Załącznik do Uchwały Nr 31/2022 VI Krajowego Zjazdu Diagnostów Laboratoryjnych z dnia 16 grudnia 2022
roku w sprawie Kodeksu Etyki Diagnosty Laboratoryjnego

KODEKS ETYKI
DIAGNOSTY LABORATORYJNEGO

Warszawa 2022

Kodeks Etyki Diagnosty Laboratoryjnego opiera się na powszechnie przyjętych normachetycznych i zasadach wynikających z tradycji zawodów medycznych. Zawód diagnosty
laboratoryjnego jest zawodem zaufania publicznego, a jego przedstawiciele winni stawiać sobie
wysokie wymagania moralne i zawodowe.
Naczelną normą postępowania diagnosty laboratoryjnego jest dobro człowieka. Z zasady tej wynika
powinność poszanowania godności ludzkiej i kształtowanie relacji w pracy zawodowej, których
naczelnym celem jest służba człowiekowi.
Potrzeba nowelizacji Kodeksu Etyki Diagnosty Laboratoryjnego wynika z rozwoju medycyny, w
której coraz większą rolę odgrywa wyspecjalizowana diagnostyka laboratoryjna. Pozwala ona nie
tylko stawiać trafne diagnozy umożliwiające podejmowanie skutecznych działań terapeutycznych,ale – w coraz większym stopniu – przyczynia się do rozwoju lecznictwa i skutecznej profilaktyki
medycznej.

I. ROTA ŚLUBOWANIA
1. „Ślubuję uroczyście, że jako diagnosta laboratoryjny będę wykonywał czynności diagnostykilaboratoryjnej z całą sumiennością i rzetelnością, zgodnie z najlepszą wiedzą, zgodnie z prawem i
prawami pacjenta „Salusaegroti suprema lex” i zasadami etyki zawodowej. Poznane w związku zwykonywaniem czynności diagnostyki laboratoryjnej fakty i informacje zachowam w tajemnicy w
zakresie określonym przepisami prawa”.

2. Ślubowanie może być złożone z dodaniem zdania: „Tak mi dopomóż Bóg”.

II. ZASADY OGÓLNE§ 1.
Diagnosta laboratoryjny wykonuje swoje obowiązki zawodowe zgodnie z powszechnie przyjętymi
normami etycznymi i zasadami utrwalonymi w tradycji zawodów medycznych.

§ 2.
Dobro pacjenta jest dobrem nadrzędnym.

§ 3.
Diagnosta laboratoryjny, wykonuje swoje czynności zawodowe z szacunkiem dla człowieka. Postępuje
według zasad rzetelności, uczciwości, bezstronności, wiarygodności i gospodarności.

§ 4.
Diagnosta laboratoryjny jest świadomy społecznej roli i etosu swojego zawodu jako zawodu
medycznego. Swoje obowiązki zawodowe wykonuje w poczuciu odpowiedzialności za kształtowaniepożądanych postaw w środowisku zawodowym, którego jest integralną częścią.

§ 5.
Naczelnym zadaniem diagnosty laboratoryjnego jest dostarczenie zleceniodawcy wiarygodnych
wyników badań laboratoryjnych materiału biologicznego pobranego w celach diagnostycznych,
leczniczych, profilaktycznych lub naukowych.

§ 6.
Diagnosta laboratoryjny unika konfliktów interesów, a zaistniałe konflikty ujawnia.
Diagnosta laboratoryjny nie uzależnia wyniku lub jakości badania od materialnej bądź niematerialnej
korzyści uzyskanej lub oczekiwanej od producentów lub dystrybutorów sprzętu i zaopatrzenia
medycznego, pacjentów, firm ubezpieczeniowych i farmaceutycznych, lub od osób bądź instytucji w
jakikolwiek sposób zainteresowanych uzyskaniem określonych wyników.
W sytuacji wywierania nacisku przez przełożonych lub osoby zlecające badania, diagnosta
laboratoryjny może zwrócić się do samorządu zawodowego o pomoc i ochronę prawną.

§ 7.
Samorząd diagnostów laboratoryjnych sprawuje pieczę nad prawidłowym wykonywaniem zawodu.

§ 8.
Osoby pełniące funkcje z wyboru w organach samorządu zawodowego powinny stanowić wzór
postawy etycznej. Przedkładają one interes środowiska diagnostów laboratoryjnych ponad szeroko
rozumiany interes osobisty.
Funkcji z wyboru w organach samorządu zawodowego nie mogą pełnić osoby karane za
przewinienia zawodowe, umyślne przestępstwa lub przestępstwa skarbowe.

III. ZASADY SZCZEGÓŁOWE
1.

Diagnosta laboratoryjny wobec pacjenta§ 9.

Diagnosta laboratoryjny wykonuje swoje czynności zawodowe z najwyższą starannością orazświadomością, że wyniki jego pracy służą ochronie zdrowia i życia człowieka.

§ 10.
Diagnosta laboratoryjny – wykorzystując swoją wiedzę, umiejętności i doświadczenie – dąży douzyskania wiarygodnych wyników badań i dokonuje ich interpretacji zgodnie z aktualną wiedzą
naukową i standardami technicznymi.

§ 11.
Diagnosta laboratoryjny zaangażowany w badania naukowe przestrzega zasad uczciwości i rzetelności
naukowej, z poszanowaniem praw autorskich i przepisów prawa.

§ 12.
Przekazując wyniki badań bezpośrednio pacjentowi, diagnosta laboratoryjny zaleca konsultację ulekarza w celu podjęcia właściwych działań zapobiegawczych lub leczniczych.

§ 13.
W przypadku uzyskania wyników badań laboratoryjnych świadczących o bezpośrednim zagrożeniużycia pacjenta, diagnosta laboratoryjny bezzwłocznie podejmuje działania, zgodnie z zasadamipostępowania z klinicznymi wartościami krytycznymi.

§ 14.
Diagnosta laboratoryjny z należytą starannością zabezpiecza materiał biologiczny przeznaczony dobadań.
Materiał pobrany od pacjenta może być archiwizowany lub wykorzystany w celach innych niż te, do
których został pobrany (np. epidemiologicznych lub naukowych) wyłącznie za zgodą pacjenta, chyba
że prawo stanowi inaczej.

§ 15.
Diagnosta laboratoryjny może wykonać predykcyjne badania genetyczne wyłącznie w celach
diagnostycznych, terapeutycznych albo w ramach badań naukowych związanych z celami
zdrowotnymi.

2.

Tajemnica zawodowa§ 16.
Diagnosta laboratoryjny zachowuje w tajemnicy wszystkie informacje uzyskane w związku zprzeprowadzonymi badaniami laboratoryjnymi. Dokumentację medyczną zabezpiecza przeddostępem osób nieuprawnionych.

§ 17.
Wyniki badań laboratoryjnych pozostają w dyspozycji osoby, której dotyczą, lub jej prawnego
przedstawiciela.

§ 18.
Diagnosta laboratoryjny w sposób przystępny i z najwyższą starannością udziela pacjentowi wyjaśnieńo istocie zleconego badania laboratoryjnego i o zakresie oraz stopniu wiarygodności informacji, jakich
ono dostarcza.

3.

Diagnosta laboratoryjny wobec własnego środowiska§ 19.

Mając na uwadze dynamiczny rozwój medycyny laboratoryjnej diagnosta laboratoryjny stale poszerzaswoją wiedzę zawodową i podnosi swoje kwalifikacje zawodowe.

§ 20.
Diagnosta laboratoryjny nie wykracza poza swoje kompetencje zawodowe. W wypadku problemów
merytorycznych przekraczających zakres jego kompetencji zawodowej zasięga konsultacji
odpowiednich specjalistów.

§ 21.
Diagnosta laboratoryjny w sytuacji zauważenia nieprawidłowości w postępowaniu innych diagnostów
laboratoryjnych z należnym taktem zwraca się najpierw do samego zainteresowanego, a w przypadku
nieskuteczności interwencji konsultuje się z jego przełożonym. W szczególnych przypadkach ozaistniałej nieprawidłowości możeLaboratoryjnych.

poinformować właściwe organy Krajowej Izby Diagnostów§ 22.
Diagnosta laboratoryjny nie ocenia pracy innych pracowników ochrony zdrowia biorących udział w
procesie diagnozowania lub leczenia w obecności pacjenta.

§ 23
Diagnosta laboratoryjny dzieli się swoją wiedzą ze współpracownikami. Pełniąc funkcje kierownicze
motywuje współpracowników do podnoszenia kwalifikacji i aktualizowania wiedzy.
Jako nauczyciel zawodu, diagnosta laboratoryjny stanowi godny naśladowania wzór postępowania idokłada starań mających na celu przekazywanie aktualnej wiedzy medycznej.

§ 24.
Diagności laboratoryjni solidarnie i rzetelnie wspierają działalność swojego samorządu. Krytykę działań
samorządu diagnosta laboratoryjny
przeprowadza najpierw w środowisku diagnostów
laboratoryjnych.

4.

Diagnosta laboratoryjny wobec społeczeństwa
§ 25.

W stosunku do pacjenta, jego rodziny i otoczenia diagnosta laboratoryjny zachowuje należny szacunek
oraz przestrzega zasad kultury osobistej.

§ 26.
Diagnosta laboratoryjny, w ramach swoich kompetencji zawodowych, zobowiązany jest do współpracyz lekarzem zlecającym badania. Diagnosta laboratoryjny może odmówić wykonania powierzonych mu
czynności tylko wtedy, gdy są one niezgodne z aktualną wiedzą naukową lub standardami medycznymibądź stanowią naruszenia prawa.
Decyzja w sprawie dalszego postępowania zleceniodawcy na podstawie uzyskanego wyniku badania
laboratoryjnego należy wyłącznie do lekarza i pacjenta.

§ 27.
Diagnosta laboratoryjny przestrzega ogólnych norm współżycia społecznego, a w szczególności unika
nieuczciwej konkurencji.

§ 28.
Diagnosta laboratoryjny może podawać do wiadomości publicznej informacje o zakresie i rodzajachudzielanych świadczeń zdrowotnych. Głównym celem tych informacji nie może być promocja
sprzedaży produktów odczynnikowych, sprzętu i wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro.

IV. POSTANOWIENIA KOŃCOWE
§ 29.
Kodeks Etyki Diagnosty Laboratoryjnego jest zbiorem podstawowych norm etycznych, którymi winien
kierować się każdy przedstawiciel tego zawodu. Stanowi on podstawę kształtowania postaw iaktywności zawodowej diagnostów laboratoryjnych oraz orzekania przez Sąd Diagnostów
Laboratoryjnych i Wyższy Sąd Diagnostów Laboratoryjnych.

§ 30.
Władze samorządu zawodowego sprawują pieczę nad przestrzeganiem zasad Kodeksu Etyki Diagnosty
Laboratoryjnego przez wszystkich diagnostów laboratoryjnych.
Komisja ds. Etyki wydaje opinie i stanowiska dotyczące bieżących zagadnień etycznych na wniosek
Organów Krajowej Izby Diagnostów Laboratoryjnych lub członków samorządu.