Mówca: Sprawozdawca Witold Pahl
Data: 2014-08-28 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach chciałbym przedstawić sprawozdanie komisji dotyczące uchwały Senatu w sprawie zmiany ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Na początek warte podkreślenia jest to, że te poprawki w żaden sposób nie zmieniły celu ustawy, jakim jest modernizacja funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości, wprowadzenie nowoczesnych instrumentów informatycznych w celu przyspieszenia, i to radykalnego przyspieszenia, postępowań sądowych, prowadzących przede wszystkim do wyeliminowania zbędnych elementów postępowania procesowego. Senat zgłosił 10 poprawek. Część z nich - należy to podkreślić z całą mocą - dotyczy kwestii legislacyjnych, a przede wszystkim spraw związanych z techniką legislacyjną. Senat zwraca uwagę na to, iż materia dotycząca kwestii technicznych nie powinna być regulowana na poziomie ustawy. Biorąc pod uwagę materię sprawy, komisja uznała, iż te poprawki zasługują na przyjęcie. Co do pozostałych poprawek należy stwierdzić, że mają one charakter doprecyzowujący, ale istotne zmiany w kontekście ustawy dotyczą przede wszystkim zwiększenia zakresu społecznej kontroli nad funkcjonowaniem wymiaru sprawiedliwości i większej transparentności funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. I tak należałoby przyjąć, uznać za zasadną - było to postulowane przez część posłów w trakcie procedowania na poziomie podkomisji i komisji - poprawkę, która zmierza do wprowadzenia możliwości pisemnego uzasadnienia zdania odrębnego, nawet w sytuacji gdy uzasadnienie zostało przez większość składu sędziowskiego czy przez sędziego sprawozdawcę wygłoszone, zaprezentowane w formie ustnej. Da to z pewnością możliwość zapoznania się przez strony z argumentami, które legły u podstaw przedstawienia innej argumentacji niż zdecydowała większość, może to też pozwolić podjąć ewentualna decyzję co do wywiedzenia środków odwoławczych, wywiedzenia apelacji. Również wątpliwości dotyczące ewentualnej niezgodności aktu wykonawczego z przepisami ustawy w zakresie wydawania odpisu, także wydawania na nośnikach obrazu i dźwięku, sprawiły, że należało kolejną poprawkę jako doprecyzowującą, ujednolicającą uznać za zasadną. Z pewnością elementem, który także budził wątpliwości w trakcie procedowania w komisji, była kwestia odstąpienia od sprawozdania przez sąd odwoławczy, przez sąd apelacyjny. To jest ten element, który rzeczywiście w sposób znaczący mógł przyczynić się do skrócenia czasu trwania rozpraw. W zderzeniu jednak z elementem edukacyjnym, którym z pewnością może być przedstawienie publiczności, a więc osobom obecnym na rozprawie, stanu sprawy, okazało się, że on przeważył i komisja postanowiła uznać, iż w przypadku gdy na sali rozpraw znajduje się publiczność, sąd winien przedstawić sprawozdanie. Oczywiście jest pewien problem z egzekwowaniem tego postanowienia, ma ono charakter bardziej postulatywny, ale uwzględniając konstytucyjne obowiązki, jakie leżą w granicach, w ramach władzy sądowej, w tym również ten element edukacyjny, uznaliśmy, że ta poprawka także zasługuje na poparcie. Tak więc w pozostałym zakresie jest kwestia pewnego systemowego ujednolicenia rozwiązań, również w zakresie obowiązku sporządzania pisemnych uzasadnień, w przypadku kiedy apelację oddalono lub została ona uwzględniona jedynie w części, a więc kiedy zmieniono zaskarżony wyrok. Ma to charakter doprecyzowujący i z pewnością rozwieje te wątpliwości interpretacyjne, które mogłyby powstać, w sytuacji gdy nie ma expressis verbis takiego obowiązku w nowo wprowadzonych przepisach. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach rekomenduje Wysokiej Izbie przyjęcie wszystkich dziesięciu poprawek zgłoszonych przez Senat. Dziękuję bardzo. (Oklaski)