Mówca: Jan Łopata
Data: 2015-09-11 (Sejm RP, kadencja 7)

Bardzo dziękuję, panie marszałku. Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego mam zaszczyt zabrać głos w sprawie projektu ustawy o dość długim tytule, a mianowicie w sprawie projektu ustawy o wykonywaniu Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki w sprawie poprawy wypełniania międzynarodowych obowiązków podatkowych oraz wdrożenia ustawodawstwa FATCA, druk nr 3860. Wysoki Sejmie! Tytuł jest dość zawiły i długi, niemniej zawiła jest według mnie też treść tego projektu, bo jak wskazuje tytuł, mamy tym projektem poprawić wypełnianie międzynarodowych obowiązków podatkowych. Poprawić wypełnianie. Właśnie, w czym rzecz? Otóż jak już tu było mówione, 28 marca 2010 r. w Stanach Zjednoczonych Ameryki została podjęta, uchwalona ustawa o ujawnianiu informacji o rachunkach zagranicznych dla celów podatkowych, zwana właśnie FATCA, a celem tej ustawy było zobligowanie zagranicznych instytucji finansowych do zawierania porozumień bezpośrednich z amerykańską administracją skarbową. O czym te porozumienia miały stanowić? Otóż zagraniczne instytucje finansowe, w tym oczywiście, bo o tym jest mowa, polskie instytucje finansowe, zobowiązać sią miały do przekazywania do Stanów Zjednoczonych danych o stanach rachunków, uzyskiwanych dochodach oraz ich właścicielach będących podatnikami tego kraju dla celów weryfikacji prawidłowości zobowiązań podatkowych. Wysoki Sejmie! W tym miejscu ciśnie się na usta dość powszechnie znane powiedzenie: duży może więcej. Jak ocenić, że ta ustawa, FATCA, zawiera sankcje, i to dość drakońskie? Mianowicie odmowa zawarcia porozumienia z amerykańską administracją podatkową skutkuje dla instytucji finansowych oraz osób uzyskujących dochody w USA za pośrednictwem tych instytucji sankcją w postaci obciążenia przychodów uzyskiwanych w USA podatkiem w wysokości 30%. Dotyczy to również inwestowania w amerykańskie papiery wartościowe. Stąd też moje trochę sarkastyczne określenie tego stanu rzeczy. Co może Polska? Oczywiście możemy nie zawrzeć porozumienia, czy mogliśmy nie zawrzeć, to chyba będzie lepsze określenie, ale czy to jest dobre rozwiązanie? Moi przedmówcy udowadniali, że niestety nie. Drugie wyjście, zawrzeć porozumienie, umowę. Tu jest pewien problem, bo, tak to odczytuję, termin przekazania informacji w ramach FATCA za rok 2014 Polska ma jeszcze, bo jeszcze nie upłynął, do 30 września 2015 r. Ciśnie się pytanie: Czemu dopiero teraz przygotowujemy to ustawowe oprzyrządowanie? Rozumiem, że są kłopoty natury prawnej. Bardzo dobrze, powiedziałbym, zidentyfikował to i opisał w raporcie Związek Banków Polskich. Chodzi o prawne możliwości pozyskiwania oraz przekazywania informacji dotyczących klientów instytucji finansowych, które są przecież chronione tajemnicą bankową. Jest również ustawa i wynikające z niej ograniczenia, mówię o ustawie o ochronie danych osobowych. Jest jeszcze ustawa o działalności ubezpieczeniowej, ustawa o usługach płatniczych i oczywiście wiele innych ograniczeń wynikających z polskiego i europejskiego prawa. Wysoka Izbo! Pewnym, powiedziałbym, bajpasem, jakimś obejściem tej, według mnie, trochę dziwnej, jednostronnej amerykańskiej ustawy jest propozycja zawarcia porozumienia międzyrządowego. O tym jest ta dość specyficzna i, nie ukrywam, dość skomplikowana ustawa, zawierająca cały szereg szczegółowych rozwiązań, które będziemy zapewne omawiać i przyjmować w trakcie prac w Komisji Finansów Publicznych. Wnoszę, by Wysoka Izba do niej przekazała ten projekt. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)