Mówca: Małgorzata Gosiewska
Data: 2015-07-24 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Przypadł mi ogromny zaszczyt przedstawienia Wysokiej Izbie kandydatury pani Zofii Romaszewskiej na stanowisko rzecznika praw obywatelskich. Pani Zofia Romaszewska jest osobą posiadającą niekwestionowany autorytet moralny, który zawdzięcza swojemu 40-letniemu zaangażowaniu w obronę praw człowieka i budowę społeczeństwa obywatelskiego - to fragment listu, który do parlamentarzystów skierowało wiele organizacji pozarządowych oraz tysiące polskich obywateli. Pani Zofia Romaszewska rzecznikiem praw obywatelskich jest od 40 lat. (Oklaski) I nie zmieni tego żadne, choćby najbardziej obraźliwe, wystąpienie pana, którego jeszcze w czasie, kiedy pani Zofia Romaszewska walczyła o prawa człowieka, nie było na świecie. Koledzy tegoż pana walczyli właśnie z ludźmi, których broniła pani Zofia Romaszewska. (Oklaski) Pozwolę sobie krótko przedstawić Wysokiej Izbie kilka faktów z bogatego życiorysu kandydatki, co będzie stanowiło najlepsze potwierdzenie tej opinii. Panie Joński, proszę słuchać. Może pan się czegoś nauczy. (Oklaski) (Głos z sali: Tu już nic nie pomoże.) W 1976 r. organizowała pomoc prawną i socjalną dla represjonowanych robotników Radomia i Ursusa. Od tego roku również współpracowała z Komitetem Obrony Robotników. W 1977 r. założyła Biuro Interwencji KOR i kierowała nim, dokumentując przypadki łamania praw człowieka. Pełniła też funkcję redaktora działu: Praworządność w Biuletynie Informacyjnym Komitetu Obrony Robotników. W 1980 r. została współautorką dokumentu ˝Raport o przestrzeganiu praw człowieka i obywatela w PRL˝, tzw. raportu madryckiego. W latach 1980-1981 kierowała Biurem Interwencji Regionu Mazowsze NSZZ ˝Solidarność˝. Po 13 grudnia 1981 r. działała w strukturach podziemnej ˝Solidarności˝. W 1982 r. współorganizowała pierwsze podziemne radio, Radio Solidarność. 5 lipca 1982 r. została aresztowana, a w lutym 1983 r. - skazana w procesie Radia Solidarność na trzy lata więzienia. Jest autorką listu otwartego o sytuacji aresztowanych w Areszcie Śledczym Warszawa-Mokotów, który skierowała do Sejmu PRL, do pańskich kolegów, w maju 1983 r. W lipcu 1983 r. została zwolniona na mocy amnestii. W 1985 r. wyjechała do Stanów Zjednoczonych, gdzie stworzyła Polski Fundusz Obrony Prawnej, który stanowił podstawę materialną powołanej w 1986 r. Komisji Interwencji i Praworządności ˝Solidarności˝, którą kierowała wraz z mężem. W 1987 r. została laureatką nagrody Praw Człowieka Fundacji Aurora przy Uniwersytecie Stanforda w Kalifornii. W sierpniu 1988 r. współorganizowała I Międzynarodową Konferencję Praw Człowieka w Krakowie-Mistrzejowicach. W latach 1989-1994 kierowała z wielkim sukcesem Biurem Interwencji Kancelarii Senatu. Była na tyle skuteczna, iż stała się niewygodna dla ówczesnej władzy, co zaskutkowało w styczniu 1995 r. zwolnieniem z pracy w wyniku tzw. reorganizacji Kancelarii Senatu. W 1990 r. w ramach fundacji obrony praw człowieka z mężem i współpracownikami, przy współudziale litewskiego Saj?disu, zorganizowała II Międzynarodową Konferencję Praw Człowieka w Leningradzie, a w 1998 r. współorganizowała III Międzynarodową Konferencję Praw Człowieka w Warszawie. 17 lutego 1995 r. otrzymała nagrodę tygodnika ˝Prawo i życie˝ za wybitne zasługi w służbie praw Rzeczypospolitej i sprawiedliwego traktowania jej obywateli. W latach 1991-1993 pani Zofia Romaszewska była sędzią Trybunału Stanu. 2 czerwca 2006 r. wraz z mężem otrzymała tytuł Kustosza Pamięci Narodowej i od tego czasu jest członkiem kapituły ten tytuł przyznającej. 21 września 2006 r. została odznaczona Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski. W latach 2007-2010 pełniła funkcję kanclerza Kapituły Orderu Odrodzenia Polski. Wysoka Izbo! Pani Zofia Romaszewska to działaczka ˝Solidarności˝, osoba wrażliwa na krzywdę ludzką. I tak jak skutecznie pomagała represjonowanym w czasach PRL, tak i obecnie pomaga ludziom skrzywdzonym przez polski wymiar sprawiedliwości czy niekompetencję urzędników. To człowiek, który całe swoje życie zajmował się trudnymi sprawami wszystkich obywateli, zawsze z ogromnym wyczuciem obywatelskim, nie tylko prawniczym. Pani Zofia Romaszewska powtarza, że ludziom pomaga się nie dlatego, że są fajni, dobrzy, że się ich lubi. Pomaga się im, ponieważ zostali skrzywdzeni. Ogromne merytoryczne przygotowanie pani Zofii Romaszewskiej, jej doświadczenie i wrażliwość społeczna dają gwarancję, iż rzecznik praw obywatelskich będzie pełnić rolę służebną wobec obywateli naszego kraju. Dziękuję bardzo. (Oklaski)