Mówca: Sprawozdawca Anna Elżbieta Sobecka
Data: 2017-03-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję, panie marszałku. Wysoka Izbo! Szanowny Panie Marszałku! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu z prac nad poselskim projektem uchwały w sprawie zwiększenia troski o trzeźwość Narodu. Podczas prac komisji pani poseł Małgorzata Zwiercan przedstawiła problem alkoholizmu, który z roku na rok dotyka coraz więcej osób i przyczynia się do utrwalenia negatywnych postaw społecznych. Komisja Kultury i Środków Przekazu po przeprowadzeniu pierwszego czytania oraz rozpatrzeniu tego projektu uchwały na posiedzeniu w dniu 23 lutego br. nie wniosła sprzeciwu wobec uchwały i uchwałę przyjęła. W Polsce nadużywanie alkoholu jest plagą społeczną. Dane statystyczne mówią, że aż 14% dorosłych Polaków pije ryzykownie i szkodliwie, a blisko milion jest uzależnionych. Nie można się dziwić tak tragicznej sytuacji, skoro alkohol przez wielu traktowany jest jako element codziennego życia. Jako społeczeństwo spożywamy go coraz więcej. W ciągu ostatnich 6 lat spożycie alkoholu na jedną osobę wzrosło z 7,6 do 9,4 l w przeliczeniu na 100-procentowy alkohol, co stanowi zagrożenie dla bytu narodowego. W badaniach opinii publicznej ponad 70% respondentów wskazało, że najczęściej pije alkohol bez żadnej okazji, a przecież alkohol jest substancją niebezpieczną, zdradziecką, która uzależnia i może doprowadzić do chorób, do przegrania życia, a ostatecznie również do śmierci. Badania pokazują, że w ciągu ostatnich 30 dni przynajmniej raz upił się co piąty uczeń III klasy gimnazjum i co trzeci II klasy liceum. W konsekwencji przez alkohol umiera 11 tys. Polaków rocznie. Jak wynika z dostępnych danych, Polacy piją coraz więcej, zwłaszcza ludzie młodzi. Wartość pośrednich kosztów społecznych związanych z nadużywaniem alkoholu wynosi ok. 40 mld zł. To dwukrotnie więcej, niż wynoszą wpływy do budżetu z akcyzy i VAT. Na samo leczenie uzależnienia, jego powikłań, wydaje się ok. 0,5 mld zł rocznie, co powoduje, że w przeliczeniu na osobę każdy polski podatnik przeznacza co roku ok. 800 zł na pokrycie strat wynikających z nadmiernego spożycia alkoholu. Tymczasem z różnych źródeł płyną informacje o powszechnym lekceważeniu przez władze samorządowe zapisów ustawowych o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Brakuje skutecznych mechanizmów karania, co tłumaczy bezkarność tych, którzy zamiast dbać o zdrowie publiczne, troszczą się o interesy wąskiej grupy zarabiających na alkoholu. Jak wynika z szacunków ekspertów zdrowia publicznego, co najmniej 2 mln dzieci żyje w rodzinach obarczonych dramatem uzależnienia. Chroniczne napięcie i stres, w których na co dzień zmuszane są funkcjonować, różne traumatyczne doświadczenia związane z przemocą, w tym także seksualną, powodują głębokie destrukcyjne zmiany w ich psychice, poczucie winy, lęku i wstyd. Świat, w którym żyją, nie zaspokaja ich podstawowych potrzeb, nie uczy, czym jest miłość, szacunek czy tolerancja. Jednym z podstawowych czynników współodpowiedzialnych za ten stan rzeczy jest nadużywanie alkoholu. Te dzieci, które wychowywane są przez trzeźwych rodziców, będą same trzeźwe i będą miały większą szansę na realne i trwalsze szczęście. Ich poczucie własnej wartości i samoświadomość będą na tyle wysokie i ugruntowane, że nie będą powielać negatywnych wzorców. Mając na uwadze ogromną skalę problemu alkoholowego w naszej ojczyźnie, Komisja Kultury i Środków Przekazu, przekonana o szczególnym znaczeniu i roli trzeźwości w życiu społecznym, przedstawia Wysokiej Izbie uchwałę w sprawie zwiększenia troski o trzeźwość Narodu o następującej treści: ˝Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie zwiększenia troski o trzeźwość Narodu Spożycie alkoholu przez Polaków stale wzrasta. Badania naukowe potwierdzają, że nadużywanie alkoholu powoduje ogromne straty ekonomiczne w budżecie państwa, wielokrotnie przewyższające doraźne zyski. Ofiarami nadużywania alkoholu i choroby alkoholowej są nie tylko osoby chore, ale całe rodziny, w których najbardziej cierpią najmłodsi. Regułą jest, że alkoholizm jednego z członków rodziny staje się epicentrum całego rodzinnego życia. Jej członkowie, skupiając się na pomocy osobie uzależnionej, na przeciwdziałaniu negatywnym skutkom nałogu, zaniedbują pozostałe obowiązki, przede wszystkim rodzicielskie. Co więcej, systematycznie rośnie spożycie wśród młodych kobiet, również przyszłych matek. Trzeźwość to sposób myślenia, który pozwala zachowywać i rozwijać swoją wolność. Być trzeźwym to znaczy być wolnym. Trzeźwość, wolność od alkoholu jest dobrem, które służy życiowej samorealizacji każdego człowieka. W historii Polski troska o trzeźwość była związana z dążeniem do wolności, do odrodzenia Narodu, a także z obroną godności Polaków. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej wzywa do zwiększenia troski o trzeźwość Narodu i apeluje do Rządu Rzeczypospolitej Polskiej, samorządów, Kościołów, związków wyznaniowych i organizacji pozarządowych o podjęcie w roku 2017 systematycznych działań na rzecz troski o trzeźwość Narodu. Człowiek dziś wszystko może, ale nie wszystko służy jego życiu˝. Tyle uchwała. Dziękuję bardzo i proszę Wysoki Sejm o przyjęcie tej uchwały.