Mówca: Artur Dębski
Data: 2014-05-07 (Sejm RP, kadencja 7)

Jeżeli chodzi o ustawę, która dotyczy Agencji Wywiadu, w zasadzie w niej niewiele się zmienia i jako Twój Ruch uważamy, że to słuszny kierunek. Agencja Wywiadu zajmuje się zupełnie innymi zadaniami niż Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego, więc uregulowanie funkcjonowania dwóch służb w ramach jednej ustawy jest rzeczywiście nieuzasadnione i to można zmienić. Panie ministrze, do samej ustawy oczywiście wielu uwag nie mam, tam jest tak naprawdę jedna merytoryczna zmiana, natomiast mam szczególne wątpliwości co do tego, że planuje się utworzenie Komisji Kontroli Służb Specjalnych, której zadaniem będzie zagwarantowanie profesjonalnej cywilnej kontroli działalności służb specjalnych. Ten wers, ta linijka uzasadnienia szczególnie nas interesuje. Co to będzie za ciało? Komisja Kontroli Służb Specjalnych, jeżeli ma być organem mianowanym w pewnym sensie politycznie, wywodzącym się jedynie z koalicji rządzącej, będzie instrumentem politycznym. Z kolei jeżeli chodzi o Komitet Rady Ministrów do Spraw Bezpieczeństwa Państwa jako forum inicjowania, przygotowywania i uzgadniania rozstrzygnięć albo stanowisk prezesa Rady Ministrów w sprawach dotyczących działalności służb specjalnych, to on też szczególnie nas interesuje. Jak będzie wyglądał, jak będzie wybierany jego skład? Jest to szczególnie ważne z tych przyczyn, o które zapytałem wcześniej. Sejmowa Komisja do Spraw Służb Specjalnych oczywiście w swoich kompetencjach ma opiniowanie i zasięganie wiedzy, jeżeli chodzi o działalność służb specjalnych. Tak naprawdę jednak niektóre informacje jest nam dosyć ciężko uzyskać. Mnie interesuje szczególnie, jakie kompetencje będą miały komitet oraz Komisja Kontroli Służb Specjalnych. Jeżeli chodzi o sprawy związane z Agencją Wywiadu, w zasadzie więcej wątpliwości w tej sprawie nie mamy. Te dwie kwestie budzą nasze bardzo poważne wątpliwości. Natomiast odnośnie do najpotężniejszej, najpoważniejszej, najlepiej finansowanej, najliczniejszej służby specjalnej, czyli Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, w uzasadnieniu, już w siódmym wersie, jest przywołany przypadek Amber Gold. Panie ministrze, szanowni państwo, co do Amber Gold wszyscy, którzy się tym interesowaliśmy, zdajemy sobie sprawę z tego, że w wypadku afery Amber Gold po prostu nie zadziałało państwo. Nie jest tak, że Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego nie spełniła swojej funkcji. Ta sprawa w naszej opinii jest w uzasadnieniu mocno naciągana. Jeżeli chodzi o kompetencje Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, tutaj też raczej nie może być wątpliwości. Należy spowodować coś takiego, żeby wszystkie służby specjalne, które działają na terytorium Polski, również Policja, a w szczególności CBŚ, zajmowały się określonymi sprawami, bardzo blisko ze sobą współpracując. Bardzo często rzeczywiście było tak, że kompetencje się pokrywały. Tutaj nie ma wielkich wątpliwości. Kolejna sprawa - odnośnie do kwoty, którą określono w Kodeksie karnym skarbowym, jeśli chodzi o poważne przestępstwa związane z bezpieczeństwem państwa, rzeczywiście jest ona na poziomie 16 mln zł. Jesteśmy w stanie uznać ten argument za argument, który może nas przekonać. Zupełnie jednak nie rozumiemy, chociaż pan minister to uzasadniał, dlaczego najpotężniejsza, największa, w pewnym sensie najzamożniejsza, jeżeli chodzi o budżetowanie, służba w kraju ma podlegać ministrowi spraw wewnętrznych, skoro CBA podlega panu premierowi. Mamy co do tego bardzo poważne wątpliwości. W tej sprawie jesteśmy zwolennikami takiego rozwiązania, zgodnie z którym Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego podlega bezpośrednio panu premierowi. Wiele kwestii i szczegółów, można byłoby je wymieniać, budziło pewne nasze wątpliwości, natomiast te elementy, o których w tej chwili powiedziałem, są w zasadzie najistotniejsze. Co do finansowania służb, w uzasadnieniu projektów ustaw jest napisane, że najprawdopodobniej ten rozdział pozwoli na lepsze ich finansowanie. Należy generalnie zastanowić się nad finansowaniem służb specjalnych w kraju i nad tym, czego od nich oczekujemy. Akurat nie jest to tematem ustawy, ale warunki pracy funkcjonariuszy i urzędników Centralnego Biura Antykorupcyjnego wołają o pomstę do nieba. Siedziba CBA - ludzie pracują w piwnicach i gnieżdżą się w pomieszczeniach dziesięcioosobowych. Agencja Wywiadu i Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego, te dwie instytucje, mają dobre siedziby. Chodzi natomiast generalnie o finansowanie tych służb. Poza tym, panie ministrze, zwracam się ze szczególną prośbą, jeżeli troszczymy się o naszych funkcjonariuszy, o nasze służby specjalne. Uważam, że zdarzenia z całkiem niedawnej przeszłości, którą trudno określić historią, powodują niepokój wśród funkcjonariuszy, również wśród żołnierzy. To nie jest sprawa, która pana dotyczy, ale pracownicy wywiadu i kontrwywiadu są pełni obaw, że kolejny człowiek, który sprawia wrażenie szaleńca, będzie zajmował się służbami specjalnymi, i nie mają gwarancji, że będą potraktowani przez swoją ojczyznę tak, jak powinni być traktowani ludzie odznaczeni medalami państwowymi, czasami najwyższymi, z pewnością służący Polsce z całego serca i w najlepszej wierze. Klub Poselski Twój Ruch na najbliższym posiedzeniu klubu, które najprawdopodobniej odbędzie się jutro, podejmie ostateczną decyzję w sprawie tych dwóch projektów, które zaproponował rząd. Natomiast, tak jak powiedziałem, mamy wiele krytycznych uwag, jeżeli chodzi o Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, oraz dwa podstawowe pytania, które zadałem wcześniej, o Komisję Kontroli Służb Specjalnych oraz o ciało zwane komitetem. Bardzo nas martwi, że tak jak w Kolegium do Spraw Służb Specjalnych był przedstawiciel polskiego parlamentu, tak zgodnie z naszą wiedzą w proponowanych rozwiązaniach nie wymienia się przedstawiciela polskiego Sejmu. A szkoda, bo czasami mogłoby to dobrze służyć sprawie. To tyle, dziękuję bardzo. (Oklaski)