Mówca: Jan Mosiński
Data: 2022-04-07 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W związku z aktualną sytuacją w Ukrainie w dniu 12 marca br. została uchwalona ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Wprowadzone przepisy stanowią rozwinięcie już istniejących regulacji, a ich celem jest ułatwienie kształcenia uczniów obywatelstwa ukraińskiego w polskich szkołach podstawowych oraz ponadpodstawowych. W tym miejscu należy podkreślić, że w związku z agresją Rosji na Ukrainę Polska przyjęła do tej pory ok. 2,5 mln uchodźców, w tym dzieci i młodzież szkolną, a także studentów. Z informacji ogólnie dostępnych wynika, że do szkół może zgłosić się kilkaset tysięcy dzieci. W chwili obecnej jest ok. 147 tys. uczniów w szkołach podstawowych, 23 tys. dzieci w przedszkolach, 9 tys. uczniów w liceach i 2 tys. uczniów w technikach. Dlatego też wielkim wyzwaniem dla państwa jako ogółu, czyli struktur centralnych państwa, wojewodów, samorządów, NGO-s, służb mundurowych itp., jest zapewnienie podstawowych warunków nie tylko pobytu, ale również kontynuacji nauki w polskich szkołach i na polskich uczelniach. Najlepszą formą włączenia ukraińskich dzieci w polski system edukacji jest tworzenie oddziałów przygotowawczych. Dołączenie dzieci ukraińskich, które nie mówią w języku polskim, do klas z polskimi dziećmi mogłoby stanowić dla nich niepotrzebny stres, a dla uczniów takiej klasy niepotrzebne zwiększenie tych klas pod kątem liczby uczniów. Jestem przekonany, że większą korzyścią dla dzieci z Ukrainy będzie kształcenie ich w swoim środowisku. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało informację dla rodziców i osób sprawujących bieżącą pieczę nad dziećmi z Ukrainy ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi oraz dyrektorów polskich jednostek systemu oświaty, jak również szereg innych rozwiązań, za co serdecznie dziękuję panu prof. Przemysławowi Czarnkowi, ministrowi edukacji i nauki, i jego zespołowi. Dziękuję również za działania podjęte w ramach Rady do Spraw Edukacji Uchodźców. Z tego, co wiem, dzisiaj odbyło się czy też w dalszym ciągu trwa posiedzenie rady. W związku z powyższym powstaje pytanie dotyczące stworzenia odpowiedniej infrastruktury do nauki języka polskiego dla młodych uchodźców z Ukrainy wraz z określeniem kosztów tego przedsięwzięcia. Jeśli chodzi o stronę kosztową, mam na uwadze koszty stałe, wynagrodzenia, wynajęcie sal edukacyjnych, materiałów edukacyjnych itp. Ważną kwestią w tworzeniu takiej infrastruktury jest współdziałanie z samorządem terytorialnym. Osobnym zagadnieniem jest kwestia kontynuacji studiów przez studentów z Ukrainy, a także polskich studentów studiujących na Ukrainie, którzy chcieliby kontynuować studia na uczelniach w Polsce. W tym miejscu należy zapytać, czy studentom, obywatelom Ukrainy, którzy przebywają w Polsce, będą przysługiwały podobne świadczenia i podobne uprawnienia do świadczeń socjalnych jak studentom polskim. Okazując solidarność z narodem ukraińskim i tworząc dla dzieci i młodzieży z Ukrainy, a także studentów, obywateli ukraińskich, warunków do nauki, chciałbym podkreślić, że działania pomocowe nie mogą zakłócać procesu edukacyjnego w polskiej szkole czy też na polskiej uczelni. Dlatego raz jeszcze podkreślam, że wielkim wyzwaniem dla rządu pana premiera Mateusza Morawieckiego, jak również pana ministra edukacji i nauki prof. Przemysława Czarnka wraz z jego zespołem było podjęcie takich działań, aby dzieci w polskich szkołach pomimo kryzysu humanitarnego, pomimo tego ludobójstwa, które jest udziałem Putina i jego armii, mogły w sposób spokojny kontynuować naukę, przygotowywać się do egzaminów, matur itd. Reasumując, zgodnie z art. 194 ust. 6 regulaminu Sejmu w imieniu wnioskodawców proszę pana ministra edukacji i nauki o przedstawienie informacji w przedmiotowej sprawie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)