Mówca: Wiesław Szczepański
Data: 2022-03-23 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu klubu poselskiego Lewicy mamy zaszczyt przedstawić Wysokiej Izbie nasze stanowisko odnośnie do projektu ustawy o szczególnych regulacjach w zakresie transportu i gospodarki morskiej w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium Ukrainy. To projekt ustawy, który jest dziś niezbędny, dlatego że widzimy, jak olbrzymia liczba osób z terenu Ukrainy wjeżdża na teren Polski, ale również ile osób wyjeżdżało wcześniej na Ukrainę, żeby walczyć. W dniu 24 lutego wybuchła wojna na Ukrainie. Wojska rosyjskie wkroczyły na terytorium Ukrainy i zaczęła się de facto gehenna tamtejszej ludności. Można powiedzieć, że do dzisiejszego dnia do godz. 11 na terytorium Polski wjechało 2180 tys. osób. Znaczna część z tych osób przyjechała tu również koleją. Jako członek Komisji Infrastruktury miałem możliwość być na przejściu granicznym. Byliśmy w Przemyślu, obserwowaliśmy pociągi, które wjeżdżały na terytorium Polski. Pociągi te powinny zabierać 500, 600 pasażerów, a przyjeżdżało nimi 2 tys. osób. I trudno się było dziwić, że niestety te pociągi miały opóźnienia, że kursowały poza rozkładem jazdy. Wiadomo, że te pociągi musiały być odprawiane, Straż Graniczna musiała te osoby sprawdzać, dlatego czasami przyjeżdżały z godzinnym, dwugodzinnym opóźnieniem i ten czas pracy maszynistów się po prostu wydłużał. W związku z tym potrzebna jest ta zmiana, która mówi o wydłużeniu czasu pracy maszynistów. Wiemy również, że te pociągi kursują poza rozkładem jazdy, w związku z czym czasami potrzebni są maszyniści nie jeżdżący na co dzień pociągami pasażerskimi. Do przewozu tych osób trzeba używać, w cudzysłowie, trzeba obsadzać te pociągi maszynistami, którzy jeżdżą pociągami towarowymi. Oczywiście jeżdżą oni ze zwolnioną prędkością, ale po prostu są w stanie obsługiwać te pociągi. Pociąg towarowy, jak wiemy, ma dłuższą drogę hamowania, a więc ten maszynista po prostu będzie woził tych pasażerów bezpieczniej. Natomiast równie ważną rzeczą, która tutaj się pojawiała i to jest plus dla rządu, jest to, że rząd pomyślał nie tylko o uchodźcach, ale również o firmach i ludziach, którzy zajmują się tymi uchodźcami. Mówię tu o firmach kolejowych, o PKP, o wszystkich przewoźnikach, którzy wykonywali zarówno kursy poza kursami z rozkładu jazdy, jak również kursy z pomocą humanitarną. I cieszyć się należy, że te firmy będą miały obniżone albo zniesione koszty dostępu do linii kolejowych. Ale z drugiej strony wiemy też, że PKP PLK jest spółką prawa handlowego, w związku z czym powinno jej to być zrekompensowane, bo przecież utrzymuje cały tabor kolejowy. Mówię o całej tej obsłudze. A więc tu rząd stanął na wysokości zadania i rzeczywiście ta pomoc jest słuszna. Ponadto w projekcie tej ustawy, o którym dzisiaj mówimy, jest mowa również o kwestiach związanych z uzyskaniem przez kierowców ukraińskich, obywateli ukraińskich wykonujących transport drogowy możliwości przedłużenia ważności świadectw kierowców. To jest niezmiernie ważne, dlatego że wiele z nich traci lub straciło te uprawnienia i dziś te osoby nie mogłyby wykonywać przewozów transportowych. Jest to ważne, zwłaszcza że widzimy, jak wyglądają dzisiaj branże transportowa i budowlana. Po wyjeździe wielu kierowców branża transportowa utraciła bardzo wielu pracowników i jest problem z kierowcami. Myślę, że rozwiązanie, które jest proponowane, rzeczywiście pozwoli tej branży troszeczkę odetchnąć, bo mamy dzisiaj problem w ogóle z jej obsadą. Jednocześnie projekt ustawy w jakimś zakresie mówi o możliwości pomocy również marynarzom i rybakom, którzy, powiedzmy, te świadectwa też powinni mieć. Choć nie wiem, co miał na myśli mój poprzednik - mówię o panu pośle z Prawa i Sprawiedliwości - gdy mówił, że każdy statek z załogą ukraińską będzie wpływał do Polski, dopływał do polskich portów i prosił o przedłużenie ważności tego świadectwa. Myślę, że chodzi tutaj przede wszystkim o marynarzy, którzy znajdują się w polskich portach i których statki wpłynęły, kursowały albo dotarły do Polski. Natomiast to, co mówił mój kolega, mógłbym zrozumieć jako wezwanie wszystkich statków z obsługą ukraińską do tego, aby wpływały do Polski, bo marynarze dostaną przedłużenie ważności świadectw do wykonywania zawodu. Jednocześnie na pewno plusem jest to, co jest w układzie innych rozwiązań specustawy. Specustawa przewiduje, że wyjazd obywatela Ukrainy poza granicę Polski na miesiąc automatycznie spowoduje, że on straci te uprawnienia. W ustawie państwo zapisujecie, że jeśli chodzi o rybaków i marynarzy, to te przepisy nie będą obowiązywały. Wiadomo, że w wielu przypadkach oni po prostu mają czasami dwu-, trzymiesięczny urlop po półrocznym (Dzwonek) czy rocznym funkcjonowaniu. Na pewno zgadzam się z tym - już kończę - co mówił mój przedmówca, że potrzebne są rozwiązania, które zablokują tiry jeżdżące na Białoruś. Na pewno, panie pośle, klub Lewicy poprze tę poprawkę, bo uważamy, że powinniśmy zatrzymać transport wspierający Rosję, jeśli chodzi o walkę z Ukrainą. Dziękuję bardzo. (Oklaski)