Mówca: Sławomir Ćwik
Data: 2025-08-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu klubu Polska 2050 przedstawić stanowisko klubu wobec projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Projektowane zmiany przepisów są związane z pracami deregulacyjnymi rządu i dzielą się niejako na dwa bloki. Pierwszy dotyczy kwestii wykazania umocowania do działania w imieniu strony. Zgodnie z proponowanymi zmianami przepisów strona nie będzie już musiała składać np. odpisów z KRS w celu wykazania umocowania podmiotu. Dotyczy to sytuacji, gdy dane można pozyskać z publicznie dostępnych rejestrów. Chodzi oczywiście, rozumiem, o rejestry publiczne. Wątpliwości co do tego przedstawił pan poseł Warchoł. Nie znam jeszcze poprawek zgłoszonych przez klub Koalicji Obywatelskiej. Być może jest zawężenie, że chodzi o rejestry publicznie ogólnodostępne. Zmiana w tym zakresie byłaby ze wszech miar uzasadniona. Pozwoliłoby to ograniczyć, krótko mówiąc, zużycie ogromnych ilości papieru, które dzisiaj strona musi wydrukować. Odpisy z KRS-u często mają bardzo wiele stron. To już nie byłoby konieczne. Pracownicy sekretariatów sądów przy sprawdzaniu wymogów formalnych każdego pisma procesowego bez problemu będą mogli sprawdzić przy pomocy ogólnodostępnych rejestrów publicznych właściwą reprezentację strony, to, czy osoba, która podpisuje się jako członek zarządu, prezes zarządu, faktycznie jest tą osobą i czy zgodnie z wykazem w rejestrze jest umocowana do takiego, a nie innego działania. De facto zmiana będzie polegała tylko na tym, że to, co dzisiaj trzeba wykazać za pomocą np. 20-stronicowego wydruku z KRS, będzie zastąpione w piśmie procesowym tylko powołaniem się na tę okoliczność w celu wykazania zasad umocowania, zasad reprezentacji, a pracownik sekretariatu sądu w ramach sprawdzania wymogów formalnych zweryfikuje dane w publicznie dostępnym rejestrze. Rzecz wydaje się oczywista, powinno to od dawna funkcjonować w systemie i bardzo dobrze, że jest to wprowadzane. Kolejne kwestie są bardziej szczegółowe. Jedna z nich dotyczy wprowadzenia do procedury instytucji przyjaciela sądu. Faktycznie w przypadku postępowań, które są w pewien sposób, można powiedzieć, nowe i w przypadku których nie jest jeszcze wypracowana praktyka orzecznicza, a które są ważne dla interesu społecznego, bardzo dobrym rozwiązaniem jest to, że sąd będzie mógł zwrócić się do organizacji społecznej lub organu administracji publicznej o udzielenie informacji, o przedstawienie wiedzy szczególnej z zakresu rozumienia określonych kwestii, co może być bardzo przydatne do wyjaśnienia sprawy i do tego, żeby była ona lepiej przyjęta przez strony i nie była kwestionowana. Oczywiście tutaj trzeba zrobić zastrzeżenie, że jest to możliwe, jeżeli nie będzie to w znaczący sposób wydłużało postępowania. Analogiczny charakter ma kolejna zmiana, która dopuszcza odejście przez sąd od ogólnej zasady łączenia skarg o podobnym charakterze. Wskutek tego postępowanie mogłoby być nadmiernie wydłużone lub nawet nigdy się nie zakończyć. Sąd będzie mógł pogrupować sprawy w zakresie różnych postępowań. Te sprawy, które z przyczyn formalnych nie mogą być zakończone, np. ze względu na brak możliwości ustalenia strony lub jej adresu, gdy nie jest np. możliwe wyznaczenie kuratora, będą mogły być wyłączone, a pozostałe sprawy będą załatwione. Trzeba podkreślić, że proponowana zmiana jest także wynikiem orzeczenia TSUE z grudnia 2024 r. Ostatnia sprawa, która wydaje się oczywista, dotyczy przyznania stronom we wszystkich postępowaniach zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, gdy zażalenie okaże się zasadne. Klub Polska 2050 będzie popierał ten projekt ustawy. Z przyjemnością zapoznamy się z poprawkami złożonymi przez klub Koalicji Obywatelskiej. Dziękuję. (Oklaski)