Mówca: Genowefa Tokarska
Data: 2014-09-10 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Pani Minister! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec sprawozdania komisji o poselskim i rządowym projektach ustaw o odwróconym kredycie hipotecznym. Komisja Finansów Publicznych po bardzo wnikliwej analizie zgłoszonych propozycji dotyczących wprowadzenia drobnych poprawek przedkłada Wysokiej Izbie wersję projektu ustawy zawartą w druku nr 2700. Klub Polskiego Stronnictwa Ludowego popiera zapisy tego projektu. Ustawa jest niezwykle potrzebna, wypełnia lukę w naszym systemie prawnym. Projekt ustawy wprowadza do polskiego systemu nową instytucję, jaką jest odwrócony kredyt hipoteczny. Wprowadza nowy, szczególny rodzaj umowy o kredyt, na mocy której bank będzie mógł udostępnić kredytobiorcy środki pieniężne wypłacone jednorazowo lub w ratach, a ich spłata nastąpi dopiero po śmierci kredytobiorcy z majątku własnego wskazanego przez kredytobiorcę, na którym dokonano zabezpieczenia zwrotu kredytu. Projekt ustawy w sposób kompleksowy, dość precyzyjny, a jednocześnie bardzo racjonalny i przystępny, reguluje instytucję odwróconego kredytu hipotecznego. Określa zasady i tryb zawierania umowy odwróconego kredytu hipotecznego, prawa i obowiązki stron umowy oraz zasady rozliczenia zobowiązań wynikających z tej umowy. Ustawa kierowana jest do osób starszych, które nie posiadają wystarczających środków finansowych przy stosunkowo niskich świadczeniach emerytalnych i poszukują dodatkowych źródeł dochodów. Projekt ustawy wyraźnie zabezpiecza i chroni interesy potencjalnych beneficjentów, przyszłych kredytobiorców. Przewiduje zapewnienie im odpowiednich informacji zarówno przed podpisaniem umowy, jak i w samej umowie, określenie minimalnego terminu, jaki musi upłynąć od momentu przekazania informacji do czasu podpisania umowy, umożliwienie odstąpienia od umowy w terminie 30 dni od dnia jej zawarcia, zagwarantowanie prawa do przedterminowej i bezpłatnej spłaty kredytu, a także ograniczenie możliwości wypowiedzenia umowy przez bank do ściśle określonych sytuacji. Na uwagę zasługuje również fakt, że do realizacji tej usługi zostały upoważnione wyłącznie instytucje profesjonalne, objęte nadzorem ostrożnościowym Komisji Nadzoru Finansowego lub innych właściwych organów nadzorczych w krajach macierzystych. Wprowadzając umowę odwróconego kredytu hipotecznego, wprowadzamy nową formę pomocy ludziom starszym będącym w potrzebie, którzy będą mieli możliwość uzyskać dodatkowe środki finansowe bez konieczności zbycia prawa do nieruchomości. W zgłoszonych do rządowego projektu ustawy poprawkach skrócono termin wypowiedzenia umowy kredytu hipotecznego przez kredytobiorcę do 30 dni, pierwotny projekt przewidywał termin 3-miesięczny, uzupełniono także przepisy dotyczące prawa spadkobierców do spłaty kredytu. Dodano przepis jasno wskazujący, że spadkobiercy mogą dokonać spłaty kredytu w terminie 12 miesięcy od dnia śmierci kredytobiorcy. Wreszcie, projekt niniejszy jest alternatywą dla tzw. modelu sprzedażowego występującego na polskim rynku, w ramach którego za dożywotnie świadczenie pieniężne następuje przeniesienie własności nieruchomości. Potencjalni beneficjenci będą mieli zatem możliwość wyboru oferty w sposób dostosowany do ich potrzeb. Moja poprzedniczka, pani poseł Masłowska, mówiła o trzeciej formie - sprzedaży, która przecież oficjalnie występuje na polskim rynku. Zawsze można sprzedać nieruchomości, zagospodarować środki według własnego uznania. Jest to praktycznie trzeci sposób, bardzo chroniący kredytobiorców, przewidziany z pewnymi ustaleniami dotyczącymi ludzi w wieku starszym. Reasumując, to jest dobry projekt, zasługujący na przyjęcie przez Wysoką Izbę. Dziękuję bardzo. (Oklaski)