Mówca: Józef Zych
Data: 2013-02-06 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Szczególnie cieszę się, że pan poseł przedstawiciel wnioskodawców negatywnie odniósł się do umów śmieciowych. To jest w Polsce ogromny problem i on wymaga nie tylko dyskusji, ale także podjęcia zmian w Kodeksie pracy. Jednak z drugiej strony, kto proponuje umowy śmieciowe. Otóż z analizy Państwowej Inspekcji Pracy oraz sądów, w których pracownicy zatrudnieni na umowach śmieciowych, mówię: pracownicy, dochodzili roszczeń, wynika, że to była w 100% inicjatywa zakładów pracy. Oczywiście, dokonując różnych wykładni i zmian w kodeksie - że można, że jest druga umowa, trzecia umowa, umowa-zlecenie - w pewnym sensie doprowadziliśmy do tego. Proszę państwa, Wysoki Sejmie, problemem umów śmieciowych nie można obciążać tylko pracowników. W większości to jest presja, to jest zmuszanie do zawarcia takiej umowy. A zatem pracodawcy, którzy zawierają takie umowy, przede wszystkim powinni uderzyć się we własne piersi. To jest problem i oczywiście każdy do niego podchodzi po swojemu. Drugim bardzo ważnym problemem, który pan poseł podniósł, są zwolnienia lekarskie. Proszę państwa, nie jest do końca tak, że pracodawca jest bezsilny. Otóż pracodawca może kontrolować wykorzystanie zwolnień niezgodnie z ich przeznaczeniem, szczególnie w tym okresie, tylko jest właśnie ta kwestia, którą pan podniósł - że zakłady, pracodawcy są do tego nieprzygotowani. (Poseł Jerzy Borkowski: Pracodawcy nie są od kontroli, panie pośle.) Proszę bardzo, czyli okazuje się, że pracodawcy w ogóle nie wiedzą, iż mogą to robić. To jest zagadnienie pierwsze. (Poseł Artur Dębski: Zatrudniałem 2 tys. osób.) Druga rzecz. Proszę państwa, nie zamierzam uprawiać tu jakiejkolwiek polityki czy wygłaszać popularnego wystąpienia, tylko chcę pokazać, jakie są problemy. Popatrzmy na drugi problem, a mianowicie problem zwolnień lekarskich. Padało tu - 10% nieprawidłowo wystawionych, nieprzysługujących. Proszę bardzo, ile w Polsce i w Sejmie było awantury? O co? O recepty. O źle wystawioną receptę i o sankcje. Jest pytanie, jak to się dzieje, że jeżeli jest taki problem, a jest, nikt nie raczy zająć się tym i wypracować metod, jak to doprowadzić do porządku. To jest problem drugi, bardzo istotny. I wreszcie przy tej analizie trzeba brać pod uwagę jedną rzecz: że pracownik jest stroną ekonomicznie słabszą. A zatem jeżeli analizujemy, co się stanie, jeżeli będzie przyjęty proponowany projekt, to w tej sytuacji, gdy to się zwiększa i działa na rzecz pracodawców, jak to w drugim kierunku działa? Czy to się odbija na samych tych, którym przysługują uprawnienia emerytalne, rentowe? Mówię generalnie o ZUS i o środkach, jakimi oni dysponują. Na dzień dzisiejszy wiemy, jak ZUS boryka się z różnymi problemami. A więc trzeba znaleźć wyjście. I bardzo dobrze, dyskutujmy o tym. Tylko dyskutujmy merytorycznie i szukajmy rozwiązań według zasady równowagi. Patrzmy również na opinie, bo to jest też zastanawiające, dlaczego jedna centrala związków zawodowych, druga centrala związków zawodowych ma zastrzeżenia. A więc nie można iść i mówić, że poprzez ten sposób oczywiście od razu wzrośnie zatrudnienie o 2 mln, o 5 mln. Nie ma prostego przełożenia. A prócz tego gdybyśmy przeanalizowali to, wprowadzając taką zasadę, i zobaczyli, ilu pracodawców natychmiast przeznaczy te środki - one nie byłyby takie rewelacyjne - na to, by przyjmować pracowników, to okazałoby się, że też by tak nie było. Czyli spójrzmy realistycznie na to, jaka jest sytuacja. Trzeba pomóc pracodawcom. To jest bezsporne, że małe i średnie przedsiębiorstwa są w trudnej sytuacji. Ale to nie może być dokonywane równocześnie ze szkodą tych najsłabszych, bo niestety wszyscy wiemy, że dziś (Dzwonek) pracownik jest stroną ekonomicznie słabszą. I my jesteśmy gotowi do rozważania wszystkich merytorycznych propozycji.