Deklarata Globale e Parimeve
Etike të Punës Sociale
NJOHJA E
DINJITETITNJERËZORTËDREJTAT ENJERIUTPËRDORIMI ITEKNOLOGJISË
DHE RRJETEVESOCIALETRAJTIMI INJERIUT SIPERSON IPLOTË

DREJTËSI
SOCIALE DHE
BARAZIINTEGRITETIPROFESIONALVETËVENDOSJE

KONFIDENCIALITETIDHEPRIVATËSIASFIDIMI I DISKRIMINIMITNDËRTIMI I SOLIDARITETITSFIDIMI I POLITIKAVE TË PADREJTA

PJESËMARRJE

RESPEKTI NDAJ DIVERSITETITQASJA NË BURIME TË DREJTASFIDIMI I PRAKTIKAVE TË PADREJTA

Deklarata Globale e Parimeve Etike të Punës Sociale (IASSW) 1
Përkthyer nga gjuha Angleze nga:
Agmie Osmani, Departamenti Punë Sociale, Fakulteti Filozofik, Universiteti i Prishtinës
Yll Rakipi, Departamenti Punë Sociale, Fakulteti Filozofik, Universiteti i Prishtinës
Redaktuar nga:
Prof. Asoc. Dr. Vjollca Krasniqi, Departamenti Punë Sociale, Fakulteti Filozofik,
Universiteti i Prishtinës

Kjo Deklaratë e Parimeve Etike (referuar në këtë tekst si: Deklarata) është e projektuar për tëmbështetur aspiratat e punëtorëve socialë 2 drejt standardeve më të larta të praktikës etike, përmes
proceseve të debatit të vazhdueshëm, vetë-reflektimit, gatishmërisë për të trajtuar ambiguitetet dhepër angazhim në procese të pranueshme etike të vendimmarrjes, për të arritur rezultate etike. Çdonjësi e parimeve në këtë Deklaratë duhet lexuar si e ndërlidhur me njëra-tjetrën dhe jo në mënyrë
të veçantë apo të ndarë.
Kjo Deklaratë vë theks të veçantë tek vlerësimi dhe respektimi i njerëzve të cilët pranojnë shërbime
nga punëtorët socialë. Pranimi i kësaj Deklarate nga edukatorë, studentë, hulumtues dhe punëtorë
socialë, nënkupton përkushtimin tonë për të ruajtur vlerat dhe parimet kryesore të profesionit tëpunës sociale siç janë përcaktuar në këtë Deklaratë. Një Deklaratë e tillë merr kuptim kur reflekton
impulsin moral në punën e punëtorëve socialë, me një përkushtim për të mos shkaktuar dëm, përdrejtësi sociale, njohjen e dinjitetit njerëzor dhe për të drejtat universale dhe të patjetërsueshme të
njeriut.
Duke njohur cënueshmërinë e vetvetes dhe për më shumë të njerëzve me të cilët angazhohemi ose
punojmë në emër të tyre, kjo Deklaratë është e projektuar për të siguruar nivele të shumëfishta tëpërgjegjësisë ndaj: individëve, familjeve, grupeve dhe komuniteteve me të cilat angazhohemi;
vetes; organizatave në të cilat punojmë; dhe konteksteve të gjera shoqërore në të cilat edukimi,
praktika dhe hulumtimi në punën sociale ndërveprojnë.
Ne njohim nevojën për një shkëmbim konceptual themelor nga vendosja e dinjitetit të njeriut
kryesisht brenda kontekstit të autonomisë, në njohjen e ndërvarësisë dhe ndërlidhjes së dinjitetit të
njeriut dhe të drejtave të njeriut. Përveç të qenit autonom dhe qenie të pavarura siç përshkruhet
nga teoria liberale, si qenie njerëzore jemi të gjithë të përfshirë në shoqëri dhe të varur nga
strukturat dhe implikimet e tyre socio-politike, ekonomike dhe kulturore. Cenueshmëria është një1

Kjo Deklaratë është: a) rezultat i feedback-ut gjatë konsultimeve; b) përpjekje në kundërvenie të hegjemonisë
Perëndimore në praktikën e punës sociale, në arsim dhe kërkime; dhe c) përpjekje drejt një agjende të dekolonializuar.
2
Koncepti "punëtor social" përdoret duke përfshirë edukatorët, studentët, hulumtuesit dhe praktikës së punës sociale;dhe kategoritë e punëtorëve socialë, të cilët në kontekste të ndryshme quhen ndryshe, si punonjësi me të rinjtë,praktikantë të zhvillimit të komunitetit, punonjës të kujdesit për fëmijët, zyrtar të dënimeve me kusht dhe zyrtar tëmirëqenies sociale, përveç kur këto kategori janë të veçanta dhe të pavarura nga puna sociale dhe mund të kenë kodetë tyre etike.

1

pjesë universale e qenies njerëzore. Kjo nuk zvogëlon rolin që njerëzit kanë në lirinë e tyre në nivel
personal dhe politik, dhe përgjegjësinë e sistemeve socio-politike, ekonomike dhe kulturore në
sigurimin e zhvillimit dhe mirëqenies.
Punëtorët socialë njohin dimensionin politik të profesionit, si pasojë e fuqisë dhe autoritetit që ubesohet nga shteti për të ndërmarrë veprime me ose në emër të njerëzve, brenda kufijëve tëparimeve etike të profesionit.
Puna sociale si profesion është dinamik, kritik dhe e angazhuar me njerëzit dhe mjediset e tyre tëshumëfishta. Ka një varg vlerash dhe parimesh etike që na informojnë si punëtorë socialë. Ky
realitet njihet në Definicionin Global të Punës Sociale të vitit 2014, i cili është shumë shtresor dheinkurajon plotësim/ndryshimet në nivel rajonal dhe kombëtar. Po ashtu, kjo Deklaratë mund tëplotësohet dhe/ose adaptohet në nivele kombëtare dhe/ose rajonale, përderisa është në përputhjeme qëllimin dhe frymën e kësaj Deklarate.
Organizatat të cilat punësojnë punëtorë socialë, institucionet e arsimit dhe hulumtimit duhet të
punojnë drejt ofrimit të mundësive infrastrukturore dhe zhvillimore për të lehtësuar arritjen e
detyrave etike. Nuk është vetëm detyrë e punëtorit social që të sigurojë praktika etike; organizatat
duhet gjithashtu të plotësojnë detyrimet e tyre në mbështetjen e praktikave etike. 3
Kjo Deklaratë merr si pikënisje Definicionin Global të Punës Sociale të vitit 2014, i cili parashtronsi më poshtë:Puna sociale është profesion i bazuar në praktikë dhe fushë akademike qëmundëson ndryshimin dhe zhvillimin social, bashkëpunimin social, fuqizimin dhelirinë e njerëzve. Parimet e drejtësisë sociale, të drejtave të njeriut, përgjegjësisë
kolektive dhe respekti për diversitetet janë jetike për punën sociale. Duke umbështetur në teoritë e punës sociale, shkencat sociale, humanistike dhe njohuritë
vendase, puna sociale angazhon njerëzit dhe strukturat për të adresuar sfidat e jetës
dhe për të përmirësuar mirëqenien.

3

Shih Agius, A. & Jones, D. N. (2012). Effective and ethical working environments for social work: The
responsibilities of employers of social workers. Bern: International Federation of Social Workers. Marrë nga
http://ifsw.org/policies/effective-and-ethical-working-environmentsfor-social-work-the-responsibilities-ofemployers-of-social-workers-3/#.UFvw6fZeOJc.email

2

Parimet:
1. Njohja e Dinjitetit Njerëzor
1.1 Duke njohur dinjitetin e të gjitha qenieve njerëzore, punëtorët socialë punojnë drejtmarrëdhënieve empatike dhe bëjnë që ekzistenca për Tjetrin4 (njerëzit me të cilët punëtorët socialë
punojnë ose në emër të cilëve punojnë) të jetë një nga themelet e praktikës etike, ku punëtori social
i jep Tjetrit përparësinë mbi Veten. Esenca është të trajtohen të gjithë njerëzit ashtu siç dëshirojnë
ata të trajtohen dhe siç do të doja të trajtohesha unë.
1.2 Punëtorët socialë shfaqin respekt për dinjitetin dhe vlerën e të gjitha qenieve njerëzore, nëqëndrim, fjalë dhe vepër. Sigurisht duhet të bëhet dallimi mes vlerës pozitive të pandashme të
personave dhe qëndrimeve, sjelljeve dhe/ose konteksteve socio-politike dhe kulturore të njerëzve
që mund të konsiderohen të nevojshme për ndryshim. Përderisa respekti për njeriun është esencial,
ne gjithashtu sfidojmë besimet dhe veprimet e atyre personave të cilët zhvlerësojnë ose
stigmatizojnë veten ose personat e tjerë.
1.3 Punëtorët socialë vlerësojnë se nevoja për diferencimin e shpjeguar në 1.2 kërkon praktikë
reflektuese kritike. Ashtu si punëtorët socialë (ashtu si edhe njerëzit me të cilët angazhohemi)
sjellim në marrëdhënien e punës tonë historitë, dhimbjet dhe gëzimet tona, vlerat, dhe orientimet
tona fetare, shpirtërore dhe kulturore. Reflektimi kritik mbi mënyrën si personalja ndikon fushën
profesionale dhe anasjelltas duhet të jetë themeli i praktikës etike të përditshme.
1.4 Duke njohur forcën dhe dinjitetin e brendshëm që të gjithë qeniet njerëzore posedojnë,punëtorët socialë pranojnë cenueshmërinë 5 e inkorporuar të vetes dhe të njerëzve me të cilët
punojnë. Përqendrimi, njohja dhe trajtimi i cënueshmërive është themelore për forcën, të cilatmund të shndërrohen në burime të rritjes, zhvillimit dhe lulëzimit njerëzor.

2. Promovimi i të Drejtave të Njeriut
2.1 Punëtorët socialë pranojnë dhe promovojnë të drejtat themelore dhe të paprekshme të të gjitha
qenieve njerëzore, siç pasqyrohen në instrumentet dhe konventat për të drejtat e njeriut, si
Deklarata Universale për të Drejtat e Njeriut; Konventa për të Drejtat e Fëmijëve; Konventa për
Eliminimin e të Gjitha Formave të Diskriminimit kundër Grave; Konventa Ndërkombëtare për të
Drejtat Ekonomike dhe Kulturore; Konventa Ndërkombëtare për të Drejtat Civile dhe Politike;
Konventa për Eliminimin e të Gjitha Formave të Diskriminimit Racial; Konventa për të Drejtat e
Personave me Aftësi të Kufizuara; Konventa lidhur me Statusin e Refugjatëve; Deklarata e OKB4

Koncepti është marrë nga Emmanuel Levinas. Për Levinas, të jesh i përgjegjshëm do të thotë të bësh veten të gatshëm
për shërbimin e Tjetrit në mënyrë që jeta jote të jetë e lidhur me atë të Tjerit. Justifikimi për Vetveten, për Levinas,
fillon me Tjetrin; përgjigjet tona ndaj thirrjes së Tjetrit na përcaktojnë. Shih Levinas, E. (1985) Etika dhe Pafundësia
(Përkthyer nga R.A. Cohen). Pittsburgh, PA: Duquesne University Press.
5Të gjithë njerëzit janë qenie të mishëruara; nuk janë qenie të fragmentuara, të izoluara, ku Vetja konsiderohet si endarë dhe e pavarur nga rolet që njerëzit i kryejnë. Të gjithë njerëzit mbajnë shkallë të ndryshme të cënueshmërisë.
Ky parim sfidon idenë që punëtori social është ekspert, i ndarë dhe neutral, dhe mbështet idenë e një cënueshmërie tëpërbashkët të mishëruar në gjithë njerëzimin.

3së për të Drejtat e Popujve Indigjenë; Konventa Ndërkombëtare për Mbrojtjen e të Drejtave të të
Gjithë Punëtorëve Migrantë dhe Anëtarëve të Familjeve të Tyre dhe Standardet Ndërkombëtare tëPunës.
2.2 Punëtorët socialë respektojnë dhe mbrojnë parimin e të drejtave të njeriut si të pa ndara, dhepromovojnë të gjitha të drejtat civile, politike, ekonomike, sociale, kulturore dhe mjedisore.
2.3 Duke njohur se kultura ndonjëherë shërben si një maskim për shkeljen e të drejtave të njeriut,punëtorit socialë shërbejnë si ndërmjetësues kulturorë për të mundësuar ndërtimin e një
konsensusi, gjetjen e një ekuilibri të përshtatshëm mes të drejtave konkurruese të njeriut, dhe përtë ndërmjetësuar për të drejtat e individëve dhe grupeve të personave të margjinalizuar,
stigmatizuar, të përjashtuar, të shfrytëzuar dhe të shtypur.
2.4 Punëtorët socialë njohin se të drejtat e njeriut duhet të ekzistojnë së bashku me përgjegjësinë
kolektive, duke kuptuar se të drejtat individuale të njeriut mund të realizohen vetëm në bazë tëpërditshme nëse njerëzit marrin përgjegjësi për njëri-tjetrin dhe për mjedisin, dhe nëse punojnë
drejt krijimit së marrëdhënieve reciproke në komunitete.
2.5 Punëtorët socialë u ofrojnë njerëzve informacion në lidhje me të drejtat e tyre, dhe mbështesinpërpjekjet e njerëzve për të pasur qasje në të drejtat e tyre.
2.6 Punëtorët socialë njohin Shtetin si një aktor kyç në mbrojtjen, promovimin dhe përmbushjen etë drejtave të njeriut.
3. Promovimi i Drejtësisë SocialePunëtorët socialë promovojnë drejtësinë sociale, në lidhje me shoqërinë në përgjithësi, dhe në
lidhje me njerëzit me të cilët ata punojnë. Kjo do të thotë:3.1 Sfidimi i Diskriminimit dhe Shypjes Institucionalea) Punëtorit socialë sfidojnë diskriminimin, i cili përfshin por nuk kufizohet në: aftësitë fizike
dhe/ose mendore, aftësisë, moshën, kulturën, identitetin gjinor, orientimin seksual, racën, etninë,gjuhën, besimin fetar, bindjet shpirtërore, pikëpamjet politike, statusin socio-ekonomik, varfërinë,klasën, strukturën familjare, statusin dhe nacionalitetin (ose mungesën e nacionalitetin).
b) Punëtorët socialë njohin se si ideologjia, ligjet, politikat, rregullat, zakonet, ose praktikat mundtë krijojnë pabarazi dhe përjashtojnë anëtarët e disa grupeve nga trajtimi i drejtë.
c) Punëtorët socialë punojnë kundër diskriminimit dhe dhunës institucionale në të gjitha format e
saj.

4

3.2 Respekti për Diversitetina) Punëtorët socialë punojnë drejt forcimit të komuniteteve gjithpërfshirëse, të cilat respektojnë
diversitetin etnik dhe kulturor të shoqërive, duke marrë në konsideratë dallimet individuale,familjare, grupore dhe komunitare.
b) Punëtorët socialë njohin se respekti për, dhe pranimi i diversitetit nuk duhet të përdoret për të
shtrirë kufijtë e relativizmit moral, deri në pikën ku të drejtat e disa grupeve të personave, dukepërfshirë të drejtën për jetën (p.sh. të grave dhe minoriteteve seksuale, etnike dhe fetare), janë të
shkelura. Punëtorët socialë problematizojnë dhe sfidojnë ato praktikat kulturore që kufizojnë
gëzimin e plotë të të drejtave të njeriut.
c) Punëtorët socialë njohin se ndërtimi dhe trajtimi i shqetësimeve socio-ekonomike si çështje
kulturore shpesh herë mohon ose zvogëlon faktorët strukturorë themelor që kontribuojnë në sfidat
psiko-sociale.
3.3 Qasja e Barabartë në Burimea) Punëtorët socialë avokojnë dhe punojnë për qasje dhe shpërndarje të drejtë të burimeve dhepasurisë, duke e njohur se pabarazia dhe e kombinuar me varfërinë paraqesin kërcënime përzhvillimin njerëzor.
b) Punëtorët socialë mbështesin të drejtën e njerëzve për të ardhura të qëndrueshme, të cilat duhettë sigurohen përmes punës së dinjetetshme dhe/ose mbrojtjes sociale universale.
3.4 Kundërshtimi i Politikave dhe Praktikave të Pa Drejtaa) Punëtorët socialë punojnë për të sjellë në vëmendje punëdhënësve të tyre, politikë-bërësve,politikanëve dhe publikut të gjerë situata ku politikat dhe burimet janë të pakënaqshme ose ku
politikat dhe praktikat janë të përçmueshme, të padrejta ose të dëmshme. Duke vepruar kështu,
punonjësit socialë nuk duhet të ndëshkohen.
b) Punëtorët socialë duhet të jenë të vetëdijshëm për situatat që mund të kërcënojnë sigurinë dhesigurinë e tyre dhe ata duhet të bëjnë zgjedhje të kujdesshme në këto rrethana. Punëtorët socialë
nuk janë të detyruar të veprojnë kur ata mund të vendosin veten e tyre në rrezik.
c) Organizatat globale si IASSW dhe IFSW, në bashkëpunim me Punëtorët socialë, punëdhënësit
e tyre dhe/ose organizatat profesionale/statutore kombëtare, kanë një detyrim për të mbrojturpunëtorët socialë që janë të kërcënuar në linjën e detyrës, për shkak të mendimeve të tyre ose kur
ata tërheqin vëmendjen rreth padrejtësive.

5

3.5 Ndërtimi i SolidaritetitPunëtorët socialë së bashku me kolegët e tyre punojnë aktivisht në komunitete, brenda dhe jashtë
profesionit, për të ndërtuar rrjetet e solidaritetit për të punuar drejt ndryshimeve transformuese dheshoqërive të integruara dhe të përgjegjshme.
4. Promovimi i të Drejtës për Vetëvendosje
4.1 Punëtorët socialë njohin njerëzit si të aftë dhe me fuqi për vetëvendosje.
4.2 Punëtorët socialë respektojnë dhe promovojnë të drejtën e njerëzve për të bërë zgjedhjet dhevendimet e tyre, nëse kjo nuk kërcënon të drejtat dhe interesat legjitime të të tjerëve.
4.3 Punëtorët socialë njohin se ndërsa individët kanë të drejtën për vetëvendosje dhe kanë lirinë
për të menduar - si liri fundamentale - që nuk mund të merret, liria për të menduar nuk garanton
ushtrimin e vetëvendosjes.
4.4 Punëtorët socialë njohin se supozimi i marrë si i mirëqënë për të drejtën për vetëvendosje nëshumë kontekste shpesh mohojnë faktorët e caktuar socio-kulturorë, ekonomikë dhe politikë qëjanë përçmues, margjinalizues, eksploatues, dhunues dhe përjashtues për zhvillimin njerëzor dhefunksionim.
4.5 Punëtorët socialë njohin realitetet e njerëzve, të cilëve vetëvendosja shpesh iu kufizohet për
shkak të faktorëve të ndryshëm, duke përfshirë funksionet e kontrollit që Punëtorët socialë
ushtrojnë në fusha si mbrojtja dhe mirëqenia e fëmijëve, drejtësia penale, aftësia dhe shëndeti
mendor.
4.6 Punëtorët socialë njohin se veprimtaria e individëve ndërlidhet me kushtet strukturore, dhe seideali për vetëvendosje kërkon burime si në arsim të mirë, punë të mirë, qasje në kujdes
shëndetësor, strehim të sigurt dhe stabil, siguri dhe mbrojtje, higjienë adekuate, ujë të pastër,mjedis pa ndotje dhe qasje në informacion.
4.7 Punëtorët socialë njohin se diskurset dhe praktikat socio-politike dhe kulturore dominantekontribuojnë në shumë supozime dhe kufizime të cilat marrin si të mirëqena, dhe shfaqen në
normalizimin dhe natyralizimin e një sërë paragjykimeve, përçmimeve, margjinalizimeve,
eksploatimeve, dhunës dhe përjashtimit.
4.8 Punëtorët socialë njohin se zhvillimi i strategjive për të thelluar vetëdijen kritike që sfidon dhe
ndryshon supozimet e marrura si të mirëqena për veten dhe për njerëzit me të cilët angazhohemi,
formon bazën e praktikës së përdithshme etike dhe kundër-shtypëse.

6

5. Promovimi i të Drejtës për Pjesëmarrje
5.1 Punëtorët socialë punojnë për të ndërtuar vetëbesim dhe aftësitë e njerëzve, duke i ofruar
burime për të marrë pjesë në mënyrë të plotë në shoqëritë e tyre, dhe promovimin e pjesëmarrjes
së tyre të plotë dhe angazhimit në vendime dhe veprime që ndikojnë në jetën e tyre.
5.2 Punëtorët socialë kontribuojnë në krijimin e hapësirave dhe proceseve domethënëse përpjesëmarrjen e njerëzve në formulimin e politikave.
5.3 Punëtorët socialë promovojnë përfshirjen e njerëzve të cilët janë të përjashtuar nga pjesëmarrja
ose përfitimi nga burimet për shkak të kritereve të ndryshme të reflektuara në 3.1a.

6. Respektimi i Konfidencialitetit dhe Privatësisë
6.1 Punëtorët socialë respektojnë dhe punojnë në përputhje me të drejtat e njeriut për
konfidencialitet dhe privatësi.
6.2 E drejta për konfidencialitet dhe privatësi mund të shkelën kur ka rrezik për dëm ndaj vetvetes
ose të tjerëve.
6.3 Punëtorët socialë njohin se e drejta e një personi për konfidencialitet dhe privatësi është e
kufizuar në disa rrethana ligjore.
6.4 Punëtorët socialë informojnë njerëzit me të cilët punojnë për kufizimet e tilla të
konfidencialitetit dhe privatësisë.
6.5 Në disa kontekste kulturore, të karakterizuara me përqendrim-në- ne, në jetesën komunitare,Punëtorët socialë respektojnë dhe ndjekin të drejtën dhe zgjedhjen e njerëzve për konfidencialitet
të bashkë-ndarë, në mënyrë që kjo të mos shkelë të drejtat e individëve.
7. Trajtimi i Njerëzve si Persona të Plotë
7.1 Punëtorët socialë njohin dimensionet biologjike, psikologjike, sociale, kulturore dheshpirtërore të jetës së njerëzve, dhe kuptojnë dhe trajtojnë të gjithë njerëzit si persona të plotë. Kjo
njohje përdoret për të formësuar vlerësime dhe ndërhyrje holistike, me pjesëmarrjen e plotë tënjerëzve, organizatave dhe komuniteteve që angazhohen punëtorët socialë.
7.2 Punëtorët socialë bashkëpunojnë me anëtarët e ekipeve ndërdisiplinare për të arritur rezultate
holistike dhe të favorshme.

78. Përdorimi Etik i Teknologjisë dhe Medias Sociale
8.1 Parimet etike të përcaktuara në këtë Deklaratë zbatohen në të gjitha kontekstet e praktikës,arsimit dhe kërkimit në fushën e punës sociale, qofshin ato në kontakt të drejtpërdrejtë ballë-përballë ose përdorimin e teknologjisë digjitale dhe medias sociale.
8.2 Punëtorët socialë njohin se përdorimi i teknologjisë digjitale dhe medias sociale mund të
paraqesë kërcënime të veçanta për parimet e konfidencialitetit dhe privatësisë dhe duhet të marrin
masat e nevojshme mbrojtje. Miratimi i informuar duhet të bëjë të qartë kufizimet e mundshme të
konfidencialitetit dhe privatësisë.
8.3 Punëtorët socialë vlerësojnë se verifikimi i identitetit të përdoruesve të shërbimeve online,
duke përfshirë moshën dhe vendndodhjen gjeografike mund të paraqesë një sfidë, për shembull,nëse janë të regjistruar dhe/ose të licensuar për të praktikë në një vend, kur përdoruesit online
ndodhen jashtë jurisdiksionit, ose vështirësia për të siguruar që personi është në moshën madhorepër të dhënë miratimin e informuar. Punëtorët socialë duhet të diskutojnë pasojat pragmatike dhe
etike të çështjeve të tilla me bordet e tyre të regjistrimit dhe/ose licensimit.
8.4 Punëtorët socialë njohin rreziqet potenciale të komunikimit joekzistues, dhe të identiteteve të
pa-verifikueshme të personave me të cilët ata punojnë, për shembull, synimet vetëvrasëse ose për
vrasje, abuzim seksual i fëmijëve ose dhunë në familje. Këshillimi online nuk përjashton detyrimin
e punëtorëve socialë për raportim, sipas kërkesave ligjore kombëtare, dhe për të mbrojtur personinose të tjerët nga dëmitimi ose rreziku potencial.
8.5 Duke përdorur shërbimet e teknologjisë për punë grupore, punëtorët socialë sigurojnë që ipërmbahen parimit të përfshirjes, dhe që askush nuk përjashtohet nga pjesëmarrja përmes
mënjanimt të qëllimshëm.
8.6 Punëtorët socialë nuk postojnë foto të personave me të cilët ata punojnë pa miratimin e tyre,
dhe ata nuk duhet të postojnë foto të fëmijëve pa miratimin e prindërve ose kujdestarëve ligjorë.
8.7 Në lidhje me arsimin në punën sociale, siç është reflektuar në 6.4 të Standardeve Globale për
Arsim dhe Trajnimin në Punë Sociale, edukatorët duhet të sigurojnë cilësi të lartë të programit
arsimor, pa marrë parasysh formës së ofrimit të programit të studimeve. Në rastin e mësimdhënies
në distancë, mësimdhënies me modele të ndryshme, decentralizuar dhe/ose bazuar në internet,
duhet të vendosen mekanizma për udhëzim dhe mentorim, veçanërisht në lidhje me komponentën
e punës praktike në fushën e programit.
8.8 Është përgjegjësi e punëtorëve socialë të sigurojnë provë të praktikës etike, pavarësisht nga
forma e praktikës.

8

9. Integriteti Profesional
9.1 Është përgjegjësi e asociacioneve dhe organizatave kombëtare të hartojnë dhe të përditësojnë
kodet e tyre të etikës ose udhëzimet etike, në përputhje me këtë Deklaratë, duke marrë parasyshsituatat lokale. Gjithashtu, është përgjegjësi e organizatave kombëtare të informojnë punëtorët
socialë dhe shkollat e punës sociale për këtë Deklaratë të Parimeve Etike dhe udhëzimet e tyre
etike. Punëtorët socialë duhet të veprojnë në përputhje me rregullat etike aktuale ose udhëzimet në
vendin e tyre.
9.2 Punëtorët socialë duhet të kenë kualifikimet e nevojshme, dhe të zhvillojnë dhe mbajnë
shkathtësitë dhe kompetencat e nevojshme për të kryer punën e tyre.
9.3 Punëtorët socialë mbështesin paqen dhe jo dhunën. Ata mund të punojnë në bashkëpunim me
personelin ushtarak për qëllime humanitare dhe të punojnë drejt ndërtimit të paqes dhe rindërtimit.
Punëtorët socialë që operojnë në kontekstin ushtarak ose të ruajtjes së paqes duhet gjithmonë tëmbështesin dinjitetin dhe agjencinë e njerëzve si qëllimi i tyre kryesor. Punëtorët socialë nuk duhet
të lejojnë që njohuritë dhe aftësitë e tyre të përdoren për qëllime jo humanitare, si tortura, vëzhgimi
ushtarak, terrorizmi, ose terapia e konvertimit, dhe nuk duhet të përdorin armë në kapacitetin etyre profesional ose personal kundër njerëzve.
9.4 Punëtorët socialë duhet të veprojnë me integritet. Kjo përfshin mos-abuzimin e pozitës të
fuqisë dhe marrëdhënieve të besimit me njerëzit që ata angazhohen; ata njohin kufijtë mes jetës
personale dhe profesionale, dhe nuk abuzojnë me pozitat e tyre për përfitim material personal apopërfitim tjetër.
9.5 Punëtorët socialë njohin se dhënia dhe marrja e dhuratave të vogla është pjesë e përvojës sëpunës sociale dhe kulturore në disa kultura dhe vende. Në këto situata duhet të i referohen kodit
etik të vendit.
9.6 Punëtorët socialë dhe punëdhënësit e tyre njohin nevojën për të ndërmarrë hapa për t'u kujdesurpër veten profesionalisht dhe personalisht për të parandaluar djegien profesionale dhe për tëpërmirësuar marrëdhëniet dhe rezultatet e punës.
9.7 Punëtorët socialë pranojnë se ata janë përgjegjës për veprimet e tyre ndaj njerëzve me të cilët
punojnë, kolegëve të tyre, punëdhënësve të tyre, asociacioneve profesionale, dhe ligjeve dhekonventave lokale, kombëtare dhe ndërkombëtare, dhe që këto përgjegjësi mund të bien ndesh, tëcilat duhet të koordinohen për të minimizuar dëmin për të gjithë personat. Vendimet duhet
gjithmonë të bazohen në prova empirike, në mençurinë e praktikës, dhe në konsideratat etike,ligjore dhe kulturore. Punëtorët socialë duhet të jenë të gatshëm për të qenë transparentë rreth
arsyeve në zgjedhjet e tyre.
9.8 Punëtorët socialë, dhe organizatat e tyre punëdhënëse, punojnë për të krijuar kushte në
mjediset e tyre të punës dhe në vendet e tyre, ku parimet e kësaj Deklarate dhe ato të kodeve etikekombëtare të tyre diskutohen, vlerësohen dhe lartësohen. Punëtorët socialë dhe organizatat e tyrepunëdhënëse nxisin dhe angazhohen në debate për të lehtësuar vendimet etike të informuara.

9