Mówca: Jakub Szulc
Data: 2012-11-22 (Sejm RP, kadencja 7)

Bardzo serdecznie dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przede wszystkim myślę, że powinniśmy pokładać jednak więcej wiary w naszej Izbie, bo pan poseł Zbrzyzny dziwił się, że ta zmiana jest zmianą, która jest wprowadzana do polskiego porządku prawnego za pomocą inicjatywy poselskiej. Myślę, że należy się cieszyć, że posłowie wykazują się taką czujnością. Natomiast, tak już na poważnie rzecz biorąc - mówił o tym pan minister Kowalczyk przed momentem - faktycznie jest tak, że w projekcie implementującym do polskiego porządku prawnego dyrektywę Solvency II znajdowały się zapisy, które konsumowały tenże problem. Niemniej ze względu na to, że prace nad wdrożeniem dyrektywy wypłacalność II zostały przełożone i najprawdopodobniej te przepisy nie wejdą w życie, i to stało się w zasadzie ostatnimi dniami, zaistniała konieczność skierowania tego projektu w innym trybie, w tym przypadku w trybie poselskim, do rozpatrzenia przez Wysoką Izbę. W moim przekonaniu nie ma absolutnie żadnych wątpliwości co do tego, czy te przepisy mogą zostać zaimplementowane, dlatego że to nie jest tak, rząd o tym wiedział, ale wiedziały o tym także instytucje ubezpieczeniowe. Z punktu widzenia podmiotów świadczących usługi finansowe w tym zakresie sprawą kluczową jest to, żeby te przepisy mogły wejść w życie 21 grudnia, a więc zgodnie z terminem określonym przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Dlaczego? Dlatego że w przeciwnym wypadku pojawi nam się taka oto sytuacja, będziemy mieli do czynienia z takim stanem, że z jednej strony mamy wyrok trybunału, z drugiej strony, tak jak słusznie pan poseł Zbrzyzny zauważył, wyrok orzekający o niezgodności nie przepisów wewnętrznych danego państwa członkowskiego, tylko wyrok, który odnosi się wprost do przepisów dyrektywy Rady, a więc orzekający o niezgodności dyrektywy z prawem Unii Europejskiej, i z drugiej strony polskim wewnętrznym porządkiem prawnym, który pozostaje niezmieniony. I jak powinniśmy do tego typu sytuacji podchodzić? Nie ma w moim przekonaniu też wątpliwości dotyczącej uchylenia art. 18b. Dlaczegóż? Otóż kwestie, które są uregulowane w dzisiejszym art. 18b, jeśli chodzi o dwa szczególne przypadki, a więc stan, kiedy mamy kobietę w ciąży, albo macierzyństwo, oczywiście będą uregulowane w definicji szerszej, a więc będą obejmowane zapisem art. 18a. Również w moim przekonaniu nie ma ryzyka polegającego na tym, że dzisiaj mamy wymienione w art. 18b usługi finansowe, które odnoszą się do konkretnych działów ubezpieczeń, gdyż tutaj mówimy o systemie ubezpieczeniowym w ogóle, a więc przepisy nowego, planowanego, projektowanego art. 18a będą odnosiły się do całości składek z jednej strony, a z drugiej strony świadczeń - świadczeń, czyli pojęcia szerszego niż pojęcie usługi finansowej, która dzisiaj jest opisana w związku z odnoszeniem się przepisów art. 18b do konkretnych działów ustawy o działalności ubezpieczeniowej. A zatem tego ryzyka w moim przekonaniu nie będzie. Również było pytanie pana posła, jak będą się kształtowały składki po wejściu w życie tegoż wyroku. Modelowo sytuacja jest bardzo prosta, to znaczy gdybyśmy mieli do czynienia z rynkiem doskonale konkurencyjnym, w ogóle tego typu pytanie byłoby bezzasadne, to znaczy mielibyśmy do czynienia z sytuacją, w której w dłuższym okresie kwestie składek zostałyby tak naprawdę uśrednione. Ponieważ rynek doskonale konkurencyjny nie jest, oczywiście może dojść do sytuacji, w których relatywne uzyski jednych osób będą mniejsze albo większe niż relatywne straty innych osób. Jednak mamy tutaj do czynienia z rynkiem, który jest rynkiem konkurencyjnym, w związku z czym należy oczekiwać, że te potencjalne krótkookresowe zaburzenia zostaną dość szybko z tegoż rynku wyrugowane. Natomiast pytając o samą ocenę tego wyroku, pan poseł Saługa mówił w swoim wystąpieniu klubowym, że wyrok ten budził kontrowersje. I nic dziwnego, że budził kontrowersje, dlatego że w moim przekonaniu... Pan poseł Zbrzyzny mówił tutaj o tym, że dojdzie do większego zindywidualizowania składek. W moim przekonaniu będziemy mieli do czynienia z procesem dokładnie odwrotnym, to znaczy dojdzie do mniejszego zindywidualizowania składek. Z jednego prostego względu: kryterium płci, które dzisiaj było uwzględniane, nie będzie mogło być uwzględniane czy też nie będzie mogło wpływać na wysokość składki czy na wysokość uzyskiwanych świadczeń. Co oznacza, że w przypadku takich ubezpieczeń, w których płeć, przynależność do danej płci jest istotnym czynnikiem ryzyka, będziemy mieli do czynienia z sytuacją, w której tegoż ryzyka nie będzie można brać pod uwagę, a więc będziemy mogli rozpatrywać sprawę tylko i wyłącznie pod kątem ryzyka całej populacji, ryzyka populacyjnego, a nie dostosowywać to ryzyko do takich czynników jak płeć, która, tak jak mówię, w niektórych przypadkach wielkiego znaczenia nie ma, ale jeżeli weźmiemy ubezpieczenia na życie czy ubezpieczenia zdrowotne, to jest ona istotnym czynnikiem i trudno to negować. Proszę zwrócić uwagę - mówię, wykorzystując moje dotychczasowe doświadczenie w administracji - ryzyko, że mężczyzna zapadnie na chorobę związaną z układem krążenia, czyli, popularnie mówiąc, będzie miał zawał serca, jest zdecydowanie większe, niż że taki zawał będzie miała kobieta. Z drugiej strony ryzyko udaru, czyli wylewu krwi do mózgu, jest zdecydowanie większe w przypadku kobiety niż w przypadku mężczyzny itd., itd. Więc indywidualizacja będzie w moim przekonaniu na pewno mniejsza, natomiast oczywiście w perspektywie stosunkowo krótkiej, wydaje mi się, z punktu widzenia aktuarialnego podejścia do zagadnienia to nie jest jakiś specjalny problem. Dziękuję bardzo.