Mówca: Spraw Zagranicznych Radosław Sikorski
Data: 2025-04-23 (Sejm RP, kadencja 10)

Mam sentyment do pana posła Janusza Kowalskiego jako byłego członka Platformy Obywatelskiej, a więc chcę mu odpowiedzieć dogłębnie. Pan poseł Kowalski mówi... (Wypowiedź poza mikrofonem) Tak, tak, chyba frakcja Rokity albo Opole. Pan poseł Kowalski raczył powiedzieć, że rząd Tuska z Sikorskim zrobił Ubera dla imigrantów podrzucanych z Niemiec. Nie wiem, czy poseł Kowalski chce w to brnąć, bo to wasz minister, to wasz eksperyment ministerialny pan minister Czaputowicz mówił, że rząd PiS-u świadomie i z premedytacją przepuszczał migrantów z Białorusi do Niemiec. Chociażby wczoraj pan minister Czaputowicz potwierdził, że liczba powrotów zgodnie z konwencją dublińską z Niemiec do Polski tychże migrantów osiągnęła rekord za pani premier Beaty Szydło. Miejcie więc pretensje do waszego rządu. Pani poseł Gembicka z PiS: Ile rozmów bilateralnych odbyto w sprawie napływu produktów rolnych z Ukrainy do Polski? Czy ustalono jakieś zasady? Chcę panią poseł uspokoić. Ukraina wygrała bitwę morską na Morzu Czarnym, szlak żeglugowy i handlowy przez Bosfor - mówiłem zresztą o tym w exposé - działa, więc Ukraina swoje zboże wysyła tam, gdzie zawsze wysyłała, czyli do Egiptu i do Chin. I ten problem się po prostu sam rozwiązał. To samo mogę odpowiedzieć panu posłowi Piontkowskiemu w tej sprawie. Pyta pan poseł Tadeusz Tomaszewski z Lewicy, jakie konkretnie działania dyplomacja podjęła w ramach Unii Europejskiej i NATO, jeśli chodzi o bezpieczeństwo cyfrowe w kontekście również cyberataków ze strony Rosji. Przyjęliśmy tzw. Cyber Diplomacy Toolbox. W ubiegłym miesiącu chociażby w ramach polskiej prezydencji zorganizowana została w Legionowie wspólna konferencja cyberdowódców i cyberambasadorów państw Unii. A w ramach NATO aktywnie uczestniczymy w implementacji przyjętych w zeszłym roku wytycznych dotyczących strategicznych środków przeciwdziałania. To jest oczywiście pytanie, na które szczegółowo może odpowiedzieć Ministerstwo Cyfryzacji, ale to jest sprawa, w której jesteśmy aktywni. Pani poseł Izabela Bodnar, Polska 2050 - Trzecia Droga: wartość polskiego eksportu w 2024 r. wyniosła nieco ponad 350 mld euro, czyli nadwyżka handlowa nam spadła. Jakie działania podejmuje ministerstwo w ramach dyplomacji gospodarczej, aby skutecznie wesprzeć polskich przedsiębiorców? Nie chcę tutaj łatwej odpowiedzi udzielać, która polega na tym, że promocja gospodarki jest działem, który przynależy do innego ministerstwa, ministerstwa rozwoju. Tamto ministerstwo ma budżet na to, ale ja się nie uchylam i dlatego, gdy wyjeżdżam do krajów zamorskich, np. wtedy do Azji czy w inne rejony, staram się zabierać naszych wiceministrów z kluczowych regionów. Na Filipinach np. już kupili 20 naszych black hawków i chcemy, żeby kupili więcej. Był ze mną wiceminister Kołodziejczak, był też... (Głos z sali: Ooo...) Tak, żeby sprzedać polskie produkty. My się nie czujemy zagrożeni przez ich ryż i banany, a oni potrzebują kurczaków i pszenicy, więc idealnie. Jak już wspomniałem, promujemy także polskie produkty technologiczne. To jest ? propos tego, czym mógł się przez 10 lat zajmować pan prezydent - promocją polskiej gospodarki. Robi to król Danii, prezydentowi Polski też korona z głowy by nie spadła. (Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Przecież to cały czas robi.) Pani poseł Iwona Karolewska: zainteresował mnie wątek globalnego Południa. W ostatnich latach widzimy silną propagandę rosyjską o charakterze antyzachodnim skierowaną do tych krajów. Pełna zgoda. Ja widzę, że duże wrażenie na słuchaczach wywiera to, ostatnio np. w Egipcie, gdy im się powie dosłownie parę zdań o historii Ukrainy, historii Białorusi, historii relacji Rosji z naszym regionem. Oni tego nie wiedzą i oni ciągle myślą, że cała Europa to byli kolonizatorzy. A przecież wiemy, że np. Irlandia czy Polska były ofiarami kolonializmu. I jak oni to słyszą, to zaczynają być bardziej otwarci na nasze argumenty o kolonialnym charakterze rosyjskiej agresji na Ukrainę. Pan poseł Mariusz Krystian z PiS-u powątpiewa chyba w osiągnięcia polskiej prezydencji. Więc w ciągu pierwszych 3 miesięcy z naszej inicjatywy bezpieczeństwo stało się tematem dyskusji trzech posiedzeń Rady Europejskiej, a przyjęte konkluzje są zgodne z naszą narracją o pogłębianiu współpracy obronnej i zwiększaniu odpowiedzialności Europy za swoje bezpieczeństwo. Komisja Europejska ogłosiła flagowe inicjatywy związane z obronnością, plan ReArm Europe, Readiness 2030 i białą księgę w sprawie obronności europejskiej. Możecie się z nimi nie zgadzać, możecie uważać, że Unia Europejska nie powinna się zajmować obronnością. Mamy wtedy inne zdanie, ale faktem jest, że się zajmuje. Ja wiem, że mieliśmy już parę takich fałszywych świtów w tej dziedzinie, ale tym razem zdaje się, że będą prawdziwe pieniądze na przemysły obronne w Unii Europejskiej, i to także za naszą sprawą. Uzyskaliśmy już wstępne decyzje o finansowaniu Tarczy Wschód z funduszy europejskich i wstępne porozumienie z EBI na finansowanie w wysokości 1 mld euro - niezła suma - na innowacyjną... (Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Ale oczywiście pożyczki.) No EBI, jak pan poseł oczywiście wie, to Europejski Bank Inwestycyjny. Banki raczej pieniędzy nie dają. (Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Czym tu się chwalić?) Tarcza Wschód została wpisana do białej księgi Komisji Europejskiej jako element zdolności krytycznych. W trzecią rocznicę rosyjskiej agresji na Ukrainę przyjęto 16. pakiet sankcji wobec Rosji. Może wam się to wydawać niczym, ale Węgry chciały ten pakiet zablokować i wymagało to niezłego wysiłku dyplomatycznego, żeby Węgry od tego odwieść. Mam prośbę, żebyście wy spróbowali wpłynąć na swoich węgierskich pobratymców ideologicznych. (Gwar na sali, dzwonek) (Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: 16 pakietów sankcyjnych. Z kim...) Przyjęliśmy instrument wsparcia dla reform i wzrostu gospodarczego w Mołdawii o wartości prawie 2 mld euro. To ważne decyzje. Pani poseł Joanna Lichocka, PiS: Biełsat został wchłonięty, bo kanał został zlikwidowany. Nieprawda. Na czele stoi pan Broniatowski, który był szefem agencji w Moskwie. No tak, ale był przedtem szefem bodajże Associated Press. (Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Nie, Interfax.) Ale przedtem Associated Press. No i Interfax to nie to samo co TASS. Dla pani Lichockiej 6 godzin po białorusku, 6 godzin po ukraińsku i 6 godzin po rosyjsku to jest straszne, nie? Że nadajemy po rosyjsku. No bo Rosjanie powinni się uczyć polskiego, prawda? Jasne. (Poseł Paweł Jabłoński: Nieważne, w jakim języku, ważne, żeby mądrze.) Jasne. Zgoda. (Dzwonek) Natomiast mówiąc poważnie, to w obliczu... No chyba musicie przyznać, opozycjo, że Stany Zjednoczone... Nie wiemy, jak będzie, ale jest wątpliwość co do przyszłości Radia Wolna Europa i Radia Liberty. Ja się wychowałem na Radiu Wolna Europa. Ojciec słuchał Radia Wolna Europa na starej lampowej Stolicy u nas w bloku na Kaliskiej, a ponieważ mieszkanie mieliśmy małe, to ja słuchałem w pokoju obok i w ten sposób zostałem antykomunistą. Chciałbym, żeby wolne słowo nadal docierało do krajów, narodów ujarzmionych, nawet gdyby Amerykanie zlikwidowali swoje stacje. Więc prosiłbym nie tylko o zrozumienie dla kierunku reform TVP World i stworzenia redakcji ukraińskiej i rosyjskiej, ale prosiłbym, i mówię bez ironii, o zrozumienie i wsparcie, jeślibyśmy się zdecydowali na rozszerzenie działalności TVP World na kraje Azji Centralnej. Mam nadzieję, że zgodzicie się państwo, że czas np. Telewizji Polonia powoli dobiega końca, że dzisiaj technologia poszła tak daleko, że jak Polak za granicą chce oglądać polską telewizję, to ogląda sobie w Internecie główne kanały Telewizji Polskiej, TVN-u czy nawet Telewizji Republika. I nie potrzebuje do tego Telewizji Polonia. Zaoszczędzone w ten sposób środki można by przeznaczyć na oddziaływanie polskiej infosfery na kraje byłego Związku Radzieckiego. Pani posłanka Iwona Kozłowska pyta, jakie działania są obecnie podejmowane przez rząd polski w kierunku uwolnienia Andrzeja Poczobuta. Przed chwilą rozmawiałem z sekretarzem stanu Markiem Rubio m.in. właśnie o Białorusi i właśnie o więźniach politycznych na Białorusi. Gdyby to od nas zależało, a nie od Łukaszenki, Andrzej Poczobut już dawno byłby wolny. Pani poseł Alicja Łuczak pyta o traktat o obronności i bezpieczeństwie ze Zjednoczonym Królestwem. Chcemy jeszcze wzmocnić, jeszcze doprecyzować wzajemne gwarancje bezpieczeństwa, które mamy w traktacie waszyngtońskim. Pan poseł Grzegorz Lorek pyta, czy prezydencja polska zorganizowała choć jeden szczyt Unii Europejskiej. Przewodziłem konferencji międzyrządowej z Albanią, ale szczyty Unii Europejskiej organizuje prezydencja w dziedzinie spraw zagranicznych. Pan poseł powinien znać traktat. Zwołanie szczytu leży w gestii stałego przewodniczącego Rady Europejskiej, a nie rotacyjnej narodowej prezydencji. Te rady odbywają się cztery razy w roku. Natomiast naszą prerogatywą jest zwołanie nieformalnego spotkania ministrów spraw zagranicznych i to się odbędzie w Warszawie już 7 maja. To już było... Pan poseł Kazimierz Gołojuch, PiS, pyta, co dalej z Muzeum Polskim w Rapperswilu. Czy zbiory będą eksponowane w kompleksie Schwanen? Dziękuję za to pytanie, bo była to, uważam, jedna z najbardziej chybionych inwestycji, szastanie pieniędzy poprzedniego rządu. Przypominam, że prawdziwa kolekcja z Rapperswilu, ta, którą na zamku w Rapperswilu zebrał jeszcze hrabia, którego nazwisko mi ucieka, ale hrabia patriota... (Głos z sali: Hrabia Plater.) ...ta kolekcja przed wojną wróciła do Warszawy i niestety straciliśmy ją do cna w powstaniu warszawskim. To, co dzisiaj się nazywa kolekcją z Rapperswilu, to są zbiory powojenne, które nie przedstawiają takiej samej wartości. A w Rapperswilu kupiono za gigantyczne pieniądze, plus minus 20 mln euro, hotel, który stał pusty i który się w ogóle nie nadaje do celów muzealnych. Instytut Pileckiego kupił go za ponad 100 mln zł. Więc, proszę państwa, czy jeżelibyście mieli 100 mln zł na promocję Polski, przyszłoby wam do głowy, żeby przeznaczyć je na kupienie pustego hotelu w małym szwajcarskim miasteczku z dala od stolicy? (Poseł Katarzyna Królak: Z obowiązkiem prowadzenia hotelu.) Tak. Z obowiązkiem prowadzenia hotelu. Mnie by to do głowy nie przyszło, ale wam przyszło. Może chcieliście sobie zabezpieczyć zawczasu siedzibę dla rządu Prawa i Sprawiedliwości na uchodźstwie? (Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Będziemy mieli ją w Warszawie, proszę się nie przejmować.) Jasne, demokracja. (Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: No właśnie.) Najprostsza definicja demokracji: to taki system, w którym rząd może przegrać. (Poseł Marcin Przydacz: Już niedługo.) Jeszcze co najmniej 2 lata do wyborów. O śmierci naszego rodaka Damiana Sobola w Strefie Gazy już mówiłem na wczorajszym posiedzeniu Komisji Spraw Zagranicznych. Było bezstronne, międzynarodowe dochodzenie, z którego wynikło, że owszem, błędy popełniła armia izraelska, ale organizacja pozarządowa też nie dopełniła wszystkich procedur. I niestety ofiarą stał się nasz obywatel. Pani poseł Małgorzata Niemczyk pyta, jak MSZ planuje promować Polskę w kontekście nadchodzących Zimowych Igrzysk Olimpijskich w Mediolanie i Cortinie. Jak to jak? Mamy nadzieję, że Polacy zdobędą jak najwięcej medali. Pan poseł Artur Szałabawka z PiS pyta, jakie ważne wydarzenia w walcach polskiej prezydencji w Radzie odbyły się w Polsce, w Warszawie. Dziękuję za to pytanie. Jak każda prezydencja rozpoczęliśmy od wizyty kolegium komisarzy i przewodniczącego Rady Europejskiej. Była też kilkakrotnie Ursula von der Leyen. Wiem, że już dzisiaj jej nie lubicie, ale przypominam, że chwaliliście się, że jej pierwotny wybór to był sukces i że na nią głosowaliście. (Poseł Paweł Jabłoński: Pan też był w naszym rządzie.) Tak, byłem. Zaplanowaliśmy ponad 20 rad sektorowych tu, u nas. Łącznie Polska gości ponad 300 wydarzeń koordynacyjnych, eksperckich i kilkanaście konferencji tematycznych oscylujących naturalnie wokół priorytetów prezydencji, czyli bezpieczeństwa. Po raz pierwszy w Gdańsku odbyła się konferencja poświęcona wsparciu białoruskiego społeczeństwa obywatelskiego Forum Kościuszkowskie. W kalendarzu prezydencji MSZ zaplanował 42 spotkania, w tym dwie rady. Do tej pory zrealizowaliśmy 27 spotkań prezydencji w Polsce. Ja sam przyjąłem kilkanaście wizyt moich odpowiedników w Warszawie, a kilkudziesięciu europejskich ministrów spraw zagranicznych spodziewamy się w Warszawie, jak już mówiłem, na początku maja. Może panowie byli wiceministrowie docenią to, że powracamy do pierwotnej koncepcji Gymnich, żeby ministrowie rozmawiali między sobą bez urzędników, bez notatek, bez mediów. Zaproszenia wystosowaliśmy także do ich partnerów i małżonków, tak aby pokazać im kilka polskich muzeów, pokazać im piękną Warszawę, żeby docenili, jak nasz kraj się wzbogacił i wypiękniał. Generalnie obcokrajowcy wyjeżdżają z Polski z lepszym wrażeniem odnośnie do naszego kraju, niż się spodziewali. Pani Dorota Olko z Lewicy pyta, jakie działania podejmuje Polska, aby zapobiec łamaniu prawa międzynarodowego przez Izrael, gdzie jednym z zamordowanych... No tak, to już było. Cała Unia Europejska ma ograniczony wpływ na Izrael, więc proszę nie wymagać zbyt wiele. Pan poseł Kazimierz Plocke pyta, na jakim etapie jest umowa UE - Mercosur i jakie będą działania polskiej dyplomacji w zakresie ratyfikacji tej umowy. Obecnie czekamy na propozycję Komisji Europejskiej tekstu porozumienia z Mercosur. Trwa tłumaczenie tekstu na języki narodowe. Przypominam, że w uchwale z 26 listopada zeszłego roku Rada Ministrów sprzeciwiła się wynikom dotychczasowych negocjacji w obszarze rolnictwa, co jasno określa stanowisko rządu. (Głos z sali: Nie wie, co podpisali.) Panie Pośle! Panie Były Wiceministrze! Pan wie, że traktaty muszą być przetłumaczone na języki narodowe. (Poseł Paweł Jabłoński: Panie ministrze, 4 miesiące?) Gdyby to były tylko 4 miesiące... Umowa stowarzyszeniowa z Ukrainą była tłumaczona 18 miesięcy. Gdyby była krócej tłumaczona, może by tej wojny nie było. Naprawdę. Ale pan zna te procedury, w każdym razie powinien pan znać. (Poseł Paweł Jabłoński: Coś tu nie gra.) (Poseł Radosław Fogiel: To tłumacze doprowadzili do wojny, a nie Putin?)