Mówca: Miron Sycz
Data: 2012-11-07 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Zaprezentowany projekt ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi należy rozpatrywać w połączeniu z ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, którą Wysoka Izba przyjęła 1 lipca 2011 r., oraz procedowaną aktualnie ustawą o odpadach. Wymienione ustawy tworzą nowy porządek prawny, który pozwoli skutecznie wypełnić nasze zobowiązania wynikające z dyrektywy 94/62/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych. Przedłożony projekt zastąpi ustawę z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i ustawę z dnia 11 maja 2001 r. o opakowaniach i odpadach opakowaniowych. Należy dodać, iż żadna z nich z uwagi na termin ich uchwalenia poprzedzający członkostwo Polski w Unii Europejskiej nie była notyfikowana w Komisji Europejskiej. Zgodnie z dyrektywą Polska jest obowiązana do osiągnięcia do roku 2014 poziomu recyklingu i odzysku dla wszystkich opakowań w wysokości odpowiednio 55% i 60%, recyklingu dla poszczególnych rodzajów opakowań w wysokości 60% dla opakowań szklanych, 60% dla opakowań z papieru i tektury, 50% dla opakowań z metali, 22,5% dla opakowań z tworzyw sztucznych, 15% dla opakowań z drewna. Należy podkreślić, iż tak wysokie poziomy odzysku i recyklingu nie są możliwe do uzyskania w oparciu o aktualnie obowiązujące prawo, które niestety okazało się dość dziurawe, stąd konieczność uchwalenia nowej ustawy, która przede wszystkim doprowadzi do uszczelnienia obecnie obowiązujących regulacji. Adresatami ustawy są zarówno przedsiębiorcy wprowadzający do obrotu produkty w opakowaniach, organizacje odzysku, jak i administracja państwowa. Przedłożony projekt ustawy wprowadza przepisy dotyczące rejestru obejmujące swoim zakresem przedsiębiorców. Przepisy te znajdują się również w procedowanej aktualnie ustawie o odpadach. W przypadku wcześniejszego uchwalenia ustawy o odpadach zapisy w ustawie o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi zostaną wykreślone. Docelowe poziomy odzysku i recyklingu, jakie przedsiębiorcy będą zobowiązani uzyskać w roku 2014, zostały zwiększone o 1% w stosunku do minimalnych poziomów określonych w dyrektywie opakowaniowej. W związku ze zwolnieniem z obowiązku odzysku i recyklingu tych przedsiębiorców, którzy wprowadzili w roku produkty o masie opakowaniowej do 1 mg, o 1% zwiększono minimalne poziomy dla pozostałych przedsiębiorców. Projekt ustawy przewiduje nałożenie na organizacje odzysku opakowań obowiązku osiągnięcia do 31 grudnia 2020 r. łącznego odzysku i recyklingu co najmniej 50% odpadów opakowaniowych pochodzących z gospodarstw domowych. Nowością jest projekt porozumień w zakresie utworzenia i utrzymania systemu zbierania, transportu, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów opakowaniowych powstających z opakowań wielomateriałowych lub z opakowań po środkach niebezpiecznych. Organizacje odzysku zobowiązane zostaną do przeznaczenia na publiczne kampanie edukacyjne co najmniej 5% swoich przychodów. Utrzymane zostaną dotychczasowe zasady obrotu opakowaniami wielokrotnego użytku, ale również obowiązek jednostek handlowych o powierzchni powyżej 2 tys. m 2 prowadzenia na własny koszt selektywnego zbierania odpadów opakowaniowych po produktach w opakowaniach, które znajdują się w ich ofercie handlowej, według rodzajów opakowań, z których odpady te powstały. Projekt ustawy zakłada, że kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów ustawy będzie sprawował marszałek województwa. Kontrola ta obejmie wprowadzających produkty w opakowaniach, wprowadzających opakowania, prowadzących recykling lub inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych, wywożących z kraju odpady opakowaniowe, organizacje odzysku opakowań. W przypadku przedsiębiorców prowadzących recykling lub inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych oraz eksportujących odpady i dokonujących wewnątrzwspólnotowej dostawy odpadów opakowaniowych, marszałek województwa przeprowadzi co najmniej raz w roku kontrolę tych przedsiębiorców. Kontrola obejmie w szczególności sprawdzenie wiarygodności danych zawartych w dokumentach DPR i DPO. O skomplikowanej materii przedłożonego projektu ustawy niech świadczy między innymi fakt długości prac przygotowawczych dotyczących projektu ustawy, jak również bardzo szerokie konsultacje społeczne i często sprzeczne wnioski ze strony przedstawicieli organizacji społecznych. W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska wnoszę o przekazanie projektu do sejmowej Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa celem dalszego procedowania. Dziękuję bardzo. (Oklaski)