสารเคมี ภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมี สมุดบัญชี เอกสาร
หรือสิ่งใดๆ ที่เกี่ยวข้อง ในกรณีที่มีเหตุสงสัยว่ามีการกระทาผิดต่อพระราชบัญญัตินี้(๔) มีหนังสือเรียกบุคคลใดมาให้ถ้อยคา หรือให้ส่งเอกสารหรือวัตถุใดๆ มาเพื่อประกอบการพิจารณาได้

727
728
729
730

มาตรา ๗๑ หากสิ่งที่ได้ยึดหรืออายัดไว้ตามมาตรา ๗๐(3) เป็นของเสียง่าย หรือการเก็บไว้อาจเสี่ยง
ต่อความเสียหายหรืออันตรายจากสิ่งนั้น หรืออาจเกิดค่าใช้จ่ายเกินส่วนกับค่าแห่งสิ่งนั้น ให้พนักงานเจ้าหน้าที่
มีอานาจทาลายหรือจัดการตามควรแก่กรณี และให้นามาตรา 5๕(๒) และ (๓) มาใช้บังคับโดยอนุโลม
หน้า 23

731
732
733
734
735
736
737
738
739
740
741
742
743

ถ้า พนั ก งานเจ้ า หน้ า ที่ พิ จ ารณาแล้ ว เห็ น ว่ า สิ่ ง ของที่ยึ ด หรื อ อายั ด ไว้ มิใ ช่ เ ป็ น ทรั พ ย์ ที่ ต้ องริ บ หรื อพนักงานอัยการสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องคดี ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ถอนการอายัดหรือคืนให้แก่ผู้ควรได้รับคืนโดยมิ
ชักช้า
ในกรณีที่ มี ก ารคื น สิ่ งของที่ ยึ ด หรื อ อายั ด ไว้ ห รื อ เงิ น ที่ ข ายได้ ให้ แ จ้ งการคื นโดยส่ ง ทางไปรษณี ย์ลงทะเบียนตอบรับไปยังภูมิลาเนาของผู้ควรได้รับคืน ในกรณีไม่รู้ตัวผู้ควรได้รับคืนหรือรู้ตัวแต่ไม่รู้ภูมิลาเนา ถ้าได้ประกาศในหนังสือพิมพ์ อย่างน้อยหนึ่งฉบับที่ได้แพร่หลายในท้องที่ที่ได้ยึดหรืออายัดสิ่งของนั้ น หรือได้
ประกาศไว้ ณ ที่ทาการอาเภอแห่งท้องที่นั้นไม่น้อยกว่าสิบห้าวัน ให้ถือว่าได้มีการแจ้งเมื่อครบกาหนดเจ็ดวัน
นับแต่วันที่ได้ประกาศในหนังสือพิมพ์ หรือวันที่ครบกาหนดการประกาศ ณ ที่ทาการอาเภอ แล้วแต่กรณี โดยผู้
ขอรับคืนต้องรับผิดชอบชดใช้ค่าภาระต่างๆ ของรัฐที่เกิดขึ้นเพราะการประกาศเช่นว่านั้นพร้อมเงินเพิ่มอีกร้อย
ละยี่สิบของเงินจานวนดังกล่าว
กรณีที่ไม่สามารถจะคืนได้เพราะหาตัวผู้ควรได้รับคืนไม่พบ ให้รักษาสิ่งที่ยึดไว้หรือเงินที่จะคืนให้นั้นไว้
แล้วแต่กรณี หากพ้นกาหนดหนึ่งปีนับตั้งแต่ได้แจ้งแก่ผู้ควรได้รับคืนและไม่มีผู้ควรได้รับคืนมาขอรับ ให้สิ่งที่ยึด
ไว้หรือเงินนั้นตกเป็นของรัฐ

744
745
746

มาตรา 7๒ ในการปฏิบัติหน้าที่ พนักงานเจ้าหน้าที่ต้องแสดงบัตรประจาตัวแก่บุคคลซึ่งเกี่ยวข้อง
บัตรประจาตัวพนักงานเจ้าหน้าที่ให้เป็นไปตามแบบที่รัฐมนตรีผู้รับผิดชอบประกาศกาหนด

747
748
749
750

หมวด 3มาตรการส่งเสริมและสนับสนุนการจัดการสารเคมี
----------------------------------------------

751
752
753
754
755
756
757
758
759
760
761

มาตรา 7๓ ภายใต้บังคับของมาตรา 30(7) ให้ศูนย์ข้อมูลสารเคมีดาเนินงาน ดังต่อไปนี้(๑) จัดทาทาเนี ยบรายการสารเคมีที่มีอยู่ของประเทศไทย พร้อมปรับปรุงข้อมูล ให้ทันสมัยอย่าง
ต่อเนื่อง(๒) จัดทาฐานข้อมูลผู้ประกอบการและสารเคมีที่ลงทะเบียน ตัวแทน และฐานข้อมูลที่เกี่ยวกับการ
ประเมินสารเคมี และข้อมูลสารเคมีในบัญชีต่างๆ(๓) ประสานข้อมูลกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อจัดทาฐานข้อมูลและหรือเชื่อมโยงข้อมูลสารเคมีที่เกี่ยวกับ
การนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา หรือส่งกลับออกไป ครอบครอง ขาย ขนส่ง ใช้ บาบัด
กาจัดทาลาย หรือนากลับมาใช้อีก(๔) รวบรวมและเชื่อมโยงข้อมูลองค์ความรู้ด้านความปลอดภัยและการจัดการสารเคมี และการวิจัย
พัฒนาเพื่อลดความเสี่ยงหรือเพื่อทดแทนการใช้สารเคมีอันตราย
หน้า 24

762
763
764
765
766
767
768
769
770
771
772
773
774
775
776

(๕) ให้ ก ารสนั บ สนุ น ข้ อ มู ล สารเคมี แ ก่ ค ณะกรรมการ คณะกรรมการประเมิ น สารเคมี และคณะกรรมการจั ด การสารเคมี เ ฉพาะด้ า น ตลอดจนคณะอนุ ก รรมการ หรื อ คณะบุ ค คลที่
คณะกรรมการดังกล่าวมอบหมาย(๖) เผยแพร่ สื่อสารความเสี่ยงและให้บริการข้อมูลสารเคมีต่อสาธารณะ หน่วยงานของรัฐ องค์กรภาคเอกชน
และประชาชน และเปิดรับความเห็นหรือข้อเสนอแนะหรือข้อมูลที่เกี่ยวกับสารเคมีจากหน่วยงานของรัฐ
องค์กรภาคเอกชน และประชาชน(๗) เผยแพร่ข้อมูลเกี่ยวกับชนิดและปริมาณการใช้สารเคมี แหล่งประกอบการ เส้นทางการใช้หรือการ
กระจายของสารเคมี แก่ สาธารณะ อย่ างเหมาะสม เป็ นปั จจุ บั น และเป็ นไปตามหลั กเกณฑ์ ซึ่ งคณะกรรมการที่เกี่ยวข้องประกาศกาหนด เพื่อประโยชน์ในการติดตามสถานการณ์การใช้สารเคมีของ
ประเทศ(๘) เผยแพร่ข้อมูลที่รัฐมนตรีผู้รับผิดชอบประกาศการฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามพระราชบัญญัตินี้ ตามมาตรา 6๕ และเผยแพร่ข้อมูลของบุคคลหรือนิติบุคคลที่กระทาผิดตามพระราชบัญญัตินี้ เมื่อคดี
ถึงที่สุดแล้ว(๙) ปฏิบัติงานร่วมกับหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้องหรือที่ได้รับมอบหมาย หรือสนับสนุนการปฏิบัติงาน
ของหน่วยงานดังกล่าว

777
778
779
780
781
782

มาตรา 7๔ ให้รัฐมนตรีผู้รับผิดชอบโดยคาแนะนาของคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านและ
โดยความเห็นชอบของคณะกรรมการ มีอานาจประกาศในราชกิจจานุเบกษากาหนดให้มีการประกันความ
เสียหายพร้อมเงื่อนไขการประกันความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นแก่ชีวิต ร่างกาย สุขภาพอนามัย หรือทรัพย์สิน
ของประชาชน หรือความเสียหายต่อ สิ่งแวดล้อม ทรัพย์สินของรัฐ หรือประโยชน์สาธารณะซึ่งเกิดจากการ
ประกอบกิจการของผู้ประกอบการ

783
784
785
786
787

มาตรา 7๕ ให้รัฐมนตรีผู้รับผิดชอบโดยคาแนะนาของคณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านและ
โดยความเห็นชอบของคณะกรรมการ มีอานาจประกาศในราชกิจจานุเบกษากาหนดให้มีผู้เชี่ยวชาญหรือบุคคล
เฉพาะ รับผิดชอบในการดาเนินการเพื่อให้เกิดความปลอดภัยจากสารเคมีในการประกอบกิจการต่างๆ ของผู้ประกอบการ

788
789
790
791
792
793

มาตรา 7๖ ผู้ประกอบการที่กาลังดาเนินการหรือประสงค์จะดาเนินการออกแบบ ผลิต สร้างสรรค์
หรือพัฒนาเทคโนโลยีหรือนวัตกรรมที่ก่อให้เกิดความปลอดภัยเกี่ยวกับการใช้และขนส่งสารเคมี การลดหรือ
ทดแทนการใช้สารเคมี การลดหรื อการจัดการซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุ ภัณฑ์สารเคมี และหรือการนา
สารเคมี ซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมีกลับมาใช้อย่างเหมาะสมและปลอดภัย หรือผู้ประกอบการ
ที่ดาเนินธุรกิจตามหลักสากลหรือตามข้อตกลงระหว่างประเทศด้านความปลอดภัยจากการใช้สารเคมีหรือการ
หน้า 25

794
795
796
797
798
799
800
801
802
803
804
805
806
807
808
809
810
811
812

ใช้สารเคมีอย่างรับผิดชอบต่อสังคม มีสิทธิขอรับการส่งเสริม สนับสนุน หรือช่วยเหลือจากคณะกรรมการได้
ดังต่อไปนี้(๑) การช่วยเหลือด้านภาษีหรือค่าธรรมเนียมพิเศษอันเนื่องมาจากกิจการที่ได้ดาเนินการ ทั้งนี้ โดยได้รับความเห็นชอบจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง(๒) การช่วยเหลือและอุดหนุนการดาเนินงานที่เกี่ยวข้อง(๓) การอนุญาตให้ผู้เชี่ยวชาญจากต่างประเทศเข้ามาปฏิบัติหน้าที่เป็นผู้ประเมินสารเคมี หรือปฏิบัติ
หน้าที่อื่นที่เกี่ยวข้อง โดยได้รับยกเว้นภาษีเงินได้จากการปฏิบัติหน้าที่นั้น(๔) การสนับสนุนเงินกู้ยืมในอัตราดอกเบี้ยพิเศษ(๕) การส่งเสริมการลงทุน(๖) การยกย่องเชิดชูเกียรติผลการดาเนินงานซึ่งเป็นที่ประจัก ษ์ว่าเกิดประโยชน์ต่อสาธารณะเป็นอันมาก(๗) การส่งเสริม สนับสนุน หรือช่วยเหลือด้านอื่นๆ ตามที่คณะกรรมการกาหนด
ให้คณะกรรมการพิจารณาคาขอรับการส่งเสริม สนับสนุน หรือช่วยเหลือตามความในวรรคหนึ่งตามที่
เห็นสมควร โดยคานึงถึงเหตุผลและความจาเป็นทางด้านเศรษฐกิจและสังคม และความตกลงระหว่างประเทศ
ประกอบด้วย
ให้หน่วยงานของรัฐที่เกี่ยวข้องส่งเสริม สนับสนุน หรือช่วยเหลือตามหน้าที่และอานาจซึ่งกาหนดไว้ใน
กฎหมายว่าด้วยการนั้นแก่ผู้ได้รับสิทธิตามความในวรรคก่อนตามคาแนะนาคณะกรรมการ
ทั้งนี้ หลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขในการส่งเสริม สนับสนุน หรือช่วยเหลือให้เป็นไป
ตามที่กาหนดในกฎกระทรวง

813
814
815
816

หมวด ๔
หน้าที่และความรับผิด
--------------------------

817
818
819
820

ส่วนที่ ๑หน้าที่และความรับผิดทางแพ่ง
------------------------------------

821
822
823

มาตรา 7๗ บทบัญญัติในหมวดนี้ไม่เป็นการลบล้างหรือจากัดหน้าที่และความรับผิดทางแพ่งที่บุคคลมี
อยู่ตามบทกฎหมายอื่น

824หน้า 26

825
826
827
828

มาตรา ๗๘ ผู้นาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้ในครอบครอง ขนส่งขาย ใช้ และนากลับมาใช้อีกซึ่งสารเคมี ต้องรับผิดชอบในความเสียหายใดๆ อันเกิดแต่สารเคมีที่อยู่ในความ
ครอบครองของตน เว้นแต่จะพิสูจน์ได้ว่าความเสียหายนั้นเกิดแต่เหตุสุดวิสัยหรือเกิดเพราะความผิดของผู้ต้อง
เสียหายนั้นเอง

829
830
831

มาตรา 7๙ ผู้ทาการโฆษณา และจัดทาสื่อโฆษณา ต้องรับผิดชอบในความเสียหายใดๆ อันเกิดแต่การ
กระทาดังกล่าว

832
833
834

มาตรา ๘๐ ผู้นาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มี ไว้ในครอบครอง ขนส่งขาย หรือเจตนาใช้ ซึ่งสารเคมีปลอม ต้องรับผิดชอบในความเสียหายใดๆ อันเกิดแต่สารเคมีปลอมนั้น

835
836
837
838
839
840
841

มาตรา ๘๑ ผู้ใดทิ้งสารเคมี ซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมีในสิ่งแวดล้อม ซึ่งรวมถึง แหล่ง
น้าหรือที่ดินของรัฐอันเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินทุกประเภท แหล่งน้าหรือที่ดินของเอกชนซึ่งตนไม่มีสิทธิ
โดยชอบด้วยกฎหมาย แหล่งน้าหรือที่ดินของตนเองที่ไม่ได้รับอนุญาตให้เป็นที่บาบัดหรือกาจัดทาลายของเสีย
ตามกฎหมาย หรือทิ้งปะปนไปกับขยะมูลฝอยหรือสิ่งปฏิกูลต่างๆ ต้องรับผิดชอบในความเสียหายใดๆ อันเกิด
แต่การกระทานั้นของตน และต้องบาบัด บรรเทา หรือขจัดความเสียหายเพื่อให้เกิดการคืนสู่สภาพเดิมหรือ
สภาพที่ใกล้เคียงกับสภาพเดิม

842
843
844
845
846

มาตรา 8๒ นายจ้าง ตัวการ ผู้ว่าจ้าง หรือเจ้าของกิจการต้องร่วมรับผิดในผลแห่งละเมิดที่บุคคลตาม
มาตรา 7๘ มาตรา 7๙ มาตรา ๘๐ และมาตรา ๘๑ ได้กระทาไปในการทางานให้แก่ ตน แต่ชอบที่จะได้รับ
ชดใช้จากบุคคลดังกล่าว เว้นแต่ตนจะมีส่วนในการสั่งให้ทา การเลือกหาตัวบุคคล การควบคุม หรือการอื่นอันมี
ผลโดยตรงให้เกิดการละเมิดนั้น

847
848
849
850
851

มาตรา 8๓ สิทธิเรียกร้องค่าเสียหายอันเกิดแต่สารเคมีตามพระราชบัญญัตินี้เป็นอันขาดอายุความ
เมื่อพ้นสิบปีนับแต่วันที่ผู้ต้องเสียหายรู้ถึงความเสียหายและผู้พึงต้องใช้ค่าสินไหมทดแทนนั้น
ถ้ามีการเจรจาเกี่ยวกับค่าสินไหมทดแทนที่พึงจ่ายระหว่างผู้พึงต้องใช้ค่าสินไหมทดแทนและผู้มีสิทธิได้
ค่าสินไหมทดแทน ให้อายุความสะดุดหยุดอยู่จนกว่าจะปรากฏว่าการเจรจานั้นไม่อาจตกลงกันได้

852
853
854
855
856

มาตรา 8๔ ผู้ที่ต้องรับผิดตามมาตรา 7๘ มาตรา 7๙ มาตรา ๘๐ และมาตรา ๘๑ ที่ได้ชาระค่า
สินไหมทดแทนให้แก่ผู้เสียหายแล้ว ย่อมมีสิทธิไล่เบี้ยเอากับผู้ที่ส่งมอบสารเคมีให้แก่ตน หรือแก่ผู้ซึ่งทางาน
ให้แก่ตน และบรรดาผู้ที่มีส่วนในการส่งมอบสารเคมีดังกล่าวในลาดับต่างๆ ถัดขึ้นไปคนหนึ่งคนใดหรือหลาย
คนก็ได้ โดยต้องใช้สิทธิไล่เบี้ยภายในสามปีนับแต่วันที่ตนได้ชาระค่าสินไหมทดแทน แต่ถ้าผู้ใช้สิทธิไล่เบี้ยนั้น
หน้า 27857
858เป็นผู้ที่จงใจหรือประมาทเลินเล่อทาให้เกิดการละเมิดขึ้น ผู้นั้นจะมีสิทธิไล่เบี้ยเฉพาะส่วนที่เกินจากความรับผิด
โดยเฉพาะของตนเท่านั้น

859
860
861
862
863
864
865

มาตรา 8๕ กรณีที่สารเคมีก่อให้เกิดความเสียหายแก่ ชีวิต ร่างกาย สุขภาพอนามัย หรือทรัพย์สิน
ของประชาชน หรือความเสียหายต่อ ทรัพยากรธรรมชาติหรือ สิ่งแวดล้อม ทรัพย์สินของรัฐ หรือประโยชน์
สาธารณะ ถ้ารัฐต้องเสียค่าใช้จ่ายในการเข้าช่วยเหลือ เคลื่อนย้าย บาบัด บรรเทา หรือขจัดความเสียหาย
เพื่อให้เกิดการคืนสู่สภาพเดิมหรือสภาพที่ใกล้เคียงกับสภาพเดิม ให้พนักงานอัยการมีอานาจฟ้องเรียกค่า
สินไหมทดแทนเพื่อความเสีย หายของรั ฐดังกล่าวได้ โดยหน่วยงานที่ได้รับมอบหมายให้รับผิดชอบในเรื่อง
ดังกล่าวต้องสนับสนุนการดาเนินคดีของอัยการ

866
867
868
869

ส่วนที่ ๒ความรับผิดทางอาญา
----------------------------

870
871
872
873

มาตรา 8๖ ผู้ใดนาเข้า ผลิต นาผ่าน ซึ่งสารเคมีที่ปรากฏอยู่ในทาเนียบสารเคมีที่มีอยู่ของประเทศไทย
โดยไม่มาลงทะเบียนผู้ประกอบการและสารเคมีตามมาตรา 3๒ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินสามเดือน หรือปรับไม่เกินสามหมื่นบาท

874
875
876
877
878
879

มาตรา 8๗ ผู้ใดนาเข้า ผลิต หรือนาผ่าน ซึ่งสารเคมีใหม่ โดยไม่มาลงทะเบียนผู้ประกอบการและ
สารเคมีตามมาตรา 3๒ หรือไม่ผ่านการประเมินสารเคมีตามมาตรา 3๖ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินสิบปี หรือปรับไม่เกินหนึ่งล้านบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ
หากการกระท าดั ง กล่ า วก่ อ ให้ เ กิ ด ความเสี ย หายต่ อ สาธารณะ สุ ข ภาพอนามั ย ของประชาชน
สิ่งแวดล้อม หรือทรัพย์สิน ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินสิบห้าปี หรือปรับไม่เกินสองล้านบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

880
881
882
883
884
885
886
887

มาตรา 8๘ ผู้ใดนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา หรือส่งกลับออกไป มีไว้ในครอบครอง
ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย หรือนากลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ 1 ด้วยวัตถุประสงค์ทางด้าน
การเกษตร ด้านสาธารณสุข ด้านอุตสาหกรรม โดยไม่ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลาและเงื่อนไขที่
คณะกรรมการจัดการสารเคมีเฉพาะด้านประกาศกาหนด ตามมาตรา 4๒ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินหกเดื อนหรือปรับไม่เกินห้าหมื่นบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ
หากการกระท าดั ง กล่ า วก่ อ ให้ เ กิ ด ความเสี ย หายต่ อ สาธารณะ สุ ข ภาพอนามั ย ของประชาชน
สิ่งแวดล้อม หรือทรัพย์สิน ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินหนึ่งแสนบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

888หน้า 28

889
890
891
892
893
894

มาตรา 8๙ ผู้ใดนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้ในครอบครอง ขนส่งขาย ใช้ บาบัด กาจัดทาลาย หรือนากลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ 2.1 บัญชีที่ 2.2 และบัญชีที่ 2.3
โดยไม่ได้ยื่นคาขออนุญาต ตามมาตรา 4๓ มาตรา 4๔ มาตรา 4๕ มาตรา 4๖ มาตรา 4๗ และมาตรา 4๘ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินหนึ่งแสนบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ
หากการกระท าดั ง กล่ า วก่ อ ให้ เ กิ ด ความเสี ย หายต่ อ สาธารณะ สุ ข ภาพอนามั ย ของประชาชน
สิ่งแวดล้อม หรือทรัพย์สินต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสองแสนบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

895
896
897
898
899
900

มาตรา ๙๐ ผู้ใดลักลอบนาเข้า ผลิต นาผ่าน นากลับเข้ามา มีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้ บาบัด
กาจัดทาลาย หรือนากลับมาใช้อีก ซึ่งสารเคมีตามบัญชีที่ ๓ ตามมาตรา ๕๐ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินจาคุก
ไม่เกินสิบปี หรือปรับไม่เกินหนึ่งล้านบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ
หากการกระท าดัง กล่ า วก่อ ให้ เ กิดความเสี ยหายต่ อ สาธารณะ สุ ขภาพอนามัย ของประชาชน
สิ่งแวดล้อม หรือทรัพย์สิน ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินสิบห้าปี หรือปรับไม่เกินสองล้านบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

901
902
903
904
905
906

มาตรา ๙๑ ผู้ใดฝ่าฝืนหรือจงใจไม่ปฏิบัติให้ถูกต้องตามเงื่อนไขการอนุญาต หรือการไม่ปฏิบัติตาม
เงื่อนไขการอนุญาต หรือคาสั่งของพนักงานเจ้าหน้าที่ที่สั่งให้ระงับการกระทาที่ฝ่าฝืน หรือแก้ไข หรือปรับปรุง
หรือปฏิบัติให้ถูกต้อง ซึ่งอาจทาให้เกิดความเสียหายร้ายแรงต่อชีวิต ร่างกาย สุขภาพอนามัย หรือทรัพย์สินของ
ประชาชน หรือความเสียหายต่อสิ่งแวดล้อม ทรัพย์สินของรัฐ หรือประโยชน์สาธารณะตามมาตรา 5๗ และมาตรา 6๗ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินจาคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสองแสนบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

907
908
909
910

มาตรา ๙๒ ผู้ใดถูกสั่งเพิกถอนใบอนุญาตตามมาตรา 5๗ แต่ไม่ระงับการดาเนินการที่เกี่ยวข้องกับ
สารเคมีที่มีอยู่ในครอบครองทันทีหรือภายในระยะเวลาที่พนักงานเจ้าหน้าที่กาหนดตามมาตรา 5๙ ต้องระวาง
โทษจาคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสองแสนบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

911
912
913
914

มาตรา ๙๓ ผู้ใดไม่ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขการโฆษณา และสื่อโฆษณา
เกี่ยวกับสารเคมี ซึ่งผู้ประกอบการจะต้องปฏิบัติให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ ระยะเวลา และเงื่อนไขการ
กาหนดตามมาตรา ๖๒ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินหนึ่งแสนบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

915
916
917
918

มาตรา 9๔ ผู้ใดนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา มีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย หรือเจตนาใช้ ซึ่งสารเคมีปลอมตามมาตรา 6๓ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินเจ็ดปี หรือปรับไม่เกินเจ็ดแสนบาท หรือทั้งจา
ทั้งปรับ

919

หน้า 29

920
921
922
923
924

มาตรา 9๕ ผู้ใดลักลอบทิ้งสารเคมี ซากภาชนะหรือหีบห่อบรรจุภัณฑ์สารเคมี ในสิ่งแวดล้อม ซึ่งรวมถึง แหล่งน้าหรือที่ดินของรัฐอันเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินทุกประเภท แหล่งน้าหรือที่ดินของเอกชน
ซึ่งตนไม่มีสิทธิโดยชอบด้วยกฎหมาย แหล่งน้าหรือที่ดินของตนเองที่ไม่ได้รับอนุญาตให้เป็นที่บาบัดหรือกาจัด
ทาลายของเสียตามกฎหมาย หรือทิ้งปะปนไปกับขยะมูลฝอยหรือสิ่งปฏิกูลต่างๆ ตามมาตรา 6๔ ต้องระวาง
โทษจาคุกไม่เกินสามปี หรือปรับไม่เกินสามแสนบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

925
926
927
928

มาตรา ๙๖ ผู้ใดประกอบกิจการโดยก่อให้เกิดอันตราย ความเสียหาย หรือความเดือดร้อนแก่บุคคล
หรือทรัพย์สินของผู้อื่นที่อยู่ใกล้เคียงกับสถานประกอบการของตนหรือที่สาธารณะหรือสาธารณประโยชน์ที่ใช้
ร่วมกันนั้นตามมาตรา ๖๙ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสองแสนบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

929
930
931
932

มาตรา 9๗ ผู้ ใ ดไม่ ม าให้ ถ้ อ ยค า หรื อ ไม่ ส่ ง เอกสารหรื อ วั ต ถุ ใ ด ๆ ตามที่ ค ณะกรรมการ หรื อคณะอนุกรรมการที่คณะกรรมการมอบหมายตามมาตรา 17 หรือ พนักงานเจ้าหน้าที่ตามมาตรา ๗๐(4) เรียก
ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินหนึ่งเดือน หรือปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท หรือทั้งจาทั้งปรับ

933
934
935
936
937
938

มาตรา 9๘ ในกรณีที่ผู้กระทาความผิดเป็นนิติบุคคล ถ้าการกระทาความผิดของนิติบุคคลนั้นเกิดจาก
การสั่งการหรือการกระทาของกรรมการหรือผู้จัดการ ผู้เชี่ยวชาญ บุคลากรเฉพาะ หรือบุคคลใดซึ่งรับผิดชอบ
ในการดาเนินงานของนิติบุคคลนั้น หรือในกรณีที่ บุคคลดังกล่าวมีหน้าที่ต้องสั่งการหรือกระทาการและละเว้น
ไม่สั่งการหรือไม่กระทาการ จนเป็นเหตุให้นิติบุคคลนั้นกระทาความผิด ผู้นั้นต้องรับโทษตามที่บัญญัติไว้สาหรับ
ความผิดนั้นๆ ด้วย

939
940
941
942
943

มาตรา ๙๙ ผู้ใช้หรือผู้สนับสนุนในการกระทาความผิดซึ่งมีโทษตามมาตรา ๘๙ หรือมาตรา ๙๐ ในส่วนที่เกี่ยวกับสารเคมีตามบัญชีที่ 2 หรือ 3 ซึ่งเป็นสารเคมีพิษหรือสารที่ใช้ผลิตสารเคมีพิษที่ระบุในอนุสัญญา
ห้ามอาวุธเคมีตามประกาศของคณะกรรมการประเมินสารเคมีตามมาตรา 3๔ ต้องระวางโทษเช่นเดียวกับ
ตัวการในความผิดนั้น

944
945
946
947
948
949
950
951

มาตรา ๑๐๐ การกระทาความผิดตามมาตรา 8๙ หรือมาตรา ๙๐ ในส่วนที่เกี่ยวกับสารเคมีตามบัญชี
ที่ 2 หรื อชนิดที่ 3 ซึ่งเป็น สารเคมีพิษหรื อสารที่ใช้ผ ลิ ตสารเคมีพิษที่ระบุในอนุสั ญญาห้ ามอาวุธ เคมีตาม
ประกาศของคณะกรรมการประเมินสารเคมีตามมาตรา 3๔ หากผู้กระทาความผิดมีสัญชาติไทย แม้จะกระทา
นอกราชอาณาจักรจะต้องรับโทษในราชอาณาจักร
ห้ามมิให้ลงโทษผู้นั้นในราชอาณาจักรเพราะการกระทานั้นอีก ถ้า(๑) ได้มีคาพิพากษาของศาลในต่างประเทศอันถึงที่สุดให้ปล่อยตัวผู้นั้น หรือ(๒) ศาลในต่างประเทศพิพากษาให้ลงโทษและผู้นั้นได้พ้นโทษแล้ว
หน้า 30

952
953
954

ถ้าผู้ต้องคาพิพากษาได้รับโทษสาหรับการกระทานั้นตามคาพิพากษาของศาลในต่างประเทศมาแล้วแต่
ยังไม่พ้นโทษ ศาลจะลงโทษน้อยกว่าที่กฎหมายกาหนดไว้สาหรับความผิดนั้นเพียงใดก็ได้ หรือจะไม่ลงโทษเลย
ก็ได้ ทั้งนี้ โดยคานึงถึงโทษที่ผู้นั้นได้รับมาแล้ว

955
956
957

มาตรา ๑๐๑ ผู้ใดไม่อานวยความสะดวกตามสมควรแก่พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งปฏิบัติการตามมาตรา๗๐ ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินหนึ่งเดือน หรือปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท

958
959
960
961
962
963
964
965
966
967
968
969
970
971
972
973
974

มาตรา ๑๐๒ บรรดาความผิดตามพระราชบัญญัตินี้ที่มีโทษจาคุกไม่เกินหนึ่งปีหรือมีโทษปรับสถาน
เดียว ให้คณะกรรมการมีอานาจเปรียบเทียบได้ และเมื่อผู้กระทาความผิดได้เสียค่าปรับตามที่เปรียบเทียบ
ภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ผู้กระทาความผิดได้รับแจ้ง ให้ถือว่าคดีเลิกกันตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณา
ความอาญา
ในกรณีที่คณะกรรมการเห็นสมควรจะแต่งตั้งคณะอนุกรรมการ หรือพนักงานเจ้าหน้าที่ให้มีอานาจ
เปรียบเทียบก็ได้ ทั้งนี้ การเปรียบเทียบให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่คณะกรรมการกาหนด
ในกรณีที่มีการยึดหรืออายัดของกลางที่เกี่ยวข้องกับการกระทาความผิดตามพระราชบัญญัตินี้ผู้ มีอานาจเปรียบเทียบตามวรรคหนึ่งหรือวรรคสองจะเปรียบเทียบได้ในกรณีดังต่อไปนี้(๑) ในกรณีที่อาจแก้ไขให้ถูกต้องได้ เมื่อผู้กระทาความผิดยินยอมและได้แก้ไขของกลางที่ยึดหรืออายัด
ไว้ให้ถูกต้อง(๒) ในกรณีที่ไม่อาจแก้ไขให้ถูกต้องได้ เมื่อผู้กระทาความผิดยินยอมให้ของกลางที่ยึดหรืออายัดไว้ตก
เป็นของหน่วยงานที่รับผิดชอบควบคุมสารเคมีดังกล่าว
ในกรณีที่ผู้ยินยอมให้เปรียบเทียบได้แก้ไขของกลางให้ถูกต้องแล้ว ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ถอนการอายัด
ของกลางนั้นเสีย
บรรดาสิ่งของที่ตกเป็นของหน่วยงานที่รับผิดชอบควบคุมสารเคมีดังกล่าวให้จัดการตามประกาศที่
คณะกรรมการกาหนด

975
976
977
978

มาตรา ๑๐๓ ผู้ใดเคยถูกลงโทษเพราะเหตุกระทาความผิดตามพระราชบัญญัตินี้แล้วครั้งหนึ่ง ถ้าได้
กระทาผิดในบทบัญญัติเดียวกันกับที่ เคยถูกลงโทษแล้วนั้นซ้าอีก ให้ศาลเพิ่มโทษที่จะลงแก่ผู้นั้นอีกกึ่งหนึ่งของ
อัตราโทษสาหรับความผิดนั้น

979
980

บทเฉพาะกาล

981
982
983

มาตรา ๑๐๔ ให้คณะกรรมการประเมินสารเคมีทบทวนทาเนียบรายการสารเคมีที่มีอยู่ของประเทศ
ไทยที่มีการประกาศกาหนดภายใต้กฎหมายว่าด้วยวัตถุอันตราย และข้อมูลรายการสารเคมีของประเทศไทยที่มี
หน้า 31

984
985
986
987
988
989
990
991
992
993
994

การจัดทาขึ้น โดยหน่วยงานหรื อองค์การอื่นใด เพื่อจัดทาเป็นทาเนียบสารเคมีที่มีอยู่ของประเทศไทยตาม
มาตรา 3๓ แห่งพระราชบัญญัตินี้ และทบทวนบรรดาวัตถุอันตรายที่มีการออกประกาศกาหนดให้เป็นวัตถุ
อันตรายชนิดที่ ๑ ชนิดที่ ๒ ชนิดที่ ๓ หรือชนิดที่ ๔ ตามกฎหมายว่าด้วยวัตถุอันตราย แล้วดาเนินการจาแนก
เป็นสารเคมีตามบัญชีสารเคมีบัญชีที่ ๑ บัญชีที่ ๒ หรือบัญชีที่ ๓ ตามมาตรา 3๔ แห่งพระราชบัญญัตินี้ ให้แล้วเสร็จภายในหนึ่งร้อยแปดสิบวัน ทั้งนี้ อาจขยายเวลาได้ แต่ไม่เกินหนึ่งปีนับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้
บังคับ
ในระหว่างที่การดาเนิ น การตามวรรคหนึ่งยังไม่แล้ วเสร็จ ให้ บทบัญญัติแห่งกฎหมายว่าด้ว ยวัตถุ
อันตรายยังคงใช้บังคับต่อไปได้ เว้นแต่บทบัญญัติเกี่ยวกับคณะกรรมการวัตถุอันตราย ให้ใช้บทบัญญัติเกี่ยวกับ
คณะกรรมการ คณะกรรมการประเมิ น สารเคมี และคณะกรรมการจั ด การสารเค มี เ ฉพาะด้ า นตามพระราชบัญญัตินี้แทน และให้การต่างๆ ตามพระราชบัญญัตินี้ มีผลใช้บังคับได้เท่าที่ไม่ขัดหรือแย้งกับกฎหมาย
ว่าด้วยวัตถุอันตราย

995
996
997
998
999

มาตรา ๑๐๕ ให้วัตถุซึ่งไม่ใช่หรืออาจไม่ใช่สารเคมี ได้แก่ จุลชีพ ผลิตภัณฑ์จุลชีพ สารสกัดจากพืช
หรือวัตถุอื่นใดที่ถูกประกาศให้เป็นวัตถุอันตรายภายใต้กฎหมายว่าด้วยวัตถุอันตราย ถูกบังคับตามบทบัญญัติ
แห่งพระราชบัญญัตินี้เสมือนเป็นเคมีภัณฑ์ จนกว่าจะมีกฎหมายอื่นบังคับตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายว่าด้วย
การนั้น

1000
1001
1002
1003
1004

มาตรา ๑๐๖ คาขออนุญาตใดๆ ที่ได้ยื่นไว้ตามกฎหมายว่าด้วยวัตถุอันตรายและยังอยู่ในระหว่างการ
พิจารณา ให้ถือเป็นคาขออนุญาตตามพระราชบัญญัตินี้โดยอนุโลม ในกรณีที่คาขออนุญาตมีข้อแตกต่างไปจาก
คาขออนุญาตตามพระราชบัญญัตินี้ ให้ผู้มีอานาจอนุญาตมีอานาจสั่งให้แก้ไขเพิ่มเติมได้ตามความจาเป็นเพื่อให้
การเป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้

1005
1006
1007
1008
1009
1010
1011
1012

มาตรา ๑๐๗ ใบอนุญาตและใบสาคัญการขึ้นทะเบียนที่ออกให้แก่บุคคลใดๆ ตามกฎหมายว่าด้วยวัตถุ
อันตรายก่อนวันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ ให้คงใช้ได้ต่อไปจนสิ้นอายุที่กาหนดไว้ในใบอนุญาตนั้น
หากระหว่างนั้น ใบอนุญาตเดิมสิ้นอายุ ผู้ประกอบการต้องยื่นขอต่อใบอนุญาตตามพระราชบัญญัติ
ฉบับนี้ และในระหว่างนั้น ให้ประกอบกิจการต่อไปได้จนกว่าจะมีคาสั่งไม่อนุญาต
ใบอนุญาตและใบสาคัญการขึ้นทะเบียนดังกล่าว อาจถูกเพิกถอนได้ตามกฎหมายว่าด้วยวิธีปฏิบัติ
ราชการทางปกครอง ไม่ว่าจะพ้นขั้นตอนการกาหนดให้อุทธรณ์ หรือให้โต้แย้งตามกฎหมายนี้หรือกฎหมายอื่น
มาแล้วหรือไม่

1013

หน้า 32

1014
1015
1016

มาตรา 10๘ บรรดากฎกระทรวงและประกาศกระทรวงที่ออกตามกฎหมายว่าด้วยวัตถุอันตรายให้คง
ใช้บั งคับ ต่อไปได้เท่าที่ไม่ ขัดหรื อแย้ งกับ บทแห่ งพระราชบัญญัตินี้ จนกว่าจะมี กฎกระทรวงหรือประกาศ
กระทรวงที่ออกตามความในพระราชบัญญัตินี้

1017
1018
1019
1020
1021

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
...............................
นายกรัฐมนตรี

1022
1023
1024
1025
1026
1027
1028
1029
1030
1031
1032
1033
1034
1035
1036
1037
1038
1039
1040
1041
1042
1043
1044

หมายเหตุ: - เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติฉบับนี้ คือ โดยที่สารเคมีเป็นปัจจัยสาคัญในการส่งเสริม
การพัฒนาประเทศทางด้านเกษตรกรรม อุตสาหกรรม และสาธารณสุข แต่ปัจจุบันสารเคมีกลายเป็นประเด็น
ปัญหาในระดับสากลซึ่งต้องเร่งให้มีการปรับเปลี่ย นการจัดการเพื่อให้มีการใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน สาหรับ
ประเทศไทย ในแต่ละปีมีมูลค่าการนาเข้าและผลิตสารเคมีสูงหลายแสนล้านบาท ที่ผ่านมาการจัดการสารเคมี
อยู่ภายใต้การดูแลของกฎหมายที่เกี่ยวข้องหลายฉบับและมีห ลายหน่วยงานที่เกี่ยวข้องดาเนินงานภายใต้
กฎหมายดังกล่าว โดยมีกฎหมายว่าด้วยวัตถุอันตรายเป็นหลัก ซึ่งประกาศใช้มาเป็นเวลากว่าสามสิบปีแล้ว แต่การจัดการสารเคมียังเป็นไปอย่างไม่ครบวงจร มีความซ้าซ้อนและช่องว่างในการบังคับใช้กฎหมาย ประเทศ
ไทยยังคงประสบกับปัญหาต่างๆ อาทิ ปัญหาการปนเปื้อนของสารเคมีที่มีผลกระทบต่อการอุปโภคบริ โภคของ
ประชาชน การเจ็บป่วยและเสียชีวิตของผู้ที่ทางานเกี่ยวกับสารเคมี การตกค้างของสารเคมีในสิ่งแวดล้อม การลักลอบทิ้งสารเคมี การเกิดอุบัติภัยจากสารเคมีที่ส่งผลต่อชีวิต ทรัพย์สิน และสิ่งแวดล้อม การขาดข้อมูลและ
ความเข้าใจในการใช้สารเคมีอย่างปลอดภัย ตลอดจนองค์ความรู้และการวิจัยพัฒนาที่เกี่ยวข้อง นอกจากนั้น
ด้านผู้ประกอบธุรกิจซึ่งเกี่ยวข้องกับสารเคมีก็ต้องประสบปัญหาและอุปสรรคในการดาเนินงานภายใต้การ
จัดการสารเคมีตามกฎหมายวัตถุอันตรายเดิม จึงสมควรปรับปรุงกฎหมายวัตถุอันตรายให้เป็นกฎหมายว่าด้วย
สารเคมี เพื่อให้เกิดการจัด การสารเคมีอย่างเป็นเอกภาพ และมีส่วนร่วมทั้งภาครัฐซึ่งเป็นผู้กากับดูแลและ
ส่งเสริม ภาคเอกชนซึ่งเป็นผู้ประกอบการ และภาคประชาชนซึ่งเป็นผู้ใช้สารเคมี โดยให้มีการจัดการและ
ควบคุมสารเคมีตามแนวทางสากล โดยนาหลักการป้องกันไว้ก่อน หลักการประเมินความเสี่ยง และหลักการ
เพิ่มขอบเขตความรับผิดชอบของผู้ผลิตมาประยุกต์ใช้ เพื่อให้การกากับดูแลเป็นไปอย่างครบวงจรชีวิตของ
สารเคมี ตั้งแต่การนาเข้า ผลิต ส่งออก นาผ่าน นากลับเข้ามา ส่งกลับออกไป มีไว้ในครอบครอง ขนส่ง ขาย ใช้บาบัด กาจัดทาลาย และนากลับมาใช้อีก อันเป็นการส่งเสริมการประกอบธุ รกิจสารเคมีให้เป็นไปอย่างยั่งยืน
และส่งเสริมการใช้สารเคมีให้เป็นไปอย่างปลอดภัย โดยการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน จึงจาเป็นต้องตรา
พระราชบัญญัตินี้

1045

หน้า 33