มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-1- มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม  
หลอดไฟฟ้าไส้ทังสเตนสําหรับใช้ในที่อยู่อาศัยและ
ที่มีจุดประสงค์ให้แสงสว่างทั่วไปที่คล้ายกัน 
เล่ม 1 คุณลักษณะที่ต้องการด้านความปลอดภ ัย 
1.  ทั่วไป 
1.1 ขอบข่าย 
มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้ ครอบคลุมคุณลักษณะที่ต้องการด้านความปลอดภ ัยและการสับเปลี่ยน
ทดแทนกันได้ของหลอดไฟฟ ้าไส้ทังสเตนสําหรับให้แสงสว่างทั่วไป  ที่มีข้อกําหนดคุณลักษณะดังนี้ 
 กําลังไฟฟ้าที่กําหนดไม่เกิน 200 W 
 แรงดันไฟฟ้าที่กําหนดตั้งแต่ 50 V ถึง 250 V 
 รูปทรงกระเปาะ *  A   B   C   G   M   P   PS   PAR หรือ R หรือรูปทรงกระเปาะอ ื่นที่หลอดไฟฟ้ามี
เจตนาเพื่อตอบสนองจุดประสงค์เดียวกันกับหลอดไฟฟ้าที่มีรูปทรงกระเปาะด ังกล่าว 
 ลักษณะผิวทุกชนิดของกระเปาะ  
 ขั้วหลอดแบบ  B15d   B22d   E12   E14   E17   E27 หรือ E27/5139 
ในทางปฏิบัติเท่าที่เป็นไปได้ มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้ยังใช้ได้กับหลอดไฟฟ้าที่มีกระเปาะและข ั้ว
หลอดที่นอกเหนือจากที่กล่าวไว้ข้างบน ซึ่งมีไว้เพื่อตอบสนองจุดประสงค์เดียวกัน 
มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้ กําหนดวิธีที่ผู้ทําควรใช้เพื่อแสดงว่า ผลิตภัณฑ์ของตนเป็นไปตามมาตรฐาน
นี้บนพื้นฐานของการประเม ินการผลิตรวมทั้งหมดที่สัมพันธ์กับการบันทึกการทดสอบของตนในผล ิตภัณฑ์
สําเร็จรูป  วิธีนี้สามารถนําไปใช้ได้สําหรับจุดประสงค์เพื่อการรับรอง รวมทั้งรายละเอียดของวิธีการทดสอบรุ่น 
ซึ่งสามารถใช้ในการประเมินที่จํากัดขอบเขตของร ุ่นได้ให้ไว้แล้ว 
 
   ดู IEC 60887 สําหรับคําธิบายสัญลักษณ์ตัวอักษร  ชื่อรูปทรงกระเปาะเป ็น ดังนี้ 
   ลูกแพร์ =  A,  PS 
   รูปเห็ด =  M 
   จําปา =  B, C 
   กระเปาะกลม  =  P 
   ลูกโลก =  G 
   สะท้อนแสง  =  R 
  สะท้อนแสงแบบกระเปาะพาร ์ =  PAR มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-2- มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้ ครอบคลุมความปลอดภ ัยด้านชีวภาพทางแสง  (photobiological safety) 
ตาม IEC 62471 และ IEC/TR 62471-2   หลอดไฟฟ้าที่ครอบคลุมตามมาตรฐานน ี้ไม่อยู่ในระดับความเสี่ยงที่
จําเป็นต้องแสดงเครื่องหมายกลุ่มเสี่ยงนี้ 
มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้เกี่ยวข้องกับเกณฑ์กําหนดด้านความปลอดภ ัยเท่านั้น  และไม่คํานึงถึง
สมรรถนะของหลอดไฟฟ ้าไส้ทังสเตนที่เกี่ยวกับฟลักซ์การส่องสว่าง อายุการใช้งาน หรือลักษณะเฉพาะด ้าน
การสิ้นเปลืองพลังงาน  คุณลักษณะเฉพาะด ังกล่าวที่เกี่ยวกับประเภทที่ตามปกติใช้สําหรับให้แสงสว่างทั่วไป
ควรอ้างอิงตาม มอก. 4 เล่ม 3 (ในขณะที่ยังไม่มีการประกาศก ําหนดมาตรฐานด ังกล่าวให้เป็นไปตาม   
IEC 60064) 
1.2 เอกสารอ้างอิง 
เอกสารอ้างอิงที่ระบุต่อไปนี้ ใช้ประกอบกับมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้ เอกสารอ้างอิงที่ระบุปีที่พิมพ์ให้
ใช้ฉบับที่ระบุ ส่วนเอกสารอ้างอิงฉบับที่ไม่ระบุปีที่พิมพ์นั้นให้ใช้ฉบับปีล่าสุด 
IEC 60061-1 Lamp caps and holders together with gauges for the control of 
interchangeability and safety – Part 1: Lamp caps 
IEC 60061-3 Lamp caps and holders together with gauges for the control of 
interchangeability and safety – Part 3: Gauges 
IEC 60410 Sampling plans and procedures for inspection by attributes  IEC 60432-2 Incandescent lamps – Safety specif ication – Part 2: Tungsten halogen lamps 
for domestic and similar general lighting purposes  
IEC 60887 Glass bulb designation system for lamps ISO 3951 Sampling procedures and charts for inspection by variables for percent 
nonconforming 
IEC 62471 Photobiological safety of lamps and lamp systems IEC/TR 62471-2 Photobiological safety of lamps and lamp systems – Part 2: Guidance on 
manufacturing requirements relating to non-laser optical radiation safety 
มอก. 4 เล่ม 2 วิธีมาตรฐานในการว ัดอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดไฟฟ้า 
มอก. 4 เล่ม 3 หลอดไฟฟ้าไส้ทังสเตนสําหรับใช้ในที่อยู่อาศัยและที
่มีจุดประสงค์ให้แสงสว่างทั่วไปที่
คล้ายกัน เล่ม 3 คุณลักษณะที่ต้องการด้านสมรรถนะ  
มอก. 902 เล่ม 1 ดวงโคมไฟฟ้า เล่ม 1 คุณลักษณะทึ่ต้องการทั่วไปและการทดสอบ  
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-3- 1.3 บทนิยาม 
ความหมายของค ําที่ใช้ในมาตรฐานผล ิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้ มีดังต่อไปนี้ 
1.3.1 ประเภท  (category) หมายถึง หลอดไฟฟ้าทั้งหมดของผู้ทําที่มีโครงสร้างทั่วไป (รูปทรงกระเปาะ  มิติ
ภายนอก   แบบขั้วหลอด   แบบไส้หลอด )  แรงดันไฟฟ้าที่กําหนด  กําลังไฟฟ้าที่กําหนด  และลักษณะผิว
ของกระเปาะท ี่เหมือนกัน 
สําหรับจุดประสงค์ของมาตรฐานน ี้ 
ก) ใส  ฝ้า และเคลือบเสมือนฝ้า ให้พิจารณาเหมือนกัน 
ข) สีหลากหลายและส ีขาวให้พิจารณาต่างกัน 
หมายเหตุ หลอดไฟฟ้าที่แตกต่างกันเพียงที่ขั้วหลอด  (เช่น ขั้วหลอดแบบ  E27 และ B22d) แตกต่างกันที่ประเภท  
แต่เหมือนกันที่แบบตามที่นิยามใน  มอก. 4 เล่ม 3 (ในขณะที่ยังไม่มีการประกาศก ําหนดมาตรฐาน
ดังกล่าวให้เป็นไปตาม  IEC 60064) 
1.3.2 แบบ (type) หมายถึง หลอดไฟฟ้าที่มีลักษณะเฉพาะเหม ือนกันในพิกัดทางแสงและพ ิกัดทางไฟฟ้าโดยไม่
ขึ้นกับแบบของขั้วหลอด  
1.3.3 ชั้น (class) หมายถึง หลอดไฟฟ้าทั้งหมดของผู้ทํารายหนึ่งที่มีโครงสร้างทั่วไป (รูปทรงกระเปาะ   มิติ
ภายนอก   แบบขั้วหลอด   แบบไส้หลอด) กําลังไฟฟ้าที่กําหนดและลักษณะผิวของกระเปาะเหม ือนกัน แต่
แตกต่างกันเพียงที่แรงดันไฟฟ้าที่กําหนด เมื่อแรงดันไฟฟ้าเหล่านี้อยู่ภายในพิสัยแรงดันไฟฟ้าเดียวกัน (เช่น 
100 V ถึง 150 V,  200 V ถึง 250 V) 
1.3.4 แรงดันไฟฟ้าที่กําหนด (rated voltage) หมายถึง แรงดันไฟฟ้าหรือพิสัยแรงดันไฟฟ้าที่ระบุไว้ในมาตรฐาน
หลอดไฟฟ้าที่เกี่ยวเนื่องหรือกําหนดโดยผู้ทํา หรือตัวแทนจําหน่ายที่รับผิดชอบ 
(ถ้าหลอดไฟฟ้าแสดงแรงดันไฟฟ้าเป็นพิสัยแรงดันไฟฟ้า ให้ถือว่าเหมาะสมสําหรับใช้งานที่แรงดันไฟฟ้า
แหล่งจ่ายใด ๆ ภายในพิสัยนั้น) 
1.3.5 แรงดันไฟฟ้าทดสอบ  (test voltage) หมายถึง แรงดันไฟฟ้าที่กําหนด เว้นแต่ระบุไว้เป็นอย่างอื่น  
(ถ้าหลอดไฟฟ้าแสดงแรงดันไฟฟ้าเป็นพิสัยแรงดันไฟฟ้า แรงดันไฟฟ้าทดสอบต้องใช้ค่าเฉลี่ยของพิสัย
แรงดันไฟฟ้านั้น เว้นแต่ระบุไว้เป็นอย่างอื่น) 
1.3.6 กําลังไฟฟ้าที่กําหนด (rated wattage) หมายถึง กําลังไฟฟ้าที่ระบุไว้ในมาตรฐานหลอดไฟฟ ้าที่เกี่ยวเนื่อง
หรือกําหนดโดยผู้ทํา หรือตัวแทนจําหน่ายที่รับผิดชอบ 
1.3.7 จุดสิ้นสุดอายุการใช้งาน (end of life) หมายถึง ขณะทันทีที่หลอดไฟฟ้าซึ่งได้รับพลังงานแล้วหยุดส่องแสง  
1.3.8 อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอด  (cap temperature rise; ts) หมายถึง อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นสูงกว่าอุณหภูมิ
โดยรอบของพื้นผิวขั้วรับหลอดทดสอบมาตรฐานท ี่ใส่ได้พอดีกับขั้วหลอดของหลอดไฟฟ ้า เมื่อวัดตามวิธี
มาตรฐานที่อธิบายไว้ใน มอก. 4 เล่ม 2 
1.3.9 การทดสอบเพื่อการออกแบบ  (design test) หมายถึง  การทดสอบตัวอย่างสําหรับจุดประสงค์ของการ
ตรวจสอบการเป ็นไปตามการออกแบบของประเภท  ชั้นหรือกลุ่มของประเภทตามค ุณลักษณะที่ต้องการ
ของข้อที่เกี่ยวเนื่องกัน มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-4- 1.3.10 การทดสอบเป็นคาบ (periodic test) หมายถึง  การทดสอบที่ทําซ้ําในรอบเวลาท ี่กําหนด เพื่อตรวจสอบ
ว่าผลิตภัณฑ์ไม่เบี่ยงเบนจากค่ากําหนดที่ได้ออกแบบไว้ 
1.3.11 การทดสอบต่อเนื่อง (running test) หมายถึง  การทดสอบที่ใช้ที่ช่วงเวลาประจําเพื่อเก็บเป็นข้อมูล
สําหรับการประเมิน 
1.3.12 รุ่น (batch) หมายถึง จํานวนหลอดไฟฟ ้าทั้งหมดใน  1 ประเภทที่นําเสนอครั้งหนึ่งเพื่อการทดสอบและ
ตรวจสอบการเป ็นไปตามมาตรฐาน  
1.3.13 การผลิตรวมทั้งหมด (whole production) หมายถึง การผลิตหลอดไฟฟ้าทุกแบบภายในขอบข ่ายของ
มาตรฐานนี้ที่ได้ผลิตในช่วงระยะเวลา  12 เดือน และตามแบบท ี่ได้ขึ้นบัญชีไว้ของผู้ทําภายใต้การควบคุม
ของผู้ทํา บัญชีรายชื่อนี้ให้รวมที่มีในใบรับรองไว้ด้วยเมื่อมีการรับรอง 
1.3.14 หลอดไฟฟ้ากระจกเงาโค้ง (bowl mirror lamp) หมายถึง หลอดไฟฟ้าที่มีส่วนของกระเปาะเคล ือบด้วย
วัสดุสะท้อนแสงเพื่อสะท้อนแสงส่วนมากไปในทิศทางของขั้วหลอด  
1.3.15 อุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุด (maximum cap temperature) หมายถึง อุณหภูมิสูงสุดที่ชิ้นส่วนในพื้นที่ 
ขั้วหลอดของหลอดไฟฟ ้า ได้ออกแบบเพื่อให้ทนได้ตลอดอายุการใช้งานคาดหวังของหลอดไฟฟ ้า 
1.3.16 เส้นผ่านศูนย์กลางอ้างอิงคอหลอดไฟฟ ้า (lamp neck reference diameter) หมายถึง เส้นผ่าน
ศูนย์กลางของหลอดไฟฟ ้าซึ่งใช้ป้องกันการสัมผัสโดยบังเอิญ กําหนดให้ผู้ทดสอบวัดเส้นผ่านศูนย์กลางนี้ที่
ระยะที่กําหนดจากระนาบส ัมผัสปุ่มตะกั่วบัดกรีปลายขั้วหลอด  
สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีขั้วหลอดแบบ  E14 ระยะนี้คือ 30 mm 
2.  คุณลักษณะที่ต้องการ  
2.1 ทั่วไป 
หลอดไฟฟ้าต้องออกแบบและสร ้างให้ใช้งานได้โดยไม่เป็นอันตรายแก่ผู้ใช้และบริเวณโดยรอบขณะใช ้งาน
ตามปกติ 
หลอดไฟฟ้าต้องเป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการในข้อนี้ 
2.2 เครื่องหมาย  
2.2.1 เครื่องหมายที่ต้องแสดง  
สารสนเทศต่อไปนี้ต้องแสดงบนหลอดไฟฟ ้าและต้องชัดเจนและไม่ลบออกง่ายเมื่ออยู่ภายใต้วิธีดําเนินการ
ทดสอบในภาคผนวก  ก. ข้อ ก.1 
ก) เครื่องหมายแหล่งกําเนิด (ในกรณีนี้อาจอยู่ในรูปแบบของเครื่องหมายการค้า ชื่อผู้ทํา หรือชื่อผู้แทนที่
รับผิดชอบ) 
ข) แรงดันไฟฟ้าที่กําหนดหรือพิสัยแรงดันไฟฟ้าที่กําหนด ให้แสดงเป็น “V” หรือ “volts” 
ค) กําลังไฟฟ้าที่กําหนด ให้แสดงเป็น “W” หรือ “watts” 
สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางกระเปาะ  40 mm หรือใหญ่กว่า  และมีกําลังไฟฟ้าจริง 
14 W หรือน้อยกว่า  ไม่ต้องแสดงเครื่องหมายกําลังไฟฟ้าที่กําหนด มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-5- 2.2.2 หลอดไฟฟ้าที่สะท้อนแบบไดโครอ ิก (ลําแสงเย็น หรือ cool beam) และหลอดไฟฟ ้ากระจกเงาโค้ง 
สิ่งห่อหุ้มหรือภาชนะที่บรรจุหลอดต้องแสดงสัญลักษณ์ที่เกี่ยวเนื่องกันดังแสดงในภาคผนวก  ข. 
2.2.3 หลอดไฟฟ้าที่มีข้อจํากัดของตําแหน่งติดตั้งใช้งาน 
สําหรับหลอดไฟฟ้าที่ต้องกําหนดข้อจํากัดตําแหน่งติดตั้งใช้งาน เช่น หลอดจําปา (candle) ขนาด 60 W 
และหลอดกระเปาะกลมท ี่มีขั้วหลอดแบบ  B22d หรือ E27 ซึ่งเป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการของ
อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดเท่านั้นโดยไม่รวมตําแหน่งขั้วหลอดอยู่ด้านบน  สิ่งห่อหุ้มหลอดหรือภาชนะ
ที่บรรจุหลอดต้องแสดงสัญลักษณ์ตําแหน่งติดตั้งใช้งานที่เหมาะสม   ตัวอย่างแสดงดังภาคผนวก  ข. 
หมายเหตุ คุณลักษณะที่ต้องการในข้อ 2.2.2 และข้อ 2.2.3 มีเจตนาเพื่อให้เป็นข้อมูลสําหรับผู้บริโภค 
2.3 การป้องกันการสัมผัสโดยบังเอิญของขั้วรับหลอดแบบเกล ียว 
มิติของขั้วหลอดแบบเกล ียวต้องปลอดภัยสําหรับการสัมผัสโดยบังเอิญตาม  IEC 60061 
หลอดไฟฟ้าต้องผ่านการตรวจสอบโดยใช ้เกจที่นิยามตาม  IEC 60061-3 ในตารางที่ 1 
ตารางที่ 1  เกจสําหรับตรวจสอบการป ้องกันการสัมผัสโดยบังเอิญ 
(ข้อ 2.3) 
ขั้วหลอด  หมายเลขแผ่นข้อมูลเกจ ขั้วหลอด  หมายเลขแผ่นข้อมูลเกจ 
E12 
E14 
E17 - 
ดูข้อ 2.3.1 
- E27/25 และ E27/27 
E27/5139 7006-51A 
7006-51 
หมายเหตุ เครื่องหมาย  – ในสดมภ์ของหมายเลขแผ ่นข้อมูลเกจหมายความว ่า ขณะนี้ยังไม่ได้กําหนดระบบการทดสอบ  
2.3.1 หลอดไฟฟ้าที่มีขั้วหลอดแบบ  E14 
หลอดไฟฟ้าที่มีขั้วหลอดแบบ  E14 ต้องเป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการดังต่อไปนี้ 
ก) หลอดจําปาต้องใส่ได้พอดีกับขั้วหลอดแบบ  E14/2517   และทดสอบด้วยหมายเลขแผ ่นข้อมูลเกจ 
7006-55 
ข) หลอดไฟฟ้าแบบกระเปาะกลม   แบบพิกมี (pigmy)  แบบทรงกระบอก  และแบบสะท้อนแสง  ที่มีเส้น
ผ่านศูนย์กลางอ้างอิงของคอหลอดไฟฟ ้า 21 mm หรือมากกว่า  ต้องใส่ได้พอดีกับขั้วหลอดแบบ  
E14/2517 และทดสอบด้วยหมายเลขแผ ่นข้อมูลเกจ 7006-55 
ค) หลอดไฟฟ้าแบบกระเปาะกลม  แบบพิกมี แบบทรงกระบอก  และแบบสะท้อนแสง  ที่มีเส้นผ่าน
ศูนย์กลางอ้างอิงของคอหลอดไฟฟ ้าระหว่าง 16 mm กับ 21 mm  ต้องใส่ได้พอดีกับขั้วหลอดแบบ  
E14/2315 หรือ E14/20 
ง) หลอดไฟฟ้าแบบกระเปาะกลม  แบบพิกมี แบบทรงกระบอก  และแบบสะท้อนแสง  ที่มีเส้นผ่าน
ศูนย์กลางอ้างอิงของคอหลอดไฟฟ ้าระหว่าง 14 mm กับ 16 mm  ต้องใส่ได้พอดีกับขั้วหลอดแบบ  
E14/20 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-6- กรณีของข้อ ค) และ ง) จะไม่กําหนดเกจ   เพราะการคัดเลือกขั้วหลอดเป็นเครื่องรับประกันถึงระดับความ
ปลอดภัยเดียวกับในกรณีข้อ ก) และข้อ ข) 
2.4 อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอด  (ts) 
2.4.1 อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดเฉลี่ย 
อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดเฉลี่ยต่อชั้นของขั้วหลอดซึ่งผลิตในช่วงระยะเวลา  12 เดือน ต้องไม่เกิน
ดังต่อไปนี้ 
ก) ค่าที่เหมาะสมที่ระบุในตารางที่ 2 หรือ 
ข) ต่ํากว่าค่าที่เกี่ยวเนื่องในตารางที่ 2  45 K โดยให้ถือเอาประโยชน ์จากอุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุดที่ต่ํา
กว่าของข้อ 2.5.4 ข) 
อย่างไรก็ตาม หลอดไฟฟ้าที่ใส่ได้พอดีกับขั้วหลอดแบบ  E12 และ E17 พร้อมกับค่า ts ที่สูงกว่า  ซึ่งมี
จุดประสงค์สําหรับการนําไปใช้งานเป็นกรณีเฉพาะ  ให้มีใบแจ้งเตือนในแต่ละหลอด  
2.4.2 การเป็นไปตามมาตรฐาน  
การทดสอบให้ทําโดยวัดอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดในหลอดไฟฟ ้าที่อยู่ในชั้นเดียวกันตามวิธีดําเนินการ
ทดสอบที่ระบุใน มอก. 4 เล่ม 2 
ถ้าหลอดไฟฟ้าแสดงแรงดันไฟฟ้าเป็นพิสัยแรงดันไฟฟ้า อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดต้องวัดที่
แรงดันไฟฟ้าเฉลี่ยซึ่งมีขีดจํากัดของพิสัยแรงดันไฟฟ้าแตกต่างไม่มากกว่า 2.5% ของแรงดันไฟฟ้าเฉลี่ย 
สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีพิสัยแรงดันไฟฟ้ากว้างกว่า การวัดต้องกระทําที่แรงดันไฟฟ้าที่แสดงสูงที่สุด 
หมายเหตุ ตารางที่ 2 ได้แสดงขีดจํากัดด้านสูงกว่าของอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดเฉลี่ยซึ่งใช้กับหลอดไฟฟ้า
ทั้งหมดมีบัญชีแสดงเป็นกําลังไฟฟ้า กระเปาะ  และขั้วหลอด  ลักษณะการออกแบบท ี่หลากหลาย  เช่น 
ความยาวถึงศูนย์กลางแสง  รูปร่างติดตั้ง และลักษณะผิวของกระเปาะ  มีผลต่ออุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้ว
หลอด เว้นไว้แต่ปัจจัยนั้นได้รวมขีดจํากัดแต่ละด้านไว้แล้ว 
2.4.3 การทดสอบรุ่น 
สําหรับการทดสอบร ุ่นที่ต้องใช้หลอดไฟฟ้าตัวอย่าง 20 หลอด   ค่าเฉลี่ยต้องไม่เกินค่าที่เหมาะสมตาม  
ข้อ 2.4.1 พร้อมกับค่าเผื่อ + 9 K 
2.5 ความทนทอร์ก 
2.5.1 ขั้วหลอด  
ขั้วหลอดต้องสร้างและประกอบเข ้ากับกระเปาะ  ซึ่งคงติดแน่นในระหว่างการใช้งานปกติ 
2.5.2 หลอดไฟฟ้าที่ยังไม่ใช้งาน 
สําหรับหลอดไฟฟ้าที่ยังไม่ใช้งาน ขั้วหลอดต้องไม่เคลื่อนที่สัมพัทธ์กับกระเปาะเมื่อได้รับค่าทอร์กที่
เกี่ยวเนื่องจากตารางท ี่ 3  เมื่อทดสอบตามภาคผนวก  ค. ข้อ ค.1  เมื่อไรก็ตามที่วิธีการยึดติดใช้วิธีอื่นๆ 
นอกจากการต ิดขั้วหลอดด้วยซีเมนต์หรือสารยึดติด การเคลื่อนที่สัมพัทธ์ระหว่างกระเปาะกับขั้วหลอด
กําหนดไว้ไม่เกิน 10 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-7- 2.5.3 ความทนความร ้อน 
ขั้วหลอด  และการติดขั้วหลอดด้วยซีเมนต์หรือวิธีอื่น ๆ ของการยึดติด ต้องทนความร้อนในระดับเท่ากับ
อุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุดของชั้นหลอดไฟฟ้าที่ได้ออกแบบไว้ 
ขั้วหลอดต้องไม่เคลื่อนที่สัมพัทธ์กับกระเปาะเมื่อได้รับค่าทอร์กตามตารางที่ 4 ภายหลังทดสอบการให ้
ความร้อนที่ระบุในภาคผนวก  ค. ข้อ ค.2 ที่อุณหภูมิที่ยอมให้ได้ของข้อ 2.5.4  ในกรณีที่วิธีการยึดติดใช้วิธี
อื่น ๆ  นอกจากการต ิดขั้วหลอดด้วยซีเมนต์หรือสารยึดติด การเคลื่อนที่สัมพัทธ์ระหว่างกระเปาะกับขั้ว
หลอดกําหนดไว้ไม่เกิน 10 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-8- ตารางที่ 2  อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดที่ยอมได้สูงสุด (ts) 
สําหรับกําลังไฟฟ้าของหลอดไฟฟ ้าต่างๆ และชั้นต่าง ๆ ตลอดช่วงเวลาเฉลี่ย 12 เดือน 
(ข้อ 2.4.1) 
หมายเลข  
กลุ่ม กําลังไฟฟ้า1 
W รูปทรงกระเปาะ  ts สูงสุด 
K 
B15d B22d E12 E14 E17 E27 
1 25 และ 30 A  PS  M  และรูปทรงอื่น ๆ ที่มีเจตนา
สําหรับใช้ในดวงโคมไฟฟ ้า 
เดียวกัน -- - -  -  -
40 - - - - - -
60 - 125 - - - 120
100 - 135 - - - 130
150 และ 200 - 135 - - - 130
2 40 B G   (เส้นผ่านศูนย์กลางเท่ากับหรือ 
น้อยกว่า 45 mm) 
P และรูปทรงอื่น ๆ ที่มีเจตนา  
สําหรับใช้ในดวงโคมไฟฟ ้าเดียวกัน 135 140    1404 , 6130 - 140
60 145 1252   1654 , 6140 - 1202
3 15 C    และรูปทรงอื่น ๆ ที่มีเจตนา  
สําหรับใช้ในดวงโคมไฟฟ ้าเดียวกัน -- - -  9 07 -
25 - - 120 -  1107 -
40 - -    1404 , 6-  1307 -
60 - -    1654 , 6-  1307 -
4 25 และ 40 G (เส้นผ่านศูนย์กลาง  45 mm) - - - - 110 -
60 และ 100 - - - - - -
5 25 P และ G  
(เส้นผ่านศูนย์กลาง  45 mm)  
พร้อมกระจกโค้ง- - - - 110 -
40 135 135 - 135 - 135
60 135 - - 135 - -
6 60 A และ PS  พร้อมกระจกโค้ง - 130 - - - 130
100 - 135 - - - 135
150 และ 200 - 135 - - - 135
7 25 รูปทรง R  และรูปทรงอื่น ๆ ที่มีเจตนา
สําหรับใช้ในดวงโคมไฟฟ ้าเดียวกัน -- - -  8 5  -
40 120 120 - 120 95 120
60 - 130 - - 105 130
100 150 และ
200 - 135 - - - 135
8 75 รูปทรง PAR3 - - -   150
100 - - -   150
150 - - -   150
9 150 รูปทรง PAR ที่สะท้อนแสงแบบไดโครอ ิก - - - - - 175 
1 สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีค่ากําลังไฟฟ้าอยู่ระหว่างกลาง  ให้ใช้ค่าที่สูงกว่าถัดไป 
2 ค่านี้อาจขึ้นอยู่กับข้อจํากัดในตําแหน่งการใช้งาน 
3 หลอดไฟฟ้าที่มีขั้วหลอดแบบมีที่หุ้มโคนหลอด  (skirted cap) เช่น E27/51X39  
4 ชั้นของหลอดไฟฟ ้าบางชั้นอาจถูกจํากัดการใช้งานในการให้ตําแหน่งขั้วหลอดอยู่ด้านล่างหรือขั้วหลอดอยู่ด้านล่างผ่านแนวระนาบโดยผ ู้ทํา 
5 ชั้นของหลอดไฟฟ ้าบางชั้นอาจถูกจํากัดการใช้งานในการให้ตําแหน่งขั้วหลอดอยู่ด้านล่างโดยผู้ทํา 
6 ชั้นของหลอดไฟฟ ้าบางชั้นอาจถูกจํากัดโดยผู้ทําเพื่อใช้งานขั้วรับหลอดอุณหภูมิสูง เพราะอาจเสียหายได้หากใช้งานขั้วรับหลอดอุณหภูมิต่ํา 
7 อยู่ระหว่างการพิจารณา  
 
 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-9- 2.5.4 อุณหภูมิของการเตรียมความร้อน 
การเตรียมความร้อนต้องปฏิบัติในข้อใดข้อหนึ่งของระดับดังต่อไปนี้ 
ก) อุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุดที่สัมพันธ์กับแบบขั้วหลอดซึ่งระบุในภาคผนวก  ญ. ตารางที่ ญ.1 หรือ 
ข) สําหรับชั้นที่แน่นอนของหลอดไฟฟ ้าซึ่งมีอุณหภูมิ 210 C ซึ่งระบุในตารางที่ ญ.1 ผู้ทําอาจเลือก
ออกแบบหลอดไฟฟ ้าที่ทนอุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุดของ 165 C ได้   ในกรณีนี้การทดสอบให้ปฏิบัติที่ 
165 C  ซึ่งมีกําลังไฟฟ้าที่กําหนด 15 W หรือต่ํากว่า และหลอดไฟฟ ้าไม่เป็นแบบสะท้อนแสง
หรือไม่เป็นแบบกระจกโค ้ง 
ตารางที่ 3 ค่าทดสอบทอร์กสําหรับหลอดไฟฟ้าที่ยังไม่ใช้งาน 
(ข้อ 2.5.2) 
แบบขั้วหลอด  ค่าทอร์ก 
Nm 
B15d B22d 
E12 
E14 E17 
E27 และ E27/51×39 1.15 
3.0 
0.8 
1.15 1.5 
3.0 
ตารางที่ 4 ค่าทดสอบทอร์กภายหลังให้ความร้อน 
(ข้อ 2.5.3) 
แบบขั้วหลอด  ค่าทอร์ก 
Nm 
B15d B22d 
E12 
E14 E17 
E27 และ E27/51×39 0.3 
0.75 
0.5 
1.0 1.0 
2.5 
2.6 ความต้านทานฉนวนของข ั้วหลอดแบบ  B15d  B22d  และ E27/51x39 และขั้วหลอดอื่น ๆ ที่มีส่วนโลหะที่
หุ้มโคนหลอดมีฉนวนกั้น 
ความต้านทานฉนวนระหว ่างปลอกของขั้วหลอดกับจุดสัมผัสของหลอดไฟฟ ้าที่เป็นขั้วหลอดแบบเข ี้ยว หรือ
ระหว่างปลอกกับส่วนโลหะที่หุ้มโคนหลอดมีฉนวนกั้น (insulated skirt)  ของหลอดไฟฟ ้าที่เป็นขั้วหลอดแบบ
เกลียว ต้องไม่น้อยกว่า 2 M   เมื่อทดสอบตามว ิธีการของภาคผนวก  ก. ข้อ ก.3 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-10- 2.7 ส่วนที่มีไฟฟ้าโดยบังเอิญ 
2.7.1 ส่วนโลหะที่มีฉนวนป้องกันจากส่วนที่มีไฟฟ้า 
ส่วนโลหะที่มีฉนวนป้องกันจากส่วนที่มีไฟฟ้าต้องไม่เป็นหรือกลายเป็นส่วนที่มีไฟฟ้า วัสดุตัวนําที่เคลื่อนที่
ได้ใด ๆ ต้องวางได้โดยปราศจากการใช ้เครื่องมือในตําแหน่งที่เลวที่สุดก่อนตรวจสอบตามว ิธีการภาค  
ผนวก ก. ข้อ ก.4 
2.7.2 ขั้วหลอดแบบเขี้ยว 
ที่ขั้วหลอดแบบเขี้ยว โลหะ (เงินหรือตะกั่ว) ที่ล้นไปจากแผ่นสัมผัสต้องห่างจากส่วนโลหะที่มีฉนวนป้องกัน
จากส่วนที่มีไฟฟ้า เกิน 1 mm 
2.7.3 ขั้วหลอดแบบเกล ียว 
ที่ขั้วหลอดแบบเกล ียว โลหะ(เงินหรือตะกั่ว) ที่ยื่นออกมาจากปลอกข ั้วหลอดต้องไม่เกิน 3 mm จากพื้นผิว
ของขั้วหลอด  ดูรูปที่ 1 
 
  
 
  
 
 
รูปที่ 1 ขั้วหลอดแบบเกล ียว 
(ข้อ 2.7.3) 
2.8 ระยะห่างตามผิวฉนวนของขั้วหลอดแบบ  B15d และ B22d 
ระยะห่างตามผิวฉนวนต่ําสุดระหว่างปลอกโลหะของข ั้วหลอดกับจุดสัมผัสต้องเป็นไปตามระยะห ่างที่ให้ไว้ใน
แผ่นขั้วหลอดที่สัมพันธ์กันตาม IEC 60061-4 หมายเลขแผ่นข้อมูล 7007-6 
2.9 ความปลอดภัยที่จุดสิ้นสุดอายุการใช้งาน 
ความล้มเหลวของหลอดต ้องไม่มีสาเหตุมาจากการแตกของกระเปาะแก ้วหรือการหลุ
ดออกจากขั้วหลอด  
สําหรับหลอดไฟฟ้าขั้วหลอดแบบเขี้ยวต้องไม่เกิดการลัดวงจรภายในไปย ังปลอกขั้วหลอดภายหล ังการทดสอบ  
ภาวะการทดสอบให ้เป็นดังนี้ 
 การทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนําที่เป็นไปตามภาคผนวก  ง. หรือที่เป็นไปตามการทดสอบความ
ล้มเหลวเหนี่ยวนําทางเลือกอื่นของ ภาคผนวก  ก. ของ IEC 60432-2 และ 
r = 3 mm มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-11-  การทดสอบการใช ้งานจนถึงจุดล้มเหลวที่เป็นไปตามภาคผนวก  จ. 
หมายเหตุ 1 ในกรณีที่ความเห็นแตกต่างกัน ให้ถือว่าการทดสอบตามภาคผนวก  ง. และภาคผนวก  จ. ให้เป็นการทดสอบ
อ้างอิง 
หมายเหตุ 2 การทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนําไม่เหมาะสมสําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีแรงดันไฟฟ้าที่กําหนดต่ํากว่า 100 V 
อย่างไรก็ตาม การทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนําทางเลือกอื่นจะเหมาะสมส ําหรับหลอดไฟฟ้าที่มี
แรงดันไฟฟ้าที่กําหนดต่ํากว่า 100 V 
หมายเหตุ 3 ถ้าหลอดไฟฟ้าล้มเหลวในการทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนํา ไม่จําเป็นต้องทดสอบการใช ้งานจนถึงจุด
ล้มเหลว  
หมายเหตุ 4 ภายใต้เงื่อนไขที่นิยามในภาคผนวก  ซ. ข้อ ซ.3 การทดสอบการใช ้งานจนถึงจุดล้มเหลวอาจใช้แทนการทดสอบ
ความล้มเหลวเหนี่ยวนําได้ 
2.10 การสับเปลี่ยนทดแทนกันได้ 
การสับเปลี่ยนทดแทนกันได้ ต้องทําได้อย่างมั่นใจเมื่อใช้ขั้วหลอดที่เป็นไปตาม  IEC 60061-1 
หลอดไฟฟ้าสําเร็จรูปต้องผ่านการตรวจสอบม ิติโดยใช้เกจเพื่อควบคุมการสับเปลี่ยนทดแทนกันได้ตาม 
ตารางที่ 5   เกจได้แสดงไว้ที่แผ่นข้อมูลมาตรฐานที่รวมไว้ใน IEC 60061-3 
2.11 สารสนเทศสําหรับการออกแบบดวงโคมไฟฟ ้า 
ให้อ้างอิงไปที่ ภาคผนวก  ญ. 
ตารางที่ 5  เกจการสับเปลี่ยนทดแทนกันได้และมิติขั้วหลอด  
(ข้อ 2.10) 
ขั้วหลอด  มิติขั้วหลอดที่ตรวจสอบโดยใช ้เกจ หมายเลขแผ่นข้อมูลเกจ 
B15d 
B22d A ต่ําสุด 
A สูงสุด  D1 สูงสุด  N ต่ําสุด 
การสอดขั้วหลอดเข้าในขั้วรับหลอด  
การคงอยู่ของขั้วหลอดในขั้วรับหลอด  7006-10 
7006-11 
7006-4A 
7006-4B 
E12 เส้นผ่านศูนย์กลางสูงสุดของสันเกลียว 
เพิ่มเกจ “ผ่าน” สําหรับสันเกลียว 
เส้นผ่านศูนย์กลางหลักต่ําสุดของสันเกลียว 7006-27H 
7006-27J 
7006-28C 
E14 เส้นผ่านศูนย์กลางสูงสุดของสันเกลียว 
เส้นผ่านศูนย์กลางหลักต่ําสุดของเส้นเกลียว 
มิติ S1 7006-27F 
7006-28B 
7006-27G 
E17 เส้นผ่านศูนย์กลางสูงสุดของสันเกลียว 
เส้นผ่านศูนย์กลางหลักต่ําสุดของเส้นเกลียว 7006-27K 
7006-28F 
E27 E27/51x39 เส้นผ่านศูนย์กลางสูงสุดของสันเกลียว 
เส้นผ่านศูนย์กลางหลักต่ําสุดของสันเกลียว 
มิติ S1 7006-27B 
7006-28A 
7006-27C มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-12- ภาคผนวก  ก. 
(ข้อกําหนด) 
วิธีการทดสอบเบ ็ดเตล็ด 
ก.1 เครื่องหมาย  
ก.1.1 การแสดงและความช ัดเจนของเครื่องหมายให้ตรวจสอบโดยการตรวจพ ินิจ 
ก.1.2 ความคงทนของเคร ื่องหมายให้ทดสอบกับหลอดที่ยังไม่ใช้งานโดยวิธีดังต่อไปนี้ 
ใช้ผ้าชุ่มน้ําถูเครื่องหมายเบา  ๆ เป็นเวลา  15 s 
ก.1.3 การแสดงเครื่องหมายที่เกี่ยวเนื่องที่สิ่งห่อหุ้มหลอดไฟฟ้าหรือภาชนะบรรจ ุ  ให้ตรวจสอบโดยการตรวจ
พินิจ 
ก.2 การใช้เกจขั้วหลอด  
วิธีการได้ระบุในแผ่นข้อมูลหลอดที่เกี่ยวเนื่องใน IEC 60061-3 
ก.3 ความต้านทานฉนวน  
ก.3.1 การวัดความต้านทานฉนวนต ้องใช้เครื่องมือทดสอบที่เหมาะสม  ใช้แรงดันไฟฟ้ากระแสตรงขนาด  500 V 
ก.3.2 ให้ทําการวัดกับหลอดสําเร็จรูป ถ้าจําเป็นให้บ่มหลอดไฟฟ้าที่แรงดันไฟฟ้าที่กําหนดเป็นเวลา  1 h 
ก.4 ส่วนโลหะที่ยื่น 
ส่วนโลหะที่ยื่นโผล่ออกมานอกขีดจํากัดของข้อ 2.7 ต้องตรวจสอบด ้วยระบบอัตโนมัติที่เหมาะสมหรือการ
ตรวจพินิจ  ส่วนที่เพิ่มเติมคือต้องมีการตรวจสอบปกต ิประจําวันของเครื่องวัดหรือการทวนสอบประส ิทธิผล
ของการตรวจว ัด 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-13- ภาคผนวก  ข. 
(ข้อกําหนด) 
สัญลักษณ์แสดงบนหีบห่อบรรจุ 
บนหีบห่อบรรจุหลอดไฟฟ้า ความสูงของตัวอักษรต้องไม่น้อยกว่า 2 mm  และของสัญลักษณ์ที่เป็นรูปภาพดังแสดง
ข้างล่างต้องไม่น้อยกว่า 5 mm 
ข.1 หลอดไฟฟ้าลําแสงเย็นที่สะท้อนแบบไดโครอ ิกและหลอดไฟฟ ้ากระจกเงาโค้ง 
สัญลักษณ์นี้ใช้เตือนเพื่อป้องกันการใช้หลอดไฟฟ้าในการติดตั้งดวงโคมไฟฟ้าที่ไม่เหมาะสมและสามารถม ีความ
ร้อนเกินเกิดขึ้นได้  ดังนั้น ที่ดวงโคมไฟฟ้าให้มีการแสดงเครื่องหมายนี้ด้วย ดู มอก. 902 เล่ม 1 
  
 
  
 
  
 
หมายเหตุ ขั้วหลอดที่แสดงในสัญลักษณ์อาจเป็นขั้วหลอดแบบเข ี้ยวหรือขั้วหลอดแบบเกล ียวก็ได้ รูปร่างกระเปาะอาจ
เปลี่ยนไปตามชนิดของหลอดไฟฟ ้า 
ข.2 หลอดไฟฟ้าที่มีข้อจํากัดของตําแหน่งติดตั้งใช้งาน 
สัญลักษณ์เหล่านี้แสดงว่าอนุญาตให้ติดตั้งใช้งานเฉพาะขั้วหลอดอยู่ด้านล่างจนถึงระดับแนวนอนเท่านั้น 
เพราะความร้อนเกิน (overheat) อาจเกิดขึ้นได้ 
ต้องมีอักษรอยู่ใกล้กับสัญลักษณ์ เพื่อหลีกเลี่ยงการอ่านกลับหัว 
ต่อไปนี้คือตัวอย่างหลอดจําปาและหลอดกระเปาะกลม  
  
 
 
  
หลอดไฟฟ้าลําแสงเย็น 
ที่สะท้อนแบบไดโครอ ิก 
หลอดไฟฟ้ากระจกเงาโคง ลําแสงเย็น 
หลอดจําปา
หลอดกระเปาะกลมมอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-14- ภาคผนวก  ค. 
(ข้อกําหนด) 
วิธีการทดสอบความทนทอร ์ก 
ค.1 ความทนทอร์ก (หลอดที่ยังไม่ใช้งาน) 
ค.1.1 สําหรับขั้วหลอดแบบ  B15 และ B22 รายละเอียดสําหรับขั้วรับทดสอบทอร ์กแสดงดังรูปที่ ค.1 และ 
สําหรับขั้วหลอดแบบ  E12   E14   E17 และ E27 แสดงดังรูปที่ ค.2 
ค.1.2 ก่อนการใช้งาน  ต้องตรวจสอบข ั้วรับหลอดทดสอบเพ ื่อให้มั่นใจว่าสะอาดและปราศจากสารหล ่อลื่นใดๆ 
อย่างสมบูรณ์ 
ค.1.3 ขั้วหลอดของหลอดทดสอบต ้องใส่ในขั้วรับหลอดที่เหมาะสมกัน ทั้งขั้วหลอดหรือกระเปาะหลอดอาจจ ับยึด
ด้วยทางกล  
ค.1.4 ต้องป้อนทอร์กอย่างสม่ําเสมอกับส่วนประกอบของหลอดท ี่เหมาะสม  จนกระทั่งไม่มีแรงกระตุกเกิดขึ้น ใน
การป้อนทอร์กอาจใช้แบบแผนดังต่อไปนี้ 
ก) ต้องป้อนทอร์กที่ต้องการตามขีดจํากัดที่ให้ไว้ในตารางที่ 3 
ข) ต้องป้อนทอร์กที่สูงกว่าค่าขีดจํากัดที่เกี่ยวเนื่องจนถึงทอร์กล้มเหลว  ในกรณีนี้เครื่องมือต้องมีกลไกที่
เหมาะสมสําหรับวัดทอร์กช่วงพิสัยกว้างกว่าค่าทอร์กล้มเหลว  
ค.2 ความทนทอร์กหลังจากให้ความร้อน 
ค.2.1 หลอดไฟฟ้าต้องวางในเตาอบ  
ค.2.1.1 อุณหภูมิที่ต้องการได้ให้ไว้ในข้อ 2.5.4 ต้องคงไว้ตลอดพื้นที่ทํางานที่วางหลอดไฟฟ้าไว้ 
ค.2.1.2 ต้องรักษาอุณหภูมิภายในเตาอบให ้อยู่ในช่วง  05C 
ค.2.1.3 ต้องให้ความร้อนต่อเนื่องกับหลอดทดสอบในช ่วงเวลา  1.5 เท่า ของอายุการใช้งานหลอดที่แจ้งโดย
ผู้ทํา 
ค.2.2 เพื่อให้เกิดความสมบูรณ์ของช่วงเวลาที่กําหนด ให้ปล่อยหลอดไฟฟ้าเย็นลงถึงอุณหภูมิห้อง 
ค.2.3 วิธีวัดความทนทอร ์ก 
ให้ทําตามข้อ ค.1.1 จนถึงข้อ ค.1.4 ข้างบนพร้อมกับข้อดัดแปลงดังต่อไปนี้ 
ก) เมื่อใช้แบบแผนข้อ ค.1.4 ก) ต้องใช้ทอร์กที่ให้ไว้ในตารางที่ 4 
ข) อาจจําเป็นต้องจับยึดปลอกขั้วหลอดของหลอดท ี่มีขั้วหลอดแบบเข ี้ยวเพื่อป้องกันเขี้ยวของขั้วหลอด
เฉือนขาดในขั้วรับหลอดเมื่อทดสอบตามข ้อ ค.1.4 ข) 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-15-  
 
 
  
 
  
 
  
 
 
มิติ B15 
mm B22 
mm เกณฑ์คลาดเคลื่อน 
mm 
A 15.27 22.27 +0.03 
B 19.0 19.0 น้อยที่สุด 
C 21.0 28.0 น้อยที่สุด 
D 9.5 9.5 น้อยที่สุด 
E 3.0 3.0 +0.17 
G 18.3 24.6  0.3 
H 9.0 12.15 น้อยที่สุด 
K 12.7 12.7  0.3 
R 1.5 1.5 โดยประมาณ  
หมายเหตุ รูปภาพนี้แสดงมิติที่จําเป็นของขั้วรับซึ่งต้องการเพียงเพื่อตรวจสอบเท่านั้น ในกรณีมี
ข้อสงสัยจากการทดสอบ
 
รูปที่ ค.1 ขั้วรับหลอดสําหรับทดสอบทอร์กของหลอดที่มีขั้วหลอดแบบเข ี้ยว 
(ข้อ ค.1.1) 
  
ร่องเหล่านี้ให้สมมาตรตาม
แนวเส้นกลาง  
ภาคหน้าตัด X-X มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-16- 
 
 
 
  
 
  
 
  
 
  
พื้นผิวสําเร็จรูปของเส้นเกลียว Ra= 0.4 m ต่ําสุด (ดูหมายเหตุ) 
หมายเหตุ พื้นผิวที่เรียบกว่าอาจก่อให้เกิดผลโหลดเกินทางกลของขั้วหลอด  ดูภาคผนวก  ค. ข้อ ค.1.2 ด้วย 
 
มิติเป็นมิลลิเมตร 
มิติ E12 E14 E17 E27 เกณฑ์ความคลาดเคล ื่อน 
C 15.27 20.0 20.0 32.0 น้อยที่สุด 
K 9.0 11.5 10.0 13.5 0.00.3 
O 9.5 12.0 14.0 23.0 0.10.1 
S 4.0 7.0 8.0 12.0 น้อยที่สุด 
d 11.89 13.89 16.64 26.45 0.10.0 
d1 10.62 12.29 15.27 24.26 0.10.0 
P 2.540 2.822 2.822 3.629 - 
r 0.792 0.822 0.897 1.025 - 
หมายเหตุ รูปภาพนี้แสดงมิติที่จําเป็นของขั้วรับหลอดซึ่งต้องการเพียงเพื่อตรวจสอบเท่านั้น ในกรณีมีข้อสงสัยจากการทดสอบ  
 
รูปที่ ค.2 ขั้วรับหลอดสําหรับทดสอบทอร์กของหลอดที่มีขั้วหลอดแบบเกล ียว 
(ข้อ ค.1.1) รายละเอียดของเส้นเกลียวมอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-17- ภาคผนวก  ง. 
(ข้อกําหนด) 
การทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนํา 
ง.1 วงจรทดสอบและเคร ื่องมือทดสอบ  
ง.1.1 วงจรทดสอบท ี่แสดงในรูปที่ ง.1 ต้องประกอบด้วยสิ่งต่อไปนี้ 
ก) แหล่งจ่ายไฟฟ้าประธาน  50 Hz ซึ่งแรงดันไฟฟ้าต้องเป็นแรงดันไฟฟ้าที่กําหนดของหลอดไฟฟ ้าโดยมี
ความคลาดเคล ื่อนไม่เกิน –2 %  แรงดันไฟฟ้าทดสอบของหลอดไฟฟ ้าที่มีการแสดงพิสัยแรงดันไฟฟ้า
ต้องเป็นแรงดันไฟฟ้าครึ่งหนึ่งระหว่างขีดจํากัดของพิสัย 
ข) สวิตช์ S 
ค) ตัวเหนี่ยวนํา L ที่นําไปสู่ความเหนี่ยวนําทั้งหมดไปยังค่าที่ระบุในข้อ ง.2 
ง) ตัวต้านทาน  R ที่นําไปสู่ความต้านทานทั้งหมดไปยังค่าที่ระบุในข้อ ง.2 
จ) ขั้วรับหลอด  H ซึ่งมีขั้วหลอดแบบ  B15 และ B22 ต้องมีปลอกที่ต่อลงดิน 
ฉ) ฟิวส์ F ซึ่งมีพิกัดไม่น้อยกว่า 25 A สําหรับหลอดไฟฟ้าที่ใช้แรงดัน 220 V ถึง 250 V  
ง.1.2 ต้องเตรียมฝาครอบเพื่อความปลอดภ ัยเพื่อครอบหลอดไฟฟ ้าในตําแหน่งทดสอบ  
ง.1.3 แหล่งกําเนิดพัลส์ต้องมีพัลส์ซึ่งมีคุณลักษณะเฉพาะด ังต่อไปนี้เมื่อวัดคร่อมหลอดไฟฟ้าทดสอบ  (ดูรูปที่ ง.2 
และรูปที่ ง.3) 
 ค่ายอด: 2.9 kV ถึง 3.1 kV สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีกําลังไฟฟ้าที่กําหนดค่าใดค่าหนึ่งจนถึง 
100 W 
  2.4 kV ถึง 3.1 kV สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีกําลังไฟฟ้าที่กําหนดที่สูงกว่า 100 W 
 ความกว้าง tW (ที่ 40 % ของค่ายอด): 8 s ถึง 20 s สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีกําลังไฟฟ้า 
ที่กําหนดค่าใดค่าหนึ่งจนถึง 100 W 
  สูงสุด 10 s สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีกําลังไฟฟ้าที่กําหนด 
ที่สูงกว่า 100 W 
 เวลาที่เพิ่มขี้น tr:  สูงสุด 1 s 
 การตั้งเวลา (องศาทางไฟฟ้า):  = 70  10 
หมายเหตุ ค่ายอดให้วัดจากระดับแรงดันไฟฟ้าศูนย์ (ดูรูปที่ ง.3) 
ง.1.4 ความเหนี่ยวนําและความต้านทานของวงจรท ั้งหมด รวมทั้งของส่วนประกอบต่าง ๆ ในข้อ ง.1.1 ตลอดทั้ง
ฟิวส์และการเดินสายทั้งหมด ต้องเป็นไปตามข้อกําหนดดังต่อไปนี้ 
สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีแรงดันไฟฟ้าพิกัดระหว่าง 200 V กับ 250 V 
 ความต้านทาน : 0.4   ถึง 0.45  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-18-  ความเหนี่ยวนํา: 0.6 mH ถึง 0.65 mH 
ง.2 วิธีการทดสอบ  
ง.2.1 หลอดที่ถูกทดสอบต้องใส่ในขั้วรับหลอดและวางฝาครอบท ี่ปลอดภัยให้เข้าที่ในตําแหน่งที่ถูกต้อง 
ง.2.2 ต้องเปิดไฟเพื่อป้อนแรงดันไฟฟ้าเข้าหลอดไฟฟ้า  หลังจากนั้นอย่างน้อย 5 s  ให้ป้อนแรงดันพัลส์ ถ้า
หลอดไฟฟ้ายังทํางานอยู่ ต้องป้อนพัลส์ซ้ําอีก 5 ครั้ง 
ง.2.3 ถ้าหลอดไฟฟ้ายังคงทํางานอยู่ ให้ใช้แรงดันไฟฟ้าเกินที่ได้จากการคํานวณที่ระยะเวลาเท่ากับ 60 % ของ
อายุการใช้งานที่กําหนด (ดูข้อ ซ.2.3) และป้อนแรงดันพัลส์ตามวิธีการทดสอบข้อ ง.2.2 อีกครั้ง 
อายุการใช้งานสมมูลต้องคํานวณตามสมการต ่อไปนี้ 
n




00UULL  
โดยที่ 
0L คือ อายุการใช้งานที่แรงดันไฟฟ้าที่กําหนด 
L คือ อายุการใช้งานที่แรงดันไฟฟ้าทดสอบ  
0U คือ แรงดันไฟฟ้าที่กําหนด 
U คือ แรงดันไฟฟ้าทดสอบ  
n เท่ากับ 13 สําหรับหลอดไฟฟ้าสุญญากาศ   และเท่ากับ 14 สําหรับหลอดไฟฟ้าบรรจุก๊าซ 
ง.3 วิธีการปรับสภาพ  
ง.3.1 การปรับสภาพโดยห้องทดสอบ  
ในห้องทดสอบยอมให ้มีภาวะแรงดันไฟฟ้าเกิน ไม่เกิน 10 %    หลอดดับ (burnouts) ใด ๆ ที่เกิดขึ้นตาม
เงื่อนไขระหว่างการปรับสภาพนี้ ต้องนําไปนับรวมกับการประเมินครั้งสุดท้ายโดยมีขีดจํากัดอิมพีแดนซ์ที่
กําหนด 
ง.3.2 การปรับสภาพโดยผู้ทํา 
การปรับสภาพโดยผู้ทํายอมให้แรงดันไฟฟ้าเกิน ไม่เกิน 30 %  ถ้าแรงดันไฟฟ้าเกินมากกว่า 10 % หรือ
ราวทดสอบไม่เป็นไปตามข้อกําหนด หลอดดับใด ๆ ที่เกิดขึ้นระหว่างการปรับสภาพต้องไม่นับรวมไปกับ
การประเมินครั้งสุดท้าย 
หมายเหตุ ข้อกําหนดการปรับสภาพโดยห้องทดสอบแตกต ่างกับการปรับสภาพโดยผู้ทําก็เพื่อให้มั่นใจว่า ห้อง
ทดสอบจะไม่เกิดความผิดพลาดโดยไม่ตั้งใจจากการป้อนแรงดันเกิน ระหว่างการปรับสภาพ  ในอีกด้าน
หนึ่งเป็นไปได้ที่จะให้ผู้ทําประหยัดเวลาทดสอบและค ่าใช้จ่ายโดยใช้สภาพการทดสอบน ี้ ซึ่งหลอดไฟฟ้า
สามารถทนการปร ับสภาพนี้ได้ 
 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-19- ง.4 การตรวจสอบและการประเม ิน 
ภายหลังทดสอบ  ให้ตรวจสอบหลอดแต ่ละหลอด  ถ้าพบว่า 
ก) กระเปาะไม่คงสภาพเดิม หรือ 
ข) กระเปาะหลุดออกจากขั้วหลอด  หรือ 
ค) สําหรับขั้วหลอดแบบเขี้ยว หากมีการลัดวงจรระหว่างขั้วสัมผัสกับปลอกขั้วหลอด  
ถือว่าหลอดไฟฟ้านี้ล้มเหลวในการทดสอบและไม ่เป็นไปตามมาตรฐาน  
ถ้าหลอดไฟฟ้ายังคงทํางานอยู่ภายหลังวิธีการทดสอบที่ระบุในข้อ ง.2.3 จะถือว่าผ่านการทดสอบ  
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-20- 
tW 
แรงดันไฟฟ้าขณะหนึ่ง แรงดันค่ายอด  
 
 
 
รูปที่ ง.1 
(ข้อ ง.1.1) 
  
 
  
 
  
รูปที่ ง.2 
(ข้อ ง.1.3) 
 
 
  
 
  
 
รูปที่ ง.3 
(ข้อ ง.1.3) 
  
แหลงจายไฟฟาประธาน  แหลงกําเนิดพัลส มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-21- ภาคผนวก  จ. 
(ข้อกําหนด) 
การทดสอบการใช ้งานจนถึงจุดล้มเหลว  
การทดสอบต้องดําเนินการในภาวะด ังต่อไปนี้ 
จ.1 การทดสอบต้องต่อเนื่องจนกระทั่งหมดอายุการใช้งาน ให้ทดสอบที่แรงดันไฟฟ้าที่กําหนดไม่เกิน 
010 % เว้น
แต่หลอดไฟฟ้าที่แสดงเครื่องหมายเป็นพิสัยแรงดันไฟฟ้าโดยที่แรงดันไฟฟ้าที่แตกต่างมีค่าเกิน 2.5 % ของ
แรงดันไฟฟ้าเฉลี่ย ให้ทดสอบที่แรงดันไฟฟ้าด้านสูงไม่เกิน 
010 % 
จ.2 ตําแหน่งใช้งานต้องยกขั้วหลอดขึ้นเว้นแต่ผู้ทําจะระบุไว้เป็นอย่างอื่น แกนของขั้วรับหลอดที่ราวทดสอบต้องไม่
หันเหไปจากตําแหน่งใช้งานที่ระบุมากกว่า 5 
จ.3 อุปกรณ์ทดสอบต้องเป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการดังต่อไปนี้ 
 ขั้วรับหลอดบนราวทดสอบต ้องมีโครงสร้างแข็งแรงและต้องออกแบบเพ ื่อให้มั่นใจว่ามีการเชื่อมต่อทาง
ไฟฟ้าที่เพียงพอและป้องกันการเกิดความร้อนเกิน 
 แรงดันไฟฟ้าตกระหว่างจุดวัดที่สายไฟฟ้าแหล่งจ่ายกับจุดสัมผัสขั้วหลอดต้องไม่เกิน 0.1 % ของ
แรงดันไฟฟ้าทดสอบ  
 สําหรับขั้วรับหลอดขั้วเขี้ยว แต่ละขั้วต้องได้รับศักย์ไฟฟ้าเท่ากันขณะสัมผัส โดยไม่เชื่อมต่อกับฟิวส์ของ
แหล่งจ่ายประธาน  
 อุณหภูมิขณะใช้งานที่จุดต่อระหว่างขั้วหลอดกับกระเปาะต้องไม่เกินขีดจํากัดที่เหมาะสมซึ่งให้ไว้ใน 
ตารางที่ ญ.1 
 หลอดไฟฟ้าต้องไม่ทํางานที่อุณหภูมิมากเกินและหลอดไฟฟ ้าต้องไม่มีความร้อนเกินควรเนื่องจากสิ่งอื่นๆ 
 หลอดไฟฟ้าต้องทํางานโดยไม่มีการสั่นสะเทือน ขณะสัมผัสขั้วรับหลอด  ระหว่างการทํางานหรือมีการปิด
เปิดวงจร  ต้องไม่สั่นสะเทือนหรือกระตุกอย่างชัดเจน 
 หลอดไฟฟ้าต้องปิดไฟ 2 ครั้งต่อวัน แต่ละครั้งไม่น้อยกว่า 15 min 
หมายเหตุ มีข้อแนะนําว่าขั้วหลอดแบบเขี้ยวที่เป็นแบบเข็มโหลดด้วยสปริงไม่ให้ใช้สําหรับการทดสอบท ี่ยาวนาน  
จ.4 สําหรับหลอดไฟฟ้าที่มีพิกัด 100 V ถึง 250 V   วงจรราวทดสอบต ้องมีคุณลักษณะเฉพาะท ี่ระบุใน 
ตารางที่ จ.1 เมื่อวัดโดยวิธีในภาคผนวก  ญ. 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-22- ตารางที่ จ.1 ลักษณะเฉพาะของวงจรราวทดสอบ  
(ข้อ จ.3) 
 200 V ถึง 250 V 
 ความต้านทาน  () 0.5  0.1 
 ความเหนี่ยวนํา (mH) 0.5  0.1 
หมายเหตุ 1 
 ฟิวส์หลอดไฟฟ้าด้านนอกแต่ละตัว พิกัดต่ําสุด (A) 10 การกระทําที่ช้า 
 ขีดจํากัดเสิร์จ (V) หมายเหตุ 2 
หมายเหตุ 1 ผู้ทําที่รับรองผลทดสอบของตนเองอาจใช ้ระดับที่สูงกว่าของความเหน ี่ยวนําที่ได้จัดให้อิมพีแดนซ์ทั้งหมดไม่
เกิน 0.7  
หมายเหตุ 2 ค่าเฉลี่ยขีดจํากัดเสิร์จอาจใช้ที่เหมาะสมเพื่อให้เป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการด้านสมรรถนะของ   
มอก.4 เล่ม 3 
 
จ.5 สําหรับราวทดสอบ  200 V ถึง 250 V กระแสไฟฟ้าหลอดสูงสุดที่โหลดนั้นต้องเปิดไฟพร้อมกันทีเดียวคือ 16 A 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-23- ภาคผนวก  ฉ. 
(ข้อแนะนํา) 
จํานวนที่ยอมรับได้สําหรับขนาดตัวอย่างต่าง ๆ และระดับคุณภาพที่ยอมรับ (AQL) 
ตารางที่ ฉ.1  จํานวนที่ยอมรับได้-การทดสอบแบบแอตทร ิบิว 
จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ที่ตรวจสอบ  จํานวนที่ยอมรับได้ (จํานวนที่ยอมรับของการไม่เป็นไปตามมาตรฐานท ี่แสดงในบันทึกผลของผู้ทํา) 
สําหรับ AQL ต่าง ๆ 
AQL=0.25 % AQL=0.4 % AQL=0.65 % AQL=1.5 % AQL=2.5 % 
32    1 2 
50    2 3 
80   1 3 5 
125   2 5 7 
200   3 7 10 
315 2 3 5 10 14 
500 3 5 7 14 21 
800 5 7 10 21  
1 250 7 10 14   
อื่นๆ      
 
ตารางที่ ฉ.2  จํานวนที่ยอมรับได้ : AQL = 0.25 % 
 ส่วนที่ 1 ส่วนที่ 2 
จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้  จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้เทียบเป็น
เปอร์เซ็นต์หลอดไฟฟ้าใน
บันทึกผล 
 315 
 316 ถึง 500 
 501 ถึง 635 
 636 ถึง 800 
 801 ถึง 1 040 
 1 041 ถึง 1 250 
 1 251 ถึง 1 500 
 1 501 ถึง 1 750 
 1 751 ถึง 2 000 2 
3 
4 5 
6 
7 8 
9 
10  2 001 
2 200 
2 600 3 300 
4 200 
5 400 7 200 
10 000 0.485 
0.48 
0.46 0.44 
0.42 
0.40 0.38 
0.36 
 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-24- ตารางที่ ฉ.3 จํานวนที่ยอมรับได้ : AQL = 0.4 % 
 ส่วนที่ 1 ส่วนที่ 2 
จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้  จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้เทียบเป็น
เปอร์เซ็นต์หลอดไฟฟ้าใน
บันทึกผล 
 315 
 316 ถึง 400 
 401 ถึง 500 
 501 ถึง 650 
 651 ถึง 800 
 801 ถึง 950 
 951 ถึง 1 100 
 1 101 ถึง 1 250 
 1 251 ถึง 1 400 
 1 401 ถึง 1 600 
 1 601 ถึง 1 800 
 1 801 ถึง 2 000 3 
4 
5 6 
7 
8 9 
10 
11 12 
13 
14  2 001 
2 150 
2 400 2 750 
3 250 
3 750 4 500 
5 400 
6 700 8 500 
11 000 
15 000 22 000 
33 500 
60 000 
130 000 
540 000 
1 000 000 0.73 
0.72 
0.70 0.68 
0.66 
0.64 0.62 
0.60 
0.58 0.56 
0.54 
0.52 0.50 
0.48 
0.46 0.44 
0.42 
0.41 
 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-25- ตารางที่ ฉ.4 จํานวนที่ยอมรับได้ : AQL = 0.65 % 
 ส่วนที่ 1 ส่วนที่ 2 
จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้  จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้เทียบเป็น
เปอร์เซ็นต์หลอดไฟฟ้าใน
บันทึกผล 
 80 
 81 ถึง 125 
 126 ถึง 200 
 201 ถึง 260 
 261 ถึง 315 
 316 ถึง 400 
 401 ถึง 500 
 501 ถึง 600 
 601 ถึง 700 
 701 ถึง 800 
 801 ถึง 920 
 921 ถึง 1 040 
 1 041 ถึง 1 140 
 1 141 ถึง 1 250 
 1 251 ถึง 1 360 
 1 361 ถึง 1 460 
 1 461 ถึง 1 570 
 1 571 ถึง 1 680 
 1 681 ถึง 1 780 
 1 781 ถึง 1 890 
 1 891 ถึง 2 000 1 
2 
3 4 
5 
6 7 
8 
9 
10 
11 
12 13 
14 
15 16 
17 
18 19 
20 
21  2 001 
2 100 
2 400 2 750 
3 150 
3 550 
4 100 
4 800 
5 700 6 800 
8 200 
10 000 13 000 
17 500 
24 500 39 000 
69 000 
145 000 305 000 
1 000 000 1.03 
1.02 
1.00 0.98 
0.96 
0.94 0.92 
0.90 
0.88 0.86 
0.84 
0.82 0.80 
0.78 
0.76 0.74 
0.72 
0.70 0.68 
0.67 
 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-26- ตารางที่ ฉ.5 จํานวนที่ยอมรับได้ : AQL = 1.5 % 
 ส่วนที่ 1 ส่วนที่ 2 
จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้  จํานวนหลอด  
ไฟฟ้าในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้เทียบเป็น
เปอร์เซ็นต์หลอดไฟฟ้าใน
บันทึกผล 
 32 
 33 ถึง 50 
 51 ถึง 80 
 81 ถึง 110 
 111 ถึง 125 
 126 ถึง 165 
 166 ถึง 200 
 201 ถึง 240 
 241 ถึง 285 
 286 ถึง 315 
 316 ถึง 360 
 361 ถึง 410 
 411 ถึง 460 
 461 ถึง 500 
 501 ถึง 545 
 546 ถึง 585 
 586 ถึง 630 
 631 ถึง 670 
 671 ถึง 710 
 711 ถึง 755 
 756 ถึง 800 
 801 ถึง 850 
 851 ถึง 915 
 916 ถึง 990 1 
2 
3 4 
5 
6 7 
8 
9 
10 
11 12 13 
14 
15 16 
17 
18 19 
20 
21 22 
23 
24  991 
1 150 
1 300 1 450 
1 700 
2 000 2 400 
2 900 
3 500 4 350 
5 400 
8 000 9 400 
13 500 
21 000 38 000 
86 000 
310 000 
1 000 000 2.40 
2.35 
2.30 2.25 
2.20 
2.15 2.10 
2.05 
2.00 1.95 
1.90 
1.85 1.80 
1.75 
1.70 1.65 
1.60 
1.55 1.53 
 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-27- ตารางที่ ฉ.6 จํานวนที่ยอมรับได้ : AQL = 2.5 % 
 ส่วนที่ 1 ส่วนที่ 2 
จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้  จํานวนหลอดไฟฟ ้า 
ในบันทึกผลของผู้ทํา จํานวนที่ยอมรับได้เทียบเป็น
เปอร์เซ็นต์หลอดไฟฟ้าใน
บันทึกผล 
 32 
 33 ถึง 50 
 51 ถึง 65 
 66 ถึง 80 
 81 ถึง 100 
 101 ถึง 125 
 126 ถึง 145 
 146 ถึง 170 
 171 ถึง 200 
 201 ถึง 225 
 226 ถึง 255 
 256 ถึง 285 
 286 ถึง 315 
 316 ถึง 335 
 336 ถึง 360 
 361 ถึง 390 
 391 ถึง 420 
 421 ถึง 445 
 446 ถึง 475 
 476 ถึง 500 
 501 ถึง 535 
 536 ถึง 560 
 561 ถึง 590 
 591 ถึง 620 
 621 ถึง 650 
 651 ถึง 680 
 681 ถึง 710 
 711 ถึง 745 
 746 ถึง 775 
 776 ถึง 805 
 806 ถึง 845 
 846 ถึง 880 
 881 ถึง 915 
 916 ถึง 955 
 956 ถึง 1 000 2 
3 
4 5 
6 
7 8 
9 
10 11 
12 
13 14 
15 
16 17 
18 
19 20 
21 
22 23 
24 
25 26 
27 
28 29 
30 
31 32 
33 
34 35 
36  1 001 
1 075 
1 150 1 250 
1 350 
1 525 1 700 
1 925 
2 200 2 525 
2 950 
3 600 4 250 
5 250 
6 400 8 200 
11 000 
15 500 22 000 
34 000 
60 000 
110 000 
500 000 
1 000 000 3.65 
3.60 
3.55 3.50 
3.45 
3.40 3.35 
3.30 
3.25 3.20 
3.15 
3.10 3.05 
3.00 
2.95 2.90 
2.85 
2.80 2.75 
2.70 
2.65 2.60 
2.55 
2.54 
 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-28- สําหรับแผนการสุ่มตัวอย่างของข้อมูลทดสอบที่มากกว่าค่าที่ให้ไว้ในตารางที่เกี่ยวเนื่อง จํานวนที่ยอมรับได้ต้องได้รับ
จากสูตรดังต่อไปนี้ 
1002.33ANAN QL  
โดยที่ 
N คือ จํานวนหลอดไฟฟ ้าในบันทึกผล 
A คือ จํานวนเปอร์เซ็นต์ของ AQL ที่เหมาะสม  
LQ คือ จํานวนที่ยอมรับได้ 
ถ้าผลที่ได้เป็นเศษส่วน ต้องปัดให้เป็นตัวเลขจํานวนเต็มที่ใกล้เคียงที่สุด 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-29- ภาคผนวก  ช. 
(ข้อแนะนํา) 
หลักเกณฑ์ที่ยอมรับ-ผลที่แปรเปลี่ยนต่อเนื่อง 
วัตถุประสงค์ของภาคผนวกน ี้คือ กําหนดความสามารถท ี่ยอมรับได้ของบันทึกผลของผู้ทําของความทนทานการบ ิด
(torsion strength) ที่เป็นไปตามภาคผนวก  ค. โดยที่ค่าทอร์กได้บันทึกตามตัวหลักที่แปรเปลี่ยนต่อเนื่องซึ่ง AQL มี
ค่าที่ 0.65 % 
การกําหนดความสามารถท ี่ยอมรับได้ 
หลักเกณฑ์ความสามารถท ี่ยอมรับได้อยู่บนพื้นฐานในการประมาณต ําแหน่งและการเปลี่ยนแปลงของการกระจายค ่า
การวัดของหลอดไฟฟ ้าตามบันทึกผลของผู้ทําที่สัมพันธ์กับค่าจํากัดที่กําหนด เช่น ในรูปของค่าเฉลี่ยและค่าเบี่ยงเบน
มาตรฐาน  
ความเป็นไปได้ที่จะยอมรับของรุ่น ซึ่งคุณภาพเที่ยงตรงตาม  AQL จะเพิ่มขึ้นตามขนาดตัวอย่างและทําตามวิธีการ
เดียวกัน หากไม่เหมือนกัน ให้ปรับขนาดไปใช้ค่าขีดจํากัดคุณภาพแอตทริบิว 
LQ คือ ค่าพารามิเตอร์คุณภาพอย่างหนึ่งซึ่งชี้ว่าการกระจายของผลแต ่ละตัวในตัวอย่างหนึ่ง ๆ ที่สะท้อนจํานวนที่ไม่
สามารถยอมรับได้จากของเสียในรุ่นหนึ่ง ๆ โดยคํานวณได้ดังต่อไปนี้ 
SL XQL  
โดยที่ 
X คือ ค่าเฉลี่ยของผลที่ได้ในบันทึกผลของผู้ทํา 
L คือ ขีดจํากัดด้านต่ําที่กําหนด 
S คือ ค่าประมาณที่ได้จากบันทึกผลของผู้ทําของค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน  และโดยที่ S จะคํานวณได้ดังต่อไปนี้ 

1i
-nX
Sn
1i
2X
 
โดยที่ 
iX คือ ค่าผลทดสอบของแต ่ละหลอด  
n คือ จํานวนของผลทดสอบ  
การทดสอบจะถ ือว่าผ่านถ้า LQ มากกว่าหรือเท่ากับ k 
การทดสอบจะไม ่ผ่านถ้า LQ น้อยกว่า k โดยที่  k คือค่าคงตัวของความสามารถท ี่ยอมรับได้ โดยอ้างอิงไปยัง 
ตารางที่ ช.1 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-30- เมื่อจํานวนผลทดสอบในบ ันทึกผลผู้ทําเกิน 200 ต้องใช้ค่าของ k ที่ 200 เมื่อจํานวนจริงของผลทดสอบไม ่ได้แสดงไว้ 
ต้องใช้ค่าต่ําที่สุดของค่าถัดไป 
หลักเกณฑ์ทางสถิติของข้อเหล่านี้ได้ตั้งสมมุติฐานไว้ว่า การกระจายของผลทดสอบเป ็นแบบปกติหรือใกล้เคียง การ
พิสูจน์การกระจายตัวแบบปกติอาจทําได้โดยการลงจุดบนกระดาษ  
ปัญหาอีกอย่างหนึ่งซึ่งอาจเกิดขึ้นได้ คือ ผลทดสอบอาจถ ูกตัดออกไปโดยค่าขีดจํากัดด้านบนของความสามารถในการ
วัด  ให้จัดหาอุปกรณ์ที่มีการออกแบบท ี่ดีและมีความสามารถในการว ัดอย่างน้อยที่สุด 3 เท่าของค่าขีดจํากัดที่กําหนด
ไว้ การคงอยู่ของปัญหาจะแสดงความเป ็นไปได้ที่สูงกว่าของคุณภาพที่ดี อย่างไรก็ตาม การทดสอบจําเพาะสําหรับการ
เป็นไปตามมาตรฐานอาจจะท ําโดยหาค่า X และ S ตามหลักความน่าจะเป็นทางเทคนิคบนกระดาษและค ํานวณ  LQ 
ในวิธีการปกติ 
หมายเหตุ เกณฑ์ที่ยอมรับได้ในภาคผนวกนี้สอดคล้องตาม  ISO 3951 
ตารางที่ ช.1  ค่าคงตัวของความสามารถท ี่ยอมรับได้ 
จํานวนของผลทดสอบ  
ในบันทึกผลของผู้ทํา ค่าคงตัวของความสามารถท ี่ยอมรับได้ 
k 
20 
25 
35 50 
75 
100 150 
200 1.96 
1.98 
2.03 2.08 
2.12 
2.14 2.18 
2.18 
 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-31- ภาคผนวก  ซ. 
(ข้อกําหนด) 
การทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนํา : การจัดกลุ่ม 
การสุ่มตัวอย่างและการเป็นไปตามมาตรฐาน  
การทดสอบนี้เป็นการทดสอบการออกแบบ  ซึ่งต้องทําในกรณีที่มีการเปลี่ยนแปลงการออกแบบ  
ซ.1 การจัดกลุ่ม 
ชั้นของหลอดไฟฟ ้าประเมินแยกกัน เว้นแต่ 
ก) ชั้นที่แตกต่างเพียงขั้วหลอดอาจจัดกลุ่มดังต่อไปนี้ 
 ขั้วหลอดแบบ  B15 และ B22 
 ขั้วหลอดแบบ  E14 และ E27 
 ขั้วหลอดแบบ  E12 และ E17 
ข) ชั้นที่แตกต่างเพียงลักษณะผิวของกระเปาะ  ตัวอย่างเช่น สีขาว สีต่าง ๆ สะท้อนแสง  อาจจัดแยกออกเป็น
กลุ่มสําหรับหลอดที่มีการเคลือบพิเศษเพื่อการทดสอบก ับชั้นเหล่านั้น โดยแตกต่างกับหลอดไฟฟ้าที่มีผิว
ใสหรือฝ้า ในกรณีหลอดไฟฟ้าที่มีการเคลือบภายในให้ทดสอบเช่นเดียวกับหลอดไฟฟ้าที่มีการเคลือบ
ภายนอก  
ซ.2 การสุ่มตัวอย่าง 
ซ.2.1 ถ้าเป็นการทดสอบเพ ียงชั้นเดียว (หรือชั้นที่ได้จัดกลุ่มตามข้อ ซ.1) การสุ่มตัวอย่างในครั้งแรกต้องเท่ากับ 
125 ตัวอย่าง อาจสุ่มตัวอย่างเป็นครั้งที่สองอีก 125 ตัวอย่าง ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับผลทดสอบ  (ดูข้อ ซ.4.2) 
ซ.2.2 ถ้าเป็นการทดสอบหลายช ั้น (หรือชั้นที่ได้จัดกลุ่ม) การกําหนดตัวจํานวนตัวอย่างในแต่ละชั้น ต้องไม่น้อย
กว่า 50 ตัวอย่าง และจํานวนตัวอย่างทั้งหมดของทุกชั้นรวมกันต้องไม่น้อยกว่า 1 000 ตัวอย่าง และ
จํานวนตัวอย่างที่ได้ในแต่ละชั้นต้องมีจํานวนใกล้เคียงกัน 
ซ.2.3 ในกรณีที่ทําการทดสอบเหน ี่ยวนําล้มเหลวและพบหลอดด ับในจํานวนที่ต่ํากว่าเกณฑ์ที่กําหนด  ผลการ
ทดสอบจะถือว่าเสร็จสมบูรณ์ก็ต่อเมื่อหลอดไฟฟ้าที่ใช้ทดสอบในแต่ละชั้นมีจํานวนหลอดดับไม่น้อยกว่า 
25 หลอด ถ้ายังคงมีจํานวนหลอดดับน้อยกว่า 25 หลอด สามารถใช้ข้อใดข้อหนึ่งดังต่อไปนี้ 
ซ.2.3.1 ต้องเพิ่มตัวอย่างทดสอบจนกระท ั่งมีหลอดดับ 25 หลอด  แต่ถ้าจํานวนหลอดดับไม่ครบ ให้ใช้หลอด
จํานวนหนึ่งที่เพียงพอจนครบ  25 หลอด  ทดสอบตามวิธีการในข้อ ง.3 และข้อ ง.4 ซึ่งสรุปได้ว่า 
หลอดไฟฟ้าที่ผ่านการทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนําในแต่ละชั้นที่ทดสอบมีจํานวนหลอดดับไม่น้อย
กว่า 25 หลอด 
ซ.2.3.2 ให้ใช้หลอดไฟฟ้าจํานวนที่เพียงพอเพื่อให้ได้จํานวนหลอดดับน้อยสุดครบที่ระบุในข้อ ซ.2.3 โดย
ทดสอบตามวิธีการในข้อ ง.3 และข้อ ง.4 ซึ่งสรุปได้ว่า หลอดไฟฟ้าที่ผ่านการทดสอบความล ้มเหลว
เหนี่ยวนําในแต่ละชั้นที่ทดสอบมีจํานวนหลอดดับไม่น้อยกว่า 25 หลอด 
 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-32- ซ.3 ข้อมูลการทดสอบทางเล ือก 
ซ.3.1 สําหรับการทดสอบการออกแบบท ี่เป็นข้อบังคับ การทดสอบตามข ้อ ซ.1  ข้อ ซ.2.1  และข้อ ซ.2.2 ให้ใช้
ภาคผนวก  จ. แทนวิธีการทดสอบในภาคผนวก  ง. 
ซ.3.2 ในกรณีที่ไม่มีการเปลี่ยนแปลงการออกแบบ  อาจใช้ข้อมูลการทดสอบการใช ้งานจนถึงจุดล้มเหลวที่
รวบรวมในช่วงเวลาหนึ่งภายใต้ภาวะที่ระบุไว้ในภาคผนวก  จ. อาจใช้เพียงบางส่วนหรือทั้งหมดแทนการ
คัดเลือกกลุ่มตัวอย่างที่กําหนดไว้ในข้อ ซ.2.1 และข้อ ซ.2.2 ทั้งนี้ต้องนําไปใช้โดยเทียบในชั้นที่เหมือนกัน 
ซ.4 เงื่อนไขของการเป ็นไปตามมาตรฐาน  
ซ.4.1 ถ้าทดสอบเพียงชั้นเดียว (ดูข้อ ซ.2.1) ผลทดสอบของหลอดไฟฟ ้า 125 หลอดแรก  สามารถสรุปได้โดยมี
เกณฑ์พิจารณาดังต่อไปนี้ 
 จํานวนที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานเป ็น 0 : ผ่าน 
 จํานวนที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานเป ็น 2 (หรือมากกว่า) : ไม่ผ่าน 
 จํานวนที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานเป ็น 1 : ให้ใช้ตัวอย่างชุดที่สองจํานวน  
  125 ตัวอย่าง  ผลทดสอบจะผ ่านก็ต่อเมื่อ 
  ไม่มีจํานวนตัวอย่างที่ไม่เป็นไปตาม  
  มาตรฐาน  
หากจําเป็นต้องใช้ตัวอย่างชุดที่สอง ให้พิจารณาผลการทดสอบตามท ี่ระบุไว้ในข้อ ซ.2.3 
ซ.4.2 ถ้าใช้ตัวอย่างขนาดที่ลดลงตามข้อ ซ.2.2 ให้ทําการประเมินรวมทั้งหมดของทุกชั้น แต่ถ้ามีชั้นใดชั้นหนึ่ง 
(หรือชั้นที่ได้จัดกลุ่ม) เป็นดังนี้ 
ก) จํานวนที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานเป ็น 2 หรือมากกว่า: 
 ให้ถือว่าชั้นทั้งหมดไม่ผ่านการทดสอบ  
ข) จํานวนที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานเป ็น 1: 
 ให้เพิ่มจํานวนตัวอย่างของชั้นนี้ จนกระทั่งไม่พบตัวอย่างที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานเก ิดขึ้นอีก โดยจะ
เพิ่มตัวอย่างทั้งหมดสําหรับชั้นนี้จนถึง 250 ตัวอย่าง จึงจะถือว่าชั้นนี้ผ่านการทดสอบ  
เมื่อชั้นทั้งหมดถูกประเมินแยกกันแต่ละชั้น จํานวนหลอดไฟฟ ้าทั้งหมดในทุกชั้นสามารถอ้างอิงไปยังตาราง
ที่ ฏ.1 กล่าวคือจะถือว่าชั้นทั้งหมดผ่านการทดสอบ  ถ้าจํานวนตัวอย่างที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานไม ่เกิน
จํานวนที่ยอมรับได้ หรือไม่เกินขีดจํากัดเปอร์เซ็นต์คุณภาพที่กําหนดไว้ 
ในกรณีที่จํานวนชั้นที่ประเมินมีอยู่น้อย จนกระทั่งไม่อาจลดขนาดต ัวอย่างลงได้ ให้ปฏิบัติการทดสอบใน
แต่ละชั้นและถือหลักเกณฑ์ตามข้อ ซ.4.1 
ซ.5 ตัวอย่างแสดงวิธีการของการสุ่มตัวอย่างทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนํา 
ซ.5.1 ผู้ทํามีความประสงค์ที่จะประเมินชั้นดังต่อไปนี้ 
 200 V ถึง 250 V 40 W รูปทรงกระเปาะแบบ  SC กระเปาะฝ้า มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-33-  200 V ถึง 250 V 40 W รูปทรงกระเปาะแบบ  CC กระเปาะภายในส ีขาว 
 200 V ถึง 250 V 40 W รูปทรงกระเปาะแบบ  CC กระเปาะ  สีแดง สีน้ําเงิน 
    สีเขียว และ สีเหลือง 
    ( สีที่เคลือบเงาด้านนอก ) 
 200 V ถึง 250 V 60 W รูปทรงกระเปาะแบบ  CC กระเปาะฝ้า 
 200 V ถึง 250 V 60 W รูปทรงกระเปาะแบบ  CC กระเปาะกระจกโค ้ง 
ผู้ทําต้องสุ่มตัวอย่าง 
 ตัวอย่างหลอดกระเปาะฝ ้าขนาด  40 W รูปทรงกระเปาะแบบ  SC จํานวน 125 ตัวอย่าง 
 ตัวอย่างหลอดกระเปาะภายในส ีขาวขนาด  40 W รูปทรงกระเปาะแบบ  CC จํานวน 125 ตัวอย่าง 
 ตัวอย่างหลอดกระเปาะกระจกโค ้งขนาด  60 W รูปทรงกระเปาะแบบ  CC จํานวน 125 ตัวอย่าง 
(ในแต่ละกรณีอาจจําเป็นต้องใช้ตัวอย่างเพิ่มอีก 125 ตัวอย่าง ถ้ามีตัวอย่างที่ไม่เป็นมาตรฐานจํานวน 1 
ตัวอย่าง) 
หมายเหตุ รายละเอียดของรูปทรงกระเปาะให ้ดูใน IEC 60887 
ซ.5.2 กรณีผู้ทํามีความประสงค์จะประเมิน 11 ชั้น ให้สุ่มตัวอย่างหลอดไฟฟ้าจํานวน 91 ตัวอย่าง จากแต่ละชั้น 
(จํานวนตัวอย่างรวมทั้งหมด 1 001 ตัวอย่าง) 
ซ.5.3 กรณีผู้ทํามีความประสงค์จะประเมิน 25 ชั้น ในเบื้องต้นให้สุ่มตัวอย่างหลอดไฟฟ้าจํานวน 50 ตัวอย่างต่อ
ชั้น (จํานวนตัวอย่างรวมทั้งหมด 1 250 ตัวอย่าง) 
ซ.5.4 เมื่อทําการทดสอบตัวอย่างที่ได้ให้ไว้ในข้อ ซ.5.2 และพบว่าหลอดไฟฟ้าจํานวน 91 หลอด จากชั้นหนึ่งเกิด
หลอดดับเพียงจํานวน 27 หลอด โดยไม่มีหลอดไฟฟ้าใดๆ ที่ไม่เป็นไปตามข้อ ง.4 เมื่อมีจํานวนหลอดดับ
เกิน 25 หลอด  และไม่มีจํานวนที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐานในหลอดไฟฟ ้าจํานวน 91 หลอดที่ทดสอบ  การ
ทดสอบในชั้นนี้ถือว่าผ่าน 
ซ.5.5 ในอีกกรณีหนึ่งของการทดสอบตามต ัวอย่างในข้อ ซ.5.2 ถ้ามีหลอดไฟฟ้าจากอีกชั้นหนึ่งเกิดหลอดดับเพียง 
13 หลอด  
ผู้ทําอาจจะเพิ่มตัวอย่างอีกจํานวนหนึ่ง จนกระทั่งเกิดหลอดดับครบ 25 หลอด  ซึ่งในกรณีนี้ผู้ทําอาจเพิ่ม
จํานวนหลอดไฟฟ ้าชุดใหม่อีก 85 หลอด  (หลอดดับ 13 หลอด  มาจากหลอดต ัวอย่าง 91 หลอด  ถ้า 12 
หลอด  มาจาก  (12/13)x91) หรืออาจทดสอบหลอดไฟฟ ้าจํานวน 12 หลอดจากหลอดช ุดเดิม ตาม
แนวทางที่ระบุในข้อ ซ.2.3.2 และข้อ ง.4 เพื่อให้ได้ผลทดสอบเป็นไปตามเกณฑ ์ที่กําหนดไว้สําหรับชั้นนี้ 
ซ.5.6 ในตัวอย่างข้อ ซ.5.2 ให้ทดสอบหลอดไฟฟ ้า 91 หลอด และมีหลอดดับ 39 หลอด แต่มี 1 หลอดไม่เป็นไป
ตามข้อ ง.4 ให้ทดสอบตัวอย่างใหม่อีก 159 หลอด (=250-91) มีหลอดดับ 70 หลอด แต่ไม่มีหลอดใดที่ไม่
เป็นไปตาม  ง.4 สรุปได้ว่าทดสอบหลอด  250 หลอด มีหลอดดับ 109 หลอด และมี 1 หลอดไม่เป็นไปตาม  
ง.4 หลอดไฟฟ้าชั้นนี้ถือว่าเป็นไปตามข้อกําหนด แต่ผลทดสอบของท ั้ง 11 ชั้นต้องสรุปและใช้กับตาราง  6 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-34- ซ.5.7 ในตัวอย่างข้อ ซ.5.1 
ทดสอบหลอดไฟฟ ้าขนาด  40 W ชนิดเคลือบสีขาวภายใน  จํานวน 125 หลอด มีหลอดดับ 103 หลอด 
และมี 1 หลอดไม่เป็นไปตามมาตรฐาน  ให้ทดสอบหลอดไฟฟ ้าอีก 125 หลอด  ซึ่งมีหลอดดับ 87 หลอด  
และมีอีก 1 หลอดไม่เป็นไปตามมาตรฐาน  สรุปได้ว่าทดสอบหลอด  250 หลอดและมี 2 หลอดไม่เป็นไป
ตามมาตรฐาน  ด้วยเหตุนี้หลอดไฟฟ้าขนาด  200 V ถึง 250 V 40 W รูปทรงกระเปาะแบบ  CC เคลือบสี
ขาวภายในและส ีต่าง ๆ ของผู้ทําถือว่าไม่เป็นไปตามมาตรฐาน  
ซ.5.8 ในตัวอย่างข้อ ซ.5.1 
ทดสอบหลอดไฟฟ ้าขนาด  60 W ชนิดกระจกโค้ง จํานวน 125 หลอด มีหลอดดับ 7 หลอด โดยไม่มีหลอด
ที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐาน   ให้นําหลอดชุดเดิมจํานวน 18 หลอด  ทดสอบอายุการใช้งาน ปรากฏว่ามี 1 
หลอดไม่เป็นไปตามข้อ ง.4 ให้นําหลอดไฟฟ้าชุดใหม่ 125 หลอด  ไปทดสอบความล ้มเหลวเหนี่ยวนํา
ปรากฏว่ามีหลอดดับ 11 หลอด โดยไม่มีหลอดที่ไม่เป็นไปตามมาตรฐาน  ให้นําหลอดไฟฟ้าชุดเดิมจํานวน 
14 หลอด ทดสอบตามข้อ ซ.2.3.2 และข้อ ง.4 ผลปรากฏว่าไม่มีหลอดใดที่ไม่เป็นไปตามเกณฑ ์ที่กําหนด
ไว้ในข้อ ง.4 เมื่อครบการทดสอบอาย ุการใช้งาน 
ผลการทดสอบสร ุปได้ว่า ในจํานวนหลอดไฟฟ ้าที่ใช้ทดสอบ  250 หลอด มีหลอดที่ไม่เป็นไปตามข้อ ง.4 
จํานวน 1 หลอด จึงถือว่าหลอดที่ทดสอบเป็นไปตามมาตรฐาน  
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-35- ภาคผนวก  ฌ. 
(ข้อกําหนด) 
วิธีการวัดอิมพีแดนซ์ประธาน  
วิธีการข้างล่างนี้ทําให้สามารถวัดอิมพีแดนซ์ประธานด้วยความแม่นที่เพียงพอเพื่อแสดงว่าภาวะการทดสอบเป ็นไปตาม
ข้อกําหนด ง.1 และ จ.4 
วิธีการนี้ใช้กระแสไฟฟ้าซึ่งเกิดในภาวะการใช ้งานปกติขณะคงแรงดันไฟฟ้าประธานไว้ 
ตามหลักสําคัญของ “การวัด U” ความต่างศักย์ U ที่วัดได้ เกิดขึ้นโดยโหลดเชิงต้านทานและโหลดเช ิงเหนี่ยวนํา
ขนาดใหญ่ รูปที่ ญ.1 แสดงวงจรบริดจ์ 
ขั้วต่อ a และ b ของบริดจ์คือขั้วต่อของแหล่งจ่ายไฟฟ้าประธานเอาไว ้ใช้หาอิมพีแดนซ์  แรงเคลื่อนไฟฟ้าของ
แหล่งจ่ายไฟฟ้าประธานคือ mE และอิมพีแดนซ์ของมัน คือ m m m jX R Z  
เมื่อ 21R หรือ 22X อย่างใดอย่างหนึ่งได้ถูกต่อเข้าไปในวงจร   บริดจ์จะสมดุลถ้าการปิดของสวิตช์ S ไม่เปลี่ยนแปลง
แรงดันไฟฟ้า acU เช่น U = 0 
ภาวะสมดุล คือ 
 m 3
421
m R RRRR   สําหรับบริดจ์เชิงต้านทาน  
 m 3
422
m X RRXX   สําหรับบริดจ์เชิงเหนี่ยวนํา 
21R และ 22X  คือ โหลดที่ทําให้เกิดกระแสไฟฟ้าที่มีค่าประมาณ  10 A 
ตัวต้านทานค่าคงตัว 4R  และกล่องต้านทาน  3R  (ปรับค่าสิบยกกําลังได้ 3 ค่า) ประกอบกันขึ้นเป็นแขนงความ
ต้านทานสูง สําหรับสวิตช์ S อาจใช้ไทรแอก  (triac) ซึ่งเปิดปิดวงจร  (switch) เมื่อกระแสไฟฟ้าเป็นศูนย์ 
เครื่องมือที่ใช้วัด U  ต้องมีความไวเพียงพอที่จะระบุค่า U  เป็นศูนย์ได้ (null point)  ในการกําหนด mR และ 
mX อาจเกิดการผิดพลาดเล็กน้อยเนื่องด้วย mX และ )22 m R (R  ตามลําดับ     22R มีค่าค่อนข้างต่ํา แต่ก็เป็น
ความต้านทานของโหลด  22X ที่ไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้   ความผิดพลาดที่ปรากฏขึ้นในการหาค่า mR สามารถละทิ้ง
ได้ 
ในการหาค่า mX ปกติจะมีความผิดพลาดเล็กน้อยซึ่งละทิ้งได้  แต่ถ้ามีความผิดพลาดเกิน 10 % ควรแก้ไขตาม  หลัก
วิชาการด้านวิศวกรรมไฟฟ้า 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-36- 
 
 
 
  
 
  
 
  
 
หมายเหตุ วงจรที่เหมาะสมได้ระบุใน “Messgeraet zur Bestimmung des komplexen Innenwiderstandes in 
Niederspannungsnetzen” ( เครื่องมือสําหรับกําหนดอิมพีแดนซ์เชิงซ้อนของแหล่งจ่ายประธานแรงด ันต่ํา) โดย 
R.Gretsch, Elektrotech. Zeitschrif t (ETZ) A, vol.91, No.9, pp.526-7 (1970) 
รูปที่ ฌ.1 วงจรบริดจ์ 
(ภาคผนวก  ฌ.) 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-37- ภาคผนวก  ญ. 
(ข้อแนะนํา) 
สารสนเทศสําหรับการออกแบบดวงโคมไฟฟ ้า 
ญ.1 ข้อแนะนําสําหรับการใช้งานหลอดไฟฟ้าอย่างปลอดภัย 
เพื่อให้มั่นใจว่าจะใช้งานหลอดไฟฟ้าได้อย่างปลอดภัย จําเป็นต้องคํานึงถึงข้อแนะนําดังต่อไปนี้ 
ญ.2 อุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุด 
ควรออกแบบดวงโคมไฟฟ ้าให้อุณหภูมิขั้วหลอดไม่เกินอุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุด 
รวมถึงให้พิจารณาอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของของขั้วหลอดตามที่ระบุในตารางที่ 2 
เพื่อให้มั่นใจว่าความคงทนความร ้อนของวัสดุหลอดไฟฟ้ามีค่าไม่เกินที่กําหนด  หลอดไฟฟ้าควรใช้งานที่
อุณหภูมิขั้วหลอดซึ่งไม่เกินขีดจํากัดที่เหมาะสมดังต่อไปนี้ 
ก) อุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุดที่สัมพันธ์กับแบบขั้วหลอดที่ระบุในตารางที่ ญ.1 หรือ 
ข) สําหรับชั้นที่แน่นอนของหลอดไฟฟ ้าที่ระบุอุณหภูมิ 210 C ในตารางที่ ญ.1 ผู้ทําอาจเลือกการออกแบบ
ซึ่งสามารถทนอุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุด 165 C ได้ หากว่ากําลังไฟฟ้าที่กําหนดของหลอดไฟฟ ้าไม่เกิน 15 
W และไม่เป็นหลอดชนิดกระจกสะท้อนแสงหรือกระจกรูปโค้ง 
ตารางที่ ญ.1 อุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุด 
(ข้อ ญ.2) 
แบบขั้วหลอด  อุณหภูมิ 
0C 
B15d 210 
B22d 210 
E12 210* 
E14 210 
E17 165 
E27 210 
E27/51x39 PAR 250 
E27/51x39 PAR ลําแสงเย็น 300* 
* อยู่ระหว่างการพิจารณา  
 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-38- ญ.3 วิธีการวัด 
ต้องวัดอุณหภูมิขั้วหลอดตามการทดสอบท ี่เกี่ยวเนื่องใน มอก. 902 เล่ม 1 โดยใช้วิธีของระบบเทอร ์มอคัปเปิล
ที่เหมาะสมกับหลอดไฟฟ้าที่ติดตั้งในขั้วรับหลอด /ดวงโคมไฟฟ้าที่มุ่งหมายไว้ 
การวัดอุณหภูมิขั้วหลอดมี 2 วิธี 
ก) วิธีที่ 1 
 ให้ติดเทอร์มอคัปเปิลบนเปลือกขั้วหลอดที่ระยะห่างไม่มากกว่า 2 mm จากขั้วหลอดถึงรอยต่อกระเปาะ
หลอด 
ข) วิธีที่ 2 
 วิธีนี้ใช้ในกรณีที่มีข้อสงสัย 
 ให้ติดเทอร์มอคัปเปิลบนวัสดุซีเมนต์ ภายหลังเจาะรูในขั้วหลอดที่ระยะทาง  1 mm ถึง 2 mm จาก
รอยต่อกระเปาะ  ให้เลือกตําแหน่งที่ร้อนที่สุดบนเส้นรอบวงของขั้วหลอด  (ปกติใกล้ตําแหน่งศูนย์กลาง
ของไส้หลอดเท่าที่จะเป็นไปได้) 
หมายเหตุ สําหรับแบบหลอดไฟฟ ้าที่มีขั้วหลอดล็อกทางกล  ไม่มีความจําเป็นที่จะเจาะรูเพื่อจะไปถึงซีเมนต์ ควรติด
เทอร์มอคัปเปิลที่ระยะทาง  1 mm ถึง 2 mm จากขั้วหลอดถึงรอยติด (ขั้วหลอดแบบปีก ให้วัดจากปีก
ถึงรอยต่อกระเปาะ ) ที่ตําแหน่งที่ร้อนที่สุด 
อุณหภูมิที่วัดภายหลังการทําให้เสถียรทางความร ้อนไม่ควรเกินค่าอุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุดที่ให้ไว้ใน 
ตารางที่ ญ.1 
อุณหภูมิที่วัดภายหลังการทําให้เสถียรทางความร้อนอาจสูงกว่าอุณหภูมิขั้วหลอดสูงสุดที่ให้ไว้ใน 
ตารางที่ ญ.1 ได้ถึง 5 C เนื่องจากผลของการแผ ่รังสีจากหลอดไฟฟ ้าบนรอยติดของเทอร์มอคัปเปิล 
ข้อควรระวัง ให้หลีกเลี่ยงการสัมผัสที่ปลอกขั้วหลอดซึ่งเป็นส่วนที่มีไฟฟ้าขณะวัดอุณหภูมิขั้วหลอด  
ญ.4 ดวงโคมไฟฟ้าพิเศษ 
หลอดไฟฟ้าสะท้อนแบบไดโครอ ิกและกระจกโค ้งที่ทําเครื่องหมายตามข้อ 2.2.2  ใช้ในดวงโคมไฟฟ ้าพิเศษ 
หลอดดังกล่าวนี้ไม่เหมาะสมกับการนําไปใช้กับดวงโคมไฟฟ้าธรรมดาที่ใช้กับหลอดที่มีรูปทรงคล้ายกันทั่วไป
เพราะจะทําให้เกิดความร้อนเกินขึ้นได้ ดวงโคมไฟฟ้าประเภทนี้มีการทําเครื่องหมายตามข ้อกําหนดที่
เกี่ยวเนื่องใน มอก. 902 เล่ม 1 
ญ.5 ตําแหน่งการใช้งานหลอดไฟฟ้า 
หลอดไฟฟ้าบางประเภท  ตัวอย่างเช่น หลอดเทียนและหลอดกระเปาะกลม  มีข้อจํากัดของตําแหน่งติดตั้งใช้
งานและมีเครื่องหมายตามข้อ 2.2.3 หลอดไฟฟ้าดังกล่าวไม่เหมาะสมที่จะนําไปใช้ในดวงโคมไฟฟ ้าที่ตําแหน่ง
ขั้วหลอดอยู่ด้านบน 
ญ.6 การป้องกันจากการสัมผัสน้ํา 
กระเปาะของแบบหลอดไฟฟ ้าดังต่อไปนี้ ที่เหมาะสมสําหรับการป้องกันจากการสัมผัสน้ํา เช่น น้ําหยด น้ําสาด 
โดยไม่ต้องมีข้อกําหนดการป้องกันดวงโคมไฟฟ้าเพิ่มเติม มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-39- • GLS    ทุกหลอดที่มีกําลังไฟฟ้าที่กําหนดเป็น 15 W หรือต่ํากว่า 
• GLS    หลอดไฟฟ้าแบบผิวสีที่มีกําลังไฟฟ้าที่กําหนดเป็น 25 W หรือต่ํากว่า 
• PAR38    ทุกกําลังไฟฟ้า 
หลอดไฟฟ้าอื่นที่อยู่ในขอบข่ายของมาตรฐานน ี้ ต้องมีการป้องกันจากการสัมผัสน้ํา เช่น น้ําหยด น้ําสาด  โดยดวงโคม
ไฟฟ้าต้องมีระดับการป้องกันเป็น IPX1  หรือสูงกว่า 
หมายเหตุ X ในหมายเลข  IP บ่งชี้ตัวเลขหายไป   แต่มีการทําเครื่องหมายด้วยทั้งสองตัวเลขที่เหมาะสมทั้งสองบนดวงโคมไฟฟ ้า 
ญ.7 ความปลอดภัยด้านชีวภาพทางแสง  
เป็นที่คาดได้ว่า ดวงโคมไฟฟ้าที่ใช้หลอดไฟฟ้าตามมาตรฐานน ี้ไม่อยู่ในขอบข่ายที่ต้องตรวจประเม ินด้านความ
ปลอดภัยด้านชีวภาพทางแสง  
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-40- ภาคผนวก  ฎ. 
(ข้อแนะนํา) 
การประเมิน 
ฎ.1 ทั่วไป 
ข้อนี้ระบุวิธีการที่ผู้ทําควรใช้เพื่อแสดงให้เห็นว่า ผลิตภัณฑ์ของตนสอดคล ้องตามมาตรฐานน ี้บนพื้นฐานของ
การประเมินการผลิตรวมทั้งหมดที่เชื่อมโยงกับบันทึกการทดสอบผล ิตภัณฑ์สําเร็จรูป  วิธีการนี้สามารถ
นํามาใช้ในจุดประสงค์เพื่อการรับรอง   การประเมินโดยใช้บันทึกของผู้ทําให้รายละเอียดไว้ในข้อ ฎ.2  ข้อ ฎ.3  
และข้อ ฎ.5 
รายละเอียดของวิธีดําเนินการทดสอบร ุ่นที่นํามาใช้เพื่อกําหนดข้อจํากัดในการประเม ินรุ่นนั้นให้ไว้ในข้อ ฎ.4  
และข้อ ฎ.6  คุณลักษณะที่ต้องการสําหรับการทดสอบร ุ่นได้รวมไว้เพื่อช่วยให้การประเมินรุ่นทําได้ เมื่อคาดว่า
จะมีหลอดที่ไม่ปลอดภัยอยู่   คุณลักษณะที่ต้องการด้านความปลอดภ ัยบางรายการตรวจสอบไม ่ได้ด้วยการ
ทดสอบรุ่น และเช่นเดียวกันที่ความปลอดภัยบางรายการอาจไม ่มีความรู้ในด้านคุณภาพของผู้ทํามาก่อน   จึง
ทําให้การทดสอบรุ่นนี้ใช้ไม่ได้สําหรับจุดประสงค์เพื่อการรับรองหรือในทางใดทางหน ึ่งสําหรับการรับรองรุ่น   
เมื่อใดก็ตามที่รุ่นใดรุ่นหนึ่งได้รับการยอมรับขึ้นแล้ว หน่วยทดสอบอาจสร ุปได้ว่า ไม่มีเหตุผลใดที่จะไม่ยอมรับ
รุ่นบนมูลเหตุด้านความปลอดภ ัยได้ 
ฎ.2 การประเมินการผลิตรวมทั้งหมดโดยใช้บันทึกของผู้ทํา 
ฎ.2.1 ผู้ทําต้องแสดงหลักฐานให้เห็นว่า ผลิตภัณฑ์ที่ผลิตขึ้นเป็นไปตามคุณลักษณะต้องการเฉพาะตามข ้อ ฎ.3  
และท้ายที่สุดแล้วผู้ทําต้องแสดงผลการทดสอบท ั้งหมดที่มีอยู่ของผลิตภัณฑ์ว่าตรงกับคุณลักษณะที่
ต้องการของมาตรฐานน ี้ 
ฎ.2.2 การทดสอบอาจได ้จากบันทึกการทํางาน  และบางครั้งผลการทดสอบอาจไม ่ได้ทันทีในรูปแบบที่กําหนด 
ฎ.2.3 โดยทั่วไปแล้ว การประเมินต้องใช้กับโรงงานแต่ละโรงงาน  ซึ่งต้องเป็นไปตามเกณฑ ์กําหนดในข้อ ฎ.3   
อย่างไรก็ตาม ถ้าโรงงานหลายโรงงานจ ัดเป็นกลุ่มเดียวกันภายใต้การบริหารงานคุณภาพเหมือนกัน  ใน
การรับรองคุณภาพผลิตภัณฑ์ อาจออกใบรับรองฉบับเดียวเพื่อให้ครอบคลุมกลุ่มโรงงานนั้นได้  แต่ผู้มี
อํานาจออกใบร ับรองมีสิทธิ์เข้าตรวจโรงงานแต ่ละโรงงานเพื่อตรวจสอบบันทึกผลที่เกี่ยวเนื่องและ
ตรวจสอบการด ําเนินการควบคุมคุณภาพได้ 
ฎ.2.4 สําหรับจุดประสงค์เพื่อการรับรอง ผู้ทําต้องแจ้งรายการของเคร ื่องหมายที่ประกอบด้วยแหล่งที่ผลิตรวมทั้ง
ประเภทหรือชั้นที่ผลิตตามขอบข่ายของมาตรฐานน ี้และผู้ทําที่เป็นตัวแทนกลุ่มโรงงาน    การรับรอง
ผลิตภัณฑ์ต้องครอบคลุมหลอดทั้งหมดที่ผู้ทําได้ทําบัญชีไว้ การแจ้งเพิ่ม หรือลดลง  อาจทําได้ตลอดเวลา  
ฎ.2.5 ในการแสดงผลทดสอบ  ผู้ทําอาจรวมผลของช ั้นของหลอดไฟฟ ้าที่แตกต่างกันตามตารางที่ ฎ.1 สดมภ์ที่ 4 
การประตรวจเม ินการผลิตรวมทั้งหมดต้องมีวิธีดําเนินการควบคุมคุณภาพของผู้ทํา ทั้งนี้วิธีการดังกล่าว
ต้องเป็นไปตามคุณลักษณะต้องการด้านระบบคุณภาพที่ได้รับการยอมรับกันสําหรับการตรวจสอบข ั้น
สุดท้าย  ภายใต้กรอบของระบบประก ันคุณภาพอยู่บนพื้นฐานของการตรวจสอบระหว ่างการผลิตและ
ทดสอบด้วย  ผู้ทําอาจแสดงการเป ็นไปตามข้อกําหนดในบางข ้อของมาตรฐานน ี้โดยใช้การตรวจสอบ
ระหว่างการผลิตแทนของการทดสอบผล ิตภัณฑ์สําเร็จรูป มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-41- ฎ.2.6 ผู้ทําต้องมีบันทึกการทดสอบท ี่เพียงพอในข้อที่เกี่ยวข้องแต่ละข้อ ดังแสดงในตารางท ี่ ฎ.1 สดมภ์ที่ 5 
ฎ.2.7 จํานวนที่ไม่เป็นไปตามข้อกําหนดตามบันทึกของผู้ทํา  ต้องไม่เกินค่าจํากัดที่แสดงในภาคผนวก  ฉ. ที่
เกี่ยวเนื่องกับค่าระดับคุณภาพที่ยอมรับ (AQL) ดังแสดงตามตารางท ี่ ฎ.1  สดมภ์ 6 
ฎ.2.8 ไม่จําเป็นต้องจํากัดคาบในการทบทวนส ําหรับจุดประสงค์เพื่อการประเมินตามปีที่กําหนดไว้   แต่อาจทํา
ได้ก่อนวันที่กําหนดตามช่วงเวลาปฏิทิน 12 เดือนที่ติดต่อกัน 
ฎ.2.9 ผู้ทําที่เคยผ่านเกณฑ์ทดสอบ  ต่อมาไม่ผ่านเกณฑ์ดังกล่าว ยังไม่ถือว่าไม่เป็นไปตามมาตรฐานน ี้  ถ้าหาก
สามารถแสดงให ้เห็นว่า 
ก) มีการลงมือปฏิบัติการปรับปรุงแก้ไขสถานการณ์นั้นทันทีที่มีแนวโน้มที่ได้รับการยืนยันจากบันทึกผล
ของการทดสอบ  
ข) มีการแก้ไขระดับการยอมรับไปใช้ที่กําหนดภายในช่วงเวลาดังนี้ 
 1) 6 เดือน สําหรับ ข้อ 2.4.1 ข้อ 2.5.3 และข้อ 2.9 
 2) 1 เดือน สําหรับข้ออื่น ๆ 
เมื่อมีการประเมินการเป็นไปตามข้อกําหนดภายหลังที่ได้แก้ไขตามข้อ ก) และข้อ ข) แล้ว  ผู้ทําต้องแยก
บันทึกทดสอบของหลอดไฟฟ ้าประเภทเหล่านี้ที่ไม่เป็นไปตามข้อกําหนดออกจากผลรวมคาบ  12 เดือน 
สําหรับช่วงเวลาที่ไม่เป็นไปตามข้อกําหนด  ส่วนผลทดสอบในช ่วงเวลาการปฏ ิบัติการแก้ไขต้องเก็บเป็น
บันทึกไว้ 
ฎ.2.10 เมื่อผลการทดสอบท ี่เป็นตัวแทนชั้นหลอดไม่เป็นไปตามข้อ ฎ.2.5 ให้ผู้ทําแสดงการทดสอบเพ ิ่มเติม เพียง
แสดงปัญหาว่าเกิดจากหลอดบางช ั้นเท่านั้น ให้ผู้ทําทําตามข้อ ฎ.2.9 หรือ ลบบัญชีรายชื่อหลอดเหล่านั้น
ออกไปจากชั้นของหลอดที่ผู้ทําได้แสดงว่าเป็นไปตามมาตรฐาน  
ฎ.2.11 ในกรณีประเภทหรือชั้นของหลอดได้ลบไปตามข้อ ฎ.2.10 จากบัญชีรายชื่อ (ดูข้อ ฎ.2.4)  สามารถนํากลับ
เข้าบัญชีรายชื่อได้ดังเดิม ถ้าผลการทดสอบเป ็นที่น่าพอใจจากจํานวนตัวอย่างที่ใช้ทดสอบให้เท่ากับ
จํานวนตัวอย่างต่ําสุดในหนึ่งปีที่ระบุในตารางที่ ฎ.1  ของแต่ละข้อเมื่อไม่มีผลิตภัณฑ์ที่ไม่เป็นไปตาม
ข้อกําหนดขึ้น จํานวนตัวอย่างนี้ให้รวบรวมในช่วงเวลาสั้น ๆ 
ฎ.2.12 ในกรณีเป็นผลิตภัณฑ์ใหม่ ซึ่งมีลักษณะเหมือนกันกับชั้นหลอดที่มีอยู่แล้วนั้น  อาจถือได้ว่าเป็นไปตาม
ข้อกําหนดได้ ถ้าผลิตภัณฑ์ใหม่ได้กําหนดเข้าไปในแผนการส ุ่มตัวอย่างทันทีที่ผลิต  ส่วนลักษณะใด  ๆ ที่ไม่
ครอบคลุมถึงต้องมีการทดสอบก่อนเริ่มผลิต 
ฎ.3 การประเมินบันทึกผลการทดสอบเฉพาะรายของผ ู้ทํา 
ฎ.3.1 ตารางที่ ฎ.1 ระบุแบบของการทดสอบและข ้อมูลอื่น ๆ ซึ่งนําไปใช้ตรวจประเมิน เพื่อให้เป็นไปตาม
คุณลักษณะที่ต้องการของข้อต่าง ๆ 
การทดสอบเพ ื่อการออกแบบจ ําเป็นต้องมีการทดสอบซ้ําเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงสาระท ี่สําคัญ ได้แก่ 
โครงสร้างทางรูปร่างหรือทางกล  วัสดุ หรือ กระบวนการผล ิตที่ใช้ผลิตผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวเนื่อง การทดสอบ
จะทําเฉพาะคุณสมบัติที่มีผลจากการเปล ี่ยนแปลงเท่านั้น มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-42- ฎ.3.2 ความทนทอร์กหลังจากให้ความร้อนตามข้อ 2.5.3 ผู้ทํามีทางเลือกวิธีดําเนินการทดสอบ  2 วิธี ตามที่ได้
กําหนดไว้ในภาคผนวก  ค. 
หมายเหตุ หากข้อมูลที่ได้จากการทดสอบด ้วยวิธีการทดสอบตามข ้อ ค.1.4 ข) มีรูปแบบการกระจายแบบเกาส ์ 
สามารถใช้เทคนิคเชิงสถิติทั่วไปมาใช้ในการประเมินการเป็นไปตามมาตรฐานได ้ โดยมีระดับความเชื่อมั่น
สมมูลเท่ากับการใช้วิธีการทดสอบตามข ้อ ค.1.4 ก) แต่ใช้ตัวอย่างที่น้อยกว่าได้ กรณีนี้การประเมินอาจใช้
หลักการตามภาคผนวก  ช. 
ฎ.3.3 เมื่อพิจารณาถึงข้อกําหนดของอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดตามข้อ 2.4 บันทึกของผู้ทําต้องแสดงอย่าง
ใดอย่างหนึ่งดังนี้ 
 การทดสอบเพ ื่อการออกแบบ  อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดแต่ละหลอดในตัวอย่างจํานวน 
 5 ตัวอย่าง ต้องมีค่าต่ํากว่าค่าในตารางที่ 2 อย่างน้อยที่สุด 5 K 
 ผลลัพธ์ของการทดสอบเป ็นคาบ  ค่าเฉลี่ยของอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดต้องไม่เกินค่าในตาราง
ที่ 2 ในกรณีที่การประเมินได้ทําในช่วงเวลาน้อยกว่า 12 เดือนเต็ม  ยอมให้ใช้ค่าสัมประสิทธิ์การ
เบี่ยงเบน  5 % ในการประเมิน 
ฎ.3.4 ระยะห่างตามผิวฉนวนจะตรวจประเม ินตามผลทดสอบออกแบบ  ถ้าหลอดไฟฟ้าตัวอย่างทั้ง 5 หลอด  
เป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการของข้อ 2.8 ผลทดสอบนั้นถือว่าผ่าน ถ้าหลอดไฟฟ้าจํานวน 2 หลอด  
หรือมากกว่าไม่ผ่านการทดสอบ  ให้ถือว่าไม่เป็นไปตามมาตรฐาน  ถ้าหลอดไฟฟ้า 1 หลอดไม่ผ่านการ
ทดสอบ  ให้ใช้ตัวอย่างอีก 5 ตัวอย่าง และถ้าไม่มีหลอดไฟฟ้าใน 5 ตัวอย่างใหม่นี้ไม่ผ่านการทดสอบ  ผล
การทดสอบนี้ถือว่าผ่าน 
ฎ.4 เงื่อนไขการไม่ยอมรับรุ่น 
ฎ.4.1 เพราะยกเว้นการทดสอบอ ุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดซึ่งครอบคลุมตามข้อ ฎ.4.2 การไม่ยอมรับจะ
เกิดขึ้นเมื่อมีจํานวนตัวอย่างไม่ผ่านเกณฑ์เท่ากับจํานวนไม่ยอมรับใดๆ ในตารางที่ ฎ.2 ที่ไม่ขึ้นอยู่กับ
จํานวนที่ทดสอบ  การไม่ยอมรับรุ่นจะเกิดทันทีที่จํานวนที่ไม่ยอมรับสําหรับการทดสอบเฉพาะน ั้นถึงค่า
กําหนด 
ฎ.4.2 สําหรับการทดสอบร ุ่นของการเพิ่มขึ้นของอุณหภูมิขั้วหลอด  ต้องทดสอบหลอดไฟฟ ้า 5 หลอดแรกก่อน 
หากหลอดทั้งหมดมีอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอดน้อยกว่าค่าที่สอดคล้องกันดังแสดงในตารางท ี่ 2 อย่าง
น้อยที่สุด 5 K ไม่จําเป็นต้องทดสอบการเพ ิ่มขึ้นของอุณหภูมิขั้วหลอดเพิ่มเติมอีก  ถ้ามีหลอดไฟฟ้าอย่าง
น้อยที่สุด 1 ใน 5 ของตัวอย่างที่ทดสอบมีอุณหภูมิเพิ่มขึ้นของขั้วหลอดอยู่ในช่วง 5 K ของค่าที่สอดคล้อง
กันในตารางที่ 2 ต้องทดสอบหลอดไฟฟ ้าตัวอย่างเพิ่มเติมอีกทั้งหมด 20 หลอด และค่าเฉลี่ยของอุณหภูมิ
ต้องไม่เกินคุณลักษณะที่ต้องการในข้อ 2.4.3 
ฎ.5 การสุ่มตัวอย่างสําหรับการทดสอบการผล ิตรวมทั้งหมด 
ฎ.5.1 นําเงื่อนไขตามตารางท ี่ ฎ.1 มาใช้ 
ฎ.5.2 การทดสอบต่อเนื่องของการผลิตรวมทั้งหมด ต้องนํามาใช้อย่างน้อย 1 ครั้งต่อวันการผลิต ทั้งนี้ผู้ทําต้องมี
การตรวจสอบและทดสอบระหว ่างผลิตด้วย 
การทดสอบแบบต ่าง ๆ อาจใช้ความถี่ที่ต่างกันได้ ดังแสดงในตารางท ี่ ฎ.1 มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-43- ฎ.5.3 การทดสอบการผล ิตรวมทั้งหมด จะต้องทดสอบจากต ัวอย่างที่สุ่มมา ซึ่งจํานวนที่สุ่มต้องไม่น้อยกว่าที่ระบุ
ไว้ในตารางที่ ฎ.1 สดมภ์ที่ 5 หลอดที่เลือกไว้เพื่อทดสอบรายการหน ึ่งไม่จําเป็นต้องนําไปทดสอบรายการ
อื่น ๆ 
ฎ.5.4 การทดสอบการผล ิตรวมทั้งหมดตามข้อกําหนดในรายการส ่วนที่กลายเป็นส่วนมีไฟฟ้าโดยบังเอิญ (ดู 
ข้อ 2.7)  ผู้ทําต้องแสดงให้เห็นว่ามีการตรวจสอบต ่อเนื่อง 100 % 
ฎ.5.5 เพื่อให้สัมพันธ์กับความปลอดภ ัยที่จุดสิ้นสุดอายุการใช้งาน (ดูข้อ 2.9) ผู้ทําต้องมีแผนการสุ่มตัวอย่างให้
ครอบคลุมทุกชั้นตัวอย่างตามบัญชีรายชื่อที่แจ้งไว้ 
  มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-44- ตารางที่ ฎ.1 การจัดกลุ่มบันทึกการทดสอบ  : การสุ่มตัวอย่างและระดับคุณภาพที่ยอมรับ (AQL) 
(ข้อ ฎ.2  ข้อ ฎ.3  และข้อ ฎ.5) 
12 3 4 6
ข้อก า ร ท ด ส อ บ แ บ บ ข อ ง ก า ร
ทดสอบการจัดกลุ่มบันทึกผลการทดสอบของ
ชั้นหลอดAQL1)
%
หลอดที่ผลิต
เกือบทั้งปีหลอดที่ผลิตนานๆ  ครั้ง
2.2.1ความชัดเจนของเครื่องหมาย ต่อเนื่อง ท ุกชั้นที่มีวิธีทําเครื่องหมายเหมือนกัน 200 - 2.5
ความคงทนของเคร ื่องหมาย ต ่อเนื่อง ท ุกชั้นที่มีวิธีทําเครื่องหมายเหมือนกัน 200 - 2.5
2.2.2การนําเสนอของสัญลักษณ์ที่
ต้องการต่อเนื่อง ท ุกชั้นที่มีวิธีทําเครื่องหมายเหมือนกัน -3 2 2 . 5
2.3การสัมผัสโดยบังเอิญต ่อเนื่อง ท ุกหลอดที่ทดสอบกับเครื่องตรวจที่ 200 32 1.5
ความทนทอร์ก
หลอดที่ยังไม่ใช้งาน
ก)  ทดสอบโดยแอตทร ิบิว
     ที่เป็นไปตามข้อ ค.1.4 ก)ต่อเนื่อง ท ุกหลอดที่มีซีเมนต์เหมือนกันและขั้ว
หลอดเหมือนกัน200 80 0.65
ข) ทดสอบโดยตัวแปร3) 
     ที่เป็นไปตามข้อ ค.1.4 ข)ต่อเนื่อง ท ุกหลอดที่มีซีเมนต์เหมือนกันและขั้ว
หลอดเหมือนกัน75 25 0.65
2.5.3ภายหลังให้ความร้อน
ก)  ทดสอบโดยแอตทร ิบิว
     ที่เป็นไปตามข้อ ค.2.3 ก)เป็นคาบ 2)ทุกหลอดที่มีซีเมนต์เหมือนกันและขั้ว
หลอดเหมือนกัน125 80 0.65
ข) ทดสอบโดยตัวแปร3) 
     ที่เป็นไปตามข้อ ค.2.3 ข)เป็นคาบ 2)ทุกหลอดที่มีซีเมนต์เหมือนกันและขั้ว
หลอดเหมือนกัน20 20 0.65
2.6ความต้านทานฉนวน ต ่อเนื่อง ท ุกชั้นที่มีขั้วหลอดแบบ  B15d B22d 
และ E27/51x390.4
2.7ส่วนที่มีไฟฟ้าโดยบังเอิญต ร ว จ ส อ บ  100 - - - -
2.8ระยะห่างตามผิวฉนวน การออกแบบ ก ) ทุกหลอดที่มีขั้วหลอดแบบ  B15d
ข) ทุกหลอดที่มีขั้วหลอดแบบ  B22d
2.9ความล้มเหลวเหนี่ยวนําก า ร อ อ ก แ บ บ ด ูข้อ ซ.1 ข้อ ซ.4
การใช้งานจนถึงจุดล้มเหลว เป็นคาบ ท ุกหลอดของทุกชั้น 0.25
2.10การสับเปลี่ยนทดแทนกันได้เป็นคาบ ท ุกชั้นที่มีขั้วหลอดเดียวกัน 2.55
จํานวนตัวอย่างต่ําสุดในหนึ่งปีที่จัดกลุ่ม
ไว้
2.4อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอด ช ั้นของหลอดไฟฟ ้า 5  เมื่อเปลี่ยนการออกแบบ
20
315
322.5.2การออกแบบ
หรือเป็นคาบ 5)
315
5 หรือ 10 เมื่อเปลี่ยนการออกแบบ4)
5 หรือ 10 เมื่อเปลี่ยนการออกแบบ4)
ข้อ ซ.2
1) การใช้ถ้อยคํานี้และตารางที่ ฉ.1 ได้กําหนดไว้ใน IEC 60410 ซึ่งคุณลักษณะการใช้งานสามารถพบได ้
2) สําหรับหลอดไฟฟ้าที่ไม่ได้ซีเมนต์ แบบการทดสอบน ี้ต้องเป็นการทดสอบเพ ื่อการออกแบบ
3) การประเมินให้เป็นไปตามภาคผนวก  ช.
4) ดูข้อ ฎ.3.4
5) ดูข้อ ฎ.3.3มอก. 4 เล่ม 1–25XX 
 
-45- ตารางที่ ฎ.2 ขนาดตัวอย่างรุ่นและจํานวนที่ไม่ยอมรับ 
(ข้อ ฎ.6.3  ข้อ ฎ.6.4) 
หมายเลขข้อ การทดสอบ  จํานวนหลอดที่ทดสอบ  จํานวนที่ไม่ยอมรับ 
2.2.1 
2.2.1 
2.2.2 
2.3 2.4 
2.5.2 
2.5.3 2.6 
2.7 
2.8 2.9 
2.10 ความชัดเจนของเครื่องหมาย  
ความคงทนของเคร ื่องหมาย  
การนําเสนอของสัญลักษณ์ที่ต้องการ  
การสัมผัสโดยบังเอิญ (ขั้วหลอดแบบเกล ียวเอดิสัน) 
อุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นของขั้วหลอด  
ความทนทอร์ก (หลอดที่ยังไม่ใช้งาน) 
ความทนทอร์ก (ภายหลังให้ความร้อน) 
ความต้านทานฉนวน  
ส่วนที่มีไฟฟ้าโดยบังเอิญ 
ระยะห่างตามพื้นผิวฉนวนขั้วหลอดแบบ  B15d และ B22d 
จุดสิ้นสุดอายุการใช้งาน 
การสับเปลี่ยนทดแทนกันได้ 200 
200 
200 
200 
ดูข้อ ฎ.4.2 
125 
125 500 
500 
ดูข้อ ฎ.3.4 
200 
200 11 
11 
11 
8 
 
3 
3 6 
1 
- 
2 
11 
ฎ.6 การสุ่มตัวอย่างสําหรับการทดสอบเป ็นรุ่น 
ฎ.6.1 การเลือกหลอดเพื่อทดสอบต้องใช้วิธีที่ยอมรับทั้งสองฝ่าย เพื่อให้มั่นใจว่าเป็นตัวแทนที่แท้จริง การเลือก
ต้องสุ่มให้ใกล้เคียง จาก 1 ใน 3 ของจํานวนทั้งหมดของภาชนะบรรจ ุในรุ่นนั้น และจํานวนขั้นต่ําของ
ภาชนะบรรจุเท่ากับ 10 ภาชนะบรรจุ 
ฎ.6.2 ต้องเก็บตัวอย่างจํานวนหนึ่งเพิ่มเติม เพื่อป้องกันตัวอย่างที่ไม่เพียงพอที่เกิดจากการหักเสียหายโดยบังเอิญ 
ตัวอย่างเหล่านี้ใช้แทนหลอดที่ใช้ทดสอบ  เพื่อทําให้จํานวนหลอดทดสอบม ีครบตามจํานวนถ้าตัวอย่างที่ใช้
ทดสอบแตกหักเสียหายโดยบังเอิญ ให้ทดสอบดังต่อไปนี้ 
ในกรณีที่การทดสอบนั้นๆไม่มีผลต่อรายการทดสอบ  การเปลี่ยนตัวอย่างทดสอบจะท ําได้เมื่อจํานวนหลอด
ตัวอย่างเพียงพอสําหรับการทดสอบรายการต ่อไป แต่ถ้าจําเป็นต้องเปลี่ยนต้องไม่นําหลอดที่แตกมาร่วม
คํานวณด้วย 
หลอดที่ท่อแก้วแตกเมื่อนําออกมาจากภาชนะบรรจ ุภายหลังการขนส่ง ต้องไม่นําหลอดแก้วดังกล่าวมาร่วม
ในการทดสอบด ้วย 
ฎ.6.3 จํานวนหลอดที่ใช้เป็นตัวอย่างรุ่น 
ต้องมีจํานวนอย่างน้อยที่สุด 500 หลอด (ดูจากตารางที่ ฎ.2) 
ฎ.6.4 ลําดับการทดสอบ  
การทดสอบต้องดําเนินการตามลําดับที่สะดวกที่สุดของข้อตามรายการในตารางท ี่ ฎ.2