Mówca: Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Witold Kołodziejski
Data: 2022-07-22 (Sejm RP, kadencja 9)

Dzień dobry. Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji w składzie, przypomnę, Witold Kołodziejski, czyli ja, przewodniczący, Teresa Bochwic, Janusz Kawecki, Andrzej Sabatowski i Elżbieta Więcławska-Sauk rozpoczęła 6-letnią kadencję 12 września 2016 r. Miniony rok sprawozdawczy był ostatnim pełnym okresem pracy Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji w obecnej kadencji. Sprawozdanie z działalności KRRiT w 2021 r., licząc od powołania, czyli od 1993 r., jest już 28. dokumentem przedkładanym w trybie ustawowym do rozpatrzenia. Wraz ze sprawozdaniem Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji przedstawia informację o podstawowych problemach radiofonii i telewizji. Jest to dokument, który stanowi uzupełnienie sprawozdania oraz jest elementem ustawowego zadania o współpracy z Prezesem Rady Ministrów w zakresie ustalania kierunków polityki audiowizualnej państwa. Obydwa dokumenty zostały przyjęte przez Krajową Radę Radiofonii i Telewizji uchwałami z dnia 17 i 19 maja 2020 r. Sprawozdanie z działalności w roku 2021 zawiera informacje o sposobie wykonywania ustawowych zadań Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, w tym dotyczących prowadzenia postępowań koncesyjnych, ustalania wysokości opłat abonamentowych i podziału dla nadawców publicznych środków zebranych przez Pocztę Polską, także tych przekazanych w formie papierów skarbowych jako rekompensata za utracone wpływy abonamentowe. Krajowa rada w swych zadaniach ma także sprawowanie kontroli nad działalnością nadawców, oczywiście, i to podkreślam, w granicach określonych przez prawo, przez ustawę. Podstawowymi przepisami są art. 13 i 14 ustawy o radiofonii i telewizji. Art. 13 podkreśla niezależność nadawców w kształtowaniu oferty programowej i zarazem odpowiedzialność. Jednocześnie świadczy to o tym, że krajowa rada w bardzo wyjątkowych sytuacjach, głównie tych wpisanych w art. 18 ustawy o radiofonii i telewizji, może reagować na treści, które już zostały wyemitowane przez koncesjonowanych nadawców i wydawać odpowiednie decyzje. W sprawozdaniu są też informacje związane z organizowaniem współpracy międzynarodowej, wydawaniem na podstawie upoważnień ustawowych rozporządzeń jako wykonawczych aktów prawnych, opiniowaniem projektów aktów prawnych i umów międzynarodowych, a także informacje o sposobie organizowania badań treści i odbioru usług medialnych w ramach realizowanego programu Telemetria Polska. Jeśli chodzi o miniony rok, był to rok implementacji do polskiego porządku prawnego znowelizowanej dyrektywy Unii Europejskiej o usługach audiowizualnych. W październiku ta ustawa weszła w życie. Wszystkie prace krajowej rady były realizowane w oparciu o cele przyjęte w strategii regulacyjnej KRRiT. Ta strategia określała przedział czasowy 2017-2022. Na koniec 2021 r. w Polsce obowiązywało 320 koncesji radiowych oraz 298 koncesji telewizyjnych. Rozpowszechnianie programów radiowych prowadziło 155 podmiotów, a programów telewizyjnych - 210 podmiotów. Jeżeli chodzi o informację o podstawowych problemach radiofonii i telewizji, ten dokument przedstawia stan rynku audiowizualnego w Polsce w 2021 r., zwracając uwagę na rynki otaczające, tj. rynek prasy, kinematografii, Internetu, sektora telekomunikacyjnego, mediów społecznościowych czy rozrywki. Horyzont mediów nieustannie, proszę państwa, się rozszerza. O uwagę odbiorców konkurują dostawcy treści, tworząc wciąż nowe oferty dostępne na różnych platformach. Widocznie zarysowała się rywalizacja serwisów streamingowych, a także mediów społecznościowych. Coraz częściej konkurują i powstają nowe usługi w postaci dostawców platform telewizyjnych bazujących na protokole IP w otwartej sieci internetowej. Nazywamy to platformami OTT. Dalszy jest rozwój serwisów VOD i także platform udostępniania wideo. To są platformy, na których użytkownicy udostępniają swoje materiały audiowizualne, takie jak YouTube, Facebook czy podobne. Te platformy czy kanały na tych platformach również są objęte zakresem regulacji, wraz z implementacją dyrektywy audiowizualnej, bo ta dyrektywa nałożyła taki obowiązek na organy regulacyjne państw członkowskich. W rozdziale 4 pt.: ˝Rynki mediów - struktura, pochodzenie kapitału, przekształcenia własnościowe˝ zostały przedstawione zjawiska dotyczące koncentracji w różnych segmentach rynku. Jak wiadomo, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji nie jest organem do spraw konkurencji, ale bada procesy koncentracji, ponieważ one nie pozostają bez wpływu na pluralizm w przestrzeni medialnej. Analiza zebranych danych wskazuje na wysoki stopień koncentracji na rynkach wchodzących w skład środków masowego przekazu. Tutaj istotne jest to, że przenika się działalność nadawców, dostawców płatnej telewizji, brokerów reklamy, wydawców internetowych i dostawców infrastruktury, co stwarza sytuacje niebezpieczne z punktu widzenia pluralizmu mediów. Dlatego krajowa rada cały czas to monitoruje i postuluje wprowadzenie odpowiednich regulacji w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów. Jeśli chodzi o miniony rok, to mimo przewidywanego od lat przejścia odbiorców mediów do świata on-line tradycyjne telewizja i radiofonia nadal są ważnymi źródłami dostępu do informacji i rozrywki, choć po tym szczególnym, pandemicznym roku 2020 powróciły tendencje do odpływu odbiorców do sieci i nastąpił dalszy spadek całkowitego czasu oglądalności telewizji linearnej. Postępuje odpływ widowni. Ja tylko przypomnę, że Polska ma już bardzo szerokie pokrycie dostępem do Internetu, bo ponad 92% gospodarstw domowych ma do niego dostęp, a jeśli chodzi o Internet mobilny, to Polska zajmuje pierwsze miejsce w Europie. Jeśli chodzi o strukturę widowni telewizyjnej, to rok 2021 przyniósł jej dalszą fragmentację. Poszczególni nadawcy konkurują ze sobą, jeśli chodzi już o nie tylko poszczególne programy telewizyjne, ale też biblioteki VOD czy serwisy streamingowe. Ten miniony 2021 r. był, proszę państwa, historyczny, ponieważ po raz pierwszy żaden z programów nie uzyskał wyniku oglądalności powyżej 5 mln widzów. Dotychczas było przynajmniej kilka, kilkanaście takich programów. Jeszcze kilka lat temu było ich kilkaset. Rzeczywiście ta fragmentacja widowni jest bardzo wyraźna, widać to chociażby na tym przykładzie. Jeśli chodzi o dostęp do programów polskojęzycznych, czyli o ofertę skierowaną do Polaków, to jest on bardzo szeroki. Do 452 zwiększyła się liczba programów telewizyjnych w języku polskim, adresowanych do Polaków. Jeśli chodzi o rynek radiowy, to nasze badania wskazują, że podstawowym miejscem słuchania radia jest samochód i że coraz mniej osób słucha radia w domu. Rok 2021 był rokiem wzrostu dla rynku reklamowego w Polsce. Ta wielkość w ciągu roku przekroczyła 10,5 mld zł. To wzrost o ponad 16%. Natomiast rosła głównie wartość wydatków reklamowych w Internecie. Szanowni Państwo! Jeśli chodzi o udział w pracach legislacyjnych, to było sporo projektów, m.in. ten, o którym już powiedziałem, najważniejszy z punktu widzenia zmian w ustawie o radiofonii i telewizji, czyli projekt dotyczący implementacji dyrektywy. Jeśli chodzi o nowe regulacje dotyczące użytkowników VSP, to też mogę na ten temat szczegółowo mówić, jeżeli będą pytania. Tutaj ważnym zadaniem było konsekwentne wprowadzanie standardu DAB+, czyli radia cyfrowego, przygotowywanie od strony koncepcyjnej zmiany standardu naziemnej telewizji cyfrowej i przyszłego podziału multipleksów. Sama zmiana standardu, która ma miejsce w tym roku, jest wprowadzana przez Urząd Komunikacji Elektronicznej, bo jest to związane z koniecznością uwolnienia pasma 700 MHz do połowy roku, co się stało. Wszyscy wiemy, jakie są problemy. To właśnie my monitorujemy te problemy. Udostępniamy również państwu, ale też stronie rządowej czy rynkowi, różnego typu opracowania rynkowe dotyczące tego, jak przebiega zmiana standardu i gdzie są słabe punkty tego procesu. Tutaj były kwestie związane... Duża część prac krajowej rady to oczywiście podział abonamentu i rekompensaty. To jest szczegółowo opisane w sprawozdaniu, wszystkie liczby są tam dostępne. Ja tylko powiem, wracając do tematu refarmingu, że rynek telewizyjny w Polsce jest podzielony mniej więcej na trzy części. Sygnał telewizyjny dostarczany przez telewizje kablowe, przez platformy kablowe odbiera 35% gospodarstw domowych, sygnał tylko z telewizji naziemnej odbiera 31% gospodarstw domowych, a z telewizji satelitarnej - 29% gospodarstw domowych. A więc problem, o którym mówimy, przy zmianie standardu i refarmingu dotyczy tej grupy, tych 31% gospodarstw domowych. Szanowni Państwo! Nie będę czytał tabelek, one są dostępne, jeśli chodzi o podział środków finansowych dla mediów publicznych. Oczywiście ustalamy i uzgadniamy zmianę karty powinności, też uzgadniamy z nadawcami publicznymi plany finansowo-programowe, później rozliczamy z wykonania tych planów. Od zeszłego roku krajowa rada podjęła decyzję o opiniowaniu, żądaniu opinii rad programowych na temat wykonania przez spółkę planów finansowo-programowych, bo wcześniej tego nie było. Natomiast oczywiście tego nie ma w ustawie, więc to nie są opinie wiążące, ale od zeszłego roku takie opinie rad programowych są wymogiem stawianym przez Krajową Radę Radiofonii i Telewizji. Skargi - 1311 wystąpień. Większość dotyczyła kwestii programowej. Omówione są na s. 63 sprawozdania, są szczegółowo wyliczone, tak że do tego też można sięgnąć w tej chwili wprost. Szanowni Państwo! Jestem do dyspozycji, jeśli chodzi o odpowiedzi na pytania. To jest wszystko z mojej strony, dziękuję.