Mówca: Przemysław Koperski
Data: 2022-06-08 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt i przyjemność zabrać głos w imieniu klubu parlamentarnego Lewicy w sprawie druku nr 2295 zawierającego projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw. Nie chciałbym się w tej chwili skupiać nad tym, co można w tym projekcie zmienić, bo wiemy, jak działa arytmetyka, więc skupię się na sprawie merytorycznej dotyczącej jakości powietrza w Polsce. Pani dyrektor doskonale wie, pan minister też, że rok 2021 to rok, w którym mieliśmy gorsze powietrze niż w roku 2020, i to trzeba jasno i wyraźnie Polkom i Polakom powiedzieć. Dane za miniony rok są niestety bardzo pesymistyczne. Trzeba również powiedzieć o tym, że program ˝Czyste powietrze˝ stanął w miejscu. Państwo w 2018 r. obiecaliście 103 mld zł na program ˝Czyste powietrze˝, a dane z 3 czerwca br. mówią o tym, że płatności są na poziomie 2900 mln, czyli niecałe 3% w połowie okresu wdrażania tego programu. To jest bardzo niepokojące. Dzisiaj, szanowni państwo, na wymianę pieców czeka 3 mln gospodarstw. To jest tyle samo co w roku 2018. Tutaj niestety nic pozytywnego się nie wydarzyło. Dlaczego o tym mówię? Bo chciałbym zwrócić uwagę na to, co wspólnie możemy zmienić. Wystarczy wprowadzić kilka działań, które sprawią, że ta zima nie spowoduje, że będziemy mieli jeszcze gorsze, bardziej zanieczyszczone powietrze niż w roku 2021. Drożejący węgiel, drożejący gaz i drożejące drewno mogą spowodować, że mieszkańcy będą sięgać po meble, opony, butelki PET i tym będą grzać swoje domostwa. Co można zrobić? Przede wszystkim trzeba przeznaczyć środki finansowe na program ˝Czyste powietrze˝, te 100 mld zł, których brakuje. To można zrobić z pieniędzy rządowych i z KPO. To jest pierwsza rzecz. Druga sprawa to prefinansowanie realizacji inwestycji w OZE i w termo-, a nie refinansowanie. Mieszkańcy zwracają się do nas z tym - jestem szefem Parlamentarnego Zespołu Antysmogowego - że czekają po kilka, kilkanaście miesięcy na zwrot zainwestowanych pieniędzy. Przy dzisiejszej inflacji to po prostu jest głęboko nieuczciwe. Chciałbym również - mieszkańcy się tego domagają - żeby piece na gaz również były objęte tymi dofinansowaniami, żeby można było realizować inwestycje, chociażby w pompę ciepła czy w fotowoltaikę. W związku z tym, że podzieliliśmy nasz głos na dwie osoby, to będę powoli kończył, ale chcę zwrócić uwagę na jeszcze jedną rzecz: żeby ten poziom dofinansowania wynosił 90%, a dla najuboższych - 99%, żeby inwestycja w odnawialne źródła energii mogła się zwrócić w 7-10 lat. Wtedy jest realna szansa na to, że w roku 2027 będziemy mieli w Polsce czyste powietrze. W związku z tym zwracam się, panie ministrze, pani dyrektor, Wysoka Izbo, żeby te środki finansowe, te 100 mld zł, które państwo obiecaliście, w końcu uruchomić. Na końcu jeszcze jedna rzecz: pomoże w tym również uruchomienie linii energetycznej Chmielnicka - Rzeszów 750 kV i dostarczanie do Polski bardzo taniej energii elektrycznej z elektrowni atomowej w Ukrainie. Wtedy nie musielibyśmy już importować węgla i gazu, z których wytwarzamy prąd w naszych elektrowniach. Oficjalne stanowisko klubu przedłoży w dalszej części poseł Jan Szopiński.