Mówca: Sprawozdawca Dorota Marek
Data: 2024-04-10 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Pani Minister! Szanowni Panie Posłanki i Panowie Posłowie! Wysoki Sejmie! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Polityki Społecznej i Rodziny o rządowym projekcie ustawy o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze. Przedmiotowy projekt ustawy ma na celu wprowadzenie do polskiego porządku prawnego przepisów wykonawczych do unijnej dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej 2019/882 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie wymogów dostępności produktów i usług. Obowiązki, które nakłada nowa regulacja, będą stosowane od dnia 28 czerwca 2025 r. Państwa członkowskie Unii Europejskiej były zobowiązane do transpozycji przepisów ww. dyrektywy do swoich porządków prawnych do dnia 28 czerwca 2022 r. Jak wiemy, w Polsce do tego nie doszło i teraz stoimy przed wyzwaniem wdrożenia w bardzo krótkim czasie nowych przepisów, które ułatwią dostępność niektórych produktów i usług dla osób zagrożonych wykluczeniem. Dyrektywa, a co za tym idzie, ustawa ma na celu ujednolicenie wymogów dotyczących dostępności produktów i usług, które są wytwarzane i wprowadzane na europejski wspólny rynek. Do czasu sprzed wejścia dyrektywy w życie kraje członkowskie Unii Europejskiej posiadały różne wymogi dotyczące wymagań, jakie muszą spełniać produkty i usługi, aby spełniały kryteria dostępności. Prowadziło to do tego, że produkt, który został wyprodukowany według kryteriów nałożonych przez regulacje jednego z państw członkowskich, mógł nie zostać dopuszczony do sprzedaży w innym kraju członkowskim Unii Europejskiej, a taka sytuacja godziła w interesy wspólnego rynku Unii Europejskiej. Szanowni Państwo Posłowie! Nie jest tak, że dyrektywa przyjęta przez Parlament Europejski i Radę jest oderwana od polskich realiów funkcjonowania społeczeństwa opartego na empatii, zrozumieniu potrzeb innych i zapobieganiu wykluczeniu. W polskiej konstytucji, a właściwie w art. 32, możemy przeczytać, że nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakichkolwiek przyczyn, również ze względu na różnice wynikające z niepełnosprawności czy trwałych lub czasowych ograniczeń mobilności i percepcji. Projekt ustawy definiuje wymagania związane z dostępnością wobec takich produktów jak m.in.: systemy sprzętu komputerowego, terminali płatniczych, bankomatów i wpłatomatów, automatów biletowych, czytników książek elektronicznych. Określa też wymagania dostępności usług, m.in. dostępu do audiowizualnych usług medialnych, towarzyszących usługom transportu pasażerskiego: stron internetowych, usług świadczonych za pomocą urządzeń mobilnych, w tym aplikacji mobilnych, biletów elektronicznych i usług elektronicznych systemów sprzedaży biletów, bankowości detalicznej, rozpowszechniania książek elektronicznych i handlu elektronicznego. Należy zauważyć, że regulacje określone w ustawie nie będą dotyczyć usług świadczonych przez mikroprzedsiębiorców. W efekcie wejścia w życie ustawy konsumenci zyskają dostęp do produktów i usług, które ułatwią korzystanie z wielu obszarów życia codziennego, w tym takich jak: edukacja, ochrona zdrowia, kultura czy też mobilność. Ustawa nakłada na producenta obowiązek stosowania się do norm technicznych, które powinny spełniać wytwarzane produkty. Dystrybutor wytworzonych produktów jest zobowiązany do ich sprawdzenia pod kątem spełniania wymogów przewidzianych w ustawie o dostępności. Procedowana ustawa została skonsultowana z wieloma podmiotami publicznymi strony społecznej, które wnosiły uwagi do przedstawionego projektu. W toku dyskusji zostały wysłuchane strony społeczne. Zgłosiły sugestie do ustawy, a niektóre z nich zostały wzięte pod uwagę. Posłowie złożyli poprawki, które w większości zostały zaaprobowane przez podkomisję nadzwyczajną. Ponadto kolejne poprawki zostały przyjęte przez Komisję Gospodarki i Rozwoju, a także Komisję Polityki Społecznej i Rodziny. Zaplanowano też dalsze wprowadzanie poprawek, które oczekują na konsultacje i zostaną przedstawione podczas drugiego czytania. Panie Posłanki i Panowie Posłowie! Komisja pozytywnie opiniuje ustawę i w imieniu komisji wnoszę o dalsze jej procedowanie. Dziękuję. (Oklaski)