Mówca: Bernadeta Krynicka
Data: 2018-03-22 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Polak, Węgier, dwa bratanki, i do szabli, i do szklanki. To historyczne przysłowie, znane nam wszystkim, funkcjonuje również w języku węgierskim. Od setek lat nasze kultury przenikają się. Węgrzy byli królami Polski, Polacy królami Węgier. Razem walczyliśmy, ginęliśmy, ale i świętowaliśmy. Mimo zmiennych kolei losów naszych państw sojusz polsko-węgierski pozostał silny. Zawsze mogliśmy liczyć na pomoc Węgrów, a oni na naszą. Węgry potrafiły sprzeciwić się Hitlerowi, by okazać nam wsparcie. Polskie społeczeństwo w porywie serca podczas powstania 1956 r. przekazało Węgrom pomoc o szacunkowej wartości ok. 2 mln ówczesnych dolarów amerykańskich. Honorowi dawcy krwi zgłaszali się do punktów poboru tak chętnie, że trzeba było otwierać nowe stanowiska. Na taką pomoc nie zdobyły się dużo bogatsze zachodnie państwa, choć zimna wojna była wtedy w apogeum. Wysoka Izbo! 23 marca - to jutro - jest Dzień Przyjaźni Polsko-Węgierskiej, obchodzony w obu naszych bratnich krajach. Uchwały w tej sprawie podjęły parlamenty obu państw w 2007 r. przez aklamację. 14 marca obchodziliśmy urodziny Józefa Bema, polsko-węgierskiego bohatera. 15 marca natomiast Węgrzy celebrują swe narodowe święto. To upamiętnienie rewolucji węgierskiej z 1848 r., w której liczny udział wzięli Polacy. U boku Węgrów walczyły dwa polskie legiony, jednym dowodził gen. Józef Wysocki, drugim gen. Józef Bem. Obaj byli zasłużonymi żołnierzami powstania listopadowego. Józef Bem ostatecznie został naczelnym wodzem powstańczej armii węgierskiej. Po upadku powstania schronił się w Turcji. Przeszedł na islam, by wyznanie nie było przeszkodą w karierze w tureckim wojsku. Generał trafnie założył, że wybuchnie wojna turecko-rosyjska. Przewidział, że wygrają ją Osmanowie. Przeliczył się jednak w tym, że Polacy zdołają wykorzystać osłabienie Rosji i wywalczą niepodległość. Józef Bem zmarł w Aleppo w 1850 r., jeszcze przed wybuchem wojny krymskiej. O tym, jaką estymą cieszył się gen. Bem na Węgrzech i jak trwała jest przyjaźń naszych narodów, mogliśmy się przekonać w 1929 r. Dokonano wtedy ekshumacji zwłok generała, by pochować go w ojczyźnie. Podczas przejazdu przez Węgry konduktowi z trumną towarzyszyła kompania reprezentacyjna armii węgierskiej. Wszyscy wiemy, jak zmienne bywają sojusze między państwami. Decydującą rolę w ich trwałości odgrywają przeważnie interesy gospodarcze. Sojusznika sprzedaje się za parę dolarów, nowy kontrakt czy za parę miesięcy pokoju, czego czasami w przeszłości doświadczyliśmy. Dlatego przyjaźń między Polską a Węgrami, trwająca już setki lat i uświęcona litrami przelanej wspólnie krwi, jest tak niezwykle cenna. Została wypróbowana w naprawdę trudnych chwilach, podczas II wojny światowej i gdy oba nasze państwa pozostały zależne od Związku Radzieckiego. Dochowanie wierności w tych momentach wymagało ogromnej odwagi i determinacji. Napawa optymizmem, że o węgiersko-polski sojusz dbają nie tylko nasze rządy, ale i narody. Dziękuję naszym rodakom, którzy 15 marca po raz kolejny wybrali się nad Dunaj, by uczcić węgierskie święto. (Oklaski) Dziękuję też Węgrom za udział w obchodach naszego Narodowego Święta Niepodległości. Jednocześnie zapraszam do wspólnego świętowania 11 listopada w tym roku. Będzie to wyjątkowy dzień. Razem będziemy mogli uczcić stulecie odzyskania przez Polskę niepodległości. Dziękuję. (Oklaski)