Mówca: Zbigniew Matuszczak
Data: 2014-07-23 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Rozpatrujemy po raz kolejny informację o realizacji ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych przedstawianą przez rząd zgodnie z art. 26 przywołanej ustawy. Informacje i wynikające z niej dane potwierdzają zasadność powołania i celowość dalszego funkcjonowania specjalnych stref ekonomicznych, aczkolwiek wskazują na to, że zjawiska kryzysowe nie ominęły tej instytucji gospodarczej. Należy jednak docenić znaczenie inicjatywy tworzenia stref ekonomicznych, gdyż była ona jedną z odpowiedzi na potrzebę chwili i jednym ze środków aktywizacji gospodarczej regionów dotkniętych strukturalnym bezrobociem. Przypomnijmy, że poziom bezrobocia w tamtym okresie w wielu regionach dochodził do 30%, co uzasadniało konieczność opracowania i uchwalenia ustawy, która promowałaby tworzenie nowych miejsc pracy i nadawała inwestorom określone przywileje. Można zatem stwierdzić, że ustawa o specjalnych strefach ekonomicznych była i pozostała dowodem długofalowego poszukiwania trafnych rozwiązań ekonomicznych zapewniających dopływ pożądanych inwestycji zagranicznych oraz ożywienie koniunktury gospodarczej i efektywne zwalczanie bezrobocia. Według stanu na koniec grudnia 2013 r. specjalne strefy ekonomiczne obejmują tereny o powierzchni 16 203 ha. Powierzchnia tych stref wzrosła w 2013 r. o 374 ha. Generalnie największy obszar zagospodarowania osiągnęły strefy pomorska, warmińsko-mazurska i katowicka. Na koniec 2013 r. przedsiębiorcy posiadali 1709 ważnych zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej. W samym 2013 r. wydano ich 253. Skumulowana wartość inwestycji osiągnęła 91 100 mln zł i była wyższa o blisko 7300 mln w stosunku do roku 2012. W 2013 r. liczba miejsc pracy zwiększyła się w strefach o ponad 19 tys. Na koniec 2013 r. inwestorzy prowadzący działalność w strefach zatrudniali łącznie blisko 267 tys. pracowników. Największy udział w skumulowanej wartości inwestycji w strefach miały firmy z branży motoryzacyjnej, następnie producenci wyrobów z gumy i tworzyw sztucznych oraz przedsiębiorcy produkujący wyroby z pozostałych mineralnych surowców niemetalicznych. W 2013 r. wydano 322 mln zł na budowę infrastruktury w obszarze stref, w tym nakłady spółek zarządzających strefami stanowiły 26,5%, pozostała część wydatków finansowana była przez gminy, gestorów mediów oraz Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. Liczba udzielonych zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej w specjalnych strefach ekonomicznych systematycznie wzrasta, podobnie jak nakłady inwestycyjne. Zatrudnienie w specjalnych strefach ekonomicznych jest obecnie istotnym czynnikiem zwalczania bezrobocia. Struktura branżowa potwierdza, że specjalne strefy ekonomiczne są przyjaznym środowiskiem dla powstawania nowoczesnych parków przemysłowych i technologicznych. Tworzy to potencjalną szansę na osiągnięcie konkurencyjności polskiego przemysłu, zwłaszcza w takich branżach, jak motoryzacja, sektor lotniczy, produkcja nowoczesnych materiałów budowlanych, produkcja artykułów AGD i RTV, a także świadczenie wysoko wyspecjalizowanych usług. Większość znaczących stref ekonomicznych jest skupiona, jak mówili koledzy, w województwach Polski zachodniej i centralnej na terenach wysoko uprzemysłowionych. W niewielkim stopniu są one reprezentowane natomiast na terenach regionów wschodniej Polski, co nie sprzyja wyrównywaniu ukształtowanych historycznie dysproporcji w zakresie poziomu ekonomicznego poszczególnych regionów. I to jest ich mankament. Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej pomimo tych zastrzeżeń pozytywnie ocenia przedłożoną informację. Ważnym aspektem tej oceny jest wynegocjowanie z Komisją Europejską wydłużenia okresu ich funkcjonowania do końca 2026 r. Dziękuję bardzo. (Oklaski)