Mówca: Piotr Chmielowski
Data: 2012-07-24 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Poselskiego Ruch Palikota przedstawić stanowisko naszego klubu wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks morski oraz ustawy o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej. Generalnie nie mamy zastrzeżeń co do sensu ustawy, jak również zdecydowanej większości zmian czy propozycji, które zostały zawarte w tym projekcie. Muszę jednak odnieść się do kilku kwestii, które z naszego punktu widzenia mają pewne elementy niedopracowania. Przede wszystkim strona rządowa nie podała jednoznacznych wyliczeń dotyczących wzrostów kosztów ubezpieczenia w stosunku do armatorów polskich. To jest pierwsza sprawa. Dalej: w art. 102a § 1 znajdujemy następujący cytat: Armator statku o polskiej przynależności, o pojemności brutto 300 t. Rozumiem, że tu nie chodzi o pojemność 300 t, tylko o wyporność 300 t. Dalej: w art. 102c - jest to, jak myślę, kluczowa sprawa i temu chcę poświęcić dalszą część wystąpienia - pada hasło: certyfikat wystawia ubezpieczyciel, po czym dodano, że jeżeli nie jest napisany w odpowiednich językach - tam zostały wymienione bodajże 4 języki - to wystarczy jego tłumaczenie. Otóż podczas tworzenia tej propozycji ustawy nie pochylono się nad tym, że przecież ubezpieczyciel ubezpieczycielowi nierówny. Jeżeli będzie to ubezpieczyciel, nazwijmy to, kraju egzotycznego i kapitan będzie miał tłumaczenie, to w jaki sposób organy państwa będą weryfikowały, czy to ubezpieczenie jest... Jeśli chodzi o to, że jest prawdziwe, to zakładam, że tak, tylko pytanie, czy ten ubezpieczyciel jest wypłacalny. To jest następne pytanie. Mam bardzo dużo wątpliwości w stosunku do kwestii przechowywania certyfikatu na pokładzie statku. Otóż to jest dokument, który można sobie włożyć do sejfu i oczywiście na żądanie okazać, ale przecież mamy nadzór nad jednostkami, które wpływają na nasze wody terytorialne, i jesteśmy w stanie - mam nadzieję, że tak jest, a przynajmniej, jak rozumiem, Marynarka Wojenna deklarowała coś takiego - mamy możliwość wglądu, co przepływa czy wpływa na nasze wody terytorialne. Przecież to nie musi być zawinięcie do portu, tylko to może być np. opłynięcie naszych brzegów. A więc teraz jest pytanie: W jaki sposób będziemy sprawdzali ten certyfikat w momencie, kiedy statek sobie odpłynie? Zdecydowanie łatwiejszym rozwiązaniem, stosowanym przez część krajów zachodniej Europy, jest to, że identyfikuje się statek i sprawdza się armatora. Niestety tutaj jest kwestia glejtu, więc mamy rozwiązanie na zasadzie, że musisz posiadać glejt. Następną sprawą jest to, że mamy rozwiązanie - to jest w sumie dobre rozwiązanie - polegające na tym, że statek bez ubezpieczenia, czyli taka rozpadająca się łajba, nie wpłynie. To jest oczywiście prawda i to jest właściwie główny pozytywny punkt całości tego projektu ustawy, polegający na tym, że wiadomo, że nawet jak wpłynie, to dostanie... I teraz co dostanie? Otóż dostanie od dyrektora urzędu morskiego decyzję o natychmiastowym opuszczeniu naszych wód terytorialnych. Przyznam szczerze, że zadałem to pytanie wielu prawnikom i nie dostałem jednoznacznej odpowiedzi, ale wydaje mi się, że w tego typu przypadku powinna istnieć dwuinstancyjność, w tym sensie, że kapitan może odwołać się na zasadzie, że zapomniał, zagubił albo w jakikolwiek sposób taki dokument został zniszczony. Arbitralna decyzja dyrektora urzędu morskiego, jednoznaczna na zasadzie: odpływasz, nie jest tutaj korzystna. Dalej: Co będzie, gdy statek rzeczywiście nie ma ubezpieczenia, oczywiście będzie karany sankcjami itd., a po drodze, gdy odpływa, coś się stanie? I ostatni temat. Z ubolewaniem musimy stwierdzić, że w projekcie ustawy operuje się tzw. jednostkami obliczeniowymi, natomiast rzeczywiście nie podano na posiedzeniu komisji uzasadnienia, dlaczego podniesiono akurat o tyle czy właściwie przemnożono te jednostki obliczeniowe w nowej propozycji ustawy. (Dzwonek) Ruch Palikota poprze tę propozycję ustawy, ale będziemy patrzeć, co dzieje się z nią dalej i w jaki sposób jest procedowana. Nie wykluczam, że w najbliższym czasie będziemy składali poprawki do tej ustawy czy właściwie będziemy przedstawiali nowe ustawy, prostujące te kwestie, które przed chwilą podniosłem. Dziękuję bardzo.