Mówca: Katarzyna Dutkiewicz
Data: 2019-07-17 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość mam zaszczyt przedstawić nasze stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, druk nr 3524. Przepisy projektu ustawy obejmują dwa obszary. Zaproponowane regulacje wynikają w większości z praktyki w działaniach pomocowych wskazującej licznymi przykładami na konieczność wprowadzenia zmian. Celem projektowanej ustawy jest m.in. ograniczenie skali nieprawidłowości w placówkach zapewniających całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, a tym samym zwiększenie poczucia bezpieczeństwa osób starszych i niepełnosprawnych przebywających w tych placówkach, poprawę skuteczności stosowania sankcji nakładanych na podmioty prowadzące placówki bez zezwolenia oraz poprawę warunków pobytu osób przebywających w legalnie działających placówkach całodobowej opieki. Zmiana przepisów ma również na celu ułatwienie placówkom, zwłaszcza tym prowadzonym w niewielkim zakresie, uzyskania zezwolenia poprzez złagodzenie niektórych standardów oraz doprecyzowanie przepisów dotyczących dokumentów wymaganych przy wniosku o uzyskanie zezwolenia. W projekcie ustawy uregulowano także zasady pobytu w placówkach i zasady ich opuszczania przez osoby, do których ma zastosowanie ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego. Ten istotny aspekt projektu kładzie nacisk z jednej strony na kwestię odpowiedzialnej opieki i zapewnienia bezpieczeństwa osobom z zaburzeniami psychicznymi, z drugiej zaś zagwarantować ma respektowanie ich wolności osobistej. Wychodzi naprzeciw prawu tychże osób do kontaktu ze światem zewnętrznym i samodecydowania o wyjściach poza teren placówki. Zasady ograniczeń w tym zakresie winny być uregulowane, a jedyną obiektywną przeszkodę może stanowić zły stan zdrowia tychże osób potwierdzony stosownym zaświadczeniem lekarza. W związku z postulatami osób, których rodzice zostali skierowani do domu pomocy społecznej ustawa poszerzy również katalog sytuacji, w których można zwolnić z obowiązku wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Projektowana ustawa ma też na celu doprecyzowanie niektórych przepisów postępowania w zakresie przyznawania, udzielania i wypłaty świadczeń z zakresu pomocy społecznej. Stosownymi zapisami projektodawca ograniczył również możliwość uzyskania zezwolenia na prowadzenie placówki przez podmioty, na które wojewoda nałożył w przeszłości co najmniej dwukrotnie karę pieniężną za prowadzenie placówki bez zezwolenia lub orzekł o wstrzymaniu działalności placówki. Podmioty te nie będą mogły uzyskać zezwolenia w okresie 5 lat od ukarania. Okres 5-letni stwarza równocześnie podmiotom prowadzącym placówki szansę na dostosowanie swojej działalności do wymogów ustawy i uzyskanie zezwolenia w przyszłości. Pragnę podkreślić, że projekt ustawy był przedmiotem konsultacji i opiniowania, a swoje uwagi na etapie prac obok licznych organizacji związkowych i pozarządowych przekazywali również wojewodowie i urzędy wojewódzkie. Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego wyraziła pozytywną opinię o projekcie. 16 lipca tego roku Komisja Polityki Społecznej i Rodziny zaopiniowała projekt ustawy jednogłośnie pozytywnie. Rządowy projekt wynika z realnej potrzeby doprecyzowania obowiązujących zapisów prawa i wychodzi naprzeciw potrzebom oraz oczekiwaniom w zakresie przedmiotu regulacji. Mając na uwadze pozytywne skutki projektowanych zmian, Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość będzie głosował za przyjęciem rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz ustawy o ochronie zdrowia psychicznego. Dziękuję. (Oklaski)