Mówca: Jarosław Żaczek
Data: 2012-11-08 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panowie Ministrowie! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Solidarnej Polski dotyczące stanowiska połączonych komisji w sprawie prezydenckiego projektu ustawy (Gwar na sali) o nasiennictwie. Ta ustawa jest niezwykle ważna. Dzisiejsza dyskusja jest kontynuacją debaty na temat GMO, jest też prawdziwym sprawdzianem intencji w tej kwestii. I na tym temacie się głównie skupię. Pozostałe kwestie bardzo szczegółowo omówiła pani poseł sprawozdawca. Ponad 70% Polaków wypowiada się, że nie uważa żywności GMO za bezpieczną. Wszystkie sejmiki wojewódzkie, izby rolnicze, Komitet Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk zadeklarowały chęć tworzenia stref wolnych od GMO. Tym samym cała Polska ogłosiła się strefą wolną od GMO. Udało się doprowadzić do wysłuchań publicznych w Sejmie dotyczących ustaw o GMO i nasiennictwie. Większość, zdecydowana większość, 95% uczestników było za odrzuceniem ustaw i natychmiastowym wprowadzeniem zakazu upraw takich odmian. To zdecydowany sygnał dla rządu, Komisji Europejskiej i wszystkich tych, których dotyczy problem: Polacy nie chcą GMO. Mimo to rząd do tej pory nic nie zrobił w tej kwestii. Trzeba przypomnieć, że premier, ministrowie i wielu polityków z uporem powtarzają, że chcą, aby Polska była wolna od GMO. Polska powinna być wolna od upraw roślin genetycznie modyfikowanych - tak powiedział minister Stanisław Kalemba podczas posiedzenia sejmowej komisji rolnictwa. Przypomnę również słowa poprzedniego ministra rolnictwa Marka Sawickiego: Mnie i Polskę obowiązuje stanowisko rządu z 2008 r., które mówi, że Polska będzie wolna od GMO. Ustawa o GMO jest kluczowa, ale musimy podjąć pilne prace na rzecz zmiany prawa europejskiego, jeżeli chcemy podtrzymać zakaz. Co zrobił w tych kwestiach? Problem w tym, że działania zupełnie tego nie potwierdzają. To wszystko to niestety puste słowa. Brak woli politycznej rządu do wprowadzenia zakazu jest zwykłą manipulacją i wprowadzeniem w błąd polskiego społeczeństwa. Są takie możliwości. Rząd zasłania się tym, że dostosowuje ustawę do prawa unijnego, bo w przeciwnym razie będziemy płacić olbrzymie kary. Zakazy upraw GMO wprowadziło dziewięć krajów Unii Europejskiej, w tym Niemcy i Francja. Który z tych krajów zapłacił jakąkolwiek karę? W Polsce trzeba doprowadzić do rzeczywistego zakazu upraw oraz wycofania pasz i żywności z GMO, wprowadzenia zakazu upraw GMO oraz egzekwowania wykonania tych zakazów. Ustawa o nasiennictwie po wprowadzeniu odpowiednich zapisów mogła być tego dobrym elementem. Jest oczywiste, że zakaz upraw GMO ma na celu ochronę własnego rolnictwa, polskiego rynku i polskich producentów. Tak powinno się patrzeć na ten problem. Z czego biorą się obawy przed GMO? Przytoczę tutaj cytat naukowca zajmującego się tą tematyką: Nigdy w przyrodzie takie organizmy nie powstają w sposób naturalny. Nie będziemy mieli wyboru, ani rolnicy, ani pszczelarze, ani konsumenci, jeśli dopuścimy do upraw GMO, bowiem z czasem nastąpi zanieczyszczenie upraw tradycyjnych. Jest to proces nieodwracalny. Ostatnie wyniki, o których była już tutaj mowa, ale warto je przypomnieć, bo działają na wyobraźnię, to wyniki badań przeprowadzonych we Francji. Te prowadzone przez wiele lat badania uznano za najbardziej dokładne, jakie kiedykolwiek opublikowano w zakresie skutków zdrowotnych żywności GMO oraz herbicydu Roundup. Badania potwierdzają skrajnie negatywne skutki dla zdrowia zwierząt, poważne obrażenia, w tym organiczne uszkodzenia wątroby, uszkodzenia nerek i szybką śmierć. We wszystkich doświadczeniach i u obu płci wystąpiło 2-3 razy więcej nowotworów niż w grupie kontrolnej. Jest wiele dowodów i nie ma już wątpliwości, że GMO szkodzą zdrowiu, a skutki mogą się ujawniać po wielu latach. Kolejne argumenty. W 2008 r. opublikowano raport ˝Międzynarodowa ocena wpływu nauk i technologii rolniczych na rozwój˝. Dokument opracowany przez 400 naukowców, sygnowany przez 58 rządów całego świata i opublikowany na zlecenie ONZ i Banku Światowego stwierdza dobitnie, że uprawy GMO nie stanowią rozwiązania w zwalczaniu głodu, biedy czy zmian klimatycznych. Jedynym beneficjentem GMO będą ponadnarodowe korporacje. Wprowadzeniu roślin GMO na rynek towarzyszyły zawsze kampanie wielkich korporacji obiecujące uzyskanie dzięki temu wyższych plonów, mniejsze zużycie herbicydów i rozwiązanie problemu głodu na świecie. Wszystkie te zapowiedzi okazały się fałszywe. Czy w Polsce są takie uprawy? Oczywiście, że są. Ministerstwo Środowiska uznaje istniejące nierejestrowane uprawy roślin GMO w Polsce za legalne, natomiast minister rolnictwa twierdzi, że Polska ma zakaz upraw GMO i uprawy takie są nielegalne. Jaka jest więc prawda i jaki jest cel tej dezinformacji? Może właśnie manipulowanie informacją. Pojawiają się głosy, że to celowe działanie zmierzające do wprowadzenia na szeroką skalę GMO do środowiska naturalnego w Polsce i do stopniowej legalizacji tego procederu poprzez przyjmowanie aktów prawnych, które na to przyzwalają, np. ustawa o nasiennictwie. To wszystko nadaje kierunek dyskusji i niesie wiele obaw, a ogromne znaczenie dla charakteru tej dyskusji i jej temperatury ma potężny lobbing koncernów biotechnologicznych dążących do tego, by otworzyć nasze rolnictwo na produkty GMO. Aż 73% wszystkich nasion jest w rękach tylko 10 korporacji. Kto kontroluje nasiona, ten kontroluje łańcuch żywnościowy. W Polsce ponad 80% centrali nasiennych i znaczna część paszarni jest już w rękach obcych korporacji. Na przeszkodzie stoi tylko opinia publiczna. Śmiem twierdzić, że wpływy te docierają również do Sejmu. Zaraz po pojawieniu się projektu tej ustawy w Wysokiej Izbie zorganizowano szereg konferencji, których głównym celem było udowodnienie, że GMO nie niesie zagrożeń. Czym można tłumaczyć również przebieg prac podkomisji, która przez kilka miesięcy nie mogła rozpocząć prac, podejmowanie bezpodstawnej próby reasumpcji głosowania nad zgłoszoną poprawką i eliminowanie wszystkich propozycji dotyczących projektu ustawy uniemożliwiających wprowadzenie GMO do Polski? Teraz krótko o historii ustawy o nasiennictwie, mówił o tym pan poseł Bąk. Miała ona dostosować polskie przepisy do unijnych, mówię o ustawie zawetowanej przez pana prezydenta. W trakcie prac w komisji usunięto zapis dotyczący GMO i w tej wersji ustawa została uchwalona, a później prezydent ją zawetował. Prezydent mówił wtedy, i do tej pory niestety nie zmienił zdania, cytuję: osobiście nie jestem przeciwny uprawie roślin genetycznie modyfikowanych, ponieważ nie ma dowodów na ich szkodliwość. Omawiany dzisiaj prezydencki projekt ustawy oparty jest na tamtej ustawie. Różnica polega na utrzymaniu w mocy przepisów dotyczących odmian genetycznie modyfikowanych zawartych w ustawie z 2003 r. Zostały one jednak w trakcie prac w podkomisji wykreślone. Nikt propozycji pana prezydenta, z wyjątkiem opozycji, nie bronił, nie bronił tego projektu nawet prezydencki minister. Nowa propozycja ustawy o nasiennictwie w obecnym kształcie nie tylko pozwala na prowadzenie upraw GMO, ale zakłada również poważne ograniczenia dostępu do tradycyjnych i regionalnych nasion. Kolejne pytania i wątpliwości: Dlaczego jedna osoba podejmuje, będzie podejmować tak ważne decyzje dotyczące wpisania odmiany roślin uprawnych na listę dopuszczającą do uprawy? Czy takie uproszczenie jest tutaj wskazane? Czym zostało podyktowane to rozwiązanie i czy nie niesie za sobą zagrożenia dotyczącego powstawania pomyłek czy czystej korupcji? Dlaczego wprowadzono do naszego prawa dyrektywę Unii Europejskiej o ograniczeniu regionalnych nasion? Które kraje, poza Polską, uzależniły narodowe rolnictwo w tak dużym stopniu od korporacji zagranicznych? Jak chcemy chronić Polskę przed roślinami GMO, jeśli producent starający się o wpisanie odmiany do polskiego rejestru roślin uprawnych nie musi informować, że jest to odmiana transgeniczna? Dlaczego w Polsce mimo zobowiązania nikt nie wie, ile uprawia się roślin transgenicznych i gdzie? Dlaczego projekt ustawy nie doprecyzowuje terminu obrotu? Gdy zna się przebieg dyskusji w komisjach, nie ma się wątpliwości, że wszystkie poprawki mające na celu uniemożliwienie wprowadzenia do Polski GMO zostaną odrzucone. W tej wersji projekt ustawy jest nie do przyjęcia. W przyjętym przez komisję kształcie jest zdecydowanie bardziej niebezpieczny niż projekt pana prezydenta. To nie jest już prezydencki projekt ustawy, to jest projekt ustawy PO i PSL. W poprawionym przez posłów koalicji projekcie ustawy posłowie zamierzają utrzymać jedynie zapisy dotyczące delegacji dla rządu do wprowadzenia zakazów upraw GMO w drodze rozporządzenia. To żadna gwarancja na to, że zakazy takie będą kiedykolwiek wprowadzone. W prezydenckim projekcie ustawy zakaz miał mieć rangę ustawową, a to zasadnicza różnica, ponieważ rozporządzenia mogą być zmieniane dowolnie przez kolejnych ministrów. Pan prezydent, zgłaszając ten projekt do Sejmu, wiedział, że ustawa jest sprzeczna z prawem Unii Europejskiej, dlatego w uzasadnieniu wskazał rządowi, aby wykorzystał uchwaloną rezolucję Parlamentu Europejskiego z dnia 5 lipca 2011 r. o zezwoleniu państwom członkowskim na wprowadzenie zakazu upraw GMO. (Dzwonek) Dlaczego tej szansy nie wykorzystano? Reasumując, całkowicie zniekształcono intencje pana prezydenta, a jeśli były szczere, to musi on w tej chwili zawetować tę ustawę. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Wobec tych wszystkich wątpliwości i argumentów, które przytoczyłem, w imieniu klubu wnioskuję o odrzucenie tej ustawy w całości.