Mówca: Piotr Sak
Data: 2022-03-09 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Działając w imieniu mojego mocodawcy, Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość, mam przywilej i zaszczyt przedstawić nasze stanowisko. Zaprezentowane zmiany w swej istocie niosą głęboką reformę prawa karnego. Wprowadza się szereg nowych instytucji, narzędzi i instrumentów, które wzmacniają reakcję prawnokarna na niepożądane zjawisko, jakim niewątpliwie jest czyn zabroniony, ale także zwiększają poziom oraz zakres ochrony szeregu dóbr prawnych, w szczególności życia, zdrowia oraz wolności seksualnej. Wiele instytucji zostało zmodyfikowanych, poddanych liftingowi, przedstawiono szereg rozwiązań, które dotychczas były postulatami de lege ferenda teoretyków i praktyków prawa, a dzisiaj w tym projekcie się materializują. Podejmuje się także działania dostosowawcze, chociażby w zakresie dostosowania się do orzeczeń Trybunały Konstytucyjnego np. w zakresie wymierzania kary łącznej, czyli tutaj chodzi o orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z czerwca 2019 r., P 20/17. Szanowni Państwo! Złoczyńca musi mieć świadomość, że jeżeli zboczy z prawilnego życia i skręci na drogę przestępstwa, zła, to spotka go zasłużona odpłata, sroga kara. Przestępcom nie można odmówić, oczywiście poza tymi, którzy popełniają przestępstwa w afekcie, pewnej chłodnej, zimnej kalkulacji. I tutaj po tej kalkulacji, jeżeli oceni się całokształt zmian, popełnienie przestępstwa nie będzie po prostu się opłacało. Należy docenić proponowane zmiany. I tutaj realizuje się dwa fundamentalne, rudymentarne cele: przede wszystkim protekcja dóbr prawnych, ale także zero pobłażliwości i tolerancji dla osób, które popełniają te czyny z wysokim stężeniem stopnia winy, jak również karygodności czynu. Nowe, surowsze sankcje, srogie kary mają być bodźcami zniechęcającymi i odstraszającymi potencjalnych sprawców. Oni muszą w prologu swoich zamierzeń, w tym zarodku zdawać sobie sprawę, że nie będzie im się to opłacało, żeby porzucić swoje plany przestępcze jeszcze na tym etapie wstępnym. Żeby wpłynąć na ten proces decyzyjny potencjalnych sprawców, na tę sferę wolicjonalną, będzie podejmowana cała gama, cała kaskada działań, obostrzeń na wielu płaszczyznach. Zwiększy się surowość sankcji, granice ustawowego zagrożenia zostaną poszerzone. Część występków zostanie przeobrażona w zbrodnie. Wprowadza się nowy szereg typów kwalifikowanych z czynnościami modalnymi. Wreszcie wprowadza się zmodyfikowane kwantyfikatory stopnia społecznej szkodliwości. Wyłącza się przedawnienie karalności, w szczególności na tle przestępstw związanych z napaścią seksualną w stosunku do małoletnich. Ma to wszystko służyć działaniom odstraszającym. Ze szczególnych rozwiązań - to już mój taki subiektywny przegląd jako wieloletniego praktyka na salach sądowych - chciałbym wyróżnić kilka instytucji czy nowych rozwiązań. Przede wszystkim wprowadza się penalizację karalnego przygotowania do zbrodni. Rzeczywiście w tym zakresie była luka aksjologiczna, która przez tyle lat, od początku obowiązywania Kodeksu karnego, od 1997 r. nigdy nie została dopełniona. Wreszcie to będzie miało miejsce. Przedawnienie zbrodni zabójstwa zwiększa się z 30 do 40 lat. Penalizuje się zachowania związane ze spożywaniem alkoholu już po dokonaniu czynu jazdy np. pod wpływem alkoholu czy spowodowaniu wypadku, bo dotychczas była też taka luka, że wiele osób podejmowało samoobronę, piło alkohol już po czynie, ażeby zaburzyć możliwość ustalenia prawdy materialnej. A więc to zafałszowanie, ta czynność, podejmowanie działań obrończych będzie teraz penalizowane i będzie to traktowane jako okoliczność obciążająca. Tak jak tutaj mówił pan minister, będzie też dochodziło do przepadku samochodu lub równowartości samochodu w przypadku jazdy pod wpływem alkoholu. Wreszcie wprowadza się sankcje karne za łapownictwo wielkich rozmiarów. Jeżeli łapówkarz weźmie ponad 1 mln zł łapówki, czeka go sankcja karna od 3 do 20 lat (Dzwonek), więc to też powinno powodować wielokrotnie zastanowienie się. Wreszcie, szanowni państwo...