Mówca: Tomasz Piotr Nowak
Data: 2023-07-12 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Do 2018 r. kopalnie w Koninie żyły nadzieją, że powstanie odkrywka Ościsłowo, ale rząd Prawa i Sprawiedliwości zablokował możliwość powstania tej odkrywki. W 2018 r. zdaliśmy sobie sprawę z tego, że czas odkrywek w regionie się kończy. Uświadomiliśmy sobie, że trzeba przeprowadzić proces kompensacji dla regionu i proces sprawiedliwej transformacji. O tę kompensację występowałem z tej mównicy sejmowej, ale występowały o nią także wszystkie samorządy, podejmując stosowne uchwały. Domagały się od rządu polskiego kompensacji, która polegałaby właśnie na realizacji idei sprawiedliwej transformacji. Ludzie w naszym regionie, ale także w Turowie, w Bełchatowie, włożyli swoje serce w pracę, która powinna być wynagrodzona w momencie, kiedy transformacja jest przeprowadzana. Obiecano nam pieniądze z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji z Unii Europejskiej, na które jeszcze czekamy z tego powodu, że niestety rząd Prawa i Sprawiedliwości z wiadomych przyczyn nie potrafi skutecznie po nie sięgnąć. Jest to związane chociażby z praworządnością. Oczekiwaliśmy działań ze strony polskiego rządu. Rząd powinien dać górnikom i energetykom z tego regionu, a przyszłości również z Bełchatowa i z Turowa, zadośćuczynienie w postaci osłon socjalnych. W tej chwili górnicy z Konina i energetycy z Konina są w bardzo trudnej sytuacji, bowiem będzie to pierwsza kopalnia i pierwsza elektrownia, która zostanie zamknięta prawdopodobnie pod koniec 2024 r., ponieważ rząd Prawa i Sprawiedliwości na terenie Unii Europejskiej nie potrafi uchwalić ustawy i wydłużyć rynku mocy. Gdyby wydłużył rynek mocy, to pewnie jeszcze przez kilka lat moglibyśmy liczyć na pracę w tym sektorze w naszym regionie. W związku z tym, że rok 2024 się zbliża... Ta ustawa ma zagwarantować osłony dla pracowników: urlopy energetyczne, urlopy górnicze i jednorazowe odprawy. Wydawało się, że spełni się wreszcie to, na co czekali właśnie górnicy i energetycy. Chodzi o uchwalanie obywatelskiego projektu ustawy, który miałaby zrównać ich prawa do osłon z prawami, które mają górnicy węgla kamiennego na Śląsku. Przygotowali stosowny projekt ustawy. Zaprosiłem na posiedzenie podkomisji do spraw sprawiedliwej transformacji 13 maja 2022 r. wszystkie związki zawodowe. Na posiedzeniu minister Pyzik złożył oficjalne obietnice, że jednak projekt rządowy powstanie i będzie tak zrobiony, że również górnicy z Konina i z Konińsko-Turkowskiego Zagłębia Węglowego dostaną stosowne osłony. Bardzo się z tego powodu ucieszyliśmy. 22 grudnia stało się to rzeczywistością - podpisano porozumienie. Ale między 22 grudnia dniem a dzisiejszym powstała ustawa, która niestety nie była prenotyfikowana w Unii Europejskiej i która w efekcie dopiero będzie notyfikowana. Od tej notyfikacji zależy, czy ten projekt stanie się rzeczywistością. Art. 27 tej ustawy mówi, że jeśli Komisja Europejska stwierdzi, że nie ma tej notyfikacji, to wówczas ustawa nie stanie się rzeczywistością. W związku z tym zgłaszam poprawkę, która spowoduje, że górnicy i energetycy będą mogli skorzystać z dobrodziejstw tej ustawy w oczekiwaniu na notyfikację. W wyniku tej poprawki nie będą wykluczeni i wyłączeni, jeśli, nie daj Boże, stanie się coś takiego, że po 2024 r. będą odejścia grupowe... Oni nie zostaną pozbawieni dobrodziejstw wynikających tej ustawy. Rozmawialiśmy o tym z panem ministrem. Cieszę się bardzo z dobrej woli, pana ministra (Dzwonek) i liczę na to, że jeśli nie tu, to w Senacie... (Wicemarszałek wyłącza mikrofon, poseł przemawia przy wyłączonym mikrofonie, oklaski) Przedkładam poprawkę.