Mówca: Sprawozdawca Kazimierz Smoliński
Data: 2021-09-29 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przedstawiam sprawozdanie Komisji Regulaminowej, Spraw Poselskich i Immunitetowych o poselskim projekcie uchwały w prawie zmiany Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, druk nr 1587. Marszałek Sejmu, na postawie art. 37 i kolejnych regulaminu Sejmu, skierowała w dniu 24 września br. roku powyższy projekt uchwały do komisji regulaminowej do pierwszego czytania. Komisja Regulaminowa, Spraw Poselskich i Immunitetowych po przeprowadzeniu pierwszego czytania i rozpatrzeniu projektu na posiedzeniu w dniu 28 września 2021 r. wnosi, by Wysoki Sejm uchwalić raczył załączony projekt uchwały. Komisja regulaminowa, zgodnie z art. 43 regulaminu Sejmu, przedstawia na żądanie wnioskodawcy trzy wnioski mniejszości zgłoszone przez pana posła Wojciecha Maksymowicza, które dotyczą następujących kwestii: w art. 1, to jest zmiana art. 117 ust. 2, nadanie nowego brzmienia. Kolejna poprawka: w art. 1 w pkt 1 skreślić art. 117c i w art. 1 w pkt 1 w art. 117d ust. 3 - też nadać nowe brzmienie, jeżeli chodzi o kwestie większości przy uchwalaniu stanu nadzwyczajnego. Pokrótce poinformuję Wysoką Izbę, że w komisji była debata szczególnie nad kwestią zwykłej większości, którą regulamin wprowadza zakresie przedłużenia stanu wyjątkowego. Tutaj chciałbym Wysokiemu Sejmowi przedłożyć kilka informacji, które były w komisji. Rozpoczęło się od sporu o interpretację art. 230 i 231 konstytucji, które wprowadzają obowiązek głosowania w zakresie rozporządzenia prezydenta o wprowadzeniu stanu wyjątkowego, mianowicie że Sejm może uchylić to rozporządzenie bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów. Natomiast w art. 230 konstytucja stanowi, że przedłużenie stanu wyjątkowego może nastąpić tylko raz za zgodą Sejmu i na czas nie dłuższy niż 60 dni. Wobec tego konstytucja nie określa, jaką większością ma być przegłosowana kwestia przedłużenia stanu wyjątkowego. A skoro tego nie ma, to odwołujemy się do art. 120 konstytucji, który stanowi, że Sejm uchwala ustawy zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów, chyba że konstytucja przewiduje inną większość albo uchwała lub ustawa sejmowa stanowi inaczej. Więc w tym przypadku zmiana zmierza do tego, aby w ogóle uregulować kwestię wprowadzania stanów nadzwyczajnych i tego, w jaki sposób ma być prowadzone głosowanie nad zgodą na przedłużenie stanu wyjątkowego. I jest propozycja zgłoszona przez posłów i przyjęta przez komisję, że to przedłużenie ma być przegłosowane zwykłą większością głosów, jest to zgodne z zasadami określonymi w konstytucji. W tym zakresie był spór w komisji i komisja rozstrzygnęła, że pozostajemy przy tym projekcie, który został zaproponowany przez grupę posłów. W zasadzie kwestia dotyczyła jeszcze uchylenia w trakcie debaty nad wprowadzeniem stanu nadzwyczajnego tego stanu lub też jego przedłużenia. Jest propozycja, żeby wyłączyć możliwość składania czy wykluczyć możliwość składania wniosków formalnych. Też w tym zakresie była dyskusja i spór w komisji. Komisja rozstrzygnęła, żeby jednak przyjąć to rozwiązanie, które jest zaproponowane przez wnioskodawców, żeby w tym zakresie wyłączyć możliwość składania wniosków formalnych. Jednym z argumentów, który też przytoczyłem w tym zakresie i który był podnoszony przez wnioskodawców, jest to, że przedłużenie stanu wyjątkowego czy nadzwyczajnego może nastąpić np. w ostatnim dniu obowiązywania tego stanu i wówczas składanie wniosków formalnych mogłoby doprowadzić do tego, że Sejm mógłby nie zdążyć wyrazić zgody na przedłużenie i ten stan by się skończył. Wówczas nie można już przedłużyć stanu, który jest zakończony. Wobec tego należałoby na nowo wszczynać procedurę przedłużenia tego stanu. Komisja przychyliła się do takiej argumentacji i przyjęła to rozwiązanie, o które komisja wnosi, aby Wysoki Sejm raczył przyjąć. Dziękuję bardzo.