Mówca: Joanna Fabisiak
Data: 2016-11-15 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Zabiorę dłużej głos, bowiem ta ustawa, choć bardzo potrzebna i ważna, zawiera wiele kwestii, które należałoby inaczej uporządkować, i żałujemy, że takie zapisy przechodzą do drugiego czytania. Szczególnie dwa, a nawet trzy, mogą stać się powodem wielkiego upokorzenia i dyskomfortu dla beneficjentów. Pierwszy to ten, który dotyczy składania wniosku, a mianowicie wniosek składa się do wojewody. Pierwotny zapis mówił o składaniu do starosty i to był dobry zapis, bowiem składanie wniosku do wojewody powoduje to, że procedura będzie wydłużona, a beneficjenci będą narażeni na dużo dłuższe oczekiwanie po złożeniu wniosku. Zapis jest też dość niejasny, bo jest powiedziane, że wniosek o zasiłek należy składać 3 miesiące od daty złożenia wniosku o udzielenie tego zezwolenia. Ale czy w ciągu 3 miesięcy należy złożyć, czy należy złożyć wtedy, kiedy już będzie decyzja, to nie jest jasno doprecyzowane, a ponieważ nadal nie ma dokumentu innego niż ustawa - te sprawy mają być uregulowane w rozporządzeniach, ale rozporządzeń nie ma - myślę, że nadal nie wiemy dokładnie, jak będzie procedowana ta rzecz. I wreszcie kolejny zapis dotyczący tego samego, czyli składania wniosków, to art. 8b, który mówi o tym, że wypłaty świadczenia pieniężnego - ciągle nazywam to zasiłkiem, a ładniej jest oczywiście mówić: świadczenie - dokonuje w okresie miesięcznym starosta. Ale w okresie miesięcznym od czego? I znów: Czy od decyzji? Brak doprecyzowania. To do tego pierwszego problemu, mówiącego o relacjach wojewoda - starosta. Drugi problem jest dużo poważniejszy, a mianowicie starosta wskazany przez wojewodę będzie odpowiadał za wykonanie, za przekazywanie tego świadczenia. Mówiliśmy na posiedzeniu komisji - to jest duża przykrość i dyskomfort, że wniosek ten nie został uwzględniony - iż powinien wypłacać to świadczenie starosta w miejscu zamieszkania danej osoby. Przez 9 miesięcy osoba występująca o świadczenie może się przecież przemieszczać i niekoniecznie musi mieć konto bankowe. Jeśli zatem starostą wskazanym przez wojewodę będzie starosta np. z Rzeszowa, a osoba przemieści się do Szczecina, czy będzie miała przyjeżdżać co miesiąc po te pieniądze? Znów tryb jest niedookreślony i może się to stać powodem dużego dyskomfortu dla beneficjentów. I wreszcie trzecia sprawa, również bardzo przykra, może najbardziej przykra, mianowicie środki na świadczenie są zabezpieczone w rezerwie, ale w wysokości 30 mln. Tymczasem, jeśli tylko odniesiemy te środki do zainteresowania kartą stałego pobytu z ubiegłego roku, suma powinna być trzykrotnie większa. Co się zatem stanie, jeśli pieniędzy nie będzie, jeśli zostanie wyczerpane 75% tej sumy przeznaczonej na dany rok? Wówczas lista zostanie zamknięta, a wnioski będą przechodziły na rok następny. Wyobraźcie sobie państwo, jak szybko będzie zapełniała się ta lista. I chyba życzymy sobie, aby szybko się zapełniała, bo chcemy, żeby Polacy mający Kartę Polaka występowali po kartę stałego pobytu, ale jakiej przykrości będą doznawały te osoby, które nie będą mogły otrzymać świadczenia, choć będą na nie liczyły. Myślę, że te wszystkie trudności wzięte razem niestety nie rokują dobrze realizacji tej ustawy, a grzechem pierworodnym jest sprawa rozpatrywania wniosków przez wojewodę, a nie przez starostę. Byłoby to dużo bliżej osoby zainteresowanej, byłoby to dla niej dużo wygodniejsze, byłby dużo łatwiejszy kontakt, w sumie byłoby to dużo prostsze i lepsze rozwiązanie. Ta centralizacja jest niedobra, bardzo źle ją oceniamy. Niemniej jednak, aby dać wnioskodawcom szansę, Platforma Obywatelska poprze ten wniosek z tymi zastrzeżeniami i negatywną oceną poprawek, o których przed chwilą mówiłam. Dziękuję bardzo.