Mówca: Stefan Krajewski
Data: 2022-11-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Polska - Polskie Stronnictwo Ludowe, Unia Europejskich Demokratów, Konserwatyści przedstawić stanowisko wobec senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, druki nr 2322 i 2660. Projekt dostosowuje system prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 22 maja 2019 r. Celem projektu jest przesądzenie, iż w przypadku wprowadzenia nowego planu zagospodarowania przestrzennego po luce planistycznej gmina płaci sprzedającemu nieruchomość pełne odszkodowanie w wysokości różnicy między wartością wynikającą z dawnego planu sprzed 1995 r. a wartością wynikającą z nowego planu, a nie jedynie w wysokości różnicy między wartością wynikającą z faktycznego wykorzystania nieruchomości a wartością wynikającą z nowego planu. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym rozumiany w ten sposób, że pozwala na ustalenie mniej korzystnego przeznaczenia nieruchomości niż w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uchwalonym przed 1 stycznia 1995 r, jest niezgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Uchwalany przez radę gminy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego określa przeznaczenie terenów oraz określa sposób ich zagospodarowania i zabudowy - art. 14. Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, która weszła w życie 11 lipca 2003 r., w przepisach przejściowych przewidywała, że obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995 r. zachowują moc do czasu uchwalenia nowych planów, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2003 r. Obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy z 2003 r., czyli 11 lipca 2003 r., miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995 r. zachowały moc do czasu uchwalenia nowych planów, jednak nie dłużej niż do 31 grudnia 2003 r. W odniesieniu do gmin lub ich części, dla których rada gminy nie ustaliła po utracie mocy przez stare plany nowych planów, powstała tzw. luka planistyczna trwająca do czasu ustalenia nowego planu miejscowego. Należy zaznaczyć, że w świetle przepisów obowiązujących przed 1 stycznia 1995 r. miejscowe plany szczegółowe należało sporządzać jedynie w miarę potrzeby. W wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2019 r. mamy do czynienia z sytuacją, w której również wystąpiła luka czasowa między wygaśnięciem starego planu a uchwaleniem nowego, jednak wartość nieruchomości zmalała, porównując nowy plan ze starym. Gmina odmawiała jednak odszkodowania lub wypłacała mniejsze, twierdząc, że co prawda wartość nieruchomości zmalała, porównując plan nowy ze starym, ale wartość nieruchomości, oceniając w sposób faktycznego jej wykorzystania, była niższa niż wartość wynikająca ze starego planu. Po raz kolejny zatem doszło do zróżnicowania, tym razem jeśli chodzi o odszkodowanie między właścicielami nieruchomości w gminach, w których nie doszło do luki planistycznej - tu właściciel może żądać odszkodowania równego różnicy między wartością nieruchomości w starym i nowym planie, a właścicielami w gminach, w których doszło do luki planistycznej - tu właściciel nieruchomości mógł żądać odszkodowania również różnicy między wartością nieruchomości wynikającą z faktycznego sposobu jej wykorzystania, a wartością wynikającą z nowego planu. Projektowana ustawa nie jest objęta prawem Unii Europejskiej. Była ona poddana konsultacjom. Już słyszeliśmy z mównicy, jakie były stanowiska poszczególnych organizacji. Trzeba przyjąć tę ustawę, więc my jako Polskie Stronnictwo Ludowe - Koalicja Polska będziemy głosować za jej przyjęciem. Warto przypomnieć, że od 7 lat to są powtarzane slogany i hasła. Minister Jurgiel, ówczesny minister rolnictwa, geodeta, mówił o potrzebie planów zagospodarowania przestrzennego, o uporządkowaniu. Nadal nic nie zostało w tym zakresie zrobione i dzisiaj tak naprawdę mamy wiele problemów. Mieszkańcy Polski mają mnóstwo problemów z tym, że tych planów ciągle (Dzwonek) nie ma. Dziękuję bardzo. (Oklaski)