Mówca: Edward Czesak
Data: 2012-11-07 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość przedstawiam stanowisko odnośnie do rządowego projektu ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi zawartego w druku nr 815. Projekt ten dotyczy uszczelnienia systemu zagospodarowania odpadów opakowaniowych, ale ma też objąć swymi zapisami całościowo gospodarkę związaną z opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Z dotychczas przedstawionych informacji oraz stanowiska Ministerstwa Środowiska wynika, że funkcjonujący system gospodarowania odpadami powołany ustawą z 11 maja 2001 r., w świetle nałożonych na Polskę zobowiązań wynikających z dyrektywy 94/62/WE Parlamentu Europejskiego, nie zapewnia realizacji wyznaczonych celów. Powoduje również zagrożenie w wypełnieniu zobowiązań nałożonych w drodze dyrektywy do końca 2014 r., a w konsekwencji kar finansowych nałożonych przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przedłożony Wysokiej Izbie projekt ustawy w założeniach ma w dużym stopniu zastąpić dotychczas obowiązujące regulacje, poprawić system gospodarki odpadami i dać szansę na realizację zobowiązań wynikających ze wspomnianej dyrektywy. Zawarte w projekcie ustawy zapisy obejmują wszystkie opakowania wprowadzone do obrotu w Polsce, bez względu na rodzaj materiału, z jakiego je wytworzono, a także odpady z nich powstałe. Proponowane zapisy zakładają zwolnienia dla firm wprowadzających niewielkie ilości opakowań na rynek krajowy, przy jednoczesnym zaostrzeniu przepisów wobec firm nierealizujących ustawowych obowiązków. To wymaga rozwagi przy implementacji unijnego prawa do polskiego porządku prawnego. System zakłada objęcie rejestrem firm wprowadzających na rynek produkty w opakowaniach. Rejestr ma być elementem bazy danych o produktach, opakowaniach i gospodarce odpadami. Projekt nie przewiduje wprowadzenia dodatkowych obowiązków sprawozdawczych, które według środowisk związanych z gospodarką odpadami są już i tak skomplikowane i złożone. Należy zauważyć, iż w przedłożeniu projektu zawarto również zobowiązania obejmujące podmioty zajmujące się odzyskiem opakowań, aby przeznaczały co najmniej 5% swoich przychodów na edukację ekologiczną. Nowo projektowane przepisy zobowiązują organizacje odzysku opakowań do uwzględnienia w osiągniętym poziomie odzysku i recyklingu do końca grudnia 2020 r. i w latach następnych co najmniej 50% odpadów opakowaniowych pochodzących z gospodarstw domowych. Powyższe zapisy mogą mieć pozytywny wpływ na rozwój selektywnej zbiórki odpadów z gospodarstw domowych. Przyczynić się one mają także do wypełnienia zobowiązań unijnych, którego termin określono na grudzień 2014 r. Do ustawy włączono również obecnie obowiązujące regulacje dotyczące opłaty produktowej. Podmioty, które w danym roku nie uzyskają wymaganych poziomów recyklingu, w tym recyklingu wszystkich opakowań razem, i odzysku, będą musiały ponieść opłatę produktową, która zostanie ustalona w rozporządzeniu ministra środowiska wydanym w porozumieniu z ministrami finansów i gospodarki. Zaproponowane w omawianym projekcie ustawy rozwiązania mają zwiększyć liczbę podmiotów spełniających obowiązek dotyczący recyklingu i odzysku oraz masy odpadów opakowaniowych poddanych tym procesem. Potrzeba dostosowania przepisów unijnych dla wypełnienia do końca 2014 r. stawianych wymogów w zakresie określonych poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych wydaje się przesłanką dokonania stosownych zmian w obowiązującym dziś prawie. Jednak precyzyjne dopracowanie poszczególnych zapisów, tak aby jak w przypadku innych ustaw rządowych była pełniejsza jasność co do realizacji celu, jakim jest ograniczenie wzrostu odpadów, ich recykling i powtórne wykorzystanie, wymaga, o co klub Prawo i Sprawiedliwość wnosi, aby projekt ustawy skierować do dalszych prac w Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. Dziękuję. (Oklaski)