Mówca: Radosław Witkowski
Data: 2012-12-05 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Pani Minister! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska mam przyjemność przedstawić stanowisko wobec poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych (druk nr 497), poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych, samorządzie gminnym, samorządzie powiatowym i samorządzie województwa (druk nr 498) oraz stanowiska Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej zawartego w druku nr 550. Ustawa o pracownikach samorządowych weszła w życie blisko 4 lata temu. To wystarczający czas, by móc ocenić, jak funkcjonuje. Jej ogólna ocena jest jak najbardziej pozytywna. Wyraźnie widać również, że niektóre rozwiązania w niej przyjęte przegrały w starciu z polską samorządową rzeczywistością. Dlatego dziś pracujemy nad przepisami, które umocnią ducha tej ustawy i nie pozwolą na nadinterpretację poszczególnych zapisów. To uporządkuje także wiele istotnych zagadnień związanych z pracą samorządu i wyeliminuje sytuacje, które mają zdecydowanie negatywny wpływ na wizerunek samorządów. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Pani poseł sprawozdawca Halina Rozpondek szczegółowo przedstawiła rozwiązania zawarte w ustawie. Ja skoncentruję się na najważniejszych trzech zmianach. Propozycje zmian w przepisach, które zawarte są w przedstawionych projektach, mają jeden podstawowy cel - uszczelnienie regulacji dotyczących zatrudniania pracowników samorządowych na stanowiskach urzędniczych oraz jako doradców i asystentów. Można bowiem niestety zauważyć przypadki obchodzenia przepisów przez część samorządów. W niektórych jednostkach samorządu terytorialnego praktykuje się zatrudnianie (poza otwartym naborem) osoby pełniącej obowiązki sekretarza, która często nie spełnia wymogów stawianych sekretarzowi przez ustawę, dlatego niezbędnym wydaje się wprowadzenie do ustawy o pracownikach samorządowych przepisu, na wzór art. 54 ust. 6 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej, zakazującego wprost obsadzania stanowiska sekretarza w drodze powierzenia obowiązku oraz przepisu określającego maksymalny termin, w jakim powinien zostać zorganizowany otwarty nabór na stanowisko sekretarza. Obecnie obowiązujące przepisy umożliwiają również obchodzenie zakazu zatrudniania jako pracowników samorządowych na stanowiskach urzędniczych osób skazanych prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego bądź umyślne przestępstwo skarbowe, a w dodatku nie upoważniają organu nadzoru do podjęcia działań w sytuacji, w której pracownicy samorządowi, zwłaszcza zatrudnieni na podstawie wyboru lub powołania, pomimo skazania prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe nadal pełnią swe funkcje z powodu niepodejmowania stosownych aktów w sprawie odwołania tych osób przez właściwe organy jednostek samorządu terytorialnego. Proponowane zmiany mają za zadanie unormowanie tej sytuacji i jasne wskazanie terminu, w którym urzędnik musi zostać zwolniony po uprawomocnieniu się wyroku. W przypadku braku podjęcia działań wojewoda wydawałby zarządzenie zastępcze. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Kolejna istotna regulacja dotyczy asystentów i doradców zatrudnionych w samorządach. Z wykładni językowej art. 4 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych płynie bowiem bezsprzeczny wniosek, iż osoby zatrudnione na tych stanowiskach nie zajmują stanowisk urzędniczych, co sprawia, że nie są oni objęci wymogiem niekaralności. Sytuację taką trudno uznać za właściwą i normalną, tym bardziej że doradcy i asystenci pracują w bezpośrednim kontakcie z wójtami (burmistrzami, prezydentami miast), starostami i marszałkami województw, a charakter i zakres wykonywanych przez nich zadań może dotykać spraw wymagających wielkiej staranności i nieposzlakowanej opinii. Proponowane zmiany w przepisach porządkują ten stan rzeczy. Projekt reguluje również kwestię awansu wewnętrznego, jasno precyzując, że może on mieć miejsce jedynie w ramach tej samej grupy stanowisk (urzędniczych, doradców i asystentów oraz pomocniczych i obsługi) i doprecyzowuje pojęcie wolnego stanowiska urzędniczego. Proponuje on również wprowadzenie zmiany zasad zatrudniania burmistrzów, zastępców burmistrzów oraz pozostałych członków zarządu dzielnic m.st. Warszawy i włączenie ich do grona pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie wyboru. Bardzo szczegółowo omówiła to poseł sprawozdawca. Stosunek pracy uległby przekształceniu z dniem wejścia w życie ustawy. Pani Marszałek! Pani Minister! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska mam przyjemność poinformować Wysoką Izbę o poparciu mojego klubu dla projektu ustawy przedstawionego w sprawozdaniu komisji przedstawionym w druku nr 550. Dziękuję. (Oklaski)