Mówca: Kazimierz Plocke
Data: 2017-02-08 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Panie Ministrze! Założenia projektu ustawy o Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa i ustawy wprowadzającej mogą nie zostać zrealizowane. Naszym zdaniem wynika to z następujących powodów. Po pierwsze, nastąpi oddalenie bezpośredniego nadzoru od Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. Obecnie zadania te realizują jednostki utworzone na bazie zlikwidowanych jednostek gospodarowania zasobem. W związku z tym zasadnicza wątpliwość, która się tutaj jawi, jest taka, kto będzie sprawował rzeczywisty nadzór nad Zasobem Własności Rolnej Skarbu Państwa i co to może w praktyce oznaczać. Pewnie będzie oznaczać tyle, że tzw. teren, czyli dzierżawcy, będzie swoje sprawy załatwiać w mieście wojewódzkim, gdzie będzie siedziba Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, a nie, jak do tej pory, w innych jednostkach, które są bliżej dzierżawcy. Po drugie, z oceny skutków regulacji wynika, że budżet państwa w ciągu 10 lat zaoszczędzi ponad miliard złotych w związku z powstaniem nowej instytucji, natomiast naszym zdaniem podana wartość oszczędności budzi uzasadnione wątpliwości, tym bardziej że w założeniach OSR przyjęto koszt zmian siedzib central Agencji Nieruchomości Rolnych i Agencji Rynku Rolnego oraz oddziałów wojewódzkich na poziomie 10 mln zł. Naszym zdaniem wartość ta jest niedoszacowana. Centrale obydwu agencji zmieniły swoje siedziby i zawarły wieloletnie umowy najmu na okres 7 lat bez możliwości zawarcia umów podnajmu lub skrócenia okresu najmu. Panie ministrze, chcielibyśmy wiedzieć, jaka jest wartość najmu czy czynszu dzierżawnego, który jest wypłacany co roku przez Agencję Nieruchomości Rolnych i Agencję Rynku Rolnego. Wówczas też będziemy mieli odpowiedź na pytanie, jakie koszty funkcjonowania tych instytucji ponosi budżet. Po trzecie, z uzasadnienia do ustawy nie wynika, aby dokonano szczegółowych analiz dotyczących potrzeb kadrowych nowej instytucji. Z góry założono redukcję etatów o 30% w Agencji Nieruchomości Rolnych i Agencji Rynku Rolnego. Pominięto fakt, że nowelizacja ustawy z kwietnia 2016 r. o wstrzymaniu sprzedaży gruntów rolnych nałożyła na Agencję Nieruchomości Rolnych nowe zadania związane z wydawaniem zgód w formie decyzji administracyjnych na nabywanie nieruchomości rolnych. Szacuje się, że takich spraw będzie do kilkudziesięciu tysięcy rocznie. Również w tysiącach spraw należy szacować potrzeby związane z kontrolą na miejscu. Kto to będzie wykonywał? Naszym zdaniem rząd nie uwzględnił tego zakresu działania Agencji Nieruchomości Rolnych. Uważamy za niezbędne dokonanie szczegółowej analizy pod kątem redukcji zatrudnienia. Po czwarte, zmianie ulegną warunki zatrudnienia i wynagradzania pracowników w ramach nowej instytucji. Przyjęta konstrukcja nie określa stabilnych warunków w kwestiach pracowniczych, co może powodować w przyszłości spory prawne, a dobrze wiemy, że o autorytecie instytucji decydują zadowoleni pracownicy, panie ministrze, jak zawsze i wszędzie. Panie ministrze, chcielibyśmy też zwrócić się do pana z pytaniami. Prosimy o udzielenie odpowiedzi na piśmie. Po pierwsze, w oparciu o jakie kryteria będą odbywać się weryfikacje zatrudnionych w Agencji Nieruchomości Rolnych i Agencji Rynku Rolnego? Kto otrzyma zatrudnienie w Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa, a kto nie? Po drugie, czy rząd przewidział, że tak znaczna redukcja zatrudnienia osłabi nadzór nad mieniem Skarbu Państwa i spowolni udostępnianie nieruchomości rolnych, zwłaszcza rolnikom? Takie zagrożenie naszym zdaniem istnieje. Uznajemy, że nadzór nad rynkiem prywatnym wprowadzony ustawą z kwietnia 2016 r. stanie się fikcją, tak naprawdę będzie fikcją. Czy o to chodziło rządowi? Nie ma istotnych powodów, aby likwidować instytucję Agencji Nieruchomości Rolnych, która realizowała swoje zadania, która była instytucją samofinansującą się i odprowadzającą środki finansowe do budżetu państwa. Uważamy, że to błąd i te rozwiązania, które zostały wprowadzone albo są proponowane przez rząd, mogą szkodzić i pewnie zaszkodzą polskiej wsi, a także rolnikom. Istotna kwestia, która jest do rozstrzygnięcia, i tutaj również prosimy pana ministra o jednoznaczną odpowiedź, mianowicie w jaki sposób zagwarantowany będzie udział Agencji Nieruchomości Rolnych w prowadzonych postępowaniach sądowych dotyczących należności Skarbu Państwa od byłych dzierżawców czy wieczystych użytkowników gruntów. Chcielibyśmy też wiedzieć, jaka jest wartość tych zobowiązań, jaka to jest skala (Dzwonek), żebyśmy mieli możliwość odpowiedzieć zainteresowanym rolnikom na te istotne pytania. W związku z debatą i w związku z naszą krytyczną oceną tego projektu będziemy głosować za jego odrzuceniem. Dziękuję. (Oklaski)