Mówca: Jerzy Borkowski (wypowiedź niewygłoszona)
Data: 2012-02-28 (Sejm RP, kadencja 7)

Oświadczenie: kolejny dodatek pieniężny, całkowicie horrendalny, bo dający każdemu emerytowi raz w roku dodatkowe pieniądze, nawet 800 zł. Skąd państwo ma wziąć pieniądze na dodatkowe świadczenie dla emerytów i rencistów, skoro już obecnie nie stać nas na wiele udogodnień i utrzymanie tej liczby emerytów i rencistów? Potrzebna jest reforma systemu emerytalnego, a nie kolejne dodatki pieniężne. Jakim prawem mamy dawać dodatek pieniężny nawet osobom, które mają wyższą emeryturę czy rentę niż minimalna płaca w kraju, za którą pracuje w Polsce masa pracowników? Dlaczego ta zmiana obejmuje jednostkowo wyłącznie emerytów i rencistów z FUS, nie włączając w to innych osób ubogich, którym często bardziej przydałby się ten dodatek? Mam na myśli pobierających na przykład renty socjalne, które są niższe, ponieważ wynoszą 84% kwoty najniższej renty. Może warto byłoby zastanowić się nad wprowadzeniem systemu emerytalnego, jaki funkcjonuje w Kanadzie (65 lat kobiety i mężczyźni) i jest postrzegany jako jeden z najlepszych systemów emerytalnych na świecie. Jest to system pozwalający gromadzić środki przez państwo z podatków na emeryturę obywatelską, która w tym kraju wypłacana jest każdemu, kto osiąga wiek emerytalny bez względu na liczbę przepracowanych lat czy wysokość zarobków. Obecnie jest to średnia kwota 500 dolarów kanadyjskich (x 2,8 zł), a reszta leży w gestii obywateli, którzy muszą oszczędzać z własnych zarobionych środków na przyszłą emeryturę. Na kanadyjskim systemie emerytalnym oparli się eksperci z Centrum im. Adama Smitha, którzy przygotowali na zamówienie polskiego rządu opracowanie dotyczące reformy naszego systemu emerytalnego. Propozycje sprowadzają się tego, że państwo wypłacałoby każdemu tylko emeryturę minimalną. Jej wysokość byłaby taka sama dla wszystkich, niezależnie od liczby lat pracy i wysokości zarobków. Na wyższą emeryturę każdy musiałby odłożyć sobie sam, w dowolny sposób. Mimo to kanadyjski rząd rozpoczyna konsultacje w sprawie reformy systemu emerytalnego. Eksperci ostrzegają, że obecny system nie jest dostosowany do starzejącego się społeczeństwa, a Kanadyjczycy za mało oszczędzają. W polskich warunkach myślę tu o podniesieniu podatku VAT na ten cel, na przykład +2%, wyłączając z tego podatku żywność i ubrania dla dzieci. Bogaci ludzie nie odmówią sobie zakupu drogiego samochodu, zegarka, ubrania czy na przykład jachtu. Wydaje mi się, że mamy olbrzymią kwotę do zagospodarowania. Proszę zauważyć, czy ktoś zwróci uwagę na droższe o 2% artykuły, które wymieniłem powyżej? Odpowiedź jest jasna - nie, nikt nie zwróci na to uwagi. Należy pamiętać, że wiek emerytalny nie jest w Polsce automatycznie skorelowany z danymi dotyczącymi statystycznego wieku Polaków. Zmienia się go raz na kilkanaście lat, i to zawsze przy dużych oporach społecznych. Mówiąc o podwyżce wieku emerytalnego, musimy myśleć o dłuższej perspektywie, w której Polacy będą jeszcze dłużej żyć, a co za tym idzie, dłużej pobierać emerytury, co będzie pogarszać sytuację finansową systemu emerytalnego. Jak wynika z danych GUS, w porównaniu z początkiem lat 90. ubiegłego stulecia mężczyźni żyją dłużej o ponad 5 lat, natomiast kobiety o prawie 5 lat. W przyszłości, wraz z rozwojem gospodarczym i poprawą warunków życia Polaków, ta tendencja będzie kontynuowana. Reforma rządu Donalda Tuska polegająca na likwidacji wcześniejszych emerytur relatywnie zwiększy efektywny wiek emerytalny, ale niestety to nie wystarczy. Polacy żyją coraz dłużej, później zaczynają aktywność zawodową, dłużej się uczą, a dzieci mają coraz mniej. Jest to trend ogólnoeuropejski. W Europie są tylko dwa narody, które równie późno przechodzą na emeryturę co Polska. To Francuzi i Słowacy. Komisja Europejska opowiedziała się w ostatnim czasie za podwyżką wieku emerytalnego nawet do 70. roku życia (tak jak w Japonii). W Polsce mówi się o podwyżce o 2 lata, ale będzie to i tak za mało, jeśli wcześniej nie zrówna się wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn, tak jak zrobiły to wszystkie, oprócz Włoch, stare kraje UE. Szkoda, że Trybunał Konstytucyjny w lipcu 2010 r. nie uznał tej dyskryminacji ze względu na płeć za niekonstytucyjną. Zdania odrębne do wyroku zgłosiły trzy kobiety, pewnie dlatego że one wiedzą, jak niskie są emerytury dla krótko pracujących kobiet, które w dodatku żyją o wiele dłużej od mężczyzn.