Mówca: Anna Nemś
Data: 2012-03-15 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Senat Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 1 lutego podjął uchwałę w sprawie ustanowienia bieżącego roku Rokiem Uniwersytetów Trzeciego Wieku. Za przyjęciem uchwały głosowało 78 senatorów, nikt nie był przeciw, nikt się nie wstrzymał od głosu. Patronat honorowy nad obchodami objęła pierwsza dama RP pani Anna Komorowska. Obchody zainaugurowane zostaną 19 marca, kiedy to w Sali Kongresowej Pałacu Kultury i Nauki odbędzie się I Kongres Uniwersytetów Trzeciego Wieku z udziałem ich liderów, naukowców, polityków, parlamentarzystów i dyskutantów. Podjęcie uchwały o ustanowieniu Roku Uniwersytetów Trzeciego Wieku to szczególna nobilitacja dla działających w Polsce tego rodzaju organizacji oraz wielkie święto dla zrzeszonych w nich słuchaczy seniorów. Pierwszy w Polsce uniwersytet trzeciego wieku założyła w Warszawie w 1975 r. prof. Halina Szwarc. Obecnie na terenie naszego kraju działa prawie 360 tego typu organizacji skupiających ponad 100 tys. słuchaczy. Powstałe w Polsce uniwersytety trzeciego wieku działają w przeróżnych formach organizacyjno-prawnych: jako stowarzyszenia samodzielne, w ramach struktur samorządowych lub uczelni wyższych. Niezależnie od formy prawnej większość z nich objęta jest patronatem naukowym konkretnej uczelni wyższej, która dba o poziom merytoryczno-naukowy realizowanego programu. Nikt nie powinien mieć najmniejszych wątpliwości, że uniwersytety trzeciego wieku poprzez wyjątkową interdyscyplinarność swojej działalności odgrywają ogromną rolę w dynamicznym rozwoju społeczno-kulturalnym środowisk lokalnych. Uniwersytety to bardzo ważne ośrodki profilaktyki, które przeciwdziałają wykluczeniu społecznemu osób starszych i utrzymują je w świetnej kondycji psychofizycznej. Seniorzy aktywizują się i inspirują pod względem edukacyjnym, społecznym, kulturalnym oraz fizycznym, pracując z dziećmi i młodzieżą, realizują się na polu współpracy międzypokoleniowej, biorą udział w wielu projektach artystycznych. Uniwersytety trzeciego wieku prowadzą również bardzo ważną misję uświadamiania swoich słuchaczy pod względem przysługujących im praw, np. praw obywatelskich i praw pacjenta, zaś poprzez pomoc psychologiczną, wolontariat i działające grupy wsparcia przygotowują seniorów do okresu tzw. wieku czwartego, to znaczy czasu wzmagającej się niesamodzielności, wymagającego pomocy ze strony rodziny bądź osób trzecich. Za przykład niezwykle prężnie działającej i rozwijającej się organizacji tego typu niech posłuży działający w mojej rodzinnej miejscowości Zawierciański Uniwersytet Trzeciego Wieku. W jego składzie jest już prawie 600 osób. Uniwersytet działa od 5 lat i dzięki ogromnemu zaangażowaniu i zapałowi zarządu, rady programowej oraz oczywiście samych słuchaczy wzorcowo realizuje swoje cele statutowe. Seniorzy mogą korzystać z bogatej i różnorodnej oferty wykładowej. Mają okazję uczestniczyć w tematycznych zajęciach seminaryjnych, konferencjach naukowych, kursach językowych i komputerowych. Specjalnie dla nich organizowane są wyjazdy do okolicznych teatrów, oper, filharmonii. Wszyscy miłośnicy poezji mają szansę cyklicznego spotykania się w Kawiarence Literackiej. W ramach uniwersytetu powstały sekcje plastyczne oraz chór. Już od dwóch lat działa Estrada Poetycka, w ramach której utalentowani pod względem aktorskim seniorzy przygotowują dla mieszkańców miasta autorskie przedstawienia. Członkowie uniwersytetu szczególny nacisk kładą na dbałość o swoją dobrą kondycję fizyczną. Stąd wielka popularność zajęć typu nordic walking, aerobik, joga, pływanie, wykładów z zakresu medycyny naturalnej propagujących zdrowy styl życia oraz wycieczek krajoznawczych organizowanych w ramach sekcji turystycznej. Tacy właśnie są polscy seniorzy i tacy są słuchacze uniwersytetów trzeciego wieku. To osoby z ogromnym potencjałem, podejmujące się ciągle nowych wyzwań, potrafiące zadziwiać młode pokolenia niezwykłą konsekwencją oraz bogactwem swoich talentów i zainteresowań. Dziękuję.