‫ٕله اٌلیٓ ‪٥‬یٕی‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ْٔوگٗ ‪ٝ‬یبهال‪ٚ‬چیٍو‪:‬‬‫ّیّبكا ّیي‪ٚ‬ئ‪ٛ‬‬‫ّویفٗ ربّی‪ٛ‬ا‬‫ر‪ٛ‬وی‪ٛ‬‬‫‪٠٪٠٪‬‬‫ِٕذرجٗ‬‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثو ایىی ٍ‪ٛ‬ى ‪11 .............................................................................................................‬‬‫‪.٠‬‬‫ِملِٗ ‪31 ................................................................................................................‬‬‫‪ٍّ٥ .٠‬بٔڭ ث‪ٛ‬ى‪ٌْٚ‬ی ‪ ٚ‬ث‪ٌٗٛ‬هكْٖ فبٔالهٔڭ اٍزفبكٖ لیٍْی ‪31 ...........................................‬‬‫‪ .٣‬فبٔالهٔڭ ِالاله ثٍْٗ ّووزی ‪ِ ٚ‬لهٍٗ ؽغوٖالهیٕڭ ٍِه فٖ‪ٕٛ‬ی‪٪‬ب ئٗیٍْٗٔی ‪31 .........‬‬‫‪ .٤‬وزجقبٔٗالهكا‪٩‬ی وزبثالهٔی ربهلبرِ ‪31 ......................................................................‬‬‫‪ .٥‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَٗهٔڭ اِری ‪ ٚ‬فٍك ثٍْٗ ِ‪٦‬بٍِٗالهی ‪13 ....................................................‬‬‫‪ .٦‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ِلافً ‪ِ ٚ‬قبهعی ‪11 .....................................................................‬‬‫‪ٍّ٥ .٧‬ی ‪ ٚ‬اعزّب‪٥‬ی أمالث‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬والِٔ ‪12 .................................................................‬‬‫اؽّل ِقل‪ َٚ‬ؽمٕلٖ ا‪ٚ‬ى فب‪ٝ‬وٌٖوَ ‪11 ...................................................................‬‬‫‪ٔ ٠٩٪٥ .٨‬چی یٍلٖگی ه‪ٍٚ‬یٗ أمالثیٕڭ ثقبها‪٩‬ب رأصریی ‪11 ..............................................‬‬‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪.٠‬‬‫ِىزت َِئٍٍٗی ‪11 .................................................................................................‬‬‫‪ .٠‬ثقبهاكٖ ثؤچی یبڭی إ‪ٛ‬ي (إ‪ٛ‬ي علیلٖ) ِىزجی ‪14 ................................................‬‬‫‪ .٣‬ه‪ٍٚ‬یٗ ٍَِّبٍٔوی آهاٌؤلٖ علیل ‪ -‬للیُ ٔيا‪٥‬ی ‪11 .......................................................‬‬‫‪ .٤‬فزٕٗٔڭ ثبّی ‪11 ......................................................................................................‬‬‫‪ِ .٥‬ىزجٕڭ اٍزمجبٌیٕی رأِنی ایزِ فىوٌوی ‪04 .................................................................‬‬‫‪ .٦‬ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی‪ ٗ٪‬ثو ثبلِ‪01 ............................................................‬‬‫‪ِ .٧‬ىزجٕی ثب‪٩‬الرّبلمٗ ؽب‪ٙ‬والِٔ ‪ ٚ‬اِزؾبْ ‪01 .............................................................‬‬‫‪ِ .٨‬ىزجٕڭ ثؤچی كف‪ ٗ٦‬ثب‪٩‬الْٔی ‪23 .............................................................................‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ِ .٩‬ىزت ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖگی فز‪ٛ‬ی ‪ِٕ ٚ‬ب‪١‬وٌٖو ‪21 ..................................................................‬‬‫‪ .٠٪‬ربربه ِىزجی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیقبٍٔٗی ‪26 ........................................................................‬‬‫‪ِ .٠٠‬ىزت َِئٍٍٗی ‪ِٞ ٚ‬ج‪٥ٛ‬بد ‪14 ...............................................................................‬‬‫‪ٍٕ .٠٠‬ی ‪ّ -‬ی‪ٔ ٗ٦‬يا‪٥‬ی ‪13 .............................................................................................‬‬‫ه‪ ًٚ‬گیرناٌیٕڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فزٕٗكْ اٍزفبكٖ لیٍّبلچی ث‪ٌْٛ‬ی ‪61 ......................................‬‬‫‪ .٠٣‬علیل یبوٗ یبُ ثقبهاٌیٍو فولٍٗیٕڭ ر‪ٛ‬ى‪ٌْٚ‬ی ‪ ٚ‬یبىٌّب‪٩‬بْ پو‪٩ٚ‬واَ ‪61 ..........................‬‬‫‪ٚ« .٠٤‬لذ» ‪٩‬يیزٍٗی ‪ ٚ‬ثقبهایل ِمبٌٌٗوی ‪61 ..................................................................‬‬‫‪ .٠٥‬ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ َِزجلٍٖیٕڭ ثقبها إالؽبری ‪ِ ٚ‬ىزت َِئٍٍٗی‪٢ٔ ٗ٪‬و ‪ِٕ ٚ‬بٍجزی ‪11 ......‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٪ .٠٦‬چی یٍلٖ یبٍّؤڭ ؽبیل ‪344 ...........................................................................‬‬‫‪٥‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود ‪343 .......................................................................................‬‬‫‪ .٠٧‬اِری ‪٥‬جل االؽلٔڭ ‪ٚ‬فبری‪ِ ،‬ری ‪٥‬بٌُٔڭ عٍ‪ٍٛ‬ی ‪341 ....................................................‬‬‫ثؤچی فوِبْ ّ٘بی‪341 ................................................................................... ْٛ‬‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثیٕڭ فوِبٔ‪ ٗ٪‬لبهاٍّوی‪340 ...............................................................‬‬‫و‪َ٘ٛ‬زبْ اؽ‪ٛ‬إٌلْ ثو ِضبي ‪346 ...........................................................................‬‬‫‪ .٠٨‬اِری ‪٥‬بٌّٕڭ اؽ‪ٛ‬اي فٖ‪ٕٛ‬یٗ ‪ِّٛ٥ ٚ‬یٍٗی‪ ،‬اكاهٍٖی‪ِْٛٙ ،‬ه ِأِ‪ٛ‬هٌوی ‪334 .................‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ‪331 .......................................................................................‬‬‫‪ .٠٩‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ ‪331 .............................................................................................‬‬‫عّ‪٦‬یز‪ ٗ٪‬ا‪ٚ٥‬ب لج‪ٛ‬ي لیٍّبق ی‪ٌٍٛ‬وی ‪336 ................................................................‬‬‫عّ‪٦‬یزٕڭ اعزّب‪ ٣‬ه‪ّٚ‬ی ‪331 ..............................................................................‬‬‫عّ‪٦‬یذٔڭ اعزّب‪٥‬ی اؽ‪ٛ‬اٌ‪٢ٔ ٗ٪‬وی ‪314 ..............................................................‬‬‫عّ‪٦‬یزٕڭ اّالگبْ اٍّوی ‪314 ............................................................................‬‬‫عّ‪٦‬یزٕڭ ِ‪٦‬بهف ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ اّالگبْ اٍّوی ‪313 ..................................................‬‬‫عّ‪٦‬یذٔڭ اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖوی ّبگوكٌو ایٍٗ ِٕبٍجزی ‪311 ..............................................‬‬‫‪٥ .٠٪‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود افٕلی ‪ ٚ‬آٔڭ اصوٌوی ‪311 ..............................................................‬‬‫‪ .٠٠‬إالػ ِلاهً َِئٍٍٗی ‪310 ..................................................................................‬‬‫‪4‬‬‫ِٕذرجٗ‬‫‪ .٠٠‬كاِال اووإِی ثؤچی لبرال ٍ‪ٛ‬هو‪( ْٛ‬ثله‪311 ....................................................... )ٗ٩‬‬‫‪« .٠٣‬ثقبهای ّویف» ‪« ٚ‬ر‪ٛ‬هاْ» ‪٩‬يیزٌٗوی ‪316 ................................................................‬‬‫‪٩‬يیزٌٗؤڭ ر‪ٛ‬فزبٌْی ‪314 ....................................................................................‬‬‫‪٩‬يیزٗ ْٔوی‪ ٗ٪‬فلِذ لیٍ‪٪‬بٍٔو‪311 ..........................................................................‬‬‫‪٩‬يیزٌٗؤڭ رأصریی ‪311 .........................................................................................‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٣ .٠٤‬چی یٍلٖ ثقبهاكٖ ِ‪٦‬بهف اٍّوی ‪310 ...............................................................‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٤ .٠٥‬چی یٍلٖ ؽبٌٍو ‪ِ ٚ‬ىزجٍو‪311 ............................................................................‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٣ .٠٦‬چی ‪ٔ ٠٤ ٚ‬چی یٍٍوكٖ ؽى‪ِٛ‬ذ اؽ‪ٛ‬ایل ‪ ٚ‬رىواه ثو٘بْ اٌلیٓ ك‪ٚ‬هی ‪314 ...............‬‬‫‪ِ .٠٧‬ىزجٍؤڭ ایىٕچی لبرال ثب‪٩‬الْٔی ‪311 ......................................................................‬‬‫ِىزجٍو ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٔلْ ویینی ‪316 ...............................................................................‬‬‫‪ .٠٨‬إالؽبد َِئٍٍٗی ‪311 .........................................................................................‬‬‫‪ .٠٩‬ع‪ٙ‬بْ ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬ی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ‪303 .................................................................‬‬‫‪ .٣٪‬ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌوی ‪ ٚ‬یبٍّو ‪300 .....................................................................................‬‬‫‪ .٣٠‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یزٕی ر‪٦‬میت ‪301 ..................................................................................‬‬‫‪ .٣٠‬ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬چبلٍؤلٖ یبٍّؤڭ اٍّوی ‪324 .......................................................................‬‬‫‪ .٣٣‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یزٕڭ ؽبیل‪321 ....................................................................................‬‬‫عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ‪ٚ‬فبد ‪ّٙ ٚ‬یل ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو ‪321 ......................................................‬‬‫‪ .٣٤‬ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬چب‪ٕ٩‬لٖ ثقبهأڭ ؽى‪ِٛ‬ذ ایوٌوی ایچٕلٖ ‪321 .................................................‬‬‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٔ ٠٩٠٧ .٠‬چی یً فی‪ٛ‬هاي أمالثی ‪321 ............................................................................‬‬‫‪ .٠‬ثقبها اهثبة ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬إالؽبد‪313 .....................................................................‬‬‫‪ .٣‬و‪ٛ‬چٗ ٍ‪ٛ‬ىٌوی ‪ ٚ‬ثو٘بْ اٌلیٓ ‪311 .............................................................................‬‬‫‪ .٤‬إالؽبد ی‪ٌٕٛ‬لٖ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی ‪312 ...................................................................‬‬‫‪ .٥‬اِری ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ إالؽبد ی‪ٌٕٛ‬لْ لبیزٍْوی — اهرغب‪316 ................................... ٣‬‬‫‪5‬‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ؽٌ لجً اٌ‪ٛ‬ل‪ ٣ٛ‬یبوٗ ليیك ثو رٖبكف ‪364 ..........................................................‬‬‫‪ .٦‬إالؽبد ی‪ٌٕٛ‬لٖ یبٍّؤڭ ؽووزی ‪361 ......................................................................‬‬‫‪ .٧‬فٍك إالؽبر‪ٝ ٗ٪‬بٌت ‪ ٚ‬ؽب‪ٙ‬و ایلیّی؟ ‪361 ............................................................‬‬‫‪ .٨‬إالؽبد فوِبٔیٕی ا‪٥‬الْ ‪360 ................................................................................‬‬‫فوِبٕٔڭ إً َٔقٍٗی‪362 ................................................................................‬‬‫فوِبْ ِٕبٍجزی ایٍٗ یی‪٪‬یٍٕو ‪361 .............................................................................‬‬‫‪ّٔ .٩‬بیِ َِئٍٍٗی ‪314 ..............................................................................................‬‬‫ّٔبیِ ‪311 .......................................................................................................‬‬‫‪٥ .٠٪‬ىٌ اٌؾووذ ‪311 ................................................................................................‬‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزٕڭ ثبّالٔ‪٪‬چی ‪312 ........................................................................‬‬‫یبٌُو ‪ٚ‬ویٍٍویٕڭ ؽبٌٍوی ‪311 .............................................................................‬‬‫اِری ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ثبٌ‪ٛ‬ا‪ ٗ٩‬لبهاٍّوی ‪316 .............................................................‬‬‫هئیٌ ‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗٔڭ ؽبیل ‪144 ................................................................‬‬‫‪ .٠٠‬یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ثؤچی هعت ‪ٔ ٩‬چی آپویً (ا‪ٚ‬ى ثبّّلْ ا‪ٚ‬رىبْ فبع‪ٌٗ٦‬و) ‪143 ..................‬‬‫ر‪ٛ‬لیف ‪141 .......................................................................................................‬‬‫اهنكٖ ‪140 ........................................................................................................‬‬‫‪ .٠٠‬آثقبٔٗ ‪141 .............................................................................................................‬‬‫یبڭی ثٕلیٍو ‪141 ................................................................................................‬‬‫‪ ٧٥ .٠٣‬ربیبق (ا‪ٚ‬ى ٍوگنّزُ) ‪134 .................................................................................‬‬‫ثٕلیٍؤڭ ّفمزٍوی ‪131 .......................................................................................‬‬‫‪ .٠٤‬یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬یلٖ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍؤڭ ثبّمٗ اٍّوی ‪130 ................................................‬‬‫‪ .٠٥‬یبٍّو وبگبٔلٖ ‪131 .................................................................................................‬‬‫‪ .٠٦‬ل‪ٛ‬ر‪( ٌُٛٛ‬ا‪ٚ‬ى ثبّّلْ ا‪ٚ‬رىبْ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬و)‪114 ...............................................................‬‬‫‪ِ .٠٧‬غو‪ٚ‬ؽٍو وبگبٔلٖ ‪ِ ٚ‬ریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ ّ‪ٙ‬بكری ‪111 .....................................................‬‬‫عٕبىٖ ِواٍّی ‪112 ............................................................................................‬‬‫‪6‬‬‫ِٕذرجٗ‬‫‪٥‬غت ثو رٖبكف یبوٗ أزمبَ اٌ‪ٙ‬ی ‪112 .................................................................‬‬‫‪٥ .٠٨‬ىٌ اٌؾووذ ی‪ٌٕٛ‬لٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٔڭ ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬وی ‪111 ...............................................‬‬‫‪ .٠٩‬ر‪ٛ‬ىاق (ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٔڭ یٗٔٗ ثو ا‪ٚ‬ی‪ٔٛ‬ی) ‪111 ............................................................‬‬‫وبگبٔلٖ ؽووذ‪111 ............................................................................................‬‬‫‪ٖٔ .٠٪‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی‪ِ ،‬یٍٍری ‪ٌّٛ ٚ‬ىٗٔی ثیىبه لیٍِ ‪111 ................................................‬‬‫‪ٚ .٠٠‬الیزٍوكٖ إالؽبد فوِبٔی ‪110 ...............................................................................‬‬‫‪ .٠٠‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّی علی رلثریٌوی ‪111 ..............................................‬‬‫فز‪ٛ‬ا ‪ ٚ‬رغلیل اٍالَ ‪116 ......................................................................................‬‬‫‪ .٠٣‬یبٍّؤڭ اٍّوی ‪ّٛ ٚ‬های اٍالَ عّ‪٦‬یزی ‪111 .............................................................‬‬‫‪ .٠٤‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ؽووزٍوی ‪114 ..................................................................................‬‬‫‪ٚ .٠٥‬ویٍٍوگٗ ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والٔگٗ لبهّی ؽووذ ‪113 ...............................................................‬‬‫‪ .٠٦‬ا‪ٚ‬وزبثو أمالثی ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪111 ........................................................................‬‬‫‪ .٠٧‬ا‪ٚ‬وزبثو أمالثی ‪ ٚ‬ثقبها یبٍّوی ‪111 ..........................................................................‬‬‫‪ .٠٨‬ث‪ِ ٘٦‬الؽ‪٢‬بد ‪111 ...............................................................................................‬‬‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثبّالّٔٗكٖ ثو ایىی ٍ‪ٛ‬ى ‪101 ..........................................................................................‬‬‫‪.٠‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬یٕڭ ٍججٍوی ‪101 ...............................................................................‬‬‫‪ .٠‬لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ‪102 .............................................................................................‬‬‫ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬رٍفبری ‪101 .............................................................................................‬‬‫لیيیًریپٗ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬وی ‪ِ ٚ‬زبهوٗ ‪101 ...........................................................................‬‬‫ف‪ٞ‬وچی ‪ٚ‬ووِیٕٗ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬وی ‪124 ............................................................................‬‬‫لبهاو‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬چبهع‪ٛ‬ی ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬وی ‪123 .......................................................................‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ ر‪ٛ‬هاگبْ ‪ٙ‬وه ‪ ٚ‬فبع‪ٌٗ٦‬و ‪121 ...................................................‬‬‫‪ .٣‬لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ِٕبٍجزی ایٍٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ‪ٚ‬ؽْبٔیزی‪121 ...................................‬‬‫‪7‬‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ٚ‬الیذ ‪ ٚ‬ر‪ِٛ‬بٍٔوكٖ اؽ‪ٛ‬اي ‪121 .............................................................................‬‬‫ّ‪ٙ‬یل ‪ ٚ‬لبچمیٍٕؤڭ ‪٥‬بیٌٍٗوی ‪126 ........................................................................‬‬‫اؽ‪ٛ‬اي رٕغالٔگبٔلْ ویینی ‪121 .............................................................................‬‬‫‪ .٤‬لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬یبٍّؤڭ ؽبیل ‪114 ........................................................‬‬‫‪ .٥‬اِری ربِبٕٔلْ یبٍّؤی ر‪٦‬میت ‪113 .............................................................................‬‬‫‪ .٦‬اف‪٪‬بْ و‪ٛ‬ڭٍیٌوی ‪ّ ٚ‬ریثچٌٗو ‪111 ..............................................................................‬‬‫‪ .٧‬یبٍّؤڭ ٍیبٍی ؽووذٌوی ‪111 ...............................................................................‬‬‫‪ .٨‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٔڭ فبهعی ‪ ٚ‬كافٍی ٍیبٍزی ‪110 ......................................................‬‬‫‪َ٥‬ىوی ٍیبٍذ ‪116 .........................................................................................‬‬‫آٌك‪ٍ ،‬بٌك ٍیبٍزی ‪111 .......................................................................................‬‬‫‪ .٩‬یبٍّؤڭ ٕ‪ٛ‬ڭ ؽووزٍوی (‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یٍلٖ) ‪164 ..........................................................‬‬‫یبٍّؤڭ ْٔویبری ‪163 .........................................................................................‬‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪ّٔ ْٚ‬بیٕلٌٖو ‪ ٚ‬عّ‪٦‬یزٍو ‪163 ........................................................................‬‬‫‪ .٠٪‬یبُ ثقبهایلٌو‪ٕٕ ٗ٩‬فیذ ‪ٍِ ٚ‬یذ ع‪ٙ‬زٕلْ ثو لبهاُ ‪161 ............................................‬‬‫فبرّٗ ‪160 ....................................................................................................................‬‬‫و‪ٛ‬هٍبرىچٍو ‪161 ................................................................................................................‬‬‫‪8‬‬‫ٓ‪٥ .‬یٕی‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثؤچی ث‪ٌٗٛ‬ن‬‫‪1‬‬‫(‪ ٠٪٪٪‬ھ‪.‬كْ ‪٘ ٠٣٠٦‬غویگٗچٗ)‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬لَُ ث‪ٌٗٛ‬ن‬‫[‪]3‬‬‫ثز ایىی ط‪ٛ‬س‬‫ثقبهاكٖ ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً آپویً آیٕلٖ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌیت ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یً‪ٔ ٠٩ ،‬چی آ‪ٍٛ٩ٚ‬زلٖ‬‫لبرز‪ ٨‬ثو كْ٘ذ ثٍْٗ ئٌٗٗڭٌٗٗٔیت‪ٔ٠ ،‬چی ٍیٕزٗثوكٖ اِریٔی رقذ ‪ ٚ‬ثقزی ثٍْٗ ی‪ٛ‬ق لیٍیت‬‫ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ثو ئ‪ٛ‬ىگٗهّگٗ ٍجت ث‪٪ٌٛ‬بْ «أمالة ا‪ٚ‬ری»ٔڭ ٍججٍٗهیٕی آهلبكا ئ‪ٛ‬رىْٗ ایَىی‬‫ىِبٔالهكاْ آفزبهیت ویٍّٗوّي الىَ ث‪ٛ‬الك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ثقبهأڭ َِزجل ؽى‪ِٛ‬زی للیُ ىِبٔالهكا ُ٘ ّ‪ٔٛ‬لالمب ‪ٚ‬ؽْی ‪١ ٚ‬بٌُ ایلیّی‪،‬‬‫ی‪ٛ‬لَب ثبها‪ ،‬ثبها ث‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لیّی؟‬‫ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لْٖ كیٓفو‪ ،ُٚ‬عبٖپوٍذ‪ ،‬عبً٘ ایلیّی‪ ،‬یبوٗ ٍ‪ٛ‬ڭوٖكْٖ ث‪ٛ‬‬‫هىاٌزاله‪ 1ٗ٩‬ئ‪ٛ‬چوٖكیّی؟‬‫اگو ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی ا‪ٌّٚ‬لْٖ ‪ٚ‬ؽْی‪١ ،‬بٌُ‪ ،‬كیٓفو‪ ،ُٚ‬عبٖپوٍذ‬‫‪ ٚ‬عبً٘ ایٌَٗٗه ٍجت ٔیّٗ ك‪ٚ‬هوُ‪ :‬ثقبها ثو ىِبٔاله ِٕج‪٦ِ ٚ ٍُ٥ ٤‬بهف ‪ِ ٚ‬ووي ِلٔیذ‬‫ث‪ٛ‬ال آٌلی؟ ؽبي ث‪ ٛ‬ویُ‪ِ :‬لٔیذ‪٦ِ ٚ ٍُ٥ ،‬بهف‪ٚ ،‬ؽْذ‪ ٚ ٍُ١ ،‬ع‪ ًٙ‬ثٍْٗ ثو یوكٖ [‪]1‬‬‫ٍ‪ّْ٪‬بیل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫اگو ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی ٍ‪ٛ‬ڭوٖكْٖ ‪٥‬لي ‪ ٚ‬هأفذ‪٦ِ ٚ ٍُ٥ ،‬وفذ ‪ٚ‬‬‫افالق ؽَٕٗكاْ آیوٌ‪٪‬بْ ث‪ٌَٛ‬باله‪ِٔٛ ،‬گٗ‪ٍ 2‬جت وُ ‪ ّٗٔ ٚ‬ث‪ٌٛ‬لی؟ ؽبي ث‪ٛ‬وُ‪ :‬كٔیبكٖگی‬‫‪3‬‬‫ٍِّزٍٗه ‪ٍِّ ٚ‬ىزٍٗهو‪ٔٛ‬لْٖ و‪ ْٛ‬رٕيي ایًّٗ‪ ،‬رولی لیٍیت ویٍگٍٗٔٗه‪.‬‬‫ثقبهأڭ َِزجل ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬عبٖپوٍذ ‪ٍّ٥‬بٍی ٘و ثو هىاٌذ ‪ ٚ‬كٔبئزلاْ ی‪ٛ‬ى‬‫ا‪ٚ‬گ‪ٛ‬هِٗگٍٗٔٗهی ؽبٌلٖ ٍجت ّٔٗ ك‪ٚ‬ه وُ‪ :‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪ٔٛ‬گٗ كا‪ٚٚ‬ه ا‪ٚ‬ى ّوف ‪ّٙ ٚ‬ورٍٗهیٕی‬‫ر‪ٛ‬هوَزبٕٔڭ لبها فٍمی آهإٍلا ٍبفالی آٌلیاله؟‬‫ٔ‪ٙ‬بیذ ٍجت ّٔٗ ك‪ٚ‬ه وُ‪ :‬ثقبهأڭ لبهأ‪ ٛ٪‬ث‪ٛ‬هچٗوٍٗهیلْٖ ثو فولٗ ل‪ٙ‬واِبٔاله‬‫چ‪٪‬یت‪ ،‬اِریٔڭ كاهیلاْ‪ِٕ ،‬بهیلاْ‪ ،‬آثقبٍٕٔٗلاْ ‪ ٚ‬ىٔلأیلاْ ل‪ٛ‬هلّبٍلاْ ‪ٍّ٥‬بٔڭ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬متنده ىمو جایلرده شو شكلده بتلگان‪ .‬اصل عرب امالسیده «رذالت» بولشی كریهك‪.‬‬‫‪ 2‬ا‪ِٔٛ :‬ڭٗ‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ك‪ٔٚ‬یبكٖگی‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫رىفرییٕی‪ ،‬رؾمرییٕی‪ ،‬لزً ‪ ٚ‬ا‪٥‬لاَ فز‪ٛ‬االهیٕی و‪ٛ‬ىگٗ ایٍٍّٗلْٖ ا‪ٚ‬ىٌٗهیٕی ِیلأ‪٪‬ب‬‫آرلیاله‪ ،‬اٍزجلاك كی‪ٛ‬ی‪ ،‬ر‪ٖ٦‬ت ‪ ٚ‬ع‪ ًٙ‬آٌجبٍزیَی ثٍْٗ پٕغٌّٗٗلیٍٗه ‪٥ ٚ‬بلجذ ییڭلیٍٗه‬‫‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى ِل‪٥‬بالهی‪٪‬ب ییزْلیٍٗه؟؟ [‪ ]1‬ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ٍ‪ٛ‬اٌاله‪٩‬ب ع‪ٛ‬اة ربپیت ثریِٗن ‪ٚ‬‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیالهٔی لبٔلهِبق و‪ٛ‬ة لییٕل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫فٖ‪ً ٕٛ‬ب ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویالهكا ثئڭ ل‪ٌّٛ‬يكٖ ِفًٖ ثو ِ‪ٍِٛ٦‬بد‪ِ ،‬ورت ثو رأهیـ وزبثی‬‫ی‪ٛ‬لل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ؽبي ث‪ٛ‬وُ‪ :‬ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی َِئٌٍٗٗهٔی ؽً لیٍّبٍبق ثئڭ رأهیـ وزبثّيو‪ٛ‬ة ٔبلٔ‬‫‪ ٚ‬ا‪ٚ‬چ ‪ -‬ر‪ٛ‬هد یٍٍه ‪ٚ‬ال‪ٗ٦‬الهٔی ؽىبیذ لیٍیت ا‪ٚ‬رّٗولْٖ ‪٥‬جبهد ث‪ٌٛٛ‬ة لبالك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثي ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٛ‬الِيوُ‪ :‬ا‪ٚ‬رىْٗ ىِبٔالهٔی ‪ٚ ٚ‬ال‪ٗ٦‬الهٔی ایْزگّٗٔيچٗ‬‫‪ِ ٚ‬قزٍف وزبثالهكٖ رٖبكفی ‪ ٚ‬ارفبلی ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ و‪ٛ‬هگّٗٔيچٗ ایَّيگٗ ویٍز‪ٛ‬هایٍ‪ٛ‬ن‪،‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ اچیلٖ ْ ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ٍإاٌاله‪٩‬ب ع‪ٛ‬اة ث‪ٛ٪ٌٛ‬چی ِبكٖ ‪ٍِٞ ٚ‬جالهٔی آیویت ِ‪ٔٛ‬ڭ‬‫ا‪ٍٚ‬زیگٗ ا‪ٚ‬ى ِؾبوِّٗئی ل‪ّٛٛ‬ة ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیالهٔڭ آٌلی‪٪‬ب ثو ٔٗهٍٗ یبٍبة ل‪ٛ‬یبیٍ‪ٛ‬ن‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ِ‪ٔٛ‬لالمب وزبة ثو كهعٗ ا‪ٚ‬ى‪ ٚ ْٚ‬روریجَي ث‪ٛ‬الك‪ٚ‬ه‪ٌ .‬یىٓ َِئٍٗٔی یبفْی‬‫ؽً [‪ ]1‬لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثي ث‪ ٛ‬روریجَيٌىٍٗهگٗ لبهاِبی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى‪ْٚ‬هاق یبىِبلمب ِغج‪ٛ‬هِي‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬فٖ‪ٕٛ‬لٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیالهٔڭ ‪٥‬ف‪ٌٗٛ‬هیٕی ا‪ٚ‬رِٕٗي‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬رأهیقّئڭ ثؤچی لَّیٕی اّ‪٪‬بي لیالك‪ٚ‬ه‪ .‬اِِب رأهیقّئڭ ایىیٕچی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬چٕچی‬‫لَّالهی وُ‪ٔ ٨ ٚ ٠٩٪٧ :‬چی یٍٍٗهكْٖ ثبّالٔبك‪ٚ‬ه‪ ،‬ا‪ٚ‬ى و‪ٛ‬ىِيكْٖ ا‪ٚ‬رىْٗ ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىِي‬‫ل‪٪ٌّٛٛ‬بْ ‪ٚ‬ال‪ٗ٦‬الهكاْ ‪٥‬جبهرل‪ٚ‬ه‪ ،‬ث‪ٌٗٛ‬هٔی ث‪٪ٌٛ‬بٔیچب ‪ٚ‬و‪ٛ‬هگّٗٔيچٗ یبىیت ا‪ٚ‬رِٗي‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویالهكا اگو ثيكْٖ ف‪ٞ‬ب ٕبكه ث‪ٌَٛ‬ب‪٦ِ ،‬بٕوالهِي ث‪٪ٌٛ‬بْ آهلبكاّالهِي ‪ٚ‬‬‫ا‪ٚ‬هربلالهِي ر‪ٛ‬ىٖر‪ٛ‬هٌٗه‪.‬‬‫٘و ؽبٌلٖ ‪ٚ‬ال‪ٗ٦‬الهٔی ا‪ٛٔٚ‬رٍّٗلْٖ ث‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬فًٖ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ یبىیت ل‪ٛ‬یّبلٕی‬‫ِٕبٍت و‪ٛ‬هكن‪ .‬ر‪ٛ‬فیك ربڭویلأل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ٓ‪٥ .‬یٕی‬‫‪ ٠٠‬كیىٗثو ‪ ٠٩٠٪‬یً‬‫هثی‪ ٤‬اٌضبٔی ‪٘ ٠٣٣٩‬غوی‬‫‪12‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]0‬‬‫ثَُ اٌلّٗ اٌوؽّٓ اٌوؽیُ‬‫ ‪-٠‬‬‫ِمذِٗ‬‫ثقبها أمالثیٕڭ ثؤچی كف‪ ٗ٦‬ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْی‪٪‬ب ٍجت ِىبرت ‪ِ ٚ‬لاهً إالؽی‬‫َِئٍٗ ٍی ث‪٪ٌٛ‬بٔی ا‪ٚ‬چ‪ ،ْٛ‬ثقبهأڭ ث‪ٛ‬ه‪٪ٔٚ‬ی ‪ ٚ‬وییٕگی ‪ٍّ٥‬ی اؽ‪ٛ‬اٌیلاْ‪ٍّ٥ ،‬بٔڭ‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ كائوٖالهیلا‪٩‬ی رأصرییلْٖ ‪ِٕ ٚ‬بٍجزیلاْ ثو لله ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت ا‪ٚ‬رّبق الىَ‬‫و‪ٛ‬ه‪ٗٔٚ‬ك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬وٗ‪ :‬ثقبها ِ‪ٔٛ‬لْٖ ‪ٖ٥ ٤–٣‬و ث‪ٛ‬ه‪ٍٗٔٚ‬هگٗ كا‪ٚٚ‬ه اٍالَ ‪٥‬بٌّیٕڭ ‪ٍّ٥‬ی‬‫ِوويٌٗهیلْٖ ٍبٔبال ایلی‪.‬‬‫ا‪ ٚ‬ىِبٔالهكا ث‪ٛ‬و‪ٔٛ‬گی یب‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب ‪٥‬بٌّالهیلیه وبّف ‪ِ ٚ‬قرت‪٥ ٣‬بٌّاله ثقبهاكا‬‫ییزْىْٗ ث‪ٌّٛ‬بٍب ُ٘‪ ،‬ا‪ٚ‬ى ىِبٔالهی‪٪‬ب و‪ٛ‬هٖ ِزفنن ‪٥‬بٌّاله‪ ٍَٛ٦ِ ،‬فٍٕٗهگٗ افزٖبٓ وَت‬‫لیٍ‪٪‬بْ ماراله آى ایًّٗ ایلیٍٗه‪.‬‬‫ؽزی ؽَبة‪ٕ٘ ،‬لٍٗ ‪ٝ ٚ‬ت وٗثی فٍٕٗهگٗ یبڭی ِجؾضاله ‪٥‬ال‪ ٖٚ‬لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‪ ،‬یبڭی‬‫لب‪٥‬لٖاله ‪ ٤ٙٚ‬لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ وبّف ‪ِ ٚ‬قرت‪٥‬اله ُ٘ آها ‪ٍ -‬ریٖكٖ چ‪٪‬یت لباله ایلی‪]2[ .‬‬‫ا‪ ٚ‬ىِبٔالهكا ثقبها ِلهٌٍٗٗهٔلٖ ‪ ٍَٛ٥‬كیٕیٗ ثٍْٗ ثواثو‪ ،‬ؽَبة‪ٕ٘ ،‬لٍٗ‪ ،‬رأهیـ‪،‬‬‫‪ٝ‬ت‪ ،‬ؽىّذ ‪ٝ‬جی‪٦‬یٗ‪ِٕٞ ،‬ك‪٦ّ ،‬و ‪ ٚ‬اكثیبد وٗثی فٍٕٗهگٗ ُ٘ اّ٘یذ ثریٌیت ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ال ایلی‪.‬‬‫كیٕی لَّیلٖ لوآْ‪ ،‬ؽلیش‪ ،‬رفَری ‪ ٚ‬إ‪ٛ‬ي فمٗ وٗثی ّوی‪٦‬زٕڭ اٍبٍی لب‪٥‬لٖالهی‪،‬‬‫رأهیـ لَّٕلٖ ٍری ٔجی‪ ،‬رواعُ اؽ‪ٛ‬اي ٍٍف ‪ٝ ٚ‬جمبد وٗثی ‪٥‬ربرٍی ٔٗهٌٍٗٗه ا‪ٚ‬ل‪٪ٌٛ‬بٔی‬‫ٍججٍی‪ ،‬ا‪ٚ‬ي ‪ٚ‬لزالهكا‪٩‬ی ثقبها ِالالهی كیٓ اٍالِٕڭ إٍیلْٖ فربكاه ث‪ٌٛٛ‬ة‪ّ ،‬وی‪٦‬ذ‬‫اٍّیلْٖ ٘و ثو فٕٕی ؽواَ‪٘ ،‬و ثووْیٕی رىفری لیٍّبً ایلیٍٗه‪.‬‬‫ثقبهأڭ ؽى‪ِٛ‬ذ كائوٖ الهی ا‪ّٚ‬ج‪ٍّ٥ ٛ‬بٔڭ ٔف‪ٛ‬می آٍزیلا ث‪٪ٌٛ‬بٍٔ‪٪‬ی ٍججٍی‪،‬‬‫َِزجل فبٔاله‪ ،‬ع‪ٛ‬ه ‪ ٍُ١ ٚ‬كهعٌٗٗهیٕی وییٕگی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ع‪ٛ‬ه ‪ٍّ١ ٚ‬ی كهعٍٗیگٗ‬‫ییزْلهٖ آٌّبً ایلیٍٗه‪.‬‬‫‪13‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِزمی ‪ ٚ‬ؽمبٔی ِالاله‪ ،‬فبٔاله ‪ ٚ‬ثیىٍٗهگٗ ف‪ ُٛ‬آِل [‪ ]1‬ئٗیزّٗن‪ ،‬هیب ‪ ٚ‬رٍّك‬‫لیٍّبلٕڭ ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٍٖیلْٖ ؽواٍِ‪٪‬یٕی ثٍگٍٗٔٗهی ٍججٍی اِریٌٗه ‪ٚ ٚ‬ىیوٌٗهگٗ‬‫یبٔلاّّبیاله ‪ ٚ‬فوٕذ چمللچب فمری فمواالهٔی ؽّبیٗ ‪ِ ٚ‬لاف‪ ٗ٦‬لیالاله ایلی‪.‬‬‫ا‪ ٚ‬ىِبٕٔڭ ِْ‪ٛٙ‬ه ِالالهی فبٔالهٔڭ اٌزفبرالهی‪٪‬ب و‪ٛ‬ى رىّٗن ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪،ْٛ‬‬‫فریاد ایگٌٗٗهی ربِبٕٔلاْ ‪ٍّ٥‬ب‪٩‬ب رقٖیٔ لیٍٕ‪٪‬بْ ‪ٚ‬لف آلچبالهیٕی ُ٘ ّج‪ٗٙ‬یل كیت‬‫ییًّٗ ایلیٍٗه‪ .‬ا‪ٚ‬ى ِ‪٦‬یْزالهیٕی ا‪ٚ‬ى ل‪ٛ‬ي و‪ٛ‬چٍٗهی ثٍْٗ رأِنی لیٍیت‪ ،‬فٍممب اعوٍٖي‬‫فلِذ لیال ایلیٍٗه‪.‬‬‫ِضالً‪ّ« :‬یـ اث‪ِٖٕٛ ٛ‬ه ِبرویلی» ‪ّ٥‬ویٕی ك٘مبٔچیٍك ثٍْٗ ا‪ٚ‬رىٗىكی‪« ،‬ثبثبی‬‫پبهٖك‪ٚ‬ى» ‪ِ« ٚ‬ری والي» ِْ‪ٛٙ‬ه ّیـ ‪ٍّ٥ ٚ‬بكاْ ث‪٪ٌٛ‬بٔالهی ؽبٌلٖ و‪ٕٗٙ‬ك‪ٚ‬ىٌه‪ٚ 1‬‬‫والٌگوچیٍیه ثٍْٗ ِ‪٦‬یْذ لیٍلیاله‪.‬‬‫فبٔلاْ‪ ،‬ثیىلْٖ ِٕف‪٦‬ذ و‪ٛ‬ىٌِٗٗگْٗ [‪ٍّ٥ ]6‬ب ‪ٝ‬جی‪٦‬ی فبْ ‪ ٚ‬ثیىٍٗهٔڭ آهر‪ٛ‬ق‬‫‪ٍّ١‬ی‪٪‬ب ی‪ٛ‬ي ل‪ٛ‬یّبً‪ ،‬فبْ ‪ ٚ‬فموا آهاٍیلا ٘و ‪ٚ‬لذ ّوی‪٦‬ذ لبٔ‪ٔٛ‬الهیٕی عبهی لیٍیت‪،‬‬‫آٌ‪ٍ - ٧ٛ‬بٌ‪٩ٛ‬الهكا ل‪ٌٛ‬یلاْ ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ِ‪ٍِٛ٢‬الهٔی ِلاف‪ ٗ٦‬لیاله‪.‬‬‫لبها و‪ٛ‬چگٗ ٍ‪ٛ‬یٗ ٔیت ؽى‪ِٛ‬ذ ل‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘و ثو فبْ ا‪ٚ‬ى ؽى‪ِٛ‬زیٕی ٍبفالِبق ‪ٚ‬‬‫ك‪ٚ‬اَ لیٍلهِبق ا‪ٚ‬چ‪ٍّ٥ ْٛ‬بٔڭ فب‪ٝ‬ویٕی ه‪٥‬بیٗ لیٍّبلمب ‪ ٚ‬فموا‪٩‬ب ی‪ِْٛ‬بلواق ِ‪٦‬بٍِٗ‬‫لیٍّبق ی‪ٌٕٛ‬لٖ ‪ٍّ٥‬ب ر‪ٕٛ‬یٍٗیٕی رڭٍِٗٗوىٗ ِغج‪ٛ‬ه ایلی‪.‬‬‫‪-٠‬‬‫عٍّبٔڭ ث‪ٛ‬س‪ٌٚ‬ؼی ‪ ٚ‬ث‪ٌٗٛ‬ردْٖ خبٔالرٔڭ اطتفبدٖ لیٍؼی‬‫فبٔاله ‪ٍّ٥‬ب‪٩‬ب ف‪ ُٛ‬و‪ٛ‬ه‪ّٗٔٚ‬ن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وٗرزٗ ‪ -‬وٗرزٗ ِلهٌٍٗٗه‪ ،‬فبٔمب٘اله‪،‬‬‫وزجقبٔٗاله‪ ،‬آّقبٔٗاله ٍبٌلیاله؛ ِٕبٍجذ چمللچب ‪ٔ ٠‬چی ‪ٔ ٣ ٚ‬چی كهعٗكٖگی‬‫ِالاله‪٩‬ب ‪ٍٝ ٚ‬جٗاله‪٩‬ب أ‪٦‬بِاله ثریكیٍٗه‪ ،‬ىوبد إٍّلْٖ آلچباله ا‪ٌّٗٚ‬لیٍٗه‪]1[ .‬‬‫فبٔالهٔڭ ث‪ ٛ‬اٍّٗهیگٗ رمٍیل لیٍیت ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ثیىٍٗه ‪ ٚ‬وٗرزٗ ثبیاله ُ٘ ِلهٌٍٗٗه‪ ،‬فبٔمب٘اله‬‫ٍبٌیت ‪ٚ‬لفاله رقٖیٔ ایزلیٍٗه‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬و‪ٕٗ٘ٛ‬ك‪ٚ‬ىٌه‬‫‪14‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫ث‪ٍ ٛ‬بیٗكا ثقبهاكا ِلهٍٗ ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬لبف و‪ٛ‬پٗییت ثقبها ری‪ٖٛ‬هٖگٕلْٖ ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هوَزبٕٔڭ‬‫ثبّمب ّ‪ٙ‬وٌٗهٔلْٖ ٘و یً ِڭٍٗهچٗ ‪ٍٝ‬جٗ ثقبهاكا ی‪٪‬یالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍٝ ٛ‬جۀ ‪ٍِٕٛ٥‬ڭ‬‫ثو لَّی ؽمیمی ‪٥ ٍُ٥‬بّمالهی ث‪ٌَٛ‬باله ُ٘‪ ،‬و‪ٛ‬پوا‪٩‬ی ریىنی‪ٔ 1‬بْ ییّٗن‪ٚ ،‬لفلاْ‬‫ا‪ ٌُٛٚ‬آٌّبق‪ِ ،‬لهٍٗٔی ثزىٗىگْٗكْٖ وینی ا‪ٚ‬ى ٔ‪ٛ‬ثزٍٗهٔلٖ ِلهً ث‪ٌٛٛ‬ة آفو‬‫‪ّ٥‬والهی‪٪‬بچب ِ‪٦‬یْزالهیٕی ‪ٚ‬لفلاْ رأِنی ایزّٗن وٗثی ِؾ٘ ِبكی ِٕف‪٦‬زالهٔی و‪ٛ‬ىٌٗگْٗ‬‫ماراله ایلی‪ .‬ث‪ٚ ٛ‬اٍ‪ ٗٞ‬ثٍْٗ ‪ٍٝ‬جٗٔڭ و‪ٛ‬پٕچیَی ؽى‪ِٛ‬ذ كائوٖالهی‪٪‬ب ‪ِ ٚ‬لهٍٗ ٍبٌ‪ٛ٪‬چی‬‫ثیىٍٗهٔڭ ایْیىٍٗهیگٗ ثب‪٩‬الٔلی‪]34[ .‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٍٚ‬زیگٗ فبٔاله وٗرزٗ ِلهٌٍٗٗهكٖ ِلهً ر‪٦‬ینی لیٍّبلچی ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ٚ‬لزالهٔلا‬‫ٍیىنی ‪ٍ -‬یىنی ا‪ِ ٧ٌٛٚ‬الاله آهاالهٔلا ثو ٔ‪ ٣ٛ‬هلبثذ ووگيیت‪ ،‬ا‪ٚ‬ىٌٗهیٕڭ ٔف‪ٛ‬مٌٗهیٕی‬‫ِالاله‪٩‬ب ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رّٗن ی‪ٌٛ‬الهیٕی ربپلیاله‪.‬‬‫چٕبٔچٗ‪ :‬ا‪ٚ‬ىثٗن فبٔالهٔلاْ «‪٥‬جل اٌلّٗ فبْ» ‪٘ ٩٩٦‬غویلٖ ثقبهاكا ئ‪ٛ‬ى اٍّی‬‫ثٍْٗ اٍٍّٗٔگْٗ ِلهٍٗٔی ثٕب لیٍلی‪ِ .‬لهٍٗٔڭ هٍُ وْبكٔلا ِنو‪ٛ‬ه ِلهٍٗٔڭ‬‫كهٍقبٍٕٔٗلا ثو ِٕب‪١‬وٖ ِغٍَی ل‪ٛ‬هكی‪ .‬ث‪ِ ٛ‬غٍَلٖ ّ‪ٙ‬ؤڭ ِْ‪ٛٙ‬ه ِالالهیٕی ی‪٪‬یت‬‫ا‪ٚ‬ىی ُ٘ ثبٌناد‪ 2‬ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫فبٕٔڭ ا‪ٚ‬ىی ِغٍَٕی آچیت ئٗیزلیىُ‪« :‬ثقبهأڭ یرییل ِالالهیٕڭ ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬گی‬‫وبٍٗگوأٍی ِفَو ِ‪ٌٛٛ‬ی ٕله اٌلیٓ ثٍْٗ ّریاىكاْ َِبفو ث‪ٌٛٛ‬ة ویٍگْٗ ِ‪ٌٛٛ‬ی ِریىا‬‫عبْ ِٕب‪١‬وٖ لیٍَْ‪ٔٛ‬اله‪ٔ .‬زیغٗكٖ ث‪ ٛ‬ایىی مارلاْ ثوٖ‪ٌٗٚ‬هیٕی ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬لهٍٗكٖ ِلهً‬‫ر‪٦‬ینی لیٍ‪ٛ‬هِي‪]33[ ».‬‬

‫ِٕب‪١‬ؤٖڭ ٔزیغٗ ٍٕلٖ ثقبهاكا َِبفو ث‪ٌٛٛ‬ة یبٌ‪ٛ٪‬ى فبْ ‪ ٚ‬آٔڭ كهثبه إٍ٘لْٖ‬‫ؽّبیذ و‪ٛ‬ىٌٗگْٗ ‪ ٚ‬ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ ِوؽّزالهی‪٪‬ب ٍ‪٪ٕ٪‬بْ ِ‪ٌٛٛ‬ی ِریىا عبْ ِلهً ر‪٦‬ینی‬‫لیٍٕلی‪.‬‬‫فبٕٔڭ ِوؽّزی‪٪‬ب ٔبئً ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬فبٕٔڭ ِلهٍٍٗیلٖ ِلهً ر‪٦‬ینی لیٍٕ‪٪‬بْ ِ‪ٌٛٛ‬ی‬‫ِریىا عبْ ثقبهأڭ ثبّمب ِالالهٔلاْ ا‪ٍٚ‬ز‪ ْٛ‬چ‪٪‬یت كهً عل‪ٌٚ‬یٕڭ افزیبهیٕی ا‪ٚ‬ى‬‫ل‪ٌٛ‬ی‪٪‬ب آٌیت ا‪ٚ‬ىی رأٌیف لیٍ‪٪‬بْ ّوػ ‪ ٚ‬ؽبّیٗالهٔی عل‪ٌٚ‬گٗ ووگيكی ‪ ٚ‬هفیمی رقٖٔ‬‫ربپ‪٪‬بْ ؽلیش ‪ ٚ‬رفَری كهٍٍٗهیگٗ ا‪ٔٚ‬چٗ اّ٘یذ ثریِٗكی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ریگنی‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ثباٌناد‬‫‪15‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِ‪ٌٛٛ‬ی ِریىا عبْ ‪ٚ‬فبد لیٍ‪٪‬بٔلاْ ٍ‪ ُ٘ ْٛ٩ٛ‬آٔڭ ّبگوكالهی ‪ِ ٚ‬قٍٖالهی‬‫ربِبٕٔلاْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ه‪ّٚ‬گٗ‪ 1‬ه‪ٚ‬اط ثریٌیت‪ ،‬یٍلٖ یبڭی ثو ؽبّیٗ كهً عل‪ٌٚ‬یگٗ آهرلهٌیت ثبها‬‫‪ -‬ثبها ؽلیش ‪ ٚ‬رفَریوٗثی كهٍٍٗه‪ 2‬هٍّی عل‪ٌٚ‬لْٖ رّبَ چملی‪]31[ .‬‬‫‪٥‬بلجذ ّوػ ‪ ٚ‬ؽبّیٗاله ّ‪ٔٛ‬چٗ و‪ٛ‬پٗیلیىُ‪٘ :‬یظ ثو ‪ ٚ ٍُ٥‬فٕٕڭ َِبئً‬‫ِمٖ‪ٛ‬كٍٖی‪٪‬ب ٔ‪ٛ‬ثذ ییزٍّٗلْٖ ‪ٍٝ‬جٗٔڭ ‪ ٠٪–٠٨‬یٍٍه ِلهٍٗ ؽیبری «ّوػ ِال»‪« ،‬ؽبّیۀ‬‫ل‪ٞ‬جی»‪ّ« ،‬وػ ‪٥‬مبیل َٔفی»‪« ،‬ر‪ٙ‬نیت»‪« ،‬ؽىّذ اٌ‪٦‬نی» ‪ِ« ٚ‬ال عالي» وٗثی ثیِ ‪-‬‬
‫آٌزی وزبثٕڭ كیجبعٗ ‪ ٚ‬ف‪ٞ‬جٗالهی‪٪‬ب ‪ ٚ‬آالهٔڭ ؽبّیٗالهی‪٪‬ب ‪ ٚ‬ؽبّیٗالهیٕڭ ؽبّیٗالهی‪٪‬ب‬‫ٕوف ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ؽَبة‪ٕ٘ ،‬لٍٗ‪ ،‬رأهیـ‪ٝ ،‬ت ‪ ٚ‬ث‪ٌٗٛ‬هگٗ ا‪ٚ‬فْبُ فٍٕٗه اٍّی ثٍْٗ ی‪ٛ‬لبٌیت ویزلی‪.‬‬‫ٔزیغٗ‪:‬‬‫‪ٚ - ٠‬لفاله ‪ِ ٚ‬لهٌٍٗٗهو‪ٛ‬پٗییت ‪ٍٝ‬جٗٔڭ و‪ٛ‬پٕچیَی ‪ٚ‬لف‪٪‬ب ثب‪٩‬الٔلی‪.‬‬‫‪ِ - ٠‬لهٍٍه ِٕٖجی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عبٖ ‪ِٖٕ ٚ‬ت ‪ٝ‬بٌجی ث‪٪ٌٛ‬بْ ِالاله فبٔالهٔڭ‬‫ِوؽّزالهی‪٪‬ب ٍ‪ٕ٪‬لیاله‪.‬‬‫‪ّٙ - ٣‬وررپٍذ ِالاله ا‪ٚ‬ىٌٗهیٕڭ ‪ ٚ‬اٍزبمالهیٕڭ [‪ ]31‬آرالهیٕی چ‪٪‬بهِبق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫كهً عل‪ٌٚ‬یگٗ ا‪ٚ‬ىٌٗهی ‪ ٚ‬اٍزبمالهی رأٌیف لیٍ‪٪‬بْ ّوػ ‪ ٚ‬ؽبّیٗالهٔی ووگيكیٍٗه‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫ٍبیٗكٖ هٍّی كهٍٍٗه آهإٍلا ‪ ٍَٛ٥‬كیٕیٗ ‪ ٚ‬فٕ‪ ْٛ‬ؽمیمیٗكاْ اصو لبٌّبكی‪.‬‬‫‪٩ - ٤‬ری هٍّی ٕ‪ٛ‬هرلٖ ‪ ٍَٛ٥‬كیٕیٗ ‪ ٚ‬فٕ‪ ْٛ‬ؽمیمیٗ‪٩‬ب رقٖٔ پیلا لیٍ‪٪‬بْ ماراله‬‫ربپٍَباله ُ٘‪ ،‬ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ ا‪٥‬زجبهالهی فٍك آهإٍلا وِٗٗییت ا‪ٚ‬ه‪ٍٗٔٚ‬هیگٗ عبٖ ‪ِٖٕ ٚ‬ت‬‫ایگٍٗی ث‪٪ٌٛ‬بْ فبْپوٍذ ِالاله ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬هكیٍٗه‪.‬‬‫‪ - ٥‬ث‪ٛ‬ه‪٪ٔٚ‬ی ؽمبٔی ِالالهٔڭ ‪١ٚ‬یفٗالهی فبٔالهٔڭ ‪ٍّ١‬الهیٕی رؾلیل٭ لیٍیت‬‫ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْٖ فموأی ؽّبیٗ ایزّٗن ایىْٗ؛ وییٕگی عبٖپوٍذ ِالالهٔڭ اٍّٗهی‬‫فمری فٍمٕی ربالِبق ا‪ٚ‬چ‪َِ ْٛ‬زجل فبٔاله‪٩‬ب ّوی‪٦‬ذ إٍّلْٖ ی‪ٛ‬ي ربپیت ثریِٗن ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫[‪]31‬‬‫‪ - ٦‬كیٓ ر‪٩ٛ‬ویَٕلا ‪ٙٝ‬بهد ‪ّٔ ٚ‬بى َِئٌٍٗٗهٔلْٖ‪ ،‬فٓ ر‪٩ٛ‬ویَٕلا وزبة‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬هٖ‪ّٚ‬گٗ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬كٖهٍٍٗه‬‫* چیىلٖ ٍبفالة‬‫‪16‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫كیجبعٗالهٔلاْ ثبّمب ٔٗهٍٗٔی ثٍّٗیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ٍّ٥‬ب ا‪ٚ‬ىی ثٍّٗیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘و ثو ٔٗهٍٗگٗ كیٓ‬‫إٍّلْٖ لبهّی ویٍلی‪ٛ٥ .‬اَ ‪ ٚ‬لبها فٍك ‪ٝ‬جی‪٦‬ی هٍّی ‪ٍّ٥‬ب ٘و ّٔٗ كیَٗ ّ‪ٔٛ‬ی لج‪ٛ‬ي‬‫لیٍلی‪.‬‬‫‪٥ - ٧‬بلجذ ثقبهأڭ ِ‪ٛ‬ل‪ٍّ٥ ٤‬یٗ ‪ ٚ‬كیٕیٍٗی ر‪ٛ‬هوَزبْ لبها فٍمی آٌلٔلا ا‪ٚ‬ى‬‫ّ‪ٙ‬وریٕی ی‪ٛ‬لبرّب‪٩‬بٍٔ‪٪‬ی ثٍْٗ ثوگٗ‪ ،‬ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق ثو ّ‪ٙ‬ورلْٖگٕٗ ‪٥‬جبهد ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌلی‪.‬‬‫[‪]30‬‬‫‪-٣‬‬‫خبٔالرٔڭ ِالالر ثٍْٗ ػزوتی ‪ِ ٚ‬ذرطٗ حجزٖالریٕڭ ٍِه خص‪ٛ‬صیغب ئٗیٍٗٔؼی‬‫َِزجل فبٔاله هٍّی ِالاله‪٩‬ب ٔف‪ٛ‬م پیلا لیٍیت آٌ‪٪‬بٔلاْ وینی ِالاله ثٍْٗ ا‪ٚ‬ى‬‫آهاالهٔلا گ‪ٛ‬یب وٗ ثو ّووذ ر‪ٛ‬ىكیٍٗه‪ .‬فبٔاله ِالاله ؽّبیٍٗی‪٪‬ب ٍ‪٪‬یٕیت فموا‪٩‬ب‬‫اٍزٗگٍٗٔٗهٔچٗ ّوی‪٦‬ذ إٍّلْٖ ؽىُ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رلیٍٗه‪ ،‬آها ‪ٍ -‬ریٖ ‪٪ٍّ١‬ب لبهّی‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بٔالهٔی «ثب‪٩‬ی ‪٥ -‬بٕی» كیت لوكیاله‪ ،‬ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍٗه‪ِ .‬ضالً‪ِ :‬بٔ‪٪‬یذ اِریٌٗهٔلْٖ‬‫اِری ٖٔو اٌلّٗ (ثبر‪ٛ‬هفبْ) فو‪٩‬بٔٗ ‪ٝ‬وفالهی‪٪‬ب ‪ٍّ٥‬ب فز‪ٛ‬اٍی ثٍْٗ ٍفو لیٍلی‪ِ .‬ؾّل ‪ٍ٥‬ی‬‫فبٕٔی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪ ،‬ف‪ٛ‬لٕلٔی ربالكی‪.‬‬‫‪٪ٍّ١‬ب لبهّی ‪ٖ٥‬یبْ لیٍ‪٪‬بْ ّ‪ٙ‬وٍجي ا‪ٍٚ‬زیگٗ ‪ ٠٪‬یً ‪١‬وفٕلٖ ‪ٍ ٣٠‬فو لیٍیت‬‫ثریؽّبٔٗ لوكی‪ ،‬ربالكی‪ٔ ،‬زیغٗكٖ ویٕٗگًٗ ایٍیٕی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬پبیّبي لیٍیت ّ‪ٙ‬وٍجئی رَقری‬‫ایزلی‪ّٙ .‬وٍجي ثیگیٕڭ ليی «ویٕٗگًٗ فبُٔ»ٔی ى‪ٚ‬ه ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىیگٗ فبر‪ ْٛ‬لیٍیت‬‫ثقبها‪٩‬ب ویٍز‪ٛ‬هكی‪( ]32[ .‬ث‪ ٛ‬فبر‪ ْٛ‬ثبر‪ٛ‬هفبٔلاْ ا‪ٚ‬ى ایٍیٕڭ أزمبِیٕی آٌّبلچی ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫فبٕٔڭ ل‪ٛ‬ال‪٩‬ی‪٪‬ب ٍیّبة ر‪ٛ‬و‪ٛ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪ .‬اِِب ثبر‪ٛ‬هفبْ ا‪ٚ‬ىی ا‪ٌٍّٗٚ‬لْٖ ث‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬نو‪ٛ‬ه‬‫فبر‪ٕٔٛ‬ی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة «چً كفرتاْ» ل‪ٛ‬ك‪٩ٚ‬ی‪٪‬ب ربّالرلی‪).‬‬‫فبٔاله ث‪ ٛ‬اٍّٗهٔی هٍّی ‪ٍّ٥‬بٔڭ ٔف‪ٛ‬م ‪ ٚ‬فز‪ٛ‬االهی‪٪‬ب ٍ‪ٛ‬یٗٔیت لیٍلیاله‪ ،‬هٍّی‬‫‪ٍّ٥‬ب ُ٘ ا‪ٚ‬ى ٔ‪ٛ‬ثزٍٗهٔلٖ فبٔالهٔڭ ؽّبیٍٗی‪٪‬ب ٍ‪٪‬یٕیت‪ ،‬فبٔاله یبهٌی‪٪‬ی ثٍْٗ كیٓ ثبٍّ‪٪‬ی‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة فموا‪٩‬ب ٔف‪ٛ‬م ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رلیٍٗه‪ٍّ٥ .‬ب‪٩‬ب لبهّی ٍ‪ٛ‬یٍٗگٗ ْ ٘و ثو وْی ّوی‪٦‬ز‪٪‬ب لبهّی‬‫ویٍگْٗ ٍبٔبٌیت لبرز‪ ٨‬عيااله‪٩‬ب ا‪ٚ‬چوٖكی‪ ،‬ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٌلی‪ٍٕ ،‬گَبه لیٍٕلی‪.‬‬‫‪17‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫چٕبٔچٗ‪ :‬اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖ ‪ٔ ٠٣٠٣‬چی ٍٕۀ ٘غویٗكٖ ثو اهاثٗچی‪ 1‬ووا پ‪ٛ‬یل‬‫ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ثو ‪ -‬ایىی ِال ثٍْٗ ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬گٗٔی ٍججٍی ‪ٍّ٥‬ب فز‪ٛ‬اٍی ثٍْٗ ر‪ٛ‬یٗگٗ ِٕلهٌیت ربُ ‪ٚ‬‬‫ویَٗوٍٗه ثٍْٗ ا‪ٚ‬ه‪ٌٛٚ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٌلی‪( .‬اهاثٗچی‪ٚ 3‬ال‪ٍٗ٦‬ی‪٪‬ب ثبٍّك ث‪ٌٛٛ‬ة ی‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ّ٥‬بك‬‫ِقل‪ َٚ‬ع‪ٔٛ‬ج‪ٛ‬ي ثقبها ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیالهیٕڭ ثبٍّمالهٔلاْ ثوٍی ایلی؛ ثقبها‬‫أمالثچیالهی ربِبٕٔلاْ [‪ ٠٩٠٪ ]31‬یً ٍیٕزٗثو آیٕلا ا‪٥‬لاَ لیٍٕلی‪).‬‬‫فبٔاله ؽّبیٍٗی ثٍْٗ ِلهٌٍٗٗه ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬هٍّی ‪ٍّ٥‬ب‪٩‬ب ربپْ‪ٛ‬هٌلی‪ .‬هٍّی ‪ٍّ٥‬ب‬‫ِلهٍٗ ؽغوٖالهیٕی ا‪ٚ‬ى یبلیٕالهی‪٪‬ب‪ّ ،‬بگوكالهی‪٪‬ب اثلی ٍِه لیٍیت ثریكیٍٗه‪ .‬ؽغوٖ‪٩‬ب‬‫اثلی ایگٗ ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌ‪٪‬بْ ‪ٍٝ‬جٗ ِلهٍٗكْٖ چمّبلچی ث‪٪ٌٛ‬بْ پٍٍٗكٖ ثبّمب ثو ‪ٍٝ‬جٗكاْ ثو آى‬‫آلچب آٌیت ؽغوٍٖیٕی ٍبرب ایلی‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ آى ثو فوٕزلٖ ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬لهٍٗ ؽغوٖالهی ٍِه‬‫فٖ‪ٕٛ‬ی‪٪‬ب ئٗیٍٗٔلی‪ .‬اِری ؽیله ىِبٕٔلا ‪ٔ ٠٠٠٦‬چی ٘غویلْٖ وینی ثبّالٔ‪٪‬بْ ث‪٥ ٛ‬بكد‬‫همیٍٗ‪ 2‬اِری ٖٔو اٌلّٗ ‪ٙ٥‬لٔلٖ ‪٥‬بكی ٍبرلی‪ ،‬آٌلیاله لبربهی‪٪‬ب ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة ویزلی‪.‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ‪٥ ٚ‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٌٗهٔلٖ ٘یظ ثو فمری ‪ٍٝ‬جٗ ِْ‪ٛٙ‬ه ِلهٌٍٗٗهكْٖ اٍزمبِذ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬ربپب آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪ّٔٛ .‬لاق وُ‪ :‬وٗرزٗ ِالاله ‪ ٚ‬آالهٔڭ ا‪ٛ٩ٚ‬ي ‪ٚ‬‬‫یبلیٕالهی‪ ،‬ؽزی ِالاله ثٍٗ ْ ك‪ٍٚ‬زٍه پیلا لیٍ‪٪‬بْ ٍ‪ٛ‬كف‪ٛ‬ه ثبیاله ف‪ ُٛ‬ؽٖ‪ٛ‬ي‬‫ِلهٌٍٗٗهٔڭ ؽغوٖالهیٕی ثیْزٌٗٗة‪ ،‬ا‪ٔٚ‬زٌٗٗة ؽزی لوق‪ ،‬ایٍٍیىٍٗة [‪ ]36‬ا‪ٚ‬ى ل‪ٌٛ‬الهی‪٪‬ب‬‫ووگيیت آالاله‪ ،‬ث‪ ٛ‬ؽغوٖ الهٔڭ ‪ٍٝ‬جٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رقٖیٔ لیٍٕ‪٪‬بْ ‪ٚ‬لفالهی ؽغوٖ‪٩‬ب ِبٌه‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٔالهٔڭ ؽالي ؽمالهی ٍبٔبٌیت ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ ویٌَٗٗهیگٗ ووٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫فمری ‪ٍٝ‬جٗاله ؽغوٖ ٔڭ ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق ثو اٍزمبِزی‪٪‬ب ها‪ٙ‬ی ث‪٪ٌٛ‬بٔالهی ؽبٌلٖ‪١ ،‬بٌُ ؽغوٖ‬‫ایگٌٗٗهی ربِبٕٔلاْ ُِفذ ‪ِ ٚ‬غبٔی ثریٌّٗیل‪ٚ‬ه‪ .‬وچه ِلهٌٍٗٗهٔڭ ؽغوٖالهی ثو آى‬‫فلِذ ‪ّ ٚ‬بگوكٌك ‪ٚ‬اٍ‪ٗٞ‬الهی ثٍْٗ ‪ٍٝ‬جٗ‪٩‬ب ‪٥‬بهیذ ثریٌَٗ ُ٘‪ ،‬وٗرزٗ ‪ِْٛٙ ٚ‬ه‬‫ِلهٌٍٗٗهٔڭ ؽغوٖالهی اٍزمبِذ لیٍ‪ٛ٪‬چی ‪ٍٝ‬جٗ‪٩‬ب ِ‪ٍٞ‬مبً ثو ِیڭ‪ ،‬ایىی ِیڭ ٕ‪َٛ‬‬‫‪3‬‬‫ثلٌٕلٖ «اٍزمبِذ گو‪ »ٚ‬لیٍٕب ك‪ٚ‬ه‪« .‬اٍزمبِذ گو‪ٔ»ٚ‬ڭ ِ‪ٕ٦‬بٍی ّ‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬هوُ‪ :‬آلچب ثلٌٕلٖ‬‫ؽغؤٖڭ اٍزمبِزی ‪ٍٝ‬جٗ‪٩‬ب ربپْ‪ٛ‬ه‪ٌٛٚ‬ة‪ٚ ،‬لف آلچبٍی یٗٔٗ ؽغؤٖڭ ؽمیمی ایگٍٗیٕڭ‬‫ویٍَٗیگٗ ووٖ ك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آهاثٗچی‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬هىیٍٗ‬‫‪ 3‬ا‪ٍَٛ :‬‬‫‪18‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫اگو ‪ٍٝ‬جٗٔڭ ی‪ٛ‬ىكْٖ ثریی ا‪ٚ‬ىی ؽغوٖ‪٩‬ب ِبٌه ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ٚ‬ىی اٍزمبِذ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘‪ٍٝ ،‬جٌٗك ٍججٕلْٖ ِؾزبعٍممب ر‪ّٛٛ‬ة‪ ]31[ ،‬ثو آى آلچب ثلٌٕلٖ ا‪ٚ‬ىی اٍزمبِذ‬‫لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ؽغؤٖڭ ‪ٚ‬لفیٕی ِنو‪ٛ‬ه ٍ‪ٛ‬كف‪ٛ‬ه ِال ‪ ٚ‬ثبیاله‪٩‬ب ربپْ‪ٛ‬هِبلمب ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٛ‬الك‪ٚ‬ه‬‫ایلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي روریت ثٍْٗ ثقبها ِلهٌٍٗٗهیٕڭ ؽغوٖالهی ‪ٚ‬لف آلچبالهی ثٍْٗ ثوگٗ‬‫وٗرزٗ ِالاله‪ٍٛ ،‬كف‪ٛ‬ه ثبیالهٔڭ ل‪ٌٛ‬الهی‪٪‬ب وویت لبٌ‪٪‬بٔل‪ٚ‬ه‪ .‬فمری ‪ٍٝ‬جٗ ٔٗ ِلهٍٗ‬‫ؽغوٖالهیٕڭ اٍزمبِزٕلاْ ‪ٚ ٗٔ ٚ‬لف آلچبالهٔلاْ اٍزفبكٖ لیال آٌّبیل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ٔزیغٗ‪:‬‬‫‪ - ٠‬هٍّی ِالاله َِزجل فبٔاله‪٩‬ب ل‪ٌٛ‬الهٔلاْ ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ یبهكاَ ثریگٍٗٔٗهی كیه‬‫َِزجل فبٔاله ُ٘ هٍّی ‪ٍّ٥‬بٔی یبفْی‪ٕ٪‬ب ؽّبیٗ لیٍلیاله‪.‬‬‫‪ - ٠‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ هٍّی ‪ٍّ٥‬ب ا٘بیل ا‪ٍٚ‬زیگٗ ِ‪ٕٛ٦‬ی ‪ ٚ‬ه‪ٚ‬ؽبٔی ٔف‪ٛ‬مكْٖ ثبّمب ِبكی‬‫‪ ٚ‬لبها ٔف‪ٛ‬م ُ٘ پیلا لیٍلیاله‪.‬‬‫‪ٍّ٥ - ٣‬ب ‪ ٚ‬آالهٔڭ یبلیٕالهی ِلهٍٗ ؽغوٖالهیٕی ٍِىیذ ثٍْٗ ل‪ٌٛ‬الهی‪٪‬ب ووگيیت‪،‬‬‫ِیٍی‪ٍٗٔٛ‬هچٗ [‪ٚ ]14‬اهكاد ویٍز‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬لبف‪٪‬ب ِبٌه ث‪ٌٛ‬لیاله‪.‬‬‫‪ - ٤‬لوآْ ‪ّ ٚ‬وی‪٦‬ذ ؽىّی ثٍْٗ ٍبرّبق آٌّب‪٩‬ی ل‪٦ٞ‬ی ٕ‪ٛ‬هرلٖ ِٕ‪ ٤‬ایزٍگْٗ ‪ٚ‬لف‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٍٗٔٚ‬هی وٗرزٗ ِالالهٔڭ ِٕف‪٦‬زالهی ا‪ٚ‬چ‪ّ ْٛ‬و‪٥‬ی ‪ ٚ‬ؽالي ٍبٔبٌلی‪.‬‬‫‪ٍٝ - ٥‬جٗٔڭ ِبكی ‪ٕٛ٦ِ ٚ‬ی ع‪ٙ‬زٍٗهی ِنو‪ٛ‬ه افاللی ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ِالاله‪٩‬ب‬‫ربپْ‪ٛ‬هٌ‪٪‬بٔی ٍججٍی‪ ،‬ثقبهأڭ ؽیبد ‪ٍّ٥‬یٍٗی اٍزمجبیل ثٍْٗ ثوگٗ ِؾ‪ ٛ‬ث‪ٌٛٛ‬ة ویزلی‪.‬‬‫[‪]13‬‬‫‪-٤‬‬‫وتجخبٔٗالرداغی وتبثالرٔی تبرلبتغ‬‫ثقبها ایَىیلْٖ ‪ٍّ٥‬ی ثو ِووي ث‪٪ٌٛ‬بٔی ٍججٍی اٍالَ ‪٥‬بٌّٕلا ِْ‪ٛٙ‬ه ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫وزبثالهٔڭ ثبهچبٍیلاْ ث‪ ٛ‬یریكٖ ربپیال ایلی‪ .‬ا‪ٚ‬ي چبلالهكا ِ‪ٞ‬ج‪ٗ٦‬اله ی‪ٛ‬لٍ‪ٕ٪‬لاْ ‪ٝ‬جی‪٦‬ی‬‫‪19‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثبهی وزبثاله ل‪ٛ‬يیبى‪ٍٚ‬ی ثٍٗ ْ ‪٥ ٍُ٥‬بّمالهی ربِبٕٔلاْ یبىٌ‪٪‬بْ‪ ،‬یبوٗ آلچب ثواثؤلٖ‬‫یبىكهٌ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ل‪ٛ‬يیبىِب وزبة لیّذ ر‪٪ّٛ‬بٕٔلاْ ٘و ثو ِ‪ٞ‬بٌ‪ٍٛ٘ ٗ٦‬ىبهی فٖ‪ً ٕٛ‬ب‬‫ّبگوكاله ٘و ثو وزبث‪٪‬ب ایگٗ ث‪ٛ‬ال آٌّبً ایلیٍٗه‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبكٖ ِْ‪ٛٙ‬ه‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ ِ‪ٕ٦‬بٍی ثٍْٗ ِْ‪ٛٙ‬ه ِلهٌٍٗٗهٔڭ ٘و ثوٍٕلٖ ‪ِّٛ٥‬ی وزجقبٔٗاله رأٍیٌ لیٍٕیت‪،‬‬‫وریٖوٍی وزبثاله ا‪ ٚ‬یریكٖ ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ .‬وزجقبٔٗكاْ اٍزفبكٖ لیٍّبق ٘و ثو ‪ٍٝ‬جٗ‪٩‬ب ‪ٚ‬‬‫اٍزٗگٗ ْ آكِاله‪٩‬ب ِغبٔی ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬یورك وزبثالهٔی ر‪ٛ‬پالِبق‪ ]11[ ،‬یبڭی وزبثاله آٌّبق‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ییزْٗهٌه ‪ٚ‬لف رقٖیٔ لیٍٕ‪٪‬بْ ‪ٚ‬وزجقبٔٗٔڭ ٔب‪١‬وی ا‪ٚ‬چ‪ِ ُ٘ ْٛ‬قٖ‪ٚ ٓٛ‬لف‬‫ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬وزجقبٔٗاله‪٩‬ب لبٔچب اّ٘یذ ثریٌگٗٔی ّ‪ٔٛ‬لْٖ ثٍٕٗك‪ٚ‬ه وُ‪ :‬گب‪ٚ‬وْبْ‬‫ِلهٍٍٗی وزجقبٔٗ ٍیٕڭ یبٌ‪ٛ٪‬ى یورٍ‪٪‬بْ وزبثالهیٕی ر‪ٛ‬پالِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رقٖیٔ لیٍٕ‪٪‬بْ‬‫‪ٚ‬لفٕلاْ ٘و یً ‪ِ ٠٥‬یڭ ٕ‪( 1َٛ‬ع‪ٙ‬بْ ِؾبهثٍٕٗلاْ ث‪ٛ‬ه‪٪ٔٚ‬ی ٔوؿ ثٍْٗ) ‪ٚ‬اهكاد ویٍٗ‬‫ایلی‪.‬‬‫ثقبها ِلهٌٍٗٗهٔلٖ یگوِٗگٗ یبلنی وزجقبٔٗ ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬ث‪ٌٗٛ‬هكْٖ كاه اٌْفبء وزجقبٍٔٗی‬‫ِقٖ‪ٝ ٓٛ‬ت وزبثالهی ثٍْٗ ر‪ ٧ٌٛٛ‬ایلی‪.‬‬‫ال یبى‪٩‬بّٔيكیه كهً عل‪ٌٍٗٚ‬هی ث‪ٛ‬ى‪ٌٛٚ‬ة‪ ،‬هٍّی‬‫ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ثٕلٌٗهكٖ رفٖی ً‬‫كهٍٍٗ ه فوافبرلاْ ‪٥‬جبهد ث‪٪ٌٛ‬بْ‪ ،‬ثو لَُ ّوػ ‪ ٚ‬ؽبّیٗاله‪٩‬ب ؽٖو لیٍٕ‪٪‬بٔلاْ [‪ ]11‬وینی‬‫ث‪ٚ٦‬ی َِز‪٦‬ل ّبگوكالهٔڭ اٍزفبكٖ ا‪ٚ‬ه‪ٍٗٔٚ‬هی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬وزجقبٔٗاله ایلی‪ .‬وزجقبٔٗاله‬‫ٍبیٍٕٗلا آها ‪ٍ -‬ریٖ فب‪ ٚ ًٙ‬عبِ‪٥ ٤‬بٌّاله ییزْیت‪ ،‬هٍّی ‪ٍّ٥‬بٔڭ ویفی ِ‪٦‬بٍِٗالهی‪٪‬ب‪،‬‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ ایوٌٗهیٕڭ ف‪ٛ‬كٍوأٗ ؽووزالهی‪٪‬ب لبهّی ویٌٍٗٗه‪٘ ،‬یظ ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٔلا آالهٔڭ‬‫ؽووزالهٔلاْ ه‪ٙ‬بٍيٌىٍٗهیٕی ثٍلهیت َِزجل گو‪ٍٗ٘ٚ‬هٔڭ ویفٍٗهیٕی ا‪ٚ‬چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬هٌٖٗه‬‫ایلی‪.‬‬‫چٕبٔچٗ‪ :‬اِری ؽیله ك‪ٚ‬هٔلٖ ثقبهأڭ هٍّی ‪ٍّ٥‬بٍیٕی رٕمیل لیٍ‪٪‬بٔی ٍججٍی ربربه‬‫‪ٍّ٥‬بٍٕلاْ «ل‪ٛ‬هٕب‪ٚ‬ی» ؽ‪ٚ‬ورالهی رىفری ایزٍلی‪ .‬ا‪٥‬لاِ‪٪‬ب ؽىُ لیٍٕ‪٪‬بْ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘‪،‬‬‫ثقبهاكاْ ى‪ٚ‬ه‪٩‬ب لبچیت ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫اِری ٖٔو اٌلّٗ ‪ٙ٥‬لٔلٖ رٕمیلچیٍیگی ٍججٕلْٖ ف‪ٛ‬عٕلیل كاِال ؽبعی ثبی كهً‬‫ئٗیزّٗولْٖ [‪ ٤ِٕ ]11‬ایزٍلی‪.‬‬‫ٍّولٕلیل لب‪ٙ‬ی اث‪٦ٍ ٛ‬یل ِبي ‪ٍِ ٚ‬ىی ِٖبكهٖ لیٍٕیت ا‪ٚ‬ىی ٍّولٕلكاْ ثقبها‪٩‬ب‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٍَٛ :‬‬‫‪20‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫و‪ٛ‬چ‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫‪٩‬غل‪ٚ‬أٍی كاِال ف‪ٚ ،ًٚ‬اثىٕلیل ِإِٓ ف‪ٛ‬اعٗ‪ ،‬ثبیَ‪ٍٔٛ‬ی ِال فلایجریكی‪ ،‬لبىأٍی‬‫كاِال ِوعبٔی ثقبهأڭ هٍّی ‪ٍّ٥‬بٍٕلاْ ‪ ٚ‬كهً عل‪ٌٕٚ‬لْٖ ها‪ٙ‬ی ث‪ٌّٛ‬بٍباله ُ٘‪ ،‬لبرز‪٨‬‬‫اٍزجلاك آٍزٕلا ثواْ اُ و‪ٛ‬هٖ آٌّبكیاله‪ٌ .‬یىٓ ِوعبٔی ؽ‪ٚ‬ود لبىأ‪٪‬ب لبیز‪٪‬بٔیلاْ وینی‬‫ثقبها إ‪ٌٛ‬یٕی آچملاْ آچك رٕمیل لیٍیت ربربهٍزبٔ‪٪‬ب ثقبهأڭ ؽمیمی اؽ‪ٛ‬اٌیٕی‬‫آ ڭالرّبلمب ِ‪ٛ‬فك ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اٍزجلاك اٍ٘ی ث‪ ٛ‬وزجقبٔٗالهٔی ی‪ٛ‬لبرِ فىویگٗ ر‪ّٛ‬لیٍٗه‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ىٌٗهٔچٗ ثو ‪ٚ‬عٗ یبٍبة اِری ٖٔو اٌلّٗ ‪ٙ٥‬لٔلٖ «هؽّبْ ثریكی ِقل‪ َٚ‬هئیٌ»‬‫‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬وزبثالهٔی ربهلبرلیاله‪ .‬هؽّبْ ثریكی [‪ ]10‬وزبثالهكاْ ثو لَّیٕی‬‫پبكّبٍ٘ك فيیٍٕٗی‪٪‬ب ٍبٌیت لفٍالة ل‪ٛ‬یلی‪ .‬ثو لَّیٕی وٗرزٗ ‪ -‬وٗرزٗ هٍّی ِالاله‪٩‬ب‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ثریكی‪ ّٛ ،‬ثٍْٗ ‪٥ ٍُ٥‬بّمالهی ‪َِ ٚ‬ز‪٦‬ل ّبگوكاله ِ‪ٞ‬بٌ‪ٗ٦‬كاْ ِؾو‪ َٚ‬ایزٍلیٍٗه‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬رلثری ٍبیٍٕٗلٖ فٖ‪ٕٛ‬ی ٕ‪ٛ‬هرلٖ آكَ ث‪ٌّٛ‬بق ی‪ٛ‬یل ُ٘ ثب‪٩‬الٔلی‪.‬‬‫وزجقبٔٗكاهٌه ‪ٚ‬لفالهی وزجقبٔٗاله ‪ّ٥‬بهری ثٍْٗ ثوگٗ فبٍك ِقل‪ِٚ‬اله‪٩‬ب‬‫رقٖیٔ لیٍٕلی‪ .‬أمالة و‪ٔٛ‬یگٗ كا‪ٚٚ‬ه ِنو‪ٛ‬ه وزجقبٔٗاله ‪ّ٥‬بهرٕلٖ لب‪ٙ‬ی والْ‪ ،‬هئیٌ‪،‬‬‫ا‪ ،ٍُ٥‬آف‪ٔٛ‬ل ‪ ٚ‬ثبّمب وٗرزٗ ِفزیٍٗهٔڭ ا‪ٌٛ٩ٚ‬الهی ‪ٚ‬لف آلچبٍی ثٍْٗ ثچٗثبىٌه ‪ٚ‬‬‫ِیق‪ٛ‬هٌك ِغٍٍَٗهی ل‪ٛ‬هِبللا ایلیٍٗه‪.‬‬‫ثقبهاكٖ یب‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبٌیالهٔڭ ی‪ٌٛ‬الهی آچٍ‪٪‬بٔلاْ [‪ ]12‬وینی ‪ٍّ٥‬ب ا‪ٚ‬ییلٖ لبِبٌ‪٪‬بْ ٔفیٌ‬‫وزبثالهٔڭ ثو لَّی آالهٔڭ َِوف ‪ّٛٙ ٚ‬ررپٍذ ا‪ٌٛ٩ٚ‬الهی ربِبٕٔلاْ یب‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبیل وزبة‬‫ٍی‪ٛ‬گ‪ٛ‬چیٍٗهگٗ ٍبرٍلی‪ .‬فيیٕٗ ‪٩‬ب ٍبٌٕ‪٪‬بْ وزبثاله ه‪ٛٝ‬ثزاله اچٕلٖ چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ریزٍیت ویزلی‪.‬‬‫ّ‪ ٛ‬ثٍْٗ ثقبهاكا‪٩‬ی ٔفیٌ وزبثالهٔڭ ِ‪ ُٙ‬ثو لَّی اٍّی ثٍْٗ ی‪ٛ‬لبٌلی‪.‬‬‫‪-٥‬‬‫لبضی ‪ ٚ‬رئیظٍٗرٔڭ اِری ‪ ٚ‬خٍك ثٍْٗ ِعبٍِٗالری‬‫ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ثٕلٌٗهكٖ «َِزجل فبٔاله ‪ٍّ٥‬ب ثٍْٗ ‪٥‬بكر ًب ثو ّووذ ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة ٘و‬‫لبیَیالهی ا‪ٚ‬ى ؽَبثالهٔلٖ فٍمٕی ربالِبلمب ووّلیٍٗه» كیت ایلن‪.‬‬‫‪21‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ك‪ٚ‬هكٖ لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَٗه اِریٌٗهگٗ ف‪ّٛ‬بِلگ‪ٛ‬یٍه لیٍیت ‪ ٚ‬آالهٔڭ ٔبّبیَزٗ‬‫اٍّٗهٔلْٖ و‪ٛ‬ى ی‪ِٛٛ‬ة ا‪ٚ‬ى ؽَبثالهی‪٪‬ب فٍمٕی ربالیلیاله‪ٌ ]11[ ،‬یىٓ ثبٌناد‪ 1‬اِریگٗ‬‫آلچب ربپیت ثریٍٍِٗٗه ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبي اِری ٖٔو اٌلّٗ ك‪ٚ‬هیٕڭ آفوی‪٪‬بچب ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪.‬‬‫اِِب اِری ِ‪٢‬فو ك‪ٚ‬هٔلْٖ ثبّالة اٍّٗه ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثبّمبالّلی‪ .‬ثقبها ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬اث‪٦‬ی‪٪‬ب ر‪٦‬ینی‬‫لیٍٕبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَٗ ه اِریٔڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ ‪ ُ٘ ٚ‬كهثبه اٍ٘یگٗ ٘و یً ثو ِملاه اّیب‬‫ال ثو ِال ثو ّ‪ٙ‬و یبوٗ ر‪ِٛ‬بٔ‪٪‬ب لب‪ٙ‬ی یب هئیٌ‬‫ربهر‪ٛ‬ق ‪٘ ٚ‬لیٗ لیٍّبلمب ِغج‪ٛ‬ه ایزٍلیٍٗه‪ِ .‬ض ً‬‫ر‪٦‬ینی ایزٍٗك‪ٚ‬ه‪ .‬اِریٔڭ یبهٌی‪٪‬یٕی ثبّی‪٪‬ب ٍ‪ٛ‬ل‪ٛ‬ة ِأِ‪ٛ‬هیزیگٗ ثبهیت ثؤچی ٔ‪ٛ‬ثزلٖ ٔیچٗ‬‫ث‪٩ٛ‬چٗ ر‪ ٚ ْٛ‬ثبّمب وییٍّٗه‪ ،‬آد ‪ ٚ‬آٔڭ ئٗثيایل ‪ٌّٗٛ ٚ‬هگٗ ا‪ٚ‬فْبُ ٔٗهٍٗٔی «ّىوأٗ»‬‫اٍّی ثٍْٗ اِریگٗ ربهر‪ٛ‬ق لیالك‪ٚ‬ه‪ِٔٛ .‬لْٖ ثبّمب ِأِ‪ٛ‬هیزی اصٕبٍٕلٖ ویٍٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪٥‬یل ‪ٚ‬‬‫ثبیواٍِٗهگٗ ُ٘ [‪ّٔٛ ]16‬لالمب ربهر‪ٛ‬ق لیٍّبلمب ِغج‪ٛ‬ه ك‪ٚ‬ه‪ .‬اِریگٗ لیٍٕ‪٪‬بْ ربهر‪ٛ‬ق ثٍْٗ‬‫ثوگٗ ٍوای اٍ٘یٕڭ ٘و ثویگٗ ُ٘ كهعٌٗٗهیگٗ لبهاة ثو ٔٗهٍٗ ٘لیٗ ی‪ٛ‬ثبهاك‪ٚ‬ه‪٦ِ .‬ي‪ٚ‬ي‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٔلاْ وینی ُ٘ ثو لبرال ربهر‪ٛ‬ق لیالك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖ لب‪ٙ‬یٍك ‪ ٚ‬هئیٍَه ِٕٖجالهی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثو اعبهٖ ر‪ٍٛ‬یٕی‬‫آٌلی‪ ،‬ث‪ِٖٕ ٛ‬جاله ‪٥‬بكربً ِيایلٖ ثٍْٗ ٍبرٍلی‪ .‬یٍلْٖ یً ث‪ٙ‬بٍی آهرلهٌلی‪٘ .‬و ثو لب‪ٙ‬ی‪،‬‬‫٘و ثو هئیٌ ثریٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آلچبٍی‪٪‬ب لبهاة فلِز‪٪‬ب ك‪ٚ‬اَ لیٍلهٌلی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَٗه ث‪ ٛ‬آلچبالهٔی لبیریكاْ ربپب ایلیٍٗه؟‬‫ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْٖ ث‪ ٛ‬فلِزالهٔی اكا لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بٔالهٔڭ ِ‪٦‬یْزالهی ثیذ اٌّبٌلاْ‬‫ی‪ٕ٦‬ی فيیٕٗكاْ رأِنی ایزٍّٗگی الىَ ایىْٗ‪ ،‬ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ ِٖبهفالهی ه‪٥‬یٗ ث‪ٛ‬یٕیگٗ‬‫ی‪ٛ‬وٍٗرٍلی‪ ،‬یٗٔٗ ئ‪ٍٛ‬زیگٗ ئ‪ٍٛ‬زٗن ه‪٥‬یٗكاْ آلچب آٌیت اِریگٗ ثریِٗوىٗ ُ٘ ِغج‪ٛ‬ه [‪]11‬‬‫ایزٍلیٍٗه‪ .‬لب‪ٙ‬یاله ٘و ثو عٕغبي‪ ٚ 2‬ك‪ٛ٥‬اكاْ آالٌ‪٪‬بٔالهٔچٗ آلچب آالاله‪ ،‬آٔڭ ثو ِملاهیٕی‬‫اِری ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یگٗ ثریٌٖٗه‪ .‬لب‪ٙ‬یٕڭ ِالىَ ‪ٛٔ ٚ‬ووٌٗهی ُ٘ ا‪ٚ‬ى ؽَبثالهی‪٪‬ب ه‪٥‬یٗٔی ربالیٍو‬‫‪ ٚ‬ثو ِملاهیٕی لب‪ٙ‬یٕڭ ا‪ٚ‬ی اچیلٖگی فبكٍِوی‪٪‬ب ثریٌٖو‪.‬‬‫اِِب هئیٍَو ك‪ٛ٥‬ا ‪ ٚ‬عٕغبي‪ٍٛ 1‬هایز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٍٔؤلاْ ‪ ٚ‬آٌؤڭ ‪١ٚ‬یفٌٗوی یبٌ‪ٛ٪‬ى‬‫اؽزَبة ّو‪٥‬ی ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لاْ آلچب ربپیت ییٍْوی ‪ ٚ‬اِریگٗ ثریٍّوی ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ‬‫َِقوٌٖك ثو ی‪ٛ‬ي ثٍْٗ ایلی‪ّٔٛ .‬لاق وُ‪ :‬هئیٌ ثبِلاك ّٔبىی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ر‪٩ٛ‬وی ویٍگْٗ ثو‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ثباٌناد‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبي‬‫‪22‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫َِغلگٗ ثبهیت ووٖك‪ٚ‬ه‪ِ .‬الىِالهی لیلیویت ّ‪ٛ‬هی لَ‪٪‬بْ ثو ‪ -‬ایىی وبً٘ ّٔبىٔی‬‫ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ویٌٍٗٗه‪ .‬هئیٌ ث‪ٚ٦‬ی ثو كیٕی ٔٗهٌٍٗٗهٔی ٍ‪ٛ‬هاة (‪ٝ‬جی‪٦‬ی [‪ ]14‬ا‪ٚ‬ي ع‪ٛ‬اة ثریٖ‬‫آٌّبیل‪ٚ‬ه) ر‪٦‬يیو لیٍیت ؽجَ‪٪‬ب ٍبالك‪ٚ‬ه‪ٍٛ .‬ڭوٖ ا‪٪ٔٚ‬ب ٔیچٗ آلچبٍیٕی آٌیت ِىزجگٗ‬‫ربپْ‪ٛ‬هاك‪ٚ‬ه‪ِ .‬ىزجلاه ُ٘ ا‪ٚ‬ى ٖٔیجٍٗیٕی آٌ‪٪‬بٔلاْ وینی ثیچبهٖ ِ‪ ٍَٛ٢‬آىاك ایزٍٗك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫هئیٌ لّبهثبى‪ ،‬ثیلأٗثبى‪ ،‬رب‪ٚٚ‬لجبىالهٔی ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة آلچٗ آٌیت ل‪ٛ‬یب ثریٖك‪ٚ‬ه‪ .‬ؽمیمی‬‫لّبهثبى ‪ ٚ‬ثیلأٗثبىاله ربپٍّبٍب فواعبریٕی ربپّبق ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و و‪ ْٛ‬ثیِ ‪ -‬ا‪ٔ ْٚ‬فو‬‫ثیچبهٖٔی ر‪ّٙ‬ذ ثٍْٗ ؽجَ‪ ٗ٪‬آالك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫هئیٌ ٔبٔ‪ٛ‬ای‪ ،‬لٖبة‪ ،‬ثمبي ‪ ٚ‬ثبّمب ثبىاه ا‪٩ٚ‬ویالهی ثٍْٗ ّویه ث‪ٛ‬الك‪ٚ‬ه‪ ،‬فالٕٗ‬‫٘و لبٔلاق هىاٌذ ثٍٗ ْ ث‪ٌَٛ‬ب ث‪ ،ٌَْٛٛ‬ا‪ٚ‬ى فواعبریٕی ربپیت آالك‪ٚ‬ه ‪ ٚ‬اِریگٗ ُ٘ ثریٖك‪ٚ‬ه‬‫ایلی‪]13[ .‬‬‫ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ِ‪ٛ‬هكٌٗهكٖ آلچٗ ثریِٗی ثو آى ث‪ٛ‬یٕی ی‪٩ٛ‬بٍٔك لیٍ‪٪‬بْ ویٌَّٗٗه ّوی‪٦‬ذ ‪ٚ‬‬‫اِری ؽىّیگٗ لبهّی ویٍگْٗ ؽَبثالٔیت لبرز‪ ٨‬عيااله‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬چوٖیل‪ٚ‬هٌٗه ایلی‪.‬‬‫ویٕذ ‪ِ ٚ‬ؾٍٗٔڭ اهثبة ‪ ٚ‬آلَبلمبٌالهی ُ٘ لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَٗه ثٍْٗ ّویه ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ا‪ٚ‬ى ِ‪٦‬یْزالهیٕی رأِنی لیالاله ایلی‪.‬‬‫ِٕبٍجذ چیممبٔی ا‪ٚ‬چ‪ِٔٛ ْٛ‬ی ُ٘ ّ‪ٛ‬ي یریكٖ آیزیت ا‪ٚ‬رّٗوّي الىَ ك‪ٚ‬ه وُ‪:‬‬‫ثقبهأڭ ٘یظ ثو ِأِ‪ٛ‬هیگٗ فيیٕٗكاْ آلچٗ ثریٌّٗیل‪ٚ‬ه‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثو ِأِ‪ٛ‬ه‬‫اٍزٗگٗٔیچٗ یب آالٌ‪٪‬بٔیچٗ فٍملاْ آلچٗ آالك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ِضالً ثقبهأڭ ِریّجی فيیٕٗكاْ آیٍك آٌّبٍلاْ ّ‪ٙ‬ؤی ِؾبف‪ ٗ٢‬لیالك‪ٚ‬ه‪]11[ .‬‬‫ایىی ی‪ٛ‬ىگٗ یبلنی ِریّت ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖگی وچه ِأِ‪ٛ‬هٌٗه ُ٘ آیٍك آٌّبیل‪ٚ‬هاله‪ِ .‬ریّجٍه‬‫فلِزٕ لاْ ّ‪ٔٛ‬چٗ آكِٕڭ لبهٔی ر‪ٛ‬یلی‪ ٗ٪‬ا‪ٍٚ‬زیگٗ ٘و یً ثو ِملاه آلچٗ اِریگٗ ُ٘ ربپیت‬‫ثریٖك‪ٚ‬ه ایلی‪.‬‬‫ِریّجٕڭ هٍّی كهآِلی ر‪ٛ‬یٍٗهگٗ ثبهیت ا‪ٚ‬یٕبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اِوكع‪ٛ‬أاله (ثچٌٗٗه)‬‫كٖٔل‪ٚ‬ه‪ .‬ث‪ ٛ‬ع‪ٛ‬أاله ثيَ ِغٍٍَٗهیگٗ ِریّجٕڭ ف‪ٞ‬ی ثٍْٗ ثبهااله ‪ ٚ‬كهآِلالهیٕڭ ثیْلْٖ‬‫ثو ؽٍٖٗیٕی ِریّجگٗ ثریٌٖٗه‪ِ .‬ریّجٕڭ ‪٩‬ری هٍّی كهآِلی فبؽْٗ فبر‪ٔٛ‬الهكاْ ‪ٚ‬‬‫ا‪٩ٚ‬ویالهكاْ ایلی‪.‬‬‫‪23‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫[‪]11‬‬‫‪-٦‬‬‫ثخبرا حى‪ِٛ‬تیٕڭ ِذاخً ‪ِ ٚ‬خبرجی‬‫ثو ٍِّىزٕڭ ِلافً ا‪ٚ‬ه‪ٍٗٔٚ‬هی ‪ِ ٚ‬قبهط یریٌٗهی ا‪ٍِّ ٚ‬ىزٕڭ ٍیبٍی ‪ ٚ‬الزٖبكی‬‫اؽ‪ٛ‬اٌی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬ة رأصری ثریكیگٕلْٖ ‪٘ ٚ‬و ٍِّىزٕڭ ٍیبٍی ‪ ٚ‬الزٖبكی اؽ‪ٛ‬ایل ا‪ٍِّ ٚ‬ىزلٖ‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬بالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اعزّب‪٥‬ی ‪ٍ ٚ‬یبٍی أمالث‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ‪٥‬بٍِالهكاْ ٍبٔبٌلی‪ٕ٪‬لاْ ثقبها‬‫أمالثیٕڭ رأهیقی یبىیٍ‪ٛ‬ه ایىْٗ‪ ،‬اِریٌٗ ه ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ِلافً ‪ِٖ ٚ‬بهف یریٌٗهیٕی ُ٘‬‫لَمٗچٗ و‪ٛ‬هٍٗریت ا‪ٚ‬رّبن الىَ و‪ٛ‬ه‪ٗٔٚ‬ك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ِلافٍی هٍّبً ‪ ٚ‬ثبٍّیچٗ فواط ‪ ٚ‬ىوبرلأل‪ٚ‬ه‪ .‬فواط ىها‪٥‬ذ‬‫یریٌٗهٔلٖ ْ إٌٓیت‪ ،‬ىوبد ایَٗ كافٍی ‪ ٚ‬فبهعی رغبهد ِبٌالهٔلاْ ‪ ٚ‬چ‪ٌٛ‬الهكٖ روثیٗ‬‫لیٍٕبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ؽی‪ٛ‬اْ ٍ‪ٛ‬ه‪ٌٗٚ‬هٔلْٖ إٌٓبك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ‪ٙ٥‬لٔلٖ لب‪ٙ‬ی ٕله اٌلیٓٔڭ [‪ ]11‬ی‪ٛ‬ي و‪ٛ‬هٍٗرْی ثٍْٗ ثبىاهاله‪ٗ٩‬‬‫«اِیٕبٔٗ» اٍٍّی ُ٘ ثو ٍبٌ‪ٛ‬ق ‪ ٤ٙٚ‬ایزٍلی‪.‬‬‫فواط ث‪ٛ‬ه‪٪ٔٚ‬ی ىِبٔالهكٖ ِ‪٦‬نی ‪ ٚ‬ییڭً ثو ِملاهكٖ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘‪ ،‬وییٕگی چبلالهكٖ‬‫ك٘مبٕٔڭ ؽبٕالریٕی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬إٌٓبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كهعٗگٗ ییزلی‪.‬‬‫ىوبد ّو‪٥‬بً یٍلٖ ثو لبرال ‪٦ِ ٚ‬نی ثو ٖٔبثلاْ إٌٓب ایىْٗ‪ٍٛ ،‬ڭ ‪ٚ‬لزالهكٖ یٍلٖ ا‪ْٚ‬‬‫لبرال ُ٘ إٌٓلی‪ ،‬آلچٍٗی ی‪ٛ‬ى رٕگٗگٗ ییزّٗیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِوكوبهالهكاْ ُ٘ ىوبد إٌٓلی‪.‬‬‫چٕبٔچٗ ‪ٔ ٠٩٠٤‬چی یً ایی‪ٛ‬ي آیٕلٖ چبهع‪ٛ‬یلٖ َِبفو ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬ثو آفْبَ كی‪ٛ‬أٗ‬‫ثب‪٩‬لا‪٩‬ی ىوبرقبٔٗكٖ ِ‪ّٙ‬بْ ایلَ‪ .‬یبهَ ویچٗ ‪ْ٥‬مبثبك ربِبٕٔلاْ ویٍگْٗ پ‪ٛ‬یيككٖ ْ‬‫‪1‬‬‫ر‪ّٛ‬گٗ ْ یگوِٗ ٔفوگٗ یبلنی چبهع‪ٛ‬یٍی ِوكوبه ر‪ٛ‬هوٍّٗٔٗهٔی ىوبرچیٔڭ آكِالهی‬‫ىوبرقبٔٗ‪٩‬ب ٘بیلاة ویٍز‪ٛ‬هكیٍٗه‪ .‬ث‪ ٛ‬ثیچبهٖالهٔڭ [‪ ]10‬اّزبْ ‪ ٚ‬اّزبٔجب‪٩‬الهی‪ٗ٪‬چٗ آچیت‬‫و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪ ،‬ث‪ٚ٦‬یالهٔلاْ ‪ ٠٪‬ه‪ٚ‬پیٗ‪ ،‬ث‪ٚ٦‬یالهٔلاْ ‪ ٠٪‬ه‪ٚ‬پیٗ آلچٗ ربپلیاله‪ٍٛ .‬ڭوٖ ث‪ٛ‬‬‫فالوزيكٖالهٔڭ آرالهیٕی ه‪ٚ‬یق‪ ٗ٪ٞ‬آٌیت‪ٍ« :‬ي ىوبرلاْ آلچٗالهڭئی یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫ٍبفال‪٩‬بٔڭي ٍججٍی ثبهچٗڭئی ىٔلأ‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ثبهِٖي» كیت ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬رلیاله‪ٍٛ .‬ڭوٖ ىوبرچی‬‫آكِالهٔلاْ ثوی آها‪ ٗ٩‬آلَبلمبٌٍك لیٍیت‪« :‬ثیه ثبثب! ث‪ ٛ‬كف‪ ٗ٦‬ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ گٕب٘الهیٕی‬‫——————————————‬‫‪поезд 1‬‬‫‪24‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثب‪ْ٩‬الڭ‪ِٔٛ ،‬لْٖ وینی ِ‪ٔٛ‬لالمٗ گٕبٖ لیٍّبٍاله» كیلی‪ .‬ىوبرچی ثیه‪« :‬ف‪ٛ‬ة‪ ،‬ث‪ ٛ‬كف‪ٗ٦‬‬‫ا‪ٚ‬ر‪ ْٛ‬لیٍلَ‪ِٔٛ .‬لْٖ ٍ‪ٛ‬ڭوٖ ل‪٪ٌٛ‬ب ر‪ٌَّٗٗٛ‬ه عٕبث‪٦‬بٌی‪٪‬ب ‪٥‬وٗ لیٍیت ‪ ٧٥‬رٗكْٖ ا‪ٚ‬هك‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ىٔلأ‪ٍ ٗ٪‬بالِٓ» كیت ٘و ثویٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪٪‬ب ا‪ٚ‬ى پ‪ٌٛ‬یلْٖ ایىی ه‪ٚ‬پیٗكْٖ ثرییت «ثبهیڭ!‬‫عٕبث‪٦‬بٌیٕی ك‪٥‬ب‪ 1‬لیٍڭ!» كیت ِوكوبهالهٔی هفٖذ لیٍلی‪ .‬لبٌ‪٪‬بْ آلچٗالهٔی [‪]12‬‬‫لبثچ‪٩ٛ‬ی‪٪‬ب ٍبٌلی‪ .‬رؾمیمّ‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬هٖ ث‪ٌٗٛ‬ه ایىی آیلاْ ثریی ِو‪ٚ‬كٖ ِوكوبهٌه لیٍیت ثبال ‪-‬‬
‫چبلبالهیٕی و‪ٛ‬هِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬چبهع‪ٛ‬ی‪٪‬ب ویٍیت ایىٍٗٔٗه‪.‬‬‫ث‪ٛ‬ك‪ٚ‬ه ىوبد ی‪ّ٪‬بق ی‪ٛ‬یل!‬‫ٍِّىزٕڭ ایىٕچی كهعٗ ِٕج‪ٚ ٤‬اهكاری لب‪ٙ‬یاله‪ ،‬هئیٍَٗه‪ِ ،‬ریّجٍٗه ‪ٌّٗٛ ٚ‬هگٗ‬‫ا‪ٚ‬فْبُ ِأِ‪ٛ‬هٌٗهٔڭ ربهر‪ٛ‬لالهٔلأل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٣‬چی یٍگی رقّیٕ‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬هٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ‪ٚ‬اهكاری ‪ِ ٣٪‬یٍی‪ َٕٛ ْٛ‬رقّنی‬‫‪2‬‬‫ایزٍ‪ٛ‬ه ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽَبة یبٌ‪ٛ٪‬ى اِری فيیٍٕٗی‪٪‬ب ووٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آلچبٔڭ ؽَبثی ث‪ٌٛٛ‬ة‪ِٛ ،‬ڭب‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌٗه ‪ ٚ‬آالهٔڭ آكِالهیٕڭ فٍملاْ ا‪ٚ‬ىٌٗهی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آلچبالهی كافً‬‫ایٍّٗل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ثبٍّیچٗ ِٖبهفی ٍوثبى ‪ ٚ‬ایً ٔ‪ٛ‬ووگٗ ثریٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آلچٍٗیل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫[‪]11‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً أمالثٕلاْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬اِریٔڭ ٍوثبىی آٌزی ِیڭ ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ آیٍك ‪ٚ‬‬‫ثبّمب فواعبرالهی ثو ِیٍی‪ 1َٕٛ ْٛ‬رقّنی ایزٍ‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫ایً ٔ‪ٛ‬وو ِیڭ ٔفو ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ فواعبرالهی رقّیٕبً ی‪ٛ‬ى ِیڭ ٕ‪ 1َٛ‬ایلی‪.‬‬‫رمب‪٥‬ل‪ 3ٗ٩‬چممبْ ٍوووكٌٖٗهگٗ ‪ِ ٚ‬الاله‪٩‬ب ثریٌٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ فٍ‪٦‬ذ ‪ ٚ‬آلچباله ُ٘ یٍلٖ‬‫ثو ِیٍی‪ 1َٕٛ ْٛ‬رقّنی لیٍٕ‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬ؽَبة ایٍٗ اِریٔڭ ‪ِّٛ٥‬ی ِٖبهفی ایىی ِیٍی‪ ْٛ‬ایىی ی‪ٛ‬ى ِیڭ ٕ‪ 1َٛ‬ث‪ٌٛٛ‬ة‪،‬‬‫ثبّمب فواعبرالهی ٍوای ىیٕزٍٗهی‪ ،‬ویچٗ ‪ْ٥‬ورالهی وجی ا‪ٚ‬ىیگٗ ِقٖ‪ ٓٛ‬ثو فیً‬‫هىاٌزاله ایلی‪.‬‬‫ٍِىی اكاهٖ آكِالهی‪ٍ ،ٗ٪‬وای فلِزىبهالهی‪ ،ٗ٪‬لب‪ٙ‬ی‪ ،‬هئیٌ‪ ،‬ثیه ‪ ٚ‬ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ك‪٥ٚ‬ب‬‫‪ 2‬ا‪ٍَٛ :‬‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ٔ :‬فب‪٥‬ل‪ :َ ،ٗ٩‬رٗلب‪٥‬ل‪٩‬ب‪ ،‬ك‪тақоуд :‬‬‫‪25‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫آكِالهی‪٘ ٗ٪‬یظ ثو آیٍك ثریٌٍّٗلْٖ ث‪ٌٗٛ‬هٔڭ ث‪ٛ‬ر‪٦ِ ]16[ ْٛ‬یْزالهی ‪٩‬ری ِؾل‪ٚ‬ك ثو‬‫ٕ‪ٛ‬هرلٖ فٍك ث‪ٛ‬یٕیگٗ ی‪ٛ‬وٍٗرٍگْٗ ایلی‪.‬‬‫اِِب ٍِّىزٕڭ إً ایگٍٗی ث‪ٌٛٛ‬ة ؽى‪ِٛ‬ذ فيیٍٕٗیٕی ر‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ه‪٩‬بْ ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌٗ هٔی ر‪ٛ‬ی‪٪‬بى‪٩‬بْ فٍك ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثواْ پ‪ٛ‬ي ُ٘ ٕوف لیٍّٕبً ایلی‪.‬‬‫فٍك ِ‪٦‬بهفی‪ ،‬فٍك ؽف‪ ٠‬اٌٖؾزی‪ِّٛ٥ ،‬ی ی‪ٌٍٗٛ‬هٔی ر‪ٛ‬ىارّبق‪ٌٍٗٛ ،‬هٔی رمَیُ‬‫لیٍّبق‪ ،‬وّج‪ٍ٪‬الهٔی روثیٗ ایزّٗن‪ ،‬ك٘مبٔاله‪ ٗ٩‬یبهكاَ ثریِٗن وجی ٔٗهٌٍٗٗهگٗ آلچٗ ٕوف‬‫لیٍّبق ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ِٔٛ ْٛ‬لالمٗ اكاهٖاله اٍّی ثٍْٗ ی‪ٛ‬ق ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ یٍلٖ ی‪٪‬یالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ى ِیٍی‪ 1َٕٛ ْٛ‬آلچبكاْ ثو لَّی یبٌ‪ٛ٪‬ى اِریٔڭ ا‪ٚ‬ى‬‫ویفی ‪٥ ٚ‬یِ ‪ْ٥ ٚ‬وری‪٪‬ب ٕوف ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬لبٌ‪٪‬بٔی فموأڭ ِؾزًّ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْٕلاْ رقزٕی‬‫ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍّبق [‪ ]11‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬مفریٖ لیٍٕب ایلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلٖ ٘یظ ثو ِٕز‪ ُ٢‬اكاهٖ ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٔی كیه ِٕز‪ِ ُ٢‬لافً ‪ِ ٚ‬قبهط‬‫كفرتی ُ٘ ی‪ٛ‬لل‪ٚ‬ه‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬لبهیلا و‪ٛ‬هٍٗرٍگْٗ هلّالهٔڭ ثبهیَی رقّیٕی ‪ٚ‬‬‫لیبٍیل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ی ُ٘ ایَلْٖ چمبهِبٍٍك الىِل‪ٚ‬ه وُ‪ :‬ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ؽَبة ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً‬‫ِبهد أمالثٕلاْ ث‪ٛ‬ه‪ ٗ٪ٔٚ‬و‪ٛ‬هٖ ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬آٔلاْ وینی ِلافً و‪ٛ‬پٗیگٗٔی كیه أمالث‪٪‬ب‬‫لبهّی ِقبهط ُ٘ و‪ٛ‬پٗیلی‪.‬‬‫[‪]14‬‬‫‪-٧‬‬‫عٍّی ‪ ٚ‬اجتّبعی أمالثغٗ حبضزالٔغ‬‫ثي ث‪ ٛ‬ثبثلٖ ‪ٍّ٥‬ی ‪ ٚ‬اعزّب‪٥‬ی أمالث‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬والْٔ‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪٪ٌٛ‬بْ مارالهٔڭ‬‫ث‪ٚ٦‬یالهیٕی ایَگٗ ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬رِٗي‪.‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ اّبهح لیٍیت ا‪ٚ‬رىّٗٔي كیه ثقبها ِلهٌٍٗٗهیٕڭ فَبكیٕی‪ ،‬كهً‬‫عل‪ٌٍٗٚ‬هیٕڭ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍ‪٪‬ی ٕی‪ ،‬اعزّب‪٥‬ی ؽبٌالهكا‪٩‬ی ؽمَيٌمالهٔی‪ ،‬اكاهٖ ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٍَٛ :‬‬‫‪26‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫ایْیىٍٗهٔلٖگی ‪٩ ٚ ٍُ١‬لهالهٔی ا‪ٚ‬یٍٗگْٗ ‪ ٚ‬ر‪ّٔٛٛ‬گْٗ ماراله ثقبهاكٖ آها ٍریٖكٖ‬‫چممبْ ث‪ٌَٛ‬باله ُ٘‪ ،‬و‪ٛ‬ڭً ثریٌْٗ ه‪ٙ‬بٍيٌىلاْ‪ ،‬یبوٗ فٍملاْ ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬زلْٖ ی‪ٛ‬ى‬‫ا‪ٚ‬گ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة گ‪ْٔ ّٗٛ‬نی ث‪ٌّٛ‬بللاْ ثبّمب ثواْ اُ لیٍّب‪٩‬بْ یبوٗ لیال آٌّب‪٩‬بْ ایلیٍٗه‪.‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ك‪ٚ‬ه ٍٍ‪ٕٞ‬زیٕڭ آفوالهی‪ٗ٪‬چٗ ؽبي ّ‪ٔٛ‬لاق ایلی‪]13[ .‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي چبلالهكا لبهأ‪ٛ٪‬ویچٌٗٗهٔڭ آفوالهٔلٖ یبٌزٍالة ر‪ٛ‬ل‪٪‬بْ ربڭ ی‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ىی‬‫كیه ثقبهأڭ لبهأ‪ ٛ٪‬افمالهٔلاْ ثو ی‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ى چملی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ی‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ى‪« :‬اؽّل وٍّٗ» كیت ِْ‪ٛٙ‬ه ث‪٪ٌٛ‬بْ «اؽّل ِقل‪ِٕٙ َٚ‬لً كأِ»‬‫ایلی‪.‬‬‫اؽّل ِقل‪ َٚ‬ثقبها ِلهٌٍٗٗ هٔلٖ رؾٖیً لیٍ‪٪‬بْ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘‪ ٗ٪ٍّ٥ ،‬ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ْ٥‬میٕڭ‬‫ف‪ٛ‬اْ٘ی ثٍْٗ ثقبها ِلهٌٍٗٗهٔلٖگی هٍّی كهٍٍٗهگٗ لٕب‪٥‬ذ لیٍّبی‪ٔ ،‬غ‪٘ ،َٛ‬یئذ‪،‬‬‫ٕ٘لٍٗ ‪ ٚ‬ؽَبة وجی ‪ٍّ٥‬الهٔی ا‪ٚ‬ىیٕڭ ّقٖی رْجضی ثٍْٗ ِزقٖٖالهیٕی ربپیت‬‫ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬بْ‪ ُ٘ ،‬ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ ىوب‪ ٚ 1‬اٍز‪٦‬لاك ایگٍٗی ث‪٪ٌٛ‬بٔی ٍججٍی ِنو‪ٛ‬ه ‪ٍّ٥‬الهٔڭ ٘و‬‫ثویگٗ رقٖٔ پیلا لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ث‪ٌٗٛ‬هكْٖ ثبّمب ‪ ٍَٛ٥‬كیٕیٗگٗ‪ ،‬لوآْ ‪ ]11[ ٚ‬ؽلیضگٗ‪٦ّ ،‬و ‪ ٚ‬اكثیبر‪ ،ٗ٪‬رأهیـ ‪ٚ‬‬‫رواعُ اؽ‪ٛ‬اٌ‪ ٚ ٗ٪‬ثبّمب عيئیبد ‪ِٙ ٗ٪ٍِٛ٥‬بهد وَت لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫كٔیبكٖ ثو ویَّٗ ثو یبوٗ ایىی فٕگٗ رقٖٔ پیلا لیٍَب ثبّمب فٍٕٗهٔڭ یبٌ‪ٛ٪‬ى‬‫ِملِبد ‪٥ِٛٙٛ ٚ‬الهیٕی ثٍٗك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫اِِب اؽّل ِقل‪ َٚ‬ثقبها وجی لبهأ‪ ٛ٪‬ثو ِؾی‪ٞ‬لٖ ‪ٍٚ‬بی‪ ٚ ٜ‬یبڭی اكثیبرلْٖ فربٍي‬‫ثو ىِبٔلٖ ثو ٔیچٗ فٍٕٗهگٗ رقٖٔ پیلا لیٍ‪٪‬بْ ثو كا٘ی ایلی‪.‬‬‫اؽّل ِقل‪٘ 2٠٠٤٠ َٚ‬غوی یٍٍٗهٔلٖ كٔیب‪٩‬ب ویٍیت اِری ِ‪٢‬فؤڭ ك‪ٚ‬ه ٍٍ‪ٕٞ‬زٕلٖ‬‫یبفْی‪ٕ٪‬ب ‪ ٚ ٍُ٥‬ف‪ ًٚ‬ایگٍٗی ث‪ٌٛٛ‬ة وّبٌ‪ ٗ٪‬ایوّگْٗ ایلی‪ٚ( .‬فبری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖ‬‫— ‪ٔ ٠٣٠٤‬چی ٘غویلٖ ك‪ٚ‬ه‪).‬‬‫ث‪ ٛ‬ماد ثو ٔیچٗ فٕٕی یبفْی ثٍَٗ ُ٘ یبٌ‪ٛ٪‬ى ِٕغٍّه ٕفزی ثٍْٗ فیبالر‪ ٗ٪‬گوفزبه‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ اِری آٌلی‪٪‬ب ّ‪ٙ‬ود ربپلی‪ ،‬اِری ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬مارٕی ِٕغٍّه ٕفزی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اؽرتاَ‬‫لیال‪٘ ،‬و ‪ٚ‬لذ ا‪ٚ‬ى ‪ٝ‬بٌ‪٦‬یٕی و‪ٛ‬هٍٗریت ر‪ٛ‬ها ئیلی‪]11[ .‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬متنده ىمو جایلرده شو شكلده بتلگان‪ .‬اصل عرب امالسیده «ذكاء» بولشی كریهك‪.‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ٕ[ ٠٠٣٠ :‬له اٌلیٓ ‪٥‬یٕی‪ّٔٛٔ ،‬ۀ اكثیبد ربعیه‪َِ ،‬ى‪].٠٨٧ .ٓ ،٠٩٠٦ ،ٛ‬‬‫‪27‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫اِِب اؽّل ِقل‪٘ َٚ‬یظ ثو ‪ٚ‬لذ اِریگٗ و‪ٛ‬ڭً ثٍْٗ فلِذ لیٍّبكی‪ ،‬ف‪ ُٛ‬آِل‬‫گ‪ٛ‬یٍه ‪ ٚ‬رٍّك ی‪ٌٛ‬الهیٕی ر‪ٛ‬رّبكی‪ .‬ثٍىٗ ِٕبٍجذ چیمللچٗ ثقبها إ‪ٛ‬ي اكاهٍٖیٕڭ‬‫ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍ‪٪‬یٕی‪ ،‬كهثبه اٍ٘یٕڭ ‪٩‬له ‪ ٚ‬فیبٔزیٕی‪ِ ،‬الالهٔڭ ٍبفزٗوبهٌىالهیٕی گبٖ اّبهد‬‫ثٍْٗ‪ ،‬گبٖ ٕواؽز ًب اِریگٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬لیٍیت ر‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫اؽّل ِقل‪ َٚ‬ث‪ ٛ‬ثٍْٗ لٕب‪٥‬زالّٔبكی؛ ا‪ٚ‬ى ری‪ٖٛ‬هٖگٕلٖ ّ٘یْٗ ثو ٔیچٗ اٍز‪٦‬لاكیل‬‫‪ٍّ٥‬ب ‪ٍٝ ٚ‬جٌٗٗ هٔی ی‪٪‬یت ىِبٔٗ فَبكالهٔلاْ ٕؾجذ لیٍْب‪ ،‬و‪ٌٛ‬گ‪ ٚ ٛ‬ا‪ٚ‬ی‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬یل ثٍْٗ‬‫ِٖبؽجالهیٕڭ فىوٌٗهیٕی آچْ‪ ٗ٪‬چبٌْب ایلی‪.‬‬‫اؽّل ِقل‪ َٚ‬ىِبٍٔٗیٕڭ ثؤچی فب‪ٍٙ‬ی ث‪ٛ‬ال ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة كهً گ‪ٛ‬یٍه لیٍّبكی‪،‬‬‫هٍّی كهٍٍٗهگٗ ّبگوك لج‪ٛ‬ي ایزّٗكی‪ .‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ا‪٥‬رتاٗ لیٍ‪٪‬بٔاله‪٩‬ب هٍّی كهً ‪ٚ‬‬‫ِلهٍٗ فَبكالهیٕی ٍ‪ٛ‬یالة ر‪ٛ‬هكی‪]11[ .‬‬‫اؽّل ِقل‪ٍ َٚ‬بكٖ فبهٍی رٍلٖ ٔ‪ٔ ٚ ُ٢‬ضو یبىّ‪ٙٔ ٗ٪‬بیذ كهعٗكٖ ا‪ٍٚ‬زب ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٛ‬ي ٍبیٗكٖ و‪ٛ‬ڭٍیگٗ ویٍگْٗ ث‪ٚ٦‬ی ثو فىوٌٗهٔی رً ثٍْٗگٕٗ آیزْگٗ اوزفب لیٍّبٍلاْ‬‫پویْبْ ٕ‪ٛ‬هرٕلٖ كفرتچٌٗٗه ایچٕلٖ ٔ‪ٔ ٚ ُ٢‬ضو ثٍْٗ یبىكی‪.‬‬‫اؽّل ِقل‪ َٚ‬اصوٌٗ هیٕڭ ایڭ ِ‪ّٙ‬ی‪ ُ٘ ،‬ثریؽّبٔٗ رٕمیلیَی ه‪ِٚ‬بْ ‪ٝ‬ویمٕچٗ‬‫یبىٌ‪٪‬بْ «ٔ‪ٛ‬اكه اٌ‪ٛ‬لبی‪ٔ »٤‬بَ وزبثیل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬وزبة ا‪ٚ‬هرٗ ل‪ٌٛ‬لٖ ییزی ی‪ٛ‬ى ایٍٍه ٕؾیفٗ ث‪ٌٛٛ‬ة‪ِٕ ،‬لهعبری پویْبْ‬‫ؽىبیزالهكاْ‪٥ ،‬بكی ٍوگنّزٍٗهكْٖ‪ ،‬ث‪ٚ٦‬ی ‪ٍّ٥‬ی ِمبٌٗالهكاْ ‪٥‬جبهرل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬وزبثلٖ ثقبهأڭ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ربِبٔالهیٕی آچیت ثریِٗن‪ ،‬إالػ ی‪ٌٛ‬الهیٕی‬‫و‪ٛ‬هٍٗرّٗن اٍبٍی ِمٖل لیٍٕیت إٌٓ‪٪‬بْ‪ ُ٘ ،‬ث‪ِ ٛ‬مٖل‪ ]10[ ٗ٩‬ربَ ِ‪ٛ‬فمیذ ثٍْٗ‬‫ییزْگٗٔل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫‪ٍّ٥‬ب اؽ‪ٛ‬ایل‪ ،‬كهً عل‪ٌٍٗٚ‬هی‪ ،‬اِریٔڭ اكاهٍٖی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَٗهٔڭ ؽبٌالهٔلاْ‬‫آٌیت‪٥ ،‬بئٍٗ اٍّٗهی‪ ،‬ویٍنی ‪ ٚ‬لبیٓ آٔب ا‪ٚ‬ه‪ٍّٗٚ‬هیگٗچٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬وزبثلٖ یبى‪٩‬بْ ُ٘ ل‪ٙ‬وِبٔبٔٗ ثو‬‫ٕ‪ٛ‬هرلٖ رٕمیل لیٍ‪٪‬بْ‪.‬‬‫ثقبهاكٖ ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ ٚ‬اٍزبٔج‪ٛ‬ي ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بری ویٍٗ ثبّال‪٩‬بٔلاْ ث‪ٛ‬ه‪ ،ْٚ‬ث‪ٚ٦‬ی ثو‬‫ویٌَّٗٗهٔڭ فىوٌٗهیٕڭ آچٍْی‪ ٗ٪‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬وزبة ٍجت ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪( .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬وزبة ‪ٍٕٗ ٠٣٪٪‬‬‫٘غویلٖ یبىٌ‪٪‬بْ)‬‫ٌیىٓ ث‪ ٛ‬وزبة ‪ٝ‬ج‪ ٤‬لیٍّٕب‪٩‬بٍٔ‪ٕ٪‬لاْ‪ ُ٘ ،‬آىاكأٗ ربهلبٌْی‪ ٗ٪‬اِریٌٗه اٍزجلاكی ِبٔ‪٤‬‬‫‪28‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٍٔ‪ٕ٪‬لاْ‪ ،‬اٍزفبكٖ ِؾل‪ٚ‬ك ثو كائوٖ ایچٕلٖ لبٌلی‪.‬‬‫[‪]12‬‬‫احّذ ِخذ‪ َٚ‬حمٕذٖ ا‪ٚ‬س خبطزٌٖزَ‬‫‪ٔ ٠٣٠٪‬چی ٘غوی یٍٍٗهٔلٖ ئ یلی‪ ِٓ ،‬یبُ ثو ‪ٍٝ‬جٗ ثقبهاكٖ ِری ‪٥‬وة ِلهٍٍٕٗلٖ‬‫اٍزمبِذ لیال ایلَ‪ .‬اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ ِری ‪٥‬وة ِلهٍٍٕٗلٖ ثو ؽغوٍٖی ثبه ایلی‪ .‬ث‪ٚ٦‬ی‬‫‪ٚ‬لذ ا‪ٚ‬یلْٖ ؽغوٖ‪٩‬ب ویٍٗ ایلی‪ ،‬ث‪ٚ٦‬ی آلْبِاله ِلهٍٗكٖ ل‪ٛٔٛ‬ة ویچٌٗٗهكٖ ِلهٍٗ‬‫ربِی‪٪‬ب چ‪٪‬یت ی‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ىٌٗهٔی روٕل لیال ایلی‪ .‬ث‪ٚ٦‬ی ‪ٚ‬لذ آی ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ویچٌٗٗهٔی‬‫ٍب‪٥‬زی ثٍْٗ ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لْٖ فرب ثرییت ا‪ٚ‬ىی ِلهٍٗ ربِی‪٪‬ب چ‪٪‬یت آی ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ چبلٕی‬‫و‪ٛ‬ىٌٗة ر‪ٛ‬ها ایلی‪.‬‬‫اؽّل ِقل‪ َٚ‬ا‪ٚ‬ى‪ ْٚ‬ث‪ٛ‬یٍه ‪ ٚ‬ثبّی ‪٩‬بیذ وٗرزٗ ایلی‪ّٔٛ( .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اؽّلوٍٗ‬‫كییٗ ایلیٍٗه‪ ).‬ث‪ٛ‬یٕی ثو آى ایٕگچىٗهاق ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى‪ ْٚ‬ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ‪ٚ‬لذ ثبّی ثو‬‫یبلمب آ‪٩‬یتهاق ر‪ٛ‬ها ایلی‪ٍٛ .‬ىٌٗگٗٔلٖ ثو آى ریٍی ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ال ‪٩ ٚ‬بیذ ‪ٖ٥‬جیذ ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬یٍٗه‬‫ایلی‪.‬‬‫ی‪ٛ‬ي ی‪ٛ‬ه‪٩‬بٔلا ل‪ٌٛ‬ی‪٪‬ب لَمب ثو ربیبق (پٌٗه‪ )1‬ر‪ٛ‬رب ایلی‪.‬‬‫٘یجزی ى‪ٚ‬ه ‪ٕ ٚ‬الثزی و‪ٛ‬چٍی ایلی‪ّٔٛ ،‬لالىُ‪ :‬لبهّی ویٍگٗٔلٖ ك‪ٍٚ‬ذ ‪ ٚ‬كّّٕی‬‫‪٩‬بیذ اؽرتاَ ثٍْٗ ر‪٢٦‬یُ لیال ایلیٍٗه‪ .‬ا‪ٚ‬ىی ٘یظ ثووْیگٗ كهٍذ اٌزفبد لیٍّبً‪٘ ،‬و ثو‬‫ر‪٢٦‬یُ ‪ ٚ‬اؽرتاَ لیٍ‪ٛ٪‬چیالهكاْ ر‪٪‬بفً لیٍیت ا‪ٚ‬رب ایلی‪.‬‬‫ثوو‪ ْٛ‬یبى فٍٖی ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬د پیْگْٗ چبلالهكا ایلیىُ‪ِ :‬لهٍٗكٖگی ث‪ٚ٦‬ی ِلهٍٍٗه‬‫‪ ٚ‬پیْملَ ِالاله اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ ثب‪٩‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ٛ‬د [‪ ]11‬ییّٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبهِبلچی ث‪ٌٛ‬لیاله‪.‬‬‫ِٓ ُ٘ ّ‪ٌٗٛ‬ه ثٍْٗ ل‪ٌّٛٛٛ‬ة ثبهكَ‪ .‬اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ فلِزىبهی چبلویٍّب‪٩‬بْ‬‫ِ‪ّٙ‬بٔالهٔی ف‪ ُٛ‬لج‪ٛ‬ي لیٍلی‪ .‬ر‪ٛ‬د لبلیت ثریكی‪ّ ،‬ری ثؤظ آّی پْرییت ‪ٙ‬یبفذ‬‫لیٍلی‪ٌ .‬یىٓ اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ ا‪ٚ‬ىی فَزٌٗمٕی ث‪ٙ‬بٔٗ لیٍیت ِ‪ّٙ‬بٔاله آٌلی‪٪‬ب چمّبكی‪.‬‬‫ثيووگٗ ْ ا‪ٚ‬یٕڭ ثو یب‪٩‬یلا ك‪ٚ‬ربه‪ٕٝ ،‬ج‪ٛ‬ه وجی ِ‪ٍٛ‬یمٗ آٌزالهی ثو یب‪٩‬یلا ثو ایىی كأٗ‬‫ووٖ ر‪ٛ‬ها ایلی‪.‬‬‫ِالاله ‪٦ٝ‬بَ ییت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ پٍٍٗكٖ ووٌٖٗهگٗ ر‪٦‬غت لیٍیت لبهایاله ‪ ٚ‬اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ‬‫وبفوٌ‪ٕ٪‬لاْ ثو ثوٖ‪ٌٗٚ‬هیگٗ پچری ‪ -‬پچری لیٍیت ٍ‪ٛ‬یالیاله ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ :َ 1‬پبٌىٗ ‪палка‬‬‫‪29‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِٓ ُ٘ ثواْ ٔوٍٗٔی ثٍّٗگٍٗٔگّلْٖ ‪ ٚ‬پیْملَ ِالالهكا‪٩‬ی افالٓ ‪ ٚ‬ا‪٥‬زمبكِلاْ‬‫آالهٔڭ ٍ‪ٛ‬ىٌٗهیگٗ ایٕبٔیت «اؽّل ِقل‪ َٚ‬وبفو ایىبْ» كییٗ گّبْ لیال ایلَ‪.‬‬‫آیاله ا‪ٚ‬رلی‪ ،‬یٍٍٗهویچلی‪ٔ ٠٣٠٤ ،‬چی ٘غویلٖ اؽّل ِقل‪ َٚ‬كٔیبكاْ ا‪ٚ‬رلی‪.‬‬‫‪1‬‬‫اگو ایَّلْٖ چممبْ ث‪ٌّٛ‬بٍب‪ ٠٣٠٦ ،‬یبوٗ ‪٘ ٠٧‬غویلٖ ایلی‪ ،‬اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ‬‫ِقٍٖالهٔلاْ ‪ ٚ‬ثقبهأڭ ؽب‪ٙ‬وگی رولیپو‪ٚ‬ه ‪ٍّ٥‬بٍٕلاْ ث‪٪ٌٛ‬بْ لب‪ٙ‬ی ِریىا ِؾّل‬‫ّویف ٕله «ٔ‪ٛ‬اكه اٌ‪ٛ‬لبی‪ »٤‬وزبثیٕی [‪ ]16‬وزبثذ لیٍلهیت‪ ،‬آٔڭ اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ ا‪ٚ‬ى‬‫كٍزق‪ٞ‬ی ثٍْٗ رٖؾیؼ ‪ِ ٚ‬مبثٍٍٗیٕی ِٓ ثٍْٗ ّویىُ ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِٕ‪ُ٢‬گٗ ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫رٖؾیؼ ِٕبٍجزی ثٍْٗ ِٓ ث‪ ٛ‬وزبثٕی ثبّلاْ آیب‪٩‬ی‪ٗ٪‬چٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة چملَ‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬وزبثٕڭ‬‫ِ‪ٞ‬بٌ‪ٍٗ٦‬ی ِڭب و‪ٛ‬ة ٌند ثریكی‪ ،‬رىواه ِ‪ٞ‬بٌ‪ ٗ٦‬لیٍلَ‪ .‬آٔلاْ وینی آ ڭالكَ وٗ ِالاله‬‫اؽّل ِقل‪ِٕٚ‬ی ّٔٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وبفو كییٗ ایىٍٗٔٗه‪ .‬اؽّل ِقل‪ َٚ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬وزبثلٖ هٍّی‬‫ِالالهٔی ثریؽّبٔٗ رٕمیل لیٍ‪٪‬بْ‪ٍّ٥ ،‬ب ‪ ٚ‬اِوا آهإٍلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍمالهٔی آچیت ثریگْٗ‪،‬‬‫كهً إ‪ٌٛ‬الهیٕڭ ٔمٖبٔالهیٕی ‪ ٚ‬ثقبها ِلهٌٍٗٗهٔلٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٔٗهٌٍٗٗهٔڭ ثو‬‫ّٔٗگٗ یبهاِب‪٩‬بٍٔ‪٪‬یٕی ٘یظ وّلْٖ ل‪ٛ‬هلّبٍلاْ یبىیت ایىبْ‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وبفو كییٗ ایىبٔاله!‬‫ِ‪ٔٛ‬لْٖ ٍ‪ٛ‬ڭوٖ اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ وُ ایىبٍٔگیٕی ربٔیلَ‪ِ .‬الاله‪٩‬ب ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫كهٍگٗ ُ٘ ٔ‪٢‬وَ ثبّمب ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫فالٕٗ‪ :‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬وزبثٕڭ ِ‪ٞ‬بٌ‪ٍٗ٦‬ی ٍبیٍٕٗلٖ ِؾبوَّٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلی‪ ،‬فىوِگٗ‬‫ا‪ٚ‬ىگٗهُ پیلا ث‪ٌٛ‬لی‪]11[ .‬‬

‫٭‬

‫٭‬

‫٭‬

‫اؽّل ِقل‪َٔٚ‬ڭ ِ‪٦‬بٕو ‪ِٖ ٚ‬بؽجالهٔلاْ ثقبها اؽ‪ٛ‬اٌی‪ ٗ٪‬رٕمیلی و‪ٛ‬ى ثٍْٗ‬‫لبها‪٩‬بٔالهٔڭ ِْ‪ٛٙ‬هٌٗهی ّویف ِقل‪٦ِ َٚ‬زُٖ‪٥ ،‬یَی ِقل‪ٕ٥ ،َٚ‬بیذ ِقل‪ ،َٚ‬یؾیی‬‫ف‪ٛ‬اعٗ‪ ،‬لبهی ‪٥‬جل اٌّغیل م‪ٚ‬فٕ‪ِ ،ْٛ‬ال ّویف ٍب‪٥‬ذ ‪ِ ٚ‬ریىا ‪٢٥‬یُ ٍبِی وجی ٕبؽت‬‫وّبٌاله ایلیٍٗه‪.‬‬‫ّویف ِقل‪ َٚ‬اِری ِ‪٢‬فو ك‪ٚ‬ه ٍٍ‪ٕٞ‬زٕلٖ ثقبهاكاْ لبچیت اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ر‪ ٓٝٛ‬لیٍّبلمٗ‬‫ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ك‪ٔٚ‬یبكاْ‬‫‪30‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪٥‬یَی ِقل‪ٕ٥ ٚ َٚ‬بیذ ِقل‪ِٚ‬اله ُ٘ اِری ِ‪٢‬فو ‪ٙ٥‬لٔلٖ ثقبهاكاْ لبچیت ‪٥‬جل‬‫االؽل ‪ٙ٥‬لٔلٖ یٗ ٔٗ ثقبها‪٩‬ب ویٍیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌَٛ‬باله ُ٘‪ ،‬و‪ٛ‬ثواق ‪ّ٥‬والهی اِریٔڭ‬‫‪ٚ٩‬جی‪ ٗ٪‬گوفزبهٌه ثٍْٗ ا‪ٚ‬رلی‪.‬‬‫یؾیی ف‪ٛ‬اعٗ ‪ ٚ‬لبهی ‪٥‬جل اٌّغیل م‪ٚ‬فٕ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ىٌٗهیٕی كی‪ٛ‬أٗ و‪ٛ‬هٍٗریت‪ ،‬كی‪ٛ‬أٌٗه‬‫ٌجبٍیلٖ اٍزٗگٍٗٔٗهٔچٗ رٕمیل لیٍیت كٔیبكاْ‪ 1‬ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة ویزلیٍٗه‪.‬‬‫كاِال ّویف ٍب‪٥‬ذ ٘یظ ثو ه‪ٚ‬اط ربپّبینی ٍب‪٥‬ذ ٍبىٌه ثٍْٗ ‪ّ٥‬و ویچویت‬‫ا‪ٚ‬رلی‪.‬‬‫ِریىا ‪٢٥‬یُ ٍبِی اِری ِ‪٢‬فو ‪ ٚ‬ه‪ٍٚ‬یٗ ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬ی ‪ٚ‬لزٕلٖ ا‪ٚ‬ه‪ٕ ُٚ‬فٍٗهٔلٖ ‪ٚ‬لبی‪٤‬‬‫ٔگبهٌه ٕفزی ثٍْٗ ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬آٔلاْ وینی ُ٘ ِ‪٢‬فو ‪٥ ٚ‬جل االؽل ‪ٙ٥‬لالهٔلٖ كهثبهكٖ‬‫[‪ ]04‬ثو ٔیچٗ یً ِْٕیٍه لیٍلی‪٥ .‬بلجذ رٕمیلچیٍگی ٍججٕلْٖ لبههیٍك ‪ٚ‬لزٕلٖ كهثبهكاْ‬‫ل‪ٌٛٚٛ‬ة آچ‪ ،‬یبالٔ‪٪‬بچ ‪ ٚ‬ثو پبهچٗ ٔبٔ‪ِ ٗ٪‬ؾزبعٍه ؽبٌزٕلٖ ا‪ٌٛٚ‬ة ویزلی‪.‬‬‫ِریىا ‪٢٥‬یُ أْب ‪ ٚ‬رؾویو‪٩‬ب ِزقٖٔ ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬رأهیقی ؽبٌالهكاْ و‪ٛ‬ة فربكاه‬‫ایلی‪ ،‬آفو ‪ّ٥‬وی‪ٗ٪‬چٗ رأهیـ ِ‪ٞ‬بٌ‪ٍٕٗ٦‬لاْ آیوٌّبكی‪ .‬ا‪ٚ‬ىی ُ٘ پبهچٗ‪ ،‬پبهچٗ فیٍی‬‫رأهیقی اصوٌٗه ِیلأ‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬هكی‪ ،‬ث‪ ٛ‬عٍّٗكْٖ «ِبٔ‪٪‬یذ ٍالٌٍٗی»ٔڭ رأهیقیٕی یبىكی‪.‬‬‫ایَىی كهثبه رأهیـٔ‪ٛ‬یٍَٗهیٕڭ فالفٕچٗ رأهیقی آچچی‪ ٚ ٨‬آچیك ؽمیمزالهٔی ٘یظ وّلْٖ‬‫ل‪ٛ‬هلّبٍلاْ یبىكی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬لاق مارالهٔڭ رأصریٌٗهی ثٍْٗ اِری ‪٥‬جل االؽل ‪ٙ٥‬لیٕڭ ثبّالهٔلٖ ِؾل‪ٚ‬ك‬‫ثو كائوٖكٖ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘ ‪ٍّ٥‬ی ‪ ٚ‬اعزّب‪٥‬ی أمالث‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬والِٔ ‪٥‬الِزالهی و‪ٛ‬ه‪ ٗٔٚ‬ثبّالكی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٣٠٠‬چی ٘غویلٖ ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍٕلاْ كاِال اوواَ ‪ ٚ‬كاِال ‪ ٗٛ٥‬ؽغبى‪٩‬ب ثبهیت‬‫لبیزلیاله‪ .‬ث‪ ٛ‬ماراله ؽظ ٍفویگٗ و‪ٛ‬ىی ثب‪ٍ٩‬ك ثبهیت ویٍٍّٗلْٖ فیٍی ‪٥‬ربد آٌیت‬‫ویٍلیٍٗه‪.‬‬‫كاِال ‪ ٗٛ٥‬آیزبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كهٍٍٗهیٕی ثو كهعٗ إالػ لیٍیت ایُ ‪ ٚ‬عیُ آیزب ثریكی‪.‬‬‫ِ‪ٕ٦‬یٍي ّوػ ‪ ٚ‬ؽبّیٗالهٔی‪ ،‬ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق ف‪ٞ‬جٗ ‪ ٚ‬كیجبعٗالهٔی ا‪ٚ‬ى كهً عل‪ٌٕٚ‬لْٖ چ‪٪‬بهیت‬‫ربّالكی‪]03[ .‬‬‫كاِال اوواَ ایَٗ آچیملاْ آچیك اِریٔی‪ٚ ،‬ىیؤی‪ِ ،‬فزی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یالهٔی‪ٍّ٥ ،‬ب ‪ ٚ‬كهً‬‫عل‪ٌٍٗٚ‬هیٕی رٕمیل لیال ثبّالكی‪ِ .‬ال ‪ِ ٚ‬فزیٍٗهٔڭ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق اٍّٗهیٕی ِغٍٍَٗهكٖ ی‪ٛ‬ىٌٗهیگٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ك‪ٔٚ‬یبكاْ‬‫‪31‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٚ‬هٖ ثریكی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬لاق لیٍیت ‪ٍٝ‬جٗ ‪ٍّ٥ ٚ‬ب آهإٍلٖ آىكٖ ث‪ٌَٛ‬ب ثو ٘یغبْ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلی‪.‬‬‫[‪]01‬‬‫‪-٨‬‬‫‪ٔ ٥٠٩١‬چی یٍذٖگی ر‪ٚ‬طیٗ أمالثیٕڭ ثخبراغب تأثریی‬‫ثقبهاكٖ اؽ‪ٛ‬اي ی‪ٛ‬لبهیلٖ ثیبْ لیٍٕ‪٪‬بٔی كیه ا‪ٚ‬ربیبرمبْ پٌٍٍٗٗهكٖ ه‪ - ًٚ‬یبپ‪ْٛ‬‬‫ِؾبهثٍٗی ثبّالٔلی‪ .‬ث‪ِ ٛ‬ؾبهثٗ ٍججٕلْٖ‪ ،‬ماربً آها ٍریٖكٖ ویٍیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ «روعّبْ»‬‫‪٩‬يیزٍٗی و‪ٛ‬پواق ویٍیت ثقبهاكٖ و‪ٛ‬پواق ربهلبال ثبّالكی‪ٕ٘ .‬ل‪ٍٚ‬زبٔلاْ «ؽجً اٌّزنی»‪،‬‬‫ِٖوكْٖ «چ‪ٙ‬ؤّٖب» ‪« ٚ‬پو‪ٚ‬هُ» وجی فبهٍی ‪٩‬يیزٗاله ویٍیت‪ِ ،‬ؾبهثٗ فربالهی ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫‪٩‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بلچی ث‪٪ٌٛ‬بْ ویٌَّٗٗهگٗ ثبّمب فىوٌٗه ُ٘ ثریكی‪.‬‬‫ِؾبهثٗ ٔزیغٍٕٗلٖ ه‪ٍٚ‬یٗكٖ ‪ٔ ٠٩٪٥‬چی یً أمالثی ثبّالٔیت لبچبٔالهكاْ ثریی‬‫ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ ه‪ٍٚ‬یٗ ٍَِّبٔالهیٕی ثوكْٖ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلی‪ .‬ه‪ٍٚ‬یٗٔڭ ٘و ثو ث‪ٛ‬هچٗگٕلْٖ ِقزٍف‬‫اٍٍّٗه ثٍْٗ ر‪ٛ‬هن ‪ -‬ربربه ‪٩‬يیزٗالهی چمب ثبّالكی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ث‪٩ ٛ‬يیزٗاله ثقبها‪ُ٘ ٗ٩‬‬‫ویٍلی‪ ،‬ثقبها ا٘بٌیَیٕڭ ثو لَّی‪ ٗ٪‬ثو آى فىو ثریكی‪ ،‬كٔیب اؽ‪ٛ‬اٌی‪٪‬ب و‪ٛ‬ى ٍبالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ماراله‬‫‪٥‬بكی آكِاله آهإٍلٖ ُ٘ و‪ٛ‬ه‪ ٗٔٚ‬ثبّالكی‪]01[ .‬‬‫ٌیىٓ ث‪ ٛ‬فىوٌٗه‪ ،‬ث‪ ٛ‬لبهاّاله ّ٘بْ ِؾل‪ٚ‬ك ‪٩ ٚ‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ٩ٛ‬چیالهٔڭ آهاالهٔلٖ‬‫لبِبٌ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫و‪ٛ‬ثچیٍه ایَٗ ‪٩‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ٩ٛ‬چیالهٔی ثبثی ‪٩ ٚ‬يیزٗالهٔی ثبثیالهٔڭ وزبثی كییٗ‬‫ایلیٍٗه‪.‬‬‫ٌیىٓ اؽ‪ٛ‬اي ِ‪ٔٛ‬لاق ر‪ٛ‬هِبكی‪ٔ ٠٩٪٥ .‬چی یٍلْٖ ‪ ٠٩٪٨‬یٍگٗ كا‪ٚٚ‬ه ؽبٌاله و‪ٛ‬ثگٕٗ‬‫ا‪ٚ‬ىگٗهكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی یً ِلرٕلٖ ر‪ٛ‬هن ‪ -‬ربربه‪ ،‬اٍزبٔج‪ٛ‬ي‪ِٖ ،‬و ‪ٕ٘ ٚ‬ل‪ٍٚ‬زبْ ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بری‬‫ثقبهاكٖ یبفْی‪ٕ٪‬ب اٍّٗكی‪ .‬فٖ‪ٕٛ‬بً ث‪ ٛ‬آهاكٖ فبهٍی ریٍٕلٖ «ٍیبؽزٕبِۀ اثوا٘یُ ثیه»‬‫ثقبهاكٖ ّی‪ ٣ٛ‬ربپلی‪ ،‬ث‪ ٛ‬وزبة ایواْ اؽ‪ٛ‬اٌی‪ ٗ٪‬كائو یبىٌ‪٪‬بْ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘‪ ،‬رٕمیل لیٍٕ‪٪‬بْ‬‫یریٌٗهی ‪٥‬یٕ ًب ثقبهاكٖ ثبه ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬وزبثٕڭ ِ‪ٞ‬بٌ‪ٍٗ٦‬ی ُ٘ ثقبهاكٖ ث‪ٚ٦‬ی‬‫‪32‬‬

‫ثزٔچی ث‪ٛ‬الن‬‫فىوٌٗهٔڭ ا‪ٚ‬ىگٗهّیگٗ ٍجت ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫«رولیپو‪ٚ‬ه» ‪« ٚ‬إالػف‪ٛ‬اٖ» ٔبِی ثٍْٗ ثیِ ‪ -‬آٌزی ٔفو ماد ییزْیت لبٌلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬فولٗٔڭ ِْ‪ٛٙ‬هٌٗهی‪ :‬ث‪ٛ‬هی ثبی افٕلی‪ِ ،‬ریفبْ پبهٍب ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬لبهی ثو٘بْ‪ِ ،‬ریىا‬‫ِؾی اٌلیٓ ِٕٖ‪ٛ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی ایلیٍٗه‪.‬‬‫ِٗٔٗ اُ ث‪ ٛ‬ؽبٌ‪ ٗ٪‬ویٍگْٗ پٍٍٗكٖ ثقبهاكٖ ِىزت َِئٍٍٗی‪ ،‬علیل ‪ -‬للیُ ٔيا‪٥‬ی‬‫چمیت لبٌلی‪.‬‬‫‪33‬‬

‫[‪]01‬‬‫ثخبرا أمالثیٕڭ تأریخی‬‫ایىیٕچی ث‪ٌٗٛ‬ن‬‫(‪ ٠٣٣٥–٠٣٠٦‬ھ‪).َ ٠٩٠٧–٠٩٪٨ .‬‬‫[‪]00‬‬‫‪-٠‬‬‫ِىتت ِظئٍٗطی‬‫ثقبها أمالثیٕڭ ليیت ویزْی ِىزت َِئٍٍٕٗلْٖ ثبّالٔبكه‪ِ ،‬ىزت َِئٍٍٗیگٗ‬‫لبرْ‪٪‬بْ ماراله ثقبها أمالثچیالهیٕڭ ه٘ربٌٗهٔلْٖ ث‪٪ٌٛ‬بٔالهیلیه یبڭی إ‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬روریجٍی‬‫ِىزجگٗ لبهّی چممبْ ویٌَّٗٗه ُ٘ ثقبها ‪٥‬ىٌ أمالثچیالهیٕڭ ثبٍّمالهٔلأل‪ٚ‬هاله‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها أمالثیٕڭ رأهیقیٕی ر‪٦‬میت لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ویٌَّٗٗهگٗ الىَ ك‪ٚ‬ه‬‫وُ ِىزت َِئٍٍٗی‪ ،‬علیل ‪ ٚ‬للیُ ٔيا‪٥‬الهی‪٪‬ب یبفْی‪ٕ٪‬ب ل‪ٛ‬الق ٍبٌَ‪ٔٛ‬اله‪:‬‬‫ه‪ٍٚ‬یٗ ٍَِّبٔالهی آهاالهٔلٖ ‪ٔ ٠٨٨٣‬چی یً «روعّبْ» ‪٩‬يیزٍٗی ْٔو لیٍٕب‬‫ثبّال‪٩‬بْ و‪ٔٛ‬لْٖ ثریی ِىزت َِئٍٍٗی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌیت ‪ٔ ٠٩٪٨‬چی یٍگٗ كا‪ٚٚ‬ه ه‪ٍٚ‬یٗٔڭ ٘و‬‫ث‪ٛ‬هچٗگٕلٖ رولیپو‪ٚ‬ه ٍَِّبٔاله ربِبٕٔلاْ إ‪ٛ‬ي علیلٖ ِىزجٍٗهی آچٍ‪٪‬بْ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘‪،‬‬‫ِنو‪ٛ‬ه ٍٕٗگٗ كا‪ٚٚ‬ه ثقبهاكٖ ِىزت َِئٍٍٗی ‪ ٚ‬إالػ ِىبرت كیگْٗ ٍ‪ٛ‬ى ی‪ٛ‬ق ایلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٪٪‬چی یً ثبّالهٔلٖ پریَِزٍه (ثقبها ر‪ِٛ‬بٔی) [‪ِ ]02‬ال ع‪ٛ‬هٖ ثبی اٍٍّی ثو‬‫ویَّٗ ه‪ٍٚ‬یٗكٖ یبڭی ِىزجٍٗهٔی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ویٍیت ثقبهأڭ پ‪ٍٛ‬زنی ك‪ٚ‬ىاْ گنهٔلٖ فٖ‪ٕٛ‬ی‬‫ثو ِىزت آچیت «‪ ٥–٤‬آیلٖ ٘ووّٕڭ ٍ‪ٛ‬اكیٕی چ‪٪‬بهآِ» كیت ك‪ٛ٥‬ا لیال ایلی‪ .‬ا‪ ٚ‬پٍٍٗكٖ‬‫ِال ع‪ٛ‬هٖ ثبیٕڭ ِىزجیگٗ ‪ٍٛ ٚ‬ىیگٗ ٘یظ وُ اّ٘یذ ثریِٗكی‪« .‬رغبهرلاْ ‪ٙ‬وه و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ٍؤبٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ ثووْی» كیت آٔلاْ و‪ ٌٗٛ‬ایلیٍٗه‪ .‬ث‪ٛ‬هی ثبی افٕلی‪ِ ،‬ال ِریفبْ ‪ ٚ‬لبهی‬‫ثو٘بْ وجی روعّبْ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیالهی ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجگٗ فٍمٕی رْ‪ٛ‬یك لیٍیت لبٔچٗ چبٌَْبٌو ُ٘‪،‬‬‫فبیلٖ ثریِٗكی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ال ع‪ٛ‬هٖ ثبی ِىزجی ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬ىٔلْٖ یبپٍیت ی‪ٛ‬لبٌیت ویزلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٪٧‬چی یٍلٖ ربربه ِال ٔ‪٢‬بَ صبثز‪ٛ‬ف رْجضی ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىیٕڭ ا‪ٚ‬یٕلٖ ربربه ثبالٌوی‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو ِىزت آچٍلی‪ .‬ث‪ِ ٛ‬ىزجلٖ لبىإٔڭ ف‪٦‬بي ِ‪ٍٍّ٦‬ؤلْٖ ث‪ٛ‬ایل‪٥ 1‬جل اٌوؽّبْ‬‫ٍ‪٦‬یلی ِ‪ ٍُ٦‬ر‪٦‬ینی لیٍٕلی‪( .‬وویُ ٍ‪٦‬یلیٕڭ ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ثواكهی) ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یً ث‪ِ ٛ‬ىزجلٖ یبٌ‪ٛ٪‬ى‬‫‪ٔ ٠٠–٠٪‬فو [‪ ]01‬ربربه ثبالٌوی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬كی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٪٨‬چی یً یبى فٍٖٕلٖ ِ‪٪‬ف‪ٛ‬ه اٍّب‪٥‬یً ثیه ‪٩‬بٍرپیَٕىی ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍلی‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی اٍّب‪٥‬یً ثیه ٘و یریكٖ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كیه ثقبهاكٖ ُ٘ ِىزت َِئٍٍٗیٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ Бува 1‬تاتارستاندهگی جای نامی‪.‬‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ث‪َِ ٛ‬ئٍٗٔی ِناووٖگٗ ل‪ٛ‬یّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها رولیپو‪ٚ‬هٌؤلْٖ ِریىا ِؾی اٌلیٓ ِٕٖ‪ٛ‬ه‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریفبْ پبهٍب ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ ٚ‬ثبّمب ثو ٔیچٗ مارٕی آییُ ٍوایٕلٖ چبلریكی‪ ،‬ربربهٌوكاْ ُ٘‬‫ِال ٔ‪٢‬بَ صبثزی ‪ ٚ‬ثبّمب ثو ٔیچٗ ماد ثبه ایلیٍو‪ِ .‬ناوؤٖڭ ٔزیغٍٕٗلٖ‪:‬‬‫ِال ٔ‪٢‬بَ ا‪ٚ‬یٕلٖ گی ِىزت ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬پبكّبٍ٘ملاْ ثواْ ِٕبٍت ا‪ٚ‬ه‪ٍٛ ْٚ‬هاة آٌیت‬‫ِىزجٕی ربربه ‪ ٚ‬ثقبهاٌیٍو ا‪ٚ‬چ‪ِّٛ٥ ْٛ‬ی لیٍّبق ُ٘ هٍّیٍّٗلهِٗن لواه‪ ٗ٩‬إٌٓلی‪.‬‬‫ِغٍَلٖ ؽب‪ٙ‬و ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو ِىزجٕڭ آریٕی «اٍّب‪٥‬یٍیٗ» ل‪ٛ‬یّبلچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ٌ .‬یىٓ اٍّب‪٥‬یً‬‫ثیه ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬إٍّی لج‪ٛ‬ي لیٍّبكی‪ِ« ،‬وؽ‪ َٛ‬اِریٔڭ [‪ ]06‬اٍّیگٗ َٔجزبً «ِ‪٢‬فویٗ» اٍُ‬‫ل‪ٛ‬ی‪ِٕ ُٛ‬بٍربالل‪ٚ‬ه» كیلی‪.‬‬‫اٍّب‪٥‬یً ثیه ‪٩‬بٍرپیَٕىی ویزٗه چب‪ٕ٩‬لٖ ثقبها اِریی ‪٥‬جل االؽل ‪ ٚ‬آٔڭ وبرزٗ‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌویگٗ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ر‪ٕٛ‬یٗكٖ ث‪ٌٕٛ‬لی‪ٌ .‬یىٓ اٍّب‪٥‬یً ثیىٕڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رْجضٍؤلْٖ ٘یظ‬‫ٔزیغٗ چمّبكی‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ِال ٔ‪٢‬بَ ا‪ٚ‬یٕلٖگی ِىزت فٍیل ث‪ٛ‬هٔبّ‪ٛ‬ف ا‪ٚ‬ییگٗ و‪ٛ‬چ‪ٛ‬هٌلی‪ٚ .‬‬‫ثو ٔیچٗ ثقبها ثبالٌوی ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجگٗ لج‪ٛ‬ي لیٍٕلیٍو‪.‬‬‫ثقبها ثبالٌؤلاْ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجگٗ ووگٍٗٔو ث‪ٌٛ‬و ایلیٍو‪:‬‬‫‪ِ )٠‬ریىا فری اٌلّٗ ِریىا ِؾی اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ )٠ ،‬ریىا ٍٍیُ ِریىا ِمیُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪)٣ ،‬‬‫لٍیظ ف‪ٛ‬اعٗ ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ )٤ ،‬ریىا ثواد لبهی ؽیبد ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ )٥ ،‬ریىا ِؾّ‪ٛ‬ك‬‫ِریىا ٔجبد ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪.‬‬‫ٌیىٓ ٕ٘‪ٛ‬ى ِىزت َِئٍٍٗی ِؾل‪ٚ‬ك ‪ ٚ‬ثو ٔیچٗ مارٕڭ آهإٍلٖ ایلی‪ .‬ربوٗ ثقبهاٌیٍو‬‫ربِبٕٔلاْ ثقبهاٌیٍو‪ِ ٗ٩‬قٖ‪ِ ٓٛ‬ىزت آچٍلی ‪َِ ٚ‬ئٍٗ ‪ِّٛ٥‬یالّیت ویزلی‪ .‬ث‪ٚ ٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ڭ‬‫رفٖیٍی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ك‪ٚ‬ه‪]01[ :‬‬‫‪٘ ٠٣٠٦‬غویلٖ‪ ٠٩٪٨ ،‬یً یبى فٍٖٕلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی كهً ّویىٍوِلْٖ‬‫ثقبهایل ؽبِل ف‪ٛ‬اعۀ ِ‪ٙ‬وی ثٍْٗ ٍّولٕل‪ٍ ٗ٩‬یبؽذ لیٍلق‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ كهً ّویىٍوِيكْٖ ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِٕ‪ٍّ ُ٢‬ولٕلكٖ كیّ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ف‬‫‪1‬‬‫ِ‪ٞ‬ج‪ٍٕٗ٦‬لٖ لوآْ وویُ ‪ٝ‬ج‪٦‬ی ثٍْٗ ِْ‪ٛ٪‬ي ایلی‪ٍّ .‬ولٕل‪ ٗ٩‬ثؤچی كف‪ ٗ٦‬ویٍّْي‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لاْ ‪ ٍَٛ٦ِ ٚ‬ثواْ ربّْٔي ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٔی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثي ُ٘ ِ‪ٞ‬ج‪ٗ٦‬كٖ ل‪ٔٛ‬لق‪.‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔڭ ه٘ربٌگی ثٍٗ ْ ٍّولٕلٔڭ یبڭی ‪ ٚ‬ایَىی ّ‪ٙ‬وٌویٕی رّبّب‬‫لیٍلق‪ .‬ثوو‪ ْٛ‬اِری ریّ‪ٛ‬ه ِوللیٕی ىیبهد لیٍیت ی‪ٛ‬ه‪٩‬بّٔيكٖ ٍّولٕلیل ِال اثوا٘یُ ٍیل‬‫——————————————‬‫‪Демиров 1‬‬‫‪38‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫وّبي ا‪ٍ٩ٚ‬ی ثٍْٗ ا‪ٚ‬چوّٖلن‪ .‬ث‪ ٛ‬آكِٕڭ رىٍیفی ثٍْٗ ا‪ٚ‬ییگٗ ِ‪ّٙ‬بْ ث‪ٌٛ‬لق‪.‬‬‫ِال اثوا٘یُ ٍیلوّبي ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪٦ٝ‬بِلْ وینی ٌّّ اٌلیٓ اٍٍّی ا‪ٍ٩ٚ‬ی (‪ ٠٩٠٨‬یٍلٖ‬‫ٍّولٕل ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍوی ربِبٕٔلاْ ّ‪ٙ‬یل لیٍٕلی)‪ ،‬ربط اٌلیٓ اٍٍّی عیبٔیٕی ثئڭ‬‫[‪ ]24‬آٌلیّي‪ ٗ٩‬چیمبهیت اِزؾبْ لیٍلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یبُ ثبالٌو ؽَبثلاْ‪ ،‬ع‪٪‬وافیبكاْ‪ ،‬ف‪ٚ ٜ‬‬‫اِالكاْ‪ ،‬رغ‪ٛ‬یلكْٖ ‪ ٚ‬كیٕی ٔٗهٌٍٗوكْٖ ثيگٗ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریكیٍو‪ .‬ثي ‪ ٠٥‬یً ِلهٍٗكٖ یبریت‬‫ثواْ لبرال ایْزّٗگْٗ ٔٗهٌٍٗوِئی ‪ ٠٠–٠٪‬یبّبه ثبالٌوكاْ ایْیزیت ‪٩‬بیذ ر‪٦‬غجلٖ لبٌلق‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ث‪ٌٛ‬و ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِىزجٕی ثبهیت و‪ٛ‬هِٗوچی ث‪ٌٛ‬لق‪ ُ٘ ،‬ایورٗ ثٍْٗ ثبهیت و‪ٛ‬هكن‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزت ٍّولٕلكٖ ‪ٔ ٠٣٠٠‬چی ٘غویلٖ ِ‪ِ ٍُ٦‬ال ‪٥‬جل اٌمبكه ّى‪ٛ‬هی رْجضی ثٍْٗ‬‫آچٍ‪٪‬بْ «ّى‪ٛ‬هی» ِىزجی ایلی‪.‬‬‫ّى‪ٛ‬هی ِىزجی ا‪ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ل‪ ُٛ‬ؽ‪ ٗٛ‬گنهٔلٖ ِؾّل هؽیُ ثبی ؽ‪ٌٛ‬یَٕلٖ ایلی‪.‬‬‫ّى‪ٛ‬هی افٕلی ثئی ف‪ ُٛ‬لج‪ٛ‬ي لیٍیت ِىزت ّبگوكٌویٕی ثوِٗ ثوو‪ٛ‬هٍٗرلی ‪ِ ٚ‬ىزت‬‫ِؾَٕبرٕلاْ ٍ‪ٛ‬یٍٗكی‪.‬‬‫ثي ث‪ٛ‬و‪ٔٛ‬گٗ كا‪ٚٚ‬ه یبڭی ِىزجٕی و‪ٛ‬هگٗ ّٔي ی‪ٛ‬ق‪ ،‬إ‪ٛ‬ي علیلٖ ِىزجی ثبه ایِّ‪،‬‬‫ریي ف‪ٍٛ ٚ ٜ‬اك چی‪٪‬بهر‪ٛ‬ها [‪ ]23‬ایِّ كیت ایْیزگْٗ ث‪ٌَٛ‬بن ُ٘‪ ،‬ا‪ٔٚ‬چٗ اّ٘یذ‬‫ثریگّٗٔي ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬ی‪ٛ‬لبهیلٖگی فٍٍٖوكٖ ثیبْ لیٍٕ‪٪‬بٔی كیه «ٔ‪ٛ‬اكه اٌ‪ٛ‬لبی‪ٚ »٤‬‬‫«ٍیبؽزٕبِۀ اثوا٘یُ ثیه» وجی وزبثٍؤڭ ِ‪ٞ‬بٌ‪ٍٗ٦‬ی ثٍْٗ ‪ٍّ٥‬ی ‪ ٚ‬اعزّب‪٥‬ی أمالة‬‫ٌي‪ِٚ‬یٕی ر‪ّٔٛٛ‬گْٗ ث‪ٌَٛ‬بن ُ٘‪ ،‬آٔڭ ی‪ٌٍٛ‬ویٕی ٘یظ ا‪ٚ‬یالِب‪٩‬بْ ایلن‪.‬‬‫فالٕٗ ّى‪ٛ‬هی ِىزجیگٗ ِ‪٪‬و‪ٚ‬هوویت ِزؾری چیملق‪ ،‬ا‪ ٚ‬ىِبٔلاْ ثبّالة إالػ‬‫ِىبرت فىوی ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬ییِٗئی اّ‪٪‬بي لیٍلی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ِٓ ثٍْٗ ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ثقبها‪ ٗ٩‬لبیزلق‪ ،‬آهاكاْ آى ثو فوٕذ ا‪ٚ‬رىٗٔلْٖ‬‫وینی ِٕ‪ ُ٢‬افٕلی ُ٘ ثقبها‪ ٗ٩‬لبیزلی‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ٍٔٛ‬و هِ‪ٚ‬بْ آیی ‪ ٚ‬ثقبهأڭ ثبّمب ا٘بٌیَی وجی ثئڭ ُ٘ ٘وو‪ ْٛ‬پیْیٕلْٖ وینی‬‫ی‪٪‬یالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ یریِي ٌت ؽ‪ ٗٛ‬كی‪ٛ‬اْ ثیگی ‪ٍ ٚ‬ورواُفبٌٔٗؤڭ ربِی ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ثيكٖ‬‫ایَىیلْٖ لبٌ‪٪‬بْ ثو ‪٥‬بكد ایلی‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ث‪ ٛ‬یٍٕڭ ثبّمب یٍٍٗهكْٖ ثو فولی ثبه ایلی‪ :‬ا‪ٚ‬كٖ‬‫[‪ِ ]21‬غٍَّيكٖ ایَىیلٖ گی كیه ّى‪ّ ،ٖٛ‬ىبیذ‪ ،‬فؾِ‪ِٖٕ ،ٛ٪ٌ ،‬ت ‪ٚ ٚ‬لف ٍ‪ٛ‬ىٌوی‬‫ث‪ٌّٛ‬بی‪« ،‬إالػ ِىبرت» ٍ‪ٛ‬ىی ث‪ٌْٛ‬ی ایلی‪.‬‬‫ثي ا‪ٚ‬ىِيگٗ ّویه كهٍٍوِيكْٖ «اؽّل عبْ ِقل‪ َٚ‬ؽّلی»ٔی ّ٘فىو لیٍلق‪،‬‬‫‪39‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫هِ‪ٚ‬بْ ‪٥‬یلیٕی ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬بٔلاْ وینی ِىزجٕی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ا‪ٚ‬ییلٖ آچّبلچی ث‪ٌٛ‬لق‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬‬‫وٗ ثئڭ ٘یظ ثویّي یبڭی ِىزجٕڭ إ‪ٛ‬ي ر‪ٍ٦‬یّٕلاْ فربِي ی‪ٛ‬ق ‪ ٚ‬ه٘رب ث‪ٌٛٛ‬هٌك ل‪ٌّٛ‬يكٖ‬‫ثواْ كأٗ وزبة ُ٘ ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ر‪ٛ‬هرب‪ِٚ‬ئڭ و‪ٛ‬ڭٍّيكٖ ثو ٔٗهٍٗ ثبه ایلی‪:‬‬‫ا‪ٚ‬كٖ ّ‪ٛ‬ق‪ِ ،‬ؾجذ ‪ ٚ‬إالؽبد ‪ْ٥‬می ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ ثو آیٍك ِناووٖ ٔزیغٍٕٗلٖ ِىزجٕڭ آچْیٕی ِموه لیٍلق‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فٍٖٕی ثزىٗىٍِٗلْٖ ث‪ٛ‬ه‪ّٔٛ ،ْٚ‬ی ُ٘ ایَىٗ ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬رّبق الىِل‪ٚ‬ه‬‫وٗ ث‪ ٛ‬یً ر‪ٛ‬هویٗكٖ ٍیبٍی أمالة ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٌٛٛ‬ة ٍٍ‪ٞ‬بْ ‪٥‬جل اٌؾّیل ٍِزگٗ ؽم‪ٛ‬ق ‪ ٚ‬افزیبه‬‫ثریگْٗ ‪ ٚ‬إ‪ٛ‬ي ِْو‪ٝٚ‬یذ ثٍْٗ ٍِّىذ اكاهٖ لیٍْٕی ا‪٥‬الْ لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ‬‫ه‪ٍٚ‬یٗكٖگی ٍَِّبْ ‪٩‬يیزٌٗوی ر‪ٛ‬هویٗ [‪ ]21‬أمالثٕلاْ ا‪ٚ‬ى‪ ْٚ‬ا‪ٚ‬ىاكی یبىِبللا ‪ِ ٚ‬ووي‬‫فالفزلاْ ؽوافىبه كیٕی‪ٍ ،‬یبٍی‪ ،‬اعزّب‪٥‬ی ‪ ٚ‬اكثی ‪٩‬يیزٗ ‪ ٚ‬ژ‪ٚ‬هٔبٌٍو‪ْٔ 1‬و ث‪ٌٛٛ‬ة اٍالَ‬‫‪٥‬بٌّی‪ ٗ٪‬ربهلبٌّبللا ایلی‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ا‪ّٚ‬ج‪٩ ٛ‬يیزٗ ‪ ٚ‬ژ‪ٚ‬هٔبٌٍو ثقبها‪ ُ٘ ٗ٩‬ویٍلی‪ ،‬ثقبها افىبه ‪ِّٛ٥‬یٍٗیگٗ ُ٘ ثو‬‫كهعٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌِ یبٍبكی‪ٌ .‬یىٓ ث‪ ٛ‬ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌِ لبرز‪ ٨‬ا‪ٚ‬یق‪ٛ‬كاْ‪ ،‬ر‪ٛ‬ة ِیٍزك رب‪ّٚٚ‬ی ثٍْٗ‬‫ٍیَىٗٔیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو آكَٔڭ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْیلاْ ٘یظ ثو فولی ی‪ٛ‬ق ایلی‪٘ ،‬و ویُ كٔیبكٖ ثو‬‫ٔٗ هٍٗ ث‪٪ٌٛ‬بٍٔ‪٪‬یٕی ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬الیبر‪٪‬بٍٔ‪٪‬یٕی آ ڭال‪٩‬بْ‪ ،‬ثئڭ ی‪ٛ‬هرّيكٖ ُ٘ ثوو‪ّٔٛ ْٛ‬لالمٗ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬و‬‫ث‪ٌْٛ‬ی ٌي‪ِٚ‬یٕی‪ ،‬یبوٗ اٍزٗه اٍزًِٗٗ ثو ٔٗهٌٍٗو ث‪ٛ‬الهیٕی ر‪ّٔٛٛ‬گْٗ‪ٌ .‬یىٓ ا‪ٗٔ ٚ‬هٍٗ‬‫ٔیّٗكْٖ ‪٥‬جبهد ‪ ٚ‬ثئڭ ی‪ٛ‬هرّيكٖ لبچبْ ‪ٚ‬ویٍّو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ث‪ٌٛٛ‬ه‪ ،‬ث‪ ٛ‬یریٌؤی ٘یظ ویُ‬‫آٔیمالة آیزب آٌّبً یبوٗ ثًٍّٗ ایلی‪.‬‬‫٘و ؽبٌلٖ ثو ر‪ٛ‬هیل ا‪ٚ‬ىگٗهُ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ىِنی ‪ ٚ‬ىِبْ ؽب‪ٙ‬والٔیت [‪ ]21‬ویٍٗیبریت‬‫ایلی‪.‬‬‫‪-٠‬‬‫ثخبرادٖ ثزٔچی یبڭی اص‪ٛ‬ي (اص‪ٛ‬ي جذیذٖ) ِىتجی‬‫ِال ع‪ٛ‬هٖ ثبی ِىزجیٔڭ ا‪ٚ‬ىیٕی و‪ٛ‬هٍٗرٗ آٌّبٍلاْ یبپٍیت ویزْیٕی‪ ،‬ربربهٌو‬‫——————————————‬‫‪журнал 1‬‬‫‪40‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ِىزجیٕی‪ ،‬ربربهٌو ل‪ٛ‬ری ‪ ٚ‬رٍی ثٍٗ ْ آچٍْیٕی ٔ‪٢‬و‪ ٗ٩‬آٌیت ثقبهأڭ ثؤچی ِىزجی كیت‬‫ایّلی ثیبْ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بّٔي ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِىزجیٕی آربیّي‪.‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ گی فٍٖلٖ ثیبْ لیٍ‪٪‬بّٔي كیه ثي ر‪ٛ‬هد ثواكه هِ‪ٚ‬بْ آیٕلْ وینی ِىزت‬‫آچْٕی ِموه لیٍیت ایلن‪ .‬ثي ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجٕی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔڭ ا‪ٚ‬ییلٖ آچیت ِ‪ٍٍّ٦‬ك‪ٗ٩‬‬‫ُ٘ ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔی ر‪٦‬ینی لیٍلق‪.‬‬‫ِ‪ٍٍّ٦‬ك ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔی أزقبة ایزّْيگٗ ٍجت ث‪ ٛ‬ایلی‪:‬‬‫ا‪ٚ‬ي ‪ٚ‬لذ ایْیزگٗ ّٔيگٗ و‪ٛ‬هٖ یبڭی إ‪ٌٕٛ‬ڭ اٍبٍی ا‪ٚ‬ل‪ ٚ ُٛ‬یبىّٕی ثواثو آٌیت‬‫ثبهِبق ایِّ‪ِٔٛ .‬لْٖ ثو ٔیچٗ یً ث‪ٛ‬ه‪( ْٚ‬یبڭی إ‪ٌٛ‬لْٖ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فربٍيٌه ‪ٚ‬لزٍوكٖ) [‪]20‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬ىٔلٖ ْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىوگٗ ویٍیت‪ ،‬فلیو اٍٍّی ثو ر‪ٛ‬هوّبْ ثبالٔی‪ ،‬ف‪ٜ‬‬‫‪ٍٛ ٚ‬اكیٕی ثوكْٖ چ‪٪‬بهآِ كیت یبىك‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة‪ِ ،‬بربّیت ی‪ٛ‬ها ایلی‪.‬‬‫ا‪ٚ ٚ‬لزلٖگی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ر‪ٍ٦‬یّی ثواْ لب‪٥‬لٖ‪ ٗ٩‬ثٕب لیٍّٕبكی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبفْی‬‫ٔزیغٗ ثریِٗگْٗ ایلی‪ .‬اِِب ایّلی ایَٗ كٔیب یبڭی إ‪ٛ‬ي آ‪ٚ‬اىٍٖی ثٍْٗ ر‪٪ٌٛ‬بٍٔ‪ٕ٪‬لاْ‪٩ ،‬يیزٗ‬‫‪ ٚ‬وزبثٍو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ر‪ٍ٦‬یُ لب‪٥‬لٌٖؤلاْ ثو كهعٗ فربكاه ث‪ٌٛٛ‬ة ِ‪ٛ‬فك ث‪ٌْٛ‬ی ِأِ‪ٛ‬ي‬‫ایلی‪ّٔٛ ِٗٔٗ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٍٍّ٦ِ ْٛ‬ك‪ ٗ٩‬ثي ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔی افزیبه ایزلن‪ٌ .‬یىٓ ل‪ٌّٛ‬يكاْ‬‫ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ٘و لبیَیّي یبهكاَ ایزّٗوچی ث‪ٌٛ‬لق‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬لاق لیٍیت ‪ٔ ٠٣٠٦‬چی ٘غویلٖ ّ‪ّٛ‬اي آییٕڭ ا‪ٕٔٚ‬لٖ (‪ ٠٩٪٨‬یً ا‪ٚ‬وزبثوٌوكٖ)‬‫ثقبها ّ‪ٙ‬ویٕڭ ایچٕلٖ كه‪ٚ‬اىۀ ٍلّاؿفبٔٗ گنهٔلٖ ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ا‪ٚ‬یٕلٖ فبهٍی رٍٕلٖ‬‫ثَُ اٌلّٗ كیت ثقبهاٌیٍو‪ِ ٗ٩‬قٖ‪ ٓٛ‬ثؤچی إ‪ٛ‬ي علیلٖ ِىزجیٕی آچلق‪.‬‬‫ث‪ِ ٛ‬ىزجلٖ ثؤچی ٔ‪ٛ‬ثزلٖ لیل ث‪٪ٌٛ‬بْ ّبگوكٌو ا‪ّٚ‬ج‪ٌٛ‬و ایلی‪٥ ]22[ :‬جل اٌوؽّٓ‬‫ثیه ‪٥‬جل اٌلّٗ ثیه ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪٥ ،‬جل اٌ‪ٕ٪‬ی آٔڭ فنِزچیَی‪ ،‬اف‪ ٚ ًٚ‬اووَ اؽّل عبْ‬‫ِقل‪ِٕٚ‬ڭ ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬وی‪٥ ،‬جل اٌوؽیُ ؽبعی ‪٥‬جل اٌَزبه ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪١ ،‬ویف عبْ لب‪ٙ‬ی ّویف‬‫عبْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ؾّل اِنی ٍیل عبْ ِقل‪ َٚ‬ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪٥ ،‬جل اٌمی‪٥ َٛ‬جل اٌْى‪ٛ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫لوثبْ ثبیواِی‪ ٗ٪‬كا‪ٚٚ‬ه ایىی آی ِلرٕلٖ ّبگوكٌؤڭ ‪٥‬لكی ‪ ٠٠‬گٗ ییزْلی‪.‬‬‫ٌیىٓ ر‪ٍ٦‬یُ روریجی ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ‪ ٚ‬ثئڭ ثبهچِٗي إ‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬ل‪ٛ‬ا‪٥‬لكاْ‬‫فربٍي ایلن‪ .‬اچّي ر‪ٍ٦‬یُ ‪ ٚ‬إالػ ا‪ٚ‬ری ثٍْٗ یبّٔبللا‪ٌ ،‬یىٓ ٘یظ ثو ٔٗهٍٗٔی‬‫ثٍّٗكگّيكْٖ عبّٔي ٍمٍّبللا ایلی‪.‬‬‫ٌیىٓ ثيگٗ ّ‪ٔٛ‬چٍٗی ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلیىٗ یبڭی إ‪ٌٕٛ‬ڭ ِٕج‪٦‬ی ربربهٍزبٔل‪ٚ‬ه‪ّٔٛ .‬ڭ‬‫‪41‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثوو‪ ْٛ‬ثقبهاكٖگی ربربهٌو آهإٍلٖ فری ‪ٕ ٚ‬الػ ثٍْٗ ّ‪ٙ‬ود ربپ‪٪‬بْ ِال ٔ‪٢‬بَ صبثزی‬‫آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهكَ‪ ،‬ا‪ٚ‬ى ِمٖل ‪ِ ٚ‬واكِٕی آ ڭالریت ه٘رب ث‪ٌٛٛ‬هٌك ثواْ وزبة ربپیت ثریّیٕی‬‫اٌزّبً لیٍلَ‪]21[ .‬‬‫ِال ٔ‪٢‬بَ ِیٕڭ ث‪ٔ ٛ‬یذ ‪ِ ٚ‬مٖلِٕی رربیه لیٍ‪٪‬بٔلاْ وینی آیزلیىٗ‪:‬‬‫«‪ٞ٥‬به ِلهٍٍٗی لبهّیَٕلٖ فٍیل ث‪ٛ‬هٔبّ‪ٛ‬ف ا‪ٚ‬یٕلٖ یبڭی إ‪ٛ‬ي ربربه ِىزجی ثبه‪،‬‬‫ّ‪ٔٛ‬لٖ ثبهڭي‪ ،‬ه٘رب ث‪ٌٛٛ‬هٌك وزبثلٖ آٌ‪ٛ‬هٍي ‪ٍّ٦ِ ٚ‬لاْ اٍزفبكٖ ُ٘ لیٍ‪ٛ‬هٍي‪».‬‬‫ثي ِىزجچیٍو ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬و‪ٔٛ‬گٗ كا‪ٚٚ‬ه ثقبهاكٖگی ربربه ِىزجٕلْٖ فربٍي ایلن‪ ،‬ث‪ ٛ‬فربٔی‬‫ِال ٔ‪٢‬بِلاْ ایْیزلگُ ىِبْ كٔیبٌو فيیٍٕٗیٕی ربپ‪٪‬بْ ِفٌٍ كیه ل‪ٛ‬ألَ‪ .‬فوٕذ‬‫ا‪ٚ‬رىٗىٍِٗلْٖ ر‪ٛ‬ةر‪٩ٛ‬وی ِنو‪ٛ‬ه ِىزجگٗ ثبهكَ‪.‬‬‫ِ‪٥ ٍُ٦‬جل اٌوؽّبْ ٍ‪٦‬یلی ثٍْٗ و‪ٛ‬هّ‪ٛ‬ة ِمٖلِٕی آ ڭالرلَ‪ِٕ ٍُ٦ِ .‬ی ‪٩‬بیذ‬‫ِّٕ‪ٔٛ‬یذ ثٍْٗ لج‪ٛ‬ي لیٍیت ٘و فٖ‪ٕٛ‬لٖ یبهكَ ایزْٕی ‪٥ٚ‬لٖ لیٍلی‪ٕٕ .‬فٍوگٗ ویيك‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة‬‫كهٍٍؤی و‪ٛ‬هٍٗ رلی‪ ،‬ر‪ٍ٦‬یُ ل‪ٛ‬ا‪٥‬لٔلْ ثو آى ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریكی‪ ،‬اثزلائی ِىزت كهً‬‫وزبثٍؤلْ ّٔ‪ ٗٔٛ‬ث‪ٌٛٛ‬هٌك ثو كأٗكْ ‪ ُ٘ ٚ‬روثیٗ ‪ ٚ‬ر‪ٍ٦‬یُ‪ ٗ٩‬كائو ثووزبة ثریكی‪]26[ .‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬إٌی ثبهیت ثواكهٌوَ ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪ ،‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ‪ ٚ‬اؽّل عبْ ِقل‪َٚ‬‬‫افٕلیٍوگٗ ؽىبیذ لیٍلَ‪ ،‬ایورٍٗی ث‪ٌٛ‬ؤی ُ٘ ربربه ِىزجیگٗ ایٍزیت ِ‪٥ ٍُ٦‬جل اٌوؽّبْ‬‫ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّٚ‬لهكَ‪.‬‬‫ِٗٔٗ ا‪ّٚ‬ج‪ِٖ ٛ‬بؽجٗ ‪ ٚ‬ىیبهرٍوكْ وینی ثئڭ ِىزجّيگٗ أز‪٢‬بَ ووٖ ثبّالكی‪ ،‬ثي ا‪ٚ‬ى‬‫آهاِيكٖ رمَیُ ا‪ّ٥‬بي لب‪٥‬لٍٖی ثٍْٗ اّگٗ ووّلن‪:‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِلیو ‪ ٚ‬ثبُ ِ‪ ،ٍُ٦‬اؽّل عبْ ‪ ٚ‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪٦‬ب‪ٔٚ‬ذ لیٍ‪ٛ٪‬چی‬‫ث‪ٌٛ‬لیٍو‪٘ ِٓ .‬و و‪ ْٛ‬ربربه ِىزجیگٗ ثبهآِ‪ ،‬ا‪ ٚ‬یریكٖ و‪ٔٛ‬لٌٖه كهً ر‪ٍ٦‬یٍّویٕی و‪ٛ‬هِٖٓ‪،‬‬‫آٌ‪٪‬بْ ِ‪ٍِٛ٦‬برّٕی ا‪ٚ‬ى ِىزجّيگٗ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثواكهٌؤڭ ِْ‪ٛ‬هری ثٍْٗ ر‪ٞ‬جیك لیٍلهاه ایلَ‪.‬‬‫آى ثو فوٕزلٖ ِ‪٥ ٍُ٦‬جل اٌوؽّبْ ثٍْٗ یبلنی لبهٔلاُ وجی ث‪ٌٛ‬لق‪ ،‬آفْبٍِو ِنو‪ٛ‬ه‬‫ِ‪ِ ٍُ٦‬یٕڭ ؽغوِٖ‪ ]21[ ٗ٪‬ویٍٗ‪ٍّ٥ ،‬ی‪ ،‬اكثی ِٖبؽجٌٗو ُ٘ ‪٩‬يیزٗ ‪ ٚ‬ژ‪ٚ‬هٔبٌٍؤڭ‬‫ِ‪ٞ‬بٌ‪ٍٗ٦‬ی ثٍْٗ ثئڭ ر‪ٍٛ‬ی‪ٍِٛ٦ِ ٤‬برّي‪ ٚ ٗ٩‬فىوِئڭ آچٍْی‪ ٗ٪‬چبٌْب ایلی‪.‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽّبْ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ «ّ‪ٛ‬ها» ِغٍٍٗی ‪ٚ« ٚ‬لذ» ‪٩‬يیزٍٗی‪ِْ ٗ٪‬رتی‬‫ث‪ٌٛ‬لق ‪ ٚ‬یٗٔٗ ِنو‪ٛ‬ه ِ‪ٚ ٍُ٦‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ر‪ٛ‬هن ‪ -‬ربربه رٍی ‪٩ ٚ‬يیزٗ إ‪ٞ‬الؽٍویٕی‬‫ا‪ٚ‬هگٗٔلن‪.‬‬‫‪42‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖگی فٍٖلٖ‪ :‬ربربه ِىزجٕلٖ ثقبها ثبالٌؤلْ ثو ٔیچٗ ٔفؤڭ ا‪ٚ‬ل‪ّٛ‬ی یبىٌ‪٪‬بْ‬‫ایلی‪ٌ .‬ىٓ ِ‪ ٍُ٦‬ربربه‪ ،‬وزبثٍوكٖ ربربهچٗ‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبهأڭ ربعیه ثبالٌوی ث‪ٛ‬‬‫ِىزجلْ ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن اٍزفبكٖ لیال آٌّبٍٍو ایلی‪.‬‬‫ِ‪٥ ٍُ٦‬جل اٌوؽّٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌٕی ا‪٥‬زجبه‪ ٗ٩‬آٌیت ِٕی ا‪ٚ‬ى ِىزجیگٗ ِ‪٦‬ب‪ ْٚ‬وجی لیٍلی‪،‬‬‫ِٓ ِ‪ ٍُ٦‬ثٍْٗ ثقبها ثبالٌوی آهإٍلٖ روعّبٍٔك ‪١ٚ‬یفٍٗیٕی اكا لیال‪٘ ]14[ ،‬و ثو كهٍٕی‬‫ربربهچٗكْ فبهٍچٗ‪ ٗ٩‬روعّٗ لیٍیت ثقبها ثبالٌوی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رب ایلَ‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬روعّٗ لیٍٕ‪٪‬بْ‬‫ٔوٌٍٗؤی ا‪ٚ‬ى ِىزجّيگٗ ایٍزیت ر‪ٞ‬جیك لیٍلها ایلَ‪ٔٛ٩ٍٛ( .‬لْ ْٔو لیٍٕ‪٪‬بْ «روریً‬‫اٌموآْ»‪« ،‬ر‪ٙ‬نیت اٌٖجیبْ»‪ٙ« ٚ 1‬و‪ٚ‬هیبد كیٕیٗ»ٔڭ ثو لَّی ا‪ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ روعّٗ ‪ ٚ‬ر‪ٞ‬جیك‬‫ربپ‪٪‬بْ ٔوٌٍٗو ك‪ٚ‬ه‪).‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽّبْ ٍ‪٦‬یلی ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍٗ ْ ر‪ٛ‬هویٗ أمالثٕلْ وینی ْٔو لیٍٕب ثبّال‪٩‬بْ‬‫«ٕوا‪َِ ٛ‬زمیُ» ِغّ‪ٍٗ٥ٛ‬یٕی ِ‪ٞ‬بٌ‪ ٗ٦‬لیٍْ‪٪‬ب ِ‪ٛ‬فك ث‪ٌٛ‬لق‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غّ‪ ٗ٥ٛ‬كیٕی‪ٍّ٥ ،‬ی‪،‬‬‫اعزّب‪٥‬ی‪ٍ ،‬یبٍی ‪ ٚ‬اكثی ثو ِغّ‪ ٗ٥ٛ‬ث‪ٌٛٛ‬ة ِووي فالفزٕڭ ایڭ ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن فب‪ٍٍٙ‬ویٕڭ‬‫اّرتاوی ثٍْٗ چیمب ایلی‪ .‬ث‪ِ ٛ‬غّ‪ٗ٥ٛ‬كٖ ٍیبٍی ‪ ٚ‬اعزّب‪٥‬ی أمالثٍو آیذ ‪ ٚ‬ؽلیضٍو‪ٗ٩‬‬‫ر‪ٞ‬جیك لیٍیت [‪ ]13‬یبىٌلی‪ٕ٪‬لْ ثئڭ فىوِيكٖ اٍبٍٍه ثو ا‪ٚ‬ىگٗهُ یبٍبكی‪.‬‬‫ر‪٦‬غت ث‪ ٛ‬یریكٖ ایلیىٗ ‪٥‬جل اٌوؽّبْ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غّ‪ٔٗ٥ٛ‬ی ثقبهایل ِریىا ِؾی‬‫اٌلیٕٕڭ ایىیٕچی ا‪ٍ٩ٚ‬ی ِریىا ‪٥‬جل اٌمبكهكْ اِبٔذ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ایلی‪ ،‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ ِریىا ‪٥‬جل‬‫اٌمبكه ‪ ٠٦–٠٥‬یبّبه ِلهٍٗ و‪ٛ‬هِٗگْٗ ثو ثبال ایلی‪( .‬ؽب‪ٙ‬و ثقبها ِووي أمالة‬‫ل‪ِٛ‬یزٍٗیٕڭ ٕلهیله‪ِ ).‬لهٍٗ و‪ٛ‬هِٗگْٗ یبُ ثو ثبالٔڭ رّبَ آیذ ‪ ٚ‬ؽلیش ثٍْٗ یبىٌ‪٪‬بْ‬‫ثو ِغّ‪ٔٗ٥ٛ‬ی اٍزبٔج‪ٛ‬ي وجی ا‪ٚ‬ىاق ثو ا‪ٌٚ‬ىٗكْ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ل‪ّٛ‬ی ثيكیه ثقبها‬‫ِلهٌٍٗوی ّبگوكٌوی‪ ٗ٪‬عل ًا ِ‪ٛ‬عت ؽرید ‪ ٚ‬ر‪٦‬غت ایلی‪ .‬ث‪ِٕ ٛ‬بٍجذ ثٍْٗ ثي‬‫‪ٕٝٚ‬لاٍّوِي‪ ٗ٩‬ثبّمب ثو و‪ٛ‬ى ثٍْٗ ‪ ٚ‬اِیلٌه ثو و‪ٛ‬ڭً ثٍْٗ لبهای ثبّالكق‪ِ ُ٘ ،‬لهٍٗ‬‫ِالٌؤلْ و‪ٛ‬پواق اِیلِئی ٍفَ‪ ٚ ٗٞ‬فوافٌٗو ثٍْٗ ِییٍٗی [‪ ]11‬ث‪ٛ‬ى‪ٌّٚ‬ب‪٩‬بْ ‪ٛ٥ ٚ‬اَ‬‫فبٔٗكإٔلْ چیممبْ یبٍّو‪ ٗ٩‬ثب‪٩‬الكق‪.‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽّبْ ٍ‪٦‬یلیٕڭ ایٕیَی وویُ ٍ‪٦‬یلی فی‪ٖٛ‬كْ لبیزْٕلٖ ثقبها‪ ٗ٩‬ر‪ّٛٛ‬ة ثو‬‫ایىی آی ر‪ٛ‬هكی‪٥ ،‬جل اٌوؽّبْ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ثي ثٍْٗ ربْٔیت ثو لله ِ‪ٕٛ٦‬ی یبهكَ‬‫ایزلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬اٌٖیجیبْ‬‫‪43‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یً ر‪ٔٛ‬زبهیل ِْ‪ٛٙ‬ه ِز‪ٖ٦‬ت ایّْؾّل ِالٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ِؾّل ٔمیت افٕلی‬‫رؾٖیً ‪ ٍُ٥‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍیت و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٕٗلٖ ِٕڭ ل‪ِّٕٛٛ‬لٖ اٍزمبِذ‬‫لیٍلی‪ٔ .‬میت افٕلی َِز‪٦‬ل‪ٍِٛ٦ِ ،‬برٍی ‪ ٚ‬آربٍیٕڭ فالفٕلٖ فىوی آچیك ثو یگیذ ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬ایٍٗ ربِٔ ث‪ٌٛٛ‬ة یبفْی‪ٕ٪‬ب ِ‪ٍِٛ٦‬بد آٌلق ‪ ٚ‬ه‪ٍٚ‬یٗكٖگی علیل ‪ -‬للیُ ٔيا‪ٍ٥‬وی ‪ ٚ‬آٔڭ‬‫اٍجبة ‪ ٚ‬ثب‪٥‬ضٍوی‪ٚ ٗ٪‬ل‪ٛ‬ف پیلا لیٍلق‪.‬‬‫ِؾّل ٔمیت افٕلی ه‪ٍٚ‬یٗكٖگی علیل ‪ -‬للیُ ٔيا‪ٍ٥‬ویٕی [‪ ]11‬ثيگٗ ؽىبیذ لیٍیت‬‫«ثقبهاكٖ ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ اؽزیب‪ ٛ‬ثٍْٗ ؽووذ لیٍِ ٌي‪ِٚ‬یٕی» ر‪ٕٛ‬یٗ لیال ایلی‪.‬‬‫‪-٣‬‬‫ر‪ٚ‬طیٗ ِظٍّبٍٔزی آراٌزٔذٖ جذیذ ‪ -‬لذیُ ٔشاعی‬‫ثقبهاكٖگی علیل ‪ -‬للیُ ٔيا‪ٍ٥‬ویٕی یبىِبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثيگٗ ه‪ٍٚ‬یٗ ٍَِّبٍٔوی‬‫آهاٌؤلٖ گی ٔيا‪ٍ٥‬ؤی ‪ ٚ‬آٔڭ ٍججٍویٕی یبىِبق الىِله‪ٌ .‬ىٓ إً ِمٖلِي ثقبها ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬وی‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٔی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ویٕی لَمب‪ٕ٩‬ب یبٌ‪ٛ٪‬ى ِمٖلِي‪ِ ٗ٩‬ملِٗ لجیٍٕلْ یبىیت‬‫ا‪ٚ‬رِٗي‪:‬‬‫ه‪ٍٚ‬یٗ ٍَِّبٍٔوی آهاٌؤلٖ إالؽبد ‪ٍّ٥‬یٗ ‪ ٚ‬یبڭی ِىزت ٍ‪ٛ‬ىٌوی چیممبٔلْ‬‫ثریی علیل ‪ -‬للیُ عٕغبٌٍوی‪ 1‬چیمب ثبّالكی‪ .‬یبڭی ِىزجٍو و‪ٛ‬پٗییت ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪ٍٚ‬یٗكٖ‬‫ربهلبٌ‪٪‬بْ چبلٍوكٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عٕغبي‪ ُ٘ 2‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪ٍٚ‬یٗٔی اّ‪٪‬بي لیٍلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٪٨‬چی یٍٍوكٖ ه‪ٍٚ‬یٗٔڭ ٘و ثو ث‪ٛ‬هچٗگٕلٖ یبڭی ِىزجٍو [‪ ]11‬آچٍیت ایلی‪ .‬ثو‬‫لله ِلهٍٗ ٌو ُ٘ إالػ لیٍٕیت آهاٌؤلْ ؽَیٕیٗ‪ِ ،‬ؾّلیٗ‪ ،‬ث‪ٛ‬ثی‪٥ ،‬بٌیۀ كیٕیٗ وجی و‪ٛ‬ة‬‫ّ‪ٙ‬ود چیمبه‪٩‬بٍٔویكٖ ثبه ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یبڭی ِإٌٍَٗوگٗ لبهّی ِز‪ٖ٦‬ت ‪ِٕ ٚ‬ف‪٦‬ذپوٍذ ‪ٍّ٥‬بٌو ‪ ٚ‬آٌؤڭ پیه‪ٌٚ‬وی‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو لَُ لبها فٍك و‪ٔٛ‬لٖ ثو ‪٩ٛ٩‬ب چیمبها ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عٕغبي‪٩ٛ٩ ٚ 1‬بٌؤڭ لَمبچب ٍجت ‪ ٚ‬ثب‪٥‬ضٍوی ث‪ ٛ‬ایلی‪:‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبٌٍوی‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبي‬‫‪44‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫یبڭی ِىزت ‪ِ ٚ‬لهٌٍٗو ه‪ٚ‬اط ربپب ثبّال‪٩‬بْ ٍبیٓ‪ ،‬فٍمٕڭ افالٕی ایَىی‬‫ِىزت ‪ِ ٚ‬لهٌٍٗوكْ آىایب ثبّالكی‪ .‬ىوبد ‪ٕ ٚ‬للبرٍویٕی ُ٘ یبڭی ِىزجٍوگٗ‪ ،‬عّ‪٦‬یذ‬‫فرییٌٗو‪ ٗ٩‬ثریكیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ إالؽچیٍؤڭ‪ ،‬رولیپو‪ٚ‬هٌؤڭ ف‪ٛ‬اٖ ‪٩‬يیزٌٗو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ‬‫ث‪ ،ٌَْٛٛ‬ف‪ٛ‬اٖ ِغٍٍَوكٖ ریً ثٍْٗ ث‪ ٌَْٛٛ‬رْ‪ٛ‬یمبرٍوی یبفْی‪ٕ٪‬ب رأصری لیال ایلی‪ .‬چ‪ٔٛ‬ىٗ‬‫یبڭی ِىزجٍؤڭ [‪ِٕ ]10‬ف‪٦‬زی وُ‪ :‬آى فوٕزلٖ و‪ٛ‬ة فبیلٖ آٌّبلله ٘و ویَّٗ و‪ٛ‬ىی ثٍْٗ‬‫و‪ٛ‬هٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِ‪ ٍَٛ٦‬ثو ٔوٍٗ ایلی‪.‬‬‫اِِب ثو لَُ ِز‪ٖ٦‬ت ‪ِٕ ٚ‬ف‪٦‬ذپوٍذ ‪ٍّ٥‬ب‪ ،‬ل‪ٌٍٛ‬ؤلْ ویزٗ ثبّال‪٩‬بْ ىوبد ‪ٚ‬‬‫ٕللبد وجی ِبكی ٔوٍٗ ٌوگٗ‪ ،‬فٍك آهإٍلاْ آىایب ثبّال‪٩‬بْ ّوف ‪ ٚ‬ا‪٥‬زجبه وجی ِ‪ٕٛ٦‬ی‬‫فبیلٌٖو‪ ٗ٩‬ایچٍوی و‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ٘و ثو ی‪ٛ‬ي ثٍْٗ لبهّی ویٍٗ ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٍّ٥ ٛ‬ب یٍٍوكْ ثریی ‪ٛ٥‬إِی ّوی‪٦‬ذ إٍّلْ ٔ‪ٛ‬فزبالة آٌ‪٪‬بْ‪ِ ،‬بي ‪ٚ‬‬‫اّیبٌویٕی ‪٥‬بئٍٗ افواكٌوی‪ ٗ٪‬ثب‪ْ٩‬الة ا‪ٚ‬ىٌویٕی ‪١‬ب٘و ّوی‪٦‬زلٖ َِىنی ‪ ٚ‬فمری و‪ٛ‬هٍٗریت‬‫ىوبد ‪ٕ ٚ‬للبرٕی ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ ؽالي ؽمٍوی ٍبٔبة ویٍگْٗ ایلیٍو‪ .‬ثو ایىی ٍبلمبیل‬‫لولٍ‪٪‬بٍٔؤڭ رْ‪ٛ‬یمبرٍوی ثٍْٗ ِ‪ٔٛ‬چٗ ٔوٌٍٗویٕڭ ل‪ٌٛ‬لْ ویزْیگٗ ا‪ٚ‬ىٌوی ررین ث‪ٛ‬ال ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫٘یظ ها‪ٙ‬ی ث‪ٛ‬ال آٌّبً ایلیٍو‪ٌ .‬ىٓ ؽمیمی ِمٖلٌویٕی ُ٘ آچیك آیزب آٌّبً ایلیٍو‪ .‬ىیوا‬‫اگو ؽمیمی ِمٖلٌوی [‪ ]12‬ثٍَٕٗ ٘یظ وُ ل‪ٛ‬الق ٍبٌّبً ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬بكی ‪ ٚ‬الزٖبكی ك‪ٛ٥‬اٌوی‪ ٗ٪‬كیٕی ر‪ ًٛ‬ثرییت ّوی‪٦‬ذ ‪ ٚ‬كیٓ‬‫إٍّلْ لبهّی چیملیٍو‪ .‬یبٍّو‪ ٚ ٗ٩‬یبڭی ِىزجٍوگٗ لیٍّب‪٩‬بْ ث‪ٙ‬زبْ ‪ ٚ‬افرتاٌوی لبٌّبكی‪.‬‬‫یبڭی ِىزجٍؤڭ ؽواٍِ‪٪‬ی‪٥ ٗ٪‬وثچٗ ‪٥‬جبهرٍو ر‪ٛ‬ل‪ٛ‬ة فز‪ٛ‬اٌو یبىیت چیمبهاٌو‪ ،‬افجبه‬‫وزبثٍؤلٖگی «كعبي» ‪ ٚ‬اِضبیل وجی ٔوٌٍٗؤڭ ِٖلالٍوی ّ‪ٛ‬ي یبٍّوكهٌو كیت ‪ٛ٥‬اِ‪ٗ٪‬‬‫و‪ٛ‬هٍٗرٌٗو ایلی‪.‬‬‫ِالٌؤڭ ا‪ٛ٩‬اٌوی ثٍْٗ ِؾبوّٗكْ ِؾو‪ٛ٥ َٚ‬اَ ِىزجٍوگٗ ٘غ‪ َٛ‬ایزٗ‪ٌٛ ،‬ؽٗ ‪ٚ‬‬‫ووٍیٍؤی ٍٕلهٖ‪ٍٍّ٦ِ ،‬ؤی ا‪ٚ‬هٖ ‪ ٚ‬ل‪ٚٛ‬ا ایلی‪.‬‬‫ِٕف‪٦‬ذپوٍذ ‪ٍّ٥‬ب یبٌ‪ٛ٪‬ى كیٓ إٍّلْ لبهّی ویٍگْٗ ثٍْٗ لبٌّبكیٍو‪ .‬ثٍىٗ ایَىی‬‫َِزجل ؽى‪ِٛ‬زٕڭ یبِبْ ٔیزٍؤلْ فبیلٖالٔیت ٍیبٍذ ع‪ٙ‬زٕلْ ُ٘ یبٍّؤی لَب ثبّالكیٍو‪.‬‬‫[‪]11‬‬‫یبپ‪ِ ْٛ‬ؾبهثٍٗی ٔزیغٍٕٗلٖ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ أمالة ‪ٔ ٠٩٪٨‬چی یٍٍوكٖ ؽى‪ِٛ‬زٕڭ‬‫لَْی آٍزٕلٖ ٍ‪ ٗٔٛ‬ثبّال‪٩‬بْ اٍزجلاك اهثبثی أمالثچیٍؤی‪ ،‬فٖ‪ً ٕٛ‬ب ‪٩‬ری ه‪ٍِ ًٚ‬زٍؤی‬‫‪45‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ایيُ ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثو چبهٖ ‪ ٚ‬ی‪ٛ‬ي ؽب‪ٙ‬وال‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫ِٕف‪٦‬ذپوٍذ ‪ٍّ٥‬ب ّ‪ٛ‬ي ؽبٌلْ فبیلٖالٔیت ٍ‪٦‬بیز‪ ٗ٪‬ووّلیٍو‪ :‬عّ‪٦‬یذ فرییٌٗؤی‬‫ٍیبٍی عّ‪٦‬یذ‪ ،‬رولیپو‪ٚ‬هٌؤی ٍیبٍی ِز‪ٍّٙ‬و كیت ؽى‪ِٛ‬ز‪ ٗ٪‬یبىكیٍو «ث‪ٌٛ‬و ر‪ٛ‬هویٗ‬‫‪٩‬يیزٌٗویٕی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یلهٌو‪ ،‬ر‪ٛ‬هویٗٔڭ ٍیبٍذ ایوٌوی ثٍْٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ِٕ ْٚ‬بٍجزٍوی ثبه» كیت ٘و‬‫‪ٚ‬لذ ‪٥‬وی‪ ٗٚ‬ثرییت ر‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫مار ًب ٍَِّبٍٔؤڭ أزجبٖ ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ی‪٪‬بِٔ ؽووزٍویٕی ی‪ٛ‬لبرّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٙ‬بٔٗ آفزبهیت‬‫ی‪ٛ‬ه‪٩‬بْ َِزجل ؽى‪ِٛ‬ذ ِالٌؤڭ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برْالهی ایٍٗ رولیپو‪ٚ‬هٌؤی رفزیِ لیال‪ ،‬ؽجَ‪ٗ٪‬‬‫آال‪ِ ،‬ىزجٍؤی‪ ،‬عّ‪٦‬یذ فرییٗ ٌؤی یبپب‪ِ ٚ ٍُ٦ِ ،‬ؾوهٔی لبِبلمب آال [‪ ]16‬یبوٗ ٍ‪ٛ‬هٖ ایلی‪.‬‬‫(ث‪ٛ‬ثی ِقل‪ٍِٚ‬وی ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ثی ِلهٍٍٗی ثبّی‪ ٗ٪‬ویٍگْٗ فالوزٍو ّ‪ ٛ‬فزٌٕٗؤڭ ثوٍیله‪).‬‬‫ِٗٔٗ ه‪ٍٚ‬یٗ ٍَِّبٍٔویٕڭ ؽبیل ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو ىِبٔلٖ ثقبهاكٖ ُ٘ ِىزت‬‫َِئٍٍٗی ویٍیت چیملی‪.‬‬‫ثي ثقبهأڭ إالؽچیالهی ا‪ٚ‬ى فٍ‪ٔ ٓٛ‬یزّيگٗ و‪ٛ‬هٖ ِىزجٍو إالؽی ‪ ٚ‬یبڭی‬‫إ‪ٛ‬ي اعوإٍلٖ ٍَِّبٍٔو ‪ٝ‬وفٕلْ لبهّیٍك و‪ٛ‬هٍِّٗي كیت فیبي لیال ایلن ‪ ٚ‬آیزب ایلن‬‫وٗ‪:‬‬‫«ٔیزّي فری ‪ٕ ٚ‬الؽل‪ٚ‬ه‪ِ ،‬ىزجٍو إالؽی ٍَِّبٍٔؤڭ ِٕف‪٦‬زٕلْ ثبّمب ثواْ‬‫ٔٗهٍٗ گٗ ٍجت ث‪ٌّٛ‬بیله‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثو ٍَِّبْ‪ ،‬فٖ‪ٕٛ‬بً ‪ٍّ٥‬ب ٕٕفی فبٌٖبٌلّٗ‬‫آچ‪٪‬بْ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ّٗٔٛٔ ٛ‬ىزجّئی رملیو ‪ ٚ‬رؾَنی لیٍ‪ٛ‬ه ‪ِٔٛ ٚ‬ڭ و‪ٛ‬پٗیْیگٗ یبهكَ ثریٖه ‪»...‬‬‫«ؽى‪ِٛ‬زّي ث‪ٌَٛ‬ب ٍَِّبْ ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى ؽى‪ِٛ‬زّيكه‪ّٔٛ ]11[ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ى‬‫ه‪٥‬یٗ ٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ ٍَِّبٍٔؤڭ ٔف‪٦‬ی ا‪ٚ‬چ‪ِٛ ْٛ‬افك ّوی‪٦‬ذ اٍّٗٔگْٗ ثو اّگٗ لبهّی‬‫ویًٍّٗ» كیو ایلن‪.‬‬‫ٌیىٓ ؽیفب وٗ‪ :‬رأهیـ رىوه ‪ٚ‬ل‪٥ٛ‬برلْ ‪٥‬جبهرله‪ .‬ا‪ّٗٚ‬ي ّقٖی ‪٩‬و‪ٍٙ‬و ‪ِٕ ٚ‬ف‪٦‬ذ‬‫پوٍزٍىٍووُ‪ :‬ه‪ٍٚ‬یٗكٖ علیل ‪ -‬للیُ ٔيا‪٥‬یٕی چیمبهكی‪ ،‬ثقبهاكٖ ُ٘ ىیبكٍٖیٍٗ ثبه ایلی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٍٚ‬زیگٗ ‪ِّٛ٥‬یذ ا‪٥‬زجبهی ایٍٗ ثقبها ا٘بٌیَی‪ ،‬ه‪ٍٚ‬یٗ ٍَِّبٍٔؤلْ لبهاهاق ‪ٚ‬‬‫‪٩‬بفٍواق ایلیٍو‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ ایَٗ لو‪ٍٞٚ ْٚ‬ی إ‪ٌٕٛ‬لٖ ل‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ‪ ،‬ثو عّب‪ٔ ٗ٥‬بكاْ ‪ٚ‬‬‫‪ٚ‬ؽْیٕڭ یبربلقبٍٔٗی ایلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬وكْ ل‪٢ٔ ٤ٞ‬و ٘و ثو یبڭی اّگٗ لبهّی ویٍِ‪ ،‬أَبٍٔو‪ٗ٩‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة ویزىْٗ ثو ٔٗهٍٗ كه‪.‬‬‫ّ‪ِ ٛ‬الؽ‪ٌٗ٢‬و ثٍٗ ْ ‪٥‬مً ‪ِٕٞ ٚ‬ك ؽىُ لیال ایلیىٗ ثي ث‪ ٛ‬ی‪ٌٛ‬لٖ و‪ٛ‬ة ِبٔ‪ٍ٦‬و‪ٗ٩‬‬‫‪46‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪ٚ‬چوٖهِي‪ ،‬لبرز‪ِ ٨‬غبكٌٗ ‪ِ ٚ‬جبهىٌٖو‪ِ ٗ٩‬غج‪ٛ‬ه ث‪ٛ‬الهِي‪...‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثئڭ ث‪ٛ‬یّٕيگٗ آ‪٩‬و ‪ ٚ‬ى‪ٚ‬ه ‪١ٚ‬یفٌٗو [‪ ]64‬ی‪ٛ‬وٍٗٔگْٗ ایلی‪:‬‬‫ثيگٗ الىَ ایلیىٗ ِىزجٕی ٍیىنی ‪ٍ -‬یىنی فٍممب و‪ٛ‬هٍٗریت رلهیغی ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ‬‫‪ٍٝ‬جٗ یی‪٪‬بیٍ‪ٛ‬ن‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی ثٍْٗ ثبهُ ‪ -‬ویٍِ لیٍیت ِّىٓ لله آٌؤڭ ِؾجزٍویٕی‬‫ِىزت یب‪٩‬ی‪ ٗ٪‬عٍت لیالیٍ‪ٛ‬ن‪ٍّ٥ ،‬ب ِغٍٍَوی‪ ٗ٪‬ك‪ٚ‬اِذ لیٍیت‪ِ ،‬ىزجلٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كیٕی‬‫‪ ٚ‬كٔیب‪ٚ‬ی ٔٗهٌٍٗوكْ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬هٌ‪ ٛ‬ا‪ٛ٩‬ا ‪ٍٛ ٚ‬ء رف‪ٍّٙ‬وگٗ ی‪ٛ‬ي ل‪ٛ‬یّبیٍ‪ٛ‬ن‪،‬‬‫‪ٕ٥‬بك ‪ ٚ‬ا‪٥‬رتاٗ ثٍْٗ لبهّی چیممبٍٔؤی ؽَٓ ٍٍ‪ٛ‬ن ‪ ٚ‬ی‪ِْٛ‬بلٍك ثٍْٗ ٍبوذ لیالیٍ‪ٛ‬ن‪...‬‬‫ؽمیمزبً ث‪١ٚ ٛ‬یفٌٗو ثئڭ ل‪ٛ‬رّيكْ آهرك‪ ،‬ثي ر‪ٛ‬هد ٔفو ایًّٗ‪ِ( ،‬ؾی‪ ٗ٪ٞ‬و‪ٛ‬هٖ)‬‫ی‪ٛ‬ىٌوچٗ ف‪٦‬بي اّچیٍؤڭ ل‪ٌٛ‬یلْ ویٍّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو اُ ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٌَٛ‬ب «یبریت‬‫ال ‪ٍ٥‬ی اٌلّٗ إّی ثبّالكق‪ .‬ىیوا ‪٩‬فٍزلٖ [‪ ]63‬ا‪ٚ‬رىْٗ‬‫لبٌ‪٪‬بٔچب‪ ،‬آریت لبي!» ِضٍٕچٗ ِز‪ٛ‬و ً‬‫‪ّ٥‬وِيكٖ ا‪ٚ‬ىِئی ِ‪٦‬ن‪ٚ‬ه ثٍَٗن ُ٘‪ِ ،‬بكاِىٗ فی اٌغٍّٗ ا‪ٚ‬ی‪٪‬بٔلق «ِیڭب ٔیّٗ؟» كیت‬‫یبرّبلٕی ‪ٚ‬علاْ لج‪ٛ‬ي لیٍّبً ایلی‪ .‬فالٕۀ والَ الزلاهِي كافٍٕلٖ اٍّٗی ثریكن‪،‬‬‫ِىزت ُ٘ فٍك آهإٍلٖ ٍیىنی ‪ٍ -‬یىنی ّ‪ٙ‬ود چیمبها ثبّالكی‪ .‬ثو ٔیچٗ یً ایَىی‬‫ِىزجٍوكٖ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ف‪ٍٛ ٚ ٜ‬اك چیمبها آٌّب‪٩‬بٍٔؤڭ‪ ،‬یبوٗ ایَىی ِىزجٍوگٗ ث‪ٛ‬ی‪ْٛ‬‬‫ٍ‪ّٗٔٛ‬گٗ ٍٔؤڭ آربٌوی ثئڭ ِىزت ّبگوكٌویٕڭ ایىی آیٍك ِ‪ٍِٛ٦‬برٍویٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة وّبي‬‫افالٓ ‪ ٚ‬اّزیبق ثٍْٗ ثبالٌویٕی ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ربپْ‪ٛ‬ها ثریكیٍو‪.‬‬‫[‪]61‬‬‫‪-٤‬‬‫فتٕٗٔڭ ثبػی‬‫ث‪ٙ‬به فٍٖٕلٖ ربربه ِىزجٕلٖ ‪ِّٛ٥‬ی اِزؾبْ ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬اِزؾبْ ِغٍَٕلٖ ربربه ‪ ٚ‬ثقبها‬‫ثبالٌویٕڭ آربٌوی ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ ،‬ثي ُ٘ ا‪ٚ‬ى ِىزجّئڭ ثو ایىی ّبگوكیٕی ایوگّٗز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ثبهكق‪.‬‬‫اِزؾبْ ِغٌٍ آٍ‪ٛ‬كٌٖك ‪ ٚ‬رٕغٍه ثٍْٗ ا‪ٚ‬رلی‪ .‬ث‪ِٕ ٛ‬بٍجذ ثٍْٗ ثي ّ‪ٙ‬وِئڭ یبڭی‬‫ِىزت ‪ٝ‬وفلاهٌوی ایٍٗ ربْٔلق‪ .‬آٌو ُ٘ ثقبهاكٖ ا‪ٚ‬ى ثقبهاٌیٍوی ربِبٕٔلْ یبڭی ِىزت‬‫‪47‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫آچٍ‪٪‬بٔیٕی آ ڭالة ىیبكٍٖیٍٗ ل‪ٚٛ‬ألیاله‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪ٔٛ‬لْ ثبّالة ثئڭ ِىزجّي ّ‪ٙ‬ود‬‫چیمبهكی‪ ،‬و‪ٔٛ‬لٖ یبڭی ‪ٍٝ‬جٌٗوویٍٗ ثبّالكی‪.‬‬‫ِىزجٕڭ ّ‪ٙ‬وریٕی ‪ ٚ‬فٍمٕڭ ه‪٩‬جزیٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ُ٘ و‪ٛ‬ه‪ ٗٔٚ‬ثبّالكی‪.‬‬‫ِالٌوكْ ثؤچی كف‪ٗ٦‬كٖ ثئڭ ِىزجگٗ لبهّی [‪ ]61‬چیممبْ ماد لبىأٍی ِال لّو‬‫ِلهً ایلی‪ِ .‬ال لّو ‪ٝ‬ج‪ً ٦‬ب فَبكپیْٗ‪ِ ،‬فنت‪ ،‬عبٖپوٍذ‪ِٖٕ ،‬تك‪ٍٚ‬ذ ثو آكَ ایلی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٍٚ‬زیگٗ ه‪ٍٚ‬یٗ َِزجل ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ثقبهاكٖگی ٍیبٍی ّٔبیٕلٍٖیٕڭ یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫ّ‪٦‬جٍٕٗلٖ اٍّٗگ‪ٛ‬چیٍوكْ ایلی‪.‬‬‫ِال لّو هیبوبه‪ِ ،‬زٍّك‪ٛ٥ ،‬اَ ‪ٍّ٥ ٚ‬ب ِغٍٍَویٕڭ ٘و ثوٍٕلٖ آٍبٍٔك ثٍْٗ ی‪ٛ‬ي‬‫ربپ‪ٛ٪‬چی ثو آكَ ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ‪ٛ٥‬اَ ِغٍَٕلٖ ث‪ٍّ٥ ،ٌَْٛٛ‬ب ِغٍَٕلٖ ث‪ِ ٌَْٛٛ‬ىزت ٍ‪ٛ‬ىیٕی‬‫چیمبهیت ر‪ّٙ‬ذ ‪ ٚ‬افرتاٌو‪ ٗ٩‬ووّٗ ایلی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ىی ‪٩‬يیزٗ ‪ِٞ ٚ‬ج‪٥ٛ‬برلْ فربكاه ث‪٪ٌٛ‬بٔی ٍججٍی ه‪ٍٚ‬یٗكٖگی علیل ‪ -‬للیُ‬‫ٔيا‪ٍ٥‬وی‪ ٗ٪‬یبفْی‪ٕ٪‬ب ‪ٚ‬ل‪ٛ‬فی ثبه ایلی‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٍٚ‬زیگٗ ِْ‪ٛٙ‬ه ِز‪ٖ٦‬ت ر‪ٔٛ‬زبهیل ایّْؾّل‬‫ِال ثٍْٗ إّٓب‪ ،‬یبڭی ِىزجگٗ لبهّی اٍِّٗٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبهاكٖ گ‪ٛ‬یبوٗ آٔڭ ‪ٚ‬ویٍی ایلی‪.‬‬‫ایّْؾّل ِال كٍزٗ ‪ -‬كٍزٗ ا‪ٚ‬ى وزبثٍؤلْ ِال لّو‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبها‪ِ ،‬ال لّو ایَٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫وزبثٍؤی [‪ ]61‬ل‪ٌٛ‬ز‪٩ٛ‬ی‪ٍ ٗ٪‬بٌیت ایْیىلْٖ ایْیىىٗ ی‪ٛ‬گ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ُ٘ روعّٗ لیٍیت‬‫ثریٖ ایلی‪.‬‬‫ثي ث‪ٚ ٛ‬ال‪ٌٗ٦‬وكْ ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ ل‪ٛ‬هلب ‪ِ ٚ‬ال لّؤڭ ّؤلْ فلا‪ٍ ٗ٩‬ی‪ٕ٪‬ب ایلن‪.‬‬‫٘و ثو ِالٔی ِال لّو ث‪ٛ‬ىٍٗ ثيكٖ ی‪ٌٛ‬یٕی ربپیت ا‪ ٚ‬ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬یٍِّٗٗي ‪ِّ ٚ‬ىٓ لله‬‫ٍ‪ٛ‬ء رف‪ّٙ‬گٗ ی‪ٛ‬ي لبٌلهِبً ایلن‪.‬‬‫ث‪ٚ٦‬ی یبّواق ‪َِ ٚ‬ز‪٦‬لهاق ِالٌؤی ثو ِٕبٍجذ ایٍٗ ِىزجگٗ ویٍز‪ٛ‬هٖ‪ ،‬ثبالٌؤی‪،‬‬‫وزبثٕی‪ ،‬كهً عل‪ٌٍٚ‬ویٕی و‪ٛ‬هٍٗریت ِىزجٕڭ ِؾَٕبرٕلْ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت‪ِ ،‬ال لّؤڭ‬‫یبِبْ ّ‪ٙ‬ورٍویگٗ لبهّی ثو ل‪ٛ‬د ؽب‪ٙ‬و لیال ایلن‪.‬‬‫افزالف ‪ٔ ٚ‬يا‪ٕٛ٘ ٣‬ى ا‪ٔٚ‬چٗ وبرزٗ ث‪ٌّٛ‬بكی‪٪‬ی ٍججٍی ثئڭ ِ‪ٔٛ‬لاق عيئی رْجضٍوِي‬‫آىِبى فزٕٗٔی یبرم‪ٛ‬ىا ایلی‪]60[ .‬‬‫ثوو‪ ْٛ‬اٍزبمِي كاِال ؽبعی اووإِڭ ا‪ٚ‬یٍویگٗ ثبهیت ایلَ‪ .‬كاِال‪ ِٓ« :‬ایْیزلَ وٗ‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِىزجلاهٌك لیٍِّ‪ ،‬ث‪ٍٛ ٛ‬ى ر‪٩ٛ‬وی ث‪ٌَٛ‬ب ِ‪ٔٛ‬ڭ ٍججی ٔیّٗ؟ ِریىا ‪٥‬جل‬‫اٌ‪ٛ‬اؽل فب‪ ًٙ‬ثو آكَ ایلی‪ ،‬آ ڭب ِىزجلاهٌك یبهاّّبً» كیلیٍو‪( .‬ثقبهاكٖ ِىزجٕی ّ‪ٛ‬ي‬‫‪48‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫كهعٗ اّ٘یزَي ثو ٔوٍٗ ثٌٍٗٗهوٗ فب‪ ًٙ‬آكٍِو‪ ٗ٩‬ث‪ ٛ‬إّی ِٕبٍت و‪ٛ‬هِٗیل‪ٚ‬هٌٗه‪ٍٛ .‬اكٍي‪،‬‬‫اؽّك آكَ ث‪ٌَٛ‬ب ِىزجلاه ث‪ٛ‬الكه‪ ،‬اِِب ثو آى ف‪ٍٚ‬ی ثبه آكَ ى‪ٚ‬اه یبوٗ ٍٕ‪ٛ‬اح ف‪ٛ‬اْ ث‪ٌْٛ‬ی‬‫الىِله‪).‬‬‫ِٓ‪ِ« :‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِىزجلاه ث‪ٌٛ‬لی‪ٌ ،‬ىٓ آٔڭ ِىزجی ِْ‪ٛٙ‬ه ِىزجٍو وجی‬‫ایًّٗ ثٍىٗ ‪ »...‬كیت یبڭی ِىزجٕڭ ِؾَٕبرٕلْ ثو لله ٍ‪ٛ‬یٍٗكَ‪.‬‬‫كاِال ِٕٖف ‪ ٚ‬ؽمبٔی ثو ِال ث‪٪ٌٛ‬بٍٔوی ٍججٍی آیزلیٍووٗ‪:‬‬‫«ِٕڭ ا‪٥ ٍَٛ٩ٚ‬جل اٌوؽّبْ ایَىی ِىزجٕی ثزى‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة كهٍگٗ ووّلی‪ٌ .‬ىٓ‬‫ف‪ٞ‬لْ‪ ،‬ؽَبثلْ ‪ ٚ‬لوآْ [‪ ]62‬ا‪ٚ‬ل‪ّٛ‬لْ ِؾو‪ِٚ‬له‪ .‬ا‪ٔٚ‬لاق ث‪ٌَٛ‬ب ‪٥‬جل اٌوؽّبٕٔی ا‪ّٗٚ‬ي‬‫ِىزجگٗ آٌیت ثبه! یبى و‪ٍٔٛ‬وكٖ‪ ،‬ثیىبهٌه چبلٍؤلٖ ّ‪ٔٛ‬لٖ ا‪ٚ‬ل‪».ٍْٛٛ‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽّبْ كاِالٔڭ ث‪ ٛ‬رىٍیفٍویگٗ و‪ّٗٔٛ‬كی‪ٌ ،‬یىٓ ِٓ رلثری ‪ ٚ‬آٌلا‪ ٚ‬ثٍْٗ‬‫ِىزجگٗ ایٍزلَ‪ِ .‬ىزجٕی ‪ٍٝ ٚ‬جٌٗؤی و‪ٛ‬هگْٗ ّ٘بْ اٍز‪٦‬لاكیل ‪٥‬جل اٌوؽّبْ ثوكْ ِىزجگٗ‬‫ِؾجذ ل‪ٛ‬یلی‪ .‬آى ‪ٚ‬لزلٖ كهً عل‪ٌٕٚ‬لٖگی ثو یٍٍه ٔوٌٍٗؤی رؾٖیً لیٍلی‪٥( .‬جل‬‫اٌوؽّبْ ثبها ‪ -‬ثبها ِفو‪ ٛ‬رولیپو‪ٚ‬ه‪ ،‬ا‪ٚ‬رى‪ٛ‬ه لٍٍّی ِؾوه ث‪ٌٛ‬لی‪ِ« .‬فزیىاكٖ» اِ‪ٚ‬بٍی‬‫ثٍْٗ «آییٕٗ»كٖ إالؽلٖ آرْنی ِمبٌٌٗوی ْٔو لیٍٕب ایلی‪ .‬ؽیفب وٗ ثیچبهٖ ‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ‬‫فياهكٖ اِری ‪ٝ‬وفٕلْ ّ‪ٙ‬یل لیٍٕلی‪).‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽّبٕٔڭ اٍزفبكٍٖیٕی و‪ٛ‬هگْٗ كاِال ؽجیت اٌلّٗ اٍٍّی وبرزٗ ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬ویٕی وٗ‬‫‪ ٣٠‬گٗ وریگْٗ ‪ ٠٨‬یً ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ف‪ٍٛ ٚ ٜ‬اك چیمبها آٌّبی ٕؾبفٍك [‪ ]61‬وَجیگٗ وویت‬‫ویزىْٗ ایلی آٔی ُ٘ ِىزجگٗ ی‪ٛ‬ثبهكیٍو‪.‬‬‫ؽجیت اٌلّٗ ُ٘ ‪ ٤٪‬و‪ِ ْٛ‬لرٕلٖ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بق ‪ ٚ‬یبىِبلٕی ا‪ٚ‬هگٗٔلی‪ِٔٛ .‬ی و‪ٛ‬هگْٗ كاِال‬‫اوواَ یبڭی ِىزجٕڭ ّٕیّی ِقٍٍٖؤلْ ‪ِ ٚ‬لاؽٍؤلْ ث‪ٌٛ‬لیٍو‪( .‬رأهیقّيكٖ كاِال‬‫اووإِڭ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬وی و‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬چوٖیبچٗگٕلٖ ْ ث‪ٛ‬وْیٕڭ ِىزجگٗ لبٔلاق ِٕبٍجذ ربپ‪٪‬بٍٔمٍوی‬‫ِقٖ‪ً ٕٛ‬ب موو لیٍٕلی‪).‬‬‫‪49‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪-٥‬‬‫ِىتجٕڭ اطتمجبٌیٕی تأِنی ایتغ فىزٌزی‬‫ِىزجلٖ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ى ٔفو ‪ٍٝ‬جٗ ی‪٪ٍ٪‬بٔلْ وینی ‪ٍٝ‬جٗ لیل لیٍْٕی ر‪ٛ‬فزبرلن‪ّ .‬بگوكٌؤڭ‬‫و‪ٛ‬پیَی ث‪ٙ‬به فٍٖٕلٖ ی‪ٍ٪‬للٍؤلْ یبىكٖ ر‪ٞ٦‬یً لیٍّبٍلْ ثیِ آٌزی آی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة فٍممب‬‫و‪ٛ‬هٍٗرْٕی ِٕبٍت و‪ٛ‬هكن‪.‬‬‫ٌیىٓ ِ‪ ٍُ٦‬ع‪ٙ‬زٕلْ ث‪ ،ٌَْٛٛ‬وزبة ع‪ٙ‬زٕلْ ث‪ِ ٌَْٛٛ‬ىزجّي علا ٔبلٔ ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وزبة [‪ ]66‬ؽب‪ٙ‬والِبق ٔیزی ثٍْٗ ا‪ٚ‬ى آهاِيكٖ ثو ّووذ ر‪ٛ‬ىكن‪ّ .‬ووذٔڭ‬‫اٍّی‪:‬‬‫«ّووذ ثقبهای ّویف» ایلی‪.‬‬‫ّووزگٗ ا‪ٚ٥‬ب ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو‪:‬‬‫‪ )٠‬اؽّل عبْ ِقل‪ )٠ ،َٚ‬اِنی عبْ ِقل‪٥ )٣ ،َٚ‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ‪ )٤ ،‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ‪)٥ ،‬‬‫ِال ٔ‪٢‬بَ صبثزی‪٥ )٦ ،‬جل اٌوؽّبْ ٍ‪٦‬یلی‪ِ )٧ ،‬ریىا ‪٥‬جل اٌمبكه‪ِ )٨ ،‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪)٩ ،‬‬‫ٕله اٌلیٓ ‪٥‬یٕی ث‪ٌٛٛ‬ة ٍوِبیٗ وْی ثبّی ‪ِٕٛ ٧‬لْ‪ِ 1‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ‪٥ ٚ‬یٕی ‪٠٤‬‬‫ٕ‪ِٛ‬لْٖ‪ 2‬ثبهیَی ‪ 3َٕٛ ٧٧‬ایلی‪.‬‬‫ّووزّي ‪٘ ٠٣٠٧‬غوی هثی‪ ٤‬اال‪ٚ‬ي آییٕڭ ‪٩‬وٍٖٕلٖ رأٍیٌ لیٍٕیت ثؤچی ٔ‪ٛ‬ثزلٖ‬‫ریّٕبً رغ‪ٛ‬یل لب‪٥‬لٌٖویٕی «روریً اٌموآْ» إٍّلٖ ْٔو لیٍِ ِموه لیٍٕلی‪.‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽّبْ ٍ‪٦‬یلی ثبٍز‪ٛ‬هِبق فلِزیٕی ا‪ٚ‬ى ث‪ٛ‬یٕیگٗ آٌیت ر‪ٞ٦‬یً ‪ٚ‬لزٕلٖ‬‫ه‪ٍٚ‬یٗگٗ [‪ ]61‬ثبهایبر‪٪‬بٔیلٖ ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬ج‪ٛ‬ه‪٩‬لٖ‪ٚ« 4‬لذ» ِ‪ٞ‬ج‪ٍٕٗ٦‬لٖ ٍپبهُ ثرییت ا‪ٚ‬رلی‪.‬‬‫«روریً اٌموآْ» ایىی ِڭ كأٗ ثبٍز‪ٛ‬هٌیت ‪ٝ‬ج‪ٚ ٤‬ووا ِٖبهفی‪ ٦٧ 1َٕٛ ٧٩ ٗ٪‬رنی‬‫فوط ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ثقبهأڭ َِز‪٦‬ل ِلهٍٗ ّبگوكٌؤلْ ثو ٔیچٍٗی ثئڭ ِىزجٕڭ‬‫ری‪ٖٛ‬هٖگٕلٖ ی‪٪ٍ٪‬بْ ‪ِ ٚ‬ىزت ئ‪ٛ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثو فنِز‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬و ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬عٍّٗكْ ثوٍی ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ پ‪ٛ‬الد ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ایلی‪ِ .‬ىزجٕی ؽمیمی ثو‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٍِٛ :‬لْ‬‫‪ 2‬ا‪ٍِٛ :‬لْٖ‬‫‪ 3‬ا‪ٍَٛ :‬‬‫‪Оренбург 4‬‬‫‪50‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫أز‪٢‬بِ‪ٍ ٗ٪‬بٌّبق‪ ،‬ثقبهاٌیٍوكْ روثیٗ ‪ ٚ‬ر‪ٍ٦‬یُ اّیگٗ فربكاه مارٍو ییزْلهِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایَىی‬‫هفیمٍوِيكْ ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٙ‬ویٕی یبڭی فىوكاّّي ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ پ‪ٛ‬الد ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ثٍْٗ‬‫ثب‪٩‬چٍٗوای ‪ ٚ‬اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬ی‪ٛ‬ثبهِبلچی ث‪ٌٛ‬لق‪.‬‬‫ث‪ٌٛ‬و ثب‪٩‬چٍٗوایلٖ ثواْ آی ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة اٍّب‪٥‬یً [‪ ]14‬ثیه ‪ٖ٩‬رپأَىی ثٍْٗ ِىزت‬‫ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ٍ‪ٛ‬یٌٍّٗٗو‪ ،‬ثب‪٩‬چٗ ٍوای إ‪ٛ‬ي ٕ‪ٛ‬ریٗ ِىزجٍویٕی ىیبهد لیٍیت ثو ٔیچٗ ٘فزٗ‬‫ر‪ٍ٦‬یُ ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ر‪ٞ‬جیمبد و‪ٛ‬هٌٖو‪ٍٛ ،‬ڭوٖ اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬ثبهیت ِٕز‪ِ ُ٢‬ىزجٍؤی ىیبهد لیالٌو‪،‬‬‫إ‪ٛ‬ي ر‪ٍ٦‬یُ ‪ ٚ‬روثیٗگٗ ‪ ٚ‬ثبّمب فٍٕٗهگٗ كائو وزبثٍو آالٌو‪ ،‬آٔلٖ ثواْ ا‪ٚ‬چ آی ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ِ‪ٍِٛ٦‬برٍویٕی ویڭٗیز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثقبها‪ ٗ٩‬لبیزبٌو ‪ ٚ‬ثقبهاكٖ ِىزت ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فنِذ لیالٌو ایلی‪.‬‬‫‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ ‪ ٚ‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٔ ٛ‬یذ ثٍْٗ ِبی آیٍؤلٖ ثقبهاكْ ثب‪٩‬چٍٗوای ‪ٚ‬‬‫اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬لبهاة ع‪ٔٛ‬بكیٍو‪.‬‬‫ِبی آیٕلٖ ٍّولٕلكٖ ّى‪ٛ‬هی ِىزجٕلٖ ‪ِّٛ٥‬ی اِزؾبْ ث‪ٌْٛ‬یٕی ایْیزیت ِٓ ثٍْٗ‬‫اؽّل عبْ ِقل‪ٍّ َٚ‬ولٕل‪ ٗ٩‬ثبهكق‪ ،‬آٔلٖ ا‪ ْٚ‬و‪ ْٛ‬ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة الزلاهِيچٗ ِ‪ٍِٛ٦‬بد‬‫ی‪ْ٪‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثقبها‪ ٗ٩‬لبیزلق‪ٍّ .‬ولٕلكْ آٌ‪٪‬بْ ِ‪ٍِٛ٦‬برّئی ا‪ٚ‬ى ِىزجّيگٗ ر‪ٞ‬جیك لیٍلق‪.‬‬‫[‪]13‬‬‫یبى آیٍویٕڭ ایڭ ایََ‪ ٨‬و‪ٍٔٛ‬ؤلٖ ر‪ٍ٦‬یُ اٍّویٕڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬آ‪٩‬وٌمٍوی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‬‫ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬والرٍلی‪ ِٓ .‬هّزٗ وٍَیگٗ‪ ،‬اؽّل عبْ ِقل‪ َٚ‬ثیً آ‪٩‬و‪ٚ‬ل‪ ٗ٪‬گوفزبه ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫یبرلن‪.‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ُ٘ ٘‪ٛ‬أڭ ایََ‪٪ٍ٪‬ی ‪ ٚ‬ر‪ٍ٦‬یُ اّیٕڭ ى‪ٚ‬هٌگٕلْ ٘فزٗكٖ ایىی‬‫ا‪ٚ‬چ و‪ ْٛ‬فَزٗ ث‪ٛ‬ال‪ّٔٛ ،‬لاق ُ٘ ث‪ٌَٛ‬ب ثبّالٔ‪٪‬بْ إّی یبهیُ ی‪ٌٛ‬لٖ ل‪ٛ‬یّبِبق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫چبٌْب ایلی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٍٚ‬زیگٗ آٍزبٔٗ لً ل‪ّٛ‬جیگی‪ٖٔ ،‬و اٌلّٗ ثی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی ثمب فبٕٔڭ یبلنی‬‫‪1‬‬‫آكٍِوی ثٍٗ ْ و‪ٛ‬ه‪ِ ٚ ّٗٚ‬ىزجگٗ لبهّی ؽب‪ٙ‬والٔبیبر‪٪‬بْ ٍ‪ٛ‬ء لٖلٔڭ ثو كهعٗ ی‪ٌٛ‬یٕی‬‫ثب‪٩‬الِبلچی ث‪ٛ‬ال ایلی‪.‬‬‫ِیيا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ث‪ٌٛ‬وكْ ثبّمب یٗٔٗ ثو لینی فلِزٕی ث‪ٛ‬یٕیگٗ آٌلی‪ :‬وبرزٌٗو ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ویچىی ل‪ٛ‬هٓ‪ 2‬آچیت یبّی یگوِٗ‪ ،‬ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ىگٗ ییزْگْٗ مارٍؤی ی‪٪‬یت ٘و و‪ ْٛ‬ایىی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪курс 2‬‬‫‪51‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ٍب‪٥‬ذ ر‪ٍ٦‬یُ لیال ثبّالكی‪ ]11[ .‬ث‪ ٛ‬ویٌَّٗؤڭ ٘و لبیَیٍوی ّ‪ٙ‬و فٍمی ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ‬‫یبٍّمٍؤلٖ ‪ ٠٪–٨‬یً ِىزجٍوگٗ ك‪ٚ‬اَ لیٍ‪٪‬بْ‪٥ ،‬بلجذ (ر‪ٍ٦‬یُ روریجیٕڭ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍ‪ٕ٪‬لْ) اٌف‪ 1‬رب‬‫ثبٔی آیویل لیال آٌّبی «ف‪ٍٛ ٚ ٜ‬اككْ ٖٔیجِٗي ی‪ٛ‬ق ایىْٗ» كیت ِىزجلْ چمیت‬‫ویزگْٗ مارٍو ایلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ٍ‪ٛ‬اككْ ٖٔیجٍٗيٌؤڭ ٍوكاهی ث‪٪ٌٛ‬بْ‪ ،‬كاِال ؽبعی اووإِڭ‬‫وبرزٗ ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬وی ؽجیت اٌلّٗ ِقل‪ِٕٚ‬ڭ ف‪ٍٛ ٚ ٜ‬اك چیمبهّیٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪ ،‬لبیزبكْ ا‪ٚ‬ل‪ٗ٪ّٛ‬‬‫و‪ٛ‬ڭً ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ا‪ٝ‬وافی‪ ٗ٪‬ی‪ٍ٪‬لیٍو‪.‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ُ٘ ا‪ٚ‬ىیٕڭ فَزٌٗ‪٪‬ی ‪ ٚ‬فوٕزیٕڭ آىٌ‪٪‬ی‪٪‬ب لبهاِبٍلْ ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫اِیلیٕی ٍ‪ٔٛ‬ل‪ٚ‬هِٗكی‪ .‬لوق ایٍٍه و‪١ ْٛ‬وفٕلٖ ث‪ٌٛ‬ؤی ا‪ٚ‬ل‪ ُٛ‬یبىّ‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬هگٗرلی‪.‬‬‫ث‪ٚ ٛ‬ال‪ ٗ٦‬كْ وینی ثقبها ا٘بٌیَی یبڭی ِىزجگٗ ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ افالٓ ل‪ٛ‬یلیٍو‪،‬‬‫ؽزی ث‪ِ ٛ‬ىزجگٗ [‪ٍ ]11‬ؾو یب ا‪٥‬غبىوجی ٕفزٍؤی ثریٖ ایلیٍو‪.‬‬‫(وبرزٌٗؤڭ ٍ‪ٛ‬اك چیمبهّی ث‪ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ‪٥‬بكی ثو اُ و‪ٛ‬ه‪ٗٔٚ‬كه‪ .‬اِِب ا‪ ٚ‬ىِبٔلٖگی‬‫ثقبها ا٘بٌیَی‪ٙٔ ٗ٪‬بیذ كهعٗكٖ ‪٥‬غیت ایلی‪).‬‬‫‪-٦‬‬‫ثخبرا عٍّبطی ‪ ٚ‬حى‪ِٛ‬ت ارثبثیغٗ ثز ثبلغ‬‫رأهیقّئڭ ثؤچی ث‪ ٌٗٛ‬گٕلٖ ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی ‪ ٚ‬كهً عل‪ٚ‬یل‪ٍّ٥ ،‬بٔڭ اِریٌو ثٍْٗ‬‫ِٕبٍجزی ر‪٩ٛ‬ویٍؤلٖ ثو لله ٍ‪ٛ‬ىٌو یبىٌیت ایلی‪ .‬ایّلی ‪ٔ ٠٩٪٨‬چی یٍلٖ ‪ٍّ٥‬ب لبیَی‬‫ؽبٌلٖ‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ثبُ وْیٍوی وٍّو ایلوٕلْ ثو لله یبىیت ا‪ٚ‬رّْي الىِله‪ّٔٛ .‬لاق‬‫ث‪ٌّٛ‬بكی‪٪‬ی رملیوكٖ ثي ا‪ ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖگی فزٕٗ ‪ ٚ‬فَبكٌؤڭ ؽمیمی ثب‪٥‬ش ‪ٍ ٚ‬ججٍویٕی ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن‬‫آ ڭالی آٌّبیّي‪.‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ك‪ٚ‬ه ٍٍ‪ٕٞ‬زٕلٖ هٍّی كهٍٍو ّوػ ‪ ٚ‬ؽبّیٌٗو‪ ٗ٩‬ؽٖو لیٍٕیت ‪ِّٛ٥‬ی‬‫فٍٕوكْ‪ ،‬رفَری ‪ ]11[ ٚ‬ؽلیشكْ ْٔبٔٗ لبٌّب‪٩‬بْ ایلی‪ .‬فٖ‪ٕٛ‬ی ٕ‪ٛ‬هرلٖ فٍٕوگٗ ‪ٍَٛ٥ ٚ‬‬‫ؽمیمیٗ گٗ رقٖٔ ربپ‪٪‬بْ آكٍِو ربپٍَبٌو ُ٘ ث‪ٌٛ‬و ٍَِىٍوی الز‪ٚ‬بٍی ایٍٗ ایگٗ ث‪ٌٛ‬للٍوی‬‫‪ّ٘ ٍٛ٥‬ذ ٍبیٍٕٗلٖ ؽى‪ِٛ‬ذ ایْیىٍؤلٖ ثبهُ ‪ -‬ویٍِ لیٍّبیلهٌو‪ ،‬اِریٌو ‪ٚ ٚ‬ىیوٌوگٗ هیب‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬اٌیف‬‫‪52‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ ٚ‬رٍّك ایزٍٍّٗو ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبٌ‪ٞ‬ج‪ّٙ ٤‬ود ُ٘ چیمبهِبٍٍو ِٕي‪ٚ‬یبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ‬‫كٔیبكْ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة ویزٌٗو ایلی‪.‬‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖ ثبها ‪ -‬ثبها اُ ّ‪ٛ‬ي كهعٗگٗ ویٍلیىُ‪ :‬هٍّی ّوؽٍو ُ٘‬‫آهاكْ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬لبٌیت‪ ،‬وزبثٍؤڭ كیجبعٗ ‪ ٚ‬ؽبّیٌٗؤلْ ثو لله‪ ،‬ثو لله عّ‪٦‬الة ِغّ‪ٗ٥ٛ‬‬‫إٍّلٖ ‪ٝ‬ج‪ ٤‬لیٍلهیت ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یلهٌو‪ٍٝ .‬جٗٔڭ ‪ٌٍٕٗ ٠٪–٠٨‬ه ِلهٍٗ ؽیبری هٍّی وزبثٍؤڭ‬‫رّبَ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬ب‪٩‬ی ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ِ ،ْٛ‬نو‪ٛ‬ه وزبثٍؤی و‪ٛ‬هٍِٗلْٖ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة ویزٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ؽزی اُ ّ‪ٛ‬ي كهعٗگٗ ویٍلیىُ‪٥ :‬جبكاد ‪ٍّ٥ ]10[ ٚ‬یبر‪ ٗ٪‬كائو فمٗ اٍالِٕڭ ُ٘‬‫ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بق ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّب‪ٕ٩‬لْ ‪٥‬بهالٔیت‪ ،‬فمٗ‪ ٗ٩‬اّز‪٪‬بي لیٍ‪ٛ٪‬چیٍو و‪ٛ‬ه‪َِ« َٗٔٚ‬ئٍٗچی» كیت‬‫آٔلْ و‪ٌٗٛ‬ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ ٚ‬اٍز‪ٙ‬ياء لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ر‪٦‬غت ث‪ ٛ‬یریكٖ كه وُ‪ :‬ث‪ٛ‬ویٌَّٗو اّز‪٪‬بي لیٍْٕی ‪٥‬به ثٍلوٍوی َِئٌٍٗو إٍّلْ ٘و‬‫ثو اّگٗ لبرْیت فز‪ٛ‬اٌو ثریٌٖو ایلی‪.‬‬‫‪ٍّ٥‬بكْ ثو لله ِزمیها‪٩‬ی ثقبهاكٖ ِفزی یب ثواْ ‪ٚ‬الیذ ‪ ٚ‬ر‪ِٛ‬بٔلٖ هئیٌ ث‪٪ٌٛ‬بٔلْ‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ فبهٍی رٍٕلٖ عّ‪٦‬الٔ‪٪‬بْ‪« 1‬عٕگ»‪ِ« ٚ 2‬ؾ‪ٚ‬واد»ٌؤی ربپیت و‪ٛ‬ىكْ ویچریٌٖو‪.‬‬‫(لب‪ٙ‬یٍو ِ‪ٛ‬ڭب ُ٘ ٌي‪ َٚ‬و‪ٛ‬هِبٍٍو ایلی‪ ).‬اِِب و‪ٛ‬پٕچی ِفزی ‪ ٚ‬هئیٍَو‪ِ ،‬ؾوهٌو (فز‪ٛ‬ا وبرجٍوی)‬‫٘و ٔیّٗ یبىیت ویٌٍَٗو ّ‪ٛ‬ڭب ِ‪ٙ‬و ثبٍیت ثریٌٖو ایلی ‪ٚ‬اٌَالَ‪.‬‬‫ٍ‪ٛ‬ڭ ىِبٍٔوكٖ ِ‪ٛ‬ڭب ُ٘ ٌي‪ َٚ‬و‪ٛ‬هٌّٗكی‪ِ .‬فزیٍو ی‪ٛ‬ى ‪ -‬ایىی ی‪ٛ‬ى ‪ٚ‬هق آق وب‪٩‬نٌوكٖ‬‫ِ‪ٙ‬و ثبٍیت ثریٌٖو‪ِ ]12[ ،‬ؾوهٌو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬وب‪٩‬نٌؤی و‪ٛ‬ربهیت لب‪ٙ‬یفبٌٔٗوكٖ ی‪ٛ‬هاٌو‪ ،‬فز‪ٛ‬ا‬‫‪ٍٝ‬ت لیٍ‪٪‬بْ ِواف‪ٗ٦‬چیٍو‪ِ ٗ٩‬ل‪٥‬بٌویٕی یبىیت ثریٌٖو ایلی‪.‬‬‫أٖبف لیٍَٕ‪ !ْٛ‬ثو ّ‪ٙ‬وكٖ وُ‪ :‬كهً عل‪ٚ‬یل ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ ایَٗ‪ٍّ٥ ،‬بٔڭ افاللی‬‫ّ‪ٛ‬ي كهعٗكٖ ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ث‪ٌَٛ‬ب‪ٍٝ ،‬جٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٍّ٥ ٛ‬بٔڭ ل‪ٌٕٛ‬لٖ روریت ربپَب‪ ،‬كیٓ كهٍٍویگٗ‬‫اّز‪٪‬بٌٕی ‪٥‬به ثٌٍَٗو‪ ،‬یٗ ٔٗ ّ‪ٛ‬ي ‪٥‬بهالٔللٍوی كیٓ لبٔ‪ٔٛ‬ی إٍّلْ ٘و اّگٗ لبرْبٌو‪ٛ٥ ،‬اَ‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ویٌَّٗؤی ّوی‪٦‬ذ ایگٗ ٍی ‪ ٚ‬كیٓ ؽبِیَی كیت ا‪٥‬زمبك لیٍَب‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬ذ ث‪ٛ‬‬‫ویٌَّٗوگٗ ؽبِی ثٍىٗ ربث‪ ٤‬ث‪ٌَٛ‬ب‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ّٙ ٛ‬ؤڭ اؽ‪ٛ‬اي اعزّب‪٥‬ی‪ ،‬افاللی ‪ٍ ٚ‬یبٍیَی‬‫ٌّٔٗو ث‪ٌّٛ‬بً؟!‬‫ّوی‪٦‬ذ إٍّلْ ّٔٗ ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬و ا‪ٚ‬یٕبٌّبً ‪ّ ٚ‬وی‪٦‬ذ اٍالِ‪ ٗ٪‬لبٔلاق اٍز‪ٙ‬ياٌو ‪ ٚ‬افرتاٌو‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬عّ‪٪‬الٔ‪٪‬بْ‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ع‪ٔٛ‬گ‬‫‪53‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫لیٍّٕبً؟! (ٔ‪ٛ٦‬م ثبٌلّٗ ِٓ ماٌه)‬‫‪٥‬بٌُ رأهیقٕلْ‪ ،‬كٔیب ٍیبٍزٕلْ‪ِٕ ،‬يي [‪ ]11‬رلثریٔلْ‪ ،‬ا‪ٚ‬الك روثیٍٕٗلْ‪ ،‬اٍالَ ‪ٚ‬‬‫آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب ِلٔیزٕلْ‪ ...‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬ویٌَّٗؤڭ فربٍيٌىٍویٕی آیزیت ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬هِبق ُ٘ ؽبعذ ایًّٗ‪:‬‬‫ّ‪ٛ‬ي فربٍيٌىٍو ٔزیغٍٗی ایلیىٗ اِری ِ‪٢‬فو ‪ٙ٥‬لٔلٖ ر‪ٛ‬هوَزبٔ‪ ٗ٪‬ه‪ٍٚ‬یٗ ‪َ٥‬ىوی‬‫٘غ‪ َٛ‬لیٍلی‪٪‬ی چبلٍوكٖ و‪ٛ‬ة فبع‪ٌٗ٦‬ؤی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ویٌَّٗو ر‪ٛ‬هارلیٍو‪ ،‬ف‪ٛ‬لٕل ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬وی‪،ٗ٪‬‬‫ٍّولٕل ٍم‪ٝٛ‬ی‪ ٗ٪‬ث‪ٌٛ‬و ٍجت ث‪ٌٛ‬لیٍو‪...‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ه‪ٍٚ‬یٗ ك‪ٌٚ‬زی ثٍْٗ ٍٕؼ ثب‪٩‬ال‪٩‬بٔلْ وینی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ویٌَّٗؤڭ ّو ‪ٚ‬‬‫فزٌٕٗؤلْ ل‪ٛ‬ر‪ٌّٛ‬بق ا‪ٚ‬چ‪ٍٕٛ« ْٛ‬ح ف‪ٛ‬أٍك»‪ٕ« ،‬ؾیؼ ف‪ٛ‬أٍك» یٗٔٗ ثٍّٗیّٓ «ٔیّٗ‬‫ف‪ٛ‬أٍك» إٍّلٖ ایىی ی‪ٛ‬ىگٗ یبلنی ِأفن ایغبك لیٍیت ث‪ٌٛ‬ؤی ‪ٚ‬لف‪ِ ٗ٪‬ؾىُ ثب‪٩‬الكی‪٘ .‬و‬‫ویَّٗكْ وُ‪ :‬فزٕٗ اصوی و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لی‪ِٖٕ ،‬جیٕی آٌیت ‪ٚ‬لفلْ ِؾو‪ َٚ‬لیٍیت رٕجیٗ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬اِری ِ‪٢‬فو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رلثریٌوگٗ ا‪ٚ‬ىی ثبٌناد ٔ‪٢‬بهد لیال ایلی‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ُ٘ ٍِّىذ‬‫رٕغٍٗٔلی‪ ُ٘ ]16[ ،‬اِری ِالٌو إٍّلْ ا‪ٚ‬ى ویفیٕی ٍ‪ٛ‬ها ثریكی‪.‬‬‫ٌیىٓ ِأفن ‪ٚ ٚ‬لفٕڭ و‪ٛ‬پٗیْی ایٍٗ ٘و ٔباً٘ ِفذف‪ٛ‬هٌممٗ وویت ِلهٍٗ أز‪٢‬بِی‬‫ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬گیلْ ُ٘ یبِبٔواق ث‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اٍّو لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓگٗ ربپْ‪ٛ‬هٌلی‪ .‬لب‪ٙ‬ی ثله‬‫اٌلیٓ اِریگٗ ِياطكاْ‪ ،‬اٍزجلاككٖ ثی‪ّٙ‬زب ‪ ٚ‬رلثریكٖ ثیّبٕٔل ایلی‪ .‬لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ‪ٍّ٥‬بٔی‬‫ث‪ٛ‬ر‪ٍ ْٛ‬وپَذ لیٍلی‪ .‬اُ ّ‪ٛ‬ي كهعٗگٗ ویٍلیىُ‪ٍّ٥ :‬ب ف‪ٛ‬اٖ ؽك‪ ،‬ف‪ٛ‬اٖ ٔبؽك ٘یظ ثو‬‫اّلٖ لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓٔڭ هأی ‪ٕٛ ٚ‬اثلیلٔلْ ربّمبهی چیمب آٌّبً ایلی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ثو لله ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بد ‪ ٚ‬یبڭی اكثیبر‪ ٗ٪‬إّٓب‪ ،‬اٍّب‪٥‬یً ثیه ‪ ٚ‬هّیل‬‫لب‪ٙ‬ی وجی مارٍو ثٍٗ ْ ربِٔ ‪ ٚ‬كٔیب ٍیبٍزٕلْ ثو كهعٗ فربكاه ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو آكَ ایلی‪ .‬ا‪ٚ‬ىیٕڭ‬‫اٍزجلاكی ‪ ٚ‬اِریٔڭ ‪ٍّ١‬یٕی وّبوبْ (ث‪ٌٛ‬للچٗ) ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍلی‪٪‬ی [‪ ]11‬ؽبٌلٖ ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بد ‪ٚ‬‬‫‪٩‬يیزٌٗو ربِبٔیٕی ه‪٥‬بیٗ لیٍیت ر‪ٛ‬هِبلمٗ ُ٘ ثو كهعٗ ِغج‪ٛ‬هیذ و‪ٛ‬هٖ ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ال ع‪ٛ‬هٖ ثبی ‪ ٚ‬ربربه ِىزجیگٗ اعبىد ثریكی‪ .‬ثواكهىاكٍٖی اِنی‬‫عبْ ِقل‪ٕ ِٚ‬ی ِال ع‪ٛ‬هٖ ثبی‪ّ ٗ٪‬بگوك لیٍلی‪ ُ٘ ،‬آٔڭ ل‪ٛ‬هل‪ّٕٛ‬لْ ‪ٍّ٥‬بكٖ ؽووذ لیال‬‫آٌّبكی‪.‬‬‫(لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓٔڭ یبڭی اكثیبد ِ‪ٞ‬بٌ‪ ٗ٦‬لیٍیْی‪ ،ٗ٪‬اٍالَ ِزفىوٌوی ایٍٗ‬‫ِٖبؽجٍٗی‪ ،ٗ٪‬اِری ‪٥‬جل االؽلٔڭ ها‪ٙ‬ی ایٍٍّٗگیگٗ كائو ل‪ٌّٛ‬ي‪ ٗ٩‬ثو ٍٕل ر‪ّٛ‬لی‪ :‬اِری‬‫‪54‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪٥‬جل االؽل لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓٔڭ «اٌفذ» ‪٩‬يیزٍٗی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة هّیل لب‪ٙ‬ی ثٍْٗ إّٓبٌك‬‫لیٍلی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ى كٍزق‪ٞ‬ی ثٍْٗ ‪٥‬زبة لیالكه‪).‬‬‫لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ‪ٔ ٠٣٠٦‬چی ٘غوی هثی‪ ٤‬اال‪ٚ‬ي آیٕلٖ ‪ٚ‬فبد لیٍلی‪ٍّ٥ .‬ب آٔڭ‬‫اٍزجلاك ‪ ٚ‬ل‪ٛ‬هل‪ٍٕٛ‬لْ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛٛ‬ة ف‪ٛ‬كٍوأٗ ؽووزٍؤی ثبّالكیٍو‪]344[ .‬‬‫لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ا‪ٚ‬هٔیلٖ لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗ ثقبهاكٖ لب‪ٙ‬ی والْ ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬لب‪ٙ‬ی ثمب‬‫ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ّٚ‬ج‪ِٖٕ ٛ‬ج‪ ٗ٪‬یبڭی ییزْلگٕلْ ُ٘ رلثری ‪ٍ ٚ‬یبٍزلْ فربٍيٌگٕلْ ‪ٍّ٥‬بٔی ا‪ٚ‬ىیگٗ‬‫ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍلها آٌّبكی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬چبلٍوكٖ لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓٔڭ وبرزٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ثو٘بْ اٌلیٓ ثقبهاكٖ هئیٌ ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫ویَّٗ ‪ٔ ٍُ٥‬بهی ر‪ٛ‬هٍ‪٥ ْٛ‬بكی ‪٥‬مً ‪ ٚ‬اكهاولْ ُ٘ ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق لبٌ‪٪‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘‬‫ث‪ٌَٛ‬ب آربٍیٕڭ ؽّبیزی ٍبیٍٕٗلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ِٖٕ ٛ‬ج‪ ٗ٪‬ایگٗ ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ِفزٍٕه ‪ِٕ ٚ‬بفمٍكٔڭ ثؤچی كهعٍٕٗلٖ ایلی‪ .‬آربٍی ثو لله یبڭی‬‫اكثیبرلْ فربكاه ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬ویَّٗ ٔٗ ایَىی ‪ ٗٔ ٚ‬یبڭی اكثیبد ّٔٗكه ثًٍّٗ‬‫ایلی‪ .‬و‪ٛ‬ه و‪ٛ‬هأٗ ر‪ٖ٦‬جلٖ ّ‪ٛ‬ي كهعٗكٖ ایلیىُ‪« :‬ر‪ٖ٦‬ت عبٍ٘یٗٔڭ ِٖلاق ِغَّی»‬‫ایلی كیَٗن یبٌ‪٪‬بْ ث‪ٌّٛ‬بً‪]343[ .‬‬‫كٔیب ٔوٌٍٗؤلْ پ‪ٛ‬ي ی‪ّ٪‬بق‪ِٕ« ،‬ز‪ »ٛ‬ییّٗن ‪ ٚ‬فبر‪ٍٔٛ‬و ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هِبللْ ثبّمب‬‫ٔٗهٍٗٔی ثًٍّٗ ایلی‪ .‬عبٖ ‪ِٖٕ ٚ‬ج‪ّٛ ٗ٪‬ي كهعٗكٖ ؽویٔ ایلیىُ‪ :‬ث‪ ٛ‬ی‪ٌٛ‬لٖ ٘و ثو‬‫ٔوٍٗٔی ؽزی ٔبِ‪ّ ٚ ًٛ‬وف أَبٔیٍٗیٕی (اگو ث‪ٌَٛ‬ب) فلا لیٍّبلمب ؽب‪ٙ‬و ایلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ آربٍی ا‪ٌٚ‬گٗٔلْ وینی لب‪ٙ‬ی والٍٔه ِٕٖجیٕی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ووگ‪ٛ‬ىِٗن‬‫ا‪ٚ‬چ‪ٍٚ ْٛ‬یٍٗ آفزبهِبللٖ ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ل‪ٌٕٛ‬لٖ اٍجبة ُ٘ ثبه ایلی‪:‬‬‫‪ )٠‬آربٍٕلْ لبٌ‪٪‬بْ ِیٍی‪ٍٔٛ‬وچٗ صو‪ٚ‬د ‪ٍ ٚ‬بِبْ‪.‬‬‫‪ )٠‬ثبهچب ‪ٍّ٥‬ب ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یٕڭ آربٍی‪ ٗ٪‬للهكاْ ‪ّٔ ٚ‬ه ف‪ٛ‬هكٌٖگی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ِبي ٕوفی ‪ ٚ‬للهكأٍو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ كهثبه اٍ٘یٕی ا‪ٚ‬ى ‪ٝ‬وفی‪ ٗ٪‬عٍت‬‫لیال ایلی‪.‬‬‫ِالٌو ث‪ٌَٛ‬بٌو لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗكْ ها‪ٙ‬ی ایًّٗ ایلیٍو‪( .‬ثقبها ِالٌوی ثبٌ‪ٞ‬ج‪٤‬‬‫‪ٚ‬اٌو‪٩‬جذ ٘یظ ویَّٗكْ ها‪ٙ‬ی ث‪ٌّٛ‬بً ایلیٍو‪٘ .‬و ثو ویَّٗگٗ ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ [‪ ]341‬لیٍَبٌو‬‫ِٕٖت ویزْیٕڭ ل‪ٛ‬هل‪ٍٕٛ‬لْ ایلی‪ّٛ .‬ي ٍججلْ لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٕ‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬هاً ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیالٌو‪،‬‬‫اِِب لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗكْ ل‪ٛ‬هلّبكلٍوی ٍججٍی ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍّبٍٍو ایلی‪).‬‬‫‪55‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو٘بْ اٌلیٓ ِالٌؤی رٍّك ‪ ٚ‬ف‪ ُٛ‬آِلگ‪ٛ‬یٍه ایٍٗ ا‪ٚ‬ى ری‪ٖٛ‬هٖگٕلٖ‬‫ی‪٪‬یت آٍبٍٔك ثٍْٗ لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗ فالفٕلٖ ؽووذ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برب آال ایلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ِمٖلی‪ ٗ٪‬یگبٔٗ ثو ِبٔ‪ ٤‬ث‪ٌَٛ‬ب ا‪ٚ‬ي ُ٘‪:‬‬‫‪ٚ‬ىیو «آٍزبٔٗ لً‪ 1‬ل‪ّٛ‬جیگی» ایلی‪.‬‬‫آٍزبٔٗ لً‪ 3‬ل‪ّٛ‬جیگی لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ‪ٙ٥‬لٔلٖ ؽى‪ِٛ‬ذ اٍّویگٗ ٔف‪ٛ‬م ‪ ٚ‬ا‪٥‬زجبه‬‫ع‪ٙ‬زٕلْ ایىٕچی كهعٗكٖ ر‪ٛ‬ها ایلی‪ .‬اِِب لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ا‪ٌٚ‬گٗٔلْ وینی ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫اٍّویٕڭ وبرزٗ ‪ٚ‬وچىٍوی آٍزبٔٗ لٍ‪ 2ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬هٌلی‪.‬‬‫آٍزبٔٗ لً‪ 3‬لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗ‪ ٗ٩‬ؽبِی ‪ ٚ‬ثو٘بْ اٌلیٕ‪ِ ٗ٪‬قبٌف ایلی‪ِٛ .‬ڭب ایىی‬‫ٍجت ثبه ایلی‪]341[ :‬‬‫ثؤچیَی‪ :‬لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ‪ٙ٥‬لٔلْ لبٌ‪٪‬بْ ث‪ ٛ‬ایىی فبٔٗكاْ آهإٍلٖگی هلبثذ!‬‫ایىٕچیَی‪ :‬آٍزبٔٗ لً‪ 3‬ثو٘بْ اٌلیٓ كیه ِفَل ‪ٔ ٚ‬بكأ‪ ٗ٪‬وبرزٗ اٍّؤڭ ؽ‪ٛ‬اٌٗ‬‫لیٍْیٕی ؽىّذ ؽى‪ِٛ‬ز‪ِٛ ٗ٪‬افك ثًٍّٗ ایلی‪.‬‬‫آٍزبٔٗ لً‪ 3‬ى‪ٚ‬ه ِبٔ‪ٍ٦‬وكْ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ٍججٍی ثو٘بْ اٌلیٓ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ل‪ٛ‬ری ایٍٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ِبٔ‪ٕ٦‬ی و‪ٛ‬رٗهّگٗ چبٌْب ایلی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ‪ٙ٥‬لٔلٖ اِری ٘و ‪ٚ‬لذ ه‪ٍٚ‬یٗ ا‪ٌٚ‬ىٍٗیگٗ ٍیبؽذ لیٍَب‪ ،‬اهن‬‫كه‪ٚ‬اىٖ ٍٕلٖ ل‪ّٛ‬جیگی یبٕٔلٖ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ‪٥‬وٗ ٍ‪ٛ‬هاِبق ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬نو‪ٛ‬ه لب‪ٙ‬یٕی ر‪٦‬ینی لیال‬‫ایلی‪ .‬لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ا‪ٌٚ‬گٗٔلْ وینی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬لٖ ا‪ٚ ٚ‬لزٍوكٖگی ّ‪ٙ‬وٍجي ؽبوّی‬‫ِریىا ٖٔو اٌلّٗٔی ر‪٦‬ینی لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ِریىا ٖٔو اٌلّٗ رلثری ع‪ٙ‬زٕلْ ل‪ّٛ‬جیگیگٗ ِقبٌفذ ا‪ٙ١‬به لیٍّبٍب ُ٘ «ثو و‪ْٛ‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگیٌه ِٕٖجیٕی آٌّبق اِیلی ایٍٗ» لٍجبً آٍزبٔٗ لٍٕڭ‪ِ ]341[ 3‬قبٌفٍوی ثٍْٗ‬‫فىوكاُ ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ‪ّٔٛ :‬لاق ثو ىِبٔلٖ وُ‪:‬‬‫‪ٍّ٥‬ب لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ اٍزجلاكٔلْ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛٛ‬ة ف‪ٛ‬كٍوأٗ ؽووزٍؤلٖ آىاك‪ ،‬لب‪ٙ‬ی‬‫والْ ‪ٍّ٥‬ب‪ ٗ٩‬رٍّك ‪ِ ٚ‬لإ٘ٗ ایٍٗ ثبّی ّْگْٗ‪ ،‬آٍزبٔٗ لً‪ 3‬ا‪ٚ‬ى ِٕٖت ‪ِ ٚ‬ورجٍٗیٕڭ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٗ٪ٌٛ‬‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٌٕٛ‬ڭ‬‫‪56‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ؽف‪٢‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ریرتاِبللٖ‪ِ ،‬ریىا ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگیٌه ِٕٖجی‪ ٗ٪‬یزّْبلٕی آهى‪ ٚ‬لیٍّبللٖ‪،‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ل‪ّٛ‬جیگی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والْ فالفٕلٖ ا‪ٛ٩‬اٌو ‪ ٚ‬فزٌٕٗو ر‪ٛ‬هارّٗولٖ‪ ،‬اِری ‪٥‬جل االؽل‬‫ایَٗ ٍِّىذ ‪ ٚ‬ك‪ٌٚ‬زٕی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثو ثوا‪ٚ‬ی ایٍٗ ِقبٌف ثوگو‪ٕ٘ٚ‬ڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ه‪ٍٚ‬یٗكٖ‬‫یبٌ‪ّٙ 1ٗٞ‬ؤلٖ ویف ‪ٕ ٚ‬فب ٍ‪ٛ‬هِٗولٖ ایلیىٗ‪:‬‬‫«ثقبهاكٖ ِىزت َِئٍٍٗی ‪ ٚ‬علیل ‪ -‬للیُ ٔيا‪٥‬ی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلی‪».‬‬‫[‪]340‬‬‫‪-٧‬‬‫ِىتجٕی ثبغالتّبلمٗ حبضزالٔغ ‪ ٚ‬اِتحبْ‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖگی فٍٍٖؤڭ ثؤلٖ آیزیت ا‪ٚ‬رلگّيكیه ربربهٌو ِىزجی ر‪ٞ٦‬یً لیٍٕلی‪ٕ٪‬لْ‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ ُ٘ ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِىزجی ك‪ٚ‬اَ لیٍّبللٖ‪ِ ،‬ال لّو ِىزت فالفٕلٖ اٍجبة‬‫ؽب‪ٙ‬والِبللٖ ایلی‪.‬‬‫ِال لّؤڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىو ِفَلأٍٗی‪ ٗ٪‬ثؤچی ٔ‪ٛ‬ثزلٖ ثقبها هئیٌ ثو٘بْ اٌلیٓ‬‫ل‪ٌّٛٛ‬لی‪ .‬ىیوا ثو٘بْ اٌلیٓ ِؾبوّٗكْ ‪٥‬بهی‪ ،‬ر‪ٖ٦‬ت عب٘الٔٗ ایٍْٗ ٘و ثو یبڭی چیممبْ‬‫ٔوٍٗگٗ لبهّی ویٍٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثوویَّٗ ایلی‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٍٚ‬زیگٗ ِىزت َِئٍٍٗی ِٕبٍجزی ایٍٗ‬‫ثبّمب ثو ِٕف‪٦‬ذ ُ٘ ِالؽ‪ ٗ٢‬لیال ایلی‪ .‬ث‪ِٕ ٛ‬ف‪٦‬ذ افىبه ‪ِّٛ٥‬یٗٔی‪ ،‬فٖ‪ً ٕٛ‬ب ‪ٍّ٥‬ب‬‫ٕٕفیٕی آٍزبٔٗ لً‪ 2‬ل‪ّٛ‬جیگیگٗ لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبقكْ ‪٥‬جبهد ایلی‪.‬‬‫آٍزبٔٗ لً‪ 1‬ل‪ّٛ‬جیگی ه‪ٍٚ‬یٗ كٖ ٍیبؽذ لیٍ‪٪‬بْ‪ ،‬اٍالَ ِزفىوٌؤلْ ِىزت ‪ِ ٚ‬لٔیذ‬‫ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ثو ٔیچٗ [‪ ]342‬ر‪ٕٛ‬یٌٗو ایْیزگْٗ ثو ماد ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٌَٛ‬ب ِؾی‪ٕٞ‬ڭ‬‫َِب‪٥‬لٍٖيٌ‪ٕ٪‬لْ ا‪ٚ‬ىی ثبٌناد ثواْ یبفْی اّگٗ اللاَ لیال آٌّبكی‪ٌ .‬یىٓ فٍمٕڭ ا‪ٚ‬ى‬‫‪ٝ‬وفٕلْ‪ ،‬ا‪ٚ‬ى فوعی ثٍٗ ْ رأٍیٌ لیٍٕ‪٪‬بْ ثو ِىزجگٗ لبهّی ٍ‪ٛ‬ىالِبلمٗ ‪ٚ‬علأی ها‪ٙ‬ی‬‫ث‪ٌّٛ‬بً ایلی‪ .‬ثبٌ‪٦‬ىٌ ِىزت ٍ‪ٛ‬ىی آها‪ ٗ٩‬ویٍگْٗ چبلٍوكٖ ؽَٓ ه‪ٙ‬بٍیٕی ِ‪ٍَٛ٦‬‬‫لیٍیت ٍ‪ٛ‬یاله ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪Ялта‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪57‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوٕذ ثو٘بْ اٌلیٓ وجی آٍزبٔٗ لٍٕڭ‪ 1‬فالفوبهٌوی‪ٗ٪‬‬‫یبفْی ثو فوٕذ ایلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ایَىی إّٓب ‪ّ ٚ‬ویىٍؤلْ ِال ‪٥‬جل اٌوٍ‪ٛ‬ي ىاو‪ِ ٚ ْٛ‬ال ‪٥‬جل‬‫اٌوؤف‪ 2‬اٍٍّی یٗٔٗ ثو ثیَ‪ٛ‬اك ِلهً ِال لّو‪٦ِ ٗ٩‬ب‪ ْٚ‬ث‪ٌٛٛ‬ة چیملیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ا‪ٚ‬چ ماد‬‫ا٘بٌیلْ ٍ‪ٛ‬ىٌوی‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬الق ٍبالر‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔؤی ‪ٍّ٥ ٚ‬بٔڭ و‪ٛ‬پیَیٕی ِىزجگٗ لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلیٍو‪.‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ فزٕٗگبٍ٘وی ‪ٍّ٥‬بكْ ِال ‪٥‬جل اٌوىاق ِفزی ‪٩ ٚ‬یبس ِقل‪ َٚ‬ا‪ ،ٍُ٥‬ا٘بٌیلْ‬‫‪٥‬جل اٌوؤف‪ 1‬وبه‪ٚ‬أجبّیٕڭ ا‪ٚ‬یٍوی ایلی‪]341[ .‬‬‫ثو ویچٗ‪ ،‬و‪ٔٛ‬ل‪ٚ‬ىكٖ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ لبٔچب فلِذ لیٍ‪٪‬بْ ث‪ٌَٛ‬بٌو آفْبٍِوی ثو٘بْ‬‫اٌلیٓٔڭ آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهیت ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریٌٖو‪٥ ،‬بكر ًب ِ‪٦‬و‪ ٗٙٚ‬ربپْ‪ٛ‬هاٌو ایلی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ثقبهاكٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ِریىا ٖٔو اٌلّٗ ایَٗ‪ِ ،‬ىزت َِئٍٍٗیگٗ ٍٍجبً‪ ،‬ایغبثبً ثواْ‬‫ٔوٍٗ ٍ‪ٛ‬یالِبً ایلی‪ .‬ا‪ٚ‬ي ثبٌ‪ٞ‬ج‪ِ ٤‬ىزجگٗ لبهّی ایًّٗ ایلی‪ ،‬آٍزبٔٗ لً‪ِ 3‬ىزت‬‫ِؾَٕبرٕلْ لبٔچب فربكاه ایَٗ ا‪ٚ‬ي ُ٘ ا‪ّٔٗٚ‬چٗ فربكاه ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٌَٛ‬ب آچیملْ‬‫آچیك َِئٍٗگٗ لبرّْبً‪ ،‬گ‪ٛ‬یب وٗ‪« :‬لبٔی و‪ٛ‬هٖیٍ‪ٛ‬ن ّٔٗ ث‪ٌٛٛ‬ه؟» كیت ر‪ٛ‬ها ایلی‪.‬‬‫‪ٍّ٥‬بكْ كاِال اوواَ ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬وی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬هكی‪٪‬ی ِٕبٍجزی ایٍٗ ِىزجٕڭ ِؾَٕبری‪ ٗ٪‬ثو‬‫كهعٗ ‪ٚ‬ل‪ٛ‬ف پیلا لیٍ‪٪‬بْ‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثو ِغٍَلٖ ِىزجٕی ِلاف‪ ٗ٦‬لیٍّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫كاِال اووإِڭ ِلاف‪ٌٗ٦‬وی ‪ٛ٥‬اِ‪ ٗ٪‬ثو لله یبفْی رأصری لیٍَب ُ٘‪ٍّ٥ ،‬ب‪٘ ٗ٩‬یظ ثو اصو‬‫و‪ٛ‬هٍٗرٗ آٌّبً ایلی‪ .‬ثبٌ‪٦‬ىٌ كاِال اووإِڭ ِىزجگٗ ‪ٝ‬وفلاهٌمٍوی ثبّمب ‪ٍّ٥‬بٔڭ‬‫لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْی‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪ٛ‬اله ایلی‪ ]346[ .‬چ‪ٔٛ‬ىٗ ثقبهأڭ وبرزٗ ِالٌوی ایٍٗ كاِال‬‫اووإِڭ آهاٌوی ّ٘یْٗ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ایلی‪ِٔٛ .‬ڭ ٍججٍویٕی ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬بكٌٖوكٖ فالٕٗ لیٍّبق‬‫ِّىٕله‪:‬‬‫‪ )٠‬ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی آهإٍلٖ هٍّی ‪٩ ٚ‬ری هٍّی ِغٍٍَوكٖ ِ‪ٕ٦‬بٍي ِٕب‪١‬وٌٖو و‪ٛ‬ة‬‫‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٛ‬الكه‪ .‬كاِال اوواَ ٔ‪ٞ‬بق ‪ ٚ‬ؽب‪ٙ‬و ع‪ٛ‬اة ث‪ٌٛ‬للٍوی ٍججٍی لبهّی چیممبٍٔؤی‬‫ٍبوذ لیالٌو‪.‬‬‫فٍّٖوی ایَٗ اٌياَ ‪٥‬بهیٕی و‪ٛ‬رٗهٖ آٌّبینی‪ ،‬رؾمری ‪ ٚ‬رْٕی‪ٍ٦‬و ایٍٗ ِمبثٍٗ لیال ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٌٕٛ‬ڭ‬‫‪ 2‬ا‪٥ :‬جل اٌوئ‪ٛ‬ف‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪58‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ث‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬إٌڭ رىوّه ‪ ٚ‬ك‪ٚ‬اِی ِٕبفورلْ ثبّمب ثو ٔوٍٗگٗ ٍجت ث‪ٌّٛ‬بً ایلی‪.‬‬‫‪ )٠‬كاِال اوواَ ٍجّبثٗ اّبهری‪٥ ٗ٪‬بًِ ‪ِٔٛ ٚ‬ڭ ٍٕزٍگیگٗ لبیً ایلیٍو‪ ،‬ثبّمب ِالٌو‬‫ایَٗ ٍجّبثٗ اّبهریٕی ثل‪٥‬ذ ثٍیت كاِال اوواِ‪ِ ٗ٪‬قبٌف ایلیٍو‪ .‬فٖ‪ٕٛ‬بً ربّىٕلٌه ِال‬‫فبٌّواك ث‪َِ ٛ‬ئٍٗ ا‪ٍٚ‬زٕلٖ كاِال اوواَ ثٍْٗ یبلبالّّبلمبچب ثبه‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫‪ )٣‬كاِال اوواَ یری یب‪٩‬یٕی َِغلٌوكٖ یبٔلهِبلٕی رغ‪ٛ‬یي لیٍ‪٪‬بْ ‪ ٚ‬ثبّمب ‪ٍّ٥‬ب ؽواَ‬‫ثٍٗ ایلیٍو‪.‬‬‫‪ِ )٤‬فزیٍؤڭ و‪ٛ‬پوا‪٩‬ی آق ِ‪ٙ‬و لیالٌو‪ ،‬ی‪ٕ٦‬ی فز‪ٛ‬ی ٕ‪ٛ‬هری یبىٌّبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬آق‬‫وب‪٩‬نٌوكٖ ِ‪ٙ‬و ثبٍیت فز‪ٛ‬ی [‪ ]341‬وبرجٍوی‪ٍ ٗ٪‬بربٌو‪ .‬كاِال اوواَ ث‪ ٛ‬إّی ِ‪ٍٞ‬ك ؽواَ ثٍیت‬‫ّ‪ٔٛ‬لاق لیٍ‪٪‬بْ ِفزیٍؤی لبرز‪ ٨‬رٕمیل لیالٌو ایلی‪.‬‬‫‪ )٥‬كاِال اوواَ ِلهٍٗ ؽغوٖ ٌویٕی ‪ٚ‬لف ث‪٪ٌٛ‬بٔی ٍججٍی ٍبرِ إٌْٓی ؽواَ ثٌٍٗو‪،‬‬‫ثبّمب ِالٌو ایَٗ ا‪ٚ‬ىٌوی ثبٌناد ّ‪ٛ‬ي اّگٗ ِجزال ایلیٍو‪.‬‬‫ّ‪ٛ‬ي ٍججٍوكْ ‪ٍّ٥‬ب ‪ِّٛ٥‬یذ ا‪٥‬زجبهی ایٍٗ كاِال اوواِ‪ِ ٗ٪‬قبٌف ایلیٍو‪.‬‬‫كاِال اووإِڭ ثؤچی كهعٗ ِقبٌفٍؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ كاِال ‪٥‬جل اٌوىاق‪ِ ٚ 1‬ال فبٌّواك‬‫ِىزجگٗ لبهّی چیممبٍٔؤڭ ایڭ ثؤچی ل‪ٙ‬وِبٍٔؤلْ ایلیٍو‪.‬‬‫اؽ‪ٛ‬اي ث‪ ٛ‬كهعٗگٗ ویٍگٗٔلْ وینی ِىزت ‪ٍٝ‬جٌٗویٕی ریيهاق اِزؾبْ لیٍّبق ‪ٙ‬و‪ٚ‬ه‬‫و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لی‪ .‬ىیوا اؽ‪ٛ‬إٌڭ ثبهّیلْ ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلیىٗ ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬یب ایورٗ ‪ٍّ٥‬ب ِىزجٕی ثب‪٩‬الربٌو‪ .‬ا‪ٚ‬‬‫ؽبٌلٖ ِىزجٕڭ ّٔٗ ایىٍٗٔگی ا٘بٌی‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٪‬ث‪ٌّٛ‬بٍلْ لبٌ‪ٛ‬ه‪ .‬اگو ‪ِّٛ٥‬ی ثو اِزؾبْ‬‫ِغٍَی یبٍبٌَب‪ِ ،‬ىزت ثب‪٩‬الٔلی‪٪‬ی رملیوكٖ ُ٘ ثو لَُ فٍممٗ یبفْی‪ٕ٪‬ب رأصو لبٌْی‬‫[‪ ]334‬آٔیك ایلی‪.‬‬‫ّ‪ِ ٛ‬الؽ‪ٌٗ٢‬و ایٍٗ ‪ٔ ٠٣٠٧‬چی ٘غویلٖ‪ٔ ٠٪ ،‬چی ّ‪٦‬جبْ ك‪ّٕٚ‬جٗ و‪ٕٔٛ‬لٖ ِریىا ‪٥‬جل‬‫اٌ‪ٛ‬اؽل ِىزجٕلٖ ‪ِّٛ٥‬ی ثو اِزؾبْ ِغٍَی یبٍبٌلی‪.‬‬‫اِزؾبْ ِغٍَٕلٖ ثبالٌؤڭ آربٌوی‪٩ ،‬يیزٌٗو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ فىوی آچٍ‪٪‬بْ مارٍو‬‫ِؾ٘ رّبّب ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ی‪٪ٍ٪‬بْ ا٘بیل‪ ،‬ثو لَُ ِلهٍٍو‪ ،‬آٍزبٔٗ لً‪ 2‬ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ثو ٔیچٗ ٔفو‬‫آكِی‪ِ ،‬ریىا ٖٔو اٌلّٗٔڭ ّبگوكپیٌْٗوی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی والْ ‪ ٚ‬هئیَٕڭ ِالىٍِؤلْ ثو ٔیچٗ ٔفو‬‫ؽب‪ٙ‬و ایلیٍو‪ِ .‬فزیٍوكْ یبٌ‪ٛ٪‬ى كاِال اوواَ ثبالٌؤڭ آربٍی لبربهٔلٖ ویٍلیٍو‪ٍّ .‬ولٕلكْ‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫ا‪ ،‬ة‪٥ :‬جل اٌواىق‪ٗ٥ :َ ،‬ثل‪ٚ‬هٖىاق‪ ،‬د‪٥ :‬جل اٌوىاق‪ ،‬ك‪Абдураззоқ :‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪59‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِ‪ِ ٍُ٦‬ال ‪٥‬جل اٌمبكه ّى‪ٛ‬هی ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٍَلٖ ؽب‪ٙ‬و ایلی‪.‬‬‫اِزؾبْ ِغٍَی ایورٗكْ آفْبِ‪ٗ٪‬چٗ ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪ .‬ثقبهأڭ ‪ٚ‬ال‪ٍٝٗ٦‬ت آكٍِویٕڭ‬‫و‪ٛ‬پیَی ثو كهعٗ ویٍیت و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ویزلی‪.‬‬‫ِغٍَلٖ ؽب‪ٙ‬و ث‪٪ٌٛ‬بٍٔؤڭ اوضوی ِّٕ‪ ْٛ‬وجی و‪ٛ‬ه‪ ٗٔٚ‬ایلیٍو‪ .‬ثو لَُ فٍك ثبالٌؤڭ‬‫لوآْ ا‪ٚ‬ل‪ٍّٛ‬ؤلْ ‪ ٚ‬ؽب‪ٙ‬و ع‪ٛ‬اثٍىٍؤلْ [‪ِ ]333‬زأصو ث‪ٌٛٛ‬ة ی‪٪‬الیاله ایلی‪.‬‬‫ث‪ٚ٦‬ی ؽّیذ ایگٌٗوی آهاٌؤلٖ ٍِٖؾذ لیٍیت ِىزجگٗ ِٕبٍرباق ثواْ ا‪ٚ‬ه‪ْٚ‬‬‫ربپّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فىو ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رٌٗو ‪ ٚ‬ث‪ ٛ‬إّی هِ‪ٚ‬بْ ‪٥‬یلی‪ٗ٪‬چٗ ثبعبهِبلچی ث‪ٛ‬الٌو ایلی‪.‬‬‫ِفزی كاِال اوواَ ِغٍَلٖگی ِلهً ‪ِ ٚ‬الٌو‪ ٗ٩‬لبهاة آیزلیٍو‪:‬‬‫«ثواكهٌو! یبُ ثبالٌؤڭ آى ثو فوٕزلٖ ّ‪ٔٛ‬چٗ وریٖوٍه ٔوٌٍٗؤی ا‪ٚ‬هگٗٔلیىٍویٕی‬‫ا‪ٚ‬ى و‪ٛ‬ىِي ایٍٗ و‪ٛ‬هكن‪ ِٓ .‬ث‪ِ ٛ‬ىزجٕی ّوی‪٦‬ز‪ِٛ ٗ٪‬افك ‪ٍَِّ ٚ‬بٍٔو‪ٔ ٗ٩‬بف‪ ٤‬ثو ٔوٍٗ كیت‬‫ثٍلَ‪ .‬اگو ٍئڭ ٔ‪٢‬وڭيكٖ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ‪ ٚ‬فالف ّو‪ ٣‬یریٌوی ث‪ٌَٛ‬ب اثب لیٍّبٍلْ ٍ‪ٛ‬یٍٗڭي! ربوٗ‬‫ٍِٖؾذ ایٍٗ إالؽی‪ ٗ٪‬و‪ ِّٛ‬لیالیٍ‪ٛ‬ن‪»...‬‬‫ؽب‪ٙ‬و ث‪٪ٌٛ‬بْ ِالٌو ارفبق ایٍٗ كاِالٔڭ فىوٌویگٗ ل‪ٌّٛٛ‬لیٍو‪.‬‬‫فالٕٗ اِزؾبْ ِغٍَی ٔ‪ٙ‬بیذ ِّٕ‪ٔٛ‬یذ ایٍٗ ا‪ٚ‬رلی‪ِ .‬ىزت ِإٍٍَویٕڭ ٍ‪٦‬ی ‪ٚ‬‬‫و‪ٍّْٛ‬وی‪ ،‬ثبٌقبٕٗ [‪ِ ]331‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔڭ ثو ٔیچٗ آیٍك ‪٩‬ریری‪ ،‬ثقبها ثبالٌویٕڭ‬‫اٍز‪٦‬لاكی ّ‪ٔٛ‬لاق رأصری لیٍلیىٗ ا‪ٚ‬و‪ٔٛ‬لْ ثبّالة ثقبها ا٘بٌیَی آهإٍلٖ ‪ٍّ٥‬ی أمالة‬‫فىوی ووكی‪.‬‬‫ثقبهاكٖ ایڭ ا‪ّٚ‬ي ‪٩‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬بْ ‪ ٨٪‬یبّبه ث‪ٛ‬هی ثبی افٕلی ِغٍَٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ی‪٪‬الكی ‪ ٚ‬آیزلیىٗ‪:‬‬‫«ِٓ اِیل لیالِٓ وٗ ا‪ ْٚ‬یٍگٗچٗ ثقبهاكٖ أمالة ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٌٛٛ‬ه‪ ٓٝٚ ،‬ا‪ٚ‬الكی‬‫ث‪ٛ‬و‪ٔٛ‬گی هىاٌذ ‪ٍ ٚ‬فبٌزٍوكْ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛٛ‬ه‪ .‬ایَي وٗ ا‪ ٚ‬و‪ٕٔٛ‬ی ِٓ و‪ٛ‬هٖ آٌّبیّٓ‪ٍ ،‬ي یبّاله‬‫و‪ٛ‬ه‪ٚ‬هٍي‪ِ ،‬یڭ لبرال ّىووُ‪ :‬إّڭ ثبّالٔلی‪٪‬یٕی و‪ٛ‬هكَ‪»...‬‬‫(ث‪ ٛ‬پری ه‪ّٙ ّٓٚ‬ریٔڭ لیبً ‪ ٚ‬گّبٔی‪ 1‬ر‪٩ٛ‬وی ویٍلی‪ .‬ا‪ ٚ‬و‪ٔٛ‬لْ ربَ ا‪ ْٚ‬یً‬‫ا‪ٚ‬رىٗٔلْٖ وینی ثقبهاكٖ أمالة وجری ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٌٛ‬لی‪ٌ .‬یىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬أمالثٕڭ ثو لوثبٔی ِنو‪ٛ‬ه‬‫ث‪ٛ‬هی ثبی افٕلیٕڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ؽبعی ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی لٍی‪ 2‬ث‪ٌٛ‬لی‪).‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬وّبٔی‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ِٖٞ :‬فی ل‪ٛ‬یل‬‫‪60‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]331‬‬‫‪-٨‬‬‫ِىتجٕڭ ثزٔچی دفعٗ ثبغالٔؼی‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖگی فٍٖلٖ ثیبْ لیٍٕلی‪٪‬ی كیه ِىزجٕی ‪ ٚ‬اِزؾبْ ِغٍَیٕی و‪ٛ‬هگٍٗٔو ٘و‬‫یریكٖ ِىزجگٗ ه‪ٚ‬اط ثریِٗ ن ٌي‪ِٕٚ‬لْ ٍ‪ٛ‬یالِبللٖ ث‪ٌٛ‬للٍویلیه‪ ،‬ثبّمب ثو ‪ٝ‬وفلٖ ِىزجٕی‬‫ثب‪٩‬الِبق ٌي‪ِٕٚ‬لْ اٍبٍٍی ِغٍٍَو ث‪ٛ‬الیبریت ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٍٍَؤڭ و‪ٛ‬پوا‪٩‬ی ثو٘بْ‬‫اٌلیٓ هئیٌ‪ِ ،‬فزی ِال ‪٥‬جل اٌوىاق‪٩ ٚ 1‬یبس ِقل‪ َٚ‬ا‪ٍُٔ٥‬ڭ ا‪ٚ‬یٍؤلٖ ایلی‪ .‬ث‪ِ ٛ‬غٍٍَوكٖ‬‫فىو ثریگ‪ٛ‬چی ‪ ٚ‬ی‪ٛ‬ي و‪ٛ‬هٍٗرگ‪ٛ‬چی ِال لّو ث‪ٌٛٛ‬ة آٔڭ ٍ‪ٛ‬ىیٕی رم‪ٛ‬یٗ لیٍ‪ٛ٪‬چیٍو ِال ‪٥‬جل‬‫اٌوٍ‪ٛ‬ي ىاو‪ِ ٚ ْٛ‬ال ‪٥‬جل اٌوؤف‪ِ 2‬لهً ایلیٍو‪.‬‬‫ربّىٕلٌه ِال فبٌّواك ث‪ٌَٛ‬ب‪َِ ،‬ذ ث‪٪ٌٛ‬بْ ر‪ٛ‬یٗ كیه آ‪٩‬ئلْ و‪ٛ‬پ‪ٛ‬وٍو ا‪ٚ‬چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫٘و یبلمٗ ی‪ٛ‬گ‪ٛ‬هِٗولٖ ِىزجچیٍوگٗ اّبهد لیٍیت «ایٕ‪ٙ‬ب وبفو‪ ،‬ایٕ‪ٙ‬ب وبفو!» (ث‪ٌٛ‬ووبفو‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و‬‫وبفو!) كیّٗولٖ ایلی‪.‬‬‫ا‪٩ ٍُ٥‬یبس ِقل‪ َٚ‬ربِبٕٔلْ ِؾوهی ٔ‪ّ٦‬بْ ِقل‪ ]331[ ،َٚ‬هئیٌ ثو٘بْ اٌلیٓ‬‫ربِبٕٔلْ ِالىِی ِال ِریىا ٘و آفْبَ ِریىا ٖٔو اٌ ّلٗٔڭ ا‪ٚ‬ییگٗ ثبهیت ِىزجٕی ثب‪٩‬الرّبق‬‫ٌي‪ِٚ‬یٕی ‪ ٚ‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ‪ٍّ٥‬بٔڭ فىویٕی ٍ‪ٛ‬یالیاله ‪ِ ٚ‬ىزجٕڭ ؽواٍِ‪٪‬یٕی ‪ٍّ٥‬ب ل‪ٌٕٛ‬چٗ‬‫اصجبد لیٍّبلمب چبٌْبٌو ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬چبلٍوكٖ ثو عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ‪٥‬بكد ث‪ٛ‬یٕچٗ ثو٘بْ اٌلیٓ آٍزبٔٗ لً ل‪ّٛ‬جیگی آٌلی‪ٗ٪‬‬‫‪3‬‬‫ثبهكی‪ .‬ثقبها اِواٍیٕڭ فب‪ٍٍٙ‬ؤلْ ایَىی ‪ ٚ‬یبڭی اكثیبد ِؾجی‪ ،‬ثقبهأڭ ِریّجی ِریىا‬‫ٕ‪ٙ‬جب ثی ُ٘ ِغٍَلٖ ؽب‪ٙ‬و ایلی‪.‬‬‫هئیٌ ِىزت َِئٍٍٗیٕی آهاكٖ ٍبٌیت ل‪ّٛ‬جیگیگٗ آیزلیىٗ‪:‬‬‫«ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزت ثل‪٥‬ذ ‪ ٚ‬ؽواِله‪ِ ِٓ .‬ؾزَت ّو‪٥‬ی ث‪ٌٛ‬لی‪ ُ٪‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ِ ٛ‬ىزجٕی‬‫ثب‪٩‬الِبق ِٕڭ ث‪ٛ‬یّٕگٗ الىِله‪ٌ .‬یىٓ پبكّبٕ٘ڭ ٔبیجی ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ڭي ا‪ٚ‬چ‪ٍ ْٛ‬ئڭ اِو ‪ٚ‬‬‫اعبىرڭيوریٖوله‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ف‪ٛ‬اِ٘ لیالِٕىُ‪ٍ :‬ي ِڭب هٍّ ًب ثووب‪٩‬ن ی‪ٛ‬ثبهڭي‪]330[ ،‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪٥ :‬جل اٌواىق‬‫‪ 2‬ا‪٥ :‬جل اٌوئ‪ٛ‬ف‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪61‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِٓ ا‪ٚ‬ي وب‪٩‬ن‪ٍٛ ٗ٩‬یبٔیت ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجٕی ثب‪٩‬الینی!»‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ع‪ٛ‬اة لبیزبهِبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬ریىا ٕ‪ٙ‬جب ٍ‪ٛ‬ىگٗ لبرْیت هئیَگٗ لبهاة‬‫آیزلیىُ‪:‬‬‫«ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزت ٍَِّبْ ثبالٌوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬الىَ ‪ٔ ٚ‬بف‪٦‬له‪ِٔٛ .‬ی ثب‪٩‬الِبق اٍالِ‪ٗ٪‬‬‫فیبٔذ ‪ٍَِّ ٚ‬بْ ثبالٌوی ؽمٕلٖ عٕبیزله‪ ِٓ .‬اِیل لیالِٕىُ‪ٍ :‬ي ث‪ ٛ‬اّگٗ عَبهد‬‫لیٍّبٍبڭي!»‬‫هئیٌ ِریىا ٕ‪ٙ‬جب‪ ٗ٩‬لبهاة‪ٍ« :‬ي ثٍّٗیَي‪ ،‬لبرّْبڭي!» كیلی‪.‬‬‫ِریىا ٕ‪ٙ‬جب‪ ِٓ« :‬ثٍٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٔوٌٍٗؤی ٍئڭ آربڭي ُ٘ ثًٍّٗ ایلی‪ٍ .‬ي ‪ٍّ٥‬ب‬‫ٕٕفٕلْ ‪ٍ ِٓ ٚ‬پب٘یلْ ث‪ٌَٛ‬بَ ُ٘ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ِٓ ٍيكْٖ كأبهاق ِٓ» كیلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غبكٌٗٔڭ رأصریی ثٍْٗ ثو٘بْ اٌلیٓ هئیٌ ٍبچیٕڭ ٘و ثو ر‪ٛ‬وٕلْ ثو ‪ٕ٥‬بك ‪ٚ‬‬‫ر‪ٖ٦‬ت لٍیچی یبٍبة ِغٍَٕی ربّالة چمیت ویزلی‪ .‬ا‪ٚ‬ییگٗ ویٍیت ِالٌو آٌلی‪ٗ٪‬‬‫ّٔبیٕلٌٖو ی‪ٛ‬ثبهیت ِىزجٕی ثب‪٩‬الِبق ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬لك رٍٗكی ‪ٍّ٥ ٚ‬ب‪ ٗ٩‬آیزلیىٗ‪]332[ :‬‬‫«ل‪ّٛ‬جیگی ر‪ٛ‬ربُ ث‪ِ ٛ‬ىزجگٗ یبهكَ ثریٖكی‪ِ .‬ىزت ثل‪٥‬ذ ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیگی ّی‪ ٗ٦‬كه‪،‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِٛ ْٛ‬ڭب ه‪ٚ‬اط ثریِٗولٖ كه‪ .‬اگو ل‪ّٛ‬جیگی ث‪ ٛ‬اّیگٗ ‪ٕ٥‬بك ‪ ٚ‬إواه لیٍَب‪ ،‬ثي‬‫ٍٕذ ؽبِیٍوی‪ ٗ٪‬ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ‪ٙ‬لی‪ ٗ٪‬ؽووذ لیٍّبق الىِله‪»...‬‬‫ماربً ‪ٍّ٥‬ب ِىزجٕی ثب‪٩‬الرّبلمٗ ؽب‪ٙ‬والٔیت ایلیٍو‪ .‬هئیَٕڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٛ٩‬اٍی ایٍٗ یٗٔٗ‬‫ر‪ٖ٦‬ت لبٍٔوی لبیٕبة علیواق ؽووزگٗ ووّلیٍو‪.‬‬‫ِال لّو‪ِ ،‬ال فبٌّواك‪ِ ،‬ال ‪٥‬جل اٌوٍ‪ٛ‬ي ىاو‪ِ ٚ ْٛ‬ال ‪٥‬جل اٌوؤف ِلهً ‪ٍّ٥‬ب‬‫‪1‬‬‫ربِبٕٔلْ ‪ٚ‬ویً ث‪ٌٛٛ‬ة ل‪ّٛ‬جیگی آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهیت ِىزتٔڭ ثب‪٩‬الرّبٍیٕی ل‪٦ٞ‬ی ٕ‪ٛ‬هرلٖ‬‫‪ٍٝ‬ت لیٍلیٍو‪.‬‬‫اُ ث‪ ٛ‬كهعٗگٗ ییزىٗٔلْٖ ٍ‪ٛ‬ڭوٖ ُ٘ ل‪ّٛ‬جیگی ِىزجٕی ثب‪٩‬الِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِو‬‫ثریٍِٗلْٖ ‪ٍّ٥‬ب فز‪ٛ‬اٍی‪ ٗ٪‬ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیٍیت ا‪ٚ‬ى ‪ٝ‬وفٕلْ ِفزیٍو آٌلی‪ِ ٗ٪‬قٖ‪ ٓٛ‬آكَ ی‪ٛ‬ثبهكی‪.‬‬‫ِال لّو ا‪ٚ‬ى هفیمٍوی ایٍٗ ‪ٍّ٥‬ب‪ِ ٗ٩‬واع‪٦‬ذ لیٍیت ِىزجٕڭ ؽواٍِ‪٪‬ی‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لْ‬‫ؽب‪ٙ‬والة ل‪ٛ‬یللٍوی فز‪ٛ‬ی ٕ‪ٛ‬هریٕی ِ‪ٙ‬وٌٗرلی‪.‬‬‫ِفزیٍوكْ كاِال اوواَ ِىزجٕڭ ؽالٌٍ‪٪‬ی‪ ٗ٪‬فز‪ٛ‬ی یبىیت ِ‪ٙ‬وٌٗكیٍو‪ِ .‬فزیٍوكْ كأیبي‬‫ف‪ٛ‬اعۀ ٕل‪ٚ‬ه ُ٘ [‪ ]331‬كاِال اوواَ ه‪ٚ‬ایزٍوی‪ ٗ٪‬اِ‪ٚ‬ب لیٍلی‪ ،‬ایىی ِفزی ثی‪ٞ‬وف لبٌلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪٥ :‬جل اٌوئ‪ٛ‬ف‬‫‪62‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی ه‪ٚ‬ایزٕی آٌ‪٪‬بٔلْ وینی «ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثوٍیٕی روعیؼ لیٍڭي!» كیت‬‫لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗ‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهكی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗ ه‪ٚ‬ایزٍوكْ ثوٍیٕی روعیؼ لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ٚ ْٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ڭ إٍی‪ٚ ٗ٪‬الف‬‫ث‪ٌّٛ‬بق ٌي‪ِٚ‬یٕی ِالؽ‪ ٗ٢‬لیٍیت ِىزت وزبثٍویٕی ٍ‪ٛ‬هاة آٌلی‪ِ ٍُ٦ِ .‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔی‬‫ثو ایىی ٔفو ّبگوكٌوی ثٍْٗ آٌلی‪ ٗ٪‬چبلویت اِزؾبْ لیٍلهكی‪ .‬اِزؾبْ ٔزیغٍٕٗلٖ‬‫آیزلیىٗ‪:‬‬‫«یبڭی ِىزتٔڭ ّبگوكٌوی عٕذ ثب‪٩‬یٕڭ ثٍجٍی وجی ث‪ٛ‬ال ایٍّْو‪ .‬ث‪ ٛ‬اّلٖ ِٓ‬‫ثواْ فالف ّو‪ٔ ٣‬وٍٗ و‪ٛ‬هِٗ كَ‪ ،‬ثبٌ‪٦‬ىٌ ٍَِّبٍٔو ِىزجیٕی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬روریجلٖ رٕ‪٢‬یُ لیٍّبلٕی‬‫الىَ ثٍِٗٓ‪».‬‬‫لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽىّی هئیٌ ‪ ٚ‬ثبّمب ‪ٍّ٥‬ب‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ّ٘بْ‬‫‪ٚ‬ؽْبٔیذ ایٍٗ فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبلمٗ ووّلیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیگی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ فالفی‪ِ ٗ٪‬غٍٍَو‬‫یبٍبكیٍو‪ٍٕ٥ ،‬بً آیزب ایلیٍو‪« :‬اگو ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزت ثب‪٩‬الّٔبٍب فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بربِي‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیگی ‪ٚ‬‬‫لب‪ٙ‬ی والٔ‪٘ ٗ٪‬غ‪ َٛ‬لیالِي‪ِ ،‬فزی اووإِی آهاكْ ی‪ٛ‬لبربِي‪ِ ،‬ىزتٔڭ ِ‪ٍّ٦‬یٕی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هاِي‪،‬‬‫ثبالٌؤڭ آربٌویٕڭ ا‪ٚ‬یٍویٕی ربهاط لیالِي‪ ]336[ ،‬آٌؤی ٍَِّبٔچیٍىلْ چیمبهاِي‪»...‬‬‫اُ ث‪ ٛ‬كهعٗگٗ ویٍگٗ ٔلْ وینی ل‪ّٛ‬جیگی ایٍٗ لب‪ٙ‬ی والْ ِىزجٕی ثب‪٩‬الرّبق‬‫اِویٕی ِ‪ٙ‬وٌٗكیٍو‪ ٠٪ .‬هِ‪ٚ‬بْ ‪ٔ ٠٣٠٧‬چی یٍلٖ ل‪ّٛ‬جیگی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی والْ ‪ ٚ‬هئیٌ ربِبٕٔلْ‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌوویٍیت ِىزجٕڭ ثب‪٩‬الٔلی‪٪‬یٕی هٍّ ًب ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪ ٗ٩‬ا‪٥‬الَ لیٍلیٍو‪.‬‬‫ثئڭ اِیل ثب‪٩‬الكی‪ّ٪‬ي ٔوٍٗ ا٘بٌیٕڭ ا‪ٚ ٚ‬لزلٖگی اؽ‪ٛ‬ایل ایلی‪:‬‬‫اِزؾبٔلْ وینی ِىزت ر‪ٞ٦‬یً لیٍٕ‪٪‬بْ‪ٍّ٥ ،‬ب رىفری ‪ ٚ‬رٍ‪٦‬نی ثبىاهیٕی ليكه‪٩‬بْ ثو‬‫ىِبٔلٖ‪ ،‬ا٘بیل ثبالٌویٕی ِىزجگٗ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة لیل لیال ایلیٍو‪ِٔٛ« :ٍُ٦ِ .‬لْ ٍ‪ٛ‬ڭوٖ ِىزجٕڭ‬‫آچٍْی ِ‪ ٍَٛ٦‬ایًّٗ» كیت هٍّبً لج‪ٛ‬ي لیٍّبكی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ‪ٍّ٥‬ب رىفرییگٗ اّ٘یذ‬‫ثریٍِٗلْ ایٍٍه ٔفو یبڭی ّبگوك ِىزجگٗ یبىٌلی‪.‬‬‫ثئی ِزأصو ‪ِ ٚ‬أی‪ ًٛ‬لیٍ‪٪‬بْ ٔوٍٗ ث‪ ٛ‬ایلی‪:‬‬‫ثقبها ِلهٌٍٗؤلٖ اٍزمبِذ لیٍلق ِلهٍٗ ‪ٍٝ‬جٌٗوی ‪ٍّ٥ ٚ‬ب اؽ‪ٛ‬اٌی‪ٚ ٗ٪‬الف ث‪ٌٛ‬لق‪،‬‬‫‪ ٠٥‬یً ‪ّ٥‬وِي ث‪ٌٛ‬ؤڭ آهإٍلٖ ا‪ٚ‬رگٗٔی ؽبٌلٖ ِؾی‪ٕٞ‬ڭ رأصریی ایٍٗ لجبؽزٍوِئی‬‫آ ڭالِبكق‪٘ ،‬لایذ هثبٔی ایٍٗ رٖبكفی ثو ٍجت ثٍْٗ و‪ٛ‬ىِي [‪ ]331‬ثو آى آچٍلی‪ ،‬ا‪ٚ‬رىْٗ‬‫‪ّ٥‬وِي‪ ٗ٩‬عرب ٔمٖبْ ث‪ٌٛٛ‬هِیىْٗ كیت ثو ِىزت آچلق‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجٕی اٍالَ آكاثی‪ٗ٪‬‬‫‪63‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِ‪ٛ‬افك لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬و‪ٛ‬ة چبٌْلق‪ٌٞ ،‬ف ؽك ایٍٗ ثو كهعٗ ِ‪ٛ‬فك ُ٘ ث‪ٌٛ‬لق‪ ،‬ثبالٌویٕڭ‬‫روثیزی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ررتٖة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آربٌو ا‪ٚ‬ى ه‪ٙ‬بٌوی ایٍٗ عگوپبهٌٖویٕی ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجگٗ‬‫ربپْ‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫فوىٔل و‪ٛ‬هِٗگْٗ‪ ،‬یبوٗ فوىٔل روثیٍٗیٕڭ لیلی‪ ٗ٪‬لبٌّب‪٩‬بْ ثو ٔیچٗ ماد لبهّی‬‫چیملیٍو‪ٍٍّ٦ِ ،‬ؤی‪ ،‬ثبالٌؤڭ آربٌویٕی رىفری ‪ ٚ‬رٍ‪٦‬نی لیٍلیٍو‪ ،‬ثبالٌؤی «وبفو ثچٌٗو» كیت‬‫ٍ‪ٛ‬ولیٍو‪ٍٛ ،‬ىٌوی رأصری لیٍّب‪٩‬بٔلْ وینی لزً ‪٩ ٚ‬بهد ایٍٗ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬رلیٍو‪ ،‬ث‪ ٛ‬اٍّؤڭ ثبهیَیٕی‬‫ّوی‪٦‬ذ إٍّلْ لیٍلیٍو‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬وُ ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬وی‪٦‬ذ ل‪ٙ‬وِبٍٔوی (؟) ا‪ٚ‬ى فٖ‪ ٓٛ‬ؽبٌٍوی‪ٚ ٗ٪‬‬‫ِلهٍٗ ؽیبری‪ّ ٗ٪‬وی‪٦‬ذ إٍّلْ ثواْ لبرال لبهاِبیلهٌو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬وی‪٦‬ذ ِلاهٌو (؟) (ؽزی ‪ ٧٪‬یبّبه پری ِفٍ‪ٛ‬وٍوی ُ٘) فٍك ثبالٌویٕڭ‬‫افاللیٕی ث‪ٛ‬ىِبق ثٍْٗ ِْ‪ٛ٪‬ي ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ ث‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬اٌٍؤلْ ا‪ٚ‬یبٌّبینی «روثیذ ربپبِٓ» كیت ِىزجگٗ ووگْٗ ثبالٌؤی‬‫گ‪ٛ‬یب وٗ ل‪ٛ‬رمبهِبق چبهٍٖی‪ ٗ٪‬ووّلیٍو‪.‬‬‫ؽبٌج‪ٛ‬وُ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬ویٌَّٗو فٍك ثبالٌوی ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ى ثبالٌویٕڭ افاللَيٌ‪ٕ٪‬لْ ‪ٚ‬‬‫هىاٌزٍو‪ ٗ٩‬گوفزبه ث‪ٌْٕٛ‬لْ مهٖچٗ ‪ ُ٩‬ییّٗیلهٌو‪]314[ .‬‬‫ر‪٦‬غت ث‪ ٛ‬یریكٖ ك‪ٚ‬هوٗ ث‪ ٛ‬مارٍؤڭ و‪ٛ‬پیَی ثبّمب ّ‪ٙ‬وٌوكْ ٍفیً ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ویٍیت‬‫یریٌیٍؤڭ ٔبْ ‪ ٚ‬آٍّوی ایٍٗ روثیذ ربپ‪٪‬بْ ویٌَّٗوكه‪ّ٦ٔ( .‬ذ ثلٌیگٗ یبفْی ِىبفبد؟)‬‫ث‪ ٛ‬لله ؽمَيٌمٕی لیٍ‪٪‬بْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬گو‪ِ ٖٚ‬ز‪ٍ٪‬جٗ‪ ٗ٩‬لبهّی ثٍٕل آ‪ٚ‬اى ایٍٗ ا‪ٚ‬ى ؽمیٕی‬‫ِلاف‪ ٗ٦‬لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ یبوٗ ِلاف‪ ٗ٦‬لیال آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا٘بیل ربپٍّبكی!‬‫ثو ٍِزلٖ ِ‪ٔٛ‬لْ آهرك ف‪ٛ‬اهٌك ‪ ٚ‬ىث‪ٍٔٛ‬ك ث‪ٌٛٛ‬هِی؟!‬‫[‪]313‬‬‫‪-٩‬‬‫ِىتت ت‪ٛ‬غزیظٕذٖگی فت‪ٛ‬ی ‪ِٕ ٚ‬بظزٌٖز‬‫ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی إ‪ٛ‬ي علیلٖ ِىزجیٕڭ ؽواٍِ‪٪‬ی‪ ٗ٪‬كائو فز‪ٛ‬ی یبىیت ا‪ ٚ‬فز‪ٛ‬یٕڭ‬‫ل‪ٛ‬ری‪ٍٛ ٗ٪‬یبٔیت ِىزجٕی ثب‪٩‬الرّبلمٗ ِ‪ٛ‬فك ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ٌ .‬ىٓ ّٔٗ ٍججلٔله فز‪ٛ‬یٕڭ ٕ‪ٛ‬هریٕی‬‫‪64‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗ كٖ ِقفی ٍبفالكیٍو؟ ِىزت ‪ٝ‬وفلاهٌوی لبٔچب چبٌَْبٌو ُ٘ فز‪ٛ‬یٕڭ‬‫ٕ‪ٛ‬هریٕی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ووو‪ٛ‬ىِٗوىٗ ِ‪ٛ‬فك ث‪ٛ‬ال آٌّبكیٍو‪.‬‬‫ِ‪ٛ‬ص‪ٛ‬ق ِٕج‪ٍ٦‬وكْ ایْیزگّٗٔيگٗ و‪ٛ‬هٖ فز‪ٛ‬ی وب‪٩‬نٔلٖ‪:‬‬‫«ثو رملیو آٔىٗ‪ »...‬كیت ِىزجلٖ ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بْ و‪ٛ‬ة ث‪ٙ‬زبْ ‪ ٚ‬افرتاٌؤی یبىیت‪ ،‬ع‪ٛ‬اة‬‫یریٔلٖ «ؽواَ ‪ ٚ‬ثل‪٥‬ذ ثبّل» كیت ِ‪ٙ‬و ثبٍ‪٪‬بْ‪ .‬وب‪٩‬نٔڭ ؽبّیٍٕٗلٖ كٌیً ِمبِٕلٖ‬‫ر‪ٔٛ‬زبهیل ایّْؾّل ِال رأٌیفبرٕلْ «لبي ٕبؽت اٌز‪ّٛ‬یؼ اٌْیـ اث‪ ٛ‬إٌمیت اٌز‪ٔٛ‬زبهی»‬‫‪ٕٛ٥‬أی آٍزٕلٖ ‪٥‬وثی اٌ‪٦‬جبهٖ ثو ٔیچٗ ٍ‪ٞ‬و ٍفَ‪ٌٗٞ‬ؤی یبى‪٩‬بْ ایٍّْو‪ِ( .‬ؾّل ٔمیت‬‫ایّْؾّلٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ ٚ‬ثئڭ اؽجبثٍوِيكٔله‪ .‬اث‪ ٛ‬إٌمیت كیلوٍوی ایّْؾّلٔڭ ا‪ٚ‬ىی‬‫ث‪ٛ‬الك‪ٚ‬ه‪).‬‬‫ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی لبٔچب ‪ٚ‬ؽْبٔیذ لیٍیت ِىزت ‪ٝ‬وفلاهٌویٕی رىفری ‪ ٚ‬رٍ‪٦‬نی ‪ ٚ‬لزً‬‫ثٍْٗ ر‪ٙ‬لیل لیٍیت ی‪ٛ‬ه‪٩‬بْ [‪ ]311‬ث‪ٌَٛ‬بٌو ُ٘‪ ٗٔ ،‬فٖ‪ٕٛ‬ی ‪ِّٛ٥ ٗٔ ٚ‬ی ثواْ ِغٍَلٖ‬‫لبهاِب لبهّی‪ 1‬ویٍیت ِٕب‪١‬وٖ لیٍ‪٪‬بْ ایٍٍّٗو‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى كاِال اوواَ ایٍٗ ایىی ِٕب‪١‬وٖ‪ ،‬ا‪ٚ‬ىَ‬‫ایٍٗ ثو ِٖبؽجٗ ‪ِ ٚ‬ال ٔ‪٢‬بَ صبثزی ایٍٗ ثو ِغبكٌٗ ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٌٛ‬لیىُ ث‪ٌٗٛ‬هٔی فالٕٗ لیٍیت‬‫یبىِبق فبیلٖكْ فبیل ایٍّٗل‪ٚ‬ه‪:‬‬‫ثوو‪ِ ْٛ‬فزی كاِال اوواَ ‪٩‬یبس ِقل‪ َٚ‬ا‪ٍُٔ٥‬ڭ ا‪ٚ‬ییگٗ ثبهیت ِىزت َِئٍٍٕٗلْ‬‫ٍ‪ٛ‬ى آچیت آیزلكیىُ‪:‬‬‫« ِٓ یبڭی ِىزجگٗ ثو كهعٗ ‪ٚ‬ل‪ٛ‬ف پیلا لیٍلَ‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجٕی اٍالَ آكاثی‪ِٛ ٗ٪‬افك‬‫ربپلَ‪ .‬عٕبثڭي ث‪ِ ٛ‬ىزجٕی و‪ٛ‬هگْٗ ایٍَّٗي‪ .‬فزٕٗگوٌو یبٌ‪٪‬بْ ٍ‪ٛ‬ىٌؤی ٍيگٗ ویٍیت‬‫آیزٍّْو‪ٍ ،‬ي آٌؤڭ ٍ‪ٛ‬ىٌٗهیگٗ ایٕبٔیپَي‪ٌ .‬یىٓ ٍي ‪ٍّ٥‬ی كهعٗٔڭ ایڭ ‪٥‬بیل ِ‪ٛ‬ل‪٦‬یلٖ‬‫ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬پَي‪ ،‬ثبٌناد ا‪ٚ‬ىڭي رؾمیك لیٍّبٍلْ ثوا‪ٔٚ‬ڭ ٍ‪ٛ‬ىیگٗ ایٕبٔیت ثو ٔوٍٗٔڭ‬‫ؽواٍِ‪٪‬ی‪ ٗ٪‬فز‪ٛ‬ی ثریِٗن ٍئڭ ّأْ ‪ِٛ ٚ‬ل‪٦‬ڭيگٗ ِٕبٍت ایٍّٗل‪ٚ‬ه‪».‬‬‫ا‪ ٍُ٥‬ع‪ٛ‬اث‪« :ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬و ِ‪ٛ‬افك ّو‪ ٣‬ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘‪ ،‬ثبها ‪ -‬ثبها فالف ّو‪ِٕ ٗ٪٥‬غو‬‫ث‪ٌٛٛ‬ه» كیلی‪.‬‬‫كاِال‪« :‬ف‪ ٗ٪ٍ٦‬ویٍّٗگْٗ ثوگٕبٖ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اٌجزٗ عيا ثریًٌّٗ‪ ،‬ثٕبثویٓ فالف ّو‪ٗ٪٥‬‬‫ِٕغو ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ىِبْ ؽواَ كیت فز‪ٛ‬ی ثریِٗن ِٕبٍت و‪ٛ‬ه‪ٗٔٚ‬ك‪ٚ‬ه» كیلی‪]311[ .‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬لبها لبهّی‪ :َ ،‬لبهاِب ‪ -‬لبهّی‬‫‪65‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪« :ٍُ٥‬ؽب‪ٙ‬و ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجلٖ‪ٔ 1‬یچٗ لجبؽذ ‪ ٚ‬یبِبٍٔك ثبهك‪ٚ‬ه وُ ٍيگٗ ِ‪ٍَٛ٦‬‬‫ایًّٗ‪».‬‬‫كاِال‪ٍ« :‬ي ِوؽّذ لیٍیت ؽب‪ٙ‬و‪٩‬ی یبِبٍٔمٍویٕی آ ڭالرڭي! رب ایٕىٗ ِٓ ُ٘ ِزٕجٗ‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ٚ‬ىِٕی ث‪ ٛ‬اّلْ وینی ربهربینی‪».‬‬‫ا‪« :ٍُ٥‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجٕڭ ؽب‪ٙ‬و‪٩‬ی فَبكٌؤلْ ثوٍی ّ‪ٛ‬ي ك‪ٚ‬هوُ‪ :‬اگو ثواْ ِغٍَلٖ‬‫ِنو‪ٛ‬ه ِىزجٕڭ ّبگوكٌؤلْ ثوٍی لوآْ ا‪ٚ‬ل‪ٍٛ‬ب‪ٍٛ ،‬ڭوٖ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٍَلٖ ِضالً ِال فی‪ٚ‬ی‬‫ِفزی ُ٘ لوآْ ا‪ٚ‬ل‪ٍٛ‬ب‪ ،‬فٍك ‪ِ ٚ‬ىزت ّبگوكٌوی آٌلٔلٖ َِقوٖ ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌّبٍّی؟! (ِال‬‫فی‪ٚ‬ی ا‪ ٚ‬ىِبٔلٖگی ِفزیٍؤڭ ثیٍ‪ٛ‬اكی ایلی‪ّٔٛ ).‬لاق ِغٍٍَوكٖ لوآْ ‪ ٚ‬رغ‪ٛ‬یلگٗ یبوٗ‬‫ؽَبة‪ ،‬ف‪ ٚ ٜ‬اِال‪ ٗ٩‬اّ٘یذ ثریِٗگْٗ ِالٌو‪ ٗ٩‬وُ ا‪٥‬زجبه و‪ٛ‬ىی ثٍْٗ لبهاه ‪ ٚ‬لبٔلای‬‫آثو‪ٚ‬ی ‪ّ ٚ‬وف لبٌ‪ٛ‬ه؟!» (ِٗٔٗ كالیً ؽمیمیٗ؟؟؟)‬‫ایىٕچی ِغٌٍ‪:‬‬‫ثو و‪ ْٛ‬كی‪ٛ‬اْ ثیگی فبٔمب٘یٕڭ ایْیگی آٌلٔلٖ ثو عٕبىٖ ِواٍّی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لب‪ٙ‬ی‬‫والْ‪ ،‬هئیٌ‪ ،‬ا‪ ،ٍُ٥‬آف‪ٔٛ‬ل ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬فزیٍو ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ها ایلیٍو‪ِ .‬غٍَلٖ ٍ‪ٛ‬ى ِىزجلْ چیمیت‬‫‪ٍّ٥‬ب ایٍٗ كاِال اوواَ آهاٌؤلٖ ِٕب‪١‬وٖ ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٌٛ‬لی‪ٍّ٥ .‬ب ‪٥‬مٍی ‪ٔ ٚ‬مٍی كٌیٍٍو ثٍْٗ ِىزجٕڭ‬‫ؽواٍِ‪٪‬یٕی اصجبرلْ ‪٥‬بعيویٍگٗٔلْ وینی [‪ ]311‬ثوٖ‪ٚ‬ی آیزلی‪:‬‬‫«ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزت فزٕٗگٗ ٍججل‪ٚ‬ه‪٘ .‬و ٔٗهٍۀ وٗ فزٕٗگٗ ٍجت ث‪ٌَٛ‬ب ؽواِل‪ٚ‬ه‪».‬‬‫كاِال‪ِ« :‬ىزت لبٔلای فزٕٗگٗ ٍجت ث‪ٌٛٛ‬ه ایىْٗ؟»‬‫ا‪ ِٗٔٗ« :ٍُ٥‬ثي ‪ٍ ٚ‬ئڭ ا‪ّٚ‬ج‪ِٕ ٛ‬ب‪١‬وِٖي ِىزت فزٍٕٗیل‪ٚ‬ه‪».‬‬‫كاِال‪« :‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فزٕٗٔی ثي ‪ٍ ٚ‬ي ل‪ٛ‬ى‪٩‬بربیبرجّي‪ِ ٗٔ ،‬ىزت‪».‬‬‫كاِالٔڭ ا‪ّٚ‬ج‪َِ ٛ‬ىذ ع‪ٛ‬اثٍوی‪ٍٛ ٗ٪‬ى ربپب آٌّبینی (چٕبٔچٗ ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍیٕڭ‬‫‪٥‬بكریله) رؾمری ‪ ٚ‬رْٕی‪ ٤‬ایٍٗ ِغٍَٕی ل‪ ٤ٞ‬لیٍلیٍو‪.‬‬‫ِال ٔ‪٢‬بَ صبثزیٔڭ ِغبكٌٍٗی‪:‬‬‫ثیچبهٖ ِال ٔ‪٢‬بَ ٍبكٖ ٌ‪ٛ‬ػ ثوویَّٗ ایلی‪ .‬آٔڭ گّبٕٔچٗ ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی ِىزجٕڭ‬‫ّٔٗ ایىٍٗٔگیٕی آ ڭالِب‪٩‬بْ‪ ،‬اگو ثواْ آكَ ثبهیت ر‪ّٔٛٛ‬ز‪ٛ‬هٍٗ ِیڭ لبرال ِىزجگٗ اعبىد‬‫ثریٖهٌٗه‪.‬‬‫ِال ٔ‪٢‬بَ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪٥‬زمبك ایٍٗ ثو و‪ ْٛ‬ثقبهأڭ وٗرزٗ ِفزیٍؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ِال ‪٥‬جل‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٍِ :‬زجلٖ‪ ،‬ة‪ِ :‬ىزجگٗ‬‫‪66‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اٌوىاق‪ 1‬ا‪ٚ‬ییگٗ ثبهكی‪ِ .‬ىزجلْ ٍ‪ٛ‬ى آچیت آٔلٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كیٕی ٔٗهٌٍٗؤی رفٖیً‬‫لیال ثبّالكی‪]310[ .‬‬‫ِال ٔ‪٢‬بَ ٍ‪ٛ‬ىیٕی ثزىٗىٍِٗلْٖ ث‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬ال ‪٥‬جل اٌوىاق ا‪ ٚ‬یریكٖگی ّبگوكٌوی‪ٗ٪‬‬‫‪3‬‬‫لبهاة‪« :‬ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة چیمبهڭي ث‪ٕٔٛ٦ٍِ ٛ‬ی!» كیت اِو ثریكی‪ٚ .‬ؽْی ّبگوكٌو ثیچبهٖ ِال‬‫ٔ‪٢‬بِٕی ا‪ٚ‬هٖ ‪ -‬ا‪ٚ‬هٖ چیمبهیت ل‪ٛ‬كیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ى ِٖبؽجَٗ‪:‬‬‫ثقبهأڭ ثؤچی ٔف‪ٛ‬میل ِالٍی ‪٩‬یبس ِقل‪ َٚ‬ا‪ ٍُ٥‬ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬وْی ا‪ ٍُ٥‬ث‪٪ٌٛ‬بٔی‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬هٍّ ًب ُ٘ ثبهچب ِفزیٍوكْ وٗرزٗ ؽَبة لیٍٕب ایلی‪.‬‬‫ِٓ ِىزت آچٍ‪٪‬بْ و‪ٔٛ‬لْ ثبّالة‪٘ ،‬فزٗكٖ ثو یب ایىی لبرال ث‪ ٛ‬وْیٕڭ ا‪ٚ‬ییگٗ‬‫ثبهیت ِٕبٍجذ چیملی‪٪‬ی ىِبْ یبڭی ِىزجٕڭ ِؾَٕبرٕلْ ٍ‪ٛ‬یٍٗه ایلَ‪ .‬ث‪ ٛ‬وْی ُ٘‬‫ٍ‪ٛ‬ىٌوِٕی لج‪ٛ‬ي لیٍ‪٪‬بٔلیه ث‪ٌٛٛ‬ة ِىزجلْ ِّٕ‪ ْٛ‬وجی و‪ٛ‬ه‪ ٗٔٚ‬ایلی‪.‬‬‫ِىزت َِئٍٍٗی لي‪٩‬بْ چبلٍوكٖ یٗٔٗ ثو و‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬وْیٕڭ ا‪ٚ‬ییگٗ ثبهكَ ‪ِ ٚ‬ىزجٕڭ‬‫ٌي‪ِٕٚ‬لْ ٍ‪ٛ‬ى آچیت ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كٖ یبهكَ‪ 2‬لیٍٍْویٕی ٘یظ ث‪ٌّٛ‬بٍب ثی‪ٞ‬وف ر‪ٛ‬هٍّویٕی‬‫ِٕبٍت ثو ریً ایٍٗ ‪٥‬وٗ لیٍلَ‪.‬‬‫ا‪ٍ« :ٍُ٥‬ي لبٔلاق ها‪ٙ‬ی ث‪ٛ‬الٍيوٗ ‪ ٓٝٚ‬ا‪ٚ‬الكی ربربهٌو ل‪ٌٕٛ‬لٖ روثیٗ ربپیت ه‪ًٚ‬‬‫وجی ث‪ٌٍَٔٛٛ‬و؟»‬‫ِٓ‪« :‬رمٖری! ؽب‪ٙ‬و عٕغبي ث‪ٛ‬الیبر‪٪‬بْ ِىزت [‪ ]312‬ربربه ِىزجی ایًّٗ‪ ،‬ثٍىٗ‬‫‪3‬‬‫ثقبهاٌیٍؤڭ ِىزجیله‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجٕڭ ِ‪ٍٍّ٦‬وی ِٓ ‪ِ ٚ‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلوجی ا‪ٚ‬ىڭيگٗ ِ‪ٍَٛ٦‬‬‫ویٌَّٗو كه‪».‬‬‫ا‪ٍ « :ٍُ٥‬یڭب ّٔٗ ثبُ آ‪٩‬و‪ٚ‬ق؟ ٍ‪ٛ‬اكڭ ثبه‪ ،‬ف‪ٍٚ‬ڭ ثبه‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ث‪ٛ‬ي‪ ،‬هئیٌ ث‪ٛ‬ي!‬‫ر‪ٛ‬پواق ِىزت ثبّی‪٪‬ب!»‬‫ِٓ‪ٍ« :‬ئڭ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬وؽّزڭي ِٕڭ ّقُٖ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬و‪ٛ‬ة فریف‪ٛ‬ا٘بٔٗ كه! ٌىٓ‬‫و‪ٛ‬ڭٍ‪ َٛ‬اٍزٗیله وٗ ٔیچٗ و‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍَِ ٛ‬ىلٖ ث‪ٛ‬الینی‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ا‪ٚ‬الك ‪ٍَِّ ٚ ٓٝٚ‬بْ‬‫ثبالٌویٕڭ كیٕی ‪ ٚ‬كٔیب‪ٚ‬ی ٔٗهٌٍٗویٕی ا‪ٚ‬هگٗرٗینی‪ٍ .‬يگٗ ِ‪ٍِٛ٦‬له وٗ ایَىی ِىزجلْ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪٥ :‬جل اٌواىق‬‫‪ 2‬ا‪ :‬یبهكاَ‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبي‬‫‪67‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫چیمبر‪ٛ‬ه‪٩‬بٔ ٍؤڭ ٔٗ كیٕلْ فربٌوی ثبه ‪ ٗٔ ٚ‬كٔیبكْ‪ ،‬ؽزی وٍّۀ ّ‪ٙ‬بكرٕی ُ٘ ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن‬‫ا‪ٚ‬هگٗٔٗ آٌّبیلهٌو‪ .‬ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ فٍمٕڭ و‪ٛ‬ثچیٍگی ِلهٍٗگٗ ووٖ آٌّبی ِىزجلْ ٘و ّٔٗ‬‫ا‪ٚ‬هگٗٔگْٗ ث‪ٌَٛ‬ب ّ‪ ٛ‬ثٍْٗ كٔیب اّیگٗ آ‪ٚ‬اهٖ ث‪ٌٛٛ‬ة ویزٗكه‪».‬‬‫ا‪« :ٍُ٥‬ای ٍبكٖ ٍَِّبْ! ثو ٔیچٗ ‪ ......‬ثبالٌوی وٍّۀ ّ‪ٙ‬بكرٕی ا‪ٚ‬هگَٗٔٗ ّٔٗ‬‫ث‪ٌٛٛ‬ه‪ ،‬ا‪ٚ‬هگٍّٗٔٗٗ ّٔٗ ث‪ٌٛٛ‬ه؟»‬‫ث‪ ٛ‬عٍّٗكٖ ا٘بٌیٕی ثو ٍ‪ٛ‬ى ایٍٗ ر‪٦‬جری لیٍلیىُ آٔڭ یبىِب‪ٕ٩‬لْ لٍُ ا‪ٚ‬یبالك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ِٖبؽجٗٔڭ آفؤلْ یبفْی‪ٕ٪‬ب ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٛ‬الك‪ٚ‬ه وٗ [‪ِ ]311‬غٍَٕڭ ثبّٕلٖ «‪ٓٝٚ‬‬‫ا‪ٚ‬الكی» كیت لیٍ‪٪‬بْ فریف‪ٛ‬اٍ٘مٍو ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬هیب ‪ ٚ‬آٌلا‪ ٚ‬ایىْٗ‪.‬‬‫ِٗٔٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایلی‪ِ ،‬ىزت ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍیٕڭ فز‪ٛ‬ی ‪ٔ ٚ‬م‪ٞ‬ۀ ٔ‪٢‬وی!!!‬‫ ‪- ٠٪‬‬‫تبتبر ِىتجی ‪ ٚ‬ر‪ٚ‬ص ایٍچیخبٔٗطی‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یً ی‪ٕ٦‬ی ‪٘ ٠٣٠٧‬غویلٖ ثقبهاكٖگی ربربهٌو ث‪ٚ٦‬ی ؽّیزٍی ثقبهاٌیٍو ثٍْٗ‬‫ثوٌّٗیت‪ ،‬گب‪ٚ‬وْبْ ِلهٍٍٗیٕڭ ‪٩‬وثٕلٖگی ٍبثك ك‪ٚ‬افبٔٗٔی آٍزبٔٗ لً‪ 1‬ل‪ّٛ‬جیگیلْ ربربه‬‫ِىزجی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٌیت ِوِذ ‪ّ ٚ‬ىَذ ‪ ٚ‬هیقذ لیٍیت ِىزجٕی فٍیل ث‪ٛ‬هٔبّ‪ٛ‬ف ا‪ٚ‬ییلْ‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یریگٗ و‪ٛ‬چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ایلیٍو‪.‬‬‫ثقبهاٌیٍؤڭ ِىزجی ؽى‪ِٛ‬ذ ربِبٕٔلْ ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٔلْ وینی ‪ٍّ٥‬بٔڭ رىفری ‪ ٚ‬ر‪ٙ‬لیلی‪ٗ٪‬‬‫لبهاِبٍلْ ایٍٍه ٔفوكْ آهر‪ٛ‬لواق ثقبهایل ّبگوكٌو ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجگٗ ووكیٍو‪.‬‬‫‪ٍّ٥‬ب ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌ‪ ٗ٪‬چلٖ ی آٌّبینی ربربه ِىزجیٕی ُ٘ ثب‪٩‬الرّبق چبهٍٖی‪ ٗ٪‬ووّیت ث‪ٛ‬‬‫فٖ‪ٕٛ‬لٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ِ ٗ٪‬واع‪٦‬ذ لیٍلیٍو‪« .‬ربربهٌو ه‪ ]316[ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗی ‪ ٚ‬ه‪ٍٚ‬یٗ‬‫ایٍچیَیٕڭ ؽّبیٍٕٗلٖ ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ ثي ث‪ ٛ‬اّگٗ عَبهد لیال آٌّبیّي» كیت ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ع‪ٛ‬اة ثریكی‪.‬‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ ‪ٍّ٥‬ب ِال لّو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ثبٌناد ه‪ ًٚ‬ایٍچیقبٍٔٗی‪ِ ٗ٪‬واع‪٦‬ذ لیٍلیٍو‪.‬‬‫ایٍچیقبٔٗ ربربه ِىزجیٕی ثب‪٩‬الرّبلمب ها‪ٙ‬ی ایلویٕی ّفب٘ی ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ٗ٪‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪68‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫آ ڭالرلی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ُ٘ ربربهٌو‪ِ« ٗ٩‬ىزجڭئی ثب‪٩‬الڭي!» كیت اِو ی‪ٛ‬ثبهكی‪.‬‬‫ربربهٌو‪« :‬ثي ه‪ٍٚ‬یٗ ه‪٥‬یٍٗی» كیت ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اِویٕی هك ‪ٚ‬‬‫ایٍچیقبٔٗ‪ِ ٗ٩‬واع‪٦‬ذ لیٍلیٍو‪.‬‬‫ایٍچی ثقبهایل ثبالٌؤی ل‪ِٛ‬بق ّو‪ٝ‬ی ثٍْٗ ربربه ِىزجیٕی ؽّبیٗ لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ُ٘ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلْ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ِ ٗ٪‬واع‪٦‬ذ لیٍلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬گنه ‪ِ ٚ‬ؾٌٍٗو‪ِ ٗ٩‬قٖ‪ِ ٓٛ‬أِ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ثبهیت «ثبالٌوڭئی ربربه‬‫ِىزجیگٗ ی‪ٛ‬ثبهِبڭي!» كیت ا٘بٌی‪ ٗ٪‬ل‪٦ٞ‬ی اِوٌو ثریكی‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یً ثقبها ثبالٌوی‬‫ربربه ِىزجٕلْ ُ٘ ِؾو‪ َٚ‬لبٌلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِٕ ٛ‬بٍجذ ایٍٗ ا‪ٚ ٚ‬لزلٖگی ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌویٕڭ ثقبها ا٘بٌیَی‪ ٚ ٗ٪‬ثقبهأڭ‬‫ِىزت َِئٌٍٗویگٗ لبهّی ر‪ٛ‬ر‪٪‬بْ ٍیبٍزٍؤلْ ثو لله ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریِٗن [‪ ]311‬فبیلٍٖي‬‫ایٍّٗل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ایّرپار‪ٛ‬ه ‪ٚ‬ویٍٍوی ا‪ٚ‬ىٌویٕی ِلٔی ‪ِ ٚ‬لٔیذ ه٘ربٌوی كیت اٍٍّٗه ایلیٍو‪ٚ .‬ال‪ً ٦‬ب‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪َٔ 1ٗ٪‬جزبً ث‪ٚ٦‬ی ِ‪ٍٍِٛ٢‬و‪ ٗ٩‬لبهّی ثو لله ِلٔیٍه ُ٘ و‪ٛ‬هٍٗرٗ ایلیٍو‪.‬‬‫چٕبٔچٗ ثقبها ه‪٥‬یٍٕٗلْ ثواْ ویَّٗ اِری ‪ ٚ‬آٔڭ ِأِ‪ٛ‬هٌوی ‪ٍّٕ١‬لْ ه‪ًٚ‬‬‫ایٍچیقبٔٗ ٍی‪ّ ٗ٪‬ىبیذ لیٍَب‪ ،‬آٔی ؽّبیٗ لیالٌو ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ِ ٗ٪‬لٔیذ ‪ ٚ‬أَبٔیذ‬‫إٍّلْ ّلرٍی ِىز‪ٛ‬ثٍو یبىاٌو ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ ؽمیمزبً ث‪ ٛ‬اُ ثو ِ‪ٍِٕٛ٢‬ی ؽّبیٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٌّٛ‬بی‪ ،‬اِری ه‪٥‬یٍٗیٕی ا‪ٚ‬ىٌویگٗ‬‫عٍت لیٍّبق ‪ ٚ‬ثقبهأڭ اٌؾبلیٕی ؽب‪ٙ‬والِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایلی‪.‬‬‫اِِب ؽمیمز ًب ِلٔیزگٗ ٍجت ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اٍّو ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ٘یظ ثو ‪ٚ‬لذ ثقبهاٌیٍو‬‫ِٕف‪٦‬زیٕی ه‪٥‬بیٗ لیٍّبٍٍو ایلی‪ .‬چٕبٔچٗ ِىزت َِئٍٍٗی وجی اٍبً ِلٔیذ ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو‬‫ٔوٍٗ ر‪٩ٛ‬ویَ ٕلٖ ؽّبیذ لیٍّبق ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ ،ْٛ‬ی‪ٛ‬ى ر‪ٛ‬هیل ٍیبٍی ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬و چیمبهیت‪ ،‬ایزه‬‫آٍزٕلْ ِبٔ‪ٌٗ٦‬و ر‪ٛ‬هاربٌو ایلی‪.‬‬‫فٖ‪ٕٛ‬بً ربربهٌو ثٍٗ ْ ر‪ٛ‬هوَزبٍٔیٍؤڭ ثو یریكٖ ل‪ٌّٛٛٛ‬ة ا‪ٚ‬ل‪ٍّٛ‬وی‪ ٗ٪‬إالً ه‪ٙ‬ب‬‫و‪ٛ‬هٍٗرًّٗ ایلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬اُ یبٌ‪ٛ٪‬ى ثقبهاكٖ‪ ٕٗ٩‬ایًّٗ‪ ،‬ثبٌناد ه‪ ًٚ‬اكاهٍٖی‪ ٗ٪‬ووگْٗ‬‫ر‪ٛ‬هوَزبٕٔڭ ثبّمب ّ‪ٙ‬وٌویلٖ ُ٘ ؽبي [‪ّٔٛ ]314‬لاق ایلی‪ِ .‬وويی ؽى‪ِٛ‬ذ ربِبٕٔلْ‬‫‪2‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ؽى‪ِٛ‬زی‪ٗ٦‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ربِبٕٔلاْ‬‫‪69‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِقٖ‪ ٓٛ‬ثو لبٔ‪ ٤ٙٚ ْٛ‬لیٍٕیت ربربهٌؤڭ ر‪ٛ‬هوَزبٍٔیٍو‪ٍٍّ٦ِ ٗ٩‬ك لیٍٍْوی ا‪ ٚ‬لبٔ‪ ْٛ‬ل‪ٛ‬ری‬‫ایٍٗ ِّٕ‪ ٣ٛ‬ایلی‪.‬‬‫ه‪ ًٚ‬ایٍچیقبٍٔٗی ثقبهاٌیٍو ِىزجیٕی ؽّبیٗ ایًّٗ‪ ،‬ؽمیمزبً ه‪ٚ‬ی ه‪ٙ‬ب و‪ٛ‬هٍٗرَٗ‬‫ایلی‪ِ ،‬ىزت ثب‪٩‬الّٔبً ‪ ٚ‬ثقبهاٌیٍو ا‪ٚ‬ل‪ ٚ ُٛ‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رْلْ ِؾو‪ َٚ‬ایزٍٍٍّٗو ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬لٔیذ ِل‪٥‬یٍوی‪ ٗ٪‬ثقبها ه‪٥‬یٌٗؤلْ ثوٍی ثواْ عٕبیذ لیٍیت ٍی‪َٕ٪‬ب‪،‬‬‫ِلٔیذ ‪ ٚ‬أَبٔیذ ٔبِٕلْ ؽّبیٗ لیالٌو‪ .‬اِِب ِىزت َِئٍٍٗی وجی ٔوٌٍٗوكٖ ثقبها‬‫اٍزمالٌیٕی وّبوبْ ربٔیت ثی‪ٞ‬وف ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٛ‬الٌو ایلی‪ ّٛ .‬لله وٗ و‪ٛ‬ى ث‪ٛ‬یبِبق ‪ٚ‬‬‫ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬برٕی آٌلارّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬اٍّوكٖ ث‪ٛ‬ر‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یزٕی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ ٗ٪‬ربّاله ایلیٍو‪.‬‬‫ ‪- ٠٠‬‬‫ِىتت ِظئٍٗطی ‪ِ ٚ‬طج‪ٛ‬عبت‬‫ثقبهاٌیٍو ِىزجی ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٔلْ ‪ ٚ‬ثقبهاٌیٍو ربربه ِىزجیلْ ل‪٪ٌٚٛ‬بٔلْ وینی‬‫ه‪ٍٚ‬یٗكٖگی ٍَِّبْ ‪٩‬يیزٗ ‪ِ ٚ‬غٌٍٗوی ا‪ٚ‬ى‪ - ْٚ‬ا‪ٚ‬ى‪ِ ْٚ‬مبٌٌٗو یبىیت ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ٚ‬‬‫[‪ٍّ٥ ]313‬بٍیٕی ِؾمبٔٗ رٕمیلٌو لیال ثبّالكیٍو‪.‬‬‫ثبٌقبٕٗ ِ‪ٚ‬ؾىٗٔ‪ٛ‬یٌ «ِال ٖٔو اٌلیٓ» ِغّ‪ٍ ٗ٥ٛ‬ی ث‪ٚ ٛ‬ال‪ِٕ ٗ٦‬بٍجزی ایٍٗ‬‫ِ‪ٕ٦‬یلاه هٍٍّو چیىیت ثقبها ‪ٍّ٥‬بٍی ؽمٕلٖ ثو ٕؾیفٗكٖ ثو وزبة ِ‪ٕ٦‬یٕی افبكٖ‬‫لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٔوٌٍٗؤی ث‪ٛ‬ر‪ٍٛ ْٛ‬اكیل ‪ٍٛ ٚ‬اكٍيٌؤڭ و‪ٛ‬ى آٌلٌوی‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬یلی‪.‬‬‫ثقبهأڭ ِ‪٪‬و‪ٚ‬ه ‪ٍّ٥‬بٍی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رٕمیلٌو‪ ٗ٩‬چلٖی آٌّبینی یٗٔٗ فزٕٗ ‪ ٚ‬فَبكٌو‪ٗ٩‬‬‫ووّلیٍو‪ِ .‬ال لّو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌلْ اٍزفبكٖ لیٍّبلچی ث‪ٌٛٛ‬ة فزٕٗ ا‪ٚ‬ریگٗ ایزٗن ا‪ٚ‬ها ایلی‪.‬‬‫ِال لّو ‪٩‬يیزٗ ‪ِ ٚ‬غٍٗ إ‪ٞ‬الؽٍؤلْ ثؾك ‪ٚ‬الف ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘ ‪٩‬يیزٌٗو‪ ٗ٩‬یبىٌ‪٪‬بْ ِمبٌٗ ‪ٚ‬‬‫رٕمیلارٍؤی ‪ ٚ‬چیىٍگْٗ هٍٍّؤی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪َٔ ٗ٩‬جذ ثریٖ ایلی‪ .‬ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ٘و ثو‬‫ِمبٌٗ ‪ ٚ‬هٍّلٖ ِ‪ ٍَٛ٦‬اِ‪ٚ‬بٌو ثبه ایلی‪ .‬ث‪ِٕ ٛ‬بٍجذ ایٍٗ ٘یغبٔ‪ ٗ٪‬ویٍگْٗ ‪ٍّ٥‬ب آهإٍلْ‬‫ربّىٕلیل ِال فبٌّواك ِیلأ‪ ٗ٪‬آرٍلی‪ ،‬ا‪ٚ‬ىیٕڭ ایىی عیبٔی ‪ ٚ‬ثو ٔیچٗ فلایی ّبگوكٌویٕی‬‫ی‪٪‬یت ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔی ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِٗوچی ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فربٔی ایْیزیت یبّ‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لی‪ٌ .‬ىٓ ِال فبٌّواك ٘و و‪ْٛ‬‬‫‪70‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫و‪ٛ‬چٌٗوكٖ ّٔبیْىبهأٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔی آفزبها ‪ِ ٚ‬مٖلیٕی [‪]311‬‬‫آ ڭالریت ؽبوٍّو‪ِ ٗ٩‬واع‪٦‬ذ ایزٗ ایلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ هئیٌ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬إّڭ ‪٥‬بلجذ ‪ٚ‬فیٍّٕٗلْ ل‪ٛ‬هللی‪ٕ٪‬لْ ُ٘ ث‪ِٕ ٛ‬بٍجذ‬‫ایٍٗ ٔبىوبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔی ثقبهاكْ ل‪ِٛ‬بلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ِٕی ا‪ٚ‬ى آٌلی‪ٗ٪‬‬‫چبلویت آیزلیىٗ‪:‬‬‫«ِال فبٌّواك ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ؽووذٌو لیٍیت ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬پل‪ٚ‬ه‪ ِٓ .‬لبٔچب ِٕ‪ ٤‬لیٍَبَ ُ٘ ِّٕ‪٣ٛ‬‬‫ث‪ٌّٛ‬بكی (؟)‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪ ٗ٩‬آ ڭالد‪ ،‬ثو ٔیچٗ ‪ٚ‬لذ ّ‪ٙ‬و ایچٕلٖ‬‫ر‪ٛ‬هِبٍ‪( ».ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ٕ ٛ‬ؾجزلٖ اؽّل عبْ ِقل‪ ُ٘ َٚ‬ؽب‪ٙ‬و ایلی‪).‬‬‫ِٓ ویٍیت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌٕی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪ ٗ٩‬آ ڭالرلَ‪ .‬ا‪ ُ٘ ٚ‬ثقبهاكْ چیمیت‬‫لبهّی‪ ٗ٪‬ثبهیت ثواْ آی چبِبٍی ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ویٍلی‪.‬‬‫ ‪- ٠٠‬‬‫طٕی ‪ -‬ػیعٗ ٔشاعی‬‫ٍٕی ‪ّ -‬ی‪ ٗ٦‬فزٍٕٗی ِىزت عٕغبٌیٕ ڭ‪ 1‬آهلبٍٕلٖ چیملی‪ٕ٪‬لْ‪ِ ُ٘ ،‬ىزت‬‫َِئٍٍٕٗلٖ فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بر‪٪‬بْ مارٍو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فزٕٗ‪ ٗ٩‬كا ٍجت ‪ ٚ‬ثب‪٥‬ش ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ‪ ،‬ث‪ ٛ‬یریكٖ ث‪ٛ‬‬‫فبع‪ ٗ٦‬ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ُ٘ [‪ ]311‬ثو آى یبىیت ا‪ٚ‬رّٗن ِٕبٍت و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لی‪:‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ‪ٙ٥‬لٔلٖ ثو ایىی لبرال ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی فولٗ آهإٍلٖ آ ڭالٍّّب‪ٚ‬چیٍكٌو‬‫چممبْ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘ ِنو‪ٛ‬ه اِریٔڭ رلثریی ایٍٗ ریي ثبٍلهٌ‪ٛ‬ة ا٘بیل ‪ ٚ‬ه‪٥‬یٗ آهإٍلْ ول‪ٚ‬هرٍو‬‫و‪ٛ‬ربهٌیت ثو ر‪ٛ‬لمبْ لبهٔلاّلیه یِّٗٗٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫اِِب ؽى‪ِٛ‬ذ ِأِ‪ٛ‬هٌوی آهإٍلٖ ر‪ٛ‬ربُ ٔفبق ‪ ٚ‬ول‪ٚ‬هد ثبه ایلی‪ .‬ؽمیمزلٖ ِ‪ٔٛ‬ڭ‬‫ٍججی ِن٘ت افزالفی ث‪ٌّٛ‬بی‪ٍ ،‬یبٍی هلبثذ ‪ ٚ‬عبٖ ربالٍّك ایلی‪.‬‬‫ثقبها اِریٌوی یرییل ‪ ٚ‬ایٍلاهثیىٍؤڭ فزٌٕٗؤلْ ل‪ٛ‬هلللٍوی ٍججٍی ‪ٚ‬ىاهد ‪ٚ‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگیٍه كیه وبرزٗ ِٕٖجٍؤی‪ ،‬ىوبرچیٍه ‪ ٚ‬فيیٕٗچیٍه وجی ‪ٚ‬اهكاد ِٕج‪ٍ٦‬ویٕی‬‫و‪ٛ‬پٕچی ثقبهاكٖ آىچیٍك رْىیً لیٍ‪٪‬بْ ایوأٍی ‪ٝ‬بیفٍٗی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬ها ایلیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبٌیٕڭ‬‫‪71‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ایٍلاهثیىٍو ‪ ٚ‬یرییل ٍپب٘یٍو ثبٌ‪ٞ‬ج‪ ٤‬ث‪ ٛ‬فولٗ‪ ٗ٩‬لبهّی و‪ٛ‬ڭٍٍؤلٖ ویٕٗ ٍبفاله ایلیٍو‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٍٚ‬زیگٗ ِىزت َِئٍٍٗیٕڭ ثبّالٔ‪٪‬چٕلٖ آیزلگّٗٔيكیه ثو٘بْ اٌلیٓ هئیٌ‬‫ایوأٍی ‪ٝ‬بیفٍٕٗلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ آٍزبٔٗ لً‪ 1‬ل‪ّٛ‬جیگیٕی آهاكْ و‪ٛ‬ربهِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو یٍلْٖ ثریی‬‫فوٕذ آفزبهِبللٖ [‪ ٚ ]311‬فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبق چبهٌٖویٕی ؽب‪ٙ‬والِبللٖ ایلی‪.‬‬‫ّی‪ٍٕ - ٗ٦‬ی فزٍٕٗی ا‪ٚ‬چ‪ ُ٘ ْٛ‬ثو٘بْ اٌلیٕٕڭ ا‪ٚ‬ڭ ل‪ٛ‬یل ‪ِ ٚ‬زفك ‪ٝ‬جی‪٦‬یَی ِال لّو‬‫ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اٍّوكٖ ِال لّؤڭ آٌلای ر‪ّٛٛ‬ة ی‪ٛ‬ه‪ّٚ‬ی ثو٘بْ اٌلیٕٕڭ ٔف‪٦‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایًّٗ‪،‬‬‫ثٍىٗ آٔڭ ِمٖلی وبرزٗهاق ثواْ عٕغبي‪ 2‬ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبق‪ ،‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ثقبها‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ي آچّبق ایلی‪ِ( .‬ال لّو ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٕٔٗلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪٦ّ ْٚ‬جٗكٖ فلِزچی‬‫ایلی كیگّٗٔي فب‪ٝ‬وٌوكْ چیمّبٍ‪).ْٛ‬‬‫ِال لّو ّی‪ٍٕ - ٗ٦‬ی فزٍٕٗیٕی ِ‪ٔٛ‬لْ ثو یً ث‪ٛ‬ه‪٘ ٠٣٠٧ ْٚ‬غوی ِؾوِیلٖ‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبلچی ایلی‪:‬‬‫چٕبٔچٗ ِنو‪ٛ‬ه یً ِؾوَ ثبٍّؤلٖ ‪٩‬یبس ِقل‪ َٚ‬ا‪ ٍُ٥‬ا‪ٚ‬یٕلٖ ِفزی ِال ‪٥‬جل‬‫اٌوىاق‪ِ ،3‬فزی ِال فی‪ٚ‬ی ربّىٕلٌه‪ِ ،‬قزبه ف‪ٛ‬اعٗ‪ِ ،‬ال فبٌّواك ‪ِ ٚ‬ال لّو رٖبكفی ثو‬‫ٕ‪ٛ‬هرلٖ ی‪٪‬یٍیت ایلیٍو‪( .‬ث‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٚ‬چی ُ٘ ّ‪ٛ‬ي ِغٍَلٖ ؽب‪ٙ‬و ایلی‪).‬‬‫ِال لّو ّی‪ٍٕ - ٗ٦‬ی َِئٍٍٕٗلْٖ ٍ‪ٛ‬ى آچیت آیزلیىٗ‪:‬‬‫«ا‪ّٚ‬ج‪ٝ ٛ‬بیفٗ لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ‪ٙ٥‬لٔ لٖ ا‪ٚ‬ى هٍُ ‪ ٚ‬آیٍٕویٕی ا‪ٔٚ‬چٗ آّىبها لیٍّبً‬‫ایلیٍو‪ .‬اِِب ِنو‪ٛ‬ه لب‪ٙ‬ی والْ ا‪ٌٚ‬گٗٔلْ وینی ث‪ٛ‬ر‪ّٙ ْٛ‬وگٗ ایگٗ‪ 4‬ث‪٪ٌٛ‬بٍٔوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬یً‬‫ِؾوَ آیٕلٖ ٘و یریكٖ آّىبها ‪٥‬ياكاهٌك لیٍّبللٖكهٌو‪ ]310[ .‬ث‪ ٛ‬اٍّؤڭ ثبهیَی ثل‪٥‬زله‪.‬‬‫‪ٍّ٥‬ب ؽ‪ٚ‬ورٍوی‪ ٗ٪‬الىِله وٗ ث‪ ٛ‬فٖ‪ٕٛ‬لٖ فز‪ٛ‬ی یبىیت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثل‪٥‬زٕی آهاكْ ثو‪ٝ‬وف‬‫لیٍَ‪ٍٔٛ‬و‪».‬‬‫ِغٍَلٖگیٍو ِال لّؤڭ ٍ‪ٛ‬ىیٕی رم‪ٛ‬یٗ لیٍ‪٪‬بٔلْ وینی آیزلیٍو وٗ‪ٍ« :‬ي ه‪ٚ‬ایزٕی‬‫رؾویو لیٍلهڭي‪ ،‬ثي ِ‪ٙ‬و ‪ ٚ‬اِ‪ٚ‬ب لیالهِي‪».‬‬‫ِال لّو آیزلی‪ِ« :‬فزی كاِال اوواَ عبِ‪ ٚ ٤‬ؽ‪ٌٍٕٗٛ‬ه ثو آكِله‪ّٛ .‬ڭب ِواع‪٦‬ذ‬‫لیٍیت ه‪ٚ‬ایزٕی رؾویو لیٍلهاهِٓ‪( ».‬ا‪ ٚ‬پٍٍٗكٖ ٕ٘‪ٛ‬ى ِىزت َِئٍٍٗی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌّبكی‪ٕ٪‬لْ ِال‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبي‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪٥ :‬جل اٌواىق‬‫‪ 4‬ا‪ :‬ایىٗ‬‫‪72‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫لّو ایٍٗ كاِال اوواَ آهاٌوی ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ایًّٗ ایلی‪).‬‬‫فالٕٗ ِال لّو كاِال اووإِڭ ا‪ٚ‬ییگٗ ثبهیت ِنو‪ٛ‬ه ِغٍَلٖ ا‪ٚ‬رىْٗ ٍ‪ٛ‬ىٌؤی‬‫ٔمً ‪ ٚ‬ه‪ٚ‬ایذ رؾویویٕی ‪ٍٝ‬ت لیٍلی‪.‬‬‫كاِال اوواَ ِال لّؤڭ ع‪ٛ‬اثی‪ ٗ٪‬آیزلی‪:‬‬‫«ٍئڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووزڭي ِؾ٘ ر‪ٖ٦‬ت الز‪ٚ‬بٍٕلٔله‪ .‬ىیوا اگو ٍئڭ ِمٖلڭي‬‫‪1‬‬‫فبٌٖبٌلّٗ ثل‪٥‬ذ هف‪٦‬ی ایَٗ‪ ،‬و‪ٛ‬ة ؽواَ ‪ ٚ‬فالف ّو‪ٔ ٣‬وٌٍٗو ا‪ٚ‬ى عّب‪ِٗ٥‬ي آهإٍلٖ‬‫ّبی‪٦‬له وُ ا‪ّٚ‬ي ث‪ٌٛ‬ؤی ثوُ٘ ثریِٗن الىِل‪ٚ‬ه‪ .‬چٕبٔچٗ ٘و ثو آیٕڭ ا‪ ْٚ‬ثؤلْ ا‪ْٚ‬‬‫ثیْیگٗ چٗ فبٔمبٍ٘وكٖ‪ِ ،‬ياهٌوكٖ ‪ ٚ‬فٖ‪ٕٛ‬ی ا‪ٚ‬یٍوكٖ فزُ یبىكُ٘ ِغٍَی ثوپب لیٍٕ‪ٛ‬ه‪ .‬اگو‬‫كلذ ٔ‪٢‬وی ایٍٗ لبهاٍبڭي و‪ٛ‬هٖهٍي وُ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٍٍَوكٖ ‪٥‬جبكد إٍّلٖ لبٔچب ؽواَ اٍّو‬‫‪ٚ‬ال‪ ]312[ ٤‬ث‪ٌٛٛ‬ه‪ّٔٛ .‬ڭ كیه گً ٍوؿ ىیبهری‪ ،‬فٍك ث‪ٙ‬بء اٌلیٕٕی ىیبهد لیالِي كیت ا‪ٚ‬‬‫یریكٖ ی‪٪‬یٍیت لیٍّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ؽواَ اٍّوی لبٌّبیله‪ ،‬یب ر‪ٛ‬ی ‪٦ِ ٚ‬ووٌٗوكٖ لیٍٕبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثيٍِو‪،‬‬‫ؽزی اِریٔڭ كهثبهٔلٖ لب‪ٙ‬ی ‪ِ ٚ‬فزیٍؤڭ و‪ٛ‬ىٌوی آٌلٔلٖ ثچٌٗؤی هلٔ لیٍلهاٌو‪...‬‬‫فالٕٗ ا‪ٚ‬ى آهاِيكٖگی ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ؽواَ ‪ ٚ‬ثل‪٥‬زٍؤی ثو‪ٝ‬وف لیٍّبٍلْ ر‪٦‬يیٗ هٍّیٕڭ‬‫ی‪ٛ‬لبرْی‪ ٗ٪‬و‪ ِّٛ‬لیٍَٕب فبٌٖبٌلّٗ ث‪ٌّٛ‬بینی ر‪ٖ٦‬جٕڭ اصؤلْ ث‪ٌٛٛ‬ه‪٘ .‬و ثو اُ وُ فبٌٔ‬‫كیٕلاهٌك ایٍٗ ایًّٗ‪ ،‬ثٍىٗ ر‪ٖ٦‬ت ثٍْٗ ثبّالَٔب ‪٥‬بلجزی فرییل ث‪ٌّٛ‬بً‪ .‬اؽزّبي ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ؽووذ لبهّی ‪ٝ‬وفٕڭ ر‪ٖ٦‬جیٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بریت و‪ٛ‬ة فزٌٕٗوگٗ ٍجت ث‪ٌٛٛ‬ه‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یب ث‪ ٛ‬اّلٖ رّبَ ٍى‪ٛ‬د لیٍڭي‪ ،‬یبوٗ ا‪ّٚ‬ي ا‪ٚ‬ى آهاِیيكٖگی فزٌٕٗؤی‬‫كف‪ ٤‬لیٍڭي!»‬‫ِال لّو ا‪ّٚ‬ج‪ِٖ ٛ‬بؽجٗكْ وینی كاِال اوواِ‪ ٗ٪‬كّّٓ ث‪ٌٛ‬لی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ىزت‬‫َِئٍٗ ٍی اصٕبٍٕلٖ كاِال ایٍٗ ثبّمب ِالٌؤڭ آهاٌویٕی یبفْی‪ٕ٪‬ب ث‪ٛ‬ىكی‪.‬‬‫فالٕٗ ِنو‪ٛ‬ه یٍلٖ ِال لّو ّی‪ٍٕ - ٗ٦‬ی فزٍٕٗیٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برب آٌّب‪٩‬بْ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘ ‪ٍٝ‬جٗ‬‫‪ٍّ٥ ٚ‬بٔی ایوأٍیٍو ‪ ٚ‬ر‪٦‬يیٗ ِواٍّی‪ ٗ٪‬لبهّی یبفْی‪ٕ٪‬ب ؽب‪ٙ‬والكی‪ ]311[ .‬ثو یً ِلرٕلٖ‬‫ّ٘یْٗ ‪ٍّ٥‬بٔی‪ٍٝ ،‬جۀ ‪ٍِٕٛ٥‬ی ‪ٛ٥ ٚ‬إِی ر‪٦‬يیٗ‪ ٗ٩‬لبهّی رْ‪ٛ‬یك ‪ ٚ‬رؾویٔ لیال ایلی‪.‬‬‫مار ًب ثقبها ‪ٍٝ‬جٗ ٍی اٍالَ رأهیقٕلْ ‪ ٚ‬كٔیب اؽ‪ٛ‬إٌلْ فربٍي ث‪٪ٌٛ‬بٍٔوی ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫افىبه ر‪ٖ٦‬تپو‪ٚ‬هأٗٔی ریي لج‪ٛ‬ي لیال ایلیٍو‪ِ .‬ال لّؤڭ آى‪ٕ٩‬ب ‪٩‬ریری ایٍٗ ر‪ٖ٦‬ت ا‪ٙ١‬بهی‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬والٔلیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪« :‬ق» حرفیده نقطوسی یوق‪.‬‬‫‪73‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ ٠٣٠٨‬یً ‪ٔ ٠٪‬چی ِؾوَ‬‫(فزٕٗٔڭ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْی)‬‫‪ٔ ٠٣٠٨‬چی یً ‪ٔ ٠٪‬چی ِؾوَ ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ثقبهاكٖ ٍّولٕل كه‪ٚ‬اىٍٖیٕڭ‬‫ربّمبهیَٕلٖگی ِیلإٔڭ ل‪ٍّٕٕٛٛ‬لٖگی ؽیب‪ ٛ‬ایچٕلٖ ثو عّب‪ ٗ٥‬یرییل ‪َِ ٚ‬بفو ایوأٍیٍو‬‫ی‪٪‬یٍیت ‪٥‬ياكاهٌك لیٍّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ٚ٦‬ی ربّىٕلیل ‪ ٚ‬فو‪٩‬بٔٗیل ِلهٍٗ ‪ٍٝ‬جٌٗؤلْ ‪ ٚ‬ثو لَُ ثقبهأڭ ربعیه‬‫ا٘بٌیَٕلْ ُ٘ رّبّب ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٍَلٖ ؽب‪ٙ‬و ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلیٍو‪.‬‬‫ثو فو‪٩‬بٔٗ یل ‪ٍٝ‬جٗ ‪٥‬ياكاهٌوكْ ثقبها ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هوَزبْ ‪٥‬بكاری‪ِ ٗ٪‬قبٌف ث‪ٚ٦‬ی ؽووزٍؤی‬‫و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة و‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫‪٥‬ياكاهٌك ‪ ٚ‬ی‪٪‬ی ِغٍَٕلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ٍٝ ٛ‬جٗٔڭ و‪ٌٛ‬گٗٔیٕی ا‪ٚ‬ى هٍُ ‪ ٚ‬آیٍٕوی‪ ٗ٪‬اٍز‪ٙ‬يا‬‫آ ڭالة ث‪ٚ٦‬ی اٍَی‪ ٨‬لبٍٔی ایوأٍیٍو ِنو‪ٛ‬ه ‪ٍٝ‬جٗ‪٘ ٗ٩‬غ‪ َٛ‬لیٍیت ِغو‪ٚ‬ػ لیٍلیٍو‪]316[ .‬‬‫ث‪ٚ٦‬ی ِزفىو ‪ ٚ‬ویىَٗهاق ایوأٍیٍو ث‪ ٛ‬إّڭ ‪٥‬بلجزی یبِبْ ث‪ٌّٛٛ‬یٕی ِالؽ‪ٗ٢‬‬‫لیٍیت ِغو‪ٚ‬ػ ‪ٍٝ‬جٗٔی آ‪ٚ‬ثبٍّو ل‪ٌٕٛ‬لْ آیرییت آٌیت ثوا‪ٚ‬یلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ز‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫رّبّبچیٍو ث‪ ٛ‬إّڭ ؽمیمزیٕی رفزیِ لیٍّبٍلْ ثوكْ ّ‪ٙ‬و ایچیگٗ لبچیت وویت‬‫«ایوأٍیٍو ثو ِالثچٗٔی ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو» كیت ّ‪ٙ‬وكٖ ‪ٍ ٍٗ٪ٍ٩‬بٌلیٍو‪.‬‬‫‪٥‬ياكاهٌك ِغٍَٕلْ لبچ‪٪‬بْ ِالثچٌٗو ّ‪ٙ‬وگٗ وویت ِلهٍٗكْ ِلهٍٗگٗ عبه‬‫ٍبٌیت «ایوأٍیٍو ِالثچٌٗؤی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٖیبریجل‪ٚ‬هٌو‪ ،‬ؽف‪ ٠‬عبْ ‪ٔ ٚ‬بِ‪ ًٛ‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ی‪٪‬یٍڭي!»‬‫كیت فویبك لیٍّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِٕ‪ ،ُ٢‬اوواَ ِقل‪ َٚ‬لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬اؽّل عبْ ِقل‪ َٚ‬ؽّلی ‪ ٚ‬اِنی عبْ ِقل‪ِ َٚ‬ری ‪ٙ‬یبء اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ا‪ّٗٚ‬ي و‪ْٛ‬‬‫ّبٖ افَی گنهٔلٖ ٔمْجٕل فبْ ٍٍ‪ٞ‬بْ فبْ ا‪ٚ‬یٕلٖ ر‪ٛ‬ی ِغٍَٕلٖ ؽب‪ٙ‬و ایلن‪ .‬ثو٘بْ‬‫اٌلیٓ هئیٌٔڭ ِالىٍِؤلْ ثوٖ‪ٚ‬ی ِنو‪ٛ‬ه ِغٍَگٗ ویٍیت‪:‬‬‫«ِٓ ا‪ٚ‬ى و‪ٛ‬ىَ ثٍْٗ و‪ٛ‬هكَ‪ ،‬ایوأٍیٍو ثو ٔیچٗ ِالثچٗٔی فٕغو ‪ ٚ‬پچبق ثٍْٗ ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪ .‬ث‪ٚ ٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ی ِلهٌٍٗوگٗ فرب ثریِٗن الىَ» كیت ِغٍَلْ چیمیت ویزلی‪.‬‬‫[‪]311‬‬‫ثي ُ٘ ث‪ ٛ‬فربٔی ایْیزیت ِغٍَلْٖ ربهلبٌیت ا‪ٚ‬ى ِٕيٌٍوِيگٗ ویزلن‪.‬‬‫فالٕۀ والَ یبهیُ ٍب‪٥‬زٍه فوٕزلٖ ّ‪ٙ‬ؤڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬و‪ٛ‬چٗ ‪ ٚ‬ثبىاهٌویٕی فزٕٗ ‪ ٚ‬ثٍ‪ٛ‬ا‬‫‪74‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪ٚ‬هاة آٌلی‪ .‬ك‪ٚ‬وبٍٔو‪ٍ ،‬وایٍو ‪ ٚ‬رغبهرقبٌٔٗو رّبَ ثب‪٩‬الٔلی‪ .‬فزٕٗ ‪ ٚ‬عٕغبٌل ْ‬‫‪1‬‬‫ل‪ٛ‬هلبر‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔو ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یٍؤلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لیٍو‪ٚ .‬ال‪ٍٝٗ٦‬جٍو ثٍ‪ٛ‬اچی ِالثچٌٗو ایٍٗ ل‪ٌّٛٛٛ‬ة ‪٩ٛ٩‬ب‬‫ٍبٌّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ثٍ‪ٛ‬اچی ‪ٍٝ‬جٌٗو ا‪ّٚ‬ي ‪ٞ٥‬بهٌك هٍزٍٕٗلٖ وُ اوضویذ ا‪٥‬زجبهی ایٍٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬هٍزٗٔڭ‬‫ا٘بٌیَی ایوأٍیله ٘غ‪ َٛ‬لیٍلیٍو‪ .‬ك‪ٚ‬وبٍٔو ثب‪ٍ٩‬ك ‪ ٚ‬ثواْ ویَّٗ ی‪ٛ‬لٍ‪ٕ٪‬لْ ثو ‪ -‬ایىی‬‫ك‪ٚ‬وبٕٔی ٍٕلهیت ربهاط لیٍلیٍو‪ .‬لبهّی ٍوایی ایْگٕلٖ ثو آكِٕی پوٍیبْ لیبفٍٕٗلٖ‬‫و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪ّ٘ .‬بْ فزٕٗ آهرّبللٖ ‪ ٚ‬ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤڭ ٍبٔی و‪ٛ‬پٗیّٗولٖ ایلی‪.‬‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ّٔبیِ لیٍیت هیگَزبٔ‪ ٗ٪‬لبهاة ع‪ٔٛ‬بكیٍو‪ .‬هیگَزبٔ‪ ٗ٪‬ثبه‪ٔٛ٩‬چب ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤڭ ٍبٔی‬‫ا‪ِ ْٚ‬یڭگٗ یبلیٕالّلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّب‪٥‬ذ ایوأٍیٍوكْ كاكف‪ٛ‬اٍ٘ك لیٍیت آٍزبٔٗ لً ل‪ّٛ‬جیگیٕڭ آٌلی‪،ٗ٪‬‬‫‪2‬‬‫پبكّبٍ٘ك اهویگٗ ووِٗوچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كْ فربكاه ث‪ٌٛٛ‬ة اهن [‪ ]314‬كه‪ٚ‬اىٍٖیٕڭ لبها‪ٌٚٚ‬یٕی‬‫آهرله‪٩‬بْ ایلی‪ .‬فٍمٕڭ ٘غ‪ِٛ‬یٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ریٍیف‪ٚ 3ْٛ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ یٗٔٗ ثو كٍزٗ ٍوثبى‬‫ؽب‪ٙ‬والة كه‪ٚ‬اىٖٔڭ ل‪ٛ‬ریٕی آهرله‪ٚ‬ة ثٍ‪ٛ‬اچیٍو آٌلی‪ّٔ ٗ٪‬بیٕلٖ ی‪ٛ‬ثبهیت ِ‪ٍٞ‬جٍویٕی‬‫ٍ‪ٛ‬هاكی‪.‬‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍو‪« :‬ثي ‪٥‬و‪ّٙ‬ئی ل‪ّٛ‬جیگیٕڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ آیزِٗي» كیت ى‪ٚ‬ه ایٍٗ اهوىٗ‬‫ووِٗوچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی لزً ‪٩ ٚ‬بهرلْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة ٍوثبىٔی ِّبٔ‪٦‬ز‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬هكی‪ .‬ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ٘غ‪َٛ‬‬‫‪٦ٙٚ‬یزیٕی آٌیت ثبٍیت ووِٗوچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ٍ .‬وثبىٌو ل‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬آ‪٩‬ي ثٍْٗ ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤی لبیزبها‬‫آٌّب‪٩‬بٍٔؤلْ‪ٍ ،‬وووكٖ آٍّبٔ‪ ٗ٪‬لبهاة ٍِزك آرّبلمٗ ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬هكی‪ٍِ .‬زك آ‪ٚ‬اىی ایٍٗ ٘غ‪ِٛ‬چیٍو‬‫هیگَزبٔلْ چٗوىٗهالمٗ چیملیٍو‪ .‬ثو لٍَّوی لبچیت ّ‪ٙ‬وگٗ ربهلبٌیت «ل‪ّٛ‬جیگی ‪٥‬و‪ٗ٪ٙ‬‬‫ثبه‪٩‬بْ آكٍِؤی ٍِزك ایٍٗ آرلهكی» كیت ‪ٍ ٍٗ٪ٍ٩‬بٌلیٍو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی فزٕٗ ا‪ٚ‬ریٕی ٍ‪ٔٛ‬لهِبق ا‪ٚ‬چ‪ٍّ٥ ْٛ‬بٔڭ ا‪ٍ٩ٌٛٚ‬ویٕی اهوىٗ چبلوكی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ثمب ف‪ٛ‬اعٗ‪ ،‬هئیٌ ثو٘بْ اٌلیٓ‪ ،‬ا‪٩ ٍُ٥‬یبس ِقل‪ ٚ َٚ‬ثبّمب ِفزیٍو ‪ٚ‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبٌلْ‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪телефон 3‬‬‫‪75‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫عبٖ پوٍذ ِلهٍٍو ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛٛ‬ة ریً ا‪ٚ‬چی ایٍٗ ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤی ٖٔیؾذ لیٍ‪٪‬بٔلیه ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ل‪ّٛ‬جیگیگٗ لبهاة «ّٔٗ ا‪ٚ‬چ‪ٍِ ْٛ‬زك آرلهكڭي؟» كیت ثو آى ٍوىِٔ لیٍلیٍو‪]313[ .‬‬‫٘و ؽبٌلٖ ث‪ٛ‬و‪٩ ْٛ‬و‪ٚ‬ة ‪ٚ‬لزی ثٍ‪ٛ‬اچیٍو هیگَزبٔلْ ربهلبٌلیٍو‪.‬‬‫ٌىٓ ا‪ ٚ‬ویٌَّٗو وُ ّ‪ٔٛ‬لاق فزٕٗٔی فلاكْ رٍِٗٗولٖ ایلیٍو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوٕزٕی ٘یظ‬‫ل‪ٌٛ‬لْ ثریٖهٌٗهِی؟!‬‫فزٕٗچیٍو ث‪ ٛ‬آفْبَ ربڭ ‪ٚ‬لزی‪٪‬بچب یبرّبٍلْ یبرّبلچی ث‪٪ٌٛ‬بْ فزٕٗٔی ا‪ٚ‬ی‪٪‬برّبق‬‫ٔیزٕلٖ ایلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬آفْبَ ل‪ّٛ‬جیگی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والْ كٍّّٕویٕڭ ا‪ٚ‬یٍؤلٖ ِغٍٍَو یبٍبٌّبللٖ‬‫ایلی‪.‬‬‫ِٓ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٕٗلٖ اٍزمبِذ لیٍّبللٖ ایلَ‪ِ .‬لهٍٗ ‪ٍٝ‬جٌٗویٕڭ‬‫ثو لَّی فزٕٗ گٗ ل‪ٌّّٛٛ‬ب‪٩‬بْ‪ ،‬ثبٌ‪٦‬ىٌ الزلاه كافٍٕلٖ ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤی ٖٔیؾذ لیال ایلیٍو‪.‬‬‫اِِب اوضویذ ثٍٗ ْ ‪ٍٝ‬جٗ فزٕٗ ‪ٝ‬وفلاهی ؽزی ٖٔیؾزچیٍو‪٘ ُ٘ ٗ٩‬غ‪ َٛ‬لیٍّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫یبهیُ آفْبَ ِلهٍٗكٖ ثو آ‪ٚ‬اى چیملی‪ .‬ل‪ َّٕٛٛ‬لبهی كا‪ٚٚ‬ك ایٍٗ «ث‪ ّٗٔ ٛ‬آ‪ٚ‬اى‬‫ث‪ٌَٛ‬ب؟» كیت ؽغوِٖيكْ چیملق وُ‪ :‬ایىی ٔبِ‪ ٍَٛ٦‬آكَ‪« :‬ثي ایْبْ هئیَٕڭ اِوی ثٍْٗ‬‫ٍيگٗ آ ڭالربِي وُ ٍالػ ‪ ٚ‬یبهاق ربییبهالة ‪٩‬يا‪ ٗ٩‬ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛ‬ڭي! ایوأٍیٍو ِالثچٌٗؤی‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٍّْٛ‬و‪ .‬اٌجزٗ َِبٍ٘ٗ لیٍّبڭي! ایورٗ‪ ،‬ایورٗ ثٍْٗ ِری ‪٥‬وة‬‫ِلهٍٍٗیٕڭ ٕؾٕٕلٖ ی‪٪‬یٍڭي!» [‪ ]311‬كیّٗولٖ ایلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٠‬چی ِؾوَ یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی‬‫یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ایورٗ ثٍْٗ ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ِری ‪٥‬وة ِلهٍٍٕٗلٖ ی‪٪‬یٍلیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیگیٕڭ ‪ٍٝ‬جی‬‫ایٍٗ ‪ٍّ٥‬بٔڭ ا‪ٍ٩ٌٛٚ‬وی اهوگٗ ثبهكیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیگی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لواهٔی ‪ٍّ٥‬ب‪ ٗ٩‬آ ڭالرلی‪:‬‬‫«‪٥‬ياكاهٌك ِغٍَٕلٖ ‪ٍٝ‬جٗ‪٘ ٗ٩‬غ‪ َٛ‬لیٍ‪٪‬بٍٔو عيا لیٍٕ‪ٛ‬هٌو‪ .‬اگو ‪ٍٝ‬جٗٔڭ ا‪ٌٚ‬گٗٔی‬‫صبثذ ث‪ٌَٛ‬ب لبرٍٍو لٖبٓ لیٍٕ‪ٛ‬هٌو‪».‬‬‫‪ٍّ٥‬ب ا‪ّٚ‬ج‪ِٖ ٛ‬بٌؾٗ ‪ ٗ٩‬ها‪ٙ‬ی ث‪٪ٌٛ‬بٔلیه ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤی ثو كهعٗ ربهلبریت‬‫كهٍقبٌٔٗؤی آچیت كهٍگٗ ِْ‪ٛ٪‬ي ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ٌ .‬ىٓ ‪ٍٝ‬جٗ ‪ ٚ‬ثبّمب فزٕٗچیٍو ّ‪ٛ‬هّگٗ‬‫ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ‪ّ٘ ،‬بْ فزٕٗ ‪٥‬الِزٍوی ی‪ٛ‬ىٌؤلْ و‪ٛ‬هّٔٗولٖ ایلی‪ .‬ثبّمب ‪ٝ‬وفلْ ربربه ِؾٍٗ‪،‬‬‫افْبه ِؾٍٗ‪ٚ ،‬ىیوآثبك ایوأٍیٍوی ّ‪ٙ‬وگٗ وویت رىیٌٗوكٖ‪ ،‬ر‪٦‬يیٗفبٌٔٗوكٖ ‪ ٚ‬ایً ثبٍّمٍویٕڭ‬‫ا‪ٚ‬یٍؤلٖ ِٕيي لیٍیت ٍَِؾبً ایوأٍی ِؾٌٍٗویٕی ِلاف‪ ٗ٦‬لیٍّبلمٗ ؽب‪ٙ‬والّٔبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫‪76‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬و‪ٔٛ‬ل‪ٚ‬ى ٍب‪٥‬ذ ایىیٍوكٖ ّ‪ٙ‬وكٖ فزٕٗأگیي ثو فرب ربهلبٌلی‪ :‬گ‪ٛ‬یب ایوأٍیٍو‬‫ٍَِؾ ًب فو‪ٚ‬ط لیٍیت فیبثبْ‪ ،‬ع‪ٛ‬یجبه‪ ،‬ایْبْ اِال ‪ٔ ٚ‬میت ِلهٌٍٗؤلٖگی ِالثچٌٗؤی‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٖیبر‪٪‬بْ ایٍّْو! ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فرب ربهلبٌ‪٪‬بْ ّ٘بْ گ‪ٛ‬یب وٗ ّ‪ٙ‬و ثبه‪ٚ‬رلْ ر‪٪ٌٛ‬بْ ثو أجبه‬‫[‪ ]311‬ایىْٗ‪ ،‬آ ڭب ا‪ٚ‬د ر‪ّٛ‬لی‪.‬‬‫ثبهچب ا٘بیل ثوكْ ّ‪ٛ‬هّگٗ ویٍیت فزٕٗ وّبي ل‪ٛ‬د ایٍٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلی‪ٍٝ .‬جٗ ‪ ٚ‬ثبّمب‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ث‪ٚ٦‬ی پچبق‪ ،‬ث‪ٚ٦‬ی لٍیچ‪ ،‬ث‪ٚ٦‬ی ریْٗ ‪ ٚ‬ثبٌزب‪ ،‬ث‪ٚ٦‬ی چ‪ٛ‬ة ‪ٚ‬وٌٗزٗن و‪ٛ‬ربهیت‬‫فیبثبٔ‪ ٗ٪‬لبهاة ع‪ٔٛ‬بكیٍو‪ .‬آى آكِٕڭ ل‪ٌٛ‬یلٖ ٍِزك ‪ ٚ‬رپبٔچٗ ثبه ایلی‪.‬‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤڭ ثو فولٍٗی ٍالػ ك‪ٚ‬وبٍٔویٕی ٍٕلهیت ربال‪٩‬بْ ث‪ٌَٛ‬بٌو ُ٘ اّگٗ‬‫یبهایز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثواْ یبهاق ل‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬ر‪ّّٗٛ‬كی‪.‬‬‫فالٕٗ ثٍ‪ٛ‬اچیٍو فیبثبْ هٍزٍٗیگٗ ییزْگْٗ پٍٍٗكٖ ثو كٍزٗ ٍوثبى ویٍیت ی‪ٌٍٛ‬ویٕی‬‫ثب‪٩‬الكی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٌَٛ‬ب ثٍ‪ٛ‬اچیالهٔڭ ثو لَُ ِ‪ّٙ‬ی ٘غ‪ ٚ َٛ‬ى‪ٚ‬ه ثٍْٗ ٍوثبى ٕفیٕی‬‫یبهیت ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة ایىی ث‪ٛ‬الن ث‪ٌٛٛ‬ة ثو فولٗ ع‪ٛ‬ی ىه گنهی ربِبٔی‪٪‬ب‪ ،‬ثبّمب ثو فولٌٗوی‬‫ایْبْ اِال‪ ٗ٩‬لبهاة ویزلیٍو‪.‬‬‫ع‪ٛ‬ی ىه ربِبٔی‪ ٗ٪‬ویزىٍٗٔٗه ثو ربهو‪ٛ‬چٗگٗ ر‪ّٛٛ‬ة آٌلای ثبٍّبللا ایلیٍووٗ ثوكْٖ‬‫آهلب‪ ،‬آٌلای ‪ ٚ‬ا‪ٍٚ‬زٍؤلْ ٍِزك ‪ ٚ‬ربپبٔچٗ ا‪ٚ‬لٍوی یب‪٩‬یال ثبّالكی‪ .‬ا‪ٚ‬ی ‪ ٚ‬ربٍِؤلٖ ِؾٖ‪ٛ‬ه‬‫ثو ؽبٌلٖ ر‪ٛ‬هه‪٩‬بْ ایوأٍیٍو ٘غ‪ِٛ‬چیٍوگٗ ا‪ٚ‬ق ثٍْٗ ع‪ٛ‬اة ثریِٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ایْبْ اِال ربِبٔی‪ ٗ٪‬ویزىْٗ فولٗ ِياه ا‪ٍٚ‬زٕلٖ [‪ ]311‬ثو ٔیچٗ ایوأٍیٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫آٌو‪ ٗ٩‬لبهاة ی‪ٛ‬گ‪ٛ‬هكیٍو‪ٍ .‬ب‪٩‬بٔبٌؤی ٍرپ لیٍیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ایوأٍیٍو ٘غ‪ِٛ‬چیٍو یبلٕالّ‪٪‬بٔلْ‬‫وینی ا‪ٚ‬ق آٍزی‪ ٗ٪‬آٌیت آٌؤی ِنو‪ٛ‬ه ِياهكٖگی ا‪ٌٛٚ‬وٍوگٗ ی‪ٌٛ‬لاُ لیٍیت ی‪ٛ‬ثبهكیٍو‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ثمب ف‪ٛ‬اعٗ ایٍٗ هئیٌ ثو٘بْ اٌلیٓ ُ٘ آٍبیِ ثوپب لیٍّبق ٔیزی ایٍٗ‬‫فیبثبْ ِلهٍٍٗیگٗ ویٍیت یریٌّٗىْٗ ایلیٍو‪ .‬فیبثبْ هٍزٍٗیٕی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فزٕٗ ا‪ٚ‬هاة آٌ‪٪‬بْ‬‫ایلی‪ .‬ا‪ٚ‬یٍو ‪ ٚ‬ك‪ٚ‬وبٍٔؤڭ ربِٕلْ ا‪ٚ‬لٍوویٍیت اعٍی ییزىٍٗٔؤی یمزّبللا ایلی‪.‬‬‫ع‪ٛ‬ی ىه ‪ ٚ‬ایْبْ اِال ربِبٍٔوی‪ ٗ٪‬ویزىْٗ ‪ٍٝ‬جٗ ‪ ٚ‬ثبّمب ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤڭ ثو لَّی‬‫ِغو‪ٚ‬ػ ‪ِ ٚ‬مز‪ٛ‬ي ث‪ٌٛٛ‬ة یمٍلی‪ ،‬لبٌ‪٪‬بٍٔوی ثو ی‪ٌٛ‬یٕی ربپیت لبچیت ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫فیبثبْ ِ‪٦‬ووٍٗ یگٗ ثبه‪٩‬بْ ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ٘غ‪ِٛ‬چی ‪ ٚ‬و‪ٛ‬پَی یبهالَي ‪ ٚ‬ایوأٍیٍو‬‫ِلاف‪ٗ٦‬چی ‪ٌّٗ٘ ٚ‬وی یبهالٍی ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ ٘و ثو فَبهد ‪ ٚ‬رٍفبرٕی ‪ٍٝ‬جٗ ‪ٝ‬وفی ثریكی‪ .‬اِِب‬‫ایوأٍیٍوكْ ثواْ وْی ُ٘ ِمز‪ٛ‬ي ث‪ٌّٛ‬بكی‪ ،‬ؽزی ِغو‪ٚ‬ػ ث‪٪ٌٛ‬بٔیٕی ُ٘ ایْیزگّٗٔي ی‪ٛ‬ق‪.‬‬‫‪77‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍو فیبثبٔلْ ِ‪ٍٛ٪‬ة ث‪ٌٛٛ‬ة لبیز‪٪‬بٍٔؤلْ وینی‪٘ ،‬و وّٕی ایوأٍی لیبفٍٕٗلٖ‬‫و‪ٛ‬هكیٍو ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪ ]310[ .‬ث‪ ٛ‬ث‪ٙ‬بٔٗ ثٍْٗ ثواْ آكَ ثواْ ویَّٗگٗ كّّٓ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪ .‬ثو ٔیچٗ ٔبِ‪ ٍَٛ٦‬گلا ‪ٍ ٚ‬وٍویٍؤی ُ٘ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪.‬‬‫فالٕۀ والَ رفٖیٍی و‪ٛ‬ڭً لبهاٌملاْ ثبّمب صّوٖ ثریِٗیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ و‪ٛ‬ة فبع‪ٌٗ٦‬و‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬فیبثبْ ربِبٕٔلٖ ایوأٍیٍو ‪ٝ‬وفٕلْ ُ٘ یبِبْ فبع‪ٌٗ٦‬و ‪ٚ‬ل‪ ٣ٛ‬ث‪ٌٛ‬لی‪ٌ .‬ىٓ ث‪ ٛ‬اٍّؤڭ‬‫٘و ثویٕی ف‪ٛ‬اٖ ایوأٍیٍوكْ ث‪ ،ٌَْٛٛ‬ف‪ٛ‬اٖ ربعیىٍوكْ ث‪ ٌَْٛٛ‬ثو لَُ ثبّی ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق َِبفو‬‫ا‪ٚ‬ثبٍّو لیٍلیٍو‪.‬‬‫اِِب ٘و ایىی ‪ٝ‬وفٕڭ ِ‪٦‬زلي ‪ِ ٚ‬زفىوویٌَّٗوی فٖ‪ٕٛ‬بً یرییل ربعیىٍو ‪ ٚ‬ایوأٍیٍو‬‫ِّىٓ لله لبْ ر‪ٛ‬و‪ّٛ‬گٗ ِبٔ‪ ٤‬ث‪ٌٛ‬لیٍو‪:‬‬‫چٕبٔچٗ ربعیىٍو ا‪ٚ‬ى َّ٘بیٗ ٌوی ث‪٪ٌٛ‬بْ ایوأٍیٍؤی ا‪ٚ‬یٍؤلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ؽّبیذ‬‫لیٍلیٍو‪ .‬پٕبٖ رٍٗگْٗ َِبفو پوٍیبٔالهٔی رجلیً ٌجبً لیٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ّ‪ٙ‬وكْ چیمبهكیٍو‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ كیه ایوأٍیٍو ُ٘ َّ٘بیٌٗوی ث‪٪ٌٛ‬بْ ربعیىٍؤی ؽّبیذ لیٍلیٍو‪ .‬ع‪ٛ‬یجبه ‪ٚ‬‬‫ٔمیت ِلهٌٍٗؤلٖگی ‪ٍٝ‬جٗ ٌو‪ ٗ٩‬آى‪ٚ‬لٗ ییزى‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثٍ‪ٛ‬ا رّبَ ث‪ٔٛ٪ٌٛ‬چب ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لجبٍّوكْ ؽّبیذ‬‫لیٍلیٍو‪ٍٛ( .‬ڭوٖكْٖ ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛ‬لیىٗ یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ربهلبٌ‪٪‬بْ فزٕٗأگیي فرب رّبَ یبٌ‪٪‬بْ ‪ٚ‬‬‫فزٕٗچیٍؤڭ یبٍبة [‪ ]312‬چیمبه‪٩‬بْ فربٌوی ایىْٗ‪).‬‬‫ث‪ ٛ‬آفْبَ ی‪ٕ٦‬ی یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬یٕڭ ویچی ّ‪ٙ‬ؤڭ ٘و ‪ٝ‬وفٕلٖ پیبكٖ ٍوثبىٌو لبها‪ٚٚ‬ي‬‫ر‪ٛ‬ها ‪ٍٛ ٚ‬اهٖ ٍوثبىٌوویيیت ی‪ٛ‬ها ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬آفْبَ ٘و ثو ِلهٍٗٔڭ ایْیگی ثب‪٩‬الٔیت ِالثچٌٗوكْ لبها‪ٚٚ‬ي ل‪ٛ‬ی‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٕٗلٖگی ر‪ٛ‬هوّْٗ ِال ثچٌٗو فزٕٗگٗ ل‪ٌّّٛٛ‬بكیٍو‪ٌ .‬ىٓ ٍَِؼ ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ِلهٍٗٔی ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬آفْبَ رٕغٍه ثٍْٗ ا‪ٚ‬رلی‪ .‬آهاٍریٖ ایْیزٍگْٗ ٍِزك رب‪ّٚٚ‬یلْ ثبّمب ثواْ ؽبكصٗ‬‫ث‪ٌّٛ‬بكی‪.‬‬‫ك‪ّٕٚ‬جٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ٔ ٠٠‬چی ِؾوَ‬‫ث‪ ٛ‬فبع‪ٌٗ٦‬و اصٕبٍٕلٖ اِری ‪٥‬جل االؽلووِیٕٗكٖ ایلی‪ .‬ثٍ‪ٛ‬ا ‪ ٚ‬افزالي فربیٕی ِقزٍف‬‫‪ٚ‬اٍ‪ٌٗٞ‬وكْ ایْیزٗ ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬فربٌؤی ‪ٝ‬جی‪٦‬ی ل‪ّٛ‬جیگی ا‪ٚ‬ى ٔف‪٦‬ی‪ ،ٗ٪‬لب‪ٙ‬ی ا‪ٚ‬ى ٔف‪٦‬ی‪،ٗ٪‬‬‫هئیٌ ‪ ٚ‬ثبّمب ‪ٍّ٥‬ب ا‪ٍ٩ٌٛٚ‬وی ا‪ٚ‬ى ٔف‪ٍ٦‬وی‪ ٗ٪‬یبٍبة اِریگٗ یبىا ایلیٍو‪.‬‬‫‪78‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اِری ا‪ٚ‬ى رغوثٍٗیگٗ و‪ٛ‬هٖ فزٕٗٔڭ ٍجت ؽمیمیَی ثو٘بْ اٌلیٓ هئیٌ ‪ ٚ‬ث‪ٚ٦‬ی‬‫ِفزّٓ ‪ٍّ٥‬ب ایلویٕی ثٍٗ ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٌَٛ‬ب ؽمیمی [‪ِ ]311‬مٖوٌؤڭ رٕجی‪ٙ‬یٕی ثبّمب‬‫ثو ‪ٚ‬لز‪٪‬ب ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ریيٌه ایٍٗ فزٕٗٔی كف‪ ٤‬لیٍّبق چبهٍٖیگٗ‪ 1‬ووّلی‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ّٙ ْٛ‬وٍجي‬‫ؽبوّی ِریىا ٖٔو اٌلّٗ ایٍٗ چبهع‪ٛ‬ی ؽبوّی ِریىا ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هگٗٔغیٕی وبرزٗ افزیبهٌو‬‫ثرییت ثقبها‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ك‪ّٕٚ‬جٗ و‪ٔٛ‬ی ثقبها‪ ٗ٩‬ووكیٍو‪.‬‬‫ِنو‪ٛ‬ه ثیىٍٗه ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍگٍٗٔوی ّ٘بْ ٍیبٍی هلبثزٍو‪ ٗ٩‬وویْیت ویزیت فزٕٗٔی‬‫رَىنی چبهٍٖٕلاْ ‪٥‬بعي لبٌلیٍو‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ثٍ‪ٛ‬اچیٍو یبفْی‪ٕ٪‬ب ل‪ٛ‬رالٔ‪٪‬بْ‪ ،‬یبهاهٌك ٍِزك ‪ ٚ‬ربپبٔچٗ ُ٘ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ووگيگْٗ‬‫ایلیٍو‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٌَٛ‬ب ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬فیبثبْ ربِبٔی‪٘ ٗ٪‬غ‪ َٛ‬لیٍّبكیٍو‪ ،‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ثو ایىی آكِٕڭ‬‫ا‪ٚ‬ییٕی ربالة ا‪ٚ‬ىیٕی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ثقبهأڭ رّبَ لْالق ‪ ٚ‬ر‪ِٛ‬بْ ا٘بٌیَی لبها وٌٗزٗن ث‪ٌٛٛ‬ة ّ‪ٙ‬وگٗ ویٍگْٗ‬‫ایلی‪ٌ .‬ىٓ ؽى‪ِٛ‬ذ آكٍِوی ‪ِّٛ٥‬ی لزً ‪٩ ٚ‬بهرلْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة ّ‪ٙ‬و كه‪ٚ‬اىٌٖؤلٖ لبها‪ٚٚ‬ي‬‫ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة لْاللٍمٍؤی ّ‪ٙ‬وگٗ ووگيِٗكیٍو‪ ]316[ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى والثیبْ ‪٥ ٚ‬وثبْ لْاللالهیٕڭ‬‫ا٘بٌیَی ثقبها‪ ٗ٩‬ووٖ آٌلی‪( .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ر‪ٛ‬ثز‪٩ٛ‬وی ثو٘بْ اٌلیٓ هئیٌ آٌلی‪ ٗ٪‬ویٍیت فبرؾٗ‬‫آٌیت ثٍ‪ٛ‬اچیٍو‪ ٗ٩‬ل‪ٌٍّّٛٛٛ‬ؤلْ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ِنو‪ٛ‬ه هئیَٕڭ ‪ٚ‬اٍ‪ٗٞ‬چیٍ‪٪‬ی ثبهكه كیت‬‫ا‪ٚ‬یٍٍٗٔٗكه‪).‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬چیذ ‪ٚ‬الیزٍوكْ ُ٘ ا‪٩ٚ‬وی ‪ّ ٚ‬ج‪ٌٗٙ‬ه آكٍِو ثقبها‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬ة ویٍلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍو آهلبٍٕلْ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة فزٕٗٔی آال‪ٚ‬الٔلهاٌو‪ .‬فزٕٗچیٍؤی ٘و ثو عبیلٖ «ئٗٔٗ ث‪ ٛ‬ایوأی‬‫ا‪ٚ‬یی یب ك‪ٚ‬وبٔی كه» كیت ٘غ‪ َٛ‬لیٍلهاٌو‪ٍٛ ،‬ڭوٖ ا‪ٚ‬ىٌوی یورمچ ؽی‪ٛ‬أٍو آهلبٍٕلْ‬‫ر‪ّٛ‬گْٗ ا‪ٌٛٚ‬وَٗف‪ٛ‬هٌوكیه ربالِبلمب ووّٗ ایلیٍو‪.‬‬‫فالٕٗ ك‪ّٕٚ‬جٗ و‪ٔٛ‬ی ّ‪ٙ‬و ‪ِّٛ٥‬ی ثو ربالْ ‪ ٚ‬ربهاط ِٕ‪٢‬وٍٖیٕی و‪ٛ‬هٍٗرّٗولٖ‬‫ایلی‪.‬‬‫ثقبها ی‪ٛٙ‬كیٍوی لزً ‪٩ ٚ‬بهد ل‪ٛ‬هل‪ّٕٛ‬لْ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی‪ِ ٗ٪‬واع‪٦‬ذ لیٍیت‬‫ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ ِؾبف‪٢‬زٍوی ا‪ٚ‬چ‪َ٥ ْٛ‬ىو ‪ٍٝ‬ت لیٍلیٍو‪ِ .‬ریىا ٖٔو اٌلّٗ ثی ایٍٗ آٍزبٔٗ لً‬‫‪2‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ُ٘ ثٍ‪ٛ‬أڭ رَىیٕٕلْ ‪٥‬بعي لبٌیت ه‪َ٥ ًٚ‬ىویٕڭ ثقبها‪ ٗ٩‬ووّیگٗ ها‪ٙ‬ی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬چبهاٍیگٗ‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪79‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌٍؤی ایْیزیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪٥‬جل االؽل فبْ ٍوووكٖ ‪ ٚ‬ثیىٍؤڭ ‪٥‬بعيٌمٍویٕی‬‫و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ى ‪ٚ‬یل ‪ٙ٥‬لی ووِیٕٗ ؽبوّی ِری ‪٥‬بٌّٕی ثقبها‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهكی‪]311[ .‬‬‫ِری ‪٥‬بٌُ وبگبٔگٗ ویٍیت ل‪ٛ‬هل‪ّٛ‬لْ ّ‪ٙ‬وگٗ ووِٗی ر‪ٛ‬هكی‪ .‬ث‪ ٛ‬اصٕبكٖ ثو كٍزٗ پیبكٖ ‪ٚ‬‬‫ثو كٍزٗ ٍ‪ٛ‬اهٖ ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی ثو گیرناي‪ 1‬ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ پ‪ٌٛ‬یّیزٍو‪ 2‬ثٍْٗ ٍَِؼ ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ٍّولٕلكْ وبگبٔگٗ ویٍلی‪.‬‬‫ٍّٕٗجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ِ ٠٣‬ؾوَ‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی ایٍٗ اِریٔڭ ‪ٚ‬یل ‪ٙ٥‬لی ِری ‪٥‬بٌُ ثقبها‪ ٗ٩‬ووكیٍو‪ .‬ه‪ًٚ‬‬‫‪َ٥‬ىوی پ‪ٌٛ‬یّیزٍؤی ثقبها اهویٕڭ كه‪ٚ‬اىٍٖی ا‪ٍٚ‬زٕلٖ یریٌّٗلهكی‪ .‬پیبكٖ ٍبٌلارٍو ٘و‬‫یریكٖ لبها‪ٚٚ‬ي ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪ٍٛ ،‬اهٌٖو ّ‪ٙ‬ؤی ویيیت عّ‪٦‬یزٍؤی ربهلبریت ر‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ثو لَُ ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی‪ ،‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زلاهٌوی‪ ،‬ه‪ ًٚ‬گیرنایل ه‪ ًٚ‬ایٍچیقبٍٔٗی‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌوی ثٍْٗ ّ‪ٙ‬وكْ ربّمبهی چیمیت لْاللٍمٍؤی ربهلبرلیٍو‪.‬‬‫چبهّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ِ ٠٤‬ؾوَ‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ه‪ ًٚ‬گیرنایل رؾمیك ‪ ٚ‬رفزیِ ا‪ٚ‬چ‪ّٙ ْٛ‬ؤی ویيكی‪ .‬ه‪ ًٚ‬گیرناٌیٕڭ‬‫آٌلایٕلٖ ثو٘بْ اٌلیٓ هئیٌ آكٍِوی ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة فٍممب «كاك ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ل‪ٌٕٛ‬لْ‪ ،‬ثئڭ‬‫ِمٖلِي یبٌ‪ٛ٪‬ى ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ‪٥‬يٌیله» كیڭٍٗه كیت رٍمنی لیال ایلیٍو‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی فٍك ُ٘ گواِبف‪ 3ْٛ‬كیه ه‪ ًٚ‬گیرناٌی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ٍ‪ٛ‬ىٌؤی ٍ‪ٛ‬یٍٗی‬‫ایلیٍو‪]304[ .‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رفزیْلْ وینی ه‪ ًٚ‬گیرنایل ‪ٚ‬یل ‪ٙ٥‬ل ایٍٗ ثوٌّٗیت آٍزبٔٗ لً ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ‬‫‪4‬‬‫‪٥‬يٌی‪ ٗ٪‬لواه ثرییت اِریگٗ ‪٥‬وٗ لیٍلی‪.‬‬‫اِری ل‪ّٛ‬جیگیٕی ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي لیٍیت ووِیٕٗگٗ ایٍزیت یریٌّٗلهكی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ یبلنی ‪ٚ‬‬‫ِموة آكٍِویٕی ُ٘ ّ‪ٙ‬وكْ چیمبهیت ٘و ‪ٝ‬وف‪ ٗ٪‬ربهلبرلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪генерал 1‬‬‫‪пулемѐт 2‬‬‫‪3‬‬‫‪граммофон‬‬‫‪ 4‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪80‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ِریىا ٖٔو اٌلّٗ ثیٔی ل‪ّٛ‬جیگیٍه ا‪ٚ‬هٔیگٗ ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة‪ِ ،‬ریىا ٔ‪٢‬بَ ا‪ٚ‬هگٗٔغیٕی ایىٕچی‬‫كهعٌٗه ثو ِأِ‪ٛ‬هیذ ثٍْٗ ثو لَُ ىوبد ‪ِ ٚ‬بٌیٗ اٍّویگٗ ل‪ٛ‬یلی‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي لیٍٕلللْ ٍ‪ٛ‬ڭوٖ كٍّّٕوی آٔڭ ؽمٕلٖ ٘یظ ثو ‪٥‬مً ٍٍیُ لج‪ٛ‬ي‬‫لیٍّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ گٕبٖ ‪ ٚ‬فیبٔزٍؤی َٔجذ ثریٖ ایلیٍو‪:‬‬‫گ‪ٛ‬یب وٗ ل‪ّٛ‬جیگی ثقبها رقزی‪ ٗ٪‬ایگٗ ث‪ٌّٛ‬بق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬ثٍ‪ٛ‬أی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بر‪٪‬بْ ایِّ‪،‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایوأٍیٍؤی یبهالالٔز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثقبها ؽى‪ِٛ‬ذ ِْو‪ٍٗ٥ٚ‬یٕڭ ؽبِیَی ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ِالثچٗ ٌو ا‪ٍٚ‬زیگٗ ٘غ‪ َٛ‬لیٍله‪٩‬بْ ایِّ‪ ،‬اگو ل‪ّٛ‬جیگی ِالٌؤی آهاكْ ی‪ٛ‬لبرب آٌَب ایىْٗ‬‫اِری رقزلْ ِؾو‪ َٚ‬ث‪ٌٛٛ‬ة ل‪ّٛ‬جیگی پبكّبٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ٛ‬ال ایِّ‪ .‬پبكّبٍ٘ك ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬والٔیت ؽزی ا‪ٚ‬ىیگٗ ربط یبٍبریت ل‪ٛ‬ی‪٪‬بْ ایِّ‪]303[ ...‬‬‫ثقبهأی لبٔ‪ ٗ٪‬ثبر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ه‪َ٥ ًٚ‬ىویٕڭ ووّیگٗ ٍجت ث‪٪ٌٛ‬بْ هئیٌ ثو٘بْ اٌلیٓ‬‫ُ٘ ث‪ٚ٦‬ی ثو ِغٍٍَوكٖ ِنو‪ٛ‬ه ٍ‪ٛ‬ىٌؤی ٍ‪ٛ‬یٍٗة اِری ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عبَٔپبهأٗ فلِزٍو‬‫لیٍ‪٪‬بٔی ٍججٍی ا‪ٚ‬ىیلْ ا‪ٚ‬ىی افزقبه لیال ایلی‪.‬‬‫اٌجزٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لجیً ٍ‪ٛ‬ىٌؤی ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ كٍّّٕوی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى گٕبٍ٘ویٕی یبّ‪ٛ‬هِبق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫فزٕٗگٗ ٍجت ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو یبٍبة چیمبها ایلیٍو‪ .‬ثیچبهٖ ثقبهأڭ ٍبكٖ كي فمواٍی ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ٍفَ‪ٌٗٞ‬و‪ ٗ٩‬اّبٔٗ ایلی‪.‬‬‫ا ِِب ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ؽبٌیلْ ‪ ٚ‬ا‪ٚ ٚ‬لزلا‪٩‬ی ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ٍیبٍزٕلْ فربكاه‬‫ویٌَّٗؤڭ آٌلٔلٖ ث‪ٍٛ ٛ‬ىٌؤڭ مهٖچٗ ا‪٥‬زجبهی ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬ىیوا ث‪ٌٛ‬وگٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلیىٗ‬‫ثقبها پبكّبٍ٘‪٪‬ی ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ ،ْٛ‬ثقبهأڭ لب‪ٙ‬ی والٍٔ‪٪‬ی ‪ ٚ‬وبرزٗ ثیىٍىٍوی ه‪ًٚ‬‬‫ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ هفٖزیٕی آٌّبٍلْ ثووْیگٗ ثریًٌّٗ ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ آٍزبٔٗ لً‪ 1‬ل‪ّٛ‬جیگی‬‫كی‪ٛ‬أٗ ایًّٗ ایلیىٗ ث‪ٌّٛ‬بً فیبٌٍو‪ ٗ٩‬ر‪.َّْٛٛ‬‬‫٘و ؽبٌلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عٕغبٌلٖ‪ 2‬آٍزبٔٗ لً‪ 3‬ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ا‪ٚ‬ىٔلْ ثواْ گٕبٖ ٕبكه‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٔی ِ‪ ٍَٛ٦‬ایًّٗ‪ٌ .‬ىٓ ثو لَُ آكٍِوی ‪ِ ٚ‬موثٍوی عٕغبٌٕڭ‪ 3‬وبرزٗ ث‪ٌْٛ‬ی‪٪‬ب ٍجت‬‫ث‪ٌٛ‬لیٍو ‪ ٚ‬پبكّبٍ٘ك یبهالٍؤلْ ایوأٍیٍو ل‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬ثریكیٍو [‪ ]301‬كیگْٗ ٍ‪ٛ‬ى ِْ‪ٛٙ‬ه ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آٍزبٔٗ ل‪ٛ‬ي‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبٌلٖ‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبٌٕڭ‬‫‪81‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ر‪ٚ‬ص گیرناٌیٕڭ ا‪ٚ‬ػج‪ ٛ‬فتٕٗدْ اطتفبدٖ لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬ؼی‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ رفٖیً لیٍٕ‪٪‬بْ رلثریٌو ٍبیٍٕٗلٖ فزٕٗ یبرم‪ٛ‬ىٌلی‪ٌ .‬ىٓ ه‪ ًٚ‬گیرنایل ّ‪ٛ‬‬‫ویٍْی ایٍ ٗ ثقبهأی اّ‪٪‬بي ‪َ٥‬ىوی آٍزٕلٖ آٌّبلچی ‪ ٚ‬ثقبهأڭ ه‪ٍٚ‬یٗگٗ اٌؾبلیٕی‬‫ؽب‪ٙ‬والِبلچی ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فزٕٗ ‪ ٚ‬افزالي ثبٍٍ‪٪‬بٔلْ وینی ثقبهاكْ چیمْ‪٪‬ب‬‫ها‪ٙ‬ی ث‪ٌّٛ‬بكی‪ِٛ ،‬ڭب ایىٕچی لبرال افزالي ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌّبق اؽزّبیل ثبهٌ‪٪‬یٕی كٌیً ِمبِی‪ٗ٪‬‬‫و‪ٛ‬هٍٗرلی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی لبٔچب چبٌَْب ُ٘ گیرناٌ‪ٍٛ ٗ٪‬ىیٕی رڭٍٗرٗ آٌّبكی‪ .‬گیرناي‬‫ثقبهأڭ ثبهی اٍّویگٗ ٔ‪٢‬بهد لیٍیت اهن ایچٕلٖ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هٖ ثریكی‪.‬‬‫‪٥‬بلجذ ه‪ ًٚ‬اهوبْ ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ اؽ‪ٛ‬اي ه‪ٚ‬ؽیٍٕٗلْ فربكاه ث‪ٚ٦‬ی ؽّیزّٕلٌؤڭ‬‫‪٩‬ریری ٍبیٗ ٍٕلٖ ه‪ ًٚ‬فبهعیٗ ٔ‪٢‬بهری گیرنإٌڭ ثقبهاكْ چیمْی‪٪‬ب ها‪ٙ‬ی ث‪ٌٛ‬لی ‪ٚ‬‬‫گیرناٌ‪ ٗ٪‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلْ اِو ل‪٦ٞ‬ی ویٍلی‪ .‬گیرناي ثقبهاكْ چیمَب ُ٘ ایىی آی‪٪‬بچب ‪َ٥‬ىویٕی‬‫ثقبها كه‪ٚ‬اىٍٖی آٍزٕلْ آٌّبكی‪ّ٘ .‬بْ فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌّبق اؽزّبٌیٕی كٌیً و‪ٛ‬هٍٗرٗ ایلی‪.‬‬‫[‪]301‬‬‫ا‪ٚ ٚ‬لزٍوكٖ ربّىٕل گیرناي گ‪ٛ‬ثریٔبر‪ٛ‬هیٕڭ اِوی ایٍٗ ثقبهأڭ كه‪ٚ‬اىٍٖی آٍزٕلٖ‬‫‪1‬‬‫اكاهٖ آچیت یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬اٍّٗه ثٍْٗ ِْ‪ٛ٪‬ي ث‪ٌٛٛ‬ة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو پویَز‪ٛ‬ف‪ 2‬ویچٗ و‪ٔٛ‬ل‪ٚ‬ى‬‫اٍِّٗٗولٖ ایلی‪٘ .‬و و‪ ْٛ‬ثقبها ایوأٍیٍوی ایٍٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ِٖ ْٚ‬بؽجٗ لیٍیت‪ ،‬ربعیىٍوكْ‬‫اؽزیب‪ ٛ‬ث‪ٌٛٛ‬ة ر‪ٛ‬ه‪ٍّٚ‬ویٕی ر‪ٕٛ‬یٗ لیال ‪ّٔٛ ٚ‬ڭ كیه ربعیىٍو ثٍْٗ ُ٘ ِٖبؽجٗ لیٍیت‬‫ایوأٍیٍؤڭ ٍيگٗ لبهّی ؽب‪ٙ‬وٌمٍوی ثبه كیت فرب ثریٖ ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ ایوأٍی ث‪ ٌَْٛٛ‬ربعیه ث‪٘ ٌَْٛٛ‬و ثو ثقبهایل ث‪ ٛ‬ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬ؤڭ ّٔٗ ایىٍٗٔگیٕی‬‫آ ڭال‪٩‬بْ‪ ،‬اؽّك ثو٘بْ اٌلیٓ ثٍْٗ ِییٍٗي ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی ِال لّو كیه ‪٩‬وٗ فبٍل‬‫ایگٗ ٌویٕڭ ٍ‪ٛ‬ىیگٗ وویت ا‪ٚ‬ى ‪٩‬وٗ ّقٖی ‪ِٖٕ ٚ‬ت ربالٍّمٍوی ی‪ٌٛ‬یگٗ ّ‪ٔٛ‬چٗ‬‫ثیچبهٖ ٌؤڭ لوثبْ ث‪ٌْٛ‬ی‪٪‬ب ٍجت ث‪٪ٌٛ‬بٍٔویٕی ر‪ّٔٛٛ‬گْٗ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٍٕ ْٛ‬ی ‪ّ -‬ی‪ٗ٦‬‬‫ٔيا‪٥‬ی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبق ایّٗ ً‪ ،‬ث‪ ٛ‬ایىی فولٗ ثو ث‪ٌٛٛ‬ة ِز‪ٖ٦‬ت ِالٌو‪ٔ ،‬بكاْ ٍپبٍ٘ؤی [‪]301‬‬‫آهاكْ و‪ٛ‬رٗهِٗن‪ ،‬ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ؽى‪ِٛ‬ذ كائوٌٖوی ایٍٗ ر‪ٖ٦‬ت ا‪ٚ‬یٍٗی ث‪٪ٌٛ‬بْ ِلهٌٍٗؤڭ‬‫إالؽی ٌي‪ِٚ‬یٕی آ ڭال‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ ه‪ ًٚ‬یبّ‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬أِ‪ٛ‬هٌوی لبٔچب چبٌَْبٌو ُ٘ ایىٕچی لبرال فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برب‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪генерал-губернатор‬‬‫‪пристав 2‬‬‫‪82‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫آٌّبكیٍو‪ .‬ه‪ ًٚ‬گیرنایل كٖ ِأی‪ ًٛ‬ث‪ٌٛٛ‬ة ‪َ٥‬ىویٕی ثقبها ری‪ٖٛ‬هٖگٕلْٖ و‪ٛ‬رٗهكی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فبع‪ ٗ٦‬ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ا‪ٚ‬ى رأصوارّٕی فبهٍی رٍٕلٖ ٔ‪ ُ٢‬لیٍ‪٪‬بْ ایلَ‪ِ .‬نو‪ٛ‬ه‬‫ِٕ‪ِٔٗٛ٢‬ڭ ثو ٔیچٗ ثیزیٕی ّٔ‪ ٗٔٛ‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبىِبق ِٕبٍت و‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫أمالة ك٘و ‪ ٚ‬ك‪ٚ‬ه چوؿ ‪ٚ‬وبه ه‪ٚ‬ىگبه‪،‬‬‫كهً ‪٥‬ربد ِیل٘ل ثو ٘ووٗ ثبّل ٘‪ّٛ‬یبه‪.‬‬‫گو ثٕ‪ّ٦‬ذ‪ ،‬گو ثّؾٕذ‪ ،‬گو ث‪٦‬يد‪ ،‬گو ثني‪،‬‬‫اِزؾبْ گبٖ اٍذ ِب ها ٕؾٕۀ ٌیً ‪ٙٔ ٚ‬به‪.‬‬‫گو ثىف ّل ك‪ٌٚ‬ذ گیزی ّٔیجبیل ‪٩‬و‪ٚ‬ه‪،‬‬‫گو ثَو ّل ِؾٕذ ‪٥‬بٌُ ثجبیل إ‪ٞ‬جبه‪.‬‬‫‪1‬‬‫ٔبٍپبٍی ٍو ىٔل اٍز‪٪‬فبٌلّٗ اٌ‪٢٦‬یُ‪،‬‬‫أزمبَ ایيكیوا ثوك ثبیل أز‪٢‬به‪.‬‬‫‪ٚ‬أگٗ اى آْ ّ‪ ٍٗ٦‬كه یىلَ‪ ٗٔ 2‬رو ِبٔل‪ ٗٔ ،‬فْه‪]300[ ،‬‬‫‪ٚ‬أگٗ اى آْ ثبك كه ‪٥‬بٌُ ٔٗ گً ِبٔل‪ ٗٔ ،‬فبه‪.‬‬‫چ‪ٚ ْٛ‬ىیل اِو‪ٚ‬ى ثبك ثی ٔیبىئ فلا‪،‬‬‫كه ثقبها ثوك اى پری ‪ ٚ‬ع‪ٛ‬اْ ٕرب ‪ ٚ‬لواه‪.‬‬‫فزٕۀ افزبك ىایً گْذ اى رٕ‪ٙ‬ب ّىیت‪،‬‬‫‪ٚ‬ل‪٦‬ۀ ٍو ىكوٗ ثری‪ ْٚ‬ووك اى عبٔ‪ٙ‬ب كِبه‪.‬‬‫فزٕٗ ّی‪٦‬ی ‪ٍٕ ٚ‬ی وٗ اىیٓ ه‪ ٚ‬رب ثؾبي‪،‬‬‫‪٥‬بٌُ اٍالَ چٕلیٓ ثبهگْزٗ ربه ‪ِ ٚ‬به‪.‬‬‫فبْ ‪ِ ٚ‬بٔ‪ٙ‬ب ىیٓ ٍجت‪ 3‬ایٓ كف‪ ُ٘ ٗ٦‬ربهاط یبفذ‪،‬‬‫گٍ‪٦‬ناهاْ ىیٓ ع‪ٙ‬ذ ایٓ ثبه ُ٘ ‪ٍٞ٩‬یلٖ ف‪ٛ‬اه‪.‬‬‫هفذ عبْ یىغ‪ٙ‬بْ ثیچبهٖ ثو چٕگ اعً‪،‬‬‫ِبٔل عَُ یه گو‪ ٖٚ‬افزبكٖ ثو فٕغو ك‪ٚ‬چبه‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ث‪ٛ‬ثبیل‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬یگلَ‬‫‪ 3‬د‪ :‬اٌُ‬‫‪83‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫رب ثىی ثبّیُ كه وٕظ ع‪ٙ‬بٌذ َِزمیُ؟‬‫رب ثىی ثبّیُ كه فىو ‪ٙ‬الٌذ اٍز‪ٛ‬اه؟‬‫رب ثچٕلیٓ هیقنت ف‪ ْٛ‬ثواكه عبی آة؟‬‫رب وغب٘ب و‪ٛ‬فنت ثو فوق ِبكه عبی ِبه؟‬‫ف‪ٛ‬كوْی ث‪ٙ‬و چٗ؟ اى ثیگبٔٗگبْ آهیُ ّوَ‪،‬‬‫ك‪ٍٚ‬ذ آىاهی چوا؟ اى كّّٕبْ كاهیُ ‪٥‬به‪.‬‬‫ف‪ِ ْٛ‬إِٓ هیقنت ثو ِإِٕنی وی ّل ه‪ٚ‬ا؟!‬‫ِبي ٍَُِ ربفنت ثو ٍَِّنی وی ّل ّ‪٦‬به؟!‬‫«ٍَُِ اى ٍَُِ ٍالِذ ثبّل» ایٓ ل‪ٛ‬ي هٍ‪ٛ‬ي‪،‬‬‫گفزٗ اٍذ «اٌّإِٕ‪ َْٛ‬اِفْ‪َٛ‬حﹲ» پو‪ٚ‬هكگبه‪.‬‬‫[‪]302‬‬‫ ‪- ٠٣‬‬‫جذیذ یبوٗ یبع ثخبراٌیٍز فزلٗطیٕڭ ت‪ٛ‬س‪ٌٚ‬ؼی ‪ ٚ‬یبسٌّبغبْ پز‪ٚ‬غزاَ‬‫رأهیقّئڭ ثؤچی ث‪ٌٗٛ‬گیلٖ آیزیت ایلوىُ‪ٍٛ« :‬ڭ ىِبٍٔوكٖ ‪٩‬يیزٌٗو رأصریی ه‪ٍٚ‬یٗ‬‫‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هویٗ أمالثٍویٕڭ ٔزیغٗ ٍی ایٍٗ ثقبهأڭ اؽ‪ٛ‬اي ‪ٍّ٥‬ی ‪ ٚ‬اعزّب‪٥‬یَی‪ ُ٘ ،ٗ٪‬ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫كائوٌٖویٕڭ ‪ ٚ ٍُ١‬هىاٌزٍوی‪ ٗ٪‬رٕمیلو‪ٛ‬ىی ایٍٗ لبهایز‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔوو‪ٛ‬پٗیٗ ثبّالكی‪»...‬‬‫ثقبهاكٖ ِىزت آچیٍیت ّ‪ٙ‬ود ربپ‪٪‬بٔلْ وینی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثو آى ا‪ٚ‬ی‪٪‬بٔ‪٪‬بْ ویٌَّٗو ِىزت‬‫ا‪ٝ‬وافی‪ ٗ٪‬ی‪٪ٍ٪‬بٍٔویلیه یبڭیلْ یبڭی ثو آى یبُ فىوٌیٍو ُ٘ ییزْٗ ثبّالكیٍو‪.‬‬‫‪ٍّ٥‬ب ِىزت ‪ِ ٚ‬ىزتف‪ٛ‬اٍ٘و‪ ٗ٩‬لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌیت لیبِزٍو ل‪ٛ‬ثز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫ا‪ٍٚ‬زٍویگٗ ٘یظ ثو أَبْ و‪ٛ‬رٗ هٖ آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‪٘ ،‬یظ ثو ‪٥‬مً ٍٍیُ لج‪ٛ‬ي لیٍّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ر‪ّٙ‬زٍو‪،‬‬‫افرتاٌو‪ ،‬رىفریٌو ‪ ٚ‬رٍ‪٦‬یٍٕو یب‪٩‬لهكلٍوی ٔزیغٍٕٗلٖ ایَىیلْ فىوی آچٍ‪٪‬بٍٔو ثٍْٗ یبڭی‬‫ییزْگْٗ یبُ فىوٌیٍو ‪ٝ‬جی‪٦‬ی ا‪ٚ‬الهاق ثو ثوا‪ٌٚ‬ویگٗ یبلیٕالّلیٍو‪ ٚ ]301[ .‬ثو ثوا‪ٌٚ‬ویگٗ‬‫یبٔلاّیت فىوٌّٗیت ‪ ٚ‬كهكٌٗ ّیت گ‪ٛ‬یب وٗ ِقٖ‪ ٓٛ‬ثو عّ‪٦‬یذ ر‪ٍٛ‬یٕی آٌلیٍو‪.‬‬‫‪84‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ث‪ٌٛ‬و ثو آهاكٖ ر‪ٛ‬پالٔیت ا‪ٚ‬ى ٍَِىٍویگٗ كائو ثو پو‪٩ٚ‬واَ‪ 1‬یبى‪٩‬بْ ث‪ٌّٛ‬بٍبٌو ُ٘ ِمٖل‬‫‪ِ ٚ‬واٍِوی ٘و ثوٌٗهیگٗ ؽزی ثبّمبٌو‪ ُ٘ ٗ٩‬ثو كهعٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلی‪.‬‬‫یبىٌّب‪٩‬بْ پو‪٩ٚ‬واَ ‪ِ ٚ‬وإِبِٗٔڭ فالٍٕٗی رمویج ًب ّ‪ٔٛ‬لْ ‪٥‬جبهد ایلی‪:‬‬‫‪ )٠‬ا٘بیل آهإٍلْ ‪ٍَّ٥‬يٌه ‪ ٚ‬فىوٍيٌىٕی ی‪ٛ‬لبرّبق‪ِٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اثزلائی ِىزت‬‫ی‪ٌٛ‬ی‪٦ٍ ٗ٪‬ی لیٍّبق‪ ،‬اكثیبد علیلٖ ‪ِٞ ٚ‬ج‪٥ٛ‬بد ی‪ِٛ‬یٗٔی فٍك آهإٍلٖ ربهلبرّبق‪.‬‬‫‪ٍّ٥ )٠‬بء ٍ‪ٛ‬ء ثٍْٗ و‪ٛ‬هّّٖٗن‪ِٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٍّ٥ ْٛ‬ب ‪ِ ٚ‬لهٍٗ هىاٌزٍویٕی فٍك‬‫و‪ٛ‬ىیگٗ آچیت و‪ٛ‬هٍٗرّٗن‪ِ ،‬لهٍٗ ‪ٍٝ‬جٌٗویٕڭ ثبٌقبٕٗ ‪ٍّ٥‬ب ا‪ٚ‬الكٌویٕڭ فىویٕی آچیت‬‫ِلهٍٗ إالؽبریٕی آٌلای ٍ‪ٛ‬هِبق‪.‬‬‫‪ )٣‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثیٕڭ ‪ ٚ ٍُ١‬فَبكیٕی فٍممب آچیت و‪ٛ‬هٍٗرّٗن‪ِٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫فٍك ایٍٗ ثبٌقبٕٗ لْالق ك٘مبْ ‪ ٚ‬فمریٌوی ایٍٗ ؽبوُ ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٌؤڭ ِ‪٦‬بٌٍِٗویٕی فٍممٗ‬‫آچیت و‪ٛ‬هٍٗرّٗن‪ِّ ،‬ىٓ لله [‪ ]306‬فمری ك٘مبٍٔؤڭ ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬زلْ ‪ ٍُ١‬و‪ٛ‬هگٍٗٔؤڭ‬‫ؽم‪ٛ‬لٍویٕی ِلاف‪ ٗ٦‬لیٍّبق‪.‬‬‫‪ )٤‬اِری ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یٕڭ اٍوافبد ‪ ٚ‬هىاٌزٍویٕی فٍممٗ آچیت و‪ٛ‬هٍٗرّٗن‪ ،‬فيیٕٗ‬‫آلچبٌوی اِری یب ل‪ّٛ‬جیىیٔىی ایًّٗ‪ ،‬ثٍىٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فموأىی ایلویٕی اِری ‪ ٚ‬آٔڭ آكٍِوی‬‫ثیذ اٌّبٌٕی ا‪ٚ‬ى ویفٍؤچٗ ٕوف لیٍّبلمٗ ؽمٍوی ی‪ٛ‬لٍ‪٪‬یٕی فموا‪ ٗ٩‬ر‪ّٔٛٛ‬ز‪ٛ‬هِٗن‪.‬‬‫‪ )٥‬ا٘بیل آهإٍلْ اٍواف ‪ ٚ‬ثل‪٥‬زٍؤی ی‪ٛ‬لبرّبق‪ ،‬ر‪ٛ‬ی ‪٥ ٚ‬يا وجی ‪٥‬بكرٍو‪ِّ ٗ٩‬ىٓ‬‫لله ِْو‪ ٣ٚ‬ثو ی‪ٌٕٛ‬ی ر‪ٛ‬رّبق‪.‬‬‫‪ )٦‬ا٘بیل آهإٍلْ عب٘الٔٗ ر‪ٖ٦‬جٍؤی‪ِ ،‬ن٘ت ٔيا‪ٍ٥‬ویٕی‪ ،‬هلبثزٍؤی‪ ،‬ثو ثوا‪ٚ‬گٗ‬‫افزقبه ‪ ٚ‬وبرزٌٗىٍؤی ی‪ٛ‬لبریت‪ ،‬ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی فىوٌؤی ف‪ ٗ٪ٍ٦‬ویٍز‪ٛ‬هِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو افىبه‬‫‪ِّٛ٥‬یٗ ؽب‪ٙ‬والِبق‪...‬‬‫یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍو گ‪ٛ‬یب وٗ ا‪ٚ‬ى آهاٌؤلٖ ‪ٙ٥‬ل ‪ ٚ‬پیّبْ لیٍ‪٪‬بٔلیه ی‪ٛ‬لبهیلٖگی‬‫پو‪٩ٚ‬واَ ‪ِ ٚ‬وإِبِٗ‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬هٖ اُ لیال ‪ ٚ‬فٍك آهاٍی‪ ٗ٪‬فىو ربهلبرب ایلیٍو‪.‬‬‫ّی‪٦‬ی ‪ٍٕ -‬ی فزٍٕٗی ٔزیغٍٕٗلٖ ی‪ٛ‬لبهیلٖگی فىوٌؤڭ اهثبثی و‪ٛ‬پٗیلی‪ .‬یبٍّؤڭ‬‫فىو ربهلبرْی [‪٩ ]301‬يیزٗ ‪ِ ٚ‬غٌٍٗؤڭ ه٘ربٌگی ٍبیٍٕٗلٖ و‪ٛ‬ة ویٌَّٗوگٗ ِ‪ٍَٛ٦‬‬‫ث‪ٌٛ‬لیىُ‪ّٔٛ ،‬چٗ فَبك ‪ ٚ‬فبع‪ٌٗ٦‬و‪ ،‬ربالْ ‪ ٚ‬ربهاعٍو‪ ،‬لزً ‪٩ ٚ‬بهرٍؤڭ ٍججی اِوأڭ هلبثزی‪،‬‬‫‪ٍّ٥‬بٔڭ ر‪ٖ٦‬ت ‪ ٚ‬ع‪ٙ‬بٌزی‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ‪ ٚ ٍُ١‬فَبكی ‪ٍٛ ٚ‬ء اكاهٍٖی ایىْٗ‪ .‬اگو ؽبي‬‫——————————————‬‫‪программа 1‬‬‫‪85‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ّ‪ٔٛ‬لاق ك‪ٚ‬اَ لیال ثریٍٗ‪ ،‬اگو ؽى‪ِٛ‬ذ كائوٍٖی إالػ ‪ ٚ‬رٕ‪٢‬یُ لیٍّٕبٍب‪ ،‬اگو اثزلائی‬‫ِىزت و‪ٛ‬پٗ ییت فٍك آهإٍلٖ ثٍُ ‪ ٍُ٥ ٚ‬ربهلبٌّبٍٗ‪ ،‬اگو ِلهٌٍٗو إالػ لیٍّٕبٍب‪،‬‬‫ثقبهأڭ ‪ٍّ٥‬ی‪ ،‬اعزّب‪٥‬ی‪ ،‬الزٖبكی ‪ٍ ٚ‬یبٍی ؽیبری ر‪ٍٙ‬ىٗكٖكه‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىو آچٍِ ٍبیٍٕٗلٖ آى ‪ٚ‬لزلٖ ٍٕی‪ّ ٚ 1‬ی‪٦‬ی ثو ثوا‪ٚ‬ی ایٍٗ لبهٔلاُ وجی‬‫یبّبِبلمب ثبّالكی‪ّ .‬ی‪٦‬ی ث‪ٍٕ ،ٌَْٛٛ‬ی ث‪ ،ٌَْٛٛ‬ایوأٍی ث‪ ،ٌَْٛٛ‬ربعیه‪ 2‬ث‪٘ ٌَْٛٛ‬و ثو‬‫اهثبة فىو ثو ثوا‪ٚ‬ی ایٍٗ یبلیٕالّیت ‪ ،ٍُ١‬فَبك‪ ،‬فزٕٗ‪ ،‬ع‪ٙ‬بٌذ ‪ ٚ‬ر‪ٖ٦‬ج‪ ٗ٪‬لبهّی گ‪ٛ‬یب وٗ‬‫ع‪ٙ‬بك ا‪٥‬الْ لیٍلیٍو‪ّٔٛ( .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ه‪ ًٚ‬یبّ‪ٛ‬ه‪٦ّ ْٚ‬جٌٗویٕڭ فزٕٗ ‪ ٚ‬ا‪ٛ٩‬اٍی ایىٕچی‬‫لبرال ّی‪٦‬ی ‪ٍٕ -‬ی ٔيا‪٥‬یٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برب آٌّبكی‪).‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىو ایگٌٗویٕڭ ثو ثوا‪ٌٚ‬ویگٗ یبلیٕالّّبلٍوی‪ ]324[ ٗ٪‬ثؤچی كا‪ٚ‬ل‪ٔٛ‬لٖ إ‪ٛ‬ي‬‫علیلٖ ِىزجی ٍجت ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ‪ٍّ٥‬ب ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی ث‪ ٛ‬فولٗٔی «علیل» ‪« ٚ‬علیلیٍو»‬‫كیو ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬فولٗ ٔڭ ٍَِىی رولی ‪ ٚ‬ر‪٦‬بیل ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬ه٘ربٌوی یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍو ث‪ٌٛ‬للٍوی‬‫ٍججٍی ا‪ٚ‬ىٌویگٗ «رولیپو‪ٚ‬هٌو»‪« ،‬یبُ ثقبهاٌیٍو» (یبُ ر‪ٛ‬هوٍووجی) ٔبِیٕی ثریٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ایَىیلْ فىوی آچیك ‪ ٚ‬یبڭیلْ ِىزت ا‪ٝ‬وافی‪ ٗ٪‬ر‪ٛ‬پالّگبْ یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ‬‫فىوٌیٍؤڭ ِْ‪ٛٙ‬هٌوی ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬ویٌَّٗو ایلیٍو‪:‬‬‫‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِٕ‪ِ ،ُ٢‬ریىا ِؾی اٌلیٓ ‪ ٚ‬آٔڭ ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬وی ِریىا ‪ٖ٥‬بَ ‪ِ ٚ‬ریىا ‪٥‬جل‬‫اٌمبكه‪ ،‬اؽّل عبْ ِقل‪ َٚ‬ؽّلی‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬يد اٌلّٗ‪ِ ،‬لهً ‪٥‬جل اٌمبكه ِقل‪ ،َٚ‬ث‪ٛ‬هی ثبی‬‫افٕلی ‪ ٚ‬آٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی لٍی‪ ،‬ع‪ٙ‬بٔگری ثیه لبها‪ٚٚ‬ي ثیگی‪ِ ،‬ال ِریفبْ پبهٍب‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ٙ٢ِ ،‬و ِقل‪ ٚ َٚ‬آٔڭ ثواكهی ِىًّ اٌلیٓ ِقل‪ ،َٚ‬ربربه ِال ٔ‪٢‬بَ صبثزی‪ِ ،‬ریىا ّبٖ‬‫فبیي (ِریىا ثبی آلَبلمبي ا‪ٍ٩ٚ‬ی)‪ ،‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٙ‬وی‪٥ ،‬ضّبْ ف‪ٛ‬اعٗ پ‪ٛ‬الك ف‪ٛ‬اعٗ‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪٩ ،‬الَ ه‪ٙ‬ب لبها‪ٚٚ‬ي ثیگی‪ِ ،‬ریىا اٍّب‪٥‬یً ‪ٞ٥‬به‪ِ ،‬ال آچیٍلی ِال ثبلی ا‪ٍ٩ٚ‬ی‬‫ایلیٍو‪ ]323[ .‬ث‪ ٛ‬اٍّؤڭ ٘و ثوٍیگٗ ِجبّو ث‪ٌٛٛ‬ة ی‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔؤڭ ثوٍی ث‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی‬‫یبى‪ٛ٩‬چی ٕله اٌلیٓ ‪٥‬یٕی ایلی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٍٚ‬زیگٗ ‪ٍّ٥‬بكْ‪ ،‬ا٘بٌیلْ‪ٍ ،‬پب٘لْ ‪ِ ٚ‬لهٍٗ ‪ٍٝ‬جٌٗؤلْ آٔچٗ آكَ ث‪ٌٛ‬وگٗ‬‫فىوكاُ ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬عٍّٗكْ ِْ‪ٛٙ‬هٌوی‪ِ :‬فزی كاِال اوواَ‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗ‪،‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٍٕٕ :‬ی‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ربعه‬‫‪86‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫لب‪ٙ‬ی ّویف عبْ ِقٖ‪ ،َٛ‬لب‪ٙ‬ی ٍیل عبْ‪ِ ،‬ریىا ٕ‪ٙ‬جب ثی‪ ،‬ؽبعی كاكف‪ٛ‬اٖ‪ ،‬پبهٍب‬‫ف‪ٛ‬اعٗ‪ ،‬ؽبعی ّ٘واٖ ی‪ٌٛ‬لاُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریىا پ‪ٛ‬الد‪ٍٍ ،‬یُ عبْ‪ ،‬ؽبعی ٍواط اٌلیٓ‪،‬‬‫اؽّلوّبیل ‪٩ ٚ‬رییٍو‪.‬‬‫[‪]321‬‬‫ ‪- ٠٤‬‬‫«‪ٚ‬لت» غشیتٗطی ‪ ٚ‬ثخبرایل ِمبٌٌٗزی‬‫ثقبهاكٖگی ِىزت َِئٌٍٗوی ‪ٍٕ ٚ‬ی ‪ّ -‬ی‪٦‬ی فبع‪ٌٗ٦‬وی‪ ٗ٪‬ه‪ٍٚ‬یٗ ٍَِّبْ ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بری‬‫ثبٌقبٕٗ «روعّبْ» ‪ٚ« ٚ‬لذ» ‪٩‬يیزٌٗوی یبفْی‪ٕ٪‬ب كلذ ثٍْٗ لبهاكیٍو‪ِ ،‬ؾك رٕمیلٌو‪،‬‬‫ا٘بٌی‪ ٗ٪‬ه٘رب ث‪ٌٛٛ‬هٌك ِمبٌٌٗو یبىكیٍو‪.‬‬‫ّی‪٦‬ی ‪ٍٕ -‬ی فبع‪ٍٗ٦‬ی ِٕبٍجزی ثٍْٗ «‪ٚ‬لذ»ٔڭ ٘یئذ رؾویویٍٕٗلْ «ثو٘بْ‬‫ّوف» ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍیت ‪ِّٛ٥‬ی اؽ‪ٛ‬إٌی رؾمیمالة «ثقبها ِىز‪ٛ‬ثٍوی» ‪ٕٛ٥‬أی آٍزٕلٖ ثو‬‫ٔیچٗ ِمبٌٗ یبىكی‪.‬‬‫ثو٘بْ ّوف ِمبٌٍٗیٕڭ ثؤلٖ یبىاك‪ٚ‬ه (‪ ٠٩٠٪‬یً فی‪ٛ‬هاي ٍبْ ‪« :)٥٧٤‬ثقبها‬‫فبٍٔ‪٪‬یٕڭ اكاهٍٖٕلٖ ِأِ‪ٛ‬هٌو ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هٌٖوگٗ ‪١ٚ‬یفٗ «آیٍك» ثریٌّٗیل‪ٚ‬ه‪ .‬ثٍىٗ ِأِ‪ٛ‬هٌؤڭ‬‫ا‪ٚ‬ىٌوی ی‪ٛ‬لبهیٍو‪ ٗ٩‬آلچب ثرییت ر‪ٛ‬هاٌو‪ .‬ثبىاه اعبهٖكاهٌوی ثریگْٗ اعبهٖ آلچبٌویٕی‬‫ثبىاهچیٍوكْ ی‪٪‬للٍویلیه‪ ،‬ثقبها ِأِ‪ٛ‬هٌوی ُ٘ ی‪ٛ‬لبهی‪ ٗ٪‬ثریگْٗ آلچبٌویٕی فٍملْ آهر‪٪‬ی‬‫ثٍْٗ ی‪٪‬بٌو‪ .‬اٌجزٗ ٘و [‪ ]321‬لبیَیَی ِّىٓ لله و‪ٛ‬پواق ی‪ّ٪‬بلمب روّٗ‪ ،‬چ‪ٔٛ‬ىٗ ث‪ ٛ‬آٌك‬‫ٍبٌملٖ ٘یظ ثو یبىٌ‪٪‬بْ لبٔ‪ ٚ ْٛ‬ر‪ٛ‬ر‪٪ٌٛ‬بْ لب‪٥‬لٌٖو ی‪ٛ‬ق‪٘ ،‬وویَّٗكْ لبٔچب ا‪ٔٚ‬ل‪ٚ‬ها آٌَبٌو‬‫ّ‪ٔٛ‬چٗ آالٌو‪.‬‬‫ثئڭ كیه ٔ‪٢‬بِ‪٥ ٗ٪‬بكرالٔ‪٪‬بٍٔؤڭ ِ‪ٛ‬ڭب اّبٔ‪ٌٛ‬وی لینی‪ٌ ،‬ىٓ ؽمیمذ ّ‪ٔٛ‬لاق‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫آٌك ٍبٌمٍوكٖ ریگيٌه ‪٥ ٚ‬لاٌذ ُ٘ ی‪ٛ‬ق‪ ،‬آٌ‪ٛ‬چی ایٍٗ ثری‪ٚ‬چیٕڭ ّقٖی ِٕبٍجذ ‪ٚ‬‬‫كٍّّٕىٍوی‪٦ٙ ،‬یفٍه ‪ٚ‬و‪ٛ‬چٍیٍىٍوی‪ ،‬ؽیٍٗوبهٌه ‪ٍ ٚ‬بكٌٖىٍوی ٍّ٘ٗی آٌمٕڭ ِملاهیٕی‬‫ر‪٦‬ییٕ‪ ٗ٪‬رأصری ایزٗكه‪.‬‬‫‪87‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫یٍلٖ ‪ِ ٠٪‬ڭ ٕ‪ 1َٛ‬آٌِ ثریُ لیٍ‪٪‬بْ ایىی ٍ‪ٛ‬كاگؤڭ ثوٍی ی‪ٛ‬ى ٕ‪ِٛ‬گٗ‪ 2‬ایىی‬‫یبهیُ ٕ‪ِٛ‬لْ‪ 3‬ىوبد ثریگٗٔی ؽبٌلٖ ایىیٕچیَی ‪ 3َٕٛ ٠٥‬ثٍْٗ ُ٘ ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ال آٌّبیله‪.‬‬‫ؽَبة وزبثٕڭ ٍّ٘ٗی لبها ‪٥‬مً ثٍْٗگٕٗ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رٍٗ‪ ،‬كفرت ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ف‪٪‬بٌزرییٗ‪ 4‬كیه ٔوٌٍٗو‬‫ِ‪ّٛ٦‬ي ایًّٗ‪ .‬ثٕبء ‪ٍ٥‬یٗ ٍ‪ٛ‬كاگوٌؤی ىوبد آٌ‪ ٛ‬ث‪ٙ‬بٍٔٗی ثٍْٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثبه ‪ ٚ‬ی‪ٕ٩ٛ‬لْ آیری‪،ٚ‬‬‫[‪ ]321‬ایىٕچیٍؤی ‪ْ٥‬و آٌ‪ ٛ‬ث‪ٙ‬بٍٔٗی ثٍْٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬یریٌویٕڭ ؽبٕالریٕی ر‪ٛ‬پالة ویزِ‬‫ثقبها فبٍٔ‪ٕ٪‬لٖ ‪٥‬بكری اٍّوكٔله‪.‬‬‫و‪ٛ‬ة اِالن یریٌو ‪١‬بٌُ ِأِ‪ٛ‬هٌو ‪ٝ‬وفٕلْ ٍبٌٕ‪٪‬بْ ‪ْ٥‬وی لله ؽبًٕ ثریِٗكگٕلْ‬‫ایىٍّٗی ربّالٔ‪٪‬بْ‪ ،‬ایگٌٗوی و‪ٛ‬چ‪ٛ‬ة ویزگٗٔله‪.‬‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌو اٍزٌٍٗٗو ٘وویَّٗٔڭ ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬بي ‪ٍِ ٚ‬ىٕی ِٖبكهٖ لیٍ‪ٛ‬ه‪ ٗ٩‬افزیبهٌیٍو ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬‬‫ل‪ٛ‬رٍؤلْ ٘و ‪ٚ‬لذ اٍزفبكٖ لیالٌو‪ .‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ‪ٚ‬اهكاد ‪ِٖ ٚ‬بهفی آچیك ؽَبة ایٍٗ‬‫ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رٍّٗیل‪ٚ‬ه‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آلچب وّٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪٪‬ب ووٍٗ ّ‪ٔٛ‬لٖ لبال ثریٖكه‪.‬‬‫٘و وّٕڭ و‪ٛ‬ى آٌلٔلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪٥ ٛ‬لاٌزَيٌىٍو ‪ٍٍّ١ ٚ‬و ا٘بٌیٕڭ لبٔیٕی لبیٕبرب‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و‬‫‪١‬بٌٍّؤڭ هاؽز‪ٕ٪‬ب یبرٍْویٕی رؾًّ ایزٗهگٗ رٍِٗٗیلیٍٗه‪ٌ .‬ىٓ ل‪ٌٛ‬لٖ چبهٖ ‪ ٚ‬ل‪ٛ‬د ی‪ٛ‬لٍ‪ٕ٪‬لْ‬‫عّگٕٗ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هٌٖو‪»...‬‬‫ِٗٔٗ ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ‪ٍٞ ٣٪–٠٪‬و ا‪ٚ ٚ‬لزلا‪٩‬ی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ اؽ‪ٛ‬اٌیٕی ‪ ٚ‬آڭب‬‫فٍمٕڭ لبیَی ثو و‪ٛ‬ى ایٍٗ لبهاّیٕی یبفْی‪ٕ٪‬ب رٖ‪ٛ‬یو لیالكه‪ٚ« .‬لذ» ‪٩‬يیزٍٕٗلٖ‬‫ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ِ‪ّٔٛٚ‬لٖ و‪ٛ‬ثگٕٗ ٔٗهٌٍٗو یبىٌلی‪]320[ .‬‬

‫٭‬

‫٭‬

‫٭‬

‫‪ ٠٩٠٪‬یً فی‪ٛ‬هاي آیٕلْ ثبّالة (ٍٕی ‪ّ -‬ی‪٦‬ی فبع‪ٍٕٗ٦‬لْ وینی) «‪ٚ‬لذ»‬‫‪٩‬يیزٍٕٗلٖ «ثقبها اؽ‪ٛ‬إٌلْ» ‪ٕٛ٥‬أی آٍزٕلٖ «ثقبهایل» اِ‪ٚ‬بٍی ایٍٗ ٍٍٍَۀ ِمبالد‬‫ثبّالٔلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬مبٌٌٗؤڭ یبى‪ٚ‬چیَی ثقبها یبٍّویٕڭ ایڭ یبّٕلْ ث‪ٌٛٛ‬ة ٔ‪ٙ‬بیذ‬‫رأصرییل ‪ ٚ‬رؾمیمٍی ٔوٌٍٗو یبىیت ‪ َّٛ٥‬ا٘بٌیٕڭ كلزیٕی ا‪ٚ‬ىیگٗ عٍت ایزلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬مبٌٌٗو‬‫ثؤچی ٍبٕٔلْ ثبّالة افىبه ‪ِّٛ٥‬یٗٔی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلی‪ ،‬یبٍّؤی ‪ٍ٩‬یبٔ‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ‪٩‬رید ‪ٚ‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٍَٛ :‬‬‫‪ 2‬ا‪ٍِٛ :‬گٗ‬‫‪ 3‬ا‪ٍِٛ :‬لْ‬‫‪бухгалтерия 4‬‬‫‪88‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ّ٘ذ ایٍٗ اّگٗ ووّّٗوٍویگٗ ٍجت ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ِمبٌٗ ایگٗ ٍی یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬اِ‪ٚ‬ب ایٍٗ یبىكی‪ٕ٪‬لْ وُ ایىٍٗٔگی ٘یظ ثوویَّٗگٗ ِ‪ٍَٛ٦‬‬‫ایًّٗ ایلی‪ٌ .‬ىٓ ثو ٍجت ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وُ ایىٍٗٔگیٕی ِیڭب آ ڭالرّبلمب ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ٍو ث‪ٛ‬و‪ٔٛ‬گٗچٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ٍ ْٚ‬بفالٔ‪٪‬بْ ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘ ثقبهاكٖ أمالة ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٛ‬ر‪١ ْٛ‬بٌٍّو‬‫ی‪ٛ‬لبٌ‪٪‬بٔلْ وینی یبّ‪ٛ‬هِبلمب ٌي‪ َٚ‬ی‪ٛ‬ق‪ ،‬ثبٌ‪٦‬ىٌ ِمبٌٗ ایگٍٗیٕڭ وٍّگیٕی آ ڭالریت ِنو‪ٛ‬ه‬‫ِمبٌٌٗوكْ ثو ایىی [‪ ]322‬پبهچٍٗیٕی ٔمً لیٍّبق أمالة رأهیقی ٔم‪ٞ‬ۀ ٔ‪٢‬ؤلْ الىَ‬‫و‪ٛ‬ه‪ٗٔٚ‬كه‪.‬‬‫ثؤچی ِمبٌٗ فی‪ٛ‬هاي آیٕلٖ‪ ٠٩٠٪ ،‬یٍلٖ‪ٔ ٥٨٥ ،‬چی ٍبْ «‪ٚ‬لذ» ‪٩‬يیزٍٕٗلٖ ْٔو‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة چیملی‪ِ .‬مبٌٗ ایگٍٗی ثو آى ِملِٗكْ ٍ‪ٛ‬ڭوٖ ّ‪ٔٛ‬لاق یبىاكه‪( :‬ریٍی وزبة ریٍیگٗ‬‫ا‪ٚ‬ىگٗهریٍلی)‬‫«لبٍٔی ا‪ٚ‬ىگٗهّلْ ٍ‪ٛ‬ڭ (ّی‪٦‬ی ‪ٍٕ -‬ی فبع‪ٍٗ٦‬ی‪٪‬ب اّبهد) ّ‪ٙ‬و رٕظ‪٘ ،‬ووُ اُ‬‫و‪ٛ‬چی ایٍٗ ِْ‪ٛ٪‬ي‪ ،‬ایىی لؤلاُ (ّی‪٦‬ی ‪ٍٕ -‬ی) ثو ثوٖ‪ٚ‬یٕی و‪ٛ‬هگٗٔلٖ ر‪ٛ‬و‪ ٌِّٛ‬لبٍٔو‪ٗ٩‬‬‫ثیبْ رأٍف ایٍٗ ٍالِذ لبٌللٍوی‪ ٗ٪‬ا‪ٙ١‬به ف‪ٛ‬هٍٕلٌه ایزٌٗو‪ .‬كیّٗن ‪١‬ب٘وكٖ كٍّّٕك‪،‬‬‫‪٥‬لا‪ٚ‬د ثزِّ وجی ك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫‪ َّٛ٥‬ا٘بیل ث‪ ٛ‬ؽبكصٗكْ ٍ‪ٛ‬ڭ ا‪ٚ‬ىٔلٖ ثو ل‪ٛ‬د ؽٌ ایزّٗولٖك‪ٚ‬ه‪١ .‬بٌٍّو ل‪ٌٕٛ‬لْ‬‫ل‪ٛ‬ر‪ ٌِّٛ‬ا‪ٌٚ‬لی‪٪‬یٕی‪١ ،‬بٌُ ؽى‪ِٛ‬ذ ا‪ٚ‬هٔیگٗ ‪٥‬بكي ؽى‪ِٛ‬ذ ویچلگیٕی ٍو‪ٚ‬ه ایٍٗ رٍمی‬‫ایزٗ‪ ،‬ا٘بیل ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ر‪ٛ‬هیل ییٕگٍٍىٍو‪ِّٛ٥ ،‬ی إالؽبرٍو ث‪ٌٛٛ‬ه كیت اِیل لیالك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ثي ایَٗ ث‪ ٛ‬یبڭی هعبي ؽى‪ِٛ‬ذ ‪٥‬بكٌّی‪١ ،‬بٌّّی؟ ا‪ٔٚ‬لْ ثؾش ایزّٗیّي‪،‬‬‫إالؽبد ‪ ٚ‬ییٕگٍٍىٍؤی ُ٘ ث‪ٌٛ‬وكْ ثىٍِٗٗیّي‪ .‬چ‪ٔٛ‬ىٗ ثقبهأڭ ‪٥‬وف ‪٥ ٚ‬بكری ‪ ٚ‬لبٔ‪ْٛ‬‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ث‪ٛ‬یٕچٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ؽووبد ‪٦ِ ٚ‬بِالری [‪ ]321‬یبٌ‪ٛ٪‬ى اِری ؽ‪ٚ‬ورٍوی‪ٗ٪‬‬‫هاع‪٦‬له‪ .‬عٍّٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ِأِ‪ٛ‬هٌؤلٖ ؽزی اِریٔڭ عبْٔیٕی ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ٚ‬ىیوكٖ ُ٘ ثو چیىٍی‬‫‪1‬‬‫ل‪ٛ‬د ی‪ٛ‬ق‪ ،‬چ‪ٔٛ‬ىٗ لبٔ‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬لله وٗ ا‪ ٚ‬لبٔ‪ِٛ ْٛ‬عجٕچٗ ؽووذ ایزَ‪ٍٔٛ‬و‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى آلچب ی‪ّ٪‬بق‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عٍّٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ِأِ‪ٛ‬هٌویگٗ چیىَي ‪ٔ ٚ‬بِؾل‪ٚ‬ك ثو ل‪ٛ‬د ثریٌّْله‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌویٕڭ لبیَیَی وٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ل‪ٛ‬رٕی اعوا ایزٗ آٌّبٍب یبهاِبً ٍبٔبٌ‪ٛ‬ه‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬ججلْ كه وٗ‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ ثبّٕلٖ ث‪ٛ‬وجی «اٍّىٍی» آكٍِو ر‪ٌّْٛ‬له‪ .‬كیّٗن ا٘بیل ‪ ٚ‬اِری آهإٍلٖ ثو ی‪٪‬نی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬عیىٍی‬‫‪89‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ی‪ّ٪‬بچیٍو ‪ٚ‬اٍ‪ٗٞ‬كه‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ّقٖی فبیلٌٖویٕی‪ 1‬و‪ٛ‬ىكٖ ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ا٘بٌیٕی ِّىٓ لله اِریكْ‬‫ا‪ٚ‬ىاق ر‪ٛ‬رٍّْو‪ .‬اؽ‪ٛ‬اي ‪ِّٛ٥‬یٗٔی ّ‪ٔٛ‬چٗ هاؽذ ‪ ٚ‬آٍبیْلٖ و‪ٛ‬هٍٗرٍّْووٗ اِریٔڭ ا٘بیل‬‫ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ثو مهٖ ا‪ٚ‬یالیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬هٔی لبٌّبِْله‪.‬‬‫ث‪ٚ٦‬ی ثو عّب‪٥‬ذ ‪١‬بٌُ ثو ِأِ‪ٛ‬هكْ ‪٥‬وٗ ّىبیذ ایزّٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ووِیٕٗگٗ لبهاة‬‫ی‪ٌٛ‬الَٔبٌو‪ ،‬ث‪١ ٛ‬بٌُ ِأِ‪ٛ‬ه ‪ٝ‬وفٕلْ اِری آٌلٔلٖ ِمیُ فلٌِٗو‪« ٗ٩‬ثو ی‪٪‬نی [‪ ]326‬ثبّی‬‫ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍوویزلیٍو‪ ،‬ث‪ٌٛ‬وگٗ الىَ رلثریٌو لیٍ‪ٛ‬هٍي» كیت فرب ثرییٍ‪ٛ‬ه‪.‬‬‫ووِیٕٗكٖ ِمیُ هّ‪ٛ‬رچی فلٌِٗو ث‪ ٛ‬ثیچبهٖ ِ‪ ٍَٛ٢‬عّب‪٥‬زٕڭ ‪٥‬وی‪ٌٗٚ‬ویٕی آٌ‪ٛ‬ه ‪ٚ‬‬‫اِریگٗ ثریِِ وجی ث‪ٌٛٛ‬ه‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ اِریٔڭ ٔٗ ‪٥‬وی‪ٗٚ‬كْ ‪ ٗٔ ٚ‬ویٍگْٗ آكٍِوكْ فربی ی‪ٛ‬ق‪.‬‬‫ٍ‪ٛ‬ڭ‪٪‬ی ع‪ٛ‬اة‪« :‬اِری ؽ‪ٚ‬ورٍوی‪٥ ٗ٪‬وی‪ٌٗٚ‬وڭئی ثریكَ‪ ،‬ثواْ ع‪ٛ‬اة ثریِٗینی یوریت‬‫آرلیٍو‪ٍ .‬ي ثبّی ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍو ا‪ٚ‬ىڭي ِأِ‪ٛ‬ه افٕلیگٗ ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ ایزّٗگْٗ آكٍِوٍي‪ ،‬رٕغٍه ‪ٚ‬‬‫هاؽزٍىٕی ث‪ٛ‬ىاٍي» كیت ِ‪ٍٍِٛ٢‬ؤی ِؾي‪ ٚ ْٚ‬اِیلٍي لبیزبهاهٌو‪.‬‬‫ثیچبهٖ عّب‪٥‬ذ ویٍ‪ٛ‬ه ا‪ٌٚ‬گی ‪١‬بٌّٕڭ ل‪ٛ‬ي آٍزی‪ ،ٗ٪‬هؽَّي ِأِ‪ٛ‬ه ٍ‪ٛ‬ڭ اٍزٗكگی‬‫لله ث‪ٍٍِٛ٢ِ ٛ‬ؤڭ ثبّی‪٪‬ب ثال ی‪٪‬لهاه‪ ،‬ا‪ٚ‬هٖه‪ ،‬آٍبه‪ ،‬ی‪ّ٪‬ب ایزٗه‪ ٗٔ ...‬چبهٖ؟‬‫ث‪ٝ ٛ‬ویك ایٍٗ ا٘بیل ‪ ٚ‬اِری آهإٍلْ ِؾجذ ویٍَ‪ٛ‬ه‪ٍ .‬ب‪ٚٚ‬لٍك آهریت إِیذٍيٌه‬‫ا‪ٍٗٚ‬ه‪ ،‬و‪ٔٛ‬لْ و‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬اكاهۀ ‪١‬بٌّبٔٗ‪ٔ ٗ٩‬فود ا٘بٌیٕڭ و‪ٛ‬ڭٍیٕی اٍزیال ایزٗه‪ .‬چبه ٔبچبه‬‫فیبٌٕلٖ ثو ٔیچٗ چبهٌٖؤی‪ ]321[ ،‬پٕبٍ٘ؤی رغَُ ایزلهٖه‪ .‬ث‪ ٛ‬فىو‪ ،‬ث‪ ٛ‬فیبي و‪ٔٛ‬لْ و‪ْٛ‬‬‫ريایل ایزٗهوٗ ٘و اهثبة ‪٥‬م‪ٛ‬ي ث‪ ٛ‬افىبهٔڭ ٔزیغۀ ِلٍْ٘ٗیٕی و‪ٛ‬ڭٍگٗ ویٍز‪ٛ‬هگٗٔلٖ ‪ٚ ُ٩‬‬‫أل‪ ٖٚ‬ثؾوی‪َِ ٗ٪‬ز‪٪‬وق ث‪ٌٛٛ‬ه‪ ...‬یبهة ؽف‪ ٠‬ایذ!»‬‫ِمبٌٗ ایگٍٗی وییٕگی عٍّٗ ایٍٗ ا٘بٌیٕڭ ؽى‪ِٛ‬زلْ ٔبه‪ٙ‬بٌ‪ٕ٪‬لْ اٍزفبكٖ لیٍیت‬‫ه‪ٍٚ‬یٗ ك‪ٌٚ‬ذ َِزجلٍٖیٕڭ ثقبهأی اّ‪٪‬بي اؽزّبٌی‪ ٗ٪‬اّبهد لیٍ‪ٛ‬ه‪.‬‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ اِریگٗ ‪ ٚ‬آٔڭ ِأِ‪ٛ‬هٌویگٗ ثو ٔیچٗ ٍ‪ٞ‬و ثٍْٗ ف‪ٞ‬بة لیٍیت آٌؤڭ و‪ٛ‬ىٌویگٗ‬‫ِلِ٘ ؽبكصٌٗؤی رغَُ ایزلهٖك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ِىزت ‪ ٚ‬إ‪ٛ‬ي علیلٖ َِئٌٍٗؤلْ ثو آى یبى‪٩‬بٔلْ وینی فٍملْ هعب ِمبِٕلٖ‬‫یبىاك‪ٚ‬ه‪:‬‬‫«علیل ث‪ ،ٌَْٛٛ‬للیُ ث‪ٍِ ٌَْٛٛ‬زٕڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فریف‪ٛ‬اٍ٘ؤلْ هعب ایزِٗٓ‪٩ :‬فٍذ‬‫ثبٍِّ ثي ثقبهاٌیٍو‪ ٗ٩‬كلذ ایزِّ عوایل اٍالِیٗٔڭ ا٘بیل آهإٍلٖ أزْبهی‪،ٗ٪‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬فبیلاٌویٕی‬‫‪90‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫یبیٍّبٍی‪٩ ٗ٪‬رید ایزَ‪ٍٔٛ‬و‪ .‬ىیوا ٘و ثوڭيگٗ ِ‪ٍِٛ٦‬له‪ٚ :‬لزب وٗ ا‪ٚ‬ىڭئڭ عوایل ‪ ٚ‬آصبه‬‫ِٕزْوٖڭي ی‪ٛ‬لله‪ ،‬ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ ِ‪ٛ‬ع‪ٛ‬كٔلْ فبیلٖالّٔبق [‪ ]314‬الىِله‪».‬‬‫ِمبٌٗ ایگٍٗی ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ ٚ‬اٍزبٔج‪ٛ‬يكٖگی ثو ٔیچٗ ‪٩‬يیزٗ ‪ ٚ‬ژ‪ٚ‬هٔبٌٍؤڭ آكهیٍَوی ‪ٚ‬‬‫‪1‬‬‫آث‪ ٗٔٛ‬ثلٌٍویگٗچٗ یبى‪٩‬بٔلْ وینی ثقبها یبٍّوی‪ٔ ٗ٪‬مً والَ لیٍیت یبىاكه‪:‬‬‫«ثقبهاكٖ ثو فولٗ ٍِزچیٍو ثبهكه‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ‪٩‬ریرٍوی رأٍف ایٍٗ ثیبْ لیالِيوٗ إ‪ٛ‬ي‬‫علیلٖ ِىزجی ثب‪٩‬الّٔبٍی ایٍٗ ٍ‪ٔٛ‬لی‪ِ ،‬یلألْ چیىٍلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ‪٩‬رید ‪ ٚ‬رْجضبد‬‫ٍِیٌٗویٕی ربڭویلْ رّٕی ایزِٗي‪.‬‬‫ثواكهٌوَ! كهٍذ إ‪ٛ‬ي علیلٖ ِىزجی ثب‪٩‬الّْٔله‪ِٔٛ .‬ڭ ایٍٗ ٍئڭ ٘و ؽووبد‬‫رولیپو‪ٚ‬هأٗڭيگٗ ِی ٍل چیىلیٍو؟ ثمله اٌؾبي چبٌّْبیل‪٩ ،‬رید ایزّٗیل‪»...‬‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ یبٍّؤی رْ‪ٛ‬یك ی‪ٌٛ‬یگٗ ثو ٔیچٗ آرْنی عٌٍّٗو یبىیت ٍ‪ٛ‬ىكْٖ اّگٗ ا‪ٚ‬رّٗن‬‫ٌي‪ِٚ‬یٕی و‪ٛ‬هٍٗرّٗن ا‪ٚ‬چ‪ّ ْٛ‬یـ ِؾّل ‪٥‬جلٖ ِالؽ‪ٌٗ٢‬ؤلْ ثو ٔیچٗ عٍّٗ ٔمً لیٍیت‬‫ِمبٌٗٔی ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ىٌو ثٍْٗ ثزىٗىٖك‪ٚ‬ه‪:‬‬‫«ثواكهٌوَ! ث‪ٍٛ ٛ‬ىٌوگٗ كلذ ایزّٗیل چبٌّْبق الىِله‪ ،‬اُ الىِله‪ .‬چبٌّْبیل‪،‬‬‫چبٌّْبیل!»‬‫«ثقبهایل» [‪]313‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬مبٌٗٔڭ ثو ثقبهایل لٍّٕلْ چیممبٔی ٘ووّگٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘ وّٕڭ لٍّی‬‫ایىٍٗٔگی ثواْ وْیگٗ ثٍگیٍی ایًّٗ ایلی‪.‬‬‫ث‪ِ ٛ‬مبٌٗ ْٔو ث‪٪ٌٛ‬بْ ٍبٕٔڭ اكاهٖكْ ع‪ٛ‬اة ِمبِٕلٖ ث‪ ٛ‬عٍّٗ ثبه ایلی‪:‬‬‫«لبچمنی» افٕلیگٗ! یبى‪ِ ٚٚ‬مبٌٌٗوڭئی َِز‪٦‬به اِ‪ٚ‬ب ایٍٗ ْٔو ایزّٗن ِّىٕله‪.‬‬‫فم‪ ٜ‬اكاهٖكٖ لبٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽمیمی اٍّڭئی ‪ ٚ‬آكهیَڭئی ثٍلهِٗوڭئی هعب ایزِٗي‪.‬‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ یبىاعبلٍوڭي ؽمٕلٖ ِقبثوٖ لیالِي‪».‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ع‪ٛ‬اة ثئڭ لبچمنی ثقبهاٌی‪ ٗ٪‬ف‪ٞ‬بة ایِّ‪.‬‬‫ثقبهایل ایَٗ ا‪ٚ‬ى آكهیَی ایٍٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬قبثوٌٖوكْ اِنی ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٔی ٍججٍی ا‪٥‬زّبك‬‫لیٍیت ا‪ّٚ‬ج‪ٍ ٛ‬ؤی ِیڭب آچلی ‪ِ ٚ‬یٕڭ ‪ٚ‬اٍ‪ َٗٞ‬ایٍٗ «‪ٚ‬لذ» اكاهٍٖی‪ِ ٗ٪‬قبثوٖ لیٍلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثقبهایل ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ثقبها ِوويی أمالة ل‪ِٛ‬یزٍٗیٕڭ ٕلهی‪ ،‬ا‪ٚ ٚ‬لزٍوكٖ‬‫‪ ٠٦–٠٥‬یبّبه ثو ثقبها ثبالٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ «‪٥‬جل اٌمبكه ِؾی اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی» ایلی‪]311[ .‬‬‫——————————————‬‫‪адрес 1‬‬‫‪91‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٍٍٍَ ٛ‬ۀ ِمبالد ‪ ٦–٥‬آی ك‪ٚ‬اَ ایزلی‪ .‬و‪ٛ‬ة ؽمیمزٍو ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بد ٕؾیفٍٗیگٗ‬‫چیملی‪ .‬یبٍّو‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ي و‪ٛ‬هٍٗرٍلی‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی ‪ٍّ٥ ٚ‬ب یبفْی‪ٕ٪‬ب رٕمیل لیٍٕلی‪.‬‬‫فالٕٗ‪ :‬ثو ٔیچٗ ِمبٌٗ ٍبیٍٕٗلٖ ىِبٔیگٗ و‪ٛ‬هٖ و‪ٛ‬ة اٍّو اٍّٗٔلی‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ٍٔٛ‬و كٖ ه‪ٍٚ‬یٗ ؽى‪ِٛ‬زی ربِبٕٔلْ ثو ٘یئذ ِفزْٗ ویٍیت ثقبهأڭ ِلافً ‪ٚ‬‬‫ِقبهعٕلْ ؽَبة آٌّبللٖ ثقبهأی إالػ یبوٗ اٌؾبق ی‪ٌٍٛ‬ویٕی ؽب‪ٙ‬والِبللٖ ایلی‪.‬‬‫ثقبهایل ِٖبؽجٗ ی‪ٌٕٛ‬چٗ یبى‪٩‬بْ ثو ِمبٌٍٗیٕڭ آفؤلٖ ثیىٍو ‪ ٚ‬ا٘بٌی‪ ٗ٪‬ف‪ٞ‬بث ًب ثو‬‫ٔیچٗ عٍّٗ یبىیت ا‪ّٚ‬ج‪َِ ٛ‬ئٍٗگٗ اّبهد لیٍیت ا‪ٚ‬رٗك‪ٚ‬ه‪:‬‬‫«ثیه افٕلیٍو! ٍِزٍو عبٍٔوی ایٍٗ‪ِ ،‬بٌٍوی ایٍٗ ل‪٪ٌٛ‬ب ووگيٖ آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اكاهۀ‬‫ِقزبهیز‪ِ ٗ٪‬بٌىّي ث‪ٚ ٛ‬لز‪٪‬ب لله لیٍلی‪٪‬ڭي‪ ،‬ی‪ّ٪‬بٌو‪ٍٍّ١ ،‬و‪ٍ ،‬فب٘زٍو ییزٗه‪ .‬ایّلی ِ‪ٔٛ‬لْ‬‫ٍ‪ٛ‬ڭ اٌلّٗ ل‪ٌٍٛ‬وی ؽمٕلٖ ثو آى ا‪ٚ‬یٍٗڭي! هة اٌ‪٦‬بٌّنی ثٕلٌٖویٕی لیبِز‪٪‬ب لله‪ ٚ ٍُ١ 1‬اٍریٌه‬‫آٍزٕلٖ ل‪ٛ‬یّبً‪ .‬ث‪ ٛ‬ى‪ٚ‬اٌٍی ٍِزٕڭ [‪ ]311‬عٍّٗ ثبهٌ‪٪‬یٕی ی‪ٛ‬ق لیٍلی‪٪‬ڭي ؽبٌلٖ ا‪ٚ‬ىڭئی‬‫ٍَِّبْ ٍبٔبهٍي‪ ،‬لیبِز‪ ٗ٪‬الواهٍي‪.‬‬‫هة اٌ‪٦‬بٌّنی ‪ -‬فبرُ إٌجینی ‪ٚ‬ویچِّ اه‪ٚ‬اػ ٍَِّنی آٌلٔلٖ ّٔٗ ع‪ٛ‬اة ثریٖهٍي؟‬‫یب ‪ ٓٝٚ‬اٍٍ٘وی! ثقبها ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ثو ك‪ٚ‬هۀ أمالة ‪ ٚ‬ر‪ٍٙ‬ىٗیل ثو ىِبْ وچریِٗولٖكه‪.‬‬‫‪٥‬مً ‪ ٚ‬أٖبف كایوٍٖٕلٖ ل‪ٌٛ‬لْ ویٍگٗٔی لله ٘ووٌ چبٌَْ‪»...ْٛ‬‬‫یبڭی یً ثبیواِی ِٕبٍجزی ثٍٗ ْ ثقبها هیگَزبٕٔلٖ ل‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ثو ٍری ‪ ٚ‬آٔلٖ ا‪ٚ‬یٕبرٍ‪٪‬بْ‬‫فبؽْٗ ‪ ٚ‬ع‪ٛ‬اْ ثچٌٗؤی ؽىبیذ لیٍ‪٪‬بٔلْ وینی ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی‪ ٗ٪‬ف‪ٞ‬بثبً یبىاك‪ٚ‬ه‪:‬‬‫«ٍِزٕڭ ّ‪ٛٙ‬دپوٍذ ا‪ٌّٚ‬بٍٕلْ ٍيگٗ ّٔٗ فبیلٖ ثبه؟ ِ‪ َٖٛ٦‬و‪ٛ‬ڭٍٍؤی‬‫چوویٍّٕٗلهِٗولْٖ ّٔٗ لبىأبٍي؟‬‫‪2‬‬‫افالق ‪ِّٛ٥‬یٗٔی روثیٗ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثواْ رْجضبرڭي ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٔی ؽبٌلٖ ث‪ٛ‬ى‪ٌّٚ‬بٍی‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬‬‫لله ِیلاْ آچیت ا‪ٚ‬ى ٔ‪٢‬بهرڭيكٖ ه‪٥‬یٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ع‪ٛ‬أٍو ئٍٗوِٖٗولْٖ ٔٗ ثىٍی‪ٛ‬هٍي؟ اگو‬‫ا‪ٚ‬ىڭي ع‪ٛ‬اْ ثبىٌممب ِبیً ایَٗڭي ثو ایًّٗ [‪٘ ]311‬و ثوڭي ا‪ٚ‬ىڭي ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬ى ع‪ٛ‬اْ روثیٗ‬‫لیٍڭ‪ ،‬ثو وٍّٗ ٍ‪ٛ‬یٍٗ هِيِی؟ اِِب ٍِزٕڭ ه‪ٚ‬ػ ِ‪ٍِٛ٢‬یٕی ث‪ ٛ‬اٍزیالء ّی‪ٞ‬بٔی لبهّ‪ٍٕٛ‬لٖ‬‫٘لف ایزّٗولْ ل‪ٛ‬ي ربهرڭ! اٍالِیذ ‪ ٚ‬أَبٔیز‪ ٗ٪‬ث‪ ٛ‬لله چیىَي فیبٔزلْ ؽیب لیٍڭ!‪»...‬‬‫ثقبهایل ‪ ٠٩٠٪‬یً ‪ ٨‬آپویً ‪ٍ ٦٪٠‬بْ «‪ٚ‬لذ» ‪٩‬يیزٍٕٗلٖ ْٔو لیٍٕ‪٪‬بْ ثو ِمبٌٍٕٗلٖ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬لبكاه‬‫‪ 2‬ا‪:‬لبىأبٍو‬‫‪92‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثقبهأڭ ‪ٚ‬اهكاد ‪ِٖ ٚ‬بهفیٕی یبىِبلچی ث‪ٌٛٛ‬ة ِملِٗكْ وینی ّ‪ٔٛ‬لاق كییله‪:‬‬‫«فيیٕٗ‪ ٗ٩‬ووٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آلچبٌؤی ّٔٗ كیت ر‪٦‬جری لیٍّْٕی ثٍّٗیّٓ‪ٚ« .‬اهكاد»‬‫كیََٗ ِمبثٍٕلٖ «ِٖبهف»‪« ،‬ویٍری»ٔڭ لبهّ‪ٍٕٛ‬لٖ «چی‪« ،»ُ٪‬پویق‪ٛ‬ك»ٔڭ‪٥ 1‬ىَٕلٖ‬‫«هاٍق‪ٛ‬ك»‪ 2‬یبىاعب‪ّٕ٩‬ی ثىٍی‪ٛ‬هٍي‪ .‬ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ث‪ ٛ‬آٌز‪ٍٔٛ‬ؤڭ ثو لَّی یبٌ‪ٞ‬ب لبهاو‪ٛ‬ىٌویگٗ‪،‬‬‫‪ٚ‬لف رغبهری‪ ٗ٪‬ثبلیَی ثبٔمب لبٍَبٌؤلٖ‪ 3‬یبرم‪ٛ‬ىٌلی‪ٕ٪‬لْ ثبّمب ٔوٍٗ و‪ٛ‬هٍٗرٗ ثٍّٗیّٓ‪.‬‬‫ِیّٕچٗ «‪٩‬فٍزٕڭ ایغبة ایزلگی عياء ٔمل» ث‪ ٛ‬ر‪٦‬جری ا‪ٚ‬ى‪ ْٚ‬ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘ ِ‪ٛ‬افك ویٍ‪ٛ‬ه‪».‬‬‫‪ٚ‬اهكارٕڭ لبیَی یریٌوكْ ‪١‬بٌّبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ر‪ٛ‬پالٔلی‪٪‬یٕی رفٖیالری ایٍٗ یبى‪٩‬بٔلْ‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ یبىاك‪ٚ‬ه‪« ]310[ :‬ایْزٗ ث‪ ٛ‬ر‪ٛ‬هد ٍز‪ٍٔٛ‬ه ‪ٚ‬اهكاد ‪ ٠٧–٩‬یبهیُ ِیٍی‪ ْٛ‬ی‪ّ٪‬ب ِمبثٍٕلٖ‬‫ایىی ٍ‪ٞ‬وٌه ِٖبهفٕی یبىِبٍلْ ا‪ٚ‬رّٗیّٓ‪:‬‬‫ه‪ٍٍٚ‬و لبهاِب‪ٕ٩‬لٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ّ‪ٙ‬و فَزٗفبٍٔٗی‪ٌٍٕٗ ٗ٪‬ه ‪ِ ٠٥‬یڭ ٕ‪ ٠٩٪٩ ، َٛ‬یً‬‫‪4‬‬‫ّ‪ٙ‬وكْ چیمبهٌ‪٪‬بْ لبهٌؤڭ ِٖبهفی ‪ِ ٣٥‬یڭ ٕ‪.1َٛ‬‬‫فٍك اؽزیبعی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬هٍٗرلگُ ‪ِ ٦٪‬یڭ ٕ‪ِٖ 1َٛ‬بهفلْ ثبّمبٍیٕی ٘ووُ و‪ٛ‬هٍٗرَٗ‬‫ٍ‪ٛ‬ىِٕی ِّٕ‪ٔٛ‬یذ ثٍْٗ رٖؾیؼ لیٍّبلمب ؽب‪ٙ‬وِٓ‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چی افٕلیٍؤڭ فىوٌویگٗ ّ‪ٔٛ‬لاق ثو ِالؽ‪ ٗ٢‬ویًٍّٗ اؽزّبٌله‪ :‬ثقبها‬‫فبٍٔ‪ٕ٪‬لٖ یبّب‪٩‬بٍٔو أَبْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی أَبْ ایٍٍّٗوِی وٗ ث‪ ٛ‬لله ‪ ٗ٩ٍُ١‬رؾًّ ایزٌٗو‪.‬‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ اٍ٘ی‪ ٗ٪‬لبهاة‪« :‬اِ‪ٛ‬اٌّئی‪ ،‬ا‪ٚ‬الكِئی ٍبریت آٌی‪ٛ‬هٍي‪ ،‬ل‪ٛ‬یبّٕڭ لوق‬‫كهعٌٗه ؽواهری آٍزٕلٖ اٍّٗة ربپلی‪ّ٪‬ي آلچبٌوكْ ِیٍی‪ٍٔٛ‬و ر‪ٛ‬پالیَي‪ .‬ثئی آچٍملٖ‪،‬‬‫ل‪ٌٍٛ‬ملٖ ٍبفالیَي‪ ّٗٔ ،‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬آلچبٌؤی آالٍي؟ ثي ٔٗكْٖ ثریِٖي‪ٍ ،‬ي ثئی ی‪ّ٪‬ب‬‫ایزّٗولْٖ ثبّمب ّٔٗ اّّيگٗ یبهایَي؟ ٍيوُ ثيوُ؟» كیت [‪ ]312‬ثو ٍ‪ٛ‬هاِبٍٍوِی؟‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چی افٕلیٍؤڭ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬الؽ‪ٌٗ٢‬وی‪ ٗ٪‬رفٖیٍٍی ع‪ٛ‬اة ثریِٗولْٖ — ل‪ٛ‬هلبلٍك‬‫ایٍٗ ار‪ٙ‬بَ ایزٌَٗوكٖ — ل‪ٛ‬هلبِٓ‪ .‬لَمبچب ایىی ع‪ٛ‬اة ایٍٗ اوزفب لیالِٓ‪:‬‬‫ثؤچی ‪ -‬ؽویفٍو ‪٥‬جبك اٌلّٗ ٔی ّ‪ٔٛ‬چٗ ایيٍِْووٗ رب‪ ُٚٚ‬چیمبهِبق ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ْٛ‬‬‫و‪ٛ‬ىیٕی آچب ثٍّٗیل‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ایىٕچی ‪ -‬ثبٍّؤلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ثالٔڭ ل‪ٛ‬ی ثو ِلاف‪٦‬ی ثبهٌ‪٪‬یٕی گّبْ لیالٌو‪».‬‬‫——————————————‬‫‪приход 1‬‬‫‪расход 2‬‬‫‪3‬‬‫‪банк касса‬‬‫‪ 4‬ا‪ٍَٛ :‬‬‫‪93‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫(وییٕگی فموٖ ایٍٗ ِمبٌٗ ایگٍٗی ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ َِزجلٍٖیگٗ اّبهد لیالكه‪).‬‬‫ِمبٌٗ ایگٍٗی ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی ّلرٍی عٌٍّٗو ثٍْٗ ثقبها یبٍّویٕی ‪ٍ٩‬یبٔ‪ٗ٪‬‬‫ویٍز‪ٛ‬هگٗ ٔلْ وینی آٌؤڭ لبٍٔویٕی ثو آى ٍب‪ٚٚ‬ر‪ٛ‬ة ا‪٥‬زلاٌ‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِ‪٦‬زلالٔٗ ِّىٓ‬‫اٍّوگٗ ٍ‪ٛ‬ق لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬مبٌٗٔی ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌو ایٍٗ ثزىٗىٖك‪ٚ‬ه‪:‬‬‫«آهلبكاٍّوَ! ی‪ٛ‬لبهیلٖ یبىكی‪ ُ٪‬ؽبٌٍؤڭ إالػ ‪ ٚ‬رجلیٍی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪٩ٚ‬واّّبق‪ ،‬فىو‬‫‪ِ ٚ‬الؽ‪ ٗ٢‬ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رّٗن ٍئڭ ل‪ٛ‬د ‪ ٚ‬الزلاهڭي فبهعٕلٖ كه‪ ِٓ .‬ث‪ٌٛ‬ؤی «‪ٚ‬لذ»‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍویٕی ربْٔلهِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبىكَ‪ ]311[ .‬و‪ٛ‬چڭئڭ ف‪ٛ‬لٕلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو اُ ایٍٗ‬‫ا‪٩ٚ‬واَّبڭي ِأی‪ٍٍٛ‬ه ‪ ٚ‬آهاكْ چیىٍّٗوڭيگٗ ٍجت ث‪ٌٛٛ‬ه‪.‬‬‫ِأی‪ٍٍٛ‬ه‪ِ ،‬ؾي‪ٍٔٚ‬ك‪ ،‬اِیلٍيٌه لبهأ‪ٍٛ٪‬ی ا‪ٚ٥‬ب ‪ ٚ‬ه‪ٚ‬ؽّٕی لبپالكی‪٪‬ی ثو ىِبٔلٖ‬‫ل‪ٛ‬یبّلْ ر‪ّٛ‬گْٗ ثو پور‪ٛ‬كیه‪ٍ 1‬ئڭ ِ‪ٛ‬ع‪ٛ‬كیزڭي ِیڭب ثو اِیل هّزٍٗی رملیُ ایزٗكه‪.‬‬‫ٕٕ‪ٛ‬ف ِقزٍفٗكْ رْىیً ربپ‪٪‬بْ عّ‪٦‬یذ عب‪٩‬ڭي ثو كهعٗ اِیلِٕی و‪ٛ‬چٍٗٔلهٖكه‪.‬‬‫ثواكهٌوَ! ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن فیبٌٍوكْ ویچیت اُ ثبّی‪٪‬ب ایٕٗیٍ‪ٛ‬ن‪ ،‬ثوٌٌّّٗٗو‪ ،‬آ ڭالّّبٌو‪،‬‬‫ِٖبؽجٌٗو روریت ایزٗیٍ‪ٛ‬ن‪ ،‬ث‪ٝ ٛ‬ویك ثٍْٗ ثو ثوٖ ‪ٚ‬یّي ایٍٗ ربْٔبیٍ‪ٛ‬ن‪ٍِ ،‬زٕڭ رٕ‪ٛ‬یو افىبهی ‪ٚ‬‬‫إالػ اؽ‪ٛ‬ایل ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وچه ‪ -‬وچه هٍبٌٌٗو روریت ایزٗیٍ‪ٛ‬ن‪ ،‬ر‪٩ٛ‬وی ی‪ٍٛ ٗ٪ٌٛ‬ق‬‫ایزٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ وچه ثو ْٔویبر‪ ٗ٪‬ثبّالیٍ‪ٛ‬ن‪ .‬ا‪ٍ ْٚ‬وٍوی ارفبق ایٍٗ ٘فزٗكٖ ثو ثيَ روریت‬‫لیالٌو‪ .‬ثي ارفبق ایٍٗ ّ‪ٔٛ‬لاق ثو رولی ثبٍ‪٪‬چی‪٪‬ب وچه ثو للَ آرب آٌّبیّيِی؟ ‪]316[ »...‬‬‫ثقبهایل ایی‪ٛ‬ي ثؤلٖ ْٔو ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ٍ ٦٠٤‬بْ «‪ٚ‬لذ» ‪٩‬يیزٍٕٗلٖ ثقبهأڭ ‪ِّٛ٥‬ی‬‫اؽ‪ٛ‬اٌی‪ ٗ٪‬كائو یبى‪٩‬بْ ثو ِمبٌٗ ٍیٕڭ ثبّالٔ‪٪‬چٕلٖ ثقبها ِأِ‪ٛ‬هٌؤلْ ٍ‪ٛ‬ىٌِٗٗوچی ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫یبڭی ل‪ّٛ‬جیگی ٖٔو اٌلّٗ ثیكْ ثبّالة كییل‪ٚ‬ه‪:‬‬‫« ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ىیو ثقبها فبٍٔ‪ٕ٪‬لٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬أِ‪ٛ‬هٌؤڭ اؽ‪ٛ‬اي ىِبٔلْ فربكاه ایڭ‬‫اٍّىٍیَی ٍبٔبالك‪ٚ‬ه‪».‬‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ‪« :‬ث‪ ٛ‬ماد ر‪ٛ‬هد آیل‪ٚ‬ه ٕلاهرٕی ل‪٪ٌٛ‬ب آٌلی‪ٌ ،‬ىٓ ٍِّىزٕڭ ٍالِزی ‪ٚ‬‬‫رأِنی اٍزمجبیل‪ 2‬ا‪ٚ‬چ‪ ّٗٔ ْٛ‬اُ لیٍلی؟» كیت ثو ٍإاي ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة «ثو ٔوٍٗ لیٍّبكی ‪ٚ‬‬‫لیٍّبً» كیت ع‪ٛ‬اة ثرییت ّ‪ٛ‬ي روریجلٖ اكاهۀ والَ لیالكه‪:‬‬‫« چ‪ٔٛ‬ىٗ ثبّمب ِأِ‪ٛ‬هٌوكیه ث‪ ُ٘ ٛ‬ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬ىٔلْ ثو اُ لیال آٌّبیله‪ ،‬ا‪ٚ‬ىیگٗ ٔٗ اِو‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬پور‪ٛ‬كیڭ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬اٍزیمجبیل‬‫‪94‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ویٍَٗ ّ‪ٔٛ‬ی اعوا‪ِ ٗ٩‬ىٍفله‪...‬‬‫‪ٚ‬ىیو ٖٔو اٌلّٗ ٘و ٔٗ لله ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ثو ِأِ‪ٛ‬ه ث‪ٌَٛ‬ب ُ٘ ل‪ٌٕٛ‬لٖ ثو لبٔ‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬لىٗ آٔڭ ایٍٗ‬‫‪ ًّ٥‬لیٍَ‪ّٔٛ ٚ ْٛ‬ڭ ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىی َِئ‪ٛ‬ي ث‪ .ٌَْٛٛ‬لبهّ‪ٍٕٛ‬لٖ ثو ٍبئً [‪ ]311‬ی‪ٛ‬لىٗ‬‫ع‪ٛ‬اة ایٍٗ ِىٍف ث‪ .ٌَْٛٛ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ا٘بٌیٕڭ و‪ٛ‬ىی‪ ،‬ل‪ٛ‬ال‪٩‬ی‪ ،‬اِیلی یبٌ‪ٛ٪‬ى ثو ِوويكٖ ك‪ٚ‬ه‬‫وُ ا‪ٚ‬كٖ اِری كه‪»...‬‬‫«ثقبهاكٖگی ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ِأِ‪ٛ‬هٌؤڭ ایىٕچیَی اؽىبَ ّو‪٥‬یٗٔڭ اعواٍی‪ِ ٗ٪‬أِ‪ٛ‬ه‬‫ّ‪ٙ‬وِئڭ لب‪ٙ‬یَی «ثمب ف‪ٛ‬اعٗ» ‪ ٚ‬یبڭی هئیٌ «لیبَ اٌلیٓ» كه‪٘ .‬و ایىیَی ییزِّ‬‫یبٍّؤلٖ یبلیٕالّ‪٪‬بْ لبهیٍو‪ 1‬ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬ل‪ٛ‬اللٍوی‪ ،‬و‪ٛ‬ىٌوی ‪٦ٙ‬یف اؽ‪ٛ‬اي ىِبٔلْ‪ ،‬الز‪ٚ‬بی‬‫ِىبٔلْ فربٍي آكٍِوكه‪ .‬ث‪ٌٛ‬و كٔیب‪ِٔٛ ٗ٩‬لْ ایٍٍه یً ث‪ٛ‬ه‪٪ٔٚ‬ی ثو ٔ‪٢‬و ایٍٗ لبهایلهٌو‪...‬‬‫ٍبٔىُ ث‪َِٕ ٛ‬لٌو ثو گ‪ّٛ‬ۀ ‪ٝ‬ب‪٥‬ذ ‪ ٚ‬فوا‪٩‬زله وُ ایفبی ‪١ٚ‬یفٗ‪٩ ٗ٩‬ری ِمزله آكٍِو‬‫ر‪٦‬ینی ا‪ٌٍّْٔٛٚ‬و‪ِ .‬یٍی‪ٍٔٛ‬وچٗ ‪٥‬جبك اٌلّٗٔڭ ِووي اكاهٍٖی ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو ّ‪ٙ‬ؤی ث‪ ٛ‬عٕبثٍو‪ٗ٩‬‬‫ثبثبٌؤلْ لبٌ‪٪‬بْ ِریاس وجی ویف ِبیْبء رٖوفٍوی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬هٍِْو‪».‬‬‫ٍ‪ٛ‬ڭوٖ ا٘بٌیٕڭ ‪٩‬فٍزٕلْ‪ ،‬اٍبهد ٍیبٍی ا‪ٍٚ‬زیگٗ ویٍگْٗ اٍبهد الزٖبكیلْ‪،‬‬‫ِىزت ‪٦ِ ٚ‬بهف اٍّؤلْ رفٖیٍٍی یبىیت ا‪ّٚ‬ج‪ٍ ٛ‬إاي ‪ ٚ‬ع‪ٛ‬اث‪ ٗ٪‬ووّٗك‪ٚ‬ه‪]364[ :‬‬‫«ثئڭ ث‪ ٛ‬ؽبٌٍوِي‪٩‬ب‪ ،‬ث‪ ٛ‬ع‪ٙ‬بٌزّيگٗ وُ َِئ‪ٛ‬ي؟ ث‪ٌٛ‬وگٗ وٍّو ٍججله؟‬‫٘یظ ّج‪ٍٗٙ‬ي ثؤچی ‪ٍّ٥‬ب‪ ،‬ایىٕچی هعبي ؽى‪ِٛ‬زله‪.‬‬‫هعبي ؽى‪ِٛ‬زّئڭ ثئڭ ث‪ ٛ‬ؽبٌ‪٪‬ب لبٌلی‪ّ٪‬يكْ ثو فبیلٍٖی ث‪ٌَٛ‬ب ا‪ٚ‬كٖ ع‪ٙ‬بٌزّيكْ‬‫اٍزفبكٖ‪ 2‬لیٍیت ثئی ل‪ٛ‬ی وٗثی ل‪ٌٛ‬الّٔبق‪ ،‬ا‪ٚ‬ى ّقٖی ٍ‪٦‬بكرٍویٕڭ ؽٖ‪ٌٛ‬ی‪ِ ٗ٪‬مزله‬‫ث‪ٌّٛ‬بلٍویله‪ٌ .‬ىٓ رأٍف وٗ ث‪ ُ٘ ٛ‬و‪ٛ‬ة ٍ‪ٛ‬هِبً‪ ،‬چ‪ٔٛ‬ىٗ ع‪ٙ‬بٌذ ‪٩ ٚ‬فٍذ ٔیگيی‬‫ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ل‪ٛ‬ه‪ ٌِّٚ‬ثو ثٕبٔڭ و‪ٛ‬ة چلِٖٗن اؽزّبیل ی‪ٛ‬لله‪.‬‬‫اِِب ا ‪ٚ‬ىٌویٕی ‪ٚ‬هصخ االٔجیب ٍبٔب‪٩‬بْ ‪ٍّ٥‬بء وواِّئڭ ثئی ِ‪ٔٛ‬لاق ع‪ٙ‬بٌزلٖ‬‫ٍبفالِبلٍؤلْ ‪ ٚ‬ؽب‪ٙ‬و ُ٘ ّ‪ ٛ‬اٍّؤلٖ ك‪ٚ‬اَ ایزّٗوٍؤلْ ا‪ٚ‬ىٌویگٗ ٔٗ فبیلٖ ویٍٗعٗگیگٗ‬‫٘یظ ‪٥‬مٍّي ییزّْٗیله‪ٍ ،‬ججیٕی ثٍّٗیّي‪».‬‬‫ثو لله ه‪ٍٚ‬یٗ ثٍْٗ ِٕبٍجذ ر‪٩ٛ‬ویٍؤلٖ یبى‪٩‬بٔلْ وینی رولیپو‪ٚ‬هٌوگٗ كائو كییل‪ٚ‬ه‪:‬‬‫«رولی پو‪ٚ‬ه ‪ٍ ٚ‬ي آڭالهٌوِئڭ ٘و ٔٗ لله ِیلأ‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬هكوٍوی و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٗٔٚ‬هٌه‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬لبهرٍو‬‫‪ 2‬ا‪ :‬اٍزیفبكٖ‬‫‪95‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثواْ اٍّوی [‪ ]363‬ث‪ٌّٛ‬بٍب ُ٘ پیه فبیلٖ یل ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪٩‬يیزٗ أزْبهی‪ ٗ٪‬ل‪ٌٍٛ‬ؤلْ ویٍلگی لله‬‫‪٩‬رید ایزّٗولٌٖو‪ ،‬ث‪ ٛ‬ایَٗ ثب‪٥‬ش ِّٕ‪ٔٛ‬یزله‪».‬‬‫(‪ٚ‬ال‪ً ٦‬ب ث‪ ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ثقبها رولیپو‪ٚ‬هٌویٕڭ اٍّوی ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ ٚ‬اٍزبٔج‪ٌٛ‬لْٖ ویٍٗیبر‪٪‬بْ‬‫ٍَِّبْ ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بریٕی ل‪ٌٛ‬ز‪ٛ‬لٍوی‪ٍ ٗ٪‬بٌیت ِغٍَلْ ِغٍَگٗ‪ّٙ ،‬وكْ ّ‪ٙ‬وگٗ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة فٍممب‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ثریِٗن‪ ،‬ا٘بٌیٕڭ فىویٕی آچّبق ایلی‪ .‬گ‪ٛ‬یب وٗ آٌو آ‪ٚ‬اىیل لوائذفبٔٗٔڭ‬‫‪١ٚ‬یفٍٗیٕی اكا لیال ایلیٍو‪).‬‬‫ِؾوه ٍ‪ٛ‬ڭوٖ إ‪ٛ‬ي علیلٖ َِئٍٍٗیگٗ ووّیت كییل‪ٚ‬ه‪:‬‬‫« إ‪ٛ‬ي علیلٖ ٔيا‪٥‬ی ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬كی‪ ،‬ؽزی ‪ٍّ٥‬ب آهإٍلٖ ثو ثویٕی رؾمری ‪ٚ‬‬‫ر‪ٙ‬لیلگٗ لله اّ٘یذ وَت ایزلی‪ .‬ث‪ ٛ‬لله ّلد ‪ٔ ٚ‬يا‪ ٣‬ثو ‪ٝ‬وفلْ ّبیبْ رأٍف ثو اُ‬‫ایَٗ ُ٘‪ ،‬ایىٕچی ‪ٝ‬وفلْ ِ‪ٛ‬عت ِّٕ‪ٔٛ‬یذ ع‪ٙ‬زی ُ٘ ی‪ٛ‬ق ایٍّٗله‪ .‬چ‪ٔٛ‬ىٗ «ِىزت‬‫َِئٍٍٗی» ر‪٩ٛ‬لی‪ِٛ ،‬ع‪ٛ‬كیذ وَت ایزلی‪ِٔٛ .‬ڭ اّ٘یزٍی ثو َِئٍٗ ایلوی ٘و وّگٗ‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛ‬لی‪ِٔٛ .‬لْ ٍ‪ٛ‬ڭوٖ ث‪َِ ٛ‬ئٍٗ ئ‪ ،ًٌّٗٛ‬ئ‪ٍٗٛ‬ه‪ ،‬ویزلوچٗ ل‪ٛ‬د [‪ ]361‬وَت ایزیت‬‫ا‪ٚ‬ىیٕڭ كٍّّٕویٕی ِؾ‪ ٛ‬ایزٗه‪»...‬‬‫ك٘مبٍٔؤڭ ِ‪ٍٍِٛ٢‬مٍؤلْ اِالولاهٌؤڭ ‪ٍّٕ١‬لْ ثو لله ثؾش ایزىٗٔلْ وینی‬‫اِریگٗ ٔمً والَ لیٍیت كییل‪ٚ‬ه‪:‬‬‫«عٕبث‪٦‬بیل پیرتث‪ٛ‬ه‪ ٚ 1٧‬یبٌ‪ٞ‬ب ٍفؤلْ ‪ٛ٥‬كرٕلْ ثریی ‪٥‬يي ‪ٖٔ ٚ‬ت ایٍٗ ِْ‪ٌٛ٪‬له‪.‬‬‫فم‪ ٤ِ ٜ‬اٌزأٍف ث‪٥ ٛ‬يي ‪ٖٔ ٚ‬ت إّلٖ ‪ ،ٍُ١‬الزلاهٍيٌك وجی ؽبٌٍو و‪ٛ‬ة ا‪٥‬زجبه‪ٗ٩‬‬‫إٌّٓبیٕچٗ ّقٖیبد ِملَ ر‪ٛ‬ر‪ٌّٛ‬بللٖ كه‪».‬‬‫ِمبٌٗٔڭ ایڭ آفؤلٖ‪:‬‬‫«ّی‪٦‬ی ‪ٍٕ ٚ‬ی وٌٍّٗویٕڭ ِیلاْ ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬برلٖ ‪٥‬وٗ ألاَ ایزّٗوٍوی ِٕبٍت ایًّٗ‬‫ایَٗ كٖ‪ ،‬ث‪ ٛ‬ایىی لبهٔلاُ آهاٌؤلٖ و‪ٔٛ‬لْ و‪ ْٛ‬ائزالف ‪ ٚ‬یبلیٍٕك آهرّبللٖ ا‪ٌٚ‬لی‪٪‬یٕی ِ‪٤‬‬‫اٌّّ‪ٔٛ‬یذ موو لیٍیت ا‪ٚ‬رِٗٓ» كیت ِمبٌٗٔی رّبَ لیالكه‪.‬‬‫ا‪ٚ‬گ‪ٔٛ‬لٖگی یبٍّؤی فىو ًا ثو یریگٗ ی‪٪‬یت افىبه ‪ِّٛ٥‬یٗٔی ثو كهعٗ ‪ٍ٩‬یبٔ‪ٗ٪‬‬‫ویٍز‪ٛ‬هگْٗ ثقبهایل ِمبٌٌٗؤلْ رأهیقی اّ٘یزیگٗ و‪ٛ‬هٖ ی‪ٛ‬لبهیلا‪٩‬ی پبهچٌٗؤی [‪ٔ ]361‬مً‬‫ایزلن‪ِٔٛ .‬لْ آهر‪٩ٛ‬یٕی ثئڭ رأهیقچِٗي ٍ‪٪‬لهِبیله‪ .‬آهر‪ٛ‬لواق رفٖیٍٕی اٍزٗگْٗ مارٍو‬‫‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یً فی‪ٛ‬هاي آیٕلْ ایی‪ٛ‬ي آیی‪ٗ٪‬چٗ ْٔو ث‪٪ٌٛ‬بْ «‪ٚ‬لذ» ‪٩‬يیزٍٗی‪ِ ٗ٪‬واع‪٦‬ذ‬‫——————————————‬‫‪Петербург 1‬‬‫‪96‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫لیٍَ‪ٍٔٛ‬و!‬‫[‪]361‬‬‫ ‪- ٠٥‬‬‫ر‪ٚ‬ص حى‪ِٛ‬ت ِظتجذٖطیٕڭ ثخبرا اصالحبتی ‪ِ ٚ‬ىتت ِظئٍٗطیغٗ ٔظز ‪ِٕ ٚ‬بطجتی‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ثو ٔیچٗ یً ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ه‪ِ ًٚ‬ؾوهٌؤلْ «ال‪ٛ٩‬فیذ»‪ 1‬اٍٍّی ثوویَّٗ ثقبهأڭ‬‫إ‪ٛ‬ي اكاهٍٖی ‪ ٚ‬اؽ‪ٛ‬اي ‪ِّٛ٥‬یٗ ٍی‪ ٗ٪‬كایو ثو وزبة یبىیت ه‪ِٞ ًٚ‬ج‪٥ٛ‬بری ‪ ٚ‬ك‪ٚ‬ائو‬‫هٍّیٍٗیٕڭ ٔ‪٢‬و كلزٕی ثقبها َِئٍٍٗی‪ ٗ٪‬عٍت لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬بٔلْ ثریی ه‪ًٚ‬‬‫ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬برٕڭ و‪ٛ‬پٕچیَی ِٕبٍجذ چیمللچٗ ثقبها َِئٍٍٕٗلْ ثؾش لیٍیت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٌٚ‬ىٗٔی‬‫ه‪ٍٚ‬یٗ‪ ٗ٩‬اٌؾبلیٕی یبلالیٍو ‪ ٚ‬إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثوكْ ثو چبهٖ ّ‪ٔٛ‬ی و‪ٛ‬هٍبربٌو ایلی‪.‬‬‫ٍَِّبْ ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بری ‪ ٚ‬ه‪ٍٚ‬یٗٔڭ ؽو افىبه ‪٩‬يیزٌٗوی ایَٗ ثقبها إالؽبریٕی ه‪ٍٚ‬یٗ‬‫ؽى‪ِٛ‬زٕلْ و‪ٛ‬ىالكوٍوی ایٍٗ ثواثو‪ ،‬ر‪٩ٛ‬ویلْ ر‪٩ٛ‬وی اٌؾبق ی‪ٛ‬یل ثٍْٗ ایّبً‪ ،‬ثٍىٗ ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زی‪ ٗ٪‬فریف‪ٛ‬ا٘بٔٗ علی ر‪ٕٛ‬یٌٗو‪ ،‬ه٘ربٌه ‪ ٚ‬یبهكَ ی‪ٛ‬یل ثٍْٗ إالػ لیٍّبلٕی‬‫ٍِٖؾذ ثیٌٍٗو ایلی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬هرب آٍیبٔی رفزیِ ‪ٚ‬لزٕلٖ ثقبها اؽ‪ٛ‬ایل ‪٩‬واف پبٌنیٔڭ [‪ ]360‬كلزیٕی عٍت‬‫‪2‬‬‫ایزلی‪ .‬ثقبهاكْ ر‪ٛ‬ثٍی ِ‪ٍِٛ٦‬بد آٌّبق‪ ،‬آٔڭ اؽ‪ٛ‬ایل ایٍٗ یبلیٕلْ ربّْٔبق‪ٕٛ ،‬ڭوٖ‬‫اؽ‪ٛ‬إٌڭ ایغبثیگٗ و‪ٛ‬هٖ ؽووذ لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ،ْٛ‬ثقبها‪ ٗ٩‬آیوَ ثو ٘یئذ ی‪ٛ‬ثبهیت رفزیِ‬‫لیٍلهِبلٕی الىَ ثیٍیت اِریكْ ث‪ ٛ‬فٖ‪ ٗ٪ٕٛ‬هفٖذ آٌلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رْجشٔڭ ٔزیغٍٕٗلٖ ‪ٔ ٠٩٪٩‬چی یًٔڭ آفوٌؤلٖ وبپیزبْ «كژیلژاى» رؾذ‬‫‪3‬‬‫هیبٍزٕلٖ ایٍٍه ٔفوكْ ‪٥‬جبهد ثو ٘یئذ ویٍیت ثقبهأڭ ‪ ٠٨‬ثیىٍىیگٗ یبیٍلیٍو‪ .‬كژیلژاىٔڭ‬‫ا‪ٚ‬ىی ثو ٔیچٗ ٔفو ثٍٗ ْ ثقبهاكٖ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة پبیزقزٕی ‪ ٚ‬آٔڭ ا‪ٝ‬وافٕلٖوی اِالوٍؤی رفزیِ‬‫لیال ثبّالكی‪ .‬رفزیِ اّی ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یًٔڭ آپویٍی‪ٗ٪‬چٗ چ‪ٛ‬ى‪ٌٛٚ‬ة و‪ٛ‬ة ِ‪ٍِٛ٦‬بد ل‪ٗ٪ٌٛ‬‬‫——————————————‬‫‪Логофет 1‬‬‫‪2‬‬‫‪граф Пален‬‬‫‪капитан Джиджихия [ЦГА РУз, ф. И-2, оп. 1, д. 251, лл. 98–111] 3‬‬‫‪97‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ووو‪ٛ‬ىٌلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬اصٕبكٖ ربّىٕلكْ یٗٔٗ ثو ٘یئذ ویٍیت ِىزت َِئٍٍٗیٕی رفزیِ لیٍلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی ٘یئذٔڭ ثبٍّمٍوی اٍّویٕی ثزى‪ٛ‬ىوبٔلْ ویینی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیكْ‬‫هفٖذ آٌیت ‪ٍّ٥‬بكْ كاِال اوواَ ‪ ٚ‬ا‪٩ ٍُ٥‬یبس ِقل‪ َٚ‬ایٍٗ و‪ٛ‬هّلیٍو‪ ]362[ .‬ث‪ٌٛ‬و ِىزت‬‫َِئٍٍٗی‪ ،ٗ٪‬فواط‪ ،‬اِیٕبٔٗ ‪ْ٥ ٚ‬و ر‪٩ٛ‬ویٍوی‪ّ ٗ٪‬وی‪٦‬زٕڭ ٔم‪ٞ‬ۀ ٔ‪٢‬ویٕی ٍ‪ٛ‬هاكیٍو‪.‬‬‫كاِال اوواَ‪ِ ،‬ىزت ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ع‪ٛ‬اى ثٍىٗ ٌي‪ِٚ‬یٕی‪ ،‬یری‬‫ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ك٘مبٍٔو‪ ٗ٩‬ییڭیً لیٍّبق الىَ ایلیىیٕی‪ ،‬اِیٕبٔٗ ایَٗ ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ٕوف‬‫ؽواٌَىیٕی ع‪ٛ‬اة ِمبِٕلٖ ٍ‪ٛ‬یالكیٍو‪.‬‬‫اِِب ‪٩‬یبس ِقل‪ِ َٚ‬فزٍْو‪ ٗ٩‬آچیك ‪ٕ ٚ‬ویؼ ع‪ٛ‬اة ثریِبینی فزٕٗ ‪ ٚ‬فَبك ی‪ٌٛ‬یٕی‬‫آفزبهٖ ثبّالكی‪.‬‬‫ِىزت َِئٍٍٗیٕی ٍ‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬چیٍؤڭ ا‪ٚ‬ىٌوی ُ٘ فزٕٗ ی‪ٌٛ‬یٕی آچ‪٪‬بْ ایلیٍو‪ .‬ىیوا ثقبها‬‫‪ٍّ٥‬بٍیٕڭ اؽ‪ٛ‬اي ه‪ٚ‬ؽیٍٗیٕی یبفْی ثیٍٗ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِىزت َِئٍٍٗی‪ ٗ٪‬ؽغبة َِئٍٍٗیٕی‬‫ل‪ّٛٛ‬ة ٍ‪ٛ‬هاكیٍو‪ .‬گ‪ٛ‬یب وٗ ِىزت ثٍْٗ ؽغبةٔی ثو ثوا‪ٚ‬یگٗ ثب‪ٍ٩‬ك وجی و‪ٛ‬هٍبرلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِٕ ٛ‬بٍجذ ایٍٗ ‪ٍّ٥‬ب‪ ،‬یٗٔٗ كاِال اوواِ‪٘ ٗ٪‬غ‪ َٛ‬لیٍلیٍو‪ِ« :‬ال اوواَ ؽغبثٕڭ هف‪٦‬ی‪ٚ ٗ٪‬‬‫یریٌؤڭ ا‪ٌٚ‬پبْ ث‪ٌْٛ‬ی‪ ٗ٪‬فز‪ٛ‬ا ثریِِ» ؽزی «ّ‪ٛ‬ي ِفزٍْؤی ُ٘‪]361[ 1])188–187([ ،‬‬‫ِال اوواَ چبلویت ویٍز‪ٛ‬هِِ‪ »...‬كیت لیبِزٍو ل‪ٛ‬ثز‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬لیبَ ِقل‪ ٚ َٚ‬اكهان ف‪ٛ‬اعٗ‬‫اٍٍّی آكٍِو ثٍْٗ ثو ر‪ٛ‬كٖ ثبّی ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ‪ٚ‬ؽْی ‪ٍٝ‬جٌٗؤی ویچم‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬كاِالٔڭ ا‪ٚ‬یی‪٘ ٗ٪‬غ‪َٛ‬‬‫لیٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِبلچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ىی هفٖذ ‪ ٚ‬ف‪ ٜ‬ثرییت ِفزٍْؤی كاِال اووإِڭ آٌلی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ثبهگبْ ٖٔو اٌلّٗ‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ایَٗ فزٕٗ ٔزیغٍٕٗلٖ فزٕٗچیٍؤی رٕجیٗ ا‪ٚ‬هٔی‪ ،ٗ٪‬كاِالٔی اهوگٗ چبلویت ٍوىِٔ‬‫لیٍیت ٔفی (ٍ‪ٛ‬هگ‪ )ْٛ‬ثٍْٗ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬رلی‪ ِٓ« .‬ف‪ ٜ‬لیٍ‪٪‬بْ ث‪ِ ،ُ٘ ٌََٗٛ‬فزٍْو ثٍْٗ ٍئڭ‬‫و‪ٛ‬ه‪ّّٗٚ‬وڭي كهٍذ ایّبً ایلی» كیلی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ِمٖلی ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلی‪ .‬یری ‪ٚ‬‬‫اِالن ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ‪ ،‬اِیٕبٔٗكٖ اِریٔی ا‪ٚ‬ىیلْ ها‪ٙ‬ی لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایَىی إ‪ٌٕٛ‬ی ث‪ٛ‬ىِبق‬‫اٍزِٗبً ایلی‪ .‬كاِال اووإِڭ ثریگبْ ع‪ٛ‬اثی ِٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي ِمٖل‪ ٗ٩‬فالف ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رٕجیٗ ‪ ٚ‬ر‪ٙ‬لیل‪َِ ٗ٩‬زؾك ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫اِِب ه‪ٍٚ‬یٗ ؽى‪ِٛ‬زی ٔیّٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ى ِفزٍْوی ٍججلْ چیم‪٪‬بْ فزٕٗ‪ ٗ٩‬ثی‪ٞ‬وف‬‫——————————————‬‫‪ 1‬قولیازموده ورقلر رقملری كورساتلگانده ‪ 366–361‬نچی ورقلر توشوروب قالدرلغان‪.‬‬‫‪98‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫لبٌلی؟ ىیوا ا‪ ،ُ٘ ٚ‬اِری ل‪ٛ‬ي اٍزٕلٖ [‪ ]314‬ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثقبهأڭ إالػ ث‪ٌْٛ‬یٕی‬‫ف‪ٛ‬ا٘الِبً ایلی‪ .‬آٔڭ ِمٖلی ا٘بیل آهإٍلٖ افزالف ٍبٌّبق‪ٍّ٥ ،‬بٔی ٘و ثو اّگٗ‬‫لبرْلهِبق‪ٕٛ ،‬ڭوٖ « اِری ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ ثقبهأڭ إالؽی ِّىٓ ایّبً» ا‪٥‬زمبكیٕی افىبه‬‫‪ِّٛ٥‬یٗكٖ یریالّله‪ٚ‬ة «اٌؾبق»‪ ٗ٩‬ىِنی ؽب‪ٙ‬والِبق ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یری َِئٍٍٗی‪ٗ٪‬‬‫‪ٍّ٥‬بٔی لبرْلهكی‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ىزت َِئٍٍٗی‪ ٗ٪‬ؽغبة َِئٍٍٗیٕی ل‪ّٛٛ‬ة‪ ،‬مار ًب‬‫ِىزجلْ ّج‪ٗٙ‬الٔیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ٍّ٥‬بٔڭ ر‪ٖ٦‬جیٕی یٗٔٗ ثو لبد آهرلهكی‪.1‬‬‫اگو ه‪ٍٚ‬یٗ ؽى‪ِٛ‬زی ؽمیمزبً ثقبها إالؽبریٕی ف‪ٛ‬ا٘الٍٗ ایلی‪ ،‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ٗ٪‬‬‫ثو الیؾٗ رملیُ لیٍیت ر‪ٞ‬جیمی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ل‪٦ٞ‬ی اِو ثریِٗوی‪ ،‬ؽزی علی ثو ر‪ٕٛ‬یٍٗی وفبیٗ‬‫لیال ‪ ٚ‬إالؽبد َِئٍٍٗی ؽً ث‪ٛ‬ال ایلی‪.‬‬‫چٕبٔچٗ ثو ‪ٚ‬لذ ثو ی‪ٛٙ‬كی‪ ،‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ٗ٪‬‬‫ِواع‪٦‬ذ لیٍیت ّ‪ٙ‬و [‪ ]313‬ایچٕلٖ ٍیٕ‪ِٛ‬بر‪٩ٛ‬واف‪ٕٛ( 2‬هرقبٔٗ) آچّبلچی ث‪٪ٌٛ‬بٔلٖ‪،‬‬‫‪ٍّ٥‬ب لبهّی ویٍگبْ ایلی‪ .‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ل‪٦ٞ‬ی ثو اّبهری ثٍْٗ ‪ٍّ٥‬بٔڭ رب‪ّٚٚ‬ی‬‫ویَیٍیت لبٌ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ثو ‪ٚ‬لذ ایٍچیفبٔٗ ٍ‪ٛ‬كاگوٌؤڭ ف‪ٛ‬اْ٘ی ثٍْٗ ّ‪ٙ‬و و‪ٛ‬چٌٗوی‪ ٗ٪‬ربُ ر‪ّٛ‬بِٗوٕی‬‫اِو ثی‪ٛ‬هكی‪ .‬ث‪ٛ‬ڭبكٖ ‪ٍّ٥‬ب لبهّی ویٍلی‪ .‬ایٍچیفبٔٗ ل‪٦ٞ‬ی ثو اِو ثٍْٗ ر‪ّ٦‬ریاد اّیٕی‬‫ك‪ٚ‬اَ لیٍلهكی‪ .‬ؽزی عيا ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ثقبها ا‪ٍّ٥‬ی ‪٩‬یبس ِقل‪ِٕٚ‬ی ّ‪ٙ‬وكْ ُ٘ ٍ‪ٛ‬هكهكی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ِواِیٕی ا‪ٚ‬هگبٔیت آٌ‪٪‬بْ ایلی‪٘ .‬و ثو‬‫َِئٍٗ‪ ٗ٩‬ا‪ّٚ‬ي ‪ٍّ٥‬بٔی لبرْله‪ٚ‬ة هك ع‪ٛ‬اثی ثریٖ ایلی‪ ،‬اگو ایىٕچی ووٖ علیذ ایٍٗ‬‫ِواع‪٦‬ذ لیٍَٕٗ چبه‪ٔ ،‬بچبه اعوا لیال ایلی‪.‬‬‫چٕبٔچٗ ثو كف‪ّٔٛ ٗ٦‬لاق ثو َِقوٌٖك ث‪ٌٛ‬لی‪:‬‬‫ثو یً ثقبها ِ‪ٚ‬بفبرٕلٖ چیىورىٗ ا‪ٚ‬یٗ ل‪ٛ‬ی‪٪‬بْ [‪ ]311‬ایلی‪ .‬ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬زی ثقبها‬‫ِ‪ٚ‬بفبرٕلْ‪ 3‬وبرزٗل‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ٍّ ٚ‬ولٕل ربِبٍٔوی‪ ٗ٪‬چیىورىٗٔڭ ا‪ٚ‬ر‪ّٛ‬ی اؽزّبٌیٕی ٍجت‬‫و‪ٛ‬هٍبریت ثو وبِیَیٗ‪ 4‬ی‪ٛ‬ثبهیت ثقبها ِ‪ٚ‬بفبرٕلٖوی‪ 5‬چیىورىٌٗؤی ی‪ٛ‬لبرِ چبهٍٖی‪ٗ٪‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬آرلهكی‬‫‪синематограф 2‬‬‫‪ 3‬ا‪ِٚ :‬بفزٕلْ‬‫‪4‬‬‫‪комиссия‬‬‫‪ 5‬ا‪ِٚ :‬بفزٕلٖو‪ٝ‬‬‫‪99‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ووّّٗوچی ث‪ٌٛ‬لی‪ٌ .‬ىٓ وبِیَیٗ ِٖبهفیٕی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلْ ‪ٍٝ‬ت لیٍلی‪ .‬ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زی َِئٍٗٔی ‪ٍّ٥‬ب‪ ٗ٩‬ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیٍیت ّو‪٥‬ی فز‪ٛ‬ا ٍ‪ٛ‬هاكی‪ٍّ٥ .‬ب ایَٗ‪« :‬چیىورىٗ‬‫عبٍٔی ثو ٔوٍٗ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٔی و‪ٛ‬یلهِٗن ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ عبیي ایّبً» كیت فز‪ٛ‬ا‬‫ثریكی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ّ‪ ٛ‬فز‪ٛ‬ا‪ٍٛ ٗ٩‬یبٔیت چیىورىٗ و‪ٛ‬یلهُ فواعبرٕلْ ل‪ٛ‬ر‪ٌّٛ‬بلچی‬‫ایلی‪ٌ .‬ىٓ ایٍچیفبٔٗٔڭ علی ثو ‪ٍٝ‬جی ایٍٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فز‪ٛ‬ا ‪ ٗ٪ٍّ٥‬ل‪ٛ‬ی‪ٌّٛ‬بكی‪ ،‬ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ثو ربالی ِقبهط چیىلی‪.‬‬‫[‪]311‬‬‫ ‪-٠٦‬‬‫‪ٔ ٥٠٥٩‬چی یٍذٖ یبػٍزٔڭ حبیل‬‫ّی‪٦‬ی ‪ٍّٕ -‬ی فبع‪ٍٕٗ٦‬لْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬اِری ‪٥‬جل االؽل‪ ،‬ا‪ٍ٩ٚ‬ی ِری ‪٥‬بٌّٕی ثقبها اهوٕلٖ‬‫ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬ىی ه‪ٍٚ‬یٗ‪ٍ ٗ٩‬فو لیٍلی‪ٍِّ .‬ىزٕڭ ٘و ثو اّی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگیگٗ ربثْ‪ٛ‬هٌ‪٪‬بْ‬‫ایلی‪ٚ .‬یل ‪ٙ٥‬ل (ِری ‪٥‬بٌُ) ایَٗ ثٍجً‪ِ ،‬یٕٗ‪ٝٛٝ ،‬ی وجی عبٔ‪ٛ‬هٌؤی یی‪٪‬یت اهن ایچیلٖ‬‫ل‪ ُٛ‬ثبىٌك ثٍْٗ آ‪ٚ‬اهٖ ایلی‪ .‬هئیٌ ثو٘بْ اٌلیٓ ‪ٌٚ‬ی‪ٙ٦‬لٔڭ ِياعیگٗ یبفْیىٕٗ ٔف‪ٛ‬م پیلا‬‫لیٍ‪٪‬بْ آٔڭ ا‪ٚ‬ی‪ٔٛ‬چبلٍویٕی ؽب‪ٙ‬و لیٍیت ثریٖ ّ‪ٛ‬ي ‪ٚ‬اٍ‪ ٗٞ‬ثٍْٗ ٘و ثو ِ‪ٍٞ‬جیٕی آ ڭب لج‪ٛ‬ي‬‫لیٍلها ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ٍ‪٦‬بیزی ثٍْٗ ربربه ِ‪ٍّ٦‬ی‪ ٗ٪‬فٖ‪ٕٛ‬ی ٕ‪ٛ‬هرلٖ‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ٔ ٣٪–٠٥‬فووبرزٗ آكٍِو ُ٘ ا‪ٚ‬ل‪ّٛ‬لْ ِٕ‪ ٤‬ایزٍلیٍو‪.‬‬‫ّی‪ٍّٕ - ٗ٦‬ی عٕغبٌٕلْ ویینی یبٍّؤڭ ‪ٝ‬وفلاهٌوی و‪ٛ‬پٗیگبْ ‪ ٚ‬فٍمٕڭ فىوی آچیال‬‫ثبّال‪٩‬بْ ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬یبٍّو فٍك آهإٍلٖ ‪٩‬يیزٗ ْٔوی ‪ ٚ‬ریً ثٍْٗ رْ‪ٛ‬یمبرلْ [‪ ]311‬ثبّمٗ‬‫ثواْ اُ لیال آٌّبً ایلیٍو‪ .‬ىیوا ٖٔو اٌلّٗ ثی ِالٌؤڭ فزٍٕٗی ٔزیغٍٕٗلٖ ل‪ّٛ‬جیىی‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ آٌوكْ ل‪ٛ‬هلب‪ ،‬آٌؤڭ فب‪ٝ‬وٌویٕی ه‪٥‬بیٗ لیال‪ ،‬آٌو ٔیّٗٔی اِال لیٍلهٌٍٗو ّ‪ٔٛ‬ی‬‫لیال ایلی‪ٌٚ .‬ی‪ٙ٦‬ل ث‪ ٌَٗٛ‬ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ َٔقٗ (و‪ٛ‬فیٗ‪ٍٕ)1‬لْ ثبّمٗ ثو ٔوٍٗ ایّبً‬‫ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِٔٛ ْٛ‬لاق چبللٖ و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بهٌه ثواْ اُ لیٍیت ث‪ٌّٛ‬بً ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬یً ثقبهاكْ اوّبي رؾٖیً ا‪ٚ‬چ‪٥ ْٛ‬ضّبْ ف‪ٛ‬اعٗ پ‪ٛ‬الد ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬آٔڭ‬‫——————————————‬‫‪копия 1‬‬‫‪100‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثواكهی ‪ٞ٥‬ب ف‪ٛ‬اعٗ ‪ٙ٢ِ ٚ‬و ِقل‪ َٚ‬ثو٘بْ ِقل‪ َٚ‬ا‪ٍ٩ٚ‬ی اٍزبٔج‪ٍ ٗ٪ٌٛ‬فو لیٍلیٍو‪.‬‬‫عجذ اٌزؤف فطزت‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یً فىوی آچیٍ‪٪‬بٍٔؤڭ ثوی ‪٥‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ماد ثقبها‬‫‪ٍٝ‬جٗ ٌویٕڭ ایڭ َِز‪٦‬لی‪ ،‬ایڭ فب‪ٍٙ‬ی ٍبٔبال ایلی‪ِ .‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِىزجیگٗ و‪ٛ‬ة‬‫لبرْیت ی‪ٛ‬هگبْ ث‪ٌّٛ‬بٍٗ ُ٘‪ِ ،‬لهً ‪٥‬جل اٌمبكه ِقل‪ٚ َٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی [‪ ]310‬ایٍٗ «ٕوا‪ٛ‬‬‫َِزمیُ» ِغٍّٗ ٍیٕی ِ‪ٞ‬بٌ‪ ٗ٦‬لیٍیت فىوی آچٍ‪٪‬بْ ‪ ٚ‬اٍزبٔج‪ٛ‬ي ٍفوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬وٌه‬‫و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ی‪ٛ‬هگبْ ایلی‪ .‬ثو ث‪ٙ‬بٔٗ ایٍٗ ثقبهأڭ ثو لَُ ‪ٚ‬الیزٍویٕی ٍیبؽذ لیٍیت یبفْیگٕٗ‬‫ِ‪ٍِٛ٦‬بد ر‪ٛ‬ثالة ِنو‪ٛ‬ه ٍفو‪ ٗ٩‬ؽب‪ٙ‬والٔلی‪.‬‬‫ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هوٕغیٔڭ ثواكهىاكٍٖی ِمیُ ثیه ‪٥‬جل اٌوؤف ایٍٗ كهً ّویىی ‪ٚ‬‬‫یبلنی ك‪ٍٚ‬ذ ایلی‪ِ .‬میُ ثیه ‪ّ٥‬ىیَی ایٍٗ آهاٌوی ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ث‪ٌٛٛ‬ة چبهع‪ٛ‬یلٖ ِؾج‪ًٛ‬‬‫ؽىّٕلٖ ایلی‪ .‬ث‪ ُ٘ ٛ‬ف‪ٞ‬ود ثٍْٗ ثوگٗ اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬ثبهِبلچی‪ٌ ،‬ىٓ لبچّبق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ِٕبٍت ثو فوٕذٔی و‪ٛ‬ىالِٗولٖ ایلی‪.‬‬‫ّی‪٦‬ی ‪ٍّٕ -‬ی فبع‪ٍٗ٦‬ی ِٕبٍجزی ایٍٗ ِریىا ا‪ٚ‬هوٕغی ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍىبٍٔىی ٍججٍی‬‫ِمیُ ثیىگٗ فوٕذ َِب‪٥‬ل ث‪ٌٛ‬لی‪ٔ ٠٩٠٪ ،‬چی یً ث‪ٙ‬به فٍٖٕلٖ ‪٥‬جل اٌوؤف [‪ ]312‬ایٍٗ‬‫ِمیُ ثیه ایواْ ی‪ٛ‬یل ثٍْٗ اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬لبهاة لبچلیٍو‪.‬‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل آپویً آفوٌؤلٖ ه‪ٍٚ‬یٗ ٍفؤلْ لبیزلی‪ّ .‬ی‪ٍّٕ - ٗ٦‬ی فبع‪ٍٗ٦‬ی‪ٗ٪‬‬‫ٍجت ث‪٪ٌٛ‬بْ هئیٌ ثو٘بْ اٌلیٓٔی ثیىبه لیٍیت ووِیٕٗگٗ ایٍزیت یریالّلهكی‪ِٔٛ .‬لْ‬‫ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬یبٍّو ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبفْیگٕٗ ِیلاْ آچٍلی‪ ،‬آچیملْ آچیك رْ‪ٛ‬یمبر‪ ٗ٪‬ووّیت ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ‬‫فىوكاٍّویٕی و‪ٛ‬پٗیز‪ٛ‬هِبل‪ ٗ٪‬ثبّالكیٍو‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٪‬چی ٍیٕزبثو آیٕلٖ ك‪ٚ‬لز‪ٛ‬ه ِریىا ٍواط ِریىا ‪٥‬جل اٌوؤف ا‪ٍ٩ٚ‬ی ٔیچٗ یٍٍه‬‫ٍیبؽزٕلْ ثقبها‪ ٗ٩‬لبیزیت ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یٕلٖ اٍزمبِذ لیٍلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ماد آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب إ‪ٛ‬یل ایٍٗ‬‫ك‪ٚ‬افبٔٗ آچیت فٍمٕی یبڭی روریت ثٍْٗ ‪ٝ‬جبثذ لیال ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ماد فب‪ٝ ٚ ًٙ‬الق ثو‬‫آكَ ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ عَّبٔی فَزٌٗو‪ ٗ٩‬ه‪ٚ‬ؽبٔی ك‪ٚ‬اٌو ُ٘ ثریٖ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ریىا‬‫ٍواطٔڭ [‪ ]311‬ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍْی یبٍّو‪ ٗ٩‬یبفْیگٕٗ ل‪ٛ‬د ثریكی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬یً ربربهٌو ‪٥‬جل اٌوؽّبْ ٍ‪٦‬یلی ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬اٍّب‪٥‬یً لبهی اٍٍّی ثو ِ‪ٍّٕ٦‬ی‬‫ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ى ِىزجٍویٕی ك‪ٚ‬اَ لیٍلهكیٍو‪ .‬ا‪ٚ‬رىبْ یً ؽى‪ِٛ‬ذ ِٕ‪ ٤‬لیٍ‪٪‬بْ ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬ثقبها‬‫‪101‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫فٍمی یٗٔٗ ث‪ ٛ‬یً ٍیىنی ٍیىنی ا‪ٚ‬ى ثبالٌویٕی ربربه ِىزجیگٗ لیل لیال ثبّالكیٍو‪ .‬ثو٘بْ‬‫اٌلیٓ ّ‪ٙ‬وكْ لب‪ٚ‬الٔ‪٪‬بٍٔ‪٪‬ی ٍججٍی ثبّمٗ ‪ٍّ٥‬ب ِ‪ٛ‬ڭب ر‪٪‬بفً لیٍلی‪.‬‬‫ٌىٓ ث‪ ٛ‬یً ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ٍّ٥‬بٔی آٌذ لیٍّبٍلْ ا‪ٚ‬ىی آچیملْ آچیك ثقبها‬‫ثبالٌویٕڭ ا‪ٚ‬ل‪ّٛ‬ی‪ِّ ٗ٪‬بٔ‪٦‬ذ و‪ٛ‬هٍبرلی‪ .‬یبٍّو و‪ٛ‬پبییت فٍمٕڭ فىوی آچیال‬‫ثبّال‪٩‬بٍٔ‪ٕ٪‬لْ اِری ‪٥‬جل االؽل ‪ ٗ٩ٍٍٗٛ ٚ‬ر‪ّٛٛ‬ة ٍیبٍی ع‪ٙ‬زلْ ِىزجگٗ لبهّی ویٍلی‪.‬‬‫ِال لّووجی فٍمٕڭ ؽمیمی كٍّّٕوی كهثبه اٍ٘ی ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة «اگو یبڭی ِىزت ك‪ٚ‬اَ‬‫لیٍَٗ آى ‪ٚ‬لزلٖ فٍك ِْو‪ٗٝٚ‬ف‪ٛ‬اٖ ث‪ٌٛٛ‬ه‪ٍٍٞ ،‬بْ ‪٥‬جل اٌؾّیل ‪ِ ٚ‬ؾّل ‪ٍ٥‬ی ّبٖ وجی‬‫عٕبث‪٦‬بٌیٕی ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي لیٍ‪ٛ‬هٌو‪ ]316[ ،‬و‪ٛ‬هِبیَيِی؟ ‪٩‬يیزٌٗو ّ٘یْٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕی «‪١‬بٌُ»‬‫كیت یبىاٌو‪٩ ،‬يیزٗچیٍو ایٍٗ ِىزجچیٍؤڭ ٌّ٘ٗوی ثو آكَ‪ »...‬كیت ا‪ٛ٩‬ا لیالٌو ایلی‪.‬‬‫اهثبة اٍزجلاك ؽجّٗٔی لجّٗ و‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ عّٕی ثو ِقٍ‪ٛ‬ق ث‪ٛ‬الٌو‪ .‬اِری ‪٥‬جل االؽل ُ٘‬‫ثو َِزجل ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ٍججٍی ثَُ اٌ ّلٗكْ‪ 1‬ل‪ٛ‬هلبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ّی‪ٞ‬بْ وجی ِىزجلْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة علی‬‫چبهٌٖو‪ ٗ٩‬ووّلی‪ٌٚ :‬ی‪ٙ٦‬لی ِری ‪٥‬بٌّٕی ربّىٕل‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهیت ا‪ّٚ‬ج‪َِ ٛ‬ئٍٗٔی ؽً لیٍلی ‪ٚ‬‬‫ربربه ِىزجیٕی ُ٘ ثب‪٩‬الریت ا‪ٚ‬ى فىؤچٗ ِىزت ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬رٕغالٔلی‪.‬‬‫‪٥‬جل االؽل هیبوبه ‪ِٕ ٚ‬بفك ثو َِزجل ایلی‪ِ .‬ىزجٕی ثب‪٩‬الرّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ربّىٕلٌو‪ٗ٩‬‬‫لله ِواع‪٦‬ذ لیٍلی‪٪‬ی ؽبٌلٖ یبٍّو و‪ٛ‬ىیگٗ ا‪ٚ‬ىیٕی ِىزجگٗ ثی‪ٞ‬وف ؽزی ِبیً‬‫و‪ٛ‬هٍبرّبوچی ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ىزجٕی ثب‪٩‬الرىبٔلاْ ویینی یبٍّو ثٍْٗ هاث‪ٍٗٞ‬ی‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ لب‪ٙ‬ی ِریىا [‪ِ ]311‬ؾّل ّویف‪ ٗ٩‬كٍزق‪ ٜ‬لیٍیت ِىزت َِئٍٍٗیٕی ٍ‪ٛ‬هاكی ‪ٚ‬‬‫ا‪ٚ‬ىیٕڭ ِىزجگٗ ‪ٝ‬وفلاهٌ‪٪‬یگٗ اّبهد لیٍلی‪.‬‬‫ٌىٓ یبٍّو ِىزجٕی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬لبرّبكیٍو‪ِ .‬ىًّ اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ا‪ٚ‬یٕلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثو‬‫ِىزت آچیت ك‪ٚ‬اَ لیٍلهكیٍو‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یً ایی‪ٛ‬ي آیٕلٖ فبهٍی لوائذ وزبثی «ر‪ٙ‬نیت اٌٖجیبْ» «ّووذ ثقبهای‬‫ّویف» ربِبٕٔلْ ثؤچی لبرال ‪ٝ‬ج‪ ٤‬لیٍٕلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬وزبة ث‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی ربِبٕٔلْ‬‫روریت لیٍٕ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬وزبثزیٕی ّ‪ٙ‬یل ِریىا اؽّل لیٍلی‪ .‬وزبة ایىی ِیڭ َٔقٗ‬‫ٍّولٕلكٖ ربُ ثبٍّٗكٖ ثبٍیٍیت ثبهی ِٖبهفی ‪ ٧٥ َٕٛ ٠٠٠‬رنی ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍلی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ‪ِٕٛ ٣٨‬ی ّووذٔڭ فيیٍٕٕٗلْ‪ ،‬لبالِبٍی لوٗ ایلی‪ .‬اٍچ‪ٛ‬د‪ 2‬ی‪ٛ‬ىٔلْ ‪ ٧٥‬رنی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ثَُ اٖكْ‬‫‪счѐт 2‬‬‫‪102‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ىوبد ُ٘ ثریٌلی‪.‬‬‫[‪]144‬‬‫ ‪- ٠٧‬‬‫اِری عجذ االحذٔڭ ‪ٚ‬فبتی‪ِ ،‬ری عبٌُٔڭ جٍ‪ٛ‬طی‬‫فٍك ؽى‪ِٛ‬زلْ ٔفود لیٍ‪٪‬بْ‪ ٍُ١ ،‬ربثبها آهر‪٪‬بْ‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیىی ثیىبه لیٍْلْ‪ ،‬ثو ٔوٍٗ‬‫چیمّب‪٩‬بْ‪ ،‬یبٍّو ؽى‪ِٛ‬زلْ اِیل ویَگبْ‪ ،‬ه‪ ًٚ‬ك‪ٌٚ‬زی ثقبهأی اٌؾبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٙ‬بٌٔٗو‬‫ؽب‪ٙ‬والة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ‪ٚ‬لزلٖ — ‪ٔ ٥‬چی ِؾوَ آیی ‪ٔ ٠٣٠٩‬چی ٘غوی (‪ ٠٠‬كیىبثو ‪٠٩٠٪‬‬‫َ‪).‬كٖ اِری ‪٥‬جل االؽلووِیٕٗكٖ فریآثبك ثب‪ٕ٩‬لٖ ‪ٚ‬فبد لیٍلی‪.‬‬‫اِریٔڭ ‪ٚ‬فبری اصٕبٍٕلٖ ثوكْ ثو ا‪ٍ٩ٚ‬ی ِری ‪٥‬بٌُ ووِیٕٗكٖ ؽبوُ ایلی‪ .‬اِریٔڭ‬‫گب‪ٚ‬كٍٖیٕی فریآثبككْ لبٍُ ّیـ ِياهی‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة و‪ِٛ‬گبٔلْ ویینی‪ِ ،‬ری ‪٥‬بٌُ ثقبها‪ٗ٩‬‬‫ع‪ٔٛ‬بة ‪ٔ ٧‬چی ِؾوَ (‪ ٠٤‬كیىبثو) عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ٍب‪٥‬ذ ایىیكٖ ّ‪ٙ‬و‪ ٗ٩‬ورییت اهوگٗ‬‫چیمیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫ِری ‪٥‬بٌُ ثٍْٗ یبلیٕلْ ربِٔ ث‪ٌٛٛ‬ة اؽ‪ٛ‬اي ه‪ٚ‬ؽیٍٗی‪ ٗ٪‬یبفْیگٕٗ ‪ٚ‬ل‪ٛ‬ف پیلا‬‫لیٍ‪٪‬بٍٔو‪ ،‬آٔڭ «ویُ» [‪ ]143‬ایىبٍٔىیٕی ثٌٍَٗو ُ٘‪ِٔٛ ،‬ڭ ؽبیل ‪ َّٛ٥‬ا٘بٌی‪ٍَٛ٦ِ ٗ٪‬‬‫ایّبً ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثوویَّٗ «ایّلی ث‪ ٛ‬ماد ٔیّٗ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌَٗٛ‬؟» كیت‬‫ا‪ٚ‬یال‪ ٗ٩ٚ‬ایلی‪ .‬فٖ‪ً ٕٛ‬ب یبٍّو یبُ ‪ ٚ‬یبڭی اِریٔڭ ؽووبریٕی ٕربٍيٌك ایٍٗ و‪ٛ‬ىالِٗولٖ‬‫ایلیٍو‪ .‬ؽزی ِ‪ٔٛ‬ڭ پزریث‪ٛ‬ه‪٧‬كٖ رؾٖیً لیٍ‪٪‬بٍٔ‪٪‬یٕی‪ ،‬آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب ‪ ٚ‬ه‪ِ ًٚ‬لٔیزی‪ ٗ٪‬ثو كهعٗ إّٓب‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٍٔ‪٪‬یٕی كٌیً و‪ٛ‬هٍبریت ث‪ ٘٦‬مارٍو افوا‪ ٛ‬كهعٗكٖ ٔیه ثیٍٕىگٗ ُ٘ ثبها ایلیٍو‪.‬‬‫عٍ‪( ًٛ‬رقز‪ ٗ٪‬ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ )ُٚ‬و‪ٔٛ‬یگٗچٗ و‪ٛ‬چٌٗوكٖ و‪ٛ‬ة ّبی‪ٌٗ٦‬و ربهلبٌلی‪« :‬اِری‬‫ٍِّىذ اكاهٖ ٍیٕی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬یبڭی إ‪ ٗ٪ٌٛ‬ل‪ٛ‬یب ایِّ‪ِ ،‬ىزت ‪٦ِ ٚ‬بهف‪ ٗ٪‬اّ٘یذ ثریٖ ایِّ‪،‬‬‫ٍپبٍ٘و ‪ِ ٚ‬أِ‪ٛ‬هٌو‪ ٗ٩‬آیٍك ویَیت هّ‪ ٖٛ‬هٍّیٕی آهاكْ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬لبرب ایِّ‪ »...‬وجی‪.‬‬‫كه‪ٚ‬ال‪ ٤‬ایَىی اِریٔڭ ٕ‪ٛ‬ڭ و‪ٍٔٛ‬ؤلٖ اُ ثو كهعٗگٗ ویٍىبْ ایلیىٗ إالؽبرَي‬‫ٍِّىزٕی ثوو‪ٍ ُ٘ ْٛ‬بلالة [‪ ]141‬ث‪ٌّٛ‬بٍٍىی ٘و ثوویَّٗگٗ أیك ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫یبڭی اِریٔڭ إالؽبر‪ ٗ٪‬ووّی ا‪ٚ‬ىیٕڭ ِٕف‪٦‬زی ف‪ٛ‬إْ٘لْ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی وجی ِ‪ٛ‬ڭب ٘و ویُ‬‫‪103‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ایٕبٔب ایلی‪.‬‬‫اِری عٍ‪ ًٛ‬و‪ٔٛ‬یگٗچٗ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی‪ِ ،‬ؾّل ی‪ ٌٔٛ‬ثی‪ِ ،‬ریىا ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ‬‫ا‪ٚ‬هگٕغی ‪ِ ٚ‬ال آىاكوجی آربٍیلْ لبٌ‪٪‬بْ كهثبهوبرزٌٗوی‪ ُ٘ ،‬ه‪ٍٚ‬یٗ ایٍچیفبٍٔٗی ٘یئزی‬‫ثٍٗ ْ ویڭبّیت ثو فوِبْ ّ٘بی‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬والة عٍ‪ ًٛ‬و‪ٔٛ‬ی فٍم‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ٌ .‬ىٓ‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبٕٔی ثبٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ربهلبرّبق یبوٗ ل‪ٛ‬ي یبىٍِٗی‪ ٗ٪‬اوزفب لیٍّبق ر‪٩ٛ‬ویٍؤلٖ اهوبْ‬‫ك‪ٌٚ‬ذ آهإٍلٖ افزالف چیملی‪ِ .‬ریىای ا‪ٚ‬هگٕغی ثبٍلهِبِبق ‪ ٚ‬ثوگٕٗ َٔقٗ ل‪ٛ‬ي‬‫یبىِٗ‪ ٗ٩‬اوزفب لیٍّبق ‪ٝ‬وفیٕی یبلالكی‪ .‬اِبَ لً وجی اِریٔڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ ِقٖ‪ ٓٛ‬آكٍِو ُ٘‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىوگٗ ل‪ٌّٛٛ‬للٍؤلْ ثبٍلهِبِبق لواه ربپلی‪.‬‬‫[‪]141‬‬‫ثزٔچی فزِبْ ّ٘بی‪ْٛ‬‬‫‪ٔ ٠٣‬چی ِؾوَ ‪ٔ ٠٣٠٩‬چی ٘غوی (‪ٔ ٣٪‬چی كیىبثو ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی َ‪).‬كٖ هٍُ عٍ‪ًٛ‬‬‫ِغٍَی ثوپب لیٍٕلی‪ٍّ٥ .‬ب‪ ،‬اِوا‪ ،‬ا‪٥‬یبْ ٍِّىذ ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ٘یئزی ثقبها‬‫اهوٕلٖ رقذ ایب‪ٕ٩‬لٖوی ای‪ٛ‬ألٖ یی‪٪‬یٍیت هٍّی ثو روریت ثٍْٗ ٘و ویُ ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬هٔیلٖ‬‫ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هكی‪ .‬عٍ‪ِ ًٛ‬واٍّی ٍِی ‪٥‬بكر‪ِٛ ٗ٪‬افك اعوا لیٍٕلی‪.‬‬‫اِری رقذ ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ‪ ٚ‬ثبّمٗ ٌو آیب‪٩‬لٖ ریىٗ ر‪ٛ‬هكلٍوی ؽبٌلٖ ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغی‬‫ربِبٕٔلْ إالؽبر‪ ٗ٪‬كایو اِریٔڭ ثؤچی فوِبٔی ا‪ٚ‬ل‪ٌٛ‬لی‪ .‬فوِبٕٔڭ ِ‪ّٔٛٚ‬ی لَمٗچٗ‬‫ّ‪ٔٛ‬لْ ‪٥‬جبهد ایلی‪:‬‬‫«ثي فٍمٕڭ آٍبیِ ‪ ٚ‬رٕغٍىیٕی ّٕیّبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ اٍزٗیّي‪ ،‬ه‪٥‬یٗٔڭ ٍ‪٦‬بكری ‪ٚ‬‬‫ی‪ٛ‬هرٕڭ آثبكٌ‪٪‬ی ی‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬رڭوی ر‪٦‬بیلٔڭ یبهكِی ایٍٗ چبٌِْٗي‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬لب‪ٙ‬یٍو یٍلٖ ٔیچٗ لبرال اِریٌو‪ ]141[ ٗ٩‬ربهر‪ٛ‬ق ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘ی‪ ٗ٪‬رؾفٗ‬‫(ٍبكٖ ‪٥‬جبهد ایٍٗ هّ‪ )ٖٛ‬ی‪ٛ‬ثبهٍّوی ‪٥‬بكد ایلی‪ِٔٛ .‬لْ ث‪ٛ‬یبْ ا‪ّٚ‬ج‪٥ ٛ‬بكد ل‪٦ٞ‬ی ًب‬‫ِّٕ‪ ٣ٛ‬كه‪ .‬لب‪ٙ‬یٍو ا‪ّٚ‬ج‪ِٖ ٛ‬بهفلْ ل‪ٛ‬ر‪٪ٌٛ‬بٔلْ ویینی‪ ،‬فٍمٕڭ ؽبٌی‪ ٗ٪‬روؽُ لیٍیت اثوا‬‫ف‪ٍٞ‬وی‪ٚ ٚ ٗ٪‬صیمٌٗو‪ ٗ٩‬آهر‪ٛ‬ق ‪ٍٝ‬ت لیٍّبٍ‪ٍٔٛ‬و‪ .‬آٌؤڭ ِالىٍِوی ُ٘ فوٍـ پٍی (٘و ثو ربُ‬‫ی‪ٛ‬ي ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬چ یبهَ رٕگٗ)كْ آهر‪ٛ‬ق آٌّبٍ‪ٍٔٛ‬و‪٘ .‬و ویَّٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽىُكْ ثبُ ربهرَٗ‬‫عيا‪ 1ٗ٩‬ا‪ٚ‬چوا‪ٍٛ٩‬ی كه‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬اِالن یریٌؤڭ ؽبٕالرٕلْ پبكّبٍ٘ك ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٔٚ‬لْ ر‪ٛ‬هد إٌٓٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬چيا‪ٗ٩‬‬‫‪104‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ایلی‪ .‬ایّلی ا‪ٔٚ‬لْ ا‪ٚ‬چ إٌَٓ‪.ْٛ‬‬‫ٍوثبى‪ٍّ٥ ،‬ب ‪ ٚ‬اِوأڭ ِ‪٦‬بُ ‪ ٚ‬آیٍمٍوی ث‪ٚ٦‬ی ایىی لزال‪ ،‬ث‪ٚ٦‬ی ثو یبهَ لبرال‪،‬‬‫ث‪ٚ٦‬ی یبهَ لبرال آهرلهٌ‪ٛ‬ه‪( »...‬فوِبٕٔڭ إٍٕلٖ ث‪ٌٛ‬ؤڭ [‪ِ ]140‬ملاهی ر‪٦‬ینی لیٍٕ‪٪‬بْ)‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبْ ‪ َّٛ٥‬فٍم‪ ٗ٪‬یبفْی رأصری لیٍلی‪ .‬لب‪ٙ‬ی‪ ،‬ؽبوُ ‪ ٚ‬آٌؤڭ ِالىَ‬‫‪ٛٔ ٚ‬ووٌوی‪ 1‬ل‪ٛ‬یل آٍزٕلٖ ایيیٍیت یبر‪٪‬بْ فٍك ؽلكْ آّ‪ٛ‬ق ل‪ٚٛ‬ألی‪.‬‬‫فوِبٔلٖ ر‪ّ٦‬یُ ِ‪٦‬بهف ‪ ٚ‬إالػ ِىبرتكْ ثواْ ٍ‪ٛ‬ى ث‪ٌّٛ‬بٍٗ ُ٘‪٦ِ ،‬بهفپو‪ٚ‬هٌو ‪ٚ‬‬‫یبٍّو ُ٘ ل‪ٚٛ‬أّبللٖ‪ ،‬ایَىی إ‪ٌٕٛ‬ڭ ثو آى ا‪ٚ‬ىگبهّٕلْ‪ ،‬آىكٖ ث‪ٍُٔ١ ٌَٗٛ‬ڭ و‪ٛ‬ربهٌْی‬‫ِژكٍٖٕلْ فبي فری آٌّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫فوِبٕٔڭ َٔقٍٗی ٍِّىذ ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖوی ؽبوُ ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍو‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهیٍیت اعواٍی‬‫‪2‬‬‫‪ٍٝ‬ت لیٍٕلی‪ِّٔٛٚ ،‬ی عبهعیٍو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ثبىاهٌو‪ ٗ٩‬عبه ٍبٌٕلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبٕٔڭ رأصریی ایٍٗ لْالق فٍمی عّ‪ ٗ٦‬و‪ٍٔٛ‬وی ّ‪ٙ‬و‪ ٗ٩‬ویٍیت اِریٔی ك‪٥‬ب‬‫لیال ایلیٍو‪ ]142[ .‬ثو ٔیچٗ و‪ّٔٛ ْٛ‬لالمٗ ّبكیبٔٗ ‪ٌٕٕٗٞٝ ٚ‬و ثٍْٗ ا‪ٚ‬رلی‪ .‬فوِبٕٔڭ‬‫ِ ٕلهعبرٕلْ آیٍمٍؤڭ آهرلهٌّب‪٩‬ی‪ ،‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ ربهر‪ٛ‬للْ ِّٕ‪ ٣ٛ‬ث‪ٌٍّٛٛ‬وی ‪ ٗ٪ٍّ٥‬ویٍلی‪.‬‬‫اِِب فوِبٕٔڭ ه‪ٚ‬ؽیكْ وٗ ه‪٥‬یٗٔڭ آٍ‪ٛ‬كٌٖ‪٪‬ی‪ 3‬ایلی اصو و‪ٛ‬ه‪ّٔٚ‬بكی‪ .‬ثٍىٗ لب‪ٙ‬ی ‪ٚ‬‬‫ؽبوٍّؤڭ ف‪ٛ‬كٍوأٗ ؽووزٍوی و‪ٔٛ‬لْ و‪ ْٛ‬آهر‪٪‬بْ ٍبینی آهرب ثریكی‪.‬‬‫حى‪ِٛ‬ت ارثبثیٕڭ فزِبٔغٗ لبراػٍزی‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ ایْیىٕلْ ٔبْ ییگ‪ٛ‬چیٍؤڭ ثو لٍَّوی (ٍوثبىٌو‪ِ ،‬یلٖ ِالٌو‪ ،‬ایً ٔ‪ٛ‬ووٌو‬‫وجی) فوِبٔلْ ِّٕ‪ ٚ ْٛ‬آیٍمٍوی آهرٍ‪٪‬بٍٔ‪ٕ٪‬لْ ف‪ٛ‬هٍٕل ایلیٍو‪.‬‬‫اِِب و‪ٛ‬پٕچی ِأِ‪ٛ‬هٌوویُ پبكّبٍ٘ككْ ِ‪٦‬نی ‪٦ِ ٍَٛ٦ِ ٚ‬بُ آٌّبیٍو‪ ،‬یبوٗ آٌٌَٗو ُ٘‪،‬‬‫ِلافٍٍویٕڭ ثو لَّی ا‪ٌٚ‬چبوَي ٕ‪ٛ‬هرلٖ فٍمٕڭ ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬والریٍ‪٪‬بْ ایلی‪]141[ .‬‬‫(ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ِالىٍِوی‪ ،‬كهثبه اٍٍ٘وی‪ً ِّٛ٥ ،‬ب لب‪ٙ‬ی‪ ،‬هئیٌ‪ ،‬ؽبوُ‪،‬‬‫ِریّتٌووجی) ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبٔلْ ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ ففٗ ایلیٍو‪ .‬یبٍب ‪ ٚ‬عياكْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة آچیككْ‬‫آچیك لبهّیٍ‪ٍ٪‬ویٕی ا‪ٙ١‬به لیٍّبٌٍٗو ُ٘‪ ،‬ا‪ٚ‬ىٌویٕی ؽى‪ِٛ‬زگٗ فریف‪ٛ‬اٖ و‪ٛ‬هٍبریت‪« :‬ربهر‪ٛ‬ق‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٛٔ :‬هووٌو‪ٜ‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬لب‪ٙ‬یٍوٌو‪ٗ٩‬‬‫‪ 3‬ا‪ :‬اٍ‪ٛ‬كٌٖ‪ٝ٪‬‬‫‪105‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ ٚ‬رؾفٗ ٌؤڭ ِٕ‪٦‬ی فموا ؽبٌی‪ ٗ٪‬ثو كهعٗ روؽُ ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬پبكّبٍ٘مٕڭ ّأْ ‪ّٛ ٚ‬وزیگٗ‬‫فًٍ ییزى‪ٛ‬ىٖ كه‪ .‬ثقبها پبكّبٍ٘وی‪ ،‬ایْیه ‪ٌٕٕٗٞٝ‬وی‪ ،‬كهثبه‪ ٗ٩‬ویالكهگبْ ر‪ٛ‬ل‪ٛ‬ى ‪ٚ‬‬‫ربهر‪ٛ‬لٍو كهثبهكْ أ‪٦‬بَ لیٍٕٗ ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ فٍ‪٦‬ذ ‪ٍ ٚ‬و‪ٚ‬پبٌو ٍججلْ ثبّمٗ پبكّبٍ٘و‪ ٗ٩‬افزقبه ‪ٚ‬‬‫ا‪ٍٚ‬ز‪ٍٔٛ‬ك لیال ایلیٍو‪ .‬ایّلی ایَیي وٗ ا‪ٚ‬ي ّأْ ‪ّٛ ٚ‬وزلْ اصو لبٌّبكی‪ »...‬وجی ٍ‪ٛ‬ىٌو‬‫ٍ‪ٛ‬یاله ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ إً ِمٖلٌوی ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلی‪ :‬ربهر‪ٛ‬ق ِّٕ‪ ٣ٛ‬ث‪٪ٌٛ‬بٔلْ ویینی فمواكْ‬‫ا‪ٌٚ‬چبوَي آلچٗ آٌّبق ُ٘ ِٕ‪ ٤‬ث‪ٌٛٛ‬ه‪ .‬ؽٍی‪ٗ٪‬چٗ «ثي اِری‪ ٗ٩‬ربهر‪ٛ‬ق لیالِي‪ ،‬كه فبٔٗ‪ٗ٩‬‬‫[‪ ]146‬عبِبٌ‪٪‬ب چیىبِي» كیت فموأی ریالگبٍٔویچٗ رباله ایلیٍو‪ ِٗٔٗ .‬ایّلی ّ‪ٛ‬ي‬‫ث‪ٙ‬بٌٔٗو‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ي لبٌّب‪٩‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لبی‪ٛ٪‬ها ایلیٍو‪.‬‬‫ربهر‪ٛ‬ق هٍّیٕڭ عبهی ث‪ٌّٛٛ‬ی كهثبه اٍٍ٘ویٕڭ ُ٘ ِٕف‪٦‬زٍؤلْ ایلی‪ .‬ىیوا اِری‪ٗ٩‬‬‫ربهر‪ٛ‬ق لیٍ‪ٛ٪‬چی ٘و ثو ویَّٗ ث‪ٌٛ‬و‪ ُ٘ ٗ٩‬رؾفٗ ‪ ٚ‬آٌك ‪ٕٛ٥‬أی ایٍٗ ثو ٔوٍٗ ی‪ٛ‬ثبهِٗوگٗ‬‫ِغج‪ٛ‬ه ایلی‪ .‬ربهر‪ٛ‬ق ِٕ‪ ٤‬ث‪٪ٌٛ‬بٔلْ ویینی لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّو كهثبه اٍ٘یٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬ة‬‫ا‪ٚ‬چواِبً ایلیٍو‪.‬‬‫وبرزٗ ‪ٍّ٥‬لاهٌوكْ یبٌ‪ٛ٪‬ى ِریىا ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ربهر‪ٛ‬قٔڭ ِٕ‪٦‬ی ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ‬‫لبرزی‪ ٨‬ر‪ٛ‬هكی‪ .‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَو ا‪ٛ٩ٚ‬ي ‪ ٚ‬ليٌویٕڭ ‪ٛٝ‬ییٕی یبوٗ ثبالٌویٕڭ كهً افززبؽیٕی‬‫ث‪ٙ‬بٔٗ و‪ٛ‬هٍبریت ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ ثو لبرالگٕٗ ربهر‪ٛ‬ق لیٍّبل‪ ٗ٪‬هفٖذ ٍ‪ٛ‬هایٍو‪ ،‬اِِب ل‪ّٛ‬جیىی‬‫امْ ثریِبً ایلی‪ .‬ث‪ ٘٦‬لب‪ٙ‬یٍو ی‪ٛ‬لبهیلٖوی [‪ ]141‬ث‪ٙ‬بٌٔٗو ثٍْٗ ل‪ّٛ‬جیىیكْ هفٖذ‬‫آٌّبینی ر‪ٛ‬ثز‪٩ٛ‬وی اِری‪ ٗ٩‬ربهر‪ٛ‬ق لیالٌو‪ ،‬اِری ُ٘ ٍ‪ٛ‬ىٍي‪ٔ ،‬یٍي لج‪ٛ‬ي لیال ثریٖ ایلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اّلْ اِریٔڭ ویُ ایىبٍٔىی ‪ ٚ‬فوِبْٔڭ اٍبًٍيٌ‪٪‬ی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كهثبه‬‫اٍ٘ی ‪ ٚ‬ثبّمٗ ِأِ‪ٛ‬هٌو‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ و‪ٛ‬پٕچیَی ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىیلیه ا‪ٚ‬ى اٍّویٕی‬‫ك‪ٚ‬اَ لیٍلها ثریكیٍو‪ .‬یٗٔٗ اٍزٗگبٍٔؤچٗ فمواكْ آلچٗ آالٌو‪ ،‬ریالگبٍٔؤچٗ فٍمٕی ربالیٍو‬‫ایلی‪ٌ .‬ىٓ فٍك آٌلٔلٖ‪« :‬اِری ؽ‪ٚ‬ورٍوی فمری فموا‪ ٗ٩‬روؽُ لیٍیڭي كیت ثی‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬ایّلی‬‫فموا ٘یظ ثو اِوگٗ ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍّبیله‪ ،‬ؽبوٍّوكْ ل‪ٛ‬هلّبیله‪ ،‬ؽىّٕی لج‪ٛ‬ي لیٍّبیله‪.‬‬‫ِؾىّۀ ّو‪٥‬یٗٔڭ ّوفی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ ا‪٥‬زجبهی فٍك آٌلٔلٖ لبٌّبكی‪ .‬فواعبد ‪ٚ‬ع‪ٙ‬یلْ‬‫و‪ٛ‬ة ربهٌك چیىبِي‪ِ ،‬واف‪ٌٗ٦‬وكٖ ه‪٥‬یٗٔڭ ا‪ٚ‬ى افزیبهی ایٍٗ ثریاكهگبْ [‪ ]134‬آلچٍٗی‬‫ِقبهعّي‪ ٗ٩‬یزیّْبیله‪ »...‬وجی ٍ‪ٛ‬ىٌو ٍ‪ٛ‬یالة ىاهالٔبٌو ‪ ٚ‬گ‪ٛ‬یب وٗ فوِبٕٔی ث‪ٛ‬ر‪ٗ٪ٍّ٥ ْٛ‬‬‫ل‪ٛ‬ی‪٪‬بٔلیه ث‪ٌٛٛ‬ة و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بٌو ایلی‪.‬‬‫‪106‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ّ‪ٔٛ‬لالمٗ لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَؤڭ ف‪ٛ‬كٍوأٗ ؽووزٍویٕی ٘یظ ثو ویَّٗ ٍ‪ٛ‬هاِبكی‪.‬‬‫رفزیِ لیٍّبكی‪ .‬اِری ُ٘ ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬فوِبْ ف‪ٛ‬إْ٘چٗ عيا ثریِبكی‪ ،‬ؽزی رٕجیٗ ُ٘ لیٍّبكی‪.‬‬‫عياكْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬ىٌویٕی ثو آى ٍبفال‪٩‬بْ ِأِ‪ٛ‬هٌو ُ٘ ِ‪ٔٛ‬ی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ٘و ثو اّگٗ عَبهد‬‫لیال ثریكیٍو‪ّٔٛ .‬لاق ث‪ٌٛٛ‬ة ‪ ٥–٤‬آی آهإٍلٖ یبڭی اِریٔڭ ثؤچی إالؽبد فوِبٔی‬‫ایَىی اِریٔڭ و‪ٛ‬ى ث‪ٛ‬یب‪ ٚ‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٚ ٘٦‬لذ چیمبهار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ فوِبٍٔویلیه وب‪٩‬ن ا‪ٍٚ‬زٕلٖ‬‫لبال ثریكی‪.‬‬‫ایٍٕڭ اهثبة ‪ ٚ‬آلَبلمبٌٍوی ُ٘ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّو ثٍْٗ ا‪ٚ‬هربق ایلیٍو‪.‬‬‫چ‪ ْٛ‬وٗ آلَبلمبٌٍؤڭ ٔبٍٔوی لب‪ٙ‬یٍو ‪ ٚ‬ؽبوٍّو لبىأٍؤلْ یب‪٩‬الٔبكه ایلی‪ .‬اگو لب‪ٙ‬ی‬‫ه‪٥‬یٗكْ و‪ٛ‬ثواق آلچٗ ا‪ٔٚ‬ل‪ٚ‬ها آٌَٗ‪ ،‬آلَبلمبٌ‪ ُ٘ ٗ٪‬و‪ٛ‬ثواق ا‪ ٌُٛٚ‬ریىٗ ایلی‪ ]133[ .‬اگو‬‫ٔ‪ٛ‬چ‪ٛ‬ن ث‪ٌٛٛ‬ة ثواْ لب‪ٙ‬ی چیمیت اِریٔڭ فوِبٔیٕی عبهی لیٍّبلچی ث‪ ،ٌَٗٛ‬ا‪ٌُٛٚ‬كْ‬‫ِؾو‪ َٚ‬لبالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آلَبلمبٌٍو ثو ث‪ٙ‬بٔٗ ربپیت ثو ایىی آكِٕی لب‪ٙ‬یٕڭ ل‪ٌٛ‬یلْ اِری‪ٗ٩‬‬‫‪٥‬و‪ ٗ٪ٙ‬ی‪ٛ‬ثبهاٌو‪ ّٛ ،‬ثٍْٗ رؾمیكٍي ٔیٍي ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لب‪ٙ‬ی ثیىبه ث‪ٛ‬اله ایلی‪ِٔٛ .‬لالمٗ‬‫لب‪ٙ‬یٍو‪ ٗ٩‬هئیٌ‪ ،‬ؽبوُ ‪ِ ٚ‬ریّت وجی ّویه ِٕٖجٍوی ُ٘ ی‪ٛ‬ي ثریِبً ایلیٍو‪ .‬چٕبٔچٗ‬‫ا‪ّٚ‬بي و‪ٍٔٛ‬وكٖ ثو آى ‪٥‬لي ‪ ٚ‬أٖبف ایگٗ ٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ لب‪ٙ‬یٍوكْ ثریی ِڭب ربِٔ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی‬‫ٍججٍی ثو ِىز‪ٛ‬ثیگٗ یبىیت ایلی‪:‬‬‫«‪ّٛ ...‬ي ىِبٔلٖ فموأڭ اّیگٗ ی‪ٛ‬هِبق ىیبكٖ ِْىٍالّلی‪ِٔٛ .‬ڭ عيئیبری و‪ٛ‬ة‬‫كه‪ .‬ثواْ ٍوكاُ ربپٍّبیله وٗ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویٍوكْ ِٖبؽجٗ لیٍیت ثو آىو‪ٛ‬ڭٍّٕی آچََٗ‪ّٔٛ .‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ر‪ٛ‬هیل ه‪ٚ‬ؽی فَزٌٗمٍو‪ ٗ٩‬گوفزبه ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اّلْ چیملَ‪.‬‬‫اِری ؽ‪ٚ‬ورٍوی فمواكاهٌك ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ر‪ٛ‬هیل [‪ ]131‬رأویلٌو لیٍلیٍو‪ ،‬ؽبال ُ٘‬‫لیالیبریت كهٌو‪ٌ .‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رأویل ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬لٍو‪ِٖٕ ٗ٩‬جلاهٌو ٘یظ ثو ا‪٥‬زجبه ‪ ٚ‬ا‪٥‬زٕب لیٍّبیٍو‪.‬‬‫ِٓ ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ ِ‪ٞٚ‬و ‪ ٚ‬ؽریاْ ث‪ٌٛ‬لَ‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ا‪ٚ‬ىَ اِریٔڭ رأویلٌوی‪ ًّ٥ ٗ٪‬لیٍّبلچی‬‫ث‪ ،ٌََٗٛ‬ثبّمٌٗو اٍزِٗبیٍو ‪ ٚ‬ی‪ٛ‬ي ثریِبیٍو‪»...‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ وی اؽ‪ٛ‬اي ثقبها ر‪ِٛ‬بٍٔوی ‪ِ ٚ‬وويگٗ یبلنی ل‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔؤڭ ؽبیل ایلی‪ .‬اِِب‬‫ؽٖبه‪ ،‬و‪ٛ‬الة‪ ،‬لبهاریىنی ‪ ٚ‬كه‪ٚ‬اى وجی ِوويكْ یریاق ‪ٚ‬الیزٍو‪ ٗ٩‬عٍ‪ ًٛ‬فوِبٔی ٘یظ اصو‬‫لیٍّب‪٩‬بْ ایلی‪ .‬ؽزی ّ‪ٔٛ‬لاق فوِبٕٔڭ چیم‪٪‬بٍٔ‪ٕ٪‬لْ ا‪ ٚ‬یریٌؤڭ فمواٍی فرب ُ٘ ربث‪٪‬بْ‬‫ایّبً ایلیٍو‪ .‬ثٍىٗ ا‪ ٚ‬یریٌوكٖوی لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّو اِریٔڭ فربٍيٌك ‪ ٚ‬اكاهٍٖيٌ‪ٕ٪‬لْ‬‫اٍزفبكٖ لیٍیت ایَىی اِری ‪ٙ٥‬لٔلْ ثوگٗ ا‪ ْٚ‬ع‪ٛ‬ه‪ٍٍّ١ ٚ‬ویٕی آهرله‪٩‬بْ ایلیٍو‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى‬‫‪107‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ه‪٥‬یٗٔڭ ِبٌی‪ ٗ٪‬لٕب‪٥‬ذ لیٍّبینی [‪ ]131‬ا‪ٝ ٚ‬وفٍوكٖوی ؽبوٍّو ‪ ٚ‬آٌؤڭ یبلیٍٕویٕڭ ٘و‬‫لبیَیٍوی «كفرتفبٔٗ» ‪ٕٛ٥‬أی آٍزٕلٖ ‪ٔ ٣٪–٠٪‬فو ثبٌ‪ ٗ٪‬ليٌؤی ‪ٖ٩‬ج ًب آال ایلیٍو‪ .‬ا‪ٚ‬یبلٍؤڭ‬‫فمواٍی ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬بیل‪ٍِ ،‬ىی‪ ،‬ليی‪ ،‬ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬فبر‪ٔٛ‬ی ‪ ٚ‬ثبالٍی ایٍٗ ؽبوٍّؤڭ اٍریی‪ ،‬لٍی‬‫‪ ٚ‬چ‪ٛ‬هیَی ایلی‪ .‬ؽٖبه ؽبوّی ا‪ٌٚ‬یب لٍی ثیه ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي ث‪٪ٌٛ‬بٔیلٖ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ى ٔفو ثبٌ‪ ٗ٪‬لئی‬‫ا‪ٚ‬ىی ایٍٗ ثوگٗ ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍز‪ٛ‬هكی‪ .‬اِِب ؽٖبهكْ ویٍز‪ٛ‬هگبْ فيیٕٗ ‪ ٚ‬اّیبٍی ؽَبث‪ٗ٪‬‬‫ٍی‪ّ٪‬بً ایلی‪.‬‬‫و‪٘ٛ‬ظتبْ اح‪ٛ‬إٌذْ ثز ِثبي‬‫و‪َ٘ٛ‬زبْ فٍمی ی‪ٛ‬هرٍویٕڭ ویڭٌىی ‪ ٚ‬ؽبًٕ فیيٌ‪٪‬یگٗ ه‪ً ّ٩‬ب فمری‪ِ ،‬ؾزبط‪ ،‬آچ ‪ٚ‬‬‫یبالٔ‪٪‬بط لبٌیت ٘و یً فو‪٩‬بٔٗ ‪ٚ‬الیزی‪ ٗ٪‬ویٍیت ؽّبٌٍك ‪ِ ٚ‬وكوبهٌك لیٍّبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ث‪ٛ‬الٌو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثیچبهٌٖو ِبڭالی رریی ایٍٗ فو‪٩‬بٔٗكْ ثیِ ا‪ ْٚ‬رٕىٗ ربث‪٪‬بٔلْ ویینی ‪ِ ٓٝٚ‬ؾجزی‪،‬‬‫ایً ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬الك [‪ ]131‬وْْی ایٍٗ آٔب ی‪ٛ‬هرٍوی‪ ٗ٪‬ثبهِبلچی ث‪ٛ‬الٌو‪ .‬فو‪٩‬بٔٗ ؽل‪ٚ‬كٔلْ چیمیت‬‫ثقبها ر‪ٛ‬فوا‪٩‬یگٗ آیبق ثبٍللٍوی ّ٘بْ ‪١‬بٌُ ؽبوٍّؤڭ ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه آكٍِوی ث‪ ٛ‬ثیچبهٌٖؤی‬‫ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ىوبد اٍُ ّویفی ایٍٗ و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بهٌه یبفْی ٔوٌٍٗویٕی آالٌو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثیچبهٌٖو‬‫ی‪ّ٪‬بكْ ل‪ٛ‬رمبهیت لبٌللٍوی آى ِبى ٔوٌٍٗوی ایٍٗ ا‪ٚ‬یٍوی‪ ٗ٪‬ثبهیت وریٖهوریِبً‪ ،‬ؽبوٍّؤڭ‬‫ا‪ٚ‬هرب‪٩‬ی ث‪٪ٌٛ‬بْ ایً آلَبلمبٌٍوی ‪ٍّ٥ ٚ‬لاهٌوی ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ثبٍّوی‪ ٗ٪‬و‪ٔٛ‬لٖ ثو عٕغبي‬‫چیمبكه‪ .‬فو‪٩‬بٔٗ كْ ربپیت ویٍز‪ٛ‬هكوٍوی آلچٗ ‪ ٚ‬اّیب ثزى‪ٔٛ‬چٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ّٙ‬زٍو ك‪ٚ‬اَ لیالكه‪.‬‬‫ت‬‫ثیچبهٖ فمری ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یٕلٖ فبر‪ ،ْٛ‬ثبالٍی آٌلٔلٖ ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬هٔیٕی ایَیزّبًكْ ث‪ٛ‬ه‪« ْٚ‬ؽ ّ‬‫‪ ،ُٕٝٚ‬چیمبهكی و‪ٛ‬رٗٔیُ» كیت یٗٔٗ فو‪٩‬بٔٗ‪ ٗ٩‬لبچّبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ث‪ٛ‬الكه‪.‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثوا‪ٚ‬ی فبر‪ٔٛ‬ی‪ ،‬ثبالٍی یبوٗ أب ‪ٍ ٚ‬یڭٍیَی وجی یبلنی لبهٔلاٍّویٕی ا‪ٚ‬ىی‬‫ایٍٗ ثوگٗ آٌیت ثبهِبلچی [‪ ]130‬ث‪ ٌَٗٛ‬ؽبوٍّو ل‪ٛ‬یّبیلهٌو‪ .‬ىیوا آٌو یبفْی ثیٌٍٗووٗ اگو‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثیچبهٌٖؤڭ و‪ٛ‬ڭً ثب‪٩‬ال‪٩‬بْ یبلیٍٕوی آٔلٖ لٍّبٌٍٗو‪٘ ،‬یظ ‪ٚ‬لذ ‪ٕٕٝٚ‬ی یبك لیٍّبیٍو ‪ٚ‬‬‫ؽبوٍّووبرزٗ ثو ا‪ِٛٔٚ‬لْ ِؾو‪ َٚ‬لالٌو‪.‬‬

‫٭‬

‫٭‬

‫٭‬

‫ثقبها ‪ -‬روِن ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٛ‬یٕڭ ّووزی اِریكْ اّچی ‪ٍٝ‬ت لیٍلی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى افزیبهی ایٍٗ‬‫ویٍیت اّالیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اّچیٍو‪٥ ٗ٩‬وف ‪ ٚ‬هٍُ ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ِيك ثریِٗوچی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬اِری ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫‪108‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٚ‬ال‪ٔٗ٦‬ی لبهاریىنی ؽبوّیگٗ یبىیت اِو ثی‪ٛ‬هكیىٗ‪« :‬ا‪ٚ‬ى افزیبهی ایٍٗ ویالكهگبْ اّچیٍؤی‬‫یی‪٪‬یت ی‪ٛ‬ثبهیڭ‪ ،‬ی‪ٛ‬ي فواعبری ا‪ّٗٚ‬ي یریكْ ثرییٍیت ؽَبثی ثقبها‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬لیٍَٕ‪».ْٛ‬‬‫ؽبوُ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اِؤی آٌ‪٪‬بْ ّ٘بْ ا‪ٚ‬ى ِٕف‪٦‬زیٕی آفزبها ثبّالكی‪ِ ،‬وكوبهٌىٕڭ‬‫افزیبهی ایىبٍٔىٕلْ ‪ِ ٚ‬يك ثریٌْٕلْ فٍم‪ ٗ٪‬ثو ٔوٍٗ ٍ‪ٛ‬یالِبكی‪ِ ]132[ .‬وكوبهٌىٕی‬‫‪َ٥‬ىوٌه كیه ِغج‪ٛ‬هی ‪ٍّ٘ٚ ٚ‬ه ثو اُ و‪ٛ‬هٍبریت ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬ىبْ ویٌَّٗؤی ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫لبِبی ثریكی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی فٍك ث‪ ٛ‬ثالكْ ل‪ٛ‬ر‪ٌّٛ‬بق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبه ‪ ٚ‬ی‪٩ٛ‬یٕی ؽبوّگٗ ربثْ‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫ثَب‪ٝ‬ی‪٘ ٗ٪‬یظ ٔوٍٍٗی ی‪ٛ‬ق ویٌَّٗو لوٗ آٌیت هّ‪ ٖٛ‬ثریكیٍو‪.‬‬‫ؽبوُ ِوكوبهٌه ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لبهی‪ِ ،‬فٍ‪ٛ‬ن‪ ،‬ویٍَّٗي ‪ ٚ‬لوٗ‪ ُ٘ ٗ٩‬پ‪ٛ‬ي ربپب‬‫آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو عّب‪ ٗ٥‬فٍمٕی فو‪٩‬بٔٗ آّب ثقبها ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬ی‪ٛ‬ي فواعبری ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثواْ ٔوٍٗ‬‫ثریِبٍلْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثیچبهٖ ٌؤی آچ یبالٔ‪٪‬بچ ‪ ٚ‬پیبكٖ‪ ،‬آرٍك ‪ ٚ‬یبهالٍك ؽی‪ٛ‬اْ كیه ّبووك‬‫پیٌْٗؤڭ آٌلایٍوی‪ٍ ٗ٪‬بٌیت فو‪٩‬بٔٗ‪ ٗ٩‬ل‪ٛ‬كهكی‪.‬‬‫ألیغبٔ‪ ٗ٪‬ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثو لَّی ی‪ٌٛ‬لٖ ا‪ٌٚ‬لی‪ .‬لبٌ‪٪‬بٍٔوی فَزٗ‪ ،‬وًَ ‪ ٚ‬ثیزبة‬‫ثو ؽبٌلٖ ألیغبٔ‪ ٗ٪‬وریكیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌٕی و‪ٛ‬هگبْ ث‪ ٘٦‬ؽّیذِٕلٌو ‪ٚ‬ال‪ٔٗ٦‬ی ه‪ًٚ‬‬‫گج‪ٛ‬هٔب‪ٛٝ‬هی‪ 1ٗ٪‬آ ڭالرلیٍو‪ .‬گج‪ٛ‬هٔب‪ٛٝ‬ه ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلْ [‪ ]131‬اِری ‪٥‬بٌّ‪ِ ٗ٪‬واع‪٦‬ذ لیٍیت‬‫ّلرٍی ا‪٥‬رتاٗ لیٍلی ‪ ٚ‬ث‪ ٛ‬ثیچبهٌٖؤڭ آىاك لیٍْیٕی ٍ‪ٛ‬هاكی‪ .‬اِری گج‪ٛ‬هٔب‪ٛٝ‬ه اِؤلْ‬‫ث‪ٛ‬ی‪ ْٛ‬رب‪ٚ‬الِبل‪ ٗ٪‬چبهٖ ربثّبینی ث‪ٌٛ‬ؤی آىاك ‪ ٚ‬لبهاریگنی ؽبوّیٕی ثیىبه لیٍلی‪ .‬اٌجزٗ‬‫ِنو‪ٛ‬ه ؽبوّٕی عيا لیٍ‪٪‬بٔله كیت ٘و ویّٕڭ و‪ٛ‬ڭٍیگٗ ویالكه‪ .‬ی‪ٛ‬ق!‪ ...‬ثبٌ‪٦‬ىٌ‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ؽبوّگٗ اٌزفبد و‪ٛ‬هٍبریت ّ‪ٙ‬وٍجيوجی وبرزٗ ثو ‪ٚ‬الیز‪ ٗ٪‬ؽبوُ ر‪٦‬ینی ایزلی‪.‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ یبىٌ‪٪‬بْ ؽبٌٍؤڭ ِضٍی و‪ٔٛ‬لٖ ثقبها و‪َ٘ٛ‬زبٕٔلٖ ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٛ‬الكه ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫ؽبٌٍو ّ‪ٔٛ‬لاق ‪٥‬بكد ؽىّیگٗ ورییت ویزىبْ ایلیىٗ‪ ٗٔ 2‬اِری‪ٚ ٗٔ ،‬ىیو ‪ ٗٔ ٚ‬ثبّمٗ ویٌَّٗو‬‫ر‪٦‬غت لیٍّبٍٍو ‪ّ ٚ‬فمذ ربِ‪ٛ‬هٌوی لّیٍالِبً ایلی‪.‬‬‫و‪َ٘ٛ‬زبْ ‪ٚ‬الیزیٕڭ اهثبة ‪ًّ٥ ٚ‬كاهٌوی ُ٘ ثقبهأڭ ثبّمٗ ‪ٚ‬الیزٍؤلٖوی كیه‬‫لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّؤڭ ا‪ٚ‬هربلٍوی ایلیٍو‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬آها ٍریٖكٖ و‪َ٘ٛ‬زبٍٔك ٕبفیزی‬‫ایٍٗ ؽبوٍّؤڭ ‪ٍٍّ١‬وی‪ ٗ٪‬ها‪ٙ‬ی ث‪ٌّٛ‬بیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ ٘٦‬ویٌَّٗوو‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ب ایلیٍو‪ّٔٛ .‬لالمٗ آكٌَو‬‫چیمب لبٌَٗ ِؾٍی ؽبوٍّو «‪ٖ٥‬یبْوبه» كیت ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬عیً [‪ ]136‬ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ثقبها‪ٗ٩‬‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪губернатор‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ایلیى‪ٝ‬‬‫‪109‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٚ‬ىاربٌو‪ .‬اِری ث‪ٌٛ‬ؤی ثقبها ىٔلأی‪ ٗ٪‬یبوٗ چبهع‪ٛ‬ی ‪ ٚ‬لب‪ٚ‬الٍك ّ‪ٙ‬وٌویٕڭ ؽجَقبٌٔٗوی‪ٗ٪‬‬‫اثلی لبِبة ربّاله ایلی‪ .‬ؽٖبه‪ ،‬و‪ٛ‬الة‪ ،‬ثٍغ‪ٛ‬اْ‪ ،‬لبهاریىنی ‪ ٚ‬كه‪ٚ‬اى ا٘بٌیَٕلْ ی‪ٛ‬ىٌوچٗ‬‫گٕبٍٖي ویٌَّٗو ىٔلأٍوكٖ ٍ‪ٛ‬هو‪ٍٔٛ‬وكٖ چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٌٛٚ‬ة ویزلیٍو‪.‬‬‫و‪َ٘ٛ‬زبْ اؽ‪ٛ‬إٌلْ ا‪ٚ‬ى‪ْٚ‬هاق یبىكق‪ ،‬ث‪ ٛ‬فٖ‪ٕٛ‬لٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤڭ ‪٥‬ف‪ٌٛ‬ویٕی‬‫ا‪ٚ‬ربٔبِي‪ .‬ثئڭ ِمٖلِي ثقبها أمالثیٕڭ رأهیقی ‪ ٚ‬آٔڭ ٍججٍویٕی ِّىٓ لله رفٖیٍٍیهاق‬‫یبىِبق كه‪ .‬و‪َ٘ٛ‬زبْ اؽ‪ٛ‬ایل ّ‪ٔٛ‬لاق لبهأ‪ ٚ ٛ٪‬آٔڭ ا٘بٌیَی ّ‪ٔٛ‬چٗ ‪ ٍُ١‬ر‪ٛ‬لّب‪٩‬ی ثٍْٗ‬‫یبٔچیٍ‪٪‬بٍٔوكه ویُ آٔی ثقبهاكٖ ر‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔو ثقبهاكٖوی ‪١‬بٌّبٔٗ اِری اكاهٍٖی‪ ٗ٪‬لیبً ایٍٗ‬‫آ ڭالیب آٌّبیٍو‪ .‬اگو و‪َ٘ٛ‬زبٕٔی ثقبها ‪ ٚ‬آڭب یبلنی ‪ٚ‬الیزٍو‪ ٗ٩‬لیبً لیٌٍَٗو یبڭٌٍْٗو ف‪ٞ‬ب‬‫لیالٌو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ى‪ْٚ‬هاق یبىّىٗ ِغج‪ٛ‬هیذ و‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫[‪]131‬‬‫ ‪- ٠٨‬‬‫اِری عبٌّٕڭ اح‪ٛ‬اي خص‪ٛ‬صیٗ ‪ ٚ‬عّ‪ِٛ‬یٗطی‪ ،‬ادارٖطی‪ِ ،‬ؼ‪ٛٙ‬ر ِأِ‪ٛ‬رٌزی‬‫اِری ‪٥‬بٌُٔڭ اؽ‪ٛ‬اٌیٕی یبىِبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬اِری ‪٥‬جل االؽلٔڭ ؽبٌٕلْ لَمٗچٗ‬‫ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت ا‪ٚ‬رّٗن الىَ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بكه‪ ،‬رب وٗ ث‪ ٛ‬ایىی اِری اهإٍلٖوی فوق ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍو‪ٗ٩‬‬‫یبفْیگٕٗ ثٍَٕ‪:ْٛ‬‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل كهعۀ ا‪٥‬ال‪ ٗ٩‬یزیْىبْ ثو َِزجل‪٥ ،‬یِ ‪ْ٥ ٚ‬ورمٗ گوفزبه‪ِ ،‬بي ‪ٚ‬‬‫آلچٗ‪ ٗ٩‬ؽویٔ‪ ،‬ثقیً ‪َُِِّْ ٚ‬ه ثو آكَ ایلی‪ .‬اٍزجلاكٔی ّ‪ٛ‬ي كهعٗگٗ ییزى‪ٛ‬ىگبْ ایلی‬‫وٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كٔیب آٍ‪ٛ‬كٌٖىٍویٕی ‪٥ ٚ‬یِ ‪ٍّٛٔ ٚ‬ویٕی ُ٘ یبٌ‪ٛ٪‬ى ا‪ٚ‬ىیگٗ ؽٖو لیٍّبق اٍزٗه‬‫ایلی‪ِ .‬ضالً ا‪ٚ‬ىی و‪ٔٛ‬لٖ لي ‪ ٚ‬ا‪٩ٚ‬الٍٔو ایٍٗ ا‪ٚ‬یٕبیله‪ ،‬اِِب ث‪ ٛ‬اّگٗ ٘یظ ثو ِأِ‪ٛ‬هیٕی‬‫آچیملاْ آچیك عَبهد لیٍّبل‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬یّبً ایلی‪ .‬ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ ٚ‬یبٌ‪ٍ ٗٞ‬یبؽزٍؤلٖ ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖوی‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌو ّ٘یْٗ ثو ا‪ٚ‬یلٖ لبِبٌ‪٪‬بْ‪ ،‬اِریٔڭ ِقٖ‪ ٓٛ‬هفٖزٕلْ ث‪ٛ‬الن و‪ٛ‬چٌٗوگٗ ُ٘ چیمب‬‫[‪ ]114‬آٌّبٍٍو ایلی‪.‬‬‫ؽبوُ ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍو فموا‪ٔ ٗ٩‬یّٗ ِ‪٦‬بٍِٗ لیالٌو ‪ ٚ‬آٌوكْ ٘و یٍلٖ یب آیكٖ لبٔچٗ آلچٗ‬‫آٌ‪٪‬بٍٔو ‪ ٚ‬آالٌو‪ ...‬لیٍیلْ ل‪ٛ‬یو‪٩ٚ‬یگٗچٗ اِری‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬ایلی‪٘ .‬و ثو ؽبوُ ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی ‪ٍّ٥‬لاهٌك‬‫‪110‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٚ‬لزٕلٖ فٍككْ لبٔچٗ آلچٗ آٌ‪٪‬بْ ث‪ ،ٌَٗٛ‬اِری آٔی ر‪ٛ‬هیل ث‪ٙ‬بٌٔٗو ثٍْٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬آال ‪ِ ٚ‬أِ‪ٛ‬هٔڭ‬‫‪ٙ‬و‪ٚ‬هی فواعبری ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آى ِبى لبٌل‪ٚ‬ها ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ایٍٗ ثواثو فموأڭ ؽبٌی‪ ٗ٪‬ثو آى روؽُ‬‫لیٍ‪٪‬بْ لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّؤی ا‪ٔٚ‬چٗ ‪٥‬ناة ثریِبً ایلی‪.‬‬‫ثواْ آكِ‪ ٗ٪‬ؽَبة ٍي ثواْ ٔوٍٗ أ‪٦‬بَ لیٍّبً‪ ،‬فؾِ ی‪ٌٛ‬ی‪ٕ ٗ٪‬وف ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫آلچٌٗؤی ُ٘ كلذ ثٍْٗ‪ ،‬ؽَبة ثٍْٗ فوط لیال ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٔڭ ا‪ٝ‬وافٕلٖوی‬‫ِ‪ٖ٦‬یذ كالٌٍوی ا‪ٔٚ‬چٗ فبیلٖ و‪ٛ‬ها آٌّبٍٍو ایلی‪.‬‬‫ِؾوَ ‪ ٚ‬یبٍب‪ٌٍٚ‬ؤڭ ؽبوٍّوكْ آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ فلِزبٌٔٗوی‪ ٗ٪‬ؽبوٍّؤڭ‪ ،‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ‬‫كهثبه اٍ٘ی‪ ٗ٪‬ثریاكهگبْ آٌمٍوی‪ ]113[ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ىی ثو ِملاه ر‪٦‬ینی لیال ‪ ٚ‬آٔڭ ر‪٦‬ییٕٕلْ ٔبكه ًا‬‫رقٍف لیٍٕٗ ایلی‪ .‬چ‪ٔٛ‬ىٗ ا‪ٚ‬ىی ثبٌناد ّ٘یْٗ رفزیْلٖ ث‪ٌٛٛ‬ة رقٍف لیٍ‪٪‬بٍٔو‪ ٗ٩‬عيا‬‫ثریٖ یبوٗ آهرك آٌ‪٪‬بٍٔویٕی ل‪ٌٍٛ‬ؤلْ آال ایلی‪ .‬فالٕٗ اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖ ‪ ٍُ١‬ثو‬‫ل‪ٌٛ‬لْ ‪ ٚ‬ثو آكَٔڭ ث‪ٛ‬یو‪٩ٚ‬ی ایٍٗ اعوا ث‪ٛ‬ال ایلی‪.‬‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل ا‪ٚ‬ىیٕڭ ّقٖی رفزیْلْ ثبّمٗ ٘یچىیُٔڭ ٍ‪ٛ‬ىی‪ ٗ٪‬ایٕبّٔبً‪،‬‬‫ٍ‪ٛ‬ء ‪ّٕ١‬ی ‪٩‬بٌت ثلگّبْ ثو آكَ ایلی‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬فٍمٕڭ ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى ِأِ‪ٛ‬هٌویٕڭ اؽ‪ٛ‬اي‬‫ه‪ٚ‬ؽیٌٗویٕی ربٔیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ؽلّد ىوب ایگبٍی ثو ماد ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٔڭ ‪ٙ٥‬لٔلٖ‬‫كهثبه اٍ٘ی آهاٌؤلٖ ایٕرتیمٗ‪ 1‬و‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬یٕبٌّبً ایلی‪ ،‬ا‪ٚ‬یٕبٌ‪٪‬بْ ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬ؤڭ اٍجبة ‪ٚ‬‬‫‪ٍ٥‬زٍویٕی ثیٍیت ر‪ٛ‬هٖ ایلی‪ .‬اگو ا‪ٚ‬یٕبٌ‪٪‬بْ ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬و‪ ،‬چیمبه‪٩‬بْ فزٌٕٗو ا‪ٚ‬ى ِٕف‪٦‬زی‪ٙ ٗ٪‬وهٌه‬‫ث‪ ٌَٗٛ‬ف‪ٛ‬ه ًا كف‪ ٤‬لیٍّبل‪ِ ٗ٪‬مزله ایلی‪]111[ .‬‬

‫٭‬

‫٭‬

‫٭‬

‫اِِب اِری ‪٥‬بٌُ اكاهٍٖي‪ ،‬فربٍي ‪٘ ٚ‬وویّٕڭ ٍ‪ٛ‬ىی‪٦ِ« ٗ٪‬م‪ٛ‬ي» كیلهگبْ ثو آكَ ایلی‪.‬‬‫ِضالً ِأِ‪ٛ‬هٌؤلْ ا‪ ْٚ‬وْی ثوو‪ٔٛ‬لٖ ثو ثوا‪ٚ‬ی‪ِ ٗ٪‬قبٌف ا‪٦ِ ْٚ‬و‪ ٗٙٚ‬ثریٌٍٗو‪ ،‬یبوٗ ویڭبُ‬‫و‪ٛ‬هٍبرٌَٗو ٘و لبیَیٍوی‪ِٛ« ٗ٪‬افك» كیت ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق ثریٖ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبهاٌیٍو آٔی‬‫ثؾكٍ «ثبثبىاكٖ آیی‪٪‬ی» كیو ایلیٍو‪ .‬ثقبهاٌیٍوكْ ثبّمٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍوِي‪ ُ٘ ٗ٩‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ضً ِ‪ٍَٛ٦‬‬‫ث‪ ٌَْٛٛ‬كیت ّوػ لیالِي‪:‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ‪ٙ٥‬لٔلٖ ثبثبىاكٖ كیگبْ َِقوٖثبى ثو وٍچٗفو‪« ُٚ‬آیی‪ٔ»٨‬ڭ ِغَُّ‬‫——————————————‬‫‪интрига 1‬‬‫‪111‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫هٍّیٕی یبٍبة آٔڭ ث‪٩ٛ‬ئلٖ‪ 1‬ثو ِبّیٕٗ ر‪٦‬جیٗ لیٍ‪٪‬بْ‪ِ .‬بّیٕٗ‪ ٗ٩‬ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بْ ثو ایپٔی‬‫ربهرگبْ ‪ٚ‬لزلٖ «٘إ‪ »!..‬رب‪ّٚٚ‬ی چیمبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪٪ٌٛ‬بْ‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آیی‪٨‬گٗ ٘وویُ لبٔلالىٗ ٍإاي‬‫ثریٍٗ «٘إ‪ »!..‬ع‪ٛ‬اثیٕی ایْیزٗ ایىبْ‪ .‬ثئڭ اِری ‪٥‬بٌُٔی ئٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي آیی‪٨‬گٗ رْجیٗ لیال‬‫ایلیٍو‪]111[ .‬‬‫اِری ‪٥‬بٌُ ِبي ‪ ٚ‬اّیب‪ ٗ٩‬ؽویٔ ایّبً‪ ،‬هؽُ ‪ّ ٚ‬فمز‪ِ ٗ٪‬بیً وجی ثوویَّٗ ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ آٔڭ ِؾبوٍّٗي ‪ ٚ‬اكاهٍٖيٌىٕلْ ث‪ٕ ٛ‬فزٍؤلْ ٘یظ ثو ِ‪ ٍَٛ٢‬اٍزفبكٖ لیال آٌّبكی‪.‬‬‫« ؽبوُ ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍو فمواكْ آهرك ٔوٍٗ آٌّبٍ‪ٍٔٛ‬و» كیت اِو ثی‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‪ ،‬ا‪ٚ‬ىی ُ٘ لب‪ٙ‬ی‬‫‪ ٚ‬ؽبوٍّوكْ آهرك ٔوٍٗ ‪ٍٝ‬ت لیٍّبً ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ایٍٗ ثواثو ؽبوٍّو ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍو فموأی‬‫لبٔلای ربالیٍو‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ل‪ٌٛ‬یلْ لٕلالمٗ ‪ٌٍُ١‬و فموا‪ ٗ٩‬ویزبیبریت كه؟؟ ث‪ ٛ‬یریٌویٕی ٘یظ‬‫ا‪ٚ‬یالِبً ‪ ُ٘ ٚ‬آ ڭالِبً ایلی‪.‬‬‫وبرزٗ ِأِ‪ٛ‬هٌوكْ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی «فموا‪ ٗ٩‬ییڭیًٌه لیٍّبق وریٖن» كیت ‪٥‬وٗ‬‫لیال ث‪٦ِ ُ٘ ٛ‬م‪ٛ‬ي ث‪ٛ‬ال ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق چیمبها‪ ،‬اِبَ لً وجی آكٍِو لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّو ‪ٚ‬اٍ‪ٌٗٞ‬وی‬‫ایٍٗ فٍمٕی ربالرل‪ٚ‬هاٌو‪ ،‬ا‪ٚ‬ىٌوی ُ٘ ربالٔلْ ٍ‪ ُٙ‬آالٌو ِ‪ٛ‬ڭب ُ٘ ایٕلاِبً ایلی‪.‬‬‫فؾِ ‪٥ ٚ‬یِ ‪ٙٔ ٗ٪ّٛٔ ٚ‬بیذ كهعٗكٖ گوفزبه [‪ ]111‬ا‪ٝ‬وافی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ىٌوچٗ اِوك‬‫ثچٗ ٌؤی یی‪٪‬گبْ‪ ،‬ه‪ٍَِّ ٚ ًٚ‬بْ فبر‪ ْٛ‬ليٌویٕی ر‪ٛ‬كٖال‪٩‬بْ‪ ،‬كهثبهٔی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثو «كاه‬‫اٌف‪ٛ‬اؽِ»‪ ٗ٩‬ایالٔز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ل‪ٛ‬ی‪٪‬بْ ایلی‪ٖ٦ِ .‬یذ كالٌٍوی ِبٍى‪ٌٛ‬و‪ٗ٩‬چٗ‪ 2‬وبٔز‪ٛ‬ه‪ 3‬آچیت‬‫اِری‪ ٗ٩‬لي ربپیت ی‪ٛ‬ثبهاٌو ایلی‪ِٔٛ .‬ڭ ‪ٙ٥‬لٔلٖ ِ‪ٖ٦‬یذ كالٌٍویٕڭ وَجٍوی ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ‬‫ه‪ٚ‬اط ربپلی‪ ،‬ثو ٕ‪ٕ َٛ‬وف ث‪٪ٌٛ‬بْ اٍّو ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِریكْ ی‪ٛ‬ى ٕ‪ َٛ‬آال ایلیٍو‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ‪ ٙ٥‬لٔلٖ كهثبه اٍ٘یٕڭ ُ٘ فَك ‪ ٚ‬فغ‪ٛ‬هٌوی آّیت ٘و ثو إّی آچیككْ آچیك‬‫لیال ایلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و فٍكٔڭ لي ‪ ٚ‬ا‪٩ٚ‬الٍٔویٕی یی‪٪‬بٌو‪ ،‬اٍزٗگبٍٔویٕی اِری‪ ٗ٩‬پیِوِ لیالٌو‪،‬‬‫اٍزٗگبٍٔویٕی ا‪ٚ‬ى فٍ‪ٛ‬رٍوی‪ٍ ٗ٪‬بفاله ایلیٍو‪ .‬اِری ث‪ ٛ‬اٍّوگٗ ٘یظ ثو ٔوٍٗ كیّبً ایلی‪.‬‬

‫٭‬

‫٭‬

‫٭‬

‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬ذ كهثبهٔلٖ ِرت‪ٚ‬ن ث‪ٌٛٛ‬ة ویزىبْ ثو ‪٥‬بكد ثبه ایلیىٗ اِری ‪٥‬بٌُ‬‫‪4‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ث‪٩ٛ‬بىٔلٖ‬‫‪Москва 2‬‬‫‪3‬‬‫‪контора‬‬‫‪ 4‬ا‪ :‬ثب‬‫‪112‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٙ٥‬لٔلٖ یٗٔٗ عبهی ث‪ٌٛ‬لی‪]110[ :‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪٥ ٛ‬بكد ّ‪ٔٛ‬لْ ‪٥‬جبهد ایلی‪ :‬ثقبها ر‪ِٛ‬بٍٔویٕڭ لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَوی ٘و آی‬‫ثبّٕلٖ اِریٔڭ هوبثیگٗ ویٍیت ا‪ٚ‬چ و‪ ْٛ‬ر‪ٛ‬هاٌو ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬هٍُكْ ِمٖل إٍی ‪٥‬لاٌزٕی‬‫ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍّبق ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ىِبٍٔوكٖ ثو آی ِلرٕلٖ ؽً ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بْ ك‪ٛ٥‬ا ‪ ٚ‬عٕغبٌٍؤی‬‫یبوٗ لب‪ٙ‬یٕڭ ؽىّیگٗ ها‪ٙ‬ی ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٍٔؤڭ اٍّویٕی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬چ و‪ ْٛ‬ایچٕلٖ اِریٔڭ‬‫هیبٍزی آٍزٕلٖ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬لب‪ٙ‬یٍو ر‪ٛ‬پالٔیت ؽً لیالٌو ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اُ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها اهوٕڭ‬‫ایچٕلٖ ثو ِلهٍٗ ٍبٌٕ‪٪‬بْ‪ِ ،‬لهٍٗٔڭ وزجقبٍٕٔٗلٖ وّیبة فمٗ وزبثٍوی ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬یٍو ا‪ٚ‬چ و‪ِ ْٛ‬لرٕلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬لهٍٗكٖ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة فمٗ وزبثٍؤلْ اٍزفبكٖ لیالٌو‪ٚ ،‬ال‪ ٤‬ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ك‪ٛ٥‬اٌو‪ ٗ٩‬كایو فز‪ٛ‬اٌو ربپبٌو ایلی‪.‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ‪ٙ٥‬لٔلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬لهٍٗ فیبثبْ گنهیگٗ و‪ٛ‬چ‪ٛ‬هٌلی‪ ،‬وزبثٍو فيیٕٗ‪ٗ٩‬‬‫ریمٍلی‪ ،‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ آی ثبّیٍوی اِری‪ٍ ٗ٩‬الَ ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یٕی ىیبهرلْ ‪ ٚ‬آٌو‪٘ ٗ٩‬لیٗ‬‫ا‪ٚ‬الّّٗولْ [‪٥ ]112‬جبهد ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌلی‪ .‬اِری ‪٥‬جل االؽل و‪ٛ‬پٕچی ووِیٕٗكٖ ر‪ٛ‬هكیمی‬‫ٍججٍی ثبٌ‪ٞ‬ج‪ ٤‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ ُ٘ آی ثبّیٍوی ِرت‪ٚ‬ن ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫اِری ‪٥‬بٌُ ‪ٙ٥‬لٔلٖ ئٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي هٍُ رىواه عبهی ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ .‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ ٘و آی‬‫ثبّٕلٖ هوبثگٗ ویٍٍْوی كهثبه اٍ٘ی‪ ٗ٪‬وبرزٗ ثو ِلافً ایْیىیٕی آچ‪٪‬بْ ایلی‪٘ .‬و آی‬‫ثبّٕلٖ لب‪ٙ‬یٍو هوبثگٗ ویٍىبٔلٖ ِْىبة‪ٔ ،‬مبهٖچی‪ٍ ،‬یٌ‪ٍٛ ،‬هٔبیچی‪ ،‬یبٍب‪ٚ‬ي‪ِ ،‬ؾوَ‪،‬‬‫ا‪ٚ‬كیچی‪ِْ ،‬وف‪ِْٕ ،‬ی‪ ،‬فيیٕٗچی‪ ،‬كی‪ٛ‬اْ ثیىی‪ِ ،‬ری آف‪ٛ‬ه ثبّی فالٕٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كهثبه‬‫اٍ٘ی لب‪ٙ‬یٍوكْ آٌك آالٌو ایلی‪ .‬آٌكٔڭ ثو ؽل ِ‪٦‬یٕی ث‪ٌّٛ‬بینی ٘وویُ آالٌ‪٪‬بٔیچٗ آال ایلی‪.‬‬‫«آٌك»ٔڭ آٌِ ثریّی َِقوٌٖك ثو ه‪ّٚ‬لٖ ایلی‪ِ .‬ضالً كهثبه اٍ٘یلْ ثو ویَّٗ‬‫لب‪ٙ‬یٕڭ آٌلی‪ ٗ٪‬ویال‪ ،‬اِریٔی ك‪٥‬ب لیٍیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هٖ‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ِضالً یگوِٗ [‪ ]111‬رٕىٗ چیمبهیت‬‫ثریٖ‪ ،‬ا‪ٚ‬ي لبیزبها ‪ ٚ‬آیزٗ‪« :‬عٕبث‪٦‬بیلٔڭ ك‪ٌٚ‬زٍؤلْ ثو ر‪ِٛ‬بٕٔی ییت یبریتٍي‪ ُِٕ ،‬ؽمُ ّ‪ٛ‬ي‬‫ث‪ٌٛٛ‬هِی؟ ثیٍڭيكْ ثریٍٖيِی؟ ؽ‪ٚ‬ورّٕڭ ك‪ٌٚ‬زٍؤلْ ثریٍٖي كییٗ!‪ »...‬لب‪ٙ‬ی فواعبرٕڭ‬‫و‪ٛ‬ثٍىیٕی ‪ ٚ‬فمواكْ ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن ٔوٍٗ ا‪ّٔٚ‬ب‪٩‬بٍٔ‪٪‬یٕی ‪٥‬نه ِمبِی‪ ٗ٪‬آیزیت ثو رٕىٗ‪ ،‬ثو رٕىٗ‬‫ال لوق رٕگٗگٗ چیمبها ایلی‪ .‬كهثبه اٍ٘ی و‪ٛ‬هكیىٗ ِ‪ٔٛ‬لْ آهرك ا‪ّٔٚ‬بیله‪،‬‬‫آهرل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ِض ً‬‫‪ٕ٥‬ف ثٍْٗ آٌیت ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ویزٗ ایلی‪.‬‬‫ال ّ‪ٛ‬ي لوق رٕىٗٔی ثوكْ ثریٍٗ ُ٘‪ ،‬یٗٔٗ كهثبه اٍ٘ی ها‪ٙ‬ی ث‪ٌّٛ‬بً‪،‬‬‫اگو لب‪ٙ‬ی ِض ً‬‫یٗٔٗ یبڭیوی كیه ٍ‪ٛ‬ها‪ ٚ ٚ‬ربالُ لیاله ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لب‪ٙ‬ی ُ٘ ثبّلٖ آىهاق‬‫‪113‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثرییت ٕ‪ٛ‬ڭوٖ آى‪ ،‬آىگٕٗ و‪ٛ‬پبیز‪ٛ‬هّگٗ ِغج‪ٛ‬ه ایلی‪ .‬اگو كهثبه‪ ٗ٩‬ثیِ ی‪ٛ‬ى وْی ث‪،ٌَٗٛ‬‬‫ّ‪ٌٛ‬ؤڭ [‪٘ ]116‬و لبیَیَی لب‪ٙ‬ی ثٍْٗ ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ربالُ لیال ‪ ٚ‬آٌك آال ایلی‪ .‬ایىٕچی‬‫آی ثبّٕلٖ یٗ ٔٗ ؽبي ّ‪ٛ‬ي‪ ،‬فم‪ ٜ‬ا‪ٌّٚ‬ىیلْ و‪ٛ‬ثواق ثریُ الىَ ث‪ٛ‬ال ایلی‪ .‬فالٕٗ ثو یً ‪٠٠‬‬‫آی ٘و آی ثبّٕلٖ ّ‪ٔٛ‬لالمٗ عٕغبي ‪ ٚ‬فبهفبّب ثٍْٗ ِیڭٍوچٗ ٕ‪ َٛ‬لب‪ٙ‬یكْ فوط ث‪ٛ‬ال‪،‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی لب‪ٙ‬ی ث‪ ٛ‬آلچٌٗؤی ثوگٗ ا‪ ْٚ‬لیٍیت فمواكْ آال ایلی‪.‬‬‫اِری عٍ‪ ًٛ‬فوِبٕٔلٖ لب‪ٙ‬یٍؤڭ فواعبرٍویٕی وّبیزّٗن ‪ ٚ‬ث‪ٚ ٛ‬اٍ‪ ٗٞ‬ایٍٗ فموأڭ‬‫عبِبٌ‪٪‬بٍیٕی آىایزّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ربهر‪ٛ‬لٕی ِٕ‪ ٤‬لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ٌ .‬ىٓ آی ثبّیٕڭ آٌ‪٪‬ی‪ ،‬لب‪ٙ‬یٕڭ‬‫آی ثبّٕلٖ هوبثلٖ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬چ و‪ٍٔٛ‬ه ّقٖی فواعبری اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖوی‬‫ربهر‪ٛ‬ق ِٖبهفٕلْ ایىی لبرال آهرب ایلی‪ .‬فموا‪ٔ ٗ٩‬ف‪ ٤‬ث‪ ٌَْٛٛ‬كیت ربهر‪ٛ‬لٕی ِٕ‪ ٤‬لیٍ‪٪‬بْ‬‫اِری ‪٥‬بٌُ آٌك هٍ‪ٛ‬اٌ‪٪‬یٕی ٘یظ ثٍّبً‪ ،‬یبوٗ ا‪ٚ‬ىیٕی ثٍّبٍٍىگٗ ٍبال ایلی‪ ]111[ .‬كهثبه‬‫اٍ٘یلْ اِبَ لً ثیه اِری ‪٥‬بٌّ‪ ٗ٪‬للهكاْ ‪ ٚ‬ایَىی فلِزىبه ث‪ٌٛٛ‬ة اِری‪ِ ٗ٩‬ياطكاْ ‪ٚ‬‬‫ٔف‪ٛ‬میل ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ماد آچیملْ آچیك هّ‪ ٖٛ‬آال‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٍَو ثٍْٗ ‪٥‬بكر ًب ٍ‪ٛ‬كا لیال‬‫ایلی‪.‬‬‫اِری اِبَ لً ثیه وجی ویٌَّٗؤی ا‪ٚ‬ى ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖ یی‪٪‬گبْ ‪٥‬یِ ‪ ،ُٛٔ ٚ‬ثچٗثبىٌك‪،‬‬‫فبؽْٗثبىٌك‪ ،‬ثٍجً ثبىٌك ‪ ٚ‬ثیلأٗثبىٌك وجی اٍّو ثٍْٗ ٍوگوكاْ‪ ،‬ی‪ٛ‬هرلٖ ٔیٌّٗو‬‫ث‪ٛ‬الیبر‪٪‬بٕٔلْ فربٍي ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖ ‪ ٍُ١‬ثو ل‪ٌٛ‬لْ ‪ ٚ‬ثوویَّٗٔڭ ویفی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی‬‫ؽبٌلٖ‪ ،‬اِری ‪٥‬بٌُ ىِبٕٔلٖ ٘و ؽبوُ‪٘ ،‬و لب‪ٙ‬ی‪٘ ،‬و ثو كهثبه اٍ٘ی‪ ،‬ؽزی ؽبوٍّؤڭ‬‫ّبگوكپیٌْٗوی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ ِالىٍِوی‪ ٗ٪‬چٗ ٘و لبیَیٍوی فمری فموا ثبّی‪ ٗ٪‬ثو ؽبوُ ِ‪ٍٞ‬ك‪،‬‬‫ثو اِری َِزجل ایلیٍو‪.‬‬‫[‪]114‬‬‫ٔصز اٌلّٗ ل‪ٛ‬ػجیىی‬‫اِری ‪٥‬بٌُ ك‪ٚ‬هیٕڭ ایڭ ثی‪ٛ‬ن آكِی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ایلی‪ٍِّ .‬ىزٕڭ اٍبٍی‬‫اٍّوی‪ ،‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٔٗ ٍی ایٍٗ ِ‪٦‬بٍِٗ لیٍّبق‪ ،‬فواعبد ‪ ٚ‬ىوبرٍوكْ‪ 1‬ؽَبة آٌّبق‪،‬‬‫ؽً ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بْ وبرزٗ ك‪ٛ٥‬اٌؤی و‪ٛ‬هِٗن ِ‪ٔٛ‬ڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪ .‬اگو ِلٔی ك‪ٌٚ‬زٍو‬‫إ‪ٞ‬الؽٕچٗ ر‪٦‬جری لیٍَٗق ٖٔواٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی‪ ُ٘ ،‬ثبُ ‪ٚ‬ىیو‪ ُ٘ ،‬فبهعیٗ ٔب‪١‬وی‪ُ٘ ،‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ىگبرٍوكْ‬‫‪114‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫كافٍیٗ ٔب‪١‬وی‪ِ ُ٘ ،‬بٌیٗ ٔب‪١‬وی‪ّٛ ُ٘ ،‬های ك‪ٌٚ‬ذ ‪١ٚ‬یفٌٗویٕی اكا لیٍّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی و‪ٛ‬هْٔگٗ ؽٍیُ‪٩ ٚ ٍُ١ ،‬لهكْ ثوی و‪ٛ‬هٔب‪ ُ٘ ،‬اؽ‪ٛ‬اي ىِبٔلْ ثو‬‫كهعٗ فربكاه ثوویَّٗ ایلی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی كهثبه اٍ٘یٕڭ هىاٌزٍوی‪ ٗ٪‬ه‪ٙ‬ب و‪ٛ‬هٍٗرّبً‪ ،‬ل‪ٌٛ‬یلْ‬‫ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍمٍویٕی ِٕ‪ ٤‬لیال ایلی‪٥ .‬وٗ‪ ٗ٩‬ویٍىبْ فموا‪ ٗ٩‬ی‪ِْٛ‬بق [‪]113‬‬‫ِ‪٦‬بٍِٗ لیال‪ٍٛ ،‬ىٌویٕی ریڭالِٗولْ ایؤّبً ایلی‪.‬‬‫ثقبها ؽبوٍّوی‪ ٗ٪‬فموأی ٍ‪ٛ‬وّٗن ‪ ٚ‬كْ٘ذ ایٍٗ ِ‪٦‬بٍِٗ لیٍّبق ثو ‪٥‬بكرله‪ٖٔ .‬و‬‫اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ئٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ‪٥‬ىَٕچٗ ِ‪٦‬بٍِٗ لیال ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ ا‪ٚ‬ى لبهٔلاُ ‪ ٚ‬یبلیٍٕویٕی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىیٕڭ آكٍِویٕی ؽلكْ آهرك ه‪٥‬بیٗ لیال‪ ،‬آٌو‬‫فٍمٕڭ ِبٌیٕی یبوٗ پبكّبٍ٘ك فيیٍٕٗیٕی لبٔچٗ اٍواف لیٌٍَٗو ُ٘‪ٍ ،‬ریٖ ایٕلاِبً ‪ٚ‬‬‫ا‪ٚ‬ىیٕی ثٍّبٍٍىگٗ ٍبال ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٔڭ ‪ٚ‬ىاهری چب‪ٕ٩‬لٖ ا‪ٝ‬وافی‪ ٗ٪‬یی‪٪ٍ٪‬بٍٔو‪،‬‬‫وبرزٗ صو‪ٚ‬رٍوگٗ ایگٗ ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ .‬آٔڭ یبلنی آكٍِوی ثریٌیبٔذ‪ 1‬ا‪ٚ‬ى‪ٚ‬وٍو ربلیت‪٘ ،‬و آلْبَ‬‫فقْیبر‪ٍ ٗ٪‬بَٔي آلچٌٗو ٕوف لیٍیت ی‪ٛ‬هاٌو‪ ،‬ا‪ٚ‬ي ث‪ ٛ‬اٍّوگٗ ٘یظ ثو ٔوٍٗ كیّبً ایلی‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ‪ِ ٗ٪ٍّ١‬بیً ث‪ٌّٛ‬بكی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ؽبوّیز‪ ٗ٪‬علا ؽویٔ‪٘ ،‬و ثو‬‫إّڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ هاع‪ ٤‬ث‪ٌْٛ‬یٕی‪٘ ]111[ ،‬و ثوویَّٗگٗ پٕبٖ ‪ ٚ‬ایگٗ ث‪ٌّٛ‬بلٕی ف‪ٛ‬ا٘اله ایلی‪.‬‬‫ایَىیلْ لبٌ‪٪‬بْ یبهاِبً ثو ‪٥‬بكد ث‪ٛ‬یٕچٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ثی‪ٛ‬ن اٍّوی رمَیُ‬‫لیٍّٕبٍلْ ثو ‪ٚ‬ىیو‪ ٗ٩‬ربثْ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ال ایلی‪ٖٔ .‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ا‪ٚ‬ىیگٗ هٍّبً ربثْ‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ‬‫اٍّوگٗ لٕب‪٥‬ذ لیٍّبینی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی‪ ،‬هئیٌ ‪ِ ٚ‬ریّجگٗ ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیٍٕ‪٪‬بْ ِالٌؤڭ ایڭ ویچیه‬‫ِأؽن ‪ِٖٕ ٚ‬جٍوی‪ٗ٪‬چٗ ‪ ٚ‬لّبهثبىٌؤڭ عٕغبٌٍوی‪ٗ٪‬چٗ رلافً لیال ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ّ٘یْٗ ثبّی ّْگبْ‪ ،‬إّڭ و‪ٛ‬ثٍىٕلْ و‪ٛ‬پٕچی اٍّؤی آ ڭالِبٍلْ ‪ ٚ‬ر‪ّّٔٛٛ‬بٍلْ لیال‬‫ایلی‪ّٔٛ .‬لای چبلٍو ث‪ٛ‬ال ایلیىٗ ثو ‪ٚ‬لزلٖ ُ٘ ا‪ٝ‬وافلْ ویٍىبْ ِىز‪ٛ‬ثٍؤی ِ‪ٞ‬بٌ‪ ٗ٦‬لیال‪،‬‬‫ُ٘ ِواف‪ٗ٦‬چیٍو ثٍٗ ْ گپ‪ٛ‬ها‪ ُ٘ ،‬ا‪ٝ‬وافی‪ ٗ٪‬یی‪٪ٍ٪‬بْ رٍّمچی ‪٦ّٝ‬ىبه ِال ‪ٍ ٚ‬پبٍ٘و ثٍْٗ‬‫ٍ‪ٛ‬یالّب ایلی‪ .‬و‪ٛ‬ة ‪ٚ‬لزلٖ ِىز‪ٛ‬ثٍؤی یبفْی آ ڭالِبٍلْ ع‪ٛ‬اة ثی‪ٛ‬ها‪ ،‬وبرت یبىیت‬‫ویٍىبْ ع‪ٛ‬اثٍؤی ُ٘ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بٍلْ ِ‪ٙ‬و ثبٍب ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ]111[ ْٛ‬ا‪ٝ‬واف لب‪ٙ‬ی ‪ٚ‬‬‫ؽبوٍّوی ٍإاٌٍوی‪ ٗ٪‬آچیك ع‪ٛ‬اة آٌّبینی یبوٗ ثو ثوا‪ٚ‬یگٗ ِٕبل٘ ع‪ٛ‬اثٍو آٌیت ؽریاْ‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ی‪ٛ‬هاٌو ایلی‪.‬‬‫ا‪٩ٚ‬ویٍو ‪ ٚ‬عٕبیزىبهٌؤڭ اٍّویٕی ثبثب ثیه اٍٍّی یبٍب‪ٚ‬ي ثبّیَی‪ ٗ٪‬ربثْ‪ٛ‬هگبْ‪ ،‬ا‪ٚ‬‬‫——————————————‬‫‪бриллиант 1‬‬‫‪115‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫٘و ٔیّٗ كیَٗ ل‪ّٛ‬جیىی ّ‪ٛ‬ڭب ؽىُ لیاله ایلی‪ .‬ثبثب ثیه ٘و و‪ ْٛ‬ثو ٔیچٗ ویٌَّٗؤی‬‫ا‪٩ٚ‬وی كیت ل‪ّٛ‬جیىی اِوی ایٍٗ لبِبق‪ ،‬ایورٍٗی یبوٗ ثو ٔیچٗ ‪ٚ‬لزلْ ویینی (‪ٝ‬جی‪٦‬ی‬‫یبفْیگٕٗ هّ‪ ٖٛ‬آٌیت) ر‪٩ٛ‬وی ایىبٍٔو كیت یٗٔٗ ل‪ّٛ‬جیىی اِوی ایٍٗ آىاك لیٍلها ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٍ ٛ‬بفزٗوبهٌىٍوكْ ل‪ّٛ‬جیىی فربٍي ایلی كیت ثي گّبْ لیالِي‪ٌ ،‬ىٓ‬‫فوٕذٍيٌىٕلْ ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى آكِی‪ ٗ٪‬افوا‪ ٛ‬كهعٗكٖ ا‪٥‬زّبكٔلْ ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ثی‪ٛ‬ن ف‪ٞ‬بٌو‪ ٗ٩‬ر‪ّٗٛ‬‬‫ایلی‪]111[ .‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ٍ ٗ٩‬فو لیٍ‪٪‬بْ‪ ،‬ه‪ ًٚ‬ریٍی‪ٚ ٗ٪‬الف‪ ،‬ه‪ٍٚ‬چٗ ‪ٍَِّ ٚ‬بٔچٗ‬‫‪٩‬يیزٗ ٌؤی ِ‪ٞ‬بٌ‪ ٗ٦‬لیٍ‪ٛ٪‬چی‪ ،‬كٔیب اؽ‪ٛ‬إٌلْ ثو كهعٗ فربكاه‪ ،‬ثبٌناد ‪ٍّ١‬لْ ِزٕفو‪،‬‬‫إالؽبر‪ِ ٗ٪‬بیً و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو آكَ ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ ،ٌَٗٛ‬إالؽبد لَّٕلْ ثواْ‬‫ِ‪ ُٙ‬اُ اّالیب آٌّبكی‪ .‬ىیوا ا‪٘ ٚ‬و ویَّٗگٗ ِمج‪ٛ‬ي ث‪ٌّٛ‬بلٕی ف‪ٛ‬ا٘اله ایلی‪ .‬ثبٌقبٕٗ‬‫‪ٚ‬ىاهری‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ٍّ٥‬ب ٕٕفیٕی ؽلكْ آهرك ه‪٥‬بیٗ لیال ایلی‪ .‬اگو ِ‪ ُٙ‬إالؽبر‪ٗ٪‬‬‫ووَّٗ‪ِ ،‬الٌؤی ا‪ٚ‬ىٔلْ ٔفود لیٍلهِب‪٩‬ی الىَ ویال ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬یظ ثو ِ‪ُٙ‬‬‫اُ لیٍّبكی ‪ ٚ‬لیال آٌّبكی‪.‬‬‫گنه ِىزجٍویگٗ ی‪ٛ‬ى رٕىٗك ْ آیٍك ر‪٦‬ییٕالة ِ‪ٔٛ‬ڭ آریٕی إالػ ِىبرت‪ ،‬اِری‬‫اٍّی‪ ٗ٪‬ثو ِلهٍٗ ‪ّ٥‬بهد لیٍیت آٔلٖ ؽلیش‪ ،‬رفَری‪ ،‬ؽَبة‪ٕ٘ ،‬لٍٗ‪ ،‬ؽَٓ ف‪ ٚ ٜ‬رغ‪ٛ‬یل‬‫ِ‪ٍٍّ٦‬وی ووو‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة ِ‪ٔٛ‬ڭ آریٕی إالػ ِلاهً ل‪ٛ‬یلی ‪ٚ‬اٌَالَ‪.‬‬‫ِىزجلاهٌو إ‪ٛ‬ي ر‪ٍ٦‬یّلْ فربكاهِی‪ ،‬یب ی‪ٛ‬ق؟ ِلهٍٍو ا‪ٚ‬ىٌوی‪ ٗ٪‬ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیٍٕ‪٪‬بْ‬‫فٍٕو‪ِ ٗ٩‬مزلهِی‪ِ ،‬مزله ایّبٍٍوِی؟ [‪ ]110‬ث‪ ٛ‬یریٌویٕی ا‪ٚ‬یالِبكی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬یالِبل‪ٌ ٗ٪‬ي‪ُ٘ َٚ‬‬‫و‪ٛ‬هِبكی‪ .‬فم‪ ٜ‬ث‪ ٛ‬اُ ثٍْٗ «ِلهٍٗ ‪ِ ٚ‬ىزجٍو إالػ ث‪ٛ‬الیبریت كه» ٍ‪ٛ‬ىیٕی ِیلأ‪ٗ٪‬‬‫چیمبهیت یبٍّؤی آٌلاكی‪ ،‬یٗٔٗ ی‪ٛ‬ى‪ ،‬ایىی ی‪ٛ‬ى ٔفو رٕجًٌو‪ ٗ٩‬پبكّبٍ٘ملْ آیٍك ‪ ٚ‬اٌ‪ٛ‬فٗ‬‫ر‪٦‬ییٕالة ایَىیٌؤی ُ٘ ا‪ٚ‬ىٔلْ ِّٕ‪ِٕ ٚ ْٛ‬زلاه لیٍلی‪.‬‬‫ا٘بٌیٕڭ ر‪ٛ‬یٍویٕی رقفیف (ییڭیً) لیٍلهكی‪ِ ،‬الٌؤڭ افززبػ ‪ ٚ‬فزُ ر‪ٛ‬یٍویٕی‬‫ی‪ٛ‬لبرْ‪ ٗ٪‬چبٌْلی‪ ،‬اِری إٍّلْ ثو ایىی ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ِلهٍٗ ‪َِ ٚ‬غلٌؤی ‪ّ٥‬بهد لیٍلهكی‪،‬‬‫ثو ایىی ؽ‪ٕٙٛ‬ی ّىَذ ‪ ٚ‬هیقذ ایزلی‪ ...‬و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ یبفْی اٍّوی ِٗٔٗ‬‫ّ‪ٌٛ‬و ایلی‪.‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ موو لیٍٕ‪٪‬بْ اؽ‪ٛ‬ايكْ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ یبفْی فٍٖزٍؤلْ یبِبْ‬‫ٕفزٍوی اىگٕٗ و‪ٛ‬ثواق و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىبٔله‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٖٔ ٌَٗٛ‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ؽمٕلٖ ُِٕ‬‫‪116‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪٥‬زمبكَ ر‪ٛ‬ثبٔلٖویچٗ كه‪:‬‬‫«ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی اِری ‪٥‬بٌُ ك‪ٚ‬ه ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ایڭ یبفْی آكِی ایلی!» [‪]112‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ؽمٕلٖ ٍ‪ٛ‬ىٔی ا‪ٚ‬ى‪ْٚ‬هاق ٍ‪ٛ‬یالكن‪ .‬ث‪ ٛ‬فٖ‪ٕٛ‬لٖ‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍوِئڭ ‪٥‬ف‪ٌٛ‬ؤی ریالیّي‪ .‬رأهیقّئڭ ِ‪ ُٙ‬ثو لَّیٕی ‪ٔ ٠٣٣٥‬چی (‪ ).َ ٠٩٠٧‬یً‬‫‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬وی رْىیً لیٍلی‪ٕ٪‬لْ ‪ ٚ‬ا‪ٚ ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬و‪ٖٔ ٗ٩‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ِ‪ ُٙ‬ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬و ا‪ٚ‬یٕب‪٩‬بٍٔ‪ٕ٪‬لْ‬‫آٔڭ اؽ‪ٛ‬اٌیٕی ِفًٖهاق آ ڭالِبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬هیذ رأهیقی ثبهٌ‪٪‬یٕی ‪٥‬نه ِمبِٕلٖ ‪٥‬وٗ‬‫لیالِي‪.‬‬‫ ‪- ٠٩‬‬‫یبػ‪ٛ‬ر‪ ْٚ‬جّعیت‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هیٕڭ آف وٌؤلٖ یبٍّؤڭ ایڭ آفووی اِیل ٍججٍوی ث‪٪ٌٛ‬بْ ربربه‬‫ِىزجی ُ٘ ثب‪٩‬الٔلی‪ .‬اِریكْ‪ٚ ،‬ىیوكْ‪ِّٛ٥ ٗٔ ،‬ی إالؽبد ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ‪ ٗٔ ٚ‬إالػ‬‫ِىبرت فٖ‪ٕٕٛ‬لٖ اِیل لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬لبٌّب‪٩‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّو علیهاق‬‫ؽووزگٗ ووّّٗوچی ث‪ٌٛٛ‬ة ‪ٔ ٠٣٠٨‬چی یً ‪ ٠٨‬می اٌم‪٦‬لٖ آیٕلٖ «روثیۀ ا‪ٝ‬فبي» [‪]111‬‬‫إٍّلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثو عّ‪٦‬یذ رأٍیٌ لیٍلیٍو‪ .‬ثبّالة عّ‪٦‬یزٕی رأٍیٌ لیٍ‪ٛ٪‬چیٍو‪ِ : 1‬ریىا‬‫‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِٕ‪ ،ُ٢‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٙ‬وی‪ ،‬اؽّل عبْ ِقل‪ َٚ‬ؽّلی‪ِ ،‬لهً ؽبعی هاف‪ٚ ٤‬‬‫ِىًّ اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ثو٘بْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ایلیٍو‪ .‬عّ‪٦‬یذٔڭ ِوإِبٍِٗی یبٌ‪ٛ٪‬ى ‪ٍّ٥‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫اؽزیب‪ ٛ‬ا‪ٚ‬چ‪« ْٛ‬عّ‪٦‬یذ ِ‪ٍٞ‬مب ٍیبٍز‪ ٗ٪‬لبرّْبیله» وجی ثو عٍّٗ ٔ‪٢‬بِٕبِٗكٖ یبىٌ‪٪‬بْ‬‫ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی فٍمٕی ‪ِّٛ٥‬ی إالؽبر‪ ٗ٪‬رْ‪ٛ‬یك لیالٌو‪ ،‬اِریٔڭ اكاهٖ‬‫فَبكٌویٕی آچیت و‪ٛ‬هٍبرٌٗو‪ ،‬ا٘بٌیٕی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اكاهۀ ‪١‬بٌّبٔٗ‪ ٗ٩‬لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بربٌو ایلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٣٠٩‬چی یً هِ‪ٚ‬بْ آیی‪ٗ٪‬چٗ عّ‪٦‬یز‪ِ ٗ٪‬ریىا ‪٥‬يد اٌلّٗ‪ ،‬پبهٍب ف‪ٛ‬اعٗ‪ ،‬ف‪ًٚ‬‬‫اٌلیٓ ِقل‪ ،َٚ‬ؽبعی ّ٘واٖ ی‪ٌٛ‬لاُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬اؽّل وّبي‪ِ ،‬ریىا ٔنه اٌلّٗ‪ ،‬ؽبعی ‪٥‬جل‬‫اٌَزبه‪ ،‬ؽىیُ عبْ ِقل‪ِ ،َٚ‬ریىا پ‪ٛ‬الد‪ٍٍ ،‬یُ عبْ‪ِ ،‬ؾّل ٔ‪٢‬و ِقل‪ٙ٢ِ ،َٚ‬و ِقل‪ٚ َٚ‬‬‫ث‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی ٕله اٌلیٓ ‪٥‬یٕی كافً لیٍٕ‪٪‬بْ ایلیٍو (ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ویٌَّٗؤڭ ٘و‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬لیٍم‪ٛ‬چیٍو‬‫‪117‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫لبیَیَی ثبّمٗ‪ٚ ]116[ 1‬لزٍوكٖ عّ‪٦‬یز‪ ٗ٪‬وریگبْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬ل‪ٌّٛ‬لٖ عّ‪٦‬یذٔڭ كفرتی‬‫ث‪ٌّٛ‬بكی‪٪‬ی ٍججٍی ٘و لبیَیٍویٕڭ كف‪ٛ‬ي رأهیقٍویٕی آچیك یبىا آٌّبكَ)‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬یبْ عّ‪٦‬یذ یبفْیگٕٗ ل‪ٛ‬د آٌ‪٪‬بْ‪٘ ،‬و ثو كایوٖكٖ ‪ ٚ‬فٍك آهإٍلٖ ا‪ٚ‬ى‬‫ا‪ٚ٥‬بٍیٕی ریم‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫عّ‪٦‬یذ ثؤچی ٔ‪ٛ‬ثزلٖ اٍزبٔج‪ٍٝ ٗ٪ٌٛ‬جٗ ی‪ٛ‬ثبهِٗن چبهٍٖیگٗ ووّلی‪ِٖ .‬بهف‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عّ‪٦‬یذٔڭ ٍویٕی آچّبینی ا‪٥‬زّبك لیٍلی‪٪‬ی رولیپو‪ٚ‬هٌوكْ ا‪٥‬بٔٗ ر‪ٛ‬پالكی‪٠٣٠٩ .‬‬‫ٔچی یً عّبكی اٌضبٔی آیٕلٖ عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٍٕلْ ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٙ‬وی ثٍْٗ رؾٖیً ‪ٍُ٥‬‬‫ا‪ٚ‬چ‪٥ ْٛ‬جل اٌوؽیُ ؽبعی ‪٥‬جل اٌَزبه ا‪ٍ٩ٚ‬ی یٗٔٗ ثو فمری ‪ٍٝ‬جٗ اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬ا‪ٚ‬ىارٍلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ٍٕٗ هعت آیٕلٖ اؽّل عبْ ِقل‪ َٚ‬ایىی ا‪ٍ٩ٚ‬ی اف‪ ٚ ًٚ‬اوؤَی عّ‪٦‬یذ فوعی ثٍْٗ‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬آٌیت ویزلی‪]111[ .‬‬‫عّ‪٦‬یزٕڭ ا‪ٚ٥‬بٍی و‪ٛ‬پبییت ل‪ٛ‬ری اهر‪٪‬بٔلْ ویینی اٍزبٔج‪ٍٝ ٗ٪ٌٛ‬جٗ ی‪ٛ‬ثبهِك یبوٗ ثو‬‫چبهٍٖیٕی ربپیت ثقبهأڭ‪ 2‬ا‪ٚ‬ىیگٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّبق اٍّویگٗ یبفْیگٕٗ اّالكی‪ .‬فبهعگٗ ‪ٍٝ‬جٗ‬‫ی‪ٛ‬ثبهّگٗ فٍك اهإٍلٖ رْ‪ٛ‬یمبد لیال‪ ،‬الزلاهیل ویٌَّٗؤڭ فواعبرٍویٕی ا‪ٚ‬ىٌوی‪ٗ٪‬‬‫ی‪ٛ‬والرب‪ ،‬فمری ثبالٌؤڭ فوعٍویٕی عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ‬ى فيیٍٕٕٗلْ ثریٖ ایلی‪.‬‬‫جّعیتغٗ اعضب لج‪ٛ‬ي لیٍّبق ی‪ٌٍٛ‬زی‬‫«عّ‪٦‬یذ» ا‪ٚ٥‬ب لج‪ٛ‬ي لیٍّبق ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ و‪ٛ‬ة آ‪٩‬و ّو‪ٍٝ‬و ل‪ٛ‬ی‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫عّ‪٦‬یذ‪ ٗ٩‬ا‪ٚ٥‬ب ث‪ٌّٛ‬بق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬افالق پبویيٌٖىی‪ ،‬ایچى‪ٌٛ‬ه ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق اٍّوكْ پبن‪،‬‬‫آ‪٩‬وكْ ٍو لبچ‪ٛ‬هِبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كهعٗكٖ ِؾىُ ث‪٦ِ ،ٌِٛ‬بهفپو‪ٚ‬ه‪ ،‬إالؽبر‪ْ٥ ٗ٪‬ك‬‫كهعٍٕٗلٖ ‪ٝ‬وفلاه ث‪ٌّٛ‬بق ثؤچی ّو‪ٍٝ‬وكْ ایلی‪ٌ .‬ىٓ ٔبِيكٌؤڭ ا‪ّٚ‬ج‪ٕ ٛ‬فزٍویٕی‬‫رؾمیك لیٍیت لج‪ٛ‬ي لیٍّبق [‪ ]114‬ی‪ٌٍٛ‬وی و‪ٛ‬ة آ‪٩‬و ایلی‪ّٔٛ .‬لالىٗ‪ِّٛ٥ :‬ی ِناووٌٖوكٖ‬‫ا‪ٚ٥‬بٌؤڭ ٘و ثوی ِٕبٍت و‪ٛ‬هكوی‪ 3‬ویٌَّٗؤڭ ٔبِيكٔی ل‪ٛ‬یب‪ ،‬ا‪ّٚ‬بي ِغٍَلٖ ٔبِيكٌو‬‫ؽمٕلٖ ِناووٖ ث‪ٛ‬ال‪ِ ،‬ناووٖ ٔزیغٍٕٗلٖ ا‪٥‬زّبك‪ّ ٗ٩‬بیبْ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬گبْ‪ٔ 4‬بِيك ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عّ‪٦‬یذ‬‫ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ایىی یب ا‪ٚ‬چ ٔفووبِیَیٗ ر‪٦‬ینی لیٌٍٕٗو‪ .‬وبِیَیٌٗو ٔبِيكٔڭ ا‪ٚ‬ىی ثٍْٗ ربٌْٔٗو‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ثبّمٗ [‪ ]116‬ثبّمٗ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ثقبهٔڭ‬‫‪ 3‬ا‪ :‬و‪ٛ‬كو‪ ،ٝ‬ة‪ :‬و‪ٛ‬هكگی‬‫‪ 4‬ا‪ :‬و‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬گبْ‬‫‪118‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ ٚ‬ثبّمٗ عبیٍوكْ ِ‪ٍِٛ٦‬بد یی‪٪‬بٌو‪ ،‬ایىیٕچی ِغٍَلٖ ا‪ٚ‬ى رفزیٌِویٕڭ فالٍٕٗیٕی‬‫عّ‪٦‬یز‪٥ ٗ٪‬وٗ لیالٌو ایلی‪ .‬ثبّمٗ ا‪ٚ٥‬بٌو ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رفزیِ اصٕبٍٕلٖ ِنو‪ٛ‬ه ٔبِيك‬‫ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ربپ‪٪‬بْ ِ‪ٍِٛ٦‬برٍویٕی عّ‪٦‬یذ‪ ٗ٩‬آ ڭالربٌو‪ .‬اگو ِناووٌٖو ٔزیغٍٕٗلٖ ِنو‪ٛ‬ه ٔبِيك‬‫ِٕبٍت و‪ٛ‬ه‪ َٗٔٚ‬لج‪ٛ‬ي وبِیَیٍٗی ر‪٦‬ینی لیٍٕٗ ایلی‪ .‬لج‪ٛ‬ي وبِیَیٍٗی ٔبِيك ثٍْٗ ثبهُ‬‫ویٍِ لیٍیت فىو ثرییت فىو آٌْٗ ‪ٔ ٚ‬زیغٗكٖ ا‪ ٚ‬ثٍْٗ ثو عّ‪٦‬یذ یبٍبِبلچی ث‪ٛ‬ال ایلی‪.‬‬‫[‪]113‬‬‫اگو اُ ِ‪ٛ‬فمیزٍی چیمَٗ‪ِ ،‬نو‪ٛ‬ه ٔبِيك ُ٘ ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ثو عّ‪٦‬یز‪ ٗ٪‬ها‪٩‬ت و‪ٛ‬ه‪،َٗٔٚ‬‬‫وبِیَیٗ ِفو‪ ٗٚ‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ٥‬بٌوكْ ثو ٔیچٗ ٔفؤی ٔبِيك و‪ٛ‬هٍبرب ‪ ٚ‬عّ‪٦‬یذٔڭ‬‫ٔ‪٢‬بِٕبٍِٗی‪ ٗ٪‬یبلنی ثو ٔ‪٢‬بِٕبِٗ یبٍبة ٔبِيك ایٍٗ ‪ٙ٥‬ل ‪ ٚ‬پیّبْ لیال ایلی‪.‬‬‫وبِیَیٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌٍؤی یٗٔٗ ‪ِّٛ٥‬ی ِغٍَلٖ ‪٥‬وٗ لیال ‪ٔ ٚ‬بِيكٔڭ لج‪ٛ‬یل ِموه‬‫ث‪ٌٛ‬لللْ ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ِنو‪ٛ‬ه ٔبِيك لج‪ٛ‬ي وبِیَیٗ ربِبٕٔلْ ایىٕچی ‪ِّٛ٥‬ی ِغٍَ‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ال‪،‬‬‫یٗٔٗ ِناووٖ ثبّالٔب‪ِ ،‬غٍَلٖ ویٍو گ‪ٛ‬یب وٗ یبڭیلْ ثو عّ‪٦‬یذ رأٍیٌ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫‪ٙ٥‬لٌو‪ ،‬پیّبٍٔو لیالٌو‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ٔ‪٢‬بِٕبِٗٔی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یٍو‪ٔ ٚ 1‬بِيكٔی اِ‪ٚ‬ب لیٍل‪ٚ‬هاٌو‪ .‬ث‪ ٛ‬اٍّو‬‫ثزىبٔلْ ویینی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ا‪ٚ٥‬بٌو یبڭی ثواكهٔڭ ّوفی‪ ٗ٪‬آیبق‪ ٗ٩‬ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة رربیه لیالٌو‪ٕٛ .‬ڭوٖ‬‫عّ‪٦‬یزٕڭ رأهیقیٕی ٍ‪ٛ‬یالة َِئٍٗٔڭ ِ‪ٍّٙ‬ىی ٍججٍی ِ‪ٔٛ‬چٗ رؾمیك ‪ ٚ‬رفزیِ [‪]111‬‬‫لیٍّبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ یبڭی ثواكهٔڭ ‪٥‬ف‪ٛ‬یٕی ا‪ٚ‬ربٔبٌو ایلی‪.‬‬‫عّ‪٦‬یذ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یبى ِ‪ٍّٕٛ‬لٖ ثو ٔیچٗ ف‪٦‬بي ییگیزٍؤی ا‪ٚ‬ىیگٗ ا‪ٚ٥‬ب لیٍلی‪.‬‬‫ِْ‪ٛٙ‬هٌوی‪ِ :‬ریىا ‪٥‬جل اٌمبكه ِؾی اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬اِنی عبْ ِقل‪ِ َٚ‬ری ‪ٙ‬یبء اٌلیٓ‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ؾی اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬لب‪ٙ‬ی ‪٥‬جل اٌؾىیُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ ٚ‬آٔڭ ثواكهی ‪٥‬جل إٌٖری‬‫ِقل‪ٌَٚ‬و ایلی‪.‬‬‫جّعیتٕڭ اجتّبع ر‪ٚ‬ػی‬‫ثقبها اٍزجلاكی‪ ٚ ٗ٪‬ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ َِزجلٍٖیٕڭ ثقبهاكٖوی ر‪٦‬میجبری‪ٚ ٗ٪‬الف‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬كه وٗ ثقبهاكٖ ثیِ ٔفو رولیپو‪ٚ‬هٔڭ ثو عبیلٖ یی‪ٍْ٪‬ی ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ‬‫ِْىً ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٔ ٠٪–٠٧ ،ٌَٗٛ‬فو‪ ٗ٩‬ییزْىبْ عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٍی ٘و ‪ ٠٥‬و‪ٔٛ‬لٖ‬‫ثو لبرال‪ ،‬اگو ثواْ ِ‪ ُٙ‬اُ چیمب لبٌَٗ ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ ثو ا‪ٚ‬ی‪ ٗ٪‬یی‪٪‬یالٌو ایلی‪ِ .‬غٌٍ و‪ٛ‬پٕچی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ال‪ٛ‬یٍو‬‫‪119‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِْ‪ٛٙ‬ه رولیپو‪ٚ‬هٌؤڭ ا‪ٚ‬یٍؤلٖ ث‪ٌّٛ‬بینی‪ ،‬فٍمٕڭ ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ كلزیٕی عٍت لیٍّب‪٩‬بْ ثو‬‫ا‪ٚ٥‬بٔڭ ؽ‪ٌٛ‬یَٕلٖ ث‪ٛ‬ال ایلی‪ .‬فٖ‪ٕٛ‬بً وییٕىی [‪ ]111‬یٍٍوكٖ ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬و‪ ٛ‬و‪ٛ‬ثواق ه‪٥‬بیٗ‬‫لیٍٕلی‪ .‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی ففنتٔڭ امأیلْ ففنت ّٔبىیٕی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ٚ‬لز‪ٗ٪‬چٗ یبهَ‬‫ٍب‪٥‬زٍه ثو فوٕزلٖ ثواه‪ ،‬ثواه ِغٍَ‪ ٗ٪‬یی‪٪‬یالٌو‪ ،‬ا‪ّٚ‬ي آفْبِلْ ثبِلاك امأی‪ 1ٗ٪‬كا‪ٚٚ‬ه‬‫ِناووٖ ك‪ٚ‬اَ لیال‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ِغٌٍ ثب‪٩‬الٔیت یی‪ ٍِ٪‬روریجی ایٍٗ ربهلبٌٌْٗو ایلی‪.‬‬‫جّعیتٔڭ اجتّبعی اح‪ٛ‬اٌغٗ ٔظزی‬‫عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اٍوافبد ‪ ٚ‬افالق هىیٍٗ ثٍْٗ و‪ٛ‬هّٖٗ‪ ،‬ا‪ٚ٥‬بٌؤڭ‬‫اٍوافٍی ر‪ٛ‬ی لیٍْی‪ ،‬ایچى‪ٌٛ‬ه ایچْی‪ ،‬ؽزی ایچى‪ٌٛ‬ه ایچیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِغٍٍَوكٖ‬‫ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هّی ل‪٦ٞ‬ی ًب ِّٕ‪ ٣ٛ‬ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ كیه عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی ِغج‪ٛ‬ه ایلیٍووٗ ا‪ٚ‬ى ل‪ٚ َٛ‬‬‫لبهٔلاٍّویٕی ‪ٍٛ ٚ‬ىٌوی‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬الق ٍبالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ویٌَّٗؤی ِنو‪ٛ‬ه ثل‪٥‬ذ‪ ،‬ؽواَ ‪ ٚ‬اٍوافٍوكْ‬‫ِٕ‪ ٤‬لیٍَ‪ٍٔٛ‬و‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫جّعیتٕڭ اػالگبْ اػٍزی‬‫عّ‪٦‬یزٕڭ ثؤچی اّی رْ‪ٛ‬یمبد ایلی‪ .‬رْ‪ٛ‬یمبد ِ‪٥ٛٙٛ‬یٕی فالٕٗ لیٍَٗن ا‪ٚ‬چ‬‫ِبكٖ‪ ٗ٩‬آیویال كه‪:‬‬‫‪ )٠‬فٍمٕی ‪٦ِ ٚ ٍُ٥‬بهف‪ ٗ٪‬رْ‪ٛ‬یك لیٍّبق‪ ،‬ا‪ٚ‬ل‪ٝ ٗ٪ّٛ‬بٌت ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو‪٘ ٗ٩‬و ر‪ٛ‬هیل یبهكَ‬‫و‪ٛ‬هٍٗرّٗن‪ ،‬فٍك آهإٍلٖ یبڭی اكثیبد‪٩ ،‬يیزٗ‪ِ ،‬غّ‪ ٚ ٗ٥ٛ‬هٍبٌٌٗؤی ربهلبرّبق‪ ،‬ث‪ٛ‬‬‫ر‪٩ٛ‬ویلٖ عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌویٕڭ ٘و ثوی ل‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬ایىی ا‪ٚ‬چ كأٗ ‪٩‬يیزٗ ‪ِ ٚ‬غّ‪ ٚ ٗ٥ٛ‬ثو ایىی‬‫كأٗ اكثی ‪ ٚ‬افاللی وزبة ریمب‪ ،‬ف‪ٛ‬اٖ ثبىاهكٖ ث‪ ،ٌَْٛٛ‬ف‪ٛ‬اٖ ا‪ٚ‬یلٖ ث‪ ،ٌَْٛٛ‬ف‪ٛ‬اٖ‬‫لْاللٍوكٖ ث‪ ،ٌَْٛٛ‬ف‪ٛ‬اٖ ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي ٍفؤلٖ ث‪ ٌَْٛٛ‬فالٕٗ ٘و یریكٖ ‪٘ ٚ‬و ثو فوٕذ‬‫چیمللچٗ فٍم‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ثریا‪ ،‬ثو آى ه‪٩‬جذ و‪ٛ‬هٍبرىبٍٔوگٗ ِغبٔی یبڭی اكثیبد ربهلبریت‬‫ر‪ٛ‬ها‪ ،‬علیهاق ‪ّٕ ٚ‬یّیهاق آكَ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪٩ َّٗٛ‬يیزٗ ‪ِ ٚ‬غّ‪ٌٗ٥ٛ‬و‪ِْ ٗ٩‬رتی لیال ایلی‪.‬‬‫[‪]110‬‬‫‪ )٠‬ایَىی اٍوافبد ‪٥ ٚ‬بكاد هىیٌٍٗؤی ی‪ٛ‬لبرْ‪ ٗ٪‬رْ‪ٛ‬یك‪ .‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ر‪ٛ‬یٍو ‪ٚ‬‬‫‪٥‬ياٌؤی ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٖ ٍٕلْ ِؾبوّٗ لیال‪ِٕ ،‬بٍجذ چیمللچٗ ثيَ ‪ٚ‬و‪ٛ‬ثىبهی وجی یبِبْ ‪ٚ‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬آمأی‪ٗ٪‬‬‫‪120‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ِّٛ٥‬ی ‪٥‬بكرٍؤڭ فَبكیٕی فٍك‪ ٗ٩‬آچیت ثریٖ‪ ،‬ا‪ٚ‬ىیگٗ ِٕبٍجزٍه ویٌَّٗؤڭ ر‪ٛ‬ی ‪٥ ٚ‬يا‬‫ِ‪٦‬ووٌٗویٕی ‪ ٚ‬ثبّمٗ ِواٍٍّویٕی ِّىٓ لله ییڭیٍالّز‪ٛ‬هِٗوگٗ چبٌْٗ ایلی‪ِٛ .‬ڭب ِمبثً‬‫فٍمٕی اعزّب‪٥‬ی ‪ِ ٚ‬لٔی یبهكٍِو‪ ،ٗ٩‬فمری ‪ ٚ‬ثَوعبِبٔلٖ ویٌَّٗوگٗ ِ‪٦‬ب‪ٔٚ‬ز‪ ٗ٪‬چبلوا ایلی‪.‬‬‫‪ )٣‬اِری ؽى‪ِٛ‬زیىٗ لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌّبل‪ ٗ٪‬رْ‪ٛ‬یك‪ .‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٍی ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ‬‫اِریٔڭ‪ٚ ،‬ىیؤڭ‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّؤ ڭ‪١ 1‬بٌّبٔٗ ؽووزٍویٕی‪ ،‬عبً٘ ِالٌؤڭ ٔبثغب‬‫فز‪ٛ‬اٌویٕی فٍم‪ ٗ٪‬آچیت و‪ٛ‬هٍٗرٗ‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬ذ كایوٌٖؤلٖوی افالق ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬قٌمٍویٕی ‪ٚ‬‬‫اٍوافبرٍویٕی‪ِ ،‬لهٍٗ ‪ٍّ٥ ٚ‬ب آهإٍلٖوی هیبوبهٌىٍؤی ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ إالً ‪ ٚ‬ل‪ً ٦ٞ‬ب‬‫ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن ایّبٍٍىیٕی ‪٥‬مٍی ‪ٔ ٚ‬مٍی كٌیٍٍو ثٍْٗ اصجبد لیال ایلی‪.‬‬‫عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی عّ‪٦‬یذٔڭ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ر‪ٍ٦‬یّبری ثٍْٗ فٍك آهإٍلٖ یبٌ‪٪‬بْ‪،‬‬‫فٖ‪ٕٛ‬بً لب‪ٙ‬یقبٌٔٗو‪ ،‬ؽبوُفبٌٔٗو‪ِ ]112[ ،‬لهٌٍٗو‪ِ ،‬فزی ‪ِ ٚ‬لهٍٍؤڭ ا‪ٚ‬یٍوی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ي‬‫ربث‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ؽبوٌُو ‪ِ ٚ‬الٌؤڭ ایڭ ایڭٕچگٗ‪ٍ 2‬وٌوی‪ٗ٪‬چٗ ‪ٚ‬الف ث‪ٛ‬ال‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ٍوٌؤی ا‪ٚ‬ىیگٗ كٍذ آ‪ٚ‬یي لیٍیت ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثیٕی ‪ ٚ‬ؽواَ ف‪ٛ‬ه ؽغوٖ علّاة ِالٌؤی‬‫فٍك اهإٍلٖ یبفْیگٕٗ رٕمیل لیال ایلی‪.‬‬‫عّ‪٦‬یذ ؽى‪ِٛ‬ذ اكاهٌٖویٕڭ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍ‪ٕ٪‬لْ اٍزفبكٖ لیٍیت آها‪ ٗ٩‬ریملی‪٪‬ی یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫ّٔبیٕلٌٖوی ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ث‪ ٘٦‬ثو ِٕٖجٍو‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ى فىویگٗ یبلنیهاق ویٍىبْ ویٌَّٗؤی‬‫وریو‪ٛ‬ىٖ‪ ،‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ٍيكهِبٍلْ ثو آى ٍیبٍی ٔف‪ٛ‬م ُ٘ پیلا لیال ایلی‪.‬‬‫جّعیتٕڭ ِعبرف ت‪ٛ‬غزیظٕذٖ اػالگبْ اػٍزی‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ یبىٌلی‪٪‬ی كیه عّ‪٦‬یذٔڭ ِ‪ ُٙ‬اّی فبهعگٗ ‪ٍٝ‬جٗ ی‪ٛ‬ثبهِٗن ایلی‪٠٩٠٠ .‬‬‫ٔچی یً رؾٖیٍٕلٖ اٍزبٔج‪ٛ‬ي ِىزجٍؤلٖ عّ‪٦‬یذٔڭ رْ‪ٛ‬یمی ثٍْٗ ی‪ٛ‬ثبهٌگبْ ّبگوكٌؤڭ‬‫[‪ٍ ]111‬بٔی ‪ٔ ٠٥‬فو‪ٔ ٠٩٠٠ ٗ٩‬چی یٍلٖ وبرزٗ وچیه ‪ٔ ٣٪‬فو‪ ٗ٩‬یزیْلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬بگوكٌؤڭ‬‫و‪ٛ‬پٕچیَیٕڭ فوعیٕی عّ‪٦‬یذ لیال ایلی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ثبّمٗ عّ‪٦‬یذ ثقبهاكٖ ِىًّ اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ا‪ٚ‬یٕلٖوی یبّ‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬ىزجٕی‬‫ا‪ٚ‬ى ؽّبیزی‪ ٗ٪‬آٌلی‪ِ ،‬ىزت ِقبهفی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آی ِٗ آی ِ‪٦‬نی ثو ِملاهكٖ یبهكَ لیٍیت‬‫ر‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ؽبوٍّوٌؤڭ‬‫‪ :َ 2‬ئ‪ٟ‬ڭچﮑٗ‬‫‪121‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫جّعیتٔڭ اطتبٔج‪ٌٛ‬ذٖوی ػبگزدٌز ایٍٗ ِٕبطجتی‬‫عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ‬ى ٍویٕی ٘یظ ثو وْیگٗ آچّبكی‪٪‬ی كیه اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖوی ‪ٍٝ‬جٌٗو ایٍٗ ُ٘‬‫هٍّ ًب ِقبثوٖ لیٍّبً ایلی‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ث‪ٌٛٛ‬ة اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ر‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬چیٍو‪٘ ،‬و‬‫ثو ٍو ‪ ٚ‬اؽ‪ٛ‬اٌلْ فربكاه لیٍٕٗ ایلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ا‪ٚ‬ى آهاٌؤلٖ إ‪ٞ‬الػ لیٍٕ‪٪‬بْ اّبهد ‪ٚ‬‬‫‪٥‬الِزٍوی ثبه ایلی‪ .‬عّ‪٦‬یذ ؽَبثٕلْ‪ ،‬یبوٗ عّ‪٦‬یذ ؽّبیٍٕٗلٖ اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫ّبگوكٌوگٗ ٔ‪٢‬بهد لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عّ‪٦‬یذٔڭ [‪٦ِ ]116‬زّل ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ٘و ‪ٚ‬لذ ثو ایىی‬‫ٔفوی اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ر‪ٛ‬ها ایلی‪ .‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ّبگوكٌؤی ٔ‪٢‬بهد لیٍّبق‪ ،‬یبوٗ‬‫ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بق ٔیزی ایٍٗ اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬ثبهگبْ مارٍو ث‪ٌٛ‬و ایلیٍو‪:‬‬‫‪ )٠‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٙ‬وی‪ )٠ ،‬اؽّل عبْ ِقل‪ َٚ‬ؽّلی‪ٙ٢ِ )٣ ،‬و ِقل‪ِ )٤ ،َٚ‬ؾّل ٔ‪٢‬و‬‫ِقل‪٘ )٥ ،َٚ‬بُّ ّبیك‪.‬‬‫اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ُ٘ «ثقبها ر‪ّ٦‬یُ ِ‪٦‬بهف عّ‪٦‬یزی» إٍّلٖ هٍّی ‪ ٚ‬آچیك ثو عّ‪٦‬یذ‬‫یبٍبٌ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذ اٍّیگٗ ِ‪ٛ‬افك ثقبها ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هوَزبْ ِ‪٦‬بهفی ی‪ٌٕٛ‬لٖ ِ‪ ُٙ‬اٍّو‬‫اّالكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذٔڭ ِإٍٍَوی ثقبهاٌیٍوكْ ‪٥‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود‪ِ ،‬میُ اٌلیٓ ثیه‪،‬‬‫ٕبكق ‪ْٛ٥‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬یبهكَ لیٍ‪٪‬بْ ‪ٌٛ٩‬غٗیل ‪٥‬جل اٌ‪٦‬يیي افٕلی ایلی‪.‬‬‫اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ر‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬چی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثقبها ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هوَزبْ ّبگوكٌوی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یز‪ ٗ٪‬كافً‬‫ث‪ٌٛ‬للٍویلیه ثقبهاكٖوی ِ‪٦‬بهفپو‪ٚ‬هٌؤڭ ثو لَّی ُ٘ ‪٩‬بیجبٔٗ ا‪ٚ٥‬ب ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪.‬‬‫ثقبهاكٖ اٍزمبِذ لیٍیت ثقبهاٌیٍو ثٍْٗ ربِٔ ث‪٪ٌٛ‬بْ ربربه ‪٥‬بٌُ عبْ االكهٍی افٕلی ُ٘‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذكٖ ا‪ٚ٥‬ب ث‪ٌٛٛ‬ة اّالكی‪« ]111[ .‬ثقبها ر‪ّ٦‬یُ ِ‪٦‬بهف عّ‪٦‬یزی» ثقبها ‪ٚ‬‬‫ر‪ٛ‬هوَزبْ ّبگوكٌوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽى‪ِٛ‬زگٗ ِواع‪٦‬ذ لیٍیت ِٕبٍت ِىزجٍوكْ ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬آال‪،‬‬‫اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬یبڭی ویٍگبْ ّبگوكٌو‪ ٗ٩‬عّ‪٦‬یذ ثٕبٍٕلْ ِٕيي ثریٖ ‪ِ ٚ‬ىزجگٗ وریگ‪ٔٛ‬چٗ‬‫فٖ‪ٕٛ‬ی ِ‪ٍٍّ٦‬وكْ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ؽب‪ٙ‬و لیال ایلی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ثبّمٗ عّ‪٦‬یذ ر‪ٛ‬هوَزبْ ‪ ٚ‬ثقبهاكْ ؽغبى‪ ٗ٩‬ثبهایبر‪٪‬بٍٔو ثٍْٗ ِٕبٍجذ پیلا‬‫لیال‪ِ ،‬ىزت ‪ٍّ٥ ٚ‬ی ِإٍَّٗ ٌؤی ىیبهد لیٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ِّىٓ لله فىوٌویٕی آچْ‪ ٗ٪‬چبٌْٗ‬‫ایلی‪.‬‬‫ربربه ‪٥‬بٌُ عبْ االكهٍی افٕلی ثٍْٗ ‪ٌٛ٩‬غٗیل ‪٥‬جل اٌ‪٦‬يیي افٕلی «ثقبها ر‪ّ٦‬یُ‬‫ِ‪٦‬بهف عّ‪٦‬یزی»‪ ُِٙ ٗ٩‬فلِزٍو لیٍللٍؤلْ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ُ٘ اٍٍّوی ثقبها أمالثیٕڭ‬‫‪122‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫رأهیقٕلٖ ِ‪ ُٙ‬ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬ر‪ٛ‬ر‪ّٛ‬گٗ ّبیبْ كه‪.‬‬‫(یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یزٕڭ اٍّوی ثبها ثبها ویڭبییت یبٍّؤڭ ‪ِّٛ٥‬ی ؽووزٍویگٗ‬‫ل‪ٌّٛٛٛ‬ة ویزىبٍٔىٕلْ‪ ،‬ؽب‪ٙ‬و ث‪ ٛ‬فٍٖٕی ثزى‪ٛ‬ىِٖي‪ ،‬عّ‪٦‬یزٕڭ ثبّمٗ اٍّویٕی ‪ِّٛ٥‬ی‬‫اٍّو لبربهٔلٖ [‪ ]104‬یبىاِي‪).‬‬‫ ‪- ٠٪‬‬‫عجذ اٌزؤف فطزت افٕذی ‪ ٚ‬آٔڭ اثزٌزی‬‫ثقبها أمالة رأهیقٕلٖ ف‪ٞ‬ود افٕلی ‪ ٚ‬آٔڭ اصوٌوی ِ‪ ُٙ‬ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬ر‪ٛ‬رلی‪ٕ٪‬لْ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫فٖ‪ٕٛ‬لٖ ِقٖ‪ ٓٛ‬ثو ثٕل یبىِبق الىَ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لی‪:‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ثٕلٌؤڭ ثؤلٖ یبىكی‪ّ٪‬يكیه ف‪ٞ‬ود افٕلی ِمیُ اٌلیٓ ثیه ثٍْٗ ثوگٗ‬‫‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یً ث‪ٙ‬به فٍٖٕلٖ ایواْ آّب اٍزبٔج‪ٍ ٗ٪ٌٛ‬فو لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ف‪ٞ‬ود ماربً ثقبها‬‫‪ٍٝ‬جٗ ٌویٕڭ ایڭ َِز‪٦‬لٌؤلْ ث‪ٌٛٛ‬ة ایَىی اكثیبد ‪٥ ٍَٛ٥ ٚ‬وثیٗ‪ِٙ ٗ٩‬بهد پیلا لیٍ‪٪‬بْ‬‫ایلی‪ .‬وییٕىی یٍٍوكٖ یبڭی اكثیبر‪ٚ ٗ٪‬ل‪ٛ‬فی ٍبیٍٕٗلٖ فىوی آچیٍیت ثقبهأڭ ٍیبٍی‪،‬‬‫اعزّب‪٥‬ی‪ ،‬الزٖبكی ‪ٍّ٥ ٚ‬ی اؽ‪ٛ‬اٌی‪٥ ٗ٪‬ربد و‪ٛ‬ىی ثٍْٗ لبها‪٩‬بْ ‪ ٚ‬ثقبهأڭ ا‪ٝ‬واف‬‫‪ٚ‬الیزٍوی‪ٍ ٗ٪‬یبؽذ لیٍیت یبفْیگٕٗ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ر‪ٛ‬پال‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬ووكیىٕلْ ثبّالة ثو یبللْ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بل‪ ٚ ]103[ ٗ٪‬ثو یبللْ اصو یبىِبل‪ٗ٪‬‬‫وریّلی‪ .‬ثؤچی اصوی فبهٍیچٗ «ِٕب‪١‬وٖ» إٍّلٖ ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اصوكٖ للیُ ‪ -‬علیل‬‫ٔيا‪ٍ٥‬وی ِؾبوّٗ لیٍٕٗ كه‪ .‬ث‪ ٛ‬اصو آچیك ‪ٍ ٚ‬بكٖ فبهٍی ریٍٕلٖ ثقبها فٍمیٕڭ اؽ‪ٛ‬اي‬‫ه‪ٚ‬ؽیٍٗیٕی ٔ‪٢‬و‪ ٗ٩‬آٌیت ه‪ِٚ‬بْ‪ٝ 1‬ویمٕچٗ یبىٌلی‪ٕ٪‬لْ‪ ،‬ثقبها فٍمی‪ ٗ٪‬ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ یبفْی‬‫رأصری لیٍلی‪ .‬ف‪ٞ‬ود افٕلی ا‪ٚ‬ىیٕڭ ِبكّ ی ربهٌ‪٪‬یگٗ لبهاِبٍلْ اصؤی ا‪ٚ‬ى فوعی ثٍْٗ‬‫اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ثبٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ثقبها‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬ثو للهی ی‪ٌٛ‬لٖ ه‪ٍ ًٚ‬بَٔ‪ٛ‬هٌوی‪ 2‬ل‪ٌٛ‬ی‪ٗ٪‬‬‫ر‪ّٛٛ‬ة ی‪ٛ‬لبٌ‪٪‬بْ ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬ثقبها‪ٍ ٗ٩‬الِذ ویٍىبٍٔویٕی ثقبها رولیپو‪ٚ‬هٌوی یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫عّ‪٦‬یذ ر‪ٍ٦‬یّبری ایٍٗ ثقبها ٍِّىزیٕڭ ٘و ربِبٔی‪ ٗ٪‬ربهلبرلیٍو‪ .‬رولیپو‪ٚ‬ه ِلهٍٍوكْ ‪٥‬جل‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪роман‬‬‫‪< цензор 2‬‬‫‪123‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫اٌمبكه ِقل‪ٔ ٠٩٠٨( َٚ‬چی یٍلٖ ربّىٕلكٖ ‪ٚ‬فبد) ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اصوكْ ی‪ٛ‬ى ایٍٍه َٔقٍٗیٕی‬‫ف‪ٛ‬هعیٕ‪ ٗ٪‬ریمیت ّ‪ٙ‬وٍجي‪ ،‬وزبة‪ ،‬چوا‪٩‬چی ‪ ٚ‬یبوٗثب‪ٍ٩‬و‪ٗ٩‬چٗ ایٍزیت ربهلبرلی ‪ٚ‬‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یبٌّب‪٩‬بْ ویٌَّٗوگٗ ا‪ٚ‬ىی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ثریكی (ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اصو ٍّولٕلیل ؽبعی ِ‪٦‬نی افٕلی‬‫ربِبٕٔلْ ا‪ٚ‬ىثىچٗگٗ روعّٗ لیٍٕیت ثبٍلهٌلی)‪]101[ .‬‬‫‪ )٠‬ه‪ِٚ‬بْ ‪ٝ‬ویمٕچٗ یبىٌ‪٪‬بْ «ٍیبػ ٕ٘لی»‪ 1‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اصوكٖ ثقبهأڭ ‪ٍّ٥‬ی‪ٍ ،‬یبٍی‪،‬‬‫اعزّب‪٥‬ی ‪ ٚ‬الزٖبكی ؽبٌٍوی ثریؽّبٔٗ فم‪ ٜ‬گب٘ب و‪ٌٛ‬ى‪ ،ٛ‬گب٘ب علی ثو ی‪ٛ‬ي ثٍْٗ رٕمیل‬‫لیٍٕ‪٪‬بْ‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اصو ُ٘ ٍبَٔ‪ٛ‬ه ثالٍی‪ ٗ٪‬ی‪ٌٛٛ‬ل‪ٛ‬ة ِ‪ ُٙ‬ثو لَّی رٍف ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬لبالِبٍی‬‫ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍیت «ِٕب‪١‬وٖ»كْ ُ٘ ِ‪ُٙ‬هاق ‪ ٚ‬یبفْیهاق رأصری لیٍلی («ٍیبػ ٕ٘لی»‬‫فبهٍی ریٍٕلٖ ایلی‪ٍّ .‬ولٕلیل ِفزی ِؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعٗ ربِبٕٔلْ ه‪ٍٚ‬چٗ‪ ٗ٩‬روعّٗ‬‫لیٍل‪ٚ‬ه‪ٌٛٚ‬ة ثبٍلهٌلی)‪.‬‬‫‪ٍ« )٣‬یؾٗ» ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اصو فبهٍی ریٍٕلٖ أمالثی ّ‪٦‬وٌو ث‪ٌٛٛ‬ة ویچگٕٗ ل‪ٌٛ‬لٖ ثبٍٍ‪٪‬بْ‬‫ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اصوكٖ و‪ٛ‬ثواق ع‪ٙ‬بٔگریٌو ‪٥‬بٌّیٕڭ ّوق ‪ ٚ‬اٍالَ كٔیبٍٕلٖ لیٍ‪٪‬بْ ‪ ٚ‬لیالیبر‪٪‬بْ‬‫ع‪ٛ‬ه ‪ٍٍّ١ ٚ‬ؤلْ ثؾش لیٍٕٗ‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اصو ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍو‪ ٗ٩‬ایٍیىزرییه‪ 2‬ل‪ٛ‬ری وجی و‪ٛ‬چٍی ‪ٚ‬‬‫ٍو‪٥‬زٍی رأصری لیال ایلی كیَٗن ِجبٌ‪ ٗ٪‬لیٍ‪٪‬بْ ث‪ٌّٛ‬بیّي‪ٍ« .‬یؾٗ» اٍزبٔج‪ٌٛ‬لْ ویٌَٗوكٖ‬‫یبّ‪ٔٛ‬ز‪ٛ‬ه‪ٌٛٚ‬ة ویٍز‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬لیىی كیه [‪ ]101‬ثقبهاكٖ ُ٘ ویٌَٗوكٖ یبّ‪ٔٛ‬ز‪ٛ‬ه‪ٌٛٚ‬ة ربهلبرٍلی‪.‬‬‫‪« )٤‬ه٘رب ٔغبد»‪٥« )٥ ،‬بیٍٗ» ث‪ٌٛٛ‬ة ثؤچیَی اعزّب‪٥‬ی ‪ ٚ‬الزٖبكی ؽیبر‪ ٗ٪‬ه٘رب‬‫ث‪ٛ‬الهٌه ٔمٍی ‪٥ ٚ‬مٍی كٌیًٌو ثٍْٗ‪ ،‬ایىٕچیَی ‪٥‬بیٍٗ إالؽی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبىٌ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی اصو ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل فواعبری ثٍْٗ ثبٍله‪ٌٚ‬لی (ث‪ٌٛ‬و ُ٘ فبهٍی ایلی)‪.‬‬‫‪ٍَِّ« )٦‬بٔبْ كاه اٌواؽذ» ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اصو اٍّب‪٥‬یً ثیه ‪ٖ٩‬رپأَىیٔڭ «كاه‬‫اٌواؽذ ٍَِّبٍٔوی»كْ فبهٍیچٗ‪ ٗ٩‬روعّٗ لیٍٕیت ثقبها یبٍّوی ربِبٕٔلْ ثقبهاكٖ‬‫رأٍیٌ لیٍٕ‪٪‬بْ «ِ‪٦‬وفذ وزجقبٍٔٗی» فواعبری ثٍْٗ ثبٍل‪ٚ‬هٌلی (ؽب‪ٙ‬وكٖ ف‪ٞ‬ود‬‫افٕلیٕڭ اّالگبْ اٍّوی ‪ ٚ‬یبى‪٩‬بْ ٔوٌٍٗوی ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ّ‪ٔٛ‬چٗ ثٍْٗ لٕب‪٥‬ذ لیالِي‪،‬‬‫لبالِبٍیٕی ‪ِّٛ٥‬ی ؽبٌٍو آهإٍلٖ یبىاهِي)‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ة‪ٍ« :‬یبػ ٕ٘ل‪ »ٜ‬كه‪.‬‬‫‪электрик 2‬‬‫‪124‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]101‬‬‫ ‪- ٠٠‬‬‫اصالح ِذارص ِظئٍٗطی‬‫اِری ‪٥‬بٌُ ؽى‪ِٛ‬ذ اكاهٖ ٍیٕی ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬آٌ‪٪‬بٔلْ ویینی‪٘ ،‬و ثو ویَّٗ ا‪ٚ‬ى ِل‪٥‬ب ‪ٚ‬‬‫ِ‪ٍٞ‬جیگٗ و‪ٛ‬هٖ اِری‪٥ ٗ٩‬وی‪ ٗٚ‬ثرییت ‪ٍٝ‬ت ‪ ٚ‬اٌزّبًكٖ ث‪ٛ‬ال ثریكی‪ .‬ثوی‪« :‬ثبالَٔی ٍٕذ‬‫ر‪ٛ‬یی لیٍّب‪ ُ٩‬الىَ‪ٌ ،‬ىٓ آلچَٗ ی‪ٛ‬ق» كیت ‪٥‬وی‪ ٗٚ‬ثریٖ ‪ ٚ‬ثو لله آلچٗ ا‪ٔٚ‬ل‪ٚ‬ها‪ ،‬ثبّمٗ‬‫ثویَی‪« :‬فالْ ر‪ٌٛ‬یذ‪ ،‬یبوٗ ‪ٚ‬لف ِڭب ثریٌَٗ ایلی» كیت ِواع‪٦‬ذ لیال‪ٍِٞ ،‬جی‪ ٗ٪‬یزیْٗ‪،‬‬‫ثو ِلهٍٗ ‪ٍٝ‬جٍٗی‪« :‬افززبػ لیالِٓ‪ِ ،‬ڭب فالْ وزبة وریٖن‪ ،‬یبوٗ فالْ ِملاه آلچٗ الىَ‬‫ایلی» كیت ‪٥‬وٗ لیال ث‪ ُ٘ ٛ‬ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق لبٌّبً ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍٝ ٛ‬ت ‪٥ ٚ‬وی‪ٌٗٚ‬ؤڭ ثبهیَی‬‫ّقٖی ‪ ٚ‬عيئی ٔوٌٍٗو ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایلی‪.‬‬‫یبٍّؤڭ رو‪٩‬یت ‪ ٚ‬رْ‪ٛ‬یك ٌوی یبڭی اكثیبرٕڭ ِلهٍٗ ّبگوكٌوی آهإٍلٖ رأصریی‬‫ٍبیٗ ٍٕلٖ ثو آى فىوی آچیٍیت ا‪ٚ‬ی‪٪‬بٔ‪٪‬بْ ثو ایىی ‪ٍٝ‬جٗ اِریٔڭ ٘و ٔوٍٗٔی ثقِْ‬‫لیالیبر‪٪‬بٔیلْ عَبهد‪ ٗ٩‬ویٍیت‪ٔ ٠٩٠٠ ،‬چی یً ثبٍّؤلٖ ِلهٌٍٗؤی إالػ ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ‬‫اِری‪٥ ٗ٩‬وی‪ ]100[ ٗٚ‬ربپْ‪ٛ‬هكیٍو‪٥ .‬وی‪ٔٗٚ‬ڭ ِ‪ّٔٛٚ‬ی رمویجبً ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬لاق ایلی‪:‬‬‫«ثئڭ ِلهٍٗ ٌؤڭ كهٍی ؽلكْ آّ‪ٛ‬ق ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ‪ ،‬كهٍٍوكٖ ٘یظ ثو روریت ‪ ٚ‬أز‪٢‬بَ‬‫لبٌّب‪٩‬بْ‪ ،‬كهً عل‪ٌٕٚ‬لٖ ٌي‪ٍَٚ‬ي ّوػ ‪ ٚ‬ؽبّیٌٗو‪ِٕ ،‬ف‪٦‬ذٍي ِجبؽضٗ ‪ِٕ ٚ‬بلٌْٗو و‪ٛ‬ة‬‫ورییت ث‪ٛ‬ر‪ٍِٞ ْٛ‬ت ‪ِ ٚ‬مٖل ربّمبهیلٖ لبٌ‪٪‬بْ‪ِٔٛ ،‬ڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬وبرزٗ ِفزی ‪ِ ٚ‬لهٍٍو‪،‬‬‫كهً ؽمی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وبرزٗ‪ ،‬وبرزٗ ‪ٚ‬لفٍؤی ییت ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪ ،‬افززبؽبٔٗ كیت فمری ‪ٍٝ‬جٌٗؤڭ ثبه ‪ٚ‬‬‫ی‪ٛ‬لٍویٕی ثبٍیت آالٌو‪ .‬فمری ّبگوكٌووزبة ‪ٚ‬وییٍّویٕی ٍبرّبق ثٍْٗ افززبؽبٔٗ ِٖبهفٕلْ‬‫ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ال آٌّبینی‪ ،‬ثو لله لوٗكاه ث‪ٌٛٛ‬ة لِ ا‪ٚ‬هرٍٕٗلٖ رؾٖیًٔڭ ایڭ ه‪ٚ‬اعٍه ثو‬‫چب‪ٕ٩‬لٖ اِبِزچیٍه آفزبهیت لْاللٍو‪ ٗ٩‬چیمیت ویزْگٗ ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٛ‬الٌو‪».‬‬‫«ثي عٕبث‪٦‬بیل اِری ؽ‪ٚ‬ورٍؤلْ ا‪ٚ‬ربٔبِي ویُ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ثو ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق لیٌٍَٗو ایلی‪.‬‬‫ربوٗ كهً عل‪ٌٕٚ‬لْ ٌي‪ٍَٚ‬ي ٔوٌٍٗو چیمبهیٍیت آٌؤڭ ا‪ٚ‬هٔی‪ّ ٗ٪‬وی‪٦‬زٕڭ [‪ ]102‬اٍبٍی ‪ٚ‬‬‫لب‪٥‬لٖ ٌوی ث‪٪ٌٛ‬بْ رفَری‪ ،‬ؽلیش‪ ،‬إ‪ٛ‬ي فمٗ ‪ ٚ‬ثبّمٗ ٔبف‪ ٤‬فٍٕووریو‪ٛ‬ى‪ ُ٘ .ٌَْٛٚ‬افززبؽبٔٗ‬‫ِٖبهفی فمری ّبگوكٌو ث‪ٛ‬یٕٕلْ و‪ٛ‬ربهیٍیت ِلهٍٍو ِلهٍٗ ‪ٚ‬لفٍوی‪ ٗ٪‬لٕب‪٥‬ذ لیٍَ‪ٍٔٛ‬و‪».‬‬‫اِری ‪٥‬بٌُ ‪٥‬وی‪ٔٗٚ‬ی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬كی‪٪‬ی ّ٘بْ «ِ‪ّٔٛٚ‬ی اعوا لیٍَٕ‪ »ْٛ‬كیت لب‪ٙ‬ی والْ‬‫‪125‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثمب ف‪ٛ‬اعٗ‪ ٗ٩‬ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬ثمب ف‪ٛ‬اعٗ اِریٔڭ ث‪ٛ‬یو‪٩ٚ‬یٕی ‪ٍّ٥‬ب یبٍب‪ٚ‬یل ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی‬‫ایٍٗ ِفزی ‪ِ ٚ‬لهٍٍو‪ ٗ٩‬یزیْز‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫ِفزیٌوكْ یبٌ‪ٛ٪‬ى كاِال اوواَ اِریٔڭ فوِبٔی‪ ًّ٥ ٗ٪‬لیٍیت كهً عل‪ٌٚ‬یٕی إالػ‬‫لیٍّبل‪ ٗ٪‬ووّلی‪ِٔٛ« ُ٘ ،‬لْ ث‪ٛ‬یبْ ّبگوكٌوكْ افززبؽبٔٗ إٌّٓبیله» كیت ا‪٥‬الْ لیٍلی‪.‬‬‫اِِب ثبّمٗ ِفزی ‪ِ ٚ‬لهٍٍو ٔیّٗ لیٍلیٍو؟ كیت ٍ‪ٛ‬هایٍيِی؟‬‫ثبّمٌٗو یبٌ‪ٛ٪‬ى فوِبٔ‪ ًّ٥ ٗ٪‬لیٍّب‪٩‬بْ ثٍْٗ لبٌّبكیٍو‪ .‬ثٍىٗ لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗ‪ٗ٩‬‬‫٘غ‪ َٛ‬لیٍیت اِریٔڭ‪ ]101[ 1‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبٔی‪ ٗ٪‬ا‪٥‬رتاٗ لیٍلیٍو (آٖ ث‪ ٛ‬أٖبفَي ‪٥ ٚ‬بهٍيٌو‬‫اِریٔڭ ثچٗثبىٌ‪٪‬ی گٗ ‪ ٚ‬ثیذ اٌّبٌٕی ا‪ٚ‬ى ویفیگٗ اٍواف لیٍْیگٗ ُ٘ ثواْ لبرال ا‪٥‬رتاٗ‬‫لیٌٍَٗو ایلی)‪ .‬ث‪ ٛ‬ثٍْٗ ُ٘ لبٌّبكیٍو‪ :‬كاِال اوواِ‪« :ٗ٪‬آرب ثبثبِيكْ لبٌ‪٪‬بْ ‪٥‬بكرٍؤی رون‬‫لیٍّب!» كیت ّٔبیٕلٖ ی‪ٛ‬ثبهكیٍو‪ٝ .‬جی‪٦‬ی كاِال اوواَ ماربً ا‪ٚ‬ىی ریالة ی‪ٛ‬هكیىی ثو إّی‬‫اِری ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق لیٍ‪٪‬بٔلْ ویینی ثو ایىی ‪٩‬ری َِئ‪ٛ‬ي ‪ٕ٥‬بكچیٍؤڭ ٍ‪ٛ‬ىی‪ ٗ٪‬لبهاة ربّالِبكی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٍّ٥ ْٛ‬ب ث‪ٛ‬ر‪٘ ْٛ‬یغبٔ‪ ٗ٪‬ویٍیت «ث‪ ٛ‬اٍّو ٍٕڭ ف‪ٛ‬اْ٘ڭ ایٍٗ ث‪ٌٛٛ‬ة ایىبْ»‬‫كیت كاِال‪٘ ٗ٩‬غ‪ َٛ‬لیٍلیٍو‪ .‬كاِال اوواَ یٗٔٗ صجبد ایٍٗ ا‪ٚ‬ى اّیگٗ ك‪ٚ‬اَ لیال ثریكی‪.‬‬‫ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ‪ٍّ٥‬ب لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ اِری‪ِ ٗ٩‬واع‪٦‬ذ لیٍیت ی‪ٛ‬لبهیلٖوی‬‫ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬لٕڭ ‪٥‬ىَٕچٗ ثو ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق چیمبهر‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬لٕڭ ِ‪ّٔٛٚ‬ی ّ‪ٔٛ‬لاق ایلی‪:‬‬‫« ِلهٍٗ كهٍٍؤلٖ ‪ ٚ‬افززبؽبٔٗ ِوإٍّلٖ ایَىی ‪٥‬بكد لبٔلای ث‪ ٌَٗٛ‬ا‪ّٔٗٚ‬گٗ ‪ًّ٥‬‬‫لیٍَٕ‪]106[ ».ْٛ‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ اِریٔڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبٔی‪ٍٛ ٗ٪‬یبٔیت كاِال اووإِی ُ٘ كهً عل‪ٌٚ‬یٕی‬‫إالؽلْ هٍّی ٕ‪ٛ‬هرلٖ ِٕ‪ ٤‬ایزلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كْ اِریٔڭ ا‪ٚ‬ى فوِبٍٔوی‪ ٗ٪‬لبٔچٗ اّ٘یذ ثریّی‪ ،‬فىوٍي‪ ،‬صجبرَي ‪ٚ‬‬‫ِؾبوٍّٗيٌىی ٘و ثوویَّٗگٗ آچیك ثیٍَٕٗ وریٖن‪ .‬اگو اِری ثو آى ِؾبوّٗ ایگٍٗی ث‪ٌَٗٛ‬‬‫ایلی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كْ ‪ٍّ٥‬بٔڭ الزلاهٍيٌ‪٪‬یٕی ‪ ٚ‬أٖبفَيٌ‪٪‬یٕی یبفْیگٕٗ ر‪ّٛٔٛٛ‬ة آال ‪ٚ‬‬‫ّ‪ٛ‬ڭب لبهاة ‪ٍّ٥‬ب‪ ٗ٩‬لبهّی ثو ِٕبٍت ر‪ٛ‬رب ایلی‪ِ .‬الٌؤڭ كهً عل‪ٌٚ‬یٕی إالػكْ‬‫ل‪ٛ‬هل‪ٌُٛ‬وی الزلاهٍيٌمٍؤلْ ایلی‪ .‬ىیوا ‪ٍّ٥‬ب هٍّی كهٍٍؤی وزبة كیجبعٌٗویٕی ‪ ٚ‬آڭب‬‫ِز‪ٍ٦‬ك ّوػ ‪ ٚ‬ؽبّیٌٗؤی لبٔلای ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬بْ‪ 2‬ث‪ٌٌَٗٛ‬و ّ‪ٔٛ‬لاق «ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ڭ ثبهایٍ‪ٛ‬ن!» إ‪ٛ‬یل‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬اِریٔڭ [‪ ]101‬اِریٔڭ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬ب‬‫‪126‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثٍْٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رب ثریٖ ایلیٍو‪ .‬اِِب اگو كهً عل‪ٚ‬یل إالػ لیٍَٕٗ‪ ،‬ثبّالة ِنو‪ٛ‬ه ‪ٍّ٥‬بٔڭ‬‫ا‪ٚ‬ىٌویٕی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّبق الىَ ویال ایلی‪ .‬افززبؽبٔٗٔڭ إالؽی ُ٘ ؽواَ ف‪ٛ‬ه‪ ،‬أٖبفَي‬‫ال ر‪٩ٛ‬وی ویٍّبً ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لیبِذٌو ل‪ٛ‬یز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة لبهّی‬‫ِالٌؤڭ ِٕف‪٦‬زٍوی‪ ٗ٪‬إ ً‬‫ویٍلیٍو‪.‬‬‫[‪]101‬‬‫ ‪- ٠٠‬‬‫داِال اوزإِی ثزٔچی لبتال ط‪ٛ‬رو‪( ْٛ‬ثذرغٗ)‬‫‪ٔ ٠٩٠٠‬چی یً ثبٍّؤلٖ ثقبها ا‪ٍّ٥‬ی ‪٩‬یبس ِقل‪ٍ َٚ‬یٕ‪ِٛ‬بر‪٩ٛ‬واف ‪ّ٥‬بهری ‪ٚ‬‬‫و‪ٛ‬چٌٗوكٖ ربُ ر‪ ِّٗٗٛ‬ن اٍّویگٗ لبهّی چیملی‪٪‬ی ٍججٍی ه‪ ًٚ‬ل‪ٌَٛٔٛ‬قبٍٔٗیٕڭ‪ٍٝ 1‬جی‬‫ث‪ٛ‬یٕچٗ لبهّی ّ‪ٙ‬ؤلٖ لب‪ٙ‬ی لیٍیٕیت ثقبهاكْ ٍ‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬گبْ ایلی‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬ججلْ ثقبها‬‫‪ٍّ٥‬بٍیٕڭ ه‪ٚ‬ؽی ٍ‪ٛٔٛ‬ة ی‪ِْٛ‬بة لبٌ‪٪‬بْ ایلی‪ٌ .‬ىٓ ث‪ ٛ‬اُ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ر‪ٛ‬رىبْ‬‫ٍیبٍزی‪ ٗ٪‬ر‪٩ٛ‬وی ویٍّبً ایلی‪ .‬ىیوا ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬ى ویفیگٗ ر‪٩ٛ‬وی ویٍّبیلهگبْ‪،‬‬‫یبوٗ ا‪ٚ‬ى ِٕف‪٦‬زی‪ٙ ٗ٪‬وه لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘و ثو إّی ‪ٍّ٥‬بٔی آٌلای ٍبٌیت ِٕ‪ ٤‬لیال ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪٩ ْٛ‬یبس ِقل‪ َٚ‬ثقبهاكْ ٘بیلاِبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ث‪٪ٌٛ‬بٔلْ ویینی آٔلْ ُ٘‬‫ِز‪ٖ٦‬تهاق ث‪٪ٌٛ‬بْ آٔڭ ایٕیَی ‪٢٥‬بَ ِقل‪ِٕٖ َٚ‬فٕی ثقبهاكٖ هئیٌ لیٍلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ویَّٗ‬‫ثواكهیٕڭ ٔفی ث‪٪ٌٛ‬بٍٔ‪٪‬یٕی یبٍّوكْ و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة یبٍّو‪ ٚ ٗ٩‬یبُ فىوٌیٍو‪ ٗ٩‬لبهّی لبرزی‪ ٨‬ویٕٗ‬‫ٍبفال‪٩‬بْ ‪ ٚ‬أزمبَ آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فوٕذ آفزبهِبللٖ ایلی‪]124[ .‬‬‫ّ‪ٛ‬ي ‪ٚ‬لزٍوكٖ كاِال اوواَ ثو هٍبٌٗ ثبٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة چیمبهكی‪ .‬كاِال اوواَ مار ًب ؽمگ‪ٛ‬ی‬‫‪ ٚ‬رٕمیلچی ایلی‪ .‬ؽك ثٍلیىی ٘و ثو ٍ‪ٛ‬ىٔی اِریكْ‪ٚ ،‬ىیوكْ ‪ٍّ٥ ٚ‬بكْ اِثب لیٍّبینی ٘و‬‫یریكٖ ٍ‪ٛ‬یاله‪ ،‬ؽبوٍّو ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍؤڭ ‪ ٚ ٍُ١‬فَبكٌویٕی‪ٍّ٥ ،‬ب ٍ‪ٛ‬ءٔڭ ٔبثغب اٍّویٕی ٘و ىِبْ‬‫آچیت ر‪ٛ‬هٖ ایلی‪ ِٗٔٗ .‬ایّلی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آ‪٩‬يٖوی رٕمیلٌؤی وزبة ّىٍٕلٖ ثبٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة فٍك‬‫آهإٍلٖ ربهلبرلی‪ .‬ث‪ ٛ‬هٍبٌٗكٖ یبىٌ‪٪‬بْ ٔوٌٍٗؤڭ ثو لَّی ‪ِّٛ٥‬ی رٕمیلٌو‪٥ ٗ٩‬بیل ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ِ‪ ُٙ‬ثو لَّی ؽبوٍّو‪ ،‬لب‪ٙ‬یٍو ‪ٍّ٥ ٚ‬ب‪ِ ٗ٩‬قٖ‪ ٓٛ‬ایلی‪ .‬هٍبٌٗ فبهٍی ریٍٕلٖ یبىیٍیت‬‫——————————————‬‫‪консул 1‬‬‫‪127‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِل‪٥‬بٌو ّو‪٥‬ی كٌیًٌو ثٍْٗ آچیك ٕ‪ٛ‬هرلٖ اصجبد لیٍٕ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬هٍبٌٗ ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ویفیگٗ ر‪٩ٛ‬وی ویٍّبوبٍٔىی كیه ‪ٍّ٥‬بٔڭ ُ٘‬‫ویفیگٗ ر‪٩ٛ‬وی ویٍّبگبْ ایلی‪ٌ .‬ىٓ ‪٩‬یبس ِقل‪ٚ َٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ٍججٍی ‪٩‬ریدكْ ر‪ّٛ‬ىبْ‬‫‪ٍّ٥‬ب ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬ىٔلْ ثواْ فزٕٗ چیمبهّ‪ ٗ٪‬عَبهد لیال آٌّبً ایلی‪]123[ .‬‬‫ئٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي چبللٖ ‪٩‬یبس ِقل‪َٔٚ‬ڭ ایٕیَی ِٖٕف وریٖن ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌلی‪ .‬ث‪ ٛ‬آكَ ثو‬‫لَُ ِالٌؤی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بریت كاِال اوواِگٗ ٘غ‪ َٛ‬لیٍلهكی‪ٕٛ .‬ڭوٖ ا‪ٚ‬ىی ‪ٍّ٥‬ب إٍّلْ هٍّ ًب‬‫ؽى‪ِٛ‬زىٗ ِواع‪٦‬ذ لیٍیت كاِال اووإِڭ ثقبهاكْ ٔفییٔی ‪ٍٝ‬ت لیٍلی‪ .‬ماربً ث‪ٙ‬بٔٗ‬‫آفزبهیت ر‪ٛ‬هگبْ ؽى‪ِٛ‬ذ كهه‪ ٚ‬كاِالٔی پیْى‪ ٖٛ‬ر‪ِٛ‬بٔی‪ ٗ٪‬لب‪ٙ‬ی لیٍیت ثقبهاكْ‬‫لب‪ٚ‬الكی‪.‬‬‫كاِال اوواَ رأِنی ِ‪٦‬یْذ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فمواكْ آلچٗ إٌْٓی لج‪ٛ‬ي لیٍّبكی ‪ٔ ٚ‬فمٍٗیٕی‬‫ؽى‪ِٛ‬زلْ ‪ٍٝ‬ت لیٍلی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ آیلٖ ثو ی‪ٛ‬ى ایٍٍه ٕ‪٦ِ َٛ‬بُ ر‪٦‬ینی لیٍلی‪ .‬كاِال اوواَ‬‫ّ‪ٛ‬ي ِ‪٦‬بُ ثٍْٗ پیْى‪ ٚ ٖٛ‬لبهاو‪ٛ‬يكٖ ایىی یٍ‪ ٗ٪‬یبلنی لب‪ٙ‬یٍك لیٍلی‪ٕٛ .‬ڭوٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫عّ‪٦‬یذٔڭ رلثریی ایٍٗ رىواه ثقبها‪ ٗ٩‬وریو‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫[‪]121‬‬‫ ‪- ٠٣‬‬‫«ثخبرای ػزیف» ‪« ٚ‬ت‪ٛ‬راْ» غشیتٌٗزی‬‫ثقبها یبٍّوی لبچبٍٔوكْ ثریی ثو ‪٩‬يیزٗ ْٔو لیٍّبق فىؤلٖ ایلیٍو‪ٌ .‬یىٓ ِ‪ٔٛ‬ڭ‬‫چبهٍٖیٕی ٘یظ ربپبٌّبٍلیٍو‪ .‬ىیوا ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪٥‬بكی ثواْ ِلٔی اّىٗ ی‪ٛ‬ي ثریِبی‬‫ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪ ،‬و‪ٛ‬ىی آٌلٔلٖ ِفزِ وجی ْٔو ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ‪٩‬يیزٗ‪ٔ ٗ٩‬یچ‪ٛ‬ن ی‪ٛ‬ي ثریٖ ایلی‪.‬‬‫ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ایَٗ‪ ،‬ثقبها ه‪٥‬یٍٗیٕڭ آٔلٖ هٍّبً ِواع‪٦‬ذ ایزْگٗ ؽمی ی‪ٛ‬لٍ‪٪‬ی ایٍٗ‬‫ثواثو یبٍّو ربِبٕٔلْ ْٔو ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ؽو افىبه ثو ‪٩‬يیزٗ‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ي ثریِٗن ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ ْٛ‬اِری‬‫ؽى‪ِٛ‬زٕلْ ُ٘ آهركهاق ِبٔ‪ ٤‬ایلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٠‬چی یٍلٖ ث‪ ٛ‬إّڭ چبهٍٖیٕی ِریىا ِؾی اٌلیٓ ثٍْٗ ِریىا ٍواط ؽىیُ‬‫ربپلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ا‪ّٚ‬ي وبگبْ ِ‪ٞ‬ج‪ٍٗ٦‬یٕڭ ایگٍٗی ی‪ٛٙ‬كی ٌی‪ٛ‬یٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ‪٩‬يیزٗ ْٔؤلْ و‪ٛ‬ة‬‫‪128‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ِبكّی فبیلٖ و‪ٛ‬ىیگٗ و‪ٛ‬هٍبریت آٔی ِیلأ‪ٍ ٗ٪‬بٌلیٌو‪ٌ .‬ی‪ٛ‬ی ِیلأ‪ ٗ٪‬چیمیت (فبیلٖ اِیلی‬‫ثٍْٗ) ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فٖ‪ٕٛ‬لٖ ایٍچیفبٔٗ‪ِ ٗ٩‬واع‪٦‬ذ لیٍ‪٪‬بٔلٖ رغبهد اٍّوی ثٍْٗ آٔلٖ ثبهُ‬‫ویٍِ لیٍیت ی‪ٛ‬هگبْ ِریىا ِؾی اٌلیٓ ‪٩‬يیزٗ‪ ٗ٩‬هفٖذ [‪ ]121‬ثریِٗن ‪ٝ‬وفیٕی یبلالكی‬‫‪« ٚ‬ثقبها فٍمیٕی ه‪ ًٚ‬اكاهٌٖوی ثٍٗ ْ ربْٔز‪ٛ‬هِبق‪ ،‬ثقبهاكٖ پقزٗ ایىیٕیگٗ ه‪ٚ‬اط ثریِٗن‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو ‪٩‬يیزٗ الىَ كه» كیلی‪ .‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ و‪ٛ‬ڭٍیٕی ر‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬هِبق ا‪ٚ‬چ‪ ،ْٛ‬آٔلٖ‬‫روعّبٍٔك فلِزی‪ ٗ٪‬ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ؽیله ف‪ٛ‬اعٗ ِری ثلٌفٕی ِلیوٌىگٗ و‪ٛ‬هٍبرلی‪.‬‬‫ایٍچی فبٔٗ ٍبَٔ‪ٛ‬هٌك ؽمی ا‪ٚ‬ى ل‪ٌٛ‬یلٖ ث‪ٌّٛ‬بق ّو‪ٝ‬ی ایٍٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلْ ٌی‪ٛ‬ی‬‫‪ ٚ‬ؽیله ف‪ٛ‬اعٗ اٍٍّوی‪٩ ٗ٪‬يیزٗ ْٔوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِزیبى ‪ ٚ‬اعبىد آٌیت ثریكی‪.‬‬‫ِؾوهٌه ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبو‪ٛ‬كْ ِریىا عالي ی‪ٍٛ‬ف ىاكٖ‪ ،‬ثو ِملاه ؽوف ‪ ٚ‬ثو ٔیچٗ ِورت‬‫ویٍز‪ٛ‬ه‪ٌٛٚ‬ة فبهٍی ریٍٕلٖ «ثقبهای ّویف» إٍّلٖ و‪ٔٛ‬لٌٖه ثو ‪٩‬يیزٗ چیمبهٌلی‪.‬‬‫‪٩‬يیزٗٔڭ ثؤچی ٍبٔی ‪ٔ ٤‬چی هثی‪ ٤‬اٌضبٔی ‪ٔ ٠٣٣٪‬چی یً ٘‪ٔ ٠٠( .‬چی ِبهد ‪ٔ ٠٩٠٠‬چی‬‫َ‪).‬كٖ یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ْٔو ث‪ٌٛ‬لی‪٩ .‬يیزٗٔڭ ِ‪ٕٛ٦‬یبری ِریىا عالٌ‪ِ ،ٗ٪‬بكیبری ٌی‪ٛ‬ی‪٥ ٗ٪‬بیل‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبها یبٍّوی ‪٩‬ری هٍّی ٕ‪ٛ‬هرلٖ ‪٩‬يیزٗ‪ِ ٗ٩‬بكّی ‪ٕٛ٦ِ ٚ‬ی یبهكَ لیٍّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ؽیله [‪ ]121‬ف‪ٛ‬اعٗ ث‪٦ِ ٌَٗٛ‬زلي فىویل ثو ٍَِّبْ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ٍججٍی ‪٩‬يیزٗٔڭ ٘یظ ثو‬‫اّیگٗ رلافً لیٍّبً‪ ،‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ایٍچیفبٔٗٔڭ ا‪ّٝ‬یٕبٔی ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثو ٍبٕٔڭ آفؤلٖ «ِلیو‬‫َِئ‪ٛ‬ي ؽیله ف‪ٛ‬اعٗ ِری ثلٌف» كیت آٔڭ اٍّی یبىیال ایلی‪.‬‬‫«ثقبهای ّویف» ثؤچی ٍبٕٔلْ ثبّالة ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤڭ كلزیٕی ا‪ٚ‬ىیگٗ عٍت ایزلی‪ِ .‬ریىا‬‫عالي ٘و ثو ٍبٔلٖ فٖیؼ ‪ ٚ‬ثٍی‪ِ ٨‬إصو ِمبٌٗ ٌو یبىا ‪ِّٛ٥ ٚ‬ی كهكٌوِئی آچب ‪ ٚ‬آڭال ك‪ٚ‬اٌو‬‫و‪ٛ‬هٍبرب ایلی‪.‬‬‫ِریىا عالي ثؤچی لٍُ ایگٌٗؤلْ ث‪ٌٛٛ‬ة ‪ ٍَٛ٥‬اٍالِیٗٔڭ إ‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬فو‪ٕ٥ٚ‬لْ‬‫یبفْیگٕٗ فربكاه ثو ماد ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٔڭ ِمبٌٌٗوی ٘و ویّگٗ رأصری لیال‪ ،‬مار ًب‬‫َِز‪٦‬یل ث‪٪ٌٛ‬بْ ثقبها ا٘بٌیَی ا‪ٚ‬ى ریٍٕلٖ یبىٌ‪٪‬بْ ث‪ ٛ‬اكثی ‪ٍ ٚ‬بكٖ ثٕلٌؤی ٍی‪ٍ ،ٖٛ‬ی‪ٖٛ‬‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ه ایلی‪.‬‬‫ٌی‪ٛ‬ی ثٍْٗ ؽیله ف‪ٛ‬اعٗ ثقبها ل‪ّٛ‬جیىیٍی ِریىا [‪ٖٔ ]120‬و اٌ ّلٗكْ «‪٩‬يیزٗ‪٘ ٗ٩‬و‬‫ویُ ِْرتی ث‪ ،ٌَٗٛ‬ثئڭ ربِبٔلْ ٘یظ ثو ِّبٔ‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ق» ِ‪ّٕٔٛٚ‬لٖ ثو آچیك ف‪ ٜ‬آٌلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ف‪ِ ٜ‬قٖ‪ ٓٛ‬آكَ ثٍْٗ ا‪ٝ‬واف ‪ٚ‬الیزٍو‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهیٍیت ثو لله ِْرتی ر‪ٛ‬پالٔلی‪.‬‬‫‪٩‬يیزٗكْ ل‪ٛ‬هلبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّو ُ٘ «ا‪ّٚ‬ج‪٩ ٛ‬يیزٗ عٕبث‪٦‬بیلٔیىی ایِّ» كیت‬‫‪129‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِْرتی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ث‪ٌٛ‬وكْ یبّواق ‪َِ ٚ‬ز‪٦‬لهاقٌوی ثبّلٖ «عٕبث‪٦‬بیل ‪٩‬يیزٍٗی» كیت‬‫ِْرتی ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬ثبها ثبها یبڭی اكثیبر‪ ٗ٪‬إّٓب ث‪ٌٛٛ‬ة ‪٩‬يیزٗ‪ ٗ٩‬اٌفذ پیلا لیٍلیٍو‪.‬‬‫«ثقبهای ّویف» ّ‪ٌٛ‬ؾبي ثٍْٗ و‪ٔٛ‬لٌٖه ر‪ٛ‬هد آی ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪ .‬ث‪ ٛ‬آهاكٖ ثقبها‬‫لْاللٍوی ‪ ٚ‬ا‪ٝ‬واف ‪ٚ‬الیزٍویٕڭ و‪ٛ‬پٕچی ا٘بٌیَیٕڭ ا‪ٚ‬ىثهٌىی ٔ‪٢‬و‪ ٗ٩‬إٌٓیت ر‪ٛ‬هوچٗ ثو‬‫‪٩‬يیزٗ ْٔو لیٍِ َِئٍٍٗی ِیلأ‪ ٗ٪‬چیملی‪ .‬یبٍّؤڭ ِْ‪ٛ‬هری ثٍْٗ «ثقبهای ّویف»‬‫اكاهٍٖی آٍزٕلٖ ٘فزٗكٖ ایىی لبرال «ر‪ٛ‬هاْ» إٍّلٖ ر‪ٛ‬هوچٗ ثو ‪٩‬يیزٗ ْٔو لیٍّبق لواهی‬‫لج‪ٛ‬ي لیٍٕلی‪« ]122[ .‬ر‪ٛ‬هاْ»ٔڭ ثؤچی ٍبٔی ‪ٔ ٠٤‬چی ایی‪ٛ‬ي ‪ٔ ٠٩٠٠‬چی یٍلٖ ْٔو‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ّٔٛ .‬لاق ث‪ٌٛٛ‬ة ٘فزٗكٖ ر‪ٛ‬هد لبرال «ثقبهای ّویف» ایىی لبرال «ر‪ٛ‬هاْ» چیمب‬‫ثریكی‪.‬‬‫ِؾوهٌو ‪ِ ٚ‬ورجٍؤڭ ثبهیَی چیذ ‪ٚ‬الیزٍوكْ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬ىبٍٔىٍوی ٍججٍی ‪٩‬يیزٗٔڭ‬‫ِٖبهفی ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ و‪ٛ‬ة ایلی‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ثقبها ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هوَزبْ ا٘بیلٍی یبڭی‬‫اكثیبر‪ٕٛ٘ ٗ٪‬ى ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن اٌفذ پیلا لیٍّب‪٩‬بٍٔمٍؤلْ ا‪ٔٚ‬چٗ ِْرتی یی‪ٍّ٪‬بكی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ثیِ آٌزی آی ِلرٕلٖ ‪٩‬يیزٗ اكاهٍٖی یبفْیگٕٗ ‪ٙ‬وه و‪ٛ‬هكی‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ِبكّی فبیلٖ و‪ٛ‬ىالة‬‫‪٩‬يیزٗ ْٔویٕی ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬آٌ‪٪‬بْ ی‪ٛٙ‬كی ‪ٝ‬جی‪٦‬ی ‪٩‬يیزٌٗؤی ر‪ٛ‬فزبرّبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لزلٖ‬‫ثبّلٖ ِریىا ِؾی اٌلیٓ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ثقبها یبٍّوی ِیلأ‪ ٗ٪‬آریٍیت ‪٩‬يیزٌٗؤی ك‪ٚ‬اَ‬‫لیٍلهِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬هٍّی ثو ّووذ یبٍبكیٍو‪ٔ ٠٣٣٪ .‬چی یً ‪ٔ ٠٠‬چی ّ‪ٛ‬اٌلْ (ٍیٕزبثو ‪٠٩٠٠‬‬‫َ‪ ).‬ثبّالة ‪٩‬يیزٌٗؤڭ ْٔوی ّووذ ؽَبثی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬رلی ‪« ٚ‬ر‪ٛ‬هاْ»ٔڭ [‪ِ ]121‬ؾوهٌىی‬‫اٍزبٔج‪ٛ‬ي كاه اٌّ‪ٍّ٦‬یٕیٕی ثزى‪ٛ‬ىگبْ ثقبهایل ‪٩‬یبس ِقل‪ َٚ‬ؽَٕی‪ ٗ٩‬ربپْ‪ٛ‬هٌلی‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫و‪ٔٛ‬لْ ثبّالة ٘فزٗكٖ ا‪ٚ‬چ لبرال «ثقبهای ّویف» ا‪ٚ‬چ لبرال «ر‪ٛ‬هاْ» ِٕز‪ً ّ٢‬ب چیمب‬‫ثریكی‪.‬‬‫ؽیله ف‪ٛ‬اعٗ فَزٌٗىیٕ ی ث‪ٙ‬بٔٗ و‪ٛ‬هٍبریت ِلیوٌىلْ اٍز‪٦‬فب لیٍ‪٪‬بْ ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬ا‪ٚ‬ى‬‫ربٍْٔؤلْ ؽَنی اثوا٘یّ‪ٛ‬فٔی ٍّولٕلكْ چبلویت ِلیوٌىٕی آ ڭب ربثْ‪ٛ‬هكی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى‬‫‪ٝ‬وفٕلْ ؽَنی اثوا٘یّ‪ٛ‬ف ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ایٍچیفبٔٗ‪ ٗ٩‬رأِیٕبد ثریكی‪٩ .‬يیزٌٗووّبي ِ‪ٛ‬فمیذ‬‫ثٍْٗ ‪ٔ ٠٩٠٣‬چی یً یبٔ‪ٛ‬اه ثبّیگٗچٗ ك‪ٚ‬اَ لیٍلیٍو‪.‬‬‫غشیتٌٗزٔڭ ت‪ٛ‬ختبٌؼی‬‫‪٩‬يیزٌٗو و‪ٔٛ‬لْ و‪ ْٛ‬ا٘بٌیٕڭ كلزیٕی ا‪ٚ‬ىیگٗ عٍت لیال ثریكی‪ .‬ثو ثقبها ٍِّىزٕلٖ‬‫‪130‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ایّبً‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ر‪ٛ‬هوَزبٔلٖ ّ‪ٙ‬ود چیمبهكی‪« .‬ر‪ٛ‬هاْ» ر‪ٛ‬هوَزبٕٔڭ ٘و ثو ث‪ٛ‬هعٗوٕلْ‬‫ی‪ٛ‬ىٌوچٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چی ربپلی‪ .‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤڭ [‪ ]126‬كِب‪ٍ٩‬ؤلٖ ثبّمٗ ثو فىو‪ ،‬ثبّمٗ ثو ا‪ٚ‬یال‪ٚ‬‬‫پیلا ث‪ٛ‬ال ثریكی‪ .‬ث‪ ٛ‬اُ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ویفیگٗ ر‪٩ٛ‬وی ویٍّبكی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘‬‫ث‪ ،ٌَٗٛ‬ایٍچیفبٔٗ ‪٩‬يیزٌٗؤی ثب‪٩‬الِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لبٔ‪ٔٛ‬ی ثواْ ٍجت ربپب آٌّبً ایلی‪ .‬ىیوا‬‫ِؾوهٌو ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ اؽزیب‪ٝ‬لٖ ث‪ٌٛٛ‬ة ه‪ٍ ًٚ‬یبٍزی‪ ٗ٪‬ریى‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬ربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثواْ ٔوٍٗ‬‫یبىِبً ایلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ر‪ٛ‬رىبْ ٍَِىٍوی لَمٗچٗ‪ :‬رٕ‪ٛ‬یو افىبه ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ثو‬‫چوا‪ ٧‬ر‪ٛ‬رلهِٗولْ ‪٥‬جبهد ایلی‪ِٔٛ .‬لْ ا‪ٚ‬یب‪٩‬یٕی ا‪ ٚ‬چوا‪ ٧‬یبه‪٩ٚ‬ی ایٍٗ ربپّبق‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٕڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیٍٕ‪٪‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٌ‪ٛ٪‬ى اعزّب‪٥‬ی ٔمٖبّٔيكْ‪،‬‬‫الزٖبك ‪ ٚ‬ىها‪٥‬زلْ‪٦ِ ٚ ٍُ٥ ،‬بهفزلْ‪ِ ،‬ىزت ‪ِ ٚ‬لهٌٍٗوِئڭ اؽ‪ٛ‬اي فالوذ اّزّبٌٕلْ ‪ٚ‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ إالػ ی‪ٌٍٛ‬ؤلْ ثؾش لیال ایلیٍو‪ٚ .‬اٌَالَ‪.‬‬‫ثقبهاكٖوی ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی لبٔ‪ٔٛ‬ی ٍجت ربپٍّب‪٩‬بْ ٘و ثو اّگٗ ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زیٕی آٌذ لیال ایلی‪٩ .‬يیزٌٗؤی [‪ ]121‬ر‪ٛ‬فزبرّبق ا‪ٚ‬چ‪ّٛ ُ٘ ْٛ‬ي ‪ٍٚ‬یٍٗ‪ ٗ٩‬ل‪ٛ‬ي‬‫ا‪ٚ‬هكی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ِواع‪٦‬ذ لیٍیت ‪٩‬يیزٌٗؤڭ ثب‪٩‬الّٔبٍیٕی ٕالػ و‪ٛ‬هٍبرلی‪.‬‬‫ماربً ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی یبٌ‪ٛ٪‬ى ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ فب‪ٝ‬وی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬اّگٗ ها‪ٙ‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ایلی‪ ،‬ث‪ٌّٛ‬بٍٗ ‪ٝ‬ج‪٦‬بً ِ‪ٔٛ‬لالمٗ اٍّوگٗ و‪ّٔٛ‬بً ایلی‪ .‬اگو افزیبه ا‪ٚ‬ى ل‪ٌٕٛ‬لٖ ث‪ ٌَٗٛ‬ایلی‬‫ثوگٕٗ ثقبهاكٖ ایّبً‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪ٍٚ‬یٗكٖوی ؽزی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كٔیبكٖوی ٍَِّبْ ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بریٕی‬‫ی‪ٛ‬لبربه ایلی‪.‬‬‫فالٕۀ والَ‪ٔ ٠٩٠٣ :‬چی یً ‪ٔ ٠‬چی یبٔ‪ٛ‬اهكٖ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی إٍّلْ‬‫«پیرت‪ٚ‬ف»‪ 1‬اِ‪ٚ‬بٍی ایٍٗ اكاهٖ‪ ٗ٩‬ا‪ّٚ‬ج‪ِّٔٛٚ ٛ‬لٖ ثو ِىز‪ٛ‬ة ویٍلی‪:‬‬‫«ثقبها اِریی عٕبث‪٦‬بٌیٕڭ ف‪ٛ‬اٍْ٘وی ثٍْٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬و‪ٔٛ‬لْ ا‪٥‬زجبهاً «ثقبهای ّویف»‬‫‪« ٚ‬ر‪ٛ‬هاْ» ‪٩‬يیزٌٗوی ر‪ٛ‬فزبرٍلی‪».‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬لاق ث‪ٌٛٛ‬ة «ثقبهای ّویف» ‪ٔ ٠٠‬چی ِبهد ‪ٔ ٠٩٠٠‬چی یًكْ ‪ٔ ٠‬چی‬‫یبٔ‪ٛ‬اه ‪ٔ ٠٩٠٣‬چی یٍگٗ كا‪ٚٚ‬ه ‪ٍ ٠٥٣‬بْ چیمیت ‪« ٚ‬ر‪ٛ‬هاْ» ‪ٔ ٠٤‬چی ایی‪ٛ‬ي ‪ٔ ٠٩٠٠‬چی‬‫[‪ ]114‬یٍلْ‪ِ 2‬نو‪ٛ‬ه رأهیقگٗچٗ ‪ٍ ٤٩‬بْ چیمیت ر‪ٛ‬فزبِبلمٗ ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬یبڭی ِی‪ٖٛ‬‬‫ویٍز‪ٛ‬هٖ ثبّال‪٩‬بْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی ٔ‪ٙ‬بي اٍزجلاك ‪ ٍُ١ ٚ‬ثبٌ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ فٍك ثب‪٩‬چٍٕٗلْ‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪Петров‬‬‫‪ 2‬ا‪ ٠٩٠٠ :‬یٍلْ‬‫‪131‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫چبپیٍیت آرٍلیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖوی رأصوارّٕی فبهٍیچٗ ٔ‪ ُ٢‬لیٍیت ایلَ‪ّٛ ،‬ي یریكٖ آٔی ُ٘ یبىیت‬‫ا‪ٚ‬رََٗ ‪ٙ‬وه لیٍّبً‪:‬‬‫ای روعّۀ ؽبي كي ای ٕفؾۀ ر‪ٛ‬هاْ‪،‬‬‫ر‪ِ ٛ‬ؾ‪ّ ٛ‬لی ِبٔل ثلي كا‪ ٧‬فوا‪ٚ‬اْ‪.‬‬‫كه ‪ ٚ ٍُ٥‬اكة ه٘رب ر‪ٛ‬هاْ ّلٖ ث‪ٛ‬كی‪،‬‬‫اِو‪ٚ‬ى ثٗ افٕبی ر‪ ٛ‬ر‪ٛ‬هاْ ّلٖ ‪ٚ‬یواْ‪.‬‬‫كیو‪ٚ‬ى ثل‪ٚ‬هاْ ى ر‪ ٛ‬افجبه ّ٘ی هفذ‪،‬‬‫اوٕ‪ ْٛ‬ى ر‪ ٛ‬عي فب‪ٝ‬وۀ ٔیَذ ثل‪ٚ‬هاْ‪.‬‬‫ٔی‪ٔ ،‬ی! ى ر‪ٕ ٛ‬ل كهك ‪ ٚ‬اٌُ ِبٔل ثگیزی‪،‬‬‫ٔی‪ٔ ،‬ی! ى ر‪ٕ ٛ‬ل ِؾٕذ ‪ِ ُ٩ ٚ‬بٔل ثىی‪ٙ‬بْ‪]113[ .‬‬‫و‪ٛ‬ه اٍذ ثٖوگووٕل اى ؽَٓ ر‪ ٛ‬ا‪ّ٩‬بٗ‪،‬‬‫گٕگ اٍذ ىثبْ گووٕل اى ؽك ر‪ٛ‬وزّبْ‪.‬‬‫ای ِ‪٦‬ووۀ ‪ٚ‬اٍ‪٦‬ۀ‪ 1‬ر‪ ٍٓٛ‬افىبه!‬‫ای ِؾىّۀ ‪٥‬بكٌۀ ك‪ٛ٥‬ی ام٘بْ!‬‫ام٘بْ ّ٘ٗ چ‪ٍ ْٛ‬و ِٓ گْذ ِْ‪،ُٛ‬‬‫افىبه ّ٘ٗ چ‪ ْٛ‬كي ِٓ ِبٔل پویْبْ‪.‬‬‫هفزی‪ ،‬ىوٗ پوٍیُ وٕ‪ٕ ْٛ‬بٌؼ ‪ ٚ‬فبٍل؟‬‫هفزی‪ ،‬ىوٗ ع‪ٛ‬ییُ وٕ‪ ْٛ‬اى ؽك ‪ ٚ‬ث‪ٞ‬الْ؟‬‫ثبى آ وٗ ِْ‪ْٔٛٔ ُّٛ‬ل ایٕ‪ِ ّٗٙ‬وكَ!‬‫ثبى آ وٗ پویْبْ ْٔ‪ٔٛ‬ل ایٕ‪ ّٗٙ‬أَبْ!‬‫«‪٥‬غجب! ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٔٗ ٍی ٔیّٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبّلٖ ‪٩‬يیزٗ ْٔوی‪ ٗ٪‬امْ ثریكی ‪ ٚ‬یٗٔٗ‬‫ٔیّٗ ٍججلْ ثب‪٩‬الكی؟» وجی ثو ٍإاي ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤڭ ایٍَویگٗ [‪ ]111‬ویٍ‪ٛ‬ه‪ِٛ .‬ڭب ع‪ٛ‬اة‬‫ِمبِٕلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبىاِي‪:‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ٚ :‬اٍ‪ٞ‬ۀ‪ ،َ ،‬ك‪ ،‬د‪ٚ :‬اٍ‪٦‬ۀ‬‫‪132‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ثبّلٖ «ا‪ّٚ‬ج‪٩ ٛ‬يیزٗ اٍرتاِ‪ٛ‬ف‪ 1‬ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ ربّىٕلكٖ‬‫چیمبیبر‪٪‬بْ «ر‪ٛ‬هوَزبْ ‪ٚ‬الیزیٕڭ گيیزی» كیه ٍَِّبٍٔؤی ا‪٩‬فبي ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو ‪ٚ‬اٍ‪ ٗٞ‬ث‪ٌٛٛ‬ه»‬‫كیت گّبْ لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ٕٛ .‬ڭوٖ و‪ٛ‬هكیىٗ ث‪٩ ٛ‬يیزٌٗو فٍمٕڭ فىویٕی آچیت ِلٔیذ ‪ٚ‬‬‫ِ‪٦‬بهف‪ ٗ٪‬ا‪ٔٚ‬لایبریت كه‪ ،‬فٍككْ ُ٘ ؽَٓ ر‪ٛ‬عٗ و‪ٛ‬هایبریت كه‪ .‬ربهو‪ٛ‬ى‪ ،‬لبها فىویل‪ ،‬ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق‬‫ثب‪ ٓٝ‬كیپٍ‪ِٛ‬برٍو‪ِٛ 2‬ڭب چیلایب آٌّبكیٍو‪ ،‬ثو اِو ل‪٦ٞ‬ی ثٍْٗ ثب‪٩‬الكیٍو‪ ،‬ل‪ٛ‬یلیٍو‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫غشیتٗ ٔؼزیغٗ خذِت لیٍغبٍٔز‬‫ا‪ّٚ‬ج‪٩ ٛ‬يیزٗ ٌؤڭ ْٔوی‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثقبها یبٍّوی ِبكّی ‪ٕٛ٦ِ ٚ‬ی یبهكَ ثرییت ر‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ِقٖ‪ً ٕٛ‬ب اٍٍّوی مووگٗ ّبیبْ مارٍو ث‪ٌٛ‬و كه‪:‬‬‫ِریىا ِؾی اٌلیٓ ِٕٖ‪ٛ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ ٚ‬آٔڭ ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬وی ِریىا ‪ٖ٥‬بَ ‪ِ ٚ‬ریىا ‪٥‬جل اٌمبكه‪،‬‬‫ِریىا ٍواط ؽىیُ (ِریفبْ) ِریىا ‪٥‬جل اٌوؤف ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِٕ‪ ُ٢‬ثو٘بْ‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ّٙ َٚ‬بة اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ؾی اٌلیٓ ِقل‪٥ َٚ‬جل اٌؾىیُ ٕل‪ٚ‬ه‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ ٚ‬آٔڭ ایٕیَی ‪٥‬جل إٌٖری ِقل‪ ،َٚ‬اِنی عبْ ِقل‪ٙ َٚ‬یبئی‪٥ ،‬جل اٌؾىیُ ِقل‪َٚ‬‬‫‪٥‬بثل ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬يد اٌلّٗ اِنی‪ 3‬ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریىا ٔنه اٌلّٗ ‪٩‬ف‪ٛ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی (‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یٍلٖ‬‫آپویًكٖ ّ‪ٙ‬یل)‪ ،‬ؽبعی ‪٥‬جل اٌَزبه ‪٥‬جل اٌم‪ٙ‬به ا‪ٍ٩ٚ‬ی (‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ ّ‪ٙ‬یل)‪ِ ،‬ریىا‬‫ِٖ‪ٞ‬فی لٍی ث‪ٛ‬هی ثبی ا‪ٍ٩ٚ‬ی (‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ ّ‪ٙ‬یل)‪ ،‬ؽبعی ّ٘واٖ ی‪ٌٛ‬لاُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪،‬‬‫ایىٕچی ؽبعی ّ٘واٖ‪ِ ،‬ریفبْ پبهٍب ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬پبهٍب ف‪ٛ‬اعٗ ؽَٓ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ٚ‬‬‫ثبّمٌٗو‪.‬‬‫ٔنه اٌلّٗ ثبی ی‪٦‬م‪ٛ‬ة ثبی ا‪ٍ٩ٚ‬ی ِلهٍٗ ‪ٍٝ‬جٌٗؤلْ [‪ ]111‬ا‪ٚ‬ىی آلچٍٗیٕی ر‪ٛ‬الة‬‫ثو ی‪ٛ‬ى ایٍٍه ‪٥‬لك آٌزی آیٍك ِْرتی لیل لیٍلهكی‪ .‬ث‪ٚ ٛ‬اٍ‪ ٗٞ‬ثٍْٗ ‪٩‬يیزٗ اكاهٍٖی‪ِ ٗ٪‬بكّی ‪ٚ‬‬‫‪ٍٝ‬جٌٗو‪ٕٛ٦ِ ٗ٩‬ی یبهكَ و‪ٛ‬هٍبرلی‪.‬‬

‫٭‬

‫٭‬

‫٭‬

‫‪٩‬يیزٗ اكاهٍٖٕلٖ فلِذ لیٍ‪ٛ٪‬چیٍؤڭ و‪ٛ‬پٕچَیٕی چیذ ‪ٚ‬الیزٍوكْ ویٍز‪ٛ‬هٌلیىی‬‫——————————————‬‫‪Остроумов 1‬‬‫‪2‬‬‫‪дипломат‬‬‫‪ 3‬ا‪ :‬اث‪ ٛ‬اٌؾی‬‫‪133‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ یبىٌ‪٪‬بْ ایلی‪ٔ ٠٩٠٠ .‬چی یً آفوٌؤلٖ ث‪ٌٛ‬و ّووزلْ آٌزی آیٍك رأِیٕبد ‪ٍٝ‬ت‬‫لیٍلیٍو‪ .‬اگو ّووذ هٍّی ثو ِ‪٦‬ب٘لٖ ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىٌویٕی آٌزی آی‪ٗ٪‬چٗ ثب‪٩‬الِبٍٗ فلِذ لیال‬‫آٌّبٍٍىٍویٕی ثیبْ لیٍلیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ّ ْٛ‬ووذ ‪٩‬يیزٗ فلِزچیٍوی ثٍْٗ آٌزی آیٍك‬‫ّو‪ٔٛ‬بِٗ ثب‪٩‬ال‪٩‬بْ ایلی‪ .‬آهاكْ ثو ایىی ٘فزٗ ا‪ٚ‬ربه‪ ،‬ا‪ٚ‬رّبً ‪٩‬يیزٌٗو ثب‪٩‬الٔلی‪ .‬مار ًب‬‫لیّذ ث‪٪ٌٛ‬بْ اُ ث‪ٙ‬بٍی ِ‪٦‬ب٘لٖ ث‪ٛ‬یٕچٗ فلِزىبهٌو‪ ٗ٩‬آٌزی آیالة ر‪ٛ‬الٔلی ‪ّ ٚ‬ووزٕڭ‬‫ل‪ ٗ٪ٌٛ‬وریو‪ٛ‬ىگبْ ٍوِبیٍٗی ْٔو ث‪ٛ‬ال آٌّب‪٩‬بْ آٌزی آیٍك ‪٩‬يیزٗ ِٖبهفی‪ ٗ٪‬ویزلی‪ّٔٛ ،‬لاق‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ِْرتیٍؤڭ آلچٌٗویٕی لبیزبهِبل‪ ٗ٪‬اِىبْ ربپٍّبكی‪.‬‬‫[‪]110‬‬‫غشیتٌٗزٔڭ تأثریی‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی ‪٩‬يیزٗ ا‪ ْٚ‬آیٍك ‪ّ٥‬وٌؤلٖ اِیلكْ آهرك رأصری لیٍلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ْٔوی‬‫ایزبٌیب ‪ ٚ‬ثبٌمبْ ا‪ٚ‬ه‪ٍّٚ‬وی ‪ٚ‬لزی‪ ٗ٪‬ر‪٩ٛ‬وی ویٍلیىٕلْ‪٘ ،‬و ثو ٔوٍٗكْ فربٍي ثقبها‬‫ا٘بٌیَیٕی رأهیقلْ‪ ،‬ع‪٪‬وافیبكْ‪ٍ ،‬یبٍیبرلْ‪ ،‬یب‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبٔڭ ‪ِّٛ٥‬ی اؽ‪ٛ‬إٌلْ‪ ،‬اٍالَ ‪٥‬بٌّیٕڭ‬‫٘الوذ چ‪ٛ‬ل‪ٛ‬هی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬بیبر‪٪‬بٔیلْ‪ ...‬فربكاه ایزلیٍو‪ .‬یبٍّو ثبّی‪ ٗ٪‬اكثیبد‪ ،‬لٍُ ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بق‬‫فىوی ر‪ّٛٛ‬هكیٍو‪ ،‬آربٌو ایٍَویگٗ ثبال روثیٗ ٍی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّبق فیبٌٍویٕی ویٍز‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫رأصریٌوكْ ِلهٍٗ ٌو ُ٘ ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق لٍّبكی‪ِ ،‬لهٍٗ ّبگوكٌوی كهً إالؽیٕی ٍ‪ٛ‬هایب‬‫ثبّالكیٍو‪«( .‬ثقبهای ّویف»ٔڭ وییٕىی ٍبٍٔؤلٖ ِز‪٦‬لك اِ‪ٚ‬بٌو ثٍْٗ ِلهٍٗ إالؽی‬‫ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ّبگوكٌؤڭ ‪٥‬وی‪ٌٗٚ‬وی ثبه‪ ).‬ؽزی ّبگوكٌؤڭ ‪ِّٛ٥‬ی ه‪٩‬جذ ‪ٍٝ ٚ‬جٍویٕی‬‫و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ث‪ِ ٘٦‬لهٍٍو (‪ٙ٥‬لٍٖٕلْ چیمب آٌّبٌٍٗو ُ٘) ا‪ٚ‬ىٌؤچٗ كهٍٍویٕی إالػ لیال‬‫ثبّالكیٍو‪]112[ .‬‬‫‪٩‬یبس ِقل‪ َٚ‬ؽَٕیٔڭ آربٍی ث‪ٚٛ‬ایل ِال ٔ‪ٛ‬ه ‪ٍ٥‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة آٔبٍی ثقبهایل ایلی‪.‬‬‫‪1‬‬‫‪٩‬یبس ِقل‪َٔٚ‬ڭ ا‪ٚ‬ىی ثقبهاكٖ ر‪ٌٛ٩ٛ‬یت‪ 2‬ثو ثقبها ثبالٍی ٍبٔبٌلی‪ٕ٪‬لْ ‪٩‬يیزٗ ْٔوی‬‫اصٕبٍٕلٖ ثقبهاكٖ یبفْیگٕٗ فلِذ لیٍلی‪ :‬ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یٕلٖ فٖ‪ٕٛ‬ی ِىزت آچیت رؾویوكْ‬‫ث‪ّٛ‬ب‪٩‬بْ ‪ٚ‬لزٍؤلٖ ثو لله یبٍّؤی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رلی‪ .‬ا‪ٚ‬یٍو‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ُ٘ ث‪ ٘٦‬ویٌَّٗؤڭ‬‫ثبالٌویٕی ر‪ٍ٦‬یُ ثریكی‪ِٔٛ .‬لْ ثبّمٗ ثقبهأڭ ٘وگ‪ٍّٕٗٛ‬لٖ «ِٓ ثو ٔوٍٗٔی ثیٍِٗٓ» كیت‬‫ویٍیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘و ثو َِبفو آٌلی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ل‪ٍٍٛ ٗ٪ّٛ‬ب‪٩‬بْ ثقبهاٌیٍو یگوِٗالة‪ ،‬ا‪ٚ‬رز‪ٛ‬ىالة‬‫——————————————‬‫‪ Бува 1‬تاتارستاندهگی جای نامی‪.‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ر‪ٛ٩ٛ‬ة‬‫‪134‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫یی‪٪‬یال ثریكیٍو‪ِ .‬بهوِ گنهٔلٖ ِال اث‪ ٛ‬اٌمبٍُ ٍیف اٌلّٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی اكاهٍٖٕلٖ ثو ِىزت‬‫آچیٍیت ِٕز‪ً ّ٢‬ب ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪ِ .‬ىًّ اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ا‪ٚ‬یٕلٖوی یبّ‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬ىزجٕڭ ُ٘ ثو لله‬‫ا‪ٍٚ‬زی آچیٍ‪٪‬بْ ‪ ٚ‬ثو كهعٗ آىاكٌك ثٍْٗ ك‪ٚ‬اَ لیٍّبللٖ ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اٍّوكْ ؽى‪ِٛ‬ذ و‪ٛ‬ى ی‪ِٛ‬ب‬‫‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىیٕی [‪ ]111‬ثٍّبٍٍىگٗ ٍبال‪٥ ،‬بكربً فىوٌؤڭ آلْی‪ ٗ٪‬رٍَیُ ث‪ٌّٛ‬بلچی ث‪ٛ‬ال ایلی‪...‬‬‫ّج‪ٍٗٙ‬ي ث‪ ٛ‬اٍّؤڭ ثؤچی ٍججی ‪٩‬يیزٌٗؤڭ رأصریی ایلی‪٩ .‬يیزٌٗو ٍ‪٪ٔٛ‬بٔلْ ٍ‪ُ٘ ْٛ٩ٛ‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىوٌو‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عویبٍٔو ٍ‪ّٔٛ‬بكی‪ ،‬ثبٌ‪٦‬ىٌ و‪ٔٛ‬لْ و‪ ْٛ‬ا‪ٍٚ‬ب ‪ ٚ‬آّب ثبّالكی‪.‬‬‫رفٖیالریٕی ویٍٍٗی فٍٍٖوكٖ یبىاهِي‪.‬‬‫ ‪- ٠٤‬‬‫‪ٔ ٥٠٥١‬چی یٍذٖ ثخبرادٖ ِعبرف اػٍزی‬‫ثقبهاكٖ ‪ٔ ٠٩٠٣‬چی یٍٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ فىوٌو لبهّی آٌلی‪ .‬ثو٘بْ اٌلیٓ وجی فزٕٗوبه‬‫ثقبهاكْ لب‪ٚ‬الٔ‪٪‬بْ‪ ،‬ا‪ٍُٔ٥‬ڭ لبهّی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ىارٍْی ٔزیغٍٕٗلٖ ثبّمٗ ِالٌوكٖ ُ٘ فزٕٗ‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبل‪ ٚ ًٛ٘ ٗ٪‬ؽ‪ ٍٕٗٛ‬لبٌّب‪٩‬بْ‪ ،‬ثبٌ‪٦‬ىٌ ا‪ ْٚ‬آیٍك ْٔویبد ٍبیٍٕٗلٖ یبٌ‪ٛ٪‬ى یبٍّو‬‫ایّبً‪ِ ،‬لهٍٗ ّبگوكٌوی ُ٘ ‪ٍّ٥‬ی ‪ ٚ‬فىوی أمالث‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ ایلیٍو [‪]116‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٣‬چی یً ث‪ٙ‬بهٔلٖ اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ ‪ ٚ‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ثقبها‪ٗ٩‬‬‫ویٍلیٍو‪٥ .‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ ثبّلٖ ٌ‪ٞ‬یف ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬یٕلٖ فٖ‪ٕٛ‬ی ثو ِىزت آچیت ا‪ٚ‬ىیٕڭ ثو‬‫ٔیچٗ ل‪ ٚ َٛ‬لبهٔلاٍّویٕی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رب ثبّالكی‪ .‬الوثبٌؤلْ‪ 1‬فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬یی‪ ٗ٪‬ثبهُ‬‫ویٍِ لیٍیت آٔلٖ أمالثی ثو فىو ا‪ٚ‬رم‪ٛ‬ىكی‪ .‬ماربً ِ‪ٍِٛ٦‬برٍی‪ ،‬ه‪ٍٚ‬چٗ ‪ٔ ٚ‬یَّچٗ ریٍٍؤلْ‬‫فربكاه ث‪٪ٌٛ‬بْ یبُ فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ‪٥ ٗ٩‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗٔڭ اٌمب لیٍ‪٪‬بْ فىوٌوی یبفْیگٕٗ‬‫رأصری لیٍلی‪ .‬یبى فٍٖٕلٖ ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ گب‪ٚ‬وْبْ ؽ‪ٙٛ‬ی ث‪ٛ‬یٕلْ ثو ‪ّ٥‬بهرٕی اعبهٖ‪ ٗ٩‬آٌیت‬‫ِ ىزت آچلی‪ٌٛ ،‬ؽٗ ‪ٚ‬و‪ٛ‬هٍی وجی ِىزت اٍجبثٍویٕی ؽب‪ٙ‬والة ا‪ٚ‬ىیگٗ ثو ایىی ِ‪٦‬ب‪ْٚ‬‬‫آٌیت علیذ ثٍْٗ ر‪ٍ٦‬یُ اّیگٗ وریّلی‪.‬‬‫ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ُ٘ ؽ‪ ٗٛ‬اهثبة گنهٔلٖ ا‪ٚ‬ى ؽ‪ٌٛ‬یَیٕی ّىَذ ‪ ٚ‬هیقذ لیٍیت‬‫ِىزت آچلی‪]111[ .‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬الواثبٌؤلْ‬‫‪135‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِال ‪ٚ‬فب اٍٍّی ه‪ٍٚ‬چٗكْ فربكاه ث‪٪ٌٛ‬بْ ثقبهایل ثو ِلهً پبی آٍزبٔٗ گنهٔلٖ‬‫ه‪ٍٚ‬چٗ ‪ٍَِّ ٚ‬بٔچٗ ثو ِىزت آچیت اّگٗ ووّلی‪ِ .‬بهوِكٖوی ‪ِ ٚ‬ىًّ اٌلیٓ ِقل‪َٚ‬‬‫ا‪ٚ‬یٕلٖوی ِىزجٍو ُ٘ ك‪ٚ‬اَ لیٍّبللٖ ایلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬وكْ ثبّمٗ فیبثبْ گنهٔلٖ ِریىا اٍّب‪٥‬یًٔڭ‬‫ایٕیَی ربِبٕٔلْ ثو ِىزت آچیٍیت (ِ‪ٍّ٦‬ی ِریىا ؽجیت ی‪ٍٛ‬ف ا‪ٍ٩ٚ‬ی ایلی) ك‪ٚ‬اَ لیال‬‫ثبّالكی‪ِ .‬نو‪ٛ‬ه ِىزجٍوكٖ یبُ ثبالٌوكْ ثبّمٗ ٍ‪ٛ‬اكٍي لبٌ‪٪‬بْ وبرزٌٗو یبوٗ چٌٗٗ ٍ‪ٛ‬اكٌیٍو‬‫ویچم‪ٛ‬ه‪ٍٔٚ‬وكٖ یی‪٪‬یٍیت ف‪ٍٛ ،ٜ‬اك‪ ،‬ؽَبة ‪ ٚ‬ع‪٪‬وافیب وجی ٔوٌٍٗو ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىویل ِلهٍٗ ّبگوكٌوی ‪ ٚ‬یبُ ِقل‪ٍِٚ‬و فٖ‪ٕٛ‬ی ِ‪ٍٍّ٦‬و ربپیت‬‫‪ِّٛ٥‬ی فٍٕوكْ‪ ،‬إ‪ٛ‬ي ر‪ٍ٦‬یُ ‪ ٚ‬روثیٗكْ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ه ایلیٍو‪...‬‬‫ث‪ ٛ‬ؽبٌٍو‪ ٗ٩‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٔٗ ٍی ُ٘ و‪ٛ‬ى ی‪ِٛ‬ب ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىیٕی ثٍّبٍٍىگٗ ٍبال ایلی‪.‬‬‫ىیوا ا‪ ٚ‬ثو لبرال ِىزجٕی ثب‪٩‬الریت و‪ٛ‬هگبْ ایلی‪ٔ .‬زیغٍٕٗلٖ ‪ ٠٠–٠٪‬یبّبه [‪ ]164‬ثبالٌو‬‫رؾٖیً ‪ ٍُ٥‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬ویزٗ ثبّال‪٩‬بْ ایلیٍو‪ .‬آٔلٖ ثبهگبْ ّبگوكٌو ر‪ٛ‬هویٗٔڭ‬‫ِٕز‪ِ ُ٢‬ىزجٍؤلٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة چیمٌَٗو‪ ،‬اٍزمجبٌلٖ ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ َِزجلٍٖیٕڭ ٍیبٍزی‪ٗ٪‬‬‫‪ٙ‬وهیل ثو ٔوٍٗ ث‪ٌٛٛ‬ة ویٍ‪ٛ‬هٌو ایلی‪ .‬یرییل ِىزجٍو‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ي ل‪ٛ‬یّبق ئٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي آلْٕڭ‬‫آٌلاییٕی آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایلی‪ .‬ثقبهاكٖوی ٔیُ إالػ ِىزجٍو ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌوی و‪ٛ‬ىیگٗ‬‫«ا٘‪ ْٛ‬اٌْویٓ» (ایىی یبِبٍٔملْ آٍبْها‪٩‬ی) لجیٍٕلْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ه‪ًٚ‬‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌوی ثقبهاكٖ یبڭیكْ آچیٍ‪٪‬بْ ِىزجٍؤی یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ر‪٦‬میت لیٍیت ر‪ٛ‬هكلٍوی ایٍٗ ثواثو‪،‬‬‫ثب‪٩‬الرّبق چبهٍٖیگٗ ووّّبً ایلیٍو‪.‬‬

‫٭‬

‫٭‬

‫٭‬

‫ا‪ٝ‬واف ‪ٚ‬الیزٍوكٖ ُ٘ فىوٌو ‪ ٚ‬اٍّو یبفْی ثبهایبریت ایلی‪ِ .‬ضالً ووویكٖ ایَىیكْ‬‫ثریی ربربه ِىزجی [‪ ]163‬ك‪ٚ‬اَ لیال ایلی‪ .‬وییٕىی یٍٍوكٖ وووی ایچٕلٖ ویىچی‪ 1‬یبٍّوی ‪ٚ‬‬‫آٔلٖ ِ‪ٛ‬لذ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة لبٌ‪٪‬بْ ثقبهاٌیٍؤڭ ث‪ٌ٘٦‬وی ِىزت اّیگٗ ل‪ّٛٛ‬ال ثریكیٍو‪ .‬ؽب‪ٙ‬وكٖ‬‫ثقبها أمالثچیٍویٕڭ پیْو‪ٌٚ‬ؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ لبهی ی‪ٌٛ‬لاُ پ‪ٛ‬الد ا‪ٍ٩ٚ‬ی ثبّلٖ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی‬‫ؽبٌلٖ وووی یبٍّوی یبفْیگٕٗ اّالكیٍو‪ .‬ثقبهایل ِریفبْ اث‪ٖٔ ٛ‬و ا‪ٍ٩ٚ‬ی ا‪ٚ‬یٕلٖ ثو ِىزت‬‫آچیت ر‪ٍ٦‬یّ‪ ٗ٪‬ه‪ٚ‬اط ثریكیٍو‪ ،‬ه‪ِ ًٚ‬ىزجٍویگٗ ‪ٍٝ‬جٗ ووو‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رلیٍو‪ ،‬لوائزقبٔٗ ‪ٚ‬‬‫وزجقبٔٗ آچلیٍو‪ ،‬فالٕٗ ِلٔی ثو رْىیالد ؽبٌی‪ ٗ٪‬ویٍلیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪« :َ 1‬وییىچ‪»ٝ‬‬‫‪136‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ّ‪ٙ‬وٍجيكٖ ُ٘ اٍّو یبفْی ثبهِبللٖ ایلی‪ .‬ویٕٗوٌ ایٍیٕڭ ثبٍّمٍؤلْ اٍالَ لً‬‫ر‪ٛ‬لَبثٗ (‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ ّ‪ٙ‬یل) ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یٕلٖ ِىزت آچ‪٪‬بْ‪ٍّ ،‬ولٕل ‪ ٚ‬ربّىٕلكْ ِ‪ٍُ٦‬‬‫ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة فٍك ثبالٌویٕی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رب‪٩ ،‬يیزٗ ‪ِ ٚ‬غّ‪ٌٗ٥ٛ‬و آٌل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة فٍم‪ ٗ٪‬ربهلبرب ایلی‪]161[ .‬‬‫لبهاو‪ٌٛ‬لٖ اِالولاه ‪٩‬الَ لبكه ثٍْٗ لب‪ٙ‬ی اوواَ ِقل‪ َٚ‬ثو ِىزت آچیت ا‪ٚ‬ى‬‫ثبالٌویٕی ‪ ٚ‬اٍزٗگبْ ویٌَّٗؤڭ ثبالٌویٕی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ربٌو ایلی‪ٍٍ .‬یّبْ ف‪ٛ‬اعٗ (‪ٔ ٠٩٠٨‬چی‬‫یٍلٖ ّ‪ٙ‬یل) آٔلٖ گ‪ٛ‬یب وٗ ثو وزجقبٔٗ ‪١ٚ‬یفٍٗیٕی اكا‪ 1‬لیٍیت ْٔویبد ‪ ٚ‬یبڭی اكثیبد‬‫ربهلبرّبللٖ ایلی‪.‬‬‫‪٩‬غل‪ٚ‬ألٖ ُ٘ ثو فىو یریالّىبْ‪ِ ،‬ؾّل ‪٢٥‬یُ (‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ ّ‪ٙ‬یل) ثبّلٖ‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ‪٩‬غل‪ٚ‬اْ یبٍّوی رْىیالد وجی ثو ٔوٍٗ یبٍب‪٩‬بْ‪ ،‬ثو ربربه ِ‪ٍّ٦‬ی ربپیت‬‫ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بللٖ‪ّ ،‬بفووبَ لْاللٍوی‪ٗ٪‬چٗ یبڭی اكثیبد ربهلبرّبللٖ ایلیٍو‪ٚ .‬اثىٕل‪٩ٚ ،‬بٔيٖ وجی‬‫ر‪ِٛ‬بٍٔو ُ٘ ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق لبٌّب‪٩‬بْ‪ ،‬ا‪ ٚ‬یریٌوكٖ ُ٘ ا‪ٚ‬ى َٔجزٕلٖ فىو ثبه ‪ ٚ‬اكثیبد ربهلبال ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬اٍّؤڭ ٘و ثویَیٕڭ آهإٍلٖ ِ‪ٍٞ‬م ًب یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٔڭ ّٔبیٕلٌٖوی ثبه‪ّٔٛ ،‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثو اُ ثواْ ویَّٗگٗ ؽزی اّال‪ٚ‬چیٕڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ ُ٘ ٍيكهٌّبٍلْ‪]161[ ،‬‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٔڭ ر‪ٍ٦‬یّبری‪ِٛ ٗ٪‬افك ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ر‪ٛ‬ال ایلی‪ .‬فالٕۀ والَ ‪ِّٛ٥‬ی ثو ؽووذ‪،‬‬‫‪ِّٛ٥‬ی ثو ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌِ و‪ٛ‬ه‪ّٗٔٚ‬ولٖ ‪ ٚ‬یبٍّؤی اٍزمجبٌ‪ ٗ٪‬اِیل‪ٚ‬اه لیٍّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ ‪- ٠٥‬‬‫‪ٔ ٥٠٥١‬چی یٍذٖ حبٌٍز ‪ِ ٚ‬ىتجٍز‬‫‪ٔ ٠٩٠٤‬چی یٍلٖ یبٍّؤڭ ؽبٌٍوی یبفْی‪ٔ ،‬ف‪ٛ‬مٌوی ٘و یریكٖ ثبه‪ٍّ٥ ،‬ی اٍّوی ُ٘‬‫و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بهٌه ث‪ٌٛٛ‬ة ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬یً‪ ،‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ یبفْیگٕٗ ل‪ٛ‬د آٌ‪٪‬بْ‪٩ ،‬ریرٍی‬‫‪ ٚ‬ؽّیزٍی ثو ٔیچٗ ٔفؤی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ووو‪ٛ‬ىگبْ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یً‪ِ ،‬ؾّل ِ‪ٍٛ‬ی‪ ،‬اٍّب‪٥‬یً‬‫ٕلهی ‪ ٚ‬لبهی ٘بُّ وجی ثو ٔیچٗ ف‪٦‬بي یبٍّو عّ‪٦‬یز‪ ٗ٪‬كافً ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلیٍو‪ .‬عّ‪٦‬یذٔڭ‬‫ِ‪٦‬زّل ا‪ٚ٥‬بٌوی‪ِ ،‬وويی عّ‪٦‬یذٔڭ اٍواهیٕی آچّبٍلْ و‪ٛ‬ڭٍٍوی ر‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آكٍِو ثٍْٗ‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذچٌٗو یبٍب‪٩‬بْ ایلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬عٍّٗكْ ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل فیبثبْ ربِبٍٔؤلٖ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬آكا‬‫‪137‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫اٍِّٗٗولٖ ایلی‪ِ .‬ؾی اٌلیٓ ِقل‪ٕ َٚ‬ل‪ٚ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریىا ی‪ٍٛ‬ف ‪٢ٔ ٚ‬بَ ِقل‪َٚ‬‬‫(ایىب‪ٚ‬ی ُ٘ ‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ ّ‪ٙ‬یل)ٌو‪ ٗ٩‬فىو [‪ ]161‬ثرییت ّ‪ٙ‬وٍجيكٖ ثو یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫عّ‪٦‬یذ آچلهكی‪.‬‬‫عّ‪٦‬یذٔڭ َِئ‪ٛ‬ي ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ٔ ٠٩٠٨( َٚ‬چی یٍلٖ‬‫ربّىٕلكٖ ‪٩‬وثزلٖ ‪ٚ‬فبد) رٍمیٕی ثٍْٗ ؽبعی ع‪ٛ‬هٖ لً ‪٥ ٚ‬جل اٌفزبػ عبْ (ایىب‪ٚ‬ی ُ٘‬‫‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ ّ‪ٙ‬یل) وووی ربِبٍٔؤلٖ اّالكیٍو ‪٘ ٚ‬و اّلٖ وووی یبٍّوی ثٍْٗ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ل‪ٛ‬ي‬‫ثرییْیت ر‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬یً یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٔڭ ر‪ٍ٦‬یّبری ثٍْٗ ایىی ِ‪ ُٙ‬اُ اّالٔلی‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثویَی‬‫«ِ‪٦‬وفذ وزجقبٍٔٗی» ایىٕچیَی «ثووذ ّووزی» ایلی‪.‬‬‫«ثقبهای ّویف» ‪« ٚ‬ر‪ٛ‬هاْ» ‪٩‬يیزٌٗوی ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٔلْ ویینی یبڭی اكثیبر‪ ٗ٪‬یبڭیگٕٗ‬‫ا‪ٚ‬هگبٔب ثبّالگبْ فٍمٕی اكثیبرلْ لبٔلهِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّو ٘و ٍ‪ّٙ‬ی ‪ِٕٛ ٠٥‬لْ ثو‬‫ّووذ ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة «ِ‪٦‬وفذ وزجقبٍٔٗی»ٔی آچلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬وزجقبٔٗكٖ اٍزبٔج‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬ه‪ٍٚ‬یٗكٖ ْٔو‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ٚ‬لزٍی ‪٩‬يیزٗ ‪ ٚ‬ژ‪ٚ‬هٔبٌٍوكْ ثبّمٗ اٍزبٔج‪ٛ‬ي‪ ،‬ثبو‪ ٚ ٛ‬ایچىبهی ه‪ٍٚ‬یٗ [‪]160‬‬‫ثبٍٍ‪٪‬بْ ‪ ٚ‬ثبٍٍیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘و ر‪ٛ‬هیل ِ‪ ُٙ‬اصوٌو ربپیٍٗ ایلی‪ .‬اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖوی ثقبها ‪ٍٝ‬جٌٗوی‬‫ِ‪ ُٙ‬اصوٌؤی ثبٍٍ‪٪‬بٔی ّ٘بْ ویچیىز‪ٛ‬هِبٍلْ ٘و ر‪ٛ‬هیل ‪ٚ‬اٍ‪ٌٗٞ‬و ثٍْٗ ثقبها‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبها‬‫ایلی‪.‬‬‫«ثووذ ّووزی» ‪١‬ب٘واً رغبهد ِمٖلی ثٍْٗ آچیٍ‪٪‬بْ ث‪ِٔٛ ُ٘ ٌَٗٛ‬لْ ؽمیمی‬‫ِمٖل ثو لَُ آكِٕی ثو یریكٖ ر‪ٛ‬پالِبق ‪ ٚ‬آهاٌؤلٖ فىو ربهلبرّبقكْ ‪٥‬جبهد ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ٍُٙ ْٛ‬ؽمی آى ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ (‪ٔ )َٕٛ ٠٥‬مل آٌیت ٔمل ٍبرّبق ‪ ٚ‬اهىاْ آٌیت اهىاْ‬‫ٍبرّبق‪ 1‬اٍبً ر‪ٛ‬ر‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ .‬ىِبّٔي ر‪٦‬جریٔچٗ ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬ووذ «وبپریاریف»‪١ٚ 2‬یفٍٗیٕی‬‫اكا لیٍّبللٖ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬ووذگٗ یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍو‪ ،‬ا‪ٚ‬هرب ‪ ٚ‬فمری ٕٕف آكٍِو ا‪ٚ٥‬ب‬‫ث‪ٌٛ‬لیٍو‪٢ٔ .‬بِٕبٍِٗی‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ ّو‪ ٛ‬ث‪ٛ‬یٕچٗ ٍوِبیٗٔڭ ثو ایىی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬یی‪٪‬یٍْی ِٕ‪٤‬‬‫لیٍٕ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫فٍك آهإٍلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬ووذ «علیلٌو ّووزی» كیت [‪ ]162‬آ‪ٚ‬اىٖ چیمبه‪٩‬بٍٔ‪٪‬ی‬‫ٍجج ٍی ِ‪ٛ‬ڭب ا‪ٚ٥‬ب ث‪ٛ٪ٌٛ‬چیٍو ا‪ٚ٥‬ب ث‪ٌّٛ‬بٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬گ‪ٛ‬یب وٗ علیلٌو فىویٕی لج‪ٛ‬ي لیٍیت‪،‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آهىاْ آٌیت آهىاْ ٍبرّبق‬‫‪кооператив 2‬‬‫‪138‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫٘و ر‪ٛ‬هیل رْ‪ٛ‬یمبد ‪ٍٛ ٚ‬ىٌؤی ایْیزّٗوگٗ ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛٛ‬ة ویٌٍٗو ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬ووذٔڭ ٘یئذ اكاهٍٖی یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٔڭ َِئ‪ٛ‬ي ‪٦ِ ٚ‬زّل آكٍِؤلْ‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ِ ،َٚ‬ریىا ٔنه اٌلّٗ‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬يد اٌلّٗ‪٥ ،‬جل اٌؾىیُ ِقل‪ِ ٚ َٚ‬ریىا‬‫‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل وجی مارٍوكْ ‪٥‬جبهد ایلی‪ّ .‬ووذٔڭ ِ‪٪‬بىٍٖی ثو رغبهرقبٔٗكْ و‪ٛ‬ثواق‪ ،‬ثو‬‫لٍ‪ٛ‬ة‪ 1‬یبوٗ ِْ‪ٛ‬هرقبٔٗ‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬فْبه ایلی‪ .‬یبٍّؤڭ ِٖبؽجٗ ا‪ٚ‬ه‪ٍٔٚ‬وی‪ٍِٖ ،‬ؾذ یریٌوی ‪ٚ‬‬‫ثو ثوا‪ٌٚ‬وی ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّٚ‬بر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ عبیٍوی ث‪ ٛ‬یری ایلی‪.‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔڭ رٍمیٕبری ثٍْٗ فیبثبْ ‪ ٚ‬هیگَزبْ ربِبٍٔؤلٖ ُ٘ یبٍّو ‪ٝ‬وفٕلْ‬‫ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ّووزٍو آچیٍلی‪ .‬ث‪ّ ٛ‬ووزٍو گ‪ٛ‬یب وٗ «ثووذ ّووزی»ٔڭ ّ‪٦‬جٍٗی‪« ،‬ثووذ‬‫ّووزی» [‪ ]161‬لبٔلای فىو ربهلبرِ ِوويی ٍبٔبٌَٗ‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و ُ٘ ّ‪ٔٛ‬لاق فىو ربهلبرْٕڭ‬‫ّ‪٦‬جٌٗوی ؽَبة لیٍٕٗ ایلیٍو‪.‬‬‫«ِ‪٦‬وفذ وزجقبٍٔٗی» ث‪ ٌَٗٛ‬اٍّی ‪ ٚ‬عَّی‪ِٛ ٗ٪‬افك اّی ِ‪٦‬وفذ ربهلبرّبللْ‬‫‪٥‬جبهد ایلی‪ .‬آٔڭ ِلیوی یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ِؾّل ِ‪ٍٛ‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫٘یئذ اكاهٍٖی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪ ،‬لبهی ٘بُّ ‪ ٚ‬ؽبعی ٍواط وجی یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٔڭ‬‫ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ایلیٍو‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی «ِ‪٦‬وفذ وزجقبٍٔٗی» ‪« ٚ‬ثووذ ّووزی»گٗ هٍّبً هفٖذ‬‫ثرییت یبٍّؤڭ ؽووزٍویگٗ یبفْی ثو یبهكَ و‪ٛ‬هٍبرلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬یًٔڭ ا‪ٌٚ‬ىی یبهِیلٖ ِىزت اٍّوی ُ٘ یبفْیگٕٗ ه‪ٚ‬اعلٖ ایلی‪ ٗ٩ٍُ٦ِ .‬ف‪ٛ‬ق‬‫اٌ‪٦‬بكٖ اؽزیبط ٍيٌ‪٪‬بٔیلْ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ٥‬بٍٕلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ لبهی ٘بُّٔی إ‪ٛ‬ي‬‫ر‪ٍ٦‬یُ و‪ٛ‬هِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٛٚ‬ث‪ ٛ‬یً ِبهد آیٕلٖ ثب‪٩‬چٍٗوای‪ ٗ٩‬اٍّب‪٥‬یً ثیه ‪ٖ٩‬رپأَىی‬‫ؽ‪ٛٚ‬هی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ثبهكی‪]166[ .‬‬‫ث‪ ٛ‬یً ِىزجٍوكٖ ّبگوكٌو ٍی‪ّ٪‬بی ثبّالكی‪٥ .‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬ى ِىزجیٕی ویڭهاق ثو‬‫ؽ‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬چ‪ٛ‬هِٗوگٗ ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ث‪ ٛ‬یً ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ ِىزجٕلٖ ایىی ی‪ٛ‬ى ٔفو‪ ،‬ؽبِل‬‫ف‪ٛ‬اعٗكٖ ی‪ٛ‬ى ٔفو‪ِ ،‬ىًّ اٌلیٓ ِقل‪َٚ‬كٖ ایٍه ٔفو‪ِ ،‬ال ‪ٚ‬فبكٖ ٍىَبْ ٔفو‪ِ ،‬بهوْلٖ ی‪ٛ‬ى‬‫ایٍٍه ٔفو‪ ،‬فیبثبٔلٖ لوق ایٍٍه ‪ٍٝ‬جٗ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بللٖ ایلیٍو‪( .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽَبثٍؤڭ ثبهیَی رمویجی‬‫كه)‬‫ا ‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجٍؤڭ ٘و ثؤلٖ آلْبَ ل‪ٛ‬هٍٕوی آچیٍیت ٘و لبیَیَٕلْ لوق‪ ،‬ایٍٍه ٔفو‬‫——————————————‬‫‪клуб 1‬‬‫‪139‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ٍ‪ٛ‬اكٍي یبوٗ چٌٗٗ ٍ‪ٛ‬اكوبرزٌٗو اٍزفبكٖ لیٍّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ٌٛ‬وكْ ثبّمٗ فٖ‪ٕٛ‬ی ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بق ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّبق ُ٘ ه‪ٚ‬اعلٖ‪٘ ،‬و ثو یبّٕڭ فىوی ثو‬‫یریكْ اُ لیٍیت ثواْ ٔوٍٗ ا‪ٚ‬هگبرّٗن ایلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬لاق ‪ٚ‬لزلٖ یبڭیگٕٗ ا‪ٍٛٚ‬ة ویالیبر‪٪‬بْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٍُ٥ ٛ‬ایىیٍٕویگٗ فبیٍٕو‬‫ربِبٕٔلْ ا‪ٚ‬د ا‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪( .‬رفٖیٍی ویٍٍٗی ثٕلٌوكٖ)‬‫[‪]161‬‬‫ ‪- ٠٦‬‬‫‪ٔ ٥٠٥١‬چی ‪ٔ ٥١ ٚ‬چی یٍٍزدٖ حى‪ِٛ‬ت اح‪ٛ‬ایل ‪ ٚ‬تىزار ثز٘بْ اٌذیٓ د‪ٚ‬ری‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هٔلٖ ّی‪ٍّٕ - ٗ٦‬ی فزٍٕٗی ٔزیغٍٕٗلٖ ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ثیىبه‬‫لیٍیٕیت ووِیٕٗگٗ ا‪ٚ‬ىارٍلی‪٪‬ی ی‪ٛ‬لبهیلٖوی فٍٍٖوكٖ یبىٌ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ثو٘بْ اٌلیٓ ٍىي آی‬‫چٍِٗٗی ووِیٕٗكٖ ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي یبر‪٪‬بٔلْ ویینی ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هیٕڭ آفوٌؤلٖ ‪٩‬غل‪ٚ‬اْ ر‪ِٛ‬بٔیلٖ‬‫لب‪ٙ‬ی ر‪٦‬ینی لیٍٕلی‪ّٛ .‬ي اصٕبكٖ ‪٥‬جل االؽل ‪ٚ‬فبد لیٍیت ؽى‪ِٛ‬ذ رقزیگٗ اِری ‪٥‬بٌُ‬‫ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هكی‪ .‬كیّٗن ثو٘بْ اٌلیٓ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یٗٔٗ ثو ك‪ٚ‬هۀ الجبي ثبّالٔلی‪ .‬ىیوا اِری ‪٥‬بٌُ ‪ٌٚ‬ی‪ٙ٦‬ل‬‫چب‪ٕ٩‬لٖ ّی‪ٍّٕ - ٗ٦‬ی فزٕٗ ٍی ِٕبٍجزی ایٍٗ ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍیت ر‪ٛ‬هگبٔلٖ ثو٘بْ اٌلیٓ ثٍْٗ‬‫لبٌنی لیً ا‪ٚ‬رّبً ك‪ٍٚ‬ذ ث‪ٌٛٛ‬ة ایلی‪ .‬ثو٘بْ اٌلیٓ ‪ٌٚ‬ی‪ٙ٦‬ل‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ی‪ٔٛ‬چبلٍو ربپیت ثرییت ثو‬‫كهعٗ آٔڭ ِياعی‪ٔ ٗ٪‬ف‪ٛ‬م پیلا لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو٘بْ اٌلیٓ اِری ‪٥‬بٌُكْ ٘و‬‫ٔوٍٗٔی اِیل [‪ ]114‬لیال آال ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ رىواه اُ ثبّیگٗ‬‫ویٍْی ا‪ٌٍّٚ‬وكٖ ٘یظ ثو ویَّٗٔڭ فب‪ٝ‬و ‪ ٚ‬فیبٌی‪ ٗ٪‬ویٍّبگبْ ایلی‪ .‬ىیوا اٍّؤڭ ثبهّی‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثو٘بْ اٌلیٓ فىوٌویٕڭ فالفٕلٖ ایلی‪ :‬اِری إالؽبد فوِبٔی چیمبه‪٩‬بْ‪ ،‬ربهر‪ٛ‬ق ‪ٚ‬‬‫٘لیٌٗؤی ِٕ‪ ٤‬لیٍ‪٪‬بْ‪٩ ،‬يیزٗ‪ ٗ٩‬هفٖذ ثریگبْ‪ِ ،‬ىزجٍوكْ و‪ٛ‬ى ی‪ِٛ‬گبْ‪ ...‬ث‪ ٛ‬اٍّو ثٍْٗ‬‫ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ِٕبٍجزی ا‪ٚ‬د ثٍْٗ ٍ‪ٔٛ‬ڭ ِٕبٍجزی وجی ا‪ٚ‬ه‪ٍّٚ‬ك ایلی‪.‬‬‫اِری ‪٥‬بٌُ عٍ‪ٍٛ‬یٕڭ ثبٍّؤلٖ ثو٘بْ اٌلیٓٔی ‪٩‬غل‪ٚ‬اْكْ چبهع‪ٛ‬ی لب‪ٙ‬یٍ‪٪‬یگٗ‬‫و‪ٛ‬چ‪ٛ‬هكی‪ .‬ث‪ ٛ‬اُ ؽمیمز ًب ثو٘بْ اٌلیٓ ؽمٕلٖ رولی ث‪ٌّٛ‬بینی ثقبهاكْ ا‪ٚ‬ىاقهاق ثو یریگٗ‬‫ی‪ٛ‬ثبهٌلی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رٕيّي ٍبٔبال ایلی‪ .‬ىیوا چبهع‪ٛ‬یكٖ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة كهثبه اٍ٘ی ثٍْٗ ِ‪٦‬بٍِٗ‬‫‪140‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫لیٍیت اِری‪ٔ ٗ٩‬ف‪ٛ‬م پیلا لیٍّبق ثو٘بْ اٌلیٓ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو كهعٗ لینی ایلی‪]113[ .‬‬‫ثبها ثبها اٍّو ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثبّمٗالّلی‪ ،‬عٍ‪ ًٛ‬فوِبٔی ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق ثووب‪٩‬نكْ ‪٥‬جبهد ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫لبٌلی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ ‪ ٚ‬اٍزجلاك اهثبثیٕڭ ثو آىویفیٕی ا‪ٚ‬چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪٩‬يیزٌٗو ُ٘ ثب‪٩‬الٔلی‪.‬‬‫اِری ‪ ٚ‬كهثبه اٍٍ٘وی فب‪ٝ‬و عّ‪ٌ٤‬ك ثٍْٗ ا‪ٚ‬ى ویف ‪ٕ ٚ‬فبٌوی‪ ٗ٪‬ووّلیٍو‪ .‬اِبَ لً ثیىٍو‬‫فٍك ٔی ربالیٍو‪ ،‬اِریٔڭ ‪٥‬یِ ‪ّٛٔ ٚ‬یٕی ؽب‪ٙ‬والة ثریاٌو‪ ،‬فالٕٗ ٍِّىذ «آٌ‪٪‬بْ آٌ‪٪‬بْ‬‫ٔیىی‪ ،‬چبٌ‪٪‬بْ چبٌ‪٪‬بْٔیىی» ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬إٌی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ اِیلی‬‫ا‪ٍٚ‬لی‪ .‬ثبّالة كهثبه اٍ٘یٕڭ ‪ٚ‬اٍ‪ٗٞ‬چیٍ‪٪‬ی ثٍٗ ْ ٘و آی ثبّٕلٖ ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍیت ا‪ٚ‬چ و‪ْٛ‬‬‫ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة آربٍیٕڭ گ‪ٛ‬هیٕی ىیبهد لیٍّبق‪ ،‬آٔبٍی ‪ ٚ‬ثبّمٗ الوثبٍی ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّّٗٚ‬ن‬‫هفٖزٕی اِریكْ آٌلی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ثو٘بْ اٌلیٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬چ و‪ْٔٛ‬ی ث‪ ُٛ‬ا‪ٚ‬رىبىِبً‪ ،‬ایَىی‬‫للهكاْ ‪ ٚ‬فىوكاٍّوی ثٍْٗ [‪ٍِٖ ]111‬ؾذالّیت ا‪ٚ‬ى الجبٌیٕی ؽب‪ٙ‬والِبللٖ ایلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٣‬چی یً ث‪ٙ‬بهٔلٖ یً ثبّی ٍری ‪ ٚ‬رّبّبٌوی ثزىبٔلْ ویینی‪ ،‬اِری ‪٥‬بٌُ یٗٔٗ‬‫ویفیٕی و‪ٛ‬ةهاق چبق لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ٖٔ ْٛ‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیگٗ ر‪ٛ‬ی ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬هكی‪ .‬ر‪ٛ‬ی ٍزبهٖ ِٗ‬‫فبٕٗ كٖ اِریٔڭ ا‪ٚ‬ى چبهثب‪ٕ٩‬لٖ ث‪ٌٛٛ‬ة یزی و‪ ْٛ‬ویف ‪ٕ ٚ‬فب ِغٍٍَوی ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪.‬‬‫اِری ث‪ ٛ‬ر‪ٛ‬یٕڭ ویزٕلٖ ّریثلْ چبهثب‪ٕ٩‬لٖ لب‪ٙ‬ی والْ ثمب ف‪ٛ‬اعٗ‪ ُ٘ ٗ٩‬ر‪ٛ‬ی‬‫ثی‪ٛ‬هكی‪ّ .‬ب‪ٝ‬و ‪ ٚ‬وبرزٗ ْٔبٍٔو ٍ‪ٛ‬كإٍلٖ لبٌ‪٪‬بْ ث‪ ٛ‬عبٖپوٍذ ثیچبهٖ ِ‪ٛ‬ی ٍفیل ُ٘ ثبه ‪ٚ‬‬‫ی‪٩ٛ‬یٕی ر‪ٛ‬ی‪ٕ ٗ٪‬وف لیٍلی‪...‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ وجی اِری ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یٕڭ ِياط كأی ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو ماد ِ‪ٔٛ‬لاق فوٕذٔی‬‫اٌجزٗ ل‪ٌٛ‬لْ لبچ‪ٛ‬هِبً ایلی‪ :‬ثمب ف‪ٛ‬اعٗ ر‪ٛ‬ییٕڭ اصٕبٍٕلٖ ثو٘بْ اٌلیٓ ِموه ث‪٪ٌٛ‬بْ آی‬‫ثبّی ىیبهری ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬چبهع‪ٛ‬یلْ ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍگبْ ایلی‪ .‬كهثبه اٍ٘ی ‪ٚ‬اٍ‪ٗٞ‬چیٍ‪٪‬ی ایٍٗ اِری‬‫[‪ ]111‬ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬یالّلی‪ .‬اِریٔڭ یبلنی آكٍِؤلْ ‪ ٚ‬اِبَ لً ثیهٔڭ هفیمی ث‪٪ٌٛ‬بْ ؽبعی‬‫ٔ‪ّ٦‬ذ ثو٘بْ اٌلیٓ ثٍٗ ثبٌناد ٍ‪ٛ‬یالّلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ناووٌٖو ٔزیغٍٕٗلٖ ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ‬‫ر‪ٛ‬ی لیٍْی‪ ،‬اگو اِری ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یٕی ف‪ٛ‬هٍٕل لیال آٌَٗ ٔزیغٗكٖ لب‪ٙ‬ی والْ ث‪ٌْٛ‬ی ِموه‬‫لیٍٕلی‪ِٔٛ .‬لْ ث‪ٛ‬یب‪٩‬ی ثو٘بْ اٌلیٓ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لینی ایّبً ایلی‪.‬‬‫ثمب ف‪ٛ‬اعٗ ر‪ٛ‬ییٕڭ آهلٍٕٗلٖ ّریثلْ چبهثب‪ٕ٩‬لٖ ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ر‪ٛ‬یی ثبّالٔلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٛ‬ی‪ ٗ٪‬آربٍیٕڭ ‪ ٠٪‬یٍٍه لب‪ٙ‬ی والٌْىی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىیٕڭ ثو ٔیچٗ یٍٍه‬‫لب‪ٙ‬یٍك ‪ ٚ‬هئیٍَىی ك‪ٚ‬هٔلٖ یی‪٪ٍ٪‬بْ ِیٍی‪ٍٔٛ‬وكْ ل‪ٛ‬هلّبینی فوط لیٍلی‪ .‬ر‪ٛ‬یلٖ ٍرین‪ٚ 1‬‬‫——————————————‬‫‪цирк 1‬‬‫‪141‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ٍیٕ‪ِٛ‬بر‪٩ٛ‬واف ل‪ٛ‬هكی‪ .‬ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هوَزبٔلْ ه‪ٍَِّ ٚ ًٚ‬بْ لي ‪ ٚ‬ا‪٩ٚ‬الٍٔویٕی یی‪٪‬یت‬‫اِریٔڭ ویفیٕی چبق لیٍلی‪ .‬ا‪ٚ‬ى [‪ ]111‬یبلیٍٕوی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىیگٗ ِٕبٍجزٍه ویٌَّٗؤڭ ُ٘ ليٌوی‬‫ل‪ٛ‬ر‪ٌّٛ‬بكی‪.‬‬‫كهثبه اٍٍ٘ویٕی ُ٘ اِیلٌؤلْ آهرك ِّٕ‪ ْٛ‬ایزلی‪ .‬ر‪ٛ‬ی ِٕبٍجزی ایٍٗ ویٍیت‬‫ویزبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ٍّ٥‬بٔی‪ِ ،‬لهٍٗ ‪ٍٝ‬جٌٗویٕی ‪ ٚ‬ثبّمٗ فٍمٕی ُ٘ ٘لیٗ ثٍْٗ‪ ،‬آچیك ی‪ٛ‬ى ‪ّ ٚ‬رییٓ‬‫ٍ‪ٛ‬ى ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىیلْ ِٕزلاه لیٍلی‪ .‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ا‪ٚ٥‬بٌویٕی ُ٘ ا‪ٚ‬ىی ثیٍٗكهگبْ‬‫‪ٍٚ‬بی‪ ٜ‬ثٍْٗ ها‪ٙ‬ی ایزلی‪ّٔٛ .‬چٗ هىاٌزٍو‪ٔ 1‬زیغٍٗیكٖ ثمب ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬ثقبهاكٖ لب‪ٙ‬ی‬‫والْ ث‪ٌٛٛ‬ة «ّوی‪٦‬ذپٕبٖ لب‪ٙ‬ی اٌم‪ٚ‬بح» ٌمجیٕی آٌیت ّوی‪٦‬زٕڭ ؽبِیَی‪ ،‬كیٓٔڭ پْذ‬‫‪ ٚ‬پٕب٘ی ‪ٍَِّ ٚ‬بٍٔؤڭ ه٘رب ‪٘ ٚ‬بكیَی ث‪ٌٛٛ‬ة چیملی‪.‬‬‫ ‪- ٠٧‬‬‫ِىتجٍزٔڭ ایىٕچی لبتال ثبغالٔؼی‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ثقبها‪ ٗ٩‬ووِبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪٘ ْٚ‬و ثوویَّٗگٗ یبفْی ِ‪٦‬بٍِٗ لیٍلی‪٪‬ی كیه‬‫یبٍّو ثٍْٗ ُ٘ ِٕبٍجذ ر‪ٛ‬رّبل‪ ٗ٪‬چبٌْٗ ایلی‪٦ِ .‬ي‪ٌٚ‬یذ چبلٍؤلٖ «ِىزجگٗ ث‪٪ٌٛ‬بْ لبهّی‬‫[‪٦ِ ]110‬بٌٍِٗوی ثو آڭالّّب‪ٚ‬چیٍه ٔزیغٍٕٗلٖ ث‪٪ٌٛ‬بٍٔ‪٪‬یٕی‪ِٔٛ ،‬لْ ث‪ٛ‬یبْ ِ‪ٔٛ‬لالمٗ اٍّو‬‫ا‪ٚ‬ىیلْ ٕبكه ث‪ٌّٛ‬بٍٍ‪٪‬یٕی» ث‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٚ‬چی‪ ٗ٪‬آٔل ثٍْٗ رأِنی لیٍیت ٍ‪ٛ‬یال‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ث‪ٌٛٛ‬ة ثواْ یً ا‪ٚ‬رىبىگبٔچٗ ُ٘ ٔفبق ‪ ٚ‬هیبٔی ك‪ٚ‬اَ لیٍلهكی‪ .‬ه‪ٚ‬اعلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ِىزجٍوكْ و‪ٛ‬ى ی‪ِٛٛ‬ة ر‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫ٌىٓ ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ افالق ‪ٍٛ ٚ‬یٍٕٗلْ آٔڭ ل‪ٛ‬ۀ ر‪ٖ٦‬جیٗ ‪ ٚ‬فزٕٗوبهیَٕلْ فربكاه‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو‪ ٗ٩‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ف‪ ٜ‬ؽووزٕڭ ‪ٚ‬لزٕچٗ ایلیىی ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلی‪.‬‬‫كه‪ٚ‬ال‪ ٤‬لب‪ٙ‬ی والٍٔه اّیٕی و‪ٛ‬هٍیگٗ ا‪ٚ‬رم‪ٛ‬ه‪٩‬بٔلْ ویینی ‪ٔ ٠٩٠٤‬چی یً ِبی‬‫آیٍؤلٖ ِىزجٍوگٗ لبهّ‪ ٛ‬ؽووزگٗ ووّلی‪ .‬ث‪ ٛ‬فٖ‪ٕٛ‬لٖ ایَىی ك‪ٍٚ‬زٍؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ِال لّو‬‫‪ِ ٚ‬ال ‪٥‬جل اٌوٍ‪ٛ‬يٌو‪ 2‬ثٍْٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ٍِٖ ْٚ‬ؾزالّب ثبّالكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍِٖ ٛ‬ؾزٍو لبٔچٗ‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫ا‪ ،‬ة‪ :‬ىهارٍو ‪ ،‬ك‪разолат :‬‬‫‪ 2‬ا‪٥ :‬جل اٌو‪ٍٛٚ‬يٌو‬‫‪142‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ث‪ ُ٘ ٌَٗٛ‬یبٍّو‪ٍ ٗ٩‬يیٍیت ر‪ٛ‬هٖ ایلی‪ .‬ىیوا یبٍّؤڭ ُ٘ [‪ ]112‬لب‪ٙ‬یقبٔٗكٖ‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪ّٔ ْٚ‬بیٕلٌٖوی ثبه ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ آچیملْ آچیك ِیلأ‪ ٗ٪‬چیمّبق ثو٘بْ اٌلیٓ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬كف‪ ٗ٦‬و‪ٛ‬ة لیینی ایلی‪.‬‬‫ىیوا ِالٌو رٕظ‪ ،‬افىبه ‪ِّٛ٥‬یٗ ِىزت یب‪ٕ٩‬لٖ‪ ،‬اِری ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیىی ِىزجلْ و‪ٛ‬ى ی‪ِٛ‬گبْ‪،‬‬‫ایٍچیفبٔٗكْ ُ٘ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ثواْ اّبهد ی‪ٛ‬ق‪ ...‬اگو ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ ثو٘بْ اٌلیٓ ِیلأ‪ٗ٪‬‬‫چیمیت فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برَٗ ٔزیغٍٕٗلٖ ا‪ٚ‬ىیٕڭ لوثبْ ث‪ٌْٛ‬ی اؽزّبي ایلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ا‪ّٚ‬ي كا‪ٚ‬ل‪ٔٛ‬لٖ ِ‪ٍٍّ٦‬ؤی ی‪ٌٛ‬لْ چیمبهیت ٕلاٍي‪ ،‬رب‪ٍُٚٚ‬ي‪ ،‬رٕغگٕٗ‬‫ِىزجٍؤی ثب‪٩‬الرّبق فٍیبٍٕلٖ ر‪ّٛ‬لی‪ .‬چٕبٔچٗ ثوو‪ِ ْٛ‬ىزت فٖ‪ٕٕٛ‬لٖ لب‪ٙ‬ی والْٔڭ‬‫‪ٚ‬ویٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ ِال لّو ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ ایٍٗ و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة‪« :‬اگو ٍي ا‪ٚ‬ى افزیبهڭي ایٍٗ ِىزجڭئی‬‫ثب‪٩‬الٍٗ ڭي‪ ،‬ریالگبْ یریڭيكٖ لب‪ٙ‬ی یبوٗ هئیٌ لیٍلهِبلٕی لب‪ٙ‬ی والْ ربِبٕٔلْ ‪٥ٚ‬لٖ‬‫ثریِٖٓ» [‪ ]111‬كیلی‪٥ .‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ‪ٌٍُ٦ِ« :‬ك لیٍّْي‪ ،‬آچٍملْ یبوٗ ِٕٖج‪ ٗ٪‬ییزْٗ‬‫آٌّب‪٩‬بٍٔ‪ّ٪‬يكْ ایّبً‪ ،‬ثٍىٗ فٍم‪ ٚ ٗ٪‬ی‪ٛ‬هرّئڭ ثبالٌوی‪ ٗ٪‬ثو آى فبیلٖ ییزى‪ٛ‬ىاهِي كیت‬‫ِ‪ٔٛ‬چٗ ِْمزٍؤی ثبّّيگٗ ی‪ٛ‬والكن‪ ،‬ر‪ٛ‬رىبْ ِملً ٍَِىّئی كٔیب ِٕٖجی‪ٍ ٗ٪‬برّبیّي»‬‫كیت ع‪ٛ‬اة ثریكی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ثبّمٗ ِ‪ٍٍّ٦‬و‪ ُ٘ ٗ٩‬ر‪ٛ‬هیل ‪ٚ‬اٍ‪ٌٗٞ‬و ثٍْٗ ِأفن ‪ِٖٕ ٚ‬جٍو رملیُ لیٍیت‬‫و‪ٛ‬هكی‪ .‬ث‪ ٛ‬كٍیٌَٗوكْ فبیلٖ چیمّب‪٩‬بٔلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ل‪٦ٞ‬ی ؽووزٍوگٗ ووّلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬اصٕبكٖ اٍزٕج‪ٌٛ‬لٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ف‪ٞ‬ود افٕلی ‪ٞ٥ ٚ‬ب ف‪ٛ‬اعٗ ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍلیٍو‪ٝ .‬جی‪٦‬ی‬‫ث‪ٌٛ‬و ِىزجٍو ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖ ربهِبّیت ِ‪ٍٍّ٦‬و ثٍْٗ لبرٕبّیت ِىزجٍؤی إالػ لیٍّبق‬‫چبهٌٖوی‪ ٗ٪‬ووّلیٍو‪ٍٍّ٦ِ ،‬و ‪ ٚ‬یبٍّو ثٍْٗ ٍِٖؾزالّب ثبّالكیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬ؽبٌگٗ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ِأِ‪ٛ‬هٌوی چیلایب آٌّبكی‪ .‬اٍزبٔج‪ٍٝ ٗ٪ٌٛ‬جٗ‬‫ی‪ٛ‬ثبهُ ی‪ٌٛ‬یٕی ثب‪٩‬الِبق [‪ ]116‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبهأڭ ٔیُ إالػ ِىزجٍؤلْ و‪ٛ‬ى ی‪٪ِٛ‬بْ‬‫ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ ٛ‬هٌوی اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ روثیذ و‪ٛ‬هگبٍٔؤڭ‪ ،‬فٖ‪ً ٕٛ‬ب لٍّی ایٍٗ ا‪ٚ‬ىیٕی ربٔزىبْ ف‪ٞ‬ود‬‫افٕلی وجی ثو مارٕڭ ِىزت اٍّویگٗ لبرْ‪٪‬بٔیلْ ئٌٗلٗ لبٔلالمٗ ّج‪ٌٗٙ‬و‪ ٗ٩‬ر‪ّٛ‬لیٍو‪ .‬مار ًب‬‫اٍزجلاك اهثبثیٕڭ ‪٥‬بكری ؽجٗٔی لجٗ ‪ ٚ‬پْٗٔی فیً و‪ٛ‬هِٗن كه‪.‬‬‫ٌىٓ ث‪ٌٛ‬و ُ٘ آچیككْ آچیك ِىزجگٗ لبهّی چیمیت یبٍّو ‪ِٞ ٚ‬ج‪٥ٛ‬بد آٌلٔلٖ‬‫ا‪ٚ‬ىٌویٕی ثلٔبَ لیٍْٕی ا‪ٚ‬ى ٍیبٍزٍوی‪ِٛ ٗ٪‬افك ربپّبً ایلیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٌٛ‬و ُ٘‬‫فبئٕبٔٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثو ی‪ٛ‬ي ر‪ٛ‬رلیٍو‪:‬‬‫‪143‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫چٕبٔچٗ ا‪ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ا‪ٚ٥‬بٍٕلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ «ّ‪ٌٛ‬ىٗ»‪ 1‬اٍٍّی ثو‬‫كیپٍ‪ِٛ‬بد ك‪ٍٚ‬زبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ثقبها ِىزجٍویٕی ىیبهد لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ماد ٔفبق‬‫‪ ٚ‬هیبكٖ اِضبٌَي ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی كیه لبها‪ٙٔ ،‬بیذ كهعٗكٖ لبها ایلی‪ٔ .‬فبق [‪ ٚ ]111‬هیب‬‫ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ا‪ٚ‬ىیٕی ّ٘یْٗ یبٍّو‪ِ ٚ ٗ٩‬ىزجٍوگٗ فریف‪ٛ‬اٖ و‪ٛ‬هٍٗرٗ ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ماد ‪٩‬ری هٍّی ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ِىزجٍؤی ىیبهد ایزلی‪ .‬ىیبهد‬‫اصٕبٍٕلٖ ٔٗ ِ‪ٍٍّ٦‬وكْ‪ٍٝ ٗٔ ،‬جٗكْ ثواْ ٔوٍٗ ٍ‪ٛ‬هاِبكی‪ ،‬كهً عل‪ٚ‬یل ‪ِ ٚ‬ىزت وزبثٍویٕی‬‫و‪ٛ‬هِبكی‪ ،‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ِ‪ٍٍّ٦‬و ثٍٗ ْ ‪٥‬بكی ٍب‪ٍ٩‬ك ‪ٍ ٚ‬الِزٍىٍویٕی ٍ‪ٛ‬هاّىبٔلْ ویینی ِىزجلْ‬‫چیمیت ویزلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬كیپٍ‪ِٛ‬برٕڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ىیبهرلْ ایىی ِمٖلی ثبه ایلی‪ :‬ثؤچیَی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ىیبهد‬‫ٔزیغٍٕٗلٖ ‪ٍّ٥‬ب ‪ ٚ‬لبها فٍك «یبڭی ِىزجٍو ه‪ ًٚ‬ؽّبیزی‪ ٚ ٗ٪‬ه‪ًٌٚ‬ك ٔم‪ٞ‬ۀ ٔ‪٢‬ؤلْ‬‫آچٍ‪٪‬بْ ایىبٍٔو» كیت فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بر‪ٛ‬هٌو‪ ،‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌوی یبفْی وْی‬‫ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِىزجٍو ثب‪٩‬الٔ‪ٛ‬ه‪.‬‬‫ایىٕچی ِمٖل ایَٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ىیبهد ِٕبٍجزی ایٍٗ [‪ ]144‬یبٍّو ‪ٍٍّ٦ِ ٚ‬و «ایٍچیفبٔٗ‬‫ثئڭ ‪ِ ٚ‬ىزجٍوِئڭ ؽبِیَی ایىبْ» كیت آٌلأ‪ٛ‬هٌو‪ِ .‬ىزت ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٔلْ ٕ‪ُ٘ ْٛ٩ٛ‬‬‫ایٍچیفبٔٗكْ اِیلٌویٕی ا‪ٚ‬ىِبٍٍو ‪ ٚ‬اٍزمجبٌلٖ ث‪ٌٛ‬وكْ ٍیبٍی فبیلٖ و‪ٛ‬هِٗن ِّىٓ ث‪ٌٛٛ‬ه‪.‬‬‫اگو ىیبهد ثبّمٗ ثواْ ِمٖل ثٍْٗ ث‪ ٌَٗٛ‬ایلی اٌجزٗ ِىزجٕی رفزیِ لیٍ‪ٛ‬ه‪ ،‬كهً‬‫عل‪ٌٚ‬یٕی و‪ٛ‬هاه‪ ،‬ایڭ آىی ّبگوكٌوكْ ثواْ ٔوٍٗ ٍ‪ٛ‬هاة ِىزتٔڭ ِ‪ٕٛ٦‬یبری‪ٚ ٗ٪‬ل‪ٛ‬ف پیلا‬‫لیٍ‪ٛ‬ه ایلی‪.‬‬‫(ِىزت ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بْ و‪ٔٛ‬یٕڭ آفْبِی ِنو‪ٛ‬ه كیپٍ‪ِٛ‬بد ثٍْٗ ثو عبیلٖ و‪ٛ‬هّلن‪،‬‬‫ِغٍَلٖ یبٍّوكْ ثو ٔیچٗ ٔفو وْی ثبه ایلی‪ٕ .‬ؾجذٔڭ ثبّیلٖ‪« :‬ث‪ٛ‬و‪ِ ْٛ‬ىزجٍو ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ربِبٕٔلْ ثب‪٩‬الِّٔ كیت ایْیزلَ‪٥ .‬غجب ث‪ ٛ‬فرب هاٍذ ِی؟ اگو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رأٍفٍی‬‫فرب هاٍذ ث‪ٙٔ ،ٌَٗٛ‬بیذ كهعٗكٖ [‪ ُِٕ ]143‬فغبٌزّ‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪ٛ‬الكه‪ .‬ىیوا ِٓ یبلیٕلٖ‬‫ِىزجٍؤی ىیبهد لیٍ‪٪‬بْ ایلَ‪ .‬یبٍّو ایز‪ٛ‬هٌو‪« :‬ث‪ ٛ‬آكَ ِىزجٍؤی ىیبهد لیٍلی ٔزیغٍٕٗلٖ‬‫ِىزجٍو ثب‪٩‬الٔلی‪٘ ».‬و ؽبٌلٖ ِىزجٍؤڭ رىواه آچیٍْیگٗ ِٓ ٍ‪٦‬ی لیٍ‪ٛ‬هِٓ‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٌ ٛ‬ىٗكْ‬‫ا‪ٚ‬ىِٕی ربىاالهِٓ» كیلی‪ِ .‬نو‪ٛ‬ه كیپٍ‪ِٛ‬بد ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ىٌؤی ا‪ٚ‬ىیٕی آلالِبق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ٍ‪ٛ‬یال‪٩‬بْ ث‪« ُ٘ ٌَٗٛ‬ا‪٩ٚ‬ویٕڭ و‪ٛ‬ری ث‪ِ »ُٛ‬ضٍٕچٗ ؽمیمذ ؽبي ا‪ٛٝ‬اهٔلْ ثیٍیٕیت ر‪ٛ‬ها‬‫——————————————‬‫‪Шульга 1‬‬‫‪144‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ایلی‪).‬‬‫إً ؽىبیزّيگٗ ك‪ٚ‬اَ ایزبیٍ‪ٛ‬ن‪:‬‬‫ٌىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ىیبهد ٔزیغٍٕٗلٖ ُ٘ فزٕٗ ِزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌّبكی‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ّ‪ٌٛ‬ىٗٔڭ ِمٖل ‪ٔ ٚ‬یزی لب‪ٙ‬ی والٔگٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ٕٛ( .‬ڭوٖكْ‬‫ل‪ٌّٛ‬يگٗ ر‪ّٛ‬ىبْ ٍٕلٌو‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬هٖ ّ‪ٌٛ‬ىٗ ثٍْٗ لب‪ٙ‬ی ثو٘بْ اٌلیٓ ثو ثوا‪ٌٚ‬وی ثٍْٗ [‪]141‬‬‫فربالّیت یبٍّو‪ ٗ٩‬لبهّی ِْرتوبً ؽووذ لیٍ‪٪‬بْ ایىبٍٔو‪).‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬اٍّویگٗ ك‪ٚ‬اَ لیال ثریكی‪ .‬ثبّالة اِری ا‪ٝ‬وافٕلٖ ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو‬‫ثٍٗ ْ ِىزجٍو فٖ‪ٕٕٛ‬لٖ ٍ‪ٛ‬یالّلی‪ ،‬یبڭی ِىزجٍؤی اِری ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘ی‪ٗ٪‬‬‫‪ٙ‬وهیل و‪ٛ‬هٍبرلی‪ .‬اگو اِریٔڭ ِغٍَٕلٖ ِىزت ٍ‪ٛ‬ىی چیمب لبٌَٗ لبهّی ٍ‪ٛ‬یالِبلٍویٕڭ‬‫ٌي‪ِٚ‬یٕی ر‪ٕٛ‬یٗ ایزلی‪ .‬ؽزی لب‪ٙ‬ی والْٔڭ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برِ ثٍْٗ اِبَ لً ِقٖ‪ ٓٛ‬آكٍِو‬‫ی‪ٛ‬ثبهیت ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ ِىزجٕی و‪ٛ‬هكهكی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اٍّو ثزىبٔلْ ویینی ‪٦ّ ٠٤‬جبْ ‪ٔ ٠٣٣٠‬چی یً ھ‪ٔ ٠٩٠٤( .‬چی یً َ‪ .‬ایی‪ٛ‬ي)‬‫عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ثو٘بْ اٌلیٓ ٔبِ‪ ٍَٛ٦‬اِ‪ٚ‬بٌو ثٍْٗ اِری‪ ٗ٩‬ثو ٍبفزٗ ‪٥‬وی‪ ٗٚ‬ثریكهكی‪.‬‬‫‪٥‬وی‪ٔٗٚ‬ڭ ِ‪ّٔٛٚ‬ی رمویجبً ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایلی‪]141[ :‬‬‫«ِوؽ‪ َٛ‬اِری ك‪ٚ‬هٌؤلٖ ‪ٍّ٥‬بٔڭ فز‪ٛ‬اٌوی ثٍْٗ إ‪ٛ‬ي علیلٖ ِىزجیٕڭ ؽواَ ‪ٚ‬‬‫ثل‪٥‬زٍىی صبثذ ث‪ٌٛٛ‬ة عٕبث‪٦‬بیلٔڭ اِوٌوی ثٍْٗ ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ثو ٔیچٗ ‪ٚ‬لزلْ ثریی‬‫ِفَل علیلٌو یٗٔٗ ثبُ و‪ٛ‬ربهیت ّ‪ٙ‬ؤڭ ٘و ‪ٝ‬وفٕلٖ ِىزجٍو آچیت فٍمٕڭ ثبالٌویٕی‬‫ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة فزٕٗ ‪ ٚ‬فَبك ل‪ٛ‬ى‪٩‬بریت ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ثلهٌو‪ .‬اگو عٕبث‪٦‬بیلٔڭ اِوٌوی ثٍْٗ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجٍو‬‫ریيٌه ایٍٗ ثب‪٩‬الّٔبٍٗ ِالٌو ‪ِ ٚ‬الثچٌٗو ث‪ ٛ‬ثل‪٥‬زٕی ثوُ٘ ثریِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبٌناد‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌٍْوی أیك كه‪ .‬ا‪ ٚ‬ؽبٌلٖ ٍِّىزلٖ فزٕٗ ‪ ٚ‬فَبك و‪ٛ‬پبییت ك‪ٌٚ‬ذ ‪٥‬بٌی‪ٙ ٗ٪‬وه ییزْی‬‫اؽزّبي كه‪».‬‬‫‪٥‬وی‪ٗٚ‬كٖوی «فزٕٗ ‪ ٚ‬فَبك ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪ٛ‬ه» عٍٍّٗی ِٕوف یبٌ‪٪‬بْ ایلی‪ِ ٗٔ .‬الٌو ‪ٗٔ ٚ‬‬‫ِالثچٌٗو آهاٌؤلٖ فزٕٗكْ اصو ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ا‪ٚ‬یٕلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬فزٕٗ‬‫ا‪ٚ‬چب‪٩‬ی ل‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪ ]141[ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬چبل‪ٌّٛ ٗ٪‬ىٗ ا‪ٚ‬ر‪ ْٛ‬ریمّبللٖ ایلی‪ .‬فٍك‬‫آهإٍلٖ فزٕٗ اصویٕڭ ی‪ٛ‬لٍ‪٪‬یگٗ ا‪ّٚ‬ج‪٥ ٛ‬وی‪ٔٗٚ‬ڭ ٍبفزٌٗ‪٪‬یگٗ ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ا‪ٚ‬ىی ُ٘‬‫الواه ایلی‪ِ .‬ىزجٍو ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٔلْ ویینی ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی‪« ٗ٪‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍ ٛ‬بفزٗ‬‫‪٥‬وی‪ٔٗٚ‬ی ثریكهگبْ هئیٌ ِٖٕف كه كیت گّبْ لیالِٓ» كیت ایلی‪ِٔٛ .‬لْ ِمٖلی‬‫‪145‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٚ‬ىی لیٍ‪٪‬بْ إّی ثبّمٗ ثو وْیٕڭ ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬والة ا‪ٚ‬ىیٕی آلالِبق ایلی‪ِٔٛ .‬یَی ُ٘‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلی وٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اّلْ هئیٌ ُ٘ فربكاه لیٍٕ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ىیوا هئیٌ عّ‪ّٔ ٗ٦‬بىٔلٖ‬‫اِریٔڭ هوبثٕلٖ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ٍججٍی آٔلْ یبّ‪ٛ‬ه‪ٍ ْٚ‬بفزٗ ‪٥‬وی‪ ٗٚ‬ثریكهِٗن ِّىٓ ایّبً‬‫ایلی‪.‬‬‫فالٕۀ والَ‪ِ :‬نو‪ٛ‬ه ‪٥‬وی‪ٔٗٚ‬ڭ ٔزیغٍٕٗلٖ اِری ل‪ّٛ‬جیىی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والٔگٗ‬‫ِىزجٍؤی ثب‪٩‬الرّبق اِویٕی ثریكی‪ّٕ .‬جٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ٔ ٠٥‬چی ّ‪٦‬جبْ ‪ٔ ٠٣٣٠‬چی ھ‪٥( ]140[ .‬‬‫ٔچی ایی‪ٛ‬ي ‪ٔ ٠٩٠٤‬چی یً َ‪).‬كٖ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ِقٖ‪ِ ٓٛ‬أِ‪ٛ‬هٌو ی‪ٛ‬ثبهیت ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ِ‪ٍٍّ٦‬ؤی ا‪ٚ‬ى ؽ‪ٛٚ‬هی‪ ٗ٪‬ر‪ٛ‬پالكی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی ِ‪ٍٍّ٦‬و‪ ٗ٩‬كْ٘ذ ثٍْٗ «إ‪ٛ‬ي علیلٖ ِىزجی‬‫ِوؽ‪ َٛ‬اِریٔڭ ‪ٙ٥‬لٔلٖ ‪ٍّ٥‬ب فز‪ٛ‬اٍی ثٍْٗ ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬یٗٔٗ ٔیّٗ ا‪ٚ‬چ‪ٍ ْٛ‬يٌو‬‫هفٖذٍي ِىزت آچلڭيٌو» كیلی‪.‬‬‫ِ‪ٍٍّ٦‬و‪« :‬ثئڭ ِىزجّي ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یّيكٖ ا‪ٚ‬ى فوعّي ایٍٗ آچیٍ‪٪‬بْ ٔوٌٍٗو ث‪ٌٛٛ‬ة ایْیىی‬‫٘و ثو ویَّٗگٗ آچیك كه‪ .‬ثبّلٖ ا‪ٚ‬ى ثبالٌوِي ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىِئڭ یبلنی لبهٔلاٍّوِئی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّبق‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آچیت ایلن‪ .‬ثبها ثبها فٍك ِواع‪٦‬ذ لیال ثریكی‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬ذ ‪ٝ‬وفٕلْ ثواْ ِّبٔ‪٦‬ذ‬‫و‪ٛ‬ه‪ّٔٚ‬بكی‪ ،‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ ِىزجٍو ثو یٍلْ ثریی ٘و ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٪‬ایلی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ‬‫ٍى‪ٛ‬ریٕی ه‪ٙ‬ب ؽَبثالة ا‪ٚ‬ل‪ٍٍٛ ٗ٪ّٛ‬ب‪٩‬بْ [‪ ]142‬فٍك ثبالٍیٕی لب‪ٚ‬الِبكن‪ٍ .‬يكْ‬‫اٌزّبً لیالِيوٗ ِقٖ‪ ٓٛ‬آكَ ی‪ٛ‬ثبهیت ِىزجٍؤی رفزیِ لیٍل‪ٚ‬هڭي! اگو ؽى‪ِٛ‬زگٗ یبوٗ‬‫ّوی‪٦‬ز‪ٙ ٗ٪‬وهٌك ثواْ ٔوٍٗ و‪ٛ‬ه‪ َٗٔٚ‬ثب‪٩‬الرڭي! اگو ِ‪ٛ‬افك ربپٍَٗ هٍّ ًب هفٖذ ثریڭي‪»...‬‬‫كیلیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ىٌوكْ ی‪ِْٛ‬بة ا‪ٚ‬ى ‪ٝ‬وفٕلْ ثواْ ٔوٍٗ كیّبكی ‪ ٚ‬إّی لب‪ٙ‬ی‬‫والٔگٗ ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیٍلی‪.‬‬‫‪ٚ‬اٌؾبًٕ ِ‪ٍٍّ٦‬و لب‪ٙ‬ی والْ آٌلی‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬هٌلیٍو‪ .‬لب‪ٙ‬ی والْ ل‪ٛ‬یٕٕلْ ثو وب‪٩‬ن‬‫چیمبهیت ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ِ‪ٍٍّ٦‬و‪ ٗ٩‬لبهاة آیزلی‪« :‬اِری ؽ‪ٚ‬ورٍو ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق لیٍٍّْو ویُ‪ :‬إ‪ٛ‬ي‬‫علیلٖ ِىزجی ِوؽ‪ َٛ‬اِریٔڭ اِوٌوی ‪ٍّ٥ ٚ‬ب فز‪ٛ‬اٍی ثٍْٗ ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬و‪ِ ْٛ‬ىزت‬‫آچ‪٪‬بْ ِ‪ٍٍّ٦‬و پبكّبٖ اِویلْ ُ٘ ّوی‪٦‬ذ ؽىّیلْ (؟) ثبُ ربهر‪ٛ٪‬چی ٍبٔباله‪ٍٍّ٦ِ ،‬و‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪ٔٛ‬لْ ا‪٥‬زجبهاً ِىزجٍویٕی ثب‪٩‬الة «ثقبها ؽل‪ٚ‬كی [‪ ]141‬كافٍٕلٖ ِ‪ٍٍّ٦‬ك‬‫لیٍّبیّي» كیت اِ‪ٚ‬ب ثریٍ‪ٍٔٛ‬و‪ .‬اگو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬للْ ثبُ ربهرٌَٗو ِ‪ ٍَٛ٦‬لیٍیڭ آٌو‪ٗ٩‬‬‫ثبّمٗچٗ ِ‪٦‬بٍِٗ لیٍ‪ٛ‬هِي‪».‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی لب‪ٙ‬ی والْ ی‪ٛ‬لبهیلٖ وی ِ‪ّٔٛٚ‬لٖ یبىٌ‪٪‬بْ ثو وب‪٩‬نگٗ ِ‪ٍٍّ٦‬ؤی اِ‪ٚ‬ب‬‫‪146‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫لیٍلهگبْكْ ویینی هفٖذ ثریكی‪ٍٍّ٦ِ .‬و ِىزجٍویگٗ ویٍیت ِىزجٕڭ ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٍٔ‪ٕ٪‬لْ ثواْ‬‫ٍ‪ٛ‬ى ٍ‪ٛ‬یالِبینی ّبگوكٌو‪ ٗ٩‬هفٖذ ثریكیٍو‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ّ ٌَٗٛ‬بگوكٌؤڭ ث‪ ٘٦‬ثو‬‫وبرزٗهاقٌوی ؽمیمذ ؽبٌٕی ٍيیت آ ڭالكیٍو ‪ ٚ‬آى ثو فوٕزلٖ ‪ٚ‬ال‪ ٗ٦‬ث‪ٛ‬ر‪ّ ْٛ‬بگوكٌوگٗ‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ث‪ٛ‬ر‪ٍٝ ْٛ‬جٌٗو ِأی‪ٍٛ‬بٔٗ ‪ِ ٚ‬ؾي‪ٔٚ‬بٔٗ ثو ؽبي ثٍْٗ یی‪٪‬ی ‪ٚ ٚ‬ا‪ٚ‬یالٔی ثبّالكیٍو‪.‬‬‫ِ‪ٍٍّ٦‬و ٖٔیؾذ لیٍیت ‪« ٚ‬ریيكْ ِىزجٍوڭي یٗٔٗ آچیالكه» كیت یبٌ‪٪‬بْ ‪٥ٚ‬لٌٖو ثرییت‬‫ى‪ٚ‬ه‪ّ ٗ٩‬بگوكٌؤی ربهلبرلیٍو‪ .‬ا‪ ٚ‬و‪ّٙ ْٛ‬وكٖ ثو لیبِذ ل‪ٛ‬پلی‪ :‬هٍزٗ ‪ ٚ‬ثبىاهٌوكْ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة‬‫[‪ ]146‬ا‪ٚ‬یٍوی‪ ٗ٪‬ثبهایبر‪٪‬بْ ّبگوكٌو آرب ‪ ٚ‬آٔبٌوی یبڭی ا‪ٌٚ‬گبٔلیه ىاه ىاه یی‪٪‬الِبللٖ‬‫ایلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌٕی و‪ٛ‬هگبْ ویٌَّٗو یی‪٪‬الة ث‪ ٛ‬إّڭ ثب‪٥‬ش ‪ٍ ٚ‬ججٍوی‪ٕ٦ٌ ٗ٪‬ذ ‪ٔ ٚ‬فود ی‪ٛ‬ثبهٖ‬‫ایلیٍو‪ .‬اِِب ِىزت ّبگوكٌویٕڭ آرب ‪ ٚ‬آٔبٌوی‪ ،‬ل‪ ٚ َٛ‬لبهٔلاٍّوی ثبالٌویلْ ُ٘ آهركهاق‬‫‪1‬‬‫یی‪٪‬اله ایلیٍو‪.‬‬‫فٍمٕڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬اٌیلْ ِىزتف‪ٛ‬اٍ٘و فیٍی اِیل‪ٚ‬اه ایلیٍو‪ٌ .‬ىٓ اٍزجلاك ى٘وی‬‫ثٍٗ ْ ه‪ٚ‬ؽٍوی ى٘وٌٕ‪٪‬بْ ا٘بیل فبر‪ ٚ ْٛ‬ثبالٌوكیه یی‪٪‬الِبللْ ثبّمٗ ثواْ اُ لیال‬‫آٌّبكیٍو‪ .‬ؽزی ؽى‪ِٛ‬زگٗ ِواع‪٦‬ذ لیٍّبللْ ُ٘ ل‪ٛ‬هللیٍو‪ .‬ا‪ ٚ‬و‪ٔٛ‬ىی رأصوارّٕی ثو ایىی‬‫ثیذ ثٍْٗ افبكٖ لیٍیت ایلَ‪ّٛ ،‬ي یریكٖ یبىیت ا‪ٚ‬رََٗ ‪ٙ‬وه لیٍّبً‪:‬‬‫ثب‪٩‬الٔلی كثَزبْ ‪ٚ‬فواة ا‪ٌٚ‬لی گٍَزبْ‪،‬‬‫آیوٌلی ٕجیٍوگٍیلْ ٔفقۀ ‪٥‬وفبْ‪]141[ .‬‬‫ٕجیبْ ا‪ٌٍٛٚ‬یلْ ك‪ٌٛٚ‬كهو‪ٛ‬چٗ ‪ِ ٚ‬یلاْ‪،‬‬‫ا‪ٚ‬ى ؽبٌڭيٖ آ‪٩‬الڭي ای ىِوۀ ٕجیبْ!‬‫ای ّبٍٔی عٕبىٖ! ای لبٍٔی عٕبىٖ!‬‫آ‪٩‬الڭ وٗ ث‪ٍ ٛ‬ب‪٥‬ذ ع‪ٙ‬ال ایالكیٍو ٍ‪ٛ‬ه‪،‬‬‫آ‪٩‬الڭ وٗ ٍِىٍو ٍيٖ اِلاكهٍبْ ك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫آ‪٩‬الڭ وٗ ٍيڭ و‪ٛ‬ى یبّڭيكْ ٍبچیٍو ٔ‪ٛ‬ه!‬‫ای فٍك ث‪ٍِٖٛ٦ِ ٛ‬وڭ و‪ٛ‬ى یبّیٕی و‪ٛ‬ه!‬‫ٍٓ ثیؾووذ ر‪ٛ‬ه! ای عبٍٔی عٕبىٖ!‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬آهرك ها‬‫‪147‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬

‫٭‬

‫٭‬

‫٭‬

‫ِىتجٍز ثبغالٔغبٔذْ ویینی‬‫ِىزجٍو ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٔلْ ویینی لب‪ٙ‬ی ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ا‪ٚ‬یٕلٖ گ‪ٛ‬یب وٗ رربیىبد ِغٍَی‬‫آچیٍلی‪ِ .‬ىزت َِئٍٗ ٍیٕی و‪ٛ‬ثلْ ثریی ا‪ٛٔٚ‬ر‪٪‬بْ ِالٌو ر‪ٛ‬ة ر‪ٛ‬ة لب‪ٙ‬ی والْ ا‪ٚ‬یی‪ٗ٪‬‬‫ویٍیت آٔی ا‪ّٚ‬ج‪ِٛ ٛ‬فمیذ ثٍْٗ ِجبهوجبك لیال [‪ ]134‬ایلیٍو‪ .‬لب‪ٙ‬ی والْ ُ٘ ثو ّ‪ٙ‬ؤی‬‫فزؼ یبوٗ ثو عّب‪ٔٗ٥‬ی اٍالِ‪ ٗ٪‬كافً لیٍ‪٪‬بٔلیه ث‪ٌٛٛ‬ة ل‪ٚٛ‬أیت آیزٗ ایلی‪« :‬ث‪ ٛ‬اُ‬‫(ی‪ٕ٦‬ی ِىزجٍؤی ثب‪٩‬الّٔبق) ث‪ ٛ‬ىِبٔلٖ ِّىٓ ایّبً ایلی‪ٌ .‬ىٓ آربِٕڭ ه‪ٚ‬ؽیٕڭ ا‪٥‬بٔزی‬‫‪ّ ٚ‬وی‪٦‬ذٔڭ یبهكِی (؟) ثٍْٗ ث‪ ٛ‬إّی اّالیبٌلَ‪ .‬گ‪ٛ‬یب وٗ ِٓ ّ‪ ٛ‬و‪ ْٛ‬ثقبهاكٖ لب‪ٙ‬ی‬‫والْ ث‪ٌٛ‬لَ‪»...‬‬‫ثقبهاكٖ ِىزجٍو ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بْ چبللٖ ّ‪ٙ‬وٍجيكٖ ثو ِىزت ك‪ٚ‬اَ لیٍّبللٖ ایلی‪ .‬ثقبها‬‫ِىزجٍویٕڭ ثب‪٩‬الْٔی فربی ثٍْٗ ثو ٔیچٗ و‪ ْٛ‬ر‪ٞ٦‬یً‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬چواة یٗٔٗ ك‪ٚ‬اَ لیال ثبّالكی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ی ایْیزىبْ ثو٘بْ اٌلیٓ ّ‪ٙ‬وٍجي ؽبوّی ِریىا ٔ‪ّ٦‬ذ اٌ ّلٗ‪ِ ٗ٩‬ىز‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ثبهیت ا‪ٚ‬‬‫ِىزجٕی ثب‪٩‬الرّب‪٩‬یٕی ف‪ٛ‬اِ٘ لیٍلی‪ .‬ؽبوُ لب‪ٙ‬ی والْ ِىز‪ٛ‬ثیٕی ِىزجٕڭ ؽبِیَی‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ اٍالَ لً ر‪ٛ‬لَبثٗ‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬هٍبرّٗن ایٍٗ اوزفب لیٍیت ِىزجٕی ثب‪٩‬الرّبق چبهٍٖیگٗ‬‫ووّّبكی‪ .‬لب‪ٙ‬ی والْ رىواه ِىز‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ثبهكی‪ ]133[ ،‬یٗٔٗ ٔزیغٍٗي لبٌلی‪٥ .‬بلجذ‬‫ِغج‪ٛ‬هاً ٍى‪ٛ‬د لیٍلی‪.‬‬‫ثقبها اكاهٍٖیٕڭ لب‪٥‬لٍٖٕچٗ لب‪ٙ‬ی والْٔڭ ‪ٚ‬الیذ ؽبوٍّویگٗ اِو ‪ ٚ‬فوِبْ‬‫ی‪ٛ‬ثبهّگٗ ؽمی ی‪ٛ‬ق‪ .‬ؽبوٍّو یبٌ‪ٛ٪‬ى اِری ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪َِ ٗ٪‬ئ‪ٛ‬ي ث‪ٌٛٛ‬ة ّ‪ٌٛ‬و‪ٗ٩‬‬‫ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍّبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬هكهٌو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لب‪ٙ‬ی والْ ؽبوّٕی َِئ‪ٛ‬ي لیال آٌّبكی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كْ آچیك ثٍٕٗكه وٗ ثبهچٗ ٍبفزٗوبهٌىٍو لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ ا‪ٚ‬ىٔلْ ایىبْ‪.‬‬‫اگو ؽمیمزبً ‪ ٚ‬ثبٌ‪ٞ‬ج‪ ٤‬اِری ی‪ٛ‬لبهیلٖ وی ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬لٕی ثریگبْ ث‪ ٌَٗٛ‬ایلی‪ّٙ ،‬وٍجي ِىزجیگٗ‬‫ایٕلاِبی ر‪ٛ‬هِبً ایلی‪ .‬اِریٔڭ لب‪ٙ‬ی والْ ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘ی ل‪ٌٍٛ‬ؤلٖ ثو ا‪ٚ‬ی‪ٔٛ‬چبق ‪ٚ‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ فبٍل فىوٌویٕڭ ثو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِؾبوٍّٗي ثو عبٔلاه ایلیىی اصجبر‪ٗ٪‬‬‫ِؾزبط‪ 1‬ایّبً كه‪ٌ .‬ىٓ ثي ثقبها اؽ‪ٛ‬إٌلْ ثیگبٔٗ ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍو‪َِ ٗ٩‬ئٍٗٔی یبفْی‬‫ر‪ّٔٛٛ‬ز‪ٛ‬هِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ِؾبوّٗٔی [‪ ]131‬ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رلن‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ِ :‬ؾزبػ‬‫‪148‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ث‪ ٛ‬یٍلٖوی ِىزت ثب‪٩‬الِٔ ‪ٔ ٠٣٠٧‬چی یٍلٖوی وجی ایّبً ایلی‪ .‬و‪ٛ‬ثگٕٗ ٔف‪ٛ‬م ‪ٚ‬‬‫ٔف‪ِ ٗ٪ٍٛ‬بٌه ث‪٪ٌٛ‬بْ یبٍّو ث‪ ٛ‬یً ِىزتٌو ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بٔلْ ویینی ُ٘ فٖ‪ٕٛ‬ی ا‪ٚ‬ل‪ٚ ُٛ‬‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رٍْوی‪ ٚ ٗ٪‬ثبّمٗ رولیپو‪ٚ‬هأٗ ؽووزٍویگٗ ك‪ٚ‬اَ لیال ثریكیٍو‪.‬‬‫ ‪- ٠٨‬‬‫اصالحبت ِظئٍٗطی‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل ك‪ٚ‬هیٕڭ آفوٌؤلٖ ليیت ویزىبْ إالؽبد َِئٍٍٗی اِری ‪٥‬بٌُٔڭ‬‫‪ٕٕٗٞٝ‬یل عٍ‪ ًٛ‬فوِبٔی ثٍْٗ ثو كهعٗ ٍبوزالّگبْ ایلی‪ .‬آهاكْ ایىی ا‪ٚ‬چ یً ا‪ٚ‬رلی‪،‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖ رفٖیالری ثٍٗ ْ یبى‪٩‬بّٔيكیه ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ اؽ‪ٛ‬ایل ‪٥‬جل االؽل ىِبٕٔلْ‬‫یبِبٔواق ث‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لی‪ ،‬یبڭی اِریٔڭ فوِبٔی ُ٘ ایَىی اِریٔڭ ٘و ٔیچٗ ‪ٚ‬لزلٖ افىبه‬‫‪ِّٛ٥‬یٗٔی ٍبوزالّلهِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬چیمبهار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آچیك [‪ ]131‬ف‪ٍٞ‬ؤلْ فولَي ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫لبٌلی‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬اِریٔڭ اكاهٍٖيٌه ‪ِ ٚ‬ؾبوٍّٗيٌىٕلْ اٍزفبكٖ لیٍیت ِأِ‪ٛ‬هٌؤڭ‬‫وبرزٍٕٗلْ ویچیگیگٗچٗ ٘و ثوی ثو اِریكیه ؽبوُ ِ‪ٍٞ‬ك ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ه‪ٚ ًٚ‬‬‫ٍَِّبْ ‪٩‬يیزٌٗوی یٗٔٗ إالؽبد َِئٍٍٗیٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلیٍو‪.‬‬‫ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌویٕڭ ُ٘ إالؽبد َِئٍٍٗیٕڭ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبل‪ِٕ ٗ٪‬ف‪٦‬زٍوی ثبه ایلی‪ٌ .‬ىٓ‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ إالؽبد ‪ٍٝ‬ت لیٍٍْوی علی ث‪ٌّٛ‬بینی یبٌ‪ٛ٪‬ى ثو و‪ٛ‬هٍبرِ ‪ ٚ‬و‪ٛ‬ى ث‪ٛ‬یب‪ٚ‬كْ‬‫‪٥‬جبهد ایلی‪٘ .‬و لبٔچٗ علیواق اّگٗ ووٌَّٗو ا‪ّٚ‬بٔچٗ ث‪ُٛ‬هاق ‪ ٚ‬ریيهاق ربّاله‬‫ایلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثقبها إالؽبریٕی اٍزِٗبً ایلیٍو‪ٌ .‬ىٓ‬‫٘و ٔیچٗ ‪ٚ‬لزلٖ ا‪ٚ‬ىٌویٕی إالؽبدف‪ٛ‬اٖ و‪ٛ‬هٍبریت اِری‪ ٗ٩‬علی ‪ٍٝ‬جٕبِٗ ثرییت افىبه‬‫‪ِّٛ٥‬یٗ آٌلٔلٖ الالٔبٌو‪ٕٛ ،‬ڭوٖ إّی یبهَ [‪ ]131‬ی‪ٌٛ‬لٖ ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ث‪ٛ‬ر‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یزٕی ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ی‪ٛ‬والربٌو ایلی‪ .‬إالؽبد َِئٍٍٗیٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بریت ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ‪ٍٝ‬تٔبٌِٗو‬‫ثرییت ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ‪ٍٝ‬جٍؤلْ ل‪ٛ‬ي و‪ٛ‬ربهگبٔلٖ ثقبهاكٖوی ایّپریا‪ٛٝ‬ه‪ 1‬ثٕلٌٖوی‪ ٗ٪‬یبفْیگٕٗ‬‫ّقٖی ِٕف‪٦‬زٍو ُ٘ ؽبًٕ ث‪ٛ‬ال ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ ‪ٔ ٠٩٠٤‬چی یً ِبی آیٍؤلٖ یٗٔٗ إالؽبد َِئٍٍٗی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلی‪،‬‬‫——————————————‬‫‪император 1‬‬‫‪149‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثقبهاكٖوی ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ثبٍّ‪٪‬ی «ِیٍٍری »‪ ٚ 1‬آٔڭ ٔبیجٍوی «ّ‪ٌٛ‬ىٗ» ‪ٚ‬‬‫«‪ٚ‬یلیَٕىی »‪ 2‬علی اٍّوگٗ وریّلیٍو‪ :‬ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬أِ‪ٛ‬هٌو‪ ٗ٩‬آیٍك ر‪٦‬ینی لیٍْٕی‪،‬‬‫لب‪ٙ‬یقبٌٔٗؤڭ إالؽیٕی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍو‪ ٗ٩‬فيیٕٗكْ ِ‪٦‬بُ ثرییت‪ ،‬فمواكْ آلچٗ آٌٍْویٕڭ‬‫ِٕ‪٦‬یٕی‪ ،‬فواط ‪ ٚ‬اِالن لب‪٥‬لٌٖویٕی إالػ لیٍْٕی ل‪٦ٞ‬ی ثو ریً ثٍْٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلْ‬‫‪ٍٝ‬ت لیٍلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ اِری ‪ٚ ٚ‬ىیو ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة الیؾٌٗو رملیُ ایزلیٍو‪]130[ .‬‬‫ث‪ ٛ‬ؽبٌٕی آ ڭال‪٩‬بْ ث‪٦ِ ٘٦‬زلي ٍَِه لب‪ٙ‬یٍو ؽى‪ِٛ‬زٕی ِْىالرلْ ل‪ٛ‬رمبهُ‬‫ا‪ٚ‬چ‪« ْٛ‬ثيگٗ ِ‪٦‬بُ ر‪٦‬ینی لیٍَٕٗ فمواكْ آلچٗ آٌّبینی ف‪ٛ‬هٍٕلٌه ثٍْٗ لب‪ٙ‬یٍك لیالِي»‬‫كیت اِری‪٥ ٗ٩‬وٗ لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ث‪ٚ ٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ی ایْیزىبْ لب‪ٙ‬یىالْ ثو٘بْ اٌلیٓ ِنو‪ٛ‬ه لب‪ٙ‬یٍؤی ا‪ٚ‬ى آٌلی‪ ٗ٪‬چبلویت‬‫« ؽب‪ٙ‬و ٕرب لیٍیت ر‪ٛ‬هڭي‪ ،‬أْبء اٌلّٗ ه‪ٍٍٚ‬ؤڭ ا‪ّٚ‬ج‪ٍٝ ٛ‬جٍویٕی كف‪ ٤‬لیٍ‪ٛ‬هِي» كیلی‪.‬‬‫(ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فولٗٔڭ ثبٍّكٌؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗ ‪ٍ ٚ‬یل عبْ ِقل‪ٔ ٠٩٠٨ َٚ‬چی‬‫یٍلٖ ثٍغ‪ٛ‬أ‪ ٗ٪‬ثله‪ ٗ٩‬لیٍٕیت آٔلٖ ّ‪ٙ‬یل ایزٍلیٍو‪).‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬یب ایورٗ یبڭی إالؽبد فوِبٔی چیمبه كیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بٔلٖ اُ ا‪ٚ‬ىٔلْ ا‪ٚ‬ىی‬‫ث‪ّٛ‬بة ویزلی‪ّٔٛ .‬چٗ علیذ ثٍْٗ اّگٗ ووّگبْ ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌویٕی فلا ثیٍ‪ٛ‬ه‬‫لبیَی ٔوٍٗ ثوكْ ی‪ِْٛ‬برلی‪.‬‬‫فم‪ ٜ‬ثو َِقوٌٖك اُ ث‪ٌٛ‬لی‪ :‬ؽبوُ ‪ ٚ‬اِالولاهٌو‪ ]132[ ٗ٩‬فمواكْ آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫ا‪ٌٚ‬چٗوَي آلچٌٗوی ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬فيیٕٗكْ یٗٔٗ ثو ِملاه آیٍك ر‪٦‬ینی لیٍٕلی‪ .‬ث‪ ٛ‬إّڭ ثو‬‫َِقوٖثبىٌملْ ‪٥‬جبهد ایىبٍٔىی ٘و ویّگٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلی‪ .‬آیٍك آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ؽبوُ ‪ٚ‬‬‫اِالولاهٌؤڭ ا‪ٚ‬ىٌوی ُ٘ ِ‪ٔٛ‬ڭ ٍو ‪ ٚ‬ؽىّزیگٗ ر‪ّٔٛٛ‬ب اٌّبٍلْ ر‪٦‬غت لیالٌو ایلی‪.‬‬‫ِضالً ثو ؽبوُ ثو ‪ٚ‬الیزٕڭ ثبه ‪ ٚ‬ی‪٩ٛ‬یٕی یی‪٪‬بكه‪ ،‬ویّلْ لبٔچٗ آلچٗ آٌلی‪٪‬یگٗ كایو ِووي‬‫ؽى‪ِٛ‬زگٗ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ی‪ٛ‬ق ‪ٍِٛ٦ِ ٚ‬بد آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِٕج‪ ٚ ٤‬ا‪ٚ‬ه‪ ُ٘ ْٚ‬ی‪ٛ‬ق ‪ ٚ‬فموأڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ٗ٪‬‬‫آهكیویل‪( 3‬ثو یب‪٩‬ی ر‪ٛ‬ال‪ٚ‬چی‪ ٗ٪‬ثرییٍیت ‪٥‬یٕبً َٔقٍٗی آٌ‪ٛ‬چیٕڭ ل‪ٌٕٛ‬لٖ ر‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ هلٍّی‬‫وب‪٩‬ن) ٍٕل ثریٌّبیله‪ .‬ؽبوُ فمواكْ ر‪ٛ‬پال‪٩‬بْ آلچٌٗویٕڭ ِ‪ ُٙ‬ثو ِملاهیٕی ا‪ٚ‬ى ویٍَٗیگٗ‬‫ریمب ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى‪ 4‬ویفیگٗ ٕوف لیال‪ ،‬لبالِبٍیٕی اِری فيیٍٕٗی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬هاكه‪ .‬ایّلی ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫——————————————‬‫‪Миллер 1‬‬‫‪Введенский 2‬‬‫‪3‬‬‫‪ордер‬‬‫‪ 4‬ا‪ :‬اى‬‫‪150‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ؽبوّگٗ فيیٕٗكْ ثو ِملاه ِ‪٦‬بُ ر‪٦‬ینی لیٍ‪٪‬بْ ثٍْٗ فيیٕٗ‪ ٗ٩‬یبوٗ فموا‪ٔ ٗ٩‬یّٗ فبیلٖ‬‫ویاله؟ [‪]131‬‬‫ث‪ ٛ‬إّڭ ٔی كهعٗكٖ َِقوٖثبىٌك ایىبٍٔىی ّ٘ٗكْ یبفْیهاق ایٍچیفبٔٗ‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌوی‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٪‬ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ّ‪ٛ‬ڭٗ لٕب‪٥‬ذ لیٍلیٍو‪ .‬یٗٔٗ ا‪ٚ‬یبٌّبینی‬‫«ثقبهاكٖ إالؽبد عبهی لیٍلق» كیت ث‪ٍ ٘٦‬بكٖ كٌٍؤڭ آٌلٔلٖ فقوالٔبٌو ‪ٚ‬‬‫ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بر‪ٍِٛ٦ِ ٗ٪‬بد ثریٌٖو ایلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ِمٖلٌوی ا‪ٚ‬ى ٍیبٍزٍویٕی ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رّٗن‪ ،‬ا‪ٚ‬ى‬‫ویَٗ ٌویٕی ر‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬هِبق ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كٔیبٔی آٌلاِبق‪ ُ٘ ،‬ثچگبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ آٌلاِبللْ ‪٥‬جبهد‬‫ایلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ ٛ‬ثٍْٗ ‪ٔ ٠٩٠٤‬چی یٍلٖوی إالؽبد َِئٍٍٗی ؽً ث‪ٌٛ‬لی (؟)‪.‬‬‫ ‪- ٠٩‬‬‫ج‪ٙ‬بْ ا‪ٚ‬ر‪ٚ‬ػی ‪ ٚ‬ر‪ٚ‬ص ایٍچیخبٔٗطی‬‫‪ٔ ٠٩٠٤‬چی یً ایی‪ٛ‬ي آیٕلٖ ع‪ٙ‬بْ ِؾبهثٍٗی ثبّالٔیت كٔیب رأهیقٕلٖ یبڭی فًٖ ‪ٚ‬‬‫ثبثٍو آچیٍلی‪ .‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ِأِ‪ٛ‬هٌوی ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬چبلٍؤلٖ ‪ِّٛ٥‬ی اؽ‪ٛ‬إٌی كلذ‬‫ثٍْٗ فم‪ِ ٜ‬ز‪ّ٘ٛ‬بٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ر‪٦‬میت ایزّٗولٖ ایلیٍو‪]136[ .‬‬‫ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌویٕڭ ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬چب‪ٕ٩‬لٖ ر‪ٛ‬رىبْ ف‪ ٜ‬ؽووزٍویٕی ثیبْ لیٍّبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪،ْٚ‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ ‪ً ِّٛ٥‬ب ر‪ٛ‬رىبْ ی‪ٌٍٛ‬ؤلْ ثو آى ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت ا‪ٚ‬رّٗن الىَ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بكه‪:‬‬‫ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ َِزجلٍٖی ك‪ٚ‬هٔلٖ ثقبهاكٖوی ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌویٕڭ ِمٖل ‪ٚ‬‬‫‪٩‬بیٌٗویٕی ایىی ٔم‪ ٗ٩ٗٞ‬فالٕٗ لیٍّبق ِّىٓ كه‪:‬‬‫ثؤچیَی‪ ،‬ا‪ٚ‬ى ّقٖی ِٕف‪٦‬زٍویٕی ٘و ‪ٚ‬اٍ‪ ٗٞ‬ثٍْٗ ث‪ ٌَٗٛ‬ث‪ ٌَْٛٛ‬ؽبًٕ لیٍّبق‪.‬‬‫ایىٕچیَی‪ ،‬ؽك ث‪ٔ ،ٌَْٛٛ‬بؽك ث‪٘ ٌَْٛٛ‬و یریكٖ ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ َِزجلٍٖیٕڭ ل‪ٛ‬د‬‫‪ٔ ٚ‬ف‪ٛ‬میٕی و‪ٛ‬هٍٗرّٗن ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی ِ‪ٍٞ‬جٕی ّ‪ٔٛ‬لاق ی‪ٌٍٛ‬و ثٍْٗ ؽبًٕ لیال ایلیٍو وٗ ه‪ ًٚ‬ك‪ٌٚ‬ذ‬‫ِ‪ٍ ّّٗ٢٦‬یٕڭ ِغَُّ ِضبیل ث‪ٌّٛ‬بق ا‪ٚ‬هٔیلٖ ك‪ٌٚ‬زٕڭ آثو‪ٚ‬ی ‪ٔ ٚ‬بِ‪ٍٛ‬یٕڭ ثوثبك ث‪ٌْٛ‬ی‪ٍ ٗ٪‬جت‬‫ث‪ٛ‬الٌو ایلی‪:‬‬‫‪151‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٚ‬ثبُ ‪ ٚ‬فویجگوٌؤی ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗی كیت ؽّبیٗ لیالٌو‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و ٘و ویَّٗگٗ ٘و‬‫لبٔلای ر‪٦‬وٗ لیٌٍَٗو ِْو‪ٍ ]131[ ٣ٚ‬بٔبال‪ٔ ،‬بِ‪ِ ٚ ًٛ‬بیل رٍف ث‪٪ٌٛ‬بْ ثقبها ه‪٥‬یٍٗی‬‫گٕ‪ٙ‬ىبه ‪٥ ٚ‬یتكاه ؽَبثالٔب ایلی‪.‬‬‫ثبٔه‪ ٚ 1‬فریٌِٗوكْ‪ 2‬لوٗكاه ث‪٪ٌٛ‬بْ ثقبها ه‪٥‬یٍٗی افالً ا‪٥‬الْ لیٍلی‪٪‬ی‬‫(ٍیٕلی‪٪‬ی) رملیوكٖ یبوٗ ا‪ ٌَٗٚ‬ا‪ٚ‬یی ‪ ٚ‬فبر‪ ْٛ‬ثبالٌویٕڭ وییٍّویگٗچٗ ٍبریٍیت إٌٓٗ‪،‬‬‫لوٗٔڭ لبالِبٍی آٔڭ ل‪ ٚ َٛ‬لبهٔلاٍّؤلْ ر‪ٛ‬الریال‪ ،‬اگو ث‪ ٛ‬ثٍْٗ ُ٘ لوٗ اكا ث‪ٌّٛ‬بٍٗ‬‫آٔڭ ُ٘ لْاللٍؤلْ إٌٓٗ‪ ،‬اُ لیٍیت ه‪ ًٚ‬ثبیی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗیٕڭ و‪ٛ‬هٍبرىبْ ؽَبثٍوی‬‫(ٔبر‪٩ٛ‬وی ث‪ )ُ٘ ٌَٗٛ‬ثو رنی لبٌّبٍلْ ثرییال ایلی‪ .‬ؽزی ثواْ ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗی ثقبها‬‫ه‪٥‬یٍٕٗلْ ٍبفزٗ ثو ‪ٚ‬یىَیً‪ 3‬ثٍٗ ْ ؽك ‪ٍٝ‬ت لیٍَٗ ُ٘ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی هك لیال آٌّبً ‪ٚ‬‬‫آٔڭ ِ‪ٍٞ‬جیٕی اعوا لیٍْ‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ایلی‪.‬‬‫ثقبها ّ‪ٙ‬ویٕڭ ایچی ‪ِْٛٙ ٚ‬ه ‪ٚ‬الیذ ‪ ٚ‬ر‪ِٛ‬بٍٔوی ه‪ ًٚ‬ففیٍٗی ‪ ٚ‬ه‪ٚ ًٚ‬ال‪ٗ٦‬‬‫ٔ‪ٛ‬یٍَوی ثٍْٗ ر‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ‪ ،‬ث‪ٚ ٛ‬ال‪ٛٔٗ٦‬یٍَو ٘و ثوویَّٗٔڭ ِبي ‪ٔ ٚ‬بِ‪ٍٛ‬ی‪ ٗ٪‬ؽبوُ ِ‪ٍٞ‬ك‬‫ایلیٍو‪.‬‬‫ٕ‪ٛ‬ڭ ىِبٍٔوكٖ ثقبها كه‪ٚ‬اىٍٖیٕڭ آٍزٕلٖ ‪ٚ‬گياي [‪ِ ]114‬یلإٔلٖ ه‪ ًٚ‬پ‪ٌٛ‬یٌ‬
‫‪4‬‬

‫‪5‬‬

‫اكاهٍٖی آچٍلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اكاهٖ ثقبهأڭ ایچٕلٖ ٘و ثو اّگٗ ِقزبه ‪ِ ٚ‬مزله ایلی‪ .‬ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ ِأِ‪ٛ‬هٌوی ‪ ٚ‬ثقبها ه‪٥‬یٌٗوی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اكاهٖٔڭ اِوٌوی‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ی‪ٍّٔٛ ْٛ‬بللْ ثبّمٗ‬‫چبهٌٖوی ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬فٖ‪ٕٛ‬بً ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اكاهٖٔڭ ثبّی‪ٚ« ٗ٪‬یٍّبْ »‪ 6‬اٍٍّی ثو ویَّٗ‬‫ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بٔلْ ٕ‪ّٙ ْٛ٩ٛ‬وكْ إِیذ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثوُ٘ ییلی‪ .‬یبهاق آفزبهِبق ث‪ٙ‬بٍٔٗی ایٍٗ ٘و‬‫ثو ا‪ٚ‬یٕی ثبهیت ثبٍٗ‪ ،‬اٍزٗگبْ ویٌَّٗویٕی اثو‪ٚ‬یٍي لیٍل‪ٚ‬ها ایلی‪ .‬ففیٌٗه (‪ٚ‬ال‪ٗ٦‬‬‫ٔ‪ٛ‬یٍَه) ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبهاكْ ٘و ثو ٔبِ‪ًٍٛ‬ي ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ثبُ ویٌَّٗؤی ا‪ٚ‬ى ری‪ٖٛ‬هٖویگٗ یی‪٪‬گبْ‪،‬‬‫ث‪ٌٛ‬وویچٗ ‪ٚ‬و‪ٔٛ‬ل‪ٚ‬ى َِذ ث‪ٌٛٛ‬ة آچیملْ آچیك ٘و ثو فَبكٔی لیٍیت‪ ،‬اٍزٗگبْ آكٍِؤلْ‬‫هّ‪ ٖٛ‬آٌیت‪ ،‬اٍزٗگبْ ا‪ٛ٩ٚ‬ي ‪ ٚ‬ليٌوی‪ ٗ٪‬ر‪٦‬وٗ لیٍیت ی‪ٛ‬هاٌو ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪банк 1‬‬‫‪фирма 2‬‬‫‪вексель 3‬‬‫‪вокзал 4‬‬‫‪5‬‬‫‪< полиция‬‬‫‪Вельман [ЦГА РУз, ф. И-3, оп. 2, д. 185, л. 93] 6‬‬‫‪152‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثقبها ‪ٚ‬گيإٌلٖ ثو لّبهفبٔٗ ثبه ایلی‪ ،‬ا‪ ٚ‬لّبهفبٔٗ ‪ٚ‬یٍّبْٔڭ ؽّبیٍٗی آٍزٕلٖ‬‫ٍبٔبٌلی‪ٕ٪‬لْ ٘و ثو ر‪٦‬وٗكْ ِؾف‪ ٟٛ‬ایلی‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬قٌو‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ا‪٩ٚ‬ویٍو‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ٚ ْٛ‬ال‪ٗ٦‬‬‫ٔ‪ٛ‬یٍَو آٔلٖ یی‪٪‬یالٌو‪٘ ،‬و ثو فَبكٔڭ پیالٔی‪ 1‬ا‪ّٗٚ‬ي یریكْ چیيیٍیت چیمب ایلی‪ٚ .‬یٍّبْ‬‫عٕبثٍویٕڭ [‪ ]113‬ثو رٕفٌگب٘ی (كَ آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬هٔی) ثو ِٕج‪ٚ ٤‬اهكاری ا‪ ٚ‬لّبهفبٔٗ‬‫ایلی‪.‬‬‫‪ِّٛ٥‬ی ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬چبلٍؤلٖ ایّپریا‪ٛٝ‬ه ثٕلٌٖویٕڭ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق ‪َِ ٚ‬زجلأٗ اٍّوی رولی‬‫لیٍلی‪ .‬ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌؤلْ «ّ‪ٌٛ‬ىٗ» اٍٍٍّی ثو ویَّٗ ه‪ ًٚ‬ك‪ٌٚ‬زیٕڭ ل‪ٛ‬د ‪ٚ‬‬‫ٔف‪ٛ‬مٔلْ اٍزفبكٖ لیٍیت ا‪ٚ‬ى ِٕبف‪ ٤‬فَیٍَٗی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبفْیگٕٗ فلِذ لیٍلی‪:‬‬‫ّ‪ٌٛ‬ىٗ ث‪ ٘٦‬وبرزٗهاق ؽبوُ ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍو‪ ٗ٩‬ف‪ ٚ ٜ‬فرب ی‪ٌٛ‬یٕی آچیت ك‪ٍٚ‬زٍك‬‫و‪ٛ‬هٍبرب‪ ،‬الىَ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ‪ٚ‬لزٍوكٖ ا‪ٚ‬ى ؽّبیذ ‪٦ِ ٚ‬ب‪ٔٚ‬زیٕی ‪٥ٚ‬لٖ لیال‪ ّٛ ،‬ثٍْٗ ٘لیٗ ‪ٚ‬‬‫ر‪٦‬بهف ی‪ٛ‬یل (ر‪٩ٛ‬وی ‪٥‬جبهد ثٍْٗ هّ‪ٝ ٖٛ‬ویمی) آچیال ایلی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬ذ ِأِ‪ٛ‬هٌوی‬‫ُ٘ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ «ل‪ٍّٛ‬و ریٍیٕی‪ 2‬ل‪ٍّٛ‬و ر‪ّٔٛٛ‬بٌو» ِمبٌٕچٗ هِ‪ٛ‬ى ف‪ ُٙ‬ایلیٍو‪ّٔٛ .‬لالمٗ‬‫‪ٚ‬لزٍوكٖ اُ لیٍیت ایٍچی ٔبیجی عٕبثٍویٕی ف‪ٛ‬هٍٕل لیالٌو ایلی‪ .‬اگو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبوٍّوكْ‬‫ثوأزٍٗی ٔبیت عٕبثٍویٕڭ ِل‪٥‬بٍیٕی آ ڭالِبٍٗ یبوٗ ا‪ٚ‬ىیٕی ثٍّبٍٍىگٗ ٍبٌَٗ ‪ٚ‬ای آٔڭ‬‫ؽبٌی‪ٚ ٗ٪‬ای! [‪ ]111‬آٔڭ ثبّیگٗ ثواْ فالوذ ویٍْی أیك ایلی‪.‬‬‫چٕبٔچٗ ّ‪ٌٛ‬ىٗ ِْ‪ٛٙ‬ه لب‪ٙ‬یٍؤڭ ثویَیگٗ ثو ٔیچٗ لبرال ِىز‪ٛ‬ة یبىیت ك‪ٍٚ‬زٍك‬‫و‪ٛ‬هٍبرلی‪ ،‬ث‪ٛ‬ڭب ِمبثً ِنو‪ٛ‬ه لب‪ٙ‬ی ُ٘ ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق ك‪ٍٚ‬زٍك ِىز‪ٛ‬ثٕلْ ثبّمٗ ثواْ ٔوٍٗ‬‫ی‪ٛ‬ثبهِبكی‪ .‬ىیوا ّ‪ٌٛ‬ىٗ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ رولی لیٍْٕی ٔفَی لج‪ٛ‬ي لیٍّبكی‪.‬‬‫‪٥‬بلجذ ّ‪ٌٛ‬ىٗ ثو ٔفو فویجگو ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗیٕڭ ِواف‪ٍٗ٦‬ی ث‪ٙ‬بٍٔٗی ایٍٗ ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زٕلْ ِنو‪ٛ‬ه لب‪ٙ‬یٕڭ ‪٥‬يٌیٕی ‪ٍٝ‬ت لیٍلی‪ .‬اِری ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیىی ِنو‪ٛ‬ه لب‪ٙ‬یٕی ثو ٔیچٗ‬‫و‪ِ ْٛ‬أِ‪ٛ‬هیزٕلْ آٌیت ثقبهاكٖ ٍبفالكیٍو ‪ ٚ‬عوِبٔٗ ث‪ٙ‬بٍٔٗی ایٍٗ ثو ِجٍ‪ ٨‬آلچٗ‬‫ایٍچیفبٔٗ‪ ٗ٩‬ثریگبٔلْ ویینی لب‪ٙ‬یٕی یٗٔٗ ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ثبها آٌلیٍو‪.‬‬‫ّ‪ٌٛ‬ىٗ ا‪ٚ‬ىیٕڭ فٖ‪ٕٛ‬ی ِٕف‪٦‬زیٕی و‪ٛ‬ةهاق ایٍچیفبٔٗكٖ ایَىیكْ ثریی فلِذ‬‫لیٍیت ویٍگبْ ِریىا اؽّل ثیه ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ؽبًٕ لیال ایلی‪ .‬ثواْ و‪ ْٛ‬إّڭ ا‪ٍٚ‬زی‬‫آچیٍیت َِئ‪ٌٛ‬یذ ا‪ٚ‬ى ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬ر‪ّّٗٛ‬ن [‪ ]111‬اؽزّبٌٕلْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة ٘وویُٔڭ آٌلٔلٖ ِریىا‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪план‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ریٍ‪ٕٟٝ‬‬‫‪153‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫اؽّل ثیهٔی ‪٩‬ری ِ‪٦‬زّل ‪ ٚ‬هّ‪ٖٛ‬ف‪ٛ‬ه و‪ٛ‬هٍبرب ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رلثری ٍبیٍٕٗلٖ‪ ،‬اگو ِریىا‬‫اؽّل ثیهٔڭ ثواْ ویَّٗكْ ّ‪ٌٛ‬ىٗ اٍّیگٗ هّ‪ ٖٛ‬آٌلی‪٪‬ی ثیٍٕیت لبٌَٗ‪ِ ،‬ریىا اؽّل‬‫ثیهٔڭ ا‪ٚ‬ى فیبٔزٕلْ ٍبٔبال ‪ٌّٛ ٚ‬ىٗ عٕبثٍوی آثپبق آلالٔیت لبال ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٌٛ‬ىٗ ع‪ٙ‬بْ ِؾبهثٗ ٍی چبلٍؤلٖ ٘و ‪ٚ‬لزلْ و‪ٛ‬ثواق ِٕف‪٦‬ذ ؽبًٕ لیٍّبل‪ٗ٪‬‬‫ووّلی‪ٍ .‬یبٍی ر‪ّٙ‬زٍو ثٍْٗ آكٍِؤی ر‪ّٙ‬زالة َِئٍٗٔی هّ‪ ٖٛ‬ثٍْٗ ؽً لیال ثریكی‪.‬‬‫ّ‪ٌٛ‬ىٗ ثو٘بْ اٌلیٓ لب‪ٙ‬ی والْ ‪ ٚ‬آٔڭ ایٕیَی ِری اوواَ ِقل‪ َٚ‬ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىیٕی لبٌنی‬‫‪ ٚ‬لیً ا‪ٚ‬رّبً إّٓب ؽَبة لیال ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ك‪ٍٚ‬زٍك ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ لب‪ٙ‬ی ث‪ٌْٛ‬ی‬‫ِملٍِٕٗلْ ثبّالٔیت ایلی‪ .‬ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ لب‪ٙ‬ی والْ ث‪ٌْٛ‬ی‪ ُِٙ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ی‪ْٔٛ‬ی ّ‪ٌٛ‬ىٗ‬‫ا‪ٚ‬یٕب‪٩‬بْ ایلی‪ٝ ،‬جی‪٦‬ی ِ‪ٛ‬ڭب ِمبثً لب‪ٙ‬ی والْ ُ٘ ك‪ٍٚ‬زٍك ْٔبٍٔٗیٕی ّ‪ٌٛ‬ىٗٔڭ‬‫آهى‪ٍٕٚ‬لْ آهركهاق و‪ٛ‬هٍبرىبْ ایلی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی والٍٔه ِٕٖجی‪ ٗ٪‬یریالّىبٔلْ [‪ ]111‬ویینی ٔٗ ثو٘بْ اٌلیٓ‪ ٗٔ ،‬اوواَ ِقل‪َٚ‬‬‫ك‪ٍٚ‬زبٔٗ ‪ٙ‬یبفذ ‪ِ ٚ‬ىز‪ٛ‬ثٍوكْ ث‪ٛ‬الن و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬هٔبهٌه ثواْ فلِذ و‪ٛ‬هٍبرىبْ ث‪ٌّٛ‬بٌٍٗو‬‫وریٖن وٗ ّ‪ٌٛ‬ىٗ ثبّمٗ ثو ی‪ٛ‬ي ر‪ٛ‬رلی‪« :‬لبهاو‪ٛ‬ي لب‪ٙ‬یَی اوواَ ِقل‪ٍ َٚ‬یبٍی ٕؾجزٍو‬‫لیال ایِّ‪ِٛ ،‬ڭب رٕجیٗ ثریِٗن الىَ» كیت ل‪ّٛ‬جیىیگٗ ِىز‪ٛ‬ة یبىكی‪ .‬ایٍچیفبٔٗ آٌلٔلٖ‬‫ر‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثقبها ِأِ‪ٛ‬هی ‪ٞ٥‬ب ف‪ٛ‬اعٗ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ اوواَ ِقل‪َٔٚ‬ڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ ُ٘‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ِ‪ّٔٛٚ‬لٖ ف‪ ٜ‬ی‪ٛ‬ثبهكی‪ٔ .‬زیغٗكٖ َِئٍٗ ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ثو ٘لیٗ ثٍْٗ ؽً ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ ُ٘ «ویب‪ٚ‬ڭي ‪ ٚ‬ا‪ٍٛ٩ٚ‬ڭي‪ٍ ،‬یبٍی ٕؾجزٍو لیال ایىبٍٔو» كیت‬‫فٖ‪ٕٛ‬ی ف‪ ٜ‬یبىكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ف‪ ٜ‬كْ ِل‪٥‬ب ؽبًٕ ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٔیلْ ویینی‪ ،‬ایىٕچی لبرال‬‫ّلرٍیهاق «ا‪ٍٛ٩ٚ‬ڭي ‪ ٚ‬ویب‪ٚ‬ڭي ِأفن ‪ِٖٕ ٚ‬جٍو‪ ٗ٩‬رلافً لیال ایٍّْو‪ ،‬ا‪ٚ‬ىڭي ِواف‪ٌٗ٦‬ؤی‬‫ّوی‪٦‬ز‪ِٛ ٗ٪‬اف ك ٍ‪ٛ‬هاِبً ایىبَٔي‪ ،‬فٍك ٍيكْ ّ٘یْٗ ٔبها‪ٙ‬یٍك لیٍیت [‪ ]110‬ثيگٗ‬‫ِواع‪٦‬ذ لیالٌو‪ِ »...‬ىز‪ٛ‬ةٔڭ آفؤلٖ «ِىز‪ٛ‬ثٕڭ ؽبٍِی ٘و ٔیّٗ ٍ‪ٛ‬یالٍٗ ر‪٩ٛ‬وی‬‫ٍبٔبٌَ‪ »ْٛ‬عٍٍّٗیٕی ‪٥‬ال‪ ٖٚ‬لیٍیت ِریىا اؽّل ثیه ایٍٗ ی‪ٛ‬ثبهكی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ِنو‪ٛ‬ه ِىز‪ٛ‬ثٕی ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬بٔلْ ویینی ِریىا اؽّل ثیهكْ ّفب٘ی ٍپبهّٕی‬‫ُ٘ ث‪ّ٦ِ ٛ‬بٔڭ ؽٍی چبهٍٖیٕی ٍ‪ٛ‬هاكی‪ِ .‬ریىا آیزلی‪ٍ« :‬ي ك‪ٍٚ‬زٍؤڭ للهیٕی ثٍّبیَي‪،‬‬‫ٔبیت عٕبثٍوی ٍيگٗ و‪ٛ‬ة فلِزٍو لیٍلیٍو‪ٍ ،‬ئڭ ا‪ّٚ‬ج‪ِٖٕ ٛ‬ج‪ ٗ٪‬ییزّْٗوڭيگٗ چبٌْلیٍو‪،‬‬‫اِِب ٍي فریف‪ٛ‬اٖ ك‪ٍٚ‬زٍوڭئی ایَلْ چیمبهكڭي‪ٌّٛ ،‬ىٗ عٕبثٍوی ث‪ ٛ‬یً ا‪ٚ‬یالٔلیٍو‪ٍ ،‬ي ثواْ‬‫ٔوٍٗ ر‪ٛ‬یبٔٗ گ‪ٛ‬یبْ ُ٘ ی‪ٛ‬ثبهِبكڭي!‪»...‬‬‫‪154‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِٖ ٛ‬بؽجٗٔڭ ٔزیغٍٕٗلٖ لب‪ٙ‬ی والْ ّ‪ٌٛ‬ىٗگٗ ِ‪ ٚ ُٙ‬ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن ثو ٘لیٗ (ٍبكٖ‬‫‪٥‬جبهد ایٍٗ هّ‪ )ٖٛ‬ی‪ٛ‬ثبهِبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ِ .‬ریىا اؽّل ثیه ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬جٍ‪ٔ٨‬ڭ آٌز‪ٝ( ْٛ‬ال)‬‫ث‪ٌْٛ‬یٕی ّو‪ ٛ‬لیٍلی‪ .‬فالٕٗ ِریىا اؽّل ثیه [‪ ]112‬ایٍٗ ثو ِجٍ‪ ٨‬آٌز‪ٍ( ْٛ‬بٔی ایَیّلْ‬‫چیمیت كه) ّ‪ٌٛ‬ىٗگٗ ی‪ٛ‬ثبهٌلی‪ِ .‬ریىا اؽّل ثیه ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آٌز‪ٚ ْٛ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ث‪ ٛ‬ایىی‬‫ك‪ٍٚ‬ذ فبٌٔ (؟)ٔڭ آهاٌویٕی ر‪ٛ‬ىارلی‪ِٔٛ .‬ڭ ویزیٕلْ ّ‪ٌٛ‬ىٗ لب‪ٙ‬ی والٔگٗ ها‪ٙ‬یٍك ‪ٚ‬‬‫ك‪ٍٚ‬زٍك ا‪ٙ١‬به لیٍیت یٗٔٗ ثو ِىز‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ثبهكی‪( .‬لب‪ٙ‬یقبٔٗكٖوی ثو ك‪ٍٚ‬ز‪ٚ َٛ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىز‪ٛ‬ثٍؤی ثبٌناد ِ‪ٞ‬بٌ‪ ٗ٦‬لیٍ‪٪‬بْ ‪ِٖ ٚ‬بؽجٌٗؤی رفٖیالری ثٍْٗ آ ڭال‪٩‬بْ ایلیُ‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٔ ٠٩٠٥ ٗ٦‬چی یٍلٖ ایلی‪).‬‬‫ایّلی ث‪ ٛ‬یریكٖ ثو آى ِؾبوّٗ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ربیٍ‪ٛ‬ن‪ :‬اگو ؽمیمزبً ٍیبٍی ٕؾجزٍو ثبه ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫آٔی ی‪ٛ‬لبرّبق ِمٖل ایَٗ‪ ،‬یبوٗ ِّزٕ‪ ٤‬االٕالػ ث‪٪ٌٛ‬بْ لب‪ٙ‬یقبٔٗٔڭ إالؽی ِ‪ٍٞ‬ت‬‫ث‪ٔ ٌَٗٛ‬یّٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو ِملاه ٘لیٗ ثٍْٗ َِئٍٗ ؽً ث‪ٌٛ‬لی؟ ‪ِٔٛ !......‬لْ آة آچیك ثیٍٕٗ كه‬‫وٗ ا‪ ٚ‬ىِبٔلٖ وی ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌویٕڭ ِمٖلٌوی ا‪ٚ‬ى ِٕف‪٦‬زٍویٕی ؽبًٕ لیٍّبق ‪ ٚ‬ث‪ ٛ‬ی‪ٌٛ‬لٖ ٘و‬‫ر‪ٛ‬هیل ر‪ّٙ‬ذ ‪ ٚ‬هىاٌزٍوكْ ویینی ر‪ٛ‬هِبِٗن ایىبْ‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫ ‪- ٣٪‬‬‫ر‪ٚ‬ص ِأِ‪ٛ‬رٌزی ‪ ٚ‬یبػٍز‬‫‪ِّٛ٥‬ی ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثبّالٔ‪٪‬بٔلْ ویینی ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌوی و‪ٛ‬ثواق یبٍّؤی ر‪٦‬میت لیال‬‫ثبّالكیٍو‪ّٙ .‬ؤی ‪ٚ‬ال‪ٛٔٗ٦‬یٌ ثٍْٗ ر‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬إِیذٔی ثوُ٘ ثریكیٌو‪.‬‬‫‪ ٠٩٠٥‬یً یبى فٍٖٕلٖ ّ‪ٌٛ‬ىٗ ایچىبهی ه‪ٍٚ‬یٗ‪ ٗ٩‬ویزلی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬كیپٍ‪ِٛ‬بد لبیزیت‬‫ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ اؽ‪ٛ‬اي ثو آى رٕغالٔیت ر‪ٛ‬هكی‪ .‬ایَیّلْ چیم‪٪‬بْ ث‪ٌّٛ‬بٍٗ ‪ٔ ٠٩٠٥‬چی یً‬‫آ‪ٍٛ٩ٚ‬ذ آفوٌوی یب ٍیٕزبثو ثبٍّؤلٖ ‪٩‬غل‪ٚ‬اْ ر‪ِٛ‬بٔی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬ییّ‪ ٗ٪‬ثبهگبْ ایلَ‪ .‬ثو و‪ْٛ‬‬‫‪٩‬غل‪ٚ‬اْ ثبىاهٔلٖ ثقبهاكْ یبڭی ویٍگبْ ثو ك‪ٍٚ‬ز‪ َٛ‬ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة ّ‪ٙ‬ؤڭ اؽ‪ٛ‬اٌیٕی‬‫ٍ‪ٛ‬هاكَ‪ .‬ك‪ٍٚ‬ز‪ َٛ‬رٕغٍك ‪ ٚ‬اِبٍٔك ع‪ٛ‬اثیٕی ثریگبٔلْ ویینی ّ‪ٌٛ‬ىٗٔڭ ه‪ٍٚ‬یٗكْ ویٍىبٍٔىی‬‫فربیٕی ثریكی‪.‬‬‫‪155‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِٓ‪ٌّٛ« :‬ىٗ ویٍىبْ ث‪ ٌَٗٛ‬ثواْ یبڭی ؽبكصٗ ایغبك لیٍّبكیّی؟» كیلَ‪]116[ .‬‬‫ك‪ٍٚ‬ز‪ٌّٛ« :َٛ‬ىٗٔڭ ویٍْیگٗ ا‪ٚ‬چ و‪ ْٛ‬ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬ثو ایىی و‪ْٔٛ‬ی هٍّی ىیبهرٍو‬‫ثٍْٗ ا‪ٚ‬رىبىكی‪ .‬ثواْ ؽبكصٗ ر‪ٛ‬هارّبلچی ث‪ِٔٛ ،ٌَٗٛ‬لْ‪ 1‬ث‪ٛ‬یبْ ر‪ٛ‬هاربه» كیلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبكصٗٔڭ ایورٍٗی و‪ٔٛ‬ی ا‪ٚ‬ىَ ثقبها‪ ٗ٩‬ثبهكَ‪ .‬ؽغوِٖ‪ ٗ٪‬وریایبر‪٪‬بٔلٖ ِلهٍٗ‬‫ِإمٔی «ث‪ٛ‬و‪ٍ ْٛ‬ئی ل‪ّٛ‬جیىی آكِی آفزبهیت ویٍیت ایلی» كیلی‪.‬‬‫ه‪ٚ‬ػّٕبٍٍك فواٍزی ثٍْٗ ّ‪ٌٛ‬ىٗٔڭ ثواْ ا‪ٚ‬ی‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬یٕبكی‪٪‬یٕی ِموه لیٍلَ‪ .‬آلْبَ‬‫اؽ‪ٛ‬إٌی ل‪ّٛ‬جیىی وبرجٍؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو ك‪ٍٚ‬ز‪ِٛ‬لْ رؾمیك ایزلَ‪ .‬كه‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ل‪ّٛ‬جیىی‬‫ثو ٔیچٗ آكٍِؤی آٌلی‪ ٗ٪‬چبلویت «ٍيٌو ٍیبٍی ٕؾجزٍو لیال ایىبَٔيٌو» كیت رٕجیٗ لیٍ‪٪‬بْ‬‫ایىبْ ‪ ُِٕ ٚ‬آرُ ُ٘ آٌؤڭ آهإٍلٖ ثبه ایىبْ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آكِیٕڭ رىواه ویٍْیٕی و‪ٛ‬رّبٍلْ ایورٗ ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىَ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ل‪ّٛ‬جیىی‬‫آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهكَ‪ٖٔ .‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ِٕی ربٔیّبً ایلی‪ .‬اٍُ ‪ٌ ٚ‬مجّٕی آیزیت [‪ٔ ]111‬یّٗ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬چبلوٌلی‪ّٕ٪‬ی ٍ‪ٛ‬هاكَ‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی ریيٍٖیٕڭ آٌلٔلْ ثووب‪٩‬نٔی و‪ٛ‬ربهیت ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ِڭب‬‫لبهاة آیزلیىٗ‪« :‬ه‪ ًٚ‬افجبهٔ‪ٛ‬یٍَوی ثو ٔیچٗ وْیٕی ٍیبٍی ٕؾجزٍو لیالٌو‪ ،‬ه‪ٍٚ‬یٗٔڭ‬‫ّىَزی‪ ،‬گوِبٔیٗ ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هویٗٔڭ ‪ٍ٩‬جٍٕٗلْ ٍ‪ٛ‬یالّبٌو‪ ،‬كیت یبىٍِْو‪ٍ .‬ئڭ اٍّڭي ُ٘ ّ‪ٛ‬ي‬‫آهاكٖ ثبه‪».‬‬‫ِٓ‪ ِٓ« :‬ثواْ وْی ثٍْٗ ثبهُ ویٍِ لیٍ‪٪‬بْ ایّبٍّٓ‪ٍ ،‬یبٍی ٕؾجذ ٔبهی‬‫ر‪ٛ‬هٍ‪٥ ْٛ‬بكی ٕؾجزٍوكْ ُ٘ ف‪ّٛ‬الّٔبیّٓ‪ ،‬اؽ‪ٛ‬إٌّی ِلهٍٗ ا٘بٌیَٕلْ رفزیِ لیٍَٗڭي‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛٛ‬ه» كیلَ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی‪« :‬ف‪ٞ‬ود ایٍٗ ثبهُ ویٍْڭي ی‪ٛ‬ق ِی؟»‬‫ِٓ‪« :‬ی‪ٛ‬ق!»‬‫ل‪ّٛ‬جیىی‪٦ِ« :‬وفذ وزجقبٍٔٗی‪ ٗ٪‬ثبهاٍي ِی؟»‬‫ِٓ‪٦ِ« :‬وفذ وزجقبٍٔٗی‪ ٗ٪‬وزبة‪ ،‬لٍُ‪ ،‬وب‪٩‬ن وجی ٔوٌٍٗو آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬و‪ٔٛ‬لٖ‬‫ثبهآِ‪ٌ ،‬ىٓ آٔلٖ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثواْ ویَّٗ ثٍْٗ ٕؾجذ لیٍ‪٪‬بْ ایّبٍّٓ» كیلَ‪]114[ .‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی‪« :‬ا‪ٔٚ‬لاق ث‪ٍ ٌَٗٛ‬ئڭ اٍّڭي ث‪ ٛ‬ه‪ٚ‬یق‪ٜ‬كٖ یٗٔٗ ا‪ٚ‬چٕچی كهعٍٕٗلٖ‬‫ٔیّٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبىٌ‪٪‬بْ» كیلی‪.‬‬‫ِٓ‪ِٔٛ« :‬ڭ ؽمیمی ٍججیٕی اٌجزٗ یبى‪٩‬بْ آكَ ثیٍ‪ٛ‬ه‪ .‬اؽزّبٌىٗ ُِٕ كایّ ًب ‪٩‬يیزٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ِٔٛ :‬لاْ‬‫‪156‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪ٚ‬ل‪ّّٛ‬لْ ‪ٚ‬ال‪ٛٔٗ٦‬یٍَو ٍیبٍی ٕؾجزٍؤی أزيا‪ ٣‬لیٍ‪٪‬بْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و» كیلَ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی‪ٍ« :‬جت ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛ‬لی‪ٔ ،‬یّٗ ا‪ٚ‬چ‪٩ ْٛ‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یَي؟» كیلی‪.‬‬‫ِٓ‪٩« :‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ ٣ِّٕٛ ُٛ‬ثو ٔوٍٗ ایّبً‪٩ ،‬يیزٌٗو ه‪ِٞ ًٚ‬ج‪ٌٗ٦‬ؤلٖ ثبٍیٍیت‬‫ه‪ٍ ًٚ‬یٕي‪ٚ‬هٌویٕڭ ل‪ٌٍٛ‬ؤلْ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة ه‪ ًٚ‬پ‪ٛ‬چزٍٗی‪ٚ 1‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ و‪ٔٛ‬لٖ ی‪ٛ‬ىٌوچٗ‬‫َٔقٍٗی ثقبها‪ ٗ٩‬ویال‪ِ ،‬یڭٍوچٗ آكٍِو ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یلهٌو‪ِ .‬ڭب لبٌ‪٪‬بٔلٖ ٔیّٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬اُ‬‫ِّٕ‪ ٣ٛ‬ث‪ »ٌَْٛٛ‬كیلَ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی‪ٍ « :‬ي ِْ‪ٛٙ‬ه ثو ِال‪ٍ ،‬ئڭ ‪٩‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ّٛ‬ڭي كلزٍؤی عٍت لیالكه‪ٍ ،‬ي‬‫وزبة ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ڭ‪ ،‬لوآْ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ڭ ِٕبٍجی ّ‪ٛ‬ي!» كیلی‪]113[ .‬‬‫ِٓ‪« :‬لوآْ ‪ ٚ‬وزبثٍو ُ٘ ا‪ٚ‬ى ‪ٚ‬لزٕلٖ ا‪ٚ‬ى ٔ‪ٛ‬ثزٕلٖ ا‪ٚ‬ل‪ٌٛٛ‬ه‪ِٞ ِٓ ،‬بٌ‪ ٗ٩ٗ٦‬ؽویٔ ثو‬‫ویَّٗ‪ ُ٘ ،‬ؽوُٕ ‪ْ٥‬ك كهعٍٕٗلٖ ییزْىبْ‪ ،‬اگو ثواْ و‪٩ ْٛ‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بٍَٗ‪ ،‬ففمبْ‬‫فَزٌٗ‪٪‬یگٗ ا‪ٚ‬چواة فواة ث‪ٛ‬الِٓ» كیلَ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ع‪ٛ‬اثلْ ثو آى و‪ٌٛ‬ىبٔلْ ویینی‪« ،‬ا‪ٔٚ‬لاق ث‪ِ ٌَٗٛ‬ؾبهثٗ یزى‪ٔٛ‬چٗ‬‫‪٩‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بڭ» كیلی‪.‬‬‫ِٓ‪« :‬ثو ٔیچٗ ‪٩‬يیزٗ ‪ِ ٚ‬غّ‪ٌٗ٥ٛ‬و‪ِْ ٗ٩‬رتی كهِٓ‪ ،‬ف‪ٛ‬اٖ ا‪ٚ‬ل‪ ،ٍَٗٛ‬ف‪ٛ‬اٖ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بٍَٗ‬‫ه‪ ًٚ‬پ‪ٛ‬چزٍٗی ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثریٖكه‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪٥ٚ ٛ‬لٖٔی ثریا آٌّبیّٓ» كیلَ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی لبیَی ‪٩‬يیزٗ ‪ِ ٚ‬غ ٌٍّٗو‪ِْ ٗ٩‬رتی ایىبٍٔىّٕی ٍ‪ٛ‬هاة ِٕبٍت ع‪ٛ‬اثٍؤی‬‫آٌ‪٪‬بٔلْ ویینی ریيٍٖیٕڭ آٌلی‪ ٗ٪‬اّبهد لیٍیت «ِٗٔٗ ثيگٗ ُ٘ ٘و ر‪ٛ‬هیل ‪٩‬يیزٌٗو ویالكه‪،‬‬‫ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بیّٓ كیڭ‪ٍ ،‬يگٗ هفٖذ» كیلی‪.‬‬‫٘و ٔیّٗ ث‪ ٌَٗٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬كٖهِٗ كهاى اٍزٕ‪ٞ‬بق یبوٗ [‪ِٖ ]111‬بؽجٗ ٔزیغٍٕٗلٖ رٕجیٗ ‪ٚ‬‬‫ر‪ٙ‬لیلو‪ٛ‬هِبٍلْ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬ت ویزلَ‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ 2ٛ‬ه‪ٚ‬یق‪ٜ‬كٖ ِریىا ٕ‪ٙ‬جب‪ ،‬ؽبعی كاكف‪ٛ‬اٖ‪٩ ،‬بىی ثیه ‪ ،‬ؽبعی ‪٥‬جل اٌَزبه‪،‬‬‫‪3‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪ ،‬اؽّل عبْ ِقل‪ِ ،َٚ‬ؾی اٌلیٓ ِقل‪ ،َٚ‬ف‪ٞ‬ود ‪ ٚ‬ثبّمٗ لول‪ ٗ٪‬یبلنی‬‫آكٍِؤڭ اٍّی ثبه ایىبْ‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثو لَّی یبٍّوكْ ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬لبٌ‪٪‬بْ ثو لَّی ِریىای‬‫ا‪ٚ‬هوٕغیٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی وجی ویٌَّٗو ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٌٛ‬ؤڭ آرٍویٕی ث‪ ٛ‬آهاكٖ یبىِبق ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة هّ‪ٖٛ‬‬‫——————————————‬‫‪почта 1‬‬‫‪ 2‬ا‪ٕٛ :‬ڭوٖكْ لیٍ‪٪‬بْ رؾمیمبرّ‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬هٖ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫‪ 3‬ا‪ :‬ثه‬‫‪157‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایىبٍٔىی ثیاّزجبٖ ایلی‪ .‬ر‪٦‬غت ث‪ ٛ‬یریكٖ كه وٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ه‪ٚ‬یق‪ٜ‬كٖ رفزیِ‬‫و‪ٔٛ‬یلْ ایىی آی ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ه‪ٍٚ‬یٗ‪ٍ ٗ٩‬فو لیٍیت ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ِىویبكٖ‪ 1‬ث‪٪ٌٛ‬بْ پبهٍب ف‪ٛ‬اعٗ‪،‬‬‫ِریىا ‪٥‬يد اٌلّٗ ‪ ٚ‬ؽبعی ّ٘واٖ وجی مارٍؤڭ ُ٘ اٍٍّوی یبىٌ‪٪‬بْ ایلی‪ِٔٛ .‬لْ ِ‪ٍَٛ٦‬‬‫ث‪ٛ‬ال كه وٗ ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌوی ٘یظ ثو إّی رفزیِ لیٍّبٍلْ ِ‪ ٍَٛ٦‬ثو ِمٖل ایٍٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫‪ٚ‬لذٌؤلٖ یبىیٍیت ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ اٍٍّؤڭ [‪َٔ ]111‬قٍٗیٕی و‪ٛ‬ربهیت ل‪ّٛ‬جیىیگٗ ی‪ٛ‬ثبهگبْ‬‫ایىبٍٔو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ه‪ٚ‬یق‪ٜ‬كٖ اٍٍّوی یبىیٍ‪٪‬بْ ویٌَّٗؤڭ ثقبهاكٖ ربپٍ‪٪‬بٍٔویٕی ا‪ٚ‬ى آٌلی‪ٗ٪‬‬‫چبلویت رٕجیٗ لیٍلی‪ ّٛ ،‬ثٍْٗ ا‪ّٚ‬ج‪َِ ٛ‬ئٍٗ ثو كهعٗ ثزلی‪.‬‬‫ثقبهاكٖ اٍزجلاك ىِبٕٔلٖ ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٍٔو‪ ،‬یبوٗ ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬یبْ كٔیب‪ ٗ٩‬ویالر‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔو‪،‬‬‫اٍزجلاكٔڭ ث‪ ٛ‬كهعٍٗی‪ ٗ٪‬ؽریاْ لبٌیت اؽزّبي ِجبٌ‪ٗ٪‬گٗ ؽًّ لیٌٍَٗو ‪ ٚ‬هٍّ ًب ْٔو ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪٩‬يیزٌٗو ا‪ٚ‬ل‪ّٛ‬یٕڭ ِٕ‪٦‬یٕی ایٕبّٔبٌٍٗو‪ٌ .‬ىٓ ث‪ ٛ‬ؽمیمذ ایلی‪ .‬ثئڭ ف‪ُٛ‬‬‫ثقذٌىّيكْ ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ ٗ٦‬چب‪ٕ٩‬لٖ‪ 2‬ثقبها ل‪ّٛ‬جیىیٍی ِریىا ٖٔو اٌلّٗ ایلی‪ .‬فلا‬‫و‪ٛ‬هٍبرّبٍ‪ ْٛ‬اگو ث‪ ٛ‬إّڭ اصٕبٍٕلٖ ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغی وجی ثو آكَ ل‪ّٛ‬جیىی ث‪ ٌَٗٛ‬ایلی‪،‬‬‫٘یظ ثو ٍ‪ٛ‬ىٍي‪ٍٛ ،‬ها‪ٍ٧‬ي ثئڭ یبربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ یریِي آثقبٔٗ ث‪ٌٛٛ‬ه ایلی‪]111[ .‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ٕ‪ٌّٛ ْٛ٩ٛ‬ىٗ لب‪ٙ‬ی ثو٘بْ اٌلیٓ‪ ُ٘ ٗ٩‬ثو ِىز‪ٛ‬ة یبىیت یبٍّو‪ ٗ٩‬لبهّی‬‫ؽووذ لیٍْ‪ ٗ٪‬ا‪ٔٚ‬لاكی‪ِ .‬ىز‪ٛ‬ةٔڭ ثو یریٔلٖ‪ٍ« :‬ي ل‪ٛ‬هلّبٍلْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فولٗٔی ی‪ٛ‬لبرْ‪ٗ٪‬‬‫چبٌْڭي! ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ثيكْ ٘و ثو ؽّبیزٕی‪ 3‬و‪ٛ‬هاهٍي» كیلی‪.‬‬‫فالٕۀ والَ ثقبها فٍمٕڭ آهإٍلٖ «ٔبیتچٗ» كیت ِْ‪ٛٙ‬ه ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫كیپٍ‪ِٛ‬بد ا‪ٚ‬ىیٕڭ ویُ ایىبٍٔىیٕی یبٌ‪ٛ٪‬ى یبٍّو‪ٗ٩‬گٕٗ ایّبً‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثقبها ا٘بٌیَی‪ٗ٪‬‬‫ربٔزلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ِٗ :َ ،Макария 1‬وٗهعٗ = ‪Нижний Новгород‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬عب‪ٕ٩‬لٖ‬‫‪ 3‬ا‪ :‬ؽّبیزٕ‪ ،ٝٔ ٝ‬ة‪ّ٘ :‬بیزٕی‬‫‪158‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ ‪- ٣٠‬‬‫یبػ‪ٛ‬ر‪ ْٚ‬جّعیتٕی تعمیت‬‫ع‪ٙ‬بْ ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬ی اصٕبٍٕلٖ ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌوی ثقبها یبٍّویٕی كلذ ثٍْٗ ر‪٦‬میت‬‫لیٍللٍوی ا‪ٚ‬چ‪ ،ْٛ‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ ریي ریي یی‪ٍّ٪‬بً ‪ ٚ‬یی‪٪ٍ٪‬بْ چبلٍوكٖ ُ٘ ّ‪ٙ‬ؤڭ ثواْ‬‫ث‪ٛ‬هعٗوٕلٖ یی‪٪‬یٍیت اّیٕی وّبي اؽزیب‪ ٛ‬ثٍْٗ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رب ایلی‪]110[ .‬‬‫ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ر‪٩ٛ‬وی ثو افجبه ثٍْٗ ایّبً‪ ،‬لیبٍبً ثو یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ‬‫ثبهٌ‪٪‬یٕی ٍيكی‪ .‬و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٕٗلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی ر‪ٛ‬هكی‪ٕ٪‬لْ‬‫كٍز‪ٛ‬هفبٔچی گنهٔلٖ ف‪ٞ‬ود افٕلی ‪ ٚ‬ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬وجی ِْ‪ٛٙ‬ه رولیپو‪ٚ‬هٌو‬‫ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٔڭ یی‪٪‬یالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬هٔی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یریٌوكٖ ث‪ٌٛٛ‬ه كیت گّبْ‬‫لیٍلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لیبً ‪ٚ‬گّبٍٔوگٗ ثٕبءً ل‪ّٛ‬جیىی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یىالٔگٗ‪« :‬و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٕٗلٖ ‪ٚ‬‬‫كٍز‪ٛ‬هفبٔچی‪ 1‬گنهٔلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ ثبه ایىبْ‪ ،‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬آكٍِو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫عّ‪٦‬یذكْ یی‪٪ٍ٪‬بْ چب‪ٕ٩‬لٖ فربكاه ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ٚ٥‬بٌویٕی ؽجٌ ‪ ٚ‬كفرتٌویٕی ‪ٙ‬ج‪ ٜ‬لیٍڭي»‬‫كیت ِىز‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ثبهكی‪( .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىز‪ٛ‬ة ویٍىبْ و‪ٔٛ‬ی یبٍّو‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬ث‪ٌٛٛ‬ة ایلی‪).‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ثٍٗ ْ لب‪ٙ‬ی والْ ِنو‪ٛ‬ه یریٌوكٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬رریگب‪ٚ‬چیٍو ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ثو آی‬‫چٍِٗٗی و‪ٛ‬ىالرلیٍو‪ .‬رریگب‪ٚ‬چیٍو و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٗ ٍی ایچٕلٖ إّٓبٌو پیلا لیٍیت [‪]112‬‬‫آلْبٍِو پبیالٔلیٍو‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رؾمیك ‪ ٚ‬رفزیٍْو ٔزیغٍٕٗلٖ ثواْ فبیلٖ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ووِبكی‪.‬‬‫ٌىٓ ایٍچیفبٔٗ ا‪ٚ٥‬بٌوی ‪ ٚ‬پ‪ٌٛ‬یٌ ِأِ‪ٛ‬هٌوی ؽمیمذ كهعٍٕٗلٖ أیك كیت گّبْ‬‫لیٍللٍوی یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٔی ربپب آٌّبینی عبٍٔوی ٍیمیال ‪ ٚ‬رب ثبها كلذ ثٍْٗ ر‪٦‬میت لیال‬‫ایلیٍو‪ .‬ه‪ ًٚ‬پ‪ٌٛ‬یَیٕڭ ثبٍّ‪٪‬ی «‪ٚ‬یٍّبْ» ا‪ٚ‬ىی ثبٌناد اّگٗ ووّیت ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ‬‫‪ٚ‬اٍ‪ٗٞ‬چیٍ‪٪‬یكْ ثبّمٗ رفزیِ لیال ثبّالكی‪ .‬ث‪ ٛ‬عٍّٗكْ و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٕٗلٖ‬‫ر‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬چی اورب فبْ ثٍْٗ إّٓب ث‪ٌٛٛ‬ة آٔڭ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ٘و ر‪ٛ‬هیل فربٌو ربپّبلچی‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی اورب فبْ ُ٘ ِلهٍٗكْ ثواْ فرب ربپیت ثریا آٌّبكی‪ .‬ىیوا ِلهٍٗكٖ ٘یظ ثو‬‫ٔوٍٗ ی‪ٛ‬ق ایلی‪.‬‬‫ا‪ ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ِٓ اورب فبْٔڭ ‪ٚ‬یٍّبْ آكِی ایىبٍٔىٕلْ [‪ ]111‬فربٍي ایلَ‪٘ .‬و ثو‬‫ث‪ٙ‬بٔٗ ایٍٗ ؽغوِٖ‪ ٗ٪‬ویٍیت ویزٗ ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬كٍز‪ٛ‬هف‪ٛ‬أچ‪ٝ‬‬‫‪159‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثو آفْبَ ّبَ ثٍْٗ ففنت آهإٍلٖ اورب فبْ ویٍیت ِٕی ا‪ٚ‬ى ؽغوٍٖی‪ ٗ٪‬چبلوكی ‪ٚ‬‬‫«ؽغوِ‪ ٗ٪‬ثو ربربه ِ‪ّٙ‬بْ ویٍلی ٍي ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّّٗٚ‬ن اٍزٗیله» كیلی‪ .‬لج‪ٛ‬ي لیٍیت ثبهكَ‪.‬‬‫ؽغؤٖڭ ایْیىٕلْ وریاهوریِبً‪ ،‬و‪ٛ‬ىَ ِ‪ّٙ‬بٕٔڭ و‪ٛ‬ىیگٗ ر‪ّٛ‬لی‪ .‬كلذ لیٍیت لبهاٍَٗ‪:‬‬‫ثیمٖت ر‪ ْٛ‬وییت‪ ،‬ی‪ٛ‬ىیٕی ریبرو‪ٕ 1‬ؾٍٕٗی‪ ٗ٪‬چیمبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آهریَزٍو‪ 2‬كیه ث‪ٛ‬یبة ر‪ٛ‬ه‪ٗ٩‬‬‫ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ربربه افٕلی‪ ،‬پ‪ٌٛ‬یٌ ِلیوی «‪ٚ‬یٍّبْ» عٕبثٍوی ایلی‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ِٓ ا‪ٚ‬ىِٕی ثٍّبٍٍىىٗ ٍبٌیت و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة ؽبي ‪ ٚ‬اؽ‪ٛ‬اي ٍ‪ٛ‬هاّلَ‪ ،‬إٍی‬‫لبیَی گج‪ٛ‬هٔبكْ‪ 3‬ث‪ٌٛٛ‬ة ؽب‪ٙ‬و لبیلٖ ر‪ٛ‬هكی‪٪‬یٕی ‪ٔ ٚ‬یّٗ اُ ثٍْٗ ِْ‪ٛ٪‬ي ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬یٕی‬‫ٍ‪ٛ‬هاكَ‪ .‬ثؤچی ٍإإٌّڭ [‪ ]116‬ع‪ٛ‬اثیٕی ثریاه ثریِبً‪ ،‬ایىٕچی‪ ،‬ا‪ٚ‬چٕچی ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هرٕچی‬‫ٍإاٌٍو ثریاه ایلَ‪ .‬یبهَ ٍب‪٥‬ذ چٍِٗٗی ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ِ‪ٕ٦‬یٍي ٍإاٌٍو ثٍْٗ ِ‪ّٙ‬بْ ربربه‬‫لیبفٍٗی‪ ٗ٪‬وریگبْ پ‪ٌٛ‬یٌ ِلیوی عٕبثٍویٕڭ ثبّیٕی ّْل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة «ؽغوِلٖ ‪ٙ‬و‪ٚ‬ه اُّ ثبه»‬‫كیت َِب‪٥‬لٖ آٌیت ثَُ اٌلّٗ كیت ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬ی‪ٞ‬بٕٔڭ آٌلٔلْ چیمیت لبچلَ‪.‬‬‫ ‪- ٣٠‬‬‫ا‪ٚ‬ر‪ٚ‬ع چبلٍزٔذٖ یبػٍزٔڭ اػٍزی‬‫ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬چبلٍؤلٖ یبٍّو و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بهٌه ثواْ اُ لیال آٌّبكیٍو‪ .‬ی‪ٛ‬لبهیلٖ‬‫یبىٌلی‪٪‬ی كیه هٍّبً ِىزجٍو ثب‪ٍ٩‬ك ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ِ‪٦‬بهف اّی ٍىزٗگٗ ا‪ٚ‬چوا‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ایٍٗ ثواثو یبٍّو آهإٍلٖ فٖ‪ٕٛ‬ی ا‪ٚ‬ل‪ ٚ ُٛ‬ا‪ٚ‬لز‪ ُٛ‬یبفْیگٕٗ ثبها ایلی‪٥ .‬جل‬‫اٌوؤف ف‪ٞ‬ود ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یٕلٖ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِواع‪٦‬ذ لیٍ‪٪‬بْ یبٍّو‪ ٗ٩‬كهً ثریا‪ ،‬ر‪ٍ٦‬یُ ‪ ٚ‬روثیٗ‬‫ی‪ٌٕٛ‬لٖ و‪ ِّٛ‬لیال ایلی‪.‬‬‫‪٥‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود ا‪ٚ‬یٕلْ ثبّمٗ یٗٔٗ ثو ٔیچٗ عبیلٖ فٖ‪ٕٛ‬ی ِىزجٍو ثبه ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫عٍّٗكْ لبهّیٍه ؽبعی [‪٥ ]111‬جل اٌّغیل ا‪ٚ‬یٕلٖ ِىًّ اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ‪،‬‬‫ِریىا ِؾی اٌلیٓ ا‪ٚ‬یٕلٖ ‪٩‬الَ لبكه ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ یٗٔٗ ثو ٔیچٗ عبیٍوكٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ٕٛ ْٚ‬هرلٖ‬‫——————————————‬‫‪театр 1‬‬‫‪2‬‬‫‪артист‬‬‫‪губерния 3‬‬‫‪160‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثبّمٗ ِ‪ٍٍّ٦‬و ل‪ٛ‬ي آٍزٍؤلٖ فٖ‪ٕٛ‬ی ِىزجٍو ك‪ٚ‬اَ لیٍّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٙ‬وٍجيكٖ ّ‪ٙ‬یل اٍالَ لً ر‪ٛ‬لَبثٗ ؽّبیزٕلٖوی ِىزت هٍّبً ك‪ٚ‬اَ لیٍّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىزجلٖ ثو ٔیچٗ ‪ٚ‬لذ ثقبهایل ‪ٞ٥‬ب ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٍٍّ٦‬ك لیٍلی‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ّ‪ٙ‬وٍجئڭ‬‫ا‪ٚ‬ىٔلْ ّ‪ٙ‬یل ِریىا ی‪ٍٛ‬ف ‪ّٙ ٚ‬یل ٔ‪٢‬بَ ِقل‪ َٚ‬ییزْیت ا‪ٚ‬ى اٍّویٕی ا‪ٚ‬ىٌوی ثغبها‬‫ثریكیٍو‪.‬‬‫ووویلٖ ُ٘ اٍّو یبفْی ثبهِبللٖ ایلی‪ ،‬وووی ثبٌناد ه‪ ًٚ‬ؽّبیزی‪ ٗ٪‬ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫آٔلٖ وی ‪ٍّ٥‬ی ؽووزٍوگٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬آٔڭ لب‪ٙ‬ی والٔی ر‪٦‬وٗ لیال آٌّبكی‪.‬‬‫ثقبهاكٖ «ثووذ ّووزی» ‪٦ِ« ٚ‬وفذ وزجقبٍٔٗی» ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖ ِ‪ ُٙ‬ثو لَُ یبٍّو‬‫یی‪٪ٍ٪‬بْ‪ ،‬وّبي علیذ ثٍْٗ فٍم‪ ٗ٪‬یبڭی اكثیبد ‪ ٚ‬یبڭی فىوٌو ربهلبرّبللٖ ایلیٍو‪ِ .‬ؾبهثٗ‬‫ِٕبٍجزی ایٍٗ فٍكٔڭ ٘و ثو ‪ٝ‬جمٍٗی ِ‪ٞ‬ج‪٥ٛ‬بد ‪٩ ٚ‬يیزٌٗو‪ ٗ٩‬ه‪٩‬جذ و‪ٛ‬هٍبرىبْ ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬‬‫ٍبیٗكٖ یبٍّؤڭ [‪ ]114‬رْ‪ٛ‬یمبری‪ ٗ٪‬ویڭ ثو ی‪ٛ‬ي آچٍ‪٪‬بْ ایلی‪ٍّ .‬ولٕلكٖ ِفزی ِؾّ‪ٛ‬ك‬‫ف‪ٛ‬اعٗ ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ چیمبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ «آییٕٗ» ِغٍٍٗی ثو كهعٗ یبٍّو‪ٔ ٗ٩‬بّو افىبهٌه‬‫‪١ٚ‬یفٍٗیٕی ا‪ٚ‬ربة ر‪ٛ‬ها ایلی‪.‬‬‫ا‪ٝ‬وافلٖ ُ٘ اكثیبد ربهلبٌْی یبفْیگٕٗ ایلی‪٩ ،‬غل‪ٚ‬اْ‪ٚ ،‬اثىٕل‪ ،‬لبهاو‪ٛ‬ي ‪ٚ‬‬‫چبهع‪ٛ‬ی ر‪ِٛ‬بْ ‪ّٙ ٚ‬وٌؤلٖ كٍزٗ كٍزٗ ‪٩‬يیزٌٗو ‪ ٚ‬وزبثٍو ربهلبال ایلی‪ .‬وووی وزجقبٍٔٗی‬‫٘و ر‪ٛ‬هیل اصوٌؤی یی‪٪‬یت ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬وییىچی یبٍّویٕی ا‪ٚ‬ى ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖ ر‪ٛ‬پالكی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬چبلٍؤلٖ فٖ‪ً ٕٛ‬ب ه‪ِ ًٚ‬أِ‪ٛ‬هٌوی ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ّلرٍی‬‫ر‪٦‬میجبرٍؤلْ ویینی یبٍّؤڭ ِ‪ ُٙ‬اٍّوی فٍم‪ٍ ٗ٪‬یبٍی فىو ربهلبرّبق ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اّگٗ ثو‬‫كهعٗكٖ ِ‪ٛ‬فك ث‪٪ٌٛ‬بْ وجی ُ٘ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ب ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٚ ُٚ‬لزٕلٖ ثقبها یبٍّؤلْ ‪ٙ‬یبء اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ا‪ٚ‬فب‪ٛٙ١ ،ٗ٩‬ه اٌلیٓ فزؼ اٌلیٓ‬‫ىاكٖ ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬ج‪ٛ‬ه‪٩‬گٗ‪ 1‬رؾٖیً ‪ ٍُ٥‬ا‪ٚ‬چ‪ٍ ْٛ‬فو لیٍلیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬ج‪٩ٛ‬گٗ‬‫‪161‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫[‪]113‬‬‫ ‪- ٣٣‬‬‫یبػ‪ٛ‬ر‪ ْٚ‬جّعیتٕڭ حبیل‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٚ ُٚ‬لزٕلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ ریي ریي یی‪ٍّ٪‬بً ایلی‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ثواْ ِ‪ ُٙ‬اؽ‪ٛ‬اي ی‪ٛ‬ى‬‫ثریكیى ی رملیوكٖ ثو ویچٗ یی‪٪‬یال ‪ ٚ‬الىَ و‪ٛ‬هٔگبْ لواهٌؤی لج‪ٛ‬ي لیٍیت ربهلبال ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً فی‪ٛ‬هاي أمالثی‪ ٗ٪‬كا‪ٚٚ‬ه ثقبها یبٍّوی‪ٗ٪‬‬‫ِوويٌه ‪ ٚ‬ه٘ربٌه ‪١ٚ‬یفٍٗیٕی ا‪ٚ‬ربة ر‪ٛ‬هكی‪ .‬فی‪ٛ‬هاي أمالثی اصٕبٍٕلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذٔڭ‬‫ٍیبٍی اٍّوی ثبّمٗ ثو عّ‪٦‬یذٔڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬رىبٍٔىٕلْ ‪ٝ‬جی‪٦‬ی ِ‪ٔٛ‬ڭ ٍیبٍی ‪١ٚ‬یفٍٗی‬‫رّبَ ث‪ٌٛ‬لی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬ث‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذٔڭ ٍوٌوی ‪ َّٛ٥‬یبٍّو‪ ٗ٩‬آچیٍّبكی‪.‬‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ ثقبهأڭ ‪ٍّ٥‬ی‪ٍ ،‬یبٍی‪ ،‬اعزّب‪٥‬ی ‪ ٚ‬الزٖبكی أمالثی‪ٗ٪‬‬‫ثبّالة فلِذ لیٍلی‪٪‬ی ٍججٍی ثی‪ٛ‬ن رأهیقی اّ٘یز‪ِ ٗ٪‬بٌه كه‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫عّ‪٦‬یز‪ ٗ٪‬ا‪ٚ٥‬ب ث‪٪ٌٛ‬بْ مارٍؤڭ [‪ ]111‬اٍٍّویٕی ر‪ٛ‬پالة ا‪ّٚ‬ج‪ٕ ٛ‬ؾیفٌٗوكٖ یبىیت ل‪ٛ‬یّْي‬‫الىَ كه‪:‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِٕ‪ ،ُ٢‬اؽّل عبْ ِقل‪ َٚ‬ؽّلی‪ ،‬ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ِ ،َٚ‬لهً‬‫ؽبعی هاف‪ِ ،٤‬لهً ؽبعی ٍواط‪ ،‬ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٙ‬وی‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬جل اٌمبكه ِؾی اٌلیٓ‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬اِنی عبْ ِقل‪ٙ َٚ‬یبئی‪ِ ،‬ؾی اٌلیٓ ِقل‪ٕ َٚ‬ل‪ٚ‬هىاكٖ‪٥ ،‬جل إٌٖری ِقل‪َٚ‬‬‫ٕل‪ٚ‬هىاكٖ‪ ،‬پبهٍب ف‪ٛ‬اعٗ ؽَٓ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬ؽبعی ّ٘واٖ ی‪ٌٛ‬لاُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬اؽّلوّبي‪،‬‬‫ِىًّ اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ثو٘بْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ٙ٢ِ ،‬و ِقل‪ َٚ‬ثو٘بْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ؾّل ٔ‪٢‬و ِقل‪،َٚ‬‬‫ِ‪ٍٛ‬ی عبْ ی‪ٌٛ‬لاُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬اٍّب‪٥‬یً ٕلهی‪ ،‬ؽبعی ‪٥‬جل اٌَزبه كالي‪ ،‬لبهی ٘بُّ‬‫ّبیك‪ ،‬لوثبْ ثیه ی‪ٛ‬ىٖ ثبّی ٌّّ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریىا ٔنه اٌلّٗ ‪٥‬جل اٌ‪٪‬ف‪ٛ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ٕٛ ،‬فی ‪٥‬جل‬‫اٌوؽیُ‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬يد اٌلّٗ اِنی ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریىا ِؾّل ‪ٕ ٚ‬له اٌلیٓ ‪٥‬یٕی‪.‬‬‫‪٦ِ ٚ ٍُ٥‬بهف ی‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍو ربِبٍٔؤلْ لیٍٕٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ارفبلی ا‪٥‬بٌٔٗو‬‫عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی [‪ٚ ]111‬اٍ‪ٌٗٞ‬وی ایٍٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذ فيیٍٕٗی‪ ٗ٪‬یی‪ٍ٪‬لی‪٪‬ی كیه‪،‬‬‫عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی عّ‪٦‬یذٔڭ ٍویٕی آچّبٍلْ ثو ٔیچٗ ِ‪٦‬بهفپو‪ٚ‬هٌؤی ِ‪٦‬نی آیٍك‬‫ا‪٥‬بٔٗ‪ ُ٘ ٗ٩‬ثب‪٩‬ال‪٩‬بْ ایلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬عٍّٗكْ ِریىا ِؾی اٌلیٓ ِٕٖ‪ٛ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ّویف‬‫عبْ ٕله‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ٍیل عبْ ‪ ٚ‬یٗٔٗ اٍٍّوی ایَیّلٖ لبٌّب‪٩‬بْ ثو ٔیچٗ ماد ٘و آی ثبّٕلٖ‬‫‪162‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ِ‪٦‬نی ثو ِملاه آیٍك ثرییت ر‪ٛ‬هٖ ایلیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ایٍٗ ثواثو ِ‪ٕٛ٦‬ی ع‪ٙ‬زلْ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی كیه ِبكّی‬‫ع‪ٙ‬زلْ ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یزٕڭ آ‪٩‬و ی‪ٛ‬وی ّ‪ٛ‬ي ثو ٘ب‪ٚ‬چ ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ٥‬بٍی ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬ب ایلی‪.‬‬‫عّ‪٦‬یذ فيیٍٕٕٗلٖ ر‪ٛ‬پالٔ‪٪‬بْ آلچٗ عّ‪٦‬یذٔڭ ‪ِّٛ٥‬ی ِغٍَی لواهی ثٍْٗ الىَ‬‫و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬گبْ یریٌوگٗ ٕوف لیٍٕٗ ‪ ٚ‬ؽَبثی عّ‪٦‬یذ كفرتی‪ ٗ٪‬لیل ث‪ٛ‬ال ایلی‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫جّعیت اعضبٌزٔذْ ‪ٚ‬فبت ‪ ٚ‬ػ‪ٙ‬یذ ث‪ٌٛ‬غبٍٔز‬‫ِریىا ف‪ٛ‬الك‪ٍٍ ،‬یُ عبْ ‪ٕٛ ٚ‬فی ‪٥‬جل اٌوؽیُ ثقبهاكٖ رٕغٍه ‪ٚ‬لزٕلٖ ا‪ٚ‬ى اعٍٍوی‬‫ثٍْٗ ‪ٚ‬فبد لیٍلیٍو‪ِ .‬ریىا ٔنه اٌلّٗ ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یٍلٖ اِریٔڭ إالؽبد فوِبٔی ِٕبٍجزی ثٍْٗ‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزلٖ اِری ربِبٕٔلْ ‪ ٧٥‬ربیبق ا‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪ ،‬ا‪ٚ‬چ و‪ٔٛ‬لْ ویینی ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫عواؽذ ثٍْٗ وبگبْ فَزٗفبٍٕٔٗلٖ ّ‪ٙ‬یل ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٙ‬وی‪ ،‬ؽبعی ‪٥‬جل اٌَزبه كالي‪ِ ،‬لهً ؽبعی ٍواط ‪ٔ ٠٩٠٨‬چی‬‫یٍلٖ لبٌَ‪ٛ‬ف‪ٚ 1‬ال‪ٍٗ٦‬ی ِٕبٍجزی ایٍٗ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬آٌیٕیت ِالٌؤڭ فز‪ٛ‬اٍی اِریٔڭ ث‪ٛ‬یو‪٩ٚ‬ی ثٍْٗ‬‫اِری عالكٌوی ربِبٕٔلْ ثقبها اهوٕلٖ هیهفبٔٗ كیلوٍوی آثقبٔٗ ایچٕلٖ ثبّمٗ ی‪ٛ‬ىٌوچٗ‬‫ِ‪ٍٍِٛ٢‬و لبربهٔلٖ ایڭ لبرزی‪٥ ٨‬ناثٍو [‪ ]110‬ثٍْٗ ث‪ٌٛٛ٩ٛ‬ة ّ‪ٙ‬یل لیٍٕلیٍو‪.‬‬‫ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ِ ،َٚ‬لهً ؽبعی هاف‪ٔ ٠٩٠٨ ٤‬چی یٍلٖ لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی‬‫ِٕبٍجزی ایٍٗ ربّىٕل‪٘ ٗ٩‬غود لیٍ‪٪‬بٔلْ ویینی ا‪ ٚ‬یریكٖ رری فَزٌٗ‪٪‬ی (ریف) ‪ 2‬ثٍْٗ ِوؽ‪َٛ‬‬‫ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫كٔیب ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬ی چبلٍؤلٖ عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ِ‪ٙ٢‬و ِقل‪ِ ،َٚ‬ؾّل ٔ‪٢‬و ِقل‪ٚ َٚ‬‬‫لبهی ٘بُّ ّبیك اٍزبٔج‪ٌٛ‬لٖ ث‪ٌٛٛ‬ة لبالِبٍی ثقبهاكٖ ایلی‪.‬‬‫ِؾوه ‪ٝ‬وفٕلْ اف‪ٞ‬به‬‫عّ‪٦‬یذٔڭ رأهیقیٕی یبىایبر‪٪‬بّٔلٖ ل‪ٌّٛ‬لٖ عّ‪٦‬یذٔڭ كفرتی ی‪ٛ‬ق ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ثو ِ‪ٍِٛ٦‬برٕی یبككْ ‪ ٚ‬ایَلْ یبىكَ‪ .‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ایَّلٖ لبٌللٍوی‬‫ایٍٗ ثواثو‪ ،‬آٌؤڭ كف‪ٛ‬ي رأهیقٍوی آچیك ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ فب‪ٝ‬وِلٖ لبٌّب‪٩‬بْ [‪ ]112‬ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌویٕڭ اٍٍّویٕی یبىایبر‪٪‬بّٔلٖ كف‪ٛ‬ي رأهیقٍوی ه‪٥‬بیٗ‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪Колесов‬‬‫‪тиф 2‬‬‫‪163‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫لیٍّٕبكی‪.‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ٍججگٗ ثٕب ًء عّ‪٦‬یذٔڭ فوط ‪ ٚ‬كفٍی ‪ ٚ‬اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬لبٔچٗ ‪ٍٝ‬جٗ‬‫ی‪ٛ‬ثبهكوی ‪ ٚ‬ثبّمٗ ؽَبثٍوی ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ِفًٖ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریِٗولْ ‪٥‬بعيِٓ‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫فٖ‪ٕٛ‬لٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤڭ ثب‪ْ٩‬الِبلٍویٕی ا‪ٚ‬ربٔبِٓ‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬یَیٕی ُ٘ ایَگٗ ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ربِٕىٗ‪ :‬عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌویٕڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اٍٍّوی‬‫ایَیّلٖ ثبه كیت ك‪ٛ٥‬ا لیٍلی‪ ُ٪‬ؽبٌلٖ ث‪ ٘٦‬ثو ثواكهٌؤڭ اٍٍّوی ایَیّلْ چیمیت‬‫لبٌ‪٪‬بْ ث‪ٌْٛ‬ی اؽزّبي كه‪ .‬اگو ثٕبگبٖ اٍّی ا‪ٛٔٚ‬ر‪٪ٌٛ‬بْ عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٍی ث‪ ٌَٗٛ‬آٔلْ ُ٘‬‫‪٥‬ف‪ ٛ‬ا‪ٚ‬ربٔبِٓ‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫ ‪- ٣٤‬‬‫ا‪ٚ‬ر‪ٚ‬ع چبغٕذٖ ثخبرأڭ حى‪ِٛ‬ت ایزٌزی ایچٕذٖ‬‫رأهیقّئڭ ی‪ٛ‬لبهیها‪ٕ٩‬لٖ اِری ‪٥‬بٌُ ك‪ٚ‬ه ٍٍ‪ٕٞ‬زیٕڭ ِ‪ ُٙ‬ایوٌوی كیت ٖٔو اٌلّٗ‬‫ل‪ّٛ‬جیىی‪ ،‬ی‪ ٌٔٛ‬ثی‪ِ ،‬ال آىاك‪ِ ،‬ریىای ا‪ٚ‬هگٕغی‪ ،‬اِبَ لً ‪ ٚ‬ؽبعی ٔ‪ّ٦‬ذٌؤی و‪ٛ‬هٍبریت‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ آهاٌؤلٖ ا‪ٔٚ‬چٗ ٍبىٍّه ی‪ٛ‬لٍ‪ٕ٪‬لْ ثو لله ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت ایلن‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ثو لله ٍِٖؾذ‪ 1ٗ٩‬یبلنی ث‪ٌٛٛ‬ة اِری ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یٕڭ اٍوافبد‬‫‪ ٚ‬هىاٌزٍوی‪ ٗ٪‬ه‪ٙ‬ب و‪ٛ‬هٍبرّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو آكَ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ایٍٗ ثواثو ؽبوّیزگٗ ؽویٔ‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ٘و ثو ِأِ‪ٛ‬هٔڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍْیٕی‪٘ ،‬و ثو إّڭ ا‪ٚ‬ىی ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ث‪ٌْٕٛ‬ی‬‫ریاله ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬و ‪ٚ‬لذ اِبَ لً ثٍْٗ ربالّیت ر‪ٛ‬هكی‪ .‬ىیوا اِبَ لً اِری‪ٗ٩‬‬‫[‪ ]116‬ایَىی ایچى‪ٛ‬یالن ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ‪٘ ُ٘ ،‬و ‪ٚ‬لذ اِریٔڭ ‪٥‬یِ ‪ّٛٔ ٚ‬ی‪ ٗ٪‬یبهكَ لیٍیت‬‫آٔی ا‪ٚ‬ىٔلْ ه‪ٙ‬ب لیٍیت ر‪ٛ‬هكی‪ٕ٪‬لْ اِری‪ٔ ٗ٩‬ف‪ٛ‬میل ث‪ٌٛٛ‬ة ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیگٗ هلبثذ‬‫لیٍْ‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬ری ییزْبه ایلی‪.‬‬‫ثبّمٗ كهثبه اٍٍ٘وی ‪ ٚ‬وبرزٗ ثیىٍو ثٍْٗ ُ٘ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ آهاٍی یبفْی‬‫ایّبً ایلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬وكْ ِؾّل ی‪ ٌٔٛ‬ثی ثٍْٗ ِال آىاك ؽبوُ ث‪ٌٛٛ‬ة اِری ا‪ٝ‬وافٕلْ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ِٖ :‬ؾٍذ‪ٗ٩‬‬‫‪164‬‬

‫ایىیٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪ٚ‬ىالالّ‪٪‬بْ‪ ،‬لبالِبٍی ثقبهاكٖ اِری ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖ ث‪ٌٛٛ‬ة كایّی ٕ‪ٛ‬هرلٖ ٖٔو اٌلّٗ‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ثٍْٗ ربالّیت ر‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫اِبَ لًٔڭ فولٗ ٍی ثبه‪٩‬بْ ٍبینی و‪ٛ‬چبیب ثبهكی‪ ،‬ىیوا آٌو ّ٘یْٗ اِریٔڭ ٕؾجزٕلٖ‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ِؾبوّٗ ٍي ‪ ٚ‬فؾْیبر‪ ٗ٪‬گوفزبه ث‪٪ٌٛ‬بْ اِریٔڭ ٘و ‪ٚ‬لذ ا‪ٚ‬ى یبلٍوی‪ ٗ٪‬آ‪٩‬لاها آ ال‬‫ایلیٍو‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ثقبهاكٖ [‪ ]111‬لب‪ٙ‬ی والْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو٘بْ اٌلیٓ ثٍْٗ اٍوافىبه‬‫اِریٔڭ آٔبٍی ُ٘ اِبَ لًٌو ربِبٕٔلٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬هگٕغی ایَٗ ثبٌناد اِبَ لًٌو ثٍْٗ ك‪ٍٚ‬ذ ایّبً ایلی‪ٌ .‬یىٓ ِٕٖت هلبثزی‬‫ٍججٍی ل‪ّٛ‬جیىیگٗ كّّٓ ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ا‪ٖٔ ُ٘ ٚ‬و اٌلّٗ ثیٔڭ كٍّّٕوی ربِبٕٔلٖ ٍبٔبال‬‫ایلی‪.‬‬‫ثبها ثبها اُ ّ‪ٌٛ‬لهعٗگٗ ویٍلی وٗ ٖٔو اٌ ّلٗٔڭ كٍّّٕوی ‪ٍ٩‬جٗ لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫چٕبٔچٗ ٖٔو اٌلّٗ ثیهٔڭ لبینی آلبٍی ا‪ٌٚ‬یب لً ثه ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ؽّبیزی‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ال ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫اِریٔڭ آٔبٍی ‪ ٚ‬اِبَ لً ثیه ٍ‪٦‬یٍوی ثٍْٗ ؽٖبه ؽى‪ِٛ‬زٕلْ ثیىبه لیٍٕلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬ؽبٌلْ ویینی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ چبهٌٖو‪ ٗ٩‬ووّلی‪ :‬ه‪ًٚ‬‬‫ایٍچیفبٍٔٗی ِأِ‪ٛ‬هٌوی فٖ‪ٕٛ‬بً ّ‪ٌٛ‬ىٗ ثٍٗ ْ یبلیٕالّیت آٌؤڭ ٔف‪ٛ‬می ثٍْٗ [‪]104‬‬‫اِبَ لٍٕی اِری ٕؾجزٕلْ آیریكی‪ .‬اِری اِبَ لًٔی یىّٗثب‪٩‬گٗ ؽبوُ لیٍیت ا‪ٚ‬ىارْ‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ؽبعی ٔ‪ّ٦‬ذ ث‪ ٌَٗٛ‬اِری ا‪ٚ‬چ‪َِ ْٛ‬ى‪ٛ‬كْ ٍپبهُ لیٍیت ویٍز‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ليٌوی‬‫ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ٍوی ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬زی آٌلٔلٖ آچیٍیت ٍ‪ٛ‬ك‪ ٗ٩‬ر‪ّٛ‬لی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِری ِ‪ٔٛ‬ی‬‫ُ٘ كهثبهكْ لب‪ٚ‬الِبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ایّلی ل‪ّٛ‬جیىی كٍّّٕؤلْ یبٌ‪ٛ٪‬ى لب‪ٙ‬ی ثو٘بْ اٌلیٓ‪ِ ،‬ریىای ا‪ٚ‬هگٕغی ‪ٚ‬‬‫اِریٔڭ آٔبٍی لبٌ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ىیوا ِریىای ا‪ٚ‬هگٕغی ٍ‪ٛ‬كایی ِياط ‪ ٚ‬لبرزی‪ٝ ٨‬جی‪٦‬زٍی ثو آكَ‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ا‪ٚ‬ىی ریالِبگبٔی ؽبٌلٖ ّ٘یْٗ اِریٔی ا‪ٚ‬ىیلْ أغیزیت ر‪ٛ‬ها‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ‪ ٗ٩‬هلبثذ لیال آٌّبً ایلی‪ .‬ثو٘بْ اٌلیٓ ث‪ ٌَٗٛ‬اِریٔڭ آٔبٍی ؽّبیزی‪ٍ ٗ٪‬ی‪٪‬یٕیت‬‫ایٍچیفبٔٗ‪ ٗ٩‬یبٌ‪ٛ‬اهیت [‪ ]103‬ا‪ٚ‬ى ِٕٖجیٕی ى‪ٚ‬ه‪ِ ٗ٩‬ؾبف‪ ٗ٢‬لیال ایلی‪ ،‬ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ثٍْٗ پٕغٗالّّبق ِ‪ٔٛ‬ڭ ل‪ٌٛ‬یلْ ویٍّبً ایلی‪.‬‬‫اِریٔڭ آٔبٍی ث‪ ٌَٗٛ‬و‪ٛ‬پٕچی اِریكْ ا‪ٚ‬ىاق ر‪ٛ‬هكی‪ٕ٪‬لْ ‪ ٚ‬اِریٔڭ آٌلٔلٖ ر‪ٍ٦‬یّبریٕی‬‫ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اِبَ لً وجی و‪ٛ‬چٍی ثواْ فىوكاّی ث‪ٌّٛ‬بكی‪ٕ٪‬لْ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیگٗ‬‫‪165‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫كٍّّٕكٔی ثٗعبها آٌّبً ایلی‪.‬‬‫ث‪ٚ ٛ‬لزٍوكٖ اِری ٔلیٌُویٕڭ ٔف‪ٛ‬مٌیَی ؽبعی موویب ایلی‪ ،‬ا‪ٖٔ ُ٘ ٚ‬و اٌلّٗ‬‫ل‪ّٛ‬جیىیگٗ ‪ٝ‬وفلاه و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ب ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ثقبهاكٖ‬‫ؽبوُ ِ‪ٍٞ‬ك ایلی‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ا‪ٚ‬ىی ثبٌناد یبِبٍٔك لیٍّبً ‪ ٚ‬یبٍّو ثٍْٗ ُ٘ َِب‪٥‬لٖ‬‫وبهأٗ ِ‪٦‬بٍِٗكٖ ث‪ٌٕٛ‬ب ایلی‪ٌ .‬یىٓ آكٍِوی ‪ ٚ‬یبلیٍٕوی آٔڭ ٔف‪ٛ‬م ِ‪ٍٞ‬مٕلْ اٍزفبكٖ لیٍیت‬‫ویف ‪ٕ ٚ‬فب ٍ‪ٛ‬هِٗولٖ‪٥ ،‬یِ ‪ ُٛٔ ٚ‬ی‪ٌٕٛ‬لٖ [‪ ]101‬فٍك ِبٌیٕی اٍواف لیٍّبللٖ ‪ِ ٚ‬بي‬‫‪ ٚ‬اّیب یی‪ّ٪‬بللٖ ایلیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ یبلنی آكٍِوی ثقبهاكٖ ٍبریالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ویڭ ؽ‪ٌٛ‬یٍؤی‪،‬‬‫یبفْی چبهثب‪ٍ٩‬ؤی ‪ ٚ‬آثبك ك‪ٚ‬وبٍٔؤی ا‪ٚ‬ى ل‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬ووو‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة آالٌو ایلی‪ .‬آٌو فویلاه‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ ٘و ثو ٍِه ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ثبّمٗ آكَ فویلاه ث‪ٌٛٛ‬ة ثبها آٌّبً‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٍِ ْٛ‬ىٍؤی‬‫فیٍی اهىاْ ٔوؿ ثٍْٗ آالٌو ایلی‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ لبیٓ آربٍی ا‪ٌٚ‬یب لً ثیه ؽٖبهكْ ثیىبه ث‪ٌٛٛ‬ة ویٍىبٔلٖ‬‫ا‪ٚ‬ىی ثٍْٗ ؽَبثَي ٔمل آلچٗ‪ِ ،‬بي ‪ ٚ‬اّیب ُ٘ ا‪ٚ‬رز‪ٛ‬ى ٔفو لي ویٍز‪ٛ‬هكی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ‬‫ؽّبیٍٗی ٍبیٍٕٗلٖ یٗٔٗ ٍوووكٌٖو لبربهی‪ ٗ٪‬ووكی‪ .‬ا‪ٌٚ‬یب لًٔڭ یبٌ‪ٛ٪‬ى ا‪ٚ‬ىی ثقبهاكْ‬‫رمویج ًب لوق ‪٥‬لك وبرزٗ ؽ‪ٛ‬یل ‪ٚ‬ویڭ چبهثب‪ ٧‬آٌلی‪.‬‬‫ّ‪ٛ‬ي اٍّوگٗ ٖٔو اٌلّٗ ثیه ٘یظ ایٕلاِبً ‪ ٚ‬ل‪ٌٛ‬یلْ ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ا‪ٚ‬ى یبلیٍٕویٕی ِلاف‪ٗ٦‬‬‫لیال ایلی‪]101[ .‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي چبلٍوكٖ ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً فی‪ٛ‬هاي أمالثی ثبّالٔلی‪ ،‬ل‪ٛ‬ییلٖ رفٖیالریٕی‬‫یبىار‪ٛ‬ه‪٩‬بّٔيكیه ثقبهاكٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ عٕغبٌٍوكْ اٍزفبكٖ لیٍیت ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی كٍّّٕوی‬‫ثبُ و‪ٛ‬ربهكیٍو‪٥ ،‬بلجذ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ثٍٗ ْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ ٚ‬یبلنی آكٍِویٕی ‪ٚ‬ؽْیبٔٗ ثو‬‫ٕ‪ٛ‬هرلٖ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ٔیچٗ یًٌه أزمبٍِویٕی آٌلیٍو‪.‬‬‫ایىٕچی ث‪ٛ‬الوٕڭ رّبِی‬‫‪166‬‬

‫[‪]101‬‬‫ثخبرا أمالثیٕڭ تأریخی‬‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫(‪ ٠٣٣٦–٠٣٣٥‬ھ‪)1.َ ٠٩٠٨–٠٩٠٧ .‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪٠٩٠٨–٠٩٠٧ :‬‬‫[‪]100‬‬‫ ‪-٠‬‬‫‪ٔ ٥٠٥١‬چی یً فی‪ٛ‬راي أمالثی‬‫ثقبها أمالثیٕڭ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌیْی‪ ٗ٪‬ه‪ٍٚ‬یٗ أمالثیٕڭ وٍی كفٍی ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ث‪ ٛ‬یوكٖ‬‫ه‪ٍٚ‬یٗكٖ وی فی‪ٛ‬هاي أمالثٕلْ ‪ ٚ‬آٔڭ ثقبها‪ ٗ٩‬رأصریٔلْ ثو آى ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت ا‪ٚ‬رّبق الىَ‬‫و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بكه‪:‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً فی‪ٛ‬هاي آفوٌؤلٖ (عّبكی اال‪ٚ‬یل آفوٌوی ‪ٔ ٠٣٣٥‬چی ٘غوی‪ٗ٪‬‬‫ِ‪ٞ‬بثك) ه‪ٍٚ‬یٗكٖ ِ‪ ٍَٛ٦‬أمالة ثبّالٔیت ٔیىبالیٔڭ‪ 1‬ربط ‪ ٚ‬رقزی یو ثٍْٗ یىَبْ‬‫لٍٕلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فرب ه‪ٍٚ‬یٗكٖ ؽزی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كٔیبكٖ ایٍیىرتیه ٍو‪٥‬زی وجی ثو ریيٌه ثٍْٗ‬‫یبیٍلی‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ث‪ ٛ‬فرب ثقبها‪ ُ٘ ٗ٩‬ویٍلی‪ٌ .‬ىٓ ثقبهاكٖ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫فربٔی و‪ٛ‬ة اؽزیب‪ ٛ‬ثٍْٗ لَمٗگٕٗ لٍیت ِبهرٕڭ ‪ٌ ٥–٤‬ؤلٖ ِ‪ ٍَٛ٦‬لیٍلی‪.‬‬‫فی‪ٛ‬هاي أمالثی ّوفی‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪ٍٚ‬یٗكٖ ‪ٕٕٗٞٝ‬یل ثبیواٍِو ثبّالٔلی‪٘ ،‬و یوكٖ‬‫‪َ٥‬ىو‪ ،‬اّچی ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪٥‬یٗ ر‪ٛ‬پالٔیت ِیزیٕ‪ٍ٪‬و‪ ،2‬یی‪٪‬یٍٕو لیٍّبللٖ‪ ،‬اّچی ‪َ٥‬ىو ّ‪ٛ‬هاٌوی‬‫ل‪ٛ‬هِبللٖ‪ ،‬اعوائیٗ ل‪ِٛ‬یزٌٗوی رأٍیٌ لیٍّبللٖ‪ ،‬پ‪ٌٛ‬یٌ اكاهٌٖویٕی ث‪ٛ‬ىِبللٖ‪ ،‬اٍىی‬‫‪ٍّ٥‬لاهٌؤی اٍىی گیرناٌٍؤی لبِبِبللٖ ‪ ]102[ ٚ‬اُ ثبّٕلْ ل‪ِٛ‬بللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬عٍّٗكْ وبگبٔلٖ ‪ ٚ‬ثقبها كه‪ٚ‬اىٍٖی آٍزٕلٖوی ‪ٚ‬گياٌلٖ ُ٘ ِیزیٕ‪ٍ٪‬و‪ ،‬یی‪٪‬یٍٕو‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٗ ٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ ٍَِّبْ ‪ ٚ‬یب‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبیل ا‪ٚ‬هربلٍو یی‪٪‬یٍٕوكٖ آرْنی ٔ‪ٞ‬مٍو‬‫ٍ‪ٛ‬یالیٍو‪ ،‬ه‪ٍٚ‬یٗ أمالثیٕڭ اّ٘یزٕلْ ‪ ٚ‬آٔڭ اٍزمجبٌ‪ ٗ٪‬لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ رأصریارٕلْ ِ‪ٍِٛ٦‬بد‬‫ثریاٌو‪ ٍُ١ ٚ ،‬آٍزٕلٖ لبٌیت فواثٗىاه ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ ٚ‬ا٘بٌیَی ل‪ٌٍٛ‬م‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬گبْ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ‬‫إالؽیٕی ُ٘ ه‪ٍٚ‬یٗ أمالة ‪ ٚ‬ؽویزیٕڭ وّبي ‪ ٚ‬رّبِٕلْ ٍبٔبیٍو ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬ايكْ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ِأِ‪ٛ‬هٌوی لبٔچٗ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة ا‪ٞٙ‬واث‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬گبْ‬‫ث‪ٌٌَٗٛ‬و‪ ،‬ه‪ٍٚ‬یٗ اٍزجلاكی ٍبیٗ ٍٕلٖ ویف ‪ٕ ٚ‬فب ٍ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪ ،‬ه‪ٍٚ‬یٗ ِأِ‪ٛ‬هٌویٕڭ ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬وی‬‫ّوفٕلْ ٘و ر‪ٛ‬هیل إالؽبد ‪ِ ٚ‬لٔی ؽووذٌؤڭ ی‪ٌٛ‬یٕی ثب‪٩‬الة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪Николай‬‬‫‪митинг 2‬‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ّٚ‬بٔچٗ ثٍىٗ آٔلْ آهرمواق ل‪ٛ‬هلب ‪٥ ٚ‬بكر ًب وبث‪( ًٛ‬ا‪ٚ‬یق‪ٛ‬كٖ ثبٍبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٔبِ‪ٍَٛ٦‬‬‫لبهأ‪ٌٛ٪‬ك) ثبٍ‪٪‬بْ آكِ‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬فْبة ٔیّٗ ؽووذ لٍیْیٕی ثٍّبً ایلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ثقبها ‪ٚ‬گيإٌلٖ ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ یی‪٪‬یٍٕوكٖ ِقٖ‪ ٓٛ‬آكٌَو ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ثقبها‬‫ه‪٥‬یٍٗیٕی یی‪٪‬یٍٕوكٖ ل‪ٌّّٛٛ‬بللْ ِٕ‪ ُ٘ ٤‬لٍیت و‪ٛ‬هكی‪ٌ .‬ىٓ ا٘بیل‪ ،‬ثبٌقبٕٗ‪]101[ 1‬‬‫یبٍّو لبىاْ وجی لبیٕبِبللٖ‪ ،‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ رلثریٌویٕی لبیٕبق لبىاْ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬لبثمبق‬‫یبپیت آٔڭ لبیٕبیْیٕی ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىیلْ ُ٘‪ّ ،‬لّرٍیهاق لیٍّبق لجیٍٕلْ ٍبٔبِبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ثقبها یبٍّوی ه‪ٍٚ‬یٗ أمالثیٕڭ فربیٕی ایْیزبه ایْیزّبً یبهَ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثو عّ‪٦‬یذ‬‫یبٍبة رْىیالر‪ ٗ٪‬ورییْلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذٔڭ ِوويی فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗٔڭ ا‪ٚ‬یٕلٖ‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ِقزٍف ا‪ٚ‬ه‪ٍٔٚ‬وكٖ یی‪٪‬یال‪ّٙ ٚ‬ؤڭ ٘و ‪ٝ‬وفٕلٖ ّ‪٦‬جٌٗو آچب ایلی‪.‬‬‫ثقبهاكٖ ٕ٘‪ٛ‬ى آچیملْ آچیك اُ و‪ٛ‬هِٗن ِّىٓ ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بٌْ‪ٕ٪‬لْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذ‬‫ایىی ‪ٚ‬ویً ٍّولٕل‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهیت ٍّولٕل رٍ‪٪‬واففبٍٔٗی‪ٚ 2‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ پرت‪٩‬واك‪ٗ٩‬‬‫رربیه رٍ‪٪‬وافی ی‪ٛ‬ثبهیت ثقبهأڭ ُ٘‪ ،‬إالؽی الىَ ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ثؾش لیٍلی ‪ ٚ‬ه‪ٍٚ‬یٗ‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ِ‪ٛ‬لزٍٕٗلْ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ یبهكَ ریالكی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ثو ایىی و‪ٔٛ‬لْ ویینی ثو آى ‪٥‬مٍٍویٕی‬‫ثبٍّوی‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬هكیاله‪ .‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ِأِ‪ٛ‬هٌوی‪ِ ،‬یٍٍری ّ‪ٌٛ‬ىٗ ‪ٚ ٚ‬كیَٕىیكْ‬‫‪٥‬جبهد ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ٚ‬ي ِأِ‪ٛ‬هٌو ویُ ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ لبٔلاق لبها فىویل عبٔ‪ٛ‬هٌو ث‪ٌٛ‬للٍویٕی یبٌ‪ٛ٪‬ى‬‫ثقبهاكٖ ایّبً‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كٔیبكٖ لبچبٌْوكْ ثریی ربٔز‪٪‬بْ ایلیٍو‪ ،‬ثوكْ ؽویذف‪ٛ‬اٖ ‪ ٚ‬رولّی‬‫پو‪ٚ‬ه ث‪ٌٛٛ‬ة ِیلأ‪ ٗ٪‬آرٍلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬مارٍو ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة آٔڭ ُ٘ ثو آى َِب‪٥‬لٖوبهأٗ [‪]106‬‬‫ؽووزٍو لٍیْی ٌي‪ِٚ‬یٕی ر‪ٕٛ‬یٗ لیٍلیٍو‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ٔیىبالی فبع‪ٍٗ٦‬ی‪ ٗ٪‬ی‪ٌٛٛ‬لّبللْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة‪ ،‬ثو آى گنّذ ‪ٚ‬‬‫إالؽبد ثٍٗ ْ ث‪ ُ٘ ٌَٗٛ‬ثواْ اُ لٍیت ا‪ٚ‬ى ربط ‪ ٚ‬رقزیٔڭ ِؾبف‪ٍٗ٢‬ی فىویگٗ‬‫ر‪ّٛ‬لی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬هٍّی رربیىبد ریٍ‪٪‬وافیٕڭ ویزیٕلٖ «ؽبِیِيگٗ رمٍیل لٍیت ثي ُ٘‬‫إالؽبر‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬وِي» ِ‪ّٕٔٛٚ‬لٖ‪ 3‬ثو ریٍ‪٪‬واف ه‪ٍٚ‬یٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ِ‪ٛ‬لزٍٗی اٍّیگٗ ی‪ٛ‬ثبهكی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ثباٌقبٕٗ‬‫‪2‬‬‫‪телеграф‬‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ِِّٕٛٚ :‬لٖ‬‫‪170‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ه‪ٍٚ‬یٗ ؽى‪ِٛ‬زی إٍّلْ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ ٗ٪‬ثؤچی ریٍ‪٪‬واف‪ :‬إالؽبد ٔیزٕی رربیه لیٍیت‪،‬‬‫ایىٕچی ریٍ‪٪‬واف‪ :‬ثقبها یبٍّویٕڭ ِواع‪٦‬زی‪ ٗ٪‬ع‪ٛ‬اة ِمبِٕلٖ‪ :‬ثقبها ا٘بٌیَیٕڭ إالؽبد‬‫‪ٍٝ‬جٍوی ‪ ٚ‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ‪ٍٝ‬جٍویٕی اعواء لٍیِ ٌي‪ِٚ‬ی ِ‪ّٕٔٛٚ‬لٖ ایىی ریٍ‪٪‬واف ویٍلی‪.‬‬‫ث‪ِٕ ٛ‬بٍجذ ثٍْٗ ه‪ٍَِّ ٚ ًٚ‬بْ ‪٩‬يیزٌٗوی ثقبها إالؽبری‪ ٗ٪‬كایو ا‪ٚ‬ى‪ ،ْٚ‬ا‪ٚ‬ى‪ْٚ‬‬‫ِمبٌٌٗو یبىاٌو ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ إالؽبدپو‪ٚ‬هأٗ ؽووزٍوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رربیه لیالٌو ایلی‪.‬‬‫ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ ٚ‬لبىالَزبٔلٖ رْىیً ربپ‪٪‬بْ ٍَِّبْ عّ‪٦‬یزٍوی ُ٘ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ‬‫إالؽبریٕی رربیه لیالٌو‪ ،‬آٌؤڭ ع‪ٛ‬اثی‪ ٗ٪‬اِری ُ٘ ویڭ إالؽبر‪٥ٚ ٗ٪‬لٖ ثرییت ریٍ‪٪‬واف‬‫ی‪ٛ‬ثبها ایلی‪]101[ .‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬یبْ اُ‪ ،‬إالؽبد الیؾٍٗی‪ ٗ٪‬رریاٌیت لبٌلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی إالؽبد الیؾٍٗیٕی یبٍبِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها ا٘بٌیَیٕلْ ‪ ٚ‬ثقبها‬‫یبٍّؤلْ ثواْ ویَّٗٔی چبلوِبكی‪ .‬ثٍىٗ اٍىی ك‪ٍٚ‬زٍوی ٔیىبالی و‪ٛ‬ىیٕڭ آق ‪ ٚ‬لبهاٍی‬‫فم‪ٔٛ٩ٍٛ ٜ‬لْ ؽویذپو‪ٚ‬ه ‪ ٚ‬رولیف‪ٛ‬اٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ِیٍٍری‪ٌّٛ ،‬ىٗ ‪ٚ ٚ‬كیَٕىیٌو ثٍْٗ اّگٗ‬‫وریّلی‪ .‬آهرك ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ اٍزمجبیل‪ ،‬ثقبها یبٍّویٕڭ رملیوی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اٍىی‬‫كیپٍ‪ِٛ‬برٍؤڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪.‬‬‫ث‪ٌٛ‬وو‪ٔٛ‬لٖ اِری ثٍْٗ‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیگی ثٍْٗ ا‪ٚ‬ى‪ ،ْٚ‬ا‪ٚ‬ى‪ٍٛ ْٚ‬یالّبٌو‪ ،‬یبهَ ویچٗگٗ كا‪ٚٚ‬ه‬‫ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ آٌلٔلٖ لبالٌو ایلی‪.‬‬‫ٕ‪ٛ‬ڭ و‪ٍٔٛ‬وكٖ ِٕبه آٍزٕلٖوی پبكّبٌٖك ؽ‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬چ‪ٛ‬ة ورییت ر‪ٛ‬ربُ اٍىی ّ‪ٙ‬و‬‫ایچیٕلٖ ر‪ٛ‬هِبل‪ ٗ٪‬ثبّالكیٍو‪.‬‬‫‪-٠‬‬‫ثخبرا ارثبة حى‪ِٛ‬تی ‪ ٚ‬اصالحبت‬‫ا‪ّٚ‬ي كا‪ٚ‬ل‪ٔٛ‬لٖ‪ 1‬ثقبها اهثبة ؽى‪ِٛ‬زٕلْ اِری ‪ٖٔ ٚ‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی «إالؽبرَي‬‫ؽب‪ٙ‬وگی ؽى‪ِٛ‬زٕی ٍبفالة ث‪ٌّٛ‬بً‪ ،‬اگو ‪ٕ٥‬بك لیٍَٗن‪ ،‬ه‪ ًٚ‬اؽواهی‪ ،‬ه‪ ًٚ‬اّچی ‪ٚ‬‬‫‪َ٥‬ىوی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ ِ‪ٛ‬لزٍٗی ثيگٗ لبهّ‪ ٛ‬ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪ٛ‬ه ‪ٔ ٚ‬زیغٗكٖ [‪ ]124‬ثئڭ ربط ‪ٚ‬‬‫——————————————‬‫‪ :َ 1‬كاپموكا‬‫‪171‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫رقزّي ُ٘ ثوثبكویزبه» كیت ثو كهعٗ إالؽبد لیٍّبل‪ ٗ٪‬ها‪٩‬ت و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ب ایلیٍو‪.‬‬‫اِِب ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬هگٕغی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والْ ثو٘بْ اٌلیٓ إالؽبد ٍ‪ٛ‬ىیٕی‬‫ایْیزّٗن ُ٘ ایَزِٗبً ایلیٍو‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی ث‪ٌٛ‬ؤڭ فىو ‪ ٚ‬آهى‪ٌٚ‬ویٕی یبفْی ثٍلوٕلْ ث‪ٌٛ‬و ثٍْٗ ِْ‪ٛ‬هد‬‫لیٍّبل‪ٌ ،ُ٘ ٗ٪‬ي‪ َٚ‬و‪ٛ‬هِبكی‪ ،‬اِریٔڭ ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىیٕڭ فىو ‪ٔ ٚ‬یزٍؤلْ ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬فرب ُ٘ ثریِبكی‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی إالؽبد ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ا٘بٌیلْ یبٌ‪ٛ٪‬ى ِریىا ِؾی اٌلیٕٕی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى‬‫آكٍِؤلْ ؽبعی ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی ل‪ٌٕٛ‬ی چبلویت ِْ‪ٛ‬هد لٍیت ‪ ٚ‬ثبّمٗ ثواْ ویَّٗگٗ ثواْ‬‫ٔوٍٗ ٍ‪ٛ‬یالِبً ایلی‪ِ .‬ریىا ِؾی اٌلیٓ ثٍْٗ ؽبعی ِٖ‪ٞ‬فی ل‪ٛ‬ي‪ ،‬یبٍّو فولٍٕٗلْ ‪ٚ‬‬‫ایَىی رولیپو‪ٚ‬هٌو ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ ‪ٝ‬جی‪٦‬ی ل‪ّٛ‬جیگیگٗ إالؽبد ٌي‪ِٕٚ‬لْ ثؾش لیالٌو ‪ٚ‬‬‫ا‪ٔٚ‬یَي ؽى‪ِٛ‬زٕی ٍبفالة ث‪ٌّٛ‬بٍٍگیٕی آ ڭالربٌو ایلی‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ّ‪ٙ‬و إالؽبد ٍ‪ٛ‬ىی ثٍْٗ ر‪٪ٌٛ‬بْ‪٘ ،‬و یوكٖ كیلی ل‪ٛ‬یلیٍو ثٍْٗ ٕؾجزٍو‬‫لیٍّٕبللٖ ایلی‪.‬‬‫ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬هگٕغی ‪ ٚ‬ثو٘بْ اٌلیٓ اِری ‪ٚ ٚ‬ىیوكْ إالؽبد فٖ‪ٕٕٛ‬لٖ‬‫ثواْ آ‪٩‬ي ٍ‪ٛ‬ى ایْیزگبْ ث‪ٌّٛ‬بٌٍٗو ُ٘‪ ،‬ثو ٔوٍٗ ث‪ٛ‬الیبر‪٪‬بٔی‪ ٗ٪‬ایٕبٔ‪٪‬بْ‪ ]123[ ،‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ‬‫ایچ‪ ،‬ایچٍویٕی یّٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬هگٕغی ‪ ٚ‬ثو٘بْ اٌلیٓ ثو‪ ،‬ثوا‪ٌٚ‬وی ثٍْٗ كهكالٌّٗو ث‪ ٛ‬اٍّؤی ل‪ّٛ‬جیگی ‪ٚ‬‬‫اِریٔڭ رلثریٍيٌمٍوی‪ ٗ٪‬ؽًّ لیالٌو ایلی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬هگٕغی ایزبه ایلی‪« :‬اگو اِری ِڭب ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق لیٍَٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬إالؽبد َِئٍٍٗیٕی‬‫ا‪ٚ‬چ و‪ٔٛ‬لٖ آهاكْ و‪ٛ‬ربهآِ‪ ٍَٛ٦ِ ،‬كه وٗ ث‪ ٛ‬ایٍْؤی علیلٌو ل‪ٛ‬ى‪٩‬بریت ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ثلهٌو‪ِٔٛ .‬ڭ‬‫‪٥‬العی ّ‪ٛ‬ي ِفَلٌؤی ی‪ٛ‬لبرّبلله‪ّٔٛ ،‬لال‪ ٗ٪‬و‪ٍٔٛ‬و ا‪ٚ‬چ‪ ،ْٛ‬روثیذ لٍیت ی‪ٛ‬هكی‪٪‬یُ ثو‬‫ٔیچٗ وٍّٗ ویَٗه ا‪٩ٚ‬ویٌویُ ثبه‪ ،‬اگو افزیبه ُِٕ ل‪ٌِٛٛ‬لٖ ث‪ّٛ ٌَٗٛ‬ي ا‪٩ٚ‬ویٌؤی ثی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬علیلٌؤڭ ثبّیٕی یبّ‪ٛ‬ه‪ٕٛ ْٚ‬هرلٖ ویَلهآِ‪»...‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ لب‪ٙ‬ی والْ ایَٗ ِ‪ٔٛ‬لال‪ ٗ٪‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬رلثریٌو‪ٌ ٗ٩‬ي‪ َٚ‬و‪ٛ‬هِبً ایلی‪،‬‬‫آٔڭ فىویٕچٗ اِری‪ ،‬علیلٌوكْ‪ ،‬ایوأیٍوكْ ‪ ٚ‬ی‪ٛٙ‬كیٍوكْ یگوِٗ ا‪ٚ‬رز‪ٛ‬ى ٔفویٕی ایٍزیت لبرزی‪٨‬‬‫عياٌو ثریٍٗ ث‪ٚ٦‬یَیٕی یزِّ ثِ (‪ )٧٥‬ربیبق ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ىٔلأ‪ٍ ٗ٪‬بٌَٗ ‪ ٚ‬ث‪ٚ٦‬یَیٕی ثله‪ٗ٩‬‬‫«ٍ‪ٛ‬هگ‪»ْٛ‬گٗ ی‪ٛ‬ثبهٍٗ «ٍٓ و‪ٛ‬هكڭ ِٓ و‪ٛ‬هِبكَ» ث‪ٌٛٛ‬ة ٍِّىذ ریٕغالٔیت لبٌ‪ٛ‬ه‬‫ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ایىالٍی ث‪ٛ‬ر‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یزٕی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬آربٌو‪« ،‬ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ‬‫‪172‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪ٚ‬ىی علیل ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ [‪ ]121‬اِریٔی آٌلاریت ث‪ٛ‬ر‪ٍِّ ْٛ‬ىزٕی علیلٌو‪ٍ ٗ٩‬بربیبریت كه»‬‫كیو ایلیٍو‪.‬‬‫‪-٣‬‬‫و‪ٛ‬چٗ ط‪ٛ‬سٌزی ‪ ٚ‬ثز٘بْ اٌذیٓ‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ كایوٍٖٕلٖ إالؽبد َِئٍٍٗی ِناووٖ لیٍٗیبر‪٪‬بْ چبلٍوكٖ و‪ٛ‬چٌٗوكٖ‬‫‪٥‬غیت ‪٩ ٚ‬ویت ّبی‪ٌٗ٦‬و ربهلبٌّبللٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آ‪ٚ‬اىٌٖو یبٌ‪ٛ٪‬ى ثقبها ایچیٕلٖگٕٗ ایّبً ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ّ‪ٙ‬و ‪ ٚ‬لْاللٍوكٖ ُ٘ ٍ‪ٛ‬یالٔب ‪ ٚ‬ایْزیال ایلی‪:‬‬‫«ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬عٕبة ‪٥‬بیل فالٔی ‪ ٚ‬فالٔیٔی ایٍزیت یزِّ ثِ (‪ )٧٥‬ربیبق ا‪ٚ‬هٍِْو‪،‬‬‫فالٔیٕی ث‪٩ٛ‬له‪ٚ‬ة ا‪ٌٚ‬لهٍِْو‪ ،‬فالٔی ‪ ٚ‬فالٔیٕی ٍ‪ٛ‬هگ‪ْٛ‬گٗ ی‪ٛ‬ثبهٍِْو‪ٔ ...‬یّٗ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬؟ —‬‫ث‪ٌٛ‬و علیل ایٍّْو‪ ،‬ؽویذ لیٍّبلچی ‪ ٚ‬عٕبة ‪٥‬بیلٔی ثیىبه لیٍّبلچی ایٍّْو‪»...‬‬‫«ؽویزٕڭ ِ‪ٕ٦‬بٍی ٔیّٗ؟ — فبر‪ٍٔٛ‬ؤڭ ی‪ٛ‬ىی آچیالكه‪ ،‬ثبالٌو وبفو ِىزجٍؤلٖ‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یلهٌو‪ِ ،‬فزی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ّ ْٛ‬وی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬لبالكه‪ — ...‬یب اٌؾفی‪»!٠‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ربهلبٌ‪٪‬بْ ّبی‪ٌٗ٦‬ؤڭ یبٌ‪٪‬بٍٔ‪٪‬ی آفْبِ‪ ٗ٪‬لبٌّبٍلْ ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٛ‬ال‪ ،‬ایورٗ ثٍْٗ‬‫رىواهویچٗكٖوی ّبی‪ٌٗ٦‬و ثبّالٔب ایلی‪.‬‬‫ثو و‪ ْٛ‬ك‪ٍٚ‬زٍویّلْ ثوی ؽغوِ‪ِ ٗ٪‬قٖ‪ ٓٛ‬آكَ ی‪ٛ‬ثبهیت اؽ‪ٛ‬إٌّی [‪]121‬‬‫ٍ‪ٛ‬هاّلهكی‪ ِٓ .‬ث‪ٔ ٛ‬بگ‪ٙ‬بٔی اٌزفبرلْ ّج‪ٗٙ‬الٔیت ِنو‪ٛ‬ه ك‪ٍٚ‬ز‪ِٕٛ‬ڭ آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهكَ ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬‬‫ٍ‪ٛ‬هإّڭ ٍو ‪ ٚ‬ؽىّزی ٔیّٗ كه؟ كیت ٍ‪ٛ‬هاكَ‪ .‬ك‪ٍٚ‬ز‪ َٛ‬آیزلی‪« :‬ث‪ٛ‬و‪ٍ ْٛ‬ئی ‪ ٚ‬ثبّمٗ‬‫ثو ٔیچٗ ثواكهٌؤی ؽى‪ِٛ‬ذ ایٍزیت ؽجٌ لیٍِّ كیت ایْیزلَ‪ ،‬مار ًب لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ ث‪ٛ‬‬‫ر‪٩ٛ‬ویلٖ ؽووذ لیٍیت ی‪ٛ‬هگبٕٔلْ فربیُ ثبه ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬نو‪ٛ‬ه ّبی‪ٗ٦‬كْ‬‫٘واً‪ ٗ٩‬ر‪ّٛٛ‬ة ٍئڭ ٍالِذٌىڭيكْ فرب آٌلهك‪».َٚ‬‬‫‪٩‬غل‪ٚ‬اْ لب‪ٙ‬یَی لب‪ٙ‬ی ّویف عبْ اِری ٍپبهّی ثٍْٗ ّ‪ٙ‬و‪ ٗ٩‬چبلوٌلللٖ‪،‬‬‫‪٩‬غل‪ٚ‬ألٖ «لب‪ٙ‬ی علیلٌو ثٍْٗ إّٓب ایِّ‪ ،‬عيا لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِری چبلوِِ» كیت‬‫ّ‪ٙ‬ود چیملی‪.‬‬‫‪٥‬غجب! ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬بی‪ ٚ ٗ٦‬آ‪ٚ‬اىٌٖؤڭ إً ‪ ٚ‬اٍبٍی ثبه ایلیّی؟ إًٍي ث‪ٔ ،ٌَٗٛ‬یّٗ‬‫‪173‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬وو‪ ْٛ‬رىواه ‪ ٍَٛ٦ِ ُ٘ ٚ‬آكٍِو ؽمٕلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آ‪ٚ‬اىٌٖو چیمب ایلی؟‬‫ث‪ٍٛ ٛ‬اٌٍؤڭ ع‪ٛ‬اثی‪ ٗ٪‬ایزبِي‪ّ :‬بی‪ٌٗ٦‬ؤڭ إً ‪ ٚ‬اٍبٍی ثبه ایلی‪ ،‬ث‪ ٛ‬آ‪ٚ‬اىٌٖؤڭ‬‫ٍججی ‪ِٕ ٚ‬ج‪٦‬ی رأهیقّئڭ ثبّٕلْ ثریی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍو‪ ٗ٩‬ربٔیزیت ویٍلوّي ِ‪ ٍَٛ٦‬ثو آكَ ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬ثٍْٗ ُ٘ ر‪٪ّٔٛٛ‬بْ ث‪ٌّٛ‬بٍڭي آچیك لٍیت آیزبینی‪« ]121[ :‬ثو٘بْ اٌلیٓ لب‪ٙ‬ی والْ»‬‫ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ماد ٔیچٗ و‪ٚ ْٛ‬ویچٗ ا‪ٚ‬یالة ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هكی‪ ،‬اِریكْ ‪ٚ ٚ‬ىیوكْ آچیك ‪ ٚ‬هٍّی‬‫ثواْ فرب آالٌّبكی‪ ،‬ی‪ٛ‬لبهیلٖوی فٍٖلٖ یبى‪٩‬بّٔيكیه ا‪ٚ‬هگٕغی ‪ ٚ‬ثبّمٗ فىوكاٌُوی‬‫ثٍْٗ ٍِٖؾزٍو لیٍلی‪٥ .‬بلجذ ا‪ٚ‬ى فىویٕی ا‪ٚ‬ىی ثبٌناد اِری‪٥ ٗ٩‬وٗ لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫‪٥‬وی‪ٍٕٗٚ‬لٖ ا‪ٚ‬ىیٕڭ اِری‪ ٗ٩‬ك‪ٌٚ‬زق‪ٛ‬اٌٖ‪٪‬یٕی كٌیًٌو ثٍْٗ اصجبد لیٍ‪٪‬بٔلْ ویینی‪،‬‬‫إالؽبد َِئٍٍٗی ر‪٩ٛ‬ویَیٕلٖ ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ف‪ٞ‬ب‪ ٗ٩‬ر‪ّٛ‬لی‪٪‬یٕلْ ثؾش لیٍلی‪ ،‬اگو‬‫إالؽبد ث‪ٛ‬ال لبٌَٗ اِری ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ر‪ٍٙ‬ىٗكٖ لبٌیْیٕی ثیبْ ایزلی ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اٍّوگٗ ٍجت‬‫كیت علیلٌو‪ ،‬ایوأیٍو ‪ ٚ‬ی‪ٛٙ‬كیٍؤی و‪ٛ‬هٍبرلی‪ ،‬ث‪ٔٛ‬ڭ چبهٍٖی ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬فًٖ ثو اٍبِی‬‫عل‪ٚ‬یل ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة ثو ٔیچٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬وْیٍؤی ٍ‪ٛ‬یّبل‪ ،ٗ٪‬ثو ٔیچٌٗویٕی ٔمبهٖفبٔٗكْ ربّالِبلمٗ ‪ٚ‬‬‫ثو ٔیچٍٗیٕی ‪ ٧٥‬ربیبق ا‪ٚ‬هِىگٗ لبِبِبلمٗ ‪ٍٛ ٚ‬هگ‪ْٛ‬گٗ ی‪ٛ‬ثبهِىگٗ ٍِٖؾذ ثریكی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪٥ ٛ‬وی‪ٔ ٗٚ‬ی اِری‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهگبٔیلْ ویینی‪ِّٔٛٚ ،‬یٕڭ ف‪ ٗ٪ٍ٦‬ویٍْٕلْ اِنی ث‪٪ٌٛ‬بٔی‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ك‪ٍٚ‬ذ ‪ ٚ‬إّٓبٌوی‪ ٗ٪‬ایورٗ یب ایٕلیٓ فالٔی ‪ ٚ‬فالٔیٌو [‪ ]120‬ؽجٌ ث‪ٛ‬الٌو‪،‬‬‫ٍ‪ٛ‬هگ‪ٔٛ‬گٗ ی‪ٛ‬ثبهیالٌو یبوٗ عيا و‪ٛ‬هاٌو كیت ٍ‪ٛ‬یاله ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ىٌو‪ِٛ ،‬ص‪ٛ‬ق ِٕج‪٦‬لْ‬‫چیم‪٪‬بْ ث‪ٌٛٛ‬ة لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ ِٖبؽجٍوی ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ «فالْ اُ ث‪ٕٛ »ٌِّٛ‬هرٕلٖ‬‫فٍك آهإٍلٖ ربهلبال ایلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ثؤچی ‪٥‬وی‪ٍٗٚ‬ی‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬چ و‪ٔٛ‬لْ ویینی اِریكْ ع‪ٛ‬اة آٌلی‪ .‬اِریٔڭ‬‫ع‪ٛ‬اثی و‪ٛ‬ة لَمٗ‪٥« :‬وی‪ٗٚ‬ڭي یزیْلی»كْ ‪٥‬جبهد ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ع‪ٛ‬اثلْ ‪٥‬وی‪ٔٗٚ‬ڭ لج‪ٛ‬ي ‪٥ ٚ‬لَ لج‪ٛ‬یل آچیك ثیٍیّٕبً ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ اِیل‪ٚ‬اه ث‪ٌٛٛ‬ة یٗٔٗ ا‪ٚ‬چ و‪ٕ ْٛ‬رب لیٍلی‪« ،‬اؽزّبي اِریٔڭ ایَیٕلْ چیم‪٪‬بْ‬‫ث‪ »ٌَٗٛ‬كیت (اِریٔڭ ث‪ٛ‬و‪ٔٛ‬لٖوی إّی ایورٗگٗ ایَٕلْ چیمبهیْی لب‪ٙ‬ی والٔ‪ٍَٛ٦ِ ٗ٪‬‬‫ایلی) رىواه ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ِ‪ّٔٛٚ‬لٖ‪٥ 1‬وی‪ ٗٚ‬ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪٥ ٛ‬وی‪ ،ُ٘ ٗٚ‬ثؤچیٍٕلْ‬‫آهرك ٔزیغٗ ثریِبكی‪ٙٔ .‬بیذ ا‪ٚ‬چ‪ٔٛ‬چی لبرال ‪٥‬وٗ لیٍیت آچیك ع‪ٛ‬اة آالٌّب‪٩‬بٕٔلْ ویینی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ِّٖٔٛ :‬لٖ‬‫‪174‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اِریكْ اِیلیٕی ویَلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ثو یبللْ ‪٥‬وی‪ٌٗٚ‬و یبىیت فٍك آهإٍلٖ ثو ٔیچٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ویٌَّٗؤڭ عيا‬‫و‪ٛ‬هكوٍویٕی یبف‪ٛ‬ك و‪ٛ‬هٖعىٍویٕی ّ‪ٙ‬ود لیٍلی‪٪‬ی كیه ایىٕچی یبللْ «ؽویذ» ‪ٚ‬‬‫«إالؽبد»‪ٕ٦ِ ٗ٩‬بٌو ثرییت فٍكٔی ‪٥‬ىٌ اٌؾووزگٗ [‪ ]122‬ؽب‪ٙ‬و لیٍّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آهلٍٗی ویَیٍّبٍلْ ِنو‪ٛ‬ه ّبی‪ ٚ ٗ٦‬آ‪ٚ‬اىٌٖو چیمّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ اِریكْ اِیلیٕی ویَگبٔلْ ویینی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ل‪ّٛ‬جیگیگٗ ف‪ٜ‬‬‫لیٍلی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیگیگٗ ُ٘‪ ،‬ثو ٔیچٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ویٌَّٗوگٗ عيا ثرییت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٍٙ‬ىٗكْ ل‪ٛ‬ر‪ٌُٛٛ‬‬‫ِّىٌٓگیٕی ثیبْ لیٍلی‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ع‪ٛ‬اثٕلٖ‪ٍ« :‬ي فب‪ٝ‬و عّ‪ ٤‬ث‪ٌٛٛ‬ڭ‪ ،‬ثواْ یبِبْ اُ ث‪ٌّٛ‬بیله‪ ،‬ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫اٍّو ّوی‪٦‬ذ‪ِٛ ٗ٩‬افك ث‪ٌٛٛ‬ة ه‪٥‬یٗٔڭ آٍ‪ٛ‬كٌٖىیگٗ ‪ ٚ‬ی‪ٛ‬هرٕڭ آثبك ث‪ٌّٛٛ‬ی‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪ٛ‬ال كه‪،‬‬‫ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ٘یظ ثو ویَّٗگٗ عيا ثریّگٗ اؽزیبط ی‪ٛ‬ق‪٘ ،‬و ثو ویَّٗ اِریٔڭ ِوؽّزٕلْ‬‫فوٍٕل ث‪ٌٛٛ‬ه» ِ‪ّٕٔٛٚ‬لٖ ثو ِىز‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ثبهكی‪( .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی ِنو‪ٛ‬ه ِىز‪ٛ‬ة‬‫‪٥ ٚ‬وی‪ٌٗٚ‬وكْ ثو ك‪ٍٚ‬ز‪ٚ َٛ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ فرب آٌیت ر‪ٛ‬ها ایلَ‪).‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ل‪ّٛ‬جیگیكْ ی‪ٛ‬لبهیلٖ وی ع‪ٛ‬اثٕی آٌ‪٪‬بٔلْ ویینی ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬أی‪ ًٛ‬ث‪ٌٛ‬لی‪،‬‬‫٘و ثو ‪ٝ‬وفلْ اِیلی ا‪ٚ‬ى‪ٌٛٚ‬ة یبٌ‪ٛ٪‬ى ا‪ٚ‬ى ل‪ّٛ‬ری‪ ٗ٩‬ربیبٔیت اّگٗ وریّلی‪ :‬ث‪ٛ‬ر‪ّٙ ْٛ‬و‪،‬‬‫ر‪ِٛ‬بْ ‪ ٚ‬لْاللٍو‪ِ ٗ٩‬قٖ‪ٚ ٓٛ‬ویٍٍو ی‪ٛ‬ثبهیت فٍمٕی إالؽبر‪ ]121[ ٗ٪‬لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برب‬‫ثریكی‪ .‬آهرك «إالؽبد» وٍٍّٗی‪ ،‬ا‪ٚ‬هرٗكْ چیممبْ آٔڭ ا‪ٚ‬هٔیٕی «ؽویذ» ٍ‪ٛ‬ىی آٌ‪٪‬بْ‬‫ایلی‪« .‬ؽویذ»ٔڭ ِ‪ٕ٦‬بٍی ٔی ی‪ٛ‬لبهیلٖ ٍ‪ٛ‬یال‪٩‬بّٔيكیه لب‪ٙ‬ی والْ ‪ٚ‬ویٍٍوی ا‪ٚ‬ى‬‫ِٕف‪٦‬زٍوی‪ِٛ ٗ٪‬افك ایزیت ا٘بٌیٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ِ‪ّٔٛٚ‬لٖ لیٍیت و‪ٛ‬هٍبربٌو ایلی‪.‬‬‫ِریىای ا‪ٚ‬هگٕغی ُ٘ ا‪ٚ‬ى ٔ‪ٛ‬ثزٕلٖ یبفْیگٕٗ فلِذ لیٍلی‪ِ :‬یلٖ ‪ٍّ٥‬لاهٌو‪ِ ،‬یلٖ‬‫ٍپب٘یٍو ‪ ٚ‬اِریٔڭ كهثبهٔلٖوی ایىٕچی كهعٗ فلِذگبهٌؤی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلی‪ِ .‬ریىای‬‫ا‪ٚ‬هگٕغی آٌو‪ ٗ٩‬فىو ربهلبر‪٪‬بٔلٖ «اِری ث‪ ٛ‬اٍّوگٗ ها‪ٙ‬ی ایّبً‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیگی علیلٌو ثٍْٗ ثو‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فیبٔزٕی لیالیبریت كه‪ .‬ث‪ ٛ‬إّڭ ‪ٙ‬وهی ا‪ّٚ‬ي اِری‪ٕٛ ٗ٩‬ڭوٖ ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫‪ٍّ٥‬لاهٌو‪ ٗ٩‬ریىبكه» كیو ایلی‪.‬‬‫ِیلٖ ‪ٍّ٥‬لاهٌو ا‪ٚ‬ى ِٕف‪٦‬زٍویٕڭ ِؾبف‪ٍٗ٢‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فٖ‪ ٓٛ‬ث‪ٛ‬ڭب اِریٔڭ ُ٘‬‫ِٕف‪٦‬زی ث‪٘ ٌَٗٛ‬یظ ثو اّلْ ربهرّٕبً ایلیٍو‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٍّ٥ ْٛ‬لاهٌؤڭ ٘و ثریی فوٕذ‬‫چیملللٖ یبٍّوگٗ ٘غ‪ َٛ‬لیٍْگٗ ؽب‪ٙ‬والٔب ایلیٍو ‪ ٚ‬آچیككْ آچیك «ثو ثبّّئی ث‪ ٛ‬ی‪ٌٛ‬لٖ‬‫‪175‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫فلا لیٍِٗي» كیو ایلیٍو‪.‬‬‫‪-٤‬‬‫اصالحبت ی‪ٌٕٛ‬ذٖ ٔصز اٌلّٗ ل‪ٛ‬ػجیگی‬‫[‪]126‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی إالؽبد ی‪ٌٕٛ‬لٖ چبٌّْبللٖ ایلی‪ ،‬إالؽبر‪ٗ٪‬‬‫لبهّی آچیك كْ آچیك فىو ربهلبریت ی‪ٛ‬هگبْ ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬هگٕغیٔی اِری‪ٗ٩‬‬‫ِ‪٦‬م‪ٛ‬ي لیٍیت ثو فلِذ ث‪ٙ‬بٍٔٗی ثٍْٗ لبهّی ربِبٍٔوی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ىارلی‪ .‬ث‪ ٛ‬رلثری ٍبیٍٕٗلٖ‬‫كهثبه اٍ٘ی إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّی ٍ‪ٛ‬یالِبللْ ثو آى ا‪ٚ‬ىٌویٕی ٍبفالكیٍو‪ٌ .‬ىٓ لب‪ٙ‬ی والْ‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪ٕٛ ْٚ‬هرلٖ ‪ٚ‬وّبي علیذ ثٍْٗ اّالِٗولٖ ایلی‪.‬‬‫ایٍچی فبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌوی ثو الیؾٗ روریت لٍیت ل‪ّٛ‬جیگی ‪ ٚ‬اِری‪ ٗ٩‬رملیُ لیٍلیٍو‪ ،‬ا‪ٚ‬‬‫الیؾٗ‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬هٖ ثقبهاكٖ رولی پو‪ٚ‬ه ِالٌوكْ‪ ،‬یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍوكْ‪ ،‬ثبّمٗ ٘و ٕٕف‬‫فٍملْ ثو ٔیچٗ آچیك فىوٌیٍؤی یی‪٪‬یت ثو ِغٌٍ رأٍیٌ لیٍٕ‪ٛ‬ه‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٌٍ‪،‬‬‫ؽى‪ِٛ‬ذٔڭ فوط ‪ ٚ‬كفٍیٔی ؽَبث‪ ٗ٪‬آٌ‪ٛ‬ه‪ ،‬ؽبوٍّؤی ٔ‪٢‬بهد لیٍ‪ٛ‬ه‪ ،‬یری ‪ ٚ‬اِالولْ‬‫إٌٓٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آٌمٍو ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٍَٕڭ ر‪٦‬ینی لیٍ‪٪‬بْ ِملاهی ‪ ٚ‬و‪ٛ‬هٍبرگبْ ی‪ٛ‬یل ثٍْٗ ث‪ٌٛٛ‬ه‪.‬‬‫ٍِّىذ كفٍیٔڭ ِ‪ ُٙ‬ثو لَّی ِبكی ‪ٕٛ٦ِ ٚ‬ی ر‪ّ٦‬ریار‪ٕ ٗ٪‬وف ث‪ٌٛٛ‬ه‪.‬‬‫اٍّو ِ‪ ٍَٛ٦‬كایوٌٖو‪ ٗ٩‬رمَیُ لٍٕیت ٘و ثو كایوٖ‪َِ ٗ٩‬ئ‪ٛ‬ي آكٍِو ل‪ٛ‬ی‪ٌٛٛ‬ه‪]121[ ...‬‬‫رمویجبً ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ِ‪ّٔٛٚ‬لٖ ثو الیؾٗ روریت لیٍٕلی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬الیؾٗ‪ ٗ٩‬لبهاة اِری ریٍیٕلْ‬‫ثو فوِبْ ّ٘بی‪ ُ٘ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬والٔلی‪.‬‬‫ٌىٓ لب‪ٙ‬ی والْٔڭ ؽووزٍوی ٘و ویَّٗٔی ّج‪ٍ ٗ٩ٗٙ‬بٌّبللٖ ایلی‪« .‬إالػ»‬‫ٍ‪ٛ‬ىیٕی ایْیزّٗن اٍزِٗبگبْ ثوویَّٗ لب‪ٙ‬ی والٌْه وجی ی‪ٛ‬لبهی ثو ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬لٖ ر‪ٛ‬هكی‪٪‬ی‬‫ؽبٌلٖ إالؽبد فوِبٔی چیمبهِبق فبَ فیبي ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ« ْٛ‬یٍٍو» ثبٌناد لب‪ٙ‬ی والٕٔی ىیبهد ایزلی‪ ،‬فوٗ لیٍیٕ‪٪‬بْ‬‫إالؽبد ‪ِ ٚ‬غٌٍ اٍبٍٍؤلْ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریكی‪ِ .‬یٍٍو ث‪ٍٛ ٛ‬ىٌؤی لب‪ٙ‬ی والْگٗ‬‫ِْ‪ٛ‬هد ‪ٝ‬ویمیٕچٗ ایّبً‪ ،‬ؽىبیذ ‪ ٚ‬افجبه ی‪ٛ‬یل ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬یالكی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬لب‪ٙ‬ی والْ‪ِ ،‬یٍٍریٔڭ ثریگبْ ِ‪ٍِٛ٦‬بری‪ ٗ٪‬كایو ا‪ٚ‬ى فىویٕی‬‫آ ڭالرلی‪ :‬اِیٕبٔٗ ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ «اِیٕبٔٗ ّوی‪٦‬ذ‪ِٛ ٗ٩‬افك ثو ٔوٍٗ‪ ،‬پبكّبٍ٘ك ثبىاهٌویٕڭ‬‫‪176‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اعبهٖ ؽمی كه‪ِٔٛ ،‬ی ی‪ٛ‬لبرْگٗ ِٓ ها‪ٙ‬ی ث‪ٛ‬الٌّبیّٓ» كیلی‪.‬‬‫لب‪ٙ‬یفبٌٔٗؤی إالػ لیٍیت لب‪ٙ‬یٍو‪ ٗ٩‬فيیٕٗكْ آیٍك ر‪٦‬ینی لیٍّبق فٖ‪ٕٛ‬یٕلٖ‪:‬‬‫«لب‪ٙ‬یٌو‪ ،‬فمواكْ آلچٗ آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و‪ ،‬آٌؤڭ ؽّْذ ‪ٌٕٛ ٚ‬ذٌوی وبِبییت فٍك‬‫ٔ‪٢‬ؤلٖ ا‪٥‬زجبهٌوی لبٌّبیله‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ه‪٥‬یٗ ُ٘ [‪ ]114‬آٌؤڭ ؽىّیگٗ ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍّبیلهگبْ‬‫ث‪ٛ‬الكه‪ِٔٛ .‬ڭ ٔزیغٍٗی ّوی‪٦‬ز‪ٙ ٗ٪‬وه ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ (یبٌ‪٪‬بْ آیزٍٗٓ‪ ،‬ویَٗڭگٗ ‪ٙ‬وه ث‪ٛ‬الكه)‬‫ِ‪ٛ‬ڭب ُ٘ ها‪ٙ‬ی ایّبٍّٓ» كیلی‪.‬‬‫ِىزت ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ «اگو إ‪ٛ‬ي علیل ِىزجٍوی آچیال لبٌَٗ فٍك ثبالٌوی فزٕٗچی‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة روثیٗ ربپبٌو‪ ُ٘ ،‬ث‪ ٛ‬اّگٗ ‪ٍّ٥‬ب لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌیت ‪٩ٛ٩‬ب ‪ ٚ‬عٕغبٌٍو ل‪ٛ‬ى‪٩‬بربهٌو‪ ،‬اگو‬‫ِىزجٍو ه‪ٍٚ‬چٗ ث‪ٙ ٌَٗٛ‬وهی ی‪ٛ‬ق» كیلی‪.‬‬‫ِیٍٍری ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِغٍَلْ ‪ ٚ‬آٔڭ ث‪ِ ٘٦‬فو‪ ٗٚ‬ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریگبْ‬‫ایلی‪ِٛ ،‬ڭب لبهّی لب‪ٙ‬ی والْ‪ِ ،‬غٌٍ ٔبِيكٌوی‪ ٗ٪‬ا‪٥‬رتاٗ لیٍ‪٪‬بٔلْ ٕ‪ٛ‬ڭ‪« :‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ِغٍَگٗ یبٍّوكْ ‪ ٚ‬رولیپو‪ٚ‬هٌوكْ ثواْ ویَّٗ وریگ‪ٛ‬ىٌّبٍ‪ِ ،ْٛ‬غٍَگٗ وریٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫ِالٌؤی ُ٘ الىَ كه وٗ ِٓ و‪ٛ‬هٍبرََٗ‪ِ ،‬غٍَٕڭ ٕلاهریٕی ُ٘ ِڭب ربپْ‪ٛ‬هُ وریوله»‬‫كیلی‪.‬‬‫ِٖبؽجٗٔڭ آفؤلٖ لب‪ٙ‬ی والْ‪« :‬علیلٌو ِٕی إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّی كیٍو‪ ،‬ث‪ٛ‬‬‫یبٌ‪٪‬بٔله‪٘ ِٓ ،‬یظ ‪ٚ‬لذ إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّی ث‪٪ٌٛ‬بْ ایّبٍّٓ‪ِٔٛ ،‬لْ ث‪ٛ‬یبْ ُ٘ لبهّی‬‫چیمّبیّٓ‪ .‬ثیبْ لٍلی‪ ُ٪‬روریت ثٍْٗ ِغٌٍ یبٍبٌَٗ أْبء اٌلّٗ ِ‪ ُٙ‬فلِزٍو و‪ٛ‬هٍبربهِٓ‬‫(؟)» كیلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِٖ ٛ‬بؽجٗٔڭ ٔزیغٍٕٗلٖ ‪ٝ‬جی‪٦‬ی ِیٍٍری‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیگی ثٍْٗ ٍِٖؾذالّیت [‪]113‬‬‫لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ ‪٥‬يٌیٕی لواه ثرییت اِری‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬لیٍلیٍو‪.‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ِنو‪ٛ‬ه ِٖبؽجٗكْ ثوو‪ ْٛ٩ٕٛ ْٛ‬ا‪ٚ‬ىیٕڭ ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي ث‪ٌّٛٛ‬یٕی ٍيكی ‪ٚ‬‬‫ِیٍٍری‪« ٗ٩‬إالؽبد ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ٍي‪٘ ،‬و ٔوٍٗٔی ِٕبٍت و‪ٛ‬هٍٗڭي آڭب و‪ٔٛ‬بِٓ ‪ ٚ‬اعواٍیٕی‬‫ث‪ٛ‬یٕ‪ ٗ٪ِٛ‬آالِٓ‪ ،‬ث‪ ٛ‬اّگٗ ‪ٍّ٥‬بكْ ٘وویُ لبهّی چیمَٗ ِٕ‪ ٚ ٤‬رٕجی‪ٙ‬یٕی ‪٥ٚ‬لٖ ثریآِ» كیت‬‫ثو ِىز‪ٛ‬ة یبىكی‪ٌ .‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىز‪ٛ‬ة اُ ل‪ٌٛ‬لْ ویزگبٔلْ ٕ‪ٛ‬ڭ ِیٍٍری‪ ٗ٩‬یزیْگبْ‬‫ایلی‪ .‬ث‪ٚ ٛ‬لذ اِری‪ ،‬لب‪ٙ‬ی والْ لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪٩ ْٛ‬غل‪ٚ‬اْ لب‪ٙ‬یَی ِریىا ّویف ٕلهٔی‬‫چبلو‪٩‬بْ ‪ ٚ‬آٔڭ یبهٌی‪٪‬یٕی یبىك‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ِ‪ٙ‬و ثبٍ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ‪ٔ ٠٣٣٥ ،‬چی ٘غوی ‪ٔ ٠٥‬چی عّبكی اٌضبٔی آیٕلٖ ِریىا ّویف ٕله‬‫‪177‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثقبهاكٖ لب‪ٙ‬ی والْ‪ ،‬ثوو‪ٔٛ‬لْ ویینی چبهع‪ٛ‬ی لب‪ٙ‬یَی ِْ‪ٛٙ‬ه رولیپو‪ٚ‬هٌوكْ ‪٥‬جل اٌّٖل‬‫ف‪ٛ‬اعٗ هئیٌ‪ ،‬یٗٔٗ ثوو‪ٔٛ‬لْ ویینی ‪ٚ‬اثىٕل لب‪ٙ‬یٍی ‪٥‬بهف ف‪ٛ‬اعٗ ِفزی ‪َ٥‬ىو ر‪٦‬ینی‬‫لیٍٕلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪٥ ٛ‬يي ‪ٖٔ ٚ‬جٍو ثٍْٗ گ‪ٛ‬یب وٗ اِری لبثیٕٗٔی‪ 1‬ثبّمبالّز‪ٛ‬هكی‪ٍ .‬بثك ِفزی‬‫‪َ٥‬ىو ِٖٕفٕی ‪٩‬غل‪ٚ‬ألٖ‪ٍ ،‬بثك هئیٌ ‪٥‬جل اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗٔی چبهع‪ٛ‬یلٖ لب‪ٙ‬ی ر‪٦‬ینی‬‫لیٍلی‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی یبڭی لب‪ٙ‬ی والْ ثٍْٗ إالؽبد ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ا‪ٚ‬ى‪]111[ ْٚ‬‬‫ٍ‪ٛ‬یالّلی ‪ ٚ‬إالؽبد اٍبٍٍؤلْ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریكی‪« ُ٘ .‬ث‪ ٛ‬اُ ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ٔوٍٗ‬‫كه‪ ،‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ‪ٍّ٥‬ب ‪ ٚ‬فٍمٕی ؽب‪ٙ‬والڭي» كیت ر‪ٕٛ‬یٗ لیٍلی‪« .‬ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ إالؽبر‪ٗ٪‬‬‫و‪ٛ‬هٖ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬پیْىِ ‪ ٚ‬ربهرمٍو ی‪ٛ‬لبالكه‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٍ ْٛ‬ي ُ٘ ّىوأٗ كیت ربهرك لیٍّبڭ‬‫‪ ٚ‬فٍم‪ِ ٗ٪‬جبهن ثبكی اٍّی ثٍْٗ لٕل ‪ٔ ٚ‬جبرٍو ثریِبڭ» كیلی‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي لب‪ٙ‬ی والْ ربِبٕٔلْ چیمبهیٍ‪٪‬بْ ّبی‪ٌٗ٦‬ؤی ثوُ٘‬‫ثریِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فٍك ‪ ٗ٩‬ف‪ٞ‬بثبً ثو ِىز‪ٛ‬ة چیمبهكی‪ِ ،‬ىز‪ٛ‬ثٕڭ ِ‪ّٔٛٚ‬ی رمویج ًب ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ایلی‪:‬‬‫«ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬یبْ ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اٍّؤڭ ٘و ثریی‪ّ ،‬وی‪٦‬ذ ث‪ٛ‬یٕچٗ ث‪ٌٛٛ‬ة فموأڭ‬‫ِٕف‪٦‬زی ‪ ٚ‬عٕبة ‪٥‬بیلٔڭ ف‪ٛ‬اٍْ٘وی‪ِٛ ٗ٪‬افك كه‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فٍك آهإٍلٖ یبٌ‪٪‬بْ‬‫ّبی‪ٌٗ٦‬و ربهلبریت ث‪ ٛ‬إّی علیلٌو‪ ،‬یبوٗ ایوأیٌو لیال ایٍّْو كیت فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برٍّبٍ‪.ْٛ‬‬‫ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اٍّو‪ّ ،‬وی‪٦‬ز‪ِٛ ٗ٪‬افك‪ ،‬فٍك ِٕف‪٦‬زی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عٕبة ‪٥‬بیلٔڭ ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق ‪ٚ‬‬‫ف‪ٛ‬اٍْ٘وی ثٍْٗ ث‪ٌْٛ‬ی ٍججٍی ِ‪ٛ‬ڭب ٘یظ ثوویَّٗ لبهّی ویال آٌّبیله‪».‬‬‫[‪]111‬‬‫‪-٥‬‬‫اِری ‪ ٚ‬ل‪ٛ‬ػجیگیٔڭ اصالحبت ی‪ٌٕٛ‬ذْ لبیتؼٍزی — ارتجبع‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖوی فٍٍٖوكٖ ثیبْ لیٍلی‪ّ٪‬يكیه فی‪ٛ‬هاي أمالثٕلْ ویینی ه‪ًٚ‬‬‫ایٍچیفبٍٔٗی ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬ى ِ‪ٛ‬ل‪ٌ٤‬ویٕی ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو كهعٗ‬‫——————————————‬‫‪< кабинет 1‬‬‫‪178‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫إالؽبر‪ ٗ٪‬ها‪ٙ‬ی ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ي كا‪ٚ‬ل‪ٔٛ‬لٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووزٍوی علی وجی و‪ٛ‬هّٔٗولٖ‬‫ایلی‪ .‬فم‪ ٜ‬إالؽبرٕی ثو آى ربههاق كایوٖكٖ ٍ‪ٛ‬لّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رأّٔی ثٍْٗ ؽووذ لیٍّبللٖ‬‫ایلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبي ثٍٗ ْ ثو آیگٗ یبلنی ‪ٚ‬لذ فی‪ٛ‬هاي أمالثٕلْ ا‪ٚ‬رلی‪ ،‬ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫ِ‪ٛ‬لزٍٗیٔڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اعيا ‪ ٚ‬افواكی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی‪ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ ِ‪ٛ‬لزٗ ٍیٕلٖ ‪ٚ‬ىیوٌو آهإٍلٖ ثو آى ر‪٪‬یری ‪ ٚ‬رجلیً ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ُ٘ ٌَٗٛ‬‬‫ال‬‫كایوٌٖؤڭ ثبٍّك ‪ ٚ‬ا‪ٚ٥‬بٌوی ‪٥‬یٕ ًب ا‪ّٗٚ‬ي ٔیىبالی ك‪ٚ‬هٔلْ لبٌ‪٪‬بْ آكٍِو ایلیٍو‪ِ .‬ض ً‬‫فبهعیٗ ٔ‪٢‬بهریٕڭ ا‪ٚ‬هرب آٍیب ّ‪٦‬جٍٕٗلٖ ّ٘بْ «ویٍیُ»‪ ٚ 1‬آهلٗكاٍّوی ایلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬مارٍو‬‫ث‪ٌٌَٗٛ‬و ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ثٍْٗ و‪ٛ‬ثلْ ربِٔ‪ ،‬لبچبٍٔوكْ ثریی ثو‬‫ثوا‪ٌٚ‬ویٕڭ ریًٌویٕی یبفْی آ ڭالیر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ایلیٍو‪.‬‬‫فالٕٗ ایٍچیفبٔٗ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ث‪ٌٛ‬و ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی آهإٍلٖ ِقبثوٖ ی‪ٛ‬یل‬‫‪2‬‬‫آچٍلی‪ٔ .‬زیغٗكٖ إالؽبد لیٍِ ‪ ٚ‬لیٍّبٍٍه ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ا‪ٚ‬ى افزیبهی‪ٗ٪‬‬‫ربثْ‪ٛ‬هٌلی‪( ]111[ .‬ثو ِ‪٦‬زّل ك‪ٍٚ‬ز‪ٖٔ ٗ٩َٛ‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی ث‪ ٛ‬اُ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬چ ِیٍی‪ْٛ‬‬‫ٕ‪ٕ َٛ‬وف ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬یٕی ٍ‪ٛ‬یال‪٩‬بْ‪ .‬ا‪ٚ ٚ‬لزٕڭ ا‪ٚ‬چ ِیٍی‪ٔٛ‬ی ث‪ ٛ‬ىِبٕٔڭ ِیٍیبهكٌوی ثٍْٗ ثواثو‬‫كه‪).‬‬‫ربّىٕل گیرناي گج‪ٛ‬هٔب‪ٛٝ‬هی ث‪ِ ،ٌَٗٛ‬بٔغ‪ٛ‬هیٗ ‪ِٛ ٚ‬للیٓ ل‪ٙ‬وِبٔی ِْ‪ٛٙ‬ه گیرناي‬
‫‪3‬‬

‫‪4‬‬

‫ل‪ٛ‬هاپبرىنی‪ 5‬ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ماد ایَٗ ثقبها إالؽبری‪ ٗ٪‬یبهكَ ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ ،ْٛ‬ایٍچیفبٔٗ‪ ٗ٩‬ثو‬‫ریٍ‪٪‬واف ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّی ر‪ٍ٦‬یّبد ثریكی‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬یب‪٩‬ی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٍبْ ایلی‪ ،‬ىیوا ‪ٍّ٥‬ب ٔف‪ٛ‬می ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی‬‫ایٍٗ فٍمٕی إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برّبق ل‪ٛ‬الی ‪ٍ ٚ‬پبٖ ث‪ ٌَٗٛ‬ا‪ٚ‬ىی ؽب‪ٙ‬و ایلی‪.‬‬‫یبٍّو‪ ٗ٩‬ویٍگبٔلٖ آٌو ؽى‪ِٛ‬زگٗ لبهّی چیمبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثوو‪ٛ‬چ ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬زٕی إالؽبد ی‪ٌٛ‬ی‪ٗ٪‬‬‫ِغج‪ٛ‬ه لیال آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ل‪ّٛ‬ر‪ِ ٗ٪‬بٌه ایّبً ایلیٍو‪ .‬ث‪ّٗ٘ ٛ‬كْ و‪ٛ‬ثواق ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلی‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی ّ‪ٛ‬ي و‪ٔٛ‬لْ ثبّالة ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىی ر‪ٕٛ‬یٌٗویٕڭ فالفٕلٖ ر‪ٕٛ‬یٌٗوكٖ‬‫——————————————‬‫‪Клемм [ЦГА РУз, ф. И-3, оп. 2, д. 513, л.1] 1‬‬‫‪ 2‬ا‪ِ :‬قبثيٖ‬‫‪Манджурия 3‬‬‫‪4‬‬‫‪Мукден‬‬‫‪Куропаткин 5‬‬‫‪179‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ث‪ٛ‬ال ثریكی‪ .‬چٕبٔچٗ إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لب‪ٙ‬ی والْ لٍیت إالؽبد ی‪ٌٕٛ‬لٖ ر‪ٍ٦‬یّبد‬‫ثرییت ّىوأٗ ربهر‪ٛ‬لٕلْ ِٕ‪ ٤‬لیٍلی‪٪‬ی لب‪ٙ‬ی والْ ّویف [‪ ]110‬عبٔ‪ّ« ٗ٪‬ىوأٗ ربهر‪ٛ‬لی‬‫ی‪ٛ‬ثبهڭي» كیت اِو ثریكی‪.‬‬‫یٗٔٗ ِنو‪ٛ‬ه لب‪ٙ‬ی والٔگٗ «علیلٌو ثٍْٗ و‪ٛ‬ة یبلیٕالّّبڭي‪ ُ٘ ،‬هئیٌ ‪٥‬جل اٌّٖل‬‫ف‪ٛ‬اعٗ‪ ٗ٩‬آ ڭالرڭي‪ .‬علیلٌو ثٍٗ ْ ثبهُ ویٍِ لیٍّبٍ‪ ،ْٛ‬آٔڭ آٌلی‪٥ ٗ٪‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود‬‫و‪ٛ‬ة ویال ایِّ‪ ،‬ث‪ ٛ‬اُ ٘یظ ِٕبٍت ایّبً» ِ‪ّٕٔٛٚ‬لٖ ثو ِىز‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ثبهكی‪( .‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ‬‫ا‪ ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ف‪ٞ‬ود ثقبهاكٖ ی‪ٛ‬ق ایلی‪ ).‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٕٛ‬یٗ ‪ِ ٚ‬ىز‪ٛ‬ثٍو آچیملْ آچیك اهرغب‪٣‬‬‫‪٥‬الِزٍوی ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اّبهرٍو ثٍْٗ یبڭی ‪ٍّ٥‬لاهٌؤی ایَىی ‪ٍّ٥‬لاهٌو ی‪ٌٛ‬ی‪ٍ ٗ٪‬بٌّبق اٍزٗه‬‫ایلی‪.‬‬‫حض لجً اٌ‪ٛ‬ل‪ٛ‬ع یبوٗ لشیك ثز تصبدف‬‫إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبهاكٖ هئیٌ لیٍٕ‪٪‬بْ ‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗ ثٍْٗ ‪٘ ٠٣٠٩‬غویلٖ‬‫ی‪ٕ٦‬ی إالؽبرلْ آٌزی یً ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬چبهع‪ٛ‬یلٖ و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة ایلیُ‪ِٖ .‬بؽجِٗي ثقبهأڭ‬‫إالؽبد َِئٍٍٗی ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ایلی‪ ِٓ ،‬آیزیت ایلَ‪« :‬ثقبها إالؽبری ٍئڭ هیبٍزڭي‬‫‪ٙ٥‬لیگٗ ِ‪ٛ‬ل‪ٛ‬ف كه‪».‬‬‫‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗ ع‪ٛ‬اث‪ِٔٛ « :ٗ٪‬ی أیك ثیٍڭي ویُ‪٘ ،‬و ‪ٚ‬لذ ِٓ ثقبهاكٖ هئیٌ‬‫ث‪ٍّ٥ ،ٌََٗٛ‬ب ِٕی ا‪ ْٚ‬ثِ و‪ ْٛ‬ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة لب‪ٚ‬الهٌو» كیت ایلی‪.‬‬‫ِنو‪ٛ‬ه ‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗ إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبهاكٖ هئیٌ لیٍٕلی‪]112[ ،‬‬‫هیبٍزٕلْ ا‪ٚ‬چ ر‪ٛ‬هد و‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬رىبٔلْ ویینی ل‪ّٛ‬جیگی ‪ ٚ‬اِریٔڭ ِ‪٦‬بٌٍِٗؤلْ اهرغب‪٣‬‬‫‪٥‬الِزٍویٕی ٍيكی‪ ،‬ث‪ ٛ‬اصٕبكٖ ِقٖ‪ِ ٓٛ‬ىز‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ثبهیت ثوویچٗ ِٕی ا‪ٚ‬ى آٌلی‪ ٗ٪‬چبلوكی‪،‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ِٖبؽجٗٔی ایَیّگٗ ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة آیزلی‪« :‬ؽب‪ٙ‬ووی ‪٥‬الِزٍو ّ‪ٔٛ‬ی و‪ٛ‬هٍزبكه‬‫وٗ ؽى‪ِٛ‬ذ إالؽبد فىؤلْ لبیز‪٪‬بْ‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌلٖ آٌزی یً ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىی ؽٌ لجً‬‫اٌ‪ٛ‬ل‪ ٣ٛ‬ف‪ ٗ٪ٍ٦‬ویٍَٗ وریٖن» كیلی‪.‬‬‫چٕبٔچٗ رفٖیالریٕی ل‪ٛ‬ییلٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یّي كه‪ٚ‬ال‪ ٤‬ربَ ا‪ ْٚ‬ثِ و‪ ْٛ‬ایچیٕلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ثیچبهٖٔی هیبٍزلْ ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة‪ ،‬ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة لب‪ٚ‬الكیٍو (‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ ّ‪ٙ‬یل ُ٘ لیٍلیٍو‪).‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی اهرغب‪٥ ٣‬الِزیٕی و‪ٛ‬هٍبریت ر‪ٛ‬هكی‪٪‬ی كیه ایٍچیفبٔٗ ُ٘‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬لیال ثریكی‪ :‬چٕبٔچٗ ثو و‪ ْٛ‬ایٍچی فبٔٗ ا‪ٚ٥‬بٌوی ثقبها یبٍّؤلْ ثو ٔیچٗ ٔفؤی‬‫‪180‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ِٕبه آٍزٕلٖوی ؽ‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ى آٌلٌؤلٖ چبلویت ِٖبؽجٗ لیٍلیٍو‪ِٖ ،‬بؽجٗٔڭ فالٍٕٗی‬‫«ثبال یی‪٪‬الِب‪ ،‬آی ِبِبٔی ٍڭب آٌیت ثریآِ»كْ ‪٥‬جبهد ایلی‪ .‬ایٍچیفبٔٗ ثبٍّ‪٪‬ی ِیٍٍری‬‫ِٖبؽجٗٔڭ آفؤلٖ‪:‬‬‫«فلا ف‪ٛ‬اٖالٍٗ ویالٍی ىِبٍٔوكٖ ثقبها إالػ لیٍٕ‪ٛ‬ه‪٘ ،‬و ‪ٚ‬لذ إالؽبد‬‫ثبّالٍَٔٗيٌو فلِذ ‪ ٚ‬یبهكَ ایزبهٍيٌو» كیت ا‪ٚ‬ى ‪ّٙ‬ری [‪ ]111‬كٌیٕی آ ڭالرلی‪.‬‬‫ایٍچیفبٔٗ‪ ٗ٩‬یبلنی ی‪ٛ‬هگبْ ك‪ٍٚ‬زٍوَكْ ثریی ثو و‪ِ ْٛ‬یٍٍریٔڭ آٌلٔلْ ویٍیت ِڭب‬‫آیزلی‪« :‬كاِال! إالؽبد ّ‪ٌٛ‬ىٗ لب‪ٙ‬ی یبڭی ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬هئیٌ یبڭی ث‪ٌٛ‬لی ‪ٚ‬اٌَالَ‬‫‪1‬‬‫ثبّمٗ اِیل ی‪ٛ‬ق‪».‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ایٍٗ ثواثو ؽى‪ِٛ‬ذ ثو إالؽبد فوِبٔی ؽب‪ٙ‬والِبللٖ ایلی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫فوِبٔلْ ِمٖل‪ ،‬إالؽبد ث‪ٌّٛ‬بینی یبٍّو ‪ِٞ ٚ‬ج‪٥ٛ‬بریٔی آٌلارّبق ایلی‪ .‬ىیوا ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫اِری إٍّلْ ویڭ ثو إالؽبد لیالِٓ كیت ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كٔیبكٖ عبه ٍبٌ‪٪‬بْ‪ ،‬ه‪ٍَِّ ًٚ‬بْ‪،‬‬‫‪٩‬يیزٌٗوی‪ ،ٗ٪‬ه‪ٍَِّ ًٚ‬بْ عّ‪٦‬یزٍوی‪ ٗ٪‬ریٍ‪٪‬وافٌو ی‪ٛ‬ثبهگبْ‪ ،‬آٌوكْ ا‪ٚ‬ى‪ ،ْٚ‬ا‪ٚ‬ى‪ ْٚ‬رربیه‬‫ریٍ‪٪‬وافٍوی آٌیٕ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ ٘یظ ثو اُ لیٍّبینی ٍى‪ٛ‬د لیٍیت ر‪ٛ‬هٍٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كٔیب‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ لبهّی ٔفود ی‪ٛ‬ثبهاه ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ر‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یذ اِری ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ث‪ٛ‬ی‪ٍٔٛ‬وی‪ٗ٪‬‬‫ی‪ٛ‬والٔ‪ٛ‬ه ایلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽى‪ِٛ‬ذ ثو فوِبْ چیمبهِبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبٔلٖ‬‫إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فٍمٕڭ و‪ٛ‬ثچیٍه فىویگٗ ٍ‪ٛ‬یبّٔبلٕی ّو‪ ٛ‬لیٍلی‪ .‬و‪ٛ‬ثچیٍه فىویٕی‬‫ا‪ٚ‬ى ربِبٔی‪ ٗ٪‬آ‪ْ٩‬ل هِبق ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٍبْ ایلی‪ ،‬ث‪ ٛ‬فٖ‪ٕٛ‬لٖ یبهایز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫‪ٍّ٥‬بكْ‪ٍ ،‬پبٖكْ ایْبْ ‪ ٚ‬ك‪٥‬بف‪ٛ‬ألْ ل‪ٌٕٛ‬لٖ [‪ ]116‬و‪ٛ‬ة یبهاق ثبه ایلی‪.‬‬‫ایّلی إالؽبد فٖ‪ٕٕٛ‬لٖ ؽى‪ِٛ‬ذ فىویٕڭ فالٍٕٗی ّ‪ٔٛ‬لْ ‪٥‬جبهد ایلی‪:‬‬‫«اِری إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو فوِبْ چیمبهاكه‪ ،‬و‪ٛ‬ثچیٍه ا‪ٚ‬ي فوِبٕٔی لج‪ٛ‬ي لیٍّبیله‪ّٔٛ ،‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬إالؽبد فوِبٔی ُ٘‪ ،‬عٍ‪ ًٛ‬فوِبٔی كیه ‪ ٗ٪ٍّ٥‬ل‪ٛ‬ی‪ٌّٛ‬بیله‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬ذ ث‪ٛ‬یٕی‪ٗ٪‬‬‫٘یظ ثو َِئ‪ٌٛ‬یذ ُ٘ ی‪ٛ‬والّٔبیله‪ ،‬ىیوا و‪ٛ‬ة ف‪ٛ‬ا٘الِبكی‪َِ ،‬ئ‪ٛ‬ي و‪ٛ‬ثله‪ٔ .‬بِٗ رّبَ‬‫‪ٚ‬اٌَالَ‪».‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ٚ :‬اٍالَ‬‫‪181‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪-٦‬‬‫اصالحبت ی‪ٌٕٛ‬ذٖ یبػٍزٔڭ حزوتی‬‫فی‪ٛ‬هاي أمالثی ثٍْٗ ثواثو یبٍّو ؽووزگٗ ووّیت یبهَ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثو عّ‪٦‬یذ‬‫یبٍب‪٩‬بٍٔوی ی‪ٛ‬لبهیلٖ ثیبْ لیٍٕیت ایلی‪ .‬ثبها‪ ،‬ثبها ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذ ویڭبیلی‪ّٙ ،‬ؤڭ ٘و‬‫ربِبٔیلٖ ّ‪٦‬جٌٗو آچلی‪ ،‬ثقبها ایوأٍیٌوی ثٍٗ ْ ِٕبٍجذ پیلا لیٍیت آٌوكْ ُ٘ ثی‪ٛ‬ن ثو‬‫ل‪ّٛ‬رٕی ا‪ٚ‬ى ‪ٝ‬وفی‪ ٗ٪‬آ‪ْ٩‬لهكی‪ .‬مار ًب ّی‪ٍّٕ - ٗ٦‬ی ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ ثریی ثقبها ایوأٍیٌوی ثٍْٗ‬‫یبٍّو آهاٌؤلٖ ّٕیّی ثو ك‪ٍٚ‬زٍك پیلا ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ ،‬ایّلی ث‪ ٛ‬ك‪ٍٚ‬زٍك هٍّیالّلی‪،‬‬‫ویالٍی و‪ٍٔٛ‬وكٖ ثریگٗ اّالِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ل‪ٛ‬ي ثرییْیت ‪ٙ٥‬ل ‪ ٚ‬پیّبْ لیٍلیٍو‪.‬‬‫فالٕٗ ا‪ ْٚ‬ثیِ و‪ ْٛ‬یىوِٗ و‪ ْٛ‬آهإٍلٖ ّ‪ٙ‬و ایچٕلٖ یبٍّو ِ‪ ُٙ‬ثو ل‪ٛ‬د‬‫ر‪ٛ‬پالكیٍو‪ٌ .‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ل‪ٛ‬دٔڭ و‪ٛ‬پٕچی ا‪ٚ٥‬بٍی رغوثٍٗي یبٍّوكْ [‪ ]111‬ایلی‪ّٔٛ ،‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ٍوٌوی ّ٘یْٗ ؽى‪ِٛ‬زگٗ ‪ ٚ‬وبرزٗ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذچیٍوگٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ر‪ٛ‬هكی‪ ٚ ُِٙ .‬رأهیقی و‪ٍٔٛ‬وكٖ ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٍیبٍی عّ‪٦‬یزٍو‪ٙٔ ،‬بیذ كهعٗكٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬ی ی‪ٛ‬ىكٖ ایٍٍه ِ‪ٛ‬فمیذ‪ٍ ٗ٩‬جت ث‪ٛ‬الكه‪ ،‬ؽبي ث‪ ٛ‬وٗ ثقبها یبٍّویٕڭ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫و‪ٍٔٛ‬وكٖوی ِغٍٍَوی (ر‪٦‬جریَ ِ‪٦‬ن‪ٚ‬ه و‪ٛ‬ه‪« )ٌَْٛٚ‬یبهَ یبّ‪ٛ‬ه‪ »ْٚ‬ایلی‪ .‬چٕبٔچٗ ِْ‪ٛٙ‬ه‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزچی لب‪ٙ‬ی والْ ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪٥‬ضّبْ فبْ ِنو‪ٛ‬ه عّ‪٦‬یذٔڭ‬‫ِووئلْ ٘و و‪ ْٛ‬فربٌو آٌیت آربٍی‪ ٗ٪‬ییزى‪ٛ‬ىاه ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬إٌی ِٓ آ ڭالكَ‪ ،‬عّ‪٦‬یزٕڭ‬‫ِ‪٦‬زّل ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪٥‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗ پ‪ٛ‬الك ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬یگٗ آ ڭالرلَ‪ٌ ،‬ىٓ ا‪ٌٛٚ‬لذ اُ‪،‬‬‫اّلْ ا‪ٚ‬رگبْ ایلی‪.‬‬‫ّبیقَی گنهٔلٖ عّ‪٦‬یذ ربِبٕٔلْ ثو ّ‪٦‬جٗ آچٍلی‪ِ ،‬نو‪ٛ‬ه ّ‪٦‬جٗٔڭ هئیَی ‪٥‬ىٌ‬‫اٌؾووذ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ و‪ٚ« ْٛ‬ا ّوی‪٦‬زب!» كیت چیم‪٪‬بٍٔؤڭ ثؤچیٍی ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫یبٍّو عّ‪٦‬یزی ؽى‪ِٛ‬ذ كایوٌٖؤلٖ إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٍّٛ‬ك ‪ٍ ٚ‬ىزٌٗهٔی‬‫و‪ٛ‬هگبٔلْ ویینی‪ِٛ ،‬لذ ؽى‪ِٛ‬ذ ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬یالّّٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ٥‬بٌؤلْ ‪٥‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود‬‫‪٥ ٚ‬ضّبٔق‪ٛ‬اعٗٔی ه‪ٍٚ‬یٗ‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىارلی‪.‬‬‫یبٍّو ؽى‪ِٛ‬ذ رّبٕٔلْ یبٌ‪٪‬بْ فوِبْ ا‪٥‬الْ لیٍٕ‪٪‬بٔگٗ كا‪ٚٚ‬ه ؽى‪ِٛ‬ذ ‪٥ٚ‬لٌٖوی‪ٗ٪‬‬‫ا‪ٔٚ‬چٗ ایٕبّٔبً ایلیٍو‪ٌ .‬ىٓ یبٌ‪٪‬بْ فوِبْ ‪ٕٕٗٞٝ‬یل ٕ‪ٛ‬هرلٖ ا‪٥‬الْ لیٍیٕ‪٪‬بٔلْ ویینی (ا‪ٚ‬‬‫فوِبٕٔڭ یبٌ‪٪‬بٍٔ‪٪‬ی ه‪ٚ‬ؽیلْ ثیٍٕیت ر‪ٛ‬هٍٗ ُ٘) یٕٗ آٌلألیٍو‪.‬‬‫‪182‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]164‬‬‫‪-٧‬‬‫خٍك اصالحبتغٗ طبٌت ‪ ٚ‬حبضز ایذیّی؟‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ائڭ ثؤچی ث‪ٌِٛٛ‬ی‪« ٗ٪‬اٌجزٗ ‪ٝ‬بٌت ایلی!» كیت ع‪ٛ‬اة ثریِٖي‪ ،‬ىیوا‬‫رأهیقّئڭ ثبّٕلْ ثریی ثیبْ لیٍیت ویٍلیىّيكیه ثقبها ؽى‪ِٛ‬ذ َِزجلٍٖی ا٘بٌیٕی‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬عبٔیلْ ثیياه لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ ،‬لب‪ٙ‬یفبٌٔٗو ‪٩ ٚ ٍُ١‬لهٔڭ ا‪ٚ‬یٍٗی‪٪ٕ ،‬ری ‪ ٚ‬وجریٔڭ‬‫ِبیل ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬وی‪٦‬ذ ؽبِیٍؤلْ ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ال آٌّبٍٍه ثو ؽبٌلٖ‪ِ .‬لهٌٍٗو ثو ر‪ٛ‬كٖ ِز‪ٍ٪‬جٗٔڭ‬‫ِوويی‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و ثي ِال ثچٗ كیت ٘وویُٔڭ عبٔی‪ٔ ،ٗ٪‬بِ‪ٍٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪٦‬وٗ لیالٌو‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ل‪ٌٍٛ‬ؤلْ‬‫«كاك» كیت ثبهار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬ی‪ٛ‬ق‪ّٙ ،‬ؤڭ ِریّجی ا‪٩ٚ‬ویٍو ثٍْٗ ّویه‪ِٔٛ ،‬ڭ‬‫ا‪ٍٚ‬زیگٗ ٘وویُٔڭ ٔبِ‪ٍٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪٦‬وٗ لیٍیت آلچٗ آالكه‪ .‬اِری ث‪ ،ٌَٗٛ‬ویف ‪ٕ ٚ‬فبٍی ثٍْٗ‬‫ٍوگوكاْ‪ ،‬ليٌو ‪ ٚ‬ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬ؤی ا‪ٝ‬وافی‪ ٗ٪‬یی‪٪‬یت افالق ث‪ٛ‬ىِبللْ ثبّمٗ اُ ل‪ٌٕٛ‬لْ ویٍّبیله‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ّبگوكپیٌْٗوی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ِالىٌَویٕڭ ٘و ثوی ثیچبهٖ فموا ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ثو ع‪ُٕٙ‬‬‫‪1‬‬‫ىثبٍٔٗی‪.‬‬‫ٍِّىزلْ یی‪٪‬یالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آلچٌٗؤڭ ثو لَّی ؽبوٍّو ‪ ٚ‬آٌؤڭ آكٍِوی ویٌَٗوی ‪ٚ‬‬‫ویفٍوی‪ ٗ٪‬ویزٗكه‪ ،‬ثو لَّی اِریٔڭ اٍوافبری‪ٕ ]163[ ٗ٪‬وف ث‪ٛ‬ال‪ ،‬لبالِبٍی فيیٕٗ‪ٗ٩‬‬‫یی‪٪‬یال‪ ،‬ث‪ ٛ‬آلچٗ ل‪ٛ‬ری ثٍْٗ فٍك‪ ٗ٩‬لبهّی لبها و‪ٛ‬چٍو ؽب‪ٙ‬و لیٍٕٗ‪ .‬ی‪ٌٍٛ‬و ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق‪ٌٍٛ ،‬و‬‫ٍبٍیك‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ٍِّ ْٛ‬ىذ ثو فواثٗ ىاه‪ ...‬فٍك وًَ‪ ،‬فمری‪ِ ،‬ؾزبط‪.‬‬‫لْالق اؽ‪ٛ‬ایل ِ‪ٔٛ‬لْ ُ٘ یبِبٔواق‪ ،‬ك٘مبٍٔؤڭ ثبه ‪ ٚ‬ی‪٩ٛ‬یٕی اِالولاه ربالة‬‫آالٌو‪ ،‬لبٌ‪٪‬بْ ل‪ٛ‬ر‪٪‬بٔی لب‪ٙ‬یٌو‪ ،‬هئیٍَو‪ِ ،‬ریّجٍو‪ ،‬آٌؤڭ ِالىٌَوی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یفبٔٗ‬‫ایْیىٕلٖوی ٍ‪ٛ‬كف‪ٛ‬هٌو ثبٍیت آالٌو‪ ...‬اِالولاه ع‪ٛ‬هٔلْ و‪ٛ‬ة یریٌو ایىٍّبی لبٌ‪٪‬بْ‬‫ثیچبهٖ ك٘مبٍٔو ِوكوبهٌىگٗ ر‪ّٛ‬گبْ‪ ،‬ی‪ٛ‬هریلْ و‪ٛ‬چگبْ‪.‬‬‫إالؽبد ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬اي فالوذ اّزّبٌٕڭ إالؽی ث‪٪ٌٛ‬بٔلْ ویینی لبیَی ثو‬‫ویَّٗ ِ‪ٛ‬ڭب ‪ٝ‬بٌت ث‪ٌّٛ‬بیله؟!‬‫ٍ‪ٛ‬اٌّئڭ ایىٕچی ث‪ٌِٛٛ‬ی ث‪٪ٌٛ‬بْ «ؽب‪ٙ‬و ایلیّی؟»گٗ ویٍگبٔلٖ ِ‪ ٤‬اٌزأٍف‬‫«ی‪ٛ‬ق!» كیت ع‪ٛ‬اة ثریِٗ وگٗ ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٛ‬الِي‪ ،‬ىیوا فٍمٕڭ و‪ٛ‬ثچیٍىی لبها‪ٍَّ٥ ،‬ي‪،‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ع‪ُٙ‬‬‫‪183‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ٍ‪ٛ‬اكٍي ‪ ٚ‬كٔیبكْ ثیقرب ایلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤی إالؽبر‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬والِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایىی ی‪ٛ‬ي ثبه‬‫ایلی‪ :‬ثؤچی ٍی ث‪ٌٛ‬ؤی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّبق ‪ ٚ‬آهاٌؤلٖ ِ‪٦‬بهف ْٔو لیٍّبق‪ ،‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ث‪ٛ‬‬‫ی‪ٌٕٛ‬ی ثبّلْ ثب‪٩‬الة ل‪ٛ‬ی‪٪‬بْ ایلی‪]161[ .‬‬‫ایىٕچیٍی‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬ذ ا‪ٚ‬ىی ٔفبقٍي‪ ،‬هیبٍي إالؽبر‪ ٗ٪‬ورییّْٗن ‪ ٚ‬فٍمٕڭ‬‫ِٕف‪٦‬زیٕی و‪ٛ‬ىیگٗ و‪ٛ‬هٍبریت إالؽبرٕی عبهی لیٍّبق ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ فٍمٕی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬رّبل‪ ٗ٪‬ها‪ٙ‬ی ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بْ ثو ؽى‪ِٛ‬ذ ‪ٖ٥‬وٌوكْ ثریی فٍمٕی ل‪ٛ‬ی‬‫وجی ٍ‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ویٍگبْ ثو ٘یئذ اكاهٖ ثو یبللْ ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٌّٛ‬بگ‪ٔٛ‬چٗ ثو ٘فزٗ‪ ،‬یب ثو آی‪ ،‬یب ثو‬‫یً ایچیٕلٖ فٍم‪ِْ ٗ٪‬فك ‪ِٙ ٚ‬وثبْ آرب ث‪ٌٛٛ‬ة چیمّبً ایلی‪ .‬اگو ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ثو ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫چیمیت «ثو ٘فزٗ ایچیٕلٖ ِٓ فٍم‪ِٙ ٗ٪‬وثبْ ث‪ٌٛ‬لَ» كیَٗ ِ‪ٛ‬ڭب یزی یبّبه ثبال ُ٘‬‫ایٕبّٔبً‪.‬‬‫ؽى‪ِٛ‬زٕی ِغج‪ٛ‬ه لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ل‪ٛ‬د ث‪ ٤ِ ٌَٗٛ‬اٌزأٍف ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن‪ ،‬یبٍّو‬‫ٍىي‪ ،‬ر‪ٛ‬ل‪ٛ‬ى یً فٍك‪ ٗ٩‬فىو ربهلبرلیٍو‪ٌ ،‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ربهلبرٍ‪٪‬بْ فىوٌو‪ ،‬ف‪ٍٞ‬ه‪ٍٛ ،‬اكٌه‪،‬‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ اٍّویگٗ آٍ‪ٛ‬كٖ ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بْ‪ ،‬یبڭی اكثیبد ‪٩ ٚ‬يیزٌٗو‪ ٗ٩‬إّٓب ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو لَُ فٍكٔڭ‬‫كِب‪٩‬یگٗ یریالّگبْ ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬ا٘بٌیٕڭ و‪ٛ‬ثچیٍىٕی رْىیً لیٍ‪٪‬بْ لبها فٍك آهإٍلٖ‬‫ٍبچٍ‪٪‬بْ فىوٌو‪ ،‬ل‪ َٛ‬و‪ٌِٗٛ‬وی ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ایىیٍگبْ گیبٖ ث‪ٛ‬رزٌٗوی وجی ل‪ّٛ‬رٍیهاق ثو ییً ‪-‬‬
‫ّّبي ثٍْٗ ل‪ٛ‬پبهیٍیت ا‪ٚ‬چّٗوگٗ ؽب‪ٙ‬و ایلی‪.‬‬‫یبٍّو لبْ ی‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة‪ِٕ ،‬ف‪٦‬زٍویٕی اٍزٗة ی‪ٛ‬هكوٍوی لبها ك٘مبٍٔو [‪ ٚ ]161‬ثیچبهٖ ٔبكاْ‬‫ِ‪ٍٍِٛ٢‬و‪ ،‬ثو ِالٔڭ‪ ،‬ثو ٍپبٕ٘ڭ ا‪ٛ٩‬اٍی ثٍْٗ ّوی‪٦‬ذ إٍّلْ‪ ،‬یبٍّو‪ ٗ٩‬لبهّی چیمٍْوی‬‫أیك ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍوكْ ثبّمٗ فٍمٕڭ و‪ٛ‬ثچیٍىیٕی وّبي ‪٩‬رید ‪ٚ‬‬‫عَبهد ایٍٗ «إالؽبر‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬و ایّبً ایلی» كییب آالِي‪.‬‬‫ؽزی «ؽى‪ِٛ‬ذ ‪ ٚ‬آٔڭ وبٍٗ ٌیٍَوی ث‪٪ٌٛ‬بْ ِالٌو ربِبٕٔلْ ا‪ّٚ‬ج‪ٔ ٚ ٍَٛ٢ِ ٛ‬بكاْ‬‫فٍك إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّی‪ ،‬ؽب‪ٙ‬والّٔٗولٖ ایلی» عٍٍّٗیٕی ‪٥‬ال‪ ُ٘ ٖٚ‬لیال آالِي‪.‬‬‫‪184‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪-٨‬‬‫اصالحبت فزِبٔیٕی اعالْ‬‫ثو ٔیچٗ و‪ ْٛ‬ربالُ ‪ ٚ‬أز‪٢‬بهٌوكْ ویینی ‪٥‬بلجذ «إالؽبد فوِبٔیٕی ا‪٥‬الْ» و‪ٔٛ‬ی‬‫یزیْلی‪ٔ ٠٧ .‬چی عّبكی اٌضبٔی ‪٘ ٠٣٣٥‬غوی (‪ ٦‬آپویً ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً) پٕغْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی‬‫پیْنیكْ ویینی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی ربِبٕٔلْ ِقٖ‪ِ ٓٛ‬أِ‪ٛ‬هٌو چیمیت‪ ،‬لب‪ٙ‬ی والْ‪،‬‬‫هئیٌ‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬فزیٍو‪ ،‬ثبهچٗ ٍوووكٌٖؤی‪ ،‬لوق ٔفو‪ ٗ٩‬یبلنی ٍ‪ٛ‬كاگوٌوكْ عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی‬‫ٍب‪٥‬ذ ا‪ ٗ٪ٔٚ‬اهوىٗ ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛٛ‬ڭيٌو كیت فرب لیٍلیٍو‪ .‬اِِب ث‪ ٛ‬ویٌَّٗؤڭ ٔیّٗ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫چبلویٍللٍوی هٍّ ًب ٘یظ ثو وْیگٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬ایّبً ایلی‪ ]161[ .‬ؽزی ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ثو اٌ‪٧ٛ‬‬‫هوٕی ث‪٪ٌٛ‬بْ لب‪ٙ‬ی والٔگٗ ُ٘ ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلْ ٘یظ ثو ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییٍّبكی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ؽووزی ثٍْٗ إالؽبد ا‪٥‬الٔی ‪٥‬وفٍٕٗلٖ اٍزجلاكیٕی ‪ٕ٦ٕ٥‬بری ثٍْٗ و‪ٛ‬هٍٗرّٗن اٍزٗه‬‫ایلی‪ٌ .‬ىٓ فٍك آ‪٩‬ئلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬چبلوّٕڭ إالؽبد فوِبٔیٕی ا‪٥‬الْ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایىبٍٔگی‬‫ٍ‪ٛ‬یالّٔبللٖ ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ‪ٔ ٠٨‬چی عّبكی اٌضبٔیكٖ (‪ٔ ٧‬چی آپویً) چبلوٌ‪٪‬بٍٔو اِریٔڭ‬‫اهویگٗ یی‪٪‬یال ثبّالكیٍو‪ .‬ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ل‪ّٛ‬جیگی یبٍّوكْ ُ٘ ثو ٔیچٗ ٔفؤی چبلور‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫(یبٍّؤی چبلو‪٩‬بٔلٖ ل‪ّٛ‬جیگی ر‪٦‬جریی ث‪« :ٛ‬ثبالٌوكْ ُ٘ ا‪ٚ‬چ ر‪ٛ‬هد ٔفؤی فرب لیٍیڭ‪)».‬‬‫چبلوٌ‪٪‬بٍٔو ٍب‪٥‬ذ ا‪ٍٔٚ‬وكٖ (و‪ٔٛ‬ل‪ٚ‬ى) هؽیُ فبٔی ِ‪ّٙ‬بٔقبٍٔٗیلٖ هٍّی ا‪ٚ‬ه‪ٍٔٚ‬وی‬‫‪ًٌّ٥ ٚ‬وی روریجی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٌٍكٖ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ا‪ٚ٥‬بٌوی‪ ،‬وبگبْ‬‫اعوائیٗ ل‪ِٛ‬یزٍٕٗلْ ّٔبیٕلٖ ٌو‪ٍّ ،‬ولٕلكْ رربیه ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ویٍگبْ ِفزی ِؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعٗ‬‫ث‪ٙ‬ج‪ٛ‬كی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ؽیله ثه ‪ ٚ‬یٗٔٗ ثو آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبیل ؽب‪ٙ‬و ایلیٍو‪.‬‬‫ِغٌٍ رّبَ ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بٔلْ ویینی اِری ی‪ٛ‬لبهی ایْىلْ ورییت [‪ ]160‬ه‪ًٚ‬‬‫ایٍچیفبٍٔٗی ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبٌیٍو ثٍْٗ و‪ٛ‬هّلی‪ٍّ .‬ولٕل ‪ٚ‬ویًٌویٕڭ آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبٌیَی ثٍْٗ‬‫و‪ٛ‬هّلوی ؽبٌلٖ‪ ،‬ث‪ٙ‬ج‪ٛ‬كی ‪ ٚ‬ؽیله ثهٌو ثٍْٗ و‪ٛ‬هّّبكی‪.‬‬‫ِاللبد ِواٍّی ثزىبٔلْ ویینی اِری ا‪ٚ‬ىی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ ر‪ٛ‬هكٖوی ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬لٖ‬‫ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ل‪ٛ‬ي و‪ٛ‬ربهیت فبرؾٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬كی‪ٕٛ .‬ڭوٖ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگی ِ‪ ٍَٛ٦‬فوِبٕٔی لب‪ٙ‬ی‬‫ّویف عبْ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ثرییت ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بل‪ ٗ٪‬اّبهد لیٍلی‪ .‬لب‪ٙ‬ی والْ فوِبْ ا‪ٚ‬ل‪ِٛ‬بق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ریىٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بٔلٖ اِری ‪ ٚ‬ثبّمٌٗو فوِبْ ّوفی‪ ٗ٪‬ریىٗ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ل‪ٛ‬الق آٍلیٍو‪.‬‬‫‪185‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫لب‪ٙ‬ی والْ فبهٍی ریٍٕلٖ ؽب‪ٙ‬و لیٍٕ‪٪‬بْ فوِبٕٔی ثٍٕل آ‪ٚ‬اى ثٍْٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬كی‪.‬‬‫فزِبٕٔڭ اصً ٔظخٗطی‬‫(رأهیقی اّ٘یزیگٗ و‪ٛ‬هٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبٕٔی ‪٥‬یٕ ًب كهط لیالِي‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ا‪ٚ‬ىثه ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍویّئی‬‫ه‪٥‬بیٗ لیٍیت ر‪ٛ‬هوچٗ روعٍّٗیٕی ُ٘ یبىاِي)‬‫٘‪ ٛ‬اٌَّز‪٦‬بْ‬‫ِٕف‪٦‬ذ ‪ ٚ‬فرییذ ‪ َّٛ٥‬فموایبْ ف‪ٛ‬ك ها ٍِؾ‪ ٟٛ‬فب‪ٝ‬وگوكأیلٖ‪ ،‬اثزلا ثو‪ٙ‬بی ‪َّٛ٥‬‬‫‪ ٚ‬ف‪ٛ‬اِ٘ ٍِذ ّٔ‪ٛ‬كٖ‪ ،‬اللاِبد ِیّٕبیُ وٗ اكاهٖ٘بی ؽى‪ِٛ‬ذ ِب ثب إالؽبد ‪ٚ‬اٍ‪ ٤‬ثو‬‫‪ٚ‬فك روریت اعواء گوكیلٖ‪ ،‬هفزبه٘بی [‪ ]162‬ف‪ٛ‬كٍوأٗ ‪ ٚ‬اف‪٦‬بٌ‪ٙ‬بی ٍبثمبٔٗ ها ثوُ٘ ك٘بٔیُ‪.‬‬‫گ‪ ُٛ‬ىك‪ 1‬فب‪ٝ‬و فموایبْ ف‪ٛ‬ك ِیگوكأیُ وٗ عّی‪ ٤‬إالؽبد ‪ ٚ‬رجلالد اكاهٖ٘بی‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ِب ثو ‪ٚ‬فك‪ّ 2‬و‪ّ ٣‬ویف ّلٖ‪ ،‬آهى‪ ٚ‬كاهیُ وٗ ‪ َّٛ٥‬فموایبْ ِب ثبیٕ‪ٞ‬ویمٗ اللاِبد‬‫ِب یبهِٕلی ‪ ٚ‬ا‪٥‬بٔذ هٍبْ ثبّٕلوٗ ثٗ ٔ‪ٛ‬ه ‪ٛٙ١ ٍَٛ٥‬ه رّلْ ‪ ٚ‬رولی گوكیلٖ‪ ،‬ثب‪٥‬ش ‪ٙ‬یب ‪ٚ‬‬‫أ‪ٛ‬اه ثقبها گوكك‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ال اللاِبد ِب ثوای إالؽبد لب‪ٙ‬یقبٔٗ٘ب ‪ ٚ‬اٍزیفبء ‪ ٚ‬افن ؽٖخ اٌقواط ‪ٚ‬‬‫‪3‬‬‫ىو‪ٛ‬اح ‪ ٚ‬كیگو ؽك ٍٍ‪ٞ‬بٔی ‪ ٚ‬رولی ٕٕبی‪ ٚ ٤‬رغبهد ٍِّىذ‪ِ ،‬قٖ‪ ٓٛ‬ثب ك‪ٌٚ‬ذ ل‪ٛ‬ی‬‫ّ‪ٛ‬وذ ه‪ٍٚ‬یٗ ث‪ٛ‬كٖ ‪ ٚ‬ثغّی‪ٍّ٥ ٤‬لاهاْ ‪ِ ٚ‬أِ‪ٛ‬هیٓ ‪ ٚ‬فلِزگبهاْ ك‪ٌٚ‬ذفبٔٗ ِ‪ٛ‬اعت‬‫ِقٖ‪٦ِ ٓٛ‬نی ِموه ووكٖ‪ ،‬ثوای ثو ٍجیً ‪٥‬لي فلِزگناه ّلْ آٔ‪ٙ‬ب ِفزِ ِقٖ‪ٓٛ‬‬‫ر‪٦‬ینی ّٔ‪ٛ‬كٖ ‪ ٚ‬كیگو ‪ٝ‬ویك أ‪٦‬بِبد ٍبثك ٘وولاَ فواف‪ٛ‬ه اؽ‪ٛ‬اٌْبْ كاّزٗگی ها َِل‪ٚ‬ك‬‫ّٔ‪ٛ‬كیُ‪ِ .‬ب ثبیل عّی‪ ٤‬اللاِبد ‪ ٚ‬إالؽبد ‪ ٚ‬رو‪ٚ‬یظ ‪ ٚ‬رولی ‪ ٚ ٍَٛ٥‬فٕ‪ ْٛ‬ف‪ٛ‬ك ها ثو ‪ٚ‬فك‬‫ّو‪ّ ٣‬ویف ث‪ ًّ٦‬آ‪ٚ‬هأیُ ‪ ٚ‬ثوای ِٕبف‪ ٚ ٤‬آٍبیِ ه‪٥‬یٗگبْ ف‪ٛ‬ك وٗ ثٗ پبیرقذ ِب‬‫اٍزمبِذ كاهٔل ف‪ٛ‬اِ٘ كاهیُ وٗ ‪ٍِ َّٛ٥‬ذ ٍبوٕنی پبیرقذ اى ثنی ف‪ٛ‬ك٘بّبْ‬‫اّقبٕبْ ٕبؽت ِْ‪ٛ‬هد ‪ِٕٛ ٚ‬ه االفىبه ها أزقبة ّٔ‪ٛ‬كٖ‪ ،‬رأٍیٌ ‪ ٚ‬رْىیً ِغٌٍ‬‫ووكٖ‪ ]161[ ،‬ثوای إالؽبد ‪ ٚ‬رولیبد ‪ ٚ‬رٕ‪٢‬یُ ‪ ٚ‬ؽف‪ ٠‬اٌٖؾۀ پبیزقذ ٍ‪٦‬ی ‪ ٚ‬اعز‪ٙ‬بك‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ى‪ ،َ ،ٚ‬د‪ :‬ىك‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ٚ :‬لف‪ ،َ ،‬د‪ٚ :‬فك‬‫‪ 3‬ا‪ :‬ؽٖخ اٌؾواط‬‫‪186‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ّٔبیٕل‪.‬‬‫اٌ‪ٛ‬لذ الىَ ِیلأیُ وٗ اٌجزٗ یه فيیٕٗفبٔۀ ؽى‪ِٛ‬زی وْبكٖ‪ ،‬لواه ِیلی‪ٙ‬یُ وٗ‬‫ؽَبة فوط ‪ِ ٚ‬لافً ِ‪٦‬نی ٍِّىذ ها ثل‪ٌٚ‬ذفبٔۀ ِب الىَ ‪ٙ ٚ‬و‪ٚ‬هگوكأل‪.‬‬‫ثوای ‪ َّٛ٥‬ه‪٥‬یٗ گبْ ِب الىَ كأَزٗ‪ ،‬فٖ‪ ٓٛ‬عّی‪ ٤‬اعز‪ٙ‬بكاد ‪ ٚ‬اِ‪ٛ‬هاد ها‬‫ث‪ٛ‬لزِ ‪ٝ‬ج‪ ٤‬وٕبٔلٖ‪ ،‬ثٗ ٍِّىذ ثقبها ثوای فرییذ ‪ ٚ‬ث‪ٙ‬وِٖٕل گوكیلْ ْٔو‪ 1‬ووكٖ ِیْ‪ٛ‬ك‪،‬‬‫چ‪ٔٛ‬ىٗ ِ‪ٞ‬ج‪ ٗ٦‬ثوای ‪ٝ‬ج‪ ٤‬وٕبٔیلْ رٖٕیفبد ‪ ٚ‬رأٌیفبد ‪ْٔ ٚ‬ویبد ‪ ٚ‬افجبهاد ِٕبف‪َّٛ٥ ٤‬‬‫گوكیلٖ ‪ ٚ‬افجبهاد ‪ٙ‬و‪ٚ‬هیٗ ها ثقبهیبْ ا‪ٝ‬ال‪ِ ٣‬ییبثٕل‪ .‬ماد ِب ثوای فموایبْ ف‪ٛ‬ك ثني‬‫ّ٘ذ ‪٦ٍ ٚ‬ی ِ‪ٛ‬ف‪ٛ‬ه كاهیُ وٗ كه آیٕلٖ اعوای اِ‪ٛ‬هاد اكاهٖ٘بی ؽى‪ِٛ‬زی ِب ثمله الىِٗ‬‫ِ‪٦‬نی ِیگوكیلٖگیاُ‪ 2‬ثٗ ِْ‪ٛ‬هد‪ 3‬عّ‪٦‬یذ عبهی ّلٖ ثّٕبف‪ ٤‬فموایبْ ِب ّ‪ٛ‬ك‪.‬‬‫ثٕب ثو ٍجت ف‪ ُٛ‬ثقزی َِب‪ٚ‬اد ؽبِی ِب وٗ ك‪ٌٚ‬ذ ل‪ٛ‬ی ّ‪ٛ‬وذ ه‪ٍٚ‬یٗأل‪ ،‬ماد‬‫ِب هأی كاهیُ وٗ اى ِؾج‪ٍٛ‬بْ ثؾجٌفبٔۀ ِب‪ 4‬ف‪ٛ‬اثیلٖگی ثو‪ٙ‬بی فموایبْ ‪ِ ٓٝٚ‬أٌ‪ٛ‬ف‬‫ِؾج‪ً٘ٛ‬ب اى لیل ِوفٔ ِیگوكأیُ‪.‬‬‫ی‪ َٛ‬عّ‪ ٗ٦‬ثیَذ ْ٘زُ ّ‪ٙ‬و عّبكی اٌضبٔی ٍٕٗ ‪٘ ٠٣٣٥‬غوی إً ایٓ َٔقٗ ثٗ‬‫كاه اٌٍَ‪ٕٞ‬ۀ ثقبهای ّویف ِيیٓ ثّ‪ٙ‬و والْ اِری ثقبها ٍیل اِری ‪٥‬بٌُ ثٓ ٍیل اِری ‪٥‬جل‬‫االؽلگوكیلٖگی ِیجبّل‪]166[ .‬‬‫فوِبْٔڭ ر‪٦‬جری ‪ ٚ‬روویتٌویٕڭ ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬لٍ‪ٕ٪‬لْ‪ ،‬ثبٌناد ِیٍٍری ‪ٌّٛ ٚ‬ىٗ ‪ٝ‬وفٍؤلْ رؾویو‬‫لیٍٕلی‪٪‬ی آ ڭالّیالكه‪ .‬ىیوا كهثبهوبرجٍوی ‪ٖٔ ٚ‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ا‪ٚ‬ىی فبهٍی رؾویؤلٖ‬‫ثو كهعٗ الزلاهیل آكٍِو ایلیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ ،َ 1‬د‪ْٔ :‬ووٕبٔیلْ ر‪٦‬ینی ّٔ‪ٛ‬كیُ وٗ ثٗ پبیرقذ ِب وٗ ثقبهای ّویف اٍذ ِ‪ٞ‬ج‪ ٗ٦‬ثٕب ووكٖ‬‫ِیْ‪ٛ‬ك‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ِ :‬یگوكیلٖویاُ‬‫‪ 3‬د‪ :‬ثٗ ارفبق ‪ِْٛ ٚ‬هد‬‫‪ 4‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ثؾجٌفبٔٗاِب‪ ،َ ،‬د‪ :‬ثؾجٌفبٔٗ ِب‬‫‪187‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫فوِبٕٔڭ ر‪ٛ‬هوچٍٗی‬‫٘‪ ٛ‬اٌَّز‪٦‬بْ‬‫ثبهچٗ فمواٌوِئڭ ِٕف‪٦‬ذ ‪ ٚ‬فرییذٌویٕی ایَگٗ آٌیت و‪ٛ‬ثچیٍیهٔڭ ه‪ٙ‬بٍی ‪ٚ‬‬‫ٍِزٕڭ ریٍٗوی ثٍْٗ ثبّالة اللاَ لیالِيویُ ثئڭ ؽى‪ِٛ‬ذ اكاهٌٖوِيویڭ إالؽبد ‪ٚ‬‬‫روریت ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ اعوا ربپیت ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىی اٍّو ‪ ٚ‬ف‪ٛ‬كٍوأٗ ؽووذٌو ی‪ٛ‬لبٌَ‪.ْٛ‬‬‫فمواٌویّيگٗ ایْیزلهاِي ویُ إالؽبد ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ اكاهٌٖؤل ٖ ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫‪1‬‬‫ا‪ٚ‬ىگبهٍّؤڭ ثبهچٍٗی ّو‪ّ ٣‬ویف‪ِٛ ٗ٩‬افك ث‪ٌٛٛ‬ه‪ .‬ثي اِیل لیالِي ویُ ثئڭ ثبهچٗ‬‫فمواٌویّي‪ّٛ ،‬ي ‪ٝ‬ویمٗ اللاِبرّي‪ ٗ٩‬یبهكَ ثریاٌو ُ٘ ثئڭ اللاِبرّي ‪ ،ٍَٛ٥‬رّلْ ‪ ٚ‬رولیٔڭ‬‫‪ٛٙ١‬هی‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبهأڭ ‪ٙ‬یب ‪ ٚ‬أ‪ٛ‬اهی‪ ٗ٪‬ثب‪٥‬ش ث‪ٌٛٛ‬ه‪.‬‬‫ثؤچی اّّي لب‪ٙ‬یفبٌٔٗو‪ ،‬فواط‪ ،‬ىو‪ٛ‬اح ‪ ٚ‬ثبّمٗ پبكّبٍ٘ك آٌمٍویٕڭ إالؽی‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ٕٕبی‪ ٚ ٤‬رغبهر‪ ٗ٪‬ثبٌقبٕٗ ه‪ٍٚ‬یٗ ك‪ٌٚ‬زی ثٍْٗ ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ رغبهرّي‪ ٗ٩‬رولی ثریِٗن‬‫كه‪]161[ .‬‬‫‪ٍّ٥‬لاهٌو ‪ ٚ‬ك‪ٌٚ‬ذ فبٔٗ فلِذ گبهٌویٕڭ ٘و ثویگٗ ِ‪٦‬نی ثو ِملاه آیٍك ر‪٦‬ینی لیٍٕیت‬‫آٌؤڭ ر‪٩ٛ‬ویٌك ثٍٗ ْ اُ لیٍٍْویٕی ٔ‪٢‬بهد لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬قٖ‪ِ ٓٛ‬فزِ ر‪٦‬ینی لیٍٕ‪ٛ‬ه‪.‬‬‫‪ٍّ٥‬لاهٌو ‪ٝ‬وفٕلْ ثرییالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ ٚ‬إٌٓٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬أ‪٦‬بَ ‪٘ ٚ‬لیٌٗو ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬یبْ‬‫ِّٕ‪ ٣ٛ‬كه‪.‬‬‫٘و ثو اللاِبد‪ ،‬إالؽبد رو‪ٚ‬یظ ‪ ٚ ٍَٛ٥‬فٕ‪ْٔٛ‬ی ّوی‪٦‬ز‪ِٛ ٗ٪‬افك لیٍّْي الىَ كه‪.‬‬‫(اهرغب‪ ٗ٩٣‬ی‪ٛ‬ي)‬‫پبیزقذ ٔڭ إالؽبد ‪ ٚ‬رولیبری ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ف‪ٛ‬اِ٘ لیالِي ویُ پبیرقزلٖ اٍزمبِذ‬‫لیٍ‪ٛ٪‬چی ث‪ٛ‬ر‪ٍِ ْٛ‬ذ ا‪ٚ‬ى آهاٌؤلْٖ آچیك فىویل ‪ِْٛ ٚ‬هد ایگٍٗی ث‪٪ٌٛ‬بْ آكٍِؤی‬‫أزقبة لیٍیت ثو ِغٌٍ یبٍبٍ‪ٍٔٛ‬و‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٌٍ پبیرقذكٖگی ه‪٥‬یٌٗوِئڭ آٍبیِ ‪ٚ‬‬‫ِٕف‪٦‬زٍوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬و‪ ِّٛ‬لیٍیت پبیرقذٔڭ رٕ‪٢‬یُ ‪ ٚ‬ؽف‪ ٠‬اٌٖؾٍٗی‪٦ٍ ٗ٪‬ی ‪ ٚ‬اعز‪ٙ‬بك‬‫لیٍَ‪ٍٔٛ‬و‪.‬‬‫ؽب‪ٙ‬و ثي الىَ ثیٍِٗيویُ ثو ؽى‪ِٛ‬ذ فيیٕٗفبٍٔٗی آچیٍیت ٍِّىذٔڭ ِلافً ‪ٚ‬‬‫ِقبهعیٕڭ ؽَبثی ِ‪٦‬نی لیٍَٕ‪.ْٛ‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬اكاهٌؤلٖ‬‫‪188‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫٘و ثو ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق ‪ ٚ‬لواهٌؤی ‪ ٚ‬لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اٍّؤی‪ ،‬ثبّمٗ ‪ٙ‬و‪ٚ‬ه ث‪٪ٌٛ‬بْ [‪]114‬‬‫فربٌؤی ‪ٚ‬لذ ‪ٚ‬لزٕلٖ فٍك‪ ٗ٩‬آ ڭالرّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬پبیرقذِي ثقبهای ّویفلٖ ثو ِ‪ٞ‬ج‪ٗ٦‬‬‫ل‪ٛ‬هاِي‪ ،‬ىیوا ِ‪ٞ‬ج‪ٗ٦‬كٖ رٖٕیفٍو ‪ ٚ‬رأٌیفٍو‪َّٔٛ٥ ،‬ڭ ِٕف‪٦‬زی‪ ٗ٪‬كایو فربٌو ثبٍیٍیت فٍك فربكاه‬‫ث‪ٌٛٛ‬ه‪.‬‬‫ثي آهرك ٍ‪٦‬ی ‪ٚ‬و‪ ِّٛ‬لیالِيویُ ویٍٍٗی ىِبٍٔوكٖ ثئڭ ؽى‪ِٛ‬ذ اكاهٌٖوِي الىَ‬‫ِملاهٔچٗ ِ‪٦‬نی ث‪ٌٛٛ‬ة‪٘ ،‬و ثو اُ ارفبق‪ ٚ 1‬عّ‪٦‬یذٔڭ ِْ‪ٛ‬هری ثٍْٗ عبهی ث‪ٌٛٛ‬ة‪،‬‬‫فمواِئڭ ِٕف‪٦‬زی‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪.ٌَْٛٛ‬‬‫ؽبِی ِي ث‪٪ٌٛ‬بْ ه‪ٍٚ‬یٗ ك‪ٌٚ‬زیٕڭ ؽویذ ‪َِ ٚ‬ب‪ٚ‬اری ّوفی‪ ٗ٪‬ؽجٌفبِٔٗيكٖ یبر‪٪‬بْ‬‫ِؾج‪ٍٍٛ‬وكْ ا‪ٚ‬ى ‪ ٓٝٚ‬ا٘بٌیٍویٕڭ ه‪ٙ‬بٍی ثٍْٗ آىاك لیالِي‪.‬‬‫فوِبْ ا‪ٚ‬ل‪ٌٛٛ‬ة ثزلولْ ویینی اِری یریٔلٖ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثو فبرؾٗ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬كی‪ٕٛ ،‬ڭوٖ‬‫ا‪ٚ‬هٔیٕلْ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پبٌیٍو ثٍْٗ ایَبٔالّیت ا‪ٚ‬ىیٕڭ فٖ‪ٕٛ‬ی ا‪ٚ‬یی‪ ٗ٪‬ویزلی‪ٕٛ .‬ڭوٖ‬‫ٍّولٕل ‪ٚ‬ویٍی ِفزی ِؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعۀ ث‪ٙ‬ج‪ٛ‬كی ٍّولٕل ا٘بٌیَی ربِبٕٔلْ ثقبهاٌیٍؤی ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫اٌ‪ّ٦ٔ ٧ٛ‬ذ ثٍْٗ رربیه لیٍیت ه‪٥‬یٍٗی ؽمٕلٖ ٌ‪ٞ‬ف ‪ِ ٚ‬وؽّزلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ اِریٔی ك‪٥‬بی فری‬‫ثٍْٗ یبك ایزلی‪.‬‬‫ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌوی فوِبٕٔڭ ِ‪ٞ‬ج‪َٔ ٣ٛ‬قٌٗویٕی ِغٌٍ اٍ٘ی‪ ٗ٪‬ربهلبرلیٍو‪ّٛ .‬‬‫ثٍْٗ «إالؽبد فوِبٔیٕی ا‪٥‬الْ ِواٍّی» رّبَ ث‪ٌٛٛ‬ة ؽب‪ٙ‬و ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو ربهلبٌلیٍو‪.‬‬‫[‪]113‬‬‫فزِبْ ِٕبطجتی ایٍٗ ییغیٍٕز‬‫یبٍّو فوِبْ َٔقٍٗیٕی هیگَزبْ ِیلإٔلٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة فٍك‪ ٗ٩‬ر‪ّٔٛٛ‬ز‪ٛ‬هكیٍو‪« ،‬یبّبٍ‪ْٛ‬‬‫اِری ‪٥‬بٌُ» ٕلاٍیٕی آٍّبٍٔو‪ ٗ٩‬چیمبهكیٍو‪.‬‬‫اِری فوِبٔیٕی ا‪٥‬الْ لیٍّبٍلْ ثو ٔیچٗ و‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ه‪ ،ْٚ‬ا‪٩ٚ‬الْ كه‪ٚ‬اىٍٖیٕڭ‬‫ربّمبهیٍٕلٖوی «چبهثب‪ ٧‬فبٕٗ»ٔی ‪ َّٛ٥‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آچیت ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ایلی‪ ،‬عّ‪ ٗ٦‬و‪ٍٔٛ‬ؤلٖ‬‫فٍك ّ‪ٔٛ‬لٖ ر‪ٛ‬پالٔب ایلیٍو‪ .‬یبٍّوكْ ث‪ٌ٘٦‬وی فوِبْٔڭ ثو َٔقٍٗیٕی آٌیت ّ‪ٔٛ‬لٖ ثبهیت‬‫یی‪٪‬نی لیٍیت ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬كیٍو‪.‬‬‫عّ‪ّٔ ٗ٦‬بىٔلْ ویینی یبٍّو ر‪ٛ‬پالٔیت ایٍچیفبٔٗٔڭ وبرجی لبهی ‪٩‬الَ ثٍْٗ ثوگٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ارزفبق‬‫‪189‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ّ‪ٙ‬ؤڭ ِقزٍف یریٌؤلٖ یی‪٪‬نی لیٍلیٍو‪ٌ .‬ت ؽ‪ ٗٛ‬كی‪ٛ‬اْ ثیگی‪ ،‬و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٗی‪،‬‬‫ىهگواْ ِیلأی وجی ِْ‪ٛٙ‬ه ‪ ٚ‬ویڭ ا‪ٚ‬ه‪ٍٔٚ‬وكٖ یی‪٪‬یٍٕو لیٍیت ّ‪ٙ‬ؤڭ ِْ‪ٛٙ‬ه و‪ٛ‬چٌٗویٕی‬‫آیٕبٌلیٍو‪ .‬یی‪٪‬یٍٕوكٖ یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍو وّبي ّ‪ٛ‬ق ثٍْٗ اّرتان لیالٌو‪ٔ ،‬ب‪ٝ‬مٍؤڭ‬‫ٍ‪ٛ‬ىٌویٕی ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬ل‪ٛ‬ي چبپیت آٌمِالیٍو ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ ثو لَُ فٍمٕڭ ِبڭالیٕلٖ لبی‪٥ ٛ٪‬الِزی و‪ٛ‬ه‪ّٗٔٚ‬ولٖ‪ ،‬ثو لَُ فٍك ر‪٦‬غت ‪ٚ‬‬‫ؽرید ثٍْٗ ٘یظ ثو ٔوٍٗٔی ر‪ّّٔٛٛ‬بٍلْ رّبّب لیٍّبللٖ ایلی‪.‬‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ه‪ٚ‬ؽی ثٍْٗ ه‪ٚ‬ؽالٔ‪٪‬بٍٔو یی‪٪‬یٍٕؤڭ ری‪ٛ‬هٖوٕلٖ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة فىوٌوی‪ٗ٪‬‬‫یبلنیهاق آكٍِو‪ ٗ٩‬لبهاة‪ٍَِّ« :‬بٔچیٍ ه ثزلی‪ ،‬ك‪ٚ‬ه علیلٌو ك‪ٚ‬هی ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬اُ ّ‪ٔٛ‬لاق‬‫[‪ ]111‬ثبها ثریٍٗ یبِبْ‪ ،‬لبٔی و‪ٛ‬هایٍ‪ٛ‬ن فلا ٔیّٗ ف‪ٛ‬ا٘الیله‪ »...‬وجی ٍ‪ٛ‬ىٌو ٍ‪ٛ‬یالة‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزگٗ ىِنی ؽب‪ٙ‬والِبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫‪-٩‬‬‫ّٔبیغ ِظئٍٗطی‬‫إالؽبد ٍ‪ٛ‬ىی ِیلأ‪ ٗ٪‬چیم‪٪‬بٔلْ ثریی «ّٔبیِ َِئٍٍٗی» یبٍّو آهاٌؤلٖ ِ‪ُٙ‬‬‫ثو ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬ر‪ٛ‬ر‪٪‬بْ ایلی‪ .‬فی‪ٛ‬هاي أمالثی ایٍٗ ثواثو یبٍّو ّٔبیِ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬والٔیت ىیٕزٍی‬‫ثبیوالٍو یبٍبة ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ایلیٍو‪ .‬ؽزی ّٔبیِ و‪ٔٛ‬ی لبیَی ی‪ٌٍٛ‬و ثٍْٗ ‪ ٚ‬لبٔلای ؽووزلٖ‬‫ث‪ٌٍْٛ‬ویٕڭ ُ٘ پیالٔی چیيیٍگبْ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فربٌؤی آ ڭال‪٩‬بْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذچیٍو‬‫ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ فو‪ٚ‬ط ؽووزٍوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّؤڭ ّٔبیِ ثبیوالٍویٕی ثو «‪٥‬الِذ» ِموه لیٍیت‬‫آٌیت ایلیٍو‪٥ .‬ىٌ اٌؾووذچیٍو آهإٍلْ ثو ِ‪٦‬زّل ك‪ٍٚ‬ز‪« :َٛ‬اگو یبٍّو ّٔبیِ ثبیوا‪٩‬ی‬‫و‪ٛ‬ربهٌٍٗو ثئڭ لبّٔي ُ٘ ٕ‪ٛ‬ڭ ل‪ٞ‬وٍٖیگٗچٗ ا‪ّٚ‬بي ثبیوال‪ ٗ٪‬لبهّی ر‪ٛ‬و‪ٌٛٛ‬ه» فربیٕی‬‫یزْلهگبْ ایلی‪ .‬ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن اگو ؽى‪ِٛ‬ذ إالؽبد ؽمٕلٖ صبثذ ث‪ ٌَٗٛ‬ایلی‪ِٔٛ ،‬لالمٗ‬‫ٍ‪ٛ‬ىٌو‪٘ ٗ٩‬یظ اّ٘یذ ثرییٍّبً ایلی‪ِ .‬بكاَ وٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ؽووزٍؤلٖ اهرغب‪٥ ٣‬الِزٍوی‬‫و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ب ثبّالكی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ىٌو ثٍْٗ ؽَبثالّّبق الىَ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّو‬‫آهٍٖٕلٖ ّٔبیِ ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ایىی فىو ثبه ایلی‪ :‬ثؤچی فىو ّٔبیِ لیٍّبق ‪ّٔ ٚ‬بیِ‬‫‪190‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ [*‪[ 1] 111–111‬ة‪ ]199б :‬إالؽبد فوِبٔیٕڭ اّ٘یزٕی فٍم‪ٗ٪‬‬‫آ ڭالرّبق‪ ُ٘ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فٍمٕی ثو آهاكٖ ر‪ٛ‬پالة عّب‪٥‬ذ إٍّلْ اِری‪ ٗ٩‬رْىو ‪٥‬وٗ لیٍیت‬‫إالؽبد فوِبٔیٕی اعوا لیٍْی ی‪ٌٕٛ‬لٖ آ ڭب ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ثو ه‪ٚ‬ؽبٔی ل‪ٛ‬د‪ّٛ ،‬ق ‪٩ ٚ‬رید ثرییت‬‫ووّىبْ اّیگٗ علیهاق ی‪ٍ ٗ٪ٌٛ‬بٌّبق ‪ٝ‬وفٕلٖ ایلی‪.‬‬‫ایىٕچی فولٗ ایَٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ؽووزٍؤلٖ اهرغب‪٥ ٣‬الِزیٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬ها ایلی‪« .‬اگو‬‫ّٔبیِ ِٕبٍجزی ایٍٗ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌَٗ‪ ،2‬ؽى‪ِٛ‬ذ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ‪ٝ‬وفی‪ٗ٪‬‬‫ل‪ٌّٛٛٛ‬ة إالؽبد ی‪ٌٛ‬یٕی ثب‪٩‬اله‪ ُ٘ ،‬ث‪ٛ‬ر‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یزٕی [ة‪ ]200а :‬یبٍّو ث‪ٛ‬یٕی‪ٗ٪‬‬‫ی‪ٛ‬واله» كیت گّبْ‪ 3‬لیال ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِٔٛ ْٛ‬لاق ّج‪ٗٙ‬یل فوِبْ ِٕبٍجزی ایٍٗ ّٔبیِ‬‫لیٍْٕی ِ‪ٛ‬افك ربثّبً ایلی‪.‬‬‫عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی یبٍّو یی‪٪‬یٍٕوكْ وینی ثبىاهگً گنهٔلٖ ؽٍیُ ‪ْٛ٥‬هی ا‪ٚ‬یٕلٖ ر‪ٛ‬پالٔلیٍو‪.‬‬‫ِغٍَلٖ ٍّولٕلیل ِفزی ِؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعٗ ث‪ٙ‬ج‪ٛ‬كی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی ؽیله ثه افٕلیٍو ُ٘ ثبه ایلیٍو‪.‬‬‫ِغٌٍ ثبّالة ثو عّ‪٦‬یذ فرییٗ یبٍبكی‪ .‬عّ‪٦‬یذ فرییٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ٥‬ب لیل لیٍلی ‪ٚ‬‬‫ا‪٥‬بٌٔٗو ر‪ٛ‬پالكی‪ .‬ویالٍی و‪ٍٔٛ‬وكٖ لبٔلای ؽووذ لیٍِ ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ِفزی ِؾّ‪ٛ‬ك‬‫ف‪ٛ‬اعٗٔڭ ر‪ٕٛ‬یٌٗویٕی ریڭالكی‪ٕٛ .‬ڭوٖ ّٔبیِ َِئٍٍٗی ِیلأ‪ ٗ٪‬ویٍلی‪ .‬و‪ٛ‬پچیٍه‬‫ّٔبیِ لیٍّبق ربِبٔیٕی یبلالكی‪ِٛ .‬ڭب ّٔبیْگٗ فالف فولٗ ّلرٍی ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ لبهّی‬‫ویٍلی‪ِ .‬ؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعٗ رىٍیفی ثٍْٗ ّٔبیِ َِئٍٍٗیٕی ؽً لیٍّبق ل‪ّٛ‬جیىی ‪ِ ٚ‬یٍٍری‬‫ِْ‪ٛ‬هرٍوی‪[ ٗ٪‬ة‪ِٛ ]200б :‬ل‪ٛ‬ف ل‪ٛ‬ی‪ٌٛ‬لی‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّو ربِبٕٔلْ فی٘ اٌلّٗ‬‫ف‪ٛ‬اعٗ‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬يد اٌلّٗ ‪ٕ٥ ٚ‬بیذ اٌلّٗ فبْكْ ‪٥‬جبهد ا‪ٚ‬چ ‪ٚ‬ویً ٍبیالٔلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ویًٌو‬‫ِؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعٗٔڭ هفبلزی ایٍٗ وبگبٔگٗ ِیٍٍریٔڭ آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهاٌو‪ ،4‬ا‪ ٚ‬ثٍْٗ ّٔبیِ ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ‬‫ِْ‪ٛ‬هد لیالٌو‪ ،‬یٗٔٗ آٔڭ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ّٔبیِ ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ فىویٕی ٍ‪ٛ‬هایٍو‪،‬‬‫اگو ل‪ّٛ‬جیىی ّٔبیْگٗ ها‪ٙ‬ی ث‪ ٌَٗٛ‬آٔلْ ثو [‪ ]110‬كٍزٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ِ‪ٍٛ‬یمٍٗیٕی ٍ‪ٛ‬هاة‬‫آٌیت علا ‪ٕٕٗٞٝ‬یل ثو ّٔبیِ لیالٌو ایلی‪.‬‬‫یبٍّؤڭ ایَىی أمالثچیٍؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ِ ٚ َٚ‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‬‫——————————————‬‫‪« 1‬ا» قولیازموده ‪ 111‬و ‪ 111‬نچی ورقلر یوقالغان‪ .‬شو باعث یوقالغان سطرلرنی «ب» قولیازمو‬‫اساسیده متنغو كرتلگان‪.‬‬‫‪ 2‬ة‪ :‬ل‪ٛ‬ه‪٩‬بٌَٗ‬‫‪ 3‬ة‪ :‬وّبْ‬‫‪ 4‬ة‪ :‬ثبٌواٌو‬‫‪191‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ث‪َِ ٘٦‬ئٌٍٗؤی ِناووٖ لیٍِ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬آفْبَ ِریىا ِؾی اٌلیٓٔڭ ا‪ٚ‬یی‪ ٗ٪‬چبلوٌ‪٪‬بْ‬‫ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ٌٛ‬و آٔلٖ ثبه‪٩‬بٔلٖ ِ‪َِ ُٙ‬ئٍٗ ث‪ٌٛٛ‬ة آهاكٖ ّٔبیِ َِئٍٍٗی چیملی‪ِ .‬غٌٍ‬‫اٍ٘یلْ ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ّٔبیِٔی یبلالة إواه لیٍّبللٖ ایلی‪ٌ .‬ىٓ ِریىا ِؾی اٌلیٓ‬‫ّٔبیِ ‪ٙ‬وهٌویٕی كٌیًٌو ثٍْٗ اصجبد لیٍلی‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیىی ‪ِ ٚ‬یٍٍریٔڭ ُ٘ ّٔبیْگٗ ِقبٌف‬‫ایلوٍویٕی ٍ‪ٛ‬یالكی‪ٔ ،‬زیغٗكٖ ّٔبیِ لیٍّبِبق لواهی لج‪ٛ‬ي لیٍٕیت یبٍّؤی ّٔبیِ‬‫فىؤلْ لبیزبهِبق ‪١ٚ‬یفٍٗی ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ِ ٚ َٚ‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٌو‪ ]112[ ٗ٩‬ؽ‪ٛ‬اٌٗ‬‫لیٍٕلی‪.‬‬‫كه‪ٚ‬ال‪ٖٔ ،٤‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ّٔبیْگٗ ِقبٌف ث‪ٌٛٛ‬ة ِیٍٍریگٗ ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىؤی‬‫ا‪ٚ‬رٍمنی لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ٖٔ .‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ّٔبیْگٗ ِّبٔ‪٦‬زلْ ِمٖلی‪« :‬اُ رٕغگٕٗ‬‫ا‪ٚ‬رَ‪ ٚ ْٛ‬إالػ فوِبٔی عبهی ث‪ »ٌَْٛٛ‬ایّبً ایلی‪( .‬ىیوا اگو ل‪ّٛ‬جیىی إالؽبد‬‫فىویگٗ صبثذ لبٌ‪٪‬بْ ث‪ ٌَٗٛ‬ایلی‪ ،‬پیزری‪٩‬واكٌو‪ٗ٩‬چ ٗ‪ِ 1‬یٍی‪ٍٔٛ‬و ثٍْٗ هّ‪ ٖٛ‬ربهلبریت‬‫إالؽبرٕڭ ی‪ٌٛ‬یٕی ثب‪٩‬الِبً ایلی‪ ).‬آٔڭ فىؤچٗ إالؽبد فوِبٔیٕڭ عبهی‬‫ث‪ٌّٛ‬بٍٍ‪٪‬ی أیك ایلی‪ ،‬ا‪ ٚ‬إالؽبد ٍ‪ٛ‬كإٍلْ لبچبٍٔو ا‪ٚ‬ىیٕی ل‪ٛ‬رمبه‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ ّٔبیْلْ ل‪ّٛ‬جیىی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبّمٗ ثو ر‪ٍٙ‬ىٗ ثبه ایلی‪ّٔ :‬بیِ ِٕبٍجزی ایٍٗ‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌیت افزالي ل‪ٛ‬پَٗ ثؤچی لوثبْ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ث‪ٛ‬اله ایلی‪.‬‬‫ىیوا ل‪ّٛ‬جیىی كٍّّٕوی آچیملْ آچیك [‪ِ ]111‬یلأ‪ ٗ٪‬آریٍیت اِریكْ ا‪٥‬بٔذ ‪ ٚ‬ؽّبیذ‬‫و‪ٛ‬هگبٔلْ ویینی‪ٖٔ ،‬و اٌلّٗٔی یٗٔٗ رٕغگٕٗ ل‪ّٛ‬جیىی ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هّ‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬یّبً ایلیٍو‪.‬‬‫ّی‪ٍّٕ - ٗ٦‬ی ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ِٕبٍجزی ایٍٗ آٍزبٔٗ لً ل‪ّٛ‬جیىی ٔیّٗ ثالٌو‪ ٗ٩‬ی‪ٌٛٛ‬ل‪٪‬بْ ث‪ٖٔ ،ٌَٗٛ‬و‬‫اٌلّٗٔڭ ُ٘ آٔلْ آهركهاق ثالٌو‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬چوایْی أیك ایلی‪ٖٔ .‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ایىی لبرال‬‫ایىی‪ ،‬ر‪ٛ‬هد لجیٍٕلْ ِ‪ٔٛ‬ی آة آچیك ثیٍٗ ایلی‪ .‬ئٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٔ ٚ‬بیْگٗ ل‪٦ٞ‬ی‬‫ٕ‪ٛ‬هرلٖ لبهّی ‪ ٚ‬ك‪ٍٚ‬ذ فبٌٖی ِیٍٍریٔی ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىوگٗ ٍبٌ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ّٔبیغ‬‫ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ٔ ٠٩‬چی عّبكی اٌضبٔی ‪ٔ ٠٣٣٥‬چی ٘غوی (‪ٔ ٨‬چی آپویً ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی‬‫——————————————‬‫‪Петроград 1‬‬‫‪192‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫َ‪ ).‬ایورٗ ثٍْٗ ٍب‪٥‬ذ یزیكٖ «ثووذ ِ‪٪‬بىٍٖی» ‪ ٚ‬آٔڭ آٌلٔلٖوی پبٍبژ‪ِ ]116[ 1‬یڭٍوچٗ‬‫یبٍّو ثٍْٗ ر‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪٘ .‬وویُ ثو ّٔبیِ لیٍْ‪ ،ٗ٪‬ثو ثبیواق و‪ٛ‬ربهیت و‪ٛ‬چٌٗؤی آیالْٔ‪،ٗ٪‬‬‫اِریٔڭ اهویگٗ ثبهیت رْىوٌو‪ ،‬رربیىٍو ‪٥‬وٗ لیٍْ‪ ٗ٪‬عبٔلْ ِْزبق ایلی‪.‬‬‫ثو ٔیچٗ ه٘ربٌو كی‪ٛ‬اْ ثیىی فبٔٗ لب٘ی آٌلٔلٖ ثو ر‪ٛ‬ة یبٍّو‪ّ ٗ٩‬ولیٍو ‪ ٚ‬ل‪ّٛٛ‬لٍو‬‫ا‪ٚ‬هگبرّٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ٌىٓ ثووذ ِ‪٪‬بىٍٖی ایچٕلٖ ّٔبیِ َِئٍٍٗی ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ٕ٘‪ٛ‬ى عٕغبي ثبهِبللٖ‬‫ایلی‪ .‬وبگبٔگٗ ثبه‪٩‬بْ ‪ٚ‬ویٍٍو ِیٍٍریكْ افزالفٍی ه‪ٚ‬ایزٍو ٔمً ایزلیٍو‪ .‬ث‪ٌ٘٦‬وی «ِیٍٍری‬‫ل‪٦ٞ‬ی ٕ‪ٛ‬هرلٖ ّٔبیْگٗ لبهّی» كیلیٍو‪ .‬ث‪ٌ٘٦‬وی «ِیٍٍری ا‪ٚ‬ى افزیبهِيگٗ ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیٍلی»‬‫كیلیٍو‪ِ( .‬إهفٍه ‪١ٚ‬یفٍٗیٕی رّبَ لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ِٔٛ ْٛ‬ی آچیك ٍ‪ٛ‬یالّیّي الىَ كه وٗ‬‫كه‪ٚ‬ال‪ِ ]111[ ٤‬یٍٍری ّٔبیْگٗ لبهّی ویٍىبْ‪ٌ ،‬ىٓ ّٔبیٕلٌٖؤڭ ث‪ٍٚ٦‬وی ثبٌناد ّٔبیْگٗ‬‫‪ٝ‬وفلاه ث‪ٌٛ‬للٍوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٔڭ ٍ‪ٛ‬ىیٕی رؾویف لیٍ‪٪‬بٍٔو‪).‬‬‫ِریىا ِؾی اٌلیٓ ا‪ٚ‬یٕلٖوی ِغٍَگٗ ‪٥ٚ‬لٖ ثریگبْ ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ِ ٚ َٚ‬ریىا ‪٥‬جل‬‫اٌ‪ٛ‬اؽلٌو ُ٘‪ّٔ ،‬بیْگٗ لبهّی ویٍلیٍو‪ٌ .‬ىٓ و‪ٛ‬پچیٍه ٘یظ ثو ٍ‪ٛ‬ىٔی ریڭالِبً‪٘ ،‬و چٗ‬‫ثبكا ثبك ّٔبیِ لیٍْ‪٥ ٗ٪‬يَ لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫‪٥‬بلجذ و‪ٛ‬ة ربهرّْبٌوكْ ویینی ٘و ایىی ‪ٝ‬وف ویٍْیت ثبیواقٍي ّٔبیِ لیٍِ‬‫لواهیٕی لج‪ٛ‬ي لیٍلیٍو‪ّٔ .‬بیْچیٍؤڭ آٌلایی ٔ‪٩ٛ‬بی ٍوایی آٌلٔلٖ ثبه‪٩‬بْ پٍٍٗكٖ ِنو‪ٛ‬ه‬‫ٍوایلْ لبفمبىٌیٍو ثو ليیً ثبیواق و‪ٛ‬ربهیت چیملیٍو‪ٕ .‬وافبْ ‪ٝ‬بلی ربِبٕٔلْ ی‪ٛٙ‬كی‬‫یبٍّوی ُ٘ ثبیواق و‪ٛ‬ربهیت و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌٕی و‪ٛ‬هگبْ یبٍّو آهرك ٘یظ ثو ٍ‪ٛ‬ى‪ ٗ٩‬ل‪ٛ‬الق‬‫ٍبٌّبینی [‪٪ِ ]144‬بىٖكْ ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬والة ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ ليي ثبیوالٕی آٌیت چیملیٍو‪.‬‬‫ثبیوالٍوكٖ یبىٌ‪٪‬بْ ّ‪٦‬بهٌو «یبّبٍ‪ ْٛ‬اِری ‪٥‬بٌُ فبْ! یبّبٍ‪ ْٛ‬إالؽبد!» عٌٍّٗویلْ‬‫‪٥‬جبهد ایلی‪.‬‬‫ّٔبیْچیٍوگب‪ٚ‬وْبْ ‪٩ -‬بىیبْ آّب فیبثبٔ‪ ٗ٪‬لبهاة ع‪ٔٛ‬بكیٍو‪ّٔ .‬بیْگٗ ِیڭٍوچٗ وْی‬‫ل ‪٪ٌّٛٛ‬بْ‪ ،‬فٍمٕڭ فٖ‪ً ٕٛ‬ب یبٍّؤڭ ؽَیبری ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ّٔبیِ كٍزٗ ٍی رّبَ ثو ثنی اًٌٍّ ر‪ٍٛ‬یٕی آٌ‪٪‬بْ‪ ،‬ا‪ٚ‬ىثه‪ ،‬ربعیه‪٥ ،‬وة‪ ،‬پوٍیبْ‪ ،‬ایوأٍی‪،‬‬‫لبفمبىیل‪ ،‬ربربه ‪ ٚ‬ی‪ٛٙ‬كیٌو‪ ،‬ثبیواق آٍزی‪ ٗ٪‬ر‪ٛ‬پالٔ‪٪‬بْ‪ ،‬ثو ثوا‪ ٚ‬ثٍْٗ و‪ٛ‬هّّٗولٖ‪ ،‬ثو‬‫ثوا‪ٌٚ‬ویٕی رربیه لیٍّبللٖ ایلیٍو‪ّٔ .‬بیْچیٍو ی‪ٛ‬ي ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬یبرىبٔلٖ ّولیٍو ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یٍو‪ِ ،‬یلأٍوكٖ‬‫——————————————‬‫‪пассаж 1‬‬‫‪193‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ٔ‪ٞ‬ك ٍ‪ٛ‬یالیٍو ‪ ٚ‬إالؽبد فوِبٔیٕی ّوػ لیالٌو ایلی‪]143[ .‬‬‫ّٔبیْچیٍو ٍب‪٥‬ذ ا‪ٍٔٚ‬وكٖ فیبثبْ هٍزٍٗی‪ ٗ٪‬یزْلیٍو‪ِٔٛ ،‬لٖ ایوأٍی لبهٔلاٍّو‬‫لبهّی آٌیت ّٔبیْچیٍؤی رربیه لیٍلیٍو‪ ،‬ا‪ٍٚ‬زٍوی‪ ٗ٪‬گٍٍو‪ ،‬لٕلاالرٍو ٍبچلیٍو‪ .‬ث‪ٚ ٛ‬لزلٖ‬‫ّٔبیِ كٍزٍٗی یبفْیگٕٗ ٘به‪٩‬بْ ‪ٍٍٛ ٚ‬ب‪٩‬بْ ایلی‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فیبثبٔلٖ ثو آى رٕفٌ‬‫(كَ آٌِ) ا‪٥‬الْ لیٍٕلی‪ِ ُ٘ .‬لهً ‪٥‬جل اٌوؽیُ فبْ‪ٞ٥ ،‬ب ف‪ٛ‬اعٗ ‪ ٚ‬ؽبعی ِری ثبثب ‪ٚ‬ویً‬‫ٍبیالٔیت ِ‪ٍٛ‬یمٗ كٍزٗ ٍیٕی ٍ‪ٛ‬هاة آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ثبهٌلیٍو‪ٍِٛ .‬یمٗ‬‫كٍزٍٗی ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ّٔبیِ كٍزٍٗی ّ‪ٔٛ‬لٖ ر‪ٛ‬هِبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ ‪- ٠٪‬‬‫عىض اٌحزوت‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖوی فٍٍٖوكٖ ثیبْ لیٍلی‪ّ٪‬يكیه ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ إالؽبد َِئٍٍٗی‬‫آها‪ ٗ٩‬چیم‪٪‬بٔلْ ثبّالة ؽب‪ٙ‬والّٔبللٖ ایلی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ ؽووزٍؤلٖ اهرغب‪٥ ٣‬الِزی‬‫و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ب [‪ ]141‬ثبّال‪٩‬بٔلْ ث‪ٛ‬یبْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىیلْ ُ٘ علیواق اّگٗ‬‫ووّلیٍو‪٥ .‬ىٌ اٌؾووزچیٍو عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی یبٍّؤڭ یی‪٪‬یٍٕویٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ریيهاق ؽووزگٗ‬‫ویٍِ فىویگٗ ویٍلیٍو‪ .‬ایْیزلوّيگٗ و‪ٛ‬هٖ ا‪ّٚ‬بي و‪ ْٛ‬ثو٘بْ اٌلیٓ ِقٖ‪ ٓٛ‬آكٍِو‬‫ی‪ٛ‬ثبهیت لبهاو‪ٛ‬ي‪ ،‬پریَِذ ‪٩ ٚ‬غل‪ٚ‬اْ ر‪ِٛ‬بٍٔؤلٖوی ربِٔ ‪ ٚ‬للهكأٍوی‪٘ ٗ٪‬و ثو اؽزّبٌ‪ٗ٪‬‬‫لبهّی ؽب‪ٙ‬و ر‪ٛ‬هُ فٖ‪ٕٕٛ‬لٖ ر‪ٕٛ‬یٗكٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ‪ .‬كهثبه اٍ٘یلْ ر‪ٛ‬هٖ لً ٘‪ٛ‬كیچی‪،‬‬‫ٍوووكٌٖوكْ ا‪ٌٚ‬یب لً ثیه ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هٖ ف‪ٛ‬اعۀ ٕل‪ٚ‬ه ُ٘ ر‪ِٛ‬بْ ‪ ٚ‬لْاللٍوكٖوی ا‪ٚ‬ى إّٓب ‪ٚ‬‬‫للهكأٍوی‪« ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬والٔڭي!» ِ‪ّٕٔٛٚ‬لٖ ف‪ٍٞ‬و ی‪ٛ‬ثبهگبْ ایلیٍو‪ّٔ .‬بیِكْ ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىی آفْبَ‬‫ی‪ٕ٦‬ی ّٕجٗ آفْبِی‪ِ ،‬الٌوكْ ث‪ٍٚ٦‬وی ا‪ٌٚ‬یب لً ثیه‪ ،‬ر‪ٛ‬هٖ ف‪ٛ‬اعٗ ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هٖ لً ٘‪ٛ‬كیچی‬‫آٌلٌوی‪ ٗ٪‬ثبهیت ر‪ٍ٦‬یّبد ‪ ٚ‬فىو آٌ‪٪‬بٍٔو‪( .‬ر‪ٛ‬هٖ ف‪ٛ‬اعٗ ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ لبیٓ آربٍی‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ آٔڭ ر‪ٍ٦‬یّبری ‪٥‬یٕ ًب ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ر‪ٍ٦‬یّبری ٍبٔبالكه‪]141[ ).‬‬

‫ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ٍب‪٥‬ذ ‪ٌ ٨‬وكٖ یبٍّو ّٔبیِ ثبیوا‪٩‬یٕی و‪ٛ‬ربهیت فیبثبْ ربِبٔی‪ٗ٪‬‬‫ع‪ٔٛ‬ب‪٩‬بْ چبلٍوكٖ‪٥ ،‬ىٌ اٌؾووزچیٍو ُ٘ ؽووزگٗ ویٍٗ ثبّالكیٍو‪ .‬ماربً ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو‬‫ا‪ٚ‬ى چیمٍْوی‪ ٗ٪‬یبٍّؤڭ ثبیواق و‪ٛ‬ربهٍّویٕی ثو ‪٥‬الِذ لیٍیت آٌ‪٪‬بْ ایلیٍو‪٥( .‬ىٌ‬‫‪194‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اٌؾووزچیٍؤڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لواهٌویٕی ّٔبیِكْ ‪ ٠٥‬و‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬یبٍّوگٗ آ ڭالر‪٪‬بْ ایلَ‪٥ ).‬ىٌ‬‫اٌؾووزچیٍو كه‪ٚ‬ال‪ِ ٤‬نو‪ٛ‬ه لواهٌوی‪ِٛ ٗ٪‬افك ؽووذ لیٍلیٍو‪.‬‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزگٗ ا‪ٚ‬ي لبرْ‪٪‬بْ ویٌَّٗو‬‫ِالٌوكْ‪ِ :‬ال فبٌّواك ِفزی‪٥ ،‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ِ ،َٚ‬ال ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ‪ ،‬لبهی ‪٥‬جبك‪،‬‬‫ع‪ٔٛ‬ج‪ٛ‬ي ِقل‪ِ ،َٚ‬ال لّو‪ٔ ،‬نه اٌلّٗ ِقل‪ِ ،َٚ‬ال ه‪ٚ‬ىی ‪٥‬وثٕڭ ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬وی (ث‪ٌٛ‬و ا‪ٚ‬چ ٔفو)‪،‬‬‫ٔمْجٕل فبْ ٍٍ‪ٞ‬بْ فبْٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪.‬‬‫ثبیٍوكْ‪٥ :‬جل اٌوؤف وبه‪ٚ‬أجبّی‪ ،‬ی‪ٍٛ‬ف ثبی‪ ]141[ ،‬ع‪ٛ‬هٖ ثیه لبهّی ثیه‪.‬‬‫ا‪ٚ‬هرب ٕٕف ثبیٍوكْ‪٘ :‬واری ِقل‪ٍِٚ‬و (ث‪ٌٛ‬و ا‪ٚ‬چ وْی)‪ ،‬پ‪ٍٛ‬زنی ك‪ٚ‬ىاْ گنهٔلْ‬‫لبهی ٍووبیی ‪ ٚ‬آٔڭ ایٕیٍوی‪ ،‬ؽبعی ‪٥‬جل اٌلّٗ چبیفو‪.ُٚ‬‬‫ٍپب٘یٍوكْ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬كهثبه اٍ٘ی‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیىی‪ِ ،‬ریّت ‪ ٚ‬ثبّمٗ ؽبوٍّؤڭ آكٍِوی‪ ،‬فم‪ٜ‬‬‫ث‪ٌٛ‬و فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بٔلْ ویینی وّبي علیذ ثٍْٗ اّگٗ ووّلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬ویٌَّٗؤڭ ثو لٍَّوی رأهیقّئڭ ی‪ٛ‬لبهیهاق ٕؾیفٌٗؤلٖ اٍٍّوی ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍوِيگٗ ثو كهعٗ ربٍٔ‪٪‬بْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬لبٌ‪٪‬بٍٔوی یبڭی ٍیّبٌو كهٌو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىٕچی لَُ اؽ‪ٛ‬إٌلْ لَمٗ‪ٍِٛ٦ِ ٕٗ٩‬بد ثرییت ا‪ٚ‬رَٗن ‪ٙ‬وه لیٍّبً‪:‬‬‫‪٥‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ ،َٚ‬لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ‪ٙ٥‬لٔلٖ رووٗچیٍه [‪ٚ( ]140‬فبد لیٍ‪٪‬بْ‬‫آكٍِؤڭ ِریاصٍویٕی رمَیُ لیٍ‪ٛ٪‬چی) اّگٗ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ٍ‪ٛ‬یٗ وی فٍك ِبیل ثبٌقبٕٗ ٕ‪٪‬ری ‪ٚ‬‬‫یزیٍّو ؽمی ثٍْٗ لبر‪٪‬بْ ثو آكَ ایلی‪ .‬اٌجزٗ إالؽبد ِ‪ٔٛ‬لالمٗ ویٌَّٗؤڭ ِٕف‪٦‬زی‪ٙ ٗ٪‬وه‬‫لیال ایلی‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ؽى‪ِٛ‬ذ ایْیىٍؤلٖ ف‪ ُٛ‬آِلگ‪ٛ‬یٍه لیٍیت اِری ِلهٍٍٕٗلٖ‬‫ِلهً ث‪ٌٛٛ‬ة آٌ‪٪‬بْ‪ ،‬اِریٔڭ ِٕف‪٦‬زی‪ ٚ ٗ٪‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ اّبهری ثٍْٗ ی‪ٛ‬هِٗن ث‪ ٛ‬آكِٕڭ ا‪ٚ‬ى‬‫ِٕف‪٦‬زی ٍبٔبال ایلی‪.‬‬‫ع‪ٔٛ‬ج‪ٛ‬ي ِقل‪ — َٚ‬ث‪ ٛ‬آكَ ٍ‪ٛ‬اكٍي فبٍل االفالق ثو ویَّٗ ث‪ٌٛٛ‬ة لوق یً‬‫ِلهٍٗكٖ یبرىبٔلْ ویینی ثو٘بْ اٌلیٓ وجی ٍَِه كاّی ‪ٙ٥‬لٔلٖ وبرزٗ ثو ِلهٍٗكٖ ِلهً‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة آٌ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬اگو إالؽبد عبهی ث‪ٛ‬ال لبٌَٗ ِ‪ٔٛ‬لالمٗ ٍ‪ٛ‬اكٍيٌو اٌجزٗ ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬لْ‬‫ر‪ّٛ‬به ایلیٍو‪ .‬ثبٌ‪٦‬ىٌ ِیلأ‪ ٗ٪‬ورییت ؽى‪ِٛ‬ذ ِواِی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬هٖ اّالِه ِ‪ٔٛ‬ڭ ّ‪ٙ‬ود ‪ٚ‬‬‫ِٕٖت ربپْیگٗ [‪ٍ ]142‬جت ث‪ٌٛٛ‬ه ایلی‪.‬‬‫ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ — ث‪ٛ‬ویَّٗ یبٍّىٕلٖ افاللَيٌك ثٍْٗ آ‪ٚ‬اهٖ ث‪ٌٛٛ‬ة ی‪ٛ‬هگبْ‪ ،‬ؽزی ثو‬‫‪195‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ٚ‬لذ ثو لبىاق ِالٍی ثٍْٗ ا‪ٚ‬هگٕظ چ‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬لبچیت ویزىبْ‪ ،‬یٗٔٗ ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍىبْ ث‪ٌَٗٛ‬‬‫ُ٘‪ ،‬یبّی ا‪ٚ‬رىبْ ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ‪ ٍُ٥‬رؾٖیً لیال آٌّب‪٩‬بْ‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ث‪ٛ‬ر‪ٍَّ٥ ْٛ‬ي ‪ ٚ‬رٕجٍٍؤڭ‬‫وَجی ث‪٪ٌٛ‬بْ ك‪٥‬ب ف‪ٛ‬أٍم‪ ٗ٪‬ووّىبْ‪ ،‬ك‪٥‬ب ف‪ٛ‬أٍك ٍبیٍٕٗلٖ ؽبوٍّو ثٍْٗ ربِٔ ث‪ٌٛٛ‬ة ثو‬‫یریكٖ اِبَ ُ٘ ث‪ٌٛٛ‬ة آٌ‪٪‬بْ ایلی‪ ِٗٔٗ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آكَ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزگٗ ووّیت ا‪ٚ‬ى ‪ٝ‬بٌ‪٦‬یٕی‬‫ا‪ٌٚ‬چبِبلچی ایلی‪ .‬كه‪ٚ‬ال‪ ٤‬رقّنیكٖ ‪ ٍٜ٩‬لیٍّب‪٩‬بْ ایىبْ‪٥ ،‬ىٌ اٌؾووزچیٍه ٍبیٍٕٗلٖ‬‫ِفزی ث‪ٌٛ‬لی ‪ٕ ٚ‬ل‪ٚ‬هٌك ‪ٍّ٥‬ی ربپلی‪.‬‬‫لبهی ‪٥‬جبك — ث‪ ٛ‬ویَّٗ ِ‪ٔٛ‬لْ ثو ٔیچٗ یً ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬افاللَيٌ‪٪‬ی ٍججٍی و‪ٛ‬وٍلاُ‬‫ِلهٍٍٕٗلْ لب‪ٚ‬الٔ‪٪‬بْ ایلی‪ٕٛ .‬ڭوٖ ایْبْ پریگنهٔلٖ ا‪ٚ‬ى َّ٘بیٍٗی [‪ ]141‬ث‪٪ٌٛ‬بْ ٔبه‬‫ثبی اٍٍّی ثو ویَّٗٔڭ ؽ‪ٌٛ‬یَی‪ ٗ٪‬ثو آفْبَ آفاللَيٌك ‪ ٚ‬ا‪٩ٚ‬ویٍك لٖلی ثٍْٗ ورییت‬‫ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛٛ‬ة ىٔلأ‪ ٗ٪‬لبِبٌ‪٪‬بْ ایلی‪ٕٛ .‬ڭوٖ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ثٍْٗ إّٓب ث‪٪ٌٛ‬بْ ك‪٥‬ب‬‫ف‪ٛ‬اْ آ وبٍیٕڭ ‪ٚ‬اٍ‪ٗٞ‬چیٍىی ثٍْٗ ىٔلألْ ل‪ٛ‬ر‪٪ٌٛ‬بْ‪ ،‬یٗٔٗ ِنو‪ٛ‬ه ‪ٚ‬اٍ‪ٍ ٗٞ‬ججی ایٍٗ ثو‬‫گنهكٖ اِبَ ‪ِ ٚ‬لهً ث‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ .‬اٌجزٗ ِ‪ٔٛ‬لالمٗ آكَ ّ‪ٔٛ‬لالمٗ فزٌٕٗوكْ اٍزفبكٖ لیٍّبٍٗ‬‫لبیریكْ اٍزفبكٖ لیاله ایلی‪.‬‬‫‪٥‬جل اٌوؤف وبه‪ٚ‬أجبّی ث‪ِٔٛ ٌَٗٛ‬لْ ثو یً ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬لْ ر‪ّٛ‬ىبْ ایلی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫فزٕٗ‪ ٗ٩‬لبرٕبّیت ؽى‪ِٛ‬ذ ِٕف‪٦‬زی‪ 1ٗ٪‬فلِذ لیٍْی لبههیٍك چب‪ٕ٩‬لٖ رىواه ِٕٖج‪ٗ٪‬‬‫ِیْٕیگٗ ٍجت ث‪ٌٛٛ‬ه ایلی‪( .‬ایْیزلوّيگٗ و‪ٛ‬هٖ‪٥ ،‬ىٌ اٌؾووذٔڭ ثبّالِٔ ویچٍٗی‬‫اِری ‪٥‬جل اٌوؤف وبه‪ٚ‬أجبّیٕی یبّ‪ٛ‬ه‪ٕٛ ْٚ‬هرلٖ كهثبه‪ ٗ٩‬چبلویت فىو آٌ‪٪‬بْ‪]146[ ).‬‬

‫ثبّمٗ ثبیٍؤڭ ثو لٌَُوی وبه‪ٚ‬أجبّیگٗ ایوگبّیت ث‪ٚ٦‬یٍوی وبه‪ٚ‬أجبّیلْ‬‫ل‪ٛ‬هل ‪ٛ‬ة‪ ،‬ث‪ٚ٦‬یٍوی ایَٗ ؽى‪ِٛ‬زلْ لو‪ٙ‬لاه ث‪ٌٛ‬للٍوی ٍججٍی ؽى‪ِٛ‬ذ ِٕف‪٦‬زی‪ٗ٪‬‬‫اّالِٗوگٗ ِغج‪ٛ‬ه ایلیٍو‪ .‬چٕبٔچٗ ع‪ٛ‬هٖ ثیه ثٍْٗ ی‪ٍٛ‬ف ثبی ا‪ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ؽى‪ِٛ‬زلْ وبرزٗ‬‫ِجٍ‪ٍ٪‬و لو‪ٍٙ‬وی ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬بي ‪ ٚ‬اِالوٍوی ؽى‪ِٛ‬ذ اٍّیگٗ ‪ٚ‬صیمٗ لیٍٕ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍؤڭ ثبّمٗ ه٘ربٌوی ُ٘ ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ٍججٍو ثٍْٗ ؽووزگٗ ویٍىبْ‬‫آكٍِو ایلیٍو‪.‬‬‫عىض اٌحزوتٕڭ ثبػالٔغچی‬‫ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ٍب‪٥‬ذ ‪ ٨‬یبهٍِوكٖ لبهی ‪٥‬جبك فبٔٗلبٖ كی‪ٛ‬اْ ثیگیكٖ‪ ،‬ثبّمٗ ‪٥‬ىٌ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ِٕ :‬فزی‪ ،ٗ٪‬ة‪ِٕ :‬ف‪ٟ٦‬ی‪ٗ٪‬‬‫‪196‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اٌؾووزچیٍو ه٘ربٌویٕڭ ٘و ثوی ٘و یریكٖ ث‪ٛ‬ی‪ٍٔٛ‬وی‪ ٗ٪‬ف‪ٛ‬رٗ ٍبٌیت فٍم‪ ٗ٪‬لبهاة‪ٚ« :‬ا ّوی‪٦‬زب!‬‫‪ٚ‬ا كیٕب! ‪ٚ‬ا لوآٔب!‪ ...‬ای ٍَِّبٍٔو! كیٓ ل‪ٌٛ‬لْ ویزلی‪ّ ،‬وی‪٦‬ذ [‪ ]141‬ثزلی‪ .‬ایّلی‬‫فبر‪ٍٔٛ‬وڭئڭ ی‪ٛ‬ىیٕی آچبٌو‪ ،‬ليٌوڭئڭ ٔبِ‪ٍٛ‬ی‪ ٗ٪‬رغب‪ٚ‬ى لیالٌو‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثبالٌوڭئی وبفو‬‫لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِىزجٍوكٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ربٌو‪ ...‬ای اً٘ ایّبْ! ای ٍَِّبٍٔو! كیٓٔڭ‪ ،‬ایّبْٔڭ‪ّ ،‬وی‪٦‬زٕڭ‬‫ِؾبف‪ٍٗ٢‬ی ا‪ٚ‬چ‪٩ ْٛ‬رید لیٍڭي! ‪٩‬يا‪ ٗ٩‬ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛٛ‬ڭي!‪ ...‬علیلٌو ثبیواق و‪ٛ‬ربهیت ویزلیٍو‪،‬‬‫عٕبث‪٦‬بٌیٕی ثیىبه لیالٌو‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ٘و ٔوٍٗ ف‪ٛ‬ا٘الٌٍٗو ٍَِّبٍٔو ؽمٕلْ آیبِبیٍو‪ .‬ؽب‪ٙ‬و‬‫ی‪ٌٛ‬لٖ ا‪ٚ‬چوا‪٩‬بْ فبر‪ ْٛ‬ليٌؤڭ فوأغیٍویٕی آٌیت ربّالیبر‪٪‬بْ ایٍّْو‪».‬‬‫(فٍك ایچٕلْ ثوا‪ ِٓ« :ٚ‬ا‪ٚ‬ى و‪ٛ‬ىَ ثٍْٗ و‪ٛ‬هكَ‪ ،‬فیبثبٔلٖ ثو فبر‪ٕٔٛ‬ڭ فوأغیَیٕی آٌیت‬‫ربّالكیٍو‪ ،‬ؽویذ ىِبٕٔلٖ ِ‪ٔٛ‬لالمٗ ٔوٌٍٗوووٖن ایّبً‪ ،‬كیلیٍو‪)».‬‬‫— «ِٗٔٗ ِٓ یبٌ‪٪‬بْ آیزََٗ‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍَِّ ٛ‬بْ یبٌ‪٪‬بْ [‪ ]134‬آیزّبً‪ِٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬ى و‪ٛ‬ىی ثٍْٗ‬‫و‪ٛ‬هگبٍٔویٕی ا‪ٚ‬ى ل‪ٛ‬ال‪٩‬ڭي ثٍْٗ ایْیزلڭي!‪»...‬‬‫‪ ٠٥‬كلیمٌٗه فوٕزلٖ كی‪ٛ‬اْ ثیگی فبٔٗلب٘ی ا‪ٝ‬وافٕلٖ ِیڭ ٔفو‪ ٗ٩‬یبلنی ِال ‪ ٚ‬ثبّمٗ‬‫فٍك یی‪ٍ٪‬لی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬گو‪ ٖٚ‬ثبىاه‪ ٗ٩‬چیمیت ث‪ٛ‬ر‪ٍ ْٛ‬وایٍؤی‪ ،‬ك‪ٚ‬وبٍٔؤی ر‪ٙ‬لیل ‪ ٚ‬ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬رِ‬‫ثٍْٗ ثب‪٩‬الرلیٍو‪ .‬یی‪٪‬نی ربثبها آهرّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ا‪ ٚ‬و‪ ْٛ‬اِری «ؽ‪ٛ‬یل پبیبْ» كیلوٍوی ِریىای ف‪ٛ‬هك ؽ‪ٌٛ‬یَٕلٖ ایلی‪ .‬ثبٌ‪ٛ‬اچیٍو‬‫ر‪٩ٛ‬وی اِری ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ؽ‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ثبهكیٍو‪ .‬اِریٔڭ ِؾوَ ‪ٛ٘ ٚ‬كیچیٍوی‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤی ف‪ ُٛ‬لج‪ٛ‬ي‬‫لیٍیت اِریٔڭ رربیه ‪ٍ ٚ‬الِٕی ییزى‪ٛ‬ىكیٍو‪ ُ٘ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثبٍّمٍوی‪ ٗ٪‬الىَ ث‪٪ٌٛ‬بْ ر‪ٍ٦‬یّبرٕی‬‫ثرییت هیىَزبٔ‪ ٗ٪‬ل‪ ُٛ‬ثیىی آٌلی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ىارلیٍو‪.‬‬‫هیىَزبٔ‪ ٗ٪‬ویٍىبٔلْ ویینی ثبٌ‪ٛ‬اچیٍؤڭ ِ‪ ُٙ‬ثو لَّی [‪ِ ]133‬بٔ‪ٍ٤‬ي اهوگٗ چیمیت‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهیت علیلٌؤڭ ؽجٌ ‪ ٚ‬لزًٌویٕی ل‪ّٛ‬جیىیكْ ‪ٍٝ‬ت لیٍلیٍو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ث‪ٌٛ‬ؤی ف‪ ُٛ‬لج‪ٛ‬ي لیٍیت ٘و ثو ‪ٍٝ‬جٍویٕڭ ؽبًٕ ث‪ٌْٛ‬ی‪٥ٚ ٗ٪‬لٖ ثریكی‪.‬‬‫هیىَزبٔلٖ ثو ٔیچٗ عبیلٖ و‪ٛ‬هٍیٍو ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ‪ ،‬ی‪ٛ‬لبهیلٖ اٍٍّوی یبك لیٍٕ‪٪‬بْ فزٕٗ‬‫ثبٍّمٍوی ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ِ‪ّٔٛٚ‬لٖ ٔ‪ٞ‬ك ٍ‪ٛ‬یالِبللٖ ‪ ٚ‬فٍمٕی ٘یغبٔ‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬هِٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫یبعٌز ‪ٚ‬ویٍٍزیٕڭ حبٌٍزی‬‫‪٥‬جل اٌوؽیُ فبْ‪ٞ٥ ،‬ب ف‪ٛ‬اعٗ ‪ ٚ‬ؽبعی ِری ثبثبٔڭ یبٍّو ربِبٕٔلْ ‪ٚ‬ویً ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ِ‪ٍٛ‬یمٗ كٍزٍٗی ٍ‪ٛ‬هاة آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ ٗ٪‬ثبه‪٩‬بٍٔمٍویٕی ی‪ٛ‬لبهیلٖوی‬‫‪197‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫فًٖكٖ یبىیت ایلن‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ ٗ٪‬ویٍگبٔلٖ ٕ٘‪ٛ‬ى ثبٌ‪ٛ‬ا ل‪ٛ‬رالّّب‪٩‬بْ‪ ،‬فم‪٥ ٜ‬جبك‬‫اٌلّٗ ِقل‪ ٚ َٚ‬ع‪ٔٛ‬ج‪ٛ‬ي‪ِ 1‬قل‪ َٚ‬وجی ثو ایىی ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچی ل‪ّٛ‬جیىی آٌلٔلٖ‬‫ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ایلیٍو‪ٌ .‬ىٓ فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بٍٔ‪٪‬یٔڭ فربی ٍب‪٥‬ذ ثَب‪٥‬ذ ل‪ّٛ‬جیىیگٗ [‪]131‬‬‫ویٍّٗولٖ ایلی‪ٚ .‬ویٍٍو ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لزلٖ ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهیت یبٍّو ربِبٕٔلْ ِ‪ٍٛ‬یمٗ‬‫كٍزٍٗی ‪ٍٝ‬ت لیٍلیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی ث‪ٌٛ‬ؤڭ اٍٍّویٕی ‪ٚ‬ویّٕڭ ه‪٥‬یٍٗی ایلوٍویٕی ٍ‪ٛ‬هاكی‪.‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽیُ فبْ ثٍْٗ ‪ٞ٥‬ب ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬ىٌویٕی ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗی كیلیٍو‪ .‬اِِب ؽبعی ِری ثبثب‬‫«ثقبها ه‪٥‬یٍٗی» كیت ع‪ٛ‬اة ثریكی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی ث‪ٌٛ‬ؤڭ ا‪ٚ‬چب‪ٌٚ‬ویٕی ثو ا‪ٚ‬یلٖ لبِبة ثواْ‬‫ٍب‪٥‬زلْ ویینی (ثبٌ‪ٛ‬ا ليی‪٪‬بْ چبللٖ) ؽبعی ِری ثبثبٔی ‪ ٧٥‬ربیبق ا‪ٚ‬هك‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة آثقبٔٗ اٍٍّی‬‫لبرزی‪ ٨‬ؽجٌفبٔٗ‪ ٗ٩‬لبِبكی‪٥ .‬جل اٌوؽیُ فبْ ثٍْٗ ‪ٞ٥‬ب ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٌٚ‬ىی ا‪ٚ‬ه‪ٍٔٚ‬ؤلٖ لبٌلیٍو‪.‬‬‫ثبٌ‪ٛ‬ا ‪ٚ‬لزٕلٖ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٕٔٗلْ آٌ‪٪‬بْ ثو ر‪ٍ٦‬یّبری ثبه‬‫ایلی‪ .‬ا‪ّٔٛ ٚ‬لْ ‪٥‬جبهد ایلی‪« :‬ا‪ٚ‬ى ه‪٥‬یٗڭئی لبٔلاق وٗ عيا ثریٍٗڭي‪ ،‬ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬زی‬‫ٍئڭ اّڭيگٗ لبرّْبً‪ ،‬اگو ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗیكْ ثواْ وْیگٗ ‪ٙ‬وه ییزَْٗ ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ه‪ًٚ‬‬‫[‪ ]131‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ رلافٍی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ي آچیٍ‪ٛ‬ه‪ّٔٛ ِٗٔٗ ».‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٖٔ ْٛ‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ‪ٚ‬ویٍٍؤڭ‬‫ویُٔڭ ه‪٥‬یٍٗی ایىبٍٔىٍویٕی ٍ‪ٛ‬هاكی‪ ُ٘ ،‬ثقبها ه‪٥‬یٍٗی ثلثقذٌمیگٗ الواه لیٍ‪٪‬بْ ِری‬‫ثبثبٔی ‪ ٧٥‬ربیبق ا‪ٚ‬هك‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة آثقبٔٗ‪ ٗ٩‬لبِبكی‪.‬‬‫اِری ‪ ٚ‬ل‪ٛ‬ػجیىیٔڭ ثبٌ‪ٛ‬اغٗ لبراػٍزی‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ثبٌ‪ٛ‬اكْ ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ ل‪ٛ‬هلب‪ ،‬اگو ثبٌ‪ٛ‬ا ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌَٗ ثؤچی لوثبْ ا‪ٚ‬ىی‬‫ث‪ٌْٛ‬یٕی یبفْی ثیٍٗ ایلی‪ٌ .‬ىٓ ثبٌ‪ٛ‬ا ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بٔلْ ویینی ثبٌ‪ٛ‬أی ثبٍل‪ٚ‬هِبق ا‪ٚ‬چ‪٘ ْٛ‬یظ‬‫ثو ؽووذ لیٍّبكی‪ .‬ثٍىٗ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍؤڭ ِؾجزٍویٕی ا‪ٚ‬ى ‪ٝ‬وفی‪ ٗ٪‬ربهریت‪ ،‬ا‪ٚ‬ى‬‫ِ‪ٛ‬ل‪٦‬یٕی ثریویزّٗ ن فیبٌی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛٛ‬ة ل‪ٌٛ‬یلْ ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ثبٌ‪ٛ‬ا‪ ٗ٩‬یبهكَ ثریكی‪ .‬چٕبٔچٗ لب‪ٙ‬ی‬‫والْ ّویف عبْ ِقل‪ّٕ َٚ‬جٗ و‪ٔٛ‬ی ایورٗ ثٍْٗ ایىی ِالٔڭ [‪ ]131‬فٍمٕی ا‪ٛ٩‬ا لیٍیت‬‫ی‪ٛ‬هكوٍوی فربیٕی ایْیزلی‪ .‬ریٍیف‪ٚ ْٛ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ل‪ّٛ‬جیىیكْ «ا‪ٛ٩‬اگوٌؤی آٌیت‬‫لبِبیّی» كیت ٍ‪ٛ‬هاكی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی ع‪ٛ‬اثگٗ‪« :‬اّڭي ث‪ٌّٛ‬بٍ‪ »ْٛ‬كیلی‪ .‬ثبٌ‪٦‬ىٌ‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ٘و ثو ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٕی و‪ٛ‬ة اؽرتاَ ثٍْٗ لج‪ٛ‬ي لیٍلی‪٘ ،‬و ثو ‪ٍٝ‬تٌویٕی اعوا‬‫لیٍیت ر‪ٛ‬هكی‪٘ ،‬وویّٕی ا‪ٚ‬ه كیٌَٗو‪ ،‬ا‪ٚ‬هكی‪٘ ،‬وویّٕی لّب كیٌَٗو‪ ،‬لبِبكی‪ّٔٛ ،‬ڭ ثٍْٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬چ‪ٔٛ‬ج‪ٛ‬ي‬‫‪198‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزگٗ ه‪ٚ‬ػ ثریكی‪.‬‬‫اِری ایَٗ ثو ٍب‪٥‬ذ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬هاق ا‪ّٚ‬ج‪ِٕ ٛ‬ؾ‪ ًٛ‬فوِبٕٔڭ لبیزبهیت آٌِ فىؤلٖ‬‫ایلی‪ .‬ا‪ ٚ‬ه‪ٍٚ‬یٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ِ‪ٛ‬لزٍٗی ربِبٕٔلْ فب‪ٝ‬و عّ‪ ٤‬ث‪٪ٌٛ‬بْ‪ ،‬إالؽبد فوِبٔی‬‫چیمبهیت افىبه ‪ِّٛ٥‬یٗ آٌلٔلٖ ُ٘‪ ،‬ا‪ٚ‬ى ‪١ٚ‬یفٍٗیٕی اكا لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬آ ڭب یبٌ‪ٛ٪‬ى فوِبٕٔی‬‫لبیزبهیت آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو ث‪ٙ‬بٔٗ وریٖن ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثبٌ‪ٛ‬ا [‪ ]130‬فلا ‪ٝ‬وفٕلْ ی‪ٛ‬ثبهٌگبْ‬‫ِٕبٍت ثو ث‪ٙ‬بٔٗ ایلی‪٥ .‬ىٌ اٌؾووذ یبٍّؤی ّٔبیْی ِٕبٍجزی ثٍْٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلی‪ٕ٪‬لْ‬‫ث‪ٛ‬ر‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یذ یبٍّو‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬والٔب ایلی‪ .‬ث‪ ُ٘ ٛ‬اِریٔڭ ‪ٝ‬بٌ‪ٕ٦‬لْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِری‬‫ثبٌ‪ٛ‬أڭ ثبّالٔ‪٪‬چی ثٍْٗ یبٍّؤڭ ؽجٍَوی‪ِّٛ٥ ٗ٪‬ی فوِبْ ثریكی‪ .‬چٕبٔچٗ ِؾّ‪ٛ‬ك ‪٥‬وة‬‫ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ثبٌ‪ٛ‬أڭ یبڭی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ چب‪ٕ٩‬لٖ اِریٔڭ ِؾوٍِؤلْ ثو وْی ثٍْٗ ی‪ٌٛ‬لٖ‬‫ا‪ٚ‬چواّىبْ‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ؾوَ ثو ٔیچٗ یبٍّو ثٍْٗ إّٓب ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ؾّ‪ٛ‬ك ‪٥‬وثگٗ (ِؾّ‪ٛ‬ك‬‫‪٥‬وة ُ٘ یبٍّو ثٍْٗ ك‪ٍٚ‬ذ ایلی) «اِری ٘و یریكٖ علیل ث‪ ٌَٗٛ‬لبِبٍ‪ ْٛ‬كیت اِو ثریكی‪،‬‬‫علیلٌوكْ ا‪ٚ‬ى ك‪ٍٚ‬زٍوڭي ‪ِٕ ٚ‬ڭ إّٓبٌوِ‪ ٗ٪‬فرب ثرییڭ لبچَ‪ٍٔٛ‬و» كیىبْ‪.‬‬‫فالٕۀ والَ ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬علیلٌوكْ ‪ ٚ‬علیل كیت ّج‪ٗٙ‬الٔ‪٪‬بٍٔوكْ ٘وویُ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬ىبْ‬‫ث‪ ٌَٗٛ‬لبِبٌلی‪.‬‬‫فیبثبٔلٖ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثبٌ‪ٛ‬ا فربیٕی ایْیزىبْ ّٔبیْچیٍو [‪ ]132‬لبچب ثبّالكیٍو‪ .‬ىیوا‬‫ثبیواق آٍزٕلٖ یی‪٪ٍ٪‬بْ ویٌَّٗؤڭ و‪ٛ‬پیَی ٘‪ٍٛ‬ىبه رّبّبثیٍٕو ایلی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی فزٕٗ‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بٔلْ ویینی ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬ثبیواق آٍزٕلْ ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یٍوی رٕغواق ایلی‪ .‬ثو لَُ رّبّبثیٍٕو‬‫ا‪ٚ‬ىٌویٕی ِؾبف‪ ٗ٢‬فىویگٗ ر‪ّٛٛ‬ة ثبٌ‪ٛ‬اچیٍو‪ ٗ٩‬ل‪ٌّٛٛٛ‬ة «‪ٚ‬ا ّوی‪٦‬زب!» كیت ویزٗ ثریكیٍو‪.‬‬‫ث‪ٚ ٛ‬لذ فبٌٔ یبٍّو ‪ ٚ‬أمالثچیٍو‪ ٗ٩‬ایىی ی‪ٛ‬ي ثبه ایلی‪ .‬ثؤچیَی‪٥ :‬ىٌ‬‫اٌؾووزچیٍو ثٍْٗ لبهاِب لوّ‪ 1ٛ‬ویٍیت ا‪ٚ‬هّّٗن‪ .‬ایىٕچیَی ایَٗ لبچیت ا‪ٚ‬ىٌویٕی ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ِ‪ٍٙ‬ىٗكْ ل‪ٛ‬رمبهِبق ایلی‪ .‬ثؤچی ی‪ٛ‬ي ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ ر‪ٍٙ‬ىٌٗه ‪َِ ٚ‬ئ‪ٌٛ‬یذٌه ایلی‪.‬‬‫ىیوا یبٍّؤڭ ٍبٍٔوی آى‪ ،‬وریٖوٍی یبهالٍوی ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو ثٍْٗ‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٌَّٗٚ‬و و‪ٛ‬ة گٕبَ٘ي لبٍٔؤڭ ر‪ٛ‬و‪ٌْٛ‬ی أیك ایلی‪ .‬ىیوا ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو و‪ٛ‬ة‬‫ث‪ٌٛ‬للٍوی ایٍٗ ثواثو و‪ٛ‬پیَی آٌلأ‪٪‬بْ ٔبكأٍو ایلی‪٘ .‬یظ ‪ٚ‬لذ [‪ ]131‬فزٕٗ ثبٍّمٍوی‬‫ا‪ٚ‬ىٌویٕی ر‪ٍٙ‬ىٗگٗ لبهّی ارّبٍٍو ایلی‪ٔ .‬زیغٗكٖ ثو ٔیچٗ آٌلأ‪٪‬بْ ٔبكأٍو ا‪ٚ‬الٌو‪ ،‬یبٍّو‬‫ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬ؾ‪ ٛ‬ث‪ٌٛ‬و‪َِ ،‬ئ‪ٌٛ‬یذ یٗٔٗ یبٍّو‪ ٗ٩‬لبال ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬لبها لبهّ‪ :َ ،ٛ‬لبهاِب ‪ -‬لبهّی‬‫‪199‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّو ایىٕچی ی‪ٌٕٛ‬ی ر‪ٛ‬رلیٍو‪ ،‬فوٕذ لبچ‪ٛ‬هِبٍلْ ِیلألْ‬‫لبچلیٍو‪ ،‬ثو لٍَّوی ّ‪ٙ‬و ایچٕلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لیٍو‪ ،‬و‪ٛ‬پٕچیٍوی ثبٌناد ه‪ ًٚ‬اكاهٍٖی آٍزٕلٖ‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ وبگبْ ّ‪ٙ‬ویگٗ چیملیٍو‪.‬‬‫[‪]136‬‬‫رئیض عجذ اٌصّذ خ‪ٛ‬اجٗٔڭ حبیل‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬فزٕٗچیٍؤڭ ثبٍّمٍوی ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ و‪ٛ‬ى آٌلٔلٖ هئیٌ ‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗٔی‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ِغو‪ٚ‬ػ لیٍلیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی آٔی ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍیت ثیىبه لیٍٕلی‪ٕ٪‬ی فزٕٗچیٍو‪ ٗ٩‬ا‪٥‬الْ‬‫ایزلی‪.‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖوی فٍٍٖؤڭ ثویٕلٖ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریكوّيكیه ‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗٔڭ آٌزی‬‫یً ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬لیٍلی‪٪‬ی رقّیٕی ‪ ٚ‬فوِبْ ا‪٥‬الٕٔلْ ثو ٔیچٗ و‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬رىواه ِٕڭ ایَیّگٗ‬‫ر‪ّٛٛ‬هكی‪٪‬ی ؽٌ لجً اٌ‪ٛ‬ل‪٥ٛ‬ی ‪٥‬یٕبً ربَ ‪ ٠٥‬و‪ ْٛ‬ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ثبّی‪ ٗ٪‬ویٍلی‪.‬‬‫ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ویچم‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ى ‪١ٚ‬یفٗ ٌویٕی یبفْیگٕٗ ا‪ٚ‬رب‪٩‬بٔلْ ویینی ی‪ٕ٦‬ی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فٍمٕی‬‫ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬هر‪ٛ‬ة فزٕٗ ا‪ٚ‬ریٕی آال‪ٚ‬الٔله‪٩‬بٔلْ ٕ‪٩ ْٛ٩ٛ‬و‪ٚ‬ة ‪ٚ‬لزی‪ ٗ٪‬یبلنی ؽى‪ِٛ‬ذٔڭ ‪ٍٝ‬جی‬‫ثٍْٗ ا‪ٚ‬ى آهاٌؤلْ‪ِ :‬ال فبٌّواك ِفزی‪٥ ،‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ ،َٚ‬ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ‪٢ِ ،‬فو ف‪ٛ‬اعٗ ‪ٚ‬‬‫ّفمذ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٌٗوكْ ‪٥‬جبهد ثیِ ٔفو ‪ٚ‬ویً ٍبیالة ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ اّیٕی هٍّبً‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثیِ ٔفو‪ ٗ٩‬ربپْ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ربهلبٌلیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬آفْبَ ‪ٚ‬ویًٌوكْ ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ‪٥ ،‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ِ ٚ َٚ‬ال فبٌّواك ثو ه‪ٚ‬ایذ یبىیت‬‫ِفزیٍوكْ ِ‪ٙ‬و لیٍلهكیٍو‪ .‬ه‪ٚ‬ایذٔڭ ِ‪ّٔٛٚ‬ی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایلی‪:‬‬‫«ثبیواق و‪ٛ‬ربهیت إالؽبد ‪ٍٝ‬ت لیٍیت اِری‪ ٗ٩‬لبهّ‪ ٛ‬ویٍىبٍٔو ‪٥‬بٕی ‪ ٚ‬یب‪٩‬ی‬‫كهٌو‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ لبٍٔوی ؽالي ‪ِ ٚ‬بٌٍوی ِجبػ كه‪]131[ »...‬‬‫‪٥‬غت ِؾبوّٗ‪٥ ،‬غت ِٕ‪ٞ‬ك؟‬‫اِری إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬هٍّ ًب فوِبْ چیمبهكی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبْ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ایّبً‪ ،‬فٍك‬‫ّٔبیٕلٖ ٌوی آٌلٔلٖ اِریٔڭ ا‪ٚ‬ى ؽ‪ٛٚ‬هٔلٖ اِریٔڭ ا‪ٚ‬ى ریٍٕلْ ا‪٥‬الْ لیٍٕلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبْ‬‫ِٕبٍجزی ایٍٗ یبٍّو ا‪ٙ١‬به ّبكِبٔی لیٍیت اِری‪٥ ٗ٩‬وٗ رْىو لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ثو لَُ فٍك ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوِبٕٔی اٍزِٗبیّي كیلیٍو‪ ،‬ی‪ٕ٦‬ی اِریٔڭ اِو ‪ ٚ‬فوِبٕٔلْ ثبّی‬‫‪200‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ربهرلیٍوویُ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثبٍّمٍوی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ه‪ٚ‬ایزٕی یبى‪ٛ٩‬چیٌو كه‪ .‬اگو كه‪ٚ‬ال‪ ٤‬اِری ‪٥‬بٌُ ِْو‪٣ٚ‬‬‫ثو پبكّب ٖ ‪ ٚ‬آٔڭ اِوی‪ ٗ٪‬ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ ‪ٚ‬اعت ث‪ ،ٌَٗٛ‬فوِبٔ‪ ٗ٪‬ا‪ٙ١‬به رْىو لیٍ‪٪‬بْ یبٍّو ثب‪٩‬ی‬‫ٍبٔبالٌوِی‪ ،‬یبوٗ‪« :‬ای اِری! ِٓ فوِبْ چیمبهیت ٔبِ‪٦‬م‪ٛ‬ي لیٍیتِٓ‪ .‬ثي ٍٕڭ اِو ‪ ٚ‬فوِبْ‬‫ڭگٗ ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍّبیّي‪ ،‬اِوڭٕی لبیزبهیت آي!» كیىبْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو ثب‪٩‬ی ث‪ٛ‬الٌوِی؟!‬‫ٌىٓ ّوی‪٦‬ذ ‪ ٚ‬كیبٔزٕی ایٍَؤلْ چیمبه‪٩‬بْ فبئٍٕو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فز‪ٛ‬أی یبىكیٍو‪ِٖٕ ،‬ت‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬كیٓ ‪ ٚ‬ایّبٌْویٕی ٍبر‪٪‬بْ ِفزیٍو ِ‪ٙ‬و ثبٍلیٍو‪ّ .‬وی‪٦‬ذفو‪ِ ُٚ‬الٌؤی ّ‪ٔٛ‬لالمٗ‬‫و‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ىیگٗ یبهاق لیٍیت آٍوا‪٩‬بْ َِزجل‪ ،‬فبئٓ ‪١ ٚ‬بٌُ اِری ‪ ٚ‬آٔڭ ‪ٍّ٥‬لاهٌوی‬‫ّ‪ٛ‬ڭب ‪ ًّ٥‬لیٍلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬آلْبَ ؽى‪ِٛ‬ذ ربِبٕٔلْ ثو عل‪ٚ‬ي ر‪ٛ‬ى‪ٌٛٚ‬ة [‪ ]114‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عل‪ ٗ٪ٌٚ‬یبٍّؤڭ‬‫اٍٍّوی یبىٌلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عل‪ٌٚ‬لٖ یبىٌ‪٪‬بٍٔؤی ایورٗ ثٍْٗ ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ؽجٌ لیٍیِ ‪ ٚ‬عيا ثریُ‬‫اِوی ؽب‪ٙ‬والٔیت ل‪ٛ‬ی‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬آلْبَ ِریىا ِؾی اٌلیٓ ‪ ٚ‬فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ وجی ِْ‪ٛٙ‬ه رولیپو‪ٚ‬هٌو ا‪ٚ‬ى‬‫‪٥‬بیٌٍٗویٕی ُ٘ وبگبٔىٗ و‪ٛ‬چ‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ ‪- ٠٠‬‬‫یىؼٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ثزٔچی رجت ‪ٔ ٠‬چی آپزیً‬‫(ا‪ٚ‬س ثبػّذْ ا‪ٚ‬تىبْ فبجعٌٗز)‬‫ِٕڭ ا‪٥‬زمبكِچٗ اگو ّٔبیِ لیٍَٕٗ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْی أیك ایلی‪ .‬مار ًب ِٓ‬‫اِریٔڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬إالؽبد فوِبٔی‪ ٗ٪‬اِیلیل ثو و‪ٛ‬ى ثٍْٗ لبهاِبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔو عٍٍّٕٗلْ ایلَ‪.‬‬‫فم‪ ٜ‬گّبْ لیال ایلَ وٗ اگو ّٔبیِ لیٍَٕٗ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ف‪ٛ‬هاً ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪ٛ‬ه ‪ ٚ‬إالؽبد‬‫فوِبٔیٕڭ ‪ٝ‬بٌ‪٦‬ی ؽً ث‪ٌٛٛ‬ه‪ ،‬اگو ّٔبیِ لیٍّٕبٍٗ ویینیهاق ثبّمٗ ثواْ ث‪ٙ‬بٔٗ ثٍْٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫فوِبْ ُ٘ عٍ‪ ًٛ‬فوِبٔی لبربهی‪ ٗ٪‬ل‪ٌّٛٛٛ‬ة ویزبه‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یذ یبٍّو ث‪ٛ‬یٕی‪ٗ٪‬‬‫ی‪ٛ‬والّٔبٍ‪ ْٛ‬كیت ل‪ٌِٛٛ‬لْ ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ّٔبیْ‪ِّ ٗ٪‬بٔ‪٦‬ذ لیٍلَ‪.‬‬‫ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ثووذ ِ‪٪‬بىٍٖی ایچٕلٖوی ِٕبلْٗ ‪ ٚ‬ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖوی ‪ٍ٩‬جٌٗمٕی رّبّب‬‫لیٍ‪٪‬بٔلْ ویینی ا‪ٚ‬ى ؽغوِٖ‪ ٗ٪‬ثبهیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هك‪ ٚ َٚ‬یبٍّوكْ ثویٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ :ٗ٪‬لبٍُ ِقٖ‪َٛ‬‬‫‪201‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬یٍٗ «اٌجزٗ ّٔبیِ لیٍّٕبٍ‪ِّٕٔٛٚ »ْٛ‬لٖ ثو ِىز‪ٛ‬ة ثرییت ِ‪٪‬بىٖ‪]113[ ٗ٩‬‬‫ا‪ٚ‬ىارلَ ‪ ُ٘ ٚ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ویَّٗگٗ رأویل لیٍلَ‪« :‬اگو یبٍّو ّٔبیِ لیٍّبلچی ث‪ٌٛٛ‬ة‪،‬‬‫ثبیواقٌویٕی و‪ٛ‬ربهیت چیمٌَٗو‪ ،‬ف‪ٛ‬هاً ِڭب فربویٍز‪ٛ‬ه!»‬‫ِمٖلَ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رأویلكْ اگو ّٔبیِ لیٍَٕٗ فوٕذ ا‪ٚ‬رىبىِبٍلْ ّ‪ٙ‬وكْ چیمیت‬‫لبچّبق ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وییُ ‪ٍ ٚ‬فو اٍجبثٍؤَی ثب‪٩‬الة‪ ،‬ؽب‪ٙ‬والة ل‪ٛ‬یلَ‪.‬‬‫ٍب‪٥‬ذ ‪ٌ ٩‬وكٖ و‪ٛ‬چٗكٖ آیبق رب‪ٍّٚ‬وی ثو ا‪ٞٙ‬واة ثٍْٗ ایْیزیٍٗ ثبّالكی‪ .‬ثبها‪ ،‬ثبها‬‫فٍمٕڭ ّب‪ٕ ّٛٚ‬لاٌوی و‪ٛ‬پبیلی‪ِ .‬لهٍٗٔڭ ایچٕلْ ُ٘ ٘و ر‪ٛ‬هیل عٕغبي‪٩ٛ٩ ٚ 1‬ب‬‫‪2‬‬‫رب‪ٍّٚٚ‬وی ویال ثریكی‪.‬‬‫ٔ‪ٙ‬بیذ ٍب‪٥‬ذ ا‪ٍٔٚ‬وكٖ و‪ٛ‬چٗكٖوی ررییيٖ ربلمیٍالرٍلی‪ .‬لبهاكَ‪ِ ،‬ىز‪ٛ‬ثّٕی ِ‪٪‬بىٖ‪ٗ٩‬‬‫آٌیت ثبه‪٩‬بْ ِنو‪ٛ‬ه یبُ ایلی‪ّٔ« :‬بیِ لیٍٕلی عٕغبي‪ ُ٘ 3‬ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلی» كیلی‪ٚ« .‬لزٕلٖ‬‫ٔیّٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فرب ثریِبكڭ» كیلَ‪.‬‬‫«ثبّیُ لیيیت ّٔبیْ‪ ٗ٪‬ل‪ٌّٛٛٛ‬ة فیبثبٔگٗچٗ ثبهكَ‪ ،‬آٔلٖ ثبٌ‪ٛ‬ا فربیٕی ایْیزىبٔلْ‬‫ویینی لبیزیت ویٍلَ» كیلی‪.‬‬‫آهرك اُ اّلْ ا‪ٚ‬رىبْ‪ِ ،‬ڭب لبچِ ی‪ٛ‬یل ثریویزٍگبْ ایلی‪ .‬ىیوا اٍزمبِزُ‬‫ِلهٍٗكٖ‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬لهٍٗ ایَٗ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذچیٍؤڭ وبرزٗ ع‪ٛ‬الٔىبٌٖؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٗی ایلی‪ .‬اگو ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لزلٖ ِلهٍٗكْ چیمََٗ ِلهٍٗٔڭ ٕؾٕی‪ٗ٪‬‬‫[‪ ]111‬یی‪٪ٍ٪‬بْ فزٕٗچیٍؤڭ ل‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬ك‪ٚ‬چبه ث‪ ٌُّٛٛ‬أیك ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽغوِٕڭ‬‫ایچیٕی ربّمبهیلْ إِیزٍیهاق ربپلَ‪ .‬ىیوا و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٗیٔڭ ا٘بٌیَی ثبٌناد ِٕڭ‬‫ؽغوِ‪٘ ٗ٪‬غ‪ َٛ‬لیٍّبٍٍو ‪ ٚ‬ربّمبهیلْ ٘غ‪ َٛ‬لیٍْچیٍؤی ُ٘ ل‪ٛ‬یّبٍٍو ایلی‪ِٛ .‬ڭب اِنی‬‫ایلَ‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ِ ْٛ‬ؾٖ‪ٛ‬ه ثو ؽبٌلٖ ‪ّ٥‬وَ ؽغؤٖڭ ایچٕلٖ ا‪ٚ‬رلی‪ .‬فم‪ِ ٜ‬ؾّ‪ٛ‬ك ‪٥‬وة ‪ٚ‬‬‫لبٍُ‪ِ 3‬قل‪ٚ َٚ‬اٍ‪ٌٗٞ‬وی ایٍٗ ٘و ثو ٔوٍٗكْ فربكاه ث‪ٌٛٛ‬ة ر‪ٛ‬هكَ‪ .‬فٖ‪ٕٛ‬بً ِؾّ‪ٛ‬ك ‪٥‬وة‬‫ِڭب ؽمیمی ‪ ٚ‬هاٍذ فربٌؤی ربپیت ویٍّٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬ف‪ٛ‬رٗ ٍبٌیت ‪٥‬ىٌ‬‫اٌؾووزچیٍو ایچٕلٖ ل‪ٌّٛٛ‬لی‪٘ ٚ ،‬و ثو فربٔی ‪ٚ‬لذ ‪ٚ‬لزٕلٖ یزیْله‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبي‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪٩ :‬ب‪٩ٚ‬ب‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬لبٍیُ‬‫‪202‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫آلْبَ ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬لبچّبق رلاهوٕلٖ ث‪ٌٕٛ‬لَ‪ ،‬ؽغوِلْ چیمیت ِلهٍٗگٗ یبلنی ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ثو ك‪ٍٚ‬ز‪ِٕٛ‬ڭ ا‪ٚ‬یی‪ 1ٗ٪‬ثبهكَ‪ .‬ا‪ ٚ‬یریكْ آٌ‪٪‬بْ ِ‪ٍِٛ٦‬برّ‪ 2ٗ٪‬و‪ٛ‬هٖ ؽى‪ِٛ‬ذ ِٕڭ ؽجَّٕی‬‫ِموه لیٍ‪٪‬بْ‪ ،‬ایورٗ ثٍْٗ ِٕی آفزبهٍّوی ِموه‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ ثبّمٗ ثوویْیٔڭ ا‪ٚ‬یٕلٖ یبریت‬‫ا‪ٚ‬ىَ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبّمٗ ثوویَّٗٔڭ ‪٥‬بئٍٍٗیٕی ‪١‬بٌُ ؽى‪ِٛ‬ذ آكٌَوی آیب‪٩‬ی آٍزٕلٖ لبٌلهّٕی‬‫‪ٚ‬علأُ لج‪ٛ‬ي لیٍّبكی‪ .‬ا‪ٚ‬ی ایگٍٗیٕڭ یبٌ‪ٛ‬اهّی‪ ٗ٪‬ه‪ً ّ٩‬ب یٗٔٗ لبیزیت ا‪ٚ‬ى ؽغوِ‪ ٗ٪‬ویٍلَ‪.‬‬‫ّ‪ٙ‬وكْ چیمیْٕی ُ٘ ِالؽ‪ ٗ٩ٗ٢‬آٌ‪٪‬بْ ایلَ‪ٌ .‬ىٓ آٌلی‪ ُ٪‬فربٌو‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬هٖ [‪ّٙ ]111‬و‬‫كه‪ٚ‬اىٖ ٍٕلٖ ل‪ٛ‬رٍی لوا‪ٚ‬ي ل‪ٛ‬ی‪ٌٛٛ‬ة یبٍّؤی ر‪ٛ‬لیف ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬قٖ‪ ٓٛ‬آكٍِو ر‪٦‬ینی لیٍٕ‪٪‬بْ‬‫ایلی‪٘ .‬و لبٔلای ر‪٪‬یری‪ٌ 3‬جبً لیٍَٗ َ ُ٘‪ِٕ ،‬ی ربٔیّبٍٍىٍوی ِّىٓ ایّبً ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫ؽبٌلٖ چیمیت عٕبیذوبه ‪ ٚ‬لبچبق ٕ‪ٛ‬هرٕلٖ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّّٕٛٛ‬ی ِٕبٍت و‪ٛ‬هِبكَ‪ّٔٛ .‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو ر‪ٛ‬وً ِأی‪ٍٛ‬بٔٗ ایٍٗ ؽغوِلٖ یبرلَ‪.‬‬‫ت‪ٛ‬لیف‬‫ربڭ ‪ٚ‬لزی ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ّٔبىٔی ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬بٔلْ ویینی ٍّب‪ٚ‬اه ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة چبی كاِالكَ‪ .‬ثو ایىی‬‫‪4‬‬‫پیبٌٗ چبی ایچٗه ایچّبً‪ِ ،‬لهٍٗٔڭ ایچٕلٖ ِٕڭ ؽغوَ ربِبٔی‪ ٗ٪‬ویالر‪٪‬بْ رقّیٕبً ی‪ٛ‬ى‬‫ٔفو‪ ٗ٩‬یبلنی آكَٔڭ آیبق رب‪ّٚٚ‬ی ایْیزٍلی‪ .‬ی‪ٛ‬و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ؽغوِٕی ایچىبهیلْ‬‫ثریویزلَ‪ .‬ىیوا ا‪ّٚ‬ج‪٘ ٛ‬غ‪ِٛ‬چیٍؤی ثبٌ‪ٛ‬اچیٍو كیت گّبْ لیٍلَ‪ .‬ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬آچیملْ آچیك رٍَیُ‬‫ث‪ٌّٛ‬بق‪ ،‬ا‪ٚ‬ىِٕی ریگنی رٍف لیٍّبللْ ثبّمٗ ٔوٍٗ ی‪ٛ‬ق ایلی‪.‬‬‫ایْیه ّلد ثٍْٗ ربلمیٍالریٍلی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ع‪ٛ‬اة ثریِبكَ‪ِٕ .‬ڭ ؽغوِٕڭ‬‫ل‪ّٕٛ‬یٍٕلٖ ر‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ّٔبٔگبٍٔه ؽبعی ثبه ایلی‪ .‬گب٘ب ِٓ ایٍٗ ‪ٍّ٥‬ی ِناووٌٖوكٖ‬‫ث‪ٌٕٛ‬ب ایلی‪١ .‬ب٘و اؽ‪ٛ‬إٌلْ ‪ٙ‬وهٍي ٕبٌؼ ثو آكَ گّبْ لیٍیت ایلَ‪ .‬فم‪ ٜ‬ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬آ ڭالكَ وٗ‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آكَ ى٘ویل ثو ییالْ‪ ]111[ ،‬یبٌ‪٪‬بٔچی ثو ّی‪ٞ‬بْ ایىبْ‪٘ ،‬غ‪ِٛ‬چیٍو‪« :ٗ٩‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬ویچٗ‬‫ث‪ ٛ‬ؽغوٖكٖ و‪ٛ‬ة یبٍّو یی‪٪‬یٍیت ٍِٖؾذ لیٍلیٍو‪ .‬ؽب‪ٙ‬و ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آكَ ؽغوٍٖٕلٖ ثبه»‬‫كیلی‪ .‬ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ویچٗ ِٕڭ ؽغوِ‪٘ 5ٗ٪‬یظ ثو ویَّٗ ویٍىبْ ایّبً ایلی‪ٖ٥ ،‬و ‪ٚ‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ة‪ :‬ك‪ٍٚ‬ز‪ِٕٛ‬ڭ (لبٍیُ ِقنَٔڭ) ا‪ٚ‬یی‪ ،ٗ٪‬ا‪ :‬حاشیوده «لبٍُ ِقل‪َٔٚ‬ڭ»‬‫‪ 2‬ا‪ٍٛ٦ِ :‬رّ‪ٗ٪‬‬‫‪ 3‬ا‪ :‬ر‪٪‬ری‬‫‪самовар 4‬‬‫‪ 5‬ا‪٘ :‬غوِ‪ٗ٪‬‬‫‪203‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ّبَ آهإٍلٖ یبٌ‪ٛ٪‬ى ِؾّ‪ٛ‬ك ‪٥‬وة ویٍلی‪ّ .‬بَ ّٔبىیٕی ثوگٗالّیت ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬بّٔيكْ ویینی ا‪ٚ‬ي‬‫ُ٘ ویزیت ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٚ ٛ‬لذ و‪ٛ‬چٗ ربِبٕٔلٖوی ررییيٖ آٍزٕلٖ ُ٘ و‪ٛ‬ة آكَ یی‪٪‬یٍ‪٪‬بْ ایلی‪٘ .‬غ‪َٛ‬‬‫چیٍوكْ ثریی ررییيٖ‪ ٗ٩‬ربهِبّیت ؽغؤٖڭ ایچیگٗ لبهاة ِٕی و‪ٛ‬هكی‪ ،‬كهؽبي ررییئٖی‬‫ٍٕل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة لبهاٍبَ ل‪ٌٍٛ‬ؤلٖ ربپبٔچٗ‪ ،‬ثیٍٍؤلٖ لیٍظ ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ٚ‬چ ٔفو‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آكِی آهلٌٗؤلٖ ی‪ٛ‬ىٌوچٗ رّبّبثنی ایلی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیگی آكٌَؤلْ ثرییٕی ّقٖبً ربٔی‬‫ایلَ‪ .‬اٍّی «اِنی عبْ لوا‪ٚ‬ي ثیگی» ٍبثك ّیـ االٍالَ لب‪ٙ‬ی ثمب ف‪ٛ‬اعٗٔڭ آكِی‬‫ایلی‪ .‬ثمب ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٌٚ‬گبٔلْ ویینی ل‪ّٛ‬جیگی آكٌَوی لبربهی‪ ٗ٪‬وریوبْ ایلی‪ .‬ثبّمٌٗویٕڭ‬‫ل‪ّٛ‬جیگی آكٌَوی ایىبٍٔىٍویٕی ثیٍِٗٓ الوٓ اٍُ ‪ٕٛ٥ ٚ‬أٍویٕی ثٍّبً ایلَ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آكٌَوی ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ لجیؼ ٍ‪ٛ‬ىٌو ثٍْٗ ِٕی ٍ‪ٛ‬وّٗولٖ ایلیٍو‪ّٛ ،‬‬‫پٍٍٗكٖ ِڭب ثو ٔلاِذ ی‪ٛ‬ى ثریكی‪ِ ِٓ ]110[ :‬لد ‪ّ٥‬وِلٖ یبهاق اٍز‪ّ٦‬بي لیٍ‪٪‬بْ ایّبً‪،‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی یبهاق ُ٘ ٍبفالِبً ایلَ‪ّٛ ِٗٔٗ .‬ڭب ٔلاِذ لیال ایلَ‪ .‬ىیوا اگو ِٓ یبهالٍك‬‫ث‪ ٌَٗٛ‬ایلَ‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪١ ٛ‬بٌُ ‪ ٚ‬لٖبةٌو ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ىِٕی ل‪ٛ‬ی وجی رٍَیُ لیٍّبً ایلَ‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫ثو ایىب‪ٚ‬یٕی ؽغوٖ ِٕڭ ایچٕلٖ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ع‪ّٕٙ‬گٗ ی‪ٛ‬ثبهگبٔلْ ویینی ا‪ٚ‬ىَ ُ٘ رٍف ث‪ٛ‬ال‪،‬‬‫ِ‪ٔٛ‬چٗ رؾمریاد ثٍْٗ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ل‪ٌٕٛ‬لٖ ررییه ر‪ٛ‬هّلْ ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ال ایلَ‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬ع‪ ُٕٙ‬ىثبٌٔٗوی ِڭب رٍَیُ ث‪ٌٛ‬گ‪ٔٛ‬چٗ ُ٘ فوٕذ ثریِبكیٍو‪ .‬ثریی ررییيٖ ایْیىٕلْ‬‫ر‪ّٛ‬بِٓ كییبرىبٔلٖ یبلبِلْ ا‪ّٚ‬الة و‪ٛ‬چٗگٗ لبهاة ربهرلی‪ ،‬آكَ ث‪ٛ‬یی ثٍٕلٌىلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ررییيٖكْ و‪ٛ‬چٗگٗ ییمیٍلَ‪ .‬ل‪ّٛ‬جیگی آكٍِوی ل‪ٌٍٛ‬وی ثٍْٗ‪ ،‬ایزیىٍوی ثٍْٗ ثبُ آیبقٌوِ‪ٗ٪‬‬‫ثیِ ‪ -‬آٌزی لبرال ا‪ٚ‬هگبٔلْ ‪ ٚ‬ریپىبٔلْ ویینی یریكْ ر‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬ى‪ٚ‬ة آٌلیٍو‪ِ .‬لهٍٗ ٕؾٕی‬‫لبّی‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬والة ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ فبیز‪ ٗ٪ٔٛ‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِیٕگ‪ٛ‬ىكیٍو‪ .‬ی‪ٌٛ‬لٖ رّبّبثنیٌوكْ ٘یظ ثو‬‫ویْی ِڭب ٘غ‪ َٛ‬لیٍّبكی‪ ،‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ِال فبٌّواكٔڭ عیبٔی ‪ ٚ‬ثو ٔیچٗ ّبگوكی ایٕزٍیت ثو‬‫ایىی ِْذ‪ 1‬ا‪ٚ‬هكیٍو‪]112[ .‬‬‫إً فبع‪ ٗ٦‬فبیز‪ِ ٗ٪ٔٛ‬یٕگبٔلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ثبّالٔلی‪ :‬ل‪ّٛ‬جیگی آكٍِوی لجیؼ ٍ‪ٛ‬ىٌو‬‫ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬وبٌو‪ٛٔ ُ٘ ،‬ثذ ثٕ‪ٛ‬ثذ ی‪ٛ‬ىَ‪ ،‬و‪ٛ‬ىَ‪ ،‬ثبّیُ ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬یٕ‪ ٗ٪ِٛ‬ا‪ٚ‬هاٌو ایلی‪ ّٛ ،‬پٍٍٗكٖ ّبرزٗ‬‫رأصریی ثٍْٗ ث‪ٛ‬هٔ‪ِٛ‬لْ فبههیٍالة لبْ ویٍلی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ِڭب ی‪ٛ‬ىِٗ ی‪ٛ‬ى ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آال ثبیلا‪٧‬‬‫چبپبٍٔه اِنی فبْ لبها‪ٚ‬ي ثیىیٔڭ چبپبٔی لبْ‪ ٗ٩‬ث‪ٛ‬یبٌلی‪ .‬یٗٔٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ِّٛ :‬ذ‬‫‪204‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫«چبپبٔیّٕی ٔیّٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لبْ لیٍلڭ» كیت ّلرٍیهاق ا‪ٚ‬ها ایلی‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی آكٍِویٕڭ ِڭب ٍ‪ٛ‬یالیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٍ‪ٛ‬ىٌوی رمویج ًب ا‪ّٚ‬ج‪ِّٔٛٚ ٛ‬لٖ ایلی‪:‬‬‫« ٍٓ فلاكْ ٔیّٗ یبِبٍٔك و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ایلڭ‪ٔ ،‬یّٗ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عٕبث‪٦‬بٌی‪ ٗ٪‬ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍّبكڭ‪ٍٓ ،‬‬‫وبفو! ٍٓ ِورل! ٍٕڭ ؽىُ وُْڭ یبىٌ‪٪‬بْ‪»...‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ِٓ ٘یظ ثو ٔوٍٗ ٍ‪ٛ‬یالِبً ایلَ ‪ٍٛ ٚ‬یالِبل‪ِ ٗ٪‬غبي ُ٘ ی‪ٛ‬ق ایلی‪.‬‬‫ارن دٖ‬‫ّ‪ ٛ‬ؽبي ثٍْٗ هیىَزبٔگٗ یزیْیت ِٕی فبیز‪ْٛ‬كْ ر‪ّٛٛ‬هكیٍو‪ ]111[ .‬هیىَزبٔلٖ‬‫ِلهٍٗ ‪َِ ٚ‬غل ربٍِوی‪ٗ٪‬چٗ فٍك ر‪٪ٌٛ‬بْ‪ِ ،‬یڭٍوچٗ‪ 1‬رّبّبثنی ّب‪ ّٛٚ‬لیٍّبللٖ‪ ،‬آهاكٖ‬‫ٍبرٍ‪٪‬بْ ٔب‪ٝ‬كٌو «‪ٚ‬ا ّوی‪٦‬زب!» كیت ٔ‪ٞ‬ك لیٍّبللٖ ایلیٍو‪ .‬لبها‪ٚ‬يٌك ‪١ٚ‬یفٍٗی‪ ٗ٪‬ثو كٍزٗ‬‫پیبكٖ ٍوثبى ُ٘ ؽب‪ٙ‬و ایلی‪ٍ .‬وثبىٌو ی‪ٛ‬ي آچیت ثئی اهن كه‪ٚ‬اىٍٖی‪ٗ٪‬چٗ چیمبهكیٍو‪.‬‬‫كه‪ٚ‬اىٖكْ ایچىبهی ی‪ٌٕٛ‬ڭ ایىی ‪ٝ‬وفٕلٖ ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه‪ٍ 2‬پبٌٖو ثیً ثب‪٩‬الة ل‪ٛ‬ي لب‪ّٚٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ر‪ٛ‬هٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ٍپبٍ٘وكْ ٘و ثوی (ص‪ٛ‬اة ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٌَٗٛ‬ورین) ثو ِْذگٕٗ ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ل‪ٛ‬یب ایلیٍو‪.‬‬‫َِغل عبِ‪ ٤‬ه‪ٚ‬ثو‪ٍٕٚ‬لٖ ثبهكی‪ّ٪‬يكٖ هاٍذ ل‪ٌٛ‬لٖوی آرقبٔٗكْ اِریٔڭ ىیٓ ثوكاهی ؽبعی‬‫ٌ‪ٞ‬یف كی‪ٛ‬اْ ثیىیٔڭ ایٕیَی وً ٍٍ‪ٞ‬بْ اٍٍّی ثو كی‪ ٛ‬آكِق‪ٛ‬اه ی‪ٛ‬گ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة چیمیت‬‫ثبّیّ‪ ٗ٪‬ثو ِْذ ا‪ٚ‬هكی‪ِٔٛ .‬ڭ رأصریی ثٍٗ ْ ایىی و‪ٛ‬ىِلٖ لبها ٍ‪ ٛ‬ی‪ٛ‬و‪ٛ‬هكی‪ّٛ٘ ،‬لْ‬‫ویزلَ‪ .‬ثو ‪ٚ‬لذ و‪ٛ‬ىِٕی آچََٗ‪ِٕ ،‬ی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ ه‪ٚ‬ثو‪ٍٕٚ‬لٖ ا‪ٚ‬رم‪ٛ‬ى‪ٚ‬ثل‪ٚ‬هٌو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی ِٕی ٍ‪ٛ‬وّٗولٖ ایلی‪.‬‬‫ِٓ‪ ِٓ« :‬ا‪ٚ‬ىِٕی گٕبٖ یل ثیٍّبیّٓ‪ ،‬اگو گٕبٖ ثبیواق و‪ٛ‬ربهُ ایَٗ آ ڭب ُ٘ ِٓ‬‫لبرٕبّ‪٪‬بْ ایّبً ِٓ» كیلَ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آكٌَؤلْ اِنی فبْ لبها‪ٚ‬ي ثیىی‪« ]116[ :‬یبٌ‪٪‬بْ آیزبك‪ٚ‬ه‪ ِٓ ،‬ویچٗ‬‫و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ایلَ ّ‪ٛ‬ي آكَ ثبیوالٕڭ آٍزٕلٖ ایلی» كیلی‪.‬‬‫ِٓ‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیىیگٗ لبهاة‪٘ ِٓ« :‬و ثو عيا‪ ٗ٩‬ؽب‪ٙ‬وِٓ‪ٌ ،‬ىٓ یبٌ‪٪‬بٔچیٍه آریٕی‬‫و‪ٛ‬ربها آٌّبیّٓ‪ّٔٛ ،‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ِٓ ْٛ‬لَُ ثٍْٗ رأِنی لیالِٕىٗ ثبیواق آٍزٕلٖ ی‪ٛ‬ق ایلَ»‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ِ :‬یىٍوچٗ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬ه‬‫‪205‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫كیلَ‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی‪« :‬ثبیواق آٍزٕلٖ ث‪ٌّٛ‬بٍٗڭ ُ٘ ٍٓ یبِبْ‪ٍٕ ،‬ی ف‪ٛ‬اعٗ ٕلپرییٔڭ‬‫اه‪ٚ‬اؽی ا‪ٚ‬هگبْ» (ٕلپریی ِٕڭ ثی‪ٛ‬ن ثبثبَ)‬‫(آكٍِو‪ ٗ٩‬لبهاة) «ِ‪ٔٛ‬ی ایٍزت ر‪ٛ‬پچی ثبّی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬هڭ‪ ،‬ث‪ِ ُ٘ ٛ‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‬‫ٍِّىزلْ افواط لیٍٕٗكهٌو» كیلی‪.‬‬‫ّ‪ ٛ‬ثٍْٗ اٍزٕ‪ٞ‬بق ِواٍّی ثزلی‪ .‬رىواه ِٕی ل‪ّٛ‬جیىی آٌلٔلْ ر‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬ى‪ٚ‬ة ؽ‪ٌٛ‬یلْ‬‫چیمبهكیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی هاٖه‪ٔٚ‬لٖ ه‪ٚ‬ثو‪ِٚ‬يكْ ر‪ٛ‬هٖ لً ٘‪ٛ‬كیچی چیملی‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیىی آكٌَوی‪ٗ٪‬‬‫«ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة‪ ،‬ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ایٍزڭي!» كیت اِو ثریكی‪ .‬مار ًب ل‪ّٛ‬جیگی آكٌَوی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فلِزلٖ لٖ‪ٛ‬ه‬‫لیٍّبٍٍو ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اِوكْ ویینی یٗٔٗ ّلرٍریاق ا‪ٚ‬ها ثبّالكیٍو‪]111[ .‬‬‫ّ‪ ٛ‬ؽبي ثٍْٗ ِٕی «آثقبٔٗ» كیلوٍوی ؽجٌفبٔٗٔڭ ایْیىی آٌلی‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ثٕلیثبْ ایْیىٕی آچیت‪٦ِ ،‬ب‪ٌْٚ‬وی ل‪ٌّٛ‬لْ آٌیت ِٕی ا‪ٚ‬یٕڭ ایچیىٗ ریمّبلچی‬‫ث‪ٛ‬الیبر‪٪‬بٔلٖ ِٕی آٌیت ویٍىبْ ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِؤلْ ثوی ا‪ٚ٥‬بی رٕبٍٍّلْ آٌیت ِؾىُ‬‫رب‪ٚ‬الكی‪ .‬كهكٔڭ ّلریلْ ٘‪ّٛ‬لْ ویزّٗوگٗ یبلٕالّلَ‪ِٔٛ ،‬لْ آ ڭالكَ وٗ ل‪ّٛ‬جیىی‬‫آكٍِوی ِٕی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِٗوىٗ‪ ،‬فم‪ ٜ‬فبئٕبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِىىٗ ِموه لیٍیت ایىبٍٔو‪.‬‬‫آثقبٔٗٔڭ ایچٕلٖ ثٕلیثبٍٔو ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬وییٌُوِٕی ٍ‪ٛ٩ٛ‬ه‪ٚ‬ة آٌلیٍو‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى لبٔ‪ ٗ٪‬ثبر‪٪‬بْ‬‫ثو اّزبْ ‪ٚ‬و‪ٛ‬یالن ایىّٕلٖ لبٌلی‪ .‬ثو لله آلچَٗ ثبه ایلی‪ ،‬آٔی ُ٘ آٌلیٍو‪ .‬فم‪ ٜ‬یبٌ‪ٛ‬اهیت‬‫فواعبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو للهیٕی آٌیت لبٌلَ‪.‬‬‫ایىی ٍب‪٥‬زلْ ثریی چیىىبْ اٌٌُوَ‪ ،‬ییىبْ ربیبق ‪ّ ٚ‬برزٌٗو رأصریی ثٍْٗ ِٕی‬‫ّلرٍی ثیيگٗن (‪ٖٚ‬هٖعٗ) ر‪ٛ‬ر‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ا‪ٚ‬ی ٔ‪ٙ‬بیذ كٖهٖعٗكٖ ه‪ٛٝ‬ثزٍی ‪ٍ ٚ‬ب‪ٚ‬ق‪ ،‬ایىّٕلٖ‬‫ثو لبثبد لبٍٔی و‪ٛ‬یالولْ ثبّمٗ ٔوٍٗ ی‪ٛ‬ق‪ ،‬ثبُّ ٔیچٗ عبیلْ یبهٌ‪٪‬بْ‪ ،‬ث‪ٛ‬یٕ‪ّ َٛ‬یْگبْ‪ٚ ،‬‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثلُٔ یبٔچٍ‪٪‬بْ ربالق وجی لبثمبها ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ ٚ‬ایيٌ‪٪‬بْ ایلی‪ ]114[ .‬ا‪ٚ‬یلٖوی ِؾج‪ٍٍٛ‬و‬‫ِٕڭ ث‪ ٛ‬ؽبٌّٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة روؽُ لیٍلیٍو‪ ،‬ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هكلٍوی ِڭب یری ثرییت یریریك ‪ ٚ‬ایَىی‬‫چبپبٌْویٕی ٍ‪ٛ٩ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِڭب وییلهكیٍو‪ ٚ .‬رأویل لیٍلیٍووٗ ٘و ‪ٚ‬لذ ثٕلیثبْ ویال ثبّالٍٗ‬‫ث‪ ٛ‬چبپبٍٔؤی كهؽبي ٍ‪ٛ٩ٛ‬ه‪ٚ‬ة ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ڭ‪ ،‬ث‪ٌّٛ‬بٍٗ ُ٘ ثئی ‪ٍ ُ٘ ٚ‬ئی عيا ثریاهٌو كیلیٍو‪.‬‬‫‪206‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ ‪- ٠٠‬‬‫آثخبٔٗ‬‫ثقبها اهوٕڭ كه‪ٚ‬اىٍٖٕلْ ورییت َِغل عبِ‪ ٗ٪٦‬لبهاة ثبهایبر‪٪‬بٔلٖ ٕ‪ٛ‬ي ‪ -‬چپ‬‫ل‪ٌٛ‬ڭيكٖ ثو ٔیچٗ ا‪ٚ‬ی ثبه‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ اٍّی «آثقبٔٗ» كه‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یٍؤڭ ایْیىی اهن كاالٔیٕڭ ایچٕلْ ث‪ٌٛٛ‬ة ثو آٌچنی ُِوَثِ‪ٕ٦‬لٖ كه‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ایْیىٍو ّ٘یْٗ ل‪٪‬الٔ‪٪‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ا‪ٚ‬ی ایچیگٗ وریٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘‪ٛ‬ا ‪ٙ ٚ‬یبٔڭ ُ٘ ی‪ٛ‬یل‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایْیىٍو كه‪ .‬ث‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یٍؤڭ ایچٕلٖ ربِ‪ ٗ٪‬یبلنی ثو یریٔلْ ویچىٕٗ ثو ر‪ٛ‬یٕ‪ٛ‬ن ث‪ُ٘ ٌَٗٛ‬‬‫آٔلْ وریٖوٍی ٘‪ٛ‬ا ‪ٙ ٚ‬یب وریٖ آٌّبیل‪ٚ‬ه‪ .‬ث‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یٍؤڭ ویڭٍىی ا‪ٚ‬چ آٌچیٕلْ ر‪ٛ‬هد آٌچنی‬‫ِوث‪ٕ٦‬لٖ ث‪ٌٛٛ‬ة‪ ،‬ایچیگٗ ‪٥‬بكربً ا‪ٍٚ‬ذِٗ ا‪ٍٚ‬ذ [‪ ]113‬ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كهعٗكٖ ثٕلی ریمبٌو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬یٕڭ پبالٍی ایَىی ثو یریریك ث‪ٛ‬هییبكْ ‪٥‬جبهد ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٛ‬هعٗوٕلٖوی ثو چ‪ٛ‬ل‪ٛ‬ه‬‫ثٕلیٍو‪ ٗ٩‬فالعبیٍه (ِربى) فلِزٕی اكا لیالكه‪ .‬فالعبی ٘فزٗكٖ ثو لبرال ربىٖ لیٍٕلی‪ٕ٪‬لْ‬‫ِ‪ٛ‬هكاه ٍ‪ٌٛ‬وی ثٕلیٍؤڭ آٍزٍوی‪ ٗ٪‬آلیت ر‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كهعٗكْ ٔغبٍزلْ ر‪ٛ‬الكه‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬چ‪ٛ‬ل‪ٛ‬هٔڭ یبٔجبّیلٖ یٗٔٗ ثو چ‪ٛ‬ل‪ٛ‬ه ثبه وٗ آٔلٖ ِؾج‪ٍٍٛ‬و ل‪ٛ‬ي ی‪ٛ‬ىٌویٕی‬‫ی‪ٚٛ‬اكهٌو‪.‬‬‫ثو ٍیٕك آفزبثٗ ثٍٗ ْ ثو ِ‪ٔٛ‬لی ُ٘ ثو چیٍُ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یٕڭ ىیٕزٍی اٍجبثٍؤلْ‬‫ٍبٔبالكه‪.‬‬‫ا‪ٚ‬یٕڭ ایچی لبهأ‪ِ ٚ ٛ٪‬و‪ٛٝ‬ة ث‪ٌٛٛ‬ة كی‪ٛ‬اهٌؤلْ ٘و ر‪ٛ‬هیل ؽْواد چیمیت‬‫ر‪ٛ‬هاكه‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یٍؤڭ ربٍِؤلٖ پبكّبٍ٘ك آرقبٍٔٗی ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ٘و ر‪ٛ‬هیل ِوكاهٌىٍو ربِٕلْ‬‫ُ٘ ربِیت ر‪ٛ‬هاكه‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یٍوكٖ یبر‪٪‬بْ ثٕلیٍؤڭ و‪ٛ‬پیٍی ثیِ یً ا‪ ْٚ‬یٍلْ ثریی یبر‪٪‬بْ ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ‬‫وییٌُوی چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة [‪ ]111‬یریریٍ‪٪‬بْ‪ ،‬ثلٍٔوی وریالٔیت‪ ،‬ثیزالٔیت ویزىبْ ث‪ٛ‬الك‪ٚ‬ه‪ .‬فم‪ٜ‬‬‫أَبْ ثبها ‪ -‬ثبها ٘و ثو ٔوٍٗ ثٍْٗ أٌ ‪ ٚ‬اٌفذ پیلا لیاله ایىبْ‪ِٔٛ :‬لٖوی ثٕلیٍؤڭ‬‫‪1‬‬‫ثیزٍوی ‪ِ ٚ‬بڭالیٍوی ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ثزٍو ا‪ٚ‬هِبالة ی‪ٛ‬هكی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ٘یظ ثو امیذ و‪ٛ‬هٍبرّبیٍو‪،‬‬‫فم‪ ٜ‬آ‪٩‬يٌوی یبوٗ و‪ٛ‬ىٌویگٗ ثذ وریٖ ثبّالٍٗ ٍىنیگٕٗ آٌیت ثو یبل‪ ٗ٪‬آربٌو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ثٕلٌؤڭ‪ :َ ،‬ثٗٔلیٍٗهٔڭ‬‫‪207‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ربّمبهیلٖ آچیك ٘‪ٛ‬اكٖ ی‪ٛ‬هوبْ ثو ویَّٗ اگو ا‪ٚ‬ىی ر‪٩ٛ‬وی ویٍیت ث‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یٌؤڭ‬‫ثرییگٗ وریٍٗ ‪ ٠٥‬كلیمٗكٖ ٔفَی لَیٍت ا‪ٌّٗٚ‬ن كهعٍٗیگٗ یزّْٗوی أیك كه‪.‬‬‫ٌىٓ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛٛ‬ة ا‪١ ٚ‬بٌُ‪ ،‬ا‪ ٚ‬ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه‪ ،‬ا‪ِ ٚ‬وكاه‪ ،‬ا‪ٔ ٚ‬بپبن‪،‬‬‫ٍپب٘یٍو‪ ،‬ث‪ٛ‬هی‪ ،‬آییك‪٪ّ ،‬بي ‪ ٚ‬چ‪ٛ‬عمٗ وجی ث‪٪ٌٛ‬بْ ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی ل‪ٌٕٛ‬لْ امیذ‬‫چیىىبْ ثیچبهٌٖو ث‪ ٛ‬ا‪ٚ‬ی‪ ٗ٪‬وریو‪ٛ‬ىٌگبْكْ ویینی ‪٥‬بكربً ا‪ٚ‬ىٌویٕی رٕظ ‪ ٚ‬آٍ‪ٛ‬كٖ ثو یریكٖ گّبْ‬‫لیالٌو‪ٚ ،‬لزٍی ث‪ ُ٘ ٌَٗٛ‬ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه كی‪ٌٛ‬و ل‪ٌٕٛ‬لْ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬للٍوی ٍججٍی ا‪ٚ‬ىٌویٕی ثقزیبه‬‫ٍبٔبیٍو‪ .‬فٖ‪ٕٛ‬بً ث‪ ٛ‬یریكٖ یبر‪٪‬بْ ٍبثك ثٕلیٍوكْ ّفمذ ‪ِ ٚ‬وؽّذ و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة «أَبٔیذ»‬‫هٍّیٕڭ ٕ٘‪ٛ‬ى ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬لبٌّب‪٩‬بٍٔ‪٪‬یگٗ لبیزب ثبّلْ [‪ ]111‬ایّبْ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثو آى و‪ٛ‬ڭٍٍوی‬‫آچیال‪ ،‬ئٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬لاق ه‪ٚ‬ػ و‪ٛ‬ربهٌْی ٍبیٍٕٗلٖ ا‪ٚ‬یٕڭ فالوذ ‪ ٚ‬فَبكی ا‪ٚ‬ى كهعٍٕٗلٖ‬‫رأصری لیال آٌّبیله‪.‬‬‫ِٓ لبِبٌ‪٪‬بْ ا‪ٚ‬ی ِٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي آثقبٌٔٗوكْ ثوی ث‪ٌٛٛ‬ة رقّیٕ ًب ر‪ٛ‬هد آٌچنی ِوث‪ٕ٦‬لٖ‬‫ایلی‪ِٔٛ .‬لٖ ا‪ٚ‬رز‪ٛ‬ى ٔفو‪ ٗ٩‬یبلنی ثٕلی ث‪ٌٛٛ‬ة و‪ٛ‬پیَی ایَىیكْ یبر‪٪‬بْ ویْیٌو‪ ،‬ؽزی یزی‬‫یٍلْ ثریی یبر‪٪‬بٍٔوی ُ٘ ثبه ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ؾج‪ٍٍٛ‬ؤڭ ثوی یزی یٍلْ ثریی ِ‪ٔٛ‬لٖ یبر‪٪‬بْ ‪ ٚ‬ایىی یٍلْ ثریی و‪ٛ‬ىی و‪ٛ‬ه‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ ایىبْ‪ِٔٛ ،‬ڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اؽزیبعٕی ثبّمٗ ثٕلیٍو ا‪ٚ‬ربِٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬یریكٖوی ثٕلیٍؤڭ گٕبٍ٘وی ا‪ٚ‬ى آیزٍْؤچٗ ر‪ٛ‬هیل ر‪ٛ‬هیل ث‪ٌٛٛ‬ة ؽمیمذ‬‫ا‪٥‬زجبهٔچٗ ٍّ٘ٗی ثوگٕبٖ ایلی‪ِ .‬ضالً‪ :‬اِالولاهگٗ ا‪ٝ‬ب‪٥‬ذ لیٍّب‪٩‬بْ‪ِ ،‬ریّجگٗ هّ‪ ٖٛ‬ثریٖ‬‫آٌّب‪٩‬بْ‪ ،‬فبر‪ ْٛ‬یبوٗ لیيی ثو ؽبوُ ‪ٝ‬وفٕلْ ‪ٖ٩‬ت لیٍٕ‪٪‬بْ‪ ،‬ث‪ ٛ‬آڭب لبهّی ویٍىبْ‪،‬‬‫ؽمیمی ا‪٩ٚ‬ویٕی هّ‪ ٖٛ‬ثٍٗ ْ ل‪ٛ‬یب ثرییت و‪ٛ‬ى ث‪ٛ‬یب‪ ٚ‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٔڭ ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬ؽبوُ ث‪ ٛ‬ثیچبهٖٔی‬‫ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ی‪ٛ‬ثبه‪٩‬بْ‪...‬‬‫چٕبٔچٗ ووویٍه ثو ر‪ٛ‬هوّٓ ثبه ایلی‪ .‬ؽجٌ ٍججیٕی ٍ‪ٛ‬هاكَ‪ ،‬آیزلی‪]111[ :‬‬‫‪1‬‬‫«ثو ثبی َّ٘بیَٗ ثبه ایلی‪ .‬ثوو‪ِ ْٛ‬یٍزی‪٪‬یٕی ییرتیت ِٕلْ گّبْ لیٍیت ؽبوّگٗ ّىبیذ‬‫لیٍلی‪ ،‬ؽبوُ آكَ ی‪ٛ‬ثبهیت ِٕی ایٍزیت لبِبكی‪ .‬اگو آلچَٗ ث‪ ٌَٗٛ‬ایلی ثو ٔیچٗ و‪ٔٛ‬لْ‬‫ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ال ایلَ‪ ،‬فم‪ ٜ‬فمریٌىلْ ثو ٔیچٗ آی یبرلَ‪ .‬ثو و‪ ْٛ‬ؽبوّٕڭ یبٍب‪ٌٚ‬جبّیَی‬‫ویٍیت ِڭب‪« :‬ل‪ َٛ‬لبهٔلاٍّوڭب فرب ی‪ٛ‬ثبه‪ ،‬آلچٗ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ٍٕی وفیًگٗ آٌَ‪ٍٔٛ‬و‪ ،‬ث‪ٌّٛ‬بٍٗ‬‫ثقبها‪٩‬ب ی‪ٛ‬ثبهاِي» كیلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬وریویٍه‬‫‪208‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ِٓ‪« :‬آلچٗ ربپبٌّبیّٓ» كیلَ‪.‬‬‫ث‪ٔٛ‬لْ ویینی ِٕی ثقبها‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ثبهكیٍو‪ .‬ثیِ یٍلْ ثریی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یلٖ یبرّبللِٖٓ ٔیچٗ‬‫لبرال ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ یبٍب‪ٚ‬ي ثبّیٍی ثبثب ثیه‪« :‬آلچٗ ربپ ٍٕی آىاك لیالیٍ‪ٛ‬ن» كیلی‪.‬‬‫ِٓ «٘یظ ثو یریكٖ آلچَٗ ی‪ٛ‬ق» كیلَ‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ثیِ آی ث‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬یٍزی‪ٕ٪‬ی ییرتگبْ َّ٘بیَٗ ٔبْ ِبْ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِٕی و‪ٛ‬هكی‪:‬‬‫«ٍٕڭ ؽمڭگٗ و‪ٛ‬ة ع‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬لی‪ِ ِٓ ،‬یٍزی‪ٕ٪‬ی ثبّمٗ ثو ویَّٗكْ ربپلَ‪ِٕ ،‬ی ثب‪ْ٩‬ال»‬‫كیت یی‪٪‬الكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬ویَّٗ ل‪ّٛ‬جیگیگٗ ‪ٚ‬ال‪ٔٗ٦‬ی ‪٥‬وٗ لیٍلی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیگی ثبثب ثیه یبٍب‪ٚ‬ي‬‫ثبّی‪ ٗ٪‬ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیٍلی‪ .‬یبٍب‪ٚ‬ي ثبّی‪« :‬ثیِ یٍٍه فواعبد پ‪ٌٛ‬یٕی ثریٍِٗٗ ل‪ٛ‬ر‪ٌّٛ‬بیله»‬‫كیت ع‪ٛ‬اة ثریگبْ‪ ِٗٔٗ ».‬ث‪ ٛ‬ثو ر‪ٛ‬هوّٓ ثٕلیٕڭ روعّۀ ؽبیل! [‪]110‬‬‫ِؾج‪ٍٍٛ‬ؤڭ ثوی ر‪ٔٛ‬ب‪ ٚ‬و‪ ٧٥ ْٛ‬ربیبق ا‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ یبٍّؤڭ ‪ٚ‬ویٍی ؽبعی ِری ثبثب‬‫ایلی‪ِٔٛ .‬لْ ثبّمٗ ُ٘ علیلٌه ر‪ّٙ‬زی ثٍْٗ لبِبٌ‪٪‬بْ ثو ٔیچٗ وْی ثبه ایلی‪ .‬فم‪ ٜ‬ث‪ٌٛ‬و‬‫ؽمیمزبً یبٍّو فولٍٕٗلْ ث‪ٌّٛ‬بینی‪ 1‬و‪ٛ‬چٌٗوكْ ّج‪ ٗٙ‬ثٍْٗ یبوٗ آلچٗ ا‪ٔٚ‬ل‪ٚ‬هِبق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ل‪ّٛ‬جیگی آكٌَوی ربِبٕٔلْ ر‪ٛ‬ر‪ٌٛٛ‬ة لبِبٌ‪٪‬بْ ویٌَّٗو ایلی‪.‬‬‫یبڭی ثٕذیٍز‬‫ثو ‪ٚ‬لذ ثئڭ ا‪ٚ‬یٕڭ ایْیىی ّلد ثٍٗ ْ آچیٍیت ایچىبهیگٗ ثو یبُ ثبال آرٍلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثبال ‪ ٠٥–٠٤‬یبٍّؤلٖ ث‪ٌٛٛ‬ة رؾٖیً ‪ ٍُ٥‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اٍزبٔج‪ ٗ٪ٌٛ‬ثبهیت ویٍىبْ ‪٥‬جل‬‫اٌوٍ‪ٛ‬ي اٍٍّی ثو یبُ ایلی‪١ .‬بٌٍّو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثبالٔی ّ‪ٔٛ‬چٗ ا‪ٚ‬هٍِْوویُ ٍ‪ٛ‬یالِبل‪ِ ٗ٪‬غبي‬‫‪ِ ٚ‬لاهی لبٌّب‪٩‬بْ ایلی‪ .‬ثو ل‪ٛ‬ال‪٩‬یگٗ ریّ‪ٛ‬ه لبكاق (ِیـ) ٍ‪ٛ‬لٍّْو‪ ،‬ل‪ٛ‬ال‪ٕ٩‬لْ ل‪ٞ‬وٖ ‪-‬‬
‫ل‪ٞ‬وٖ لبْ آلّبللٖ ایلی‪.‬‬‫یٗٔٗ ثو آى فوٕزلْ ویینی ایْیه آچیٍیت ثو آكَ آرٍلی‪ ،‬ث‪ِ ٛ‬ریىا ٔنه اٌلّٗ ایلی‪ِ .‬ریىا‬‫ٔنه اٌ ّلٗٔڭ ایىٕیلٖ ثوو‪ٛ‬یالن ث‪ٌٛٛ‬ة ریىٗ ‪ -‬ریىٗ یریریٍ‪٪‬بْ‪ ،‬یریریٍ‪٪‬بْ عبیٌوكْ لبٔب‪٩‬بْ ‪ٚ‬‬‫یبهٌ‪٪‬بْ ثلٔی و‪ٛ‬ه‪ٛٔٚ‬ة ر‪ٛ‬هٖ ایلی‪ّ ]112[ .‬فمذوبه ثٕلیٍو ا‪ّٚ‬ج‪ٍٍِٛ٢ِ ٛ‬و‪ ٗ٩‬رٍَی‬‫ثریٌٖو‪٘ ،‬و ر‪ٛ‬هیل یبهكٍِویٕی آیبِبٍٍو ایلی‪.‬‬‫ثیئڭ ا‪ٚ‬یٕڭ ل‪ّٕٛ‬ی ٍٕلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ٚ‬یلْ یی‪٪‬ی رب‪ّٚٚ‬ی ایْیزٍلی‪ ،‬ث‪ ٛ‬رب‪ ُٚٚ‬ایَىی‬‫ثٕلیٍو ثو ثوا‪ٌٚ‬وی ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬یالّّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آچیت ل‪ٛ‬یللٍوی یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ویچىٕٗ ثو‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ث‪ٌّٛ‬بیینی‬‫‪209‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ریْ‪ٛ‬نكْ ویٍّٗولٖ ایلی‪ .‬ریْیىگٗ ثبهیت لبهاٍٗ َ ا‪ ،ْٚ‬ا‪ ْٚ‬ثیِ ٔفو علیلٌه ر‪ّٙ‬زی‬‫ثٍْٗ لبِبٌ‪٪‬بْ ثیچبهٌٖو و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لی‪ .‬ث‪ ٛ‬عٍّٗكْ ثوی ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‪ 1‬اٍّی‪ّ ٗ٪‬ج‪ٗٙ‬الٔیت‬‫ویٍز‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل اٍٍّی ثو ٍب‪٥‬ذ ٍبى ایلی‪.‬‬‫ایىی ٔفوی ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ا‪ٚ‬ى وبرجٍؤلْ‪ِ :‬ریىا اؽّل ‪ِ ٚ‬ریىا اث‪ ٛ‬اٌفیبٗ ایلی‪.‬‬‫ِریىا اؽّلٔی اُ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ویٍىبٔلٖ آٌیت لبِب‪٩‬بٍٔو‪ ،‬اِِب ِریىا اث‪ ٛ‬اٌفیبٗٔی‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ِقٖ‪ ٓٛ‬آكَ ی‪ٛ‬ثبهیت ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة «ٍٓ عٕبث‪٦‬بیلٔڭ فيیٌٕٗوی‪ِ ٗ٪‬فزِ ‪ٔ ٚ‬ب‪١‬و‬‫ث‪ٛ‬الٍّٕی؟» آكٍِوی‪ ٗ٪‬لبهاة‪« :‬ا‪ٚ‬هڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪ٛ‬ه ّٔهٔی» كیىبْ‪ٕٛ .‬ڭوٖ آثقبٔٗ‪ٗ٩‬‬‫لبِبر‪٪‬بْ‪ .‬ث‪ ٛ‬ا‪ٚ‬یلٖویٌؤڭ ثبّمٌٗویٕی ربٔیب آٌّبكَ‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫ ‪- ٠٣‬‬‫‪ ١١‬تبیبق‬‫(ا‪ٚ‬س طزگذػتُ)‬‫رقّیٕ ًب ٍب‪٥‬ذ ا‪ٍٔٚ‬وكٖ ایلی‪ ،‬آثقبٔٗٔڭ ایْیىی ثوكْ ّلد ثٍْٗ آچیٍلی‪ .‬ثٕلی‬‫ثبٍٔوكْ ایىی ویْی ایْیىىٗ ر‪ٛ‬فزبة ِٓ ثٍْٗ ِریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ اٍّیّئی آٌیت‬‫چبلریكیٍو‪ِ .‬ری ىا ٔنه اٌلّٗ ثو آى ا‪ٚ‬ىیٕی ثٍّبٍٍىگٗ ٍبٌیت ر‪ٛ‬هگبْ ث‪ ِٓ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬آهر‪ٛ‬ق‬‫ِ‪ٔٛ‬لالمٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ّٗٔٚ‬وٍؤڭ فبیلٍٖيٌیگیٕی آ ڭالة ف‪ٛ‬هاً رٍَیُ ث‪ٌٛ‬لَ‪.‬‬‫ثٕلیثبٍٔو ِٕی آثقبٔٗ ایْیىٕلْ چیمبه‪٩‬بْكٖ ایْیه آٍزٕلٖ ٍٍ‪ٞ‬بْ ف‪ٛ‬اعٗ فوّاُ‬‫ثبّی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ییزی‪ٍ ،‬ىي یبّبهویچیه ا‪ٍ٩ٚ‬یٔی و‪ٛ‬ربهیت ر‪ٛ‬هِٗولٖ ایلی‪.‬‬‫ثبال آرب ‪ -‬آٔبٍی ‪ ٚ‬روثیزچیٍؤڭ ثریگبْ فىوٌوی ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ص‪ٛ‬اة ربپّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٌَٗٛ‬‬‫وریٖن ِٕڭ ِغو‪ٚ‬ػ ثبّّ‪ ٗ٪‬ثو ِْذ ا‪ٚ‬هكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِْ ٛ‬ذ ویچىٕٗگٕٗ ثو ل‪ٌٛ‬لْ ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ‬‫‪١‬ب٘وی ثوا ْ رأصری لیٍ‪٪‬بْ ث‪ٌّٛ‬بٍٗ ُ٘‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثٕڭ ثيگٗ لبهّ‪ ٛ‬فبر‪ - ْٛ‬ثبالٌوی‪ٗ٪‬چٗ‬‫ؽب‪ٙ‬والٔللٍویٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ّلرٍی ثو ؽٌ ٔفود ثٍْٗ ِزأصو ث‪ٌٛ‬لَ‪.‬‬‫اهن كه‪ٚ‬اىٍٖیٕڭ كاالٔی ثٍْٗ رقزٗ پ‪ٛ‬ئڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ٗ٪‬چٗ [‪ ]116‬ك‪ٝ ٚ‬وفٗ وبرزٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪٥ :‬جل اٌ‪ٛ‬اؽیل‬‫‪210‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٍّ٥‬لاهٌو‪ ،‬اِریٔڭ ِؾوٍِوی‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ّبگوكپیٌْٗوی‪ ،‬آٌز‪ٍٔٛ‬ی‪ ،‬و‪ٍِّٛٛ‬ی‪ ،‬ایپىٍی‪،‬‬‫آالثبیلاق چبپبٍٔو وییت‪ ،‬ثیً ٌوی‪ ٗ٪‬آٌز‪ ،ْٛ‬و‪ ُِٛٛ‬وّوٌو‪ ،‬یبوٗ آق ف‪ٛ‬رٌٗو ثب‪٩‬الة ل‪ٛ‬ي‬‫لب‪ّٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬هِبللٖ ایلیٍو‪ .‬اهن كه‪ٚ‬اىٍٖیٕڭ آٍزبٔٗ (ث‪ٍٛ‬ب‪ٍ)ٗ٩‬ی ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ایىٕیلٖ‬‫و‪ٔٛ‬لاي چبپبْ‪ ،‬ثیٍی‪ّ ٗ٪‬بي ف‪ٛ‬رٗ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ر‪ٛ‬هٖ ایلی‪ِٕ .‬ی‬‫ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ه‪ٚ‬ثو‪ٍٕٚ‬لٖ ویٍز‪ٛ‬هگبْ پٍٍٗكٖ ل‪ّٛ‬جیىی ِڭب ‪ٚ٩‬ت ثٍْٗ لبها‪٩‬بٔلْ ویینی‬‫فٍملْ ثٍٕل آ‪ٚ‬اى ثٍْٗ «ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ویَّٗ ‪٥‬یٕی ِی؟» كیت ٍ‪ٛ‬هاكی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ا‪ ٚ‬یریكٖوی‬‫ٍپب٘یٌو «٘ب‪٥ ،‬یٕی كه!» كیلیٍو‪.‬‬‫یبٌ‪ٛ٪‬ى اِریٔڭ ِؾوٍِؤلْ ثو ك‪ٍٚ‬ز‪ّٔٛ َٛ‬لاق ر‪ٍٙ‬ىٗیل ثو ‪ٚ‬لزلٖ ا‪ٚ‬ى ؽَیبد‬‫أَبٔیذپو‪ٚ‬هأٍٗیٕی ا‪ٙ١‬به لیٍّبلچی ث‪ٌٛٛ‬ة ثٍٕل آ‪ٚ‬اى ایٍٗ‪« :‬ی‪ٛ‬ق! ث‪٥ ٛ‬یٕی ایّبً!»‬‫كیلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ویَّٗٔڭ ث‪ ٛ‬عَبهری ِڭب ٔف‪ ٤‬لیٍّبكی‪٪‬ی ایٍٗ ثواثو ا‪ٚ‬ىیگٗ و‪ٛ‬ة ‪ٙ‬وه‬‫یزى‪ٛ‬ىّی ِؾزًّ ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ث‪ ُ٘ ٌَٗٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ماد ِٕڭ ر‪ٍٙ‬ىٗیل ‪ِٖ ٚ‬یجزٍی ‪ٚ‬لزّلٖ‪،‬‬‫ثٍىٗ ٔفٌ ‪ٚ‬اپَیّٕلٖ ا‪ٚ‬ى ك‪ٍٚ‬زٍیمٕی ا‪ٙ١‬به لیٍلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آكِٕڭ آرٕی ِٕزلاهٌه ‪ ٚ‬رْىو ثٍْٗ یبك لیٍیت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬كفرت‬‫‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬یٍٗ ِ‪ ٤‬االفزقبه أَبٔیذ كٔیبٍی‪ ٗ٪‬رملیُ لیالِٓ‪]111[ :‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ماد ِغج‪ٛ‬هاً اِری فلِزی‪ ٗ٪‬آٌ‪٪‬بْ «‪ٝ‬ب٘و‪ 1‬عبْ ؽٍ‪ٛ‬اگو» ایلی‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ِڭب ‪ٚ٩‬ت ثٍْٗ لبها‪٩‬بٔلٖ ِٓ ُ٘ آ ڭب لبهاة ر‪ٛ‬ها ایلَ‪ .‬اؽزّبي ِٕڭ‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لبهاُّ ا‪ٚ ٚ‬لذ آ ڭب رأصری لیٍّب‪٩‬بٔله‪ٌ .‬ىٓ اِنی ِٕىیُ ِٕڭ ا‪ِ ٚ‬أی‪ٍٛ‬بٔٗ‪ ،‬ا‪ٚ‬‬‫ِزؾَوأٗ‪ ،‬ا‪ ٚ‬كاكف‪ٛ‬ا٘بٔٗ‪ ،‬ا‪ٕ٦ِ ٚ‬یكاه ٔگب٘یُ ا‪ٚ‬اله چب‪٩‬یگٗچٗ و‪ٛ‬ى آٌلٔلْ آیوٌّبً‪،‬‬‫ِٕڭ ا‪ِ ٍٛ٢ِ ٚ‬بٔٗ ‪ِ ٚ‬غو‪ٚ‬ؽبٔٗ ؽبٌزُ ّ٘یْٗ ه‪ٚ‬ثو‪ٍٕٚ‬لٖ ثو ٘یىً ِغَُ ّىٍٕلٖ و‪ٛ‬ه‪ٛٔٚ‬ة‬‫‪ٚ‬علأیٕی ِ‪٦‬نة لیٍیت ا‪ٌٚ‬گ‪ٔٛ‬چٗ و‪ٔٛ‬لٖ ی‪ٛ‬ى لبرال ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ر‪ٛ‬هٖ لً ٘‪ٛ‬كیچی‪ ،‬ثبثب ثیه یبٍب‪ٚ‬ي ثبّی‪٥ ،‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ َٚ‬یٗٔٗ ثو ٔیچٗ ‪١‬بٌُ‬‫ٍپب٘یٍو ‪ّ ٚ‬وی‪٦‬ذفو‪ِ ُٚ‬الٌو ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ایىی یب‪ٕ٩‬لٖ ‪١‬بٌّبٔٗ ثو ‪٦ٙٚ‬یذ ثٍْٗ‬‫ر‪ٛ‬هِبللٖ ایلیٍو‪ .‬رقزٗ پًٔڭ یبهِیَٕلٖ آٌیت ثبالی ؽ‪ٗ٩ٗٛ‬چٗ ربٍِو ثٍْٗ رّبّب ثنی ر‪ٛ‬ال‬‫ایلی‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ثو اّبهری ایٍْٗ ثو كی‪ٍٛ‬رید آكَ ِٕی آهلٍٗی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬ربهكی‪ ،‬ثبّمٗ‬‫ثویَی ایىی ل‪ٌِٕٛٛ‬ی ِنو‪ٛ‬ه آكِٕڭ ث‪ٛ‬یٕیلْ آیالٔز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ث‪ٛ‬هاة ٍبفالكی‪ ،‬یٗٔٗ ثویَی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ٝ :‬بیو‬‫‪211‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ایىی آیب‪ّٕ٩‬ی‪ِٕ ،‬ی و‪ٛ‬ربهگبْ آكِٕڭ ث‪ٛ‬ریلْ ا‪ٚ‬رىبىیت آٌلای‪ ٗ٪‬ربهریت ِؾىُ ا‪ّٚ‬الكی‪.‬‬‫[‪ ]114‬ثبّمٗ ثو آكَ آهلِٕٗی آچیت و‪ٛ‬یالویّٕی ا‪ٚ‬هاة و‪ٛ‬چْٗ وجی لیٍیت ث‪ٛ‬یٕ‪ٗ٪ِٛ‬‬‫ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ل‪ٛ‬یلی‪.‬‬‫ّ‪ ٛ‬ؽبٌلٖ و‪ٛ‬ى‪٥ َٚ‬جبك اٌلّٗ ِقل‪َٔٚ‬ڭ و‪ٛ‬ىیىٗ ر‪ّٛ‬لی‪« .‬و‪ٛ‬هكڭّی ّوی‪٦‬ذ آكِٕی‬‫لبٔلای ا‪ٚ‬هاه ایىبْ؟» كیلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فلا ثیقرب ا‪ٚ‬ىی یبى‪٩‬بْ ِبعجبٔٗ فز‪ٛ‬اٍیٕی‪ّ ،‬وی‪٦‬ذ‪،‬‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ ِأِ‪ٛ‬هٌویٕڭ ِوكاه ل‪ٌٍٛ‬ویٕی (اٌ‪٦‬یبم ثبٌلّٗ) ّوی‪٦‬ذ ل‪ٛ‬یل ٍبٔبِبللٖ ایلی‪.‬‬‫آهلِٕٗی آچ‪٪‬بٔلْ ویینی ایىی یب‪ّ٩‬لْ ایىی آكَ ربیبق ثٍْٗ ّبٔٗ ا‪ٍٚ‬زٕلْ ثیٍجب‪٧‬‬‫آٍزی‪ٗ٪‬چٗ وّبي ّلد ایٍٗ «ثو! ایىی!» كیت ا‪ٚ‬ها ثبّالكیٍو‪ .‬ربیبلٍؤڭ ا‪ٚ‬ى‪ٍٔٚ‬ی‪٪‬ی رقّیٕبً‬‫ثو یبهیُ آٌچنی ث‪ٌٛٛ‬ة ی‪٩ٛ‬بٍٔی‪٪‬ی‪ :‬آیبلٕڭ ثبُ ثبهِب‪٩‬ی ی‪٩ٛ‬بٍٔ‪ٕ٪‬لٖ ایلی‪ .‬ربیبق ایٍ‪٪‬بی‬‫چ‪ٛ‬ثٕلْ ث‪ٌٛٛ‬ة اگو ؽی‪ٛ‬اْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬چ‪ٛ‬ة ثٍْٗ ا‪ٚ‬ه‪ ٌَٗٚ‬لبْ ٍییْی ِْ‪ٛٙ‬ه ك‪ٚ‬ه‪.‬‬‫ِری‪ٚ٩‬تٌو ِٕی چ‪ٛ‬ة ثٍْٗ ا‪ٚ‬هایبر‪٪‬بْ چبللٖ ری‪ٖٛ‬هولٖویٍو ِْزٍوی ثٍْٗ ُ٘‬‫‪1‬‬‫ث‪ٛ‬یٕ‪ ٚ َٛ‬ثبّّ‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬هِبللٖ ایلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لزلٖ «ِؾىُ‪ِ ،‬ؾىُ ا‪ٚ‬هڭي!» كیت ثو رب‪ُٚٚ‬‬‫ویٍلی‪ٌ ،‬ىٓ أیك ثیٍّبكَ وٗ ویُٔڭ رب‪ّٚٚ‬ی ایلی‪.‬‬‫ثلْ ایزٍوی پبهچٗ‪ ،‬پبهچٗ ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ٚ‬ى‪ٌّٚ‬بللٖ‪ ،‬لبٍٔو گ‪ّٛ‬زٍو ٘و ‪ٝ‬وفگٗ ٍبچٍّبللٖ‪،‬‬‫كهك‪ ،‬اٌُ‪ّ ،‬لد ‪ٝ‬بلذفوٍب ایلی‪ّٔٛ ]113[ .‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬فلا ِڭب ثو رؾًّ‪ ،‬ثو‬‫چیلاٍِك ثریگبْ ایلی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪١ ٛ‬بٌُ ٌو لبّٕلٖ رنًٌ ا‪ٙ١‬به لیٍّبق ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ِ ،ْٛ‬زجَّبٔٗ‬‫ثو ‪ٙٚ‬ی‪٦‬ذ آٌیت گ‪ٛ‬یب وٗ ث‪ ٛ‬فلا ثیقربٌؤڭ ؽووزٍوی‪ ٗ٪‬اٍز‪ٙ‬يا ثٍْٗ ِمبثٍٗ لیٍّبللٖ ایلَ‪.‬‬‫كهٍذ‪ ،‬كهك ّلرٍی ایلی‪ٌ .‬ىٓ ِڭب ٘و ثو كهككْ ّلرٍریاق ٔوٍٗ ‪١‬بٌٍّو ل‪ٌٕٛ‬لْ‬‫فبهٌك چیىّٗن ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬كهك لبٔچٗ ّلرالَٔٗ «ا‪ ٚ ٗ٪ٌِٛٚ‬اثلی ل‪ٛ‬ر‪ٗ٪ٌّٛٛ‬‬‫یبلیٕالّبیبریت ِٓ» كیت ربثبها ل‪ٚٛ‬أب ایلَ‪.‬‬‫كهٍذ ا‪ ٗ٪ٌِٛٚ‬یبلیٕالّبریت ایلَ‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایڭ آفو ٔفَلٖ ٘و ثو ٍَِّبٕٔڭ‬‫‪ِٚ‬هك ىثبٔی ث‪٪ٌٛ‬بْ وٍّبد ّویفٗٔی رىواه لیٍّبق‪٘ ،‬و ثو ٔوٍٗكْ ِڭب ‪٥‬يیيهاق ایلی‪،‬‬‫ثبّمٗ ٔوٌٍٗؤی آٔچبینی ثو ا‪ٚ‬ی‪ٔٛ‬چبق ٍبٔبِملٖ ایلَ‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ربیبق ٍبٔیٕی ا‪ٌٚ‬لْ‬‫ٍبٔبِب‪٩‬بْ ایلَ‪ .‬ثو ‪ٚ‬لذ «آٌزِّ ثیِ!» رب‪ّٚٚ‬ی ایْیزٍلی‪ .‬آٔڭ آهلٍٕٗلْ ‪... ٦٧ - ٦٦‬‬‫رب‪ٍّٚٚ‬وی ایْیزٍت ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ایڭ آ‪٩‬و ربیبق عياٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ «‪ٍ »٧٥‬بٔی‬‫ا‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بٔلْ ویینی رب‪ّٚٚ‬ی ر‪ٛ‬فزبٌلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ِّٛ :‬زٍوی‬‫‪212‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ِٕی ا‪ ٚ‬كی‪ٍٛ‬رید آكِٕڭ آهلٍٗیلْ ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة ٍ‪ٛ‬كهاة ایٍزیت ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬گی‬‫آهاِگبّ٘یي ث‪٪ٌٛ‬بْ «آثقبٔٗ»‪ ٗ٩‬آرلیٍو‪ .‬ی‪ٌٛ‬لٖ ص‪ٛ‬اة ‪ٍٝ‬جٍو ل‪ٛ‬ي ‪ِْ ٚ‬ذ‪ 1‬ثٍْٗ ا‪ٚ‬هِٗوٕی‬‫ِٕلْ آیبِبكیٍو‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫ثٕذیٍزٔڭ ػفمتٍزی‬‫ثقبها ثٕلیٍویٕڭ ‪٥‬میلٖ ‪ ٚ‬رغوثٌٗؤچٗ ربیبق ثٍْٗ ا‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ِغو‪ٚ‬ؽٍؤڭ یگبٔٗ‬‫‪2‬‬‫ك‪ٚ‬اٍی «ث‪ٛ‬هیب» كه‪ .‬ثیچبهٖ ‪ِٙ ٚ‬وثبْ ایَىی ثٕلیٍو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ك‪ٚ‬أی ِڭب ُ٘ ر‪ٞ‬جیك لیٍلیٍو‪.‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیلٖوی ثٕلٌوكٖ رٖ‪ٛ‬یو لیٍلی‪ ُ٪‬آثقبٔٗكٖوی یریریك ‪ ٚ‬ایَىی ث‪ٛ‬هیبٔڭ ویُ ایَىی‬‫ٌیگی ایٍٗ ثواثو‪ ،‬ی‪ٛ‬ىٌوچٗ ِغو‪ٚ‬ؽٍؤڭ لبْ ٌىىٌٗویٔڭ اصوی آ ڭب و‪ٛ‬ه‪ٌّٗٚ‬ولٖ ایلی‪.‬‬‫ا‪ٍٚ‬زیٕی ث‪ّٛ‬بریت ِٕڭ ایزٍوی پبهچٗالٔ‪٪‬بْ آهلَٗ ثٍْٗ لبْ آلبیبر‪٪‬بٔی ؽبٌلٖ آٔڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ٗ٪‬‬‫یبرم‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة ثبّیّٕڭ آٍزی‪ ٗ٪‬ثو فْذ ل‪ٛ‬یلیٍو‪ .‬ثلٕٔڭ ؽواهریٕی ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثٕلیٍو ا‪ٚ‬ى وییٌُویٕی ٍ‪ٛ٩ٛ‬ه‪ٚ‬ة ِٕڭ ا‪ٍٚ‬ز‪ٍ ٗ٪ِٛ‬بٌلیٍو‪ .‬لبیٕبق ٍ‪ ٛ‬ؽب‪ٙ‬والة‬‫آ‪٩‬يِ‪ ٗ٪‬ربِ‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لذ ثٕلیفبٔٗ ‪٦ٙٚ‬یزی ِالؽ‪ ٗ٢‬لیٍ‪٪‬بْ آكَ ا‪ٚ‬ىیٕی‬‫ثقبها ىٔلأیلٖ ایّبً‪ ،‬آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب ثیزبةفبٌٔٗویٕڭ عواؽٍیك ّ‪٦‬جٍٕٗلٖ گّبْ لیاله ایلی‪.‬‬‫كه‪ٚ‬ال‪ ،٤‬ثبٍّؤلْ ِ‪ٔٛ‬لالمٗ فبع‪ ٚ ٗ٦‬فالوذٌؤی ٔیچٗ لبرال ا‪ٚ‬رىبىگبْ ثٕلیٍو رّبَ‬‫ك‪ٚ‬لز‪ٛ‬هٌو‪ ،3‬فیٍلّریٌو‪ّ ٚ 4‬فمذ ّْ٘ریٌٖوی كیه ِٕڭ ثبّیّ‪ ٗ٪‬وّبي ِؾجذ ‪ِٙ ٚ‬وثبْچیٍك‬‫ثٍْٗ یی‪٪ٍ٪‬بْ ایلیٍو‪]111[ .‬‬‫ٌىٓ ِٕڭ كهكَ‪ ،‬اٌُّ ‪ٝ‬بلذفوٍب ایلی‪ٔ :‬فَیُ لیَیٍّبللٖ‪ ،‬ا‪ٚ‬پىٗ ‪ ٚ‬ی‪ٛ‬هٖن ی‪ٌٍٛ‬وی‬‫٘و ثو ٔیچٗ كلیمٗكٖ ثو لبرال ى‪ٚ‬ه‪ ٗ٩‬آچیٍیت یبپٍّبللٖ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثٕلیٍو ِٕڭ آفو‬‫ٔفَیُ یبلیٕالّ‪٪‬بٔیٕی ٍیيیت ثو ثوا‪ٌٚ‬وی‪ ٗ٪‬ؽَود ثٍْٗ لبهاِبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬آهاكٖ ثو اثزلائی چبهٖ ا‪ٚ‬ى ایَیّگٗ ر‪ّٛ‬لی‪ :‬ؽف‪ ٠‬اٌٖؾذ هٍبٌٌٗؤلٖ‬‫ا‪ٚ‬ل‪٩ٛ‬بّٔگٗ و‪ٛ‬هٖ لبرزی‪ِ ٨‬غو‪ٚ‬ؽٍؤڭ آیبق ‪ ٚ‬ل‪ٛ‬يٌویٕی ل‪ٛ‬د ثٍْٗ آ‪ٚ‬لبالِبق‪ٔ ،‬فٌ ی‪ٌٛ‬یٕڭ‬‫آچیٍْی‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪ٛ‬اله ایلی‪ّٛ ِٗٔٗ .‬ي رلثریٔی ر‪ٞ‬جیك لیٍلها ثبّالكَ‪:‬‬‫ثٕلیٍوكْ اٌزّبً لیٍلَ‪ ،‬ر‪ٛ‬هد وْی ایىی ل‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬ایىی آیب‪ّٕ٩‬ی وّبي ل‪ٛ‬د ثٍْٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ِّٛ :‬ذ‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ِ :‬غو‪ٍ٘ٚ‬ؤڭ‬‫‪доктор 3‬‬‫‪фельдшер 4‬‬‫‪213‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫آ‪ٚ‬لبالِم‪ ٗ٪‬وریّلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٛ‬هد وْی چبهچبٍٗ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬ثبّمٗ ر‪ٛ‬هرب‪ٚ‬ی ا‪ٚ‬ربه‬‫ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رلثری ٍبیٗ ٍٕلٖ یبهَ ٍب‪٥‬زٍه فوٕزلٖ ثو آى ٔفٌ ی‪ٛ‬یل ویڭىبیلی ‪ٚ‬و‪ٛ‬ىٌوَ‬‫آچیٍلی ‪ِ« ٚ‬ریىا ٔنه اٌلّٗ ٔیّٗ ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ٌَٗٛ‬؟» كیت ا‪ٚ‬یبْ ث‪ٛ‬یبْ لبهاٍبَ ثیچبهٖ لبٔ‪ٗ٪‬‬‫ث‪ٛ‬یبٌیت ث‪ٛ‬هیبٔڭ ثو چٗوىٍٕٗلٖ ثٕلیٍؤڭ ر‪ٍ٦‬یّبرٍوی ث‪ٛ‬یٕچٗ آهلٍٗی ث‪ٛ‬هیب‪ ٗ٩‬ثریٌگبْ‬‫یبریجله‪ٌ .‬ىٓ ٘و ىِبٔلٖ ثو ؽيیٓ «آٖ»كْ ثبّمٗ ثو ؽیبد اصوی و‪ٛ‬هٍبرّبیله‪ .‬آ ڭالكَ وٗ‬‫آٔڭ ُ٘ ٔفَی لیَیٍ‪٪‬بْ‪ ]111[ ،‬ثٕلیٍوكْ ِٕی ا‪ٚ‬ى ؽبٌّ‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ِریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ ل‪ٛ‬ي ‪ٚ‬‬‫آیبلٍویٕی آ‪ٚ‬لبالِبلٍویٕی اٌزّبً لیٍلَ‪ .‬ثٕلیٍو ِریىا ٔنه اٌ ّلٗٔی آ‪ٚ‬لبالِممٗ ووّلیٍو‪ ،‬ثو آى‬‫فوٕزلْ ویینی ث‪ ٛ‬ثیچبهٖ ُ٘ و‪ٛ‬ىیٕی آچلی‪ٌ ،‬ىٓ ا‪ٚ‬ىیٕی ی‪ٛ‬رم‪ٛ‬ى‪٩‬بٍٔ‪٪‬ی اؽ‪ٛ‬إٌلْ ثیٍیٕت‬‫ر‪ٛ‬ها ایلی‪.‬‬‫ایورٗ ثٍْٗ ثٕلیثبٔلْ آٌیت لبٌلی‪ ُ٪‬آلچِٕٗی ثٕلیٍو‪ ٗ٩‬ربپْ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ٘و ٔیّٗ و‪ٛ‬ڭٍٍوڭي‬‫ایَزٍٗٗ آٌیت ییڭٍو كیت ایلَ‪ .‬ثٕلیٍو ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آلچٗ ثٍْٗ ثؤظآثٗ پْریر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ایىبٍٔو‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫إّٓڭ ٍ‪ٛ‬ییلْ ثو ایىی ی‪ٛ‬ر‪ِ َٛ‬ڭب ایچ‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ثٍٗ ْ ریرتاة لبٌ‪٪‬بْ ثلّٔ‪ ٗ٪‬ثو آى ؽواهد‬‫‪٥‬الِزی و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لی‪.‬‬‫اِِب ثیچبهٖ ِریىا ٔنه اٌلّٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آّلْ ُ٘ ایچبٌّبكی‪ .‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬و‪ٛ‬چلْ آیوٌ‪٪‬بٍٔ‪٪‬ی‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ثیٍٕٗ ایلی‪ .‬ثٕل یٍؤڭ ٍ‪ٛ‬ىٌوی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬ها ثئڭ عواؽذ‪ ،‬ثبّمٗ یزِّ ثیِ ربیبق‬‫ا‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بٍٔؤڭ و‪ٛ‬پیَٕلْ آ‪٩‬و ایلی‪ .‬ا‪ٚ‬ى ثٍلوّچٗ ِ‪ٛ‬ڭب ایىی ٍجت ثبه ایلی‪:‬‬‫ثؤچی ٍی‪ ،‬ثبّمٗ آكٍِؤڭ و‪ٛ‬پیَی آفزبة ییت ا‪٪ٍٚ‬بْ ث‪ٌٛ‬للٍؤلْ‪ ،‬ثي وجی‬‫ه‪ٛٝ‬ثزٍی ؽغوٌٖوكٖ ‪ّ٥‬و ا‪ٚ‬رىبىگبٍٔوگٗ و‪ٛ‬هٖ ثلٍٔوی ل‪ٛ‬رٍی‪ ،‬ایذ ‪ ٚ‬ررییٍوی لبٌنیهاق‬‫ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ربیبق آٌو‪ ٗ٩‬ثيگٗ لیٍ‪٪‬بْ رأصرییٕی و‪ٛ‬هٍبرب آٌّبً ایلی‪]110[ .‬‬‫ایىٕچیٍی‪ ُ٘ ٚ ،‬ؽمیمی ٍججی ث‪ ٛ‬ایلیىٗ‪٘ :‬و ثوویَّٗٔی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی لبٔلاق‬‫ٍجت ثٍْٗ وٗ ربیبق ا‪ٚ‬هِبلچی ث‪ِ ،ٌَٗٛ‬ری‪ٚ٩‬تٌو آٔڭ لبهٔلاٍّوی‪ ٗ٪‬آ ڭالربٌو‪ ،‬آٌو‬‫ِری‪ٚ٩‬تٌو‪ ُِٙ ٗ٩‬ثو هّ‪ ٖٛ‬ثرییت ربیبلٕی ث‪ُٛ‬هاق ا‪ٚ‬هِبق ی‪ٌٍٛ‬ویٕی ؽب‪ٙ‬والیٍو ایلی‪.‬‬‫اِِب ثيگٗ ِ‪ٔٛ‬لاق ی‪ٛ‬ي ؽب‪ٙ‬والّٔبكی‪ ،‬ثٍىٗ ٘و لبٔچٗ ِّىٓ ث‪ّٔٛ ٌَٗٛ‬چٗ لبرزی‪٨‬هاق‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ثو ٍب‪٥‬ذ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬هاق ثئی كٔیبكْ ی‪ٛ‬لبرّبق ثقبها اِرییلْ ثبّالة ل‪ّٛ‬جیگی‬‫آكٍِوی ‪ِ ٚ‬ری‪ٚ٩‬تٌوی‪ٗ٪‬چٗ ِمٖل ‪ِ ٚ‬واك ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثي ‪ ٠٥‬لبرال ‪ٍّ٥‬یبد‬‫عواؽیٗ و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪ ٥٠ 1‬و‪ ْٛ‬وٍَقبٔٗكٖ یبریت ى‪ٚ‬ه‪ٍ ٗ٩‬ب‪٩‬بٌلق‪ .‬اِِب ِریىا ٔنه اٌلّٗ چیلایب‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‬‫‪214‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫آٌّبی كٔیبكْ ا‪ٚ‬رلی‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ ثبّمٗ ‪ ٧٥‬ربیبق ییگبٍٔؤڭ ث‪ٚ٦‬یٌوی ِقٖ‪ ٓٛ‬اِو ثٍْٗ‬‫لبرزی‪ ٨‬ا‪ٚ‬ه‪ٌٛٚ‬ة ا‪ٌٚ‬گبْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬و‪ٛ‬پٕچیٍوی ا‪ّٗٚ‬ي ث‪ٛ‬هیب ‪ٝ‬جبثزی ثٍْٗ ىٔلاْ ‪ ٚ‬آثقبٔٗ‬‫ایچٕلٖ ثو ٔیچٗ ٘فزٗ آهإٍلٖ ٍب‪٩‬بال ایلیٍو‪.‬‬‫اف‪ٞ‬به‬‫[‪]112‬‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووذ فبع‪ٌٗ٦‬ویٕی یبىیبر‪٪‬بٔلٖ ا‪ٚ‬ى اؽ‪ٛ‬إٌّی ا‪ٚ‬ى‪ ْٚ‬لیٍیت رفٖیالری ثٍْٗ‬‫یبىكَ‪ .‬اؽزّبي ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪ٛ‬ڭً لبها لیٍ‪ٛ٪‬چی ا‪ٚ‬ى‪ٍٞ ْٚ‬وٌو ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤی ىیویىز‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بٔله‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬لاق ُ٘ ث‪ ِٓ ٌَٗٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رفٖیالرٕی الىَ ربپلَ‪ .‬ىیوا ِٓ أمالة رأهیقیٕی‬‫یبىایبر‪٪‬بٔلٖ ثو لَُ فربٌؤی‪ ،‬ثو فیً فبع‪ٌٗ٦‬ؤی ایْیزتگٕٗ یبىكَ‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آٌؤی‬‫ا‪ٚ‬ى ؽبٌٕچٗ رٖ‪ٛ‬یو لیال آٌّبكَ‪ .‬اِِب ا‪ٚ‬ى ثبّّلْ ا‪ٚ‬رىبْ فبع‪ٌٗ٦‬و ث‪ ٌَٗٛ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪ٚ‬ػ ‪ٚ‬‬‫‪ٚ‬ع‪ٛ‬كِ‪ ٗ٪‬رأصری لیٍ‪٪‬بْ ٔوٌٍٗوكه‪ .‬گّبْ لیالِٓ وٗ ث‪ٌٛ‬ؤی ا‪ٚ‬ى ؽبٌی‪ِٛ ٗ٪‬افك ر‪٦‬جریٌو ثٍْٗ‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍو‪ ٗ٩‬آ ڭالرب آٌلَ‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ر‪ٛ‬هار‪٪‬بْ فبع‪ٌٗ٦‬وی‪ ،‬لیٍ‪٪‬بْ ‪ٍٍّ١‬وی‬‫وٗ و‪ٛ‬پیَی ثيگٗ و‪ٛ‬هٍبرىبْ ّلریلْ ی‪ٛ‬ى لبرال آهرمله‪ ،‬ثئڭ ٍوگنّز‪ ٗ٪‬لیبً ثٍْٗ‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍو آٌلٔلٖ ثیٍٕیت ر‪ٛ‬هاه‪ .‬فالٕٗ ِٓ چیىىبْ فالوذ ‪ِٖ ٚ‬یجزٍو ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٔڭ‬‫‪ٍٍّ١‬ؤلْ ثو ّٔ‪ ،ٗٔٛ‬ثو ِضبي كه‪ ،‬ثبّمٌٗوی ِ‪ٛ‬ڭب لیبً لیٍٕ‪ٛ‬ه‪.‬‬‫ ‪- ٠٤‬‬‫یىؼٕجٗ و‪ٔٛ‬یذٖ عىض اٌحزوتچیٍزٔڭ ثبػمٗ اػٍزی‬‫فوِبْ ا‪٥‬الْ لیٍٕ‪٪‬بْ و‪ ،ْٛ‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثٕڭ لْالق ‪ ٚ‬ر‪ِٛ‬بٍٔو‪ ٗ٩‬ف‪ ٜ‬یبىیت ٘و ثو‬‫اؽزّبي ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فٍمٕی ؽب‪ٙ‬والٔڭي كیت ر‪ٕٛ‬یٗكٖ ث‪ٌٕٛ‬للٍوی ی‪ٛ‬لبهیلٖ یبىٌ‪٪‬بْ ایلی‪ّٕ .‬جٗ‬‫و‪ٔٛ‬ی ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ‪ّٔ ٚ‬بیِ فربٌوی ر‪ِٛ‬بٍٔو‪ ٗ٩‬ییزّْبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪٥ ،ْٚ‬ىٌ اٌؾووزچیٍو‬‫ّٔبیٕلٖ ٌوی فٍمٕی ؽب‪ٙ‬والة ثقبها‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ه‪ ُٚ‬لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪]111[ .‬‬‫چٕبٔچٗ ‪٩‬غل‪ٚ‬اْ ا٘بٌیَٕلْ ثو لَُ فٍك ر‪ٛ‬پالٔیت لب‪ٙ‬ی آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهیت ‪٩‬يا‪( ٗ٩‬؟)‬‫ثبهُ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬هفٖذ ٍ‪ٛ‬هاكیٍو‪ .‬لب‪ٙ‬ی ٕ٘‪ٛ‬ى ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ هٍّی ثواْ فرب آٌّبكی‪٪‬ی‬‫‪215‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٚ‬چ‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یزلْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة ثقبها‪ ٗ٩‬ثبهّ‪ ٗ٪‬هفٖذ ثریٖ آٌّبكی‪ .‬فم‪« ٜ‬یبالٔگی»‬‫ِ‪٦ٙٛ‬ی‪ ٗ٪‬ثبهیت ّ‪ٙ‬و‪ ٗ٩‬یبلیرناق ث‪ٌٛٛ‬ة ر‪ٛ‬هٍٗڭي ِیٍڭي» كیلی‪.‬‬‫‪٩‬غل‪ٚ‬اْكْ ثو ٔیچٗ ِٕٖت‪ٍٝ‬جٍو ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ ثو لَُ آٌلأ‪٪‬بْ فٍك یی‪٪‬یٍیت ّٕجٗ‬‫و‪ٔٛ‬ی یبالٔگیگٗ ل‪ٔٛ‬لیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪ ْٛ‬پیْیٕلْ ویینی إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّیٌی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ثقبهاكْ چیمبهٌ‪٪‬بْ ‪٩‬غل‪ٚ‬اْ لب‪ٙ‬یَی ِٖٕف‪ ُ٘ ٗ٪‬ثقبها‪ ٗ٩‬چبلریٌیٍیت هٍّی فرب‬‫ویٍلی‪ .‬لب‪ٙ‬ی ویچم‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ی‪ ٗ٪ٌٛ‬چیمیت‪ّٕ ،‬جٗ و‪ٔٛ‬ی ایورٗ ثٍْٗ ّ‪ٙ‬و‪ ٗ٩‬ورییت‪٥ ،‬جل اٌّٖل‬‫ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬ثقبها‪ ٗ٩‬هئیٌ ر‪٦‬ینی لیٍٕلی‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪٩ ْٛ‬غل‪ٚ‬اْ ‪ ٚ‬ثبّمٗ ر‪ِٛ‬بٍٔوكْ ویٍگبْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍووبٌٍٗیٍَوی ّ‪ٙ‬ؤڭ‬‫ربّمبهیَٕلٖ یریالّلیٍو‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ آكٌَوی ‪ِّٛ٥‬ی ربهاعلْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة ث‪ٌٛ‬ؤی ّ‪ٙ‬وگٗ‬‫وریو‪ٛ‬ىِبٌٍٗو ُ٘‪ ،‬اِری ‪ٝ‬وفٕلْ ث‪ٌٛ‬و‪ٍ ٗ٩‬الَ ‪ ٚ‬رْىو‪ ُ٘ ،‬ثؤظ‪ ،‬ل‪ٛ‬ی ‪ٛ٘ ٚ‬و‪ٛ‬ى وجی آ‪ٚ‬لبد‬‫ثرییٍیت ر‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬اِری ُ٘ اهوگٗ چیمیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ایلی‪ .‬ثقبهاكٖ إالؽبد ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لب‪ٙ‬ی‬‫والْ ر‪٦‬ینی لیٍٕ‪٪‬بْ ِریىا ّویف ِقل‪ َٚ‬ا‪ٚ‬ییلْ اهوگٗ ویالیبر‪٪‬بٔلٖ هیىَزبٔلٖ اِریٔڭ‬‫و‪ٛ‬ىی ر‪ّٛٛ‬ة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو یریكٖ ثو٘بْ اٌلیٓ ّٔبیٕلٌٖوی ‪ٝ‬وفٕلْ ا‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی ‪ ٚ‬رؾمری‬‫ایزٍلی‪]116[ .‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی آلْبَ ؽب‪ٙ‬و لیٍٕ‪٪‬بْ ه‪ٚ‬یق‪ ٜ‬ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬ىبْ‬‫یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍؤی ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة آثقبٔٗ‪ ٗ٩‬لبِبِبللٖ ایلیٍو‪٥ .‬ىٌ اٌؾووزگٗ لبرْ‪٪‬بْ فٍك‬‫ثواْ ویَّٗگٗ ثبٌناد ٘غ‪ َٛ‬لیٍّبكی‪ ٚ .‬ثواْ ویَّٗٔی ؽى‪ِٛ‬ذ ایْیىیگٗ آٌیت‬‫ثبهِبكی‪ ،‬فم‪ٚ« ٜ‬ا ّوی‪٦‬زب!» كیت كاك كیّٗولٖ ٘یظ ثووّچیٍه و‪ٛ‬هٍبرّبكی‪.‬‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثی ِْ‪ٛٙ‬ه رولی پو‪ٚ‬ه یبٍّؤی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬وریو‪ٛ‬ىٖ آٌّبكیٍو‪ ،‬ىیوا ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫و‪ٛ‬پیَی وبگبٔگٗ لبچ‪٪‬بْ‪ ،‬لبٌ‪٪‬بْ ل‪ٛ‬ر‪٪‬بٔی ُ٘ ِؾىُ یریٌوكٖ یبّ‪ٛ‬ه‪٪ٔٚ‬بْ ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪٪ّٛ‬بٍٔؤڭ ِْ‪ٛٙ‬هٌوی ث‪ٌٛ‬و ایلی‪:‬‬‫‪ٙ‬یبء اٌلیٓ ِقل‪ ،َٚ‬اؽّل ٔ‪٦‬یُ‪ِ ،‬ریىا اث‪ ٛ‬اٌفیبٗ‪ِ ،‬ریىا اؽّل‪ِ ،‬ریىا ٔنه اٌلّٗ‪ ،‬ث‪ٛ‬‬‫ٍ‪ٞ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی ‪٥‬یٕی‪٥ ،‬جل اٌوٍ‪ٛ‬ي‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ثقبهأڭ فىوی آچیك ٍوووكٌٖؤلْ ِریىا ٕ‪ٙ‬جب ثی‪ ،‬ؽبعی كاكف‪ٛ‬اٖ ‪ِ ٚ‬ریىا‬‫‪٥‬جبك اٌلّٗ لبِبٌلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و هٍّبً اِریٔڭ ‪ٍّ٥‬لاهی ‪ٚ‬وبرزٗ ِٕٖت ایگٌٗوی ث‪ٌٛ‬للٍوی ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫إالؽبد َِئٍٗ ٍی‪ ٗٔ ٗ٪‬هٍّی ‪٩ ٗٔ ٚ‬ری هٍّی لبرْ‪٪‬بْ ایّبً ایلیٍو‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ٌَٗٛ‬‬‫‪216‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِٛ ٛ‬ی ٍفیل ثیچبهٌٖو وییٍّوی ٍ‪ٛ٩ٛ‬ه‪ٌٛٚ‬ة وّبي رؾمری ثٍْٗ عٕبیزىبهٌو ‪ ٚ‬لبرٍٍو‬‫لبِبالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬لٖ لبِبٌلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ گٕبٍ٘وی یبٌ‪ٛ٪‬ى ‪٩‬يیزٗ ا‪ٚ‬ل‪ ٚ ُٛ‬یبڭی اكثیبرلْ‬‫فربكاهٌمٍوی ایلی‪ِٔٛ .‬لْ آچیك ثیٍٕٗ ایلی وٗ ؽى‪ِٛ‬ذ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فىوی آچیمٍؤی [‪]111‬‬‫ی‪ٛ‬لبرْ‪ ٗ٪‬ل‪٦ٞ‬ی لواه ثریگبْ ایىبْ‪ ،‬ث‪ٌّٛ‬بٍٗ الالً ا‪ٚ‬ى ‪ٍّ٥‬لاهی ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ّٚ‬ج‪ِٛ ٛ‬ی‬‫ٍفیلٌو‪ ٗ٩‬لبرّْبً ایلی‪.‬‬‫ث‪ٌٛ‬وكْ ثبّمٗ ُ٘ ی‪ٛ‬ى ٔفو‪ ٗ٩‬یبلنی آكَ لبِبٌلی‪ٌ .‬ىٓ ث‪ٌٛ‬و ّج‪ ٗٙ‬ثٍْٗ یبوٗ هّ‪ٖٛ‬‬‫ا‪ٔٚ‬ل‪ٚ‬هِٗن لٖلی ایٍٗ ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی ربِبٕٔلْ لبِبٌ‪٪‬بْ ویَّٗ ایلیٍو‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ی ُ٘ ایَگٗ ر‪ٛ‬ر‪ ُٛ‬الىَ كه وٗ ؽجٌ ث‪٪ٌٛ‬بٍٔؤڭ ثبهچٍٗی ‪ ٧٥‬ربیبق ا‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ‬‫ث‪ٌّٛ‬بٌٍٗو ُ٘‪ِْ ،‬ذ‪ ٚ 1‬ل‪ٛ‬ي ثٍْٗ یبفْیگٕٗ روثیذ لیٍٕ‪٪‬بْ‪ ،‬ویٌَٗؤلٖوی ثبه ‪ ٚ‬ی‪ٛ‬لٍوی‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی ‪ ٚ‬ثٕلیثبٍٔو ربِبٕٔلْ إٌٓ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ ‪- ٠٥‬‬‫یبػٍزوبگبٔذٖ‬‫ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بٔلْ ویینی یبٍّؤڭ وبگبٔگٗ لبچ‪٪‬بٍٔمٍوی‬‫ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىی فٍٍٖوكٖ یبىٌ‪٪‬بْ ایلی‪ّٙ .‬وكٖ یبّو‪ٔٚ‬گبْ یبٍّؤڭ ثو لٍَّوی ُ٘ ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی‬‫ویچم‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬وبگبٔگٗ چیمّبل‪ِٛ ٗ٪‬فك ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫یبٍّووبگبٔلٖوی «ثبٌْ‪ٛ‬ی َِى‪ٍٛ‬ىی» اٍٍّی ِ‪ّٙ‬بٔقبٔٗ‪ ٗ٩‬یریالّیت «ّ‪ٛ‬های‬‫‪2‬‬‫اٍالَ» اٍٍّی ثو عّ‪٦‬یذ رْىیً لیٍیت‪ ،‬فزٕٗٔی ثبٍلهِبق‪ِ ،‬ؾج‪ ًٛ‬یبٍّؤی ل‪ٛ‬رمبىِبق‬‫ی‪ٌٕٛ‬لٖ ثواْ چبهٖ و‪ٛ‬ه‪ ٌَْٛٚ‬كیت ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی‪ِ ٗ٪‬واع‪٦‬ذ لیٍلیٍو‪]104[ .‬‬‫ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌوی «افزالي ‪ ٚ‬عٕغبي‪ 3‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ رْجضی ایٍٗ ثبٍیال‪ ،‬ثي ث‪ٛ‬‬‫ر‪٩ٛ‬ویلٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ ٗ٪‬ر‪ٕٛ‬یٗكٖ ث‪ٌٕٛ‬لق‪ ،‬ه‪ ًٚ‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ثبٌناد ‪ ٚ‬ثبٌف‪ ً٦‬لبرّْب‪٩‬یگٗ‬‫ؽبعذ لبٌّبً» كیت ع‪ٛ‬اة ثریكیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ِّٛ :‬ذ‬‫‪2‬‬‫‪Большой московский‬‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبي‬‫‪217‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ایٍچیقبٔٗٔڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬هٍّی ِ‪ٍِٛ٦‬بری‪ ٗ٪‬ه‪ّ٩‬بً ثقبهاكْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزٕڭ ّلد ‪ٚ‬‬‫ل‪ٛ‬ری‪ ٗ٪‬كائو ٍب‪٥‬ذ ثٗ ٍب‪٥‬ذ یبڭی فربٌوویٍّٗولٖ ایلی‪ .‬ؽزی ل‪ّٛ‬جیىی وبگبٔلٖوی ا‪ٚ‬ى‬‫ِأِ‪ٛ‬هٌوی‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ث‪ ٛ‬یریگٗ لبچ‪٪‬بْ یبٍّؤی ُ٘ ر‪ٛ‬رلهِبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬فم‪ ٜ‬وبگبْ ّ‪ٙ‬وی‬‫ثبٌناد ه‪ ًٚ‬اكاهٍٖٕلٖ ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ ‪ ٚ‬ث‪ ٛ‬یریكٖ اّچی ‪َ٥ ٚ‬ىو اعوائیٗ ل‪ِٛ‬یزٍٗی ؽىُ‬‫ٍ‪ٛ‬هكی‪ٕ٪‬لْ ل‪ّٛ‬جیىی ِأِ‪ٛ‬هٌوی ِ‪ٛ‬ڭب عَبهد لیال آٌّبكیٍو‪( .‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ٖٔو اٌلّٗ‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ریٍیف‪ٚ ْٛ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ثبٌناد ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی ایٍٗ ٍ‪ٛ‬یالّلی‪ِ ،‬ریىا ِٖ‪ٞ‬فی‬‫ث‪ ٛ‬إّڭ ٘یظ ِّىٓ ایّبٍٍىٕی آ ڭالرلی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ثبّمٗ آكٌَوی ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي ث‪ٛ‬یٕلْ‬‫فزؼ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗٔی ر‪ٛ‬رّبلچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ٌ ،‬ىٓ ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی ِّبٔ‪٦‬ذ لیٍلی‪).‬‬‫یبٍّو و‪ٛ‬هكیٍو وٗ ایٍچیقبٔٗٔڭ ٘و ثو ‪٥ٚ‬لٍٖی یبٌ‪٪‬بْ ‪ٔ ٚ‬یىبالی ‪ٙ٥‬لٔلٖ یبٍّو‬‫ؽمٕلٖ لیالٌّب‪٩‬بْ یبِبٍٔمٍویٕی ا‪ّٚ‬ج‪٥ ٛ‬ىٌ اٌؾووزلْ اٍزفبكٖ لیٍیت لیٍّبلچی‪ .‬وبگبْ‬‫ّ‪ٛ‬هاٍی ‪ٚ‬وبگبْ اعوائیٗ ل‪ِٛ‬یزٍٗی ثٍْٗ ثوگٗالّیت ٍّولٕل‪ ،‬ربّىٕل ‪ ٚ‬ووویگٗ اؽ‪ٛ‬إٌی‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬لیٍیت ‪َ٥‬ىو ٍ‪ٛ‬هاكیٍو‪ ]103[ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثو ٔیچٗ ریٍگوافٍوی ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌویٕڭ‬‫رْجضی ایٍٗ ریٍگوافقبٔٗكْ إٌٓلی‪ّٔٛ ،‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬ث‪ٚ٦‬ی ریٍگوافٍوی ِ‪ٍٛٞ‬ة یریٌویگٗ‬‫ثبهیت یزْلی‪ٌ .‬ىٓ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ٘و ثو ریٍ‪٪‬وافٍویٕڭ ِمبثٍی‪ِ ٗ٪‬یٍٍری‪« :‬اؽ‪ٛ‬اي رٕچالٔلی‪،‬‬‫‪َ٥‬ىوگٗ اؽزیبط ی‪ٛ‬ق» كیت ریٍ‪٪‬واف ثریٖ ایلی‪.‬‬‫ثقبها یبٍّؤلْ اؽّل عبْ ِقل‪ِ ،َٚ‬ؾی اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ربّىٕلكٖ ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو‬‫ل‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬زبی ا‪ٚ‬چ‪٥ ْٛ‬ىٌ اٌؾووزلْ ایىی و‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ه‪ٍ ْٚ‬فو لیٍ‪٪‬بْ ایلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ثقبهاكْ‬‫آٌ‪٪‬بْ ِ‪ٍِٛ٦‬برٍویٕی ّفب٘ی ٕ‪ٛ‬هرلٖ ٘و ثو كایوٖ‪ ٗ٩‬آ ڭالریت ‪َ٥‬ىو ی‪ٛ‬ثبهِٗن ٌي‪ِٚ‬یٕی‬‫اصجبد لیالٌو‪ٌ ،‬ىٓ ٘و كف‪ٗ٦‬كٖ «ثي ؽب‪ٙ‬و ِیٍٍریكْ ریٍ‪٪‬واف آٌلن‪ .‬اؽ‪ٛ‬اي رٕغالِّّ»‬‫ع‪ٛ‬اثٕی آالٌو ایلی‪.‬‬‫ٍّولٕل‪ ٗ٩‬لیٍٕ‪٪‬بْ ِواع‪٦‬زٍو‪ٍّ ٗ٩‬ولٕل یبٍّوی یبفْی اّ٘یذ ثریكیٍو‪ٍّ .‬ولٕل‬‫عّب‪٥‬ذ فبكٍِویٕڭ ه‪ٍَِّ ٚ ًٚ‬بٔی ثوالّیت اؽ‪ٛ‬إٌڭ علیٍىیٕی ربّىٕلوٗ آ ڭالریت‬‫‪َ٥‬ىو ی‪ٛ‬ثبهِٗن امٔیٕی آٌلیٍو‪ٔ ،‬زیغٗكٖ ربڭ ‪ٚ‬لزی ٍّولٕلكْ «گیرناي ل‪ٌٛ‬غبٔ‪ٛ‬ف»‪ 1‬ل‪ٛ‬ي‬‫آٍزٕلٖ ثو كٍزٗ ‪َ٥‬ىو ثٍْٗ ثو ایىی ٔفو ه‪ٍَِّ ٚ ًٚ‬بْ ّٔبیٕلٌٖوی وبگبٔگٗ ویٍلیٍو‪.‬‬‫ثقبها اّیگٗ ‪َ٥‬ىؤڭ لبرّْب‪٩‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایٍچیفبٔٗٔڭ هفٖزی الىَ ایلی‪،‬‬‫ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ِیٍٍری ‪َ٥‬ىو ویٍىبٍٔىیٕی آ ڭالة ا‪ٚ‬یٕلْ چیمّبكی‪ٍ .‬ب‪٥‬ذ ر‪ٛ‬ل‪ٛ‬ىگٗچٗ ٘و ثو‬‫——————————————‬‫‪генарал Кульжанов 1‬‬‫‪218‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ِواع‪٦‬ز‪ ٗ٪‬ایٍچیفبٔٗ فلِزىبهٌوی‪« ]101[ :‬ل‪َٛٔٛ‬ي عٕبثٍوی ا‪ٚ‬یقلٖ» كیت ع‪ٛ‬اة ثریٖ‬‫ایلیٍو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬اصٕبكٖ ٘و ىِبْ ثو ویَّٗ ٔڭ لبِبٌلی‪٪‬ی‪ ،‬كلیمٗ ثٗ كلیمٗ فبع‪ٔٗ٦‬ڭ ل‪ٛ‬رالٔلی‪٪‬ی‬‫فربی ثقبهاكْ ویٍّٗولٖ ایلی‪٥ .‬بلجذ یبٍّو ّٔبیٕلٌٖوی ِیٍٍریٔڭ ا‪ٚ‬یی‪ ٗ٪‬ثبهیت ثبٌناد‬‫ایْیىیٕی ربلمیٍالریت آٔی ربّمبهی‪ ٗ٪‬چیمبهیت اؽ‪ٛ‬إٌڭ علیٍىیٕی آ ڭالرلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬كف‪ٗ٦‬‬‫ُ٘ «ؽب‪ٙ‬و ِٓ ریٍف‪ٚ ْٛ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬یالّلَ‪ .‬اؽ‪ٛ‬اي ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬رٕغالٔ‪٪‬بْ‪ ،‬آهرك ثواْ‬‫رْجش‪ ٗ٩‬اؽزیبط ی‪ٛ‬ق» كیلی‪.‬‬‫ؽیفب وٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فرب ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ٍبفزٗ ‪ ٚ‬یبٌ‪٪‬بْ‬‫ٔوٍٗ ٌوی‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬یبٍّؤی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ٕٛ ْٛ‬ڭ ل‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ر‪ٛ‬ىالٍوی ایلی‪ .‬ثقبهاكٖ‬‫ث‪ٛ‬الیبر‪٪‬بْ ؽجٍَو ‪٘ ٚ‬غ‪ٍِٛ‬ؤڭ فربی ٍب‪٥‬ذ ثٗ ٍب‪٥‬ذ ویٍّٗولٖ ایلی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫ِٖٕفٔی هئیٌ لیٍیت‪ ،‬ثو آى ّج‪ٗٙ‬یل و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىبْ آكٌَو‪ٗ٩‬چٗ ثبٌناد ا‪ٚ‬ىی ا‪ّٚ‬الة ؽجٌ‬‫لیٍیت ی‪ٛ‬ىٔلْ ث‪ٛ‬ر‪ٔ ْٛ‬مبثیٕی آٌیت ربّال‪٩‬بْ‪ٕ٦ِ ،‬بٍي ٔفبق ‪ ٚ‬هیبٌؤی ُ٘ ؽبعذ‬‫و‪ٛ‬هِٗگْٗ ایلی‪.‬‬‫‪٥‬بلجذ ‪ ٧٥‬ربیبق ا‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بٌْؤڭ ُ٘ فربی یزْلی‪ .‬وبگبٔلٖوی ‪َ٥‬ىو‪ ،‬اّچی‪،‬‬‫ه‪ٍَِّ ٚ ًٚ‬بْ رْىیالرٍوی‪ ،‬وبگبْ اعوائیٗ ل‪ِٛ‬یزٍٗی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ایٍچیفبٔٗ‪ ٗ٩‬لبهّی‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلیٍو‪ِ .‬یٍٍریكْ ف‪٦‬الً ثواْ رْجش لیٍْیٕی ‪ٍٝ‬ت‪ ،‬ث‪ٌّٛ‬بٍٗ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فبع‪ٌٗ٦‬و‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىیٕڭ‬‫َِئ‪ٛ‬ي ث‪ٌْٛ‬یٕی آ ڭالرلیٍو‪ ]101[ .‬ث‪ ٛ‬كف‪ِ ٗ٦‬یٍٍری علی رْجش‪ِ ٗ٩‬غج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ٚ‬ى‬‫هفبلزٕلٖ ٔبیجی ّ‪ٌٛ‬ىٗ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ٍّولٕل ‪ ٚ‬وبگبْ فٍك ّٔبیٕلٌٖویٕی ثوگٗ آٌیت‬‫ایٍچیفبٔٗ لبىاق ‪َ٥‬ىوٌوی ثٍْٗ ثقبها‪ ٗ٩‬ورییت ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلْ ِؾج‪ٚ ًٛ‬‬‫ِغو‪ٚ‬ػٌؤڭ رقٍیٔ ‪ ٚ‬رٍَیٌُویٕی ‪ٍٝ‬ت لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ٍّ .‬ولٕلكْ ویٍىبْ ل‪ّْٛٛ‬‬‫كٍزٍٗی ُ٘ گیرناي ل‪ٌٛ‬غبٔ‪ٛ‬ف ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ وبگبْكْ ثقبها كه‪ٚ‬اىٍٖی‪ 1‬آٍزٕلٖوی ‪ٚ‬گياي‬‫ِیلأی‪ ٗ٪‬ویٍیت‪ 2‬یریالّلیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ك‪ٚ‬ه‪ٚ‬اىٍٖ‪ٝ‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬وٍیت‬‫‪219‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ ‪- ٠٦‬‬‫ل‪ٛ‬ت‪ٌٛٛ‬ع‬‫(ا‪ٚ‬س ثبػّذْ ا‪ٚ‬تىبْ ‪ٚ‬العٌٗز)‬‫یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ویٕی ثزى‪ٛ‬ىِبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ ،ْٚ‬رب‪٩‬نی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤڭ ثو لبرال آثقبٔٗ‬‫اٍٍّی ىٔلأ‪ 1ٗ٪‬و‪ٛ‬ى ٍبٌٍْویٕی اٌزّبً لیالِٓ‪.‬‬‫آثقبٌٔٗؤڭ ثبهیَی ایَىی ‪ ٚ‬یبڭی ثٕلیٍو ثٍْٗ ر‪٪ٌٛ‬بْ علیلٌه گٕب٘ی ثٍْٗ‬‫لبِبٌ‪٪‬بٍٔو‪ ،‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪١‬بٌّیٍٗیٕڭ ِمٖل ‪ِ ٚ‬واِیٕی یبفْی ثٍلوٍؤلْ ث‪ ٛ‬ویچٗ‬‫‪٥‬ناثٍو‪٥ ،‬م‪ٛ‬ثزٍو ایچٕلٖ ث‪ٌٛٛ٩ٛ‬ة ا‪ٌٍّٛٚ‬وی‪ ٗ٪‬لٕب‪٥‬ذ ؽبًٕ لیٍ‪٪‬بْ ایلیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫‪١‬ب٘وی گ‪ٛ‬هگٗ ا‪ٚ‬فْب‪٩‬بْ آثقبٌٔٗو ثیچبهٖ [‪ِ ٚ ]101‬أی‪ ًٛ‬ثٕلیٍو و‪ٛ‬ىیگٗ ؽمیمزبً ُ٘ ثو‬‫گ‪ٛ‬هگٗ ا‪ٚ‬فْبه ایلی‪ .‬فٖ‪ً ٕٛ‬ب ثي لبِبٌ‪٪‬بْ آثقبٔٗٔڭ ِٕ‪٢‬وٍٖی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ‬‫ر‪ٛ‬هارگبْ فبع‪ٌٗ٦‬ؤلْ ثو ٌ‪ٛ‬ؽٗ‪ ،‬فم‪ِ ٜ‬ب٘و ثو هٍبَ ربِبٕٔلْ چیيٌگبْ ثو ٌ‪ٛ‬ؽۀ فغبی‪٤‬‬‫ایلی‪:‬‬‫آهاكٖ ایزٍوی پبهچبالٔ‪٪‬بْ‪ ،‬ثبٍّوی یبهٌ‪٪‬بْ‪ ،‬ل‪ٛ‬اللٍوی ریْیٍگبْ‪ ،‬یریریٍ‪٪‬بْ وییٍّوی‬‫لیجميیً لبٔ‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬یبٌ‪٪‬بْ‪ٍٛ ،‬یٗوٍوی و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ كهعٗكٖ ایزٍوی ریزٍ‪٪‬بْ‪ ،‬گب‪ٚ‬كٌٖو لیت‬‫یبالٔ‪٪‬بچ‪ ،‬لبها‪ ،‬افالً ‪ ٚ‬یریرٍ‪٪‬بْ ثو ث‪ٛ‬هیب ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬یبرم‪ٛ‬ىٌ‪٪‬بْ‪ ،‬ری‪ٖٛ‬هٖولٖ یگوِٗ‪ 2‬ا‪ٚ‬رز‪ٛ‬ى‬‫ٔفو ایَىی فالوزيكٖ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ؽبٌی‪ِ ٗ٪‬ؾي‪ِ ،ْٚ‬ؾي‪ ْٚ‬یی‪٪‬الِبللٖ‪...‬‬‫پیْنیكْ ویینی رقّیٕ ًب ٍب‪٥‬ذ ر‪ٛ‬هد ایلی‪ .‬ثیِ یًكْ ثریی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ررییىٍو‬‫ٍب‪٩‬بٍٕٔٗلٖ یبر‪٪‬بْ ووویٌه ثو ر‪ٛ‬هوّبْ ٌؾلٔڭ هیىَزبْ ربِبٕٔلْ آچیٍ‪٪‬بْ‪ 3‬ویچىٕٗگٕٗ‬‫یگبٔٗ ریْ‪ٛ‬وٕلْ ثٍىٗ ی‪ٛ‬ى ِیڭ ثؤچی لبرال ا‪ٚ‬الهٖق ِأی‪ٍٛ‬بٔٗ ثو لبهاُ ثٍْٗ هیىَزبْ‬‫ربِبٔی‪ ٗ٪‬لبهاِبللٖ ایلی‪.‬‬‫«آرٍك لبىاق‪ٍ ،‬بٌلاد! »‬‫‪4‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ى ٌو ریْ‪ٛ‬ولْ لبهایبر‪٪‬بْ ر‪ٛ‬هوّٕٕڭ آ‪٩‬ئلْ ثو ٔبِ‪ ٍَٛ٦‬اِیل‪ٚ‬اهٌك ثٍْٗ‬‫فم‪ ٜ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ربِ‪ٛ‬هٌویٕی ؽووزگٗ ویٍز‪ٛ‬هگبْ ثو ّبكٌك ثٍْٗ چیملی‪]100[ .‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ىألأ‪ٗ٪‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬یگوِی‬‫‪ 3‬ا‪ :‬آچیٍ‪٪‬ب‬‫‪солдат 4‬‬‫‪220‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ؽ‪ٚ‬ود اٍوافیًٔڭ ٕ‪ٛ‬هی وجی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رب‪ ُٚٚ‬آثقبٔٗكٖوی رریوالینی ا‪ٌٚ‬گبٍٔؤی‬‫ثو ؽووزگٗ ویٍز‪ٛ‬هكی‪٘ .‬یظ ثو ٔوٍٗٔی و‪ٛ‬هِٗن ‪ ٚ‬آڭالِبق ِّىٓ ث‪ٌّٛ‬بٍٗ ُ٘ ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ِؾج‪ٍٍٛ‬و ریْ‪ٛ‬وىٗ ‪ ٚ‬ایْیه یبه‪ٚ‬لٍوی‪ ٗ٪‬لبهاة ی‪ٛ‬گ‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ِغو‪ٚ‬ؽٍوكْ ثوی‪« :‬فلا‪ٔٚ‬لا! ‪ٕٕٝٚ‬ی ‪ ٚ‬گٕبَ٘یي ثٕلٌٖوڭٕی ؽف‪ ٠‬لیً!» كیلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رب‪ِ ُٚٚ‬ریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ آ‪٩‬ئلْ چیممبْ ایلی‪.‬‬‫ّ‪ ٛ‬پٍٍٗ كٖ اهن كاالٕٔلْ گ‪ٛ‬هٍ‪ٌٛ‬الة آیبق ٍبٍی‪ّ ،‬بهریٍالة یبهاق رب‪ّٚٚ‬ی‬‫ایْیزال ثبّالكی‪ .‬آهاكْ و‪ٛ‬ة ‪ٚ‬لذ ا‪ٚ‬رّبكی‪ .‬آثقبٔٗٔڭ ایْیىی وّبي ّلد ثٍْٗ‬‫آچیٍلی‪ .‬ثو ثٕلیثبْ ایچىبهیگٗ ورییت‪« :‬علیلٌو چیمَ‪ٍٔٛ‬و» كیلی‪ .‬ثبّمٗ ثو ثٕلیثبْ‬‫ِؾج‪ٍٍٛ‬ؤڭ وییٍّویٕی ویٍز‪ٛ‬هكی‪ .‬ثیچبهٖ ِغو‪ٚ‬ػ ِؾج‪ٍٍٛ‬و ف‪ٛ‬ف ‪ ٚ‬هعب آهإٍلٖ ٕ‪ٛ‬ڭ ثو‬‫‪٩‬رید ثٍْٗ ؽووزىٗ ویٍیت ثبّمٗ ثٕلیٍؤڭ یبهكٌَوی ایٍٗ یریرٍ‪٪‬بْ ‪ ٚ‬لبٔ‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬یبٌ‪٪‬بْ‬‫وییٍّویٕی وییلیٍو ‪ ٚ‬كی‪ٛ‬اهٌو‪ٍٛ ٗ٩‬یبٔیت ررییىٍو ٍب‪٩‬بٍٕٔٗلْ ربّمبهی‪ ٗ٪‬چیملیٍو‪.‬‬‫ثي ا‪ٚ‬ى ؽجٌفبِٔٗيكْ چیم‪٪‬بْ پٍٍٗكٖ ثبّمٗ آثقبٌٔٗوكٖوی علیل ثٕلیٍو ُ٘ اهن‬‫كاالٔی‪ ٗ٪‬چیم‪٪‬بْ ایلیٍو‪]102[ .‬‬‫اهن كاالٕٔلٖ ثقبها آرٍك ٍوثبىٌؤلْ ی‪ٛ‬ى ٔفو ‪ ٚ‬ثو ٔیچٗ ٔفو ه‪ ًٚ‬آرٍك لبىالی‬‫ر‪ٛ‬هگبْ ایلیٍو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی ّج‪ ٗٙ‬ثٍْٗ لبِبٌ‪٪‬بْ ویٌَّٗؤڭ ثبهچٍٗیٕی ّ‪ ٛ‬یریكْ آىاك لیٍیت‬‫ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یٍوی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ىارلیٍو‪ِ .‬ریىا ٔنه اٌلّٗ‪٥ ،‬یٕی‪ ،‬ؽبعی ِری ثبثب‪٥ ،‬جل اٌوٍ‪ٛ‬ي‪٥ ،‬جل اٌوؽیُ‬‫فبْ‪ ،‬اؽّل ٔ‪٦‬یُ‪ٞ٥ ،‬ب ف‪ٛ‬اعٗ‪ٙ ،‬یبء اٌلیٓ ِقل‪ ٚ َٚ‬ثبّمٗ ِ‪٦‬و‪ٚ‬ف أمالثچیٍؤی ٍوثبى ‪ٚ‬‬‫ٍبٌلارٍو ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِؤلْ ثوی ثبّمٗ ثوٍٕلْ‪« :‬ث‪ٌٛ‬ؤی لبیری‪ ٗ٩‬ایٍزبٌو؟» كیت ٍ‪ٛ‬هاكی‪.‬‬‫ا‪ ٚ‬ثویَی‪« :‬عٕبث‪٦‬بٌیٕڭ ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬لٍوی ایٍٗ ثله‪ ٗ٩‬لیٍیت ٍجری‪ 1ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىاربٌو» كیت‬‫ع‪ٛ‬اة ثریكی‪.‬‬‫ثي اهولْ هیىَزبْ ِیلأی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬ىبْ ‪ٚ‬لزلٖ ِیلألٖ فبیز‪ٍٔٛ‬و ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ثٕلیٍو ا‪ٚ‬چزٗكْ فبیز‪ٌْٛ‬و‪ِ ٗ٩‬یٕگ‪ٛ‬ىٌلیٍو‪٘ ،‬و فبیز‪ ٗ٪ٔٛ‬ثورٗكْ ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی ُ٘ ِیٕلیٍو‪.‬‬‫فبیز‪ٍٔٛ‬ؤڭ ایىی یب‪٩‬یلٖ آرٍك ٍوثبىٌو ‪ ٚ‬لبىالٍو ر‪ٛ‬هِٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫فٍك ثو ثوا‪ٌٚ‬وی‪ ٗ٪‬لبهاة «ث‪ٌٛ‬و ٍجرییب‪ ٗ٩‬لب‪ٚ‬الٔلیٍو» كیّٗولٖ ایلیٍو‪]101[ .‬‬‫——————————————‬‫‪Сибирь 1‬‬‫‪221‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ث‪ّ ٛ‬بی‪٥ ٗ٦‬ىٌ االٔمالثچیٍؤڭ ه‪ٚ‬ؽٍویٕی ر‪ّٛٛ‬هِبِبن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽى‪ِٛ‬ذ ‪ٝ‬وفٕلْ‬‫ِقٖ‪ ٓٛ‬ربهلبرٍ‪٪‬بْ ثو ّبی‪ ٗ٦‬ایلی‪.‬‬‫ّ‪ ٛ‬ؽبي ثٍْٗ ثئی لب‪ٚ‬اٌٗ كه‪ٚ‬اىٍٖٕلْ چیمبهیت ثقبها ‪ٚ‬اگيایل ِیلأی‪ ٗ٪‬ایٍزلیٍو‪.‬‬‫‪ٚ‬گياي ِیلإٔلٖوی ٍبثك ه‪ ًٚ‬پ‪ٌٛ‬یٌ اكاهٍٖی لبهّیٍی‪ ٗ٪‬ویٍگبْ چبللٖ ثیٍٗن ‪ٚ‬‬‫و‪ٛ‬ووٖوٍویگٗ لیيیً ٌیٕزٍو‪ 1‬ربل‪٪‬بْ ه‪ٍَِّ ٚ ًٚ‬بْ أمالثچیٍوی ل‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬یبٌپیٍالة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫لیيیً ثبیواق ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ثئی لبهّی آٌلیٍو‪ٍ« .‬یي آىاكٍیي‪ ،‬ی‪ٛ‬لبٌَ‪١ ْٛ‬بٌٍّو!‬‫یبّبٍ‪ ْٛ‬أمالة‪ ،‬یبّبٍ‪ ْٛ‬آىاكٌك!» ٕلاٌویٕی آٍّبٍٔو‪ ٗ٩‬چیمبهكیٍو‪.‬‬‫«ث‪ٌٛ‬ؤی ٍجرییب‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىاربٌو» كیت ایْیزىبْ فٍك ا‪ّٚ‬ج‪٢ِٕ ٛ‬ؤٖی ؽریاْ ‪ -‬ؽریاْ‬‫رّبّب لیٍّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ر‪٩ٛ‬ویَی ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لز‪ٗ٪‬چٗ ِغو‪ٚ‬ػ ‪ ٚ‬ثٕلیٍؤڭ ا‪ٚ‬ىٌوی ُ٘ ل‪ٛ‬ر‪ٌٍّٛٛ‬وی‪ ٗ٪‬ا‪ٔٚ‬چٗ‬‫اِیل‪ٚ‬اه ی‪ٛ‬ق ایلیٍو‪ .‬ىیوا ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌویٕی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ثٍْٗ ِزفك ثیٌٍٗو ‪ٚ‬‬‫ٍّولٕلكْ ویٍىبْ ‪َ٥‬ىوكْ فربٌوی ی‪ٛ‬ق ایلی‪]106[ .‬‬‫ِٓ ر‪ٛ‬ل‪ٛ‬ى ٍب‪٥‬ذ كْ ثریی أَبْ ‪ٝ‬بلذ لیال آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ عفب ‪ ٚ‬اٌٍّؤی چیىیت‬‫ه‪ٚ‬ؽبً ‪ ٚ‬لٍجبً لبٔچٗ ِزأصو ‪ِ ٚ‬زأٌُ ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ ،ُ٘ ٌََٗٛ‬فلأڭ ثریوبْ ‪٩‬یجی ثو ِزبٔزی‬‫ٍبیٍٕٗلٖ ‪١‬ب٘واً ٘یظ ثو لبی‪٥ ٛ٪‬الِزی و‪ٛ‬هٍبرّبگبْ‪ ،‬یی‪٪‬الِب‪٩‬بْ ‪ ٚ‬فویبك چیمبهِب‪٩‬بْ‬‫ایلَ‪.‬‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬آىاكٌملْ ِأی‪ ًٛ‬ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو چبللٖ ا‪ٚ‬ىِٕی ثبیواق آٍزٕلٖ ‪ ٚ‬آىاك أمالثچیٍو‬‫ٕفٕلٖ و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة آهرك چیلایب آٌّبكَ‪ ،‬فبهٍی اكیجٍویٕڭ «گویۀ ّبكی» كیت ر‪٦‬جری لیٍللٍوی‬‫ثو یی‪٪‬ی ثٍْٗ یی‪٪‬الة ی‪ٛ‬ثبهكَ‪ ،‬ؽب‪ٙ‬و‪ ُ٘ ْٚ‬یی‪٪‬الكیٍو‪.‬‬‫فالٕٗ أمالثچیٍو ثئی ٍبثك پ‪ٌٛ‬یٌ اكاهٖفبٍٔٗی‪ ٗ٪‬وریو‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة عواؽزٍویّئی‬‫ِ‪٦‬بیٕٗ لیٍلیٍو‪ ،‬یریریٍ‪٪‬بْ پ‪ٍٛ‬زٍو ریزٍ‪٪‬بْ گ‪ّٛ‬زٍؤی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ‪ٝ‬بلذ لیال آٌّبینی یی‪٪‬الة‬‫ی‪ٛ‬ثبهكیٍو‪ .‬و‪ٛ‬ه‪ٚ‬چیٍوكْ ثو فبر‪ٍُٛ٘ ْٛ‬یيالٔیت ا‪ٚ‬یٕڭ پبٌی‪ 2ٗ٪‬ییمیٍت لبٌلی‪.‬‬‫ربُ و‪ٛ‬ڭٍیٌه ایٍٗ ّ‪ٙ‬ود چیمبه‪٩‬بْ ه‪ ًٚ‬لبىالٍؤلْ ثوی ویٍیت عواؽزٍو‪ ٗ٩‬ثو‬‫لبهاكی‪ .‬یبُ ثبالٌو وجی [‪ٔٛ٘ ]101‬ى‪ٛ‬ه ‪ٔٛ٘ -‬ى‪ٛ‬ه یی‪٪‬الِبل‪ ٗ٪‬ثبّالكی‪ ،‬فم‪ٕٛ ٜ‬ڭ ثو‬‫ّغب‪٥‬ذ لبىالبٔٗ ثٍٗ ْ لیٍیچیٕی لیٕٕلْ ٍ‪ٛ٩ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪ ،‬ه‪ٍٚ‬چٗ ثٍّبیّٓ ٔیٌّٗو ٍ‪ٛ‬یالة‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪лента‬‬‫‪пол 2‬‬‫‪222‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثقبها‪ ٗ٩‬لبهاة ا‪ٚ‬یٕبرلی‪ ّٛ ٚ .‬ثٍْٗ ِزأصو ث‪٪ٌٛ‬بْ و‪ٛ‬ڭٍیگٗ ثو آى رٍَی ثریكی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ّ٥ ٛ‬بهرٕڭ ثبّمٗ ثو ا‪ٚ‬یٕلٖ ِیٍٍری ثٍْٗ ّ‪ٌٛ‬ىٗ ل‪٪ٔٛ‬بْ ایىبٍٔو‪ .‬أمالثچیٍو ثئی‬‫آٌؤڭ آٌلی‪ ٗ٪‬ایٍزیت عواؽزٍوِئی و‪ٛ‬هٍبرلیٍو‪.‬‬‫ِیٍٍری ثئڭ عواؽزٍوِيگٗ آٔچبینی ثوو‪ٛ‬ى ثٍْٗ لبهاة فبهٍیچٗ «‪ٙ‬وه ٔلاهك‪ٙ ،‬وه‬‫ٔلاهك‪ ،‬أْبء اٌلّٗ ثٗ ِیْ‪ٛ‬ك» (‪ٙ‬وهی ی‪ٛ‬ق‪ٙ ،‬وهی ی‪ٛ‬ق‪ ،‬فلا ف‪ٛ‬ا٘الٍٗ ٍب‪٩‬بٌ‪ٛ‬ه) كیو‬‫ایلی‪.‬‬‫اِِب ّ‪ٌٛ‬ىٗ ایىی ل‪ٌٛ‬یٕی ویٍَٗی‪ٍ ٗ٪‬بٌ‪٪‬بْ‪ ،‬ا‪ٚ‬یٕڭ ا‪ٚ‬یبٔیلْ ث‪ٛ‬یبٔی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ه‪ .‬ررییيٖ‬‫آٌلی‪ ٗ٪‬ویٍىبٔلٖ ربّمبهی ‪ ٗ٩‬ثو لبهاه‪ ،‬رىواه ویزیگٗ لبیزیت ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ه ‪ ٚ‬ثئڭ ربِبٔ‪١ ٗ٪‬ب٘و ًا‬‫٘یظ لبهاِبً ایلی‪ .‬فم‪ ٜ‬ثئڭ و‪ٛ‬ىیّئی ف‪ٞ‬ب لیٍیت‪ ،‬ثيگٗ ٘یظ آ ڭالرّبٍلْ و‪ٛ‬ى ا‪ٚ‬چی‬‫ثٍٗ ْ عواؽزٍو‪ ٗ٩‬لبهاه ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬یٕبكی‪٪‬ی ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬ؤڭ لبٔچٗ ٔزیغٗ ثریگبٍٔىیٕی ثيگٗ‬‫ٍیيكهِبٍلْ ا‪ٌٚ‬چبِبلچی ث‪ٌٛٛ‬ه ایلی‪ٌّٛ ]124[ .‬ىٗٔڭ ا‪ّٚ‬ج‪٦ٙٚ ٛ‬یزی ربَ‬‫ٍیٕ‪ِٛ‬بر‪٩ٛ‬واف پوكٍٖٕلٖ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ «لبٔز‪ِٛ‬ب»٭غه ا‪ٚ‬فْبه ایلی‪.‬‬‫ثئڭ رّبَ ِؾ‪ ٛ‬ث‪ٌّٛ‬بینی «ل‪ٛ‬ر‪ِ»ٌُٛٛ‬ي ِ‪ٛ‬ڭب ‪ ٚ‬ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌوی‪ّٔٛ ٗ٪‬لاق‬‫رأصری لیٍ‪٪‬بْ ایلی وٗ اصوی ا‪ّٚ‬ج‪ِْٛٙ ٛ‬ه كیپٍ‪ِٛ‬برٕڭ ‪ٚ‬عب٘زٕلْ و‪ٛ‬ه‪ّٗٔٚ‬ولٖ ایلی‪.‬‬‫ثئی ا‪ٌٚ‬ىی ا‪ٚ‬ی‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة چبی ایچریگبٔلْ ویینی ِقٖ‪ٚ ٓٛ‬گبْ ثٍْٗ‬‫‪1‬‬‫وبگبٔىٗ ا‪ٚ‬ىارلیٍو‪ .‬وبگبْ اعوائیٗ ل‪ِٛ‬یزٍٕٗڭ ا‪ٚ٥‬بٌوی‪ ،‬ه‪َ٥ ًٚ‬ىویٕڭ ّٔبیٕلٌٖوی‬‫ٍَِّبْ رْىیالرٍویٕڭ ‪ٚ‬ویٍٍوی‪ِ ،‬یٍٍری ‪ٌّٛ ٚ‬ىٗٔی آٌلای ٍبٌیت هفبلزٍوی‪ ٗ٪‬ه‪ًٚ‬‬‫لبىاق ٌوی ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ رىواه ّ‪ٙ‬و‪ ٗ٩‬ورییت‪ ،‬ثيكْ فربیٕی آٌل‪ٚ‬لٍوی ثبّمٗ‬‫ِؾج‪ًٌٛ‬ؤی ُ٘ آىاك لیٍله‪ٚ‬ة وبگبٔىٗ لبیزلیٍو‪.‬‬‫اّچی ‪َ٥ ٚ‬ىو ر‪ٚ‬ییمبری ایٍٗ ِغج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛٛ‬ة ثئڭ ل‪ٛ‬ر‪ٌّّٛٛ‬ي‪ ٗ٩‬وریّىبْ ه‪ًٚ‬‬‫ایٍچیفبٍٔٗی ثبٍّ‪٪‬ی [‪٩ ]123‬يیزٌٗو‪ ٗ٩‬ا‪ّٚ‬ج‪ٕٕٗٞٝ ٛ‬یل ریٍ‪٪‬وافٕی ثریكی‪:‬‬‫«ه‪ ًٚ‬لبىالٍوی ثٍْٗ ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ ٗ٪‬ثبهیت‪ ،‬ثٕلیٍؤی ل‪ٛ‬رمبهكَ‪ِٔٛ ،‬لْ ث‪ٛ‬یبْ‬‫ِ‪ٔٛ‬لال‪ ٗ٪‬اٍّو ث‪ٌّٛ‬بٍٍىیگٗ ‪٥ٚ‬لٖ آٌلَ‪ّٙ ،‬ؤی ایالٔیت رٕغالرلهكَ‪».‬‬‫«ِیٍٍری»‬‫——————————————‬‫* «لبٔز‪ِٛ‬ب» فوأَٗكٖ ّ‪ٙ‬ود چیمبه‪٩‬بْ ثو ا‪٩ٚ‬و‪ .ٜ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اٍُ ایٍٗ رأٌیف لیٍٕ‪٪‬بْ ٔیچٗ عٍلٌه‬‫ثو ه‪ِٚ‬بْٔڭ ل‪ٙ‬وِبٔیله‪.‬‬‫‪вагон 1‬‬‫‪223‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ ‪- ٠٧‬‬‫ِجز‪ٚ‬حٍزوبگبٔذٖ ‪ِ ٚ‬ریسا ٔذر اٌلّٗٔڭ ػ‪ٙ‬بدتی‬‫ثيوبگبْ ‪ٚ‬گياٌی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬گبْ ‪ٚ‬لزلٖ ل‪ٛ‬یبُ ثبریت آهاٌك لبهأ‪ٛ٪‬الّ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬وبگبْ‬‫‪ٚ‬اگيإٌلٖ ثئی یبُ ثقبهاٌیٍو لبهّی آٌیت ِغو‪ٚ‬ؽٍؤی وبگبْ ّ‪ٙ‬ویٕڭ وٍَقبٍٔٗی‪ٗ٪‬‬‫ایٍزلیٍو‪ .‬وٍَقبٔٗ فنِزىبهٌوی ثئڭ وییٍّوِئی ربىٖالة عواؽزٍوِي‪ِ ٗ٩‬وُ٘ ٍ‪ٛ‬هر‪ٛ‬ة‬‫پبویيٖ ثو ا‪ٚ‬یلٖ یبرم‪ٛ‬ىكیٍو‪.‬‬‫چیىىبْ اٌٍّوِي ‪ ٚ‬آٌ‪٪‬بْ عواؽزٍوِئڭ ّلریلْ الىَ ایلیىٗ ٍ‪ٛ‬ى ٍ‪ٛ‬یالِبل‪ٚ ٗ٪‬‬‫ؽووذ لٍّبل‪ ٗ٪‬ثيگٗ ِغبي لبٌّب‪٩‬بْ ث‪ ،ٌَٗٛ‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ ثي ‪٥‬یبكر‪ ٗ٪‬ویٍگبْ ك‪ٍٚ‬زٍوِي ثٍْٗ یبهَ‬‫آلْبَ‪ٗ٩‬چٗ وّبي ل‪ٛ‬د ثٍْٗ ٍ‪ٛ‬یالّلن‪ .‬ث‪ ٛ‬فوػ ث‪٦‬ل اى ّلرلْ ؽبًٕ ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪٩‬ری ‪ٝ‬جی‪٦‬ی‬‫ثو ؽبي ایىبْ‪ .‬ك‪ٍٚ‬زٍوِي ویزگبٔلْ [‪ ]121‬ویینی ‪ٝ‬جی‪٦‬ی اؽ‪ٛ‬اي ی‪ٛ‬ى ثریٖ ثریكی‪ّ .‬لرٍی‬‫ثيگٗن ر‪ٛ‬رلی‪ .‬آىگٕٗ ثو ؽووزٕی وٍَقبٔٗ فنِزىبهٌویٕڭ یبهكٌَؤلْ ثبّمٗ لیال‬‫آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ن‪ .‬ایورٗ ثٍْٗ فالعبیگٗ ُ٘ فنِزىبهٌو‪ٍٛ ٗ٩‬یبٔیت ثبهكن‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬وٍَقبٔٗٔڭ ك‪ٚ‬لز‪ٛ‬هی ثبّمٗ ایىی ٔفو ك‪ٚ‬لز‪ٛ‬ه ثٍْٗ ثئی ك‪ّٕٚ‬جٗ و‪ٔٛ‬ی ِ‪٦‬بیٕٗ‬‫لیٍیت‪ ،‬عواؽزٍویّئڭ ِملاهی ‪ ٚ‬اٍجبثٕی هٍّی ‪ٚ‬هلٗ‪ ٗ٩‬یبىیت اِ‪ٚ‬ب لیٍلیٍو‪.‬‬‫ریّپریار‪ ٛ‬ه‪( 1‬ایَیمٍمٕی و‪ٛ‬هٍبربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اٍجبة) ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ٘و ویّٕڭ ؽواهد‬‫كهعٍٗیٕی ثووب‪٩‬نگٗ یبىیت كی‪ٛ‬اه‪ ٗ٩‬آٍلیٍو‪ِ .‬ریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ ؽواهری‪ِٕ ،٤٪ :‬ڭوی ‪٣٩‬‬‫یبهَ‪ِ ،‬ری ثبثب ٔیىی ‪٥ ،٣٩‬جل اٌوٍ‪ٛ‬ي ٔیىی ‪ — ٤٪‬ایلی‪.‬‬‫ك‪ٚ‬لز‪ٛ‬ه ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ثئڭ عواؽزّيگٗ ‪٥‬بكی ِوٍّ٘و ٍ‪ٛ‬هر‪ٛ‬ة ؽواهدٔی كف‪ ٤‬لیٍّبق ‪ٚ‬‬‫ثلٔ‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬د ویٍز‪ٛ‬هِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ایچبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ك‪ٚ‬اٌو ر‪٦‬ینی لیٍلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبي ایىی و‪ ْٛ‬ك‪ٚ‬اَ‬‫ایزلی‪ٍّٕٗ .‬جٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ٔ ٣‬چی هعت (‪ٔ ٠٠‬چی آپویً)كٖ ك‪ٚ‬لز‪ٛ‬هٌو رىواه ِریىا ٔنه اٌلّٗٔی‬‫و‪ٛ‬ثچیٍه ث‪ٌٛٛ‬ة ِ‪٦‬بیٕٗ لیٍلیٍو‪ .‬ىیوا ِریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ ؽبیل ٍب‪٥‬ذ ثَب‪ ٥‬ذ‬‫‪2‬‬‫یبِبٔالّّبللٖ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪٦ِ ٛ‬بیٕٗكٖ ك‪ٚ‬لز‪ٛ‬هٌؤڭ ر‪ٕٛ‬یٍٗی‪ ٗ٪‬ه‪ّ٩‬بً و‪ٛ‬ىَ ِریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ‬‫عواؽزی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬لی‪ ]121[ .‬عواؽذ ل‪ٛ‬د ا‪ٚ‬چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬چی‪ ،‬گ‪ّٛ‬ذٌو ریزیٍیت ویزىبْ‪ ،‬ث‪ٚ٦‬ی‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٍٔٚ‬وكٖ ٍ‪ٛ‬یٗوٍوو‪ٛ‬ه‪ّٗٔٚ‬ولٖ ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪температура‬‬‫‪ 2‬ا‪ٍ :‬ب‪٥‬ذ ثب‪٥‬ش‬‫‪224‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬و‪٩ ْٛ‬و‪ٚ‬ة ‪ٚ‬لزی ثو ؽيیٓ رب‪ ُٚٚ‬ایْیزٍلی‪ ،‬ثبّّٕی آكیبي آٍزیلْ‬‫چیمبهیت لبهاٍبَ‪ ،‬ثیچبهٖ ِریىا ٔنه اٌلّٗ ل‪ٌٍٛ‬ویٕی ؽووذ لیٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬ىی ثٍْٗ‬‫ٔیٌّٗوكه ٍ‪ٛ‬یالّّٗولٖ ایلی‪ِٔٛ .‬لْ گّبْ لیٍلَ وٗ ِریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ اؽ‪ٛ‬ایل ربهالّىبْ‪،‬‬‫كی‪ٛ‬اهٌو‪ٍٛ ٗ٩‬یبٔیت چیمیت وٍَقبٔٗ ِلیوٍٖیٕی (ِلیوٖ ثو ه‪ ًٚ‬فبر‪ٔٛ‬ی ایلی) چبلرییت‬‫اؽ‪ٛ‬إٌی اڭالرلَ‪ .‬ریٍیف‪ ْٛ‬آٍزی‪ ٗ٪‬ثبهیت یبُ ثقبهاٌیٍؤی یبهكِ‪ ٗ٪‬چبلریكَ‪.‬‬‫ّفمذ ّْ٘ریٍٖی ث‪ٚ٦‬ی ‪ٍّ٥‬یبد لیٍلی‪ ،‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ِریىا ٔنه اٌلّٗ رىواهو‪ٛ‬ىیٕی‬‫آچیت ٘‪ّٛ‬یبه ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لذ یبٍّو ربِبٕٔلْ ثو ایىی ٔفو ویٍیت اؽ‪ٛ‬إٌی و‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ث‪ٚ٦‬ی ِواٍُ كیٕی ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬لهً ‪٥‬جل اٌوؽیُ فبْٔی‪ ،‬روعّبٍٔك ‪ ٚ‬ثبّمٗ فلِزٍو ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ِؾّل ‪٢٥‬یُ ی‪٦‬م‪ٛ‬ة ثبی ا‪ٍ٩ٚ‬یٕی وًَفبٔٗكٖ ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ویزلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آلْبَ ِریىا ٔنه اٌلّٗ ٍریٖ رٕغالّٔبكی‪ّ ،‬فمذ ّْ٘ریٍٖیٕڭ ‪ٝ‬جی یبهكٌَوی‬‫ٍبیٍٕٗلٖ ٘‪ٍُٛ‬یيالّٔب‪٩‬بْ ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬ایڭ آفووی ٔفَیٕی [‪ ]121‬چیىبیبرىبٍٔیىی‬‫اؽ‪ٛ‬اٌیلْ ِ‪ ٍَٛ٦‬ایلی‪.‬‬‫ِریىا ٔنه اٌلّٗ ث‪ ٛ‬آلْبَ ا‪ٚ‬ى ل‪ ٚ َٛ‬الوثبٌویٕی ٘یظ ایَگٗ آٌّبكی‪ .‬فم‪ ٜ‬فالوذ‬‫هفیمٍوی ث‪٪ٌٛ‬بْ ثيٌو‪ ٗ٩‬فبٌٔ ِؾجزٕی ا‪ٙ١‬به لیال ‪ ٚ‬ثئڭ ‪ٚ‬اٍ‪ِٗٞ‬ي ثٍْٗ ‪٩‬بیت ك‪ٍٚ‬زٍو‪ٗ٩‬‬‫٘و ىِبْ ٍالَ یزى‪ٛ‬ىا ایلی‪١ .‬بٌٌُو ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ‪ ِٓ« :‬ث‪ٌٛ‬ؤی فلا‪ ٗ٩‬ؽ‪ٛ‬اٌٗ لیالِٓ‪،‬‬‫گٕبٍٖي لبُٔ ٘له ویزّبً» كیو ایلی‪.‬‬‫یبهَ آلْبِلْ ٍ‪ٍ ْٛ٩ٛ‬ب‪٥‬ذ ایىیٌوكٖ و‪ٛ‬ة ؽبٌَيالٔلی‪ٌ ،‬ىٓ ّ٘بْ ٘‪ّٛ‬ی‬‫ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬ایلی‪ِ .‬ریىا هؽیُ فبْ یبٍنی ّویف رال‪ٚ‬د لیٍّبللٖ ِریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ ا‪ٚ‬ىی‬‫ٍیىنی‪ٍ ،‬یىنی وٍّبد ّویفٗٔی رىواه لیٍّبللٖ ایلی‪ .‬آهاٍریٖكٖ «الآٌٗ اال اٌلّٗ»ٔڭ‬‫آهلٍٗی‪ ٗ٪‬ؽيیٓ فم‪ ٜ‬ىیبكٖ ِأصو ثو «آٖ!» چیىب ایلی‪.‬‬‫ّفمذ ّْ٘ریٍٖی لبیٕبق ٍ‪ ٛ‬ر‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ّیٌْٗؤی آیب‪٩‬یگٗ ثبٍیت ٔفٌ‬‫آٌیْیٕی آٍبٔالّلهِبل‪ ٗ٪‬یبهكَ لیال ایلی‪.‬‬‫ثئڭ ماربً ِغو‪ٚ‬ػ ث‪٪ٌٛ‬بْ و‪ٛ‬ڭٍّي ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یبُ ‪ ٚ‬آىاهٍي ِ‪ ٍَٛ٢‬ك‪ٍٚ‬زّئڭ آفووی‬‫ٍب‪٥‬زٍؤلْ ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ [‪ ]120‬رأصو ‪ ٚ‬ا‪ٞٙ‬واثلٖ‪ٔٛ٘ ،‬گ‪ٛ‬ه‪ٔٛ٘ ،‬گ‪ٛ‬ه ‪ ٚ‬فم‪ ٜ‬آ ڭب‬‫آ ڭالرّبینی‪ 1‬یی‪٪‬الِبللٖ ایلن‪.‬‬‫‪ٚ ٣ٍٛٝ‬لزی ایلی‪ِ ،‬ریىا ٔنه اٌلّٗ ایڭ آفووی ٔفَیٕی چیىیت كٔیب‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬آ والرّبینی‬‫‪225‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِؾٕذفبٍٕٔٗلْ‪ :‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ع‪ٛ‬ه ‪٩ ،ٍُ١‬له ‪ ٚ‬فیبٔذ ا‪ٚ‬یٍٕٗلْ آفود كاه اٌواؽزی‪ٗ٩‬‬‫و‪ٛ‬چلی‪.‬‬‫ِریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ عَلیٕی ثبّمٗ ثو ا‪ٚ‬ی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة یبٍّو‪ ٗ٩‬فرب ثریكیٍو‪ .‬یبٍّؤڭ‬‫ِْ‪ٛ‬هری ثٍْٗ عٕبىٖ ِواٍّی ایورٗ‪ ٗ٩‬پٕغْٕجٗ و‪ٔٛ‬یگٗ لبٌل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬فز‪٩ٛ‬واف‪ 1‬اٍجبثی ویٍز‪ٛ‬ه‪ٌٛٚ‬ة ثئڭ هٍّّي‪ِ ُ٘ ،‬ریىا ٔنه اٌلّٗ عَلیٕڭ‬‫هٍّی إٌٓلی‪.‬‬‫جٕبسٖ ِزاطّی‬‫پٕغْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ٔ ٥‬چی هعت ‪٘ ٠٣٣٥‬غویلٖ (‪ ٠٣‬آپویً ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً) ِریىا ٔنه‬‫اٌلّٗ ‪ ٗ٩‬عٕبىٖ ّٔبىی ا‪ٚ‬ل‪ٌٛٛ‬ة ایَىی ‪ ٚ‬یبڭی وبگبْ آهإٍلٖوی ثو ریپٗكٖ و‪ٌِٛٛ‬لی‪.‬‬‫عٕبىٖ ا‪ٚ‬چ‪ّٙ ْٛ‬وكْ ُ٘ و‪ٛ‬ة وْی چیملی‪ .‬وبگبْ ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖوی لْاللٍو‬‫ا٘بٌیَی یی‪٪‬یٍلیٍو‪ .‬وبگبٔلٖ وی ربربه ِىزجی ّبگوكٌوی ِبرُ ّولیٍوی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ؽب‪ٙ‬و‪ٕٔٚ‬ی‬‫یی‪٪‬الرلیٍو‪ .‬وبگبْگٗ یی‪٪‬یٍ‪٪‬بْ ه‪َ٥ ًٚ‬ىوٌوی ِواٍّ‪ ٗ٪‬اّرتان لیٍیت ؽوثی اؽرتاَ‬‫و‪ٛ‬هٍبرلیٍو‪]122[ .‬‬‫ِریىا ٔنه اٌلّٗ ٔڭ یبُ فبر‪ٔٛ‬ی‪ ،‬لبههی آٔبٍی‪ ،‬آٌزی یبّبه ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬ر‪ٛ‬لم‪ٛ‬ى یبّبه‬‫لیيی وبگبٔگٗ ویٍیت ا‪ٚ‬ى ‪٥‬بئٍٗ ثبٍّمٍویٕی آفود ٍفوی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ىارلیٍو‪.‬‬‫لرب ا‪ٍٚ‬زی‪ٍٛ ٗ٪‬یالٔ‪٪‬بْ ٔ‪ٞ‬مٍوو‪ٛ‬ة آرْنی ‪ ٚ‬أزمبَع‪ٛ‬یبٔٗ ایلی‪ٞٔ .‬مٍو‪« :‬لربڭگٗ رٕظ‬‫یبد ‪٥‬يیي ا‪ٚ‬هربق! ٍٕڭ أزمبِڭ إٌٓ‪ٛ‬ه‪٘ .‬و ثو ل‪ٞ‬وٖ لبٔڭ ِمبثٍی‪ ٗ٪‬ثو ‪١‬بٌّٕڭ ِوكاه لبٔی‬‫ر‪ٛ‬و‪ٌٛٛ‬ه» ٍ‪ٛ‬ىٌوی ثٍْٗ رّبَ ث‪ٛ‬ال‪ ،‬ث‪ٍٛ ٛ‬ىٌو‪ ،‬ث‪٥ٚ ٛ‬لٌٖو آٔل ثٍْٗ رأویل لیٍٕٗ ایلی‪.‬‬‫عجت ثز تصبدف یبوٗ أتمبَ اٌ‪ٙ‬ی‬‫ٍٍ‪ٞ‬بْ ف‪ٛ‬اعٗ اٍٍّی ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ فواُ ثبّیٍی ثو ٔیچٗ ّبگوكپیٌْٗو ثٍْٗ‬‫ثبهیت فبر‪ ْٛ‬ثبالٌو ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ثبٍیت ورییت ِریىا ٔنه اٌلّٗٔی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬آٌ‪٪‬بْ‪ ُ٘ ،‬ر‪ٛ‬لم‪ٛ‬ى ِیڭ‬‫ٕ‪ َٛ‬آلچٍٗیٕی ‪ٖ٩‬ج ًب‪ 2‬آٌیت ویٍَٗیگٗ ٍبٌ‪٪‬بْ ایلی‪ِ .‬ریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ ّ‪ٙ‬بكرٕلْ ایىی‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪< фотография‬‬‫‪ 2‬ا‪ٚ٥ :‬جب‬‫‪226‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫و‪ ْٛ٩ٕٛ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍٍٞ ٛ‬بْ ف‪ٛ‬اعٗ ِوگ‪ِ 1‬فبعبح ثٍْٗ ‪ٚ‬فبد لیٍلی‪.‬‬‫ك‪ٍٚ‬زٍوكْ ثوی ِریىا ٔنه اٌلّٗٔڭ ّ‪ٙ‬بكری‪ٔ« ٗ٪‬نه اٌلّٗ ّ‪ٙ‬یل» رأهیـ ربپلی‪)٠٣٣٥( .‬‬‫[‪]121‬‬‫ ‪- ٠٨‬‬‫عىض اٌحزوت ی‪ٌٕٛ‬ذٖ ثخبرا حى‪ِٛ‬تیٔڭ ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬زی‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ویٕی یبىیت ویال یبر‪٪‬بِْيكْ ثریی ٘و ِٕبٍجذ چیمللچٗ‬‫ثیبْ لیٍلی‪ّ٪‬ي كیه‪ ،‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ا‪ٚ‬ىی ثبٌناد ‪٥‬ىٌ اٌؾووذكٖ اّالِىلٖ ایلی‪.‬‬‫ه‪ ًٚ‬أمالثچیٍویٕڭ ر‪ٚ‬ییمی‪ 2‬ثٍْٗ آىاك لیٍلی‪٪‬ی ِؾج‪ٍٍٛ‬ؤی ‪٥‬ىٌ اٌؾووذٔی‪،‬‬‫ه‪ٚ‬ؽلْ ر‪ّٛٛ‬هِبِٗن ا‪ٚ‬چ‪ٍ« ْٛ‬جرییب‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىارلن» كیت ّبی‪ ٗ٦‬چیمبهِبللٖ ایلی‪.‬‬‫یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ویچم‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی ّ‪ٙ‬ؤی آیالٔیت چیم‪٪‬بٔلٖ ث‪ٛ‬ر‪٥ ْٛ‬ىٌ‬‫اٌؾووذ ه‪ٚ‬ػكْ ر‪ّٛ‬لی‪ٚ« ،‬ا ّوی‪٦‬زب!» كیت ی‪ٛ‬هگبٍٔؤڭ ثویٍی ُ٘ و‪ٛ‬چٌٗوكٖ‬‫و‪ٛ‬ه‪ّٔٚ‬بیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ث‪ ٛ‬اُ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٔڭ ویفیگٗ ر‪٩ٛ‬وی ویٍّبً ایلی‪ٌ .‬ىٓ‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ ُ٘ چبهٍٖیٕی ربپلی‪:‬‬‫ِلهٍٗ ‪ ٚ‬گنهٌو‪ِ ٗ٩‬قٖ‪ِ ٓٛ‬أِ‪ٛ‬هٌو ی‪ٛ‬ثبهیت «ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی ا‪ٚ‬ى ه‪٥‬یٍٗی ُ٘‬‫ثبٔمٌٗؤی فرب آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ّٙ ْٛ‬و‪ ٗ٩‬وریوبْ‪ِٔٛ ،‬لْ ٘یظ ویَّٗ ألیْٗ لیٍّبٍ‪،ْٛ‬‬‫علیلٌؤڭ ٍ‪ٛ‬ىٌوی‪ ٗ٪‬آٌلأّبڭ‪ِٔٛ ،‬لْ ث‪ٛ‬یبْ علیلٌو ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ي ی‪ٛ‬لله» وجی‬‫ٍ‪ٛ‬ىٌو ٍ‪ٛ‬یالریت رىواه‪ٚ« :‬ا ّوی‪٦‬زب!» ٔلاٍیٕی چیمبهِبل‪ِٛ ٗ٪‬فك ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ِ‪ٔٛ‬لْ ِمٖلی اعٕجیٌوو‪ٛ‬ىیگٗ ا‪ٚ‬ىیٕی إالؽبر‪ٝ ٗ٪‬بٌت‪ ،‬فم‪ ٜ‬ا٘بٌیٕی‬‫لبهّی و‪ٛ‬هٍبرّبن ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو لَُ آٌلأ‪٪‬بْ لْالق ‪ ٚ‬ر‪ِٛ‬بْ ا٘بٌیَیٕی ُ٘‪،‬‬‫ّ‪ٙ‬ؤڭ ا‪ٝ‬وافی‪ ]126[ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة یریالّلهكی‪ .‬ر‪ِٛ‬بٍٔیٍؤڭ ثبٍّ‪٪‬ی ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪٩‬غل‪ٚ‬أٍه‬‫‪٥‬جل اٌلّٗ ثبی ثچٗ ُ٘ عالي‪ 3‬اٌلیٓ اِنی‪ ،‬پیىٕلٌه ِواك اِنیٌو‪ ٗ٩‬اِری ‪ٝ‬وفٕلْ ِقٖ‪ٓٛ‬‬‫ٌ‪ٞ‬فٍو‪ ،‬اؽَبٍٔو لیٍیٕت ر‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪،‬ة‪ِ :‬ون‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ر‪ٚ‬یمی‬‫‪ 3‬ا‪ :‬عال‬‫‪227‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫یبٍّؤڭ رْجضی ثٍْٗ ٍّٕٗجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ٔ ٣‬چی هعجلٖ ِوويكْ ِیٍیم‪ٛ‬ف‪ٚ 1‬وویَٕىی‬‫‪2‬‬‫اِ‪ٚ‬بٌوی ثٍْٗ‪ ،‬اِری‪ِ ،‬یٍٍری ‪ ٚ‬وبگبْ‪ 3‬اعوائیٗ ل‪ِٛ‬یزٍٗی اٍٍّوی‪ ٗ٪‬ا‪ّٚ‬ج‪ِّٔٛٚ ٛ‬لٖ ثو‬‫ریٍ‪٪‬واف ویٍلی‪:‬‬‫«ثقبها فبع‪ٌٗ٦‬وی ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فزٕٗ‪ٍ ٗ٩‬جت ‪ ٚ‬إالؽبر‪ِ ٗ٪‬بٔ‪ ٤‬ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو‪ٗ٩‬‬‫لبرزی‪ ٨‬عيا ثریٌَ‪ِٔٛ ،ْٛ‬لْ ث‪ٛ‬یبْ یبُ ثقبهایلٌؤڭ ِبي ‪ ٚ‬عبٍٔوی‪ٙ ٗ٪‬وه ریىَٗ ثقبها‬‫اِرییٕڭ ّقٖی‪ِ ُ٘ ،‬یٍٍریٔڭ ّقٖی َِئ‪ٛ‬ي كهٌو‪».‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ا‪ٚ ٚ‬لزٍوكٖوی اؽ‪ٛ‬اٌیٕی ثیٍٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔو‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٩‬كه وٗ ثقبهأڭ‬‫رّبَ رٕغالٍّّٗی‪ ٗ٪‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ریٍ‪٪‬واف وفبیٗ لیال ایلی‪ٌ .‬ىٓ ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ریٍ‪٪‬وافٕڭ اّ٘یزیٔی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی و‪ٛ‬ىٔلْ ر‪ّٛٛ‬هكی‪« :‬اگو ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی صجبد لیٍَٗ‬‫ِوويكٖوی ك‪ٍٚ‬زٍو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٙ‬لیلٌوكْ ل‪ٛ‬ر‪ٌّٛ‬بق ِّىٓ ایىبٍٔیىٕی»‬‫آ ڭالرلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ریٍ‪٪‬واف ِ‪ّٔٛٚ‬ی آ‪٩‬يكْ آ‪٩‬ي فٍك آهاٍی‪ ٗ٪‬ربهلبٌیت ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍؤڭ‬‫ه‪ٚ‬ؽٍویٕی ٍ‪ٔٛ‬لهكی ‪ ٚ‬إالؽبد ‪ٝ‬وفلاهٌوی‪ ٗ٪‬یڭی اِیلٌو ثریكی‪.‬‬‫ٌىٓ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ِ‪ٔٛ‬ڭ ُ٘ چبهٍٖیٕی ربپلی‪]121[ :‬‬‫«ه‪ٍٚ‬یٗ ؽى‪ِٛ‬زی لبىایل ّ‪ٙ‬وی‪ٗ٪‬چٗ ر‪ٛ‬هوَزبْ اكاهٍٖیٕی عٕبث‪٦‬بٌی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬هكی»‬‫وجی اثٍٗ فویجبٔٗ ثو ّبی‪ٔٗ٦‬ی هٍّی آكٍِو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ربهلبرلی‪ .‬ؽزی ل‪ّٛ‬جیىی‬‫آكٍِوی ‪ ٚ‬اِری ِؾوٍِوی ث‪ٚ٦‬ی ٍبكٖ كي ٍپبٍ٘وكْ اثٍٗ ٍ‪ٛ‬كاگوٌوكْ ٍی‪ٔٛ‬چی اٍّی ثٍْٗ‬‫چبپبٍٔو ُ٘ ویلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬بی‪ٍ ٗ٦‬بیٍٕٗلٖ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ رىواه ل‪ٛ‬رالٔلی‪.‬‬‫اِِب ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ِنو‪ٛ‬ه ریٍ‪٪‬واف‪ٍّ٥ ٗ٪‬ی ٕ‪ٛ‬هرلٖ لبٔلای اُ و‪ٛ‬هٍٗرلی؟‪:‬‬‫ِْ‪ٛٙ‬ه ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچی ثو٘بْ اٌلیٓٔی ّ‪ٙ‬وكْ چیمبهیت وبگبٔلٖوی ا‪ٚ‬ى‬‫چ‪ٙ‬بهثب‪٩‬یگٗ یریالّل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ِ‪ٔٛ‬ڭ اٍّیٕی «ؽجٌ» ل‪ٛ‬یلی‪.‬‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزچی ِفزیٍوكْ ِال ك‪ٍٚ‬زٕی لبهّی ‪ٚ‬الیزی‪ ٗ٪‬لب‪ٙ‬ی لیٍیت ی‪ٛ‬ثبهیت‬‫ِ‪ٔٛ‬ڭ اٍّیٕی «ٔفی» ل‪ٛ‬یلی‪ .‬ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ِال ك‪ٍٚ‬ذ لبهّی لب‪ٙ‬یٌ‪٪‬یگٗ یٗٔٗ ا‪ ْٚ‬یً‬‫——————————————‬‫‪Милюков 1‬‬‫‪ Керенский 2‬ا‪ :‬وؤیَى‪ ،ٝ‬ة‪ :‬گؤیَى‪ٝ‬‬‫‪ 3‬ا‪ :‬گبگبْ‬‫‪228‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اِری‪ٕ ٗ٩‬لالذ ثٍْٗ فلِذ لیٍ‪٪‬بٔلْ ویینی یب یزْبه‪ ،‬یب یزّْبً ایلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اُ ثٍْٗ ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو‪ ٗ٩‬عيا ثریآِ كیت اعٕجیٌؤی آٌلاریت ؽمیمزبً ‪٥‬ىٌ‬‫اٌؾووزچی ثبٍّ‪٪‬ی ث‪٪ٌٛ‬بْ ِال ك‪ٍٚ‬ز‪ ٗ٪‬وبرزٗ ِىبفبد ثریكی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ‪٥‬ىٌ اٌؾووزٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بر‪٪‬بٔلْ ویینی ِٖٕفٕی ثقبها‪ ٗ٩‬هئیٌ‬‫لیٍلی‪٪‬ی كیه إالؽبر‪ ٗ٪‬لبهّیٌ‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لبهّی‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىارٍ‪٪‬بْ ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغیٔی ُ٘‬‫ثقبها‪ ٗ٩‬چبلرییت ویٍز‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغی ِْ‪ٛٙ‬ه ‪٦ِ ٚ‬و‪ٚ‬ف ثو ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچی‪ٝ ،‬جی‪٦‬زبً و‪ٛ‬ة ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه ‪ٚ‬‬‫‪١‬بٌُ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ا‪ٍٚ‬زی‪ٖٔ ٗ٪‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیكْ ٔیچٗ یًٌه أزمبِیٕی آٌیت ل‪ّٛ‬جیىیٌه‬‫ِٕٖجی‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىی ایگٗ ث‪ ،ٌِٛ‬ثؤچی ِمٖلٌؤلْ ایلی‪]114[ .‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽویف ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو‪« :ٗ٩‬كاك ل‪ّٛ‬جیىی ل‪ٌٕٛ‬لْ كیڭ‪،‬‬‫عٕبث‪٦‬بٌیٕڭ ٘یظ ثو اّلْ فربٌوی ی‪ٛ‬ق‪٘ ،‬و ثو إّی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بر‪٪‬بْ» كیو ایلی‪ .‬ثبّمٗ‬‫یبللْ یبٍّؤڭ ّٔبیٕلٌٖویٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة‪« :‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عٕغبٌٕی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلی‪ ،‬اگو‬‫ل‪ّٛ‬جیىیٌه ِٕٖجی ِڭب ربثْ‪ٛ‬ه‪ ٌَٗٚ‬اٍّؤی ثوو‪ٔٛ‬گٗ ر‪ٛ‬ىاربهِٓ» وجی ‪٥ٚ‬لٌٖو ثریٖ ایلی‪.‬‬‫مار ًب ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی ایىی ی‪ٛ‬ىٌه ِٕؾ‪ٍ ًٛ‬یبٍزی ثٍْٗ ٘و ایىی ‪ٝ‬وفٕی ُ٘‪،‬‬‫ا‪ٚ‬ىٔلْ ٔفود لیٍل‪ٚ‬ه‪٩‬بْ ایلی‪:‬‬‫ثبّلٖ إالؽبر‪ ٗ٪‬ثو آى علیواق وریّلوٕلْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو آٔی ِ‪ٍٞ‬م ًب‬‫إالؽبد ‪ٝ‬وفلاهی ٍبٔبِبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ٕ‪ٛ‬ڭ و‪ٍٔٛ‬وكٖ إالؽبر‪ٍ ٗ٪‬ب‪ٚ‬ق لبهاة‪ ،‬فزٕٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بٔلْ ویینی آچیملْ آچیك‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ‪ٝ‬وفلاهی ث‪ٌٛٛ‬ة چیملی‪ٕ٪‬لْ یبٍّؤڭ اِیلی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬مارلْ‬‫ا‪ٚ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪ّٛ ِٗٔٗ .‬ي ‪ٚ‬لزلٖ یٕٗ ثو ا‪ٚ‬ی‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬یٕبٌلی‪( .‬رفٖیٍی ویٍٍٗی ثٕلكٖ)‬‫‪- ٠٩ -‬‬‫ت‪ٛ‬ساق‬‫(ثخبرا حى‪ِٛ‬تیٔڭ یٗٔٗ ثز ا‪ٚ‬ی‪ٔٛ‬ی)‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی چبهّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ ٠٠‬آپویًكٖ یبٍّو ثٍْٗ یبهاّّبق چبهٍٖیگٗ‬‫وریّلی‪ .‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٔٗ ِأِ‪ٛ‬هٌویٕی آها‪ ٗ٩‬ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة یبٍّوكْ ‪ٔ ٠٠‬فو ‪ٚ‬ویً چبلوكی‪.‬‬‫‪229‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫یبٍّو‪ :‬ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍگبْ ه‪َ٥ ًٚ‬ىوٌویٕڭ ‪ٚ‬ویٍٍوی‪ ،‬وبگبْ اعوائیٗ ل‪ِٛ‬یزٍٗی‪،‬‬‫وبگبٔلٖوی اّچی ‪َ٥ ٚ‬ىو ّٔبیٕلٌٖوی ُ٘ وبگبٔلٖوی ربربه [‪ ]113‬عّ‪٦‬یذ فرییٍٕٗڭ‬‫٘یئذ هیبٍزی ثٍْٗ ل‪ ّّٗٛ‬ثو ِغٌٍ یبٍبة ا‪ّٚ‬ج‪َِ ٛ‬ئٍٗٔی ِناووٖ لیٍلیٍو‪ِ .‬غٌٍ و‪ٛ‬ة‬‫ربهرّْٗكْ ویینی ‪ٔ ٠٠‬فو ‪ٚ‬ویً ی‪ٛ‬ثبهّ‪ ٗ٪‬لواه ثریكی‪.‬‬‫پٕغْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ‪ ٠٣‬آپویًكٖ ایلی‪ .‬یبٍّوكْ ثویٍی وٍَقبٔٗ‪ ٗ٩‬ویٍیت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لواهٔی‬‫ثيگٗ ِ‪ ٍَٛ٦‬لیٍلی‪:‬‬‫ِٓ‪ ،‬فَزٌٗك ‪ ٚ‬ایَیزّٗ آهإٍلٖ ربَ ‪ٖ٥‬جیذ ثٍْٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لواه‪ ٗ٩‬لبهّی ویٍلَ‪،‬‬‫«ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ِمٖلی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اّلْ ‪ٔ ٠٠‬فو ه٘ربٌؤی ر‪ٛ‬ىال‪ ٗ٪‬ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة ِؾ‪ٛ‬‬‫لیٍّبلله» كیلَ‪.‬‬‫یبٍّو ّٔبیٕلٍٖی‪« :‬ثي ‪ِّٛ٥‬ی ل‪ ّّٗٛ‬عّ‪٦‬یزٕڭ ارفبلی ایٍٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لواه‪ ٗ٩‬ویٍلن‪،‬‬‫ایّلی ث‪ ٛ‬لواهكْ لبیزت ث‪ٌّٛ‬بیله» كیلی‪.‬‬‫ِٓ‪ِ« :‬بكاِىٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لواه اعوا لیٍٕ‪ٛ‬ه‪ ،‬ا‪ٌّٗٚ‬وىٗ ؽب‪ٙ‬والٔیت ثبهڭي! ُ٘‬‫یبهالالٔڭي! ربوٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٌگبٔلْ ث‪ٛ‬ه‪ ،ْٚ‬كٍّّٕوڭيكْ ثیِ آٌزی ٔفؤی ع‪ ٗ٪ّٕٙ‬ی‪ٛ‬ثبها‬‫آٌڭي!» كیلَ‪.‬‬‫عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ‪ ٠٤‬آپویً ‪ٔ ٦‬چی هعتكٖ ثقبها یبٍّؤلْ‪ِ :‬ریىا ِؾی اٌلیٓ‪ِ ،‬ریىا‬‫‪ٖ٥‬بَ‪ِ ،‬ریىا ‪٥‬جل اٌمبكه‪ ،‬فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ‪ِ ،‬ؾی اٌلیٓ ِقل‪ِ ،َٚ‬ال ّویف ‪ ٚ‬ثبّمٌٗو ‪٠٠‬‬‫ٔفوكْ ‪٥‬جبهد ثو ٘یئذ ر‪ٛ‬پالٔیت لبفمبىیل ‪ ٚ‬ربربه لبهٔلاٍّوكْ ُ٘ ثو ایىی ٔفو ث‪ٌٛ‬و‪ٗ٩‬‬‫ل‪ٌّٛٛٛ‬ة ِیٍٍری ‪ٌّٛ ٚ‬ىٗ هفبلزٍوی ثٍْٗ ثقبها‪ ٗ٩‬ع‪ٔٛ‬بكیٍو‪ .‬ثقبها ‪ٚ‬گياٌی‪ ٗ٪‬ث‪ٌٛ‬ؤی ِریىای‬‫ا‪ٚ‬هوٕغی لبهّی آٌیت اهوگٗ ایٍزیت ل‪ّٛ‬جیىی ؽ‪ٌٛ‬یَیلٖ یریالّلهكی‪]111[ .‬‬‫عّ‪ّٔ ٗ٦‬بىٔلْ ویینی ‪ٚ‬ویٍٍؤی هؽیُ فبٔی ِ‪ّٙ‬بْفبٔٗ‪ ٗ٩‬ایٍزلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ِ‪ّٙ‬بٔقبٔٗ‪ ٗ٩‬لب‪ٙ‬ی‪ 1‬والْ‪ ،‬هئیٌ‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬فزیٌو ‪ ٚ‬ثبهچٗ ٍوووكٌٖو‪٥ ُ٘ ،‬ىٌ‬‫اٌؾووزچیٍؤڭ ‪ٚ‬ویٍٍوی‪ ،‬كهثبه اٍ٘ی ؽب‪ٙ‬و ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫اِری ُ٘‪ِ ،‬غٍَٕڭ ر‪ٛ‬هی‪ ٗ٪‬ویٍیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزچی ‪ٚ‬ویٍٍو ٘یظ ثو ِملٍِٗي «ثي اٍزِٗبیّي‪ ،‬ثي ّوی‪٦‬ذ اٍزٗهِي‪ ،‬ثيگٗ‬‫إالؽبد ‪ ٚ‬ؽویذ وریٖن ایّبً‪ »...‬كیت ‪٩ٛ٩‬ب لیٍّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ ٚ‬ىِبٔلٖوی ِفزی ‪َ٥‬ىو ‪٥‬بهف فبْ‪« :‬ثي یزی ی‪ٛ‬ى یٍلْ ثریی ٍَِّبّٔي (؟)‪ ،‬ثي‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬لبه‪ٝٙ‬‬‫‪230‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ٍَِّبٍٔملْ لبیزّبیّي» كیت رب‪ّٚٚ‬ی یزْىبٔچٗ كاك كیّٗولٖ ایلی‪ٍ .‬وووكٌٖوكْ‬‫ر‪ٛ‬هٍ‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ر‪ٛ‬هٖ ف‪ٛ‬اعٗ ِیٍٍری‪ ٗ٩‬لبهاة‪« :‬ر‪ٛ‬هٖ ثي لج‪ٛ‬ي لیٍّبیّي‪ ،‬ثئی آر‪ ٛ‬لیً»‬‫كیت ثب‪٩‬وٖ ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ فبع‪ٌٗ٦‬وك ْ و‪ٛ‬ى ی‪ ٌَِٗٛٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٌٍ‪ ،‬ثو ِ‪ٚ‬ؾىٗ ٕؾٍٕٗیٕی و‪ٛ‬ى آٌلٔلٖ‬‫و‪ٛ‬هٍبرٗ ایلی‪.‬‬‫یبٍّوكْ ثوی اِری‪ ٗ٩‬لبهاة‪« :‬رمٖری‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬آ ڭالرڭي! إالؽبد فوِبٔیٔی ثي‬‫چیمبهكوّی یبوٗ ٍي؟ ٍئڭ فوِبٔڭيگٗ ث‪ٌٛ‬و لبهّی ویٍلیٍوِی‪ ،‬یبوٗ ثي؟» كیلی‪.‬‬‫اِری ِغٌٍكٖویٌو‪ ٗ٩‬لبهاة‪( :‬یبٍّو‪ ٗ٩‬اّبهد لیٍیت) «ث‪ٌٛ‬و ُ٘‪ّ ،‬وی‪٦‬ز‪ِٛ ٗ٪‬افك‬‫ث‪ ٌَْٛٛ‬كیلهٌو‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و ُ٘ ِٕڭ ٕبكق رج‪ »َٗ٦‬كیلی‪ ّٛ .‬ثٍْٗ ا‪ٚ‬هٔیكْ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ى‬‫فٖ‪ٕٛ‬ی ا‪ٚ‬یی‪ ٗ٪‬ویزلی‪]111[ .‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لزلٖ ِ‪ّٙ‬بٔقبٔٗ آی‪ٛ‬أٍویٕڭ آٍزی‪ ،‬رقذ ِیلأی َِغل عبِ‪ٕ٦‬ڭ آٌلی‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ثٍْٗ ر‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪.‬‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍو‪« :‬ا‪ّٚ‬ج‪ٔ ٠٠ ٛ‬فؤی ثئڭ ل‪ٌّٛ‬ي‪ ٗ٩‬ربپْ‪ٛ‬هڭ‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤی پبهچٗ ‪ -‬پبهچٗ‬‫لیالیٍ‪ٛ‬ن» كیت فویبك لیال ایلیٍو‪.‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی ِ‪ّٙ‬بٔقبٔٗكٖوی آكٍِؤی ربّمبهی‪ ٗ٪‬چیمبهكیٍو‪ِ .‬یٍٍری ثٍْٗ ّ‪ٌٛ‬ىٗ‬‫ُ٘ ل‪ّٛ‬جیىی ؽ‪ٌٛ‬یَی‪ ٗ٪‬ویزلی‪ِّٙ ،‬بٔقبٔٗكٖ یبٌ‪ٛ٪‬ى یبٍّو ‪ٚ‬ویٍٍوی لبٌلیٍو‪ .‬اِِب‬‫ربّمبهیلٖویٍو‪« :‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ ْٚ‬ایىی ٔفؤی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِٗن الىَ» كیت ثب‪٩‬وِبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ر‪ٛ‬هٖ لً ٘‪ٛ‬كیچی ویٍیت «ل‪ّٛ‬جیىی ؽ‪ٌٛ‬یَی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ڭٍو» كیت ‪ٚ‬ویٍٍؤی رىٍیف‬‫لیٍلی‪.‬‬‫‪ٚ‬ویٍٍو‪« :‬ث‪ ٛ‬یریكٖ یی‪٪‬یٍ‪٪‬بٍٔو ثئی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِٗن اٍزٗیٍو‪ِ ،‬بكاِىٗ ثئی‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِٗوچیٍو‪ ،‬اِریٔڭ ا‪ٚ‬یٕلٖ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٍ‪ٍٔٛ‬و‪ ،‬ثي ربّمبهی‪ ٗ٪‬چیمّبیّي» كیلیٍو‪.‬‬‫٘‪ٛ‬كیچی‪ِ ِٓ« :‬زٖلی‪ٍ ،‬يگٗ ٘یظ ثوویَّٗ ر‪٦‬وٗ لیال آٌّبیله» كیلی‪.‬‬‫‪ٚ‬ویٍٍو‪« :‬ثئڭ و‪ٛ‬ڭٍّي‪ٍ 1‬يگٗ ر‪ٛ‬ال ایّبً‪ ،‬ثئڭ ٍیيگٗ إِیزّي ی‪ٛ‬لله» كیلیٍو‪.‬‬‫٘‪ٛ‬كیچی ویزلی‪ ،‬یٗٔٗ ثبّمٗ ثو ِأِ‪ٛ‬ه ویٍیت ربّمبهی چیمْ‪ ٗ٪‬رىٍیف ایزلی‪.‬‬‫‪ٚ‬ویٍٍو ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬أِ‪ٛ‬ه‪ ُ٘ ٗ٩‬هك ع‪ٛ‬اثی ثرییت «ثئی ِیٍٍری ثٍْٗ [‪ٌّٛ ]111‬ىٗ‬‫َِئ‪ٌٛ‬یزٕی ا‪ٚ‬ى ث‪ٛ‬ی‪ٌ ْٛ‬وی‪ ٗ٪‬آٌیت ویٍز‪ٛ‬هگبٍٔو ایلی‪ ،‬ث‪ ٛ‬یریكْ چیمّْي ُ٘ آٌوكْ ثبّمٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬و‪ٛ‬ڭٍّو‬‫‪231‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ِّىٓ ایّبً» كیلیٍو‪.‬‬‫‪٥‬بلجذ ِیٍٍری ثٍْٗ ّ‪ٌٛ‬ىٗ ثبٌناد چیمیت یی‪٪ٍ٪‬بْ ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤی ربهلبریت یبٍّو‬‫‪ٚ‬ویٍٍویٕی ل‪ّٛ‬جیىی ؽ‪ٌٛ‬یَی‪ ٗ٪‬آٌیت ثبهكیٍو‪.‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىی‪« :‬ثي إالؽبرٕی اٍزِٗبیّي‪ ،‬لیٍ‪٪‬بْ ؽووزٍوِيكْ ر‪ٛ‬ثٗ لیٍلن»‬‫ِ‪ّٕٔٛٚ‬لٖ ثو ف‪ ٜ‬یبىك‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ویٍیت یبٍّو ‪ٚ‬ویٍٍؤلْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ف‪ٕٞ‬ی اِ‪ٚ‬ب لیٍڭٍو كیت‬‫‪ٍٝ‬ت لیٍلی‪ٚ ،‬ویٍٍو ا‪ّٚ‬ج‪ٍٝ ٛ‬جٕی هك لیٍلیٍو‪ِ .‬یٍٍریویٍیت اِ‪ٚ‬ب لیٍڭي كیت إواه لیٍلی‪.‬‬‫‪ٚ‬ویٍٍو‪« :‬ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗیٕڭ ثبٍّ‪٪‬ی ِیٍٍریٔڭ ‪ٍٝ‬ت ‪ ٚ‬إواهی ث‪ٛ‬یٕچٗ اِ‪ٚ‬ب‬‫لیٍلن» كیت ل‪ٛ‬ي ل‪ٛ‬یبِي كیلیٍو‪ٌ .‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ّ ٛ‬و‪ٕٝ‬ی ِیٍٍری لج‪ٛ‬ي لیٍّبكی‪ ،‬ف‪ُ٘ ٜ‬‬‫اِ‪ٚ‬بالّٔبٍلْ لبٌلی‪.‬‬‫ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ٍب‪٥‬ذ ثَب‪٥‬ذ ‪ٚ‬ویٍٍو ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬ی‪٘ ٗ٪‬غ‪ َٛ‬لیٍّبلچی ث‪ٛ‬ال ایلیٍو‪( .‬ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ِمٖلی ثٍ‪ٛ‬اچیٍو ل‪ٛ‬یل ثٍْٗ یبٍّو ‪ٚ‬ویٍٍویٕی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِٗن ایلی‪ .‬ىیوا اگو‬‫ؽى‪ِٛ‬ذٔڭ ّ‪ٔٛ‬لاق فبٍل ثو ِمٖلی ث‪ٌّٛ‬بٍب ایلی‪ ،‬ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤی اهن ایچیىٗ ی‪ٛ‬ي‬‫ثریِبً ایلی‪).‬‬‫‪ٚ‬ویٍٍو ل‪ّٛ‬جیىی ا‪ٚ‬یٕلٖ ِؾج‪ِ ٚ ًٛ‬ؾٖ‪ٛ‬ه وجی ایلیٍو‪ ،‬اگو ا‪ٚ‬یلْ چیمب لبٌٌَٗو‬‫رٍف ث‪ٌٍْٛ‬وی أیك ایلی‪]110[ .‬‬‫‪٩‬و‪ٚ‬ة ‪ٚ‬لزی ث‪٪ٌٛ‬بٔلْ ویینی ؽى‪ِٛ‬ذ ِأِ‪ٛ‬هٌوی ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤی اهولْ چیمبهكیٍو‪ٌ .‬ىٓ‬‫فزٕٗچیٍو هیىَزبٔلٖ ‪ٚ‬ویٍٍو چیمْٕی و‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ر‪ٛ‬ها ایلیٍو‪.‬‬‫ِیٍٍری‪ٚ ،‬ویٍٍوگٗ‪ٍ« :‬ئڭ آهاڭيكْ ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗی ث‪٪ٌٛ‬بْ ٍَِّبٍٔؤی اعواریت‬‫وبگبٔگٗ ا‪ٚ‬ىاربِي‪ ،‬ثبّمٌٗوڭي‪ ،‬لبچبْ هیىَزبْ رٕغالَٔٗ چیمبهٍیيٌو» كیلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رىٍیفٕی ٔٗ یبٍّو ‪ٚ‬ویٍٍوی‪ ٗٔ ،‬ه‪ ًٚ‬ه‪٥‬یٍٗی ث‪٪ٌٛ‬بْ ٍَِّبٍٔو لج‪ٛ‬ي‬‫لیٍّبكیٍو‪.‬‬‫ِیٍٍری ‪ٚ‬ویٍٍؤڭ رٍف ث‪ٌٍّٛٛ‬وی‪ ٗ٪‬لٕب‪٥‬ذ ؽبًٕ لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ه‪ًٚ‬‬‫ه‪٥‬یٗ ٌویٕی ث‪ٌٛ‬ؤڭ آهإٍلْ اعواریت ك‪ٍٚ‬زی ‪ِ ٚ‬زفمی ث‪٪ٌٛ‬بْ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕی ِؾزًّ‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو َِئ‪ٌٛ‬یزلْ ل‪ٛ‬رمبهِبلچی ایلی‪.‬‬‫ٕ‪ٛ‬ڭوا ِیٍٍری‪ٚ ،‬ویٍٍؤی ّ‪ٛ‬ي ؽبٌ‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬ىی ویزّٗوچی ث‪ٌٛ‬لی‪ِٛ .‬ڭب لبهّی‬‫‪ٚ‬ویٍٍو‪ٍ « :‬ي ثیئی رأِیٕبد ثرییت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٛ‬ىال‪ ٗ٪‬ر‪ّٛٛ‬هكڭي‪ ،‬ایّلی ثي ٍئی ویزّٗوگٗ‬‫ل‪ٛ‬یّبیّي‪ ،‬اگو ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌَٗٚ‬ن ٍي ثٍْٗ ثوگٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬الِي ثبّمٗ اُ ِّىٓ ایّبً‪،‬‬‫‪232‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٚ‬اٌَالَ» كیلیٍو‪.‬‬‫وبگبٔذٖ حزوت‬‫عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ٍب‪٥‬ذ ثیِ ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬آٌزی ث‪ٌٛ‬لی‪ٙٔ ،‬بیذ ویچم‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ث‪ٌٛٛ‬ة ‪ٚ‬ویٍٍوكْ‬‫٘یظ ثو فرب إٌّٓبكی‪]112[ .‬‬‫ث‪ ٛ‬ؽبٌلْ وبگبٔلٖوی یبُ ثقبهاٌیٍو‪ ،‬وبگبٔلٖوی اّچی ‪َ٥ ٚ‬ىو ّٔبیٕلٌٖوی‬‫رْ‪ٛ‬یْگٗ ر‪ّٛ‬لیٍو‪ .‬ریٍیف‪ٚ ْٛ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ایٍٗ ٍ‪ٛ‬یالّیت ‪ٚ‬ویٍٍو‬‫ر‪٩ٛ‬ویَٕلْ ٘یظ ثو آچیك ع‪ٛ‬اة آالٌّبكیٍو‪.‬‬‫‪٥‬بلجذ ثقبها كه‪ٚ‬اىٍٖی آٍزٕلٖ یریالّ‪٪‬بْ ه‪َ٥ ًٚ‬ىویگٗ ِبعوأی آ ڭالریت‬‫‪ٚ‬ویٍٍؤی ل‪ٛ‬رمبهِبلٕی آٔلْ اٌزّبً لیٍلیٍو‪ .‬وبگبٔلٖوی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪ٍَِّ ٚ ًٚ‬بْ أمالثچیٍو‬‫یبهالالٔیت ‪ٚ‬ویٍٍؤی ل‪ٛ‬رمبهِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها ی‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ثقبها كه‪ٚ‬اىٍٖی آٍزٕلٖوی ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی‪ِ ،‬یٍٍریٔی ریٍیف‪ ٗ٪ٔٛ‬چبلویت‪« :‬ف‪ٛ‬ه ًا‬‫‪ٚ‬ویٍٍؤی ل‪ٛ‬رمبهُ چبهٌٖوی و‪ٛ‬ه‪ ،ٌَْٛٚ‬اگو ‪ٚ‬ویٍٍوكْ ثوأزٌٗوی‪ ٗ٪‬ثواْ ‪ٙ‬وه یزَْٗ‪ ،‬ثئڭ‬‫ا‪ٚ‬لّئڭ ْٔبٍٔٗی ا‪ٚ‬ي ٍٓ ث‪ٌٛٛ‬هٍٓ» كیلیٍو‪.‬‬‫ِیٍٍری‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٙ‬لیلكْ ویینی علی رْجشٌو لیٍْ‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ث‪ٌٛ‬لی‪ٖٔ .‬و اٌلّٗ‬‫ل‪ّٛ‬جیىیكْ ‪ ٠٥‬كلیمٗ آهإٍلٖ هیىَزبْكْ ثٍ‪ٛ‬اچیٍؤی لب‪ٚ‬الرّبلٕی ل‪٦ٞ‬ی ثو ا‪ٌٚ‬ز‪ِٛ‬بر‪َٛ‬‬‫‪1‬‬‫ٕ‪ٛ‬هرٕلٖ ‪ٍٝ‬ت لیٍلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ل‪٦ٞ‬ی ‪ٍٝ‬تكْ ویینی هیىَزبْ ثٍ‪ٛ‬اچیٍوكْ ربىٖالٔلی‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫‪ٚ ٚ‬ویٍٍؤڭ ل‪ٛ‬ر‪ ٌُٛٛ‬ی‪ٌٍٛ‬وی آچیٍلی (ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ ُ٘ ٗ٦‬آچیك و‪ٛ‬هٍبرلیىٗ‬‫ایٍچیفبٔٗ ثٍْٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ِزفم ًب یبٍّؤی ر‪ٛ‬ىال‪ ٗ٪‬ر‪ّٛٛ‬هگبْ ایىبٍٔو‪).‬‬‫ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغی ؽى‪ِٛ‬ذ ربِبٕٔلْ ‪ٚ‬ویٍٍؤی وبگبٔگٗ ایٍزیت ل‪ٛ‬یّبل‪ِ ٗ٪‬أِ‪ٛ‬ه‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغی « ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی ثيگٗ هفبلذ لیٍّبٍ‪ٍٔٛ‬و‪ ،‬ىیوا آٌو‪ ٗ٩‬ا‪٥‬زّبك‬‫ی‪ٛ‬ق» كیت ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ء لٖلٔی یبٌ‪ٛ٪‬ى ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ربّالة ا‪ٚ‬ىیٕی‬‫آلالِبلچی ئیلی‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٛ‬ىاق ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهوبٔیٕڭ ارفبلی ‪ ٚ‬ایٍچیفبٔٗٔڭ‬‫اّرتاوی ثٍْٗ ل‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ультиматум 1‬‬‫‪233‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ ٚ‬اٌؾبًٕ ‪ٚ‬ویٍٍو اهولْ چیمیت‪ ،‬هیگَزبٔلٖ ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ ؽى‪ِٛ‬ذ ‪٥‬واثٌٗوی‪ٗ٪‬‬‫ِیٕلیٍو‪ .‬ثبّمٗ ثواْ یریكٖ یٗٔٗ ثواْ ر‪ٛ‬ىاق ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ ث‪ٌّٛ‬بٍ‪ ْٛ‬كیت ِ‪٦‬و‪ٚ‬ف ی‪ٛ‬ي ثٍْٗ‬‫چیمّبی‪ ،‬ؽ‪ٚ‬ود اِبَ كه‪ٚ‬اىٍٖٕلْ چیمیت وبگبْ ی‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬لیٍو‪ .‬یبهالالٔیت ثقبها‪ٗ٩‬‬‫ثبهایبر‪٪‬بْ وبگبْ أمالثچیٍوی ثٍٗ ْ ی‪ٌٛ‬لٖ ا‪ٚ‬چواّیت ایَٓ‪ ،‬اِبْ ٍب‪٥‬ذ ‪ٌ ٠٠‬وكٖ وبگبٔگٗ‬‫ویٍلیٍو‪]116[ .‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ء لٖلیٕی یبّ‪ٛ‬هِٗن ِّىٓ ث‪ٌّٛ‬بكی‪ٕ٪‬لْ ِیٍٍری‬‫«ایّلی ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔی ثیىبه لیٍِ الىَ ث‪ٌٛ‬لی» كیت ا‪ٚ‬ىیٕی آلالِبللٖ ‪ُ٘ ٚ‬‬‫ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغی ثٍْٗ ك‪ٍٚ‬زٍك ی‪ٛ‬یل آچّبللٖ ایلی‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٍٛ ٛ‬ء لٖل ی‪ٛ‬لبهیلٖ‬‫آیزىبّٔيكیه ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اٍزجلاك اٍ٘یٔڭ اّرتاوی ثٍْٗ ث‪ٌٛٛ‬ة ایلی‪.‬‬‫[(‪]164[ 1])111‬‬‫ ‪- ٠٪‬‬‫ٔصز اٌلّٗ ل‪ٛ‬ػجیىی‪ِ ،‬یٍٍری ‪ ٚ‬ػ‪ٌٛ‬ىٗٔی ثیىبر لیٍغ‬‫عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ل‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ر‪ٛ‬ىاق ٔزیغٍٕٗلٖ‪ ،‬یبٍّو ‪ ٚ‬وبگبْ أمالثچیٍوی ٖٔو اٌلّٗ‬‫ل‪ّٛ‬جیىی كافً ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬اهوبٔیگٗ ٔفود ا‪٥‬الْ لیٍلیٍو‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ِیٍٍریٔڭ ِْ‪ٛ‬هری ایٍٗ گ‪ٛ‬یب وٗ أمالثچیٍؤڭ ؽَٓ ر‪ٛ‬ع‪ٍٙ‬ویٕی‬‫ليأّبق ا‪ٚ‬چ‪ٖٔ ْٛ‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٕی ثیىبه ‪ ٚ‬آٔڭ ا‪ٚ‬هٔی‪٢ٔ ٗ٪‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هگٕغیٕی‬‫ل‪ّٛ‬جیىی لیٍلهی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووزٕلٖ ثو ا‪ٚ‬ق ثٍْٗ ایىی ل‪ّٕٛ‬ی ا‪ٚ‬هكی‪:‬‬‫ثو یبللْ اعٕجیٍؤی ‪ِٞ ٚ‬ج‪٥ٛ‬بد ‪٥‬بٌّیٕی «یبٍّو‪ٍٛ ٗ٩‬ء لٖلی ا‪ٚ‬چ‪ٖٔ ْٛ‬و اٌلّٗ‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ثیىبه لیٍٕلی» كیت آٌلارب‪ ،‬ایىٕچی یبللْ‪ ،‬إالؽبر‪ٝ ٗ٪‬وفلاهٌ‪٪‬ی ‪٥‬ىٌ‬‫اٌؾووزچیٍو آٌلٔلٖ آچیملْ آچیك صبثذ ث‪٪ٌٛ‬بْ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٕی ثیىبه لیٍیت ‪٥‬ىٌ‬‫اٌؾووزگٗ یبڭی ثو ه‪ٚ‬ػ‪ ،‬یبڭی ثو ل‪ٛ‬د ثریٖ ایلی‪]163[ .‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووزی ثٍْٗ ثبّمٗ ثووبرزٗ ِٕف‪٦‬ذ ُ٘ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬وریگ‪ٛ‬ىكی ‪٘ :‬و‬‫‪2‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬قولیازموده ورقلر رقملری كورساتلگانده ‪ 111‬نچی ورق توشوروب قالدرلغان‪.‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬وریو‪ٛ‬گ‪ٛ‬ىك‪ٜ‬‬‫‪234‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ؽبٌلٖ ثبّمٗ ِأِ‪ٛ‬هٌؤلْ ِ‪٦‬زليهاق ث‪٪ٌٛ‬بْ ٖٔو اٌلّٗٔی اُ ثبّٕلْ لب‪ٚ‬الة آٔڭ ا‪ٚ‬هٔی‪ٗ٪‬‬‫‪١‬بٌُ‪ ،‬ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه‪٩ ،‬لاه ‪٥ ٚ‬ىٌ اٌؾووزٕڭ ه‪ٚ‬ؽی ِضبثٍٕٗلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ ِریىای ا‪ٚ‬هگٕغیٕی‬‫ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة إالؽبد َِئٍٗ ٍی ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬یبٍّؤڭ ؽیبرٍویٕی ُ٘ ر‪ٍٙ‬ىٗگٗ‬‫ل‪ٛ‬ی‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی آلْبَ ‪ٔ ٠٥‬چی آپویًكٖ وبگبٕٔڭ ‪ِّٛ٥‬ی ل‪ِ ّّٗٛ‬غٍَٕلٖ ِیٍٍری ثٍْٗ‬‫ّ‪ٌٛ‬ىٗٔڭ ایَىی ‪ ٚ‬یبڭی ؽووزٍوی ِناووٖ لیٍٕلی‪ ،‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ إالؽبر‪ٚ ٗ٪‬‬‫یبٍّو‪ ٗ٩‬لبهّی ا‪ٚ‬یٕب‪٩‬بْ ا‪ٚ‬ی‪ٍٔٛ‬وی‪ ٗ٪‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ُ٘‪ ،‬اّرتاوٍوی صبثذ ث‪ٌٛ‬لی‪ٌّٛ .‬ىٗٔڭ ثقبها‬‫لب‪ٙ‬ی والٔی ثو٘بْ اٌلیٓٔی یبٍّو‪ ٗ٩‬لبهّی ؽووزگٗ ا‪ٔٚ‬لاة یبى‪٩‬بْ ِىز‪ٛ‬ثٍوی ِغٌٍكٖ‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٌٛ‬لی‪ٔ .‬زیغٗكٖ ِیٍٍری ثٍْٗ ّ‪ٌٛ‬ىٗٔی لبِبِبق لواهی لج‪ٛ‬ي لیٍٕلی‪ .‬ث‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬إٌی آ ڭال‪٩‬بْ‬‫ّ‪ٌٛ‬ىٗ وبگبٔلْ لبچیت ویزلی‪ .‬اِِب ِیٍٍری ؽجٌ لیٍٕیت ه‪ٍٚ‬یٗ‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىارٍلی‪ٌ .‬ىٓ ثقبها‬‫یبٍّوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬اٍّوكْ ثو پ‪ٌٍٛ‬ه فبیلٖ ویٍّبكی‪ .‬ىیوا ایٍچیفبٔٗ اٍّوی ‪ٚ‬لزٍیچٗ ِیٍٍری‬‫[‪ٌّٛ ٚ ]161‬ىٗٔڭ و‪ٛ‬الڭٌٗوی‪ 1‬ث‪٪ٌٛ‬بْ «‪ٚ‬یلیَٕىی» ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ربثْ‪ٛ‬هٌلی‪ .‬ایٍچیفبٔٗ‪ٗ٩‬‬‫فلِذ لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ربّىٕلكْ ِقٖ‪ِ ٓٛ‬أِ‪ٛ‬هٌو ویٍىبْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬ث‪ٌٛ‬وكٔلٖ اِیل‬‫ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬ىیوا ث‪ٌٛ‬وویرناي گ‪ٛ‬ث‪ٛ‬هٔب‪ٛٝ‬هٌو ِریىافبٌٔٗؤلٖ روثیذ ربثىبْ ٔیىبالیٔڭ ٕبكق‬‫ثٕلٌٖوی ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبها اٍّویٕی ‪ٚ‬یلیَٕىی اِالٍی ثٍْٗ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رّٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ ‪- ٠٠‬‬‫‪ٚ‬الیتٍزدٖ اصالحبت فزِبٔی‬‫ثقبهاكٖ إالؽبد فوِبٔی ا‪٥‬الْ لیٍٕ‪٪‬بْ و‪ٔٛ‬لٖ ‪ٚ‬الیذ ؽبوٍّوی‪ ،ُ٘ ٗ٪‬فوِبٕٔڭ‬‫ِ‪ٞ‬ج‪َٔ ٣ٛ‬قٍٕٗلْ ی‪ٛ‬ثبهٌلی‪ .‬اِِب ٔیّٗ اٍّو لیٍّبق ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ ل‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثیىیٍو‪ ٗ٩‬آچیك‬‫ر‪ٍ٦‬یّبد‪ ،‬ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ن كٍز‪ٛ‬ه اٌ‪ ًّ٦‬ثریٌّبكی‪.‬‬‫ٌىٓ ووویلٖ ِٕز‪ ُ٢‬ثو یبٍّو رْىیالری ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ٍججٍی ِووي یبٍّؤلْ آٌللٍوی‬‫ر‪ٍ٦‬یّبد ث‪ٛ‬یٕچٗ وووی ؽبوّیگٗ ثبهیت‪ ،‬اِری ی‪ٛ‬ثبهگبْ إالؽبد فوِبٔیٕی ا‪٥‬الْ لیٍْیٕی‬‫‪ٍٝ‬ت لیٍلیٍو‪ .‬وووی ثیىی؛ لب‪ٙ‬ی‪ ،‬هئیٌ‪ ،‬ىوبرچی‪ ،‬ثبّمٗ ‪ٍّ٥‬لاهٌو ُ٘ ایً یبّی [‪]161‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬و‪ٛ‬الگٌٗوی‪ ،‬ة‪ :‬و‪ٛ‬الوٌٗوی‪ :َ ،‬و‪ٌٔٗٛ‬ىٌٗٗهی‬‫‪235‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٌٌٛٚ‬ویٕی یی‪ٕ٪‬بق لیٍیت فوِبٕٔی هٍّ ًب ا‪٥‬الْ لیٍلی‪ .‬یبٍّو؛ ثیه‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٌٔی آٌلای‬‫ٍبٌیت ‪ ٕٕٗٞٝ‬یل ثو ّٔبیِ لیٍلیٍو‪ ،‬وووی ىٔلإٔلٖ چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة یبر‪٪‬بْ گٕبَ٘ي ِؾج‪ٍٍٛ‬ؤی آىاك‬‫لیٍلهكیٍو‪« .‬ؽویذ ثب‪٩‬چٍٗی» إٍّلٖ ثو ثب‪٩‬چٗ آچیت چبیقبٔٗ ‪ ٚ‬آّقبٌٔٗو روریت ثرییت‬‫فٍمٕی یی‪٪‬یت رْ‪ٛ‬یمبد لیال ثبّالكیٍو‪.‬‬‫ثقبهاكٖ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ فربی ایْیزٍىبٔلْ ویینی ووویٕڭ لب‪ٙ‬ی ‪ٚ‬‬‫هئیٌ‪ ،‬اِری ‪ٍّ٥‬لاهٌوی آٔلٖ ُ٘ ّب‪ّٛ ٚ‬و‪ٛ‬ربهیت یبٍّؤی لیَب ثبّال‪٩‬بْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬ا‪ٚ‬‬‫یریكٖوی ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی ‪ ٚ‬ه‪ ًٚ‬أمالثچیٍوی ؽّبیٍٗی ٍبیٍٕٗلٖ یبٍّو‪ ٗ٩‬ا‪ٔٚ‬چٗ ‪ٙ‬وه‬‫یزیى‪ٛ‬ىا آٌّبكیٍو‪.‬‬‫لب هّی ‪ّٙ ٚ‬وٍجي وجی ّ‪ٙ‬وٌؤڭ ؽبوٍّوی فوِبٔلْ فٍم‪ ٗ٪‬آچیك ِ‪ٍِٛ٦‬بد‬‫ثریِبكیٍو‪ّ .‬ریآثبك ؽبوّی ربِبٕٔلْ روِنكٖ ر‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثیىچٗ فوِبٕٔی ا‪٥‬الْ لیٍ‪٪‬بْ ث‪ٌَٗٛ‬‬‫ُ٘‪ ،‬ثوو‪ٔٛ‬لْ ویینی ثقبهاكْ یبٍّؤی لبِبِبق اِویٕی آٌلی‪]161[ .‬‬‫ؽٖبه ‪ ٚ‬آٔڭ ری‪ٖٛ‬هٖوٕلٖوی ثیىٍو ُ٘‪ ،‬إالؽبد فوِبٔیٕی آاله‪ ،‬آٌّبً‪ ،‬یبٍّؤی‬‫لبِبِبق ‪ ٚ‬ثقبها‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىارّبق اِویٕی آٌلیٍو‪.‬‬‫ثقبهاكٖ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْی ایٍٗ ثواثو‪ِ ،‬وويی ؽى‪ِٛ‬ذ ربِبٕٔلْ ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫‪ٚ‬الیزٍو‪« ٗ٩‬یبٍّؤی لبِبڭي!» كیت ثو ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق ی‪ٛ‬ثبهٌگبْ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اِو‪٘ ،‬و ثو ‪ٚ‬الیزلٖ‬‫وّبي ِ‪ٛ‬فّمیذ ثٍْٗ اعوا لیٍٕلی‪ .‬ا‪ٚ ٚ‬لزلٖ فياه ؽبوّی ث‪٪ٌٛ‬بْ اِریٔڭ ‪ّ٥‬ىیَی اووَ‬‫فبْ‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ل‪ٛ‬ری ثٍْٗ اّگٗ وریّلی‪ :‬فياه آّب ا‪ٚ‬ربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘و ثو ی‪ٌٛ‬چیٕی‪ٍٓ« 1‬‬‫علیل» كیت آٌیت لبِبی ثریكی‪ .‬ؽزی ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي اٍزٍَٕٕٗلٖ‪ِ 2‬قٖ‪ِ ٓٛ‬أِ‪ٛ‬هٌو ل‪ٛ‬ی‪ٛ‬ة‬‫‪ٚ‬گبْ ایچٕلٖ و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬گبْ ٍّولٕلیل ‪ ٚ‬ثقبهایل َِبفوٌؤی لبِبكی‪َِ .‬بفوٌو‪ ،‬ریّ‪ٛ‬ه‬‫ی‪ٛ‬ي فلِزىبهٌویٕڭ یبهكٍِوی ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىٌویٕی ى‪ٚ‬ه‪ ٗ٩‬ل‪ٛ‬رمبها ایلیٍو‪.‬‬‫ایَىی چبهع‪ٛ‬ی ّ‪ٙ‬ؤلٖ ُ٘ فوِبْ ا‪٥‬الْ لیٍّٕبكی‪ .‬فم‪ ٜ‬یبٍّو ربِبٕٔلْ ‪ٚ‬ویً‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة چبهع‪ٛ‬ی‪ ٗ٪‬ثبهگبْ ِلهً ‪٥‬جل اٌوؽیُ فبْ ثٍْٗ فزؼ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ‪ ،‬یبڭی چبهع‪ٛ‬یلٖ‬‫فوِبٕٔی ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة فٍم‪ ٗ٪‬ر‪ّٔٛٛ‬ز‪ٛ‬هكیٍو‪ٌ .‬ىٓ چبهع‪ٛ‬ی ؽبوّی ِؾّل ی‪ ٚ ٌٔٛ‬لب‪ٙ‬یَی ‪٥‬جل‬‫اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬واٍّ‪ ٗ٪‬اّرتان لیٍّبكیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ی‪ٌٛ‬یچیٕ‪ٝ‬‬‫‪< станция 2‬‬‫‪236‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]160‬‬‫ ‪- ٠٠‬‬‫ثخبرا حى‪ِٛ‬تٕڭ اصالحبتغٗ لبرػی جذی تذثریٌزی‬‫آپویً آفوٌوی ه‪ٍٚ‬یٗٔڭ ِ‪ٛ‬لذ ؽى‪ِٛ‬زی پویْبٍٔم‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬چوا‪٩‬بْ و‪ٍٔٛ‬وی ایلی‪.‬‬‫ِ‪ٛ‬لذ ؽى‪ِٛ‬ذ ایىی ی‪ٛ‬ىٌه ٍیبٍذ ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ه‪ٍٚ‬یٗ ِؾٕزىٍْویٕی ا‪ٚ‬ىٔلْ ِّٕ‪ ْٛ‬لیال‬‫آٌّبكی‪ٚ .‬ىیوٌو رجلیٍی‪ ،‬اكاهٌٖو رٕ‪٢‬یّی ثٍْٗ اٍّو ثزّبكی‪ٖ٥ .‬وٌوكْ ثریی گوفزبه ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ویٍلوٍوی ل‪ ٌٍٛ‬ملْ ل‪ٛ‬ر‪٪ٌٛ‬بْ ه‪ٍٚ‬یٗ اّچی ‪َ٥ ٚ‬ىوی ث‪ٛ‬ر‪ٕ٦ِ ْٛ‬بٍی ایٍٗ آىاكٌك‬‫ریالِٗ ولٖ‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ع‪ٙ‬بٕٔی لبٔ‪ ٗ٪‬ثبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِٕؾ‪ِّٛ٥ ًٛ‬ی ِؾبهثٗ‪ ٗ٩‬لبهّی ؽووذ‬‫و‪ٛ‬هٍبرّٗولٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ِ‪ٛ‬لذ ؽى‪ِٛ‬ذ ث‪ ٌَٗٛ‬آىاكٌك ثٍٗ ْ ه‪ٚ‬ؽی و‪ٛ‬ربهٌگبْ فٍك ؽَیبرٕلْ اٍزفبكٖ‬‫لیٍیت یبڭی و‪ٛ‬چٍو ثٍْٗ ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬گٗ وریّّٗوچی‪ ،‬ه‪ٍٚ‬یٗ ٍوِبیٗكاهٌوی ‪ ٚ‬آٌؤڭ ِزفمٍوی‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ یب‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب ع‪ٙ‬بٔگریٌویٕڭ ویفٍویگٗ لبهاة ا‪ٚ‬یٕبِبلچی ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها َِئٍٗ ٍی ِووي ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ایَٕلْ چیم‪٪‬بْ ‪ ٚ‬ثقبها ‪ٝ‬بٌ‪٦‬ی‬‫ٔیىبالی ‪ٙ٥‬لٔلٖوی كیه ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ربّىٕل‪ ٗ٩‬ثب‪٩‬الٔ‪٪‬بْ ایلی‪]162[ .‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬ز ی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فوٕزلْ اٍزفبكٖ لیٍیت ‪٥‬ىٌ اٌؾووزگٗ یبفْیگٕٗ ه‪ٚ‬اط‬‫ثریكی‪ِ .‬الٌو ربِبٕٔلْ ٍبیالٔ‪٪‬بْ ‪ٚ‬ویٍٍؤڭ ٘و ثویگٗ وبرزٗ ‪ٍٍّ٥‬و‪ ،‬ثی‪ٛ‬ن ِٕٖجٍو اؽَبْ‬‫لیٍلی‪ ٍِّٗ .‬چبپبْ وییت ی‪ٛ‬هگبْ ِال ل‪ٞ‬ت اٌلیٓٔی ٕل‪ٚ‬هٌك ‪ٍّ٥‬ی ‪ِ ٚ‬فزیٌه ِٕٖجی‪ٗ٪‬‬‫ِیٕگ‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة آ ڭب ویّقبة چبپبٍٔو‪ ،‬آٌز‪ ْٛ‬اثياٌٍی آرٍو ثریكی‪٥ .‬جبك اٌلّٗٔی ُ٘ ِفزی لیٍلی‪.‬‬‫‪٥‬جل اٌوؤف وبه‪ٚ‬اْ ثبّی‪ ٗ٪‬ایْیه آلب ثبّیٍه‪ ،‬ع‪ٛ‬هٖ ثیهگٗ ر‪ٛ‬لَبثٌٗك ‪ٍٍّ٥‬وی اؽَبْ‬‫ثی‪ٛ‬هكی‪ .‬ثبّمٗ ِیلٖ چ‪ٛ‬یلٖ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍؤی ُ٘‪ ،‬ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬ق ل‪ٛ‬یّبكی‪٘ ،‬و لبیَیٍوی‪ٗ٪‬‬‫ؽبٌٍوی‪ ٗ٪‬یبهاّب ‪ٍٍّ٥‬و ‪ ٚ‬آلچٌٗو ا‪ٚ‬الّلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ؽبال ُ٘‪ ،‬ا‪ٚ‬ىیٕی إالؽبر‪ٝ ٗ٪‬وفلاه ‪ ٚ‬فٍمٕی لبهّی‬‫و‪ٛ‬هٍبرّٗوچی ایلی‪ :‬آهاٍریٖكٖ ثقبها ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ویٕی رفزیِ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ربّىٕلكْ ویالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫ّٔبیٕلٖ ٌو آٌلی‪ٚ ،ٗ٪‬ویٍٍؤی آٌلای ٍبٌیت ِیڭ‪ ،‬ایىی ِیڭ آٌلأ‪٪‬بْ فٍمٕی ر‪ٛ‬پالة چیمبها‬‫‪ ٚ‬ث‪ٌٛ‬و «ثي إالؽبد ‪ ٚ‬ؽویزٕی اٍزِٗبیّي» كیت ثب‪٩‬واٌو ایلی‪ ّٛ .‬ثٍْٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‬‫گ‪ٛ‬یب وٗ ا‪ٚ‬ىیٕی آلاله ایلی‪.‬‬‫‪237‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫[‪]161‬‬‫فت‪ٛ‬ا ‪ ٚ‬تجذیذ اطالَ‬‫ِالٌو ربِبٕٔلْ ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ‪ِ ،‬ال فبٌّواك‪٥ ،‬جبك اٌلّٗ‪٢ِ ،‬فو ف‪ٛ‬اعٗ ‪ّ ٚ‬فمذ‬‫ف‪ٛ‬اعٌٗؤڭ ‪ٚ‬ویً ٍبیالٔ‪٪‬بٍٔمٍوی ی‪ٛ‬لبهیلٖ یبىٌ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ویٍٍوكْ ِ‪٢‬فو ف‪ٛ‬اعٗ‬‫ثٍْٗ ّفمذ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪٥‬زلاي ثٍْٗ ؽووذ لیٍیت ؽى‪ِٛ‬ذ ویفیگٗ و‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬یٕبِبكیٍو‪ .‬اِِب‬‫ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ‪ِ ،‬ال فبٌّواك ‪٥ ٚ‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ َٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فٍمٕڭ عبٔیٕی‪ ،‬ایّبْ ‪ٚ ٚ‬علأیٕی‬‫ا‪ٚ‬ى ل‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬آٌلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و «اگو علیلٌو ‪ ٚ‬علیلٌو ثٍْٗ ِٕبٍجزلٖ ث‪٪ٌٛ‬بٍٔو‪ ،‬هٍّ ًب ر‪ٛ‬ثٗ لیٍیت‬‫لبیزبكْ ایّبْ ویٍز‪ٛ‬هِبٌٍٗو‪ ،‬فبر‪ٍٔٛ‬وی ‪ٝ‬الق‪ ،‬لبٍٔوی ؽالي ‪ِ ٚ‬بٌٍوی ِجبػ» ِ‪ّٕٔٛٚ‬لٖ ثو‬‫فز‪ٛ‬ا یبىیت ى‪ٚ‬ه ‪ ٚ‬عرب ثٍْٗ ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬فزیٍوكْ ِ‪ٙ‬و ثبٍلهكیٍو‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ربربه ِال ٕلیك ه‪ٍٚ‬یٗ‬‫ه‪٥‬یٌٗىٕلْ اٍزفبكٖ لیٍیت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فز‪ٛ‬ا‪ِٙ ٗ٩‬و ثبٍّبكی‪ٚ ،‬ویٍٍو آڭب ر‪٦‬وٗ ُ٘ لیال آٌّبكیٍو‪.‬‬‫كاِال ؽبعی اوواَ ث‪ ٛ‬اؽ‪ٛ‬إٌی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ل‪ّٛ‬جیىی ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هگٕغیگٗ ِىز‪ٛ‬ة‬‫یبىیت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووزٕڭ ّوی‪٦‬ذ ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ كهٍذ ایّبٍٍىیٕی آ ڭالرلی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ‪ ،‬ا‪ٚ‬ى‬‫ویفیگٗ لبهّی ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬ىز‪ٛ‬ثٕی آٌ‪٪‬بٔلْ ویینی كاِال اووإِی فياه ّ‪ٙ‬وی‪ ٗ٪‬ثله‪ٗ٩‬‬‫«ٍ‪ٛ‬هگ‪ »ْٛ‬لیٍلی‪]166[ .‬‬‫ِال ‪ٚ‬ویٍٍوی ‪ ٚ‬آٌو‪ ٗ٩‬ایوگّٗگبْ وبٌٍٗیٍَو ِنو‪ٛ‬ه فز‪ٛ‬ا‪ٍٛ ٗ٩‬یبٔیت فٍم‪ ٗ٪‬لیٍّب‪٩‬بْ‬‫ع‪ٛ‬ه ‪ٍٍّ١ ٚ‬وی‪ 1‬لبٌّبكی‪:‬‬‫و‪ٛ‬چٌٗوكٖ‪ ،‬گنهٌوكٖ ٘و ثوویَّٗٔی «ٍٓ علیل» كیت ر‪ٛ‬ربٌو‪ ،‬آٌوكْ و‪ٛ‬ة آلچٌٗو‬‫ا‪ٔٚ‬ل‪ٚ‬ه‪٩‬بٔلْ ویینی َِغل آٌلی‪ ٗ٪‬چیمبهیت عّب‪٥‬ذ آهإٍلٖ وّبي هىاٌذ ثٍْٗ ثیچبهٖ‪ٗ٩‬‬‫ایّبْ ‪٥‬و‪ ٗٙ‬لیالٌو‪ ُ٘ ،‬فبر‪ٔٛ‬ی‪ ٗ٪‬یبڭیلْ ٔىبػ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬یٍو ایلی‪.‬‬‫ثبی ‪ ٚ‬آثو‪ٚ‬یٍیهاق آكٍِو‪ٚ ٗ٩‬ویٍٍو‪ ،‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬آكَ ی‪ٛ‬ثبهیت آٔڭ علیلٌه ثٍْٗ‬‫ِز‪ٌُٙ‬ىیٕی آ ڭالربٌو‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثیچبهٖ ‪ٚ‬ویٍٍؤڭ ٘و ثویگٗ ل‪ٌٛ‬یلْ ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ هّ‪ٖٛ‬‬‫رملیُ لیٍیت‪ ،‬وبرزٗ ِغٍٍَو ل‪ٛ‬ها‪ٚ ،‬ویٍٍو ‪ ٚ‬آٌو‪ ٗ٩‬لبهاٍّی وبٌٍٗیٍَؤی چبلویت ‪ٕٕٗٞٝ‬یل‬‫‪ٙ‬یبفذ لیال ‪ ّٛ ٚ‬ثٍْٗ ا‪ٚ‬ىیٕی آلاله ایلی‪.‬‬‫اؽ‪ٛ‬اي ِ‪ٔٛ‬لاق ث‪٪ٌٛ‬بٔلْ ویینی ثقبها ایچٕلٖ إالؽبد ٍ‪ٛ‬ىیٕی آ‪٩‬ي‪ ٗ٩‬آٌّبق ٔبهی‬‫ر‪ٛ‬هٍ‪٘ ْٛ‬یظ ثوویَّٗ ایَیگٗ ُ٘ ر‪ّٛٛ‬ها آٌّبً ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٍٍّٝ :‬و‪ٜ‬‬‫‪238‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]161‬‬‫ ‪- ٠٣‬‬‫یبػٍزٔڭ اػٍزی ‪ ٚ‬ػ‪ٛ‬رای اطالَ جّعیتی‬‫یبٍّو وبگبٔلٖ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة إالؽبد فوِبٔیٕی ‪ ٗ٪ٍّ٥‬ویٍز‪ٛ‬هُ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو ٔیچٗ و‪ْٛ‬‬‫چبٌْ‪٪‬بٔلْ ویینی‪ ،‬ث‪ ٛ‬یبلیٍٕوكٖ ا‪ٚ‬ى ‪ٍٝ‬جٍویٕڭ ؽبًٕ ث‪ٌّٛ‬بٍٍ‪٪‬یگٗ لٕب‪٥‬ذ پیلا لیٍلیٍو‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ویٍٍٗی و‪ٍٔٛ‬وگٗ ؽب‪ٙ‬والّٔبلچی ث‪ٌٛٛ‬ة وبگبٔلٖ «ّ‪ٛ‬های اٍالَ» إٍّلٖ‬‫ثو عّ‪٦‬یذ یبٍبكیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یذ آهاٍریٖكٖ ثیبٕٔبٌِٗو ثبٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة فٍم‪ ٗ٪‬ربهلبرب ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى‬‫ا‪ٚ٥‬بٍٕلْ ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬گبْ ویٌَّٗؤی وبگبٔلٖوی ه‪ًٚ‬‬‫أمالثچیٍوی ‪ٚ‬اٍ‪ٌٗٞ‬وی ثٍٗ ْ ل‪ٛ‬رمبها ‪ ٚ‬ثقبهاكْ ِ‪ٙ‬بعو ث‪ٌٛٛ‬ة چیم‪٪‬بٍٔو‪٘ ٗ٩‬و ر‪ٛ‬هیل یبهكَ‬‫و‪ٛ‬هٍبرب ایلی‪.‬‬‫علیل ‪ -‬للیُ َِئٌٍٗؤلْ ٘یظ فربٌوی ث‪ٌّٛ‬بكی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ِالٌو ‪ٚ‬ویٍٍوی ‪ ٚ‬ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ٘غ‪ٍِٛ‬وی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬چواگبْ فمری ‪ ٚ‬ویٍَّٗي ِ‪ٍٍِٛ٢‬و‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة «ّ‪ٛ‬های‬‫اٍالَ» عّ‪٦‬یزی‪ ٗ٪‬یبىیال ثبّالكیٍو‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ِ‪ٛ‬لزی ث‪ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬ا‪ٚ‬ىٌویٕی ٔبؽك ‪ٚ ٚ‬ؽْیبٔٗ‬‫ر‪٦‬و‪ٍٙ‬وكْ ل‪ٛ‬رمبها ایلیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آى فوٕزلٖ ّ‪ٛ‬های اٍالَ ا‪ٚ٥‬بٍی فیٍی‬‫و‪ٛ‬پبیلی‪]114[ .‬‬‫ّ‪ٛ‬های اٍالَٔڭ ِوويی وبگبٔلٖ ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبهأڭ اوضو ‪ٚ‬الیزٍؤلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫ّ‪٦‬جٌٗوی ثبه ایلی‪ّٛ .‬های اٍالَ ا‪ٚ٥‬بٌوی ثقبها‪ ٗ٩‬وویت چیمبٌو ‪ ٚ‬ثقبها ایچٕلٖ‬‫ا‪ٚ‬یٍؤلٖ یبرب آالٌو ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وبگبٔگٗ ِ‪ٙ‬بعو ث‪ٌٛٛ‬ة چیم‪٪‬بٍٔؤڭ و‪ٛ‬پٕچیٍوی ا‪ٚ‬ى‬‫ا‪ٚ‬یٍوی‪ ٗ٪‬لبیزیت ووكیٍو‪ .‬فم‪٘ ٜ‬و ٘فزٗ عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ‪ِّٛ٥‬ی ِغٌٍ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وبگبٔگٗ یی‪٪‬یالٌو‬‫ایلی‪.‬‬‫یبٌ‪ٛ٪‬ى ث‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی ‪ ٠٥‬لبرال ‪ٍّ٥‬یبد عواؽیٗ و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ‪ ٥٠‬و‪ْٛ‬‬‫‪1‬‬‫فَزٗفبٔٗ كٖ یبریت ثو آى ٍب‪٩‬بٌ‪٪‬بٔلْ ویینی ثقبهاكْ ث‪ٛ‬ر‪٘ ْٛ‬غود لیٍیت ٍّولٕل‪ٗ٩‬‬‫و‪ٛ‬چلَ‪ِٕ .‬ڭ هفیك فالوزُ ث‪٪ٌٛ‬بْ ؽبعی ِری ثبثب ٍب‪٩‬بٌ‪٪‬بٔلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬یی‪ ٗ٪‬ورییت‬‫ّ‪ٛ‬های اٍالَٔڭ ‪ِّٛ٥‬ی ِغٍٍَوی‪ ٗ٪‬ك‪ٚ‬اَ لیٍّبللٖ ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ٍّ٥ :‬یالد ؽواؽیٗ‬‫‪239‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ ‪- ٠٤‬‬‫ثخبرا حى‪ِٛ‬تٕڭ حزوتٍزی‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‪ 1‬ه‪ٍٚ‬یٗ ِ‪ٛ‬لذ ؽى‪ِٛ‬زی ربِبٕٔلْ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فب‪ٝ‬وعّ‪ ٤‬ث‪ٌٛٛ‬ة وبگبٔلْ‬‫ه‪َ٥ ًٚ‬ىوٌویٕی و‪ٛ‬چ‪ٛ‬هِٗوگٗ‪ِٛ 2‬فك ث‪٪ٌٛ‬بٔلْ ویینی ‪٘ ٠٣٣٥‬غوی ّ‪ٛ‬اي آیٍؤلٖ ی‪ٕ٦‬ی‬‫إالؽبد فوِبٕٔلْ ربَ [‪ ]113‬ا‪ٚ‬چ آی ا‪ٚ‬رگبْ چبلٍوكٖ‪ ،‬إالؽبرٕڭ ٕ‪ٛ‬ڭ ْٔبٍٔٗی‬‫ث‪٪ٌٛ‬بْ لب‪ٙ‬ی والْ ِریىا ّویف ِقل‪ِٕٚ‬ی ثیىبه لیٍیت ِْ‪ٛٙ‬ه ‪٥ ٍَٛ٦ِ ٚ‬ىٌ اٌؾووزچی‬‫ثو٘بْ اٌلیٓٔی رىواه لب‪ٙ‬ی والْ لیٍلی‪ٖٔ .‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ رلثریی ثٍْٗ ثو یً‬‫ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬یىٗ ثب‪٩‬گٗ ؽبوُ لیٍیٕیت اِری ا‪ٝ‬وافٕلْ لب‪ٚ‬الٔ‪٪‬بْ ِْ‪ٛٙ‬ه َِزجل ‪ٔ ٍَٛ٦ِ ٚ‬بِ‪ٍَٛ‬ي‬‫اِبَ لً ُ٘ ث‪ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ ثقبها‪ ٗ٩‬ویٍىبْ ‪ ٚ‬اِریٔڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬افزیبهیٕی ا‪ٚ‬ى ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬آٌ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫اِری‪٩ ،‬غل‪ٚ‬اْ ر‪ِٛ‬بٔی‪ٍ ٗ٪‬یبؽذ لیٍیت ‪٥‬ىٌ اٌؾووزگٗ یبفْی فلِذ و‪ٛ‬هٍبرگبْ‬‫عالي اٌلیٓ اِنی‪٥ ،‬جل اٌلّٗ ثبی ثچٗ ‪ ٚ‬ثبّمٗ ثو ٔیچٗ مارٍو‪ٍٍّ٥ ٗ٩‬و فٍ‪٦‬زٍو اؽَبْ لیٍیت‬‫و‪ٛ‬ڭٍٍویٕی و‪ٛ‬ربهكی‪ .‬كیّٗ ن‪ ،‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬ى ویفیگٗ ِ‪ٛ‬افك ٍِّىزٕی رٕغالٔلهكی‪.‬‬‫ٌىٓ ِالٌؤڭ افوا‪ٛ‬وبهأٗ ؽووزٍوی اِری ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والْٔڭ ثو آىویفٍویٕی ا‪ٚ‬چ‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬ها‬‫ایلی‪:‬‬‫ِالٌؤڭ ‪ٚ‬ویٍٍوی (وٗ ؽمیمزبً ؽى‪ِٛ‬ذ ‪ٚ‬ویٍٍوی ایلیٍو) فٍملْ و‪ٛ‬ة آلچٗ‬‫ا‪ٔٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو ‪ ٚ‬اِریكْ آهى‪ٌٚ‬وی‪ِٛ ٗ٪‬افك ‪ٍٍّ٥‬و ‪ ٚ‬اؽَبٍٔو ربپلیٍو‪ِٔٛ .‬ی و‪ٛ‬هگبْ ایىٕچی‬‫كهعٗكٖوی ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو [‪ ]111‬لَمبٔچٍك لیال ثبّالكیٍو‪ .‬لبهی ‪٥‬جبك ‪ٔ ٚ‬نه اٌلّٗ‬‫ِقل‪ َٚ‬وجی ثو كهعٗكٖ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزگٗ فلِذ لیٍیت وبرزٗ ‪ٚ‬ویٍٍوكیه اؽَبْ ‪ ٚ‬ا‪٥‬زجبه‬‫ربپب آٌّب‪٩‬بْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍو ‪٩‬رید ثٍْٗ اّگٗ ووّلیٍو‪ ،‬هّ‪ ٖٛ‬آٌّب‪٩‬بْ آكٍِوی ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬ثٗ‬‫لیٍلهِب‪٩‬بْ ویٌَّٗوی لبٌّبكی‪ ،‬ؽزی لبهی ‪٥‬جبك ا‪ٚ‬ىیگٗ ا‪ٔٚ‬چٗ لبهاّّبكی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ثو٘بْ اٌلیٕ‪ ُ٘ ٗ٪‬یبپْلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ثبّجبّلالٍمٍؤڭ آٌلاییٕی آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ اِری‪٥ ٗ٩‬وٗ لیٍیت لبهی ‪٥‬جبكٔی ثٍغ‪ٛ‬اْ‪ ٗ٩‬ثله‪ ٚ ٗ٩‬هفیمٍؤلْ ثو ایىی‬‫ٔفؤڭ ِأفن ‪ٖٔ ٚ‬جٍویٕی آٌیت رٕجیٗ لیٍلی‪ ّٛ .‬ثٍْٗ علیلٌو‪ ٗ٩‬لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ ‪ِّٛ٥‬ی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬و‪ٛ‬هچ‪ٛ‬هِٗوگٗ‬‫‪240‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ؽووذ ثو كهعٗ ثبٍٍلی‪٘ .‬یظ ثو ِال ثوا‪ٔٚ‬ی علیل كیّٗوگٗ عَبهد لیال آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ٌىٓ ث‪ ٛ‬اُ لب‪ٙ‬ی والْ ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ویفٍویگٗ ر‪٩ٛ‬وی ویٍّبكی‪ .‬ىیوا آٌو‪ٗ٩‬‬‫٘و ‪ٚ‬لذ ا‪ٚ‬ىیٕی ِیلأ‪ ٗ٪‬آربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ر‪ٛ‬ة ‪ٚ‬ؽْی ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچی وریٖن ایلی‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬‬‫وٗ ِ‪ ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬یبْ ا‪ٚ‬ىیٕی ِیلأ‪ ٗ٪‬آرّبل‪٘ ٗ٪‬یظ ثو ِال عَبهد لیٍّبً ایلی‪ِ .‬الٌؤڭ‬‫و‪ٛ‬پٕچیَی رٕغالٔ‪٪‬بٔلْ ویینی یبٌ‪ٛ٪‬ى ر‪ٛ‬هد ‪ٚ‬ویً ثٍْٗ الىَ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ‪ٚ‬لذ ٘یظ ثو اُ‬‫لیٍیت ث‪ٌّٛ‬بً ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لب‪ٙ‬ی والْ ویچٗگٕٗ ثله‪ٗ٩‬گٗ ی‪ٛ‬ثبهكی‪٪‬ی‪ 1‬لبهی‬‫‪٥‬جبك‪ ]111[ ٗ٩‬ثٍغ‪ٛ‬اْ‪ ٗ٩‬یزیّْبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثٍغ‪ٛ‬اْ ‪ٚ‬الیزٕڭ هئیٍَه یبهٌ‪٪‬یٕی ی‪ٛ‬ثبهكی‪.‬‬‫لبهی ‪٥‬جبكٔڭ هفیمٍوی ث‪ٌٛٛ‬ة ِأفنٌوی إٌٓ‪٪‬بْ ویٌَّٗوگٗ ُ٘‪ ،‬ا‪ٌّٚ‬ىیٍؤلْ وبرزٗهاق ِأفن‬‫‪ِٖٕ ٚ‬جٍو ثریكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ ثبٍٍ‪٪‬بْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزٕڭ ه‪ٚ‬ؽی رىواه ‪ ٚ‬وّبي علیذ‬‫ثٍْٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلی‪.‬‬‫ ‪- ٠٥‬‬‫‪ٚ‬ویٍٍزگٗ ‪ ٚ‬لبضی والٔگٗ لبرػی حزوت‬‫ِالٌؤڭ ‪ٚ‬ویٍٍوی اٍزجلاك ‪ٍّٕ١ ٚ‬ی ؽلكْ آّ‪ٛ‬هكیٍو‪٘ .‬یظ ثو ِال ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫‪ٚ‬اٍ‪ٗٞ‬چیٍ‪ٕ٪‬لْ ثبّمٗ ثواْ ِٕٖج‪ ٗ٪‬یزیْب آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬لب‪ٙ‬ی والْٔڭ ٔ‪ٛ‬فزٍٗی‬‫ُ٘‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬لی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬الٌو آهإٍلٖ ‪ٚ‬ویٍٍوگٗ لبهّی كٍّّٕك‬‫‪2‬‬‫ا‪ٍٚ‬ب ثبّالكی‪ .‬لب‪ٙ‬ی والْ ُ٘‪ٚ ،‬ویٍٍو ل‪ٌٕٛ‬لْ ربهٌك چیىّٗولٖ ایلی‪ .‬ىیوا ٘و ثو ِأفن‪،‬‬‫٘و ثو ِٕٖت ث‪ٌٛ‬ؤڭ افزیبهٔلٖ ایلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ های ‪ ٚ‬فىوٌوی ٍ‪ٛ‬هاٌّبٍلْ‪ ،‬لب‪ٙ‬ی والْ‬‫٘یظ ثو ٔوٍٗٔی ثواْ ویَّٗگٗ ثریٖ آٌّبً‪ ،‬ؽزی ِواف‪ ٚ ٗ٦‬عٕغبٌٍؤی ُ٘‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫ویفٍویگٗ و‪ٛ‬ها ؽً لیٍّبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٚ ْٛ‬ویٍٍوگٗ لبهّی [‪]111‬‬‫ل‪ٛ‬ى‪٩‬بالیبر‪٪‬بْ ؽووزگٗ لب‪ٙ‬ی والْ ُ٘ یبهكَ ثرییت ر‪ٛ‬هكی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى ا‪ٍ٩ٚ‬یٕی ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬لبهّی‬‫رْىیالد یبٍبِبل‪ ٗ٪‬ثی‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ی‪ٛ‬ثبكی‪ٝ٪‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ك‪ٍّّٕٚ‬ك‬‫‪241‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثو لَُ ِالٌو لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ ا‪ٚ‬ىیگٗ لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌّبللٖ ایلیٍو‪ .‬ىیوا ث‪ ٛ‬آكِٕڭ‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ث‪ٌْٛ‬ی‪ ٗ٪‬اِری ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یلْ ثبّمٗ آكٍِو ا‪ٔٚ‬چٗ ها‪ٙ‬ی ایّبً ایلیٍو‪.‬‬‫إالؽبد ث‪ٙ‬بٍٔٗی ثٍْٗ ثیىبه لیٍیٕیت رىواه لب‪ٙ‬ی والْ ث‪ٌْٛ‬ی‪ِٕٖ ،‬ف وجی ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ِٕٖجگٗ و‪ٛ‬ى ریىىبْ وبرزٗ ِالٌو‪ ،ُ٘ ٗ٩‬یبِبْ رأصری لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی ث‪ٌٛ‬و‪ ،‬ا‪ٚ‬ى‬‫‪ٝ‬وفلاهٌوی آهاٌؤلٖ لب‪ٙ‬ی والٔگٗ لبهّی فىو ربهلبرّبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووزٍوكْ فربكاه ث‪ٌٛٛ‬ة ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ یبٍّو‪ ،‬ث‪ٔ« ٛ‬بها‪ٙ‬یٍو» آهاٌؤلٖ فىو‬‫ربهلبریت آى ‪ٚ‬لزلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬وبرزٗ ثو عّ‪٦‬یذ ‪ٚ‬ع‪ٛ‬ك‪ ٗ٩‬ویٍز‪ٛ‬هكیٍو‪ٌ .‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عّ‪٦‬یز‪ٗ٪‬‬‫یی‪٪ٍ٪‬بٍٔؤڭ ِل‪٥‬بٌوی ثبّمٗ‪ ،‬ثبّمٗ ث‪ٌٛ‬لی‪ٕ٪‬لْ إّڭ ِ‪ٛ‬فمیذٍي چیمْی ثبّلْ ثیٍگ‪ٛ‬یل‬‫ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬یبٍّو «یبریت لبٌ‪٪‬بٔچٗ آریت لبي!» ِمبٌی‪ ًّ٥ ٗ٪‬لیٍیت یٗٔٗ‬‫[‪ ]110‬ثو رغوثٗگٗ ووّلیٍو‪.‬‬‫عّ‪٦‬یذ‪ٚ ،‬ویٍٍوگٗ لبهّی ؽووذ لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وبرزٗ ‪ ٚ‬ویچه ِالٌوكْ ی‪ٛ‬ىٌوچٗ‬‫اِ‪ٚ‬ب یی‪٪‬لی‪ .‬لب‪ٙ‬ی والْ ارجب‪ٕ٥‬لْ ثبّمٗ ث‪٪ٌٛ‬بْ عّ‪٦‬یذ ا‪ٚ٥‬بٌوی لب‪ٙ‬ی والٔگٗ ُ٘‪،‬‬‫لبهّی اِ‪ٚ‬ب یی‪٪‬ب ثبّالكیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ف‪ ٜ‬ؽووزٍوی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایلی‪:‬‬‫رْىیالرٍوی ِىًّ ث‪ٌٛ‬لللْ ویینی ؽى‪ِٛ‬زگٗ ِواع‪٦‬ذ لیٍیت ‪ٚ‬ویٍٍؤی ثیىبه‬‫لیٍلهاٌو‪ ،‬ث‪ ٛ‬اّگٗ ِ‪ٛ‬فك ث‪ٌٛ‬لللْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ ُ٘ ‪٥‬يٌیٕی ‪ٍٝ‬ت لیالٌو ایلی‪.‬‬‫فالٕٗ ‪ٔ ٠٣٣٦‬چی یً هثی‪ ٤‬اٌضبٔی آیٕڭ ثبٍّؤلٖ ِیڭ ٔفوكْ آهر‪ٛ‬ق ٔبها‪ٙ‬یٍو‬‫گو‪٘ٚ‬ی هیىَزبٔگٗ یی‪٪‬یٍیت ّٔبیِ لیٍلیٍو‪ ،1‬عّب‪٥‬ذ إٍّلْ ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ّٔ ٗ٪‬بیٕلٖ‬‫ی‪ٛ‬ثبهیت ‪ٚ‬ویٍٍؤڭ ‪٥‬يٌیٕی ‪ٍٝ‬ت لیٍلیٍو‪ّٔ .‬بیٕلٌٖو ل‪ّٛ‬جیگیگٗ آیزلیٍو‪ِ« :‬بكاِىٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫‪ٚ‬ویٍٍو ثئڭ ‪ٚ‬ویٍٍوِي ایىبٍٔو‪ ،2‬ثي ث‪ٌٛ‬وكْ ا‪ٚ‬ى ‪ٚ‬وبٌزّئی آٌلق‪ .‬ث‪ٌٛ‬و‪ ،‬ثئڭ ‪ٚ‬وبٌزّي إٍّلْ‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فٍمٕی ربالكیٍو‪ِ ،‬أفن ‪ِٖٕ ٚ‬جٍؤی ‪ٖ٩‬ت لیٍلیٍو‪ ،‬فٍم‪ ٗ٪‬ر‪ّٙ‬زٍو لیٍیت هّ‪ٌٖٛ‬و‬‫[*‪ 3]495‬آٌلیٍو‪ ،‬ثي ِ‪ٔٛ‬لال‪ٚ ٗ٪‬ویٍٍؤی اٍزِٗبیّي‪ ،‬ثيگٗ ‪ٚ‬ویً وریٖن ایّبً‪»...‬‬‫ل‪ّٛ‬جیىی ّٔبیٕلٌٖو‪ ٗ٩‬ی‪ِْٛ‬بق ِ‪٦‬بٍِٗ لیٍیت آیزلی‪« :‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ویٍٍو ‪١‬ب٘وكٖ اگوچٗ‬‫ٍئڭ ‪ٚ‬ویٍٍوڭي وجی ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬ؽمیمزلٖ ث‪ٌٛ‬و عٕبث‪٦‬بٌیٕڭ ‪ٚ‬ویٍٍوی كهٌو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثیىبه لیٍِ ٍئڭ ؽمڭي ایّبً‪ ،‬ثٍىٗ عٕبث‪٦‬بٌیٕڭ افزیبهٌؤلٖ كه‪»...‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬لیٍلیٍو ‪ ،‬ة‪ :‬یوق‪ :َ ،‬لٍل‪ٍٞ‬و‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ایگبٍٔو‬‫‪ 3‬قولیازموده ‪ 110‬نچی رقم ایكی ورقغو بر پایتنڭ اوزیده قویلغان‪.‬‬‫‪242‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ليیت ویزىبْ ّٔبیٕلٌٖوكْ ثو ٔیچٌٗوی «‪ٚ‬ویٍٍو اٌجزٗ ثیىبه لیٌٍٕٗو‪ٌ ،‬ىٓ ثي ث‪ٛ‬گٕٗ‬‫ثٍْٗ لٕب‪٥‬ذ لیٍّبیّي‪ ،‬ثٍىٗ ثي لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ ُ٘ ثیىبه ث‪ٌْٛ‬یٕی ‪ٍٝ‬ت لیالِي‪ .‬ثيگٗ‬‫ِ‪ٔٛ‬لالمٗ ٔبكاْ‪ٍَّ٥ ،‬ي‪ ،‬اؽّك لب‪ٙ‬ی والْ وریٖن ایّبً‪ »...‬كیلیٍو‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی‪ ،‬یٗٔٗ‬‫ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬ی‪ِْٛ‬بق ِ‪٦‬بٍِٗ لیٍیت ایىی و‪ٍِٙ ْٛ‬ذ آٌلی ‪« ٚ‬ایىی و‪ٔٛ‬گٗچٗ عٕبث‪٦‬بٌی‪٥ ٗ٪‬وٗ‬‫لیٍیت ٘و ثو ِ‪ٍٞ‬جٍوڭئی ؽبًٕ لیٍلهآِ» كیت عّب‪٥‬زٕی ربهلبرلی‪ .‬ف‪ٛ‬هاً اؽ‪ٛ‬إٌی اِری‪،‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘ی‪ ٗ٪‬آ ڭالرلی‪]112[ .‬‬‫« ‪ٚ‬ویٍٍو ثیىبه ث‪ٛ‬الٌو‪ ِٓ ،‬ا‪ٚ‬ى ثبّّگٗ َِزمً لب‪ٙ‬ی والٍٔه لیالهِٓ» كیت‬‫ل‪ٛ‬أیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو٘بْ اٌلیٓ ا‪ٚ‬ىیگٗ لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ ؽووزٕی ایْیزیت ٘‪ ُٛ‬ثبّٕلْ‬‫ا‪ٚ‬چلی ‪ٖ٥« ٚ‬یبْوبهٌو‪ ٗ٩‬لبهّی لبرزی‪٨‬هاق رلثری لیٍّبق وریٖن» كیت ف‪ٛ‬ه ًا اِری‪ٗ٩‬‬‫‪٥‬وٗ لیٍلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رلثریكٖ ا‪ٚ‬ىیٕڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ٚ‬ویب‪ٚ‬ی ُ٘ لوثبْ ث‪ٛ‬الٌو ایلی‪ٌ .‬ىٓ ثو٘بْ‬‫اٌلیٓگٗ و‪ٛ‬هٖ ِ‪ٔٛ‬ڭ اّ٘یزی ی‪ٛ‬ق ایلی‪ .‬آ ڭب ٘و ثو ٔوٍٗكْ‪ ،‬ؽزی ٔبِ‪ ٚ ًٛ‬ایّبْكْ ُ٘‬‫‪٥‬يیيهاق ثو ٔوٍٗ ثبه ایلی‪ .‬ا‪« ُ٘ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والٌْه ِٕٖجی» ایلی‪ .‬لبیَی ی‪ٛ‬ي ثٍْٗ ث‪ٌَٗٛ‬‬‫ث‪ّٛ ِٗٔٗ ٌَْٛٛ‬ي ِٕٖجٕی ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍّبق الىَ ایلی‪.‬‬‫اِری ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ی رفزیِ ‪ ٚ‬ؽً لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِبَ لً ثیىٕی ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ٗ٪‬‬‫ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬اِبَ لً‪ٚ ،‬ویٍٍؤی ل‪ّٛ‬جیىی آٌلی‪ ٗ٪‬چبلویت ا‪ّٚ‬ج‪َِ ٛ‬ئٍٗٔی ثوگٗالّیت ِناووٖ‬‫لیٍلیٍو‪ٚ .‬ویٍٍو آیزلیٍو‪« :‬ث‪ٌٛ‬و‪ ،‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ثيگٗ لبهّی ایّبٍٍو‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ؽى‪ِٛ‬زگٗ لبهّی‬‫آكٍِوكهٌو‪ .‬ث‪ٛ‬و‪ ْٛ‬ثئی ثیىبه لیٍّبلچی ث‪ٌٌَٗٛ‬و‪ ،‬ایورٗ ل‪ّٛ‬جیىی‪ ،‬ایٕلیٓ عٕبث‪٦‬بٌیٕی ثیىبه‬‫لیٍّبلچی ث‪ٌٛٛ‬هٌو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ]111[ ْٛ‬ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬لبرزی‪ ٨‬عيا ثریِٗن ‪ ٚ‬ثبٍّمٍویٕی‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِٗن ٕالػ ك‪ٌٚ‬ذ ‪٥‬بیل كه‪».‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬غٍَٕڭ ٔزیغٍٕٗلٖ اِبَ لً ‪ ،‬ثو ٔیچٗ آكٍِؤڭ اٍٍّویٕی ه‪ٚ‬یق‪ ٜ‬لیٍیت‬‫آٌیت ویزلی‪ .‬ویچم‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬اِریكْ ِقٖ‪ٍ ٓٛ‬پبهُ ویٍیت ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪٥‬ضّبْ‬‫فبْ ثٍْٗ ویب‪ٚ‬ی اِنی عبْٔی‪٦ِ ،‬ي‪ٚ‬ي لب‪ٙ‬ی والْٔڭ ایٕیَی ‪٥‬جل اٌ‪٪‬ف‪ٛ‬ه ِقل‪ َٚ‬ثٍْٗ‬‫عیبٔی ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬ویٍٕی‪ّ ،‬بیقَی ّیقیٕڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ُ٘‪ ،‬ؽبِل ِقل‪ َٚ‬كیگبْ ثو ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي‬‫هئیَٕی اِری كهثبهی ٍزبهٖ ِٗ فبٕٗ‪ ٗ٩‬آٌیت ویزلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬وكْ ا‪ٌٚ‬ىی ایىب‪ٌٚ‬وی ‪ٚ‬ویٍٍگٗ‬‫لبهّی ث‪ٌٛٛ‬ة لبالِبٌوی ُ٘ ‪ٚ‬ویٍٍوگٗ‪ ُ٘ ،‬لب‪ٙ‬یىالٔگٗ لبهّی ایلیٍو‪.‬‬‫كهثبهكٖ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬وییٍّوی ایڭٍؤلْ ٕ‪ٛ٩ٛ‬ه‪ٌٛٚ‬ة ٌٍٍّٗوی ثٍْٗ ل‪ٌٍٛ‬وی‬‫آهلٗ ٌوی‪ ٗ٪‬ثب‪٩‬الٔیت‪ٍٛ ،‬اهٖ آكٍِؤڭ ویزیگٗ ِیٕگ‪ٛ‬ىٌ‪ٛ‬ة آیبلٍوی آرٕڭ لبهٔی آٍزٕلْ‬‫‪243‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫چیٍج‪ٛ‬ه ثٍْٗ ِؾىُ ثب‪٩‬الٔیت‪ ،‬ایىب‪ٌٚ‬وی چبهع‪ٛ‬ی‪ ،ٗ٪‬ایىب‪ٌٚ‬وی لبهّی‪ ٚ ٗ٪‬ایىب‪ٌٚ‬وی ٔ‪ٛ‬ه‬‫آرب‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىارٍلیٍو ‪ -‬ثله‪ ٗ٩‬لیٍٕلیٍو‪.‬‬‫ِ‪ٛ‬ی ٍفیل ِلهٍٍوكْ ؽبعی ‪٥‬جل اٌىویُ‪ٚ ،‬ویٍٍو ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی والٔگٗ [‪]116‬‬‫لبهّیٌ‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ووِیٕٗگٗ ٍ‪ٛ‬هٌلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬گٕبٖ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یٗٔٗ ثو ٔیچٗ ِلهٍٍو ِٕٖجلْ‬‫ر‪ّٛٛ‬هٌلیٍو ‪ ٚ‬ثو ِفزی ُ٘ ثیىبه لیٍٕلی‪ ّٛ .‬ثٍْٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ افزالي ‪ٖ٥ ٚ‬یبْ ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ثبٍٍلی‪ .‬آٔل ثٍْٗ ‪ٙ٥‬ل ‪ ٚ‬پیّبْ لیٍ‪٪‬بْ ِیڭٍوچٗ ویٌَّٗو عیُ ث‪ٌٛٛ‬ة ٔبربلٍویٕی‬‫چیمبهِبكیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كْ ایىی ٍو‪٘ ،‬و ثوویَّٗگٗ یٗٔٗ ثو لبرال ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛ‬لی‪:‬‬‫ثویَی‪ٚ :‬ویٍٍو ؽمیمز ًب ِالٌؤڭ ‪ٚ‬ویٍٍوی ث‪ٌّٛ‬بینی اِریٔڭ ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ یبٍبة‬‫چیمبه‪٩‬بْ ‪ٚ‬ویٍٍوی ایىبٍٔو‪.‬‬‫ایىٕچیَی‪ :‬اگو ؽى‪ِٛ‬ذ اٍزٍٗٗ ِالٌؤڭ افزالٌٍویٕی ثبٍب آال ایىبْ‪ .‬إالؽبر‪ٗ٪‬‬‫لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ا‪ٚ‬ى ف‪ٛ‬اْ٘ی ‪ ٚ‬اِوی ثٍْٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلی‪٪‬ی‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثبٍٍّب‪٩‬بْ ایىبْ‪.‬‬‫[‪]111‬‬‫ ‪- ٠٦‬‬‫ا‪ٚ‬وتبثز أمالثی ‪ ٚ‬ثخبرا حى‪ِٛ‬تی‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬وزبثو أمالثٕلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ه‪ٍٚ‬یٗ ٍِّىزٕلٖ ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪٥‬ىٌ‬‫اٌؾووذ ‪ ٚ‬افزالٌٍوكْ اٍزفبكٖ لیٍیت ّ‪ٛ‬هاٌو ؽى‪ِٛ‬زیٕی ٘یظ ربٔبِبكی‪ .‬ه‪ٍٍٚ‬وكْ‬‫‪ٚ‬یلیَٕىی وجی ٔیىبالیلْ ِریاس لبٌ‪٪‬بْ مارٍو ثٍْٗ ِ‪٦‬بٍِٗ لیال‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ویڭبٍّویگٗ‬‫ل‪ٛ‬الق ٍبال‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤی ا‪ٚ‬ى فلِزی‪ ٗ٪‬آٌیت ؽّبیذ لیال ایلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬وزبثو أمالثٕلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ا‪ٚ‬ىیٕی َِزمً ٍبٔبكی‪ٌ ،‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫اٍزماليكْ ِلٔی ٕ‪ٛ‬هرلٖ اٍزفبكٖ لیٍیت ٍِّىزٕی آثبك ‪ ٚ‬ر‪ّ٦‬ری لیٍْگٗ وریّّبكی‪ .‬آٔڭ‬‫ریٍٗن ‪ ٚ‬آهى‪ٍٚ‬ی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اٍزماليكْ ایىی ٔوٍٗ ایلی‪:‬‬‫ثؤچیَی‪٘ :‬و چٗ ثبكا ثبك ِ‪ٔٛ‬لْ ایٍٍه یً ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬لٖوی اؽ‪ٛ‬اٌٍؤی یبڭی فبع‪ٚ ٗ٦‬‬‫‪244‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫فَبكٌو ثٍْٗ رریو‪ٛ‬ىِٗن‪.‬‬‫ایىٕچیَی‪ :‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬یبٍّو ‪ ٚ‬یبُ فىوٌیٍؤی ِؾ‪ٔ ٚ ٛ‬بث‪ٛ‬ك لیٍّبق ایلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ئٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي آهى‪ٌٚ‬وی‪ ٗ٪‬یزیّْٗن [‪ ]044‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽووذ لیال ثبّالكی‪.‬‬‫ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هوٕغی ل‪ّٛ‬جیىیٌه ِٕٖجی‪ ٗ٪‬ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة وّبي كْ٘ذ ثٍْٗ «آً!»‬‫«ثبً!» «ویٌ!» لبٔ‪ٔٛ‬ی ایٍٗ اعوای ؽىُ ایزٗ ثریكی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی ‪ٚ‬الیزٍو‪،ٗ٩‬‬‫ر‪ِٛ‬بٍٔو‪ ٗ٩‬ویٕذ ‪ ٚ‬لْاللٍو‪ ٗ٩‬چیمبه‪ ،‬ل‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬ىبْ ویٌَّٗؤی «ث‪ ٛ‬ا‪٩ٚ‬وی‪ ،‬ث‪ ٛ‬ثلگْذ‪،‬‬‫ث‪ ٛ‬ای‪٪‬بق!» كیت ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة لب‪ٙ‬یفبٔٗ ‪ِ ٚ‬ریّتفبٌٔٗوكٖ ل‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬آیبلٍوی‪ ٗ٪‬و‪ٔٛ‬لٖ ث‪ٛ‬ی‪ٍٔٛ‬وی‪ٗ٪‬‬‫ویْْٗ ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة لبِبرلهاٌو‪ .‬ث‪ ٛ‬ثیچبهٌٖؤڭ ِبٌلاه ‪ٍِ ٚ‬ىلاهٌوی ثبه ‪ ٚ‬ی‪ٛ‬لٍویٕی لب‪ٙ‬ی‪،‬‬‫ِریّت ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی‪ٕ ٗ٪‬وف لیٍ‪٪‬بٔلْ ویینی ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬الٌو‪ ،‬آلچٍٗي ‪ ٚ‬ویٍَّٗيٌوی ل‪ٛ‬ي‬‫آیبلٍوی ثب‪٩‬الٔیت ثقبها‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىاریالٌو‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ثقبها اهوٕڭ ایچٕلٖوی آثقبٌٔٗو‪ ٗ٩‬لبِبٌیت‬‫ل‪ّٛ‬جیىی اِوی ثٍْٗ ٍبٔبقٍي «لینی» ربیب‪٩‬ی آٍزٕلٖ فالوذ ‪ِٖ ٚ‬یجزٍو ثٍْٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫كٔیبكْ ا‪ٚ‬ربٌو‪ .‬ثو ٔیچٗ و‪ٔٛ‬لاْ ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ا‪ٌٛٚ‬وٍوی و‪ٛ‬رٗن ‪٥‬واثٗ‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬والٔیت ّ‪ٙ‬وكْ‬‫چیمبهیٍیت [‪ ]043‬ثواْ چ‪ٛ‬ل‪ٛ‬ه‪ ٗ٩‬آریٌٍٗو ایلی‪...‬‬‫ِٗٔٗ ث‪ ،ٛ‬اٍزمالي ‪٥‬الِزی‪ ،‬ؽّْذ ْٔبٍٔٗی ‪ِ ٚ‬لافً ی‪ٛ‬یل!‪...‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آً! ثبً! ٌو آهإٍلٖ ؽمیمزبً ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه ا‪٩ٚ‬ویٍو‪٩ ،‬لاه ی‪ٛ‬ي ثبٍبهٌو ُ٘ ل‪ٗ٪ٌٛ‬‬‫ر‪ّٛ‬بٌو ایلی‪ٌ .‬ىٓ ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬ثواْ ىیبْ ‪ ٚ‬ىؽّذ ایوّّبً‪ ،‬ثو ایىی و‪ ْٛ‬لبِبللٖ یبرگبٔلْ‬‫ویینی ل‪ّٛ‬جیىیٔڭ آهى‪ٍٚ‬ی‪ِٛ ٗ٪‬افك ‪٥ٚ‬لٌٖو ثرییت عٕبث‪٦‬بٌیٕڭ ٕبكق ِأِ‪ٛ‬هٌوی لبربهی‪ٗ٪‬‬‫وریاٌو‪ ،‬آق كٍزبه‪ّ ،‬ب٘ی ‪ ٚ‬اكهً چبپبٍٔو ثٍْٗ ٍوافواى ث‪ٌٛٛ‬ة ٔ‪ٛ‬وو ث‪ٛ‬الٌو ایلی‪.‬‬‫ثقبها ِأِ‪ٛ‬هٌویٕڭ ٘و ثویَی ‪ٚ‬ؽْی‪٘ ،‬و لبیَیَی لبْ ف‪ٛ‬ه ایلیٍو‪ٌ .‬ىٓ ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫آهإٍلٖ ‪ٚ‬ؽْیٍه ‪ ٚ‬ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اهٌه ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغی ی‪ٛ‬لبهی ثو ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬ر‪ٛ‬رب ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬آكَ اگو ثواْ و‪ ْٛ‬آكَ ا‪ٚ‬هٍِٗٗ ‪ ٚ‬لبْ ر‪ٛ‬وٍّٗٗ كی‪ٛ‬أٗ ث‪ٛ‬اله ایلی‪ .‬ثقبهاكٖ ل‪ّٛ‬جیىی‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٔیلْ ویینی‪ ،‬ثبٌقبٕٗ ا‪ٚ‬وزبثو أمالثٕلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ٕ ٛ‬فزیٕی وّبي آىاكٌك ثٍْٗ اُ‬‫ثی‪ٛ‬ها آٌلی‪]041[ .‬‬‫ِریىای ا‪ٚ‬هوٕغی یٗٔٗ ِنو‪ٛ‬ه ٕفزی ف‪ٛ‬اْ٘ی ثٍْٗ ٘و ‪ٚ‬لذ ا‪٩ٚ‬ویٍؤی ا‪ٚ‬ى‬‫ا‪ٝ‬وافی‪ ٗ٪‬یی‪٪‬ب‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬هٌم‪ ٗ٪‬ه‪ٚ‬اط ثریٖ ایلی‪ .‬ل‪ّٛ‬جیىی ث‪٪ٌٛ‬بٔیلْ‬‫ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ا‪ٚ‬ى ری‪ٖٛ‬هٖویٕی ‪ ٚ‬اِری ٔ‪ٛ‬ووٌویٕی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ا‪٩ٚ‬ویٍو ثٍْٗ ر‪ٌٛ‬لهكی ‪ٚ‬ویٍَّٗي‪ ،‬آلچٍٗي‬‫ثیچبهٌٖؤی یبوٗ یبهاِبً ویَٗثوٌؤی ا‪٩ٚ‬وی كیت ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍ ٛ‬یبٍذ ٍبیٍٕٗلٖ‬‫‪245‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫اِری ِؾوٌَوی‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیىی آكٍِوی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی‪ ،‬هئیٌ ‪ِ ٚ‬ریّجٍو ِیٍی‪ٍٔٛ‬وچٗ آلچٗ ر‪ٛ‬پالكیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬وزبثو أمالثٕلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ّ‪ٛ‬هایل ه‪ٍٚ‬یٗٔی یبٌ‪ٛ٪‬ى ربٔیّبكی‬‫ایّبً‪ ،‬ثٍىٗ ل‪ٌٛ‬یلْ ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ ّ‪ٛ‬هاٌو ؽى‪ِٛ‬زیگٗ كٍّّٕك لیٍیت ر‪ٛ‬هكی‪ .‬ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪ٍٚ‬یٗ ‪ٚ‬‬‫ثقبهأی ل‪ٌٍٛ‬م‪ٍ ٗ٪‬بٌ‪٪‬بْ ه‪٥ ًٚ‬ىٌ االٔمالثچیٍوی ‪ٔ ٚ‬یىبالی ثٕلٌٖوی‪ ٗ٪‬یبهكَ ‪ٚ‬‬‫ِٕبٍجذ و‪ٛ‬هٍبرلی‪ّٛ .‬هاٌو ؽى‪ِٛ‬زیگٗ لبهّی ث‪٪ٌٛ‬بْ [‪ ]041‬ه‪ ًٚ‬افیزَوٌوی‪ ٚ 1‬ه‪ًٚ‬‬‫لبىالٍوی ّ٘یْٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلْ ؽّبیذ ‪ ٚ‬یبهكَ و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬وزبثو أمالثٕلْ ویینی ا‪ٚ‬ىیگٗ ل‪ٛ‬د ر‪ٛ‬پالِبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ل‪ٛ‬رٕڭ ثو لَّیٕی ی‪ٛ‬لبهیلٖ یبىكی‪ّ٪‬يكیه ا‪٩ٚ‬ویٍو رْىیً لیالٌو ایلی‪ .‬ثبّمٗ ثو لَّیٕی‬‫و‪ٛ‬ثىبهی إ‪ٛ‬یل ثٍْٗ یی‪٪ٍ٪‬بْ ایً ٔ‪ٛ‬ووٌوكْ ؽب‪ٙ‬والكی‪ .‬اِریٔڭ كهثبهٔلٖ ٍزبهٖ ِٗ‬‫فبٕٗ چ‪ٙ‬بهثب‪ٕ٩‬لٖ و‪ٔٛ‬لٖ و‪ٛ‬ثىبهی ث‪ٛ‬ال‪ِٔٛ ،‬لٖ یی‪٪ٍ٪‬بْ چ‪ٛ‬ألاىٌو‪ 2‬اِریٔڭ ٔ‪ٛ‬ووٌوی‬‫ؽَبة لیٌٍٕٗو‪ ،‬و‪ٛ‬ثىبهیگٗ ‪٩‬رید ‪ّ ٚ‬غب‪٥‬ذ و‪ٛ‬هٍبرىبْ چ‪ٛ‬ألاىٌو‪ 1‬اِری ربِبٕٔلْ ‪ٍٍّ٥‬و ‪ٚ‬‬‫ْٔبٍٔو ثٍْٗ ٍوفواى ث‪ٛ‬الٌو ایلی‪.‬‬‫ثبّمٗ ثو إ‪ٛ‬ي ثٍْٗ ِٕز‪َ٥ ُ٢‬ىو ر‪ٛ‬ثالِبق ُ٘ ِّىٓ ایلی‪ .‬فم‪ ٜ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‬‫ایَىیٌىٕی ث‪ٛ‬ر‪ٕ٦ِ ْٛ‬بٍی ثٍْٗ ‪ٚ‬ع‪ٛ‬ك‪ ٗ٩‬ویٍز‪ٛ‬هِٗوچی ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لب‪٥‬لٖٔی اٌزياَ‬‫لیٍلی‪]041[ .‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬وزبثو أمالثٕلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬یبٍّو‪ ُ٘ ٗ٩‬ا‪٩ٚ‬ویٍو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ‬‫‪3‬‬‫ِمبثٍذ لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬چٕبٔچٗ ‪٥‬جل اٌقٍیً ثه ‪ ٚ‬ؽَنی ف‪ٛ‬اعٗ اٍٍّی ّ‪ٛ‬های اٍالَ‬‫ا‪ٚ٥‬بٌویٕی ٍ‪ٛ‬ىٔگواْ گنهٔلٖ ّویف اٍٍّی ثو یبّٕڭ ؽ‪ٛ‬یلٍٕلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ٕٛ ْٚ‬هرلٖ‬‫ا‪٩ٚ‬ویٍؤی ی‪ٛ‬ثبهیت ث‪٩ٛ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٌٚ‬لهكی‪ّ .‬ویفٕی ُ٘‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬عٕبیز‪ِ ٗ٪‬ز‪ ُٙ‬لیٍیت لبِبكی‪،‬‬‫ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ث‪ٛ٩ٛ‬ة ا‪ٌٚ‬لهكی‪.‬‬‫‪٥‬جل اٌقٍیً ثه اِری كهثبهٔلْ یزیْىبْ ثو ییىیذ ث‪ٌٛٛ‬ة ٍپب٘یىاكٌٖو آهاٌؤلٖ‬‫یبفْیىٕٗ فىو ربهلبرّبللٖ ایلی‪.‬‬‫ؽَنی ف‪ٛ‬اعٗ ایَٗ اِریٔڭ ٍ‪ٛ‬اهی ٍوثبىٌوی (لبفمبىٌو) آهإٍلٖ ث‪ٌٛٛ‬ة ‪َ٥‬ىوٌو‪ٗ٩‬‬‫فىو ربهلبرب ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪офицер 1‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬چبة ألاىٌو ‪ ،‬ة‪ :‬چب‪ ٧‬ألاىٌو‪ :َ ،‬چبۋألاىاله‬‫‪ 3‬ا‪ٚ :‬اٍ‪ٗٞ‬‬‫‪246‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اِری ا‪٩ٚ‬ویٍوی ثو ویچٗ اٍؾبق آ‪٩‬لاه‪ٚ‬ف اٍٍّی [‪ ]040‬ثو یبّٕڭ ا‪ٚ‬یی‪ ٗ٪‬ر‪٦‬وٗ‬‫لیٍ‪٪‬بْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ِ ،‬نو‪ٛ‬ه اٍؾبق ا‪ٚ‬ییلٖ ی‪ٛ‬لٍ‪ٕ٪‬لْ آ‪ٌٚ‬وی ثواه آٌّبكی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی یبٍّو‪ّٔٛ ٗ٩‬لالمٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ر‪٦‬وٗ لیالیبر‪٪‬بٔیلیه آچیككْ آچیك‬‫ُ٘ ر‪٦‬وٗ لیال ثبّالكی‪ّٛ :‬های اٍالَ ا‪ٚ٥‬بٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ ثو ٔیچٗ ویَّٗٔی ر‪ٛ‬هیل ث‪ٙ‬بٌٔٗو‬‫ثٍْٗ لبِبكی‪ .‬چٕبٔچٗ اؽل ثیه ‪٩ ٚ‬الَ اٍٍّی آكٍِؤی ثو ث‪ٙ‬بٔٗ ربپیت ٔیچٗ ‪ٚ‬لذ ىٔلألٖ‬‫یبرم‪ٛ‬ىكی‪.‬‬‫ ‪- ٠٧‬‬‫ا‪ٚ‬وتبثز أمالثی ‪ ٚ‬ثخبرا یبػٍزی‬‫ا‪ٚ‬وزبثو أمالثٕلْ ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ثقبها یبٍّویٕڭ ؽبٌٍوی ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ آ‪٩‬والّلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی وبگبٔلٖوی ّ‪ٛ‬هاٌو اكاهٍٖٕلْ ث‪ٛ‬ر‪ِٕ ْٛ‬بٍجذ ‪ ٚ‬هاث‪ٍٗٞ‬یٕی ا‪ٚ‬ىگبْ ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّؤی [‪ ]042‬ث‪ٛ‬الیبر‪٪‬بْ ٘غ‪ ٚ َٛ‬ر‪٦‬و‪ٍٙ‬وكْ ِؾبف‪ ٗ٢‬لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثواْ‬‫ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬لبٌّب‪٩‬بْ ایلی‪ .‬كیىبثو ‪ ٚ‬یبٔ‪ٛ‬اه آیٍؤلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آ‪٩‬وٌمٍو ّلرالٔلی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‬‫یبٍّؤی ٍ‪ٛ‬ء لٖل ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ها‪ ،‬آچیملْ آچیك ؽجَ‪ ٗ٪‬آال‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویٍوكْ ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ٔبها‪ٙ‬یٍمٍو‪ ٗ٩‬اٍز‪ٙ‬يا ثٍْٗ ع‪ٛ‬اة لبیزبها ایلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ثوو‪ ْٛ‬ا‪ٚ ٚ‬لذ یبٍّو عّ‪٦‬یزٕڭ هئیَی ث‪٪ٌٛ‬بْ ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽلٔی‬‫ل‪ ٗ٪ٌٛ‬آٌّبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ٌ .‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪٦‬وٗ ثقبها ‪ٚ‬اگيإٌلٖ ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ِ ،ْٛ‬ریىا‬‫‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي اّچیٍویٕڭ ؽّبیٍٗی ٍبیٍٕٗلٖ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬گنه ‪ِ ٚ‬ؾٌٍٗو‪ ٗ٩‬یبٍّو ثٍْٗ ل‪ِٕ ٤ٞ‬بٍجذ لیٍّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِو‬‫ثریكی‪.‬‬‫ثبها ثبها وبگبٔلٖ ُ٘ إِیذ ثزلی‪ .‬ثو و‪ ْٛ‬وبگبٔلْ ا‪ٚ‬ربیبر‪٪‬بْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچی‬‫لبىالٍو‪ ،‬ا‪ ٚ‬یریكٖوی اّچیٍؤڭ یبهالٍویٕی ر‪ٛ‬پالة آٌلیٍو‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلْ أ‪٦‬بٍِو‪،‬‬‫اؽَبٍٔوو‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬ثؤغٍو‪ ،‬ل‪ٛ‬یٍو ‪ ٚ‬ا‪ٍٔٚ‬و ثٍْٗ یبهكَ لیٍلی‪]041[ .‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كٖ یبٍّؤڭ ِوويی اكاهٖ ا‪ٚ٥‬بٌوی ر‪ٍٙ‬ىٗكٖ لبٌیت ایلیٍو‪ .‬ثو ی‪ٌٛ‬یٕی‬‫ربپیت ث‪ٍٚ٦‬وی وبرزٗل‪ٛ‬ه‪٩‬بٔ‪ ،ٗ٪‬ث‪ٍٚ٦‬وی ٍّولٕل‪ ٗ٩‬لبچیت ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬لیٍو‪ٍّ .‬ولٕلكٖ لبىالٍؤڭ‬‫‪247‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫یبهالٍوی إٌٓ‪٪‬بٔلْ ویینی رىواه وبگبٔگٗ و‪ٛ‬چلیٍو‪.‬‬‫ؽبي ث‪ ٛ‬كهعٗگٗ ویٍىبٔلْ ویینی یبٍّو آهاٌؤلٖ ایىی فىو ر‪ّٛ‬لی‪ .‬ثؤچیَی‪:‬‬‫ثقبهاكٖ وی اِالن ‪ ٚ‬اٍجبثٍویٕی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ربّالة ر‪ٛ‬هوَزبٔ‪٘ ٗ٪‬غود لیٍّبق ‪ ٚ‬ثقبها‬‫َِئٍٍٕٗی ِٕبٍت ثو فوٕزلٖ ِ‪ٛ‬ل‪ٛ‬ف ل‪ٛ‬یّبللْ ‪٥‬جبهد ایلی‪.‬‬‫ایىٕچی فىو‪٘ :‬و ٔیّٗ ث‪ ٌَٗٛ‬ث‪ ٌَْٛٛ‬وبگبٔلٖ ر‪ٛ‬هِبق ‪ ٚ‬ثقبها ایزٗویٕی ل‪ٌٛ‬لْ‬‫ثریِِٗٗن ایلی‪.‬‬‫ایىٕچی فىو ایگٌٗویٕڭ كٌیٍٍوی ث‪ ٛ‬ایلی‪« :‬ثقبها ‪ّٛ ٚ‬هاٌو آهاٌؤلٖ ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫‪1‬‬‫كٍّّٕك ‪٥‬بلجذ لیٍیچ ثٍْٗ ؽً لیٍٕ‪ٛ‬ه‪ .‬ثقبها إالؽبرٕڭ ‪ ٚ‬یبُ ثقبهاٌیٍؤڭ ‪ٝ‬بٌ‪ٍ٦‬وی‬‫ُ٘‪ ،‬ا‪ّٚ‬بي ‪ٚ‬لذ ؽً ث‪ٌٛٛ‬ه‪ِ .‬بكاَ وٗ ثئڭ ‪ٝ‬بٌ‪ّ٦‬ي ّ‪ٛ‬هاٌو ‪ٝ‬بٌ‪٦‬ی‪ ٗ٪‬ثب‪ٍ٩‬ك كه‪ّٛ ،‬ها‬‫اكاهٍٖیٕڭ آری وبگبٔلٖ ثبه ث‪ٌٛ‬للچٗ ثي ُ٘‪ ،‬وبگبٔلْ لیّیٍالِبیّي‪».‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی یبٍّو‪ ٗ٩‬ر‪٦‬وٗ لیٍیت ر‪ٛ‬هكی‪٪‬ی ؽبٌلٖ [‪٩ ]046‬ری هٍّی ٕ‪ٛ‬هرلٖ‬‫ِواع‪٦‬ذ ُ٘ لیٍیت و‪ٛ‬هكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِ ٛ‬واع‪٦‬زٕلٖ یبٌ‪٪‬بْ ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬یبٍّؤڭ ِبٌٍوی ‪ ٚ‬عبٌْوی‬‫إِیزٕلْ ثواْ ّو‪ ٛ‬اها‪ ٗ٩‬ویٍز‪ٛ‬هكی‪ .‬فم‪« ٜ‬یبٍّو‪٘ ،‬یظ ثو ّو‪ٍٛ‬ي ‪ ٚ‬لیلٍي عٕبث‪٦‬بٌیٕڭ‬‫ٌ‪ٞ‬ف ‪ِ ٚ‬وؽّزٍوی‪ٍ ٗ٪‬ی‪٪‬یٕیت (؟) ثقبها‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬چ‪ٛ‬ة ووٍ‪ٍٔٛ‬و» كیلی‪ .‬اگو ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‬‫«یبٍّؤڭ ِبي ‪ ٚ‬عبٍٔوی إِیذكٖ كه» كیَٗ ایلی ُ٘‪ ،‬ثقبها یبٍّوی آهإٍلْ ِ‪ٛ‬ڭب‬‫ایٕبٔبر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثواْ ٍبكٖكي ربپٍّبً ایلی‪ .‬ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ِنو‪ٛ‬ه ِواع‪٦‬زلٖوی «عٕبث‪٦‬بٌیٕڭ‬‫ٌ‪ٞ‬ف ‪ِ ٚ‬وؽّزٍوی‪ٍ ٗ٪‬ی‪٪‬یَٕ‪ٍٔٛ‬و» كیگبْ ٍ‪ٛ‬ى «ا‪ٚ‬ىٌویٕی ل‪ٛ‬ی وجی لٖبة ل‪ٌٛ‬ی‪ٗ٪‬‬‫ربثْ‪ٛ‬هٍ‪ٍٔٛ‬و» كیىبْ ٍ‪ٛ‬ىكْ ثبّمٗ ثو ٔوٍٗ ی‪ٛ‬ق ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬یبٍّو ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ِواع‪٦‬زٕی ع‪ٛ‬اثَي لبٌلهِبكیٍو‪ِ .‬واع‪٦‬ز‪ٚ ٗ٪‬اٍ‪ ٗٞ‬ث‪٪ٌٛ‬بْ اِریٔڭ آكِی‪ ٗ٪‬ثو ِىز‪ٛ‬ة یبىیت‬‫اِری ثٍٗ ْ یبهاّّبق ا‪ٚ‬چ‪ِْٛٙ ْٛ‬ه ‪٥‬ىٌ اٌؾووزچیٍؤڭ عيا ‪ ٚ‬رٕجی‪ٍٙ‬ویٕی‪ ،‬إالؽبد‬‫فوِبٔیٕڭ ‪ ٗ٪ٍّ٥‬ویٍْیٕی ّو‪ ٛ‬ل‪ٛ‬یلیٍو‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي چبلٍوكٖ لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ی‪ٛ‬ى ثرییت ثقبها أمالثٕڭ رأهیقٕلٖ ثبّمٗ‬‫فٍٍٖو آچیٍلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ر‪ٛ‬ها‪٩‬بْ‬‫‪248‬‬

‫ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]041‬‬‫ ‪- ٠٨‬‬‫ثعض ِالحظبت‬‫اِریٔڭ ا ٕالؽبد فوِبٔی ِٕبٍجزی ایٍٗ لیٍٕ‪٪‬بْ ّٔبیِ ماربً ؽب‪ٙ‬والٔیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫‪٥‬ىٌ اٌؾووزٕڭ ریي ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْی‪ٍ ٗ٪‬جت ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬رفٖیً لیٍ‪٪‬بّٔيكیه اگو یبٍّو‬‫ّٔبیِ لیٍّبٌٍٗو ُ٘ ا‪ ٚ‬فوِبْ ‪ ٗ٩ًّ٥‬ل‪ٛ‬ی‪ٌّٛ‬بً ایلی‪ٌ .‬ىٓ ا‪ٚ ٚ‬لذ ٘وویّٕڭ فب‪ٝ‬وی‪ٗ٪‬‬‫ویٍٗ ایلیىٗ یبٍّو ّٔبیِ لیٍیت ‪٥‬ىٌ اٌؾووزٕڭ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌْی‪ ٗ٪‬ثو كهعٗ ا‪ٚ‬ىٌویٕی َِئ‪ٛ‬ي‬‫لیٍلیٍو‪ .‬اگو ّٔبیِ لیٍّٕبٍٗ ایلی‪ ،‬ث‪ٛ‬ر‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یذ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ی‪ٛ‬والٔب ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫ٍ‪ٞ‬وٌؤی یبى‪ٛ٩‬چی ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىوكٖ ایلَ‪ٌ .‬ىٓ ‪ٚ‬ل‪٥ٛ‬بد ِ‪ٔٛ‬ڭ ‪٥‬ىَیٕی و‪ٛ‬هٍبرلی‪ .‬ا‪ٚ‬‬‫‪ٚ‬لذ لیٍٕ‪٪‬بْ ّٔبیِ یبٍّو ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رٖبكفی ثو فری ‪ٕ ٚ‬الػ ث‪ٌٛٛ‬ة چیملی‪ .‬ىیوا اگو‬‫ّٔبیِ ِٕبٍجزی ثٍْٗ ثوكْ ‪٥‬ىٌ اٌؾووذ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌیت ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ٔمبثی ی‪ٛ‬ىٔلْ‬‫ر‪ّّٛ‬بٍٗ ایلی‪ ،‬یبٍّو ثقبهاكْ لبچّبٍٍو ایلی‪ٕٛ .‬ڭوٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ِٕبٍت ثو‬‫فوٕزلٖ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬یبٍّؤڭ ه٘ربٌویٕی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬آٌیت ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ها ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ى ‪ٚ ٚ ٍُ١‬ؽْبٔیزٕڭ رأهیقیگٗ‬‫یٗٔٗ ثو ثبة آهرلها ایلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪« ْٛ‬ف‪ٞ‬بی رأهیقی» كیت یبك لیٍلی‪ ُ٪‬ا‪ ٚ‬رأهیقی ّٔبیْٕی‬‫«رٖبكفی فرییذ!» كیت یبك لیٍّبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬هِٓ‪.‬‬‫ا‪ٚ‬چٕچی‪ 1‬ث‪ٛ‬الوٕڭ رّبِی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ا‪ٚ‬چٕؾ‪ٝ‬‬‫‪249‬‬

‫[‪]034‬‬‫ثخبرا أمالثیٕڭ تأریخی‬‫ر‪ٛ‬هرٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫(‪ ٠٣٣٨–٠٣٣٦‬ھ‪).َ ٠٩٠٪–٠٩٠٨ .‬‬‫[‪]033‬‬‫ثبػالّٔٗدٖ ثز ایىی ط‪ٛ‬س‬‫یبىّیٕی ِزٖلی ث‪ٌٛ‬لی‪ ُ٪‬ثقبها أمالة رأهیقیٕڭ ایڭ َِئ‪ٌٛ‬یزٍی‪ ،‬ایڭ ِْىً ثو‬‫ا‪ٚ‬هٔی‪ ٗ٪‬وٍلَ‪ .‬ؽب‪ٙ‬و یبىّیٕی ثبّالیبر‪٪‬بُٔ ر‪ٛ‬هرٕچی ث‪ٛ‬الولٖ ثیبْ لیٍٕٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ؤڭ‬‫ایڭ ِ‪ّٙ‬ی «لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی» كه‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ڭ لبٔلای ث‪ٌٛٛ‬ة ثبّالْٔی‪،‬‬‫یبُ ثقبهایلٌو ثٍٗ ْ لبٌَ‪ٛ‬ف آهإٍلٖ لبٔلالمٗ ‪ٙ٥‬لٔبِٗ ‪ِ ٚ‬ناووٖ ث‪٪ٌٛ‬بٍٔ‪٪‬ی‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫‪ٚ‬ال‪ٗ٦‬كٖ ِ‪ُٙ‬هاق ٍجت یبُ ثقبهاٌیٍوِی‪ ،‬یبوٗ لبٌَ‪ٛ‬ف ِی ایلوی؟ ‪ّٔٛ ٚ‬ڭ وجی رأهیـ‬‫ی‪ٛ‬ىٍٖٕلْ ِ‪ ُٙ‬ث‪٪ٌٛ‬بْ و‪ٛ‬ة ٔم‪ٌٗٞ‬و ِڭب لبهأ‪ ٛ٪‬ك‪ٚ‬ه‪ .‬ىیوا ‪ٔ ٠٩٠٧‬چی یً ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ‬‫ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ِٓ ٍّولٕل‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬چىبٍٔىّلْ وبگبْكٖ‪ 1‬ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬وكْ رّبِ ًب فربٍیي لبٌلَ‪.‬‬‫ٕ‪ٛ‬ڭوٖكْ ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ڭ اٍجبثی ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬ى‪ ٌِٚ‬ی‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬كائو‪ِ 2‬قزٍف ویٌَّٗوكْ ِ‪ٍِٛ٦‬بد‬‫آٌ‪٪‬بْ ث‪ ،ُ٘ ٌََٗٛ‬آٌ‪٪‬بْ ِ‪ٍِٛ٦‬بدٌویُ فٖ‪ٕٛ‬ی ث‪ٌٛٛ‬ة هٍّی ثواْ ٍٕل‪ٍٛ ٗ٩‬یبٔ‪٪‬بْ‬‫ایّبً ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ڭ اٍجبة ‪ٍ٥ ٚ‬زٍوی‪ ٗ٪‬كایو یبىٖر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٔوٌٍٗوَ‪ ،‬آٌ‪٪‬بْ‬‫ِ‪ٍِٛ٦‬برّ‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ى ِؾبوّٗ ‪ ٚ‬لیبٍبرٍوَ ل‪٪ٌّٛٛ‬بْ ٔوٌٍٗوكْ ‪٥‬جبهرله‪ .‬ؽب‪ٙ‬و ِٓ ّ‪ٛ‬ي لله‪ٗ٩‬‬‫اوزفب لیٍِٗٓ‪ ]031[ ،‬یٕٗ آچیكهاق‪ ،‬یٕٗ رفٖیٍٍیهاق ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریِٗن‪ ،‬اّىٗ ثبٌناد‬‫ِجبّود لیٍ‪٪‬بٌْؤڭ ‪١ٚ‬یفٌٗوی كه‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٔٗ٦‬ڭ ثبّالٍّٔٗیلْ فربٍیي لبٌ‪٪‬بْ ث‪ ،ُ٘ ٌََٗٛ‬ث‪ِٕ ٛ‬بٍجذ ثٍْٗ ر‪ٛ‬ها‪٩‬بْ‬‫فبع‪ٌٗ٦‬وكْ‪ ،‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ لزً ‪٥‬بٌَؤلْ‪ ،‬یبٍّؤڭ ا‪ٚ‬چوا‪٩‬بْ فالوذ ‪ِٖ ٚ‬یجذٌؤلْ‬‫ثو كهعٗ ِ‪ٍِٛ٦‬برُ ثبه كه‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویٍوكْ ِّىٓ لله رفٖیٍٍیهاق ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثریّٕی ‪٥ٚ‬لٖ‬‫لیالِٓ‪.‬‬‫ٓ‪٥ .‬یٕی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬وبوبْكٖ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬كائری‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫[‪]031‬‬‫‪-٠‬‬‫لبٌظ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬العٗطیٕڭ طججٍزی‬‫رأهیقّئڭ ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الویٕڭ وییٕىی فٍٍٖؤلٖ ثیبْ لیٍلی‪ّ٪‬يكیه ا‪ٚ‬وزبثو‬‫أمالثٕلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ثبّمٗ ی‪ٌٍٛ‬و‪ ٗ٩‬ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬یب ‪ ٚ‬ثبّمٗ ٘‪ٛ‬اٌو‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬یٕبیب ثبّالكی‪.‬‬‫ّ‪ٛ‬هاٌو ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ آ‪٩‬و ‪ ٚ‬ر‪ٍٙ‬ىٌٗه چب‪ٕ٩‬لٖ آٔی ربٔیّبكی‪ ،‬ؽزی آٔڭ كٌّّٓوی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬اله ی‪ٛ‬ى‬‫و‪ٛ‬هٍبریت ر‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لذٌوكٖ ّ‪ٛ‬هاٌو ؽى‪ِٛ‬زی ر‪ٛ‬هوَزبْ ا‪ٌٚ‬ىٍٕٗلٖ یبٌ‪ٛ٪‬ى ربّىٕل ‪ٍّ ٚ‬ولٕلكٖ‬‫ل‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ‪ ،‬ف‪ٛ‬لٕل ا‪ٚ‬ى ثبّیىٗ ِقزبهیذ ا‪٥‬الْ لیٍ‪٪‬بْ‪ ،‬یزی ٍ‪ ُ٘ ٛ‬ا‪ٚ‬ى ثبّیىٗ وجی ثو‬‫ؽبٌلٖ ایلی‪ِٔٛ .‬لاق ‪ٚ‬لزلٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ آىگٕٗ كٍّّٕ‪٪‬ی و‪ٛ‬ة ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬و‪ٍ ٗ٩‬جت‬‫ث‪ٌْٛ‬ی اؽزّبي ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٌَٗٛ‬ورین‪ ،‬لبٌَ‪ٛ‬ف ف‪ٛ‬لٕل ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬ڭ آهلٍٕٗلٖ‬‫ثقبها َِئٍٍٗیٕی ُ٘ ؽً لیٍّبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬وبگبٔگٗ‪ 1‬ویٍیت ّ‪ٛ‬هاٌو اّچیٍویٕڭ‬‫یبهاقٌویٕی آٌ‪٪‬بْ ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلْ یبهكَ و‪ٛ‬هوبْ لبىاقٌو ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ُ٘ ثقبها‬‫َِئٍٍٗیٕی ریيهاق ِیلأ‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬ی‪ٍ ٗ٩ُٛ‬جت ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ ٌَٗٛ‬وریٖن‪.‬‬‫یبُ ثقبهایلٌو ث‪ٌٌَٗٛ‬و‪٘ ،‬و ثو اّىٗ ؽب‪ٙ‬و ‪٘ ٚ‬و ثو ‪ٚ‬ال‪ٝ ٗ٩ٗ٦‬یبه ایلیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّو لبٌَ‪ٛ‬ف ثٍْٗ ریيویٍیْلیٍو‪ ٚ .‬ثقبها َِئٍٍٗیٕی ِیلأ‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬یّبلچی ث‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫[‪ ]031‬یبٍّوكْ ِ‪ٛ‬فمیزٍی چیمیْی ٔبِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ ٛ‬اّىٗ ووّّٗوٕی اٍزِٗٗگبٍٔو‪،‬‬‫ربّىٕل ‪ٍّ ٚ‬ولٕل‪٘ ٗ٩‬غود لیٍلیٍو‪.‬‬‫یبٍّو ا‪ٚ ٚ‬لذ ثقبها ك٘مبْ ‪ٍ ٚ‬وثبىٌوی‪ ُ٘ ٗ٪‬آٌلأ‪٪‬بْ ایلیٍو‪ :‬ث‪ٌٛ‬وگّبْ لیال ایلیٍو‬‫وٗ ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ع‪ٛ‬ه ‪ٍٍّ١ ٚ‬وی عبٌْوی‪ ٗ٪‬ریىىبْ ك٘مبْ ‪ٍ ٚ‬وثبىٌو‪ ،‬ثئڭ آىگٕٗ ؽووزّي‬‫ثٍْٗ ثيگٗ ل‪ٌّٛٛٛ‬هٌو‪ ،‬ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ ِٕف‪٦‬زٍوی ا‪ٚ‬چ‪ٍٝ ْٛ‬ت لیٍٕ‪٪‬بْ ‪ٍٝ‬جٍویّئڭ ثبهٌیم‪ٗ٪‬‬‫چیمیْی‪ ٗ٪‬یبهكَ ثریاهٌو‪.‬‬‫ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ك٘مبٍٔو ‪ٍ ٚ‬وثبىٌو لیّیٍالیب آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو ؽبٌلٖ ‪ ٍُ١‬ىٔغریی آٍزی‪ٗ٪‬‬‫ایلیٍو‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬فبیٓ ِالٌو ‪ّ ٚ‬وی‪٦‬ذفو‪ ُٚ‬ایْبٌْو‪ ،‬ك٘مبٌْو آهإٍلٖ یبفْیگٕٗ‬‫رْ‪ٛ‬یمبد ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة آٌؤی یبٍّو‪ ٗ٩‬لبهّ‪ ٛ‬ل‪ٛ‬ى‪٩‬برمبْ‪ّ ،‬وی‪٦‬ذ إٍّلْ ٘و ثو اّ‪ ٗ٪‬ؽب‪ٙ‬و‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬وبوبٔگٗ‬‫‪254‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫لیٍ‪٪‬بْ ایلیٍو‪ِٔٛ .‬ڭ ِمبثٍٕلٖ یبٍّو ربِبٕٔلْ چیمبهٌ‪٪‬بْ ثیبٕٔبٌِٗو ‪ ٚ‬لیٍٕ‪٪‬بْ رْ‪ٛ‬یمبرٍو ٘یظ‬‫ثو اصوو‪ٛ‬هٍبرب آٌّب‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫٘و ٔیّٗ ث‪ ٌَٗٛ‬یبٍّو ث‪ ٛ‬یریٌویٕی ا‪ٚ‬یالِٗكیٍو‪ٚ .‬لزَیي ‪ ٚ‬ر‪ٍٙ‬ىٗیل ثو ا‪ٚ‬ی‪ٗ٪ٔٛ‬‬‫وریّلیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ِٛ ٗ٦‬فمیزَیيٌه ثٍْٗ ثزىبٔلْ ویینی‪ ،‬ثو لَُ فٍك ثز‪َِ ْٛ‬ئ‪ٌٛ‬یزٕی‬‫یبٍّو‪ ٗ٩‬آرلیٍو‪ِٕ .‬ڭ فىویّچٗ َِئ‪ٌٛ‬یزٕڭ وبرزٗ ا‪ٌّٛٚ‬ی لبٌَ‪ٛ‬ف‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬بكه‪ ،‬ىیوا ل‪ٛ‬د ‪ٚ‬‬‫یبهاق آٔڭ ل‪ٌٕٛ‬لٖ ایلی‪ .‬اگو ا‪ ٚ‬اٍزٍِٗٗٗ‪ ]030[ ،‬یبٍّو ٘یظ ثو اُ لیال آٌّبً ایلیٍو‪.‬‬‫اِِب یبٍّؤڭ َِئ‪ٌٛ‬یزٍوی‪ 1‬ا‪ّٚ‬ج‪ٔ ٛ‬م‪ٌٗٞ‬وكٖ كه‪ :‬ا‪ٚ‬ى و‪ٛ‬چٍویٕی ‪ ٚ‬اِریٔڭ و‪ٛ‬چیٕی‬‫ا‪ٌٚ‬چبِبكیٍو‪ .‬لبٌَ‪ٛ‬ف ویٍز‪ٛ‬هوبْ آىگٕٗ ثو ل‪ٛ‬ر‪ ٗ٪‬اّبٔیت‪ّٔ ،‬بیٕلٌٖوی ربِبٕٔلْ ا٘بیل ؽب‪ٙ‬و‬‫كیت ثریٌ‪٪‬بْ یبٌ‪٪‬بْ ِ‪ٍِٛ٦‬بر‪ ٗ٪‬آٌلأیت ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ر‪ٍٙ‬ىٗیل ا‪ٚ‬ی‪ ٗ٪ٔٛ‬وریّلیٍو‪.‬‬‫ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ثقبهایل ث‪٪ٌٛ‬بْ یبٍّو‪ ٗ٩‬ثقبها فٍمیٕیڭ اؽ‪ٛ‬اي ه‪ٚ‬ؽیٍٗی‪ ،‬ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ ا‪ٚ‬‬‫‪ٚ‬لزلٖوی ٔف‪ٛ‬م ‪ ٚ‬ا‪٥‬زجبهٌوی‪ٍّ٥ ،‬بٔڭ فٍمٕی لبٔلای آٌلا‪٩‬بٍٔمٍوی ایگٍٕٗیلْ ایپیوٗچٗ‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ ٌَٗٛ‬وریٖن ایلی‪.‬‬‫ٌىٓ ث‪ ٛ‬یریٌوی ا‪ٚ‬یالّٔبكی‪ٔ ،‬زیغٗكٖ و‪ٛ‬ة گٕبَ٘یي لبٍٔو ر‪ٛ‬و‪ٌٛ‬لی‪ٔ ٠٩٠٨ .‬چی یً‬‫فی‪ٛ‬هاي ثبٍّؤلٖ ثقبها یبٍّؤلْ ثریی ٍّولٕلكٖ ِٓ ثٍْٗ و‪ٛ‬هّلی ‪٘« ٚ‬و ٔیّٗ ث‪ٌَٗٛ‬‬‫ث‪ ،ٌَْٛٛ‬اٍزجلاك كی‪ٛ‬ی‪ ٗ٪‬ثو ٘غ‪ َٛ‬لیٍَٗن لبٔلای ث‪ٌٛٛ‬ه؟» كیت فىوِٕی ٍ‪ٛ‬هاكی‪.‬‬‫ِٓ‪« :‬ل‪ٛ‬رڭئی ا‪ٌٚ‬چبِبٍلْ لیٍٕ‪٪‬بْ ٘غ‪ َٛ‬اٌجزٗ ِ‪ٛ‬فمیزٍی چمّبً» كیلَ‪.‬‬‫ا‪ ٚ‬ویْی‪« :‬ثئڭ عبّٔيگٗ ریىلی‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ‪ٍّ١‬ی چیلایب آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو‬‫كهعٗگٗ ییزلی‪ِٔٛ ،‬لالمٗ ی‪ٛ‬هگبٔلْ «یبریت لبٌ‪٪‬بٔچٗ آریت لبي» ِضٍٕچٗ ٘وچٗ ثبكا ثبك ثو‬‫٘غ‪ َٛ‬لیٍّبق [‪ّ ٚ ]032‬أٍٔی ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ّ‪ٙ‬یل ث‪ٌّٛ‬بق یبفْیهاق كه» كیلی‪.‬‬‫ِٓ‪« :‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىو ‪٢ٔ ٚ‬ویٗڭي ا‪ّٗٚ‬ي ‪ٚ‬لذ كهٍذ ث‪ٛ‬اله ایلی وٗ ٍیي آهلٗكاٍّوڭي‬‫ثٍْٗ ثوگٗ ٘غ‪ َٛ‬لیٍَٗڭي‪٢ِ ،‬فو ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بْ رملیوكٖ ّ‪ٙ‬یلٌه ّوفی‪ ٗ٪‬یزیَْٗڭي ‪ ٚ‬فَبهد‬‫ّ‪ٛ‬ي ٘غ‪ َٛ‬لیٍ‪٪‬بٍٔو‪ ،‬كایوٍٖی‪ِٕ ٗ٪‬ؾٖو لبٌَٗ‪ .‬ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ اُ ِ‪ٔٛ‬لاق ث‪ٌّٛ‬بً‪ .‬ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ‪ٚ‬ؽْبٔیزلٖ ِضٍی كٔیبكٖ ی‪ٛ‬ق ثو ؽى‪ِٛ‬زله‪ٍ .‬ئڭ ٘غ‪ِٛ‬ڭي آىگٕٗ ِ‪ٛ‬فمیزَیيٌم‪ٗ٪‬‬‫ا‪ٚ‬چواٍٗ‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ؽْی ؽى‪ِٛ‬ذ ثقبهأڭ ایچٕلٖ ثو لٖبثقبٔٗ آچبه‪ ،‬ث‪ ُٛ‬یریكٖ و‪ٛ‬ة‬‫گٕبَ٘ي آكِٕڭ لبٔی‪ ٗ٪‬وریّ‪ٛ‬ه‪ .‬اؽزّبي یٗٔٗ ٍیي ث‪ ٛ‬فبع‪ٗ٦‬كْ ٍب‪ٍ ٚ ٧‬الِذ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛٛ‬هٍي‪،‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪َِ :‬ز‪ٌٛ‬یزٍوی‬‫‪255‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ٌىٓ و‪ٛ‬ة گٕبَ٘يٌو لوثبْ ث‪ٌٛٛ‬هٌو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ِ ْٛ‬ىًّ ؽب‪ٙ‬والّّبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪٘ ْٚ‬غ‪َٛ‬‬‫لیٍْٕی‪٘ ِٓ ،‬یظ ٍِٖؾذ و‪ٛ‬هِبیّٓ‪ِ .‬ىًّ ؽب‪ٙ‬والّ‪٪‬بٔلْ ویینی ثرییالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ لوثبٍٔو‬‫یرییگٗ ث‪ٌٛٛ‬ه‪ .‬لوثبٍٔو ‪٥‬بكربً لوثبْ ثبیواِی‪ ٗ٪‬ایالٔ‪ٛ‬ه‪».‬‬‫ِٓ ِل‪٥‬بِٕی ّ‪ٔٛ‬لالمٗ ِٕ‪ٞ‬می كٌیًٌو ثٍْٗ اصجبد لیٍ‪٪‬بٔلْ ویینی‪ٕ ،‬ؾجزلاُّ إّی‬‫و‪ٌٛ‬ى‪١ ٚ ٛ‬وافز‪ ٗ٪‬ؽًّ لیٍلی «ثيگٗ ُ٘ ؽب‪ٙ‬و ا‪ٔٚ‬لالمٗ فىو ‪ ٚ‬فیبي ی‪ٛ‬ق‪ ،‬فم‪ ٜ‬ثو آهى‪ٚ‬‬‫ی‪ٌٕٛ‬چٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٔ ٛ‬وٌٍٗؤی ٍ‪ٛ‬یالكَ» كیلی‪ ٚ ]031[ .‬ث‪ ٛ‬عٍّٗ ثٍْٗ ؽب‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ ٘غ‪َٛ‬‬‫پالٔیٕی ِٕلْ یبّ‪ٛ‬هِىچی ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫فالٕۀ والَ‪ :‬لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ ٚ‬یبُ ثقبهاٌیٍؤڭ ارفبقٌوی ثٍْٗ ‪ٔ ٠٩٠٨‬چی ییً ِبهد‬‫‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ثبّالٔلی‪.‬‬‫‪-٠‬‬‫لبٌظ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬العٗطی‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ف‪ٛ‬لٕل ‪ٍّ ٚ‬ولٕل ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ویٕی ثزى‪ٛ‬ىگبٔلْ ویینی ‪ْ٥‬كآثبك‪ ٗ٩‬ثبهیت‬‫لبیزلی‪ ،‬ی‪ٛ‬ي ا‪ٍٚ‬زٕلٖ ‪ٚ‬گبْ ایچٕلٖ یبٍّو ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة ثقبها َِئٍٍٗیٕی ِیلأ‪ٗ٪‬‬‫ل‪ٛ‬ی‪ ُٛ‬فىویگٗ ویٍلی‪ .‬یبٍّؤڭ ا‪ٚ ٚ‬لزلٖوی هئیَی‪« :‬فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ» َِى‪ٛ‬كْ‬‫لبیزٍْی ربّىٕلكٖ ر‪ّٛٛ‬ة لبٌَ‪ٛ‬ف ثٍْٗ و‪ٛ‬ه‪ّٛٚ‬ة إّڭ ِملِّبریٕی ؽب‪ٙ‬وال‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف وبگبٔگٗ ویٍىبٔلٖ ل‪٦ٞ‬ی لواهٌو لج‪ٛ‬ي لیٍٕلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لواهٌو‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬ها لبٌَ‪ٛ‬ف ثقبها‬‫یبٍّویٕڭ إٍّلْ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ثری ‪ٍٝ‬جٕبِٗ ثریٖ‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍٝ ٛ‬جٕبِٗ‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬چ ثریِٗن ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫ثو ِملاه ل‪ٛ‬د وبگبٔگٗ ؽب‪ٙ‬و لیال ایلی‪.‬‬‫ِغٍَٕڭ ‪ ٚ ٓ١‬رقّیٕی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬هٖ اِری ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬لْ ثبُ ربهریت ‪ٍٝ‬جٕبِٗٔی لج‪ٛ‬ي لیال ‪ٚ‬‬‫لبْ ر‪ٛ‬و‪ٌٍّٗٛ‬لْ ثقبها إالؽبری ثبهٌم‪ ٗ٪‬چیمب ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬آى‪ ٕٗ٩‬ثو ل‪ٛ‬ر‪ٗ٪‬‬‫ٍ‪ٛ‬یبٔیت ‪ٍٝ‬تٔبِٗ ثریٌلی‪]036[ .‬‬‫یٗٔٗ ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وبگبٔگٗ یی‪٪‬یٍ‪٪‬بْ یبٍّو ا‪ٚ‬ى ‪٥‬بئٌٍٗویٕی ‪ ٚ‬لیّزٍی ٔوٌٍٗویٕی‬‫چیمبهّ‪ٌ ٗ٪‬ي‪ َٚ‬و‪ٛ‬هِبكیٍو‪ .‬ث‪ٚ٦‬یٌو إّڭ ‪ٚ‬فبِزٕی آ ڭالوبْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪٥ ،‬بیٌٍٗویٕی ‪ٚ‬‬‫ٔوٌٍٗویٕی چیمبهّگٗ فوٕذ ربپّبكیٍو‪« .‬فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ» ‪ ٚ‬ثبّمٗ ثو ٔیچٗ مارٍو‬‫‪256‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪٥‬بیٌٍٗویٕی چیمبه‪٩‬بْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬لیّزٍی اّیبٌؤلْ ثواْ ٔوٍٗ چیمبه‪٩‬بْ ایّبً ایلیٍو‪.‬‬‫ایْیزلوّيگٗ و‪ٛ‬هٖ لبٌَ‪ٛ‬فٔڭ وبگبٔگٗ ر‪ٛ‬پال‪٩‬بْ ل‪ٛ‬ری آٌزی ‪ -‬یزی ی‪ٛ‬ى ٔفوكْ آهر‪ٛ‬ق‬‫ایّبً ایلی‪ِٔٛ .‬ڭ ُ٘ و‪ٛ‬پیٍی ر‪ٍ٦‬یُ و‪ٛ‬هِبگبْ‪ ،‬ا‪ ٚ‬یریكْ‪ ،‬ث‪ ٛ‬یریكْ یی‪٪‬یت ل‪ٌٍٛ‬وی‪ٗ٪‬‬‫یبهاق ثریٌگبْ ویٌَّٗو ایلی‪ .‬لبٌَ‪ٛ‬ف یبٍّؤڭ ا‪ٚ‬ىٌویٕی یبهالالٔلهِبلچی ایلی‪ٌ .‬ىٓ‬‫یبهاق آىٌ‪ٕ٪‬لْ ث‪ٌٛ‬و‪ ُ٘ ٗ٩‬ییزبهٌه یبهاق ا‪ٚ‬الّّبكی‪.‬‬‫ریّ‪ٛ‬ه ی‪ ٗ٪ٌٛ‬لبها‪ٚ‬ي ل‪ٛ‬ی‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بْ‪ ،‬ثقبها ر‪ٛ‬فوا‪ٕ٩‬لْ ا‪ٚ‬ربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي‬‫اٍزٌَٕٗؤلٖوی فلِزىبهٌؤڭ ِؾبف‪ٍٗ٢‬ی رأِنی لیٍّٕب‪٩‬بْ ایلی‪.‬‬‫ِٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي ؽبٌلٖ فی‪ٛ‬هاي آییٕڭ آفؤلٖ ِنو‪ٛ‬ه ‪ٍٝ‬جٕبِٗ یبٍّو إٍّلْ ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ثریٌلی‪ .‬اِری ‪ٍٝ‬جٕبِٗٔی آٌ‪٪‬بٔلْ ویینی «ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هوٕغی»ٔی‬‫ل‪ّٛ‬جیىیٌه ِٕٖجٕلْ ثیىبه لیٍیت آٔڭ ا‪ٚ‬هٔی‪٥« ٗ٪‬ضّبْ ثه»ٔی ر‪٦‬ینی لیٍلی‪ .‬اِری ث‪ ٛ‬اُ‬‫ثٍْٗ یبٍّؤی ثو آى فویت ثریكی‪ ]031[ .‬یبٍّو ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ وجی ِْ‪ٛٙ‬ه َِزجلٔڭ ثیىبه‬‫لیٍْٕٕلْ ا‪ٚ‬ى ‪ٍٝ‬جٍویٕڭ ثبهٌم‪ 1ٗ٪‬چیمیْی‪ ٗ٪‬اِیل‪ٚ‬اه ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ٌ .‬ىٓ اِری ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓٔی‬‫ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ؽب‪ٙ‬وٌ‪٪‬یىٗ وریّلی‪٢ٔ ٚ .‬بَ اٌلیٓٔڭ لبرزی‪ ٨‬ل‪ٌٕٛ‬لْ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽب‪ٙ‬وٌم‪ٗ٪‬‬‫یبفْیگٕٗ اٍزفبكٖ لیٍلی‪.‬‬‫اِری ثز‪ٚ ْٛ‬الیذ ‪ ٚ‬ر‪ِٛ‬بٌْو‪ ٗ٩‬اِو ربهلبریت فٍمٕی ‪٩‬يا‪ ٗ٩‬ا‪ٔٚ‬لاكی‪ .‬ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي‬‫ث‪ٛ‬یٍؤلٖ وی ‪ٚ‬الیذ‪ ،‬ر‪ِٛ‬بْ ‪ ٚ‬لْاللٍو‪ ٗ٩‬اِو ی‪ٛ‬ثبهیت اُ ثبّالٔ‪٪‬بْ و‪ٔٛ‬لٖ ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٕٛ‬ی‬‫ث‪ٛ‬ىٍّویٕی ثی‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫عّ‪ ٗ٦‬و‪ٔٛ‬ی ثؤچی ِبهدكٖ ثقبهاكٖ ‪٩‬يا‪ ٗ٩‬ؽب‪ٙ‬والِٔ علیالّلی‪ ،‬لْاللٍوكْ‬‫چبلوٌ‪٪‬بْ فٍك ‪ ٚ‬ایً ٔ‪ٛ‬ووٌو ثقبها‪ ٗ٩‬یی‪٪‬یٍلیٍو‪.‬‬‫أمالة ‪َ٥‬ىویٕڭ رفزیِچیٍوی ُ٘ ثقبها كه‪ٚ‬اىٍٖی آٍزٍوی‪ٗ٪‬چٗ رفزیِ لیٍیت‬‫ی‪ٛ‬هٖ ایلیٍو‪ّٕ .‬جٗ و‪ٔٛ‬ی یبٍّو ‪ ٚ‬لبٌَ‪ٛ‬ف اِری لبٔلای ع‪ٛ‬اة لبیزبه‪ٚ‬ه كیت ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪ٚ‬لزٍؤلٖ‬‫ثقبهأڭ ٍوثبى ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬پقبٍٔٗی ّ‪ٙ‬وكْ چیمیت ثقبها ‪ٚ‬اگيإٌلٖ ؽب‪ٙ‬والٔلیٍو‪ٕٛ .‬ڭ‬‫پٗ‪ٚ‬یيك‪ 2‬ثقبهاكٖوی ثو لَُ ه‪ ٚ ًٚ‬ه‪ ًٚ‬رج‪ٌٗ٦‬ویٕی آٌیت وبگبٔگٗ لبیزلی‪ .‬لبٌَ‪ٛ‬ف ل‪ٛ‬ری‬‫ُ٘‪ ،‬ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬ىٗ ؽب‪ٙ‬والٔیت چیملی‪ .‬ثؤچی ِؾبهثٗكٖ ثقبها ٍوووكٌٖؤلْ ٌّّ‪،‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ر‪ٛ‬پیٔڭ ا‪ٚ‬لی ثٍْٗ رٍف ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ر‪ٛ‬پچیٍٗه ر‪ٛ‬ثقبٔٗ آدٌویٕی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة لبچلیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬یبهٌم‪ :َ ،ٗ٪‬ثبهٌممب‬‫‪поезд 2‬‬‫‪257‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ث‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كٖ ایىی ر‪ٛ‬ة لبٌَ‪ٛ‬ف ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬لی‪]014[ .‬‬‫یىْٕجٗ و‪ٔٛ‬ی اِری ٍٕؼ ‪ٍٝ‬ت لیٍیت ؽبعی موویب ‪ ٚ‬اِبَ لً آٍزٕلٖ ثو ٘یئذ‬‫‪1‬‬‫وبگبٔگٗ ی‪ٛ‬ثبهكی‪ٚ .‬ویًٌو اِری ثٍْٗ ٍٕؼ ر‪٩ٛ‬ویَیگٗ ٍ‪ٛ‬یالّّٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبهاگٗ‬‫ّٔبیٕلٌٖو ی‪ٛ‬ثبهّیٕی لبٌَ‪ٛ‬فلْ اٌزّبً لیٍلیٍو‪.‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ ٠٠‬وْیكْ ‪٥‬جبهد ثو ٘یئذ ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬یبٍّو ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫فویجی‪ّٔٛ ٗ٪‬چٗ آٌلأ‪٪‬بْ ایلیٍو وٗ ؽزی ٘یئذ ثٍْٗ ثوگٗ فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ُ٘ ثبهِبلچی‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ایلی‪ .‬اِریٔڭ ّٔبیٕلٍٖی اِبَ لً ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فىؤی رم‪ٛ‬یٗ لیٍلی‪٪‬یٕلْ ّج‪ٗٙ‬الٔیت‬‫فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ی‪ٛ‬ثبهٌّبی لبٌلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪٘ ٛ‬یئذ ثقبها‪ ٗ٩‬ثبهیت اِریٔڭ اهویىٗ وریوبْ ّ٘بْ ثو ا‪ٚ‬ی‪ ٗ٪‬لبِبٌلیٍو‪.‬‬‫هیىَزبٔلٖ ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘یئذٔڭ لبها‪ٌٍٚ‬وی‪ ،‬اِری ٍوثبىٌوی ربِبٕٔلٖ آریٍیت ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪ .‬ثو‬‫ایىی وْی آفزبِبثیً‪ 2‬ثٍْٗ لبچ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ُ٘ ثقبها كه‪ٚ‬اىٍٖٕلٖ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛٛ‬ة رٍف‬‫ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ .‬یبٌ‪ٛ٪‬ى ایىی یب ا‪ٚ‬چ وْی آد ثٍْٗ لبچیت ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫اهوٕڭ ایچیگٗ لبِبٌ‪٪‬بْ ّٔبیٕلٌٖو‪ ،‬یبهالٍك ث‪ٌٛ‬للٍوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ىٌویٕی ثو كهعٗ‬‫ِلاف‪ ٤‬لیٍیت ر‪ٛ‬هكیٍو‪٥ .‬بلجذ اِری آكٌَوی ث‪ٌٛ‬ؤڭ ا‪ٍٚ‬زٍوی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬یٕی ییمیت رٍف لیٍلیٍو‪.‬‬‫اِری ربِبٕٔلْ‪ 3‬وبگبٔىٗ ‪ٚ‬ویً ث‪ٌٛٛ‬ة ثبه‪٩‬بْ ؽبعی موویب ُ٘ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪ .‬ؽبعی‬‫موویب‪ ٗ٩‬اِبَ لً كّّٓ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪« ْٛ‬یبٍّو ثٍْٗ یبّ‪ٛ‬ه‪ٍٛ ْٚ‬یالكی» كیت‬‫ر‪ّٙ‬ذ لیٍلی [‪ ٚ ]013‬اِریٔڭ ا‪ٝ‬وافٕلْ ا‪ٚ‬ى هلیجٕی ی‪ٛ‬لبٌزّبل‪ِٛ ٗ٪‬فك ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ث‪ٚ ٛ‬لذ ثقبها ر‪ٛ‬فوا‪ٕ٩‬لْ ا‪ٚ‬ربر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي ٘و یریكْ ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ‪ ،‬وبگبٕٔڭ‬‫ِٕبٍجزی چبهع‪ٛ‬ی ‪ٍّ ٚ‬ولٕلكْ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪ّٛ .‬ي ؽبي ثٍْٗ ا‪ٚ‬چ و‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ه‪ُٚ‬‬‫ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ا‪ٚ‬ه‪ٍّٚ‬و ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬لْ آهرمواق ا‪ٚ‬ی‪ٔٛ‬چبل‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬فْبه ایلی‪.‬‬‫أمالة ل‪ّٔٛٛ‬ی و‪ٔٛ‬ل‪ٚ‬ى ّری ثلْ ثٍْٗ وبگبْ آهاٍی‪ ٗ٪‬ثبهیت ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬ب‪ ،‬ویچم‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫وبگبٔىٗ ویٍیت یریالّٗ ایلی‪ .‬اِری ل‪ّٔٛٛ‬ی ‪٩ ٚ‬يا‪ٍٝ‬جٍوی ُ٘ و‪ٔٛ‬ل‪ٚ‬ى ّ‪ٙ‬وكْ چیمیت‬‫ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬بٌو‪ ،‬ویچم‪ٛ‬ه‪ّٙ ْٚ‬وگٗ ورییت كه‪ٚ‬اىٖٔی ثوویزیت یبربٌو ایلی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٚ ُٚ‬لزٕلٖ یبٍّو ّ‪ٙ‬و ث‪ٛ‬ى‪ٌّٚ‬بٍ‪ ٚ ْٛ‬رٕظ فٍك رْ‪ٛ‬یِ چیىّبٍ‪ٍٔٛ‬و كیت‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬اِبَ ل‪ٛ‬ي‬‫‪2‬‬‫‪автомобиль‬‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ربِبٕٔلاْ‬‫‪258‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثقبهأڭ ایچیىٗ ر‪ٛ‬پ آرلیوِبكیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌلْ اٍزفبكٖ لیٍیت ِالٌو فٍك آهإٍلٖ فوافبد‬‫ربهلبرب ثبّالكیٍو‪:‬‬‫گ‪ٛ‬یب وٗ‪ :‬ؽ‪ٚ‬ود ث‪ٙ‬بء اٌلیٓ ر‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬لٍویٕی ل‪ٛ‬يٌوی ثٍْٗ اٌیت‪ ،‬ثبٌْ‪ٛ‬یىٍو ربِبٔی‪ٗ٪‬‬‫‪1‬‬‫لبیزبهیت آربیبر‪٪‬بْ ایِّ‪ ،‬ث‪ ٛ‬ؽبئی و‪ٛ‬ة پبن ا‪٥‬زمبك ِإٍِٕو ا‪ٚ‬ى و‪ٛ‬ىٌوی ثٍْٗ و‪ٛ‬هوبْ‬‫ایٍّْو‪...‬‬‫ا‪ٚ‬ر‪ٚ‬ع تٍفبتی‬‫ا‪ٚ‬ه‪ِ ُٚ‬یلإٔلٖ أمالة ل‪ّٔٛٛ‬ی‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بهٌه ‪ٙ‬وه ییزّبكی‪ .‬اِِب ثقبها ‪٩‬يا‬‫‪ٍٝ‬جٍؤلْ ا‪ٌٚ‬گبٍٔؤڭ ٍبٔی ا‪ٚ‬چ ی‪ٛ‬ىكْ ر‪ٛ‬هد ی‪ٛ‬ى‪ٗ٩‬چٗ رقّنی لیٍیٕب ‪ ٚ‬ثو ّ‪ٔٛ‬چٗ ِغو‪ٚ‬ػ‬‫ُ٘ ثبه ایلی‪]011[ .‬‬‫ا‪ٚ‬چٕچی و‪ٔٛ‬لٖ لبٌَ‪ٛ‬فٔڭ ا‪ٚ‬لی ‪ ٚ‬آم‪ٚ‬لٍٗی آىاییت لبٌلی‪ٔ ٥ .‬چی ِبهد ٍّٕٗجٗ‬‫و‪ٔٛ‬ی ویچم‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬لبٌَ‪ٛ‬ف وبگبْكْ لبچّبق فىویگٗ ر‪ّٛ‬لی‪ .‬ث‪ٛ‬ویچٗ وبگبٔلٖوی ‪ ٚ‬اِری‬‫آثبككٖوی ث‪ٛ‬ر‪ٚ ْٛ‬گبٍٔؤی ؽب‪ٙ‬والة‪ ،‬وبگبٔلٖوی أمالة ‪َ٥‬ىوی‪ ،‬یبُ ثقبهاٌیٍو‪ ،‬ه‪ًٚ‬‬‫ه‪٥‬یٌٗوی ‪ٚ‬گبٌْوگٗ یریالّیت ٍّولٕل‪ ٗ٩‬لبهاة ع‪ٔٛ‬بكیٍو‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ و‪ٛ‬ی‪ٛ‬ن ِياه ر‪٩ٛ‬ویٍؤلْ‬‫ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ٍ ْٛ‬یىنی ‪ٍ -‬یىنی ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٕٛ‬ی ر‪ٛ‬ىاریت‬‫‪ٚ‬گبٍٔؤڭ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رّبل‪ِ ٗ٪‬غج‪ٛ‬ه ایلیٍو‪.‬‬‫چبهّٕجٗ و‪ٔٛ‬ی ایورٗ ثٍْٗ اِریٔڭ آرٍك ‪َ٥‬ىوی ویٍیت وبگبْٔی اّ‪٪‬بي لیٍلی‪٩ .‬يا‬‫‪ٍٝ‬جٍو‪ ،‬ایً ٔ‪ٛ‬ووٌو ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٕٛ‬ی ث‪ٛ‬یالة لبٌَ‪ٛ‬فٔڭ آهلٍٕٗلْ چیملیٍو‪ٌ .‬ىٓ پٗ‪ٚ‬یيككْ‬‫‪2‬‬‫ر‪ٛ‬ة ‪ِ ٚ‬یٍزك ا‪ٚ‬قٌوی ریىّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو َِبفٗكٖ ا‪ٚ‬ىاق ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ٘غ‪ َٛ‬لیٍیِ‪ ٗ٩‬عَبهد‬‫لیال آٌّبً ایلیٍو‪.‬‬‫لیشیًتیپٗ ‪ٚ‬العٌٗزی ‪ِ ٚ‬تبروٗ‬‫ثقبها‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثبّالٔ‪٪‬بْ ثٍْٗ ثو ‪ٚ‬لزلٖ لیيیًریپٗ ثٍْٗ وبگبْ آهإٍلٖوی ریّ‪ٛ‬ه‬‫ی‪ٛ‬ي ث‪ٛ‬ى‪ٌٛٚ‬ة لیيیًریپٗ اٍزٍَٕٗی ‪٩‬يا‪ٍٝ‬جٍو ‪ ٚ‬ایً ٔ‪ٛ‬ووٌو ثٍْٗ ِؾبٕوٖ‪ ٗ٩‬إٌٓ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ا‪ٚ‬‬‫یریكٖوی ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬ىا‪ٚ‬ك‪ 3‬اّچیٍوی یبهالالٔیت ایىی و‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ىٌویٕی ِلاف‪ ٗ٦‬لیٍلیٍو‪،‬‬‫——————————————‬‫‪большевик 1‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬پٗ‪ٚ‬یيكْ‬‫‪завод 3‬‬‫‪259‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪٥‬بلجذ ٍ‪ٍٛ‬يٌىلْ ‪ ٚ‬آم‪ٚ‬لٍٗيٌىلْ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬ة ثری پٗ‪ٚ‬یيك ؽب‪ٙ‬والة ٍّولٕل‪ ٗ٩‬لبهاة‬‫و‪ٛ‬چلیٍو‪ ]011[ .‬ووِیٕٗ ثٍْٗ لیيیًریپٗ آهإٍلٖوی ی‪ٛ‬ي ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْٛ‬‬‫لیيیًریپٗكْ لبچ‪٪‬بٍٔو ُ٘ ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٕٛ‬ی ر‪ٛ‬ىاریت ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬یب ایلیٍو‪.‬‬‫لیيیًریپٗكٖوی اّچیٍو و‪ٛ‬چىبٔلْ ویینی ‪٩‬يا‪ٍٝ‬تٌه اٍّی ثٍْٗ ل‪ٛ‬ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ فٍك‬‫اٍزَٕٗ ‪ ٚ‬ىا‪ٚ‬ك‪٘ ٗ٩‬غ‪ َٛ‬لیٍلیٍو‪ٍَِّ .‬بْ ث‪ٌٛ‬ل‪ٚ‬لٍوی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ه‪ٍٍٚ‬و ثٍْٗ ل‪ٌّٛٛٛ‬ة لبچّبی‬‫ٍَِّبٌْؤڭ ؽّبیزی‪ٍ ٗ٪‬ی‪٪‬یٕ‪٪‬بْ ىا‪ٚٚ‬كٔڭ ربعیه ‪ ٚ‬پوٍیبْ فلِزىبهٌویٕی ‪ٚ‬ؽْیبٔٗ ثو‬‫ٕ‪ٛ‬هرلٖ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ىا‪ٚٚ‬كٔڭ ؽ‪ٙٛ‬ی‪ ٗ٪‬ربّالكیٍو‪ .‬ىا‪ٚٚ‬ككٖوی ِبي ‪ٔ ٚ‬وٌٍٗؤی ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ربال‪٩‬بٔلْ ویینی ىا‪ٚ‬ك‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬د ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة و‪ٛ‬یلهكیٍو‪ ،‬ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي ‪ّ٥‬بهدٌویٕی ث‪ٛ‬ىكیٍو‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪٩ ٛ‬يا‪ٍٝ‬تٌو ا‪ٌٚ‬غٗ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬ه‪ّٛٚ‬ة ثو ثوا‪ٌٚ‬ویٕی ُ٘‪ ،‬یبفْیگٕٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪.‬‬‫لیيیًریپٗ‪ ٗ٩‬ى‪ٚ‬ه‪ ٗ٩‬یزْىبْ لبٌَ‪ٛ‬ف ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ٔیّٗ اُ لیٍیْٕی‬‫ثٍّبٍلْ آثلهاة لبٌلی‪ .1‬ث‪ ٛ‬اصٕبكٖ اِری یبٍّؤی ِڭب ربپْ‪ٛ‬ه ٕڭوٖ ٍٓ ثٍْٗ ٍٕؼ لیالِٓ‬‫كیت لبٌَ‪ٛ‬فٕی لیَب ثبّالكی‪.‬‬‫ٌىٓ ث‪ٚ ٛ‬لذ ووِیٕٗ ٔی ویٍیت اّ‪٪‬بي لیٍ‪٪‬بْ ‪َ٥‬ىؤڭ رفزیْچی فولٍٗی‬‫لیيیًریپٗ‪ ٗ٩‬یزْلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ٗ٦‬كْ لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ ٚ‬یبٍّو رىواه ل‪ٛ‬د ربپلیٍو‪ ]011[ .‬ووِیٕٗ‬‫‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬یٕی ایْیزىبْ اِری‪ ،‬ثریكْ ی‪ِْٛ‬بة لبٌلی‪٘ .‬و ٔیّٗ لیٍیت لبٌَ‪ٛ‬ف ثٍْٗ ِزبهوٗ‬‫لیٍِ چبهٌٖوی‪ ٗ٪‬ووّلی ‪ ٚ‬ث‪ ٛ‬اّگٗ ِ‪ٛ‬فك ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌَ‪ٛ‬فٔی لیيیًریپٗكْ ا‪ٚ‬ىارلی‪.‬‬‫خطزچی ‪ٚ‬وزِیٕٗ ‪ٚ‬العٌٗزی‬‫ثقبها‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثبّالٔ‪٪‬بٔلْ ٕ‪ٛ‬ڭوٖ لبٌَ‪ٛ‬ف ربّىٕلكْ ل‪ٛ‬د ‪ٍٝ‬ت لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ل‪ٛ‬د ىیوٖ ث‪ٛ‬ال‪٩‬ىٗ ویٍىبٔلٖ ثقبهأڭ و‪ٛ‬ة یریٌؤلٖ ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪ .‬ث‪ٛ‬‬‫ل‪ٛ‬رٕڭ ثو لَّی ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٕٛ‬ی ر‪ٛ‬ىا‪ ،‬ر‪ٛ‬ىا ووِیٕٗگٗ لبهاة ؽووذ لیٍلی‪ .‬ثو لَّٕی ِری‬‫ِ‪٦ٙٛ‬ی ‪ ٚ‬ف‪ٞ‬وچی ل‪ٛ‬ه‪٩‬بٕٔی اّ‪٪‬بي ایزلی‪ .‬فٍك لبچ‪٪‬بْ‪ ،‬لْاللٍووْیٍي ایلی‪ٝ .‬جی‪٦‬ی‬‫‪َ٥‬ىو ا‪ٚ‬ىیگٗ وریٖوٍی ٔوٌٍٗؤی ىؽّزَیي‪ ،‬ا‪ٚ‬ه‪ٍُٚ‬یي یی‪٪‬یت آٌلی‪ٌ .‬ىٓ ؽمیمی ربالْ‬‫‪َ٥‬ىؤڭ آهلٍٕٗلْ ثبّالٔلی‪ّٔٛ .‬لاق و‪ٕٔٛ‬ی فلاكْ ریالة ی‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ا‪ٚ‬ثبٍّو‪ 2‬ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫فٍك ِبٌیٕی ربالكیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ :َ 1‬ثبّی لبرت لبٌلی‬‫‪ 2‬ا‪ :‬آ‪ٚ‬ثبٍّو‬‫‪260‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ف‪ٞ‬وچیگٗ ثبهگبْ ‪َ٥‬ىوگٗ اِریٔڭ ٔ‪ٛ‬ووٌوی ثو آى لبهّ‪ٌٛ‬ك و‪ٛ‬هٍبرىبْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪،‬‬‫ثبٍّمٍؤلْ ثریی آریٍیت ا‪ٌٚ‬گبْ ثٍْٗ ٍّ٘ٗی لبچلی‪ .‬ثیىٕڭ ِبي ‪ٔ ٚ‬ملی ‪َ٥‬ىوٌو‪،ٗ٩‬‬‫فٍكٔڭ ثبه ‪ ٚ‬ی‪٩ٛ‬ی ا‪ٚ‬ثبٍّو‪ ٗ٩‬ا‪ٌٚ‬غٗ ر‪ّٛ‬لی‪ .‬ف‪ٞ‬وچی ثیگی آٍزبٔٗ لً ل‪ّٛ‬جیگی ‪َ٥‬ىو‬‫ىیوٖ ث‪ٛ‬ال‪ ٧‬اٍزٍَٕٗیگٗ ر‪ّٛ‬گبْ [‪ ]010‬پٍٍٗكٖ ِریكٖ ایلی‪ ّٛ .‬یریكْ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ر‪٩ٛ‬وی‬‫ف‪ٞ‬وچیگٗ ویٍیت ٘یظ ر‪ٛ‬هِبٍلْ ثقبها ربِبٔی‪ ٗ٪‬لبچیت ویزلی‪.‬‬‫ووِیٕٗ‪ ٗ٩‬لبهاة ثبهایبر‪٪‬بْ ‪َ٥‬ىو‪ ،‬ثو ایىی و‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬ي ر‪ٛ‬ىارِ ثٍْٗ ٍوگوكاْ‬‫‪1‬‬‫ث‪ٌٛٛ‬ة ی‪ٌٛ‬لٖوی لْالق ‪ ٚ‬ویٕزٍؤی اّ‪٪‬بي لیٍیت ٔ‪ٙ‬بیذ ووِیٕٗگٗ یزْلی‪ .‬ووِیٕٗكٖ‬‫اِریٔڭ رب‪٩‬بٍی ؽبوُ ‪ ٚ‬آٔلٖ یبفْیگٕٗ ل‪ٛ‬د ُ٘ ؽب‪ٙ‬و لیٍٕ‪٪‬بْ ایلی‪ .‬ا‪ ٚ‬یریكٖ ایً ٔ‪ٛ‬وو‬‫‪٩ ٚ‬يا‪ٍٝ‬ت ٌوكْ ثبّمٗ ایىی ِیڭ ٔفو ٔ‪٢‬بٍِی ٍوثبى ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬چ ر‪ٛ‬هرزٗ‪ 2‬ایَىی ر‪ٛ‬ة ثبه ایلی‪.‬‬‫ووِیٕٗ ثیىی ٍوثبى‪ ،‬ایً ٔ‪ٛ‬وو ‪٩ ٚ‬يا‪ٍٝ‬تٌؤی ر‪ٛ‬پالة چیمبهیت ثو آى ٘بی ٘‪ٛ‬ی لیٍلی‪.‬‬‫ایَىی ر‪ٛ‬پٌوكْ ثو ایىی لبرال آرلهكی‪ .‬لبهّ‪ ٛ‬ثبه‪٩‬بْ ایىی ی‪ٛ‬ى ٔفو ِٕز‪َ٥ ُ٢‬ىو ثٍْٗ‬‫‪ٔ ٥٪‬فو ٍّولٕلیل و‪ٛ‬ڭٍیٌو ث‪ٌٛ‬ؤی ربهلبریت ل‪ٛ‬ه‪٩‬بٔ‪ ٗ٪‬ثبٍیت وریكیٍو‪ .‬ثیه ‪ ٚ‬ثو ٔیچٗ‬‫آكٌَوی اٍری ر‪ّٛ‬لی‪ ،‬ه‪ٍٚ‬یٗكْ ویٍیت ووِیٕٗكٖ َِبفو ‪ٝ‬ویمٕچٗ ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ اِریٔڭ ‪ّ٥‬ىیَی‬‫ُ٘ ِغو‪ٚ‬ؽبً اٍری ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ووِیٕٗ فيیٍٕٗی ثقبهأڭ ایىٕچی كهعٗ فيیٌٕٗؤلْ ؽَبة لیٍیٕٗ ایلی‪٥ .‬جل‬‫االؽلكْ لبٌ‪٪‬بْ لیّزٍی ٔوٌٍٗو ا‪ ٚ‬یریكٖ و‪ٛ‬ة ایلی‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ٍّ٘ٗی ‪َ٥‬ىو‪ ٗ٩‬ا‪ٌٚ‬غٗ‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ف‪ٞ‬وچیكٖ ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی كیه ث‪ ٛ‬یریكٖ ُ٘ ‪َ٥‬ىو‪ ،‬فٖ‪ٕٛ‬ی ویٌَّٗؤڭ ِبٌیٕی و‪ٛ‬ة‬‫ربالِبكی‪ٌ ،‬ىٓ فٖ‪ٕٛ‬ی ویٌَّٗو‪٩ ،‬يا‪ٍٝ‬ت ث‪ٌٛٛ‬ة ویٍىبٍٔو‪ ،‬ا‪ٚ‬ثبٍّو ٘و ثو ٔوٍٗٔی‬‫ربالكیٍو‪.‬‬‫[‪]012‬‬‫لبراو‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬چبرج‪ٛ‬ی ‪ٚ‬العٌٗزی‬‫ثقبهاكٖ ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثبّالّٔبٍلْ ثوو‪ ْٛ‬ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬وبگبٔلٖوی ی‪ٛٙ‬كیٌو ‪ ٚ‬ث‪ٚ٦‬ی ه‪ٍٍٚ‬و‪،‬‬‫گ‪ٛ‬یب وٗ رٕظ ثو یری كیت لبهاو‪ٛ‬ي اٍزٍَٕٗی‪ ٗ٪‬ثبهیت ا‪ ٚ‬یریكٖ ی‪ٛٙ‬كی ٌی‪ٛ‬یٕڭ ىا‪ٚ‬كی‪ٗ٪‬‬‫یریالّىبْ ایلیٍو‪ .‬اِریكْ ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق ثبه‪٩‬بْكْ ویینی پیىٕل ‪ ٚ‬لبهاو‪ٛ‬ي ‪٩‬يا‪ٍٝ‬جٍوی ‪ ٚ‬ایً‬‫ٔ‪ٛ‬ووٌوی ِواك پبٌ‪ٛ‬أْڭ ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ یی‪٪‬یٍیت ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٕٛ‬ی ث‪ٛ‬ىّگٗ وریّلیٍو‪ .‬لي‪٩‬بْ فٍك‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ٍ :‬وووكاْ‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ر‪ٛ‬هرلٖ‪ :َ ،‬ر‪ٛ‬هد كأٗ‬‫‪261‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ىا‪ٚ‬ك‪٘ ٗ٩‬غ‪ َٛ‬لیٍیت ا‪ ٚ‬یریكٖوی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ه‪ ٚ ًٚ‬ی‪ٛٙ‬كیٍؤی ‪ٚ‬ؽْیبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪ .‬ایىی و‪ٔٛ‬لْ ویینی چبهع‪ٛ‬ی ربِبٕٔلْ‪ 1‬ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ی‪ٌٍٛ‬ؤی ر‪ٛ‬ىاریت ثو فولٗ‬‫‪َ٥‬ىو لبهاو‪ ٗ٪ٌٛ‬یزیْیت ویٍلی‪ ،‬ث‪ِ ُ٘ ٛ‬مبثٍۀ ثبٌّضٍٕی ٘یظ آیبِبكی‪ ّٛ ،‬لله وٗ‬‫لبهاو‪ٌٛ‬لٖوی آكٍِؤڭ و‪ٛ‬پیَی لبچ‪٪‬بْ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬عبْ ‪ٙ‬وهی و‪ٛ‬ة ث‪ٌّٛ‬بكی‪،‬‬‫فم‪ِ ٜ‬بي ربالٔلی‪.‬‬‫ثقبها ا‪ٚ‬ه‪ّٕٚ‬ڭ ‪٥‬وفٍٕٗلٖ اِری ربِبٕٔلْ چبهع‪ٛ‬ی ثیگی ِؾّل ی‪ ٗ٩ٌٔٛ‬ی‪ٌٕٛ‬ی‬‫ث‪ٛ‬ىِبق ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬ىٗ ؽب‪ٙ‬والّٔبق ر‪٩ٛ‬ویٍؤلٖ ر‪ٍ٦‬یّبد ثرییٍیت ایلی‪ٌ .‬ىٓ ِؾّل ی‪ٌٔٛ‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووزٕی ِ‪ٛ‬افك ربپّبكی‪« ،‬اگو ثي اّىٗ وریَّٗن‪ِٕ ،‬ز‪َ٥ ُ٢‬ىو‪ِٕ ٚ ،‬ز‪ ُ٢‬یبهاق‬‫لبهّیٍٕلٖ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬چبهع‪ٛ‬ی فٍمی ربه ‪ِ ٚ‬به ث‪ٌٛٛ‬ه» كیلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬چبهع‪ٛ‬یلٖوی‬‫ه‪ٍٍٚ‬و ثٍْٗ ِٖبٌؾٗ لیٍلی‪ ]011[ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ِٖ ٛ‬بٌؾٗ ث‪ٛ‬یٕچٗ چبهع‪ٛ‬ی فٍمی ‪ ٚ‬اِریٔڭ‬‫ٔ‪ٛ‬ووٌوی ریّ‪ٛ‬ه ی‪ ٗ٪ٌٛ‬ریىّبٍٍو ‪ ٚ‬ه‪ٍٍٚ‬و‪ ٗ٩‬ر‪٦‬وٗ لیٍّبٍٍو‪ِٛ ،‬ڭب ِمبثً چبهع‪ٛ‬یكٖوی‬‫ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی ُ٘ فٍك‪ ٚ ٗ٩‬ثیىٍىگٗ رغب‪ٚ‬ى لیٍّبٍٍو ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬ال‪ ٗ٦‬اِری‪ٗ٩‬‬‫آ ڭالرٍلی‪ ،‬اِری ِؾّل ی‪ٌٔٛ‬كْ ّج‪ٗٙ‬الٔیت چبهع‪ٛ‬ی ا‪ٍٚ‬زی‪٢ٔ ٗ٪‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هوٕغیٔی‬‫ی‪ٛ‬ثبهكی‪.‬‬‫ٌىٓ ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ چبهع‪ٛ‬ی‪ ٗ٪‬یزّْبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬ؾّل ی‪ٌٔٔٛ‬ڭ ِٖبٌؾٍٗی‬‫ث‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لی‪ :‬آٔڭ ثب‪٩‬ال‪٩‬بْ ‪ٙ٥‬لیٕی چبهع‪ٛ‬ی لب‪ٙ‬یٍی ‪ ٚ‬ثبّمٗ ‪ٍّ٥‬لاهٌو‪ ،‬ف‪ّٛ‬الِبكیٍو‪.‬‬‫ریّ‪ٛ‬ه ی‪٘ ٗ٪ٌٛ‬غ‪ َٛ‬لیٍلیٍو‪ ،‬ثو كأٗ ایَىی ر‪ٛ‬پٕی ا‪ٚ‬لالة كی‪ٛ‬أٗ ثب‪٩‬ی (یبڭی چبهع‪ٛ‬ی)گٗ‬‫لبهاة آرلیٍو‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌٕی و‪ٛ‬هگبْ چبهع‪ٛ‬یكٖوی آىگٕٗ ‪َ٥‬ىو ل‪ٛ‬ه‪٩‬بٔ‪٘ ٗ٪‬غ‪ َٛ‬لیٍلی‪،‬‬‫ایَىی چبهع‪ٛ‬ی ‪ ٚ‬ثیىٍه ل‪ٛ‬ه‪٩‬بٔیٕی ر‪ٛ‬پ‪ ٗ٪‬ر‪ٛ‬رلی‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبٌٕی و‪ٛ‬هگبْ ث‪ٛ‬ر‪٩ ْٛ‬يا‪ٍٝ‬جٍو‪،‬‬‫ایً ٔ‪ٛ‬ووٌو‪ ،‬ثیه ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی‪ ،‬چبهع‪ٛ‬ی‪ ٗ٩‬یزیْیت ویٍگبْ ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ «ٍمو» ربِبٔی‪ ٗ٪‬لبهاة‬‫لبچلیٌو‪ .‬ا‪ ٚ‬یریكْٖ كهیبكْ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬هرٗ چ‪ٛ‬ي ثٍْٗ ثقبها‪ ٗ٩‬یزیْلیٍو‪.‬‬‫چبهع‪ٛ‬ی و‪ٛ‬یلی‪ ،‬یبٔلی‪ ،‬ربالٔلی ‪ٚ‬اٌَالَ‪...‬‬‫اِری ِؾّل ی‪َٕٔٛ‬ی ِنو‪ٛ‬ه ِ‪٦‬ب٘لٍٖی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ربیبق ثٍْٗ ا‪ٚ‬ها‪ ،‬ا‪ٚ‬ها ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ربِبٕٔلاْ‬‫‪262‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]016‬‬‫ثبّمٗ ‪ٚ‬الیذٌوكٖ‬‫ثقبها ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬یل اِریآثبككْ «روِن»‪ٗ٩‬چٗ‪« ،‬لبهّی»كْ ّ‪ٙ‬وٍجيگٗچٗ ث‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لی‪،‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ی‪ٌٛ‬لٖوی ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٛ‬ي فلِزىبهٌوی رٍف ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ .‬آِ‪ ٛ‬كهیب ث‪ٛ‬یٕلٖوی ه‪ٍٍٚ‬ؤڭ ثو‬‫لَّی وووی ‪ ٚ‬روِن وریپیَزٍوی‪ٍ 1ٗ٪‬ی‪ٕ٪‬لیٍو‪ ،‬ثو لٍَّوی كهیبكْ ا‪ٚ‬ر‪ٛ‬ة اف‪٪‬بَٔزبٔ‪ ٗ٪‬اٌزغب‬‫لیٍلیٍو‪ .‬اف‪٪‬بَٔزبْ ؽى‪ِٛ‬زی ث‪ٌٛ‬و‪ّ ٗ٩‬بیبْ رربیه أَبٔیذ و‪ٛ‬هٍٗرلی‪ .‬ثقبها ربِبٔی‬‫رٕغالٔگ‪ٔٛ‬چٗ ث‪ٌٛ‬ؤڭ ؽیبرٍویٕی ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍیت‪٦ِ ،‬یْذٌویٕی رأِنی ایزلی‪.‬‬‫لبٌظ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬العٗطٕذْ ت‪ٛ‬راگبْ ضزر ‪ ٚ‬فبجعٌٗز‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ا‪ٚ‬هّٕی ؽب‪ٙ‬وٌهٍي ثبّال‪٩‬بٔی ٍججٍی ثقبها ر‪ٛ‬فوا‪ٕ٩‬لٖوی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ریّ‪ٛ‬ه‬‫ی‪ٌٍٛ‬و ث‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لی‪ ،‬ریّ‪ٛ‬ه ‪ ٚ‬چ‪ٛ‬ة وجی‪ 2‬اٍجبثٍو ٔبث‪ٛ‬ك ث‪ٌٛ‬لی‪ِ ٍٛ .‬بّیٌٕٗوی‪ ٍٛ ٚ 3‬ی‪ٌٍٛ‬وی یری‬‫ثٍْٗ یىَبْ لیٍٕلی‪ .‬ثو ٔیچٗ ىا‪ٚ‬ك و‪ٛ‬یلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬وكْ ُ٘ آهرمواق فبع‪ ٗ٦‬ث‪ ٛ‬ایلی وٗ ‪ٚ‬ؽْی‬‫فٍك ل‪ٛ‬يٌوی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬گبْ اّچیٍوگٗ ‪ٚ‬ؽْیبٔٗ ِ‪٦‬بٍِٗ لیٍلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ا‪ٌٛٚ‬وٍویٕی و‪ٛ‬هگبْ‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ‪َ٥‬ىوی ثقبهاكْ لبیزبیبر‪٪‬بٔلٖ ریّ‪ٛ‬ه ی‪ ٗ٪ٌٛ‬یمنی‪ 4‬ث‪٪ٌٛ‬بْ لْالقٌؤی ربالكی‪.‬‬‫[‪ ]011‬ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬گبْ ثیچبهٖ فٍمٕی آیبِبٍلْ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪ .‬ویُ ثیٍ‪ٛ‬ه اؽزّبي ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٕٛ‬ی‬‫ث‪ٛ‬ى‪٩‬بٍٔو‪ٚ ،‬ؽْیبٔٗ ؽووزٍو لیٍ‪٪‬بٌْو لبچیت ویزىبٍٔوكه‪ .‬الوٓ ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬ثرییالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ عيا‬‫گٕبٍٖیيٌىٍوی ِؾزًّ ث‪٪ٌٛ‬بْ آكٌَو‪ ٗ٩‬ثریٌلی‪.‬‬‫‪-٣‬‬‫لبٌظ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬العٗطی ِٕبطجتی ایٍٗ ثخبرا حى‪ِٛ‬تیٕڭ ‪ٚ‬حؼبٔیتی‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فٍٖٕی یبىُ ِڭب ع‪ٛ‬كٖ لینی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ماربً ِضٍی ؽب‪ٙ‬ووی ىِبٔلٖ‬‫و‪ٛ‬هّٔبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو كهعٗكٖ ‪ٚ‬ؽْی ‪١ ٚ‬بٌُ ایلی‪ .‬ایّلی لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ِٕبٍجزی ایٍٗ‬‫‪ٚ‬ؽْبٔیزیٔی ثوگٗ ی‪ٛ‬ى آهرلهكی‪ ،‬گٕبٍٖي فٍمٕی‪ ٍَٛ٢ِ ،‬ثیچبهٌٖؤی ّ‪ٛ‬ي كهعٗكٖ‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪крепость‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ثی‬‫‪машина 3‬‬‫‪ 4‬ا‪ :‬ییمنی‬‫‪263‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ٚ‬ؽْیٌه ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی ویُ‪ِٕ :‬ڭ كهكیل ‪ ٚ‬ؽَورٍی و‪ٛ‬ڭٍُگٕٗ ایّبً‪ ،‬كٔیبكٖوی ٘و ثو‬‫ربُ ی‪ٛ‬هوٍی ویٌَّٗو ُ٘ ا‪ٚ ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ؤڭ لبٔلای فبع‪ٌٗ٦‬ه ایلوٕی ثیٌٍَٗو ‪ٝ‬بلذ لیال‬‫آٌّبیٍو‪ ِٓ ِٗٔٗ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬كْ٘زٍی ٌ‪ٛ‬ؽٌٗؤی و‪ٛ‬ىَ آٌلٔلٖ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍو‪ٍِٛ٦ِ ٗ٩‬بد‬‫ثریٍَٗ ورین‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ی ُ٘‪ ،‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍؤڭ ایٍَویگٗ ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬ربِٕىٗ‪ :‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فبع‪ٌٗ٦‬و ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ‬‫ا‪٥‬زلايكْ چیمیت لبرزی‪ ٨‬لٍُ‪ ،‬آچچی‪ٍٛ ٨‬ىٌو ل‪ٌٛ‬الّٔب‪ٝ ُ٩‬وفگریٌیه ف‪ٛ‬اْ٘ی ثٍْٗ‬‫ایّبٍل‪ٚ‬ه‪]014[ .‬‬‫اگو ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ لیٍیظ ا‪ٚ‬یٕبر‪٪‬بْ یبٍّؤی اِری ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ثز‪ ْٛ‬ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٍٗ ایلی‪،‬‬‫اٌجزٗ ِ‪ٔٛ‬ی ‪ٝ‬جی‪٦‬ی ثو ٔوٍٗ ثیٍٗه ایلَ‪ .‬كه ‪ٚ‬ال‪ِٔٛ ٗ٦‬لای ث‪ٌّٛ‬بكی‪ِ ،‬غب٘ل یبٍّؤڭ‬‫ِبٌٍویٕی ربالِبللْ‪ ،1‬آٌؤی وبفو كیّٗولْ ثبّمٗ ٘یظ ثو اُ لیال آٌّبكی‪ٌ ،‬ىٓ ا‪ٚ‬ییلٖ‬‫رٕغگٕٗ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ گٕبَ٘يویٌَّٗؤی كٔیبكٖ و‪ٛ‬ه‪ّٔٚ‬بگبْ ثو ‪ٚ‬ؽْبٔیذ ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪.‬‬‫٘و ٔٗ ایَٗ ؽىبیزٕی ثبّالیٍ‪ٛ‬ن‪:‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ثٍْٗ ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثبّالٔ‪٪‬بْ و‪ٔٛ‬لْ ثبّالة ثقبهاكٖ ‪ٚ‬ؽْیٍه ِیلأی‬‫آچیٍلی‪ِ .‬الٌو ثز‪ ْٛ‬یبٍّو‪ ٗ٩‬فىوكاُ ث‪٪ٌٛ‬بٍٔؤی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ ٗ٪ّٚ‬فز‪ٛ‬ا چیمبهكیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فز‪ٛ‬ا‬‫‪ٚ‬ؽْیبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ر‪ٞ‬جیك ایزٍٗ ثبّالكی‪ .‬اِری آكٍِوی‪ ،‬ایً ٔ‪ٛ‬ووٌو‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیگی ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬ی‬‫آكٍِوی ‪٩ ٚ‬يا‪ٍٝ‬تٌو ٘و یریكٖ ایڭٕیلٖ وبِي‪ٚ‬یل ثبه آكِٕی ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ها ثریكیٍو‪ .‬ثقبها‬‫‪ٚ‬گياٌیلٖ ‪٥‬جل اٌلّٗ اٍٍّی ثقِ اٌلّٗ فبٕٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪ ٚ‬ثبّمٗ ثو ٔیچٗ ویْیٍو ‪ٚ‬ؽْیبٔٗ ثو‬‫ٕ‪ٛ‬هرلٖ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٛٚ‬ة گب‪ٚ‬كٌٖوی پبهچٗ‪ ،‬پبهچٗ لیٍٕلی‪ .‬ربربه ِال ٔ‪٢‬بَ صبثزیٕڭ ا‪ٚ‬یی‬‫ثبٍیٍیت فبر‪ ْٛ‬ثبالٌوی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪ِ .‬ریىا ِؾی اٌلیٓٔڭ چ‪ٙ‬بهثب‪٩‬ی ثبٍیٍیت‬‫آٔلٖوی چبي ثب‪٩‬جبْ ثٍْٗ فبر‪ٔٛ‬ی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٌلی ‪ ٚ‬چبهثب‪ ٧‬و‪ٛ‬یل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪« .‬فی٘ اٌلّٗ»‬‫ف‪ٛ‬اعٗٔیڭ ا‪ٚ‬یی ثبٍیٍیت‪ ،‬فلِزىبهٌىلْ‪ 2‬ثبّمٗ گٕبٍ٘وی ث‪ٌّٛ‬ب‪٩‬بْ آٔلٖوی ثیِ وْی‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪]013[ .‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فبع‪٘ ٗ٦‬و ثو یریكٖ ّٔبیبْ ایلی‪٘ .‬و یریكٖ ٍبلمبیل ثو آى لریلیٍ‪٪‬بْ‪ ،‬یبوٗ‬‫وییّی وبٌزٗهاق آكٌَو ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ال ثریكیٍو‪ .‬ثقبهاكٖ ر‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬چی ثو ٔیچٗ ربربهٌو‪ ،‬ه‪ٍٍٚ‬و‪ٗ٩‬‬‫لبچبه ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ی‪ٛ‬ي ی‪ٛ‬ق ایلی‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬ىبٍٔوی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪ .‬ثقبهاكٖ ٔیچٗ یًكْ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ربالِبللاْ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬فلِزگبهٌىلْ‬‫‪264‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثریی فلِذ لیٍیت ویٍىبْ فبر‪ ْٛ‬ثو ك‪ٚ‬لز‪ٛ‬ه ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪ .‬ا‪ٚ‬هوٕظ ٍوایٕلٖ ر‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬چی‬‫لبفمبىٌیٍو ؽى‪ِٛ‬ذ آكٌَوی ربِبٕٔلْ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪.‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف وبگبٔلْ لیيیًریپٗگٗ و‪ٛ‬چىبٔلْ ویینی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لٖبثقبٔٗ ثو أز‪٢‬بَ‪ٗ٩‬‬‫ٍبٌٕلی‪ِٔٛ :‬لْ ث‪ٛ‬یبْ و‪ٛ‬چٗگٗ آكَ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ ٤ِٕ ُٚ‬لیٍٕلی‪٘ .‬و ثو علیل ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪َّٗٛ‬‬‫اِریٔڭ اهویىٗ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٌْٚ‬ی ثی‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬لی‪ .‬اهن ایچٕلٖ ِالٌوكْ ‪٥‬جبهد ثو ٘یئذ ِؾبوّٗ‬‫ل‪ٛ‬ه‪ٌٚ‬لی‪ ،‬ث‪٘ ٛ‬یئزٕڭ ا‪ٚ٥‬بٍی‪ :‬ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ‪ ،‬ع‪ٔٛ‬ج‪ٛ‬ي‪ِ ،‬ال ك‪ٍٚ‬ذ‪ِ ،‬فزی ‪َ٥‬ىو ‪ ٚ‬ثبّمٗ‬‫وٍٗع‪ِّٛ‬بٍٔو‪ 1‬ث‪ٌٛٛ‬ة هئیَی‪ِ :‬فزی ‪٥‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ َٚ‬ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪٘ ٛ‬یئزگٗ ‪ِّٛ٥‬ی‬‫ر‪ٍ٦‬یّبد ‪ ٚ‬كٍز‪ٛ‬ه اٌ‪ ًّ٦‬ثریگ‪ٛ‬چی لب‪ٙ‬ی والْ ثو٘بْ اٌلیٓ ثٍْٗ هئیٌ ِٖٕف ایلی‪.‬‬‫‪٥‬جبك اٌلّٗ ِغٍَٕڭ ر‪ٛ‬هیگٗ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ریيٖ ٍی ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ثو لیٍیظ ایىی یبٔیلٖ ایىی ربپبٔچٗ‬‫ل‪ٛ‬ی‪٪ٌٛ‬بْ ایلی‪ِ .‬الٌو‪ٍ ،‬پبٍ٘و ‪٩ ٚ‬يا‪ٍٝ‬تٌو ٘و ویّٕی علیل كیت ر‪ٛ‬رٌَٗو ا‪ّٚ‬ج‪٘ ٛ‬یئزگٗ‬‫ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ه‪ٚ‬ثو‪ ٚ‬لیالٌو‪٥ ،‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ َٚ‬ثیچبهٖ ِ‪ٍِٕٛ٢‬ی ثو ایىی آ‪٩‬یي ٍ‪ٛ‬وىبٔلْ‬‫ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ثو اّبهد لیال‪ ّٛ ،‬ثٍْٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٍِٕٛ٢ِ ٛ‬ڭ ؽىُ وْی (ا‪٥‬لاَ ؽىّی) ِ‪ٙ‬والٔ‪٪‬بْ‬‫ث‪ٛ‬ال‪ ،‬ف‪ٛ‬هاً ؽ‪ٌٛ‬یچٗ‪ ٗ٩‬ایٍزیت ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ال ایلی‪]011[ .‬‬‫وبگبٔلْ لبهی ‪٩‬الَ‪ِ ،‬ریىا ٌّّ ‪ ٚ‬آٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ِ‪ٙ‬لی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬لی‪ .‬لبهی ‪٩‬الَ‬‫اِری ‪ٚ‬ال‪ٛٔٗ٦‬یٍَیىیگٗ ِز‪ ُٙ‬الٔیت یبٍّو ربِبٕٔلْ لبِبٌ‪٪‬بْ ثو ماد ایلی‪ .‬یبٍّو وبگبٔلْ‬‫و‪ٛ‬چىبٔلْ ویینی ‪ٝ‬جی‪٦‬ی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬آكَ اِری آكٍِویٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬لی‪ِ .‬ریىا ٌّّ ‪ ٚ‬آٔڭ‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی ایَٗ وبگبٔگٗ ر‪ٛ‬ه‪ٛ٩‬چی ثو آكَ ث‪ٌٛٛ‬ة یبٍّو ثٍْٗ ٘یظ ِٕبٍجزٍوی ی‪ٛ‬ق ایلی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّو ثٍْٗ لبچّبینی وبگبٔگٗ لبٌیت ایلیٍو‪ٌّٛ ِٗٔٗ .‬ووبگبٔلْ ویٍز‪ٛ‬ه‪ٌٛٚ‬ة‬‫‪ٚ‬ؽْبٔیذ ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪.‬‬‫ی‪ٛٙ‬كیٍوكْ ی‪٦‬م‪ٛ‬ة وبگبٔلْ ر‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬لی‪ .‬ث‪ ُ٘ ٛ‬یبٍّو ثٍْٗ ِٕبٍجزلٖ ایّبً ایلی‪.‬‬‫‪2‬‬‫آربٍی اثوا٘بَ ‪ ٚ‬ثو ایَٕی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪.‬‬‫اِریٔڭ ا‪ٚ‬ى آكِی ث‪ٌٛٛ‬ة ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثبّالٔ‪٪‬بْ چبللٖ وبگبٔلْ ثقبها‪ ٗ٩‬لبهاة ث‪ٙ‬بء‬‫اٌلیٓ ی‪ٛ‬یل ثٍْٗ لبچ‪٪‬بْ ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی لٍی ا‪ٚ‬چ آكِی ثٍْٗ ثوگٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٍّٚ‬و‪ ٗ٩‬اِریٔڭ ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘یٕڭ ّقٖی فٖ‪ِٛ‬زٍوی ُ٘ یبفْیگٕٗ‬‫اّالكی‪ .‬چٕبٔچٗ ‪٥‬جل اٌْى‪ٛ‬ه ثبی ثٍْٗ ؽبعی ٔ‪ّ٦‬ذ اِریٔڭ ّقٖی فٖ‪ِٛ‬زی ثٍْٗ‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫َ‪ :‬وٌٍٗٗ عۇِبٔاله‪ ،‬ك‪каллаҷунбон :‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬وبوبٔلْ‬‫‪265‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪ .‬ؽبعی ٔ‪ّ٦‬ذ اِریٔڭ آكِی ث‪ٛ‬ال ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة لیيیٕی اِری‪ ٗ٩‬ربهرك لیٍّبینی ‪٥‬جل‬‫اٌْى‪ٛ‬ه ثبیٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ٗ٪‬ثرییت ایلی‪ .‬یٗٔٗ ثبّمٗ ثو فبر‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬چ‪ ُ٘ ْٛ‬اِری ثٍْٗ ؽبعی‬‫ٔ‪ّ٦‬ذٔڭ آهاٌوی ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪ّٔٛ ]011[ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬اِری ث‪ ٛ‬ایىب‪ٚ‬یٕی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة‬‫ؽبعی ٔ‪ّ٦‬زٕڭ فبر‪ٔٛ‬یٕی ا‪ٚ‬ىی آٌلی‪ .‬ؽبعی موویب‪ِ ،‬ریىا ٔ‪٦‬یُ‪ٞ٥ ،‬ب ف‪ٛ‬اعٗ كهثبه‬‫اٍ٘یٔڭ فٖ‪ِٛ‬زٍوی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪ٌٞ .‬ف اٌلّٗ ثبی ‪ ٚ‬آٔڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی لب‪ٙ‬ی والٕٔڭ‬‫ِقٖ‪ ٓٛ‬فٖ‪ِٛ‬زی ثٍْٗ ّ‪ٙ‬یل لیٍٕلیٍو‪.‬‬‫ا‪ٌٚ‬ىی ا‪ٚ‬چ ر‪ٛ‬هد و‪ ْٛ‬آهإٍلٖ و‪ٛ‬ة آكٍِو‪ ،‬ثیچبق ‪ ٚ‬لیٍیظ ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪.‬‬‫ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ث‪ّ٩ٛ‬بق إ‪ٛ‬یل چیمبهٌلی‪ .‬آثقبٌٔٗوكْ ثویٕڭ اٍّی هیگقبٔٗ ایلی‪ّٔٛ ِٗٔٗ .‬لٖ‬‫وریو‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة ِ‪ٍِٕٛ٢‬ڭ ث‪ٛ‬یٕی‪ ٗ٪‬وٗٔٗة ایپی‪ٍ 1‬بٌیت ربهریت ث‪ٛ٩ٛ‬ة ‪٥‬ناة ‪٥ ٚ‬م‪ٛ‬ثزٍو ثٍْٗ‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ها ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ ْٚ‬و‪ٔٛ‬لْ ویینی اِبَ لًٔڭ ثو عیبٔی‪ ٗ٪‬علیل كیت یبپیْىبٔی ا‪ٚ‬چ‪٥ ْٛ‬جبك اٌلّٗ‬‫لٖبةفبٔٗكْ ل‪ٌٚٛ‬لی‪ِٔٛ .‬لْ ٕ‪ٛ‬ڭوٖ ٍالفٍؤی ثبٌناد لب‪ٙ‬ی والْ ثو٘بْ اٌلیٓ‪،‬‬‫هئیٌ ِٖٕف‪ِ ،‬فزی ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ‪ِ ،‬فزی ِال فبٌّواكٌو اكاهٖ لیٍلیٍو‪.‬‬‫ا‪ ْٚ‬ثیِ و‪ ْٛ‬آهإٍلٖ ٍبٔبقٍي ویٌَّٗو ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ اٍبِی عل‪ٌٍٚ‬وی‬‫ِٕڭ ل‪ٌِٛٛ‬لٖ ث‪ٌّٛ‬بكی‪٪‬ی كیه ث‪ٌٛ‬ؤڭ ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ویٕی رفٖیالً یبىیت ا‪ٚ‬رّٗن ُ٘ ِٕڭ الزلاهَ‬‫فبهعٕلٖ كه‪ٌ .‬ىٓ اٍٍّوی ِ‪ٔٛ‬لْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬وزبثّئڭ ثو ٔیچٗ ا‪ٚ‬هٔیلٖ موو لیٍٕ‪٪‬بْ‪ ،‬یبوٗ‬‫ثبّمٗ فٖ‪ٕٛ‬لْ ثواْ اِزیبىی ث‪٪ٌٛ‬بْ ویٌَّٗؤڭ یبٌ‪ٛ٪‬ى اٍٍّویٕیگٕٗ موو لیٍیت ا‪ٚ‬ربِیي‪:‬‬‫[‪]011‬‬‫ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٙ‬وی‪ :‬لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی‪ ٗ٪‬ل‪ٌّّٛٛ‬بینی ثقبها ایچٕلٖ لبٌ‪٪‬بْ‪ .‬ؽبعی‬‫‪٥‬جل اٌَزبه ُ٘ ّ‪ٔٛ‬لاق‪ِ .‬ریىا ّبٖ فبیي‪ِ ،‬ریىا اؽّل‪٦ِ ،‬ي‪ٚ‬ي ثو هئیٌ ِال ‪ٚ‬فب‪ِ .‬لهً‬‫ؽبعی ٍواط اٌلیٓ ‪ ،‬ث‪ٛ‬ویَّٗ ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌؤڭ یبى‪ٛ٩‬چیٕڭ ثو ر‪٩ٛ‬گبْ ثواكهی كه‪ .‬ث‪ٛ‬وْی‬‫ثقبها ایچٕلٖ ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ثبّالٔ‪٪‬بٔلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٔڭ اؽ‪ٛ‬اي‬‫ه‪ٚ‬ؽیٗ ٍٕی ثٍلیىٕلْ ثو ٔیچٗ و‪ ْٛ‬ثقبهأڭ ایچٕلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬گبْ‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ر‪ِٛ‬بٔ‪ ٗ٪‬چیمیت‬‫ا‪ٚ‬ى ا‪ٚ‬ییگٗ ثبهِبینی ّبفووبَ ر‪ِٛ‬بٔی‪ ،‬كٕ٘‪ٛ‬ویٕلی‪ِ ،‬ؾٍۀ ثبال لْال‪٩‬یگٗ رب‪٩‬بٌوِئیىیگٗ‬‫ثبهوبْ‪ِٔٛ .‬لْ فربكاه ث‪٪ٌٛ‬بْ ‪٩‬غل‪ٚ‬اْ ِریّجی وً ٍٍ‪ٞ‬بْ اٍٍّی ؽبعی ٌ‪ٞ‬یف كی‪ٛ‬اْ‬‫ثیىیٔڭ ثواكهی ثٍْٗ‪٩ ،‬غل‪ٚ‬أٍی ‪٥‬جل اٌلّٗ ثبی ثچٗ ثبهیت ثبٍیت آٌ‪٪‬بْ ‪ ٚ‬ثقبها‪ٗ٩‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬اپپی‬‫‪266‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ی‪ٛ‬ثبهگبْ‪ .‬ثقبهأڭ لب‪ٙ‬ی والٔی‪ ،‬هئیَی ‪ ٚ‬ثو ٔیچٗ ِفزیٌؤڭ ارفبلٍوی ثٍْٗ یبِبْ‬‫گٕب٘ىبهٌو لبربهی‪ٍ ٗ٪‬بٔبٌیت ث‪ٛ٩ٛ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ‪.‬‬‫ِریىا هؽّذ‪ ،‬اٍّب‪٥‬یً ف‪ٛ‬اعٗ‪ٛ٩ ،‬هث‪ٍٔٛ‬ی ِال ّویف‪٢ٔ ،‬بَ اٌلیٓ صبثزیٕڭ ثبلی ‪ٚ‬‬‫ِؾّ‪ٛ‬ك اٍٍّی ایىی ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریفبْ اث‪ٖٔ ٛ‬و ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ِ ،‬ریىا ٍبچبق‪ِ ،‬ری ٕلیك‪،‬‬‫‪٩‬غل‪ٚ‬أٍی ِؾّل ‪٢٥‬یُ ُ٘ ‪ ٗٛ٥‬ثیه‪ ،‬یب‪ٚ‬اعنیٌه ّبوو‪ ،‬لبهی ٔ‪ٛ‬ه اٌلّٗ‪ ،‬ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ‬‫ِقل‪ِٕٚ‬ڭ ایَٕی ثو٘بْ عبْ‪ٖٔ ،‬و اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگیٔڭ وبرزٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪ ،‬لبهاو‪ٌٍٛ‬ی ٍٍیّبْ‬‫ف‪ٛ‬اعٗ‪ ،‬ثقبهایل فزؼ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ [‪ ]010‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فبع‪ٔٗ٦‬ڭ ِْ‪ٛٙ‬ه لوثبٌْؤلْ ایلیٍو‪.‬‬‫‪ٚ‬الیت ‪ ٚ‬ت‪ِٛ‬بٍٔزدٖ اح‪ٛ‬اي‬‫ر‪ِٛ‬بٌْوكٖ ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فبع‪ٌٗ٦‬و ؽىُ ٍ‪ٛ‬هِىلٖ ایلی‪ .‬چٕبٔچٗ ‪٩‬غل‪ٚ‬اْ ر‪ِٛ‬بٕٔلٖ ثو‬‫ٔیچٗ ا‪ٚ‬ی ربالٔلی‪ .‬ثو ٔیچٗ ثیچبهٌٖو علیلٌه ر‪ّٙ‬زی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪ .‬ثو ٔیچٗ ویٌَّٗو‬‫آیبق ‪ ٚ‬ث‪ٛ‬ی‪ٍٔٛ‬وی‪ ٗ٪‬وْٗ ْ‪ ،‬ل‪ٌٍٛ‬وی‪ ٗ٪‬و‪ٔٛ‬لٖ ا‪ٚ‬ه‪ٌٛٚ‬ة ثقبها‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬ىارٍلیٍو‪٥ ،‬ناثٍو ‪٥ ٚ‬م‪ٛ‬ثزٍو‬‫ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪٩ٚ .‬بٔيٖكٖ لیيیًریپٗكْ چمیت ثقبها‪ ٗ٩‬ثبهایبر‪٪‬بْ «‪٥‬جل اٌوؽّٓ»‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬گبْ ایلی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثبّالٔ‪٪‬بْ ثٍْٗ ثواثو‪ ،‬لب‪ٙ‬ی والْ ثو٘بْ اٌلیٓ ‪ ٚ‬ل‪ّٛ‬جیىی ‪٥‬ضّبْ ثیه‬‫لبهّی ؽبوّیىٗ ف‪ ٜ‬یبىیت لب‪ٙ‬ی ِریىا ّویف ٔی لبِبریت آٔڭ عیبٔی ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬ویٍٕی‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هر‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬فياه ‪ٚ‬الیزی‪ ٗ٪‬ف‪ ٜ‬یبىیت ‪ ٧٪‬یبّبه ِفزی كاِال اووأَی لبِبریت آٔڭ‬‫ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪٥‬جل اٌوؽّٓ ِقل‪ِٕٚ‬ی ّ‪ٙ‬یل لیٍلهكیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬وكْ ثبّمٗ ُ٘‪ ،‬لبهّی ‪ ٚ‬فياهكٖ و‪ٛ‬ة‬‫ویٌَّٗو ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٌلیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثبّالٔ‪٪‬بٔلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬اِری ا‪ٚ‬ى ‪ّ٥‬ىیَی فياه ؽبوّی اووَ فبٕٔی‬‫ّ‪ٙ‬وٍجيگٗ ؽبوُ لیٍیت ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اه ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ ّ‪ٙ‬وٍجيكٖ ُ٘ ثو لٖبثقبٔٗ‬‫آچیٍلی‪ .‬ا‪ ٚ‬یریكٖ ویٕٗؤٌڭ ِْ‪ٛٙ‬ه ‪٦ِ ٚ‬و‪ٚ‬ف ایوٌؤلْ اٍالَ لً ر‪ٛ‬لَبثٗ‪ ،‬ؽبعی ِریىا‬‫ی‪ِ ٌٔٛ‬ری آف‪ٛ‬ه‪ ،‬ؽبعی ‪٥‬بكي ثبی‪ِ ،‬ریىا ی‪٢ٔ ،ٌٔٛ‬بَ اٌلیٓ ِقل‪ ٚ َٚ‬ا‪ ٚ‬یریٔڭ ٍبثك‬‫ؽبوّیٕڭ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ٖٔوح اٌلّٗ ثیه‪َِ ُ٘ ،‬بفوٌوكْ [‪ ]012‬ایٍٍه ٔفو‪ٗ٩‬چٗ آكَ ‪ٚ‬ؽْبٔیذ‬‫ثٍْٗ اووَ فبْٔڭ ؽىّی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٌلیٍو‪.‬‬‫ووِیٕٗكٖ‪ 1‬اِری ِقٖ‪ ٓٛ‬اِو ی‪ٛ‬ثبهیت آٔلٖ ِؾج‪ ًٛ‬ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٖٔو اٌلّٗ ل‪ّٛ‬جیگیٔی‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬وریِیٕٗكٖ‬‫‪267‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬لبهٔلاُ ‪ ٚ‬آكٍِوی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هر‪ٛ‬هكی‪ .‬ا‪ٚ ٚ‬لزلٖ ووِیٕٗٔڭ ؽبوّی ث‪٪ٌٛ‬بْ اِریٔڭ‬‫رب‪٩‬بٍی ا‪ٚ‬ى افزیبهی ثٍْٗ ُ٘ و‪ٛ‬ة ویٌَّٗؤی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی ‪ِ ٚ‬بٌٍویٕی ربالكی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ‬‫‪ٝ‬وفٕلْ ِقٖ‪ ٓٛ‬ث‪ٛ‬یو‪ٚ‬ق ثٍْٗ ِریىا ‪ّ٥‬وووویگٗ ی‪ٛ‬ثبهٌلی‪ .‬ث‪ ٛ‬آكَ آٔلٖ ثبهیت ىوبرچی‬‫ثقبهی ثیه‪ ،‬اِیٕبٔٗچی‪ ٚ 1‬ثو٘بْ اٌلیٓٔڭ آكِی ِریىا ٔ‪ٛ‬ه اٌلّٗ ثٍْٗ ثوگٗالّیت وووی‬‫ؽبوّی ِریىا ىیٓ اٌ‪٦‬بثلیٓٔی ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬وی ‪ ٚ‬ا‪ٍ ْٚ‬ىي آكِی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪.‬‬‫عٕغبي‪ 2‬ثبّالّٔبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬وووی یبٍّویٕڭ هئیَی لبهی ی‪ٌٛ‬لاُ ثبّمٗ ثو ٔیچٗ‬‫ر‪ٛ‬هوّٓ یبٍّوی ثٍْٗ وبگبٔگٗ ویٍیت ایلی‪ .‬ووویلٖ لبٌ‪٪‬بْ ثبّمٗ یبٍّؤڭ ُ٘ و‪ٛ‬پیَی‬‫ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٌلیٍو‪ ،‬ث‪ٚ٦‬یٍوی ه‪ٍٍٚ‬و آهإٍلٖ لبچیت ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬لیو‪.‬‬‫روِن‪ ،‬ویٍیف‪ٍ ،‬وای وّو‪ّ ،‬ری آثبك‪ ،‬ؽٖبه ‪ ٚ‬ثبّمٗ ‪ٚ‬الیزٍوكٖ ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فبع‪ ٗ٦‬ؽىُ‬‫ٍ‪ٛ‬هِىلٖ ایلی‪.‬‬‫ػ‪ٙ‬یذ ‪ ٚ‬لبچمیٍٕزٔڭ عبیٌٍٗزی‬‫ّ‪ٙ‬یل لیٍٕ‪٪‬بٌْؤڭ ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬بي ‪ٍِ ٚ‬هٌوی ؽى‪ِٛ‬ذ ربِبٕٔلْ ِٖبكهٖ لیٍٕیت فبر‪،ْٛ‬‬‫ثبالٌوی و‪ٛ‬چٗگٗ آرٍلیٍو‪ ٚ ]011[ .‬ایٕچٕنی ثقبهاكْ لبچ‪٪‬بٍٔؤڭ ُ٘ ث‪ٛ‬ر‪ٔ ْٛ‬وٌٍٗوی‬‫ِٖبكهٖ لیٍٕلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ فبر‪ ْٛ‬ثبالٌویٕڭ ؽبیل ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ ِْىً ایلی‪ِٕ .‬م‪ٛ‬ي‬‫ٔوٌٍٗویٕی ؽى‪ِٛ‬ذ ربّیىبْ‪ ،‬ؽ‪ٛ‬یلٌویٕی ثوا‪ٍ ٗ٩ٚ‬بر‪٪‬بْ یبوٗ ثقِْ لیٍیت ثریگبْ‪،‬‬‫ثیچبهٖ فبر‪ٍٔٛ‬وی ویٍَّٗیي‪ ،‬آچ‪ ،‬یبالٔ‪٪‬بچ‪ ،‬ثو ٔیچٗ یبُ ثبالٌو آهلٌٗؤلٖ و‪ٛ‬چٌٗوكٖ ی‪ٛ‬ها‬‫ایلیٍو‪ .‬ؽى‪ِٛ‬ذ ٔڭ ل‪ٛ‬هل‪ّٕٛ‬لْ ٘یظ ویُ ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬اله ی‪ٛ‬ى و‪ٛ‬هٍبرب آٌّبً ‪ ٚ‬یبهكَ لیال‬‫آٌّبً ایلی‪ .‬ؽى‪ِٛ‬زلاهٌو‪ ٗ٩‬ثبهٌٍٗو‪« ،‬وبفو ثچٗ! علیل! ؽواِياكٖ!» كیت ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة‬‫لب‪ٚ‬الیٍو ایلی‪ .‬اِِب ث‪ٌٛ‬ؤڭ و‪ٛ‬ى آٌلٌؤلٖ ؽى‪ِٛ‬ذ آكٍِوی یبوٗ ّوی‪٦‬ذ ایگٍٗی ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ِالٌو ث‪ٌٛ‬ؤڭ ا‪ٚ‬یٍؤلٖ گ‪ٛ‬یب وٗ آربٌؤلْ لبٌ‪٪‬بْ ِریاس وجی ثیٍیت ٘یظ ثو ‪ٚ‬علاْ ‪٥‬ناثی‬‫چیىّبٍلْ ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هاٌو ایلی‪ .‬چٕبٔچٗ ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی لً ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بٔلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬آٔڭ‬‫فبر‪ٔٛ‬ی ثو ٔیچٗ یبُ ثبال ثٍْٗ رّبَ و‪ٛ‬چٗگٗ لبٌلی‪ .‬آٔڭ ؽ‪ٛ‬یلٍی‪ ٗ٪‬ث‪ٛ‬ر‪ّ ْٛ‬وی‪٦‬زٕڭ‬‫ایگٍٗی ث‪٪ٌٛ‬بْ ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ ویف ‪ٕ ٚ‬فب ٍ‪ٛ‬هِىلٖ ایلی‪.‬‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫ا‪ ،‬ة‪ :‬اِیٕبچی‪ :َ ،‬ئِٗیٕبٔٗچی‪ ،‬ك‪аминоначӣ :‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪ :‬عبٔغبي‬‫‪268‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اح‪ٛ‬اي تٕجالٔگبٔذْ ویینی‬‫اؽ‪ٛ‬اي ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬رٕغالٔىبٔلْ ویینی ُ٘ ثقبها فبع‪ٌٗ٦‬وی رٕغالّٔبكی‪ٔ ٠٩٠٨ .‬چی یً‬‫ِبهد آیٕلْ ثبّالة ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یً ٍیٕزبثو آیی‪ٗ٪‬چٗ ی‪ٕ٦‬ی ثقبهاكٖ ثی‪ٛ‬ن أمالة‬‫ث‪٪ٌٛ‬بٔ‪ٗ٪‬چٗ لٖبثٍك ‪ ٚ‬فبع‪ ٗ٦‬ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪]016[ .‬‬‫اؽ‪ٛ‬اي رٕغالٔىبٔلْ ویینی اِری ِقٖ‪ ٓٛ‬آكَ ی‪ٛ‬ثبهیت‪ ،‬لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ ث‪ٛ‬ه‪ْٚ‬‬‫ؽبوٍّه اٍّی ثٍٗ ْ ثله‪ ٗ٩‬لیٍیت ی‪ٛ‬ثبهكوی ؽبعی كاكف‪ٛ‬اٖ ‪ِ ٚ‬ریىا ٕ‪ٙ‬جب ثیٔی ث‪ٛ‬‬‫ئیىی پری ه‪ّٙ ّٓٚ‬ریٔی ثو ٔیچٗ آكٍِوی ثٍْٗ ّ‪ٙ‬یل لیٍلهكی‪ .‬ث‪ ٛ‬فلِزٕی اكا لیٍیت‬‫ویٍىبْ ك‪ٚ‬هاْ ثیه اٍٍّی ویَّٗ ایلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یً هِ‪ٚ‬بْ آیٕلٖ ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي هئیٌ ‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗ ثٍْٗ ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي لب‪ٙ‬ی‬‫ٍیل عبْ‪ ،‬ثٍغ‪ٛ‬اْ ‪ٚ‬الیز‪ ٗ٪‬ثله‪ ٗ٩‬لیٍٕلیٍو‪ .‬ا‪ٚ‬چ آی ىٔلألٖ ‪٥‬ناة چیىىبٔلْ ویینی‬‫ث‪ٌٛٛ٩ٛ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لیٍو‪.‬‬‫‪ٚ‬الیزٍوكٖ ث‪ ٌَْٛٛ‬ثقبهأڭ ایچٕلٖ ث‪ ٌَْٛٛ‬ثو آكِٕی لبِبِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو وْیٔڭ‬‫«ِٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي ویَّٗ علیل» كییْی وبفی ایلی‪ ّٛ .‬ثٍْٗ ا‪ٚ‬ي آكَ لبِبال‪ِ ،‬بي ‪ٍِ ٚ‬ىی‬‫ِٖبكهٖ لیٍٕٗ‪ٕٛ ،‬ڭوٖ آٔی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬ثو ٔوٍٗ ایّبً ایلی‪.‬‬‫كهثبه اٍ٘یلْ اِبَ لً‪ ،‬ؽبعی ٌ‪ٞ‬یف ‪ ٚ‬ث‪ٌٛ‬و‪ ٗ٩‬وبٌٍٗیٌٌه لیالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ لبهّی‬‫ثیه‪ ،‬ی‪ٍٛ‬ف ثبی‪٥ ٚ ،‬ضّبْ ‪ٞ٥‬به و‪ٛ‬ة آكِٕی لبِبرلهكیٍو‪ ،‬و‪ٛ‬ة ا‪ٚ‬یالهٔی ربالرلهكیٍو‪،‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ا‪ٚ‬ىٌویٕڭ ِوكاه لبىاٌْوی ُ٘ یبفْیگٕٗ لبیٕبكی‪ .‬اِِب ‪ٚ‬ال‪ٛٔٗ٦‬یٍَو‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیگی‬‫ّبگوكپیْٗ ٌوی‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬هئیٌ ِالىٍِویٕڭ فٍم‪ ٗ٪‬لیٍ‪٪‬بْ ‪ ٚ ٍُ١‬ر‪٦‬و‪ٍٙ‬وی ٍبٔبلَیي‬‫ایلی‪]011[ .‬‬‫لب‪ٙ‬ی والْ ثو٘بْ اٌلیٓ‪ ،‬هئیٌ ِٖٕف‪ ،‬ل‪ّٛ‬جیگی ‪٥‬ضّبْ ثیه ‪ِ ٚ‬ریىای ا‪ٚ‬هوٕغی‬‫فم‪ ٜ‬آكَ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ّٚ‬لْ ٌند االٌو ایلی‪.‬‬‫لبهّی ‪ّٙ ٚ‬وٍجي لٖبثقبٌٔٗوی ُ٘ ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یً ٍیٕزبثو آیی‪ٗ٪‬چٗ ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪.‬‬‫لبهّیلٖ اِریٔڭ رب‪٩‬بٍی‪ّٙ ،‬وٍجيكٖ اِریٔڭ ‪ّ٥‬ىیَی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬ىبْ ّج‪ٗٙ‬یل َِبفوٌؤی‬‫علیل كیت ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ر‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬چٕبٔچٗ لبهّی ؽبوّی اِریٔڭ رب‪٩‬بٍی ‪ٔ ٠٩٠٩‬چی یً‬‫آپویً ثبّٕلٖ لبهّی ِ‪ٚ‬بفبریلْ ا‪ٚ‬ربیبر‪٪‬بْ ٍّولٕلیل ِفزی ِؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعٗ ‪ ٚ‬آٔڭ‬‫هفیمٍوی‪ِ :‬وكأمً ‪ِ ٚ‬ؾّل ل‪ٛ‬يٌؤی ‪ٚ‬ؽْیبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪ .‬آرَیي‪ٔ ،‬بَ ‪ْٔ ٚ‬بٍْي‬‫ویزىبْ ّ‪ٙ‬یلٌؤڭ ٍبٔی ی‪ٛ‬ق ایلی‪.‬‬‫‪269‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬فٍٖٕی لبٔچٗ ا‪ٚ‬ى‪ ْٚ‬لیٍّبق ِّىٓ ایلی‪ .‬فم‪ِٔٛ ٜ‬لْ آهر‪ٛ‬ق فبع‪ ٗ٦‬یبىُ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ِٕ ْٛ‬ڭ ربِ‪ٛ‬هٌوِلٖ ‪ٝ‬بلذ ‪ ٚ‬ل‪ٛ‬د لبٌّبكی‪.‬‬‫‪-٤‬‬‫لبٌظ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬العٗطٕذْ ص‪ٛ‬غ‪ ْٛ‬یبػٍزٔڭ حبیل‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ثٍْٗ یبٍّو ث‪ٛ‬ى‪٪ٌٚ‬بْ ریّ‪ٛ‬ه ی‪ٌٕٛ‬ی ر‪ٛ‬ىاریت ‪ ٠٠‬و‪ ْٛ‬ی‪ٌٛ‬لٖ ا‪ٚ‬هٔبة ‪٠٩٠٨‬‬‫ٔچی یً ‪ٔ ٠٧‬چی ِبهرلٖ ٍّولٕل‪ ٗ٩‬یزْلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٚ ٛ‬لذ ه‪َ٥ ًٚ‬ىوی ربِبٕٔلْ‬‫ف‪ٞ‬وچی‪ٙ ،‬یب اٌلیٓ‪ِ ،‬ری‪ ،‬ووِیٕٗ‪ ،‬لبهاو‪ٛ‬ي‪ ،‬لیيیًریپٗ‪ ،‬چبهع‪ٛ‬ی اّ‪٪‬بي آٍزٕلٖ ایلی‪.‬‬‫[‪٘ ]014‬و ٔیّٗ ث‪ ٌَٗٛ‬ثو ٔیچٗ و‪ٔٛ‬لْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬لیيیًریپٗ ‪ٙ٥‬لٔبٍِٗی اٍّی ثٍْٗ آربٌ‪٪‬بْ ثو‬‫ٍٕؾٕبِٗ ر‪ٛ‬هوَزبْ عّ‪ٛٙ‬هیزی ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی آهاٌؤلٖ یبىیٍیت اِ‪ٚ‬ب لیٍٕلی‪.‬‬‫یبٍّؤڭ ث‪ٚ٦‬یٌوی فو‪٩‬بٔٗ ربِبٔی‪ ٗ٪‬ویزلیٍو‪ ،‬ث‪ٚ٦‬یٍوی ٍّولٕلكٖ لبٌلیٍو‪ .‬اِِب‬‫اوضویذ ثٍْٗ ِووي اكاهٖ ربّىٕلگٗ و‪ٛ‬چلی‪ .‬آٔلٖ یبُ ثقبهاٌیٍو عّ‪٦‬یزی اٍّی ثٍْٗ ثو‬‫عّ‪٦‬یذ آچیت اّگٗ وریّلیٍو‪ٌ .‬ىٓ اؽ‪ٛ‬اي یبٍّو‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬ة ٔبَِب‪٥‬ل ایلی‪ٔ ٠٩٠٨ .‬چی یً‬‫ر‪ٛ‬هوَزبْ ٔڭ لؾ‪ٍٞ‬یه یٍی ث‪ٌٛٛ‬ة ‪ ٚ ٓٝٚ‬ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬بي ٍِىٍؤلْ آیوٌ‪٪‬بْ یبٍّو‪٩ ٗ٩‬وثذ ‪ٚ‬‬‫َِبفود ی‪ٛ‬هرٍو‪ ٗ٩‬آچٍك ‪ ٚ‬لؾ‪ٍٞ‬ك ثٍْٗ و‪ٛ‬هّّٖٗن و‪ٛ‬ة لینی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬اّالِٗوگٗ اُ‬‫ی‪ٛ‬ق‪ ،‬ییّٗوىٗ ٔبْ ی‪ٛ‬ق ر‪ٛ‬هوَزبْ ؽى‪ِٛ‬زی ربِبٕٔلْ ثرییالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٔوٍٗ ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫اؽزیبطٌوی‪ ٗ٪‬یزیّْبً ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لییٍٕك ا‪ٚ‬وزبثو آیٌوی‪ٗ٩‬چٗ ك‪ٚ‬اَ لیٍلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬یزّی آی ر‪ٛ‬هوَزبٔلٖ ‪ٚ‬ثب ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبها یبٍّؤلْ ُ٘ ثو ٔیچٗ لوثبْ آٌلی‪.‬‬‫ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪ِ ،َٚ‬لهً ؽبعی هاف‪ِ ،٤‬لهً ‪٥‬جل اٌمبكه ِقل‪ َٚ‬ث‪ ٛ‬عٍّٗكْ ایلیٍو‪.‬‬‫ا‪ٚ‬وزبثو آیٕلْ یبٍّؤڭ اٍّوی یبفْیالٔب ثبّالكی‪ .‬فَزٌٗىٍوكْ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛٛ‬ة ٘و لبیَیٌوی‬‫ثو إّڭ ثبّیٕی ر‪ٛ‬رلیٍو‪ .‬ث‪ٚ٦‬یٍوی ل‪ٛ‬هٍٕوكٖ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة ِ‪ ٍُ٦‬ث‪ٌٛ‬لیٍو‪ ،‬ث‪ٚ٦‬یٌوی كائّی‬‫ِىزجٍوكٖ ا‪ٚ‬ل‪ ُٛ‬ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وریكیٍو‪ ،‬ث‪ٚ٦‬یٍوی ّ‪ٛ‬ها اكاهٌٖؤلْ [‪ ]013‬فلِذ آٌلیٍو‪،‬‬‫ث‪ٚ٦‬یٍوی لیيیً ‪َ٥‬ىوٌىىٗ یبىٌلیٍو‪ .‬فالٕٗ ٘و لبیَیٌوی ثو إّڭ ثبّٕی ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ُ٘‬‫ا‪ٚ‬ى ِ‪٦‬یْزٍویٕی رأِنی لیٍلیٍو‪ ُ٘ .‬ویالٍی و‪ٍٔٛ‬و ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ؽب‪ٙ‬والٔب ثبّالكیٍو‪.‬‬‫‪270‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪-٥‬‬‫اِری تبِبٕٔذْ یبػٍزٔی تعمیت‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ثقبها ٍِّىزٕلٖوی یبٍّؤی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هگبْ ثٍْٗ لبٔلْ ر‪ٛ‬یّبكی‪:‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ثٍٗ ْ ٍٕؼ ثب‪٩‬ال‪٩‬بٔلْ ویینی ر‪ٛ‬هوَزبٔلٖ ِ‪ٙ‬بعو ث‪٪ٌٛ‬بْ یبٍّؤی ثبٌقبٕٗ ث‪ٌٛ‬ؤڭ‬‫ثبٍّمٍویٕی آق رری‪ٚ‬ه‪( 1‬یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عالك)ٌو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هِبلچی ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬ث‪ٛ‬‬‫ر‪٩ٛ‬ویلٖ و‪ٛ‬ة آٌز‪ٍٔٛ‬و ٕوف ایزلی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ربِبٕٔلْ ثو یبّ‪ٛ‬ه‪٘ ْٚ‬یئذ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫فلِذ ا‪ٚ‬چ‪َِ ْٛ‬و‪ ٗ٩ْٚ‬ثبهكی‪ ،‬آٔلٖ ِریىا ِؾی اٌلیٓ ر‪ٛ‬ها ایلی‪.‬‬‫ِریىا ِؾی اٌلیٓ لبٌَ‪ٛ‬ف ٔڭ ‪ٚ‬لزَي ؽووزیٕی ف‪ّٛ‬الِبٍلْ ا‪ٚ‬ه‪ّٚ‬لْ ثو و‪ْٛ‬‬‫ث‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬و‪ ٗ٩ٚ‬ویزیت ایزلی‪.‬‬‫عالكٌو ٘یئزی لبٔچٗ ا‪ٚ‬هٔبٌٍٗو ُ٘‪ ،‬ؽَٓ رىٗ ؽّبیٍٗی ٍبیٍٕٗلٖ ِریىا ِؾی‬‫اٌلیٕ‪ٙ ٗ٪‬وه یزى‪ٛ‬ىا آٌّبكیٍو‪ِ .‬ریىا ِؾی اٌلیٓ ِو‪ٔٚ‬ی ا‪ٚ‬ىی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ر‪ٍٙ‬ىٗیل ا‪ٚ‬ه‪ ْٚ‬ثیٍیت‬‫لبٍپی كڭيی آّب ه‪ٍٚ‬یٗ‪ ٗ٩‬ویزّٗوچی ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ووإٍبثبك ‪ٚ‬وياٌی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛ‬بیبرىبْ چبللٖ‬‫ربپبٔچٗ ثٍْٗ ا‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬لی‪ .‬ا‪ٚ‬ق ل‪ٛ‬الق چیىىٗكْ ریىیت ایلی‪ّٔٛ .‬لاق ُ٘ ث‪ ٌَٗٛ‬ثواْ آی‬‫‪ٝ‬جبثزلْ ویینی ر‪ٛ‬ىاٌلی ‪َِ ٚ‬ى‪ٛ‬وٗ ثبهیت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هكی‪]011[ .‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ربِبٕٔلْ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عالكٌو ٍّولٕل‪ ٗ٩‬ویٍیت فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗٔی‬‫ر‪٦‬میت لیال ثبّالكیٍو‪ .‬فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ِ‪ٔٛ‬ی آ ڭالة ریيگٕٗ ربّىٕل‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬چلی‪ .‬عالكٌو‬‫ربّىٕلگٗ‪ 2‬ثبهگبْ ث‪ٌ ٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ،‬ألٖ اٍّوی ثواه آٌّبكی ‪ ٚ‬ربّىٕل فٍمیلْ ا‪ٌٚ‬وی‪ٗ٪‬‬‫ی‪ٌٛ‬لاُ ربپب آٌّبكیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رىواه ٍّولٕل‪ ٗ٩‬لبیزیت ر‪ٛ‬ىاقٌویٕی ّ‪ٛ‬ي یریكٖ‬‫ل‪ٛ‬هكیٍو‪ .‬فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ‪ِ ٚ‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل اٍٍّوی‪ٍ ٗ٪‬بفزٗ ریٍ‪٪‬واف ی‪ٛ‬ثبهیت ث‪ٌٛ‬ؤی‬‫ٍّولٕل‪ ٗ٩‬چبلوكیٍو‪ِ .‬مٖلٌوی ث‪ٌٛ‬ؤی ٍّولٕل‪ ٗ٩‬ویٍز‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ‪ٚ‬گياي ثٍْٗ ّ‪ٙ‬و آهإٍلٖ‬‫یبوٗ ل‪ٔٛ‬بر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِٕيٌٍؤلٖ رٍف لیٍّبق ایلی‪ٌ .‬ىٓ ٍّولٕل‪ ٗ٩‬ریٍ‪٪‬واف ثرییت رفزیِ‬‫لیٍٕ‪٪‬بْكْ ویینی ِنو‪ٛ‬ه ریٍ‪٪‬وافٍؤڭ ٍبفزٌٗىٍوی ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٔ ٛ‬یذ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬وبرزٗل‪ٛ‬ه‪٩‬بٔلٖ ُ٘ ثو یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬اكاهٖ آچیٍ‪٪‬بْ ایلی‪ٔ ٠٩٠٨ .‬چی‬‫یً هِ‪ٚ‬بْ آیٕلٖ وبرزٗل‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔك ِال ر‪ٛ‬هٍ‪ ْٛ‬ربّىٕلگٗ‪ 1‬ثبهیت یبٍّو ثٍْٗ آهاالّیت ِریىا‬‫——————————————‬‫‪1‬‬‫‪террор‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ربّگٕلگٗ‬‫‪271‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪٥‬ضّبْ‪ ،‬لبٍُ‪ِ 1‬قل‪ ٚ َٚ‬آٔڭ عیبٔی ّویف عبٕٔی وبرزٗل‪ٛ‬ه‪٩‬بٔ‪ ٗ٪‬ویٍز‪ٛ‬هكی‪ .‬لبٍُ‪ِ 1‬قل‪َٚ‬‬‫ثٍٗ ْ ّویف ٍ‪ٛ‬ء لٖلٔی آ ڭالة ٍّولٕل‪ ٗ٩‬لبچلیٍو‪ .‬اِِب ِریىا ‪٥‬ضّبْ آٔلٖ لبٌلی‪ٚ .‬‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪٘ ْٚ‬یئذ ربِبٕٔلْ ثقبها ؽل‪ٚ‬كی‪ ٗ٪‬یبلنی ثو ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬لٖ اِری ا‪٩ٚ‬ویٍویٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ٗ٪‬‬‫ثب‪٩‬الٔیذ ثریٌلی‪ .‬ا‪٩ٚ‬ویٍو ِریىا ‪٥‬ضّبٕٔی اِری‪ ٗ٩‬ایٍزیت ربپْ‪ٛ‬هكیٍو‪ٝ ،‬جی‪٦‬ی اِری ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪.‬‬‫یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عالكٌؤڭ ‪ٚ‬ویٍٍوی ا‪ٚ‬هٔج‪ٛ‬ه‪٩‬لٖ ُ٘ ر‪ٛ‬ها ‪ ٚ‬ربّىٕلكٖوی [‪ ]011‬اِری‬‫ل‪َٛٔٛ‬یل ِری ثبثبكْ ر‪ٍ٦‬یّبد آٌیت اّالی ایلیٍو‪ .‬فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٚ‬هٔج‪ٛ‬ه‪ ٧‬آّب َِى‪ٛ‬گٗ‬‫ثبهایبر‪٪‬بْكٖ عالكٌو ربِبٕٔلْ ر‪٦‬میت لیٍٕلی‪ٌ .‬ىٓ عالكٌو فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗٔی ربٔیب‬‫آٌّبینی فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ گّبْ لیٍیت آٔڭ ‪ّ٥‬ه ثچٍٗیٔی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو ‪ ٚ‬فی٘ اٌلّٗ‬‫ف‪ٛ‬اعٗٔی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكن كیت اِری ل‪َٛٔٛ‬یل ِری ثبثبكْ ِىبفبد آٌلیٍو‪.‬‬‫‪-٦‬‬‫افغبْ و‪ٛ‬ڭٍیٌزی ‪ ٚ‬ػریثچٌٗز‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ ویینی اِریٔڭ ثؤچی اّی ‪َ٥‬ىو ر‪ٛ‬پالِبق ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬ث‪ٛ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ‬‫اِری ر‪ٛ‬پ ال‪٩‬بْ ‪َ٥‬ىؤڭ ِ‪ ُٙ‬لَّی ایىی كٍزٗ ث‪ٌٛٛ‬ة ثؤچیٍی اف‪٪‬بْ و‪ٛ‬ڭٍیٍوی‪،‬‬‫ایىٕچیٍی ا‪٩ٚ‬ویٍوكْ یی‪٪‬یٍ‪٪‬بْ «ّریثچٌٗو» كٍزٍٗی ایلی‪.‬‬‫اف‪٪‬بْ و‪ٛ‬ڭٍیٌویٕڭ و‪ٛ‬پیَی اف‪٪‬بَٔزبْكْ لبچیت وٍیت ثقبها ٍِّىزٕلٖ ی‪ٛ‬هگبْ‬‫ٍوٍویٌوكْ ‪٥‬جبهد ایلی‪ ،‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثو لَّی ا‪ٚ‬ه‪ ُٚ‬چب‪ٕ٩‬لٖ و‪ٛ‬ڭٍی ث‪ٌٛٛ‬ة فلِز‪ٗ٪‬‬‫ورییت اِریكْ و‪ٛ‬ة ؽوِذ و‪ٛ‬هكیٍو‪ ،‬ث‪ٌٛ‬و و‪ٛ‬هگبْ ؽوِذ ‪ّ٦ٔ ٚ‬زٕڭ آ‪ٚ‬اىٍٖی ثٍْٗ‬‫ثبّمٌٗوی ُ٘ یی‪٪‬یٍلیٍو‪ .‬ؽزی اف‪٪‬بَٔزبٔلْكٖ یبڭیكْ و‪ٛ‬ة ویْی لبچیت ویٍیت ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫كٍزٗ‪ ٗ٩‬ل‪ٌّٛٛ‬لیٍو‪.‬‬‫اف‪٪‬بْ و‪ٛ‬ڭٍیٌویٕڭ كٍزٌٗوی َِزمً ث‪ٌٛٛ‬ة ثبٍّمٍوی [‪ ُ٘ ]011‬ا‪ٚ‬ىٌؤلْ ایلی‪،‬‬‫‪2‬‬‫ث‪ٌٛ‬و ثبها‪ ،‬ثبها ف‪ٛ‬كٍوأٗ ؽووزٕی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬چیىلْ آّ‪ٛ‬هكیٍو‪ :‬اٍزٗگبْ ؽ‪ٌٛ‬یٍوی‪ ،ٗ٪‬ف‪ّٛ‬ال‪٩‬بْ‬‫ثب‪ٍ٩‬وی‪ ٗ٪‬ورییت ا‪ٌٚ‬ز‪ٛ‬هاٌو‪ ،‬اٍزٗگبْ آكَ ٌویٕی علیل كیت ا‪ٚ‬ها ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬زگٗ ربپْ‪ٛ‬هاٌو‪،‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬لبٍیُ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ا‪ٚ‬ىٌوی ٔلْ‬‫‪272‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ؽى‪ِٛ‬زلْ ُ٘ ریٍٗگبْ ٘و ثو ٔوٌٍٗویٕی آالٌو ایلی‪ .‬ث‪ٌٛ‬و فٍمٕڭ ثبالٌوی‪ ُ٘ ٗ٪‬ر‪٦‬وٗ لیال‬‫ثبّالكیٍو‪ .‬و‪ٛ‬ىٌویگٗ چریایٍه و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىبْ ٘و ثو ثبالٔی ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة آالٌو ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىٌوی ثٍْٗ‬‫ی‪ٛ‬ه‪ّٚ‬ىٗ ِغج‪ٛ‬ه ایزٌٗو ایلی‪.‬‬‫ثو ‪ٚ‬لذ اف‪٪‬بٍٔو ثٍْٗ ّریثچٌٗؤڭ آهاٌوی ث‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لی‪ .‬اف‪٪‬بٍٔو رّبَ ثو ‪ٖ٥‬یبْ ؽبٌی‪ٗ٪‬‬‫ویٍلیٍو‪ .‬اِری اف‪٪‬بٍٔو ربِبٔیٕی ه‪٥‬بیٗ لیٍیت ّریثچٌٗو كٍزٍٗیٕی ووِیٕٗگٗ ا‪ٚ‬ىارلی‪ِٔٛ .‬ی‬‫و‪ٛ‬هگبْ اف‪٪‬بٍٔو ث‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬ىیلْ ُ٘ آهرمواق ر‪٦‬لی ‪ ٚ‬رغب‪ٚ‬ى‪ ٗ٩‬وریّلیٍو‪ ،‬ا‪ٚ‬ىٌوی‪ ٗ٪‬آىگٕٗ‬‫فالفٍك و‪ٛ‬هٍبرگبْ آكِٕی یبهاق ثٍْٗ ل‪ٛ‬هل‪ٛ‬رلیٍو‪ .‬ؽزی ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪ٌٚ‬ىبْ ویٌَّٗوی ُ٘‬‫ث‪ٌٛ‬لی‪ .‬چٕبٔچٗ چبیفو‪ ُٚ‬ؽبعی هؽّذٔڭ ثو آكِیٕی ا‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكیٍو‪٥ .‬بلجذ ثقبها‬‫فٍمیٕڭ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬عبٔی‪ ٗ٪‬ریىلی‪٘ .‬و یریكٖ اف‪٪‬بٍٔو ل‪ٌٕٛ‬لْ ّىبیذ لیال ثبّالكیٍو‪ .‬ثقبها‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬و‪ ْٛ‬اف‪٪‬بٍٔو َِئٍٍٗی ثٍٗ ْ ِْ‪ٛ٪‬ي ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ِ‪ٛ‬ڭب ٘یظ ثو چبهٖ‬‫ربپبٌّبً ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬ىی ثریگبْ یبهاقٌؤی ث‪ٌٛ‬ؤڭ ل‪ٌٕٛ‬لْ آالٌّبً ایلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یً ٍیٕزبثو آیٍؤلٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ثٍْٗ ر‪ٛ‬هوَزبْ [‪ ]010‬عّ‪ٛٙ‬هیزی‬‫ربِبٕٔلْ وبگبٔلٖ ر‪ٛ‬هار‪ٛ‬ه‪٩‬بْ هیيكیٕذ‪ 1‬آهإٍلٖ یبفْیگٕٗ ك‪ٍٚ‬زٍك ِٕبٍجزی ثبه ایلی‪.‬‬‫اِری اف‪٪‬بْ و‪ٛ‬ڭٍیٌوی ر‪٩ٛ‬ویَٕلٖ هیيكیٕذ‪ِ ٗ٩‬واع‪٦‬ذ لیٍلی‪ ،‬اگو اف‪٪‬بٍٔو ثقبهاكْ‬‫چیمبهٌٌَٗووبگبٔلٖ آٌؤڭ ل‪ٌٕٛ‬لْ یبهاقٌؤی آٌیت ثریّٕی ا‪ٚ‬ربٔلی‪.‬‬‫‪٥‬بلجذ اف‪٪‬بٍٔو یبهالٍی ؽبي ٌؤلٖ ثقبهاكْ ا‪ٚ‬ىارٍلیٍو‪ّٛ ،‬هاٌو ‪ٚ‬ویٍی ث‪ٌٛ‬ؤی وبگبٔلٖ‬‫یبهالَيالٔل‪ٚ‬هة یبهاقٌؤی ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ربثْ‪ٛ‬هكی‪ .‬اف‪٪‬بٍٔو اف‪٪‬بَٔزبْ ؽل‪ٚ‬كی‪ٗ٪‬‬‫ا‪ٚ‬ىارٍلیٍو‪ ّٛ .‬ثٍْٗ اف‪٪‬بْ و‪ٛ‬ڭٍیٍوی َِئٍٍٗی ثزلی‪.‬‬‫ّریثچٌٗو كٍزٍٗی‪ِْٛٙ ٗ٪‬ه ا‪٩ٚ‬ویٍو یی‪٪‬یٍگبْ ایلیٍو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬كٍزٗ‪ ٗ٩‬وریا آٌّبق‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬لبٔلای ا‪٩ٚ‬ویٍمٍو لیٍیت لبٔچٗ وبهٔبٌِٗو و‪ٛ‬هٍبرىبٔیٕی كٌیٍٍو ‪ّ ٚ‬ب٘لٌو ثٍْٗ‬‫اصجبد لیٍیِ الىَ ایلی‪٘ .‬وویُ لبٔچٗ ا‪٩ٚ‬ویٍك لیٍ‪٪‬بْ ث‪ ٌَٗٛ‬ا‪ّٚ‬بٔچٗ ی‪ٛ‬لبهی ِورجٗ ربپبه‬‫ایلی‪ .‬ثو ثقبها ا‪٩ٚ‬ویٍویگٕٗ ایّبً؛ ٍّولٕلٔڭ ُ٘ ِْ‪ٛٙ‬ه ا‪٩ٚ‬ویٍوی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬كٍزٗ‪ٗ٩‬‬‫یی‪ٍ٪‬لیٍو ‪ ٚ‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زٕلْ ا‪ ٧ٌٛٚ‬كهعٌٗو ربپلیٍو‪.‬‬‫ّریثچٌٗو ثقبها ایچٕلٖ اِری ثووبْ یبهاقٌو ثٍْٗ ا‪ٚ‬ى ف‪ٔٛ‬ق‪ٛ‬اهٌك ‪٩ ٚ‬لاهٌمٍوی‪ ٗ٪‬ك‪ٚ‬اَ‬‫لیٍ‪٪‬بٍٔوی كیه ووِیٕٗ گٗ و‪ٛ‬چىبٔلْ ٕ‪ ُ٘ ْٛ٩ٛ‬اٍىی ایٍْویٕی اّالی ثریكیٍو‪]012[ .‬‬‫ؽزی ووِیٕٗكٖ ِٕز‪ ُ٢‬كٍزٗ ث‪ٌٛٛ‬ة چیمیت ی‪ٌٍٛ‬ؤی ثبٍلیٍو‪ .‬ث‪ٌٛ‬ؤڭ ثو لٍَّوی ِ‪ٛ‬ڭب ُ٘‬‫——————————————‬‫‪резидент 1‬‬‫‪273‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫لٕب‪٥‬ذ لیٍّبینی یبهالٍؤی آٌیت ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬لبچیت ویزلیٍو‪ .‬لبٌ‪٪‬بٍٔوی ٍیٕزبثو أمالثٕلْ ٕ‪ٛ‬ڭوٖ‬‫لْالقٌو‪ ٗ٩‬ربهلبٌیت ثبٍّٗچیٌیىىٗ وریّلیٍو‪ .‬ث‪ٚ٦‬یٌوی اِری‪ ٗ٩‬ل‪ٌّٛٛٛ‬ة ؽٖبه‬‫ربِبٔی‪ ٗ٪‬ویزلیٍو‪.‬‬‫‪-٧‬‬‫یبػٍزٔڭ طیبطی حزوتٌزی‬‫یبٍّو ‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ ربّىٕلكٖ ِووي ل‪ِٛ‬یزٌٗویٕی روریتوٗ ٍبٌ‪٪‬بٔلْ ویینی‬‫ٍّولٕلكٖ ُ٘ ا‪ٚ‬ى ّ‪٦‬جٌٗویٕی آچلیٍو‪ٍّ .‬ولٕل ّ‪٦‬جٍٕٗڭ فرب آٌْی ثٍْٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ‬‫لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌِ ؽووذٌویٕڭ ل‪ٛ‬رالٔلی‪٪‬ی ثیٍٕلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثقبها ؽل‪ٚ‬كی‪ٗ٪‬‬‫یبلیرناق كیت ‪ٔ ٠٩٠٩‬چی یٍلٖ وبرزٗل‪ٛ‬ه‪٩‬بٔلٖ ُ٘ ثو ّ‪٦‬جٗ آچیت اّگٗ وریّلیٍو‪ِٔٛ .‬لْ‬‫ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬وبگبْ‪ ،‬چبهع‪ٛ‬ی‪ ،‬ووویكٖ ُ٘ ّ‪٦‬جٌٗو آچیٍلی‪.‬‬‫ث‪ٍٛ‬بیٗكٖ ثقبهاكٖ ؽووذ رىواه ليیت ویزلی‪ ٍُ١ .‬و‪ٛ‬هگبٌْو آهاٍریٖكٖ لبچیت‬‫چیمیت یبٍّو‪ ٗ٩‬ل‪ّٛٛ‬ال ثریكیٍو‪ .‬اِریٔڭ ویینیوی عرب ‪ٌٍُ١ ٚ‬وی ثقبهاكٖ یڭی أمالثچیٍو‬‫ر‪ٛ‬هارلی‪ .1‬ثقبها ایچٕلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٌو پیلا ث‪ٌٛٛ‬ة ‪٩‬رید ثٍْٗ اّگٗ وریّلیٍو‪.‬‬‫وبگبْ ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ایٍٗ ِووي ل‪ِٛ‬یزٗ ثٍْٗ [‪ٍٛ ]011‬یالّیت ر‪ٍ٦‬یّبد آٌلیٍو‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٩‬چی یً وووی ّ‪ٛ‬هاٍی ثٍْٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٔڭ آهاٌوی ث‪ٛ‬ى‪ٌٚ‬لی‪.‬‬‫ووویكٖ وی لیيیً ‪َ٥‬ىوٌو ثیه‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ثبّمٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زلاهٌویٕی اٍری لیٍیت آٌلیٍو‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ووویكٖوی یبٍّو ّ‪٦‬جٍٗی ث‪ ٛ‬فوٕزلْ اٍزفبكٖ لیٍیت یبفْیگٕٗ اّالكیٍو‪ .‬اِری‬‫ووویٕی ل‪ٛ‬رمبهیت آٌّبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬رووّبٌْؤی یی‪٪‬یت ووویىٗ لبهّی ا‪ٚ‬هّلهگبْ ث‪،ُ٘ ٌَٗٛ‬‬‫٘یظ ثو اُ لیال آٌّبكی‪.‬‬‫إً وووی ‪ٚ‬ال‪ٍٗ٦‬ی ِ‪ٔٛ‬لاق ثبّالٔیت ایلی‪ :‬ا‪ٚ‬و‪ٍٔٛ‬وكٖ چبهع‪ٛ‬یگٗ یبلیٕالّ‪٪‬بْ‬‫أىٍیٌ ل‪ِٛ‬بٔلأی إٍّلْ وووی ثیىی ا‪ ٚ‬یریكٖوی ّ‪ٛ‬ها‪ ٗ٩‬ا‪ٌٚ‬ز‪ِٛ‬بر‪ َٛ‬ثرییت ووویٕی‬‫ربپْ‪ٛ‬هڭي كیت ‪ٍٝ‬ت لیٍلی‪ّٔٛ ِٗٔٗ .‬لْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬اُ لیيیت ویزلی‪.‬‬‫وووی ثو ٔیچٗ ‪ٚ‬لذ ّ‪ٛ‬هاٌو اكاهٍٖٕلٖ ر‪ٛ‬هكللْ ویینی ٍَِّبٌْو لَّی ٍٕؾبً رىواه‬‫——————————————‬‫‪ :َ 1‬رۇ‪٩‬لهكی‬‫‪274‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ربپْ‪ٛ‬هٌلی‪ٌ .‬ىٓ وووی یبٍّوی آىاكأٗ اّالّىٗ ك‪ٚ‬اَ لیٍلیٍو‪.‬‬‫ثقبها یبٍّوی ‪ٔ ٠٩٠٩‬چی یً آفوٌوی ‪ٔ ٠٪ ٚ‬چی یً ثبّالهٔلٖ یٗٔٗ علیواق اّگٗ‬‫وریّلیٍو‪ِٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ْ٥ ْٛ‬كآثبككٖ ؽوثی ‪ٍ ٚ‬یبٍی ل‪ٛ‬هٓ آچیت ّ‪ٔٛ‬لٖ ثبهیت ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬ة‬‫ؽب‪ٙ‬والٔلیٍو‪.‬‬‫ثقبها یبٍّوی ثقبها أمالثی ی‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬اّالكوٍوی وجی ر‪ٛ‬هوَزبٕٔڭ ‪ِّٛ٥‬ی أمالثی‬‫ی‪ٌٛ‬ی‪ ُ٘ ٗ٪‬اّالكیٍو‪ .‬یزی ٍ‪ْ٥ ،ٛ‬كآثبك ‪ ٚ‬فو‪٩‬بٔٗ فو‪ٔٚ‬زٍوی‪ 1ٗ٪‬ليیً ‪َ٥‬ىو ث‪ٌٛٛ‬ة ثبهكیٍو‪.‬‬‫فی‪ ٖٛ‬أمالثیگٗ ثبهیت یبهكَ ثریكیٍو‪.‬‬‫[‪]016‬‬‫‪-٨‬‬‫ثخبرا حى‪ِٛ‬تیٔڭ خبرجی ‪ ٚ‬داخٍی طیبطتی‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ه‪ٍٚ‬یٗ ؽى‪ِٛ‬ذ َِزجلٍٖی ك‪ٚ‬هٔلٖ فبهعی ٘یظ ثو ك‪ٌٚ‬ذ ثٍْٗ‬‫هاث‪ ٗٞ‬لیٍّبلمٗ ؽمی ی‪ٛ‬ق ایلی ‪ ٚ‬كافٍی اٍّؤلٖ وب‪٩‬ن ‪ٙ٥ ٚ‬لٔبِٗگٗ و‪ٛ‬هٖ َِزمً ث‪ٌَٗٛ‬‬‫ُ٘‪ ،‬اُ ‪ ٗ٪ٍّ٥ ٚ‬ویٍىبٔلٖ ٘و ثو ٔوٍٗٔی ه‪ٍٚ‬یٗ ایّرپا‪ٛٝ‬هیٕڭ ویفیگٗ لبهاة ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رّٗوگٗ‬‫ِغج‪ٛ‬ه ایلی‪ .‬ا٘بٌی‪ ٗ٪‬عرب ‪ ٍُ١ ٚ‬لیٍّبق‪ ،‬فٍمٕی ع‪ٙ‬بٌذ لبهأ‪ٕ٪ٌٛ٪‬لٖ ٍبفالِبق‪،‬‬‫ایَىیٍىٕی ِؾبف‪ ٗ٢‬لیٍّبق وجی یبٌ‪ٛ٪‬ى ثقبها ه‪٥‬یٍٗی‪٥ ٗ٪‬بیل ث‪ٌٛٛ‬ة ٍِّىذٔڭ‬‫فواثٍی‪٪‬یگٗ ٍجت ث‪ٛ‬الر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ٘و ثو ٔوٍٗگٗ ربَ ِ‪ٕ٦‬بٍی ثٍْٗ‪َِ 2‬زمً ایلی‪ .‬فی‪ٛ‬هاي‬‫‪3‬‬‫أمالثٕلْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬ثو كهعٗكٖ ا‪ٚ‬ىیٕی َِزمً ٍبٔبة ا‪ٚ‬وزیبثو أمالثی ٔزیغٍٕٗلٖ فبهعبً ‪ٚ‬‬‫ال رّبَ َِزمً ث‪ٌٛ‬لی‪ٌ .‬ىٓ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اٍزمالئڭ ٘و ایىیٍٕلْ ُ٘ كهٍذ‬‫كاف ً‬‫فبیلٖالّٔبكی‪ ،‬ثٍىٗ ٍ‪ٛ‬ء اٍز‪ّ٦‬بي ایزلی‪.‬‬‫ا‪ٚ‬ىیٕڭ آىاكٌ‪٪‬یگٗ ثو كهعٗكٖ ٍجت ث‪٪ٌٛ‬بْ ّ‪ٛ‬ها ؽى‪ِٛ‬زیگٗ ٘و ‪ٚ‬لذ ایىی ی‪ٛ‬ىیل‬‫ٍیبٍذ ر‪ٛ‬ر‪ٛ‬ة ر‪ٛ‬هكی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ‪ْ٥‬كآثبككٖ‪ 4‬ثبُ و‪ٛ‬ربهگبْ ٔیىبالی ثٕلٌٖوی ‪ ٚ‬أىٍیٌ‬‫——————————————‬‫‪фронт 1‬‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ثٍٗ‬‫‪ 3‬ا‪ :‬فیۋهاي‬‫‪ 4‬ا‪ ،‬ة‪ْ٥ :‬مجبككٖ‬‫‪275‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪ٚ‬ویًٌوی ثٍْٗ ٘و ‪ٚ‬لذ ك‪ٍٚ‬زبٔٗ ‪ّٕ ٚ‬یّی ِٕبٍجذ ر‪ٛ‬رلی‪ْ٥ .‬كآثبكچیٍو ِو‪ ٚ ٚ‬ا‪ٚ‬چ‬‫ؽبعیگٗ ویٍگبْ چبلٍوكٖ اِریٔڭ هٍّی ّٔبیٕلٌٖوی ٘و ‪ٚ‬لذ آٌؤڭ آهاٌؤلٖ ی‪ٛ‬هكی‪ .‬ا‪ٚ‬‬‫یریكٖوی ر‪ٛ‬هوّٓ یبٍّوی ‪ ٚ‬یڭی فىویلٌوگٗ لبهّ‪ ٛ‬ا‪ٛ٩‬ا آٔلٖ ث‪ٌٕٛ‬لی‪]011[ .‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٍ ٛ‬یبٍذ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ر‪ٛ‬هوَزبٕٔی ثبٌقبٕٗ ثقبهأی یٗٔٗ ایَىی ل‪ٌٍٛٛ‬ق‪ ،‬ایَىی‬‫اٍبهرٍو‪ ٗ٩‬لبیزبهِبللْ ‪٥‬جبهد ایلی‪ِْٛٙ .‬ه أگٍیٌ كّّٕی ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هویٗ ّٔبیٕلٍٖی «وب‪ُ١‬‬‫ثیه» اف‪٪‬بَٔزبٔلْ لبیزٍْی ثقبها‪ ٗ٩‬ورییت اِری ‪ ٚ‬آٔڭ اهوبْ ؽى‪ِٛ‬زی ثٍْٗ و‪ٛ‬هّلی‪.‬‬‫ر‪ٛ‬رىبْ ٍیبٍزٕڭ ّوق‪٥ ٚ 1‬بٌُ اٍالَ ِٕف‪٦‬زی‪ِ ٗ٪‬قبٌف ایلویٕی آ ڭالرلی‪ّٛ .‬هاٌو‬‫ؽى‪ِٛ‬زی ثٍْٗ ك‪ٍٚ‬زبٔٗ ِٕبٍجزلٖ ث‪ٌٛٛ‬ة أىٍیٌٌو‪ ٗ٩‬لبهّ‪ ٛ‬علّی ؽووذ لیٍیْ‪ٗ٪‬‬‫ا‪ٔٚ‬لاكی‪ .‬وب‪ ُ١‬ثیهٔڭ ٍ‪ٛ‬ىی‪ ٗ٪‬ل‪ٛ‬الق ٍبٌّبق ٔبهی ر‪ٛ‬هٍ‪« ْٛ‬ث‪ ُ٘ ٛ‬علیل ایىبْ» كیت‬‫آٔڭ ؽمی‪ٔ ٗ٪‬بِٕبٍت ؽووزٍوكٖ ث‪ٌٕٛ‬لی‪ .‬ا‪ٚ‬ىی ؽمٕلٖ ٍ‪ٛ‬ء لٖل ٍیيگبْ وب‪ ُ١‬ثیه ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ؽْواد ا‪ٚ‬یٍٕٗلْ ریي چیمیت ربّىٕلگٗ ویزلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ ویینی ّ‪ٙ‬یل ؽجیت اٌلّٗ فبْ ‪ٙ٥‬لٔلٖ‬‫اف‪٪‬بَٔزبٔ‪ ٗ٪‬ثو ٘یئذ ی‪ٛ‬ثبهیت ا‪ٚ‬ى ك‪ٍٚ‬زٍی‪ٕ٪‬ی ا‪ٙ١‬به لیٍ‪٪‬بْ ایلی‪.‬‬‫اف‪٪‬بَٔزبٔلٖ رجلیً ؽى‪ِٛ‬ذ ث‪ٌٛٛ‬ة اف‪٪‬بْ ك‪ٌٚ‬زی فبهعی اٍزمالٌیٕی ا‪٥‬الْ‬‫لیٍ‪٪‬بٔلْ ویینی ثقبها ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هوَزبٔگٗ ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ ٍفبهد ٘یئزی ی‪ٛ‬ثبهكی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ٍ ٛ‬فبهر‪١ ٗ ٪‬ب٘وی ‪ ٚ‬هٍّی ٕ‪ٛ‬هرلٖ اؽرتاَ و‪ٛ‬هٍبرلیىی ؽبٌلٖ چنی و‪ٛ‬ڭً ثٍْٗ‬‫ك‪ٍٚ‬زبٔٗ ِٕبٍجذ ر‪ٛ‬رّبكی‪٪‬ی ٕ‪ٛ‬ڭوٖكْ ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٌٛ‬لی‪]004[ :‬‬‫اف‪٪‬بْ ك‪ٌٚ‬ذ ‪ٍ٥‬یٍٗیٕڭ ه‪ٍٚ‬یٗ ّ‪ٛ‬هاٌو ؽى‪ِٛ‬زی ثٍْٗ ِٕبٍجزٕی و‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة فٍك‬‫آهإٍلٖ ٘و ‪ٚ‬لذ «اف‪٪‬بٍٔو ُ٘ علیل ایٍّْو ‪ ٚ‬ثبٌْ‪ٛ‬یه ث‪ٌٍّْٛ‬و» كیت آ‪ٚ‬اىٌٖو چیمبهیت‬‫ر‪ٛ‬هكی‪.‬‬‫اف‪٪‬بَٔزبْ ٍفبهری ربّىٕلكٖ كایّی ایٍچیفبٔٗ آچیت ا‪ٚ‬ى ثبیوا‪٩‬یٕی و‪ٛ‬ربهگبٔلْ‬‫ویینی‪ ،‬ثقبهاكٖوی ایٍچیفبٍٕٔٗلٖ ُ٘ ثبیواق و‪ٛ‬ربهِٗن اٍزٗكی‪ .‬ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‬‫ا‪ٚ‬یبٌّبینی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اّگٗ ِقبٌفذ و‪ٛ‬هٍبرلی‪ِ« :‬الٌو ثبیواق و‪ٛ‬ربهّگٗ ها‪ٙ‬ی ایّبٍٍو»‬‫كیت ِّبٔ‪٦‬ذ لیٍلی‪.‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووذ ثقبها ثٍْٗ اف‪٪‬بَٔزبْ آهاٌویٕڭ ث‪ٛ‬ى‪ٌْٚ‬یگٗ وبفی ایلی‪ٌ .‬ىٓ اف‪٪‬بْ‬‫ٍفریٔڭ رّىنی ‪ٚ ٚ‬لبهی ‪ ُ٘ ٚ‬اف‪٪‬بَٔزبٕٔڭ ِؾىُ ر‪ٛ‬رلی‪٪‬ی ّوق ٍیبٍزی ٍبیٍٕٗلٖ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪« :‬ق» حرفیده نقطوسی یوق‪ ،‬ة‪ّ :‬و‬‫‪276‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫اِریٔڭ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽووزی اف‪٪‬بَٔزبْ ربِبٕٔلْ ٘‪ ُٚ‬ایزٍلی‪ .‬اف‪٪‬بَٔزبْ ؽى‪ِٛ‬زی ا‪ٚ‬ىیٕی‬‫ثیٍّبٍٍىىٗ ٍبٌیت ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیىٗ ّٕیّی ك‪ٍٚ‬زٍمٍوو‪ٛ‬هٍبریت اِری ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ؽَٓ‬‫ر‪ٛ‬ع‪ٙ‬یٕی ليأ‪٪‬بٔلیه ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ٌىٓ ّ٘بْ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی اف‪٪‬بْ ك‪ٌٚ‬زی ثٍْٗ ّٕیّی ك‪ٍٚ‬ذ ایّبً ایلی‪ .‬ىیوا‪:‬‬‫اگو ّٕیّی ك‪ٍٚ‬ذ ث‪٪ٌٛ‬بْ ث‪ ٌَٗٛ‬ایلی‪ ،‬اف‪٪‬بَٔزبْ ثٍْٗ ؽوة ؽبٌزٕلٖ ر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫أىٍیٍَوكْ ا‪ٚ‬ى هاث‪ٍٗٞ‬یٕی رّبَ ویَّٗوی الىَ ایلی‪ .‬ؽبٌج‪ٛ‬وٗ أىٍیٍَو ‪ْ٥‬كآثبك [‪]003‬‬‫عج‪ٍٕٗٙ‬لْ لبچ‪٪‬بٔلْ ویینی ُ٘‪ِْٙ ،‬لكٖوی‪ 1‬أىٍیٌ ‪ٚ‬ویٍی ثٍْٗ ٍیبٍی ِٕبٍجذ‬‫ر‪ٛ‬رلی‪٪‬ی ‪ِ ٚ‬ریىا ٕفو ل‪ٛ‬ي آٍزٕلٖ ِْ‪ٙ‬ل‪ ٗ٩‬ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ ٘یئذ ی‪ٛ‬ثبهكوی‪ ،‬ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬ىبْ‬‫ِىز‪ٛ‬ثٍو ثٍْٗ صبثذ ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٔڭ ثبّمٗ فبهعی ٍیبٍزی أىٍیٌ ‪ٚ‬ویٍی ث‪٪ٌٛ‬بْ فبْ عٕیل ‪ٚ‬‬‫فو‪٩‬بٔٗ ثبٍّٗچیٍوی ثٍٗ ْ ك‪ٍٚ‬زبٔٗ هاث‪ ٗٞ‬لیٍّبق ‪ ٚ‬فی‪ّٛ ٖٛ‬هاٌو عّ‪ٛٙ‬هیزی‪ ٗ٪‬كٍّّٕك‬‫و‪ٛ‬هٍٗرّٗن وجی ٔوٌٍٗوكْ ‪٥‬جبهد ایلی‪.‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی كافٍی ایٍْؤلٖ ٔ‪ٙ‬بیذ كهعٗكٖ یبِبْ ثو ٍیبٍذ ر‪ٛ‬رلی‪ ،‬عبً٘‬‫ؽبوٍّو‪٩ ،‬لاه ٍپب٘یٍو‪ٔ ،‬بكاْ ‪ ٚ‬هّ‪ٖٛ‬ف‪ٛ‬ه لب‪ٙ‬یٍو ‪ّ ٚ‬وی‪٦‬ذفو‪ِ ُٚ‬الٌؤی فٍمٕڭ ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ِبي ‪ ٚ‬عبٔی‪ ٗ٪‬ؽبوُ ِ‪ٍٞ‬ك لیٍلی‪ٍُ١ .‬كْ ٔبها‪ٙ‬یٍك لیٍ‪٪‬بْ ثیچبهٌٖؤی ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذٔڭ‬‫فَبك ‪ ٚ‬افاللَيٌمٍوی‪ ٗ٪‬لبهّی ٍ‪ٛ‬ى ٍ‪ٛ‬یالوبْ ِ‪ٌٍَٛ٢‬ؤی «علیل‪ ،‬ثبٌْ‪ٛ‬یه» كیت‬‫لبِبكی‪ ،‬ا‪ٚ‬هكی‪ ،‬ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هكی‪ .‬ا‪ٚ‬ى ویف ‪ٕ ٚ‬فبٍیٕی فب‪ٝ‬وعّ‪٦‬بٔٗ ٍ‪ٛ‬هِٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فٍمٕی‬‫علیل ‪ -‬للیُ كیت ایىی ث‪ٛ‬الوگٗ ث‪ٌٛ‬لی‪ ،‬آىگٕٗ ویفیگٗ لبهّی ویٍىبٍٔؤی علیل كیت‬‫أَبْ ‪ٝ‬بلذ لیال آٌّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ عياٌو‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬چوارلی‪ِٖٕ .‬ت‪ٍٝ‬ت ِالٌو ثٍْٗ ؽى‪ِٛ‬زٕڭ‬‫ایْیىٕلْ ٔبْ ییلهگبْ ویٌَّٗؤڭ ثبهیَی گ‪ٛ‬یب وٗ للیٍّىٕی ل‪ٛ‬ه‪ٚ‬یز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ آكَ ایٍّْو‪،‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ ٘و ثویَیٕڭ [‪ ]001‬آهإٍلٖ ث‪٪ٌٛ‬بْ هٍّی ‪ ٚ‬فٖ‪ٕٛ‬ی ِقبثوٌٖؤلٖ ِ‪ٍٞ‬م ًب علیل ‪-‬‬
‫للیُ َِئٍٍٗی ثبه ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٍٞ ٛ‬وٌؤی یبىِبٍلْ ث‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثو ٔیچٗ هٍّی ‪ ٚ‬فٖ‪ٕٛ‬ی‬‫ِىز‪ٛ‬ثٍؤی و‪ٛ‬ىكْ ویچ‪ٛ‬هكن‪٘ ،‬و ثویَٕلٖ ا‪ّٚ‬ج‪َِ ٛ‬ئٍٗ‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬چواكن‪ .‬ثو ئٗٔچبینی آكَ ثو‬‫كهثبه اٍ٘ی‪ ٗ٩‬ف‪ ٜ‬لیٍ‪٪‬بٔلٖ اٌجزٗ ثو ایىی آكِٕی ِفَل علیل كیت و‪ٛ‬هٍبریت ا‪ٚ‬ىیٕی‬‫ِ‪٦‬زّل ثو آكَ ٍبٔبِبلچی ث‪٪ٌٛ‬بْ‪.‬‬‫ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ویچیه ِأِ‪ٛ‬هٌوی ‪ٚ ٚ‬ال‪ٛٔٗ٦‬یٍَوی ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬رفولٗع‪ٛ‬یبٔٗ ٍیبٍزلْ اٍزفبكٖ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ِْٙ :‬لككٖوی‬‫‪277‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫لیٍیت لبٔچٗ ِبي ر‪ٛ‬پ ال‪٩‬بٍٔو‪ ،‬هّ‪ ٖٛ‬آٌ‪٪‬بٍٔو‪ ،‬هّ‪ ٖٛ‬ثریِبگبْ یبوٗ ثواْ ِٕبٍجذ چیمبهیت‬‫ا‪ٚ‬ىٌوی‪ ٗ٪‬ثواْ ٘لیٗ رملیُ لیٍّب‪٩‬بْ ویٌَّٗؤی «علیل» آربة ثبّی‪ ٗ٪‬ثال ل‪ٛ‬ثز‪ٛ‬ه‪٩‬بٍٔو‪.‬‬‫‪ٝ‬جی‪٦‬ی ِ‪ ٚ ٍَٛ٢‬عبً٘ فٍمٕڭ ربپىبْ چبهٍٖی هّ‪ ٖٛ‬كه‪ ّٛ .‬ثٍْٗ ‪ِّٛ٥‬ی هّ‪ ٖٛ‬ی‪ٛ‬یل‬‫آچیٍ‪٪‬بْ‪ ،‬ثقبهاكٖوی فٍمٕڭ ٘و ثوی هّ‪ ٖٛ‬ثریگ‪ٛ‬چی‪ ،‬یب هّ‪ ٖٛ‬آٌ‪ٛ٪‬چی‪ ،‬یبوٗ ر‪٩ٛ‬وی‬‫ویٍىبٔلٖ ٘و ایىیٍی ث‪ٌٛٛ‬ة لبٌ‪٪‬بْ‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٩‬چی یٍلٖ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ یبّ‪ٛ‬ه‪ِ ْٚ‬أِ‪ٛ‬هٌوی و‪ٛ‬ىگٗ و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بر‪ٛ‬هگبْ‬‫ویٌَّٗؤی علیل كیت ه‪ٚ‬یق‪ ٜ‬لیٍ‪٪‬بْ‪ .‬ا‪ٍ٩‬ت اؽزّبٌ‪ ٗ٪‬و‪ٛ‬هٖ ا‪٥‬لاَ عل‪ٚ‬یل ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫ه‪ٚ‬یق‪ٞ‬لٖ یبىٌ‪٪‬بٌْو‪ ٗ٩‬یٗٔٗ ا‪ٚ‬ىٌوی یبّ‪ٛ‬ه‪ٕٛ ْٚ‬هرلٖ اؽ‪ٛ‬إٌی آ ڭالریت آالٌللٍؤچٗ هّ‪ٖٛ‬‬‫آٌ‪٪‬بٍٔو‪ ،‬اِبَ لً‪ ،‬لبهّی ثیه ‪ِ ٚ‬ریىا ‪٥‬ضّبْ وجی وبرزٗ هّ‪ٖٛ‬ف‪ٛ‬هٌو‪ 1ٗ٩‬اٌزغب لیٍل‪ٚ‬ه‪ٚ‬ة‬‫آٌو‪ ]001[ ٗ٩‬كٖ وبرزٗ ثو ِٕج‪ٚ ٤‬اهكاد آچیت ثریگبٍٔو‪ٔ .‬زیغٗكٖ هّ‪ ٖٛ‬ثریِبگبْ یبوٗ ثریٖ‬‫آٌّب‪٩‬بْ‪ ،‬یبوٗ ٘و ؽبٌلٖ ِنو‪ٛ‬ه وبرزٌٗو‪ ٗ٩‬ثواْ فٖ‪ِٛ‬زی ث‪٪ٌٛ‬بٌْؤی لبِبرّبلچی ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ث‪ٌٛ‬وكْ ‪ٔ ٠٠‬فویٕی ل‪ ٗ٪ٌٛ‬آٌ‪٪‬بٍٔو‪ ،‬ث‪ٚ٦‬یٍویٔی ٔ‪ٛ‬ه آرب‪ ،ٗ٩‬ث‪ٚ٦‬یٍویٕی لبهّی‪ ٗ٩‬ثبّمٗ ثو‬‫ایىی ٔفویٕی یٗٔٗ ا‪ٚ‬ىاقهاق یریٌو‪ ٗ٩‬ثله‪ ٗ٩‬لیٍیت ی‪ٛ‬ثبهگبٍٔو‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬ؽبٌلٖ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فٍك ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌ‪٪‬بْ «یب ث‪ٛ‬ر‪ِ ْٛ‬ؾج‪ٍٍٛ‬و ل‪ٛ‬یب ثریٌَ‪ٍٔٛ‬و‪ ،‬یبوٗ ثئڭ‬‫ِّ٘ٗئی ُ٘ آٌیت لبِبڭي ‪ ٚ‬ی‪ٛ‬هرّيكْ لب‪ٚ‬الڭي» كیت ؽى‪ِٛ‬زگٗ ِواع‪٦‬ذ لیٍ‪٪‬بٍٔو‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ٛ‬‬‫‪٩ٛ٩‬بٔڭ‪ 2‬رأصریی ثٍْٗ ه‪ٚ‬یق‪ٞ‬لٖویٌؤڭ لبالِبٍی لبِبٌّب‪٩‬بْ‪ ،‬ثله‪ٗ٩‬گٗ ی‪ٛ‬ثبهٌگبٌْؤڭ‬‫ُ٘ و‪ٛ‬پیَی ف‪ٛ‬هاً آىاك لیٍٕ‪٪‬بْ‪.‬‬‫فالٕٗ اِری ‪٥‬بٌُٔڭ ٕ‪ٛ‬ڭ ا‪ٚ‬چ یٍٍه ك‪ٚ‬ه ؽى‪ِٛ‬زٕلٖ رّبَ اؽ‪ٛ‬اي ّ‪ٛ‬ي ِیيألٖ‬‫ایلی‪.‬‬‫عظىزی طیبطت‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی ٕ‪ٛ‬ڭ یٍٍوكٖ ‪َ٥‬ىو ر‪ٛ‬پالِبل‪ ٗ٪‬ووّیت ٍوثبى ‪ ٚ‬ایً ٔ‪ٛ‬ووٌؤی‬‫و‪ٛ‬پبیز‪ٛ‬هكی‪ .‬ایً ٔ‪ٛ‬وو‪ٍٝ ،‬جىبه ث‪٪ٌٛ‬بْ ویٌَّٗوكْ ‪٥‬جبهد ث‪ٌٛٛ‬ة ث‪ٌٛ‬و آرٍك ‪٩ ٚ‬ریِٕز‪ ُ٢‬ثو‬‫ر‪ٛ‬كٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ٍوثبى ث‪ ٌَٗٛ‬رمَیُ ‪ ٚ‬لو‪ ٗ٥‬إ‪ٛ‬یل ثٍْٗ إٌّٓبینی‪ ،‬گنه لْالق ‪ ٚ‬ویٕزٍو‪٘ ٗ٩‬و ٔیچٗ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬ه‪ّٖٛٚ‬ف‪ٛ‬هٌو‪ٗ٩‬‬‫‪ 2‬ا‪ ،‬ة‪٩ :‬ب‪٩ٚ‬بٔڭ‬‫‪278‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫‪ٚ‬لزلٖ «فالْ ِملاه ‪َ٥‬ىو ر‪ٛ‬پالة ثریڭي!» [‪ ]001‬كیت ر‪ٛ‬پالة إٌٓٗ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬اِو‬‫ال ا‪ِ ْٚ‬یڭ‬‫ِ‪ٛ‬عجٕچٗ إٌٓٗر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪َ٥‬ىؤی فٍك ٍبریت آٌیت ثریٖ ایلی‪ .‬ثو ‪َ٥‬ىو ِض ً‬‫ٕ‪ ٗ٪ِٛ‬ها‪ٙ‬ی ث‪ ٌَٗٛ‬آهاكٖوی اهثبة آلَبلمبٌٍو ‪ ٚ‬ؽى‪ِٛ‬ذ ِأِ‪ٛ‬هٌوی ی‪ٛ‬ى ِیڭ ٕ‪َٛ‬‬‫لیٍیت فٍملْ ررییت آال ایلیٍو‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗكٖ فٍملْ ِیٍی‪ٌْٛ‬وچٗ ِٖبهف چیملی‪٪‬ی ؽبٌلٖ‬‫‪َ٥‬ىوی ٕف‪ ٗ٪‬ثو ٍ‪ٛ‬هی و‪ٛ‬ه‪ ،‬وو‪ ،‬چ‪ٛ‬الق‪ ،‬ا‪٩ٚ‬وی‪ ،‬ل‪ٌٛ‬یلْ اُ ویٍّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ چبي‪ ،‬لبههی‬‫ٕ٘‪ٛ‬ى ثال‪٩‬زگٗ یزّبگبْ یبُ ثبالٌووریٖ ایلیٍو‪.‬‬‫ّ‪ٛ‬ي ‪ٝ‬ویمٗ لیٍٕ‪٪‬بْ ٍفوثوٌه وییٕىی ایىی یً ایچٕلٖ ثیِ لبرال ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ ‪َ٥‬ىوكْ یبٌچیّبكی‪ ،‬ثیچبهٖ فٍك ع‪ٛ‬ي ‪ ٚ‬ع‪ٙ‬بىیٕی ٍبریت ‪َ٥‬ىو آٌیت‬‫ثریِىلْ ٘یظ ثو فبیلٖ و‪ٛ‬هِبكی‪.‬‬‫آٌك‪ ،‬طبٌك طیبطتی‬‫ماربً ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ آٌك‪ٍ ،‬بٌ‪٪‬ی ِ‪٦‬نی ثو لبٔ‪ٍٛ ٗ٪ٔٛ‬یبّٔب‪٩‬بْ ث‪ٌٛٛ‬ة اِالولاه ‪ٚ‬‬‫لب‪ٙ‬یٍؤڭ أٖبف(؟)ٌوی‪ ٗ٪‬ربپْ‪ٛ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ ایلی‪.‬‬‫ؽى‪ِٛ‬ذ ‪ٍّٕ١‬لْ ّىبیذ لیٍّبق علیلٌه ٍبٔبٌلللْ ویینی ‪١‬بٌُ لب‪ٙ‬یٌو‪٩ ،‬لاه‬‫اِالولاهٌو‪ ،‬أٖبفَیي ؽبوٍّو ل‪ٌٍٛ‬ؤلْ ویٍگ‪ٔٛ‬چٗ فٍم‪ ٍُ١ ٗ٪‬لیال ثبّالكیٍو‪ .‬كهثبه‬‫اٍ٘یٔڭ ؽلكْ آهر‪ٛ‬ق هّ‪٘ ٚ ٖٛ‬لیٗ آٌٍْوی‪َ٥ ،‬ىوی ‪ ٚ‬ثبّمٗ ف‪ٛ‬ق اٌ‪٦‬بكٖ [‪ِٖ ]000‬بهف‬‫و‪ٛ‬پبیت‪ ،‬ؽى‪ِٛ‬زٕڭ ث‪ٌٛ‬ؤی لب‪ٙ‬ی ‪ ٚ‬ؽبوٍّوكْ ر‪ٛ‬پالة آٌْی ٘یظ ثو ؽل‪ٚ‬ك ثٍّبیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‬‫ؽبوُ ‪ ٚ‬لب‪ٙ‬یٍو‪ ٗ٩‬وبرزٗ ی‪ٌٍٛ‬و آچیت ثریكی‪ .‬ث‪ٌٛ‬و ؽى‪ِٛ‬زگٗ ‪ ٚ‬كهثبه اٍ٘ی‪ ٗ٪‬ثریٖكهگبْ‬‫ٔوٌٍٗؤی ثریگٗ ا‪ ْٚ‬لیٍت فٍملْ ر‪ٛ‬پالة آالٌو ایلی‪.‬‬‫ث‪ ٛ‬یبىكلٍوِئڭ ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ؽى‪ِٛ‬ذ اهثبثٕڭ افاللَیيٌ‪٪‬ی ‪ ٚ‬فؾْیبر‪ ٗ٪‬چ‪٪ِٛ‬بٍٔ‪٪‬یٔی‬‫‪ ُٙ‬لیٍَٗن‪ ،‬كافٍی ٍیبٍزٕڭ لبٔلای ؽبٌٍو‪ ٗ٩‬ا‪ٚ‬چوا‪٩‬بٍٔ‪٪‬ی ا‪ٚ‬ى ‪ -‬ا‪ٚ‬ىٔلْ ِ‪ ٍَٛ٦‬ث‪ٛ‬الكه‪.‬‬‫ِ‪ٍِٛ٦‬له وٗ ثقبها اهثبة ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ّ‪ٛٙ‬دپوٍزبٔٗ ف‪ٛ‬اٍْ٘وی ثبّمٗ ِلٔی‬‫ٍِّىزٍوكٖوی كیه ‪ َّٛ٥‬فبٌٔٗو ‪ٚ‬اٍ‪ٍٗٞ‬ی ثٍْٗ اكا لیٍّبینی یٗٔٗ ّ‪ٛ‬ي ثیچبهٖ فٍمٕڭ‬‫ِ‪ َٖٛ٦‬لیي ‪ ٚ‬ا‪ٌٍٛ٩ٚ‬وی ا‪ٍٚ‬زی‪ ٗ٪‬ی‪ٛ‬والٔبك‪ٚ‬ه‪ ِٗٔٗ .‬ث‪ ٛ‬اُ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ كافٍی‬‫ٍیبٍزیٔڭ ایڭ الجؼ ‪ِ ٚ‬وكاه ٔم‪ٌٗٞ‬ؤلْ ایلی‪.‬‬‫ی‪ٛ‬لبهیكٖ لَمٗ لیٍیت یبىیت ا‪ٚ‬رلی‪ّ٪‬ي اؽ‪ٛ‬إٌڭ ثبهیَی یبٍّو ِٕف‪٦‬زی‪ ٗ٪‬ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ثقبها أمالثی‪ ٗ٪‬وبرزٗ ثو ی‪ٛ‬ي آچیت ثریكی‪.‬‬‫‪279‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪-٩‬‬‫یبػٍزٔڭ ص‪ٛ‬ڭ حزوتٍزی‬‫(‪ٔ ٥٠٩٩‬چی یٍذٖ)‬‫[‪]002‬‬‫ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ فبهعی ‪ ٚ‬كافٍی ٍیبٍزی چیمیٍّبً و‪ٛ‬چٌٗوگٗ ورییت ویزلوی‬‫َٔجزلٖ یبٍّؤڭ أمالةوبهأٗ ؽووذٌوی علّیالّلی‪ :‬یبٍّو ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یٍٕڭ ا‪ٌٚ‬یلْ‬‫ثبّالة علّی ؽووذٌوگٗ وریّلیٍو‪ ٚ .‬ثقبهأڭ فبهعی ‪ ٚ‬كافٍی ٍیبٍزٕلْ اٍزفبكٖ‬‫لیٍّبق ی‪ٌٍٛ‬ویٕی ربپلیٍو‪.‬‬‫یبٍّؤڭ فبهعی ٍیبٍزٍوی ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ع‪ٙ‬بْگریٌو‪ ٗ٩‬لبهّی ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ٌٛ‬و‬‫ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ع‪ٙ‬بْ ِ‪ٌٍَٛ٢‬ؤلْ ثبٌقبٕٗ ه‪ِ ًٚ‬ؾٕزىٍْؤلْ یبهكَ و‪ٛ‬هِىلٖ ایلیٍو‪ .‬ه‪ٍٚ‬یٗ‬‫ایّرپا‪ٛٝ‬هی ل‪ٛ‬ي آٍزٕلْ رٖبكفی ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ ل‪ٛ‬ر‪٪ٌٛ‬بْ ثقبها ِؾٕذوٍْوی یٗٔٗ ثبّمٗ ثو‬‫ایّرپا‪ٛٝ‬هٌمٕڭ ل‪ٌٍٛ‬ك ؽّبیٍٗی‪ ٗ٪‬وریِٗن اٍزِٗبً ایلیٍو‪.‬‬‫ّوق ‪ ٚ‬اٍالَ ٍیبٍزی ُ٘ ّ‪ٔٛ‬ی رمب‪ٙ‬ب لیال ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬یبٍّؤڭ‬‫فبهعی ٍیبٍذٌویٕی ثقبها فمری فمواٌوی ُ٘ ف‪ ُٛ‬لج‪ٛ‬ي لیال ایلیٍو‪ .‬یبٍّؤڭ كافٍی‬‫ٍیبٍذ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ر‪ٛ‬ر‪٪‬بْ ی‪ٌٍٛ‬وی ث‪ٛ‬ر‪٥ ْٛ‬لاٌذ‪َِ ،‬ب‪ٚ‬اد ‪ ٚ‬فٍمٕڭ و‪ٛ‬پچیٍگیٕی رْىیً‬‫لیٍ‪٪‬بْ فمری فمواٌؤڭ [‪ ]001‬فبیلٖ ٌویٕی و‪ٛ‬ىگٗ ر‪ٛ‬رّبق ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ٍججٍی‪ ،‬ثقبهأڭ ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ثیچبهٖ فٍمی ِ‪ٛ‬ڭب ‪ٝ‬بٌت ایلی‪.‬‬‫فم‪ ٜ‬ثیچبهٖ فٍم‪ ٗ٪‬ا‪ّٚ‬ج‪ٔ ٛ‬وٌٍٗؤی آ ڭالرّبق اّی لبٌیت ایلی‪ .‬یبٍّو ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی‬‫یًكْ ثبّالة رجٍی‪٪‬بد ‪ ٚ‬رْ‪ٛ‬یمبد اّیگٗ وریّلیٍو‪ ٍَٛ٦ِ .‬كه وٗ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زی‬‫لبِّ‪ٔٛ‬یَزٍك‪ ٚ 1‬ثبٌْ‪ٛ‬یىٍهٔی آٌّبٍزی وجی ثو ٔوٍٗ و‪ٛ‬هٍبریت فٍمٕی یبٌُوكْ ٔفود‬‫لیٍلهِبلچی ایلی‪.‬‬‫ؽبٌج‪ ٛ‬وٗ ربّىٕلكٖوی ثقبها یبٍّویٕڭ ِووي ل‪ِٛ‬یزٌٗوی «ثقبها لبِّ‪ٔٛ‬یَزٍوی»‬‫‪ٕٛ٥‬أی ثٍْٗ ی‪ٛ‬ها ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬فولٗ‪ ٗ٩‬ثی‪ٞ‬وف لبٌ‪٪‬بْ ثقبها یبٍّوی «ثقبها‬‫أمالثچیٍوی» ‪ٕٛ٥‬أی آٍزٕلٖ ثو فولٗ ر‪ٛ‬ى‪ٚ‬ة ث‪ٌٛ‬و ُ٘ ا‪ٚ‬ى ؽَبةٌؤلٖ رْ‪ٛ‬یمبد ‪ٚ‬‬‫رو‪٩‬یجبد لیال ثبّالكیٍو‪ .‬ث‪ٍ ٛ‬بیٗ كٖ ثقبها یبٍّویٕڭ ِمٖلٌوی فٍمٕڭ اؽ‪ٛ‬اي ه‪ٚ‬ؽیٍٗی‪ٗ٪‬‬‫و‪ٛ‬هٖ ثو ٍیبٍذ ر‪ٛ‬ر‪ ]006[ ُٛ‬ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ثقبها فٍمی‪ ٍَٛ٦ِ ٗ٪‬ث‪ٌٛٛ‬ة یبٍّو‪ ٗ٩‬و‪ٛ‬اله ی‪ٛ‬ى‬‫——————————————‬‫‪коммунист 1‬‬‫‪280‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫و‪ٛ‬هٍبرب ثبّالكیٍو‪ .‬ثقبها ِ‪ٌٍَٛ٢‬وی‪ ،‬ثقبها ٍوثبىٌوی گو‪ ،ٖٚ‬گو‪ ٖٚ‬ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبهاكْ‬‫لبچیت‪ ،‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی ل‪ِٛ‬یزٗ‪٘( ٗ٩‬وویُ ا‪ٚ‬ى اٍزٗگبٔیچٗ) یبىیال ثریكیٍو‪.‬‬‫یبػٍزٔڭ ٔؼزیبتی‬‫ثقبها یبٍّوی ماربً آهاٍریٖكٖ ثواْ ثیبٕٔبِٗ چیمبهیت ر‪ٛ‬هٖ ایلیٍو‪ٔ ٠٩٠٪ .‬چی یٍلٖ ٘و‬‫ایىی ل‪ِٛ‬یزٗ ربِبٕٔلْ ٘و ىِبْ ثیبٕٔبِٗ ‪ ٚ‬ف‪ٞ‬بثٕبٌِٗو چیمبهیٍیت ثقبها ٍِّىزٕلٖ ربهلبریال‬‫ثبّالكی‪.‬‬‫لبِّ‪ٔٛ‬یَزٍو فولٍٗی «ربڭ» إٍّلٖ ثو ژ‪ٚ‬هٔبي چیمبه‪٩‬بْ ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘ ثقبها‬‫َِئٍٍٕٗلْ آىهاق ثؾش لیٍلی‪٪‬ی ٍججٍی «ربڭ»ٔی ثب‪٩‬الة آٔڭ ا‪ٚ‬هٔی‪« ٗ٪‬ل‪ٛ‬ر‪»ٌُٛٛ‬‬‫إٍّلٖ ثو ‪٩‬بىیزٗ چیمبهكیٍو‪]001[ .‬‬‫اِِب «ثقبها أمالثچیٍوی» ل‪ِٛ‬یزٍٗی «ل‪ٛ‬ر‪»ٌُٛٛ‬كْ ث‪ٛ‬ه‪« ْٚ‬ا‪ٚ‬چم‪ »ْٛ‬إٍّلٖ ثو‬‫‪٩‬بىیزٗ چیمبهِملٖ ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ایىی ‪٩‬بىیزٗ آهٍٖریٖكٖ چیمبهٌ‪٪‬بْ ف‪ٞ‬بثٕبٌِٗو ثٍْٗ ثووٗ‬‫ثقبها ٍِّىزٕلٖ ربهلبٌیت ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فمری فٍمٕی ل‪ٛ‬ى‪٩‬برلی‪٪‬ی كیه‪ ،‬ر‪ٛ‬هوَزبْ افىبه‬‫‪ِّٛ٥‬یٍٗیٕی ُ٘ یبٍّو ربِبٔی‪ ٗ٪‬آ‪٩‬لاهكی‪.‬‬‫فٖ‪ٕٛ‬بً «ل‪ٛ‬ر‪ »ٌُٛٛ‬أمالثی فبهٍی ّ‪٦‬وٌوی ثٍْٗ ثقبها‪ ٗ٩‬آرِ پبهٌٖو‬‫ٍبچوارلی‪« .‬ا‪ٚ‬چم‪ ُ٘ »ْٛ‬ا‪ٚ‬ى ٔ‪ٛ‬ثزٕلٖ ث‪ٚ٦‬ی ثو آالٔىٌٗو ر‪ٛ‬هارلی‪.1‬‬‫یبػ‪ٛ‬ر‪ّٔ ْٚ‬بیٕذٌٖز ‪ ٚ‬جّعیتٍز‬‫یبٍّو ٍّولٕل‪ ،‬وبرزٗل‪ٛ‬ه‪٩‬بْ‪ ،‬وبگبْ‪ ]024[ ،‬وووی‪ ،‬چبهع‪ٛ‬ی ‪ِ ٚ‬و‪ ٚ‬وجی ّ‪ٙ‬وٌوكٖ ٘و‬‫ایىی ل‪ِٛ‬یزٗ إٍّلْ ّ‪٦‬جٌٗو آچللٍوی وجی ثقبها ایچٕلٖ ُ٘ یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٌؤی‬‫و‪ٛ‬پبیز‪ٛ‬هكیٍو‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یً آپویً آفوٌؤلٖ ثقبهاكٖوی یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬ثو عّ‪٦‬یزٕڭ هئیَی ‪٥‬جل اٌلّٗ‬‫ف‪ٛ‬اعٗ ّج‪ ٗٙ‬ثٍٗ ْ ثقبها ؽى‪ِٛ‬زیٕڭ ل‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ر‪ّٛٛ‬ة ‪٥‬ناثٍو‪٥ ،‬م‪ٛ‬ثزٍو ایچٕلٖ ّ‪ٙ‬یل ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫هئیٌ ِ‪٦‬ب‪ٔٚ‬ی ُ٘ ل‪ ٗ٪ٌٛ‬ر‪ّٛ‬ىبْ ث‪ٌَٗٛ‬كٖ ایَبْ ل‪ٛ‬ر‪ٌٛٛ‬ة لبچیت چیمْ‪ِٛ ٗ٪‬فك ث‪ٌٛ‬لی‪.‬‬‫ّ‪ٔٛ‬ڭ ایٍٗ ثواثو یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذٌو یبفْی اّالكیٍو‪ .‬آىهاق ّج‪ٔٗٙ‬ی عٍت لیٍ‪٪‬بْ‬‫ا‪ٚ٥‬بٌوی لبچیت چیمب ثریكیٍو‪ .‬یبّ‪ٛ‬ه‪ّٔ ْٚ‬بیٕلٌٖو ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یٍلٖ ثقبها ٍِّىزیٕڭ ٘و‬‫——————————————‬‫‪ :َ 1‬ربّالكی‬‫‪281‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫و‪ٍّٕٗٛ‬لٖ للَ ثبٍلیٍو‪ .‬روِن‪ّ ،1‬ریآثبك ‪ٍ ٚ‬وای وّوٌو‪ٗ٩‬چٗ ثبهیت ویٍلیٍو ‪ ٚ‬فٍم‪ ٗ٪‬فىو‬‫ثرییت فىو آٌلیٍو‪]023[ .‬‬‫ّ‪ٙ‬وٍجي ‪ ٚ‬ف‪ٞ‬وچی وجی ؽل‪ٚ‬ك ث‪ٛ‬یٍؤلٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ّٔ ْٚ‬بیٕلٌٖو ‪٩‬يیزٗ ‪ ٚ‬ف‪ٞ‬بةٔبٌِٗو‬‫ربهلبربٌو‪ٕٛ ،‬ڭوٖ ؽى‪ِٛ‬ذ آكٍِویٕڭ ّبّیت ا‪ٚ‬یبْ ث‪ٛ‬یبْ ی‪ٛ‬گ‪ٛ‬هٍّویٕی رّبّب لیٍیت ی‪ٛ‬ها‬‫ایلیٍو‪.‬‬‫چبهع‪ٛ‬یكٖ یبّ‪ٛ‬ه‪ّٔ ْٚ‬بیٕلٌٖو ؽى‪ِٛ‬ذ آكٍِوی ثٍْٗ ثو ٔیچٗ لبرال ث‪٩ٛ‬بى ‪٩ٛ٩‬بى‪ٗ٩‬‬‫ویٍیت یبلبالّلیٍو ‪ ٚ‬فٍّٖویٕی ع‪ ٗ٪ّٕٙ‬ی‪ٛ‬ثبهوبْكْ ٕ‪ ْٛ٩ٛ‬یٗٔٗ لبچیت ل‪ٛ‬ر‪ٌٛ‬لیٍو‪.‬‬‫ِٗٔٗ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبي ‪ٔ ٠٩٠٪‬چی یً آ‪ٍٛ٩ٚ‬ذ آفوٌوی‪ٗ٪‬چٗ ك‪ٚ‬اَ لیٍیت ‪ٔ ٠٩‬چی‬‫آ‪ٍٛ٩ٚ‬زلٖ ثقبهأڭ ِ‪ ٍَٛ٦‬أمالة وجریی ثبّالٔیت ثؤچی ٍیٕزبثوكٖ ِٕ‪٪‬یذ اِریٌویٕڭ‬‫رمویجبً ‪ ٠٧٪‬یٍٍه ؽى‪ِٛ‬ذ ِز‪ٍ٪‬جبٌٔٗوی ‪ ٚ‬اِری ‪٥‬بٌُ فبٕٔڭ (لّوی ؽَبة ایٍٗ)٭ [‪]021‬‬‫ر‪ٛ‬ل‪ٛ‬ى یً ا‪ ْٚ‬ثو آی ا‪ ْٚ‬ثو و‪ ٚ 3ْٛ‬ثو ٍب‪٥‬زٍك ف‪ٔٛ‬ویيأٗ ٍٍ‪ٕٞ‬زی رّبَ ث‪ٌٛٛ‬ة فبع‪ٗ٦‬‬‫رأهیقیٕڭ لبٍٔی ٕؾیفٍٗی‪ ٗ٪‬یبىٌلی‪.‬‬‫ ‪- ٠٪‬‬‫یبع ثخبرایلٌزغٗ صٕفیت ‪ٍِ ٚ‬یت ج‪ٙ‬تٕذْ ثز لبراع‬‫ثو ٍِّىزلٖ أمالة ‪ٚ‬ال‪ ٤‬ث‪ ،ٌَٗٛ‬ا‪ ٚ‬أمالث‪ ٗ٪‬ویٍّو ‪ ٚ‬لبیَی ٕٕف فٍك ‪ ٚ‬لبٔلای‬‫ٍِز‪َِٕٛ ٗ٪‬ة ویٌَّٗو ه٘ربٌه لیٍ‪٪‬بٍٔمٍویٕی ثیٍّٗن اّ٘یذیل ٔم‪ٌٗٞ‬وكْ كه‪ّٔٛ .‬ڭ‬‫ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثي ثقبها أمالثی‪ ٗ٪‬ه٘ربٌك لیٍ‪٪‬بْ «یبُ ثقبهاٌیٍو»ٔڭ ٕٕفی ‪ٍِّ ٚ‬ی ع‪ٙ‬زٍؤلْ ثو‬‫آى ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت ا‪ٚ‬رّٗوٕی الىَ‪ 4‬ثیٍِٗي‪:‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ ،‬ة‪ :‬رریِن‬‫* اِری ‪٥‬بٌُ ‪[ ٠٣٠٩‬ا‪ ،‬ة‪٘ ]٠٣٣٩ :‬غوی ‪ِ ٧‬ؾوَ ٍب‪٥‬ذ ایىیلٖ ثقبها اهویىٗ ورییت ایلی‬‫(‪ٔ ٠٩٠٪‬چی َ‪ ٠٤ .‬كیىبثو ایَىی ؽَبة)‪ٔ ٠٣٣٨ .‬چی ٘غوی ‪ ٠٨‬می اٌؾغٗ چ‪ٙ‬بهّٕجٗ‬‫و‪ٔٛ‬ی ٍب‪٥‬ذ ا‪ٚ‬چلٖ ربط ‪ ٚ‬رقزٕی ربّالة لبچلی (‪ٔ ٠٩٠٪‬چی َ‪ .‬ثؤچی ٍٕزبثو یبڭی‬‫ؽَبة ایٍٗ)‪.‬‬‫‪ 3‬ا‪ ،‬ة‪ :‬ر‪ٛ‬ل‪ٛ‬ى یً ا‪ ْٚ‬ثوو‪ :َ ،ْٛ‬ر‪ٛ‬ل‪ٛ‬ى یً ئ‪ ْٛ‬ثو ئبی ئ‪ ْٛ‬ثووۇْ‬‫‪ 4‬ا‪ ،‬ة‪ :‬الىیُ‬‫‪282‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫یبُ ثقبهایلٌو ‪ِّٛ٥‬یذ ا‪٥‬زجبهی ایٍٗ فمری ٕٕفٕلْ ث‪ٌٛٛ‬ة ٘و ر‪ٛ‬هیل وَت ‪ٚ‬وبه‬‫ایگٌٗؤلْ یی‪٪‬یٍ‪٪‬بْ مادٌوكهٌو‪ .‬آهاٌؤلٖ ٍ‪ٛ‬كاگو ‪٥‬بئٍٍٕٗلْ‪ 1‬یزْىبْ ثو ایىی ماد‬‫ث‪ٌٌَٗٛ‬و ُ٘‪ ]021[ ،‬ث‪ٌٛ‬و یبٌُىٍؤلْ ثریی ا‪ٚ‬ى هاؽذ ‪ ٚ‬آٍ‪ٛ‬كٌٖهٌویٕی ثوثبك لیٍیت‬‫فلاوبهأٗ ‪ ٚ‬ل‪ٙ‬وِبٔبٔٗ ثو ٕ‪ٛ‬هرلٖ أمالة ی‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬فلِذ لیٍیت ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬أمالثچیٍؤڭ‬‫ا‪٥‬زّبكٌویٕی عٍت لیٍ‪٪‬بْ ویٌَّٗوكهٌو‪.‬‬‫ٍِیذ ع‪ٙ‬زٕلْ لبها‪٩‬بٔلٖ‪ :‬ا‪ٚ‬ىثٗوٍو‪ ،‬ربعیىٍو‪ ،‬ر‪ٛ‬هوٍّٕو‪٥ ،‬وةٌو‪ ،‬ایوأیٍو‪ ،‬ف‪ٛ‬اعٌٗو‪،‬‬‫ی‪ٛٙ‬كیٍووجی ثقبها یرییلٌؤلْ ث‪٪ٌٛ‬بْ ثبهچٗ ٍِزٍؤڭ ّٔ‪ّٔ ٚ ٗٔٛ‬بیٕلٌٖویٕی یبٍّو آهاٌؤلٖ‬‫و‪ٛ‬هِٖي‪.‬‬‫ثقبهاكٖ ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ثقبهاٌیٍو ثٍْٗ ل‪ٌّٛٛٛ‬ة ویزىبْ ربربهٌو ُ٘ أمالة ی‪ٌٛ‬ی‪ ٗ٪‬ثواثو‬‫فلِذ لیٍلیٍو‪.‬‬‫ثقبها یبٍّؤلٖ ر‪ٛ‬هوَزبٔلٖ ِضً و‪ٛ‬ه‪ّٔٚ‬بگبْ یٗٔٗ ثو ؽبي كلزٍؤی عٍت ایزّٗولٖ‬‫كه‪:‬‬‫ِ‪ ٍَٛ٦‬كه وٗ ثقبها یبٍّوی ثؤچی ِورجٗكٖ ؽى‪ِٛ‬ذ ‪ٍّ٥ ٚ‬ب‪ ٗ٩‬لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌلیٍو‪.‬‬‫[‪ ]021‬ؽزی ‪ٍّ٥‬ب‪ ٗ٩‬لبهّی ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌِ رأهیقٍوی ؽى‪ِٛ‬زگٗ ل‪ٛ‬ى‪٩‬بٌٌِؤلْ ثو آى‬‫ث‪ٛ‬ه‪ْٚ‬هاق كه‪ّٔٛ .‬ڭ ایٍٗ ثواثو ثقبها یبٍّوی آهإٍلٖ ِال ‪ِ ٚ‬الىاكٌٖو ِ‪ ُٙ‬ثو ٍبْ رْىیً‬‫ال رأهیقّئڭ ‪ٔ ٠‬چی ث‪ٛ‬الوٕلٖ ِ‪ٍِٛ٦‬بد ثرییت ا‪ٚ‬رلیىّي «یبّ‪ٛ‬ه‪ ْٚ‬عّ‪٦‬یذ»‬‫لیالٌو‪ِ .‬ض ً‬‫‪ ٠٨‬ا‪ٚ٥‬ب‪ِ ٗ٩‬بٌه ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ‪ٔ ٠٤‬فوی ِال ‪ِ ٚ‬الىاكٌٖوكْ ث‪ٌٛٛ‬ة ّ‪ٌٛ‬وكْ ‪ٔ ٣‬فوی‬‫ِلهً ایلی‪.‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف ‪ٚ‬ال‪ٍٕٗ٦‬لْ ویینی ر‪ٛ‬هوَزبٔگٗ ٘غود لیٍ‪٪‬بٍٔو آهاٌؤلٖ ‪ٔ ٠٠‬فو ِال ‪ٚ‬‬‫ِالىاكٖ ث‪ٌٛٛ‬ة آهاٌؤلْ ا‪ٚ‬چ ٔفوی ِلهً ایلی‪٩ .‬وثزلٖ ‪ٚ‬فبد لیٍ‪٪‬بٌْو ا‪ٔ ْٚ‬فو ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫ثیْب‪ٚ‬ی ِال ایلی‪.‬‬‫‪ٔ ٠٩٠٨‬چی یٍلٖ اِری ربِبٕٔلْ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬هٌگبٍٔو آهإٍلٖ یزی ٔفو ِال ‪ِ ٚ‬الىاكٖ ث‪ٌٛٛ‬ة‪،‬‬‫‪2‬‬‫ث‪ٌٛ‬ؤڭ آهإٍلٖ ایىی ٔفو لب‪ٙ‬ی‪ ،‬ایىی ٔفو ِلهً [‪ ٚ ]020‬ثو ٔفو ِ‪٦‬ي‪ٚ‬ي هئیٌ ثبه‬‫ایلی‪ .‬كاِال اوواَ وجی آربلٍی ثو ِال‪ ،‬لب‪ٙ‬ی ّویف عبْ وجی ثقبهاكٖ لب‪ٙ‬ی والْ ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ماد لبِبللٖ ایلیٍو‪.‬‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪٥ :‬بئیٍٍٕٗلْ‬‫‪ 2‬ا‪ :‬ا‪ٚ‬هٌل‪ٚ‬هٌگبٍٔو‬‫‪283‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫یٗٔٗ ثو ؽبي‪ :‬یبُ ثقبهاٌیٍو ر‪ٛ‬هوَزبٔگٗ ٘غود لیٍ‪٪‬بٔلٖ ث‪ٚ٦‬یٍویٕڭ فبر‪ٌْٛ‬وی‪،‬‬‫ليٌوی‪ٍ ،‬یڭٍی ‪ ٚ‬آپبٌوی ثوگٗ ٘غود لیٍلیٍو‪ .‬ا‪ٚ‬چ یًٌه ‪٩‬وثذ ‪ ٚ‬فالوذٔی ثوگٗ‬‫ا‪ٚ‬رىبىكیٍو‪ٔ .‬زیغٗكٖ رّبَ ثو أمالثچی فبر‪ ،ْٛ‬ليٌو ر‪ٛ‬كٍٖی ث‪ٌٛٛ‬ة ثقبها‪ ٗ٩‬وریكیٍو‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬لْ ثبّمٗ اِری رّبٕٔلْ ا‪ٌٚ‬ل‪ٚ‬ه‪٪ٌٚ‬بْ یبٍّؤڭ آٔبٌوی‪ ،‬لیيٌوی‪ٍ ،‬یڭٍیٌوی ‪ٚ‬‬‫فبر‪ٍٔٛ‬وی ا‪ٚ‬چ یً ر‪ٛ‬فواق یبالة أزمبَ و‪ٌْٛ‬ویٕی و‪ٛ‬ىالكیٍو ‪ ٚ‬ثقبهاكٖ أمالة وجری ث‪٪ٌٛ‬بْ‬‫ّ٘بْ ا‪ٚ‬ىٌویٕی ِیلأ‪ ٗ٪‬آرلیٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬أمالثلْ ویینی ثقبهاكٖ ث‪ٛ‬الیبر‪٪‬بْ ِیزٕ‪ٌ٨‬وكٖ‬‫یی‪٪‬نیٔڭ ِ‪ ُٙ‬ثو لَّیٕی فبر‪ ْٛ‬لیيٌو رْىیً ایزّٗولٖ كهٌو‪ .‬ث‪ ٛ‬ؽبي ُ٘ ر‪ٛ‬هوَزبٔلٖ‬‫و‪ٛ‬ه‪ّٔٚ‬بگبْ ثو ٔوٍٗ كه‪]022[ .‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ؽبٌٕڭ ثبهیَٕلْ ثي ثو ٔزیغٗ چیمبهاِي‪ :‬ثقبها أمالثی ثقبهاكٖوی ثبهچٗ‬‫ٍِزٍؤڭ اّرتاوی ثٍْٗ فبر‪ ْٛ‬لیيٌوی ُ٘ كافً ث‪ٌٛ‬لی‪٪‬ی ؽبٌلٖ ‪ٚ‬ع‪ٛ‬ك‪ ٗ٩‬ویٍىبْ ‪ٍّ٥‬ی‪،‬‬‫اعزّب‪٥‬ی‪ٍ ،‬یبٍی‪ ،‬الزٖبكی ‪ِّٛ٥ ٚ‬ی ثو أمالثله‪ِٔٛ .‬لالمٗ أمالثٕڭ ِ‪ٛ‬فمیذ ثٍْٗ‬‫پبیلاه ث‪ٌْٛ‬ی ِأِ‪ٌٛ‬له‪.‬‬‫‪284‬‬

‫ت‪ٛ‬رتٕچی ث‪ٛ‬الن‬‫[‪]021‬‬‫خبتّٗ‬‫ثقبها أمالثیٕڭ رأهیقٕی یبىِبق ِٕڭ ث‪ٛ‬یٕ‪ ٗ٪ِٛ‬ی‪ٛ‬والٔیت ایلی‪ .‬ا‪ّٚ‬ج‪١ٚ ٛ‬یفٗ ِٕڭ‬‫الزلاهَكْ فبهط ث‪ٝ ،ُ٘ ٌَٗٛ‬بلزُ یزگبٔچٗ ِؾٕذ لیٍیت ثزى‪ٛ‬ىكَ‪.‬‬‫ثقبها أمالثٕڭ ثؤچی ث‪ٛ‬الوٕلٖ یبىٌ‪٪‬بْ ٔوٌٍٗو ِ‪٦‬نی ثووزبة یبوٗ ِٕج‪٤‬كْ إٌّٓبینی‬‫(ىیوا ث‪ ٛ‬ر‪٩ٛ‬ویلٖ ِورت ثووزبثٕی ث‪ٛ‬و‪ٔٛ‬گٗچٗ و‪ٛ‬هگبْ ایّبًِٓ) یٍٍوچٗ لیٍٕ‪٪‬بْ ِقزٍف‬‫ِ‪ٞ‬بٌ‪٦‬برُ ‪ ٚ‬رفزیْبرّٕڭ ثو فالٍٕٗیله‪.‬‬‫ایىٕچی ‪ ٚ‬ا‪ٚ‬چٕچی ث‪ٛ‬الولٖ وی ِ‪ٍِٛ٦‬بد ایَٗ و‪ٛ‬پیَیگٗ ا‪ٚ‬ىَ ثبٌناد ِجبّود‬‫لیٍیت ا‪ٚ‬ى و‪ٛ‬ىَ ثٍْٗ و‪ٛ‬هگبْ یبوٗ و‪ٛ‬هگبْ وجی أیك ثٍلوُ ٔوٌٍٗوكْ ‪٥‬جبهرله‪.‬‬‫ر‪ٛ‬هرٕچی ث‪ٛ‬الن ِ‪ٍِٛ٦‬بری ایَٗ ِملٍِٕٗلٖ‪ٍٛ 1‬یال‪٩‬بُٔ كیه ِ‪ٛ‬ص‪ٛ‬ق ویٌَّٗوكْ‬‫ایْیزت ا‪ٚ‬ى ِؾبوِّٕٗڭ ‪٥‬ال‪ٍٖٚ‬ی ایٍٗ یبىٌ‪٪‬بْ ٔوٌٍٗوكه‪]026[ .‬‬‫اِِب ثقبها أمالثیٕڭ ثبٌف‪ٚ ً٦‬ال‪ ٤‬ث‪٪ٌٛ‬بْ و‪ٌْٛ‬ؤلٖ ی‪ٛ‬ى ثریوبْ ؽبٌٍوكْ ؽبال ِٓ‬‫رّبِ ًب فربٍيِٓ‪ ُ٘ ،‬ا‪ٚ‬ي ‪ٚ‬ال‪ٌٗ٦‬ؤڭ یبىّی ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ثو آى فوٕذ الىَ كه‪ ،‬ربوٗ رأهیقی‬‫ؽبكصٌٗو لبربهی‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬رَ‪ٍٔٛ‬و‪.‬‬‫ماربً ٘و ثو ‪ٚ‬ال‪ ٗ٦‬رأهیـ ٕؾیفٌٗوی‪ ٗ٪‬ویچّٗن ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬و‪ٛ‬ة فوٕذ اٍزٗیله‪٤ِ .‬‬‫ماٌه ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬فب‪ٝ‬وٌوكْ ی‪ٛ‬لبٌیت ویزٍّٗ‪ ْٛ‬كیت ثو ِغّ‪ ٗ٥ٛ‬ایچیگٗ ر‪ٛ‬پالكَ‪ .‬اگوویالٍی‬‫ىِبْ ٕبؽت لٌٍُوی ‪ِ ٚ‬إهؿٌوی ا‪ّٚ‬ج‪ٕ ٛ‬ؾیفٌٗوكْ عيئیچٗ ث‪ٌَٗٛ‬كٖ اٍزفبكٖ لیٌٍَٗو ِٓ‬‫ا‪ٚ‬ىِٕی ثقزیبه ٍبٔبیّٓ‪.‬‬‫ِ‪ٔٛ‬ی ُ٘ ایَىٗ ر‪ّٛٛ‬ه‪ٚ‬ة ا‪ٚ‬رّٗن الىَ كه وٗ ِإهؿٌىٕڭ ِ‪ّ ُٙ‬و‪ٍٝ‬ؤلْ ثریی‬‫اؽ‪ٛ‬ائی ثی‪ٞ‬وفبٔٗ یبىیت ثی‪ٞ‬وفبٔٗ ِؾبوّٗ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رّٗوله‪ .‬كه ‪ٚ‬ال‪ ِٓ ٗ٦‬ثی‪ٞ‬وف ث‪ٌّٛ‬بكی‪ُ٪‬‬‫ؽبٌلٖ ا‪ّٚ‬ج‪ٕ ٛ‬ؾیفٌٗؤی یبىارىبْ چب‪ّ٩‬لٖ الزلاهَ كافٍٕلٖ [‪( ]021‬فبع‪ٌٗ٦‬ؤڭ ّلد‬‫رأصریٔلْ ربِ‪ٛ‬هٌوَ ث‪ٛ‬ى‪ٌٛٚ‬ة ٔيا٘ذ لٍّیٗكْ چیزگٗ چیمیت ث‪ٚ٦‬ی ّلرٍی ٍ‪ٛ‬ىٌو‬‫اٍز‪ّ٦‬بٌٕلْ ثبّمٗ) ثیٍیت ر‪ٛ‬ه‪ٚ‬ة ‪ ٚ‬لٖلاً یبٌ‪٪‬بْ ثو ٔوٍٗٔی یبىِبكَ‪ٚ ٚ .‬علأّ‪ِ ٗ٪‬قبٌف‬‫ِؾبوّٗ ی‪ٛ‬ه‪ٚ‬رّبكَ‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪« :ْٛ‬ثی‪ٞ‬وفبٔٗ یبىكَ» كیت ا‪ٚ‬ىَ ك‪ٛ٥‬ا لیال آالِٓ ‪ِٕ ٚ‬ی‬‫یبفْی ربٔیز‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثواكهٌوَ ُ٘ ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬ك‪ٛ٥‬إِی رٖلیك لیٍ‪ٛ‬هٌو كیت ؽَٓ ‪ ُّٕ١‬ثبه‪ٌ .‬ىٓ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ِ :‬ملٍِٕٗل‬‫‪285‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ثبّمٌٗو ٘یظ ثو ‪ٚ‬لذ ِٕی ثی‪ٞ‬وف ٍبٔبِبٍٍو‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ث‪ ٘٦‬ر‪٩ٛ‬ویٍوكٖ ّج‪ّ ٚ ٗٙ‬ه‬‫‪ٚ‬اهِ ْك فب‪ٝ‬وٌوی ث‪٪ٌٛ‬بْ ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍوكْ اٌزّبً لیاله ایلَ وٗ ِْى‪ٛ‬ن َِئٌٍٗوكٖ ا‪ٚ‬ى‬‫گّبٌْویگٗ ثٕب ًء ؽىُ لیٍّبٍلْ و‪ٛ‬ىوٗ‪ 1‬و‪ٛ‬ه‪ٔٚ‬بر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ِٕج‪ٌ٤‬وكْ رفٖیالد اٍزٌٍٗٗو‬‫ایلی‪]014[ .‬‬‫ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬وزبثٕی یبىارىبْ چب‪ّ٩‬لٖ یٗٔٗ ثو ِْىً ؽبٌ‪ ٗ٪‬ا‪ٚ‬چواكَ وٗ آٔی ُ٘ ث‪ٛ‬ر‪ْٛ‬‬‫ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٍو‪٥ ٗ٩‬وٗ لیٍیت ا‪ٚ‬رّٗوُ الىَ كه‪:‬‬‫اٍبٍبً ِٕڭ آٌ‪٪‬بْ روثیۀ اكثیَٗ فبهٍی رٍٕلٖ ‪ ٚ‬فبهٍی اكثیبرٕلْ ث‪ٌٛٛ‬ة ‪ ٠٨‬یبّىٗ‬‫وریو‪ٔٛ‬چٗ ا‪ٚ‬ىثٗوچٗ ‪ ٚ‬ر‪ٛ‬هوچٗ اكثیبری ثٍْٗ ّ‪٪‬الٔ‪٪‬بْ ایّبً ایلَ‪ِٔٛ .‬لْ ث‪ٛ‬یبْ ‪٩‬يیزٗ‪،‬‬‫ژ‪ٚ‬هٔبي ‪ ٚ‬یبڭی وزبثٍؤڭ ِ‪ٞ‬بٌ‪ٍٗ٦‬ی ٍبیٍٕٗلٖ افبكۀ ِواَ لیال آالر‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ثو كهعٗكٖ‬‫ر‪ٛ‬هوچٗٔی ا‪ٚ‬هگبٔلَ‪ٌ .‬ىٓ وزبة یبىِبق ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬ا‪ّٚ‬ج‪ ٛ‬لله وفبیٗ لیٍّبً ایلی‪ .‬رّبَ‬‫ل‪ٛ‬ا‪٥‬ل ‪ٌٙ ٚ‬غٗكْ فربكاه ث‪ ٌُٛٛ‬الىَ ایلی‪ّٔٛ .‬ڭ ا‪ٚ‬چ‪ ْٛ‬افبكۀ ِواِ‪ ٗ٪‬فًٍ‬‫یزى‪ٛ‬ىِبكیىی ؽبٌلٖ عٍّٗ ٌو ث‪ٛ‬ى‪ٚ‬ق‪ ،‬ل‪ٛ‬ا‪٥‬ل ه‪٥‬بیٗ لیٍّٕب‪٩‬بْ ‪ٍٛ ٚ‬ىٌو ٔبّ٘‪ٛ‬اه ث‪ٌٛٛ‬ة‬‫چیملی‪ّٛ ِٗٔٗ ]013[ .‬ي فٖ‪ٕٛ‬لٖ ث‪ٛ‬ر‪ ْٛ‬ا‪ٚ‬ل‪ٛ‬چیٌؤڭ ‪٥‬ف‪ٌٛ‬ویٕی اربٔبِٓ‪.‬‬‫‪٘ ٠٣٣٩‬غوی ‪ ٠٣‬هعت‬‫٭‬‫‪ِ ٠٩٠٠‬یالكی ‪ِ ٠٣‬بهد‬‫ٍّولٕل‪٥ .ٓ :‬یٕی‬‫رّبَ‬‫——————————————‬‫‪ 1‬ا‪ :‬گ‪ٛ‬ىوٗ‬‫‪286‬‬

‫ّقٖی ٔبٍِوو‪ٛ‬هٍبرىچی‬‫آ‬‫آٍزبٔٗ لً ل‪ّٛ‬جیگی ‪,11 ,26 ,23 ,01–02 ,03......‬‬‫‪123 ,311 ,63 ,11 ,10‬‬‫ا‬‫اث‪ِٖٕٛ ٛ‬ه ِبرویلی ‪31 .....................................‬‬‫اؽّل عبْ ِقل‪« َٚ‬ؽّلی»‪,04 ,11 ,13 ,11.....‬‬‫‪136 ,321 ,301 ,311 ,336 ,331 ,62 ,11 ,13 ,03‬‬‫اؽّلوّبي ‪321 ,331 ,61..................................‬‬‫اؽّل ِقل‪« َٚ‬كأِ» ‪14–11 ..........................‬‬‫اؽّل ٔ‪٦‬یُ ‪113 ,132......... ................................‬‬‫اٍرتاِ‪ٛ‬ف )‪311 .................. (Остроумов Н.П.‬‬‫اٍؾبق آ‪٩‬لاه‪ٚ‬ف ‪111 .....................................‬‬‫اِری ‪٥‬جل االؽل ‪,01 ,01 ,16 ,13 ,11 ,11 ,36......‬‬‫‪,331 ,331 ,333 ,334 ,341–344 ,64 ,16 ,01‬‬‫‪123 ,311 ,314 ,331‬‬‫اِری ِ‪٢‬فو ‪,01 ,01 ,13 ,14 ,11 ,11 ,11 ,36......‬‬‫‪331 ,333 ,13‬‬‫اِری ٖٔو اٌلّٗ ‪11–14 ,36 ,31 .............................‬‬‫اِنی عبْ ِقل‪ِ َٚ‬ری ‪ٙ‬یبء اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,04 ....‬‬‫‪321 ,311 ,331 ,11 ,01‬‬‫ا‪ٌٚ‬یب لً ثیه ‪311 ,322 ,320 ,346......................‬‬‫ایّْؾّل ِال ‪20 ,16 ,11 .................................‬‬‫ة‬‫ثبثب ثیه یبٍب‪ٚ‬ي ثبّی ‪133 ,141 ,330 ...............‬‬‫ثله اٌلیٓ (لب‪ٙ‬ی) ‪310 ,11 ,02–01 ..................‬‬‫اٍّب‪٥‬یً ثیه ‪ٖ٩‬رپأَىی ‪,01 ,03 ,16 ,11......‬‬‫‪311 ,311‬‬‫ثو٘بْ اٌلیٓ ‪,11 ,11 ,13 ,21 ,23 ,06–00..........‬‬‫‪,311–314 ,310 ,341–344 ,61–11 ,11 ,10‬‬‫‪,310–311 ,320 ,306 ,301 ,304 ,316 ,310‬‬‫‪,111 ,114 ,110 ,116 ,132 ,310 ,311‬‬‫‪121–120‬‬‫اٍّب‪٥‬یً لبهی ‪343 .......... ................................‬‬‫ثو٘بْ ّوف ‪61 ................ ................................‬‬‫اٍالَ لً ر‪ٛ‬لَبثٗ ‪121 ,323 ,316 ,311 ..............‬‬‫اٍّب‪٥‬یً ٕلهی ‪321 ,311................................‬‬‫اوواَ ِقل‪ َٚ‬لب‪ٙ‬ی ثله اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪301 ,11..‬‬‫اووَ فبْ ‪121 ,112.......... ................................‬‬‫اِبَ لً ‪,321 ,310 ,313 ,331 ,331 ,341...........‬‬‫‪116 ,121 ,122 ,106 ,111 ,114 ,320‬‬‫اِری ریّ‪ٛ‬ه ‪16 ................... ................................‬‬‫اِری ؽیله ‪14 ,36 ............. ................................‬‬‫اِری ‪٥‬بٌُ ‪,341–331 ,341 ,341 ,344 ,64...........‬‬‫‪,361 ,361 ,321 ,311 ,313 ,314 ,310 ,331‬‬‫‪161 ,116 ,143 ,311‬‬‫ثمب ف‪ٛ‬اعٗ (لب‪ٙ‬ی) ‪,11 ,10 ,21 ,02 ,00 ,03......‬‬‫‪141 ,311 ,313 ,312 ,10‬‬‫ث‪ٛ‬هی ثبی ‪311 ,62 ,23 ,24 ,11 ,11....................‬‬‫ث‪ٙ‬ج‪ٛ‬كی ← ِؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعٗ ث‪ٙ‬ج‪ٛ‬كی‬‫پ‬‫پبهٍب ف‪ٛ‬اعٗ ؽَٓ ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,331 ,61......‬‬‫‪321 ,306 ,311‬‬‫پبٌنی )‪11 ..................................... (Пален К.К.‬‬‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫د‬‫ر‪ٛ‬هٖ ف‪ٛ‬اعۀ ٕل‪ٚ‬ه ‪311 ....................................‬‬‫ر‪ٛ‬هٖ لً ٘‪ٛ‬كیچی ‪113 ,133 ,142 ,311 ..............‬‬‫ط‬‫عالي اٌلیٓ اِنی ‪114 ,111 ...............................‬‬‫ع‪ٔٛ‬ج‪ٛ‬ي ِقل‪120 ,316 ,310 ......................... َٚ‬‬‫ػ‬‫ؽبعی ع‪ٛ‬هٖ لً ‪316 ........................................‬‬‫ؽبعی كاكف‪ٛ‬اٖ ‪121 ,132 ,301 ,61 ...................‬‬‫ؽبعی موویب ‪122 ,106 ,322 .............................‬‬‫ؽبعی ٍواط اٌلیٓ ِلهً ‪,321 ,311 ,61........‬‬‫‪122 ,321‬‬‫ؽَنی ف‪ٛ‬اعٗ ‪112 ............ ................................‬‬‫ؽىیُ عبْ ِقل‪331 .................................... َٚ‬‬‫ؽٍیُ ‪ْٛ٥‬هی ‪313 ............ ................................‬‬‫ؽّلی ← اؽّل عبْ ِقل‪َٚ‬‬‫ؽیله ف‪ٛ‬اعٗ ِری ثلٌف ‪314 ,311 .....................‬‬‫ؿ‬‫فبْ عٕیل ‪111 ................. ................................‬‬‫فٍیل ث‪ٛ‬هٔبّ‪ٛ‬ف ‪26 ,11 ,16 ..............................‬‬‫ك‬‫كاِال اوواَ ‪,21 ,24–06 ,01 ,11 ,16 ,13.........‬‬‫‪,116 ,316–312 ,16 ,62 ,11 ,11 ,22 ,20 ,21‬‬‫‪161 ,121‬‬‫كاِال ؽبعی ثبی ‪14 ........................................‬‬‫ؽبعی ‪٥‬جل اٌَزبه ‪,321 ,301 ,311 ,331 ,13......‬‬‫‪122 ,321‬‬‫كاِال ‪13 ................ ................................ ٗٛ٥‬‬‫ؽبعی ‪٥‬جل اٌلّٗ چبیفو‪310 ......................... ُٚ‬‬‫كاِال ف‪13 ................. ................................ ًٚ‬‬‫ؽبعی ‪٥‬جل اٌّغیل ‪324 ...................................‬‬‫ؽبعی ٌ‪ٞ‬یف كی‪ٛ‬اْ ثیىی ‪121 ,122 ,140 .........‬‬‫ؽبعی ِ‪٦‬نی افٕلی ‪311 ....................................‬‬‫ؽبعی ِری ثبثب ‪,113 ,141 ,316 ,311 ,311.........‬‬‫‪111 ,111‬‬‫ؽبعی ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی ل‪ٛ‬ي ‪120 ,136 ,311 .........‬‬‫ؽبعی ٔ‪ّ٦‬ذ ‪120 ,320 ,321 ,313 ....................‬‬‫ؽبعی ّ٘واٖ ی‪ٌٛ‬لاُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,331 ,61 ............‬‬‫‪321 ,306 ,311‬‬‫كأِ ← اؽّل ِقل‪َٚ‬‬‫كأیبي ف‪ٛ‬اعۀ ٕل‪ٚ‬ه (ِفزی) ‪21 ........................‬‬‫كژیلژاى )‪11 .......................... (Джиджихия А.‬‬‫ه‬‫هؽّبْ ثریكی ِقل‪ َٚ‬هئیٌ ‪13 ........................‬‬‫هّیل لب‪ٙ‬ی (‪٥‬جل اٌوّیل اثوا٘یُ) ‪00 ,01 ..........‬‬‫ً‬‫ٍٍ‪ٞ‬بْ ف‪ٛ‬اعٗ فوّاُ ثبّی ‪112 ,134 ................‬‬‫ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ «ِ‪ٙ‬وی» ‪,04 ,11 ,11 ,16.............‬‬‫‪,321 ,311 ,312 ,310 ,311 ,336 ,331 ,62 ,03‬‬‫‪122 ,321‬‬‫ٍٍیُ عبْ ‪321 ,331 ,61 ...................................‬‬‫ؽبِل ِقل‪111 .......... ................................ َٚ‬‬‫ٍٍیّبْ ف‪ٛ‬اعٗ ‪121 ,311 ..................................‬‬‫ؽجیت اٌلّٗ فبْ ‪112 .........................................‬‬‫ٍیل عبْ ِقل‪121 ,321 ,304 ,61 ,13 ........... َٚ‬‬‫ؽجیت اٌلّٗ ِقل‪01 ,11 ................................. َٚ‬‬‫ُ‬‫ؽَنی اثوا٘یّ‪ٛ‬ف ‪314 ......................................‬‬‫‪288‬‬‫ٍٍ‪ٞ‬بْ ‪٥‬جل اٌؾّیل ‪341 ,14 ..............................‬‬‫ّویف عبْ ِقل‪ٙ« َٚ‬یبء»‪,61 ,13 ,14...........‬‬

‫و‪ٛ‬رطبتىچٍز‬‫‪,316 ,360 ,364 ,316 ,311 ,311 ,321 ,341‬‬‫‪161 ,121 ,114 ,132‬‬‫ّویف ِقل‪٦ِ« َٚ‬زُٖ» ‪14 .............................‬‬‫ّفمذ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ‪116 ,144.............................‬‬‫‪112 ,110‬‬‫‪٥‬جل اٌوٍ‪ٛ‬ي ‪111 ,113 ,132 ,141.......................‬‬‫‪٥‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود ‪,311 ,311–311 ,343...........‬‬‫‪361 ,364 ,324 ,301 ,301 ,302‬‬‫ّى‪ٛ‬هی ← ‪٥‬جل اٌمبكه ّى‪ٛ‬هی‬‫‪٥‬جل اٌوؤف وبه‪ٚ‬اْ ثبّی ‪111 ,312 ,310 ,06.....‬‬‫ّ‪ٌٛ‬ىٗ (‪,304 ,310 ,311................(Шульга Н.‬‬‫‪,361 ,363 ,313 ,314 ,320 ,306 ,302–301‬‬‫‪110 ,111 ,111–114 ,111 ,131‬‬‫‪٥‬جل اٌّٖل ف‪ٛ‬اعٗ ‪,364 ,316 ,304 ,62...........‬‬‫‪121 ,132 ,144‬‬‫ٓ‬‫ٕبكق ‪ْٛ٥‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪311 ..................................‬‬‫ٕله اٌلیٓ (لب‪ٙ‬ی) ‪11 ....................................‬‬‫‪٥‬جل اٌ‪٦‬يیي افٕلی ‪311 ......................................‬‬‫‪٥‬جل اٌ‪٪‬ف‪ٛ‬ه ِقل‪111 .................................... َٚ‬‬‫‪٥‬جل اٌفزبػ عبْ ‪316 ........................................‬‬‫‪٥‬جل اٌمبكه ّى‪ٛ‬هی ‪24 ,03 ,11 .........................‬‬‫‪٥‬جل اٌمبكه ِقل‪ِ َٚ‬لهً ‪114 ,311 ,343 ,62.....‬‬‫ٕله اٌلیٓ ‪٥‬یٕی ‪,133 ,321 ,331 ,62 ,04.........‬‬‫‪113 ,132‬‬‫‪٥‬جل اٌمی‪٥ َٛ‬جل اٌْى‪ٛ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪13 .....................‬‬‫ٕله ‪ٙ‬یبء ← ّویف عبْ ِقل‪َٚ‬‬‫‪٥‬جل اٌلّٗ ثبی ثچٗ ‪122 ,114 ,111 ......................‬‬‫ٕ‪ٛ‬فی ‪٥‬جل اٌوؽیُ ‪321 ,321.............................‬‬‫‪٥‬جل اٌلّٗ فبْ ‪30 .............. ................................‬‬‫ٗ‬‫‪٥‬جل اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ‪163 .........................................‬‬‫‪ٙ‬یبء اٌلیٓ ِقل‪113 ,132 ,323.................... َٚ‬‬‫‪٥‬جل اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ (لب‪ٙ‬ی) ‪112 ,316 ....................‬‬‫‪٥‬جل إٌٖری ِقل‪321 ,311 ,331 .................... َٚ‬‬‫‪ٟ‬‬‫‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬ویً ‪121 ,111 .......................................‬‬‫‪١‬ویف عبْ لب‪ٙ‬ی ّویف عبْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪13 .........‬‬‫‪٥‬ضّبْ ثیه ‪121 ,121 ,101 ...............................‬‬‫‪ٛٙ١‬ه اٌلیٓ فزؼ اٌلیٓ ىاكٖ ‪323 .......................‬‬‫‪٥‬ضّبْ فبْ ‪111 ,361 .......................................‬‬‫‪٣‬‬‫‪٥‬ضّبْ ف‪ٛ‬اعٗ پ‪ٛ‬الد ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‪,16 ..........‬‬‫‪361 ,310 ,311 ,311 ,310 ,344 ,62 ,03 ,04‬‬‫‪٥‬بٌُ عبْ االكهٍی ‪311 ...................................‬‬‫‪٥‬جبك اٌلّٗ ِقل‪ِ( َٚ‬فزی) ‪,144 ,316 ,310..........‬‬‫‪120 ,116 ,131 ,133‬‬‫‪٥‬جل اٌؾىیُ ِقل‪٥ َٚ‬بثل ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪311 ,311........‬‬‫‪٥‬جل اٌقٍیً ثه ‪112 ......... ................................‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽّبْ ٍ‪٦‬یلی ‪343 ,04 ,11 ,11 ,11 .........‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽّٓ ِقل‪121 ,11............................. َٚ‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽیُ ؽبعی ‪٥‬جل اٌَزبه ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪336 ,13....‬‬‫‪٥‬جل اٌوؽیُ فبْ ِلهً ‪,113 ,311 ,311..........‬‬‫‪ٞ٥‬ب ف‪ٛ‬اعٗ پ‪ٛ‬الد ف‪ٛ‬اعٗ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,343 .........‬‬‫‪113 ,316 ,311 ,311 ,311‬‬‫‪٢٥‬بَ ِقل‪ِٕٖ َٚ‬ف ← ِٖٕف‬‫‪ّ٥‬بك ِقل‪ َٚ‬ع‪ٔٛ‬ج‪ٛ‬ي ‪36 ..................................‬‬‫‪ٕ٥‬بیذ اٌلّٗ فبْ ‪313 ........................................‬‬‫‪ٕ٥‬بیذ ِقل‪13 ,14 ...................................... َٚ‬‬‫‪٥‬یَی ِقل‪13 ,14 ....................................... َٚ‬‬‫‪٥‬یٕی ← ٕله اٌلیٓ ‪٥‬یٕی‬‫‪289‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫‪٧‬‬‫‪٩‬یبس ِقل‪ َٚ‬ا‪,11 ,21 ,20 ,23 ,06........... ٍُ٥‬‬‫‪316 ,311 ,11 ,16 ,10‬‬‫وویُ ٍ‪٦‬یلی ‪11 ,11 ......... ................................‬‬‫وویَٕىی )‪116 ................... (Керенский А.Ф.‬‬‫وً ٍٍ‪ٞ‬بْ ‪122 ,140 ........................................‬‬‫‪٩‬یبس ِقل‪ َٚ‬ؽَٕی ‪311 ,314 .........................‬‬‫ویٍیُ )‪311 ................................. (Клемм В.О.‬‬

‫ف‬

‫ي‬

‫فزؼ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ‪121 ,112 ,136 .........................‬‬‫ف‪ ًٚ‬اٌلیٓ ِقل‪,311 ,316 ,311 ,331......... َٚ‬‬‫‪114 ,121 ,311–313 ,321 ,321 ,301‬‬‫ف‪ٞ‬ود ← ‪٥‬جل اٌوؤف ف‪ٞ‬ود‬‫فی٘ اٌلّٗ ف‪ٛ‬اعٗ ‪,143 ,313 ,314 ,310...........‬‬‫‪111 ,113 ,121 ,106 ,102 ,114‬‬‫ق‬‫لبهّی ثیه ‪116 ,121 .......................................‬‬‫لبهی ثو٘بْ ‪11 ,11 .......... ................................‬‬‫لبهی ‪٥‬جبك ‪113 ,114 ,312 ,310 ........................‬‬‫لبهی ‪٥‬جل اٌّغیل «م‪ٚ‬فٕ‪13 ,14 .................. »ْٛ‬‬‫لبهی ‪٩‬الَ ‪120 ,361 ........................................‬‬‫ال‪ٛ٩‬فیذ )‪11 .......................... (Логофет Д.Н.‬‬‫ٌ‪ٞ‬یف ف‪ٛ‬اعٗ ‪310 ........... ................................‬‬‫ٌی‪ٛ‬ی ‪123 ,311 ,316 .........................................‬‬‫َ‬‫ِؾّل اِنی ٍیل عبْ ِقل‪ َٚ‬ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪13 .............‬‬‫ِؾّل ّویف «‪ٙ‬یبء» ← ّویف عبْ ِقل‪َٚ‬‬‫ِؾّل ‪٥‬جلٖ ‪13 ................. ................................‬‬‫ِؾّل ‪٢٥‬یُ ‪121 ,110 ,311 ..............................‬‬‫ِؾّل ‪ٍ٥‬ی فبْ ‪31 .......... ................................‬‬‫ِؾّل ‪ٍ٥‬ی ّبٖ ‪341 .........................................‬‬‫ِؾّل ِ‪ٍٛ‬ی ‪311 ,311 .....................................‬‬‫ِؾّل ٔ‪٢‬و ِقل‪321 ,321 ,311 ,331 ............. َٚ‬‬‫لبهی ٘بُّ (٘بُّ ّبیك) ‪,311 ,311 ,311........‬‬‫‪321 ,321‬‬‫ِؾّل ٔمیت افٕلی ‪11 .....................................‬‬‫لبهی ی‪ٌٛ‬لاُ پ‪ٛ‬الد ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪126 ,312 ..............‬‬‫ِؾّل ی‪ ٌٔٛ‬ثی ‪121 ,112 ,321 ,341 ................‬‬‫لب‪ٙ‬ی اث‪٦ٍ ٛ‬یل ‪14 .......... ................................‬‬‫ِؾّ‪ٛ‬ك ف‪ٛ‬اعٗ ث‪ٙ‬ج‪ٛ‬كی ‪,360 ,323 ,311...........‬‬‫‪121 ,313 ,361‬‬‫لب‪ٙ‬ی ؽیله ثه ‪313 ,360 ................................‬‬‫لبٌَ‪ٛ‬ف )‪,116 ,321............ (Колесов Ф.И.‬‬‫‪161 ,112 ,111–121 ,122–121 ,124–101‬‬‫ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ ‪126 ,122 ,120 ,116 ,144 ,310.......‬‬‫ل‪ٛ‬هاپبرىنی )‪311 ................ (Куропаткин А.Н.‬‬‫ل‪ٛ‬هٕب‪ٚ‬ی ‪14 ................... ................................‬‬‫ل‪ٌٛ‬غبٔ‪ٛ‬ف )‪131 ,136 .................. (Кульжанов‬‬‫لیبَ اٌلیٓ (هئیٌ) ‪10 ......................................‬‬‫ن‬‫وب‪ ُ١‬ثیه ‪112 ................ ................................‬‬‫‪290‬‬‫ِؾّ‪ٛ‬ك ‪٥‬وة ‪141 ,141 ,311 ............................‬‬‫ِؾی اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬لب‪ٙ‬ی ‪٥‬جل اٌؾىیُ ا‪ٍ٩ٚ‬ی‬‫‪114 ,136 ,321 ,301 ,316 ,311 ,331............‬‬‫ِلهً ؽبعی هاف‪114 ,321 ,321 ,331 ........... ٤‬‬‫ِوعبٔی ‪13 ...................... ................................‬‬‫ِٖٕف ‪,131 ,132 ,316 ,310 ,316 ,311...........‬‬‫‪121 ,122 ,120 ,111 ,111‬‬‫ِ‪٢‬فو ف‪ٛ‬اعٗ ‪116 ,144 .....................................‬‬‫ِ‪ٙ٢‬و ِقل‪ َٚ‬ثو٘بْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,331 ,343 ,62........‬‬‫‪321 ,321 ,311‬‬‫و‪ٛ‬رطبتىچٍز‬‫ِمیُ اٌلیٓ ثیه ‪311 ,311 ,343.........................‬‬‫ِریىا اؽّل ثیه ‪300–301 ................................‬‬‫ِىًّ اٌلیٓ ِقل‪ َٚ‬ثو٘بْ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,341 ,62 ....‬‬‫‪321 ,324 ,311 ,312 ,310 ,313 ,331‬‬‫ِریىا اٍّب‪٥‬یً ‪ٞ٥‬به ‪312 ,62 ...........................‬‬‫ِال اثوا٘یُ ٍیل وّبي ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪11 ......................‬‬‫ِال آىاك ‪321 ,341............. ................................‬‬‫ِال ع‪ٛ‬هٖ ثبی ‪01 ,14 ,11..................................‬‬‫ِال فبٌّواك ‪,144 ,310 ,11–14 ,21 ,23 ,01......‬‬‫‪122 ,116 ,141‬‬‫ِال فلایجریكی ‪13 ........... ................................‬‬‫ِال ك‪ٍٚ‬ذ (ِفزی) ‪120 ,111 ,116.....................‬‬‫ِال ّویف ‪121 ,114......... ................................‬‬‫ِال ّویف «ٍب‪٥‬ذ» ‪13 ,14 .............................‬‬‫ِال ٕلیك ‪116 ................ ................................‬‬‫ِال ‪٥‬جل اٌوىاق ِفزی ‪11 ,21 ,23 ,01 ,06 ...........‬‬‫ِال ‪٥‬جل اٌوٍ‪ٛ‬ي ىاو‪311 ,21 ,23 ,06 ............ ْٛ‬‬‫ِال ‪٥‬جل اٌوؤف (ِلهً) ‪21 ,23 ,06..................‬‬‫ِال فی‪ٚ‬ی ِفزی ‪11 ,22 ...................................‬‬‫ِال ل‪ٞ‬ت اٌلیٓ ‪111 ,310.................................‬‬‫ِال لّو ‪,11 ,14 ,26 ,21 ,23 ,06 ,01 ,16...........‬‬‫‪310 ,311 ,311 ,341 ,61 ,11‬‬‫ِال ِریفبْ ‪62 ,11 ........... ................................‬‬‫ِال ‪ٚ‬فب ‪122 ,311 ,312......................................‬‬‫ِٕ‪ِ ← ُ٢‬ریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل‬‫ِریىا پ‪ٛ‬الد ‪331 ,61 ........................................‬‬‫ِریىا عالي ی‪ٍٛ‬ف ىاكٖ ‪311 ............................‬‬‫ِریىا ؽجیت ی‪ٍٛ‬ف ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪312 .........................‬‬‫ِریىا ٍواط ؽىیُ ‪311 ,316 ,343 .....................‬‬‫ِریىا ّبٖ فبیي ‪122 ,62 ......................................‬‬‫ِریىا ٕفو ‪111 ................. ................................‬‬‫ِریىا ٕ‪ٙ‬جب ثی ‪121 ,132 ,301 ,61 ,21 ,23 .........‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌمبكه ِریىا ِؾی اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,11 ....‬‬‫‪114 ,321 ,311 ,331 ,13 ,62 ,04‬‬‫ِریىا ‪٥‬جل اٌ‪ٛ‬اؽل ِٕ‪,01 ,01–16 ,11–16...... ُ٢‬‬‫‪,331 ,343 ,62 ,11 ,13 ,14 ,21 ,21 ,24 ,01‬‬‫‪,311–313 ,321 ,301 ,311 ,311 ,311 ,311‬‬‫‪113 ,111 ,134 ,142‬‬‫ِریىا ‪٥‬ضّبْ ‪116 ,111 ......................................‬‬‫ِریىا ‪٥‬يد اٌلّٗ اِنی ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,311 ,331 ,62........‬‬‫‪313 ,321 ,306 ,311‬‬‫ِریىا ‪ٖ٥‬بَ ِریىا ِؾی اٌلیٓ ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,62 ........‬‬‫‪114 ,311‬‬‫ِریىا ‪٢٥‬یُ «ٍبِی» ‪13 ,14 ..............................‬‬‫ِریىا ِؾی اٌلیٓ ِٕٖ‪ٛ‬ه ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,11 ,16 ,11.....‬‬‫‪,311 ,311 ,321 ,324 ,311 ,314 ,316 ,62‬‬‫‪113 ,121 ,114 ,143 ,311‬‬‫ِ‪ٌٛٛ‬ی ٕله اٌلیٓ ‪30 ......................................‬‬‫ِریىا ِٖ‪ٞ‬فی لٍی ث‪ٛ‬هی ثبی ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪,24 ........‬‬‫‪126 ,311 ,62‬‬‫ِإِٓ ف‪ٛ‬اعٗ ‪13 .............. ................................‬‬‫ِریىا ٔنه اٌلّٗ‪,321 ,321 ,311 ,311 ,331...........‬‬‫‪111–111 ,113 ,132 ,131 ,134 ,141‬‬‫ِ‪ٌٛٛ‬ی ِریىا عبْ ‪32 ,30 ..................................‬‬‫ِ‪ٙ‬وی ← ؽبِل ف‪ٛ‬اعٗ‬‫ِریىا ی‪ٍٛ‬ف ‪323 ,316 .....................................‬‬‫ِری ثبثب (ربّىٕلكٖوی اِری ل‪َٛٔٛ‬یل) ‪111 ..........‬‬‫ِریىای ا‪ٚ‬هگٕغی ← ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هگٕغی‬‫ِریفبْ اث‪ٖٔ ٛ‬و ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪121 ,312......................‬‬‫ِیٍٍری )‪,313 ,314 ,304...............(Миллер А.Я.‬‬‫‪,131 ,136 ,311–313 ,361 ,363 ,311 ,312‬‬‫‪110–114 ,116 ,111‬‬‫ِریفبْ پبهٍب ا‪ٍ٩ٚ‬ی ‪311 ,62 ,16 ,11 ................‬‬‫ِریىا اث‪ ٛ‬اٌفیبٗ ‪132 ,134................................‬‬‫ِریىا اؽّل ‪122 ,132 ,134 ,341 ........................‬‬‫ِیٍیم‪ٛ‬ف )‪116 ...................... (Милюков П.Н.‬‬‫‪291‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ْ‬‫ٔنه اٌلّٗ ِقل‪114 ,310 ................................. َٚ‬‬‫ٖٔو اٌلّٗ ثی (ل‪ّٛ‬جیگی) ‪,23 ,01–02 ,03..........‬‬‫‪,331 ,342 ,341 ,344 ,16 ,10 ,11 ,63 ,11‬‬‫‪,306 ,302 ,312 ,313 ,311 ,311 ,331–331‬‬‫‪,360 ,364–316 ,312 ,311 ,313 ,322–321‬‬‫‪,136 ,133 ,134 ,140 ,316 ,312 ,311 ,361‬‬‫‪121 ,114 ,110–111 ,111‬‬‫ٔ‪٢‬بَ اٌلیٓ ا‪ٚ‬هگٕغی ‪,301 ,341 ,343 ,11........‬‬‫‪,114 ,111 ,312–311 ,311 ,320 ,321 ,306‬‬‫‪121 ,121 ,101 ,110 ,116 ,110–111‬‬‫ٔیىبالی (‪,136 ,311 ,313–321 ....... (Николай‬‬‫‪110 ,112 ,111 ,111 ,110‬‬‫‪ٚ‬‬‫‪ٚ‬یلیَٕىی )‪,314 ,304 .... (Введенский П.П.‬‬‫‪111 ,110 ,313‬‬‫‪ٚ‬یٍّبْ )‪324 ,301 ,301 ,301 ............ (Вельман‬‬‫ٖ‬‫٘بُّ ّبیك ← لبهی ٘بُّ‬‫ی‬‫ٔ‪٢‬بَ صبثزی ‪,62 ,22 ,20 ,04 ,11 ,16 ,11..........‬‬‫‪121 ,121‬‬‫یؾیی ف‪ٛ‬اعٗ ‪13 ,14 ........................................‬‬‫ٔ‪٢‬بَ ِقل‪323 ,316 ..................................... َٚ‬‬‫ی‪ٍٛ‬ف ثبی ‪121 ,312 ,310 ...............................‬‬‫ٔمْجٕل فبْ ٍٍ‪ٞ‬بْ فبْ ‪310 ,11 .....................‬‬‫‪292‬‬

‫ع‪٪‬وافی ٔبٍِوو‪ٛ‬هٍبرىچی‬

‫آ‬

‫ة‬
‫ثبىاه گً گنهی ‪313 ........... ................................‬‬‫آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب ‪,321 ,311 ,341 ,343 ,01 ,13 ,14 ,31......‬‬‫‪111 ,131 ,361 ,360‬‬‫ثب‪٩‬چٍٗوای ‪311 ,03 ........... ................................‬‬‫آییُ ٍوایی ‪16 .................... ................................‬‬‫ثبو‪316 ,311 .................... ................................ ٛ‬‬‫ا‬‫ثبیَ‪13 ........................... ................................ ْٛ‬‬‫اهن ‪,341 ,341 ,344 ,16 ,61 ,64 ,12 ,10 ,02........‬‬‫‪,134 ,141 ,140 ,311 ,311 ,360 ,321 ,331‬‬‫‪,101 ,106 ,110 ,111 ,111 ,114 ,113 ,132‬‬‫‪161 ,120‬‬‫اٍزبٔج‪ٛ‬ي ‪,343 ,12 ,13 ,03 ,11 ,11 ,14 ,16...........‬‬‫‪,311 ,316 ,312 ,310 ,314 ,311–313 ,336‬‬‫‪141 ,321 ,321‬‬‫ثقبها ‪,16–12 ,11–11 ,10 ,11–31 ,30 ,31 ,33.....‬‬‫‪,61–11 ,11 ,11–21 ,21–01 ,00 ,01–04‬‬‫‪,336 ,330 ,331 ,331 ,334–346 ,342 ,341–62‬‬‫‪,311–311‬‬‫‪,313–311‬‬‫‪,311–311‬‬‫‪,314‬‬‫‪,322–323 ,301–302 ,301–311 ,311–314‬‬‫‪,361–362 ,361–316 ,312 ,311 ,313–321‬‬‫‪,114–111 ,111–131 ,146–142 ,316 ,310‬‬‫‪160–101 ,111–111 ,113–111 ,111–111‬‬‫افْبه ِؾٍٗ ‪12 .................... ................................‬‬‫ثٍغ‪ٛ‬اْ ‪121 ,113 ,114 ,304 ,334 ........................‬‬‫اف‪٪‬بَٔزبْ ‪111 ,112 ,111 ,111 ,121 .....................‬‬‫ث‪ٙ‬بء اٌلیٓ ‪120 ,101 ,11 ......................................‬‬‫اِریآثبك ‪121 ,101 ................ ................................‬‬‫پ‬‫ألیغبْ ‪341 ...................... ................................‬‬‫ا‪ٚ‬چ ؽبعی ‪112 ................. ................................‬‬‫ا‪ٚ‬هرب آٍیب ‪311 ,11 .............. ................................‬‬‫ا‪ٚ‬ه‪ٔٚ‬ج‪ٛ‬ه‪111 ,323 ,04...................................... ٧‬‬‫ا‪٩ٚ‬الْ كه‪ٚ‬اىٍٖی ‪361 .......................................‬‬‫ا‪ٚ‬فب ‪323 ............................. ................................‬‬‫ایواْ ‪311 ,343 ,11.............. ................................‬‬‫ایْبْ اِال گنهی ‪11 ........... ................................‬‬‫ایْبْ اِال ِلهٍٍٗی ‪11 ....................................‬‬‫ایْبْ پری گنهی ‪312 .......... ................................‬‬‫پبی آٍزبٔٗ گنهی ‪312 ........................................‬‬‫پ‪ٍٛ‬زنی ك‪ٚ‬ىاْ گنهی ‪310 ,11 ..............................‬‬‫پیرتث‪ٛ‬ه‪341 ,12 ................ ................................ ٧‬‬‫پیزری‪٩‬واك ‪311 ,314 .............. ................................‬‬‫پریَِذ ‪311 ,11 ................. ................................‬‬‫پیْى‪316 ........................ ................................ ٖٛ‬‬‫پیىٕل ‪123 ,111 .................. ................................‬‬‫د‬‫ربربه ِؾٍٗ ‪12 ...................... ................................‬‬‫ربربهٍزبْ ‪13 ,13 ................. ................................‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬‫ربّىٕل ‪,341 ,16 ,61 ,11 ,11 ,14 ,23 ,01......‬‬‫‪,110 ,136 ,311 ,321 ,316 ,311 ,311 ,311‬‬‫‪164 ,112 ,111 ,111–114 ,124 ,102 ,101 ,111‬‬‫روِن ‪161 ,126 ,121 ,112 ,346 ............................‬‬‫ر‪ٛ‬هوَزبْ ‪,314 ,311 ,11 ,21 ,01 ,31 ,30 ,33......‬‬‫‪,111 ,113 ,114 ,101 ,116 ,116 ,311 ,313‬‬‫‪161 ,161 ,163 ,112 ,110‬‬‫ر‪ٛ‬هویٗ ‪112 ,302 ,312 ,61 ,12 ,11 ,14..................‬‬‫ر‪ٔٛ‬زبه ‪20 ,16 ,11 ................. ................................‬‬‫ط‬‫ع‪ٛ‬ی ىه گنهی ‪11 .............. ................................‬‬‫ع‪ٛ‬یجبه ِلهٍٍٗی ‪16 ,11 ....................................‬‬‫چ‬‫چبهع‪ٛ‬ی ‪,323 ,313 ,314 ,334 ,343 ,11 ,11......‬‬‫‪,114 ,121 ,123 ,106 ,111 ,112 ,364 ,316‬‬‫‪161 ,163 ,111‬‬‫ػ‬‫فریآثبك ثب‪٩‬ی ‪341............... ................................‬‬‫فی‪111 ,110 ,11 .............. ................................ ٖٛ‬‬‫ك‬‫كه‪ٚ‬اى ‪334 ,341 ................... ................................‬‬‫كه‪ٚ‬اىۀ ٍلّاؿفبٔٗ گنهی ‪13................................‬‬‫كٍز‪ٛ‬هفبٔچی گنهی ‪301....................................‬‬‫كی‪ٛ‬اْ ثیگی فبٔٗلب٘ی ‪311 ,312 ,311 ,22 ............‬‬‫كی‪ٛ‬أٗ ثب‪121 ,11 .............. ................................ ٧‬‬‫ه‬‫ه‪ٍٚ‬یٗ‪,04 ,16 ,12 ,11 ,14 ,11 ,11 ,13 ,16...........‬‬‫‪,11–14 ,61 ,61 ,61 ,14–26 ,01 ,02 ,01‬‬‫‪,300 ,311 ,316 ,313 ,332 ,334 ,341 ,343–10‬‬‫‪,361–361 ,362 ,361 ,313–321 ,306 ,302‬‬‫‪,112 ,111 ,114 ,116 ,111 ,110 ,116 ,311‬‬‫‪164 ,112 ,110 ,113 ,123‬‬‫هیگَزبْ ‪,140 ,311 ,361 ,311 ,11 ,12 ,10 ......‬‬‫‪106 ,111 ,111–111 ,113 ,114 ,132‬‬‫ؽغبى ‪311 ,13 .................... ................................‬‬‫ى‬‫ؽٖبه ‪111 ,126 ,112 ,322 ,320 ,334 ,341...........‬‬‫ىهگواْ ِیلأی ‪314............. ................................‬‬‫ؽ‪ٚ‬ود اِبَ كه‪ٚ‬اىٍٖی ‪111 ...............................‬‬‫ىیوٖ ث‪ٛ‬ال‪123 ,124 ........... ................................ ٧‬‬‫ؽ‪ ٗٛ‬اهثبة گنهی ‪310 ....................................‬‬‫ً‬‫ؽ‪ٛ‬یل پبیبْ ‪311 .................. ................................‬‬‫ٍجرییب ‪111 ,111 ,113 .......... ................................‬‬‫ؿ‬‫ٍزبهٖ ِٗ فبٕٗ ‪112 ,111 ,313 ............................‬‬‫فياه ‪121 ,116 ,112 ,11 ......................................‬‬‫ٍوای وّو ‪161 ,126 ........... ................................‬‬‫ف‪ٞ‬وچی ‪161 ,114 ,123 ,124 ..............................‬‬‫ٍّولٕل ‪,341 ,11 ,64 ,01 ,01 ,03 ,11 ,16 ,14......‬‬‫‪,313 ,361 ,360 ,314 ,323 ,311 ,314 ,311‬‬‫‪,102–101 ,111 ,111 ,112 ,111 ,131 ,136‬‬‫‪162 ,163 ,111–121 ,123–106‬‬‫فیبثبْ گنهی ‪,311 ,311 ,312 ,331 ,11–11........‬‬‫‪141 ,311 ,311 ,311 ,311‬‬‫ٍّولٕل كه‪ٚ‬اىٍٖی ‪11.......... ................................‬‬‫ف‪ٛ‬عٕل ‪14 .......................... ................................‬‬‫ف‪ٛ‬لٕل ‪102 ,101 ,01 ,31 .....................................‬‬‫فیبثبْ هٍزٍٗی ‪311 ,11 .....................................‬‬‫فیبثبْ ِلهٍٍٗی ‪11 .......... ................................‬‬‫‪294‬‬‫ٍ‪ٛ‬ىٔگواْ گنهی ‪112.........................................‬‬

‫و‪ٛ‬رطبتىچٍز‬‫ُ‬‫ّبفووبَ ‪122 ,311 ............... ................................‬‬‫ّبیقَی گنهی ‪361 ,11 ....................................‬‬‫ّ‪ٙ‬وٍجي ‪,316 ,311 ,311 ,341 ,11 ,02 ,31............‬‬‫‪161 ,121 ,121 ,121 ,112 ,323 ,316‬‬‫ّریآثبك ‪161 ,126 ,112......... ................................‬‬‫ّریاى ‪30 ............................. ................................‬‬‫‪116 ,121 ,121‬‬‫لبهّی ٍوایی ‪10 ................ ................................‬‬‫لبىالَزبْ ‪313 ..................... ................................‬‬‫لبىایل ‪116 .......................... ................................‬‬‫لبىاْ ‪16 ,11 ,13 ................. ................................‬‬‫لبٍُ ّیـ ِياهی ‪341 .........................................‬‬‫لب‪ٚ‬اٌٗ كه‪ٚ‬اىٍٖی ‪111 .......... ................................‬‬‫ّریثلْ چبهثب‪٩‬ی ‪106 ,313 .................................‬‬‫لیيیًریپٗ ‪114 ,121 ,120 ,124 ,101 ......................‬‬

‫ٓ‬

‫ن‬

‫ٕوافبْ ‪ٝ‬بلی ‪311 .............. ................................‬‬‫وبرزٗل‪ٛ‬ه‪٩‬بْ ‪163 ,111 ,113 ,111 ,11 ...................‬‬‫ٗ‬‫وبگبْ ‪,311 ,313 ,360 ,321 ,321 ,316 ,64.........‬‬‫‪,116 ,112 ,111 ,111 ,131–132 ,143 ,144‬‬‫‪,101 ,116 ,111 ,114 ,111 ,110–111 ,114‬‬‫‪163 ,111 ,111 ,126 ,120 ,123 ,101–102 ,101‬‬‫‪ٙ‬یب اٌلیٓ ‪114 ................... ................................‬‬‫‪٣‬‬‫‪٥‬وثبْ (لْالق) ‪11 .............. ................................‬‬‫‪ْ٥‬كآثبك ‪111–110 ,102.......................................‬‬‫‪ٞ٥‬به ِلهٍٍٗی ‪11 ............ ................................‬‬‫‪٧‬‬‫‪٩‬بىیبْ گنهی ‪311 .............. ................................‬‬‫‪٩‬غل‪ٚ‬اْ ‪,311 ,311 ,323 ,300 ,314 ,311 ,13......‬‬‫‪121 ,122 ,114 ,111 ,132 ,130 ,311 ,316‬‬‫‪ٛ٩‬هث‪121 ....................... ................................ ْٛ‬‬‫‪ٌٛ٩‬غٗ ‪311 ......................... ................................‬‬‫ف‬‫فو‪٩‬بٔٗ ‪111 ,110 ,114 ,341 ,346 ,11 ,31 ..............‬‬‫ق‬‫لبهاریىنی ‪334 ,341 ,341......................................‬‬‫لبهاو‪ٛ‬ي ‪,121 ,123 ,311 ,323 ,301 ,311 ,316....‬‬‫‪114 ,121‬‬‫ووإٍبثبك ‪113 ..................... ................................‬‬‫وووی ‪,110 ,114 ,136 ,146 ,323 ,316 ,312......‬‬‫‪163 ,111 ,126 ,121 ,112‬‬‫ووِیٕٗ ‪,111 ,314 ,331 ,341 ,343 ,14 ,64 ,16.....‬‬‫‪111 ,114 ,121 ,123 ,124‬‬‫و‪ٛ‬وٍلاُ ِلهٍٍٗی ‪,314 ,301 ,16 ,12 ,11......‬‬‫‪141 ,312‬‬‫و‪ٛ‬الة ‪334 ,341 ................ ................................‬‬‫ویٍیف ‪126 ......................... ................................‬‬‫گ‬‫گب‪ٚ‬وْبْ گنهی ‪311 ........... ................................‬‬‫گب‪ٚ‬وْبْ ؽ‪ٙٛ‬ی ‪310 .........................................‬‬‫گب‪ٚ‬وْبْ ِلهٍٍٗی ‪26 ,14 .................................‬‬‫ي‬‫ٌت ؽ‪ ٗٛ‬كی‪ٛ‬اْ ثیگی ‪314 ,11 ..........................‬‬‫لبهّی ‪,121 ,111 ,112 ,111 ,116 ,311 ,13.......‬‬‫‪295‬‬

‫ثخبرا أمالثیٔڭ تأریخی‬

‫َ‬

‫‪ٚ‬‬

‫ِبهوِ گنهی ‪311 ,312 ,310 .............................‬‬‫‪ٚ‬اثىٕل ‪316 ,323 ,311 ,13 ...................................‬‬‫ِؾٍۀ ثبال ‪122 ..................... ................................‬‬‫‪ٚ‬ىیوآثبك ‪12......................... ................................‬‬‫ِو‪163 ,112 ,113 ,10 ........................................ ٚ‬‬‫‪٩ٚ‬بٔيٖ ‪121 ,311 ................. ................................‬‬‫َِى‪111 ,113 ,102 ,131 ,320 ,331................... ٛ‬‬‫ٖ‬‫ِْ‪ٙ‬ل ‪111 .......................... ................................‬‬‫ِٖو ‪11 .............................. ................................‬‬‫ٕ٘ل‪ٍٚ‬زبْ ‪11...................... ................................‬‬‫ی‬‫ِری ‪114 ............................. ................................‬‬‫ِری ‪٥‬وة ِلهٍٍٗی ‪12 ,11 .................................‬‬‫یبپ‪10 ,11 ....................... ................................ ْٛ‬‬‫ْ‬‫یبٌ‪334 ,12 ,11 ,01 .......... ................................ ٗٞ‬‬‫ٔمیت ِلهٍٍٗی ‪16 ,11 ......................................‬‬‫ّٔبٔگبْ ‪141 ....................... ................................‬‬‫ٔ‪ٛ‬ه آرب ‪116 ,111 ................. ................................‬‬‫ٔ‪٩ٛ‬بی ٍوایی ‪311 .............. ................................‬‬‫‪296‬‬‫یب‪ٚ‬اعنی ‪121........................ ................................‬‬‫یب‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب ← آ‪ٚ‬ه‪ٚ‬پب‬‫یزی ٍ‪110 ,101 ................ ................................ ٛ‬‬‫یىٗثب‪114 ,320 ................ ................................ ٧‬‬‫فٍك ‪ ٚ‬لجیٌٍٗو و‪ٛ‬هٍبرىچی‬‫ا‬‫اف‪٪‬بْ ‪111 ,112 ,111 ,111...................................‬‬‫أگٍیٌ ‪111–111 ............... ................................‬‬‫ا‪ٚ‬ىثه ‪161 ,311 ,362 ,314 ,30 ............................‬‬‫ا‪ٚ‬ىثىچٗ ‪162 ,311 ............. ................................‬‬‫ایوأٍی ‪311 ,311 ,361 ,62 ,61 ,63 ,16–13 ...........‬‬‫ایوأی ‪161 ,316 ,311 ,311 ,11 ............................‬‬‫پ‬‫پوٍیبْ ‪124 ,311 ,16 ,10.....................................‬‬‫د‬‫‪,301–300 ,301–311 ,311–311 ,312 ,313‬‬‫‪,316 ,363 ,311 ,313 ,321 ,320 ,323 ,301‬‬‫‪,114 ,111–110 ,111–113 ,131–131 ,144‬‬‫‪,101 ,101 ,112 ,111 ,111 ,112 ,111 ,111‬‬‫‪164 ,114 ,126 ,121–124‬‬‫ه‪ٍٚ‬چٗ ‪111 ,311 ,312 ,310 ,311 ,332 ................‬‬‫‪٣‬‬‫‪٥‬وة ‪161 ,311 ................... ................................‬‬‫ف‬‫فبهٍی ‪,311 ,341 ,61 ,01 ,11 ,13 ,11 ,16........‬‬‫‪,111 ,111 ,361 ,362 ,311 ,311 ,311 ,311‬‬‫‪162 ,163‬‬‫ق‬‫ربربه ‪,01 ,11 ,11 ,11 ,14 ,16 ,11 ,11 ,13 ,14......‬‬‫‪,312 ,311 ,331 ,341–344 ,62 ,14–21 ,01‬‬‫‪161 ,121 ,116 ,114 ,112 ,311 ,324 ,311‬‬‫لبفمبىیل ‪120 ,114 ,311 ......................................‬‬‫ربربهچٗ ‪11 .......................... ................................‬‬‫ن‬‫ربعیه ‪161 ,124 ,311 ,62 ,61 ,16 ,11 ,11 ...........‬‬‫ر‪ٛ‬هن ‪62 ,11 ,11 ................ ................................‬‬‫ر‪ٛ‬هوچٗ ‪162 ,366 ,362 ,314................................‬‬‫ر‪ٛ‬هوّٓ ‪,126 ,114 ,141 ,146 ,16 ,13 ,11...........‬‬‫‪161 ,112 ,111‬‬‫ه‬‫ه‪,11 ,11 ,62 ,61–64 ,11 ,21–21 ,10 ,11...... ًٚ‬‬‫‪,311 ,311 ,311 ,331 ,331 ,341 ,341 ,11 ,11‬‬‫ویٕٗوٌ ‪121 ,311 ,31 ......... ................................‬‬‫َ‬‫ِبٔ‪٪‬یذ ‪13 ,31 .................... ................................‬‬‫ی‬‫ی‪ٛٙ‬كی ‪,311 ,311 ,311 ,314 ,316 ,11 ,11........‬‬‫‪161 ,120 ,123‬‬‫وزبة‪ ،‬ك‪ٚ‬هی ْٔو ‪ ٚ‬عّ‪٦‬یزٍو و‪ٛ‬هٍبرىچی‬‫آ‬‫آییٕٗ (ِغٍٗ) ‪323 ,11 ............ ................................‬‬‫ا‬‫اٌفذ (‪٩‬يیزٗ) ‪00 .................. ................................‬‬‫ا‪ٚ‬چم‪٩( ْٛ‬يیزٗ) ‪163 ............ ................................‬‬‫ایٍچیفبٔٗ ← ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی‬‫ة‬‫ثقبهای ّویف (‪٩‬يیزٗ) ‪316 ,311 ,313–316 .......‬‬‫«ثووذ ّووزی» ‪323 ,311 ,316 ............................‬‬‫پ‬‫پو‪ٚ‬هُ (‪٩‬يیزٗ) ‪11 ............... ................................‬‬‫د‬‫ربڭ (ِغٍٗ) ‪163 .................. ................................‬‬‫رواعُ اؽ‪ٛ‬اي ٍٍف (وزبة) ‪31 ............................‬‬‫«روثیۀ ا‪ٝ‬فبي» ‪331 .............. ................................‬‬‫روریً اٌموآْ (وزبة) ‪04 ,11 .................................‬‬‫روعّبْ (‪٩‬يیزٗ) ‪61 ,11 ,11 ..................................‬‬‫ر‪ٛ‬هاْ (‪٩‬يیزٗ) ‪316 ,313 ,314 ,316 .......................‬‬‫ر‪ٛ‬هوَزبْ عّ‪ٛٙ‬هیزی ‪114 ....................................‬‬‫ر‪ٛ‬هوَزبْ ‪ٚ‬الیزیٕڭ گيیزی (‪٩‬يیزٗ) ‪311 ................‬‬‫ر‪ٙ‬نیت (وزبة) ‪32 .............. ................................‬‬‫ر‪ٙ‬نیت اٌٖجیبْ (وزبة) ‪341 ,11 .........................‬‬‫چ‬‫چ‪ٙ‬ؤّٖب (‪٩‬يیزٗ) ‪11............. ................................‬‬‫ػ‬‫ؽبّیۀ ل‪ٞ‬جی (وزبة) ‪32......................................‬‬‫ؽجً اٌّزنی (‪٩‬يیزٗ) ‪11.........................................‬‬‫ؽىّذ اٌ‪٦‬نی (وزبة) ‪32.....................................‬‬‫ه‬‫ه٘رب ٔغبد (وزبة) ‪311......................................‬‬‫ه‪ ًٚ‬ایٍچیفبٍٔٗی ‪,11 ,64 ,11 ,11 ,14–26......‬‬‫‪,311–311 ,312 ,311–316 ,331 ,341 ,344‬‬‫‪,314 ,321 ,320 ,301 ,301 ,301 ,303 ,304‬‬‫‪,131–131 ,316 ,361 ,360 ,363–316 ,312‬‬‫‪112 ,110 ,111 ,111 ,111 ,116 ,111 ,111‬‬‫ً‬‫ٍیبػ ٕ٘لی (وزبة) ‪311.....................................‬‬‫ٍیبؽزٕبِۀ اثوا٘یُ ثیه (وزبة) ‪11 ,11 ..................‬‬‫ٍیؾٗ (وزبة) ‪311............... ................................‬‬‫ٍری ٔجی (وزبة) ‪31............. ................................‬‬‫ُ‬‫ّوػ ‪٥‬مبیل َٔفی (وزبة) ‪32..............................‬‬‫ّوػ ِال (وزبة) ‪32............ ................................‬‬‫ّ‪ٛ‬ها (ِغٍٗ) ‪11................... ................................‬‬‫«ّ‪ٛ‬های اٍالَ» ‪111 ,112 ,111 ,131 ...................‬‬

‫و‪ٛ‬رطبتىچٍز‬‫ٓ‬‫ٕوا‪َِ ٛ‬زمیُ (ِغٍٗ) ‪343 ,11 .............................‬‬‫ٗ‬‫«ِ‪٦‬وفذ وزجقبٍٔٗی»‪,302 ,311 ,316 ,311.........‬‬‫‪323‬‬‫ِال عالي (وزبة) ‪32 .......... ................................‬‬‫ِال ٖٔو اٌلیٓ (ِغٍٗ) ‪14 ....................................‬‬‫‪ٙ‬و‪ٚ‬هیبد كیٕیٗ (وزبة) ‪11 .................................‬‬‫ِٕب‪١‬وٖ (وزبة) ‪311 ,311 .....................................‬‬

‫‪ٛ‬‬

‫ْ‬

‫‪ٝ‬جمبد (وزبة) ‪31 .............. ................................‬‬‫ٔ‪ٛ‬اكه اٌ‪ٛ‬لبی‪( ٤‬وزبة) ‪11 ,14 ,16 ..........................‬‬

‫‪٣‬‬

‫‪ٚ‬‬

‫‪٥‬بیٍٗ (وزبة) ‪311 ............... ................................‬‬‫‪ٚ‬لذ (‪٩‬يیزٗ) ‪12 ,11 ,11 ,13 ,61–61 ,04 ,11 ......‬‬

‫ق‬

‫ی‬

‫ل‪ٛ‬ر‪٩( ٌُٛٛ‬يیزٗ) ‪163 .......... ................................‬‬‫َ‬‫یبُ ثقبهاٌیٍو ‪,111 ,116 ,110 ,111 ,62 ,61........‬‬‫‪161–161 ,114 ,101 ,102 ,101 ,101 ,116‬‬‫ٍَِّبٔبْ كاه اٌواؽذ (وزبة) ‪311 ......................‬‬‫‪299‬‬