PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony)
Data: 2025-09-24 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Wczoraj obchodziliśmy Międzynarodowy Dzień Języków Migowych - dzień, który przypomina nam, że język migowy nie jest dodatkiem do komunikacji, lecz dla osób głuchych w Polsce pierwszym i najważniejszym językiem. Język polski pozostaje drugim. To właśnie w języku migowym osoby głuche budują swoją tożsamość, rozwijają kulturę i w pełni uczestniczą w życiu społecznym. Dlatego państwo ma obowiązek stworzyć takie ramy prawne i organizacyjne, które zagwarantują, że osoby głuche i niedosłyszące będą traktowane na równi z innymi obywatelami. To nie jest przywilej, to elementarna równość i prawo człowieka. W tym kontekście szczególnie ważne są: pełna dostępność materiałów wyborczych w języku migowym, aby każdy obywatel mógł korzystać ze swoich praw politycznych; nowelizacja ustawy o języku migowym, aby odpowiadała współczesnym realiom i standardom europejskim; zmiana podejścia systemu edukacji - tak by dzieci głuche miały realny dostęp do edukacji dostosowanej do ich potrzeb, a nie były zmuszane do funkcjonowania w systemie, który ich nie rozumie; powszechny dostęp do tłumacza migowego w urzędach i instytucjach - tak aby zwykłe sprawy administracyjne nie stawały się barierą nie do pokonania; wykorzystanie nowoczesnych technologii, aplikacji, zdalnych systemów tłumaczeń, które już dziś mogą realnie ułatwić codzienne funkcjonowanie. W Komisji do Spraw Petycji wielokrotnie rozpatrywaliśmy postulaty zgłaszane przez środowisko osób głuchych. Te postulaty są jasne: chcemy równości, chcemy dostępu do informacji, chcemy być traktowani poważnie. I to właśnie my, posłowie, mamy obowiązek ten głos przełożyć na konkretne rozwiązania prawne. Międzynarodowy Dzień Języków Migowych to przypomnienie, że równość zaczyna się od komunikacji. Jeśli państwo polskie nie zagwarantuje pełnego prawa do komunikacji w języku migowym, to zawsze będzie istniała grupa obywateli wykluczonych - mimo że mają takie same prawa i obowiązki jak my wszyscy. To nie jest kwestia symboli. To kwestia codzienności setek tysięcy ludzi w Polsce. To kwestia ich prawa do pracy, edukacji, udziału w wyborach, a nawet do zwykłej rozmowy w urzędzie. Dlatego apeluję, byśmy jako Sejm potraktowali te potrzeby nie jako dodatkowe, ale jako priorytetowe. Bo równość i godność zaczynają się od prawa do języka.
Mówca: Wioletta Maria Kulpa (tekst niewygłoszony)
Data: 2025-09-24 (Sejm RP, kadencja 10)

˝To był rasowy działacz, który mając na względzie dobro wolnej Polski, zajmował się wyjaśnianiem wielu afer gospodarczych. To doprowadziło go do śmierci˝ - tak mówił o śp. Dariuszu Stolarskim historyk IPN Jacek Pawłowicz. ˝Chciał ujawnić aferę paliwową, która kilka lat później wybuchła z takim hukiem w Polsce˝. Dariusz Stolarski jako pierwszy dotarł do dokumentów związanych z nielegalnym obrotem paliwami. ˝Zdawał sobie doskonale sprawę z tego, czym dysponuje˝ - dalej opowiada Jacek Pawłowicz. ˝Widziałem go 2 dni przed śmiercią. Wyjeżdżałem wtedy do Warszawy. Był nieprawdopodobnie smutny. Na pytanie, co się stało, odpowiedział: 'Pogadamy, jak wrócisz, mam coś, co jest bombą'. 2 dni później okazało się, że ten chłopak, sportowiec, maratończyk, ratownik tatrzański, został znaleziony na ulicy, doznał zawału serca˝. Dokumenty, które przechowywał w szafie pancernej, zniknęły po jego śmierci. ˝Szafa była sterylnie czysta. Nie było żadnych linii papilarnych, nawet Darka. Jego rodziców o śmierci syna powiadomił policjant, były funkcjonariusz SB, który przed 1989 r. wiele razy go aresztował˝. 27-letni Dariusz Stolarski został znaleziony martwy na przystanku autobusowym na jednym z osiedli mieszkaniowych na peryferiach Płocka w nocy z 16 na 17 października 1993 r. Śledztwo, prowadzone wówczas przez płocką prokuraturę rejonową, nie dało jednoznacznej odpowiedzi na temat przyczyn jego śmierci. Dariusz Stolarski był jednym z najmłodszych działaczy płockiej opozycji niepodległościowej u schyłku PRL. Jako współzałożyciel lokalnych struktur FMW był aresztowany w 1986 r. i po ciężkim śledztwie trafił do szpitala więziennego. Wyszedł na wolność na mocy amnestii. Redagował pismo ˝Orlęta˝, wydawnictwo płockiej FMW. Zajmował się też kolportażem podziemnej prasy. Od 1991 r. był szefem okręgu płockiego KPN i dyrektorem biura ówczesnego posła Michała Tokarzewskiego. W 2009 r. Dariusz Stolarski został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce. W tym samym roku w Płocku przy ul. Stary Rynek 27 została odsłonięta tablica upamiętniająca postać Dariusza Stolarskiego. Urodził się w 1965 r., dziś obchodziłby 60. urodziny.
Mówca: Bożena Lisowska (tekst niewygłoszony)
Data: 2025-09-24 (Sejm RP, kadencja 10)

Kontrola NIK jasno pokazuje, że rząd Prawa i Sprawiedliwości zmarnował ponad 20 mld zł z funduszy przeznaczonych na walkę z COVID-19. Pieniądze te pochodziły z obligacji, które będą spłacane przez nasze dzieci i wnuki, a mimo to nie przestrzegano podstawowych przepisów prawa zamówień publicznych ani finansów publicznych. Decyzje kluczowych ministrów, w tym ministra zdrowia, były podejmowane nierzetelnie i chaotycznie - kupiono nadmierną ilość szczepionek, które przeterminowały się i trzeba je było utylizować. To niegospodarność i brak odpowiedzialności, za które płacą wszyscy obywatele. Takie działania pokazują, że partia rządząca nie potrafiła skutecznie zarządzać kryzysem zdrowotnym ani finansami publicznymi. Apeluję o wprowadzenie pełnej odpowiedzialności i transparentności w wydatkowaniu środków publicznych, bo obywateli nie stać na błędy tej władzy.
Mówca: Marcin Skonieczka (tekst niewygłoszony)
Data: 2025-09-24 (Sejm RP, kadencja 10)

Oświadczenie poselskie dotyczące 80. rocznicy powstania Organizacji Narodów Zjednoczonych Wysoka Izbo! W roku 2025 obchodzimy 80. rocznicę powstania Organizacji Narodów Zjednoczonych. Karta Narodów Zjednoczonych została podpisana 26 czerwca 1945 r. w San Francisco, a po jej ratyfikacji przez większość sygnatariuszy weszła w życie 24 października 1945 r. Dla upamiętnienia tej daty 24 października obchodzimy Dzień Narodów Zjednoczonych. Tegoroczna, 80. sesja Zgromadzenia Ogólnego ONZ rozpoczęła się 9 września 2025 r. W ramach sesji odbywa się debata generalna na wysokim szczeblu przewidziana na dni od 23 do 27 września oraz 29 września 2025 r. Sesja ta zbiega się symbolicznie z jubileuszem osiemdziesięciolecia powstania ONZ. Zgromadzenie, w którym każde ze 193 państw członkowskich ma równy głos, pozostaje najważniejszym forum dialogu nad fundamentalnymi sprawami dla społeczności międzynarodowej. To właśnie tam, ponad podziałami politycznymi i geograficznymi, możliwa jest rozmowa o pokoju, rozwoju i współpracy. Przez 8 dekad ONZ była miejscem, w którym tworzono standardy prawa międzynarodowego, promowano prawa człowieka, odpowiadano na kryzysy humanitarne i szukano porozumienia w obliczu konfliktów. Dziś jej skuteczność jest wystawiana na próbę: wojna w Ukrainie, napięcia na Bliskim Wschodzie, kryzys klimatyczny, migracje i globalne nierówności. Jednak rola ONZ pozostaje nie do przecenienia, a jej przyszłość wymaga większej sprawności działania i woli politycznej państw członkowskich, aby organizacja mogła skuteczniej służyć pokojowi. W 80. rocznicę powstania Organizacji Narodów Zjednoczonych wyrażam uznanie dla jej historycznych zasług i apeluję, aby Polska nadal aktywnie wspierała działania ONZ na rzecz pokoju, bezpieczeństwa i poszanowania praw człowieka na całym świecie.
Mówca: Witold Tumanowicz (tekst niewygłoszony)
Data: 2025-09-24 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Rząd forsuje przepisy, które pozwolą urzędnikom blokować treści w Internecie bez wyroku sądu. Decyzja administracyjna będzie natychmiastowa, a obywatelowi pozostanie jedynie iluzoryczne prawo sprzeciwu w sądzie, co w praktyce oznacza wieloletnie i kosztowne procesy. Szczególnie niebezpieczne jest włączenie do katalogu zakazanych treści tzw. mowy nienawiści czy nawoływania do nienawiści. To pojęcia płynne i nieprecyzyjne, które mogą być wykorzystane do uciszania poglądów niewygodnych dla rządzących. W ten sposób zamiast ochrony obywateli wprowadza się realne narzędzie cenzury politycznej. Wolność słowa jest fundamentem demokracji i nie może być reglamentowana decyzją urzędnika. Projekt przedstawiony przez rząd przypomina rozwiązania znane z państw autorytarnych, a nie z wolnej Polski. Dlatego należy go traktować jako poważne zagrożenie dla praw obywatelskich i pluralizmu debaty publicznej. Przebieg posiedzenia
Mówca: Włodzimierz Czarzasty
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Mam prośbę o zmierzanie do końca. Przedstawiciel Komitetu Inicjatywy Ustawodawczej Piotr Janowicz: ...brak świeckości szkoły i przejaw odbierania wolności obywatelskich? Mam uprzejmą prośbę, żeby zmierzał pan do końca. Jest już minuta po czasie. Przedstawiciel Komitetu Inicjatywy Ustawodawczej Piotr Janowicz: Dobrze, panie marszałku. Czy w myśl polskich przeciwników religii w szkolnym systemie nauczania 23 kraje Unii Europejskiej naruszają ideę świeckości państwa i świeckiej szkoły? Dziękuję serdecznie. Przedstawiciel Komitetu Inicjatywy Ustawodawczej Piotr Janowicz: Szanowni Państwo! Ktoś mi kiedyś powiedział, że jeśli będziesz uczyć dziecko matematyki, a nie będziesz uczyć religii ani etyki, ryzykujesz, że w przyszłości będzie potrafiło policzyć, ilu ludzi zabiło, ale nie będzie wiedziało, dlaczego nie powinno zabijać. To bardzo mocne zdanie, jednak nie możemy zapomnieć o moralnym aspekcie wychowania, o wychowaniu do wartości. Jak pisał Jan Zamoyski: takie będą Rzeczypospolite, jakie ich młodzieży chowanie. Proszę, nigdy nie zapomnijcie o tym. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Adrian Witczak
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! Rozpatrujemy dziś projekt ustawy, który na pierwszy rzut oka może wydawać się drobną zmianą organizacyjną w szkołach, ale w rzeczywistości dotyka spraw fundamentalnych, praw konstytucyjnych, neutralności światopoglądowej państwa, a także realnych kosztów, które poniosą samorządy i podatnicy. Projekt z druku nr 1603 zakłada, że w każdej szkole publicznej uczniowie będą mieli obowiązek uczestniczenia 2 godziny tygodniowo w lekcji religii lub etyki. Formalnie mówi się o wyborze, ale w praktyce to wybór pozorny, bo możliwość całkowitej rezygnacji zostaje odebrana. To oznacza ograniczenie wolności sumienia i wyznania, a więc naruszenie art. 48 i art. 53 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. (Poseł Dariusz Matecki: Ale wy sumień nie macie, spokojnie.) To także zagrożenie dla neutralności szkoły publicznej, o której mówi art. 25 ust. 2 konstytucji. (Poseł Dariusz Matecki: Etyka?) Musimy pamiętać, że szkoła publiczna jest dla wszystkich, dla wierzących i niewierzących... (Poseł Anna Ewa Cicholska: No właśnie, dla wszystkich.) (Poseł Dariusz Matecki: Etyka dla niewierzących jest?) ...dla dzieci wychowanych w różnych tradycjach.
Mówca: Włodzimierz Czarzasty
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Każdy sobie poradzi. Występował pan, który przedstawiał projekt ustawy. Nikt mu nie przeszkadzał. Występował pan minister Czarnek. (Poseł Dariusz Matecki: Bo mówił mądrze, a on kłamie.) Proszę pana, ale mógłby pan wysłuchać? Jak pan krzyczy, to naprawdę nie znaczy, że pan krzyczy mądrze. Panie ministrze, zwracam się do pana. Nie przeszkadzajcie po prostu. Proszę was o to. To naprawdę nie ma sensu. Bardzo proszę.
Mówca: Włodzimierz Czarzasty
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Przepraszam jeszcze raz. Panie pośle, wykluczę pana z obrad. Prosiłem pana Czarnka o to, żeby poprosił was o spokój. Może pan się uspokoić? Ja pana po prostu o to proszę. Nie ma co się cynicznie uśmiechać. Wykluczę pana z obrad. Nie mam z tym problemów. (Poseł Dariusz Matecki: Dobrze.) Dziękuję serdecznie.
Mówca: Adrian Witczak
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję, panie ministrze, za interwencję. Mam nadzieję, że będzie skuteczna. A więc powtórzę jeszcze raz. Mam nadzieję, że państwo zdajecie sobie sprawę, że szkoła publiczna jest dla wszystkich - zarówno dla wierzących, jak i niewierzących, dla dzieci wychowanych w różnych tradycjach i w różnych systemach wartości. Obowiązek uczestniczenia w jednym z dwóch przedmiotów, religia lub etyka, wbrew woli rodziców i uczniów w praktyce będzie prowadził do presji i ograniczenia prawdziwej wolności wyboru. Europejski Trybunał Praw Człowieka w sprawach przeciwko Norwegii czy Turcji jasno mówił, że państwo nie może zmuszać uczniów do udziału w zajęciach, które są sprzeczne z ich przekonaniami. Ale to nie wszystko. Ten projekt to także ogromne obciążenie dla finansów państwa i samorządów. W uzasadnieniu wnioskodawcy podają kwotę 141 mln zł rocznie, tylko tyle, że te wyliczenia są kompletnie nierealne i myślę, że również państwo zdajecie sobie z tego sprawę. Realny koszt może wynieść nawet 1 mld zł, bo mówimy o dodatkowych godzinach dydaktycznych, o nowych etatach dla nauczycieli, o konieczności reorganizacji planów zajęć w tysiącach szkół. Wszyscy w tej Izbie zdajemy sobie sprawę, że od wielu lat samorządy apelują, że brakuje środków na podstawowe potrzeby edukacyjne. W tej sytuacji przeznaczanie 1 mld zł na projekt, który nie poprawi jakości nauki, jest zwyczajnie nieodpowiedzialne. Warto też zauważyć, że projekt nie został poprzedzony rzetelną oceną skutków regulacji. Nie przeanalizowano, jak wpłynie na obciążenie uczniów dodatkowymi zajęciami. Nie sprawdzono, jak poradzą sobie małe szkoły, które nie mają nauczycieli etyki. Nie oceniono społecznych konsekwencji, czyli ryzyka stygmatyzacji dzieci, które dokonają innego wyboru niż większość. Brak tej analizy pokazuje, że nie chodzi o realne potrzeby szkoły i uczniów, ale o realizację określonej agendy ideologicznej. Chcę też państwu powiedzieć coś bardzo osobistego. (Dzwonek) Poproszę jeszcze o chwilę czasu. Sam w szkole podstawowej, w gimnazjum i w liceum uczęszczałem na lekcje religii, ale nie dlatego, że ktoś mnie zmuszał. Chodziłem dlatego, że chciałem. To była moja decyzja, mój wybór, moja potrzeba. I tak właśnie powinno być. (Poseł Witold Tumanowicz: Przekraczanie czasu jest nieetyczne.) Wolność polega na tym, że każdy sam decyduje, w co wierzy i jak wychowuje swoje dziecko. Ten projekt zabiera ten wybór. A jeśli zabiera się wolność, to nawet najlepsza intencja staje się źródłem podziału i konfliktu.
Mówca: Adrian Witczak
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Polska szkoła nie może być miejscem, w którym uczniów się dzieli ze względu na światopogląd. Nie może być przestrzenią, gdzie zamiast wiedzy i wzajemnego szacunku narzuca się jeden model myślenia. Dlatego w imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej mówię jasno: będziemy głosować przeciw temu projektowi i uważamy, że szkoła powinna być przestrzenią neutralną, bezpieczną i otwartą, w której każdy uczeń czuje się u siebie.
Mówca: Włodzimierz Czarzasty
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie pośle... (Głos z sali: Panie marszałku...) (Poseł Witold Tumanowicz: Wszyscy będą mieli tak przedłużone?) Dobrze, ale możecie posłuchać? Proszę państwa, bądźmy poważni. Projektodawcy dałem 2,5 minuty więcej. (Poseł Grzegorz Płaczek: Ale bądźmy poważni, każdy będzie miał przedłużone.) Pan Czarnek był 15 sekund więcej, a panu posłowi... Jak pamiętacie, rozmawialiśmy z panem Mateckim przez pół minuty. W związku z tym naprawdę bądźmy poważni i sympatyczni wobec siebie. Panie pośle, niech pan kończy. Bardzo proszę.
Mówca: Adrian Witczak
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Zakończę jednym zdaniem, zwracając się do wnioskodawców. Myślę, że to zdanie również powinno państwu przyświecać. Wiara jest wartością, gdy płynie z wolności, nie z przymusu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Pośle Witczak! Powiem tak: etyka to nie jest kwestia wiary. Gdybyśmy rzeczywiście tutaj traktowali etykę jako wiarę, to powinniśmy zlikwidować Komisję Etyki Poselskiej. Dlaczego wszyscy posłowie mają obiektywnie poddawać się zasadom etycznym, skoro nie będą nauczani w szkole, jak mają się zachowywać? Prawda jest taka, że w tym zakresie etyka powinna być nauczana w szkole, ponieważ etyka oraz zasady, które powinny kształtować wszystkich obywateli, są obiektywne. (Głos z sali: Etyka niech będzie, ale z wyboru.) Dlatego nie ma żadnych powodów, dla których powinniśmy odrzucić ten projekt. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Poseł Adrian Witczak: Nie przeczytał pan projektu.)
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! Dzisiaj rozpatrujemy projekt, który jest jednym z najważniejszych kroków w kierunku odbudowy wychowawczej roli polskiej szkoły. Nie mówimy tutaj o technicznej korekcie przepisów. Mówimy o cywilizacyjnym wyborze. Katolicyzm i chrześcijańskie wartości współtworzyły polską państwowość od chrztu Mieszka I. To właśnie Kościół był tym filarem, który w czasach rozbiorów i zaborów podtrzymywał ducha narodowego. To on organizował tajne komplety w czasie okupacji, a w okresie komunizmu stał się jedyną instytucją zdolną do obrony godności człowieka. Projekt, który dziś omawiamy, przywraca równowagę. Zajęcia z religii i etyki staną się obowiązkowe, ale jednocześnie pozostanie wybór, czy uczeń będzie uczęszczał na religię, na etykę czy na oba przedmioty. To jest bardzo ważny kompromis. Nie ma przymusu światopoglądowego. Jest natomiast zapewnienie przestrzeni do wychowywania młodzieży w duchu uniwersalnych wartości. Nauczanie religii katolickiej lub etyki ma także niezastąpioną funkcję wychowawczą. To na tych lekcjach uczymy o godności osoby ludzkiej, solidarności społecznej, odpowiedzialności, uczymy patriotyzmu, a także tego, że dobro i zło mają realne znaczenie. W czasach, w których młodzież spędza coraz więcej czasu w świecie wirtualnym, w czasach rosnącej przemocy rówieśniczej i kryzysu autorytetu nauczyciela, te zajęcia stają się jeszcze ważniejsze. Nie można też zapomnieć, że projekt wpisuje się w europejski standard. Nauczanie religii jest obowiązkowe w Austrii, na Malcie, w Niemczech, w Danii, a w wielu krajach jest to zagwarantowane konstytucyjnie. Szanowni Państwo! Ta ustawa to inwestycja w spójność społeczną, w budowanie wrażliwości moralnej i w przyszłość naszego kraju. To ustawa, która przypomina, że szkoła to miejsce nie tylko przekazywania wiedzy, ale także wychowywania młodych obywateli. Dlatego apeluję do Wysokiej Izby o poparcie tego projektu. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Roman Fritz
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Szanowni Wnioskodawcy! Wysoka Izbo! Na przestrzeni wieków kto niósł kaganek oświaty, cywilizacji i kultury w Rzeczypospolitej? Oczywiście zakony katolickie, dominikanie, jezuici i inni. I oczywiście siły zła musiały z nimi walczyć na przestrzeni wieków, czego emanacją była tzw., brzmi to neutralnie, kasata zakonów. Początek XIX w. to głównie wprowadzenie zaboru całości bibliotek, całej wiedzy, którą gromadzono przez wieki. W najnowszych czasach mieliśmy praktycznie to samo. Kto walczył z religią w szkole? Oczywiście komuniści po II wojnie światowej. Za Stalina zostało to zniszczone, ale tkanka, organizm polskości i wiary przetrwał w rodzinach i na parafiach. Po 1989 r. religia powróciła do szkół. Wielu sobie ten powrót bardzo ceni. Mamy gwarancję, że dziatwa szkolna może poznać prawdę. Mamy tę możliwość właśnie dzięki świeckim katechetom, co przy spadku powołań kapłańskich jest ważne. Akurat wczoraj współprzewodniczyłem w obradach parlamentarnego zespołu do spraw badań, publikacji i debaty publicznej poświęconych zamachowi, pod płaszczykiem tzw. edukacji zdrowotnej, na wychowanie naszych dzieci w szkołach. (Głos z sali: Ha, ha, ha!) Można powiedzieć w ten sposób: z ministerstwa edukacji, które cały czas charakteryzuje duch czasów sprzed ponad 8 dekad, z tej siedziby gestapo ten duch wcale nie wyszedł na zewnątrz. Tam cały czas się go czuje. (Poseł Katarzyna Matusik-Lipiec: No nie, panie pośle.) (Poseł Adrian Witczak: Puknij się pan w głowę.) (Poseł Dariusz Matecki: Czemu pan nie zwraca uwagi?) A ponieważ uderz w stół, a nożyce się odezwą, macie państwo dowód na to, że ten duch cały czas... (Wicemarszałek wyłącza mikrofon, poseł przemawia przy wyłączonym mikrofonie)
Mówca: Roman Fritz
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję za opinię, panie marszałku. Wniosek jest taki: pani Barbaro Nowacka, ręce precz od naszych dzieci, od naszego wychowania, naszych przyszłych pokoleń. Edukacja zdrowotna precz, religia zostaje w szkole. (Poseł Katarzyna Matusik-Lipiec: Ale religia jest w szkole.) Poprzemy oczywiście jako Konfederacja Korony Polskiej projekt ustawy.
Mówca: Łukasz Ściebiorowski
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam pytanie do przedstawicieli wnioskodawców dotyczące tego obywatelskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty. Każda zmiana w Prawie oświatowym budzi emocje, bo dotyka tego, co dla rodziców, uczniów i nauczycieli najważniejsze: szkoły, w której spędza się połowę młodości, gdy jest się dzieckiem i młodzieżą. Chciałbym zapytać, czy w toku prac nad tym projektem analizowali państwo, jaki wpływ proponowane przepisy mogą mieć na codzienność w szkołach, na relacje w społeczności szkolnej, na współpracę rodziców z nauczycielami, na poczucie bezpieczeństwa uczniów. Prawo to nie tylko paragrafy, ale także atmosfera i klimat szkoły. Czy w projekcie przewidziano mechanizm sprawdzania, czy te rozwiązania rzeczywiście poprawią jakość edukacji w tym przedmiotowym zakresie? Może zamiast wprowadzać nowe pola sporu, szukajmy kompromisu? Dziękuję bardzo.
Mówca: Kamil Wnuk
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Drodzy Rodacy! Kościół nigdy nie powinien się mieszać do polityki, a polityka nie powinna się mieszać do Kościoła. W historii Polski dotychczas zawsze było tak, że zarówno Kościół, jak i państwo polskie źle na tym wychodziły. W polskich szkołach religia dzisiaj funkcjonuje. Każdy, kto chce, uczestniczy w lekcjach religii. Bardzo dobrze, że w szkołach jest religia lub etyka, jeżeli ktoś woli etykę. Nie jesteśmy natomiast państwem kościelnym, jesteśmy państwem świeckim, należy o tym pamiętać. Ważne jest to, żeby uczyć się moralności i żeby moralność, dobrą etykę wprowadzać także tutaj, na tej sali. O tym trzeba pamiętać właśnie w czasie debaty o religii w szkołach. Mam wrażenie, słuchając niektórych wystąpień, że poprzez obrażanie innych pokazujecie, że te lekcje was niczego nie nauczyły. Dziękuję. (Oklaski) (Głos z sali: A pan chodził? Pana nauczyły?) Mam taką nadzieję.
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Wnioskodawcy! Chciałbym, nie negując samego faktu wprowadzenia w życie zapisów ustawy, zapytać jednak mimo wszystko o dokładniejsze wyliczenie kosztów, jakie będą związane z jej wdrożeniem. Jakie będą realne koszty? Mam jeszcze zupełnie ogólny apel. Mianowicie będziemy mieli już godzinne opóźnienie. Chciałbym zaapelować do pana marszałka, żeby kolejne harmonogramy były jednak przygotowywane nieco bardziej realistycznie, jeśli chodzi o godziny. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! Przed chwilą słyszeliśmy wypowiedź kolegi Kamila Wnuka, który próbował z tej mównicy powiedzieć, że Republika Federalna Niemiec czy Dania to państwa wyznaniowe, bo mają obowiązkowe lekcje religii. Szanowni państwo, trochę więcej powagi. Religia czy etyka są bardzo ważnymi przedmiotami służącymi temu, żeby młody człowiek miał kręgosłup moralny i wiedział, co jest dobre, co jest złe. Szkoła jest nie tylko od tego, żeby mówić o matematyce, o fizyce, o chemii, które są bardzo ważne, ale również od tego, żeby mówić o wychowaniu. Chciałbym zapytać pani minister, jak wyglądają budżety samorządowe, bo gdy byli państwo w opozycji, mówili państwo, że samorządy muszą dokładać do edukacji. Rządzą państwo drugi rok. Czy (Dzwonek) ministerstwo rzeczywiście pokrywa już całość kosztów związanych z edukacją? (Oklaski) (Poseł Krystyna Skowrońska: 25 mld dodatkowo.)