Mówca: Andrzej Grzyb
Data: 2026-02-12 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Szanowne Panie i Panowie Ministrowie! Chciałbym bardzo serdecznie podziękować za tę długą i naprawdę emocjonującą dyskusję. Jako poseł sprawozdawca mogę mieć satysfakcję, że przedłożony projekt mimo wielu kontrowersji jednak pokazał, że w tej Izbie jest zgodność co do tego, że modernizacja polskiej armii jest naszym wspólnym zadaniem. Mamy tylko inne spojrzenie w kwestii narzędzi, którymi chcemy ten cel osiągnąć. To, co zostało akurat zaproponowane w nowym projekcie ustawy, wydaje się według mnie jako posła sprawozdawcy, ale też osobiście jako posła na Sejm, rozwiązaniem celowym i dobrym. Jednocześnie rozwiązuje to wiele problemów związanych nie tylko z modernizacją, ale również z finansowaniem i ze stabilnością finansów publicznych. Przecież w ten sposób omijamy pewne rafy, które są związane m.in. z kotwicą budżetową. To też jest ważny element. Chcę też powiedzieć, że cały ten program modernizacji polskich Sił Zbrojnych do roku 2039 jest tutaj wpisany dzięki pracy Sztabu Generalnego zajmującego się przygotowaniem całego katalogu przedsięwzięć, które mają być z tym związane, oczywiście włącznie ze Strażą Graniczną, Policją oraz Ministerstwem Infrastruktury. Chciałbym jednak zrobić pewne zastrzeżenie, które odnosi się do wypowiedzi pana posła Koniecznego. Pan poseł powiedział, że amerykańskie gwarancje bezpieczeństwa chwieją się w podstawach. Osobiście tak nie uważam. Uważam, że tego typu stwierdzenia nie są korzystne z punktu widzenia polskiej polityki, bo Sojusz Północnoatlantycki i najważniejszy partner w tym Sojuszu, czyli Stany Zjednoczone, niezależnie od wyborów, które się dokonują w tym kraju w trakcie wyborów prezydenta, i zmienności polityki wewnętrznej, są najważniejszym naszym partnerem w Sojuszu. Nie powinniśmy używać określeń, które akurat być może budzą wątpliwości. Bardzo serdecznie do tego namawiam. Jednocześnie pojawiały się stwierdzenia, że korzystanie z mechanizmu SAFE, który jest w formie pożyczki, to jest jakoby zupełne novum. Nie jest to prawda. Pani poseł Wicha była uprzejma powiedzieć, że był mechanizm SURE, z którego korzystaliśmy, chroniąc miejsca pracy. To też był mechanizm mający charakter pożyczkowy. A Krajowy Plan Odbudowy? Proszę państwa, 36 mld euro w pożyczkach i 32 mld w postaci dotacji, ale całość to też jest mechanizm pożyczkowy, nic innego. Nie widziałem w polskim parlamencie dyskusji na temat przyjęcia Krajowego Planu Odbudowy. Pięciokrotnie występowałem na tej mównicy, prosząc ówczesnego premiera polskiego rządu, aby przedstawił założenia, projekt wstępny, projekt finalny, projekt, który został wysłany do Komisji Europejskiej. Odesłano mnie wtedy do konferencji prasowej, bo na konferencji prasowej można było się zapoznać z założeniami tego programu. Natomiast program związany z SAFE jest prezentowany Wysokiej Izbie. Był omawiany dwukrotnie w komisji obrony, na wspólnym posiedzeniu. Oczywiście czas nie jest tutaj sprzymierzeńcem, bo wiemy, że od marca powinien ten program funkcjonować. Dlatego być może ten pośpieszny tryb związany z przyjęciem wczoraj projektu ustawy przez rząd i następnie ze skróceniem terminu. To może sprawiać wrażenie, że istnieje jakieś ponadstandardowe przyśpieszenie, ale, proszę państwa, tu chodzi o stworzenie de facto technicznej ustawy, która pozwoli na pozyskanie pieniędzy. Przecież my na temat SAFE rozmawiamy w parlamencie co najmniej od pół roku. Od momentu, kiedy ten projekt został przyjęty w ramach polskiej prezydencji. Przecież to tutaj padały informacje, również w ramach spraw bieżących i innych przedstawianych Wysokiej Izbie. A więc osobiście nie sądzę, że tutaj była jakaś wyjątkowa dyskrecjonalność ze strony polskiego rządu, który nie chce przedstawić tego Wysokiej Izbie. W przypadku Krajowego Planu Odbudowy tak w istocie się stało. Rozumiem, że była wtedy wewnętrzna dyskusja w ramach ówczesnej koalicji. W szczególności zaś prezentacja tzw. kamieni milowych sprawiała, że nie chcieliście państwo o tym dyskutować, bo część ówczesnej koalicji była przeciwko tym kamieniom milowym i w istocie w części miała rację. Sądzę, że porównywanie chociażby tej warunkowości, o której ktoś z państwa posłów wspominał, to jest zupełnie inna kategoria. To nie są kamienie milowe w rozumieniu Krajowego Planu Odbudowy, tylko to są uwarunkowania. Chodzi o to, na jakiej podstawie należy dokonać wypłaty po złożeniu wniosku. Przede wszystkim postępowanie o zamówienie, potem samo podpisanie umowy, a następnie pierwsze dostawy. To są warunki, które muszą być spełnione przez dostawcę, i to jest podstawą do wypłaty świadczeń. Sądzę, że cała debata pokazała, że brakuje wiary co do tego - mówiłem o tym również w wystąpieniu klubowym - że obecna koalicja może mieć cele i ma cele, które są zgodne z celami, które ewidentnie mieszczą się w kategoriach ludzi postępujących uczciwie, patriotycznie, w imieniu przyszłości i bezpieczeństwa Polski. Uważam, że tak jest i próbuję tym wyjaśnieniem zadać kłam tym opiniom, które przedstawiają to zupełnie inaczej. Dziękuję bardzo za uwagę.