RAINFOREST
ALLIANCE
SÜRDÜRÜLEBİLİRTARIM STANDARDIGİRİŞRAINFOREST ALLIANCE HAKKINDA

İÇİNDEKİLER

Rainforest Alliance, doğayı korumak, üreticilerin ve orman topluluklarının yaşamlarını daha iyiye götürmek
için, sosyal güçlerden ve piyasa güçlerinden yararlanarak daha sürdürülebilir bir dünya yaratmaktadır.

Vizyonumuz: Reimagining Certification (Sertifikasyonun yeniden tanımlanması)
32020 Sertifikasyon Programı
4
Yapısal yenilikler7Bağlamsallaştırma7
Gerekliliklerin uygulanabilirliği
7
Akıllı Ölçümler kullanılarak bağlama özelhedefler7
Riske dayalı güvence7
Tedarik Zinciri Aktörleri için Tedarik Zinciri RiskDeğerlendirmesi (SCRA)
7
Veriler7Coğrafi Veriler
7
Farm Intelligence uygulaması7Aşamalı yaklaşım8
Tematik Yenilikler9
Tema: Geçim Kaynakları
9
Ortak sorumluluk
9
Geçinmeye Yeterli Ücret ve Geçinmeye Yeterli
Gelir
9	Verimliliğin arttırılması ve daha iyi arazi yönetimi10
Tema: İnsan Hakları
10
Sosyal konulara ilişkin gerekli özen
10
Cinsiyet eşitliğinin desteklenmesi
11
Yüksek Riskli Operasyonlar Tedarik Zinciri
Aktörleri için Sosyal Gerekliliklerin Eklenmesi
11
Tema: İklim
11İklim açısından akıllı tarım
11
Tema: Ormanlar ve Biyolojik Çeşitlilik
12Biyolojik Çeşitlilik
12
Yüksek Korunma Değerine Sahip Alanlar
12
Tarımsal ilaçlar
12
Ormansızlaşma
12Standart geliştirme142020 Sertifikasyon Programı’nın
sürekli olarak geliştirilmesi
14

BU DÖKÜMAN HAKKINDA
Bu döküman, Rainforest Alliance 2020 Sertifikasyon Programı’nın temel öğelerinden birini oluşturan (Arazi
Gereklilikleri ve Tedarik Zinciri Gereklilikleri başlıklı iki bölümden oluşan) Rainforest Alliance 2020 Sürdürülebilir
Tarım Standardı dökümanına eşlik eder.
Dökümanın amacı okurlara, standardın temel özelliklerine ve yeniliklerine genel bakış olanağı sunmanın yanı
sıra programın gelişimini şekillendirmiş olan, kılavuz niteliğindeki “reimagining certification” (sertifikasyonun
yeniden tanımlanması) vizyonunun anlaşılmasını sağlamaktır.

ÇEVIRI KONUSUNDA SORUMLULUK REDDI

Herhangi bir Rainforest Alliance sürdürülebilir tarım sertifikasyon programı dökümanının, İngilizceden başka
dillerdeki çevirisinin doğruluğu garanti veya iddia edilmez. Çeviride yer alan bilgilerin doğruluğuna ilişkin
herhangi bir sorunuz olduğunda resmi İngilizce versiyona başvurun. Çeviride meydana gelen uyuşmazlıklar
veya farklar bağlayıcı değildir ve denetim veya sertifikasyon açısından herhangi bir etkisi yoktur.

DAHA FAZLA BILGI EDINMEK MI ISTIYORSUNUZ?

Rainforest Alliance hakkında daha fazla bilgi edinmek için, www.rainforest-alliance.org sitesine bakın veya
info@ra.org adresiyle iletişime geçin.

2 / 12

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

HakkındaVİZYONUMUZ:
REIMAGINING CERTIFICATION(SERTİFİKASYONUN YENİDEN TANIMLANMASI)
Sürdürülebilir tarıma olan ihtiyaç hiçbir zamanşimdiki kadar büyük olmamıştı. İklim değişikliği tüm
dünyada doğal çevre üzerinde giderek artan birbaskı yaratarak tarımsal üretim sistemlerini,biyolojik çeşitliliği ve doğal kaynak kullanımını
tehdit etmektedir. Sonuçta bu değişiklikler demilyonlarca insanın gıda güvenliği ve yaşam
koşulları üzerinde baskı yaratmakta, ürün üretenülkelerdeki fakir topluluklar bundan çoğunlukla enkötü şekilde etkilenmektedir. İnsan faaliyetlerinden
kaynaklanan toplam sera gazı emisyonlarınınneredeyse dörtte biri tarım, ormancılık ve diğer
arazi kullanım faaliyetlerinden; esas olarak
ormanların yok edilmesi, ayrıca hayvancılık, toprak
ve toprak besleme yönetimine bağlı tarımsal
emisyonlardan kaynaklanmaktadır. Aslında tarım,
küresel ölçekte ormanların yok edilmesinin yaklaşık
yüzde 75’inden sorumludur.
Küresel gıda güvenliğini sağlamak için, mevcut
tarım alanlarındaki ürünlerin optimize edilmesi kritiköneme sahiptir. Bir yandan arazilerin iklimdeğişikliğine ayak uydurma kabiliyetini arttırarak bir
yandan da artan dünya nüfusunu (2050’ye kadar
9,8 milyar olacağı tahmin edilmektedir) beslemeyarışı, acil bir önceliktir. Ormanların yok edilmesini
durdurmak, doğal ekosistemleri korumak, zararlı
tarımsal kimyasalların kullanımını azaltmak, dahaetkili koruma önlemlerini ve doğal kaynakların daha

3 / 14verimli kullanımını teşvik etmek suretiyle tarımınçevre üzerindeki etkisini azaltmak da insanlarladoğanın uyum içinde yaşamlarını sürdürmesinisağlamak için kritik önemdedir.
Üreticiler yoksulluk içinde yaşadığı ve tarımüreticileri ve işçileri, güvenli ve sağlıklı çalışma veyaşam koşullarından yararlanmaksızın temel insanve işçi haklarından mahrum olduğu takdirde tarım,gerçek anlamda sürdürülebilir değildir.
Sürdürülebilir tarım, üreticilerin gelirlerinin veçalışanların ücretlerinin sürekli olarak daha iyi hale
getirilmesi için daimi bir gelişme anlamına gelir.
Zorla çalıştırma ve çocuk işçiliğinin sürdürülebilirtarım sistemlerinde yeri yoktur ve erkeklerle
kadınlara eşit haklar ve fırsatlar tanınmalıdır.
Tarıma dayalı topluluklar ancak o zaman
sürdürülebilir gelişime katılabilir ve yaşamlarını
layıkıyla sürdürebilir.

fazla değer sunacak, insanların ve doğanın uyum
içinde yaşamlarını sürdürmesini sağlayacak şekilde
evrimleşmeye devam etmesi gerekir.
Rainforest Alliance, işte bu yüzden sertifikasyonun
geleceğine yönelik uzun vadeli vizyonumuzu
tanımlamak ve hayata geçirmek için“sertifikasyonu yeniden tanımlamaktadır”.
Sertifikasyonu, özel olarak uyarlanmış tedarik zinciri
hizmetlerini, arazi düzenlemelerini, toplulukları veyasal savunma faaliyetlerini destekleyen, kendiarasında bağlantılı müdahaleler yoluyla çalıştığımız
sektörlerde büyük ölçekte sürdürülebilirliği teşvik
etmek, Rainforest Alliance’ın geniş kapsamlı
stratejisinin bir parçasıdır.

2018’de Rainforest Alliance ile UTZ’nin birleşmesi,
deneyimlerimizi birleştirerek şimdi sürdürülebilirtarımın ve ilgili tedarik zincirlerinin karşı karşıya
kaldığı bu güçlüklere uygun sertifikasyon
konusunda geleceğe dönük, güçlü bir yaklaşım
geliştirmek için doğal bir dönüm noktası oldu.
Sertifikasyonun, sürdürülebilirliği ticari düşünme
şeklinin ön planına getirme konusunda müthiş bir
etkisi olmuştur. Ancak, üreticilere ve şirketlere daha

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

GirişSertifikasyonun geleceğine yönelik bu vizyonun
kökleri, temel birkaç ilkedir:•	
Sürekli geliştirme – Sürdürülebilirlik varılacak bir
sonuç değil, kesintisiz bir yolculuktur. Dolayısıyla
biz de klasik başarı/başarısızlık modelini aşarak
sürekli gelişmeye özendiren bir yaklaşım
benimsedik.
•	
Verilere dayalı – Yeni sertifikasyon programımız,verilerin gücünü kucaklar. Bu da risklerin daha iyi
analiz edilmesi, daha iyi performans ölçümü,üreticiler için yeni dijital araçlar, şirketler içindaha net bir performans anlayışı ve daha pek
çok şey demektir. Daha fazla verilere dayalı bir
yaklaşıma doğru bu geçişse, başka şeylerin yanı
sıra coğrafi teknolojiler sayesinde sertifika
sahipleri, denetçiler ve şirketlerin daha fazlabilgiye dayalı kararlar almasına yardımcı
olacağından, riske dayalı güvence konusundaki
yeni modelimize destek olur.
• Bağlama göre yaklaşım – Ayrıca, herkese
uyacak tek bir kalıp yaklaşımını aşarak bağlama
göre adapte edilebilecek, farklı tipten araziler,
tedarik zinciri aktörleri, çalıştığımız ülkeler veüretim sektörleri arasında pratikte söz konusu
olan büyük farkları yansıtacak bir programsunmak istiyoruz.
• Ortak sorumluluk – Son olarak, yeni sertifika
programımız, tüm tedarik zinciri boyunca dahafazla ortak sorumluluk duygusunu besler veşirketleri farklı mekanizmalar aracılığıyla dahasürdürülebilir üretime yatırım yapmak veödüllendirmek konusunda teşvik eder.

4 / 120

Rainforest Alliance | 2020 StandardıGiriş2020 SERTİFİKASYON PROGRAMI
Rainforest Alliance 2020 Sertifikasyon Programı,
sertifikasyonun yeniden tanımlanmasına yönelik
yaklaşımımızın temelini oluşturur. Yeni standart,
güvence sistemi ve ilgili veriler ve teknoloji
sistemleri, tüm dünyada sürdürülebilir tarımsal
üretim ve tedarik zincirlerine destek vermek içintemel bir araç olarak Rainforest Alliancesertifikasyonundan yararlanan çok sayıda insanave işletmeye daha fazla değer sunacak şekildetasarlanmıştır.

SÜRDÜRÜLEBİLİRTARIM STANDARDIARAZİGEREKLİLİKLERİTEDARİK ZİNCİRİGEREKLİLİKLERİ

Ekler (bağlayıcı):Sertifika alabilmek için eklerin içeriğine uymak zorunludur.
Kılavuzlar (bağlayıcı değil):Kullanıcıların gereklilikleri anlamasına, yorumlamasına ve uygulamaya koymasına yardımcı olan ancak denetimler için bağlayıcı olmayan dökümanlar.

5 / 142020 Sertifikasyon Programı’mız, birbiriyle bağlantılı
olarak çalışacak şekilde tasarlanmış üç anabileşenden oluşur:GÜVENCESİSTEMİ

VERİ SİSTEMLERİ
VE ARAÇLARI

• 	 Sertifikasyon Kuralları, denetçilerinarazi ve tedarik zinciri gerekliliklerine
uygunluğu nasıl değerlendireceğini
belirlemeye yöneliktir;• 	 Denetim Kuralları, sertifikasyon
kuruluşlarının tutarlı şekilde en
yüksek kalitede Rainforest Alliancedenetimleri yapmasınısağlamaya yöneliktir;• 	 Sertifikasyon Kuruluşlarını Yetkilendirme Kuralları, hangi kuruluşların Rainforest Alliance standardı
uyarınca denetim
yapabileceğini belirlemeye yöneliktir• 	Sertifikasyon Kuruluşu Personelineİlişkin Gereklilikler

Arazi ve Tedarik Zinciri düzeyindeki
sertifika sahipleri, üyelik kayıtlarını
yapmak, denetim süreçlerini
yönetmek ve sertifikalı ürünlerin satış
işlemlerini kayda geçirmek içinyeni bir BT platformundan yararlanır.

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

BT tabanlı yeni araçlar, Sürdürülebilir
Tarım Standardı uyarınca
sürdürülebilirlik performansını dahaiyi izleyebilmeleri ve yönetebilmeleri
için üreticilerin, sertifika sahiplerininve tedarik zinciri aktörlerinin
kullanımına aşamalı olarak
sunulacaktır.

GirişSürdürülebilir Tarım Standardı, sürdürülebilir tarımıteşvik etmek üzere birlikte işleyen iki dökümana
ayrılmıştır: Arazi Gereklilikleri ve Tedarik Zinciri
Gereklilikleri.
Arazi Gereklilikleri, sürdürülebilir tarım konusundabir çerçeve oluşturmak suretiyle, üreticilerin dahaiyi ürünler üretmesine, iklim değişikliğine adapte
olmasına, verimliliklerini arttırmasına vemaliyetlerini düşürmesine yardımcı olabilir.
Standart, sertifika sahiplerinin, tarımın olumlu
sosyal, çevresel ve ekonomik etkisini maksimumaçıkarmasına yardımcı olacak şekilde tasarlanmıştır.
Ayrıca, üreticilere geçim kaynaklarını geliştirmeleri,yaşadıkları ve çalıştıkları arazileri korumaları
konusunda gelişmiş bir çerçeve sunar.

Tedarik Zinciri Gereklilikleri (eski adıyla Gözetim
Zinciri) ve destek dökümanları bu amaçları
geliştirerek, şirketlerin arazi seviyesindeki
sürdürülebilirlik yatırımlarını daha isabetli şekilde
hedefleyen, şirketlerin iç ve dış operasyonlarında
sorumlu iş idaresini teşvik ederek yapısal açıdan
daha dengeli tedarik zincirleri oluşturan kapsamlı
bir dizi gerekliliğe dönüştürmüştür. Dolayısıyla
Tedarik Zinciri Gereklilikleri, ‘geleneksel’ izlenebilirlik
kurallarından daha fazla konuyu kapsar.
Gerek Arazi Gereklilikleri gerekse Tedarik Zinciri
Gereklilikleri, ‘reimagining certification’(sertifikasyonun yeniden tanımlanması) vizyonunu
destekleyen önemli yapısal ve tematik yenilikler
içerir.

Sürdürülebilirlik, arazi kapısının dışında ilgi odağı
olmaktan çıkmamalıdır ve sertifikalı tedarik
zincirlerindeki alıcılar, daha sürdürülebilir şekildeçalışmaları konusunda üreticilere daha fazla desteksağlamalıdır. Rainforest Alliance’ın 2020
Sertifikasyon Programı ile tüm tedarik zinciri
boyunca şirketlerde saydamlığı, sorumluluk sahibiiş uygulamalarını ve ortak sorumluluğu teşvik
etmeyi amaçlıyoruz.

6 / 14

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

GirişYAPISAL YENİLİKLER
BAĞLAMSALLAŞTIRMABağlama göre bir yaklaşımdan
yararlanan bir sistem getirerek,
programın kullanıcılarına sadece kendi
durumlarına uygun gereklilikler sunulacaktır.
Bağlamın anlaşılması ve bağlama adaptasyon, bir
sertifikasyon programının tam olarak en çok önemtaşıyan konuları kapsamasının anahtarıdır.
Gerekliliklerin uygulanabilirliği
Yeni programda, tedarik zinciri içinde hemüreticilere hem de şirketlere daha fazlabağlamsallaştırma sunulmasını sağlayacak ilk
adım atılmıştır.
Üreticiler, düzenlemeleri hakkındaki bilgileri
verdikten sonra, kendilerine uygun gereklilikler
uygulanır. Önümüzdeki yıllarda, üreticiyle ilgili
konuları daha ayrıntılı şekilde belirleyecek, durumaözel gereklilikler getirmeyi planlıyoruz.
Bu durum, tedarik zinciri aktörleri için de geçerlidir.
Bağlama göre yaklaşım, 2020 Sürdürülebilir Tarım
Standardı uyarınca sertifikasyon elde etmek isteyen
tedarik zinciri aktörlerine kendileriyle ilgili
gerekliliklerin uygulanmasını, dolayısıyla
standarttaki her gereklilik uyarınca denetimdengeçmelerinin gerekmemesi demektir. Potansiyel
olarak, dökümandaki bütün gereklilikler
uygulanabilir. Ancak, somut olarak hangi
gerekliliklerin uygulanacağı, bir şirketin hangibağlamda çalıştığına bağlıdır.
Akıllı ölçümler kullanılarak bağlama özel hedefler“Akıllı ölçümler” getirilerek, arazi işletmeciliği sürekligeliştirmeye özendirilir. Başarı/başarısızlık yaklaşımı

7 / 14yerine üreticilerden kendi performanslarını kendi
hedeflerine göre ölçmeleri istenerek ilerlemelerini
destekleyecek daha iyi veriler toplanması sağlanır.
Bunun sonucunda akıllı ölçümler, üreticilere kendibağlamlarına uygun hedefler koymanın yolunu
sunar.

RİSKE DAYALI GÜVENCE

2020 Sertifikasyon Programı, temel birbileşen olarak riski getirmiştir.
Tarımsal tedarik zincirlerindeki yerelrisklerin anlaşılması, üreticilere ve tedarik zinciri
aktörlerine, maksimum etki elde etmek içingeliştirmelerini nelere odaklamaları gerektiği
konusunda kılavuzluk sağlayabilir. Aynı zamanda
riskin güvence sürecine entegre edilmesi,
denetçilere denetimler sırasında daha etkili bilgi
donanımı sağlayabilir ve en çok önem taşıyan
konulara odaklanmalarına yardımcı olabilir. Riske
dayalı güvence için, güvenilir ve işe yarar verilerin
toplanmasına ve doğrulanmasına ve uygunluk
kanıtlarına ihtiyaç vardır. Üçüncü taraf
denetçilerinin veya dahili doğrulama denetimlerinin
verimini arttırmak için güvence, denetim zinciriiçinde en yüksek risklerin nerelerde olduğunun
belirlenmesine yönelik olarak uyarlanır. Burada
amaç, sertifikasyon kuruluşlarının sürece daha azdahil olmasını sağlamak değil, çabalarını dahaisabetli noktalara yönelterek verimlerini arttırmaktır.
Tedarik Zinciri Aktörleri için Tedarik Zinciri
Risk Değerlendirmesi (SCRA)
Güvence sistemi kapsamında veriler, gerekendoğrulama tipini ve sıklığını belirlemek amacıyla bir
kuruluşun ayrı ayrı işletmeler düzeyindeki

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

operasyonlarının potansiyel risklerini değerlendiren
bir soru listesi aracılığıyla tedarik zinciri aktörlerinindeğerlendirilmesi yoluyla toplanır. Ayrı ayrı her
operasyona özel diğer dahili ve üçüncü tarafverileri (miktarlar, uygunluk, sosyal riskler vb.) ile
birlikte etkinliklere, konum ve ürün bilgilerine
dayalıdır. Organizasyonun profiline dayalı olarak,hem zorunlu hem de mevcut seçenekler arasından
kendi tercih ettikleri gerekliliklerden oluşan,bağlama göre bir kontrol listesi oluşturulur.
İlgili gereklilikler listesi kuruluş tarafından
onaylandıktan sonra SCRA, kuruluşun bağlama
göre kontrol listesinin ele alınması için gereklidoğrulama düzeyini belirler. Kuruluş tarafından,
zorunlu gereklilikler uyarınca doğrulama düzeyinidüşürmek için olası hafifletici faktörler olarak gözönüne alınacak ek uygunluk dökümanları
sunulabilir. SCRA, iki bölüme ayrılabilir: 1) zorunlu ve
kendi seçtikleri gerekliliklerden oluşan, bağlama
göre kontrol listesi ve2) uygunluğun değerlendirilmesi için gerekendoğrulama düzeyi.

VERİLERCoğrafi veriler
Sürdürülebilir Tarım Standardı’nın temel
gereklilikleri uyarınca performansın
desteklenmesi ve izlenmesi için coğrafi analizden
yararlanılır.
Denetim hazırlığı sırasında, sertifikalı arazilerin GPS
konumlarına bakılarak, özelleştirilmiş bir orman
kapsam haritasına dayalı olarak, 2014’ten önceherhangi bir orman koruma kanıtı olup olmadığı

Girişkontrol edilir. Bu otomatik risk değerlendirmesi
denetçilerin, ormanların yok edilmesini daha verimlişekilde saptamasına, ayrıca grup yönetiminin grupüreticileri arasında ormansızlaşma risklerini dahaiyi göz önüne alabilmesine yardımcı olur.
Farm Intelligence uygulaması
Rainforest Alliance, üreticilerin yönetim ve sürekli
arazi geliştirme sürecine ilişkin karar almaişlemlerine destek olan güvenilir verilere erişiminin
olmasını sağlamak için, dijital bir araç olan FarmIntelligence uygulamasını geliştirmiştir. Bu
uygulama üreticilere, kendi durumlarına göre
uyarlanmış şekilde faaliyetlerini geliştirmek için
ihtiyaç duydukları verilere, araçlara, bilgilere ve
desteğe erişim olanağı sağlayacak şekildetasarlanmıştır.

AŞAMALI YAKLAŞIM

Rainforest Alliance’ın 2020 Sertifikasyon
Programı’na sürekli geliştirme
yaklaşımına uygun şekilde, standarttaki
yeniliklerden birçoğunda sürdürülebilirliğe ‘aşamalı’yaklaşımda bulunulacak, gereklilikler zaman içinde
aşamalı olarak yürürlüğe konacaktır.
Yenilikçi konularda aşamalı yaklaşım uygulayarak
arazi işletiminde ve tedarik zinciri boyunca çevresel,sosyal ve ekonomik koşulları aşamalı olarakgeliştirmeyi hedefliyoruz. İlgili bütün taraflara,
kendilerini etkileyecek her türlü değişiklik, gerekendönüşümleri gerçekleştirmelerine rahatça zaman
tanıyacak kadar önceden kendilerine bildirilecektir.

8 / 14

Rainforest Alliance | 2020 StandardıGirişTEMATİK YENİLİKLER
TEMA: GEÇİM KAYNAKLARI

Fazlasıyla çok sayıda üretici yoksulluk
içinde yaşamaktadır ve dahasürdürülebilir arazi işletimi
uygulamalarını benimsemenin yükünü
kaldıramayacak durumdadır.
Ayrıca üreticiler sertifikasyon yoluyla sürdürülebilir
uygulamalarını kanıtladıklarında çoğu zamanürünlerinin fiyatını arttırarak giderlerini telafi
edememektedir. Nispeten büyük arazilerde işçiler
çoğu zaman, geçinmelerini sağlamaya
yetmeyecek bir ücret almaktadır.
2020 Sertifikasyon Programı, üreticilerin
verimliliklerini arttırmasına yardımcı olarak ve
global tedarik zincirlerindeki sisteme bağlı
dengesizlikleri azaltacak yeni mekanizmalar
getirerek kırsal geçim kaynaklarını geliştirmeyi
amaçlamaktadır.
Ortak SorumlulukÇoğu zaman, daha sürdürülebilir uygulamalarınbenimsenmesi, baştan önemli ölçüde yatırım
yapılmasını gerektirir. Birçok üretici ve üretici
grubunun bu ek giderleri karşılayacak durumu
yoktur. Sürdürülebilirliğe yatırım yapanlarsa çoğuzaman ürünlerinin fiyatını arttırarak bu çabalarınınkarşılığını alamamaktadır.
Bu dengesizlikle başa çıkmanın en iyi yolu, tüm
tedarik zinciri boyunca daha fazla ortak
sorumluluğu teşvik etmektir. Dolayısıyla yeni
sertifikasyon programımız, sürdürülebilirlikdönüşümlerinin risklerinin, giderlerinin ve
avantajlarının, üreticilerle alıcılar arasında dahaadil bir şekilde bölüştürülmesini hedefler.

9 / 14

Bu hedef, iki yeni konsept çevresinde toplanan bir
dizi gereklilik ortaya çıkarmıştır: Gerek arazi gereksetedarik zinciri düzeyinde farklı sorumluluklarakarşılık gelen Sürdürülebilirlik Farkı ve
Sürdürülebilirlik Yatırımı.
Arazi Gereklilikleri de Tedarik Zinciri Gereklilikleri debu program gerekliliklerine ilişkin bölümler içerir:• Bölüm 3.1 - Üretim Maliyeti ve Geçinmeye Yeterli
Gelir• Bölüm 3.2 - Sürdürülebilirlik Farkı• Bölüm 3.3 - Sürdürülebilirlik Yatırımları• Bölüm 3.4 - Geçinmeye Yeterli Ücret (tarafların
kendi seçimine göre)
Sürdürülebilirlik Farkı ve Sürdürülebilirlik
Yatırımları
Sürdürülebilirlik Farkı, sertifikalı üreticilere ürünlerinin
piyasa fiyatına ek olarak ödenen, zorunlu bir nakdiödemedir. Bu ödemenin amacı üreticinin, arazi
gereklilikleri uyarınca düzenlemelere uygunluk
kriterleriyle değerlendirilen sürdürülebilirlikçabalarını takdir etmek ve sürdürülebilir üretim
uygulamalarının benimsenmesini sürdürmeyeözendirmektir.
2020 Sürdürülebilir Tarım Standardı’nda ödenecek
zorunlu bir Sürdürülebilirlik Farkı düzeyi
belirlenmemiştir. Farklı sektörlerde bunun nasıluygulamaya konacağı konusunda her alana özelkılavuzlar geliştirilecektir.
Ayrıca, Rainforest Alliance sertifikalı ürünlerin
alıcılarına, kendi tedarik zincirlerindeki üreticilerin
Arazi Gereklilikleri’ne uymalarını ve kendilerinerapor vermelerini sağlamak için gereken

Rainforest Alliance | 2020 Standardı‘Sürdürülebilirlik Yatırımları’ yapma şartı koşulur.
Yatırımlar sertifika sahiplerinin, yatırım ihtiyaçlarınıüreticilerin temel uygunlukları yerine getirmesi veya
zorunlu geliştirme gereklilikleri ve sertifikasyon
maliyeti (örneğin İYS uygulama ve denetim
giderleri) için gereken yatırımlar şeklinde kategorize
eden yatırım planlarına uygun olmalıdır. Yatırımlar,
nakdi Sürdürülebilirlik Farkı’ndan ayrı olarak,
sertifika sahiplerine nakdi veya ayni olarak
sunulabilir.
Geçinmeye Yeterli Ücret ve Geçinmeye Yeterli
GelirÜreticilerin geçinmeye yeterli gelir ve işçileringeçinmeye yeterli ücret elde etmesine yönelikgelişmeyi teşvik etmek için önce arazilerin kendi
operasyonlarındaki somut durumu değerlendirip
ardından aradaki uçurumu kapamaya yönelik bir
süreç oluşturmasına yardım etmek hayati önemtaşır. Yeni programda büyük arazilerin, işçilere
yapılan mevcut ödeme düzeyleriyle geçinmeye
yeterli ücret rayici arasındaki farkı saptamaya
yarayan bir maaş çizelgesi aracını doldurmaları vearada bir fark varsa o zaman zaman içinde
aşamalı olarak geçinmeye yeterli ücret düzeyineulaşmak üzere işçi temsilcileriyle görüşülerek birmaaş artış planı geliştirmeleri şart koşulur.
Geçinmeye yeterli ücret hakkı bağlamında tedarik
zincirleri içindeki ortak sorumluluk ilkesini teşvik
etmek için standartta tarafların kendi seçtiği bir
Geçinmeye Yeterli Ücret modülü vardır. Bu modül,ücretlere gereken özenin gösterilmesini sağlayanve tedarik zinciri içinde diyaloğu kolaylaştıran bir
mekanizma sunar. İşçilere (arazi sertifika sahibi
kapsamında) ödenen ücretlerin daha iyiyeGirişgötürülmesi ile ilgili olarak birlikte çalışmak
konusunda anlaşan arazi sahipleri ve alıcılar bu
modülden yararlanarak, geçinmeye yeterli ücret
ödemeye yönelik bir geçiş süreci yürütebilir ve katedilen ilerlemeyi izlemeye yönelik somut
göstergelerle desteklenir.
Programda ayrıca, üreticiler için geçinmeye yeterliücretin hayata geçirilmesine yönelik süreçte
gereken adımlar da tanımlanır. Sertifika
sahiplerinin, üreticilerin net gelirini tahmin etmesini
ve bu gelirle kendi ülkelerindeki geçinmeye yeterligelir rayici arasındaki farkı saptamasını sağlamaküzere bir Geçinmeye Yeterli Gelir aracıgeliştirilmiştir. Bu araç henüz zorunlu gerekliliklerdenbiri değildir ve başlangıçta sınırlı sayıda ülkede
kullanılabilecektir. İlk olarak Fildişi Sahili ve Gana ilebaşlanacak ve aşamalı olarak daha geniş birkapsamı içine alacak şekilde geliştirilecektir.
Ardından sertifika sahipleri, üreticilerinin gelir
kaynaklarını geliştirmeye yönelik sürekli çabalarınınve sürdürülebilir tarıma bağlılıklarının bir parçası
olarak geçinmeye yeterli gelir ödemeye yönelikgeliştirmeleri hakkında bir rapor seçebilir.

fazla saydamlık sunarak sertifikasyon sürecine
destek olacaktır. Standartta ayrıca, araziler ve grup
düzeyinde izlenebilirlik süreçlerinin korunmasınayönelik süreçlerin hayata geçirilmesini sağlamaya
yönelik bir dizi gereklilik yer alır. Arazi işletimi
sonuçta bir iş olduğundan ve arazilerin başarılıişyerleri haline gelmesini amaçladığımızdan dolayı
bu gereklilikler, tedarik zinciri aktörlerine uygulanan
gerekliliklerle aynı olmasa da oldukça benzerdir.

Sosyal konulara ilişkin gerekli özenRainforest Alliance insan hakları
ihlallerine asla göz yummamıştır vebundan sonra da asla göz yummayacaktır. Uzun
yılların deneyimiyle öğrendiğimiz şey, sadece çocuk
işçiliğinin ve diğer işçi ve insan hakları ihlallerinin
yasaklanmasının yetersiz olduğudur. Örneğin,saptanan herhangi bir çocuk işçiliği vakasına
cevap olarak otomatik sertifika iptali yapılmasının,muhtemelen sorunun hasır altı edilmesine neden
olarak denetçiler tarafından saptanmasını vesorunu ele almamızı daha da güçleştirmesi
muhtemeldir. Bu nedenle yeni sertifikasyon
programı, işçi ve diğer insan hakları ihlalleriyle başaçıkmakta “değerlendirme ve yönlendirme”
yaklaşımını teşvik eder.
Riske dayalı bu yeni yaklaşım, BM’nin Guiding
Principles Business and Human Rights (İş Dünyası
ve İnsan Hakları Hakkında Kılavuz İlkeler) ve
OECD’nin Guidelines for Multinational Enterprises(Çok Uluslu İşletmeler için Kılavuz İlkeler)dökümanlarında düzenlendiği şekliyle insan
haklarına gerekli özenin gösterilmesi konusundakidoğru uygulamalar çerçevesinde artan uluslararası
fikir birliği ile uyum içindedir. Bu yaklaşım, sertifikalı
arazilere ve tedarik zinciri aktörlerine işçi ve insan
hakları risklerini değerlendirip azaltma, vakalarıngerçekleşmesini önlemeye yönelik azaltıcıönlemlerin etkililiğini izleme ve ihlallerin saptanması
durumunda bu vakaları iyileştirme şartı koşar. Yeni
yaklaşım aynı zamanda çocukların ve risk altındakidiğer kişilerin yararını, yaklaşımın merkezine koyar.

Verimliliğin arttırılması
ve daha iyi arazi yönetimi
Arazi Gereklilikleri’ndeyse Dijital İç Yönetim Sistemi
getirilerek, daha iyi arazi yönetiminin önemi dahafazla vurgulanmıştır. Arazi seviyesinde ayrıntılı veri
toplanmasını kolaylaştıran bu yeni araç, üreticilerin
kendi performanslarını analiz etmesini ve dahabilgiye dayalı iş kararları almasını kolaylaştıracaktır.
Aynı zamanda denetçilere, üreticinin mevcut
durumdaki performansı ve geliştirmeyi
desteklemeye yönelik faaliyetleri konusunda daha

10 / 14

TEMA: İNSAN HAKLARI

Bu sosyal sorunların ve işçi ve insan hakları

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

Girişihlallerinin kökenindeki nedenler çözülmeksizin bu
sorun ortadan kalkmayacaktır. Rainforest Alliancebu nedenle, sertifikalı araziler, devletler, sivil toplumve tedarik zinciri partnerlerinin bu sorunları elbirliğiyle çözmek için kendi aralarında işbirliği
yapmaya teşvik eder.
Cinsiyet eşitliğinin desteklenmesi
Yeni standartta ayrıca, farkları saptamak içinayrıştırılmış verilerin toplanmasını şart koşarak,cinsiyet eşitsizliğiyle başa çıkmaya yönelik daha
güçlü ve daha tutarlı bir yaklaşım benimsenmiştir.
Gerekliliklerde sertifikalı araziler ve tedarik zinciri
aktörleri, cinsiyet ayrımcılığını veya tacizi önlemeye,izlemeye ve azaltmaya yönelik bir irtibat sorumlusu
veya kurulu atamakla yükümlü tutulur. Daha önceki
Rainforest Alliance ve UTZ standartlarında olduğu
gibi yeni standartta da hamile kadınlar, tarımsal
ilaçlarla çalışan işçiler, işverenin sağladığı
konutlarda yaşayan işçiler ve üçüncü taraf tarım iş
aracıları aracılığıyla istihdam edilen göçmen işçiler
gibi zayıf durumdaki grupların korunmasına yönelikönlemler yer almaktadır.

sadece Tedarik Zinciri Risk Değerlendirmesi süreci
aracılığıyla belirlenen sosyal konularda risk içeren
tedarik zinciri aktörlerine uygulanmasını sağlamak
amacıyla bağlamsallaştırmadan yararlanılır.
Bu gereklilikler öncelikle sadece arazi sertifikası
alındıktan sonraki ilk işleyici için uygulanabilirlik
potansiyeli taşır.

Tüm dünyanın tropik bölgelerindekiüreticiler iklim krizinin etkilerine özellikle
açıktır. Gitgide artan sıcaklıklara veöngörülemeyen hava durumlarına maruz kalanüreticiler kuraklık, kısalan büyüme sezonları,
sıklaşan zararlı istilaları ve bitki hastalıkları gibiürkütücü güçlüklerle uğraşmak zorunda
kalmaktadır. Yeni standarttaki gereklilikler, bu
güçlüklerin yarattığı baskıya cevap olaraküreticilerin iklim şartlarına karşı dirençleriniarttırmaya yardım edilmesine daha fazla dikkat
etmeye odaklanmıştır.
İklim açısından akıllı tarımİklim açısından akıllı tarım tekniklerinin üreticilerin
aniden ortaya çıkan güçlüklere adapte olmasına vegelecekteki tehditlere kendilerini hazırlamasınanasıl yardımcı olabileceğini ilk elden deneyimledik.
İklim açısından akıllı tarımı “akıllı” kılan şey,bağlama göre uyarlanabilen bir yaklaşım
olmasıdır. İlk adım, yerel ekosistemi ve başlıca
ürünü göz önüne alarak, belirli bir arazinin veya
arazi topluluğunun karşı karşıya olduğu iklim
risklerini değerlendirmektir. İklim açısından akıllı
yaklaşımda örneğin Latin Amerika’da su
baskınlarına karşı savunmasız durumdaki, düşük
rakımlı bir muz arazisinin, Kuzey Afrika’daki,alışılmadık ölçüde uzun kuraklık dönemleriyle karşı
karşıya kalan, yüksek rakımlı bir kahve arazisinden
çok farklı bir yaklaşıma ihtiyacı vardır. Üreticiler,
saptanan risklere bağlı olarak bu belirli güçlüklerlebaşa çıkacak şekilde tasarlanmış sürdürülebilirarazi işletimi yöntemlerinin bir kombinasyonunu
uygulamaya teşvik edilir. Su üzerindeki baskıyı
yönetmeye yönelik yağmur suyu toplama

Yüksek Riskli Operasyonlar Tedarik Zinciri
Aktörleriiçin Sosyal Gerekliliklerin Eklenmesi
Sosyal sorunların ortaya çıkması riski (örneğin
güvenli çalışma ortamları, işçilerin örgütlenmeözgürlüğü, cinsiyet eşitsizliği) arazi kapısında sonaermez. Dolayısıyla 2020 Sürdürülebilir Tarım
Standardı’nda tedarik zinciri içindeki yüksek riskli
operasyonların bu sorunları ele alması amaçlanır.
Sistemde, tedarik zinciri aktörlerin bu yaklaşımı
benimsemesini sağlamak için, sosyal gerekliliklerin

11 / 14

TEMA: İKLİM

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

Girişsistemleri, zararlı otların temizlenmesi için elle otyolma ve toprağın takviye edilip toprak
erozyonunun önlenmesi için yumuşak otlarınbırakılması, bunlar arasındadır.
Bu yaklaşımın güzelliği, iklim değişikliğiyle karşı
karşıya kalan üreticilerin gelir kaynaklarını korumak(hatta daha iyiye götürmek) için hayati önemtaşıyan tarımsal verimliliği arttırmaya destek
olmakla kalmayıp aynı zamanda doğal kaynakları
koruması ve biyolojik çeşitliliğin korunması yoluyla
yerel ekosistemlerin uzun vadeli çevreselsürdürülebilirliğine katkıda bulunulması için bir sürüçevresel avantaj sağlamasıdır. İklim açısından akıllı
tarımın aslında kendi başına ayrı bir yaklaşım
olmaktan ziyade sürdürülebilir arazi işletimi
tekniklerinin bir kombinasyonunun hedefe dönük birşekilde uygulanması olduğunu da belirtmekteyarar vardır. Bu nedenle ilkeleri, 2020 Sürdürülebilir
Tarım Standardı’nın ayrı bir bölümünü oluşturmayıp
standardın bütününe entegre edilmiştir.

TEMA: ORMANLAR VE BİYOLOJİK
ÇEŞİTLİLİK

Rainforest Alliance, tüm dünyadaki
ormanları ve güçlü, biyolojik çeşitliliği
yüksek ekosistemleri korumaya yönelik kapsamlı bir
dizi stratejiden yararlanır.
Biyolojik Çeşitlilik
2020 Sertifikasyon Programı’nda, biyolojik çeşitliliği
korumak amacıyla doğal yaşam alanlarınınkorunmasına özel bir önem verilmiştir. Örneğin,Rainforest Alliance sertifikalı arazilerden, doğal bitkiörtüsünün çeşitliliğini sürdürmeleri ve arttırmaları

12 / 14istenir. Yeni Sürdürülebilir Tarım Standardı’nda bunu
desteklemek için, tarımsal ormancılık gibi
uygulamalar teşvik edilir. Sertifikalı arazilerin aynı
zamanda üretim sistemlerini çeşitlendirme,
zararlılarla mücadele ve tozlaşma gibi kritik
ekosistem hizmetlerine destek olma yükümlülüğü
vardır. Üreticiler ayrıca, avlanmanın önüne geçerek,
istilacı türlerin yayılmasını minimuma indirerek ve
insanlarla yaban hayatı arasındaki çatışmaları
minimuma indirecek önlemler alarak, nesli tehlike
altındaki türlerin korunmasına katkıda bulunmakla
yükümlüdür.
Yüksek Korunma Değerine Sahip Alanlar
Yüksek Koruma Değerine Sahip (HCV; High
Conservation Value) alanlar, olağanüstü biyolojik,
ekolojik, sosyal veya kültürel öneme sahip
alanlardır. HCV’lerin korunması, kritik çevresel vesosyal değerlerin sürdürülmesine yardımcı olur ve
Rainforest Alliance’ın tarım standardıyla tamamenuyum içinde bir yaklaşımdır.
Yeni standartta arazilere, bir risk değerlendirmesoru listesi aracılığıyla arazilerindeki veya
arazilerinin yakınındaki HCV’lerin bütünlüğüne
yönelik riskleri değerlendirmeleri ve azaltıcı
müdahalelerle bu riskleri azaltmaları şart koşulur.
Riskler, el değmemiş orman arazileri ve sulak
alanlar dahil olmak üzere sit alanlarının ve başlıca
biyolojik çeşitlilik alanlarının çevresini kapsar.
Rainforest Alliance sertifikalı bir arazi bu gibi
alanlardan birinin üzerinde veya (~2 km)
yakınındaysa risk azaltma protokolü gereğince
belirli yönetim faaliyetleriyle bu alanların, ender,
tehdit altındaki veya tehlike altındaki hayvan ve
bitki türleri ve bunların yaşam alanları gibi koruma

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

gerektiren özelliklerinin korunması şartı vardır.
Tarımsal ilaçlar
Rainforest Alliance’ın daha sürdürülebilir tarımsal
uygulamalar kullanılması konusundaki kararlılığı,tarımın çevre üzerindeki olumsuz etkilerinin
azaltılmasına yönelik daha bütünlüklü bir yaklaşım
içerir. Tehlikeli tarımsal ilaçlara alternatif oluşturan
Entegre Zararlı Yönetimi (EZY; Integrated Pest
Management) gibi teknikler, bu hedefeulaşılmasında kritik öneme sahiptir. Sadece dahasıkı kurallar getirilmesi, tarımsal ilaçların kullanımı
konusunda uzun vadeli ve kalıcı bir azaltmasağlamaya yetmez. Arazilerin zararlılarla ve bitki
hastalıklarıyla başa çıkma şeklinde temel birdeğişikliğe gidilmesi gerekir. Rainforest Alliancehem bilime dayalı hem de sahaya dayalı bir
yaklaşımı birbiriyle bütünleştirerek önümüzdeki
birkaç yıllık süreçte daha fazla ürüne özgü EZY
yaklaşımlarına doğru aşamalı bir geçiş
planlamaktadır. Kısa vadede Rainforest Alliance ile
UTZ’nin yasaklanmış tarımsal ilaçlar listesini
birleştirerek bütünleşik tek bir yaklaşım sunacak, bu
listeyi 2020 Sertifikasyon Programı’na ekleyeceğiz.
Ormanların Yok Edilmesi
Rainforest Alliance geçtiğimiz 30 yıl boyunca
dünyadaki ormanların korunmasına yönelik,
kapsamlı ve bütünlüklü bir yaklaşım geliştirmiştir.
Yeni programımız, Sorumlu Çerçeve Girişimi’nin(Accountability Framework Initiative) ve önde gelendiğer çevreci sivil toplum örgütlerinin savunduğu
yaklaşıma uygun şekilde sadece ormanların değil,aynı zamanda sulak alanların ve turbalıkların dayok edilmesine karşı önlemler getirir. Dolayısıyla
daha fazla arazi korunur. 2014 yılından beri doğal

Girişekosistemleri tahrip etmiş olan arazilere sertifika
verilmez. 2014 yılını doğal ekosistemlerindönüştürülmesinin/tahribinin ölçülmesi konusunda
milat olarak seçmemizin birkaç nedeni var. 2014
yılından itibaren uydu verileri daha yaygın şekilde
kullanılabilir hale gelmiş, bu sayede daha gelişkin
bir güvence oluşturmak için daha sağlam veriler
elde edilmiştir. Ayrıca, daha önceki Rainforest
Alliance ve UTZ sistemlerinde, farklı ormanlar içinfarklı başlangıç yılları esas alınmıştı. Hepsi için tek
bir kuralın seçilmesi, gerekliliklere ve uygulamalara
netlik kazandırmıştır.
Denetim hazırlığı sırasında, sertifikalı arazilerin GPS
konumlarına bakılarak, özelleştirilmiş bir orman
kapsam haritasına dayalı olarak, 2014’ten önceherhangi bir orman dönüştürme kanıtı olup
olmadığı kontrol edilir. Bu otomatik riskdeğerlendirmesi denetçilerin, ormanların yok
edilmesini daha verimli şekilde saptamasına,ayrıca arazilerin kendi grup yönetimleri içinde
ormansızlaşma risklerini daha iyi göz önüne
alabilmesine yardımcı olur. Yeni standartta ayrıca,üreticilere, tarımın iklim ve biyolojik çeşitliliküzerindeki olumsuz etkilerini minimuma indirmek
için mevcut arazilerdeki ve tarımsal ormancılık
sistemlerindeki veya koruma altına alınmış
bölgelerdeki ağaç örtüsünü arttırma şartı
getirilmiştir.

13 / 14

Rainforest Alliance | 2020 Standardı

Giriş

STANDARTGELİŞTİRME

2020 SERTİFİKASYONPROGRAMI’NINSÜREKLİ OLARAKGELİŞTİRİLMESİ

Rainforest Alliance, ISEAL’de asil üyedir. 2020
Sürdürülebilir Tarım Standardı, dökümanların
konuya odaklı, saydam olması ve tarafların çıkarları
arasında denge gözetmesine dikkat edilerek ISEALDoğru Uygulamalar Konusunda Standart Belirleyici
Kurallar (Standard-Setting Code of Good Practice)dökümanına uygun şekilde geliştirilmiştir. Aralık
2018 ile Ağustos 2019 arasında, gerekliliklere ilişkin
öneriler hakkında geri bildirim almak amacıyla
kamuya açık iki danışma toplantısı yapılmıştır.

Nasıl ki Sürdürülebilir Tarım Standardı üreticiler ve
tedarik zinciri aktörleri nezdinde sürekli gelişimi
teşvik edecek şekilde tasarlanmışsa Rainforest
Alliance da 2020 Sertifikasyon Programı’nı
uygulamaya koymaya yönelik olarak sürekli birgelişim yaklaşımı benimseyerek kendi çalışmalarını
sürekli olarak geliştirmek konusunda kararlıdır.
ISEAL Doğru Uygulamalar Konusunda Standart
Belirleyici Kurallar (Alliance Standard-SettingCode), “en çok beş yılda bir, hâlâ konuya odaklı
kaldığının ve ortaya koyduğu hedeflereulaşılmasındaki etkililik düzeyinin” kontrol edilmesi
için standartların gözden geçirilmesini şart koşar.
Geçmişte bu, beş yılda bir standartlar üzerinde
büyük bir revizyon yapılması anlamına geliyordu.
Yeni yaklaşımımızda Rainforest Alliance, sürekli
olarak program kullanıcılardan veri toplayacak ve
programın mümkün olan en büyük etkiye sahipolması, kullanıcı dostu olması ve etkili şekilde
uygulamaya konmaya uygun olmasını güvenceye
almak için küçük ayarlamalar yapacaktır.

Bu danışma toplantılarında yaklaşık 50 ülkede,
200’den fazla kuruluşu, üreticileri, şirketleri, STK’ları,
devletleri ve araştırma kurumlarını temsil eden
1000’den fazla kişinin görüşü alınmıştır.

Yeni veri sistemleri sayesinde uygulamaaşamasında elde daha fazla veri olması,
sertifikasyon sistemi üzerinde geliştirmeler ve
güncellemeler yapılmasını da kolaylaştıracaktır.

14 / 14

Rainforest Alliance | 2020 StandardıGiriş