Mówca: Krzysztof Paszyk
Data: 2017-02-08 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Chciałbym w imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego przedstawić nasze stanowisko w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, zawartego w druku nr 1231. Niewątpliwie potrzeba zmian, jeśli chodzi o kwestię poprawy bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Dotąd pijany lub odurzony kierowca faktycznie mógł uniknąć kary, nawet gdy kogoś ciężko ranił czy zabił. W 2015 r. na 112 skazujących za to wyroków aż 26 wymierzono w zawieszeniu. Omawiany projekt zakłada, że sprawca takiego wypadku trafi za kratki na minimum 2 lata. Jak dotąd było to co najmniej 9 miesięcy pozbawienia wolności. Znacznie surowiej ma być też traktowana ucieczka przed policją. Dotąd było to wykroczenie, za które groziła grzywna i do 30 dni aresztu. Teraz ma być to przestępstwo zagrożone karą od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. W dodatku sąd będzie musiał orzec zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych. Z danych Policji wynika, że w 2015 r. kierowcy uciekali przed policją ponad 2,5 tys. razy. Kierowca zatrzymany w przypadku kierowania mimo odebrania prawa jazdy, np. za przekroczenie limitu 24 punktów karnych, otrzyma sądowy zakaz prowadzenia pojazdów. To sankcja stosowana dziś, niestety, bardzo rzadko. W 2015 r. na niemal 1,4 tys. osób skazanych za jazdę po odebraniu uprawnień orzeczono ją w zaledwie czterech przypadkach. Jeśli kierowca będzie prowadził pojazd pomimo sądowego zakazu, spędzi w więzieniu maksymalnie nie 3 lata, lecz 5 lat. Trudniej też będzie liczyć na przedawnienie wykroczenia, bo nastąpi to nie po 2, lecz po 3 latach od chwili popełnienia czynu. A w 2015 r. ponad 1 tys. sprawców groźnych wykroczeń uniknęło kary, bo ich sprawy się przedawniły. Sądy będą też powiadamiane o wcześniejszych karach oskarżonych. Obecnie nie ma takiego obowiązku. Źródłem takich danych będą centralna oraz policyjna ewidencja kierowców naruszających przepisy drogowe. Wysoka Izbo, liczba ofiar wypadków drogowych w Polsce jest ciągle jedną z największych w Unii Europejskiej. W przeliczeniu na 1 mln mieszkańców odnotowaliśmy w 2015 r. 77 ofiar, podczas gdy w Niemczech były to tylko 43 ofiary, w Hiszpanii - 36, a w Wielkiej Brytanii - jedynie 29 ofiar. Trzeba przy tym zaznaczyć, że w latach 2007-2015 liczba ofiar wypadków drogowych w Polsce spadła z ponad 5 tys. rocznie do poziomu poniżej 3 tys. Wiele dobrego udało się w tym czasie zrobić dla poprawy bezpieczeństwa. Niestety rok 2016, tak jak już jeden z moich przedmówców wspomniał, był pierwszym od wielu lat, kiedy śmiertelność nie spadła, a wręcz przeciwnie, wzrosła. Z danych Komendy Głównej Policji wynika, że w ubiegłym roku w wypadkach zginęło blisko 3 tys. osób. Dla porównania, statystyki z 2015 r. mówiły o nieco ponad 2900 zabitych. Potrzeba dziś zdecydowanych działań na rzecz poprawy bezpieczeństwa w ruchu drogowym w Polsce. Przede wszystkim należy zapytać, czy usunięcie części fotoradarów nie wpłynęło negatywnie na stan bezpieczeństwa na drogach. Nie od dziś wiadomo, że obecność fotoradarów pozwoliła wydatnie zmniejszyć liczbę wypadków w minionych latach. Kolejnym istotnym czynnikiem obniżającym śmiertelność na drogach są inwestycje w infrastrukturę. Bez wątpienia spadek liczby ofiar wypadków w latach 2007-2015 brał się w dużej części z faktu, że oddaliśmy w tym czasie wiele kilometrów nowych i zmodernizowanych, ale także, co warto podkreślić, bezpiecznych dróg. Nie może w tym miejscu nie niepokoić obecny zastój, jeśli chodzi o inwestycje drogowe w Polsce, i wyraźny spadek nakładów na inwestycje drogowe. Wysoka Izbo, to główne i najważniejsze metody ograniczania liczby ofiar wypadków - kontrola prędkości oraz budowa bezpiecznych dróg. Myślę, że jest dziś społeczne oczekiwanie, by zaostrzyć kary wobec piratów drogowych. Sam uważam, że wyrok w zawieszeniu dla drogowego zabójcy urąga poczuciu sprawiedliwości. Ale pamiętajmy, że bez tych dwóch filarów, jakimi są kontrola prędkości i inwestycje (Dzwonek) w infrastrukturę, nie poprawimy bezpieczeństwa na polskich drogach, choćbyśmy nawet skazywali piratów drogowych na dożywocie. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego jest za skierowaniem projektu do komisji, ale też ma wiele sceptycznych sugestii co do tych zapisów, niemniej jednak wyrażę wzorem moich poprzedników również nadzieję, że w toku prac uda się wątpliwości wyeliminować. Dziękuję bardzo.