Mówca: Sprawozdawca Jan Krzysztof Ardanowski
Data: 2017-11-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie dwóch komisji: Komisji do Spraw Energii i Skarbu Państwa oraz Komisji do Spraw Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczące zmiany ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Na polecenie pana marszałka komisje na wspólnym posiedzeniu 6 listopada rozpatrzyły projekt ustawy z druku nr 1975. Ciekawa dyskusja, którą zapoczątkował upoważniony w tym zakresie pełnomocnik rządu do spraw strategicznej infrastruktury energetycznej pan minister Piotr Naimski, dotyczyła nie tyle nowych uprawnień dla trzech spółek Skarbu Państwa, w odniesieniu do których ustawa upraszcza tryb nabywania niezbędnych dla rozbudowy sieci przesyłowych zarówno elektrycznych, czyli spółek, które zajmują się przesyłaniem energii w Polsce... Ten wątek generalnie nie budził kontrowersji wśród posłów. Dyskutowano raczej na temat innych rozwiązań z ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Jest to spór, który toczy się od chwili dokonania istotnych zmian w tej ustawie. Przypomnę, że projekt ustawy zakłada znaczne uproszczenie nabywania nieruchomości bądź prawa użytkowania wieczystego, a także nabywania akcji i udziałów w spółkach prawa handlowego, które są właścicielami nieruchomości rolnych, przez trzy spółki: PERN, Gaz-System i PSE - Polskie Sieci Elektroenergetyczne, w sytuacjach kiedy zwykła użyteczność przesyłu nie wystarcza. Dotyczy to najczęściej niewielkich obszarów rolnych, na których trzeba wybudować stacje transformatorowe, systemy tłoczni, pomp, które są niezbędne do transportu paliw płynnych czy też gazu bądź energii elektrycznej. Wydaje się, że to rozwiązanie - w dyskusji takie głosy generalnie dominowały - jest dobre, ponieważ ta ustawa nie eliminuje dwóch ustaw specjalnych, tzw. specustaw, które w szczególnych sytuacjach w przypadku konkretnych inwestycji przesyłowych umożliwiają nawet przymusowy wykup gruntów, jeśli jest taka konieczność. Natomiast w sytuacji, jaka najczęściej ma miejsce, kiedy inwestor dogada się z rolnikiem, właścicielem gruntu co do ceny i przedmiotu transakcji, realizacja obecnych przepisów, które bardzo silnie chronią grunty rolne i które sprawiają, że każda transakcja dotycząca nieruchomości rolnych musi być zgłoszona do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, czyli nowej instytucji, która przejęła prawa i obowiązki Agencji Nieruchomości Rolnych, bardzo wydłuża proces uzyskiwania zgód na takie transakcje. Zresztą byłoby absolutnie dziwne, gdyby strategiczne spółki Skarbu Państwa, które odpowiadają za bezpieczeństwo energetyczne Polski, były blokowane, jeżeli chodzi o zakup niezbędnych dla nich niewielkich działek rolnych, choćby przez prawo pierwokupu ze strony KOWR, czyli Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa. Byłoby to absolutnie niezrozumiałe. Przypomnę, że ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego w sposób szczególny chroni ziemię rolniczą, dając instytucji państwowej również prawo ingerowania w transakcje. Wydaje się, że ta ustawa właściwie odpowiada na oczekiwania rolników, chociaż nie jest Pismem Świętym, gdzie - jak wspomniałem na posiedzeniu komisji - nie można zmienić ani joty. Z zapowiedzi ministra rolnictwa wynika, że ta ustawa będzie również nowelizowana w różnych obszarach, w których jej funkcjonowanie wykazało pewne konieczności korekty. Ale tu nie dyskutujemy o zmianie całej ustawy, tylko o tym bardzo szczegółowym i wspieranym przez większość posłów zabierających głos w dyskusji elemencie ułatwiającym strategicznym spółkom Skarbu Państwa odpowiedzialnym za zabezpieczenie energetyczne nabywanie nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego bądź akcji i udziałów w spółkach prawa handlowego, które są właścicielami nieruchomości rolnych, bez zbędnej zwłoki, tak abyśmy mogli poprzez te inwestycje czuć się bezpieczni w zakresie bezpieczeństwa energetycznego. Komisje po przeanalizowaniu tego proszą Wysoki Sejm o przyjęcie bez poprawek projektu ustawy z druku nr 1975. Dziękuję bardzo. (Oklaski)