PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Jerzy Meysztowicz
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Niestety nie będę mógł podziękować posłom Prawa i Sprawiedliwości za merytoryczną współpracę podczas prac komisji, dlatego że poseł Prawa i Sprawiedliwości złożył wniosek o odrzucenie tej ustawy w pierwszym czytaniu. Zabawne było, jakich użył argumentów. Otóż użył argumentów takich, że należy w ogóle odejść od jakiegokolwiek wsparcia sektora odnawialnych źródeł energii i w ogóle odejść od transformacji energetycznej. Jestem też pod wrażeniem wniosku pana prezydenta Nawrockiego, aby zorganizować referendum w sprawie rezygnacji Polski z europejskiej polityki klimatycznej. Ten wniosek wydaje się kompletnie kuriozalny, tym bardziej że to nie kto inny jak właśnie PiS wprowadził zielony ład. Mówicie państwo, że przez OZE, przez odnawialne źródła energii Polacy płacą wyższe rachunki. To domyślam się, że wasz kandydat na premiera pan poseł Czarnek zainstalował swoje OZE-sroze, czyli fotowoltaikę, na swoim dachu tylko po to, żeby płacić wyższe rachunki. Bo jak inaczej można to wytłumaczyć? Aby być konkurencyjni, musimy obniżyć cenę energii. Wszyscy to wiemy, że tylko w ten sposób możemy być na rynkach światowych bardziej konkurencyjni, więc można popatrzeć, jak to zrobili inni. Chiny, z którymi wszyscy chcą konkurować, mają w tej chwili w swoim miksie energetycznym 56% energii właśnie z odnawialnych źródeł energii. W Stanach Zjednoczonych, które pod rządami Donalda Trumpa są krytykowane za to, że inwestują w odnawialne źródła energii, obecnie 90% nowych inwestycji w energię to są inwestycje w źródła odnawialne. Tak że, reasumując, apeluję tylko do członków PiS-u: nie idźcie tą drogą. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Anna Gembicka (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Ten projekt przewiduje rozwiązanie, które ma spowodować, że rachunek za energię elektryczną ma być bardziej czytelny dla odbiorcy. Obywatel ma w prosty sposób zobaczyć łączną kwotę do zapłaty, koszt obrotu energią, koszt dystrybucji i okres obowiązywania umowy. Skoro już mówimy o większej przejrzystości rachunków, to trzeba powiedzieć jasno: to jest za mało. Polacy nie potrzebują tylko prostszego rachunku. Polacy potrzebują uczciwego rachunku za prąd. Dlatego przy okazji tej ustawy warto poszerzyć zakres informacji przekazywanych odbiorcom o rozwiązania, które znalazły się w projekcie przygotowanym przez prof. Przemysława Czarnka. Chodzi o to, żeby na rachunku wprost pokazać, jaka część kosztów energii wynika z systemu ETS, z opłat za emisję CO 2 i z unijnej polityki klimatycznej. Bo dzisiaj obywatel widzi kwotę do zapłaty, ale nie widzi pełnej prawdy o tym, skąd ta kwota się bierze. A jeśli rząd mówi o transparentności, to nie może zatrzymać się w połowie drogi. Transparentność nie może polegać tylko na ładniejszym opisaniu rachunku. Transparentność musi oznaczać pokazanie realnych źródeł kosztów. Dlatego pytam: Czy rząd poprze rozszerzenie tego projektu o zasadę uczciwego rachunku za prąd? Czy Polacy dowiedzą się wreszcie, ile w ich rachunkach kosztuje ich system ETS i polityka klimatyczna Unii Europejskiej? Czy rząd boi się pokazać obywatelom pełną prawdę? Skoro rachunek ma być prosty, to niech będzie też uczciwy. Skoro ma być czytelny, to niech pokazuje nie tylko, ile płacimy, ale również dlaczego płacimy tak dużo.
Mówca: Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Stanowisko Pozytywnie należy ocenić uproszczenie rachunków za energię dla obywateli, cyfryzację komunikacji z przedsiębiorstwami energetycznymi, wprowadzenie terminów instalacji liczników, uproszczenie części procedur dla ciepłownictwa i kogeneracji, wsparcie dla magazynowania ciepła oraz większej elastyczności systemów energetycznych. To są zmiany potrzebne. Państwo nie może być biurokratycznym labiryntem. Ale jednocześnie mam poważne wątpliwości, czy pod hasłem deregulacji nie próbujemy miejscami ograniczyć przejrzystości oraz kontroli państwa nad strategicznym sektorem energetycznym. Bo deregulacja nie może oznaczać mniejszej ochrony odbiorców, przerzucania ryzyk na obywateli czy tworzenia preferencji dla dużych podmiotów kosztem konsumentów i małych przedsiębiorstw. Niepokój budzi m.in. dalsze odchodzenie od papierowej komunikacji bez realnej analizy wykluczenia cyfrowego seniorów, liberalizacja części taryf i rozliczeń w ciepłownictwie, rozszerzanie mechanizmów wsparcia bez jasnego pokazania kosztów dla odbiorców końcowych oraz kolejne wydłużanie terminów i wyjątków w systemach wsparcia kogeneracji. Musimy pamiętać: energetyka to nie zwykły rynek. To bezpieczeństwo państwa, bezpieczeństwo rodzin i konkurencyjność gospodarki. Dlatego jako poseł niezrzeszony będę oczekiwał pełnej transparentności kosztów, gwarancji ochrony odbiorców indywidualnych oraz jasnej informacji, kto realnie zyska na tych zmianach najbardziej - obywatele czy wielkie grupy energetyczne. Deregulacja tak. Chaos i rozmycie odpowiedzialności - nie.
Mówca: Dariusz Matecki (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Na jakich konkretnych analizach ekonomicznych i ekspertyzach prawnych oparto decyzję o wprowadzeniu do art. 3a nowej, odwróconej reguły, zgodnie z którą podstawową formą korespondencji staje się postać elektroniczna, a brak aktywności dotychczasowego odbiorcy (w tym osób starszych czy wykluczonych cyfrowo) skutkuje wymuszeniem formy papierowej na dotychczasowych zasadach bez realnego prawa wyboru przy nowych umowach, o ile odbiorca sam nie złoży stosownego żądania? Jakie względy systemowe i państwowe uzasadniają odejście w art. 14 i art. 15 projektu ustawy od fundamentalnej rzymskiej zasady: lex retro non agit poprzez nakazanie stosowania nowych, wydłużonych terminów oraz przepisów o jednokrotnej aktualizacji danych do aukcji, które zostały już prawomocnie rozstrzygnięte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy? Dlaczego w art. 47 ust. 1 a ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. decyduje się na drastyczne wydłużenie okresu utrzymania w mocy dotychczasowych przepisów wykonawczych aż do 60 miesięcy, zamiast przygotować nowe, adekwatne akty wykonawcze? Czy takie działanie nie stanowi rażącego zaniedbania legislacyjnego ze strony resortu?
Mówca: Maria Koc
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Prawa i Sprawiedliwości pragnę prosić Wysoką Izbę o przyjęcie tej uchwały, która upamiętnia wielkiego Polaka, naszego wielkiego rodaka, wielkiego duchownego, który nauczał o Bogu, ale uczył też Polaków patriotyzmu. Uczył Polaków tego, czym jest godność ludzka. Uczył troski o dobro wspólne. Przyszło mu żyć w bardzo trudnych latach. Urodził się w 1901 r. w zaborach. Przeżył I i II wojnę światową, a po II wojnie światowej w czasach reżimu komunistycznego stał się duchowym przywódcą narodu polskiego. Jak podkreślają ci, którzy pamiętają tamten czas, ale również historycy, kard. Stefan Wyszyński w czasach reżimu komunistycznego był niekoronowanym królem Polski. Za takiego Polacy go zawsze uważali. Niewątpliwie był jednym z najważniejszych autorytetów moralnych w historii Polski XX w. Nazywany był Prymasem Tysiąclecia, ale też Prymasem Wolności, bo bardzo często podkreślał i uczył Polaków tego, że wolność osobista zależy od tego, co człowiek ma w środku. Wolność osobista rodzi się w sumieniu człowieka, wynika z jego przywiązania do wartości, wynika również z tego, jak człowiek potrafi odróżniać dobro od zła. A wolność narodu jest wtedy, kiedy naród jest zjednoczony, kiedy trwa przy wartościach i kiedy jest solidarny. Nazywany Prymasem Tysiąclecia, odegrał ogromną rolę w podtrzymywaniu ducha narodu w trudnych czasach komunizmu. W swoim nauczaniu często mówił o ojczyźnie, patriotyzmie, o odpowiedzialności każdego człowieka za dobro wspólne. Według prymasa Wyszyńskiego ojczyzna to wielka wartość, którą należy kochać i szanować. Uważał, że miłość do kraju nie polega jedynie na słowach, ale przede wszystkim na codziennej pracy, uczciwości i trosce o drugiego człowieka. Podkreślał, że patriotyzm powinien wyrażać się w odpowiedzialnym życiu, szacunku do historii, do tradycji narodowej oraz wierności wartościom chrześcijańskim. Prymas nauczał, że każdy obywatel ma obowiązki wobec swojej ojczyzny. Należą do nich przede wszystkim uczciwa praca, troska o rodzinę, poszanowanie prawa oraz budowanie jedności między ludźmi. Wyszyński uważał, że siła narodu opiera się na moralności i wzajemnym szacunku, dlatego zachęcał Polaków do życia w prawdzie, sprawiedliwości i solidarności. Przypomnę tylko, panie marszałku, słowa, które wypowiedział Stefan Kardynał Wyszyński: ˝Jesteśmy u siebie, we własnej ojczyźnie. Mamy więc prawo w niej czuć się swobodnie. Mamy prawo czuć się jak u siebie w domu. Tutaj, na polskiej ziemi, my jesteśmy gospodarzami. Do nas należy decydowanie o takim czy innym kierunku naszego życia i bytowania. Od tego bowiem zależy suwerenność narodu˝. W Polsce trzeba bronić spraw własnej ojczyzny, a nie obcych zamówień. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Urszula Augustyn
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu Koalicji Obywatelskiej w debatowanej dzisiaj uchwale czczącej pamięć Stefana Kardynała Wyszyńskiego. Komisja Kultury nie tylko zajmuje się upamiętnianiem takich postaci w formie uchwał, tak jak dzisiaj, ale także razem z polskim parlamentem ogłasza rok danych postaci. To jest właśnie bardzo piękny owoc tego. Rok 2021 r. - wtedy kiedy Stefan Kardynał Wyszyński został ogłoszony błogosławionym - był cały jemu poświęcony. Dzięki temu jego postać na pewno bardzo przybliżono wszystkim tym, którzy żyją w kolejnych pokoleniach i którzy nie mieli szczęścia obserwować życia i pracy kard. Stefana Wyszyńskiego. Ewa Czaczkowska w biografii pisze o kard. Wyszyńskim jako o nauczycielu i przewodniku, który potrafił przez pryzmat Ewangelii odczytywać znaki czasu. To prawda. Miał to wyjątkowe wyczucie i potrafił w różnych bardzo trudnych sytuacjach, w jakich postawiło go życie, podejmować decyzje, które dziś, z perspektywy czasu, niektórzy kontestują, a inni są mu wdzięczni za to, jaką postawę prezentował i jakim był wspaniałym człowiekiem. Z całą pewnością Prymas Tysiąclecia skutecznie ocalił polską wiarę i tożsamość przed komunizmem. Jego pokojowa strategia, patriotyzm oraz nauki moralne pozostają fundamentem polskiego dziedzictwa. Wykazał się ogromną mądrością i odwagą. Wykazał się odpornością w czasie wielu kryzysów, m.in. w 1956 czy 1970 r. Zawsze zamiast konfrontacji zbrojnej wybierał dialog i ochronę życia. Był autorem społecznej krucjaty miłości, uniwersalnego dekalogu uczącego wzajemnego szacunku, życzliwości i przebaczania w życiu codziennym. Myślę, że to jest jedna z bardzo wielu spuścizn, które zostawił po sobie, która uczy nas, jak powinniśmy się zachować w sytuacjach trudnych, a także wtedy, kiedy dookoła nas dzieje się dużo złego. Dzisiejsza sytuacja międzynarodowa pokazuje, że niestety zło ciągle jest mocne. Pokazuje, jak to jest ważne, żebyśmy potrafili szukać tego, co nas łączy, starać się żyć we wzajemnym szacunku, życzliwości i w przebaczeniu. To nie jest takie oczywiste, albowiem to, co na co dzień prezentujemy, bardzo często pokazuje, że nie potrafimy tego robić. (Dzwonek) Myślę, że z perspektywy czasu warto pamiętać o tym, że na chłodno trzeba oceniać sytuację. To, co prezentował sobą kard. Stefan Wyszyński, może budzić różne wątpliwości, ale z całą pewnością musimy, powinniśmy - to jest nasz obowiązek - oddać mu hołd, doceniać rolę i nie przechodzić obojętnie wobec postawy, jaką prezentował swoim życiem. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Tadeusz Samborski
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe w całej rozciągłości i z pełnym przekonaniem popiera projekt uchwały w 125. rocznicę urodzin i 45. rocznicę śmierci bł. Stefana Kardynała Wyszyńskiego. Zdaniem ludowców ten wybitny duchowny, mąż stanu i wielki Polak, zasługuje na autentyczny, głęboki hołd i najwyższy szacunek ze strony całego polskiego narodu. Bo tylko tak można okazać wdzięczność Prymasowi Tysiąclecia, który pisał: W stosunku do mojej ojczyzny zachowuję pełną cześć i miłość. W tym kontekście warto przytoczyć inną maksymę autorstwa bł. Stefana kard. Wyszyńskiego, która brzmi: Sztuką jest umierać dla ojczyzny, ale największą sztuką jest dobrze żyć dla niej. Z troski o pomyślność narodu i państwa wynikała kolejna dyspozycja intelektualno-moralna wielkiego prymasa: Nie ulegajmy pokusie zbawiania całego świata kosztem naszej ojczyzny. (Poseł Jarosław Sachajko: Prawda, prawda.) Tę mądrą podpowiedź dedykuję wielu aktualnym decydentom i politykom różnych opcji politycznych. Niezwykle inspirująca jest maksyma polecana Polakom: Ożywiajmy w sobie ambicję życia, tak konieczną narodowi, który dotąd bardziej wsławił się sztuką bohaterskiego umierania niż umiejętnością życia. Godne podkreślenia jest także to, że bł. Stefan kard. Wyszyński wielkim uznaniem i szacunkiem obdarzał mieszkańców wsi, rolników, chłopów polskich. W swoich wystąpieniach i w pismach podkreślał, iż chłopi polscy w najtragiczniejszych momentach i okresach naszych dziejów zachowali mowę ojczystą, wiarę przodków i tradycje narodowe. Ksiądz prymas wyraźnie podkreślał, że na wsi mieszkają ludzie związani głębokim uczuciem umiłowania ziemi, która daje wsi i miastu chleb nasz powszedni, o którym modlimy się do Ojca darów niebieskich. Postulował też, byśmy wielbiąc Boga, nabierali miłości i czci do ziemi, która nas karmi. Trzeba ją kochać. Nie wystarczy z niej brać chleb, trzeba jej dać także serce. Jako poseł z Dolnego Śląska pragnę podkreślić ogromną zasługę księdza kardynała, jaką było zbudowanie struktur polskiego Kościoła na Ziemiach Odzyskanych, co było potwierdzone bullą papieża Pawła VI, wydaną w wyniku starań polskiego prymasa. Ważnym motywem wszystkich jego działań i twórczości pisarsko-publicystycznej był postulat pokojowego rozwoju narodu bez rozlewu krwi. Konsekwentne stosowanie tej zasady przez księdza kardynała stawia go w rzędzie najwybitniejszych mężów stanu naszego narodu. Do tego dochodzi ta niezwykła umiejętność przewidywania pewnych zjawisk i wydarzeń (Dzwonek) z przyszłości, gdy pisał: Przyjdą nowe czasy, wymagają nowych świateł, nowych mocy. Bóg je da w swoim czasie. Oczywiste jest, że Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe poprze tę bardzo ważną i potrzebną, i znaczącą uchwałę. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Bł. kard. Stefan Wyszyński był nie tylko wielkim duchownym, ale również jednym z najważniejszych symboli oporu wobec komunizmu i walki o zachowanie polskiej tożsamości narodowej. W czasach, gdy władza komunistyczna próbowała podporządkować sobie Kościół i wykorzenić z Polaków przywiązanie do wiary oraz tradycji, Prymas Tysiąclecia pozostał wierny zasadzie: non possumus. Nie zgodził się na podporządkowanie Kościoła państwu i za tę postawę zapłacił więzieniem. Miał również dużą zasługę w utrwaleniu zachodniej i północnej granicy Polski, przypominając o historycznym i cywilizacyjnym związku tych ziem z państwem polskim. To właśnie kard. Wyszyński przypominał Polakom, że naród pozbawiony swoich wartości, historii i wiary bardzo łatwo staje się podatny na ideologiczne eksperymenty i polityczne naciski. Jego nauczanie przygotowało również grunt pod powstanie ˝Solidarności˝ i pokojowy ruch społeczny oparty na godności, solidarności i odpowiedzialności za dobro wspólne. Dzisiaj, kiedy znów obserwujemy próby podważania fundamentów naszej cywilizacji, przypominanie o postaci kardynała Wyszyńskiego jest niezwykle potrzebne. Dlatego bardzo dobrze, że Sejm oddaje dziś hołd Prymasowi Tysiąclecia. Konfederacja z radością poprze tę uchwałę. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Ewa Schädler
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt zaprezentować stanowisko klubu Polska 2050 w sprawie projektu uchwały upamiętniającej 125. rocznicę urodzin i 45. rocznicę śmierci Bł. Stefana Kardynała Wyszyńskiego. Prymas Tysiąclecia był bez wątpienia jedną z najważniejszych postaci polskiej historii XX w. Dla wielu Polaków stał się symbolem odwagi, odpowiedzialności i wierności wartościom w czasach niezwykle trudnych - w rzeczywistości zniewolenia, podziałów i ograniczania podstawowych wolności. W projekcie uchwały przypomniano jego niezłomną postawę wobec władz komunistycznych, ale także jego przekonanie, że życia społecznego nie można budować na nienawiści i pogłębianiu podziałów. I właśnie ten wymiar jego nauczania wydaje się dziś szczególnie ważny. Stefan Kardynał Wyszyński był nie tylko ważnym autorytetem Kościoła, ale także symbolem przywiązania wielu Polaków do chrześcijańskich korzeni naszej wspólnoty i odpowiedzialności za drugiego człowieka. Potrafił łączyć głęboką wiarę z troską o dobro wspólne i społeczną solidarność. W czasach ogromnych napięć społecznych nie budował radykalizmu ani politycznej wojny. Szukał raczej tego, co pozwala ludziom zachować godność, prowadzić dialog i nie tracić poczucia wspólnoty nawet wtedy, gdy bardzo się różnią. Dlatego jego dziedzictwo nie powinno być zamykane wyłącznie w jednej politycznej narracji. To postać ważna dla całej polskiej historii, także jako symbol odpowiedzialności za słowo, za wspólnotę i za sposób prowadzenia debaty publicznej. Wysoka Izbo! Żyjemy dziś w czasach silnych emocji i coraz głębszych podziałów. Tym bardziej warto upamiętniać postacie, które uczyły, że siła państwa i wspólnoty rodzi się ze wzajemnego szacunku, odpowiedzialności i troski o dobro wspólne. Jeśli więc chcemy naprawdę oddać hołd kard. Wyszyńskiemu, to warto pamiętać nie tylko o jego historycznej roli, ale także o wartościach, które pozostawił po sobie: odpowiedzialności, solidarności i szacunku wobec drugiego człowieka, bo właśnie tego Polska potrzebuje dzisiaj szczególnie mocno. Polska 2050 oczywiście poprze projekt tej uchwały. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mówimy dziś o bł. kard. Stefanie Wyszyńskim. Człowieku, który nie wstydził się mówić o rodzinie, dzieciach, narodzie i Polsce. I właśnie dlatego jego nauczanie jest dziś tak niewygodne dla tych, którzy najchętniej rozpuściliby polską tożsamość w modnych hasłach, ideologiach i globalnych projektach. Prymas Tysiąclecia mówił jasno: Bez mocnej, czystej, zwartej, zespolonej rodziny nie ma narodu. To zdanie powinno wisieć w każdym ministerstwie, w każdym urzędzie i w każdej sali, w której podejmuje się decyzje o przyszłości Polski, bo państwo, które nie chroni rodziny, samo podcina gałąź, na której siedzi. Państwo, które nie chroni dzieci, nie ma przyszłości. Państwo, które nie szanuje macierzyństwa, ginie. Dziś zbyt często słyszymy wielkie słowa o ratowaniu planety, o globalnych misjach, o abstrakcyjnych projektach, o kolejnych zobowiązaniach nakładanych na Polaków. A ja pytam: Kto w tym wszystkim myśli o polskiej rodzinie? Kto myśli o polskiej matce, o dzieciach, które mają się tu rodzić, dorastać, uczyć, pracować i zakładać własne rodziny? Kard. Wyszyński mówił: Kochajcie ojczyznę, chrońcie rodzinę, brońcie godności człowieka, budujcie naród od fundamentu. Przypominał, że dzieci są największym skarbem narodu. Nie problemem, nie kosztem, nie przeszkodą w karierze, nie rubryką w budżecie - są one skarbem. A macierzyństwo nie jest ciężarem, lecz jednym z największych powołań i jedną z największych służb społecznych. Mówił też: Kocham ojczyznę więcej niż własne serce. Proszę zobaczyć, jak bardzo różni się to od dzisiejszej polityki. Kard. Wyszyński mówił: Jedna jest Polska, wspólna matka, a skoro jest matką, to państwo polskie ma obowiązek troszczyć się najpierw o swoje dzieci, swoje rodziny, swoje matki, swoich seniorów, swoje bezpieczeństwo, swoją kulturę i swoją przyszłość. Nie zbudujemy silnej Polski bez silnej rodziny. Nie będzie silnej rodziny bez szacunku dla macierzyństwa. Nie będzie przyszłości bez dzieci. Nie będzie odpowiedzialnej polityki, jeśli rządzący będą myśleli o wszystkim na świecie, tylko nie o Polsce. Dlatego nauczanie kard. Wyszyńskiego to nie muzealna pamiątka - to ostrzeżenie. Naród, który zapomina o rodzinie, dzieciach i ojczyźnie, traci samego siebie. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Roman Fritz
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Bardzo jestem wdzięczny autorom uchwały, że ją przygotowali. I wszystkie te działania skupiły się w bieżącym roku, wszystkie te rocznice: 125. rocznica urodzin Prymasa Tysiąclecia, 45. rocznica śmierci, 70. rocznica ślubów jasnogórskich i 60. rocznica milenium, obchodów milenijnych. Nie miał łatwo Stefan Wyszyński jako młody człowiek, schorowany. Dostał się w końcu do seminarium, gdzie po wielu próbach został kapłanem w tamtych latach, latach 20. I dwa epizody z czasów tragicznych, najbardziej tragicznych, czasów II wojny światowej, a dokładnie powstania warszawskiego, gdzie posługiwał jako lekarz, kapelan w Laskach. Patrząc na pożogę powstania pod jego koniec, widział zwały papierków, które gdzieś tam wędrowały wiatrem niesione od strony Warszawy. Wściekły na tych wszystkich Niemców, na ten zastany czas podniósł jeden z tych papierków, fragment modlitewnika, gdzie było napisane: będziesz miłował. Ten znak od pana Boga w zasadzie zwrócił całe jego życie w jednym kierunku, ku Bogu, ku Maryi. Ale jeszcze był drugi epizod, bardzo podobny, kiedy właśnie tam w Laskach napatoczył się na niemieckich lekarzy w randze oficerskiej - był przestraszony, różnie mogło być, to była już jesień 1944 r. - a okazało się, że z towarzystwem kapłana niemieckiego. Usłyszał: sursum corda, w górę serca, ist noch Polen nicht verloren, jeszcze Polska nie zginęła. Kolejny znak od pana Boga. A potem nie miał łatwo. Bo jak zrekonstruować cały polski Kościół po straszliwej pożodze II wojny światowej i jeszcze wejść w komunizm? Polskie duchowieństwo straciło mniej więcej 3 tys. swoich kapłanów, którzy zginęli w czasie II wojny światowej. Odbudowywanie całych Ziem Zachodnich polską wiarą, wiarą katolicką nie było łatwe. To mógł zrobić tylko wielki umysł z wielkim duchem. I pan Bóg zesłał Stefana kard. Wyszyńskiego. I jak wygląda sytuacja dzisiaj? Czy ks. kard. Wyszyński stałby na czele polskiego episkopatu? Czy w ogóle wchodziłby w skład polskiego episkopatu? (Dzwonek) Prawdopodobnie cała lewa strona zagłosuje za tą uchwałą, a normalnie utopilibyście go w łyżce wody za jego poglądy. Jak wygląda wasza postawa w stosunku do ochrony życia? Co głosił wielki ksiądz, Prymas Tysiąclecia? Bardzo dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Łukasz Ściebiorowski
Data: 2026-05-28 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Droga Młodzieży! Goście Przebywający w Sejmie! Kard. Stefan Wyszyński, bo o nim mówimy przy tej uchwale, potrafił rozmawiać z ludźmi bardzo różnych środowisk, od inteligencji po robotników i mieszkańców małych miejscowości. U mnie, na Śląsku, tak jak i w całej Polsce, jego nauczanie przez lata było obecne nie tylko w kościołach, ale też w rodzinnych domach, kopalniach, cechowniach i zakładach pracy. Kard. Wyszyński mówił, że naród bez pamięci traci swoją tożsamość. Kard. Wyszyński odcisnął swoje piętno nie tylko na katolikach, ale oddziaływał wręcz na cały naród. Swój wielki szacunek do kard. Wyszyńskiego wyrażał papież Jan Paweł II, co miało swój szczególny wyraz podczas mszy inaugurującej pontyfikat. Dlatego oprócz obchodów rocznicowych chciałbym zwrócić nam wszystkim uwagę na coś potencjalnie bardzo trwałego. (Gwar na sali, dzwonek) Chciałbym zwrócić uwagę na potrzebę, myślę, stworzenia takiego ogólnopolskiego programu archiwizacji i digitalizacji lokalnych świadectw pamięci o kard. Wyszyńskim: wspomnień, fotografii, kronik parafialnych, relacji rodzinnych czy nagrań, które dziś często znajdują się w prywatnych domach, archiwach i po prostu znikają. (Dzwonek) Pamięć historyczna bardzo często żyje właśnie w rodzinnych opowieściach, a nie tylko w oficjalnych podręcznikach. Dziękuję bardzo.