Mówca: Ireneusz Zyska
Data: 2017-11-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Koła Poselskiego Wolni i Solidarni przedstawiam stanowisko w sprawie senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz ustawy Kodeks wykroczeń. Przedłożony projekt przewiduje dodanie w Kodeksie karnym i w Kodeksie wykroczeń przepisów stanowiących, że przepadek narzędzi lub przedmiotów służących do popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, niebędących własnością sprawcy można orzec w sytuacji, gdy ich właściciel lub inna osoba uprawniona przewidywała, że mogą one służyć do popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, albo mogła to przewidzieć przy zachowaniu ostrożności wymaganej w danych okolicznościach. Jako podstawę do wniesienia projektu wnioskodawcy wskazują konieczność dostosowania systemu prawnego do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 października 2015 r., sygn. SK 59/13, orzeczonego na podstawie skargi konstytucyjnej, stwierdzającego niezgodność art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii z art. 42 ust. 1 w związku z art. 2 oraz z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W przywołanym rozstrzygnięciu Trybunał Konstytucyjny zauważył, że sądy powszechne w swoich wyrokach nie odniosły się do tego, czy właścicielowi samochodu można było przypisać jakiekolwiek naganne postępowanie będące w związku z popełnieniem przez sprawców przestępstw narkotykowych przy użyciu tego samochodu. W rezultacie na podstawie przepisu art. 70 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zostały wyciągnięte surowe konsekwencje prawne w postaci pozbawienia określonej osoby prawa własności rzeczy. Pomimo to, jak wskazuje trybunał, na gruncie art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze konstytucji za utrwalony można uznać pogląd, wedle którego nałożenie kary o charakterze kryminalnym lub jej równoważnej nie może nosić znamion dyskrecjonalności. Powinno być ono uzależnione od należytego udowodnienia w toku właściwie ukształtowanej procedury winy popełnienia czynu zabronionego bądź też wskazania, że zachowanie podmiotu, co prawda, nie jest przestępstwem lub wykroczeniem, niemniej jednak w świetle obowiązujących przepisów prawa powinno być kwalifikowane jako naganne i powinno podlegać określonej represji. Warto wskazać, że regulacja, którą proponują wnioskodawcy w projekcie, funkcjonuje już od dawna z powodzeniem w Kodeksie karnym skarbowym, a ściślej w art. 31 § 1a. Co ciekawe, do jej wprowadzenia Sejm również został zobligowany wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 czerwca 2005 r. wydanym na podstawie skargi konstytucyjnej, sygn. SK 34/04. Wnioskodawcy proponują, aby zaproponowane w projekcie brzmienie nowych przepisów w Kodeksie karnym i Kodeksie wykroczeń nawiązywało do regulacji art. 31 § 1a Kodeksu karnego skarbowego ustalonej na mocy art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 23 marca 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Koło Poselskie Wolni i Solidarni pozytywnie odnosi się do przedłożonego projektu ustawy. Zastanawia nas jedynie kwestia, czy analogiczna konstrukcja dotycząca narzędzi lub przedmiotów służących do popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, niebędących własnością sprawcy nie powinna zostać wprowadzona również w ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii, która posiada swoje własne przepisy dotyczące przepadku przedmiotów, stanowiące lex specialis w stosunku do rozwiązań kodeksowych. Proszę przedstawiciela wnioskodawców o odpowiedź na zasygnalizowane zagadnienie prawne. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Koło Poselskie Wolni i Solidarni wnosi o skierowanie projektu ustawy do dalszych prac w komisjach. Dziękuję bardzo.