Mówca: Marcin Warchoł
Data: 2026-02-10 (Sejm RP, kadencja 10)

Bardzo dziękuję. Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Szanowni Państwo! Projekt ten zakłada usprawnienie obiegu informacji między krajami Unii Europejskiej w zakresie wyroków skazujących dotyczących obywateli państw trzecich. Często informacja dotycząca przeszłości kryminalnej danej osoby nie jest do pozyskania z państwa macierzystego danej osoby, ale znajduje się właśnie w kraju unijnym. Do tej pory potrzeba było indywidualnych relacji z każdym z tych krajów unijnych po to, żeby taką informację uzyskać. Tymczasem system ten usprawni wymianę informacji poprzez to, że trafienie pokazuje, w którym kraju znajduje się informacja. Do tego kraju Polska będzie zwracać się już we wzajemnych relacjach po to, żeby taką informację o wyroku skazującym uzyskać. A więc na pewno usprawni to przebieg procedury pozyskiwania informacji karnej, przyspieszy, przyczyni się również do trafnej reakcji karnej, nałoży nowe obowiązki również na polskie organy informacyjne. W tym zakresie będzie trzeba pozyskiwać większą liczbę informacji, choćby o miejscu pochodzenia danej osoby, skazanego. Natomiast to, czego niewątpliwie brakuje w tej ustawie, to jest możliwość sprawdzania tego typu informacji na etapie przed wszczęciem postępowania karnego, w ramach takiej swoistej procedury operacyjno-rozpoznawczej, bo rozwiązanie, które tutaj jest zawarte, oczywiście jest związane z implementacją prawa unijnego. Niemniej kieruję apel do pana ministra o to, żeby rozszerzyć to również o procedury sprawdzające. Wiemy, jak wielkim zagrożeniem jest nielegalna migracja do naszego kraju. Jeżeli chodzi o nielegalne przekroczenie granicy, to w tym zakresie również potrzeba weryfikacji takich wiadomości, czy ktoś jest skazany, a jeśli tak, to w jakim kraju, bez związku z jeszcze toczącym się postępowaniem karnym. Te procedury również należałoby uzupełnić. Jest jeszcze jedna kwestia, bardzo istotna, a mianowicie zagadnienie związane z przestępczością zza granicy wschodniej. System ten dotyczy krajów unijnych. Nie dotyczy relacji z poszczególnymi krajami byłego bloku wschodniego, Związku Radzieckiego, dotyczy jedynie krajów Unii Europejskiej, dlatego też z tymi krajami Polska zawarła indywidualne umowy, jak np. z Ukrainą czy z innymi krajami, o pozyskiwaniu informacji na temat skazanych. Ale sytuacja, która wydarzyła się całkiem niedawno, czyli dwóch zamachowców na torach kolejowych w naszym kraju, pokazuje, że tutaj również trzeba uszczelnić system, uzupełnić te informacje. Trzeba to zrobić po to, żeby takie osoby nie trafiały do Polski, by następnie w sposób całkowicie bezkarny nie popełniały przestępstwa w zakresie sabotażu, dywersji i aby nie opuszczały naszego kraju nieniepokojone, jak pokazała sytuacja z torami kolejowymi. Dlatego w imię bezpieczeństwa wszystkich Polaków, bezpieczeństwa naszego kraju kieruję tutaj drugi apel do pana ministra o to, żeby tę ustawę rozszerzyć w taki sposób, aby z tymi krajami, z których ta przestępczość może napływać, w przypadku których jest zagrożenie występowania takiej przestępczości, również zawrzeć tego typu indywidualne umowy, porozumienia, o ile ich jeszcze nie mamy, aby takie informacje były sprawnie przekazywane. Będziemy popierać projekt w zakresie przedłożenia. Dziękuję bardzo.