Mówca: Jerzy Borkowski (wypowiedź niewygłoszona)
Data: 2012-03-29 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Prezydencie! Panie Ministrze! W dzisiejszym pana exposé usłyszeliśmy, że jest pan najdłużej panującym nam ministrem. Tak, to prawda, ale nieprawdą jest to, że wszystko jest ˝naj˝. Panie ministrze, sama wiara nie wystarczy, dla spójnej polityki zagranicznej trzeba bardziej działań niż deklaracji. W dzisiejszym moim wystąpieniu chciałbym nawiązać do sytuacji naszych rodaków w Unii Europejskiej. Wątpliwa jest nasza pozycja w UE, szczególnie sądząc po zachowaniach chociażby prezydenta Francji Sarkozy˝ego - informacja z 11 marca 2012 r., cytat: Prezydent Francji Nicolas Sarkozy powiedział w czasie swojego niedzielnego spotkania z wyborcami, że ˝Europa musi renegocjować układ graniczny z Schengen˝, tak by powstrzymać imigrację, a ˝jeżeli nie dokona w tej mierze postępów, Francja zawiesi swoje uczestnictwo w pakcie˝. Powrócił więc do tego, co mówił już rok temu (uwaga: potem zaczął się wycofywać, ale w kampanii wyborczej wrócił do populistycznego tonu). Jak pan, panie ministrze, zareaguje na te słowa; Sarkozy˝emu chodzi o to, by imigranci spoza Unii, przybywający zwłaszcza z południa, nie mogli później, korzystając z otwartych granic, osiedlać się we Francji. Zacytuję fragment traktatu o Unii Europejskiej, wprowadzonego do TUE traktatem lizbońskim. Art. 3 ust. 2: ˝Unia zapewnia swoim obywatelom przestrzeń wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości bez granic wewnętrznych, w której zagwarantowana jest swoboda przepływu osób˝. Rzeczpospolita Polska powinna stanowczo reagować na propozycje rażącego naruszenia fundamentalnych zasad, na jakich opiera się UE, i na próby naruszenia prawa traktatowego. Poza tym skoro Sarkozy podważa sens dalszego funkcjonowania w obecnej formie jednej z podstawowych swobód UE (swobodnego przepływu osób), to warto zastanowić się, czy należało aż tak jednoznacznie w towarzystwie konserwatywnych premierów państw UE angażować się w jego kampanię wyborczą (no bo jak można nazwać inaczej to, że premier Tusk nie znalazł czasu na spotkanie z François Hollande˝em - najprawdopodobniej przyszłym prezydentem V Republiki Francuskiej). W informacji ministra za rok 2011 znajdziemy taki cytat: ˝Los bratniego i europejskiego narodu białoruskiego jest nam szczególnie bliski˝. Czy o tej szczególnej bliskości świadczyć miało wydanie białoruskim władzom informacji przydatnych w postawieniu oskarżenia względem Alesia Bialackiego? Czy w tej sprawie ma pan minister jakieś stanowisko na ten rok? Bo samo słowo ˝przepraszam˝ nie wystarczy. Stanowisko ministra Sikorskiego było następujące: ˝Przepraszam w imieniu Rzeczypospolitej. Karygodny błąd pomimo ostrzeżeń MSZ. Zdwoimy wysiłki na rzecz demokracji na Białorusi˝ (info na Twitterze). A więc pytam, czy wysiłki zostały zdwojone na rzecz demokracji? Rzecznik polskiego MSZ: ˝Chcę podkreślić, że myśmy przed tego typu próbami ze strony Białorusi ostrzegali˝ - powiedział. Nie wystarczy napisać pisma do prokuratury, nakleić znaczek i przekazać list w odpowiednim sekretariacie. Trzeba jeszcze zadbać, żeby ktoś to pismo potem przeczytał. Nie wystarczy mówić ˝o dużej ostrożności˝, trzeba ją jeszcze zachowywać. Celem nie jest to, by dochodziło do karygodnych sytuacji, za które należy potem przepraszać, ale by takim sytuacjom odpowiednio wcześnie przeciwdziałać. Zamiast wyrażania żalu i oburzenia oczekiwać należy profesjonalizmu. To naprawdę nie ma pan ˝pomysłu na Białoruś˝. Kolejny wstydliwy temat to sprawa Holandii. Gdzie ta europejska solidarność członków UE, skoro Holendrzy w podły sposób obrażają Polaków tam pracujących, bo u nas zielonej wyspy niestety nie było, nie ma i nie będzie? Geert Wilders, lider partii PVV (Partii Wolności), założył stronę internetową, na której zachęca, by donosić na Polaków. Strona zaczyna się słowami (tekst oryginalny po holendersku): Czy masz kłopoty z obywatelami z Europy Środkowo-Wschodniej? Czy może straciłeś pracę przez Polaka, Bułgara, Rumuna czy innego środkowo-wschodniego Europejczyka? Chcielibyśmy to usłyszeć. Partia Wolności oferuje państwu miejsce na niniejszej stronie internetowej, aby zgłosić skargi. Skargi te zbierzemy i przedstawimy tego wyniki ministrowi spraw społecznych i zatrudnienia. Ten skrajny przejaw ksenofobii, nawoływanie do nienawiści na tle narodowym jest szczególnie groźne w Holandii, gdzie wielokrotnie dochodziło do antypolskich zamieszek. Co pan zrobił w tej sprawie, panie ministrze, co pan zamierza zrobić dla ocieplenia wizerunku Polaka w Europie? Po półrocznym okresie naszej prezydencji można by oczekiwać, iż mamy na tyle silną pozycję, by nie dopuszczać do tego, by znaczący politycy nawoływali do nienawiści przy cichej zgodzie (demokratycznego, ale czy praworządnego?) rządu holenderskiego oraz rządów innych państw UE. Nie chodzi o wydanie nic nieznaczącego oświadczenia, ale o to, by rządy popierające ksenofobiczne wypowiedzi miały świadomość, że zgoda na dyskryminację, naruszanie praw człowieka i obywatela doprowadzi do ich izolacji na arenie międzynarodowej. Rząd polski powinien wymóc na innych państwach Unii, by stanowczo reagowały na milczące przyzwolenie rządu holenderskiego dla działań Wildersa. I znowu - tak naprawdę nie ma pan pomysłu na Holandię. Sytuacja Polaków na Litwie. Ponad 210 tys. Polaków (co stanowi ponad 6,5%). Chodzi o spektakularną akcję premiera w czasie ostatniej kampanii wyborczej. Po wielkim proteście Polaków na Litwie przeciwko nowej ustawie oświatowej (m.in. matura obowiązkowa z języka litewskiego dla Polaków na tym samym poziomie, co w szkołach litewskich; odnotowywane przez Polonię przypadki prześladowania Polaków ze względu na używanie języka polskiego; problemem cały czas jest sprawa pisowni polskich nazwisk) premier pojechał na Litwę, gdzie w kościele w Wilnie wygłosił pamiętne słowa: ˝Relacje Polski z Litwą będą tak dobre, jak relacje rządu litewskiego z polską mniejszością˝. Takie akcje, choć pomagają zdobyć punkty w kampanii wyborczej, nie rozwiązują konkretnych problemów. Potrzebne są negocjacje i budowanie relacji opartych na wzajemnym zaufaniu - twardo podkreślając swoje interesy - a nie wyjazd na Litwę i mocne uderzenie pięścią w stół. Jakie są obecnie relacje, najlepiej wyrażają słowa komentarza Adama Michnika. Jakie są te relacje, opisał Adam Michnik w komentarzu w ostatnim sobotnim wydaniu ˝GW˝: ˝Ignorancja i podejrzliwość są mieszaniną piorunującą. Niestety, tak dziś ewoluują stosunki polsko-litewskie. Wraca język wrogości, urazów, szantażu˝. (Uwaga: komentarz Michnika był raczej przychylny działaniom polskiego rządu, krytyka, jeśli już, to była bardzo subtelna; z drugiej strony cytat jest dobry i nie sądzę, by ˝Wyborcza˝ obraziła się o to.) Dyplomacja i ochrona Polaków za granicą przed przejawami dyskryminacji wymaga profesjonalizmu, a nie spektakularnych akcji. I znowu, panie ministrze - nie ma pan pomysłu na Litwę. Na koniec chciałbym nawiązać do Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych. Dopominamy się o pokój na świecie, a dopiero teraz przystąpiliśmy do procesu ratyfikacyjnego Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych podpisanej już 30 marca 2007 r. I to w dodatku z zastrzeżeniami (chodzi o zakaz całkowitego ubezwłasnowolnienia, o którym mówi konwencja). Zastrzeżenie ministerstwa pracy jest niby z tego powodu, iż nie można zmienić Kodeksu cywilnego. Ale przecież ratyfikowana konwencja miałaby moc ponadustawową. Na samo uruchomienie procesu ratyfikacyjnego w PL czekać trzeba było prawie 5 lat (można było też wcześniej wprowadzić konieczne zmiany). Wcześniej, np. w 2011 r., były apele RPO o jak najszybsze ratyfikowanie konwencji. MSZ powinien więc, oprócz przekazywania wyrazów oburzenia w związku z problemami z pokojem na świecie, przyczyniać się do ratyfikowania podstawowych z punktu widzenia ochrony praw człowieka traktatów. I znowu, panie ministrze - nie ma pan pomysłu na nowoczesną politykę zagraniczną. Tak naprawdę wysłuchaliśmy wykładu akademickiego.