Mówca: Anna Nemś
Data: 2016-06-21 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska mam przyjemność przedstawić stanowisko wobec sprawozdania ministra spraw wewnętrznych z realizacji w 2015 r. ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców. Sprawozdanie to jak co roku zawiera szereg informacji o wydanych zezwoleniach i zasadach ich udzielania, szczegółowe informacje dotyczące nabytych nieruchomości: bardzo dokładne dane tabelaryczne o rodzaju, obszarze i rozmieszczeniu, informacje o prowadzonych rejestrach i badaniu ich legalności. Obrót nieruchomościami z udziałem cudzoziemców ma charakter reglamentacyjny. Przepisy ustawy są dostosowane do wymogów prawa europejskiego. Nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wymaga zezwolenia, które wydawane jest przez ministra spraw wewnętrznych, jeżeli sprzeciwu nie wniesie minister obrony, a w przypadku nieruchomości rolnych minister rolnictwa i rozwoju wsi. Sprzeciw jednego z nich oznacza niemożność wydania decyzji pozytywnej. Minister oczywiście może korzystać z opinii innych organów, ale ich negatywna opinia nie jest wiążąca. Zezwolenie wydawane jest w formie decyzji administracyjnej, daje możliwość nabycia konkretnej nieruchomości określonemu podmiotowi. Zezwolenie ważne jest przez 2 lata, nie można go przedłużyć ani zbyć osobie trzeciej. Oczywiście zezwolenie to nie rodzi żadnych dodatkowych praw i obowiązków, umożliwia cudzoziemcowi nabycie nieruchomości na powszechnie obowiązujących zasadach. Ustawodawca przewidział szereg wyjątków o charakterze podmiotowym i podmiotowo-przedmiotowym, na podstawie których cudzoziemiec zwolniony jest z obowiązku uzyskania pozwolenia. Cudzoziemcy mogą starać się również o wydanie promesy, która ważna jest rok. Ustawa w aktualnym brzmieniu ustala obiektywne, przejrzyste i stabilne kryteria wydawania tych zezwoleń. W latach 1991-2015 zostało rozpatrzonych 197 skarg przy ogólnie wydanych ponad 40 tys. decyzji. Oznacza to, że tylko 0,48% decyzji zostało zaskarżonych. Wskazuje to niewątpliwie na prawidłowe działanie ministra w zakresie wydawania zezwoleń na nabywanie nieruchomości przez cudzoziemców. Odnośnie do statystyk pan minister się już wypowiadał. Pozwolę sobie tutaj nie powtarzać tych danych tabelarycznych. Sprawozdanie bardzo dokładnie analizuje wszystkie kategorie w odniesieniu do poszczególnych województw, podmiotów i wielkości. W myśl art. 6 ust. 1 ustawy nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wbrew przepisom ustawy oczywiście jest nieważne. Jest to sankcja bezwzględnej nieważności czynności prawnej. Oznacza to, że czynność sprzeczna z prawem jest nieważna od samego początku. Źródłem informacji o nabytych przez cudzoziemców nieruchomościach są oczywiście akty notarialne. Na notariuszy nałożony jest obowiązek przesyłania do MSW w ciągu 7 dni wypisu z aktu notarialnego. Oczywiście już od lat monitorujemy to. Największe wielkości zaniedbań w tym obszarze były chyba w roku 2011, kiedy było ponad 500 takich zaniedbań, w 2012 r. - 300, w 2015 r. - 318. Oczywiście ten problem jest niepokojący. Pan minister na posiedzeniu komisji też się wypowiadał w tym temacie. Polska postrzegana jest jako stabilne, atrakcyjne miejsce inwestycji gospodarczych. Z analizy składanych wniosków wynika, że głównie polscy emigranci, ich najbliższe rodziny interesują się nabyciem nieruchomości, w dalszej kolejności cudzoziemcy pozostający w związkach małżeńskich z obywatelami polskimi, osoby prowadzące działalność w Polsce. Jeszcze raz pragnę zaznaczyć, że prowadzone przez ministra spraw wewnętrznych rejestry to potężny instrument kontroli oraz baza danych. Liczymy więc na to, iż zostaną podjęte działania zmniejszające liczbę naruszeń prawa przez notariuszy i działania, które pozwolą na to, żeby ten rejestr był kompletny i abyśmy, wysłuchując tej informacji w przyszłym roku, również mogli powiedzieć, że ta informacja jest wiarygodna. Właśnie ten moment będzie równie ważny za rok i chcielibyśmy to zaobserwować. Szanowni Państwo! Platforma Obywatelska to sprawozdanie przyjmie, będzie głosować za. Dziękuję.