Mówca: Dariusz Stefaniuk
Data: 2025-10-16 (Sejm RP, kadencja 10)

Bardzo dziękuję. Szanowna Pani Marszałek! Szanowny Panie Ministrze! Dziś rozpatrujemy projekt ustawy, który pod pretekstem walki z przestępczością w Internecie w rzeczywistości otwiera drogę do cenzury słowa i politycznego nadzoru nad siecią. Na pierwszy rzut oka wygląda to technicznie: katalog przestępstw, szybka reakcja, ochrona użytkowników. Ale w praktyce to projekt, który oddaje ogromną władzę w ręce administracji rządowej i pozwala na arbitralne blokowanie treści w Internecie, bez realnej kontroli sądu. Po pierwsze, najwyższe ryzyko nadużyć dotyczy przepisów odnoszących się do słowa, opinii i światopoglądu. Mowa tu o art. 256, 257, 119 Kodeksu karnego. To przepisy dotyczące tzw. mowy nienawiści, znieważania czy groźby wobec osób o innych poglądach. Brzmi to pozornie słusznie, dopóki nie zapytamy: Kto będzie decydował, co jest nienawiścią, a co jest ostrą krytyką? Czy krytyka ideologii gender, polityki migracyjnej czy uprzywilejowania środowisk LGBT może zostać uznana za nawoływanie do nienawiści? W tym systemie - tak. To oznacza, że urząd władzy wykonawczej będzie mógł blokować opinie niezgodne z linią rządową. To nie jest ochrona obywateli przed przestępstwami, ale walka z wolnym słowem i pluralizmem poglądów. Po drugie, istnieje grupa przepisów, gdzie granica między ochroną a cenzurą jest bardzo cienka. To m.in. art. 116 ustawy o prawie autorskim. Pod ich pretekstem można blokować materiały dziennikarskie, reportaże, a nawet memy polityczne, uznając je za naruszenie prywatności albo dezinformację. A przecież Internet jest dziś jednym z ostatnich pól niezależnej kontroli społecznej nad władzą. Wprowadzenie mechanizmu natychmiastowego usuwania treści z sieci to środek wyjątkowo niebezpieczny, bo można go użyć do uciszania dziennikarzy, komentatorów i obywateli. Po trzecie, są przepisy, które faktycznie, panie ministrze, dotyczą przestępstw kryminalnych: zabójstw, pornografii dziecięcej, oszustw czy handlu ludźmi. Tu nikt nie kwestionuje potrzeby reakcji państwa. Ale łączenie tych poważnych przestępstw z przepisami dotyczącymi wypowiedzi światopoglądowych w jednym akcie prawnym to celowy zabieg legislacyjny, który pod pozorem bezpieczeństwa ma wprowadzić mechanizm politycznego blokowania treści. I teraz najważniejsze: Kto dostaje tę władzę? Nie sąd, nie niezależny organ, ale prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej - urzędnik, który zyska uprawnienie do natychmiastowego blokowania treści, stron i kont w Internecie. Przypomnę: ten prezes UKE został osobiście wskazany przez premiera Donalda Tuska, a następnie wybrany przez większość rządową na to stanowisko. To budzi poważne wątpliwości co do jego bezstronności, zwłaszcza w sytuacji gdy ta sama ustawa nadaje mu ogromne uprawnienia kontrolne nad przestrzenią cyfrową. Ale to dopiero początek. W art. 15g ust. 2 tego projektu zapisano, że prezes UKE otrzyma dostęp do specjalnego budżetu państwowego, z którego będzie mógł przyznawać dotacje celowe tzw. zaufanym podmiotom sygnalizującym. Co to oznacza w praktyce? Że urzędnik powołany przez Donalda Tuska będzie decydował, które organizacje dostaną pieniądze, a następnie te organizacje, opłacane z budżetu państwa, będą zgłaszać treści do usunięcia w Internecie. To jest mechanizm, w którym rząd finansuje cenzorów, a następnie korzysta z ich donosów, by uciszać głosy niewygodne dla siebie. To nie są niezależne instytucje - to administracyjna sieć kontrolerów opinii publicznej. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Internet to dziś współczesny rynek idei - przestrzeń wolności, debaty i informacji. Jeśli oddamy kontrolę nad tą przestrzenią w ręce urzędników powoływanych przez rząd, to nie będziemy już mówić o demokracji, tylko o państwowym monopolu na prawdę. Nie ma wolnego państwa bez wolności słowa. Nie ma społeczeństwa obywatelskiego bez prawa do krytyki władzy, a prawo, które pozwala administracji usuwać treści pod pretekstem nielegalności, to prawo do cenzury. Dlatego w imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość składam wniosek o odrzucenie tego projektu ustawy w całości w pierwszym czytaniu, bo państwo powinno chronić obywateli przed przestępczością, a nie może chronić władzy przed obywatelami. Bardzo dziękuję. (Oklaski)