Alamin at matuto sa mga
karanasan sa Bagyong Yolanda
para makapaghanda at
makapagligtas ng buhay sahinaharap
A. Sakurai, E. Maly, K. Iuchi, and S. Kure
International Research Institute of Disaster Science,Tohoku University, Japan1

INTRODUKSYON©Google Map

Ang bansang Japan ay napinsala din ng malakas na
lindol at tsunami noong March 20112

Ano ang Bagyo?

Humigit kumulang sa 20bagyo kada taon ang
dumadaan sa Pilipinas. Angilan dito ay malalakas at
mapaminsala.

Reuters

Inaasahan din na tatamaanng super typhoon ang Japan©JMA
3Future Projected super typhoon (JMA)Sagot: Ang Bagyo ay pinagsamang kumbinasyon ng makakapal na ulap
at mga pagkidlat‐pagkulog na kumikilos ng paikot. Nagsisimula ito sa
ibabaw ng mainit na dagat ng Pasipiko at nagdadala ito ng malakas na
hangin at matagal na pag‐ulan.

4

Bagyong Yolanda

Maraming bagyo
ang dumadating
kada taon….
Bakit napakalaking
pinsala ang dinulot
ng Bagyong Yolandasa Tacloban?
5Bakit napakalaki ang pinsala ng Bagyong Yolanda?
Google/Digital/Globe

BeforeYolandaGoogle/Digital/Globe

www.baronservices.com.

After
Yolanda6

Sagot 1: Dahil sa napakalakas
na hangin na Strongdala Windng bagyo
BeforeAfterNawala ang
Radar!!

Ang Radar na kayang
mapaglabanan ang 100
metro kada segundo (m/s)
lakas ng hangin ay nawasak©PAGASA

10 – 20 m/s©JMA

30 – 40 m/s

7

©JMA

100 m/s = Super Express Train!!

Sagot 2: Dahil sa Storm Surgeo Daluyong ng Bagyo©MLIT©JMAStorm Surge©MLIT©JMAAng storm surge o daluyong ng bagyo ay ang pagtaas ng
tubig at malalakas na alon sanhi ng malakas na hangin atmababang presyon sa mata ng bagyoAng storm surge ayparang “sunami”.

Strong WindFinal Storm Surge

High Tide9

Tanong: Saan dumaan ang Bagyong Yolanda? A o B?

ATacloban

B©Google EarthSagot: B, dahil diretsong
tumama ang storm surge sa
TaclobanAnswer: B

Tacloban

Yolanda

B11©Google Earth11

Bagyong Yolanda

Sa tingin mo ba maybagyong katulad niYolanda ang
posibleng dumaan pasa Tacloban?
Oo, ang Yolanda ay hindi ang unang supertyphoon. May ilang mga bagyong dumaan sa
Pilipinas noong 1897 at 1912 ang nagdala ng
storm surge. May posibilidad na may bagyong
katulad ni Yolanda ang muling dumating sa
hinaharap.

12

Bagyong Yolanda

Anong puwede nating gawin paramakaligtas sa bagyong katulad ni
Yolanda?

Kaya ba nating hulaan ang pagdating ngbagyo?
13OO! KAYA NATIN!

Forecast

Actual route

Forecasted
Landing time:
8am, Nov. 88am, Nov. 8

Forecasting time:
8am, Nov. 7©Google EarthAng mga komunidad malapit sa baybaying dagat na nasa
signal #3 at #2 ay inalerto tungkol sa storm surges na
posibleng umabot sa taas na 7‐metrong alon.

Nagbigay ng maagang babala ang PAGASA sa mga lugar na posibleng daanan
14ng bagyo subalit hindi ito naintindihan ng mga tao.

IMPORTANTE na mangalap ng MAAGANG
impormasyon tungkol sa bagyo©MLITAng mga balita o ulat‐panahon (weather news) ang nagsasabi kungmay parating na bagyo, kung kelan ito dadating at kung gaano itokalakas,
Makukuha mo ang MAAGAng impormasyon mula sa TV, RADIO,INTERNET, CELL PHONES, etc.
15

Ano ang dapat kung gawin kapagnalaman ko na may parating na bagyo?

Makinig at sumunod sababala tungkol sa paglikas(evacuation warning).
Ang maagang paglikas aynakakapagligtas ng buhay!

16

Paano kami lilikas?
Umiwas sa mga ilog o dagat©MLIT©JMAIwasang lumabas pag malakas ang hangin at ulan

Lumikas sa mga MATATAAS at MATITIBAY nagusali!!!

17

Saan ka lumikas nungdumating ang Bagyong
Ruby (Hagupit)?

Pag‐usapan sa pamilya at itanongsa guro kung saan ang mga
itinalagang lugar na paglilikasan(evacuation center)18

Maghanda ng maaga bago pa dumating
ang bagyo!
Pag‐usapan sa pamilya atitanong sa guro

©JMA

Makilahok sa evacuation drill
Maghanda sa bahay ng mga gamit oevacuation bag©ICHARM

Magandang pagkakataon paramagsanay sa paghahanda

19BuodAng bagyong Yolanda ay nagdulot ng malaking
pinsala sanhi ng storm surge (daluyong ng bagyo)
at malakas na hangin
Kaya nating hulaan kung may padating na bagyo

Ang Super Typhoon na katulad ni Yolanda ay
puwede uling dumating sa Tacloban
Importante na pag‐usapan sa pamilya ang
maayos at maagang paghahanda para sa mga
parating na bagyo
20

References
Some of figures used in this handbook was copied fromfollowing materials:
Ministry of Land, Infrastructure and Transport and Tourism Hokkaido Regional
Development Bureau, Japan
http://www.hkd.mlit.go.jp/zigyoka/z_jigyou/gijyutu/mizubousai.html•• Ministry of Land, Infrastructure and Transport and Tourism, Japan
http://www.mlit.go.jp/river/kaigan/main/kaigandukuri/forKids/INDEX0.htm• Japan Meteorological Agency
http://www.jma.go.jp/jma/kishou/books/takashio/
World Handbook on Local Disaster Management Experiences for beginners,
ICHARM, Japan
http://reliefweb.int/sites/reliefweb.int/files/resources/handbook_on_local_disaster_management_experiences.pdf••

PAGASA： Role of PAGASA in Disaster Risk Reduction and Management

21

Acknowledgements•

We would like to express our gratitude to our counterparts in the Philippines,
especially for the support from the Department of Education Regional Office No.
VIII and Tacloban City Division.

•This handbook was developed by Dr. Aiko Sakurai, Dr. Elizabeth Maly, Dr. Iuchi
Kanako and Dr. Shuichi Kure under the Special Project Research of IRIDeS,Tohoku University.

•Translations from English to Tagalog was made by Mr. U‐Nichols A. Manalo ofTohoku University.

•If you need a PPT file with animations of the handbook, please contact us.

•The characters presented in this handbook were drawn by Dr. Elizabeth Maly.

22