Mówca: Marcin Kulasek
Data: 2022-11-30 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Z rządu Prawa i Sprawiedliwości wyszła ustawa o zmianie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. To próba sprzątania po tzw. reformie Gowina, która podzieliła środowisko naukowe. Resort nauki nie usłyszy jednak aplauzu. Przeciwnie, najbardziej gorzką recenzję tej ustawy można było usłyszeć ze strony związku zawodowego ˝Solidarność˝. Cytuję: Z ogromnym niepokojem zauważamy, że dialog z kierownictwem Ministerstwa Edukacji i Nauki w żadnej mierze nie przekłada się na właściwe rozwiązania legislacyjne. Obecnie, jak wynika to z treści projektu, celem rozmów po stronie rządowej nie jest rozwiązanie problemów, lecz sama rozmowa i markowanie dialogu ze stroną społeczną. W dalszej części stanowiska ˝Solidarności˝ czytamy, że rząd, mówiąc w cudzysłowie, stawia obietnice bez pokrycia. Dla polityków opozycji, dla organizacji pozarządowych, dla ZNP to nic nowego. Ze strony ˝Solidarności˝ to cios w plecy PiS-u. Nie ma co się dziwić, że nawet ˝Solidarność˝ składa parasol ochronny rozpostarty nad rządem Prawa i Sprawiedliwości. Emocje na polskich uczelniach sięgają zenitu. Szalejąca inflacja i wszechobecna drożyzna powodują, że Polacy coraz częściej widzą dno w swoich portfelach. Szczególnie ciężka jest sytuacja pracowników sfery budżetowej, w tym nauczycieli i nauczycieli akademickich. Czym powinien zajmować się resort nauki w tej sytuacji? Przygotowaniem ustawy o co najmniej 20-procentowych podwyżkach dla nauczycieli, w tym nauczycieli akademickich, aby inflacja nie zjadała ich pensji. Czym zajmuje się resort nauki? Tworzy projekt, który rozwiązuje tak palące problemy społeczne jak: uwierzytelnianie dyplomów ukończenia studiów oraz dyplomów doktorskich i habilitacyjnych wydawanych przez uczelnie kościelne, wyznaczanie uczelni prowadzonej przez Kościół innej niż Katolicki Uniwersytet Lubelski, która ma być uprawniona do uznawania równoważności stopni naukowych w dyscyplinie naukowej: nauki teologiczne. Rozumiem, że pewne sprawy trzeba uporządkować, ale powinna być pewna hierarchia problemów. Zacznijmy od zarobków pracowników nauki, a potem pan minister Czarnek może zajmować się KUL-em i uczelniami prowadzonymi przez Kościół. W ustawie są jednak dobre rozwiązania. Teraz bez ironii. Przyznanie uczelnianym związkom zawodowym prawa do uczestnictwa w posiedzeniach rady uczelni z głosem doradczym to dobre rozwiązanie, chociaż, nie da się ukryć, wielu rektorom się to nie podoba. Pozytywnie należy ocenić również rozwiązania dotyczące stypendiów socjalnych. Projekt prowadzi do ujednolicenia w skali kraju kryterium dochodowego uprawniającego studenta do ubiegania się o stypendium socjalne oraz zwiększenia jego wysokości. To jest jednak kropla w morzu potrzeb. Na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim maksymalna kwota stypendium socjalnego to 1050 zł. Za to trudno się utrzymać w mieście wojewódzkim, a mówimy o kwocie maksymalnej. Minimalna to 101 zł. Stypendium socjalne idzie więc na zakwaterowanie, a jeszcze trzeba coś zjeść, kupić podręczniki, dojechać do miasta akademickiego, a potem mieć na bilet miesięczny. Wielu studentów ledwo wiąże koniec z końcem. W projekcie ustawy nie ma nic o budowie dostępnych i nowoczesnych domów studenckich, które obniżają koszty studiowania, nie ma nic o podwyższeniu ulg na przejazdy kolejowe. Na takie propozycje czekają studenci. W zamian za to środowisko akademickie dostaje projekt, który porządkuje uczelnianą biurokrację, naprawia błędy, które wcześniej rząd PiS sam popełnił, rozwiązuje problemy, które sami stworzyliście. Nie na to czekają, panie ministrze, studenci, nie na to czekają nauczyciele akademiccy, nie na to czekają pracownicy nauki. Weźcie się w końcu do bardziej potrzebnej pracy (Dzwonek) i do bardziej potrzebnych ustaw. Dziękuję.