Mówca: Adam Szejnfeld
Data: 2012-11-08 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Gospodarka wolnorynkowa, gospodarka, która jest charakterystyczna dla państw demokratycznych, dobrze rozwiniętych, to jest gospodarka, w której przeżywamy koniunktury, dekoniunktury. To jest gospodarka, w której raz lepiej się ludziom wiedzie, raz gorzej. Nieważne jednak, czy żyjemy w czasie koniunktury, czy w czasie dekoniunktury, zawsze ludziom w ich aktywności - aktywności zawodowej, aktywności biznesowej, a także aktywności prywatnej - przeszkadzają regulacje prawne, które nie są przystosowane do potrzeb normalnie działającego, cywilizowanego, nowoczesnego społeczeństwa. Natomiast oczywiście im sytuacja w gospodarce jest gorsza, tym nadregulacje, prawo, które tworzy bariery rozwoju, bariery aktywności ludzi, i tej prywatnej, i tej zawodowej, są w swoich skutkach znacznie gorsze. Otoczenie bowiem prawne, w tym otoczenie gospodarcze, otoczenie biznesowe, łącznie z klimatem dla rozwoju, jaki w danym kraju panuje, ma kluczowe, fundamentalne znaczenie. Tak więc w gospodarkach, w których obserwuje się nadregulację, rozwój jest mniejszy i bardziej kosztowny niż w tych gospodarkach, w których wolność obywatelska, wolność gospodarcza, swobody gospodarcze są zdecydowanie szersze. To, co jest najgorsze dla zwykłego człowieka w negatywnych skutkach działania złego prawa, nadmiernych regulacji, to ograniczenie dostępu do pracy. To jest największy ból, jaki przeżywają ludzie żyjący w tych krajach, gdzie nadregulacje tworzą bariery dostępu do rynku pracy. Ale to bardziej jeszcze jest dokuczliwe i widoczne w sytuacji właśnie spowolnienia gospodarczego, nie mówiąc już o kryzysie gospodarczym. Obecnie w Europie żyjemy, niestety, w czasie kryzysu, wręcz w czasie recesji, jeśli chodzi o południe Europy. To skutkuje spowolnieniem gospodarczym, jakie dotyka Polskę i Polaków. Ten czas to jest też odbicie się tego spowolnienia gospodarczego i europejskiego kryzysu na rynku pracy. Dość przytoczyć dane wskazujące, iż stopa bezrobocia w 17 krajach strefy euro wzrosła w maju bieżącego roku do poziomu powyżej 11%. Jest to najwyższy poziom bezrobocia od 1995 r. W Polsce natomiast widzimy podobny, niestety, negatywny i trudny do zaakceptowania trend. Przytoczę chociażby informację o tym, że we wrześniu 2011 r. stopa bezrobocia w Polsce wynosiła 11,8%, a w sierpniu 2012 r. osiągnęła już poziom 12,4%. To, co jest najgorsze, to bezrobocie wśród młodych ludzi. W Unii Europejskiej w 2011 r. bezrobocie sięgnęło ponad 22%. Warto jednak przypomnieć, że w 2008 r. poziom ten wynosił zaledwie 14,5%. Widzimy, jak radykalnie ze względu na kryzys w Europie wzrasta bezrobocie wśród młodych ludzi. Najgorzej pod tym wzglądem wygląda południe Europy. Bez pracy pozostaje ponad połowa młodych Hiszpanów - 52,1%, Greków - 52,8%, niewiele lepiej jest na Słowacji - 38,8%, w Portugalii i we Włoszech - ponad 36%, w Bułgarii - 29,2%, w Irlandii - 28,5%, na Litwie - 27,7%, na Węgrzech - 26%. Polska plasuje się na poziomie takich krajów jak Szwecja czy Francja, osiągających niższy poziom niż ten, który obserwujemy w innych krajach, które wymieniłem, ale przecież radykalnie nieakceptowalny przez nas. Jednym z powodów - tak jak już powiedziałem - tej sytuacji, skutkiem kryzysu europejskiego, światowego jest także nadmiar regulacji w polskim prawie dotyczącym gospodarki, ale także wykonywania określonych zawodów regulowanych. Chciałbym więc przytoczyć katalog 10 grzechów polskiej regulacji, jakie wypisałem, przeregulowania, jeżeli chodzi o jego skutki dla nas. Po pierwsze, powoduje to niższy poziom zatrudnienia, po drugie, prowadzi do wyższego poziomu bezrobocia, po trzecie, doprowadza do powstawania nieuczciwej konkurencji na rynku, po czwarte, prowadzi do wzrostu szarej strefy, po piąte, powoduje niższą konkurencyjność całej gospodarki, po szóste, osłabia konkurencyjność w danych regulowanych branżach, po siódme, prowadzi do wzrostu cen usług, po ósme, powoduje wzrost kosztów dla konsumentów, po dziewiąte, także i państwo nie pozostaje bez negatywnych skutków, ponieważ ponosi koszty nadzorowania, kontrolowania całego systemu reglamentacyjnego, i po dziesiąte, co jest już w ogóle paradoksalne, często doprowadza to do dyskryminacji własnych obywateli wobec obywateli innych krajów, bowiem żyjemy na otwartym rynku w Unii Europejskiej i jeśli przedstawiciele innych krajów mają lżejsze, bardziej liberalne przepisy prawa w zakresie wykonywania swoich zawodów, to są oni bardziej konkurencyjni niż Polacy w ich krajach, niż Polacy we własnym kraju, i to już jest w ogóle paranoja. Dlatego też należy bardzo dobrze i bardzo pozytywnie, panie ministrze, ocenić projekt ustawy, który pan przygotował, ale przede wszystkim cały proces, który pan wszczął, i, jak rozumiem, który jest dzisiaj zapoczątkowany pierwszym czytaniem ustawy, która otwiera pierwszy etap tego procesu naprawiania prawa dotyczącego zawodów. Z niecierpliwością będziemy oczekiwać na następne ustawy, które będą deregulowały kolejne zawody regulowane w Polsce. Ustawa, o której dzisiaj mówimy, jest bardzo obszerna. Dokumenty z nią związane łącznie z ustawą zawierają, dokładnie nie liczyłem, ponad 1000 stron. To pokazuje, jak gigantyczna praca została wykonana, i że jeszcze bardziej gigantyczna praca będzie do wykonania w przyszłości i nad tą ustawą, i nad następnymi ustawami. Nie będę jej omawiał w szczegółach i w szczególikach, pan minister świetnie to już zaprezentował, chciałbym tylko zaznaczyć, że mamy w tej ustawie do czynienia z uregulowaniami na dwóch poziomach czy dwóch płaszczyznach. Pierwszą płaszczyznę stanowi dereglamentacja. Mam na myśli tego rodzaju przepisy i tego rodzaju normy, które będą całkowicie likwidowały administracyjną reglamentację w zakresie wykonywania określonych zawodów, np. jeżeli chodzi o pośrednika nieruchomości czy zarządcę nieruchomości. ? propos zupełnie nie można zrozumieć, jak analizuje się niektóre zawody, m.in. ten zawód, kiedy, dlaczego i po co ktokolwiek uregulował kiedyś ten zawód i doprowadził nie tylko do uregulowania, ale i do nadregulacji. Drugą płaszczyznę uregulowań tego projektu stanowi deregulacja, a więc zachowanie regulacji określonych zawodów, ale ograniczenie bądź zlikwidowanie niektórych instytucji regulujących te zawody, chociażby zawód adwokata, radcy prawnego, przytoczonego notariusza, przewodnika turystycznego czy taksówkarza. Tutaj regulacje nadal będą obowiązywały, jest bowiem wiele zawodów, w przypadku których trudno byłoby sobie wyobrazić, żeby nie były regulowane przez prawo państwowe powszechnie obowiązujące, ale zakres tych regulacji będzie radykalnie zmniejszony. Z tych powodów - kończąc - chciałbym oświadczyć w imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska, że będziemy popierać tę ustawę i pracować, by jak najszybciej mogła wejść w życie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)