Mówca: Sprawozdawca Roman Kaczor
Data: 2012-03-14 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Panie i Panowie Posłowie! W imieniu Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych mam zaszczyt przedstawić Wysokiej Izbie sprawozdanie o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (druki nr 206 i 233). W dniu 13 marca br. odbyło się posiedzenie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych. Ponownie przedstawiono przedmiotowy projekt ustawy, przeprowadzono dyskusję oraz wniesiono 21 poprawek. Celem projektowanej ustawy było przede wszystkim dostosowanie prawodawstwa polskiego do przepisów prawa Unii Europejskiej. Zmiany te zachodzą w wyniku dwóch dyrektyw przyjętych przez Parlament i Radę Europejską, które ustalają wspólnie dla państw członkowskich: normy i procedury odnoszące się do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich, a także warunki wyjazdu i pobytu obywateli państw trzecich w celu podjęcia przez nich zatrudnienia w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji. W wyniku ww. dyrektyw zmianie uległy przepisy ustawy o cudzoziemcach oraz ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Projekt ustawy zakłada zatem zmiany odnoszące się do wydania przez właściwego wojewodę zezwolenia na zamieszkanie na terenie Rzeczypospolitej Polskiej cudzoziemcowi na czas oznaczony w celu wykonywania przez niego pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji. Proponowane rozwiązania regulują warunki, na jakich udzielane będą przedmiotowe zezwolenia. Organem kompetentnym w tym zakresie jest wojewoda, na którym spoczywa obowiązek sprawdzenia, czy w stosunku do cudzoziemca zachodzą przesłanki dla udzielenia mu zezwolenia na zamieszkanie w Polsce na czas określony i zezwolenia na pracę. W celu podjęcia odpowiedniej decyzji wojewoda będzie w obowiązku ustalić, czy cudzoziemiec posiada odpowiednie kwalifikacje, a także czy spełnia kryterium progu wynagrodzenia. Przedstawione przepisy noweli mają na celu uproszczenie procedur legalizacji pobytu cudzoziemców w Polsce. Ponadto nowela zakłada możliwość pozostania cudzoziemca na terytorium Polski, któremu udzielono zezwolenia na zamieszkanie na czas określony w celu wykonywania zawodu, nawet w przypadku czasowego braku zatrudnienia. Przepis ten jednak nie zwalnia cudzoziemca w przypadku utraty pracy z obowiązku powiadomienia o tym w terminie 7 dni właściwego organu. Ponadto nowela nakłada określone wymogi na cudzoziemca w okresie pierwszych dwóch lat pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony: cudzoziemiec nie może rozpocząć wykonywania pracy u innego podmiotu niż określony w zezwoleniu, zmienić stanowiska lub otrzymać niższego wynagrodzenia niż określone w zezwoleniu, bez zmiany zezwolenia przez właściwy organ. Po upływie tego okresu cudzoziemiec będzie w obowiązku powiadomić o każdej zmianie ww. organ. Omawiane zezwolenie będzie wydawane w ramach jednej procedury administracyjnej. Ponadto w celu wdrożenia przedmiotowych dyrektyw zmianie ulegną również przepisy dotyczące łączenia rodzin, wydawania dokumentów cudzoziemcom oraz przepisy o udzieleniu zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego w Unii Europejskiej. Dodatkowo zmianie uległy także przepisy ustawy o cudzoziemcach. Dyrektywa zmieniła zasadniczo dotychczasowe podejście państw członkowskich do problematyki wydaleń, kładąc nacisk na dobrowolny powrót nielegalnie przebywających na terytorium Unii Europejskiej obywateli państw trzecich do ich krajów pochodzenia. W wyniku tego zaproponowano regulacje prawne, które stanowią stosowne rozwiązania i pozwolą na podejmowanie przez odpowiednie organy decyzji w zakresie wydalania z terytorium Polski, zobowiązania do jej opuszczenia czy też wydania zakazu wjazdu. Na podkreślenie w tym miejscu zasługuje fakt, iż dotychczasowe przepisy nie zawierały regulacji w tym zakresie. Proponowane zmiany są zatem jak najbardziej zrozumiałe i konieczne. Następną regulacją prawną jest zmiana obecnego przepisu art. 128 dotycząca podstaw prawnych umieszczania danych cudzoziemców w wykazie cudzoziemców, których pobyt na terytorium Polski jest niepożądany. Po wprowadzeniu zmiany dane cudzoziemca będą umieszczane na wykazie dopiero po wydaniu ostatecznej decyzji zawierającej orzeczenie o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Polski lub państw obszaru Schengen. Istotną zmianą w noweli jest także zapewnienie tłumacza cudzoziemcowi, który ma problemy ze zrozumieniem języka polskiego. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Ważną zmianą jest również to, iż art. 4 ustawy zapewni możliwość wykreślenia danych cudzoziemca z wykazu cudzoziemców, których pobyt w Polsce jest niepożądany, jeśli jego dane zostały zamieszczone w wykazie na podstawie decyzji wydanej w wyniku postępowania wszczętego po 23 grudnia 2010 r. Reasumując, nie ulega wątpliwości, iż przedstawiony projekt ustawy ma na celu główne dostosowanie prawodawstwa polskiego do prawodawstwa Unii Europejskiej, a także ujednolicenie i znaczne uproszczenie przepisów odnoszących się do pobytu cudzoziemców w naszym kraju. Pragnę też zaznaczyć, iż zarówno podkomisja, jak i Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych przyjęły projekt ustawy. Na koniec chciałbym podziękować wszystkim paniom i panom posłom oraz gościom za udział w pracach komisji i podkomisji nad projektem przedstawionej ustawy. Wobec powyższego, pani marszałek, Wysoka Izbo, Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych wnosi o uchwalenie omawianego projektu ustawy. Dziękuję.