Mówca: Urszula Rusecka
Data: 2019-11-19 (Sejm RP, kadencja 9)

Przedstawiam Wysokiemu Sejmowi projekt ustawy o zmianie ustawy o Solidarnościowym Funduszu Wsparcia Osób Niepełnosprawnych z druku nr 13. Szanowni Państwo! Solidarnościowy Fundusz Wsparcia Osób Niepełnosprawnych został wprowadzony przez rząd Prawa i Sprawiedliwości w bieżącym roku do porządku prawnego jako państwowy fundusz celowy nieposiadający osobowości prawnej, który ukierunkowany jest na wsparcie społeczne, zawodowe, zdrowotne osób z niepełnosprawnościami. Wówczas art. 9 w ustawie matce, czyli w ustawie o Solidarnościowym Funduszu Wsparcia Osób Niepełnosprawnych, za którą państwo z ówczesnej opozycji nie głosowaliście... Przypomnę następującą treść art. 9: Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego może dokonać przesunięć przewidzianych w planie finansowym funduszu kwot na finansowanie poszczególnych zadań oraz finansowanie nowych, nieprzewidzianych w planie finansowym zadań w przypadku wprowadzenia ich ustawą. W przedstawionej nowelizacji ustawy proponujemy rozszerzenie katalogu świadczeń i zadań wypłacanych z funduszu. Zgodnie z projektem ustawy ze środków funduszu finansowane będą jednorazowe roczne świadczenia pieniężne dla emerytów i rencistów wraz z kosztami obsługi tych świadczeń. Jednocześnie projekt przewiduje, że renta socjalna i zasiłek pogrzebowy, który przysługuje w razie śmieci osoby pobierającej rentę socjalną, wraz z kosztami obsługi zmieniają źródło finansowania. Przyjęte w projektowanej noweli rozwiązania sprzyjają koncentracji i koordynacji zadań związanych z realizacją świadczeń wypłacanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w ramach jednej jednostki sektora finansów publicznych, to jest Funduszu Solidarnościowego. W związku z powyższym w projektowanej ustawie proponuje się nową, adekwatną do zakresu realizowanych zadań nazwę, to jest Fundusz Solidarnościowy. W art. 1 pkt 3 projektu ustawy zakres przedmiotowy przepisu art. 3 ust. 1a dostosowano do rozszerzonego zakresu wsparcia finansowego ze środków funduszu. Przewiduje on możliwość zaciągania przez dysponenta funduszu za zgodą ministra właściwego do spraw finansów publicznych nieoprocentowanych pożyczek, w tym pożyczek z budżetu państwa. W art. 1 w pkt 4 projektu ustawy w związku z rozszerzeniem katalogu świadczeń z art. 6b ust. 1, które będą finansowane ze środków funduszu, wskazano, że środki funduszu przeznacza się również na finansowanie jednorazowego rocznego świadczenia pieniężnego dla emerytów i rencistów oraz kosztów obsługi wypłaty świadczenia oraz renty socjalnej i zasiłku pogrzebowego oraz kosztów ich obsługi, o których mowa w art. 14 ust. 1 ustawy z 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej. Podkreślenia wymaga, że ze środków funduszu będą finansowane świadczenia, o których mowa w ustawie o rencie socjalnej wraz z kosztami ich obsługi, to jest renta socjalna, jak również zasiłek pogrzebowy, który zgodnie z art. 12a ust. 1 wyżej wymienionej ustawy przysługuje w razie śmierci osoby pobierającej rentę socjalną, wypłacane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i KRUS. W art. 1 pkt 4 projektu ustawy zmodyfikowano również przepis art. 6b ust. 2, określając, że minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego będzie przekazywał środki funduszu na finansowanie wydatków, o których mowa w ust. 1, na wyodrębnione rachunki bankowe ZUS-u i KRUS-u w terminie umożliwiającym wypłatę tych świadczeń. Zgodnie z ust. 3 środki będą przekazywane na podstawie umów zawartych między ministrem właściwym do spraw zabezpieczenia społecznego, a odpowiednio prezesem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i prezesem Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Art. 1 pkt 5 projektu ustawy przesądza, że środki funduszu na finansowanie wydatków, o których mowa w art. 6b ust. 1, przekazane na wyodrębnione rachunki bankowe Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego stanowią koszty funduszu, o ile wypłata świadczeń, o których mowa w art. 6b ust. 1, realizowana będzie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, na co wskazuje brzmienie art. 6b ust. od 2 do 4. Koordynacja wsparcia i zapewnienie środków finansowych na ten cel będą odbywały się w ramach jednego funduszu i tym samym powinny stanowić koszty Funduszu Solidarnościowego. W art. 1 pkt 6 projektu ustawy zmodyfikowano wprowadzenie do wyliczenia i pkt 1 w art. 36 określającym maksymalny limit wydatków będących skutkiem finansowym ustawy. Proponowana zmiana związana jest z koniecznością zapewnienia koordynacji zadań funduszu poprzez obsługę merytoryczną, finansową, prawną, administracyjną. Maksymalny limit wydatków w latach 2019-2028 ulegnie zwiększeniu. W art. 1 pkt 7 projektu ustawy w zakresie dodawanego art. 36a zawarto przepis przejściowy mający zastosowanie do roku 2019, odnoszący się do kwestii związanych z realizacją jednorazowego świadczenia pieniężnego dla emerytów i rencistów, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2019 r. o jednorazowym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów. Środki te należy uznać za koszty Funduszu Solidarnościowego, zgodnie z przyjętym systemowym rozwiązaniem, że to Fundusz Solidarnościowy odpowiada za realizację wyżej wymienionych świadczeń na rzecz emerytów i rencistów, co znajduje odzwierciedlenie w nowelizowanych przepisach ustawy o funduszu. Projektowany przepis art. 36a stanowi umocowanie prawne dla dokonania poszczególnych czynności o charakterze technicznym, mających na celu m.in. zwrot wydatków poniesionych w 2019 r. przez Fundusz Ubezpieczeń Społecznych w związku z wypłatą jednorazowego świadczenia pieniężnego dla emerytów i rencistów. Powyższe rozwiązanie nie będzie miało wpływu na stan środków Funduszu Rezerwy Demograficznej, gdyż ubytek środków z tytułu pożyczki zostanie uzupełniony wpłatą środków z budżetu państwa zablokowanych w części 73: Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Natomiast w dodawanym art. 36b wprowadza się możliwość zmiany planu finansowego w celu umożliwienia realizacji jednorazowego świadczenia pieniężnego dla emerytów i rencistów, renty socjalnej z zasiłku pogrzebowego, z wyłączeniem przepisów ustawy o finansach publicznych odnoszących się do zmian w planach funduszów celowych. Zaproponowane zmiany w zakresie nazewnictwa funduszu oraz tytułu ustawy powodują konieczność wprowadzenia zmian w innych aktach prawnych rangi ustawy. W ocenie projektodawców przedmiot projektowanej regulacji nie jest sprzeczny z prawem Unii Europejskiej. Projekt ustawy nie podlega obowiązkowi przedstawiania właściwym organom, instytucjom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia. Projekt ustawy nie będzie miał wpływu na działalność średnich, małych i mikroprzedsiębiorców. Reasumując, wprowadzana nowelizacja ustawy nie ograniczy, nie likwiduje, nie różnicuje wsparcia dla osób niepełnosprawnych. Rozszerza ona krąg osób uprawnionych do korzystania z Funduszu Solidarnościowego, co niewątpliwie zostanie pozytywnie przyjęte przez określone w ustawie grupy osób. Wysoka Izbo! Wnoszę o skierowanie ustawy do dalszych prac legislacyjnych. Dziękuję. (Oklaski)