Mówca: Adam Gawęda
Data: 2023-07-13 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych. Wszyscy dzisiaj mamy świadomość, jak wielkim wyzwaniem dla gospodarek światowych był wybuch pandemii COVID-19, który spowodował ich zaburzenie na niespotykaną dotąd skalę i zmusił rządy wszystkich państw do podjęcia natychmiastowych bezprecedensowych działań. Realna stała się groźba trwałej recesji. W związku z tym nasz rząd, Prawa i Sprawiedliwości, przy ogromnym zaangażowaniu parlamentu podjął szereg skutecznych działań mających na celu ochronę miejsc pracy i zmniejszenie gospodarczych skutków pandemii wynikających z konieczności wprowadzenia czasowego zamknięcia gospodarek. Jeszcze nie uporaliśmy się ze skutkami pandemii, kiedy za naszą wschodnią granicą rosyjski agresor rozpoczął wojnę na Ukrainie. Wobec tak poważnych zawirowań gospodarczych w Europie i na świecie Komisja Europejska wprowadziła w latach 2020-2023 ogólną klauzulę wyjścia umożliwiającą de facto zawieszenie unijnych reguł fiskalnych. Dawała ona większą elastyczność państwom członkowskim w reagowaniu na pojawiające się szoki. Stabilizująca reguła wydatkowa w efekcie również była odpowiednio dostosowana. Zgodnie z zapowiedziami organów Komisji Europejskiej w roku 2024 nastąpi powrót do standardowych reguł fiskalnych Unii Europejskiej, zgodnie z którymi minimalny poziom poprawy wyników strukturalnego wysiłku fiskalnego powinien wynosić 0,5% PKB. W obecnej sytuacji stabilizująca reguła wydatkowa implikuje znacznie głębszą konsolidację niż ta, która jest wymagana w regułach unijnych, czego konsekwencją byłoby zagrożenie dla stabilności makroekonomicznej. Dodatkowo, dostrzegając potrzebę rozbudowy potencjału obronnego, zakupu nowoczesnego sprzętu wojskowego, będącą konsekwencją wojny i sytuacji geopolitycznej, musimy ponieść nakłady inwestycyjne na dużo wyższym poziomie, znacznie wyższym poziomie. Takie działania implikują konieczność ich dostosowania również w zakresie SRW, aby zwiększone wydatki zbrojeniowe nie miały negatywnego wpływu na sytuację w innych gałęziach gospodarki. Z dyrektywy Rady z 2011 r. w sprawie wymogów dla ram budżetowych państw członkowskich wynika obowiązek funkcjonowania numerycznych reguł fiskalnych, które w wieloletniej perspektywie skutecznie wspierają realizację przez sektor instytucji rządowych i samorządowych jako całość, wynikających z Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Proponuje się, aby od właśnie 2024 r. obowiązek ten był realizowany przez wprowadzenie w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych mechanizmu korygującego nadmierną nierównowagę finansów publicznych wyznaczoną przez odpowiedni poziom wysiłku fiskalnego. Drugim istotnym elementem proponowanych zmian w ustawie o finansach publicznych jest szczególne traktowanie wydatków obronnych. Proponuje się uwzględnienie w SRW klauzuli odzwierciedlającej rozbieżności pomiędzy przedpłatami i płatnościami na zakup sprzętu wojskowego, które są rejestrowane jako wydatek w obliczeniu metodą kasową, a dostawami sprzętu, które księgowane są metodą memoriałową i mają wpływ na wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych. Projektowane przepisy nie będą miały wpływu na całość życia społeczno-gospodarczego w Polsce. Wpływ na sektor finansów publicznych będzie miała realizacja wydatków możliwa dzięki dodatkowej przestrzeni fiskalnej stworzonej przez zmiany w SRW, w szczególności wprowadzenie tzw. klauzuli obronnej oraz przeliczenie punktu startowego. Projekt ustawy jest zgodny z prawem Unii Europejskiej, a zaproponowane w projekcie ustawy zmiany i działania są spójne z rozwiązaniami stosowanymi w Unii Europejskiej. Wprowadzenie zmian w projekcie ustawy o finansach publicznych w zakresie polskich ram fiskalnych nie będzie miało wpływu na realizację kamieni milowych zawartych w Krajowym Planie Odbudowy i Zwiększania Odporności. Wysoka Izbo! Panie Marszałku! Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość jest za przyjęciem tego bardzo ważnego projektu ustawy. Jednocześnie przedkładam na ręce pana marszałka trzy poprawki zgłoszone w drugim czytaniu. Bardzo dziękuję. (Oklaski)