Mówca: Teresa Pamuła
Data: 2021-07-07 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W Polsce na gruncie ustawy o grupach producentów rolnych dopuszczalne formy organizacyjne prawne zawężone zostały do spółek Prawa handlowego, spółdzielni, zrzeszeń i stowarzyszeń. Obecnie zarejestrowanych grup producentów rolnych jest 886, w których współpracuje ok. 12,5 tys. członków. Najwięcej jest grup prowadzących działalność w sektorze zbóż i nasion oleistych, trzody chlewnej czy producentów mleka. Na obecnym etapie istnieje duża możliwość współpracy rolników w formie grup producentów rolnych. Projektowane zmiany w ustawie z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz zmianie innych ustaw są odpowiedzią na postulaty zgłaszane przez podmioty zaangażowane w proces stworzenia grup producentów i same grupy producentów w zakresie stosowania przepisów ww. ustawy oraz sprawujące nadzór nad grupami, a w szczególności zmienione ustawą z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz rozwoju obszarów wiejskich w ramach PROW na lata 2014-2020, oraz mają na celu doprecyzowanie niektórych przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. I tak np. zmiana w art. 1 pkt 1 projektu jest zmianą porządkową mającą na celu wskazanie, iż do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w formie decyzji stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a., o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Proponuje się dokonanie zmian przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. polegających na zmniejszeniu obowiązkowego poziomu wielkości wyprodukowanych przez członka grupy producentów rolnych produktów lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona, jaka ma być sprzedana do grupy, z co najmniej 80% do co najmniej 70% przy jednoczesnym objęciu tym obowiązkiem co najmniej 90% producentów zrzeszonych w grupie zamiast 100%, jak to jest obecnie. Spełnianie obecnego wymogu 80-procentowej sprzedaży do grup producenckich stwarza poważne trudności szczególnie dla członków grup producentów zbóż. Rolnicy prowadzący produkcję o profilu roślinno-zwierzęcym przeznaczają część produkcji na paszę czy też materiał siewny i ten cel, 80%, był trudny do zrealizowania. Wprowadzenie 90-dniowego terminu na wydanie przez dyrektora oddziału regionalnego agencji decyzji o uznaniu grupy czy zatwierdzeniu planu biznesowego i dokonaniu wpisu grupy do rejestru umożliwia agencji sprawdzenie wymogów kwalifikowalności, weryfikację i zatwierdzenie planu biznesowego oraz przeprowadzenie kontroli na miejscu przed uznaniem grupy. Wprowadzenie obowiązku przedkładania wraz z wnioskiem o uznanie grupy wersji elektronicznej planu biznesowego i oświadczeń członków grupy o nieprzynależności do grupy producentów albo organizacji producentów utworzonych ze względu na ten sam produkt lub grupę produktów usprawni i ułatwi pracę grupom i agencji. Następna istotna zmiana to wprowadzenie trybu, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie spełniania przez grupę producentów rolnych kryteriów uznania właściwy ze względu na siedzibę dyrektor agencji wzywałby grupę do usunięcia nieprawidłowości w określonym terminie, nie dłuższym niż 12 miesięcy następujących po zakończeniu roku działalności grupy, w którym stwierdzono naruszenie. Ta zmiana umożliwi grupie usunięcie nieprawidłowości bez konieczności wszczynania postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia uznania przez agencję. Wydłużenie terminu na złożenie przez grupę producentów - albo organizację producentów - wniosku o zatwierdzenie zmian w planie biznesowym w terminie nie późniejszym niż 60 dni przed zakończeniem danego roku działalności grupy nie narazi grupy producentów na sankcje czy na cofnięcie uznania. Obecnie obowiązujący termin - do 3 miesięcy przed zakończeniem danego roku działalności grupy - którego dotyczy zmiana, jest zbyt krótki, w szczególności gdy zmiana planu jest niezależna od samej grupy. W ustawie doprecyzowuje się też obowiązujące przepisy poprzez wskazanie, że sprawozdanie z realizacji celów, o których mowa w art. 14 ustawy z dnia 15 września 2015 r., dotyczy tych celów, które zostały wybrane przez związek grup producentów rolnych. (Dzwonek) Jest jeszcze kilkanaście zmian, które mają na celu przede wszystkim doprecyzowanie i dostosowanie przepisów w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o organizacji niektórych rynków rolnych, ustawie o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych czy ustawie o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich.