Mówca: Marek Ast
Data: 2023-01-11 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Bardzo serdecznie dziękuję za wszystkie głosy w dyskusji, za pytania, które zostały skierowane do mnie jako posła wnioskodawcy, szczególnie za te, które są podyktowane taką autentyczną troską o to, aby regulacje dotyczące wyborów, po pierwsze, rzeczywiście zmierzały do zwiększenia frekwencji, zwiększenia dostępności lokali wyborczych czy transparentności wyborów. Dziękuję również za te głosy, które miały wydźwięk wyłącznie polityczny. Była grupa pytań dotycząca tego, że zbyt późno procedujemy nad tym projektem. Nie, proszę państwa, mieścimy się w terminie, który został określony przez Trybunał Konstytucyjny. Jeżeli uda się sprawnie procedować nad tym projektem, to konstytucyjne terminy wejścia w życie przepisów ustawy nowelizującej Kodeks wyborczy wejdą w odpowiednim wyprzedzeniem, na pół roku przed ogłoszeniem terminu wyborów, czyli nie ma takiego zagrożenia, że nastąpi jakiekolwiek naruszenie, a tę kwestię sygnalizowało kilku posłów. Kwestia, o którą pytał pan poseł Mirosław Suchoń, czyli ograniczenie możliwości dopisania się na liście na podstawie paszportu, jest realizacją postulatów Państwowej Komisji Wyborczej. Jest to uzasadniane po prostu ratio legis. Chodzi o to, aby uniknąć podwójnego głosowania. Państwowa Komisja Wyborcza stwierdza, że nie jesteśmy w stanie sprawdzić tego, czy ktoś na podstawie paszportu nie zagłosował np. w Niemczech, a później nie przyjechał do Polski i zagłosował po raz drugi. Pani poseł Senyszyn pytała z kolei o to, czy w przypadku przedłużenia się głosowania członek komisji wyborczej będzie miał dzień wolny i stosowne wynagrodzenie. Te uprawnienia są bardzo precyzyjnie zapisane w projekcie ustawy. Oczywiście będzie miał dzień wolny i będzie to gratyfikowane w postaci diety. Za ten dzień będzie też przysługiwało pracownikowi stosowne ubezpieczenie. Było też szereg stwierdzeń ze strony posłów opozycji, sugerowali tak panowie posłowie Neumann i Nitras, że jest to po prostu manipulacja, że to będzie oszustwo. Proszę państwa, największym oszustwem i największą manipulacją, jaką ja pamiętam, jeśli chodzi o zmiany w prawie wyborczym, to były te, które obowiązywały w 2014 r., które doprowadziły do tego, że w wyborach do sejmików wojewódzkich mieliśmy 20% głosów nieważnych. To była manipulacja i to było oszustwo wyborcze. (Oklaski) Dzisiaj po prostu idziemy w tym kierunku. Zresztą ja się dziwię, bo wiele z tych zapisów to jest to, co państwo też postulowaliście, jeżeli chodzi o transparentność procesu wyborczego. Kwestie możliwości rejestracji przebiegu prac komisji, wzmocnienie roli męża zaufania - to są po prostu rzeczy, które powinniście państwo poprzeć. Jeszcze jedno, panie pośle - tu zwracam się do pana posła Nitrasa - w 2005 r. nie byłem posłem. Wobec tego przy noweli wówczas ordynacji wyborczej nie pracowałem, przykro mi bardzo. (Wypowiedź poza mikrofonem) Na to pytanie nie odpowiem, bo już... (Poseł Sławomir Nitras: Wybory przegraliście.) Tak, ale to państwo powinniście być zadowoleni w takim razie, że wprowadzamy te zapisy, jeżeli uważacie, że jest taka zasada. Natomiast nie robimy tego po to, aby te wybory wygrać czy zwiększyć nasze szanse wyborcze, tylko po to, aby zwiększyć szansę udziału w głosowaniu jak największej liczby Polaków. Chcemy, aby te wybory były rzeczywiście powszechne. Jeżeli chodzi o środki, bo też była grupa pytań, czy na dowozy, na organizację lokali wyborczych będą zabezpieczone w budżecie pieniądze, jak zawsze będą zabezpieczone pieniądze. Poniesione przez wojewodów, przez samorządy koszty będą kompensowane. Wczoraj w trakcie konsultacji z przedstawicielami organizacji zrzeszających samorządy też była podnoszona kwestia, nawet w tym duchu, aby umożliwić samorządom wcześniejsze zwrócenie się o informację i otrzymanie informacji, na jakie środki mogą liczyć, żeby te samorządy mogły zaplanować sobie te pieniądze, które zostaną na ten cel wydane. W tym kierunku też będziemy w tym projekcie szli, tak aby takie regulacje pozwoliły zachować bezpieczeństwo finansowe również w samorządach. Nie teoretycy, panie pośle Kamiński, przygotowywali ten projekt. On powstawał przede wszystkim na podstawie sugestii Państwowej Komisji Wyborczej i Krajowego Biura Wyborczego, również na podstawie doświadczeń i tych sygnałów, które były przesyłane oddolnie z korpusu ochrony wyborów i ze strony samorządów, więc to nie jest jakiś teoretyczny wymysł, tylko są to absolutnie praktyczne rozwiązania. Pan poseł Kamiński i pani poseł Pawliczak - było też kilka innych takich głosów - mówili, żeby wprowadzić elektroniczne głosowanie. Tutaj jest zdecydowane weto też ze strony Państwowej Komisji Wyborczej. Państwo mówicie, że w wielu krajach to obowiązuje. No właśnie nie w wielu krajach. Wyłącznie w dwóch w Europie, w tym w malutkiej Estonii. Państwowa Komisja Wyborcza stwierdza, że na tym etapie... Zresztą większość państw europejskich stwierdza, że na dzisiaj nie jesteśmy... Żadne państwa, nawet świetnie rozwinięte Niemcy, Francja itd., nie są w stanie zapewnić transparentności i prawidłowego przebiegu procesu wyborczego w wyniku głosowania elektronicznego. Na tym etapie, mówię, nawet świetnie rozwinięte państwa nie są w stanie w tym trybie przeprowadzić wyborów. Tak samo jeżeli chodzi o kryteria doboru członków okręgowej komisji wyborczej. Pani poseł Pawliczak pyta, czy to będą nominaci partyjni. Nie. Kryteria znowu są ściśle określone w ustawie i określone jest, kto może być członkiem okręgowej komisji wyborczej. Szanowni Państwo! Tak jak powiedziałem, traktuję wszystkie te głosy jako wyraz troski o to, aby te przepisy zapewniały transparentność procesu wyborczego, aby też zapewniały odpowiednią frekwencję. Dlatego serdecznie za te wszystkie głosy dziękuję i oczywiście zapraszam do współpracy w trakcie dalszych prac. (Poseł Joanna Senyszyn: Co z poniedziałkiem?) Odpowiedziałem, ale akurat pani poseł była skoncentrowana na czymś innym. Tak, będzie to rekompensowane, to jest zapisane w ustawie. Nawet jeżeli się przedłuży liczenie głosów, to ten dzień wolny będzie przysługiwał członkowi komisji wyborczej. Wynagrodzenie będzie zrekompensowane w diecie, a z kolei ten dzień wolny będzie ze wszystkimi rygorami, z ubezpieczeniem itd. Dziękuję. (Oklaski)