Mówca: Andrzej Matusiewicz
Data: 2018-07-18 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Przedstawiam stanowisko Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość wobec projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks wyborczy, druki sejmowe nr 2660 i 2732. Projekt ten przede wszystkim zmienia dotychczasowe zasady wyboru posłów do Parlamentu Europejskiego w okręgach wyborczych i wprowadza zasadę, że w każdym okręgu wybiera się co najmniej trzech posłów. Otóż jak ta sprawa jest uregulowana w innych krajach Unii Europejskiej? Bo są zarzuty ze strony opozycji odnośnie do tego, dlaczego właśnie takie uregulowania wprowadzamy. Wysoka Izbo, w 20 krajach Unii Europejskiej te okręgi wyborcze są pojedyncze, tzn. na każde państwo przypada jeden okręg wyborczy, i oczywiście obowiązuje zasada proporcjonalności, która jest wyznaczona dyrektywą unijną w zakresie wyborów do Parlamentu Europejskiego. Ale co ciekawe, w tych większych krajach, pozostałych siedmiu, bo już nie liczę Wielkiej Brytanii - chcę jednak podkreślić, że w Wielkiej Brytanii też te okręgi mandatowe były wielorakie, również zaczynały się od co najmniej trzech mandatów - w takich krajach jak Włochy, Hiszpania, Irlandia, Francja, również Holandia, są okręgi wielomandatowe, liczące co najmniej trzy mandaty, większe - nawet cztery. We Włoszech największy okręg wyborczy jest 17-mandatowy. A więc uważamy, że zarzuty co do tego, że stosujemy taką czy inną zmienną w tych wyborach, skoro to jest dopuszczalne i w wielu krajach tak się to odbywa, są bezprzedmiotowe. Jakoś w tych innych krajach również te najmniejsze ugrupowania zdobywają mandaty. Przykładem jest choćby Ruch Narodowy Le Pena we Francji czy partia Zieloni w Niemczech, które mają swoich przedstawicieli w Parlamencie Europejskim. (Poseł Waldy Dzikowski: Słaby przykład.) Konieczna jest zatem zmiana dotychczasowego stanu prawnego. Ten stan prawny uprzywilejowywał okręgi wyborcze o dużej liczbie osób uprawnionych do głosowania i o dużej frekwencji wyborczej, a zatem był tzw. głos wędrujący. Należy to zmienić, bo w tych mniejszych okręgach wyborczych, gdzie jedno województwo tworzy okręg wyborczy, często były zagrożone nawet te dwa mandaty. Bo np. w wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2019 r. ten drugi mandat w województwie podkarpackim mieliśmy przyznany jako ten mandat wędrujący. Pora to zmienić. Powinna być tutaj stabilizacja, co najmniej trzy mandaty, oczywiście może być więcej. Wiemy, że mamy 51 posłów, możemy mieć o jednego więcej. Najprawdopodobniej to już będzie przesądzone, że w wyborach w 2019 r. Polska będzie miała 52 posłów w europarlamencie. Te wszystkie zmiany są jak najbardziej pożądane, jak również to, co nastąpiło na ostatnim posiedzeniu Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w prawie wyborczym, mianowicie ustalenie limitu liczby mandatów związanego z listą kandydatów - liczba mandatów plus dwa. To jest rzeczywiście czytelne, a nie sztywna lista 10 kandydatów bez względu na liczbę mandatów w danym okręgu wyborczym. Na posiedzeniu Komisji Nadzwyczajnej w dniu 13 lipca wprowadzono, co już omówił sprawozdawca, szereg poprawek usprawniających procedurę wyborczą. To stało się z inspiracji Państwowej Komisji Wyborczej. Niemniej w imieniu klubu przedstawiam jeszcze trzy poprawki o charakterze naprawdę czysto legislacyjnym. Chodzi mianowicie o stosowne odesłania do ustaw, które już później miały swoje teksty jednolite, a więc są późniejsze numery promulgatorów, czyli dzienników ustaw, z roku już 2018, i o jeden przepis doprecyzowujący, żeby nie było wątpliwości, o jaką ustawę chodzi, że chodzi o ustawę zmienianą w art. 1, czyli o Kodeks wyborczy, i tutaj będą obowiązywać przepisy w brzmieniu dotychczasowym. Dziękuję bardzo i w imieniu klubu składam pani marszałek trzy poprawki do tego projektu ustawy. (Oklaski)