Mówca: Kornelia Wróblewska (tekst niewygłoszony)
Data: 2018-05-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Celem projektowanej ustawy, druki nr 2304 i 2394, jest umożliwienie prezydentowi ratyfikowania umowy międzynarodowej dotyczącej Europejskiego Laboratorium Biologii Molekularnej, które jest międzynarodową organizacją badawczą państw europejskich, specjalizującą się w badaniach z dziedzin nauk przyrodniczych. Obecnie obejmuje 23 państwa członkowskie, trzy państwa perspektywiczne, w tym Polskę, oraz dwa pozaeuropejskie państwa stowarzyszone. EMBL plasuje się na szczycie rankingu instytucji naukowych w Europie oraz jest wśród siedmiu najlepszych pod względem jakości prowadzonych badań na świecie. Ok. 1/3 grup badawczych EMBL uzyskało prestiżowe granty ERC, czyli European Reasearch Council. Polska, stając się członkiem EMBL, znajdzie się w gronie decydentów organizacji, a tylko państwa członkowskie mają prawo decydowania o kształcie budżetu i programu badawczego, a każde państwo posiada jeden głos. Stając się pełnoprawnym, równorzędnym członkiem EMBL, uzyskamy dostęp do zasad transferu technologii i możliwość tworzenia firm typu spin-off, dostępu do dorobku organizacji, a zatem do wiedzy i doświadczeń 23 państw członkowskich. Polscy naukowcy uzyskają dostęp do doskonałej infrastruktury badawczej, najlepszych na świecie zasobów bioinformatycznych, aparatury specjalistycznej z najwyższej półki, co może pchnąć nasze badania biologiczne i genetyczne o całe lata świetlne do przodu. Pomoże to też otworzyć nowe rynki pracy. Państwa członkowskie mają wpływ na kształtowanie inicjatyw ogólnoeuropejskich takich jak projekty europejskich wielkich infostruktur badawczych, co potencjalnie daje możliwość pozyskiwania partnerów w międzynarodowych projektach naukowych i prowadzenia szkoleń na wysokim poziomie, programów dla doktorantów i stażystów po doktoracie, a nawet dążenia do utworzenia wspólnego programu doktoranckiego między wybranymi uczelniami a EMBL. Uzyskanie członkostwa w EMBL pozwoli polskim naukowcom na udział w badaniach, programach zaawansowanego kształcenia, ale również podczas rekrutacji podniesie prestiż ich prac, a przy rekrutacji do EMBL kandydaci z państw członkowskich mają pierwszeństwo. Wszystko to będzie stymulować rozwój społeczny i gospodarczy naszego kraju. Z państw Europy Środkowej Czechy przystąpiły do EMBL w 2015 r. Węgry zgłaszające swoją gotowość do członkostwa w tym samy czasie co Polska już ratyfikowały umowę, Słowacja kończy ten proces. Polska otrzymała list informujący o przyjęciu uchwały Rady EMBL o przyjęciu państw perspektywicznych 29 lipca 2017 r., jednocześnie została poinformowana o konieczności wszczęcia procedury ratyfikacyjnej oraz o czynnościach, które należy wykonać w tym względzie. Z państw Grupy Wyszehradzkiej Polska będzie ostatnim krajem przystępującym do EMBL. Jeśli zależy nam na tym, żeby Polska była uznana za wiodącą w tym regionie, musimy sprawić również, aby to tutaj koncentrowały się wysiłki w kierunku założenia w przyszłości partnerskiego laboratorium EMBL. Pokrycie w 2018 r. środków na składkę i udział kapitałowy byłby zapewniony w ramach posiadanego limitu środków w części budżetu 28: Nauka, której dysponentem jest minister właściwy do spraw nauki, bez konieczności jego zwiększania. W kolejnych latach koszty składki zostaną sfinansowane w ramach limitu wydatków części budżetowej 28: Nauka, określonego w ustawie budżetowej na dany rok bez konieczności pozyskania dodatkowych środków na ten cel. Nowoczesna jest za jak najszybszym ratyfikowaniem Umowy ustanawiającej Europejskie Laboratorium Biologii Molekularnej, sporządzonej w Genewie dnia 10 maja 1973 r. Zagłosujemy za.