Mówca: Anna Wojciechowska
Data: 2022-06-22 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Mam zaszczyt w imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej przedstawić projekt ustawy o ekonomii społecznej, druk nr 2321. Ustawa reguluje organizację i zasady funkcjonowania przedsiębiorstw społecznych, zasady i formy wspierania podmiotów ekonomii społecznej przez organy administracji publicznej. Działania, które obejmuje projekt, są bardzo potrzebne, wręcz niezbędne do właściwego funkcjonowania naszego społeczeństwa, szczególnie ludzi, którzy są w jakiś sposób odizolowani od życia publicznego. Każda osoba w naszym kraju powinna mieć pełne prawo i możliwości uczestniczenia w życiu społeczności lokalnej i pełnienia ról społecznych w miejscu pracy, jeżeli w ogóle tę pracę ma - a więc przede wszystkim powinna mieć pracę - miejscu zamieszkania, pobytu, w tym rehabilitację społeczną w przypadku osób niepełnosprawnych. Jest obowiązkiem państwa zapewnić to ludziom, którzy nie mieli w życiu szczęścia, którzy z różnych przyczyn i powodów nie są zdrowi, w pełni sprawni czy są po prostu bezdomni, wykluczeni z życia społecznego. Przyczyn wykluczenia społecznego dopatruje się najczęściej w braku pracy, nałogach: alkoholizm, narkomania, ubóstwie, również bandytyzmie, zaburzeniach psychicznych, złej opinii wśród społeczeństwa - to też jest bardzo często spotykane - czy trudnościach komunikacyjnych. Większość powodów wykluczenia społecznego ma swoje podłoże niestety w środowisku rodzinnym, bardzo często. Jak wspominałam, praca jest niezbędnym elementem funkcjonowania każdego człowieka i powinniśmy zrobić wszystko, żeby tę pracę zapewnić ludziom potrzebującym pomocy. Projekt ustawy o ekonomii społecznej zakłada aktywne włączenie społeczne poprzez tworzenie - i tu jest zaznaczone - wysokiej jakości, stabilnych miejsc pracy w przedsiębiorstwach społecznych. Nie jest to łatwe i na pewno będzie to bardzo trudne przedsięwzięcie. Do tej pory takie działania były realizowane tylko w ramach dofinansowania z funduszy Unii Europejskiej, ale dobrze, że problem został zauważony, może właśnie dzięki tym projektom unijnym. Działania są bardzo złożone i na pewno wymagają jeszcze wielu poprawek, ale od czegoś trzeba zacząć. Projekt ustawy potrzebuje jeszcze dopracowania, nie jest doskonały, widać, że był przygotowywany bardzo szybko. Np. brakuje konkretnej definicji przedsiębiorstwa społecznego, brakuje definicji zagrożenia wykluczeniem społecznym. To później będzie, proszę państwa, się ujawniało przy realizacji tych przedsięwzięć. Podobnie wyglądała sytuacja z innowacyjnością, gdzie nie było określenia, nie było konkretnej definicji innowacyjności i było bardzo trudno tę innowacyjność znaleźć czy udowodnić. Brak też np. wprowadzenia mechanizmu nadawania statusu przedsiębiorstwa społecznego przez sądy rejestrowe, jak to ma miejsce w przypadku statusu organizacji pożytku publicznego. Wejście ustawy w życie stanowić będzie realizację kamienia milowego dotyczącego zapobiegania wykluczeniu społecznemu, ujętego w KPO, w Krajowym Planie Odbudowy. Kwota: 45 mln euro, z tym że ten szacunek był w roku 2019. Dzisiaj najprawdopodobniej jest to o wiele mniej znacząca kwota niż była 3 lata temu. Tym bardziej ustawa powinna być przygotowana właściwie i dokładniej. Powinna rozwiązywać bardziej szczegółowo poszczególne problemy, a kryteria powinny być jasne i przejrzyste. Dobrze, że już zaczynamy prace nad tą ustawą. Dziękuję bardzo. (Oklaski)