Mówca: Maria Nowak
Data: 2012-04-12 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Przed świętami wielkanocnymi kilkakrotnie spotkałam się ze strajkującymi pracownikami Huty Batory w Chorzowie. Ten zasłużony dla Chorzowa, ale także dla całego Śląska zakład należy obecnie do grupy Alchemia, będącej własnością pana Romana Karkosika. Hutnicy Huty Batory podjęli strajk na tydzień przed Wielkanocą, w obronie miejsc pracy. Wczoraj dowiedziałam się, że na bramie stalowni tej huty zostały wywieszone oficjalne listy z nazwiskami osób zwolnionych. W sumie zwolniono 112 osób. To kolejne grupowe zwolnienie w tym zakładzie. Hutnicy chcieli normalnie pracować, ale uważali, że nie mogą zgodzić się na podpisanie nowych, wysoce niesprawiedliwych umów, które zyskały już złą sławę jako umowy śmieciowe. Wynika z nich chociażby taki fakt, że jeden pracownik za tę samą pracę dostaje 3 tys. zł, a inny 1500 zł. Pracownicy Huty Batory domagali się przede wszystkim przywrócenia układu zbiorowego pracy, który został kilka miesięcy wcześniej wynegocjowany, wstrzymania zwolnień grupowych, a także przywrócenia umów o pracę dawnym pracownikom huty, skierowanym obecnie do agencji pracy tymczasowej. Dzieje się tak w tym zakładzie, jak się działo. I tak jak przewidywano, znowu pracownicy, wykonując to samo zadanie, z dnia na dzień zostali zwolnieni z Huty Batory i zatrudnieni przez agencję pracy tymczasowej, otrzymując połowę tej pensji, którą otrzymywali wcześniej. Na żaden z tych warunków kierownictwo spółki nie przystało, a wczoraj podjęło decyzję o zamknięciu jednego z wydziałów, to jest stalowni. Nie licząc się ze stratami, właściciel postawił na swoim, zwalniając pracowników i likwidując kluczowy wydział huty mającej 130-letnią tradycję i historię. Wysoki Sejmie! Umowy śmieciowe robią w naszym kraju zaskakującą karierę. Nie wiem, czy w całej Unii Europejskiej zyskały tak wielką popularność jak u nas. Obecnie 60% nowo zatrudnionych pracuje na umowach tymczasowych. Tych osób nie dotyczy Kodeks pracy, więc nie mają prawa do urlopu. Nie przysługuje im również odprawa, a ich zatrudnienie można wypowiedzieć z dnia na dzień. Nie mogą korzystać z kredytów bankowych, opłacana składka ZUS jest na minimalnym poziomie. Ten rodzaj zatrudnienia stał się tak popularny, że, jak donosi prasa, instytucje, które mają dawać przykład innym i dbać o przestrzeganie prawa, same je łamią. Dochodzi do kuriozalnych przypadków, gdy zatrudnieni w sądzie rejonowym składają pozwy do sądu pracy. Rozumiem, że są sytuacje, kiedy umowa na czas określony może być dla pracodawcy wskazana. Nie może jednak być tak, aby takie umowy powoli stawały się normą. Dla 90% Polaków bezpieczeństwo na rynku pracy jest nierozerwalnie związane z umową o pracę. Ponad 80% woli pracować według ściśle wyznaczonych przez pracodawcę godzin pracy. Nie można ciągle lekceważyć oczekiwań społeczeństwa, nie można w nieskończoność tolerować samowoli i pewnego sobiepaństwa pracodawców. W mediach pełno jest zapewnień przedsiębiorców, że doskonale rozumieją kwestię społecznej odpowiedzialności biznesu. Jak się okazuje, z prospołeczną polityką zatrudnienia mamy do czynienia w zdecydowanie niewielkiej ilości przypadków. Na co dzień panują raczej dzikie prawa wczesnego kapitalizmu. Jestem pełna obaw o dalsze losy hutników z Batorego. Jeśli nie dojdzie tam do negocjacji z właścicielem na poziomie wojewódzkim, a może też wyższym, pracownicy huty dołączą do ciągle rosnącej armii bezrobotnych i obawiam się, że nikt się o nich i o ich rodziny nie upomni. Stanowczo przeciw takiemu stanowi rzeczy protestuję. Wzywam jednocześnie rząd do poważnego zastanowienia się nad tym problemem i podjęcia radykalnych kroków przeciwko tej patologii w systemie zatrudnienia. Dziękuję bardzo.