Mówca: Maciej Banaszak
Data: 2012-09-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Ruch Palikota przedstawię stanowisko moich koleżanek i kolegów dotyczące proponowanych zmian przepisów ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych. Czy nie wiecie, że obecnie życie to podróż? Nie jesteś przecież obywatelem, tylko jesteś podróżnikiem - tymi słowami można opisać dzisiejszą sytuację związaną z rozwojem możliwości odbywania podróży poza granice naszego kraju. Omawiany przeze mnie projekt ma na celu realizację oczekiwań obywateli dotyczących odmiejscowienia wydawania dokumentów paszportowych, uproszczenia zasad wydawania drugiego paszportu oraz poszerzenia katalogu przypadków, w których mogą być wydawane paszporty tymczasowe. Dotychczasowe uregulowania prawne nie odzwierciedlały w pełni potrzeb Polaków związanych z ciągłą potrzebą przemieszczania się poza granice naszego kraju. Mimo faktu przynależności do strefy Schengen niejednokrotnie Polacy nadal są zmuszeni do korzystania z paszportów. W ramach omawianej nowelizacji zaproponowano poszerzenie katalogu przypadków, w których obywatelom Polski może zostać wydany paszport tymczasowy. Na co warto zwrócić uwagę z punktu widzenia przede wszystkim przedsiębiorców? Dotychczasowe brzmienie niniejszego przepisu było zbyt wąskie, nie dawało możliwości wydania paszportu tymczasowego osobie, która z uwagi na wykonywaną działalność zawodową musi pilnie wyjechać za granicę, a nie posiada ważnego paszportu z 10-letnim terminem ważności. Na tej podstawie Polacy niejednokrotnie mieli utrudnione, jeśli nie uniemożliwione, wykonywanie obowiązków służbowych związanych z potrzebą odbycia podróży poza granice naszego kraju. Moim zdaniem proponowana zmiana wyczerpuje wszystkie przypadki wymagające wydania paszportu tymczasowego, a tym samym przyczyni się do faktycznej realizacji zasady swobody przemieszczania się. Ponadto projekt zakłada, że aby zmniejszyć formalizm i ogrom machiny biurokratycznej, należy na nowo określić właściwość organów paszportowych w zakresie wydawania i odmowy wydania dokumentu paszportowego. W niniejszym projekcie określono, iż organem paszportowym właściwym do wydania paszportu lub odmowy wydania paszportu będzie w kraju wojewoda, do którego wpłynie wniosek, a za granicą - konsul. Przyjęcie takiego rozwiązania w przeciwieństwie do obowiązujących uregulowań ustalających właściwość według miejsca zameldowania umożliwi obywatelom polskim składanie w kraju wniosków o wydanie dokumentu paszportowego w dowolnym organie paszportowym. Tym samym, przebywając jako menedżer w Warszawie, nie będę już musiał udawać się do rodzinnego miasta na drugim końcu kraju w celu wyrobienia paszportu. (Głos z sali: To fakt.) Tak. Jednak rządowi należy się również odrobina dziegciu. Przypomnę, że centralna ewidencja wydanych i unieważnionych dokumentów paszportowych, która umożliwia zdalny dostęp do zasobów informacyjnych każdemu organowi paszportowemu w kraju i za granicą, istnieje i funkcjonuje już od 2006 r., co ewidentnie niestety pokazuje opieszałość kolejnych rządów we wprowadzaniu tak prostych, a jakże ułatwiających życie obywatelom, rozwiązań. Ruch Palikota w pełni aprobuje rozwiązania związane z nowym sposobem prowadzenia postępowań o wydanie drugiego paszportu. Dzisiejsza ustawa powierza w całości kwestię wydania drugiego paszportu do realizacji ministrowi spraw wewnętrznych, co w zasadzie oznacza dla obywatela konieczność złożenia wniosku o drugi paszport niezależnie od miejsca zamieszkania w kraju bądź za granicą w siedzibie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych znajdującego się w Warszawie. Jak czytamy w uzasadnieniu do projektu, proponowane nowe rozwiązanie zakłada, iż minister właściwy do spraw wewnętrznych będzie organem właściwym do wydania decyzji w przedmiocie wyrażenia zgody bądź też odmowy wyrażenia zgody na wydanie obywatelowi drugiego paszportu, a przyjęcia wniosku i wydania drugiego paszportu dokona dowolny, wybrany przez obywatela organ paszportowy. Tym samym każdy z nas będzie mógł wybrać taki organ w najbardziej dogodnym dla siebie miejscu. Mając na uwadze powyższe, pragnę w imieniu Klubu Poselskiego Ruch Palikota poprzeć projekt nowelizacji ustawy. Bardzo dziękuję. (Oklaski)