Mówca: Iwona Kozłowska
Data: 2015-10-08 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Platforma Obywatelska wobec informacji rządu Rzeczypospolitej Polskiej o działaniach podjętych w 2014 r. na rzecz realizacji postanowień uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 sierpnia 1997 r. Karta Praw Osób Niepełnosprawnych (druk nr 3673). Wysoki Sejmie! Zgodnie z § 3 Karty Praw Osób Niepełnosprawnych rząd Rzeczypospolitej Polskiej został zobowiązany do przygotowania informacji o inicjatywach podjętych w danym roku w celu urzeczywistnienia praw osób niepełnosprawnych określonych w uchwale Sejmu. Uchwała ta jest apelem skierowanym do podmiotów prawnych oraz podmiotów fizycznych, aby w swojej działalności uwzględniały prawa osób niepełnosprawnych, zapobiegając w ten sposób dyskryminacji tych osób i ich wykluczeniu społecznemu. W obszarze ochrony zdrowia zgodnie z nowelizacją ustaw i rozporządzeń od 1 stycznia 2015 r. położono duży nacisk na zwiększenie dostępności pacjentów niepełnosprawnych i ich opiekunów do świadczeń zdrowotnych z tytułu pakietów kolejkowego i onkologicznego. Minister zdrowia wystąpił również do podmiotów leczniczych o przedstawienie informacji dotyczącej warunków udzielania świadczeń lekarskich osobom niepełnosprawnym, a także o możliwości badań specjalistycznych typowo skierowanych do kobiet, z myślą o kobietach niepełnosprawnych ruchowo, a szczególnie kobietach na wózkach. Od 2015 r. zwiększono dofinansowanie kosztów likwidacji barier funkcjonalnych dla osób niepełnosprawnych z 80% do 95% ogółu kosztów przedsięwzięcia oraz zwiększono dofinansowanie kosztów uczestnictwa osób niepełnosprawnych w turnusach rehabilitacyjnych. W obszarze edukacji w lipcu 2014 r. Rada Ministrów przyjęła program ˝Bezpieczna i przyjazna szkoła˝ na lata 2014-2016. To kontynuacja wcześniej realizowanych działań, a dotyczy skutecznych działań wychowawczych i profilaktycznych na rzecz bezpieczeństwa i przyjaznego środowiska w placówkach oświatowych wśród dzieci i młodzieży, również niepełnosprawnych. Niezmiernie ważnym rozporządzeniem jest to, które dotyczy studentów niepełnosprawnych. Tu chciałabym bardzo serdecznie osobiście panu ministrowi podziękować, bo w tej sprawie zwracałam się do pana ministra w związku z postulatami, które kierowali do mnie studenci niepełnosprawni i zrzeszenia studentów niepełnosprawnych. Uczelnie zobowiązane są w tej chwili do określania w regulaminie studiów sposobu dostosowania organizacji i realizacji procesu dydaktycznego do szczególnych potrzeb studentów niepełnosprawnych, również dostosowanie warunków studiów do rodzaju niepełnosprawności. To jest niezmiernie istotne i ważne dla studentów niepełnosprawnych, ale również dla podejmujących studia, zarówno dzienne, podyplomowe, jak i zaoczne. Jednak pomimo podjętych działań i starań osoby niepełnosprawne nadal są gorzej wykształcone niż osoby sprawne. Wynika to pewnie z różnych uwarunkowań, natomiast w dalszym ciągu należy nad tym bardzo intensywnie pracować i wspierać to, aby studenci niepełnosprawni mieli szerszy dostęp do wykształcenia wyższego. Wejście w życie nowych przepisów unijnych spowodowało zmiany w udzielaniu pomocy publicznej pracodawcom zatrudniającym osoby niepełnosprawne. Pracodawca otrzymał nowe ustawowe uprawnienia w zakresie kosztów, złagodzono też warunki ubiegania się przez pracodawców o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Chciałabym przypomnieć trochę danych: 23 309 pracodawców złożyło wnioski o dofinansowanie miesięcznego wynagrodzenia zatrudnionych osób niepełnosprawnych, 24 348 pracujących osób niepełnosprawnych zgłoszono do Systemu Obsługi Dofinansowań i Refundacji Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, 2 956 243 571 zł przeznaczono na miesięczne dofinansowanie wynagrodzeń osób niepełnosprawnych w zakładach. Szanowni Państwo! Odnotowano znaczną poprawę, jeśli chodzi o zatrudnienie osób niepełnosprawnych dzięki wsparciu ze środków PFRON, jednak osoby niepełnosprawne w wieku produkcyjnym nadal pozostają poza rynkiem pracy. Tu znowu wspomnę, że z różnych powodów, bo te przyczyny są wielokrotnie obiektywne. Osiągnięcie 6-procentowego wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych w większości instytucji publicznych również jest trudne do zrealizowania, podobnie ma się sytuacja z zatrudnianiem osób niepełnosprawnych w służbie cywilnej, na co pan minister również zwrócił uwagę. Warunkiem uczestnictwa osób niepełnosprawnych w życiu zawodowym i społecznym jest stworzenie odpowiednich warunków funkcjonalnych. Projekt krajowej polityki miejskiej zawiera informacje o dostosowywaniu przestrzeni miejskiej do potrzeb niepełnosprawnych. Dotyczy to także środków transportu, budynków i obiektów budowlanych. Rzeczywiście jest to coraz bardziej widoczne i ten dostęp dla osób niepełnosprawnych w takich placówkach czy jednostkach jest coraz bardziej widoczny. Osoby niepełnosprawne w coraz szerszym zakresie ten dostęp mają, ale w dalszym ciągu powinniśmy to monitorować i pracować nad tym, aby w nowych projektach uwzględniać potrzeby osób niepełnosprawnych z różnymi rodzajami niepełnosprawności. Przygotowany został również oczekiwany projekt założeń kompleksowych zmian w zakresie instytucji ubezwłasnowolnienia i zdolności do zawierania małżeństw przez osoby z zaburzeniami psychicznymi. Ten projekt też jest oczekiwany. W 2014 r. kontynuowano projekt systemowy na rzecz rozwoju dostępu do szerokopasmowego Internetu. Ważnym elementem tego projektu jest przeciwdziałanie wykluczeniu cyfrowemu osób 50+ i osób niepełnosprawnych. Realizowano szereg programów, również na poziomie międzynarodowym, w zakresie wsparcia osób niepełnosprawnych. Panie i Panowie Posłowie! Sejmowa uchwała z dnia 1 sierpnia 1997 r. Karta Praw Osób Niepełnosprawnych nie ma mocy prawnej, gdyż uprawnienia osób niepełnosprawnych zawarte są w szeregu innych aktów prawa krajowego, jednak wskazuje ona katalog praw i bardzo ważnych obszarów dla polityki państwa, które dzięki stałemu wsparciu dają szansę zapobiegania wykluczeniu społecznemu osób niepełnosprawnych. Szanowni Państwo! Klub Platforma Obywatelska będzie głosował za przyjęciem informacji rządu Rzeczypospolitej Polskiej o działaniach podejmowanych w 2014 r. na rzecz realizacji postanowień uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 sierpnia 1997 r. Karta Praw Osób Niepełnosprawnych, druk nr 3673. Bardzo dziękuję.