Mówca: Ryszard Kalisz
Data: 2012-05-24 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! To prawda - zwracam się do pana marszałka Józefa Zycha - że termin: mowa nienawiści został sformułowany przez doktrynę nie tak dawno temu. To jest zjawisko, które zostało dookreślone i nazwane jednym z bardziej niebezpiecznych zjawisk społecznych i o charakterze prawnokarnym w dzisiejszym świecie. Mowa nienawiści jest bowiem pierwszym stadium do wykluczenia, a ostatnim stadium jest eksterminacja. Dlatego musimy mieć na uwadze, że Kodeks karny z 1997 r. jednakże - i tu wchodzę w polemikę z dostojnym kolegą marszałkiem Józefem Zychem - nie daje możliwości skutecznego ścigania mowy nienawiści. Nie daje, drogi panie marszałku. Nawet jak prześledzimy groźbę karalną. Można powiedzieć, że jeżeli ktoś używa słowa bardzo złego, a jednocześnie mówi: do gazu, to groźba karalna. Tylko że w przypadku groźby karalnej ma pan znamię przedmiotowe, że to musi być skierowane do konkretnej osoby. Jeżeli pan używa słowa na ˝p˝ na określenie homoseksualisty i ono jest wypowiedziane publicznie, to pan nie udowodni nigdy, że ono jest skierowane do tego konkretnego, mimo że on się w tym momencie poczuł zagrożony. I prokuratura tak robi. Jeżeli nawet pan weźmie kwestię art. 212, znieważenia, to przecież pan doskonale wie, że to są przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego. Na oskarżycielu prywatnym ciąży obowiązek dookreślenia sprawcy. To dla osoby prywatnej, często nieznającej prawa i niemającej na to środków finansowych, jest niezwykle trudne. Cały problem właśnie polega na tym, i pan to już podniósł, że mowa nienawiści to nie jest, acz to zjawisko jest niezwykle naganne - to, co słyszeliśmy w Sejmie, mówienie o zdradach, o targowiczanach, o eksterminacji. Tu z tej mównicy padały takie słowa, wypowiadane przez niektórych posłów. Ale wiadomo, że te słowa, bardzo złe, niegodne, nie mają za sobą czynów. Natomiast mowa nienawiści właśnie polega na tym, że jeżeli jest to wykrzykiwane przez konkretną osobę bądź przez jakąś grupę, to za tym słowem w kolejnym stadium już idzie fizyczna działalność. Idzie najpierw pobicie, naruszenie nietykalności cielesnej. Mamy takie przykłady. Nie będę wymieniał miast, ale mieliśmy ostatnio, w okresie świąt Wielkiej Nocy, przemarsz takiej grupy przez jedno z miast wojewódzkich. Czy mamy się dzisiaj na to godzić? Czy mamy powiedzieć, że nic się nie dzieje? Oczywiście ja się zgadzam z panem marszałkiem Zychem, że to, co chociażby było tutaj dwa tygodnie temu w piątek, nawet ten ostry podział dzisiaj niejako przekłada się również na zjawiska społeczne, na zjawiska wśród zwykłych obywateli. Tylko jeżeli to jest dyskusja, debata. A jeżeli to jest groźba wykluczenia i to fizycznego wykluczenia (Dzwonek) całej grupy ludzi ze względu chociażby na tożsamość seksualną, ze względu na niepełnosprawność, ze względu na jakąkolwiek inną przyczynę, to my nie możemy pozostać bierni, musimy reagować. Dlatego, szanowny panie marszałku, Wysoka Izbo, Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej opowiada się za skierowaniem tego projektu do prac w komisji i, wysłuchując oczywiście w trakcie prac komisji racji wszystkich państwa posłów, będziemy chcieli i apelujemy o to, żeby ten projekt został uchwalony. Tym bardziej że te trzy przepisy, które są w projekcie Palikota w kolejnym punkcie, 16., również są częścią inicjatywy Sojuszu Lewicy Demokratycznej. Dziękuję bardzo. (Oklaski)