Mówca: Anna Paluch
Data: 2015-03-18 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Historię półtorarocznej pracy nad prezydenckim projektem ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu, druki nr 1525 i 3207, można porównać do opowieści o dobrym i łagodnym doktorze Jekyllu, który po wypiciu tajemniczej mikstury przemieniał się w złowrogiego Mr. Hyde’a. Sprawozdanie komisji różni się znacząco od projektu wyjściowego, np. zniknęło pojęcie dominanty krajobrazowej wraz z przepisami do niego się odnoszącymi. Między innymi jest zmiana zawarta w art. 7 pkt 5 projektu, która dotyczy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, odnosi się do art. 59 tej ustawy. Chodzi o dodanie ust. 1a w brzmieniu, cytuję: Dla obiektu budowlanego o charakterze dominanty krajobrazowej nie wydaje się decyzji o warunkach zabudowy - koniec cytatu. Jest to krytykowane przez stronę społeczną, środowiska urbanistów i architektów. Powiem to jasno: wieloletnie funkcjonowanie przepisu o charakterze protezy prawnej - chodzi o możliwość ustalania lokalizacji w drodze decyzji o warunkach zabudowy, a nie przez właściwie przeprowadzoną, poprzedzoną niezbędnymi analizami i konsultacjami zmianę planu zagospodarowania przestrzennego - skutkuje postępującą brzydotą polskiej przestrzeni. Prezydencki projekt ustawy, szumnie reklamowany jako przejaw troski o przestrzeń, tego problemu nie rozwiązuje, niestety. Projekt ustawy zawiera natomiast propozycje zmian w art. 22 ustawy o drogach publicznych - art. 3 sprawozdania komisji, druk nr 3207. W ustawie o drogach publicznych po ust. 2b dodaje się ust. 2c i 2d. Przepisy te poszerzają możliwości dotyczące stawiania reklam w granicach miast na prawach powiatu, w pasach drogowych, które dotychczas były przeznaczane na cele związane z obsługą użytkowników ruchu drogowego. Ten przepis sprawi, że liczba reklam w dużych miastach wzrośnie, a nie zmaleje. Spodziewam się, że na obszarach dużych miast nawet opalone panie w krótkich spódniczkach nie będą zauważane w tym natłoku reklam, które zostaną umieszczone w pasie drogowym, jeżeli chodzi o przepisy zawarte w niniejszym projekcie. Mówiąc poważnie, nagromadzenie reklam, znaków, wszelkich bodźców wzrokowych może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. W toku prac podkomisji na dodatek dokonano zmian w art. 39 ustawy o drogach publicznych, które zupełnie eliminują konkurencję w tym segmencie rynku reklamowego. Art. 4 projektu ustawy zawiera zmianę w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych. Chodzi o ustanawianie opłaty reklamowej, którą gmina będzie mogła nałożyć na reklamodawców po przyjęciu uchwały o zasadach i warunkach sytuowania tablic reklamowych i urządzeń reklamowych. Jeżeli chodzi o zapisane w ustawie opłaty reklamowe, o maksymalne stawki, opłata reklamowa za 5 m 2 , czyli stosunkowo niewielką powierzchnię, wynosi 105 zł miesięcznie. Rada gminy może oczywiście uchwalić niższe stawki, ale w sytuacji wydrenowania gminnych budżetów przez rząd w ciągu ostatnich lat gminy raczej będą korzystać z nowego źródła dochodów do budżetu. Oczywiście oferenci powierzchni reklamowych odbiją to sobie, jeżeli chodzi o dodatkowy koszt, na klientach. Zapłacą, jak zwykle, przedsiębiorcy. Panie i Panowie! Czy wczoraj pani premier Kopacz obiecywała uczciwe i podmiotowe traktowanie podatników przez państwo? Czy pani premier, mówiąc o uporządkowaniu kwestii podatków, miała na myśli fakt dodania przedsiębiorcom, oprócz PIT-u, CIT-u, VAT-u, ZUS-u, podatków od nieruchomości, jeszcze nowej opłaty reklamowej? Czy pan prezydent, czy rządząca koalicja zadadzą sobie wreszcie pytanie, ile ten umęczony przedsiębiorca jest w stanie wytrzymać. Przedsiębiorcy, których państwo w ten sposób dociska, tworzą jedyny konkurencyjny rynek pracy, bo przecież w budżetówce pracują tylko krewni, znajomi i sympatycy PO i PSL. Co taki przedsiębiorca ma zrobić? Czy ma uciec w szarą strefę, uciec z podatkami zagranicę, czy ogłosić upadłość? Zmiana w art. 7. sprawozdania komisji, druk nr 3207, zawiera przepisy odnoszące się do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Cytuję art. 37a, ust. 1: Rada gminy może ustalić w formie uchwały zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabaryty, standardy jakościowe oraz rodzaje materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane. Art. 37b określa procedura przygotowania przez wójta projektu tej uchwały. Jednak brak jest jakichkolwiek ustawowych kryteriów, wskazówek uchwalania tych zasad i warunków. Jak chronić centra miast przed agresywną reklamą? Co powinno podlegać ochronie - osie widokowe, obiekty zabytkowe z przyległą przestrzenią? Na to pytanie projekt prezydencki nie odpowiada. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam nieodparte wrażenie, że procedowany dzisiaj projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu powinien nosić tytuł: projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z regulacją rynku reklamy zewnętrznej. (Dzwonek) Jest to w istocie taka obrotowa, wielofunkcyjna maczuga, która realizuje następujące cele: przyłożyć opozycji, rzucając jej kłody pod nogi w nadchodzącej kampanii wyborczej, wycisnąć kasę z przedsiębiorców, zmuszając ich do ponoszenia opłat reklamowych, udobruchać gminy...