Mówca: Katarzyna Ueberhan
Data: 2022-05-11 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję. Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Lewicy mam przyjemność przedstawić stanowisko w sprawie rządowego projektu nowelizacji ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz ustawy o przetwarzaniu informacji kryminalnych, zawartego w druku nr 2203. Według projektowanych przepisów Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, KRUS, oraz szef Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych uzyskają możliwość wystąpienia o zgodę do ministra sprawiedliwości na wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych. Zgoda na wyszukiwanie ksiąg wieczystych przewidziana w ustawie jest potrzebna, aby te instytucje mogły wyszukać numer księgi wieczystej dotyczącej nieruchomości należącej do określonej osoby, dokonując tego wyszukania na podstawie kryteriów znanych czy to KRUS-owi, czy szefowi KCIK - np. adresu nieruchomości, imienia, nazwiska danej osoby - a także by móc sprawdzić, czy dana osoba jest w ogóle właścicielem jakiejkolwiek nieruchomości w Polsce, a jeżeli tak, to której konkretnie. Założeniem proponowanych regulacji jest przede wszystkim ułatwienie tym instytucjom wykonywania ich ustawowych zadań, a także mają one pozytywnie wpłynąć na czas załatwiania przez te jednostki spraw. Obecnie KRUS ma obowiązek dochodzenia należności dotyczących nieopłaconych składek na ubezpieczenie, a jedną z tych form jest dokonywanie zabezpieczenia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników oraz ubezpieczenie zdrowotne poprzez wpis hipoteki przymusowej w księdze wieczystej nieruchomości dłużnika. Dzięki proponowanym rozwiązaniom Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego oraz szef Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych będą mogli występować o zgodę do ministra na wielokrotne i nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych. Aby uzyskać ten dostęp, będą musieli spełniać warunki określone w ustawie o księgach wieczystych i hipotece. Dotyczy to w szczególności warunków posiadania urządzeń lub systemów teleinformatycznych umożliwiających identyfikację osoby uzyskującej dane z centralnej bazy danych ksiąg wieczystych, zakresu tych danych oraz daty ich uzyskania. Chodzi także o posiadanie zabezpieczeń technicznych i organizacyjnych chroniących przed wykorzystaniem uzyskanych danych niezgodnie z celem. Szacowana liczba wniosków kierowanych przez KRUS do centralnej bazy ksiąg wieczystych o udzielanie informacji wynosi ok. 2700 wniosków rocznie. Jeżeli chodzi o rozwiązania dotyczące informacji kryminalnych związanych z przedmiotami, w tym nieruchomościami uzyskanymi z przestępstwa, zakres przetwarzanych informacji kryminalnych obejmował będzie nie tylko przedmioty, w tym nieruchomości, wykorzystane do popełnienia przestępstwa lub utracone w związku z przestępstwem, ale również przedmioty, w tym nieruchomości, uzyskane w wyniku przestępstwa. W takiej sytuacji zakres informacji kryminalnych obejmowałby m.in. dane o nieruchomościach, które zostały pozyskane poprzez określone osoby w wyniku np. prania brudnych pieniędzy. Co do proponowanych rozwiązań, w konsekwencji ich przyjęcia więcej podmiotów będzie miało dostęp do centralnej bazy danych ksiąg wieczystych. I chociaż nowe rozwiązania wejdą dopiero w życie po 2 latach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw - zakładam, że to kwestia czasu potrzebnego na dostosowanie systemu teleinformatycznego i infrastruktury - to jednak zmiana jest potrzebna, celowa, gdyż ułatwi instytucjom wykonywanie ich ustawowych zadań, wpłynie na skrócenie czasu załatwianych przez te jednostki spraw. Dlatego też klub Lewicy popiera niniejsze przedłożenie, oczywiście pamiętając także o innych postępowaniach w księgach wieczystych i czekając z niecierpliwością na przedłożenie rządowe, które usprawni również inne postępowania toczące się w dziale ksiąg wieczystych. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Piotr Zgorzelski)