Mówca: Stanisława Prządka
Data: 2013-12-12 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! 9 lipca 2007 r. Komisja Europejska wydała rozporządzenie 804/2007 zakazujące polskim rybakom w podobszarach 25-32 (Bałtyk wschodni) połowów dorsza. Rozporządzenie to dotyczyło zakazu połowów dorsza wyłącznie na tym podobszarze, Bałtyku wschodnim, natomiast na pozostałych podobszarach, 22-24 (Bałtyk zachodni), można było prowadzić połowy dorsza. Ten zakaz spotkał się oczywiście ze sprzeciwem polskiego rządu, który argumentował, że na akwenie Bałtyk wschodni nie została wyczerpana przyznana kwota połowowa. Podstawą do wydania takiego rozporządzenia nie mogły być szacunkowe nierzetelne kontrole, które objęły zaledwie 1% wyładunków ryb. Jak się później okazało, świadomość bezprawnego trybu wprowadzenia rozporządzenia miała sama Komisja Europejska. 30 lipca 2007 r. wszystkie polskie związki rybackie, przetwórcze zwróciły się do polskiego rządu o umożliwienie im kontynuowania połowów mimo wprowadzenia rozporządzenia. Przedstawiona została argumentacja, że zakaz połowu dorsza na podobszarach Bałtyku wschodniego spowoduje katastrofę polskiego rybołówstwa i przetwórstwa. W piśmie związków podnoszony był wątek bezprawności i bezzasadności wprowadzenia przez Komisję Europejską rozporządzenia. W tej sytuacji rząd polski złożył skargę do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu na bezprawność i bezpodstawność wydania rozporządzenia 804/2007 i deklarował rybakom, że do czasu rozstrzygnięcia skargi nie będzie wyciągał żadnych konsekwencji wobec nich. Niestety, wbrew wcześniejszym deklaracjom rządu złożona do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu skarga w sprawie bezprawnego i bezzasadnego rozporządzenia została wycofana, co uniemożliwiło rybakom ochronę przed europejskimi sądami. Mimo wcześniejszych ustaleń rząd polski, zarzucając kontynuowanie połowów podczas obowiązującego zakazu, przystąpił do nakładania kar administracyjnych na rybaków. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Trybunał Konstytucyjny w 2009 r. orzekł, że rozporządzenie ministra rozwoju wsi z dnia 21 kwietnia 2005 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie będące podstawą wymierzenia rybakom kar pieniężnych jest niezgodne z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Podstawa nałożenia kar rybakom została wyeliminowana z obrotu prawnego i nie istniała już możliwość karania polskich rybaków wynikająca z przepisów rozporządzenia 804/2007 Unii Europejskiej. Mimo to ministerstwo rolnictwa rozpoczęło procedurę karania na podstawie artykułu mówiącego o łowieniu organizmów morskich i o tym, że ogólna kwota połowowa została w tym zakresie wyczerpana, co jest sprzeczne ze wszystkimi obecnie dostępnymi dokumentami, które świadczą o braku takich przełowień. Na początku sierpnia 2011 r. w Krokowej i w dniu 3 marca 2012 r. w Ustce obecny tutaj pan minister Plocke przedstawił propozycję rozwiązania problemu i szybkiego zakończenia sprawy w oparciu o składane wnioski, na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącego uchylenia decyzji ostatecznej. Wnioski miały zostać szybko rozpatrzone, a sprawa miała zostać prędko zakończona. Tak się nie stało, a dzisiaj rybakom doręczane są wezwania do zapłaty wystawiane przez okręgowe inspektoraty rybołówstwa morskiego z groźbą wszczęcia postępowania egzekucyjnego. (Dzwonek) Panie Ministrze! Dlaczego rząd nie dopełnił zobowiązań przedstawionych rybakom na tych spotkaniach? Dlaczego polski rząd wskazał na przekroczenie limitu połowowego, skoro nie ma na to żadnych dowodów? Jeśli takie są, to proszę podać, na podstawie jakich dowodów i jakich dokumentów rząd tak stwierdził. Samo rozporządzenie nr 804 zawiera przecież zróżnicowane stanowisko. Najpierw w art. 1 stwierdza się, że w Polsce nie wykonano kwot połowowych, nie wypełniono limitu przyznanego przez Unię Europejską, a następnie my jako polski rząd wskazujemy, że doszło do przekroczenia kwoty, limitu. Kiedy rybacy mogą oczekiwać rozwiązania tego bulwersującego, trwającego od sześciu lat problemu, który dotyczy ich, a także ich rodzin, ich przyszłości i szans na normalne funkcjonowanie i pracę? Mam jeszcze ostatnie pytanie, pani marszałkini, jeśli można. Panie Ministrze! Na posiedzeniu Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi powiedział pan - dyskusja nad tym problemem odbyła się także w ramach Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka - że w ministerstwie, w departamencie zostały podjęte działania umożliwiające składanie do departamentu indywidualnych wniosków w tej sprawie. Powiedział pan również, że odzew jest słaby.