Mówca: Anna Zalewska
Data: 2013-01-03 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Panie Ministrze! Mam zaszczyt reprezentować Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość i przedstawić opinię klubu w sprawie wniesionego do Sejmu projektu ustawy o zmianie ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, z zaznaczeniem, co uczynili moi przedmówcy, że stanowi on wykonanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Tak naprawdę w ostatniej chwili, dlatego że 16 stycznia, czyli za 13 dni, mija termin i tego dnia powinna wejść w życie ustawa, która ten wyrok wykonuje. Jeżeli chodzi o cel tego projektu, to po pierwsze, chodzi w nim o uzupełnienie ustawy o przepis określający maksymalną kwotę opłaty oraz o wytyczne dla rad gmin, powiatów w zakresie ustalania konkretnej wysokości opłaty związanej z pobytem w izbie wytrzeźwień, których brakowało w dotychczasowej treści przepisu. Jednocześnie Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że ponieważ upoważnienie dotyczy określenia wysokości opłaty, a więc daniny publicznej innej niż podatek, wytyczne mogą polegać na wskazaniu jedynie jej maksymalnej i minimalnej stawki, pozostawiając wyznaczenie konkretnych stawek innym organom. Ustawodawca powinien jednak ponadto wyczerpująco unormować zasady kalkulacji tych należności, aby wyeliminować dowolność podczas określania ich ostatecznej wysokości. Chciałabym zwrócić uwagę na to, że te zmiany, które są zaproponowane, nie wypełniają tego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Jednocześnie chciałabym zwrócić uwagę, że w art. 2b tejże ustawy mowa nie jest ani o maksymalnej, ani o minimalnej stawce, ale o stawce jednoznacznej, mianowicie o kwocie 300 zł, która zresztą też nie wynika z przedstawionych przez ministerstwo wyliczeń, choć padło takie pytanie na posiedzeniu komisji. Przypominam, że w uzasadnieniu do senackiego projektu ustawy była mowa o kwocie 350 zł. Po drugie, projekt w istotnym zakresie przenosi do ustawy treść dotychczasowego rozporządzenia w sprawie trybu doprowadzania, przyjmowania i zwalniania osób w stanie nietrzeźwości oraz organizacji izb wytrzeźwień i placówek utworzonych lub wskazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego. Jednocześnie trybunał wskazuje mankamenty regulacji zaproponowanej w rozporządzeniu. Choć przepis art. 42 ust. 5 ustawy przewiduje, że za doprowadzenie i pobyt w izbie wytrzeźwień lub jednostce Policji pobierane są opłaty, to upoważnienie z ust. 6, a w ślad za tym rozporządzenie nie regulują wysokości opłaty za doprowadzenie do izby. Poza tym choć ust. 5 przewiduje tylko regulowanie wskazanych zagadnień związanych z pobytem w izbach wytrzeźwień i jednostkach Policji, to ust. 6 reguluje też kwestię pobytu w innych placówkach utworzonych lub wskazanych przez jednostki samorządu terytorialnego. Ustawa nie rozwiązuje tego problemu. Po trzecie, chciałabym zwrócić uwagę na poprawkę 5. zaproponowaną przez podkomisję, która dotyczy art. 41 pkt 1, zwrócić uwagę na tę poprawkę, która wzbudziła kontrowersje i zapytania podczas posiedzenia komisji. Również nsie uzyskaliśmy jednoznacznej odpowiedzi, został zgłoszony wniosek o wykreślenie tychże zapisów. Chcę także zwrócić uwagę na to, że nie ma żadnych uzasadnień prawnych, żeby osobie zatrzymanej w jednostce Policji odbierało się środki pieniężne lub inne przedmioty i przekazywało do depozytu. Uwaga: ze środków pieniężnych przekazanych do depozytu izby wytrzeźwień, placówki lub jednostki Policji mogą potrącać swe należności z tytułu opłaty za popyt w izbie wytrzeźwień, placówce lub jednostce Policji i jednocześnie na innych przedmiotach zatrzymanych w depozycie izbom wytrzeźwień, placówkom lub jednostkom Policji służy ustawowe prawo zastawu celem zabezpieczenia ich należności z tytułu opłaty związanej z pobytem. Ironizowaliśmy na posiedzeniu komisji, wskazując na możliwość wypuszczenia pensjonariusza, jak powiedzielibyśmy ładnie, bez butów, bo te zapisy umożliwiają tego rodzaju rozwiązanie czy ewentualnie dowolne pobranie sobie depozytu pieniężnego owej kwoty. Wyobraźmy sobie, że policjant, który chce wyegzekwować mandat, sięga do naszej portmonetki po to, żeby samemu wziąć sobie owe pieniądze. To oczywiście trochę trywializowanie, ale problem jest. Nie ma tu opinii Ministerstwa Sprawiedliwości, tak jak powiedziałam, Komisja Zdrowia ani przedstawiciel Ministerstwa Zdrowia nie był w stanie wybronić tychże zapisów. (Dzwonek) Dlatego Prawo i Sprawiedliwość wstrzyma się, uznając, że nie do końca jest to ustawa, która, po pierwsze, wypełni wyrok trybunału, a po drugie, przy okazji wyeliminuje nieprawidłowości tejże ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)