Mówca: Ireneusz Zyska
Data: 2017-11-08 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W imieniu Koła Poselskiego Wolni i Solidarni przedstawiam stanowisko w sprawie sprawozdania Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia oraz niektórych innych ustaw. W przedłożonym projekcie wnioskodawca postawił sobie za cel rozwiązanie problemu związanego z pokrywaniem kosztów postępowania w sprawach o wykroczenia w toku czynności wyjaśniających prowadzonych przez organ podległy władzom jednostki samorządu terytorialnego. Mowa tu przede wszystkim o czynnościach wyjaśniających prowadzonych przez straże gminne albo straże miejskie. Chodzi chociażby o zwrot należności świadka za stawiennictwo. Wydatki te tymczasowo powinny być pokrywane przez gminy, którym straż gminna lub miejska podlega jako ich jednostka organizacyjna na mocy art. 6 ust. 1 ustawy o strażach gminnych. Jednak w obecnym brzmieniu ustawy Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia brak jest podstaw prawnych do nałożenia na gminy takiego obowiązku. Podobnie rzecz się tyczy kwestii wskazania podmiotu właściwego do zwrotu kosztów powstałych w toku czynności wyjaśniających w sprawach o wykroczenia prowadzonych przez straż gminną lub miejską. Tutaj również jest luka prawna, którą słusznie wnioskodawca chce usunąć. Proponowana nowelizacja Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia odnosi się więc w zasadzie wyłącznie do działu XIII, tj. kosztów postępowania. Jest to jednak zmiana bardzo ważna, ponieważ odpowiedzialne władze państwowe muszą dbać o to, aby kwestia kosztów postępowań cywilnych, administracyjnych, karnych czy jak w tym przypadku wykroczeniowych była uregulowana w sposób precyzyjny oraz niegenerujący nadmiernie uciążliwych wydatków dla stron, w tym także dla Skarbu Państwa. W toku prac w komisji przyjętych zostało kilka poprawek o charakterze zarówno merytorycznym, jak i redakcyjnym. Między innymi słusznie wskazano, że w proponowanym brzmieniu art. 119 § 1 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia powinna być mowa nie o ˝skazanym˝, ale o ˝obwinionym˝, gdyż takim pojęciem posługuje się ustawodawca w tej ustawie, podobnie zresztą jak w Kodeksie wykroczeń. Warto również wskazać na kwestię, na którą zwróciła uwagę jedna z obecnych na posiedzeniu komisji przedstawicielek Biura Legislacyjnego. Mowa tu o art. 4 ustawy wprowadzającym w art. 206 ustawy Kodeks karny wykonawczy § 4. Wyłącza on w odniesieniu do jednostek samorządu terytorialnego stosowanie art. 206 § 1 stanowiącego, że sąd wzywa osobę zobowiązaną do uiszczenia kosztów sądowych w terminie 30 dni, a w razie bezskutecznego upływu terminu ściąga się je w drodze egzekucji. W efekcie zastosowania takiej konstrukcji jednostka samorządu terytorialnego nie będzie miała podstawy prawnej do wezwania osoby zobowiązanej do uiszczenia kosztów na drodze polubownej i będzie od razu musiała wystąpić o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu. Przewodniczący komisji pan poseł Marek Ast zaproponował, by kwestia rozpatrzenia zasadności wprowadzenia w tym względzie poprawki została rozstrzygnięta w toku dalszych prac nad ustawą. W związku z tym uważam, że wprowadzenie poprawki, dzięki której jednostka samorządu, zanim rozpocznie egzekucję kosztów sądowych, wezwie osobę zobowiązaną do dobrowolnego ich uiszczenia w określonym terminie, jest ze wszech miar słuszne i uzasadnione. Przyjęcie propozycji, która niejako obliguje jednostkę samorządu terytorialnego do natychmiastowego skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego bez możliwości działania na drodze polubownej, narazi osobę zobowiązaną, gotową do niezwłocznego uregulowania należności, na poniesienie dodatkowych, zupełnie zbędnych kosztów związanych z egzekucją komorniczą. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Koło Poselskie Wolni i Solidarni przychyla się w tym względzie do stanowiska wyrażonego przez przedstawicieli Biura Legislacyjnego, przy aprobacie przedstawiciela Departamentu Legislacyjnego Ministerstwa Sprawiedliwości, wnosząc o dokonanie stosownej poprawki w brzmieniu dodawanego art. 206 § 4 Kodeksu karnego wykonawczego. Koło Poselskie Wolni i Solidarni poprze proponowany projekt ustawy. Dziękuję bardzo.