Mówca: Marcin Święcicki
Data: 2013-07-24 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Chciałbym odnieść się do niektórych aspektów tej debaty. Oczywiście tutaj nie ma rozwiązań jednoznacznych, bez żadnego ryzyka, bez wad i sprawy na pewno są, powiedziałbym, nie zawsze do końca jednoznaczne. Niemniej jednak chodzi tu o pewną określoną sytuację. Spotkałem się z przedstawicielami jednej z izb metalowych i oni opowiedzieli mi, na czym polega ten cały proceder. Otóż w Internecie pojawiają się ogłoszenia, np. o prętach zbrojeniowych w cenie o 20% niższej, niż każdemu to wynika z normalnego rachunku. Dotyczy to firm, które dostarczają pręty importowane z zagranicy i istnieją tylko przez miesiąc od dokonania kilku transakcji - sprzedają, zgarniają pieniądze razem z jakby naliczonym VAT-em, tylko bardzo niskim, bo w sumie cena jest o 20% niższa, ale tego VAT-u nie odprowadzają i znikają, nie ma ich. Sytuacja jest tak dramatyczna, że rozmaite nasze huty liczą się wręcz z bankructwem, zaprzestaniem produkcji, zwolnieniem ludzi... (Głos z sali: Nasze huty?) Nasze huty, bo one nie oszukują, tylko chcą uczciwego VAT-u. Chodzi o to, że nasze huty inkasują VAT, odprowadzają go, a tamci producenci niby inkasują VAT, bo taka jest faktura, ale go nie odprowadzają i po miesiącu znikają. Jeśli chodzi o importowane pręty zbrojeniowe, opowiadano mi dokładnie, jak to działa. Pręty zbrojeniowe są importowane z jednego z pobliskich krajów, już nie chcę mówić, który to kraj, ale należy do Unii Europejskiej, przez Internet lecą ogłoszenia z cenami i specyfikacją, o jakie pręty chodzi. Oczywiście zamawiający je zamawia, bo jak ma cenę o 20% czy o 15% niższą, to warto je kupić. Zamawia więc olbrzymie ilości tych prętów, dokonuje transakcji, dokonuje płatności, tylko potem ten, który dostał zapłatę razem z naliczonym VAT-em, tego VAT-u nie odprowadza i po miesiącu go w ogóle nie ma. Pojawia się znowu w Internecie z innym numerkiem, z innym rachunkiem, gdzie indziej, znów oferuje te same pręty i tak kraj jest zalewany tymi prętami, a nasi nie mogą swoich prętów sprzedać. W przypadku niektórych asortymentów, jak podają te huty, doszło już do tego, że połowa zaopatrzenia odbywa się w ten sposób. A więc rzeczywiście można powiedzieć tak, jak poseł Szałamacha mówił za prof. Modzelewskim, wybitnym jednak teoretykiem: wprowadzajmy dokładną kontrolę, łapmy te miesięczne firmy słupy, które przez Internet wprowadzają nam na rynek takie ilości rozmaitych produktów, stalowych, nieżelaznych czy jakichś innych - można to robić, trzeba je zwalczać, ale okazuje się, że tego się tak szybko, łatwo i prosto nie da zrobić. A więc w związku z tym mechanizmem odwróconego VAT-u chodzi o to, żeby nasze huty też mogły zaproponować to bez VAT-u, tylko na innej fakturze, z VAT-em uwidocznionym tylko formalnie. Potem odbiorca tego VAT-u nie zapłaci naszej hucie - ona weźmie bez VAT-u - choć ostatecznie będzie musiał go w całości zapłacić. On tu nie zapłaci nic ekstra, tak czy owak VAT wpływa na ostatecznego odbiorcę, czy to jest mała, czy duża firma, ostatecznie płaci VAT. A więc on tutaj nie zapłaci nic więcej, niż musi, tylko zapłaci Skarbowi Państwa, a nie nieuczciwej firmie, która zniknie z rynku - zapłaci Skarbowi Państwa, a nie, jak powiadam, firmie, która to weźmie, a VAT-u nie odprowadzi. W jakimś stopniu, wprowadzając te mechanizmy, staramy się zapobiec pewnemu typowi oszustw, z którymi inne metody walki są po prostu niezwykle trudne i okazują się nieskuteczne. Jesteśmy już w trudnej sytuacji. Wczoraj panowie posłowie, którzy tutaj zabierali głos, nie byli obecni. Dramatyczne były wystąpienia przedstawicieli izb handlowych. Oni chcieli w ogóle szerzej te listy zastosować, więcej chciały na te listy wprowadzić firmy i stowarzyszenia, które tam występowały - Izba Gospodarcza Metali Nieżelaznych i Recyklingu, Polska Organizacja Przemysłu i Handlu Naftowego, Izba Przemysłowo-Handlowa Gospodarki Złomem i jeszcze jakieś, nie mam tych wszystkich nazw zanotowanych. Wszystkie jednym głosem, jednoznacznie domagały się wprowadzenia tego jak najszybciej, i jeszcze z rozszerzonym zakresem towarów. Jeśli chodzi o ten drugi mechanizm, odpowiedzialności solidarnej, który państwo kwestionujecie, to już minister wyjaśniał, że jest stosowany w 19 krajach Unii Europejskiej. Stosowany jest dość szeroko. My go wprowadzamy, proszę państwa, na 12 kategorii produktów, nie wiem, w 5-cyfrowej klasyfikacji naszych wyrobów. Wśród tych 12 są takie: rury przewodowe w rodzaju stosowanych do rurociągów ropy naftowej lub gazu bez szwu ze stali, rury okładzinowe, przewodowe rury i rury płuczkowe, więc to są naprawdę wybrane poszczególne produkty, gdzie zauważono, że taki handel kwitnie z zaniżonym VAT-em czy z wyłudzonym VAT-em. Ta lista jest naprawdę bardzo ograniczona. Plus są te wszystkie ograniczenia, że można się po prostu zabezpieczyć, patrząc, czy taka firma złożyła odpowiednią kaucję, a więc mówi fiskusowi: jestem wypłacalny, jestem bezpieczny, i wtedy nabywca może spokojnie u niego kupować i nie bać się, że będzie obciążony solidarną odpowiedzialnością. Ten mechanizm jest wprowadzany u nas z niezwykłą ostrożnością, z dodatkowymi zabezpieczeniami, na bardzo niewielkiej grupie towarów, naprawdę bardzo niewielkiej. Te rury lecą, potem lecą łączniki rur, potem pozostałe konstrukcje, płyty, pręty, kątowniki, benzyny paliwowe, oleje napędowe, gazy przeznaczone do napędu silników spalinowych w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, oleje opałowe oraz oleje smarowe w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym i złoto nieobrobione plastycznie. Naprawdę bardzo mała jest grupa towarów, do których wprowadza się tą rzeczywiście ryzykowną, trochę kontrowersyjną... Trochę niepewnie się tutaj czujemy, ale skoro 19 krajów to stosuje, skoro wprowadzamy dodatkowe zabezpieczenia, skoro lista jest taka skromna, to może zróbmy to, zobaczmy, jak to będzie działać. Nie bójmy się od samego początku tego rozwiązania. Podzielam te wszystkie państwa wątpliwości, także dotyczące ryzyka. Posłowi Lassocie należy się odpowiedź, czy restauracje, które bezpłatnie dostarczają te produkty, będą tym objęte czy nie. (Głos z sali: Są już objęte.) Już są objęte, aha. Chodzi o to, żebyśmy mimo tych wszystkich wątpliwości i ryzyka jednak poparli ten projekt wraz z poprawkami, które zostały wprowadzone przez komisję. Dziękuję bardzo. (Oklaski)