Mówca: Bolesław Grzegorz Piecha
Data: 2012-01-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Panie Premierze! Wysoka Izbo! Zgodnie z art. 159 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej grupa posłów, która powierzyła mi zaszczytną funkcję reprezentowania jej jako grupy wnioskodawców w pracach nad wnioskiem, zgłosiła się do pani marszałek z wnioskiem o wyrażenie wotum nieufności wobec ministra zdrowia Bartosza Arłukowicza. Wniosek brzmi lakonicznie, jego waga jest duża. Chciałbym powiedzieć kilka słów tytułem uzasadnienia. Dlaczego kilka słów? Bo polityczny życiorys pana ministra Bartosza Arłukowicza jako organu państwa jest bardzo krótki. To zaledwie 9 tygodni, może 10. Niemniej grupa posłów uważa, że to, co w tym okresie się stało, czego jesteśmy niewątpliwie świadkami, zasługuje na poważne potraktowanie urzędu ministra obarczonego konstytucyjnie obowiązkiem zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego polskim pacjentom. Dlaczego ten wniosek? Panie ministrze, z całą sympatią, ale nie tak dawno byliśmy w opozycji, w związku z tym krytykowaliśmy rozwiązania, których dziś panu przyszło po słynnym transferze politycznym z lata ubiegłego roku bronić. To trudna rola. Ale skoro się pan jej podjął, to trzeba umiejętnie ponosić konsekwencje tej decyzji. Pamiętam pana liczne wypowiedzi w czasie prac komisji, później w Wysokiej Izbie. Nie można się zasłaniać takim oto stwierdzeniem: jestem tutaj nowy i nie wiedziałem. Otóż, panie ministrze, pan wiedział, dobrze pan wiedział, że przyjdzie się panu zmierzyć z ustawami, które zostały przygotowane przez pana poprzednika na tym urzędzie, przez panią minister, a dzisiaj marszałek Ewę Kopacz. Pan dokładnie wiedział, że te ustawy są trudne, niedopracowane i wtedy, cofnę się w historii o kilka miesięcy, w żaden sposób - jak pan mówił, rozważył je pan w sumieniu - sumienie to nie pozwoliło panu głosować za przyjęciem takich a nie innych rozwiązań. A więc sprawa tego, że pan nie wiedział, odpada. Skoro pan wiedział, skoro pan brał pod uwagę słabości tych rozwiązań, to powinien pan zaproponować inne rozwiązania. Już nie mówię o tym, żeby pan reprezentował szczątkowo choćby dzisiaj pana pierwszą partię polityczną (Wesołość na sali), ale pewnie coś z tej wrażliwości zostało. Pamiętam, że podczas prac komisji pan i pan minister Balicki, wtedy członkowie tego klubu, podkreślali coś, co obce było obozowi rządzącemu w postaci koalicji PSL-PO, czyli to, co się nazywa wrażliwością społeczną. Raczej wszystko w ich postulatach było nastawione na darwinizm gospodarczy i rozwiązania kreujące zysk, zysk, który miał być osiągany na człowieku chorym, czyli na pacjencie. Ten argument odpada, ale następny argument jest jeszcze ważniejszy. Panie ministrze, jaka jest w związku z tym pana wiarygodność, skoro było tak, a jest inaczej? Nie przez przypadek na jednym z pierwszych posiedzeń Komisji Zdrowia, a było to 14 grudnia ub.r., aż miesiąc temu, zadałem panu pytanie, czy polski pacjent w związku z wejściem w życie pakietu zdrowotnego ustaw, w tym, co podkreślam, ustawy refundacyjnej, nie odczuje na własnej skórze uroków niedogodności i nie będzie napięć. Otóż wtedy - oczywiście stenogramy, nagrania z komisji są do wglądu - odpowiedział pan: Tak, jestem pewny, że pacjent może być bezpieczny i nic w zderzeniu z nowymi regulacjami ustawy refundacyjnej mu nie zaszkodzi. Rozumiem, bo mieliśmy przed chwilą debatę dotyczącą informacji rządu o wdrożeniu ustawy refundacyjnej, że pańskie środowisko polityczne jest podobne do środowiska partii pana Palikota i ma założone maski, tyle tylko że te maski nie są całościowe, ale składają się z czarnej opaski na oczy, tak że nie widzą one, co się dzieje. Po prostu cały naród dostrzegał wszystkie możliwe kłopoty, które spotykają pacjentów w aptekach, a nie widzieli tego posłowie dzisiejszego pana zaplecza politycznego i z tej mównicy mówili, że nic się nie stało. Nic się nie stało. Polacy, nic się nie stało. A stało się, i byliśmy, i nadal jesteśmy świadkami turystyki refundacyjnej, której miał ten pakiet ustaw zdrowotnych m.in. przeciwdziałać, tyle tylko że już nie szuka się taniego leku, ale szuka się jakiejkolwiek apteki, która tańszy lek zgodnie z prawem panu, pana rodzinie, pana bliskim zrefunduje. W związku z tym gdzie ta wiarygodność? Powiedział pan również na tym posiedzeniu komisji, że wszystkie leki mają tańsze odpowiedniki. Otóż, panie ministrze, ja rozumiem, że materia jest trudna, bo jest 3800 pozycji na tej liście, ale jeżeli nie wiem, to nie odpowiadam, że wszystkie. Śmiem twierdzić, i jestem tego pewny, że nie wszystkie, że nie wszystkie leki zaproponowane na pana liście mają odpowiedniki terapeutyczne. Nie chciałbym tutaj rzucać przykładów, żeby nie ujawniać danych osobowych ani nie reklamować firm, ale jeden rzucę - to pewne zdarzenie zdrowotne, rzadkie, coś takiego jak moczówka prosta. Jest jeden lek, nie ma innego. Kuracja tym lekiem przez miesiąc kosztuje - zajrzę, bo pewnie będzie zaraz afera, że nie posługuję się szczegółowymi danymi - ni mniej, ni więcej, tylko 337 zł. W lekospisie i w ustawie, rozporządzeniu do ustawy refundacyjnej, która obowiązywała do sylwestra tamtego roku do godz. 24 podobny lek, który nie znalazł się na liście, kosztował 3,20 zł. A więc jaką ma alternatywę pacjent? Ja rozumiem, że mogą zdarzać się pomyłki, ale pan jako minister musi mówić prawdę, bo na tym polega pana wiarygodność. Jak w związku z tym będzie z tą wiarygodnością? Miało nie być problemów i podobno nie ma, a wszyscy widzieli, że są. Wszystkie leki miały mieć tańsze odpowiedniki, a nie mają. Mówiono, że ceny w aptekach nie wzrosną, a wszystkie agencje ratingowe, które się liczą i szacują od wielu lat rynki farmaceutyczne, wiedzą, że polski pacjent po prostu zapłaci więcej. Zaoszczędzi Narodowy Fundusz Zdrowia, chwała Bogu, będzie można za to realizować inne oferty terapeutyczne, bardzo dobrze, ale proszę mówić prawdę, pacjenci po prostu więcej dopłacą. Oczywiście, że taka firma, o której tutaj mówimy, może mieć granice błędu, ale gdyby tak było, to państwo nie musieliby wierzyć w sondaże. Sondaże nastrojów politycznych również mówią w granicach pewnego błędu. Jest pan minister Rostowski i on doskonale wie, że pewne szacunki finansowe są obarczone błędem, ale mają bardzo poważne podłoże algorytmów matematycznych i nie da się ich podważać mówieniem, że to nieprawda, że są one przez kogoś opłacane, za dużo by na tym straciły, czyli wiarygodność jest kiepska. Niestety, jest jeszcze inna ważna rzecz: pana słaba pozycja jako ministra w Radzie Ministrów, jako tego, który musi się zmierzyć z bardzo trudnym tematem, jakim jest ochrona zdrowia. Wszyscy, którzy są na tej sali, zdają sobie sprawę, że nie ma tutaj prostych rozwiązań. Wszyscy zdajemy sobie sprawę, że jest tutaj jedna wielka presja, z jednej strony pacjentów, a z drugiej strony reszty rządu. Gdybyśmy zapytali ministrów zdrowia Unii Europejskiej, to w każdym rządzie wskażą jedną osobę, która zawsze będzie w kontrze do ministra zdrowia. Tak się jakoś dziwnie składa, że zawsze ci ministrowie innych państw mówią, że jest to minister finansów, który zawsze jest w kontrze do rozwiązań prozdrowotnych, i to z prostego powodu. Na zdrowie można wydać każde pieniądze i ktoś musi tego pilnować, ale musi też umieć racjonalnie wytargować pewne beneficjencje po to, żeby zabezpieczyć zdrowie pacjenta. Wiele krytycznych słów kierowałem na ręce pani marszałek, ale muszę powiedzieć, że miała silną pozycję i wyrwała z tego budżetu, nawet od takiego ministra, jakim jest minister Rostowski, ładnych paręset milionów złotych na ratownictwo medyczne. Chwała za to. (Poseł Janusz Palikot: Brawo, pani marszałek.) Wyrwała pieniądze od takiego ministra, też twardziela, co też było ciężkie, w wysokości kilku miliardów złotych na rezydentury lekarskie. Chwała pani za to, co nie usprawiedliwia tego, że resztę sknociła, niestety, ale to już inna sprawa. (Wesołość na sali, oklaski) Pan, panie ministrze, nie popisał się na ostatnim posiedzeniu rządu. Przyniósł pan dokument, który miał uspokoić atmosferę w szeregach lekarzy i aptekarzy w zderzeniu z pacjentem. Był to dokument, w którym, jak dobrze czytałem, zawsze jest ta część, która mówi o ocenach skutków regulacji. Oceny skutków regulacji były jednoznaczne: społecznie ważne, dogodne dla pacjenta, niezłe dla lekarzy i aptekarzy oraz neutralne, podkreślam, dla finansów publicznych. Pan minister Rostowski nie musi pilnować budżetu Narodowego Funduszu Zdrowia, ponieważ nikt do tego nie dołoży, czyli projekt był neutralny finansowo. Z niezrozumiałych względów doszło do amputacji tego dokumentu popołam, połowa tak, połowa nie. Nie wiem, jaki był plan gry, że aptekarze są gorsi od lekarzy, mimo iż, przypomnę, chodziło o stosowanie sankcji za niezawinione uchybienia. Nikt nie nalegał ani nie naciskał na pana ministra, żeby pan nie stał na straży budżetu Narodowego Funduszu Zdrowia czy swojego własnego budżetu, jeżeli mamy tam do czynienia z jakimikolwiek sprawami związanymi z nieprawidłowościami, i to zawinionymi. Ten dokument zniknął. Pan minister Pawlak podczas ostatniego posiedzenia Sejmu mętnie tłumaczył, że jakoś tak się stało. Nie usłyszałem, dlaczego. Panie ministrze, pan będzie się musiał zmierzyć nie tylko z taką drobnostką, jak aptekarze i lekarze. Pan się będzie musiał zmierzyć z taką osobą, jaką jest prezes Narodowego Funduszu Zdrowia. Przecież to on w listopadzie powiedział publicznie, że nie będzie realizował ustawy refundacyjnej, bo to jest niemożliwe. To są jego słowa. Za takie słowa pan prokurator Parulski wyleci, a pan prezes ma się dobrze. To on kwestionuje ustawowy dorobek tej Izby, tej większości parlamentarnej i pańskiego rządu. To są jego słowa i ma rację. Nie realizuje w żadnym wypadku tej ustawy, bo dalej nie ma programów terapeutycznych dotyczących pewnych rzadkich schorzeń i ciężkich chorób. (Oklaski) Dzisiaj chory z rakiem płuca odpowiednio rozpoznanym histopatologicznie nie ma dostępu do żadnego leczenia, bo program się ślimaczy. Pan zdążył, panie ministrze, wydać, tylko że na kolanie, rozporządzenie z 15 grudnia, a pan prezes do dzisiaj nie zrobił nic. Może dla mnie, zdrowego człowieka, jest to bez znaczenia, ale dla tych wyborców, którzy piszą listy, jest to tragedia. Odebrał im pan nadzieję, pan prezes również. Trzeba się będzie z panem prezesem spróbować rozmówić. Poddał pan, niestety, tak łatwą sprawę, a ma pan przed sobą inne sprawy, z którymi będzie pan się musiał mierzyć. Niech pan nie myśli, że wszystko pójdzie jak z płatka. Może pan tego czarnego luda, który nazywa się koncern farmaceutyczny, łącznie z panem premierem przywoływać i epatować każdego, ale pan będzie musiał z nimi rozmawiać. Jak oni zobaczą ministra, który nie wiadomo dlaczego wycina pół ceny, bo mu tak pasuje, bo ktoś inny na niego skoczył, to przecież tylko im w to graj. Tam trzeba twardych decyzji, tam trzeba się nie poddawać. Niestety, to nie rokuje najlepiej. Myślę, że ma pan przed sobą wdrożenie innych ustaw, które dopiero co raczkują. Niech się pan nie łudzi, panie ministrze, że będzie szło jak po maśle. Nieprawda, będzie szło jak po grudzie. Te ustawy nie są dobre, wymagać będą nowelizacji. Zetrze się pan z opinią publiczną, z ludzkimi tragediami. Będzie pan miał nie tylko spotkanie w Częstochowie w jakimś zakładzie opiekuńczym z dziećmi, którym nie zakontraktowano świadczeń zdrowotnych, a są bardzo ciężko chore. Będzie pan miał nie tylko zderzenie z ludźmi ciężko chorymi na choroby sieroce. Pani marszałek wie, jak to jest i jak trudno wtedy zdecydować się na wydanie milionów złotych w jednym, a nie w drugim celu. Pan tak łatwo daje sobie odcinać sprawy, które są neutralne dla finansów, uspokaja opinię publiczną i jednocześnie rynek. Tego robić nie wolno. W związku z tym - już kończę - niestety pan nie rokuje. Już powiedziałem, że mentalnie, panie ministrze, dalej siedzi pan po tej stronie sali. Pan mentalnie, panie ministrze, dalej jest w opozycji. To dobrze, bo miejsce w tym rządzie nie wróży panu najlepiej. Dziękuję bardzo. (Oklaski)