Mówca: Andrzej Grzyb
Data: 2021-04-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję, pani marszałek, za możliwość zabrania głosu. Bardzo chciałbym podziękować za tę dyskusję, i to bez względu na to, jakie wątki się pojawiały i czy były one pozytywne, czy negatywne dla samej prezydencji, dla polskiego udziału, bo wydaje mi się, że nam, Wysokiej Izbie, brakuje tego typu debaty, że ona jest bardzo zlapidaryzowana, a dotyczy prawie 70% prawa przyjmowanego w Wysokiej Izbie, przygotowywanego z wykorzystaniem kompetencji przyznanych Unii Europejskiej. Doświadczamy tego tutaj na co dzień. Część tych decyzji ma oczywiście charakter strategiczny. To nie jest tak, że Unia Europejska jako całość podejmuje te decyzje tylko w oparciu o pomysły własne, ale opiera się m.in. na doświadczeniach i wyzwaniach, jakie są obserwowane chociażby przez OECD, Bank Światowy, FAO, przez agendy ONZ, również w oparciu o duże dane. Te duże dane sprawiają, że m.in. na tej podstawie formułuje się nowe polityki, chociażby takie jak polityka klimatyczna czy polityka związana z gospodarką cyfrową, czy z innymi elementami. Tam najpierw powstaje zbiór danych i na tej podstawie formułuje się politykę europejską. Oczywiście bierze w tym udział również potencjał intelektualny w postaci funkcjonujących think tanków. Szkoda, że w tym obszarze jest pewien deficyt z naszej strony, ze strony Polski, jeżeli chodzi o wkład intelektualny, jakkolwiek potencjał w tej materii jest ogromny. Nie wykorzystujemy też w pełni szansy, jaką daje nasza reprezentacja 51 posłów do Parlamentu Europejskiego, wspólnie z asystentami. To przecież jest prawie 150 osób, które tam pracują, pracują też na rzecz Polski. My powinniśmy w szerszym zakresie wykorzystywać akurat tę kwestię, również w sprawach, że tak powiem, naszego udziału i sukcesów, czy też czasami porażek, które chcielibyśmy przemilczeć, jeżeli chodzi o nasze funkcjonowanie. Absolutnie zgadzam się z tym, co powiedział pan prof. Piecha. Po pierwsze, że europejski przemysł farmaceutyczny, w tym również polski, powinien odzyskać możliwości produkcyjne, podobnie jak zdolności przemysłu, żeby nie opierać się tylko na tym, co zapewni nam import. Jeśli chodzi o większość substancji czynnych, to należy wskazać Indie, Chiny. Po drugie, że powinien być pewien konsensus w sprawie polityki zagranicznej, jak mówi pan poseł Nitras, i polityki europejskiej. To była wielka zdobycz okresu tych kilkudziesięciu lat polskich przemian demokratycznych. Szkoda, że tutaj się połamało, ale mam nadzieję, że do tego wrócimy, nie mamy innego wyboru. Zobaczmy, jak ten wielobiegunowy świat się przesuwa. Nie jest osią sama Unia Europejska, rośnie potęga Chin, Rosja również chce znaleźć swoje miejsce, a więc to, co się dzieje za naszą wschodnią granicą, też powinno wywoływać pewną refleksję. Pan poseł Szejna stwierdza, że żądania wobec Unii są wielkie, a jednocześnie nie chcemy zwiększyć kompetencji. Na tym tle powinniśmy wywołać sejmową debatę na temat konferencji w sprawie przyszłości Unii. Ona nie zaczęła się w maju zeszłego roku, ale w tym roku mandat został wyznaczony, jak również skład tejże konferencji międzyrządowej, w związku z czym, pani marszałek, wydaje mi się, że celowe jest przeprowadzenie w Wysokiej Izbie debaty o tym, co chcemy powiedzieć jako polski parlament na temat przyszłości Unii w kontekście również doświadczeń ostatniego półrocza. Oczywiście można powiedzieć, że wszystko, co zostało powiedziane ? propos tego finału prezydencji niemieckiej, tej całej umowy z Chinami, to prawda. Ja też absolutnie z tym się zgadzam, że ten egoizm i partykularyzm odegrały ogromną rolę, że z tej umowy z Chinami głównie oczywiście korzystają największe gospodarki europejskie i interes niemiecki był bezsprzeczny. Szkoda, że w takim stylu kończona była ta prezydencja. O tym też musimy głośno mówić, tego nie ma się co wstydzić. Tak w istocie jest. Podobnie jak kwestia Nord Stream 2. To nie jest jasna karta polityki europejskiej. Zresztą w tej sprawie niejednokrotnie, również jako europosłowie, kiedy mieliśmy te mandaty, wyrażaliśmy swoje poparcie właśnie dla sprzeciwu wobec tej inwestycji. Jeżeli chodzi o fundusz sprawiedliwej transformacji, to chciałbym powiedzieć, że on nie rozpoczął się za czasów obecnej kadencji, on rozpoczął się jeszcze w roku 2017. Te pierwsze projekty, uczestniczył w tym m.in. pan prof. Buzek, ja również w tym uczestniczyłem, w roku 2018, jak tworzyliśmy zręby funduszu sprawiedliwej transformacji miały 5 mld w budżecie. Zobaczcie państwo, jak dalece to się zmieniło. Wczoraj rozmawialiśmy na temat (Dzwonek) Funduszu Modernizacyjnego, który jest też elementem wspierającym ten fundusz sprawiedliwej transformacji. Chcę powiedzieć na koniec, że ten bilans może być dużo lepszy, niż nawet czasami sobie wyobrażamy, koncentrując się tylko na pewnych hasłach. Dziękuję panu ministrowi również za współpracę w tym okresie i prace nad podsumowaniem tej prezydencji. Dziękuję bardzo. (Oklaski)