Mówca: Janusz Piechociński
Data: 2012-05-25 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Kiedy nie tylko my zgromadzeni na tej sali, lecz także goście z galerii, pracownicy Kancelarii Sejmu, ale przede wszystkim obywatele przysłuchują się dyskusji, to zastanawiają się, co Polaków jeszcze łączy poza językiem i barwami, skoro nawet niektórzy byli reprezentanci mówią, że brzydzą się strojów reprezentacji. A przecież Euro miało nas połączyć, nie tylko w bratnim związku przeżywania w Europie Środkowo-Wschodniej, tu, gdzie Unia Europejska graniczy z krajami byłego Związku Radzieckiego. Miał się pojawić nowy duch współpracy i współdziałania, ten nowy duch, który miał odmienić oblicze historii, które kiedyś źle nastawiło nas we wspólnej przestrzeni życia, także z narodem ukraińskim. Poprzez sport przecież łagodziła się i łączyła polityka. Można choćby wspomnieć pingpongową dyplomację. Ale poprzez sport, także w polityce, można ludzi podzielić, tak jak to pokazały wojny futbolowe, na szczęście na innym kontynencie. Okazuje się, że dzisiaj Euro jak nigdy dotąd dzieli Polaków, a już na pewno dzieli polską politykę. Pytam się: Dlaczego? Wybory są tak odległe. Było to wspólne zadanie roku 2007. Jest to klasyczne wielkie systemowe rozwiązanie łączące wysiłek dwóch kolejnych parlamentów, dwóch kolejnych rządów: rządu pana Kaczyńskiego i rządu pana Donalda Tuska. Dlaczego jest w nas dużo tej złośliwości, tej niechęci? Zwróćcie państwo uwagę, z jaką łatwością my, politycy parlamentarni, zakładamy, że te zadania, z których tu rozliczamy, można przypisać tylko rządowi, tylko Policji, strażakom, służbom, wolontariuszom, a zapomnieliśmy o tym, gdzie jesteśmy my. Nie tylko w uchwałach przejawiają się nasze działania, nie tylko w ustawach, które miały przyspieszyć Euro i ułatwić procesy inwestycyjne - uwaga: nie tylko na Euro - po to, żeby ta nowa Polska pokazała się nie tylko tym, którzy do nas przyjadą w czasie tego ważnego, istotnego incydentu, którym jest ta trzecia pod względem wagi i uwagi międzynarodowej impreza sportowa w świecie. W związku z tym popatrzmy na to ostatnie sprawozdanie przed samymi rozgrywkami piłkarskimi jako na podsumowanie czy swoisty ciąg podsumowań tego, co jest za nami, i przypomnijmy sobie raz jeszcze, w jakim miejscu byliśmy w roku 2007, ile było błędów, ile niedojrzałości, ile braku wiary, że wspólny wniosek i Ukrainy, i Polski może się znaleźć. Otóż przypomnę raz jeszcze: to były wizualizacje stadionów, co do których nie było wiadomo, kto, kiedy i za ile je wybuduje, to były deklaracje rządów jeszcze Suchockiej, później Pawlaka co do tego, że zbudujemy sieć autostrad, to były decyzje kolejnych rządów, to były kolejne wizyty premierów i ministrów transportu na węźle w Strykowie. Dopiero później nałożyliśmy ten termin: maj, czerwiec 2012 r. W związku z tym popatrzmy na to w tej formule, nie tylko z pytaniem: co zrobiliście dla dobrego, polsko-ukraińskiego Euro. Kierujemy to pytanie do minister sportu, ministra transportu, stosownych szefów agend, ale odpowiedzmy sobie na pytanie, czy my, polska polityka, odpowiedzieliśmy właściwie na to wielkie zapotrzebowanie zbudowania polskiej wspólnoty nie tylko po to, żebyśmy razem ze sobą przeżywali - oby najlepszy - wynik polskiej reprezentacji, żebyśmy byli z niej dumni i w tym wymiarze piłkarskim, i w tym wymiarze polskiego kibicowania, i w tym wymiarze polskiej gościnności, ale także żebyśmy pokazali, że potrafimy, ale przede wszystkim potrafimy walczyć z własną słabością przeciwstawiania się w realizacji narodowego zadania. To było i jest narodowe zadanie, przypisane w większym stopniu tym, którzy aktualnie rządzą, ale jest wspólne. Brakuje mi w tej dyskusji wspólnotowego podejścia. Patrzymy na tę szklankę w kategoriach: jedni - jak ją dopełnić, kiedy wiemy, że nie wszystko się udało, drudzy: jak pokazać to, co nam się nie udało albo może się nie udać. Jesteśmy pełni niewiary w to, że te zespoły, służby, sztaby będą przygotowane. W dalszym ciągu zadajemy pytanie, jak to będzie, czy ta masa kibiców z okręgu kaliningradzkiego przedrze się przez nasze drogi województwa warmińsko-mazurskiego. A kiedy proponujemy dyskusję na poważnie w różnego rodzaju sztabach, na konferencjach itd., nas, polityków parlamentarnych, nie widać. Tak naprawdę nie czytamy dokładnie tych sprawozdań, nie wiemy, ile jest przewidywanych przyjazdów na jeden, drugi, trzeci mecz. Coś w tym jest. Mówimy nawet o tym, że nie załatwiliśmy pieniędzy dla naszych wolontariuszy. Wiedziały oczy, co brały, w roku 2007, jeśli chodzi o podpisywanie umowy. Ale przede wszystkim, powiedzmy sobie jasno i wyraźnie: my nie chcemy wolontariuszy, którym przy tej okazji trzeba płacić. Chcieliśmy pobudzić społecznikostwo Polaków wokół takiej imprezy, upodmiotowić nas wszystkich w tym, że jesteśmy razem, nie przeciwko sobie, bo jesteśmy, każdy z nas jest współgospodarzem Euro, każdy, nawet minister Lipiec, który miał kłopoty, ma w tym swój udział. Nie zapominajmy o tym. Patrzmy na to, że ileś ekip pracowało na ten mniejszy czy większy sukces. A już dzisiaj boimy się sukcesu albo chcemy, żeby się przerodził w narodową katastrofę, depresję czy po prostu klęskę. Zwracam na to uwagę, bo to jest ważne w tym ostatnim kontekście, choćby z punktu widzenia wspólnego stanowiska polityki i polityków wobec protestów, niepokojów, zakłóceń tego wydarzenia. To nie jest tak, że Euro zmieni całkowicie na super albo na totalnie negatywną opinię o Polsce, ale dla wielu środowisk, wielu ludzi przekaz, który będzie płynął z Polski, jest naszą wielką szansą. Szansą zbliżenia się do nas, zrozumienia polskiej siły, polskiej słabości, polskiej wartości w różnych sferach. Oczywiście można i trzeba powiedzieć dzisiaj z tej mównicy: Nie wszystkie elementy zostały nie tylko w zakresie infrastruktury wykonane zgodnie z planem. Niektóre były przecenione. Urasta to w tych procesach - i o tym mówiłem wczoraj w trakcie dwóch paneli na kongresie finansowym w Sopocie, gdzie reprezentowałem sejmową Komisję Infrastruktury, ale proszę zwrócić na to uwagę - do pewnej symboliki. Czy tylko my, polscy politycy parlamentarni, potrafimy bez legitymacji partyjnej zagrać w reprezentacji parlamentu? Odpowiem wam: kiedy jesteśmy razem, ze sobą, to potrafimy wygrać z Dumą rosyjską 2:1 w Krakowie. (Oklaski) Zrobiliśmy ten pierwszy gest, w twardym meczu. Byli ludzie PiS, ludzie Platformy, ludzie PSL, ludzie SLD. Ja starałem się dobrze grać. Wobec tego patrzmy na to wszystko w ten sposób, że w związku z zapleczem tej wielkiej operacji, tego ważnego incydentu, który burzy nie tylko normalne życie tych czterech miast, lecz także normalne funkcjonowanie kolei, drogownictwa, wszystkich stosownych służb, kiedy trzeba często zarządzać w sytuacji kryzysowej albo być na to przygotowanym, jest potrzebne zrozumienie społeczne dla tych działań. Proszę zwrócić uwagę, że 56 tys. ludzi na świetnym meczu z Portugalią w Warszawie, w oprawie, z kibicowaniem, rozeszło się w ciągu godziny. Okazało się, że system działa i bez drugiej linii metra, że ludzie są sterowalni, że nie ma incydentów, konfliktów, że możemy być dumni, że kibice, nie tylko warszawscy, w tym rozumieniu, są gotowi, a mieszkańcy, nie tylko warszawscy, rozumieją, że na 8 godzin przed meczem, na godzinę przed meczem, 5 godzin przed meczem będą wykluczenia i ograniczenia w dysponowaniu dostępem do przestrzeni publicznej. W związku z tym warto te ostatnie dni i tygodnie poświęcić właśnie na to, żeby przekazać istotną informację. Oczywiście, nie jestem w pełni ukontentowany nie tylko w tym wymiarze. Apelowałem podczas posiedzenia sejmowej Komisji Infrastruktury, aby wśród dzisiejszych głosów nad tym sprawozdaniem było więcej głosów tych, którzy reprezentują realne procesy inwestycyjne, bo wtedy jest większe zrozumienie dla błędów, nieudaczności, niewydolności rynku, ustawy o zamówieniach publicznych, kłopotów z rozliczaniem, które mają określony wymiar i ciążą nad polskim rynkiem usług wykonawstwa budowlanego. Ale martwi mnie prosta rzecz, że na liście znaczków Poczty Polskiej w tym roku nie ma znaczka związanego z Euro, bo ktoś nie pomyślał i w porę tego nie wynegocjował. A srebrny znaczek z papieżem z roku 2002 czy roku 2003 dał Poczcie Polskiej 10 mln zł zysku. A przypomnę, że to Euro obiecaliśmy sobie wspólnie w 2007 r., ja obiecałem to sobie, robiąc stałe raporty, że będę zwracał na to uwagę. Jednocześnie, proszę koleżeństwa, mówiliśmy sobie, że odnowimy polski sport, zmienimy nasz stosunek do niego i zmienimy polskie piłkarstwo, zwiększymy zaangażowanie. Kieruję tu uwagę do minister, że się tego nie wykorzystało. Pytam: Ile założyłeś uczniowskich klubów sportowych? W ilu meczach charytatywnych zagrałeś i pokazałeś w wieku 20 plus - każdy sobie swój mnożnik zastosuje - i w wadze powyżej 100 plus, że jest to możliwe, że można być bliżej siebie? Dałeś na to szanse? To jest właśnie ta forma zbliżania ludzi i zachęcania do aktywności, forma ograniczania patologii społecznych, wciągania ludzi w kibicowanie nie tylko ˝swoim˝, w rozumieniu najbardziej okrutnym dla postaw nie kibicowskich, ale kibolskich. Popatrzmy na to w tej właśnie formule. Teraz, kiedy na ostatnim de facto posiedzeniu przed Euro mamy to sprawozdanie, starajmy się popatrzeć szerzej na to, co jeszcze my, politycy, w jakiej przestrzeni, z jakimi partnerami społecznymi możemy zrobić dla samego profesjonalnego przebiegu tych zawodów sportowych, w jaki sposób wyeksponować to, co w nas jest najpiękniejsze, najładniejsze, jak to utrwalić i pokazać Europie i światu i w końcu, w jaki sposób stworzyć szanse na to, że ci, którzy tu przyjadą, zostawią większe pieniądze. Bo przypomnijmy sobie, że w roku 2007 i roku 2008 z wielką łatwością rzucaliśmy słowa, jakie to miliardy wpłyną do polskiej gospodarki (Dzwonek) po prostu w efekcie samego przeprowadzania rozgrywek. W związku z tym wzywam państwa do tego, aby to Euro było tak wspólne, jak chwile radości wtedy, w 2007 r., abyśmy udzielili pełnego wsparcia wszystkim, którzy odpowiadają za realne działania, abyśmy przyjęli je ze zrozumieniem i starali się przekonać do tego maksymalnie dużo Polaków. Utrudnienia, ograniczenia są. Wyraźmy tę wielką wiarę nie tylko w naszą narodową drużynę, ale w Polaków, że to polsko-ukraińskie Euro będzie naprawdę najlepsze pod względem przyjaźni, sympatii i realiów oraz dobre z punktu widzenia logistyki wielkiego procesu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)