Mówca: Mirosław Suchoń
Data: 2017-03-22 (Sejm RP, kadencja 8)

Bardzo dziękuję. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Panie pośle, z tym Lafferem to bym przy tej akcyzie na samochody nie przesadzał. Panie Marszałku! W imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna mam przyjemność przedstawić stanowisko w sprawie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym ujętego w druku nr 1369. Szanowni Państwo! Zgodnie z treścią uzasadnienia przedstawionego przez wnioskodawców przedmiotem przedłożenia jest likwidacja opodatkowania akcyzą samochodów osobowych. Projekt de facto sprowadza się do usunięcia z treści ustawy o podatku akcyzowym wyrazów: samochód osobowy. Niestety treść uzasadnienia wskazuje na to, że nie przeprowadzono szczegółowej analizy skutków, które rzeczywiście mogą wystąpić. Wątpliwości jest sporo: legislacyjnych, merytorycznych itd. Ja się skupię na jednej z nich. Otóż chodzi o wpływ projektu na ochronę powietrza. Według wnioskodawców efektem likwidacji akcyzy, m.in. na sprowadzane z zagranicy używane samochody z kopcącymi silnikami powyżej 2 l, będzie odmłodzenie parku samochodowego w Polsce i większa ochrona środowiska. Tak czytamy w projekcie. Niestety treść uzasadnienia odbiega od rzeczywistości. Jak to wygląda w praktyce? Otóż jeśli chodzi o nowe samochody osobowe i lekkie dostawcze, w 2016 r. ich sprzedaż wyniosła ok. 400 tys. sztuk. 60%, do 70% to są zakupy firm. Jeżeli chodzi o używane, w roku 2016 sprowadzono ich ponad 1 mln, czyli 2,5 razy więcej było tych sprowadzonych niż nowych rejestracji, a ponad połowa z tych sprowadzonych, czyli ponad 0,5 mln, była starsza niż 10 lat. Wniosek jest oczywisty: Polacy prywatnie nie kupują nowych samochodów. I nie zmieni tego likwidacja 3% akcyzy. Więcej niż te 3% można zyskać na wyprzedaży. Wystarczy popatrzyć, co się dzieje teraz w salonach. Co więc będzie efektem projektu? Otóż likwidacja akcyzy spowoduje znaczące obniżenie kosztów zakupu samochodów z silnikami powyżej 2 l, prawie o 20%, podnosząc w sposób oczywisty atrakcyjność takich pojazdów. W efekcie dojdzie do sprowadzania większej liczby używanych samochodów z silnikami o pojemności powyżej 2 l, z których, jak wynika z dotychczasowych statystyk, ponad połowa będzie miała powyżej 10 lat. To oznacza więcej spalin, więcej dymu, zapylone powietrze i większe zanieczyszczenie środowiska. Ten aspekt został całkowicie zignorowany. To oczywiście źle. Dzisiejsze przepisy niejako przy okazji prawie 20-procentową stawką akcyzy na duże silniki promują te mniejsze, trujące mniej. Rozwiązanie jest oczywiście mocno niedoskonałe, z czym nic nie zrobiono od wielu lat, ale posłowie klubu Kukiz’15 nie zaproponowali nic w zamian, nic, co odpowiadałoby na potrzeby ochrony naszego powietrza, a co za tym idzie - życia i zdrowia Polaków. Szanowni Państwo! Po zapoznaniu się z uzasadnieniem można także odnieść wrażenie, iż wnioskodawcy nie do końca rozumieją istotę opodatkowania podatkiem akcyzowym. To jeden z tych błędów, powiedziałbym, takich merytorycznych, o których wcześniej tu mówili moi przedmówcy. Państwo posłowie uważają, że opodatkowanie akcyzą samochodu osobowego oraz opodatkowanie akcyzą paliwa to podwójne opodatkowanie tego samego towaru. Tak jest dokładnie w uzasadnieniu. Jest to wniosek dosyć zaskakujący, bo samochód i paliwo do samochodu to są jednak dwie różne rzeczy. W żaden racjonalny sposób nie da się z tego wyprowadzić wniosku, że dochodzi do podwójnego opodatkowania jednego towaru, tymczasem takie sformułowania wprowadzają w oczywisty sposób opinię publiczną w błąd. I to naszym zdaniem jest nieodpowiedzialne. Jeszcze o rzetelności, bo rzeczywiście Polska jest chyba jedynym państwem w Europie, w którym samochody objęte są akcyzą, ale trzeba też wiedzieć, że w innych państwach istnieją inne różnego rodzaju opłaty rejestracyjne, właśnie zależne np. od norm spalania, chroniące powietrze, ale nie tylko. To, nawiasem mówiąc, skutkuje sporymi różnicami cen netto, nie wiem, czy państwo wiedzą, pojazdów i to umożliwia prowadzenie całkiem niezłego biznesu, właśnie bazującego na tych różnicach opłat. Od klubu Kukiz’15, który twierdzi, że jest merytoryczną opozycją, oczekiwałbym podania właśnie takich rzetelnych informacji o innych systemach. Być może wtedy państwo zauważyliby też, że to nie jest tylko problem akcyzy, ale że jest on szerszy i trzeba myśleć szeroko przy tym projekcie. Wysoka Izbo! Chcę podkreślić, iż kwestia akcyzy na samochody jest jednym z obszarów, w którym nasze państwo można i trzeba zorganizować lepiej. Jednym z odpowiedzialnych rozwiązań mogłoby być faktycznie zrezygnowanie z opodatkowania samochodów podatkiem akcyzowym w połączeniu z ujęciem czynnika ekologicznego, np. w opłacie rejestracyjnej. To pozwoliłoby też nowe samochody uczynić bardziej dostępnymi. Takie, ale też inne rozwiązania istnieją (Dzwonek), są proste, akceptowalne...