Mówca: Dorota Rutkowska
Data: 2016-12-01 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję bardzo, pani marszałek. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Rząd PiS od roku systematycznie, w tempie ekspresowym, przy użyciu różnych metod, jak choćby projektów poselskich, niewymagających żadnych konsultacji, rozregulowuje mechanizmy demokratycznego państwa. Ta ustawa jest kolejnym niecnym pomysłem prowadzącym do poważnego ograniczenia swobód obywatelskich Polaków. Bo jak inaczej można nazwać ten projekt nowelizacji ustawy, która z założenia kierowana jest do obywateli, daje im prawo do zgromadzeń? A wasz pomysł to nie jest drobna korekta, panie pośle. On wywraca wszystko do góry nogami i daje pierwszeństwo władzy publicznej i Kościołom. Wczoraj na posiedzeniu Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych Barbara Grabowska-Moroz z Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka powiedziała, że zupełnie nie rozumie, po co jest ten wasz projekt. Pan przewodniczący Czartoryski, który twierdzi, że jest jego głównym autorem, z uporem maniaka przekonuje, wczoraj na posiedzeniu komisji również, że to wszystko w trosce o bezpieczeństwo Polaków. Chyba zupełnie inaczej rozumiemy bezpieczeństwo. Według was, jeśli nie pozwolicie wyjść ludziom na ulicę, będą bezpieczni. Taki jest sens tej waszej ustawy. Według nas ludzie mają prawo wyjść na ulicę, a władza publiczna ma im zapewnić takie warunki, aby byli bezpieczni. Podobnie uważa Europejski Trybunał Praw Człowieka, który stoi na stanowisku, że władze powinny podejmować środki zapewniające możliwość odbycia wszystkich zgromadzeń. I tam, w Europejskim Trybunale Praw Człowieka, będziemy szukali pomocy. Panie pośle, kiedy pana słucham, to się zastanawiam, czy żyjemy w tym samym kraju. Powtarza pan informacje o latających kamieniach nad głowami demonstrantów. Kiedy to było? 4 lata temu, jak sam pan mówił. Wtedy rzeczywiście ustawa o zgromadzeniach jeszcze nie była dopracowana tak jak teraz. Po raz kolejny powtarzam: ustawa obecnie jeszcze obowiązująca została znowelizowana w 2015 r. po wielu uzgodnieniach, konsultacjach z różnymi środowiskami, w tym także środowiskiem PiS, po jej akceptacji, a podpisał ją prezydent Duda. Pod rządami tej ustawy odbyły się dwukrotnie, w 2015 r. i 2016 r., marsze 11 listopada. Były to wielkie zgromadzenia, które przebiegały bez większych incydentów, co potwierdzali wczoraj na posiedzeniu komisji ich uczestnicy. Na tym posiedzeniu komisji, proszę państwa, było kilku przedstawicieli organizacji społecznych, bo nie wszyscy w tak krótkim czasie mogli przyjechać. Ci, którym się to udało, podkreślali, że nie daliście im najmniejszych szans, aby mogli przygotować szczegółowe opinie w sprawie tego projektu. I co najważniejsze, nie daliście im możliwości uczestniczenia w konsultacjach społecznych, a one są niezbędne, jeśli wprowadza się akt ograniczający konstytucyjną wolność zgromadzeń. To powinny być rzetelne, szerokie konsultacje. Wybrana przez was najszybsza ścieżka legislacyjna, stosowana nagminnie, łamiąca regulamin Sejmu i naruszająca dobre obyczaje tej Izby, które tam naprawdę od roku nie istnieją, wykluczyła możliwość przeprowadzenia wysłuchania publicznego. To jest niesłychane. Jeszcze wczoraj w komisji próbowaliśmy z posłami Nowoczesnej walczyć o wysłuchanie publiczne, które przy odrobinie dobrej woli marszałka Sejmu mogłoby się odbyć. Jak widać, pozostała już tylko zła wola. Wczoraj dostaliśmy opinię rzecznika praw obywatelskich, w biegu wydrukowaną dla członków komisji, bo marszałek, który dostał ją dzień wcześniej, i pan przewodniczący komisji nie pomyśleli, że mogłaby się nam przydać. A może nie chcieli o tym pomyśleć, bo ta opinia nie zostawia suchej nitki na projekcie. Rzecznik uważa, że ten projekt nie powinien być w ogóle uchwalony, ponieważ: ˝proponowane w nim rozwiązania są niezgodne z konstytucją i międzynarodowym standardem wyznaczającym zakres wolności zgromadzeń˝. Z niewygodnym dla waszych idei rzecznikiem praw obywatelskich możecie zrobić wszystko, najpierw drastycznie obcinając mu budżet na działalność, ale co zrobicie z międzynarodowymi organizacjami społecznymi? Co zrobicie z komisarzem Rady Europy do spraw obrony praw człowieka Nilsem Muiznieksem, który pisze raporty na ten temat? Polska jest objęta monitoringiem w obszarze wolności zgromadzeń. Uważacie, że nie dostrzeże on problemu, bo podczas niedawnej wizyty u marszałka napisał, że wszystko jest w porządku? Rzeczywiście, wszystko było w porządku, ale teraz tak nie będzie, ponieważ nasze wczorajsze komisyjne próby zablokowania tego projektu godzącego w wolność Polaków nic nie dały. Działacie jak walec (Dzwonek) bez kierowcy, który niszczy wszystko, co spotka po drodze. Pani Marszałek! W imieniu klubu Platforma Obywatelska w drugim czytaniu składam poprawki do tego projektu. Wiemy, że to syzyfowa praca, ale nie zamierzamy biernie przyglądać się, jak niszczycie nasze państwo. Nasz głos też słyszy suweren. I ostatnia rzecz. Jeśli już wszystko przepadnie, zostawcie chociaż wymagany przez prawo 14-dniowy minimalny okres vacatio legis. Będzie to dowód na to, że ustawa nie jest forsowana na siłę, tak aby zadziałała przed 10 grudnia 2016 r., przed kolejną miesięcznicą, bo tak chce prezes Jarosław Kaczyński, który już dłużej nie zniesie obecności innych uczestników tych zgromadzeń. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Poseł Arkadiusz Czartoryski: Faktycznie, te były bardziej gromkie.)