Mówca: Elżbieta Rafalska
Data: 2014-12-16 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Pan poseł Brzezinka sprowokował mnie swoim przywołaniem, że przyzwoitość nakazuje, aby trzymać się faktów. Panie pośle, pani poseł Szydłowska mówiła tu o pewnej odpowiedzi na społeczne potrzeby. Ja powiem, jak to wygląda np. w budżetach wojewodów, jakie to są ludzkie pany: środki na zasiłki i pomoc w naturze - mniejsze, zasiłki stałe - mniejsze. Wczoraj akurat mieliśmy dramatyczną sytuację, kiedy doszło do aktu przemocy w ośrodku pomocy społecznej. Na ośrodki pomocy społecznej w kolejnym roku będzie o 8 mln zł mniej. Na usługi opiekuńcze i specjalistyczne, o których pani poseł mówiła, podając konkretne kwoty, są przeznaczone środki, bo żadna to łaska, ale są to kwoty mniejsze. W przypadku programu ˝Pomoc państwa w zakresie dożywiania˝, jeśli chodzi o dzieci, od 7 lat nie został zmieniony poziom finansowania i jest to 550 mln zł. Proszę państwa, proszę nie opowiadać bajek, że państwo robi łaskę, wykonując pewne określone zadania. Skoro podajemy tutaj kwoty, to odnieśmy się chociaż do dynamiki wydatków, do tego, jaki był poziom finansowania w poprzednim okresie. Pan poseł Brzezinka mówił o innych obywatelach, którzy rzeczywiście jeżdżą w celu zdobycia np. doświadczenia zawodowego, bo w Unii Europejskiej 9 mln obywateli nie mieszka w kraju pochodzenia, a z tego ponad 20% stanowią Polacy. Jest to zdecydowanie więcej niż wynosi udział Polaków w strukturze ludności w Europie. Prawie 85% pytanych Polaków, panie pośle, deklaruje gotowość podjęcia pracy za granicą. Proszę pamiętać, że część z nich wybiera sobie już nową ojczyznę. Różnica polega tutaj na tym, że w porównaniu z sytuacją z 2007 r. transfery finansowe z zagranicy są znacznie mniejsze. Część Polaków po prostu już tam zostaje i nie wraca. W tej części chcę się też jeszcze odnieść do wystąpienia pana posła Arndta, który przywoływał sytuację, jeżeli chodzi o rynek pracy w latach 2005-2007. Wielokrotnie z tej mównicy o tym mówiłam, ale widocznie trzeba jeszcze Wysokiej Izbie przypomnieć, że były to lata, kiedy rząd Prawa i Sprawiedliwości startował, bezrobocie było wysokie - 17,6%, a w ciągu dwóch lat, proszę państwa, jego poziom spadł o 6,2% i jednocześnie przybyło 1,2 mln nowych miejsc pracy. Tak więc jeżeli przyzwoitość nakazuje mówić o faktach, to mówmy o faktach. A jeżeli mówi pan o wzroście PKB, to proszę zapytać Polaków, ile z tego czują we własnych kieszeniach. Jak wyglądają zarobki? Co jest przyczyną tej emigracji zarobkowej? Kolejny rok zamrożone są wynagrodzenia w sferze budżetowej. Proszę państwa, pytam: Jak długo to jeszcze może trwać? Jak długo będziemy akceptować sytuację, w której najlepsi ludzie z powodów finansowych będą odchodzili ze sfery budżetowej do sektora prywatnego? Rzeczywiście bowiem zamrożenie wynagrodzeń przez wiele lat, zagrożenie dotyczące funduszu świadczeń socjalnych powodują, że niedługo w odniesieniu do instytucji publicznych będziemy mieli negatywny nabór. Chciałabym się zatrzymać przy jednym zadaniu. Ten problem coraz bardziej dotyczy Polaków. Doświadczamy tego w biurach poselskich, bo coraz mniej ludzi szuka u nas w biurach pracy, a coraz więcej - pomocy w zakresie ochrony zdrowia. Jak będzie wyglądało finansowanie tych zadań? Otóż planuje się spadek wydatków o 2,7%. W odniesieniu do działu 851 planowany jest spadek o 4,8%, a jeżeli chodzi o programy z zakresu polityki zdrowotnej - spadek o 0,3%. W 2015 r. kończy się okres obowiązywania ˝Narodowego programu zwalczania chorób nowotworowych˝, a poziom finansowania tego programu wynosił 250 mln. Dostęp do świadczeń wysokospecjalistycznych w tym roku jest taki sam jak w roku 2014 i planowany jest na tym samym poziomie do 2017 r., co w rzeczy samej powoduje pewne ograniczenie działania w tym zakresie. Szpitale kliniczne otrzymają środki w wysokości 76% nakładów z 2014 r., chociaż są tu wydatki inwestycyjne i rzeczywiście dynamika jest tu różna. Jeżeli chodzi o ratownictwo medyczne, to nastąpił tu wzrost wydatków, ale również wzrost niezadowolenia społecznego z usług ratownictwa medycznego. W odniesieniu do szkolnictwa wyższego - chodzi tu o uczelnie medyczne - podniesiono wydatki o 0,2. Proszę mi powiedzieć, czy taki wzrost wydatków na szkolnictwo wyższe wpłynie na możliwość zwiększenia liczby studentów na wydziałach lekarskich, bo wszystkim nam znany jest problem dużego niedoboru kadry i ucieczek lekarzy, pielęgniarek, lekarzy dentystów za granicę. Ostania kwestia. Chodzi o rozwiązanie, które bardzo bulwersuje, bardzo nas wszystkich dotyczy i którego wypatrujemy z jednej strony z nadzieją, a z drugiej - z obawami, o których mówiło Prawo i Sprawiedliwość podczas przyjmowania ustawy, tj. o start pakietu onkologicznego, który ma zagwarantować możliwość zrobienia badań, potwierdzenia lub wykluczenia choroby nowotworowej w ciągu 9 tygodni. Zatrzymam się tu trochę przy kwestii stawki kapitacyjnej. Mówi się, że wzrost stawki kapitacyjnej dla lekarzy rodzinnych wyniósł 40 zł, a tak naprawdę chodzi tu o 11 zł rocznie zamiast 8 zł, czyli poziom wzrósł dokładnie o 3,30 zł miesięcznie na pacjenta, a przypomnę o wszystkich obowiązkach związanych z tym, że lekarze rodzinni będą od tego roku wydawać skierowania do okulistów, dermatologów, przejmą diagnostykę związaną z pakietem onkologicznym. Nie wspomnę tu o dostępności do opieki stomatologicznej, o problemie próchnicy, bo ten problem jest żenujący i wstydliwy, szczególnie na tle innych krajów Unii Europejskiej. Tylko 22% Polaków korzysta z tych świadczeń w ramach ubezpieczenia zdrowotnego. Polacy coraz więcej dokładają do opieki zdrowotnej, do leków, leczenia zębów, usług lekarzy. Bardzo często wiele gospodarstw z tego rezygnuje, przy czym częściej ta rezygnacja dotyczy gospodarstw wiejskich, tych mniej zasobnych. Nie ma też programu obowiązującego w zakresie oddłużania - realizacja takiego programu skończyła się w ubiegłym roku - szpitali i pomocy im. W ostatnich latach nie było też dobrego programu dotyczącego oddłużania szpitali publicznych, bo państwo na siłę chcieliście doprowadzić do ich przekształcania i komercjalizacji. Chcę jeszcze dodać, że również środki na PFRON, dopłaty do zatrudnienia osób niepełnosprawnych, w szczególności też dla stowarzyszeń i organizacji osób niepełnosprawnych, są znacząco, niemalże o połowę niższe, co jest związane ze zmianą dofinansowania zatrudnienia osób niepełnosprawnych na wolnym i zamkniętym rynkach pracy. Szereg poprawek, które złoży Prawo i Sprawiedliwość, odnosi się też do tych kwestii, które były poruszane w naszym wystąpieniu klubowym. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)