Mówca: Katarzyna Kretkowska
Data: 2021-07-22 (Sejm RP, kadencja 9)

Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Lewica dotczące informacji o poręczeniach i gwarancjach udzielonych w 2020 r. przez Skarb Państwa, niektóre osoby prawne oraz Bank Gospodarstwa Krajowego. W 2020 r. Skarb Państwa udzielił czterech gwarancji na 5 mld zł w ramach wsparcia działań inwestycyjnych. Trzy z nich dotyczyły infrastruktury kolejowej realizowanej przez PKP PLK, jedna dotyczyła gwarancji BGK na rzecz Krajowego Funduszu Drogowego realizującego infrastrukturę drogową w ramach finansowania przez EBI. Te gwarancje nie budzą zastrzeżeń. Gwarancjami Skarbu Państwa objęte zostały także zobowiązania BGK wynikające z obligacji wyemitowanych na rzecz Funduszu Przeciwdziałania COVID-19, na łączną kwotę blisko 117 mld zł, oraz zobowiązania Polskiego Funduszu Rozwoju wynikające z obligacji wyemitowanych na realizację tarcz, na łączną kwotę 70 mld zł. Ponadto BGK jako państwowa osoba prawna w ramach wspierania przedsiębiorczości udzielił gwarancji 75 tys. podmiotów na kwotę 25,6 mld zł oraz w ramach tarczy antykryzysowych Funduszu Gwarancji Płynnościowych - 1600 gwarancji na kwotę 15,5 mld zł. Łącznie zatem BGK udzieliło gwarancji na kwotę ponad 229 mld zł. Same gwarancje udzielone przez BGK nie budzą zastrzeżeń jako takie, nie budzi zastrzeżeń także ich obsługa. Cel tych emisji również nie budzi zastrzeżeń. Była to pomoc branżom zagrożonym pandemią, niestety, pomoc dziurawa jak durszlak. To, co jest wysoce niepokojące czy wręcz alarmujące, to fakt, że ponieważ polskie limity zadłużenia, limity długu publicznego względem PKB wynoszące 55% zgodnie z ustawą o finansach publicznych, 60% zgodnie z zapisem konstytucyjnym nie uwzględniają obligacji PFR czy BGK, owych 229 mld zł jest poza limitem konstytucyjnym. Był to zatem swoisty program luzowania ilościowego. I nie tyle sam fakt istnienia limitów, ale fakt, że w obecnym stanie budżetu państwa zbliżamy się niebezpiecznie do tych limitów... Gdyby nie ten fakt, program luzowania wyglądałby tak, jak wygląda gdzie indziej, czyli Skarb Państwa emitowałby obligacje w celu sfinansowania pakietów pomocowych. Tymczasem za rządów PiS dług publiczny wzrósł o 60%: z 900 mld zł w 2015 r. do blisko 1,5 bln zł w roku bieżącym. Rozszalały się wydatki na bombastyczne przedsięwzięcia typu: przekop Mierzei Wiślanej, teraz planowana odbudowa Pałacu Saskiego, monstrualne kwoty wypłacane pociotkom czy znajomym upchniętym w intratnych spółkach Skarbu Państwa czy radach nadzorczych, gigantyczne dofinansowania Kościoła, jego agend, takich jak przedsięwzięcia pana Rydzyka, nieistniejące respiratory, wybory kopertowe i setki podobnych. To wszystko spowodowało gwałtowny wzrost zadłużenia publicznego. Rząd premiera Morawieckiego próbuje zatem ukryć skalę dramatu poprzez upychanie poza budżet za pomocą księgowych sztuczek i wydzielania finansowania programów, przekazywania tego do podmiotów okołobudżetowych. Przez emisję obligacji, przez dosypywanie pieniądza robi się go więcej. Pojawia się inflacja. Poproszę o pierwszą planszę. Obecnie inflacja w Polsce jest najwyższa w Europie. Tam państwo widzicie zaznaczoną na czerwono inflację w Polsce - najwyższą w Europie, za nami są Węgry i Czechy. Ceny w Polsce - poproszę o następne plansze - szybują już teraz. Mamy tutaj ceny żywności, ceny produktów rolnych - poproszę następną planszę - mamy tutaj słabnącego, o czym mówił pan poseł Dariusz Rosati, złotego w stosunku do wszystkich walut. Poproszę następną planszę. Tutaj mamy ceny prądu, które dopiero zaczynają rosnąć. Twarde pieniądze skończyły się i, co gorsza, nie wiadomo, czy rząd dostanie teraz jakiekolwiek środki z Funduszu Odbudowy. Odmowa respektowania prawodawstwa unijnego grozi tym, że ich nie dostaniemy. Jest to alarm. (Oklaski)