Mówca: Sprawozdawca Marek Wójcik
Data: 2012-09-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych mam zaszczyt przedstawić stanowisko komisji o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o dokumentach paszportowych. Sprawozdanie zostało zawarte w druku nr 709. Wysoka Izbo! Pierwsze czytanie odbyło się na posiedzeniu komisji, tam też szczegółowo omówiliśmy projekt, natomiast w związku z tym, że Wysoka Izba na posiedzeniu plenarnym jeszcze nie miała okazji zapoznać się z założeniami do tego projektu, chciałbym w kilku zdaniach te założenia przedstawić. Otóż celem przedłożenia było tak naprawdę uproszczenie procedur związanych z wydawaniem obywatelom dokumentów paszportowych. Te uproszczenia, które przewidzieliśmy - mówię tak, dlatego że byłem również przedstawicielem wnioskodawców - w proponowanym przez nas projekcie ustawy, dotyczą trzech zagadnień. Otóż pierwsza sprawa to jest odmiejscowienie procedury wydawania dokumentów paszportowych. Obecnie jest tak, że obywatele wszystkie sprawy związane z paszportami na terenie kraju mogą załatwiać tylko i wyłącznie we właściwym ze względu na swoje miejsce zamieszkania urzędzie wojewódzkim. Natomiast w praktyce obywatele często przemieszczają się po terenie całego naszego kraju z różnych powodów: podjęcia studiów, podjęcia pracy zawodowej czy też jakichś innych rodzinnych spraw. Wtedy załatwianie spraw związanych z dokumentami paszportowymi wiąże się z koniecznością dojazdów do właściwego urzędu wojewódzkiego. W związku z tym uważamy, że w chwili obecnej nie ma sensu pozostawienie w ustawie takiego rygoru, szczególnie że Ministerstwo Spraw Wewnętrznych bardzo sprawnie wdrożyło i prowadzi centralną ewidencję wydanych i unieważnionych dokumentów paszportowych. To jest taka ewidencja, w której właściwie od końca 2011 r. znajdują się wszystkie dokumenty paszportowe, w związku z czym teraz organy paszportowe, niezależnie od tego, gdzie ten organ się znajduje, w którym województwie, tak naprawdę mają pełną wiedzę na temat tego, jakie paszporty są w rękach obywateli. W związku z tym spokojnie możemy przeprowadzić zmianę polegającą na odmiejscowieniu procedury wydawania paszportów. Jeżeli chodzi o kolejne zmiany, to druga zmiana wprowadzana przez komisję dotyczy możliwości wydawania paszportów tymczasowych w przypadkach związanych z pracą zawodową. Dotychczasowe brzmienie ustawy sprowadzało możliwość wydawania paszportów tymczasowych właściwie tylko do sytuacji losowych, związanych z koniecznością podjęcia leczenia bądź też z koniecznością wyjazdu np. na pogrzeb kogoś bliskiego. Natomiast jedną z różnic pomiędzy paszportem tymczasowym a paszportem zwykłym jest m.in. to, że paszport tymczasowy nie zawiera elementów biometrycznych i może być wydany niemalże z dnia na dzień. Otóż postanowiliśmy wprowadzić dodatkową przesłankę wydawania paszportów tymczasowych. Gdy ta propozycja zyska akceptację Wysokiej Izby, obywatele, którzy w związku z prowadzoną działalnością zawodową będą musieli wyjechać do jakiegoś innego kraju, np. spoza Unii Europejskiej, po to, żeby taką działalność zawodową tam podjąć bądź też po prostu wykonać jakieś zlecenie, również będą mogli ubiegać się o paszport tymczasowy. Chciałbym nadmienić, że taka możliwość będzie dotyczyła nie tylko obywateli przebywających w kraju, lecz również naszych obywateli przebywających za granicą, bo jeżeli ktoś pracuje albo studiuje w którymś państwie Unii Europejskiej, często wyjechał tam na dowód osobisty, natomiast może dojść do takiej sytuacji, że otrzyma zlecenie z jakiegoś państwa spoza Unii Europejskiej i już wtedy nie byłby w stanie zrealizować tego zlecenia. W związku z tym po to ta zmiana druga. Jeżeli chodzi o zmianę trzecią, wprowadziliśmy uproszczenie procedury wydawania tzw. drugiego paszportu. Drugie paszporty są wydawane też w szczególnie określonych sytuacjach. Najpopularniejszą sytuacją jest taka, w której w tym zwykłym dokumencie paszportowym znajdują się stemple graniczne jakichś państw pozostających między sobą w konflikcie. Wtedy któreś z tych państw, do którego jedziemy, może odmówić na granicy wpuszczenia osoby, która ma taki stempel w swoim paszporcie. W takich przypadkach i w kilku innych, które są przewidziane w ustawie, obywatel już teraz może wystąpić o wydanie drugiego paszportu. Problem natomiast polega na tym, że obecne przepisy przewidywały konieczność załatwiania tych wszystkich formalności w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Chcemy doprowadzić do innej sytuacji, do takiej, w której obywatel będzie mógł np. korespondencyjnie załatwiać z ministrem spraw wewnętrznych wszystkie sprawy związane z wydaniem zgody na wydanie drugiego paszportu, natomiast już później formalne złożenie wniosku, jak również pobranie wszystkich niezbędnych danych będzie następowało w tym urzędzie wojewódzkim, do którego obywatelowi będzie najbliżej i w którym obywatel chce tę procedurę załatwić. To tyle, jeżeli chodzi o zakres przewidywany tą nowelizacją. Chciałbym natomiast nadmienić, że podczas prac Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych wprowadzono pewne poprawki. Myślę, że z uwagi na charakter tych poprawek nie ma sensu szczegółowo ich omawiać, dlatego że były to poprawki doprecyzowujące i redakcyjne. Panie marszałku, Wysoka Izbo, bardzo proszę o przyjęcie projektu ustawy. Dziękuję. (Oklaski)