Mówca: Karolina Pawliczak
Data: 2026-03-25 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Idąc śladem myślenia pani poseł Bartuś i biorąc pod uwagę szacunek do drugiego człowieka, właściwie nie powinno was tu w ogóle być, pani poseł. (Oklaski) Wrócę jednak do meritum sprawy. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska mam zaszczyt przedstawić państwu stanowisko w sprawie niniejszego projektu ustawy. Projektowane zmiany przepisów stały się niezbędną koniecznością. Mają bowiem na celu zwiększenie świadomości pracowników i pracodawców oraz umożliwienie im lepszego rozumienia i rozpoznania różnych form przemocy w miejscu pracy, w szczególności w zakresie dyskryminacji i mobbingu. Przecież sprawniejsze identyfikowanie zjawisk niepożądanych w miejscu pracy może być korzystne zarówno dla pracodawcy, jak i pracownika. Projekt tej ustawy ma na celu uporządkowanie definicji deliktów prawa pracy związanych z występowaniem różnych form przemocy w miejscu pracy w sposób, który poprawi informacyjną funkcję przepisów oraz zapewni ich lepsze zrozumienie także przez pracodawców, którzy już dzisiaj są adresatami wielu obowiązków związanych z zapewnieniem ochrony godności oraz innych dóbr osobistych pracowników. Proponowana regulacja pozwoli z jednej strony precyzyjnie diagnozować zachowania bezprawne, a z drugiej strony odróżnić je od zachowań, które mieszczą się we właściwych lub w dopuszczalnych relacjach pracowniczych. W niniejszych przepisach m.in. zmieniono definicję dyskryminacji bezpośredniej; ujednolicono zdefiniowane formy molestowania prostego i jego formy kwalifikowanej, czyli molestowania seksualnego, na wzór obowiązujących przepisów względem molestowania seksualnego jako działania występujące fizycznie, werbalnie i pozawerbalnie; zdefiniowano roszczenia w przypadku naruszenia zasady równego traktowania jako kompensacji szkody majątkowej w formie odszkodowania lub krzywdy niematerialnej jako zadośćuczynienia, z jednoczesnym zróżnicowaniem ich wysokości w przypadku spraw dyskryminacyjnych pod względem tego, czy naruszenie takie miało miejsce i miało charakter incydentalny czy wielokrotny. Ponadto określono minimalną wysokość zadośćuczynienia w przypadku wielokrotnego naruszenia zasady równego traktowania. Przyjęto wysokość minimalnego zadośćuczynienia na poziomie nie niższym niż trzykrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonego na podstawie odrębnych przepisów. Wszystko to wymaga, szanowni państwo, uporządkowania. Podkreślić należy, że w obowiązującej regulacji pracodawca jest zobowiązany przeciwdziałać dyskryminacji w zatrudnieniu, w szczególności ze względu na wiek, płeć, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także ze względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony w pełnym czy też niepełnym wymiarze czasu pracy. A zatem pracodawcy są już zobowiązani do uczynienia zakładu pracy środowiskiem wolnym od dyskryminacji w zatrudnieniu. Przede wszystkim należy podkreślić, że projektowana regulacja nie nakłada na pracodawców, w tym przedsiębiorców, żadnych nowych obowiązków. W obowiązującym stanie prawnym pracodawcy są zobowiązani do przeciwdziałania zarówno mobbingowi w miejscu pracy, jak i naruszeniu zasady równego traktowania i dyskryminacji w zatrudnieniu. Proponowana regulacja uzupełnia i precyzuje obowiązki ciążące na pracodawcy, w tym na pracodawcy przedsiębiorcy, zmierzając do wprowadzenia realnych i efektywnych procedur i działań w kierunku przeciwdziałania działaniom niepożądanym. Wypracowanie odpowiednich rozwiązań w tym zakresie zgodnie z założeniami projektu powinno nastąpić w dialogu i we współdziałaniu ze stroną pracowniczą, czego efektem będzie aktualizacja obowiązujących regulaminów pracy. Projektowana ustawa umożliwia podejmowanie przez pracodawców samodzielnych działań antyprzemocowych oraz uprawnia do tworzenia własnych narzędzi i praktyk dopasowanych do zindywidualizowanej sytuacji zakładu pracy. Zmiany te stawiają na profesjonalizację relacji i odpowiedzialność. Dla pracowników oznaczają one oczywiście łatwiejszą drogę do sprawiedliwości, a dla pracodawców - konieczność audytu kultury organizacyjnej. Błędy w tym obszarze stały się, szanowni państwo, po prostu zbyt kosztowne, by je ignorować. Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska niniejszy projekt w całości popiera. Bardzo dziękuję. (Oklaski)