Mówca: Ewa Lieder
Data: 2018-07-19 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Premierze! Jest pan dla rolników tak wiarygodny, jak dla osób niepełnosprawnych (Oklaski) w czasie ostatniego protestu - 40-dniowego. Pan z płodami rolnymi ma tyle wspólnego, że zjadał pan obiadki za setki euro w eleganckich restauracjach warszawskich i zachodnich... (Głos z sali: Ale bezczelne.) ...kiedy był pan prezesem zachodniego banku (Oklaski), a pana wystąpienie wyglądało jak odprawa sprzedażowa w banku. (Oklaski) A teraz do rzeczy, proszę państwa. Pozwolę sobie nie zgodzić się z panem premierem, że tak szybko działaliście, i oczywiście z panem posłem Telusem, który to bardzo potwierdzał, tak jak i państwo, oklaskami, bo dokładnie tak samo szybko i błyskawicznie zareagowaliście jak w trakcie ubiegłorocznej wichury niszczącej gospodarstwa rolne i lasy, przy okazji nie brudząc sobie oczywiście lakierków... (Poseł Marek Jakubiak: Nie lakierków, tylko lakierek.) ...i mówiąc, że wojska nie można zatrudniać do zamiatania liści, kiedy zawaliły się domy, kiedy leżały połacie lasu. Na tę suszę zareagowaliście, proszę państwa, bardzo, bardzo późno. (Poseł Marek Jakubiak: No i co jeszcze?) Komisje do spraw szacowania strat pojawiły się jeszcze później i aktualnie rolnicy nadal czekają na zakończenie tego szacowania, po czym mają w końcu uzyskać pomoc od rządu. Susza najbardziej zaszkodziła uprawom zbóż, w niektórych województwach zniszczyła 90% zbóż jarych, niewiele mniej ozimych, podobna sytuacja obejmuje rośliny bobowate. Ale susza oczywiście nie dotyczy tylko produkcji roślinnej, dotyczy także zwierzęcej. Wyzwaniem będzie zabezpieczenie pasz objętościowych, głównie dla bydła. Gospodarstwa prowadzące produkcję mleka na terenach, na których susza pojawiła się kolejny rok z rzędu, nie posiadają 25% zapasów pasz objętościowych. Tymczasem problemy na rynku owoców miękkich narastają od dłuższego czasu, nie od bieżącego roku, i właśnie teraz osiągają swoje apogeum, więc nie wiem, z czego państwo się tak cieszycie. (Głos z sali: O tym premier mówił, trzeba było słuchać.) Ceny skupu polskich owoców są trzy albo cztery razy niższe niż w zeszłym roku i wynoszą około połowy poniesionych kosztów. Rolnicy strajkujący niedawno w Warszawie demonstrowali z powodu braku ochrony krajowego rynku owoców i warzyw, strat, jakie ponoszą w związku z suszą, problemu afrykańskiego pomoru świń i likwidacji rodzinnych gospodarstw trzody chlewnej. Trudno im nie przyznać racji. Tak brzmiały napisy na transparentach strajkujących rolników: ˝Żądamy ograniczenia importu owoców z zagranicy˝, ˝Za naszą pracę chcemy godnej zapłaty˝, ˝Niszczycie polskie rolnictwo˝, panie premierze. (Oklaski) Konieczny jest system radzenia sobie z klęskami żywiołowymi, który pomoże lepiej gospodarować wodą, przez co zabezpieczać się przed suszą i powodziami. Zdaniem klimatologów będzie ich coraz więcej i będą coraz bardziej dotkliwe. Przy okazji dodam, że zabieracie z funduszu ochrony środowiska pieniądze, które były przeznaczone na te badania, a które regularnie wypływają na zupełnie niepotrzebne rzeczy. (Głos z sali: Na jakie?) Nie może być tak, że komisje będą za każdym razem powoływane w ostatniej chwili. Potrzebny jest też znowelizowany system ubezpieczeń upraw. Aktualnie kredyt klęskowy jest uzależniony procentowo od ubezpieczenia. Rolnicy postulują również, by opracować nową metodykę szacowania strat oddzielnie z powodu suszy i powodzi oraz inną dla produkcji roślinnej i dla produkcji zwierzęcej. (Głos z sali: Przecież pan minister mówił, że to robimy.) Częściowo tak. (Głos z sali: To dziękuję.) (Głos z sali: Ale nie do końca.) (Głos z sali: Nie słuchacie.) Niezbędne są natychmiastowe zmiany w KOWR. Regionalne zróżnicowanie polskiego rolnictwa powinno wpływać na kierunki transferu wiedzy i innowacji.