Mówca: Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska
Data: 2015-07-23 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Zanim przejdę do wystąpienia, chciałabym tylko dodać do tego, co pani marszałek powiedziała, że dzisiaj mamy historyczny dzień. Proszę sobie uświadomić, że od dziś mamy kobietę generała w Policji. To jest bardzo ważny dzień dla historii naszego kraju. Przechodzę już do meritum sprawy. Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach zakończyła procedowanie projektu dotyczącego zmian w Kodeksie postępowania cywilnego i w niektórych innych ustawach w związku ze wspieraniem polubownych metod rozwiązywania sporów. Dziś jako klub wyrazimy swoje stanowisko co do akceptacji bądź jej braku dla przyjętych w ustawie rozwiązań, co częściowo, można powiedzieć, już nastąpiło. Powiem tak, ja jestem optymistką pewnie z natury i mam nadzieję, że zmiany, które są przygotowane do wdrożenia, przyniosą oczekiwane efekty, choć oczywiście zgadzam się z poglądem, że jako społeczeństwo potrzebujemy solidnego szkolenia w zakresie polubownego rozstrzygania sporów, bo do dziś minimalnie z takich możliwości korzystamy. Mediacje mamy od 10 lat, a liczba ugód zawieranych w wyniku postępowania mediacyjnego nie przekracza 1% spraw cywilnych rozpoznawanych przed sądami. Bardzo bym chciała, żeby właśnie sądy dokonały tych rewolucyjnych zmian, informując strony o sensie podjęcia mediacji, ale też oceniając realność ich wprowadzenia, bo to jest bardzo ważne - ocenić realność przeprowadzenia tych mediacji. Usłyszałam od osoby, która jest stałym mediatorem, że bardzo istotne w osiągnięciu sukcesu będzie także stanowisko pełnomocników, którzy nie zawsze są zainteresowani szybkim rozstrzygnięciem sporu. Wiemy to z praktyki. Może też potrzebna jest akcja medialna, oczywiście profesjonalnie przeprowadzona przez państwo. Mam także nadzieję, że zadziałają zachęty ekonomiczne, o czym już była wcześniej mowa, pan poseł sprawozdawca o tym mówił, które pozwolą obniżyć koszty postępowania. W sądach okręgowych będą koordynatorzy zapewniający m.in. sprawną komunikację między sędziami i mediatorami. Oby to wszystko zadziałało. Czy będzie sukces murowany? Tego nie wiemy, ale instrumenty przewidziane w nowelizacji z pewnością taki potencjał mają. Przed przyjęciem sprawozdania na posiedzeniu komisji dyskutowano jeszcze o różnych elementach, co do których były odmienne oceny sensu ich wprowadzenia. Dla mnie najistotniejszym problemem było zagrożenie zaistnieniem deliktu konstytucyjnego, który może się wiązać z jednoinstancyjnością postępowania o uchylenie wyroku sądu polubownego, notabene na skutek skargi wnoszonej nie do sądu okręgowego, co wydawałoby się dość oczywiste i naturalne, ale do sądu apelacyjnego, jak to określono, powiem wprost, nawet zacytuję: ze względu na wysoki poziom. Przytoczone podczas obrad komisji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego są przekonujące w zakresie, w jakim uznają zgodność z konstytucją jednoinstancyjnych postępowań sądowych, w których sądy działają jedynie jako organ kontroli rozstrzygnięć pochodzących od organów pozasądowych, a takim niewątpliwie organem jest sąd polubowny. Pytanie, czy również Senat podzieli taką argumentację. Będziemy czekać na ewentualne poprawki, które mogą się pojawić podczas procedowania w Izbie dumania. Dziś deklaruję, że jako Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej poprzemy przygotowany projekt. (Dzwonek). Dziękuję. (Oklaski)