Mówca: Barbara Dolniak
Data: 2016-10-04 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Jak się czyta projekt tej ustawy, która obejmuje różne zmiany, to nieodparte wrażenie jest takie: chcecie państwo naprawiać wymiar sprawiedliwości straszeniem sędziów i jawnymi oświadczeniami majątkowymi. Tylko proszę mi powiedzieć, jak jawne oświadczenie majątkowe ma wpłynąć na szybkość postępowania. Jak zwiększenie karania dyscyplinarnego sędziów ma wpłynąć na przyspieszenie postępowania? A o tym mówią obywatele: o szybkości postępowania, o zwiększeniu tempa postępowania, co wiąże się z ewentualnymi procedurami postępowań, z odpowiednią liczbą sędziów, referendarzy, asystentów, pracowników administracyjnych, ale nie, proszę państwa, z jawnymi oświadczeniami majątkowymi sędziów. Ale zanim do tego przejdę, to w pierwszej kolejności muszę powiedzieć, że ten projekt od art. 2-13 narusza § 3 ust. 2 i 3 ˝Zasad techniki prawodawczej˝ przez to, że umieściliście państwo różne zagadnienia prawne z różnych ustaw, uważając, że mieści się to w kwestiach dotyczących skargi na przewlekłość postępowania. Uzasadnienie projektu tylko w jednym miejscu na s. 6-7 próbuje wskazać na powiązanie ustawy o skardze na przewlekłość z ustawą o ustroju sądów powszechnych. Ja państwu zacytuję: Może się zdarzyć, że skarga jest uzasadniona, lecz brak jest jakiejkolwiek winy prowadzącego sprawę sędziego lub prokuratora. Niemniej w skrajnych przypadkach uwzględnienie skargi może stanowić podstawę do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Analiza regulacji prawnych dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów i asesorów ujawnia potrzebę działań legislacyjnych. Proszę wybaczyć, ale jaki jest z tym związek? Niestety zamieszczając w jednym projekcie różne ustawy, naruszyliście państwo podstawowe zasady techniki prawodawczej i tego nie da się poprawić w komisji, ponieważ komisja nie ma takich możliwości, jak państwo sobie wyobrażacie w niniejszym przypadku. Inna kwestia: uważacie państwo, że wniosku, skargi na przewlekłość nie trzeba uzasadnić. Wystarczy, że strona napisze: Składam skargę na przewlekłość postępowania. Ale to będzie oznaczało, że państwo zostawiacie taką stronę w lepszej sytuacji niż tego, kto wnosi pozew, bo musi go uzasadnić. Tutaj nie trzeba. Poza tym należy pamiętać o jednej podstawowej sprawie, że nakładacie w tym momencie na sąd badanie z urzędu, jakiego etapu ta skarga dotyczy, w jakiej części całości postępowania doszło do naruszenia, do przewlekłości postępowania. Takie nałożenie obowiązku nie znajduje uzasadnienia w orzecznictwie ETPC. Orzecznictwo to wskazuje jedynie na to, że nie można odmówić stronom badania, czy miała miejsce przewlekłość postępowania w fazie postępowania, które zostało już zakończone. Następnie, art. 1 pkt 1 projektu jest niezgodny z § 4 ust. 4 rozporządzenia prezesa Rady Ministrów z 2002 r. w sprawie ˝Zasad techniki prawodawczej˝, albowiem nakazuje stosowanie umowy międzynarodowej, posługując się równocześnie zupełnie niedookreślonym pojęciem standardów wynikających z konwencji. Kolejna kwestia, a mianowicie taka, że jeżeli państwo uważacie, że złożenie przez sędziego oświadczenia majątkowego, w tym przypadku jawnego, poprawi tempo rozpoznawania spraw, poprawi szybkość rozpoznawania spraw, to jesteście państwo w wielkim błędzie. To nie ma ze sobą żadnego związku. W art. 6 zapisaliście państwo: Prokurator generalny, prokurator krajowy lub inni upoważnieni przez nich prokuratorzy mogą przedstawiać organom władzy publicznej, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach także innym osobom, informacje dotyczące prokuratury, w tym także informacje dotyczące konkretnych spraw. Jeżeli może mieć to znaczenie istotne dla bezpieczeństwa państwa lub - wcześniej było ˝i˝, a teraz jest ˝lub˝ - prawidłowego funkcjonowania. Czyli naruszenie praw obywatelskich jak się patrzy, można pod to podciągnąć wszystko, co się tylko chce. A art. 8 ust. 1 - tutaj nie jest decyzja sądu, tylko wniosek prokuratora powoduje, że na etapie postępowania sądowego prokurator składa wniosek i w zasadzie rządzi postępowaniem sądowym. Sąd musi to przekazać. (Dzwonek) W związku z tym każdy kolejny przepis... Można byłoby w zasadzie stracić cały dzień, żeby państwu podważać tę ustawę, dlatego klub Nowoczesna wnioskuje o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu.