Mówca: Agnieszka Maria Kłopotek
Data: 2026-05-13 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe chciałabym przedstawić stanowisko wobec projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym. Projekt, nad którym dziś procedujemy, ma charakter przede wszystkim porządkujący i uszczelniający. Dotyczy bardzo konkretnego obszaru - rynku papierosów elektronicznych, zarówno jednorazowych, jak i wielorazowych. Rynek ten rozwija się niezwykle dynamicznie, a przepisy nie nadążają za zmianami technologicznymi i nowymi modelami sprzedaży. W efekcie powstają luki interpretacyjne, które utrudniają skuteczne egzekwowanie prawa oraz powodują nierówne warunki konkurencji. Projektowana ustawa doprecyzowuje definicję jednorazowych i wielorazowych papierosów elektronicznych, w tym także urządzeń działających w oparciu o indukcję elektromagnetyczną. To ważne, ponieważ praktyka rynkowa pokazuje, że producenci i importerzy coraz częściej wykorzystują niejednoznaczność przepisów do omijania obowiązków akcyzowych. Polskie Stronnictwo Ludowe stoi na stanowisku, że państwo powinno prowadzić racjonalną i odpowiedzialną politykę zdrowotną oraz podatkową. Nie może być tak, że jedne wyroby nikotynowe podlegają ścisłej kontroli i opodatkowaniu, a inne tylko dlatego, że pojawiły się później lub wykorzystują nowe rozwiązania technologiczne, funkcjonują poza realnym nadzorem fiskalnym. Ta ustawa odpowiada właśnie na ten problem. Wprowadza większą przejrzystość, porządkuje obowiązki rejestracyjne i doprecyzowuje kwestie znaków akcyzy. Z punktu widzenia państwa oznacza to skuteczniejsze uszczelnienie systemu podatkowego, a z punktu widzenia uczciwych przedsiębiorców - bardziej równe zasady funkcjonowania na rynku. Jednocześnie chcę podkreślić, że klub PSL zwraca uwagę na konieczność zachowania proporcji między potrzebą regulacji a nadmiernym obciążeniem legalnie działających firm dodatkowymi obowiązkami administracyjnymi. Szczególnie istotne jest to dla małych i średnich przedsiębiorców, którzy nie dysponują rozbudowanym zapleczem prawnym czy księgowym. Dlatego pozytywnie oceniamy przepisy przejściowe zawarte w projekcie. 2-miesięczny okres dostosowawczy, możliwość wcześniejszego uzyskania znaków akcyzy czy procedury aktualizacji wpisów w Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych są rozwiązaniami potrzebnymi i rozsądnymi. Pozwalają one ograniczyć chaos organizacyjny i dają przedsiębiorcom czas na dostosowanie się do nowych wymogów. Musimy jednakże pamiętać o aspekcie społecznym i zdrowotnym. Coraz częściej z papierosów elektronicznych korzystają ludzie bardzo młodzi, w tym osoby niepełnoletnie. Jednorazowe e-papierosy stały się łatwo dostępnym produktem konsumpcyjnym, często atrakcyjnym wizualnie i smakowo. Państwo nie może pozostawać wobec tego bierne. Oczywiście sama ustawa akcyzowa nie rozwiąże problemu uzależnień czy dostępności tych produktów dla młodzieży. Potrzebne są działania edukacyjne, skuteczna kontrola sprzedaży oraz odpowiedzialna polityka zdrowotna. Ale uporządkowanie rynku i ograniczenie szarej strefy jest jednym z elementów tej szerszej polityki. Szanowni Państwo! Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego co do zasady pozytywnie ocenia kierunek proponowanych zmian. Uważamy, że uporządkowanie definicji i objęcie nowych kategorii urządzeń jasnymi zasadami akcyzowymi jest działaniem potrzebnym i uzasadnionym. Jednocześnie deklarujemy gotowość do dalszej pracy nad projektem, tak aby wyeliminować ewentualne wątpliwości interpretacyjne i zadbać o to, aby nowe przepisy były skuteczne, ale jednocześnie racjonalne dla legalnie działających przedsiębiorców. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Dorota Niedziela)