( ร ่ า ง )  
มาตรฐานส ิ นค ้ าเกษต ร  
การป ฏ ิ บ ั ต ิ ทา งการ เกษตร ท ี ่ ด ี ส าหร ั บ ฟาร ์ มสุกร   
1.  ขอบข ่ าย   
1.1  มาตรฐ าน ส ิ น ค ้ าเก ษ ตรนี ้  ก  า ห น ด ก า ร ป ฏ ิ บ ั ต ิ ท า ง ก า ร เ ก ษ ต ร ท ี ่ ด ี ส  า ห ร ั บ ฟ า ร ์ ม ส ุ กร ต า ม ท ี ่ ก  า ห น ด
น ิ ย า ม ไ ว ้ ใ น ข ้ อ  2.1 ค ร อ บ ค ล ุ ม อ ง ค์ ป ร ะ ก อ บ ฟ า ร ์ ม  ก า ร จ ั ด ก า ร ฟ า ร ์ ม  บ ุ ค ล า ก ร  ส ุ ข ภ า พ ส ั ต ว ์   
ส ว ั ส ดิ ภ า พ ส ั ต ว ์  ส ิ ่ ง แ ว ด ล ้ อ ม  แ ล ะ ก า ร บ ั น ท ึก ข ้ อ ม ู ล  เ พ ื ่ อ ใ ห ้ ไ ด ้ ส ุ ก ร ท ี ่ ม ี ค ว า ม เ ห ม า ะ ส ม ใ น ก า ร
น  า ไ ป เ ล ี ้ ย ง  ห ร ื อ น  า ไ ป ใ ช ้ เ ป ็ น อ า ห า ร  โ ด ย ค  า น ึ ง ถึง ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย อ า ห า ร  ส ุข ภ า พ ส ัต ว ์  ส ว ั ส ดิ ภ า พ ส ัต ว ์  
และส ิ ่ ง แวดล ้ อม   
1.2  ม า ต ร ฐ า น ส ิ น ค ้ า เ ก ษ ต ร น ี ้  ใ ช ้ ก ั บ ฟ า ร ์ ม ท ี ่ เ ล ี ้ ย ง ส ุ ก ร ท ี ่ ม ี ช ื ่ อ ว ิ ท ย า ศ า ส ต ร ์ ว ่ า  Sus sc rofa ท ั ้ ง ท ี ่ เ ป ็ น
ส ุ กร บ ้ าน และส ุ กร ป ่ า  
2.  นิยาม 
ค ว า ม ห ม า ย ข อ ง ค  า ท ี ่ ใ ช ้ ใ น ม า ต ร ฐ า น ส ิ น ค ้ า เ ก ษ ต ร น ี ้  ม ีด ัง ต ่ อ ไ ป น ี ้ 
2.1   ฟ า ร ์ ม ส ุ กร  (pig farm) ห ม า ย ถ ึ ง  ส ถ า น ป ร ะ ก อ บ ก า ร ท ี ่ เ ล ี ้ ย ง ส ุ ก ร พ ่ อ แ ม ่ พ ั น ธุ ์  ส ุ ก ร อ น ุ บ า ล   
ห ร ื อ ส ุ ก ร ขุน  อย ่ างใดอย ่ างห น ึ ่ ง  หร ื อหล ายอย ่ างรวมก ั น   
3.    ข ้ อ ก าหนด   
3.1  อ ง ค ์ ป ระก อ บฟาร ์ ม  
3.1.1   ส ถาน ท ี ่ ต ั ้ ง  
หล ั กก าร  
ก า ร เ ล ื อ ก ส ถ า น ท ี ่ ต ั ้ ง เ พ ื ่ อ ป ร ะ ก อ บ ก ิ จ ก า ร ฟ า ร ์ ม ส ุ ก ร มี ค ว า ม ส  า คั ญ  ต ้ อ ง ค  า น ึ ง ถึ ง ก า ร ปนเ ป ื ้ อน  
ข อ ง อ ั น ต ร า ย ท า ง ก า ย ภ า พ  เ ค มี  แ ล ะ ช ี ว ภ า พ จ า ก ส ภ า พ แ ว ด ล ้ อ ม  ก า ร ค ม น า ค ม ท ี ่ ส ะ ด ว ก   
แ ล ะ ก า ร มี แ ห ล ่ ง น  ้ า ท ี ่ เ ห ม า ะ ส ม แ ล ะ เ พ ี ย ง พ อ  เ พ ื ่ อ ใ ห ้ แ น ่ ใ จ ว ่ า ไ ม ่ ม ี ผ ล ก ร ะ ท บ ต ่ อ ส ุ ข ภ า พ  
และ ส ว ั ส ดิ ภ าพ ส ั ต ว ์  ส า ม ารถ ขน ส ่ ง ส ุ ก ร  อ า ห า ร ส ั ต ว ์  เ ว ช ภั ณ ฑ ์  แ ล ะ อุ ป ก ร ณ์ ต ่ า ง ๆ  ไ ด ้ ส ะด วก   
แ ล ะ ไ ม ่ เ ก ิ ด ป ั ญ ห า ก า ร ข า ด แ ค ล น น  ้ า ใ ช ้  ( ร ่ าง ) มก ษ.  6403 -XXXX  มก ษ.  6403 -XXXX                     2  
 
 3 . 1 . 1 . 1   มีห ล ั ก ฐ า น แ ส ด ง ก า ร ย ิน ย อ ม ใ ห ้ ป ร ะ ก อ บ ก ิ จ ก า ร จ า ก ร า ช ก า ร ส ่ว น ท ้ อ ง ถิ ่ น   
3.1.1. 2   ต ั ้ ง อ ย ู่ ใ น ส ภ า พ แ ว ด ล ้ อ ม ท ี ่ ไ ม ่ เ ส ี ่ ย ง ต ่ อ ก า ร ป น เ ป ื ้ อ น ข อ ง อ ั น ต ร า ย ท า ง ก า ย ภ า พ  เ ค มี  
แ ล ะ ช ี ว ภ า พ  เ ช ่ น  โ ร ง ง า น อุ ต ส า ห ก ร ร ม  แ ห ล ่ ง ร ว ม ข ย ะ  ท ี ่ ม ี ผ ล ก ร ะ ท บ ต ่ อ ส ุ ข ภ า พ ข อ ง ส ุ ก ร
และ คน ร วมท ั ้ ง ส ว ั ส ดิภาพ ส ั ต ว ์  หร ื อมีม าตร กา ร จ ั ด ก า ร ค ว า ม เ ส ี ่ ย ง ท ี ่ เหม าะ ส ม   
3.1.1. 3   ต ั ้ ง อ ย ู ่ ใ น พ ื ้ น ท ี ่ ท ี ่ ม ี เ ส ้ น ท า ง ก า ร ค ม น า ค ม ท ี ่ ส า ม า ร ถ ข น ส ่ ง ส ุ ก ร  อ า ห า ร ส ั ต ว ์  เ ว ช ภ ั ณ ฑ ์   
แ ล ะ อุ ป ก ร ณ์ ต ่ า ง ๆ  ได ้ ส ะดวก ไ ม ่ อ ย ู่ ใ น บ ร ิ เ ว ณ ท ี ่ น  ้ า ท ่ ว ม ขัง ได ้   
3.1.1. 4  ม ีแ ห ล ่ ง น  ้ า ท ี ่ ส ะอา ด และ ใช ้ เพ ี ย ง พอ  
3.1.2  ผ ั ง และ ล ั กษ ณะ ฟาร ์ ม 
 หล ั กก าร  
ก า ร ว า ง ผั ง ฟ า ร ์ ม แ ล ะ ก า ร จ ั ด แ บ ่ ง พ ื ้ น ท ี ่ ภ า ย ใ น ฟ า ร ์ ม อ ย ่ า ง เ ห ม า ะ ส ม จ ะ ช ่ ว ย ป ้ อ ง ก ั น  
ก า ร ป น เ ป ื ้ อ น  ส า ม า ร ถ ป ฏ ิบ ั ติ ง า น ไ ด ้ อ ย ่ า ง มี ป ร ะ ส ิ ท ธ ิ ภ า พ  แ ล ะ ไ ม ่ ส ่ ง ผ ล ก ร ะ ท บ ต ่ อ ส ุข ภ า พ ส ัต ว ์  
ส ว ั ส ดิภ า พ ส ั ต ว ์  และ ส ิ ่ ง แวดล ้ อม  
3. 1. 2. 1   ม ี พ ื ้ น ท ี ่ ข น า ด เ พ ี ย ง พ อ แ ล ะ เห ม า ะ ส ม ใ น ก า ร เล ี ้ ย ง ส ุ ก ร  ไ ม ่ ห น า แ น ่ น จ น ก่ อ ใ ห ้ เ ก ิ ด ป ั ญ ห า
ส ิ ่ ง แ ว ด ล ้ อ ม  ส ุ ข ภ า พ  แ ล ะ ส ว ั ส ดิภ า พ ส ัต ว ์   
3 . 1 . 2 . 2  มี ร ั ้ ว ห ร ื อ แ น ว ก ั ้ น ธ ร ร ม ช า ต ิ ท ี ่ ส า ม า ร ถ ค ว บ ค ุ ม ก า ร เ ข ้ า- อ อ ก ข อ ง ค น แ ล ะ ป ้ อ ง ก ั น ส ั ต ว ์ อ ื ่ น   
จ า ก ภ า ย น อ ก ไ ด ้  
3 . 1 . 2 . 3   ม ี ก า ร ว า ง ผ ั ง ฟ า ร ์ ม ส ุก ร ท ี ่ เ อ ื ้ อ ต ่ อ ก า ร ป ฏ ิ บ ั ต ิ ง า น อ ย ่ า ง ถ ู ก ส ุข ล ั ก ษ ณ ะ  ก  า ห น ด พ ื ้ น ท ี ่ ป ฏ ิบ ั ติ ง า น  
เ ป ็ น ส ั ดส ่ วน เ ช ่ น  พ ื ้ น ท ี ่ เ ล ี ้ ย ง ส ั ต ว ์  พ ื ้ น ท ี ่ เ ก ็ บ อ า ห า ร ส ั ต ว ์  พ ื ้ น ท ี ่ ส  า ห ร ั บ แยกและ ร ั กษา ส ุ กร ป ่ วย   
พ ื ้ น ท ี ่ ร ว บ ร ว ม ข ย ะ แ ล ะ ม ู ล  พ ื ้ น ท ี ่ ท  า ล า ย ซ า ก  แ ล ะ พ ื ้ น ท ี ่ จ  า ห น ่ า ย ส ุ ก ร  จั ด แ บ ่ ง พ ื ้ น ท ี ่ อ า ค า ร
ส  า น ั ก ง า น แ ล ะ ท ี ่ พ ั ก อ า ศ ั ย เ ป ็ น ส ัด ส ่ว น แ ย ก จ า ก บ ร ิ เ ว ณ เ ล ี ้ ย ง ส ัต ว ์   
3 . 1 . 2 . 4  มี ม า ต ร ก า ร ใ น ก า ร ป ้ อ ง ก ั น ส ั ต ว ์ ต ่ า ง ๆ  เ ข ้ า ส ู ่ พ ื ้ น ท ี ่ ส ่ ว น ก า ร ผล ิ ต  แ ล ะ มี ก า ร ค ว บ ค ุ ม ก า ร เ ข ้ า - ออก
ของ คน ผ ่ าน ทาง ช ่ องท างเข ้ า - อ อ ก ท ี ่ ก  า ห น ด  เ พ ื ่ อ ป ้ อ ง ก ั น ก า ร ป น เ ป ื ้ อ น ข ้ า ม  
3.1.3  โ รง เร ื อ น  
หล ั กก าร  
โ ค ร ง ส ร ้ า ง โ ร ง เ ร ื อ น ท ี ่ แ ข ็ ง แ ร ง  ถ ู ก ส ุ ข ล ั ก ษ ณ ะ  มี พ ื ้ น ท ี ่ เ พ ี ย ง พ อ  แ ล ะ ม ี ก า ร จ ั ด ก า ร ใ ห ้ ม ี
ส ภาพ แวดล ้ อม ท ี ่ เ ห ม า ะ ส ม ต ่ อ ก า ร เ ล ี ้ ย ง ส ุ ก ร  จ ะ ส ่ง ผ ล ด ีต ่ อ ส ุ ข ภ า พ แ ล ะ ส ว ั ส ด ิภ า พ ส ั ต ว ์ 
3 . 1 .3 .1  มี โ ค ร ง ส ร ้ าง แ ข ็ ง แ ร ง  ถ ู ก ส ุ ข ล ั ก ษ ณ ะ ม ี ก า ร ร ะ บ า ย อ า ก า ศ ท ี ่ ด ี  ง ่ าย ต ่ อ ก าร ท  าค ว า ม ส ะ อ า ด  
แ ล ะ บ  า ร ุ ง ร ั ก ษ า   
  3 มก ษ.  6403 - XXXX  
 
 3 . 1 .3 .2  มี พ ื ้ น ท ี ่ เ พ ี ย ง พ อ ใ น ก า ร เ ล ี ้ ย ง ส ุ ก ร  แ ล ะ มี ส ภ า พ แ ว ด ล ้ อ ม ภ า ย ใ น โ ร ง เ ร ื อ น เ ห ม า ะ ส ม ก ั บ ส า ย พ ั น ธุ ์  
ขนา ด แล ะอา ย ุ ของ ส ุ กร  
3. 1.3 .3  กร ณี โ ร ง เร ื อ น ป ิ ด ซ ึ ่ ง มีก า ร คว บ ค ุ ม ส ภ า พ แ วด ล ้ อ ม ได ้ แ ก่  อุ ณ ห ภ ู มิ  ค ว าม ช ื ้ น  ก า ร ร ะ บ า ย อ าก า ศ  
แ ล ะ แ ส ง ส ว ่ า ง  ใ ห ้ มี ส ัญญ า ณ เ ตื อ น แ ล ะ มี ม า ตร ก า ร ด  า เ น ิ น กา ร ใ น ก ร ณี อุ ปก ร ณ์ อ ัต โ น มั ติ ไ ม ่ ท  า ง า น  
ไ ฟ ฟ ้ า ดับ ห ร ื อ ขัด ข ้ อ ง   
3.2  การจ ั ดก าร ฟาร ์ ม 
3.2.1  ค ู่ มือการจ ั ดก าร ฟาร ์ ม 
 หล ั กก าร  
ค ู่ มื อ ก า ร จ ั ด ก า ร ฟ า ร ์ ม ส ุ ก ร ท ี ่ ม ี ร า ย ล ะ เ อ ี ย ด ก า ร ป ฏ ิ บ ั ต ิ ง า น ท ี ่ ส  า ค ั ญ ข อ ง ฟ า ร ์ ม ส ุ ก ร  จ ะ ช ่ ว ย ใ ห ้
บ ุ ค ล า ก ร ท ี ่ เ ก ี ่ ย ว ข ้ อ ง ส า ม า ร ถ น  า ค ู่ ม ื อ ไ ป ใ ช ้ ใ น ก า ร ป ฏ ิ บ ั ติ ง า น ต า ม ขั ้ น ต อ น ท ี ่ ก  า ห น ด ไ ว ้ 
อ ย ่ าง ถ ู ก ต ้ อง  และช ่ วย ให ้ กา ร จ ั ดกา ร ฟา ร ์ มสุ กร เป ็ นไป อย ่ าง มีประ ส ิ ทธ ิ ภาพ   
3.2.1 .1 ม ี ค ู ่ ม ื อก า รจ ัดก า รฟา ร ์ ม ท ี ่ แสดง ร า ย ล ะ เ อ ี ย ด ก า ร ป ฏ ิ บ ัต ิ ง า น ท ี ่ ส  า ค ัญ ภ า ย ใ น ฟ า ร ์ ม. ได ้ แก ่   
1) กา ร เตร ี ย มโ ร ง เร ื อน ก่อน น  าส ุ กร เข ้ าเล ี ้ ย ง   
2) กา ร จ ั ดกา ร ฟา ร ์ ม 
3) ร ะบ บ กา ร เล ี ้ ย ง ส ุ กร 
4) กา ร จ ั ดกา ร อา หาร และน  ้ า ส  าหร ั บ ส ุ กร   
5) กา ร ท  าควา มส ะอา ดและบ  ารุ ง ร ั กษาโร ง เร ื อน  และ อุป กร ณ์  
 6) กา ร จ ั ดกา ร ด ้ าน ส ุ ขภาพ ส ุ กร   
 7 ) กา ร ควบค ุ มสั ตว ์ พา หะ  
 8 ) กา ร จ ั ดกา ร ด ้ าน ส ุ ขาภิบ าลและส ิ ่ ง แวดล ้ อม  
 9 ) กา ร จ ั ดกา ร ด ้ าน ส ว ั ส ดิภาพ ส ั ตว ์  
 10) กา รบันท ึ กข ้ อม ู ล  
3.2.1.2  มีการ จ ั ดท  าเอ กสาร ส  าหร ั บ ขั ้ นตอ นแ ล ะว ิ ธ ี ปฏ ิ บ ั ติง า น ท ี ่ ส  า ค ัญ  
3.2.2  การจ ั ดก ารอ าหารและ น  ้ า  
 หล ั กก าร  
ก า ร จ ั ด ก า ร ใ ห ้ ส ุ ก ร ไ ด ้ ร ั บ อ า ห า ร แ ล ะ น  ้า ท ี ่ ม ี ค ุ ณ ภ า พ แ ล ะ เ พ ี ย ง พ อ ต ่ อ ค ว า ม ต ้ อ ง ก า ร  จ ะ ส ่ ง ผ ล ดี 
ต ่ อ ส ุ ขภาพ และสว ั ส ดิภาพ ส ั ตว ์ 
3.2.2 .1 ใช ้ อ า ห า ร ส ัต ว ์ ท ี ่ มี ค ุ ณ ภ า พ  ป ล อ ด ภั ย  แ ล ะ เ ห ม า ะ ส ม ส  า ห ร ั บ ก า ร เล ี ้ ย ง ส ุก ร  ต า ม พ ร ะ ร า ช บ ั ญ ญ ั ติ
ควบค ุ มค ุ ณภา พอา หา ร ส ั ตว ์  พ.ศ. 2558  
3.2.2.2  ห ้ ามใช ้ ส าร ต ้ องห ้ ามตาม พร ะร าชบั ญญั ติควบค ุ มค ุ ณภา พอา หาร ส ั ตว ์  พ.ศ. 2558  มก ษ.  6403 -XXXX                     4  
 
 3.2.2.3  ก า ร ผ ส ม ย า ล ง ใ น อ า ห า ร ส ั ต ว ์ ใ ห ้ อ ย ู่ ภ า ย ใ ต ้ ก า ร ค ว บ ค ุ ม ด ู แ ล ข อ ง ส ั ต ว แ พ ท ย ์ ผ ู ้ ค ว บ ค ุ ม ฟ า ร ์ ม ส ุ ก ร   
แยก พ ื ้ น ท ี ่ เ ก ็ บ อ า ห า ร ส ั ต ว ์ ผ ส ม ย า อ อ ก จ า ก พ ื ้ น ท ี ่ เก ็ บ อา หาร ท ั ่วไป และมีป ้ ายบ ่ ง ช ี ้    
3.2.2.4  มีการ ตรว จสอบค ุ ณภา พอา หาร ส ั ตว ์ ทาง กา ย ภาพ เบ ื ้ องต ้ น  
3.2.2. 5  จ ั ด ภ า ช น ะ แ ล ะ อุ ป ก ร ณ์ ใ ห ้ อ า ห า ร เ ห ม า ะ ส ม ก ั บ อ า ย ุ  ข น า ด  แ ล ะ จ  า น ว น ข อ ง ส ุ ก ร  แ ล ะ จ ั ด ว า ง
ใ น ต  า แ ห น ่ ง ท ี ่ ส ุ ก ร ท ุ ก ต ัว เ ข ้ า ก ิ น อ า ห า ร ไ ด ้ 
3.2.2. 6 ม ี ส ถ า น ท ี ่ เ ก ็ บ อ า ห า ร ส ั ต ว ์ แ ล ะ ว ั ต ถ ุ ดิ บ อ า ห า ร ส ัต ว ์ ท ี ่ ส ะ อ า ด  ร ะ บ า ย อ า ก า ศ ด ี  ส า ม า ร ถ ป ้ อ ง ก ั น
ค ว า ม ช ื ้ น  เ ช ื ้ อ ร า แ ล ะ ส ัต ว ์ พ า ห ะ ต ่ า ง ๆ  ได ้  โ ด ย แ ย ก อ อ ก จ า ก ส ถ า น ท ี ่ เ ก ็ บ เ ค ร ื ่ อ ง ม ื อ  อ ุ ป ก ร ณ ์ 
และสาร เคม ีเป ็ นพ ิ ษ   
3.2.2. 7 น  า อ า ห า ร ส ั ต ว ์ ท ี ่ เ ก ็ บ ไว ้ ก่อน ออก ใช ้ ก่อน  ( first in - first out)  
3. 2. 2. 8 น  ้า ท ี ่ ใ ช ้ ใ น ฟ า ร ์ ม ไ ด ้ ร ั บ ก า ร ป ้ อ ง ก ั น ก า ร ป น เ ป ื ้ อ น จ า ก ส ิ ่ ง ท ี ่ เ ป ็ น อ ั น ต ร า ย  ห ร ื อ ม ี ม า ต ร ก า ร ใ นก า ร
ป ร ั บ ป ร ุ ง ค ุ ณ ภ า พ ก่อ น น  า ม า ใ ช ้  
3. 2. 2. 9   มีน  ้ า ส ะอา ด ให ้ ส ุ กร ก ิ นได ้ อย ่ างท ั ่วถึง  
3.2.3  การจ ั ดก าร โ รง เร ื อ น  อ ุ ป กรณ ์  และ การบ  าร ุ ง ร ั กษ า  
 หล ั กก าร  
 กา ร จ ั ดก า ร โ ร ง เ ร ื อน  อุ ป กร ณ์  ใ ห ้ ส ะอาด  เ ป ็ น กา ร ล ดก า ร ส ะ ส มข องเ ช ื ้ อ ก่ อโ ร ค  แล ะ กา ร บ  ารุ ง 
ร ั ก ษ า โ ร ง เ ร ื อ น  อุป ก ร ณ์ ใ ห ้ อ ย ู่ ใ น ส ภ า พ พ ร ้ อ ม ใ ช ้ ง า น จ ะ ช ่ ว ย ใ ห ้ ป ฏ ิ บ ั ติ ง า น ไ ด ้ อ ย ่ า ง มีป ร ะ ส ิ ท ธ ิภ า พ
และปลอดภัย ต ่ อส ุ กร และบ ุ คล าก ร   
3. 2. 3. 1 ท  า ค ว า ม ส ะ อ า ด โ ร ง เ ร ื อ น แ ล ะ อุ ป ก ร ณ์ ใ ห ้ ถ ู ก ส ุ ข ล ั ก ษ ณ ะ  แ ล ะ บ  า ร ุ ง ร ั ก ษ า ใ ห ้ อ ย ู่ ใ น ส ภ า พ ดี  
พร ้ อมใ ช ้ ง าน  ไม ่ ก่อให ้ เก ิ ดอ ั นตร าย ต ่ อส ุ กร และบ ุ คล าก ร   
3. 2. 3. 2 น  า ม ู ล ส ั ต ว ์ อ อ ก แ ล ะ ท  า ค ว า ม ส ะ อ า ด  ไ ม ่ ใ ห ้ เ ก ิ ด ก า ร ห มั ก ห ม ม ภ า ย ใ น โ ร ง เ ร ื อ น แ ล ะ บ ร ิ เ ว ณ
ร อบ ๆ  
3. 2. 3.3 ภ า ย ห ล ั ง จ า ก ย ้ า ย ส ุ ก ร อ อ ก จ า ก โ ร ง เ ร ื อ น  ใ ห ้ ท  า ค ว า ม ส ะ อ า ด  ฆ ่ า เ ช ื ้ อ ค อ ก แ ล ะ อุ ป ก ร ณ์  
และ ป ิ ดพ ั ก ไว ้ ก่อน น  าส ุ กร ร ุ ่ น ให ม ่ เข ้ าเล ี ้ ย ง  ตาม ร ะยะ เ ว ล า ท ี ่ ก ร ม ป ศ ุ ส ั ต ว ์ ก  า ห น ด   
3. 2. 3.4  ม ีม า ต ร ก า ร ค ว บ ค ุ ม แ ล ะ ก  า จ ั ด ส ั ต ว ์ พ า ห ะ ท ี ่ เ ห ม า ะ ส ม 
3.3  บ ุ ค ลา กร 
 หล ั กก าร  
บ ุ ค ล า ก ร ท ี ่ ม ี ค ว า ม ร ู ้ ค ว า ม ส า ม า ร ถ ต า ม ห น ้ า ท ี ่ ค ว า ม ร ั บ ผ ิ ด ช อ บ  ม ี ส ุ ข ล ั ก ษ ณ ะ ส ่ ว น บ ุ ค ค ล 
และส ุ ขภาพ ดี  จะ ช ่ วย ใ ห ้ ก า ร ป ฏ ิ บ ั ติ ง าน เป ็ น ไปอ ย ่ างม ี ป ร ะส ิ ท ธ ิ ภ าพ  แล ะ ส ุ กร ได ้ ร ั บ ก า ร ด ู แ ล
ส ุ ข ภ า พ แ ล ะ ส ว ั ส ดิ ภ า พ อ ย ่ าง ถ ู กต ้ อ ง   5 มก ษ.  6403 - XXXX  
 
 3.3.1 มี จ  า น ว น บ ุ ค ล า ก ร เ พ ี ย ง พ อ  จ ั ด แ บ ่ ง ห น ้ า ท ี ่ แ ล ะ ค ว า ม ร ั บ ผ ิ ด ช อ บ อ ย ่ า ง ช ั ด เ จ น  โ ด ย ค  า น ึ ง ถึ ง
จ  า น ว น ส ุ ก ร ท ี ่ เ ล ี ้ ย ง 
3.3.2   บ ุ ค ล า ก ร มี ค ว า ม ร ู ้ ค ว า ม ส า ม า ร ถ เห ม า ะ ส ม ก ั บ ก า ร ป ฏ ิ บ ั ติ ง า น  บ ุ ค ล า ก ร ท ี ่ ท  า ห น ้ า ท ี ่ เ ล ี ้ ย ง ส ุ ก ร 
ต ้ อ ง มีค ว า ม ร ู ้  โ ด ย ไ ด ้ ร ั บ ก า ร ฝ ึ ก อ บ ร ม ห ร ื อ ก า ร ฝ ึ ก อ บ ร ม ใ น ข ณ ะ ป ฏ ิ บ ั ติ ง า น ใ น ก า ร เ ล ี ้ ย ง ส ุก ร   
3.3.3   ม ีส ั ต ว แ พ ท ย ์ท ี ่ ม ี ใ บ ร ั บ ร อ ง เ ป ็ น ส ั ต ว แ พ ท ย ์ ผ ู ้ คว บ ค ุ มฟาร ์ มสุ กร จา กกร มปศ ุ ส ั ตว ์  
3. 3. 4 บ ุ ค ล า ก ร ม ี ส ุ ข ล ั ก ษ ณ ะ ส ่ ว น บ ุ ค ค ล ท ี ่ ด ี  แ ล ะ ไ ด ้ ร ั บ ก า ร ต ร ว จ ส ุ ข ภ า พ ป ร ะ จ  า ป ี  ร ว ม ถึ ง โ ร ค ติ ด ต ่ อ
ร ะหว ่ าง ส ั ตว ์ และ คน ท ี ่ ส  า ค ัญ  
3. 3. 5 มี ม า ต ร ก า ร ป ้ อ ง ก ัน ก า ร ป น เ ป ื ้ อ น เ ช ื ้ อ ก่ อ โ ร ค เ ข ้ า ส ู ่ ส ่ ว น ก า ร ผ ล ิ ต ผ ่ า น ท า ง บ ุ ค ล า ก ร  เ ช ่ น  ก า ร จ ั ด เ ต ร ี ย ม
ห ้ องอาบ น  ้ า เคร ื ่ องแต ่ ง กา ย แ ล ะร องเท ้ าส  าหร ั บ ผ ู ้ ปฏ ิ บ ั ติง าน  
3. 3. 6  บ ุ ค ล า ก ร ท ี ่ เ จ ็บ ป ่ ว ย ด ้ ว ย โ ร ค ต ิ ด เ ช ื ้ อ ซ ึ ่ ง อา จ ป นเ ป ื ้ อน ส ู ่ ร ะบ บ กา ร ผล ิ ต  ห ้ า ม เ ข ้ า ป ฏ ิ บ ั ติ ง า น ภ า ย ใ น
ส ่วนโร ง เร ื อน เล ี ้ ย ง ส ุ กร   
3. 4  ส ุ ขภาพส ั ตว ์  
3. 4.1 การป ้ อ ง ก ั น และ ค ว บค ุ มโรค  
 หล ั กก าร  
ม า ต ร ก า ร ป ้ อ ง ก ั น แ ล ะ ค ว บ ค ุ ม โ ร ค  เ ช ่ น  ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย ท า ง ช ี ว ภ า พ  ก า ร เ ส ร ิ ม ส ร ้ า ง ภ ู มิ ค ุ ้ ม ก ั น  
ท ี ่ เ ห ม า ะ ส ม  แ ล ะ ก า ร ป ฏ ิ บ ั ติ ต าม พ ร ะร าช บ ั ญ ญ ั ติ โ ร ค ร ะ บ าด ส ั ต ว ์  พ . ศ .  2558 มี ค ว า ม ส  า คั ญ  
ต ่ อส ุ ขภาพ ของ ส ุกร  ช ่ วย ให ้ ส าม าร ถป ้ องก ั น กา ร แพ ร ่ กร ะจ าย แล ะควบ ค ุ ม เช ื ้ อก่อ โรค ผ ่ าน ทาง ค น 
ส ั ตว ์  และยานพ าหนะ ได ้ อย ่ า ง มีประ ส ิ ทธ ิ ภาพ  
3. 4.1.1 มี ม า ต ร ก า ร ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย ท า ง ช ี ว ภ า พ ใ น ก า ร ป ้ อ ง ก ั น แ ล ะ ค ว บ ค ุ ม โ ร ค อ ย ่ า ง เ ห ม า ะ ส ม  ภ า ย ใ ต ้
ก า ร ก  า ก ั บ ด ู แ ล ข อ ง ส ั ต ว แ พ ท ย ์ ผ ู ้ ค ว บ ค ุ ม ฟ า ร ์ ม ส ุ ก ร  ห ร ื อ ผ ู ้ ท ี ่ ไ ด ้ ร ั บ ม อ บ ห ม า ย จ า ก ส ั ต ว แ พ ท ย ์ 
ผ ู ้ ควบค ุ มฟาร ์ มสุ กร  
3. 4.1.2 ม ีม า ต ร ก า ร ป ้ อ ง ก ั น โ ร ค ท ี ่ อา จ มาก ั บ ส ุ กร ร ุ ่ น ใ ห ม ่ ท ี ่ น  า เ ข ้ า ฟ า ร ์ ม   
3. 4.1.3 ม ี ก า ร ป ้ อ ง ก ั น แ ล ะ ค ว บ ค ุ ม โ ร ค ท ี ่ ม า ก ั บ ย า น พ า ห น ะ  อ ุ ป ก ร ณ์  แ ล ะ บ ุ ค ค ล ก่ อ น เ ข ้ า - อ อ ก ฟ า ร ์ ม 
ร วมถึง มีการ จดบ ั นท ึ กกา ร ผ ่ าน เข ้ า - อ อ ก ฟ า ร ์ ม ท ี ่ ส า ม า ร ถ ต ร ว จ ส อ บ ไ ด ้   
3. 4 . 1.4 มี โ ปรแกร มก า ร ส ร ้ า ง ภ ู มิ ค ุ ้ มก ั นโ ร ค ร ว มถึ ง กา ร ก  า จ ั ดพยา ธ ิ ภา ย ใ นแล ะ ภา ย นอ ก ภา ย ใ ต ้ กา ร ด ู แล
ของ ส ั ตวแพ ทย ์ผ ู ้ ควบค ุ มฟาร ์ มสุ กร  
3. 4 . 1.5 ก ร ณ ี ท ี ่ เ ก ิ ด โ ร ค ร ะ บ า ด ห ร ื อ ส ง ส ั ย ว ่ า เ ก ิ ด โ ร ค ร ะ บ า ด ต ้ อ ง ป ฏ ิบ ั ติ ต า ม พ ร ะ ร า ช บ ั ญ ญ ั ติ โ ร ค ร ะ บ า ด ส ั ต ว ์  
พ.ศ. 2558 และค  าแ นะ น  าขอ ง กร มปศ ุ ส ั ตว ์   มก ษ.  6403 -XXXX                     6  
 
 3. 4.2  การบ  าบ ั ดโรค ส ั ตว ์  
 หล ั กก าร  
ก า ร บ  า บ ั ด โ ร ค ส ัต ว ์ จ  า เ ป ็ น ต ้ อ ง อ ย ู่ ภ า ย ใ ต ้ ก า ร ก  า ก ับ ด ู แ ล ข อ ง ส ัต ว แ พ ท ย ์ ผ ู ้ ค ว บ ค ุ ม ฟ า ร ์ ม ส ุก ร   
เ พ ื ่ อ ใ ห ้ ส ุ ก ร ไ ด ้ ร ั บ ก า ร ต ร ว จ ว ิ น ิ จ ฉ ั ย  ก า ร ร ั ก ษ า  ก า ร ป ้ อ ง ก ั น ก า ร เ ก ิ ด โ ร ค อ ย ่ า ง ถ ู ก ต ้ อ ง   
แ ล ะ ไ ม ่ ก่ อ ใ ห ้ เ ก ิ ด ผ ล ก ร ะ ท บ ต ่ อ ส ุ ข ภ า พ แ ล ะ ส ว ั ส ดิ ภ า พ ส ั ต ว ์ ร ว ม ท ั ้ ง ไ ม ่ เ ก ิ ด อ ั น ต ร า ย  
ต ่ อผ ู ้ บ ร ิ โภค  
3. 4.2.1 ก า ร บ  า บ ั ด โ ร ค ส ั ต ว ์ ต ้ อ ง อ ย ู่ ภ า ย ใ ต ้ ก า ร ก  า ก ั บ ด ู แ ล ข อ ง ส ั ต ว แ พ ท ย ์ ผ ู ้ ค ว บ ค ุ ม ฟ า ร ์ ม ส ุ ก ร   
โ ดย ปฏ ิ บ ั ติ ตา ม พ ร ะ ร า ช บ ั ญ ญ ั ติ ว ิ ช า ช ี พ ก า ร ส ัต ว แ พ ท ย ์  พ . ศ .  2545 แ ล ะ พ ร ะ ร า ช บ ั ญ ญ ั ติ ย า  
พ.ศ. 2510      
3. 4.2.2 ก า ร ใ ช ้ เ ข ็ ม ฉ ี ด ย า ส ุ ก ร  ต ้ อ ง มี ว ิ ธ ี ป ฏ ิ บ ั ติ ง า น ใ น ก า ร ป ้ อ ง ก ั น ไ ม ่ ใ ห ้ เ ข ็ ม ฉ ี ด ย า ห ั ก ค ้ า ง ใ น ตั ว ส ั ต ว ์  
แ ล ะ ม ีม า ต ร ก า ร แ ก ้ ไ ข ใ น ก ร ณ ีท ี ่ เ ก ิ ด ป ั ญ ห า 
3. 5 ส ว ั ส ดิภาพ ส ั ตว ์  
 หล ั กก าร  
ก า ร จ ั ด ก า ร ก า ร เ ล ี ้ ย ง ส ุ ก ร ต ้ อ ง ค  า น ึ ง ถึ ง ห ล ั ก ส ว ั ส ดิ ภ า พ ส ั ต ว ์  เ พ ื ่ อ ใ ห ้ ส ุ ก ร ส า ม า ร ถ แ ส ด ง
พฤติ ก ร ร ม ต า ม ธ ร ร ม ช า ต ิ ม ีค ว า ม เ ป ็ น อ ย ู่ ท ี ่ ด ี แ ล ะ ไม ่ เก ิ ด ความท ุ กข์ทรมาน   
3. 5 .1 เ ล ี ้ ย ง ห ร ื อ ด ู แ ล ให ้ ส ุ กร ม ี ค ว า ม เ ป ็ น อ ย ู่ ใ น ส ภ า ว ะ ท ี ่ เ ห ม า ะ ส ม  ม ี ส ุ ข อ น า ม ั ย ท ี ่ ด ี  ม ี ท ี ่ อ ย ู่  อ า ห า ร   
แ ล ะ น  ้ า อ ย ่ า ง เ พ ี ย ง พ อ  โ ดย เ ป ็ น ไ ป ตามพ ร ะราชบ ั ญ ญ ั ติ ป ้ อง ก ั น กา ร ท า ร ุ ณ กร ร ม  และกา ร จ ั ด  
ส ว ั ส ดิภ า พ ส ั ต ว ์  พ . ศ .  2 5 5 7   
3. 5.2  ก ร ณ ี ท ี ่ ส ุ ก ร ป ่ ว ย  บ า ด เ จ ็บ  ห ร ื อ พ ิ ก า ร  ซ ึ ่ ง ไ ม ่ ส า มา ร ถร ั ก ษา ใ ห ้ ห า ย ไ ด ้  ใ ห ้ ปฏ ิบ ั ติ อย ่ า ง เ หม า ะ ส ม
ไ ม ่ ใ ห ้ เ ก ิ ด คว า มท ุ ก ข์ ท ร มา น  โ ด ย ก า ร พ ิ จา ร ณ า ท  า ก า ร ุ ณ ย ฆา ตใ ห ้ อ ย ู่ ภา ย ใ ต ้ กา ร ก  า ก ั บ ด ู แ ล ข อง
ส ั ต ว แ พ ท ย ์ ผ ู ้ ค ว บ ค ุ ม ฟ า ร ์ ม ส ุ ก ร ห ร ื อ บ ุ ค ล า ก ร ท ี ่ ไ ด ้ ร ั บ ม อ บ ห ม า ย จ า ก ส ั ต ว แ พ ท ย ์ ผ ู ้ ค ว บ ค ุ ม
ฟา ร ์ มสุ กร  
3. 6 ส ิ ่ ง แวดล ้ อ ม  
 หล ั กก าร  
ก า ร จ ั ด ก า ร ซ า ก  ข ย ะ  ข อ ง เ ส ี ย  แ ล ะ น  ้ า เ ส ี ย จ า ก ฟ า ร ์ ม ส ุ ก ร จ ะ ส ่ ง ผ ล ก ร ะ ท บ ต ่ อ ส ิ ่ ง แ ว ด ล ้ อ ม  
จ ึ ง ต ้ องม ีกา ร ปฏ ิ บ ั ติอย ่ างถ ู กต ้ อง  
3. 6 .1 จ ั ด เ ก ็ บ ข ย ะ ม ู ล ฝ อ ย ใ น ภ า ช น ะ ท ี ่ ม ีฝ า ป ิ ด ม ิ ด ช ิ ด  น  า ไ ป ก  า จ ั ด อ ย ่ า ง เ ห ม า ะ ส ม แ ล ะ ถ ู ก ส ุ ข ล ั ก ษ ณ ะ 
3. 6.2 มีว ิ ธ ี กา ร จ ั ดกา ร ม ู ล ฝ อย ติดเช ื ้ อแ ล ะขยะอ ั น ตรา ย  แยกจา กขย ะท ั ่วไป   7 มก ษ.  6403 - XXXX  
 
 3. 6.3 ก  า จ ั ด แ ล ะ ท  า ล า ย ซ า ก ส ุ ก ร ด ้ ว ย ว ิ ธ ี ท ี ่ เ ห ม า ะ ส ม  โ ด ย อ ย ู่ ใ น ด ุ ล ย พ ิ น ิ จ ข อ ง ส ั ต ว แ พ ท ย ์ ผ ู ้ ค ว บ ค ุ ม
ฟา ร ์ มสุ กร  
3. 6.4 มี ร ะบ บ บ  าบั ด น  ้ าเ ส ี ย เ พ ื ่ อ ป ร ั บ ป ร ุ ง ค ุ ณ ภ า พ ขอ ง น  ้ า ท ิ ้ ง  โดยน  ้ าท ิ ้ ง จา ก ฟ าร ์ ม ส ุ กร ต ้ อง เ ป ็ น ไป ต าม
ป ร ะก า ศ กร ะท ร วง ท ร ั พ ย าก ร ธ ร ร ม ชาติ แ ล ะส ิ ่ ง แว ด ล ้ อ ม ว ่ า ด ้ วย ก าร ก  าห น ด ให ้ ก าร เ ล ี ้ ย ง ส ุ ก ร เ ป ็ น
แ ห ล ่ ง ก  า เ น ิ ด ม ล พ ิ ษ ท ี ่ จ ะ ต ้ อ ง ถ ู ก ค ว บ ค ุ ม ก า ร ป ล ่ อ ย น  ้ า เ ส ี ย ล ง ส ู ่ แ ห ล ่ ง น  ้ า ส า ธ า ร ณ ะ ห ร ื อ อ อ ก ส ู ่
ส ิ ่ ง แว ดล ้ อ ม แ ล ะ ป ร ะ ก า ศ กร ะ ทร ว ง ท ร ั พย า ก ร ธ ร ร มช า ติ แ ล ะ ส ิ ่ ง แ ว ด ล ้ อ ม ว ่ า ด ้ ว ย มา ต ร ฐ า น คว บ ค ุ ม
ก า ร ร ะ บ า ย น  ้ า ท ิ ้ ง จ า ก แ ห ล ่ ง ก  า เ น ิ ด ม ล พ ิ ษ ป ร ะ เ ภ ท ก า ร เ ล ี ้ ย ง ส ุก ร  
3. 6.5 มีการ จ ั ดกา ร ม ู ล ส ุ กร และกา ร ป ้ องก ั น กล ิ ่ นร บ กวน  
3. 7 การบ ั น ท ึ กข ้ อ ม ู ล  
 หล ั กก าร  
  ก า ร บ ั น ท ึ ก แ ล ะ เ ก ็ บ ร ั ก ษ า ข ้ อ ม ู ล ม ีค ว า ม ส  า ค ัญ ท ี ่ จ ะ ช ่ ว ย ใ น ก า ร ว ิ เ ค ร า ะ ห ์ ห า ส า เ ห ต ุท ี ่ ม า ข อ ง ป ั ญ ห า 
ห ร ื อ ข ้ อ ผิ ด พ ล า ด ใ น ก า ร จ ั ด ก า ร  แ ล ะ ต า ม ส อ บ ก า ร ท  า ง า น ใ น แ ต ่ ล ะ ขั ้ น ต อ น ว ่ า มี ค ว า ม ถ ู ก ต ้ อ ง  
ต า ม ว ิ ธ ี ป ฏ ิ บ ั ต ิท ี ่ ก  า ห น ด ไ ว ้ 
3. 7. 1 มี ก า ร บ ั น ท ึ ก ข ้ อ ม ู ล ผ ล ก า ร ป ฏ ิ บ ั ต ิ ง า น ใ น ข ั ้ น ต อ น ท ี ่ ส  า ค ั ญ ใ น ก า ร จ ั ด ก า ร ฟ า ร ์ ม  ท ี ่ ม ี ผ ล ก ร ะ ท บ 
ต ่ อส ุ ข ภา พ ส ุ ก ร แล ะ ก า ร คว บ ค ุ ม โ ร ค  ก า ร จ ั ดก า ร ด ้ า นก า ร ผ ล ิ ต  ร ว ม ถึ ง กา ร จ ั ด กา ร ด ้ า นส ิ ่ ง แ ว ดล ้ อม  
ดัง น ี ้ 
1) ข ้ อ ม ู ล เ ก ี ่ ย ว ก ั บ ตั ว ส ุ ก ร  เช ่ น  ห ม า ย เ ล ข  อ าย ุ  เ พ ศ  พ ั น ธุ ์  ป ร ะ ว ั ติ ก า ร ผ ส ม พ ั น ธุ ์  ก า ร ค ล อ ด  
กา ร ได ้ ร ั บ ว ั คซ ี น  และ ก าร ร ั กษาพ ย าบ าล   
2) ก า ร จ ั ด ก า ร อ า ห า ร แ ล ะ น  ้ า  เ ช ่ น  แ ห ล ่ ง ท ี ่ ม า ข อ ง อ า ห า ร แ ล ะ น  ้ า  ก า ร ใ ห ้ อ า ห า ร แ ล ะ น  ้ า 
3) ก า ร ร ั บ ส ุ ก ร ท ี ่ แ ส ด ง แ ห ล ่ ง ท ี ่ ม า   
4) ก า ร จ  า ห น ่ า ย แ ล ะ ก ร ะ จ า ย ส ุ ก ร   
5 ) กา ร เข ้ า - ออก ของ บ ุ คคล และยานพ าหนะ  
6) กา ร ใช ้ ส าร เคม ี ย าฆ ่ าเช ื ้ อ ห ร ื อว ั ตถ ุ อ ั นตร าย  
7) กา ร ใช ้ ว ั คซ ี นแ ล ะยาส ั ตว ์  เช ่ น ใบส ั ่ ง ย าส ั ตว ์  ใบมอบ หม ายการ ใช ้ ย าส ั ตว ์  
8 ) ข ้ อ ม ู ล บ ุ ค ล า ก ร  เ ช ่ น  ป ร ะ ว ั ติ บ ุ ค ล า ก ร  ป ร ะ ว ั ติ ก า ร ฝ ึ ก อ บ ร ม ห ร ื อ ก า ร ถ ่ า ย ท อ ด ค ว า ม ร ู ้   
ห น ้ า ท ี ่ ค ว า ม ร ั บ ผ ิด ช อ บ  และผล กา ร ตรว จส ุ ขภาพ ปร ะจ  าป ี  
9) บ ั น ท ึ ก ท ี ่ เ ก ี ่ ย ว ข ้ อ ง ก ั บ ก า ร บ  า บ ั ด น  ้ า เ ส ี ย 
3. 7 .2 ให ้ เก ็ บ ร ั กษาบั นท ึ กข ้ อม ู ล เป ็ นเวลาอ ย ่ างน ้ อย 3 ป ี