Mówca: Ryszard Galla
Data: 2021-12-01 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Szanowny Panie Ministrze! Druhny i Druhowie! Na dzisiejszym posiedzeniu Sejmu rozpatrujemy bardzo ważny projekt ustawy, jakim jest rządowy projekt ustawy o ochotniczych strażach pożarnych. Spoglądam na zaproponowany przez rząd projekt przede wszystkim z punktu widzenia praktyka. Jestem wieloletnim członkiem jednostki OSP i wiem, na jakich zasadach funkcjonują ochotnicze straże pożarne i z jakimi problemami muszą mierzyć się one każdego dnia. Jestem także w stałym kontakcie - zresztą przez wiele lat byłem także czynnym samorządowcem - z samorządowcami, którzy bardzo uważnie obserwowali i obserwują proces legislacyjny, jeśli chodzi o tę ustawę. Miałem także okazję na kilku rocznych, sprawozdawczych zebraniach ochotniczych straży pożarnych przedstawiać ten projekt i muszę powiedzieć, że w większości to były słowa pochwały, szczególnie jeśli chodzi o zapisy, które dotyczą bezpośrednio druhów strażaków. Państwo wielokadencyjni posłowie wiecie dokładnie, że wielokrotnie próbowaliśmy się tym zająć w formie projektu poselskiego, obywatelskiego - strażackiego, i było bardzo trudno. Problem polegał na tym, że nigdy nie był to projekt rządowy. Dzisiaj mamy projekt rządowy i mam nadzieję, że będzie on miał wielką szansę na przyjęcie. Niemniej jednak, szanowni państwo, chciałbym pochylić się troszeczkę nad kwestiami związanymi z samorządem, z udziałem samorządu i jego odpowiedzialnością za zadania, które są określone w art. 7 ustawy o samorządzie gminnym. Chodzi o zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym także w zakresie ochrony przeciwpożarowej, przeciwpowodziowej itd. Jak państwo wiecie, zapisy ustawy bardzo wyraźnie wskazują na mocną współpracę pomiędzy jednostkami OSP a komendami miejskimi, komendami powiatowymi. W związku z tym chciałbym zapytać, jak rzeczywiście będzie wyglądał wpływ samorządu gminnego - wójta, burmistrza - i jego oddziaływanie. Poseł sprawozdawca już co nieco o tym mówił, ale chciałbym usłyszeć deklarację ze strony pana ministra, że ta odpowiedzialność i możliwość oddziaływania samorządów wójtów, burmistrzów będzie tak skuteczna jak dzisiaj. Bo wiemy o tym, że przecież dochodziliśmy do tego przez wiele lat i mamy taką sytuację, że na czele zarządów gminnych w większości stoją wójtowie, burmistrzowie. To jest naprawdę dobre rozwiązanie, które pozwala na to, że wójt, burmistrz może skutecznie zarządzać nie tylko finansami, które są przeznaczone na wsparcie jednostek OSP, ale także bieżącym działaniem. W mojej gminie jest to, powiedziałbym, wzorcowe, nawet na zasadzie współpracy pomiędzy wójtem a komendantem miejskim, a dotyczy to komendy miejskiej w Opolu. Chciałbym także, panie ministrze, dopytać o kwestie bardziej szczegółowe, a dotyczą one chociażby zawarcia umów. Koleżanka druhna już powiedziała, że ta propozycja została przyjęta, że obowiązkowo wójt, burmistrz będzie musiał podpisać porozumienie. Okej, jest to dobre rozwiązanie, ale chciałbym znowu zapytać, jaka będzie skuteczność, jaka będzie możliwość oddziaływania wójta, burmistrza osobiście, czy nawet poprzez swojego komendanta, który ma być powołany. I ? propos komendanta, panie ministrze, chciałbym dopytać, czy on ma pochodzić ze środowiska strażaków ochotników, czy to może być inna osoba, która będzie miała odpowiednie predyspozycje do tego, aby móc zarządzać zasobem ochotniczych straży pożarnych na terenie danej gminy. Czy to musi być osoba wyznaczona, i to jeszcze na dodatek osoba, której kandydatura będzie uzgodniona z właściwym komendantem powiatowym czy też miejskim? Chciałbym także zapytać o kwestie związane ze zlecaniem przez jednostki OSP prowadzenia finansów. Oczywiście jest to bardzo dobre rozwiązanie, ponieważ w takim przypadku w pewnym sensie będzie lepsza kontrola ze strony samorządu. Wiemy jednak o tym, że jeśli jest to duża gmina i ma tych jednostek kilka czy też nawet kilkanaście, to nastąpi tu wzrost kosztów. Wiemy także, że sytuacja finansowa wielu gmin nie jest najciekawsza. W związku z tym miałbym pytanie: Czy te kwestie mogą być w jakiś sposób wsparte finansowo ze środków, powiedziałbym, budżetu państwa? Oczywiście to bardzo dobrze, że uregulowano kwestie związane z ekwiwalentem za udział w akcji, a także że będą uregulowane kwestie związane z oddelegowaniem z zakładu pracy strażaków ochotników do danej akcji. Natomiast miałbym tutaj też skromne pytanie: Panie ministrze, czy w związku z tym pracodawcy mogą też oczekiwać pewnych rekompensat czy to rzeczywiście ma pozostać tylko po stronie (Dzwonek) pracodawców? Czy ten koszt będzie uwzględniony po ich stronie?