PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Michał Dworczyk
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panowie Ministrowie! Szanowni Państwo! Muszę odnieść się do kilku faktów, które pan poseł Bakun podał, a które są, w moim przekonaniu, nieprawdziwe. Po pierwsze, przypomnijmy sobie historię upamiętnienia ludobójstwa dokonanego na obywatelach II Rzeczypospolitej przez nacjonalistów ukraińskich. Tak jak pan minister powiedział, pierwsza inicjatywa w tej sprawie była wynikiem współdziałania Prawa i Sprawiedliwości i PSL w 2013 r., odrzucona głosami Platformy Obywatelskiej i Ruchu Palikota. I my konsekwentnie od tamtego czasu zabiegaliśmy o to, żeby z tej sprawy się wywiązać. Dlatego 10 lutego, panie pośle, złożyliśmy projekt ustawy, która miała z jednej strony za zadanie oddanie hołdu ofiarom, nazwanie rzeczy po imieniu, a z drugiej strony miała za cel upamiętnienie całej spuścizny Kresów, całego dziedzictwa kresowego, które jest olbrzymie i można nazwać je fundamentem naszej polskiej tożsamości narodowej. Po 2,5 miesiąca bez żadnej dyskusji, bez rozmowy o tym, że powinniśmy coś zmienić, złożyliście swój projekt ustawy, bo byliście zainteresowani tym, żeby... (Poseł Wojciech Bakun: Po 2 tygodniach.) ...byliście zainteresowani tym, panie pośle, żeby zrobić z tego show, a nie żeby załatwić sprawę, tak jak próbował pan to powiedzieć. My czekaliśmy i staraliśmy się rozwiązać ten problem. Okazało się na końcu, Biuro Legislacyjne tak powiedziało, że te projekty trzeba połączyć. Czas uciekał i nastąpił wysyp projektów uchwał. W związku z tym, chcąc w tym roku oddać hołd ofiarom, postanowiliśmy przyjąć uchwałę. Uchwała jest po pierwszym czytaniu i pan doskonale wie (Dzwonek), że...
Mówca: Marcin Święcicki
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W sprawie rzezi wołyńskiej konieczne jest przede wszystkim upamiętnienie ofiar tej rzezi, sporządzenie listy ofiar, której do tej pory nie mamy, znalezienie tych wszystkich grobów, o których nie wiemy, gdzie są, gdzie ci ludzie są pochowani, urządzenie zmarłym właściwego pochówku, upamiętnienie tego w tych miejscowościach, gdzie niewinna ludność została zamordowana, zrobienie tam odpowiednich tablic. Konieczny jest dostęp do archiwów ukraińskich, który nie jest pełny w tej chwili, żeby wyjaśnić wszystkie okoliczności tych zbrodni. I to jest najważniejsze dla pamięci tych ofiar. Również chciałem powiedzieć, że IPN prowadzi wiele śledztw, w których stosuje kwalifikację prawną Kodeksu karnego: ludobójstwo. Do tego wszystkiego, żeby upamiętnić ofiary, żeby prowadzić dalej te śledztwa nie jest potrzebna uchwała sejmowa, która będzie eskalować napięcie. Nam potrzebna jest droga wspólnych oświadczeń w tej sprawie. Już wiele oświadczeń wspólnych w tej sprawie było, jest projekt oświadczenia przygotowany przez parlament ukraiński, w którym mówi się o niewinnych ofiarach nietolerancji etnicznej, ludziach, którzy zginęli z rąk formacji zbrojnych podziemia ukraińskiego. Uważam, że powinniśmy iść w kierunku wspólnego upamiętniania tych ofiar, wspólnych oświadczeń, iść drogą Jana Pawła II, który apelował o przebaczenie i wybaczenie, apelował o pojednanie. Iść zgodnie z linią oświadczeń duchownych polskich i ukraińskich, ostatniego apelu biskupów. Mianowicie lepiej wspólnie te ofiary upamiętniać i zachować ze strony polskiej pewną powściągliwość i cierpliwość, bo też i sytuacja polityczna, jak słusznie pan minister zauważył, jest zupełnie inna niż była 3 lata temu, sytuacja Ukrainy, sytuacja Europy Wschodniej, to, co się tutaj dzieje. (Poseł Marek Jakubiak: To dlaczego nie wyjaśniliście sprawy?) Dlatego, proszę państwa, apeluję o to, żebyśmy szli drogą Jana Pawła II w sprawie upamiętnienia tych ofiar, pojednania (Dzwonek) i przebaczenia, a nie drogą eskalacji...
Mówca: Elżbieta Borowska
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam pytanie do strony rządzącej. Wiemy, że doszło do straszliwej zbrodni na Wołyniu. Przypomnę może kilka sposobów mordowania Polaków, bo to jest naprawdę przerażające: wbijanie długiego, grubego gwoździa do czaszki, przecinanie tułowia na pół, rozpruwanie brzuchów ciężarnych kobiet, wkładanie tam żywych zwierząt, zaszywanie tego, wyrywanie żył od pachwin do stóp, roztrzaskiwanie główek małych dzieci. Natomiast w tym momencie marszałek Kuchciński w Truskawcu dochodzi do porozumienia, że przed szczytem NATO oczywiście nie poruszymy tych drażliwych kwestii. Mam pytanie do strony rządzącej dotyczące opinii ministra Waszczykowskiego, który w wywiadzie dla Kresów.pl powiedział: ja aż tak bardzo nie dostrzegam gloryfikowania banderyzmu na dzisiejszej Ukrainie. Raptem kilka procent osób w ogóle wie, co to był banderyzm. Nie wiem, czy pan minister wie, że na Ukrainie są specjalne wytyczne w tym momencie, żeby uczyć dzieci kultu Bandery. I tego się uczy w szkołach, są uroczystości, dzieci są ubrane w czerwono-czarne stroje. Czy pan minister nie widzi w ogóle tych nowych pomników, które powstają, właśnie tej czerwono-czarnej flagi? A nawet ostatnio na polsko-ukraińskim meczu mieliśmy portret Bandery i rozciągniętą flagę. Więc pytanie: Czy to jest oficjalne stanowisko rządu? Dziękuję.
Mówca: Grzegorz Furgo
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Proszę Państwa! Ile możemy czekać na ustanowienie 11 lipca świętem narodowym związanym z tak potworną zbrodnią? Przeraża mnie po prostu nieprawdopodobnie... Szkoda, że nie ma chyba pana ministra Sellina. Jest pan minister Sellin? (Głos z sali: Jest.) A, jest. Dzień dobry. ...ta poprawność polityczna. Panie ministrze, państwo ukraińskie przetrwa. To nie od nas zależy, ale ono przetrwa. I nie przeszkodzi temu... (Poseł Wojciech Szarama: A skąd pan to wie, panie pośle?) A mogę dokończyć? Mogę? Pan tu jest czy ja, panie pośle? Wasza poprawność polityczna jest niesamowita, dlatego że ustanowienie tego święta nie przeszkodzi państwu ukraińskiemu przetrwać. Skaczecie z datami: 11 sierpnia, 17 września, ale Wołyń to niedziela 11 lipca. Rzeź wołyńska wciąż nie doczekała się uznania jej za ludobójstwo. Wypierają ją państwo z historii Polski za wszelką cenę w imię poprawności dialogu politycznego, trudnego oczywiście, z Ukraińcami. A ta rzeź pochłonęła od kilkudziesięciu do kilkuset tysięcy ofiar. Narodowy dzień pamięci i męczeństwa to jest gest, ale i nasz obowiązek, proszę państwa, obowiązek Sejmu wobec tych wszystkich, którzy na to zasługują. Jeszcze żyją. Jeszcze żyją i nie rozumieją, dlaczego jesteśmy tacy poprawni. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Piotr Zgorzelski
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Naszych rodaków, a w sposób szczególny środowisko Kresowian, bulwersuje fakt, że polski parlament po raz kolejny nie był w stanie stanąć w prawdzie i ogłosić poprzez uchwałę czy też ustawę sejmową, że dzień 11 lipca jest dniem ludobójstwa, którego dokonano na naszych rodakach na Wschodzie. Wydawać by się mogło, że już na poprzednim posiedzeniu Sejmu byliśmy blisko, bowiem rozpoczęły się prace dwóch komisji. I w pewnym momencie zostały przerwane. A może zostały przerwane dlatego, że marszałek Sejmu pan Kuchciński spotkał się w Truskawcu, czyli poza granicami kraju, i uzgodnił z szefem parlamentu ukraińskiego oraz deputowanym Jurijem Szuchewyczem, synem tego właśnie Szuchewycza... (Oklaski) (Głos z sali: Wstyd i hańba!) ...że do 11 lipca nie będzie podjęta żadna uchwała. Wysoki Sejmie! Czy to jest możliwe, żeby o porządku obrad Sejmu i o suwerenności parlamentu decydowano na Ukrainie? Polskie Stronnictwo Ludowe bardzo się temu przeciwstawia i pyta, czy taki fakt miał w ogóle miejsce. Chcemy w imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego wszystkich obecnych, a także tych, do których dotrzemy poprzez ten przekaz, zaprosić 11 lipca na godz. 11 do sali kolumnowej Sejmu, gdzie godnie, wraz ze środowiskiem Kresowian, uczcimy pamięć poległych, zamordowanych podczas rzezi wołyńskiej naszych rodaków. (Oklaski)
Mówca: Robert Winnicki
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Zdrada. Tylko jedno słowo opisuje to, jak zachowuje się dzisiaj PiS w sprawie kresowej. Zdrada sprawy kresowej. I po ostatniej pielgrzymce, po niedzielnej pielgrzymce Kresowian na Jasną Górę, nie mamy żadnych wątpliwości, a mówię to nie tylko jako prezes Ruchu Narodowego, ale również jako Kresowianin, jako potomek tych, którzy ocaleli z tego ludobójstwa, że nie dostaniecie już poparcia, które było powszechne jeszcze w ubiegłym roku dla Prawa i Sprawiedliwości, od środowisk kresowych po tym, co wyrabiacie, po tej kolaboracji z ukraińskimi banderowcami, bo tak to trzeba dzisiaj nazwać. Szanowni Państwo! To jest nie tylko zdrada sprawy kresowej, to jest nie tylko zdrada pamięci historycznej, to jest również galopująca głupota. Od lat na Ukrainie trwa konstruowanie nowej tożsamości narodowej w oparciu o banderyzm właśnie. Do czego to doprowadzi? Doprowadzi to do takiej sytuacji, że w Polsce, w której przywracamy na szczęście pamięć historyczną, przywracamy pamięć o Kresach, przywracamy pamięć o ludobójstwie, i robimy to skutecznie, zwłaszcza w młodym pokoleniu będzie się rozwijała ta pamięć, a na Ukrainie budowana będzie tożsamość w oparciu o kult ludobójców. I państwo polskie, nie reagując na to od lat - i nie jest prawdą, że to jest szczególny moment, panie ministrze, że teraz nie reagujecie, dlatego że za poprzedniej kadencji, za rządów prezydenta Lecha Kaczyńskiego, również nie reagowaliście, taka jest wasza polityka pełnego przyzwolenia na banderyzm na Ukrainie, honorowania tego - gotujecie stosunkom polsko-ukraińskim na przyszłość trzęsienie ziemi. Po prostu trzęsienie ziemi. I za parę lat, kiedy polski rząd, jakikolwiek byłby, będzie musiał zareagować zdecydowanie i stanowczo na ten kult banderowski na Ukrainie, Ukraińcy powiedzą: co wy teraz robicie? I będą mieli rację. Dlaczego przez 10, 15, 20 lat nie upominaliście się o prawdę historyczną? Dlaczego tego nie negowaliście? I będą mieli rację niestety. Szykujecie katastrofę (Dzwonek) stosunkom polsko-ukraińskim. (Oklaski)
Mówca: Józefa Szczurek-Żelazko
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Rzeź wołyńska do niedawna była nieznaną kartą historii, mylona była też z innymi wydarzeniami II wojny światowej. Ustanowienie dnia pamięci ofiar ludobójstwa ma na celu przywrócenie zbiorowej pamięci o masowych ofiarach z Wołynia i wschodniej Małopolski. Ma ułatwić proces zrozumienia zbrodni i proces pojednania. Strona ukraińska określa mordy na Polakach mianem wydarzeń wołyńskich, a polska - zbrodni wołyńskiej. My mamy odcinać się od zła, a nie je nobilitować. Na Ukrainie są próby opowiadania o historii bez Wołynia. Jeśli wyrośnie pokolenie Ukraińców, którzy będą uważali za bohaterów osoby, które były zaangażowane w przeprowadzenie ludobójstwa na Polakach, to porozumienie między tymi pokoleniami będzie niemożliwe. Na gloryfikacji zła, na kłamstwie nie można zbudować niczego dobrego. Działania mające na celu godne upamiętnienie ofiar ludobójstwa na Wołyniu mają na celu oddanie hołdu ofiarom, aby każdy zamordowany był upamiętniony. Panie ministrze, jakie działania podejmował i podejmuje rząd Prawa i Sprawiedliwości w celu odkłamania historii oraz uczczenia ofiar ludobójstwa? Jakie działania podejmuje Ministerstwo Edukacji Narodowej w celu rzetelnego ukazania prawdy historycznej o tych wydarzeniach, tak aby te fakty znalazły się w podręcznikach historii? Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Tomasz Piotr Nowak
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Historia - tylko w prawdzie, ażeby dobrze ułożyć stosunki na przyszłość. Tylko prawda i tylko dobra polityka historyczna mogą przyczynić się do tego, że będziemy sąsiadami, którzy będą realizowali wspólną kartę przyszłościową w Unii Europejskiej. Ale to wymaga upamiętnień, oddania czci ofiarom zbrodni wołyńskiej. Na 1500 miejscowości, w których dokonały się akty męczeństwa i barbarzyństwa, w tylko ok. 10% z nich są jakiekolwiek tablice, krzyże czy pomniki. Pamięć bez tych materialnych dowodów i znaków, że dokonywała się tam zbrodnia, może się nie ostać. Oddawałem hołd w Hucie Pieniackiej - tam zginęło ok. 1200 osób. Powstał krzyż, obelisk zrobiony za sprawą Stowarzyszenia Huta Pieniacka i Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, ale już w pobliskim Podkamieniu, gdzie zginęło ok. 600 osób, nie ma żadnego śladu, materialnego dowodu tego faktu. Byłem świadkiem jak rodzina, wnuki indywidualnie zainstalowały na ścianie kościółka w Pieniakach tablicę upamiętniającą Michała Wolanina, jego żonę Wandę i 11-letnią Danutę. Nie ma grobów, ale jest pamięć wnuków. Nie we wszystkich jednak rodzinach są tacy wnukowie, którzy będą nieśli tę pamięć. Naród jednak musi pamiętać. W związku z tym apeluję do rządu polskiego o to, ażeby wspólnie z rządem ukraińskim opracował program upamiętnienia (Dzwonek), ażeby powstały pomniki, tablice i harmonogramy uroczystości. (Oklaski)
Mówca: Jarosław Porwich
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! 11 lipca 1943 r. Ukraińska Powstańcza Armia i okoliczni chłopi ukraińscy dokonali straszliwej zbrodni w miejscowości Sądowa w gminie Grzybowica w powiecie włodzimierskim na Wołyniu. Po południu zerwano most na Ługu, aby Polacy nie mogli uciec przed oprawcami do Włodzimierza Wołyńskiego. Zorganizowana 100-osobowa grupa otoczyła Sądową i rozpoczęła mordowanie miejscowych. Zamordowano kilkuset Polaków. Część jednak ukryła się, część zaś zdążyła dobiec do pociągu na trasie Włodzimierz Wołyński - Lwów. Na drugi dzień upowcy jednak wrócili, aby zabić tych, co wrócili do domów, po czym obrabowali i spalili wieś. Takich scenariuszy w różnych miejscach tego dnia było bardzo, bardzo wiele. Wiele razy na przestrzeni lat słyszeliśmy od polityków, publicystów, że to niewłaściwy czas, aby mówić o zbrodniach UON-UPA. Kiedy w takim razie nadejdzie odpowiednia chwila? Mamy coraz mniej bezpośrednich świadków tych zdarzeń. To właśnie ich bliskich i przyjaciół wymordowano. Są polskimi obywatelami i naszym obowiązkiem jest działać na ich rzecz, a nie na rzecz strony ukraińskiej. Dziś oni proszą nas, abyśmy stanęli w prawdzie, nazwali rzecz po imieniu. Pytanie: Czy zdołają to zrobić posłowie Prawa i Sprawiedliwości? Czy będą mieli na tyle odwagi, by nie ulec naciskom zewnętrznym? Dlaczego państwo tak się bronicie przed tym, żeby forma upamiętnienia tego dnia była ustawą, a nie uchwałą? (Dzwonek) Dlaczego bronicie się przed tym, ażeby tego dnia na polskich domach zawisły biało-czerwone flagi? Pani Marszałek! Wysoka Izbo!
Mówca: Adam Szłapka
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Nikt na tej sali nie ma wątpliwości, że ofiary zbrodni należy upamiętnić, bo ofiary wołają o pamięć, ale nigdy nie wołają o zemstę. Słuchając większości tych wystąpień, które były wygłoszone tutaj przede mną, miałem wrażenie, że nie chodzi wcale o upamiętnienie, tylko chodzi o zbicie kapitału politycznego w środowiskach kresowych, do czego otwarcie się przyznał poseł Winnicki, mówiąc o tym wprost, mówiąc posłom Prawa i Sprawiedliwości, że już więcej na nich nie zagłosują. To o co wam chodzi? O upamiętnienie czy o kapitał polityczny? Jeśli zależy nam na tym, żeby takie wydarzenia, takie zbrodnie nigdy więcej nie miały miejsca, to upamiętnijmy ofiary, ale starajmy się to jednak budować na pojednaniu. To, co mówił pan minister Sellin, jest być może krokiem w dobrym kierunku, rozmawiajmy o tym. Przecież wszystko rozpoczęło się od zbrodni sowieckich. Pan poseł Marcin Święcicki mówił tak: Starajmy się wspólnie zbudować porozumienie i przekonać do tego, że to była zbrodnia. (Głos z sali: Ludobójstwo.) Chodzi też o to, żeby i Ukraińcy się do tego przyznali. Tak że apeluję do wszystkich posłów, żeby nie wykorzystywali tej straszliwej zbrodni i tych strasznych wydarzeń politycznych... (Głos z sali: Ludobójstwa.) ...a raczej starali się upamiętnić ofiary i szukać rozwiązań w duchu pojednania, bo naszą racją stanu są też dobre relacje z Ukrainą, o czym bardzo często zapominacie i gracie dokładnie tak, jak wam zagra Władimir Putin. (Wesołość na sali, oklaski)
Mówca: Mieczysław Kasprzak
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję bardzo, pani marszałek. Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Polskie Stronnictwo Ludowe nigdy nie zmieniało stanowiska bez względu na to, czy było w koalicji rządzącej, czy w opozycji. Tutaj potrzebne jest zdecydowane działanie. Nie chodzi o jątrzenie, tylko proszę sobie wyobrazić, że jeżeli my tego nie nazwiemy po imieniu, nie damy odwagi nawet tym Ukraińcom, którzy to potępiają, to te ruchy nacjonalistyczne na Wschodzie będą się nasilać. (Oklaski) Podzielam ten pogląd, który był przedstawiony: z roku na rok jest coraz gorzej na terenach wschodnich. W tej chwili jest czas, aby to skończyć. To jest dla dobra i dla pojednania najbardziej wskazane w tej chwili. Jeżeli powiemy to jednoznacznie w tej chwili, być może wywoła to jakiś zgrzyt i przez jakiś czas będzie się o tym mówić, ale myślę, że zrozumieją to w jakimś zakresie ci, którzy podsycają w tej chwili te nastroje. Bo te nastroje ze strony nacjonalistów ukraińskich są podsycane. To również musi wywoływać agresję wśród Polaków... (Głos z sali: Tak jest.) ...a to jest nam niepotrzebne. Dlatego tutaj zdecydowane działanie... Nasi przedstawiciele, czy Jurek Stefaniuk, czy Jarosław Kalinowski, z tej trybuny mówili wyraźnie, że mogliśmy ten temat już dawno zakończyć, ale to w dalszym ciągu trwa. Jurek Stefaniuk zawsze tutaj odwoływał się do wieszcza, mówiąc: Jeżeli my zapomnimy o nich, Ty, Boże, zapomnij o nas. Dziękuję bardzo.
Mówca: Barbara Dziuk
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Obecnie oddajemy hołd ofiarom ludobójstwa dokonanego na Wołyniu przez ukraińskich nacjonalistów. Nie może zabraknąć mojego głosu w tej sprawie. Zostałam do tego upoważniona niejako z góry. Zabieram głos w imieniu zamordowanego ojca Ludwika Wrodarczyka, mojego bliskiego krewnego, wujka, ofiary tamtych wydarzeń. W tej chwili trwa jego proces beatyfikacyjny, o którego rozpoczęcie podjęli starania biskupi Ukrainy na 41. plenarnym posiedzeniu episkopatu w Berdyczowie. Podjęli je również polscy duchowni. To wspólne działanie duchowieństwa ukraińskiego i działania duchowieństwa polskiego podjęte w archidiecezji katowickiej są jakże wymownym dowodem na współdziałanie obu narodów. Jest to międzynarodowa współpraca przeciw nienawiści, co należy z wielką mocą podkreślić tu i teraz. Ojciec Ludwik Wrodarczyk to Polak, Ślązak, patriota oddany bezgranicznie Bogu i ludziom, za co poniósł śmierć męczeńską w nocy z 6 na 7 grudnia 1943 r. W czasie okupacji niemieckiej nie bał się również pomagać wielu Żydom, za co instytut Yad Vashem w Jerozolimie przyznał mu tytuł Sprawiedliwy wśród Narodów Świata. Dziś jego ofiara przynosi owoce: pojednanie dwóch narodów. Jak wspomniałam, na rzecz beatyfikacji ojca Ludwika współdziałają duchowni ukraińscy i polscy. Można powiedzieć, że jest to zalążek pojednania, którego obie strony, te światlejsze, bardzo sobie życzą. Na pewno warto wspomnieć o korzeniach rzezi. Była pokłosiem II wojny światowej, zasianej w narodach nienawiści i zapatrzenia się przywódców ukraińskich w działania niemieckie, o czym wszyscy wiemy. (Głos z sali: To są brednie.) To się wpisuje (Dzwonek) w politykę historyczną państwa polskiego, za co chciałam panu ministrowi podziękować. (Oklaski)
Mówca: Józef Lassota
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję. Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Rozmawiamy dzisiaj o bardzo trudnym temacie, bardzo poważnej sprawie, o ludobójstwie, trzeba to sobie jasno powiedzieć. Musimy też tak to określać, bo rzeź wołyńska była ludobójstwem. Natomiast nie tylko o takie hasła nam chodzi. Chodzi o to, żeby - tak jak tu wielu z przedmówców mówiło - nie tylko upamiętnić tych, których dotknęło to ludobójstwo, rodziny, ale również oddać im cześć, to jakaś drobna satysfakcja. Trzeba upamiętniać. Pytanie: Czy tego rodzaju, czasem wykrzykiwane, hasła są dobrą, odpowiednią formą upamiętniania? Lepszą formą niewątpliwie są trwałe znaki, trwała pamięć, lekcja historii przekazywana w szkołach. Ale w prawdzie, wszystko to musi odbywać się w prawdzie. Nas bardzo oburza, kiedy słyszymy, że na Ukrainie Bandera jest bohaterem Ukrainy, kiedy słyszymy słowo ˝banderowcy˝, bo kojarzymy to m.in. z rzezią wołyńską. Ale trzeba sobie również powiedzieć i uświadomić... Pozwólmy Ukraińcom czcić swojego bohatera, bo dla nich, dla odzyskania niepodległości Ukrainy on był bohaterem. W tym czasie, kiedy to się działo, Bandera siedział w więzieniu. Podobnie jak Stefan Rowecki. My nie czcimy naszego Piłsudskiego... (Głos z sali: Proszę nie porównywać.) ...za przewrót majowy czy proces brzeski, tylko za to, że uzyskaliśmy dzięki temu niepodległość. (Głos z sali: Panie pośle, to Niemcy mają czcić Hitlera?) Dlatego w prawdzie uświadommy sobie to... Ja nie chcę bronić tego (Dzwonek), co się wydarzyło, ale mówmy o prawdzie, o faktach. Dziękuję bardzo.
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Chciałbym powiedzieć, że nie możemy pozwalać na czczenie bandytów, którzy mordowali naród polski. Jest mi bardzo przykro przez to, co usłyszałem przed chwilą. Wracając do pytania. Czy wie pan minister, że w niedzielę 11 lipca 1943 r. oddział UPA dokonał zbrodni na mieszkańcach Chrynowa na Wołyniu? Wśród oprawców znajdowali się dezerterzy z ukraińskiej policji pomocniczej. Ofiarą padła grupa ok. 150 osób, w większości kobiet i dzieci, którzy zostali napadnięci po mszy świętej o godz. 11 i zawróceni do kościoła. Po rozpoczęciu kolejnej mszy przed głównym wejściem do kościoła postawiono karabiny maszynowe i rozpoczęto mord. Do kościoła wrzucono również granaty. Po chwilowym wycofaniu się oprawców części osób udało się uciec, dzięki czemu ostrzeżono Polaków mieszkających w pobliskiej wsi Oktawin. Po pewnym czasie oprawcy wrócili, żeby pozbierać ciała i pospiesznie wrzucić je do dwóch wykopanych dołów. Po tygodniu wieś wraz z kościołem została doszczętnie spalona, najprawdopodobniej przez te same osoby z UPA. Nigdy nie będzie prawdziwego pojednania polsko-ukraińskiego, jeżeli nie będziemy mówili prawdy o ludobójstwie dokonanym przez OUN-UPA na Polakach. Apeluję o uczczenie dnia 11 lipca aktem mającym moc prawną, czyli ustawą, a nie wyrażeniem woli - uchwałą. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Bernadeta Krynicka
Data: 2016-07-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Ukraińska Powstańcza Armia nie walczyła z niemieckim okupantem, ale mordowała polskich obywateli. Dokonała ludobójstwa na terenach II Rzeczypospolitej oraz na terenach obecnego Podkarpacia i Lubelszczyzny. W bestialski sposób wymordowano 150 tys. polskich obywateli, Polaków, Żydów, Ormian, Czechów i sprawiedliwych Ukraińców, którzy pomagali Polakom. Żołnierze UPA gloryfikowani są na terenie Ukrainy, prezydent Petro Poroszenko uznał ich za bohaterów, bojowników o niepodległość Ukrainy. Szanowni państwo, jest jednak mnóstwo przypadków gloryfikacji UPA na terenie Polski. To m.in. ok. 200 nielegalnych miejsc upamiętnień i pomników stawianych przez lokalnych przedstawicieli mniejszości ukraińskiej. Pojawiają się też liczne publikacje w języku polskim, w których gloryfikuje się UPA. Znane są też przypadki odznaczeń kombatantów UPA i wiele innych. Mam w związku z tym pytanie, panie ministrze. Czy Ministerstwo Spraw Zagranicznych zamierza podjąć lub już podjęło działania w sprawie skandalicznych przypadków gloryfikowania żołnierzy UPA na terenie Rzeczypospolitej Polskiej? Dziękuję bardzo. (Oklaski)