Mówca: Aldona Młyńczak
Data: 2018-02-07 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Platformy Obywatelskiej przedstawiam opinię w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o finansowym wsparciu tworzenia lokali socjalnych, mieszkań chronionych, noclegowni i domów dla bezdomnych, ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz niektórych innych ustaw, druki nr 2192 i 2243. Wysoka Izbo! Projekt ustawy zmienia przepisy o dostępności i najmie lokali komunalnych. Likwiduje zasób lokali socjalnych, włączając je do zasobu komunalnego. Projekt przewiduje, że mieszkania z zasobów komunalnych mają być przeznaczone dla ludzi o niskich dochodach, którzy nie znajdują oferty mieszkaniowej na wolnym rynku z uwagi na wysokość czynszu. Wnioski o przydział lokali będą rozpatrywane w zależności od dochodów, a kryteria dochodowe będą ustalały gminy. Wysokość czynszu będzie ustalana w zależności od dochodu - im wyższy dochód, tym wyższy czynsz. Ustawa nakłada na gminy obowiązek weryfikacji dochodów najemców minimum co 2,5 roku. Każdy najemca będzie musiał złożyć oświadczenie o zarobkach, posiadanym majątku i prawie do nieruchomości mieszkalnej. W przypadku niezłożenia deklaracji gmina może podwyższyć czynsz do kwoty 8% wartości odtworzeniowej w skali roku. W przypadku posiadania domu lub mieszkania najemca traci prawo do najmu. Złagodzone zostały przepisy dotyczące zajmowania pustostanów. Teraz sąd może orzec o uprawnieniach do zawarcia umowy najmu socjalnego, jeśli jest to usprawiedliwione społecznie. Nowelizacja określa także zasady udzielania wsparcia finansowego z Funduszu Dopłat podmiotom realizującym przedsięwzięcia polegające na tworzeniu lokali mieszkalnych na wynajem, mieszkań chronionych, noclegowni, schronisk dla bezdomnych, ogrzewalni i tymczasowych pomieszczeń. Należy stwierdzić, że zmiany co do zasady oceniane są przez Platformę pozytywnie, gdyż mają pozwolić samorządom bardziej racjonalnie, efektywnie i elastycznie gospodarować zasobem mieszkaniowym, co w konsekwencji, miejmy nadzieję, przyczyni się do udzielania pomocy mieszkaniowej większej grupie mieszkańców. Jednak istota zmian tkwi, jak zwykle, w szczegółach. Dlatego uważamy za słuszne dopracowanie i poprawienie wielu zapisów podczas prac podkomisji i komisji, w szczególności dużej liczby błędów legislacyjnych, ale także merytorycznych. Chodzi choćby o zmianę daty wejścia w życie, która jest bardziej realna, dopracowanie definicji miejscowości pobliskiej, obowiązku zabezpieczenia przez gminę lokalu socjalnego w przypadku wyroku nakazującego opróżnienie lokalu, a nie tylko złożenie oferty, wyłączenie przymusowej zamiany lokali w przypadku osób, które ukończyły 75 lat, chyba że wyrażą zgodę. Doceniamy również zmianę sposobu obliczania podwyżek czynszu w przypadku zmiany dochodów najemców, ale nadal uważamy, że przyjęty algorytm do obliczeń jest niekorzystny dla lokatorów, a ustalona sankcja podwyżki do wysokości 8% wartości odtworzeniowej jest naszym zdaniem zbyt wysoka. Negatywnie oceniamy także przepis wprowadzony już wcześniej, lecz powtórzony w nowelizacji, dotyczący najmu instytucjonalnego, w szczególności w kwestii złożenia oświadczenia w formie aktu notarialnego, w którym najemca zobowiązuje się do opuszczenia lokalu w ciągu 14 dni bez prawa do lokalu socjalnego czy też pomieszczenia tymczasowego. Zapis taki powoduje wyrzucanie ludzi na bruk bez możliwości dochodzenia lokalu socjalnego od gminy. Proponujemy, aby ten zapis wykreślić. W imieniu Platformy Obywatelskiej składam stosowne poprawki dotyczące najmu instytucjonalnego, zmiany algorytmu obliczania czynszu, a także maksymalnej kwoty czynszu w przypadku niezłożenia deklaracji. Proponujemy, aby było to 6% wartości odtworzeniowej. Dziękuję. (Oklaski)