Mówca: Krzysztof Janusz Kozik
Data: 2023-07-13 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję, panie marszałku. Szanowny Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej oraz o zmianie niektórych innych ustaw, druk nr 3487. Szanowny Panie Marszałku! Jak ważne jest reagowanie na sytuację zewnętrzną, widzimy szczególnie od czasu agresji Rosji na Ukrainę. Ceny zewnętrznych nośników energii i otoczenie gospodarcze wpływają na sytuację wewnętrzną. Dlatego odpowiedzialny rząd stosuje mechanizmy, które chronią rynek oraz odbiorców przed takimi zawirowaniami. Wzrost cen energii i paliw w Polsce był i jest spowodowany nałożeniem się szeregu niesprzyjających okoliczności oraz regulacji wynikających przede wszystkim z inwazji zbrojnej Rosji na Ukrainę, która zachwiała bezpieczeństwem całej Europy. Zachodzi również uzależnienie między kryzysem energetycznym a inflacją, które się wzajemnie wzmacniają. Nadal występuje presja na sektor gazowy, paliwowy, energetyczny i ciepłowniczy, która oddziałuje bezpośrednio na wszystkich obywateli oraz instytucje użyteczności publicznej. Skutkuje to koniecznością ponoszenia wyższych kosztów utrzymania, kosztów inflacji. Pierwotnie wynikało to z m.in. zaprzestania importu węgla, ropy i produktów ropopochodnych z Rosji - konieczne stało się uniezależnienia się mieszkańców państw unijnych od importu z Rosji - oraz pośrednio także ze wzmożonych procesów migracyjnych wywołanych kryzysem. Celem ustawy jest dalsze wsparcie projektu minimalizowania podwyżek cen dla najbardziej wrażliwych odbiorców oraz zwiększenie poziomu bezpieczeństwa energetycznego państwa przez utrzymanie rozwiązań osłonowych obowiązujących od 2022 r., w tym przede wszystkim maksymalnej ceny energii elektrycznej i maksymalnej ceny paliw gazowych dla wskazanych grup odbiorców oraz zapewnienie środków na ich funkcjonowanie także w sezonie zimowym 2023/2024. Przedkładany projekt ustawy zakłada zapewnienie stabilnego poziomu cen energii elektrycznej i paliw gazowych dla wybranych grup odbiorców, a przez to stanowi instrument służący zabezpieczeniu i utrzymaniu płynności finansowej przedsiębiorstw pełniących szczególną rolę społeczną i gospodarczą, zapewnieniu stabilności energetycznej Polski, ochrony rozwoju gospodarki, wzrostu PKB oraz zabezpieczeniu przed falą upadłości. Szczególnej przedłużonej ochronie poddani będą odbiorcy wrażliwi i ubodzy energetycznie, którzy są narażeni na wzrost cen paliw i energii, m.in. podmioty użyteczności publicznej. Co istotne, poszerzonym systemem wsparcia dalej są objęte gospodarstwa domowe. Modyfikacje w zakresie ustawy z dnia 7 października 2022 r. oraz 27 października 2022 r. zwiększają stopień ochrony odbiorców energii elektrycznej objętych już mechanizmami osłonowymi. Zmiany projektu regulacji dotyczą takich istotnych elementów jak zwiększenie podstawowego limitu zużycia energii objętego zamrożeniem cen na poziomie z 2022 r. do 3 MWh dla ogółu odbiorców zużywających energię na potrzeby prowadzenia gospodarstw domowych. Podniesienie limitu odpowiada na potrzeby odbiorców, którzy zużywają nieco większe ilości energii elektrycznej, ale wciąż mają ograniczone możliwości finansowe na pokrycie jej kosztów. Dzięki zwiększeniu progu zużycia obywatele będą mieli większą pewność co do ponoszonych kosztów energii elektrycznej co pozytywnie wpłynie na ich budżety domowe i stabilność finansową. Kolejna rzecz to zwiększenie limitów zużycia energii, dla których obowiązuje zamrożenie cen dla gospodarstw domowych z osobami niepełnosprawnymi do poziomu 3,6 MWh oraz dla rodzin posiadających Kartę Dużej Rodziny i gospodarstw domowych rolników do poziomu 4 MWh. Wskazani odbiorcy charakteryzują się z jednej strony zwiększonym zapotrzebowaniem na energię a z drugiej strony brakiem możliwości zredukowania jej zużycia, co jest związane z ich potrzebami, np. potrzebą zasilania niektórych urządzeń związanych z działalnością rolną czy zasilenia aparatury niezbędnej do funkcjonowania osób niepełnosprawnych. Zwiększenie limitu zwiększa bezpieczeństwo energetyczne tych grup odbiorców, również obniżenie ceny maksymalnej energii elektrycznej w IV kwartale 2023 r. z 785 zł za 1 MWh do 693 zł za 1 MWh. Ta zmiana ma na celu dodatkowe wsparcie firm sektora małych i średnich przedsiębiorstw, samorządów, jednostek użyteczności publicznej i innych podmiotów wrażliwych objętych do tej pory mechanizmem ceny maksymalnej w wysokości 785 zł za 1 MWh. Zmiana odciąży te jednostki finansowo w zakresie ponoszonych kosztów energii elektrycznej i pozwoli na zwiększenie ich stabilności finansowej. Zmiana odpowiada także bieżącej sytuacji na rynkach hurtowych cen energii, na których od dłuższego czasu obserwowany jest trend spadku cen energii elektrycznej. Pilne procedowanie oraz priorytetowe potraktowanie projektowanej regulacji są uzasadnione również z uwagi na konieczność niezwłocznego wsparcia wdrożonych instrumentów i ochrony odbiorców wrażliwych. Skrócenie procesu legislacyjnego do niezbędnego minimum jest istotne z punktu widzenia zapewnienia pewności co do przepisów, jakie będą kreowały sytuację prawną ww. odbiorców wrażliwych, zmniejszając tym samym niepewność po stronie przedsiębiorstw energetycznych dostarczających energię, a także zapewniając odpowiedni czas Urzędowi Regulacji Energetyki, Zarządcy Rozliczeń SA oraz Krajowej Administracji Skarbowej na przygotowanie się do realizacji obowiązków wynikających z treści ustawy. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość rekomenduję niezwłoczne kontynuowanie (Dzwonek) prac legislacyjnych nad omawianym projektem ustawy. Panie Marszałku! Również w imieniu klubu Prawa i Sprawiedliwość składam poprawki do ww. ustawy.