Mówca: Barbara Chrobak
Data: 2019-08-30 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Proponowana nowelizacja Kodeksu karnego wychodzi naprzeciw rozwiązaniu problemu, który narasta również w naszym kraju. Statystyki są nieubłagane. Co roku wzrasta liczba nielegalnych adopcji. Co roku ofiarami przystępnych działań pada coraz to większa liczba polskich dzieci, które stają się towarem na czarnym rynku adopcyjnym polskim i zagranicznym. Z moich osobistych doświadczeń w ramach prac prowadzonej przeze mnie w fundacji Dobro Dziecka - Cel Najwyższy, z przeprowadzanych przez nas badań wynika, iż proceder wykorzystywania polskich dzieci, przeprowadzania nielegalnych adopcji stanowi w naszym kraju realny problem. Z zadowoleniem przyjmuję fakt, iż Ministerstwo Sprawiedliwości zajęło się z pełną determinacją wprowadzeniem przepisów, które pozwolą walczyć z tą patologią. Ukształtowanie przepisów karnych, które poprzez penalizację określonych zachowań wyeliminuje proceder handlu dziećmi lub w istotny sposób go ograniczy, zasługiwać musi na nasze poparcie. Uściślenie w art. 115 Kodeksu karnego w tzw. słowniczku Kodeksu karnego poprzez wskazanie w § 22a definicji adopcji tożsamej z terminologią, którą posługuje się Kodeks rodzinny i opiekuńczy, poprzez objęcie działania rozumianego jako działanie adopcyjne szerokim spektrum sytuacji niezależnie od użytych do tego instrumentów prawnych uzupełnia pewną terminologiczną dziurę w ustawie. Pozwala doprecyzować nomenklaturę, co w dobrym, stabilnym prawie ma niebagatelne znaczenie. Wskazanie sposobu adopcji przeprowadzanych w sposób społecznie szkodliwy, godzący w prawa dziecka czy to, jak wskazują projektodawcy, poprzez działanie w złej wierze, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, poprzez wykorzystanie instytucji legalnie obowiązujących na gruncie prawa rodzinnego z motywacją skierowaną na uprzedmiotowienie dziecka, które staje się towarem, musi po ujawnieniu takiego działania podlegać penalizacji. To cel działania sprawcy musi zostać oceniony poprzez organ do tego powołany. Projektowana nowelizacja art. 211a obejmuje wskazanie działania przestępnego sprawcy zarówno oddającego do adopcji, jak i sprawcy przyjmującego. Wskazanie zespołu znamion strony podmiotowej i przedmiotowej, określenie formy stadialnej popełnienia czynu poprzez penalizację również usiłowania dokonania czynu przez sprawcę, objęcie zakresem penalizacji tzw. matek surogatek, penalizację czynów osób zaangażowanych w nielegalny proceder, m.in. pomocników z art. 18 § 3 Kodeksu karnego, czyni zadość potrzebie zabezpieczenia ochrony dóbr osobistych dzieci i stwarza realne narzędzie do walki z czarnym rynkiem handlu dziećmi. Proponowane ustawowe zagrożenie karą określone widełkami od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności pozwoli w praktyce sądowi na takie orzekanie w realiach konkretnych stanów faktycznych, aby cele kary zostały spełnione w wymiarze zarówno indywidualnym, jak i zbiorowym. Takie ukształtowanie prawa, które zmierza do tego, aby dobro dziecka i zapewnienie przestrzegania procedur adopcyjnych mogło realnie być realizowane, ukrócenie procederu czarnego rynku handlu dziećmi to nasz obowiązek. Dziecko nie jest towarem. Dziecko nie jest przedmiotem transakcji. Dziecko, mały człowiek jest podmiotem prawa polskiego i podlega ochronie instytucji do tego powołanych. To na nas leży obowiązek, panie i panowie posłowie, aby te instytucje wyposażyć w skuteczne instrumenty prawne, które będą chronić polskie dzieci. W imieniu klubu Kukiz’15 rekomenduję przyjęcie projektu w kształcie zaproponowanym przez projektodawcę. Wierzę, iż wprowadzenie przepisów karnych przyczyni się w wymierny sposób do ograniczenia tego ważkiego społecznie problemu. Polskie dzieci są naszym wspólnym kapitałem i musimy stać na straży ich praw. Spełniamy nasz obowiązek, jesteśmy to winni polskim rodzinom. Dziękuję.