Mówca: Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska
Data: 2014-05-30 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Procedujemy senacki projekt odnoszący się do ustawy, która obecnie znajduje się w okresie vacatio legis, już państwo o tym mówili. Czy taka praktyka jest godna pochwały? Taka praktyka na pewno stoi w sprzeczności z zasadami techniki prawodawczej, której generalna reguła stanowi, że nie nowelizuje się przepisów zmieniających inną ustawę, a podstawowy wyjątek odnosi się do wyeliminowania rażącego błędu, w tym przypadku w ustawie z 27 września 2013 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego. Dyskusyjny jest zatem pomysł, chyba że propozycje projektodawców nie muszą spełniać tego warunku, by uznać zmiany w projekcie za środek służący naprawie jakiegoś rażącego błędu, który pojawił się w ustawie z ubiegłego roku. O ile się nie mylę, wszyscy bądź prawie wszyscy uznają ją za obszerną, kompleksową, spójną, poprzedzoną szerokimi konsultacjami ze środowiskami naukowców i praktyków. Nie można nie zgodzić się z oceną Sądu Najwyższego, że gdyby intencją twórców wspomnianej nowelizacji było przemodelowanie koncepcji dotyczącej inicjatywy dowodowej we wspomnianym na wstępie kierunku, to dokonaliby tego wprost w ustawie. Projekt jednak jest. Mimo że na jego temat opinie nie są jednolicie pochlebne, jak choćby ta, którą właśnie sformułował Sąd Najwyższy, stwierdzając, że przyjęte w dużej noweli rozwiązania w niczym nie ograniczają inicjatywy dowodowej strony biernej, choćby dzięki możliwościom, które daje m.in. posiedzenie organizacyjne wyznaczone w trybie art. 349 Kodeksu postępowania karnego, to trzeba przyznać, że wprowadzenie proponowanego przepisu jako rozwiązania przeznaczonego do tak szczególnej sytuacji, jaką jest niemożność samodzielnego uzyskania dowodu przez stronę, można uznać za celowe. Merytorycznie to się broni, jeśli oczywiście pamięta się, że ma to służyć pełnemu urzeczywistnieniu, a więc zagwarantowaniu zasady równości broni, o czym już dzisiaj była tu mowa i co było takim naczelnym, wiodącym tematem podczas uchwalania ustawy w ubiegłym roku. Chodzi o zagwarantowanie zasady równości broni stronom postępowania i uznanie prawa sądu do oceny zasadności wniosku dowodowego, bo to też ważna rzecz w tym przypadku. Ważne jest również to, że projekt nie ogranicza się jedynie do sytuacji, w których uzyskanie dowodu przez stronę napotyka znaczne trudności, ale obejmuje stan, w którym samodzielne uzyskanie tego dowodu będzie po prostu niemożliwe, jak choćby wówczas, gdy będziemy mieć do czynienia z informacją chronioną tajemnicą bankową lub taką, która nie mieści się w pojęciu informacji publicznej. Co do zmiany zaproponowanej w pkt 2 nie mamy wątpliwości, że ograniczenie zakresu uzasadnienia wyroku w przypadku zaskarżenia orzeczenia co do rozstrzygnięcia, co do kary lub środka karnego, daje duże szanse na poprawę efektywności i skrócenie postępowania. Z tych względów Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej optuje za dalszym procedowaniem nad projektem. Słuchałam tego, co pan marszałek Zych mówił do pana marszałka prowadzącego obrady, i mam nadzieję, że siła PSL będzie tak duża, że państwo rzeczywiście będą w stanie sprawić, że wreszcie, mówiliśmy o tym nieraz, panie marszałku, również tutaj, z tej mównicy, doczekamy się takiego procedowania, które doprowadzi do mądrego uchwalania ustaw, tak żebyśmy nie narażali się na śmieszność, o czym państwo też już dzisiaj mówili. Dziękuję bardzo. (Poseł Józef Zych: Jak się okazuje, siła PSL jest wsparta przez lewicę.) Powtarzam to, co powiedział pan marszałek: Siła PSL jest wsparta przez lewicę.