Yerel Geleceğimizdir:Mutluluk Ekonomisine AdımlarEnglish title: Local is Our Future: Steps to an Economics of Happiness (book excerpt)Written by: Helena Norberg-Hodge – Founder & Director, Local FuturesTranslated by: Ekin KeskinAşağıdaki parça, Helena Norberg-Hodge tarafından yazılan ve yeni bir kitap olan,“Yerel Geleceğimizdir: Mutluluk Ekonomisine Adımlar”ın ilk bölümünden biralıntıdır. Temmuz 2019'da Yerel Gelecekler-Local Futures web sitesindeyayınlanmıştır.
İnsanoğlunun bir geleceğinin olması için yerel önemlidir.
İyi haber şu ki, böyle bir geleceğe giden yol zaten şekillenmiştir. Ana akımmedyada yayınlananların ötesinde, yüzyıllardır ekonomik düşünceye hükmeden“daha büyük olan daha iyidir” anlatımı karşısında artık insanı ve ekolojik refahıöne çıkaran ve merkeze yerleştiren daha nazik, daha 'feminen', kapsayıcı bir bakışaçısı yer almaktadır. İnsanlar hem başkalarıyla hem de doğa ile olan ilişkilerinininsan mutluluğunun kaynağı olduğunu kabul etmeye başladılar. Her gün yeni,ilham verici girişimler ortaya çıkmakta ve bunlar gerçek refah potansiyelisunmaktalar.
Aynı zamanda, bütün ihtiyaçlarımızı tümüyle karşılayan doğal dünyanın gerçekekonomi olduğu ile ilgili -tabandan akademiye kadar yayılan- bir farkındalık var.
Ancak mevcut ekonomideki yapısal bir değişimi kabul ettiğimizde - kurumsalolarak işletilen küresel pazardaki bağımlılıktan uzaklaşarak, çeşitlendirilmiş yerel
sistemlere doğru yönelirsek - bu anlayışı adlederek yaşayabilir miyiz?
Trajik bir şekilde, politikacılarımız ve iş insanlarımız bu ve diğer gerçeklere karşıkör kalmaya devam etmekteler. Biyoteknolojinin dünyayı besleyeceği, internetinküresel işbirliğini sağlayacağı, robotların insanları fiziksel ve zihinsel çabanınzorbalığından kurtaracağı, ve her zamankinden daha zengin olan % 1 azınlığınelindeki zenginliğin bir şekilde fakirlere fayda sağlamak için 'aşağı doğru' ineceğineinandırmaya çalışıyorlar.
Bu gelecek neye benziyor? Google’dan Ray Kurzweil, yiyeceklerimizin “Yapay zekakontrollü dikey yapılar”dan geleceğini ve “in vitro- camda klonlanmış et”içereceğini söylüyor. Tesla’dan Elon Musk ise, Mars’ta bir şehir inşa etmenin“insanlığın yaşamını en üst düzeye çıkarmak için gereken kritik etmen” olduğunuve “30 kat tünelin” de Dünya’nın yoğun şehirlerinde izdihamı hafifleteceğini ilerisürüyor. Goldman Sachs, gündelik nesnelerin dijitalleştirilmesinin “makineler,insanlar ve internet arasında ağlar kuracağını, daha yüksek verimlilik, daha iyiLocal  Futures  www.localfutures.org  1  	  	  enerji verimliliği ve daha yüksek karlılık sağlayan yeni ekosistemlerin yaratılmasınayol açacağını” açıklıyor.
Bu fikirler vizyoner ve cesurca görülerek övgüyle karşılanıyor, ancak vaat ettiklerişey, sadece baskın eğilimlerin - neo-sömürgeci genişleme, kentleşme ve metalaşmagibi süslü araçlarla aşırı abartılarak - yükselişe geçmesi. Bize söylemedikleri, herseviyede, sistemin en bol bulunan doğal kaynağı olan insan enerjisini ve emeğiniçöp yığınına çevirmek olduğu. Diğer yandan enerji ve doğal kaynaklarınkullanımındaki çarpıcı artış vergilerimiz ile sübvanse ediliyor. Nihayetinde eşzamanlı olarak toplu işsizlik, yoksulluk ve kirlilik yaratan bir sistem oluşuyor.
Bu sistem çoğunluğun iradesinin ifadesi değildir: aksine, bizler söz sahibi olmaktanaktif olarak dışlandık. Ancak “iyi adamlar kötü adamlara karşı” anlatımının dadoğru olduğuna inanmıyorum. Bilinçli bir şekilde kurumsal monokültürü zorlayaninsanların, küresel popülasyonun sadece küçük bir kısmını temsil ettiği doğrudur belki dünya çapında 10.000'den azdır - fakat onlar bile soyut ekonomik modeller vegöstergeler tarafından büyüleniyorlar, kararlarının gerçek dünyadaki etkilerinekarşı genellikle kör kalıyorlar.
Bir anlamda, sistem hepimizi mahvetti. Büyük şirketlerin ve bankaların CEO'larıbile kısa vadeli kar ve büyüme hedeflerini tutturabilmek için spekülatif piyasalartarafından yönlendiriliyor - kendi işlerini batırma olasılığı ve hissedarlarınıkaybetme korkusu yüzünden zirvede kalmak için yoğun bir baskı altındalar.
Dolayısıyla, hesaba katılması ve değiştirilmesi gereken - sistemin içindeki gücüelinde tutan bireyleri değil sistemin kendisini değiştirmektir.
Ama en başta dediğim gibi, bu dünyanın gittiği tek yön değil. Dünyanın dört biryanından insanlar, toplumun derin bağlarını ve varlığımızı beraber ondurduğumuzdoğa ile bağ kurmaya can atıyor. Ve aşağıdan yukarıya doğru temel bir değişim içinbastırıyorlar. Bu değişim, birkaç milyarderin yüksek teknolojili yutturmacılarıylasağladıkları fetiş ve para biriktirme becerisine dayanan bir vizyona değil: dahaziyade insan olmanın ne demek olduğu hakkında derin bir deneyime dayalıoluşudur.
Her kıtada tabandan gelen halk hareketleri, farklı kültürlerden insanlar, toplumsaldokuyu yeniden oluşturmak ve Dünya ve ekosistemle yeniden ilişki kurmak içinbir araya geliyorlar. Daha anlamlı, etkin işler yaratan başarılı yerel ekonomiler venesiller arası topluluklar inşa ediyorlar. Topluluk bahçelerinden çiftçi pazarlarına,alternatif öğrenme alanlarından yerel iş ittifaklarına ve işbirliklerine bir çeşitliliksunuyorlar. Ortak noktaları olan şey ise, sevgi ve dostluk için gereken kalıcı vedoğuştan gelen insan arzusunu yansıtan yer temelli ilişkilerin yenilenmesi.
Bu yerelleşme girişimleri, insan doğasının problem olmadığını vurgulamaktalar.
Bilakis, arzularımızı ve ihtiyaçlarımızı çoğaltan ve manipüle edenin teknoLocal  Futures  www.localfutures.org  2  	  	  ekonomik monokültürün insanlık dışı bir ölçütü olduğu. Bu anlayış, insanlarıntekrar insan ölçekli yapılarla temasa geçtiğinde ne olacağını gözlemleyerekgüçlenir; kendi gözlemlerimde mahkumların dönüşüm yaptığını, suçlu gençlerinanlam ve amaç edindiğini, depresyonun iyileştiğini ve sosyal, etnik ve kuşaklararası köprülerin kurulduğunu gördüm.
Çoğu durumda, bu girişimler “dünyayı değiştirmek” niyetinden ziyadesağduyudan kaynaklanmakta. Fakat hep birlikte, yine de şirket düzenine güçlü birmeydan okuma sergiliyorlar ve geleceğe dair çok farklı bir görüş sunuyorlar.
Ortaya çıkan bu hareket geleneksel sağ-sol ikilemini aşmakta. Bir taraftan kültürüdoğaya yeniden yerleştirirken, diğer taraftan farklı insani değerlerin ve hayalleringelişmesini sağlamakla ilgili. Bu, toplumların dünyanın diğer bir ucundakimonokültürel sistemlerde güvenilmeyen tekeller tarafından üretilen mekanize,yüksek girdili temel ihtiyaçlara olan bağımlılıklarını azaltmaya doğru hareketedebilecekleri anlamına geliyor. Yani yerel ihtiyaçlar için yerel ve gelenekselüretime geçilmesinin lehine bir durumdur. Buradaki vurgu; tüketim çılgınlığını vesonsuz büyümeyi sürdürme çabası içindeki pazarlamacılar ve reklamverenlertarafından yaratılan yapay istekler üzerine değil, gerçek ihtiyaçlar üzerinedir.
Yerelleşme, son derece dengesiz ve sömürücü olan spekülasyon ve borçbaloncuklarından kurtulmak ve gerçek ekonomiye geri dönmek anlamına gelir diğer insanlarla ve doğal dünyayla aramızdaki ilişkidir. Tonlarca sayısızmükemmel havuç talep etmek ve standartlara uymayanları (süpermarket zincirlerigibi) çöpe atmak yerine, yerel pazarların ihtiyaç duyduğu çok farklı ürünler içindaha çeşitlendirilmiş ve ekolojik üretim için teşvikler yaratılabilir. Bunun anlamıçok daha az makine ve kimyasal madde ile daha fazla yiyecek, arazide daha fazlaişgücü ve bundan doğan daha anlamlı istihdamdır. Diğer yandan, CO2emisyonlarının çarpıcı biçimde azaltılması, plastik ambalajlamaya gerek duymama,yabani biyolojik çeşitlilik için daha fazla alan yaratılması, yerel topluluklararasındaki servet dolaşımının artması, üreticiler ve tüketiciler arasında yüz yüzegörüşmelerin çoğalması ve gerçek karşılıklı dayanışma üzerine kurulu gelişenkültürler anlamına geliyor.
Yerelleşmenin “çözüm çarpanı” etkisi olarak kastettiğim budur ve gıdasistemimizin ötesine uzanan bir kalıptır. Körleşmiş, bağlantısız ve aşırıuzmanlaşmış bir küresel monokültür sisteminde, ithal çelik, plastik ve betonlayapılmış konut gelişmelerini ve bu arazideki meşe ağaçlarının budanarak odunyongası yapıldığını da görüyorum. Buna karşılık, mesafelerin kısaltılması yapısalolarak dönüm başına daha fazla gözetleme ve mevcut kullanılabilir kaynaklarındaha yenilikçi bir biçimde değerlenmesi anlamına gelir. Ütopik gelebilir, ancaksağlık ve eğitim gibi alanlarda oldukça merkezi, otomatik olan sistemlere bağımlılıkazaldıkça, doktor- hasta, öğretmen-öğrenci arasındaki oranları yenidendüzenleyebilir ve böylece bireysel ihtiyaçlar ve yetenekler için yer açabiliriz.
Local  Futures  www.localfutures.org  3  	  	  İşsizliğin olmadığı bir dünyayı tasavvur etmek tamamen mantıklıdır; Birsüpermarket rafındaki her fiyat etiketinde olduğu gibi, işsizlik şu anda merkezi karelde etmedeki “verimlilik” mantığına göre alınan siyasi bir karardır. Hem politik
sol hem de sağ “büyük daha iyidir” dogmalarına inandığından, vatandaşlara gerçekbir alternatif sunamamaktadır.
Beşeri ekonomiyi güçlendirdiğimiz oranda karar vermenin kendisi de değişiyor.
Yalnızca etki altına almak için yeterince küçük sistemler yaratmıyoruz, aynızamanda kendimizi, eylemlerimizi ve perspektiflerimizi derinlemesinebilgilendiren bir ilişkiler ağına yerleştiriyoruz. Toplumsal ve yerel ekosistemlerüzerindeki etkimizin artan görünürlüğü, deneyimsel bir farkındalığa yol açarak,hem değişim karşısında daha güçlü hem de çevremizdeki yaşamın karmaşıklığıkarşısında alçakgönüllü olmamızı sağlıyor.
Temel bir düzeyde, yerelleşme, evrenin sürekli gelişen, değişen doğasını takdiretmemize izin veriyor. Etiketlerle yaşamak yerine - dünyayı kelimeler, sabitkavramlar ve sayılarla görmek yerine - her insanın, hayvanın ve bitkinin kendineözgü olduğunu ve andan ana değiştiğini fark ediyoruz. Yerelleşme, bize budolgunluğu farketmek ve yaşayan bir ilişkiler ağının ayrılmaz bir parçası olmanınsevincini hissetmek için gereken samimiyeti ve hızı sağlıyor.
Radikal olarak birbirinden farklı iki yol arasında kesin bir seçim yapmazorunluluğu ile karşı karşıyayız. Bunlardan biri acımasız bir şekilde hızlı tempolu,büyük ölçekli, tek kültürlü, tekno-gelişim doğrultusunda bizi yönlendirmekte. Buyol; bizi birbirimizden ve doğal dünyadan koparmakta, sosyal ve ekolojikdüşüşümüzü aşağı doğru hızlandırmakta. Diğer yol ise maddi ve daha derin insaniihtiyaçlarımızı karşılamak için gerekli olan sosyal ve ekonomik yapıları besleyenelimizdeki tek gezegeni eski haline getirmek için yavaşlamak, geri ölçeklenmek veyeniden derin bağlantılar kurmaktan geçiyor.
Yerel Geleceğimizdir’in ciltsiz kopyalarını Local Futures’in çevrimiçi mağazasındansipariş verebilirsiniz.
This is an excerpt from the first chapter of Local is Our Future: Steps to an Economics ofHappiness, a new book by Helena Norberg-Hodge, published by Local Futures in July2019.
Paperback copies of Local is Our Future are available to order from Local Futures’online store: https://www.localfutures.org/store/Local-is-Our-Future-p140051233Local  Futures  www.localfutures.org  4