Mówca: Piotr Paweł Bauć
Data: 2015-07-23 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Pani Minister! Mnie wystarczy 5 minut na wykład o tym, że Polacy, niestety, dzięki działalności polskich rządów i wykreśleniu matematyki z matury, dali się nabrać. Pan poseł Romanek też dał się nabrać, ale on chyba miał maturę z matematyki. Mamy tu do czynienia z tzw. kredytem raty stałej, czyli najpierw, na samym początku, pan płaci odsetki, a dopiero potem zaczyna pan spłacać kapitał, ale nie jest tak, że cały czas liczy się to tak samo, jest to tyle samo procent. To się liczy po prostu w bandycki sposób, mianowicie cały czas przelicza się to do nowej wartości i dzięki temu pan bierze 100, a oddaje 300. (Poseł Andrzej Romanek: To niech pan zapyta frankowiczów.) Ale o tym trzeba wiedzieć, na tym polega kultura finansów. To były kredyty dla ludzi, którzy podpisywali umowy na 20 lat, mając świadomość, że spłacą to w ciągu 5, 6 czy 8 lat. Wówczas oczywiście to było bardzo korzystne, bo w tym czasie kredyt w złotówkach był 12-procentowy - realna stopa była dwudziestoparoprocentowa - a kredyt we frankach był 4-procentowy, czyli realnie było to mniej więcej trochę powyżej 10%. Dzisiaj, jeśli chodzi o ten kredyt, to jest to 1,2%. Oczywiście jest tam marża banku, ale część banków poczuła się trochę zagrożona tym, że spłonie, i marżę schowała do kieszeni, więc w realnym przeliczeniu jest on faktycznie nieduży, jeżeli chodzi o tę część spłacaną na początku, jaką jest część odsetkowa. (Poseł Andrzej Romanek: O tym mówiłem.) Ale niestety zdrożał przelicznik - z 2,4 na 3,9 - i tu jest cały problem. Tu nasze państwo się nie sprawdziło i zgadzam się z kolegą, że faktycznie należy skierować ten projekt do komisji, ale przyjąć te propozycje, bo jednak musi być równowaga w państwie. Trochę z przekąsem powiedziałem, że Polacy, którzy nie mieli matury z matematyki, za to zapłacili, ale naprawdę trzeba mieć dobrą wiedzę z finansów, z matematyki finansowej, żeby w ogóle zrozumieć, na czym polega liczenie tych procentów, kwot spłat, na czym polega różnica w liczeniu, kiedy mamy do czynienia z tzw. stałą kwotą i kiedy mamy do czynienia z malejącą zmienną, i jakie sztuczki są tam. Ja akurat musiałem się tym zajmować i wyjaśniać to studentom, więc to wiem, a przeciętny Polak nie musi tego wiedzieć. Druga sprawa, oczywiście są pretensje obywateli do państwa. Sam mam kredyt w szwajcarach i wiem, dlaczego go wziąłem. Mianowicie dlatego, że przeliczyłem i stwierdziłem: mam kredyt na 25 lat, ale potrafię go spłacić w ciągu 10 lat. Co prawda 15 stycznia tego roku straciłem zaufanie do banku szwajcarskiego, który powiedział, że będzie twardo trzymał, zwiąże szwajcarską walutę z euro na sztywno, dlatego moje rachunki się zgadzały, a po 15 stycznia już się nie zgadzały, ale jakoś trzeba sobie dać radę. Natomiast większość ludzi tego nie wiedziała i nasze państwo nie wyjaśniło, na jakiej zasadzie to funkcjonuje. Faktycznie nie musimy się specjalnie buntować przeciwko tym, którzy tworzą różne stowarzyszenia i mówią: Przepraszam, ale gdzie było państwo? Jednak państwo ma chronić obywateli. Jeżeli, jak tutaj mówimy, wpuszczamy instytucje finansowe, nie dzikie, tylko poddane prawu, a wiemy, że często są to bardzo ważne sprawy, kwestia czyjegoś dobrobytu, ułożenia sobie życia, kupienia mieszkania i możliwości spłacenia go, będąc człowiekiem etycznym, pracując i sumiennie spłacając, to państwo musi interweniować, gdy widzi, że takie instytucje, jak banki, zachowują się jak fundusze hedgingowe, czyli mówią, że będzie super ekstra, ukrywając fakt, że tak naprawdę chodzi o to, żeby, jak ładnie mówią, zgolić klienta, ile się da. Będziemy więc rekomendować, żeby nadal pracować w komisji nad tym projektem, biorąc pod uwagę wszelkie wartości, w tym również aksjologiczne, jakie powinny być uwzględniane w obrocie bankowym. (Dzwonek) O, już jest po czasie. Wobec tego mam jedną prośbę, bo nie zgadza mi się rachunek. Czy to możliwe, że kredyt po przeliczeniu na złotówki na mieszkanie do 75 m 2 wynosi na dzisiaj średnio 500 tys. zł? Przeliczyłem to na szybko, zaokrągliłem, że w trzecim roku będzie 60 tys. kredytów o wartości - też zaokrągliłem - 30 mld, i tak mi wyszło. Jeżeli faktycznie jeden kredyt na mieszkanie 75 m 2 jest za 500 tys., to naprawdę gratuluję tym, którzy podjęli się brania tych kredytów, ale chyba tak nie było. Dziękuję.