Mówca: Tomasz Szymański
Data: 2014-12-17 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska dotyczące rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o statystyce publicznej oraz niektórych innych ustaw z projektem aktu wykonawczego, zawartego w druku nr 2963. Celem procedowanego rządowego projektu ustawy jest dostosowanie, głównie poprzez doprecyzowanie, materii prawnej stanowiącej przedmiot nowelizacji do zmian zachodzących w prawodawstwie Unii Europejskiej oraz do zmienionej interpretacji prawa krajowego. Przedmiotowy projekt zakłada pogodzenie konstytucyjnej ochrony praw i wolności człowieka i obywatela z obowiązkami systemu statystyki publicznej, rozszerzenie gwarancji nieodpłatnego i terminowego dostępu służb statystyki publicznej do administracyjnych źródeł danych, zredukowanie do niezbędnego minimum obowiązku przekazywania przez respondentów bezpośrednio służbom statystyki danych, które przetwarzane są w systemach administracyjnych dla innych celów, zmianę formuły programu badań statystycznych statystyki publicznej i sposobu szczegółowego określania zobowiązań przekazywania danych dla celów statystycznych, uwzględniających zmiany technologiczne procesu zbierania danych statystycznych oraz uwzględnienie uściśleń koniecznych ze względu na zachodzące zmiany warunków funkcjonowania systemu statystyki publicznej. Zadania statystyki publicznej mają charakter zadań wykonywanych dla dobra publicznego. Dzięki prowadzonym przez statystykę publiczną badaniom statystycznym mającym charakter oficjalnych danych statystycznych społeczeństwo, organy państwa i administracji publicznej oraz podmioty gospodarki narodowej uzyskują rzetelne, obiektywne i systematyczne informacje m.in. z zakresu ekonomii, demografii czy sytuacji społecznej. Bezsprzeczny i niewymagający żadnego komentarza jest fakt, iż pozyskiwanie oraz analiza danych związanych stricte z funkcjonowaniem państwa i jego obywateli jest jednym z filarów niezbędnych do trwania i rozwoju danej struktury. Kolejnym bezsprzecznym i niewymagającym komentarza faktem jest to, iż pozyskiwanie danych niezbędnych do przeprowadzania badań statystycznych stanowi ingerencję w sferę prywatną respondenta oraz zajmuje jego prywatny czas. Podczas prac nad projektem programu badań statycznych statystyki publicznej na rok 2013 wyrażone zostały sugestie wskazujące na konieczność doprecyzowania w randze ustawy zakresu dostępu do danych osobowych i ich przetwarzania przez służby statystyki publicznej. Przeprowadzona została również analiza obowiązującego stanu prawnego. Zgodnie z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej zasady oraz tryb gromadzenia i udostępniania danych osobowych powinny być stosowane na podstawie ustawy, co w przypadku informacji pozyskiwanych przez statystykę publiczną ma miejsce, gdyż działa ona na podstawie ustawy z dnia 29 stycznia 1995 r. o statystyce publicznej. Ustawa ta określa zakres danych, które statystyka może zbierać, oraz upoważnia pracowników służb statystyki publicznej do ich zbierania w celach statystycznych oraz w celach przygotowywania prognoz demograficznych. Ustawa ta nie określa jednak zakresu informacji, które mogą być udostępniane w związku z prowadzonym programem badań statystycznych, a także nie zawiera szczegółowej regulacji związanej z przetwarzaniem danych osobowych przez służby statystyki publicznej w ramach ustawowo wykonywanych zadań. Rada Ministrów raz w roku ustala w drodze rozporządzenia zakres tychże informacji, które mają zostać zawarte w programie badań statystycznych. Taki sposób dookreślania konkretnych informacji dotyczących danych osobowych może budzić pewne wątpliwości prawne. Klub Parlamentarny Platforma Obywatelska uważa za słuszne wprowadzenie proponowanych w przedmiotowym projekcie ustawy zmian polegających na skonkretyzowaniu i doprecyzowaniu zapisów ustawy o statystyce publicznej upoważniających służby statystyki publicznej do przetwarzania danych osobowych, a także zmian polegających na doprecyzowaniu przepisów w zakresie wytycznych do wydawania przez Radę Ministrów rozporządzenia ustalającego program badań statystycznych statystyki publicznej. Zdaniem klubu parlamentarnego, który reprezentuję, oczekiwane społecznie, zawarte w projekcie zmiany w zakresie pozyskiwania danych statystycznych spośród danych zbieranych i gromadzonych przez organy administracji rządowej i samorządowej w celu realizacji zadań publicznych wydają się być potrzebne. Nałożenie na organy administracji rządowej i samorządowej obowiązku nieodpłatnego i terminowego przekazywania służbom statystyki publicznej zgromadzonych danych określanych każdorazowo w programie badań statystyki publicznej znacznie odciąży respondentów objętych obowiązkami statystycznymi i zapewni praktyczne wykorzystywanie technologii informatycznej. Panie i Panowie Posłowie! Wysoka Izbo! Zdaniem Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska uchwalenie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o statystyce publicznej oraz niektórych innych ustaw z projektem aktu wykonawczego, zawartego w druku nr 2963, przyniesie pozytywne (Dzwonek) zmiany społeczne. Z jednej strony spowoduje większe zaufanie obywateli do organów administracji państwowej poprzez likwidację budzących wątpliwości sprzeczności z konstytucją zapisów rozporządzenia, z drugiej odciąży obywateli od konieczności czasochłonnego wypełniania sprawozdań statystycznych. W związku z tym, że Klub Parlamentarny Platforma Obywatelska dostrzega potrzebę większego zaufania obywateli do państwa, a także wątpliwości, które mogą budzić dotychczasowe rozwiązania prawne w przedmiocie udostępniania danych osobowych, będziemy głosować za skierowaniem przedmiotowego projektu ustawy do prac w Komisji Administracji i Cyfryzacji. Dziękuję bardzo.