Mówca: Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska
Data: 2015-02-19 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Panowie Ministrowie! Wysoka Izbo! Inspiracją do przygotowania procedowanego projektu były orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wydane w związku z potencjalnymi zagrożeniami dla praw i wolności osób małoletnich w następstwie nieprawidłowości działań reprezentujących ich w postępowaniach karnych kuratorów ustanowionych na podstawie art. 99 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, czyli wówczas, gdy żadne z rodziców nie może reprezentować dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską. Pan rzecznik praw dziecka zwrócił dziś uwagę, wcześniej zresztą też, na fakt, że bardzo często kuratorzy wyznaczeni przez sądy nie wywiązują się prawidłowo ze swoich obowiązków, a małoletni pokrzywdzeni przestępstwem są de facto pozbawieni odpowiedniej reprezentacji w postępowaniu karnym. Stan ten spowodowany jest działaniem sądów opiekuńczych, które często wyznaczają na kuratorów małoletnich pokrzywdzonych osoby nieposiadające odpowiedniego przygotowania i doświadczenia, a przede wszystkim wykształcenia prawniczego. Co do zasadności i potrzeby dokonania zmian w przepisach nikt nie ma wątpliwości i myślę, że kwestia dalszego procedowania projektu, za czym Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej się opowiada, jest przesądzona, tym bardziej że postulaty de lege ferenda zgłoszone przez Trybunał Konstytucyjny są powszechnie akceptowane. Sądzę natomiast, że ciężar dyskusji w czasie prac w komisji będzie przeniesiony głównie na doprecyzowanie, jakimi kompetencjami powinna wyróżniać się osoba wyznaczona do pełnienia funkcji kuratora małoletniego w tym bardzo szczególnym układzie, gdy ze względu na konflikt interesów między dzieckiem a jego opiekunami prawnymi nie może być ono reprezentowane przez tychże opiekunów. Pan marszałek Józef Zych dzisiaj mówił już o przygotowaniu kuratorów. Czy wystarczy poprzestać na wymaganiu od kandydata wyższego wykształcenia prawniczego? Jest taka możliwość. Czy będzie to musiał być adwokat lub radca prawny? Oczywiście tak, nie mam co do tego wątpliwości. Mówiliśmy też o aplikantach. Podejrzewam jednak, że nie chodzi tu tylko o wiedzę prawniczą, zdecydowanie będzie potrzebne coś jeszcze. Kiedy czyta się opinie podmiotów, które ustosunkowały się do propozycji Senatu, to wyraźnie widać, że projekt uwzględnia różne sugestie, np. co do udziału organizacji pozarządowych. Muszę to powiedzieć, drogi panie pośle, proszę nie szukać w każdym pomyśle, w każdym projekcie czegoś, co naprawdę nie ma nic wspólnego z propozycjami, które są składane. Nawet przez myśl by nie przeszło, przynajmniej mi, żeby dokonywać takiej analizy, której pan dokonuje. Oczywiście ma pan do tego pełne prawo, ale proszę nie szukać wszędzie zła. Nie mówię już o niestandardowych, jak pan powiedział, zachowaniach seksualnych i ludziach, którzy mogą być w jakichś organizacjach. Oczywiście mają prawo do tych niestandardowych zachowań, ale między niestandardowymi zachowaniami i działaniami na rzecz dzieci a przemocą jest po prostu kosmiczna przestrzeń. Naprawdę radziłabym czasem zachować trochę więcej umiaru. Byłoby nam dużo łatwiej, tak sądzę. Projekt uwzględnia różne sugestie zawarte w opiniach co do udziału organizacji pozarządowych, o których mówimy, a dokładniej przyznaje prawo do ustanowienia kuratorem przedstawiciela tych organizacji, które statutowo chronią prawa dziecka lub przeciwdziałają przemocy w rodzinie. Pamiętajmy, że jest to niesłychanie ważna rzecz. Nie dorzucajmy różnych innych problemów, które ludzie czasami ze sobą mają. To nie ma nic wspólnego z tym, że powinniśmy czynić dobro i przeciwdziałać przemocy. Chcę jeszcze zwrócić uwagę, że zostały wyeliminowane organizacje, zresztą bardzo aktywne, w ostatnich latach szczególnie, i bardzo pożyteczne, które reprezentują interesy matek i ojców. (Dzwonek) Wiemy jak aktywne są te organizacje, ale rozumiemy też, że na tym tle mogłyby się pojawić problemy ze względu na reprezentowanie interesów z jednej strony ojca, a z drugiej strony matki. Jestem przekonana, że pracując w komisji, wrócimy do tych tematów, bo od tego się po prostu nie ucieknie, choć też zakładam, że właściwie większych kontrowersji nie powinno być, bo zgadzamy się co do tego, że te unormowania są bardzo potrzebne. Jestem przekonana, że zmiany zostaną przyjęte. Dziękuję bardzo. (Oklaski)