Mówca: Spraw Zagranicznych Radosław Sikorski
Data: 2012-11-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję za każdy komplement. (Wesołość na sali) Przepraszam, że trochę to trwało - mój debiut z iPadem. (Głos z sali: Co to jest, panie marszałku?) Przepraszam, proszę o chwilkę czasu, bo chcę odpowiedzieć jak największej liczbie posłów. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Posłanki! Panowie Posłowie! Zacznę od końca, tak jak się pojawiały wypowiedzi. Moment jeszcze - już. Dziękuję bardzo za taką ilość pytań w sprawie, która jest w centrum aktywności Ministerstwa Spraw Zagranicznych w tym roku. Nie ma ważniejszej dla nas kwestii, bo wszyscy wiemy, jak ważny jest budżet europejski dla szans rozwojowych naszego kraju. Dziękuję za głosy opozycji, w szczególności tych, którzy rozumieją wspólnotowy charakter interesów naszego kraju i to, że Unia jest żywym organizmem i że ewoluuje. Bardzo się dziwię, że w tak ważnej dla naszego kraju sprawie, w której prawicowa opozycja zgłasza tak zasadniczo różne niż rząd postulaty, nie znalazł czasu na obecność prezes największej partii opozycyjnej. Mam nadzieję, że to nie oznacza, że pan prezes Kaczyński uważa kwestie europejskie za nieistotne. (Poseł Krzysztof Szczerski: Żałujemy, że pan premier na nasze pytania nie odpowiada.) Pan prezes Kaczyński ma bardzo jasne i radykalne opinie w sprawach zagranicznych, ale szkoda, że nie uczestnicząc w debacie, czy to o polityce europejskiej, czy o kolejnych exposé ministra spraw zagranicznych, nie próbuje chociaż oprzeć tych opinii na znajomości faktów i znajomości polityki rządu, bo wtedy, być może, jego argumenty byłyby bardziej przekonujące. Wracam do dyskusji, która jest ważna i moim zdaniem była ciekawa. Pan poseł Witold Klepacz z Ruchu Palikota pytał, i zresztą to się pojawiało w wypowiedziach szeregu posłów z lewej strony sali, dlaczego Polska rzekomo uparcie tkwi przy protokole brytyjskim w sprawie Karty Praw Podstawowych. Chciałbym wytłumaczyć po raz kolejny, że Polska jest związana Kartą Praw Podstawowych - i zrozumcie tylko, proszę, jedną techniczną kwestię, że nie jest możliwe wycofanie się z protokołu deklaracją rządu polskiego. Pod warunkiem, że państwo to rozumiecie, to wiecie, jak trudny byłby proces wychodzenia z protokołu, który ma bardzo ograniczone skutki praktyczne. Mianowicie trzeba by otworzyć na nowo sam traktat, trzeba by zawrzeć de facto nowy traktat o naszym wyjściu z protokołu. (Poseł Robert Biedroń: Sprawa jest ważna.) I zgoda, że sprawa jest ważna, choć pamiętajmy, że była też elementem kompromisu z prezydentem Lechem Kaczyńskim, który nie chciał ratyfikować traktatu z Lizbony, ale go ratyfikował w ramach kompromisu politycznego. Tak więc to jest źródłem zwłoki. Ale gdy Europa wyjdzie z kryzysu i gdy powstanie właściwy klimat, nie wykluczam, że w przyszłości taka zmiana traktatowa będzie możliwa. Pan poseł Ludwik Dorn, pan marszałek, pytał, dlaczego w ramach polityki spójności w nowym kształcie - nie widzę pana marszałka - zasila sie strefę euro kosztem Polski. Garść danych. W obecnej perspektywie finansowej podział środków w ramach polityki spójności pomiędzy państwami członkowskimi wyrażał się stosunkiem 51,4% dla nowych państw członkowskich do 48,6% dla starych państw członkowskich. Budżet Lewandowskiego, budżet zaproponowany przez Komisję Europejską przewiduje, że w nowej perspektywie wieloletniej ten stosunek po stronie nowych państw członkowskich wzrośnie do 55,6%. Jest to dodatkowy argument za obroną budżetu Komisji Europejskiej i pokazuje to, jak ważne było uzyskanie stanowiska komisarza do spraw budżetu. Pan poseł Tadeusz Iwiński pytał, kiedy odbędzie się debata na temat zastosowania art. 90 konstytucji. To się zresztą przejawiało w wielu wypowiedziach. Generalnie zgadzamy się, że debata na temat zakresu stosowania tego artykułu jest potrzebna, ale ona nie tylko właśnie trwa, i, po dzisiejszych wypowiedziach mam taką pewność, będzie bardzo gorąca przy okazji rozpatrywania wniosku rządu o ratyfikację paktu fiskalnego. To jest debata, która trwa z udziałem wielu aktorów i którą może też inicjować Sejm i odpowiednie komisje. Jestem pewien, że to nastąpi. Pan poseł Szczerski pytał, dlaczego projekt uchwały PiS jest głupi. Myślę, że premier Donald Tusk już wytłumaczył, dlaczego to, co proponujecie, byłoby szkodliwe dla polskich interesów. Mianowicie gdy jest się beneficjentem netto, to pochopne proponowanie weta wobec budżetu europejskiego daje alibi tym, którzy naprawdę chcą go zawetować, tym, którzy naprawdę nie chcą, aby był przyjęty ambitny europejski budżet. Jeszcze raz przypomnę, dlaczego nie jest w naszym interesie wetowanie budżetu w sprawie dopłat bezpośrednich. Wszyscy chcielibyśmy, aby dopłaty dla polskich rolników były jak najwyższe. I wszyscy też wiemy, że one dochodzą już w tej chwili do średniego poziomu europejskiego. Ale uważam, że Prawo i Sprawiedliwość dało się nabrać swoim partnerom w Parlamencie Europejskim, którzy z wielką radością zgodzili się na propozycje, aby te dopłaty były ujednolicone w całej Unii Europejskiej, tylko jednego wam nie powiedzieli, że dla nich ujednolicenie oznacza obniżkę, ujednolicenie na niższym poziomie. (Poseł Zbigniew Kuźmiuk: To nieprawda. Dysponujemy dokumentami, że to nieprawda.) Na niższym poziomie. Wielka Brytania od zawsze zabiega o redukcję wspólnej polityki rolnej. (Poseł Zbigniew Kuźmiuk: Ale pokażemy panu dokumenty na to, że to nieprawda.) Od zawsze. To są znane publiczne stanowiska kolejnych zresztą rządów brytyjskich. Pan poseł Zbrzyzny twierdzi, że Polacy uważają, że nie zyskamy na ratyfikacji paktu, ale jednocześnie... To jest trudne, oczywiście, na to mamy ograniczony wpływ. Uważam, że staropolska zasada: nic o nas bez nas jest w tym pakcie realizowana. Zanim wejdziemy do strefy euro, już będziemy mieli głos w sprawach przyszłej architektury strefy euro. Oczywiście, kiedy nie jesteśmy w strefie euro, nasz głos jest ograniczony, tak samo jak nasz wpływ na Organizację Konferencji Islamskiej, na OPEC czy Unię Afrykańską też jest ograniczony, bo w nich nie jesteśmy. Przepraszam, pierwszy raz korzystam z iPoda z trybuny, więc proszę o cierpliwość i zrozumienie. (Głos z sali: Śmierć jest też debiutem.) Pan poseł Gałażewski pytał, jak pogodzić przeciwstawne tendencje: do wzmacniania roli rządów - chyba o to chodziło - i Parlamentu Europejskiego. Uważam, że musimy się na coś zdecydować. Mówi się, że renacjonalizacja polityki jest szkodliwa. I ja uważam, że tak jest, że to, że w kryzysie tak wiele inicjatyw zostało przyjętych przez państwa członkowskie, to dla nas nic dobrego. Ale jakie jest na to lekarstwo? Jedyna przeciwwaga dla renacjonalizacji to wzmacnianie polityki i roli instytucji wspólnotowych, o czym bardzo elokwentnie mówi program Prawa i Sprawiedliwości na ostatnie wybory parlamentarne. Tak więc jeśli jesteście za wzmocnieniem metody wspólnotowej, to oznacza to wzmocnienie prerogatyw instytucji wspólnotowych, Parlamentu Europejskiego, Komisji Europejskiej, a więc ściślejszą integrację. Pełna zgoda. Ale bądźcie w tym spójni. Pan poseł Naimski pytał, dlaczego rząd decyduje się na natychmiastową ratyfikację paktu fiskalnego. Ano dlatego, że to wzmacnia naszą pozycję w Unii Europejskiej, pokazuje nas jako kraj, który nie chce pozostać z własnej woli na peryferium. Są takie kraje, które walczyły o to i uzyskały opt-out, które mówią: nigdy w życiu nie przystąpimy do strefy euro. I te kraje, jeśli chodzi o zarządzanie strefą euro, z oczywistego względu nie będą miały na nie żadnego wpływu. Jeśli chcemy się na tej pozycji decydującej o braku wpływu ustawić, no to oczywiście trzeba robić tak, jak sugeruje pan poseł, odkładać to na święty nigdy. Ale jeśli chcemy powiedzieć, zgodnie z tym, co naród zatwierdził w referendum w naszym traktacie akcesyjnym, że nie mamy opt-outu, jesteśmy pre-ins, mówiąc żargonem brukselskim, czyli krajem, który kiedyś wejdzie, to daje nam to tytuł do wpływu, to daje nam to tytuł do tego, aby mówić, iż nasz głos powinien być uwzględniany. I instrumentem tego wpływu jest pakt fiskalny. Bo domaganie się przez nas wpływu to jest rzecz bardzo słuszna, ale instytucją, instrumentem tego wpływu jest właśnie pakt fiskalny. (Głos z sali: Ależ to jest genialne.) Dziękuję bardzo za ten komplement. (Głos z sali: Ale to w cudzysłowie.) Pan Cezary Tomczyk pytał, jak kształtują się negocjacje w sprawie rabatu brytyjskiego. Jeśli budżet europejski rzeczywiście miałby być mniejszy, tak jak strona brytyjska się domaga, to pełna zgoda, powinny być rozważone wszystkie rabaty. A przypominam, że Polska jest, w zależności od roku, jednym z największych, czwartym bądź piątym, płatnikiem do rabatu brytyjskiego. A więc jest apel do prawej strony Wysokiej Izby, aby tę kwestię podjąć z waszymi partnerami w Parlamencie Europejskim. Jeżeli strona brytyjska, Partia Konserwatywna, chce ciąć budżet europejski, to te cięcia nie powinny dotknąć tylko krajów takich jak nasz, ale solidarność by wymagała, aby podjąć także kwestie rabatu. Bardzo o to apeluję. Pan poseł Jurgiel zapytał, w jaki sposób rząd wykorzystywał stanowisko RP do wyrównywania dopłat bezpośrednich w ramach WRF. Mam wrażenie, że na to pytanie już odpowiedziałem. Pan poseł Wziątek zapytał, jakie są efekty pooling and sharing, które polepszają europejskie bezpieczeństwo. To jest kwestia polityki obronnej, ale ta sprawa nie jest dzisiaj przedmiotem naszej dyskusji, więc proponuję wrócić do tego w innym terminie. Sprawa jest bardzo ważna, ale nie jest przedmiotem dzisiejszej debaty. Poseł Andrzej Halicki pytał o negocjacje dotyczące porozumienia o ruchu bezwizowym między Unią a Gruzją. To też jest ważny temat. Uważamy, że państwa Partnerstwa Wschodniego powinny być w tym dialogu wizowym uprzywilejowane. A więc tak jak z Rosją mamy umowę o wspólnych krokach w kierunku zniesienia wiz, tak państwa Partnerstwa Wschodniego już wiedzą, jakie muszą poczynić kroki, aby wejść do ruchu bezwizowego, i powinny - pod warunkiem, że te techniczne kryteria spełnią - do ruchu bezwizowego wejść przed Federacją Rosyjską, bo na tym polega ich uprzywilejowanie w ramach Partnerstwa Wschodniego. Poseł Schreiber pyta, kto po stronie polskiej kieruje negocjacjami, czy wśród priorytetów Polski znajduje się research and development, czy też znajduje się infrastruktura twarda. Tu mogę jednoznacznie powiedzieć, że sprawa wieloletnich ram finansowych będzie należała do decyzji Rady Europejskiej na najwyższym szczeblu, więc Polskę będzie reprezentował i ostatecznych uzgodnień dokona prezes Rady Ministrów. Zastanawiam się, czy kogoś niesprawiedliwie nie pominąłem. (Poseł Robert Biedroń: Mnie.) Nie chciałbym dopuścić do tego, panie pośle. Jeśli mi pan przypomni... (Poseł Robert Biedroń: Sprawa pełnomocnika ds. wprowadzenia euro.) To jest ważna kwestia, ale jeśli pan pozwoli, to pan minister finansów odpowie na pańskie pytanie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)