Mówca: Grzegorz Lorek
Data: 2021-09-17 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Panie Prezesie! Panie i Panowie! Wysoka Izbo! Niniejszym przedstawiam stanowisko klubu Prawo i Sprawiedliwość wobec sprawozdania z działalności Najwyższej Izby Kontroli w 2020 r., druk nr 1329. Panie i Panowie! Na wstępie chciałbym podziękować wszystkim pracownikom NIK za ich pracę w roku szczególnym, w roku COVID-owym. Praca kontrolerów była bardzo istotna, jak zawsze ważna dla państwa, dla obywateli, a jakże trudna, dlatego że tak jak my wszyscy, tak i oni borykali się z problemami związanymi z COVID-em, a musieli realizować swoje czynności kontrolne, czyli byli jeszcze bardziej narażeni na możliwość utraty zdrowia. Chciałem państwu, pracownikom Najwyższej Izby Kontroli, z tego miejsca podziękować. Panie i Panowie! Analiza raportu oraz fakty, o których usłyszeliśmy w toku prac komisji, ujawniły szereg nieprawidłowości w funkcjonowaniu Izby. Były częste zmiany kadr, w tym bardzo istotnych dla funkcjonowania Izby. W NIK doprowadzono do rotacji zatrudnienia na kierowniczych stanowiskach administracyjnych. Istotna część kadry jednostek NIK jest w sprawowaniu funkcji dyrektorskiej całkowicie zależna od prezesa NIK, który w każdej chwili może cofnąć powierzenie obowiązków. Destabilizuje to NIK, a przede wszystkim świadczy o braku koncepcji zarządzania. Ilustracją zjawiska jest to, że w biurze gospodarczym jest już czwarty dyrektor, a trzeci jest w biurze organizacyjnym i też trzeci w biurze informatyki. W minionym półtoraroczu prezes NIK zatrudnił 170 osób, co stanowi ponad 10% pracowników tej instytucji. Nieprzejrzyste zatrudnianie, nieomawianie spraw kadrowych i płacowych przez prezesa Najwyższej Izby Kontroli z wiceprezesami jest naruszeniem konstytucyjnej i ustawowej zasady kolegialności działalności NIK. Zasada kolegialności dotyczy wszystkich sfer działalności NIK, nie tylko sfery kontrolnej, ale także organizacyjnej, personalnej i budżetowej. Ponadto autorami spraw zainicjowanych w 2020 r. na pierwszym miejscu są parlamentarzyści, na drugim miejscu - organizacje społeczne, na trzecim miejscu - radni, dopiero na czwartym - podmioty zbiorowe, dalej organizacje związkowe i organy publiczne. Według przytoczonych danych pierwszymi, którzy są inicjatorami spraw kontroli, byli parlamentarzyści. Należy także wskazać brak współpracy z panią marszałek, następnie brak współpracy prezesa, pomiędzy kolegiantami w samym kolegium. (Poseł Rafał Grupiński: Odwrotnie, brak współpracy pani marszałek z NIK-iem.) Przypomnę: Kolegium Najwyższej Izby Kontroli jest organem, który realizuje konstytucyjne i ustawowo zapisane zasady kolegialności NIK. Powyższe dyskredytuje Izbę. Naczelny i niezależny organ kontroli państwowej winien być niezależny, rzetelny i przygotowany do kontroli. Panie, panowie, prezesami Izby oraz jej pracownikami były osoby, które oddały życie za prawdę, były osoby, które piastowały lub piastują istotne funkcje w państwie. (Poseł Ryszard Wilczyński: Lecha Kaczyńskiego zdradzał.) Rodzi się pytanie o przyszłość i niezawisłość. Izba coraz bardziej staje się, powiedziałbym, związana z prezesem i przez prezesa staje się wykładnikiem do działania, a nie jest Najwyższą Izbą Kontroli taką, jaka była w minionych dekadach. Z tego też względu klub Prawa i Sprawiedliwości jest przeciwny przyjęciu sprawozdania Najwyższej Izby Kontroli za rok 2020. Dziękuję. (Oklaski)