1 
  
Gıda, Tarım ve Hayvancılık  Bakanlığından:             
 
TARIMDA KULLANILAN  ORG ANİK, ORGANOMİNERAL GÜBRELER VE 
TOPRAK DÜZEN LEYİCİLER İLE MİKROBİYAL, ENZİM İÇERİKLİ VE 
ORGANİK KAYNAKLI DİĞER ÜRÜNLERİN ÜRETİMİ, İTHALATI, 
İHRACATI VE PİYASAYA  ARZINA DAİR YÖNETMELİK   
 
BİRİNCİ BÖLÜM  
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar  
 Amaç  
 MADDE 1  – (1)Bu yönetmeliğin amacı,  toprakların fiziksel, kimyasal ve biyolojik 
yapısının iyileştirilmesi,  bitkisel üretimde verimliliğin artırılması,  insan sağlığının 
korunması ve çevre kirliliğinin önlenmesi amacıyla,  organik, organomineral gübreler ve 
toprak düzenleyiciler ile mikrobiyal, enzim içerikli ve diğer ürünlerin kullanımını 
yaygınlaştırmak, tanımlamak, bunlara ait analiz metotlarını belirle mek ve bu ürünlerin 
ithali, ihracı, üretimi, piyasaya arzı ile kayıt altına alınmasına ilişkin uyulması gereken 
usul ve esaslar ile bu usul ve esaslara uyulmaması halinde uygulanacak olan yaptırımları 
belirlemektir.  
 
 Kapsam  
 MADDE 2  – (1) Bu Yönetmelik ve  eklerinde verilen şart ları karşılayan ürünler ile 
18/8/2010 tarihli ve 27676 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Organik Tarımın 
Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik” ekinde yer alan  bitkisel  ve mineral  
kaynaklı  Gübreler ve Toprak iyileştiricileri kapsar.  
 
 Hukuki Dayanak  
         MADDE 3  – (1) Bu Yönetmelik, 29/6/2001 tarihli ve 4703 sayılı Ürünlere İlişkin 
Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanunun 4 üncü maddesi ile 
03/6/2011 tarihli ve 639 s ayılı Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nın Teşkilat ve 
Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak 
hazırlanmıştır.  
  
         Tanımlar  
 MADDE 4  – (1) Bu Yönetmelikte geçen;  
a) Ağır metal: Bakır (Cu), Kadmiyum (Cd),  Nikel (N i), Kurşun (Pb), Çinko (Zn), 
Civa (Hg) ve Krom (Cr) gibi toprağa verildiğinde uzun yıllar topraktaki mevcudiyetini 
koruyan, toprak kirliliği yaratarak çevreyi kirleten veya insan ve hayvanların bünyesinde 
birikim yapmak sureti ile sağlığı olumsuz yönde  etkil eyen elementleri,  
b) Analiz kuruluşları: Bu Yönetmelik ve eklerinde belirtilen şartlara uygun olarak 
üretilerek veya ithal edilerek piyasaya arz edilen ürünlere ait piyasa ve şikayet 
denetimlerinde alınacak numunelerin analiz ve deneylerini yapacak, 25/4/2 002 Tarih ve 
24736  sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Kimyevi  Gübre Denetim Yönetmeliğinin 16 
ncı Maddesi hükmüne göre her yıl Bakanlıkça yayımlanan Tebliğde belirtilen kamu 
kurum ve kuruluşları ile özel veya tüzel kişiliğe haiz laboratuvarları,  
c) Bakanlık:  Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,  
ç) BÜGEM: Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğünü,  
d) Bitki besin maddesi (BBM): Bitkilerin beslenmesi için gerekli olan azot, fosfor 
ve potasyum gibi birincil; kalsiyum, magnezyum, kükürt ve sodyum gibi ikincil; demir, 
çinko, bakır, mangan, bor, kobalt, molibden ve klor gibi mikro bitki besin maddelerini,  
e) ÇED: Çevresel Etki Değerlendirmesini,  
f) Deneme raporları: Ürünün verimliliği üzerine yapılmış araştırma sonuçlarını,  
g) Enzim katkılı ürünler: Bitki bünyesinde yer alan, proteinler, karbonhidratlar ile 
yağları en küçük birimlerine kadar parçalayan biyokatalizörleri de içeren ürünleri,  
ğ) İl Müdürlüğü: Gıda Tarım ve Hayvancılık  Bakanlığının il düzeyindeki 
müdürlüğünü,  
h)  GKGM: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,  2 
 ı) Mikrobiyal gübre : Bitki için gerekli olan bitki besin maddelerinin 
sağlanmasında rol oynayan canlı mikroorganizmaların ticari formülasyonlarını,  
i) Organik azot: Kimyasal yöntemlerle üretilen organik azot dışında, bitkisel veya 
hayvansal menşeli ürünlerde o rganik yapıya kovalent(organik) bağlarla bağlı olan azotu,  
j) Organik Kaynaklı Diğer ürünler:  Gübreler hariç organik madde içeren ürünler,  
k) Organik Karbon : Organik maddenin karbon cinsinden ifadesi , 
l) Organik gübre: Bitki besin maddelerini bünyesinde organik bileşikler halinde 
bulunduran, asıl amacı toprağın fiziksel ve kimyasal yapısını düzeltmek suretiyle bitki 
besin maddelerinin alımını kolaylaştıran, bitkinin kendisinin ya da artık ve atıklarından 
hazırlanan ürünleri  ile yan ürünlerin in işlenmesi sonucu elde edilen ürünleri,  
m) Organik madde: Kuru yakma veya sıvı yakma sonucu kaybolan muhtevayı,  
n) Organomineral gübreler: Organik muhtevanın bir veya birden fazla birincil, 
ikincil veya mikro bitki besin maddeleri ile reaksiyonu veya karışımı sonucu elde edilen 
ürünleri,  
o) Referans kuruluşları: Analiz kuruluşları tarafından yapılan analizlere itiraz 
edilmesi halinde, hakem olara k görev yapacak laboratuvarları,  
ö) Toprak düzenleyici: Asıl amacı toprağın fiziksel veya kimyasal yapısını 
iyileştirmek olan organik veya mineral yapıda olan maddeleri,  
p)  TSE: Türk Standartları Enstitüsünü,   
r)  Üretim prosesi: Üretimde kullanılan Hammaddeleri ve üretim yöntemi,  
s) Yetkili Komisyon : Bu Yönetmelik kapsamında yurt içinde üret im yapacak 
firmaların üretim  izinlerinin değerlendirilmesinde  ayrıca gerek duyulması halinde ithal 
edilecek veya üretimi yurt içinde gerçekleştirilecek ürünlerin tescil müracaatlarının 
değerlendirilmesinde görev alacak K omisyonu ,  
          ifade eder.  
               
 
İKİNCİ BÖLÜM  
Genel Esaslar  
 Ağır metal sınırları  
 MADDE 5  – (1) Çevre, insan ve hayvan sağlığını korumak amacı ile bu 
Yönetmelikte ifade edilen ürünlerdeki ağır metal oranları mg/kg (ppm) cinsinden 
aşağıdaki değerleri geçemez.  
          (2) Organomineral Gübrelerde ; fosfor eklenmişse kadmiyum aranmaz,  
Organomineral Gübrelerde iz element olarak çinko ve bakır beyan edilmişse ağır  metal 
olarak değerlendirilmez.  
  
Kadmiyum  Cd 3 
Bakır  Cu 450 
Nikel  Ni 120 
Kurşun  Pb 150 
Çinko  Zn 1100  
Civa  Hg 5 
Krom  Cr 350 
Kalay * Sn 10 
 
*Sadece hayvansal orijinli organik gübrelerin üretiminde kullanılan hammaddelerde ve 
mamul ürünlerde aranır.  
 
 
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM  
Yetkili  Komisyon ve çalışma esasları  
 
 Yetkili Komisyon  
 MADDE 6  – (1)  Yetkili Komisyon , Bitki Besleme ve Teknoloji Geliştirme  Daire 
Başkanı  Başkanlığında , ilgili dairede  konu sorumlusu teknik e lemanlar,  Ziraat Fakültesi 
Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü, İlgili Fakültelerin  Biyoloji/Kimya  Ana Bilim 3 
 Dalı, Toprak Gübre ve Su Kaynakları Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü,  Çevre ve 
Şehircilik Bakanlığı  ve TSE’den birer uzman ile  ihtiyaç duy ulacak  konularda diğer 
kurum ve kuruluşlardan  davet ed ilecek uzmanlardan oluşur.  
 
         (2) Yetkili Komisyon  çalışma esasları; Bu Yönetmelik kapsamında yurt içinde 
üretim yapacak firmaların üretim  izinlerini değerlendirmek , gerekli görüldüğü hallerde 
bu Yönetmelik eklerinde yer alan , ithal edilecek veya piyasaya arz edilecek  ürünleri 
görüşmek , ayrıca  mikrobiyal ürünlerin  ithalatı  ve piyasaya arzı ile  18/08/2010 tarihli ve 
27676 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına 
İlişkin Yönetmelik ekinde yer alan ürünleri değerlendirmek esası üzerine toplanır.  
 
 
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM  
Üretim, İthalat ve İhracat İzni  
 
Üretim i zni 
MADDE  7-(1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan hayvansal menşeili  ürünler 
hariç ürünleri  üreterek piyasaya arz edecek  firma lar, aşağıdaki belgelerle birlikte 
BÜGEM’e müracaat eder.  
         a) Organik Gübre Üretim İzni Müracaat Formu (EK -9). 
         b) Üretim prosesi  
         c)Sanayi ve/veya Ticaret Odasınca düzenlenen kapasite raporunun firma tarafından 
onaylı sureti, Sanayi ve/veya Ticaret Odasınca kapasite raporunun düzenlenememesi  
halinde ilgili il m üdürlüğünce yerine geçecek rapor. (EK-7) 
 ç) Sağlık Bakanl ığı, Mülki İdare Amirliği veya Belediye Başkanlıklarınca 
düzenlenen Gayri Sıhhi Müessese Açma Ruhsatı Belgesinin veya Çevre ve Şehircilik  
Bakanlığınca düz enlenen ÇED  belgesinin veya ÇED gerekli d eğildir belgesinin veya  
03/10/2013 tarih ve 28784 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ÇED  Yönetmeliği 
kapsamı dışında kaldığı nı belirten yazı veya belge,  Organize Sanayii Bölgeleri (OSB) 
tarafından düzenlenen yazı veya belge veya Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde yer alan 
firmalar i çin Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca verilen iznin aslı veya  onaylı 
sureti.  
 d) Ürüne ait analiz sertifikası,  
 e) Mikrobiyal ürünler için ülke toprakların ın uygunluğu ve verime etkisi amaçlı 
deneme  raporları,  
Yurt içinde yapılacak deneme;  
- Ürünün çalıştığı toprak pH sı, toprak sıcaklığı ve toprak yapısını,  
- Depolama şartları ve süresi ni, 
- Yurt içi denemenin uygulanacağı uygun toprak besin maddesi içeriği ni, 
- Ürünün, uygulandığı bitkiler üzerindeki verime etkisini,  
- Yapraktan uygulanması durumunda buna ait patojen testi dahil uygulanabilirlik 
raporu nu, 
kapsamalıdır.  
         f) Mikrobiyal ürünler dışında kalan ürünler için varsa,  ürünün verimliliği üzerine 
yapılmış denemeleri, çalışmaları, testleri ve uygulama süresince edinilen deneyimleri 
sunulur. Eğer denemelerin sonuçları yayınlanmış ise bu yayının bir örneği eklenir. 
Ürünün kullanım zamanı, uygulama dozları, kültivasyon işlemleri ve toprak işle me 
yöntemleri,  
 g) Üretim tesisin e, il müdürlüğünce mahallinde  yapılan inceleme sonunda 
düzenlenen uygunluk raporu , (EK-8) 
 
       (2) Üretim iznine müracaat eden firmaların üretim tesisleri gerek li görüldüğünde 
yerinde incelenir.  
 (3) Bu Yönetmelik ve eklerinde verilen şartlara uygun olarak üretilen ürünlere ait 
belgeler değerlendirilmek üzere Yetkili Komisyon’a  sunulur. Yetkili Komisyon’un  
kararı doğrultusunda, BÜGEM tarafından üretim izni düzenlenir.  
 (4) Firmalara düzenlenen üret im izinleri, firmanın ticaret sicil numarası aynı 4 
 kalmak şartı ile adres  değişikliği ve/veya unvan değişikliği durumunda Yetkili 
Komisyon  kararına gerek kalmadan,  BÜGEM tarafından yeniden düzenlenir.  
         
 
İthalat  izni 
 MADDE 8  – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan  hayvansal menşeli ürünler 
dışında kalan ürünlere , ithalat izni düzenlenebilmesi  için aşağıdaki  belgelerle birlikte 
BÜGEM’e müracaat edilir.  
a) Organik Gübre İthalat İzni Müracaat Formu (EK - 9), 
b) Proforma fatura , 
 c) Ağır metal analizini de  içerecek şekilde düzenlenmiş  son altı aya ait  analiz 
raporunun  aslı veya firma  tarafından onaylı sureti ile Türkçe tercümesi,  
 ç)  Üretim prosesinin aslı  veya firma  tarafından onaylı sureti ile Türkçe tercümesi,  
 d) Mikrobiyal  gübre lerin  numune   ithalatında  öncelikle, yurt   içinde ülke 
topraklarına uyg unluğu ve verime etkisi amacıyla  deneme için ithalat izni düzenlenir.  
         e) BÜGEM’ce mikrobiyal gübre  için düzenlenen numune ithalat ön izin belgesi; 
ithalatın yapıldığı gümrük idaresine  ve İthalatçı firmaya gönderilir.  
         f) Mikrobiyal gübrenin ithali, resmi araştırma kuruluşları veya  üniversitelerin ilgili 
bölümleri  tarafından öngörülen miktar üzerinden yapılır ve tamamı deneme yapacak 
kurum/kuruluşa teslim edilerek teslim edildiğine dair yazı BÜGEM’e ibraz edilir.  
         g) Mikrobiyal ürünler için ülke topraklarının uygunluğu ve verime etkisi amaçlı 
deneme raporla rı, 
          Yurt içinde yapılacak deneme;  
- Mikrobiyal gübrenin çalıştığı toprak pH sı, toprak sıcaklığı ve toprak yapısını,  
- Depolama şartları ve süresi ni, 
- Yurt içi denemenin uygulanacağı uygun toprak besin maddesi içeriği ni, 
- Ürünün, uygulandığı bitkiler üzerindeki verime etkisini,  
- Yapraktan uygulanması durumunda buna ait patojen testi dahil u ygulanabilirlik 
raporu nu, 
kapsamalıdır.  
 ğ) BÜGEM’ce düzenlenen ithalat ön izin belgesi; İthalatçı firmaya , ithalatın 
yapıldığı il müdürlüğüne ve gümrük idaresi ne, Yönetmeliğe uygunluğunun kontrolü 
amacıyla TSE’ye gönderilir.  TSE’ce numune alınır. Alınan numunenin, temsil ettiği 
ürünün bu Yönetmelik kriterlerine uygunluğunun denetimi için gerekli analizleri TSE 
yapar ve/veya yaptırır. Analiz sonuçlarının bu  Yönetmelik kriterlerine uygun bulunması 
halinde TSE tarafından ithalatına nihai izin verilir. TSE analiz sonuçlarının birer örneği 
firmaya gönderilir . Ancak ürün tescil belgesine sahip ise, TSE’ce numune alınır v e 
ithalatına nihai izin verilir.  İzne mütea kip analiz i yapılır sonucunun  bir örneği TSE’ce 
firmaya gönderilir.  
 (2) İthal edilecek ürünün TSE’ce yapılan analizleri sonucunda uygun bulunmaması 
durumunda  ithalatçı firma 15 gün içerisinde analiz sonucuna itiraz edebilir. TSE, f irma 
tarafından gösterilen uzmanla birlikte analizleri müşterek en yenilemekle mükelleftir.  
Yapılan  bu analiz nihai olup sonuçlarına itiraz edilemez.   
        (3) İthalatçı firma, ithal tarihinden itibaren ithalatı tamamlanan miktara ait gümrük 
beyannamesi nin bir suretini ithalata müteakip BÜGEM’ e ve firma merkezinin 
bulundu ğu il müdürlüğüne  ibraz  eder (Geçici madde 2).  
         (4) 18/ 8/2010 tarihli ve 27676 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Organik 
Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik ekinde yer alan ürünlerin ithalatı 
sırasında ithalatın yapıldığı ülkece düzenlenmiş “ihracat sertifikası” veya  ithalatın 
yapıldığı ülkeni n yetkili kontrol ve sertifikasyon kuruluşunca düzenlenmiş sertifika  
istenir .  
 
 
İhracat Ön İzni 
         MADDE 9 - (1) Bu Yönetmeliğe uygun olan  veya İthalatçının talebi doğrultusunda 
hazırlanan hayvansal menşeli ürünler dışında kalan ürünlere ihracat ön izni 
düzenlenebilmesi için aşağıdaki  belgelerle birlikte BÜGEM’e müracaat edilir.  
a) Sipariş mektubunun aslı veya firma tarafından onaylanmış sureti,  5 
 b) İhraç edilecek ürün Bakanlığımızca bu Yönetmelik kapsamında düzenlenen Tescil 
belgesine sahip değilse ürüne ait analiz raporunun aslı  veya firma tarafından onaylı 
sureti, tescil belgesine sahip ise tescil belgesinin fotokopisi veya numarası,  
b) İhraç edilecek ürünün tip ismi, miktarı ve hangi ülkeye ihraç edileceğini, hangi  
ilden çıkış yapacağını belirtir   dilekçe , 
c) İhraç edilecek ürün başka firma adına tescil belgesine sahip ise  ürünün yurt 
içinde piyasaya arz edilmeyeceğine dair taahhütname.  
 
         (2) BÜGEM tarafından düzenlenen ihracat ön izin belgesi;  
         a) İhr acatın yapıldığı ilin, gümrük idaresine , 
         b) İhracatın yapıldığı ilin,  il müdürlüğüne , 
         c) İhracatı yapan firmaya,  
                 gönderilir.  
 (3) İhracatçı firma, ihraç tarihinden itibaren ihracatı tamamlanan miktara ait 
gümrük beyannamesi nin bir suretini BÜGEM’ e ve firma merkezinin bulunduğu il 
müdürlüğüne ibraz eder  (Geçici madde 2).  
         (4) Ürünün  ihraç edilmesini müteakip  herhangi bir sebe ple geri gelmesi halinde bu 
yönetmelik hükümleri ne uygunluğu  aranır . 
 
 
BEŞİNCİ BÖLÜM  
Lisans, tescil ve Piyasaya Arz  
 
 Lisans ve tescil  
 MADDE 10  – (1) Bu Yönetmelik kapsamında  yer alan ürünleri üreterek veya  ithal 
ederek piyasaya arz eden /edecek  firmalar, faaliyetlerini belgelemek amacıyla Lisans 
Belgesi, her bir ürünü için ise piyasaya arz etmeden önce Tescil Belgesi almakla 
mükelleftirler.   
(2) Hayvansal Menşeli ürünleri ürete n veya ithal ede n firmalar a Lisans Belgesi ve  
Tescil Belgesi düzenlenebilmesi için , firmalar tarafından  GKGM den alınan kayıt 
belgesi veya çalışma izni onay belgesinin bir örneğini ibraz edeceklerdir.           
  (3) Lisans belgesi almak için aşağıdaki belgelerle  birlikte  BÜGEM’e müracaat 
edilir.  
 a) Bu Yönetmeliğin EK -12’ unda yer alan lisans belgesi müracaat formu,  
b)Kayıtlı olduğu meslek kuruluşundan müracaat tarihi itibari ile son altı ay 
içerisinde alınmış kayıt belgesinin aslı ,  
 c) Vergi numarası  beyanı , 
 ç) Fason üretimler de, il müdürlüğünce onaylı fason üretim sözleşmesi,  
 d) Firmayı temsile yetkili  kişilerin imza sirküleri , 
         
         (4) Tescil belgesi almak için aşağıdaki belgelerle BÜGEM’e müracaat edilir.  
 a) Bu Yönetmeliğin EK -14’inde yer alan tescil belgesi müracaat formu , 
 b) Ağır metalleri de içerecek şekilde düzenlenmiş analiz raporu , 
 c) İthal edilen ürünlere tescil  belgesi düzenlenmesi aşamasında, TSE tarafından 
yapılan analize ait belgenin  sureti,  
 ç) Üretim prosesi,   
 d)Bu Yönetmelik EK-15’de belirtilen formata uygun olarak düzenlenmiş iki adet 
etiket örneği,  
         e) Mikrobiyal gübreler için resmi araştırma kuruluşları veya yetkilendirilmiş özel 
kuruluşlar tarafından yapılan yurt içi deneme raporu , 
         f) Mikrobiyal gübreler için GKGM  tarafından uygulamaya konulan 25/3/2011 tarih 
ve 27885 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Bitki Koruma Ürünlerinin 
Ruhsatlandırılması Hakkında Yönetmelik ” kapsamında yer almadığına dair GKGM den 
alınacak yazı,  
         g) Mikrobiyal ürünler için ülke topraklarının uygunluğu ve verime etkisi amaçlı 
deneme raporları,  
 
            Yurt içinde yapılacak deneme;  6 
             - Ürünün çalıştığı toprak pH sı, toprak sıcaklığı ve toprak yapısını,  
            -  Depolama şartları ve süresi ni, 
            - Yurt içi denemenin uygulanacağı uygun toprak besin maddesi içeriği ni, 
            - Ürünün, uygulandığı bitkiler üzerindeki verime etkisini,           
            - Yapraktan uygulanması durumunda buna ait patojen  testi dahil uygulanabilirlik 
raporu nu, 
kapsamalıdır.  
           ğ) 18/8/2010 tarih ve 27676 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “ Organik Tarımın 
Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik”  ekinde yer alan ürünlere tescil belgesi 
düzenlenebilmesi için bakanlık tarafından yetkilendirilmiş kuruluşlarca düzenlenmiş 
sertifika istenir.  
  (5) Lisans ve tescil belgeleri, geçerlilik süresi bitimi itibariyle yenilenir . Herhangi 
bir nedenle faaliyeti son bulan veya faaliyet alanını değiştirenler lisans ve tescil 
belgel erinin asıllarını Bakanlığa iade  etmekle yükümlüdürler.  
  (6) Lisans ve tescil belgelerinin süresinin bitiminde, yenilenmesi için yukarıda 
belirtilen belgeler  ve lisans/ tescil belgelerinin asılları i le birlikte BÜGEM’e müracaat 
edilir.  
(7) Lisans ve tescil belgeleri devredilemez, ticari amaçla kullanılamaz ve 
satılamaz. İsim, adres, faaliyet alanını değiştiren veya son bulanlar otuz gün içinde 
değişikliğin işlendiği evraklarla b irlikte lisans belgesinin yeniden düzenlenmesi için 
Bakanlığa bildirilir. Bildirilmediğinin tespiti halinde lisans ve tescil belgesi iptal edilir.  
 (8) Lisans ve tescil belgesi iptal edilen, ettirilen veya süresi geçmiş olduğu halde 
tescil belgesi yenilenmeyen piyasaya arz edilmiş ürünlerin satışına kullanım süresi 
bitimine kadar izin verilir. Firması kapanmış, son kullanım tarihi geçmiş veya son 
kullanım tarihi belirtilmeyen ürünlere, güvenlik/sağlık açısından tehlike arz etmemek 
şartıyla, iptal ed ilen tescil belgesinin süre dolumu esas alınarak il müdürlüklerince kamu 
yararına kullanılmak üzere el konulur.  
 
Piyasaya arz  
 MADDE 11  – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan ürünler sadece ambalajlı 
olarak  piyasaya arz edilebilir . Ambalajlar, açıldığında  eski haline dönüşemeyecek 
şekilde olmak zorundadır.  
 
 
ALTINCI BÖLÜM  
Denetim Esasları  
 Denetim  
 MADDE 12  – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan  ürünler, bu Yönetmeliğin 
EK-17’sinde verilen toleranslar da dikkate alınarak 25/4/2002 tarih ve 24736 sayılı 
Resmi Gazetede yayımlanan “ Kimyevi Gübre  Denetim Yönetmeliği ” esaslarına  göre 
denetlenir.  
  
Numune alma ve analiz metotları  
 MADDE 13  – (1) Bu Yö netmelik kapsamında yer alan ürünlerin analizleri, EK -
18’da belirlenen metotlara göre yapılır ve analiz metodu analiz raporunda belirtilir.  
 (2) Ürünü temsil eden numunelerin alınması ve alınacak numune sayısının 
belirlenmesi Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği  ekinde verilen numune alma 
metotları esasına göre  yapılır. 
  
Etiketleme ve işaretleme  
 MADDE 14  – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan ürünlerin ambalaj veya 
etiketleri , EK-15’de örneği ve açıklamaları verilen etiket ve işaretlemelere uygun olarak 
yapılır . 
 
 
YEDİNCİ BÖLÜM  7 
 Çeşitli ve Son Hükümler  
 Verilerin bildirilmesi  
 MADDE 15  – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan ürünleri üreterek veya ithal 
ederek piyasaya arz eden kişi ve kuruluşlar, Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslar 
dahilinde tedarik, satış ve stok miktarlarını içeren bilgileri istatistiki veri  tabanı 
oluşturmak üzere Bakanlığ a göndermekle yükümlüdürler.  
  
Organik tarım kapsamında değerlendirilen ürünler  
  MADDE 16  – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer almayan ancak, Organik 
Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik ekinde yer alan ürünler, Organik 
Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik gereklerini de yerine getirmek 
kaydıyla, Yetkili Komisyon  tarafından değerlendirilerek bu Yönetmelik esaslarına göre 
belgelendirilir.  
 
 İthalatı yasaklı ürünler   
         MADDE  17 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan evsel  atıklardan elde edilen 
kompost ithal edilerek piyasaya  arz edilemez.  
 
Yürürlükten kaldırılan mevzuat  
  MADDE 1 8 – (1) 4/6/2010 tarihli ve 27601 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan  
“Tarımda Kullanılan Organik, Organomineral  Gübreler ve Toprak Düzenleyiciler ile , 
Mikrobiyal ,  Enzim İçerikli ve Diğer Ürünlerin  Üretimi, İthalatı ve Piyasaya Arzı na Dair 
Yönetmelik ” yürürlükten kaldırılmıştır.  
 
Geçerlilik  
  GEÇİCİ MADDE 1  – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce 
Bakanlıkça düzenlenen tescil belgeleri belge süresinin sonuna kadar geçerliliğini 
muhafaza eder ve tescil belgesine konu olan ürüne de aynı şekilde belge süresinin 
sonuna kadar  belgenin düzenlendiği tarihteki mevzuat hükümleri uygulanır.  Ancak, 
piyasa gözetim ve denetim çalışmalarında bu yönetmelik hükümleri uygulanır.  
 
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Gümrük idaresiyle elektronik ortamda veri ve belge 
paylaşımı sağlayıncaya kadar , İthalatçı firma, ithal tarihinden itibaren ithalatı 
tamamlanan miktara ait gümrük beyannamesi nin bir suretini ithalata müteakip BÜGEM’ 
e ve firma merkezinin bulundu ğu il müdürlüğüne  ibraz  eder. 
          (2) Gümrük idaresiyle elektronik ortamda veri ve belge paylaşımı sağlayıncaya 
kadar  İhracatçı firma, ihraç tarihinden itibaren ihracatı tamamlanan miktara ait gümrük 
beyannamesi nin bir suretini BÜGEM’ e ve firma merkezinin bulunduğu il müdürlüğüne 
ibraz eder . 
  
Yürürlük  
 MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.  
  
Yürütme   
          MADDE 20 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanı 
yürütür.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8 
  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 8 
 EK- I 
ORGANİK GÜBRELER  
 
NO Tip İsmi.  Organik ürünün elde ediliş şekli ve 
ana 
bileşenlerine ait bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, 
miktarı ile bünyesinde 
bulunması gereken bitki besin 
maddesi içeriği ve diğer kriterler  Ürüne ait etikette beyan 
edilmesi istenen EC, pH  
v.b. diğer bilgiler  Etiket üzerinde beyan edilmesi 
gereken zorunlu içerik  
1 Katı Organik Gübre  
 
 
 Bitkisel ve/veya hayvansal kaynaklı 
materyallerin (dışkı esaslılar hariç) 
fiziksel ve/veya kimyasal işleme tabi 
tutulması sonucu elde edilen ürünler.  
 
 -Organik madde en az : % 40   
-Maksimum nem : % 20  
-Üründe kullanılan hammaddeler 
proses  de belirtilecektir.  
-10 mm’ lik e lekten ürünün %  90’ı 
geçecektir.  
-Bitkisel ürünlerde                    
Hidroksiprolin maksimum: %0,5  PH 
* 
** 
 -Toplam organik madde  
-Organik K arbon  
-Toplam azot( % 1’i geçer ise)    
-Serbest amino asitler %2 -6 
arasında ise beyan edilir.  
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5) 
( % 1’i geçer ise)   
-Suda çözünür potasyum 
oksit(K 2O) ( % 1’i geçer ise)   
-Maksimum nem  
-Üründe kullanılan hammadde tip 
isminde belirtilecektir.  
 
2 
 Amino asit içeren katı 
organik gübre  Bitkisel ve/veya hayvansal kaynaklı 
materyallerin  (dışkı esaslılar hariç) 
fiziksel ve/veya kimyasal işleme tabi 
tutulması sonucu elde edilen ürünler.  
 -Organik madde en az : % 40  
-Maksimum nem : % 20  
-Serbest amino asit min. %6  
-Üründe kullanılan hammaddeler 
proses de belirtilecektir.  
-Bitkisel  Ürünlerde Hidroksiprolin 
Maks imum  %0,5  PH 
* 
** 
 -Toplam organik madde  
-Organik karbon  
-Organik azot   
-Serbest aminoasitler  
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5) 
( % 1’i geçer ise)  
-Suda çözünür potasyum 
oksit(K 2O) ( % 1’i geçer ise)   
-Maksimum nem  
-Üründe kullanılan hammadde tip 
isminde belirtilecektir.  
3  Sıvı Organik Gübre  
 
 Bitkisel ve/veya hayvansal kaynaklı 
(dışkı esaslılar hariç) materyallerin 
fiziksel ve/veya kimyasal işleme tabi 
tutulması sonucu elde edilen çözelti 
ya da süspansiyon haldeki ürün.  
 
 -Organik madde en az : % 15   
-Bitkisel Ürünlerde Hidroksiprolin  
Maksimum  %0,5  
-Üründe kullanılan hammaddeler 
proses de belirtilecektir.  
 PH 
* 
** 
 -Toplam organik madde  
-Organik karbon  
-Toplam azot( % 1’i geçer ise)   
-Toplam fosfor pentaoksit  (P2O5) 
( % 1’i geçer ise)   
 - Suda çözünür potasyum 
oksit(K 2O) ( % 1’i geçer ise)   9 
   belirtilebilir.  
-Üründe kullanılan hammadde tip 
isminde belirtilecektir.   
4 
 Amino asit içeren sıvı 
organik gübre  Bitkisel ve/veya hayvansal kaynaklı 
(dışkı esaslılar hariç)  materyallerin 
fiziksel ve/veya kimyasal işleme tabi 
tutulması sonucu elde edilen çözelti 
ya da süspansiyon haldeki ürün.  
 -Organik madde en az : % 15  
-Serbest amino asit en az  %2 
-Bitkisel Ürünlerde Hidroksiprolin  
Maksimum %0,5  
-Üründe kullanılan hammadde ler 
proses de belirtilecektir.  PH 
* 
** 
 Toplam organik madde  
-Organik karbon  
-Organik azot   
-Serbest aminoasitler  
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5) 
( % 1’i geçer ise)   
-Suda çözünür potasyum 
oksit(K 2O) ( % 1’i geçer ise)   
-Üründe kullanılan hammadde tip  
isminde belirtilecektir.  
5 Katı Çiftlik Gübresi  Döşemelerdeki altlıklı veya altlıksız 
hayvan dışkılarının ihtimarı 
(olgunlaştırılması/ 
kompostlaştırılması neminin 
uzaklaştırılması/ azaltılması) sonucu 
elde edilen ürün.  -Organik madde en az %   30   
-Toplam azot en az : % 1  
-Maksimum nem : % 20  
-C/N: 7 -25 
 
 PH 
* 
** 
EC (dS/m)  
 -Organik madde,  
-Toplam azot  
-Maksimum nem  
-Suda çözünür potasyum oksit 
(K2O) ( % 1’i geçer ise)  
- C/N 
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5) 
( % 1’i geçer ise)   
- Toplam (hümik + fulvik) asit     
( % 1’i geçer ise)   
6 Sıvı Çiftlik Gübresi  Katı çiftlik gübresinin suda 
çözündürülmesiyle  veya doğal olarak  
elde edilen sıvı haldeki ürün.  -Organik madde en az : % 5  
-Toplam azot en az : % 1  
 PH 
* 
** 
EC (dS/m)  
 -Organik madde  
-Toplam azot 
-Suda çözünür potasyum oksit 
(K2O) ( % 1’i geçer ise)  
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5) 
(% 1’i geçer ise)  
- Toplam (hümik + fulvik) asit     
( % 1’i geçer ise)   10 
 7 Kanatlı  Katı Hayvan 
Gübresi  
 
 
 
 
Yarasa Gübresi  Kümes hayvanlarının altlıklı veya 
altlıksız dışkılarının aerobik 
kompostlaştırılması ve neminin 
uzaklaştırılması/ azaltılması sonucu 
elde edilen ürünler veya diğer kanatlı 
hayvan dışkılarının doğal 
ortamlarında ihtimarı (olgunlaşması) 
veya  aerobik kompostlaştırılması ve 
neminin uzaklaştır ılması/azaltılması 
sonucu elde edilen ürünler.  -Organik madde en az : % 30  
-Maksimum nem : %20  
-CaCO3(kireç)(yarasa gübresi 
hariç);  
-EC(dS/m)(yarasa gübreleri hariç)  
 Ph  
* 
** 
EC (dS/m)  
(EC 10 dS/m geçenler için 
tuza hassas bitkilerde 
kullanılmamalıdır ifadesi 
bulunacak. )  
 -Organik madde  
-Toplam azot  
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5) 
( % 1’i geçer ise)  
-Suda çözünür potasyum oksit 
(K2O) (% 1’i geçer se) 
-Maksimum nem  
-EC(dS/m)  
-Ürünün kaynağı tip isminde 
belirtilecektir.  
- Toplam (hü mik + fulvik) asit     
( % 1’i geçer i se)   
 
8 Kanatlı Sıvı Hayvan Gübresi  
 
 
 
 
 
 
Sıvı Yarasa Gübresi  Kanatlı katı hayvan gübresinin suda 
çözündürülmesiyle elde edilen sıvı 
haldeki ürün.  
 
 
 
 
Öğütülmüş yarasa gübresinin suda 
çözündürülmesi halindeki ürün  -Organik madde en az : % 15  
 pH 
* 
** 
EC (dS/m)  
 -Organik madde  
-Toplam azot  
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5) 
( % 1’i geçer ise)  
-Suda çözünür potasyum oksit    
( % 1’i geçer ise)  
 -Ürünün kaynağı tip isminde 
belirtilecektir.  
-Toplam (hümik+fulvik asit         
( %1’i geçer  ise)   
*  Bitki gelişim düzenleyicisi ve bitki koruma ifadeleri kullanılmayacaktır.  
** Hayvansal menşeli hammadde kullanılması halinde 24/12/2011 tarih ve 28152 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “İnsan Tüketimi Amacıyla 
Kullanılmayan Hayvansal Yan Ürünler Yönetmeliği” ve bu Yönetmeliğe dayalı çıkarılan Tebliğ ve Talimatlarda belirtilen kriterl er geçerlidir.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 11 
 EK - 2 
ORGANOMİNERAL G ÜBRELER  
A- Azotlu Organomineral Gübreler  
 
NO Ürünün Tip 
İsmi.  Organomineral ürünün elde ediliş 
şekli ve ana  
bileşenlerine ait bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, miktarı ile 
bünyesinde bulunması gereken bitki besin maddesi 
içeriği ve diğer kriterler  Ürüne ait  EC, pH ve 
diğer istenen bilgiler  Etiket üzerinde beyan edilmesi 
gereken zorunlu içerik  
1 Azotlu Katı 
Organomineral 
Gübre  Azot ihtiva eden  kimyasal gübre ile 
bir veya birden fazla organik gübrenin 
ve/veya deniz yosunu karışımı  veya 
reaksiyonu sonucu elde edilen ürünler.  
  
  -Organik madde en az : % 20  
-Toplam azot en az : % 12  
-Maksimum nem : % 20  
-Azotun formları ve miktarları aşağıdaki şekilde 
belirtilecektir.  
-Nitrat azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
-İkincil bitki besin madd eleri ve/veya iz elementlerin 
beyanı Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair 
Yönetmelikte belirtilen en az miktarlarda katılması veya 
bulunması halinde beyan edilir.  PH 
* 
** 
-EC (dS/m) (Organik 
madde kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)  
  -Organik madde  
-Toplam azot  
-Azotun formları ve miktarları       
( % 1’i geçer ise)  
-Maksimum nem  
İsteğe bağlı:  
-Alginik asit  
-Giberallik asit  
-Serbest aminoasitler  
( % 1’i geçer ise)  
 
2 Azotlu Sıvı 
Organomineral 
Gübre  Azot ihtiva eden kimyasal  gübre ile 
bir ve ya birden fazla organik gübre  
ve/veya deniz yosunu nun  karışımı 
veya reaksiyonu sonucu süspansiyon 
veya solüsyon olarak elde edilen 
ürünler.  
  
  -Organik madde en az : % 10  
-Toplam azot en az : % 8  
-Azotun formları belirtilecektir.  
-Nitrat  azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin 
beyanı Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair 
Yönetmelikte belirtilen en az miktarlarda katılması veya 
bulunması halinde beyan edilir.  PH 
* 
** 
-EC (dS/m) (Organik 
madde kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)  -Organik madde  
-Toplam azot  
-Azotun formları ve miktarları       
( % 1’i geçer ise)  
İsteğe bağlı:  
-Alginik asit  
-Giberallik asit  
-Serbest aminoasitler  
 ( % 1’i geçer ise)  
 
 
 
 12 
  
      B-NP’liOrganomineral Gübreler  
 
NO Ürünün Tip İsmi.  Organomineral ürünün 
elde ediliş şekli ve 
anabileşenlerine ait bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, miktarı ile bünyesinde 
bulunması gereken bitki besin maddesi içeriği ve diğer 
kriterler  Ürüne ait EC, 
pH ve diğer 
istenen ilgiler  Etiket üzerinde beyan 
edilmesi gereken zorunlu 
içerik  
1 NP’li Katı 
Organomineral Gübre  Azotlu ve fosfatlı  kimyasal 
gübrelerin bir ve ya birden 
fazla organik gübre  ve/veya 
deniz yosunu bileşimi veya 
reaksiyonu sonucu elde 
edilen ürünler.  
  
  -Organik madde en az : % 20  
-Toplam ( N+ P 2O5 ) en az : % 12  
-Toplam azot en az: % 3  
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5)en az : % 5  
-Maksimum nem : % 20  
-Azotun formları belirtilec ektir.  
-Nitrat azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
-Toplam Fosfor pentaoksit (P 2O5) 
 -Suda çözünür Fosfor pentaoksit (P 2O5),  
- İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin beyanı 
Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair Yönetmelikte 
belirtilen en az miktarlarda katılması veya bulunması halinde 
beyan edilir.  PH 
* 
** 
-EC (dS/m) 
(Organik madde 
kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)  
 -Organik madde  
-Toplam azot  
-Azotun formları ve 
miktarları( %1’i geçer ise)  
-Toplam fosfor 
pentaoksit(P 2O5), 
-Suda Çözünür fosfor 
pentaoksit (P 2O5), 
-Maksimum nem  
İsteğe bağlı:  
-Alginik asit  
-Giberallik asit  
-Serbest aminoasitler                
( % 1’i geçer ise)  
2 NP’li Sıvı 
Organomineral  Gübre  Azotlu ve fosfatlı kimyasal 
gübrelerin  bir ve ya birden 
fazla organik gübre  ve/veya 
deniz yosunu bileşiminden, 
süspansiyon veya solüsyon 
olarak elde edilen ürünler.  
  -Organik madde en az : % 10  
-Toplam ( N+ P 2O5 ) en az : % 10  
-Toplam azot en az % 3  
-Toplam fosfor pentaoksit(P 2O5)en az % 4  
-Azotun formları belirtilecektir.  
-Nitrat azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
-Toplam Fosfor pentaoksit (P 2O5) 
 -Suda çözünür Fosfor pentaoksit (P 2O5),  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin beyanı 
Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair Yönetmelikte 
belirtilen en az miktarlarda katılması veya bulunması halinde 
beyan edilir.  PH 
* 
** 
-EC (dS/m) 
(Organik madde 
kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)  
 -Organik madde  
-Toplam azot  
-Azotun formları ve 
miktarları(%1’i geçer  ise) 
-Toplam fosfor pentaoksit  
(P2O5) 
-Suda Çözünür fosfor 
pentaoksit (P 2O5) 
İsteğe bağlı:  
-Alginik asit  
-Giberallik asit  
-Serbest aminoasitler               
( % 1’i geçer ise)  
 
 13 
   C-NK’lıOrganomineral gübreler  
 
NO Ürünün Tip İsmi.  Organomineral ürünün elde ediliş 
şekli ve ana  
bileşenlerine ait bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, miktarı ile 
bünyesinde bulunması gereken bitki besin maddesi 
içeriği ve diğer kriterler  Ürüne ait EC, 
pH ve diğer 
istenen bilgiler  Etiket üzerinde beyan 
edilmesi gereken zorunlu  
içerik  
1 NK’ lı Katı 
Organomineral 
Gübre  Azotlu ve potasyumlu (potasyum 
hidroksit ve potasyum klorür hariç) 
kimyasal gübrelerin bir ve ya birden 
fazla organik gübre  ve/veya deniz 
yosunu bileşimi veya reaksiyonu 
sonucu elde edilen ürünler.  
  
  -Organik mad de en az : % 20  
-Toplam ( N+K 2O) en az :% 12  
-Toplam azot en az % 3  
-Suda Çözünür potasyum oksit(K 2O) en az    % 5 
-Maksimum nem : % 20  
-Azotun formları belirtilecektir.  
-Nitrat azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin 
beyanı Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair 
Yönetmelikte belirtilen en az miktarlarda katılması 
veya bulunması halinde beyan edilir.  PH 
* 
** 
-EC (dS/m) 
(Organik madde 
kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)  -Organik  madde  
-Toplam azot  
-Azotun formları ve 
miktarları(% 1’i geçer ise)  
-Suda çözünür potasyum oksit 
(K2O) 
-Maksimum nem  
İsteğe bağlı:  
-Alginik asit  
-Giberallik asit  
-Serbest aminoasitler                  
( % 1’i geçer ise)  
2 NK’ lı Sıvı 
Organomineral 
Gübre  Azotlu ve potasyumlu (potasyum 
hidroksit ve potasyum klorür hariç) 
kimyasal gübrelerin bir ve ya birden 
fazla organik gübre   ve/veya deniz 
yosunu bileşiminden, süspansiyon 
veya solüsyon olarak elde edilen 
ürünler.  
  -Organik madde en az : % 10  
-Toplam ( N+ K2O) en az :% 10  
-Toplam azot en az % 3  
-Suda Çözünür potasyum oksit(K 2O)en az %4  
-Azotun formları belirtilecektir.  
-Nitrat azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin 
beyanı Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair 
Yönetmelikte belirtilen en az miktarlarda katılması 
veya bulunması halinde beyan edilir.  PH 
* 
** 
-EC (dS/m)  
(Organik madde 
kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)   
 -Organik madde  
-Toplam azot  
-Azotun formları ve miktarları( 
% 1’i geçer ise)  
-Suda çözünür potasyum oksit 
(K2O) 
İsteğe bağlı:  
-Alginik asit  
-Giberallik asit  
-Serbest aminoasitler                
( % 1’i geçer ise)  
 
 
 
 
 
 14 
  
D-NPK’lıOrganomineral Gübreler  
 
NO Ürünün Tip İsmi  Organomineral ürünün elde 
ediliş şekli ve ana  
bileşenlerine ait bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, miktarı ile bünyesinde 
bulunması gereken bitki besin maddesi içeriği ve diğer 
kriterler  Ürüne ait EC, 
pH ve diğer 
istenen bilgiler  Etiket üzerinde beyan edilmesi 
gereken zorunlu içerik  
1 NPK’ lı Katı 
Organomineral Gübre  Azotlu, fosforlu ve potasyumlu 
(potasyum hidroksit ve 
potasyum klorür hariç) 
kimyasal gübrelerin bir ve ya 
birden fazla organik gübre  
ve/veya deniz yosunu bileşimi 
veya reaksiyonu sonucu elde 
edilen ürünler.  
  -Organik madde en az : % 20  
-Toplam ( N+ P 2O5 +K 2O) en az :% 15  
-Toplam azot en az % 3  
-Toplam fosfor pentaoksit(P 2O5)en az % 5  
-Suda Çözünür potasyum oksit(K 2O) en az % 5  
-Maksimum nem : % 20  
-Azotun formları belirtilecektir.  
-Nitrat azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
-Toplam Fosfor pentaoksit (P2O5) 
 -Suda çözünür Fosfor pentaoksit (P 2O5),  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin beyanı 
Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair Yönetmelikte 
belirtilen en az miktarlarda katılması veya bulunması 
halinde bey an edilir.  PH 
* 
** 
 -EC (dS/m) 
(Organik madde 
kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)  
 -Organik madde  
-Toplam azot  
-Azotun formları ve miktarları( % 
1’i geçer ise)  
-Toplam fosfor pentaoksit(P 2O5) 
-Suda Çözünür fosfor pentaoksit 
(P2O5) 
-Suda çözünür potasyum 
oksit(K 2O) 
-Maksimum nem  
İsteğe bağlı:  
-Alginik asit  
-Giberallik asit  
-Serbest aminoasitler                     
( % 1’i geçer ise)  
2 NPK’ lı Sıvı 
Organomineral Gübre  Azotlu, fosforlu ve potasyumlu 
(potasyum hidroksit ve 
potasyum klorür hariç) 
kimyasal gübrelerin bir veya 
birden fazla organik gübre  
ve/veya deniz yosunu 
bileşiminden, süspansiyon veya 
solüsyon olarak elde edilen 
ürünler.  
  -Organik madde en az : % 10  
-Toplam ( N+ P 2O5 +K 2O) en az :% 12  
-Toplam azot en az % 2  
-Toplam fosfor pentaoksit(P 2O5)en az % 3  
 - Suda çözünür potasyum oksit(K 2O) en az % 3  
 -  Azotun formları belirtilecektir.  
-Nitrat azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
- Toplam Fosfor p entaoksit (P 2O5) 
- Suda çözünür Fosfor  pentaoksit (P 2O5),  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin beyanı 
Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair Yönetmelikte 
belirtilen en az miktarlarda katılması veya bulunması 
halinde beyan edilir.  PH 
* 
** 
-EC (dS/m) 
(Organik madde 
kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)  
 -Organik madde  
-Toplam azot  
-Azotun formları ve miktarları      
( % 1’i geçer ise)  
-Toplam fosfor pentaoksit(P 2O5) 
-Suda Çözünür fosfor pentaoksit 
(P2O5) 
-Suda çözünür potasyum 
oksit(K 2O) 
İsteğe bağlı:  
-Alginik asit  
-Giberallik asit  
-Serbest aminoasitler                    
( % 1’i geçer ise)  15 
 3 Leonardit kaynaklı  
Organomineral Gübre  
  Organik madde kaynağı olarak 
organik gübre  ve/veya 
Leonardit/Potasyum Humat  
ile kimyasal gübrelerin 
karışımından elde edilen katı 
Organomineral Gübre   -Organik madde en az % 20  
-Üçlü gübreler (N P K) toplamı en az : % 15  
-İkili gübreler (NP, NK, PK) toplamı en az : % 12  
-Tekli gübreler : (N) en az: % 10  
-Toplam fosfor pentaoksit (P2O5) en az : % 10  
-Suda Çözünür potasyum oksit (K 2O) en az % 10  
-Azotun form ve miktarları belirtilecektir.  
-Nitrat azotu, Amonyum azotu, Üre azotu.  
- Toplam Fosfor pentaoksit (P 2O5),     
- Suda çözünür Fosfor pentaoksit (P 2O5),  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin beyanı 
Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair Yönetmelikte 
belirtilen en az miktarlarda katılması veya bulunması 
halinde beyan edilir.  PH 
* 
** -Toplam organik madde  
- Toplam azot  
-Azotun formları ve miktarları  
-Toplam fosfor pentaoksit  (P2O5) 
-Suda Çözünür fosfor pentaoksit 
(P2O5) 
-Suda çözünür potasyum 
oksit(K 2O) 
- Toplam(Hümik+Fulvik)  Asit En 
Az %5  
-Maksimum nem  
 
4 İkincil ve/veya İz 
Element Katkılı Katı 
Organomineral Gübre  Organik  madde kaynağı  olarak 
organik gübre  ve/veya 
Leonardit /Potasyum Humat  
İkincil bitki besin maddeleri 
ve/veya iz elementlerin 
katılması ile elde edilen  
gübreler  -Organik madde en az : % 10  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin beyanı 
Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair  Yönetmelikte 
belirtilen en az miktarlarda katılması veya bulunması 
halinde beyan edilir.  
 PH 
* 
** 
-EC (dS/m) 
(Organik madde 
kaynağı olarak 
hayvansal 
materyallerin 
kullanılması 
durumunda)  -Organik madde  
-Leonardit kullanılması 
durumunda Toplam  
(Hümik  +Fülv ik) asit  
-Serbest aminoasitler                  
(% 1’i geçer ise)  
-Varsa Şelatlama  maddeleri  
-Maksimum nem  
Kullanılan hammaddeye göre tip 
adı belirlenir  
*  Bitki gelişim düzenleyicisi ve bitki koruma ifadeleri kullanılmayacaktır.  
** Hayvansal menşeli hammadde kullanılması halinde 24/12/2011 tarih ve 28152 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “İnsan Tüketimi Amacıyla 
Kullanılmayan Hayvansal Yan Ürünler Yönetmeliği” ve bu Yönetmeliğe dayalı çıkarılan Tebliğ ve Talimatlarda belirtilen kriter ler geçerlidir.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 16 
 EK –3 
ORGANİK KAYNAKLI DİĞER ÜRÜNLER  
 
NO Ürünün Tip İsmi.  Ürünün elde ediliş şekli ve ana  
bileşenlerine ait bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, miktarı ile 
bünyesinde bulunması gereken bitki besin  
maddesi içeriği ve diğer kriterler  Ürüne ait 
EC,  
pH ve diğer  
istenen 
bilgiler  Etiket üzerinde beyan edilmesi 
gereken zorunlu içerik  
1 Kaplama veya 
Karışım NPK 
(tekli, ikili veya 
üçlü karışım )  
ürünler  Kaplama veya karışım materyali olarak 
(Fosil Esaslı Organik materyaller) katı 
hümik asitler ile humuslaşma derecesi 
uygun olan torf ve turba yataklarından 
elde edilen organik ürünlere, organik 
yapıştırıcı ilave edilerek 50 -90 derece 
sıcaklıkta, mikronize edilen organik 
hammaddenin, inorganik gübrelere 
püskürtülerek kaplanması veya karışım  
sonucu elde edilen ürünler.   -Organik madde en az: % 10  
-Üçlü gübreler (N P K) toplamı en az : % 30  
-İkili gübreler(NP, NK, PK)toplamı en az :% 20  
Tekli gübrelerde;  
-Toplam azot (N) en az: % 20  
-Toplam fosfor pentaoksit (P 2O5)en az : % 25  
-Suda Çözünür potasyum oksit(K 2O)en az %25  
-Azotun form ve miktarları belirtilecektir.  
-Fosfor pentaoksit (P 2O5) çözünürlüğü ve miktarı 
belirtilecektir.  
-İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin 
beyanı Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair 
Yönetmelikte belirtilen en az miktarlarda katılması veya 
bulunması halinde beyan edilir.    
PH 
* -Toplam organik madde  
-Toplam(Hümik+Fulvik)Asit  
Üründe bulunması halinde;  
- Toplam azot  
-Azotun formları ve miktarları  
-Toplam fosfor pentaoksit(P 2O5) 
-Suda Çözünür fosfor p entaoksit (P 2O5) 
-Suda çözünür potasyum oksit(K 2O) 
 
 
2 Vinas Ekstresi  Şeker üretiminden arta kalan melasın, 
maya ve alkol üret iminden arta kalan 
katı haldeki ürün -Organik madde en az : % 5  
-Suda Çözünür potasyum oksit(K 2O)en az:%20  
-Maksimum nem : % 20  
  pH 
* -Organik madde  
-Toplam Azot ( % 1 i geçerse ) 
-Toplam MgO (% 1 i geçer ise ) 
-Suda çözünür potasyum  oksit  
(K2O) 
-Maksimum nem  
3 
 
 Katı Deniz 
Yosunu  
 Dehidrasyon, dondurma ve ufalanmayı 
içeren fiziksel veya kimyasal işlemler 
ile elde edilen katı haldeki  ürün -Organik madde en az: % 30  pH 
* 
EC (dS/m)  -Organik madde,  
-Alginik,  
- Suda çözünür potasyum oksit(K 2O) 
(%1 i geçerse)   
İsteğe bağlı:  
-Giberallik  
-Toplam Oksinler  
-Toplam Sitokininler  
4 Sıvı Deniz 
Yosunu  Dehidrasyon, dondurma ve ufalanmayı 
içeren fiziksel veya kimyasal işlemler 
ile elde edilen katı deniz yosununun -Organik madde en az :%5  
   PH 
* 
EC (dS/m)  -Organik madde  
- Suda çözünür potasyumoksit  
(K2O)(%1 i geçerse)  17 
 suda çözündürülmesi sonucu elde 
edilen sıvı haldeki ürün.   -Alginik asit  
İsteğe bağlı:  
-Giberallik asit  
-Toplam Oksinler  
-Toplam Sitokininler  
5 
 Sıvı Haldeki 
Hümik Asit  
 
veya  
 
 
Sıvı Fulvik  Asit 
 Katı Haldeki işlenmiş doğal 
leonardit’in potasyum hidroksit ile 
çözündürülmesi veya süspanse 
edilmesi  ile elde edilen ürün.  
 
Katı Haldeki işlenmiş doğal 
Leonardit’in potasyum hidroksit ile 
çözündürülmesi  ve asit ile işleme tabi  
tutularak elde edilen üründür.  -Toplam (hümik + fulvik) asit en az : % 12  
-Maksimum Sodyum ( Na) miktarı : % 3  
 
-İkincil  bitki besin maddeleri ve/veya iz elementlerin 
beyanı Tarımda Kullanılan Kimyevi Gübrelere Dair 
Yönetmelik’te belirtilen en az miktarlarda katılması veya 
bulunması halinde beyan edilir.  
-Yapraktan uygulanabilir.  
 PH 
* 
 - Organik madde  
- Toplam (hümik + fulvik) asit  
- Fulvik Asit (Fulvik Asit olması 
halinde)  
- Toplam azot ( % 1’i geçerse)   
- Suda çözünür potasyum oksit(K 2O) 
6 Potasyum  Humat  
 
 
veya  
 
 
 
Fulvik Asit  Yüksek oranda humik+fulvik asit 
içeren ve sıvı haldeki humik asit 
tuzunun grani lizasyonu ile  elde edilen 
ürün 
 
Katı Haldeki  işlenmiş doğal  
Leonardit’in potasyum hidroksit ile 
çözündürülmesi  ve  asit ile işleme tabi  
tutularak elde edilen üründür.  -Toplam (hümik + fulvik) asit en az : % 65  
-Maksimum nem :% 20  
  
-Yapraktan uygulanabilir.  PH 
* 
 
 - Organik madde  
-Toplam (hümik+ fulvik) asit  
- Fulvik Asit ( Fulvik Asit olması 
halinde)  
- Maksimum nem  
- Toplam azot ( % 1’i geçerse)  
- Suda çözünür potasyum oksit(K 2O) 
 
7 Fermantasyon 
Sonucu Elde Edilen 
Organik Gübre   Bitkisel atıklar ve Organik Kaynaklı 
Evsel atıkların, ve/veya Hayvan 
dışkılarının tekli veya karışı mlarından  
biogaz üretimi sonucu elde  edilen ürün.  -Organik madde en az: % 15  
-Üründe kullanılan hammaddeler proses de 
belirtilecektir.  
 PH 
* 
** 
EC (dS/m)  - Organik madde  
-Toplam azot (% 1’i geçerse)  
-Toplam (hümik+ fulvik) asit (%2’yi 
geçer ise)  
-Serbest  aminoasitler (%2’yi geçer ise)  
- Suda çözünür potasyum oksit(K 2O) 
(% 1’i geçerse)  
- Toplam fosfor  pentaoksit  (P2O5) (% 
1’i geçerse)   
 
 * Bitki gelişim düzenleyicisi ve bitki korum a ifadeleri kullanılmayacaktır.  
** Hayvansal menşeli hammadde kullanılması halinde 24/12/2011 tarih ve 28152 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “İnsan Tüketimi Amacıyla 
Kullanılmayan Hayvansal Yan Ürünler Yönetmeliği” ve bu Yönetmeliğe dayalı çıka rılan Tebliğ ve Talimatlarda belirtilen kriterler geçerlidir.  
 18 
 EK – 4 
TOPRAK DÜZENLEYİCİLER  
      A-Organik Toprak Düzenleyiciler     
  
NO Ürünün Tip İsmi.  Organik ürünün elde ediliş şekli ve 
ana bileşenlerine ait bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, miktarı ile 
bünyesinde bulunması gereken bitki besin maddesi 
içeriği ve diğer kriterler  Ürüne ait EC, pH 
ve diğer istenen 
bilgiler  Etiket üzerinde beyan 
edilmesi gereken zorunlu 
içerik  
1  Kompost   Organik  kaynaklı evsel ve/veya  
endüstriyel  kaynaklı atıkların aerobik 
veya anaerobik parçalanması sonucu  
elde edilen ürün. İçinde cam, cüruf, 
metal, plastik, lastik deri gibi 
seçilebilir maddelerin toplamı, 
ağırlığın % 2 sini geçemez  -Organik madde en az : % 35  
-Maksimum nem : % 30 
-10 mm’lik elek ten ürünün % 90’ı geçecektir.  
 - C/N : 10- 30 
Patojenler   
-Toplam Bakteri:1x103 kob/g veya kob/ml  
-Enterobactericea grubu bakteriler : < 3cfu/ml  
-Mycobacterium spp.: Yok (25 g veya ml)  
-Toplam maya  ve küf  : 1<104 kob/g r-ml 
-Salmonella spp : Yok (25 g veya ml) 
-Staphylococcus aureus: Yok (25 g veya ml)  
- Bacillus cereus: Yok (25 g veya ml)  
- Bacillus anthracis: Yok (25 g veya ml)  
-Clostridium spp: <2 kob/g  veya kob/ml  
- Clostridium perfiringens:Yok  
-Listeria spp: Yok  
-Staphylococcal Enteroto ksin: Yok  
-E.coli:Yok  
- E.coli: 0157 Yok  
-Plastik madde ya da diğer mevcut muhtemelen geri 
dönüşümü olmayan madde parçacıklarının büyüklüğü 
10 mm’yi geçmeyecektir.  
Üründe kullanılan hammadde kaynağı belirtilecektir.  
Kuru maddedeki Arsenik miktarı 20 mg/kg ı geçemez.  PH 
* 
EC (dS/m) değeri 
en fazla: 10  -Toplam organik madde  
- Maksimum nem  
-Toplam azot ( % 1’i geçerse)  
-Toplam  fosfor  
pentaoksit(P 2O5) (% 1’i 
geçerse)  
-Suda çözünür potasyum 
oksit(K 2O) (% 1’i geçerse)  
- C/N 
2 Leonardit  Eski çağlardan kalma bitki ve hayvan 
kalıntılarının göl ve bataklık 
ortamlarda tortulaşması sonucu oluşan 
basınç, sıcaklık ve anaerobik 
koşullarda materyalin bozunması ve 
humifikasyonu sonucu tabakalaşmış 
organik killi sedimanter kayaçtır.  -Toplam (hümik + fulvik) asit en az : % 40  
-CaCO3   maksimum: % 8  
 
-Maksimum nem : % 35  
  PH 
* - Organik madde  
- Toplam (hümik + fulvik) asit  
- Maksimum nem  
 
 
 
 19 
 B-Mineral Toprak Düzenleyiciler  
 
 NO Ürünün Tip 
İsmi.  Mineral ürünün elde ediliş şekli ve ana  
bileşenlerine ait  bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, miktarı ile 
bünyesinde bulunması gereken bitki besin 
maddesi içeriği ve diğer kriterler  Ürüne ait EC, 
pH ve diğer 
istenen bilgiler  Etiket üzerinde beyan edilmesi 
gereken zorunlu içerik  
1  Tarım Kireci  Kireç Taşı:  
Tabii  olarak bulunan Kalsitin öğütülmesi ile elde 
edilen ürün.  
 
 
 
Sönmemiş Kireç:Kireç taşını ısıl işleme tabi tutarak 
elde edilen ürün.  -Kalsiyum karbonat (CaCO 3)  en az:% 90  
-Tane Büyüklüğü en fazla 2 mm  olmalıdır.  
-Mineral analizi  
 
-Kalsiyum Oksit (CaO) en az:%50  
-Mineral analizi  
  
* pH  -ToplamCaCO3(Kireç Taşı için)  
-Toplam CaO(Sönmemiş Kireç için)  
- Toplam Ca(OH)2 (Sönmüş Kireç 
için) 
-Ürünün kimyasal formülü ve 
Türkçe okunuşu  
-Nötrleştirme gücü (CaCO3 
eşdeğeri)  
-Tane büyüklüğü  
-  Maksimum Nem  
-“Toprak Asitliğini Gidermek 
Amacıyla Kullanılır” ibaresi   
Sönmüş Tarım Kireci:  
Yanmış kirecin suyla muamelesi sonucunda elde 
edilen ürün.  
  
-Kalsiyum hidroksit Ca(OH) 2:  
En az %60  
-Mineral analizi  
 
2  Jips Alkali topraklarda sodyum ıslahı amacıyla kullanılan  
kalsiyum sülfat  içeren buharlaşmayla çökelmiş 
doğal ürün.  -Kalsiyum Oksit en az:%25  
-Kükürt trioksit en az: %35  
-Mineral analizi  * -Toplam CaO  
-Toplam SO 3 
-Tane büyüklüğü  
-“Alkali Topraklarda Sodyum Islahı 
İçin Kullanılır” ibaresi  
- Maksimum Nem  
3 Magnezyum 
Kalsiyum 
Karbonat  
(Dolomit)  Ana bileşkesi olarak magnezyumlu kalsiyum 
karbonat içeren ve toprağı nemli, havadar ve 
geçirgen tutan doğal ürün  -Kalsiyum Oksit CaO en az : % 25  
-Magnezyum Oksit MgO en az :% 15  
-Tane Büyüklüğü: %80< 200 mikron  
-Pelet  veya granül ticari formülasyonlar 
kullanılabilir.  
-Mineral analizi  * Toplam CaO  
-Toplam MgO  
-Tane büyüklüğü  
-“Toprak Asitliğini Gidermek 
Amacıyla Kullanılır” ibaresi  
-  Maksimum Nem  20 
  
 
 
 
 
 
 
 
 4 
 
 
 KLİNOPTİLOLİT  
 
 Ana bileşkesi Sodyum, kalsiyum, potasyum ve 
alüminasilikat olan bir mineraldir. Su absorblama kapasitesi 
yüksek olduğundan toprağı nemli, havadar ve geçirgen tutan 
ve içeriğinde eriyonit minerali bulundurmayan mineral.  
 
 
 
 -Klinoptilolit oranı en az:  %75 
-Mineral analizi  
 
 
 
 
 
 
 pH 
* 
 
 
 
 
 
 
 
 -Tane büyüklüğü  
- Porozite  
-Toplam Sodyum(Na)  
- Toplam K  
- Ağır (killi) Bünyeli Toprakların 
Islahında ve Çeşitli Yetiştirme 
Ortamlarında Kullanılır.  
- Maksimum Nem  
-Kullanımda dikkat edilecek 
hususlar eklenec ek. 
5 Vermikulit  Ana bileşkesi mikalı kil minerali olan Demir -Magnezyum 
alümina silikattır. Su absorblama kapasitesi yüksek 
olduğundan toprağı nemli ve havadar ve geçirgen tutar.  -Porozite en az : % 40  pH 
* -Tane büyüklüğü  
-Porozite  
-  Maksimum Nem  
 
6 Diatomit ( Diatom 
toprağı)  Tek hücreli canlıların ve mikroorganizmaların tatlı su 
göllerinde çökelmes i ve yataklanması sonucu oluşan  kayaç.   -Porozite: en az : % 40  
-Silisyum Dioksit SiO 2 en az : % 40  
-Mineral analizi  pH 
* -Porozite  
-Toplam SiO 2 
-  Maksimum Nem  
-Asit bünyeli topraklarda kullanımı 
tercih edilir.  
7 Sünger taşı (Pomza) 
/Perlit  Volkanik küllerin göl ve deniz ortamında çökelmesi ve 
yataklanması sonucu oluşan bir kayaçtır.  -Porozite en az : % 40  
-Silisyum Dioksit SiO 2 en az :% 50  
-Alüminyum Oksit  AL 2O3 en az :  
% 10  
-Mineral analizi  * -Toplam SiO 2 
-Toplam Al 2O3 
-Tane büyüklüğü  
-Porozite  
-Maksimum Nem  
-Ağır (killi) Bünyeli Toprakların 
Islahında Kullanılır.  21 
 C-Organik +  Mineral Toprak Düzenleyiciler    
 
NO Ürünün Tip 
İsmi.  Organik + mineral ürünün 
elde ediliş şekli ve ana 
bileşenlerine ait bilgiler.  Ürünün hammadde muhtevası ve diğer kriterler  
 Ürüne ait EC, 
pH ve diğer 
istenen bilgiler  Etiket üzerinde beyan edilmesi 
gereken zorunlu içerik  
1 Karışım Toprak 
Düzenleyicisi  
(Doğal)  Organik toprak düzenleyicisi 
ürün/ürünlerle mineral toprak 
düzenleyicisi ürün/ürünlerle 
karışımı  
Not: Toprak pHsını düzenlemek 
amacı ile elementel kükürt 
katılmasına izin verilir.  -Organik Madde En Az: % 5  
-Maksimum nem : % 20  
-Toplam SO3  
-Suda çö zünür SO3  
-5 mm’lik elekten ürünün % 90’ı geçecektir.  
-Üründe kullanılan hammadde kaynağı 
belirtilecektir.  
 PH 
* -Toplam organik madde  
-Toplam SO3  
-Suda çözünür (farkı beyan edilir)SO3  
-Toplam (hümik+fulvik) asit                
(%1 i geçerse)  
- Maksimum nem  
-Suda çözünür potasyum oksit(K 2O)   
(% 1’i geçerse)  
2 Karışım Toprak 
Düzenleyicisi  Şeker Sanayiinde prosesten 
kaynaklanan organik+mineral 
karışımı ürün  -Organik Madde En Az: % 10  
-Kalsiyum karbonat (CaCO 3)  en az:% 60  
-Maksimum nem : % 20  
 PH 
* -Toplam o rganik madde  
-Kalsiyum karbonat (CaCO 3)   
- Maksimum nem  
-Toplam azot ( % 1’i geçerse)  
-Toplam fosforpentaoksit  (P2O5)  
(% 1’i geçerse)  
-Suda çözünür potasyumoksit  (K2O)   
(% 1’i geçerse)  
*  Bitki gelişim düzenleyicisi ve bitki koruma ifadeleri kullanılmayacaktır.  22 
 EK - 5 
MİKROBİYAL GÜBRE  
 
 NO Ürünün Tip 
İsmi.  Mikrobiyal gübrenin  tanımı.  Ürünün  içeriği  Ürüne ait pH ve diğer 
istenen bilgiler  Etiket üzerinde beyan edilmesi 
gereken zorunlu içerik  
1 
  
  
  
  Mikroorganizma 
içeren gübre  
 Bitkilerin büyüme ve gelişmeleri ile ilgili hayat i 
faaliyetlerini yürütebilmeleri için gerekli olan 
besin elementlerinin sağlanması nda rol oynayan 
mikroorganizmaların ticari formülasyonlar ıdır. 
 -Bakteriler, algler ve/veya 
funguslardan oluşur.  
 
Bakteriler için:   
Canlı organizma sayısı (kob/gr 
veya kob/ml)  
 
Diğer mikroorganizmalar için:  
Klorofil a,  
Kuru hücre ağırlığı (gr/Kg veya 
gr/L)  
Misel ağırlığı (gr/Kg veya gr/L)  
veya  
Spor sayısı (adet/gr veya adet/ml)  * 
Mikroorganizma  için 
gerekli  pH ve sıcaklık 
değerleri  
-Organizma  tür isimleri  
-Etkenlik deneme  raporu  
-Yapraktan uygulanması 
durumunda buna ait 
patojen testi dahil 
uygulanabilirlik  raporu  
-Kullanılan organizmanın 
canlılığını muhafaza 
edebildiği depolama 
şartları  (sıcaklık, nem, v.b.) -Kullanılan 
mikro organizma/ mikro organizmaların 
isimleri  
- Canlı mikro organizma miktarı  
 -Kullanılan mikro organizmanın 
canlılığını muhafaza edebildiği uygun  
depolama şartları  (sıcaklık, nem, ışık)  
ve süresi  
- Kullanım zamanı, dozu ve şekli  
-Ürünün çalıştığı toprak pH sı, toprak 
sıcaklığı ve toprak yapısını,  
 
* Bitki gelişim düzenleyicisi ve bitki koruma ifadeleri kullanılmayacaktır.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 23 
  
EK – 6 
ENZİM KATKILI ÜRÜNLER  
 
 NO Organik Ürünün 
Tip İsmi.  Organik ürünün elde ediliş şekli ve ana 
bileşenlerine ait bilgiler.  Ürünün hammadde muhtevası, miktarı ile 
bünyesinde bulunması gereken bitki besin 
maddesi içeriği ve diğer kriterler  Ürüne ait EC, pH ve 
diğer istenen bilgiler  Etiket üzerinde beyan 
edilmesi gereken zorunlu 
içerik  
1 Enzimli Ürünler  Enzimler;   
Biyolojik reaksiyonların aktivasyon   
enerjisini düşü ren, 
daima bir çeşit reaksiyonu gerçekleştiren,  
aynı tür reaksiyonu bozulmadan tekrar tekrar 
yapan,  
reaksiyonun çabuk dengeye ulaşmasını 
sağlayan,  
cansız ortamda da görev yap an,  
biyokatalizörlerdir.  
 
 
  Toplam organik madde en az :% 10  
 
İkincil bitki besin maddeleri ve/veya iz 
elementlerin beyanı Tarımda Kullanılan 
Kimyevi Gübrelere Dair Yönetmelik’te 
belirtilen en az miktarlarda katılması veya 
bulunması halinde beyan edilir.  Kurşun en fazla: 10 ppm  
Arsenik en fazla:  
3 ppm  
Enzim aktiviteanalizi  
pH 
* 
 - Toplam organik madde 
miktarı  
-Enzimlerin isimleri ve 
aktiviteleri.  
-Varsa enzim aktivitesi için 
gerekli kofaktör olarak rol 
oynayan veya ürüne                    
-Zenginleştirmek  amacı ile 
katılan ikincil bitki besin 
elementleri ile mikro 
elementlerin isim ve 
miktarları  
*Bitki gelişim düzenleyicisi ve bitki koruma ifadeleri kullanılmayacaktır.   
 
EK – 7 
 
 
T.C 
…………… VAL İLİĞİ 
İl, Gıda Tar ım ve Hayvancılık  Müdürlü ğü 
     
   ÜRET İM İLE İLGİLİ KAPAS İTE RAPORUDUR  
   
 ………… Tarih ve ……….. say ılı Resmi Gazetede yay ımlanan Tarımda Kullanılan 
“Organik,Organomineral Gübreler ve Toprak Düzenleyiciler ile Mikrobiyal,Enzim İçerikli ve Organik 
Kaynaklı Diğer Ürünlerin Üretimi,İthalatı,İhracatı ve İhracatı ve Piyasaya Arzına Dair Yönetmelik ” 
ekinde yer alan ürünleri  üretmek isteyen üreticilere Sanayi ve Ticaret odas ı tarafından düzenlenmemesi 
halinde il müdürlü ğümüz taraf ından düzenlenmektedir.  İlgili yönetmelik do ğrultu sunda ürün  üretmek 
isteyen  ...............................................’nin  müdürlü ğümüze ................................/...../20.. tarihli  müracaat ı 
üzerine; ....../...../20.. tarihinde  a şağıdaki  adresteki üretim tesisine gidilerek   durum yerind e tespit 
edilmi ştir.  
 
Firma Ünvan ı:   
 
Ticaret Sicil No:    
 
Üretici kurulu şun fabrika adresi :   
 
İş Yeri Adresi:   
 
Üretim Konusu:  
 
Üretim Şekli   :   
 
Yıllık Üretim Kapasitesi:   
 
İş Yeri Fiziki Şartlar ı:   
 
Tesisin Uzunlu ğu:       Geni şliği:             Yüksekli ği:   
 
Hammadde depolanacak alan:                 Mamul madde depolanacak alan:  
 
Personel isdihdam durumu:   
 
Makine -Tesisat durumu :      
(Isıtıcı, Değirmen, Karıştırıcı, Tank, Tartı, Kazan Vb)  
Üretim tesisi  tarafımızdan tespit edilerek imza alt ına al ınmıştır.    ..../..../20..  
 
 
                     
         K O N T R O  L   E D E N L E R      TASD İK EDEN  
……………………              ……………………..                 ……………………   
Belge No:….     Belge No:……                                              Şube Müd.  
 
 
 
 
 
 25 
 EK – 8 
 
 
 
 ÜRETİM YERİ UYGUNLUK RAPORU  
       
  
  
 ………… Tarih ve ……….. say ılı Resmi Gazetede yay ımlanan Tarımda Kullanılan 
“Organik,Organomineral Gübreler ve Toprak Düzenleyiciler ile Mikrobiyal,Enzim İçerikli ve Organik 
Kaynaklı Diğer Ürünlerin Üretimi,İthalatı,İhracatı ve İhracatı ve Piyasaya Arzına Dair Yönetmelik”in 7. 
Madde  (g) bendi gereği yönetmelik ekinde yer alan ürünleri  üretmek isteyen  
...............................................’nin  müdürlü ğümüze .................. ............../...../20.. tarihli  müracaat ı 
üzerine; ....../...../20.. tarihinde  a şağıdaki  adresteki üretim tesisine gidilerek aşağıda belirtilen   durum 
yerinde tespit edilmi ştir.  
  
Üretici kurulu şun ünvan ı:   
   
Üretici kurulu şun fabrika adresi :     
     
İş Yeri Adresi:    
  
Üretim için kapal ı müstakil bir alan mevcut mudur?  :  (    )  
  
Hammadde ve mamul maddenin depolanabilece ği uygun bir alan var m ıdır?:  (    ) 
  
Üretim tesisinin kapasitesine göre;  (    )  
  
a)Kar ıştırıcı var m ıdır?:   (     )  
  
b)Tank var m ıdır?  :                (    )  
            
c)Hassas tart ı aleti var m ıdır ? :  (    )  
 
ç) Değirmen var m ıdır ? :  (    )   
          
d) Elek var m ıdır ? :  (    )  
 
e)Paketleme Ünitesi var m ıdır ? :  (    )  
 
f) vb. makine, teçhizat durumu.  
       
g)Çevre kirlili ği yaratmamas ı için gerekli tedbirler al ınmış mıdır? :   (     )  
 
 
 EVET: (E )  HAYIR (H)  
 
Diğer bilgiler  :İlgili firma alet/ ekipman ve tesis yönüyle  üretim  için gerekli yeterlili ğe sahiptir. 
..../...../20…  
  
  
    
 KONTROL  EDENLER                 TASD İK EDEN   
       Denetçi         Denetçi        ………. Şub.Müd.  
 26 
  
 
 
 
 
EK – 9 
 
ORGANİK GÜBRE ÜRETİM İZNİ MÜRACAAT FORMU  
 
 
 
 
Üretilecek Ürünün  
Üretiminde Kullanılan Hammaddelerin  
Adı ve Miktarları   
Kapasite Raporunda Yer Alan Faaliyet 
Konusu Raporun Geçerlilik Süresi   
Bu yönetmelik 7. Maddesinin (ç) bendinde 
belirtilen belgelerden bir tanesi   
Üretici Firmanın  
Ticari Unvanı ve Yazışma Adresi   
Üretim Yeri Adresi   
Konu ile Yetkili Kişinin Adı, Soyadı, İş 
Telefonu ve GSM Numarası   
 
 
 
 
 
 
 
Tarih: ….../....../20...  
Kurum veya Kuruluşun  
Temsilcisinin Adı ve Soyadı  
İmza ve Kaşesi  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 27 
  
 
 
 
EK – 10 
 
ORGANİK GÜBRE İTHALAT İZNİ MÜRACAAT FORMU  
 
İthal Edilecek Ürünün  
Proforma Faturada Geçen Adı   
Yurt İçi Piyasada Kullanılacak Ticari Adı   
İthal Edilmesi İstenen Miktar   
Hangi Gümrük Kapısından Yurt İçine Giriş 
Yapacağı   
Proforma Faturada Belirtilen Toplam Değeri   
İthal Edilecek Menşei Ülke   
Teslimat Şekli (CIF, FOB, vb)   
Varsa, lisans ve tescil numarası   
İthalatçı Firmanın  
Ticari Unvanı   
Yazışma Adresi   
Konu ile Yetkili Kişinin Adı, Soyadı, İş 
Telefonu ve Gsm Numarası   
 
 
 
 
 
 
 
Tarih: ....../....../20...  
Kurum veya Kuruluşun  
Temsilcisinin Adı ve Soyadı  
İmza ve Kaşesi  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 28 
  
 
 
 
EK – 11 
 
ORGANİK GÜBRE İHRACAT İZNİ MÜRACAAT FORMU  
 
 
İhraç Edilecek Ürünün  
Tür ve Tipi   
İhraç Edilmesi İstenen Miktar   
Hangi Gümrük Kapısından  Çıkış Yapacağı   
Hangi Ülkeye İhraç Edileceği   
Ürünün Ticari Adı   
Teslimat Şekli   
İhracatçı Firmanın  
Ticari Unvanı   
Yazışma Adresi   
Konu ile Yetkili Kişinin Adı, Soyadı, İş 
Telefonu ve Gsm Numarası   
 
 
 
 
 
 
Tarih: ....../....../20...  
Kurum veya Kuruluşun  
Temsilcisinin Adı ve Soyadı  
İmza ve Kaşesi  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 29 
  
 
 
EK – 12 
 
LİSANS BELGESİ MÜRACAAT FORMU  
 
  
Adına Lisans Belgesi Düzenlenmesi İçin Başvuran Kurum veya Kuruluşun:  
Ticari Unvanı    
Faaliyet Konusu  
Üretici veya  Üretici(İ thalatçı)     
Adresi     
Telefon Numarası    
Faks Numarası    
Bağlı Olduğu Vergi Dairesi    
Vergi Numarası    
Sermayesi    
Kayıtlı olduğu meslek 
kuruluşundan alınmış kayıt 
belgesinin aslı  Ek olarak verilecek.  
Üretici ise, üretim tesislerinin adresleri  
Fason Üretimlerde Fason 
Üreticinin Adı ve Üretim Tesisi 
Adresi    
    
   
    
   
 
Tarih: ....../....../20...  
Kurum veya Kuruluşun  
Temsilcisinin Adı ve Soyadı  
İmza ve Kaşesi  
 
 
 
 
 
 
 30 
  
 
EK - 13 
 
         T.C.           
GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI  
Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü  
Lisans Belgesi  
 
……………….. tarihli ve …… Sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren  
“Tarımda Kullanılanorganik, Organomineral Gübreler Ve Toprak Düzenleyiciler İle Mikrobiyal, 
Enzim İçerikli Ve Organik Kaynaklı Diğer Ürünlerin Üretimi, İthalatı, İhracatı Ve Piyasaya arzına 
Dair Yönetmelik” gereği, aşağıda unvanı ve hakkında gerekli bilgil er verilen firmanın ………… 
tarihli müracaatı değerlendirilerek Üretici lisansı verilmesi uygun bulunmuştur.  
 
Firmanın  
 
Ticari Adı*  
  
Verilen Lisans Türü  
(Üretici, ithalatçı)   
Verilen Lisans No  
  
Adresi*  
  
Telefon numarası  
  
Faks numarası  
  
Vergi dairesi  
  
Vergi numarası  
  
Sermayesi  
  
Bağlı bulunduğu sanayi 
ve/veya  
Ticaret Odasının adı ve 
kayıt  
Numarası ve tarihi   
Üretici ise  üretim 
tesislerinin  
Adresi* fason  üretici ise  
üreticinin adı ve adresi   
Veriliş nedeni   
* Ad ve adres değişiklikleri …. gün içinde Bakanlığa bildirilecektir.                 Tarih: ../../20..  
Not: İş bu belge verildiği tarihten itibaren 5 yıl için geçerlidir.  
 
 
                                  
 
31 
  
 
 
EK – 14 
 
............................ TESCİL BELGESİ MÜRACAAT FORMU  
 
Tescil Belgesi Düzenlenmesi İçin Başvuran Kurum veya Kuruluşun:  
Adı   
Bakanlık Lisans Türü    
Bakanlık Lisans No    
Ürünün  
Türü    
Tip ismi    
Cinsi    
Marka veya Ticari Adı (varsa)    
Etikette Beyan Edilen Özellikleri:  
1-   
2-   
Vitamin, enzim,vs. miktarı(varsa)    
Kullanma dozu, sayısı, zamanı (varsa)    
Üretildiği ülke    
Üreticinin adı    
Üretim yerinin adresi    
Ambalaj Tipi    
Ambalaj Üzerindeki İşaretlemeler  
 
 
 
   
 
Tarih: ....../....../20...  
Kurum veya Kuruluşun  
Temsilcisinin Adı ve Soyadı  
İmza ve Kaşesi  32 
  
 
 
 
 
 
EK – 15 
 
ETİKET ÖRNEĞİ  
 
  
  
  
T 
E 
M 
E 
L 
  
A 
L 
A 
N 1-Gübre türü  
(Organik gübre, Organomineral gübre 
vb.) 
2-Tip ismi. (Deniz Yosunu, vb.)  
3-Ticari markası.    
  
  
B 
İ 
L 
G 
İ 
  
A 
L 
A 
N 
I Bir önceki alandan açıkça ayrılmış olan bu 
alanda, etiket tüketici için gerekli bilgiyi 
içermelidir :  
10-Üreticinin adı ve adresi  
11- Ürünün kullanım zamanı ve dozları  
12- Uygun depolama şartları  
13- Kullanımında güvenlik kuralları  
14- Diğer teknik bilgiler  
15- Parti ve Seri No ya da ikisinden biri,  
16- Son kullanma tarihi (Üretim tarihi 
verilmişse son kullanma zamanı ayrıca 
belirtilmelidir. Üretim tarihinden itibaren 2 yıl 
gibi)  
 4-Garanti edilen içerik.  
5-pH, isteniyorsa EC  
6- Ürünün garanti edilen net ağırlığı veya 
hacmi  
7- Firma unvanı, adresi ve telefonu   
 8- Risk ve güvenlik tedbirleri ve/veya 
işaretleri  
9- Bakanlık Lisans ve Tescil No su  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 33 
 
  
EK – 16 
 
   
                                                                            T.C. 
GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK BAKANLIĞI  
Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü  
       
……….. TESCİL BELGESİ  
       
        …………….. tarihli ve ……. Sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 
“Tarımda Kullanılanorganik, Organomineral Gübreler Ve Toprak Düzenleyiciler İle Mikrobiyal, 
Enzim İçerikli Ve Organik Kaynaklı Diğer Ürünlerin Üretimi, İthalatı, İhracatı Ve Piyasaya 
arzına Dair Yönetmelik” gereği,, aşağıda adı geçen firmanın ……….. tarihli müracaatı 
değerlendirilmiş ve yine aşağıda özellikleri verilen gübre tescil edilerek satışa sunulabilir 
bulunmuştur.  
Firmanın  
Adı    
Bakanlık Lisans Türü    
Bakanlık Lisans No    
  
Türü    
Tip İsmi    
Cinsi    
Verilen Bakanlık Tescil No    
Marka veya Ticari Adı (varsa)    
Ambalaj  Üzerindeki İşaretlemeler  
Firmanın Ticari Ünvanı veya Kısa Adı    
Gübre Tip İsmi    
Üretildiği Ülke  (Türkiye veya ithalat)    
Beyan edilen özellikler    
    
    
    
    
    
    
pH    
Ambalaj Tipi    
Veriliş Nedeni    
Diğer İşaretler    
    
İş bu belge verildiği tarihten itibaren 5 yıl geçerlidir.   Tarih: ../../…..  
       
 
 
 
     
 
 34 
  
 
EK - 17 
TOLERANSLAR  
 
a) Bu toleranslar bir bitki besin maddesinin ölçülen değerinin onun beyan edilen değerinden müsaade 
edilen sapmasıdır.  
b) Üretim, numune alma ve analizlerdeki sapmaları telafi etmek için verilmişlerdir.  
c) Bu Yönetmelik ve eklerinde belirlenen en az ve en çok şeklinde ifade edilen içeriklere toleranslar 
uygulanamaz.  
ç)  “En çok” verilmemişse beyan edilen içeriğin üzerindeki fazla bitki besin maddesine sınırlama 
yoktur.  
d) Çeşitli tiplerdeki gübrelerin beyan e dilen bitki besin maddesi içerikleriyle ilgili olarak müsaade 
edilen toleranslar aşağıdadır.  
Ağırlıkça;  
Organik madde ve (hümik+fülvik) asitlerde:beyan edilen değerin % 10  
Organik azot , fosfor  pentaoksit  (P2O5),potasyum oksit(K 2O): beyan edilen değerin %  10 
Organik asit ve serbest aminoasitler: beyan edilen değerin % 10  
Kainit 1,5  
Zenginleştirilmiş kainit tuzu 1,0  
Magnezyum oksit 0,9  
Sodyum dioksit 0,9  
Kükürt trioksit 0,9  
Kalsiyum oksit 0,9  
Klor 0,2  
Yukarıda belirtilen parametreler dışında kalan , doğal yapısından kaynaklanan parametrelere %10 
tolerans uygulanır.  
 
ORGANOMİNERAL GÜBRELER;  
Organik madde ve (hümik+fülvik) asitlerde:beyan edilen değerin % 10  
Bitki besin elementleri  
a) N 1,1  
b) Fosforpentaoksit(P 2O5) 1,1  
c) Potasyum oksit(K 2O) 1,1  
ç)   İkili gübreler 1,5  
d) Üçlü gübreler 1,9  
 
İZ ELEMENTLER;  
a)  İçeriği %2’den fazla olanlar için 0,4  
b)  İçeriği %2’yi geçmeyenler için beyan edilen değerin 1/5 i  
 
Beyan  Edilen Kalsiyum, Magnezyum, Sodyum ve Kükürt İçeriklerinde  Müsaade Edilen 
Toleranslar ; 
CaO,  MgO, Na 2O ve SO 3 için mutlak değer olarak % 0,9’u ( Ca için 0,64, Mg için 0,55, Na için 0,67 ve S 
için 0,36’yı) geçmemek şartıyla bu elementlerin beyan edilen içeriklerinin dörtte biri olmalıdır.  
  
 35 
 EK - 18 
ANALİZ METOTLARI  
 
 - pH Tayini         1/10 Potan siyometrik  
- Nem Tayini  AOAC 1995 , Kacar - Kütük 2009  
 ( 700 C’de Sabit Ağırlığa Gelene Kadar ) 
- EC Tayini  1/10 Sulu Çözeltide  
- Toplam Azot Tayini  1965 Bremner  
Alternatif metod: Dumas veya Kimyevi Gübre Denetim 
Yönetmeliği EK - 2.3 
- Nitrat Azotu Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK -3 (2.2.3)  
- Amonyum Azotu Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3 (2.1)  
- Üre Azotu Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3 (2.6.2)/(2.6.1)  
(2.3.3)  
-Organik Gübrede Fosfor Tayini  
-Organomineral Gübrede Fosfor Tayini  Kacar -Kütük 2009  
Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3 (3.1.1)  
- Suda Çözünür Fosfor Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3,  
- Suda Çözünür Potasyumoksit Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Suda Çözünü r Bakır Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Suda Çözünür Demir Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Suda Çözünür Mangan Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Suda Çözünür Çinko Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Suda Çözünür Bor Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Suda Çözünür Molibden Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Toplam CaO Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Suda Çö zünür CaO Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3,ICP   
- Toplam MgO Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3,ICP 
- Suda Çözünür MgO Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
-Suda Çözünür Na Tayini  Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3, ICP  
- Elementel Kükürt  (S) Tayini : (Toplam SO3 - 
Suda Çözünür SO3 farkı beyan edilir ) Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3                          
Mikrodalga ya da Kuru Yakma , ICP   ve Elementel A naliz 
Cihazı , 
- Suda Çözünür SO 3 Tayini Kimyevi Gübre Denetim Yönetmeliği EK - 3 (8.4)  
- Organik Gübrede Organik Madde Tayini  
 
 
 
 
 
- Kimyevi gübre katkılı organik materyallerde 
Organik Madde Tayini  -Katılarda: 700 C’de sabit ağırlığa g elene kadar – 5500 C 
Kuru Yakma  
-Sıvılarda: 700 C’de sabit ağırlığa gelene kadar bekletilir 
daha sonra 550 derecede yakılır akabinde orijinal ağırlığa 
bölünür.  
 
 
Organik Madde: Organik Karbon x 2.24  
Katılarda Fırın Kuru  
Sıvılarda Orijinal Neminde  
- Organik Azot Tayini  Mitschell, 1972  veya Kjeldahl  
Katı   Ürünlerde  
- Toplam (Humik+Fulvik) Asit Tayini  
 
Sıvı Ürünlerde  
- Toplam (Humik+Fulvik) Asit Tayini  
  
 
Süspansiye  Ürünlerde  
- Toplam (Humik+Fulvik) Asit Tayini  
 TS 5869 ISO 5073/Ocak 2003 (Karbon muhtevası oranı 
EK-A) 
 
 
Kalifornia Metodu  
 
 
 
TS 5869 ISO 5073/Ocak 2003 metodu ile eks trakte edilerek 
HCl metodu ile analiz edilir.  36 
  
-Fulvik Asit  
Sıvı ürünlerde   
 
HCl metodu ile gravimetrik olarak  
-Mineral Analizi  XRF, XRD, DTA, SEM Dörtlü Analiz İle Mineroloji -
Petrografik Analiz, Kimyasal Analiz, Ön ve Tam  
Teknolojik Analiz  
- Serbest Aminoasit Tayini  
- Enzim Aktivitesi ve Vitamin Tayini  Kromatografik yöntemlerle yapılabilir.  
Kromatografik  
-Alginic Asit Tayini  
-giberallik asit  
-oksin  
-sitokinin  TS 8871 Şubat 1991 Madde 3 KlorometrikMetod  veya 
Kromatografik  yöntemle  
Organik Karbon  Walkey Black Metodu, alternatif metod: TOC Cihazı  
- Ağır Metal Analizi[sıvılarda orijinal neminde]  TS EN 13650 veya EPA 3052 veya Mikrodalga   
-Civa ve Arsenik Analizi  EPA 3052 veya Mikrodalga  
- Toplam Bakteri Sayımı  Countplate  agar veya TS 4109 Analiz Yöntemi  
- Clostridium  perfringens Sayımı  TS EN ISO 7937  
- Toplam Maya ve Küf Sayımı  ISO 21527  
- Klor Analizi  Kacar - Kütük 2009   veya İyon Kromatografik   
- Salmonella spp . TS EN ISO 6579  
-Staphylococcus aureus  TS 6582 -1  EN ISO 6888 -1 
-Bacillus cereus   TS EN ISO 7932  
-Bacillus anthracis  Konvansiyonel izolasyon ve identifikasyon  
-Clostridium spp . TS EN ISO 7937  
-Enterobactericea grubu bakteriler  ISO 21528 -2 
-Escherichia coli  TS ISO 16649 -2 
-Escherichia coli 0157  TS EN ISO 16654  
-Listeria spp  TS EN ISO 11290 -1 
-Staphylococcal Enterotoksin  Vidas SET2  
-Klinoptilolit  XRD  
-Porozite  Gözeniklilik Porozite Analizi  
-Silisyum Dioksit SiO 2 XRF  
-Alüminyum Oksit AL 2O3 XRF  
           Not 1:Katı ürünlerde tüm analizler kuru madde üzerinden, sıvı ürünlerde orijinal örnek 
üzerinden   yapılacaktır.  
           Not 2:  Bu Yönetmelikte belirtilen standartların yerine yeni bir standart ikame edilmiş ise bu 
yayınların Bakanlığa ibraz edilmesi ve kabu l görmesi gerekmektedir.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 37 
 EK – 19 
 
NO Ürünün Tip İsmi  Ürünün elde ediliş şekli ve ana  
bileşenlerine ait  bilgiler  Ürünün hammadde muhtevası, 
miktarı ile bünyesinde bulunması 
gereken  bitki besin maddesi içeriği 
ve diğer kriterler  Ürüne ait 
Tuzluluk,  pH ve 
diğer istenen 
bilgiler  Etiket üzerinde beyan 
edilmesi gereken 
zorunlu içerik  
1 Nitrik asit  
 Ana madde olarak nitrik asit içeren, 
kimyasal olarak elde edilmiş ürün  % 10  Nitrat azotu  Risk ve güvenlik 
tedbirleri  ve 
işaretleri dahil 
edilecektir.  -Nitrat azotu  
2 Fosforik asit  
 
 
 Ana madde olarak fosforik asit içeren, 
kimyasal olarak elde edilmiş ürün  % 40 Fosfor pentaoksit  Risk ve güvenlik 
tedbirleri  ve 
işaretleri dahil 
edilecektir.  -Toplam Fosfor 
pentaoksit  
3 Potasyum 
çözeltisi  Ana madde olarak potasyum içeren çözelti 
halde ürün  % 10 Suda çözünür K2O  
Klor en fazla : % 3   
 
 -Suda çözünür (K2O ) 
İsteğe  bağlı :  
-Klor içeriği  
4 Potasyum 
tiyosülfat  Ana madde olarak potasyum ve kükürt 
içeren çözelti veya katı halde bulunan ürün  % 25 Suda çözünür K2O  
% 42 Suda çözünür SO3   -Suda çözünür  ( K2O ) 
-Suda çözünür SO3  
5 
 
 Kükürtle 
Kaplanan 
Gübreler  Ana madde olarak tekli ve kompoze 
gübrelerin üzerine eritilmiş elementel  
kükürtün püskürtülerek kaplanması sonucu 
elde edilen ürün Üçlü gübreler (N P K) toplamı en az 
: % 35  
İkili gübreler (NP,  NK, PK) toplam 
en az :    % 20  
Tekli gübreler : (N)  en az :  % 25  
( P)  en az : % 25  
( K)  en az :% 25  
  
 
 - Toplam azot  
-Nitrat azotu  
-Amonyak azotu  
-Üre azotu  
- Toplam (P2O5 )  
- Suda çözünür (P2O5 )  
- Suda ve sitratta 
çözünür (P2O5)  
- Suda çözünür (K2O ) 
-Toplam kükürt (S)  
6 
 Azot İnhibitörlü 
Gübreler  Kimyasal olarak elde edilen ve içeriğindeki 
amonyum inhibitörü sayesinde amonyak Üçlü gübreler (N P K) toplamı en az: 
% 35   – Toplam Azot (N)  
– Amonyak azotu (N)  38 
  
  azotunun nitrat azotuna dönüşmesini belirli 
bir süre engelleyen azotlu ve kompoze 
mineral gübreler.  
 İkili Gübreler (NP, NK, PK) toplam  
en az : % 20  
Tekli gübreler : (N) en az : % 20  – Nitrat azotu (N)  
– Üre azotu (N)  
– Amonyum 
İnhibitörü  
– Toplam (P2O5)  
– Suda çözünür 
(P2O5)  
– Suda ve sitratta 
çözünür (P2O5)  
– Suda çözünür (K2O ) 
7 Amonyum 
Tiyosülfat  Ana madde olarak Amonyum  ve Kükürt 
içeren sıvı halinde ürün Toplam Azot(N):12  
Amonyum Azotu(N):12  
Toplam K ükürt( S):26   Toplam Azot(N):12  
Amonyum 
Azotu(N):12  
Toplam Kükür t (S):26