Mówca: Wojciech Penkalski
Data: 2013-06-20 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Korzystając z przysługującego mi prawa do nieskrępowanej i swobodnej wypowiedzi, pragnę w dniu dzisiejszym zwrócić uwagę Wysokiej Izby na wielce kontrowersyjny problem związany z sytuacją na przejściach granicznych z obwodem kaliningradzkim w Gronowie, Grzechotkach, Bezledach, Gołdapi i nieuprawnionymi tam działaniami służb celnych. Przejścia te objęte są jurysdykcją ustawy o małym ruchu granicznym. Wymiana osobowa od lipca 2012 r. odbywała się tam w ramach wymiany transgranicznej pod rządami tej ustawy. Umożliwiała ona bezwizowe przekraczanie granicy mieszkańcom województwa warmińsko-mazurskiego i pomorskiego oraz mieszkańcom rosyjskiego obwodu kaliningradzkiego. Ten szczególny, uproszczony tryb miał ułatwiać kontakty wzajemne, głównie handlowe. Jednocześnie biedne, dotknięte najwyższą w skali kraju stopą bezrobocia tereny warmińsko-mazurskiego dostały swoją szansę na stworzenie podstaw skromnego bytu materialnego dla wielu rodzin. Od pewnego czasu działaniami administracyjnymi usiłuje się zakłócić pierwotny zamysł funkcjonowania tej ustawy. Wprowadzanie ograniczeń w przekraczaniu granicy i pobieranie nienależnych opłat przez funkcjonariuszy polskich służb celnych od osób ją przekraczających są tego przykładem. Kierownictwo Izby Celnej w Olsztynie wraz z jej elbląską agendą jest autorem instrukcji, które zostały przekazane funkcjonariuszom do stosowania podczas odpraw celnych. Powstaje pytanie, w jakim państwie opartym na porządku prawnym mogą mieć miejsce praktyki, które wyznaczają indywidualne kryteria prowincjonalnych urzędników. Działania te w powszechnej opinii stanowią o samowoli urzędniczej i braku właściwego nadzoru ze strony służb nadrzędnych. Są to działania perfidne i wyrafinowane, obliczone na zdobycie uznania w oczach ministerialnych zwierzchników. Moi szanowni parlamentarni koledzy z województwa warmińsko-mazurskiego, gdzie wasza społeczna misja i wrażliwość na te pozaprawne działania? Niektórzy z was pełnią publiczne funkcje w polityce od kilku kadencji. Gdzie jesteście teraz? Wódkę pijecie? Spotykacie się? Ględzicie? Weźcie się wreszcie do roboty. Pozostajecie bierni wobec występowania zjawisk, które w życiu społecznym postrzegane są jako niebezpieczne, gdyż podważają zaufanie obywateli do instytucji państwowych. To parlamentarzyści tworzący winni wpływać na decyzje organów zarówno centralnych, jak i lokalnych odnoszących się do sytuacji na terenie województwa. Przyzwolenie na podejmowanie przez służby celne złych praktyk godzących w interes obywateli, a także interes państwa jest przyzwoleniem na bezprawność tych działań. Umowa o małym ruchu granicznym to potwierdzenie właściwych z punktu widzenia racji stanu relacji między obu państwami. Miała ona złagodzić obostrzenia strefy Schengen i pozwolić obywatelom na wielokrotne przekraczanie granicy. Mały ruch graniczny nie spowodował wzrostu przestępczości, nie zagroził też w żaden sposób bezpieczeństwu państwa. Okazało się, że zjawiska negatywne w tym zakresie występują tylko marginalnie. Do rangi problemu zaczęły jednak urastać w oczach ministra finansów niskie, przeszacowane przez ministerstwo wpływy z tytułu akcyzy za paliwa, które w domyśle ministerialnych urzędników są wwożone hurtowo do Polski w ramach tej wymiany. Wysoka Izbo! Mały ruch graniczny to także policzalny wzrost obrotów handlowych, o czym przekonali się już przedsiębiorcy i handlowcy z terenów przygranicznych. Przypomnę tylko, że minister Kapica przekazał tutaj Wysokiej Izbie, że wpływy do budżetu państwa to kwota rzędu 6,5 mld zł. Obostrzenia wprowadzone w przysłowiowej formie z cicha pęk przez stronę polską przyniosą w niedalekiej przyszłości reperkusje o podobnym wymiarze ze strony rosyjskiej. Umowa, która miała być przykładem racjonalnego rozwiązywania ekonomicznych i społecznych problemów przygranicza, może w niedługim czasie stać się zarzewiem wzajemnych, niepotrzebnych nikomu pretensji i animozji. Spirala ta poprzez urzędniczą arogancję i brak zdrowego rozsądku właśnie została nakręcona. Jacku, Robercie, Mirosławie, bierzecie pełną odpowiedzialność za wasze pomysły. Nie zapominajcie jednak, że nasz sąsiad również potrafi liczyć. A ja i przede wszystkim mieszkańcy strefy nadgranicznej będziemy pamiętać, jaki los zgotowała im panująca jeszcze Platforma i PSL. Na sam koniec zadam pytanie: Czy to zemsta premiera Tuska za odwołanie tego nieudacznika z Elbląga, byłego prezydenta Grzegorza Nowaczyka? Dziękuję.