Mówca: Michał Szczerba
Data: 2022-07-07 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mam przyjemność w imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska wyrazić opinię na temat rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz niektórych innych ustaw, który powstał w Ministerstwie Sprawiedliwości. Według wnioskodawców te zmiany są ukierunkowane na poprawę warunków bezpieczeństwa jednostek penitencjarnych, ochronę społeczeństwa przed sprawcami najcięższych przestępstw, poprawę warunków wykonywania obowiązków przez funkcjonariuszy Służby Więziennej oraz usprawnienie procedur związanych z wykonywaniem kary tymczasowego aresztowania. Ta nowelizacja ma jeden bardzo ważny element związany z wykonaniem stanowiska Trybunału Konstytucyjnego wyrażonego w wyroku z 25 listopada 2014 r., które pozwoli na pełną realizację prawa do obrony. W projektowanych przepisach zapewniono możliwość kontaktu z osobą najbliższą za pomocą samoinkasującego aparatu telefonicznego, ujednolicono również sposób korzystania przez skazanych i tymczasowo aresztowanych z widzeń z małoletnimi. Tę zmianę oceniamy bardzo pozytywnie. Ale, szanowni państwo, chcieliśmy zwrócić uwagę na kilka elementów, które nas niepokoją, i nie chodzi wyłącznie o Kodeks karny wykonawczy. Ta nowelizacja to jest tak naprawdę ciąg nowelizacji - za chwilę będzie kolejny punkt dotyczący Służby Więziennej, dotyczący generalnie polityki karnej państwa, która znacząco wpływa na poziom prizonizacji. Współczynnik liczby uwięzionych na 100 tys. mieszkańców utrzymuje się w Polsce na coraz bardzo wysokim poziomie. Chciałbym również powiedzieć - i to jest zdanie nie tylko moje, ale również rzecznika praw obywatelskich i poprzedniego, i obecnego - że cały czas nie są respektowane w jednostkach penitencjarnych zasady sformułowane chociażby w Europejskich Regułach Więziennych z 2006 r. Co najważniejsze potrzebna jest cały czas indywidualizacja postępowań z osobami pozbawionymi wolności. Chciałbym powiedzieć, że istnieje cały czas konieczność lepszego wykorzystania potencjału kadry więziennej. Należy zrewidować projekt odejścia od kształcenia przyszłej kadry penitencjarnej w polskich uczelniach wyższych i powierzenia tego zadania szkole resortowej. Chciałbym zwrócić uwagę, że trzeba zapewniać godne warunki wykonywania kary pozbawienia wolności i traktować więźniów z poszanowaniem ich praw wynikających z przepisów prawa krajowego i międzynarodowego, co jest istotne również z punktu widzenia resocjalizacji. Chciałbym powiedzieć bardzo wyraźnie, że celem resocjalizacji powinno być przywrócenie tych osób, które popełniły przestępstwo, odbyły karę, do normalnego funkcjonowania w społeczeństwie. One nie muszą być przygotowywane do recydywy, one powinny być przygotowane do tego, żeby stać się pełnoprawnymi obywatelami i za swoje złe, błędne uczynki, za które odpokutowały w ramach orzeczonej przez niezawisły sąd kary, powinny mieć szansę. Pytanie jest, czy system, który państwo tworzycie, w odpowiedni sposób stwarza te okoliczności. Chciałbym zwrócić uwagę również na to, że w obszarze służby więziennej działy się różne niekorzystne zjawiska. Pamiętam sprawę Agnieszki P., pamiętam sprawę nieudzielenia jej pomocy, co skutkowało śmiercią. Uważano, że ona symuluje, a tak naprawdę umierała. Ta sprawa do tej pory nie została rozliczona. Chciałbym zwrócić uwagę również na to, że Solidarna Polska - to, co powiem, jest dla mnie bardzo przykre - wykorzystuje Służbę Więzienną, funkcjonariuszy więziennych dla własnych celów, jeśli chodzi o obsadę kadrową, jeśli chodzi o politykę dotyczącą tej instytucji. Panie ministrze, chciałbym, żeby pan wyjaśnił sytuację, która miała miejsce 2 dni temu. Otóż Solidarna Polska otwierała dwa swoje partyjne biura: w Gliwicach i w Łodzi. Pan Michał Wójcik, członek Rady Ministrów, nie za bardzo wiadomo, za co odpowiedzialny, ale jednak członek Rady Ministrów, chwalił się, że w tych uroczystościach uczestniczy Zbigniew Ziobro. (Dzwonek) Szanowni państwo, kogo widzimy na zdjęciu, które zamieszcza pan Michał Wójcik, w godzinach pracy na sali podczas otwarcia biura partyjnego Solidarnej Polski? Funkcjonariuszy Służby Więziennej. Jest to, panie ministrze, według mnie coś niebywałego - ta skala patologii, ta skala używania funkcjonariuszy publicznych, funkcjonariuszy, którzy powinni być apolityczni...