Mówca: Bożena Żelazowska
Data: 2022-03-23 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Panie Ministrze! Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w tym roku będzie obchodziła jubileusz 25-lecia istnienia. Chcę tutaj zaznaczyć, że zarówno pan marszałek Piotr Zgorzelski, jak i moi koledzy i koleżanki z klubu Koalicji Polskiej - Polskiego Stronnictwa Ludowego są inicjatorami i organizatorami tegorocznych obchodów. Rozdział VII tej konstytucji poświęcony jest właśnie samorządom i ich wpływowi na sprawowanie władzy w naszym kraju. Zmiana konstytucji, a także reformy lat 90. zapoczątkowały rozwój samorządu oraz społeczeństwa obywatelskiego. Z perspektywy już ponad 20 lat reformy są oceniane jako te, i tak zresztą słyszymy, jak rozmawiamy z mieszkańcami, które udały się najbardziej. Służą państwu polskiemu i służą obywatelom. Dzięki tym reformom samorządy uzyskały dużą autonomię. Dla nas i dla samorządowców z Polskiego Stronnictwa Ludowego te zmiany były bardzo ważne. To właśnie z szeregów Polskiego Stronnictwa Ludowego wywodzi się wielu wybitnych samorządowców, którzy niewątpliwie przyczynili się do rozwoju swoich małych ojczyzn. Zależy nam na samorządzie otwartym i innowacyjnym. Pracę samorządu opieramy na dialogu z mieszkańcami. Tak pojmowana samorządność inspiruje do działania. Dlatego poprawka zgłoszona do ustawy, która jest projektem komisyjnym, jest dobrze oceniana i wręcz wyczekiwana przez samorządy gminne. Dzięki niej gmina będzie mogła bardziej elastycznie dzielić środki budżetu obywatelskiego pomiędzy poszczególne regiony, części gminy. Celem ustawy, którą przygotowała sejmowa Komisja do Spraw Petycji jest stworzenie bardziej elastycznych zasad podziału budżetu obywatelskiego w gminach, szczególnie w tych, które nie są w całości podzielone na jednostki pomocnicze. Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami środki wydatkowane w ramach budżetu obywatelskiego mogą być dzielone na pule obejmujące całość gminy i jej części w postaci jednostek pomocniczych lub grup jednostek pomocniczych. Zdaniem autora petycji, która zainspirowała komisję do podjęcia prac legislacyjnych, aktualne przepisy nie służą społeczeństwu i ograniczają rady gminy. Wskazał on, że mimo iż w wielu gminach istnieją historycznie lub terytorialnie ukształtowane wsie, dzielnice, sołectwa czy inne obszary, z którymi utożsamiają się mieszkańcy, to najczęściej nie są one jednostkami pomocniczymi odzwierciedlonymi w statucie. W tej sytuacji rady wielu gmin nie mogą dokonywać podziału środków przeznaczonych na budżet obywatelski pomiędzy poszczególne regiony, części gminy. Aktualny przepis w brzmieniu uchwalonym 11 stycznia 2018 r. nie stwarza dużych utrudnień jedynie w sytuacji, gdy cała gmina jest podzielona na jednostki pomocnicze. Dlatego, jak zaznaczono w uzasadnieniu projektu, istotą zmiany jest skreślenie w art. 5a ust. 6 ustawy wyrazów: w postaci jednostek pomocniczych lub grup jednostek pomocniczych. W ten sposób projektowana ustawa umożliwi radom gminy dokonanie podziału środków budżetu obywatelskiego w sposób znacznie bardziej elastyczny, dostosowany do uwarunkowań w konkretnej gminie. Pozwoli to także na większe zaangażowanie mieszkańców w procedurę wyboru finansowanych projektów, niż w sytuacji gdy budżet obywatelski nie jest dzielony na poszczególne części gminy. Konsultowałam tę poprawkę z samorządowcami w moim okręgu wyborczym, którzy są jak najbardziej za jej wprowadzeniem. Dlatego Klub Parlamentarny Koalicji Polskiej - Polskiego Stronnictwa Ludowego będzie głosował za przyjęciem tej poprawki. Dziękuję. (Oklaski)