Mówca: Anita Sowińska
Data: 2021-11-17 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Szanowny Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu parlamentarnego Lewicy wobec komisyjnego projektu ustawy o zmianie ustawy o Narodowym Banku Polskim. Projektowana ustawa jest reakcją Komisji do Spraw Petycji na petycję skierowaną do Sejmu przez pana Sebastiana Adamowicza, którą komisja uznała za zasadną. Celem ustawy jest dostosowanie ustawy o Narodowym Banku Polskim do wymogów wynikających z przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ wskazane w zmienianej ustawie zarządzenie prezesa NBP nie może być źródłem powszechnie obowiązującego prawa zgodnie z art. 87 ust. 1 oraz art. 93 ust. 2 Konstytucji RP. Omawiany projekt jest bardzo krótki. Są to dwa artykuły, z których pierwszy daje upoważnienie właściwemu ministrowi do wydawania odpowiedniego rozporządzenia określającego zasady i tryb postępowania przy zatrzymaniu znaków pieniężnych podejrzanych co do autentyczności oraz postępowania z fałszywymi znakami pieniężnymi. Projekt przewiduje, że rozporządzenie powinno zostać wydane przez ministra sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych oraz po zasięgnięciu opinii prezesa NBP. Drugi artykuł projektu mówi o vacatio legis. Chciałabym podkreślić, że w oryginalnym projekcie ustawy, czyli w druku nr 1227, mieliśmy propozycję wejścia w życie tej ustawy 1 września 2021 r. Jako uzasadnienie komisja wyjaśniła, że tak długie, podkreślam: tak długie, vacatio legis zaproponowano ze względu na konieczność opracowania i wydania rozporządzenia. W kolejnym druku, czyli druku nr 1685, art. 2 zmieniono i zaproponowano 3-miesięczny okres vacatio legis od dnia ogłoszenia. Nasuwa się zatem pierwsze pytanie, które kieruję do ministra sprawiedliwości. Jaka jest przyczyna tak dużego opóźnienia w procedowaniu nad tą ustawą? Tak jak wspomniałam, ustawa jest krótka. Jednak kluczowe jest to, jak będzie wyglądało rozporządzenie. Zgodnie z opinią Biura Analiz Sejmowych ustawa będzie miała wpływ nie tylko na polską walutę, ale także na inne waluty, w tym euro. Dlatego w trakcie przygotowania rozporządzenia należy uwzględnić szereg aktów prawnych Unii Europejskiej, takich jak np. decyzja Rady w sprawie ochrony euro przed fałszowaniem, rozporządzenie Rady z 2001 r. ustanawiające środki niezbędne dla ochrony euro przed fałszowaniem przez państwa członkowskie, które przyjęły euro jako swoją walutę, ale również rozporządzenie dla tych państw, które nie przyjęły euro jako swojej jedynej waluty, a także dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z 2014 r. w sprawie prawnokarnych środków ochrony euro i innych walut przed fałszowaniem. Biuro Analiz Sejmowych wskazuje również na obowiązek konsultacji projektu rozporządzenia z Europejskim Bankiem Centralnym na podstawie Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Konkludując, zwracam się z pytaniami do ministra sprawiedliwości. Czy projekt rozporządzenia, o którym mowa w ustawie, jest już gotowy? A jeżeli nie, to na jakim etapie przygotowania jest? Czy rozporządzenie uwzględnia wszystkie wymienione dokumenty prawa Unii Europejskiej i na jakim etapie konsultacji, jeżeli one się już odbywają, znajduje się projekt rozporządzenia? Czy został on przygotowany w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych? Czy prezes NBP zaopiniował rozporządzenie? Czy zostało ono skonsultowane z Europejskim Bankiem Centralnym? Lewica poprze projekt ustawy o zmianie ustawy o Narodowym Banku Polskim.