PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Tadeusz Tomaszewski (tekst niewygłoszony)
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Oświadczenie poselskie w sprawie drugiego wydania ˝Dziejów Gniezna - Pierwszej Stolicy Polski˝ Szanowny Panie Marszałku! Szanowna Izbo! Z okazji obchodów milenium gnieźnieńskich koronacji pierwszych królów Polski, Bolesława Chrobrego i Mieszka II, miasto Gniezno i powiat Gnieźnieński wyszły z inicjatywą dodruku popularnych ˝Dziejów Gniezna˝ przy jednoczesnym ich rozszerzeniu o aktualny stan badań historycznych i archeologicznych. Monografia ukazuje historię Gniezna od pradziejów i okresu wczesnohistorycznego aż po bliską nam współczesność. Opracowaniem drugiego wydania ponownie zajął się zespół naukowców z Instytutu Historii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu pod przewodnictwem prof. dr hab. Józefa Dobosza. Wśród autorów ponadto znaleźli się prof. UAM dr hab. Magdalena Biniaś-Szkopek, dr Piotr Grzelczak, prof. UAM dr hab. Tadeusz Janicki, prof. dr hab. Krzysztof Kurek, dr Mariusz Menz, prof. UAM dr hab. Damian Szymczak, prof. UAM dr hab. Leszek Wetesko, prof. dr hab. Michał Zwierzykowski oraz dr Tomasz Janiak. ˝Dzieje Gniezna - Pierwszej Stolicy Polski˝ to tytuł publikacji będącej monografią Gniezna i ziemi gnieźnieńskiej, której pierwsza wersja miała premierę w 2016 r. z okazji 1050. rocznicy chrztu Polski. Nowa, rozszerzona wersja dzieła składa się z siedmiu zasadniczych rozdziałów, w których zostały omówione dzieje polityczne, społeczne i gospodarcze miasta. Integralną częścią poszczególnych rozdziałów są obszerne bloki poświęcone dziejom kultury, zwłaszcza architektury i sztuki oraz szeroko rozumianej kultury piśmienniczej i teatru. Ponadto rozszerzone wydanie zostało wzbogacone o cenne fotografie oraz indeks osób. Przedsięwzięcie zostało sfinansowane ze środków miasta Gniezna i powiatu gnieźnieńskiego. Celem publikacji jest z jednej strony popularyzacja dziejów ziemi gnieźnieńskiej, a z drugiej próba podsumowania wyników prac badawczych historyków i archeologów opublikowanych na przełomie XX i XXI w. Wydawnictwo trafiło już w ręce uczestników XII Zjazdu Gnieźnieńskiego. 20 września 2025 r. w historycznej przestrzeni Starego Ratusza w Gnieźnie odbyła się premiera drugiego wydania ˝Dziejów Gniezna - Pierwszej Stolicy Polski˝. Przebieg posiedzenia
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Nieobecny Panie Premierze! Po czym poznać, że koalicja 13 grudnia się kończy? Ano po tym, że minister Żurek wprowadza lex Gawłowski. Koalicja 13 grudnia już wie, że czeka ją odpowiedzialność karna, więc zabezpiecza się, likwidując losowania sędziów, aby politycznie wskazywać usłużnych sędziów dla swoich kolegów. Apeluję do całej opozycji o zgodę na to, aby każdy sędzia, który złamie prawo, został wykluczony nie tylko ze stanu sędziowskiego, ale też z możliwości wykonywania jakiegokolwiek zawodu prawniczego oraz utracił uprawnienia emerytalne, dla niepoznaki nazywane stanem spoczynku. (Poseł Sebastian Kaleta: Wniosek przeciwny.) Drodzy sędziowie, nie jesteście nadzwyczajną kastą i macie służyć Polakom, a nie Koalicji Obywatelskiej. Składam wniosek formalny o przerwę i uzupełnienie porządku obrad o informację na temat odpowiedzialności sędziów.
Mówca: Sebastian Kaleta
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Ja z wnioskiem przeciwnym, ponieważ nie ma potrzeby, żeby apelować do sędziów z tego powodu, że sędziowie w Polsce stosują prawo, stosują ustawy. Akurat kwestionowanie statusu innych sędziów, co jest intencją m.in. tego bezprawnego rozporządzenia Żurka, o czym mówił wczoraj pan minister Siemoniak, jest w polskich przepisach jasno uregulowane. Takie kwestionowanie jest zagrożone karą wydalenia z zawodu sędziowskiego, jako że to nie jest żadne rozporządzenie Żurka, tylko ustawa. Cytuję art. 107 § 1 pkt 3 ustawy o ustroju sądów powszechnych: Sędzia odpowiada dyscyplinarnie za przewinienia służbowe, w tym za, pkt 3, działania kwestionujące istnienie stosunku służbowego sędziego, skuteczność powołania sędziego lub umocowanie organu konstytucyjnego Rzeczypospolitej Polskiej. Co więcej, przepisy dalej stanowią, że tutaj nie ma litości dla sędziów z tego powodu. Jedyną karą jest wydalenie z zawodu albo przeniesienie na inne miejsce służbowe. A więc sędziowie (Dzwonek), nie łamcie ustaw rozporządzeniem Żurka, bo to się źle dla was skończy. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!)
Mówca: Grzegorz Płaczek
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jest na tej sali wiele rzeczy, które nas dzielą, ale są przestrzenie, które powinny nas łączyć. Taką przestrzenią jest chwila, kiedy ktoś cierpi. Mówię o tym dlatego, że w ostatnich miesiącach w Strefie Gazy zginęło 65 tys. osób. Te 65 tys. osób to głównie kobiety i dzieci. Minister Sikorski mówi, że nie można mówić o ludobójstwie, a w tym samym czasie komisja śledcza ONZ-etu wskazuje, że zostały spełnione przesłanki i należy mówić o ludobójstwie i o tym, że Binjamin Netanjahu jest zbrodniarzem wojennym. Konfederacja przygotowała projekt uchwały potępiającej, po pierwsze, Hamas atakujący przeciwnika i, po drugie, ludobójstwo w wykonaniu Izraela. Zachęcam wszystkich przedstawicieli klubów poselskich do podpisania się pod projektem uchwały. Panie posłanki, panowie posłowie, nazywajmy rzeczy po imieniu, nie stosujmy nowomowy. Beniamin Netanjahu jest zbrodniarzem wojennym. Dziękuję.
Mówca: Adrian Zandberg
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Wysoka Izbo! Mamy na sali, z tego, co widziałem, pana ministra nauki. Panie Ministrze Kulasek! Mam pytanie. Dlaczego chcecie państwo zwinąć podstawową infrastrukturę badawczą w naszym kraju? Polskę w ostatnich godzinach obiega dramatyczny apel pracowników naukowych z Torunia, którzy alarmują, że kluczowy dla badań astrofizycznych radioteleskop pod Toruniem jest zagrożony likwidacją. Te pieniądze, które są potrzebne, to będą jakieś groszowe oszczędności. Więcej wydajemy na roczne utrzymanie pana posła Kropiwnickiego zasiadającego w licznych komisjach, niż potrzeba na to, żeby ten radioteleskop utrzymać. Natomiast ta sprawa, która poruszyła środowisko naukowe i wywołała emocje, to jest tylko kropla w morzu problemów. Przygniatająca większość wniosków o utrzymanie infrastruktury badawczej nie została zaopiniowana pozytywnie w kwestii finansowania. To są wnioski potrzebne, to jest potrzebna infrastruktura badawcza, a tych pieniędzy nie ma. To są skromne środki, których - nie wiem dlaczego - nie chcecie na te cele przeznaczyć. To jest zwijanie polskiej nauki, panie ministrze. Chciałbym usłyszeć od pana odpowiedź, co pan zrobi, żeby uchronić radioteleskop pod Toruniem, ale też inne kluczowe elementy infrastruktury badawczej przed likwidacją w kolejnym roku. Dziękuję. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!)
Mówca: Michał Woś
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! W państwie Tuska minister sprawiedliwości ordynarnie łamie prawo. Wy z Orwella zrobiliście sobie podręcznik rządzenia. Jak to szło? Wszyscy są równi, ale świnie są równiejsze. (Oklaski) Nowak, Polnord i Giertych, Grodzki, Brejza. Sprawy ukręcone. A Gawłowski? Tu nie zdążyliście. 5 lat pozbawienia wolności, ale w I instancji. A więc na II instancję czego trzeba? Swoich sędziów. I proszę bardzo: lex Gawłowski. Proszę bardzo: bezkarność, rozporządzenie Żurka. (Głos z sali: Kłamiesz.) Na dwóch sędziów trzech wskażecie paluchem, zamiast losować. Jeszcze wmawiacie ludziom, że jest bardziej transparentnie, bardziej sprawiedliwie. (Głos z sali: Rozumiem, że to linia obrony w kwestii Pegasusa.) Przecież z was się nawet wasz prof. Matczak śmieje, szanowni państwo. Do tego w demokracji walczącej zmieniają rozporządzeniem ustawę. Szanowni państwo, Żurka wam zacytuję. (Poruszenie na sali) Żurka wam zacytuję, bo on mówi, po co trzeba mieć swoich zaufanych sędziów w sądach: żeby rozliczać opozycję. To już może łatwiej by było, byście w Ministerstwie Sprawiedliwości wyroki pisali i wysyłali. (Głos z sali: Ziobro.) Szanowni państwo, przecież to jest doktryna Neumanna na sterydach. Szanowni państwo, to jest sędzia na telefon do kwadratu.
Mówca: Konrad Frysztak
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Podejrzany Woś! Panu się tak ręce trzęsły, jak pan tu stał. To nie jest sala sądowa. Pan swoją niewinność będzie mógł, jeśli pan będzie w stanie, bronić na sali sądowej, ale to nie to miejsce. Mieliście 8 lat i nikogo nie zamknęliście. (Poruszenie na sali) (Głos z sali: Rzeczywiście to błąd.) Za to agenci Centralnego Biura Antykorupcyjnego, którzy przekroczyli uprawnienia, dziś są na sali sądowej na ławie oskarżonych. (Poseł Barbara Bartuś: Proszę nie zaklinać rzeczywistości...) To wasi politycy mają dzisiaj ciepłe schronienie pod ręką Orbána. Gdzie jest pan Morawiecki? Harcerz pana Morawieckiego ukrywa się w Londynie. To was dzisiaj toczy korupcja (Oklaski) i to wy macie problem z tym, by waszych ludzi ściągnąć do Polski, by niewinność bronili na sali sądowej... (Poseł Barbara Bartuś: Mówimy o sądach...) ...a nie ukrywali się za politycznymi plecami waszych kolegów na Węgrzech. Tak, szanowni państwo, to dzisiaj Prawo i Sprawiedliwość. Czy pan wie, panie Kaczyński, że pana ludzie, kiedy pan rządził swoją partią, kradli? Czy pan wie, że pana ludzie mają dzisiaj postawione zarzuty? Czy pan to wie? (Oklaski) (Głos z sali: Czy pan wie, co pana minister zrobił?)
Mówca: Sprawozdawca Katarzyna Ueberhan
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić sprawozdanie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej z druku nr 1688. Marszałek Sejmu zgodnie z art. 37 ust. 1 i art. 40 ust. 1 regulaminu Sejmu po zasiągnięciu opinii Prezydium Sejmu skierował w dniu 19 maja tego roku powyższy projekt ustawy do Komisji Polityki Społecznej i Rodziny do pierwszego czytania. Komisja Polityki Społecznej i Rodziny przeprowadziła pierwsze czytanie oraz rozpatrzyła ten projekt na posiedzeniach w dniach 24 czerwca oraz 10 września. W międzyczasie projekt został skierowany do prac w podkomisji do spraw osób z niepełnosprawnościami i w trakcie tych prac był szeroki udział strony społecznej. Zostały zgłoszone poprawki, które stanowią konsensus, porozumienie pomiędzy stroną społeczną, osobami zaangażowanymi, zakładającymi te zakłady aktywności zawodowej, również uczestnikami tzw. ZAZ-ów. W wyniku osiągniętego konsensusu mamy oczekiwany projekt, który wreszcie uaktualnia przepisy i wprowadza je w bardziej nowoczesną rzeczywistość, upraszcza i skraca niepotrzebne procedury. Tak że komisja wnosi, by Wysoki Sejm raczył uchwalić załączony projekt ustawy. Dziękuję.
Mówca: Iwona Maria Kozłowska
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Już kończę, panie marszałku. To projekt, który daje samorządom więcej swobody, a zakładom aktywności zawodowej zapewnia stabilność i poczucie bezpieczeństwa. Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska popiera nowelizację ustawy o rehabilitacji społecznej i zawodowej oraz zatrudnianiu osób z niepełnosprawnościami. Bardzo dziękuję.
Mówca: Ryszard Wilk
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję bardzo. Szanowny Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Rozmawiamy dziś o projekcie ustawy, który, choć jest niepozorny, dotyka problemów tysięcy osób z niepełnosprawnościami oraz tych osób, które z zaangażowaniem tworzą dla nich miejsca pracy w zakładach aktywności zawodowej. To jest dobra ustawa, która przywraca wreszcie zdrowy rozsądek w zakresie przepisów. Zamiast tonąć w papierach, zakłady będą mogły skupić się na tym, co jest najważniejsze, czyli rehabilitacji i pracy. Omawiana ustawa ma na celu: po pierwsze, ograniczenie biurokracji - zniknie absurdalny obowiązek wystawiania setek bezużytecznych zaświadczeń, jeśli chodzi o obniżenie wpłat na PFRON, co stanowi konkretne ułatwienie dla małych zakładów, które dzisiaj więcej czasu spędzają nad formularzami niż nad udzielaniem realnej pomocy ludziom, po drugie, wprowadzenie bardziej realnych wymogów zatrudnienia - dzięki obniżeniu minimalnego progu zatrudnienia osób z najcięższą niepełnosprawnością z 20% do 10% wiele zakładów po prostu przetrwa, nie dlatego, że nie chcą pomagać, tylko dlatego, że często nie ma chętnych do pracy w tej grupie, po trzecie, zwiększenie elastyczności działania samorządów i wojewodów. Ta ustawa umożliwia zwiększenie finansowego wsparcia, zapewnia więcej czasu na spełnienie wymogów, co oznacza zmniejszenie liczby likwidowanych miejsc pracy i większą stabilność. Konfederacja poprze ten projekt ustawy, tak jak każdy inny, który eliminuje zbędną papierologię i stwarza obywatelom lepsze otoczenie do działania. Bardzo dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przedmiotem dzisiejszych obrad jest sprawozdanie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny dotyczące poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, zawarte w druku nr 1688. Projekt ten, choć obejmuje stosunkowo niewielką liczbę zmian, dotyka ważnych kwestii praktycznych związanych z funkcjonowaniem zakładów aktywności zawodowej, a także obniżeniem wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Celem nowelizacji jest przede wszystkim doprecyzowanie i uproszczenie procedur administracyjnych. Wprowadzony zostaje jednorazowy wniosek nabywcy dotyczący wystawienia informacji o obniżeniu wpłat na PFRON, co eliminuje potrzebę składania wniosków przy każdej transakcji. To rozwiązanie, zdaniem autorów, ma ułatwić życie przedsiębiorcom, a jednocześnie zwiększyć transparentność rozliczeń między podmiotami gospodarczymi a funduszem. Pozytywnie należy ocenić propozycję umożliwiającą wojewodom czasowe zwolnienie organizatorów zakładów aktywności zawodowej z obowiązku utrzymywania określonego wskaźnika zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami w sytuacji, gdy brak pracowników wynika z przyczyn niezależnych od pracodawcy, a powiatowy urząd pracy nie jest w stanie skierować odpowiednich kandydatów. Pozwala to na zachowanie ciągłości działania tych zakładów i uniknięcie ponoszenia kar za okoliczności, na które nie mają wpływu. W projekcie ustawy przewiduje się także możliwość zwiększenia finansowania przez samorządy wojewódzkie zakładów aktywności zawodowej ze środków własnych lub z innych środków przekazywanych przez prezesa Zarządu PFRON. Rozwiązanie to daje samorządom większą elastyczność i pozwala reagować na lokalne potrzeby. Jednocześnie rodzi się jednak pytanie o równowagę finansową między regionami. Bogatsze województwa będą mogły wspierać swoje zakłady w większym stopniu, podczas gdy w uboższych regionach może to być trudniejsze. Z kolei zmianę zaproponowaną w art. 29, polegającą na ustaleniu maksymalnego udziału osób z niepełnosprawnościami w zatrudnieniu na poziomie 55% ogółu pracowników, można odczytywać dwojako. Z jednej strony ma ona urealnić funkcjonowanie zakładów i zwiększyć obecność pracowników wspierających, z drugiej strony może mieć wpływ na ograniczenie liczby miejsc pracy chronionej dla osób z niepełnosprawnościami, stanowiących podstawowy cel tych placówek. Podsumowując, projekt ustawy zawarty w druku nr 1688 stanowi próbę technicznego uporządkowania przepisów dotyczących rehabilitacji zawodowej i społecznej. Jego intencją jest uproszczenie procedur, zwiększenie przejrzystości finansowej i dostosowanie przepisów do realnych warunków działania zakładów aktywności zawodowej. W związku z tym należy ten projekt ustawy poprzeć. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Iwona Hartwich
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Omawiana ustawa jest ustawą techniczną, bardzo potrzebną i wyczekiwaną. Chcę państwu powiedzieć, że do placówek ZAZ dołącza Toruń jako 95. placówka ZAZ w Polsce, co daje ogromną szansę wyjścia z domów osobom z niepełnosprawnościami, często zamkniętym w czterech ścianach przez wiele lat. Z tego miejsca chciałabym podziękować za naprawdę ogromne zaangażowanie władzom Torunia, panu prezydentowi Pawłowi Gulewskiemu oraz pani prezydent Dagmarze Zielińskiej. Chciałabym także państwu powiedzieć, że rząd Koalicji Obywatelskiej pracuje obecnie nad kwestią pułapki rentowej oraz nad zmianą w świadczeniu pielęgnacyjnym, tak żeby rodzice osób z niepełnosprawnościami po 18. roku życia również mogli pracować, tak jak rodzice dzieci z niepełnosprawnościami do 18. roku życia (Dzwonek). Rząd Koalicji Obywatelskiej wprowadził także dodatek dopełniający i dzisiaj, łącznie z rentą, jest to kwota w wysokości 3840 zł. Ta kwota będzie z roku na rok wzrastała. Szanowni państwo, pracujemy na rzecz osób z niepełnosprawnościami i ich rodzin. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Iwona Maria Kozłowska
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Jeżeli chodzi o osoby z niepełnosprawnościami, to w Polsce od lat brakuje płynnego przejścia z WTZ-etów do zakładów aktywności zawodowej. Choć warsztaty mają przygotować do pracy i samodzielności, w praktyce często stają się miejscem dziennego pobytu osób niepełnosprawnych. Według raportów Najwyższej Izby Kontroli zaledwie 1-2% uczestników WTZ-etów podejmuje zatrudnienie lub trafia do zakładów aktywności zawodowej, co oznacza, że dla większości osób z niepełnosprawnościami proces aktywizacji kończy się na etapie terapii. Jedną z głównych przyczyn jest niewielka liczba ZAZ-ów. Obecnie w całym kraju działa ich zaledwie ok. 146, a wiele powiatów nie ma żadnego takiego zakładu. Dodatkowo system nie wymusza rotacji uczestników w warsztatach terapii zajęciowej. Wiele osób przebywa tam nawet kilkanaście lat, podczas gdy inni niepełnosprawni oczekują na miejsce w kolejce. Całość pogłębiają problemy finansowe i brak standardów współpracy WTZ-etów z ZAZ-ami. (Dzwonek) Panie ministrze, mam pytanie. Czy planowane jest zwiększenie środków na warsztaty terapii zajęciowej, o czym pisałam w interpelacji, o co walczą w tej chwili warsztaty terapii? Chciałabym również zapytać o to, czy planuje się usprawnienie współpracy między WTZ-etami a zakładami aktywności zawodowej, żeby między jednym a drugim rzeczywiście była ta przyjemność. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Anna Paluch
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Wysoka Izbo! Zacznę od fraszki Ignacego Krasickiego: Czy nos dla tabakiery, czy ona dla nosa? Taka była dysputa ze starym młokosa. Przyszedł sąd na rejenta, bezwzględny a szczery, dał wyrok nieodwłocznie - nos dla tabakiery. Ta satyra Ignacego Krasickiego nieodparcie nasuwa się po lekturze projektu omawianej ustawy, w szczególności odnoszę się do przepisu, który zmieniacie, czyli art. 29 ust. 1 ustawy, tzn. drastycznego zmniejszenia wymaganego wskaźnika zatrudnienia osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności w zakładach aktywności zawodowej. W projekcie było 10%, a teraz, po pracach w komisji, jest 15%, inaczej zapisane, oczywiście. Proszę zatem o odpowiedź na pytanie: Czy ZAZ-y są po to, żeby przygotowywać osoby niepełnosprawne do życia w otwartym środowisku, zwłaszcza te z autyzmem, z niepełnosprawnością intelektualną, dać im szansę na rozwój, decydowanie o własnym życiu (Dzwonek), czy też niepełnosprawni, ci ze znacznym stopniem, są po to, by ich pracodawcom łatwiej prowadziło się działalność? (Oklaski)
Mówca: Agnieszka Ścigaj
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! O ile ustawa poselska może być jakaś wyrywkowa i dotykać jakiegoś problemu, o tyle rząd powinien popatrzeć na pewne sprawy kompleksowo i tego dotyczy moje pytanie. Jutro będziemy procedować nad ustawą o zawodzie pielęgniarki. Czy jest taka możliwość, żebyście państwo spojrzeli na to całościowo, a nie tylko wyrywkowo? Pielęgniarki, które pracują w zakładach aktywności zawodowej, w warsztatach terapii zajęciowej, de facto w tej ustawie nie występują jako te, które wykonują zawód pielęgniarki. Może warto po prostu popatrzeć na to całościowo i zamiast mówić tylko o ograniczeniach, to jeszcze wpisać możliwość, że pielęgniarki, które pracują w tego typu placówkach, będą również traktowane jak te, które wykonują zawód pielęgniarki. Popatrzeć na pewne sprawy całościowo, nie tylko wyrywkowo, bo od tego przecież jest pełnomocnik rządu do spraw osób z niepełnosprawnościami, żeby przejrzeć te wszystkie ustawy i tam, gdzie można, to coś uregulować. Już nie mówię o środkach finansowych, tylko tutaj to po prostu poprawić. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Czesław Hoc
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Powszechnie przyjmuje się, że miarą współczesnej cywilizacji w aspekcie aksjologicznym i społecznym jest nasz stosunek do osób z niepełnosprawnościami. Najpierw musimy widzieć człowieka, osobę, a nie jego wózek, a więc nawet jeśli dany człowiek jest ograniczony fizycznie przez wózek inwalidzki, to zawsze ma swoje pasje, myśli, plany, ambicje, czyste serce, a jednocześnie ma też marzenia. Oczywiście te kosmetyczne plany, jeśli chodzi o zakłady aktywności zawodowej, są słuszne, ale niewystarczające, jeśli chodzi o kwestię finansów. Chciałbym spytać o specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze w aspekcie tego, że nie ma przejścia systemowego z etapu edukacji do dorosłości. W szkołach podstawowych, w specjalnych ośrodkach realizuje się program do 21. roku życia, w szkołach ponadpodstawowych - do 24. roku życia, a potem praktycznie pojawia się poważny problem. (Dzwonek) Zależy to od stopnia niepełnosprawności, aktywności rodzica i miejsca zamieszkania. Panie ministrze, czy pan zrobi coś w tym zakresie albo wykona systemowe podejście, żeby był jednolity, czytelny system, jeżeli chodzi o przejście z etapu edukacji do dorosłości? (Oklaski)
Mówca: Sylwia Bielawska
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Zakłady aktywności zawodowej to niezwykle ważne jednostki, ale choć pełnią one bardzo ważną rolę, to tak naprawdę wciąż wiele osób nie wie, czym się one zajmują. Była tutaj mowa, że są miasta, powiaty, w których nie ma tych zakładów. Ja akurat reprezentuję Wałbrzych. Mamy szczęście, że istnieją tam dwa zakłady aktywności zawodowej: Nadzieja i Victoria, które pomagają osobom w rehabilitacji zarówno zawodowej, jak i społecznej. Działają dobrze, bo działają nie tylko dla tych osób z niepełnosprawnościami, lecz także wspomagają i wspierają rodziny, bo bardzo często one również wymagają wsparcia. Dlatego też chciałabym podziękować za te zmiany będące wynikiem wysłuchanych próśb, które pojawiły się m.in. na posiedzeniu międzyparlamentarnego zespołu w Sejmie. Wysłuchiwaliśmy tutaj, u nas próśb o te zmiany. Zgłaszają się jeszcze do nas osoby prowadzące te zakłady z zapytaniem, czy można byłoby jeszcze popracować nad poluzowaniem algorytmu, tak aby osoby z orzeczeniem 05-R również mogły być wliczane do tych osób.
Mówca: Marcin Józefaciuk
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Każda ustawa, która dotyczy pracy i rehabilitacji zawodowej w rzeczywistości dotyczy również szkoły, bo tam właśnie zaczyna się droga do samodzielności i aktywności zawodowej. Placówki chcą pomagać, mają pomysły, ale brakuje im wsparcia systemowego, partnerstw z instytucjami rynku pracy i dostosowanej infrastruktury. Rehabilitacja zawodowa to nie tylko program wsparcia, to również proces, który powinien zaczynać się w klasie, a nie w urzędzie. Dlatego mam kilka pytań. Czy resort edukacji uczestniczył w pracach nad tym projektem, w zakresie jego wpływu na edukację zawodową i przygotowania uczniów z niepełnosprawnościami do pracy? Czy przewidziano konkretne formy współpracy między szkołami branżowymi, technikami a zakładami aktywności zawodowej i pracodawcami? Czy planowane są rozwiązania wspierające nauczycieli i doradców zawodowych w pracy z uczniami z niepełnosprawnościami? Dziękuję. (Oklaski)