กรกฎาคม 2565

Photo: สำำ�นัักงาน ก.ล.ต.

SPOTLIGHT • WEPs ALLY

• 1 •การส่่งเสริิมบทบาทของสตรีีในระดัับคณะกรรมการบริิษััท และการพััฒนาองค์์ความรู้้�ด้้านความเสมอภาคทางเพศในตลาดทุุน
สำำ�นัักงานคณะกรรมการกำำ�กัับหลัักทรััพย์์และตลาดหลัักทรััพย์์ หรืือ สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. คืือหน่่วยงานภาครััฐที่่�มีีหน้้าที่่�ส่่งเสริิม พััฒนาและกำำ�กัับดููแลตลาดทุุน ตั้้�งแต่่เรื่่�องการระดมทุุนเพื่่�อผู้้�ประกอบธุุรกิิจ สิินค้้าและบริิการ ไปจนถึึงการกระทำำ�อัันไม่่เป็็นธรรมในตลาดทุุนนัับตั้้�งแต่่ช่่วงก่่อตั้้�งในปีี พ.ศ. 2535 สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. มุ่่�งเน้้นการทำำ�งานอย่่างโปร่่งใส มีีการวางรากฐานด้้านธรรมาภิิบาลที่่�ดีี เพื่่�อการขัับเคลื่่�อนสู่่�ความยั่่�งยืืนมาอย่่างต่่อเนื่่�อง ซึ่่�งรวมถึึงสิิทธิิมนุุษยชนและความเสมอภาคทางเพศในปีี พ.ศ. 2562 สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. ได้้รัับมอบหมายจากคณะรััฐมนตรีี (ครม.) ตามแผนปฏิิบััติิการระดัับชาติิว่่าด้้วยธุุรกิิจกัับสิิทธิิมนุุษยชน
ระยะที่่� 1 (พ.ศ. 2562 – 2565) ในการสนัับสนุุนและสร้้างความรู้้�ความเข้้าใจเรื่่�องธุุรกิิจกัับสิิทธิิมนุุษยชน โดยนำำ�หลัักการชี้้�แนะของสหประชาชาติิว่่าด้้วยธุุรกิิจกัับสิิทธิิมนุุษยชนมาปรัับใช้้ โดยการดำำ�เนิินการดัังกล่่าวเป็็นกลไกหนึ่่�งที่่�ช่่วยส่่งเสริิม สนัับสนุุน และผลัักดัันบริิษััทจดทะเบีียน และผู้้�ประกอบธุุรกิิจในตลาดทุุนไทยให้้คำำ�นึึงถึึงสิิทธิิมนุุษยชนและความเสมอภาคทางเพศ โดยยกตััวอย่่างถึึงผลสำำ�รวจ
ของสำำ�นัักข่่าว The Guardian เปิิดเผยว่่า ธุุรกิิจมีีโอกาสจะประสบความสำำ�เร็็จมากยิ่่�งขึ้้�น หากองค์์กรนั้้�นมีีความหลากหลายของบุุคลากร
โดยเฉพาะในระดัับผู้้�บริิหาร1ด้้วยเหตุุนี้้� สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. จึึงต้้องการส่่งเสริิมให้้บริิษััทที่่�จดทะเบีียนในตลาดทุุนนั้้�นมีีความหลากหลายในระดัับคณะกรรมการบริิษััทตลอดจนผู้้�บริิหาร ไม่่ว่่าจะเป็็นความหลากหลายทางความคิิด สาขาอาชีีพ และแน่่นอนว่่าเรื่่�องเพศ

“ความหลากหลายเป็็นสิ่่�งที่่�งดงาม คำำ�ว่่าหลากหลายในที่่่��นี้้�หมายถึึง หลากหลายความคิิด ความเห็็น และทุุก ๆ อย่่าง” นางสาวรื่่�นวดีี สุุวรรณมงคล เลขาธิิการ
สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. กล่่าว และได้้เสริิมต่่อว่่า “ความเสมอภาคทางเพศเป็็นปััจจััยหนึ่่�ง
ในการสร้้างความยั่่�งยืืนให้้ธุุรกิิจ ถ้้าไม่่มีีความเสมอภาค ความยั่่�งยืืนก็็จะเกิิดขึ้้�นไม่่ได้้เจ้้าของธุุรกิิจควรมองว่่าทุุกคน มีีศัักยภาพเท่่ากััน ซึ่่�งจะช่่วยต่่อยอดให้้ธุุรกิิจของคุุณยั่่�งยืืนได้้”โดยสิ่่�งที่่�สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. ทำำ�เพื่่�อเสริิมความเสมอภาคทางเพศให้้เข้้มแข็็งทั้้�งภายในและภายนอกองค์์กร สามารถจำำ�แนกได้้ดัังนี้้�

1. เพิ่่�มบทบาทสตรีีในระดัับผู้้�นำำ�องค์์กร
ในปีี 2565 สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. เชิิญชวนให้้บริิษััททั้้�งหลายในตลาดทุุนส่่่�งเสริิมความหลากหลายด้้วยการกำำ�หนดเป้้าหมายว่่า ‘ร้้อยละ 30ของบริิษััทจดทะเบีียน มีีกรรมการสตรีีอย่่างน้้อยร้้อยละ 30’ ซึ่่�งถืือเป็็นครั้้�งแรกที่่�มีีการกำำ�หนดเป้้าหมายเพื่่�อความหลากหลายอย่่างเป็็นรููปธรรมในตลาดทุุนอย่่างไรก็็ตาม สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. เล็็งเห็็นว่่า แม้้จะกำำ�หนดเป้้าหมายไว้้แล้้ว แต่่ตััวเลืือกของสตรีีที่่�มีีความพร้้อมและโอกาสที่่�จะได้้รัับ
การแต่่งตั้้�งให้้เป็็นกรรมการของบริิษััทจดทะเบีียนอาจมีีน้้อย ด้้วยเหตุุนี้้� สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. จึึงสนัับสนุุนสมาคมส่่งเสริิมสถาบัันกรรมการ
บริิษััทไทยหรืือ IOD จััดทำำ�โครงการส่่งเสริิมสตรีีให้้มีีความพร้้อมในการทำำ�หน้้าที่่�เป็็นกรรมการ ปีี 2565 เพื่่�อสนัับสนุุนให้้สตรีีกลุ่่�มดัังกล่่าว
• 2 •ได้้เข้้าอบรมหลัักสููตร ได้้รัับความรู้้�ความเข้้าใจเกี่่�ยวกัับบทบาทและการทำำ�หน้้าที่่�ของกรรมการที่่�มีีประสิิทธิิภาพ พร้้อมทั้้�งเสริิมสร้้างทัักษะให้้สตรีี เพื่่�อเตรีียมความพร้้อมในการทำำ�หน้้าที่่�เป็็นกรรมการ ซึ่่�งจะเป็็นการเปิิดโอกาสให้้สตรีีได้้รัับการพััฒนาบทบาทและมีีโอกาสเป็็นผู้้�นำำ�มากขึ้้�นจากการเชิิญชวนให้้บริิษััทจดทะเบีียนในตลาดทุุนเพิ่่�มสััดส่่วนของกรรมการสตรีีให้้มากขึ้้�น สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. พบว่่า ในปีี 2565 มีีอััตราการเติิบโต จากเดิิมที่่�
บริิษััทจดทะเบีียนในตลาดหลัักทรััพย์์มีีกรรมการหญิิงเพีียงประมาณร้้อยละ 10ก็็ขยัับขึ้้�นสู่่�ร้้อยละ 20 นอกจากนี้้� ปีี 2565 ยัังเป็็นปีีแรกที่่�สำำ�นัักงาน ก.ล.ต.
กำำ�หนดให้้บริิษััทจดทะเบีียนในตลาดหลัักทรััพย์์รายงานข้้อมููลด้้านความยั่่�งยืืน
ตามแบบแสดงรายการข้้อมููลประจำำ�ปีี 56-1 One Report ซึ่่�งรวมถึึงข้้อมููลด้้านสิิทธิิมนุุษยชนและความเสมอภาคทางเพศในองค์์กรอีีกด้้วย

‘เพราะฉะนั้้�น เราก็็ต้้องช่่วยสนัับสนุุนและผลัักดัันให้้สตรีีกลุ่่�มนี้้�มีีโอกาสเข้้าถึึงได้้มาก
ขึ้้�น’ นางสาวรื่่�นวดีี สุุวรรณมงคล กล่่าว

2. สร้างการเข้าถึงแหล่งเงินทุนและความรู้ทางการเงินให้กับสตรีสำำ�นัักงาน ก.ล.ต. รณรงค์์ให้้ผู้้�ประกอบการสตรีีเข้้าถึึงแหล่่งเงิินทุุนได้้เพราะมองเห็็นว่่ามีีวิิสาหกิิจขนาดกลางและขนาดย่่อม (SMEs)
เกืือบครึ่่�งที่่�มีีสตรีีเป็็นผู้้�ประกอบการ แต่่อาจได้้รัับโอกาสไม่่เท่่าผู้้�ประกอบการชาย ซึ่่�งอาจเป็็นเพราะค่่านิิยมเดิิมในสัังคมที่่�ไม่่เชื่่�อว่่าสตรีีจะ
สามารถเป็็นเจ้้าของธุุรกิิจที่่�ประสบความสำำ�เร็็จ การรณรงค์์นี้้�มีีหลายองค์์กรให้้ความร่่วมมืือ อาทิิ ธนาคารกรุุงศรีีอยุุธยา จำำ�กััด (มหาชน)ได้้ออกพัันธบััตร Women Entrepreneurs Bonds เพื่่�อนำำ�มาเป็็นแหล่่งเงิินทุุนสำำ�หรัับธุุรกิิจ SMEs ที่่�มีีผู้้�ประกอบการเป็็นสตรีีโดยเฉพาะนอกจากการสนัับสนุุนสตรีีด้้านการเข้้าถึึงแหล่่งเงิินทุุนแล้้ว สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. เห็็นว่่าสตรีียัังต้้องมีีองค์์ความรู้้�ที่่�เข้้มแข็็งพอสำำ�หรัับบริิหารจััดการเงิินด้้วย จึึงร่่วมมืือกัับกรมกิิจการสตรีีและสถาบัันครอบครััว กระทรวงการพััฒนาสัังคมและความมั่่�นคงของมนุุษย์์์� และสถาบัันเพื่่�อ
การยุุติิธรรมแห่่งประเทศไทย (องค์์การมหาชน) หรืือ TIJ ดำำ�เนิินโครงการให้้ความรู้้�ทางการเงิินแก่่สตรีี อาทิิ กลุ่่�มผู้้�ต้้องขัังสตรีีใกล้้พ้้นโทษ
กลุ่่�มเปราะบาง และสตรีีในชุุมชน เพื่่�อรณรงค์์ผลัักดัันพััฒนาความรู้้�เพื่่�อให้้สตรีีสามารถใช้้ศัักยภาพที่่�ตนเองมีีอยู่่�ได้้อย่่างเต็็มที่่�

3. สร้างวัฒนธรรมองค์กรที่คำ�นึงถึงความเสมอภาคทางเพศภายในสำำ�นัักงาน ก.ล.ต. เองก็็มีีความใส่่ใจเรื่่�องความเสมอภาค และเป็็นหน่่วยงานแรก ๆ ที่่�ร่่วมประกาศเจตนารมณ์์ “การส่่งเสริิมความเสมอภาคและขจััดการเลืือกปฏิิบััติิโดยไม่่เป็็นธรรมระหว่่างเพศ” กัับกรมกิิจการสตรีีและสถาบัันครอบครััว กระทรวงการพััฒนาสัังคมและความมั่่�นคงของมนุุษย์์ โดยสำำ�นัักงาน ก.ล.ต. ให้้ความสำำ�คััญกัับการดููแลพนัักงาน ทั้้�งด้้านสวััสดิิการ ความปลอดภััย และมีีแนวปฏิิบััติิเรื่่�องความเสมอภาคทางเพศ และการป้้องกัันการคุุกคามทางเพศเพื่่�อเป็็นแนวทางสำำ�หรัับใช้้ภายในองค์์กร ตลอดจนขั้้�นตอนการประกาศสรรหาบุุคลากรที่่�ไม่่ได้้ระบุุคุุณสมบััติิเรื่่�องเพศเป็็นปััจจััยในการสรรหา สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. ยัังให้้ความเคารพในเรื่่�องการแต่่งกายของบุุคคลไม่่มีีการจำำ�กััดกรอบว่่าเพศใดควรแต่่งกายอย่่างไร เพีียงแต่่ต้้องแต่่งกายสุุภาพเท่่านั้้�น รวมถึึงการสื่่�อสารกัับพนัักงานเรื่่�องความเสมอภาคทางเพศอย่่างเรีียบง่่าย แต่่จริิงจัังและต่่อเนื่่�อง นอกจากนี้้� สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. ได้้ร่่วมลงนามในบัันทึึกข้้อตกลงความร่่วมมืือในการขัับเคลื่่�อนการจััดทำำ�งบประมาณที่่�คำำ�นึึงถึึงมิิติิเพศภาวะ และเข้้าร่่วมเป็็นหนึ่่�งหน่่วยงานนำำ�ร่่องนำำ�แนวคิิดงบประมาณที่่�คำำ�นึึงถึึงมิิติิเพศภาวะมาปรัับใช้้
• 3 •4. สร้างเครือข่ายความร่วมมือในตลาดทุนในการส่งเสริมความเสมอภาคทางเพศ
สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. เป็็นหนึ่่�งในหลาย ๆ องค์์กรที่่�เข้้าร่่วมการประชุุมระดัับสากลที่่�ส่่งเสริิมพลัังของสตรีี เช่่น เข้้าร่่วมเป็็นคณะทำำ�งานด้้าน
สารััตถะในการจััดประชุุมเอเปคด้้านสตรีีและเศรษฐกิิจ ประจำำ�ปีี 2565 (Women and the Economy Forum 2022: WEF2022)และการประชุุมสุุดยอดผู้้�นำำ�สตรีีโลก (Global Summit of Woman 2022) ซึ่่�งเป็็นเวทีีที่่�ส่่งเสริิมการแลกเปลี่่�ยนเกี่่�ยวกัับประเด็็นการเสริิมศัักยภาพของสตรีีในตลาดทุุนและภาคเศรษฐกิิจ ที่่�ประเทศไทยเป็็นเจ้้าภาพจััดการประชุุมในปีี 25652
ในอนาคต สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. ยัังมีีความตั้้�งใจที่่�จะร่่วมมืือกัับพัันธมิิตรอีีกหลายองค์์กรเพื่่�อผลัักดัันเรื่่�องความเสมอภาคต่่อไป เพราะ
สำำ�นัักงาน ก.ล.ต. เชื่่�อว่่า การสื่่�อสารเรื่่�องสิิทธิิสตรีีกัับสาธารณชนเป็็นเรื่่�องที่่�ควรทำำ�อย่่างต่่อเนื่่�อง เพราะยิ่่�งสร้้างความตระหนัักรู้้�ในเรื่่�องความเสมอภาคทางเพศมากเท่่าไหร่่ ก็็ยิ่่�งมีีแนวโน้้มที่่�องค์์กรภาคธุุรกิิจไม่่ว่่าจะขนาดใดก็็ตาม จะเห็็นความเป็็นไปได้้ที่่�จะขัับเคลื่่�อนเรื่่�องนี้้�ไป
พร้้อมกัันได้้มากเท่่านั้้�น

“การพููดคุุยและแลกเปลี่่�ยนความคิิดเห็็นเรื่่�องความเสมอภาคจะช่่วยจุุดประกายให้้บริิษััทอื่่�น ๆ ทั้้�งในประเทศไทยและต่่างประเทศได้้มองเห็็น รัับรู้้� แลกเปลี่่�ยน และอยากสร้้างนโยบายเพื่่�อความเสมอภาคภายในองค์์กรของตนเองบ้้าง”นางสาวรื่่�นวดีี สุุวรรณมงคล กล่่าว

ENDNOTES
1. See https://www.theguardian.com/sustainable-business/gender-diversity-leadership-business-success (accessed on 12 July 2022).
2. See https://globewomen.org/globalsummit/ (accessed on 12 July 2022).

• 4 •หลัักการที่่� 1เปิดโอกาสสู่การเป็นผู้นำ�ระดับสูงขององค์กรให้กับทุกเพศอย่างเท่าเทียมกันหลัักการที่่� 2ปฏิบัติต่อผู้หญิงและผู้ชายในสถานที่ทำ�งานอย่างเป็นธรรม เคารพและสนับสนุนสิทธิมนุษยชนและการไม่เลือกปฏิบัติ

หลัักการที่่� 3คุ้มครองสุขภาพ ความปลอดภัยและความเป็นอยู่ที่ดีของพนักงานผู้หญิงและผู้ชายทุกคน

หลัักการที่่� 4ส่งเสริมการศึกษา การฝึกอบรม และการพัฒนาศักยภาพการทำ�งานเพื่อส่งเสริม
ความเสมอภาคทางเพศ

หลัักการที่่� 5สนับสนุนการใช้แผนพัฒนาองค์กร
เครือข่ายห่วงโซ่อุปทานและการตลาดที่ช่วยเสริมสร้างศักยภาพสตรี

หลัักการที่่� 6รณรงค์และปลูกฝังแนวคิดเรื่องความเสมอภาค
ทางเพศในองค์กร/ชุมชนหลัักการที่่� 7วัดผลและรายงานความคืบหน้าต่อสาธารณะ
เพื่อให้เกิดความเสมอภาคทางเพศ

weps.orgสนับสนุนการเงินโดย

weempowerasia@unwomen.org

ผลิตโดยWEPs@UNWomenAsia

เพื่อเป็นการสนับสนุน

ข้้อจำำ�กััดความรัับผิิดชอบ ความคิิดเห็็นภายในเอกสารเล่่มนี้้�เป็็นของผู้้�เขีียน และไม่่ได้้แสดงถึึงความคิิดเห็็นของสหภาพยุุโรป องค์์กรเพื่่�อการส่่งเสริิมความเสมอภาคระหว่่างเพศและเสริิมพลัังทางสัังคมของผู้้�หญิิงแห่่งสหประชาชาติิ หรืือองค์์กรสหประชาชาติิและสมาชิิก