Mówca: Małgorzata Zwiercan
Data: 2017-06-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu koła Wolni i Solidarni przedstawię stanowisko co do informacji o działalności rzecznika praw dziecka za rok 2016 wraz w uwagami o stanie przestrzegania praw dziecka. Po zapoznaniu się z informacją rzecznika praw dziecka muszę przyznać, że to prawie 700-stronicowe sprawozdanie jest imponujące. Dowiedziałam się z niego, jak wiele interwencji było udziałem rzecznika praw dziecka. Pan Marek Michalak m.in. bronił małoletnich pacjentów, nakłaniał do płacenia alimentów, przypominał o małoletnich matkach i interweniował w sprawach rodzin uzależnionych od alkoholu. Oczywiście to tylko mikrowycinek działalności rzecznika praw dziecka, który, wydaje się, jest człowiekiem instytucją, kimś niezastąpionym. Nie chcę, żeby pan rzecznik odniósł wrażenie, że nie doceniam jego pracy. Wręcz przeciwnie - na pewno nie zaszkodziła ona polskim dzieciom. Zastanawiam się jednak, na ile właśnie pana działalność im pomogła. Na ile teoretyczne wystąpienia przełożyły się na poprawę bytu nie tylko jednego dziecka, ale wszystkich dzieci, które potrzebują pomocy? Zadaję sobie kolejne pytania. Czy Polska w roku 2015 była mniej przyjazna dzieciom niż Polska 2016 r.? To byłaby realna zmiana, której oczekiwałabym - ja i polskie dzieci. Wydaje się, że przedstawione stanowisko pokazuje nasz kraj niczym eldorado, gdzie nikt dzieci nie krzywdzi, nie głodzi, a o tragicznych losach najmłodszych w zasadzie nie słyszymy. Formalnie od strony prawnej wszystko brzmi dobrze, jednak tabelki i wykresy to nie wszystko. Mówimy o dzieciach, naszej największej wartości. To ich życie, zdrowie i dobre samopoczucie, a nie przepisy, od których nie ma odstępstw, muszą determinować nasze codzienne działania, uchwalanie i przestrzeganie prawa. Moją szczególną uwagę zwróciła niewielka liczba stron, na których pan rzecznik przedstawił uwagi o przestrzeganiu praw dziecka. W moim przekonaniu ta część powinna być rozbudowana i dostarczać nam pełnej wiedzy. To z tej części powinniśmy dowiedzieć się o naszych wspólnych legislacyjnych sukcesach i porażkach. To tu powinny znaleźć się rekomendacje dla parlamentu, co i w jakim zakresie należy poprawić. Liczyłabym, że kolejne sprawozdania będą nie tyle przedstawiały szczegółowe informacje, w jakich sprawach pan rzecznik i do kogo występował, ale będziemy mieli okazję, by poznać priorytetowe działania rzecznika praw dziecka, których celem będzie ochrona małoletnich Polaków. Przedstawione stanowisko nie daje jasnego obrazu tego, co jest największą bolączką naszego państwa w zakresie ochrony dzieci i dbania o zapewnienie im odpowiedniego dzieciństwa. Dziwię się, że w opisie działalności rzecznika praw dziecka nie został ujęty funkcjonujący już rok program 500+ i jego skutki dla dzieci, szczególnie tych z rodzin wielodzietnych. Szkoda, że nie udało się całemu zespołowi pracującemu z panem opisać, jak ten program wpłynął na obniżenie poziomu ubóstwa wśród najmłodszych Polaków. Na zakończenie chciałam powiedzieć, że nadal, podobnie jak rok temu, uważam, że w pracy pana i pana zespołu nie brakuje mi współpracy z istotnymi z punktu widzenia dziecka instytucjami czy dbałości o przestrzeganie prawa, ale wciąż mam poczucie, że poza paragrafami, suchymi zapisami nie do końca widać dziecko. Tego mi brakuje. Dziękuję. (Oklaski)