Mówca: Marek Sowa
Data: 2017-10-12 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna mam zaszczyt przedstawić stanowisko w imieniu klubu odnośnie do sprawozdania Komisji do Spraw Energii i Skarbu Państwa o rządowym projekcie ustawy o świadczeniu rekompensacyjnym z tytułu utraty prawa do bezpłatnego węgla. Jak już mówiłem w trakcie pierwszego czytania, dla nas dwie kwestie są kluczowe. Pierwsza kwestia to jest honorowanie praw nabytych, a druga kwestia to jest równy status wszystkich pracowników. Jak wiadomo, tylko część osób - chyba 79 tys. - jest przejęta przez ZUS. W związku z powyższym ta inicjatywa rządu, która wpłynęła do Sejmu, przynajmniej w części rekompensuje utratę świadczeń z zakresu deputatów węglowych i dla tych 235 tys. osób jest to na pewno korzystne wsparcie, którym, jak sądzę - bo dzięki rozmowom czy wymianie korespondencji choćby w ostatnich dniach czy godzinach to wiem - te rodziny górnicze są zainteresowane. Trzeba też powiedzieć, że poprawki, które z jednej strony rozszerzają zakres osób uprawnionych do korzystania z tej ustawy, choćby o byłych pracowników Jastrzębskiej Spółki Węglowej czy Tauronu Wydobycie i Bogdanki, czy druga poprawka, o której już była tutaj mowa, związana z wydłużeniem do 21 dni terminu składania wniosków, bez wątpienia zasługują na uznanie, wsparcie. Mam nadzieję, że ta kampania informacyjna zostanie tak przeprowadzona, aby wszyscy z tego prawa, które ustawa im daje, mogli skorzystać. Natomiast trzeba też bardzo wyraźnie powiedzieć, że dalej nie znamy odpowiedzi co do kilku spraw. Poszerzony został zakres osób, ale liczba osób objętych tą ustawą się nie zmieniła. Środki zabezpieczone i wpisane do tej ustawy - jak sądzę, będzie znowelizowany budżet - nie zmienią się: 2350 mln zł. W związku z powyższym jest oczywiście pytanie zasadnicze, co będzie, jeśli potwierdzi się, że według danych Agencji Rozwoju Przemysłu, które określono na koniec 2014 r., osób uprawnionych mamy nie 235 tys., jak zapisane zostało w ustawie, tylko 253,5 tys., czyli ponad 18 tys. więcej niż mamy w przedmiocie ustawy. Co będzie, jeśli wszyscy złożą stosowne wnioski i zabraknie środków w budżecie państwa na wypłatę tych świadczeń? Zadawałem to pytanie na posiedzeniu komisji. Oczywiście to jest normalna zasada, że najpierw powinniśmy oszacować grupę, która jest objęta świadczeniem, a później dla tej grupy zabezpieczyć środki finansowe. Mamy wpisane na sztywno, że to jest 10 tys. zł, a z drugiej strony wiemy też, że tego limitu, który w ustawie jest wpisany, nie można w żaden sposób przekroczyć. Kolejny element, który budzi pewną wątpliwość. Powiem szczerze, panie ministrze, że nie rozumiem, dlaczego te osoby, które przechodziły w wyniku programu, który rząd Prawa i Sprawiedliwości kontynuuje, bo przecież słuchałem wielu wystąpień pana ministra i pan się nie odcina od tych porozumień, które były zawierane na przełomie 2014 r. i 2015 r., zresztą minister Kowalczyk to był jeden chyba z nielicznych ministrów, który był i w poprzednim rządzie, i przeszedł, i przez wiele miesięcy współpracował z panem ministrem... Dlaczego pozostawiliście poza, nie objęliście tą ustawą tych, którzy przechodzili, mówiąc szczerze, realizując program restrukturyzacyjny? Każdy z nas wie, jaka była sytuacja. Też spędziłem wówczas parę dni w urzędzie województwa śląskiego, wojewódzkim urzędzie, i trochę tę sytuację poznałem. Wydaje mi się, że to jest trochę nieludzkie, bo jak popatrzymy z punktu widzenia budżetu państwa, to są to ogromne środki, jeśli chodzi o całość, ale z punktu widzenia tych ludzi pominiętych to dla budżetu jednak nie aż tak duże. Stąd też żałuję, że te osoby nie zostały objęte tym świadczeniem. Na zakończenie przede wszystkim deklaruję, że oczywiście nasz klub będzie popierał tę ustawę. Ale muszę też zadać pytanie panu ministrowi o to, czy przewiduje jeszcze jakąś korektę w tym zakresie, choćby czy ci, którzy w wyniku umów wypowiedzianych przez Katowicki Holding Węglowy nie zostali tym świadczeniem objęci, mają na to jakiekolwiek szanse, czy, tak jak było powiedziane na posiedzeniu komisji, żadnych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)