Mówca: Marek Hok
Data: 2017-05-10 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw to wielki proces polegający na tym, że aż sześć dużych ustaw w ramach tej nowelizacji będzie zmienianych, a mianowicie ustawa z sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ustawa o refundacji leków z roku 2011, ustawa z sierpnia 1997 r. dotycząca ochrony danych osobowych, ustawa z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej i ustawa z września 2001 r. dotycząca Prawa farmaceutycznego. Jest to kolejny fragmentaryczny model zmiany tego systemu, który jest systemem bardzo trudnym, rozbudowanym, skomplikowanym organizacyjnie, finansowo, tym bardziej że wiemy doskonale z zapowiedzi, że od 1 stycznia 2018 r. Narodowy Fundusz Zdrowia będzie likwidowany, będzie finansowanie ochrony zdrowia z budżetu państwa. W związku z tym projektodawca zakłada, że zostaną zidentyfikowane świadczenia o nieudowodnionej skuteczności klinicznej lub nieudowodnionym bezpieczeństwie, które generują bardzo wysokie koszty po stronie płatnika. Myślę, że te możliwości istnieją w dalszym ciągu i nie są potrzebne zmiany ustawowe, tym bardziej że w uzasadnieniu nie podano, jaka jest szacunkowa skala tych wielkich świadczeń o nieudowodnionej skuteczności klinicznej. W projekcie tym obliguje się również świadczeniodawców do współpracy z agencją w nieodpłatnym pozyskiwaniu niezbędnych danych osobowych do określenia taryf świadczeń. Już generalny inspektor ochrony danych osobowych wyraził sprzeciw wobec tego projektu dającego ministrowi zdrowia nadmierne uprawnienia do gromadzenia i przetwarzania danych. Generalny inspektor uważa, że przepis ten jest zbyt szeroki i nieadekwatny do celów przetwarzania danych. W projekcie tym znalazły się również zmiany dotyczące statutu i ważności w całym systemie Agencji Oceny Technologii Medycznych. Od tej pory to minister zdrowia będzie zatwierdzał tę taryfę świadczeń, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach będzie mógł zmieniać taryfę świadczeń, nie wskazując w uzasadnieniu choćby ogólnie, co ustawodawca rozumie przez pojęcie: uzasadnione przypadki. Będzie to kolejne przekazanie kierowania tą agencją przez ministra zdrowia. W projekcie wprowadzono również uprawnienie dla ministra zdrowia, który będzie osobiście kształtował skład Rady Przejrzystości, Rady do spraw Taryfikacji, które są w ramach agencji ciałami opiniodawczo-doradczymi dla prezesa. Do tej pory zwolnienia tych członków rad były zapisane ustawowo, wskazywano na zamknięty katalog przypadków, w których była możliwość ich odwołania. Od tej pory to minister zdrowia będzie indywidualnie oceniał, czy dana osoba może być członkiem nadal, czy należy ją zwolnić. Zmiana ta ma nastąpić już 30 czerwca 2017 r. Poza tym jest to oczywiście projekt, który ma doprowadzić do ratunkowego dostępu do technologii lekowej. Tutaj znowu konieczne jest wyjaśnienie, że ten projekt przewiduje, że to pan minister osobiście, na wniosek pacjenta, będzie mógł sfinansować ze środków publicznych dany lek, który nie jest dostępny na liście leków refundowanych. I tu oczywiście po raz kolejny zauważamy brak przejrzystości, transparentności, o której tak dużo mówiło się w zapisie. W ramach tych sześciu ustaw, które będą modyfikowane, zmieniane, próbowano również wprowadzić do Prawa farmaceutycznego taki zapis, który będzie regulował dostępność produktów leczniczych z grupy hormonalnych środków antykoncepcyjnych do stosowania wewnętrznego. Wiemy oczywiście, że chodzi tutaj o tzw. antykoncepcję awaryjną dostępną bez recepty, która jest dopuszczona we wszystkich krajach Unii Europejskiej poza jednym krajem, który z tego zapisu nie skorzystał. Chyba nie jest trudno się domyślić, że tym krajem są Węgry. Nawet Malta, która jest bardzo restrykcyjna, jeżeli chodzi o zapisy dotyczące antykoncepcji, wprowadziła ten lek bez recepty. Oczywiście ustawodawca mówi o nadmiernym korzystaniu przez polskie pacjentki z konsumpcji tych leków. Chodzi głównie o to, by wykluczyć możliwość stosowania antykoncepcji awaryjnej bez recepty. I na koniec to, o czym próbowała mówić pani przedstawicielka klubu PiS - sprawa poprawek. Dotyczy to techników farmacji. Zapisy dotychczasowe powodowały, że kilka tysięcy osób straciłoby miejsca pracy, ponieważ te restrykcyjne zapisy stanowiły, że technicy farmacji nie będą mieli prawa sprzedawać pewnych komponentów, pewnych leków. Z tym wiąże się protest techników i możliwość utraty miejsc pracy. W związku z tym Klub Parlamentarny Platforma Obywatelska (Dzwonek) składa pięć poprawek dotyczących spraw, co do których się nie zgadzamy. Poprawki te składam na ręce pana marszałka. Dziękuję bardzo. (Oklaski)