Mówca: Krzysztof Szczerski
Data: 2012-05-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Nie ukrywam, że jestem nieco zażenowany, zabierając dzisiaj głos w tej debacie. Jestem zażenowany, dlatego że w moim przekonaniu to, co się dzieje, i decyzje, jakie podejmuje większość parlamentarna w sprawie ratyfikacji zmiany w traktacie z Lizbony, w art. 136, niestety, i mówię to z przykrością, przejdą do historii politycznej bezmyślności parlamentarnej. A bezmyślność w moim przekonaniu - tego też uczył mnie mój tata - jest gorsza od głupoty, dlatego że człowiek, który jest głupi, po prostu nie potrafi rozumować, człowiek bezmyślny potrafi, ale nie chce z tej umiejętności skorzystać. I to jest ten przypadek. Przypomnę, jaka jest geneza uchwały, nad którą dziś dyskutujemy, a którą większość w komisji rekomenduje Wysokiej Izbie odrzucić. Otóż wobec pojawiających się prawnych wątpliwości co do zgodności z konstytucją trybu ratyfikacji zmian w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, który to tryb wybrał rząd i my nie możemy w ten tryb ingerować, Prawo i Sprawiedliwość zaproponowało, aby to Sejm własną decyzją poprzez uchwałę podjął się zmiany trybu ratyfikacji. Rząd proponuje zwykłą większość z art. 89 konstytucji, co podważają, jak panowie też powiedzieliście, w swych opiniach niektórzy znani eksperci prawa europejskiego. My proponujemy większość 2/3 przewidzianą w art. 90 - większość kwalifikowaną. Uznajemy bowiem, poza racjami merytorycznymi, o których będzie mowa jutro w czasie debaty o samej ratyfikacji, że skoro nie wszyscy zgadzają się, że wybór zwykłej większości jest zgodny z konstytucją, to żeby nie narazić się na zarzut niekonstytucyjności, należy podwyższyć próg. Wtedy i zwolennicy zwykłej większości, i ci, którzy wskazują na wymóg podwyższonego progu, będą usatysfakcjonowani. Inaczej mówiąc, zasada logiczna brzmi: jeśli są wątpliwości co do wyboru właściwej większości ratyfikacyjnej, zawsze należy decydować się na wariant bardziej wymagający, bo to jest konstytucyjnie bezpieczniejsze. I po to była ta uchwała - żeby naprawić błąd rządu i zabezpieczyć ustawę ratyfikacyjną przed zarzutem niekonstytucyjności. Wydawało mi się, naprawdę, że sprawa jest czysta i że nie tylko będzie to przyjęte, ale że jeszcze obóz rządzący podziękuje nam za tę inicjatywę. I co? I stało się całkiem inaczej. Większość parlamentarna chce odrzucenia tej inicjatywy. Dlaczego? Niestety to jest brutalna prawda o polityce w Polsce. Otóż dlatego, że wymóg większości 2/3 głosów w Sejmie oznaczałby konieczność dialogu rządu z opozycją z Prawa i Sprawiedliwości, wymagałby wzniesienia się obozu władzy ponad podziały polityczne, porzucenia strategii dzielenia Polaków, porzucenia zapalczywości i nienawiści politycznej na rzecz dialogu z opozycją. Tego niestety obóz władzy w Polsce nie chce, bo żywi się on właśnie ową niechęcią do Prawa i Sprawiedliwości. To państwa agresja wobec nas jest dla was jak tlen i woda. Po prostu nie możecie bez niej żyć. To jest jedyny powód wyboru trybu ratyfikacji zwykłą większością głosów, bo nawet pan minister Szpunar, który był na posiedzeniu komisji, mówił wówczas, że zdaje sobie sprawę z prawnej wątpliwości co do procedury i zdaje sobie sprawę z tego, że nie wszyscy eksperci się z tą procedurą zgadzają. Tak więc jedynym powodem jest wyłącznie niechęć do rozmowy z opozycją, której głosy byłyby wymagane, gdyby przyjąć art. 90 konstytucji jako tryb ratyfikacji. W ten oto sposób na ołtarzu politycznej niechęci do opozycji jesteście państwo w stanie złożyć szacunek dla prawa i dla naszych europejskich partnerów. Wszystko, byle tylko nie rozmawiać z PiS-em. To jest naprawdę bardzo przykre. Jaki bowiem będzie efekt tych niespotykanych, niezrozumiałych dla mnie działań ze strony obozu rządzącego w Polsce? Otóż zapewne Sejm w piątek, po jutrzejszej debacie, uchwali ustawę ratyfikacyjną zwykłą większością w myśl art. 89 konstytucji. Uchwali, ale wątpliwości pozostaną. I zostawicie państwo z tymi wątpliwościami prezydenta Rzeczypospolitej, podrzucając mu kukułcze jajo wynikłe z waszej nienawiści politycznej. Nie wiem, jak zachowa się prezydent, ale zapewne będziecie państwo wywierać na niego silny nacisk, by ustawę podpisał, mimo wątpliwości prawnych. Jeśli to zrobi, narazicie na szwank także autorytet głowy państwa. A wszystko z powodu politycznej zapalczywości, której nie rozumiem. Jeśli tak się stanie i prezydent ustawę podpisze, to już dzisiaj zapowiadam, a powtórzymy to także jutro w czasie debaty, że ustawa ratyfikacyjna trafi do Trybunału Konstytucyjnego, będzie zaskarżona. Będzie to trudna rozprawa przed trybunałem, bo rzecz ma charakter precedensowy i prawnie skomplikowany. O tym także będziemy mówić jutro, szczególnie na temat prawnych aspektów tej ratyfikacji. Naprawdę rzecz jest poważna, skomplikowana i bardzo trudna prawnie, więc rozprawa przed trybunałem będzie skomplikowana i będzie miała bardzo istotne znaczenie, także dla całego porządku prawnego, relacji między Polską a Unią Europejską, między prawem polskim i prawem europejskim. Tymczasem rządy państw członkowskich, w tym rząd premiera Tuska, podjęły polityczne zobowiązanie, że zmiana powinna wejść w życie przed 1 lipca tego roku. Co to oznacza? Oznacza to, że zapewne będziecie państwo próbowali wywrzeć polityczny nacisk na niezawisły trybunał, aby nasze zaskarżenie rozpatrzył w ekspresowym tempie, bez właściwego namysłu, w krótkim czasie. Mam nadzieję, że trybunał zachowa swoją godność, nie ulegnie tym naciskom i poświęci sprawie odpowiednio dużo czasu, na jej wnikliwe rozpatrzenie, a wówczas termin 1 lipca jest po prostu nierealny. Tak czy owak, Polsce grozi kompromitacja na skalę europejską, bo albo zawalimy termin ratyfikacji i wszystko przez nas się opóźni, bo będziemy czekać na wyrok trybunału, albo dotrzymamy terminu, ale za cenę pogwałcenia niezależności Trybunału Konstytucyjnego i obniżenia pozycji głowy państwa. Naprawdę zwracam się do państwa absolutnie poważnie, powiedzcie mi, proszę, państwo z obozu rządzącego, czy to wszystko warto robić tylko dlatego, że nie potraficie z nami porozmawiać. Czy warto to wszystko robić tylko dlatego, że państwo jesteście niezdolni do tego, żeby działać w imię dobra wspólnego i żeby wyzbyć się politycznej niechęci do Prawa i Sprawiedliwości, po prostu usiąść z nami i przeprowadzić ratyfikację w trybie art. 90, przynajmniej spróbować podjąć tego typu działania? Doprawdy, mówię to na poważnie i ze smutkiem, ja po prostu nie rozumiem tego, co się dzieje. Jestem w stanie to wytłumaczyć niestety tylko pewnym intelektualnym rozkładem obozu władzy, ale to jest marne pocieszenie. Dlatego w imię poszanowania konstytucji i troski o przyszłość Europy i pozycji Polski w Unii Europejskiej po raz ostatni proszę: poniechajcie tej błędnej polityki. Przestańcie niszczyć prawo i instytucje państwa w imię partyjnych działań. Naprawdę jest jeszcze czas, wycofajcie się z art. 89 w związku z ratyfikacją tej decyzji. Poprzyjcie projekt uchwały. Dziękuję bardzo. (Oklaski)