TCVN  
 T  I  Ê  U   C  H  U  Ẩ  N    Q  U  Ố  C   G  I  A  
 
 
 
 
 
 
TCVN ........ :2021 
Xuất bản lần 1  
(Dự thảo)  
 
 
 
 
 
GIỐNG CÂY ĂN QUẢ LÂU NĂM  –                                                          
CÂY ĐẦU DÒNG, VƯỜN CÂY ĐẦU DÒNG –                    
PHẦ N 2: CÂY BƯỞI  
Fruit tree cultivar – Elite tree and Elite orchard  
Part 2: Pummelo  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
HÀ NỘI – 2021 TCVN ………:2021  
2 
  TCVN ……..:2021  
   
 
 
Lời nói đầu  
TCVN …:2021  do Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam biên soạn , Bộ Nông nghiệp  và 
Phát tri ển Nông thôn  đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, Bộ 
Khoa học và Công nghệ công bố.  
Bộ tiêu chuẩn TCVN ………:202 1 Giống cây ăn quả lâu năm – Cây đầu dòng và vườn cây 
đầu dòng  gồm các phần sau đây:  
- TCVN ………:202 1. Phần 1: C ây cam ; 
- TCVN ………:202 1. Phần 2: Cây bưởi ; 
- TCVN ………:202 1. Phần 3 : Cây chuối. 
 
 TCVN ………:2021  
4 
  
T I Ê U  C H U Ẩ N  Q U Ố C  G I A   TCVN …….. :2021 
 
Giống cây ăn quả lâu năm  – Cây đầu dòng và vườn cây 
đầu dòng  
Phần 2: Cây bưởi  
Fruit tree cultivar – Elite tree and Elite orchard  
Part 2: Pummelo 
1  Phạm vi áp dụng  
Tiêu chuẩn này quy định các tiêu chí đánh giá về cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng  đối 
với các giống cây trồng thuộc loài bưởi (Citrus grandis ). 
2  Thuật ngữ  và định nghĩa  
Trong t iêu chuẩn này sử dụng các thuật ngữ và định nghĩa sau :  
2.1  
Quần thể (Plant Population ) 
Tập hợp các cá thể của cùng một giống được trồng trong một phạm vi địa lý d o tổ chức 
có thẩm quyền bình tuyển xác định . 
2.2 
Cây đầu dòng  (Elite trees)  
Là cây tốt nhất được bình tuyển và công nhận từ q uần thể của một giống cây trồng . 
2.3 
Vườn cây đầu dòng (Elite orchard)  
Là vườn cây được nhân từ cây đầu dòng hoặc vườn cây do tổ chức, cá nhân thiết lập 
được thẩm định và công nhận . 
2.4 
Tính trạng đặc trưng của giống (Specific characteristics)  
Là những tính trạng được sử dụng trong khảo nghiệm đánh giá tính khác b iệt của giống .  
 TCVN ……..:2021  
   
3  Tiêu chuẩn chất lượng và yêu cầu kỹ thuật  
3.1  Cây đầu dòng  
- Phải được tổ chức có thẩm quyền công nhận theo quy định.  
- Phải mang các tính trạng đặc trưng của giống . 
- Phải có năng suất quả cao hơn tối thiểu 10% so với năng suất tru ng bình của quần thể tại 
nơi bình tuyển ; năng suất ổn định liên tục từ 3  vụ quả trở lên  tính đến thời điểm công nhận . 
- Phải đáp ứng giới hạn về mức độ nhiễm một số đối tượng sinh vật gây hại theo quy định tại 
Bảng 1.  
- Chỉ được khai t hác tối đa 5 đợt cành /năm . 
3.2  Vườn cây đầu dòng  
- Phải được thiết lập từ vật liệu nhân giống khai thác từ cây đầu dòng, vườn cây đầu dòng 
được công nhận theo quy định.  
- Phải được lưu giữ trong nhà lưới chống côn trùng , kích thước ô lưới đạt tối thiểu là 90 
ô/cm2. 
- Mỗi cây  chỉ được khai t hác tối đa 5 đợt cành/năm . 
- Phải đáp ứng giới hạn về mức độ nhiễm một số đối tượng sinh vật gây hại theo quy định tại 
Bảng 1.  
- Phải có hồ sơ thiết lập, nhật ký chăm sóc, lưu giữ, khai thác  và công nhận  vườn cây đầu 
dòng.  
Bảng 1 - Giới hạn  mức độ nhiễm một số đối tượng sinh vật gây hại trên  
cây bưởi đầu dòng và vườn cây bưởi  đầu dòng  
TT Chỉ tiêu  Thời 
điểm  
quan sát  Đơn vị 
tính Mức giới hạn  
Cây đầu 
dòng  Vườn 
cây đầu 
dòng  
1 Mức độ nhiễm bệnh loét  Tất cả 
các thời 
điểm  Cấp 
bệnh*  1 1 
2 Mức độ nhiễm bệnh chảy gôm  Tất cả Cấp 1 1 TCVN ………:2021  
6 
 các thời 
điểm  bệnh**  
3 Sự hiện diện vi khuẩn Liberibacter 
asiaticus gây bệnh greening  Tất cả 
các thời 
điểm  - Âm tính  Âm tính  
4 Sự hiện diện của virus  
Closterovirus gây bệnh tristeza  Tất cả 
các thời 
điểm  - Âm tính  Âm tính  
5 Mức độ nhện đỏ  Tất cả 
các thời 
điểm  Con/lá  <5 <5 
6 Tỷ lệ cây bị đục thân, đục cành  Tất cả 
các thời 
điểm  % 0 0 
Ghi chú:  
*: Phân cấp: cấp 0:  không có là bị bệnh; cấp 1: diện tích lá bị bệnh >0 – 5%; cấp 2: diện tích 
lá bị bệnh >5 – 10%;  cấp 3:  diện tích lá bị bệnh >10 - 15%;  cấp 4: diện tích lá bị bệnh >15 - 
25%;  cấp 5: diện tích lá bị bệnh >25%;  
**: Thang phân cấp: cấp 0:  không có là bị bệnh; cấp 1: diện tích lá bị bệnh >0 – 10%; cấp 2: 
diện tích lá bị bệnh >10 – 20%;  cấp 3: diện tích lá bị bệ nh >20 - 40%;  cấp 4: diện tích lá bị 
bệnh >40 - 60%;  cấp 5: diện tích lá bị bệnh >60%.  
4  Phương pháp kiểm tra  
- Kiểm tra hồ sơ về nguồn gốc , bình tuyển, thiết lập, công nhận cây đầu dòng  và vườn cây 
đầu dòng . 
- Kiểm tra các tính trạng  đặc trưng của giống:  theo các chỉ tiêu và mô tả tính trạng đặc trưng 
của giống quy định tại TCVN về khảo nghiệm tính khác biệt, tính đồng nhất và tính ổn định 
(DUS)  đối với giống cây trồng thuộc loài bưởi Citrus grandis . 
- Kiểm tra năng suất: thông qua xác định trực tiếp (ít nhất 2 năm) trên vườn kết hợp với 
phỏng vấn chủ hộ.  
- Kiểm tra mức độ nhiễm các đối tượng sinh vật gây hại : quan trắc trực tiếp trên vườn, đối 
chiếu với các triệu chứng  gây hại  đặc trưng của sinh vật hại  và kết hợp giám định sinh vật 
hại trong phòng thí ng hiệm. Kiểm tra sự hiện diện của vi khuẩn Liber ibacte r asiaticus  bằng kĩ 
thuật PCR và virus Closterovirus  kỹ thuật ELISA.      TCVN ……..:2021  
   
Thư mục tài liệu tham khảo  
[1] Bộ Nông nghiệp và PTNT (2007), Quy phạm khảo nghiệm tính khác biệt, tính đồng nhất 
và tính ổn định của  giống cam, quýt (Tiêu chuẩn ngành – 10TCN:2007)  
[2] Bộ Nông nghiệp và PTNT (2016),  Tiêu chuẩn ngành 10TCN 601-2004 Cây đầu dòng – 
Cây ăn quả  
[3] Bộ Khoa học và Công nghệ (2016), TCVN 9302: 2013 Cây giống cam, quýt, bưởi – Yêu 
cầu kỹ thuật . 
[4] Bộ Nông nghiệp và PTNT (2007), Quy phạm khảo nghiệm tính khác biệt, tính đồng nhất 
và tính ổn định của  giống cam, quýt (Tiêu chuẩn ngành – 10TCN:2007)  
[5] Bộ Nông nghiệp và PTNT (2013), Tiêu Chuẩn Quốc Gia TCVN 9302:2013. Cây giống 
cam, quýt, bưởi – Yêu cầu kỹ thuật.  
[6] Bộ Nông nghiệp  và PTNT (2018), Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 8550:2018. Giống cây 
trồng – Phương pháp kiểm định đồng ruộng.  
[7] Bộ Nông nghiệp và PTNT (2010), Quy chuẩn Việt Nam QCVN 01 -38: 2010/BNNPTNT: 
Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về phương pháp điều tra phát hiện dịch hại cây trồng.  
[8] Bộ Nông nghiệp và PTNT (2012), Quy chuẩn Quốc gia QCVN 01 – 119:2012/BNNPTNT 
về phương pháp điều tra phát hiện sinh vật hại trên cây ăn quả có múi.