PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Katarzyna Ueberhan
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Jest zapisana. Rozumiem, panie marszałku. Przejdźmy do rzeczy. Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Lewicy mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu Lewicy wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo konsularne, zawartego w druku sejmowym nr 1342, wraz ze sprawozdaniem komisji z druku nr 1467. To zmiana ustawy, której celem jest wdrożenie unijnych przepisów dotyczących tymczasowego dokumentu podróży. Zasadniczym celem ustawy jest dostosowanie polskiego prawa do dyrektywy Rady Unii Europejskiej z 2019 r. wraz z dyrektywą delegowaną Komisji Unii Europejskiej z 2024 r. Ustanawiają one jednolity, nowoczesny i bezpieczny tymczasowy dokument podróży dla obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej. Jest to odpowiedź na potrzebę zapewnienia realnej pomocy konsularnej i zwiększenia ochrony obywateli Unii Europejskiej, którzy w państwach trzecich utracą swoje paszporty, a ich kraj nie posiada tam placówki dyplomatycznej czy też konsularnej. Proponowane przepisy jasno określają procedurę składania wniosku, wymagania techniczne dotyczące dokumentu i jego formę graficzną, a także terminy oraz zakres odpowiedzialności konsulów. Dokument ten będzie ważny maksymalnie 15 dni i umożliwi powrót do kraju obywatelstwa lub w wyjątkowych przypadkach do innego państwa Unii Europejskiej. Istotne jest również to, że projekt zapewnia odpowiednie zabezpieczenia przed fałszerstwami i nadużyciami tych dokumentów. Zapewni każdemu obywatelowi państwa członkowskiego Unii Europejskiej szybką i skuteczną pomoc konsularną, co jest przejawem realizacji idei integracji europejskiej w praktyce oraz realizacji ochrony praw obywateli Unii Europejskiej. Z aprobatą odnosimy się również do ograniczonego 180-dniowego okresu przechowywania danych osobowych, co też jest zgodne z zasadą minimalizacji przekazywania i przechowywania danych oraz szacunku dla prywatności obywateli. Jest to projekt, który wdraża dyrektywę unijną. Jest projektem potrzebnym, uzasadnionym, który zwiększa bezpieczeństwo i ochronę obywateli Unii, w tym również obywateli e-Polski. Z uwagi na powyższe klub Lewicy popiera niniejsze przedłożenie rządowe. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Projekt ustawy z druku nr 1342 wprowadza unijny tymczasowy dokument podróży. To narzędzie, które ma umożliwić obywatelom państw Unii Europejskiej powrót do kraju w sytuacjach nagłych, gdy np. utracą paszport, przebywając w kraju trzecim, w którym nie ma przedstawicielstwa ich państwa. Zasadniczo to rozwiązanie praktyczne i potrzebne. Jeśli ktoś znajdzie się poza granicami Unii Europejskiej, straci dokument i nie będzie w stanie uzyskać go ponownie od własnego kraju, wtedy konsulat innego państwa członkowskiego będzie mógł wydać mu tymczasowy dokument umożliwiający powrót do domu. W przypadku Polaków odbywać się to będzie oczywiście za zgodą polskiego państwa, które potwierdzi dane tej osoby. Są też oczywiście zapisy, które rodzą pewne ryzyka. W szczególnych wypadkach, jeśli kontakt z państwem obywatelskim nie będzie możliwy, dokument ma być wydawany na słowo, co stwarza oczywiście potencjalne ryzyko nadużyć i problemów z bezpieczeństwem. Jednak sami jako Polska mamy takie konsulaty i ambasady, które są faktycznie niezdolne do należytego działania. Same zapisy ustawy raczej, mimo wszystko nie budzą wątpliwości i będziemy je popierać. Natomiast warto przy tej okazji zwrócić uwagę na to, że mamy placówki bez ambasadorów, które przez miesiące, lata są prowadzone przez pełniących obowiązki. To jest niepoważne traktowanie polskiej obecności za granicą. Polska dyplomacja powinna być silna, kompetentna i reprezentacyjna. Zamiast upychać po ambasadach zaprzyjaźnionych polityków czy emerytowanych działaczy partyjnych, może najwyższy czas zacząć wysyłać nam po prostu dyplomatów z dorobkiem, doświadczeniem, wiedzą. Dyplomatów, którzy będą realnie dbać o interes Polski i Polaków za granicą. Po co było na siłę pchać takich funkcjonariuszy partyjnych jak Schnepf czy Klich? Niech przyjdzie opamiętanie i polska dyplomacja będzie mogła działać z pełną kompetencją. Polska dyplomacja wymaga doinwestowania i odbudowy. Zacznijmy traktować ją poważnie, bo na razie wygląda to tak, jakby wiele placówek zagranicznych samo miało tymczasowe dokumenty. Konfederacja oczywiście popiera tę ustawę, ale apelujemy o porządek i profesjonalizm w polityce zagranicznej oraz konstruktywną współpracę z nowym prezydentem. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję bardzo. Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Debatujemy dziś nad projektem, który ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa i godności obywateli Unii Europejskiej znajdujących się w trudnej sytuacji za granicą. Celem tej nowelizacji jest implementacja przepisów unijnych dotyczących tymczasowych dokumentów podróży i w tym sensie jest to projekt potrzebny i oczekiwany. Ustawa ułatwia życie obywatelom. Osoby, które straciły paszport i dowód osobisty podczas pobytu w państwie trzecim, będą mogły szybciej i sprawniej wrócić do domu. Ustandaryzowana procedura, jednolity wzór dokumentu, krótsze terminy i możliwość działania przez każdy konsulat państwa członkowskiego to konkretne rozwiązania na rzecz pomocy człowiekowi, który znalazł się w kryzysie daleko od własnego kraju. Za obranie tego kierunku należy bardzo pochwalić. Z drugiej strony jako ustawodawcy musimy dbać nie tylko o szybkość, lecz także o bezpieczeństwo. Tymczasowy dokument podróży, choć z natury tymczasowy, jednak jest oficjalnym dokumentem podróży. Wydawanie go bez potwierdzenia danych osobowych przez państwo obywatelskie, nawet w sytuacjach wyjątkowych, budzi poważne pytania o możliwość nadużyć. Ustawa nie wskazuje także, w jaki sposób będą chronione dane osobowe, czy będą przechowywane, kto będzie miał do nich dostęp ani czy przewidziano szyfrowanie czy zabezpieczenie systemowe. W dobie cyberzagrożeń i nieustannej presji na systemy elektroniczne są to kwestie bardzo ważne. Wreszcie należy zapytać, czy konsulaty mają wystarczające zasoby, aby tę ustawę wdrożyć. Nowe obowiązki, nowe procedury, nowe blankiety. Wszystko wymaga środków, szkoleń i wsparcia technicznego. Podsumowując: to jest ustawa, która służy ludziom, realizuje zobowiązania międzynarodowe Polski i porządkuje ważny aspekt działania służby konsularnej. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Radosław Fogiel
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Zmiana ustawy - Prawo konsularne, nad którą dzisiaj debatujemy, z jednej strony jest niejako techniczna, bo dotyczy wdrożenia europejskiej dyrektywy, a z drugiej strony dotyczy spraw istotnych, które mogą być istotne dla polskich obywateli, którzy znajdą się za granicą, w kraju, w którym nie ma polskiej placówki, w sytuacji utraty dokumentu podróży, utraty, zagubienia, kradzieży paszportu. Ta ustawa, to prawo daje im wtedy możliwość skorzystania z dowolnej placówki dowolnego państwa członkowskiego Unii Europejskiej po to, żeby otrzymać tzw. tymczasowy dokument podróży, który pozwoli wrócić do domu. To będzie dokument ustandaryzowany, procedury będą jednolite, wszystkie placówki będą znały te procedury, co znacząco powinno ułatwić działanie. Do tej pory można było wystąpić o taki dokument, który pozwalał wyłącznie wrócić do domu. Ten dokument, ważny przez 2 tygodnie, pozwoli np. przekroczyć granicę państwa trzeciego po drodze, co też w niektórych częściach świata może być nie bez znaczenia. W związku z tym samo to rozwiązanie jest korzystne dla obywateli i trzeba powiedzieć, że gdyby Komisja Europejska, Unia Europejska zajmowała się wyłącznie tego typu ułatwiającymi obywatelom państw członkowskich życie rozwiązaniami, to myślę, że jej odbiór w oczach wielu byłby dużo lepszy. Na tym właśnie powinna się skupić. Taki był zamysł ojców założycieli Unii Europejskiej, a dzisiaj niestety obserwujemy z niepokojem coraz większą uzurpację przez brukselską biurokrację kompetencji, które przynależą państwom narodowym. Widzimy próby zmiany traktatów za pomocą kreatywnego orzecznictwa europejskich trybunałów. Nawet w polskiej debacie publicznej słyszymy coraz częściej, że wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej ma rzekomo wpływać na to, jak zagwarantowane w traktacie kwestie dotyczące decyzji państw członkowskich mają wyglądać w Polsce. To nie jest ta droga. Skupmy się na tym, żeby harmonizować to, co harmonizacji wymaga, a nie odbierać kompetencje państwom członkowskim Unii Europejskiej. W związku z tym, co powiedziałem na początku, klub Prawa i Sprawiedliwości poprze projektowane rozwiązanie, bo popieramy te rozwiązania, które służą polskim obywatelom. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Chciałem zapytać właśnie o te dokumenty wydawane tylko i wyłącznie na słowo. Jakie będą procedury weryfikacyjne później już co do tego typu dokumentacji? Czy ministerstwo jest pewne, że nie będzie tutaj pola do jakichkolwiek nadużyć w tym zakresie, żeby ktokolwiek mógł skorzystać, żeby w sposób nieuprawniony tutaj przyjechać do kraju, nie będąc obywatelem polskim? Chciałbym się też dowiedzieć, czy w związku z wyborem nowego prezydenta panowie Klich i Schnepf zostaną wycofani z placówek i czy będzie współpraca z nowym prezydentem w zakresie wysłania do tych placówek poważnych dyplomatów. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Małgorzata Pępek
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Ten projekt stanowi ważny krok wzmacniający bezpieczeństwo i skuteczność polskiej służby konsularnej. Nasi obywatele, którzy za granicą, szczególnie w państwach trzecich, znajdą się w trudnej sytuacji, utracą dokumenty, będą mogli szybciej, sprawniej i bezpieczniej uzyskać tymczasowy dokument podróży. Co równie ważne, wprowadzamy także mechanizmy informowania i współpracy z państwami członkowskimi Unii Europejskiej, co minimalizuje ryzyko opóźnień i sprzeciwów, a jednocześnie gwarantuje pełną ochronę danych osobowych i bezpieczeństwo obrotu prawnego. Warto podkreślić, że rozwiązania te są zgodne z najwyższymi standardami Unii Europejskiej i odpowiadają postępom technologicznym, co jest kluczowe w dobie cyfryzacji i coraz bardziej zaawansowanych zabezpieczeń dokumentów tożsamości. Mając na uwadze powyższe, proszę o odpowiedź na pytanie (Dzwonek), jakie rozwiązania przewiduje projekt w zakresie archiwizacji i ochrony danych osobowych związanych z wydawaniem tymczasowego dokumentu podróży. Dziękuję.
Mówca: Marcin Józefaciuk
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Projekt wprowadza przepisy dotyczące tymczasowego dokumentu podróży wydawanego obywatelom Unii Europejskiej, którzy znajdą się w trudnej sytuacji za granicą, np. wtedy gdy zgubią paszport, zostanie im on skradziony lub nie mogą szybko wrócić do swojego państwa. Mają one przede wszystkim charakter techniczny i organizacyjny, ale dotyczą realnego wsparcia obywateli w kryzysowych sytuacjach. Mam trzy pytania. Jak ministerstwo ocenia ryzyko prób nadużyć, np. przez osoby podszywające się pod cudzych obywateli? Ile dokumentów zastępczych było dotąd wydawanych corocznie przez polskie placówki i jakiej liczby nowych dokumentów podróży spodziewamy się obecnie? Czy wszystkie państwa będą respektować nowy dokument? Czy są kraje, które mogą nie uznawać tego dokumentu? Choć projekt tej ustawy wynika z obowiązku dostosowania się do przepisów Unii Europejskiej, dotyczy bardzo konkretnych sytuacji. Nowe przepisy mogą realnie pomóc obywatelom w kryzysie, ale kluczowe będzie ich sprawne wdrożenie i zapewnienie, że nikt nie zostanie pozbawiony pomocy z powodów proceduralnych lub finansowych. Dziękuję.
Mówca: Grzegorz Lorek
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję, panie marszałku. Mam pytania: Ilu Polaków zgubiło dokumenty? Jak często to robimy? Następnie jakie są zabezpieczenia tych dokumentów wtórnych? Czy to są takie zabezpieczenia, że pozwalają być bezpiecznym, szczególnie w ruchu lotniczym? I ostatnie pytanie: Czy ta ustawa generuje jakieś koszty? Jeżeli tak, to jakie? Dziękuję.
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Chciałem zapytać panią minister o zabezpieczenie tych dokumentów. Czy tam będą jakieś zabezpieczenia biometryczne? Oraz co będzie, jeżeli ktoś tego dokumentu nie zwróci na czas? Bo tam jest obowiązek zwrotu tego dokumentu w określonym czasie, ale co będzie, jeżeli ten dokument nie zostanie zwrócony? Dziękuję. (Poseł Anna Wojciechowska: Jest nieważny.)
Mówca: Ewa Schädler
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Na początek mam takie pytanie: Ile mamy na świecie takich miejsc, gdzie Polska na dzień dzisiejszy jest pozbawiona przedstawicielstwa dyplomatycznego? I kolejne moje pytanie: Czy planowany jest uwspólniony na poziomie Unii Europejskiej rejestr danych osób, obywateli, którzy będą zgłaszali się do placówek innych państw członkowskich? Myślę, że taki rejestr dałby nam wgląd w to, gdzie najczęściej dochodzi do zagubienia, zniszczenia, czy ewentualnie wskazałoby to nam kierunki pojawienia się naszych placówek dyplomatycznych. Dziękuję.
Mówca: Iwona Małgorzata Krawczyk
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Wspieram ten projekt jako istotny krok w kierunku dostosowania Prawa konsularnego do standardów unijnych. Dokument ten pozwala na to, żeby np. obywatel Polski mógł zwrócić się o pomoc do konsula innego państwa Unii Europejskiej, jeśli konsulat polski nie działa w danym kraju, z prośbą o wydanie dokumentu tymczasowego pozwalającego na powrót do kraju. Chciałabym jednak dopytać, jakie mechanizmy współpracy międzyresortowej i między państwami Unii Europejskiej projekt przewiduje, aby zapewnić skuteczne i szybkie działania konsularne w objętych implementacją mechanizmach. Ile państw Unii Europejskiej nadal nie wdrożyło dyrektywy i czy stwarza to ryzyko, że pomoc konsularna nie będzie działać równie skutecznie we wszystkich regionach świata? Czy przewidziano jakieś standardy operacyjne i plany szkoleniowe dla personelu konsularnego
Mówca: Krzysztof Habura
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Procedowana ustawa - Prawo konsularne to przykład działania zasady solidarności w ramach Unii Europejskiej, której jednym z celów jest, aby obywatele nie pozostawali bez pomocy w trudnych sytuacjach, nawet jeśli na terenie danego państwa nie ma akurat placówki ich własnego kraju. Ustawia ułatwia powrót w razie utraty dokumentów, czyli dzięki tymczasowemu dokumentowi cudzoziemcy mogą szybciej wrócić do kraju, obniża opłaty konsularne, co pozwala zmniejszyć koszty dla obywateli korzystających z usług konsulatu, wreszcie zwiększa elastyczność i dostępność pomocy konsularnej, nawet jeśli nie ma na miejscu przedstawicielstwa własnego kraju. Mam dwa pytania. W jaki sposób planowane zmiany będą wdrażane w praktyce i jak szybko obywatele i cudzoziemcy odczują te korzyści? Jakie są przewidywane koszty związane z wdrożeniem tych zmian? Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Jerzy Meysztowicz
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! To bardzo dobrze, że staramy się wspierać polskich obywateli w sytuacjach wypadków losowych. Pierwszym elementem jest to, że obywatele polscy mogą na lotniskach uzyskać tymczasowy paszport w wypadku zgubienia, zniszczenia albo nieważności tego dokumentu. Teraz przychodzi drugi element takiego wsparcia, a mianowicie możliwość uzyskania tymczasowego dokumentu podróży. To jest bardzo cenna inicjatywa. Mam pytanie do pani minister: Czy do tej pory polskie placówki dyplomatyczne miały okazję wspierać obywateli Unii Europejskiej i pomagać im w powrocie do kraju w sytuacji, kiedy w tym kraju była polska placówka dyplomatyczna, ale nie było placówki dyplomatycznej członka Unii Europejskiej? Dziękuję bardzo.
Mówca: Marcin Porzucek
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! To jest cenna inicjatywa, niemniej jednak chciałem zapytać, czy taki kraj jak Polskanie powinien mieć jak największej liczby swoich przedstawicielstw? W tym kontekście pytanie o likwidację konsulatu generalnego w Chengdu. Czy to jest początek fali likwidacji polskich placówek dyplomatycznych, jaką pamiętamy sprzed kilkunastu lat, gdy pan Sikorski również piastował swoją funkcję? Wydaje się, że w takim 15-milionowym mieście w Chinach polska placówka powinna być utrzymana. Oczywiście nie tylko pełni funkcje wobec polskich obywateli, ale także promuje polski biznes i polską kulturę. Z czego wynikają tego typu decyzje? Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Sprawozdawca Dariusz Wieczorek
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić w imieniu Komisji Edukacji i Nauki sprawozdanie dotyczące rządowego projektu ustawy o likwidacji Akademii Kopernikańskiej i Szkoły Głównej Handlowej, a więc projektu zawartego w druku nr 1284. (Poseł Krystyna Szumilas: Nie ma handlowej szkoły głównej Mikołaja Kopernika.) Przepraszam - i Szkoły Głównej Mikołaja Kopernika.
Mówca: Łukasz Schreiber
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Trzeba powiedzieć, że konsekwencja, z jaką ten rząd działa, by likwidować kolejne instytucje polskiej nauki, jest naprawdę zdumiewająca i bulwersująca. Przed chwilą na tej mównicy pojawił się już był pan minister Dariusz Wieczorek w roli, w jakiej go poznaliśmy, czyli likwidatora polskiej nauki. Bo czy to nie pan, panie ministrze, jeszcze kilka miesięcy temu groził jednemu z rektorów, że go wyrzuci czy że jeżeli on nie odejdzie, to po prostu zlikwiduje pan całą uczelnię? Czy to nie pan i pańscy ludzie są odpowiedzialni za to, że zamknięto jedyny w Polsce reaktor jądrowy i oddaliśmy rynek radioizotopów Niemcom? Czy to nie pan i pańscy koledzy są odpowiedzialni za wstawienie, właśnie, gromady partyjnych działaczy do Sieci Badawczej Łukasiewicz i NCBiR i wyrzucenie stamtąd specjalistów? Czy to wreszcie nie wy i usłużne wam media śmialiście się jeszcze 2 lata temu, że Polak ma lecieć w kosmos i mają być na to pieniądze? A dzisiaj wszyscy, proszę bardzo, w social mediach umieszczają selfie i prowadzą tego rodzaju działalność. Wysoka Izbo! Likwidacja całego programu kopernikańskiego to jest uderzenie w cały pomysł, który był, dotyczący wzmocnienia polskiej nauki. Dzisiaj wy tak naprawdę nie likwidujecie instytucji związanej z Prawem i Sprawiedliwością, ale chcecie zlikwidować 150 doktorantów i studentów, chcecie zlikwidować 120 zgromadzonych tam naukowców, chcecie zlikwidować 8 noblistów, 3 prezesów banków centralnych. A tak naprawdę zlikwidować należałoby wasz rząd, rząd, który jest rządem najbardziej leniwym, a jeżeli coś robi, to robi tylko na szkodę państwa polskiego. Dlatego też zgłaszam wniosek w imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość o odrzucenie projektu. (Oklaski)
Mówca: Witold Wojciech Czarnecki
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Chciałem się skupić tylko na Nagrodzie Kopernikańskiej, bo rzeczywiście rząd Donalda Tuska chce po prostu utopić akademię, utopić szkołę i utopić Nagrodę Kopernikańską, czyli chce zniszczyć to wszystko, co miało z inicjatywy pana prezydenta Andrzeja Dudy upamiętnić 550. rocznicę urodzin Mikołaja Kopernika i co mogłoby stać się piękną i znaczącą promocją Polski poprzez nawiązanie do nagrody Kopernika sprzed 150 lat, kiedy to po raz pierwszy taką nagrodę ustanowiono. To jest naprawdę bardzo smutne. A jak powinien działać dobry rząd, pokażę Wysokiej Izbie na przykładzie Norwegii. Otóż tam w 2002 r., w 200. rocznicę urodzin wybitnego, przedwcześnie zmarłego w wieku 27 lat matematyka Nielsa Abela, rząd norweski, kierowany wówczas przez Jensa Stoltenberga, przeznaczył 200 mln ówczesnych koron norweskich na Fundację Abela, mającą wyróżniać wybitnych matematyków z całego świata. Obecnie nagroda ta wynosi 960 tys. dolarów i nie tylko dzięki jej wysokości porównywana jest z Noblem. Cieszy się wielkim prestiżem w świecie nauki, a wręcza ją osobiście król Norwegii. W zamyśle autorów Nagroda Abela miała niwelować braki Medalu Fieldsa, najbardziej prestiżowej nagrody w matematyce, ale przyznawanej co 4 lata tylko uczonym, którzy nie skończyli 40 lat. Czyli ma pewne braki i jest niewysoka, bo to tylko 15 tys. dolarów. Rząd Norwegii wypełnił tę lukę, stworzył nagrodę, która dziś jest chlubą Norwegii. Dzisiaj dostarcza Norwegom satysfakcji, że mają nagrodę światowego kalibru. Jest absolutnym sukcesem rządu pana Stoltenberga. Dlaczego działania polskiego rządu poszły w innym kierunku? Dlaczego my, mając szansę stworzyć nagrodę o wielkim znaczeniu światowym, z tego zrezygnowaliśmy? Wydaje mi się, że wynika to jedynie z małostkowości pana premiera Donalda Tuska, bo nie znajduję żadnych poważnych uzasadnień. Gdyby pan premier chciał tę nagrodę utrzymać (Dzwonek), to mógłby ją utrzymać, ale widocznie taka nagroda nie jest mu potrzebna. Ale ona jest potrzebna Polsce. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Krystyna Szumilas
Data: 2025-07-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Panie Pośle Schreiber! Konsekwencja, z jaką PiS budował swoje instytucje, które miały służyć nie nauce, nie obywatelom, tylko wam, do waszych celów politycznych, była oczywiście niewiarygodna. Jedną z takich instytucji była właśnie Akademia Kopernikańska, a także Szkoła Główna Mikołaja Kopernika. Zbudowaliście ją nie po to, żeby tworzyć miejsce niezależnych badań naukowych, ale stworzyliście Akademię Kopernikańską, żeby dobrze dać zarobić swoim. Wie to pan poseł doskonale. Wiemy to też my, bo na posiedzeniu komisji edukacji padły te liczby. Dyrektor zarządzający akademii zarabiał miesięcznie 40 tys. zł. (Poseł Krystyna Skowrońska: Uuu...) To półtora raza więcej od zarobków dyrektorów zarządzających już istniejącymi instytucjami, o wiele większymi i zarządzającymi o wiele większymi środkami. Stworzyliście Akademię Kopernikańską przeciwko Polskiej Akademii Nauk, bo chcieliście ją zagłodzić. Ograniczaliście jej finansowanie, a do Akademii Kopernikańskiej pieniądze płynęły szerokim strumieniem, bardzo szerokim strumieniem. Powołaliście Akademię Kopernikańską, aby mieć pieniądze na własne granty, nagrody i stypendia, będące poza kontrolą instytucji funkcjonujących w systemie szkolnictwa wyższego i nauki, takich jak NCBiR, NCN czy narodowe centrum wymiany akademickiej. W tych instytucjach, które już funkcjonowały, były reguły, a w Akademii Kopernikańskiej można było posługiwać się kluczem politycznym. Stworzyliście Akademię Kopernikańską, żeby przejąć organizację Światowego Kongresu Kopernikańskiego. Ten kongres od lat był organizowany przez Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu we współpracy z Uniwersytetem Jagiellońskim czy Polską Akademią Nauk. Ale oni to robili autonomicznie, niezależnie i waszemu ministrowi pewnie się to nie podobało. Podsumowując, powiem, że akademia była projektem o charakterze silnie politycznym. Dublowała funkcje już istniejących instytucji, koszty jej funkcjonowania były wysokie, a w wydatkowaniu środków brakowało transparentności. Akademia nie ma żadnych znaczących osiągnięć naukowych, nie jest notowana w żadnych rankingach, a wielu wybitnych naukowców odrzuciło zaproszenie do niej właśnie dlatego, że budowano ją bez zgody środowiska i wykorzystywano do celów politycznych. Te opowieści o konieczności budowania silnej marki, o noblistach, o chęci uczczenia Mikołaja Kopernika to jedynie zasłona dymna z waszej strony. Zasłona dymna, która miała przykryć właśnie polityczny aspekt powołania Akademii Kopernikańskiej. Dlatego środowisko naukowe, nie tylko posłowie koalicji rządzącej... Ministerstwo przygotowało ten projekt również dlatego, że oczekiwało tego środowisko akademickie, środowisko naukowe, które od samego początku było przeciwko budowaniu alternatywnej rzeczywistości. Dlatego Koalicja Obywatelska jest za przyjęciem tej ustawy i zlikwidowaniem Akademii Kopernikańskiej i Szkoły Głównej Mikołaja Kopernika. (Poseł Jarosław Sachajko: Hańba!) To jest i był projekt polityczny mający służyć tylko i wyłącznie interesom jednej partii politycznej. Dziękuję.