PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Tadeusz Tomaszewski
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Przyjęcie ustawy dającej możliwość ratyfikacji tego protokołu to nie tylko kwestia ochrony budżetu państwa, ale nade wszystko kwestia walki o zdrowie milionów obywateli. Z uzasadnienia wynika, że co 6 sekund odchodzi na drugi świat osoba, której zgon spowodowały skutki... Rocznie to 7 mln zgonów, u nas, jak podawano, 67 tys. Chciałem zapytać przedstawicieli rządu, bo w uzasadnieniu jest mowa o tym, że budżet państwa traci ok. 2 mld zł: Jakie są nowe instrumenty zawarte w protokole, które Polska wdroży i które ograniczą nielegalny obrót wyrobami tytoniowymi? Po drugie, czy w tym protokole przewiduje się również możliwość uruchomienia (Dzwonek) mechanizmów wspierających ochronę zdrowia, jeśli chodzi o skutki palenia tytoniu? Dziękuję.
Mówca: Rafał Adamczyk
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Zajmujemy się dzisiaj sprawozdaniem Komisji: Finansów Publicznych oraz Spraw Zagranicznych o projekcie ustawy o ratyfikacji Protokołu w sprawie wyeliminowania nielegalnego obrotu wyrobami tytoniowymi, sporządzonego w Seulu dnia 12 listopada 2012 r., do Ramowej Konwencji Światowej Organizacji Zdrowia o Ograniczeniu Użycia Tytoniu, sporządzonej w Genewie dnia 21 maja 2003 r. Mamy chronić polskich rolników, rolnictwo. Proste pytanie: Czemu czekaliśmy aż 20 lat?
Mówca: Jan Szopiński
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Pozwolę sobie z tego miejsca zwrócić się do pana prezydenta Andrzeja Dudy. Szanowny Panie Prezydencie! Dokumenty, które się podpisuje, należy najpierw przeczytać. A gdy już się to zrobi, należy zastanowić się nad konsekwencjami, które związane są z naszym podpisem. Jest to fundamentalna zasada, którą powinien kierować się każdy współczesny człowiek. Natomiast ludzie z wykształceniem prawniczym mają moralny obowiązek przekazywania i utrwalania tej wiedzy w społeczeństwie. Pozwoliłem sobie skierować do pana prezydenta list, w którym wyraziłem osobiste obawy związane z faktem złożenia przez pana, panie prezydencie, podpisu pod dokumentem zwanym potocznie lex Tusk. Bardzo liczę na to, że otrzymam konkretną i wiążącą odpowiedź na postawione w tym liście pytania. Panie Prezydencie! Chciałbym pana zapytać z tego miejsca: Czy został pan zmuszony do podpisania tej haniebnej ustawy? Czy ktoś wywierał na pana naciski? Czy grożono panu lub pana rodzinie? To nie są bynajmniej żarty, bo mówimy tutaj o majestacie Najjaśniejszej Rzeczypospolitej. Mówimy o zaufaniu do urzędu prezydenta. Mówimy o powadze tego urzędu. Jeśli w naszym kraju istnieją ludzie, istnieją siły, którym wydaje się, że mogą sterować urzędem prezydenta z tylnego siedzenia, to polscy obywatele mają prawo o tym wiedzieć. Natomiast pan, który pełni tę zaszczytną funkcję, ma moralny obowiązek poinformować społeczeństwo o takim fakcie. Osobiście nie wierzę w to - i jestem przekonany, że moją opinię podzielają wszyscy profesorowie Uniwersytetu Jagiellońskiego, którzy brali udział w procesie (Dzwonek) pańskiej edukacji prawnej - że mógł pan zapomnieć lub sprzeniewierzyć się zasadom, które wpaja swoim wychowankom ta szacowna uczelnia. Panie Prezydencie! Raz jeszcze apeluję do pana o szczerą odpowiedź na mój list. Panie prezydencie, proszę się nie bać. Dziękuję.
Mówca: Małgorzata Chmiel
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Projekt ustawy - Prawo energetyczne dotyczy wprowadzenia prawa unijnego, szeregu ułatwień dla prosumentów, czyli mieszkańców producentów energii, np. z paneli fotowoltaicznych. To nie są propozycje naszego wspaniałego rządu, tylko wynik presji, nacisków Unii Europejskiej z dbałości o nasz klimat. Unijna dyrektywa w tej sprawie została przyjęta w 2019 r., również przez nasz rząd. Dlaczego 5 lat, tak długo, czekaliście z jej wdrożeniem do prawa polskiego, mimo że są to tak korzystne dla mieszkańców rozwiązania dotyczące odnawialnych źródeł energii? Najpierw zabiliście energetykę wiatrową w 2016 r. po to, by w tym roku tę ustawę tylko częściowo zliberalizować, a w zeszłym roku zmieniliście zasady dla osób instalujących panele fotowoltaiczne na dużo mniej korzystne. Brak sieci i magazynów energii w Polsce to efekt 8 lat waszych zaniechań, mimo że były na to pieniądze z Unii Europejskiej z wykupienia prawa do emisji CO 2 , tzw. ETS. Do tej pory dostaliśmy ok. 82 mld zł - powinniśmy mieć na te właśnie magazyny energii, na budowę sieci przesyłowych dla odnawialnych źródeł energii. W tym roku będą kolejne 23 mld zł. Pytam się, czy wreszcie zabierzecie się za budowę magazynów energii i sieci przesyłowych dla odnawialnych źródeł energii. Ja wiem, że dla tego rządu, a po nas choćby potop, ale nam zależy (Dzwonek) na świeżym powietrzu dla naszych dzieci i dla naszych wnuków. Dziękuję.
Mówca: Mirosław Suchoń
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Bardzo dziękuję. Pani Marszałek! Edukacja jest jednym z najważniejszych zadań każdego państwa. Dzięki edukacji młode pokolenia obywateli mają szansę na lepsze życie, mają szansę na to, aby realizować marzenia. Żeby ta działalność przynosiła odpowiedni efekt, jakość edukacji musi być wysoka, a zawartość programowa, podstawa programowa musi nadążać za wyzwaniami współczesnego świata, ale przede wszystkim odpowiadać na wyzwania przyszłości. Nie da się tego zrobić bez pieniędzy. W wielu przypadkach, kiedy podejmowałem interwencje, zarówno na szczeblu centralnym, jak i, co szczególnie smutne, na szczeblu samorządowym, bardzo często to pytanie, które padało, było pytaniem o środki finansowe. Tak jak przez ostatnie lata topniała poduszka finansowa samorządów, tak topniały również możliwości wywierania lepszego wpływu na jakość edukacji. W związku z tym podjęliśmy decyzję o przedłożeniu Wysokiej Izbie projektu ustawy, który gwarantuje przeznaczanie co roku 3% PKB na część oświatową subwencji ogólnej dla samorządów. Dzięki temu wydatki naszego państwa na edukację wzrosną do 6% PKB. To jest minimum, które państwa rozwinięte, państwa, których systemy edukacji są jednymi z najlepszych na świecie, wydają na kształcenie młodych pokoleń. To jest także dobry krok z punktu widzenia gospodarczego. Badania Banku Światowego jasno wskazują, że wydatkowanie 1% PKB więcej na edukację przynosi w ciągu dekady wzrost PKB o 1%. (Dzwonek) Wszystkich posłów zachęcam do tego, aby poparli ten projekt ustawy, który jest projektem przyszłościowym, dobrym i oczekiwanym przez obywateli. Dziękuję.
Mówca: Paulina Matysiak
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W zeszłym tygodniu spotkałam się z mieszkańcami Gawron pod Łęczycą. Dotarłam do spokojnej wsi, mijając po drodze piękną aleję, przy której rosną okazałe lipy. Jednak ten spokój był tylko pozorny, ponieważ mieszkańcy Gawron protestują przeciwko powstaniu w centrum ich wsi sortowni odpadów. O tym, że taka inwestycja planowana jest tuż pod ich domami, dowiedzieli się całkowicie przypadkiem od pracownika elektrowni, który wykonywał w pobliżu prace. Gdyby nie ten zbieg okoliczności, to nie mieliby szans dowiedzieć się o całej sprawie. Dlaczego? Ponieważ władze gminy nie poinformowały ich żadną oficjalną drogą o takim przedsięwzięciu. Żadnej wiadomości nie otrzymał także sołtys. Czy tak ma wyglądać relacja obywateli z lokalną władzą? Czy tak ważne z ich punktu widzenia decyzje powinny zapadać poza ich wiedzą? Absurdalności całej sytuacji dodaje fakt, że kiedy w połowie maja zaniepokojeni mieszkańcy spotkali się z wójtem Jackiem Rogozińskim i przekazali wieści, do których dotarli, ten stwierdził, że o niczym nie wie, ale dziękuje za czujność i za interwencję. Cóż, tymczasem formalną zgodę na powstanie sortowni pan wójt wydał już na początku maja, czyli o wiele wcześniej. Mieszkańcy Gawron opowiadali mi o tym, łapiąc się za głowę. Ci ludzie mają prawo do niepokoju i nie można stawiać ich przed faktem dokonanym. Gdyby od samego początku powiedziano im, że taka inwestycja jest planowana, gdyby odbyły się jakiekolwiek konsultacje społeczne, rozmowy, spotkania, dyskusje, to może nie byłoby problemu, gdyż wszelkie obawy i wątpliwości zostałyby rozwiane. Ale tak się nie stało. Martwi ich fakt, że dla tej inwestycji nie przeprowadzono żadnych ekspertyz i badań potencjalnego wpływu sortowni na środowisko. To, jak ci mieszkańcy zostali potraktowani przez władze gminy, które z założenia powinny stać po ich stronie, zdumiewa mnie i budzi mój sprzeciw. Brak transparentności i chęci dialogu z obywatelami to niestety nie tylko specjalność władzy centralnej, ale jak widać - także tej lokalnej. W sprawie sortowni odpadów w Gawronach podjęłam już kilka interwencji i proszę wójta Łęczycy o szczegółowe (Dzwonek) wyjaśnienia. Podobnie o stanowisko proszę inspektorat środowiska. Mieszkańcy Gawron, jak również każdej wsi w Polsce powinni mieć prawo do informacji, a także do godności i tego, by traktowano ich z szacunkiem. Nie są poddanymi, lecz pełnoprawnymi obywatelami, z którymi po prostu należy się liczyć. Dziękuję.
Mówca: Eugeniusz Czykwin
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Zakończenie działań wojennych nie przyniosło pokoju ludności zamieszkującej obecne województwo podlaskie, przynależącej do mniejszości prawosławno-białoruskiej. Szczególne miejsce w tamtych tragicznych wydarzeniach zajmuje dowodzony przez Romualda Rajsa ps. Bury oddział akcji specjalnej Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, który na przełomie stycznia i lutego 1946 r. spacyfikował pięć zamieszkałych przez prawosławnych wsi, mordując 82 osoby, w tym kobiety i dzieci. W dniu 30 czerwca 2005 r. prokuratura Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu w Białymstoku po przeprowadzonym śledztwie stwierdziła, cytuję, że zamiarem tych działań było... Cytuję: ...działania przeciwko określonej grupie osób, które łączyła więź oparta na wyznaniu prawosławnym, i związanym z tym określaniu przynależności tej grupy osób do narodowości białoruskiej. Reasumując, zabójstwa i usiłowanie zabójstwa tych osób należało rozpatrywać jako zmierzające do wyniszczenia części tej grupy narodowej i religijnej, a zatem należące do zbrodni ludobójstwa, wchodzących do kategorii zbrodni przeciwko ludzkości - koniec cytatu. W 1995 r. Sąd Warszawskiego Okręgu Wojskowego prawomocnie uchylił wyrok sądu z 1949 r. skazujący Romualda Rajsa na karę śmierci, a jego rodzinie z budżetu państwa wypłacono zadośćuczynienie. By umożliwić rodzinom ofiar zadośćuczynienie, choćby porównywalne do tego, jakie otrzymały rodziny sprawców tych zbrodni, konieczne jest uchwalenie ustawy, której projekt podpisany przez 45 posłów złożony został do laski marszałkowskiej w maju ub.r. (Dzwonek) Mimo że uprawnione instytucje, prokurator generalny, Prokuratura Generalna, Naczelna Rada Adwokacka, IPN, do których pani marszałek Elżbieta Witek zwróciła się o opinię, nie zakwestionowały potrzeby uchwalenia takiej ustawy, pani marszałek nie nadała projektowi numeru, uniemożliwiając rozpoczęcie nad nim prac. W demokratycznym państwie prawa, jakim jest Polska, mamy sytuację, w której rodzinom sprawców zbrodni ludobójstwa wypłacane są zadośćuczynienia, a rodzinom ofiar takiego prawa się odmawia. W imieniu tych rodzin, które doznawały i wciąż doznają szykan i upokorzeń - gloryfikujące Romualda Rajsa marsze w Hajnówce są tego przykładem - proszę panią marszałek o niezwłoczne skierowanie projektu do pierwszego czytania, a Wysoką Izbę o uchwalenie ustawy jeszcze w tej kadencji. Decyzje, czy i w jakiej wysokości rodzinom ofiar będą przyznawane zadośćuczynienia, powinny pozostawać w wyłącznej kompetencji prawodawcy, czyli parlamentu, i nie mogą być blokowane jednoosobowo przez panią marszałek. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Piotr Adamowicz
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję, pani marszałek. Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Unia Metropolii Polskich apeluje do rządu o sprawiedliwy podział finansów. Dziś prezydenci największych 12 miast przyjęli stanowisko w tej sprawie. Stanowczo domagamy się respektowania ustaleń poczynionych w gronie samorządowców w ramach Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, przedstawionych 22 maja tego roku, a dotyczących podziału dodatkowych środków i zmodyfikowania przepisów projektu ustawy zgodnie z wypracowanymi przez stronę samorządową w drodze konsensusu rozwiązaniami - wskazuje Unia Metropolii Polskich. O wadliwości i niesprawiedliwości algorytmu podziału ujętego w projekcie ustawy, w tym w szczególności uwzględnienia ograniczeń dotyczących maksymalnych i minimalnych kwot wynikających z podziału dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego, świadczą m.in. wyliczone kwoty ograniczeń dochodów zaprojektowane dla miast UMP, których pozbawia się w drodze zastosowania powyższych ograniczeń dochodów łącznie na kwotę przekraczającą 1700 mln zł, w tym m.in. w zakresie m.st Warszawy na kwotę 1 mld, Krakowa na kwotę 202 mln zł, Wrocławia - 150 mln zł, Poznania - 98 mln zł. W wyniku radykalnego zaniżenia rekompensaty dla m.st. Warszawy jej poziom zapewnia sfinansowanie kwoty ubytku dochodów będącego skutkiem zmian podatkowych wprowadzonych w ramach rządowego programu Polski Ład na najniższym wśród wszystkich samorządów w Polsce poziomie wynoszącym 5,2%. Szanowna Pani Marszałek! Całe stanowisko UMP pozwalam sobie przekazać i prosić o załączenie do protokołu. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Anna Wojciechowska
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Zacznę od pytania. Ostatnio częściej spotykamy się z mieszkańcami, bo jest pora letnia, i na moje pytanie, czego oczekujesz od rządu czy od państwa polskiego, otrzymuję odpowiedzi, które bardzo często się powtarzają. Po pierwsze, bezpieczeństwa, spokoju w kraju i pokoju na świecie, dobrobytu, sprawiedliwości, dobrego prawa i stałej pracy. Po drugie, dobrej opieki medycznej, realnej, szybkiej pomocy w przypadku choroby i żebyśmy nie musieli zbierać pieniędzy na leczenie naszych dzieci czy naszych rodzin, opieki na starość. Po trzecie, dobrej szkoły dla dzieci, żeby mogły studiować i nie musiały wyjeżdżać za granicę, żeby miały dobry zawód i dobrą pracę. Zastanówmy się teraz. Wszystkie te potrzeby to podstawowe potrzeby społeczne, których zaspokojenie powinno zapewnić nam państwo. Jak w tej chwili wygląda sytuacja w kraju? Z czego będzie zapamiętany obecny rząd? Z upolitycznionych sądów i Trybunału Konstytucyjnego. Z pochłoniętych mediów publicznych, które zostały przerobione na propagandową szczujnię. Ze zniszczonej edukacji, z zakłamanej historii, z największej w Europie inflacji i drożyzny. Z niekonstytucyjnych ustaw, łamania praw człowieka, ubezwłasnowolnienia kobiet. Z degradacji Polski na arenie międzynarodowej i próby polexitu. Do tego z korupcji setek afer finansowych, okradania społeczeństwa z miliardów i podzielenia społeczeństwa na swoich i innych. A jaka jest potrzeba zmian? Ogarnąć po prostu te trzy podstawowe warunki, o których nasi rozmówcy mówili. Zagwarantować bezpieczeństwo, opiekę medyczną i porządną edukację, naukę zawodu, bezpłatne studia. Zwiększyć liczbę uczelni (Dzwonek) medycznych, wykształcić kadry naukowe. Wprowadzić jednolite, proste prawo podatkowe dla biznesu i wesprzeć przedsiębiorczość. Ponadto wprowadzić spokój. Niech rodziny, siedząc przy stole, rozmawiają o codziennych radościach i problemach. I nie dzielić społeczeństwa na dobrych i złych. Trzeba stworzyć dobre miejsca pracy. Będzie praca, będzie dobrobyt. Wprowadzić dobre, sprawiedliwe prawo, szanować ludzi. Trzeba też zapewnić bezpłatną opiekę medyczną, zlikwidować limity dla lekarzy, zapewnić rehabilitację...
Mówca: Anna Wojciechowska
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

...fundusze wykorzystać w sposób właściwy, zwiększyć wynagrodzenia dla specjalistów i stosować profilaktykę. Proszę państwa, to wszystko jest do zrobienia. Bezpieczni ludzie to ludzie szczęśliwi i uśmiechnięci, którzy mają czas na wychowanie dzieci, na przekazanie im miłości i nauczenie szacunku do drugiego człowieka, na przyjaźnie. Jest jeden warunek: idźmy na wybory. To my decydujemy o naszej przyszłości. (Oklaski)
Mówca: Grzegorz Braun
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

W trybie oświadczenia poselskiego chciałbym odnotować, że na różnych etapach procedury są Wysokiej Izbie aż trzy projekty, które deklaratywnie przez wnioskodawców prezentowane są jako mające służyć zwalczaniu obcych wpływów w Polsce, w różnej skali: od wpływów na poziomie agentury, wpływu dezinformacji, aż do tak twardych deliktów jak szpiegostwo. I oczywiście co do generaliów trzeba powiedzieć, że sprawa jest poważna i każdy poważny państwowiec powinien tym projektom przyklasnąć. W szczegółach oczywiście one mogą, powinny być i są przedmiotem szyderstwa ze strony klubów opozycyjnych. Ale ja chciałbym wskazać tutaj na pewien kontekst. Otóż już 5 lat chyba mija, od kiedy pożegnał się z urzędem marszałka Sejmu Marek Kuchciński, po tym jak nie tylko media, ale także i zeznający przed komisją sejmową wskazali na jego, powiedzmy, felery biograficzne związane z korzystaniem z przybytków rozkoszy ziemskich na Podkarpaciu z udziałem nieletnich Ukrainek i temu podobne. Oczywiście formalny powód dymisji był inny, ale takie były fakty. Żadnych pozwów o zniesławienie nie widzę, nie słyszę. Czyż nie jest zasadne podejrzenie wpływu ukraińskiej bezpieki na polskie życie publiczne przez osoby tak istotne jak eksmarszałek Sejmu, później premiowany przecież szefostwem komisji spraw zagranicznych. I drugi szczegół, fakt już historyczny: dwóch eurodeputowanych (Dzwonek) Prawa i Sprawiedliwości, Poręba i Legutko, jak doniosła prasa izraelska, przeprowadziło kapitulację na całej linii w sprawie ustawy o zmianie ustawy o IPN, która dawałaby państwu polskiemu, owszem, koślawe, ale jednak narzędzie do walki z antypolonizmem. Pytanie nasuwa się samo: Czy nie mamy do czynienia z mającymi charakter deliktu kryminalnego, zdradzieckiego wpływami państwa położonego w Palestynie na polską domenę publiczną? I fakt ostatni, pani marszałek pozwoli. Pół roku mija, od kiedy tu, w Wysokiej Izbie, zwracałem uwagę na to, że premier rządu Mateusz Jakub Morawiecki figuruje, jak donosi dziennikarz śledczy Leszek Szymowski, w aktach sowieckiej, niemieckojęzycznej, komunistycznej bezpieki Stasi...
Mówca: Artur Łącki
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Ja też w ważnej sprawie. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Szanowni Państwo! Polskie Stowarzyszenie na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną Koło w Gryficach właśnie obchodzi swoje trzydziestolecie. Stowarzyszenie to dba o godność ludzką swoich podopiecznych, ich miejsce w rodzinie i wśród innych ludzi. Wspiera rodziny, aby były one w stanie sprostać sytuacjom, które pociąga za sobą fakt urodzenia dziecka z niepełnosprawnością intelektualną. To doskonały czas, aby przypomnieć również rządzącym o potrzebach tego środowiska. Należy mówić o tym, jak ważne jest, by zapewniać profesjonalne wsparcie i wysokie standardy, które sprawiają, że wielu uczestników będzie mogło żyć samodzielnie i niezależnie. To wymaga jednak zmian społecznych, systemowych i nakładów finansowych, nadal niewystarczających. Rządzący, którym leży na sercu dobro obywateli, powinni zagwarantować, w zależności od potrzeb osób niepełnosprawnych, zaopatrzenie w urządzenia pomocnicze, sprzęt rehabilitacyjny, zapewnić indywidualną pomoc, co stanowić będzie ważny czynnik wyrównania ich szans. Rządzący, którym leży na sercu dobro obywateli, powinni wspierać głównie osoby głęboko upośledzone lub dotknięte sprzężonymi kalectwami, a nie zastawiać drzwi sejmowych krzesłami, żeby niepełnosprawni nie mogli dostać się na posiedzenie komisji obradującej, o ironio, w ich właśnie sprawie. Z okazji wspaniałego jubileuszu życzę Polskiemu Stowarzyszeniu na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną Koło w Gryficach satysfakcji z osiągnięć w pracy zawodowej oraz wytrwałości w podejmowaniu kolejnych wyzwań. Natomiast uczestnikom warsztatów terapii zajęciowej w Mechowie życzę wielu sukcesów w zdobywaniu wiedzy i umiejętności, a na kolejne lata działalności życzę wszystkim dalszych sukcesów zawodowych oraz wszelkiej pomyślności. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Waldemar Andzel (tekst niewygłoszony)
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Oświadczenie nt. Narodowego Dnia Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dokładnie dzisiaj, 14 czerwca, obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady. Dzień ten został ustanowiony uchwałą Sejmu w 2006 r., w 66. rocznicę przybycia pierwszego transportu z więzienia w Tarnowie do KL Auschwitz. Upamiętnia on przede wszystkim ofiary aresztów, więzień, obozów koncentracyjnych i obozów zagłady, które zginęły w czasie II wojny światowej. Obchodzimy go, by uczcić pamięć ofiar niemieckiego terroru. Cześć i chwała bohaterom!
Mówca: Barbara Bartuś (tekst niewygłoszony)
Data: 2023-06-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Oświadczenie w sprawie 83. rocznicy pierwszego transportu polskich więźniów do Auschwitz Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Dziś przypada 83. rocznica pierwszego masowego transportu polskich więźniów do KL Auschwitz. Pierwszy numer więźnia politycznego, czyli nr 31, wydano przybyłemu Polakowi Stanisławowi Ryniakowi, którego przywieziono w pierwszym transporcie z Tarnowa 14 czerwca 1940 r. Więźniowie otrzymali numery od 31 do 758, gdyż pierwsze 30 numerów nadano więźniom kryminalnym - Niemcom, którzy przybyli do obozu 20 maja 1940 r. Wśród obywateli Polski byli m.in. działacze organizacji politycznych, konspiracyjnych i społecznych, urzędnicy państwowi, harcerze oraz maturzyści, a także niewielka grupa polskich Żydów. Wszyscy byli mężczyznami. Jeden z pojmanych porównał to tragiczne wydarzenie z zaganianiem stada do rzeźni. Mieszkańcy okolicznych kamienic oglądali to nieludzkie zjawisko zza okiennych firanek w obawie przed okupantami. Spośród 728 tarnowskich więźniów pobyt w Auschwitz przeżyło 239 osób. Część została zwolniona po kilkunastu miesiącach, inni byli tam ponad 4 lata. Na pamiątkę tego okrutnego czynu postawiono pomnik w miejscu wyprowadzania przez Niemców pojmanych ludzi. Wyjątkową podłością oraz brakiem ludzkich cech wykazał się zastępca komendanta obozu, SS-Hauptsturmführer Karl Fritzsch, który podczas apelu na terenie niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz skierował do nowo przybyłych słowa: Przybyliście tutaj nie do sanatorium, tylko do niemieckiego obozu koncentracyjnego, z którego nie ma innego wyjścia, jak przez komin. Jeśli się to komuś nie podoba, to może iść zaraz na druty. Jeśli są w transporcie Żydzi, to mają prawo żyć nie dłużej niż 2 tygodnie, księża - miesiąc, reszta - 3 miesiące. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Często słyszeliśmy, że historia nie jest potrzebna, że jest jej za dużo, że są rzeczy ważniejsze. Pamięć o smutnych i tragicznych wydarzeniach, które miały miejsce w przeszłości, trzeba rozpowszechniać, trzeba o nich pamiętać. Mówi się, że historia zatacza koło, dlatego aby nie powtarzać błędów przeszłości w przyszłości, należy wyciągać z nich lekcje.