PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Pani Minister! Chciałem zapytać, w jaki sposób rząd zamierza zapewnić rzeczywistą jakość egzaminu, skoro ustawa przewiduje część pisemną i ustną, ale wiele kluczowych standardów pozostawia dopiero do ustalenia w rozporządzeniu. Czy projekt przewiduje wystarczające mechanizmy kontroli części ustnej, skoro bardzo precyzyjnie opisano ponowne sprawdzanie i badanie części pisemnej, a część ustna z natury jest bardziej podatna na uznaniowość? Kiedy zostaną przedstawione rozporządzenia wykonawcze, skoro to one mają określić standardy wymagań, moduły egzaminu, sposób oceniania, część trwania egzaminu i zabezpieczenia materiałów? Jak Sejm ma dziś oceniać pełny model systemu bez tych przepisów? Dziękuję.
Mówca: Ryszard Wilk
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Państwo z Ministerstwa! Mam takie pytanie: Jak rząd zamierza zagwarantować, że koncentracja kluczowych kompetencji w Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej nie doprowadzi do wydłużenia procedur i powstania wąskiego gardła? Jakie konkretnie wskaźniki efektywności, np. maksymalny czas wydania certyfikatu, zostaną wprowadzone, aby zapewnić realną sprawność systemu? Dziękuję.
Mówca: Alicja Łuczak
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałkini! Wysoki Sejmie! Polska i język polski stają się coraz bardziej atrakcyjne, wręcz modne, bo lawinowo rośnie liczba cudzoziemców przystępujących do egzaminów poświadczających znajomość języka polskiego, co cieszy. Stąd ustawa, która porządkuje procedury z tym związane. Określa warunki organizacyjne, opłaty, wydawanie certyfikatów. Jest ukłonem w stronę Polonii, dając potwierdzenie znajomości języka uczącym się w polskich szkołach. Poszerza katalog placówek ubiegających się o organizację egzaminów. Podnosi standardy jakości, wzmacnia kontrolę, precyzuje kompetencje członków komisji i co istotne, podnosi poziom biegłości językowej. Co jest przedmiotem mojego niepokoju i pytania zarazem: Czy podwyższanie poziomu biegłości językowej i zakresu wymagań na poszczególne te poziomy nie przyczyni się do znacznego obniżenia zdawalności, np. dla Ukraińców? Pytam o to, bo język polski jest wyjątkowo trudny, chociaż dla nich niekoniecznie. (Dzwonek) Żeby się potem nie okazało, że zdanie egzaminu jest praktycznie niemożliwe. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Ewa Szymanowska
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Pani Ministro! Wysoka Izbo! Mam dwa pytania do przedstawicieli rządu. Po pierwsze: W jaki sposób projektowane zmiany wpłyną na zapewnienie jednolitych standardów egzaminowania z języka polskiego jako obcego w różnych ośrodkach egzaminacyjnych, tak aby certyfikat miał tę samą wartość niezależnie od miejsca jego uzyskania? Po drugie: Czy projekt przewiduje konkretne mechanizmy monitorowania jakości pracy egzaminatorów oraz przebiegu egzaminów, które pozwolą w praktyce wzmocnić wiarygodność całego systemu? Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Klaudia Jachira
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! Coraz więcej cudzoziemców chce się uczyć języka polskiego. To cieszy, bo wynika z tego, że nasz kraj staje się atrakcyjnym miejscem do studiowania i do życia, a to zdecydowanie powinien być dla nas powód do dumy. I teraz tak. Projekt omawianej ustawy z jednej strony wprowadza szereg ułatwień, zwiększa dostępność egzaminów, poszerza grona egzaminatorów, ujednolica procedury, ale z drugiej strony w niektórych wypadkach zaostrza kryteria. Tymczasem prof. Jan Miodek spytany o to, jakie zmiany należałoby wprowadzać w egzaminach z języka polskiego dla obcokrajowców, odpowiedział trzy słowa: ułatwiać, ułatwiać i jeszcze raz ułatwiać. Pamiętając też o tym, że język polskich nie należy do najłatwiejszych - podobno jest nawet trudniejszy niż chiński - chciałabym zapytać, czy wymogi wobec tych, którzy zechcą się go nauczyć, wzrosną po wejściu tej ustawy w życie czy wręcz przeciwnie. Ułatwmy życie cudzoziemcom, chcącym mówić po polsku, co nie jest żadną instrumentalizacją, a kluczowym i niezbędnym czynnikiem integracji. (Oklaski) (Poseł Alicja Łuczak: Brawo!)
Mówca: Anna Kwiecień
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Bardzo dziękuję. Pani Marszałek! Pani Minister! Wysoka Izbo! Projekt dotyczy zmian w funkcjonowaniu egzaminów z języka polskiego jako języka obcego. W dobie rosnącej liczby cudzoziemców uczących się języka polskiego, zarówno studentów, jak i pracowników, sprawny i wiarygodny system certyfikacji ma kluczowe znaczenie dla jakości studentów, którzy kończą nasze uczelnie i chcą znać ten język, oraz pracowników, którzy chcą pracować w Polsce. Dlatego rodzą się następujące pytania: W jaki sposób zostanie zapewniony skuteczny nadzór nad komisjami oraz jak będzie wyglądało przeciwdziałanie ewentualnym nadużyciom? Pytam o realne mechanizmy kontroli i odpowiedzialności, bo to jest fakt, że egzaminy będą dosyć trudne. Jak nowe przepisy wpłyną na czas oczekiwania na wyniki wydania certyfikatów? Bo jednym z głównych problemów zgłaszanych w praktyce obecnej były po prostu długie terminy. (Dzwonek) A trzeba podkreślić, że dynamicznie rośnie liczba ubiegających się o certyfikaty. Dziękuję.
Mówca: Krzysztof Mieszkowski
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! Zastanawiam się, czy można być prawdziwym Polakiem bez znajomości języka polskiego. Gdyby przywołać biografię Mikołaja Kopernika, okazałoby się, że ten wybitny astronom, wybitny naukowiec nigdy nie opublikował żadnego dokumentu w języku polskim. Używał języków łacińskiego i niemieckiego, ale prawdopodobnie znał język polski, chociaż nim się nie posługiwał. Ludwik Wittgenstein, autor ˝Traktatu logiczno-filozoficznego˝ mówił - i to była jego taka podstawowa formuła, podstawowa refleksja - że rozumienie naszego świata wyznaczają granice naszego języka. Ale zastanawiam się, czy prof. Victor Ambros, amerykański biolog molekularny, noblista z dziedziny medycyny o polskich korzeniach, ubiegający się o polskie obywatelstwo, zna język polski. No więc gdzie są te granice? (Oklaski)
Mówca: Mariusz Krystian
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mikołaj Kopernik nie opublikował nic w języku polskim, ponieważ językiem oficjalnym ówczesnej nauki była łacina, najzwyczajniej w świecie, więc tutaj nie ma żadnego zdziwienia. Natomiast moje pytania w tym względzie są dwa. Czy rozszerzenie katalogu podmiotów uprawnionych do organizowania egzaminów z języka polskiego, w tym także podmiotów zagranicznych, nie zwiększa ryzyka obniżenia standardów egzaminacyjnych, co może prowadzić do uzyskiwania certyfikatów przez osoby faktycznie nieposiadające odpowiedniej znajomości języka, a w konsekwencji - osłabić mechanizmy kontroli migracyjnej państwa? Pytanie drugie. Czy ten projekt przewiduje wystarczające mechanizmy nadzoru nad egzaminami organizowanymi poza granicami Polski, aby zapobiec ryzyku powstawania ośrodków egzaminacyjnych, które mogą działać w sposób nierzetelny lub podatny na nadużycia, szczególnie w kontekście rosnącego znaczenia certyfikatu językowego w procedurach legalizacji pobytu? Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Anna Gembicka (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Rozpatrujemy dziś projekt zmian w ustawie o języku polskim oraz funkcjonowaniu systemu certyfikacji znajomości języka polskiego jako obcego. Ale ta ustawa to nie tylko porządkowanie przepisów. To także tworzenie całego rozbudowanego systemu: nowych procedur, dodatkowych obowiązków, centralnej bazy danych. A to wszystko oznacza konkretne koszty. Mogłoby się wydawać, że w skali całego kraju to niewiele, ale jeśli podliczymy różne wydatki będące w gestii różnych resortów, nagle okaże się, że są to już konkretne środki, które mogłoby wesprzeć inne, bardziej potrzebne działania. Dlatego mam kilka pytań. Ile dokładnie będzie kosztowało wdrożenie tego systemu? Mam na myśli zarówno stworzenie, jak i utrzymanie systemu teleinformatycznego oraz obsługę całej administracji wokół egzaminów i certyfikatów. Jakie będą koszty dla uczelni i innych podmiotów egzaminujących? Czy nowe obowiązki nie doprowadzą do ograniczenia liczby ośrodków prowadzących egzaminy? Jak w ciągu ostatnich 5 lat zmieniała się liczba tych egzaminów? Jaka była ich zdawalność?
Mówca: Grzegorz Lorek (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Po wprowadzeniu projektu istnieje wysokie prawdopodobieństwo wzrostu kosztów, zarówno dla państwa, jak i dla samych zdających. Projekt zakłada wprowadzenie opłat za wpis na listę podmiotów uprawnionych do organizowania egzaminów. Zwiększenie kontroli nad ośrodkami wymaga finansowania nowych etatów i procedur wewnątrz NAWA. Zmiana zasad wynagradzania członków komisji może przełożyć się na wyższe ceny samych egzaminów dla obcokrajowców. Wprowadzenie systemów teleinformatycznych do obsługi certyfikatów wymaga znacznych nakładów początkowych. Nowe wymogi dla ośrodków egzaminacyjnych mogą wykluczyć mniejsze szkoły językowe. Rozbudowanie struktury kontrolnej może spowolnić proces certyfikacji, zamiast go usprawnić. Istnieje obawa o nakładanie się kompetencji między ministerstwem nauki a NAWA, co tworzy chaos decyzyjny. Projekt bywa krytykowany za zbyt ogólne definicje ˝wysokiej jakości˝ przeprowadzania egzaminów, co zostawia pole do dowolnej interpretacji podczas kontroli. Przechowywanie wrażliwych danych kandydatów w nowych systemach NAWA budzi pytania o odporność na cyberataki. Wydawanie e-certyfikatów: brak jasnych wytycznych dotyczących uznawalności cyfrowych dokumentów przez zagraniczne instytucje i pracodawców.
Mówca: Roman Fritz
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Dzisiaj jest bardzo ważny dzień. 14 kwietnia 2026 r. obchodzimy 1060. rocznicę chrztu Polski. Cieszmy się, radujmy się, bo to jest wielkie świętowanie. Przeszło jakoś tak zupełnie bez echa, a szkoda. Ale jest jeszcze druga rocznica, do której chciałbym nawiązać, mianowicie 6. rocznica wiekopomnego wydarzenia. Otóż było to chyba najbardziej spektakularne wydarzenie w dziejach rządów Prawa i Sprawiedliwości. 14 kwietnia 2020 r. na lotnisku Okęcie wylądował największy transportowy samolot świata, An-225 Mrija, i przywiózł aż 80 t kawałków polipropylenu do zawieszania sobie na uszy, bez atestów. Był tam pan premier Morawiecki, był tam pan premier Sasin, wtedy jeszcze nie pokłóceni, ale zgodnie, z obstawą, jakżeby inaczej. Dowiedzieliśmy się później, ile szacunkowo, bo przecież nikt się nie chwalił kosztami, ta propagandówka, ta ustawka miała kosztować polskiego podatnika. Lekko licząc, 20 mln zł. 12 mln zł za oficjalny lot i transport plus parę milionów za służby, obstawę, przygotowanie terenu, media itd., itp. Dla ułatwienia powiem państwu, że 80 t tego badziewia można było przewieźć trzema, czterema tirami za 200 tys. zł. To jest 100 razy taniej. Po co wam to było? Po co wam to było, drodzy PiS-owcy? Gdzie jesteście teraz? Musieliście zapłacić porażką, znaczną porażką, wręcz klęską w wyborach 2023 r. i dalej lecicie, pikujecie, jeśli chodzi o poparcie wyborców. (Głos z sali: Patrz na siebie.) Nigdy nie róbcie tego typu pokazówek. Mówię również do lewej strony sali, bo może się tak wydarzyć, że oni też zechcą poświęcać pieniądze nas wszystkich na tego typu wariactwa tylko po to, żeby sobie podnieść samoocenę. 14 kwietnia 2020 r. mogliśmy to obserwować. Bardzo państwu dziękuję za uwagę.
Mówca: Włodzimierz Skalik
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Z powodu rezygnacji, zrzeczenia się funkcji i mandatu przez dotychczasowego burmistrza miasta i gminy Pińczów prezes Rady Ministrów 16 lutego tego roku wydał rozporządzenie w sprawie przedterminowych wyborów burmistrza tego miasta i gminy, które zostały zarządzone na niedzielę 26 kwietnia, a więc odbędą się już niebawem. Konfederacja Korony Polskiej okręgu świętokrzyskiego wystawia w tych wyborach znakomitego kandydata w osobie Konrada Liberka. Konrad Liberek, liczący 44 lata, jest mieszkańcem powiatu pińczowskiego. Jest naszym wieloletnim działaczem, członkiem władz Konfederacji Korony Polskiej w okręgu świętokrzyskim. Jest przedsiębiorcą branży budowlanej z doświadczeniem międzynarodowym. Jest przede wszystkim związany z regionem Ponidzia. Konrad Liberek - mąż, ojciec czwórki dzieci. Rodzina to dla niego szczególna wartość. Jest działaczem społecznym, współzałożycielem i wiceprezesem klubu sportowego Strzelec Chroberz. To organizator akcji charytatywnych, szczególnie ceni sobie pracę z młodzieżą. Szanowni Mieszkańcy Miasta i Gminy Pińczów! Jednym słowem, jest to świetny kandydat na burmistrza waszego miasta i gminy. Konrad Liberek - głosujcie na niego. (Oklaski) (Głos z sali: Jest was dwóch.)
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Drodzy Polacy! Patrzymy dziś na państwo, które wysyła do obywateli fatalny sygnał. Człowiek, który działał w obronie koniecznej, zostaje publicznie pokazany jak groźny terrorysta w kajdankach zespolonych. Aresztowany na 2 miesiące, oskarżony o zabójstwo i potraktowany w sposób mający wywołać strach nie tylko u niego, ale u wszystkich uczciwych ludzi w Polsce. A teraz spójrzmy na drugi obrazek. Adwokat Paweł K., który spowodował wypadek, w którym zabił dwie kobiety, otrzymał złagodzenie kary, gdyż zdaniem sądu jechał wypasionym samochodem, a po tragedii ten człowiek potrafił jeszcze mówić o aucie ofiar jako trumnach na kółkach. I to właśnie w takich sprawach obywatele widzą podwójne standardy: surowość wobec zwykłego człowieka, który korzystał z prawa do obrony koniecznej, i zadziwiającą łagodność wobec człowieka z elit, który po śmierci dwóch kobiet okazał pogardę ofiarom. Państwo powinno stać po stronie bezpieczeństwa obywateli. Kluczowe powinno być to, że Polak ma prawo bronić życia i zdrowia swojego oraz swoich bliskich. Obrona konieczna nie może być martwym przepisem z Kodeksu karnego. Ona musi być realnym prawem obywatela. Tymczasem obecna koalicja robi wszystko, by ludzi zastraszyć. Bo jeżeli uczciwy człowiek ma się bać bardziej prokuratora niż napastnika, tzn. że państwo staje po złej stronie. Dziękuję.
Mówca: Adam Krzemiński
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Nie szkodzi. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Niedawno uczestniczyłem w otwarciu klubu dziecięcego w Szczytnie w gminie Załuski. Często mówimy o demografii z perspektywy wielkich liczb, ale prawda jest taka, że demografia zaczyna się tam, gdzie młodzi ludzie, młodzi rodzice decydują: zostajemy tutaj, to jest dobre miejsce do życia. I dzisiaj chcę wskazać na gminę Załuski jako miejsce, które tę lekcję odrobiło wzorowo. Dzięki programowi Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ta opieka dla rodziców w gminie Załuski staje się praktycznie bezpłatna. To jest ta dobra strona polityki, którą ludzie czują we własnych portfelach. Dziś mama czy tata ze Szczytna nie muszą wybierać między powrotem do pracy a opieką nad dzieckiem. Mają tę pewność, że ich maluch jest pod profesjonalną opieką w kolorowej, nowoczesnej sali tuż obok domu. I tu gratulacje za odwagę dla pana wójta Kamila Koprowskiego. Zachęcam więc wszystkich samorządowców, szczególnie w gminach, gdzie wciąż brakuje tego typu placówek, do aktywnego sięgania po środki i tworzenia nowych miejsc opieki. To najważniejsza inwestycja w przyszłość naszych dzieci, rodzin i całych lokalnych społeczności. (Oklaski)
Mówca: Agata Wojtyszek
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Polska służba zdrowia zmaga się z głębokim kryzysem finansowym. Najpierw pani minister od czarodziejskiej różdżki, a teraz minister, która twierdzi, że 30% szpitali powiatowych w naszym kraju jest do likwidacji, co jest jednoznaczne z pozbawieniem 1/3 Polaków dostępu do szpitala. Obydwie pozbawiają możliwości leczenia pacjentów. Rząd 13 grudnia doprowadził do zapaści w NFZ, co skutkuje odwołaniem zabiegów, ograniczaniem przyjęć w przychodniach, brakiem diagnostyki i ryzykiem zamykania szpitali. Dramatyczna sytuacja najbardziej dotyka chorych na nowotwory, dla których przerwy w leczeniu są tragiczne w skutkach. Tymczasem ministerstwo zdrowia przeznacza ponad 1 mld zł z Funduszu Medycznego na dotacje dla szpitali, które będą chciały likwidować oddziały, łączyć się. Nie ma na to zgody. Nie ma zgody na ciche uśmiercanie szpitali. Wzywam marszałka Sejmu do procedowania nad ustawą złożoną przez prof. Przemysława Czarnka, zakładającą dwa źródła szybkiego finansowania systemu zdrowia: przesunięcie środków przeznaczonych na Telewizję Polską w likwidacji i wykorzystanie rosyjskich aktywów, które są w Polsce. I jeszcze zastosowanie mechanizmu zabezpieczającego finansowanie Narodowego Funduszu Zdrowia tak, aby w trakcie roku budżetowego nie dochodziło do nagłych ograniczeń środków na konieczne badania. Jednak najlepszym rozwiązaniem dla wszystkich pacjentów to szybkie odsunięcie tego szkodliwego rządu od władzy. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Władysław Dajczak
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! 11 lutego tego roku z tej mównicy pani minister Barbara Nowacka prezentowała rządowy projekt ustawy o zmianach w Prawie oświatowym. Wtedy usłyszeliśmy płynące z tej mównicy peany na temat tej ustawy, jak ona wspomoże chociażby samorządy lokalne w tym, aby w tej trudnej sytuacji demograficznej, jaką przecież mamy w Polsce, szkoły, szczególnie szkoły małe, szkoły wiejskie nie były likwidowane. I drodzy państwo, jaką mamy rzeczywistość już po niespełna 2 miesiącach? Otóż przedstawiciele Platformy Obywatelskiej w samorządzie - mówię tu o województwie lubuskim - właściwie hurtowo podjęli działania likwidujące szkoły w małych miejscowościach, na wsiach. Wymienię tutaj tylko kilka gmin. Gmina Drezdenko - pięć takich propozycji likwidowania szkół. Na szczęście bardzo zdecydowana reakcja rodziców i protest doprowadziły, że zostało to powstrzymane. Gmina Witnica - trzy wiejskie szkoły. Ostatnio gmina Torzym - cztery szkoły, dwa przedszkola. Jeszcze taki smaczek: pani burmistrz powiązana z Platformą Obywatelską w kampanii wyborczej jeździła właśnie po małych miejscowościach, wsiach i zapewniała, że nie pozwoli na likwidację żadnej wiejskiej szkoły, żadnej małej szkoły, bo to są ważne miejsca dla takich społeczności. Te miejsca to nie tylko szkoła, ale także ośrodek kultury, ośrodek spotkań. Likwidacja takiej szkoły to okradanie tej małej społeczności właściwie z jej tożsamości. Drodzy Państwo! To, co się dzieje ostatnio w polskiej oświacie, daleko wykracza poza ramy zwykłej niekompetencji i chaosu. Myślę, że to, co ostatnio robi pani minister, wkraczając w podstawowe kompetencje rodziców, naruszając bezpieczeństwo naszych dzieci, pokazuje, że to jest pani, która doprowadza polską oświatę właściwie do ruiny. A przecież oświata, dobra, silna oświata to jest przyszłość narodu, przyszłość państwa. W związku z tym jest apel do pani minister, żeby naprawdę dała sobie spokój, zostawiła w spokoju polską oświatę, bo doprowadziła już ją do ruiny.
Mówca: Lidia Czechak
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Tak. Staram się. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! 13 kwietnia obchodziliśmy Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej - dzień szczególny w historii naszego narodu, naznaczony bólem, ale także obowiązkiem pamięci i prawdy. Tego dnia oddajemy hołd blisko 22 tys. polskich obywateli, oficerom Wojska Polskiego, funkcjonariuszom służb państwowych, przedstawicielom inteligencji zamordowanym w 1940 r. przez NKWD na rozkaz władz Związku Sowieckiego. Była to zbrodnia wymiarzona w fundamenty państwa polskiego, w jego elity, w ludzi, którzy stanowili o sile i tożsamości Rzeczypospolitej. Data 13 kwietnia nawiązuje do tragicznego momentu z 1943 r., kiedy świat dowiedział się o odkryciu masowych grobów w Katyniu. Był to początek długiej i bolesnej walki o prawdę, która przez dziesięciolecia była fałszowana i wypierana z oficjalnej narracji. Zbrodnia katyńska pozostaje jednym z najbardziej dramatycznych symboli XX w., symbolem bezwzględności totalitaryzmu, ale również symbolem niezłomności rodzin, ofiar i całego narodu polskiego w dążeniu do prawdy. Dziś naszym obowiązkiem jest nie tylko oddanie czci pomordowanym, ale także pielęgnowanie pamięci o nich oraz przekazywanie tej historii kolejnym pokoleniom. Prawda o Katyniu stanowi fundament naszej tożsamości narodowej i przestrogę przed skutkami pogardy dla życia ludzkiego oraz łamania podstawowych wartości. Składając hołd ofiarom zbrodni katyńskiej, oddajemy jednocześnie cześć wszystkim, którzy przez te lata walczyli o zachowanie pamięci i ujawnienie prawdy. Ich determinacja sprawiła, że dziś możemy mówić o tej zbrodni otwarcie i bez zakłamania. Cześć i chwała bohaterom, wieczna pamięć poległym. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Wioletta Maria Kulpa
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Z głębokim smutkiem przyjęłam w dniu 12 kwietnia informację o śmierci pana Zenona Witkowskiego - działacza opozycji antykomunistycznej w czasach PRL, członka płockiej ˝Solidarności˝, człowieka niezłomnego, który całym swoim życiem dawał świadectwo przywiązania do wolności i prawdy. Był jednym z tych, którzy już w latach 1980-1981 budowali struktury ˝Solidarności˝ w Płocku, współtworzył audycje związkowe w Naftoremoncie, a po wprowadzeniu stanu wojennego nie wycofał się, lecz podjął działalność podziemną. Drukował ulotki, organizował protesty, współtworzył zaplecze techniczne dla niezależnego druku, narażając się na represje ze strony władz komunistycznych. W 1983 r. został aresztowany i osadzony w Zakładzie Karnym w Płocku. Po wyjściu na wolność został zwolniony z pracy. Był wielokrotnie zatrzymywany, poddawany przeszukiwaniom, karany grzywnami. Mimo tych represji nie zrezygnował z działalności na rzecz wolnej Polski. Po 1989 r. dalej służył wspólnocie jako działacz ˝Solidarności˝, przewodniczący komisji zakładowej w Wodociągach Płockich, a także radny miasta Płocka. Za swoją działalność został odznaczony Krzyżem Wolności i Solidarności. Dziś podczas uroczystości pogrzebowej pożegnaliśmy człowieka, który nie ugiął się w najtrudniejszych czasach, człowieka, który swoją postawą pokazał, czym jest odpowiedzialność za ojczyznę i solidarność z drugim człowiekiem. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Marcin Józefaciuk
Data: 2026-04-14 (Sejm RP, kadencja 10)

Wysoka Izbo! Dziś przypada Dzień Ludzi Bezdomnych. To moment, by powiedzieć wprost o czymś, co jest zbyt rzadko omawiane na tej sali. W Polsce ok. 80% osób w kryzysie bezdomności to mężczyźni. To nie jest tylko statystyka, to efekt systemu wychowania i społecznych oczekiwań, które przez lata uczą chłopców i mężczyzn jednego: mają być silni, nie okazywać słabości, radzić sobie sami. Kiedy więc przychodzi kryzys psychiczny, rodzinny, zawodowy, bardzo często nie proszą o pomoc, milczą. Ten proces ma swoją dynamikę. Najpierw załamuje się psychika, potem relacje, potem praca, a na końcu zostaje ulica. I wtedy często nie ma już nikogo. Bezdomność mężczyzn bardzo często jest cicha. To samotność, uzależnienia, kryzysy psychiczne, które narastają latami, bez reakcji systemu, bez realnego wsparcia w odpowiednim momencie. Oczywiście problem dotyczy również kobiet. Ich droga do bezdomności bywa inna, często związana z przemocą, koniecznością ucieczki, brakiem bezpieczeństwa. Źródło problemu bardzo często jest jednak wspólne: brak skutecznej pomocy wtedy, kiedy była najbardziej potrzebna. Wysoka Izbo! Największym błędem jest traktowanie bezdomności jako jednego i jednolitego zjawiska. Nie da się go rozwiązać jednym programem i jednym schematem działania. Potrzebujemy rozwiązań, które uwzględniają różnicę w odniesieniu zarówno do przyczyn, jak i do przebiegu tego kryzysu. Bo prawda jest prosta i trudna zarazem: zbyt często jako państwo i jako społeczeństwo zostawiamy ludzi samych w najgorszym momencie ich życia. Bezdomność nie jest wyborem. To moment, w którym człowiek nie ma już dokąd pójść i do kogo się zwrócić. I wtedy wszystko sprowadza się do jednego pytania: Czy ktoś jeszcze go zauważy? Dziękuję.