Mówca: Kazimierz Plocke
Data: 2017-09-14 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Sprawozdanie ministra spraw wewnętrznych i administracji z realizacji w roku 2016 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców opisuje na 98 stronach statystyki, które dotyczą ponad 5 tys. transakcji i ponad 3 tys. ha gruntów. Warto przy tej okazji przypomnieć, że w roku 2015 Prawo i Sprawiedliwość grzmiało, że raporty przygotowane przez poprzedni rząd PO-PSL to farsa, bo nie odzwierciedlają tego, co faktycznie dzieje się na rynku nieruchomości w odniesieniu do cudzoziemców. Z danych zgromadzonych w rejestrach Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji wynika, że w roku 2016 cudzoziemcy na podstawie 5191 transakcji kupili w Polsce nieruchomości gruntowe o łącznej powierzchni 3185 ha, natomiast nieruchomości rolne i leśne o łącznej powierzchni 576 ha zostały sprzedane w ramach 743 transakcji. Z raportu dowiadujemy się, że najchętniej grunty kupowali u nas obywatele Niemiec, Holandii, Cypru, Luksemburga, ale ministerstwo wymienia też obywateli takich państw jak Wyspy Dziewicze, Mongolia, Bangladesz, Tajwan i Syria. W raporcie czytamy, że zarejestrowano 41 transakcji nabycia lub objęcia przez cudzoziemców akcji lub udziałów w spółkach będących właścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości o łącznej powierzchni 1177 ha, w tym nieruchomości rolnych i leśnych o łącznej powierzchni 979 ha. Akcje kupowali nabywcy z Niemiec, Belgii, Danii i Austrii. Z tegoż raportu wynika, że nabyte przez cudzoziemców grunty rolne i leśne w 2016 r. stanowiły ok. 18% powierzchni wszystkich nabytych nieruchomości gruntowych. Grunty te w większości zostały nabyte w celach mieszkaniowych lub pod inwestycje gospodarcze. Ministerstwo w swoim raporcie stwierdza, że analogicznie do lat poprzednich największe zainteresowanie nabyciem nieruchomości w Polsce wykazują cudzoziemcy z Europejskiego Obszaru Gospodarczego, a powierzchnia nabytych przez tę grupę cudzoziemców nieruchomości gruntowych w roku 2016 stanowi ponad 98% powierzchni wszystkich nabytych nieruchomości gruntowych. Przedmiotem zainteresowania cudzoziemców były przede wszystkim nieruchomości gruntowe przeznaczone pod inwestycje gospodarcze, nabywane przez przedsiębiorców, a także w celu stałego zamieszkania na terytorium Polski przez obywateli państw członkowskich Europejskiego Obszaru Gospodarczego, którzy żyją i pracują w Polsce. Zanotowano, że dużo lokali, głównie mieszkań, zaczęli kupować obywatele Ukrainy. Najczęściej kupowano grunty w województwach mazowieckim, dolnośląskim, śląskim, wielkopolskim, pomorskim czy warmińsko-mazurskim. Ministerstwo Administracji i Spraw Wewnętrznych informuje, że w latach 1990-2016 cudzoziemcy uzyskali 25 332 zezwolenia na nabycie nieruchomości gruntowych o łącznej powierzchni ponad 52 537 ha. Zaznaczono, że od 2004 r. cudzoziemcy z Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Konfederacji Szwajcarskiej mogą swobodnie nabywać nieruchomości oraz udziały i akcje w spółkach prawa handlowego, czyli bez zezwolenia. Z raportu dowiadujemy się, że liczba wydanych zezwoleń na nabycie akcji lub udziałów w spółkach będących właścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych w Polsce od 2005 r. znacząco spadła. Przypomnę, że w roku 2016 wydano takich zezwoleń 8, w roku 2003 było tych zezwoleń 400. Panie Ministrze! Zdaniem Platformy Obywatelskiej analizowany raport nie w pełni opisuje sytuację związaną z wykupem gruntów. Tak było wcześniej i tak jest naszym zdaniem obecnie. Nasze pytanie, które chcemy dzisiaj postawić, brzmi: Czy firmy zagraniczne rejestrujące spółki córki w Polsce są ujmowane w statystykach ministerstwa jako cudzoziemcy, czy jednak jest tak, że spółki córki są traktowane jak polskie firmy i tym samym nie są ujmowane w statystykach ministra spraw wewnętrznych jako cudzoziemskie? Prosilibyśmy o jednoznaczną interpretację w tej sprawie. I również prosimy o wyjaśnienie, jak są traktowane spółki z mniejszościowym udziałem kapitału zagranicznego, czy te podmioty figurują w statystykach sprzedaży ziemi cudzoziemcom. Jeśli nie figurują, to czy ministerstwo podejmie w tym względzie inicjatywy legislacyjne, żeby te przepisy zmienić? Chciałbym także zaznaczyć, że w latach 2013-2015 opinia publiczna była informowana o nieuprawnionym nabywaniu nieruchomości rolnych przez cudzoziemców, i to na tzw. słupy, co wywołało falę rolniczych protestów, zwłaszcza na terenie województwa zachodniopomorskiego i przed Kancelarią Prezesa Rady Ministrów w Warszawie. Natomiast w roku 2015 Prawo i Sprawiedliwość zapowiedziało po wygranych wyborach, że sprawa zostanie dokładnie zbadana pod względem prawnym. I chcielibyśmy się też, panie ministrze, dowiedzieć, ile transakcji kupna-sprzedaży na tzw. słupy zostało unieważnionych, ile hektarów gruntów rolnych zostało zwróconych Skarbowi Państwa i jakie wreszcie wyciągnięto konsekwencje prawne wobec osób, które zdaniem Prawa i Sprawiedliwości w tamtym czasie złamały prawo. Chcielibyśmy zwrócić uwagę, że Najwyższa Izba Kontroli stwierdziła, iż obrót nieruchomościami w Polsce z udziałem cudzoziemców nie stwarza zagrożenia dla interesów narodowych i podlega skutecznej kontroli ministra spraw wewnętrznych. O co chodziło w tej kampanii, skoro organy kontrolne państwa polskiego ustaliły co innego, niż głosili to przedstawiciele strony społecznej, związków zawodowych rolników? Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Z punktu widzenia skali i ewentualnych zagrożeń dla suwerenności Polski czy też naszej gospodarki dane zawarte w raporcie nie są niepokojące. Zatem klub Platformy Obywatelskiej będzie głosował za przyjęciem raportu z druku nr 1462. Dziękuję bardzo.