Mówca: Mirosław Pampuch
Data: 2016-05-12 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Posłanki! Panowie Posłowie! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna mam zaszczyt przedstawić stanowisko w odniesieniu do projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw. Należy przypomnieć, że w marcu tego roku Wysoka Izba procedowała dużą nowelizację Kodeksu postępowania karnego. Projekt ten był przedłożeniem rządowym wprowadzającym ponad 130 zmian. Już wtedy wskazywaliśmy na słabe przygotowanie nowelizacji. Rząd podczas prac komisji wniósł kilkadziesiąt poprawek, co wskazywało na nadmierny pośpiech i brak kompleksowej analizy przedłożonej nowelizacji. (Oklaski) Nie upłynął nawet miesiąc od uchwalenia zmian i ponownie Wysoka Izba jest absorbowana kolejną zmianą Kodeksu postępowania karnego. (Oklaski) Tym razem Prawo i Sprawiedliwość wraca do negatywnej praktyki projektu poselskiego, pomijając konsultacje społeczne, i to w tak ważnej sferze, jak udział przedstawiciela społecznego w procesie karnym czy też, jak chce wnioskodawca, zmiana przepisów zapewniających transparentność procesu karnego. Co wywołuje ten pośpiech? Przecież miało być tak pięknie, mieliście państwo słuchać i słyszeć Polaków, mówiła o tym pani premier w swoim exposé. Czy w tym również oszukaliście Polaków? Na początek należy pozytywnie ocenić przepisy ułatwiające prowadzenie procesów przez pełnomocników profesjonalnych poprzez zmiany dotyczące zasad odbioru korespondencji czy też wprowadzenie kontroli w zakresie zażalenia na postanowienia sądu w przedmiocie wyłączenia jawności rozprawy. Natomiast w zakresie obligatoryjnego udziału organizacji społecznej nowelizacja zakłada możliwość zgłaszania się do udziału w postępowaniu na każdym etapie postępowania sądowego, a nie, jak dotychczas, przed rozpoczęciem postępowania. Podzielam wątpliwości pana posła Myrchy, że może to prowadzić do nadmiernego przedłużania postępowań karnych w tym zakresie. (Oklaski) Proponowane zmiany w zakresie udzielenia w zasadzie bezwarunkowej zgody przedstawicielom środków masowego przekazu na transmisję przebiegu rozprawy, wynikające z art. 357, również budzą zasadne wątpliwości, bowiem dotychczas było konieczne rozpatrzenie trzech przesłanek: przesłanki ważnego interesu społecznego, przesłanki zapewnienia prawidłowego przebiegu postępowania oraz przesłanki ważnego interesu uczestnika postępowania. Nie ulega wątpliwości, że zgodnie z art. 61 ust. 1 konstytucji prawo do informacji powinno być regułą w postępowaniu karnym, jednakże nie jest to wartość bezwzględna i powinna podlegać ograniczeniom wynikającym m.in. z konieczności zapewnienia prawidłowego przebiegu postępowania, jak też ważnego interesu prywatnego uczestnika postępowania, w tym oskarżonego. Należy wskazać, że ważny interes prywatny uczestników, w tym oskarżonego, musi pozostawać w równowadze z interesem publicznym. Wysoce niewłaściwe jest uzależnienie ochrony ważnego interesu oskarżonego wyłącznie od woli prokuratora. Takie postępowanie jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą domniemania niewinności, w ramach której nie może dochodzić do potępienia oskarżonego w społeczeństwie. Szanowni posłanki i posłowie Prawa i Sprawiedliwości, wnioskodawcy tychże zmian, rodzi się zasadnicze pytanie: Po co w tak nagłym trybie, w pośpiechu, chcecie ponownych zmian w Kodeksie postępowania karnego? Ale wczorajsza szopka z raportem, audytem, udziela, być może, na to odpowiedzi. Czy prawdą jest, że proponowane zmiany mają przygotować grunt pod polityczne procesy pokazowe? (Oklaski) Bo jakże łatwo można sobie wyobrazić sytuację, że usłużny, zależny od władzy politycznej prokurator wysmaży akt oskarżenia przeciwko niewygodnej osobie, przedsiębiorcy, proces ten będzie transmitowany w mediach, bo prokurator nie wyraził zgody na wyłączenie jawności, a w trakcie tego procesu, nawet nie prokurator, a przedstawiciel społeczny będzie grillował oskarżonego. Te przepisy to prosta droga do linczu sądowego. (Oklaski) Co z tego, że później niezawisły sąd uniewinni oskarżonego? (Dzwonek) Czy naprawdę do takiej Polski dążycie, panie i panowie posłowie Prawa i Sprawiedliwości?