Mówca: Krystyna Skowrońska
Data: 2013-04-03 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Chciałabym przedstawić Wysokiej Izbie jako poseł reprezentujący wnioskodawców przy projekcie poselskim, pod którym podpisało się 58 posłów, inicjatywę ustawodawczą dotyczącą zmiany ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, ustawy o ochronie danych osobowych, ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz ustawy o Rzeczniku Praw Dziecka. Ten projekt popularnie nazywany jest projektem zniesienia immunitetu przy drobnych wykroczeniach komunikacyjnych, czyli ustawą o przyjmowaniu mandatów przez posłów. To skrót tego projektu. Aby przedstawić ten projekt, chciałabym zachęcić Wysoką Izbę do dyskusji, jak ma wyglądać immunitet w ogóle. W przypadku przedstawionego projektu wskazujemy, iż chcemy umożliwić posłom i senatorom, a także innym podmiotom, którym przysługuje ochrona immunitetowa, przyjęcie mandatu karnego w przypadku popełnienia wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu i porządkowi w komunikacji. W obecnym stanie prawnym konstrukcja immunitetu uniemożliwia ukaranie parlamentarzysty mandatem karnym bez konieczności uchylania immunitetu, wyrażania przez Sejm lub Senat zgody na pociągnięcie posła lub senatora do odpowiedzialności karnej. Dotyczy to również innych podmiotów, które są objęte ustawową ochroną immunitetową. Rozpoczynamy zatem dyskusję w sprawie zasad, a nie ideologii. I to jest rzecz najważniejsza. Chcę mówić o zasadach, dlatego że podpisali się posłowie z klubów poza Solidarną Polską i Prawem i Sprawiedliwością. Chcę mówić o tym, czy na drodze jesteśmy równi, tak jak inni obywatele, bo tego dotyczy ten projekt. Pytanie, czy chcemy szczególnych przywilejów, szczególnych uprawnień z tytułu, iż na drodze, popełniając te same wykroczenia, jesteśmy oceniani zupełnie inaczej niż każdy Kowalski, niż pani Nowakowa. Przedstawiając ten projekt, chodzi nam o równość, a nie o zachowywanie przywilejów. To rozwiązanie proponujemy rozciągnąć poza posłów i senatorów, również na prokuratorów wszystkich szczebli, a także na prezesa Instytutu Pamięci Narodowej, rzecznika praw dziecka i generalnego inspektora ochrony danych osobowych, bo te osoby mają zapisaną ochronę immunitetową w ustawach. Żeby zrobić ten krok, przedkładamy ten projekt. Pytanie, dlaczego w stosunku do innej grupy podmiotów, które mają ochronę immunitetową, wnioskodawcy nie przedstawiają takiego rozwiązania. Ano właśnie dlatego, że inne podmioty, które mają ochronę immunitetową, mają tę ochronę nadaną w drodze zapisów konstytucyjnych. Dotyczy to sędziów, rzecznika praw obywatelskich, a także prezesa Najwyższej Izby Kontroli. Żeby być w zgodzie z konstytucją i nie narazić się na niezgodność z jej przepisami, nie proponujemy dzisiaj takiego rozwiązania. Do tego, jeśli będzie konsensus w Wysokiej Izbie, możemy przystąpić w drugim kroku, potrzeba wtedy zmiany konstytucji, ale dzisiaj proponujemy takie rozwiązanie. Jak zatem to rozwiązanie będzie funkcjonowało? Jeżeli osoby, o których mówię, popełnią wykroczenie przeciwko bezpieczeństwu i porządkowi w komunikacji, będą mogły złożyć specjalne oświadczenie - oświadczenie o zrzeczeniu się immunitetu - i procedura ukarania mandatem za wykroczenie potwierdzone fotografią z fotoradaru będzie mogła biec bez całej tej procedury, która dzisiaj jest uruchamiana w stosunku do posłów przez marszałka Sejmu, do senatorów - przez marszałka Senatu, a w stosunku do prokuratorów - przez prokuratora generalnego i przez sądy. Ta propozycja, to ważne, żeby w tej Izbie to powiedzieć, została zainicjowana przez panią marszałek Ewę Kopacz, chodzi o to, aby procedura, która miałaby ułatwić bardzo wielu posłom możliwość zrzeczenia się immunitetu, była zastosowana z mocy samej ustawy i aby tej procedury nie wdrażać. Czy będą posłowie, którzy nie będą chcieli się zrzec immunitetu w wypadku wykroczenia drogowego? Jeśli znajdą się tacy, a uważamy, że honorowi posłowie tak jak każdy obywatel płacą mandaty, którzy nie poddadzą się tej procedurze i nie złożą takiego oświadczenia, będą oni poddani trybowi, który obowiązuje dzisiaj, a zatem w takiej sytuacji trzeba będzie uruchomić tę procedurę, jaka obowiązuje dzisiaj. Raz jeszcze chciałabym zachęcić do tego, aby w sposób bardzo poważny do tego podejść. W tej Izbie wprowadzaliśmy rozwiązania, które były, można by rzec, trudne na pierwszym etapie, wtedy kiedy składano taki wniosek, ale Wysoka Izba w stosunku do tego, aby poseł świecił przykładem, zachowywała się wielokrotnie tak, żeby wszelkiego rodzaju zmiany zaczynać od siebie. To w tej Izbie reprezentowałam, byłam posłem sprawozdawcą, kiedy odbieraliśmy trzynastki posłom i ważne, żeby wszyscy, którzy nas słuchają, o tym wiedzieli, bo niektórzy pewno zapomnieli. Niestety, nie udało nam się, bo Trybunał Konstytucyjny orzekł, że samorządowców pozbawić trzynastek nie możemy. Udało nam się odebrać wysokie odprawy dla ministrów. Wcześniej zapis mówił, iż minister nawet po jednym dniu urzędowania, jeżeli nie miał zatrudnienia, mógł otrzymać sześciomiesięczną odprawę. To się udało zmienić. Byliśmy inicjatorami między innymi zmian w finansowaniu partii politycznych, zmniejszeniu subwencji. Dzisiaj pewno każdy na tej sali zastanawia się, jak będzie funkcjonowało to rozwiązanie. Niektórzy mówią, że to dopiero początek i chcą tej debaty. Do tej debaty naprawdę zapraszamy i szkoda, że niektórzy z krytykujących dzisiaj ten projekt nie złożyli podpisów. A projekt do zapoznania się i wniosek o złożenie go jako projektu był u marszałek Sejmu. Ci, którzy chcieli się podpisać pod tą decyzją, aby tak samo jak wszyscy inni poddawać się od razu ukaraniu mandatem, mogli podpisać się pod tym projektem. To nie jest żaden populizm, to jest zrównanie obowiązków poprawnego zachowywania się na drodze. Dzisiaj w przestrzeni publicznej byłam wielokrotnie pytana, co poseł ma zrobić, i to przez osoby, które pełnią szczególne funkcje w komisji sprawiedliwości, że może się spóźnić na posiedzenie komisji. No, wszyscy, którzy wychodzą do pracy, muszą do tej pracy wyjść na tyle wcześnie, aby zdążyć, być punktualnie. Punktualność jest cechą królów. I nie możemy się wtedy zasłaniać immunitetem. Na drodze wszyscy jesteśmy równi. Żadna sytuacja, która powoduje ukaranie posła mandatem, nie jest naruszeniem jego dóbr osobistych. A zatem ważne jest, abyśmy mogli o tej sprawie mówić jako o kwestii zasad, a nie o ideologii. Raz jeszcze przypomnę, żebyśmy o tym mówili, iż na drodze jesteśmy równi i nie chcemy szczególnych przywilejów, i to jest rozwiązanie, które proponujemy, aby było w dalszym ciągu przez parlament procedowane. Myślę, że tego dobrego zachowania od nas oczekują wszyscy nasi wyborcy i sądzę, że powinniśmy być jak żona Cezara, bez znajdowania się w sytuacjach, które by narażały na szwank, na uszczerbek nasze dobre imię i honor. Rzeczy związane między innymi z językiem nieparlamentarnym i tym, jak się zachowujemy, pozostawiamy do rozstrzygnięcia przez każdego z nas. Chcemy, aby ten projekt był procedowany i mam gorącą prośbę do pań i panów posłów, aby do tego projektu odnieść się merytorycznie. Posłowie, jak Kowalski, płacą mandaty. Dziękuję.