Mówca: Piotr Zgorzelski
Data: 2014-03-19 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Senatorze! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego przedstawię nasze stanowisko wobec senackiego projektu ustawy o petycjach, druk nr 2135. Konstytucja w art. 63 stanowi, że każdy ma prawo składać petycje, wnioski i skargi w interesie publicznym, własnym lub innej osoby za jej zgodą do organów władzy publicznej oraz do organizacji i instytucji społecznych w związku z wykonywanymi przez nie zadaniami zleconymi z zakresu administracji publicznej. Procedowana dzisiaj ustawa w sposób kompleksowy realizuje postanowienia konstytucji. W obecnym bowiem stanie prawnym petycja jest uregulowana jedynie w art. 221 Kodeksu postępowania administracyjnego w sposób niewystarczający. W zależności od treści jest kwalifikowana jako skarga, wniosek lub inne pismo procesowe. Brak jest ustawowej definicji petycji. Występuje jedynie definicja językowa - pismo kierowane do władz zawierające określone postulaty. A przecież prawo do petycji uregulowane w podrozdziale ˝Wolność i prawa polityczne˝ konstytucji stanowi jedno z najstarszych praw gwarantowanych w demokratycznym państwie prawa. Zakres podmiotowy wnoszenia petycji został ustanowiony bardzo szeroko. Nie będę może powtarzał tego wszystkiego, ale zwróciłbym uwagę na jedną rzecz, a mianowicie cały proces związany z wnoszeniem i publikacją petycji jest jawny i przejrzysty. Dlatego też art. 6 projektowanej ustawy budzi moje obawy. Mianowicie wprowadza on możliwość złożenia wniosku o utajnienie danych osobowych podmiotu, który wnosi petycję, nie określając przy tym żadnych przesłanek uzasadniających taki wniosek. Zważywszy, że petycja może być kierowana m.in. do organów państwowych i samorządowych, a żądaniem kierowanym w petycji może być zmiana przepisów prawa, należy się zastanowić nad funkcjonowaniem w praktyce powyższego przepisu. Zasada transparentności i jawności wydaje się pominięta. Mam pewne obawy w kwestii liczby petycji - zresztą mówił o tym dzisiaj także pan senator - które będą wnoszone na mocy projektowanej ustawy. Zważywszy na art. 10, przy znacznych liczbach może zostać sparaliżowana praca komisji sejmowych i senackich, a termin na rozpatrzenie wynosi maksymalnie trzy miesiące. Związek Powiatów Polskich słusznie zauważył, że w przypadku złożenia petycji do jednostek samorządu terytorialnego przewodniczący organu kieruje petycję do właściwej komisji. Organ stanowiący nie zawsze jednak będzie właściwy do jej rozpatrzenia. Jedyną obligatoryjną komisją organu stanowiącego jest komisja rewizyjna, a nie ma obowiązku tworzenia innych. Teoretycznie przewodniczący organu stanowiącego może nie mieć możliwości spełnienia obowiązku przekazanie petycji. Enigmatyczne wydaje się stwierdzenie, że wejście w życie ustawy może spowodować zwiększenie wydatków z budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Skoro chcemy nałożyć nowe obowiązki, musimy wiedzieć, jakie za tym idą koszty. Instytucje państwowe poradzą sobie z nowymi zadaniami, jednak jednostki samorządu terytorialnego, szczególnie te najbiedniejsze, zawsze szukają oszczędności. Takie pytanie może paść. Jak czytamy w uzasadnieniu, może zaistnieć konieczność stworzenia nowych stanowisk pracy dla osób odpowiedzialnych za realizację obowiązków wynikających z ustawy. Moje pytanie do pana senatora: Jakie będą koszty dla najbiedniejszych gmin związane z wdrożeniem postanowień procedowanej ustawy? Analizując powyższy projekt, za istotny uważam brak słowniczka ustawowego. Niektóre definicje powinny się w nim znaleźć ze względu na możliwe problemy interpretacyjne w przyszłości. Opinie poszczególnych ministerstw załączone do projektu ustawy o petycjach wskazują pewne niedociągnięcia, problemy, które mogą wynikać z uchwalenia ustawy w obecnym kształcie. Mamy nadzieję, że wszystkie te kwestie zostaną dopracowane w odpowiedniej komisji sejmowej. Wysoki Sejmie! Podsumowując, inicjatywa kompleksowego uregulowania prawa do petycji jest ważna ze względu na interes publiczny. Dlatego też Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego jest za skierowaniem projektu ustawy o petycjach do komisji. Dziękuję. (Oklaski)