Mówca: Krzysztof Sońta
Data: 2015-01-14 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! To jest bardzo ważny temat. Przypadł mi zaszczyt przedstawienia stanowiska w imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość. Chciałbym to zrobić tak roboczo i może nie w sposób wiążący się aż z takim doświadczeniem jak w przypadku mojej przedmówczyni. Wtedy kiedy była sporządzana ta ankieta, na której wynikach opierała się pani minister, mówiąc, że jest bardzo, bardzo dobrze, czyli ankieta dotycząca przygotowania szkół podstawowych do przyjęcia dzieci 6-letnich, byłem dyrektorem szkoły i wypełniającym tę ankietę. Chciałbym też odnieść się do klimatu związanego z tą euforią widoczną zarówno w przypadku pani minister, pani przewodniczącej, sprawozdawcy komisji, jak i pani poseł, która mówiła przede mną. Otóż przede wszystkim trzeba powiedzieć, że ta reforma jest antyobywatelska. Państwo pomijacie całkowicie fakt, że przeprowadziliście tę reformę wbrew rodzicom, przeciwko rodzicom i wbrew ich woli, nie pytając ich o zadnie. Dlaczego pomijacie fakt przyniesienia ponad miliona podpisów złożonych pod apelem, aby odwrócić losy ustawy początkowej z 2009 r. już w roku 2011 r.? Projekt obywatelski z 15 września 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty przywracający ten stan sprzed 2009 r. wyrzuciliście państwo do kosza. Mówię to jako nauczyciel. W poprzedniej kadencji byłem w Sejmie, obserwowałem to. Nie chcę czynić z tego polityki, państwo wszyscy to wiecie. Nikt tutaj nie użył tego sformułowania: ratuj maluchy, co się za tym kryje. Sprowadzacie to państwo do działań państwa Elbanowskich, co nie jest prawdą. Po prostu ta reforma od początku była antyobywatelska. Dlatego, że nasze państwo nie jest przygotowane na przyjęcie 6-letnich dzieci do szkoły. Dlaczego? Uzasadnię. Państwo powołujecie się na ten ostatni raport NIK-u, że znacząco poprawiły się warunki w stosunku do poprzedniego badania NIK-u. No to wskażmy czynniki ryzyka, o których wspominał prezes NIK-u w wystąpieniu z 2013 r. Wymienię je, one są krótkie. Istotne czynniki ryzyka zidentyfikowane w tym obszarze, jak mówił w Sejmie prezes NIK-u, to: niewłaściwe przygotowanie i przeprowadzenie zmian w systemie oświaty, wydłużenie z 2012 r. do 2014 r. terminu objęcia dzieci 6-letnich obowiązkiem szkolnym, brak określenia standardu przygotowania szkoły do objęcia nauką dzieci 6-letnich, brak pełnego zabezpieczenia w subwencji oświatowej środków na finansowanie zadań oświatowych gmin, ukierunkowanie wsparcia finansowego państwa dla organów prowadzących szkoły realizujących programu ˝Radosna szkoła˝ tylko na tworzenie miejsc i placów zabaw oraz określenie warunków i sposobów realizacji podstawy programowej z 2008 r. na pierwszym etapie edukacyjnym w formie zaleceń. Zdaniem NIK-u, mimo upływu trzech lat szkolnych okresu przejściowego na wprowadzenie obowiązku szkolnego, szkoły podstawowe nie były wystarczająco przygotowane do objęcia dzieci 6-letnich obowiązkiem szkolnym. Należy zgodzić się z tym, że od czasu, kiedy zostało to wprowadzane, ten standard się poprawił, ale nieznacznie, proszę państwa. Każdy, kto uczestniczył w pracach Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży, podczas których było to omawiane, dobrze to wie. Dlaczego państwo nie przytaczacie w swoich sprawozdaniach głosów strony społecznej? Strona społeczna jednoznacznie wyraziła, co myśli o tej reformie i o jej wprowadzeniu. Teraz odniosę się do kwestii praktycznych, widzianych od strony dyrektora szkoły, bo do niedawna nim byłem, choć głównie czuję się nauczycielem tylko z 25-letnim stażem. Tak na roboczo, sprawa świetlic, proszę państwa. Jakie są świetlice w szkołach, które przyjmują dzieci 6-letnie? Większość z nich to są świetlice dla dzieci klas 0-6. Porównajcie sobie ucznia z klasy 6 i sześciolatka, który przyszedł do szkoły i który ma mieć zorganizowaną aktywność w świetlicy. W tych przypadkach, gdzie nie ma oddzielnej świetlicy dla klas 1-3, w żadnym razie nie możemy mówić, że szkoły są przygotowane na przyjęcie dzieci 6-letnich do klasy pierwszej. Kolejna sprawa, na którą wskazuje NIK, to brak wyposażenia klas w pomoce dydaktyczne. Przecież zgodnie z założeniami reformy każdy uczeń, jeśli chodzi o edukację komputerową, miał mieć swoje stanowisko komputerowe. Odpowiedzcie sobie państwo sami, czy tak jest w naszych szkołach. Sale gimnastyczne. Raport NIK. W okresie ostatniego budżetowania unijnego, w latach 2007-2013 ta infrastruktura poprawiła się, faktycznie, ale dzisiaj sale gimnastyczne zapewnione są tylko w połowie polskich szkół. Reszta zajęć wf. odbywa się na korytarzach. Czy wf. na korytarzu to jest przygotowany sześciolatek i nauczyciel do prowadzenia lekcji wychowania fizycznego? Nie. Pani minister, chwalimy się językiem angielskim. Dobrze. Fakt, słuszna sprawa, każdy język na pewno będzie potrzebny. Ale zacznijmy od podstaw, zacznijmy od wychowania fizycznego, zacznijmy od zdrowia. Sięgnijmy tam, gdzie są mankamenty, nie zakrywajmy ich czymś, co jest uzależnione tylko od zmiany przepisów np. w podstawie programowej. Poza tym bezpieczeństwo i higiena. Wyobrażacie sobie w zespołach szkół, tam gdzie są podstawówki i gimnazja, że uczeń z I klasy idzie pomiędzy gimnazjalistami np. do stołówki szkolnej? Wyobrażacie sobie stres dziecka, które je obiad razem z gimnazjalistą czy siedzi obok gimnazjalistów i słucha ich rozmów? Nie będę przytaczał. Proszę państwa, ja jestem praktykiem. Wybaczcie mi, że mówię praktycznym językiem, ale ja jestem nauczycielem, który wnikliwie obserwuje szkoły, przygląda się im z różnych punktów widzenia. Przez trzy kadencje byłem radnym w dużym mieście, gdzie jest ponad 100 szkół, często chodzę na zawody sportowe do szkół. Ja patrzę, jak szkoła żyje na co dzień, a nie na to, jak szkoła żyje w Sejmie. Gdybym wysłuchał jedynie pani minister, pani przewodniczącej, pani poseł, to pomyślałbym, że żyję gdzieś, nie wiem, w jakimś co najmniej kosmicznym świecie. Proszę państwa, następne sprawy. Dostosowanie mebli do wzrostu ucznia. To jest mankament, który również wskazuje w swoim raporcie Najwyższa Izba Kontroli. Czy państwo zwróciliście na to uwagę? Jakie koszty muszą ponieść samorządy, żeby dostosować siedzenie i stolik do ucznia albo żeby to było siedzenie regulowane? A wiecie, jak ważne to jest dla rozwoju dziecka? (Głos z sali: Ławki są za wysokie.) Pomijam to, ja pomijam to... (Poseł Marek Rząsa: Jak to wygląda w Radomiu?)