Mówca: Bartłomiej Bodio
Data: 2012-05-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! Ruch Palikota jest w niezwykle trudnej sytuacji - jesteśmy rozdarci pomiędzy stanem finansów państwa, gdzie widzimy, że liczba funkcjonariuszy w czynnej służbie i liczba funkcjonariuszy korzystających z zaopatrzenia emerytalnego praktycznie już ulega zrównaniu. Zdajemy sobie sprawę, że w ten sposób nasze państwo funkcjonować dalej nie może. Dlatego też jako opozycja głosowaliśmy na tej sali wspólnie z koalicją rządową za przesłaniem tych projektów do Komisji Nadzwyczajnej. Liczyliśmy na debatę, na rozmowę, na wypracowanie jakiegokolwiek kompromisu w imię dobra naszego państwa. Jak wyglądały prace Komisji Nadzwyczajnej, moi przedmówcy już powiedzieli. Z dziesiątek poprawek zgłoszonych przez opozycję została zatwierdzona tylko jedna, i to przez pomyłkę, bo minister Mroczek w pełni świadomy swojej działalności próbował chociaż zachować twarz i starał się odnieść do każdej poprawki, w przeciwieństwie do ministra Deskura, który jak mantrę powtarzał, że stanowisko rządu od piątku nie uległo zmianie. I za każdym razem tylko takie stanowisko rząd naszego kraju miał do przedstawienia komisji. Pan minister Mroczek przy poprawce mówiącej o zaliczaniu po dwóch czy trzech dniach pełnego miesiąca służby funkcjonariuszom, żołnierzom, którzy na przykład zostali ranni w Afganistanie, Iraku czy na innej misji, już nie mógł powtórzyć takiego stanowiska, więc powiedział, że w zasadzie ta poprawka jest uzasadniona, i posłowie Platformy w konsternacji podzielili się na pół i zagłosowali za tą jedną, jedyną poprawką. (Poseł Zbyszek Zaborowski: Która przeszła.) Tak, to jedna jedyna poprawka, która przeszła dzięki niefrasobliwemu powiedzeniu prawdy przez pana ministra, za co dziękuję w imieniu wdów, które później będą korzystały z tego jednego dodatkowego miesiąca. (Poseł Janusz Dzięcioł: Łaskawcy.) Chciałbym powiedzieć, że służba to nie jest praca. Funkcjonariusze służb mundurowych nie podlegają przepisom Kodeksu pracy. Mają bardzo wiele dodatkowych obostrzeń i bardzo wiele dodatkowych ograniczeń. Nie mogą sobie dorobić na dodatkowym etacie, nie mogą uzyskać dodatkowego wynagrodzenia, nie mogą zgromadzić dodatkowych środków na funduszach emerytalnych. Mają ograniczone prawa publiczne. Funkcjonariusze, żołnierze nie mogą być członkami partii politycznych, nie mogą stawać do wyborów, nie mają prawa do zgromadzeń, nie mają prawa do strajków, to jest wszystko służba. To jest służba dla naszego kraju. Mają bardzo wyśrubowane wymogi lekarskie, które są regulowane właśnie rozporządzeniami ministra. Zmuszamy np. funkcjonariuszy Służby Celnej do tego, aby pracowali do 67. roku życia, jednocześnie narzucając im reżimy zdrowotne, takie jak dla 20-, 30- czy 40-latków. Wszyscy znamy dokładnie przypadki, w których 60-letni celnik na równi z 18-latkami ze Straży Granicznej musiał uczestniczyć w ćwiczeniach strzeleckich, co się skończyło ciężkimi przypadkami chorobowymi. To wszystko jest służba i to nie jest wymysł ani nasz, osób na tej sali, ani służb mundurowych, bo na całym świecie służby mundurowe funkcjonują według innego schematu. Ci ludzie, pełniąc służbę dla kraju, aktywizują się zawodowo, odbywają różnego rodzaju szkolenia, przygotowują się do wypełniania służby i w pewnym momencie już zdrowie nie pozwala im być w pełni funkcjonalnymi, tak aby wykorzystywali swoją służbę, swoje wiadomości dla dobra kraju. Co ci wszyscy ludzie, którzy służą krajowi, mają sobie pomyśleć o nas, o polskim parlamencie, gdy widzą to, co wyprawiamy, gdy procedujemy nad jedną z najważniejszych ustaw w tym pokoleniu? Nie zawaham się użyć tych słów: w tym pokoleniu. Projekt ustawy emerytalnej zwiększającej wiek emerytalny do 67. roku i ustawy wydłużającej czas służby w przypadku służb mundurowych została przeprowadzona od momentu opublikowania w niespełna 8 dni roboczych. Spotkanie Komisji Nadzwyczajnej odbyło się w piątek, zakończyło się o godz. 20, termin składania poprawek został wyznaczony do poniedziałku do godz. 9. To praktycznie zablokowało możliwość skonsultowania się posłów z ekspertami, z prawnikami, przygotowania jakichś rozsądnych założeń do dyskusji. Tak naprawdę nie miało to żadnego sensu, bo i tak wszystkie poprawki zostały z miejsca odrzucone. Chciałbym zapytać, z czego wynika tak drastyczny pośpiech, tak drastyczna prędkość w przypadku uchwalania aktów normatywnych. Chciałbym zapytać, czy to jest ten sam rząd, który przez dwa tygodnie nie zauważył, że brakuje lekarstw dla chorych na raka. Nie dało się tego zauważyć, minister nie miał informacji? Ludzie ginęli w szpitalach, nie otrzymywali pomocy w ciężkich przypadkach. Nie kłamię. Nikt nie zginął, ale zostało stworzone zagrożenie. Czy to jest ten sam rząd, który szybciej przeprowadza kluczowe reformy niż dowiaduje się od podległych urzędników o bardzo poważnych brakach powodujących zagrożenie życia i zdrowia? Jeśli chodzi o zmiany w ustawie i oczekiwania służb mundurowych, największe zastrzeżenia dotyczyły kilku punktów, m.in. tego, dlaczego z całego okresu służby wybiera się 10 lat, podczas gdy wcześniej rząd proponował 3 lata. Przecież to nie służby proponowały 3 lata, to była propozycja rządowa skierowana do konsultacji. Co się takiego stało, że teraz nagle ma być wybierane 10 lat, a nie 3 lata, skoro wcześniej dyskutowano o 3 latach? Mówimy o zwiększeniu o teoretycznie 10 lat stażu pracy do 25 lat, a jednak tylnymi drzwiami znowu są wprowadzane rozwiązania, że to nie będzie 10, tylko 15 lat, bo się wprowadza drugie ograniczenie wiekowe mówiące o tym, że funkcjonariusz może przejść na emeryturę w wieku 55 lat. Żeby spełnić te dwa warunki, musiałby zacząć służbę w wieku 30 lat, a raczej w tym wieku bardzo niewiele osób rozpoczyna służbę. Kolejna sprawa. Funkcjonariusze Straży Marszałkowskiej, celnicy należą do służb mundurowych, podlegają wszystkim reżimom takim jak służby mundurowe. Jedyna różnica między tymi służbami jest taka, że nie podlegają pod mundurowy system emerytalny. I to była niepowtarzalna okazja, abyśmy dołączyli te ugrupowania. Tu chodzi o 15 tys. osób. A trzeba pamiętać, że działania Służby Celnej przynoszą do polskiego budżetu, do budżetu naszego państwa 30% dochodu. Nie było żadnego konkretnego powodu, żebyśmy nie wykorzystali tej szansy i nie włączyli rozwiązań ich dotyczących do projektu tej ustawy, pamiętając, że rozmawiamy o wszystkich funkcjonariuszach rozpoczynających służbę po 1 stycznia 2013 r. Wielokrotnie rząd, sam premier zapowiadał, że ten projekt ustawy dotyczy tylko i wyłącznie takich funkcjonariuszy. Jednakże są w tym projekcie artykuły, które powodują, że odnosi się on również do funkcjonariuszy pełniących służbę obecnie. I jest to na przykład art. 10, zgodnie z którym funkcjonariusze, którzy dzisiaj są uprawnieni do przeliczenia 1,5 roku za rok służby, pełniący służbę w określonych warunkach, m.in. na jednostkach pływających, na bezpośredniej zielonej granicy, zapisy szczegółowe są w ustawie, od 1 stycznia 2013 r. tracą te uprawnienia. Dotyczy to funkcjonariuszy będących już w służbie, a nie tych, którzy rozpoczną ją po styczniu 2013 r., co było wielokrotnie przez rząd prezentowane jako reklama tej zmiany ustawowej. Możemy mówić o wyjątkowo skandalicznym sposobie procedowania nad projektem ustawy. Z drugiej strony jest to konieczna reforma, bez której tak naprawdę widzimy wielkie zagrożenie dla finansów państwa. Spodziewaliśmy się jednak, że koalicja rządząca zdecyduje się na bardziej cywilizowany sposób, szczególnie że te poprawki, które były zgłoszone, naprawdę w dużej mierze były nieznaczące kosztowo, a jednak miały bardzo duży sens merytoryczny i poprawiały tę reformę. Dziękuję bardzo. (Oklaski)