Mówca: Monika Rosa
Data: 2017-11-24 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Rozmawiając o tym projekcie ustawy, trzeba sobie zadać podstawowe pytania: po pierwsze, ile ma kosztować rynek mocy, po drugie, jaki cel strategiczny ma realizować, i, po trzecie, w jaki sposób przyczyni się do transformacji obecnego systemu. Według oceny skutków regulacji dotyczącej pierwotnego projektu ustawy do 2027 r. ten projekt miał kosztować niemal 27 mld zł, jednak w czasie procedowania projektu zostały wprowadzone liczne poprawki, które zwiększają obciążenie finansowe odbiorców. Stąd pytania: Jaki będzie realny koszt wprowadzenia tego projektu ustawy? O ile wzrosły koszty w porównaniu do pierwotnego projektu? Na ostatnim posiedzeniu Komisji do Spraw Energii i Skarbu Państwa eksperci, odnosząc się do sektora energochłonnego, wskazywali, że koszt mechanizmu może być nawet dwa razy większy. Czy to znaczy, że małe i średnie przedsiębiorstwa zapłacą jeszcze więcej? Czy będzie to 20, 30 mld zł więcej? Jak te obciążenia wpłyną na cały sektor MŚP? Ile zapłacą gospodarstwa domowe? Gdzie można zapoznać się z realną oceną skutków regulacji? Jaki cel strategiczny ma ten projekt ustawy realizować? Rynek mocy ma być elementem strategii energetycznej państwa, tyle tylko że tej strategii nam państwo nie przedstawiliście. Nie wiemy, jak ma wyglądać miks energetyczny do 2030 r. nawet. Nie wiemy, jak ma wyglądać rynek mocy, jak ma wyglądać rynek energii w Polsce po wprowadzeniu rynku mocy, czy ma być to rynek oparty na węglu, na gazie, na energetyce jądrowej, rynek odnawialny, oby tak było, ale państwo tworzycie narzędzie, tylko że nie wiadomo, jaki cel chcecie tym narzędziem realizować. Trzecie pytanie. W jaki sposób ten rynek mocy ma się przyczynić do transformacji? Tutaj wszyscy eksperci i posłowie opozycji powtarzają, że ten projekt ustawy zabetonuje obecną sytuację na dekady, obciąży kosztami odbiorców energii, ale nie zmusi do szukania innowacyjnych, nowoczesnych rozwiązań, które pozwolą na realną poprawę bezpieczeństwa energetycznego kraju. Pewnie czeka nas fala inwestycji, ale będą to inwestycje ratujące energetykę jądrową. Rynek mocy możemy traktować jako ostatnią deskę ratunku dla wysłużonej energetyki. To jest taka krótkotrwała ucieczka do przodu słabego zawodnika, który mobilizuje swoje siły, żeby przebiec kilkaset metrów, ale później padnie. Tylko że tego zawodnika sponsorujemy my wszyscy, Polacy. Według raportu WiseEuropa niemal 230 mld zł Polacy dopłacili do górnictwa od roku 1990. Ta ustawa nakłada kolejne opłaty. Co ciekawe, my importujemy coraz więcej węgla. Według ekspertów do roku 2050 będzie to nawet między 45 a 70%, czyli będziemy dopłacać do węgla, który sprowadzamy z zagranicy. Co więcej, czy ten projekt ustawy rozwiąże problem niedoborów mocy w okresie letnim? Czy nie lepiej będzie zainstalować odnawialne źródła energii? Zatem rozmawiajmy o celach, a nie tylko o narzędziach, nie tylko o środkach, bo bezpieczeństwo energetyczne oczywiście tak, ale powiązane z nowoczesną energetyką, a ta energetyka, która jest oparta tylko i wyłącznie na węglu, taką bezpieczną i nowoczesną energetyką nie jest. Rynek mocy wymaga kompleksowego podejścia, które bierze pod uwagę także kwestię kształtu rynku energii w Unii Europejskiej, kwestię pakietu zimowego, konkluzji BAT, a nawet Brexitu. A więc jest to rynek mocy, który patrzy na rynek energii bez planu, bez strategii, bez ustaleń co do przyszłości OZE, energetyki jądrowej, gazu, elektromobilności, oszczędności energii, innowacji. To jest nieodpowiedzialne i to jest bardzo krótkowzroczne. Jeśli pójdziemy tą drogą to nie dokona się w Polsce transformacja. Oczywiście na kilka, kilkanaście lat być może państwo przyklepiecie problem, ale zapłacimy za to podwójnie: teraz, płacąc za rynek mocy, i w przyszłości, płacąc za realną transformację sektora. Dlatego składamy wniosek o odrzucenie tego projektu w drugim czytaniu.