PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Stanowisko Debatujemy dziś nad ustawą o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w systemie Eurodac. Nie da się tej debaty prowadzić w oderwaniu od rzeczywistości, którą obserwujemy na granicy polsko-białoruskiej. Polska właśnie przedłuża zawieszenie możliwości składania wniosków o azyl na granicy z Białorusią. Trzeba uczciwie powiedzieć: sytuacja na tej granicy nie jest zwykłym kryzysem migracyjnym. To element wojny hybrydowej prowadzonej przeciwko Polsce i całej Unii Europejskiej. Państwo ma obowiązek chronić swoje granice. Państwo ma obowiązek wiedzieć, kto wjeżdża na jego terytorium. Państwo ma obowiązek reagować wtedy, gdy migracja jest wykorzystywana jako narzędzie destabilizacji. Dlatego sam system Eurodac - identyfikacja biometryczna, możliwość wykrywania osób przekraczających granice nielegalnie czy walka z handlem ludźmi i terroryzmem - jest rozwiązaniem potrzebnym. Ale silne państwo nie może oznaczać państwa bez kontroli. Bo w tym projekcie bardzo szeroki katalog służb otrzymuje dostęp do danych biometrycznych obywateli państw trzecich. Pojawia się także możliwość użycia środków przymusu przy pobieraniu danych. I właśnie dlatego potrzebujemy równowagi: bezpiecznej granicy, ale też realnego nadzoru nad państwem i służbami. Jako poseł niezrzeszony powiem jasno: nie zgadzam się na naiwność migracyjną Europy Zachodniej. Nie zgadzam się również na udawanie, że problemu nie ma. Ale równie mocno nie zgadzam się na budowanie systemów, które za kilka lat mogą zostać wykorzystane przeciwko obywatelom bez odpowiednich zabezpieczeń prawnych. Potrzebujemy państwa skutecznego. Potrzebujemy szczelnych granic. Potrzebujemy sprawnych służb. Ale potrzebujemy też państwa, które pamięta, że wolność i bezpieczeństwo muszą iść razem. Dziękuję bardzo.
Mówca: Dariusz Matecki (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Dlaczego rząd przedstawia tak istotny projekt dopiero na kilka tygodni przed planowanym uruchomieniem nowego systemu Eurodac? Projekt przewiduje, że w wyjątkowo naglących przypadkach organy mogą wystąpić o porównanie danych bez wcześniejszej weryfikacji spełnienia warunków. Kto konkretnie będzie oceniał, że przypadek jest ˝wyjątkowo naglący˝? Jakie będą konsekwencje dla funkcjonariusza lub organu, jeżeli po fakcie okaże się, że dostęp do danych Eurodac był nieuzasadniony? Czy osoba, której dane bezpodstawnie sprawdzono, zostanie o tym poinformowana? Czy w przypadku nieuzasadnionego dostępu dane zostaną trwale usunięte ze wszystkich systemów krajowych i notatek operacyjnych?
Mówca: Paweł Szrot
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Komisja pracowała nad tym projektem chyba dwa razy dłużej niż planowała. Przy okazji dowiedziałem się, że jest tak, jak zakładałem wcześniej, czyli że powód dosyć karkołomnego tempa prac nad tą ustawą stanowią rzeczywiście upływające terminy implementacyjne. Myślę jednak, że nawet cały miesiąc tutaj by nikogo nie zbawił. Mogliśmy nad tym posiedzieć dużo dłużej i popracować solidniej. Czy w wyniku przedłużenia tych prac ta ustawa stała się lepsza? Mogę z czystym sumieniem powiedzieć, że stała się trochę lepsza. Przede wszystkim dzięki wysiłkowi legislatorów sejmowych pozbyliśmy się największych błędów w tej ustawie. Mam do niej jednak ciągle, wyłącznie z punktu widzenia legislacyjno-prawnego, stosunek bardzo krytyczny. Uważam, że nie powinno się tego robić w ten sposób. Uważam, że odpowiednią drogą byłaby nowa i kompleksowa realizacja odpowiednich zapisów Kodeksu postępowania cywilnego. Tworzenie nowej ustawy to właściwie bardziej nabijanie statystyk legislacyjnych rządu niż autentyczna troska o obywateli. Mówiłem w czasie pierwszego czytania, występując w imieniu klubu, że w dziedzinie prawa i legislacji jestem wrogiem wszelkiego doktrynerstwa i że jestem otwarty na dyskusję. Muszę to dzisiaj potwierdzić. W ciągu tych prac legislacyjnych zostałem przekonany, że jeśli położy się na jednej szali pewną generalnie słuszną ideę, a na drugiej szali położy się argumenty natury prawnej, legislacyjnej, pewnej prawnej elegancji czy też poprawności, to w związku z tym, że nie jestem doktrynerem, argumenty na rzecz słusznej idei u mnie przeważą. Nie będę się tutaj kierował żadnymi uprzedzeniami. Jak się okazuje, nawet zatrute drzewo resortu pana ministra Waldemara Żurka potrafi wydać owoce, które może nie tyle są smaczne, zdrowe i pożywne, ile przynajmniej całkiem niezłe, warte zebrania i spożycia. Tyle mogę powiedzieć o tym projekcie. Prawo i Sprawiedliwość będzie w dalszych pracach legislacyjnych go popierało. Chciałbym tylko podziękować obecnej na posiedzeniu komisji pani prezes Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich za przedstawienie bardzo konkretnych argumentów na rzecz ponadpolitycznego konsensusu, jeśli chodzi o poparcie tej ustawy. Podzielam te argumenty. Mogę po raz trzeci powtórzyć, że nawet jeśli to jest tylko naiwna wizja, nawet jeśli to są płonne nadzieje, to wyobrażenie o panu pośle Romanie Giertychu, na którego sąd nakłada grzywnę w wysokości stukrotności minimalnego wynagrodzenia, dlatego że pozwał dziennikarza wyłącznie celem jego nękania, to już jest wartość, szanowni państwo, sama w sobie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Iwona Karolewska
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska przedstawiam stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o szczególnych środkach ochrony osób uczestniczących w debacie publicznej. Wysoka Izbo, stajemy dziś przed projektem ustawy, który dotyczy czegoś znacznie większego niż tylko procedura cywilna czy techniczne zmiany przepisów. Rozmawiamy dziś o odwadze obywateli, o prawie ludzi do mówienia prawdy, o prawie do krytyki, o prawie do zabierania głosu bez strachu, że za słowa zapłaci się latami stresu, kosztów i życiowej niepewności. Projekt ustawy o ochronie osób uczestniczących w debacie publicznej jest odpowiedzią na zjawisko pozwów SLAPP, pozwów, które często nie służą sprawiedliwości - mają służyć zmęczeniu i zastraszeniu. Wiemy o tym wszyscy. Wiedzą to dziennikarze opisujący niewygodne fakty, społecznicy walczący o lokalne sprawy, aktywistki broniące praw człowieka, mieszkańcy protestujący przeciwko szkodliwym inwestycjom, po prostu ludzie, którzy mieli odwagę powiedzieć: nie podoba mi się to. Bardzo często nie przegrywają w sądzie, ale przegrywają, jeśli chodzi o zdrowie, spokój, pieniądze, poczucie bezpieczeństwa. Właśnie na tym polega mechanizm SLAPP. Nie chodzi o wyrok. Chodzi o efekt mrożący, o to, żeby inni patrzyli i bali się odezwać. Wysoko Izbo! Demokracja nie kończy się w dniu wyborów. Demokracja żyje wtedy, kiedy obywatele mają prawo patrzeć na ręce władzy, wielkim firmom czy wpływowym środowiskom, kiedy mogą zadawać pytania i mówić głośno o nieprawidłowościach. Nie ma wolnej debaty tam, gdzie obywatel zostaje sam przeciwko prawnie silniejszej od niego machinie finansowej, dlatego ten projekt jest tak potrzebny. Potrzebny jest mechanizm szybkiego oddalania pozwów, oczywiście bezzasadnych. Potrzebne są narzędzia pozwalające sądom reagować wtedy, gdy proces staje się formą nacisku, a nie dochodzenia sprawiedliwości. Potrzebna jest możliwość zabezpieczania kosztów procesu, bo dziś bardzo często to zwykły obywatel ponosi ogromne koszty tylko dlatego, że odważył się zabrać głos. Potrzebne są realne konsekwencje wobec tych, którzy wykorzystują sądy jako narzędzie zastraszania. Chcę bardzo mocno podkreślić: ta ustawa nikomu nie odbiera prawa do sądu. Każdy obywatel będzie miał możliwość dochodzenia ochrony swoich praw i dóbr osobistych. Ale państwo musi wreszcie powiedzieć jasno: nie ma zgody na nadużywanie prawa przeciwko obywatelom. Wysoka Izbo! W ostatnich latach zbyt wielu ludzi w Polsce słyszało wprost albo między wierszami: lepiej siedź cicho. Ta ustawa mówi coś dokładnie odwrotnego. Mówi obywatelom: macie prawo mówić, macie prawo pytać, macie prawo patrzeć władzy i silnym podmiotom na ręce, państwo demokratyczne ma obowiązek was chronić. Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska będzie głosował za przyjęciem tego projektu ustawy, ponieważ wolność słowa, aktywność obywatelska i otwarta debata publiczna są fundamentami nowoczesnego, demokratycznego państwa. Panie Pośle Szrot! Żeby ta ustawa była jeszcze doskonalsza, składam w imieniu klubu poprawki. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Michał Pyrzyk
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję bardzo. Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoki Sejmie! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe mam zaszczyt zaprezentować oświadczenie w sprawie rządowego projektu ustawy o szczególnych środkach ochrony osób uczestniczących w debacie publicznej, który był wczoraj rozpatrywany na posiedzeniu Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka. Pojawiło się na nim wiele głosów, postulatów, głównie de lege ferenda, wiele pytań, wniosków, ale wszyscy dobrze wiemy, że jest to kwestia, którą polskie przepisy w zakresie prawa cywilnego i postępowania cywilnego starają się uregulować po raz pierwszy, więc tak naprawdę dopiero przyszłe stosowanie tego prawa pokaże obszary ewentualnie wymagające korekty i dodatkowych regulacji, jeżeli takowe będą potrzebne. Przedłożenie rządowe, tak jak słyszeliśmy, jest próbą implementacji prawa unijnego w tym zakresie. Choć ta dyrektywa unijna skupia się, co wszyscy wiemy, na kwestiach transgranicznych, to polski projekt ustawy celowo rozszerza, i bardzo dobrze, tę ochronę również na sprawy o charakterze czysto krajowym, które stanowią większość tego typu postępowań w Polsce. Długoterminowym celem jest przede wszystkim wzmacnianie wartości demokratycznych i podniesienie jakości debaty publicznej poprzez ochronę wolności słowa, pluralizmu mediów oraz prawa obywateli do czynnego uczestnictwa w życiu publicznym. Oczywiście to są wszystko cele długoterminowe, ale rządowe przedłożenie dotyczy od razu natychmiastowego wzmocnienia ochrony osób zabierających głos w sprawach publicznych, w debacie publicznej. Nowe przepisy mają na celu przede wszystkim ochronę wolności wypowiedzi i przeciwdziałanie nadużywaniu postępowań cywilnych do ograniczania czy stłumiania debaty publicznej i uciszania krytyki. Dzięki temu przedłożeniu znacznie trudniej będzie wykorzystywać istniejące procedury prawne jako narzędzie nacisku czy zastraszania, bo zdarzają się przypadki, że powództwo lub szerzej całe postępowanie nie jest nakierowane tak naprawdę na wygranie sprawy, o czym wielokrotnie mówiliśmy, ale tylko i wyłącznie na zastraszenie i uciszenie osób, które w efekcie mogą zaniechać swoich działań, bo w obliczu i wysokich kosztów procesowych, i poświęcanego czasu, i stresu, który jest nie do zniesienia, i innych obciążeń związanych z postępowaniem sądowym będzie to dla nich lepszym wyborem. O określonych mechanizmach, takich jak oddalenie lub odrzucenie pozwu na wczesnym etapie procesu, o kaucji związanej z zabezpieczeniem kosztów procesu, o grzywnach, o zwrocie pełnych i realnych kosztów obrony dla pozwanego już mówiłem szczegółowo w pierwszym czytaniu, nie będę tych kwestii powtarzał. Mając na uwadze powyższe, chcę powiedzieć, że Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe będzie popierał to rządowe przedłożenie, oczywiście po rozpatrzeniu złożonych przed moją wypowiedzią poprawek. Dziękuję bardzo.
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przepraszam za spóźnienie. Byłem na utajnionym posiedzeniu Komisji Zdrowia. Ten problem na szczęście pan marszałek rozwiązał, wpisując mnie z powrotem na listę. Muszę tutaj przyznać jedną rzecz i muszę odnieść się do wystąpienia pana posła Ćwika. Jest trochę dziwne, że występuje pan w sprawie ustawy, bardzo poważnej ustawy, jednak mimo wszystko w swoim własnym imieniu, odnośnie do swojej własnej sprawy wykorzystuje pan mównicę do tego, aby opisywać swoją... (Poseł Sławomir Ćwik: Jako przykład, panie pośle.) No właśnie. A więc generalnie jest tutaj pewnego rodzaju jakiś konflikt interesów, jak widać, jeśli chodzi o samą tę ustawę. Chciałbym jeszcze jedną rzecz tutaj sprostować, bo pan poseł powiedział o tym, że Sławomir Mentzen przegrał sprawę w trybie wyborczym. Prawda jest taka, że tryb wyborczy jest nie do tego, aby sprawdzać rzeczywiście naruszenia dóbr osobistych. Dlatego właśnie sąd oddalił tę sprawę, nie ze względu na to, że przyznał panu rację, tylko ze względu na to, że stwierdził... (Wypowiedź poza mikrofonem) Nie. ...że tryb wyborczy do tego nie służy. A więc bardzo proszę być co do tego precyzyjny. Wracając do samej ustawy, chcę powiedzieć, że w trakcie pierwszego czytania zwracaliśmy uwagę, że projekt ustawy dotyczący tzw. pozwów SLAPP wykracza daleko poza minimalne wymogi wynikające z dyrektywy unijnej. Niestety po pracach komisji nasze zasadnicze wątpliwości pozostają aktualne. Projekt nadal wprowadza bardzo szerokie i nieostre pojęcia, takie jak tłumienie debaty publicznej czy szykanowanie za udział w debacie, pozostawiając sądom ogromny zakres uznaniowości. Jednocześnie projekt przewiduje daleko idące mechanizmy ingerujące w postępowania cywilne, w tym możliwość odrzucania pozów na wczesnym etapie postępowania czy nakładania dodatkowych sankcji finansowych. Tutaj pojawia się podstawowy problem. Państwo powinno chronić obywateli przed nadużywaniem prawa procesowego, ale nie może przy tej okazji tworzyć rozwiązań, które będą zniechęcały do dochodzenia swoich praw przed sądem albo prowadziły do ograniczenia prawa do sądu pod hasłem ochrony debaty publicznej. Wątpliwości wobec projektu zgłaszały również środowiska prawnicze, w tym m.in. Sąd Najwyższy, Krajowa Rada Sądownictwa czy Prokuratoria Generalna. Dlatego Konfederacja podtrzymuje swoje krytyczne stanowisko wobec tego projektu. Dziękuję.
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Co do zasady popieramy kierunek tej ustawy. Ochrona debaty publicznej jest potrzebna. Nie może być tak, że dziennikarz, społecznik, naukowiec, radny, poseł, rolnik czy zwykły obywatel boi się mówić prawdę, bo potężny podmiot zasypie go pozwami, kosztami, pełnomocnikami i wieloletnim procesem. Pozwy typu SLAPP są realnym problemem. Czasem nie chodzi w nich o dochodzenie prawdy, tylko o zastraszenie człowieka, o to, żeby zamilkł, o to, żeby inni patrzyli i bali się zabrać głos. Dlatego dobrze, że projekt przewiduje kaucję, szybkie oddalenie oczywiście bezzasadnego pozwu, sankcje za nadużycie procesu i pełny zwrot kosztów dla pozwanego. Ale trzeba powiedzieć jasno: to jest krok w dobrą stronę, ale krok niepełny. Bo jeżeli naprawdę mówicie o wolności słowa, to dlaczego zostawiacie sobie pałkę w postaci art. 212 Kodeksu karnego? Dlaczego człowiek za słowo dalej może być ścigany karnie? Dlaczego z jednej strony mówicie: bronimy debaty publicznej, a z drugiej zostawiacie instrument, którym przez lata straszono dziennikarzy, aktywistów i ludzi ujawniających niewygodne fakty? Nie można mówić o pełnej wolności słowa, trzymając w drugim ręku kij karny. Druga sprawa: organizacje pozarządowe. Pomoc NGO-sów może być potrzebna, szczególnie gdy słabszy obywatel walczy z bogatym przeciwnikiem. Ale projekt może też wpuścić do procesu organizacje silnie ideologiczne, polityczne albo powiązane z jedną ze stron sporu. Trzeba pilnować, żeby sąd nie zamienił się w scenę polityczną, a proces - w spektakl aktywistów. I sprawa najważniejsza: sprawność sądu. Możecie wpisywać piękne terminy, możecie pisać o 3 miesiącach, 2 tygodniach i szybkiej ochronie. Ale obywatel pyta: W którym sądzie? W tej rzeczywistości, w której sprawy się ciągną, terminy uciekają, a kolejki rosną? Jeżeli chcecie realnie odciążyć sądy, wprowadźcie sędziów pokoju. Minister Żurek mówił z tej mównicy, że to dobry pomysł. Ministerstwo analizuje, analizuje i analizuje - i dalej nic. Wysoka Izbo! Popieramy ochronę przed pozwami kneblującymi, ale wolność słowa musi być prawdziwa, a nie wybiórcza. Zlikwidujcie art. 212. Zabezpieczcie proces przed ideologicznym przejęciem. I wreszcie: naprawcie sądy. Zamiast pisać kolejne ustawy, których obywatel może nie doczekać, w praktyce odblokujcie sprawność sądów poprzez wprowadzenie instytucji sędziów pokoju. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Maciej Konieczny
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Możliwość krytyki władzy jest kluczowa w demokracji i mamy to w Polsce dobrze zrozumiane, jeżeli chodzi o władzę państwową. Także ze względu na naszą historię, niedawną historię autorytaryzmu rozumiemy, dlaczego jest ważne to, żeby obywatel mógł w sposób bezpieczny krytykować władzę. Ale to samo dotyczy władzy pieniądza, władzy finansowej, władzy biznesu. SLAPP-y, pozwy kneblujące ze strony potężnych firm, często międzynarodowych korporacji, są właśnie dławieniem takiej krytyki, która w demokracji jest kluczowa. Są nadużyciem władzy i próbą zdławienia wszelkiego oporu wobec bardzo realnej władzy ekonomicznej prywatnego biznesu, prywatnych korporacji. Bardzo wiele słów tutaj słusznie pada na temat dziennikarzy, na temat aktywistów, na temat działaczy ekologicznych. Grupą, która jest na pierwszej linii frontu, a o której mówimy zdecydowanie zbyt mało w kontekście SLAPP-ów, są związkowcy. Bo to związkowcy, pracownicy, którzy upominają się o swoje prawa, stają naprzeciwko tych firm, często największych międzynarodowych korporacji, działających także na rynku polskim. Wobec nich SLAPP-y są stosowane nagminnie, często nawet ze wsparciem organizacji związkowych, które bywają mniejsze lub większe. Obrona przed takimi pozwami jest trudna, a bywa, że niemożliwa, wymaga ogromnego poświęcenia, czy to emocjonalnego, czy życiowego ze strony osób. Podam tylko konkretne przykłady dotyczące jednej sytuacji. Kwestia sporu w gnieźnieńskim Jeremiasie - tam udało się załodze wygrać strajk. Przywódcą tego strajku był Mariusz Piotrowski. On został bezprawnie zwolniony z pracy, przywrócony, ale nie jest wpuszczany do zakładu. Został także pozwany przez pracodawcę za rzekome naruszenie jego dóbr osobistych. Chodzi o to, żeby wykluczyć osobę, pracownika z zakładu i zakneblować mu usta, żeby nie mógł mówić o warunkach pracy, o nieprawidłowościach ze strony pracodawcy. Bartosz Kurzyca, który ze strony związku zawodowego Inicjatywa Pracownicza wspierał ten strajk, także mówił o tym, jak prawa związkowe są łamane, jak pracodawca nadużywa swoich praw. Również został pozwany. Stąd też regulacje ograniczające SLAPP-y są bardzo ważne. My za tą ustawą zagłosujemy. Ale warto zauważyć, że w przypadku tej ustawy miało miejsce coś naprawdę rzadko spotykanego, tzn. wspólnie wystąpiły takie organizacje jak Stowarzyszenie ˝Nigdy Więcej˝, Atlas Nienawiści, razem z tygodnikiem ˝Sieci˝ i ˝Do Rzeczy˝. Dwie skrajne strony debaty publicznej w Polsce upominają się o dalej idące rozwiązania w zakresie ochrony wypowiedzi, ochrony ludzi, którzy krytykują władzę, czy to ekonomiczną, czy publiczną, przed bezprawnymi, bezpodstawnymi pozwami kneblującymi. Oczywiście kluczowe w polskich warunkach jest zniesienie groźby karnej, zniesienie w końcu art. 212 k.k. (Dzwonek) Myślę, że taką ustawę po prostu trzeba złożyć. Chodzi o to, żeby ona była głosowana jak najszybciej w polskim Sejmie. Jak słucham tutaj głosów w tej dyskusji, to chyba nie będzie problemu, żeby zebrać wystarczającą liczbę posłów, którzy taką ustawę złożą. Dziękuję bardzo.
Mówca: Tomasz Zimoch
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Panie Ministrze! Poseł niezrzeszony popiera ten projekt. Od posła niezrzeszonego głos oczywiście na tak. Ale przy okazji wielkie podziękowania dla ekipy pana ministra. Arkadiusz Myrcha zebrał świetną ekipę. Chciałem podziękować. I w państwa kierunku kieruję słowa podziękowania za to, że był to fantastyczny proces legislacyjny. To było jedno z najlepszych posiedzeń Komisji Sprawiedliwości, od kiedy jestem posłem. To była właśnie wolność słowa. Każdy mógł swobodnie się wypowiedzieć. Nawet poseł Szrot chyba jest zadowolony, chociaż z reguły jest niezwykle krytyczny podczas posiedzeń tych komisji. (Poseł Paweł Szrot: Umiarkowanie. Z zastrzeżeniami.) Na każde pytanie każdy otrzymał odpowiedź. Mogę tylko żałować, że pewne sugestie, które także starałem się przedstawić, których autorem jest Helsińska Fundacja Praw Człowieka, niestety nie zostały jeszcze zastosowane, ale wierzę, że ta dobra ekipa zastanowi się i być może to poprawi. Przy okazji podziękowanie także dla posła Michała Pyrzyka, bo prowadził posiedzenie Komisji Sprawiedliwości w sposób wzorcowy. To jest wręcz materiał na to, jak powinna przebiegać debata sejmowa i jaką rolę powinna pełnić osoba, która takim posiedzeniem kieruje. Mówię to tylko dlatego, bo wczoraj byłem jakby w dwóch światach. Na posiedzeniu komisji sprawiedliwości - fantastycznie. A po kilku godzinach posiedzenie komisji administracji i proces legislacyjny - wielka klapa. Mam nadzieję, że po nocy, po zgłoszonych poprawkach, po wreszcie rozumieniu między legislatorami a stroną rządową, ministerstwem spraw wewnętrznych, wyjdziemy z tej klapy i ostatecznie przedstawimy Sejmowi dobry projekt. Ale panowie, przepraszam, panie i panowie, czapki z głów i oby tak dalej.
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Projekt przewiduje otwarty katalog przesłanek pozwalających uznać dane powództwo za SLAPP. Z tej mównicy wiele osób mówiło o tym nękaniu osób powództwami. Ale popatrzmy na to też z drugiej strony. Czy to nie będzie jednak mimo wszystko też przesłanka do tego, aby pewne osoby np. oczerniały jakieś określone osoby i były bezkarne? W tym zakresie, jeśli mamy otwarty katalog przesłanek, które mogłyby być uznane za SLAPP, chciałbym wiedzieć, co według projektodawców może w praktyce być uznawane przez sądy za działania zmierzające do tłumienia debaty publicznej i czy przypadkiem aby nie będzie to nadużywane. Dziękuję.
Mówca: Iwona Karolewska
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Najskuteczniejszym środkiem przeciwdziałania SLAPP jest możliwość szybkiego oddalenia powództwa przez sąd. Ustawa przewiduje pojęcie tzw. powództwa oczywiście bezzasadnego. Panie ministrze, czy w pana ocenie to pojęcie jest wystarczające, czy też należałoby np. je doprecyzować lub przeprowadzić szkolenia dla sędziów nakierowane na to, by korzystali z tego instrumentu, wiedząc, że mają do czynienia z pozwem, który blokuje debatę publiczną? Dziękuję bardzo.
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Skoro projekt ma chronić wolność debaty publicznej, dlaczego rząd nie zdecydował się równolegle na likwidację art. 212 Kodeksu karnego, czyli karnej odpowiedzialności za zniesławienie? Kolejne pytanie: Czy Ministerstwo Sprawiedliwości przedstawi harmonogram prac nad usunięciem albo głęboką zmianą art. 212 Kodeksu karnego? I pytanie ostatnie, może nawet najważniejsze w tej debacie: Skoro minister sprawiedliwości publicznie przyznał z tej mównicy, że instytucja sędziów pokoju jest dobrym pomysłem, kiedy rząd przedstawi projekt ustawy o sędziach pokoju, aby realnie odciążyć sądy i przyspieszyć sprawy obywateli? Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Małgorzata Pępek
Data: 2026-05-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dzisiaj zdarza się, że gdy np. dziennikarz, społecznik czy naukowiec nagłośni ważny problem, druga strona zamiast merytorycznej dyskusji wysyła armię prawników i zasypuje taką osobę pozwami - nie po to, by dojść do prawdy przed sądem, ale by taką osobę po prostu zmęczyć, przestraszyć czy doprowadzić do bankructwa kosztami procesu. Dlatego dobrze, że w odpowiedzi na tego rodzaju działania ustawa wprowadza niezbędne bezpieczniki, takie jak kaucja na pokrycie kosztów oraz szybka, 3-miesięczna weryfikacja zasadności sprawy przez sąd. Dzięki temu o wygranej będzie decydować racja i dowody, a nie stan konta i liczba wynajętych mecenasów. Ustawa wprowadza instytucję kaucji na zabezpieczenie kosztów procesu. Chciałam zapytać, jakie kryteria będą stosowane przy określaniu jej wysokości, aby z jednej strony realnie chroniła ona (Dzwonek) pozwanego przed stratami, a z drugiej nie stała się barierą blokującą dostęp do sądu dla osób mających mniejszy kapitał. Dziękuję. (Oklaski)