Mówca: Marek Sowa
Data: 2018-09-13 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu wobec przedłożonej przez ministra spraw zagranicznych informacji o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie od stycznia do czerwca 2018 r., czyli w okresie przewodnictwa Bułgarii w Radzie Unii Europejskiej. Zanim odniosę się do informacji, pozwolę sobie na krótkie odniesienie się do słów wypowiedzianych przez Andrzeja Dudę w Leżajsku, słów, które absolutnie nie mogą pozostać bez reakcji. Prezydent de facto zakwestionował wybór Polaków, którzy w referendum opowiedzieli się za przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej. Te haniebne słowa o wyimaginowanej wspólnocie, z której niewiele dla nas wynika, mogą być potraktowane jako wezwanie do wyprowadzenia Polski z Unii Europejskiej, o czym bez wątpienia wielu polityków PiS marzy. To jawne działanie wbrew polskiej racji stanu. Zdaję sobie sprawę, że dla prezydenta Dudy korzyści płynące z przynależności do Wspólnoty Europejskiej skończyły się wraz z zaprzestaniem comiesięcznych przelewów z Parlamentu Europejskiego. (Poseł Jan Dziedziczak: Każdy patrzy wedle siebie.) Przynależność do Wspólnoty Europejskiej to jednak wybór cywilizacyjny, to zestaw wspólnych wartości, to wolny jednolity rynek, swobodny przepływ ludzi i kapitału, to projekt zapewniający Europie rozwój i bezpieczeństwo, za co Unia Europejska otrzymała Nagrodę Nobla. W uzasadnieniu zapisano jakże ważne słowa, również ważne w dniu dzisiejszym i w trakcie całej tej prezydencji bułgarskiej: To projekt, który wojnę zastąpił pokojem, a nienawiść solidarnością. Na koniec wspomnę również o transferach, które przez cały ten okres naszego członkostwa w Unii Europejskiej są niezwykle istotne. Tylko przez okres od stycznia do 31 maja do Polski wpłynęło ponad 5340 mln euro przy składce członkowskiej rzędu 1700 mln euro. To ponad 3600 mln euro na czysto. Narastający od wejścia Polski do Unii Europejskiej bilans przedstawia się następująco: 150 mld euro wpłynęło do Polski, 50 mld euro zapłaciliśmy składki. Nie wiem... Wiem, że można tego nie rozumieć, ale dlaczego szkodzicie Polsce i Polakom? Wracając do przedstawionej informacji przez pana ministra, chciałbym odnieść się krótko do tych elementów. Na pewno z punktu widzenia prezydencji bułgarskiej było to duże wyzwanie i była to całkiem ambitna agenda rozmów. Jak pan minister wspomniał, w tym pierwszym priorytecie główne elementy zostały skupione właśnie na przygotowaniu procesu negocjacji wieloletnich ram finansowych, ale również dotyczyły bardzo ważnego elementu, jakim jest reforma unii gospodarczej i walutowej zmierzającej do unii bankowej oraz unii rynków kapitałowych. Nie ma co ukrywać, że kierunki wprowadzanych zmian służyć będą głównie krajom strefy euro. Nawet jeżeli chodzi o ten budżet, to są wprowadzane instrumenty, które będą de facto dostępne tylko dla krajów, które za swoją walutę przyjęły euro. Drugi bardzo istotny element - perspektywa europejska i łączność z Bałkanami Zachodnimi, w sposób oczywisty musiał być kluczowy dla Bułgarii. I cieszę się, że rozpoczęto czy przywrócono dyskusję dającą w jakiejś dalszej perspektywie możliwość rozszerzenia Europy w tym zakresie. Ale bardzo zasadne są pytania, które padły tutaj z ust posła Krząkały, jakie jest stanowisko Polski odnośnie do tego, również w tym aspekcie solidarnościowym. Bez tego nie możemy przejść do porządku dziennego. W zakresie bezpieczeństwa i stabilności w mocnej i zjednoczonej Europie chcę powiedzieć, że zauważam istotny postęp w tym zakresie i na pewno te rozwiązania, które są przyjęte, są krokiem do przodu. Na zakończenie jest gospodarka cyfrowa i umiejętności przyszłości. Trzeba powiedzieć, że jest szereg elementów, które służą gospodarce, w tym znoszenie barier, ale w tym okresie musimy pamiętać, że pojawił się jednak bardzo ważny element, o czym pan minister nie wspomniał, bo pan minister wspomniał tylko o wyłączeniu pracowników transportu z kategorii pracowników delegowanych, ale jeżeli chodzi o cały pozostały sektor, to ta dyrektywa jest po prostu rozwiązaniem dla nas, dla polskiej gospodarki niekorzystnym. Tam polski rząd nie umiał zadbać należycie o swoje sprawy. Przypomnę, że jeszcze z końcem 2017 r. praktycznie nie uczestniczył w całej debacie, gdzie mógł w bardzo prosty sposób skorzystać z tego, zbudować koalicję państwa na rzecz korzystnych rozwiązań, bo tych państw, które korzystały ze wcześniejszych rozwiązań, było szesnaście. Łatwo było po prostu stać się liderem tej grupy, stać się ambasadorem i zadbać o to, aby jeden z ważnych interesów dla polskiej gospodarki został zrealizowany. Jak już wspomniała pani poseł Pomaska, my jednak nie oceniamy, jaka była prezydencja bułgarska, tylko oceniamy, jak w ramach tej prezydencji funkcjonował polski rząd, jak dbał również o nasze kluczowe interesy. Nie było łatwo, na własne życzenie, mogę powiedzieć, nie było łatwo. Jeszcze wszczęte w grudniu 2017 r. przez Komisję Europejską postępowanie z art. 7 wobec Polski stawiało nas w bardzo defensywnej sytuacji. Państwo zamiast skupiać się na budowaniu koalicji polityki spójności, innych koalicji, które zapewniałyby nam realizację naszych interesów, tak naprawdę skupiliście się na tym, aby blokować ten element. I skupiliście się w sposób nieudolny, bowiem te wszystkie elementy mają swoje dalsze kroki. I nie jest tak optymistycznie, jak pan minister tutaj przedstawiał, bo sprawa nie jest zakończona i zapewne będzie miała dalszy ciąg. Ale dla Polski najważniejszym elementem bez wątpienia było zbudowanie koalicji spójności na wzór tej, która była zbudowana w roku 2011, 2012, dzięki której Polska uzyskała rewelacyjne warunki. Wówczas wprost było zapisane, że kluczowe elementy w zakresie wspólnej polityki rolnej, polityki spójności muszą być uzyskane. Udało się zbudować koalicję krajów, które zapewniły pieniądze na rozwój gospodarczy. Możecie państwo tego nie doceniać, ale dla Polski to jest ponad 2% PKB rocznie. To jest gigantyczny zastrzyk gotówki. Jak sobie porównacie te transfery finansowe netto, które do Polski napłynęły, zaangażowanie polskich firm, polskich samorządów, to okaże się, jak mocno udało się wzmocnić inwestycje w Polsce. Bez tego te inwestycje leżałyby na łopatkach. One i tak są niesatysfakcjonujące. Rok po roku mówimy o spadku inwestycji, jak to miało miejsce w roku 2016, praktycznie niewielkim ich udziale w roku 2017. Gdyby nie fundusze europejskie, procent i wskaźnik byłyby jeszcze znacznie gorsze. Chcę powiedzieć - szkoda, że nie ma pana posła Dziedziczaka - że akurat pani komisarz Bieńkowska w obszarze gospodarki małych i średnich przedsiębiorstw, za który odpowiada, w obszarze obronności, która też jest w jej tece, wzrosty budżetu ma gigantyczne. Ona jako komisarz odpowiadający za swój obszar może być usatysfakcjonowana. To tak, jakby jeden z ministrów tego rządu miał nagle skoki po kilkadziesiąt procent. Byłby na pewno zadowolony z budżetu, który został przedstawiony, ale nie ona odpowiadała za cały budżet. Za to ten budżet przygotowywany był przez komisarza Oettingera. Przypomnę państwu, że 26 marca mieliśmy spotkanie z Komisją Finansów Publicznych i Komisją do Spraw Unii Europejskiej. To my zadawaliśmy pytania, jaki będzie budżet. A co robili posłowie PiS-u? Wznosili peany na cześć komisarza, były zachwyty. Pani przewodnicząca Kloc, pan poseł Szewczak dziękowali, ale mówiąc szczerze, nie wiedzieliśmy za co, bo przecież jeszcze nic nie było na stole. Mówili o uratowanym budżecie europejskim, mówili o utrzymanej polityce spójności, w ramach której jest spadek o 50%, mówili o utrzymanej wspólnej polityce rolnej, w przypadku której jest spadek o 1/4, nie licząc dopłat. Ja naprawdę w to nie wierzę, bo gdyby to była prawda, że miesiąc przed taką propozycją nie mieliście świadomości, jaki będzie budżet wieloletnich ram finansowych po 2020 r., to jeszcze gorzej by to o was świadczyło. To by świadczyło o tym, i pewnie taka jest prawda, że wy jesteście poza agendą jakichkolwiek rozmów, że wy w żadnych rozmowach po prostu nie uczestniczycie. Dlatego Klub Poselski Nowoczesna nie może głosować za tą informacja, bo ona jest po prostu nie do przyjęcia. Dziękuję bardzo. (Oklaski)