Mówca: Aldona Młyńczak
Data: 2018-01-25 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Platformy Obywatelskiej przedstawiam stanowisko dotyczące druku nr 2192, projektu ustawy o zmianie ustawy o finansowym wsparciu tworzenia lokali socjalnych, mieszkań chronionych, noclegowni i domów dla bezdomnych, ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Szanowni Państwo! Przedstawię zastrzeżenia, które są do tej ustawy, bo o tym, co jest dobre, już tutaj powiedzieli przedmówcy, ale jest także wiele zastrzeżeń merytorycznych i legislacyjnych. Otóż, po pierwsze, nowelizacja ustawy z 2006 r. o finansowym wsparciu tworzenia lokali socjalnych jest dłuższa niż sama ustawa matka. Każdy artykuł jest nowelizowany, łącznie z tytułem ustawy, gdzie znika zapis o lokalach socjalnych, a zamiast tego pojawia się zapis o lokalach mieszkalnych na wynajem. Nie jest to całkiem to samo. Ustawa ze względów legislacyjnych powinna być napisana na nowo, a nie nowelizowana. Po drugie, nowelizacja wprowadza nierealny termin wprowadzenia ustawy w życie, tj. 1 marca 2018 r., co nie jest możliwe ze względu na procedurę legislacyjną. Po trzecie, wiele zapisów i odniesień jest nieadekwatnych, ponieważ ustawodawca deleguje zadania na ministra właściwego do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa, a jak wiemy, dzisiaj nie ma takiego ministra, a uchwalona - uchwalana właściwie - w trybie ekspresowym ustawa o zmianie ustawy o działach administracji rządowej rozbija resort budownictwa poprzez absurdalne podziały, choćby oddając planowanie przestrzenne i architekturę ministrowi kultury. Po czwarte, należy podkreślić, że Komitet Obrony Praw Lokatorów jako czynnik społeczny ma wiele zastrzeżeń do części dotyczącej najmu lokalu socjalnego. Do tej pory obowiązywała bezterminowa forma umowy najmu i komitet uważa, że taka forma powinna być zachowana ze względu na korzystne znaczenie dla stabilności i rozwoju korzystających z tego wsparcia rodzin. Po piąte, Komisja Krajowa NSZZ ˝Solidarność˝ zauważa, że w projekcie brakuje rozwiązań chroniących osoby starsze i niedołężne w przypadku wypowiedzenia umowy najmu lub zaoferowania innego lokalu. Po szóste, Helsińska Fundacja Praw Człowieka wskazała szereg wątpliwości w zakresie zgodności z konstytucją. Po siódme, wiele czynników społecznych w opiniach dotyczących projektu zauważa, że zdecydowana większość przepisów wprowadza rozwiązania niekorzystne z perspektywy najemców lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego gminy. To wszystko jest właśnie do przedyskutowania. Jak te opinie mają się do projektu? To w kwestii mieszkań socjalnych, które będą funkcjonować już jako mieszkania socjalne na wynajem. Przechodząc do kwestii finansowania przez Fundusz Dopłat mieszkań do wynajęcia o umiarkowanych czynszach, który to zapis jest wprowadzony do ustawy o mieszkaniach socjalnych, pragnę zacytować niedawną wypowiedź pana ministra Adamczyka, który de facto już nie odpowiada za program ˝Mieszkanie+˝. Otóż pan minister w połowie grudnia ub.r. mówił na Stadionie Narodowym, że właściwie to mieszkania nie trzeba posiadać na własność, że mieszkanie można wynajmować i trzeba się do tego przyzwyczaić. Ciekawe, czy pan minister posiada mieszkanie na własność, czy też je wynajmuje. I czy to jest nowy paradygmat: nie posiadaj na własność ziemi, mieszkania, bądź zależny od władzy, która przydzieli ci lokal lub też nie? W Polsce obywatele zdecydowanie wolą mieć mieszkania na własność, niż je wynajmować i takie działania rządu, dążące do posiadania przez wszystkich obywateli, na ile to jest możliwe, własnego mieszkania, powinny być podejmowane. Taka idea przyświecała programom ˝Rodzina na swoim˝, a także ˝Mieszkanie dla młodych˝. Tych programów już nie ma, a ˝Mieszkania+˝ jeszcze nie ma. Do realizacji programu ˝Mieszkanie+˝ został powołany także Krajowy Zasób Nieruchomości składający się z terenów Skarbu Państwa, na których mogą powstawać lokale. Mogą też być przypadki, że gmina nabędzie grunt od osoby fizycznej, bo ustawa zawiera wyjątki od reguły. Przypadek chęci nabycia prywatnej działki w Tyńcu Małym pod Wrocławiem przez BGK Nieruchomości SA był szeroko opisywany w prasie lokalnej. Pomimo że gmina nie deklarowała chęci budowy w ramach programu ˝Mieszkanie+˝ ani nie posiadała działek gruntowych, została wybrana - nie wiadomo, na jakiej podstawie - aby właśnie na nieruchomości gruntowej należącej do osoby fizycznej, a nie do Skarbu Państwa, powstawały mieszkania w ramach programu ˝Mieszkanie+˝. Zaznaczam, że są to najdroższe grunty we Wrocławiu i powiecie wrocławskim. Pytam więc, czy właśnie tak będzie realizowany program ˝Mieszkanie+˝, którego część jest treścią omawianego projektu rządowego. Reasumując, chciałabym powiedzieć, że ustawa zwana nowelizacją jest całkiem nową ustawą, która wprowadza nowe zasady najmu mieszkań socjalnych, wprowadza dofinansowanie do mieszkań na wynajem o ograniczonym czynszu, robi dużo zamieszania. Nie wiadomo, czy od tego zamieszania przybędzie mieszkań. Dlatego też w imieniu Platformy Obywatelskiej wnoszę o przesłanie projektu do Komisji Infrastruktury celem dalszego procedowania ustawy i jasnego określenia celu jej wprowadzenia oraz przewidywanych efektów działań z uwzględnieniem kosztów ich realizacji. (Dzwonek) Dziękuję bardzo. (Oklaski)