Mówca: Sprawozdawca Edward Siarka
Data: 2018-05-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoki Sejmie! W imieniu Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie o rządowym projekcie ustawy o ochronie danych osobowych, druk nr 2410. Otóż Sejm na 62. posiedzeniu w dniu 8 maja 2018 r. na podstawie regulaminu Sejmu skierował powyższy projekt ustawy do Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka w celu rozpatrzenia. Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka po rozpatrzeniu tego projektu na posiedzeniu w dniu 8 maja 2018 r. wnoszą, aby Wysoki Sejm uchwalił przedłożony projekt ustawy. Pozwolę sobie jako poseł sprawozdawca zwrócić uwagę na kilka kwestii. W toku procedowania nad tym projektem ustawy zostały wprowadzone poprawki merytoryczne, legislacyjne i doprecyzowujące. Chodzi o tematy, które były głównym elementem naszej dyskusji w połączonych komisjach. Chcę zwrócić uwagę na rozdział 3, tj. warunki i tryb udzielania akredytacji, w którym to rozdziale szczegółowo doprecyzowano zapisy dotyczące działań prezesa urzędu do spraw ochrony danych osobowych w zakresie kryteriów akredytacji podmiotów ubiegających się o uprawnienie do certyfikacji w zakresie ochrony danych osobowych. Konkretnie jest to art. 12, art. 13 i art. 14 tego projektu, który dzisiaj państwu przedstawiamy. Sprawa akredytacji jest o tyle istotna, że będziemy mieli do czynienia z szeregiem podmiotów, które będą starały się o pozyskanie odpowiednich akredytacji, które będą uwiarygadniały kwestie dotyczące ochrony danych osobowych. Druga kwestia, która była szerzej dyskutowana w komisji, to kwestia zmiany nazwy prezesa urzędu. Zgodnie z nową ustawą będziemy mieli do czynienia z nową nazwą osoby odpowiedzialnej za ochronę danych osobowych. Będzie to prezes urzędu do spraw ochrony danych osobowych. Do tej pory był to główny inspektor ochrony danych osobowych. Tutaj również GIODO uważało, że niezasadne jest dokonywanie tej zmiany, jednak komisja stanęła na stanowisku, że w tej chwili rola tego urzędu będzie trochę inna niż na gruncie starej ustawy o ochronie danych osobowych, w związku z czym zasadne jest dokonanie zmiany nazwy prezesa urzędu. Kolejną kwestią, którą szerzej omawialiśmy na posiedzeniu połączonych komisji, jest kontrola przepisów o ochronie danych osobowych, mówię tutaj konkretnie o art. 84. Dyskusje i wątpliwości wzbudzała kwestia dotycząca tego, jaki zakres praw mają mieć osoby, które będą dokonywały kontroli przestrzegania zasad ochrony danych osobowych. Te zasady są dosyć szczegółowo opisane w artykule, niemniej jednak posłowie w tej kwestii mieli pytania i od strony prawnej i legislacyjnej wszystkie te procedury zostały doprecyzowane w art. 84. Wreszcie komisja rozstrzygnęła kwestię odpowiedzialności za naruszenie prawa związanego z ochroną danych osobowych - art. 95 i art. 96. Zwrócę uwagę, że projekt zakłada, że sąd będzie zawieszał postępowanie przed sądem administracyjnym w sytuacji, gdy prezes urzędu wszczął postępowanie o naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych. Tutaj był pewien spór o to, czy takie rozstrzygnięcie jest prawidłowe, ale ostatecznie w art. 95 i art. 96 komisja rozstrzygnęła, że sąd będzie, tak jak powiedziałem, zawieszał postępowanie w przypadku, gdy takie postępowanie wszczął prezes urzędu. Kolejna rzecz, na którą chcę zwrócić uwagę, to kwestia wysokości kar. Otóż w tym projekcie ustawy, który dzisiaj państwu przedkładamy, kwestia kar czy sankcji prawnych za nieprzestrzeganie przepisów o ochronie danych osobowych jest istotna, ponieważ rząd stoi na takim stanowisku, że te kary w wielu przypadkach będą dotyczyły instytucji publicznych, w których środki i tak pochodzą z danin publicznych, więc trudno je maksymalizować. W związku z tym będą takie jednostki sektora finansów, które będą mogły być ukarane na kwotę do 100 tys. zł, ale będą też np. jednostki kultury - tylko w granicach do 10 tys. zł. To kwestia istotna z punktu widzenia funkcjonowania tych przepisów. Kwestia ostatnia, na którą chcę zwrócić uwagę, to cały szereg problemów związanych z przestrzenią publiczną, z monitorowaniem tej przestrzeni. Otóż tutaj, jak już dzisiaj zdołałem się zorientować, w toku procedowania wiele instytucji już występowało do sekretariatu komisji z pytaniami, interesowało się, jaki jest tryb, jaki jest postęp w pracach nad projektem ustawy, dopytując również o kwestie monitoringu. To jest ważna sprawa, dlatego że dzisiaj wiele obszarów w naszej przestrzeni publicznej jest monitorowanych. Chcę zwrócić uwagę, że w części dotyczącej tego projektu ustawy dokonaliśmy zmiany przepisów art. 118. Dotyczy on zmiany Kodeksu pracy, szczegółowo określa materię monitoringu na terenie zakładów pracy. To jest istotne. Właściciele zakładów pracy będą mogli instalować przy odpowiednim porozumieniu z pracownikami, ze związkami zawodowymi monitoring na terenie swoich zakładów. Druga grupa, która dotyczy tej problematyki, która dotyczy monitoringu, to art. 114, art. 122 i art. 123. Te artykuły określają zasady używania monitoringu przez jednostki samorządu terytorialnego i podległe im jednostki - to też są istotne kwestie - urzędy gmin i podległe im jednostki, urzędy starostwa i podległe im jednostki, a także samorząd wojewódzki i podległe mu jednostki. Wreszcie art. 124 to przetwarzanie danych przez Instytut Pamięci Narodowej. Tutaj też jest istotna kwestia, aby ta sprawa była uregulowana w przepisach zmieniających. Chodzi zwłaszcza o przypadki identyfikacji osób pomordowanych, publikacje nazwisk tych osób, żeby na gruncie ustawy związanej z ochroną danych osobowych nie było wątpliwości. Ten artykuł również został przyjęty w projekcie ustawy. Wreszcie art. 154 dotyczy dużego obszaru, tj. zasad monitoringu na teranie placówek oświatowych. Zwracam na to uwagę, dlatego że na pewno tym tematem będą zainteresowani zwłaszcza rodzice, rady rodziców. Ustawa w tym artykule szczegółowo określa zasady i procedury, w jaki sposób ten monitoring na terenie placówek oświatowych ma funkcjonować. Dziękuję pani marszałek, dziękuję wszystkim posłom, panu ministrowi za pracę nad tym projektem i mam nadzieję, że w toku dalszych prac uda nam się sprawnie przegłosować ten projekt ustawy, tak aby rzeczywiście na tyle, na ile to jest możliwe, w terminie 25 maja projekt ustawy mógł wejść w życie. Dziękuję bardzo.