TÜRK GIDA  KODEKSİ 
GIDA ETİKETLEME VE  TÜKETİCİLERİ  BİLGİLENDİRME YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin  amacı; algı farklılıkları ve bilgi gereksinimleri dahil  gıda 
hakkında bilgilendirme açısından  tüketicilerin  korunmasına dayanak oluşturmak ve gıda hakkında  
bilgilendirme ve özellikle gıdaların  etiketlenmesi ile ilgili genel  kuralları, gereklilikleri ve 
sorumlulukları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, gıda zincirinin, faaliyetleri tüketicilere  gıda hakkında  
bilgilendirme gerektiren aşamalarında,  gıda işletmecilerine uygulanır. 
(2) Bu Yönetmelik, toplu tüketim yerleri tarafından  sunulan gıdalar dâhil son tüketici için 
amaçlanan tüm  gıdaları ve  toplu tüketim  yerlerine tedarik  için amaçlanan gıdaları kapsar.
(3) Bu Yönetmelik, belirli  gıdalar için yürürlükte olan özel mevzuatta belirlenen etiketleme 
gereklilikleri saklı kalmak kaydıyla  uygulanır.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik,  11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner  Hizmetleri, Bitki 
Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun  21 inci, 22 nci, 23 üncü,  24 üncü,  27 nci, 28 inci, 32 nci ve 34 üncü  
maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) 5996 sayılı Kanunun  üçüncü maddesindeki, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı 
Resmi Gazete’de yayımlanan  Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay  İşlemlerine Dair Yönetmeliğin  
dördüncü maddesindeki, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı  Resmi Gazete’de yayımlanan Gıda Hijyeni 
Yönetmeliğinin dördüncü maddesindeki,  27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmi Gazete’de 
yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinin  dördüncü maddesindeki, 
29/12/2011 tarihli ve 28157 (3.mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de  yayımlanan Türk  Gıda Kodeksi 
Aroma Vericiler  ve Aroma Verme  Özelliği Taşıyan Gıda  Bileşenleri Yönetmeliğinin dördüncü 
maddesindeki, 30/06/2013 tarihli  ve 28693 sayılı Resmi Gazete’de  yayımlanan Türk  Gıda  Kodeksi 
Gıda Katkı Maddeleri  Yönetmeliğinin dördüncü  maddesindeki tanımlara ilave olarak bu maddenin 
ikinci ve  üçüncü fıkralarında yer alan  tanımlar da geçerlidir.
(2) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Alışılagelen ad: Açıklamaya ihtiyaç duyulmaksızın tüketiciler tarafından  gıdanın adı olarak 
kabul edilen  adı,
b) Ana bileşen: Gıdanın  % 50’sinden fazlasını oluşturan veya tüketici  tarafından  genellikle 
gıdanın adı ile  ilişkilendirilen ve  çoğu zaman  miktarının belirtilmesi gereken bileşeni  veya bileşenleri,
c) Bakanlık:  Gıda, Tarım ve  Hayvancılık Bakanlığını,
ç) Besin  öğesi: Protein, karbonhidrat, yağ, lif, sodyum ve Ek-9 Bölüm 1’de yer alan vitaminler  
ve mineraller ile  bu gruplara  ait olan veya bu gruplardan birinin  öğeleri olan  maddeleri,
d) Bileşen: Bir gıdanın üretiminde veya hazırlanmasında kullanılan ve değişmiş bir formda da 
olsa son üründe  bulunan aroma  vericiler, gıda katkı maddeleri, gıda enzimleri de dâhil herhangi bir 
madde veya ürünü  ve bileşik bileşenin herhangi  bir bileşenini,
e) Bileşik  bileşen: Kendisi birden fazla bileşenin ürünü olan bileşeni,
f) Buğday: Triticum cinslerinden herhangi  birini,
g) Dış ambalaj: Hazır ambalajlı gıdaların  gıda işletmecileri arasında taşınması veya bu yerlerde 
depolanması sırasında koruma  veya taşıma amacıyla içine konulduğu ambalajı, 
ğ) Etiket: Gıdanın ambalajının veya kabının  üzerine yazılmış, basılmış, şablon ile basılmış, 
işaretlenmiş, kabartma  ile işlenmiş, soğuk  baskı ile basılmış, yapıştırılmış veya  iliştirilmiş  olan 
herhangi bir  işareti,  markayı, damgayı,  resimli  veya diğer  tanımlayıcı unsurları,
h) Etiketleme: Gıdaya eşlik eden veya atıfta  bulunan  herhangi bir ambalaj,  belge, bildirim veya 
etiket üzerinde yer alan, gıda ile ilgili  herhangi bir yazı, bilgi, ticari marka,  marka  adı, resimli unsur 
veya işaretleri,   ı) Gıda enzimi: Bitki,  hayvan veya mikroorganizmalardan veya  bir fermantasyon prosesinden 
elde edilen ürün dâhil olmak  üzere  belirli  bir biyokimyasal reaksiyonu  katalizleyebilen  bir veya daha  
fazla enzimi  içeren ve gıdanın  üretimi, işlenmesi, hazırlanması,  muamelesi, ambalajlanması, nakliyesi  
veya depolanmasının herhangi bir  aşamasında teknolojik bir amaçla gıdaya  ilave edilen  ürünleri,   
i) Gıda hakkında bilgilendirme: Bir etiket veya gıdaya eşlik eden diğer  materyal  veya modern  
teknoloji araçları  ile sözlü  iletişimi de kapsayan diğer araçlar vasıtasıyla son tüketiciye  sunulan  ve gıda 
ile ilgili  olan bilgilendirmeyi,
j) Gıda hakkında  bilgilendirme mevzuatı:  Belirli gıda gruplarına veya özel durumlarda tüm 
gıdalara uygulanabilen  genel nitelikli kurallar ve sadece özel gıdalara uygulanan  kurallar dahil gıdalar 
hakkında bilgilendirmeyi ve  özellikle  etiketlemeyi kapsayan düzenlemeleri,
k) Gıda hakkında  zorunlu  bilgilendirme: Mevzuat  gereğince son tüketiciye sağlanması  gereken 
bilgileri,
l) Gluten:  Bazı bireylerin duyarlı oldukları, suda ve 0,5 M sodyum  klorür çözeltisinde 
çözünmeyen ve buğday, çavdar,  arpa, yulaf  veya bunların melez çeşitlerinden  ve türevlerinden gelen 
proteini,
m) Görüş  alanı: Bir ambalajın, tek bir bakış noktasından okunabilen tüm yüzeylerini,
n) Hazır ambalajlı  gıda:  Tüketicinin talebi doğrultusunda  satış yapılan işletmede ambalajlanan  
gıdalar veya doğrudan satış için hazır  ambalajlı  hale getirilen gıdalar  hariç olmak üzere; her durumda  
açılmadan veya  değiştirilmeden içeriği  değiştirilemeyecek şekilde, ambalajı gıdayı tamamen veya  
sadece kısmen  kaplayan,  son tüketiciye  ve toplu tüketim yerlerine bu şekilde sunulan  gıda ve satışa  
sunulmadan önce içine  konulduğu ambalajdan  oluşan herhangi bir  tek birimi,
o) Hazır ambalajlı hale getirilen gıda: Son tüketiciye  veya toplu tüketim yerlerine doğrudan  satış 
için, 
1) Fırıncılık ve pastacılık ürünleri dışındaki gıdalar  ile ilgili olarak; perakendeci tarafından  
ambalajlandığı tesiste veya bu perakendeci  tarafından kullanılan  mobil bir araçta ya da hareketli bir 
tezgâhta satılmak  üzere, aynı  perakendeci  tarafından ambalajlanarak,
2) Fırıncılık  ve pastacılık ürünleri ile ilgili olarak;
- (1) numaralı  alt bentte belirtildiği şekilde satılmak üzere, perakendeci  tarafından 
ambalajlanarak,
- Üreticisi  tarafından üretildiği tesiste satılmak üzere, yine üreticisi tarafından hazır ambalajlı 
hale getirilerek,
sunulan gıdayı,
ö) Menşe ülke: Gıdanın,  27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı  Gümrük Kanununa uygun olarak 
belirlenen menşe  ülkesini,
p) Net miktar: Ambalajlı gıdanın,  ambalaj malzemesi ve gıda ile birlikte  ambalajlanan diğer 
malzemeler hariç miktarını,
r) Okunabilirlik: Bilgilendirmenin; punto büyüklüğü, harf aralığı, satır aralığı, çizgi  genişliği, 
yazı rengi,  yazı karakteri, harflerin  yükseklik-genişlik oranı,  malzemenin yüzeyi  ve baskı ile zemin  
arasında belirgin kontrastın yanı sıra çeşitli  unsurlar vasıtasıyla  belirtildiği ve genel  nüfus için görsel 
olarak erişilebilir  fiziksel görünümünü,  
s) Özel beslenme amaçlı gıda: İlgili gıda  kodeksinde tanımlanan gıdaları,
ş) Parti: Gıdanın  ilgili  gıda kodeksinde tanımlanan  satış birimleri topluluğunu,
t) Reklam: 7/11/2013 tarihli ve 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun 
kapsamında yapılan ticari reklamları,
u) Resmî ad: Gıdanın ilgili mevzuatta belirlenen  adını,
ü) Son tüketim tarihi: Mikrobiyolojik açıdan kolay  bozulabilen ve bu yüzden  kısa bir süre sonra 
insan sağlığı  açısından  tehlike teşkil  etmesi muhtemel olan gıdaların  tüketilebileceği  son tarihi,
v) Süzme ağırlığı: Sıvı ortam içinde satışa sunulan  katı gıdanın, sıvı kısmı  uygun yöntemlerle 
ayrıldıktan sonraki net  miktarını,
y) Tanımlayıcı ad: Gıdanın ve gerektiğinde kullanımının  tanımlanmasını,  tüketicilerin gıdanın 
gerçek doğasını anlamasını ve karıştırılabileceği  diğer gıdalardan ayırt etmesini sağlayan yeterince 
açık olan adı,
z) Tasarlanmış nanomateryal:  Serbest halde veya agregat veya  aglomerat şeklinde içerdiği 
partiküllerin boyut dağılımı  açısından %50 veya daha fazlasının  1-100 nm aralığında olduğu özel bir 
fonksiyon veya amaç  için üretilen  maddeyi,aa) Tasarlanmış nanomateryal tanımında geçen;
1) Partikül:  Tanımlanmış  fiziksel  boyutlardaki küçük bir madde parçasını,
2) Aglomerat: Dış yüzey alanının, her bir parçanın yüzey alanları toplamı ile aynı olduğu zayıf  
bağlı partikül  veya agregat  topluluğunu,
3) Agregat:  Kuvvetli veya kaynaşık bağlı partiküllerden oluşan partikülü,
bb) Tavsiye edilen tüketim  tarihi: Uygun şekilde muhafaza edildiğinde, gıdanın  kendine  has 
özelliklerini koruduğu süreyi  gösteren tarihi,
cc) Temel görüş alanı: Bir ambalajın, satın alma  sırasında tüketici  tarafından ilk bakışta yüksek  
bir olasılıkla görülmesi  beklenen,  gıdanın karakteri  veya  doğası  açısından tüketicinin  ürünü hemen 
tanımasına imkân  veren ve gıdanın  adı ile markasının  diğer  yüzeylerdekine göre daha büyük puntoda 
yazıldığı görüş alanını,
çç) Uzaktan iletişim araçları: Tüketicinin  Korunması Hakkında Kanunun ‘mesafeli sözleşmeler’ 
ile ilgili hükümleri saklı kalmak kaydıyla, gıdayı tedarik eden  ile tüketicinin  fiziksel  olarak karşı  
karşıya gelmeden,  aralarında anlaşmaya  varmak  için kullanabildikleri herhangi  bir aracı 
ifade eder.
(3) Bu Yönetmeliğin, beslenme bildirimi ile ilgili hükümlerinin uygulanmasında;
a) ‘Beslenme yönünden  etiketleme’ veya ‘beslenme bildirimi’:
1) Enerji değeri veya
2) Enerji değeri ve  sadece  aşağıdaki  besin  öğelerinden bir veya  birden fazlası;
- Yağ (doymuş yağ, tekli  doymamış yağ, çoklu doymamış yağ, trans  yağ),
- Karbonhidrat (şeker, şeker alkol, nişasta),
- Kolesterol,
- Tuz,
- Lif,
- Protein,
- Ek-9 Bölüm 1’de yer alan ve bu ekte tanımlanan  belirgin miktarlarda  bulunan  vitamin ve 
mineraller 
hakkındaki bilgileri içeren bildirimi,
b) Çoklu doymamış yağ: Cis, cis-metilen kesintili iki veya daha fazla çift bağ içeren yağ 
asitlerini,
c) Doymuş  yağ: Çift bağ  içermeyen yağ asitlerini,
ç) Karbonhidrat: Şeker alkol de dâhil olmak üzere, insan vücudunda metabolize olan herhangi  
bir karbonhidratı,
d) Lif: İnsan  ince bağırsağında sindirilemeyen, emilemeyen ve üç veya  daha  fazla monomerden  
oluşan;
1) Tüketilen  gıdada doğal  olarak bulunan yenilebilir  karbonhidrat  polimerlerini,
2) Gıda hammaddelerinden  fiziksel, enzimatik veya kimyasal yolla elde edilen  ve faydalı 
fizyolojik etkiye sahip  olduğu genel kabul  görmüş bilimsel  kanıtlarla doğrulanmış olan yenilebilir 
karbonhidrat polimerlerini,
3) Faydalı  fizyolojik  etkiye sahip  olduğu genel kabul görmüş bilimsel kanıtlarla doğrulanmış 
olan yenilebilir  sentetik  karbonhidrat polimerlerini,
e) Ortalama  değer: Belli bir gıdanın içerdiği besin öğesi miktarını en iyi temsil eden  ve 
mevsimsel değişkenlik, tüketim  eğilimleri ve gerçek değerin değişmesine neden  olabilecek diğer 
faktörler ile  ilgili kabulleri yansıtan  değeri,
f) Porsiyon büyüklüğü: Bir gıdanın, bir  defada tüketilmesi beklenen ortalama miktarını,
g) Protein:  Özel  mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, “protein = toplam Kjeldahl azotu x 
6,25” formülü kullanılarak hesaplanan  protein içeriğini,
ğ) Referans Alım (RA)  Oranı: Tüketime  hazır haldeki gıdanın bir porsiyonunun veya  bir 
tüketim biriminin, Ek-9  Bölüm 2’deki enerji ve besin  öğeleri için verilen  referans alım değerlerinin  % 
olarak ne  kadarını karşıladığını,  
h) Şeker: Şeker alkol hariç olmak üzere, gıdada bulunan tüm monosakkaritler ve disakkaritleri,
ı) Şeker alkol  (poliol): İkiden fazla hidroksil grubu içeren  alkolleri,
i) Tekli doymamış yağ: Cis formunda bir adet  çift bağ içeren yağ asitlerini,
j) Trans  yağ: Trans formunda en az bir adet konjuge olmayan (en az bir metilen  grubu kesintili) 
karbon-karbon çift  bağı içeren  yağ asitlerini,k) Tuz: “Tuz = Sodyum x 2,5” formülü kullanılarak  hesaplanan tuz  eşdeğeri içeriğini,
l) Tüketim birimi: Hazır ambalajlı gıdalar  için;
1) Ambalajın  veya etiketin üzerinde  adedi veya ağırlığı belirtilen ve ambalajda bulunan, 
ağırlıkları aynı olan  paket, dilim,  adet,  draje, tane ve benzeri şekildeki ayrı  ayrı her bir birimi,
2) Porsiyon büyüklüğü belirlenmiş  gıdanın  Ek-12’de verilen miktarlar dışındaki tek kullanımlık  
ambalajda sunulduğu tek birimi,
m) Yağ:  Fosfolipidler dâhil olmak üzere tüm lipitleri
ifade eder.
İKİNCİ  BÖLÜM 
Gıda Hakkında Bilgilendirmenin Genel İlkeleri
Genel hedefler
Madde 5 - (1) Gıdalar hakkında bilgi verilirken,  özellikle sağlık bakımından  ve ekonomik, 
çevresel, sosyal ve etik açıdan  son tüketicinin bilinçli  seçim yapması ve gıdanın güvenilir kullanımına 
zemin hazırlayacak şekilde tüketici  sağlığının ve menfaatlerinin  en üst seviyede korunması  gözetilir.
Gıda hakkında zorunlu  bilgilendirme  kurallarının ilkeleri
Madde 6 - (1) Gıda hakkında  bilgilendirme mevzuatının gerektirdiği gıda hakkında  zorunlu 
bilgilendirme: 
a) Gıdanın kimliği ve  bileşimi, özellikleri veya diğer niteliklerine,
b) Tüketici  sağlığının korunması ve  gıdanın  güvenilir  kullanımına,  
c) Özel  beslenme  ihtiyaçları olanlar  dahil tüketicilerin bilinçli  olarak seçim yapmasını 
sağlayacak besin  öğeleri özelliklerine  ilişkin  bilgileri kapsar.
(2) Gıda  hakkında  zorunlu  bilgilendirmenin gerekliliği değerlendirilirken ve tüketicilerin bilinçli  
seçim yapmalarını sağlamak için, tüketicilerin çoğunluğu  tarafından özel olarak önem verilen belirli  
bilgilere duyulan yaygın  ihtiyaç veya  genel olarak  kabul  görmüş tüketici  menfaatleri dikkate alınır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Gıda Hakkında  Bilgilendirmeye  İlişkin Genel Gereklilikler  ve                                            
Gıda  İşletmecilerinin Sorumlulukları
Temel gereklilik
MADDE 7 – (1) Son tüketici veya toplu tüketim yerleri için tedarik amaçlı  gıdalara bu 
Yönetmeliğin gerektirdiği  bilgiler  eşlik  eder.
Doğru bilgilendirmeye ilişkin kurallar
Madde 8 – (1)  Gıda  hakkında  bilgilendirme, özellikle;
a) Gıdanın başta doğası, kimliği, özellikleri, bileşimi, miktarı,  dayanıklılığı,  menşe ülkesi, 
imalat veya  üretim metodu  olmak  üzere başlıca  nitelikleri açısından, 
b) Gıdanın  sahip olmadığı etkilere veya özelliklere  atıfta  bulunarak,
c) Tüm benzer gıdalar  aynı niteliklere sahip olduğu halde,  belli bir gıdanın özel niteliklere sahip 
olduğunu ileri sürerek ve özellikle belirli  bileşenler ve/veya  besin öğelerinin varlığını veya yokluğunu 
özel olarak  vurgulayarak,
ç) Gıdanın bileşiminde doğal olarak  bulunan bir öğe veya gıdada  normal olarak kullanılan bir 
bileşen farklı bir öğe veya farklı bir bileşen  ile ikame edildiği halde,  görünüş, tanımlama  veya resimli 
gösterimler vasıtasıyla söz konusu  gıdada o öğenin  veya o bileşenin varlığını ima  ederek,
yanıltıcı biçimde olamaz.
(2) Gıda hakkında bilgilendirmenin doğru, açık ve tüketici  için kolay anlaşılır  olması sağlanır.
(3) Özel beslenme amaçlı gıdalar ile ilgili  mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, gıdanın bir 
hastalığı önleme, tedavi etme  veya iyileştirme özelliğine  sahip  olduğuna dair bilgilendirme  yapılamaz, 
bu tür özelliklere  atıfta bulunulamaz.  
(4) Birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda yer alan hükümler;
a) Gıdanın reklâmı,
b) Gıdanın tanıtımı;  özellikle de şekli, görünüşü veya ambalajı, kullanılan ambalaj malzemesi, 
düzenlendiği biçim ve  sergilenme  şekli
için de uygulanır.Sorumluluklar
MADDE 9 – (1) Gıda hakkında bilgilendirmeden, gıdayı kendi adı veya  ticari unvanı altında 
piyasaya arz eden gıda işletmecisi,  ithal edilen gıda hakkında  bilgilendirmeden ise ithalatçı 
sorumludur. 
(2) Gıda  hakkında bilgilendirmeden sorumlu olan gıda işletmecisi,  yürürlükte  olan gıda 
hakkında bilgilendirme mevzuatının  gerektirdiği bilgilerin hazır  bulunmasını ve doğruluğunu sağlar.
(3) Bu maddenin birinci fıkrası dışında kalan ve gıda hakkında bilgilendirmeye müdahale 
etmeyen gıda işletmecileri,  sahip  oldukları bilgiler çerçevesinde, yürürlükte  olan gıda hakkında 
bilgilendirme mevzuatına  uygun olmayan gıdaları tedarik  etmezler. 
(4) Gıda  işletmecileri, kendi  kontrolleri altında yürütülen  faaliyetler  kapsamında, son tüketiciyi 
yanıltacak veya tüketicinin korunma düzeyini ve bilinçli  seçim  yapma  şansını azaltacak şekilde  gıdaya 
eşlik eden  bilgilerde değişiklik yapamaz.  Gıda  işletmecileri,  gıdaya eşlik  eden  bilgilerde  yaptıkları her 
değişiklikten sorumludur. 
(5) Gıda  işletmecileri ikinci,  üçüncü ve dördüncü fıkralara aykırı  olmamak kaydıyla,  kendi 
kontrolleri altında yürütülen  faaliyetler kapsamında,  gıda hakkında  bilgilendirme  mevzuatına ve 
faaliyetleri ile  ilgili  yasal düzenlemelere uyum sağlar ve  bu gerekliliklerin yerine  getirildiğini  doğrular.
(6) Gıda işletmecileri, kendi kontrolleri altında  yürütülen faaliyetler  kapsamında, son tüketiciye  
yönelik olan veya toplu tüketim  yerlerine arz edilecek olan hazır  ambalajlı olmayan gıdalar  ile ilgili 
olarak, gerektiğinde gıda hakkında zorunlu bilgilendirmenin son tüketiciye  sunulmasını sağlamak 
amacıyla gıdayı alan gıda işletmecisine aktarılması  gereken  bilgileri sağlar.  
(7) Gıda işletmecileri,  kendi  kontrolleri altında yürütülen  faaliyetler kapsamında;
a) Son tüketiciye yönelik  olan, ancak toplu tüketim yerleri haricinde son tüketiciye satılmadan 
önceki bir  aşamada piyasaya arz  edilen,
b) Toplu tüketim  yerlerine yönelik olan ve hazırlama, işleme, parçalama, bölme veya  doğrama 
işlemleri için  toplu tüketim  yerlerine  arz edilen, 
hazır ambalajlı gıdaların ambalajının üzerinde veya bu ambalaja yapıştırılmış bir etiket üzerinde 
veya gıda ile ilgili  ticari belgelerin  üzerinde 10 uncu ve 11 inci maddelerdeki zorunlu bilgiler ile 
gerektiğinde 12 nci, 13 üncü ve 14 üncü maddelerde belirtilen bilgilerin bulunmasını sağlar.  Bilgilerin 
ticari belgeler üzerinde  bulunması  durumunda; bu belgeler,  gıdanın beraberinde yer alır veya 
teslimattan önce ya  da teslimat  sırasında gönderilir.
(8) Gıda  işletmecileri bu maddenin 7 nci fıkrasına  bakılmaksızın, 10 uncu  maddenin birinci 
fıkrasının (a), (e), (f) ve (g) bentlerinde belirtilen bilgilerin,  hazır ambalajlı gıdaların piyasaya arz 
edildiği dış ambalaj üzerinde  de yer almasını sağlar.  Bu bilgiler hazır ambalajlı gıdanın ambalajı  veya 
etiketi üzerinde bulunuyorsa  ve dış ambalajdan açık bir şekilde ve kolayca görülebiliyorsa,  bilgilerin 
dış ambalajda  tekrar  belirtilmesine gerek  yoktur.
(9) Son tüketiciye veya toplu tüketim  yerlerine  yönelik olmayan bir gıdayı diğer gıda 
işletmecilerine arz eden gıda işletmecileri,  bu işletmecilere, gerektiğinde bu maddenin ikinci  fıkrasında 
yer alan  sorumlulukları  yerine  getirmeleri  için gerekli bilgiyi sağlar.
DÖRDÜNCÜ  BÖLÜM
Gıda  Hakkında Zorunlu Bilgilendirmenin  İçeriği Ve Bildirimi
Zorunlu bilgiler
MADDE 10 – (1) Bu Yönetmeliğin ilgili  maddelerindeki istisnalar saklı  kalmak  kaydıyla,  
aşağıdaki bilgilerin belirtilmesi  zorunludur:
a) Gıdanın adı,
b) Bileşenler  listesi,
c) 25 inci maddede belirtilen alerjen bileşenler veya alerjen işlem yardımcıları,
ç) Belirli bileşenlerin  veya bileşen gruplarının miktarı,
d) Gıdanın  net miktarı,
e) Tavsiye  edilen  tüketim  tarihi veya son tüketim tarihi,
f) Özel muhafaza ve/veya kullanım koşulları,g) Dokuzuncu maddenin birinci fıkrasında bahsedilen gıda işletmecisinin adı veya ticari  unvanı 
ve adresi,
ğ) Kayıt işlemine tabi olan gıda işletmelerinde üretilen veya ambalajlanan  gıdalar için, gıdanın 
üretildiği veya ambalajlandığı gıda  işletmesinin işletme kayıt numarası, 
h) Menşe ülke,
ı) Kullanım bilgisi olmadığında  gıdanın uygun şekilde tüketimi mümkün değilse, gıdanın 
kullanım talimatı,
i) Hacmen  % 1,2’den fazla  alkol içeren içeceklerde hacmen gerçek alkol derecesi,
j) Beslenme bildirimi.
(2) Birinci fıkrada belirtilen bilgiler kelimeler ve rakamlarla verilir. Bu bilgiler, kelime  ve 
rakamlara ilave  olarak, 43 üncü  madde hükümlerine  aykırı  olmamak  kaydıyla resimli gösterimler veya  
semboller aracılığıyla ifade edilebilir.
Belirli gıdalar veya  gıda grupları için ilave zorunlu bilgiler 
MADDE 11 – (1) Ek-2’de yer alan gıdalar veya gıda gruplarının etiketinde,  10 uncu maddede 
belirtilen bilgilere ilave olarak  Ek-2’de yer alan bilgilerin de  bulunması zorunludur.
Gıdanın parti işareti veya  numarası
MADDE 12 – (1) 10 uncu  ve 11 inci maddelerde bahsedilen zorunlu bilgilere  ilave olarak, 
gıdanın ait olduğu partinin  tanımlanmasını sağlayan parti işareti veya  numarası  da ilgili gıda 
kodeksine uygun olarak belirtilir.
Tanımlama işareti
MADDE 13 – (1) Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğe göre onay 
işlemine tabi olan gıda işletmelerinde üretilen veya ambalajlanan gıdalar için, Hayvansal Gıdalar İçin 
Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde  yer alan tanımlama işareti ile ilgili hükümler de  uygulanır.
Gıda onay numarası
Madde 14 - (1) Bakanlıkça  onay şartı getirilen  gıdaların etiketinde “gıda onay numarası”nın 
yazılması zorunludur.
Ağırlıklar ve ölçüler
MADDE 15 – (1) 10 uncu madde, ağırlıklar ve ölçülere ilişkin daha  ayrıntılı  mevzuat 
hükümlerinin uygulanmasını  engellemez.
(2) Hazır ambalajlı gıdaların nominal dolum miktarlarına ilişkin özel hususlar, 04/06/2015 
tarihli ve 29376 sayılı Resmî  Gazete’de  yayımlanan  Hazır  Ambalajlı Mamullerin Ağırlık ve Hacim 
Esasına Göre  Net Miktar  Tespitine Dair Yönetmelik (76/211/AT) ve 4/8/2010 tarihli ve 27662 sayılı 
Resmî Gazete’de yayımlanan  Hazır  Ambalajlı Mamullerin  Nominal Dolum Miktarı ile İlgili 
Kuralların Belirlenmesine  Dair Yönetmelik  (2007/45/AT)  kapsamında Bilim,  Sanayi  ve Teknoloji 
Bakanlığı tarafından  belirlenir.
Gıda hakkında zorunlu  bilgilendirmenin kullanılabilirliği ve yerleşimi
MADDE 16 – (1) Gıda  hakkında zorunlu  bilgilendirmenin, bu Yönetmelik  hükümlerine  uygun 
olarak, tüm gıdalar için  hazır bulunması  ve kolayca erişilebilir olması sağlanır.
(2) Gıda hakkında zorunlu bilgilendirme, hazır ambalajlı gıdalarda  doğrudan  ambalajın  üzerinde 
veya bu ambalaja ayrılmayacak  şekilde yapıştırılmış veya iliştirilmiş bir etiket  üzerinde  bulunur.
(3) Altıncı fıkra hükmü saklı kalmak kaydıyla, son tüketiciye veya  toplu tüketim  yerlerine; hazır 
ambalajlı hale getirilmeksizin satılan gıdalar veya satış yapılan işletmede tüketicinin talebi 
doğrultusunda paketlenerek  satılan  gıdalar  ile ilgili olarak  aşağıdaki  kurallar uygulanır:
a) Zorunlu bilgilerin  tümü gıdanın satış yerlerine sevk edilmesi sırasında  beraberinde yer alır.
b) Gıdanın satışı sırasında,  10 uncu maddenin birinci  fıkrasının (a), (b), (c), (e), (g) ve (h) 
bentlerinde yer alan bilgiler ile gerektiğinde  Ek-2’nin  6 ve 7 no.lu satırları kapsamındaki  ilave zorunlu  
bilgiler satın  alan kişinin  görebileceği  yerlerde  bulundurulur veya  gıda ile birlikte satın  alan kişiye 
sunulur.
c) Talep edilmesi  halinde, satın alan kişi  zorunlu bilgilerin tümü hakkında  bilgilendirilir.
(4) Hazır  ambalajlı  hale getirilen gıdalar ile ilgili  olarak  aşağıdaki kurallar uygulanır:
a) Gıdanın satışı sırasında, 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (e) ve (h) 
bentlerinde yer alan bilgiler ile gerektiğinde  Ek-2’nin  6 ve 7 no.lu satırları kapsamındaki  ilave zorunlu  
bilgiler satın  alan kişinin  görebileceği  yerlerde  bulundurulur veya  gıda ile birlikte satın  alan kişiye 
sunulur.
b) Talep  edilmesi halinde, satın alan kişi zorunlu  bilgilerin tümü hakkında bilgilendirilir.(5) Üçüncü ve dördüncü fıkralar, diğer  bazı zorunlu  bilgilerin belirlendiği  mevzuat hükümleri 
saklı kalmak  kaydıyla uygulanır.
(6) Toplu tüketim yerlerinde son tüketiciye sunulan  hazır ambalajlı olmayan  gıdalarla ilgili 
olarak; 
a) 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde yer alan bilgilerin verilmesi 
zorunludur. Gıdanın bileşiminde  etil alkol  ve/veya domuzdan  elde edilen  madde  bulunması 
durumunda 22 nci  maddenin dördüncü fıkrası  ve Ek-2’nin 6 ve  7 No.lu satırları da uygulanır.
b) (a) bendinde belirtilen bilgiler kolayca görülebilecek, açıkça okunabilecek şekilde  menüler,  
yazı tahtaları, broşür benzeri araçlar vasıtasıyla son tüketiciye sunulur. 
c) Bu fıkranın uygulanmasında  Ek-17’de  belirtilen kurallara uyulur.  
Zorunlu bilgilerin bildirim şekli 
MADDE 17 – (1) Gıda  hakkında zorunlu  bilgilendirme;  kolayca görülebilecek, açıkça 
okunabilecek ve silinmeyecek  şekilde dikkat  çekici bir yere yerleştirilir.  Bu bilgiler, diğer  yazılı  veya 
resimli unsurlar  vasıtasıyla herhangi  bir şekilde saklanamaz, kapatılamaz veya  kesilemez. Bu bilgilere  
ilişkin yazılar  ile zemin  arasında  belirgin bir kontrast olması  sağlanır. 
(2) Belirli gıdalar için uygulamada olan mevzuat hükümleri saklı  kalmak kaydıyla, 10 uncu  
maddede yer alan zorunlu etiket bilgileri  ambalaj üzerinde veya ambalaja yapıştırılmış bir etiket  
üzerinde bulunduğunda, bu bilgiler  açıkça okunabilir olması  sağlanacak şekilde Ek-3’te tanımlanan  x-
yüksekliğinin en  az 1,2 mm olduğu punto büyüklüğündeki karakterler kullanılarak yazılır.  
(3) En geniş yüzeyi 80 cm² den daha küçük  olan ambalajlarda veya  kaplarda, ikinci fıkrada 
bahsedilen x-yüksekliği  en az  0,9 mm olarak uygulanır.
(4) Belirli  gıdalar için uygulamada olan mevzuat hükümleri saklı kalmak  kaydıyla ve 20 nci 
maddenin ikinci fıkrasında bahsedilen  durumlar  hariç, 21 inci maddenin sekizinci fıkrasının 
uygulanmasında ikinci fıkrada  belirtilen  x-yüksekliği en az 3 mm, üçüncü  fıkrada belirtilen  x-
yüksekliği ise  en az 1,5 mm olur.
(5) 11 inci maddenin  uygulanmasında ikinci ve üçüncü fıkralarda belirtilen punto 
büyüklüklerine uyulur.
(6) 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (a), (d) ve (i) bentlerinde belirtilen zorunlu bilgiler, aynı 
görüş alanı  içinde yer alır.
(7) Beşinci  fıkra,  20 nci maddenin birinci  ve ikinci  fıkralarında bahsedilen durumlarda 
uygulanmaz.
(8) Bu Yönetmelik kapsamında belirlenen ve “gıdanın  adının  yanında”, “gıdanın adı ile aynı 
görüş alanı içinde” ve “gıdanın adı ile aynı yüzde” verilmesi gereken zorunlu bilgiler ile ilgili 
hükümler ile  altıncı fıkra hükmü temel  görüş alanında uygulanır.
(9) Bu Yönetmelik ile belirlenen minimum punto büyüklükleri, diğer mevzuatta yer alan 
zorunlu unsurlara veya gıda hakkında  bilgilendirme amacıyla isteğe bağlı  olarak  verilen bilgilere 
uygulanmaz.
Uzaktan satış
MADDE 18 – (1) Bu Yönetmeliğin uzaktan satış ile ilgili hükümleri, Tüketicinin Korunması 
Hakkında Kanunun  ‘mesafeli  sözleşmeler’ hakkındaki hükümleri saklı kalmak  kaydıyla uygulanır.
(2) 10 uncu maddede  belirtilen zorunlu  bilgilere  ait koşullar saklı kalmak kaydıyla, uzaktan 
iletişim yoluyla  satışa  sunulan  hazır ambalajlı gıdalar için;
a) 10 uncu maddenin birinci fıkrasında  yer alan zorunlu bilgiler, aynı maddenin (e) bendi  hariç 
olmak üzere, satın alma işlemi sonuçlanmadan önce hazır bulundurulur ve uzaktan  satışı destekleyen 
materyalde yer alır veya gıda işletmecisi tarafından açıkça belirlenen diğer  uygun araçlar vasıtasıyla  
sunulur. Diğer uygun araçlar kullanıldığında,  gıda işletmecisi zorunlu bilgileri  tüketiciye ek masraflar 
yüklemeden sunar;
b) Zorunlu  bilgilerin tümü teslimat sırasında  sunulur. 
(3) Uzaktan iletişim araçları ile satışa arz edilen hazır  ambalajlı olmayan  gıdalar için, 10 uncu 
maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (e), (g) ve (h) bentlerinde  belirtilen  bilgiler  bu maddenin ikinci 
fıkrasına uygun olarak hazır bulundurulur.
(4) Otomatik  satış makinelerinde veya otomasyon sistemi ile çalışan ticari tesislerde satışı 
yapılan gıdalara  ikinci  fıkranın  (a) bendi uygulanmaz.
Dil gereklilikleri 
MADDE 19 – (1) Zorunlu bilgiler Türkçe  olarak  verilir. (2) Bu bilgiler, Türkçe’ye ilave olarak diğer ülkelerin  resmi dillerinde  de verilebilir. 
(3) Birinci ve ikinci fıkralar,  bu bilgilerin birkaç dilde  verilmesini engellemez.
(4) Ürünün üzerinde Türkçe etiketin yanı sıra farklı dillerde etiket bilgileri olması durumunda; 
etikette bulunan resim, şekil  ve her türlü beyan ve iddia  dâhil diğer dillerde  verilen  bilgiler  gıda 
hakkında bilgilendirme mevzuatına  aykırı olamaz.
(5) Bu Yönetmelik  ile belirlenen ve zorunlu bilgilerden bazılarına ilişkin kısaltma  
yapılabileceğine dair hüküm  bulunan durumlarda; ithal gıdaların etiketlerinde,  söz konusu zorunlu  
bilgi ile ilgili  atıf yapılırken kullanılan  Türkçe başlık  veya  kısaltmanın yanında yabancı dildeki 
karşılıklarına da yer verilerek  atıf yapılır.  Bu durumda ilgili zorunlu bilginin orijinal etikette  verildiği 
yerde sadece yabancı  dildeki  başlık(lar)  ve/veya  kısaltma(lar)  bulunabilir.
Belirli zorunlu bilgilere ilişkin istisnalar
MADDE 20 – (1) Silinmeyecek şekilde  işaretlenmiş olan ve bu nedenle herhangi bir etiket 
taşımayan tekrar kullanılabilen  cam şişelerde,  sadece  10 uncu  maddenin birinci fıkrasının  (a), (c), (d), 
(e) ve (j) bentlerinde yer  alan bilgilerin verilmesi zorunludur.
(2) En geniş yüzeyi  10 cm² den daha küçük olan ambalajlarda  veya kaplarda, 10 uncu maddenin 
birinci fıkrasının sadece (a), (c), (d), (e) ve (ğ) bentlerinde  yer alan bilgilerin ambalaj veya etiket  
üzerinde verilmesi zorunludur. Bu durumda, 10 uncu  maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde 
belirtilen bilgiler de  başka yöntemler kullanılarak  veya tüketicinin  talep  etmesi  durumunda sunulur.  
(3) Beslenme bildirimini gerektiren diğer  mevzuat hükümleri  saklı kalmak  kaydıyla, 10 uncu  
maddenin birinci  fıkrasının (j)  bendi, Ek-14’de  verilen  gıdalar için zorunlu  değildir. 
(4) Bileşenler listesi veya zorunlu beslenme bildirimini gerektiren diğer  mevzuat hükümleri  
saklı kalmak  kaydıyla,  10 uncu  maddenin  birinci fıkrasının  (b) ve (j) bentlerinde atıf yapılan  bilgilerin  
hacmen %  1,2’den  fazla alkol içeren  içeceklerde verilmesi  zorunlu değildir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Zorunlu  Bilgilere İlişkin Ayrıntılı Hükümler
Gıdanın adı
MADDE 21 – (1) Bu madde,  24/06/1995 tarihli ve 555 sayılı Coğrafi İşaretlerin Korunması  
Hakkında Kanun  Hükmünde  Kararname  ile düzenlenen  etiketleme gerekliliklerine  ilişkin hükümlere 
aykırı olmamak  kaydıyla uygulanır. 
 (2) Gıdanın adı olarak, o gıda için geçerli olan mevzuat hükümlerinde  belirtilen resmî  ad 
kullanılır. Böyle  bir adın olmaması  durumunda, gıdanın  alışılagelen adı kullanılır.  Eğer gıdanın 
alışılagelen bir adı  da yoksa veya bu  ad kullanılmayacaksa, tanımlayıcı  bir ad  belirlenir.
(3) Gıdanın  ithal edildiği  ülkede kullanılan adı, bu madde kapsamında  gıdanın adı olarak 
kullanılabilir. Ancak, bu Yönetmeliğin  diğer hükümlerinin uygulaması, özellikle 10 uncu maddede 
belirtilen bilgilerin, son tüketicinin o gıdanın gerçek doğasını anlamasını ve karıştırabileceği diğer 
gıdalardan ayırt etmesini sağlamadığı  durumlarda, gıdanın  adına  yakın bir yerde diğer  tanımlayıcı 
bilgilere yer  verilir.
(4) İstisnai durumlarda, ithal edilen gıdanın adı, o gıdanın bileşimi veya  üretimi bakımından,  
üçüncü fıkra hükmünün son tüketicinin  doğru  bilgilendirilmesini sağlamak  için yeterli olmayacağı 
kadar farklı  bir gıdaya işaret ediyorsa, o ad, kullanılmaz.
(5) Hiçbir ticari  marka adı veya ürünün içeriğini yansıtmayan özel ad gıdanın adı yerine 
geçemez.
(6) Gıdanın adı ve bu ada eşlik edecek bilgiler ile ilgili olarak Ek-15’de verilen özel kurallar da 
uygulanır.
(7) Gıda hakkında  bilgilendirme  mevzuatında belirtilen istisnai durumlar  hariç,  gıdanın  adı 
temel görüş  alanında  da verilir.  
(8) Ambalajın birden  fazla benzer temel görüş alanı varsa, temel  görüş alanı  gıda işletmecisi 
tarafından seçilen, ancak, gıdanın  adının 17 nci maddenin dördüncü fıkrasında belirlenen  punto 
büyüklüğünde yazılmış olduğu  yüzeydir.  
Bileşenler listesi
MADDE 22 – (1) Bileşenler  listesi, “bileşenler” veya “içindekiler” başlığıyla  ya da bu 
kelimeleri içeren  uygun bir başlıkla verilir.  Gıdanın bütün  bileşenleri, üretim  sırasında kullanıldıkları 
miktara göre  ağırlıkça  azalan sırayla bu listede yer alır.(2) Bileşenler kendi  özel adları ile belirtilir ve gerektiğinde 21 inci madde  ile Ek-15 hükümleri 
uygulanır.
(3) Tasarlanmış nanomateryal formunda bulunan  bütün bileşenler, bileşenler listesinde açık bir 
şekilde belirtilir.  Bu tür bileşenlerin adlarını  takiben parantez içinde ‘nano’ kelimesine  yer verilir.
(4) Gıdaların  üretimi ve hazırlanmasında  bileşen  olarak ve/veya bileşik bileşende etil alkol 
ve/veya alkollü içki kullanılmışsa,  etil alkol ve/veya  alkollü içkinin adı bileşenler listesinde bildirilir  
ve Ek-2’nin 6 no.lu satırı uygulanır.
(5) Kalıntılar ‘bileşen’  olarak kabul edilmez.
(6) Birinci ve ikinci fıkraların uygulanmasına ilişkin  kurallar,  Ek-4’te  yer almaktadır.
Bileşenler listesine ilişkin istisnalar
MADDE 23 – (1) Aşağıdaki  gıdalarda bileşenler listesinin bulunması zorunlu değildir:
a) Soyulmamış, doğranmamış veya benzeri bir işlemden geçirilmemiş, patates de dâhil olmak 
üzere, taze  meyve ve  sebzeler,
b) Tanımından karbonatlı olduğu  anlaşılan  karbonatlı sular,
c) Başka bir bileşen ilave edilmemiş olması koşulu  ile sadece  tek bir temel  üründen  elde edilen  
fermantasyon sirkeleri,
ç) Üretimleri için elzem olan laktik  ürünler, gıda enzimleri ve mikroorganizma kültürleri  dışında  
bir bileşen ilave  edilmemiş  olan peynir,  tereyağı, fermente süt ürünleri ve kremalar; veya  taze 
peynirler ve eritme peynirleri  hariç olmak üzere, üretiminde bu bileşenlere ilave olarak tuz 
kullanılması gereken peynirler,
d) Gıdanın  adı ile bileşenin adının aynı olması veya gıdanın adının, bileşenin doğasını  açıkça 
tanımlaması durumunda tek bir bileşenden  oluşan  gıdalar.
Gıda bileşenlerinin bileşenler listesinde belirtilmesine ilişkin istisnalar
MADDE 24 – (1) 25 inci maddenin hükümleri saklı kalmak kaydıyla,  aşağıdaki  gıda 
bileşenlerinin bileşenler  listesinde  yer alması  zorunlu değildir:
a) Bir bileşenin,  üretim  işlemi sırasında geçici  olarak  ortamdan uzaklaştırılan ve daha  sonra  
orijinal miktarını aşmayacak şekilde yeniden ortama  dâhil edilen  bileşenleri,
b) Gıdadaki varlığı,  Türk  Gıda Kodeksi Gıda  Katkı Maddeleri Yönetmeliğinde  geçen taşınma 
prensibi çerçevesinde, yalnızca bu gıdanın  içerdiği bir ya da daha fazla bileşenden kaynaklanan ve son 
üründe teknolojik  fonksiyonu  bulunmayan  gıda  katkı  maddeleri ve gıda enzimleri, 
c) İşlem yardımcısı olarak kullanılan gıda  katkı  maddeleri  ve gıda enzimleri,
ç) Gerekli miktarlarda kullanılan; taşıyıcılar ve gıda katkı maddesi  olmayan  ancak taşıyıcılar 
gibi aynı şekilde ve  aynı  amaçla kullanılan maddeler,
d) Gıda katkı maddesi olmayan ancak  işlem yardımcıları gibi aynı şekilde  ve aynı amaçla 
kullanılan ve değişmiş  bir formda  da olsa son üründe bulunan maddeler,
e) Konsantre veya kurutulmuş formda kullanılan bir bileşenin yeniden eski haline getirilmesi  
amacı ile  üretim işlemi sırasında  kullanılan  su,
f) Sıvı ortam  içinde sunulan gıdalarda sıvı ortam olarak  kullanılan, ancak normal olarak gıda ile 
birlikte tüketilmeyen su.
Alerjen bileşenlerin ya da  alerjen işlem yardımcılarının bildirimi
MADDE 25 – (1) Gıdanın  üretiminde veya hazırlanmasında  kullanılan  ve değişmiş bir formda 
da olsa son üründe bulunan  ve Ek-1’de  yer alan herhangi bir alerjen bileşen ya da alerjen işlem 
yardımcısı veya bu ekte yer alan alerjen bir maddeden ya da üründen elde edilen herhangi bir bileşen 
ya da işlem yardımcısı ile ilgili  bilgiler aşağıdaki  kurallara göre  belirtilir:
a) Bu bilgiler, Ek-1’de yer alan alerjen madde veya ürün adları açık bir şekilde kullanılarak  ve 
22 nci maddenin  birinci fıkrasına uygun olarak bileşenler listesinde belirtilir.
b) Bileşenler listesinde Ek-1’de  belirtildiği şekilde yer alan alerjen  madde veya ürün adları, bu 
bilgiyi listenin geri kalan bölümünden  açıkça  ayıran bir yazı dizgisi vasıtasıyla  (örneğin, punto, stil 
veya arka  plan rengi  aracılığıyla) vurgulanır.
c) Eğer gıdanın bileşenler  listesi yok ise alerjen  bileşenler veya alerjen işlem yardımcılarına  
ilişkin bilgiler, Ek-1’de  yer alan alerjen  madde veya  ürün adlarını takiben “içerir”  kelimesi 
kullanılarak belirtilir.
ç) Eğer gıdanın içinde bulunan birkaç  bileşen veya işlem yardımcısı Ek-1’de yer alan tek bir 
maddeden veya üründen geliyor  ise ilgili  bileşen veya işlem  yardımcısının  her biri için açık bir şekilde 
etiketleme yapılır.d) Eğer gıdanın adı ilgili  alerjen madde veya ürüne açık bir şekilde  atıfta bulunuyorsa, söz 
konusu alerjen  bileşenin veya  alerjen  işlem yardımcısının bildirimine gerek  yoktur.
Bileşenlerin miktarının bildirimi
MADDE 26  – (1) Bir gıdanın üretiminde veya hazırlanmasında kullanılan  bileşenin veya 
bileşen grubunun miktarı  aşağıdaki  durumlarda belirtilir:
a) İlgili bileşen veya bileşen grubu,  gıdanın adında yer alıyorsa veya tüketici tarafından 
genellikle gıdanın adı ile ilişkilendiriliyorsa,
b) İlgili bileşen  veya bileşen grubu, etiket üzerinde kelimeler, resimler veya  grafikler ile 
vurgulanıyorsa,
c) İlgili bileşen veya bileşen grubu,  gıdanın tanımlanması için ve adından  veya  görünüşünden 
dolayı karıştırılabileceği  ürünlerden ayırt edilmesi  için elzem  ise.
(2) Birinci fıkranın uygulanmasında  dikkate alınması gereken kurallar ve belirli bileşenlerin 
miktarının belirtilmesinin  zorunlu  olmadığı  özel  durumlar,  Ek-5’te yer almaktadır.
Gıdanın net miktarı
MADDE 27 – (1) Gıdanın net miktarı,  litre, santilitre, mililitre,  kilogram  veya  gram 
birimlerinden uygun olanı  kullanılarak sıvı ürünlerde hacim  birimleriyle, diğer ürünlerde kütle 
birimleriyle belirtilir.
(2) Birinci  fıkranın uygulanmasında dikkate  alınması gereken kurallar ve net miktarın 
belirtilmesinin zorunlu olmadığı  özel  durumlar Ek-6’da  yer almaktadır.
Gıdanın tavsiye edilen tüketim tarihi,  son tüketim  tarihi ve dondurulduğu tarih
MADDE 28 – (1) Mikrobiyolojik açıdan kolay  bozulabilen ve bu yüzden kısa bir süre sonra 
insan sağlığı  açısından tehlike  teşkil etmesi muhtemel olan gıdalarda  ‘son tüketim tarihi’,  diğer 
gıdalarda ‘tavsiye  edilen tüketim  tarihi’  belirtilir. ‘Son  tüketim tarihi’  geçmiş olan gıdalar, 5996 sayılı 
Kanunun 21 inci maddesinin  birinci  fıkrasının  (a), (b), (c) ve (ç) bentlerine göre güvenilir olmayan 
gıda olarak  kabul edilir.
(2) ‘Tavsiye  edilen tüketim tarihi’ veya ‘son tüketim tarihi’ veya  ‘dondurulduğu  tarih’  
bilgilerinden uygun olanı Ek-7’de  yer alan kurallara göre belirtilir.
(3)  Dokuzuncu maddenin üçüncü ve dördüncü fıkra  hükümleri saklı  kalmak kaydıyla, tavsiye  
edilen tüketim tarihi  geçmiş olan gıdaların,  o gıdanın güvenilir  olduğunun ve kendine  has özelliklerini 
koruduğunun garanti edilmesi  koşuluyla, tüketicinin bilinçli olarak seçim  yapabileceği şekilde 
“tavsiye edilen tüketim  tarihi  geçmiş  üründür”  gibi gerekli uyarılar yapılarak  diğer  ürünlerden ayrı bir 
bölümde satışına devam edilebilir. 
Özel muhafaza koşulları veya kullanım koşulları
MADDE 29 – (1) Gıdanın özel muhafaza koşullarını ve/veya kullanım koşullarını  gerektirdiği 
durumlarda, bu  koşullar belirtilir.  
(2) Gerektiğinde, gıdanın ambalajı  açıldıktan sonra uygun şekilde muhafazasını veya 
kullanımını sağlamak için  muhafaza koşulları ve/veya tüketimi  için zaman sınırı belirtilir.
Ticari unvan ve  adres
MADDE 30 – (1) Dokuzuncu  maddenin birinci  fıkrasına göre;
a) Gıda hakkında bilgilendirmeden sorumlu olan gıda işletmecisinin adı veya  ticari unvanı ve 
adresi uygun ifadeler kullanılarak  belirtilir.
b) İthal ürünlerde gıda  işletmecisi  “ithalatçı” olarak belirtilir.
İşletme kayıt numarası
MADDE 31 – (1) Gıdanın üretildiği veya ambalajlandığı  gıda işletmesinin  işletme kayıt  
numarası, Gıda İşletmelerinin  Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğe uygun olarak ve “İşletme 
kayıt no:…”  şeklinde  belirtilir.
(2) Kayıt işlemine tabi olan gıda işletmecisinin birden fazla işletmesi  var ise veya birden fazla 
işletmede üretim veya ambalajlama  yaptırılıyorsa;  üretimin veya ambalajlamanın yapıldığı işletmenin  
kayıt numarası  açık bir şekilde  işaretlenmek şartıyla diğer  işletmelere ait kayıt numaraları da etikette 
yer alabilir.
(3) İşaretlemenin  yapılamadığı durumlarda, gıdanın  üretildiği işletmenin işletme  kayıt 
numarasıyla birlikte uygun bir kodlama sistemi kullanılabilir.
(4) İşletme kayıt numarasının “İKN:…”  kısaltması kullanılarak bildirilebilmesi için bu bilginin 
etiket ya da ambalaj  üzerinde  bulunduğu  yere, “İşletme kayıt no (İKN):…” ifadesi  kullanılarak atıf 
yapılır.  (5) Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay  İşlemlerine Dair Yönetmeliğe uygun olarak işletme onay 
numarası alan gıda işletmecilerinin kayıt işlemleri kapsamında ürün üretmeleri halinde, kayıt numarası 
alınmadan işletme  onay  numarası  kullanılacaksa, etiket üzerinde  tanımlama işareti  uygulanmaz. Bu 
durumda; işletme onay numarası,  “İşletme kayıt no:” ifadesini  takiben  verilir ve “TR-İl  Trafik  Plaka 
No-İşletme Numarası: …” formatında belirtilir. Söz konusu bilginin, etiket ya da ambalaj üzerinde 
başka bir yerde  atıf yapılarak  ve kısaltma kullanılarak verilmesi halinde bu maddenin dördüncü  fıkrası 
hükmüne uyulur.
Menşe ülke  
MADDE 32 - (1) Gıdanın  menşe ülkesi, uygun ifadeler  kullanılarak  kısaltma yapılmadan açık 
olarak belirtilir.  
(2) Gıdanın menşe ülkesi ile ana bileşeninin menşe ülkesi farklı  olduğunda, gıdaya  eşlik eden 
bilgilerin veya bir bütün olarak gıdanın etiketinin o gıdanın ana bileşeninin gerçek menşe ülkesi 
hakkında tüketiciyi yanıltacağı  durumlarda;
a) Gıdanın ana bileşeninin  menşe ülkesi  de belirtilir  veya
b) Gıdanın  ana bileşeninin menşe ülkesinin gıdanın menşe ülkesinden  farklı olduğu belirtilir.
(3) Etiket üzerinde yer alan gıda işletmecisinin adı, ticaret unvanı  veya  adresi, bu Yönetmelik 
kapsamında menşe ülke  bildirimi olarak  değerlendirilmez.
Kullanım talimatı
MADDE 33 – (1) Kullanım talimatı, gıdanın uygun şekilde  tüketilmesini sağlayacak biçimde 
belirtilir. Kullanım talimatı verilirken, “kullanım  bilgisi”, “hazırlama talimatı”, “hazırlama bilgisi”, 
“tüketim talimatı” ve benzeri başlıklar  kullanılabilir.
Alkol derecesi
MADDE 34 – (1) Türk Gümrük Tarife Cetvelinde  2204 tarife pozisyonunda yer alan ürünlerde 
alkol derecesi,  bu ürünlerle ilgili gıda kodeksine uygun olarak  belirtilir.
(2) Birinci fıkrada bahsedilen  ürünler hariç olmak üzere, hacmen % 1,2’den  fazla alkol içeren 
içeceklerde gerçek alkol derecesi, Ek-8’de  yer alan kurallara göre  belirtilir.
ALTINCI BÖLÜM
Beslenme Bildirimi
Beslenme bildirimi kurallarına ilişkin istisnalar
MADDE 35 – (1) Bu bölümde yer alan hükümler takviye edici gıdalara uygulanmaz.
(2) Bu bölümde yer alan hükümler, özel beslenme amaçlı gıdalar için geçerli  olan mevzuat 
hükümleri saklı kalmak kaydı  ile uygulanır. 
(3) Bu bölümde yer  alan hükümler sadece hazır ambalajlı  gıdalara  uygulanır.
Beslenme bildiriminin içeriği
MADDE 36 – (1) Zorunlu beslenme  bildirimi aşağıdaki  bilgilerden oluşur:
a) Enerji değeri ve
b) Yağ, doymuş yağ, karbonhidrat,  şeker, protein  ve tuz miktarları. Gerektiğinde, tuz içeriğinin 
sadece gıdanın doğasında  bulunan  sodyumdan kaynaklandığına ilişkin bir ifade beslenme bildirimine  
çok yakın bir  yerde yer alabilir. 
(2) Zorunlu beslenme  bildirimi, birinci  fıkrada  verilen  bilgilere ilave  olarak,  aşağıdakilerden 
birinin veya birkaçının miktarını  da içerebilir:
a) Tekli  doymamış yağ,
b) Çoklu doymamış yağ,
c) Trans yağ,
ç) Kolesterol,
d) Lif, 
e) Şeker alkol,
f) Nişasta,
g) Ek-9 Bölüm 1’de yer alan ve gıdada bu ekte tanımlanmış olan belirgin miktarda bulunan 
vitamin ve mineraller.
(3) Hazır  ambalajlı bir gıdanın etiketi üzerinde birinci fıkrada belirtilen  zorunlu  beslenme  
bildiriminin yapılması durumunda,  aşağıdaki  bilgiler etiket  üzerinde tekrar verilebilir: 
a) Enerji değeri veyab) Enerji değeri ile  birlikte yağ, doymuş  yağ, şeker  ve tuz.
(4) 44 üncü maddenin  birinci fıkrasına istisna olarak;  20 nci maddenin dördüncü fıkrasında 
belirtilen ürünlerin etiketinde beslenme  bildirimi yapılması  durumunda bildirimin içeriği sadece enerji 
değeri ile  sınırlı  tutulabilir. 
Enerji değeri ve  besin öğesi miktarlarının hesaplanması
MADDE 37 – (1) Enerji değeri,  Ek-10’da  yer alan çevrim faktörleri kullanılarak hesaplanır. 
(2) Enerji değeri ve 36 ncı maddede atıf yapılan besin öğesi miktarları  gıdanın satışa sunulduğu 
haline göre verilir.  Ancak uygun  durumlarda bu bilgiler, gerekli hazırlama talimatının ayrıntılı olarak  
verilmesi koşuluyla, gıdanın  tüketime  hazır haline göre  verilebilir.
(3) Bildirilen değerler, duruma göre aşağıdaki  bilgilere dayanan ortalama değerler olarak verilir:  
a) Üreticinin gıda  analizleri,
b) Kullanılan  bileşenlerin bilinen veya gerçek ortalama  değerleri  kullanılarak yapılan  
hesaplama,
c) Genel  olarak saptanmış ve  kabul  görmüş veriler kullanılarak yapılan hesaplama.
Ürünün 100 gramı veya  100 mL’si üzerinden bildirim
MADDE 38 – (1) Enerji değeri  ve 36 ncı maddede  atıf yapılan besin öğesi miktarları, Ek-11’de 
yer alan  birimler  kullanılarak  verilir.
(2) Enerji değeri ve 36 ncı maddede  atıf yapılan besin öğesi miktarları,  100 g veya  100 mL 
üzerinden verilir.
(3) Vitaminler ve mineraller  ile ilgili  bilgiler  verildiğinde, ikinci fıkrada belirtilen ifade biçimine 
ilave olarak,  100 g veya 100 mL üzerinden, Ek-9  Bölüm 1’de yer alan referans alım miktarlarının  
yüzdesi olarak da  belirtilir.
(4) Enerji değeri ve 36 ncı maddenin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında belirtilen besin 
öğesi miktarları, gerektiğinde,  ikinci  fıkrada belirtilen ifade  biçimine  ilave olarak, 100 g veya  100 mL 
üzerinden, Ek-9 Bölüm 2’de yer  alan referans alım  değerlerinin  yüzdesi  olarak  belirtilebilir. 
(5) Bu maddenin dördüncü fıkrası  ve/veya 40 ıncı madde hükümleri uygulandığında;  bu 
bilgilere çok yakın bir yerde ‘Ortalama  bir yetişkinin referans alım (RA) oranı  (8400  kJ / 2000 kcal)’ 
ifadesine yer  verilir.
Ürünün bir porsiyonu veya tüketim birimi üzerinden bildirim
MADDE 39 – (1) Kullanılan porsiyon büyüklüğü veya tüketim  biriminin ve ambalajın içerdiği 
porsiyon veya birimlerin  adedinin  tüketici  tarafından kolayca  fark edilebilecek  şekilde  etiket üzerinde 
belirtilmesi koşuluyla; enerji değeri  ve 36 ncı maddesinde atıf  yapılan besin öğesi miktarları,
a)  38 inci maddenin  ikinci  fıkrasında belirtilen  100 g veya 100 mL üzerinden bildirime  ilave  
olarak,
b) Vitamin ve minerallerin miktarı ile ilgili olarak, 38 inci maddenin  üçüncü fıkrasında  belirtilen  
100 g veya 100 mL üzerinden  bildirime  ilave olarak,
c)  38 inci maddenin dördüncü fıkrasında  belirtilen 100 g veya  100 mL üzerinden bildirime  
ilave olarak veya 100 g veya 100 mL  üzerinden bildirim yerine, 
porsiyon ve/veya tüketim birimi üzerinden verilebilir.
(2)  38 inci maddenin  ikinci fıkrasına istisna olarak,  36 ncı maddenin üçüncü  fıkrasının (b) 
bendinde belirtilen durumlarda,  besin öğelerinin miktarı ve/veya Ek-9 Bölüm 2’de yer alan referans 
alım değerlerinin  yüzdesi  sadece porsiyon  veya tüketim birimi  üzerinden verilebilir.  Besin öğelerinin 
miktarı sadece  porsiyon veya tüketim birimi üzerinden  verildiğinde, enerji değeri 100 g veya 100 mL 
üzerinden ve porsiyon veya tüketim  birimine göre verilir ve 40 ıncı madde  hükümleri uygulanır.
(3)  38 inci maddenin ikinci fıkrasına istisna olarak,  36 ncı maddenin beşinci  fıkrasında  
belirtilen durumlarda enerji değeri  ve besin  öğeleri  miktarı ve/veya  Ek-9  Bölüm  2’de yer alan referans  
alım değerlerinin  yüzdesi  sadece porsiyon  veya tüketim  birimi  üzerinden verilebilir. 
(4) Porsiyon büyüklüğü belirlenmiş gıdalar  için tek kullanımlık hazır ambalajda sunulan  ancak 
belirlenmiş porsiyon büyüklüğünün uygulanamadığı  gıdalarda tüketim birimi üzerinden bildirim 
yapılabilir. 
(5) Porsiyon büyüklüğü veya tüketim birimi beslenme  bildirimine çok yakın  bir yerde  belirtilir.
Referans alım (RA)  oranı 
MADDE 40 – (1) Referans  alım (RA) oranları, bu maddenin hükümlerine uygun olmak şartıyla,  
isteğe bağlı  olarak  gıdaların etiketinde  yer alabilir.
(2) RA oranları verilirken, Ek-13’te  yer alan kurallar  uygulanır.(3) RA oranlarına yer verildiğinde, bu bilgiler ‘enerji,  toplam yağ, doymuş yağ, şeker, tuz’ 
öğelerini mutlaka içerir.
(4) RA oranları  porsiyon büyüklüğü  üzerinden verildiğinde Ek-12’de yer alan miktarlar dikkate 
alınır. Porsiyon adedi belirtilirken,  41 inci  maddenin hükümleri  uygulanır.
(5) RA oranlarının hemen altında, ‘Ortalama bir yetişkinin referans  alım (RA) oranı  (8400 kJ / 
2000 kcal)’ ifadesine yer verilir.
Porsiyon büyüklüğü ve adedi
MADDE 41 – (1) Porsiyon büyüklüğü olarak Ek-12’de yer alan miktarlar dikkate  alınır.  Bu 
ekte yer  almayan ürünler için  porsiyon  büyüklükleri Bakanlıkça belirlenir.
(2) Ambalajdaki porsiyon adedi belirtilirken  tam sayılar ile (1;  2;...; 5;… gibi) ifade  edilir.
(3) Ambalajdaki porsiyon adedini hesaplamak  için gıdanın ambalajı üzerinde belirtilen net 
miktarı veya hazırlama talimatı  doğrultusunda  tüketime hazır hale getirilmiş  olan ürünün  net miktarı,  
Ek-12’de verilen porsiyon büyüklüğüne bölünür.  Elde edilen değer  tam sayı değilse, matematiksel 
olarak tam sayıya yuvarlanır  ve bu durumda  porsiyon adedi  “yaklaşık …. porsiyon”  şeklinde ifade  
edilir.
Gösterim şekli
MADDE 42 – (1)  36 ncı maddenin birinci ve ikinci fıkralarında atıf yapılan bilgiler, hepsi aynı 
görüş alanında  olacak şekilde,  açık bir format kullanılarak ve uygun olduğunda,  Ek-11’de yer alan 
gösterim biçimine  ve sıralamaya göre  verilir. 
(2)  36 ncı maddenin birinci ve ikinci fıkralarında atıf yapılan  bilgiler, tablo formunda  
hizalanmış sayılarla  verilir. Eğer  etiket  yüzeyi  müsait değilse,  bilgiler lineer formda  da verilebilir.
(3)  36 ncı maddenin üçüncü  fıkrasında  atıf yapılan bilgiler, temel  görüş alanı içinde ve 17 nci 
maddenin ikinci  fıkrasına uygun  punto büyüklüğü kullanılarak verilir.  Bu bilgiler, bu maddenin  ikinci 
fıkrasında belirlenen formlardan  farklı bir  formda verilebilir.
(4)  36 ncı maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen  bilgiler bu maddenin ikinci fıkrasında  
belirlenen formlardan farklı bir  formda verilebilir.
(5) Gıdanın  enerji  değerinin veya besin öğesinin/öğelerinin miktarının ihmal edilebilir  düzeyde  
olduğu durumlarda,  bu öğelerle  ilgili bilgiler yerine  “İhmal edilebilir  miktar(lar)da …. içerir” gibi bir 
ifadeye yer verilebilir ve beslenme  bildirimi yapılmışsa, söz konusu ifade bildirime çok yakın  bir 
yerde bulundurulur.
İlave ifade biçimleri ve gösterim şekli
MADDE 43 – (1)  38 inci maddenin ikinci  ve dördüncü fıkralarında ve 39 uncu  maddede 
belirtilen formlar  ile 42 nci maddenin ikinci fıkrasında atıf yapılan gösterim  şekline ilave  olarak; enerji 
değeri ve 36 ncı maddede  atıf yapılan besin  öğesi miktarları, aşağıdaki  koşulların sağlanması  kaydıyla, 
kelimeler veya  sayıların yanı sıra başka gösterim şekilleri  ve/veya grafik formlar veya semboller 
kullanılarak verilebilir:
a) Doğru ve bilimsel olarak geçerli tüketici araştırması sonuçlarına dayanmalı ve 8 inci 
maddede atıf  yapıldığı  gibi tüketiciyi yanıltıcı olmamalıdır..
b) İlgili  taraflarla yapılan müzakerelerin sonucuna göre geliştirilmelidir.
c) Gıdanın, enerji  ve besin  öğeleri  açısından  beslenmedeki katkısını veya önemini  kavramada 
tüketiciye kolaylık sağlamalıdır.
ç) Bu gösterim  veya sunum formlarının ortalama tüketici tarafından anlaşılır  olduğuna dair 
bilimsel olarak  geçerli kanıtlarla  desteklenmelidir. 
d) Farklı gösterim  şekillerinin kullanılması  durumunda, Ek-9’da  verilen  referans alım 
miktarlarına veya bunların  olmaması durumunda,  enerji  veya besin öğeleri alımı hakkında genel  olarak 
kabul edilmiş bilimsel önerilere dayandırılmalıdır.
e) Tarafsız  ve adil  olmalıdır.
f) Uygulandığında serbest ticareti engellememelidir.YEDİNCİ  BÖLÜM
İsteğe Bağlı  Bilgilendirme
İsteğe bağlı bilgilendirme ile ilgili  kurallar
MADDE 44 – (1)  10 uncu ve 11 inci maddelerde  atıf yapılan  bilgilerin  isteğe  bağlı olarak 
verilmesi durumunda,  bilgilendirme,  Yönetmeliğin beşinci  ve altıncı  bölümünde belirtilen koşullara  
uygun olur.
(2) İsteğe bağlı olarak verilen bilgiler:
a) 8 inci maddeye uygun olarak  tüketiciyi yanıltıcı olamaz,
b) Tüketici  için belirsiz ve karışık olamaz,
c) Gerektiğinde, konu ile  ilgili bilimsel verilere dayandırılır.
Gösterim şekli 
MADDE 45 – (1) İsteğe bağlı bilgilendirme, zorunlu bilgilendirme için uygun olan yerlerde 
yapılamaz.
Gluten ile ilgili isteğe bağlı bilgilendirme
MADDE 46 – (1) Glutenin gıdadaki yokluğu veya azaltılmış varlığı hakkında  tüketiciyi  
bilgilendirmek amacıyla  sadece Ek-16’da yer alan ifadeler, bu ekte verilen koşullarda kullanılır.
(2) Birinci fıkrada atıf yapılan bilgilere ilave olarak ‘gluten intoleransı  olan bireyler için 
uygundur’ veya  ‘çölyak  hastaları  için uygundur’ ifadeleri kullanılabilir.
(3) Gıda;
a) Gluten içeren bir veya daha  fazla bileşeninin  gluten  içeriği azaltılarak  veya
b)  Gluten  içeren bileşenleri doğal olarak glutensiz olan diğer bileşenler ile ikame  edilerek
özel olarak  üretilmiş, hazırlanmış ve/veya işlemden geçirilmiş ise birinci fıkrada atıf yapılan 
bilgilere ilave olarak ‘gluten  intoleransı olan bireyler için özel olarak  formüle  edilmiştir’ veya ‘çölyak 
hastaları için  özel olarak formüle  edilmiştir’  ifadeleri  kullanılabilir.
Bebek formülleri ve devam formülleri  
MADDE 47 – (1) Türk  Gıda Kodeksi Bebek Formülleri Tebliği ve Türk Gıda Kodeksi  Devam 
Formülleri Tebliğinde  tanımlanan  bebek formülleri ve devam formüllerinde glutenin yokluğu veya 
azaltılmış varlığı hakkında  bilgilendirme yapılamaz.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve  Son Hükümler
Özel etiketleme kuralları
MADDE 48– (1) Bu Yönetmelik hükümleri  saklı kalmak  kaydıyla, belirli bir gıda veya gıda 
grubu için hazırlanan gıda kodeksi  kapsamında bu gıdalara özel ilave  etiketleme kuralları 
belirlenebilir.
Uygulamaya ilişkin  ilave  düzenlemeler
MADDE 49 – (1) Gerek görüldüğünde bu Yönetmelik hükümlerinin uygulamasına  yönelik 
hazırlanacak talimat veya kılavuzlar, Bakanlık internet sitesinde yayımlanır.
(2) Gıda hakkında  bilgilendirme  mevzuatı kapsamında halk sağlığı üzerine etki etmesi 
muhtemel tedbirler  Bakanlık tarafından  değerlendirilir.
Ürün doğrulama ve  takip sistemi
MADDE 50 – (1) Bakanlık gerekli gördüğü  durumlarda,  belirli  gıda veya  gıda gruplarına 
yönelik olarak ürünün izlenebilirliğini  temin etmek amacıyla, etiketlerde ürün takip sisteminin  
uygulanmasına ilişkin özel uygulamalar yapabilir  veya yaptırabilir.
(2) Bakanlık tarafından belirlenen ürün takip sisteminin  uygulanacağı  gıda veya  gıda grupları  ile 
uygulama süresi  Bakanlık  tarafından belirlenerek Bakanlık  internet sitesinde yayımlanır.
İdari yaptırım
MADDE 51 – (1) Bu Yönetmeliğe aykırı davrananlar hakkında  5996 sayılı Kanunun ilgili 
maddelerine göre idari yaptırım  uygulanır.
Atıflar
MADDE 52 – (1) Mevzuatta,  bu Yönetmeliğin yayımından  önce  yürürlükte  olan gıdaların 
etiketlenmesine ilişkin gıda kodeksine yapılan atıflar  bu Yönetmeliğin ilgili hükümlerine yapılmış 
sayılır.Avrupa Birliği mevzuatına uyum
MADDE 53 – (1) Avrupa Birliğinin 1169/2011/EU sayılı  Tüketicilerin Gıdalar  Hakkında  
Bilgilendirilmesine İlişkin Tüzüğüne paralel olarak hazırlanmıştır.
Uyum zorunluluğu
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında  faaliyet gösteren  gıda işletmecileri, 
1/7/2018 tarihine kadar bu Yönetmelik hükümlerine  uymak zorundadır.
(2) Bu Yönetmeliğin “işletme kayıt  numarası” ve “tanımlama  işareti” ile ilgili hükümlerinin  
uygulanmasında, Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay  İşlemlerine Dair Yönetmelik  kapsamında  verilen 
geçiş sürelerine  uyulur.
 (3) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden  önce tescillenmiş ancak  bu Yönetmelik  ile 29/12/2011 
tarih ve 28157 üçüncü mükerrer  sayılı Resmi Gazete’de  yayımlanarak yürürlüğe giren  Türk  Gıda 
Kodeksi Etiketleme Yönetmeliğine  uygun olmayan ticari marka veya  marka ismi bulunduran ürünler 
31/12/2019 tarihine kadar piyasada  bulunabilir.
Geçiş hükümleri
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı  tarihinden önce  faaliyet  gösteren gıda 
işletmecileri, bu Yönetmelikte  belirtilen geçiş süreleri içinde bu Yönetmelik  hükümlerine uyum 
sağlayıncaya kadar,  bu Yönetmeliğin yayımından önce yürürlükte olan Türk  Gıda  Kodeksi Etiketleme 
Yönetmeliği hükümlerine uyarlar.
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 54 – (1) Türk Gıda  Kodeksi Etiketleme Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 55 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe  girer.
Yürütme
MADDE 56 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda,  Tarım ve  Hayvancılık  Bakanı  yürütür.Ek-1
ALERJEN MADDELER VEYA ÜRÜNLER
Alerjen Madde veya  Ürünün  Adı Hariç Tutulan  Ürünler
1) Gluten  içeren tahıllar: buğday (ör. kılçıksız 
buğday ve kamut),  çavdar, arpa, yulaf veya 
bunların hibrit türleri ve bunların ürünleri-Dekstroz dâhil buğday bazlı  glukoz şurupları
-Buğday bazlı maltodekstrinler
-Arpa bazlı glukoz şurupları
-Distile alkollü içkiler ve diğer alkollü  içkiler için distilat 
veya tarımsal  etil alkol üretiminde kullanılan tahıllar
2) Kabuklular  (Crustacea) ve bunların 
ürünleri
3) Yumurta ve yumurta ürünleri
4) Balık  ve balık ürünleri-Vitamin veya karotenoid preparatlarında taşıyıcı  olarak 
kullanılan balık jelatini
-Bira ve şarapta durultma  yardımcısı olarak kullanılan balık 
jelatini veya  Isinglass  (balık  tutkalı)
5) Yerfıstığı ve yerfıstığı ürünleri
6) Soya fasulyesi ve soya  fasulyesi ürünleri-Rafine soya fasulyesi yağı  (katı ve  sıvı)
-Soya fasulyesinden elde edilen tokoferollerin (E306) doğal karışımları, doğal D-alfa  tokoferol, doğal D-alfa tokoferol 
asetat, doğal D-alfa tokoferol suksinat
-Soya fasulyesi kaynaklı  bitkisel  yağlardan  elde edilen  
bitkisel steroller ve  bitkisel sterol esterleri
-Soya fasulyesi kaynaklı  bitkisel  sıvı yağ sterollerinden 
üretilen bitkisel stanol esteri
7) Süt ve süt ürünleri (laktoz dahil)-Distile alkollü içkiler ve diğer alkollü  içkiler için distilat 
veya tarımsal  etil alkol üretiminde kullanılan peynir altı suyu 
-Laktitol
8) Sert kabuklu meyveler:  Badem ( Amygdalus 
communis L.),  fındık (Corylus avellana), 
ceviz (Juglans  regia), kaju fıstığı 
(Anacardium  occidentale),  pikan  cevizi 
(Carya illinoiesis (Wangenh.) K.Koch), brezilya fındığı (Bertholletia excelsa), antep fıstığı ( Pistacia vera), macadamia fındığı ve 
Queensland fındığı (Macadamia  ternifolia) ve 
bunların ürünleri-Distile alkollü içkiler ve diğer alkollü  içkiler için distilat 
veya tarımsal  etil alkol üretiminde kullanılan sert  kabuklu  
meyveler
9) Kereviz  ve kereviz ürünleri
10) Hardal  ve hardal ürünleri
11) Susam tohumu ve  susam tohumu ürünleri
12) Kükürt dioksit ve sülfitler  (tüketime hazır 
veya üreticilerin talimatlarına göre hazırlanan ürünler için, toplam  SO 2 cinsinden hesaplanan 
konsantrasyonu 10 mg/kg veya  10 mg/L’den 
daha fazla  olanlar)
13) Acı bakla  ve acı bakla ürünleri
14) Yumuşakçalar ve ürünleriEk-2
ETİKETİNDE İLAVE  ZORUNLU BİLGİLER  BULUNMASI GEREKEN  GIDALAR
Gıdanın veya Gıda  Grubunun  Adı İlave Zorunlu Bilgiler
1. Belirli Gazlar İle Ambalajlanan  Gıdalar
1.1. Türk Gıda Kodeksi Gıda Katkı Maddeleri 
Yönetmeliğine göre kullanımına izin verilen 
ambalajlama gazları  vasıtasıyla dayanıklılık 
süresi uzatılan gıdalar“Koruyucu atmosferde ambalajlanmıştır.”
2. Tatlandırıcı İçeren Gıdalar
2.1. Türk Gıda Kodeksi Gıda Katkı Maddeleri 
Yönetmeliğine göre kullanımına izin verilen  bir 
tatlandırıcıyı veya tatlandırıcıları içeren gıdalar“Tatlandırıcı içerir .” veya “Tatlandırıcılı”  ifadesi, gıdanın 
adının yanında yer alır.
2.2. Hem  ilave  şeker hem de Türk Gıda  Kodeksi 
Gıda Katkı Maddeleri Yönetmeliğine göre 
kullanımına izin verilen bir tatlandırıcıyı  veya 
tatlandırıcıları içeren gıdalar“Şeker ve tatlandırıcı içerir.” veya  “Şekerli ve 
tatlandırıcılı” ifadesi gıdanın  adının yanında yer alır.
2.3. Türk Gıda Kodeksi Gıda Katkı Maddeleri 
Yönetmeliğine göre kullanımına izin verilen 
aspartam/aspartam-asesülfam tuzunu içeren 
gıdalarAspartam/aspartam-asesülfam tuzunun bileşenler  listesinde  
sadece E kodu ile belirtilmesi durumunda, “Aspartam 
(fenilalanin kaynağı)  içerir.” ifadesi etiket  üzerinde  yer alır.
Aspartam/aspartam-asesülfam tuzunun bileşenler  listesinde  
özel adı ile belirtilmesi durumunda, “Fenilalanin kaynağı 
içerir.” ifadesi etiket üzerinde yer alır.
2.4. %10’dan fazla  ilave şeker alkol içeren  
gıdalar“Aşırı tüketimi laksatif etki yaratabilir.”
3. Glisirhizik Asit veya Glisirhizik Asidin Amonyum Tuzunu İçeren Gıdalar
3.1. Glisirhizik asit veya glisirhizik  asidin 
amonyum tuzu veya meyankökü bitkisi 
(Glycyrrhiza glabra)  ilavesinden dolayı,  100 
mg/kg veya  10 mg/L  veya daha fazla 
konsantrasyonda glisirizik  asit veya glisirizik 
asidin amonyum  tuzunu  içeren şekerlemeler veya 
içecekler“Meyankökü içerir.” ifadesi  bileşenler  listesinin  hemen 
ardına eklenir. Eğer “meyankökü” ifadesi bileşenler 
listesinde zaten varsa veya  gıdanın adında geçiyorsa ayrıca 
belirtilmesine gerek yoktur. Eğer bileşenler listesi yok ise bu 
ifade gıdanın  adının yanında yer alır.
3.2. Glisirhizik asit veya glisirhizik  asidin 
amonyum tuzu veya meyankökü bitkisi 
(Glycyrrhiza glabra) ilavesinden dolayı, 4 g/kg 
veya daha fazla konsantrasyonda glisirizik  asit 
veya glisirizik asidin  amonyum tuzunu  içeren 
şekerlemeler“Meyankökü içerir. Yüksek tansiyon  hastaları aşırı 
tüketimden kaçınmalıdır.”  uyarısı bileşenler  listesinin  hemen 
ardına eklenir. Eğer  bileşenler listesi yok ise bu uyarı  
gıdanın adının  yanında  yer alır.
3.3. Glisirhizik asit veya glisirhizik  asidin 
amonyum tuzu veya meyankökü bitkisi 
(Glycyrrhiza glabra)  ilavesinden dolayı;  50 mg/L  
veya daha fazla konsantrasyonda glisirizik  asit 
veya glisirizik asidin  amonyum tuzunu  içeren 
içecekler veya  hacmen %1,2’den fazla alkol 
içeren içeceklerle ilgili olarak 300 mg/L veya 
daha fazla konsantrasyonda glisirizik asit veya 
glisirizik asidin  amonyum tuzunu içeren içecekler 
(1).“Meyankökü içerir. Yüksek tansiyon  hastaları aşırı 
tüketimden kaçınmalıdır.”  uyarısı bileşenler  listesinin  hemen 
ardına eklenir. Eğer  bileşenler listesi yok ise bu uyarı  
gıdanın adının  yanında  yer alır.
4. Yüksek Miktarda Kafein İçeren Gıdalar
4.1. Adında ‘kahve’ veya ‘çay’ ifadesi yer alan ve “Yüksek miktarda  kafein içerir. Çocuklar veya hamile ya da 
emziren kadınlar için tavsiye edilmez.” uyarısı etiket  kahve, çay veya  kahve  ya da çay ekstraktı bazlı  
olan içecekler  hariç; 
- Değiştirilmeksizin tüketimi amaçlanan ve hangi 
kaynaktan gelirse gelsin  150 mg/L’yi aşan bir 
miktarda kafein içeren  içecekler
- Konsantre veya kurutulmuş formda olan ve 
tüketime hazırlandıktan sonra hangi kaynaktan 
gelirse gelsin 150 mg/L’yi  aşan bir miktarda 
kafein içeren içeceklerüzerinde ürünün adı ile aynı görüş alanı içinde  yer alır. 
Kafein miktarı, bu uyarıyı  takiben parantez içinde  ve 17 nci 
maddenin birinci  fıkrasına uygun  şekilde mg/100  mL olarak 
bildirilir.
4.2. Fizyolojik  bir amaçla kafein ilave edilen, 
içecekler dışındaki gıdalar“Kafein içerir. Çocuklar  veya hamile  kadınlar  için tavsiye  
edilmez.” uyarısı etiket üzerinde ürünün adı ile aynı görüş 
alanı içinde  yer alır. Kafein  miktarı, bu uyarıyı takiben  
parantez içinde ve 17 nci maddenin birinci fıkrasına uygun 
şekilde mg/100 g veya mg/100 mL olarak bildirilir. Takviye 
edici gıdalarda ise; kafein  miktarı, günlük tüketim için 
önerilen porsiyon üzerinden etiket  üzerinde  belirtilir.
5. Bitkisel Sterol, Bitkisel  Sterol Esteri, Bitkisel Stanol  veya Bitkisel Stanol  Esteri İlave Edilmiş Gıdalar
5.1. Bitkisel sterol, bitkisel sterol esteri,  bitkisel  
stanol veya bitkisel stanol esteri ilave  edilmiş  
gıdalar veya gıda bileşenleri1) “Bitkisel  sterol/bitkisel stanol ilaveli” ifadesi, gıdanın  adı 
ile aynı  görüş  alanı içinde  yer alır.
2) İlave edilen bitkisel sterol,  bitkisel sterol  esteri, bitkisel  
stanol veya  bitkisel  stanol esteri miktarı (% olarak veya 
gıdanın 100 gramında ya da 100 mL’sinde ‘g serbest  bitkisel  
sterol/bitkisel stanol’ olarak) bileşenler  listesinde  bildirilir.
3) Ürünün  kandaki kolesterol düzeyini  kontrol  etmeye  
ihtiyacı olmayan  kişilere  yönelik olmadığını bildiren bir 
ifadeye yer verilir.
4) Kolesterol düşürücü ilaç tedavisi gören hastaların ürünü 
yalnızca tıbbi gözetim  altında tüketmeleri gerektiğini  
bildiren bir  ifadeye yer verilir.
5) Ürünün hamile ve emziren kadınlar ile beş yaşın altındaki 
çocuklar için beslenme açısından uygun olmayabileceğini 
bildiren kolayca görülebilecek bir  ifadeye yer verilir.
6) Karotenoid düzeyinin  korunması için, ürünün yeterli  ve 
dengeli beslenmenin  bir parçası  olarak, düzenli meyve ve 
sebze tüketimi  ile birlikte tüketilmesi tavsiyesine  yer verilir.
7) 3 g/gün’den fazla ilave  bitkisel  sterol/bitkisel stanol 
tüketiminden kaçınılması gerektiğini  bildiren  bir ifadeye, 
yukarıdaki 3 numaralı bilgi ile aynı görüş alanı  içinde yer 
verilir.  
8) İlgili gıdanın veya gıda bileşeninin bir porsiyonunun 
miktarı (tercihen  g veya mL olarak)  ve her bir porsiyonun 
içerdiği bitkisel sterol/bitkisel  stanol miktarı belirtilir.
6. Bileşiminde Etil  Alkol  ve/veya Alkollü İçki Bulunan Gıdalar 
6.1. 22 nci maddenin dördüncü fıkrasına uygun olacak 
şekilde gıdaların üretimi ve hazırlanmasında  
bileşen olarak kullanılan  ve/veya  bileşik 
bileşenden kaynaklanan  etil alkol ve/veya  alkollü 
içki (2)1)Son üründe etil alkol bulunması durumunda “Alkol içerir ” 
ifadesine gıdanın  adı ile aynı  görüş  alanı  içinde yer verilir.
2)Son üründe  etil alkol bulunmaması durumunda  
“üretiminde etil alkol kullanılmıştır” ifadesine gıdanın adı 
ile aynı  görüş  alanı içinde  yer verilir.
7. Domuzdan Elde Edilen Madde  İçeren Gıdalar 
7.1 Gıdada  bileşen ve/veya bileşik bileşen olarak 
domuzdan elde edilen  herhangi bir madde 
bulunuyorsa (2)“Domuzdan elde edilen … içerir”  ifadesi,  gıdanın  adı ile 
aynı görüş alanı içinde yer alır.
8. Dondurulmuş et, dondurulmuş  hazırlanmış et karışımları ve dondurulmuş işlenmemiş  balıkçılık  
ürünleri
8.1. Dondurulmuş et, dondurulmuş hazırlanmış  et 
karışımları ve dondurulmuş  işlenmemiş balıkçılık 
ürünleriEk-7 Bölüm 3’e uygun olarak dondurulduğu tarih veya 
ürünün bir kereden fazla dondurulduğu durumlarda  ilk kez 
dondurulduğu tarih verilir.
(1)  Belirlenen  düzey, tüketime hazır ürünlere  veya üreticilerin talimatına göre tüketime hazır hale getirilen ürünlere uygulanır.
(2) Bileşik bileşenin  son üründe  bulunan miktarına  bakılmaksızın uygulanır. Ek-3
x-YÜKSEKLİĞİNİN TANIMI
İşaret Açıklamalar
1 Üst çıkıntı hizalama çizgisi
2 Alt çıkıntı  hizalama çizgisi
3 Orta çizgi
4 Satır çizgisi
5 x-yüksekliğiEk-4
BİLEŞENLER  LİSTESİNE İLİŞKİN KURALLAR
BÖLÜM 1
Bileşenlerin Ağırlıkça Azalan Sırayla Gösterimine İlişkin Özel  Kurallar
Bileşen Grubu Bileşenler Listesi  Oluşturulurken  Uygulanacak Özel  Kurallar
1) İlave su ve uçucu ürünlerİlave su ve uçucu ürünler son üründeki ağırlıklarına göre uygun sırada  
yer alır. Gıdaya bir bileşen  olarak ilave  edilen suyun miktarı, son 
ürünün toplam miktarından  kullanılan diğer  bileşenlerin  toplam miktarı  
çıkarılarak hesaplanır. Hesaplanan ilave su miktarı son ürünün ağırlığının %5’ini aşmıyor  ise bu miktarın dikkate alınmasına  gerek  
yoktur. 
2) Konsantre veya kurutulmuş formda kullanılan  ve üretim sırasında 
yeniden eski haline getirilen bileşenler 
Konsantre veya kurutulmuş formda kullanılan  ve üretim sırasında 
yeniden eski haline getirilen  bileşenler, konsantre edilmeden veya  
kurutulmadan önceki ağırlıklarına göre uygun sırada  yer alabilir.
3)   Su ilave edilerek hazırlanacak olan konsantre  veya kurutulmuş 
gıdalarda kullanılan bileşenlerSu ilavesi ile hazırlanarak tüketilecek olan  konsantre veya kurutulmuş 
gıdaların bileşenleri, tüketime  hazır  üründeki miktarlarına  göre  uygun 
sırada listelenebilir. Ancak bu durumda bileşenler listesi, “tüketime  
hazır haldeki ürünün bileşenleri” veya “tüketime hazır haldeki ürünün içindekiler” açıklaması  ile birlikte verilir.
4) Ağırlıkça hiçbiri belirgin ölçüde baskın olmayacak şekilde ve  
muhtemelen değişen miktarlarda bulunacak biçimde, bir karışım  
halinde gıdanın bileşeni  olarak 
kullanılan meyveler, sebzeler veya mantarlar  Meyveler, sebzeler veya mantarlar, ağırlıkça hiçbiri belirgin ölçüde baskın olmayacak şekilde ve  muhtemelen değişen  miktarlarda  
bulunacak biçimde bir karışım  halinde gıdanın bileşeni olarak 
kullanıldığında, bileşenler listesinde “değişen miktarlarda”  ifadesini 
takiben “meyveler”, “sebzeler” veya “mantarlar” adı altında birlikte verilebilir. Ancak bu durumda, bileşen adının  hemen ardından karışım 
içindeki meyveler, sebzeler veya mantarlar da listelenir.  Böyle  
durumlarda söz  konusu karışım  bileşenler  listesine; mevcut meyveler, 
sebzeler veya  mantarların toplam ağırlığı temel alınarak, 22 nci 
maddenin birinci  fıkrasına uygun  olarak dâhil  edilir.
5) Ağırlıkça hiçbirinin belirgin ölçüde baskın olmadığı baharat veya bitki karışımları
Baharat veya bitki karışımları, ağırlıkça hiçbirinin miktarı  belirgin 
ölçüde baskın değilse, “değişen miktarlarda” ifadesi ile birlikte bulunması koşuluyla ürün içindeki  miktarı dikkate alınmaksızın 
bileşenler listesinde  farklı  bir sırada yer alabilir.
6) Son ürünün %2’sinden daha azını oluşturan bileşenlerSon ürünün %2’sinden  daha azını oluşturan bileşenler, ürün içindeki 
miktarı dikkate alınmaksızın diğer bileşenlerden  sonra farklı bir sırada  
yer alabilir.
7) Gıdanın  üretiminde  veya  
hazırlanmasında bileşimini, doğasını veya algılanan değerini değiştirmeksizin ve son ürünün % 2’sinden daha  azını oluşturacak 
kadar, benzer şekilde veya birbirinin yerine kullanılabilen bileşenler
Gıdanın üretiminde  veya hazırlanmasında bileşimini, doğasını veya 
algılanan değerini değiştirmeksizin ve son ürünün %2’sinden daha 
azını oluşturacak  kadar, benzer şekilde veya birbirinin yerine  
kullanılabilen bileşenler; iki bileşenden  fazla olmamak  üzere ve en az 
bir bileşenin son üründe  bulunması durumunda, bileşenler  listesinde 
“… ve/veya …. içerir” ifadesi ile yer alabilir.  Bu hüküm, Bölüm 3’te 
yer alan gıda katkı  maddelerine veya bileşenlere ve Ek-1’de yer alan 
alerjen maddeler veya ürünlere  uygulanmaz.
8) Bitkisel rafine yağlarBitkisel rafine yağlar, bileşenler listesinde, grup adının  hemen ardından 
söz konusu  yağlara özel bitki kaynaklarının listesine yer verilmesi 
koşuluyla, “bitkisel  yağlar”  adı altında  grup olarak verilebilir  ve 
takiben “değişen miktarlarda” ifadesi kullanılabilir. Eğer bitkisel yağlar  
bileşenler listesinde  grup olarak  verilirse,  mevcut bitkisel  yağların 
toplam ağırlığı temel alınarak, 22 nci maddenin birinci fıkrasına uygun olarak listeye dâhil edilir.
Hidrojenize yağlar bileşenler listesinde belirtilirken, “tam hidrojenize” 
veya “kısmi hidrojenize” açıklamalarına da yer verilir.
BÖLÜM 2
Grup  Adı İle Belirtilebilen  Bileşenler
25 inci maddenin  hükümleri saklı  kalmak kaydıyla, aşağıdaki tabloda yer alan gıda 
gruplarından birine ait olan ve başka bir gıdanın bileşeni  olan bileşenler, bileşenler listesinde özel 
adları yerine  grup adları ile belirtilebilir. 
Gıda Grubunun  Tanımı Grup Adı
1) Hayvansal  rafine yağlar (domuz yağı hariç)‘Yağ’ (‘hayvansal’  ifadesi veya  yağın elde edildiği 
hayvanın özel  adı ile birlikte)
Hidrojenize yağlar belirtilirken, ‘tam hidrojenize’ veya ‘kısmi hidrojenize’  açıklamalarına da  yer verilir.
2) İki veya  daha fazla tahıl türünden elde edilen  un 
karışımları ‘Un’ (unun  elde  edildiği tahılların ağırlıkça azalan 
sırada listesi  ile birlikte)
3) Nişastalar  ve fiziksel olarak veya enzimler  
vasıtasıyla modifiye edilmiş nişastalar‘Nişasta’
4) Balıklar başka bir gıdanın bileşeni olarak kullanıldığında ve bu gıdanın adı veya tanıtımında özel bir balık  türüne atıfta bulunulmaması koşuluyla  
bütün balık  türleri  
‘Balık’
5) Peynirler veya peynir karışımları başka bir gıdanın bileşeni olarak kullanıldığında ve bu gıdanın adı veya tanıtımında özel bir  peynir  çeşidine atıfta 
bulunulmaması koşuluyla  bütün peynir çeşitleri   
‘Peynir’
6) Gıdanın  ağırlıkça % 2’sini geçmeyen tüm  baharat 
çeşitleri  ‘Baharat’ veya  ‘baharat karışımı’
7) Gıdanın  ağırlıkça %2’sini geçmeyen tüm  bitkiler 
veya bitki  parçaları ‘Bitki(ler)’ veya ‘bitki karışımı’
8) Sakızlar için sakız mayası üretiminde kullanılan  
tüm sakız preparatı çeşitleri‘Sakız mayası’
9) Kırıntı  haline getirilip  fırında  pişirilmiş  tüm tahıl 
ürünü çeşitleri‘Kırıntılar’ veya ‘gevrekler’ veya  ‘peksimet’  
ifadelerinden uygun olanı
10) Sukroz (sakkaroz) ‘Şeker’
11) Susuz dekstroz veya dekstroz monohidrat ‘Dekstroz’12) Glukoz  şurubu  veya kurutulmuş glukoz  şurubu ‘Glukoz şurubu’
13) Tüm süt proteini çeşitleri (kazein, kazeinat ve  
peynir altı suyu  proteinleri) ve  bunların karışımları‘Süt proteinleri’
14) Pres  veya rafine kakao yağı ‘Kakao yağı’
15) Şarap ile  ilgili gıda kodeksinde tanımlanan tüm  
şarap çeşitleri‘Şarap’
16)  Etler başka  bir gıdanın bileşeni olarak 
kullanıldığında ve toplam yağ ve bağ doku içeriği  
aşağıda belirtilen değerleri aşmadığı durumda, insan tüketimine uygun olduğu kabul  edilen memelilerin ve 
kuş türlerinin  iskelet kasları (iskelet kaslarının  doğal 
olarak içerdiği veya bu kaslara yapışık olarak bulunan dokular ile birlikte) (1)  
‘… eti’ ifadesi ile belirtilebilecek bileşenler için  
maksimum yağ ve bağ  doku  içerikleri
Türler YağBağ doku (2)
Memeliler (tavşanlar  ve 
domuzlar hariç)  ve memeli  
türlerinin baskın olduğu tür karışımları %25 %25
Domuzlar %30 %25
Kuşlar ve tavşanlar %15 %10
Eğer bu maksimum limitler  aşılmışsa, ancak ‘et’ 
tanımı için geçerli olan diğer tüm kriterler karşılanıyorsa, bileşenler listesinde ‘… eti’ ifadesine ilaveten yağ ve/veya bağ  doku varlığı da belirtilir.  
‘Mekanik olarak ayrılmış  et’ tanımına giren ürünler bu 
grubun dışındadır.‘… eti’  ifadesi ve etin  elde  edildiği hayvan türlerinin 
adı(3)
17) ‘Mekanik olarak ayrılmış et’ tanımına giren tüm ürün çeşitleri
‘Mekanik olarak ayrılmış  et’ ifadesi ve  etin elde 
edildiği hayvan türlerinin  adı (3)
(1) Diyafram  ve masseter (çiğneme kasları) iskelet kaslarının parçasıdır. Yürek, dil, baş kasları (masseter hariç), karpus 
kasları, tarsus kasları ve kuyruk kasları ise bunların dışındadır.
(2) Bağ doku içeriği, kolajen içeriği ve et proteini içeriği arasındaki  oran  temel alınarak hesaplanır. Kolajen içeriği, 
hidroksiprolin içeriğinin 8 faktörü ile çarpılması sonucu elde edilen miktar anlamına gelir.
(3) Bu ifadenin yerine, ilgili hayvan türlerine ait bileşenler  için geçerli  olan jenerik bir ad da kullanılabilir.  BÖLÜM 3
Gıda  Katkı Maddeleri ve Gıda Enzimlerinin Bileşenler Listesinde Belirtilmesi 
1) 25 inci maddenin hükümleri saklı kalmak kaydıyla ve 24 üncü  maddenin  birinci  fıkrasının  (b) 
bendinde belirtilen gıda katkı maddeleri ve gıda enzimleri hariç  olmak  üzere, aşağıdaki tabloda  
listelenen fonksiyonel sınıflardan herhangi  birine  giren gıda katkı maddeleri ve gıda enzimleri, bu 
tabloda yer alan ilgili fonksiyonel sınıf adını takiben kendi  özel adları veya  E kodları ile birlikte 
verilir. Eğer bir bileşen  birden fazla  fonksiyonel  sınıfa  giriyorsa,  bu bileşenin söz konusu gıdadaki 
temel fonksiyonuna uygun olan fonksiyonel  sınıf adı belirtilir.  
2) 1 nolu maddedeki bileşenlerin fonksiyonel sınıf tanımları için Türk Gıda  Kodeksi Gıda 
Katkı Maddeleri Yönetmeliğinin Ek-1’inde  yer alan ilgili tanımlar dikkate alınır.
Antioksidan Köpük oluşturucu
Aroma arttırıcı Köpüklenmeyi önleyici
Asit Metal bağlayıcı
Asitlik düzenleyici Modifiye nişasta (2)
Emülgatör Nem verici
Emülsifiye edici tuz  (1)Parlatıcı
Hacim artırıcı Renklendirici
İtici gaz Sertleştirici
Jelleştirici Stabilizör
Kabartıcı Tatlandırıcı
Kıvam arttırıcı Topaklanmayı önleyici
Koruyucu Un işlem maddesi
(1) Sadece işlenmiş peynirler  ve işlenmiş peynir bazlı  ürünler  için.
(2) Özel ad veya E  kodunun belirtilmesi zorunlu değildir.
3) Bir gıdada aynı  fonksiyonel sınıfa giren birden  çok gıda  katkı maddesi bulunması 
durumunda, bu  katkı maddelerinin hepsi aynı fonksiyonel sınıf adını  takiben,  azalan sırayla  gıdadaki 
toplam ağırlığına göre bileşenler listesinde verilebilir.
BÖLÜM 4
Aroma Vericilerin  Bileşenler Listesinde  Belirtilmesi
1) Aroma vericiler;
a) Eğer aroma verici  bileşen Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma  Verme Özelliği  
Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinin dördüncü maddesinin  ikinci fıkrasının (a), (c), (d), (k), (l), 
(ö) ve (s)  bentlerinde tanımlanan  aroma  vericileri içeriyor  ise “aroma verici(ler)” ifadesi ile veya daha 
özel bir  ad ile  veya aroma vericiyi  tanımlayan bir ifade  ile belirtilir.
b) Eğer aroma verici bileşen  Türk Gıda Kodeksi Aroma  Vericiler ve Aroma Verme Özelliği 
Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinin dördüncü maddesinin ikinci fıkrasının  (s) bendinde  
tanımlanan aroma  vericileri  içeriyorsa ve gıdaya tütsülü bir aroma veriyorsa,  “tütsü aroma 
vericisi/aroma vericileri”  veya ““gıda(lar)dan veya gıda grubundan  veya kaynak(lar)dan” üretilen tütsü 
aroma vericisi/aroma vericileri” (örneğin;  kayın ağacından üretilen tütsü aroma  vericisi) ifadeleri ile 
belirtilir. 
2) ‘Doğal’  kelimesi,  aroma vericileri  tanımlamak amacıyla Türk Gıda  Kodeksi Aroma  
Vericiler ve Aroma  Verme Özelliği  Taşıyan  Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinin 8 inci maddesinin 
üçüncü fıkrasına uygun olarak kullanılır.
3) Bir gıdanın üretiminde veya hazırlanmasında aroma  verici olarak kullanılan kinin ve/veya 
kafein, bileşenler listesinde “aroma  verici(ler)”  ifadesinin hemen  ardından  kendi  adı ile belirtilir.BÖLÜM 5
Bileşik Bileşenlerin Belirtilmesi
1) Bileşik  bileşenler, bileşenler listesinde kendi  adı ile ve toplam ağırlığına  göre yer alabilir. 
Bu durumda bileşik bileşenin adı olarak, mümkün olduğunca mevzuatta belirlenen ad veya  gümrük 
tarafından belirlenen ad kullanılır ve bileşik bileşenin adının hemen ardından kendi bileşenlerinin 
listesi verilir.
2) 25 inci maddenin hükümleri saklı  kalmak kaydıyla, aşağıdaki durumlarda bileşik bileşenin 
bileşenler listesinin  verilmesi  zorunlu  değildir; 
a) 24 üncü maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerine tabi olan gıda katkı 
maddeleri hariç olmak üzere; bileşik bileşenin bileşiminin mevcut mevzuat kapsamında  tanımlanmış 
olması ve bileşik  bileşenin  son ürünün %2’sinden daha  azını  oluşturması durumunda,
b) 24 üncü  maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerine tabi olan gıda katkı 
maddeleri hariç olmak  üzere; son ürünün %2’sinden daha azını oluşturan  baharat ve/veya bitki 
karışımlarından oluşan  bileşik bileşenler için,  
c) Bileşik bileşenin, mevzuata göre bileşenler listesi bulunması zorunlu  olmayan  bir gıda 
olması durumunda.Ek-5
BİLEŞENLERİN MİKTARININ BİLDİRİMİ
1) Aşağıda belirtilen  durumlarda bileşenlerin veya bileşen gruplarının  miktarının  bildirilmesi 
zorunlu değildir:
a) Aşağıdaki  bileşenler veya bileşen gruplarının;
- Süzme  ağırlığı Ek-6’nın  5 numaralı maddesine  göre  belirtilenler,
- Miktarının  etiket üzerinde verilmesi mevzuata göre zaten zorunlu olanlar,
- Aroma verme amacıyla, ağırlıkça %2’den daha az miktarda kullanılanlar,
- Gıdanın adında yer aldığı halde,  gıdanın  tanımlanması veya  benzer gıdalardan ayırt edilmesi 
için elzem olmadığından miktarındaki değişim tüketicinin tercihini etkilemeyecek  olanlar. 
b) Bir bileşenin veya bileşen grubunun  miktarı  özel mevzuat hükümleri  ile miktar bilgisi  etiket  
üzerinde verilmeksizin, kesin  olarak belirlenmişse, söz konusu bileşenin veya bileşen grubunun 
miktarının bildirilmesi zorunlu  değildir.
c) Ek-4 Bölüm 1’de yer alan 4 ve 5 nolu satırlarda belirtilen durumlarda  ilgili  bileşenin veya  
bileşen grubunun miktarının  bildirilmesi  zorunlu değildir.
2) 26 ncı  maddenin birinci fıkrasının (a)  ve (b) bentleri aşağıdaki durumlarda uygulanmaz;
a) Ek-2 uyarınca,  “tatlandırıcı içerir”/“tatlandırıcılı” veya “şeker ve tatlandırıcı içerir”/“şekerli  
ve tatlandırıcılı”  ifadesi gıdanın  adının  yanında yer alıyor ise, bu ifadelerin bulunmasını gerektiren 
bileşen veya bileşen grubu için,
b) Beslenme bildirimine tabi ise ilave vitamin ve mineraller için.
3) Bileşenlerin veya bileşen  gruplarının  miktarı  aşağıdaki  kurallara uygun olarak  belirtilir:
a) Bileşenin veya  bileşenlerin miktarı yüzde olarak verilir ve bu değer ilgili bileşenin veya  
bileşenlerin kullanıldığı andaki miktarına göre belirlenir. 
b) Bileşenin veya  bileşenlerin miktarı,  ya gıdanın adının  içinde  ya da hemen ardından veya söz 
konusu bileşen  veya bileşen  grubu  ile bağlantılı olacak şekilde  bileşenler listesinde yer alır.  
4) 3 nolu maddede belirlenen kurallara istisna  olarak, aşağıdaki kurallar uygulanır:
a) Isıl işlem veya diğer  işlemlerin ardından  nem kaybeden  gıdalarda, kullanılan  bileşenin ve 
bileşenlerin miktarı son üründeki  miktarına göre yüzde olarak belirtilir.  Ancak, etiket üzerinde 
belirtilen bir bileşenin miktarı  veya tüm bileşenlerin toplam  miktarı %100’ü  aşıyorsa, yüzde yerine 
100 g son  ürünü  hazırlamak için kullanılan bileşenin veya bileşenlerin ağırlığı verilir.    
b) Uçucu  bileşenlerin miktarı, son üründeki ağırlıkça  oranlarına  göre  belirtilir.
c) Konsantre veya  kurutulmuş formda kullanılan ve üretim sırasında yeniden  eski haline 
getirilen bileşenlerin  miktarı,  konsantre  edilmeden veya kurutulmadan önce  kaydedilen ağırlıkça 
oranlarına göre belirtilebilir.
ç) Su ilave edilerek  hazırlanacak  olan konsantre veya kurutulmuş gıdalarda bileşenlerin miktarı,  
tüketime hazır  üründeki  ağırlıkça  oranlarına göre belirtilebilir.Ek-6
NET MİKTARIN BİLDİRİMİ
1) Aşağıda belirtilen durumlarda net miktarın  bildirilmesi  zorunlu  değildir:
a) Hacmi veya kütlesi önemli miktarda kayba uğrayan gıdaların tane ile satılması veya satın alan 
kişinin huzurunda tartılarak  satılması durumunda,
b) Baharat  ve bitkiler  hariç olmak üzere,  net miktarı 5 g veya 5 mL’den daha  az olan gıdalarda,
c) Parça adedinin dışarıdan açık bir şekilde görülebilmesi ve kolayca sayılabilmesi veya  etiket 
üzerinde belirtilmesi koşuluyla,  normal olarak tane ile  satılan gıdalarda. 
2) İlgili mevzuat gereğince belli bir miktar  tipinin  (örneğin;  nominal miktar) belirtilmesinin 
gerekli olduğu durumlarda, bu miktar  bu Yönetmeliğin amaçları açısından net miktar olarak kabul 
edilir.    
3) Bir hazır ambalaj birimi, aynı üründen aynı miktarda içeren iki veya  daha fazla bağımsız 
hazır ambalaj  biriminden oluşuyorsa, net miktar her bir ambalajın içerdiği net miktar ve ambalajların 
toplam sayısı verilerek  belirtilir. Ancak, bağımsız  ambalajların toplam sayısı dışarıdan  açık bir şekilde 
görülebiliyor ve kolayca  sayılabiliyorsa ve her bir bağımsız  ambalajın  üzerinde yer alan net miktar  
bildirimlerinden en az biri dışarıdan açık bir şekilde görülebiliyorsa, bu bilgilerin belirtilmesi zorunlu 
değildir.
4) Bir hazır ambalaj  birimi, satış birimi olarak kabul  edilmeyen iki veya daha  fazla bağımsız 
ambalajdan oluşuyorsa, net miktar  toplam net miktar  ve bağımsız ambalajların toplam sayısı verilerek 
belirtilir. 
5) Katı bir gıda sıvı ortam içinde  sunulduğunda,  süzme ağırlığı da belirtilir. Burada bahsedilen  
sıvı ortam, gıdanın  hazırlanmasında yardımcı ortam olarak  kullanılan  ve satın alma  sırasında 
belirleyici bir rolü bulunmayan  ortamı tanımlar.  Ortam olarak; su, tuzların sulu çözeltileri, salamura, 
gıda asitlerinin  sulu çözeltileri, sirke, şekerlerin sulu çözeltileri, tatlandırma özelliğine sahip diğer 
maddelerin sulu çözeltileri, meyve  veya sebzeler  için bunların  kendi suları kullanılabilir. Bu ortam, 
karışım şeklinde ve sıvı veya  dondurulmuş  formda olabilir.  Gıda parlatılmış ise, bildirilen net ağırlık 
parlatıcı dışında kalan gıdanın  ağırlığıdır.Ek-7
GIDANIN TAVSİYE EDİLEN TÜKETİM TARİHİ, 
SON TÜKETİM TARİHİ  VE DONDURULDUĞU TARİH
BÖLÜM 1
Tavsiye Edilen Tüketim Tarihinin Belirtilmesi
1)Tavsiye edilen tüketim tarihi, ‘Tavsiye  edilen  tüketim  tarihi’  ifadesi açık bir şekilde 
kullanılarak veya ‘… tarihinden önce tüketilmesi  tavsiye edilir.’  şeklinde belirtilir.  Bu ifadenin 
yanında ya tarihin  kendisi ya da etiketin üzerinde bulunduğu  yere atıfta bulunan bir ifade yer alır. 
Ürünün muhafaza edilmesi sırasında  uyulması gereken koşullar varsa, tavsiye edilen  tüketim tarihi  
bilgisini takiben  belirtilir.
2) Tavsiye edilen tüketim  tarihi ile ilgili olarak etiketin üzerinde başka  bir yere atıf yapılması  
halinde; 
a) Atıf yapılan yerde birden fazla tarih bildirimi bulunması halinde ifadenin  kendisi veya  
kısaltması kullanılır.
b) Kısaltma kullanılması halinde  “Tavsiye edilen tüketim  tarihi  (TETT):…” şeklinde  atıf yapılır 
ve atıf  yapılan yerde “TETT:…”  kısaltması  kullanılır.
c) Atıf yapılan  yerde  farklı  bir tarih bildiriminin bulunmaması durumunda sadece tarih 
bildirilebilir.
3) Tavsiye edilen tüketim  tarihi; gün ve ay olarak veya gerektiğinde  gün, ay ve yıl olarak, bu 
sırayla ve kodlanmadan belirtilir.  Ancak;
a) 3 aydan  daha kısa süre muhafaza  edilecek olan gıdalarda, gün ve ay olarak belirtilmesi 
yeterlidir.
b) 3 aydan daha uzun  ancak 18 aydan daha  kısa süre muhafaza edilecek olan gıdalarda,  ay ve yıl 
olarak belirtilmesi yeterlidir.
c) 18 aydan  daha uzun süre  muhafaza edilecek olan gıdalarda, yıl olarak belirtilmesi yeterlidir.      
4) Farklı tarih bildirim türlerini zorunlu hale getiren mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla,  
aşağıdaki gıdalar için  tavsiye  edilen  tüketim tarihinin belirtilmesi zorunlu  değildir:
a) Filizlenmiş tohumlar  ve baklagil filizleri  gibi benzer ürünler hariç olmak üzere; soyma, 
doğrama veya benzer işlemlerden  geçirilmemiş olan, patates dahil taze meyve  ve sebzeler, 
b) Üzüm dışındaki meyvelerden elde edilen; şaraplar, likör şarapları, köpüren şaraplar, 
aromatize şaraplar ve benzeri  ürünler  ile üzümden veya üzüm  şırasından üretilen ve Türk  Gümrük 
Tarife Cetvelinde 2206.00 tarife  pozisyonu altında yer alan  içecekler,
c) Hacmen %10 veya daha fazla alkol içeren içecekler,
ç) İçeriğinin doğası gereği normal olarak  üretiminden  itibaren 24 saat içinde tüketilen fırıncılık  
veya pastacılık ürünleri,
d) Sirke,
e) İyotlu tuzlar hariç insan tüketimine uygun tuz,
f) Katı formdaki şeker,
g) Sadece  aromalandırılmış ve/veya renklendirilmiş  şekerlerden oluşan şekerleme  ürünleri,
ğ) Sakızlar  ve benzeri  çiğneme  ürünleri.
 BÖLÜM 2
Son Tüketim Tarihinin Belirtilmesi
1) Son tüketim tarihi,  ‘Son tüketim tarihi’ ifadesi açık bir şekilde kullanılarak veya ‘… tarihine 
kadar tüketiniz.’ şeklinde  belirtilir. Bu ifadenin  yanında tarihin  kendisi  bulunur. Son tüketim tarihi 
bilgisini takiben,  uyulması gereken  muhafaza  koşulları belirtilir.
2) Son tüketim tarihi  ile ilgili olarak etiketin üzerinde başka bir yere atıf yapılması  halinde;  
a) Atıf yapılan yerde birden fazla tarih bildirimi bulunması halinde ifadenin  kendisi veya  
kısaltması kullanılır.
b) Kısaltma kullanılması halinde  “Son tüketim tarihi (STT):…” şeklinde  atıf yapılır ve atıf 
yapılan yerde  “STT:…” kısaltması  kullanılır.
c) Atıf yapılan  yerde  farklı  bir tarih bildiriminin bulunmaması durumunda sadece tarih 
bildirilebilir.
3) Son tüketim tarihi; gün ve ay olarak veya gerektiğinde gün, ay ve yıl olarak,  bu sırayla  ve 
kodlanmadan belirtilir.  
4) Son tüketim tarihi,  her bir bireysel hazır  ambalajın üzerinde belirtilir.
BÖLÜM 3
Gıdanın Dondurulduğu  Tarihin Belirtilmesi
1) Gıdanın, Ek-2 8 no.lu satırda atıf yapılan,  dondurulma  tarihi veya ilk dondurulduğu tarih ‘ …. 
tarihinde dondurulmuştur’  şeklinde  belirtilir. Bu ifadenin  yanında tarihin kendisi  bulunur. 
2) Dondurulma tarihi  ile ilgili olarak etiketin üzerinde başka bir yere atıf yapılması halinde 
a) Atıf yapılan yerde birden fazla tarih bildirimi bulunması halinde ifadenin  kendisi veya  
kısaltması kullanılır.
b) Kısaltma kullanılması halinde  “Dondurulma  tarihi (DT):…” şeklinde  atıf yapılır ve atıf 
yapılan yerde  “DT:…” kısaltması  kullanılır.
c) Atıf yapılan  yerde  farklı  bir tarih bildiriminin bulunmaması durumunda sadece tarih 
bildirilebilir.
3) Dondurulma tarihi,  gün, ay ve yıl olarak,  bu sırayla ve kodlanmadan belirtilir.Ek-8
ALKOL DERECESİ
1) Hacmen %1,2’den fazla alkol içeren içeceklerin gerçek alkol derecesi, en fazla  bir ondalık 
hane ile “%.... hacmen” şeklinde  belirtilir. Bildirimin önünde  “alkol” kelimesi  veya “alk.” kısaltması 
yer alır.  
2) Alkol  derecesi  20 oC’de  belirlenir.
3) Hacmen alkol derecesinin bildirimine ilişkin olarak izin verilen pozitif ve negatif 
toleranslar, mutlak  değer olarak  aşağıdaki gibidir. Bu toleranslar, alkol derecesinin  tespitinde  
kullanılan analiz  metotlarından  kaynaklanan  toleranslar saklı  kalmak  kaydıyla  uygulanır.
İçeceğin tanımıPozitif veya negatif 
tolerans
- Türk Gümrük  Tarife  Cetvelinde 2203.00 tarife pozisyonunda yer alan ve 
hacmen alkol  derecesi %  5,5’i geçmeyen biralar; 
- Türk Gümrük Tarife  Cetvelinde 2206.00 tarife pozisyonunda yer alan 
üzümden elde  edilen köpüksüz  içecekler% 0,5 hacmen
- Hacmen  alkol derecesi % 5,5’i geçen biralar; 
- Türk Gümrük Tarife  Cetvelinde 2206.00 tarife pozisyonunda yer alan 
üzümden elde  edilen köpüren içecekler, 
- Türk  Gümrük Tarife  Cetvelinde 2206.00 tarife pozisyonunda yer alan, 
yarı köpüren veya köpüren  olsun ya da olmasın, üzüm dışındaki 
meyvelerden elde edilen  elma şarapları, armut şarapları, meyve şarapları,  
vb.
- Türk Gümrük Tarife  Cetvelinde 2206.00 tarife pozisyonunda yer alan 
fermente bal bazlı içecekler% 1 hacmen
- Maserasyona  tabi tutulmuş  meyve veya bitki parçaları içeren içecekler % 1,5 hacmen
- Hacmen  % 1,2’den  fazla alkol içeren  diğer içecekler % 0,3 hacmenEk-9
REFERANS ALIM MİKTARLARI
BÖLÜM 1
Vitaminler ve Mineraller  İçin  Günlük  Referans Alım Miktarları
Besin öğesiBeslenme  
Referans Değeri 
(1)Besin öğesiBeslenme  
Referans Değeri 
(1)
Vitamin A (µg) 800 Klorür (mg) 800
Vitamin D (µg) 5 Kalsiyum (mg) 800
Vitamin E  (mg) 12 Fosfor (mg) 700
Vitamin K (µg) 75 Magnezyum (mg) 375
Vitamin C (mg) 80 Demir (mg) 14
Tiamin (mg) 1,1 Çinko (mg) 10
Riboflavin (mg) 1,4 Bakır (mg) 1
Niasin (mg) 16 Manganez (mg) 2
Vitamin B6 (mg) 1,4 Florür (mg) 3,5
Folik asit (µg) 200 Selenyum (µg) 55
Vitamin B12 (µg) 2,5 Krom (µg) 40
Biotin (µg) 50 Molibden (µg) 50
Pantotenik asit (mg) 6 İyot (µg) 150
Potasyum (mg) 2000
(1) Belirlenen  besin öğesi beslenme referans değerleri dört yaş ve üzeri sağlıklı bireyler için geçerlidir.
Vitamin ve  mineraller için belirgin miktar: 
1) İçecekler dışındaki ürünler  ve süt için, 100 g veya 100 mL ürünün bu bölümde belirtilen  
beslenme referans değerinin en az %15’ini karşılaması  durumunda, 
2) İçecekler için, 100 mL ürünün bu bölümde  belirtilen beslenme referans  değerinin en az 
%7,5’ini karşılaması durumunda veya, 
3) Eğer gıda tek porsiyonluk ambalajda sunuluyorsa veya ambalaj sadece tek tüketim  birimi 
içeriyorsa, söz konusu ürünün bu bölümde belirtilen beslenme referans değerinin en az %15’ini  
karşılaması durumunda,
bu miktar  belirgin miktar olarak kabul edilir.BÖLÜM 2
Enerji  ve Vitaminler ve Mineraller Dışındaki Bazı Besin Öğeleri İçin                                  
Referans Alım Değerleri (Yetişkinler İçin)
Enerji veya besin öğeleri Referans alım değerleri
Enerji 2000 kcal
Şeker 90 g
Toplam yağ 70 g
Doymuş yağ 20 g
Tuz / Sodyum 6 g / 2,4 g 
Karbonhidrat 260 g
Protein 50 g
Lif 25 gEk-10
ENERJİ  DEĞERİNİN  HESAPLANMASI İÇİN ÇEVRİM FAKTÖRLERİ
Karbonhidrat (şeker alkol  hariç) 4 kcal/g -17 kJ/g
Şeker alkol (eritritol hariç) 2,4 kcal/g -10 kJ/g
Eritritol 0 kcal/g -0 kJ/g
Protein 4 kcal/g -17 kJ/g
Yağ 9 kcal/g -37 kJ/g
Salatrim 6 kcal/g -25 kJ/g
Etil alkol 7 kcal/g -29 kJ/g
Organik asit 3 kcal/g -13 kJ/g
Lif 2 kcal/g -8 kJ/gEk-11
BESLENME BİLDİRİMİNİN GÖSTERİM BİÇİMİ
Enerji ve besin öğeleri 100 g veya  100 mL için
Enerji (kj ve kcal)
Toplam yağ (g)
- Doymuş yağ (g)
- Trans  yağ (g)
- Tekli doymamış yağ (g)
- Çoklu doymamış yağ (g)
Kolesterol (mg)
Karbonhidrat (g)
- Şeker (g)
- Şeker  alkol (g)
- Nişasta (g)
Lif (g)
Protein (g)
Tuz (g)
Vitaminler (1)
Mineraller (1)
               (1) Ek-9 Bölüm 1’de belirtilen birimler üzerinden verilir.Ek-12
GIDALARIN PORSİYON BÜYÜKLÜKLERİ
Ürün  Kategorisi Porsiyon Büyüklüğü (1)
1. Fırın ürünleri
1.1. Bisküvi 30 g
1.2. Ekmek 50 g 
1.3. Pasta (pasta ağırlığının  % 35’i veya  daha fazlası krema, meyve, fındık, 
sebze, vb. olan)125 g
1.4. Pasta (pasta ağırlığının  % 35’inden daha azı krema, meyve, fındık, 
sebze, vb. olan)80 g
1.5. Kek 40 g
1.6. Kurabiye (tatlı  veya  tuzlu) 25 g
1.7. Kraker 15 g
1.8. Galeta, peksimet, vb. 30g
1.9. Tart/turta çeşitleri 65 g
1.10.Çörek çeşitleri (sade veya dolgulu  kruvasan, sade veya dolgulu briyoş, 
vb.) 30 g
2. İçecekler
2.1. Alkolsüz içecekler 250 mL
2.2. Sıcak içecekler (kahve, çay, salep, vb.) 200 mL
3. Tahıl  ürünleri ve  kuru baklagiller
3.1. Pirinç, bulgur, vb. 60 g kuru
3.2. Kahvaltılık tahıl 30 g kuru
3.3. Çeşnili kahvaltılık  tahıl, müsli  40 gr kuru
3.4. Makarna, erişte, vb. 60 g kuru
3.5. Fasulye, nohut, mercimek vb. 50 g kuru
4. Süt ve süt ürünleri
4.1. İçme sütü (sade, meyveli, aromalı, vb.) 250 mL
4.2. Yoğurt (sade, meyveli,  aromalı, vb.) 200 g
4.3. Fermente süt içecekleri (ayran, kefir, kımız vb.) 250 mL
4.4. Çeşnili fermente  süt içecekleri 200 mL
4.5. Beyaz peynir, vb. 60 g
4.6. Kaşar peyniri,  vb. 45 g
4.7. Sürülebilir peynir, vb. 30 g
4.8. Taze peynir 40 g
4.9. Krema, kaymak, vb. 20 g
5. Tatlılar (tüketime  hazır)
5.1. Puding, muhallebi, sütlaç, vb. 160 g
5.2. Aşure  180 g
5.3. Revani, irmik  tatlısı vb. 150 g
5.4. Köpük tatlılar (mousse vb.) 100
6. Dondurma ve yenilebilir buzlar
6.1. Dondurma ve yenilebilir buz 100 mL  veya 60 g
7. Tatlı sosları ve  kremaları
7.1. Tatlı sosları ve  kremaları (meyveli, çikolatalı, karamelli,  vb.) 20 g 
8. Yumurta
8.1. Taze yumurta 50 g veya 1 adet
8.2. Sıvı yumurta 45 g
9. Yağlar ve yağ bazlı soslar
9.1. Tereyağı, margarin,  vb. 10 g
9.2. Sıvı yağ 10 mL
9.3. Salata sosu (tüketime hazır) 15 g
9.4. Mayonez 15 g
10. Kırmızı et, kanatlı eti  ve bunların ürünleri10.1. Çiğ  et (taze  veya  dondurulmuş, kemiksiz) 90 g
10.2. Çiğ  et (taze  veya  dondurulmuş, kemikli) 150 g
10.3. Sosis, salam, sucuk, vb. 40 g
10.4. Pastırma, jambon, vb. 30 g
10.5. Köfte,  döner, pane vb. (çiğ) 90 g
11. Su  ürünleri
11.1. Çiğ  balık (taze  veya  dondurulmuş) 150 g
11.2. Ançuez, havyar, vb. 15 g
11.3. Kabuklu deniz ürünleri, yumuşakçalar, kafadan bacaklılar  (yenilebilir kısım)
55 g
11.4. Balık, kabuklu deniz ürünleri (tütsülenmiş  veya salamura) 55 g
11.5. Balık, kabuklu deniz ürünleri (konserve) 55 g süzme ağırlığı
11.6. İşlenmiş su ürünleri (taze veya dondurulmuş köfte, pane, burger v.b. ) 90 g
12. Meyveler ve meyve suları
12.1. Meyve  konservesi 100 g süzme ağırlığı
12.2. Kuru  meyve 30 g
12.3. Taze veya  dondurulmuş meyve 150 g
12.4. Meyve  suyu, meyve nektarı 250 mL
13. Sebzeler ve sebze  suları
13.1. Sebze konservesi 130 g süzme ağırlığı 
13.2. Kurutulmuş sebze 30 g
13.3. Taze veya  dondurulmuş sebze 150 g 
13.4. Sebze suyu 250 mL  
13.5. Salça (domates, biber,  vb.) 15 g 
13.6. Sebze sosu, püresi,  ezmesi  40 g 
14. Hazır yemekler
14.1. Pizzalar, börekler, her  türlü sandviç, vb. 140 g
14.2. Hazır yemek konserveleri (dolgu sıvısı içinde) 150 g süzme ağırlığı
14.3. Hazır yemek konserveleri (dolma, sarma, pilaki, kızartma vb.) 150 g
15. Kuruyemişler
15.1. Fındık, fıstık, ceviz,  badem, vb. (kabuksuz) 20 g
15.2. Leblebi, kavurga, vb. 30 g
15.3. Çekirdek (kabak, ayçiçeği, vb.) 40 g
15.4. Çekirdek içi (kabak, ayçiçeği, vb.) 20 g
16. Salatalar
16.1. Meyve,  sebze, su ürünleri, balık,  yumurta, vb. 150 g
17. Soslar (tüketime hazır)
17.1. Ketçap  sos, barbekü sos, tartar  sos, salsa sos, vb. 20 g
17.2. Hardal 15 g
17.3. Yemek sosu (makarna sosu vb.) 90 g
18. Atıştırmalık  ürünler
18.1. Cips, tahıl bazlı bar,  meyve  bazlı bar, ekstrude ürünler, vb. 25 g 
18.1. Cips, tahıl bazlı bar,  meyve  bazlı bar, ekstrude ürünler, vb. 25 g 
18.2. Patlamış mısır 30 g
19. Çorbalar (tüketime hazır)
19.1. Tarhana çorbası,  domates  çorbası,  mercimek  çorbası, vb. 250 mL  
20. Şekerlemeler  ve şekerli  ürünler
20.1. Sert şekerleme, vb. 20 g
20.2. Yumuşak şekerleme 30 g
20.3. Lokum, helva, cezerye,  vb. 40 g
20.4. Çikolata, vb. 25 g 
20.5. Gofret 40 g
20.6. Bal, pekmez, reçel, marmelat, vb. 15 g
20.7. Sürülebilir  krema (  kakaolu, çikolatalı), ezme (badem, fındık, fıstık 
vb.)20 g
21. Salamura ürünler
21.1. Zeytin (siyah veya yeşil) 25 g 21.2. Sebze turşusu  30 g
22. Yemek  harçları
22.1.Yemek harçları 15 g
(1) Tabloda yer alan porsiyon büyüklükleri dört  yaş üstü bireyler için  geçerlidir.Ek-13
REFERANS  ALIM (RA) ORANI  VERİLİRKEN  UYGULANACAK KURALLAR
1)Format olarak aşağıda  yer alan örnekte  gösterilen biçimler kullanılır.
2) Her bir bölme içinde; ilgili öğe, bu öğenin üründeki miktarı ve bu miktar için hesaplanan RA oranı 
yer alır.
3) Ambalajın  biçimi  dikey  pozisyonun kullanılmasını gerektirmiyorsa, şekil ambalaj üzerine yatay 
olarak yerleştirilir.
4) Öğeler ‘enerji,  yağ,  doymuş yağ, şeker,  tuz’ şeklinde sıralanır.
5) Enerji,   yağ, doymuş  yağ, şeker,  tuz öğelerinin  yanı sıra protein  ve lif için de RA oranı verilebilir. 
Bu durumda  ilave bölmeler 3 mm boşluk  bırakılarak  diğer bölmelerin  sağına  yerleştirilir.
6) Şeklin üzerindeki ‘1 porsiyon (….) ürünün  referans alım oranı’  veya “1 tüketim birimi (…) ürünün  
referans alım  oranı’ ifadesi en az 8 punto ve altındaki dipnot en  az 6 punto olacak şekilde yazılır.
7) Her bir bölmenin genişliği en az 8 mm, yüksekliği  en az 12 mm olacak  şekilde ayarlanır. 
Bölmelerde yer alan ‘enerji, yağ, doymuş yağ, şeker,  tuz’ ifadeleri kendi  içinde; enerji, yağ, doymuş  
yağ, şeker ve tuzun üründeki  miktarları  kendi içinde; bu miktarlar için hesaplanan RA oranları kendi 
içinde olmak üzere aynı  puntoda yazılır.  Bu kural, protein ve lif için  de geçerlidir.
8) Enerji değeri en  yakın  tamsayıya yuvarlanır.
9) Gram cinsinden verilen değerler virgülden sonra bir ondalık hane olacak şekilde verilir.
10) RA oranları en  yakın  alt veya  üst sayıya yuvarlanır ve tam sayı olarak verilir.
11) Üründe bulunmayan ve  ‘0 g’ olarak verilen  öğeler için RA oranı ‘%  0’ şeklinde gösterilir.
12) Tüm  bölmelerin rengi, ambalajın zemin  rengi ile kontrast oluşturacak  ve aynı tonda tek renk 
olacak şekilde tasarlanır.  Kırmızı, sarı ve yeşil renkler kullanılmaz.
13) Sadece enerji değerine ilişkin referans  alım (RA)  oranı, porsiyon veya tüketim birimi üzerinden 
temel görüş alanında tek  başına da verilebilir.  Ek-14
BESLENME  BİLDİRİMİNİN ZORUNLU OLMADIĞI GIDALAR
1) Tek bir bileşenden veya bileşen grubundan oluşan işlenmemiş ürünler,
2) Tek bir bileşenden  veya bileşen grubundan oluşan  ve sadece olgunlaşma prosesi  uygulanan  
işlenmiş gıdalar,
3) Bileşen olarak  sadece  karbondioksit ve/veya aroma  vericiler ilave edilmiş olanlar  dahil insan  
tüketimine uygun sular,
4) Tek bir bitki, tek bir baharat veya bunların karışımları,
5) Tuz ve tuz ikameleri,
6) Sofralık  tatlandırıcılar,
7) Türk Gıda Kodeksi Kahve ve Kahve Ekstraktları Tebliği ve Türk Gıda Kodeksi Hindiba 
Ekstraktı Tebliği kapsamındaki ürünler, 
8) Çayın besin değerini değiştirmeyen aroma vericiler dışında başka bileşen içermeyen bitki ve 
meyve çayları, çay, kafeinsiz  çay, instant veya çözünebilir çay veya çay ekstraktı,  kafeinsiz instant 
veya çözünebilir  çay veya çay ekstraktı,   
9) Bileşen olarak sadece aroma vericiler ilave  edilmiş olanlar dahil fermente  sirkeler ve sirke 
ikameleri,
10) Aroma vericiler,
11) Gıda katkı maddeleri,
12) İşlem  yardımcıları,
13) Gıda enzimleri,
14) Jelatin,
15) Reçel  jelleştirme karışımı,  
16) Maya,
17) Sakızlar,
18) En geniş  yüzeyi 25 cm² den daha küçük olan ambalajlarda veya  kaplarda sunulan gıdalar,
19) El tasarımı gıdalar  dâhil üretici  tarafından  doğrudan son tüketiciye  veya  yerel 
perakendecilere satılan küçük  miktarlardaki  gıdalar.Ek-15
GIDANIN ADINA EŞLİK  EDEN ZORUNLU BİLGİLER
1) Gıdanın fiziksel durumuna veya  geçirdiği  özel işleme ilişkin bilgilerin  (örneğin; toz haline 
getirilmiş, dondurularak kurutulmuş, derin dondurulmuş, konsantre,  tütsülenmiş, gibi) 
bulunmamasının satın alan kişiyi  yanıltabileceği durumlarda, bu bilgiler gıdanın adında  yer alır veya 
gıdanın adının yanında belirtilir.  
2) Bu madde, 1 no.lu madde hükümlerine  aykırı olmayacak şekilde uygulanır.  Satıştan önce  
dondurulan ve çözündürülerek  satılan gıdaların  adının yanında ‘çözündürülmüştür’ ifadesi bulunur.  
Ancak; 
a) Son üründe bulunan  bileşenler,
b) Üretim sürecinin bir aşamasında teknolojik  olarak dondurulması gereken gıdalar,
c) Gıda güvenilirliği ve kalitesi üzerine olumsuz  etki yapmayan çözündürme  işlemi uygulanan 
gıdalar
için bu hüküm uygulanmaz.
3) Işınlanmış gıdaların üzerinde, “ışınlanmıştır” veya “ışınlama işlemi yapılmıştır”  ifadesi  ve 
6/11/1999 tarihli ve 23868 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan  Gıda  Işınlama Yönetmeliğinde 
belirtilen diğer bildirimler  bulunur. 
4) Özel mevzuat  hükümleri saklı kalmak kaydıyla bileşiminde normal olarak kullanılması  veya  
doğal olarak  bulunması beklenen  bir öğesi veya bileşeni farklı  bir öğe veya  farklı bir bileşen ile ikame 
edilen gıdaların etiketinde, bileşenler listesine ilave olarak, kısmi veya tam değişiklik için kullanılan  
öğe veya bileşen temel görüş  alanında olmak  kaydıyla  gıdanın  adına çok yakın  bir yerde belirtilir.  Söz 
konusu bilgi, gıdanın adının  x-yüksekliğinin  en az % 75’i kadar  olan punto büyüklüğünde açık bir 
şekilde belirtilir.  Bu x-yüksekliği,  17 nci maddenin  ikinci fıkrasında belirtilen  minimum punto 
büyüklüğünden daha az olamaz.  
5) Doğranmış, kemikli, dilimlenmiş, porsiyon veya karkas  formundaki et ürünleri ve 
hazırlanmış et karışımları için son ürünün  ağırlıkça % 5’den  fazlasını oluşturan ilave suyun varlığı 
gıdanın adında belirtilir. Aynı  kurallar, doğranmış, kemikli,  dilimlenmiş, porsiyon, fileto  veya  bütün 
formdaki balıkçılık ürünleri balıkçılık ürünleri ve hazırlanmış balıkçılık ürünleri için de  geçerlidir.
6) Sosis  kılıflarının  tüketime uygun olmadığı durumlarda; bu husus  belirtilir.  Ek-16
GLUTENİN GIDADAKİ YOKLUĞU VEYA AZALTILMIŞ  VARLIĞINA  İLİŞKİN İZİN 
VERİLEN İFADELER  VE BUNLARIN KOŞULLARI
1) Genel kurallar: 
a) Glutensiz
Son tüketiciye satıldığı halinde en fazla 20 mg/kg gluten içeren gıdalarda ‘glutensiz’ ifadesi 
kullanılabilir.
b) Çok Düşük Gluten  /  Çok Düşük Glutenli
Buğday, çavdar, arpa, yulaf veya bunların melez çeşitlerinden  oluşan veya bunları  içeren  ve 
gluten içeriği azaltılarak  özel olarak  işlemden geçirilmiş olan,  son tüketiciye satıldığı halinde  en fazla 
100 mg/kg gluten  içeren gıdalarda  ‘çok  düşük  gluten  / çok  düşük glutenli’ ifadesi  kullanılabilir.  
2) Yulaf ile ilgili ilave kurallar:
a) Bir gıdada ‘glutensiz’ veya ‘çok düşük glüten / çok düşük glutenli’ olarak sunulan yulafın, 
buğday, çavdar, arpa veya bunların  melez çeşitleri  ile kontamine olması önlenecek şekilde  özel olarak  
üretilmiş, hazırlanmış  ve/veya  işlemden geçirilmiş olması ve bu yulaftaki gluten içeriğinin  20 mg/kg’ı 
geçmemesi gerekir.
3) Gluten  ile ilgili olarak kullanılabilecek ifadeler ve  koşullar:
Gıda Bileşen  özelliği Gıdadaki 
maksimum 
gluten limiti (1)İzin verilen  beyanlar
Gluten intoleransı olan  
bireyler için  özel 
olarak üretilen gıdaGluten içeriği azaltılcak şekilde işlem gören buğday, çavdar, arpa veya yulaftan(2)  veya  
bunların melez çeşitlerinden  
oluşan bir veya daha fazla bileşen içerir
100 mg/kg ‘çok düşük  gluten’
‘çok düşük  glutenli’
Gluten intoleransı olan  
bireyler için  özel 
olarak üretilen gıdaBuğday, çavdar,  arpa veya 
yulaftan(2)  veya  bunların melez 
çeşitlerinden oluşan bir veya 
daha fazla  bileşenin ikamesini 
içerir20 mg/kg ‘glutensiz’
Gluten intoleransı olan  
bireyler için  özel 
olarak üretilen gıdaBuğday, çavdar,  arpa veya 
yulaftan(2)  veya  bunların melez 
çeşitlerinden oluşan bir veya 
daha fazla  bileşenin ikamesini 
ve gluten içeriği azaltılcak şekilde işlem gören buğday,  
çavdar, arpa veya yulaftan(2)  veya bunların melez çeşitlerinden oluşan bir veya daha fazla  bileşen içerir100 mg/kg ‘çok düşük gluten’
‘çok düşük glutenli’
Gluten seviyesi 20 mg/kg veya daha düşük ise ‘glutensiz’ beyanı kullanılabilir.
Gluten intoleransı olan  
bireyler için  özel 
olarak üretilen gıdada kullanılan yulaf  veya 
yulaf bileşenleriÜretim, hazırlama, işleme gibi aşamalarda yulafın buğday,  arpa 
ve çavdar ile çapraz bulaşması önlenmelidir.
20 mg/kg Sadece 20 mg/kg veya daha az glüten içeren yulaf için ‘glutensiz’ ifadesi seçilebilir veya ‘glutensiz’ ‘çok düşük glutenli’ ifadelerini taşıyan ürünlerde kullanılabilir. 
Gluten intoleransı  olan - 20 mg/kg 20 mg/kg veya daha bireyler için uygun 
diğer gıdalar (‘normal 
gıdalar’ be diğer Özel 
Beslenme Amaçlı 
Gıdalar)az glüten  içeriyorsa 
‘glutensiz’ 
(1)Gıdanın son tüketiciye satıldığı halinde
(2)Yulaftaki gluten  içeriği en fazla  20 mg/kg olmalı ve üretim, hazırlama, işleme  gibi 
aşamalarda buğday,  arpa ve çavdar ile bulaşması  önlenmelidir.Ek-17
TOPLU TÜKETİM YERLERİNDE HAZIRLANAN  HAZIR AMBALAJLI OLMAYAN 
GIDALAR  İLE İLGİLİ  KURALLAR
1)Gıda hakkında bilgilendirme kuralları ile ilgili olarak;
a)Gıdanın adı 21 inci maddeye uygun olarak  belirlenir. Gıdanın resmi  adının yanı sıra veya 
yerine tanımlayıcı ve/veya  alışılagelen adlar  kullanılabilir.  
b)İçindekiler listesi, gıdanın hazırlanması sırasında  kullanılan malzemelerin  listesi olarak verilir. 
Malzemelerin ağırlıkça  azalan sırada belirtilmesi zorunlu değildir.
c)İçindekiler listesi verilirken bileşik bileşen olan malzemelerin kendi bileşenlerinin belirtilmesi  
zorunlu değildir. Ancak söz konusu bileşik bileşende alerjen madde bulunması durumunda bu 
husus açık bir  ifade  kullanılarak veya çeşitli gösterim biçimleri ile belirtilir.
ç)  Bileşik bileşen domuz kaynaklı ürün ve/veya  etil alkol/alkollü içki içeriyor ise bu durum 
içindekiler listesinde ve tüketicinin dikkatini çekecek şekilde  belirtilir. 
d)  Alerjen bileşenlerin  ya da alerjen işlem yardımcılarının bildirimi 25 inci maddeye uygun olarak 
yapılır. 
2)Gıda hakkında bilgilendirme ile ilgili örnekler:
a)Hamburger (bütün malzemeleri ayrı ayrı hazır ambalajlı veya hamburger halinde hazır 
ambalajlı gıda)
Gıdanın adı: Hamburger, ekmek arası köfte vs.  
İçindekiler listesi: Buğday ekmeği, köfte, marul, mayonez  (yumurta ürünü içerir)(*), ketçap.
(*) Alerjen uyarısı,  gıda hakkında  bilgilendirmenin yapıldığı yere uygun şekilde yapılmalıdır.  16 ncı maddenin altıncı fıkrasının (b) 
bendine ilave olarak, ürünün bireysel olarak sarıldığı ve tüketiciye sunulduğu ambalaj malzemesinde  de bulunabilir.
b)Hamburger (bütün  malzemeleri toplu tüketim  yerinde  üretilen  ürün)
Gıdanın adı: Hamburger, ekmek arası köfte vs.  
İçindekiler listesi: Ekmek  (buğday unu, su,  tuz, maya), köfte (kıyma, soğan,  baharat), marul, 
mayonez ( yumurta, zeytinyağı, toz  hardal , sirke, limon suyu), domates sosu.
c)Hamburger (malzemelerden bazılarının  toplu tüketim  yerinde üretildiği ürün)
Gıdanın adı: Hamburger, ekmek arası köfte vs.
İçindekiler listesi: Tam  buğday ekmeği, köfte (kıyma, soğan, baharat), marul,  mayonez  
(yumurta ürünü içerir), yoğurtlu sos (süzme yoğurt , çeşitli  baharatlar)