- – 
 
 
   
    
   
 
       
        
          
          
         
  
 
      
       -        (     
     
            
        
                      
 
  
     ( ) 
          
  
 
 
 
 
 
 มอก. 3000 เลม 4 -2563  
มาตรฐานผลิตภัณฑอุตสาหกรรม  
เครื่องเลนสนามสาธารณะ  
เลม 4 อุปกรณโยก  
1. ขอบขาย  
1.1 มาตรฐานผลิตภัณฑอุตสาหกรรมนี้ กําหนดเฉพาะคุณภาพดานความปลอดภัยของ อุปกรณโยก  เชน กระดานหก  
มาโยก เครื่องเลนสปริง ที่ยึดติดกับพื้นผิวอยางปลอดภัย  โดยไมมีเครื่องเลนอื่นตอรวมอยูดวย  
1.2 มาตรฐานผลิตภัณฑอุตสาหกรรมนี้ ไมครอบคลุมอุปกรณโยกที่ใชมอเตอรไฟฟาในการขับเคลื่อน  และอุปกรณ
โยกที่ไมมีการนําไปติดตั้งแบบถาวร  (ติดตั้งแบบชั่วคราว)  
2. บทนิยาม  
ความหมายของคําที่ใชในมาตรฐานผลิตภัณฑอุตสาหกรรมนี้ มีดังตอไปนี้  
2.1 เครื่องเลนสนาม หมายถึง อุปกรณที่มีสวนประกอบหรือโครงสรางสําหรับใหเด็กเลน ซึ่งติดตั้งอยูในพื้นที่ใชเลน
ของสถานที่สาธารณะตาง  ๆ เชน โรงเรียน สวนสาธารณะ  รานอาหาร  ศูนยรับเลี้ยงเด็ก  
2.2 อุปกรณโยก  (rocking equipment ) หมายถึง อุปกรณที่สามารถเคลื่อนไหวโ ดยผูเลน มีลักษณะการเคลื่อนไหว
โดยทั่วไปเปนการโยกจากบริเวณกึ่งกลางสวนรองรับ  (central support ) เชน กระดานหก มาโยก เครื่องเลนสปริง  
ดังรูปที่ 1  
2.3 อุปกรณหลัก ( equipment body) หมายถึง สวนเคลื่อนไหวหลักที่เชื่อมตอกับสวนรองรับ  ดังรูปที่ 1  
2.4 สวนรองรับ ( supporting component ) หมายถึง สวนประกอบที่เชื่อมตออุปกรณหลักกับแทนยึด ( anchorage ) 
ดังรูปที่ 1  
2.5 อุปกรณโยกประเภท 1  หมายถึง อุปกรณโยกที่สามารถเคลื่อน ไหวในแนวดิ่งเทานั้น  ดังรูปที่ 2  
2.6 อุปกรณโยกประเภท  2 หมายถึง อุปกรณโยกที่มีสวนรองรับจุดเดียว  ดังรูปที่ 3  
2.7 อุปกรณโยกประเภท  3 หมายถึง อุปกรณโยกที่มีสวนรองรับหลายจุด ดังรูปที่ 4  
2.8 อุปกรณโยกประเภท  4 หมายถึง  อุปกรณที่กําหนด การเคลื่อนไหวหลักในแนวราบ โดยผูเลนในทาโยก ไปหนา -หลัง 
(to fro)  ดังรูปที่ 5 
2.9 อุปกรณโยกประเภท  5 หมายถึง อุปกรณที่มีการเคลื่อนไหวทั้งแนว ดิ่งและแนวราบ (หลายทิศทาง) ซึ่งอาจสงผลให
เกิดการเคลื่อนไหว แบบหมุนรอบ  (sweeping motion) ดัง รูปที่ 6 
2.10 อุปกรณโยกประเภท  6 หมายถึง อุปกรณที่มีแกนโยกเหนือศีรษะเพียงจุดเดียว  โดยผูเลนสามารถเคลื่อนไหว โดย
การโยกขึ้น -ลงในแนวดิ่งและเคลื่อนไหวแบบจํากัดการแกวง (limited swinging  motion) ดังรูปที่ 7 
 
-1- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
2.11 ความสูงของการตก ( fall height) หมายถึง ระยะในแนวดิ่งระหวางสวนมุงหมายไวรองรับรางกาย ( intended 
body support) ถึงพื้นปองกันที่อยูขางใต 
หมายเหตุ สวนมุงหมายไวรองรับรางกายรวมถึงพื้นผิวของสวนเสริมใหเขาถึงเครื่องเลน  
2.12 พื้นปองกัน ( protective surfacing) หมายถึง วัสดุที่ใชเปนชั้นบนสุดของพื้นที่ใชเลน เพื่อลดแรงกระแทก  
2.13 พื้นที่การตก ( falling space) หมายถึง พื้นที่โดยรอบอุปกรณโยก ที่ผูเลนอาจตกจากเครื่องเเลน  
2.14 พื้นที่อิสระ  (free space) หมายถึง  พื้นที่โดยรอบอุปกรณโยกบริเวณที่ผูเลนจะถูกบังคับใหเกิดการเคลื่อนตัว
ตามการเลน 
2.15 พื้นที่ใชเลน ( use zone) หมายถึง พื้นที่โดยรอบ อุปกรณโยกซึ่งผูเลนใชในการเขาออกหรือขึ้นลงเครื่องเลน 
รวมถึงพื้นที่ที่ผูเลนอาจตกจากเครื่องเลน   
2.16 จุดหนีบ บด เฉือน (pinch, crush, and shear point) หมายถึง จุดหรือบริเวณที่ผูเลนอาจไดรับบาดเจ็บ
ระหวางการเลนเครื่องเลน  เชน การฟกช้ํา ถลอก เปนแผล ถูกบาด หรือกระดูกแตกหัก  
 
 
คําอธิบาย 
1 หมายถึง  มือจับ (hand support)  4 หมายถึง  ที่นั่ง (seat) 
2 หมายถึง  อุปกรณหลัก  5 หมายถึง  สวนรองรับ  
3 หมายถึง  ที่วางเทา (foot rest)  6 หมายถึง  แทนยึด  
รูปที่ 1 ตัวอยางอุปกรณโยก  
(ขอ 2.2 ขอ 2.3 และขอ 2.4 ) 
ค) กระดานหก  
ข) เครื่องเลนสปริง  
ก) มาโยก  
-2- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
3. ประเภทและแบบ 
3.1 อุปกรณโยก  แบงเปน 6 ประเภท  คือ 
3.1.1 ประเภท  1  
3.1.2 ประเภท  2  
3.1.3 ประเภท  3 แบงเปน 2 แบบ คือ   
3.1.3.1 แบบ 3 A  
3.1.3.2 แบบ 3 B  
3.1.4 ประเภท  4  
3.1.5 ประเภท  5  
3.1.6 ประเภท  6  
 
 
รูปที่ 2 ตัวอยาง อุปกรณโยกประเภท 1  
(ขอ 2.5) 
 
  
 
  
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
-3- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
 
 
 (กําหนดการเคลื่อนไหวไวลวงหนา)               (การเคลื่อนไหวแบบหลายทิศทาง ) 
รูปที่ 3  ตัวอยางอุปกรณโยกประเภท  2 
(ขอ 2.6) 
 
 
 
   แบบ 3 A       แบบ 3 B 
      (กําหนดการเคลื่อนไหวไวลวงหนา)           (การเคลื่อนไหวแบบหลายทิศทาง ) 
รูปที่ 4 ตัวอยางอุปกรณโยกประเภท 3 
(ขอ 2.7) 
 
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
 ทิศทางการเคลื่อนไหว  
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
-4- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
 
รูปที่ 5 ตัวอยางอุปกรณโยกประเภท 4 
(ขอ 2.8) 
 
 
คําอธิบาย 
1 หมายถึง  การเคลื่อนที่เปนวงกลมรอบกลางเสา  
2 หมายถึง  เคลื่อนไหวดวยการโยก  (rocking movement )  
รูปที่ 6 ตัวอยางอุปกรณโยกประเภท 5 
(ขอ 2.9 )  
 
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
-5- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
 
คําอธิบาย 
1 หมายถึง  เคลื่อนไหวแบบจํากัดการแกวง  (limited swinging movement ) 
2 หมายถึง  เคลื่อนไหวดวยการโยก  
รูปที่ 7  ตัวอยางอุปกรณโยกประเภท 6 
(ขอ 2.10 ) 
4. วัสดุ 
4.1 วัสดุ 
ตองเปนไปตามที่ผูทําระบุ 
4.1.1 โลหะ 
โลหะสําหรับทํา สวนประกอบ ตาง ๆ หรือที่ใชทําโครงสรางรับน้ําหนักตองเปนเหล็กกลาไรสนิม  
หรืออะลูมิเนียมเจือ  หรือเหล็กกลาคารบอนตาม  มอก. 107 หรือ  มอก. 528 หรือ มอก. 1228  
หรือ มอก. 1479  หรือ มอก. 1735 หรือเหล็กกลาอาบสังกะสีตาม มอก. 277  
หมายเหตุ ในกรณีใชโลหะอื่นที่มีคุณภาพดีกวา มอก. ที่กํา หนดในขางตน ใหผูทําแสดงเอกสารที่แสดงใหเห็นวา
วัสดุมีคุณลักษณะตามที่กําหนดไว 
4.1.2 พลาสติก  
พลาสติกสําหรับทําสวนประกอบตาง ๆ หรือที่ใชทําโครงสรางรับน้ําหนักตองเปนพลาสติก ตาม มอก. 816 
หรือ มอก. 1306 
 
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
ทิศทางการเคลื่อนไหว  
-6- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
 
4.1.3 ไม 
ที่ใชทําสวนประกอบตาง ๆ หรือที่ใชทําโครงสรางรับน้ําหนัก   
4.1.3.1 ตองมีความถวงจําเพาะไมนอยกวา 0. 65  
หมายเหตุ ใหผูทําแสดงเอกสารที่แสดงใหเห็นวาวัสดุมีคุณลักษณะตามที่กําหนดไว  
4.1.3.2 ตองเปนไมเนื้อแข็ง หรือไมเนื้อปานกลาง และที่แปรรูปตาม มอก.  424 
4.1.4 สี สารเคลือบ และสารตกแตงผิว  
สี สารเคลือบ และสารตกแตงผิว  ที่ใชทาสวนประกอบตาง ๆ หรือ วัสดุที่ใชทําโครงสรางรับน้ําหนัก ตองเปนไป
ตาม มอก. 272 หรือ มอก.327 หรือ มอก. 328 หรือ มอก. 357 หรือ มอก. 390 หรือ มอก. 684   
หรือ มอก. 691 หรือ มอก. 727 หรือ มอก. 734 หรือ มอก. 1048 หรือ มอก. 1069 หรือ มอก. 1098 
หรือ มอก. 1104 หรือ มอก. 1383 หรือ มอก. 1405 หรือ มอก. 1406 หรือ มอก. 1512 หรือ มอก. 1513 
หรือ มอก. 2215 หรือ มอก. 2321 หรือ มอก. 2386 หรือ มอก. 2387 หรือ มอก. 2442 หรือ มอก. 2514 
หรือ มอก. 2515 หรือ มอก. 2625 
5. คุณลักษณะที่ตองการ  
5.1 ลักษณะการตอประกอบอุปกรณ  
ตองยึดดวยสลักเกลียว ( bolts) และแปนเกลียว ( nut) ชนิดกันคลาย  
การทดสอบใหทําโดยการตรวจพินิจ 
5.2 การเกี่ยวหรือพัน ( entanglement)  
5.2.1 อุปกรณโยกตองมีพื้นผิวเรียบ หรือมีสวนยื่นล้ําหรือสวนหัวที่ยื่นเพื่อเพิ่มขนาดหรือเสนผานศูนยกลาง 
(projection which increase in size) จากพื้นผิวเริ่มตนกับปลายดานนอก ตองไมเกิน 3 mm  
การทดสอบใหทําโดยการตรวจพินิจ  หรือปฏิบัติตามขอ 9.1 กรณีมีสวนยื่นล้ําหรือสวนหัวที่ยื่นเพื่ อเพิ่ม
ขนาดหรือเสนผานศูนยกลางจากพื้นผิวเริ่มตน  
5.2.2 สลักเกลียวและแปนเกลียว  
ตองไมยื่นล้ําเกิน ทุกเกจทดสอบ  
การทดสอบใหปฏิบัติตามขอ 9.2 
5.2.2 สลักเกลียวและแปนเกลียว ตามขอ 5.2.2 ตองหุมดวยวัสดุปองกันขอบคม ตองติดแนนและไมหลุด ผูเลนไม
สามารถทําใหหลุดหรือคลายออกมาไดโดยไมใชเครื่องมือ  
การทดสอบใหปฏิบัติตามขอ 9.3 
5.3 การติดของนิ้ว  
สวนตาง  ๆ ของอุปกรณโยกตองไมมีชองวางหรือรูที่ทําใหนิ้วเด็กติด  ปลายทอตองมีวัสดุปดไมใหผูเลนสอดนิ้ว
เขาไปไดและตองไมสามารถถอดออกไดดวยมือเปลา  
-7- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
การทดสอบใหทําโดยการตรวจพินิจ 
5.4 ความสูงของการตก  
เมื่อวัดจากจุดศูนยกลางของที่นั่งหรือที่ยืน (stand ) ณ ตําแหนงสูงสุดในการเลน ตองไมเกินคาตามตารางที่ 1  
การทดสอบใหทําโดยวัดดวยเครื่องวัดละเอียด 1 mm 
ตารางที่ 1  ความสูงของการตก 
(ขอ 5.4 ) 
ประเภท  แบบ ความสูงของการตก  ไมเกิน  
mm 
1 - 1 500 
2 - 1 000 
3 3A 1 000  
3B 1 000  
4 - 1 000  
5 - 2 000  
6 - 2 000  
5.5 ความลาดเอียงของที่นั่งหรือที่ยืน  
เมื่อทดสอบตาม BS EN 1176- 6 : 2017 Annex B แลว ความลาดเอียงของที่นั่งหรือที่ยืน ตองไมเกิน คาตาม
ตารางที่ 2 
ตารางที่ 2 ความลาดเอียงของที่นั่งหรือที่ยืน  
(ขอ 5. 5) 
ประเภท  แบบ ความลาดเอียงของที่นั่งหรือที่ยืนไมเกิน  
องศา 
1 - 20 
2  30 
3 3A 30 
3B 30 
4 - 20 
5 - ไมทดสอบ  
6 - ไมทดสอบ  
 
 
 
 
-8- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
 
5.6 ที่วางเทา (ถามี) 
5.6.1 ตองแนนหนาและไมสามารถถอดออกไดโดยใชมือเปลา 
การทดสอบใหปฏิบัติตามขอ 9.3 
5.6.2 ตองออกแบบไมใหเทาติด 
การทดสอบใหทําโดยการตรวจพินิจ 
5.6.3 เมื่อทดสอบตาม BS EN 1176- 6 : 2017 Annex E  แลว ตองไมมีสวนที่ยื่นล้ําเกินเกจทดสอบ  
5.7 มือจับ 
5.7.1 ตองแนนหนาและไมสามารถ ถอดออกไดโดยใชมือเปลา 
การทดสอบใหปฏิบัติตามขอ 9.3 
5.7.2 เมื่อทดสอบตาม BS EN 1176- 6 : 2017 Annex E  แลว ตองไมมีสวนที่ยื่นล้ําเกินเกจทดสอบ  
5.8 คุณลักษณะที่ตองการเพิ่มเติม  
5.8.1 อุปกรณโยกประเภทที่ 1  
เมื่อทดสอบตาม  BS EN 1176- 6 : 2017 Annex D แลว  และวัดระยะทาง 1 500 mm จากจุดแกน   
ดังรูปที่ 8  คาเบี่ยงเบนจากดานขางตองไมเกิน 140 mm 
 
 
 
หนวยเปนมิลลิเมตร  
คําอธิบาย 
1 หมายถึง  ที่นั่ง 
รูปที่ 8  การเบียงเบนจากดานขาง ของอุปกรณโยกประเภท  1 
(ขอ 5.8.1) 
 
คาเบี่ยงเบนจากดานขาง  
1 500  
-9- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
 
5.8.2 อุปกรณโยกประเภทที่ 3 แบบ 3A 
เมื่อทดสอบตาม BS EN 1176-6 : 2017 Annex D แลว  การเปลี่ยนแปลงของมุมระหวางการหมุนรอบ
แกนแนวตั้งจะตองไมเกิน 5º หรือไมเกิน 10 mm  จากแกนแนวตั้ง  (ดังรูปที่ 9 ) ขณะอุปกรณโยกรับ
น้ําหนักผูเลนสูงสุดตามที่ผูทําระบุ 
 
คําอธิบาย 
1 หมายถึง  ตําแหนงที่นั่ง  
2 หมายถึง  แกนแนว  (horizontal axis ) 
3 หมายถึง  แกนตามยาว  (longitudinal axis ) 
4 หมายถึง  การเบี่ยงเบนของแกนตามยาวเมื่อ ใหแรง  F 
รูปที่ 9  การเบียงเบนของอุปกรณโยกประเภทที่ 3 แบบ 3 A 
(ขอ 5.8.2 ) 
5.8.3 อุปกรณโยกประเภทที่ 4 
ชวงการเคลื่อนไหวทั้งหมด ตองไมเกิน 600 mm 
การทดสอบใหทําโดยวัดดวยเครื่องวัดละเอียด 1 mm วัดในขณะเลน  
5.8.4 อุปกรณโยกประเภทที่ 6 
5.8.4.1  เมื่อวัดจากตําแหนงสูงสุด ดังรูปที่ 1 0 ความสูงของการตก  ตองไมเกิน 2 000 mm  
การทดสอบใหทําโดยวัดดวยเครื่องวัดละเอียด 1 mm 
5.8.4.2  เมื่อทดสอบดวยการแกวงที่นั่งหรือที่ยืน (สวนที่เคลื่อนไหวแบบจํากัดการแกวง) ในตําแหนง ที่กําหนด
ตามรูปที่ 10  ตองมีระยะหางจากแทนยึดไมนอยกวา 1 000  mm  
การทดสอบใหทําโดยวัดดวยเครื่องวัดละเอียด 1 mm 
แกนแนวตั้ง  
-10- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
 
หนวยเปนมิลลิเมตร  
คําอธิบาย 
α หมายถึง  ความโนมเอียงสูงสุดขณะใชงานอุปกรณโยก  
Y หมายถึง  ความสูงของการตก  
รูปที่ 10 การเบียงเบนของอุปกรณโยกประเภทที่ 6  
(ขอ 5.8.4.1 และขอ 5.8.4.2) 
6. การบรรจุ  
6.1 ใหบรรจุสวนประกอบตาง  ๆ ของอุปกรณโยกไวดวยกันเปนชุด  พรอมกับคูมือการติดตั้งและบํารุงรักษา โดยมี
วัสดุหุมหอหรือผูกมัดเพื่อปองกันความเสียหาย  
7. เครื่องหมายและฉลาก  
7.1 ที่อุปกรณโยก  อยางนอยตองมีเลข อักษร หรือเครื่องหมายแจงรายละเอียดตอไปนี้ใหเห็นไดงาย ชัดเจน  
และถาวร  
(1) ชื่อผลิตภัณฑตามมาตรฐานนี้หรือชื่ออื่นที่สื่อความหมายวาเปนผลิตภัณฑตามมาตรฐานนี้  
(2) ประเภทและแบบ  
(3) ขนาดโครงสราง ( playstructure) ความกวาง x ความยาว x ความสูง เปน มิลลิเมตร หรือเซนติเมตร  
หรือเมตร  
(4) มวลสูงสุดที่เครื่องเลนสามารถรับน้ําหนักได เปน กิโลกรัม 
(5) พื้นที่ใชเลน  ความกวาง x ความยาว เปน มิลลิเมตร หรือเซนติเมตร หรือเมตร  
(6) ขอความที่ระบุอายุของผูเลน เชน สําหรับเด็กอายุ 5 ป ขึ้นไป ถึง 12 ป  
(7) เดือน ป ที่ทํา 
(8) คําเตือนที่แสดงขอความวา “หากไมไดทําการยึดติดกับพื้น อาจเปนอันตรายถึงชีวิต” 
α สูงสด 
แทนยึด  
-11- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
(9) รหัสรุนที่ทํา 
(10) ชื่อผูทํา หรือโรงงานที่ทํา หรือเครื่องหมายการคาที่จดทะเบียน 
หมายเหตุ  ขอ 7.1 (8) ใหใชตัวอักษรสีตัดกับสีพื้น ขนาดไมต่ํากวา 5 mm 
7.2 ตองมีคูมือการติดตั้งเปนภาษาไทย รายละเอียดใหเปนไปตามภาคผนวก ข. และคูมือการใชงานเปนภาษาไทย  
รายละเอียดใหเปนไปตามภาคผนวก ค .  
7.3 ในกรณีที่ใชภาษาตางประเทศดวย ตองมีความหมายตรงกับภาษาไทยที่กําหนดไวขางตน  
8. การชักตัวอยางและเกณฑการตัดสิน  
8.1 การชักตัวอยางและเกณฑการตัดสินใหเปนไปตามภาคผนวก ก.  
9. การทดสอบ 
9.1 สวนยื่นล้ํา 
9.1.1 เครื่องมือ  
9.1.1.1 เกจทดสอบตามรูปที่ 11 หรือเวอรเนียที่วัดไดละเอียดไมนอยกวา 0.1 mm  
 
หนวยเปนมิลลิเมตร  
รูปที่ 11 เกจทดสอบที่สามารถวัดความหนาได 3 mm 
(ขอ 9.1.1.1) 
9.1.2 วิธีทดสอบ 
9.1.2.1 กรณีใชเกจทดสอบวัด 
(1) นําเกจทดสอบครอบบนสวนที่ยื่นและสัมผัสกับพื้นผิวเริ่มตนของตัวอยาง แลวตรวจสอบวาสวน
ที่ยื่นโผลพนออกมาเหนือผิวหนาของเกจทดสอบหรือไม 
(2) กรณีสวนที่ยื่นที่ตั้งฉากกับพื้นผิวเริ่มตน ใหใชเกจทดสอบตามขอ 9.1.1.1 วัดความหนาของสวนที่ยื่น  
-12- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
9.1.2.2 กรณีใชเวอรเนียวัด 
(1) ใชเวอรเนียวัดสวนที่ยื่นโผลพนเหนือผิวของ โครงสราง แลวตรวจสอบวาสวนที่ยื่นเกินเกณฑ
หรือไม  
(2) กรณีสวนที่ยื่นที่ตั้งฉากกับพื้นผิวเริ่มตน ใหใชเวอรเนียวัดความหนาของสวนที่ยื่น 
9.2 สลักเกลียวและแปนเกลียว  
9.2.1 เครื่องมือ  
9.2.1.1 เกจทดสอบ มีรูปรางและขนาดตางกัน 3 แบบ ตามรูปที่ 12 
หนวยเปนมิลลิเมตร  
รูปที่ 12 เกจทดสอบ ขนาดตางกัน 3 แบบ  
(ขอ 9.2.1.1) 
9.2.2 วิธีทดสอบ 
เลือกเกจทดสอบตามขอ 9.2.1.1 วางครอบสลักเกลียวและแปนเกลียวตามตําแหนงตาง  ๆ ที่ปรากฏ  
ตรวจดูวามีสวนปลายที่ยื่นล้ํา พนออกมาจากเกจทดสอบหรือไม วิธีการวางเกจทดสอบตามรูปที่ 13  
 
 
 
  
 
 
-13- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
 
 
รูปที่ 13 ตําแหนงการทดสอบปลายที่ยื่นล้ํา ของสลักเกลียวและแปนเกลียว  
(ขอ 9.2.2) 
9.3 ความทนแรงดึง 
9.3.1 อุปกรณ  
9.3.1.1 มาตรวัดแรงดึงที่มีความแมนยํา ± 2 N 
9.3.1.2 คีมหนีบ  (clamp) ที่ไมทําใหตัวอยางทดสอบเสียหาย  (ดูรูปที่ 14) 
 
  
 
 
 
 
 
คําอธิบาย  
1  คือ แผนกลม  
รูปที่ 14 ตัวอยางคีมหนีบที่ไมทําใหตัวอยาง ทดสอบเสียหาย  
(ขอ 9.3.1.2) 
9.3.2 วิธีทดสอบ 
9.3.2.1 ใชคีมหนีบจับตัวอยางทดสอบ 
9.3.2.2 ออกแรงดึงในแนวขนานกับแกนหลักของ ตัวอยางทดสอบจนอานคาแรงดึงได ( 70 ± 2) N ภายใน
เวลา 5 s แลวคงแรงดึงนี้ไวเปนเวลา 10 s หากวัสดุปองกันไมหลุดถือวาผานการทดสอบ  
ตําแหนงที่ 1 
ตําแหนงที่ 2  
 ตําแหนงที่ 3  
-14- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
ภาคผนวก ก. 
การชักตัวอยางและเกณฑตัดสิน  
(ขอ 8.1)  
ก.1 รุน ในที่นี้หมายถึง อุปกรณโยกประเภทและ แบบเดียวกัน ทําจากวัสดุชนิดเดียวกัน โดยกรรมวิธีเดียวกัน ที่ทํา
หรือสงมอบหรือซื้อขายในระยะเวลาเดียวกัน  
ก.2 การชักตัวอยางและเกณฑตัดสิน ใหเปนไปตามแผนการชักตัวอยางที่กําหนดตอไปนี้ หรืออาจใชแผนการชัก
ตัวอยางอื่นที่เทียบเทากันทางวิชาการกับแผนที่กําหนดไว  
ก.2.1 การชักตัวอยางและการยอมรับสําหรับทดสอบการบรรจุ และเครื่องหมายและฉลาก  
ก.2.1.1  ใหชักตัวอยางโดยวิธีสุมจากรุนเดียวกัน 1 ชุด 
ก.2.1.2  ตัวอยางตองเปนไปตามขอ 6.1 และขอ 7. จึงจะถือวาอุปกรณโยก รุนนั้นเปนไปตามเกณฑที่กําหนด 
ก.2.2 การชักตัวอยางและการยอมรับสําหรับทดสอบวัสดุและ คุณลักษณะที่ตองการ  
ก.2.2.1  ใหใชตัวอยางที่ผานการทดสอบจากขอ ก.2.1  
ก.2.2.2  ตัวอยางตองเปนไปตาม ขอ 4. และขอ 5. จึงจะถือวาอุปกรณโยก รุนนั้นเปนไปตามเกณฑที่กําหนด 
ก.3 เกณฑตัดสิน  
ตัวอยางอุปกรณโยกตองเปนไปตามขอ ก.2.1 .2 และขอ ก.2.2.2 จึงจะถือวาอุปกรณโยกรุนนั้นเปนไปตาม
มาตรฐานผลิตภัณฑอุตสาหกรรมนี้ 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
-15- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
ภาคผนวก ข. 
คูมือการติดตั้ง  
(ขอ 7.2) 
ข.1 การติดตั้ง ( Installation)  
ข.1.1 ความรับผิดชอบของผูทําและผูออกแบบ  
ตองจัดทําคําแนะนําขั้นตอนการติดตั้งอุปกรณโยก  และรายการสวนประกอบทั้งหมดอยางชัดเจน  
และครอบคลุมความปลอดภัยอยางถูกตองตามหลักวิศวกรรม (เชน ฐานเครื่องเลนตอง ยึดติดกับพื้นสนาม) 
รวมทั้งคูมือการตรวจสอบ การบํารุงรักษา คําแนะนําเรื่องการซอมแซม โดยมีรายละเอียดอยางชัดเจน  
และครอบคลุมความปลอดภัยอยางถูกวิธีตามหลักวิศวกรรม 
ข.1.2 ความรับผิดชอบของผูปฏิบัติหนาที่และเจาของสถานที่ 
ข.1.2.1 ตองปฏิบัติตามขั้นตอนการติดตั้ง อุปกรณโยก  มีการตรวจสอบ บํารุงรักษาตามวิธีและระยะเวลาที่
กําหนด 
ข.1.2.2 ตองจัดทําพื้นปองกัน /พื้นที่ใชเลนของ อุปกรณโยกตามขอ ข .2  
ข.1.2.3 เจาของสถานที่ตองจัดใหมีผูดูแลและแนะนําวิธีการเลนอยางถูกวิธี 
ข.1.2.4 ตองจัดทําปายแนะนําเตือน ( instruction sign) ที่ติดตั้งอยางถาวรในบริเวณที่ไมทําใหเกิด 
การบาดเจ็บ พื้นสีขาว และตัวอักษรสีน้ําเงิน ขนาดตัวอักษรไมนอยกวา 20  mm และใหมีความสูง
จากพื้นดินไมนอยกวา 600  mm แตไมเกิน 2 000  mm ซึ่งแสดงรายละเอียด เชน อายุผูเลน วิธีเลน 
มวลสูงสุดที่เครื่องเลนสามารถรับน้ําหนักได เปน กิโลกรัม และคําเตือน อานไดอยางชัดเจน  
ข.2 พื้นปองกัน   
ข.2.1 ใชพื้นทรายน้ําจืดขนาดเบอรกลางความหนาอยางนอย 300 mm หรือพื้นยางสังเคราะหที่มีความหนา
สามารถรับแรงตกกระแทกไดอยางปลอดภัยตามขอกําหนดเรื่องความสูงของการตกตามมาตรฐานของ
เครื่องเลน  
ข.2.2 เจาของและผูปฏิบัติหนาที่ตองรักษาบริเวณพื้น ปองกัน/พื้นที่ใชเลน/บริเวณใชงานของ อุปกรณโยกให
ปราศจากวัสดุไมพึงประสงค อันอาจกอใหเกิดอุบัติเหตุ และพื้นที่ปองกันตองมีความสะอาด ไมมีมูลสัตว
ตาง ๆ 
ข.2.3 การบันทึก ( record) เจาของและผูปฏิบัติหนาที่ตองจัดทําบันทึกเกี่ยวกับการติดตั้ง การตรวจสอบ  
การบํารุงรักษา และการซอมแซม อุปกรณโยกสําหรับใชในที่สาธารณะ  
ข.3 การบํารุงรักษาและการตรวจสอบ 
ข.3.1 การตรวจสอบภายใน 
ข.3.1.1 กระทําโดยเจาหนาที่ที่ไดรับการอบรมหรือวิศวกร 
ข.3.1.2 ระยะเวลาในการตรวจสอบภายในทุก ๆ วันที่มีการเลน เชน 7 วัน 1 เดือน 1  ป และตองมีการบันทึก  
 
-16- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
ข.3.2 การตรวจสอบภายนอก  
ข.3.2.1 กระทําโดยทีมนายชาง  หรือวิศวกร หรือเจาหนาที่ทองถิ่น หรือบริษัทผูเชี่ยวชาญ 
ข.3.2.2 ระยะเวลาในการตรวจสอบภายนอก ทุก 6 เดือน หรือ 1 ป  
ข.3.3 การตรวจ เชน ความมั่นคงแข็งแรงของฐานราก จุดยึดตาง ๆ กรณีที่พบความบกพรอง เชน ฐานรากไมมั่ นคง 
ตัวเครื่องเลนเอียงเกิน 15 º จุดยึดไมมั่นคง  ใหยุติการเลนทันที และดําเนินการแกไขปรับปรุงโดยนายชาง
หรือวิศวกรที่มีความชํานาญและเชี่ยวชาญ (โดยผูชํานาญและเชี่ยวชาญตองมีประสบการณทํางานดาน
เครื่องเลนไมนอยกวา 3 ป)   
-17- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
ภาคผนวก ค. 
คูมือการใชงาน  
(ขอ 7.2) 
ค.1 คูมือการใชงาน อยางนอยตองมีรายละเอียดดังตอไปนี้ 
ค.1.1 ที่อยูและหมายเลขโทรศัพทของผูทําหรือ ฝายบริการลูกคา 
ค.1.2 ขนาดโครงสราง (play structure) ของอุปกรณโยก  ความกวาง  ความยาว  และความสูง  เปน มิลลิเมตร   
หรือเซนติเมตร  หรือเมตร  
ค.1.3 อายุของผูเลน เชน สําหรับเด็กอายุ 5 ป ขึ้นไป ถึง 12 ป  
ค.1.4 มวลของอุปกรณโยก  เปน กิโลกรัม 
ค.1.5 อายุการใชงานของเครื่องเลน เปน ป 
ค.1.6 มวลสูงสุดที่เครื่องเลนสามารถรับน้ําหนักได เปน กิโลกรัม  
ค.1.7 วิธีเลนที่ถูกตอง คําแนะนํา และคําเตือน  
ค.1.8 วิธีการติดตั้งและระยะปลอดภัย  
ค.1.9 ขอแนะนําดานความปลอดภัย เชน 
ค.1.9.1 ควรตรวจสอบความปลอดภัยของอุปกรณเครื่องเลน โดย นายชางหรือวิศวกรที่มีความชํานาญ  
และเชี่ยวชาญอยางสม่ําเสมอ  
ค.1.9.2 ตองมีผูควบคุมดูแลขณะเลน  
ค.1.9.3 ตองติดตั้งอุปกรณเครื่องเลนในพื้นที่ที่เหมาะสม เชน พื้นยางสังเคราะห พื้นทราย 
ค.1.9.4 อาคารบริเวณที่ติดตั้งเครื่องเลนควรมีระบบปองกันฟาผา 
ค.1.9.5 กรณีสวนประกอบเกิดสนิมผิวไมเกิน 25 % สามารถปรับปรุงทําความสะอาดหรือทาสี หรือกรณีเกิด
สนิมขุมมากกวา 30 % ใหเลิกใชงานเครื่องเลนนั้นทันที และกรณีสวนประกอบเปนไมและพลาสติก
เกิดการชํารุด เชน ผุ แตก เสื่อมสภาพ ใหเลิกใชทันที 
 
 
 
  
 
  
-18- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐานมอก. 3000 เลม 4 -2563  
ภาคผนวก ง. 
พื้นที่การตก 
(แนะนํา)  
ง.1 พื้นที่การตก  
ในการออกแบบ อุปกรณโยกใหมีความปลอดภัยในการเลน แนะนําใหออกแบบ อุปกรณโยกใหมีพื้นที่การตก  ดังนี้ 
ง.1.1 กรณีอุปกรณโยกประเภท 1 ประเภท 2 ประเภท 3 และประเภท 4  
ง.1.1.1 เมื่อวัดจากขอบของอุปกรณในตําแหนง สูงสุด ดังรูปที่ ง .1 พื้นที่การตกจะตองไมนอยกวา 1 000 mm  
ง.1.1.2 เมื่อผูเลนใชอุปกรณ ในทายืน  ดังรูปที่ ง .1 พื้นที่การตกจะตองไมนอยกวา 1 500 mm 
ง.1.2 กรณีอุปกรณโยกประเภท 5 และประเภท 6 
พื้นที่การตกใหเปนไปตาม BS EN 1176-1 : 2017 ขอ 4.2.8.4 และขอ  4.2.8.2.5 
ง.1.3 กรณีอุปกรณโยกประเภท 2 ประเภท 3 และประเภท 4 พื้นที่กระแทกตองมีความสูงของการตกวิกฤต 
(critical fall height) ไมนอยกวา 600  mm 
 
คําอธิบาย 
1 หมายถึง  สวนยึดโดยเครื่องเลน ( space occupied by the equipment ) 
2 หมายถึง  พื้นที่การตก  
3 หมายถึง  พื้นที่อิสระ  
4 หมายถึง  พื้นปองกัน  
x หมายถึง  ขอบเขตของพื้นที่การตก  
y หมายถึง  ความสูงของการตก  
รูปที่ ง .1 พื้นที่การตก พื้นที่อิสระ  และพื้นปองกัน  ของอุปกรณโยก  
(ขอ ง.1.1.1 และขอ ง.1.1.2) 
________________________________________  
-19- 
ห้ามใช้หรือยึดถือร่างนี้เป็นมาตรฐาน