Mówca: Robert Biedroń
Data: 2013-11-06 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Jest pan minister - dzień dobry. W imieniu Klubu Poselskiego Twój Ruch mam przyjemność i zaszczyt przedstawić nasze stanowisko wobec poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Nie będę powtarzał, czego dotyczy ta zmiana. Chciałbym jednak podzielić uwagi mojego przedmówcy, że w tej ważnej kwestii dotyczącej reformy sądów potrzebna jest jasna, klarowna i taka dość zdeterminowana wizja ministra sprawiedliwości dotycząca tych poważnych zmian. Kiedy wprowadzamy - trzeba to jasno powiedzieć - dwuwładzę czy współzarządzanie w sądach, to co do wizji celowości tych zmian nie powinno być kontrowersji. Kiedy po kilku miesiącach dostajemy projekt nowelizujący tej zmiany, to mamy już pierwszy sygnał, że coś jest nie tak, że w Ministerstwie Sprawiedliwości chyba brakuje tej wizji odnośnie do tego, jak powinny funkcjonować sądy w Polsce. Czymś naturalnym jest oczywiście rozdzielenie funkcji strategicznych, operacyjnych, czyli separacja sterowania i wiosłowania, jak to się mówi w zarządzaniu. To jest naturalne i taka jest tendencja w wielu krajach na świecie. Dzisiaj Polska w raportach międzynarodowych jest wymieniana w wymiarze sądownictwa przede wszystkim jako dość archaiczna, niewydolna struktura. Dobrze, że Ministerstwo Sprawiedliwości próbuje ją reformować, ale tutaj potrzebna jest wizja i determinacja, której niestety do końca nie widać. Mam przed sobą raport Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka ˝Dwuwładza w sądzie˝ i uwagi, cały szereg uwag. Helsińska fundacja korespondowała z Ministerstwem Sprawiedliwości w tej sprawie, przedstawiała swoje rekomendacje i pytała m.in. właśnie o monitoring tej reformy, o to, czy minister sprawiedliwości w jakiś sposób stara się ogarnąć tę reformę. Niestety rezultat jest dość słaby. Nie ma tego monitoringu. Przykład: szkolenia. Są oczywiście realizowane szkolenia, ale jeżeli pytamy o to, czy jest jakiś całościowy, spójny system szkoleń dla kadry zarządzającej polskimi sądami, to niestety nie ma. Te szkolenia są organizowane wyrywkowo, bez żadnej wizji. Ministerstwo oczywiście zadeklarowało, że pracuje nad bardziej rozbudowanym i kompleksowym programem podnoszenia kwalifikacji. Jest okazja, więc chciałbym zapytać pana ministra: Czy program został opracowany i czy będzie wdrożony? Jeżeli tak, to kiedy? Ile osób zarządzających w sądach będzie przeszkolonych? Bardzo mnie to interesuje. Kolejna sprawa dotyczy monitoringu wdrażania. Możemy zgodzić się na wiele i już teraz deklaruję, że Klub Poselski Twój Ruchu poprze ten projekt poselski. Chciałbym jednak dowiedzieć się: Jak Ministerstwo Sprawiedliwości będzie monitorowało wdrażanie tej reformy? Czy macie państwo instrumenty do tego monitoringu? Czy poprawia się sytuacja w sądach po wprowadzeniu dyrektorów sądów? Czy poprawia się sytuacja, jeśli chodzi o zarządzanie sądami? Jedną z rekomendacji w tym raporcie jest tworzenie i animowanie tzw. wspólnot praktyków, czyli czegoś, co po angielsku nazywa się community of practitioners. Jest to bardzo powszechne wsparcie dla kadry zarządzającej w sądach w innych krajach. Chciałbym zapytać: Czy ministerstwo planuje wprowadzić taką instytucję? Odciążyłoby to po części też kadrę zarządzającą, dałoby dodatkowe wsparcie. Podczas wysłuchania, które miało miejsce 11 stycznia 2011 r., było bardzo wiele uwag dotyczących dwuwładzy w sądach. Czy ministerstwo ma jakąś refleksję odnośnie do tego problemu? Czy dochodzi do jakiegoś konfliktu interesów? Czy dochodzi do konfliktu interesu między prezesem sądu a dyrektorem zarządzającym danym sądem? Chciałbym dzisiaj też dowiedzieć się tego od pana ministra. (Dzwonek) Podnosząc te uwagi, chciałbym zaznaczyć, że oczywiście Twój Ruch jako klub poselski popiera wszelkie zmiany, które sprawią, że sądy będą bardziej sprawnie funkcjonowały, dlatego poprzemy ten poselski projekt ustawy. Serdecznie dziękuję.