Mówca: Sprawozdawca Antoni Mężydło
Data: 2016-09-21 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka o rządowym projekcie ustawy o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich, druk nr 630. Rządowy projekt ustawy jest projektem czysto technicznym i ma na celu implementację nowej dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektywy ADR z 2013 r. Dyrektywa ta zmierza do ujednolicenia systemu pozasądowego rozstrzygania sporów między konsumentem i przedsiębiorcą na całym rynku unijnym, w tym także odnośnie do umów zawartych za pośrednictwem Internetu i umów transgranicznych. W Polsce co prawda obecnie obowiązuje system ADR, ale opiera się on nie na twardych podstawach prawnych, ale na samoregulacjach i przepisach powszechnie obowiązującego prawa oraz na zaleceniach Komisji Europejskiej regulowanych dokumentami z 1998 r. i 2001 r., czyli na zaleceniach z 1998 r. i zaleceniach z 2001 r., w których Komisja wprowadziła minimalne standardy dotyczące postępowania ADR i które są, mają być podstawą dla państw członkowskich. Pierwsze czytanie projektu odbyło się na połączonym posiedzeniu Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka w dniu 6 lipca br. Została powołana podkomisja, która obradowała pięć razy, przy czym pierwsze posiedzenie, 6 lipca, miało charakter formalny i dotyczyło ukonstytuowania się podkomisji. Następne, 20 lipca, zarówno miało charakter ogólnej konsultacji ze środowiskiem, jak i dotyczyło przedstawienia zasad pracy nad tym projektem ze względu na to, że - jak już zaznaczyłem - w Polsce brak jest doświadczeń w przedmiocie ustawy oraz że jest to dyrektywa implementująca, a tutaj Unia Europejska stosuje dosyć rygorystyczne metody sprawdzania tej implementacji, chodzi o to, żeby właściwie wszystkie przepisy czy wszystkie zalecenia dyrektywy były ujęte w projekcie ustawy. Tutaj istnieje pewna wyrozumiałość. Ten projekt był obarczony wieloma, wieloma zastrzeżeniami. Trzeba powiedzieć, że rzeczywiście ten projekt, mimo że rząd pracował długo nad tym projektem, bo przez 3 lata, dobrze odzwierciedla przepisy dyrektywy, ale posiada też mankamenty związane z kwestią zgodności z polskim systemem prawnym i zasadami techniki prawodawczej. Na pierwszym posiedzeniu, w związku z tym, że Biuro Legislacyjne zgłosiło ok. 500 poprawek - w większości poprawki miały charakter legislacyjno-redakcyjno-językowy, ale było też ponad 50 poprawek merytorycznych - i trzeba było przebudować ten projekt w ten sposób, żeby te ˝miękkie˝ przepisy, które tak naprawdę, jak się okazało, były wiernym tłumaczeniem dyrektywy, zastąpić twardymi normami prawnymi i żeby jednocześnie cały projekt spełniał zasady techniki prawodawczej, zgodziliśmy się co do tego, zarówno przedstawiciele ministerstwa - akurat w przypadku tej ustawy chodzi o UOKiK - jak i posłowie, że przepracujemy legislacyjnie ten projekt bardzo poważnie. Podczas dyskusji niektóre środowiska społeczne zgłaszały uwagi, że niekiedy miękkie regulacje są lepsze ze względu na bardziej elastyczne podejście do przedmiotu sprawy, bo ta elastyczność daje większe możliwości. Gdyby były takie rozwiązania, które by w jasny sposób to precyzowały, tobyśmy się zgodzili ewentualnie je przyjąć na tym pierwszym posiedzeniu podkomisji, natomiast co do zasady zgodziliśmy się na to, że idziemy w kierunku twardych regulacji prawnych, żeby zsynchronizować te nowe przepisy ADR-u, które w polskim prawie jeszcze nie występowały, z polskim systemem prawa, jak również przestrzegania w przypadku tej ustawy wszelkich zasad techniki prawodawczej. I tutaj główne zadanie należało do Biura Legislacyjnego i do UOKiK-u. Ich przedstawiciele spotykali się między posiedzeniami w celu wypracowania dobrych rozwiązań. Tutaj była pełna zgoda, więc na następnych posiedzeniach, 5 i 13 września, po wakacjach, ten projekt ustawy był rozpatrywany po raz pierwszy punkt po punkcie, artykuł po artykule, zmiana za zmianą, jeśli chodzi o przepisy obowiązujące, i powstał urobek, co do którego, ze względu na to, że staraliśmy się uszanować czas członków Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka, postanowiliśmy odbyć jeszcze jedno posiedzenie w dniu wczorajszym, takie ˝czyszczące˝, żeby już przedstawić projekt, który byłby prawie gotowy do zaakceptowania przez wysokie komisje. I to nam się udało. Co prawda pierwsze rozpatrzenie projektu ustawy w tych 2 dniach zajęło nam sporo czasu, bo to były posiedzenia wielogodzinne - tutaj dziękuję wszystkim posłom zaangażowanym w podkomisji za udział, za zaangażowanie właśnie, bo przepracowanie ok. 500 poprawek, nawet jeżeli większość miała charakter legislacyjno-redakcyjny, a było też ponad 50 merytorycznych, nie było prostą sprawą - ale staraliśmy się opracować dobry projekt ustawy. Dlatego tyle czasu musieliśmy poświęcić na procedowanie tego projektu ustawy w podkomisji. Tutaj trzeba powiedzieć, że również były zmiany strukturalne dotyczące projektu rządowego, polegające na tym, że zmienione zostały tytuły rozdziałów. Uporządkowano też tę materię w taki sposób, jak nakazują to zasady techniki prawodawczej. Dotyczyło to rozdziału 2, który został zastąpiony rozdziałem 5, rozdziału 3, który został zastąpiony rozdziałem 2, rozdziału 4 - został skreślony, rozdziału 6 zastąpionego rozdziałem 3, przy czym pozostałe zostały poprzesuwane. Dokonaliśmy również, jak wspomniałem, zmian tytułów rozdziałów. Jeśli chodzi o przedłożenie rządowe, dotyczyło to rozdziałów 6, 8 i 9. W dniu wczorajszym podczas sczytywania urobku z tego pierwszego rozpatrzenia Biuro Legislacyjne zgłosiło jeszcze szereg zmian legislacyjno-redakcyjno-językowych w celu ujednolicenia sprawozdania, zgłosiło również pięć poprawek merytorycznych. Również UOKiK ze względu na to, że pojawiło się kilka problemów, jeśli chodzi o UKE i inne podmioty zainteresowane tym projektem ustawy, zgłosił pięć zmian merytorycznych. To wszystko zostało przyjęte, posłowie zgodzili się na przyjęcie tego i powstało sprawozdanie, które w dniu dzisiejszym rozpatrzyły połączone Komisje: Gospodarki i Rozwoju oraz Sprawiedliwości i Praw Człowieka. Wprowadzono już tylko siedem poprawek legislacyjnych i sprawozdanie zostało przyjęte. Ta praca, szczególnie w podkomisji, trzeba powiedzieć, była prawdziwą rewolucją legislacyjną za sprawą wprowadzenia tak dużej ilości zmian. Ale w efekcie otrzymaliśmy dobry projekt, który - jak przedłożenie rządowe - wiernie implementuje przepisy dyrektywy i dobrze wpisuje się w polski system prawny, jest w pełni zgodny z polskim systemem prawnym. Komisja rekomenduje przyjęcie projektu z przedłożenia komisji z dnia dzisiejszego. Dziękuję bardzo. (Oklaski)