Mówca: Anna Paluch
Data: 2012-09-13 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Polska to unikatowy kraj pod względem zasobów przyrodniczych. Przykładem tego niech będą chociażby konwencjonalne zasoby energetyczne. Surowiec energetyczny wykorzystywany do obecnie stosowanych technologii spalania, tzn. węgiel kamienny - 90% jego zasobów w całej Unii Europejskiej występuje w Polsce. Równie bogate są w Polsce złoża węgla brunatnego. W liczbach wymiernych, bezwzględnych to podobna wielkość - około 14 mld t, a to stanowi 25% zasobów tego surowca w Unii Europejskiej. Polska posiada także przebogate zasoby gazu, zarówno ze złóż konwencjonalnych, jak i ze złóż gazu łupkowego, o których tyle się ostatnio mówi. Nasz kraj to także ewenement w zakresie zasobów geotermalnych. Według badań polskich naukowców, w tym śp. prof. Juliana Sokołowskiego, potencjał energetyczny polskich zasobów geotermalnych przewyższa 150-krotnie potrzeby Polski. O słuszności tych słów świadczą chociażby efekty wykorzystania geotermii na moim rodzinnym Podhalu, gdzie np. w Zakopanem w sposób istotny, o około 40%, obniżono emisję dwutlenku węgla po włączeniu geotermalnych źródeł ciepła. Z kolei wyniki uzyskane z jednego otworu wydobywczego geotermii toruńskiej - według danych, którymi dysponujemy, to około 700 m 3 na godzinę wody o temperaturze ponad 65 stopni - to możliwość zapewnienia ciepłej wody przez cały rok aglomeracji toruńskiej, liczącej 200 tys. mieszkańców. To również możliwość zapewnienia ciepła około 20 tys. osób w okresie zimy. To energia cieplna tańsza od obecnie wytwarzanej o około 20%. To obniżenie emisji dwutlenku węgla o 40 tys. t w skali rocznej. Niestety, te imponujące bogactwa naturalne nie są we właściwy sposób chronione. Powinno istnieć prawo, które umożliwi skuteczną ochronę interesów naszego państwa, tj. dobra wspólnego wszystkich Polaków. Obecny stan prawa budzi najwyższy niepokój mojego Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość. Niepokoi także wszystkich świadomych i odpowiedzialnych obywateli naszego państwa. Absolutny brak uregulowań prawnych w zakresie przyznawania koncesji wydobywczych powoduje wymierne straty finansowe państwa, i to w sytuacji narastającego kryzysu finansów publicznych, gdy wydawałoby się, że mądra władza państwowa powinna zabiegać o każdą złotówkę dochodów budżetowych. Polskie państwo nie panuje nad prawidłowym gospodarowaniem swoim bogactwem, o czym była tutaj mowa przy prezentacji projektu ustawy, właśnie nad złożami surowców. Jednym z istotnych powodów tego stanu rzeczy jest brak sprawnej, reprezentującej interes państwa służby geologicznej. Prace nad powołaniem państwowej służby geologicznej rozpoczął rząd Prawa i Sprawiedliwości, ale od listopada 2007 r., czyli już prawie 5 lat, odpowiedzialność za rozstrzyganie spraw publicznych wzięła na siebie koalicja PO-PSL. Trudno nam zrozumieć dlaczego rząd nie podejmuje prac nad stosownym projektem konstytuującym służbę geologiczną państwa. Wszystkie zapewnienia mojego przedmówcy z Platformy Obywatelskiej o skutecznym działaniu dotychczasowych struktur po prostu spadają jak jesienne liście z drzew w zetknięciu z rzeczywistością, czyli z tym, co działo się z dysponowaniem koncesjami na gaz łupkowy. Nie będę tego powtarzała z uwagi na krótki czas mojej wypowiedzi. Omawiany dzisiaj poselski projekt ustawy z druku nr 631 dokonuje powołania czy konstytuuje przepisy, które powoływałyby Polską Służbę Geologiczną. Przepisy te określają sposób nadzoru nad tą służbą, organizację służby i jej organów, zadania służby i sposób jej finansowania. Instrumenty nadzoru przewidziane w niniejszym projekcie to m.in. powołanie prezesa PSG przez ministra właściwego do spraw środowiska, możliwość jego odwołania w każdym czasie, powoływanie i odwoływanie członków rady nadzorczej przez właściwego ministra nawet przed upływem kadencji. Te dwa przepisy dają ministrowi pełną kontrolę ale także pełną odpowiedzialność za działanie tej służby. Dodam na marginesie, że oby nie było jak w przypadku Amber Gold, gdzie prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego został nagle odwołany bez podania powodów, po czym Urząd Lotnictwa Cywilnego błyskawicznie wydał koncesję OLT Express na wykonywanie przewozów lotniczych. To koniec dygresji. Można powiedzieć tyle, że w rękach odpowiedzialnego ministra tak mocne instrumenty nadzoru są uzasadnione. Obecna sytuacja nie zawsze świadczy o tym, że ministrowie są odpowiedzialni. Wracam do regulacji ustawowych. Właściwy minister zatwierdza roczne plany finansowe i przyjmuje roczne sprawozdania z działalności służby. Z uwagi na krótki czas wystąpienia nie będę szczegółowo rozwijała tematu rozwiązań, które wnioskodawca proponuje. Zadania służby określone w proponowanym art. 163 to m.in. poszukiwanie, rozpoznawanie i dokumentowanie budowy geologicznej kraju, opracowywanie perspektyw złożowych w celu racjonalnego gospodarowania zasobami złóż i kopalin... (Dzwonek) Już kończę, panie marszałku. ...wód podziemnych oraz ich ochrony; ochrona interesów państwa w zakresie gospodarowania strukturami geologicznymi; prowadzenie rejestru obszarów górniczych; sporządzanie corocznie krajowego bilansu zasobów złóż i kopalin. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jak powiedziałam, obecnie polskie państwo nie panuje nad prawidłowym gospodarowaniem swoimi bogactwami surowcowymi m.in. z powodu braku sprawnej, reprezentującej interes państwa służby geologicznej. Dlatego pomimo pewnych niedociągnięć i braków tego projektu ustawy mój klub Prawo i Sprawiedliwość jest za tym, żeby projekt skierować do dalszych prac w Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. Dziękuję bardzo.