Mówca: Stanisław Ożóg
Data: 2013-10-23 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Mam zaszczyt przedstawić w imieniu klubu Prawo i Sprawiedliwość stanowisko wobec projektów ustaw o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego: druk nr 19 - projekt obywatelski z dnia 17 listopada 2011 r., a także druk nr 230 - projekt Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej z dnia 15 lutego 2012 r., a także wobec sprawozdania połączonych Komisji Finansów Publicznych i Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej z dnia 24 lipca 2012 r., a więc sprzed 15 miesięcy. Kilka zdań przypomnienia o historii ustawy o dochodach samorządu z 2003 r., która obowiązuje od 1 stycznia 2004 r. Ustawa ta powstała jako kompromis strony samorządowej reprezentowanej w Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego - byłem wtedy członkiem tej komisji - oraz rządu Rzeczypospolitej Polskiej. Zmieniono wtedy sposób finansowania wielu zadań własnych i zleconych. Jednym z takich klasycznych przykładów jest zastąpienie w powiatach subwencji drogowej, a w gminach dotacji, z której finansowane były dodatki mieszkaniowe, subwencjami wyrównawczymi i równoważącymi. To w przypadku powiatów i gmin, natomiast w przypadku województw samorządowych pojawiła się wtedy subwencja regionalna. Wprowadzono system wyrównawczy, uwzględniając wszelkie dające się wtedy przewidzieć uwarunkowania. Uwzględniono m.in. stołeczność Warszawy, biorąc pod uwagę oczywiste korzyści oraz straty wynikające z tego tytułu. Wprowadzenie systemu wyrównawczego było i jest zgodne z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej oraz Europejską Kartą Samorządu Terytorialnego. Prawo i Sprawiedliwość od wielu lat wskazywało na konieczność zmiany ustawy o dochodach samorządów. Obowiązująca obecnie ustawa nie sprawdza się już w zmienionych przecież diametralnie warunkach społeczno-gospodarczo-politycznych. Nie wolno też zmieniać jednego z istotnych elementów finansowania samorządów, konieczna jest zmiana całej ustawy. Zresztą, koledzy z Platformy Obywatelskiej, pamiętacie, jak w kampanii wyborczej w 2007 r. na jesieni zapewnialiście, że po wygranych wyborach ten projekt zostanie złożony w Sejmie. Gdzie jest ten projekt? Koniecznością jest wyliczenie kosztów zadań realizowanych przez samorządy, to jest przecież policzalne - dopominają się tego od wielu, wielu lat korporacje samorządowe - i opracowanie nowej ustawy o dochodach. To minister finansów, rząd powinni przedstawić nowy projekt ustawy o dochodach samorządów, gdyż mają niezbędne dane i narzędzia do jego dobrego przygotowania. Od roku leży też przygotowany przez korporacje samorządowe i firmowany podpisami obywateli projekt ustawy o zmianie ustawy o dochodach samorządów. Pytanie, kiedy doczeka się procedowania. Kiedy pan, panie przewodniczący Komisji Nadzwyczajnej, raczy zwołać pierwsze posiedzenie podkomisji? Sugeruję, aby było to w rocznicę jej powstania. Zresztą to już wkrótce. Byłoby bardzo uroczyście. Klub Prawa i Sprawiedliwości zdaje sobie sprawę z trudnej sytuacji wielu samorządów spowodowanej kryzysem gospodarczym. Nieobecny panie premierze, ten kryzys był i jest. Nie łomotał do drzwi, nie ominął Polski, nie skończył się. Trudna sytuacja samorządów, przede wszystkim warszawskich, spowodowana jest również, zdajmy sobie z tego sprawę, złym zarządzaniem. Można podawać przykłady, ale po co? Mając to wszystko na względzie, proponujemy, aby system wyrównawczy zasilić środkami budżetu państwa. Bez jasnej deklaracji w tej sprawie ze strony rządu mój klub, Prawo i Sprawiedliwość, nie poprze skierowania projektów do komisji. Prawo i Sprawiedliwość zawsze opowiadało się i opowiada za zrównoważonym rozwojem kraju, a proponowane rozwiązania tego nie gwarantują. Dziękuję bardzo. (Oklaski)