Mówca: Jacek Najder
Data: 2013-06-19 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Szanowny Panie Ministrze! Mam przyjemność wygłosić opinię Klubu Poselskiego Ruch Palikota na temat poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw. Szanowni Państwo! Wysoka Izbo! De facto musimy mówić o projekcie nie poselskim, ale rządowym. Trzeba powiedzieć, że premier wielokrotnie wzywał, mówił, że musimy wyzwolić energię Polaków i że Polakom potrzeba energii. Tu zgadzamy się z panem premierem, jak najbardziej Polsce i Polakom potrzeba energii, tymczasem w 2016 r. tej energii fizycznie może nam zacząć brakować, zaś brak ustawy o odnawialnych źródłach energii, czyli w tym momencie elementu trójpaku energetycznego, nie będzie nijak pomocny, nie pomoże nam w tym. Jeśli ten mały trójpak energetyczny, czyli poselski projekt, będzie ostateczną wersją tego, co ma się zmienić w polskiej energetyce, to będzie przykro, bo wiele się nie zmieni. Dość dużo, ale nie aż tyle, by zaistniała prawdziwa zmiana. Kiedyś szef rządu powiedział przewodniczącemu Ruchu Palikota, wtedy jeszcze posłowi Platformy, wezwał go, aby nie stał w rozkroku. Dziś Ruch Palikota i ja, poseł Najder, wzywamy pana premiera, aby nie stał w rozkroku pomiędzy odnawialnymi źródłami energii a współspalającą wielką energetyką konwencjonalną. A gdzieś pośrodku jest jeszcze energetyka jądrowa. Przecież premier mojego kraju nie może poddawać się lobby, bo Polska to nie jest Burkina Faso. Złożymy poprawki do tego projektu, który da szansę na wprowadzenie w Polsce demokracji energetycznej. Już wielokrotnie mówiliśmy o tym, że Polacy muszą mieć prawo do wytwarzania prądu bez pytania o zgodę sieci elektroenergetycznych, elektrowni, bez konieczności ubiegania się o koncesje czy prowadzenia działalności gospodarczej. To kłóci się z jakąkolwiek ideą prosumenckości, nie tak ma być rozumiana idea prosumenckości. Ta poprawka ma sprawić, żeby jak kiedyś mityczny Prometeusz dał ludziom ogień, tak żeby dzisiaj Wysoka Izba dała Polakom energię elektryczną, prawo do jej wytwarzania. Prosumenci nie mają trwać w energetycznej ciemności, ale ma nastać dla nich światłość. To oni mają być prosumenckim wytwórcą energii elektrycznej. Poprawka, którą zgłosimy, ma na celu również sprawienie, aby rynek dotyczący certyfikatów był bardziej przejrzysty. Za tym kryje się prosta decyzja, albo chcemy mieć transparentny i przejrzysty system informacji, który będzie w bardzo przejrzysty sposób informował o tym, co dzieje się z zielonymi certyfikatami i innymi świadectwami pochodzenia, albo wolimy pozostawić to tak, jak jest, czyli przymykać oczy na to, co się dzieje, i utrzymać system, czyli nie widzieć tego, nie kontrolować skutecznie tego, co się dzieje na rynku kolorowych certyfikatów. Sprawa jest prosta. W złożonej przez nas poprawce dotyczącej art. 20f proponujemy, aby Ministerstwo Gospodarki prowadziło rejestry świadectw pochodzenia, integrowało w tym zakresie dane od Urzędu Regulacji Energetyki, NFOŚ, GUS i Agencji Rynku Energii. Treść poprawki gwarantuje, że te dane będą miały taki zakres i z taką częstotliwością będą publikowane, iż pomoże to w lepszej obserwacji tego, co będzie się działo na rynku odnawialnych źródeł energii i jednocześnie pośrednio będzie wymuszać na resorcie gospodarki podejmowanie działań w odpowiednim czasie. Przecież przykładem dezinformacji na rynku OZO są takie działania, że nie dalej jak 16 maja cena zielonego certyfikatu po wspaniałym odbiciu wynosiła 181,75 za 1 MWh i od tej pory znowu skutecznie spadała do wczorajszego poziomu 140,91. Pozostaje mi tylko zadać pytanie, kiedy znowu osiągnie cenę 99 zł, a może 88. Jak w tej sytuacji mamy dać gwarancję rozwoju firmom, które chcą inwestować w Polsce i zatrudniać pracowników? Jak mamy tworzyć miejsca pracy? (Poseł Andrzej Czerwiński: Nie w tej ustawie to będzie.) Tak, tak, będzie w ustawie, w dużym trójpaku, jeśli on kiedykolwiek powstanie, bo, jak powiedział pan poseł Tomasz Nowak, projekt, o którym mówimy, ma na celu pełne wdrożenie dyrektywy nr 28. A więc skoro teraz ją w pełni wdrożymy, to zastanawiam się, czy będziemy jeszcze cokolwiek wdrażać. Oczywiście kiedy złożyłem wniosek o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu, argumentowałem to m.in. tym, że jeśli ten mały trójpak energetyczny, poselski projekt, który - jak już powiedziałem - był wtedy protezą legislacyjną i próbą łatania dziury, wejdzie w tak okrojonej formie, to być może stracimy szansę na prawdziwą ustawę o OZE, prawdziwy duży trójpak energetyczny. Gdzie wtedy będzie inteligentna sieć? Gdzie wtedy będzie OIP? Gdzie wtedy będzie energetyka prosumencka? I gdzie wtedy będzie nowoczesny system elektroenergetyczny w Polsce? Ano nie będzie tego. Nonszalanckie, szybkie procedowanie faktycznie, jak powiedział pan poseł Czerwiński, nie jest dobrym zjawiskiem, aczkolwiek, jeśli można mówić o nonszalanckim procedowaniu, to o szybkim nie bardzo, może o pospiesznym, to byłoby bardziej zasadne. Hurtowe ceny energii były ostatnio tak niskie jak nigdy, ale chyba jak nigdy w tym momencie mamy w kraju recesję, spowolnienie gospodarcze, wchodzą coraz nowsze urządzenia, zużywające mniej prądu, mówiąc krótko, tego prądu potrzeba mniej. Ale nie miejmy złudzeń, że taka sytuacja będzie zawsze, że będzie bez zmian. Nawet opozycja ma nadzieję, że kiedyś wróci ścieżka wzrostu gospodarczego, w związku z czym ceny energii mogą pójść w górę. Jeszcze tylko o inteligentnych licznikach i OIP, a właściwie o braku tych liczników i braku OIP. No cóż, póki co nie będzie inteligentnej sieci, żadnego smart gridu, pozostaje mieć tylko nadzieję, że po raz kolejny, jeśli zapytam, zapytam dwa albo trzy razy, kogokolwiek, czy będzie kiedyś duży trójpak, to że kiedyś on faktycznie będzie. Z czysto humanitarnego odruchu nie będę dzisiaj pytał, kiedy będzie duży trójpak. Co z tego, że zapytam i dostanę jakąkolwiek odpowiedź, jak ona nie przystaje do ziemi, w ogóle pewnie jest oderwana, być może tymczasowo, od faktów. Nie wiem, kiedy on będzie, ale mam nadzieję, że będzie. Oczywiście przeniesienie trybu powoływania prezesa URE i nadzoru nad nim z Ministerstwa Gospodarki do prezesa Rady Ministrów nie jest cudowną sprawą, bo jak nic będzie to efekt oddziaływania premiera. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Złożymy te poprawki i mamy nadzieję, że te naprawdę merytoryczne poprawki, absolutnie niepodszyte jakąkolwiek wolą zbicia kapitału politycznego, dadzą Polakom szansę na to, aby w Polsce istniała prosumencka energetyka. Przestrzegałbym wszystkich, ale absolutnie nie mówię z jakąkolwiek... Dajmy szansę, aby ta energetyka zaistniała. Dajmy szansę, aby Polacy mogli wytwarzać energię, nie podrzynajmy gardła tej raczkującej energetyce, bo to będzie kiedyś naszą przyszłością. Bardzo proszę Wysoką Izbę o poparcie tych poprawek, bo jeśli dzisiaj tego nie zrobimy, to nie wiadomo (Dzwonek), kiedy będzie wola polityczna i kiedy będzie szansa na wprowadzenie tego. Nie czekajmy na to, zróbmy to dziś, tu i teraz, bo kolejna szansa może się nie powtórzyć. Panie marszałku, na podstawie art. 45 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej zgłaszam poprawki do ustawy. Dziękuję, panie marszałku.