Ver1.1

農業技能測定試験කෘ�කා��ක �සලතා ඇග�� ප��ෂණය
テキスト 畜産農業全般《ෙපළෙප�ත සාමාන්‍ය ප� ස�ප� කෘ�ක�මා�තය》一般社団法人 全国農業会議所
ජා�ක කෘ�ක�ම ම�ඩලය

シンハラ語版

�ංහල �ටපත

සංංශෝ�ෝධන ඉතිහාාසය
අනුවාාද අංංකය සංංශෝ�ෝධන දිනය සංංශෝ�ෝධනය පිළිබඳ දළ සටහන සංංශෝ�ෝධිත කො�ොටස
1.0

2020 පෙ�බරවාාරි 17පළමු සංංස්කරණය නිකුත් කරන ලදී පළමු සංංස්කරණය නිකුත් කරන ලදී

1.1

2020 අගෝ�ෝස්තු 7සමහර වචන සංංශෝ�ෝධනය 1. P7-3 වන පේ�ළියකර ඇත.
<සංංශෝ�ෝධනය
කිරීමට පෙ�ර>උපත් බර 30kg ක්පමණ වේ�
<සංංශෝ�ෝධනයෙ�න්
පසු>උපත් බර 40kg ක්පමණ වේ�
2. P57-3 වන පේ�ළිය
<සංංශෝ�ෝධනය
කිරීමට පෙ�ර>කර අඹරන ලදගවයින්ගේ� උපත්බර<සංංශෝ�ෝධනයෙ�න්
පසු>දෙෙමුහුන් උපත් බර
3. P47“මූත්‍රාා” නිවැැරදිකරන ලද furiganaඅක්ෂර
4. විවිධ කො�ොටස්

පෙ�රවදන
ජපාානයේ� කෘෘෂිකාාර්මික ස්ථාානවල ශ්‍රම හිඟය වඩාාත් බරපතල වෙ�මින් පවතී. මේ� හේ�තුව නිසාා
ජපාානයේ� කෘෘෂිකාාර්මික ක්ෂේ�ත්‍රවල ශ්‍රම බලකාායක් ලෙ�ස ක්‍රියාාකාාරී භූමිකාාවක් ඉටු කළ හැැකි
විදේේශීය මාානව සම්පත් (විදේේශීය කෘෘෂිකාාර්මික ආධාාර මාානව සම්පත්) පිළිගැැනීමේ� නව රාාමුවක්
ලෙ�ස නිශ්චිත කුසලතාා පද්ධතියක් ස්ථාාපිත කරන ලදී. විදේේශීය තාාක්ෂණික සීමාාවාාසික පුහුණු
පද්ධතියට අමතරව, ජපන් කෘෘෂිකර්මාාන්තය නඩත්තු කිරීම සහ සංංවර්ධනය කිරීම සඳහාා සහාාය
වීමේ� යන්ත්‍රණයක් ලෙ�ස අපේ�ක්ෂාාවන් ඉහළ යමින් පවතී.
මෙ�ම ව්‍යා�ාපෘෘතිය හරහාා විදේේශිකයන්ට කෘෘෂිකාාර්මික ක්ෂේ�ත්‍රයේ� වැැඩ කිරීමට නම් රජය විසින්
සකස් කර ඇති කෘෘෂිකර්මාාන්තයට අදාාළ දැැනුම හාා කුසලතාා වැැනි අවශ්‍යයතාා සපුරාාලීම අවශ්‍යය වේ�.
එබැැවින්, කෘෘෂිකර්ම, වන හාා ධීවර අමාාත්‍යාං�ං�ශයේ� සහය ඇතිව, ජාාතික කෘෘෂිකර්ම මණ්ඩලය
විසින් ජපාානයට ඇතුළු වීමට පෙ�ර කෘෘෂිකර්මාාන්තයට අදාාළ විදේේශිකයන්ගේ� දැැනුම සහ කුසලතාා
තහවුරු කිරීම සහ ඇගයීම සඳහාා පරීක්ෂණයක් (කෘෘෂිකාාර්මික කුසලතාා ඇගයීම් පරීක්ෂණය)2019 වර්ෂයේ� පටන් පත්වනු ඇත. ඒවාා අතර, පරීක්ෂණ වර්ග දෙෙකක් පවත්වනු ලැැබේ�: (1) සාාමාාන්‍යයවගාා කෘෘෂිකර්මය සහ (2) සාාමාාන්‍යය පශු සම්පත් කෘෘෂිකර්මාාන්තය.
සාාමාාන්‍යයයෙ�න් පශු සම්පත් කෘෘෂිකර්මාාන්තය සඳහාා වන විභාාගයට පෙ�නී සිටින පුද්ගලයින්
දැැනගත යුතු දැැනුම සහ කුසලතාා පහසුවෙ�න් තේ�රුම් ගත හැැකි ආකාාරයෙ�න් සංංවිධාානය කිරීමට
මෙ�ම පෙ�ළ පො�ොතට ඡාායාාරූප සහ රූප සටහන් යො�ොදාා ගනී. අපේ�ක්ෂකයින් විසින් ඔවුන්ගේ� අධ්‍යයයනකටයුතු සඳහාා උපකාාර කිරීම සඳහාා එය භාාවිතාා කරනු ඇතැැයි අපි බලාාපො�ොරො�ොත්තු වෙ�මු.
මීට අමතරව, සාාමාාන්‍යයයෙ�න් පශු සම්පත් කෘෘෂිකර්මාාන්තය සඳහාා වන විභාාගයට ජපාානයේ�
ගො�ොවිතැැන්හි යෙ�දීමට අවශ්‍යය ජපන් භාාෂාා කුසලතාා අයදුම්කරුට තිබේ�දැැයි පරීක්ෂාා කිරීමට සහඇගයීමට ප්‍රශ්න ඇතුළත් වේ�. ඔබ විභාාගයට පෙ�නී සිටින විට, ජාාතික කෘෘෂිකර්ම මණ්ඩලය විසින්
වෙ�න වෙ�නම සකස් කරන ලද ජපන් භාාෂාාව ඉගෙ�නීම සඳහාා පෙ�ළපො�ොත ද භාාවිතාා කරන්න.
අවසාාන වශයෙ�න්, මෙ�ම පෙ�ල සකස් කිරීමේ�දී, Miyao Yoshida (කිරි ධෙ�නුන්), Koji Misumi (ඌරුගො�ොවිතැැන), Akihiro Kinoshita (මාං�ංශ ගව) සහ Miki Sato (කුකුළු ගො�ොවිතැැන) කෘෘෂිකාාර්මික කුසලතාා
ඇගයීම් පරීක්ෂණ සංංවර්ධන කමිටුවේ� පශු සම්පත් අනුකමිටුවේ� බො�ොහෝ�ෝ සාාමාාජිකයන්ගෙ�න්
සහයෝ�ෝගය ලැැබුනි. ඔබට බො�ොහො�ොම ස්තූතියි.
2019 සැැප්තැැම්බර්
ජාාතික කෘෘෂිකර්ම මණ්ඩලය

අන්තර්ගත වගුවⅠ පශු සම්පත් වල ලක්ෂණ
１ පො�ොදු ජපන් කෘෘෂිකර්මය… ……………………………

1２ගව මාං�ංශ නිෂ්පාාදනය (මාං�ංශ ගව)… ………………

6３

ඌරු වගාාව (ඌරන්)……………………………………… 10

４කුකුළු පාාලන ගො�ොවිතැැන……………………………… 19① බිත්තර දමන කිකිළියන්… ……………………………… 19② මාං�ංශ සඳහාා වන කුකුළුන්… …………………………… 22

５වෙ�නත්… …………………………………………………… 25① සැැහැැල්ලු බර අශ්ව………………………………………… 25② මීමැැසි පාාලනය… ………………………………………… 28

６තහවුරු කිරීමට ඇති ගැැටලුව………………………… 31

Ⅱ පශු සම්පත් හාා ආහාාර පිළිබඳ මූලික දැැනුම
１ කිරි ධෙ�නු… ………………………………………………… 34
２මාං�ංශ ගව… ………………………………………………… 49

３

ඌරන්… ……………………………………………………… 58

４කුකුළු පාාලන ගො�ොවිතැැන……………………………… 64① බිත්තර දමන කිකිළියන්… ……………………………… 64② මාං�ංශ සඳහාා කුකුළුන්… ………………………………… 86

５වෙ�නත්… …………………………………………………… 95① සැැහැැල්ලු බර අශ්වයන්… ………………………………… 95② මීමැැසි පාාලනය… ………………………………………… 98

６තහවුරු කිරීමට ඇති ගැැටලුව……………………… 101

Ⅲ දෛෛනික පශු සම්පත් කළමනාාකරණ කටයුතු
１ ගො�ොවිපල සනීපාාරක්ෂාාව සහ ආරක්ෂණ කළමනාාකරණය…… 105２කිරි ධෙ�නුන්… …………………………………………… 109

３මාං�ංශ ගව… ……………………………………………… 117

４

ඌරන්… …………………………………………………… 120

５කුකුළු පාාලන ගො�ොවිතැැන (බිත්තර එකතු කරන කුකුළන් සහ මාං�ංශ කුකුළන්)…… 124

６වෙ�නත්… ………………………………………………… 131① සැැහැැල්ලු බර අශ්වයන්… ………………………………… 131② මීමැැසි පාාලනය… ………………………………………… 133

７කළමනාාකරණ කාාර්යයන් සහ පශු සම්පත් නිරීක්ෂණ
අත්යවශ්‍යය (ප්රාායෝ�ෝගික පරීක්ෂණය සඳහාා)……………… 1378තහවුරු කිරීමට ඇති ගැැටලුව……………………… 140(යො�ොමුව)බො�ොහෝ�ෝ විට එදිනෙ�දාා වැැඩවලදී භාාවිතාා වන පශුසම්පත් පාාරිභාාෂිත වචන මාාලාාව ………………………

142හැැඳින්වීමරටට ඇතුළු වන විට අවධාානය යො�ොමු කළ යුතු කරුණු

ජපාානයට ඇතුළු වී කෘෘෂිකර්මාාන්තයේ� යෙ�දෙෙන විට, පශු සම්පත් බෝ�ෝවන රෝ�ෝග සහපළිබෝ�ෝධකයන් ආක්‍රමණය කිරීම වැැළැැක්වීම සඳහාා පහත සඳහන් නීති රීති දැැඩිව
නිරීක්ෂණය කිරීමට වග බලාා ගන්න.

◦ජපාානයට පැැමිණීමට පෙ�ර සති 1 ක් ඇතුළත පශු සම්පත් ස්පර්ශ
නො�ොකරන්න.

◦සාාමාාන්ය රීතියක් ලෙ�ස, කරුණාාකර රටට ඇතුළු වීමෙ�න් පසු සති 1 ක්(නැැවත ඇතුළුවීම ඇතුළුව) ගාාල් වලට සහ ඒ අවට ප්‍රදේේශයට ඇතුළු
නො�ොවන්න.

◦විදේේශයන්හි භාාවිතාා කරන ලද අපිරිසිදු වැැඩ ඇඳුම්, වැැඩ සපත්තු,දිගසපත්තු ආදිය රැගෙ�න නො�ොඑන්න.

◦පරීක්ෂණ සහතිකයක් නො�ොමැැතිව මස්, හැැම්, සො�ොසේ�ජස්, බේ�කන් සහඅනෙ�කුත් මස් නිෂ්පාාදන ජපාානයට ගෙ�න නො�ොයාා යුතුය.

◦තැැපෑෑලෙ�න් (ජාාත්‍යයන්තර තැැපෑෑලෙ�න්) කුඩාා පරිසල් හෝ�ෝ කුඩාා පසුම්බි
යනාාදියෙ�න් මස් නිෂ්පාාදන යනාාදිය ජපාානයට නො�ොයවන ලෙ�ස කරුණාාකර
ඔබේ� පවුලේ� සාාමාාජිකයන්ට සහ හිතවතුන්ට දන්වන්න.

◦එසේ� නො�ොමැැති නම්, ආරක්ෂිතව වැැඩ කිරීමට ගො�ොවිපල භාාර ප්‍රධාානින්ගේ�
උපදෙෙස් පිළිපදින්න.

Ⅰ පශු සම්පත් වල ලක්ෂණ

１කිරි ගො�ොවි.තැැන (කිරි පිණිස වන ධෙ�නුන්)1 කිරි ධෙ�නුන්
බො�ොහෝ�ෝ ජපන් කිරි ධෙ�නුන් Holstein - හො�ොල්ස්ටයින් අභිජනනයට අයත් වේ� (සම්භවය රටනෙ�දර්ලන්තය), සාාමාාන්‍යය වාාර්ෂික කිරි අස්වැැන්න 8,000kg ඉක්මවයි.
ප්‍රසූත කිරීමක් කරන ලද කිරි ධෙ�නුන් පෙ�ර ප්‍රසූත ධෙ�නුන් ලෙ�සද, පළමු වරට ප්‍රසූත කරනධෙ�නුන් කුලුඳුල් ධෙ�නුන් ලෙ�සද හැැඳින්වේ�.

Holstein - හො�ොල්ස්ටයින් විශේ�ෂය

Jersey - ජර්සි විශේ�ෂය

Brown swiss - බ්රවුන් ස්විස් විශේ�ෂය

ඡාායාාරූපය සපයන ලද්දේේ: ජාාතික පශු සම්පත් අභිජනන මධ්‍යයස්ථාානය ඡාායාාරූපය සපයන ලද්දේේ: ජාාතික පශු සම්පත් අභිජනන මධ්‍යයස්ථාානය

2 කිරි ගො�ොවිතැැන් පරිපාාලනයේ� හැැඩය සහ පරිමාාණය
(1) ජපාානයේ� කිරි ගො�ොවිතැැන බො�ොහෝ�ෝ විට පවුලේ� ව්‍යා�ාපාාරයකි.
(2) කෙ�සේ� වෙ�තත්, මෑෑත වසරවලදී, බහු ගො�ොවීන් එක්ව කිරි ගො�ොවිපලවල් පවත්වාාගෙ�න යනආයතනික කළමනාාකරණය සහ සමාාගම් කළමනාාකරණය වැැඩි වෙ�මින් පවතී.
(3) ඉතාා විශාාල සතුන් සංංඛ්‍යා�ාවක් සිටින කිරි ගො�ොවිපළ Mega Farm - මෙ�ගාා ෆාාම් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
ජපාානයේ� කිරි ගො�ොවිතැැන් ගො�ොවීන්ගේ� සංංඛ්‍යා�ාව සෑෑම වසරකම අඩුවෙ�මින් පවතින නමුත්එක් ගො�ොවියෙ�කුට අදාාලව වන ධෙ�නුන් සංංඛ්‍යා�ාව වැැඩිවෙ�මින් පවතී.
කිරි ගො�ොවිතැැන් ගො�ොවියෙ�කුට අදාාල වන දරු ප්‍රසූති ධෙ�නුන්ගේ� සංංඛ්‍යා�ාව වෙ�නස් වීම

2005

2010

2014

38.1 සත්ව

44.0 සත්ව

48.0 සත්ව

3 ජපාානයේ� දරු ප්‍රසූති කිරි ධෙ�නුන්ගේ� කිරි නිෂ්පාාදනය
ජපාානයේ� දරු ප්‍රසූති කිරි ධෙ�නුන්ගේ� සාාමාාන්‍යය වාාර්ෂික කිරි නිෂ්පාාදනය වැැඩි වෙ�මින් පවතී.
2014 දී, එම අගය 8,316kg ක් වූ අතර එය වසර දහයකට පෙ�ර 2004 දී 7,619kg සිට සැැලකිය යුතු වැැඩි
වීමකි.

14 කිරි ධෙ�නුවකගේ� ජීවන චක්‍රය
・කිරි ධෙ�නුන් මාාස හයක් පමණ වන විට “ධෙ�නු වසු පැැටවුන්” ලෙ�සද, අවුරුදු දෙෙකක් පමණ වන විට“වැැඩෙ�න ධෙ�නුන්” ලෙ�සද, පළමු පැැටවුන් බිහි වූ පසු “වැැඩිහිටි ධෙ�නුන්” ලෙ�සද හැැඳින්වේ�.
・ධෙ�නුන් සාාමාාන්‍යයයෙ�න් මාාස 14 සිට 15 දක්වාා වයස අතරදී කෘෘතිම සිංංචනය මගින් ගැැබ් ගනී.
・කිරි ධෙ�නුන් සඳහාා ප්‍රසූත පරතරය දින 365 ක් හෝ�ෝ වසරකට එක් දරු ප්‍රසූතියක් විය යුතුය, නමුත්
ජපාානයේ� කිරි ධෙ�නුන් සඳහාා පැැටවුන් බිහි කිරීමේ� කාාල පරතරය වැැඩි වෙ�මින් පවතී. 1989 දින
405 යි, නමුත් 2015 දී එය දින 433 කි.
・කිරි ධෙ�නුන්ගේ� ගර්භණී කාාලය දින 280 (මාාස 9.3) වේ�.
・ධේ�නුවක් පැැටවෙ�කු ප්‍රසූත කිරීමෙ�න් පසු වසරක පමණ කාාලයක් අමු කිරි දො�ොවාා ගන්නාා අතර,එම කාාලය තුළ කිරි දෙෙන ධේ�නුවට මීළඟ ගැැබ්ගැැනීමේ� සිට ප්‍රසූතිය සඳහාා කෘෘත්‍රිම සිංංචනය සිදුකෙ�රේ�.
・මීළඟ දරු ප්‍රසූතියට මාාස 2-3 ට පෙ�ර කිරි දෙෙවීම නවතාා පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ ධේ�නු මවට සහ කලලයට
ළඟාා වීමට ඉඩ හරිනු ලබයි.
・කිරි ධෙ�නුන් දින 400 සිට 430 දක්වාා මෙ�ම චක්‍රය පුනරාාවර්තනය වන අතර සමහර මව් ධෙ�නුන් 7
සිට 8 දක්වාා ගවයින් බිහි කරයි, නමුත් සාාමාාන්‍යයයෙ�න් ගවයින් 4 ක් පමණ වේ�උපතමාස 6 �මාස 15 �ම���ෙප�ෂණය පළ� උප� සංස�ගය
මාස 1-2(කෘ�ම �ංචනය)අ��� 2 � මාස 26 �ගැ� ගැ�ම
(�න 280)පල�වන ����ම

අ��� 3 �උප� පරතරය
(මාස 14.2: �න 432)

�� ෙදන කාලය(මාස 11.9: �න 361)

අ��� 4 �＊�නරාව�තනය (සාමාන්‍ය 3 වතාව�)සාමාන්‍ය ෙ�වා අ��� කාලයඅ��� 6 �ට 7 ද�වා (උප� 4)���ෙ� උ�චතම අව�ථාව
ෙදවන ����ම උප� 3 �ට 4 ද�වා�� වැ�ෙ� කාලය(මාස 2.3)

කිරි ධෙ�නුවකගේ� ජීවන චක්‍රය

5 කිරි ධෙ�නුන් සඳහාා වන සේ�වාා කාාලය
(1) කිරි ධෙ�නුවකගේ� පළමු පැැටවාා බිහි කිරීමට (කුළුඳුල් උපත) බීජ තැැන්පත් කිරීමේ� කාාලය
සාාමාාන්‍යයයෙ�න් මාාස 14 සිට 15 දක්වාා වේ�.
(2) දරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු ගැැබ් ගැැනීමක් නො�ොමැැති කාාලය (හිස් ගැැබ) හිස් දින ගණන ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
හිස් ගැැබ දින ගණන සහ ගැැබ්ගැැනීමේ� කාාලය දරු ප්‍රසූතියේ� පරතරය වේ�.
(3) උදාාහරණයක් ලෙ�ස, හිස් ගැැබ දින 120 (මාාස 4) නම්, දරු ප්‍රසූතියේ� පරතරය මාාස 13.3 (දින399) වේ�.

2

(4) පළමු ප්‍රසූතියෙ�න් පසුව, පහත දැැක්වෙ�න ප්‍රසූති “දෙෙවන ප්‍රසූති”, “තුන්වන ප්‍රසූති”, “හතරවන
ප්‍රසූතිය” යනාාදී ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. මෙ�ය “උපත් අනුපිළිවෙ�ල” ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
(5) ජපන් දරු ප්‍රසූති කිරි ධෙ�නුන්ගේ� (ධේ�නු) සේ�වාා කාාලය 2002 දී 4.2, 2007 දී 4.0 සහ 2015 දී 3.5
දක්වාා කෙ�ටි වීමේ� නැැඹුරුවක් වේ�.
(6) කිරි ධෙ�නුන්ගේ� සේ�වාා කාාලය කෙ�ටි වීමට හේ�තු වන්නේ� පියයුරු ආබාාධය (බුරුළු ප්‍රදාාහය,ආදිය), ප්‍රජනන ආබාාධ, අත් පාා කුර ආබාාධ (කුර රෝ�ෝගය), ආහාාර දිරවීමේ� ආබාාධ සහ නැැගී
සිටීමට නො�ොහැැකි වීම (කිරි උණ) නිසාා භාාවිතයට නො�ොගැැනීමයි.

6 පෝ�ෝෂණය
・කිරි ධෙ�නුන් සඳහාා ආහාාර වර්ග දෙෙකක් තිබේ�: සාාන්ද්‍ර ආහාාර සහ රළු.
・සාාන්ද්‍ර ආහාාර ප්‍රධාාන වශයෙ�න් සූත්‍ර ආහාාර ආකාාරයෙ�න් පෝ�ෝෂණය වේ�.
・රළු ද්‍රව්‍යය සඳහාා දේේශීයව නිෂ්පාාදනය කරන ලද Silage - සිලේ�ජ් සහ පිටරටින් ආනයනය කරජපාානයේ� නිෂ්පාාදනය කරන පිදුරු ඇතුළත් වේ�.
・සූත්‍ර ආහාාරවල ප්‍රධාාන ධාාන්‍යය වන්නේ� ආනයනික ඉරිඟු ය.

7 කිරි තත්ත්ව පරීක්ෂණය
・එක් එක් කිරි ධෙ�නකගේ� කිරිවල ගුණයේ� වෙ�නසක් ඇත.
・කිරි ගො�ොවීන් විසින් එවන ලද කිරි කිරිවල ගුණාාත්මකභාාවය පරීක්ෂාා කරනු ලැැබේ�.
・කිරි තත්ව පරීක්ෂාාවේ�දී, සංංරචකයේ� ගුණාාත්මක භාාවයට කිරි මේ�ද අනුපාාතය, කිරි ප්‍රෝ�ෝටීන්
අනුපාාතය, මේ�ද නො�ොවන ඝන අන්තර්ගත අනුපාාතය, සහ ශරීර සෛෛල ප්‍රමාාණය සහ බැැක්ටීරියාාගණන වැැනි සනීපාාරක්ෂක ගුණය ඇතුළත් වේ�.

8 ගිම්හාාන තාාපය සහ කිරි ධෙ�නුන්
・Holstein - හො�ොල්ස්ටයින් කිරි ධෙ�නුන් සඳහාා වන සුවපහසු උෂ්ණත්ව පරාාසය 13°C සිට 18°C දක්වාාවන අතර ඔවුන් තාාපයට සංංවේ�දී වේ�.
・ආර්ද්‍රතාාවය ඉහළ මට්ටමක පවතින විට සහ උෂ්ණත්වය 30°C දක්වාා ඉහළ යන විට, කිරි ධෙ�නුන්ට
වියළි ද්‍රව්‍යය පරිභෝ�ෝජනය අඩු වන අතර කිරි අස්වැැන්න සහ අමුද්‍රව්‍යයවල ගුණාාත්මක භාාවය අඩුවේ�.
・පළමු ආමාාශය ලෙ�ස හැැඳින්වෙ�න පැැසවීම ටැංං�කියක් ඇති නිසාා කිරි ධෙ�නුන්ගේ� ශරීර උෂ්ණත්වය
මිනිසුන්ට වඩාා වැැඩි වන අතර සාාමාාන්‍යය ශරීර උෂ්ණත්වය 38.5 කි.
・ගෝ�ෝලීය උෂ්ණත්වය වැැඩිවීම හේ�තුවෙ�න්, ජපාානයේ� මධ්‍යයම ගිම්හාාන දින (උපරිම අංංශක 30°Cහෝ�ෝ ඊට වැැඩි) සහ අතිශය උණුසුම් දින (උපරිම උෂ්ණත්වය 35°C හෝ�ෝ ඊට වැැඩි) දින ගණන වැැඩි
වෙ�මින් පවතී.
・ග්‍රීෂ්ම සෘෘතුවේ� උෂ්ණත්වය නිසාා කිරි ධෙ�නුන් මිය යාා හැැක. 2010 ග්‍රීෂ්ම ඍතුවේ� දී කිරි ධෙ�නුන් 959
ක් උෂ්ණත්වය නිසාා මිය ගිය හෝ�ෝ සේ�වයෙ�න් ඉවත් කරන ලදී.

3

・පහත වගුවේ� දැැක්වෙ�න්නේ� 18°C, 26°C, සහ 30°C දී කිරි ධෙ�නුන්ගේ� තත්වයයි. ආහාාර ගැැනීම අඩුවේ�, බර අඩු වේ�, කිරි නිෂ්පාාදනය අඩු වේ�.
・පාාරිසරික උෂ්ණත්වය ඉහළ යන විට ශරීර උෂ්ණත්වය සහ ශ්වසන වේ�ගය වැැඩි වේ�.

පාාරිසරික උෂ්ණත්වය වැැඩිවීම සහ කිරි ධෙ�නුන්ගේ� තත්ත්වය (උදාාහරණ)
18°C

26°C

30°C

සූත්‍ර ආහාාර ගැැනීම

kg/දිනකට

12.0

10.3

8.4

පිදුරු ආහාාරයට ගැැනීම

kg/දිනකට

6.1

4.5

3.7

සිරුරේ� බර (පරීක්ෂණය අවසාානයේ�)

kg

561

543

528

ශරීර උෂ්ණත්වය

℃

38.3

39.2

40.2

ශ්වසන වේ�ගය

වාාර/විනාාඩි

33.7

58.3

73.1

කිරි ප්‍රමාාණය 

kg

27.5

23.3

19.3

කිරි ධෙ�නුන් සඳහාා ඇති උෂ්ණ ගැැටලුව ජය ගන්නේ� කෙ�සේ�ද යන්න කිරි ගො�ොවිතැැනේ� ප්‍රධාාන
ගැැටලුවක් බවට පත්ව ඇත. මේ� සඳහාා ගවාාගාාරයේ� ව්‍යුුහය, විදුලි පංංකාා, වතුර ඉසින යන්ත්‍ර වැැනි
සිසිලන පහසුකම් නඩත්තු කිරීම හාා කළමනාාකරණය කිරීම,ගවමඩු වටාා ගස් සිටුවීම, පෝ�ෝෂණ
කළමනාාකරණය යන සියල්ල වැැදගත් වේ�.
කිරි ධෙ�නුන් බො�ොහෝ�ෝ ජලය පාානය කරන අතර ජලයේ� ගුණාාත්මක භාාවයට සංංවේ�දී වේ�,විශේ�ෂයෙ�න් උණුසුම් ගිම්හාාන මාාසවලදී, එබැැවින් ඔවුන්ට සෑෑම විටම පිරිසිදු, සිසිල් ජලය ලබාාදීමට
සඳහාා වන ප්‍රවේ�ශය පිණිස වග බලාා ගන්න.

9 පො�ොහො�ොර බැැහැැර කිරීම
・දුගඳ සහ අනෙ�කුත් ගැැටළු වළක්වාා ගැැනීම සඳහාා පො�ොහො�ොර නිසි ලෙ�ස බැැහැැර කළ යුතු බවනීතියෙ�න් නියම කර ඇත.
・හො�ොඳ තත්ත්වයේ� කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් සාාදාා එය තණබිම් වල භාාවිතාා කිරීමට මෙ�න්ම ක්ෂේ�ත්‍ර හාා වීගො�ොවීන්ට සැැපයීම වැැදගත් වේ�.
කිරි ගො�ොවීන් වෙ�ත සිටින කිරි ධෙ�නුන් සංංඛ්‍යා�ාව ඉහළ යමින් පවතින බැැවින් ගො�ොවිපළවලින්
බැැහැැර කරන පශු පො�ොහො�ොර ප් ප්‍රමාාණය ද ඉහළ යමින් පවතී. අනෙ�ක් අතට, පශු සම්පත් සංංඛ්‍යා�ාවට
සමාානුපාාතිකව තණබිම් පෝ�ෝෂක භෝ�ෝග වර්ග ප්‍රමාාණය වැැඩි වන උදාාහරණ ස්වල්පයක් වන අතර,තත්වය වන්නේ� යමෙ�කුට තම තණබිම් වෙ�ත ආපසු ලබාා දීමට ප්‍රමාාණය ට වඩාා මළ මූත්‍ර පො�ොහො�ොර
ප්‍රමාාණය සහ අතිරික්ත පො�ොහො�ොර ප්‍රමාාණයප වැැඩි වීම වේ�. තමන්ගේ�ම තණබිම් වල මෙ�ය බො�ොහෝ�ෝවිට ඇතිවන ගැැටලුවකි.
4.

කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් ගො�ොඩ

5

2

ගව මාං�ංශ නිෂ්පාාදනය (මාං�ංශ ගව)

1 මාං�ංශ ගවජපාානයේ� විශාාලතම මාං�ංශ ගව වර්ග තුන වන්නේ� ජපන් කළු ගවයින් (Wagyu ගව), කර ඇඹූකිරි ගව (Holstein) සහ ජපන් කළු ගවයින් සහ කිරි ගව හරස් අභිජනන (F1) ය. එක් එක් තරබාාරු
කාාලයන් වෙ�නස් වේ�.

2 මාං�ංශ ගව පාාලනයේ� ආකෘෘති
ජපාානයේ� ගව මාං�ංශ නිෂ්පාාදන කළමනාාකරණය පහත වර්ග තුනකට බෙ�දිය හැැකිය.

(1) අභිජනන කළමනාාකරණය
ගැැහැැණු Wagyu ගවයින් අභිජනනය සඳහාා ඇති කරන අතර පැැටවුන් ඉපදී ඇති දැැඩි කර මාාස 10ක් පමණ වන විට තරබාාරු ගවයන් ලෙ�ස පශු වෙ�ළඳපො�ොළට යවනු ලැැබේ�.
වසරකට එක් පැැටවෙ�කු බිහි කිරීම ගො�ොවීන්ගේ� ඉලක්කය විය යුතුය අභිජනන ගැැහැැණු සතුන්ගේ�
සාාමාාන්‍යය සංංඛ්‍යා�ාව හතක් පමණ වන අතර සමහර ගො�ොවීන් වෙ�ත දහයකට වඩාා ඇත..

තෘෘණ බිමට මුදාා හැැරීම

ධෙ�නුන්

(2) තරබාාරු කිරීමේ� කළමණාාකරණය
Wagyu ගවයින් (මාාස 10 ක් පමණ පසු), කර ඇඹූ කිරි ධෙ�නුන් (පැැටවුන්) සහ දෙෙමුහුන් (වසු පැැටවුන්
හෝ�ෝ මාාස 8 ක් පමණ වයස) තරබාාරු තො�ොගයක් ලෙ�ස හඳුන්වාා දී ඇති අතර, Wagyu ගවයින් සඳහාා
මාාස 30 ක් පමණ වයස තෙ�ක්), කර ඇඹූ කිරි ධෙ�නුන් සඳහාා මාාස 19-20 දක්වාා කාාලයක් තර කරනුලබන අතර, සහ දෙෙමුහුන් වර්ග සඳහාා මාාස 25 කාාලයක් තර කර, පසුව නැැව්ගත කරනු ලැැබේ�.

(3) ඒකාාබද්ධ කළමනාාකරණය
මෙ�ම ආකාාරයේ� කළමනාාකරණය “ඒකාාබද්ධ කළමණාාකරණය” ලෙ�ස හැැඳින්වේ�, එහි අභිජනනයසහ තරබාාරු කිරීම යන දෙෙකම තනි ව්‍යා�ාපාාරික ආයතනයක් තුළ සිදු කරනු ලැැබේ�, නමුත් මෙ�මආකාාරයේ� කළමනාාකරණය Wagyu සඳහාා තවමත් පො�ොදු නො�ොවේ�.

6

රය
මණ)

kg)

��ම

(4) වෙ�නත්
සමහර අවස්ථාාවලදී, කිරි ගො�ොවීන් විසින් කිරි ධෙ�නුන් කෘෘත්‍රිමව Wagyu ශූක්‍ර තරලය සමඟසංංසේ�චනය කර හරස් අභිජනන පැැටවුන් බිහි කරන අතර පසුව ඒවාා තරබාාරුකිරීම් කරනු ලබනගො�ොවීන් වෙ�ත යවනු ලැැබේ�. දෙෙමුහුන් පැැටවුන් උපතේ�දී 40kg ක් පමණ බරින් යුක්ත වන අතරඑය කිරි පැැටවුන්ට (45kg ක් පමණ) වඩාා කුඩාා වන නමුදු කුලුඳුල් කිරි ධේ�නුන්ගේ� දුෂ්කර ප්‍රසූතවැැලැැක්වීමට හැැකි වාාසිය ඇත..
■මාංශ ගව (ව� පැට�� ��පාදනය සඳහා ෙධ�� ෙය�ම)උපත<ශ�ර බර>(28 kg)මාස 6 �16-18 මාසඅ��� 3 �ගැ� ගැ�මඋප� පරතරය
(�න 285)(මාස 13� පමණ)පළ� උප� �ජ වැ��ම
පල�වන ����ම�� වැ�ම
(180 kg)(350 kg)■මාංශ ගව (ව� පැට�� ��පාදනය සඳහා ෙධ�� ෙය�ම)අ��� 3 �අ��� 2 � මාස 25 �අ��� 4 �උපතමාස 6 �■ගව මාංශ (ගව තර ��ම සඳහා)16-18 මාස(440 kg)(450 ~ 500kg)අ��� 2 � මාස 25 �අ��� 3 �සාමාන්‍යඋපත
මාස 6 �මාස 10 �ගැ�ගැ�මෙ�වා කාලයමාස 27 �උප�- මාසපරතරය
30 �
අ���
(�න
285) 9 (උප� 7)(මාස 13� පමණ)ෙදවන ද� ප්‍ර��යපළ� උප� �ජ වැ��ම
පල�වන ����ම�� වැ�ම
<ශ�ර බර>වැ�ම
��ස~නැ�ගත
��ම(28 kg) කර ඇ�ම ��(180kg)ප� ස�ප� ෙවළඳාම
(350 kg)(440 kg)Wagyu ගවය� කර ඇ�ම(450
500kg)<ශ�ර බර>(30 kg)(270 ~ 300 kg)(650 ~ 700 kg)■ගව මාංශ (ගව තර ��ම සඳහා)උපත

මාස 6 �මාස 27 � - මාස 30 �මාස 10 �කර ඇ�ම �� වැ�ම ප� ස�ප� ෙවළඳාම
<ශ�ර බර>(30 kg)(270 ~ 300 kg)

Wagyu ගවය� කර ඇ�ම ��ස නැ�ගත ��ම(650 ~ 700 kg)

7ෙදවන ද� ප්‍රෙදවන ද� ප්‍ර

3 ආහාාර පෝ�ෝෂණය සහ ආහාාර පෝ�ෝෂණ ලබාාදීම් ක්‍රමය(1) වසු පැැටවාා. පෝ�ෝෂණය කො�ොට වඩන ගවයාා

ඔවුන් පැැටවුන් සිටින කාාලයේ� සිට පෝ�ෝෂණය කො�ොට වඩන කාාලය දක්වාා Wagyu කර ඇඹූ කිරිගව සහ දෙෙමුහුන් යන දෙෙකටම ආහාාර පෝ�ෝෂණය මව්කිරි → කිරි ආදේේශක → කෘෘතිම කිරි → වියලි
තෘෘණ සහ සූත්‍ර ආහාාර දක්වාා වෙ�නස් වේ�..

වසු පැැටවාා

(2) ගව තර කිරීම
තරබාාරු කිරීම් කාාලය තුළ, Wagyu ගවයින්ට ප්‍රධාාන වශයෙ�න් සූත්‍ර ආහාාර පෝ�ෝෂණය සහ සහල්පිදුරු ලබාා දීමද, කර ඇඹූ කිරි ගවයන්ට Silage - සිලේ�ජ් (සහල් Silage - සිලේ�ජ්, ගව ගාාල් තණකො�ොළ
Silage - සිලේ�ජ්, ඉරිඟු Silage - සිලේ�ජ් පිදුරු සහ සූත්‍ර ආහාාර ද, දෙෙමුහුන් අභිජනන සඳහාා Silage සිලේ�ජ් පිදුරු, සහල් පිදුරු පෝ�ෝෂණය සහ සූත්‍ර පෝ�ෝෂණය වේ�. රළු සහ සාාන්ද්‍ර ආහාාරවල අනුපාාතය
අනුව, ගවයින් තර කිරීම සඳහාා සූත්‍ර ආහාාර අනුපාාතය වැැඩි වේ�..

ගව තර කිරීම (මාං�ංශ සඳහාා)4 පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රධාාන කරුණු
මාං�ංශ ගවයන් ඇතිකිරීමේ�දී, ආහාාර කළමනාාකරණයේ�දී අවධාානය යො�ොමු කළ යුතු කරුණුපහත දැැක්වේ�. දිනපතාා සත්ව රැකවරණය සහ කළමනාාකරණය පැැවැැත්වීමේ�දී මෙ�ම කරුණු මතකතබාා ගැැනීම වැැදගත්ය.

8

(1) ගව රංංචුව ශරීර ප්‍රමාාණයෙ�න් ඒකාාකාාරී විය යුතුය.
නිසි පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය, ආහාාර ගැැනීම ස්ථාාවර කිරීම සහ විශාාල බර සහ වඩාා හො�ොඳ මස්ගුණාාත්මක ගවයින් ඇති කිරීම සඳහාා ගවයින් අතර ගැැටුම් වළක්වාා ගැැනීම සලකාා බැැලීම වැැදගත්
වේ�. විශේ�ෂයෙ�න්ම Wagyu ගව මාං�ංශ සම්බන්ධයෙ�න්, Shimofuri කිරිගරුඬ හරක් මස් නිෂ්පාාදනය
ඉතාා වැැදගත් වේ�.

(2) ගව පැැටවුන්ගේ� සෞ�ෞඛ්‍යය කළමනාාකරණගව පැැටවුන්ට නියුමෝ�ෝනියාාව සහ පාාචනය වැැනි රෝ�ෝග වලට ගො�ොදුරු වේ�, එබැැවින් ඒවාානිරීක්ෂණය කිරීම, රැකබලාා ගැැනීම සහ හො�ොඳින් ප්‍රතිකාාර කිරීම වැැදගත් වේ�.

පැැටවුන් උණුසුම්ව තබාා ගැැනීම (උණුසුම් ශරීර වැැසුම්)(3) වෛෛරස් ආක්‍රමණයෙ�න් වැැළැැක්වීම
වයිරසය ගො�ොවිපළට ඇතුළුවීම් ගැැන ඉතාා සැැලකිලිමත් විය යුතුයි.

(4) මළ මූත්‍ර පො�ොහො�ොර බැැහැැර කිරීම
1-9 හි කිරි නිෂ්පාාදන අංංශයේ� විස්තර කර ඇති දේේට සමාාන උත්සාාහයක් අවශ්ය වේ�.

9

3

ඌරු වගාාව (ඌරන්)1 ඌරන්ගේ� විවිධත්වය
ඌරන් යනු වල් ඌරන් හීලෑෑ කර මස් නිෂ්පාාදනය කිරීමේ� හැැකියාාව වැැඩි කිරීම සඳහාා මිනිසුන්
විසින් නවීකරණය කරන ලද සතුන් ය. ජපාානයේ� ඇති කරන ඌරන්ගේ� ප්‍රධාාන විවිධත්ව වර්ගය
වන්නේ� Landrace, Great Yorkshire, සහ Duroc ය.
ඌරන්ගේ� විවිධත්වය
විවිධත්වය (කෙ�ටි යෙ�දුම)Landrace(L)

Great Yorkshireබාාහිර පෙ�නුම

විශේ�ෂාං�ංග

සුදු, දිගු ශරීරයක් ඇත.
මුහුණ දිගු හාා සිහින් වනපැැටව් උපදින ප්‍රමාාණය
වැැඩියි. ඉහළ ඌරු දාාරකඅතර කන් එල්ලාා වැැටේ�.

වර්ධන වේ�ගය.

සුදු, ඍජු කන්විශිෂ්ට ප්‍රජනන හැැකියාාව.

(W)

Duroc
(D)

Berkshire(B)

Hampshire(H)

Middle Yorkshire(Y)දුඹුරු සිට කළු දක්වාා,එල්ලාා වැැටෙ�න කන් ඇත.
කළු ඌරු, අත් පාා කෙ�ළවර,මුහුණේ� කෙ�ළවර සහවලිගයේ� කෙ�ළවර සුදු ය. එය“Roppaku” ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
එය කළු පැැහැැති සුදුපැැහැැති තලයක් සහිත ය.

මුහුණ වකුටු වීමක් වනඅතර ඍජු කන් ඇත.

යහපත් මාං�ංශ
ගුණාාත්මකභාාවය, රෝ�ෝග වලටඔරො�ොත්තු දෙෙන සහ වේ�ගයෙ�න්
පෝ�ෝෂණ වර්ධනය වේ�.
එය පැැටවුන් සංංඛ්‍යා�ාව සහවර්ධනය අනුව ඉහත ප්‍රභේ�දවලට
වඩාා පහත් නමුත් උසස් මස්ගුණාාත්මක බවක් ඇත.
ත්‍රිත්ව සංංසර්ගය Duroc
වෙ�නුවට පිරිමි සත්වයකු
ලෙ�ස භාාවිතාා වේ�.
වර්ධනය මන්දගාාමී වේ�.
මාං�ංශ ගුණාාත්මකභාාවය
හො�ොඳයි.

ඔබ මෙ�ම ප්‍රභේ�ද වර්ග තුන ඒකාාබද්ධ කර දෙෙමුහුන්ව සාාදාා ගන්නේ� නම්, (අභිජනන) වේ�ගයඉහළ ය, වර්ධනය වේ�ගවත් වන අතර මාං�ංශ වල ගුණාාත්මක භාාවය ද යහපත්ය. මෙ�ය "ත්‍රීමාාර්ග
දෙෙමුහුන්කරණය" ලෙ�ස හඳුන්වන අතර ජපාානය පුරාා බහුලව භාාවිතාා වේ�. පළමු පියවර වන්නේ�
Great Yorkshire (W) සමඟ Landrace (L) දෙෙමුහුන් සංංසර්ග තරණය කිරීමයි එහි උපන් ගැැහැැණු සතුන්ඇති දැැඩි කර ඌරූ අභිජනනය සඳහාා යො�ොදාා ගනී. Duroc (D) පිරිමි සතෙ�කු ගැැහැැණු සතාා සමඟසංංසර්ගයේ� යෙ�දීම සහ උපන් ඌරු පැැටවාා (LWD) තර කරන ඌරෙ�ක් ලෙ�ස තර කිරීම සාාමාාන්‍යය
10දෙෙයකි. වෙ�නත් වචන වලින් කිවහො�ොත්, ජපාානයේ� තරබාාරු ඌරන් බො�ොහො�ොමයක් දෙෙමුහුන් සංංසර්ග
සතුන් වේ�. මෙ�ම ආකාාරයේ� හරස් අභිජනනය (Heterosis) ලෙ�ස හැැඳින්වේ�, එනම් පාාරම්පරිකව
පැැටවුන්ගේ� වැැඩිවීම් හැැකියාාව (ඵලදාායිතාාව) ද වැැඩි වේ�. අනෙ�කුත් අභිජනන අතර Berkshire (කළුඌරු) Hampshire, සහ Middle Yorkshire ඇතුළත් වේ�.

×

Landrace ♀

Great Yorkshire ♂

(L)

(W)

එක් පරම්පරාාවක දෙෙමුහුන් මව් ඌරාා ♀

×
Duroc, ♂
(D)තුන්-මාාර්ග දෙෙමුහුන් (LWD)සාාමාාන්‍යය ත්රිත්ව සංංසර්ග සංංයෝ�ෝජන

දෙෙමුහුන් ඌරන් ද ඇත, ඒවාා ගැැහැැණු සහ පිරිමි අභිජනනය සහ විවිධ වර්ග කිහිපයක් තරණයකිරීමෙ�න් නිර්මාාණය කරන ලද තරබාාරු ඌරන් වේ�. මෙ�හි අරමුණ වන්නේ� ශ්‍රම-අධික තුන් මාාර්ග
හරස් සංංසර්ග වල අවාාසි ඉවත් කිරීම සහ විශිෂ්ට ඒකාාකාාරිත්වය සහිත අභිජනන ඌරන් විශාාල
සංංඛ්‍යා�ාවක් ලබාා දීමයි.

11ඌරන්ගේ� ශරීරයේ� එක් එක් කො�ොටස්වල නම

2
1

5
3
22

7

6

4

14

8

21
9

13

16

11
17
18

12

10

19

15

20
23
1. නාාසය 2. කන් 3. කම්මුල් 4. හිස 5. උරහිස් 6. පිට 7. ඉණ
8. පැැති 9. කිහිල්ල 10.කිහිල්ල 11. අධෝ�ෝ පෙ�දෙෙස 12. කලවාා
13. පහළ උදරය 14. පෙ�ර අත් පාා 15. පසුපස අත් පාා 16. වලිගය
17.ඉල ඇට කූඩුව 18. පසුපස දණහිස 19. දණිස් සන්ධිය
20. බො�ොස් ගෙ�ඩිය 21. පපුව (බඩ ඇතුළුව) 22. ඉදිරිපිට පපුව23. පය කටුව2 ඌරු ජීවන චක්‍රයඌරන් භාාවිතාා කරන ආකාාරය අනුව තරබාාරු ඌරන් සහ අභිජනන ඌරන් ලෙ�ස බෙ�දාා ඇත.
තරබාාරු ඌරන් යනු අප මස් ලෙ�ස අනුභව කරන ඌරන්ය. එය මාං�ංශ ඌරු ලෙ�සද හැැඳින්වේ� තරකරන ඌරාාගේ� මව් මව් ඌරාා . මව් ඌරාා සමඟ සංංසර්ගයේ� යෙ�දෙෙන පිරිමි ඌරන් අභිජනක ඌරන්“Tanebuta - තනෙ�බුටාා” ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. එය. මව් ඌරාා සංංසර්ගය, ගැැබ් ගැැනීම, පැැටවුන් බිහි කිරීමසහ මවි කිරි දීම නැැවත නැැවත සිදු කරයි.
ඌරන් සර්ව භක්ෂක සතුන් වන අතර විවිධ ආහාාර පෝ�ෝෂණයන් අනුභව කරති. ඌරන්ගේ�
ආහාාර ජීර්ණ පද්ධතියේ� මූලික ව්‍යුුහය සර්ව භක්‍ෂක මිනිසුන්ගේ� හාා සමාාන වේ�. ආහාාර ප්‍රේ�ෂණය
මුලින්ම ආමාාශයේ� ජීර්ණයට ලක් වන අතර, එය තවදුරටත් ජීර්ණය කර කුඩාා අන්තරය තුළඅවශෝ�ෝෂණය වේ�. එවිට, දිරවිය නො�ොහැැකි ද්‍රව්‍යයවලින් කො�ොටසක් ද පැැසවීම සහ විශාාල අන්තරයතුළ අවශෝ�ෝෂණය වේ�.

(1) තර කරන ඌරන් (මාං�ංශ ඌරන්)තරබාාරු ඌරන් උපතින් පසු ටික කලකට කිරි දෙෙනු ලබන්නේ� ඔවුන්ගේ� මව් ඌරාා වන ගැැහැැණු
අභිජනන ඌරෙ�ක් විසිනි. උපතින් මාාස හයකට පමණ පසු (දින 180 ක් පමණ) ඔවුන් බර 115kg)
ක් පමණ වන අතර මස් සඳහාා මරාා දමනු ලැැබේ�. 30kg සිට නැැව්ගත කිරීම දක්වාා කාාලය තරබාාරු
කාාලය ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.

(2) මව් ඌරාා (ගැැහැැණු අභිජනන ඌරාා, “හහබුතාා” ලෙ�සද හැැඳින්වේ�)මව් ඌරාා උපතින් මාාස අටකට පසු පළමු සංංසර්ගය සිදු කරන්නේ� ඔවුන්ගේ� බර 120kg ක් පමණවන විටය. ගර්භනී කාාලය දින 114 කි. පැැටවුන් සංංඛ්යාාව 10 සිට 15 දක්වාා වන අතර, සති තුනහතරක කිරි දීමෙ�න් පසුව, සතුන් නැැවත සංංසර්ගයේ� යෙ�දේේ. සෞ�ෞඛ්‍යය සම්පන්නව කළමනාාකරණය

12කළ මව් ඌරාාට වසර දෙෙකකින් හතර පස් වතාාවක් පිළිසිඳ ගත හැැකිය. මව් ඌරාා මෙ�ම චක්‍රය නැැවත
නැැවතත් සිදු කරමින්,සාාමාාන්‍යයයෙ�න් පැැටවුන් හය සිට දහය දක්වාා නිපදවයි. ඌරන්ගේ� සංංසර්ගයට
සුදුසු චක්‍රය දින 21 කි.

(3) අ භිජනන ඌරන් (අභිජනන පිරිමි ඌරු සතුන්, අභිජනන ඌරන් Tanebuta - තනෙ�බුටාා
ලෙ�සද හැැඳින්වේ�.)Tanebuta - තනෙ�බුටාා පුරාා මාාස හතකින් පමණ ලිංංගික පරිණතභාාවයට පත්වේ�. අභිජනන වර්ගදෙෙකක් තිබේ�: ස්වාාභාාවික අභිජනනය (ප්‍රධාාන අභිජනනය) සහ කෘෘතිම සිංංචනය (AI), සහ කෘෘතිම
සිංංචනය අද දින වඩ වඩාාත් සුලභ වෙ�මින් පවතී.
උපත මාස 1 �

මාස 3 �මාස 7 � මාස 8 � අ��� 1 �
ගැ� ගැ�ම
(�න 114)�� වැ�ම

මාස 18 �අ��� 2 �උප� පරතරය
(මාස 6)

ෙ�වා වසර ගණනඅ��� 3 (උප� 6)පළ� ද� උපතසංස�ගය ����ම
අ�ජනනය
(ශ�ර බර) (1,4 kg)තරබා� ��ම(ශ�ර බර)වැ��� ඌ�වැෙඩන ඌර�ඌ� පැ�යා
(8 kg)(120 kg)ඌ� පැ�යා

(180 kg)(210 kg)(230 kg)තරබා� ඌරා(37 kg)(115 kg)අභිජනන ඌරු (මව් ඌරාා: Tanebuta - තනෙ�බුටාා)/තර කරන ඌරු ජීවන චක්‍රය

3 ඌරු වගාාවේ� කළමනාාකරණ විලාාසයඌරු ගො�ොවිපල කළමනාාකරණය වර්ග තුනකට බෙ�දිය හැැකිය: “ඒකාාබද්ධ කළමනාාකරණය”,“අභිජනන කළමනාාකරණය” සහ “තරබාාරු කළමණාාකරණය”.
අභිජනන කළමනාාකරණය යනු මව් ඌරාාසහ Tanebuta - තනෙ�බුටාා ඌරන් ඇති කර ඌරන් තරකිරීම සඳහාා නැැව්ගත කරන ආකාාරයකි.
තරබාාරු කිරීමේ� මෙ�හෙ�යුම් වලදී, ඌරු පැැටවුන් අභිජනන මෙ�හෙ�යුම් වලින් මිල දී ගෙ�න, තරබාාරු
කර, නැැව්ගත කරනු ලැැබේ�
ඒකාාබද්ධ කළමනාාකාාරිත්වය යනු අභිජනනමව් ඌරාා, Tanebuta - තනෙ�බුටාා බීජ අභිජනන
ඌරන් සහ තර කරන ඌරන් ද බෝ�ෝ කරන කළමනාාකරණ ආකාාරයක් වන අතර, එසේ�ම තරබාාරු
කිරීම සඳහාා බෝ�ෝ කිරීම අඛණ්ඩව සිදු කෙ�රේ�. වර්තමාානයේ�, ඒකාාබද්ධ කළමණාාකරණයේ� බහුතරය
වේ�. මෙ�යට ප්‍රධාාන හේ�තුව බාාහිරින් එන රෝ�ෝග ආක්‍රමණය පාාලනය කිරීම සහ කළමනාාකරණයේ�
විශාාලත්වය ද වැැඩි වීමයි.
වර්තමාාන අභිජනන කළමනාාකරණය ප්‍රධාාන වශයෙ�න් මව් ඌරාා නිෂ්පාාදනය හාා වැැඩිදියුණු
කිරීම සහ, Tanebuta - තනෙ�බුටාා බීජ ඌරන් අභිජනනය කිරීම සහ ඒකාාබද්ධ කළමනාාකාාරිත්වයට
විකිණීමයි.

13කළමනාාකාාරිත්වයේ� පරිමාාණය 10 සංංඛ්‍යා�ාවේ� සිට 100 දක්වාා හෝ�ෝ ඊට වැැඩි සේ�වක සංංඛ්‍යා�ාවක්
සහිත මහාා පරිමාාණ කළමනාාකරණයේ� සිට කුඩාා පරිමාාණ පවුල් කළමනාාකරණය දක්වාා වෙ�නස්
වේ�. මහාා පරිමාාණ මෙ�හෙ�යුම් සමහර විට ආයතනික ඌරු වගාාව ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
ඌරු ගො�ොවිපළ වගාා නිෂ්පාාදනයට අමතරව මාං�ංශ නිෂ්පාාදන, මාං�ංශ සැැකසීම, මාං�ංශ තො�ොග
වෙ�ළඳාාම, මාං�ංශ සිල්ලර වෙ�ළඳාාම යනාාදිය ද එකම කණ්ඩාායමක් විසින් අඛණ්ඩව සිදු කළ හැැකිඅතර මෙ�ය ඒකාාබද්ධ අනුකලනය කිරීමක් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණයේ� දෘෘෂ්ටි කෝ�ෝණයෙ�න් ගො�ොවිපල වර්ගීකරණයක් ලෙ�ස, සාාමාාන්‍යයගො�ොවිපලවලට අමතරව “SPF (විශේ�ෂිත රෝ�ෝග කාාරක නො�ොමැැති) ගො�ොවිපල” ඇති අතර සනීපාාරක්ෂක
කළමනාාකරණය සාාමාාන්‍යය ගො�ොවිපලවලට වඩාා දැැඩි වේ�. SPF වලට ප්‍රතිවිරුද්ධ, සාාමාාන්‍යය ගො�ොවිපල
සාාම්ප්‍රදාායකි ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.

4 ආහාාර පෝ�ෝෂණ සහ එහි නිෂ්පාාදන, මිලදී ගැැනීම සහ පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� ආකාාර
ඌරන් සඳහාා ආහාාර ද්‍රව්‍යයවලින් බහුතරයක් ජපාානයෙ�න් පිටත රටවල සිට ආනයනය කරනුලැැබේ�.
වරාායට පැැමිණීමෙ�න් පසු බඩ ඉරිඟු සහ අනෙ�කුත් අමුද්‍රව්‍යය ආහාාර සැැකසීම් මෝ�ෝලේ�දී කුඩාා
කැැබලිවලට අඹරාා ආහාාර දිරවීමේ� ක්‍රියාා වලිය වැැඩිදියුණු කර පසුව ඌරන්ගේ� වර්ධන අවධියට
සරිලන පරිදි පෝ�ෝෂණ සමතුලිතතාාවයක් සමඟ මිශ්‍ර කර සූත්‍ර ආහාාර ලෙ�ස විකුණනු ලැැබේ�. බො�ොහෝ�ෝ
අමුද්‍රව්‍යය වන්නේ� බඩ ඉරිඟු සහ සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි (මේ�ද ඉවත්කල සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි) ය.
එය ආකාාර තුනකින් පැැමිණේ�: සිහින්ව අඹරන ලද තලප, සම්පීඩිත සහ අච්චු කරන ලද පෙ�තිසහ කැැඩුණු පෙ�ති ලෙ�ස වේ�. දියර ආකාාරයෙ�න් පෝ�ෝෂණය වන දියර ආහාාර ද භාාවිතාා වේ�.
ආහාාර පෝ�ෝෂණ ක්‍රම දෙෙකක් තිබේ�: “නො�ොනවත්වාා ආහාාර පෝ�ෝෂණය” සහ “සීමාා සහිතව කරනආහාාර පෝ�ෝෂණය” කිරීම.
නො�ොනවත්වාා ආහාාර පෝ�ෝෂණය කිරීම නිදහස් පෝ�ෝෂණය ලෙ�සද හැැඳින්වේ�, එහිදී ආහාාර සෑෑමවිටම පෝ�ෝෂක ටැං�ංකියේ� ඇති අතර ඌරන්ට ඕනෑෑම වේ�ලාාවක ආහාාරයට ගත හැැකිය.
සීමාා සහිත පෝ�ෝෂණය යනු ස්ථාාවර ආහාාර ප්‍රමාාණයක් ලබාා දීමේ� ක්‍රමය කි.
තරබාාරු ඌරන් නිතරම ඇති කරන්නේ� නිරන්තර නො�ොනවත්වාා ආහාාර පෝ�ෝෂණය මත වනඅතර අභිජනන ඌරන් ඇති කරන්නේ� සීමාා සහිත ආහාාර මතයි

	 තලප

පෙ�ති

		

පෝ�ෝෂක හැැඩය

14

දියර

5 ඝාාතනය ලද සතුන් සහ මාං�ංශ කො�ොටස්
නැැව්ගත කරන ලද තරබාාරු ඌරන් (මාං�ංශ ඌරන්) ඝාාතනය කරන ලද “සත්ව සිරුරු" ලෙ�සවෙ�ළඳාාම් කරනු ලැැබේ�.
ඝාාතනය කරන ලද සත්ව සිරුරු යනු හිස, අත් පාා සහ අභ්‍යයන්තර අවයව සම්පූර්ණ ශරීරයෙ�න්
ඉවත් කරන තත්වයකි. 115kg ක් බරැති වන ඌරෙ�කුගෙ�න් 75kg ක් පමණ එම ඝාාතනය කිරීමේ�ඌරු සත්ව සිරුරකින් ලබාා ගත හැැකිය. ඝාාතනය කරන ලද සත්ව සිරුරෙ�හි මාං�ංශ අස්වැැන්න 65%
ක් පමණ වේ�. ඝාාතනය කරන ලද සත්ව සිරුර තවදුරටත් වම් සහ දකුණු අර්ධ වශයෙ�න් බෙ�දී ඇතිඅතර ඒවාා අර්ධ රවුම් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. ඝාාතනය කරන ලද ඌරු සත්ව සිරුරු මාං�ංශ වෙ�ළඳාාමේ�
ප්‍රමිතීන්ට අනුව ශ්‍රේ�ණිගත කර ඇති අතර ඒවාා හො�ොඳ සිට විශිෂ්ට, ඉහළ, මධ්‍යයම, සාාමාාන්‍යය සහශ්‍රේ�ණියෙ�න් බැැහැැර කිරීම දක්වාා ප්‍රමිති ගත කර ඇත. ඝාාතනය කරන ලද ඌරු සත්ව සිරුරු පළමුව,(අර්ධ වටය) බර සහ පසුපස මේ�දය ඝණකම විනිශ්චය කරනු ලැැබේ�, පසුව බාාහිර පෙ�නුම සහ මස්ගුණාාත්මකභාාවය විනිශ්චය කරනු ලැැබේ�.
ඝාාතනය කරන ලද ඌරු සත්ව සිරුරු තවදුරටත් මස් කො�ොටස් වලට බෙ�දී ඇත. පසුව මස්තවදුරටත් පෙ�ති කපාා මස් ලෙ�ස විකුණනු ලැැබේ�, නැැතහො�ොත් විකිණීමට පෙ�ර හැැම්, සො�ොසේ�ජස්
ආදිය ලෙ�ස සකස් කර ඇත.

කලවා මාංශඌ� ඉළ ඇට ��පස මාංශඌ� ඉඟ�ය මාංශඉළ ඇටය

ඝාාතනය කරන ලද ඌරු සත්ව සිරුරෙ�හි අර්ධ වටයජපාානයේ� ඝාාතනය කරන ලද ඌරු සත්ව සිරුරෙ�හි මාං�ංශ කො�ොටස්මස් සහ මේ�ද වර්ණ සඳහාා ප්‍රමිතියක් ඇත, මස් වර්ණය ඉතාා අඳුරු හෝ�ෝ සැැහැැල්ලු (අධික සැැහැැල්ලු)නම් එය හො�ොඳ නැැත, මැැද තරමක් සැැහැැල්ලු (මෘෘදු ආලෝ�ෝකන) මස් වර්ණය සුදුසු වේ�. ඌරු මස් වර්ණසම්මතය මගින් විනිශ්චය කරනු ලැැබේ�. මේ�ද වර්ණය සුදු විය යුතුය, කහ මේ�දය නුසුදුසු ය. මේ�දය
මෘෘදු නම්, එය මෘෘදු මේ�ද ඌරු මස් ලෙ�ස හැැඳින්වෙ�න අතර එය අඩු අගයක් ගනී.

6 පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රධාාන කරුණු
(1) ඌරු පැැටවුන් කළමනාාකරණයඌරු පැැටවුන් 1.4kg ක් පමණ බරයි. අලුත උපන් ඌරු පැැටවුන්ට තුනී චර්මාාභ්යන්තර මේ�දය
15සහ නො�ොමේ�රූ තාාප නියාාමක ක්‍රියාාකාාරිත්වය ඇත. හදිසි අනතුරු මරණය හෝ�ෝ වර්ධනය ඉදිරියට
නො�ොගො�ොස් අතර මග නතරවීම වැැළැැක්වීම සඳහාා, පෝ�ෝෂණ පරිසරයේ� උෂ්ණත්වය නිසි ලෙ�සපාාලනය කළ යුතුය. විශේ�ෂයෙ�න්ම ඉපදී පළමු සතිය තුළ පරිසරය 30°Cට වඩාා වැැඩි මට්ටමක
තබාා ගැැනීම සුදුසුය.

ඌරු පැැටවුන් උණුසුම්ව තබාා ගැැනීම

ප�සර උ�ණ�වය (°C)

32
28

24
A ස��ෂණය මත පදන�ව ප්‍රශ�ත උ�ණ�ව පරාසය

20

B ස��ෂණයට අ�ව ප්‍රශ�ත උ�ණ�ව පරාසය
○ ල�ණ�� සල�� කර ඇ� ල�ෂය ප්‍රශ�ත ෙලස ෙපෙනන උ�ණ�වය�.

0

ＡＢ

ＡＢ

ＡＢ

ＡＢ

ＡＢ

Ａ

3-4

6-7

10-11

17-18

24-25

31-32

වයස

වයසේ� සෑෑම දිනකම ඌරු පැැටවුන් සඳහාා ප්‍රශස්ත උෂ්ණත්ව පරාාසය ඇස්තමේ�න්තු කිරීම

(2) බර වැැඩිවීමේ� ප්‍රතිඵල
ඌරන් වර්ධනය වන විට, ඔවුන්ගේ� ආහාාර පරිභෝ�ෝජනය වැැඩි වේ�. දිනකට බර වැැඩිවීමේ� ප්‍රමාාණය
“දිනපතාා වැැඩිවීම” (DG, Daily Gain) ලෙ�ස හැැඳින්වේ� කිරි වැැරීමෙ�න් පසු, ආහාාරයට ගන්නාා ආහාාර
ප්‍රමාාණය වැැඩි වන විට, දෛෛනික ශරීර බර ද වැැඩි වේ�. 0.78kg යනු 30kg සිට 50kg දක්වාා වන සම්මත
දෛෛනික ශරීර බර වන අතර, 50kg සිට 115kg දක්වාා 0.85kg වේ�.
ශරීරයේ� බර 1kg කින් වැැඩි කිරීමට අවශ්ය ආහාාර පෝ�ෝෂණ ප්‍රමාාණය “ආහාාර අවශ්‍යයතාා
අනුපාාතය”ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. එය සාාමාාන්‍යයයෙ�න් 3.2 සිට 3.6 දක්වාා පරාාසයක පවතී. එය ඊට වඩාා වැැඩි
16

නම්, ආහාාර පෝ�ෝෂනයේ� අන්තර්ගතය සමාාලෝ�ෝචනය කළ යුතුය.

１

ලකුණු

2

3

4

කො�ොන්දේේසි

5ශරිරයේ� හැැඩය

1අධික සිහින් වීම උකුල් ඇට සහ කො�ොඳු ඇට පෙ�ළ පියවි ඇසට පෙ�නේ�.

2කෙට්ටු වී ඇතඅත්ලෙ�න් එබීමෙ�න් උකුල් ඇටය සහ කො�ොඳු ඇට පෙ�ළ පහසුවෙ�න් දැැනිය හැැකිය.

3ප්‍රශස්්තයි

අත්ලෙ�න් තදින් එබීමෙ�න් ඔබට උකුල සහ කො�ොඳු ඇට පෙ�ළ දැැනිය හැැකිය.

4ස්ථූලයි.

උකුල සහ කො�ොඳු ඇට පෙ�ළ ස්පෘෘශ කලද දැැනෙ�න්නේ� නැැත5අධික බර

උකුල් ඇට සහ කො�ොඳු ඇට පෙ�ළ ඝන මේ�ද තට්ටුවකින් ආවරණය වී ඇත.
මව ඌරු ධෙ�නගේ� ශරීර තත්ත්ව ලකුණු

(3) බෝ�ෝවන රෝ�ෝග
ඌරන්ට වැැළඳිය හැැකි රෝ�ෝග රැසක් පවතින අතර, නීත්‍යා�ානුකූලව බෝ�ෝවන රෝ�ෝග ලෙ�ස නම් කරඇති කුර සහ මුඛ රෝ�ෝග, සූකර කො�ොලරාාව හෝ�ෝ වසංංගත Encephalitis - එන්සෙ�ෆලයිටිස් වැැනි රෝ�ෝග
ව්‍යා�ාප්ත වුවහො�ොත් වහාාම පශු සම්පත් සනීපාාරක්ෂක සේ�වාා මධ්‍යයස්ථාානය වෙ�ත වාාර්තාා කිරීම
අවශ්‍යය වන අතර, පශු සම්පත් සනීපාාරක්ෂක සේ�වාා මධ්‍යයස්ථාාන උපදෙෙස් අනුගමනය කරන්න.
මිනිස් ගමනාාගමනය, ආහාාර පෝ�ෝෂණය සහ ආහාාර ද්‍රව්‍යය සැැපයීම් කිරීම සඳහාා දැැඩි නිරෝ�ෝධාායන
ක්‍රමයක් තිබිය යුතුය.
ඌරන්ගේ� ගො�ොවිපළවල් තුළ විවිධ ඌරු රෝ�ෝග දැැකිය හැැකි අතර, ඵලදාායී වන අයුරින් ඒවාා සඳහාා
රෝ�ෝග නිවාාරණ එන්නත් ලබාා දෙෙනු ලැැබේ�. වර්තමාානයේ�, ක්ෂණික මරණයට හේ�තු වන උග්‍ර රෝ�ෝග
ලක්ෂණ අඩුඅතර, බො�ොහෝ�ෝ රෝ�ෝග නිධන්ගත රෝ�ෝග ලක්ෂණ ඇත. සාාමාාන්‍යය ව්‍යා�ාධි කාාරක වන්නේ�
සම්ප්‍රේ�ෂණය වන Gastroenteritis - ගැැස්ට්‍රො�ොඑන්ටරයිටිස් (TGE), ඌරු අභිජනන ශ්වසන ආබාාධ
සින්ඩ්‍රෝ�ෝමය (PRRS) වෛෛරස් රෝ�ෝග ලෙ�සත්, Mycoplasma, Escherichia Coli, Renthasophila බැැක්ටීරියාා
ලෙ�සත්, Ascaris Suum පරපෝ�ෝෂිතයන් ලෙ�සත් වේ�.

(4) ඌරු ගො�ොවිපලක මල මූත්‍රාා ආඝ්‍රාාණය සහ පො�ොහො�ොර ප්‍රතිකාාර
අභිජනන ඌරන් දිනකට මළ 2-3kg ක් සහ මූත්‍රාා කිලෝ�ෝග්‍රෑෑම් 5.5kg ක් පිට කරන අතර තරබාාරු
ඌරන් දිනකට මළ 1.9kg ක් සහ මූත්‍රාා 3.5kg ක් පිට කරයි. මෙ�ම පශු සම්පත් නිසාා සිදුවන පරිසර
දූෂණයක් ලෙ�ස මෙ�ම මළ මූත්‍ර පො�ොහො�ොරවලින් ඇති වන මෙ�ම දුර්ගන්ධය වැැඩිම පැැමිණිලි සංංඛ්යාාවක්
17ඇති අතර එය ඌරු ගො�ොවිතැැන පිළිබඳ හැැඟීම වඩාාත් නරක අතට හැැරෙ�න අතර කළමනාාකරණයේ�
පැැවැැත්මට ද බලපාායි. එපමනක් නො�ොව ඌරන්ගේ� සහ මිනිසුන්ගේ� සෞ�ෞඛ්‍යයයට අහිතකර බලපෑෑම්ඇති කරන අතර මැැස්සන් වැැනි පළිබෝ�ෝධකයන්ගේ� ආකර්ෂණය හාා ව්‍යා�ාප්තිය වැැනි පරිසර දූෂණයට
තුඩු දෙෙන බැැවින් වසංංගතය පාාලනය කිරීම අවශ්‍යය වේ�.
ඌරු කො�ොටුවේ� ඇති ආඝ්‍රාාණය ප්‍රධාාන වශයෙ�න් මළ මූත්‍රාාවලින් ජනනය වන Ammonia - ඇමෝ�ෝනියාාසහ සල්ෆර් සංංයෝ�ෝග සහ බියුරික් අම්ලය, Propion - ප්රො�ොපියො�ොනික් අම්ලය සහ ඇසිටික් අම්ලය
වැැනි වාාෂ්පශීලී මේ�ද අම්ල වේ�. මේ�වාා ඌරන්ට මෙ�න්ම ඒ ගො�ොවිපල පාාලනය කරන පුද්ගලයන්ටද
හාානිකර බැැවින් මේ�වාායේ� ව්‍යා�ාප්තිය අවම කිරීම අත්‍යා�ාවශ්‍යය කිරීම කළ යුතුය. මෙ�ය සිදු කිරීම
සඳහාා, මලපහ සහ මූත්‍රාා තුළ ඇති එන්සයිම අතර ප්‍රති ක්‍රියාාව මැැඩපැැවැැත්වීම සඳහාා හැැකිතාාක්
දුරට ඒවාා සම්බන්ධ කර නො�ොගෙ�න මල සහ මූත්‍රාා වෙ�න් කරන්නමළ සහ මූත්‍රාා වෙ�න් කො�ොට නිසි ලෙ�ස බැැහැැර කළ යුතු අතර, සාාමාාන්‍යයයෙ�න් මළ කො�ොම්පෝ�ෝස්ට්
කිරීමේ� මධ්‍යයස්ථාානයක සහ මූත්‍රාා පිරිසිදු කිරීමේ� මධ්‍යයස්ථාානයක බැැහැැර කිරීම් ප්‍රතිකාාරය කිරීම
සාාමාාන්‍යය වේ�. තවත් ක්‍රමයක් වන්නේ� මළ සහ මූත්‍රාා මිශ්‍රණයට ප්‍රතිකාාර කිරීම වන අතර, මෙ�ම ද්‍රවපො�ොහො�ොර “slurry - පො�ොහො�ොරමය කො�ොටස” මිශ්‍රණ පො�ොහො�ොරක් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් පො�ොහො�ොර යනු ක්ෂුද්‍ර ජීවීන්ගෙ�න් වැැඩි ප්‍රමාාණය ක් ක්ෂුද්ර ජීවීන් වන නිෂ්පාාදනයක්වන අතර වාායුගෝ�ෝලීය ක්ෂුද්ර ජීවීන් ප්‍රධාාන වශයෙ�න් මළවල දිරාාපත් වන කාාබනික ද්‍රව්‍යය දිරාාපත්කර ප්‍රගුණ කරයි. කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් සකස් කිරීම සඳහාා ඔක්සිජන් අවශ්ය වන අතර, වාායුගෝ�ෝලීය
ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් සඳහාා සුදුසු පරිසරයක් නිර්මාාණය කිරීම වැැදගත් වේ�.

(5) උණුසුම් හාා සීතලඌරන්ගේ� දහඩිය ග්‍රන්ථි ක්රමයෙ�න් ක්‍රියාා විරහිත වී ඇති අතර, ඔවුන්ගේ� සම හරහාා සිරුරේ�
තාාපය පිට කිරීමට අපහසු වේ�. විශේ�ෂයෙ�න්ම, ජපනයේ� ගිම්හාානයේ� අධික උෂ්ණත්වය සහආර්ද්‍රතාාවය තාාපය විසුරුවාා හැැරීම වළක්වයි. මෙ�ම හේ�තුව නිසාා, ගිම්හාානයේ�දී ඌරු ගො�ොවිපල
කො�ොටු වලින් තෙ�තමනය ඉවත් කිරීම සඳහාා විදුලි පංංකාා සහ අනෙ�කුත් උපාං�ංග භාාවිතාා කිරීම
අවශ්‍යය වේ�.
ග්‍රීෂ්ම සෘෘතුවේ� තාාපය නිසාා ඇතිවන අධික උෂ්ණත්ව පරිසරය, අභිජනන ඌරන් කෙ�රෙ�හි
විශේ�ෂයෙ�න් ඍණාාත්මක බලපෑෑමක් ඇත. පිරිමි සත්ව ශුක්රාාණු ප්‍රමාාණය අඩුවීම, ශුක්‍රාාණු
ප්‍රමාාණවත් බව අඩුවීම සහ සංංසරණයට වන ආලිංංගනයට පෙ�ළඹවීම අඩු වීමක් අත්දකින අතර,මව් සතුන්ගේ� ලිංංගික උත්තේ�ජනය ප්‍රමාාද වීම, මළ දරු උපත්, සජීවී බර අඩුවීම සහ ආහාාර රුචිය
අඩුවීම හේ�තුවෙ�න් කිරි නිෂ්පාාදනය අඩුවීම ඇතුළු සමස්ත ප්‍රජනන ක්‍රියාාකාාරිත්වයේ� අඩුවීමක්
අත්විඳියි.
ශරීර උෂ්ණත්වය තියුනු ලෙ�ස ඉහළ ගියහො�ොත්, ඌරන් තරබාාරු කිරීමේ�දී, ආහාාර රුචිය ද අඩුවන අතර එය ශරීරයේ� කාාර්ය සාාධනයට බලපාායි. තාාප ආඝාාතයෙ�න් මිය යාා හැැකි අවස්ථාාද ඇතඅනෙ�ක් අතට, ශීත ඍතුවේ�දී ඍතුවේ� දී, උෂ්ණත්වය සහ ආර්ද්‍රතාාව යන දෙෙකම අඩු වන අතර,ගිම්හාාන සමයට පටහැැනිව, ශරීරයේ� තාාපය අධික ලෙ�ස විසුරුවාා හැැරීම ප්‍රවර්ධනය කරයි. එමනිසාා,ශීත ඍතුවේ� දී, විශේ�ෂයෙ�න් සීතලට සංංවේ�දී වන ඌරු පැැටවුන් සඳහාා ඌරන්ගේ� උෂ්ණත්වය
පාාලනය කිරීම කෙ�රෙ�හි අවධාානය යො�ොමු කළ යුතුය.

18

4කුකුළු පාාලන ගො�ොවිතැැන

① බිත්තර දමන කිකිළියන්
1 බිත්තර දමන කිකිළියන්ගේ� විවිධත්වය
ජපාානයේ� පෝ�ෝෂණය කරන ලද බිත්තර අභිජනන වල වඩාාත් සුලභ සහ නියෝ�ෝජිත අභිජනනය
(කුකුළු මස් අභිජනනය) වන්නේ� තනි ඔටුන්න හිමි White L Leghorn -සුදු ලෙ�ගෝ�ෝර්න් අභිජනනයයි
(සම්භව රට ඉතාාලිය.) සුදු බිත්තර එකතු කරන්නන් ලෙ�ස සුදු Leghorn - ලෙ�ගෝ�ෝර්න් හෝ�ෝ ඔවුන්ගේ�
දෙෙමුහුන් බහුලව පෝ�ෝෂණය කර බෝ�ෝ කරනු ලැැබේ�. මීට අමතරව, Rhode Island Red - රෝ�ෝඩ් අයිලන්ඩ්රතු අභිජනනය (සම්භව රට එක්සත් ජනපදය) සහ එහි දෙෙමුහුන් දුඹුරු බිත්තර සඳහාා මෙ�න්ම සුදුසහ දුඹුරු අතර අතරමැැදි වර්ණයක් සහිත බිත්තර නිපදවන අභිජනන (කුකුළු මස් අභිජනන) දබහුලව පෝ�ෝෂණය කර බෝ�ෝ කරනු ලැැබේ�.

තනි ඔටුන්න සහිත White Leghorn- සුදු ලෙ�ගෝ�ෝර්න් විශේ�ෂය

Rhode Island Red- රෝ�ෝඩ් අයිලන්ඩ් රතු වර්ගය

2 බිත්තර ගන්නාා කිකිළියක් තබාා ගැැනීමේ� පරිමාාණය සහ කළමනාාකරණයේ�
ආකාාරය

2018 පෙ�බරවාාරි 1 වනදාා වන විට තබාා ඇති වැැඩිහිටි කිකිලි සංංඛ්යාාව මිලියන 139.03 ක් වූ අතරපසුගිය වසර 20 තුළ සැැලකිය යුතු වෙ�නසක් සිදුවී නො�ොමැැත. බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළි කුටුම්භ
සංංඛ්යාාව 2,200 ක් වන අතර, ප්‍රධාාන වශයෙ�න් කුඩාා පරිමාාණ ස්ථර අතර සෑෑම වසරකම සංංඛ්‍යා�ාවඅඩු වේ�.
බිත්තර දමන කිකිළියන්ගෙ�න් 75% ක් ගො�ොවීන් විසින් සහ 25% සමාාගම් විසින් කළමනාාකරණය
කරනු ලැැබේ�. සමාාගම් කළමනාාකාාරිත්වයට පෝ�ෝෂණ ඒකක කුඩාා ප්‍රමාාණයක් ඇත, නමුත් එයපෝ�ෝෂණ පක්ෂීන් සංංඛ්‍යා�ාවෙ�න් 70% ක් පමණ තබාා ගනී. බො�ොහෝ�ෝ සමාාගම් මෙ�හෙ�යුම් තනි හෝ�ෝපවුලේ� ව්‍යා�ාපාාර වේ�.
කළමනාාකරණය වර්ග දෙෙකක් තිබේ�. එකක් බෝ�ෝ කරන කුකුලන් පෝ�ෝෂණ සමාාගමට භාාර දීමධ්‍යයම (මධ්‍යයම පැැටවු) හෝ�ෝ විශාාල (විශාාල පැැටවු) කුකුලන් ලෙ�ස හඳුන්වාා දී, ප්‍රධාානප්‍රධාාන වශයෙ�න්
වැැඩිහිටි කුකුළන් කළමණාාකරණය කිරීම, අනෙ�ක නම් තම ගො�ොවිපළ තුළම පැැටවාාගේ� සිට වැැඩිහිටි
කුකුළන් දක්වාා සම්පූර්ණ ක්‍රියාාවලිය කළමනාාකරණය කිරීමයි.

19

3 බිත්තර දමන කිකිළියක ජීවන චක්‍රයප්‍රවේ�ශයෙ�න් පෝ�ෝෂනය කළ විට කුකුළන්ට අවුරුදු 5 සිට 15 දක්වාා ජීවත් විය හැැකිය. බිත්තර
දැැමීමේ� කිකිළියක ජීවන චක්‍රය ආර්ථික දෘෘෂ්ටිකෝ�ෝණයකින් බිත්තර නිෂ්පාාදනය සඳහාා පහතරූපයේ� දැැක්වේ�. කුකුළු බීජ බිත්තර (සංංසේ�චනය කළ බිත්තර) සුදුසු උෂ්ණත්ව හාා ආර්ද්‍රතාාතත්වයන් යටතේ� උණුසුම් කළ විට, පැැටවුන් බිහි වන්නේ� 21 වන දින ය. දින 150 කින් පමණ මෙ�මගැැහැැණු පැැටවුන් වැැඩිහිටි සතුන් බවට පත් වී බිත්තර දැැමීම (බිත්තර තැැබීම) ආරම්භ කරයි ඔවුන්
වැැඩිම බිත්තර සංංඛ්‍යා�ාවක් දමන්නේ� උපතේ� සිට වයස දින 210 දී පමණය (උපරිම බිත්තර දැැමීම.)ඉන් පසු වසර එකහමාාරක් පමණ කාාලයක් බිත්තර දමන නමුත් ක්‍රමයෙ�න් බිත්තර දැැමීම නවතාාදමන නිසාා වසර දෙෙකකට පමණ පසු සැැකසූ මස් ලෙ�ස (ඉවත් කර) නැැව් ගත කරනු ලැැබේ�.

��තර දැ�ම පැට�� �� ��ම

�න 2 �

�න 30 �පැට�� �� ��ෙ� කාලය (�න 21)අ�ත උප�
(පැටවා)<ශ�ර බර>40 gළද�(පැටවා)�න 60 ��න 150 ���තර දැ�ෙ� ආර�භය
මධ්‍යම
(පැටවා)

310 g

�ශාල
(පැටවා)790 gr�න 210 (මාස 6 �ට 7 ද�වා)�න 550 �උප�ම ��තර දැ�ෙ� සමයවැ��� ���1,700 gr

1,750 gr

2,000 gr<��තර බර>

48 g

58 g

66 g

<��තර දැ�ෙ� අ�පාතය>

50%

90%

65%
(වා��ක සාමාන්‍ය 75-80%)

බිත්තර දමන කිකිළියක ජීවන චක්‍රය

4 ආහාාර පෝ�ෝෂණය හාා එහි නිෂ්පාාදනය, මිලදී ගැැනීම, ලබාා දීම් ආකෘෘතිය
කුකුළන් ඇති කිරීම සඳහාා, බො�ොහෝ�ෝ කුකුළු ගො�ොවිපලවල් ඔවුන්ගේ� වර්ධන ක්‍රියාාවලියට සහඅපේ�ක්ෂිත භාාවිතයට අනුව අමුද්‍රව්‍යය කිහිපයක් මිශ්‍ර කිරීමෙ�න් සාාදන ලද වාාණිජමය වශයෙ�න් ලබාාගත හැැකි සූත්‍ර ආහාාර භාාවිතාා කරයි.
බඩ ඉරිඟු, මයිලෝ�ෝ සහ සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි රො�ොඩු වැැනි බො�ොහෝ�ෝ අමුද්‍රව්‍යය පිටරටින් ආනයනය කරනුලැැබේ�.
සංංයුති සහ මිශ්‍ර නිෂ්පාාදන රාාශියක් ආහාාර පෝ�ෝෂණ නිෂ්පාාදකයන්ගෙ�න් ලබාා ගත හැැකි නමුත්
ජපාානයේ� නිපදවන කුකුළු සූත්‍ර ආහාාර දැැනට මුළු සූත්‍ර ආහාාර නිෂ්පාාදනයෙ�න් 42% ක් වන අතරඒවාා වඩාාත් සුලභ වේ�.
කුකුළු ගො�ොවිතැැන සඳහාා වන සූත්‍ර ආහාාර පෝ�ෝෂණ වලින් 58.2% බිත්තර දමන වැැඩිහිටි කිකිළියන්
සඳහාාද පැැටවුන් සඳහාා වන කුකුළු ආහාාර පෝ�ෝෂනය 7.8% වේ�. කුකුළුන් සඳහාා සූත්‍ර ආහාාරවලින්
66% ක් බිත්තර දමන කිකිළියන් සඳහාා වේ�.
ආහාාර පෝ�ෝෂණ නිෂ්පාාදකයාාගේ� නිෂ්පාාදන මත රඳාා නො�ොසිට තමාාගේ�ම කුකුළු ගො�ොවිපල සඳහාා
තමාා විසින් සංංවර්ධනය කරන සූත්‍ර ආහාාර ගෘෘහස්ථ සූත්‍ර ආහාාර ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.

20වැැඩිහිටි කුකුළන් සඳහාා වන සූත්‍ර ආහාාර පෝ�ෝෂණයේ� ධාාන්‍යය, ඉරිඟු සහ මයිලෝ�ෝ බලශක්ති
ප්‍රභවයක් ලෙ�ස 60% ක් ද, ප්‍රෝ�ෝටීන් ප්‍රභවයක් ලෙ�ස එළවළු තෙ�ල් අපද්‍රව්‍යය රො�ොඩු, සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි
අපද්‍රව්‍යය රො�ොඩු 15% කණ් ද, සත්ව ආහාාර මාාළු කුඩු යනාාදි ආහාාර 10% ක් ලෙ�සද, සහල් නිවුඩ්ඩ
වර්ගයේ� ඉරිඟු ග්ලූටන් යනාාදිය 5% ක්ද, අකාාබනික ද්‍රව්‍යය සහ විටමින් 5% ක් ලෙ�සද අඩංංගු වේ�. මිශ්‍රකිරීමේ� අනුපාාතය, අමුද්‍රව්‍යය, සංංරචකය ආදිය කුකුළුන්ගේ� වර්ග විවිධත්වය වයස සහ පෝ�ෝෂණයකරන පරිසරය අනුව වෙ�නස් වේ�.

5 පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රධාාන කරුණු

(1) සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණය

රෝ�ෝග වැැළැැක්වීම් පූර්ණ සනීපාාරක්ෂාාව. පළමුවැැන්න නම් පෝ�ෝෂණය කරන කළමනාාකාාර
ප්රදේේශයට රෝ�ෝග කාාරක ආක්රමණය කිරීම වැැළැැක්වීම සහ පසුව පෝ�ෝෂණ ප්රදේේශයේ� දුර්වල
පරිසරය වැැඩිදියුණු කිරීමයි. පශු සම්පත් බෝ�ෝවන රෝ�ෝග වැැළැැක්වීමේ� නීතියේ� පෝ�ෝෂණ සනීපාාරක්ෂක
පාාලන ප්රමිතීන්ට අනුකූලව,සනීපාාරක්ෂක පාාලන ප්රදේේශ ස්ථාාපිත කළ යුතු අතර, රෝ�ෝග කාාරක
ගෙ�න ඒම වැැළැැක්වීම සඳහාා ක්‍රියාා කාාරකම් කල යුතුයි.
කුකුල් කූඩු විශාාල වී කුකුළු පැැටවුන් විශාාල ප්‍රමාාණයක් ඇති කරන විට කුකුළු ශරීරයේ� සෞ�ෞඛ්ය
කළමනාාකරණයට සහ කුකුළු කො�ොටුවේ� පරිසර ගැැලපීම, මළ මූත්ර ඉවත් කිරීම, පිරිසිදු කිරීම
වැැනි සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණය ප්‍රමාාණවත් නො�ොවීම හේ�තුවමත ඇතිවන රෝ�ෝග හෝ�ෝ හාානිය
සම්පූර්ණයෙ�න්ම ඉවත් කළ යුතුය.
1. කුකුළු කූඩු ඇතුලුව අනෙ�කුත් පහසුකම් ස්ථාානයන්හි සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණය
හො�ොඳින් මළ ඉවත් කිරීම, පිරිසිදු කිරීම, සෝ�ෝදාා පිරිසිදු කිරීම සහ විෂබීජ නාාශක
2. කුකුළු ශරීර සෞ�ෞඛ්‍යය කළමනාාකරණය
පාාරිසරික වෙ�නස්කම් නිසාා ඇතිවන ශ්වසන රෝ�ෝග පිළිබඳව අවධාානය යො�ොමු කළ යුතුය.
කුකුළුන් සඳහාා, ඉතාා තදින් බෝ�ෝවෙ�න රෝ�ෝග සඳහාා එන්නත් වැැඩසටහන් සකස් කර ඇතිඅතර, එන්නත් විශ්වාාසවන්තව ක්‍රියාාත්මක වේ�.

(2) කුරුළු ඉන්ෆ්්ලුවෙ�න්සාාපශු සම්පත් වසංංගත පිළිබඳ නවතම තො�ොරතුරු, විශේ�ෂයෙ�න් පශු සම්පත් සංංබන්ධයෙ�න් වනනවතම තො�ොරතුරු පරීක්ෂාා කිරීම වැැදගත් වන අතර, පශු සම්පත් සනීපාාරක්ෂක මධ්‍යයස්ථාානයෙ�න්
නිතර ලබාා දෙෙන අධික ව්‍යා�ාධිජනක කුරුළු ඉන්ෆ්්ලුවෙ�න්සාා පිළිබඳ තො�ොරතුරු අනිවාාරයෙ�න් පරීක්ෂාා
කිරීම, සහ පශු සම්පත් සනීපාාරක්ෂක මධ්‍යයස්ථාානයේ� මාාර්ගෝ�ෝපදේේශ අනුගමනය කිරීම වැැදගත්
වේ�. පෝ�ෝෂණය කරනු ලබන ප්‍රදේේශය තුළ, වල් පක්ෂීන්ගේ� ආක්‍රමණය සම්පූර්ණයෙ�න්ම වැැළැැක්වීම
සඳහාා කුකුළු කූඩූ නිවස තුළ කුරුලු දැැලක් සවි කළ යුතුය, කුකුළන්ගේ� සෞ�ෞඛ්‍යය නිරීක්ෂණය කළ යුතුඅතර, අසාාමාාන්‍යයතාාව මෙ�න්ම හෝ�ෝ විශේ�ෂිත රෝ�ෝග ලක්ෂණ දුටු වහාාම වාාර්තාා කළ යුතුය. එමෙ�න්ම
කුකුළු කූඩු නිවාාසය අසල වල් කුරුල්ලෙ�කු වැැනි මළ සිරුරක් හමු වුවහො�ොත් වහාාම පරිපාාලකවරයාා
දැැනුවත් කිරීම ඉතාා වැැදගත් වේ�.

21

② මාං�ංශ සඳහාා වන කුකුළුන්
1 මස් සඳහාා වන කුකුළු මස් වර්ගමාං�ංශ කුකුළන්ගෙ�න් 85%කට වඩාා තරුණ මස් කුකුළන් (බ්‍රො�ොයිලර්) වන අතර ඒවාා වේ�ගවත්
වර්ධනය, කෙ�ටි නැැව්ගත කිරීමේ� කාාලය සහ වඩාා හො�ොඳ මාං�ංශ ගුණාාත්මකභාාවය සඳහාා බෙ�හෙ�වින්
වැැඩි දියුණු කර ඇත. මෙ�ම විවිධත්ව අභිජනනය ප්‍රාායෝ�ෝගික කුකුළෙ�කු වන White Cornish - සුදුකෝ�ෝනිෂ් පිරිමි සතෙ�කු සමඟ සංංසර්ගය කළ White Plymouth Rock - White Plymouth Rock - සුදුපලයිව්මවුත් රො�ොක් ගැැහැැණු සතෙ�කුගේ� පළමු පරම්පරාාවේ� දෙෙමුහුන් වර්ගයකි. Jidori මාං�ංශ
කුකුළන්ගෙ�න් 1% ක් පමණක් වන නමුත් ඒ පක්ෂීන්ගේ� මස්වල ගුණාාත්මක භාාවය වැැඩි දියුණු
කිරීම සඳහාා පො�ොර කුකුළුන්, Nagoya වර්ගය, සහ Rhode Island Red - රෝ�ෝඩ් අයිලන්ඩ් රතුවර්ගය වැැනි
දේේශීය අභිජනන භාාවිතාා කරමින් හරස් ජනන වර්ග ලෙ�ස නිර්මාාණය කරන ලද උසස් තත්ත්වයේ�මස් කුකුළන් වේ�

White Cornish - සුදු කෝ�ෝනිෂ්White Plymouth Rock - සුදු පලයිව්මවුත් රො�ොක්

2මාං�ංශ පිණිස වන තරුණ ම කුකුළන් (බ්රො�ොයිලර්) ඇතිකිරීමේ� පරිමාාණය සහකළමනාාකරණ විලාාසය
2018 පෙ�බරවාාරි 1 වන දිනට අභිජනන පෝ�ෝෂණ කුටුම්භ 2,260 ක් ද, අභිජනනයේ� පක්ෂීන්
මිලියන 138.77 ක් ද, එක් කුටුම්භයකට පක්ෂීන් 61,400 ක් ලෙ�සට සිටියහ. එක් කුටුම්භයකට සතුන්
සංංඛ්‍යා�ාව වසරින් වසර වැැඩි වෙ�මින් පවතින අතර වඩාාත් කාාර්යක්ෂම කළමනාාකරණයක් ලබාාගැැනීම සඳහාා ගො�ොවිතැැන් පරිමාාණය පුළුල් වේ�.
සාාමාාන්‍යය වෙ�ළඳ සමාාගම්, කෘෘෂිකාාර්මික සමුපකාාර සහ පුද්ගලයන් විසින් මෙ�හෙ�යවනු ලබනබො�ොහෝ�ෝ බ්රො�ොයිලර් සතුන් පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� සිට සැැකසීම සහ බෙ�දාා හැැරීම දක්වාා සියලු අදියරයන්
(Integration) ඒකාාබද්ධ කරන අතර, කො�ොන්ත්‍රාාත්තුවක් යටතේ� තම සතුන් ඇති දැැඩි කර පෝ�ෝෂණයකරන ලෙ�ස ගො�ොවීන්ගෙ�න් ඉල්ලාා සිටී. මීට අමතරව, සුපිරි වෙ�ළඳසැැල් වැැනි මහාා පරිමාාණ සිල්ලර
වෙ�ළෙ�න්දන්ගේ� ශීඝ්‍ර වර්ධනය හේ�තුවෙ�න්, බෙ�දාාහරින්නන් බ්‍රො�ොයිලර් නිෂ්පාාදනය නො�ොකර සමස්තය
ශ්‍රේ�ණිගත කරන ක්‍රමයක් ද තිබේ�.

3 තරුණ මාං�ංශ කුකුළෙ�කුගේ� ජීවන චක්‍රය (බ්රො�ොයිලර්)පහත රූපයේ� දැැක්වෙ�න්නේ� මාං�ංශ සඳහාා භාාවිතාා කරන තරුණ මාං�ංශ කුකුළෙ�කුගේ� (බ්රො�ොයිලර්)22ජීවන චක්රයයි. කුඩාා පැැටවුන් පැැටවුන් ලෙ�ස බිහිවී සති හතක පමණ කාාලයක් ඇතිදැැඩි පෝ�ෝෂණය
කර 2.3kgක පමණ බරකින් නැැව්ගත කරනු ලැැබේ�. විශාාල ප්‍රමාාණයේ� නිෂ්පාාදන සති 8 ක් පමණ ඇතිදැැඩි කර පසුව 3.0kgක් පමණ බරින් නැැව්ගත කරනු ලැැබේ�. Jidori කුකුළන් දින 80කට වඩාා වැැඩි
කාාලයක් පෝ�ෝෂණයෙ�න් ඇති දැැඩි කළ යුතු අතර, ඔවුන්ගෙ�න් බො�ොහෝ�ෝමයක් “Umami -රසවත්බව”,වයනය බව වර්ධනය කිරීම සඳහාා නැැව්ගත කිරීමට පෙ�ර මාාස 4 සිට 5 දක්වාා ඇති කර ඇත.

��පාදන �යාව�ය (බර)
��තර
දැ�ම

පැට��
�� ��ම �න 2 �

�න 30 ��න 49 �56-59 �න(�න 21)ෙප�ෂණ ව�ධනෙ��� අව�යඅ�ත උප�
(පැටවා)ළද� කාල
(පැටවා)(ශ�ර බර)40 gමධ්‍යම
කාල(පැටවා)ෙප�ෂණ ව�ධනෙ� අවසාන අ�යර�ශාල (පැටවා)1,100 g2,200 ~ 2,300 g
�ඩා ශ�ර ප්‍රමාණෙ�
නැ�ගත ��ම2,700 ~ 3,000 g
ස� 8 �� �ශාල ප්‍රමාණය ශ�රනැ�ගත ��ම (මාස 2 � පමණ)මාං�ංශ සඳහාා තරුණ මාං�ංශ කුකුළු ජීවන චක්‍රය

4 ආහාාර පෝ�ෝෂණය හාා එහි නිෂ්පාාදනය, මිලදී ගැැනීම, ලබාා දීම් ආකෘෘතිය
බො�ොහෝ�ෝ අවස්ථාා වලදී, බ්රො�ොයිලර් පැැටවුන් ඇති කර පෝ�ෝෂණය කරන්නේ� ඔවුන්ගේ� වර්ධන
ක්‍රියාාවලියට ගැැලපෙ�න පරිදි අමුද්‍රව්‍යය කිහිපයක් මිශ්‍ර කිරීමෙ�න් සාාදන ලද වාාණිජමය වශයෙ�න් ලබාාගත හැැකි සූත්‍ර ආහාාර මත ය. ආහාාර පෝ�ෝෂණ නිෂ්පාාදකයින්ගෙ�න් විවිධ සංංයෝ�ෝග නිෂ්පාාදන ලබාාගත හැැකිය. දැැනට, ජපාානයේ� නිපදවන බ්රො�ොයිලර් පිණිස වන සූත්‍ර ආහාාර පෝ�ෝෂණය මුළු සූත්‍රආහාාර පෝ�ෝෂණ නිෂ්පාාදනයෙ�න් 14% ක් සහ කුකුළුන් පිණිස වන සූත්‍ර ආහාාර පෝ�ෝෂණයෙ�න් 34%
ක් (මුළු සූත්‍ර ආහාාර පෝ�ෝෂණයෙ�න් 42% ක් වේ�.)බ්රො�ොයිලර් වර්ගය සඳහාා වන සූත්‍ර සංංයෝ�ෝග ආහාාරවල ධාාන්ය ඉරිඟු සහ මයිලෝ�ෝ වැැනි වඩාාත්ම
ශක්ති ප්‍රභවයක් අඩංංගු වන අතර පසුව ප්‍රෝ�ෝටීන් ප්‍රභවයක් ලෙ�ස එළවළු තෙ�ල් අපද්රව් රො�ොඩු,සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි අපද්‍රව්‍යය රො�ොඩු ද, සත්ව ආහාාර ප්‍රභවයක් ලෙ�ස මාාළු කුඩු යනාාදි ආහාාර අඩංංගු වේ�.
මීට අමතරව, සහල් නිවුඩ්ඩ සහිත අකාාබනික ද්‍රව්‍යය සහ විටමින් වල බඩ ඉරිඟු ග්ලූටන් ආහාාර
අඩංංගු වේ�. මිශ්‍ර කිරීමේ� අනුපාාතය, අමුද්‍රව්‍යය, සංංරචකය ආදිය කුකුළුන්ගේ� වර්ග විවිධත්වය වයසසහ පෝ�ෝෂණය කරන පරිසරය අනුව වෙ�නස් වේ�.

23

5 පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රධාාන කරුණු

(1) සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණය

රෝ�ෝග වැැළැැක්වීමේ� පූර්ණ සනීපාාරක්ෂාාව. පළමුවැැන්න නම් පෝ�ෝෂණය කරන කළමනාාකාාර
ප්‍රදේේශයට රෝ�ෝග කාාරක ආක්‍රමණය කිරීම වැැළැැක්වීම සහ පසුව පෝ�ෝෂණ ප්‍රදේේශයේ� දුර්වල පරිසරය
වැැඩිදියුණු කිරීමයි. පශු සම්පත් බෝ�ෝවන රෝ�ෝග වැැළැැක්වීමේ� නීතියේ� පෝ�ෝෂණ සනීපාාරක්ෂක පාාලන
ප්‍රමිතින්ට අනුකූලව,සනීපාාරක්ෂක පාාලන ප්‍රදේේශ ස්ථාාපිත කළ යුතු අතර, රෝ�ෝග කාාරක ගෙ�නඒම වැැළැැක්වීම සඳහාා ක්‍රියාා කාාරකම් කල යුතුයි.
විශේ�ෂයෙ�න්ම ශරීර වර්ධන කාාර්ය සාාධනය අනුව බ්රො�ොයිලර් වර්ගය බෝ�ෝවීම සැැලකිය යුතුලෙ�ස වැැඩිදියුණු වී ඇත. සතුන් විශාාල ප්‍රමාාණය ක් ළඟ තබාා පෝ�ෝෂණය කිරීම සාාමාාන්‍යය දෙෙයක් වීඇති නිසාාත් පෝ�ෝෂණ කාාලය කෙ�ටි නිසාාත් අභිජනන කළමනාාකරණය සම්බන්ධයෙ�න් ක්‍රියාාමාාර්ග
ගැැනීම ප්‍රමාාද වීමේ� ප්‍රවණතාාවක් පවතී. එම නිසාා, දෛෛනික සත්ව පාාලන කළමනාාකරණයේ�දී හාානි
හෝ�ෝ ඍණාාත්මක බලපෑෑම් ඇති කළ හැැකි සාාධක ඉවත් කිරීම වැැදගත් වේ�.
1. පහසුකම්ව ස්ථාානයන්හි සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණය
ව්‍යා�ාධිජනක ක්ෂුද්‍ර ජීවීන්, සනීපාාරක්ෂක කෘෘමීන් හෝ�ෝ ක්ෂුද්‍ර ජීවී ද්‍රව්‍යයවල ඉතිරි නො�ොවන පරිදි
කුකුළු කූඩු නිවාාස හො�ොඳින් මලපහ ඉවත් කිරීම, පිරිසිදු කිරීම, සෝ�ෝදාා හැැරීම හාා විෂබීජහරණය
කිරීම කරනු ලැැබේ�
2. කුකුළු ශරීර සෞ�ෞඛ්‍යය කළමනාාකරණය
වේ�ගයෙ�න් වර්ධනය වන බ්රො�ොයිලර් සතුන් සඳහාා, වාාතාාශ්‍රය පාාලනය කිරීම සහ ශ්වසන
රෝ�ෝග ගැැන විමසිල්ලෙ�න් සිටිය යුතුයි.
කුකුළුන්ට, ඉතාා බෝ�ෝවෙ�න රෝ�ෝග සඳහාා එන්නත් වැැඩසටහන් සංංවර්ධනය කිරීම සහ එන්නත්
විශ්වාාසවන්තව ක්‍රියාාත්මක කිරීම වැැදගත් වේ�.

(2) කුරුළු ඉන්ෆ්්ලුවෙ�න්සාාට එරෙ�හි පියවර
බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළියන් සඳහාා සමාාන පියවරයන් (පිටුව 21) අවශ්ය වේ�.

24

５වෙ�නත්

① සැැහැැල්ලු බර අශ්ව1 සැැහැැල්ලු බර අශ්ව (Thoroughbred)・සැැහැැල්ලු බර අශ්වයන් වර්ග පහක් ඇත: Thoroughbred, Thorough-type, Arab, Anglo-Arab සහArab, නමුත් ජපාානයේ� නිපදවන සැැහැැල්ලු අශ්වයන් බො�ොහො�ොමයක් Thoroughbred වේ�.
・Thoroughbred අශ්ව වාාර්ෂිකව උපත් නිපයුම සංංඛ්‍යා�ාව ආසන්න වශයෙ�න් 7,000 (2018) වන අතරප්‍රධාාන නිෂ්පාාදන ප්‍රදේේශ වන්නේ� හො�ොකයිඩෝ�ෝ, තෝ�ෝහො�ොකු සහ ක්යූෂූ වේ�. මෙ�යින්, නිෂ්පාාදනයකරන ලද මුළු සතුන් සංංඛ්‍යා�ාවෙ�න් 98% කට වඩාා හො�ොකයිඩෝ�ෝවේ� වේ�.
・තුරඟ තරඟ සඳහාා පුහුණු කිරීමෙ�න් පසු Thoroughbred අශ්ව බො�ොහෝ�ෝ දුරට ධාාවන අශ්වයන්
ලෙ�ස භාාවිතාා කරයි.
・අශ්ව රේ�ස් සඳහාා භාාවිතාා කරන Thoroughbred අශ්ව ස්වාාභාාවික සංංසර්ගයෙ�න් පමණක්
නිපදවිමක් වේ�.
කෘෘතිම සිංංචනය මගින් නිපදවන අශ්වයන් තුරඟ තරඟ සඳහාා භාාවිතාා කළ නො�ොහැැක.
・Thoroughbred අශ්ව යනු පෙ�ළපත් ලියාා පදිංංචිය මගින් දැැඩි ලෙ�ස පාාලනය වන අභිජනනයකි.
පෙ�ළපත් ලියාාපදිංංචි කළ හැැක්කේ� ලියාාපදිංංචි පියාා අශ්වයන්ගෙ�න් (Boodmare) සහ මව්අශ්වයන්ගෙ�න් (Brodmare) උපන් අශ්වයන් පමණි. එසේ�ම, පෙ�ළපත් ලියාාපදිංංචියක් නො�ොමැැති
අශ්වයෙ�කුට රේ�ස් අශ්වයෙ�කු විය නො�ොහැැක. පෙ�ළපත් ලියාාපදිංංචි කර ඇති අශ්වයන් ලියාාපදිංංචි
කිරීමේ� නියෝ�ෝජිතාායතනය විසින් පෙ�ළපත් ලියාාපදිංංචි සහතිකයක් නිකුත් කරනු ලැැබේ�.

2 ජීවන චක්‍රය
・අශ්වයෙ�කුගේ� වයස අද්විතීය ලෙ�ස හැැඳින්වේ�, උපන් වර්ෂය එකම වයස වන අතර, ජීවිතයේ�
දෙෙවන වසරෙ�න් පසුව එය අවුරුදු 1 සහ අවුරුදු 2 ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
・Thoroughbred අසුන් සඳහාා ගැැබ්ගැැනීමේ� කාාලය මාාස 11 ක් පමණ වන අතර ජපාානයේ� බො�ොහෝ�ෝ
අසුන් පෙ�බරවාාරි සහ මැැයි අතර උපත ලබයි.
・ඔවුන් උපතේ� සිට ගිම්හාානය දක්වාා තම මව්වරුන් සමඟ ඇති දැැඩි කරනු ලැැබේ�, නමුත් සරත්සෘෘතුවේ� දී (වයස මාාස 6 ක් පමණ) කිරි වැැරීම සිදු කරනු ලබන අතර එතැැන් සිට තනිවම ඇති දැැඩි
කරනු ලැැබේ�
・ඔවුන්ගේ� පළමු වසරේ� සරත් සෘෘතුවේ� දී, ඔවුන් සෑෑදල සහ කටකලියාාව පටි පැැලදීම පුහුණු කිරීමට
පටන් ගනී, මිනිසුන් ඔවුන්ගේ� පිටේ� පදින්නට පුරුදු වීමට පුහුණු කිරීම (පදින්න හුරුවීම) ආරම්භ
වේ�.
・පැැදවීමට හුරුවීමෙ�න් පසු, ශාාරීරික ශක්තිය වැැඩි දියුණු කිරීම සඳහාා මිනිසුන් සමඟ ධාාවනය
කිරීමට පුහුණු කරනු ලබයි (පුහුණු කිරීම.)・වයස අවුරුදු දෙෙකේ�දී පුහුණු කරන ලද අශ්වයන් ධාාවන පථයට හෝ�ෝ පුහුණු මධ්‍යයස්ථාානයට
ගො�ොස් ධාාවන අශ්වයන් ලෙ�ස ලියාාපදිංංචි කර ධාාවන තරඟය සඳහාා වැැඩිදුර පුහුණු කරනු ලැැබේ�.
・තුරඟ තරඟ අශ්වයන් ලෙ�ස විශ්‍රාාම ගිය අශ්වයන් අතරින් හො�ොඳ ධාාවන දස්කම් ඇති අශ්වයන්සහ හො�ොඳ පෙ�ළපතක් ඇති අශ්වයන් අභිජනන අශ්වයන් ලෙ�ස නැැවත උපත් පිණිස නිෂ්පාාදන
ප්‍රදේේශයට පමුණුවනු ඇත.
25

1. බීජ වාැපිරීම (මාර්තු-මැයි)(�ර්භාණී කාලය: මාසං 11)

2. උ�ත (ඊළඟ වාසංපෙර් පෙ�බරවාාරිසිට මැයි දක්වාා)3. ම�කිරි දීම (මාසං 6)

4. සංරත් සංෘතුපෙ�
කිරි වාැරීම (මාසං 5-6 �මණ වායසං)5. ශීත ඍතුවා-ගි�හානය
�ැටවුන් සංාමූහිකවා තෘණ බිමට මුදා හැරීම කිරීම (පිරිමි සංතුන් හා �ැහැණු සංතුන් පෙවාන් පෙවාන්වා)(මාසං 6 සිට අවුරුදු 1 දක්වාා)6. අවුරුදු 1 ක් වායසංැති සංරත් ඍතුවා
�දින්න පුරුදු වීම

7. අවුරුදු 1 ක් වායසංැති ශීත ඍතුවා-අවුරුදු 2 යිපුහුණුවා

8. වායසං අවුරුදු 2 අපෙ�ල්
ධාවාන තරඟය පිවිසීම

9. විශ්‍රාම �ැන්වීම
සංමහර සංතුන් අභිජනනය කාර්ය සංඳහා පෙයොදා �නී26

3 ගො�ොවිපල කළමනාාකරණ විලාාසය
සැැහැැල්ලු බර අශ්ව ගො�ොවිපල සඳහාා ප්‍රධාාන කළමනාාකරණ වර්ග දෙෙකක් තිබේ�.
・නිෂ්පාාදන ගො�ොවිපල
පැැටවුන් නිෂ්පාාදනය කිරීම සඳහාා අශ්ව මව්වරුන් ඇති කරන අතර පසුව එම සතුන් වෙ�න්දේේසි
වෙ�ලඳ පො�ොලවල විකුණනු ලැැබේ�.
・ඇති දැැඩි කිරීම් ගො�ොවිපල
තරුණ අශ්වයන් පැැදීම හාා පුහුණු කිරීම.
මීට අමතරව, නිෂ්පාාදන ගො�ොවිපලවල් සහ ඇති දැැඩි කිරීම් ගො�ොවිපලවල මෙ�හෙ�යුම් අඛණ්ඩව
සිදු කරන ගො�ොවිපලවල් ද ඇත.

.

නිෂ්පාාදන ගො�ොවිපලඇති දැැඩි කිරීම් ගො�ොවිපල

27

② මීමැැසි පාාලනය
1 මී මැැස්සන්ගේ� වර්ග සහ ලක්ෂණ

(1) වර්ගය

ජපාානයේ�, බටහිර මී මැැස්සන් සහ ජපන් මී මැැස්සන් ලෙ�ස මී මැැස්සන් වර්ග දෙෙකක් ඇත, නමුත්
ගෘෘහස්ථ සතුන්ගෙ�න් වැැඩි ප්‍රමාාණයක් බටහිර මී මැැස්සන් වේ� (මෙ�තැැන් සිට මී මැැස්සන් ලෙ�සහැැඳින්වේ�.)(2) විශේ�ෂාං�ංගමී මැැස්සන් කණ්ඩාායම් වශයෙ�න් ජීවත් වන අතර කණ්ඩාායම තුළ ඔවුන්ගේ�ම භූමිකාාවන් ඇත.
・  සේ�වක මී මැැස්සන් (ගැැහැැණු)සේ�වක මී මැැස්සන් සාාමාාන්‍යය කුඩාා කූඩුවල (මී මැැසි කූඩු සෑෑදෙෙන ෂඩාාස්රාාකාාර කුටි) ඇති
කරයි. කීට අවධියේ�දී, කීටයන්ගේ� පළමු භාාගය Royal Jelly වලින් පෝ�ෝෂණය කරන අතර, දෙෙවන
භාාගය පරාාග සහ මී පැැණි පෝ�ෝෂණය කරන අතර, කීටයන් දින 21 කින් පමණ වැැඩිහිටියෙ�කුබවට පත්වේ�. ආයු කාාලය (ජීවත්වීමේ� කාාලය) මාාසයක් පමණ වේ�, නමුත් ශිශිර ඍතු ශීතමාාසවලදී, එය වසර භාාගයක් පමණ ජීවත් විය හැැක වැැඩිහිටියෙ�කු වූ පසු, කූඩුව මුලින්ම පිරිසිදුකර ඇත, නමුත් පසුව, කීටයන් මතු කරනු ලබන අතර, අවසාානයේ�, ඔවුන් කූඩුවෙ�න් පිටතට
ගො�ොස් පෝ�ෝෂණය ගැැනීම කරයි (මල් පැැණි සහ පරාාග එකතු කිරීම.)・  මී මැැසි රැජින (ගැැහැැණු)මී මැැසි රැජින ඇති දැැඩි කරනු ලබන්නේ� රාාජකීය ස්ථාාවරය නම් විශේ�ෂ වද කුටියක වනඅතර, එහි කීට අවධියේ�දී ඇයව පෝ�ෝෂණය කරනු ලබන්නේ� Royal Jelly පමණි. සාාමාාන්‍යයයෙ�න්මී මැැස්සන් රංංචුවක සිටින්නේ� එක් රැජිනක් පමණක් වන අතර ඇය බිත්තර දමයි. මී මැැසි රැජින
සේ�වක මී මැැස්සන්ට වඩාා බරින් යුක්ත වන අතර අවුරුදු දෙෙක තුනක ආයු කාාලයක් ඇත.
・  පිරිමි මී මැැස්සන්මී මැැසි රැජිනගේ� සංංසර්ග කාාලය තුළ පිරිමි මී මැැස්සන් උපත ලබයි (අප්රේ�ල් සිට ජූනි දක්වාා
ජපාානයේ� ප්‍රශස්ත කාාලය වේ�), එම අවස්ථාාවේ�දී සේ�වක මී මැැස්සන් කූඩුව තුළ පිරිමි මී මැැස්සන්
සඳහාා කැැප වූ කූඩුවක් නිර්මාාණය කරයි. පිරිමි මී මැැස්සන් කූඩුවේ� වැැඩ නො�ොකරන අතර ගුවනේ�
සිටින මී මැැසි රැජින සමඟ සංංසර්ගයේ� යෙ�දේේ.

28

�න 0 ���ව ෙග�ඩනැ�ම
15 වන �නයෙද�ර� පාලකයා
20 ෙව�දා

�න 3 �
���� ��ම

10 වැ�

7 වැ�ගබඩා ��ක�

ෙප�ෂණය ��මළමා �කවරණය

සේ�වක මී මැැස්සන්ගේ� කූඩුව

සේ�වක මී මැැස්සෙ�කුගේ� ජීවිතය

(කුඩාා ෂඩාාස්රාාකාාර කාාමරය� මැ� ��න

��� �
මැ�ස�

වැ���
��තර (සංස�ගය)�න 16� පමණවැ�����තර (සංස�ගය)��තර දැ�ෙ�
ආර�භය(�නකට ඒකක 2,000)��තර දැ�මනතර ��ම

��තර දැ�ෙ�
ආර�භය(�නකට ඒකක 2,000)(බා�ර උ�ණ�වය අ��ම) (බා�ර උ�ණ�වය ඉහළ යාම) (බා�ර උ�ණ�වය අ��ම)ඔ�ෙත�බ� - ෙන�වැ�බ�
ෙපබරවා� - මා��ඔ�ෙත�බ� - ෙන�වැ�බ�

��ව�ෙන�කර�

මරණයඔ�ෙත�බ� පමණමී මැැසි රැජිනගේ� සහ පිරිමි මී මැැස්සෙ�කුගේ� ජීවිතය

29නව � මැ� ��න� � මැ�ස���� ප්‍ර��ථාපනය ��ම(බා�ර උ�ණ�වය ඉහළ යාම)ෙපබරවා� - මා��

2 මී මැැස්සන්ගේ� වසරක ක්‍රියාාකාාරකම්ඍතු කාාල

ක්‍රියාාකාාරකම් අන්තර්ගතය

සමයමැැස්සන් වර්ධනය කිරීම)වසන්තය (නිරික්ෂනය කරකාාලයේ� පැැවැැත්ම)ගිම්හාානය (ගිම්හාානය

වසන්ත හාා ගිම්හාානය යනු බො�ොහෝ�ෝ මල් පිපෙ�න කාාලය වන අතර මී මැැස්සන් ආහාාරසහ අභිජනනය සඳහාා තෘෘප්තිමත් වේ�. මී මැැසි කණ්ඩාායමක් නිශ්චිත ප්‍රමාාණය කටළඟාා වූ පසු, අභිජනන පිරිමි මී මැැස්සන් නිෂ්පාාදනය සහ රාාජකීය පීඨය නිෂ්පාාදනය
ආරම්භ වේ�. රාාජකීය පීඨයෙ�න් අලුත් මී මැැසි රැජිනක ඉපදීමට දින කිහිපයකට පෙ�රසේ�වක මී මැැස්සන්ගෙ�න් අඩක් පමණ කැැදැැල්ලෙ�න් පිටව යන වයසක මී මැැසි රැජින
වෙ�නත් ස්ථාානයක අලුත් කූඩුවක් තනාා ගනී. මෙ�ය බෙ�දුණු මී මැැස්සන් බෙ�දීම් කූඩුව
ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
බො�ොහෝ�ෝ මල් ඇති කඳුකර ප්‍රදේේශවල හැැර, මල් ස්වල්පයක් තිබීම මී මැැස්සන්ට දුෂ්කර
කාාලයක් බවට පත් කරයි. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙ�ස මී මැැස්සන් වදයෙ�න් මිදී නව ලො�ොවක්
සො�ොයාා යන අතර ආපසු නො�ොඑනු ඇත. මෙ�ය පලාායාාම ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.

සරත් සෘෘතුවශීත ඍතුවට පෙ�ර ප්‍රමාාණවත් මී පැැණි (කූඩුව තුළ මී පැැණි ගබඩාා කිරීමට) ගබඩාා කළයුතු කාාලයකි. මිනිසුන් අකමැැති සුවඳක් ඇති මල්වලින් පවාා මල් පැැණි එකතු කිරීමට
ඔවුන් උපරිම උත්සාාහයක් දරයි.

ශීත ඍතුව (අ ශීතකාාලයේ� පැැවැැත්ම)මී මැැස්සන් මී වදේේ එකට ගුලිවී ගැැවසී සීතල ඉවසාා සිටියි. ශීත ඍතුවේ� දී, පැැටවුන්
බිහි කිරීම සහ දරුවන් ඇති දැැඩි කිරීම නතර කරයි, නමුත් වසන්තය ළඟාා වන විට,පැැටවුන් බිහි කිරීම ආරම්භ වේ�. මී මැැස්සන් මල් පැැණි ගබඩාා කිරීම සහ ආහාාර
නො�ොමැැතිකම හේ�තුවෙ�න් කුසගින්නෙ�න් මිය යාා හැැකි කාාලය ද මෙ�යයි.

අ�ජනන සමයෙ�වක � මැ�සා��� � මැ�ස�
පැර� � මැ� ��නනව � මැ� ��නවාාර්ෂික ප්‍රවාාහය සහ මීය තුල මී මැැස්සන්ගේ� සංංඛ්‍යා�ාව
30�ත කාලෙ� පැවැ�ම

��හාන පැවැ�ම

���ෂණයකර මැ�ස�
ව�ධනය ��ම�ත කාලෙ� පැවැ�ම

ෙබ��

６

තහවුරු කිරීමට ඇති ගැැටලුවපහත ප්‍රශ්නවලට ඒවාා නිවැැරදි නම් ○ සහ ඒවාා වැැරදි නම් × සමඟ පිළිතුරු සපයන්න.
<ගවයාා>1. ජපාානයේ� කිරි ධෙ�නුන්ගේ� සාාමාාන්‍යය වාාර්ෂික කිරි නිෂ්පාාදනය 5,000kg ක් පමණ වේ�.

(
(
(

)
)
)

(
(
(

)
)
)

(
(

)
)

(
(

)
)

(

)

(
(

)
)

(
2. කිකිළියන්ගේ� බිත්තර දැැමීම සඳහාා බහුලව භාාවිතාා වන ආහාාර වන්නේ� සූත්‍ර ආහාාර වේ�. (3. කුරුළු Infuruenza වැැළඳුන විට කුකුළන් මිය යන්නේ� නැැත.
(4. මාං�ංශ කුකුළන් (බ්රො�ොයිලර්) සංංවර්ධනය බිත්තර දැැමීමේ� කුකුළන්ට වඩාා මන්දගාාමී වේ�.
(5. සති 7 ක් වයසැැති පිරිමි බ්රො�ොයිලර් කුකුලෙ�කුගේ� බර කිලෝ�ෝ ග්රෑම් 5 ක් පමණ බරයි.
(

)
)
)
)
)

2. Holstein - හො�ොල්ස්ටයින් විශේ�ෂයේ� ගර්භණී කාාලය දින 280 කි.3. කිරි ධෙ�නුන්ගේ� කිරි ගුණය සියලුම එළදෙෙනුන්ට සමාාන වේ�.

4. උණුසුම් ගිම්හාාන මාාසවලදී කිරි ධෙ�නුන්ට ආහාාර ගැැනීම අඩු වන අතර කිරි නිෂ්පාාදනයඅඩු වේ�.

5. ගව ගාාල් වලින් ලැැබෙ�න පො�ොහො�ොර කෙ�තෙ�හි විසිරිය හැැකිය.

6. ජපාානයේ� ඇති දැැඩි කරනාා සියලුම මාං�ංශ ගවයන් ජපන් කළු ලෝ�ෝම ගවයින්ගේ� වේ�.
7. ජපන් කළු ලෝ�ෝම ගවයන්ගේ� තරබාාරු ව්‍යා�ාපාාරයේ�දී මාාස 10ක් පමණ වයසැැති ගවයන්
වෙ�ළඳපො�ොලෙ�න් මිල දී ගෙ�න මාාස 30ක් පමණ වනතුරු තර කරනු ලැැබේ�.

8. ගව තරබාාරු කිරීමේ�දී රළු ආහාාර අනුපාාතය රළු (සංංයුක්ත) ආහාාරවලට වඩාා වැැඩිය.
<ඌරන්>
1. ජ පන් තරබාාරු ඌරන් ඉක්මනින් වර්ධනය වන අතර මාාස 5-6 කින් බර කිලෝ�ෝග්‍රෑෑම්
100-110 දක්වාා ළඟාා වේ�.

2. ජපාානයේ� එක් මව් ඌරකු ට එක් වරකට උපදින සාාමාාන්‍යය පැැටවුන් සංංඛ්‍යා�ාව පහකි.
3. පැැටවාා බිහි කරන මව් ඌරාා පැැටවාා ඉපදී මාාස 2 ක් උපන් ඌරු පැැටවාා සමඟ පෝ�ෝෂණය
කිරීමට තබාා ගනී.

4. ජපනයේ� මවු ඌරාා වසර 2 තුල 4 සිට 5 වතාාවක ගැැබ් ගන්වාා අතර දරු උපත ලබාා දියහැැකිය.

5. රෝ�ෝග දුර්ලභ බැැවින් ජපාානයේ� ඌරු ගො�ොවිපළවලට එන්නත් කිරීම අවශ්‍යය නො�ොවේ�.
<කුකුලන්>1. පැැටවුන්ගේ� වර්ධනය අදියර හතරකට බෙ�දාා ඇත: ළදරු (පැැටවාා), මධ්‍යයම (පැැටවාා),විශාාල (පැැටවාා) සහ වැැඩිහිටි කුකුලන් ලෙ�ස.

31පිළිතුර
(ගවයාා)1. × (හේ�තුව: ජ පන් කිරි ධෙ�නුන්ගසහ Holstein - හො�ොල්ස්ටයින් වර්ගවල සාාමාාන්‍යය කිරි අස්වැැන්න
කිලෝ�ෝග්‍රෑෑම් 8,000 ඉක්මවයි.)2. ○3. × (හේ�තුව: එ ක් එක් එළකිරි වල ගුණය වෙ�නස් වේ�.)4. ○5. × (හේ�තුව: කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් කිරීම සහ නිවැැරදිව සැැකසීම නීතිමය ලෙ�ස පෙ�න්වාා දී ඇත.)6. ×හේ�තුව: W agyu වලට අමතරව, කර ඇඹීම කරන ලද කිරි ගවයන් සහ දෙෙමුහුන් (F1) වර්ගතුනක් ඇත.
7. ○8. × (හේ�තුව: ත රබාාරු කාාලය තුළ සූත්‍ර ආහාාර අනුපාාතය ඉහළ මට්ටමක පවතී.)(ඌරන්)
1. ○2. × (හේ�තුව: ජපන් මව් ඌරාාන්ගේ� පැැටවුන් සංංඛ්යාාව 10 සිට 15 දක්වාා.)3. × හේ�තුව: ඌරු පැැටවුන්ගේ� කිරි දෙෙන කාාලය සති 3-4 කි.)4. ○5. × (හේ�තුව: ඌරු ගො�ොවිපලවල විවිධ රෝ�ෝග ඇති අතර, සුදුසු එන්නත් කිරීම අවශ්ය වේ�.)(කුකුලන්)1. ○2. ○3. × (හේ�තුව: අ තිශයින් ව්‍යා�ාධිජනක වෛෛරස් ආසාාදනය වී සතියක් ඇතුළත මරණයට හේ�තු වේ�.
4. × (හේ�තුව: බ්රො�ොයිලර් වර්ගය බිත්තර දමන කිකිළියන්ට වඩාා වේ�ගවත් වර්ධන වේ�ගයකින්
සංංලක්ෂිත වේ�.)5. × (හේ�තුව: වයස සති 7 දී පිරිමි බ්රො�ොයිලර් කුකුලෙ�කුගේ� බර 3.3kg ක් පමණ වේ�.)32ප ශු සම්පත් හාා ආහාාර

Ⅱ පිළිබඳ මූලික දැැනුම

33

１කිරි ධෙ�නු

1 කිරි ධෙ�නුන්ගේ� ගුණාංං�ග
කිරි ධෙ�නුව තියුණු ස්නාායු සංංවේ�දිතාාවය ඇති සුපරීක්ෂාාකාාරී සතුන් වන අතර, එබැැවින්
මිනිසුන් ඔවුන්ට මෘෘදු ලෙ�ස සැැලකීම වැැදගත් වේ�.
කිරි ධෙ�නුන් සමහර විට රළු ආහාාර පෝ�ෝෂණයට වඩාා සාාන්ද්‍රණය සඳහාා ආහාාර පෝ�ෝෂණය
ගැැනීමට කැැමැැත්තක් දක්වයි, එය “තෝ�ෝරාාගත් පෝ�ෝෂණය” ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
උණුසුම් ගිම්හාාන මාාසවලදී, කිරි ධෙ�නුන් වැැඩි වශයෙ�න් හුස්ම ගන්නාා අතර ඔවුන්ගේ� ශරීරඋෂ්ණත්වය ඉහළ යාාම වැැළැැක්වීම සඳහාා ජලය වාාෂ්ප කරයිකිරි ධෙ�නකගේ� ශරීර උෂ්ණත්වය සාාමාාන්‍යයයෙ�න් මනිනු ලබන්නේ� ගුදය තුළටඋෂ්ණත්වමාානයක් ඇතුල් කිරීමෙ�නි.
කිරි ධෙ�නුන් දරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු ක්‍රමයෙ�න් කිරි නිෂ්පාාදනය වැැඩි කරන අතර, දෛෛනික කිරිනිෂ්පාාදනය සති 5 සිට 7 දක්වාා කාාලය තුළ ඉහළම මට්ටමට ළඟාා වන අතර බො�ොහෝ�ෝ ධෙ�නුන්
දිනකට කිරි 50kg ක් පමණ නිපදවයි.
දරු ප්‍රසූතියට දින 60කට පමණ පෙ�ර කිරි දීම අවසන් වී (නැැවැැත්වීම) වියළි කිරි කාාලය ආරම්භ වේ�.

2 ගව ගාාලක ව්‍යූූ�හය
කිරි ධෙ�නුන් ක්‍රම දෙෙකකින් ඇති දැැඩි කළ හැැක: “තෘෘණ බිමට මුදාා හැැරීම ” හෝ�ෝ ගව ගාාල් වලඇති මුදාා හැැරීම කිරීම (ගාාල් පෝ�ෝෂණය), නමුත් ජපාානයේ� බො�ොහෝ�ෝ කිරි එළදෙෙනුන් ඇති දැැඩි
කරනු ලබන්නේ� ගාාල් වලය.
ගෘෘහාාශ්‍රිත ගව ගාාල තුල පෝ�ෝෂණය කිරීමේ�දි ක්රම තුනක් ඇත. “Tsunagi - Kai-දිගිලි කිරීම”, “Free-barn- ගාාල තුල නිදහසේ� නිදාා ගැැනීම “ සහ “Free-stall - ගාාල තුල වෙ�න් කර ලද ස්ථාානයේ� නිදි ගැැන්වීම “.
Tsunagi-Kai - දිගිලි කිරීම් පෝ�ෝෂණය කිරීම යනු කිරි ධෙ�නුන් Stanchion - කිරි ධෙ�නුන්ගේ� හිසටදමන ලෝ�ෝහ සන්නාාහයෙ�න් කරන ලද අගුල, දම්වැැල් ආදිය සමඟ සම්බන්ධ කර කනුවක ගැැට ගසාාස්ථාාවරව තබාා ඇති දැැඩි කර ගැැනීමේ� ක්‍රමය කි.
ජල සැැපයුම් ටැං�ංකිය ජල කෝ�ෝප්පය බො�ොහෝ�ෝ විට ජල බෙ�දාාහරිනය ලෙ�ස භාාවිතාා කරයි. කිරිදො�ොවාා ගැැනීම, කිරි ධේ�නුව සම්බන්ධ කර ඇති ස්ථාානයේ�දීම සිදු කරනු ලබන අතර, දො�ොවාා ගත්,කිරි ධේ�නුවගේ� හිසට ඉහළින් ඇති කිරි රැගෙ�න යන නළය හරහාා කිරි ශීතකරණයට (Bulk Coolerතො�ොග සිසිලකය) වෙ�ත යවනු ලැැබේ�..

Stanchion -කිරි ධෙ�නුන්ගේ� හිසට දමන ලෝ�ෝහ
සන්නාාහයෙ�න් කරන ලද අගුල සහිත ගව ගාාලNew York වර්ගයේ� ගෙ�ල අගුල් වැැස්ම

34

Tsunag - දිගිලි කිරීම් ගෘෘහස්තගව ගාාලක් තුළ කිරි දො�ොවීම

��ත මාපකය��ත නළය��ත �යාමකය�� ��ෙල� �� �ෙ� නළය�ප�දනකාරකය�� ලබා ග�නා ක�ෙ�නරය
(Milk receiver jar �� ග්‍රාහක භාජනය)��ත ටැං�ය

උ�ල�� ��� ෙක��පය��ත ෙප��පය

ෙත�ග ��ලකය�� ප්‍රවාහය

කිරි දෙෙවීම් පද්ධතිය
Free barn - ගෘෘහස්ථ නිදහස් ගව ගාාල යනු කිරි ධෙ�නුනට විශාාල ආවරණයක් තුළ බැැඳතැැබීමෙ�න් තො�ොරව නිදහසේ� ඇවිද දුව යාාමට ඉඩ දීමේ� ක්‍රමයකි. පෝ�ෝෂණ ලබාාදීම් අවකාාශය හැැරඅන් බිම පෙ�දෙෙසක්ම ඇතුරූ ආවරණයනගෙ�න් ආවරණය කර ඇත. බිම් ඇතුරුම් ආවරණ සඳහාා,ලී කුඩුසහ ආපසු දැැමූ කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් (පැැසුණු සහ වෘෘධිත වියලන ලද කො�ොම්පෝ�ෝස්ට්) බො�ොහෝ�ෝවිට භාාවිතාා වේ�. ජල සැැපයුම් ටැංං�කි බො�ොහෝ�ෝ විට ජල සැැපයුම සඳහාා භාාවිතාා වේ�. කිරි දෝ�ෝවනය
වෙ�නම කුටියක් වන Milking Parlor - කිරි දෝ�ෝවනාාගාාරයක සිදු කරයි.

Free-barn - ගව ගාාලMilking Parlor - කිරි දෝ�ෝවනාාගාාරය

කිරි දෝ�ෝවන රෝ�ෝබෝ�ෝවරු

35

"Free-stall -ගාාල යනු තනි තනි වෙ�න් කර ලද ස්ථාානයේ� ගවයන් නිදි ගැැන්වීම ඡාායාාරූපයේ�
පෙ�න්වාා ඇති පරිදි තනි තනිව කො�ොටස් කරන ලද නිදන ස්ථාාන (ගව නිදි යහන්) වලින් සමන්විත
වේ�. මෙ�ය Free-stall - ගව ගාාල තුල Free-barn - ගෘෘහස්ථ නිදහස් ගව ගාාල හාා වෙ�නස් වේ�“Free-stall- හෙ�වත් තනි තනි වෙ�න් කර ලද ස්ථාානයේ� ගවයන් නිදිගැැන්වීම් ගාාල” තුල පෝ�ෝෂක ටැංං�කි

“Free-stall- හෙ�වත් තනි තනි වෙ�න් කර ලද ස්ථාානයේ� ගවයන් නිදිගැැන්වීම් ගාාල” තුල නිදාා ගැැනීමේ� අවකාාශයන් (ගව නිදි යහන්)“Free-barn ගව ගාාල”-ගාාල තුල නිදහසේ� නිදාා ගැැනීමට ඇති අවකාාශ ඇති ගව ගාාල සහ “Freestall- ගව ගාාල”-හෙ�වත් තනි තනි වෙ�න් කර ලද ස්ථාානයේ� ගවයන් නිදි ගැැන්වීම් ගාාල” තුලශක්තිමත් ගවයින් විසින් දුර්වල ගවයින් පෝ�ෝෂක ටැංං�කියෙ�න් නෙ�රපාා හැැරිය හැැකි අතර, එහිප්‍රතිඵලයක් ලෙ�ස පෝ�ෝෂණ ඌනතාාවයන්ද ඇති විය හැැක.

3 කිරි ධේ�නු ආහාාර ජීර්ණ පද්ධතිය
・කිරි ධේ�නුන්ට ආමාං�ංශ හතරක් ඇත.
・විශාාලතම ආමාාශය වන්නේ� පළමු ආමාාශය වන අතර එය Rumen - ලූමන් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
・බො�ොහෝ�ෝ ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් Rumen - ලූමන් වල ජීවත් වන අතර ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් විසින් ආහාාර බිඳ දමාා කිරිධේ�නුනගේ� ශරීරයට පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ (Volatile Fatty Acids - වාාෂ්පශීලී මේ�ද අම්ල) සපයයි.
・කිරි ධෙ�නුන් තමන් අනුභව කළ ආහාාර නැැවත මුඛයට වමාාරාා ගෙ�න දත්වලින් සපාා අඹරාා කුඩාා
කැැබලිවලට අඹරමින් නැැවත ගිල දමති. මෙ�යට Rumen-ලුමිනේ�ෂන් සහ වමාාරාා කෑෑම යනුවෙ�න්
හැැඳින්වේ�.
・වමාාරාා කෑෑම මගින් ආහාාර වඩාාත් කුඩාා සියුම් කැැබිලි බවට පත් කරන අතර, සහ Rumen ලූමන්.තුල ක්ෂුද්‍ර ජීවීන්ගේ� දිරාාපත්වීම සහ ජීර්ණය වේ�ගවත් වේ�.
・කිරි ධේ�නුවගේ� පළමු ආමාාශය (Rumen - ලූමන්) තුල ධාාන්ය පිෂ්ඨය සහ රළු කෙ�ඳි වලින්
වාාෂ්පශීලී මේ�ද අම්ල (Acetic Acid, Propionic Acid, Butyric Acid) - ඇසිටික්, ප්රො�ොපියෝ�ෝනික් සහබියුරික් අම්ල) නිපදවන අතර ඒවාා කිරි ධෙ�නගේ� ශරීරයට අවශෝ�ෝෂණය කර කිරි නිපදවීමටසහ කිරි ධෙ�නගේ� ශරීරය නඩත්තු කිරීමට භාාවිතාා කරයි.
・කිරි ධෙ�නුනට කිරි නිපදවීමට සහ ඔවුන්ගේ� ශරීරය නඩත්තු කිරීමට අවශ්ය ප්‍රෝ�ෝටීන් සෑෑදී
ඇත්තේ� කුඩාා අන්තරයෙ�න් අවශෝ�ෝෂණය වන Amino Acids - ඇමයිනෝ�ෝ අම්ල මගිනි.

4 ආහාාර පෝ�ෝෂණය
・රළු ආහාාර පෝ�ෝෂණය පිණිස බහුලව භාාවිතාා වන රළු ද්‍රව්‍යය වන්නේ� ගව බිම් තෘෘණ Silage සිලේ�ජ්, ඉරිඟු Silage - සිලේ�ජ්, සෝ�ෝගම් ඉරිඟු Silage - සිලේ�ජ්, වියලි තෘෘණ, පැැසුණු රළු සහල්36

(සහල් සම්පූර්ණ බෝ�ෝග Silage - සිලේ�ජ් සහ ගො�ොයම් පිදුරු යනාාදිය ය.
・වඩාාත් බහුලව භාාවිතාා වන සාාන්ද්‍ර ආහාාර වන්නේ� සූත්‍රආහාාර, ඉරිඟු, සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි ආහාාර
රො�ොඩු, මිදි ඇට රො�ොඩු ආහාාර, නිවුඩ්ඩ, ආහාාර නිෂ්පාාදන අතුරු නිෂ්පාාදන (තෝ�ෝෆු කෑෑම රො�ොඩු,බියර් මංංඩි) සහ බීට් තලප ය.
・සූත්‍ර ආහාාර යනු සූත්‍ර ආහාාර කර්මාාන්ත ශාාලාාවක විවිධ ආහාාර ද්‍රව්‍යය මිශ්‍ර කිරීමෙ�න් නිපදවන
ආහාාරයකි, නමුත් ඉරිඟු බො�ොහෝ�ෝ විට ධාාන්‍යය ලෙ�සද සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි බො�ොහෝ�ෝ විට තෙ�ල් මංංඩි
කැැට ලෙ�සද භාාවිතාා කරයි.
・Silage - සිලේ�ජ් යනු තණකො�ොළ, සහල් හෝ�ෝ ඉරිඟු (කඳ,පත්‍ර, ධාාන්ය මිශ්‍රමිශ්‍රණය) සිහින් ව කපාාඔක්සිජන් (වාාතය) නො�ොමැැතිව මුද්‍රාා තැැබූ තත්වයක ගබඩාා කරන ආහාාරයකි.
・කලින් කපන ලද තණකො�ොළවල පසුව කපන ලද තණකො�ොළවලට වඩාා ඉහළ ප්‍රෝ�ෝටීන්
අන්තර්ගතයක් සහ තන්තු දිරවීමේ� හැැකියාාවක් ඇති අතර එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙ�ස ඉහළපෝ�ෝෂණ අගයක් ලැැබේ�.

ආහාාර වර්ගය

වියලි තෘෘණSilage - සිලේ�ජ්

සාාන්ද්‍ර ආහාාර

ආහාාර පහසුකම් ස්ථාාන

කුළුණ සිලෝ�ෝ

බංංකර සිලෝ�ෝ

සූත්‍ර ආහාාර ං�කිය

37

5 ආහාාරවල පෝ�ෝෂණ අගය(1) ආහාාර අමුද්‍රව්‍යය අමු ප්‍රෝ�ෝටීන්, අමු මේ�ද, කාාබෝ�ෝහයිඩ්‍රේ�ට්, ඛනිජ සහ විටමින් අන්තර්ගතය
ලෙ�ස ප්‍රකාාශ වේ�.
(2) ජපාානයේ�, කිරි ධෙ�නුන්සඳහාා ආහාාරවල පෝ�ෝෂණ අගය (ශක්තිය) TDN (සම්පූර්ණ දිරවිය
හැැකි පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ) අනුව ප්‍රකාාශ වේ�.
(3) ධාාන්‍යය වල පිෂ්ඨය ඉහළ දිරවීමේ� හැැකියාාව නිසාා ඉහළ TDN අන්තර්ගතයක් ඇති අතර බඩඉරිඟු වියළි ද්‍රව්‍යයවල TDN අන්තර්ගතය 93.6% කි.
(4) ගව බිම් තෘෘණ වල තන්තු බහුල නමුත් එහි දිරවීමේ� හැැකියාාව ධාාන්‍යය පිෂ්ඨයට වඩාා අඩුබැැවින් එහි TDN අන්තර්ගතය බඩ ඉරිඟු වලට වඩාා අඩුය.
(5) වී තෘෘණ වර්ග, ගො�ොවි බිම් තෘෘණ කැැපීමේ� කාාලය අනුව, අමු ප්‍රෝ�ෝටීන් අන්තර්ගතය සහතන්තු ජීර්ණය වගුවේ� පෙ�න්වාා ඇති පරිදි, වෙ�නස් වේ�. කන්නයේ� කලින් කපන ලද ගව බිම්තණකො�ොළ වඩාාත් පෝ�ෝෂ්‍යයදාායී වේ�.

තණකො�ොළ කපන කාාලය සහ පෝ�ෝෂණ අගය (Italian Ryegrass - ඉතාාලිරයිස්ග්රාා ස්, Timothy Grass - තිමෝ�ෝති)අංංකුරයට පෙ�ර අංංකුරය හට ගැැනීම් කාාලය මල් පිපෙ�න කාාලය
Italian Ryegrass - ඉතාාලි රයිස්ග්‍රාාස්
වියළි ද්‍රව්‍යයවල අමු ප්‍රෝ�ෝටීන් අන්තර්ගතය %

18.4

13.7

8.3

සම්පූර්ණ තන්තු දිරවීමේ� හැැකියාාව %

75

60

50

වියළි ද්‍රව්‍යයවල අමු ප්‍රෝ�ෝටීන් අන්තර්ගතය %

17.5

10.0

8.8

සම්පූර්ණ තන්තු දිරවීමේ� හැැකියාාව %

70

60

47

Timothy - තිමෝ�ෝති

38

6 ආහාාර පෝ�ෝෂණ නිෂ්පාාදනය
(1) Silage - සිලේ�ජ් යනු ගව ගාාල් තෘෘණ, සහල්, බඩ ඉරිඟු (මිශ්‍ර දඬුයට, කො�ොළ සහ ධාාන්‍යය මිශ්‍රආදිය ඔක්සිජන් රහිත, වාාතය රහිත පරිසරයක ගබඩාා කර ලැැක්ටික් අම්ල පැැසවීම සිදුකිරීමට ඉඩ සලසමින් සාාදන ලද ගබඩාා කරන ලද ආහාාරයකි.
(2) හො�ොඳ Silage - සිලේ�ජ් සෑෑදීම සඳහාා, ද්‍රව්‍යය කුඩාා කැැබලිවලට කපාා ප්‍රමාාණවත් තෙ�රපිමක්
යෙ�දීම සහ සම්පීඩනය යෙ�දීම වැැදගත් වේ�.
ගව බිම් මතණකො�ොළ
Silage - සිලේ�ජ් සකස් කිරීම
Stack silo - ස්ටැැක් සිලෝ�ෝ

Mower conditioner - මෝ�ෝවර් කන්ඩිෂනර් මගින් කැැපීම

තණබිම් අස්වනු නෙ�ලීමේ� කාාර්යය

Stack silo - ස්ටැැක් සිලෝ�ෝ සැැදීම

Stack silo - ස්ටැැක් සිලෝ�ෝ

Mower Conditioner - මෝ�ෝර් කන්ඩිෂනර් මගින් කැැපීම

Round-baler- රෝ�ෝල් බැැලර් මගින් ඇසුරුම් කිරීම

Wrapping by wrapping machine - ඔතන යන්ත්‍රයෙ�න් එතීමRound-baled - රෝ�ෝල් බැැලර් Silage - සිලේ�ජ්ගව බිම් තණකො�ොළ Silage- සිලේ�ජ් සඳහාා Round-baleරෝ�ෝල් බේ�ල් පද්ධතිය

39

7 පෝ�ෝෂණය කිරීම්
・මෙ�ය වෙ�නම ආහාාර දීම හෝ�ෝ TMR පෝ�ෝෂණය ලෙ�ස හැැඳින්වේ�, එහිදී රළු සහ සාාන්ද්‍රණය වෙ�නවෙ�නම පෝ�ෝෂණය කිරීම හෝ�ෝ TMR පෝ�ෝෂණය, දෙෙකම (mixer) බ්ලෙ�න්ඩරයක මිශ්‍ර කර ඇත.
・කිරි දෙෙන ධෙ�නුන් තුළ, (කිරි දො�ොවන ධෙ�නු) පැැටවුන් බිහිවීමෙ�න් පසු කිරි නිෂ්පාාදනය වැැඩි වනවිට ආහාාර ගැැනීම වැැඩි වේ�.
・නිපදවන කිරි ප්‍රමාාණය වැැඩි වන විට සාාන්ද්‍ර ආහාාර ගැැනීමද වැැඩි වේ�, නමුත් වෙ�නම ආහාාර
දීමේ�දී රළු සහ සාාන්ද්‍ර ආහාාර අතර අනුපාාතය (ශේ�ෂය) සලකාා බැැලිය යුතු අතර සාාන්ද්‍ර ආහාාර
ඕනෑෑවට වඩාා පරිභෝ�ෝජනය නො�ොකිරීමට වගබලාා ගත යුතුය. මේ� සම්බන්ධයෙ�න් ගත් කල, මිශ්‍රසලාාක (TMR) පෝ�ෝෂණය සමතුලිත ලෙ�ස දෙෙකම පරිභෝ�ෝජනය වැැඩි කළ හැැකිය.
・වෙ�නම පෝ�ෝෂණය සිදු කිරීමේ�දී, වියලි තෘෘණ සහ Silage - සිලේ�ජ් වැැනි රළු ආහාාර පෝ�ෝෂණයෙ�න්
පළමුව පෝ�ෝෂණය කිරීම වඩාා හො�ොඳ වන අතර,.ඉන් පසු සාාන්ද්‍රණය ආහාාර පෝ�ෝෂණය කිරීම
වඩාාත් සුදුසුය
කිරි ධෙ�නුන් පිණිස වන ආහාාර සලාාක සඳහාා උදාාහරණ කිහිපයක් පහත වගුවේ� දැැක්වේ�.
හො�ොක්කයිඩෝ�ෝහි දෛෛනික කිරි අස්වැැන්න කිලෝ�ෝ 40 කිගව තෘෘණ භූමි Silage - සිලේ�ජ් 10kg, බඩ ඉරිගු Silage - සිලේ�ජ් 14kg, සූත්‍රආහාාර
10kg, වියලි තෘෘණ Alfalfa 2kg, බීට් තලප 3kgඉබරකි ප්‍රාාන්තයේ� දෛෛනික කිරි නිෂ්පාාදනය 28kg කි
Timothy Grass වියලි තෘෘණ 4kg, Alfalfa වියලි තෘෘණ 2.9kg, Bermuda වියලි
තණකො�ොළ 3.4kgසූත්‍ර ආහාාර 6.3kg, බීට් තලප 3kg

8 කිරි ගුණාාත්මකභාාවය සහ බුරුළු ප්රදාාහය
(1) නැැව්ගත කරන කිරි ධෙ�නුන්ගේ� ඒකාාබද්ධ (බො�ොහෝ�ෝ ගවයින්ගේ� කිරි මිශ්‍රණයක්) කිරිවල
ගුණාාත්මකභාාවය පරීක්ෂාා කරනු ලැැබේ�.
(2) කිරිවල විකුණුම් මිල තීරණය වන්නේ� ඒකාාබද්ධ කිරිවල පරීක්ෂණ ප්‍රතිඵල මතය.
(3) ගව පට්ටි පරීක්ෂාාව සිදු කරන්නේ� නම් එක් එක් ගවයාාගේ� කිරි ගුණාාත්මකභාාවය මසකටවරක් පරීක්ෂාා කරනු ලැැබේ�

40කිරි තත්ත්ව ප්‍රමිතීන්(උදාාහරණ)විශිෂ්ට කිරි ගුණාාත්මකභාාවය සම්මත කිරි ගුණාාත්මකභාාවය වැැඩිදියුණු කළ යුතු කිරි ගුණාාත්මකභාාවය

%3.9 සහ ඉහළ

3.5-3.89

3.0-3.49

කිරි ප්‍රෝ�ෝටීන් අනුපාාතය� %3.4 සහ ඉහළ

3.1-3.39

2.8-3.09

මේ�ද නො�ොවන ඝන ද්‍රව්‍යය� %8.8 සහ ඉහළ

8.5-8.79

8.0-8.49

සො�ොමැැටික් සෛෛල ගණන 10,000/මිලි

10 ට අඩු

10-29

30-99 සහ ඊට වැැඩි

කිරි මේ�ද අනුපාාතය

・දරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු ලැැබෙ�න කිරි Colostrum - කො�ොලස්ට්රම් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
・Colostrum - කො�ොලස්ට්රම් වල (සාාමාාන්‍යය කිරි) වලට වඩාා වෙ�නස් කිරි අන්තර්ගතයක් ඇති නිසාා,පැැටවාා බිහිවීමෙ�න් පසු දින පහක් සඳහාා කිරි නැැව්ගත කළ නො�ොහැැක.
・බුරුළු ප්රදාාහය යනු කිරි ධෙ�නුන්ගේ� බුරුල්ලේ� ව්‍යා�ාධිජනක බැැක්ටීරියාා වර්ධනය වීමෙ�න්
ඇතිවන රෝ�ෝගයකි. බුරුළු ප්රදාාහය පියයුරු දැැවිල්ල ඇති කරයි, එය උණ, පියයුරු ඉදිමීම සහවේ�දනාාව වැැනි සාායනික රෝ�ෝග ලක්ෂණ ඇති කරයි. පියයුරු ව්‍යා�ාධිජනක බැැක්ටීරියාා වලින් දූෂිතවූ විට, සුදු රුධිරාාණු සංංඛ්යාාව වැැඩි වන අතර, මෙ�ම සුදු රුධිරාාණු බැැක්ටීරියාා සහ අනෙ�කුත්
විදේේශීය ද්‍රව්‍යය වලට ගො�ොදුරු වන අතර, පසුව කිරි වලින් බැැහැැර කරනු ලබන අතර, සෝ�ෝමාාටික්
සෛෛල සංංඛ්යාාව වැැඩි වේ�. කිරිවල ඇති සෝ�ෝමාාටික් සෛෛල මෙ�ම සුදු රුධිරාාණු සහ ක්ෂීරපාායී
ග්‍රන්ථියේ� එපිටිලියල් සෛෛල වලින් පිට කරන ලද කො�ොටස් වලින් සමන්විත වේ�. නිරෝ�ෝගී කිරිධෙ�නුන්ට සාාමාාන්‍යයයෙ�න් සෝ�ෝමැැටික් සෛෛල ගණන 200,000/m ට වඩාා අඩුය. කිරිවල සෞ�ෞඛ්‍යයසම්පන්න ගුණය තක්සේ�රු කිරීම සඳහාා කිරිවල ඇති සො�ොමැැටික් සෛෛල ගණන ද භාාවිතාා වේ�.

9 ආමාාශ ආන්ත්රයික හාා කුර රෝ�ෝග
(1) කිරි ධෙ�නුන් මුලින් ශාාකභක්ෂකයන් සහ තෘෘණ අනුභව කරන්නන් වූ නමුත් වර්තමාානයේ�
වැැඩි කිරි නිෂ්පාාදනයක් ලබාා ගැැනීම සඳහාා වැැඩි ධාාන්‍යය පිෂ්ඨයක් ලබාා දීම බො�ොහෝ�ෝවිට සිදුකෙ�රේ�.
(2) ධාාන්‍යය පිෂ්ඨය පළමු ආමාාශයේ� (Rumen - ලූමන්) තෘෘණ කෙ�ඳිවලට වඩාා වේ�ගයෙ�න් දිරවනඅතර එහි ඉහළ පෝ�ෝෂණ අනුපාාතය වාාෂ්පශීලී මේ�ද අම්ල සහ ලැැක්ටික් අම්ලය නිෂ්පාාදනය
වැැඩි කරයි.
(3) මෙ�ම හේ�තුව නිසාා, අධික ධාාන්‍යය ආහාාර ගැැනීම Rumen - ලූමන් pH අගය (හයිඩ්රජන් අයනසාාන්ද්‍රණය) අඩුවීමට හේ�තු විය හැැකි අතර, එය උප සාායනික Rumen Acidosis - ලූමන්
ඇසිඩෝ�ෝසිස් සහ කුර රෝ�ෝගයට හේ�තු විය හැැක.
(4) ජපාානයේ�, අත් පාා කුර ආබාාධ (ලැැමිනිටිස්, කුර රෝ�ෝගය) හේ�තුවෙ�න් ආභාාධිත භාාවය වඩාාත්
වැැඩිය.
(5) කිරි ධෙ�නුන් විසින් සාාන්ද්‍ර තෝ�ෝරාා ගැැනීමෙ�න් ද කුර ආබාාධ ඇති විය හැැක.
(6) පහත වගුවේ� දැැක්වෙ�න්නේ� හතරවන ආමාාශයික විස්ථාාපනය, Rumen Acidosis - ලූමන්
ඇසිඩෝ�ෝසිස් සහ කුර දාාහ සමඟ ගවයින්ගේ� තත්වයයි.

41

කිරි ධෙ�නුන්ගේ� ආමාාශ අන්ත්‍රයික ආබාාධ සහ කුර දාාහ
රෝ�ෝග
හතරවන
ආමාාශයික
විස්ථාාපනය
Rumen
Acidosis- ලූමන්
ඇසිඩෝ�ෝසිස්කුර දාාහය

සිදුවීමේ� සාාධකය

කිරි ධේ�නු ගව රෝ�ෝග ලක්ෂණදරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු හදිසි රළු පෝ�ෝෂණ
ඌනතාාවය හාා අධික සාාන්ද්‍ර ආහාාර

ආහාාර රුචිය නැැතිවීම, ශක්තිය

පෝ�ෝෂණය ලබාා දීමෙ�න් සිදු වීමට ඉඩනැැතිවීම, කිරි නිෂ්පාාදනය අඩුවීම

ඇතධාාන්‍යය පිෂ්ඨය අධික ලෙ�ස ආහාාරයට
ගැැනීම පළමු ආමාාශයේ� (Rumen - ලූමන්)ලැැක්ටික් අම්ලය සමුච්චය වීමට හේ�තුවන අතර එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙ�ස pHඅගය දැැඩි ලෙ�ස පහත වැැටේ�.

ආහාාර රුචිය නැැති වීම,පලමුවනවන ආමාාශයික චලනය අඩු වීම,කිරි නිෂ්පාාදනය අඩු වීම, අක්මාාවේ�
ක්‍රියාාකාාරිත්වය අඩු වීමලැැක්ටික් අම්ලය සහ Rumen Acidosis -ඇවිදීමේ� අපහසුව, පෝ�ෝෂක ටැංං�කි

ලූමන් ඇසිඩෝ�ෝසිස් අතරතුර නිපදවනසහ ජලය සැැපයුම් වෙ�ත ප්‍රවේ�ශ

හිස්ටමින් කුර වල සමේ� කේ�ශනාාලිකාා

නො�ොවීම, ආහාාර ගැැනීම අඩුවීම, කිරිමත ක්‍රියාා කර දැැවිල්ල ඇති කරයි.

නිෂ්පාාදනය අඩුවීම(ගව රෝ�ෝග අධ්යයනය, Kindaishuppan, (සීමාාසහිත), 1980) කිරි ගව අභිජනනය
・සාාමාාන්‍යය දරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු කිරි ධේ�නුවක් දින 21කට වරක් ලිංංගික උත්තේ�ජන
ප්‍රතිචක්‍රයශරීරය තුළට පැැමිණේ�.
・ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍රයතත්වය ගැැන විමසිල්ලෙ�න් සිටීම සහ කෘෘතිම සිංංචනය සිදු කිරීම
වැැදගත් වේ�. මෑෑතකදී, කෘෘතිම සිංංචනය පමණක් නො�ොව, ජපන් කළු ගවයන්ගෙ�න් සංංසේ�චනයකළ බිත්තර බද්ධ කරන ලද සංංසේ�චනය කළ බිත්තර බද්ධ කිරීම ද ජනප්රිය වී ඇත.
・බො�ොහෝ�ෝ අවස්ථාාවලදී ශීත කළ ශුක්ර තරලය භාාවිතාා වේ�.
・කිරි ධෙ�නුන් ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍රයතත්වය ශරීරය තුළට පැැමිණි විට, යෝ�ෝනි මාාර්ගයඅවට අධි රුධිර ගැැලීමට පත් වන අතර ශ්ලේ�ෂ්මල ස්‍රාාවය වේ�.
・ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍රයතත්වය උච්චතම අවස්ථාාව වන විට, ධෙ�නුන් වෙ�නත් ගවයනටතම පිටට (හිටිවන ලිංංගික ආලිංංගනය) නැැගීමට ඉඩ සලසයි, මෙ�ය නිරීක්ෂණය කිරීම වැැදගත්
වේ�
・පිළිසිඳ ගැැනීම තහවුරු කිරීම ගර්භණී පරීක්ෂණයකින් සිදු කෙ�රේ�.
・කිරි ධෙ�නුන්සඳහාා සුදුසුම පැැටවුන් බිහි කිරීමේ� කාාල සීමාාව වසරකට එක් උපතක්වේ�.

42කෘෘතිම සිංංචනය දරු ප්‍රසූතිය
・කිරි ධෙ�නුන් පැැටවුන් බිහි කරන අවස්ථාාවේ� කිරි පැැටවෙ�කුගේ� බර 45kg ක් පමණ වේ�.
・ස්වාාභාාවික දරු ප්රසූතිය වඩාාත් සුදුසු නමුත් දුෂ්කර දරු ප්‍රසූතියකදී වින්නඹු උපකාාරය අවශ්‍යයවේ�.
・වින්නඹු උපකාාරී උපත් කාාලය තුළ මවගේ� උපත් ඇළට හාානි නො�ොකිරීමට හෝ�ෝ බැැක්ටීරියාා
ආසාාදනයක් ඇති නො�ොකිරීමට වගබලාා ගත යුතුය
・පැැටවාා ඉපදී පැැය 6 ක් පමණ ඇතුළත වැැදෑෑමහ (පසු ප්‍රසව) පිට කරයි.
・මව් ධෙ�න පැැටවාාගේ� සම මතුපිට වියළීම සඳහාා ඇය විසින් ලෙ�වකනු ඇත, නමුත් පැැටවාා වියළි
යහන් ආවරණ මතට ගෙ�න යාාම වැැදගත් වේ�.

 Colostrum - කො�ොලස්ට්රම් හෙ�වත් පලමු කිරි පෝ�ෝෂණ ප්‍රදාානය
・අලුත උපන් පැැටවුන්ගේ� ප්‍රතිශක්තියගො�ොඩනැැගීම සඳහාා Globulin - ග්ලො�ොබියුලින් විශාාල
ප්‍රමාාණය ක් අඩංංගු Colostrum - කො�ොලස්ට්රම් හෙ�වත් පලමු කිරි පෝ�ෝෂණය කිරීම වැැදගත් වේ�.
・උපතින් පසු දින තුනක්වත් පැැටවුන්ට Colostrum - කො�ොලස්ට්රම් හෙ�වත් පලමු කිරි පෝ�ෝෂණය
කිරීම වඩාාත් සුදුසුය පැැටවුන්ට මව් කිරි පෝ�ෝෂණය කිරීම සහ ඇති දැැඩි කිරීම
(1) වයස සති 6 දී මුල් කිරි වැැරීම නිර්දේේශ කලද, මෙ�ම ක්‍රියාාවලිය සඳහාා ආහාාර පෝ�ෝෂණ ක්‍රමයපහත වගුවේ� දැැක්වේ�.

43මුල් කිරි වැැරීමේ� ක්‍රමය තුළ පෝ�ෝෂණය කිරීම (උදාාහරණ)Colostrum - කො�ොලස්ට්රම් උපතේ� සිට පැැය 4 ක් ඇතුළත ලීටර් 1-2 ක්, පැැය 4-6 අතරලීටර් 2 ක්කිරි ආදේේශක සහ මව්කිරි

දිනකට දියර කිරි ප්‍රතිස්ථාාපන 600gක් (උණුසුම් ජලයේ�
දියකර) හෝ�ෝ එළකිරි පමණක් භාාවිතාා කරන විට 4.5kg ක් සති
6ක් දක්වාා

පැැටවුන් ආරම්භකයසති ක පමණ සිට කිරි වැැරීම සඳහාා සාාන්ද්‍රණය (කෘෘතිම කිරි) පෝ�ෝෂණය
කරන්න.
වයස සති 1 සිට 2 දක්වාා 0.1kg/දිනකට	වයස සති 2 සිට 3 දක්වාා 0.2kg/දිනකටවයස සති 3 සිට 4 දක්වාා 0.5kg/දිනකට	වයස සති 4 සිට 5 දක්වාා 0.8kg/දිනකටවයස සති 5 සිට 6 දක්වාා 1.2kg/දිනකට
(පසුව වයස මාාස 3 දක්වාා ක්‍රමයෙ�න් වැැඩි වේ�, උපරිම 2.5kg/දිනකට)වියලි තෘෘණහො�ොඳ තත්ත්වයේ� වියලි තෘෘණ නිදහස්ව ආහාාරයට ගැැනීම

(ජපන් අභිජනන ප්‍රමිතිය, කිරිධෙ�නු, නිෂ්පාාදන පශු වෛෛද්යක්‍රමය, කිරි ධේ�නු සංංස්කරණය 1)(2) කිරි ධෙ�නුන් වැැඩෙ�න කාාලය තුළ පහත ඉලක්ක දෙෙක සපුරාා ගත යුතුය.
1. පළමු ආමාාශය (Rumen - ලූමන්) සම්පූර්ණයෙ�න් වර්ධනය කිරීම සඳහාා උසස් තත්ත්වයේ�,ආහාාරයට ගත හැැකි රළු ආහාාර පෝ�ෝෂණය කරන්න.
2. මාං�ංශ පේ�ශී සහ ඇටසැැකිල්ල සම්පූර්ණයෙ�න්ම වර්ධනය කිරීම සඳහාා ප්‍රමාාණවත්
ව්‍යා�ායාාම.

 පැැටවාාගේ� සෞ�ෞඛ්‍යය රැකවරණය
・පැැටවුන් පාාචනය, ichorrhemia, - රුධිර විෂවීම සහ නියුමෝ�ෝනියාාව වැැනි රෝ�ෝග වලට ගො�ොදුරු වියහැැකි වේ�.
・මනාා වතාාශ්‍ර සහ ආලෝ�ෝකය සහිත පිරිසිදු පරිසරයක පැැටවුන් ඇති දැැඩි කිරීම වැැදගත් වේ�.
・පැැටවුන් ඇති දැැඩි කිරීම සඳහාා වසු පැැල්පත් සහ වසු කූඩු බො�ොහෝ�ෝ විට භාාවිතාා වේ�.
・වසු පැැල්පත් සහ පැැටවුන් කූඩු සඳහාා සයන වැැසුම් වැැඩියෙ�න් භාාවිතාා කරන්න, ඒවාා පිරිසිදුව
තබාා ගන්න.

44වසු පැැල්පත් ශරීර තත්ත්වය ලකුණූ
(1) ශරීර තත්ත්ව සංංලක්ෂණ යනු කිරි ධෙ�නුන් තුළ චර්මාාභ්යන්තර මේ�දය සමුච්චය වීමේ�
මට්ටමයි.
(2) ශරීර තත්ත්ව සංංලක්ෂණ සංංඛ්‍යා�ාත්මක අගය ශරීර තත්ව ලකුණු ලෙ�ස හඳුන්වන අතර එය
BCS මගින් ප්‍රකාාශ කෙ�රේ�.
(3) BCS 2.0 සිට 5.0 දක්වාා පරාාසයක දක්වාා ඇත.
(4) BCS මැැනීම තීරණය වන්නේ� Acetabulum - උකුල් ඇටය, Lumbar Angle - කටී කෝ�ෝණය,Sciatic Bone, - කුකුන්දරය, Transverse Process, Sacroiliac Ligament, Sacroiliac Ligament (උකුලු
ප්රදේේශයේ� ඇට කො�ොටස්) යනාාදිය නිරික්ෂණය කිරීමෙ�නි.
(5) BCS කිරි නිෂ්පාාදනයට සහ ප්‍රජනන ක්‍රියාාකාාරිත්වයට සමීපව සම්බන්ධ වන බැැවින්, කිරිධෙ�නුන් නිෂ්පාාදනය කරන කාාලය අනුව පහත ඉලක්ක අගයන් සකසාා ඇත.
1. දරු ප්‍රසූතියේ�දී, පරාාසය 3.50 සහ 3.25 සිට 3.75 දක්වාා විය යුතුය.
2. මව් කිරිදීම ආරම්භයෙ�න් පසු උපරිම අඩුවීම 0.75 සිට 1.0 දක්වාා වේ�.
3. කල් ගත වුවද, දරු ප්‍රසූතියෙ�න් දින 100 කින් පමණ ප්‍රකෘෘතිමත් වීම ආරම්භ විය යුතුය.
4. කිරි වියළිම වන විට එය 3.25 සිට 3.75 දක්වාා පරාාසයක තිබිය යුතුය.

45

�ර ර
ී තත්ත ්වාය(සංරල �රීර තත්ත්වා ලකුණු විනිශ්චය නියැදිය)සංරල BCS = 2 ක්ෂය වීමසං�පූර්ණ �රීරය: ඡාායාරූ�ය අති�යින් දුර්වාල පෙලසං විනිශ්චය කරනු ලැපෙ�.
ජීවා �ක්තිය පෙනොමැතිකම, බඩා පෙ�රළීම සංහ හැකියාවා අපෙ�ක්ෂා පෙනොපෙකපෙර්.

තට්ට� ප්‍රපෙේ�ය V-අක්ෂර හැඩාැති
Lumbar Angle - කටී පෙකෝණය, Sciatic Bone, - කුකුන්දර
අස්ථිය පෙකෝණික පෙ�.

සංරල BCS=3 සංාමාන�
සං�පූර්ණ �රීරය: පින්තූරපෙ� මදක් පෙ�දය සංමුච්චය වීම පෙ�න්නු� කරයි, නමුත් සංාමාන� �රාසංයතුළ පෙලසං සංලකනු ලබයි.
�රීරපෙ� සංෑම පෙකොටසංක්ම දළ සංටහනකින් �ැහැදිලි වාන අතර සං�පූර්ණපෙයන්ම හැකියාවා ඇති බවා පෙ�පෙන්.

තට්ට� ප්‍රපෙේ�ය V-අක්ෂර හැඩාැති
Lumbar Angle - කටී පෙකෝණය, SciaticBone, - කුකුන්දරයඅස්ථිය වාටකුරු පෙ�.

සංරල BCS = 4 අධික පෙ�ොපෙහොර පෙයදීම
සං�පූර්ණ �රීරය: ඡාායාරූ� අති�යින් අධික පෙලසං සංංපෙස්චනය වී ඇති බවාට විනිශ්චය කරනු ලැපෙ�.
අතිරික්ත චර්මා�යන්තර පෙ�දය තැන්�ත් වී ඇති අතර දළ සංටහන අති�යින් අ�ැහැදිලි පෙ�.
ඇතිවාන �ැටළු �ැන සංැලකිලිමත් පෙ�.

තට්ට� ප්‍රපෙේ�ය U-අක්ෂර හැඩාැති
Lumbar Angle - කටී පෙකෝණය, Sciatic Bone, කුකුන්දරය පෙ�දය තුළ සංැඟවී ඇත.

සං�පූර්ණ �රීර 3 ක ඡාායාරූ� අනුග්‍රහය: අකිපෙකෝ නිෂිඋරා, ජ්පෙය�ඨ �ර්පෙ�ෂක, ජාතික කෘෂිකර්ම හා ආහාර �ර්පෙ�ෂණ සංංවිධානය (NARO)(6 උකුල් වාල ඡාායාරූ�) අනුග්‍රහය: පෙතොචිගි ප්‍රාන්ත �ශු සං��ත් කිරි �ර්පෙ�ෂණ ම�යස්ථාානය

46 මළ මූත්‍ර පො�ොහො�ොර වර්ග・කිරි ධේ�නුපො�ොහො�ොර වර්ග තුනකට බෙ�දාා ඇත: ඝන, දියාාරු සහ ද්‍රාාවණ.
・ඝන යනු ගො�ොම සහ ගව සයන ඇතුරුම් මිශ්‍රණයක් වන අතර එය මූත්‍රාා වලින් වෙ�න් කරකො�ොම්පෝ�ෝස්ට් සෑෑදීමට භාාවිතාා කරයි.
・ද්‍රාාවණ ද්‍රව්‍යය යනු මළ වලින් වෙ�න් කරන ලද මූත්‍රාා ය.
・දියාාරු යනු මළ සහ මූත්‍රාා මිශ්‍රණයක් වන අතර එය ටැංං�කිවල ගබඩාා කර පො�ොහො�ොර සහ මීතේ�න්
වාායුව නිෂ්පාාදනය කිරීමට යො�ොදාා ගනී.

පො�ොහො�ොර සහ ගව සයන ඇතුරුම් ගව ගාාල පිරිසිදු
කරනය මගින් ගාාල්වලින් ඉවත් කරන ලබයි.

දියාාරු ටැං�ංකිය කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් නිෂ්පාාදනය සහ භාාවිතය
・කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් යනු කිරි ධේ�නුමළ පො�ොහො�ොර වාායුගෝ�ෝලීය ලෙ�ස (ඔක්සිජන් සහිත පරිසරය)දිරාාපත් කිරීමෙ�න් හෝ�ෝ එහි තෙ�තමනය අඩු කිරීම සඳහාා පො�ොහො�ොර සහ ගව සයන ඇතුරුම්
මිශ්‍රණයකින් සාාදන ලද නිෂ්පාාදනයකි.
・හො�ොඳ තත්ත්වයේ� කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් සෑෑදීම සඳහාා, ප්‍රමාාණවත් තරම් වාාතය සැැපයීම අවශ්ය වේ�, ඒනිසාා නැැවත නැැවත කපාා පෙ�රලාා හැැරීම (ඇවිස්සීම,මිශ්‍ර කිරීම) සිදු කෙ�රේ�.
・කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් පො�ොහො�ොර ලෙ�ස භාාවිතාා කළ හැැකිය. වියලන ලද කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් නැැවත ගවගාාල තුළ ගව සයන ඇතුරුම් ලෙ�ස භාාවිතාා කළ හැැකි අතර මෙ�ය “ආපසු කො�ොම්පෝ�ෝස්ට්” ලෙ�සහැැඳින්වේ�.
・හො�ොඳම කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් වල ආර්ද්‍රතාාවය 60-65% පමණ වන බව පැැවසේ�, ඒ නිසාා උපද්‍රව්‍යය මිශ්‍රකර කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් සදනු ලබයි.
・කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් හො�ොඳින් සිදු වුවහො�ොත් උෂ්ණත්වය 70～80℃ ඉහළ යනු ඇත. උෂ්ණත්වය
ව්‍යා�ාධිජනක බැැක්ටීරියාා, පරපෝ�ෝෂිතයන් සහ වල් බීජ විනාාශ කරයි.

47

කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් ගො�ොඩ

48

２මාං�ංශ ගව

1 Wagyu (ජපන් කළු ලෝ�ෝම වර්ගය)Wagyu ගවයින් ජපාානයට ආවේ�ණික වන අතර ජපන් නිෂ්පාාදකයින් විසින් දීර්ඝ කාාලයක්
තිස්සේ� අභිජනනය කර වැැඩි දියුණු කර ඇති අතර ඒවාා ප්‍රවේ�සමෙ�න් ආරක්ෂාා කර ඇත. ජපන්කළු ගෝ�ෝම (කළු වර්ණ), ජපන් දුඹුරු (දුඹුරු වර්ණ), ජපන් කෙ�ටි අංං සහිත සහ කළු අංං ජපන්ගව ලෙ�ස ඇත, නමුත් බහුලව තබාා ඇත්තේ� ජපන් කළු ලෝ�ෝම සතුන්ය. කළුලෝ�ෝම ජපන් ගවඅභිජනනය මෘෘදු ස්වභාාවයක් ඇත.

(1) අභිජනන ධේ�න පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය
1. ස්වභාාවික මව් කිරි දීම තුළ අභිජනන ගවයින්ගේ� පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය〇 ප්‍රමාාද ගැැබ් ගැැනීම
・දරු ප්‍රසූතියට පෙ�ර පළමු මාාස දෙෙක තුළ කලලරූපය වේ�ගයෙ�න් වර්ධනය වේ�.
・මව් ධෙ�නගේ� ශරීරය නඩත්තු කිරීමට අවශ්ය පෝ�ෝෂෂණය අවශ්‍යයතාාව හාා කලලරූපය
වර්ධනය වීමටද උවමනාා පෝ�ෝෂණය අවශ්ය වේ�.
〇 කිරි දෙෙන කාාලය
・සතුන්ගේ� කිරි නිෂ්පාාදනයට අනුව ආහාාර පෝ�ෝෂණය කිරීම අවශ්ය වේ�.
・මව් ධෙ�නගේ� පෝ�ෝෂණ තත්ත්වය අනුව ආහාාර ප්‍රමාාණය ලබාාදීම වැැඩි කිරීම හෝ�ෝ අඩුකිරීම අවශ්ය වේ�.
2. කෘෘත්‍රිම ආහාාර දීමේ�දී ගැැහැැණු ධෙ�නුන් අභිජනනය කිරීමේ� පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය
ස්වභාාවික පෝ�ෝෂණය වූ ධෙ�නුන් හාා සසඳන විට, මව් කිරි කාාලය නො�ොමැැති තරම්ය.
〇 ගර්භනී කාාලය
・මෙ�ය ස්වභාාවිකව පෝ�ෝෂණය වූ මව් ධෙ�නුන් සඳහාා සමාාන වේ�.
〇 කිරි දෙෙන කාාලය
・ගැැබ්ගැැනීමේ� අවසාානයේ� දී සමාාන අනුපාාතයකින් පෝ�ෝෂණය කිරීම දිගටම කරගෙ�නයාා යුතුයි.
・පෝ�ෝෂණය කළ යුතු ප්‍රමාාණය මව් ධෙ�නුන්ගේ� පෝ�ෝෂණ තත්ත්වයට අනුකූල විය යුතුය.

(2) ගව මාං�ංශ පිණිස ගව ධෙ�නුන් බෝ�ෝ කිරීම
・දරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු ගව මාං�ංශ ධෙ�නුන් සාාමාාන්‍යයයෙ�න් සෑෑම දින 21 කට වරක් ලිංංගික
උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍රර තත්වය නැැවත නැැවත සිදු කරයි.
・ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්වය ගැැන විමසිල්ලෙ�න් සිටීම සහ කෘෘතිම සිංංචනය සිදු කිරීම
වැැදගත් වේ�.
・Wagyu ගව ගවයින්ගේ� ශුක්‍ර තරලය සහ සංංසේ�චනය කළ බිත්තර ජපන් නිෂ්පාාදකයින්ට ඉතාාවැැදගත් වන අතර, ඒවාා නැැතිවීම වැැළැැක්වීම සඳහාා අගුලු දැැමිය හැැකි ස්ථාානයක ගබඩාා කරඒවාා නිසි ලෙ�ස කළමනාාකරණය කිරීම වැැදගත් වේ�.

49

・මාං�ංශ ගව ධෙ�නුන් ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්වයට පත්වනවිට, යෝ�ෝනි මාාර්ගය අවටරුධිර ගලනය ඇති අතර ශ්ලේ�ෂ්මල ස්‍රාාවය වේ�.
・ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්ර තත්වය උච්චතම අවස්ථාාව වන විට, ධෙ�නුන් වෙ�නත් ගවයනටතම පිටට (හිටිවන ලිංංගික ආලිංංගනය) නැැගීමට ඉඩ සලසයි, මෙ�ය නිරීක්ෂණය කිරීම වැැදගත්
වේ�
・පිළිසිඳ ගැැනීම තහවුරු කිරීම ගර්භණී (පරීක්ෂාාව) පරීක්ෂණයකට භාාජණය කිරීමෙ�න් සිදුකෙ�රේ�.
・මාං�ංශ ගව ධෙ�නුන් සඳහාා සුදුසුම පැැටවුන් බිහිකිරීමේ� පරතරය වසරකට එක් පැැටවෙ�කු වේ�.

ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව හැැසිරීම

(3) පැැටවුන් බිහි කිරීම
・මාං�ංශ ගව ධෙ�නක් පැැටවුන් බිහි කරන අවස්ථාාවේ� පැැටවෙ�කුගේ� බර 30kg ක් පමණ වේ�.
・ස්වාාභාාවික දරු ප්‍රසූතිය වඩාාත් සුදුසු නමුත් දුෂ්කර දරු ප්‍රසූතියකදී වින්නඹු උපකාාරය අවශ්ය
වේ�.
・වින්නඹු උපකාාරී උපත් කාාලය තුළ මවගේ� උපත් ඇළට හාානි නො�ොකිරීමට හෝ�ෝ බැැක්ටීරියාා
ආසාාදනයක් ඇති නො�ොකිරීමට වගබලාා ගත යුතුය
・පැැටවාා ඉපදී පැැය 6 ක් පමණ ඇතුළත වැැදෑෑමහ (පසු ප්‍රසව) පිට කරයි.
・මව් ධෙ�න පැැටවාාගේ� සම මතුපිට වියළීම සඳහාා ඇය විසින් ලෙ�වකනු ඇත, නමුත් පැැටවාා වියළි
යහන් ආවරණ මතට ගෙ�න යාාම වැැදගත් වේ�.

(4) කළු ලෝ�ෝම ජපන් ගව පාාලනය
1. උපතේ�දී බරජපන් කළු ලෝ�ෝම අභිජනන ගව සජීවී බර 28kg ක් පමණ වේ�..

දරු ප්‍රසූතියෙ�න් සිදු වීමෙ�න් විගසම

ස්වාාභාාවික ක්ෂීර පෝ�ෝෂණය

50කෘෘතිම පෝ�ෝෂණය

2. Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි ලබාා දීම
Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි ලබාා දීම ජීවිතයේ� මුල් දින දෙෙක තුන තුළ පෝ�ෝෂණය කරන්න.
Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි වල Immunoglobulins අඩංංගු වන අතර එමඟින් පැැටවාා රෝ�ෝග
ආසාාදන වලට ඔරො�ොත්තු දෙෙන බැැවින් එය ලබාා දිය යුතුය.
3. පශ්චාාත් ප්‍රසව ආහාාර පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� වැැඩසටහනපහත වගුවේ� දැැක්වෙ�න්නේ� මාං�ංශ ගවයින් සඳහාා (2008 සංංස්කරණය) ජපන් ආහාාර
ප්‍රමිතියට අනුව කලින් කිරි වැැරීම සඳහාා (Colostrum - කො�ොලස්ට්රම් හෙ�වත් පලමු කිරිපෝ�ෝෂණයෙ�න් පසු) පෝ�ෝෂණ වැැඩසටහනයි.
කිරි ආදේේශකවලට මුදවපු කිරිපිටි, වියළි කිරිපිටි සහ ධාාන්ය පිටි ඇතුළත් වේ�. කෘෘතිම කිරියනු කිරි උරාා බො�ොන කාාලය සඳහාා ඝන ආහාාර වන අතර තිරිඟු, බාාර්ලි, ඉරිඟු සහ සෝ�ෝයාා
පිටි ඇතුළත් වේ�.

පශ්චාාත් උපත් දින වයසකිරි ආදේේශකයේ� පෝ�ෝෂණ ප්‍රමාාණය කෘෘතිම කිරි ප්‍රමාාණය පෝ�ෝෂණය කිරීම
(වාාතයෙ�න් වියළන ලද ද්‍රව්‍යය දිනක/g) (වාාතයෙ�න් වියළන ලද ද්‍රව්‍යය/දිනක ග්‍රෑෑම්)8-13 දින

400

14-17 දින500

18-21 දින

500

100

22-28 දින

500

200

29-35 දින

500

300

36-42 දින

500

500

43-49 දින

250

800

7-8 සති

（250）

1200

8-9 සති

（250）（1000）

9-10 සති

（250）

1400

10-11 සති（1200）

11-12 සති1500

12-13 සති（1300）

13-14 සති1600

වියලි තෘෘණනිදහස් පෝ�ෝෂණය

1700
1800
1900
( ) වරහන් තුළ ඇති රූපවල දැැක්වෙ�න්නේ� වයස සති 7ට පසු පෝ�ෝෂණය කළ යුතු ආහාාර ප්‍රමාාණය යි.
කිරි ආදේේශක: කිරි ආදේේශකය උණු කරන උණු වතුරේ� උෂ්ණත්වය 38-40℃ පමණ විය යුතුය, පැැටවාා එයපාානය කරන විට මවගේ� කිරි වලට සමාාන උෂ්ණත්වයකි. මෙ�ය සිදු කිරීම සඳහාා, ඒවාා 4550℃ දී උණු වතුරේ� දියකර හැැරීම වඩාාත් සුදුසුය. කිරි ආදේේශක උණු කරන විට උණු වතුරපිළියෙ�ළ කර එයට කිරි ආදේේශකයක් දමාා කලවම් කර විසුරුවාා හරින්න (ජාාතික ගව මාං�ංශ
ප්‍රවර්ධන පදනම, මධ්‍යයම පශු සම්පත් සංංගමය, “කිරි හරක් මස් අභිජනන කළමනාාකරණ
තාාක්ෂණය”, 2006)51

4. පැැටවුන් කළමනාාකරණය කිරීමේ� අත්‍යයවශ්‍යය කරුණු
අලුත උපන් පැැටවුන් රෝ�ෝග කාාරක වලට අඩු ප්‍රතිරෝ�ෝධයක් දක්වන අතර, ඔවුන්ගේ� මව්කිරි ධෙ�නුන්ගෙ�න් වන බැැක්ටීරියාා ආසාාදනය වීම වැැලැැක්වීම සඳහාා වසු පැැටවුන් සඳහාා වනවසු කූඩු හෝ�ෝ වෙ�නත් පැැටවුන් සඳහාා පමණක් ඇති පහසුකම් වෙ�ත ගෙ�න යාා යුතුය (කිරිධෙ�නුන්පිළිබඳ කො�ොටසේ� “ පැැටවුන් සෞ�ෞඛ්ය රැකවරණය” බලන්න, පිටුව 44.)කෘෘතිම කිරි සහ වියලි තෘෘණ දිනපතාා නැැවුම්ව පෝ�ෝෂණය දීම කළ යුතුය. වියලි තෘෘණ හො�ොඳ
තත්ත්වයේ� තිබිය යුතු දේේ වලින් පෝ�ෝෂණය දීම කරන්න.
පාාචනය සහ මෘෘදු මළපහ පිළිබඳ හාා දැැඩිව නිරීක්ෂණය කරන්න.
නියුමෝ�ෝනියාාව ඇති වන්නේ� “ආතතිය සහ පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ නො�ොමැැතිකම හේ�තුවෙ�න්
ප්‍රතිශක්තිය අඩු වීම”, “සීතල සහ වියලි බව හේ�තුවෙ�න් බ්රො�ොන්පයිල් ශ්ලේ�ෂ්මලයට හාානි
වීම” සහ “ඇමෝ�ෝනියාා වාායුව හේ�තුවෙ�න් ශ්ලේ�ෂ්මලයට හාානි වීම” යන තත්වයන් යටතේ�
රෝ�ෝග කාාරක ආසාාදනය වීම සිදු වේ�. මෙ�ය වළක්වාා ගැැනීම සඳහාා, ගව ගාාලින් “ඇමෝ�ෝනියාා
ඉවත් කිරීම”, “ගව ගාාල පිරිසිදු කිරීම”, “පැැටවුන් උණුසුම්ව තබාා ගැැනීම”, “ආතතිය අඩුකිරීමට ප්‍රමාාණවත් තරම් පෝ�ෝෂණය කිරීම” සහ “Colostrum - කො�ොලස්ට්රම් හෙ�වත් පළමුකිරි පෝ�ෝෂණය ලබාා දීම” වැැදගත් වේ�.

(5) වර්ධන කාාලය තුළ කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රධාාන කරුණු
තරබාාරු කිරීම සඳහාා භාාවිතාා කරන මාං�ංශ ගව සම්බන්ධයෙ�න් ගත් කල, වැැඩෙ�න සමය යනුකිරි වැැරීමේ� සිට තරබාාරු කිරීම ආරම්භ වන කාාලයයි ලෙ�ස කියවේ�. මෙ�ම කාාල පරිච්ඡේ�දය තුළ,අභ්‍යයන්තර අවයව වර්ධනය කිරීම සහ මාං�ංශ පේ�ශි සහ අස්ථි ව්‍යුුහය වැැඩි දියුණු කිරීම සඳහාා
ප්‍රමාාණවත් තරම් උසස් තත්ත්වයේ� රළු ආහාාර ලබාා දීම වැැදගත් වේ�.
පිරිමි පැැටවුන්ගේ� කර ඇඹීම ප්‍රමාාද වුවද, මාාස හතරක් හෝ�ෝ පහක් පමණ වන විට කළ යුතුය

(6) තරබාාරු කිරීම
ජපන් කළු ලෝ�ෝම Wagyu ගවයන් තරබාාරු කිරීම වයස මාාස 10 දී සහ 300kg ක් පමණ වන විටආරම්භ වන අතර, එක් කංංඩාායම පො�ොකුරකට ගවයන් කිහිප දෙෙනෙ�කුගෙ�න් යුත් කණ්ඩාායම්
වශයෙ�න් (ඇතුල් කිරීම) සිදු කෙ�රේ�. මාාස 20 ක් පමණ සාාන්ද්‍ර ආහාාර මත ගවයන් තර කරනු ලැැබේ�.
1. ජපන් කළු ලො�ොම Wagyu ගවයින්ගේ� තරබාාරු කාාලය තුළ පෝ�ෝෂණය කිරීම
තරබාාරු කාාලය තුළ ආහාාර ප්‍රධාාන වශයෙ�න් සාාන්ද්‍ර ධාාන්‍යය (ඉරිඟු, බාාර්ලි) වලින් සමන්විතවන අතර රළු ආහාාර පිදුරු සහ ගො�ොයම් පිදුරු සමඟ තරබාාරු කිරීමේ� පළමු භාාගයේ�දී (වයසමාාස 10 සිට 16 දක්වාා) පෝ�ෝෂණය වේ�, නමුත් ඉන් පසුව, ගො�ොයම් පිදුරු රළු ආහාාර පෝ�ෝෂණය
ලෙ�ස ලබාා දෙෙනු ලබයි. තරබාාරු වීමට පෙ�ර සිට මැැද භාාගය දක්වාා ගො�ොයම් පිදුරු ප්‍රමාාණය
2kg ක් පමණ වන අතර, තරබාාරු කිරීමේ� පසු අවධියේ�දී 1kg ක් පමණින් පෝ�ෝෂණය වේ�.

52

2. තරබාාරු කාාලය තුළ ආහාාර ගැැනීම සහ තරබාාරු කිරීමේ� කාාර්ය සාාධනය
(පරීක්ෂණයක උදාාහරණය)ආහාාර ගැැනීම

දෛෛනික ශරීර බර නැැව්ගත කිරීමේ� බර(වියළි ද්‍රව්‍යයkg /දිනකට)kg/දිනකට

සාන්ද්‍ර ආහාරගො�ොයම් පිදුරු

පෙ�ර කාාල පරිච්ඡේ�දය

6.2

1.8

0.97

පසු කාාල පරිච්ඡේ�දය

7.2

0.9

0.67

පෙ�ර කාාල පරිච්ඡේ�දය මාාස 10-18 වයස

kg

725

පසු කාාල පරිච්ඡේ�දය මාාස 18-27 වයස

3. තරබාාරු කාාලය තුළ කළමනාාකරණයේ� ප්‍රධාාන කරුණු
තරබාාරු වීමේ� පසුකාාලීන අවස්ථාා වල දී, ආහාාර ගැැනීම නියත නො�ොවන විට, “කෑෑමනැැවැැත්වීම” යනුවෙ�න් හැැඳින්වෙ�න නිශ්චිත වේ�ලාාවක හදිසි ආහාාර රුචිය අඩු විය හැැක.
නිතිපතාා ආහාාර ගැැනීමේ�දී සිදුවන වෙ�නස්කම් හො�ොඳින් නිරීක්ෂණය කළ යුතු අතර,සත්වයාා “කෑෑම නැැවැැත්වීම” කර ඇති බවට තීරණය කරන්නේ� නම්, හේ�තුව තීරණය කිරීමටසහ අපගේ� පෝ�ෝෂණ ක්‍රමවලින් එය පිළිබිඹු කිරීමට පශු වෛෛද්යවරයෙ�කුගෙ�න් උපදෙෙස්
ලබාා ගත යුතුය. ආහාාර නැැවැැත්වීමට වඩාාත් පො�ොදු හේ�තුවක් වන්නේ� Rumen Acidosis ලූමන්ඇසිඩෝ�ෝසිස්ය. මෙ�ය අධික ධාාන්‍යය පරිභෝ�ෝජනය නිසාා ඇතිවන රෝ�ෝගයකි.
Urolithiasis යනු කර ඇඹූ තරබාාරු ගව කර ඇඹීම තුළ බහුලව දක්නට ලැැබෙ�න මූත්‍රාාමාාර්ගයේ� රෝ�ෝගයකි. මුල් අවධියේ�දී, යෝ�ෝනි මාාර්ගයට ඇලී ඇති සියුම් අළු-සුදු ගල් දක්නට
ලැැබේ�. දරුණු අවස්ථාාවල දී කො�ොන්දේේ වේ�දනාාව සහ මූත්‍රාා පිට නො�ොවී රැඳි තිබීම සිදු වියහැැකි අතර ආහාාර රුචිය නැැතිවීම, මූත්‍රාාශය කැැඩීම සහ යුරේ�මියාාව හේ�තුවෙ�න් මරණයසිදුවිය හැැකිය එය එහි මුල් අවධියේ�දී හඳුනාාගෙ�න පශු වෛෛද්යවරයකු වෙ�තින් හඳුනාා ගෙ�නප්‍රතිකාාර කල යුතුය.
තරබාාරු කාාලය තුළ අනෙ�කුත් රෝ�ෝග, Urolithiasis සහ Rumen Acidosis ලූමන්වලට අමතරව,ගවයින් තරබාාරු කිරීමේ�දී බඩ පිපුම් රෝ�ෝග ලක්ෂණද ඇතුළත් වේ�. පළමු ආමාාශයේ� ජනනයවන වාායුව නිසි ලෙ�ස බැැහැැර නො�ොකළ විට මෙ�ම රෝ�ෝග ලක්ෂණය ඇතිවේ�.
ගවයින් කකුල් හතරකින් තම විශාාල බරක එසවීමට සහය දක්වන නිසාා, එබැැවින් කුරසාාමාාන්‍යය හැැඩයෙ�න් තබාා ගැැනීමට තරබාාරු ගවයින්ගේ� සෞ�ෞඛ්ය රැකවරණය සඳහාා
අත්‍යයවශ්‍යය වන අතර ඒ සඳහාා නියම කරගත් කාාලාානුරූපව කුර කැැපීම අවශ්‍යය වේ�.

53

සාාමාාන්‍යය දිග කුරදිගට වැැඩෙ�න කුර

4. Wagyu ගවයින ඝාාතනයෙ�න් පසු සිරුරු ශ්රේ�ණිගත කිරීමගව මාං�ංශ වෙ�ළඳාාම පදනම් වී ඇත්තේ� ගව ඝාාතන සිරුරු ශ්‍රේ�ණිගත කිරීමේ� කාාර්ය
සාාධනය මත ය. ඝාාතනය කරන ලද ගව සිරුර යනු ගවයෙ�කුගේ� ශරීරයේ� අභ්‍යයන්තර
අවයව සහ සම ඉවත් කරන ලද කො�ොටසකි. ඝාාතනය කරනු ලැැබූ ගව සිරුර ශ්‍රේ�ණිගත
කිරීම සිදු කරනු ලබන්නේ� සිරුරේ� හයවන සහ හත්වන ඉළ ඇට අතර කැැපුමක් සිදු කරඅස්වැැන්න, මේ�ද ප්‍රමාාණය, මස් වර්ණය, මස් තද බව සහ වයනය සහ මේ�ද වර්ණය සහගුණාාත්මකභාාවය සඳහාා මෙ�ම මතුපිට සිරුර ශ්‍රේ�ණිගත කිරීමෙ�නි. කළු ලෝ�ෝම ජපන් ගවයින්
අනෙ�කුත් ගවයින්ට (හරස් අභිජනන සහ කර ඇඹීම් හො�ොල්ස්ටයින් - Holstein ගව) වඩාා ඉහළශ්‍රේ�ණියේ� මේ�ද හරස් අභිජනනය මගින් සංංලක්ෂිත වේ�.
කළු ලෝ�ෝම ජපන් ගවයන් දිගු තරබාාරු කාාලයක් ඇති වීමට එක් හේ�තුවක් නම් ඔවුන්ටඉහළ දෙෙමුහුන් ශ්‍රේ�ණියක් අවශ්ය වීමයි. මේ�ද හරස් අභිජනනය “Shimofuri- කිරිගරුඬ
හෙ�වත් කිරි ගරුඩ වර්ණ හැැඩය” ලෙ�සද හැැඳින්වේ�.
විටමින් A පෝ�ෝෂණය සකස් කිරීම මගින් මේ�ද හරස්කඩ වැැඩි දියුණු කිරීම සකස් කළහැැකිය.

2 Holstein ගව කර ඇඹීමපිරිමි කිරි Holstein ගව පැැටවුන් කර ඇඹීම කර ගව මාං�ංශ ගවයන් ලෙ�ස ඇති දැැඩි කරනු ලැැබේ�.
මෙ�ය සාාමාාන්‍යයයෙ�න් හඳුන්වන්නේ� කර ඇඹූ Holstein ගව තර කිරීම ලෙ�සයි.

(1) Holstein ගව පැැටවුන් කළමනාාකරණය කිරීම
1. Holstein ගව පැැටවාාගේ� උපතේ�දී බර
Holstein ගව පැැටවෙ�කුගේ� සාාමාාන්‍යය සජීවී බර 45kg ක් පමණ වේ�.
2. Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි ලබාා දීමජපන් කළු ලෝ�ෝම ගවයන් සඳහාා පෙ�ර කො�ොටසේ� (පිටුව 51) සමාාන වේ�. නිරෝ�ෝගී එළදෙෙනුන්ඇති දැැඩි කිරීමේ� පළමු පියවර වන්නේ� Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි ලබාා දීම් පෝ�ෝෂණය
කිරීමය.
3. උපතින් පසු ආහාාර පෝ�ෝෂණ වැැඩසටහන
ජපන් කළු ලෝ�ෝම ගවයින් මෙ�න්, කිරි දෙෙන කාාලය තුළ ආහාාර වැැඩසටහන සමාාන
ක්‍රියාාවලියක් අනුගමනය කරයි. වෙ�නත් වචන වලින් කිවහො�ොත්, ප්‍රමාාණවත් Colostrum54හෙ�වත් පලමු කිරි ලබාා දීම් පෝ�ෝෂණය කිරීමෙ�න් පසු කිරි ආදේේශක, කෘෘතිම කිරි සහ වියලි
තෘෘණ පෝ�ෝෂණය කළ යුතුය (පෙ�ර කො�ොටස බලන්න.) Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි ලබාා දීම්සිට කිරි ආදේේශකයට මාාරුවීමේ�දී පැැටවුන් පාාචනයට ගො�ොදුරු වේ�, එබැැවින් කිරි ප්‍රමාාණය
එකවර මාාරු නො�ොකර කිරි ආදේේශකයට Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි මිශ්‍රමිශ්‍ර කර පැැටවාාගේ�
තත්ත්වය නිරීක්ෂණය කරමින් Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි ලබාා දීම් සිට කිරි ආදේේශකයට
ක්‍රමයෙ�න් මාාරුවීම වැැදගත් වේ�.
පහත වගුවේ� දැැක්වෙ�න්නේ� අලුත උපන් පැැටවුන්ගේ� සාාමාාන්‍යය මළ මූත්‍රාා තත්ත්වයයි.

පැැටවුන්ගේ� සාාමාාන්‍යය මලපහ කිරීමමළ වර්ගීකරණය

මලපහ ලක්ෂණ
මළපහ වල වර්ණය කහ සිට ලාා දුඹුරු දක්වාා වනඋපතින් පසු 1 වනඅතර තද ගතිය කැැඳ වැැනි මේ�ද, ඇලෙ�න සුළු වන අතරසතියඝන සංංරචක අඩංංගු නො�ොවේ�. ඔවුන් බැැහැැර කළ මළස්වරූපය එලෙ�ස පවත්වාා ගනී.
මලපහ වල වර්ණය කහ සිට අළු දක්වාා වේ�. වියලි

කිරි ආදේේශකයට

තෘෘණ හෝ�ෝ පිදුරු පරිභෝ�ෝජනය කිරීමට පටන් ගන්නාා

මාාරු වීමෙ�න් පසුවඅය සත්ව මේ�දය හාා සමාාන ඝන සංංරචක සහිතඇලෙ�න සුළු කුඩු අනුකූලතාාවයක් බවට පත්වේ�

(2) පැැටවුන් කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රධාාන කරුණු
මෙ�ය පෙ�ර කො�ොටසේ� (පිටුව 50 (4)) කළු ගවයින් සඳහාා “වසු කළමණාාකරණයේ� අත්‍යයවශ්‍යයකරුණු” හාා සමාාන වේ�. පහත ඡාායාාරූපය වසු කූඩුවක වසු පැැටවාාගේ� අභිජනන ක්‍රියාාවලිය
පෙ�න්වයි

Holstein වසු පැැටවාා සහ වසු පැැටවු කූඩු55

1. අංං ඉවත් කිරීම
කාාණ්ඩ වශයෙ�න් ගවයින් කළමනාාකරණය කිරීමේ�දී, අංං ඒ අයුරින්ම තැැබීමෙ�න්
“කළමනාාකරුවන්ට අනතුරක්” සහ “ගවයන් ගවයන් අතර අංං ඝට්ටන නිසාා ඇති වන තුවාාල”වැැඩි වන නිසාා, එබැැවින් Holstein බීජ ගවයන් උපතේ� සිට මාාස 3 ට අඩු කාාලයක් තුල අංං ඉවත්කෙ�රේ�.
2. කර ඇඹීම් ක්‍රියාාවලිය
ගවයින් අතර තරඟකාාරිත්වය අවම කිරීම සඳහාා සහ මස්වල ගුණාාත්මකභාාවය වැැඩි
දියුණු කිරීම සඳහාා වයස මාාස තුනෙ�න් පසු කර ඇඹීම් අවශ්ය වේ�.

(3) වර්ධන කාාලය තුළ කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රධාාන කරුණුවයස මාාස 4-10 ක් වයසැැති වර්ධන කාාලය තුළ කළමණාාකරණයේ� ප්‍රධාාන කරුණු වනුයේ�
“පලමු ආමාාශ වර්ධනය කිරීම සහ පළමු ආමාාශයේ� villi - ලෝ�ෝම වර්ධනය ප්‍රවර්ධනය කිරීම” සහ“මාං�ංශපේ�ශී සහ ඇටසැැකිල්ල වැැඩි දියුණු කිරීම” ය. මෙ�ම හේ�තුව නිසාා, උසස් තත්ත්වයේ� පිදුරු
නිරන්තරයෙ�න් පෝ�ෝෂණය කරන අතරම සුදුසු සූත්‍ර ආහාාර ප්‍රමාාණය පෝ�ෝෂණය කිරීම වැැදගත්
වේ�. නිර්දේේශිත සූත්‍ර ආහාාර ප්‍රමාාණය මාාස 5 ක් වයසැැති පැැටවුන් සඳහාා 5kg ක් සහ මාාස 6 ක්වයසැැති පැැටවුන් සඳහාා 6kg කි.

(4) කර ඇඹූ Holstein ගවයන් තර කිරීමකර ඇඹූ Holstein ගවයන් තරබාාරු කිරීම ආරම්භ වන්නේ� වයස මාාස 7 සිට 8 දක්වාා වන අතරබර 280kg ක් පමණ වන අතර වයස මාාස 20 දී පමණ ඝාාතනය කරනු ලැැබේ�.
පහත දැැක්වෙ�න්නේ� කියුෂූ කලාාපයේ� කර ඇඹීම් වලට ලක්වූ Holstein ගව තරබාාරු කිරීම
සඳහාා ආහාාර පෝ�ෝෂණය කිරීම සඳහාා උදාාහරණයකි.

කියුෂු කලාාපයේ� ගවයන් තරබාාරු කිරීම පිණිස ගො�ොවීන් අතර ආහාාර සලාාකයට උදාාහරණයක්වයස මාාස අනුව තරබාාරු කිරීම

7-11

11-18

18-22

කාාලය තුළ බර වැැඩිවීම

kg/දින

1.3

0.7

0.8

ගො�ොයම් පිදුරු kg/දින

３

１

0.6

වියලි තෘෘණ kg/දින

１００සූත්‍ර ආහාාර kg/දින

４

10-11

12

(5) තරබාාරු කිරීම් කාාලය තුළ කළමනාාකරණයේ� ප්‍රධාාන කරුණු
ජපන් කළු ලෝ�ෝම ගව තර කිරීම් කරන ගවයන් පිළිබඳ කො�ොටසේ� ලියාා ඇති පරිදි, දිනපතාා
නිරීක්ෂණය කිරීම, පශු වෛෛද්යවරයෙ�කුගෙ�න් උපදෙෙස් ලබාා ගැැනීම සහ Rumen Acidosis - ලූමන්
ඇසිඩෝ�ෝසිස් සහ මූත්‍රාා ගල් රෝ�ෝග සඳහාා වෛෛද්ය ප්‍රතිකාාර අවශ්‍යය වේ�.

56

3 දෙෙමුහුන් (F1)ජපන් කළු ලෝ�ෝම ගවයින්ගේ� ශුක්‍ර තරලය සමඟ කෘෘතිමව සිංංචනය කරන ලද Holstein කිරිධෙ�නුනට දාාව උපදින පැැටවුන් F1 දෙෙමුහුන් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. ජපන් කළු ලෝ�ෝම ගව සහ Holstein කිරිධෙ�නු අතර ඇති හරස් අභිජනනයේ� හටගත් ගව සජීවී බර 40kg ක් පමණ වේ�. ඔවුන් Holstein ගවවර්ගයට වඩාා කුඩාා වන අතර, මෙ�ය පළමු වරට Holstein වර්ගයට උපත පහසු කිරීමේ� වාාසියක්
ලෙ�ස කරුණු දක්වයි.

(1) F1 ගවයින්ගේ� අරමුණ
දෙෙමුහුන් ගවයන් භාාවිතාා කිරීමේ� අරමුණ වන්නේ� ඝාාතනය කරන ලද විශිෂ්ට සිරුරු මේ�දහරස් මාාර්ග ඇති ජපන් කළු ලෝ�ෝම ගවයින් සහ විශිෂ්ට ශරීර වර්ධනයක් ඇති Holstein යනදෙෙඅංංශයේ�ම ලක්ෂණ ඇති ගව මාං�ංශ සහිත ගවයන් බිහි කිරීමයි.

(2) පැැටවුන් කළමනාාකරණය, වැැඩෙ�න සමය කළමනාාකරණය සහ තරබාාරු කළමනාාකරණය
මෙ�ය මූලික වශයෙ�න් ඉහත සඳහන් කළ කළු ලෝ�ෝම ජපන් ගවයන් සහ කර ඇඹූ Holsteinගව වර්ගයට හාා සමාාන වන අතර, ඔබ වැැඩ කරන්නේ� දෙෙමුහුන් ගවයන් සමඟ නම්, ඔබට එමකො�ොටස වෙ�ත යො�ොමු විය හැැකිය.

(3) දෙෙමුහුන් ගවයන් තර කිරීම
දෙෙමුහුන් ගවයින් තරබාාරු කිරීම වයස මාාස 7 දී ආරම්භ වන අතර බර 250kg ක් පමණ සිටවයස මාාස 25 වන විටදී එනම් 730kg ක් පමණ බරින් වූ විට නැැව්ගත කිරීම් සම්මතය වේ�.
දෙෙමුහුන් හරස් අභිජනන ගව තර කිරීම සඳහාා පෝ�ෝෂණ පද්ධතියක උදාාහරණයක් පහතදැැක්වේ�.
දෙෙමුහුන් ගව තර කිරීමේ� පද්ධතිය (උදාාහරණ)පෙ�ර කාාල
පරිච්ඡේ�දය

මධ්‍යය කාාලීනපසු කාාල
පරිච්ඡේ�දයවයස මාාස 7 සිට වයස මාාස 11.5 සිට වයස මාාස 11.5 සිටමාාස 11.5 දක්වාා

මාාස 18.5 දක්වාා

මාාස 25 දක්වාා

දෛෛනික බර වැැඩිවීම kg

1,0~1,17

1,17~0,83

0,67~0,33සූත්‍ර ආහාාරkg/දින

5,0~8,5

9,0~11,0

8,5~7,5

Alfalfa cube

1,2~0,70.5 (~13.5 මාාස)ගො�ොයම් පිදුරු

0,6~1,01,0* සූත්‍ර ආහාාර: බාාර්ලි අවසාාන මාාස 22 සිට 25 දක්වාා ඇතුළත් වේ�

57

０
0,8~0,6

３

ඌරන්

1 ප්‍රජනන කාායික විද්‍යා�ාව සහ අභිජනන ඌරන් කළමනාාකරණය කිරීම
ගැැහණු ඌරන්ගේ� ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්වය දින 21 ක් වන අතර, පෙ�ර ලිංංගික
උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍රතත්වය, ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්ව කාාලය, ලිංංගික උත්තේ�ජන
ප්‍රතිචක්‍ර පසු කාාලපරිච්ඡේ�දය, කිසිම ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර ක්‍රියාාවක සලකුනක්
නො�ොමැැති කාාලය පුනරාාවර්තනය වේ�. ගැැහැැණු අභිජනන ඌරන් අවුරුද්දේේ නියම වේ�ලාාවට
සංංසර්ගයේ� යෙ�දේේ. මෙ�ය ස්වභාාවික සංංසර්ගය, කෘෘතිම සිංංචනය (AI) හෝ�ෝ දෙෙකම මගින් සිදුකළ හැැක සංංසර්ගයෙ�න් දින 21 කට පසු, නැැවත සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන
ප්‍රතිචක්‍රයක්නො�ොමැැති නම්, ගැැබ් ගැැනීමක් සිදුවී ඇති බව තීරණය කළ හැැකිය.
ගර්භනී අවධියේ�දී, මව් ඌරන් කුටියේ� තනි අභිජනන ඌරු සෛෛලයක ඇති කරන අතර, දරුප්‍රසූතියට ළඟාා වූ විට, පැැටවුන් වැැටක් සහිත දරු ප්‍රසූතිය සඳහාා ඌරු කූඩුවකට මාාරු කරනුලැැබේ�.
ඌරු උපත්වලදී ප්‍රසව අසීරුතාාව දුර්ලභ වන අතර ඌරන් විනාාඩි 10 ක පරතරයකින් එකින්එක පැැටවුන් උපත ලබයි. ඌරු පැැටවුන්ගේ� උපතත් සමඟම, ප්‍රසව කාාලය ආරම්භ වී පැැය දෙෙකතුනකින් පසුව වැැදෑෑමහ පිටවීම වේ�. දරු ප්රසූතියෙ�න් පසු, ඌරු පැැටවුන් කිරි දෙෙන අතරතුර
නැැවත සංංසර්ගයට ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්ව හට නො�ොගනී. ඌරු පැැටවුන් කිරිවැැරීමෙ�න් පසු, දින 4-5 කින් නැැවත ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්වය ඇති වේ�.
ගර්භනී ඌරන්ගේ� තරබාාරුකම දුර්වල කලල වර්ධනය හාා ප්‍රසව අසීරුතාාවයට හේ�තු වියහැැක, එබැැවින් ඔවුන්ගේ� ශාාරීරික තත්ත්වය නිරීක්ෂණය කිරීමේ�දී ආහාාර සීමාා කිරීම අවශ්ය වේ�.
ගර්භනී අවධියේ� දෙෙවන භාාගයේ�දී, කලලරූපය වර්ධනය කිරීම සඳහාා මාාත්‍රාාව තරමක් වැැඩි වේ�.
කිරි දෙෙන ඌරන් කිරි දීම නිසාා බර අඩු වීමට ඉඩ ඇත, එබැැවින් ආහාාර සලාාක වැැඩි කළ යුතුය.
ප්‍රසූතියෙ�න් පසු ක්‍රමාානුකූල ආහාාර ප්‍රමාාණය වැැඩි කරන්න, ගන්නාා ආහාාර ප්‍රමාාණය පවත්වාා
ගැැනීමට නො�ොහැැකි නම්, ආහාාර ප්‍රමාාණය ප්‍‍වැැඩි කිරීම වැැනි ක්‍රියාාමාාර්ග ගන්න. ඌරු පැැටවුන් කිරිවැැරීමෙ�න් හාා කිරි දුන් පසු, මව් ඌරාාගේ� ශාාරීරික තත්ත්වය කෙ�රෙ�හි අවධාානය යො�ොමු කරමින්,පෝ�ෝෂණය සකස් කල යුතුයි.
පිරිමි අභිජනන ඌරන් (Taneobuta) – අභිජන ඌරු) භාාවිතාා කරනු ලබන්නේ� ශුක්‍රාාණු ප්‍රමාාණයසහ ශුක්‍රාාණු පරීක්ෂාාව මගින් ජීව ශක්තිය පරීක්ෂාා කිරීමෙ�නි. ස්වභාාවික සංංසර්ගය සඳහාා
අභිජනනය කරන විට, ගැැහැැණු සතුන්ගෙ�න් ශරීර ප්‍රමාාණයෙ�න් විශාාල වෙ�නසක් සිදු නො�ොවන පරිදි
ප්‍රමාාණය වැැඩිවීම මර්දනය කිරීම සඳහාා අභිජනනය කළමනාාකරණය කිරීම අවශ්‍යය වේ�.

2 ඌරු පැැටවුන්ට මව් කිරි පෝ�ෝෂණය කිරීම සහ ඇති දැැඩි කිරීමඌරු පැැටවාා කිරි දෙෙන කාාලය තුළ සහ කිරි වැැරීම අවසන් වනවාාත් සමගම අනතුරු අනුපාාතය
ඉහළම වේ�. ඔවුන් ඉපදෙෙන්නේ� නො�ොමේ�රූ ශරීර ඇතිව වන අතර, පසුව ඔවුන්ගේ� අභ්‍යයන්තර
ප්‍රතිශක්තියසහ ආහාාර දිරවීමේ� හැැකියාාවන් ඉතාා වේ�ගයෙ�න් වර්ධනය වන පරිදි ශීඝ්‍රයෙ�න් සකස්කර ගන්නාා අතර, ඔවුන් කිරි වැැරෙ�න විට, ඔවුන්ගේ� උපත් බරින් හය ගුණයකට වඩාා ළඟාා වියහැැකිය ඒ නිසාා ශරීරයේ� සමබරතාාවය නැැති කර ගැැනීම පහසුයි යැැයි කීමට හැැකියාාව ඇත. ඌරුපැැටවුන්ගේ� වලිගය පහළට එල්ලී ඇත්නම්, ඔවුන්ගේ� ශාාරීරික සනීපය යහපත් නො�ොවේ�. නිරෝ�ෝගී

58

ඌරන්ට ඔවුන්ගේ� ඇස්වල ස්‍රාාවයක් නැැත, මධ්‍යයස්ථ තෙ�ත් නාාසයක්, රැලි සහිත වලිගයක් සහ හිසකෙ�ස් හො�ොඳ තත්වයේ� ඇත.
ඌරු පැැටවුන්ට උපතින් පසු මව් ඌරාාගෙ�න් Colostrum කිරි (පලමු කිරි) උවමනාාතරම් ලබාා දියයුතුය. Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි යනු දරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු දෙෙවන දිනය දක්වාා මව්කිරි වේ�.
Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි වල විවිධ රෝ�ෝග වලට එරෙ�හිව ප්රතිදේේහ (Immunoglobulins) අඩංංගුවන අතර, මෙ�ම Colostrum හෙ�වත් පලමු කිරි පාානය කිරීමෙ�න්, පැැටවාා පළමු වරට බාාහිර රෝ�ෝගවලට ප්‍රතිරෝ�ෝධී වේ�.
එසේ�ම, රුධිරයේ� රතු රුධිර සෛෛල සෑෑදීම සඳහාා භාාවිතාා කරන යකඩ සැැපයීම හිඟය, එබැැවින්යකඩ අතිරේ�ක අවශ්ය පරිදි ලබාා දෙෙනු ලැැබේ�
උපතින් දින කිහිපයකට පසු, මව්කිරි දීම කෙ�ටි කාාලයක් තුළ එකවරම සිදු වීමට පටන්ගනී. සාාමාාන්‍යයයෙ�න්, පැැටියාාට දිනකට 24 වතාාවක් පමණ මව් කිරෙ�න් පෝ�ෝෂණය වේ�. මව්ඌරාාගේ� සෞ�ෞඛ්‍යයය සහ ඇය නිපදවන කිරි ප්‍රමාාණය ඇගේ� ඌරු පැැටවුන්ගේ� වර්ධනයට සමීපව
සම්බන්ධතාාවක් පවති. සතියක පමණ කාාලයක සිට මව්කිරි හැැර වෙ�නත් ඝන ආහාාරවලට හුරුකිරීම සඳහාා ඔවුන්ට (කෘෘතිම කිරි) ලබාාදීමට ද පටන් ගනු ලැැබේ�.
මව් ඌරාාගේ� කිරි වැැරීම සාාමාාන්‍යයයෙ�න් සිදු කරනු ලබන්නේ� දරු ප්‍රසූතියෙ�න් සති 3-4 කට පසුවයන්න සාාමාානය වේ�. SEW ලෙ�ස හැැඳින්වෙ�න මුල් කිරි වැැරීම ඊට වඩාා කලින් සිදු විය හැැකි නමුත්සති දෙෙකකට අඩු කාාලයකදී කිරි වැැරීම මව් ඌරාාගේ� නැැවත සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන
ප්‍රතිචක්‍ර ක්‍රීකරණ තත්වය පුනරාාවර්තනයට සහ ගැැබ්ගැැනීමේ� වේ�ගයට අහිතකර ලෙ�ස බලපාානු
ඇත.
කිරි වැැරීමෙ�න් පසු, ඔවුන්ට කෘෘතිම කිරි A පෝ�ෝෂණය දීම කරනු ලැැබේ�, නමුත් දින කිහිපයක්
ඔවුන්ට ඔවුන්ගේ� පෙ�ර ආහාාර සලාාකයේ� මිශ්‍රණයක් ද ලබාා දෙෙනු ලැැබේ�.

50උප�� ප� ශ�ර බර
�න 15 �ට 20 7-8kg

45
40

kg
50

(ෙප�ෂණය)

35

කෘ�ම
�� A

15 kg

කෘ�ම
�� B

5kg

උපත �න 10 � �න 20 �මාස 1 �

g
10 k

ඌ

�

��ෙ

ැට
�ප

kg

��ත ලබා�ම� ෙහ�අඛ�ඩ ලබා��

මාස 2 �ප�ව�ව�ග ඉව�
��ම

0

3kg

(ශ�ර බර)30ත�ණ ඌර� ඇ� දැ���ම සඳහා ෙප�ෂණයgය
20k ංව�ධන
ස
ය
අ ව�

ප�ව�
ව�ග ඉව���ම

5

�� වැ�ම

10කෑම ලබා �ම

15මව්කිරිබර (kg)20

ඌ� පැට�� ඇ� දැ���ම සඳහා ෙප�ෂණය
අඛ�ඩ ලබා��

30
25

40kg

මාස 3 �මාස 4 �ඌරු පැැටවුන් සංංවර්ධනය සහ ඇති දැැඩි කිරීම කළමනාාකරණය පිළිබඳ උදාාහරණ

59

3 ඌරන් තරබාාරුකිරීමේ� ක්‍රම, පහසුකම් සහ උපකරණ තර කිරීම
සාාමා‍‍�නයයෙ�න්, තරබාාරු ඌරන් කළමනාාකරණය කරනු ලබන්නේ� ඌරන් 10ක් හෝ�ෝ වැැඩි
ගණනක (කණ්ඩාායම් පෝ�ෝෂණය) කණ්ඩාායම් වශයෙ�නි. වඩාාත් සුලභ ආකාාරයේ� ඌරන් තරබාාරු
කරනු ලබන ඌරු කො�ොටු (මස් ඌරු කො�ොටු) යනු හෙ�වත් හිඩැැස් සහිත ලෑෑලි බිම් වලින් යුත් ඌරුකො�ොටු වේ�. අභිජනන ඝනත්වය වැැඩි වන විට, සටන්කාාමි හැැසිරීම වැැනි ආතතිය ඇති වීමට ඉඩඇත, එබැැවින් 50kg ක බරක් සඳහාා 0.7m2 සහ 100kg ක බරක් සඳහාා 1.0m2 බිම් ප්‍රදේේශයක්
සුරක්ෂිත කිරීම අවශ්‍යය වේ�. බිම් ප්‍රමාාණය ප් මෙ�යට වඩාා කුඩාා නම්, ඵලදාායිතාාවයට අහිතකර
ලෙ�ස බලපාානු ඇතරීතියක් ලෙ�ස, තරබාාරු ඌරන් සඳහාා අඛණ්ඩව ආහාාර පෝ�ෝෂණය කල යුතු වේ�. සෑෑම විටමආහාාර අනුභව කළ හැැකි තත්ත්වය පවත්වාා ගැැනීම සඳහාා පෝ�ෝෂකය නියත පෝ�ෝෂකයක් ලෙ�ස(Self Feeder - ස්වයංං පෝ�ෝෂක) භාාවිතාා කරනු ලබයි. ඌරු කො�ොටුවේ� පෝ�ෝෂක (පෝ�ෝෂක ටැංං�කි) වෙ�තළඟාා වීමට ස්වයංංක්‍රීය පෝ�ෝෂක ටැංං�කි භාාවිතාා වේ�. පෝ�ෝෂකය නො�ොනවත්වාා පෝ�ෝෂණය කිරීම සඳහාා
නිර්මාාණය කර ඇති අතර, Wet Feeder - තෙ�ත් පෝ�ෝෂකය ආහාාර ගැැනීමේ�දී ආහාාර සහ ජලයමිශ්‍රමිශ්‍ර කිරීමට සැැලසුම් කර ඇත.

4 ඌරන්ගේ� පුරුදු සහ ඒවාාට සලකන්නේ� කෙ�සේ�ද?
ඌරන් සමූහ සතුන් වන අතර රංංචු සෑෑදීමේ� පුරුද්දක් ඇත. රංංචු පිටින් ඇති කරන ඌරන්සම්බන්ධයෙ�න් ගත් කල, රංංචුව තුළ ශක්තියේ� වෙ�නස්කම් ඇති වන අතර, දුර්වල ඌරන්ට පවාාප්‍රමාාණවත් ආහාාර අනුභව කළ හැැකි බව සහතික කිරීම අවශ්ය වේ�. ඔවුන්ට මෘෘදු ස්වභාාවයක්
ඇත, මිනිසුන් සමඟ මිත්‍රත්වය වඩාා යහපත් වන අතර, මිනිසුන් අතර වෙ�නස හඳුනාා ගැැනීමේ�
හැැකියාාව ඇත. ඌරාාට නාාසයේ� ගඳ සුවඳ දැැනීම සහ කන් වල ඇසීමේ� හැැඟීම විශේ�ෂයෙ�න් හො�ොඳින්
වර්ධනය වී ඇත. ඔවුන් බියගුලු වන අතර චලනය හාා ශබ්දයට සංංවේ�දීව ප්‍රති ක්‍රියාා කරයි.
එබැැවින් ඌරන් සමඟ මෘෘදු ලෙ�ස හැැසිරෙ�න්න, ඔවුන් කලබල නො�ොකර සිටීමට උත්සාාහ කරන්න.
නැැව්ගත කරන අවස්ථාාවේ�දී පවාා, ඔවුන් ආතතියට පත් නො�ොවන පරිදි හසුරු වීමට වග බලාාගන්න. ආතතිය මාං�ංශවල ගුණාාත්මක භාාවයට ද බලපාායි.
ඔවුන් නිශ්චිත ස්ථාානයක මලපහ සහ මූත්‍රකරන අතර ඔවුන් නිදාා සිටින ස්ථාානයන්ගෙ�න්එය වෙ�න්කර තබාාගන්න. පහත් සහ තෙ�ත් ප්රදේේශ ඔවුනගේ� මළ සහ මූත්‍ර බැැහැැර කරන ප්‍රදේේශ
වේ�. ඊට අමතරව යාාබද ඌරු පො�ොකුර අතර තරඟකාාරී සබඳතාාවක් ඇති වූ විට එකිනෙ�කාා අතරමාායිම වන වැැට වටාා මළ පහ පිටකිරීමේ� පුරුද්දක් ද ඇත

5 ඌරන් සඳහාා වන ආහාාර පෝ�ෝෂණය
ආහාාර පෝ�ෝෂණය පිණිස ඌරු පැැටවුන් සඳහාා කෘෘතිම කිරි, වැැඩීමට ආහාාර සහ තරබාාරු කිරීම
සඳහාා ආහාාර ලෙ�ස පුළුල් ලෙ�ස වර්ග කළ හැැක. ඌරන්ගේ� වර්ධන අවධිය අනුව අවශ්‍යය පෝ�ෝෂ්ය
පදාාර්ථ ප්‍රමාාණය වෙ�නස් වන බැැවින් එක් එක් සත්වයාා සඳහාා පෝ�ෝෂණ සැැලසුම සුදුසු වේ�. අවශ්‍යයප්‍රමාාණයේ� නිශ්චිත අගය සඳහාා අභිජනන සම්මතය වෙ�ත යො�ොමු වන්න. පෝ�ෝෂ්‍යය පදාාර්ථ ලෙ�සපරීක්ෂාා කළ යුතු අයිතම වන්නේ� ශක්තිය (ප්‍රධාාන වශයෙ�න් කාාබෝ�ෝහයිඩ්රේ�ට් සහ මේ�ද),ප්‍රෝ�ෝටීන්, ඛනිජ ලවණ සහ විටමින් ය.

60කෘෘතිම කිරි ඌරු පැැටවුන් සඳහාා පිටි ආහාාර පෝ�ෝෂණයක්වන අතර මුදවපු කිරිපිටිද වඩාාත්
අඩංංගු වේ�. මෙ�ය තවදුරටත් පෝ�ෝෂණය සඳහාා කෘෘත්‍රිම කිරි, කෘෘත්රිම කිරි A, කෘෘත්‍රිම කිරි B ආදීවශයෙ�න් බෙ�දාා ඇති අතර ඒවාා බරින් 15kg ක් දක්වාා අනුපිළිවෙ�ලින් පෝ�ෝෂණය වේ�. කෘෘතිම කිරිA යනු කලින් කිරි වැැරීම සඳහාා වන අතර කෘෘතිම කිරි B යනු ප්‍රමාාද වී කිරිවැැරීම සඳහාා වේ�. ඊටපසු, බඩ ඉරිඟු බහුල ඌරු පැැටවුන් වර්ධනය වන ආහාාර, සහ ඌරන් තරබාාරු කිරීම සඳහාා
මුල් සහ ප්‍රමාාද ආහාාර පෝ�ෝෂණයකරනු ලබයි. ඌරන් තරබාාරු කිරීම සඳහාා ප්‍රමාාද වූ ආහාාරවල
ප්‍රතිබැැක්ටීරීය ආහාාර ආකලන හෙ�වත් අතිරේ�ක අඩංංගු නො�ොවිය යුතුය.

කෘෘතිම කිරිතරබාාරු ආහාාර පෝ�ෝෂණය

6 ආහාාර පිරිවැැය අඩු කිරීමට උත්සාාහය
නිෂ්පාාදන පිරිවැැයෙ�න් 60-70% ක් පමණ වන ඌරු ගො�ොවිතැැන් මෙ�හෙ�යුම් වලදී ආහාාර මිලදී
ගැැනීමේ� පිරිවැැය ඉහළ ය ඒ නිසාා ළඟ පාාත අඩු මිලට ලබාාගත හැැකි ආහාාර ද්‍රව්‍යය යො�ොදාාගෙ�න
ආහාාර මිල අඩුකර ගැැනීම සුදුසුයි. සාාමාාන්‍යය උදාාහරණයක් වන්නේ� ආහාාර නිෂ්පාාදනයේ�දීසහ ආහාාර අලෙ�වියේ�දී ජනනය වන ද්‍රව්‍යයආහාාර අපද්‍රව්‍යය අපද්‍රව්‍යය යි. එසේ� කිරීමේ�දී, පෝ�ෝෂණ
සැැලැැස්ම සිත්හි මතක තබාා ගත යුතුය. විශේ�ෂයෙ�න්, ආහාාරවල ඇති අධික මේ�ද අන්තර්ගතයමස් වල ගුණාාත්මක භාාවයට අහිතකර ලෙ�ස බලපාායි. ජපන් ආහාාර ප්‍රමිතියට අනුව වර්ධනයේ�
විවිධ අවස්ථාා වලදී ඌරන්ගේ� පෝ�ෝෂණ අවශ්‍යයතාා සපුරාාලීම සඳහාා ආහාාර සකස් කර ඇත.
විශේ�ෂයෙ�න්, ආහාාරයේ� ඇති ශක්ති ප්‍රමාාණය (TDN හෝ�ෝ DE) සහ ප්‍රෝ�ෝටීන් සමතුලිත කිරීම,එසේ�ම කැැල්සියම් සහ පො�ොස්ෆරස් වැැනි ඛනිජ ලවණ නො�ොමැැතිකම කෙ�රෙ�හි අවධාානය යො�ොමු
කරන්න.

7 තරබාාරු කාාලය, බර වැැඩිවීම සහ සූත්‍ර ආහාාර ගැැනීම
නැැව්ගත කිරීම සඳහාා 30kg සිට 110-120kg දක්වාා තරබාාරු කාාලය තුළ, ආහාාර පරිභෝ�ෝජනය
වැැඩිවීමත් සමඟ ශරීර බර වේ�ගයෙ�න් වැැඩිවේ�. සතුන් 50kg ඉක්මවන විට, ඔවුන් දිනකට ආහාාර
2kg කට වඩාා අනුභව කිරීමට පටන් ගන්නාා අතර අවසාානයේ� 3kg කට වඩාා පරිභෝ�ෝජනය කරයි.
මෙ�ම කාාල පරිච්ඡේ�දය තුළ ශරීර බරෙ�හි දෛෛනික වැැඩිවීම 0.85kg කි.
ශරීරයේ� වර්ධනය අස්ථි, මාං�ංශ පේ�ශි (රතු මස්) සහ මේ�ද අනුපිළිවෙ�ලින් සිදු වේ�. එබැැවින්,තරබාාරු කිරීමේ� මුල් අවධියේ�දී, මාං�ංශ පේ�ශි සඳහාා අවශ්‍යය ප්‍රෝ�ෝටීන් හිඟයක් ඇති නො�ොවන පරිදි
සතුන් පෝ�ෝෂණය කිරීම කල යුතුවේ�. පසු අවස්ථාා වලදී, මේ�දය සමුච්චය වීම වැැඩි බැැවින් ප්‍රෝ�ෝටීන්
ප්‍රමාාණය අඩු වන අතර හො�ොඳ රසයක් සහ ප්‍රමාාණවත් තද බවක් ඇති මේ�දය නිපදවීමට වැැඩිපුර
61පිෂ්ඨය සහිත ආහාාර ලබාා දෙෙයි.

ඌරෙ�කුගේ� උස මනින්නේ� කෙ�සේ�ද

මෙ�හිදී මැැන බැැලීම

8 ඌරු රෝ�ෝග සහ ඒවාා වැැළැැක්වීමඅපි ඉදිරි දර්ශන තුනකින් ඌරු රෝ�ෝගවලට එරෙ�හිව පියවර.ගනිමු.
1. ආසාාදනය ප්‍රභවය වන රෝ�ෝගී ඌරන් සහ ආසාාදිත වාාහක ඌරන් හුදකලාා කිරීම
රෝ�ෝගය පැැතිරීම වැැළැැක්වීම සඳහාා ප්‍රතිකාාර කිරීම හෝ�ෝ තෝ�ෝරාා ගැැනීම භාාවිතාා කරනු ඇත.
2. ආසාාදන මාාර්ගය අවහිර කිරීම
මිනිසුන්, මීයන්, වල් පක්ෂීන්, වාාහන, ආහාාර, ජලය සහ උපකරණ වලට රෝ�ෝග කාාරක
සම්බන්ධ වීම සහ ඇතුල් වීම වැැලැැක්විය යුතුයි. විෂබීජ නාාශක යනු ආසාාදන මාාර්ගය
අවහිර කිරීම සඳහාා vitro ඖෂධ භාාවිතාා කිරීමෙ�න් රෝ�ෝග කාාරක විනාාශ කිරීමයි අපි විශේ�ෂ
වැැඩ ඇඳුම් සහ දිග බූට් භාාවිතාා කරන්නේ� ඌරු කො�ොටුව පිටත නො�ොව ඇතුලේ� විය යුතුයි.
ඌරු ගාාලට පිටස්තර අය ඇතුළුවීම සීමාා කරන්න. ඇතුළුවීම නො�ොවැැළැැක්විම හෙ�තුවත්විය හැැකි නම්, විශේ�ෂ නිරෝ�ෝධාායන ඇඳුම් සහ සපත්තු භාාවිතාා කළ යුතුය. ඒ සඳහාා සුදුසු
විෂබීජ නාාශකයක් තෝ�ෝරාා භාාවිතාා කරන්න. පාා දෝ�ෝවන විෂබීජ නාාශක බදුන භාාවිතයෙ�න්
සම්පූර්ණ විෂබීජ නාාශක කිරීම. කුරුල්ලන් සහ අනෙ�කුත් සතුන් ඉවත් කිරීම මෙ�න්ම මීයන්
සමූලඝාාතනය කරන්න.
3. ආසාාදිත ඌරන්ගේ� ප්‍රතිරෝ�ෝධය ශක්තිමත් කිරීම
මෙ�ය එන්නත් කිරීම ආදිය මගින් රෝ�ෝග කාාරක ආසාාදනය නො�ොවූ නිරෝ�ෝගී ඌරන්ගේ�
ප්‍රතිශක්තිය සහ ප්‍රතිරෝ�ෝධය ශක්තිමත් කිරීමයි. ගො�ොවිපළේ� පවතින රෝ�ෝගයේ� වත්මන්
තත්ත්වය සඳහාා සුදුසු එන්නත් වැැඩසටහනකට අනුව එන්නත් ක්‍රමාානුකූල ලබාා දීම සිදුකිරීම.
SPF ගො�ොවිපලවල SPF ඌරන් Mycoplasmal - නියුමෝ�ෝනියාාව, AR (Atrophic Rhinitis) සූකරඅතීසාාරය, Aujeszky's රෝ�ෝග සහ Toxoplasmosis වලින් තො�ොර සතුන් වේ�. සිසේ�රියන්
සැැත්කමකින් හෝ�ෝ ගර්භාාෂය කපාා දැැමීමෙ�න් මෙ�ම රෝ�ෝග කාාරක නො�ොමැැති ඌරුමව්වරුන්ගෙ�න් ලබාාගත් විෂබීජ රහිත සතුන්ගෙ�න් එය නිපදවනු ලැැබේ�. රෝ�ෝග නිසාා ඇතිවන
නිෂ්පාාදන බාාධක නො�ොමැැති නිසාා එය ඉතාා ඵලදාායී වේ�. සාාමාාන්‍යය ඌරු ගො�ොවිපලවලට වඩාාමෙ�ම සනීපාාරක්ෂාාව පවත්වාා ගැැනීම සඳහාා, පිටතින් හුදකලාා කිරීම සහ දැැඩි විෂබීජ නාාශක
කිරීම අවශ්ය වේ�.

62

9 මළ මූත්‍ර බැැහැැර කිරිමේ� ක්‍රමමළ (Scraper) එකකින් එකතු කො�ොට කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් කිරීම. සෑෑම විටම වහලක් සහිත ස්ථාානයකඑය කළමනාාකරණය කිරීමට වග බලාා ගන්න. එය අවධාානයෙ�න් තො�ොරව තැැබීම නො�ොකරන්න.
කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් කිරීම සඳහාා අවශ්‍යය ප්‍රධාාන කරුණු පහත පරිදි වේ�.
1. ඔක්සිජන් සැැපයුම
වාායුගෝ�ෝලීය ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් ක්‍රියාාකාාරී වීමට ප්‍රමාාණවත් ඔක්සිජන් සැැපයුමක් අවශ්ය වේ�.
2. ආර්ද්‍රතාාව ගැැලපීම
ආර්ද්‍රතාාවය වැැඩි නම්, වාාතයේ� පාාරගම්යතාාව නරක අතට හැැරෙ�නු ඇත, එබැැවින්
තෙ�තමනය අඩු කිරීම සඳහාා උපකාාරක ද්‍රව්‍යය මිශ්‍ර කිරීමෙ�න් 60% ක් පමණ ජල ප්‍රමාාණය
සකස් කරන්න.
3. කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් වල උෂ්ණත්වය ඉහළ යාාමසක්‍රීය ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් හේ�තුවෙ�න් කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් වල උෂ්ණත්වය අවසාානයේ� ඉහළ යනු
ඇත. මෙ�ය පරපෝ�ෝෂිත බිත්තර, රෝ�ෝග කාාරක සහ වල්පැැලෑෑටි බීජ ආදිය විනාාශ වන අතරආරක්ෂිත කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් ලෙ�ස භාාවිතාා කළ හැැකිය.
ඌරු ගාාලේ� ඇති මූත්‍රාා ඇතුළු අපද්‍රව්‍යය බැැහැැර කිරීමට පෙ�රපිරිසිදු කර ප්‍රතිකාාර කිරීමෙ�න්පසු මුදාා හරිනු ලැැබේ�. මූත්‍රාා සහ මළ ඝන දියර ලෙ�ස වෙ�න් කිරීමෙ�න් පසු, සක්‍රීය “Sludge ස්ලැැජ්” ක්‍රමය වැැනි ජීව විද්‍යා�ාත්මක ප්‍රතිකාාර භාාවිතාා කරනු ලබන අතර, රො�ොන්මඩ තැැන්පත්වූ පසු පැැහැැදිලි සුපිරි ද්‍රව්‍යයය මුදාා හරිනු ලැැබේ�.

63

４කුකුළු පාාලන ගො�ොවිතැැන

① බිත්තර දමන කිකිළියන්
1 බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළියන් ඇති කරන ආකාාරය සහ පහසුකම් සහ උපකරණ

(1) ඇති දැැඩි කිරීම් ක්‍රමයකිකිළියන් ඇති කිරීමට ක්‍රම දෙෙකක් තිබේ�: කූඩුවක තබාා කුකුළු නිවසක තබාා කූඩු පෝ�ෝෂණ
ක්‍රමය සහ දැැලකින් හෝ�ෝ බිම තුළ වටකර නිදහසේ� තබාා ගන්නාා පැැතලි පෝ�ෝෂන යනක්‍රමයන් වේ�.
කුකුළු නිවස., බො�ොහෝ�ෝ විට කූඩු පෝ�ෝෂනය වේ�.
1. කූඩු මගින් ඇතිකිරීමේ� පද්ධතිය
කූඩු වර්ග දෙෙකක් තිබේ�: වරකට එක පක්ෂියකු සිටින තනි කූඩු සහ පක්ෂින් දෙෙදෙෙනෙ�කු
හෝ�ෝ වැැඩි ගණනක් සිටින ද්විත්ව කූඩු. ඔවුන් පසෙ�න් හාා බිම ඇති මළ වලින් ඈත්ව සිටින
බැැවින්, ඔවුන්ගේ� මළ හරහාා බෝ�ෝ විය හැැකි රෝ�ෝග වලට ගො�ොදුරු වීමේ� ඉඩකඩ අඩුය.
සාාමාාන්‍යයයෙ�න්, කූඩු බහු අදියර තුළ ගො�ොඩගැැසී ඇති අතර, එය අභිජනන ඝනත්වය වැැඩි කළහැැකි නිසාා ආර්ථික වශයෙ�න් වාාසිදාායක වේ�, නමුත් කුකුළු සෞ�ෞඛ්‍යයයට අහිතකර බලපෑෑම්
සලකාා බැැලීම අවශ්‍යය වේ�.

කූඩු මගින් ඇති කිරීමේ� ක්‍රමය

2. පැැතලි අභිජනන කූඩු ක්‍රමයමෙ�ය කුකුළන්ගේ� ස්වාාභාාවික හැැසිරීම් රටාාවට ගැැළපෙ�න ඇති දැැඩි කිරීමේ� කර්මයකි,මන්ද ඔවුන්ට යම් ප්‍රමාාණය කට පස හාා පො�ොළව මත නිදහසේ� සැැරිසැැරීමට හැැකි බැැවිනි.
කෙ�සේ� වෙ�තත්, කුකුළන් කණ්ඩාායමක් තම හො�ොටෙ�න් එකිනෙ�කාාට ඇනීමෙ�න් හෝ�ෝඉහළට පැැන තම පය කටුවමගින් එකිනෙ�කාාට පහරවැැනි අහිතකර ක්‍රියාා සිදු කරයි. මෙ�යඔවුන් අතර ශ්‍රේ�ණිගත කිරීම තීරණය කරන සහජ හැැසිරීමක් වන අතර කණ්ඩාායමේ� රංංචු
ජීවිතය පවත්වාා ගෙ�න යනු ලබන්නේ� එලෙ�ස ය. මෙ�ය “Peck Order” ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. මීටඅමතරව, පරිසරය අවහිර වූ විට, උණුසුම් හාා තෙ�තමනය සහිත වූ විට හෝ�ෝ පෝ�ෝෂණ පදාාර්ථ
නො�ොමැැති විට කුකුළන් එකිනෙ�කාාට ඇන හෝ�ෝ අනෙ�කාාගේ� තට්ටම්වලට (අධෝ�ෝ පෙ�දෙෙසට
කෙ�ටීම) පහර දෙෙයි. එය භයාානක වූ විට, එය ප්‍රතිවාාදියාා මරාා දැැමිය හැැකි අතර, නො�ොසලකාා
හැැරියහො�ොත් එය මුළු කණ්ඩාායමටම පැැතිර යාා හැැකිය. මෙ�ය “Cannibalism - කැැනිබලිසම්”64ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. සනීපාාරක්ෂාාව සම්බන්ධයෙ�න් බිම මත මලපහ සමඟ සෘෘජුව සම්බන්ධවීම නිසාා, ඔවුන් බො�ොහෝ�ෝ විට මලපහයෙ�න් සෘෘජුවම සම්ප්‍රේ�ෂණය කළ හැැකි රෝ�ෝග වලින්
ආසාාදනය වීමට ඉඩ ඇත. එමනිසාා, එය පක්ෂීන් විශාාල සංංඛ්‍යා�ාවක් බෝ�ෝ කිරීම සඳහාා සුදුසු
නො�ොවේ�.

පැැතලි අභිජනන කූඩු ක්‍රමය(2) කුකුළු කූඩු නිවෙ�ස් ශෛෛලිය
කුකුළු කූඩු නිවාාසවල කුකුළු කූඩු නිවාාස වර්ග දෙෙකක් තිබේ�: කුකුළු නිවසට ආලෝ�ෝකය
කෙ�ලින්ම ඇතුළු වීමට ඉඩ සලසන විවෘෘත ආකාාරයේ� කුකුළුකූඩු නිවාාස සහ ආලෝ�ෝකය අවහිරකරන ජනේ�ල රහිත (කවුළු නො�ොමැැති) කුකුළු කූඩු නිවාාස.
1. විවෘෘත කුකුළු කූඩු නිවසජනේ�ලයක් හෝ�ෝ තිරයක් කුකුළු කූඩු නිවස පිටතින් වෙ�න් කරන අතර, කුකුළු නූඩු නිවසඋෂ්ණත්වය, සුළඟ, වර්ෂාාව සහ හිරු එළිය වැැනි බාාහිර පරිසරයේ� වෙ�නස්වීම් වලට සෘෘජුවම
නිරාාවරණය වන කුකුළු කූඩු නිවස වේ�.
2. ජනෙ�ල් රහිත කුකුල් කූඩු නිවෙ�ස්
සූර්යාාලෝ�ෝකය විනිවිද යාාම වැැළැැක්වීම සඳහාා කුකුළු නිවස ජනේ�ල රහිත බිත්ති වලින් වටකර ඇති අතර, බිත්ති සහ සිවිලිම (වහලය) පරිවරණය කර ඇත. ආලෝ�ෝකය පාාලනය කිරීම
විදුලි පහන් සහ වාාතාාශ්රය විදුලි පංංකාා වෙ�තින් සිදු කෙ�රේ�. විවෘෘත වර්ගයේ� කුකුළු කූඩුනිවසකට වඩාා වැැඩි ඝනත්වයකින් කුකුළුන් ඇති කිරීමට හැැකි බැැවින්, එය යාාන්ත්‍රික කිරීම
පහසු වන අතර විශාාල කුකුළු ගො�ොවිපල සඳහාා සුදුසු වේ�(3) කුකුළු කූඩු නිවාාසයේ� පහසුකම් සහ උපකරණ
පක්ෂීන් විශාාල සංංඛ්‍යා�ාවක් ඇති කරන මහාා පරිමාාණ කුකුළු ගො�ොවිපළවල් තුළ ආහාාර පෝ�ෝෂණ
සැැපයීම, ජල සැැපයුම, බිත්තර එකතු කිරීම සහ මළඉවත් කිරීම බො�ොහෝ�ෝ ස්ථාානවල යාාන්ත්‍රිකවහාා ස්වයංංක්‍රීය වේ�. කුකුළන්ගේ� සෞ�ෞඛ්‍යයයට හාානි නො�ොවන පරිදි සහ වැැඩ අනතුරු වළක්වාා ගැැනීම
සඳහාා පරිමාාණයට අනුව පද්ධතිය නිසි ලෙ�ස භාාවිතාා කිරීම වැැදගත් වේ�.

65

1. පෝ�ෝෂකය
කූඩු මගින් ඇතිකිරීමේ� පද්ධතිය ක්‍රමයේ� කාානු හැැඩැැති පෝ�ෝෂකයක් ස්ථාාපනය කර ඇත,නමුත් ස්වයංංක්‍රීය පෝ�ෝෂකය පෝ�ෝෂක උපාං�ංග සහ ස්වයංංක්‍රීයස්වයංංක්‍රීය පෝ�ෝෂක ලෙ�සපෝ�ෝෂක ප්‍රමාාණයහාා වේ�ලාාව සැැකසිය හැැක.
පැැතලි අභිජනන කූඩු ක්‍රමයේ�දී රවුම් පෝ�ෝෂකයක් සහිත අතින් පෝ�ෝෂණය (අතින්
පෝ�ෝෂණය) සහ “Hopper- ධාාන්‍යය ඔරු” මගින් ස්වයංංක්‍රීය පෝ�ෝෂණය කිරීම ද බහුලව සිදුවේ�.
2. ජල සැැපයුම් පෝ�ෝෂකය
බො�ොහෝ�ෝ කූඩු මගින් ඇතිකිරීමේ� පද්ධති තුල කාාණු හැැඩැැති ජල බෙ�දාාහරණය හෝ�ෝ “Nipple
Drinker - තනපුඩු පාානය කරවනය” ලෙ�ස හඳුන්වනු ලබන ජලනලයක් හෝ�ෝ කුඩාා ජලයපෝ�ෝෂකයක් භාාවිතාා කරයි.
මේ�වාාට අමතරව, පැැතලි අභිජනන කූඩු පද්ධති සඳහාා එල්ලෙ�න සීනු හැැඩැැතිජල සැැපයුම් දතිබේ�.
3. ස්වයංංක්‍රීය බිත්තර එකතු කරන්නාා
පැැතලි අභිජනන ක්‍රමයේ�දි, බිත්තර දැැමීමේ� පෙ�ට්ටියේ� බිම බෑෑවුම් කර බිත්තර පටියක්මතට රෝ�ෝල් කරන අතර, කූඩු ක්‍රමයේ�දිදැැලක් වැැනි ව්යුහයක් සහිත පටියක් බිත්තරය ලබාාගන්නාා ප්‍රදේේශය දිගේ� දිව යයි. බිත්තර එකතු කරන ප්‍රදේේශයට වාාහකයක් මඟින් ස්වයංංක්‍රීයප්‍රවාාහනය කිරීම බො�ොහෝ�ෝවිට සිදු කරයි.
4. ස්වයංංක්‍රීය මලපහ ඉවත් කරවනය
කම්බි ලණුවකින් මළ එකතු කරන තහඩුව ඇදගෙ�න එක පැැත්තකින් මළඑකතු කරන“Scraper” වර්ගයත්, කූඩුවට යටින් “Belt Conveyor - පටි වාාහකයක්” වගේ� කැැරකෙ�න දැැලක්සවි කරනයන් සහිත කූඩු අභිජනන ක්‍රමය ත් ඇත.

2 ආහාාර දිරවීමේ� ව්යුහය සහ ආහාාර ජීර්ණය,අවශෝ�ෝෂණය
(1) අවශ්‍යය පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ
කුකුළන් ප්‍රෝ�ෝටීන්, මේ�දය, කාාබෝ�ෝහයිඩ්රේ�ට්, විටමින් සහ අකාාබනික ද්‍රව්‍යය වැැනි පෝ�ෝෂණ
පදාාර්ථ ලබාා ගන්නාා අතර ඒවාා ඔවුන්ගේ� ශරීරය වර්ධනය කිරීමට සහ නඩත්තු කිරීමට සහබිත්තර නිපදවීමට භාාවිතාා කරයි. මෙ�ම පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථවල ඌනතාාවයක් ඇති නො�ොවන පරිදි
ඔවුන්ව පෝ�ෝෂණය කිරීම වැැදගත් වේ�. ජපන් ආහාාර ප්‍රමිතියෙ�න් දැැක්වෙ�න්නේ� අභිජනනය සඳහාා
අවශ්‍යය පෝ�ෝෂක ප්‍රමාාණය යි.

66

(2) ආහාාර ජීර්ණ අවයවවල ව්‍යුුහය
ආහාාර ජීර්ණ අවයවවල ව්‍යුුහය පහත රූපයේ� දැැක්වේ�..
අ�මාව��තාශය

ග්‍රස�කාව

උ�ඩක ��චය

ෙහ�ට�වරාලය��� �ජ ෙක�ෂය

�ව�වාසනාලය
ක�ඨනාලය
�ර�� ආමාශය
මාංශ ෙ�� ආමාශය

අ�තරාස �ද මා�ගය

ග්‍රහ�ය �ඩා බඩවැෙ��� ෙක�ටස

��යකයග්‍රහ�ය�
��නය� අතරබඩවැ� ෙක�ටස

ස���ණ මල�ට��ෙ�
�හරයඅ��යාශය

කුකුලන්ගේ� ආහාාර ජීර්ණ පද්ධතිය

(3) ආහාාර ජීර්ණ අවයවවල ලක්ෂණ
1. හො�ොට
කුකුළාාගේ� මුඛයේ� දත් නැැත, නමුත් ඒ පක්ෂියාාට අඟක්, වැැනි තද තුඩක් ඇත, එය ධාාන්‍යයබෙ�රි වර්ග මෙ�න්ම සහ බිමට ඉහළින් සහ පහළින් ඇති කෘෘමීන්ට ඇනීමට, ආහාාරයට
ගැැනීමට සහ අපසරනය කිරීමට අවශ්‍යය පරිදි හැැඩගස්වාා ඇත.
2. කුකුළු බීජ කෝ�ෝෂය
අන්නස්රෝ�ෝතය මැැද පිහිටාා ඇති, එය තාාවකාාලිකව ආහාාර ගබඩාා කිරීමේ� කාාර්යයඇති අතර, ජලයට අමතරව මෞ�ෞඛ්ය ග්රසනිකාාව හාා අන්නස්රෝ�ෝතය වෙ�තින් එනු ලබනශ්ලේ�ෂ්මල සමග ආහාාර මෘෘදු කරයි.
3. ආමාාශය
ග්‍රන්ථි ආමාාශයක් සහ මාං�ංශපේ�ශී ආමාාශයක් ඇත. ග්‍රන්ථි ආමාාශය ආමාාශයේ� අම්ලයසහ ආහාාර ජීර්ණ යුෂ ස්‍රාාවය කරයි. මාං�ංශපේ�ශී ආමාාශය ශක්තිමත් මාං�ංශ පේ�ශි හැැකිලීමේ�
චලනයන් සමඟ ආහාාර ඇඹරීමට හාා කැැලත්තීමට පත් කරයි. නිදහස් පරාාසයක කුකුළන්
බො�ොරලු කැැට “grid” වෙ�තට හො�ොට ගසන අතර, ඒවාා ඔවුන්ගේ� බඩේ� ගබඩාා කර ධාාන්‍යය සහඅනෙ�කුත් තද ආහාාර ඇඹරීමට භාාවිතාා කරයි. මෑෑතක සිට, ප්‍රධාාන වශයෙ�න් බඩ ඉරිඟු වලින්හදන ඝන කැැටයක් ලෙ�ස දෙෙනු ලබන්නේ�නම් බො�ොරලු කැැට දීමට අවශ්‍යය නුමුදු, නමුත් දාාහ්යාා
සහිත ධාාන්‍යය වර්ග දෙෙනවාා නම් පෙ�බල් හෙ�වත් බො�ොරලු කැැට දීමට සිදුවේ�.

67

4. ආන්ත්රික නළආහාාරයට ගන්නාා ආහාාර දිරවන අතර ආහාාර දිරවීමේ� නාාළය (ප්‍රධාාන වශයෙ�න් කුඩාා
අන්තරය) තුළ අවශෝ�ෝෂණය වේ�. කුඩාා අන්තරය අනෙ�කුත් පශු සම්පත් වලට වඩාා දිගහාා පරිමාාව යන දෙෙකින්ම කෙ�ටි වේ� එමනිසාා, ආහාාර කෙ�ටි කාාලයක් තුළ බඩවැැල් නළමාාර්ගයෙ�න් බැැහැැර කරයි. සකස් කළ සූත්‍ර ආහාාර සමඟ, ආහාාර ගැැනීමෙ�න් පැැය 2.5 කටපසු බැැහැැර කිරීම ආරම්භ වන අතර පැැය 7 කින් සම්පූර්ණ වේ�. එමනිසාා, අනෙ�කුත් පශුසම්පත් හාා සසඳන විට තන්තු වැැනි ආහාාර දිරවීමට දිගු කාාලයක් ගත වන ද්‍රව්‍යයවල ජීර්ණය
අතිශයින්ම දුර්වලයි අනෙ�කුත් අමුද්‍රව්‍යය සම්බන්ධයෙ�න් ගත් කල, එය හරක් මස්, ඌරු මස්යනාාදියට වඩාා බෙ�හෙ�වින් වෙ�නස් නො�ොවන අතර ධාාන්‍යය වර්ග වලින් තරමක් උසස් වේ�.
5. උණ්ඩක පුච්චය
ආහාාරයේ� කො�ොටසක් ගෙ�න එය සාාපේ�ක්ෂව දිගු කාාලයක් රඳවාා තබාා ගන්නාා අතර එයසම්පූර්ණයෙ�න්ම ජීර්ණය කර අවශෝ�ෝෂණය කර ගැැනීමෙ�න් පසුව එය බැැහැැර කරන උණ්ඩක
පුච්ච යුගලයක් ඇත. මෙ�ම මළ දුඹුරු පැැහැැයෙ�න් යුක්ත වන අතර අධික දුස්ස්රාාවීතාාවයකින්
යුක්ත වන අතර දිනකට හතර පස් වතාාවක් පිටවන අතර දැැඩි දුර්ගන්ධයක් ඇත.
6. අන්ත්රාාස ගුද මාාර්ගය
මහාා අන්තරාාස සහ ගුද මාාර්ගය ඉතාා කෙ�ටි වන අතර, මල පිටකිරීමේ� කුහරය තුළ ගබඩාාකර මූත්‍රාා සමඟ බැැහැැර කරයි.

(4) ආහාාර වර්ග සහ පෝ�ෝෂණ විශේ�ෂ ලක්ෂණ
කුකුළන්ට දුර්වල තන්තු ජීර්ණයක් ඇත, එබැැවින් ඔවුන්ගේ� ආහාාර ප්‍රධාාන වශයෙ�න්
කාාබෝ�ෝහයිඩ්රේ�ට් සහ ප්‍රෝ�ෝටීන් බහුල සාාන්ද්‍ර ආහාාර වේ�. කුකුළන්, ගවයින් සහ ඌරන්ට වඩාාආහාාර සාාන්ද්ර වලින් බිත්තර සහ මස් වැැනි පශු සම්පත් නිෂ්පාාදනයන් නිෂ්පාාදනය කිරීමට
හැැකියාාව ඇත.
1. ධාාන්‍යය වර්ගබඩ ඉරිඟු සහ මයිලෝ�ෝ කුකුළු ආහාාරවල
බහුලව භාාවිතාා වන අමුද්‍රව්‍යය වේ�. එය ප්‍රධාාන
වශයෙ�න් බලශක්ති ප්‍රභවයක් ලෙ�ස භාාවිතාා කරයි.
විශේ�ෂයෙ�න්ම බඩ ඉරිඟු, කුකුළු ආහාාර සඳහාා වඩාාත්
වැැදගත් අමුද්‍රව්‍යය වලින් එකකි.
බඩ ඉරිඟු

68

2. එළවළු තෙ�ල් වල ඉතිරි අවශේ�ෂ රො�ොඩුiඑය ප්‍රධාාන වශයෙ�න් ප්‍රෝ�ෝටීන් ප්‍රභවයක් ලෙ�සභාාවිතාා කරයි සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි රො�ොඩු ආහාාර වේ�ලක්
බො�ොහෝ�ෝ විට භාාවිතාා වේ�, නමුත් සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි වලඅත්‍යයවශ්‍යය ඇමයිනෝ�ෝ අම්ල මෙ�තියො�ොනීන් නො�ොමැැති
බැැවින් එය මාාළු ආහාාර සමඟ ඒකාාබද්ධව භාාවිතාා
කරයි. මීට අමතරව, කපු බීජ සහ කැැනෝ�ෝලාා තෙ�ල්
අවශේ�ෂ රො�ොඩු භාාවිතාා වේ�.

සෝ�ෝයාා බෝං�ං�චි මන්ඩි රො�ොඩු

3. සහල් නිවුඩු කුඩුශක්තිය නියාාමනය කිරීම සහ ක්ෂුද්ර පෝ�ෝෂක සැැපයීම සඳහාා ධාාන්‍යය වර්ග සහ එළවළු
තෙ�ල් වල ඉතිරි අවශේ�ෂ රො�ොඩු වලට අමතරව සහල් නිවුඩ්ඩ කුඩු දිගු කලක් තිස්සේ� භාාවිතාාකර ඇත. ද්‍රාාවක සහල් කුඩු නිවුඩ්ඩ යනු සහල් නිවුඩ්ඩයෙ�න් ලබාාගත් තෙ�ල් වේ�.
4. සත්ව ප්‍රෝ�ෝටීන් මූලාාශ්‍රයමාාළු ආහාාර වේ�ලෙ�හි හො�ොඳ “Amino - ඇමයිනෝ�ෝ” අම්ල සංංයුතියක් ඇත, විශේ�ෂයෙ�න්
“Lysine - ලයිසීන්” සහ “Methionine - මෙ�තියො�ොනීන්” පො�ොහො�ොසත් වන අතර එය බො�ොහෝ�ෝ විටආහාාර ද්‍රව්‍යයයක් ලෙ�ස භාාවිතාා කරයි.
5. අනෙ�කුත් ආහාාර ද්‍රව්‍යයවිවිධ විටමින් සහ “Xanthophyll - සැැන්තො�ොෆිල්” අඩංංගු බැැවින් “Alfalfa Meal - ඇල්ෆල්ෆාා”ආහාාර බො�ොහෝ�ෝ විට හරිත ආහාාර ලෙ�ස භාාවිතාා කරයි. හරිතයන්, තණකො�ොළ සහ වල් මල් දහුරුපුරුදු ආහාාර පෝ�ෝෂ්ය ද්‍රව්‍යය වේ�. බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළියන්ට කැැල්සියම් සහ පො�ොස්පරස්
විශාාල ප්‍රමාාණය ප්‍රමාාණයක් අවශ්‍යය වේ�, එබැැවින් සිප්පි කටු, කැැල්සියම් කාාබනේ�ට් සහකැැල්සියම් පො�ොස්පේ�ට් අකාාබනික ආහාාර ලෙ�ස භාාවිතාා කරයි. එසේ�ම, ලුණු නිතරම දියයුතුය.

3බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළියන් සඳහාා ආහාාර (වර්ධන කාාලය තුළ පෝ�ෝෂණ

අවශ්යතාා සහ සූත්‍ර ආහාාර සාාන්ද්‍රණය සහ පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� ප්‍රමාාණය)(1) පෝ�ෝෂක අවශ්‍යයතාා
කුකුල් මාං�ංශ සූත්‍ර පෝ�ෝෂණය සත්ව, එළවළු සහ ඛනිජ ද්‍රව්‍යය වලින් සමන්විත වන අතර ඒවාාශක්තිය, ප්‍රෝ�ෝටීන්, ඛනිජ ලවණ සහ විටමින් වැැනි සියලුම පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ අඩංංගු වේ�.
ආහාාරයේ� ඇති පෝ�ෝෂ්යපදාාර්ථ දිරවිය හැැකි සහ දිරවිය නො�ොහැැකි කො�ොටස් වලට බෙ�දාා ඇත.
දිරවන සහ අවශෝ�ෝෂණය කරන පෝ�ෝෂණය පදාාර්ථ තවදුරටත් කුකුල් ශරීරය විසින් භාාවිතාා කරනඅතර, එසේ� භාාවිතාා නො�ොකරන ලද සහ කැැඩී බිඳී බැැහැැර කරන කො�ොටස් බෙ�දාා එ්්�වාා (මූත්‍රාා) ලෙ�සබැැහැැර කරනු ඇත. එයින් සමහරක් කුකුල් මාං�ංශ ශරීරය නඩත්තු කිරීම, වර්ධනය සහ බිත්තර
නිෂ්පාාදනය සඳහාා භාාවිතාා කරන අතර අතිරික්තය මේ�දය ලෙ�ස ගබඩාා කර ඇත.
කුකුළන් ඔවුන්ගේ� පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ අතර ශක්තියට ප්‍රමුකත්ව ලබාා දෙෙයි, එබැැවින් ඔවුන්ගේ�
ආහාාර පරිභෝ�ෝජනය තීරණය වන්නේ� ඔවුන්ගේ� බලශක්ති පරිභෝ�ෝජනය අනුව ය එමනිසාා,අනෙ�කුත් පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ ආහාාරයට ගන්නාා පරාාසය තුළ අධික ලෙ�ස අතිරික්තයක් හෝ�ෝඌනතාාවයක් ඇති නො�ොවන ප්‍රමාාණවලින් අඩංංගු විය යුතුය. මේ� අනුව බලන විට, ආහාාර ප්‍රමිතිය
කුකුළන්ගේ� පෝ�ෝෂණ අවශ්‍යයතාා සපුරාාලිය හැැකි පෝ�ෝෂක අන්තර්ගතය (අනුපාාතය) පෙ�න්නුම්
69

කරයි. ජපන් පෝ�ෝෂණ ප්‍රමිතියේ� නිශ්චිතව දක්වාා ඇති අමු ප්‍රෝ�ෝටීන් (CP) සහ පරිවෘෘත්තීය ශක්තිය(ME) අවශ්ය ප්‍රමාාණයන් වන්නේ� ළදරු කාාල අවධියේ�දී CP19%, ME2,900kcal, CP16% මධ්‍යය කාාලඅවධියේ�දී, ME2,800kcal, CP13% විශාාල කාාල අවධියේ�දීය. ME2,700kcal ලෙ�ස කියනු ලැැබේ�, බිත්තර
දැැමීමේ� සමය CP15.5%, ME2,800kcal ලෙ�ස වේ�.

ළදරු සඳහාා

මධ්‍යයම කාාල සිට විශාාල කාාල සඳහාා

වැැඩිහිටි කුකුළන් සඳහාා

කුකුල් මාං�ංශ ආහාාර පෝ�ෝෂණය

(2) සූත්‍ර ආහාාර සාාන්ද්‍රණය සහ පෝ�ෝෂණ ප්‍රමාාණය
බිත්තර දමන කිකිළියන්ට සාාමාාන්‍යයයෙ�න් වාාණිජ සූත්‍ර ආහාාරයක් ලබාා දේේ. වැැඩෙ�න කිකිළියන්
සඳහාා වන සංංවර්ධන අවධියට ගැැලපෙ�න සූත්‍ර ආහාාර වාාණිජමය වශයෙ�න් ලබාා ගත හැැකි අතරවැැඩිහිටි කිකිළියන් සඳහාා බිත්තර දැැමීමේ� කාාලයට ගැැලපෙ�න සූත්‍ර ආහාාරද තිබේ�. වාාණිජ සූත්‍රපෝ�ෝෂණ සංංග්‍රහයත් තරමක් ඉහළ CP සහ ME වලින් සකසාා ඇති අතර, අමුද්‍රව්‍යයවල අනුපාාතයට
අමතරව, පො�ොඩි කරන ලද අමුද්‍රව්‍යය, කැැටි කළ පෙ�ති සහ දළ වශයෙ�න් අඹරන ලද පෙ�ති වලින්
සාාදන ලද කුඩු වැැනි පෝ�ෝෂණ හැැඩතල ද ඇති අතර ආහාාරයට ගත හැැකි පරිදි සහ ජීර්ණය කළහැැකි ආකාාරයෙ�න් ඒවාායින් බො�ොහො�ොමයක් නිර්මාාණය කර ඇත.
සාාමාාන්‍යයයෙ�න්, වැැඩෙ�න සමයේ�දී ආහාාර සලාාක (CP 22%, ME 3,150kcal) නිදහසේ� ආහාාර සො�ොයාා
ගැැනීම වන අතර, ළදරු වයස්කාාර කාාල ආහාාර (CP 21%, ME 2,950 kcal) දිනකට 35g දක්වාා නිදහස්
ආහාාර වේ�ලක් වේ�.
ඉන් පසුව, මධ්‍යයම කාාල පක්ෂී ආහාාර (18% CP, 2,800 kcal ME) සිට විශාාල කාාල පක්ෂි ආහාාර
(15% CP, 2,800 kcal ME) වෙ�ත මාාරු කරනු ලබයි. ඉන්පසුව අපි කුකුළන් අභිජනනයේ� සම්මත බරටගෙ�න ඒම සඳහාා අභිජනන අත්පො�ොත අනුව පෝ�ෝෂණය කරමු.
වැැඩිහිටි කාාලය තුළ ( බිත්තර තබන කාාලය) වැැඩිහිටි කිකිළියන් සඳහාා ආහාාර ප්‍රමාාණය (18%CP, 2,850 kcal ME) මාං�ංශ කුකුළු අභිජනනය මත රඳාා පවතී, නමුත් අත්පො�ොත සාාමාාන්‍යයයෙ�න් 115
g/දිනකට ඉලක්ක කරයි. සමහර සූත්‍ර ගත කිරීම් මුල් බිත්තර දැැමීමේ� කාාලපරිච්ඡේ�දයේ� ආහාාර
(CP 18.5%, ME 2,870kcal) සහ ප්‍රමාාද වූ බිත්තර දැැමීමේ� කාාල ආහාාර (CP 17%, ME 2,870kcal) ලෙ�සබෙ�දිය හැැකිය. එසේ�ම ඍතු කාාල අනුව, විවිධ මිශ්‍රණ (ගිම්හාාන CP 18.5%, ශීත CP 17.5%) ද ලෙ�සඇත.

70

4 බීජ බිත්තර එකතු කිරීම සහ පැැටවුන් බිහි කිරීම

(1) බීජ බිත්තර එකතු කිරීමබීජ බිත්තර (සංංසේ�චනය කළ බිත්තර) ලබාා ගන්නේ� පිරිමි සහ ගැැහැැණු සංංසර්ගයෙ�නි. පැැතලි
අභිජනන කූඩු ක්‍රමය, සංංසර්ගය ස්වභාාවිකව සිදු වන අතර, බීජ බිත්තර ලබාා ගැැනීම සඳහාා එක්පිරිමි පක්ෂියකු සඳහාා කණ්ඩාායමක් ලෙ�ස ගැැහැැණු සතුන් 10 සිට 15 දක්වාා බෝ�ෝ කරනු ලැැබේ�.
ගෘෘහස්ථ කූඩු අභිජනනයේ�දී කෘෘතිම සිංංචනය භාාවිතාා කරයි සංංසර්ගයෙ�න් දින තුනකට පමණපසු බීජ බිත්තර දමනු ලබන අතර, එක් එක් සංංසේ�චනයකින් දින 10 ක් පමණ බිත්තර දැැමීම
පවතී.
සාාමාාන්‍යය හැැඩයෙ�න් සහ 54 සිට 65g දක්වාා ප්‍රමාාණයෙ�න් පිරිසිදු බීජ බිත්තර තෝ�ෝරාා ගැැනීම
කරනු ලබයි. 15-20°C උෂ්ණත්වයක් සහ 40-70% ආර්ද්‍රතාාවය සහිත ස්ථාානයක බිත්තර
විෂබීජහරණය කර ගබඩාා කරන්න. බිත්තර ගබඩාා කිරීමේ� කාාලය සතියකට වඩාා අඩු කාාලයක්
සඳහාා හො�ොඳ වන අතර ඉන් පසුව පැැටවුන් බිහි කිරීමේ� අනුපාාතය ක්‍රමයෙ�න් අඩු වේ�.

බීජෞ�ෞෂක ඩිම්බකෝ�ෝෂයේ� බීජ බිත්තර පෙ�ලගැැසී ඇත(2) පැැටවුන් බිහි කිරීම
1. පැැටවුන් බිහි කිරීම සිදු වන ආකාාරයබීජ බිත්තරයට නිශ්චිත උෂ්ණත්වයක් (37.8°C) සහ ආර්ද්‍රතාාවය (60%) ලබාා දුන් විට,කලලරූපය වර්ධනය වේ�. පළමුව, “Blastocyst භ්රූණ අංංකුරය” වර්ධනය වන අතර ඉන් පසුස්නාායු හාා රුධිර වාාහිනී සෑෑදෙෙයි. එවිට ඇටසැැකිල්ල, මො�ොළය, ශ්වසන ඉන්ද්රිය සහ රුධිර
සංංසරණ ඉන්ද්රිය සෑෑදී 21 වන දින බිත්තර කටුව හො�ොටේ� කෙ�ළවරින් (කවචය දන්තය කැැඩී)කඩාා බිත්තර කටුව හරහාා හිස සහ කකුල් තල්ලු කර පැැටවුන් බිහි කරයි.
2. බීජෞ�ෞෂක වර්ගසියලුම ප්රාායෝ�ෝගික කුකුළන් “Incubator - ඉන්කියුබේ�ටර”යකින් කෘෘත්රිමව පැැටවුන්
බිහිකරයි. බිත්තර “Incubator - ඉන්කියුබේ�ටර” වර්ග දෙෙකක් තිබේ�: ප්ලැැනර් සහ ත්‍රිමාාන.
ප්ලැැනර් Incubator - ඉන්කියුබේ�ටර” බො�ොහෝ�ෝ විට කුඩාා වන අතර ඒවාා පර්යේ�ෂණාාත්මක
අරමුණු සඳහාා භාාවිතාා වේ�. ත්රිමාාණ වර්ගය විශාාල වන අතර, ඒවාායින් සමහරක් කෑෑලි දසදහස් ගණනක් තබාා ගත හැැකිය.

71

3. පැැටවුන් බිහි කිරීමට පෙ�ර වැැඩ කාාරකයයන්
භාාවිතයට පෙ�ර “Egg Beaters - බීජෞ�ෞෂකය” පිරිසිදු කර, සෝ�ෝදාා, විෂබීජහරණය කළ යුතුඅතර, උෂ්ණත්ව හාා ආර්ද්‍රතාා පාාලකයන් පරීක්ෂාා කළ යුතුය. බීජ බිත්තර පරිවර්තක කළහැැකි සබන් හෝ�ෝ Phenol - ෆීනෝ�ෝල් විෂබීජ නාාශක සමඟ විෂබීජහරණය කරනු ලැැබේ�.
4. පැැටවුන් බිහි කිරීමේ�දී කළමනාාකරණය
බිත්තර සුවාාසනය හෝ�ෝ තැැටිය මත බීජ බිත්තර මො�ොට කෙ�ලවරට මුහුණ සිටින සේ�ලෙ�ස තබාා, අභිජනනය සහ වි ක්‍රියාා හඳුනාා ගැැනීමට ඒවාා සලකුණු කර පැැටවුන් බිහි කිරීම
ආරම්භ කරන්න. මෙ�ම කාාල පරිච්ඡේ�දය තුළ, බිත්තරවලට නැැවුම් වාාතය ගෙ�න ඒම සඳහාා
වාාතාාශ්රය භාාවිතාා කල යුතු වේ�. බිත්තරය බිත්තර කවචයේ� පටලයට ඇලී සිටීම වැැළැැක්වීම
සඳහාා බිත්තරය ඉන්කියුබේ�ෂන් කිරීමෙ�න් පසු දින සිට දින 18 දක්වාා දිනකට 10 සිට 20වතාාවක් රෝ�ෝල් කරයි.
5. බිත්තර පරීක්ෂාාව
සංංසේ�චනය නො�ොවූ බිත්තර හෝ�ෝ වර්ධනය නතර වූ බිත්තර ඉවත් කිරීමේ� ක්‍රියාාවලිය
බිත්තර හඳුනාාගැැනීම ලෙ�ස හැැඳින්වේ�, එය බො�ොහෝ�ෝ විට බිත්තර දැැමීමෙ�න් පසු 7 දින සිදුකෙ�රේ�. බිත්තරය අඳුරු කාාමරයකදී බිත්තර අනාාවරකයකින් බිත්තරයේ� මො�ොට කෙ�ළවරට
ආලෝ�ෝකයක් දල්වාා එය ඇතුළත පෙ�නෙ�න්නේ� කෙ�සේ�ද යන්න පරීක්ෂාා කරයි.
6. පිරිමි-ගැැහැැණු වෙ�නස්කම් කිරීම සහ අලුත උපන්පැැටවාා නැැව්ගත කිරීම
අලුත උපන් පැැටවුන් පලමුඋපන් පැැටවුන් ලෙ�ස හඳුන්වන අතර, වර්ධනය වන ස්ථාානයෙ�න්
අහුලාාගත් පැැටවුන් ලිංංගික හඳුනාාගැැනීම සඳහාා පැැටවුන් කාාමරයට මාාරු කරනු ලැැබේ�.
පැැටවුන් ලිංංගිකව බෙ�දාා වෙ�න් කිරිමේ� ක්රම දෙෙකක් තිබේ�: සම්පූර්ණ මල පිටකිරීමේ�
කුහරය හැැඩය අනුව පිරිමි සහ ගැැහැැණු වෙ�න්කර හඳුනාා ගන්නාා ගුද ලිංංගික ක්‍රමය සහපිහාාටු සහ පාාදවල වර්ණය හාා ප්‍රධාාන පියාාපත් පිහාාටු අනුපාාතය වර්ධනය මත පිරිමි සහගැැහැැණු වෙ�න්කර හඳුනාා ගන්නාා ක්‍රමය.වේ�. වර්තමාානයේ�, පිහාාටු වෙ�නස්කම් කිරීමේ�
ක්‍රමය බහුලව භාාවිතාා වේ�. පසුව තෝ�ෝරාාගත් ගැැහැැණු පැැටවුන් එන්නත් කර කුකුළු ගො�ොවිපල
වෙ�ත යවනු ලැැබේ�. සමහර අවස්ථාාවල දී, ඒ පැැටවුන් (Debeaking - හො�ොටෙ�හි තුඩ කැැපීම)ක්‍රියාාවලියක් සමඟ නැැව් ගත කරනු ලැැබේ�.

5 බිත්තර දැැමීමේ� කුකුල් පැැටවුවුන් වර්ධනය කිරීම
අනාාගතයේ�දී බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළියන් ලෙ�ස භාාවිතාා කිරීම සඳහාා පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීම
(අභිජනනය) ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� සිට පැැටවුන් බිහි කිරීම දක්වාා කාාලය පැැටවුන්
පෝ�ෝෂණ අවධිය ලෙ�ස හඳුන්වන අතර, එය අදියර තුනකට බෙ�දාා ඇත: ළදරු අවධිය (සති 0 සිට
4 දක්වාා), මධ්‍යයම අදියර (සති 4 සිට 10 දක්වාා), සහ විශාාල අවධිය (10 සිට 20 දක්වාා.) සති වයසපැැටවුන් බිහි වන තුරු.) ඒවාා අදියර තුනකට බෙ�දාා ඇත. පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීම කිරීමේ� මූලික
මූලධර්මය වන්නේ� ඔවුන් සඳහාා ප්‍රශස්ත පාාරිසරික තත්ත්වයන් නිර්මාාණය කර ශක්තිමත්ව
වැැඩීමයි. රෝ�ෝග පැැතිරීම වැැළැැක්වීම සඳහාා එන්නත් කිරීම වැැනි සනීපාාරක්ෂක පියවරයන්
ක්‍රමාානුකූල ක්‍රියාාත්මක කිරීම ද වැැදගත් වේ�.

72

(1) පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීම ක්‍රමය
1. පෙ�ට්ටි හැැඩැැති පැැටවුන් පෝ�ෝෂණ කිරීම් පෝ�ෝෂකය මගින් කිරීමේ� අනුක්‍රමයපෙ�ට්ටි හැැඩැැති වර්ගයේ� පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීම පෝ�ෝෂකය යනු තාාප ප්රභවයක් සහිතලී පෙ�ට්ටියකින් සමන්විත වඩාාත්ම ප්‍රාාථමික උපකරණ වේ�. එය පක්ෂීන් 50 සිට 100 දක්වාා
වර්ධනය වීමට සුදුසුය.
2. Battery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන කිරීම
Battery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන කිරීම “Incubator - බීජෞ�ෞෂක” යනු සාාපේ�ක්ෂව විශාාල
පැැටවුන් සංංඛ්‍යා�ාවක් ඇති දැැඩි කිරීම සඳහාා සුදුසු ඉඩ ඉතිරි කිරීමේ� පද්ධතියක් වන අතරතාාප ප්‍රභවයක් සහිත ඇති දැැඩි කිරීමේ� කූඩු තො�ොගයක් සහ කම්බි දැැලක්, හෝ�ෝ කාාණු
පුවරුවකින් සාාදන ලද කූඩු තො�ොගයකි පුවරු වලින් සාාදන ලද තට්ටුවකින් සමන්විත වේ�.
ඔවුන් වැැඩෙ�න විට, ඒ අනුව ඔවුන් ඇති දැැඩි කිරීම සඳහාා මධ්‍යයම පක්ෂි සහ විශාාල පක්ෂි කූඩුවෙ�ත ගෙ�න යනු ලැැබේ�. එය අඩු පිරිවැැයක් දරයි, නමුත් ශීත ඍතුවේ� දී ඒකාාකාාර උෂ්ණත්ව
සැැපයුමක් ලබාා ගැැනීමට අපහසු විය හැැකිය.
3. පැැතලි අභිජනන කූඩු ක්‍රමයමෙ�ම ක්‍රමයේ�දී, සතුන් ගෘෘහස්ථව බිම මත ඇති දැැඩි කර කුඩ වර්ගයේ� අභිජනන කූඩුසමඟ උණුසුම් (බිම උණුසුම් කිරීම), බිම සහ කූඩු යට උණු වතුර පයිප්ප හෝ�ෝ මුළු අභිජනන
නිවස උණුසුම් වාාතයෙ�න් රත් කරනු ලැැබේ�. විශාාල පක්ෂීන් ප්‍රමාාණය ක් පෝ�ෝෂණය පිණිස
සුදුසු වන්නේ� විශාාල පක්ෂි කූඩුවල හෝ�ෝ සෘෘජුවම වැැඩිහිටි පක්ෂි කූඩුවල තැැන්පත් කරනතුරු කුකුළන් පෝ�ෝෂණය කිරීමයි. උෂ්ණත්වය ඒකාාකාාර වන අතර විෂබීජ නාාශක සහඅනෙ�කුත් මෙ�හෙ�යුම් ශ්‍රමය ඉතිරි කරයි, නමුත් මිල අධික වේ�.

(2) ළදරු කාාල කළමනාාකරණය
1. අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළු කිරීමේ� (කුකුළු පැැටවුන් භාාර ගැැනීම)අලුත උපන් පැැටවුන් පැැටවුන් ලෙ�ස බිහි වී කුකුළු ගො�ොවිපළට පැැමිණීමට සැැලකිය යුතුකාාලයක් ගත වන අතර, ඔවුන් පැැමිණි විගස ඔවුන්ට ජලය ලබාා දී ටික වේ�ලාාවක් අඳුරු
කාාමරයක තබාා විවේ�කීව හාා ශක්තිය ලබාා දීම සිදු කල යුතුයි. පැැටව් පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂක
Battery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන, පැැතලි අභිජනන කුඩ-වර්ග පෝ�ෝෂකය (Chick Guard චික්ගාාර්ඩ් භාාවිතාා කරමින්) හෝ�ෝ බිම උෂ්ණත්ව සැැපයුමක් (Chick Guard චික් ගාාඩ් භාාවිතාා කර)
එය 32 සිට 35°C දක්වාා කල්තියාා උණුසුම් කරන්න, සහ ආර්ද්‍රතාාව සැැකසීම 65% පමණ වේ�.
පැැටවුන්ගේ� තත්ත්වය හො�ොඳින් නිරීක්ෂණය කරමින් “Incubator - බීජෞ�ෞෂක” තුළ තබන්න.
දුර්වල පක්ෂියකු සිටී නම්, එය ඉවත් කරන්න. මෙ�ය අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළු වීම් ආදාාන
අංංකයක් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. “Chick Guard” යනු පැැටවුන් ආරක්ෂාා කිරීම පිණිස 30cm ක් පමණඋස රවුම් ආවරණයක් වන අතර එහි තාාපයෙ�න් පෝ�ෝෂණය වන විට ළදරු පැැටවුන් ඇති දැැඩි
කරනු ලැැබේ�.

73

ශක්තිමත් පැැටවාා

දුර්වල පැැටියාා

2. පෝ�ෝෂණය කිරීම
සාාමාාන්‍යයයෙ�න් පැැටවාාගේ� සිරුරේ� ඉතිරිව ඇති කහ මදය වැැඩි ප්‍රමාාණය ක් ජීර්ණය වූ විට,පැැටවුන් බිහිවී පැැය 25ත් 60 ත් අතර කාාලයකදී පෝ�ෝෂණය වන කාාලය වන නමුත් සත්යවශයෙ�න්ම, අභිජනනාාගාාරයේ�දී ආහාාර දෙෙන කාාලය බො�ොහෝ�ෝ විට නියම කර ඇත.
ළදරු පැැටවුන් අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළු වූ පසු, ළදරු පැැටවුන්ට වන ආහාාර ජලය සමඟමිශ්‍ර කර, අභිජනන උෂ්ණත්ව කුටියේ� බිම කඩදාාසි හෝ�ෝ නො�ොගැැඹුරු දාාර සහිත පෙ�ට්ටියක්
(Chick Plate - චික් ප්ලේ�ට්) තබාා, පෙ�ට්ටිය මත ආහාාර තබාා, ළදරුවන්ට කෑෑමට ඉඩ හරින්න.
මෙ�ය පෝ�ෝෂක ඇමක් ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� වාාර ගණන ආහාාරයේ� පළමු දින
3 සඳහාා දිනකට 5 සිට 6 වතාාවක් විය යුතුය, පසුව දිනකට 4 වතාාවක් ලෙ�ස සංංඛ්‍යා�ාතය අඩුකරන්න. පැැටවුන්ට ආහාාර සො�ොයාා ගැැනීමට ඕනෑෑ තරම් ඉඩ ඇති පරිදි පෝ�ෝෂකය සහ ජලයමාාරුවෙ�න් මාාරුවට සකස් කරන්න. 1 මු සතිය තුළදී, කුකුළු පැැටවුන්ට ඔවුන්ගේ� ආහාාර සහබීමට ජලය ඇති ස්ථාානය පෙ�නෙ�න පරිද්දෙෙන් විදුලි පහනක් දැැල්වීම වඩාා හො�ොඳ අදහසකි.
3. “Debeaking/Beak Trimming - හො�ොට කැැපීම හෝ�ෝ හො�ොට මො�ොට” කිරීම
මධ්‍යයම අදියරෙ�න් පසු පිහාාටු වල හො�ොට තබාා ගෙ�න සිටීම හාා පිහාාටු අනුභව කිරීම වැැනිනරක පුරුදු වැැළැැක්වීමේ� පියවරක් ලෙ�ස එය ඵලදාායී වේ�. සති 1 සහ 2 අතර වයස් කාාලයේ�දි
විශේ�ෂ උපකරණ වන “Debeeker - මො�ොට කරණය” මඟින් පක්ෂියාාගේ� ඉහළ සහ පහළහො�ොට 1/2 පුළුස්සාා කපාා දැැමීම සාාමාාන්‍යය ක්‍රමය වේ�.
4. අභිජනන ඝනත්වය
විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු කූඩු නිවසක නම්, “Battery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන කූඩ”අභිජනනය සඳහාා සම්මතය සති 6 දක්වාා පක්ෂීන්/m2 33 සිට 44 දක්වාා වන අතර, පැැතලි
අභිජනන කූඩු _ පැැටවුන් සඳහාා, සති 6 දක්වාා පක්ෂීන් 18 සිට 20 දක්වාා/m2 වේ�. ජනේ�ල
රහිත” ගෘෘහස්ථ කුකුළු නිවාාස සම්බන්ධයෙ�න්, විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු කූඩු නිවසක වඩාාපාාරිසරික තත්වයන් යහපත් බැැවින් ගබඩාා ඝනත්වය වැැඩි වේ�.

(3) මධ්යම කාාලය තුළ කළමනාාකරණය
මධ්‍යයම කාාලයේ�දී උත්සාාහ කලයුත්තේ� ඔවුන්ට හැැකිතාාක් ව්‍යා�ායාාම ලබාාදී ඔවුන්ව බාාහිර
වාාතයට හුරු කරවාා ශක්තිමත් ශරීරයක් ගො�ොඩනගාා ගැැනීමටයි. Battery - බැැටරි වර්ගයේ�
වර්ධනඋපකරණයක් සමඟ, පක්ෂියාා සති 4 ක් වයසැැති විට මධය වයසට සරිලන Battery - බැැටරි
74වර්ගයේ� වර්ධන කිරීමට Battery Incubator පිණිස මාාරු කල යුතුයි. සියලුම පැැටවුන්ට පෝ�ෝෂකයේ�
සුවපහසු ලෙ�ස පෙ�ළ ගැැසීමට ඉඩ සැැලසීමට එක් Battery Incubator පැැටවුන් සංංඛ්‍යා�ාව ප්රමාාණවත්විය යුතුය. ඇති දැැඩි කිරීමේ� ඝනත්වය පසුව පැැටවුන්ගේ� වර්ධනයට හාා සෞ�ෞඛ්‍යයයට බලපාායි.
මධ්‍යයම ප්‍රමාාණ කාාල ආහාාර වෙ�ත මාාරු වීමටද මෙ�ය කාාලය වන අතර පැැටවුන් ගෙ�නයාාම ඔවුන්ට
දැැඩි ආතතියක් ගෙ�න දෙෙන බැැවින් ඒවාා ප්‍රවේ�සමෙ�න් හැැසිරවීම වැැදගත් වේ�. එමෙ�න්ම මාානසික
ආතතිය දුරලීමට සහ රෝ�ෝගාාබාාධ වළක්වාා ගැැනීමට ප්‍රතිජීවක, විටමින් ආදිය ජලයේ� දියකර දින 2
සිට 3 දක්වාා දින කිහිපයක් පෝ�ෝෂණය කිරීම ඉතාා සුදුසුය.
1. පැැටවුන් සංංවර්ධනය
වර්ධන කාාලපරිච්ඡේ�දයේ� පළමු භාාගයේ� පැැටවුන්ගේ� වර්ධනය අතිශයින් වේ�ගවත් වේ�.
විශේ�ෂයෙ�න් සංංවර්ධනයේ� මුල් අවධියේ�දී, ඔවුන් සති 1 දී 65g ට වැැඩි, සති 2 දී 120g ට වැැඩිසහ සති 3 දී 190g ට වඩාා වැැඩි වේ�. ඊට පසු, ශරීරයේ� බර වැැඩිවීමේ� අනුපාාතය ක්‍රමයෙ�න් අඩුවේ�, නමුත් සති 10 ක් පමණ වන තෙ�ක් දෛෛනික බර වැැඩිවීම තියුනු ලෙ�ස වැැඩි වේ� (බර 850g
හෝ�ෝ ඊට වැැඩි), සහ වර්ධනය වන කාාල පරිච්ඡේ�දයේ� අවසාාන භාාගයේ� ලිංංගික පරිණතභාාවය
ආරම්භ වීමත් සමඟ බර අඩු වීම තවත් වැැඩි වේ�. ඒ අනුව ශරීරයේ� බර අඩු වන අතරවර්ධනද මන්දගාාමී වේ�.
2. කුකුළු පැැටියාාගේ� බර මැැනීම සහ සාාමාාන්‍යය බරඅපගේ� මාං�ංශ කුකුළු අභිජනනය සඳහාා වන අත්පො�ොතෙ�හි දක්වාා ඇති සම්මත බරටවර්ධනය හාා පෝ�ෝෂණය වන නිසාා බර මැැන බැැලීම වැැදගත් වේ�. පැැටවුන් බරින් ඉතාා සැැහැැල්ලුවීම සුදුසු නැැත, නමුත් බර හෝ�ෝ කුඩාා බරට වඩාා කණ්ඩාායමක් ලෙ�ස අඩු විචල්‍යයතාාවයක්
(ඒකාාකාාරතාාවය) තිබීම වැැදගත්ය.

(4) විශාාල පක්ෂි කාාල පරිච්ඡේ�දය කළමනාාකරණය
විශාාල පක්ෂි කාාල පරිච්ඡේ�ද තුළ පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� අරමුණ වන්නේ�, දිගුකාාලීන බිත්තර දැැමීම
කිරීම සමඟ සාාර්ථකව කටයුතු කළ හැැකි ශරීරයක් ගො�ොඩනඟාා ගැැනීම සහ සුදුසු වයසේ�දී
බිත්තර දැැමීම කිරීම ආරම්භ කිරීමට හැැකි වන පරිදි එය ඉහළ නැංං�වීමයි. Battery - බැැටරි වර්ගයේ�
වර්ධන වර්ගයේ� පෝ�ෝෂණය සම්බන්ධයෙ�න්, විශාාල කාාල පක්ෂීන් සඳහාා වන බැැටරිය වෙ�ත මාාරු
කිරීම සඳහාා එකම මැැදිරියක එකම මට්ටමේ� වර්ධනයක් තැැබීම වැැදගත් වේ�. මධ්‍යය කාාලයේ�දී දීමෙ�න්, මැැදිරියක සිටින පැැටවුන් සංංඛ්‍යා�ාව සියලු පැැටවුන් පෝ�ෝෂකයේ� සුවපහසු ලෙ�ස පෙ�ළ ගැැසීමට
ප්‍රමාාණවත් විය යුතුය.
ආහාාර පෝ�ෝෂණය මධ්‍යයම ප්‍රමාාණ කාාල සිමාාව සිට විශාාල ප්‍රමාාණ කාාල සීමාාව දක්වාා මාාරු වීම.
ඔවුන්ගේ� සිරුරේ� බර වැැඩි වන විට, ඔවුන්ගේ� ආහාාර ගැැනීම වැැඩි වන අතර, ඔවුන්ගේ� මළපහපිටවීම ද වැැඩි වේ�. අවධාානයෙ�න් තො�ොරව තැැබුවහො�ොත් ඇමෝ�ෝනියාා වැැනි විෂ වාායු නිපදවනු ඇත,එබැැවින් මලපහ කිරීම වැැනි වැැනි ස්ථාාන පිරිසිදු කිරීම අත්‍යයවශ්‍යය වේ�. විශාාල ප්‍රමාාණ කල් පිරෙ�න
කිකිළියන් දින 130 ක් පමණ වයසැැති බිත්තර දැැමීමට පටන් ගනී, එබැැවින් ඔවුන් ඊට පෙ�ර වැැඩිහිටි
කූඩුවකට ගෙ�න යනු ලැැබේ�.
1. අභිජනන ඝනත්වය
විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු කූඩු නිවසක නම්, වයස සති 18 දක්වාා Battery - බැැටරි වර්ගයේ�
වර්ධන අභිජනනය 22 සිට 25 දක්වාා පක්ෂීන්/m2 වන අතර, වයස සති 18 වන තෙ�ක් පැැතලි
75

අභිජනන කූඩුව පක්ෂීන් 7 සිට 8 දක්වාා/m2 වේ�. ජනේ�ල රහිත ගෘෘහස්ථ කුකුළු නිවාාස
සම්බන්ධයෙ�න්, විවෘෘත කුකුළු කූඩු නිවාාසවලට වඩාා පාාරිසරික තත්වයන් යහපත් බැැවින්
අභිජනන ඝනත්වය වැැඩි වේ�.
2. ආලෝ�ෝක කිරණ කළමනාාකරණය
විශාාල කාාල ප්‍රමාාණය ට කල් පිරෙ�න මේ� කාාලසීමාාව තුළ, කිකිළි කො�ොටුවෙ�හි විදුලි පහන්දැැල්වීමෙ�න් සහ දිවාා දිග පැැය (දින දිග පැැය + ආලෝ�ෝක වේ�ලාාවන්) ගැැලපීමෙ�න් ආලෝ�ෝක
පාාලනය සිදු කෙ�රේ�. දිවාා කාාලය කෙ�ටි වන විට කුකුළු පැැටවුන්ගේ� ලිංංගික පරිණත වීමමන්දගාාමී වන අතර දිගු වන විට වේ�ගවත් වන බැැවින් මෙ�ය පැැටවුන්ගේ� ලිංංගික මේ�රීම
නියාාමනය කිරීමයි. සාාමාාන්‍යයයෙ�න්, ප්‍රාායෝ�ෝගික කුකුළන් කලින් පරිණත වීමට නැැඹුරු
වේ�, එබැැවින් විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු කූඩු නිවසක ලිංංගික පරිණතභාාවය මර්දනය කිරීම
සඳහාා සැැහැැල්ලු පාාලනය භාාවිතාා කරයි. වැැඩෙ�න සමයේ�දී ආලෝ�ෝකය සුදුසු වයසේ�දී
ලිංංගික පරිණතභාාවය (බිත්තර දැැමීම ආරම්භය) ලබාා ගැැනීම සඳහාා යො�ොදාා ගනී. ලිංංගික
පරිණතභාාවයේ� නියම වයස අභිජනනය මත රඳාා පවතී, එබැැවින් එම අභිජනනය සඳහාා
නිර්දේේශිත ලිංංගික පරිණත වයස ඉලක්ක කර ගැැනීම හො�ොඳ අදහසකි.
ජනේ�ල රහිත කුකුළු නිවසට දිවාා කාාලයේ� කාාලයේ� දිගු වේ�ලාාවක් බලපාාන්නේ� නැැත,එබැැවින් ආලෝ�ෝක පද්ධතිය ක්‍රමාානුකූලව කළමනාාකරණය කළ හැැකිය. ආලෝ�ෝකයේ� දීප්තිය
මාං�ංශ කුකුළු ස්ථාානයන්හි 5 සිට 10 දක්වාා Lux පමණ වන අතර,වැැඩිහිටි මාං�ංශ කුකුල්
කාාලයෙ�න් පසු ආලෝ�ෝක කාාලය කෙ�ටි නො�ොකිරීමට වඩාා හො�ොඳය.
3. බර මැැනීම සහ ආහාාර සීමාා කිරීම
විශාාල ප්‍රමාාණයට කල් පිරෙ�න පක්ෂීන්ගේ� බර පාාලනය කිරීම වැැදගත් වන අතර, ඒවාාසම්මත බරට ආසන්නව ගෙ�න ඒම හාා බො�ොහෝ�ෝ විට පසුව හො�ොඳ බිත්තර දැැමීමේ� කාාර්ය
සාාධනයක් ඇති කරයි. සෑෑම සතියකම, ඊළඟ සතිය සඳහාා පෝ�ෝෂණය කළ යුතු ප්‍රමාාණය
තීරණය කිරීම සඳහාා සතුන් කිරාා මැැන බැැලිය යුතුයි. සතුන් හො�ොඳින් වර්ධනය වී සම්මත බරඉක්මවාා ඇත්නම්, ආහාාර සලාාකය සීමාා කළ හැැකිය.

6 බිත්තර දැැමීම සහ වැැඩිහිටි කිකිළියන් කළමනාාකරණය කිරීම
(1) බිත්තර දැැමීමේ� ආරම්භය
බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළියන් වයස සති 18 දී (දින 130 පමණ) බිත්තර දැැමීමට පටන් ගන්නාා අතර,ඉදිරි මාාස දෙෙක හතර තුළ බිත්තර දැැමීමේ� ප්‍රමාාණය ඉහළම අගයක් ගන්නාා අතර පසුව එයක්‍රමයෙ�න් අඩු වේ�. බිත්තර දැැමීමේ� සංංක්‍රාාන්තිය බිත්තර දැැමීමේ� රටාාව ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. කුකුළන්
තුළ, පළමු බිත්තර දැැමීමේ� දිනය උපතේ� පළමු දිනය ලෙ�ස හැැඳින්වේ�, එය ලිංංගික පරිණත කාාලයද වේ�. මුල් හෝ�ෝ ප්‍රමාාද වූ ලිංංගික පරිණතභාාවය පසුකාාලීනව පැැටවුන් බිහිකිරීමේ� ක්‍රියාාකාාරිත්වයට
සැැලකිය යුතු බලපෑෑමක් ඇති කරයි මුල් හාා ප්‍රමාාද ලිංංගික පරිණතභාාවය දිවාා කාාලය සහ පෝ�ෝෂණ
අතිරේ�කය මෙ�න්ම ජාානමය නැැඹුරුතාාවයෙ�න් දැැඩි ලෙ�ස බලපාායි. මේ� හේ�තුව නිසාා, සතුන් සුදුසු
වයසේ�දී ලිංංගික පරිණතභාාවයට ගෙ�න ඒම සඳහාා වර්ධන කාාලය තුළ ආලෝ�ෝකය පාාලනය කිරීමසහ පෝ�ෝෂණය කිරීම මෙ�හෙ�ය වීම කරනු ලබයි.

76

1. බිත්තර සෑෑදීම සහ ඩිම්බ මෝ�ෝචනය
බිත්තර දැැමීමට පටන් ගෙ�න ඇතිෙන�ෙ���ංබ ෙෆ��ලය ��බෙක�ෂය

කුකුළන්ගේ� ඩිම්බ කෝ�ෝෂ වල වර්ධනයේ�

ෙෆ��ලය

විවිධ අවස්ථාා වලදී ෆො�ොසිලල් ඇති අතරවිෂ්කම්භය 1 සිට 35mm දක්වාා වේ�.

��ල හැඩැ�

ෆො�ොසිලය වර්ධනය වී එහි විශාාලතම
ප්‍රමාාණයට වැැඩෙ�න විට, පිටත පටලයකැැඩී බිත්තරය (කහ මදය) ඩිම්බ

�ශාල කළ ෙක�ටස
(��තර �� ස්‍රාවයකරන ෙක�ටස)පැෙල��ය
නාලමෝ�ෝචනය වී පුනීලය හරහාා පැැලෝ�ෝපීය
නාාලයට ඇතුල් වේ�. කහ මදය සෑෑදී
ඇත්තේ� ඇම්ප්ලාාවේ� ඇති බිත්තරයේ�

���කාව

සුදු පැැහැැය, ගයිරේ� කවචය සහ ගර්භාාෂ

ග�භාෂය
(��තර තැ�ම)ටියුබකල් හි ඇති කවචය මගින් වනඅතර එය සම්පූර්ණ විසර්ජන කුහරයෙ�න්

අ�තරාස�ද මා�ගය

කෙ�ලින්ම මුදාා හරිනු ලැැබේ�. එක්ෙය�� මා�ගය
සමස���ණ මල �ට��ෙ� �හරයඩිම්බකෝ�ෝෂයක සිට ඊළඟ ඩිම්බකෝ�ෝෂය
දක්වාා පැැය 25-26 අතර කාාලයක් ගත වනමාං�ංශ කුකුල් ප්රජනක අවයවබව පැැවසේ�.
2. බිත්තර දැැමීමේ� චක්‍රයකුකුළන් දින කිහිපයක් බිත්තර දැැමීමේ� චක්‍රිය රටාාවක් ප්‍රදර්ශනය කරයි, පසුව දිනක් (හෝ�ෝදෙෙකක් හෝ�ෝ තුනක්) විවේ�ක ගනිමින්, පසුව දින කිහිපයක් නැැවත බිත්තර දමයි. .මෙ�වැැනි
චක්‍රය බිත්තර දැැමීමේ� චක්‍රය ලෙ�ස හඳුන්වන අතර අඛණ්ඩව බිත්තර දැැමීමේ� මාාලාාව “Clutch- ක්ලච්” ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
3. පැැටවුන් බිහි කිරීමේ�දී සෘෘතුමය වෙ�නස්කම්
දීර්ඝ දිවාා කාාල වැැඩි වන ඍතුව තුළ කුකුළන් වැැඩිපුර බිත්තර දමන අතර, ස්වභාාවික
දිවාා කාාලය යටතේ�, වසන්තයේ� දී බිත්තර දැැමීම වැැඩි වන සරත් ඍතුව තුළ අඩු වේ�. එහිප්‍රතිඵලයක් වශයෙ�න්, බිත්තර දැැමීමේ� රටාාවන් පැැටවුන් බිහිවන සමය අනුව වෙ�නස් වනඅතර, වසන්ත හාා සරත් සෘෘතුවේ� දී උපන් පැැටවුන්, ශීත හාා ගිම්හාානයේ�දී ද උපන් පැැටවු
එකිනෙ�කට වෙ�නස් ආකාාරයේ� බිත්තර දැැමීමේ� රටාා පෙ�න්වයි. බිත්තර දැැමීම සඳහාා සුදුසු
උෂ්ණත්වය 12 සිට 25℃ දක්වාා වේ�.

(2) වැැඩිහිටි කාාල මාං�ංශ කුකුල් කළමනාාකරණය
1. පෝ�ෝෂණය සහ ජල සැැපයුම
වැැඩිහිටි කාාල අවධියේ�දී, කුකුළන්ගේ� හැැසිරීම සහ ඔවුන්ගේ� ආහාාර ගැැනීම නිරීක්ෂණයකරන අතරම, දිනපතාා ආහාාර සාාමාාන්‍යයයෙ�න් උදෑෑසන සහ දහවල් ආහාාර ලෙ�ස බෙ�දාා
ඇත. ස්වයංංක්‍රීය පෝ�ෝෂකයක් භාාවිතාා කිරීමෙ�න්, දිනකට කිහිප වතාාවක් පෝ�ෝෂණය කිරීම,තෝ�ෝරාාගත් ආහාාර සහ ඉතිරි ආහාාර ඉවත් කිරීම සහ ආහාාර ප්‍රමාාණය ස්ථාාවර කිරීම කළහැැකිය.

77බිත්තර දැැමීමේ� මුල් අවධියේ� වැැඩෙ�න විට බිත්තර දැැමීම ශීඝ්‍රයෙ�න් වැැඩි වන බැැවින් අධිප්‍රෝ�ෝටීන් සහිත ආහාාරයක් ලබාා දෙෙන අතර, බිත්තර දැැමීමේ� හාා වර්ධනයේ� ප්‍රමාාණය අනුවඑය මධ්‍යයම අවධියේ� සිට (සති 40 සිට 60 දක්වාා) සහ ප්‍රමාාද අවධියේ� (සති 60 ක් පමණ වයසටවඩාා) ප්‍රෝ�ෝටීන් (CP) මට්ටම් අඩු කරන පෝ�ෝෂණ ක්‍රමය ක් භාාවිතාා වේ�.
විශේ�ෂයෙ�න් ගිම්හාානයේ�දී සෑෑම විටම පාානය කිරීම සඳහාා නැැවුම් ජලය ලබාා ගත යුතුඅතර, ජල උෂ්ණත්වය අධික ලෙ�ස ඉහළ නො�ොයන ලෙ�ස සහ ශීත ඍතුවේ� දී කැැටි නො�ොවන
පරිදි එය කළමනාාකරණය කළ යුතුය.
2. බිත්තර එකතුව
බිත්තර දැැමීම උදෑෑසන වන විට බො�ොහෝ�ෝ දුරට අවසන් ය. ස්වයංංක්‍රීයස්වයංංක්‍රීය බිත්තර
එකතු කරන්නයන් සවි කර ඇති කුකුළු ගො�ොවිපලවල, නැැව්ගත කිරීම සඳහාා දිනකට කිහිප
වතාාවක් බිත්තර එකතු කරනු ලැැබේ�. ස්වයංංක්‍රීය බිත්තර එකතු කරන්නයන් නො�ොමැැති
කුකුළු ගො�ොවිපළවල්වල නැැවුම් බව සහතික කිරීම සඳහාා බිත්තර එකතු කිරීමේ� කූඩාා හෝ�ෝබිත්තර තැැටි සහ බිත්තර තැැටි බහාාලුම් භාාවිතාා කරමින් දිවාා කාාලයේ�දී හැැකිතාාක් අතින්
බිත්තර එකතු කරනු ලැැබේ�.
3. මලපහ ඉවත් කිරීම සහ පිරිසිදු කිරීම
කුකුළු නිවස පිරිසිදුව තබාා ගැැනීම සඳහාා, නිතිපතාා මලපහ කිරීම් ඉවත් කිරීම් සිදු කලයුතුයි. විශේ�ෂයෙ�න් වසන්තයේ� සිට සරත් සමය දක්වාා මැැස්සන් නිතර නිතර ගැැවසෙ�න
විට, නිතර මළඉවත් කර වහාාම කුකුළු මළ කුකුල් පො�ොහො�ොර සැැකසීමේ� පහසුකමේ�දී වහාාම
සකස් කිරීම හාා මධ්‍යයස්ථාානයකට ඒවාා බැැහැැර කරන්න. එසේ�ම බිත්තර දමන පෙ�දෙෙස්
ආසන්න ඇති කූඩු, උපකරණ, සිවිලිම්, බිත්ති ආදිය බාාහිර පරපෝ�ෝෂිතයන්ගේ� වාාසස්ථාානවිය හැැකි බැැවින් ඒවාායේ� දූවිලි හාා අපද්‍රව්‍යය පිරිසිදු කර ඉවත් කිරීම ද වැැදගත් වේ�.
4. පාාරිසරික කළමනාාකරණ
නිරෝ�ෝගී වැැඩිහිටි කුකුළෙ�කුගේ� ශරීර උෂ්ණත්වය 41℃ පමණ වේ�.
i තාාපය සඳහාා ප්‍රතිචාාර සහ ගිම්හාාන කළමනාාකරණය
උෂ්ණත්වය ඉහළ මට්ටමක පවතින විට, කුකුළන් ඔවුන්ගේ� ශරීර උෂ්ණත්වය ඉහළයාාම වැැළැැක්වීම සඳහාා විවෘෘත හුස්ම ගැැනීම, වැැඩි හුස්ම ගැැනීමේ� වේ�ගය (Panting - හිස්හුස්ම ගැැනීම) සහ විවෘෘත තටු ඉරියව්ව වැැනි ශරීර උෂ්ණත්ව විමෝ�ෝචන ක්‍රියාාකාාරකම්
භාාවිතාා කරයි. ඔවුන් වැැඩිපුර ජලය පාානය කරන අතර ඔවුන්ගේ� අසූචි දියර බවින් වැැඩි
වේ�. උෂ්ණත්වය 30℃ ඉක්මවන්නේ� නම්, එය බිත්තර දැැමීමේ� වේ�ගයට සහ බිත්තරයේ�
ගුණාාත්මක භාාවයට බලපාාන බව පැැවසේ�. මෙ�යින් අදහස් කරන්නේ� අධික උෂ්ණත්වවලදී
ආහාාර ගැැනීම අඩු වන අතර එමඟින් කුඩාා බිත්තර බර සහ සිහින් කවච ඇති වේ�.
ii ශිතල සහ ශීත ඍතු කාාල කළමණාාකරණය සඳහාා ප්‍රතිචාාර
බිත්තර දැැමීමේ� කැැපී පෙ�නෙ�න අඩුවීමක් ඇති විට උෂ්ණත්වය අඩු වූ විට, කුකුළන් තමසිරුරු කරකැැවී තාාපය පිටවීම වැැළැැක්වීම සඳහාා පිහාාටු ආපසු හරවයි. ආහාාර ගැැනීම වැැඩි
වේ�, නමුත් බිත්තර දැැමීම අඩු වේ�.

78

iii ආලෝ�ෝක කිරණ කළමනාාකරණය
මෙ�ය කිකිළි නිවස ආලෝ�ෝකමත් කිරීම සහ සුදුසු ආලෝ�ෝක කාාලය (දින දිග කාාලය +ආලෝ�ෝක කාාලය) ලබාා දීමෙ�න් ලිංංගික මේ�රීම පාාලනය කිරීම සහ බිත්තර දැැමීම ප්‍රවර්ධනය
කිරීම සඳහාා කළමණාාකරණ තාාක්ෂණයකි. වැැඩිහිටි අවධියේ�දී විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු
කූඩු නිවසක, බිත්තර දැැමීමේ� මුල් අවධියේ�දී, සියලුම ආලෝ�ෝකය පැැය 14-15 (දින දිග කාාලය
+ ආලෝ�ෝක කාාලය) නියත වන අතර, බිත්තර දැැමීමේ� කැැපී පෙ�නෙ�න අඩුවීමක් ඇති වූ බවදැැනුන විට ආලෝ�ෝකයේ� කාාලය ක්‍රමයෙ�න් වැැඩි වේ� (ක්‍රමික වැැඩිවීම: විනාාඩි 30 බැැගින් සෑෑමසති 2) සහ එය පැැය 17 දක්වාා ළඟාා වන විට මෙ�ම මට්ටමේ� දී ආලෝ�ෝකය දිගටම කර ගෙ�නයන්න. ආලෝ�ෝකයේ� කාාලය තවදුරටත් දීර්ඝ කිරීම බිත්තර දැැමීම ප්‍රවර්ධනය නො�ොකරයි.
ජනේ�ල රහිත කුකුළු නිවසක, පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� පළමු සති දෙෙක සඳහාා ආලෝ�ෝකය පැැය24 ක්, වයස සති 2 දී පැැය 19 ක්, පසුව ආලෝ�ෝක කාාලය සෑෑම සති දෙෙකකට වරක් මිනිත්තු
30 කින් අඩු වේ� (ක්‍රමාානුකූල අඩු වීම) වයස සති 18 දී පැැය 14.5 දක්වාා. ඊට පසු,වැැඩිහිටි
කාාලය විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු කූඩු නිවසක ගෘෘහයට සමාාන වේ�.
ⅳ බලහත්කාාරයෙ�න් පිහාාටු වෙ�නස් කිරීමසහ එම ක්‍රම වේ�දය
පළමු බිත්තර දැැමීමෙ�න් වසරකට පමණ පසු, දමනු ලබන බිත්තර සංංඛ්යාාව අඩු වේ�,බිත්තර කටු තුනී වේ�, සහ බිත්තරවල ගුණාාත්මක භාාවය අඩු වේ�. සරත් සෘෘතුවේ� සිටශීත ඍතුව දක්වාා, දින කෙ�ටි වන විට, බිත්තර දැැමීම සති 2 සිට 4 දක්වාා නවතින අතර,එම කාාලය තුළ පැැරණි පිහාාටු ස්වාාභාාවික වැැටී නව පිහාාටු සමඟ ප්‍රතිස්ථාාපනය වේ�.
ස්වාාභාාවික පිහාාටු වැැටීම් වලට පෙ�ර කෘෘත්‍රිමව පිහාාටු ඇති කිරීම මගින් බිත්තර කටුවේ�
ගුණාාත්මක භාාවය වැැඩි දියුණු කළ හැැකි අතර බිත්තර එකතු කිරීමේ� කාාලය දීර්ඝ කළ
හැැක. මෙ�ම ක්‍රමය බලහත්කාාරයෙ�න් පිහාාටු වෙ�නස් කිරීම ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
සාාමාාන්‍යය ක්‍රමයක් ලෙ�ස, සති 60 ක් පමණ වයස වන විට, ගිම්හාානයේ�දී දින 10 සිට
14 දක්වාා සහ ශීත ඍතුවේ� දී දින 7 සිට 10 දක්වාා නිරාාහාාරව කො�ොට, එම අවස්ථාාවේ�දීම
ආලෝ�ෝකය නතර කරන්න. නිරාාහාාර කාාලය අවසන් වූ පසු, දින කිහිපයක් පුරාා ආහාාර
ක්රමයෙ�න් වැැඩි කරන්න.
ⅴ නරක කුකුලන් තෝ�ෝරාා ඉවත් කිරීම
බිත්තර දමන කිකිළියන් සංංඛ්‍යා�ාව අඩු වුවහො�ොත් හෝ�ෝ කිකිළියන් හො�ොඳ සෞ�ෞඛ්‍යයසම්පන්න නො�ොවේ� නම්, බිත්තර දැැමිමේ� කාාර්ය සාාධනය වැැඩි දියුණු නො�ොවන අතරව්‍යා�ාපාාරයෙ�න් ලාාභයක් නො�ොලැැබේ�. එවැැනි නරක් වූ කුකුළන් දිනපතාා කළමණාාකරණයේ�දී
හඳුනාාගෙ�න ඉවත් කර දමනු ලැැබේ�.

7 කුකුල් බිත්තරවල ගුණාාත්මකභාාවය
බො�ොහෝ�ෝ කිකිළියන්ගේ� බිත්තර වෙ�ළඳ ප්‍රමිතීන්ට අනුකූල වන පරිදි ඒවාා දැැමීම කරන විට කට්ටසමඟ නැැව්ගත කරනු ලැැබේ�. කුකුල් බිත්තරවල ගුණාාත්මකභාාවය තීරණය වන්නේ� බිත්තර කටු,කහ මදය, බිත්තර සුද යනාාදිය අනුව ය.

79

(1) බිත්තර ප්‍රමිතීන් සහ ගුණාාත්මකභාාවය
ප්රමිති වර්ග සහ නිර්ණාායක පහත පරිදි වේ�: LL යනු බිත්තරයකට 70g හෝ�ෝ ඊට වැැඩි නමුත්
76g ට වඩාා අඩුය, L යනු 64g හෝ�ෝ ඊට වැැඩි නමුත් 70g ට අඩුය, M යනු 58g හෝ�ෝ ඊට වැැඩි නමුත් 64g
ට අඩු, MS යනු 52g හෝ�ෝ ඊට වැැඩි නමුත් 58g, වඩාා අඩුය. S යනු 46g හෝ�ෝ ඊට වැැඩි නමුත් 52g අඩු,සහ SS යනු 40g හෝ�ෝ ඊට වැැඩි නමුත් 46g ට අඩු වේ�.
බිත්තර සාාමාාන්‍යය හැැඩයෙ�න්, නො�ොකැැළැැල් විය යුතු අතර, බිත්තර කටු සාාධාාරණ ලෙ�ස සිනිඳු,තද සහ නො�ොකැැඩූ විය යුතුය. බිත්තරය කඩන විට විට ඝන බිත්තර සුදුමද ඉහළ මට්ටමකට
නැැඟිය යුතු අතර බිත්තරයේ� ආගන්තුක ද්‍රව්‍යය (රුධිරය, මස් ලප) නො�ොතිබිය යුතුය.

නැැව්ගත කළ හැැකි බිත්තර

නැැව්ගත කළ නො�ොහැැකි බිත්තර

(2) ගුණාාත්මකභාාවය තීරණය කරන සාාධක
බිත්තරවල ගුණාාත්මක භාාවයට ජාානමය සාාධක, ආහාාර, කන්නය, කිකිළියන්ගේ� වයස සහඔවුන් ඇති දැැඩි කරන පරිසරය බලපාායි
1. බිත්තර කටුවප්‍රධාාන වශයෙ�න් කැැල්සියම් කාාබනේ�ට් වලින් සාාදාා ඇති අතර බිත්තර කටුව ඝන සහඝනකම වැැඩි වන තරමට එය ශක්තිමත් වන අතර සිහින් සහ දුර්වල නම් කැැඩුණු බිත්තරහාා හාානියට පත් බිත්තර සංංඛ්‍යා�ාව වැැඩි වන අතර වාාණිජ වටිනාාකම සැැලකිය යුතු ලෙ�සපහත වැැටේ�.
පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ නො�ොමැැතිකම, විශේ�ෂයෙ�න් කැැල්සියම් වැැනි අකාාබනික ද්‍රව්‍යය, ගිම්හාානයේ�දී
තාාපය සහ කිකිළියන්ගේ� වයසට යාාම හේ�තුවෙ�න් බිත්තර කටුවේ� ශක්තිය සාාමාාන්‍යයයෙ�න්අඩු වේ�.
2. බිත්තර සුදවිනිවිද පෙ�නෙ�න බව, සුදුමැැලි කහ සිට සුදුමැැලි කහ-කො�ොළ වර්ණ බව, ජලය සහිතකො�ොටසක් (ජලජ බිත්තර සුද) සහ ඝන කො�ොටසක් තිබීම (ඝන බිත්තර සුද.) ඝන බිත්තර
සුදු පැැහැැය වැැඩි වන තරමට බිත්තරය වඩාාත් හො�ොඳය ගබඩාා කිරීමත් සමඟ ඝනබිත්තර සුදෙෙහි ඉහල බව අඩු වන අතර එය නැැවුම් බව පිළිබඳ හො�ොඳ දර්ශකයකි. මීටඅමතරව, මෙ�සේ� ප්‍රවර්ධනය වූ උසස් බවත්, මාං�ංශ කුකුල් වයසින් බාාල බැැවිනුත් මෙ�ම ඉහලඋද්යෝ�ෝගයේ� තව තවත් වැැඩි වේ�.
මේ� හේ�තුව නිසාා ඝන බිත්තර සුදු මදයේ� උසස බව සහ බිත්තරයේ� බර නැැවුම් බව පිළිබඳ
දර්ශකයක් වන “Haugh Unit - හෙ�වත් සකසාා ඇති සංංඛ්‍යා�ාත්මක අගය” තීරණය කිරීම

80සඳහාා යො�ොදාා ගනී. බිත්තර සුදු මදය තුළ කුඩාා රුධිර ප්‍රමාාණය ක් (රුධිර ලප) හෝ�ෝ මස් වැැනි
කුට්ටි (මස් පැැල්ලම්) ගැැටලුවක් නො�ොවන නමුත් එය නුසුදුසු ය.
3. බිත්තර කහ මදයකහ වර්ණකය ආහාාරයේ� ඉරිඟු සහ හරිත ආහාාරවල අඩංංගු වර්ණක මාාරු කිරීමේ�
ප්‍රතිඵලයකි. කහ මදය වඩාාත් ප්‍රත්‍යා�ාස්ථ වන තරමට එය වටකුරු සහ උඩට නැැඟී ඇතිතරමට වඩාාත් යහපත් වේ�. මෙ�ම ඉහලට ප්‍රවර්ධනය වීම කාාලයත් සමඟ සමතලාා වන අතර,අවසාානයේ�දී කහ පටලය කැැඩී බිඳී යයි.

ආහාාර ලෙ�ස ඉරිඟු මතසහල් පිටි ආහාාරයක් ලෙ�සපදනම් වූ බිත්තර

බිත්තර පෝ�ෝෂණය කිරීම

8 කුකුළු රෝ�ෝග
(1) කුකුළන් නිරීක්ෂණය කිරීම සහ රෝ�ෝගී කුකුළන් සො�ොයාා ගැැනීම
කුකුළු නිවාාස විශාාල වීමත්, පක්ෂීන් විශාාල සංංඛ්‍යා�ාවක් වාාසය කරන නිසාාත්, ඒවාායේ�
වාාතාාශ්රය දුර්වල වන අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙ�ස විෂ වාායු සහ අධික ආර්ද්‍රතාාව ඇති වන අතර,එය ශ්වසන රෝ�ෝග වලට තුඩු දිය හැැකිය. කළමනාාකරණය කිරීමට අඩු පිරිසක් සිටින විට, දෛෛනික
කළමනාාකරණය, මලපහ ඉවත් කිරීම, සෞ�ෞඛ්ය අධීක්ෂණය සහ සනීපාාරක්ෂාාව ප්‍රමාාණවත්
නො�ොවන බව සැැලකිල්ලට ගැැනීම වැැදගත්ය.
වඩාාත්ම වැැදගත් රෝ�ෝග “නීත්‍යයනුකූල බෝ�ෝවන රෝ�ෝග” ලෙ�ස නම් කර ඇති අතර “පශු සම්පත්
බෝ�ෝවන රෝ�ෝග වැැළැැක්වීමේ� නීතිය” ට යටත් වන අතර ඒවාාට අනුකූල විය යුතුය. නීත්‍යයනුකූල
බෝ�ෝවන රෝ�ෝග අතරට කුකුල් කො�ොලරාාව, අධික ව්‍යා�ාධිජනක Influenza - කුරුළු උණ, Newcastle
Disease - නිව්කාාසල් රෝ�ෝගය සහ කුකුල්ලු Salmonella- සැැල්මො�ොනෙ�ල්ලාා ආසාාදනය (Pullorum
Disease - චික් ලියුකෝ�ෝරියාා) ඇතුළත් වේ�.
1. අසනීප කුකුළන්ගේ� හැැසිරීම
・ශක්තිය නො�ොමැැතිකම, මන්දගාාමී චලනයන් සහ පෝ�ෝෂණය නො�ොමැැතිකම.
・මළ මූත්‍රාා පරිමාාව අඩුවීම, වර්ණය වෙ�නස් වීම සහ පාාචනය.
・වැැඩිහිටි කිකිළියන් බිත්තර දැැමීම නැැවැැත්විම, නැැතහො�ොත් මෘෘදු හෝ�ෝ විකෘෘති වූ බිත්තර
දැැමීම
・විටෙ�ක අමුතු ශබ්ද නඟයි81

2. අසනීප කුකුලෙ�කුගේ� පෙ�නුම
・පිහාාටු උඩු යටිකුරු වන අතර පියාාපත් එල්ලාා වැැටේ�.
・කරමලෙ�හි වර්ණය සැැහැැල්ලු වේ�. නැැතහො�ොත් තද දම් පැැහැැයක් ගන්න.
・ඇස්වලට කඳුළු ඒම, නාාසය නාාසික විසර්ජනයෙ�න් පැැල්ලම් විම. ඇස් බො�ොහෝ�ෝ විට වසාා සිටීම.
・මුඛය විවෘෘත කර හුස්ම ගැැනීම.

(2) කුකුල් රෝ�ෝග පාාලනය
1. ව්‍යා�ාධිජනක ආක්රමණය සහ සම්ප්‍රේ�ෂණය වැැළැැක්වීම
සමහර බෝ�ෝවන රෝ�ෝග හො�ොඳ පරිසරයක තබාා ගැැනීමෙ�න් වර්ධනය නො�ොවන නමුත්
සමහර ඒවාා ඉතාා බෝ�ෝවන රෝ�ෝග වන අතර ඒවාායින්ම වළක්වාා ගත නො�ොහැැක. පළමුව, අපිකුකුළු නිවාාස පහසුකම්වල ඇති රෝ�ෝග කාාරක ඉවත් කළ යුතුය, රෝ�ෝග කාාරක පිටතින්
ඇතුළු වීම වැැළැැක්වීම (වන සත්ව පාාලනය) සහ ඒවාාට ඇතුළු වීම වළක්වාා ගත යුතුය
(මිනිසුන්, වාාහන, ආහාාර, ද්‍රව්‍යය ආදිය.) මීට අමතරව, අසල්වැැසි කුකුළු නිවාාසවලට රෝ�ෝග
කාාරක පැැතිරීම වැැළැැක්වීම සඳහාා කළමනාාකරු විසින් සෑෑම කුකුළු නිවසකම සිටින අයගේ�අත් සහ පාාද විෂබීජහරණය කරවීම, විශේ�ෂ වැැඩ ඇඳුම් සහ පාාවහන් සකස් කිරීම කලයුතුයි.
ගෘෘහස්ථ සතුන්ගේ� බෝ�ෝවන රෝ�ෝග වැැළැැක්වීමේ� නීතිය කුකුළු පාාලනයේ� සනීපාාරක්ෂක
කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රමිතීන්ස පයන අතර මෙ�ම ප්‍රමිතීන් අනුගමනය කිරීම සහතික
කිරීම වැැදගත් වේ�.
2. එන්නත් සහ රෝ�ෝග නිවාාරක මගින් රෝ�ෝග පාාලනය කිරීම
එන්නත් කිරීම ඵලදාායී වන රෝ�ෝග සඳහාා (Newcastle - නිව්කාාසල් රෝ�ෝගය, කුකුලනට
බෝ�ෝවන “Avian Infectious Bronchitis - බ්රො�ොන්කයිටිස්”, Avian Diphtheria - පැැපො�ොල, Marek’s
disease - මාාරෙ�ක්ස් රෝ�ෝගය), එන්නත් කිරීමේ� වැැඩසටහනක් සකස් කර විශ්වසනීය සහවිශ්වාාසවන්තව (එන්නත් කිරීම) ක්‍රියාාත්මක කරවීම. එන්නත් කිරීමේ� ක්‍රමවලට පාානීය ජලය,නාාසික බිංංදු, අක්ෂි බිංංදු, ඉසීම, එන්නත් කිරීම සහ සිදුරු කිරීම ඇතුළත් වේ�, නමුත් එන්නත්
වර්ගය සහ කුකුළුන්ගේ� වයස හෝ�ෝ සෞ�ෞඛ්‍යයය අනුව වඩාාත් සුදුසු ක්‍රමය තෝ�ෝරාා ගැැනීම
කිරීමයි.
Culicoides arakawae මගින් සම්ප්රේ�ෂණය වන චිකන් Leucocytozoonosis සඳහාා
ප්‍රතිකාාරප්‍රතිකාාර කරන්නේ� ආහාාර හෝ�ෝ පාානීය ජලය සඳහාා සල්ෆාා ඖෂධ එකතු කිරීමෙ�නි,නමුත් නිශාාචර Culicoides arakawae පාාලනය කර මරාා දැැමීමට පියවර ගැැනීම අවශ්‍යය
වේ�. ශ්වසන පථනයට බලපාාන Mycoplasma - ආසාාදනය, Tylosin - සහ Spiramycin - මගින්
වළක්වාා ගත හැැකිය. මීට අමතරව, කුකුල් Coccidiosis - කො�ොක්සිඩියෝ�ෝසිස්, මගින් බඩවැැල්
ආක්රමණය කරනු ලැැබේ�, එය සාාමාාන්‍යයයෙ�න් පැැතලි අභිජනන කූඩු ක්‍රමය කූඩුවල බහුලව
දක්නට ලැැබේ�, නමුත් එය කූඩු Battery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන වර්ගයේ� පාාලන තුළ බහුලව
දක්නට නො�ොලැැබේ�. ළදරු කාාල පක්ෂීන්ට හාා මධ්‍යය කාාල පක්ෂීන්ට රෝ�ෝග බො�ොහෝ�ෝ විට උග්‍රවන අතර විශාාල කාාල ප්‍රමාාණ පක්ෂීන්ට ප්‍රධාාන රෝ�ෝග බො�ොහෝ�ෝ විට නිදන්ගත වේ� සල්ෆාාඖෂධ ප්‍රතිකාාර සඳහාා ඵලදාායී වේ�, නමුත් වර්ධනය වන රෝ�ෝග නිවාාරක පෝ�ෝෂකයන් සඳහාා
ආහාාරයට එකතු කරන විට ඒවාා වඩාාත් ඵලදාායී වේ�.

82

(3) සනීපාාරක්ෂක පළිබෝ�ෝධ පාාලනය
මෑෑතක සිට Dermanyssus gallinae - රතු මයිටාාව කිනිතුලු
බෝ�ෝවීම බහුලව දක්නට ලැැබෙ�න අතර හාානි වීම් සිදුවන්නේ�ඒ රතු මයිටාා අසූචි හාා රුධිරයට සංංබන්ධ වීම නිසාා දූෂිත
බිත්තර ඇතිවීම, කුකුළුන් මිය යාාම, රක්තහීනතාාවය,බිත්තර නිෂ්පාාදනය අඩුවීම, අපහසුතාා හේ�තුවෙ�න්
කළමනාාකරුවන්ගේ� නියමාාකාාර තීරණයන් නො�ොමැැති නිසාාවන විරැකියාාවන්, සහ “Zoonotic - පො�ොදු මාානව සහ සත්වබෝ�ෝවෙ�න රෝ�ෝග” රෝ�ෝගකාාරක ලෙ�ස සම්ප්රේ�ෂණය වෙ�මින්
පවතී. පළිබෝ�ෝධ පාාලන ක්‍රමය න් ලෙ�සට මකුළුවන් කල්තියාා
හඳුනාා ගැැනීම, කල් ඇතිව විනාාශ කිරීම, උවදුර වැැළැැක්වීම,දිනපතාා හො�ොඳින් පිරිසිදු කිරීම සහ සේ�දීම සහ කෘෘමිනාාශක

Dermanyssus gallinae - කිනිතුලු
විනාාශ කිරීමේ� යන්ත්‍රයඉසීම ඇතුළත් වේ�. මීට අමතරව, (Northern fowl mite - මයිටාාවන් සහ පැැලෑෑටි Culicoides arakawaeමගින් (Leucocytozoonosis - ලියුකො�ොසයිටො�ොසෝ�ෝන් රෝ�ෝගය) සම්ප්‍රේ�ෂණය කරනය ද පාාලනය කළයුතුය.

(4) වන සත්ව ජීවී පාාලනය
කුකුළු නිවාාසවල පෝ�ෝෂණ උපකරණ, ජල සැැපයුම් උපකරණ සහ ආහාාර ගබඩාා කරන ස්ථාාන
මීයන් සහ වන සත්ව පක්ෂීන් වැැනි වන සතුන්ගේ� මළ පහවලින් තො�ොර විය යුතු අතර, කුකුළු
නිවාාසවලට ඇතුල් වීම වැැළැැක්වීම සඳහාා කුරුළු දැැල් සවි කළ යුතුය. ආහාාර නැැතිවීම, ව්‍යුුහයත්
දිරාාපත්වීම සහ සත්ව රෝ�ෝග කාාරක සම්ප්‍රේ�ෂණය කිරීම ඇතුළුව මීයන් විසින් සිදු කරන හාානිය
බො�ොහෝ�ෝය. පාාලන පියවරයන් ලෙ�ස ඇතුල් වන මාාර්ග අවහිර කිරීම, උගුල් ඇටවීම සහ මීයන්
නාාශක භාාවිතය ඇතුළත් වේ�. විශේ�ෂයෙ�න්ම, වල් සත්ව පක්ෂීන්ගේ� ආක්‍රමණය “Influenza කුරුළු උණ” රෝ�ෝගය පැැතිරීමට බෙ�හෙ�වින් සම්බන්ධ වන අතර තර්ජනයක් ඇති කරයි, එබැැවින්
සම්පූර්ණ පාාලන පියවර අවශ්‍යය වේ�.

9 කුරුළු උණ Influenza සහ එහි ආරක්ෂාාව
(1) කුරුළු උණ Influenzaකුරුළු උණ යනු Influenza වෛෛරස් (AI වෛෛරස්) ආසාාදනය වීමෙ�න් ඇති වන කුකුළුන් ඇතුළු
පක්ෂීන්ගේ� රෝ�ෝගයකි. කුකුළන් තුළ, වෛෛරස් රෝ�ෝග ඇති කරන වෛෛරසයේ� ස්වභාාවය හෝ�ෝමට්ටම මත පදනම්ව වර්ග කර ඇත. “අධික ව්‍යා�ාධිජනක” හෝ�ෝ “අඩු ව්‍යා�ාධිජනක” ලෙ�සත්,විෂ සහිත බවේ� වෙ�නස්කම් මත පදනම්ව “අධික විෂ සහිත” හෝ�ෝ “දුර්වල විෂ සහිත” ලෙ�සත්
වර්ගීකරණය කර ඇත. “අතිශයින් ව්‍යා�ාධිජනක” සහ “අධික වෛෛරස්” AI වෛෛරස් පැැතිරීම තහවුරුවී දින හතරක් හෝ�ෝ පහක් ඇතුළත 100% මරණ අනුපාාතයක් ඇත.

83

(2) කුරුළු උණ Influenza වලින් ආරක්ෂාා වීමට පියවරපශු සම්පත් බෝ�ෝවන රෝ�ෝග වැැළැැක්වීමේ� නීතිය මගින් කුරුළු උණ Influenzaනීත්‍යා�ානුකූලවනීත්‍යයනුකූල බෝ�ෝවන රෝ�ෝගයක් ලෙ�ස නම් කර ඇති අතර, රෝ�ෝගය පැැතිරීම හාාපැැතිරීම වැැළැැක්වීම සඳහාා පෝ�ෝෂක සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණ ප්‍රමිතීන්ස්ථාාපිත කර ඇතිඅතර ඒවාා නිරීක්ෂණය කළ යුතුය.
1．කුකුළු නිවාාස ප්‍රදේේශයට වන සත්ව පක්ෂීන් ඇතුළු වීම වැැළැැක්වීම
2．Screening ආදිය මගින් කලින් හඳුනාාගැැනීම.
3．වයිරසය හුදකලාා වූ අවස්ථාාවේ�දී කලින් තෝ�ෝරාා ගැැනීම (වෛෛරසය ඉතාා විෂ සහිත වීමවැැළැැක්වීම සඳහාා)4．“Monitoring” හෙ�වත් නිරීක්ෂණ ක්‍රියාාත්මක කිරීම
5．කුකුළු නිවසේ� සනීපාාරක්ෂක තත්ත්වය පවත්වාා ගැැනීම.
6．කුකුළන්ගේ� සෞ�ෞඛ්‍යයය නිරීක්ෂණය කරන්න.
7．අතිශයින්ම ව්‍යා�ාධිජනක කුරුළු උණ “Influenza” වල විශේ�ෂිත රෝ�ෝග ලක්ෂණ තහවුරු කිරීම
රෝ�ෝග ලක්ෂණය: එකම කුකුළු නිවාාසයේ� දෛෛනික කුකුළුන්ගේ� මරණ අනුපාාතය
ඉලක්කගත කාාල සීමාාව තුළ සාාමාාන්‍යය කුකුල් මරණ අනුපාාතයට වඩාාදෙෙගුණයක් හෝ�ෝ වැැඩි වේ�.

 කුකුළු මළ අපද්‍රව බැැහැැර කිරීමේ� ක්‍රමවර්තමාානයේ�, බො�ොහෝ�ෝ කුකුළු මළ හෝ�ෝ අපද්‍රව්‍යය පැැසවීම ක්රම මගින් සකස් කරකො�ොම්පෝ�ෝස්ට් ලෙ�ස භාාවිතාා කරයි. පැැසවීම ක්‍රමවලට අවසාාදිත ක්‍රමය, විවෘෘත කැැලඹවීම් ක්‍රමයසහ සංංවෘෘත කැැලඹවීම් ක්‍රමය ඇතුළත් වේ� කෙ�සේ� වෙ�තත්, කුකුළු මළ වියළීමේ� පහසුකම්
ස්ථාාපනය කළ හැැකි පරිසරයක් තිබේ� නම්, උණුසුම් හාා අතරමැැදි කලාාපවල වියළි කුකුළු මළපෝ�ෝර නිෂ්පාාදනය කිරීම වඩාාත් වාාසිදාායක වේ�. කුකුළු පො�ොහො�ොර කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් කිරීම සඳහාා,කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් නිවසක් හෝ�ෝ පෙ�ට්ටි ආකාාරයේ� පැැසවීම පහසුකම, තෙ�තමනය පාාලන ද්‍රව්‍යය භාාවිතාා
කිරීම, පක්ෂීන් 10,000 ට වඩාා අඩු නම්, වඩාාත් වාාසිදාායක වේ�. කෙ�සේ� වෙ�තත්, පක්ෂීන් සංංඛ්යාාව
30,000 ඉක්මවන්නේ� නම්, කැැලඹවීම් කාාරයක් සහිත විවෘෘත හෝ�ෝ සංංවෘෘත පැැසවීම පහසුකමක්
අවශ්ය වේ�. විවෘෘත වර්ගය තෙ�තමනය පාාලන ද්‍රව්‍යයද්‍රව්‍යයයකින් සමන්විත විය යුතු අතර, සංංවෘෘත
වර්ගයක උණුසුම් කිරීම් උපාං�ංගයක් සහිත විය විය යුතුයි.

 අභිජනන සැැලැැස්ම සහ හැැකියාාව තක්සේ�රු කිරීම
(1) අභිජනන සැැලැැස්ම
හඳුන්වාා දීමට නියමිත පැැටවුන් සංංඛ්‍යා�ාව සහ හඳුන්වාා දිය යුතු පැැටවුන් සංංඛ්යාාව තීරණය
වන්නේ� සමස්ත කුකුළු ගො�ොවිපළේ� බිත්තර නිෂ්පාාදනය අනුව ය, නමුත් එම පැැටවුන් සංංඛ්‍යා�ාව
(“All-in-all-out” - සියල්ල එක්වර ඇතුලට සහ සියල්ල එක්වර පිටතට) සම්පූර්ණයෙ�න්
ප්‍රතිස්ථාාපනය සෑෑම කුකුළු නිවසකම සමාාන කාාල පරතරයකින් කිරීම වඩාාත් සුදුසුය.

84

(2) හැැකියාාවන් පිළිබඳ සමීක්ෂණය සහ ඇගයීම
1．බිත්තර නිෂ්පාාදන අනුපාාතය
බිත්තර දැැමීමේ� අනුපාාතය යනු යම් කාාලසීමාාවක් තුළ කිකිළියන් කණ්ඩාායමක් විසින්
දමනු ලබන ලද බිත්තර සංංඛ්යාාව, එම කාාලය තුළ තබාා පෝ�ෝෂණය කර ඇති කිකිළියන්
සංංඛ්‍යා�ාවෙ�න් බෙ�දීම සහ 100 කින් ගුණ කිරීම (ප්‍රතිශතයක් ලෙ�ස ප්‍රකාාශිත), ඇත්තටමඑය බිත්තර දැැමූ කිකිළිය ප්‍රතිශතය පෙ�න්නුම් කරයි. උදාාහරණයක් ලෙ�ස, සරල බිත්තර
දැැමීමේ� අනුපාාතය අනුව, කිකිළියන් 100 ක් දිනකට බිත්තර 90 ක් දමයි නම්, බිත්තර දැැමීමේ�
අනුපාාතය 90% කි.
පළමු බිත්තර දැැමීමෙ�න් පසු දින 200 ක් පමණ වන විට බිත්තර දැැමීමේ� වේ�ගය 90% ක්පමණ ඉහළ ගො�ොස් උපරිමයට ළඟාා වේ�, නමුත් ඉහළ මට්ටමේ� බිත්තර දැැමීම දින 60 ක්පමණ පවත්වාා ගෙ�න ගිය පසු, එය ක්‍රමයෙ�න් අඩු වී, වයස දින 550 හෙ�වත් කුකුළුන් තෝ�ෝරාා
ඉවත් කරන කාාලය වන විට එය 65% දක්වාා අඩු වේ�. බිත්තරයේ� බර ද වයස සමඟ වැැඩි වේ�.
බිත්තර දැැමීමේ� අනුපාාතය වැැඩි කිරීම බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළි තාාක්ෂණයේ� වැැදගත්ම අංංගයවන අතර එය ව්‍යා�ාපාාරික ලාාභයේ� විශාාල වෙ�නසක් ඇති කරයි.
2．බිත්තර දැැමීමේ� පරිමාාව
පළමු බිත්තර දැැමීමෙ�න් පසු පළමු වසර තුළ බිත්තර බර ක්‍රමයෙ�න් වැැඩිවේ�, සාාමාාන්‍යයයෙ�න්
61 සිට 65g කි සම්පූර්ණ බිත්තර නිෂ්පාාදනය අනුව එය වසරකට පක්ෂියෙ�කුට 17 සිට 20kgදක්වාා වේ�. කිකිළියන් කණ්ඩාායමක් විසින් දිනකට දමන මුළු බිත්තර ප්‍රමාාණය පෝ�ෝෂණයකරන කිකිළියන් සංංඛ්‍යා�ාවෙ�න් බෙ�දීම දෛෛනික බිත්තර ප්‍රමාාණය ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. දිනපතාා
බිත්තර දැැමීමේ� ප්‍රමාාණය කිකිළියන්ගේ� පෝ�ෝෂණ අශ්‍යයතාාවයට සම්බන්ධ වන අතර, බිත්තර
දැැමිමේ� ප්‍රමාාණය ප්‍රමාාණවත් නො�ොවන පරිදි ආහාාර ලබාා නො�ොදෙෙන්නේ� නම් බිත්තර දැැමීමේ�
ප්‍රමාාණය ක්‍රමයෙ�න් අඩු වේ�.

85

② මාං�ංශ සඳහාා කුකුළුන්
1 මාං�ංශ සඳහාා කුකුළන් ඇති කරන ආකාාරය සහ පහසුකම් සහ උපකරණ

(1) ඇති දැැඩි කිරීම් ක්‍රමයබ්රො�ොයිලර් වර්ගය බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළියන්ට වඩාා වේ�ගයෙ�න් වර්ධනය වන අතර බො�ොහෝ�ෝවිට සති 8 ක් පමණ වන විට නැැව්ගත කරනු ලැැබේ�. එය බ්රො�ොයිලර් සඳහාා සම්මත අභිජනන
ක්‍රමය කි, මන්ද එය සාාමාාන්‍යයයෙ�න් පැැතලි අභිජනනක්‍රමවන අතර කණ්ඩාායම් කළමනාාකරණයට
සුදුසු වන අතර ශ්රමය ඉතිරි කර ගැැනීමට පහසු යාාන්ත්‍රීකරණයකි. කෙ�සේ�වෙ�තත්, නිෂ්පාාදනයේ�
ප්‍රමාාණය වැැඩි කිරීම සඳහාා, අභිජනන ඝනත්වය ඉහළ මට්ටමක පවතින අතර, කුකුළන්ගේ�
සෞ�ෞඛ්ය කළමනාාකරණය ප්‍රවේ�සමෙ�න් අධීක්ෂණය කළ යුතුය මෙ�ම හේ�තුව නිසාා කුකුළු
ගෘෘහයේ� ආර්ද්‍රතාාව උරාා ගන්නාා සයන එනම් ප්ලෑෑනර් රො�ොඩු, ලී ඉරිැැම් කුඩු, කැැපූ පිදුරු යනාාදිය බිමඅවම වශයෙ�න් 10cm ක් පමණ තෙ�ක් ආවරණය වන පරිදි යෙ�දිය යුතුයි. බ්රො�ොයිලර් වර්ගය බරසීඝ්‍රයෙ�න්වැැඩි වීම නිසාා ඔවුන්ගේ� ශරීර වල බර කකුල්වලට දැැරීමට අඩු කිරීමේ� බලපෑෑමක් මෙ�මක්‍රමය ට ඇත. එසේ�ම, බ්රො�ොයිලර් වර්ගය බිම මත වාාඩි වී සිටින විට, “Sternum - ස්ටර්නම් - එකමවි ක්‍රියාාවට” ලක් වන අතර දැැවිල්ලට ගො�ොදුරු වේ� (Edema - එඩීමාා), එබැැවින් සයන වහනයෙ�න් මෙ�යවළක්වාා ගැැනීමට උපකාාරී වේ�.

බ්රො�ොයිලර් වර්ගයේ� පො�ොෂණ භූමිය

මාං�ංශ නිෂ්පාාදනය අතින් “Jidori - ජිඩෝ�ෝරි” කුකුළන් බ්රො�ොයිලර් වර්ගයට වඩාා පහත් ය, නමුත්
උසස් තත්ත්වයේ� කුකුල් මාං�ංශ නිෂ්පාාදනය කිරීම සඳහාා, ඔවුන් දිගු කාාලයක් (දින 80 සිට 150
දක්වාා හෝ�ෝ ඊට වැැඩි) ඇති කරනු ලබන්නේ� පැැතලි අභිජනන ක්‍රම, නිදහස් පරාාසයක පෝ�ෝෂණය
වැැනි ක්‍රම භාාවිතාා කරමිනි එසේ�ම සහ අඩු ඝනත්වය ඇති කිරීම, සහ විශේ�ෂ ආහාාර අමු ද්‍රව්‍යයමගින් පෝ�ෝෂණය කිරීමද විශේ�ෂත්වයක් වේ�.

(2) කුකුළු කූඩු නිවෙ�ස්ශෛෛලිය
1．විවෘෘත කුකුළු කූඩු නිවසකුකුළු කූඩු නිවෙ�ස සහ පිටත ජනේ�ල හෝ�ෝ තිර රෙ�දි වලින් වෙ�න් කර ඇති බැැවින්
උෂ්ණත්වය, සුළඟ, වර්ෂාාව සහ හිරු එළිය වැැනි බාාහිර පරිසරයේ� වෙ�නස්වීම් වලින් සෘෘජුවම
නිරාාවරණය වේ�.
86

2．ජනෙ�ල් රහිත කුකුල් කූඩු නිවෙ�ස්
හිරු එළිය විනිවිද යාාම වැැළැැක්වීම සඳහාා කුකුළු නිවස ජනේ�ල රහිත වන අතර බිත්තිසහ සිවිලිම (වහලය) පරිවරණය කර ඇත. ආලෝ�ෝකය පාාලනය කිරීම විදුලි පහන් සහවාාතාාශ්රය විදුලි පංංකාා වෙ�තින් සිදු කෙ�රේ�. විවෘෘත වර්ගයේ� කුකුළු කූඩු නිවසකට වඩාාවැැඩි ඝනත්වයකින් කුකුළුන් ඇති කිරීමට හැැකි බැැවින්, එය යාාන්ත්‍රික කිරීම පහසු වන අතරවිශාාල කුකුළු ගො�ොවිපල සඳහාා සුදුසු වේ� එසේ�ම, කුකුළු ගෘෘහස්තයෙ�හි සංංවෘෘත ස්වභාාවය
විශිෂ්ට සනීපාාරක්ෂාාව සපයයි. කෙ�සේ� වෙ�තත්, එයට ප්‍රාාග්ධන ආයෝ�ෝජන අවශ්‍යය වේ�.

(3) උෂ්ණත්ව සැැපයුම් ක්‍රමයඌෂ්නත්ව කාාරක වර්ග දෙෙකක් තිබේ�: කුඩ වර්ගයේ� ඌෂ්නත්ව කාාරකය සහ බිම මතුපිට
ඌෂ්නත්ව කාාරකය.
1．කුඩ වර්ගය,පෑෑන්කේ�ක් වර්ගයේ� වැැඩෙ�න ක්‍රමයකුඩයක හැැඩැැති හෝ�ෝ පෑෑන්කේ�ක් හැැඩැැති “Brooder - උණුසුම් කුටි කුකුළු පැැටවාාගේ� ඉහලකො�ොටසට තාාපය සැැපයීම සඳහාා සිවිලිමේ� එල්ලාා ඇත.
ඒවාා බො�ොහො�ොමයක් ගෑෑස් මගින් ඉන්ධන ලබාා දෙෙන අතර, පැැටවුන්ගේ� තත්වයඅනුව තාාපය
මනාාව සකස් කිරීම අවශ්ය වේ�. බිම සයන ආවරණ ද්‍රව්‍යයන් ඝන තට්ටුවක්සේ� සකස් කරඇත, නමුත් බිම් ප්‍රමාාණය විශාාල නම්, ඒකාාකාාර පරිසරයක් නිර්මාාණය කිරීමට අපහසුවන අතර, තෙ�තමනය හාා සීතල වැැළැැක්වීම සඳහාා බිම ව්යුහය තුළ තෙ�තමනය හාා සීතලවැැළැැක්වීම සඳහාා තාාප පරිවාාරක ද්‍රව්‍යය සකස් කිරීම අවශ්‍යය වේ�.
2．බිම උණුසුම් කිරීමේ� ක්‍රමයවිශාාල පහසුකම් ස්ථාාන වලදී, කො�ොන්ක්රීට් බිමට යටින් පයිප්ප සවි කර ඇති අතර, ඒබිම සිට තාාපය සැැපයීම සඳහාා උණුසුම් ජලය පයිප්ප හරහාා ගමන් කරයි. උපකරණ සඳහාා
විශාාල ආයෝ�ෝජනයක් අවශ්‍යය වුවද, එය ආර්ද්‍රතාාවය සහිත ජපාානය සඳහාා සුදුසු වේ�, එහිදී
පැැටවුන් පහසුවෙ�න් නිරීක්ෂණය කළ හැැකි අතර එම පාාරිසරික තත්ත්වයන් යටතේ� ඇතිදැැඩි කළ හැැකිය. මෙ�ය පැැටවුන් ඉක්මනින් වැැඩීමට සහ වඩාා හො�ොඳින් මාං�ංශ කිරීමට උපකාාරීවන බව කියනු ලැැබේ�. මළ වියලිව තබාා ගැැනීම සහ කළමනාාකරණය කිරීමට පහසු වීමදඑහි වාාසිය ඇත, නමුත් තවදුරටත් වියළීම ස්වසන රෝ�ෝග වලට තුඩු දිය හැැකි බැැවින් ආර්ද්‍රතාාපාාලනය වැැදගත් වේ�.

(4) පහසුකම් සහ උපකරණ
1． Chick Guard චික් ගාාඩ් ක්‍රමයඅලුත උපන් පැැටවුන් ඇති දැැඩි කිරීම සඳහාා භාාවිතාා කරන 30cm ක උසකින් යුත්ආවරණයක (දිගු ටින්) පැැටවුන් රවුම් හැැඩයකින් කො�ොටු කර ඇති අතර, සයන ආවරණයන්,තාාප ප්‍රභවය, පෝ�ෝෂක සහ ජල සම්පාාදනය කුටිය තුළ තබාා ඇත. කුඩ හැැඩැැති වර්ධකයක්
කුඩයේ� සිට 50cm ක් පමණ දුරින් බිම මැැදට වන්නට තබාා Chick Guard ගාාඩ්ය රවුමකින් එයවට කරන්න බිම උණුසුම සඳහාා එකම Chick Guard ගාාඩ්ය භාාවිතාා වේ�.
දින 4ක පමණ සිට කුකුළු පැැටවුන් වැැඩෙ�න බැැවින් Chick Guard යෙ�හි සෑෑම දිනකම රවුමටිකක් පුළුල් කරන්න. ගිම්හාානයේ�දී දින 10 ක් සහ ශීත ඍතුවේ� දී දින 13 ක් පමණ වයසැැතිවිට ඒවාා ඉවත් කරනු ලැැබේ�.
87

2．පෝ�ෝෂක
පෝ�ෝෂණය සඳහාා පැැතලි, නො�ොගැැඹුරු දාාර සහිත පෝ�ෝෂක පෙ�ට්ටියක් (Chick තහඩු) භාාවිතාා
කරන්න.
ස්වයංංක්‍රීය පෝ�ෝෂක කාාරකයන් සම්බන්ධයෙ�න් ගත් කල, වර්ග දෙෙකක් තිබේ�: පෝ�ෝෂකපථය කුකුළු කූඩු නිවසේ� සිවිලිමට නළ මාාර්ගයෙ�න් සංංබන්ධ කර ආහාාර පෑෑන් පෝ�ෝෂකයටදමන ඉහලින් ඇති වර්ගය සහ පෝ�ෝෂක පථය නල මාාර්ගයෙ�න් සංංබන්ධ වන වන පහලින්ඇති වර්ගය. කුකුළන්ගේ� උස සහ පථය ඔවුන්ගේ� වර්ධනයට අනුව ඉහළ හෝ�ෝ පහත් කරනුඇත. ඕනෑෑම අවස්ථාාවක, කුකුළන්ට අනුව පෝ�ෝෂක පථය, පෝ�ෝෂකයේ� උස සහ ආහාාර
කුල්ලෙ�හි ආහාාර ප්‍රමාාණය සකස් කිරිම සිදු කරයි.
3． ජල බෙ�දාාහරින උපකරණය
පෝ�ෝෂණය කරන විට, පැැටවුන්ට පාානය කිරීම පහසු කිරීම සඳහාා වතුර බන්දේේසයක් හෝ�ෝජල පාාන සහාායකයක් පාානය පිණිස භාාවිතාා කිරීම කල යුතුයි.
තන පුඩු පාානය කරනය සහ බෙ�ල් වර්ගයේ� ජලය සපයනයන් වේ�නම්, සියලුම පැැටවුනට
පාානය කළ හැැකි වන පරිදි ඒවාායේ� උස සහ ජල පීඩනය සකස් කිරීම සිදු කල යුතුයි.

පෝ�ෝෂණය සඳහාා පෝ�ෝෂක පෙ�ට්ටිය
(Chick තහඩුව)අතිරේ�ක ජල පාාන සහාායකය

2 මාං�ංශ කුකුළන් සඳහාා ආහාාර (වර්ධන කාාලය තුළ පෝ�ෝෂණ අවශ්යතාා සහසූත්‍රආහාාර සාාන්ද්‍රණය සහ පෝ�ෝෂණ ප්‍රමාාණය)බ්රො�ොයිලර් වර්ගය වාානිජ සූත්‍ර ආහාාර (මුල් සහ අවසාාන වාාර ආහාාර) අසීමිත පදනමක් මත(අඛණ්ඩ ආහාාර සැැපයීම, නිදහසේ� ආහාාර සෙ�වීම) ලබාා දෙෙන අතර, ඔවුන් මාං�ංශ කුකුළුන් ලෙ�සට
නැැව්ගත කිරීමේ�දී ඝාාතනයට දින හතකට පෙ�ර (ප්‍රතිජීවක රහිත පෝ�ෝෂක) ආහාාර ලබාා දෙෙනු
ලැැබේ�.
මාං�ංශ කුකුළුන් සඳහාා වන ජපන් ආහාාර ප්‍රමිතියේ� 2011 සංංස්කරණයට අනුව, බ්රො�ොයිලර්
වර්ගය සඳහාා පෝ�ෝෂණ අවශ්‍යයතාා 3,100kcal පරිවෘෘත්තීය ශක්තිය (ME) සහ 20.0% අමු ප්‍රෝ�ෝටීන්(CP) මුල් වැැඩෙ�න අවධියේ�දී (සති 0-3 වයස), සහ 3.100kcal වේ�. ME සහ 16.0% CP ප්‍රමාාද
කාාලපරිච්ඡේ�දයේ� (වයස සති 3 කට පසු), නමුදු බො�ොහෝ�ෝ වාාණිජ ආහාාර මෙ�යට වඩාා CP හි 2%පමණ වැැඩි වේ�.

88පෝ�ෝෂණය පිණිස තලප ලෙ�ස සකස් කළ අමුද්‍රව්‍යය, කැැට ගැැසුණු පෙ�ති සහ දළ වශයෙ�න්
ඇඹරීමෙ�න් සාාදන ලද කුඩු ඇතුළත් වේ�, නමුත් බ්රො�ොයිලර් වර්ගය බො�ොහෝ�ෝ විට හො�ොඳින් අනුභවකරන නිසාා පෙ�ති සහ කැැඩුන ආහාාර පෝ�ෝෂණය භාාවිතාා කරයි. මීට අමතරව, ඇති දැැඩි කිරීමේ�
කාාලය තුළ පක්ෂියකු සඳහාා පෝ�ෝෂණය කරන ලද ආහාාර ප්‍රමාාණය ආසන්න වශයෙ�න් 6.3kg(ආහාාර පරිභෝ�ෝජනය 3.0kg ක් පමණ නැැව්ගත කිරීමේ� බර මෙ�න් 2.1 ගුණයකි.)Jidori කුළන්ට අධි ප්‍රෝ�ෝටීන්, අධි ශක්ති ආහාාර අවශ්ය නො�ොවන අතර බ්රො�ොයිලර් වර්ගයහාා සසඳන විට ඔවුන්ගේ� අඩු වර්ධන හැැකියාාව සහ දිගු ඇතිකිරීමේ� කාාලය හේ�තුවෙ�න් ආහාාර
පිරිවැැය වැැඩිවීම සහ අතිරික්ත මේ�දය වළක්වාා ගැැනීම සඳහාා තරමක් අඩු පෝ�ෝෂක අන්තර්ගතයක්
සහිත මිල අඩු ආහාාර නිතර භාාවිතාා කරයි. සාාමාාන්‍යයයෙ�න්, අධි ප්‍රෝ�ෝටීන් සහිත ආහාාර නිසාා
ආහාාර පිරිවැැය වැැඩි වන අතර, අධික කැැලරි සහිත ආහාාර නිසාා මේ�දය අධික වේ�. මීට අමතරව,මාං�ංශ වල ගුණාාත්මකභාාවය වැැඩි දියුණු කිරීම සඳහාා නිර්මාාණය කර ඇති ආහාාර වේ�ලට බියර්
ලීස් සහ විස්කි ඇල්කො�ොහො�ොල් පැැසවීමේ� ලීස් අඩංංගු වේ�. සෞ�ෞඛ්‍යය සම්පන්න සහ ක්‍රියාාකාාරී
ආහාාරවලට මාාළු තෙ�ල් වැැනි ආකලන භාාවිතය ඇතුළත් වේ�

3 මස් කුකුළන්ගේ� වර්ධනය හාා බර වෙ�නස් වීම(1) තරුණ මාං�ංශ ශ්‍රේ�ණියේ� කුකුළන් (බ්රො�ොයිලර්) වර්ධනය
බ්රො�ොයිලර් වර්ගය වර්ධනයේ� මුල් අවස්ථාාවේ�දී (වයස සති 0 සිට සති 3 දක්වාා), අස්ථි ව්යුහයසහ අභ්‍යයන්තර අවයව තවමත් වර්ධනය වෙ�මින් පවතින අතර ආහාාර ගැැනීම අඩු වන අතරආහාාර දිරවීම තවමත් සම්පූර්ණයෙ�න් වර්ධනය වී නො�ොමැැත. ඔවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීමේ�දී 40g ක්පමණ බරින් යුක්ත වන අතර සති 3 ක් වයස වන විට 850g ක් පමණ වේ�. බර වැැඩිවීම, උෂ්ණත්ව
වෙ�නස්වීම් වලට සංංවේ�දීතාාව වැැඩි වන අතර වාාතාාශ්රය අවශ්‍යයතාා වේ�ගයෙ�න් වැැඩිවේ�. ප්‍රමාාදහාා අවසන් වැැඩෙ�න අදියරේ�දී (වයස සති 4 සිට සති 8 දක්වාා) මාං�ංශ පේ�ශි වර්ධනය වන අතරශරීරය දිනෙ�න් දින වේ�ගයෙ�න් බර වැැඩි වන කාාලය මෙ�යයි. ශරීර උෂ්ණත්වය පාාලනය කිරීමේ�
කාාර්යය සම්පූර්ණ කර ඇති අතර පිහාාටු වෙ�නස් කිරීම අවසන් වේ�. පැැටවුන් පැැතිරී පරිසරයට
අනුවර්තනය වෙ�මින් පවතින අතර, ඔවුන් ගෘෘහස්ථයේ� පිරී ඉතිරී යන අතර පරිසරය අයහපත්අතට හැැරේ�, එබැැවින් වාාතාාශ්රය පාාලනය කිරීම වැැදගත් වේ�. වයස සති 7 සිට 8 දක්වාා නැැව්ගතකරන විට ඔවුන්ගේ� බර 3.0kg ක් පමණ වේ�.

(2) Jidori - දේේශීය මාං�ංශ කුකුල් වර්ධනය
Jidori - දේේශීය කුකුළන්ගේ� විවිධත්වය අභිජනනය සහ වෙ�ළඳ නාාමය අනුව වෙ�නස්කම්
තිබුණද, දිගු පෝ�ෝෂණ කාාලය හේ�තුවෙ�න් පිරිමි සහ ගැැහැැණු අතර බරෙ�හි වෙ�නස විශාාල වනු ඇත.
වයස සති 20 ක් හෝ�ෝ ඊට වැැඩි වයසක දී, වෙ�නස 1.0kg පමණ වේ�: පිරිමි පක්ෂීන් සඳහාා 3.0kg සහගැැහැැණු පක්ෂීන් සඳහාා 2.0kg. ස්වාාභාාවිකවම, ඇති දැැඩි කිරීමේ� කාාලය තුළ ආහාාර ගැැනීම වැැඩි
වේ�, පිරිමි පක්ෂීන් සඳහාා 13.0kg සහ ගැැහැැණු පක්ෂීන් සඳහාා 10.0kg පමණ වේ�.

89

4අ
 භිජනන කළමනාාකරණය (අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළු වීමසිට නැැව්ගත කිරීම දක්වාා)අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළු වී පෝ�ෝෂණය වන අවස්ථාාවේ� සිට සති තුනක් දක්වාා වන අතර දෙෙවන
භාාගය ඉන් පසුව වේ�. සාාමාාන්‍යය බ්රො�ොයිලර් පැැටවෙ�කු සති 8 ක් වන විට පිරිමි සතුන් සඳහාා 3kgකට වැැඩි බරක් ද ගැැහැැණු සතුන් සඳහාා 3kg කට ආසන්න බරක් ද දක්වාා වර්ධනය වේ�.
බ්රො�ොයිලර් පැැටවුන් ඇති කිරීම මූලික වශයෙ�න් බිත්තර දමන කිකිළියන් ඇති කිරීම හාා සමාාන
වේ�, නමුත් බ්රො�ොයිලර් වර්ගය තර කිරීමට අදහස් කෙ�රේ�. එබැැවින්, ඒකක ප්‍රදේේශයකට වැැඩි
ප්‍රමාාණයක් නිෂ්පාාදනය කිරීම සඳහාා, ඒවාා බො�ොහෝ�ෝ විට ඉහළ තො�ොග ඝනත්වය, සීමිත ව්‍යා�ායාාමසහ ඉහළ ප්‍රෝ�ෝටීන්, ඉහළ කැැලරි ආහාාර වැැනි සෞ�ෞඛ්‍යයයට අහිතකර තත්වයන් යටතේ� ඇති කරනුලැැබේ�. දුර්වල කළමනාාකරණය පහසුවෙ�න් රෝ�ෝගාාබාාධ ඇති කළ හැැකි බැැවින් සැැලකිලිමත් වියයුතුය.

(1) පෙ�ර වාාර කළමනාාකරණය
බ්රො�ොයිලර් වර්ගයේ� වල පළමු කාාල පරිච්ඡේ�ද වාාරයේ� දී, කුකුළු කූඩු නිවසේ� බිම සයනආවරණ වලින් ආවරණය කළ යුතු අතර පැැතලි කුකුළු ගෘෘහස්ථ පාාලනයෙ�දි සති 2 සිට 4 දක්වාා
පෝ�ෝෂණ උපකරණයකින් ඌෂ්ණ කළ යුතුය. වැැඩෙ�න පැැටවාාගේ� උෂ්ණත්වය පාාලනය කිරීම
වැැදගත් වේ�. උෂ්ණත්වය ඉතාා අඩු නම්, Ascites (උදරය අසාාමාාන්‍යය ලෙ�ස විශාාල වීම) සිදු විය හැැක.
මීට අමතරව, වැැඩීම වර්ධනය නො�ොවන කුකුළන් බො�ොහො�ොමයක අසාාමාාන්‍යය පාාද ඇති අතර, මේ�පක්ෂීන් ඉක්මනින් ඉවතදැැමිය යුතුවේ�.
1．අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළුවීම (කුකුළු පැැටවුන් භාාර ගැැනීම)පැැතලි කුකුළු ගෘෘහස්ථ පාාලනයෙ�දි සම්බන්ධයෙ�න් ගත් කල, කුඩ වර්ගයේ� අභිජනන කූඩුසහ බිම පෝ�ෝෂණය කරන කූඩු, Chick Guard ගාාඩ් එකකින් උෂ්ණත්වය පෝ�ෝෂණය කරනප්‍රදේේශය වටාා රවුමක වට කර ඇති අතර, කූඩු කල්තියාා ඌෂ්ණත්වයට පත් කරනු ලැැබේ�.
පැැමිණිමත් සමග, පැැටවුන් Chick Guard ගාාඩ් එකක තබාා විවේ�ක ගැැනීමට ඉඩ සලසයි. කුකුළු
පැැටවාා තුළ ඇති උෂ්ණත්වය සහ ආර්ද්‍රතාාව වැැදගත් වේ�. පැැටවුන්ට සුවපහසු ලෙ�ස විසිරී
යාාමට හැැකි වන පරිදි උෂ්ණත්වය (32°C) සහ ආර්ද්‍රතාාවය (65% පමණ) සකස් කරන්න.
2．පෝ�ෝෂණය කිරීමසයන ආවරන මත ඇති පෝ�ෝෂකය ස්ථාායී කිරීමට පැැතලි, නො�ොගැැඹුරු දාාර සහිත පෝ�ෝෂක
පෙ�ට්ටියක් (Chick Plate ගාාඩ් තහඩුව) හෝ�ෝ පෝ�ෝෂක බන්දේේසියක් භාාවිතාා කරන්න. Nipple
Drinker - තන පුඩු පාානය කරනය සහ සීනු වර්ගයේ� ජලය සපයනයන් ස්ථාාපනය කරන්න,නමුත් පාානය පහසු කිරීම සඳහාා කුඩාා ජලය පො�ොෂකයක් එක් කරන්න. මෙ�ම පෝ�ෝෂකසහ වතුර භාාජනයන් මාාරුවෙ�න් මාාරුවට සකසන්න එවිට පැැටවුන්ට ආහාාර සො�ොයාා
ගැැනීමට අවශය තරම් ඉඩ තිබේ�. පෝ�ෝෂණ ආහාාර තලපයක් බවට පත් කර ඉසිය හැැකි
අතර, පෝ�ෝෂණය වැැඩි දියුණු කිරීම සඳහාා කුඩාා ප්‍රමාාණවලින් සහ නිතර නිතර පෝ�ෝෂණයකළ හැැකිය. බ්රො�ොයිලර් වර්ග පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීමෙ�න් පසු ප්‍රාායෝ�ෝගික කුකුල් මාං�ංශ
කළමනාාකරණ අත්පො�ොතට අනුව පෝ�ෝෂණය වේ�.
3．අභිජනන ඝනත්වය
මනාා අභිජනන ඝනත්වය සහිත අභිජනන ගෘෘහයේ� බිම් ප්රමාාණයේ� 1m2 කට පක්ෂීන්
15 ක් පමණ වේ�. ගැැහැැණු සතුන් හාා පිරිමි සතුන්ගෙ�න් වෙ�න්ව පැැටවුන් ඇති දැැඩි කිරීම සහඔවුන්ගේ� වර්ධන කාාර්ය සාාධනය වැැඩි දියුණු කිරීම පහසු බව පැැවසේ�, නමුත් හඳුනාාගැැනීමේ�
කාාලය හාා ශ්‍රමය ඉතිරි කර ගැැනීම සඳහාා පිරිමි සහ ගැැහැැණු මිශ්‍ර අභිජනනය සාාමාාන්‍යය

90දෙෙයකි.
4．ආර්ද්‍රතාාවය පාාලනය
පැැතලි අභිජනන කූඩු ක්රමයෙ�දී සැැපයුම අතරතුර ආර්ද්‍රතාාවය පවත්වාා ගැැනීම දුෂ්කරවන අතර එය ඉතාා වියළි බැැවින් සමහර විට කසළවල මධ්යම කො�ොටස මත ජලය ඉසිනු
ලැැබේ�. පෝ�ෝෂණ උෂ්ණත්වයේ� ආර්ද්‍රතාාවය (50% ට වැැඩි) පසුකාාලීන වර්ධනය කෙ�රෙ�හි
සැැලකිය යුතු බලපෑෑමක් ඇති කරයි.
5．උෂ්ණත්ව පාාලනයඔබ පැැටවුන් නිරික්ෂණය කරමින් සිටින විට උණුසුම් කුටි වල උෂ්ණත්වය අඩු කරන්න.
දින 7 ක් වයස වන විට උෂ්ණත්වය 29°C දක්වාා ළඟාා වන පරිදි උෂ්ණත්වය ක්‍රමයෙ�න් අඩු වේ�පැැටවුන්ට ඒකාාකාාරව පැැතිරෙ�න උෂ්ණත්ව පරාාසයක් ලබාා ගැැනීම සඳහාා උෂ්ණත්වය සකස්කරන්න. පැැටවුන් ඇතුලත් කිරීමෙ�න් පසු නිවසේ� උෂ්ණත්වය අඩු නො�ොකළ හො�ොත්, වයස දින
2 සිට 3 ක් පමණ වන විට පෝ�ෝෂණය කරන වේ�ලාාවට වඩාා පරිසරය උණුසුම් වනු ඇත. එවැැනි
ආරම්භක ඉහළ උෂ්ණත්වයක් ආහාාර ප්‍රමාාණය අඩු කරන බව සැැලකිල්ලට ගත යුතුය, පසුවබර වැැඩිවීමට බලපාාන අතර, පක්ෂීන් අතර පෞ�ෞද්ගලිකව ශරීර බරෙ�හි විශාාල වෙ�නසක්ඇති කරයි.
6．අපද්‍රව්‍යය උෂ්ණත්වය
තාාප සැැපයුම සැැපයුම නැැවැැත්වීමේ� ක්‍රියාාවලිය අපද්‍රව්‍යය තාාපය ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. විවෘෘත
කුකුළු කූඩු නිවසක ගිම්හාානයේ�දී සති 2 ක් පමණ වන අතර ශීත ඍතුවේ� දී සති 3 ක්පමණ වේ�. කෙ�සේ� වෙ�තත්, ජනේ�ල රහිත කුකුළු කූඩු නිවසක, උෂ්ණත්වය අහෝ�ෝසි කිරීම
පිළිබඳ විශේ�ෂ අදහසක් නො�ොමැැති අතර, කුකුළු නිවස ඇතුළත උෂ්ණත්වය සහ වාාතාාශ්රයසහ සැැපයුම් ප්‍රමාාණය අතර සමබරතාාවය වැැදගත් වේ�.
7．ආහාාර, ජල සැැපයුම් කළමනාාකරණය
පැැටවුන් ශීඝ්‍රයෙ�න් වර්ධනය වන නිසාා Nipple Drinker - තන පුඩු පාානය කරනය සහ සීනුවර්ගයේ� ජලය සපයනයන් එම පැැටවුන් වැැඩෙ�න විට උස, ජල පීඩනය සහ ජල මට්ටම අවශයපරිදි සකස් කල යුකුයි.

Nipple Drinker: තන පුඩු පාානය කරනයසුවපහසු පාානීය උසකින් තිබීම.

පෝ�ෝෂක: පිඟාානේ� දාාරය ගැැහැැණු පැැටවාාගේ� බීජකෝ�ෝෂයේ� මට්ටමට ගෙ�න එන්න.

91සීනූ වර්ගයේ� ජලය සපයනයන්: පිඟාානේ� පතුල ගැැහැැණු
පැැටවාාගේ� උරහිස් මට්ටමට තිබීම.

8．Chick Guard ගාාඩ් කළමනාාකරණය ක්‍රමයපෝ�ෝෂණය කිරීමෙ�න් පසු, පැැටවුන් වර්ධනය වන විට රවුමද පුළුල් කිරීම සිදු කල යුතුයි.
පැැටවුන්ගේ� වයස දින 10 ක් 13 ක් වන විට Chick Guard එක උඩින් නැැඟීමට හැැකි වන බැැවින්එම අවස්ථාාවේ�දී එය ඉවත් කරන්න.
9．වාාතාාශ්රයඉහළ තො�ොග ඝනත්වය සහ විශාාලරංංචූ රැළක් නිසාා, වාාතාාශ්රය සඳහාා විශේ�ෂ අවධාානය
යො�ොමු කළ යුතුය.
10．ආලෝ�ෝක පාාලනය
ජනේ�ල රහිත කුකුළු කූඩු නිවාාස සම්බන්ධයෙ�න්, වයස සති 1 දක්වාා දිනකට පැැය 24සඳහාා ආලෝ�ෝකය 5 lux, සති 2 සිට 3 දක්වාා 3 lux, සහ ඉන් පසු දිනකට පැැය 23 සඳහාා 0.5 luxවිය යුතුය. විවෘෘත වර්ගයේ� කුකුළු කූඩු නිවසකට දිවාා කාාලයේ� ස්වාාභාාවික ආලෝ�ෝකය සහරාාත්‍රියේ�දිමෙ�ම තීව්රතාාවයෙ�න් ආලෝ�ෝකය සක්රිය කරනු ඇත.

(2) පසු වාාර කළමණාාකරණයවයස සති 4 ක් වන විට, පෝ�ෝෂණය මුල් අවධිය අභිජනන අවධියේ� සිට අවසාාන අදියර දක්වාා
මාාරු කරනු ලැැබේ� පැැටවුන් වර්ධනය වන විට ආහාාර ගැැනීම වැැඩි වන අතර මළ පිටවීම ඉහළ යයි.
එසේ�ම, මෙ�ම අවස්ථාාවේ�දී සතුන් සමීප ස්ථාානවල තබාා ඇති බැැවින්, වාාතාාශ්රය සහතික කළයුතුය. විශේ�ෂයෙ�න්ම පැැතලි අභිජනනය නිවෙ�ස්නයන් තුළ වාාතය බිම ගලාා යන පරිදි සකස් කිරීම
වැැදගත් වේ�. එහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙ�න්, සයන ඇතිරිලි කසළ මධ්‍යයස්ථ වියළී යන අතර හාානිකර
වාායුව උත්පාාදනය අඩු වනු ඇත.
පසුකාාලීන අවධියේ�දී, ශරීරයේ� බර වැැඩි වන විට, චලනයන් ක්රමයෙ�න් මන්දගාාමී වන අතර,පිරිමි සතුන් සහ ගැැහැැණු සතුන් අතර වර්ධනයේ� වෙ�නස වැැඩි වේ�. මෙ�ම කාාල පරිච්ඡේ�දය තුළ,ගො�ොඩනැැගිල්ල තුළ උෂ්ණත්වය 19 සිට 23°C වන අතර, ආහාාරයට ගන්නාා ආහාාර ප්‍රමාාණය ඉහළමවන අතර, ඒ අනුව ශරීරභාාරයද වැැඩි වේ�. කෙ�සේ� වෙ�තත්, උණුසුම් ගිම්හාාන මාාසවලදී වාාතය
ගලාා යාාමට සැැකසීම සහ පෝ�ෝෂණය සීමාා කිරීම වැැනි තාාප ආරක්ෂණ පියවර ගැැනීම අවශ්‍යය වේ�උෂ්ණත්වය හදිසියේ�ම 30°C ට වඩාා ඉහළ යන විට තාාප ආඝාාතය සිදුවිය හැැකි බව සලකන්න.

92

(3) නැැව් ගත කිරීම
ගැැහැැණු පැැටවුන් සති 6 සිට 7 දක්වාා වයස (ගැැහැැනු පිරිමි සතුන් වෙ�න වෙ�නම වෙ�න් කර)නැැව්ගත කරනු ලැැබේ�. මෙ�යට හේ�තුව ගැැහැැණු සතුන් ඔවුන්ගේ� පසුකාාලීන වර්ධනය මන්දගාාමී
වීමයි. ගැැහැැනු පිරිමි සතුන් වෙ�න වෙ�නම නැැව් ගත කිරීමෙ�න් ඉතිරි වන ඉඩ ප්රමාාණයෙ�න් පිරිමි
සතාාගේ� අභිජනන ප්රදේේශය විශාාල වේ�. ගැැහැැනු පිරිමි සතුන් වෙ�න වෙ�නම වෙ�න් කිරීමෙ�න්
අනතුරුව සියලුම පැැටවුන් සති 9 ක් පමණ වයසේ�දී නැැව් ගත කරනු ලැැබේ�. ගැැහැැනු පිරිමි සතුන්
වෙ�න වෙ�නම වෙ�න් කිරීමෙ�න් තො�ොරව සම්මත නැැව්ගත කිරීම １㎡ටනැැවුම් බර 32 සිට 35kg දක්වාා
වේ�.

5මාං�ංශ කුකුළු සනීපාාරක්ෂාාව කළමනාාකරණය (“All-in-all-out” - සියල්ල එක්වර
ඇතුලට සහ සියල්ල එක්වර පිටතට යන්න මත එහි විෂබීජ හරණය)(1) නැැව්ගත කිරීම ඇතුලුව සහ අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළුවීමට පෙ�ර පිරිසිදු කිරීම
බ්රො�ොයිලර් වර්ගය සාාමාාන්‍යයයෙ�න් හඳුන්වන්නේ� “All-in-all-out” - සියල්ල එක්වර ඇතුලට සහසියල්ල එක්වර පිටතට ලෙ�ස වන අතර, එම කුකුළු කූඩු නිවාාසයේ� (All-in) යනු එකම කූඩුවටඑකම දින උපන් පැැටවුන් පමණක් ඇතුල් කො�ොට, අභිජනනය කර (All-out) එනම් එම පැැටවුන්
පමණක් නැැව්ගත කිරීම වේ�.
කුකුළු නිවාාස යම් කාාලයක් සඳහාා ඇති දැැඩි කිරීම සහ කළමනාාකරණය සඳහාා (අභිජනනය
වෙ�ත ඇතුළු වීමසිට නැැව්ගත කිරීම දක්වාා) නැැවත නැැවතත් භාාවිතාා කරන බැැවින්, කාාලය ගෙ�වීයන විට විවිධ රෝ�ෝග කාාරක නිවෙ�ස් තුළ රැඳී සිටිය හැැකිය. විෂබීජ නාාශකයේ� අරමුණ වන්නේ�
කලින් ඇති දැැඩි කළ කුකුළන් විසින් ඉතිරි කරන ලද ව්‍යා�ාධිජනක, ව්‍යා�ාධිජනක ක්ෂුද්ර ජීවීන්සහ හාානිකර කෘෘමීන් සම්පූර්ණයෙ�න්ම ඉවත් කිරීමයි. නැැව්ගත කිරීම අවසන් වූ පසු හිස් කුකුළු
නිවාාස හැැකි ඉක්මනින් දූවිලි ඉවත් කිරීම සිදු කල යුතුවේ�. මීළඟ පැැටවුන් දැැමීමට පෙ�ර, සියලුමසයන ආවරණයන් ඉවත් කල යුතුය, කෘෘමිනාාශක හරනය කළ යුතුය, සියල්ල සේ�දිය යුතුය, සහසියල්ල විෂබීජහරණය කළ යුතුය. කුකුළු ගෘෘහයේ� ඇතුළතට අමතරව, අපි කුකුළු කූඩු නිවස අවටප්රදේේශය පිරිසිදු කිරීම, කෘෘමීන් මරාා දැැමීම, සෝ�ෝදාා විෂබීජහරණය කිරීම ද සිදු නල යුතුයි.

(2) වන සත්ව ජීවී පාාලනය
මීයන් සහ වල් කුරුල්ලන් කුකුළු කූඩු නිවසට ඇතුළු වීම වැැළැැක්වීම සඳහාා කම්බි දැැලක් හෝ�ෝකුරුළු දැැලක් සවි කරන්න.

(3) එන්නත් සහ රෝ�ෝග නිවාාරක භාාවිතය
එන්නත් කිරීම Newcastle Disease - නිව්කාාසල් රෝ�ෝගය, Infectious Bronchitis - බෝ�ෝවන
බ්රො�ොන්කයිටිස්, Infectious Fabrykius Cysticercosis - බෝ�ෝවන ෆැැබ්රිසියස් මල්ලේ� රෝ�ෝගය, කුකුල්
සරම්ප, Marek's Disease - මාාරෙ�ක්ස් රෝ�ෝගය, ආදිය සඳහාා ඵලදාායී වන අතර, එන්නත් කිරීමේ�
වැැඩසටහන සෑෑම එන්නතක් සඳහාාම විශ්වාාසවන්තව ක්‍රියාාත්මක වේ�. බ්රො�ොයිල වර්ග වලටසාාමාාන්‍යයයෙ�න් සජීවී එන්නත් කෙ�රෙ�හි අවධාානය යො�ොමු කරන වැැඩසටහනක් ඇත.

93

6 කුකුළු මළ අපද්රව බැැහැැර කිරීමේ� ක්රමවර්තමාානයේ�, බො�ොහෝ�ෝ කුකුළු මළ හෝ�ෝ අපද්රව පැැසවීම ක්රම මගින් සකස් කරකො�ොම්පෝ�ෝස්ට් ලෙ�ස භාාවිතාා කරයි. පැැසවීම ක්‍රමවලට අවසාාදිත ක්‍රමය, විවෘෘත කැැලඹවීම්
ක්‍රමය සහ සංංවෘෘත කැැලඹවීම් ක්‍රමය ඇතුළත් වේ� බො�ොහෝ�ෝ බ්රො�ොයිලර් පො�ොහො�ොර හැැසිරවීමේ�
පද්ධති විවෘෘත පැැසවීම පහසුකම් වේ�. බ්රො�ොයිලර් වර්ග කුකුල් මල පො�ොහො�ොර මිශ්‍රණ බො�ොහෝ�ෝවිට තෙ�තමනය අඩු බැැවින් පැැසවීම ක්‍රියාාවලිය කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් නිවසක හෝ�ෝ පෙ�ට්ටි ආකාාරයේ�
පැැසවීමේ� පහසුකමක සිදු කිරීමට අවශ්ය නම්, මූලික තෙ�තමනය ගැැලපීම අවශ්‍යය වේ�. මීටඅමතරව, සංංවෘෘත පැැසවීම පහසුකම් තුළ මලපහ ප්‍රතිකාාර කිරීම වේ�ගයෙ�න් අවසන් වුවද,ලී කුඩු වැැනි සයන ආවරණ ද්‍රව්‍යයවලද්‍රව්‍යය වර්ධනයට බාාධාා කරන ද්‍රව්‍යයවලද්‍රව්‍යයවියෝ�ෝජනය
ප්‍රමාාණවත්නො�ොවන බව සැැලකිල්ලට ගත යුතුය.

7 අභිජනන සැැලැැස්ම සහ හැැකියාාව තක්සේ�රු කිරීම

(1) අභිජනන සැැලැැස්ම

වර්තමාානයේ�, බො�ොහෝ�ෝ බ්‍රො�ොයිලර් පැැටවුන් නිෂ්පාාදනය ඇති කරන්නේ� ආහාාර සමාාගම්සහ වෙ�ළඳ සංංවිධාාන සමඟ ගිවිසුම් යටතේ� ය. හඳුන්වාාදීමේ� දිනය, හඳුන්වාා දුන් පක්ෂීන්
ප්‍රමාාණයප්‍රමාාණයතීරණය කරනු ලැැබේ�, එබැැවින් පහසුකම් සහ වැැඩ කාාලසටහන කල්තියාා සලකාා
බැැලීම අවශ්ය වේ�.

(2) හැැකියාාව විමර්ශනය කිරීම් ක්‍රමයඔවුන්ගේ� සීඝ්‍ර වර්ධනය සහ කෙ�ටි ඇතිකිරීමේ� කාාලය නිසාා සතිපතාා බර කිරාා බලාා ඔවුන්ගේ�
ආහාාර ප්‍රමාාණය මනිනු ලැැබේ�. බර වැැඩිවීම සහ අනෙ�කුත් හැැකියාාවන් ගණනය කිරීම සඳහාා
ප්‍රථිඵලභාාවිතාා වේ�. නැැව්ගත කිරීමේ� අනුපාාතය (නැැව්ගත කරන ලද ඒකක සංංඛ්‍යා�ාවේ� අනුපාාතය
ලැැබුණු ඒකක ගණනට), නැැව්ගත කිරීමේ� බර (ඒකක ප්‍රදේේශයකටනැැව්ගත කරන ලද ජීවීන්ගේ�බර) සහ වෙ�නත් සාාධක මත පදනම්ව, කළමනාාකරණ ලාාභ විශාාල වශයෙ�න් වෙ�නස් විය හැැකිය.

94

５ශෝවානත්

① සංැහාැල්ලු බර අශ්වායන්
1 Thoroughbred අභිජනන වාල ලක්ෂණ
・Thoroughbred යනු සු�රීක්ෂාකාරී සංතුන් පෙ�. හසුරුවාන පුේ�ලයාපෙ� හදිසි චලනය නිසංා
අශ්වායා ති�ැස්සී, දිවීම පෙහෝ දැල්වීම ආර�භා විය හැක. අශ්වාපෙයකු සංමඟ කටයුතු කරන විට,ඉදිරි�සං සිට ළංවීම, අශ්වායා සංමඟ මෘදු පෙලසං කතා කිරීම සංහ අශ්වායා සංැහැල්ලුපෙවාන් තැබීම
වාැද�ත් පෙ�.
・අශ්වායන්පෙ� ආන්තර අපෙනකුත් සංතුන්ට වාඩාා දිගු වාන අතර, ඔවුන් උදරාබාධ (උදරපෙ�
පෙ�දනාවා) වාලට පෙ�ොදුරු පෙ�, එබැවින් ඔවුන් පෙ�ෝෂණය කිරීපෙ�දී සංැලකිලිමත් විය යුතුය.

2 Thoroughbred අභිජනන වාල ප්‍රධාන �රීර නම්(මිනිසුන්ට ශෝවානස්වා)
①

②

③

④

⑤

⑥

▲

⑦

⑧
⑨
⑩
⑪

⑫
⑬
① ඇස් බැම⑧ �සු�සං දණහිසං (මිනිස් දණහිසං)② අශ්වා පෙක්ෂර

⑨ වාැලමිට (මිනිස් වාැලමිට)③ කපෙබොල වාැනි කවාචය

⑩ අත් පෙකොටසං (මිනිස් මැණික් කටුවා)④ පිට⑪ දණිස් සංන්ධිය (මිනිස් වාළලුකර)⑤ තට්ට� පෙ�පෙදසං

⑫ කුර සංන්ධිය (මිනිස් ඇඟිල්පෙල් �ාදය)⑥ වාලි�ය

⑬ කුර (මිනිස් මැද ඇඟිල්ල නිය)⑦ �රීර උසං95

3 පුද්ගල හාඳුනාගැනීම
Thoroughbred විපෙශ්ෂයන් තනි තනිවා හඳුනා �ැනීම සිදු කරනු ලබන්පෙන් �රීර පෙක්ෂ වාර්ණය,ලක්ෂණ (සුදු ල�, හිස් මුදුපෙන් පෙකස් වාල �හලට වාැටී ඇති අයුරු, ආදිය), මයික්පෙරොචි�ස් ආදිපෙයනි.
පෙමම පෙතොරතුරු පෙ�ළ�ත් ලියා�දිංචි සංහතිකපෙයන් පෙසංොයා�ත හැකිය.

(1) �රීර පෙක්ෂ වාර්ණය
Horoughbred වාර්�පෙ� �හත සංදහන් �රීර පෙක්ෂ වාර්ණ වාර්� අටක් ඇත.

පෙචස්නට් (අශ්වා �රීර පෙක්ෂ වාර්ණ)අඳුරු පෙචස්නට් (අශ්වා �රීර පෙක්ෂ වාර්ණ)මුවාන් (�ඬු) �ාට අශ්වායා

අඳුරු මුවාන් (�ඬු) �ාට (අශ්වා �රීර පෙක්ෂ වාර්ණ)දුඹුරු මුවාන් (�ඬු) �ාට (අශ්වා �රීර පෙක්ෂ වාර්ණ)කාල වාර්ණ (අශ්වා �රීර පෙක්ෂ වාර්ණ)අළු වාර්ණ (අශ්වා �රීර පෙක්ෂ වාර්ණ)ධවාල වාර්ණ (අශ්වා �රීර පෙක්ෂ වාර්ණ)(2) විපෙශ්ෂාං� ලක්ෂණ
・මුහුපෙණ් සංහ �ාදවාල සුදු �ැහැති ල� සංහ �රීරය පුරා පෙරෝම කැරලි මගින් එය සංංලක්ෂිත පෙ�.

(3) Microchip - මයිපෙක්‍රොචි�
・පෙ�ළ�ත් ලියා�දිංචිය ලැබීමට පෙ�ර වා� පෙබල්පෙල් මැදට බේධ කරනු ලබයි.
・පෙ�ළ�ත් ලියා�දිංචි සංහතිකපෙ� Microchip - මයිපෙක්‍රොචි� අංකය ලියා ඇත.
・අශ්වා පෙර්ස් සංඳහා Thoroughbred භාාවිතා කිරීමට න�, Microchip - මයිපෙක්‍රොචි� එකක් සංවි කළයුතුය.

4 ශෝ�ෝෂණය
・Thoroughbred සංඳහා ආහාර වාර්� පෙදකක් තිපෙ� සංාන්ේර ආහාර සංහ රළු ආහාර・සංාන්ේර ආහාර වා�පෙයන් ඕට්ස් සංහ නිවුඩ්ඩා වාැනි ධාන්යවාලට අමතරවා සූත්‍රාආහාර ඇතුළත් පෙ�.
・රළුආහාර දළ වා�පෙයන් පිටරටින් ආනයනය කරන ලද පිදුරු සංහ ස්වාපෙේශීය පිදුරු ඇතුළත් පෙ�.

96

5 සයන ඇතුරුම් ආවරණ වර්ග・ඉස්තාාලයක වෙ�නම කාාමරයක් ස්ථාායී කාාමරයක් ලෙ�සද එය අශ්ව පො�ොකුර ලෙ�ස හදුන්වන අතර,,ස්තාාලයේ� සයන ඇතුරුම් ආවරණලෙ�ස භාාවිතාා කරන පිදුරු සහ අනෙ�කුත් ද්‍රව්‍යයද්‍රව්‍යය සයනඇතුරුම් ආවරණ ලෙ�සද හැැඳින්වේ�.
・සයන ඇතුරුම් ආවරණ ද්‍රව්‍යයද්‍රව්‍යයවර්ග ප්‍රධාාන වශයෙ�න් ගො�ොයම් පිදුරු, තිරිඟු පිදුරු, ස්වයංංනිෂ්පාාදිත තෘෘණ ලී රො�ොඩු සහ ලී ඉරුම් කුඩු වේ�.
・නිෂ්පාාදන ගො�ොවිපලවල ගො�ොයම් පිදුරු සහ ස්වයංං-නිෂ්පාාදිත තණකො�ොළ භාාවිතාා කරන අතර,අභිජනන ගො�ොවිපලවල, සයන ඇතුරුම් ආවරණ ද්‍රව්‍යයද්‍රව්‍යයආහාාර ලෙ�ස සෙ�වීම වැැළැැක්වීම
පිණිස තිරිඟු පිදුරු, ලී රො�ොඩු සහ ලී ඉරුම් කුඩු බො�ොහෝ�ෝ විට භාාවිතාා වේ�.

97

② මීමැැසි පාාලනය
1 මීමැැසි වද කූඩුවක නිවෙ�ස් ව්‍යුුහය
(1) මීමැැසි වද කූඩුව. අනුප්‍රාාප්තික පෙ�ට්ටියමී මැැස්සන් වද වල බෝ�ෝ කරනු ලැැබේ�
(එක් කණ්ඩාායමක් ලෙ�ස ගනනය කරනුලැැබේ�.) සාාමාාන්‍යය මීමැැසි වද කූඩු පෙ�ට්ටියක
කූඩු පුවරු 8ත් 10ත් අතර ප්‍රමාාණයක්
තබාාගත හැැකි අතර එහි සේ�වක මීමීමැැසි වද කූඩුව

මැැස්සන් 20,000ක් පමණ සේ�වක මැැස්සන්
ජීවත් වෙ�ති. රංංචුව විශාාල වූ විට, වැැඩිවන මීමැැස්සන් සංංඛ්‍යා�ාවක්නවාාතැැන් ගැැනීම සඳහාා
අනුප්‍රාාප්තිකපෙ�ට්ටිය නමින් පතුලක් නැැති
පෙ�ට්ටියක් කූඩුවමත තබාා ඇත.
අනුප්‍රාාප්තික පෙ�ට්ටිය

(2) මී මැැසි වදය (මී මැැසි පිලාාව)කූඩුවල එකතුව කූඩු වද පුවරු කැැදැැල්ල(මී මැැසි පීලාාව) ලෙ�ස හැැඳින්වේ� මෙ�ය මී මැැසි
වදයක මූලික අංංගයක් වන අතර වදයේ�ඇති වද පුවරු කැැදැැලි සංංඛ්‍යා�ාවරංංචුවේ�
ප්‍රමාාණයප්‍රමාාණයහෝ�ෝ රංංචුවේ�
ප්‍රමාාණයප්‍රමාාණයට ගැැලපෙ�න මී වදයේ� ඇතිවද පුවරු කැැදලි සංංඛ්‍යා�ාව තීරණය කරයි.

(3) පෝ�ෝෂකය
පෝ�ෝෂක යනු මී මැැස්සන්ට ආහාාර (සීනිමී මැැසි වදයජලය, ආදිය) සමඟ පෝ�ෝෂණය කිරීමේ�
උපකරණයකි. කූඩු පෙ�ට්ටියට දැැමීමේ�දී
කූඩු වද පුවරුවේ� පිටත පැැත්තේ� තබාා එයපෝ�ෝෂණය කරන්න.

පෝ�ෝෂකය

2 මී මැැසි ආහාාර සහ පෝ�ෝෂණය
(1) මල් පැැණි සහ පරාාගමී මැැස්සන් සඳහාා එකම ආහාාරය මල් පැැණි සහ පරාාග වේ�. මල් පැැණි බලශක්ති ප්‍රභවයවනඅතර පරාාග ඛනිජ සහ ප්රෝ�ෝටීන වේ�. මැැසි රැජිනට සහ කීටයන් සඳහාා ලබාා දෙෙන Royal Jelly
98�රා� අනුභාවා කරන පෙස්වාක මී මැස්සංන් විසින් ශ්‍රාවායකරයි.

(2) පෙ�ෝෂණය ලබා දීමමී මැස්සංන්ට දින�තා ආහාර අවාශ්ය පෙනොපෙ�. පෙකපෙස් පෙවාතත්, මල් �ැණි එකතු පෙනොවාන විට, මීමැස්සංන් ජීවාත් වීමට ආහාර පෙලසං (සීනි ජලය, ආදිය) සංමඟ පෙ�ෝෂණය කළ හැකිය. මීට අමතරවා,�රා� අඩු වූ විට, �රා� පෙවානුවාට වාාණිජමය වා�පෙයන් ලබා �ත හැකි පෙ�ෝෂණ ආහාර (ආපෙේ�ක�රා�) පෙලසං ලබා දිය හැකිය.

3 මී මැස්සංන්ශෝ� ආහාාර ගැනීශෝම් හාැසිරීමමී මැස්සංන් මල් �ැණි සංහ �රා� පෙනලීමට යන විට සංාමාන�පෙයන් 2km ක �මණ අරයක් තුළපියාසංර කරන නමුත් අවාට මල් පෙනොමැති න� 10km ක් දක්වාා පියාසංර කරයි. මී මැස්සංන් වාැඩි
කැමැත්තක් දක්වාන්පෙන් සීනි සංහ �ැණි බහුල මල් වාලටය. එපෙස්ම �ක්තිය අ�පෙත් පෙනොයෑමට
වාදපෙ� සිට එකම දුරින් පෙහොඳ සංහ බාල මල් �ැණි මල් ඇත්න� බාල මල් පෙනොසංලකා හරිනු ලබයිමපෙලහි “ගුණාත්මකභාාවාය, ප්‍රමාණය, දුර” යන සංාධක තුන සංවිස්තරාත්මකවා විනිශ්චය කරනුලබන අතර අවාට ඇති මල් වාල තත්වාය අනුවා කුමන මලකට යා යුතුද යන්න තීරණය පෙ�.
මීට අමතරවා, මී මැස්සං අතර පෙවානම මී �ැණි එකතු කරන්නන් සංහ �රා� එකතු කරන්නන්
සිටියද, නමුත් තත්වාය අනුවා, ඔවුන් ඒ පෙදකම එකතු කරන අවාස්ථාාද ඇත.
මී මැසි වාදයමීමැසි වාද කූඩුවා
පෙ�ෝෂකයමී වාද පෙ�ොකුපෙර් මල් �ැණි සංහ �රා�මී මැස්සංන් ජීවාත් වාන කූඩු පෙ�ට්ටිය සංහ �ැණි වාදය4 මී මැසි ශෝරෝග
(1) Myiasis (පෙරෝ�ය ඇමරිකානු සංහ යුපෙරෝපීය පිලාවාා�ණුවාන්
Myiasis ආසංාදනය වූ විට, එය කීටයා සංහ පිලවාා කාලය තුළදීම මිය යයි. ඇමරිකානු Myiasis
පෙරෝ� වාලින් මිය ගිය කීටයන් කුණු වී, දුස්ස්රාවී වී, තියුණු �න්ධයක් (මැලිය� �ඳක්) නිකුත් කරයි.
අපෙනක් අතට, යුපෙරෝපීය Myiasis පෙරෝ� ආසංාදනය වූ කීටයන් දුස්ස්රාවී පෙනොවාන අතර ඇසිඩ්
සුවාඳක් ඇති අතර එය ඇමරිකානු Myiasis පෙරෝ� වාලට වාඩාා පෙවානස් ය.
ජ�ානපෙ�, “Tylan - ටයිලන්” ජල-ද්‍රාවා� කුඩු Myiasis පෙරෝ�ය සංඳහා වාැළැක්වීපෙ� ඖෂධයක් පෙලසං
අනුමත කර ඇත, නමුත් Myiasis වාර්ධනය වාන කණ්ඩාායම පුළුස්සංා විනා� කල දැමිය යුතුය

(2) Varroosis පෙරෝ�ය (Varroa destructor - කිනිතුල්ලන් මයිටා සින්පෙ�ෝමය)Varroa destructor කිනිතුල්ලන් මයිටා සින්පෙ�ෝමය ආසංාදනය වීපෙමන් ඇතිවාන අසංාමාන�තාවාය
99

Varroosis රෝ�ෝගය ලෙ�ස හැැඳින්වේ�. Varroa destructor කිනිතුල්ලන් මයිටාා සින්ඩ්‍රෝ�ෝමය ආසාාදනය
වීමෙ�න් සිදුවන Varroosis මගින් මී මැැස්සන්ගේ� ලේ� බීම නිසාා, (වැැඩිහිටි මී මැැස්සන්, ළදරු කීටයන්,පිලවුන්) ගේ� ශරීරයන් දුර්වල වීම සිදු වේ�. එසේ�ම, බො�ොහෝ�ෝ වෛෛරස් මෙ�ම කිනිතුල්ලන් මයිටාා
සින්ඩ්‍රෝ�ෝමය ආසාාදනය වීමෙ�න් සම්ප්රේ�ෂණය වේ�.
ජපාානයේ� කිනිතුල්ලන් මයිටාා නාාශකයක් ලෙ�ස Nichino Apistan සහ Apivar ලෙ�ස පිළිගැැනේ�.

(3) වෙ�නත්ඉහත රෝ�ෝග වලට අමතරව, Nosemosis (සේ�වක මී මැැස්සන් පාාචනය වැැනි රෝ�ෝග ලක්ෂණ
පෙ�න්නුම් කර කණ්ඩාායම දුර්වල කරයි), Chalk Brood Disease - හුණු රෝ�ෝගය (සුදු සහ ඝන වූහුණු වැැනි තත්වයක පිලවාා මිය යයි) වැැනි වෙ�නත් රෝ�ෝග තිබේ�.

ඇමරිකාානු Myiasis රෝ�ෝග වලට භාාජනය වූ කීටයන්

යුරෝ�ෝපීය Myiasis රෝ�ෝග වලට භාාජනය වූ කීටයන්

(මුල් සිතියම්ඇඳීම, ඇමරිකාානු එක්සත් ජනපද කෘෘෂිකර්ම දෙෙපාාර්තමේ�න්තුව)(මුල් සිතියම්ඇඳීම, ඇමරිකාානු එක්සත් ජනපද කෘෘෂිකර්ම දෙෙපාාර්තමේ�න්තුව)මී මැැසි කිනිතුල්ලන් මයිටාා ගෙ�න් හටගන්නාා Varroa Destructor විසින් පරපෝ�ෝෂිත කරන ලද කීටයන්මී මැැසි කිනිතුල්ලන් මයිටාා ගෙ�න් දැැඩි ලෙ�ස හටගන්නාා Varroa Destructor විසින් පරපෝ�ෝෂිත කරන වැැඩි හිටි කීටයන්

100

6

තහවුරු කිරීමට ඇති ගැැටලුවපහත ප්‍රශ්නවලට ඒවාා නිවැැරදි නම් ○ සහ ඒවාා වැැරදි නම් × සමඟ පිළිතුරු සපයන්න.
(ගවයාා)1. පරිසරය උණුසුම් වන විට කිරි ධෙ�නුන්ගේ�ශ්වසන වේ�ගය වැැඩි වේ�()තනිවම නිදාා ගැැනීමට අවකාාශ ඇති සයන ඇත.()

3. මිනිසුන්ට මෙ�න් ගවයින්ටත් එක ආමාාශයක් ඇත.

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

(

)

2. ජපන් ඌරන් සංංසර්ගය යනු ස්වභාාවික සංංසර්ගය පමණි.

()

3. ඌරන් අතර දුෂ්කර උපත් දුර්ලභ වේ�()

4. ඌරු පැැටවුන්ගේ� සාාමාාන්‍යය උපත් බර 0.5㎏ ක් පමණ වේ�.

()

5. ඌරු පැැටවුන් පළමු කිරි වලින් විවිධ රෝ�ෝග වලට ප්‍රතිරෝ�ෝධය ලබාා ගනී.

(

)

(

)

(

)

1. බීජ බිත්තර කිකිලියන් දින 10 කින් කෘෘතිමබීජෞ�ෞෂකයකදී බිත්තර දමයි.

()

2. කිකිලියන් බො�ොහෝ�ෝ විට දීර්ඝ දිවාා කාාල ඇති ඍතු වල බො�ොහෝ�ෝ බිත්තර දමයි.

(

)

(

)

4. නිෂ්පාාදනයක් ලෙ�ස කුකුල් බිත්තරයක සාාමාාන්‍යය බර 30g කි.()

5. කුළන්ගේ� බිත්තර දැැමිමේ� වේ�ගය වයස මාාස 13 සිට14 කට පසු වේ�ගයෙ�න් වැැඩිවේ�.

()

6. කුකුළන් උ්්ෂ්ණත්වය වැැඩි වූ විට ආහාාර ගැැනීම අඩු වේ�()

2. Free-stall - ගාාල තුල සයන යහන් නො�ොමැැති වුවද, Free-barn - ගව ගාාල- ගාාල තුල තනි

4. ත
 රබාාරු ගවයන් “ආහාාර නැැවැැත්වීම” සිදුවන්නේ� රළු ආහාාර අධික ලෙ�ස අනුභව කරනවිටය
5. බුරුළු ප්රදාාහය ඇති කිරි ධෙ�නුන් තුළ සෝ�ෝමැැටික් සෛෛල සංංඛ්යාාව අඩු වේ�.
6. ද රු ප්රසූතියෙ�න් පසු මව් ධෙ�නුන් සාාමාාන්‍යයයෙ�න් සෑෑම දින 21 කට වරක් ලිංංගික
උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්වය නැැවත නැැවත සිදු කරයි.
7. ගව.පැැටවාා කුටිය තුළට දමාා හිරු එළිය නො�ොවැැටෙ�න සේ� පෝ�ෝෂණය කරවයි
(ඌරන්)
1. ජ පාානයේ� ඇති කරන ප්‍රධාාන ඌරු අභිජනනය වන්නේ� “Landrace - ලෑෑන්ඩ්‍රේ�ස්”,“Great Yorkshire - මහාා යෝ�ෝක්ෂයර්, සහ “Hampshire - හැැම්ප්ෂයර්” ය.

6. ත රබාාරු ඌරන් පෝ�ෝෂණය කිරීම දිනකට එක් වරක් ස්ථාාවර ප්‍රමාාණයකින්ලබාා දෙෙනු
ලැැබේ�.
7. ඌ
 රන් රංංචු සහිත සත්ව විශේ�ෂයක් බැැවින් රංංචුවක සිටියත් සියලුම ඌරන්ට එකමආහාාර ප්‍රමාාණයප්‍රමාාණයක් ගත හැැකිය.
(කුකුලන්)3. කි
 කිලියන් දින කිහිපයක් බිත්තර දැැමීම දිගටම කරගෙ�න යයි, පසුව දින 1 සිට 3 ක්විවේ�ක ගෙ�න නැැවත දින කිහිපයක් බිත්තර දැැමීම දිගටම කරගෙ�න යයි.

101

7. කුකුළු කූඩු නිවාාස වර්ග දෙෙකක් තිබේ�: හිරු කිරණ ඇතුළු වන විවෘෘත කුකුළු නිවසක්සහ ආලෝ�ෝකය අවහිර කරන ජනේ�ල (ජනේ�ල නො�ොමැැති) රහිත කුකුළු නිවසක්.

102

(

)

පිළිතුර
(ගවයාා)1. ○2. × (හේ�තුව: F ree-stall - ගාාල තුල තනි තනි නිදාා ගැැනීමාා සයන යහන් ඇත, නමුත් Free-barn ගවගාාල තුල තනි තනිවම නිදාා ගැැනීමට සයන යහන් නො�ොමැැත.)3. × (හේ�තුව: ගවයින්ට ආමාාශ හතරක් ඇත.)4. × (හේ�තුව: ධාාන්‍යයමත පදනම් වූ සූත්‍ර ආහාාර ඉහළ මට්ටම් සමඟ නැැවතීම සිදු වේ�.)5. × (හේ�තුව: බුරුළු ප්රදාාහය ඇති කිරි ධෙ�නුන් තුළ සෝ�ෝමැැටික් සෛෛල සංංඛ්‍යා�ාවඅඩු වේ�.)6. ○7. × (හේ�තුව：හො�ොඳින් වාාතාාශ්‍රය සහ ආලෝ�ෝකය සහිත පරිසරයක පැැටවුන් ඇති දැැඩි කිරීම
වැැදගත් වේ�.)(ඌරන්)
1. × (හේ�තුව: Randrace, Great Yorkshire, Duroc.)
2. × (හේ�තුව: ස්වභාාවික සංංසර්ගය සහ කෘෘතිම සිංංචනය (AI) සිදු කෙ�රේ�.)3. ○4. × (හේ�තුව: ඌරු පැැටවුන්ගේ� සාාමාාන්‍යය උපත් බර 1.4kg ක් පමණ වේ�.)5. ○6. × (හේ�තුව: ප්‍රතිපත්තිමයවශයෙ�න්, තරබාාරු ඌරන් නිරන්තරයෙ�න් පෝ�ෝෂණය වේ�.)7. × (හේ�තුව: ඔ බ ඔවුන් රංංචුවක් තුළ තබාා ගන්නේ� නම්, සමහර ඌරන් ප්රමාාණවත් තරම්ආහාාරයට ගැැනීමට නො�ොහැැකි වන අතර දුර්වල ලෙ�ස වර්ධනය වන නිසාා ඔබපරෙ�ස්සම් විය යුතුය.)(කුකුලන්)1. × හේ�තුව: බීජ බිත්තරය දින 21 කින් පැැටවුන් බිහි වේ�.)
2. ○
3. ○
4. × (හේ�තුව: කු කුල් බිත්තර වෙ�ළඳාාමේ� දී, MS ප්‍රමාාණය (52 සිට 58g), M ප්‍රමාාණය (58 සිට 64g), Lප්‍රමාාණය (64 සිට 70g) ප්‍රධාාන වේ�.)5. × (හේ�තුව: බි ත්තර දැැමීමේ� වේ�ගය වයස මාාස 13 සිට 14 වන විට ශීඝ්රයෙ�න් පහත වැැටෙ�නඅතර පිහාාටු වෙ�නස් වීම සිදුවේ�.)
6. ○
7. ○

103

Ⅲ

දෛෛනික පශු සම්පත්
කළමනාාකරණ
කටයුතු


104

１ගො�ොවිපල සනීපාාරක්ෂාාව සහ ආරක්ෂණ කළමනාාකරණය

1 මාාරාාන්තික බෝ�ෝවෙ�න රෝ�ෝග වල තත්වය
(1) ජපාානයේ�, 2010 වර්ෂයේ�දී පාාද සහ මුඛ රෝ�ෝගය ඇති වූ අතර, බො�ොහෝ�ෝ ඌරන් සහ ගවයන්
ඝාාතනය කරන ලදී.
(2) 2007 වර්ෂයේ�දී ජපාානයේ� උග්‍ර ව්‍යා�ාධිජනක කුරුළු ඉන්ෆ්්ලුවෙ�න්සාා පැැතිරීමක් සිදු විය(3) 2013 වසරේ� සිට ජපාානයේ� විවිධ ප්‍රදේේශවලඌරු වසංංගත පාාචනය පැැතිරීම ගැැටලුවක් වී ඇත.
(4) ඉහත බෝ�ෝවන රෝ�ෝග තුනම වෛෛරස් හෙ�තුවෙ�න් ආසාාදන වේ�.
(5) ජපාානයේ� අසල්වැැසි රටවල ද පාාද සහ මුඛ රෝ�ෝග සහ උග්‍රව්‍යා�ාධිජනක කුරුළු ඉන්ෆ්්ලුවෙ�න්සාාහට ගනී.
(6) මෑෑත වසරවලදී, රටවල් අතරට එන සහ යන පුද්ගලයින්ගේ� සංංඛ්යාාව සහ යන එන දේේවල් වැැඩිවී ඇති අතර, මාාරාාන්තික බෝ�ෝවන රෝ�ෝග ජපාානයට ආක්‍රමණය කිරීමේ� අවදාානම වැැඩි කරයි.

2 ගො�ොවි ජනයාා මේ� ගැැන වඩාාත් කල්පනාාකාාරී විය යුතු දේේ(1) කූඩු සහ ගාාල් තුලට ඇතුළු වන විට සහ පිටවන විට, බූට් සපත්තු සහ වැැඩ ඇඳුම් හො�ොඳින්
විෂබීජහරණය කරන්න.
(2) පශු සම්පත්වල තත්ත්වය හො�ොඳින් නිරීක්ෂණය කර කිසියම් අසාාමාාන්‍යයතාා තිබේ� නම් ගො�ොවි
පො�ොල ප්‍රධාානින් වෙ�ත වාාර්තාා කරන්න.
(3) වල් කුරුල්ලන් මීයන් වැැනි වන සතුන්ගෙ�න් කූඩු වලට හාා ගාාලට වන ආක්‍රමණයකිරීම වැැලැැක්විය යුතුයි.
(4) මැැස්සන්ට වෛෛරස් හාා ව්‍යා�ාධිජනක බැැක්ටීරියාා සංංප්‍රේ�ෂණයකළ හැැකි අතර, මැැස්සන් කීටයන්වල් කුරුල්ලන් ආකර්ෂණය කර ගත හැැකිය, එබැැවින් මැැස්සන් පාාලනය කිරීම වැැදගත් වේ�

3 ගො�ොවිපල ප්රදේේශය
ගො�ොවිපල ප්‍රදේේශය සනීපාාරක්ෂක පාාලන ප්‍රදේේශයක්වන අතර රෝ�ෝග කාාරක ආක්රමණය
වැැළැැක්වීම සඳහාා කළමනාාකරණය කළ යුතුය.
මෙ�හි ගො�ොවිපල ප්‍රදේේශ වර්ග දෙෙකක් ඇත: පශු සම්පත් ප්‍රදේේශ (ගෘෘහාාගාාර සහ ව්‍යා�ායාාම
ප්‍රදේේශ) සහ කළමනාාකරණ ප්‍රදේේශ (පෝ�ෝෂක ටැංං�කි, ආහාාර ගබඩාා, කො�ොරිඩෝ�ෝ, කාාර්යාාල, ආදිය.)මෙ�ම ප්‍රදේේශ දෙෙක තුළ මිනිසුන් සහ වාාහන ඇතුළුවීම දැැඩි ලෙ�ස නියාාමනය කර පාාලනය කළයුතුය.
(1) ගො�ොවිපළ නරඹන්නන් අනවසරයෙ�න් අටු කො�ොටුවට ඇතුළුවීම වැැළැැක්විය යුතු අතර එවැැනි
අවස්ථාාවලදී ගො�ොවිපල ප්‍රධාානින් දැැනුවත් කළ යුතුය.
(2) ගො�ොවිපල නරඹන්නන් අටුකො�ොටු වෙ�ත යො�ොමු කරන විට, ඔවුන්ගේ� සපත්තු මත බූට් ආවරණ(වයිනයිල් උර) පැැළඳ, පිරිසිදු වැැඩ ඇඳුම් ඇඳීම, පාා දෝ�ෝවන පාා දෝ�ෝවන විෂබීජ නාාශක බදුන ඔවුන්
විෂබීජහරණය කර, පසුව අටුකො�ොටුවට වෙ�ත ඇතුළු වන්න.

105

4ස
 නීපාාරක්ෂක පාාලන ප්‍රදේේශයේ� ඇතුල්වීමේ� සහ පිටවීමේ� ස්ථාානයේ� විෂබීජ නාාශක පහසුකම
(1) වාාහනයක් ගො�ොඩනැැගිල්ලට ඇතුළු වන විට හෝ�ෝ පිටවන විට“වාාහන විෂබීජ නාාශක ගේ�ට්ටු”, “විෂබීජ නාාශක ඉසිනයන්ත්‍රයන්ත්‍ර”, “වාාහන විෂබීජ නාාශක
ටැංං�කි” සහ “Calcium Hydroxid - කැැල්සියම් හයික්ඩ්රො�ොක්සයිඩ් තීරු” වැැනි විෂබීජ නාාශක
පහසුකම් ඇත.
ගො�ොවිපලට ඇතුළු වන සහ පිටවන මෝ�ෝටර් රථ සඳහාා ටයර් විෂබීජ නාාශක ඉසිනයන්ත්‍රයන්ත්‍රයකින් හෝ�ෝ වාාහන විෂබීජ නාාශක ටැංං�කියකින් විෂබීජහරණය කරනු ලැැබේ�.

(2) මිනිස්සුන් ගො�ොඩනැැගිල්ලට ඇතුල් වීම පිට වීම සිදුවන විටපුද්ගලයෙ�කු පශු සම්පත් ප්‍රදේේශයක් හෝ�ෝ පාාලිත ප්‍රදේේශයක් වැැනි සනීපාාරක්ෂක පාාලිත
ප්‍රදේේශයයකට ඇතුළු වන විට සහ ඉන් පිටතට යන විට, “විෂබීජ නාාශක ඉසිනය”, “පාා දෝ�ෝවන
විෂබීජ නාාශක බදුන”, “Calcium Hydroxide - කැැල්සියම් හයිඩ්රො�ොක්යිඩ් පටි” මගින් පාාද (බූට්සපත්තු) සහ වැැඩ කරන ඇඳුම් ආදිය විෂබීජහරණය කරන්න.

පාා දෝ�ෝවන විෂබීජ නාාශක බදුන5 විෂබීජ නාාශක, විෂබීජ නාාශක ටැං�ංකි සහ Calcium Hydroxide - කැැල්සියම්
හයිඩ්රො�ොක්යිඩ් පටි” කළමනාාකරණය

(1) වාාහන විෂබීජ නාාශක ගේ�ට්ටුව
වාාහනය ඇතුළු වූ විට, සංංවේ�දකය විවෘෘත වන අතර, රසාායනික ද්‍රාාවනයඉහළ, පහළ, වම සහදකුණෙ�න් වාාහනයට ඉසින අතර වාාහනයේ� පහළ කො�ොටස ඇතුළුව මුළු කො�ොටසම විෂබීජහරණය
කරනු ලැැබේ�. විෂබීජ නාාශක නැැවත පිරවීම සහ ඉසින යන්ත්‍රයයන්ත්‍රදිනපතාා කළමනාාකරණය
කිරීම අවශ්ය වේ�.

(2) විෂබීජ නාාශක ඉසිනය
අතින් ක්‍රියාා කරන විෂ බීජ හරනයකින් නම්, වාාහනයේ� සහ ටයර් හාා ඒ අවටප්‍රදේේශයයවිෂබීජහරණය කරන අතර, පුද්ගලයෙ�කුගේ�නම් පාාද මූලය විෂබීජහරණය කෙ�රේ� සෑෑමවිටම විෂබීජ නාාශක දියර නැැවත පිරවීම අවශ්ය වේ�.

106

(3) වාාහන විෂබීජ නාාශක ටැංං�කිය
වාාහනය සෙ�මින් විෂබීජ නාාශක හරහාා ගමන් කරන අතර ප්‍රධාාන වශයෙ�න් ටයර්විෂබීජහරණය කරයි. විෂ බීජ විසෙ�හි බලපෑෑම කාාලයත් සමඟ අඩු වේ�, එබැැවින් සතියකට 2-3
වතාාවක් ඖෂධ දියර අලුත් කිරීම අවශ්ය වේ�. මීට අමතරව, විෂබීජ නාාශක ද්‍රාාවණයතුළ මඩ හෝ�ෝවැැලි මිශ්‍රවී ඇත්නම්, විෂබීජ නාාශක බලපෑෑම අඩු වනු ඇත, එබැැවින් පිරිසිදු කිරීම ද අවශ්ය වේ�.

(4) පාා දෝ�ෝවන විෂබීජ නාාශක බදුනවිෂබීජහරණය කිරීම සඳහාා බූට්ස් තත්පර 15 සිට 30 දක්වාා විෂබීජ නාාශක අඩංංගු
කන්ටේ�නරයක පො�ොඟවාා ගන්න. විෂබීජ නාාශකයේ� දියර බලපෑෑම කාාලයත් සමඟ අඩු වනු ඇත,එබැැවින් එය රසාායනිකය අලුත් කිරීම අවශ්ය වේ�. රසාායනික ද්‍රාාවණයදැැඩි ලෙ�ස අපිරිසිදු වූ විටසෑෑම දිනකම යාාවත්කාාලීන කල යුතුවේ�.

(5) “Calcium Hydroxide පටි” (විෂබීජ නාාශක පටිය)ඇතුල්වීම් පිටවීම් ස්ථාාන වල "Calcium Hydroxide” ද්‍රාාවයඉසීම, වාාහනයක් නම් එහි ටයර්,එසේ�ම පුද්ගලයන් නම් දිග බූට් සපත්තු යටි ප්‍රදේේශදවිෂ බීජ හරනය කල යුතුයි. Calcium Hydroxideද්රාාවය ඉසීම දිනපතාා සිදු කළ යුතුය.

6 විෂබීජ නාාශක භාාවිතාා කිරීම සඳහාා පූර්වාාරක්ෂාාවබීජ නාාශක භාාවිතාා කරන විට, “භාාවිතය සහ මාාත්‍රාාව පිලි පැැදීම”, “විෂ බීජ නාාශක ද්‍රාාවභාාවිතාා කරන අවස්ථාාවේ�දී විෂබීජ නාාශක පිණිස සූදාානම් වීම කිරීම”, “විෂබීජ නාාශක (තනුකනො�ොකළද්‍රවණය) වියළි අඳුරු ස්ථාානයක ගබඩාා කිරීම”, “වෙ�නත් විෂබීජ නාාශක හෝ�ෝ කෘෘමි නාාශකසමඟ මිශ්‍ර නො�ොකිරීම”, “භාාවිතාා කිරීම් වලදී ආරක්ෂිත අත් වැැසුම් පැැළදීම හාා ඉසිමේ�දී මුව හාා මුඛආවරණ පැැලඳීම” යනාාදි කරුණුආරක්ෂිතව පිළි පැැදිය යුතයි. විෂබීජ නාාශක භාාවිතාා කිරීමේ�දී,වැැඩ ඇඳුම් විෂබීජ නාාශක කිරීමේ�දී, වැැඩ කරන ඇඳුම් ඇඳීම විෂබීජ නාාශක ඔබේ� ශරීරයට
නො�ොවදින ලෙ�සට සැැලකිලිමත් වීම, යම් ලෙ�සකින් ශරීරයාාට විෂබීජ නාාශක වැැටුන හො�ොත්, එයවතුරෙ�න් හො�ොඳින් සේ�දීම වඩාා වැැදගත් වේ�.

විෂබීජ නාාශක ද්‍රාාවණයන්ගබඩාා කිරීම

107ආරක්ෂිත නිසි ඇඳුම් නියමාාකාාරව අඳින්න.
ආරක්ෂිත නිසි ඇඳුම් නියමාාකාාරව පැැලඳීම් ක්‍රමයක්‍රමයෙත���ය�ව හා �ඛ ආර�ෂක

හැ�තා� �රට, දාරය� ස�ත ෙත���ය�බර �රන �ට සක� ��ෙ�� සහ ඉ�ෙ�� �ව හා �ඛ ආර�ෂක පළ��න

ආර��ත ඇ� ක�ණා�රබ� අ�වැ��

��ණට ඉතා ස�පව“Goggle” ව�ග ඇ� ක�ණා� භා�තය

ජැක��ෙ� �� අ�, අ� වැ�මඋ�� පල��.

ආර�ෂක ඇ�� පැළ���� �� සප��ආර�ෂක �� අ� සහ �� ක�ස� අ��නරසාය�ක ද්‍රව්‍යද්‍රව්‍යඔෙ� ඇ��වලට ඇ�� �මවැළැ��ම සඳහා ඔෙ� ක�සෙ� වා�ය ඔෙ�වැඩ සප�� ව�� ආවරණය කර�න.

7සත්ව අටු කො�ොටුවල වල ආරක්ෂක කළමනාාකරණය
(1) ඉන්ධන විදුලිය
ඉන්ධන (ඛනිජ තෙ�ල්, පෙ�ට්රල්, ආදිය) හැැසිරවීමේ�දී, ඔබ අවට ගින්නක් නො�ොමැැති බවට වගබලාා ගන්න සහ ගින්නෙ�න් ප්රවේ�ශම් වන්න.
දුම් වැැටි ගිනි සහ ලයිටර් ගැැන විශේ�ෂයෙ�න් සැැලකිලිමත් වන්න. ඒවාා කිසිවිටෙ�ක ඔබට සමීපව
තැැබීමට ඉඩ නො�ොදෙෙන්න.

(2) විදුලි පද්ධතිය
විදුලිය පිටවුම් ස්ථාාන හාා උපකරණ තෙ�ත් වුවහො�ොත් විදුලිය කාාන්දු වීමේ� අවදාානමක් ඇත.
පිරිසිදු කිරීමේ�දී එම පිටවුම් ස්ථාාන හාා උපකරණ තෙ�ත් නො�ොවීමට වගබලාා ගන්න.

108

2

කිරි ධෙ�නුන්

1 කිරි ධෙ�නුන් ගො�ොවි පලක දිනයක්
උදෑෑසන

දහවල්රාාත්රිය

පෝ�ෝෂක ටැංං�කි පිරිසිදු කිරීම

පෝ�ෝෂණ ද්‍රව්‍යයද්‍රව්‍යයඅතු පතුකිරි දෙෙවීමජල භාාජන හාා ජල කෝ�ෝප්පය පිරිසිදු කිරීමගාා සකස් කර තැැබීම

ආහාාර පෝ�ෝෂණයන් ලබාා දීමකිරි දෙෙවීමමළ මූත්‍රබැැහැැර කිරීම

පෝ�ෝෂණ ද්‍රව්‍යයද්‍රව්‍යයඅතු පතු ගාාපෝ�ෝෂණයන් ලබාා දීම(ආහාාර පෝ�ෝෂණයන් ලබාා දීම)සකස් කර තැැබීම

පෝ�ෝෂණ ද්‍රව්‍යය අතු පතු ගාා සකස් කර තැැබීම

පිවිසුම් කො�ොරිඩෝ�ෝවන්

පිවිසුම් කො�ොරිඩෝ�ෝවන් පිරිසිදු කිරීම

පිරිසිදු කිරීම

2 පහසුකම් ස්ථාානයන්හි කළමනාාකරණය
(1) පිවිසුම් කො�ොරිඩෝ�ෝවන්
ධෙ�නුන් ගමන් ගන්නාා පිවිසුම් කො�ොරිඩෝ�ෝ මාාර්ග පිරිසිදු කො�ොට ලිස්සාා නො�ොයෑෑමට වග බලාාගැැනීම වැැදගත් වේ�(2) පෝ�ෝෂණ ආහාාර ගබඩාාව
・වල් කුරුල්ලන්ට හෝ�ෝ මීයන්ට,පෝ�ෝෂණ ආහාාර ගබඩාාවට ඇතුළු නො�ොවන ලෙ�සට වගබලාා
ගන්න.
・සෑෑම විටම පිරිසිදු කර පිරිසිදුව තබාා ගන්න.
・පෝ�ෝෂණ ආහාාර වලට පුස් ආදිය හට නො�ොගැැනීමට වගබලාා ගත යුතුයි.

(3) පෝ�ෝෂක ටැංං�කිය
・උදෑෑසන පෝ�ෝෂණය කිරීමට පෙ�ර පෝ�ෝෂක ටැංං�කිය පිරිසිදු කර පිරිසිදුව තබාා ගන්න・පෝ�ෝෂක ටැං�ංකියේ� මතුපිට කුඩාා සිදුරු හෝ�ෝ ආවාාට නො�ොමැැතිව සිනිඳු ඉතාාම මැැනවින්
තත්වයෙ�න් තබාා ගැැනීම වඩාාත් යෝ�ෝග්ය වේ�.

(4) පෝ�ෝෂණ ද්‍රව්‍යයද්‍රව්‍යයඅතු පතු ගාා සකස් කර තැැබීම
ධෙ�නුනට පහසුවෙ�න් ආහාාරයට ගත හැැකි වන පරිදි කිරි ගවයාාගේ� මුඛය ආසන්නයේ�
පෝ�ෝෂණ ද්‍රව්‍යයද්‍රව්‍යයඅතු පතු ගාා සකස් කර තැැබීම වැැදගත්ය.

109

පෝ�ෝෂණ ද්‍රව්‍යය අතු පතු ගාා සකස් කර තැැබීමේ� වැැඩ කටයුතු

(5) ජල ටැංං�කි හාා ජල කෝ�ෝප්පය පිරිසිදු කිරීම
・උදෑෑසන, ධෙ�නුනට නැැවුම් ජලය පාානය කළ හැැකි වන පරිදිජල ටැංං�කි හෝ�ෝ ජල කෝ�ෝප්ප තුල ඇති පෝ�ෝෂණ ආහාාර
කො�ොටස් ඉවත් කො�ොට පිරිසිදු කිරීම වැැදගත් වේ�.
・උණුසුම් ගිම්හාාන මාාසවලදී සිසිල් ජලය පාානය කළ හැැකිවන පරිදි ජල ටැං�ංකිවල ඇති ජලය වෙ�නුවට නව ජලයආදේේශ කිරීම වඩාාත් යහපත්ය.
ජල කෝ�ෝප්පය

(6) ගව ගාාලෙ�හි වාාතාාශ්රය
・සීතල කාාලගුණය තුළ ඇතුලට රිංංගාා එන සුලංං වලින් ආරක්ෂාා කල යුතුයි.
・උණුසුම් කාාලගුණය තුළ විදුලි පංංකාාවේ� වාායු සංංවහනය ප්රවර්ධනය කිරීම වැැදගත් වේ�.
・උණුසුම් කාාලගුණය තුළ ගුද මාාර්ගයේ� උෂ්ණත්වය බො�ොහෝ�ෝ විට 39°C ට වඩාා ඉහළ යයි,ශ්වසන වේ�ගය වැැඩි කිරීම සහ ආහාාර ගැැනීම අඩු කරයි.

ගව ගාාලෙ�හි වාාතාාශ්රය

110

(7) ගව මඩු සයන ස්ථාාන
・ගව මඩුව (Stall - කුටිය) පිරිසිදුව හාා වියලි තත්වයෙ�න් තබාා ගත යුතු වේ�.
・ධෙ�නුන්ගේ� පාාද වලට සිදුවන හාානිය අවම කිරීම සහ සුවපහසුව ලබාා දීම පිණිස ගව සයනඇතුරුම් යො�ොදාා පහසු සහ ප්‍රකෘෘතිතත්යෙ�න් සිටින අයුරින් පවත්වාා ගත යුතුවේ�.

ගව මඩු සයන ස්ථාාන

(8) බාාහිර පරපෝ�ෝෂිතයන් පාාලනය කිරීම
・මැැස්සන්, ගෘෘහ මැැස්සන් ආදිය ගව මඩුව තුළ බෝ�ෝවීම වැැළැැක්විය යුතුය.
・මෙ�ම කාාර්යය සඳහාා, මළ පහ පිරිසිදු කිරීම සහ මලපහ ඉවත් කිරීම, සයන ඇතුරුම් මාාරු
කිරීම්, නරක්වූ පෝ�ෝෂණ ආහාාර ඉවත් කිරීම අත්යාාවශ්ය වේ�.

(9) ගවයින් නිරීක්ෂණය කිරීම
“ශක්තිමත් සහ දුර්වල ගවයින් අතර පො�ොර බැැදීම”, “දුර්වල ගවයින් සො�ොයාා ගැැනීම”,“ධෙ�නුන්ගේ� ශාාරිරික හාානි”, “ආහාාර තෝ�ෝරාා ගැැනීම (තෝ�ෝරාාගත් පෝ�ෝෂණය)” සහ “පාාචනය වැැනිමළ පහවල තත්ත්වය” නිරීක්ෂණය කල යුතුයි.

3 කිරි දෝ�ෝවන ක්‍රියාා පටිපාාටිය
(1) සකස් කිරීම සහ එහි මූලධර්ම
・කිරි දෝ�ෝවනයට පෙ�ර, කිරි දෝ�ෝවන උපකරණ පරීක්ෂාා කිරීම, පිරිසිදු කරවීම, සහ විෂබීජහරණය කල යුතුයි.
・ඉහළ ශරීර සෛෛල ගණන හෝ�ෝ බුරුළු ප්රදාාහය ඇති ධෙ�නුන්ගෙ�න් අවසන් වරට දෝ�ෝවනයකල යුතුය.

(2) පෙ�ර දෝ�ෝවනය
・පෙ�ර කිරි දෝ�ෝවනය “කිරිවල ඝන ද්‍රව්‍යය සො�ොයාා ගැැනීම”, “පෙ�ර කිරි දෝ�ෝවනයෙ�න් පසු තනපුඩු
ආක්රමණය කළ බැැක්ටීරියාා දූෂණය වීමේ� වැැඩි සම්භාාවිතාාවක් ඇති කිරි දො�ොවාා ඉවත් කිරීම
ගැැනීම” සහ “පෙ�ර කිරි දෝ�ෝවනයෙ�න් පසු තනපුඩුවේ� ඉතිරි වූ Dipping - දියර මිරිකාා ඉවත්කර ගැැනීම” මගින් කරනු ඇත.

111・අත් විෂබීජ නාාශක සහ කිරි දො�ොවන අත්වැැසුම්: අත් සේ�දීම සඳහාා වෙ�න්වූ බාාල්දියක් සහඔබේ� දෑෑත් පිසදැැමීමට තුවාායක් තබාා ගන්නපෙ�ර දෝ�ෝවනය

・Strip cup - ඉරි කෝ�ෝප්පය: කිරිවල ඝන ද්‍රව්‍යයතිබේ�දැැයි පරීක්ෂාා කිරීම සඳහාා එක් එක්තනපුඩු තීරු කෝ�ෝප්පයකට පෙ�ර කිරි දෝ�ෝවනය
ගෙ�න නිරීක්ෂණය කරන්න. එසේ�ම, තන පුඩුව
වඩාාත් අපිරිසිදු නම් මුලින්ම තන පුඩුව සෝ�ෝදාා
පිරිසිදු කරන්න.

Strip Cup - ඉරි කෝ�ෝප්පය

(3) Pre-dipping (තන පුඩු අපිරිසිදු අඩු ගො�ොවි පල වලදී සිදු කරනු ලැැබේ�)① පෙ�ර දෝ�ෝවනයෙ�න් පසුව, ඊළඟ “තන පුඩු පිරිසිදු කිරීම” වෙ�නුවට දිලීර නාාශකයක් භාාවිතාා
කරයි.

② Dipping - ගිල්වාා දැැමීම යනු “රසාායනික ද්‍රාාවණයකගිල්වීම”යන්නයි.

③ Dipping - ගිල්වාා දැැමීම අරමුණ වන්නේ� තන පුඩුව
විෂබීජහරණය කිරීම සහ තන පුඩුව මතුපිට ආරක්ෂාා කිරීමයි.

④ Dipping - ගිල්වාා දැැමීම ද්‍රාාවණයේ� විෂබීජ නාාශකයක් සහ තනපුඩු මතුපිට ආරක්ෂක (ග්ලිසරින් වැැනි) අඩංංගු වේ�.

⑤ අවසන් වූ පසු, ඖෂධය කිරි පුඩුව තුල ඉතිරි වීම වැැළැැක්වීම
සඳහාා ඉවත දැැමිය හැැකි කඩදාාසි තුවාායකින් එය පිස දමන්න.
Dipping - ගිල්වාා දැැමීම් ද්රාාවනය

112

(4) තන පුඩුව පිරිසිදු කිරීම
・විෂබීජ නාාශක පො�ොඟවාා ගත් තුවාායකින් තන පුඩුව පිරිසිදු කරන්න.
・පිරිසිදු කිරීමේ� අරමුණ වන්නේ� “කිරි දෝ�ෝවනයට උත්තේ�ජනයක් ලබාා දීම” සහ “තන පුඩුවේ�
මතුපිට විෂබීජහරණය කිරීම” ය.
・සෑෑම ධෙ�නුවකටම අවම වශයෙ�න් එක් තුවාායකට වඩාා සකස් කර, භාාවිතාාවෙ�න් පසුව ඒවාාවෙ�න් කළ වෙ�නත් බාාල්දියකට දමන්න.
・සමහර අවස්ථාාවලදී රෙ�දි තුවාා වෙ�නුවට ඉවත දැැමිය හැැකි කඩදාාසි තුවාා භාාවිතාා වේ�.

තන පුඩුව පිරිසිදු කිරීම

(5) තන පුඩු වියලීමතන පුඩුව පිරිසිදු කිරීමෙ�න් හෝ�ෝ Pre-dipping - පෙ�ර ගිල්වාා දැැමීමෙ�න් පසු, ඉවත දැැමිය හැැකි
කඩදාාසි තුවාායකින් තන පුඩුව පිස දමාා වියළීමට ඉඩ දෙෙන්න.

113

(6) Teat Cup - තන පුඩු කෝ�ෝප්පය පැැළඳීම, කිරි දො�ොවීම සහ ඉවත් කිරීම
・පෙ�ර දෝ�ෝවනය ආරම්භයේ� සිට විනාාඩි 1-2 කට පසුව Teat Cup - තන පුඩු කෝ�ෝප්පය පලඳවන්න.
・මෙ�ම Unit - ඒකකය තන පුඩු හතරට නිසි ලෙ�ස පලඳ වන්න.
・කිරි දෝ�ෝවනය මිනිත්තු 5 ක් ඇතුළත සිදු කිරීමට ඉලක්ක කර ගන්න.
・ඉතිරි කිරි දො�ොවාා ගැැනීම සඳහාා එනම් වැැඩිපුර කිරි දෙෙවීමක් (Machine Stripping මැැෂිම)නො�ොකරයි.
මෙ�ය තන පුඩු විවරය සහ නාාලිකාාවට හාානි කරන බැැවිනි. උවමනාාවට වඩාා වඩාා කිරිදෝ�ෝවනය නො�ොකල යුතුයි.
・කිරි දෝ�ෝවනයෙ�න් පසුව, Teat Cup - තන පුඩු කෝ�ෝප්පය තන පුඩු 4 වෙ�තින් එකවරම ඉවත්කල යුතුයි.

Teat Cup - තන පුඩු කෝ�ෝප්පය පැැලඳ වීමනිවැැරදි කිරිදෝ�ෝවන ක්‍රමයක්‍රමය

Machine Stripping මැැෂිම නැැවැැත් වීමරික්තය වසාා දමාා, ටික වේ�ලාාවක් රැඳී සිට, ඉන්පසු ස්වයංංව
පහලට වැැටීමට අනුකූලව එකවර 4 ම ඉවත් කරන්න.

අධික ලෙ�ස කිරි දෙෙවීම නිසාා තන පුඩුමුඛය ආශ්රිතව හාානි වීම(නරක උදාාහරණය)114

(7) Post-Dipping - පසු ගිල්වාා දැැමීම්
・Teat Cup - තන පුඩු කෝ�ෝප්පය ඉවත් කිරීමෙ�න් පසු Dipping - ගිල්වීම, Post-Dipping - පසුගිල්වීම ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
・මීළඟ කිරි දෙෙවීමට පෙ�ර තන පුඩුවට බැැක්ටීරියාා ආසාාදනය වැැලැැක්වීම එහි අරමුණයි.

Dip Cup - ගිල්වීම් කෝ�ෝප්පයතන පුඩුව ගිල්වීම Dipping(8) Bulk Cooler - තො�ොග සිසිලනයේ� උෂ්ණත්ව පාාලනය
・පළමු ආරෝ�ෝපණය කරන අවස්ථාාවේ�දී, එනම් කිරි දෝ�ෝවනයෙ�න් පසු පැැය 1 ක් ඇතුළත
උෂ්ණත්වය 10°C ට අඩු, සහ පැැය 1 ක් තුළ 4.4°C ට අඩු විමට වග බලාා ගත යුතුය.
・අතිරේ�ක ආරෝ�ෝපණය කරන අවස්ථාාවේ�දී, උෂ්ණත්වය 10°C නො�ොඉක්මවන ලෙ�ස පාාලනය
කිරීමට වග බලාා ගත යුතුය.

තො�ොග සිසිලකය

4 නැැවත ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්වය සුදුසු බව නිරික්ෂණය
(1) නැැවත සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්ව චක්රය
ධෙ�නුන්ගේ� සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්ව දින 21 කි.

(2) නිරීක්ෂණ
・ධෙ�නුන්ගේ� සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්ව බව ආසන්න වූ විට,ගවයාා නො�ොසන්සුන් වන අතර අනෙ�ක් ධෙ�නුන්ට සහ මිනිසුන්ට සීරීම් කරන අතර අනෙ�ක්
115

ධෙ�නුන් නිහඬව සිටින විට පවාා රාාත්රියේ� ඇවිදියි.
・ධෙ�නුන්ගේ� සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්ව කාාල සීමාාව කලින් පැැය12 සිට 18 දක්වාා වූ බව පැැවසුවද, කිරි ධෙ�නුනගේ� කිරි අස්වැැන්න වැැඩි වීම නිසාා එය කෙ�ටිවී ඇති අතර මෑෑතක සිට සාාමාාන්‍යයයෙ�න් පැැය 7 සිට 8 දක්වාා කාාලය සම්මත වී ඇතැැයි කියනු
ලැැබේ�.
・උදෑෑසන සහ රාාත්රියේ�දී සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්ව කාාලහැැසිරීම (සිටගෙ�න ධෙ�නුන් ආලිංංගන සංංසර්ගය ආදිය) නිරීක්ෂණය කරන්න.
・සිටගෙ�න ධෙ�නුන් ආලිංංගන සංංසර්ගය යනු වෙ�නත් ධෙ�නුන් තම පිට උඩ නැැගුනද, එයටඅකමැැත්තක් නො�ොපෙ�න්වාා, දිගටම ඒ අයුරින් සිටගෙ�න සිටීමේ� ධෙ�නු ආලිංංගන සංංසර්ග
කාාලය ලෙ�ස වේ�. මෙ�ය සැැබෑෑ සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්වහැැසිරීමේ� කාාල සීමාාව බව පෙ�නේ�.

(3) රැ හැැනකින් බැැඳ තබාා පෝ�ෝෂණය කරන විට,ධෙ�නුන්ගේ� සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික
උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්ව කාාල සීමාාව සො�ොයාා ගැැනීම
රැහැැනකින් බැැඳ තබාා පෝ�ෝෂණය කරන විට,ධෙ�නුන්ගේ�
සිටගෙ�න ආලිංංගන සංංසර්ගය සම්බන්ධයෙ�න්, පහතතත්ත්වයන් පරීක්ෂාා කරන්න.
・ආහාාර රුචිය නැැති වීම・කිරි නිෂ්පාාදනය අඩු වීම・නො�ොසන්සුන් බව・කෑෑ ගැැසීම
・සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්වඇතිවන ශ්ලේ�ෂ්මල කාාන්දු වීම・යෝ�ෝනි මාාර්ගය අවට ඉදිමීම

යෝ�ෝනි මාාර්ග අවට කො�ොටසේ�
වැැඩි රුධිර වැැගිරීම

5 පැැටවුන් බිහි කරන අවස්ථාාවේ� කිරිදීම (සූදාානම් කිරීම)・දරු ප්‍රසූතියට පෙ�ර, පිරිසිදු, වියලි සයනාාවරන හො�ොඳින් පිරවූ පෝ�ෝෂණ කූඩුවක් තිබීම වැැදගත්
වේ�.
・පැැටවාාගේ� කලල තරලය පිස දැැමීම සඳහාා පිරිසිදු තුවාායක්, ප්රවාාහන උපකරණ සහ විෂබීජ
නාාශක (අයඩින් බෙ�හෙ�ත් ද්රාාවණ) තිබීම වැැදගත්ය.

116

３

මාං�ංශ ගව

1 පහසුකම් ස්ථාාන පරීක්ෂාා කිරීමඑය මූලික වශයෙ�න් Ⅲ 2-2 හි “පහසුකම් ස්ථාාන කළමනාාකරණය”හාා සමාාන වේ�. ඒ කො�ොටසට
යො�ොමු කරවමු.

2 සෞ�ෞඛ්ය පරීක්ෂාාව

(1) ආහාාර රුචියපහත සඳහන් අවස්ථාා වලදී ආමාාශ ආන්ත්රයික රෝ�ෝග, උණ සහ දන්ත රෝ�ෝග සැැක කෙ�රේ�.
・පෝ�ෝෂක ටැං�ංකි වෙ�තට යො�ොමු නො�ොවේ�.
・ආහාාරයට නො�ොගෙ�න කෑෑම ඉතුරු කිරීම් අධිකය
・රංංචුවෙ�න් ඈත් වී සිටීද

(2) ඇස් මෘෘදු හාා ජීව ශක්තියෙ�න්ද
රක්තහීනතාාවය, සෙං�ංගමාාලය සහ ශ්වසන රෝ�ෝග වල මුල් අවධීන් පහත සඳහන් අවස්ථාා වලදීසැැක කෙ�රේ�:・ජීව ශක්තිය නො�ොමැැතිකම
・ශ්ලේ�ෂ්මල රක්ත හීනතාාවය
・ශ්ලේ�ෂ්මල අධි රුධිර පටලයන්
・ශ්ලේ�ෂ්මල පටලය කහ වීම・Pyogenic Conjunctivitis - බැැක්ටිරියාා ඇස් රුදාාව
・කඳුළු වැැඩි වයෙ�න් ගලාා ඒම ඒම, කබ ගැැලීම

(3) නාාසය තත්ත්වයපහත සඳහන් අවස්ථාා වලදී ශ්වසන රෝ�ෝග හෝ�ෝ උණ රෝ�ෝගය සැැක කෙ�රේ�.
・නාාසයෙ�න් ජල-ද්රාාව්ය පිටවීම
・කහ-සුදු සිට කහ-කො�ොළ ජල-ද්රාාව්ය නාාසයෙ�න් පිටවීම
・Nasal Speculum - නාාසයේ� දිලිසෙ�න කො�ොටස වියලීම

(4) හැැසිරීම් වල සැැක සහිත රෝ�ෝගථගැැටළු
・නො�ොසන්සුන් බව, මුවින් ලවණ ගැැලීම, දත් මිරිකීම, කෝ�ෝපය, ඉදිරිය කැැසීම, වේ�දනාාව, උදරයදෙෙස බැැලීම
→අභ්යන්තර වේ�දනාාව, අහර විෂවීම
・විශාාදය, අසාාමාාන්‍යය උද්දීපනය, එක තැැන කැැරකීම, වියරුව, වලිප්පුව සහ අංංශභාාගය වැැනි
විඥාානයේ� බාාධාා ස්නාායු රෝ�ෝග ලක්ෂ→බෝ�ෝවන රෝ�ෝග, විටමින් B1 ඌනතාාවය
117

・අලස ලෙ�ස ක්‍රියාා කාාරකම්→කුර රෝ�ෝගය
・තැැලීම්, උළුක්කු, සන්ධි ප්රදාාහය
→ප්රමාාණවත් නො�ොවූ බිම් ව්යූහය
・මූත්‍රාා කිරීමේ�දී මළපහ කිරීමේ�දී පිටේ� සිට වළලුකර දක්වාා අසාාමාාන්‍යය ලෙ�ස වක්රවීම
→Metabolic Disease - පරිවෘෘත්තීය රෝ�ෝගය
・බිත්ති සහ කුළුණු වලට ශරීරය අතුල්ල වීම→චර්ම රෝ�ෝග
・උරහිස් සහ උකුල් වල වෙ�ව්ලීම
→Encephalitis - මො�ොළය ඉදිමීම, අහර වෂවීම
・දුර්වල හිසකෙ�ස් වයනය, අත් පාා ඉදිමීම, Exophthalmos - අක්ෂි ගෝ�ෝලය ඉදිමී එලියට නෙ�රාාඒම සහ දුර්වල පෙ�නීම
→විටමින් A ඌනතාාවය

(5) වලිග ගැැටිය හාා වලිගයේ� තත්වයපහත සඳහන් අවස්ථාා වලදී පාාචනය යැැයි සැැක කෙ�රේ�
・වලිග ගැැටි කො�ොටසේ� කෙ�ස් ගැැලවී වැැටී ඇත・කහ පැැහැැති සුදු හෝ�ෝ කළු දුඹුරු පැැහැැති අපිරිසිදු දේේ වලිග ගැැටි පෙ�දෙෙසෙ�හි ඇලී තිබේ�
・මුළු වලිගයම අුුපිරිසිදු දේේ වලින් වැැසී ඇත.

(6) ආශ්වාාස ගැැනීමේ� තත්ත්වයපහත සඳහන් අවස්ථාා වලදී ශ්වසන රෝ�ෝග යැැයි සැැක කෙ�රේ�.
・මුඛය විවෘෘත කො�ොට ආශ්වාාස කිරීම, උත්සාාහයෙ�න් ආශ්වාාස ගැැනීම
・ශ්වසන වේ�ගය වැැඩි වීම・උදරයෙ�න් ආශ්වාාස ගැැනීම

(7) කහින විටඅභිලාාෂය (අහම්බෙ�න් ආගන්තුක දෙෙයක් ගිල දැැමීම හෝ�ෝ ශ්වසන රෝ�ෝග යැැයි සැැක කෙ�රේ�.

(8) ශරීර උෂ්ණත්වය (ගුද මාාර්ගයේ� උෂ්ණත්වය)40°C හෝ�ෝ ඊට වැැඩි උණ සහ මුළු සිරුරම වෙ�ව්ලීම ශ්වසන රෝ�ෝග ලෙ�ස සැැක කෙ�රේ�.

118

(9) සමේ� කෙ�ස්වල ස්වාාභාාවය
・රළු සහ ගො�ොරෝ�ෝසු, දීප්තිමත් භාාවය නැැත→මන්දපෝ�ෝෂණය යැැයි සැැක කෙ�රේ�.
・දිගු, අසමාාන, ඇඹරුණු
→පරපෝ�ෝෂිත ආසාාදනයක් සැැක කෙ�රේ�.
・ලෝ�ෝම වැැටීම
→සමේ� රෝ�ෝගය යැැයි සැැක කෙ�රේ�.
・යෝ�ෝනි ආශ්රිත පෙ�දෙෙසේ� කෙ�ස්වල කෙ�ළවරට කුඩාා සුදු ගල් ඇලී තිබීම
→Urolithiasis - මූත්රාාශ ගල් ඇති බවට සැැක කෙ�රේ�.

119

４

ඌරන්

1 මව් ඌරන් කිරි දෙෙන විට පූර්වාාරක්ෂාාවමව් ඌරන්ගේ� තන පුඩු වම් සහ දකුණු පසින් පේ�ළි දෙෙකකින් යුක්ත වන අතර, මුළු තන පුඩු12 ක් හෝ�ෝ ඊට වැැඩි ප්‍රමාාණයක් දක්වාා ඇත. හිස ප්රදේේශය අසල ඇති තන පුඩුවේ� වැැඩි කිරි ඇත.
දරු ප්රසූතියෙ�න් දින කිහිපයකට පසු, එක් එක් ඌරු පැැටවාා විසින් තන පුඩුවේ� පිහිටීම අනුව((Teat Order) - තන පුඩු අනුපිළිවෙ�ල) තීරණය කරනු ලබන එම තන පුඩුවෙ�න්ම පාානය කිරීම සිදුකරනු ඇත මව්කිරි දීම පැැයකට වරක් ප්රමාානයෙ�න් පමණ සිදු කෙ�රේ�. සැැබෑෑ කිරි දෙෙන කාාලය
තත්පර 10 සිට 20 දක්වාා වේ�.
කිරි දීම සිදුවන විට මව් ඌරාාට යටවී පො�ොඩිවී පැැටවුන් මැැරෙ�න අනතුරු විශාාල ප්‍රමාාණයක්
සිදුවෙ�මින් පවති. මව් ඌරාා මවිතයට පත් නො�ොකිරීම සාාමාාන්‍යය දෙෙයක් වන අතර, එනමුදු පහතකරුණු තුන කෙ�රෙ�හි අවධාානය යො�ොමු කරමින් එය කළමනාාකරණය කල යුතු වේ�.
・මව් ඌරාාගේ� දුර්වල පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය සහ අඩු කිරි නිෂ්පාාදනය හේ�තුවෙ�න් ඌරුපැැටවුන් මව් ඌරාා හැැර යාාම සිදු නො�ොවේ�.
・මව් ඌරාාට දිය පාානයට අපහසු නිසාා ඇය නැැවත නැැවතත් සිට ගැැනීම්, නිදාාගැැනීම්
නො�ොනවත්වාා සිදු කරයි.
・ඌරු පැැටවුනට උෂ්ණත්වය ප්රමාාණවත් නො�ොවන විට, පැැටවුන් ඌරු මවගේ� ශරීරඋෂ්ණත්වය සො�ායාා යමින් ස්පර්ශය කිරීම්, නිදාා ගැැනීම් කරන විට තැැලීම් පො�ොඩි වීම් සිදුවේ�.

2 ඌරු පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීමේ�දී සහ ඇති දැැඩි කිරීමේ�දී උණුසුම් කිරීම ගැැනඌරු පැැටවුන් සඳහාා ප්රශස්ථ උෂ්ණත්වය ඉහළ මට්ටමක පවතින අතර, ශරීර උෂ්ණත්වය
නියාාමනය කිරීමේ� හැැකියාාව තවමත් අඩු බැැවින් ප්රමාාණවත් උණුසුම අවශ්ය වේ�. වර්ධනයසමඟ ප්රශස්ථ උෂ්ණත්ව පරාාසය වෙ�නස් වන බැැවින්, එය සෑෑම අවස්ථාාවකදීම සුදුසුද නැැද්ද
යන්න ඒ ඒ අවස්ථාානුකූලව විනිශ්චය කරනු ඇත උපතේ�දී ප්රශස්ථ උෂ්ණත්වය 36°C, සතියකට
පසු 30°C, සති 2 කින් 28°C සහ සති 3 කින් 26°C ලෙ�ස ක්රමිකව අවමයට ගමන් කරනු ඇත.
ඌරු පැැටවුන් සෘෘජුවම තාාපකය යට එක් රැස්වීම සිදු වුවහො�ොත් එය සීතල යැැයි විනිශ්චය කෙ�රේ�.
අනෙ�ක් අතට, පැැටවුන් තාාපකයෙ�න් ඉවතට නිදාා ගන්නේ� නම්, එය උණුසුම් බව විනිශ්චය කරනුලැැබේ�. ඌරු පැැටවුන් සමාාන
ලෙ�ස විසිරිව තබාා ගැැනීමට
උත්සාාහ කරන්න.
උනුසුම් තාාප උපකරණ
හැැසිරවීමේ�දී ප්රවේ�ශම්
වන්න. ඌරු ගාාලේ� ගිනිඌරු පැැටියාා

අනතුරු භාාගයකට වඩාාසිදුවන්නේ� උනුසුම් තාාපඋපකරණ වැැටීමෙ�න් සහ ඒඋපකරණ වෙ�තින් ඇති වූගිනි ගැැනීමෙ�නි.

මාං�ංශ ඌරන්වැැඩිහිටි ඌරුඋපත් දින හාා ශරීර බරසුදුසු උෂ්ණත්වය

උපතින් පසු 1-3 දින

30-32℃

4-7

28-30

8-30

22-25

31-45

20-22

15-50kg

20-25

50-10018-20

100kg හෝ�ෝ ඊට වැැඩි

15-18

ඌරන් සඳහාා ප්‍රශස්ත උෂ්ණත්ව පරාාසය

120

3 ඌරු පැැටවුන් කළමනාාකරණය සඳහාා පූර්වාාරක්ෂාාවඌරු පැැටවුන් රෝ�ෝගාාබාාධවලට ගො�ොදුරුවන අතර බො�ොහෝ�ෝ විට ආමාාශ ආන්ත්රයික
අසාාමාාන්‍යයතාා (පාාචනය) සහ ශ්වසන අසාාමාාන්‍යයතාා
(නියුමෝ�ෝනියාාව) ඇති කරයි. මීට අමතරව, මව්ඌරන්ගෙ�න් එන පරපෝ�ෝෂිතයන් නිසාා වර්ධනය
අඩුවීමට හේ�තු වන බැැවින්, මව් ඌරන් වනඅභිජනන ඌරන්ගේ� පණුවන් වර්ග ඉවත්කර වඳකිරීම ද වැැදගත් වන අතර, මව්වරුන් සහ දරුවන්ද
සම්බන්ධ කර එන්නත් කිරීම ද සිදු කරනු ලබයි.

ඌරු පැැටවුන් මව්කිරි දී පෝ�ෝෂණය කිරීම

4 ඌරු පැැටවුන් කර ඇඹීම කිරීමේ�දී මතක තබාා ගත යුතු කරුණු
පිරිමි ඌරු පැැටවුන්ගේ� කර ඇඹීමෙ�න් පසුව තර කරනු ලැැබේ�. මෙ�ය පිරිමි ගන්ධය මාං�ංශ ඌරුවෙ�ත මාාරු කිරීම වැැළැැක්වීම සඳහාා ය. උපතින් දින කිහිපයක සිට කිරි වැැරීමට පෙ�ර සිට කරඇඹීම සිදු කරනු ලැැබේ�, නමුත් එය බො�ොහෝ�ෝ විට සතියකින් සිදු කෙ�රේ�.

5 අභිජනන ඌරන්ගේ� සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්රතිචක්ර තත්වසහ පැැටවුන් බිහි කරන අවස්ථාා වලදී මතක තබාා ගත යුතු කරුණුඌරු පැැටවුන් කිරි වැැරීමෙ�න් ටික කලකට පසුව, ඌරන්ගේ� සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන
ප්රතිචක්ර තත්වය නැැවත මතු වේ�. සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්ර තත්ව දින 21 ක් වනඅතර, සත්වයාාගේ� පෞ�ෞද්ගලික වෙ�නස්කම් ඇති වුවද, එය දින 2 සිට 3 දක්වාා පවතී. සංංසර්ගයට සුදුසු
ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්ර තත්ව සලකුණු ලෙ�සට, අන් ඌරන්ගේ� පිටට නැැගීම් ආලිංංගනය, ආහාාර රුචිය
නැැතිවීම, වලිගය එසවීම, යෝ�ෝනි මාාර්ග අවට ඉදිමීම සහ ශ්ලේ�ෂ්මල දන්නට ලැැබීම සිදුවේ�. යෝ�ෝනි මාාර්ගයෙ�හිඅවට ලේ� ගැැලීම ඇති විට සහ ඉදිමී ඇති විට, එය මුල් සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන පුතිචක්‍ර තත්වඅවධිය ලෙ�ස හඳුනාා ගන්නාා අතර, එය සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව අවධියට ඇතුළුවූ විට, සුදුසු සංංසර්ග අවස්ථාාවේ�දී සංංසර්ගය සිදු කෙ�රේ�. ඉහළම සඵලතාා දරු අනුපාාතය සහිත හො�ොඳම
සංංසර්ග කාාලය වන්නේ� සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්වයට ඇතුල් වීමෙ�න් පසුපැැය 10 සිට 25 දක්වාා කාාලය වේ�. අභිජනන ඌරෙ�කු සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්වකාාලයට ඇතුළු වූ විට, පුද්ගලයෙ�කු සිය අත් දෙෙකෙ�න්ම ඌරාාගේ� පිටුපස සහ ඉණ තද කර පිටුපස පීඩනප්රති ක්‍රියාා පරීක්ෂණයක් සිදු කරන විට ඌරාා නිහඩ තත්වයක සිටිනු ඇත. එසේ�ම, පිරිමි සතාා ළංං කළ විට,ගැැහැැණු සතාා එය ඉවසාා සිටින
අතර, පිට උඩට නැැගී ආලිංංගන
කලද, නිශ්චලව සිටින අතර, කන්දෙෙක ඉහලට ඔසවයි. කිසි දිනකඋපත් සිදුකර අත් දැැකීමක් ලබාාසංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික
උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව දැැක්වීම

නැැති ඌරන්ට සංංසර්ගයට සුදුසු
ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්වඅවධියෙ�හි ඇතිවෙ�න සලකුනු
නො�ොපැැහැැදිලිව තිබිය හැැක.

සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන
ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව අවධිය තහවුරු කිරීම
121යෝ�ෝනි මාාර්ගයෙ�හි අවට රතු පැැහැැය සහ ඉදිමීම

(ඡාායාාරූප අනුග්රහය ජාාතික පශු සම්පත් අභිජනන මධ්‍යයස්ථාානය)(1) මුල් සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව: දින 2.7 යෝ�ෝනි මාාර්ගයෙ�හිඅවට රතු පැැහැැය සහ ඉදිමීම
(2) සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව අවධිය: පිරිමි සතෙ�කු ඉවසීමේ�
ආරම්භයේ� සිට අවසාානය දක්වාා වන දින 2.4 කි(3) පශචාාත් සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්වය: දින 1.8 ක්, යෝ�ෝනි
මාාර්ගයෙ�හි අවට රතු පැැහැැය සහ ඉදිමීම අඩුවීම
(4) සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව: දින 14.1 කාාලයක්

තරම් පැටවුන් ලබා ගැනීම සඳහා පිරිමි සත්්ව ස්්වභාවික
සංසර්්ගය හ�ෝ� කෘතිම සිිංචනය මගින් එක් සංසර්්ගයට
සුදුසු ලිිංගික උත්්තතේජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්්ව පරිච්්ඡඡේදයක්
ගර්්භණීභාවය තහවුරු කිරීම දින 21 කට පසු නැවතසංසර්්ගයට සුදුසු ලිිංගික උත්්තතේජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්්ව
ඇතිවීමක් නො�ොමැති අතර ගර්්භණී වෛද්්ය උපකරණයක්
මඟින් තහවුරු කර ගනු ලබයි. ගර්්භනී වූ විට, බො�ොහ�ෝ�
ඌරන් නිශ්්ශබ්්ද වන අතර ආහාර රුචිය වැඩි වේ.
පැටවුන් බිහි කරන ගාල් වලට ඌරන් දැමීමට පෙර,ඔවුන් පිරිසිදු කර, විෂබීජහරණය කර වියලීකරණයට
භාජනය කල යුතුය. ඌරන්්ගගේ උපත් සැහැල්ලු වන අතරඔවුන් අතර දුෂ්්කර උපත් දුර්්ලභ වේ එසේම ඌරු පැටවා
හුස්්ම නො�ොගන්්නනේ නම් කෘතිම ශ්්වසනය ලබා දෙනුපූර්ව සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික
සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර පශ්චාාද් සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික
උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව අවධි කාාලය තත්ව කාාලය (පිරිමි සතෙ�කු ඉවසීමේ�) කාාලය උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව අවධිතුළ දෙවරක් සංසේචනය කිරීමට උත්්සසාහ කරයි.

යෝ�ෝනි මාාර්ගයෙ�හි අවට රතු පැැහැැය සහ ඉදිමීම

සඵලතා දරු අනුපාතයක් පිණිස එක් ඌරු මවකට හැකිපූර්ව සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික
උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්ව සිට දින ගනනප්‍රතිචක්‍ර තත්්ව හෙතුවෙන් ප්‍රසූතප්‍රසූතයෙන් ඉහලමසඵලතාා අනුපාාතය

පිරිමි සතුන් ඉවසීමෙ�න් පසු කාාලය

දීර්්ඝ කාලීන සංසර්්ගයට සුදුසු ලිිංගික උත්්තතේජන

දින 1 යි

කාාලය
0
10
25
36
48
72

දින 2 යි％දින 3 යි81100

ප්‍රශස්ත සංංසර්ග කාාලය

46ඩිම්බකෝ�ෝෂය කාාලය

50
0උපරිමය

දින 4 යිදින 5 යිදින 6 යිදින 7 යිසංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන ප්‍රතිචක්‍ර තත්වහාා සංංබන්ධ යෝ�ෝනි මාාර්ගයෙ�හි අවට ගන්නාා සලකුනුඅතර සම්බන්ධය සහ සංංසර්ගය සඳහාා ප්‍රශස්ත කාාලය
(සිංංචනය) (ස්වාාභාාවික සංංසර්ගය සහ දියර ශුක්රාාණු

ලබයි.

සමඟ කෘෘතිම සිංංචනය සඳහාා)6 ඌෂ්ණ කාාලගුණ තත්වයක් සඳහාා වන පූර්වාාරක්ෂාාවඌරු පැැටවුන් සීතලට ගො�ොදුරු වන අතර, වැැඩුණු තරබාාරු හාා අභිජනන ඌරන් උෂ්ණත්වයට
ගො�ොදුරු වේ�.
ඌරන් තර කිරීම සහ ඌරන් බ�ෝ� කිරීම සඳහා සුදුසු අභිජනන පරිසරය 20°C පමණ වේ. විවිධ
ප්්රශස්්ථ උෂ්්ණත්්ව පරාසයන් ඇති ඌරන් සහ ඌරන් අභිජනනය කිරීම සඳහා අභිජනන ඊරියන්
(මව් ඌරන්) පැටවුන් බිහි කිරීමට පෙර සහ පසු අධික උෂ්්ණත්්වයෙන් පීඩාවට පත් වුවහො�ොත් එහිඅහිතකර ප්්රතිවිපාක ඌරු පැටවුන්්ටද එල්්ල වේ.
උණුසුම් කාලගුණය තුළ, විශේෂයෙන් බිම අසල වාතාශ්්රය පවත්්වවා ගැනීම සඳහා විදුලි
පංකාවක් මගින් අනිවාරයෙන් වාතාශ්්රය පවත්්වවා ගැනීම සිදු කරනු ලැබේ. මෙය ඌරු ශරීරයට
කෙලින්්ම වැදීම සහ ආර්ද්‍රතාව ඉවත් කිරීමයි. මාර්�්ගගෝෝපදේශයක් ලෙස, සුළගේ වේගය අවමවශයෙන් තත්්පරයට 1.0m/ක් විය යුතුය. ඌරු කො�ොටුව තුල සුළං දිශාව නිශ්චිත දිශාවකට වන
122අයුරින් වාතාශ්්රය මංතීරුව ගැන සැලකිලිමත් වෙමින් සකස් කල යුතුවේ. වායු සැපයුම ඉතාඋණුසුම් නම් සහ වාතය ගලායාම අකාර්්යක්්ෂම නම්, සිසිලන පද්්ධතියක් සහිත ducted - වාතයගලායාම් නාලිකා සවි කිරීම් භාවිතා කළ හැකිය. ජපානයේ ගිම්්හහානයේ උණුසුම් හා තෙතමනය
සහිත පරිසරය යුර�ෝ�පයේ සහ එක්්සත් ජනපදයේ ගිම්්හහානයේ උණුසුම් පරිසරයට වඩා දරුණුවන තත්්වයක් තිබෙන අතර, එබැවින් බො�ොහ�ෝ� විට විදේශීය තාප කළමනාකරණ තාක්්ෂණය
භාවිතාවට නො�ොගැනීම බො�ොහ�ෝ�විට සිදු වේ.

7 පෝ�ෝෂක ටැං�ංකි සහ පාානීය ජලය කළමනාාකරණය කිරීම
මූලධර්මයන් අනුව, තරබාාරු ඌරන් නිරන්තරයෙ�න් පෝ�ෝෂණය කළ යුතුය. සෑෑම විටම පෝ�ෝෂක
ටැංං�කිය තුල පෝ�ෝෂණයන් තබාා ගැැනීමේ� තත්වයක් තිබිය යුතුයි. ඌරන් ආහාාරයට ගන්නාා විට ජලයඑකතු කරන Wet Feeder - තෙ�ත් පෝ�ෝෂක වලදී, ඉතිරි වූ නරක් වීම් සංංබන්ධයෙ�න් වඩාාත්ම සැැලකිය
යුතුයි. පෝ�ෝෂණ ආහාාර ඉලක්ක කර ගත් පක්ෂීන් ඇතුලට ආක්‍රමණය කිරීම වැැළැැක්වීමට සහ මීයන්
කාාලාානුරූපව වඳ කිරීමට ද කටයුතු කල යුතුයි. නිදහසේ� ජලය පාානය කිරීමට ඉඩ සැැලසිය යුතුයි.
Bite - බයිට් සහ Nipple - තන පුඩු වර්ගයේ� ජල පීඩනය අනුව,අවශ්ය තරමට හාා ජලය ප්රමාාණවත්
ලෙ�ස ගැැනීමට නො�ොහැැකි අවස්ථාාවන් ඇති විය හැැකි බැැවින් වඩාාත් සැැලකිලිමත් විය යුතුයි.

8 ආහාාර පෝ�ෝෂකයන් ගබඩාා කිරීම සහ හැැසිරවීම සඳහාා පූර්වාාරක්ෂාාව
හැැකිතාාක් සිසිල් සහ අඳුරු ස්ථාානයක ආහාාර පෝ�ෝෂකයන් ගබඩාා කරන්න, අධික උෂ්ණත්වයසහ අධික ආර්ද්‍රතාාවය පරිසරයෙ�න් ඈත් වන්න. විශේ�ෂයෙ�න්ම කෘෘත්රිම කිරි නරක් වීමට ඉඩඇති බැැවින්,ඒවාා ඉක්මනින් භාාවිතාා කරන්න. පුස් කන ලද ආහාාර පෝ�ෝෂක වලින් පෝ�ෝෂණය
නො�ොකරන්න ඒවාා ගබඩාාවක ගබඩාා කිරීමෙ�න් මීයන්, කුරුල්ලන් සහ කෘෘමීන්ගෙ�න් ආහාාර
පෝ�ෝෂකයන්ට වන හාානි වීම වැැලැැක් වීම.

9 ඌරු කො�ොටු තුල පරිසරය සහ සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණය
ඌරන් ඇති කිරීම සඳහාා සෞ�ෞඛ්ය සම්පන්න පරිසරයක් ඇති කිරීම ඌරු රෝ�ෝග වැැළැැක්වීමටසහ සෞ�ෞඛ්යය පවත්වාා ගැැනීමට පමණක් නො�ොව, එහි සේ�වයේ� යෙ�දෙෙන්නන්ගේ�ද සෞ�ෞඛ්යය
පවත්වාා ගැැනීමට ද වැැදගත් වේ�. ඌරුකො�ොටු තුල සනීපාාරක්ෂක පරිසරයක් පවත්වාා ගැැනීම යනුසේ�වයේ� යෙ�දෙෙන්නන් සඳහාා වැැඩ කරන පරිසරයක් පවත්වාා ගැැනීමයි. ආහාාර සනීපාාරක්ෂාාවසහ අවට පරිසරය දූෂණය වීම වැැලැැක්වීම යන දෘෘෂ්ටි කෝ�ෝණයෙ�න්ද ඌරන්ගේ� සනීපාාරක්ෂක
කළමනාාකරණය වැැදගත් වේ�.
අභිජනන ප්රදේේශය සහ ඌරන් තරබාාරු ප්‍රදේේශය වෙ�න් කිරීමෙ�න්, ඌරු කො�ොටුවේ� ගලාා යනරේ�ඛාාව ඒක දිශාානුගත වේ�. පිටස්තර ලෝ�ෝකයෙ�න් හඳුන්වාා දෙෙන එකම අභිජනන ඌරන් වනඌරන් බෝ�ෝ කිරීම සඳහාා නිරෝ�ෝධාායන ඌරුගාාරයක් පිහිටුවාා ඇත. එසේ�ම, සමස්ත තරබාාරු
ඌරන් ඌරු කො�ොටුවෙ�න් බාාහිර ලෝ�ෝකයට මුහුණ ලාා ඇති ස්ථාානයක තැැබීම වන අතර, කුමනහෝ�ෝ හේ�තුවකින් රෝ�ෝග කාාරකයක් ආමණය කළත් තර බාාරු කරන ඌරන්ට හාානියක් නො�ොවන
පරිදි තැැබීම සමස්ත සැැලැැස්මයි.
ඌරන්ට ඇතිවන රෝ�ෝගයේ� රෝ�ෝග ලක්ෂණ විවිධ ආකාාරවලින් පැැමිණිය හැැකිය. රෝ�ෝග ලක්ෂණ
නිරික්ෂණය වීමක් ඇති වූ වහාාම ඌරු ගො�ොවිපළේ� සිටින පශු වෛෛද්‍ය�වරයාාට වාාර්තාා කරතීරණයක් ගන්න.
123

5කුකුළු පාාලන ගො�ොවිතැැන (බිත්තර එකතු කරන කුකුළන් සහ මාං�ංශ කුකුළන්)1 කුකුළු පැැටවුන් පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂකයේ� කළමනාාකරණය

(1) උෂ්ණත්ව පාාලනය

පළමු උපන් පැැටවාාට කුඩාා ශරීරයක්, අඩු ශරීර උෂ්ණත්වයක් සහ පාාරිසරික උෂ්ණත්වයට
ප්රතිචාාර දැැක්වීමේ� දුර්වල හැැකියාාවක් ඇති බැැවින් එය වර්ධනය වීමට තාාපය සැැපයිය යුතුය.
කුකුළු කූඩු නිවස විලාාසය (විවෘෘත කුකුළු කූඩු හෝ�ෝ ජනේ�ල රහිත කුකුළු කූඩු), එසේ�ම පැැටවුන්
පෝ�ෝෂණය කිරීම් ක්‍රමය (Battery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන පෝ�ෝෂක, පැැතලි අභිජනන වර්ග කූඩුපෝ�ෝෂන පෝ�ෝෂක ඇතුලුව බිම උණුසුම් පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂක) යන කො�ොයියම් ආකාාර ක්‍රමයන් වුවද,ලදරු පැැටවුන්ගේ� ස්වාාභාාවය නිරික්ෂණය කරමින්, අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළු කර ගන්නාා විට32
සිට 35°C වන උෂ්ණත්වය ක්‍රමයෙ�න් පහත හෙ�ලීම, සති 3 සිට 4 දක්වාා කාාලයෙ�න් පසුව කාාමර
උෂ්ණත්වයේ� ජීවත් වීමට හැැකි වන පරිදි එයට හුරු කිරීම කරන අතර, පසුව උෂ්ණත්වය ඉවත්කිරීම සිදු කල යුතුයි.

(2) ආර්ද්‍රතාාවය පාාලනය
පළමු උපන් පැැටවුනට 65% ක ආර්ද්‍රතාාවයකින් යුත් පරිසරයක සිට කාාමර ආර්ද්‍රතාාවයට
ක්‍රමයෙ�න් හුරු වන අයුරින් පුරුදු කල යුතුව ඇත. අභිජනනය වෙ�ත ඇතුළු වන විටඌෂ්ණත්වය
35°C දී 65% ක ආර්ද්‍රතාාවය පවත්වාා ගැැනීම සඳහාා, කුමන ආකාාරයේ� පෝ�ෝෂන පෝ�ෝෂකයක වුවද ඒමත ජල බන්දේේසියක් තැැබීම යනාාදි වශයෙ�න් ආර්ද්‍රතාාව පවත්වාා ගැැනීමේ� අත්යාාවශ්‍යයතාාව පවතී.
කෙ�සේ� නමුදු, සතියකින් පමණ ගතවූ පසු, පිටවන මළ ප්‍රමාාණය වැැඩි වන අතර, ඒ මළ වලින්
වාාෂ්ප වන ජල ප්‍රමාාණයප්‍රමාාණය වැැඩි වන නිසාා එයට අනුරූපව ජල විදුම් ප්‍රමාාණය අඩු කළ යුතුය.
දහවන දිනට පමණ පසු, වියළීම පිණිස ඉඩ හැැරිය යුතුයි.

(3) වාාතාාශ්රය කළමනාාකරණය
ඕනෑෑ කුකුළු පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කරන පෝ�ෝෂකයක උෂ්ණත්වය ඉහළ මට්ටමක පවතී නම්,කාාමර උෂ්ණත්වයේ� සිට උෂ්ණත්ව වෙ�නසක් ඇති වන අතර, එබැැවින් වාාතාාශ්රය ස්වභාාවිකව
සිදුවනු ඇත, නමුත් අධික වාාතාාශ්රය පෝ�ෝෂකය තුළ උෂ්ණත්වය අඩු කරයි. පැැටවුන්ගේ� තත්වය
නිරීක්ෂණය කරන අතරතුර, තාාප පවත්වාා ගැැනීමේ� එකඟතාාවයට අවධාානය යො�ොමු කරන්න.

2 ආහාාර බෙ�දීම් පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂකය හාා ජල බෙ�දීම් පෝ�ෝෂකය කළමනාාකරණය
(1) ළදරු කාාලBattery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන පෝ�ෝෂක, එසේ� නැැතිනම් පැැතලි අභිජනන වර්ග කූඩු පෝ�ෝෂන
පෝ�ෝෂකය (Chick Guard) එකක් වුව තුලදී, පෝ�ෝෂණය පිණිස ඇතුලත් කරන විට පෝ�ෝෂණය වැැඩි
දියුණු කිරීම සඳහාා පෝ�ෝෂක පෙ�ට්ටියකට (පැැතලි සහ පහත් දාාර සහිත) තලප ලෙ�ස සකස් කරනලද පෝ�ෝෂකයක් වන Pre-starter ය කුඩාා ප්‍රමාාණයක් ලෙ�ස වාාර ප්‍රමාාණය වැැඩි කරමින් විසුරුවාා
හරින පෝ�ෝෂකයක් ලෙ�ස ලබාා දීම. ජලය ලබාා දෙෙන ජල පෝ�ෝෂයකින් පාානය කිරීමට පහසු කිරීම
සඳහාා ජල බන්දේේසියක් හෝ�ෝ සහාායක Drinker - ජල පෝ�ෝෂකයක් භාාවිතාා කල යුතුවේ�. ළදරුපැැටවුන් පෝ�ෝෂක ආහාාර නිතර ගැැනීම සහ ජලය නිතරම පාානය කරන බැැවින්, ආහාාර පෝ�ෝෂකසහ ජල සැැපයුම් පෝ�ෝෂකය එකිනෙ�කට ආසන්නව තැැබිය යුතුයි.
124

මනාා උෂ්ණත්ව පාාලනයක් සහිතව (උෂ්ණත්ව සැැපයුම් අංංශයේ� උෂ්ණත්වය ලබාා දෙෙන විටඅභිජනනය වෙ�ත ඇතුළු විට ක්රමයෙ�න් සෑෑම දිනකම 32 සිට 35°C දක්වාා අඩු වේ�), මේ� අයුරින් දිනගෙ�වී යන විට, පැැටවුන් උෂ්ණත්ව සැැපයුම් අංංශයේ� සිට කාාමර උෂ්ණත්ව කො�ොටස දක්වාා පිටතට
පැැමිණ පෝ�ෝෂණයන් ගැැනීම හාා ජල පාානය පිණිස යො�ොමු වේ�. ආහාාර පෝ�ෝෂණය කිරීමෙ�න් දින 2කට පසු, කාාමර උෂ්ණත්වයේ� කො�ොටසෙ�හි (Battery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන පෝ�ෝෂක සහිත නම්ව්‍යා�ායාාම් පෙ�දෙෙසක්,පැැතලි අභිජනන වර්ග පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂකය Chick Guard ය තුල ඇති ඌෂ්ණත්ව
මූලයෙ�න් වෙ�න්වූ වටාා පිටාාවක) ගැැනීමට ආහාාර පෝ�ෝෂණ සහ බීමට ජලය පිළියෙ�ල කො�ොට
තබන්න. බො�ොහෝ�ෝ පැැටවුන් කාාමර උෂ්ණත්වයේ� දී ආහාාර පෝ�ෝෂණය පටන් ගන්නාා විට, උෂ්ණත්ව
සැැපයුම් අංංශයේ� ආහාාර ලබාා දීම හාා ඒ පෝ�ෝෂණය හාා ජලය සැැපයුම නතර කරනු ලැැබේ�.
ළදරු පැැටවුන් අවධියේ�දී, සෑෑම විටම ආහාාර සහ පාානීය ජලය ලබාා දීම සිදු කල යුතු අතර,පැැටවුනට නිදහසේ� ආහාාර පෝ�ෝෂණය ලබාා ගැැනීමට හාා ජල පාානයට අවස්ථාාව ලබාා දියයුතුවේ�. ආහාාර පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂකයට දැැමිය යුතු ආහාාර ප්‍රමාාණය අඩක් පමණ විය යුතුඅතර, ආහාාර පෝ�ෝෂණ ගැැනීමේ�දි ආහාාර පෝ�ෝෂණයන් පිටතට ගිලිහී නො�ොයන ලෙ�සට වග බලාාගත යුතුයි පැැටවුන් ආහාාර පෝ�ෝෂකයට ඇතුළු වීම වැැළැැක්වීම සඳහාා කුඩයක් හෝ�ෝ Separator බෙ�දුම්කරණයක් සවි කිරීමට වග බලාා ගන්න. පාානීය ජලය නිරන්තරයෙ�න් සැැපයීම සිදු කල යුතුඅතර, නමුදු ජල භාාජන තුළ ජලය ගබඩාා කරන Bell - සීනුව හැැඩැැති ජල පෝ�ෝෂක බෙ�දාාහරණයට
ආහාාර පෝ�ෝෂණ සහ මළ සමඟ මිශ්‍රමිශ්‍ර වන බැැවින් එය දිනකට වරක් පිරිසිදු කර ප්‍රතිස්ථාාපනයකළ යුතුය. Nipple Drinkers - තන පුඩු ජල පෝ�ෝෂකය Nipple - තන පුඩුවේ� කෙ�ළවරේ� ඇති ජලබිඳිති දෙෙස බලාා පැැටවුන් කෙ�ලින්ම ජලය පාානය කරන නිසාා තන පුඩු සම්බන්ධකය සෞ�ෞඛ්ය
සම්පන්න වේ�. Nipple Drinkers - තන පුඩු ජල පෝ�ෝෂකය සහ සීනුව හැැඩැැති ජල පෝ�ෝෂක
බෙ�දාාහරණය යන දෙෙකම පැැටවාාගේ� වර්ධනයට අනුව උස සහ ජල මට්ටම සකස් කල යුතුයි.

Brooder

Chick Guard: ජල ෙප�ෂක ෙබදාහරණය

: ආහාර ෙප�ෂණ ෙප�ෂක ෙප��ය

: ජල බ�ෙ��ය

Chick Guard තුල ආහාර ප�ෝ�ෂණ ප�ෝ�ෂකයන් හා ජල ප�ෝ�ෂක බෙදාහරණය සකස් කිරීම

125

(2) මධ්‍යයම පෝ�ෝෂණ කාාල සිට විශාාල පුමාාණ කාාල පෝ�ෝෂණ කාාලපරිච්ඡේ�දය
① ආහාාර පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂක කළමනාාකරණය

මෙ�ම අවස්ථාාවන් වන විට, පෝ�ෝෂණ ඉඩ ප්රමාාණවත් නො�ොවන බැැවින්, Battery - බැැටරි
වර්ගයේ� වර්ධන පෝ�ෝෂක ස්ථාාන ව්‍යා�ායාාම ස්ථාානයන් ලෙ�සටද, පැැතලි අභිජනන වර්ගපෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂකය Chick Guard ලෙ�ස පුලුල් කො�ොට, ඒවාා නැැවත. පිරවීම පිණිස ආහාාර
පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂක භාාජන භාාවිතාා කරනු ලබයි. ඊට පසුව, බැැටරි පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂක කූඩුතුල, කූඩුවේ� පැැත්තේ� පීලී ආකාාරයේ� පෝ�ෝෂකයක් සවි කර ඇති අතර, කූඩුව වෙ�තින් මුහුණ
දමාා ආහාාර පෝ�ෝෂණයන් ගැැනීමට මඟ පෙ�න්වයි. එසේ�ම, පැැතලි අභිජනන වර්ග පෝ�ෝෂණ
පෝ�ෝෂකය තුල Chick Guard ය ඉවත් කරන තෙ�ක් කුල්ලක ආකාාරයේ� ආහාාර පෝ�ෝෂණ
පෝ�ෝෂකයකට වෙ�නස් කො�ොට, ආහාාර පෝ�ෝෂණ රේ�ඛාාව සහිත කුකුළු කූඩු කිවස නම් අතින්
පෝ�ෝෂණය ක්රමයෙ�න් ස්වයංංක්‍රීය ආහාාර ලෙ�ස වෙ�නස් වේ�. ස්වයංංක්‍රීය පෝ�ෝෂණය යනුLine - පෝ�ෝෂක මාාර්ගය නල මාාර්ගයෙ�න් කෙ�රෙ�න පෝ�ෝෂකයක් වන අතර බැැටරි වර්ගය
පීලී පෝ�ෝෂකයක් තුළට ආහාාර පෝ�ෝෂණය වන අතර පැැතලි පෝ�ෝෂකය Pan Feeder - බඳුන්
පෝ�ෝෂකයකට (පිඟන් වර්ගය) පෝ�ෝෂණය වේ�.
පැැටවුන්ගේ� වර්ධනය සහ පෝ�ෝෂණ තත්ත්වය නිරීක්ෂණය කර ආහාාර පෝ�ෝෂකයේ� උසසහ පීල්ලේ� හෝ�ෝ කුල්ලෙ�හි ඇති ආහාාර ප්‍රමාාණය සකස් කරන්න. ස්වයංංක්‍රීය පෝ�ෝෂකයේ�
පෝ�ෝෂක තැැටියේ� ආහාාර ඒකාාකාාරව තිබීම වැැදගත් වන අතර පැැටවුන්ට ආහාාරය ගැැනීමට
පහසු වන ලෙ�සට ඒවාායේ� පිරවුම් කිරීම වඩාාත් වැැදගත් වේ�. Battery - බැැටරි වර්ගයේ� වර්ධන
පෝ�ෝෂක ක්රමයේ�දී, පැැටවුන් ආහාාර පෝ�ෝෂකයට (පීල්ල) ඇතුළු නො�ොවේ�, පැැතලි පෝ�ෝෂකය
ක්‍රමයකදී, පැැටවුන් ආහාාර පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂකයට ඇතුල් නො�ොවන පරිදි, කුඩයක්, Separator බෙ�දුම්කරණයක්, සර්පිලාාකාායන් යනාාදිය සවි කිරීමට වග බලාා ගන්න.

② ජල පෝ�ෝෂක බෙ�දාාහරණය

ව්‍යා�ායාාම් ස්ථාාන හෝ�ෝ Chick Guard ව්‍යා�ාප්ත කරන විට, ඉවත් කරන විට ජල පෝ�ෝෂක
බෙ�දාාහරණයන්ගේ� සංංඛ්‍යා�ාව වැැඩි කර ඒවාා ඒකාාකාාරව සැැකසීම සිදු කිරීම Battery - බැැටරි
වර්ගයේ� වර්ධන පෝ�ෝෂක සේ�ම, පැැතලි අභිජනන වර්ග පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂක වලදී Nipple
Drinkers - තන පුඩු ජල පෝ�ෝෂකයන් ගණන සලකාා, Nipple - තන පුඩුවේ� උස පැැටවාාගේ�
පෙ�නීමේ� රේ�ඛාාවට වඩාා තරමක් වැැඩි විය යුතු අතර, එය පාානය කිරීමට පහසු වන පරිදිජල පීඩනය සකස් කළ යුතුය. පැැතලි අභිජනන වර්ග පෝ�ෝෂණ පෝ�ෝෂක වලදී, සීනුව හැැඩැැතිජල පෝ�ෝෂක බෙ�දාාහරණ භාාජනයේ� පිහිටීම පැැටවාාගේ� පපුවේ� උසට සමපාාත විය යුතුය.
බ්රො�ොයිලර් වර්ගය සඳහාා, විශේ�ෂයෙ�න්ම ගැැහැැණු පැැටවුන්ට ගැැලපෙ�න පරිදි සකස් කලයුතුය. පාානීය ජල පෝ�ෝෂණ ප්‍රමාාණය වැැඩි වන විට, ජල සැැපයුම් උපකරණ (ජල සැැපයුම්
උපාං�ංගය, ජල සැැපයුම් නළය, උප ටැංං�කිය, ආදිය) කළමනාාකරණය කිරීම සහ එය නිතිපතාා
පිරිසිදු කිරීම වැැදගත් වේ�.

3 හො�ොට කැැපීම (Debeaking) ක්‍රම වේ�දය
පැැටවුන්ගේ� පෝ�ෝෂණ සමයේ�දී පැැටවුන් තට්ටම් ප්‍රදේේශයට කෙ�ටීම නිතරම දක්නට ලැැබේ�.
පැැටවුන් කුඩාාකාාලයේ�දී, වලිගය අවට ප්‍රදේේශයට පමණක් හාානි සිදු වෙ�න ආකාාරයේ� ප්‍රමාාණයක්
ලෙ�සට පෙ�නුනද, නමුත් පළමු දරු සූතියට පෙ�ර කාාලය වන විට, එය බො�ොහෝ�ෝ විට බඩවැැල් දක්වාා
විදින අතර කෙ�ටි කාාලයක් තුළ අනපේ�ක්ෂිත හාානි සිදු වේ�. මෙ�ම හාානිය වැැළැැක්වීම සඳහාා හො�ොට
126

කැැපීම (Debeaking) සිදු කිරීම සාාමාාන්‍යය දෙෙයකි.
හො�ොට කැැපීම, (Debeaker) හෙ�වත් කැැපීම් උපකරණයක් වන හො�ොට කපනයක් භාාවිතාා කො�ොට
හො�ොටෙ�හි ඉහළ සහ පහළ හො�ොට පෙ�දෙෙස් පුලුස්සාා කපාා දමනු ලබන අතර, බිත්තර එකතු කරනකුකුළන් සම්බන්ධයෙ�න්, එය බො�ොහෝ�ෝ විට දින 3 සිට 10 වයසේ�දී සිදු කිරීම බහුල වේ�. බ්රො�ොයිලර්
වර්ග පැැටවුන්ගේ� වයස දින 1 කින්, හෝ�ෝ හැැකි ඉක්මනින් දින වයසකින් සිදු කරනු ලැැබේ�, නමුත්එය අභිජනනාාගාාරයේ�දී ද සිදු කළ හැැකිය.
හො�ොට කැැපීම මාාර්ගයෙ�න් නරක පුරුදු වර්ධනය වීම වළක්වන අතර ඉසින ලද ආහාාර කෑෑමේ�දී
සිදුවන අහක යාාම් ප්‍රමාාණයද අඩු කරයි. වැැඩිහිටි කුකුලෙ�කු බවට පත් වූ පසු, ආහාාරයට ගන්නාාවූ
බිත්තර වල හාානිය අවම කිරීම සිදු වේ�.

හො�ොට කැැපීම මාාර්ගයෙ�න් (Debeaking) හො�ොටෙ�හි සිදුවන ස්වාාභාාවය

4 බර මැැනීම
ශරීර බර යනු බිත්තර දැැමීමේ� පැැටවුන්ගේ� වර්ධනය සහ පසුකාාලීනව බිත්තර දැැමීමේ�
හැැකියාාව සඳහාා විශිෂ්ට දර්ශකයකි, එබැැවින් සෑෑම සති එක සිට දෙෙකකට වරක් අහඹු ලෙ�සතෝ�ෝරාා ගැැනීමෙ�න් මෙ�ය කිරීමට වග බලාා ගන්න. මීට අමතරව, බ්රො�ොයිලර් වර්ගය නැැව්ගත
කිරීම සැැලසුම් කිරීමේ�දී මාං�ංශ පිණිස වන පැැටවුන් වැැඩි වීම තේ�රුම් ගැැනීමටද මෙ�ය වැැදගත්ය.
බිත්තර දැැමීම ආරම්භ වීමෙ�න් පසු සෑෑම සති හතරකට වරක් බර කිරාා බැැලීම සහ පෝ�ෝෂණය
නිසි ලෙ�ස ලබාා ගන්නේ�ද යන්න දැැන ගැැනීම සඳහාා ශරීරයේ� බර වෙ�නස් වීම විමර්ශනය කිරීම
අවශ්ය වේ�. වැැඩිහිටි කුකුළන්ගේ� බර මැැනීම, එනම් එකම වර්ගයේ� මාං�ංශ කුකුලෙ�කු වුවද තනිතනිව කිරාා මැැන බැැලිම යෝ�ෝග්ය වේ�.

5 ආහාාර පෝ�ෝෂකයන් ලබාා ගැැනීම, ගබඩාා කිරීම සහ හැැසිරවීම සඳහාා පූර්වාාරක්ෂාාව
(1) ආහාාර පෝ�ෝෂකයන් භාාර ගැැනීම
ආහාාර පෝ�ෝෂණ ටැං�ංකියකට එසේ�ත් නැැතිනම් සුරක්ෂිතාාගාාරයට ප්රවාාහනය කිරීමට පෙ�රඑම ස්ථාාන පිරිසිදු කර තැැබිය යුතු අතර, ආහාාර පෝ�ෝෂණ ට්රක් රථ, ගො�ොවිපලට ඇතුල් වන විට,පිවිසුම් ස්ථාාන වලදී එම ආහාාර ට්රක් රථ නිසි ලෙ�ස විෂබීජහරණය කළ යුතුය. ආහාාර පෝ�ෝෂණවල පෙ�නුම, වර්ණය, රසය සහ ගුණාාත්මක බවෙ�හි කිසිදු අසාාමාාන්‍යයතාාවයක් නො�ොතිබිය යුතුඅතර, කිසිදු ආගන්තුක ද්‍රව්‍යයයක් නො�ොමැැති බවට සහතික විය යුතු අතර, ආහාාර Salmonella සැැල්මො�ොනෙ�ල්ලාා සඳහාා නිතිපතාා පරීක්ෂාා කරන කර්මාාන්ත ශාාලාාවකින් විය යුතු අතර, එම127පරීක්ෂණ ප්‍රතිඵල අමුණාා තිබිම අනිවාාර්ය විය යුතුය. ආහාාර පෝ�ෝෂණ වල අඩංංගු බාාහිර එකතුකිරීම් කාාරක එසේ�ම බාාහිර එකතු කිරීම් ද්‍රාාවනයන්ගේ� නම සහ නැැව්ගත කිරීමේ� සීමාා කාාලසීමාාවන් දැැන ගැැනීම ද වැැදගත් වේ�.

(2) ආහාාර පෝ�ෝෂණ ගබඩාා කිරීම
ආහාාර මිලදී ගැැනීමේ� සැැලැැස්ම කලින් තීරණය කර ගත යුතු අතර දීර්ඝ කාාලීන තො�ොග තබාාගැැනීම් සිදු කිරීම් වළක්වාා ගැැනීමට සැැලකිලිමත් විය යුතුය.
ආහාාර පෝ�ෝෂණ පුස් ආදියෙ�න් අපවිත්‍ර නො�ොවිය යුතුය, ආහාාරයේ� ඇති සංංරචක (ප්‍රෝ�ෝටීන්
ඇතුලුව, මේ�ද, ආදිය) වෙ�නස් නො�ොකළ (පිරිහීම) යුතුය, එසේ�ම Vitamin Premixes - විටමින් ප්රීමික්ස්
වැැනි බාාහිර එකතු කිරීම් (ද්‍රාාවනයන්) සිසිල් සහ අඳුරු ස්ථාානයක තබාා සුරැකීම අනිවාාර්යෙ�න්කල යුතුය. මීට අමතරව, ගබඩාා තුළ මීයන් හෝ�ෝ මීයන්ගේ� මළ ආදිය නො�ොමැැති බවට නිරීක්ෂණය
කිරීම වැැදගත් වේ�(3) ආහාාර පෝ�ෝෂණය හැැසිරවීම
ලබාා දෙෙන ආහාාර පෝ�ෝෂණ, නිසි ආහාාර සැැලසුම් කිරීම් මගින් තීරණය කර ඇති අතර,ගො�ොවිපලෙ�හි ආහාාර පෝ�ෝෂණ පිණිස වන බාාහිර එකතු කිරීම් සිදු කිරීමේ�දී, ඒවාා ආහාාරවල
ඒකාාකාාරව මිශ්‍ර කිරීම වැැදගත් වන අතර භාාවිතය සහ මාාත්‍රාාව අනුව ආහාාර පෝ�ෝෂණය ලබාාදීම් සිදු කිරීම වැැදගත් වේ�. විශේ�ෂයෙ�න්ම, අභිජනනය වෙ�ත ඇතුලත් කරවාා ගැැනීමෙ�න් පසුව,සතිපතාා කාාල පරාාශයක බර මැැන බැැලීමෙ�න් මාං�ංශ කුකුලාාගේ� වර්ධනය සහ නිෂ්පාාදන අවධිය
අනුව ආහාාර සැැලැැස්මට (ආහාාර පද්ධතියට) අනුව විවිධ ආහාාර ලබාා දිම සිදු කල හැැකිය.
ඊට අමතරව, කුකුළු මස් නිෂ්පාාදනවල (බිත්තර, මස්) ගුණාාත්මක භාාවයට සෘෘජුවම බලපාාන
ආහාාරවලට බාාහිර එකතු කිරීම් සිදු කිරීම් නැැව්ගත කිරීමේ� සීමාා කාාල සීමාාවට අනුකූල වීමසහ ආහාාරවල ගුණාාත්මකභාාවය (පෙ�නුම, වර්ණය, රසය, පුස්, වෙ�නස් කිරීම, ආදිය) කෙ�රෙ�හි
අවධාානය යො�ොමු කිරීම ඉතාාමත් වැැදගත්ය.
ආහාාර පෝ�ෝෂණය ලබාා දීමේ�දී ආහාාර කළමනාාකරණ වාාර්තාා පො�ොත අවම වශයෙ�න් වසර 2 ක්තබාා ගත යුතුය.

6 උණුසුම් කාාලගුණය තුළ කළමනාාකරණය
ගිම්හාානයේ�දී බිත්තර දමන කුකුළන්ගේ� විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු කූඩු නිවසක 32 සිට 33°C
දක්වාා වන පිටත උෂ්ණත්වයකදී පවාා සමහර කුකුළන් තාාප ඌෂ්ණත්වයකින් මිය යාා හැැකිය.
වහලවල් සහ බිත්ති හිරු එළියෙ�න් රත් වන අතර, හිරු එලියෙ�න් පිළිස්සුණු බිමෙ�හි විකිරණ
තාාපය බාාහිර උෂ්ණත්වයට වඩාා 5°C හෝ�ෝ ඊට වැැඩි උෂ්ණත්වයකින් ඉහළ යාාමට හේ�තු වියහැැකි අතර, කුකුළු සිරුරේ� ඌෂණත්වය වටාා පිටාා ඌෂ්ණත්වයට වඩාා වැැඩි වේ�. එබැැවින් තාාපආරක්ෂණ පියවරයන් අවශ්ය වේ�. කුකුළන්ගේ� විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු කූඩු නිවසක් තුළ, ඒ කූඩුනිවසේ� ගෘෘහස්තය තුළ වාාතාාශ්රය වැැඩි දියුණු කර ඇති අතර, ඒනමුදු සුළඟ ගලාා ඉවතට නො�ොයන
අවස්ථාා වලදී, සුළඟ ලබාා දෙෙන යන්ත්‍රයන්ත්‍රමාාර්ගයෙ�න් සුළංං වේ�ගය 0.5 සිට 0.8 m/තත්පර දක්වාා
සුළංං වේ�ගයකින් ලබාා දීම සිදු කල යුතුයි. ගස් ආදියෙ�න් හිරු එලිය ආවරණය කල යුතු අතර ඒමඟින් සෘෘජු හිරු එළිය වළක්වාා ගත හැැක. කුකුළු කූඩු නිවස තුළ ජලය ඉසීම ද උෂ්ණත්වය අඩුකිරීම සඳහාා ඵලදාායී පියවරක් වේ�. කුකුළු කූඩු නිවස තුළ,උෂ්ණත්වය ඉහළ යන විට, පාානීය
ජලයෙ�හි උෂ්ණත්වය ද ඉහළ යන අතර, උණුසුම් පාානීය ජලය පාානය කිරීමට නො�ොහැැකි වනු ඇත,128එබැැවින් හැැකි තරම් සීතල ජල පෝ�ෝෂණය ලබාා දීම කරන්න.
ජනේ�ල රහිත කුකුළු කූඩු නිවස තුළ, එම කුකුළු නිවස ඇතුළත උෂ්ණත්වය හැැකි තරම්ඒකාාකාාරී වන අතර පිටත වාායු උෂ්ණත්වයට වඩාා අඩු වන පරිදි වාාතාාශ්රය ක්‍රමයක් සකස්කරන්න. සාාමාාන්‍යයයෙ�න්, වාාතාාශ්ර ප්‍රමාාණයන් වැැඩි කරන අතර කුකුළන්ගේ� සංංවේ�දී උෂ්ණත්වයඅඩු කරයි. සිවිලිමේ� සහ බිත්තිවල තාාප පරිවාාරකයේ� ගුණාාත්මක භාාවය මේ� සඳහාා බලපෑෑමක්ඇති කරයි, සහ වඩාා හො�ොඳ තාාප ඉවත් කිරීමේ� ක්‍රමයක හෙ�වත් තාාප පරිවාාරකයක යහපත් බවනිසාා, පිටත වාායු උෂ්ණත්වයේ� බලපෑෑම අඩු වේ�.
බ්රො�ොයිලර් වර්ගය සඳහාා වඩාාත්ම වැැදගත් කළමනාාකරණය වන්නේ� ගිම්හාාන තාාපආරක්ෂණයයි. අනිත් ඒවාා අතර, වාාතාාශ්රය යනු පැැටවුන්ගේ� ජීවන රේ�ඛාාවයි. එමනිසාා, උණුසුම්
කාාලගුණය තුළදී, සුළඟ ලබාා දෙෙන යන්ත්‍ර මාාර්ගයෙ�න් ducts - නාාළිකාාවන් සම්බන්ධ කිරීමෙ�න්
වාාතය සෘෘජුවම ගො�ොඩනැැගිල්ල තුලට ගලාා යාාමට ක්‍රමය සකස් කල යුතුයි. මීට අමතරව, දිවාා
කාාලයේ� තාාපයේ� උච්චතම අවස්ථාාවෙ�හිදී, ජලය ඉසිනු ලබන අතර එම ජල වාාෂ්පීකරණයේ� තාාපය
ගො�ොඩනැැගිල්ලේ� ඇතුළත උෂ්ණත්වය අඩු කරයි. නැැව්ගත කිරීමට ආසන්නව වැැඩුණු සතුන්ට
තාාපය හේ�තුවෙ�න් වන තාාප මරණය සිදු වීමේ� වැැඩි ඉඩක් ඇත. එම අවස්ථාාවේ� දී, කුකුළු සිරුර
වටාා ඇති උෂ්ණත්වය කාාමර උෂ්ණත්වයට වඩාා 5°C පමණ වැැඩි වේ�. තාාප මරණය හදිසියේ�ම සිදුවේ�, එබැැවින් උණුසුම් දිනවල කලින් පියවර ගැැනීම වැැදගත් වේ�.

7 සීතල කාාලගුණය තුළ කළමනාාකරණය
විවෘෘත ගෘෘහස්ථ කුකුළු කූඩු නිවසක් තුළ, තිර ආවරණ යනාාදියෙ�න් සීතල සුළඟ හමාා යාාමවැැළැැක්වීම සඳහාා වන සීතලට එරෙ�හිව පියවර ගැැනීම අවශ්ය වේ�. දුර්වල වාාතාාශ්රය වැැළැැක්වීම
සඳහාා කාාමර මුද්‍රාා කරන්න. ජනේ�ල රහිත කුකුළු නූඩු නිවසක, වාාතාාශ්රය පරිමාාව අඩු කළ යුතුය,නමුත් දුර්වල වාාතාාශ්රය ඇති නො�ොකිරීමට වගබලාා ගත යුතුය.

8 කුකුළුන්ගේ� සෞ�ෞඛ්‍යා�ාරක්ෂාාව
ආහාාර පෝ�ෝෂණය සිදු කරන කුකුළුන්ට තට්ටම් පෙ�දෙෙස අපිරිස්දු වීම්, දුර්වල පාාද, අසාාමාාන්‍යයහුස්ම ගැැනීමේ� ශබ්දය, අසාාමාාන්‍යය ඇවිදීම සහ අසාාමාාන්‍යය සාායනික රෝ�ෝග ලක්ෂණ වලින්
වෙ�නසක් ඇති වී දැැයි නිරීක්ෂණය කිරීම වැැදගත් වේ�. කුකුළු විශේ�ෂයේ� ආහාාර පෝ�ෝෂණයෙ�න්
පෝ�ෝෂනය කරන කුකුළුන්ට, දෛෛනික වයස අනුව උෂ්ණත්වය, ආර්ද්‍රතාාවය සහ වාාතාාශ්රය
පාාලනය කළ හැැකි අතර, පෝ�ෝෂණ වයස සහ උෂ්ණත්වය (කාාමර උෂ්ණත්වය) අනුව වාාතාාශ්රය
පාාලනය කළ හැැකි අතර පෝ�ෝෂණ වයසට ගැැලපෙ�න පෝ�ෝෂණ ප්‍රදේේශ සුරක්ෂිතව සකස් කිරීම
අත්යාාවශය වේ�.
කළමනාාකරු දිනපතාා පෝ�ෝෂණ කුටි නිරීක්ෂණය කිරීම, අසාාමාාන්‍යය හාා මිය ගිය කුකුළන් සිටීද
නැැද්ද යන්න නිරීක්ෂණය කිරීම, උෂ්ණත්වය, ආර්ද්‍රතාාවය සහ වාාතාාශ්රය මැැනීම, ආහාාර පෝ�ෝෂණසහ පාානීය ජල පෝ�ෝෂණ නිසි ලෙ�ස ලැැබේ�ද යන්න මනාාව තහවුරු කර ගත යුතුයි.

9 බිත්තර එකතු කිරීම හාා නැැව්ගත කිරීම
බිත්තර කිකිළියන් සාාමාාන්‍යයයෙ�න් බිත්තර දැැමීම උදය කාාලයේ�දි සිදු කරයි. බිත්තර එකතුකිරීමේ� ක්‍රියාාවලිය → වර්ග කිරීම → බිත්තර පරීක්ෂාාව → බිත්තර සේ�දීම → නැැව්ගත කිරීම
බිත්තර එකතු කිරීමේ� කුකුළු ගො�ොවිපළේ� පරිමාාණය සහ පහසුකම් ආදිය සැැලකිල්ලට නො�ොගෙ�න
129

සිදු කරනු ලබන අතර ස්වයංංක්‍රීය බිත්තර එකතු කරනයන්, ස්වයංංක්‍රීය වර්ග කිරීමේ� යන්ත්‍රසහ බිත්තර සෝ�ෝදන යන්ත්‍රයන්ත්‍ර වැැනි යන්ත්‍ර සවි කර තිබේ�ද නැැතිද යන්න වර්ගය අනුව, එයයාාන්ත්‍රික වැැඩ සහ අතින් වැැඩ ලෙ�ස බෙ�දිය හැැකිය.
බිත්තර එකිනෙ�ක ගැැටීමෙ�න් හාා කුකුළන් බිත්තරවලට (බිත්තර කෑෑමට පුරුදු වීම) හාානි කිරීම,බිත්තර අපිරිසිදු කිරීම (තට්ටම්වල අපිරිසිදු වීම) යනාාදිය වැැලැැක්වීම පිණිස වහාාම බිත්තර එකතුකිරීම වැැදගත් වේ�. සීරීම් සහ විකෘෘතිතාා වැැනි දෝ�ෝෂ සහිත බිත්තර ඉවත් කිරීම, බිත්තර තැැටිවල
බිත්තර එකතු කිරීම සහ බහාාලුම්වල දමාා නැැව්ගත කිරීම සාාමාාන්‍යය දෙෙයකි. කුකුළු ගො�ොවි පලේ�දී
කුකුළු ගො�ොවීන් බිත්තර සේ�දීම සහ වර්ග කිරීම (සම්මත බර බෙ�දීම), ඇසුරුම් කිරීම, පෙ�ට්ටි
කරණය සහ නිවෙ�ස් තුලට ගො�ොස් බෙ�දාා හැැරීම සහ සෘෘජු විකුණුම් වැැනි විවිධ ක්රම තිබේ�.
මාාර්ගගත පද්ධතියක් යනු බිත්තර එකතු කිරීමේ� පථය බිත්තර දැැමීමේ� කිකිළි නිවසට යාාබද
GP මධ්‍යයස්නථාායකට (බිත්තර එකතු කිරීම, වර්ග කිරීම, බිත්තර සේ�දීම සහ ඇසුරුම් කිරීමේ�
පහසුකම) සම්බන්ධ කර තිබීම වේ�.
නැැව්ගත කිරීමට පෙ�ර බිත්තර කුකුළු ගෘෘහස්ථ නිවසෙ�න් බැැහැැරව ගබඩාා කර ඇති අතර,පිටත උෂ්ණත්වය සමඟ සංංසන්දනය කිරීමේ�දී බිත්තර මත ඝනීභවනය සිදු නො�ොවන පරිදි ගබඩාා
ස්ථාානයේ� උෂ්ණත්වය පාාලනය කිරීම සිදු කිරීම වේ�. ගබඩාා කාාලය හැැකිතාාක් කෙ�ටි කරන්න
වැැඩ ආරම්භ කිරීමට පෙ�ර වැැඩ කරන පුද්ගලයන් ඔවුන්ගේ� දෑෑත් ඇඟිලි සෝ�ෝදාා පිරිසිදු කරවිෂබීජහරණය කල යුතුයි. සෝ�ෝදාා විෂබීජහරණය කළ බිත්තර එකතු කිරීමේ� කූඩයක්, බිත්තර
තැැටියක් සහ බිත්තර බහාාලුමක් භාාවිතාා කරන්න. බිත්තර එකතු කිරීමේ� උපකරණය යන්ත්‍රයසාාමාාන්‍යය පරිදි ක්‍රියාාත්මක වන්නේ�ද යන්න තහවුරු කර සුදුසු සූදාානමක් ඇති කර ගැැනීම
අත්යාාවශ්ය වේ�. බිත්තර එකතු කරන්නයන් සහ යන්ත්‍ර නිතිපතාා පරීක්ෂාා කර පිරිසිදු කරවිෂබීජහරණය කල යුතුවේ�. අතින් එකතු කරන ලද බිත්තර නම්, නැැවුම්ව තබාා ගැැනීම සඳහාා
දිනකට හැැකි තරම් වාාර ගණනක් බිත්තර එකතු කිරීම සිදු කල යුතු වේ�.

 මාං�ංශ සඳහාා වන තරුණ කුකුළුන් (බ්රො�ොයිලර්) වර්ගය නැැව්ගත කිරීම
නැැව්ගත කිරීමට දින 7 කට පෙ�ර ඖෂධ විරාාම පෝ�ෝෂණ (ප්රතිබැැක්ටීරීය ද්‍රව්‍යය අඩංංගු නො�ොවන
ආහාාර) ලබාා දෙෙන්නෙ�මු. ආහාාර පෝ�ෝෂණය අතරතුර ප්රතිබැැක්ටීරීය ද්‍රව්‍යය ලබාා ගන්නේ� නම්,නැැව්ගත කිරීමේ� සීමාා කිරීමේ� කාාලය ඉකුත් වී ඇති බවට වග බලාා ගන්න. නැැව්ගත කිරීමට පෙ�රදින 7 ක් දවසේ� පැැය 24 පුරාාම විදුලි පහන් දැැල්වෙ�නු ඇත. නියමිත සැැකසුම් කාාලයට පැැය 12 කටපෙ�ර ආහාාර පෝ�ෝෂණ සැැපයීම නවත්වනු ඇත (පෝ�ෝෂණය නැැවැැත්වීම) නැැව්ගත කරන වේ�ලාාවට
අනුව පක්ෂීන් ඇල්ලීම ආරම්භ කරන අතර, කුකුළු බීජ කෝ�ෝෂය තුල ඉතිරි ආහාාර තිබේ�ද නැැද්ද
යන්න පරීක්ෂාා කරමින්, වර්ධනය අඩුව ඇති හෝ�ෝ සැැළකිය යුතු අයුරින් අපිරිසිදු ශරීර මතු පිටක්ඇති කුකුළුන් ඉවත් කර නිරෝ�ෝගී සහ පිරිසිදු කුකුළන් පමණක් නැැව්ගත කරනු ලබයි.

 පහසුකම් ස්ථාාන සහ උපකරණ නඩත්තු කිරීම සහ සනීපාාරක්ෂාාව කළමනාාකරණය කිරීම
කුකුළු කූඩු නිවාාස, ආහාාර ගබඩාා පහසුකම්, කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් ගබඩාා පහසුකම්, අපද්‍රව්‍යය ගබඩාා
කිරීමේ� පහසුකම් සහ අනුබද්ධ පහසුකම් එම පහසුකම් වන අතර කුකුළන් සෞ�ෞඛ්ය සම්පන්න
ලෙ�ස ඇති කිරීමට හැැකි වන පරිදි මෙ�ම පහසුකම් ස්ථාාන සකස් කිරීම වැැදගත් වේ�. දූවිල්ලෙ�න් හෝ�ෝඅපිරිසිදු වීමෙ�න් එය අපිරිසිදු නො�ොවන පරිදි, හාානියක් හෝ�ෝ අපහසුතාාවයක් ඇති නො�ොවන පරිදි
දිනපතාා පහසුකම කළමණාාකරනය කිරීම වැැදගත් වේ�.
130

６වෙ�නත්

① සැැහැැල්ලු බර අශ්වයන්
1 සෞ�ෞඛ්‍යය කළමනාාකරණය

(1) ශරීර උෂ්ණත්වය (ගුද මාාර්ගයේ� උෂ්ණත්වය)සාාමාාන්‍යය උෂ්ණත්වය 37.5 සිට 38.4°C වේ�. එය 38.5°C හෝ�ෝ ඊට වැැඩි නම්, එය උණ ලෙ�ස සලකනු
ලැැබේ�.

(2) අත් පාා පරීක්ෂාා කිරීම
තුවාාලයේ� ඇති බැැක්ටීරියාා ආසාාදනය හේ�තුවෙ�න් අත් පාා ඉදිමීමට ඉඩ ඇති අතර එය පුහුණුවට
බාාධාාවක් විය හැැකිය. තෘෘණ බිමට මුදාා හැැරීම හාා පුහුණුවට පෙ�ර සහ පසුව හො�ොඳින් නිරීක්ෂණය
කිරීම වැැදගත් වන අතර, තුවාාල ඇදිය ඇති නම් හැැකි ඉක්මනින් තුවාාල වලට ප්‍රතිකාාරප්‍රතිකාාර
කිරීම වැැදගත් වේ�.

2 කුර දැැමීම
・පුහුණුවීම් අතරතුර කුර ගෙ�වී යන බැැවින්, කුර ආරක්ෂාා කිරීම සඳහාා අශ්ව ලාාඩංං පැැළඳ වියයුතුයි.
・අශ්ව ලාාඩංං ආදේේශ කිරීමේ� වාාර ගණන සාාමාාන්‍යයයෙ�න් සති 3 සිට මාාස 1 දක්වාා වේ�.

3 තෘෘණ බිමට මුදාා හැැරීම් භූමි කළමනාාකරණය
(1) පිරිසිදු කිරීම සහ කැැපීම
තෘෘණ බිමට මුදාා හැැරීම් කරන තෘෘණ භූමිය නිතිපතාා පිරිසිදු කර තෘෘණ ශාාකයේ� උස කෙ�ටි
කිරීම සඳහාා කැැපීම කල යුතුයි.
අශ්වයන් කෙ�ටි තණකො�ොළ වලට වැැඩි කැැමැැත්තක් දක්වයි, එබැැවින් ඔවුන් වඩාා හො�ොඳින්
ආහාාරයට ගන්නාා අතර වල් පැැලෑෑටි පාාලනයටද එය උපකාාරී වේ�.

(2) සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණය
තෘෘණ බිම පිණිස මුදාා හැැරීම කරන තෘෘණ බිම් වලින් අශ්ව මළ එකතු කල යුතු අතරපරපෝ�ෝෂිතයන් පැැතිරීම වළක්වීම සිදුවේ�.

4 පෝ�ෝෂණ කළමනාාකරණය සඳහාා ප්‍රධාාන කරුණු
(1) නිෂ්පාාදන ගො�ොවිපල කළමනාාකරණය
・අශ්ව මව සහ අශ්ව පැැටවුන් යන දෙෙපාාර්ශයම සාාමාාන්‍යයයෙ�න් කළමනාාකරණය කරනු ලබන්නේ�
තෘෘණ බිම මත මුදාා හැැරීම මතය. ප්‍රධාාන නිෂ්පාාදන ප්රදේේශය වන Hokkaido වන අතර, අඩු ශීතඋෂ්ණත්වයක් සහ අධික හිම පතනයක් ඇති බැැවින්, ශීත ඍතුවේ� දිවාා කාාලයේ� පමණක් තෘෘණබිමට මුදාා හැැරීම කරන අතර, එයින් බාාහිර වේ�ලාාවන් වලදී පෝ�ෝෂණය අශ්ව ගාාල තුල කරන131අතර, දිවාා කාල තෘණ බිමට මුදා හැරීම, ශීත කාලයට �රි බාහිරවා දිවාා කාලයන්හි ස්ථාාවාර
පෙ�ලාවාක �මණක් �ාල තුල මුදා හැරීම කරන අතර, ඉන් බාහිර පෙ�ලාවාන් වාලදී තෘණ බිමටමුදා හැරීම කරන අතර, දිවාා රාත්රී තෘණ බිමට මුදා හැරීම සංහ රාත්රී කාල තෘණ බිමට මුදාහැරීම පෙබොපෙහෝ විට කරනු ලබයි.
・අශ්වා �ාල තුල පෙ�ෝෂණයන් කිරීපෙ�දි සංාන්ේර ආහාර පෙදනු ලබන අතර, නමුත් කිරි පෙදන කාලයසංහ �ැ��ැනී� වාලින් �සු කාල වාලදී ම� අශ්වා පෙදනට ලබා පෙදන පෙ�ෝෂණ ප්‍රමාණය වාැඩි කරනුලැපෙ�.
・තෘණ බිමට මුදා හැරීම කණ්ඩාාය� වා�පෙයන් සිදු කරන අතර, නමුත් කිරි වාැරීපෙමන් �සු �ැටවුන්
පිරිමි සංහ �ැහැණු සංතුන් සංඳහා පෙවාන පෙවානම පෙවාන් පෙකොට තණ බිමට මුදා හැරීම කරනුලබයි.

දිවාා කාලශෝ� තෘණ බිමට මුදා හාැරීම

රාත්රී කාලශෝ� තෘණ බිමට මුදා හාැරීම

(2) පෙ�ෝෂණ පෙ�ොවි�ල කළමනාකරණය
・�ැදවීපෙ� පුහුණුපෙ� තී�රතාවාය අනුවා සංාන්ේර ආහාර ප්‍රමාණය වාැඩි කිරීම කරනු ලබයි.
・උසංස් �ැදීපෙ� පුහුණුවාක් ඇති අශ්වායන් ඔවුන්පෙ� කුර මත අශ්වා ලාඩාං �ැළඳ සිටින අතර,එකිපෙනකා සංමඟ පෙසංල්ල� කිරීපෙමන් තුවාාල සිදු පෙනොවාන �රිදි රංචුවාක් පෙලසං තෘණ බිමට මුදාහැරීම පෙනොපෙකොට, එක් එක් සංත්වායා පෙලසං කුඩාා තෘණ බිමකට (Paddock - කුඹුරු) තෘණ පිණිසං
මුදා හැරීම සංාමාන� පෙදයකි.

132

② මීමැැසි පාාලනය
1 වාාර්ෂික වැැඩ ප්රවාාහය (උදාාහරණ)කාාල සමය මාාසයශීත ඍතුව

වැැඩ අන්තර්ගතය

1වදයේ� ඇති මල් පැැණි පරීක්ෂාා කිරීම සහ වදයේ� උෂ්ණත්වය පාාලනය කිරීම.

2

මී වදයේ� මල් පැැණි පරීක්ෂාා කිරීම, මී මැැසි පාාලනය කිරීමේ� මෙ�වලම් විෂබීජහරණය
කිරීම සහ අලුත්වැැඩියාා කිරීම, මී වදයේ� මී මැැස්සන් පරීක්ෂාා කිරීම, ආහාාර සහ ඖෂධපෝ�ෝෂණය කිරීම

වසන්ත ඍතුවගිම්හාාන ඍතුවසරත් සෘෘතුවශීත ඍතුව

3

මී වදයේ� ඇති මී මැැස්සන් පරීක්ෂාා කිරීම, මී වදයේ� ඇති වද පුවරු ගණන වැැඩි කිරීම.

4මී වදයේ� ඇති මී මැැස්සන් පරීක්ෂාා කිරීම, මී වදයේ� ඇති වද පුවරු ගණන වැැඩි කිරීම.

5මී පැැණි එක් රැස් කිරීම

6මී පැැණි එක් රැස් කිරීම

7මී මැැසි කූඩුවේ� උෂ්ණත්වය පාාලනය කිරීම, ආහාාර,ඖෂධ පෝ�ෝෂණය කිරීම

8වද වල උෂ්ණත්වය පාාලනය කිරීම, ආහාාර සහ ඖෂධ පෝ�ෝෂණය කිරීම, වදයේ� කූඩුපුවරුව අඩු කිරීම, බඹරුන් විනාාශ කිරීම

9පෝ�ෝෂණයන් ලබාා දීම, කූඩු පෙ�ට්ටිවල කූඩු පුවරු අඩු කිරීම, බඹරුන් විනාාශ කිරීම

10ආහාාර ඖෂධ පෝ�ෝෂණය, කූඩු පුවරු ගබඩාා කිරීම, බඹරුන් විනාාශ කිරීම

11පෝ�ෝෂණයන් ලබාා දීම12මී මැැසි කූඩුව තුල උෂ්ණත්වය පාාලනය කිරීම

බඹර = මී මැැස්සන්ගේ� හාානිකර සතුරාා

2 රෙ�දි ආවරණමී මැැස්සන් වදයේ� සිටින මී මැැස්සන් පරීක්ෂාා කිරීමේ�දී හෝ�ෝ මී පැැණි එකතු කිරීමේ�දී මුහුණු
රෙ�ද්දක් (මුහුණ ආරක්ෂාා කරන) සහ අත්වැැසුම් පළඳින අතර සම නො�ොපෙ�නෙ�න දීප්තිමත් ඇඳුම්
අඳින්න.

3 මීමැැසි පාාලන උපකරණ
(1) දුම් යවනයඑය මී මැැස්සන් මත දුම් පිඹීමට සහ ඔවුන්ගේ� ආක්‍රමණශීලීත්වය අඩු කිරීමට භාාවිතාා කරයි.
ලිනන්, කඩදාාසි සහ වැැටුණු කො�ොළ පුළුස්සාා දැැමීමෙ�න් එය භාාවිතාා වේ�.

133

(2) Hive Tool - වාද පෙමවාලමඑය යකඩා Spatula - �ත්තුල වාන අතර එය වාද පුවාරු කූඩු පෙ�ට්ටියට ඇලී ඇති විටක වාද පුවාරුවා
ඉවාත් කිරීමට භාාවිතා පෙ�.

(3) Bee Brush - මී මැසි බුරුසුවාඑය කූඩු පුවාරුවා පෙහෝ කූඩු පෙ�ට්ටිපෙයන් මී මැස්සංන් ඉවාත් කිරීමට භාාවිතා කරයි.

Bee Brush - මී මැසි බුරුසුවා

මුහුණු පෙරදි පෙ�ලයHive Tool - වාද පෙමවාලමදු� යවානය

අත්වාැස්ම

මීමැසි �ාලනය කිරීශෝම් කාර්යශෝ� දර්�නය

4 මී �ැණි නිෂ්�ාදනය සංඳහාා උ�කරණ
(1) මී �ැණි කඩුවාඑය මී �ැණි එකතු කිරීපෙ�දී මී �ැණි එකතු වාන කූඩු පුවාරුපෙ� පෙකොටපෙසංහි මී මැසි ඉටි සිහින්වාක�ා දැමීමට භාාවිතා කරන තලයකි. එය උණුසු� ජලය සංමඟ උණුසු� වාන විට භාාවිතා පෙ�, නමුත්
විදුලි උණුසු� වාර්�යක් ද ඇත.

(2) Centrifugal Separator - පෙක්න්ේරා�සංාරී පෙබදනය
පෙමය මී �ැණි පියන ක�ා දැමූ මී �ැණි පිරවූ වාද පුවාරුවාක් කරකවාමින් පෙක්න්ේරා�සංාරී
බලපෙයන් මී �ැණි ඉවාත් කරන යන්ත්‍රායකි.

(3) මී �ැණි පෙ�රණයමී �ැණි පෙක්න්ේරා�සංාරී සිට �බඩාා බහාලුමට මාරු කිරීපෙ�දී මී �ැණි වාලින් මී වාද සුන්බුන්
ඉවාත් කිරීමට එය භාාවිතා කරයි.

(4) සීනි අන්තර්�ත මීටරයමී �ැණි වාල සීනි සංාන්ේරණය මැනීමට එය භාාවිතා කරයි.

134

Centrifugal Separator - කේ�න්ද්රාාපසාාරී බෙ�දනයමී පැැණි කඩුවමී පැැණි පෙ�රණය

සීනි අන්තර්ගත මීටරය

5 මී පැැණි එකතු කිරීම් කාාර්ය

දුම් යවනයේ� දුමෙ�න් මී මැැස්සන්
නිශ්ශබ්ද කරනු ලබයි.
එය කේ�න්ද්රාාපසාාරී තුළටදමාා වටේ�ට කරකවන්න, මී පැැණි
පතුලේ� සිට පිටතට පැැමිණේ�.
වද පුවරුව ඉවත් කිරීම. එක කූඩුවකමී මැැස්සන් 2000ක් විතර සිටියි.

මී පැැණි පියන කපාා ඉවත් කිරීම.

මී පැැණි සාාදන තුරු135දැැලකින් පෙ�රීම තුලින් පිරිසිදු හාාඉතාා අව්‍යා�ාජ මී පැැණි ලැැබේ�!

6 මී මැැස්සන්ගේ� කෘෘෂිකාාර්මික භාාවිතයමී මැැස්සන් ආහාාර සඳහාා මල් වෙ�ත පැැමිණෙ�න නමුත් ඒ සමඟම ඔවුන් මලෙ�න් මලට පරාාග දරැගෙ�න යාාමේ� කාාර්ය භාාරයද ඉටු කරයි. එබැැවින්, ස්ට්රෝ�ෝබෙ�රි, කො�ොමඩු, පැැණි පුහුල්, චෙ�රි ආදියවර්ධනය වන කෘෘෂිකාාර්මික නිෂ්පාාදන ස්ථාානවල මී මැැස්සන් භාාවිතාා වේ�.

ස්ට්රෝ�ෝබෙ�රි පරාාග රැගෙ�න යන මී මැැස්සන්.

ස්ට්රෝ�ෝබෙ�රි නිවසක සවි කර ඇති මී මැැසි පෙ�ට්ටි.

136

７

කළමනාාකරණ කාාර්යයන් සහ පශු සම්පත් නිරීක්ෂණ
අත්යවශ්‍යය (ප්රාායෝ�ෝගික පරීක්ෂණය සඳහාා)ගො�ොවිපළේ� දෛෛනික වැැඩ කටයුතු වලදී, වැැඩ කරන අතරතුර, පශු සම්පත් නිරීක්ෂණය කිරීම
සඳහාා නිවැැරදි ආකාාරය ඉගෙ�න ගැැනීම සහ පහත සඳහන් මාාතෘෘකාා පිළිබඳව කළමනාාකරු විසින්
ඉගැැන්වීම වැැදගත් වේ�.

1 ගවයාා
・ගවයන් වෙ�ත ළඟාා වන ආකාාරය, අදින ආකාාරය සහ රැහැැන් ගත කරන්නේ� කෙ�සේ�ද යන්න・සෞ�ෞඛ්‍යය සංංපන්න සහ නිරෝ�ෝගී ගවයෙ�කු සහ දුර්වල ගවයින් අතර වෙ�නස හඳුනාා ගන්නාා
ක්‍රමය
・කුර වල තත්වය සහ කුර කපන ආකාාරය
・පහසුකම් ස්ථාාන වල නම් සහ භූමිකාාවන් හඳුනාා ගන්න (Composting Bins - කො�ොම්පෝ�ෝස්ට්
බඳුන්, Silo, Free-barn, ගව ගාාල, Free-stall ගව ගාාල, Milking Parlor, යනාාදි)・කිරි ධෙ�නුන් සඳහාා භාාවිතාා කරන උපකරණ සහ උපාං�ංගවල නම් සහ භූමිකාාවන් තහවුරු
කිරීම
・කිරි දෙෙන කාාලය තුළ සනීපාාරක්ෂාාව කළමනාාකරණය සහ කිරි දෝ�ෝවනය ඇමිනීම වෙ�න්කරන ආකාාරය
・මලපහ ගුණ නිරීක්ෂණය (සාාමාාන්‍යය මළ පහ සහ පාාචනය ලිහිල් මළපහ අතර වෙ�නස
හඳුනාා ගන්නේ� කෙ�සේ�ද)・පෝ�ෝෂණ ආහාාර වර්ගය සහ නම තහවුරු කිරීම (රළු සහ සාාන්ද්රණය අතර වෙ�නස)・රළු සාාන්ද්ර ආහාාර වෙ�න් කළ ආහාාර සහ මිශ්‍ර ආහාාර (TMR) අතර වෙ�නස
・කිරි දෙෙනුන් රළු හාා සාාන්ද්ර ආහාාර අනුපිළිවෙ�ල සහ කිරි ධෙ�නුන්ට වෙ�නම ආහාාර
සැැපයීමේ�දී අවධාානය යො�ොමු කරන්න
・ආහාාර පෝ�ෝෂක හාා ජල පෝ�ෝෂක ටැංං�කි දෛෛනික කළමනාාකරණය සඳහාා කරුණු
・සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන චක්‍රයය දැැක්වීම් සලකුණු සඳහාා නිරීක්ෂණය කිරීම්
・කර ඇඹීම කරන ආකාාරය
・අංං ඉවත් කිරීම් කරන ආකාාරය
・පැැටවෙ�කුට මව්කිරි දෙෙන ආකාාරය
・Colostrum - හෙ�වත් පලමු කිරි සහ සාාමාාන්‍යය අතර වෙ�නස හඳුනාා ගන්නේ� කෙ�සේ�ද?
・පාා දෝ�ෝවන විෂබීජ නාාශක බදුන සාාදාා ගන්නේ� කෙ�සේ�ද සහ එය පසු කරගෙ�න යන්නේ�
කෙ�සේ�ද යන්න තහවුරු කිරීම

2 ඌරු වගාාව
・ඌරන්ට මඟ පෙ�න්වන්නේ� කෙ�සේ�ද?
・සෞ�ෞඛ්‍යය සම්පන්න සහ ජව සම්පන්න ඌරන් සහ දුර්වල ඌරන් අතර වෙ�නස හඳුනාා
ගන්නේ� කෙ�සේ�ද?
・පෝ�ෝෂණ ආහාාර වර්ගය සහ නම තහවුරු කිරීම
・උපන් ඌරු පැැටියෙ�කු ඇති දැැඩි කරන ආකාාරය

137

・මලපහ ගුණ නිරීක්ෂණය (සාාමාාන්‍යය මළ පහ සහ පාාචනය ලිහිල් මළපහ අතර වෙ�නස
හඳුනාා ගන්නේ� කෙ�සේ�ද)・කර ඇඹීම කරන ආකාාරය
・අභිජනන ඌරන් සහ තර කරන ඌරන් අතර වෙ�නස හඳුනාා ගන්නේ� කෙ�සේ�ද?
・සාාමාාන්‍යය තන පුඩු පෙ�ළගැැස්ම නිරීක්ෂණය කිරීම සහ තහවුරු කිරීම
・නැැව්ගත කිරීමේ� කාාලය සහ ඌරාාගේ� ශරීර ප්‍රමාාණය තහවුරු කිරීම
・ඌරන්ගේ� අභිජනනය
・ඝාාතනය කරන ලද ඌරු සත්ව සිරුර නිරීක්ෂණය කිරීම
・පාා දෝ�ෝවන විෂබීජ නාාශක බදුන සාාදාා ගන්නේ� කෙ�සේ�ද සහ එය පසු කරගෙ�න යන්නේ�
කෙ�සේ�ද යන්න තහවුරු කිරීම

3 කුකුළු පාාලන ගො�ොවිතැැන (බිත්තර දමන කිකිළියන්)・මළ පහ මගින් ලිංංගිකත්වය නිරීක්ෂණය කිරීම
・අපිරිසිදු බිත්තර වර්ග කිරීම
・බීජෞ�ෞෂකස්ථාානයේ� බීජ බිත්තර සකස් කරන්නේ� කෙ�සේ�ද?
・සංංසේ�චනය වූ බිත්තරයක් හඳුනාා ගැැනීම
・නිරෝ�ෝගී කුකුළු පැැටියකු සහ නිරෝ�ෝගී කුකුළු පැැටවුන් සහ දුර්වල පැැටවුන් අතර වෙ�නස
හඳුනාා ගැැනීම
・කුකුළු පැැටියකුගේ� වර්ධන ක්‍රියාාවලිය
・කුකුළු පැැටවුන්ගේ� කළමනාාකරණ කාාමරයේ� උෂ්ණත්වය, පැැටවුන්ගේ� එකතු කිරීම සහවිසුරුවාා හරින ලද තත්වය නිරීක්ෂණය කිරීම
・ජල පෝ�ෝෂක බෙි�සම් සහ ආහාාර පෝ�ෝෂක අතර වෙ�නස හඳුනාා ගන්නේ� කෙ�සේ�ද සහ ඒවාාපිරිසිදු කරන අයුරු
・එන්නත් ක්‍රමය
・හො�ොට කැැපීම (Debeaking) ක්රම වේ�දය
・කිකිළියන්ගේ� පෝ�ෝෂණ තත්ත්වය සහ සෞ�ෞඛ්‍යය තත්ත්වය පරීක්ෂාා කරන්නේ� කෙ�සේ�ද (පපුපෙ�දෙෙසේ� මාං�ංශ පේ�ශි නිරීක්ෂණය කිරීමේ� ක්‍රමය)・බිත්තර දමන කිකිළියන් බිත්තර දැැමීම නිරීක්ෂණය කිරීම
・බිත්තර තැැටිය භාාවිතාා කරන්නේ� කෙ�සේ�ද
・බිත්තර දමන කිකිළියේ� වර්ගය සහ බිත්තරවල වර්ණය පරීක්ෂාා කිරීම
・බිත්තර බිඳීමෙ�න් බිත්තරයේ� ගුණාාත්මකභාාවය විනිශ්චය කිරීම
・පැැටවුන්, මධ්යම ප්රමාාණයේ� කුකුළන් සහ වැැඩිහිටි කුකුළන් සඳහාා ආහාාර තහවුරු කිරීම
・පාා දෝ�ෝවන විෂබීජ නාාශක බදුන සාාදාා ගන්නේ� කෙ�සේ�ද සහ එය පසු කරගෙ�න යන්නේ�
කෙ�සේ�ද යන්න තහවුරු කිරීම

138

4 සනීපාාරක්ෂක කළමනාාකරණය
1. සත්ව ගො�ොවිපල වෙ�ත ඇතුළු වන විට ඇඳුම් පරීක්ෂාා කිරීම (තො�ොප්පිය, අත්වැැසුම්, වැැඩ ඇඳුම්,තුවාා, දිග බූට් සපත්තු)2. ගො�ොවිපළෙ�න් පිටත සිට පැැමිණෙ�න පුද්ගලයින්ට Vinyl බූට් ආවරණ පැැළඳ සිටින ලෙ�ස ඉල්ලාා
සිටීම.
3. පරීක්ෂාා කළ යුතු දේේ (වල් කුරුල්ලන් සහ මීයන් වැැනි කුඩාා සතුන් ආක්රමණය කිරීම, සිලේ�ජ්මත පුස් අල්ලාා ඇද්දැැයි බැැලීම, ආගන්තුකයන් ගො�ොවි පලට ඇතුල් වී ඇද්දැැයි)4. ආරක්ෂිත නිසි ඇඳුම් නියමාාකාාරව පැැලඳීම් ක්‍රමය
5. විෂබීජ නාාශක තනුක කරන අයුරු

ෙත���ය�ව හා �ඛ ආර�ෂක

හැ�තා� �රට, දාරය� ස�ත ෙත���ය�බර �රන �ට සක� ��ෙ�� සහ ඉ�ෙ�� �ව හා �ඛ ආර�ෂක පළ��න

ආර��ත ඇ� ක�ණා�රබ� අ�වැ��

��ණට ඉතා ස�පව“Goggle” ව�ග ඇ� ක�ණා� භා�තය

ජැක��ෙ� �� අ�, අ� වැ�මඋ�� පල��.

ආර�ෂක ඇ�� පැළ���� �� සප��ආර�ෂක �� අ� සහ �� ක�ස� අ��නරසාය�ක ද්‍රව්‍යද්‍රව්‍යඔෙ� ඇ��වලට ඇ�� �මවැළැ��ම සඳහා ඔෙ� ක�සෙ� වා�ය ඔෙ�වැඩ සප�� ව�� ආවරණය කර�න.

139

８

තහවුරු කිරීමට ඇති ගැැටලුවපහත ප්‍රශ්නවලට ඒවාා නිවැැරදි නම් ○ සහ ඒවාා වැැරදි නම් × සමඟ පිළිතුරු සපයන්න.
(ගවයාා)1. ජල පෝ�ෝෂක ටැං�ංකි සහ ජල කෝ�ෝප්ප සෑෑම විටම පිරිසිදුව හාා පියකරුව තබාා ගත යුතුය.

(

)

(
(
(
(
(

)
)
)
)
)

(
(

)
)

(

)

(
(
(

)
)
)

(

)

(

)

(
(

)
)

(

)

(

)

2. කිරි ධෙ�නුන් බෙ�ල්ල දික් කො�ොට ආහාාර පෝ�ෝෂණයන් ලබාා ගන්නාා නිසාා ටැංං�කියේ� කෑෑමඅතු පතු ගාා සකස් කිරීම අවශ්ය නැැහැැ. 

3. ගිම්හාාන තාාපය තුළ පවාා කිරි ධෙ�නුන්ගේ� ශරීර උෂ්ණත්වය 39 ට℃ වඩාා වැැඩි නො�ොවේ�.
4. කිරි ධෙ�නකට පාාචනය ඇති වූ විට මුළු වලිගයම අපිරිසිදු වේ�.
5. අධික ලෙ�ස කිරි දෝ�ෝවනය නො�ොකරන්න (Machine Stripping.)



6. කිරි දෝ�ෝවනයෙ�න් පසුව Teat Cup - ටිට් කො�ොප්පය එකින් එක තන පුඩුවෙ�න් ඉවත්කරන්න.

7. කිරි ධෙ�නුනට රස්නය ඇති විට, ඔවුන් නො�ොසන්සුන් වේ�. (ඌරන්)
1. ඌ රු පැැටවුන් කිරි පෝ�ෝෂණය කිරීමේ�දී ප්රමාාණවත් උ්්ෂණත්වයක් පවත්වාා නො�ොමැැතිකම
නිසාා යට වී සිර වීමෙ�න් සිදුවන මරණ අනතුරු වලට හේ�තු විය හැැක.
2. ඌරු පැැටවුන් සීතලට ගො�ොදුරු වන අතර, වැැඩුණු ඌරන් තාාපයට ලක් වීමේ� වඩාාත්
අවදාානමට ලක් වේ�.

3. පාා දෝ�ෝවන විෂබීජ නාාශක බදුන තිබේ� නම්, ඔබේ� බූට් සෝ�ෝදාා ගැැනීමට අවශ්ය නො�ොවේ�
4. ඌරු පැැටවුන් සඳහාා එක් කෘෘතිම කිරි වර්ගයක් තිබේ�.

5. ඌරන්ගෙ�න් එනු ලබන අප්රසන්න ආඝ්‍රාානය වැැළැැක්වීම සඳහාා ඌරු කො�ොටුව තුළ මළමූත්ර පෙ�හො�ොර ගබඩාා නො�ොකිරීම අත්‍යා�ාවශය වේ�(කුකුලන්)1. කු
 කුළු කො�ොටුව අසල මිය ගිය වල් කුරුල්ලෙ�කුගේ� මෘෘත ශරීරයක් ඔබ දුටුවහො�ොත් වහාාමඑය කුණු කූඩයට විසි කරන්න.
2. පක්ෂීන් විශාාල සංංඛ්‍යා�ාවක්බෝ�ෝ කිරීමේ�දී වාාතාාශ්රය දුර්වල වේ�, එබැැවින් ශ්වසන රෝ�ෝග
ඇතිවීම සංංබන්ධයෙ�න් සැැලකිලිමත් විය යුතුය.

3. උණුසුම් ගිම්හාාන කාාලය තුලදී උණුසුම් ජලය පාානය කිරීමට ලබාා දීම වැැදගත් වේ�.
4. කුකුළු පැැටවුන් මධ්‍යයම වයසේ� සිටින විට, වෙ�නත් පැැටවුන්ට පහර දී ඔවුන්ට හාානි කරනදර්ශණ දිස් වේ�.
5. මාං�ංශ කුකුළන් (බ්රො�ොයිලර්) නැැව්ගත කිරීමට පෙ�ර දින දක්වාා ප්‍රතිබැැක්ටීරීය ද්‍රව්‍යය අඩංංගු
සූත්‍ර ආහාාර පෝ�ෝෂණ ලබාා දීම සුදුසුය.

140

පිළිතුර
(ගවයාා)1. ○2. × (හේ�තුව: ගවයන්ට කෑෑමට පහසු ස්ථාානයකට පෝ�ෝෂණය අතු පතු ගාා මනාාව එක් රැස් කරදමන්න.)
3. × (හේ�තුව: උ ෂ්ණත්වය 30°C ක් පමණ වන විට, ගුද මාාර්ගයේ� උෂ්ණත්වය 40°C දක්වාා ළඟාා වියහැැකිය.)4. ○5. ○6. × (හේ�තුව: T eat Cup - ටීට් කෝ�ෝප්ප 4 තන පුඩුවෙ�න් එකට ඉවත් කරයි.)7. ○(ඌරන්)
1. ○2. ○3. × (හේ�තුව: බූ ට් සපත්තුවල ඇති මඩ වැැනි අපිරිසිදු කුණු සෝ�ෝදාා හැැරීමෙ�න් පසුපාා දෝ�ෝවන විෂබීජ
නාාශක බදුන මගින් විෂබීජහරණය කරන්න.)4. × (හේ�තුව: ඌ රු පැැටවාාගේ� වර්ධනයට අනුව කෘෘතිම කිරි තෝ�ෝරාාගෙ�න පෝ�ෝෂණය කරනු ලැැබේ�.)5. ○(කුකුලන්)1. × (හේ�තුව: උ ග්‍රව්‍යා�ාධිජනක Influenza - කුරුළු උණ ගැැන සැැලකිලිමත් වීමට ගො�ොවි පල ප්‍රධාානියාාට
දැැනුවත් කිරීම සහ පශු සම්පත් සෞ�ෞඛ්‍යය මධ්‍යයස්ථාානය ආදියට දැැනුම් දීම අත්‍යා�ාවශය
වේ�.
2. ○
3. × (හේ�තුව: උ ණුසුම් ගිම්හාාන මාාසවලදී සිසිල් ජලය පාානය කිරීමට දීම ඉතාා වැැදගත් වේ�.)4. ○5. × (හේ�තුව: ඝාාතනයට දින 7 කට පෙ�ර කුකුළන්ට ප්‍රතිබැැක්ටීරීය ද්‍රව්‍යය අඩංංගු ආහාාර පෝ�ෝෂණයදීම නො�ොකළ යුතුය.)141

(යො�ොමුව) බො�ොහෝ�ෝ විට එදිනෙ�දාා වැැඩවලදී භාාවිතාා වන පශු සම්පත් පාාරිභාාෂිත වචනමාාලාාව
(ගවයාා)සත්ව ආහාාර---ආහාාර පෝ�ෝෂණයන්
සත්ව ආහාාරලබාා දීම---ආහාාර පෝ�ෝෂණයෙ�න් පශු සම්පත් පෝ�ෝෂණය කිරීම.
තෝ�ෝරාා ගෙ�න අනුභවය---ආහාාර පෝ�ෝෂක ටැංං�කියේ� ආහාාර පෝ�ෝෂනයෙ�න්, පශු සම්පත් තමන්කැැමති දේේ පමණක් අනුභව කරන අතර ඔවුන් අකමැැති දේේ ඒ තුල ඉතිරි කිරීම තෝ�ෝරාා ගෙ�නඅනුභවය ලෙ�සද හැැඳින්වේ�.
Staphylococcus Aureus---තන පුඩුව තුල වර්ධනය වන සුව කිරීමට අපහසු බුරුළු ප්රදාාහට මූල්යවන බැැක්ටීරියාා.
වියළි ආහාාර ගැැනීම් ප්ර්මාාණය---ජල කො�ොටස් අඩංංගු නො�ොවන ආහාාර පෝ�ෝෂණ වියළි ආහාාර
ද්‍රව්‍යය ලෙ�ස හඳුන්වන අතර දිනකට ආහාාරයට ගන්නාා වියළි ද්‍රව්‍යය (kg) ප්‍රමාාණය වියළි ද්‍රව්‍යයපරිභෝ�ෝජනය ලෙ�ස හැැඳින්වේ�.
ගව රංංචු පරීක්ෂණය---ගො�ොවිපල වල කිරි ධෙ�නුන්ගේ� කිරි අස්වැැන්න, කිරිවල
ගුණාාත්මකභාාවය, අභිජනන තත්ත්වය ආදිය මසකට වරක් පරීක්ෂාා කරන පද්ධතියකි.
අනුභවය නැැවැැත්වීම---ගවයන් ගන්නාා ආහාාර පෝ�ෝෂනයේ� ආහාාර ප්‍රමාාණය හදිසියේ�ම අඩුවන
ස්වාාභාාවය යැැයි කියනු ලැැබේ�
හිස් කළල සහිත දින ගණන---දරු ප්රසූතියෙ�න් පසු පිළිසිඳ ගැැනීම දක්වාා දින ගණන මෙ�යින්
අදහස් කරයි.
Close－up කාාලය---මෙ�යින් අදහස් වන්නේ� කිරි ධෙ�නුන්ගේ� පශ්චාාද් කාාල කිරි වියලි අවධියයි. එයදරු ප්‍රසූතියටට සති 3 කට පෙ�ර කාාල සීමාාව වේ�. එය පර්යන්ත කාාලය ලෙ�සද හැැඳින්වේ�.
මුඛ සහ කුර රෝ�ෝගය---එය ඉතාා ඉක්මනින් පැැතිරෙ�න උග්ර බෝ�ෝවන රෝ�ෝගයක් වන අතර,එය නාාසයේ� සහ මුඛයේ� ශ්ලේ�ෂ්මල පටලවල සහ කුරෙ�හි සම මත බිබිලි ඇති කරනඅතර, ඒවාා කුර සහ මුඛ රෝ�ෝග වෛෛරසය නිසාා ඇතිවේ� එය බෝ�ෝවන රෝ�ෝගයක් ලෙ�සනීත්‍යා�ානුකූලවනීත්‍යා�ානුකූලව නම් කර ඇත.
බිම් සයන ඇතුරුම්---පශු සම්පත් සඳහාා සුවපහසුව සැැපයීම සඳහාා භාාවිතාා කරන ද්‍රව්‍යයලෙ�ස ලද ලී රො�ොඩු, දහයියාා, තිරිඟු පිදුරු වැැනි දේේ භාාවිතාා කරන අතර ඒ සමඟම මළමූත්‍රසත්වපො�ොහො�ොර කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් කිරීම ප්රවර්ධනය කරයි. සයන ඇතුරුම් ගාාලෙ�න්
පිටතට බැැහැැර කිරීම, Raging ලෙ�සට කියනු ලැැබේ�.
Colostrum－කො�ොලස්ට්රම් හෙ�වත් පලමු කිරි---දරු ප්‍රසූතියෙ�න්පසු දින කිහිපයකට පසු පිටවන
පළමු කිරි.
කෘෘතිම සිංංචනය---ගැැබ්ගැැනීමේ� අරමුණින් ගැැහැැණු ප්රජනක අවයව වලට කෘෘතිමව
ශුක්‍රාාණුඑන්නත් කිරීම.
ආතතිය---පශු සම්පත් මාානසික පීඩාාවන්ට ලක්වන තත්ත්වය ලෙ�ස කියනු ලැැබේ�.
හතරවන ආමාාශයික විස්ථාාපනය---හතරවන ආමාාශයිකය එහි සාාමාාන්‍යය ස්ථාානයේ� සිටවමට හෝ�ෝ දකුණට පිහිටීම වෙ�නස් කරන රෝ�ෝගී තත්වයක් වන අතර, එහි ප්‍රථිඵලයක් ලෙ�සආහාාර ගැැනීම අඩු වී කිරි අස්වැැන්නද අඩු වේ�.
කුර දාාහය---ගවයින්ගේ� කුර ලේ� වැැගිරීම් සමග දැැඩි වේ�දනාාවක් සහිත තත්වයක් වන අතර,ගමන් කිරීමේ� ආබාාධ සමඟ ඇති වන රෝ�ෝගයකි.
කළල මාාරු කිරීම---ගැැබ්ගැැනීමේ� අරමුණ සඳහාා කෘෘතිමව කලලයක් (සංංසේ�චනය කළබිත්තරයක්)ගැැහැැණු ප්‍රජනකඅවයව වලට එන්නත් කිරීම.
සංංසර්ගයට සුදුසු ලිංංගික උත්තේ�ජන චක්‍රය දැැක්වීම---ගැැහැැණු සතාා පිරිමි සතාාට
සංංසර්ගයට නිහඩව ඉඩ දෙෙන තත්වයක්. මෙ�ය සංංසර්ගයටලිංංගික උත්තේ�ජන චක්‍ර අවධිකාාල අවස්ථාාවේ� කෘෘතිම සිංංචනය සිදු කරනු ලැැබේ�.
142

වැැමෑෑරීම---ගවයෙ�කු පළමු ආමාාශයේ� (Rumen - ලූමන්) ආහාාර ස්කන්ධය පිටතට වමාාරාා, එයහපමින්, පසුව නැැවත ගිල දැැමීමේ� ක්‍රියාාවයි.
කැැටි ගැැසීම---බුරුළු ප්‍රදාාහය සහිත කිරි ධෙ�නුන්ගේ� කිරි වල අඩංංගු විශාාල හාා කුඩාා කැැටි ගැැසීම්.
දරු ප්‍රසූතිය---වසු පැැටවෙ�කුගේ� උපතඋපත් පරතරය---2. උපතින් ඉහල ප්‍රසූත දිනය සහ ඊට පෙ�ර පැැටවුන් බිහි කරන දිනය අතරපරතරය.
මව්කිරි පෝ�ෝෂණය---එය දරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු කිරි වැැරීම දක්වාා දියර ආහාාර ලබාා දෙෙන කාාලයයි.
ශරීර තත්ත්වය---එය චර්මාාභ්යන්තර මේ�දයේ� සමුච්චිත තත්වයේ� සංංඛ්‍යා�ාත්මක අගයක් වනඅතර, පශු සම්පත් වැැඩි බරක් හෝ�ෝ ඉතාා සිහින්ද යන්න විනිශ්චය කිරීමේ� පදනම ලෙ�සභාාවිතාා කරයි. අගය වැැඩි වීම යනු මේ�දයේ� ගබඩාා කිරීම වැැඩි වීම වේ�.
Mega Farm---මෙ�ම යෙ�දුම ඉතාා විශාාල ආයතනික ගො�ොවිපලවල් වලට අදාාල වේ�.
TDN---එය ආහාාරයේ� දිරවන ලද මුළු පෝ�ෝෂ්ය පදාාර්ථ ප්‍රමාාණය වන අතර ඉහළ අගයක් සහිතපෝ�ෝෂණ ආහාාරවල ඉහළ ශක්ති අන්තර්ගතයක් ඇත.
(ඌරන්)
Wet－Feeding － තෙ�ත්පෝ�ෝ－ෂණය---ආහාාර සහ ජලය මිශ්‍ර කර අනාාගත් තත්වයේ� ආහාාර
පෝ�ෝෂණය කිරීමේ� ක්‍රමයක්.
සත්ව ආහාාර---ආහාාර පෝ�ෝෂණයන්
සත්ව ආහාාරලබාා දීම---ආහාාර පෝ�ෝෂණයෙ�න් පශු සම්පත් පෝ�ෝෂණය කිරීම.
පෝ�ෝෂණය නො�ොකඩවාා සිදුකිරීම---උපතින් පසු ළදරු පක්ෂීන්ගේ� පළමු පෝ�ෝෂණය මෙ�ය වනඅතර මේ� සඳහාා කෘෘතිම කිරි භාාවිතාා කරයි.
“Ogako” ඌරු කො�ොටු---මළ, මූත්‍රාා සහ යහන් ආවරණ වෙ�න් කර නො�ොමැැති ඌරු ගාාලක්.
අනුභවය නැැවැැත්වීම---ඌරන්ගේ� ආහාාර ගැැනීම තියුනු ලෙ�ස පහත වැැටෙ�න තත්වයක්පටි තුනකින් යුත් ඌරන්මෙ�---ය වර්ග තුනක් හෝ�ෝ වි ක්‍රියාා තුනක් භාාවිතාා කරමින් දෙෙමුහුන්
ඌරෙ�ක් නිෂ්පාාදනය කිරීමේ� ක්‍රමයකි. තුන්වන අභිජනනයේ� පිරිමි සතෙ�කු අභිජනන දෙෙකක්අතර පැැටවෙ�කු (ගැැහැැණු) සමඟ සංංසර්ගයෙ�න් සාාදන ලද ඌරෙ�කි.
බිම් සයන ඇතුරුම්ප---ශු සම්පත් සඳහාා සුවපහසුව සැැපයීම සඳහාා භාාවිතාා කරන ද්‍රව්‍යය ලෙ�සයාාතූ ගාාන ලද ලී රො�ොඩු, දහයියාා, තිරිඟු පිදුරු වැැනි දේේ භාාවිතාා කරන අතර ඒ සමඟම මළමූත්ර සත්ව පො�ොහො�ොර කො�ොම්පෝ�ෝස්ට් කිරීම ප්‍රවර්ධනය කරයි.
Colostrum － කො�ොලස්ට්රම් හෙ�වත් පලමු කිරි---දරු ප්‍රසූතියෙ�න් පසු දින කිහිපයකට පසුපිටවන පළමු කිරි.
කෘෘතිම කිරි---කිරි උරාා බො�ොන ඌරු පැැටවුන් සඳහාා ආහාාර වර්ග දෙෙකක් තිබේ�: කෘෘත්රිම කිරි A,
බර 10kg දක්වාා ඌරු පැැටවුන්ට පෝ�ෝෂණය වන අතර, කෘෘතිමකිරි, B, 30kg පසුව දක්වාා ඌරුපැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීම.
PRRS---Swine Reproduction and Respiratory Disease Syndrome - ඌරු අභිජනනය ශ්වසන රෝ�ෝග
සින්ඩ්‍රෝ�ෝමය
PED---ඌරු වසංංගත පාාචනයSPF ඌරාා---නිශ්චිත රෝ�ෝග කාාරකයක් නො�ොමැැති ඌරන්. SPF ඌරන්ගේ� පදනම වන අභිජනන
ඌරන් කෘෘත්රිම අභිජනනය මගින් සිසේ�රියන් සැැත්කමක් මගින් ඌරු මවගේ� ගර්භාාෂයේ�සිට සෘෘජුවම ඌරන් ඇති දැැඩි කිරීම මගින් සිදු කෙ�රේ�.
(සටහන) “Hiiku-Buta, තර කරන ඌරන්”, “Hanshoku-Buta, අභිජනන ඌරන්”, “Haha-Buta,මව්ඌරන්”, “Tane-Buta, අභිජනක ඌරන් ලෙ�සට හැැඳින්වේ�.
143

(කුකුලන්)පෝ�ෝෂණය---බිහි කල පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීම
සත්ව ආහාාර ---ආහාාර පෝ�ෝෂණයන්
සත්ව ආහාාර ලබාා දීම---ආහාාර පෝ�ෝෂණය පශු සම්පතට ලබාා දීමසත්ව ආහාාර අනුභවය---විශාාල ප්‍රමාාණයක් අනුභව කිරීම එසෙ�ත් නැැකිනම් අඩු ප්‍රමාාණයක්
අනුභව කිරීම යන ස්වාාභාාවය
සත්ව ආහාාර කෑෑමට හුරු වීම---ආහාාර පෝ�ෝෂක ටැංං�කියේ� ආහාාර පෝ�ෝෂණ ද්‍රව්‍යයන්ට නැැඹුරුව
නිවැැරදි කිරීම
සත්ව ආහාාර ලබාා දීම---උපතින් පසු පළමු වතාාවට ළදරු පැැටවුන් පෝ�ෝෂණය කිරීම. පැැටවුන්ට
ආහාාර පෝ�ෝෂණය ජලය හාා මිශ්‍ර කො�ොට අනාා දීම.
පිහාාටු වැැටීම්---නව පිහාාටු වර්ධනය සහ පැැරණි පිහාාටු වැැටීම හාා ප්‍රතිස්ථාාපනය වීම.
ගිම්හාානයේ� අවසාානයේ� සිට සරත් සෘෘතුවේ� සිට එය දැැක ගත හැැකිය. කිකිළියන් තුලප්‍රසූතප විරාාමය සාාමාාන්‍යය දෙෙයකි.
Cannibalism － මිනී මස් කෑෑම---රංංචු ලෙ�ස පෝ�ෝෂණය කරන කණ්ඩාායමක සිටින කුකුළන්
අහිතකර පරිසරය හාා මන්දපෝ�ෝෂණයෙ�න් පීඩාාවට පත්වන අතර කුකුළන් එකිනෙ�කාාටපහර දෙෙන බව මෙ�යි අදහස් කෙ�රේ�. එය අනෙ�ක් පාාර්ශවය සත්වයාා මරාා දැැමිද සිදු වියහැැකිය.
ඌෂ්ණත්ව තාාප සැැපයුම---කුකුළු පැැටවුන් පෝ�ෝෂනය කරන කාාමරය උණුසුම් කර තැැබීම.
Grid － බො�ොරලු කැැට ---කුල් මස්ආමාාශයේ� (මාං�ංශපේ�ශී ආමාාශයේ�) ධාාක්‍යය අඹරන ගල් කැැට.
ප්‍රයෝ�ෝගික කුකුල්---Commercial - වාාණිජ කුකුළෙ�කු ලෙ�සද හැැඳින්වේ�. ඉහළ බිත්තර දැැමීමේ�
කාාර්ය සාාධනයක් සහ මාං�ංශ උත්පාාදනය ඇති බහුලව භාාවිතාා වන කුකුළු වර්ගයකි.
Jidori දේේශීයව ඇති කරන ලද කුකුළුන්බ්රො�ො---යිලර් වර්ගය මෙ�න් නො�ොව, ප්රාායෝ�ෝගික
කුකුළන් වර්ගය කලාාපයේ� දේේශීය ප්‍රභේ�දවන අතර උසස් තත්ත්වයේ� කුකුල් මස් නිෂ්පාාදනය
සඳහාා යො�ොදාා ගනී.
හො�ොට කැැපීම---කුකුළෙ�කුගේ� ඉහළ සහ පහළ හො�ොට පුළුස්සාා කපාා දැැමීම මධ්ය අදියරෙ�න් පසුපිහාාටු වල හො�ොට තබාා ගෙ�න සිටීම හාා පිහාාටු අනුභව කිරීම වැැනි නරක පුරුදු වැැළැැක්වීමට
සිදු කරයි. මෙ�ය Debeek - හො�ොට කැැපීම ලෙ�සද හැැඳින්වේ�
Peg Order---කණ්ඩාායමක සිටින කුකුළන් තම ප්‍රතිවටදියාාට හො�ොටකින් ඇනීම හෝ�ෝ ඉහළට පැැනප්‍රතිවාාදියාාට පයින් ඇනීම වැැනි අහිතකර ආක්‍රමණශීලි ක්‍රියාා සිදු කරයි. මෙ�ය පුද්ගලයන්අතර ශ්‍රේ�ණිගතකිරීම තීරණය කරන සහජ හැැසිරීමක් වන අතර සමාාජ ජීවිතයේ� පිළිවෙ�ල
පවත්වාා ගෙ�න යනු ලබන්නේ� මෙ�යයි.
රහස් පෝ�ෝෂණය---යම් භූමි ප්‍රමාාණයක තබාා ගෙ�න ඇති කල යුතු පක්ෂීන් ගනනට වඩාා වැැඩි
ප්‍රමාාණයක් තබාා ගෙ�න සිටීම. එය කුකුළන්ගේ� සෞ�ෞඛ්‍යයට අහිතකර ලෙ�ස බලපාායි.

144

Support project to properly accept foreigners for agricultural support

Agricultural Skill Assessment Test
Text: General livestock farming
Sinhala Edition
Published by National Chamber of Agriculture, July 2022
Chuorodokijunkyokai Bldg. 9-8 Nibancho,Chiyoda-ku,Tokyo,Japan 102-0084
Dedicated Website http://asat-nca.jp/◎ All rights reserved