Mówca: Antoni Mężydło
Data: 2016-09-21 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska przedstawić stanowisko klubu w sprawie sprawozdania Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka o rządowym projekcie ustawy o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich. Rządowy projekt ustawy o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich jest projektem czysto technicznym, ma na celu implementację nowej dyrektywy Parlamentu i Rady ADR z 2013 r., czyli dyrektywy w sprawie alternatywnych metod rozstrzygania sporów konsumenckich. Z tą samą datą w pakiecie z dyrektywą ADR zostało opublikowane nowe rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ODR z 2013 r., czyli rozporządzenie w sprawie internetowego systemu rozstrzygania sporów konsumenckich, które w pakiecie z nową dyrektywą ADR zmieniają stare rozporządzenie ODR z 2004 r. i starą dyrektywę ADR z 2009 r. W związku z coraz silniejszą integracją i ujednolicaniem rynku wewnętrznego w Unii Europejskiej we wszystkich sektorach gospodarki ten nowy pakiet ADR-ODR ma na celu zapewnić konsumentom lepszy dostęp do podmiotów oferujących niezależne, bezstronne, przejrzyste, skuteczne i szybkie metody alternatywnego rozwiązywania sporów konsumenckich. Jest to również rozwiązanie korzystne dla przedsiębiorców, gdyż zapewnia im dostęp do tanich, efektywnych sposobów rozwiązywania sporów konsumenckich w przeciwieństwie do kosztownych sporów sądowych. Dyrektywa ADR zakłada stworzenie we wszystkich państwach członkowskich jednolitego systemu pozasądowego rozstrzygania sporów, który obejmie swoim zakresem wszelkie zaistniałe na rynku unijnym spory między konsumentem a przedsiębiorcą, w tym także dotyczące umów zawartych za pośrednictwem Internetu oraz umów transgranicznych. W Polsce funkcjonuje obecnie system ADR oparty na samoregulacjach i przepisach powszechnie obowiązującego prawa oraz na standardach międzynarodowych, a szczególnie zaleceniach Komisji Europejskiej regulowanych dokumentami z 1998 r. i 2001 r., w których Komisja Europejska wprowadziła minimalne standardy dotyczące postępowania ADR i które są podstawą dla państw członkowskich do notyfikowania Komisji Europejskiej krajowych podmiotów pozasądowych spełniających te kryteria. Obecnie w Polsce do bazy ADR i Komisji Europejskiej notyfikowane są następujące systemy: arbiter bankowy, sąd polubowny przy prezesie UKE, sąd polubowny przy Komisji Nadzoru Finansowego, postępowania ADR prowadzone przez rzecznika finansowego oraz mediacja prowadzona przez Inspekcję Handlową. System ADR w Polsce oparty jest na dwóch filarach. Pierwszy ma charakter ogólny i wielosektorowy, a drugi ma charakter sektorowy. Pierwszy tworzą struktury Inspekcji Handlowej i obejmuje mediacje prowadzone przez wojewódzkie inspektoraty Inspekcji Handlowej oraz sądownictwo polubowne, w ramach którego działa 16 stałych polubownych sądów konsumenckich oraz 15 ośrodków zamiejscowych. Drugi filar tworzą organy administracji publicznej, prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, Komisji Nadzoru Finansowego i rzecznik finansowy, oraz podmioty ADR utworzone przez przedsiębiorców z danej branży, jak arbiter bankowy czy Komisja Ochrony Praw Pasażerów przy prezesie Urzędu Lotnictwa Cywilnego. Rządowy projekt ustawy o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich wprowadza nowy model systemu ADR, w którym będą istniały zarówno niepubliczne, jak i publiczne podmioty ADR. Będzie on obejmował podmioty ADR utworzone przez przedsiębiorców z danej branży, funkcjonujące obecnie lub nowo powstałe, publiczne podmioty ADR o charakterze sektorowym usytuowane przy lub w strukturze organów publicznych, branżowe organy administracji, jak prezes UKE, prezes URE, prezes UTK, Komisja Nadzoru Finansowego i rzecznik finansowy, oraz podmiot o charakterze horyzontalnym, Inspekcję Handlową, którego zakres działania obejmie sprawy, dla których nie został utworzony właściwy ADR sektorowy. Projekt ten powstawał długo, bo przez 3 lata, i mimo że dobrze odzwierciedla wszystkie przepisy dyrektywy, to posiada wiele mankamentów, jeśli chodzi o zasady techniki prawodawczej oraz synchronizację czy zgodność z polskim systemem prawnym. Wiele przepisów w nim zawartych nie spełnia warunków twardych norm prawnych, a jest tylko wiernym przetłumaczeniem dyrektywy. Dlatego w pracach podkomisji powołanej do rozpatrzenia projektu przeprowadziliśmy prawdziwą rewolucję legislacyjną, wprowadzając ok. 500 zmian, głównie legislacyjno-redakcyjno-językowych, ale i ok. 50 zmian merytorycznych i strukturalnych wynikających z zasad techniki prawodawczej, polegających na zmianie kolejności rozdziałów. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W efekcie w sprawozdaniu połączonych komisji sejmowych mamy dobry projekt, który wiernie implementuje przepisy dyrektywy, dobrze wpisuje się w polski system prawny, jest w pełni zgodny z zasadami techniki prawodawczej oraz zasługuje na poparcie Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska. I tak też będziemy głosować. Dziękuję bardzo.