Mówca: Jan Ziobro
Data: 2014-11-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Sprawiedliwa Polska mam zaszczyt przedstawić stanowisko odnośnie do rządowego projektu ustawy o obligacjach. Zgodnie z założeniami projektu nowa ustawa ma na celu liberalizację przepisów oraz wsparcie rozwoju rynku długoterminowych nieskarbowych papierów dłużnych. Ponadto zapowiada ona zwiększenie pewności i bezpieczeństwa obrotu poprzez poprawienie czytelności omawianego aktu oraz rozstrzygnięć i pojawiających się na jego gruncie wątpliwości interpretacyjnych. W opinii projektodawcy rynek długoterminowych nieskarbowych papierów dłużnych jest jednym ze słabiej rozwiniętych segmentów polskiego rynku kapitałowego. Niezadowalający poziom rozwoju charakteryzuje cały krajowy rynek obligacji komercyjnych, ze szczególnym uwzględnieniem obligacji emitowanych przez przedsiębiorstwa niefinansowe. Nowe rozwiązania, które znajdują się w projekcie, to m.in. wprowadzenie instytucji zgromadzenia obligatariuszy oraz określenie zasad jego działania. Instytucja zgromadzenia obligatariuszy zasługuje na szczególną uwagę, jej ustanowienie zależy od woli emitenta, ale w projekcie ustawy przewiduje się prawo obligatariuszy do żądania zwołania zgromadzenia, jeżeli reprezentują oni przynajmniej 1/10 łącznej wartości nominalnej obligacji. Kolejnym ciekawym rozwiązaniem, które również zasługuje na dyskusję, ale również na uznanie, jest rozszerzenie liczby podmiotów zdolnych do emisji obligacji o osoby prawne mające siedzibę poza terytorium Rzeczypospolitej oraz spółki celowe utworzone wyłącznie w celu przeprowadzenia emisji obligacji. Jednym z artykułów, który w szczególności zasługuje na uznanie, jest swoistą nowością, jeśli chodzi o polski rynek obligacji nieskarbowych, jest ten o wprowadzeniu przede wszystkim obligacji wieczystych, jak również o wprowadzeniu obligacji podporządkowanych, o czym wcześniej mówili koledzy z innych klubów parlamentarnych. Obligacje wieczyste. Godne uwagi jest wprowadzenie do polskiego obrotu prawnego niedopuszczalnych obecnie obligacji wieczystych. Nie posiadają one terminu wykupu, a wynikające z nich świadczenie polega na zapłacie wyłącznie należności ubocznych w postaci odsetek przez czas nieokreślony. Taki typ obligacji jest dziś szeroko stosowany na rozwiniętych rynkach finansowych, więc wprowadzenie tego typu obligacji na pewno zasługuje na uznanie i jest pewnym wymogiem czasu, ducha czasu, z którym musimy się zmierzyć w przyszłości. Jeżeli chodzi o obligacje podporządkowane, to obligacje podporządkowane służące dotychczas jako instrumenty powiększenia funduszy uzupełniających banków charakteryzują się możliwością zaspokojenia obligatariuszy jedynie przed osobami uprawnionymi z instrumentów udziałowych. Ich konstrukcja pozbawia jakichkolwiek innych zabezpieczeń, stanowi miarę ryzyka działalności ich emitenta Ze względu na niewielkie prawdopodobieństwo spłacenia wierzycieli w przypadku upadłości rynkowa wartość obligacji podporządkowanych jest silnie, ale jednokierunkowo, wrażliwa na wszelkie zmiany ryzyka operacyjnego związanego z działalnością emitenta. Wierzytelności z tytułu takich obligacji będą podporządkowane pozostałym roszczeniom względem emitenta, należności obligatariuszy będą spłacane dopiero po zaspokojeniu innych wierzycieli, np. kredytodawców. Kolejnym ciekawym artykułem jest wprowadzenie, można powiedzieć, nowej definicji obligacji. To również zasługuje na uznanie, myślę, że później postaram się na tym punkcie skupić. Ważne jest to, że projekt wprowadza niezbędne składniki warunków emisji, na które składają się rodzaje obligacji, oznaczenie emitenta, wskazanie adresu oraz strony internetowej, wskazanie decyzji emitenta o emisji, wartość nominalna i maksymalna liczby obligacji proponowanych do nabycia, opis świadczeń emitenta wynikających z obligacji, informacje o ustanowionych lub planowanych zabezpieczeniach wierzytelności, miejsce i data sporządzenia warunków emisji oraz podpisy osób upoważnionych do zaciągania zobowiązań w imieniu emitenta. Szanowni Państwo! Patrząc na omawiane zapisy projektu ustawy, warto również skupić się na tym, do kogo ta ustawa jest skierowana i komu najbardziej będzie na niej zależało, w czyją stronę został złożony ukłon. Z uzasadnienia projektu ustawy wyłania się troska projektodawcy o stworzenie dla przedsiębiorstw niefinansowych większych możliwości pozyskiwania kapitału w drodze emisji obligacji. Przedsiębiorstwa niefinansowe to jednostki, których główną działalnością jest produkcja dóbr lub świadczenie usług niefinansowych, w szczególności są to przedsiębiorstwa państwowe, spółki, spółdzielnie, oddziały przedsiębiorców zagranicznych, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą na własny rachunek zatrudniające powyżej dziewięciu osób. Nowa ustawa na pewno zwiększy pewność i bezpieczeństwo uzyskiwania alternatywnych źródeł finansowania. Rozszerzenie podmiotowego zakresu obowiązywania ustawy poprzez przyznanie zdolności emisyjnej podmiotom zagranicznym oraz spółkom celowym, umożliwienie emisji obligacji podporządkowanych i wieczystych oraz wprowadzenie do polskiego systemu prawa instytucji zgromadzeń obligatariuszy jako reprezentacji ogółu uprawnionych z obligacji danej serii wobec emitenta spowodują zwiększenie liczby emisji i rozwój tego rynku. Należy przy tym wspomnieć, że już w tej chwili pozyskanie kapitału w drodze emisji obligacji daje emitentowi znacznie większą swobodę kształtowania stosunku zobowiązanego niż w przypadku obecnie najpowszechniej wykorzystywanych kredytów bankowych. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Podsumowując moje wystąpienie, chciałbym powiedzieć, że Klub Poselski Sprawiedliwa Polska, patrząc całościowo na ten projekt ustawy, jego przydatność, przejrzystość oraz bezpieczeństwo, jeśli chodzi o polski rynek papierów dłużnych nieskarbowych, będzie głosował za przyjęciem tego projektu ustawy. Dziękuję bardzo.