Mówca: Mirosław Suchoń
Data: 2017-06-20 (Sejm RP, kadencja 8)

Bardzo dziękuję. Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko Klubu Poselskiego Nowoczesna w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego oraz niektórych innych ustaw po przedstawieniu sprawozdania komisji. To są druki nr 1561 oraz 1594. Wysoka Izbo! Przedłożony przez rząd projekt ustawy dotyczy programu popierania budownictwa mieszkaniowego w zakresie społecznego budownictwa czynszowego uruchomionego 1 listopada 2015 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 września 2015 r. o zmianie ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego oraz niektórych innych ustaw. Zgodnie z uzasadnieniem przedłożenie ma na celu wyeliminowanie barier w ubieganiu się o finansowanie zwrotne w ramach rządowego programu popierania budownictwa mieszkaniowego w zakresie społecznego budownictwa czynszowego. Rzeczywiście dostrzegam w projekcie pewne propozycje, których konsekwencją może być likwidacja niektórych przeszkód w wykorzystaniu finansowania zwrotnego. W szczególności oceniamy, iż taką zmianą jest rozszerzenie zakresu możliwości finansowania o budowę przez spółdzielnie mieszkaniowe lokali mieszkalnych, do których ustanowione zostanie spółdzielczo-lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. To błąd, że do tej chwili nie było takiej możliwości. Spółdzielnie są kluczowym organizmem na rynku mieszkaniowym i w sposób oczywisty mogą przyczynić się do spopularyzowania tej formy budownictwa. Co istotne, takich lokali nie będzie można wyodrębnić na własność ani zbywać. Gdyby kiedyś pojawiła się jednak pokusa likwidacji takiego blokującego zapisu, byłoby to oczywistym naruszeniem zasady sprawiedliwości. Szanowni Państwo! Projekt ustawy zawiera również przepisy skutkujące rozszerzeniem katalogu instrumentów finansowych służących do kredytowania budowy. Aż dziwię się, że tak późno umożliwiamy korzystanie z takich instrumentów finansowych jak obligacje, które przecież na całym świecie są naturalnym zapleczem inwestycji mieszkaniowych. Projekt wprowadza również zmianę w obszarze partycypacji. Między innymi, co ważne, uszczelnia obszar cesji oraz podwyższa maksymalny poziom partycypacji do 30%. Rozwiązaniem, które prowokuje dodatkowe pytania, jest z pewnością podwyższenie progów dochodowych dla najemców, którzy zgłaszają chęć partycypacji na poziomie minimum 10%, To może spowodować sytuację, w której taki wkład minimalny stanie się standardem. Spowoduje to niewątpliwie większy spokój w TBS-ach i innych organizacjach wykorzystujących tego rodzaju finansowanie. Ale pytanie, czy to jest aby na pewno właściwa droga w budownictwie społecznym. Pozwolą państwo, że dziś nie odpowiem, nie przedstawię odpowiedzi na to pytanie, ale mam nadzieję, że nie nastąpi właśnie takie systemowe podniesienie progu partycypacji do 10%, co spowodowałoby w skrajnym przypadku, iż rodziny, których nie stać na sfinansowanie takiego wydatku, nie będą miały szans na mieszkanie w ramach programu opartego właśnie na takim finansowaniu zwrotnym. Ustawa wprowadza również nowe zasady zamiany lokali w ramach TBS oraz elastyczne zasady zmiany czynszu. Te zmiany, powiedziałbym, są naturalne i nasze zdziwienie budzi to, że w zasadzie w tej materii do tej pory rozwiązania były dosyć skomplikowane, a na pewno nie ułatwiały postępowań w takich przypadkach, kiedy występowała zmiana sytuacji finansowej najemców. Wysoka Izbo! Na zakończenie chcę powiedzieć o bardzo kontrowersyjnych aspektach przedłożenia. Pierwszy z nich to likwidacja preferencji dla osób wychowujących dzieci. Brak mieszkań to jeden z powodów, dla których młodzi ludzie nie decydują się na posiadane dzieci, na zakładanie rodziny, tymczasem PiS likwiduje tę preferencję dla osób z dziećmi, a dodatkowo jeszcze podwyższa próg partycypacji. Taki swoisty miks przeszkód może spowodować, iż młode rodziny, z małymi dziećmi, nie będą miały szans na mieszkanie w ramach programu opartego na finansowaniu zwrotnym. Kolejna kontrowersyjna propozycja to wprowadzenie możliwości finansowania dodatkowych powierzchni użytkowych wyłącznie dla osób starszych. Oczywiście seniorzy potrzebują naszego wsparcia, i z tym nie ma co dyskutować, ale naprawdę, panie ministrze, nie rozumiem braku podobnego sposobu finansowania powierzchni potrzebnych osobom wychowującym dzieci czy wręcz dzieciom. Przecież takie rodziny, a dzieci w szczególności, do prawidłowego rozwoju potrzebują również pewnych powierzchni dodatkowych. To dla nas niezrozumiała dyskryminacja właśnie takich rodzin, osób wychowujących dzieci. Dlatego w imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna składam dwie poprawki. Pierwsza z nich utrzymuje preferencje dla osób wychowujących co najmniej jedno dziecko, ale proponujemy obniżenie tego poziomu preferencji do wolumenu lokali z 50 na 30%, czyli żeby 30% było w tym budownictwie przeznaczone dla rodzin, osób wychowujących dzieci. Natomiast druga poprawka (Dzwonek) wprowadza możliwość finansowania dodatkowych powierzchni użytkowych właśnie na potrzeby osób wychowujących dzieci. W imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna bardzo proszę Wysoką Izbę o przyjęcie tych poprawek. Dziękuję bardzo.