Mówca: Mirosław Maliszewski
Data: 2020-04-30 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Już w tym momencie w imieniu wnioskodawców chciałbym bardzo podziękować za tę dyskusję, która nawet tym, którzy średnio się orientują w sprawach rolnych, przybliżyła problematykę. Odpowiedzi, które kilkadziesiąt minut temu usłyszeliśmy z ust panów ministrów, kwalifikowałyby tę informację do odrzucenia, gdyby w ogóle taka formuła występowała, dlatego że były one niezbyt precyzyjne i zmierzały bardziej w kierunku upolitycznienia tej dyskusji. Niektóre pytania, które zadawali posłowie szczególnie z Prawa i Sprawiedliwości, również wynikały z chęci przerobienia tej debaty na debatę polityczną, a nie takie było zamierzenie. Problem jest ogromny, problem dotyczy nas wszystkich, szczególnie polskich rolników, i kiedy, jeśli nie w okresie trwania suszy, gdy ona dotyka najbardziej, o nim mówić? Mam obawy, mogę przypuszczać, że niestety ta debata również wielkich skutków w postaci decyzji nie odniesie, bo właśnie państwo zarzucaliście nam tylko i wyłącznie intencje polityczne. Kiedy w 2015 r. o taką debatę wnioskowaliście państwo, polityki nie było, kiedy my wnioskujemy, a skala suszy dzisiaj jest kilkakrotnie większa niż wówczas, mówi się o tym, że uprawiamy politykę. Kiedy prezydent Duda fotografuje się na tle wysychających upraw i mówi, że pomoc rolnikom będzie udzielona, kampanii wyborczej nie ma, kiedy Kosiniak-Kamysz czy inni kandydaci robią konferencję i poruszają problemy, które dotyczą rolników, już jest uprawiana polityka, już jest kampania wyborcza. Więc zdając sobie sprawę z tego, że jest to temat dla państwa niewygodny, bo nie spełniliście wszystkich obietnic albo spełniliście ich bardzo mało w zakresie udzielenia pomocy, zapobiegania suszy, mimo wszystko uważam, że ta debata była potrzebna i że ona niezależnie od tego, co za chwilę przedstawiciele rządu powiedzą, pewną wartość wnosi. Chciałbym też jeszcze raz podkreślić, że samo magazynowanie wody opadowej jest rzeczywiście zadaniem poważnym i w tym kierunku widzę pozytywne zmiany, natomiast trzeba jasno powiedzieć, że bez zatrzymania tej wody na działce rolnika, w gospodarstwie rolnika, nie na wielkiej rzece, nie na wielkim jeziorze, nie na wielkim kanale, nie poprawimy zaopatrzenia gleby w wodę. Ta woda musi być dostarczona roślinom, ona musi jakimś sposobem do tych roślin trafić. Mówiono o tym, że trochę się poprawiło prawo w zakresie kopania stawów. Rzeczywiście tak jest, ale ta zmiana jest stosunkowo niewielka, bo nawet proste, zwykłe zgłoszenie, które musi rolnik złożyć po to, aby wykopać staw, zawiera szereg elementów, którymi on nie dysponuje na miejscu, w swoim gospodarstwie. Musi się udać do urzędu, musi wyciągnąć mapki, musi zrobić szkic, musi potwierdzić prawo do tego gruntu i dopiero wtedy może rozpocząć kopanie takiego obiektu. Było bardzo interesujące pytanie dotyczące zastawek na rowach melioracyjnych. Otóż, panowie ministrowie to potwierdzą, za pomocą takiej zastawki nie można stawu zaopatrywać w wodę. Jest to zabronione. Taki staw może pozyskiwać wodę tylko z topniejącego śniegu, z opadów atmosferycznych i podsiąkania z gleby. A więc jeżeli takie są obostrzenia, to on absolutnie nie będzie stawem do tego, aby go wykorzystywać do nawodniania, a rolnik jedynie będzie mógł sobie tam hodować ryby. I rzecz następna, czyli wykorzystanie tej wody do produkcji w gospodarstwie - to już wymaga wszystkich pozwoleń i operatów. Nie da się tej wody pompować tak, jak by się chciało, bo pod tym względem procedura jest już bardziej skomplikowana. I to powoduje właśnie, i perspektywa obciążenia przez Wody Polskie opłatami za pobór, że ten program leży, ten program nie działa. Nie dość, że nie ma ani jednego pozytywnego wniosku, to tych kilkaset czy nawet tysiąc w skali kraju, w skali kilkuset tysięcy gospodarstw, oznacza, że jest minimalne zainteresowanie z tego powodu, że rolnicy takiego obostrzenia się boją. Zwróćmy uwagę, jak to robią inne kraje. Krajem o dużej kulturze rolnej jest chociażby Holandia. Co prawda jej susza może mniej dotyczy - kraj nadmorski, kraj w dużej części położony na obszarze depresji, a więc jest woda w sposób naturalny magazynowana, ale kraj pocięty kanałami i śluza przy śluzie, które zatrzymują wodę, która w tych kanałach jest. Ja miałem okazję to wielokrotnie oglądać. W takich momentach jak dzisiaj ta Holandia, która nie ma takiego deficytu wody jak Polska, jest wyposażona w armatki, które leją wodę nawet na uprawy zbożowe, nie tylko na uprawy ogrodnicze, nie tylko na jakieś inne bardziej skomplikowane, ale także na uprawy zbożowe. Stoją ciągniki z zaczepionymi pompami i na żadnym z tych ciągników nie znajdziecie państwo licznika służącego do tego, aby naliczać opłaty rolnikowi za pobór tej wody. Jeżeli w tym kierunku nie pójdziemy, to będziemy co roku się spotykać, dyskutować o sprawach suszy i zarzucać sobie działanie polityczne. To jest właśnie lekceważenie rolników - mówienie o tym, że jeżeli się porusza w Sejmie istotne dla rolników sprawy, jest to polityka. W tym polityki nie ma. Jeszcze raz chcę podkreślić: niestety to, co do tej pory usłyszałem zarówno ze strony panów ministrów, jak i ze strony posłów PiS-u zabierających głos, także tych (Dzwonek), którzy są w komisji rolnictwa, nie daje nadziei na to, że problem suszy w Polsce będzie rozwiązany czy to w tym roku, czy w kolejnej perspektywie. (Oklaski)