Mówca: Barbara Dolniak
Data: 2019-06-12 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Szybkie procedowanie nad kodeksami skutkuje tym, że Sejm uchwala byle jakie prawo. Mieliśmy niedawno Kodeks karny - w 2 dni. Czym się to skończyło? 43 poprawkami, które przygotował Senat. Wystarczyło dłużej popracować, podyskutować, porozmawiać i może tylu poprawek w Senacie by nie było. Sąd Najwyższy w corocznych sprawozdaniach mówi o tym, że wprowadzane zmiany nie powodują usprawnienia, a coraz bardziej utrudniają czytanie tego prawa i tak naprawdę coraz bardziej utrudniają przebieg tego postępowania. Niestety ten projekt Kodeksu postępowania cywilnego zawiera wiele, mnóstwo zmian technicznych, nie wiem, czy nawet nie więcej niż merytorycznych, ale te zmiany tak naprawdę nie doprowadzą do poprawienia procedury i przyspieszenia postępowania. Cóż z tego, że zapiszemy w przepisach kodeksowych, że sędzia powinien wyznaczać rozprawy z dnia na dzień lub przy uwzględnieniu niezbędnej zwłoki, jeżeli nie ma odpowiedniej obsady sądów? W tym projekcie nie ma pomysłu na systemową zmianę. Nawet jeżeli znajdziemy pojedyncze przepisy, które możemy uznać za dobre, to i tak w całym projekcie nie ma pomysłu na systemową zmianę, a te, które państwo proponujecie, tak naprawdę nie zmieniają systemowo Kodeksu postępowania cywilnego. Pod względem legislacyjnym w projekcie dominuje ujęcie kazuistyczne prowadzące do nadmiernej regulacji, od której odstępuje się w nowoczesnych regulacjach procesowych. Państwo z upodobaniem - to jest kolejna ustawa - bardzo kazuistycznie regulujecie poszczególne rozwiązania, nie pozostawiając sędziemu swobody w orzekaniu. Brak elastycznych uregulowań skutkować może trudnościami w ocenie stanów wprost nieprzewidzianych w tym kodeksie, a przecież wszystkiego nie da się przewidzieć. Mówimy o tym, że biorąc pod uwagę dochody Polaków, koszty sądowe są jednymi z najwyższych w Unii Europejskiej, a państwo w tej ustawie te koszty zwiększacie. Przedstawiciel Prawa i Sprawiedliwości mówi o tym, że dajecie państwo możliwość występowania z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, ale przecież ten wniosek dzisiaj jest. Mówienie o tym, że państwo dajecie stronom możliwość występowania z wnioskiem o zwolnienie od kosztów, że jest to nowe czy jakieś szczególne uprawnienie, które przyznajecie, nie polega na prawdzie. Tworzycie państwo sytuację, w której po uchyleniu wyroku do ponownego rozpoznania sprawę będzie rozpoznawał ten sam sędzia. Jak to się ma do art. 48 pkt 5 Kodeksu postępowania cywilnego? Skoro art. 48 ma być pozostawiony w dotychczasowym brzmieniu, to będzie on sprzeczny z art. 386 § 5 Kodeksu postępowania cywilnego. Trzeba zwrócić również uwagę na art. 379 pkt 4 Kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którym nieważność postępowania zachodzi, jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy. Projektodawca nie przewidział zmian w tym zakresie. Nowelizacja jest niespójna. Utrzymano regułę odrzucenia pozwu w razie braku drogi sądowej i jednocześnie przewidziano mechanizm zwrotu pozwu. W jakim celu? Ambicje twórców nowelizacji, którzy zapowiadali, że to będzie zmiana o szerokim zakresie, przerosły rezultat. Nie słuchacie państwo żadnych uwag, nie ma żadnych poprawek. Na taką ilość zgłoszonych tylko własne poprawki uwzględniliście państwo w trakcie prac w komisji. Składam w imieniu Nowoczesnej kolejne poprawki do projektu i mam nadzieję, że na następnym posiedzeniu komisji (Dzwonek) będzie odbywać się merytoryczna dyskusja.