Mówca: Ryszard Galla
Data: 2018-07-19 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W projekcie ustawy o zmianie ustawy Prawo o prokuraturze oraz niektórych innych ustaw proponujecie państwo zmiany w ustawie z 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym w kwestii, która jest mi bardzo bliska, to znaczy obywatelstwa sędziów. Sprawa ta była przedmiotem kilku moich wystąpień sejmowych w ubiegłym roku oraz wielokrotnych wystąpień do różnych organów i instytucji. Żałuję, szanowni państwo, ale począwszy od pana prezydenta Dudy, a skończywszy na ministerstwie, panie ministrze, do dzisiaj, a to jest kilka czy nawet już prawie kilkanaście miesięcy, nie otrzymałem żadnej odpowiedzi. Dlatego też z uwagą przeczytałem propozycję nowelizacji art. 117, która zakłada dopisanie § 3, 4 i 5. Co one przewidują? Otóż sędzia lub asesor sądowy, który w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy nie spełnia wymogu posiadania wyłącznie obywatelstwa polskiego, może przed upływem terminu, o którym się mówi w § 1 art. 117, tzn. do 4 października br., złożyć do Krajowej Rady Sądownictwa wniosek o wyrażenie zgody na zajmowanie stanowiska sędziowskiego pomimo posiadania obywatelstwa innego państwa. Krajowa Rada Sądownictwa może wyrazić zgodę na zajmowanie przez sędziego stanowiska sędziowskiego pomimo posiadania przez niego obywatelstwa obcego państwa, mając w szczególności na względzie okoliczności związane z nabyciem obywatelstwa oraz konsekwencje wynikające z jego zrzeczenia się. Krajowa Rada Sądownictwa wydaje uchwałę w terminie 3 miesięcy od dnia wpływu wniosku i od tej decyzji nie przysługuje sędziemu czy też asesorowi żadne odwołanie. Dalej czytamy: w przypadku wydania przez KRS uchwały odmawiającej zgody na zajmowanie stanowiska sędziowskiego pomimo posiadania obywatelstwa obcego państwa sędzia albo asesor sądowy przedstawia Krajowej Radzie Sądownictwa, w terminie 2 miesięcy od dnia wydania uchwały, dokumenty potwierdzające podjęcie czynności zmierzających do zrzeczenia się obywatelstwa obcego państwa. W przypadku bezskutecznego upływu tego terminu stosunek służbowy sędziego albo asesora sądowego wygasa. Cała konstrukcja tych przepisów rodzi masę pytań. Co oznacza, że KRS będzie miała na względzie okoliczności związane z nabyciem obywatelstwa albo konsekwencje wynikające z jego zrzeczenia się? W uzasadnieniu nie zostało to określone, więc w jaki sposób KRS będzie rozpatrywać takie wnioski? Ten ostatni przykład opiniowania sędziów wskazuje na to, że możemy mieć tutaj różne sytuacje. Muszę przyznać, panie pośle wnioskodawco, mój kolego, pośle Ast - mówię do pana - bo powiedział pan w swoim wystąpieniu, że jest to takie złagodzenie przepisów dotyczących podwójnego obywatelstwa... Oczywiście po przeczytaniu za pierwszym razem tych zmian, mówiłem: rzeczywiście jest światełko w tunelu. Ale światełko może gasnąć albo też rozniecać swoje światło. Według mnie ono gaśnie, bo widzę tutaj wiele niebezpieczeństw: po pierwsze, w dowolności orzekania przez Krajową Radę Sądownictwa, która nie ma żadnych wytycznych, żadnego regulaminu, na którym można by się było tutaj oprzeć. Na dodatek jeszcze nie ma możliwości odwołania. Dalej, szanowni państwo, w tej samej nowelizacji, panie pośle, jest zapis w art. 16: Sędzia oraz asesor sądowy, w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, składa ministrowi sprawiedliwości, za pośrednictwem prezesa właściwego sądu apelacyjnego, oświadczenie, w którym wskazuje, czy posiada wyłącznie obywatelstwo polskie, czy także obywatelstwo innego państwa. Wysoka Izbo! W moich wystąpieniach w ubiegłym roku bardzo wyraźnie wskazywałem tutaj naruszenie konstytucji, naruszenie także ustawy o obywatelstwie. I chciałbym zaapelować do Wysokiej Izby o to, abyśmy rzeczywiście pochylili się nad tymi zapisami i spowodowali, że albo wracamy do poprzednich zapisów sprzed wprowadzanych zmian i reform w Sądzie Najwyższym i sądach powszechnych, chodzi o ten obowiązek posiadania obywatelstwa polskiego, bądź też, jeśli mają być takie zapisy, to prosiłbym, panie pośle, zastanowić się nad tym, czy rzeczywiście nie można by było tutaj dookreślić tych przypadków, kiedy sędziowie, asesorzy mogliby pracować, mając dwa obywatelstwa. Dziękuję bardzo. (Oklaski)