Mówca: Radosław Lubczyk
Data: 2023-07-11 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Polska mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz niektórych innych ustaw. Propozycje przedstawione w ustawie przez wnioskodawców zasługują na rozważenie. Propozycje te są w wielu przypadkach wynikiem konsensusu, w którego wypracowywaniu oprócz strony rządowej wzięły udział strona społeczna, samorządowa i medyczna, tj. Naczelna Izba Lekarska czy Naczelna Izba Aptekarska. Sam projekt ustawy jest bardzo obszerny, ma prawie 100 stron. Można powiedzieć, że sukcesem jest wypracowany w bólach konsensus dotyczący wprowadzenia obniżki, jeśli chodzi o leki produkowane w Polsce, dotyczący aktualizacji marży hurtowej czy wprowadzenia modelu finansowania aptek dyżurujących. Nie zmienia to faktu, że tryb przedstawienia poprawek był oburzający. Zostaliśmy tym zaskoczeni 5 lipca, tuż przed rozpoczęciem posiedzenia Komisji Zdrowia. Niestety nie ułatwia to rozmów mających na celu wprowadzenie dobrych rozwiązań. Najważniejszym elementem autopoprawki są zmiany limitu finansowania. Przed zatwierdzeniem noweli w wypadku leku recepturowego przepisanego na zniżkę pacjent płacił wyłącznie kwotę ryczałtową. Od 1 lipca 2023 r. ryczałt wynosi 18 zł. Apteka uzyskiwała natomiast stałą marżę za zrobiony lek - 25% kosztu wykonania preparatu recepturowego. Pozostałe koszty ponosił Narodowy Fundusz Zdrowia. Autopoprawka natomiast zakłada wprowadzenie limitu refundacji dla każdego pojedynczego składnika recepturowego. Dla danego roku będzie on wyznaczany na postawie rozkładu cen składnika z poprzednich 12 miesięcy i będzie równy kwocie odpowiadającej 15 percentylom. Oznacza to, że razem z ryczałtem pacjent zapłaci kwotę będącą różnicą pomiędzy aktualnymi cenami hurtowymi składników swojego leku a ustalonymi urzędowo niższymi kwotami limitu. Cieszy fakt, że część poprawek została przyjęta, jednak to wciąż jest niewystarczające. Na pewno dużym ukłonem jest to, że ustawa rozwiązuje problemy znane od kilkunastu lat, a nawet od kilkudziesięciu lat, takie jak dyżury aptek czy marże. Dobra wiadomość dotyczy też prawa do zwrotu leku, który stracił refundację, oraz zmiany listy refundacyjnej co 3 miesiące zamiast co 2 miesiące. Te zmiany zgłaszała strona farmaceutyczna i z pewnością sukcesem jest to, że te zmiany pojawiły się w ustawie. Poszczególne przepisy i propozycje wymagają doprecyzowania, jak np. sprawa refundacji leków OTC, czyli tych bez recepty. W Polsce wartość całego rynku leków w 2022 r. to ok. 45 mld zł, z czego refundowane leki na receptę to 14,5 mld zł, leki dostępne bez recepty, suplementy diety i kremy to 9,5 mld zł, a nierefundowane leki na receptę to aż 21,4 mld zł. To jest sprawa, co do której warto by było, żeby pochyliło się nad nią Ministerstwo Zdrowia, ponieważ może to doprowadzić do pewnych absurdów, np. że ważne leki nie będą dostępne, na każdą kieszeń, a to tylko i wyłącznie dlatego, że będą bez recepty. Nie możemy sobie pozwolić, by polski rynek zalały tańsze zamienniki z Azji, które całkowicie wyprą leki produkowane w Polsce. Polską racją stanu jest bowiem wspierać naszych przedsiębiorców, bo na tym skorzysta też pacjent. Długoterminowo, w przypadku zalania rynku tańszymi zamiennikami z zagranicy, stracimy na tym wszyscy, nie tylko pacjenci, ale również budżet państwa. Co do zasady Klub Parlamentarny Koalicja Polska będzie popierał omawiany projekt ustawy, choć jesteśmy zdania, że nadal trzeba wypracowywać rozwiązania wielu palących kwestii, które zgłaszała strona społeczna. My jako klub Koalicja Polska składamy dwie poprawki. O jednej poprawce już mówiła pani poseł Skowrońska. Mówimy o tym, żeby jednak zastanowić się nad wykreśleniem takiego wyrażenia jak: wyroby medyczne, ponieważ to może doprowadzić do tego, że nagle polskie firmy będą regulowane i że np. chińskie zamienniki tych wyrobów również przyjadą do Polski, na czym rzeczywiście straci polski przedsiębiorca, polscy pacjenci. Tutaj jest też mowa o tym, że rzeczywiście może to doprowadzić do tego, jak pokazał koronawirus, że zostaną przerwane (Dzwonek) szlaki dostaw. A więc to jest jedna poprawka. I druga poprawka dotyczy tego, żeby jednak w dalszym ciągu po COVID-zie w aptekach można było wypisywać recepty na szczepienia i żeby farmaceuci mogli szczepić pacjentów. Dziękuję bardzo. (Oklaski)