Mówca: Maciej Wydrzyński
Data: 2012-07-13 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Ruch Palikota mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu w sprawie sprawozdania z działalności Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2011 r. wraz ze stanowiskiem Komisji Skarbu Państwa. Przede wszystkim należą się z tego miejsca podziękowania dla prezesa Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa za przygotowane sprawozdanie. Materiał przedstawiony Komisji Skarbu Państwa jest niezwykle wyczerpujący i merytoryczny. Poza fachowo przedstawionymi twardymi danymi związanymi z wydatkami Prokuratorii Generalnej, liczbą prowadzonych na przestrzeni ostatnich lat spraw, tendencjami i kierunkami zmian w postępowaniach z udziałem tego organu możemy zapoznać się z teoretyczną wiedzą na temat samego funkcjonowania Prokuratorii Generalnej. Jest to niezwykle cenna wiedza ze względu na ogrom pracy i ciężaru gatunkowego procesów, które prowadzi ta wysoce wyspecjalizowana kancelaria prawna Skarbu Państwa, jak to ocenił sam prezes prokuratorii. Zdaniem Klubu Poselskiego Ruchu Palikota nie można mieć zastrzeżeń do funkcjonowania Prokuratorii Generalnej na polu procesowym, świadczy o tym przede wszystkim ogólny fakt wygrania spraw na rzecz Skarbu Państwa w samym roku 2011 - liczba 2099 przy 156 sprawach zakończonych negatywnym rozstrzygnięciem dla Skarbu Państwa musi robić wrażenie i budzić uznanie. Z drugiej strony konsekwencją sprawozdania prezesa Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa jest pokazanie bardzo negatywnych praktyk, jakie mają miejsce na terenie Rzeczypospolitej, a które skutkują odpowiedzialnością na gruncie prawnym Skarbu Państwa, czego być może rząd nie chce przyjąć do wiadomości. Pierwszym ważnym stwierdzeniem jest fakt, że odpowiedzialność na gruncie procesowym polskiego Skarbu Państwa jest najszersza wśród państw Unii Europejskiej, a pewnie także jedna z najwyższych. Stworzenie bowiem szerokich ram prawnych takiej odpowiedzialności jest równoznaczne z wprowadzeniem szerokich standardów demokratycznych do naszej procedury, ale jeżeli idzie z tym w parze wzrost spraw, w których Skarb Państwa występuje jako pozwany w sprawie, rodzi to wątpliwości co do jakości stanowionego w Rzeczypospolitej prawa, a także co do jego przestrzegania. Innym ważnym zdaniem ze sprawozdania z działalności Prokuratorii Generalnej jest stwierdzenie, że, cytuję: Postępowanie sądowe w Polsce trwa kilka lat, od dawna trwa dyskusja, w której aktywny udział bierze rząd, zapowiadając liczne działania zmierzające ku usprawnieniu i walki z przewlekłością postępowania sądowego. Niestety, to nadal pozostaje obietnicą bez pokrycia. Ten fakt budzi nasze wątpliwości co do schematu organizacyjnego prokuratorii. Przewlekłość postępowania wiąże się bowiem ze zwiększoną liczbą podróży służbowych radców Prokuratorii Generalnej na posiedzenia sądowe. W roku 2011 takich wyjazdów, jak czytamy, odbyło się 1700, ich łączny koszt wyniósł ponad 670 tys. zł. Można mieć różne opinie co do wysokości tej kwoty, ale ponieważ na chwilę obecną raczej nie ma co liczyć na działania rządu zmierzające do walki z przewlekłością postępowań sądowych, może warto zastanowić się nad reorganizacją terenową Prokuratorii Generalnej. W samym sprawozdaniu zawarte jest stwierdzenie, że rozważono taką możliwość, ale na chwilę obecną nie zdecydowano się na podjęcie kroków na poziomie nowelizacji ustawy. Być może w przypadku działalności instytucji, która dysponuje budżetem w wysokości 40 654 026 zł, zasadne byłoby rozważenie utworzenia kilku oddziałów terenowych, szczególnie w tych miastach, w województwach, w których Skarb Państwa jest najczęściej uczestnikiem postępowania sądowego. Skoro bowiem 6439 spraw prowadzonych przez Prokuratorię Generalną w 2011 r. stanowiło wzrost, w porównaniu z rokiem 2010, o 22%, można domniemywać, że takich spraw będzie coraz więcej. Kwestia, która budzi również nasze zaniepokojenie, to liczba spraw związanych z podmiotami Służby Więziennej, aresztów śledczych i zakładów karnych. 1799 to naprawdę znacząca liczba, gdzie druga co do wielkości kategoria podmiotów spraw, 799, to dopiero sądy. Bardzo negatywnie świadczy to o polskim wymiarze sprawiedliwości. Liczymy, że minister sprawiedliwości bardzo poważnie potraktuje tę część sprawozdania i weźmie je pod uwagę przy pracach swojego resortu. Dostrzegamy w omawianym sprawozdaniu spore obawy co do pozwów inwestorów w związku z odpowiedzialnością przy budowaniu infrastruktury drogowej, a także zwrotów dofinansowań pochodzących ze środków Unii Europejskiej. Niemniej jednak właśnie to sprawozdanie wraz z faktycznymi danymi związanymi z liczbą spraw prowadzonych przez Prokuratorię Generalną, łącznie z kwotami wynikającymi z roszczeń kierowanych do Skarbu Państwa, powinno stać się dla rządu jednym z kluczowych dokumentów wyznaczających obszary i kierunki zmian, w których powinna nastąpić poprawa legislacyjna, aby zmniejszać liczbę pozwów kierowanych do Skarbu Państwa. Właśnie ze względu między innymi na ten charakter rekomendacyjny, a także wysoki poziom merytoryczny przedstawionego sprawozdania Klub Poselski Ruch Palikota jest za jego przyjęciem. Dziękuję bardzo.