Mówca: Bartosz Józwiak
Data: 2017-02-08 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu Kukiz’15 odnoszące się do sprawozdania Komisji Ustawodawczej o rządowym projekcie ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich wydanych z naruszeniem prawa, druk nr 1056. Omawiany projekt był już tutaj wielokrotnie dokładnie analizowany, więc ja tylko pokrótce w ramach wstępu postaram się przytoczyć kilka rzeczy. Omawiany projekt ustawy reguluje szczególny tryb postępowania w przedmiocie usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich wydanych z naruszeniem prawa, ustala organy właściwe dla tego postępowania oraz skutki cywilnoprawne decyzji wydanych w tym postępowaniu. Ustawa tworzy komisję, bo istotnym elementem tej ustawy jest stworzenie komisji, której zadaniem ma być również występowanie do właściwych organów w razie stwierdzenia w toku postępowania przed komisją istnienia okoliczności sprzyjających wydawaniu decyzji reprywatyzacyjnych z naruszeniem prawa lub popełnianiu przestępstw bądź utrudniających ich ujawnianie. Komisja ma status organu administracji publicznej stojącego na straży interesu publicznego - tak przynajmniej jest to ujęte. Na czele komisji stać ma powoływany przez prezesa Rady Ministrów przewodniczący, czyli de facto przedstawiciel rządu, oraz ma być ośmiu członków powoływanych przez Sejm. Minister... Właściwie regulamin pracy komisji określa minister sprawiedliwości. Jednocześnie przy komisji ma działać społeczna rada, dziewięcioosobowa społeczna rada o charakterze doradczym, której członków również będzie powoływał minister sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem spraw wewnętrznych i administracji. I co bardzo istotne, ta komisja posiada bardzo duże uprawnienia, w zasadzie posiada wszystkie uprawnienia komisji śledczej, sejmowej komisji śledczej, więc w zasadzie, powiedziałbym, po co wyważać otwarte drzwi, skoro mamy instrument w postaci możliwości powołania sejmowej komisji śledczej, aby to zrobić, ale z drugiej strony są to jednocześnie uprawnienia mocno poszerzone, chociażby w takim aspekcie, że ta komisja zaczyna mieć troszeczkę takie uprawnienia quasi-sądowe, które zdają się wskazywać, że wkracza ona również w kompetencje zarezerwowane dla władzy sądowniczej, np. wzruszanie wyroków itd. Nie negując konieczności podjęcia radykalnych kroków mających na celu rozwiązanie sprawy tzw. dzikiej reprywatyzacji - to słowo ˝reprywatyzacja˝ jest tutaj dość mocno nadużywane, bo to właśnie brak reprywatyzacji spowodował stan, z jakim mamy do czynienia - i jednocześnie likwidacji skutków powstałych w wyniku bezprawnych działań, nie możemy też jednak zapominać o zachowaniu takich elementarnych zasad dobrego prawa czy też, powiedziałbym, praworządności. Naszym zdaniem projekt budzi poważne wątpliwości co do swojej konstytucyjności. Mamy także istotne wątpliwości co do tego, czy skutki prawne będące następstwem działalności kreowanej w projekcie komisji nie będą później mogły podlegać rewizji, ewentualnie będą mogły być wzruszane. Te wątpliwości, które mamy, pokazują, że być może sądy nie będą ich uznawały. Kolejna rzecz. Uważamy jednocześnie, iż komisja według niniejszego projektu staje się, jak wspominałem, quasi-sądem. Ma posiadać bardzo duże kompetencje, lecz brakuje jej, naszym zdaniem, przymiotów niezawisłości i bezstronności. Co więcej, staje się ona, jak tutaj wskazywano, organem czysto rządowym, a rola parlamentu jest jakby drugorzędna, a zawsze staliśmy na stanowisku, że ta rola kontrolna, czyli prowadzenie komisji śledczych, to jest jednak element zarezerwowany dla Sejmu, dla parlamentu. Naprawdę nie widzimy potrzeby kreowania bardzo dziwnego, nieznanego dotychczas i budzącego szereg wątpliwości tworu, przy jednoczesnym niewykorzystaniu istniejących, sprawdzonych instrumentów, jeszcze raz przypomnę, takich jak sejmowa komisja śledcza, szczególnie iż projektowana komisja w zasadzie zajmie się tylko pewnym wybranym elementem, mówimy tylko o tzw. dzikiej reprywatyzacji warszawskiej, natomiast wszyscy dobrze wiemy, że to jest wierzchołek góry lodowej i tak naprawdę to absolutnie nie rozwiązuje problemu. Od początku jasno określaliśmy, iż ewidentnymi przestępstwami, czy przestępstwami w ogóle, winna zajmować się prokuratura, która aktualnie ma chyba wszystkie narzędzia, a jednocześnie jest na tyle kontrolowana przez rząd, że jej sprawność może być cały czas monitorowana, jeśli chodzi o wykrywanie, wyjaśnianie tych spraw. A całością sprawy tzw. dzikiej reprywatyzacji, w pełnym zakresie terytorialnym, czyli obejmującym obszar całego kraju, a także w zakresie odpowiedzialności politycznej za zaistniałe nieprawidłowości, przestępstwa i stworzenie warunków do ich zaistnienia, winna zająć się sejmowa komisja śledcza, która ma wszelkie niezbędne uprawnienia do wyjaśnienia całości problemu, i zajmie się również aspektem odpowiedzialności politycznej. Wniosek o powołanie takiej komisji złożyliśmy zresztą w Sejmie wraz z innymi klubami, jak dotąd leży on w zamrażarce. Co więcej, jeszcze chcemy nadmienić, szanse na rozwiązanie problemu tzw. dzikiej reprywatyzacji (Dzwonek) nie zostaną definitywnie rozwiązane bez ustawy reprywatyzacyjnej, a tutaj tylko i wyłącznie mówi się o komisji śledczej, nie ma mowy o rozwiązaniu tych problemów finalnie. W tej sytuacji trudno jest nam popierać tego typu projekt. Dziękuję bardzo.