Mówca: Mirosław Pampuch
Data: 2017-04-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu dotyczące rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych oraz niektórych innych ustaw, druk nr 1409. Jak czytamy w uzasadnieniu projektu ustawy, zasadniczy cel tej ustawy to, cytuję, wzmocnienie kontrolnej i pomocniczej wobec samorządu terytorialnego funkcji RIO, co pozwoli m.in. na skuteczniejsze przeciwdziałanie niekorzystnym tendencjom związanym z nadmiernym zadłużaniem się jednostek samorządu terytorialnego, koniec cytatu. Na pewno taki cel byłby godny uwagi i budziłby zapewne pełne zrozumienie, gdyby tylko znalazł odzwierciedlenie w rzeczywistości. Natomiast dane Ministerstwa Finansów i GUS-u dotyczące deficytu sektora samorządowego wskazują, że w roku 2012 ten deficyt wynosił 4,5 mld, co stanowiło 0,3 PKB, w 2013 r. deficyt wynosił 2,9 mld, co stanowiło 0,2 PKB, w roku 2014 deficyt wyniósł 3,2 mld, co stanowiło 0,2 PKB, natomiast w 2015 r. sektor jednostek samorządu terytorialnego osiągnął nadwyżkę. Według aktualnych danych przedstawionych przez Ministerstwo Finansów za rok 2016 samorządy mogą również osiągnąć nadwyżkę, i to rekordową, w wysokości prawie 8 mld zł. Gdzie w takim razie uzasadnienie tego, co państwo twierdzicie w uzasadnieniu, że mówimy o nadmiernym zadłużaniu się jednostek samorządu terytorialnego? To jest wierutne kłamstwo. Wskazujecie państwo jednostkowy przykład jednej z malutkich gmin, który się zdarzył tylko i wyłącznie... Protekcjonalnie chcecie dokonać zawłaszczenia kolejnej instytucji samorządowej, tym razem regionalnych izb obrachunkowych. Natomiast należy zdecydowanie podkreślić, że jeżeli mówimy o zadłużaniu jednostek samorządu terytorialnego, to wystarczające mechanizmy są uruchomione w ustawie o finansach publicznych - art. 242, reguła wydatkowa równoważąca, nakazująca równoważenie dochodów i wydatków bieżących, czy też art. 243, kolejny indywidualny wskaźnik zadłużenia. I to są faktyczne mechanizmy powodujące, że jednostki samorządu terytorialnego nie zadłużają się, panie ministrze, a na straży tego stoją regionalne izby obrachunkowe, panie pośle, które w sposób w pełni profesjonalny i merytoryczny zapewniają kontrolę jednostkom samorządu terytorialnego. Natomiast w tej ustawie w zasadzie państwa jedynym zasadniczym celem jest po prostu wybór własnych ludzi na członków, na prezesów regionalnych izb obrachunkowych, pozbawienie sejmików wojewódzkich wpływu na siedziby izb czy też ich oddziałów, umożliwienie prezesom pełnienia funkcji de facto przez czas nieokreślony - przypomnę, że w tej chwili w regionalnych izbach obrachunkowych są to dwie kadencje - czy też możliwość ręcznego praktycznie, spod grubego palca, odwoływania prezesów regionalnych izb obrachunkowych, co ma zapewnić podporządkowanie tychże instytucji wyłącznie ministrowi spraw wewnętrznych i administracji. Natomiast wielkim kuriozum są i na szczególne słowa potępienia zasługują przepisy, które nakazują wprowadzenie klauzuli natychmiastowej wykonalności rozstrzygnięć nadzorczych, upoważniają do tego prezesa Rady Ministrów, powodując tym samym możliwość wpływania w sposób ręczny na niezależne jednostki, jakimi są jednostki samorządu terytorialnego. Należy również zwrócić uwagę, że te przepisy pozwalające na zastosowanie tej klauzuli natychmiastowej wykonalności są rzeczywiście przepisami blankietowymi, które mogą być rozumiane bardzo (Dzwonek) szeroko. Przedstawiłem te wszystkie wady w imieniu... nie wszystkie, bo jeszcze mam ich troszeczkę do przedstawienia, ale już brakuje czasu. Klub Poselski Nowoczesna wnosi o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)