Mówca: Elżbieta Anna Polak
Data: 2026-06-19 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Nikt z nas nie ma żadnych wątpliwości, że w polskim systemie ochrony zdrowia potrzebne są zmiany, bo pomimo kilkudziesięciu miliardów wzrostu nakładów na ochronę zdrowia - w tym roku, przypomnę, to jest 250 mld, na przyszły rok plan to 270 mld - problemy nadal pozostają, nie są rozwiązane. Dlaczego mamy te problemy? Lista grzechów jest długa. Przede wszystkim dziura w budżecie Narodowego Funduszu Zdrowia. Na koniec 2023 r. to blisko 20 mld zł. Do tego zastaliśmy wysokie zadłużenie szpitali, które wzrosło za rządów Prawa i Sprawiedliwości dwukrotnie. Na koniec 2023 r. to już były prawie 23 mld zł. Automatyczny wzrost wynagrodzeń wprowadzony przez rząd Prawa i Sprawiedliwości to są koszty w tym roku blisko 70 mld zł łącznie na te podwyżki. Od 1 lipca państwo zafundowaliście kolejne prawie 9%, za które też trzeba będzie zapłacić. Poza tym Narodowy Fundusz Zdrowia został obciążony kosztami bezpłatnych leków bez środków dodatkowych na ten cel, świadczeniami, kosztami świadczeń wysokospecjalistycznych. Proszę państwa, musimy sprostać przede wszystkim wyzwaniom demograficznym. Utrzymywanie w dalszym ciągu tylu łóżek, tylu szpitali, również powiatowych, bez ich konsolidacji i bez wprowadzenia reformy jest niemożliwe, będzie pogłębiało deficyt, wydłużało kolejki. Przedstawiony poselski projekt ustawy prezentuje cztery obszary, w których są konkretne propozycje naprawienia czy też zmiany tego systemu. Po pierwsze, integracja zarządzania ryzykiem choroby i procesem leczenia. Ta propozycja obejmuje przeniesienie z ZUS do Narodowego Funduszu Zdrowia kompetencji związanych z zarządzaniem świadczeniami pieniężnymi z tytułu czasowej niezdolności do pracy. Celem tej zmiany jest stworzenie bodźców do optymalizacji procesu leczenia. W obszarze drugim to racjonalizacja kosztów wynagrodzeń w sektorze ochrony zdrowia, do czego już przystąpiliśmy, przyjmując dzisiaj właściwą ustawę, która stworzy narzędzia do monitorowania wynagrodzeń na podstawie PESEL-u, tak żeby nie dochodziło do nieprawidłowości. Po trzecie, to zmniejszenie obciążeń pacjentów i zwiększenie transparentności systemu. Projekt zakłada wprowadzenie ulgi zdrowotnej w kwocie 10% poniesionych i udokumentowanych kosztów rehabilitacji, zakupu wyrobów medycznych, świadczeń zdrowotnych i usług opiekuńczych. Ulga będzie przysługiwała na wydatki poniesione na rzecz podatnika, jego krewnych w linii prostej, rodzeństwa, członków rodziny we wspólnocie domowej lub innych na utrzymaniu, wyłączenie u pracowników z przychodu podlegającego opodatkowaniu świadczeń zdrowotnych i rehabilitacyjnych sfinansowanych przez pracodawcę w formie abonamentu zdrowotnego. Co istotne, ta ustawa zakłada również wprowadzenie instytucji koordynacji opieki szpitalnej przez szpitale wiodące. Wydaje się to bardzo interesujące. Mogę to powiedzieć z mojej perspektywy, z perspektywy moich doświadczeń jako byłego marszałka województwa, gdzie rozproszenie tej odpowiedzialności i kompetencji też jest dużą barierą w sprawnym funkcjonowaniu systemu ochrony zdrowia. Celem proponowanych zmian jest przede wszystkim poprawa stabilności finansowej systemu, zwiększenie efektywności zarządzania, zmniejszenie obciążeń finansowych pacjentów, ale przede wszystkim zwiększenie transparentności i ograniczenie szarej strefy. Dzisiaj widzimy, jakie są problemy, które są pokazywane jako patologie, jako nieprawidłowości, które musimy absolutnie wyeliminować z systemu ochrony zdrowia. Stąd też w imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej chciałabym zapewnić wnioskodawców, że warto pochylić się nad tym projektem. Powinniśmy pracować merytorycznie ponad podziałami politycznymi, ponieważ system ochrony zdrowia dotyczy nas wszystkich, naszych rodzin. Musimy sprostać tym wyzwaniom. Rekomendujemy dalsze prace nad przedłożonym projektem ustawy. Dziękuję.