Mówca: Marek Balt
Data: 2013-05-10 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Panie Premierze! Wysoka Izbo! Padło tu pytanie pani profesor Pawłowicz. Jestem w dziwnej sytuacji, że muszę pani Pawłowicz, profesorowi prawa, przytoczyć fragment obecnie obowiązującej ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych. W art. 12 ust. 3 ustawy wskazano, że groby ziemne, murowane, kolumbaria przeznaczone na składanie zwłok i szczątków ludzkich muszą znajdować się tylko i wyłącznie na cmentarzach. (Poseł Krystyna Pawłowicz: Skończył pan? ) Jeszcze nie skończyłem. (Wesołość na sali) O tym wie również główny inspektor sanitarny, z którym od kilku miesięcy prowadzę korespondencję w celu wyjaśnienia tych wszystkich rzeczy. To jest bardzo poważna sprawa dotycząca wszystkich. Problem polega na tym, że bardzo wielu posłów może nie dość dokładnie zapoznało się z projektem ustawy przygotowanym przez klub Sojusz Lewicy Demokratycznej i lekce sobie ważąc ten problem, podjęło decyzję, żeby odrzucić ten projekt w pierwszym czytaniu, zamiast rozpocząć merytoryczną pracę w podkomisji specjalnej do tego przeznaczonej. Argumenty, jakie padły, że projekt jest niezgodny z konstytucją, zostały obalone na posiedzeniu Komisji Ustawodawczej, gdzie w czasie głosowania nie było ani jednego głosu za tym, że ten projekt ustawy jest niezgodny z konstytucją. Problem w tym, że w polskim prawie do dnia dzisiejszego nie są uregulowane pewne kwestie dotyczące spopielonych szczątków ludzkich. Dzisiaj już zdarzają się przypadki, że ludzie przechowują popioły swoich bliskich w domach. Nie ma żadnego narzędzia, żeby przeprowadzić jakąkolwiek kontrolę, żeby nakazać pochówek popiołów, jeżeli są one przechowywane w niegodnych miejscach. Nie ma żadnego narzędzia, nie ma żadnej ustawy, żadnego rozporządzenia, które mogłoby państwu czy samorządom pozwolić przeciwdziałać aktom czasami bezczeszczenia szczątków, popiołów ludzkich. Chciałbym powiedzieć ministrowi Arłukowiczowi, że za rządów w Ministerstwie Zdrowia pani minister Ewy Kopacz była rozpoczęta praca nad nową ustawą, bo taka nowa ustawa jest bardzo potrzebna. Te prace, ten projekt ustawy, który był przygotowywany, był dużo bardziej rewolucyjny nawet niż nasz projekt, pani marszałek. Wiedząc, że będzie to bardzo trudny temat, przy omawianiu którego bardzo wiele osób nie będzie potrafiło zachować powagi, przygotowaliśmy projekt, który miał uregulować rzeczy powszechnie dzisiaj stosowane. Pragnę przypomnieć, że w latach 50. ubiegłego wieku samo słowo ˝krematorium˝ było słowem tabu. To było słowo, które wszystkim Polakom kojarzyło się bardzo negatywnie. Dzisiaj spopielanie zwłok jest bardzo częstą praktyką i dzisiaj postępowanie z popiołami jest kompletnie nieuregulowane w polskim prawie, a co nie jest w prawie zakazane, jest prawnie dozwolone. Dzisiaj, jak mówił też poseł Dziadzio, bardzo często niezgodnie z ustawą - niektórzy mówią: zgodnie z tradycją - realizowane są pochówki w miejscach, które nie są wskazane przez ustawę, na placach budowy, bez zgody głównego czy lokalnego inspektora sanitarnego, w miejscach, które zgodnie z planami zagospodarowania przestrzennego nie są do tego przeznaczone. Ten stan rzeczy wymaga bardzo szybkiego uregulowania. Jeśli chodzi o nasz projekt ustawy, tak naprawdę tylko chcieliśmy rozpocząć dyskusję nad tym i chcieliśmy, żeby ta merytoryczna dyskusja trwała w podkomisji czy w komisjach do tego przeznaczonych. Ale mówimy też, że jest potrzebny całościowy nowy projekt ustawy, nad którym jak najszybciej powinno wznowić pracę Ministerstwo Zdrowia. To jest bardzo ważny problem dotyczący wielu ludzi, też bardzo znamienitych. Nie może trwać w Polsce dyskusja o tym, czy ktoś został pochowany zgodnie z prawem, czy niezgodnie z nim. Żyjemy w państwie prawa i powinniśmy posługiwać się tym prawem na co dzień. Ja proszę Wysoką Izbę, żeby jednak zechciała skierować ten projekt ustawy z powrotem do komisji, żeby mogła rozpocząć się praca. Ten projekt daje wszystkim klubom możliwość dokonywania takich zmian, które doprowadzą do tego, że pochówki w żaden sposób nie będą kwestionowane. Wystarczy tylko i wyłącznie trochę merytorycznej pracy i trochę chęci. Dziękuję bardzo.