Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2016-07-22 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Panowie Ministrowie! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu Kukiz’15. Bardzo dziękuję panu ministrowi za przedstawioną informację oraz zaprezentowanie programu rozwoju głównych rynków rolnych w Polsce na lata 2016-2020. Należy pozytywnie odnieść się do przytoczonej informacji, do działań, jakie są proponowane, do kierunków rozwoju. Moim zdaniem idą one w dobrym kierunku, ale należy je znacząco przyspieszyć oraz uzupełnić o kilka punktów, które za chwileczkę zaprezentuję. Obecna sytuacja na rynkach rolnych, szczególnie na rynku mleka i wieprzowiny, jest dramatyczna. Niskie ceny płodów rolnych przy wysokiej cenie nawozów, pasz, paliwa oraz pozostałych środków produkcji sprawiają, że produkcja rolna staje się zajęciem nieopłacalnym. Czy ktoś z państwa posłów byłby w stanie codziennie bez urlopu ciężko pracować, a na koniec nie otrzymywać wynagrodzenia, co może trwać miesiącami? Należy zintensyfikować prace rządu i posłów nad dywersyfikacją dochodów rolników, czemu służyć może np. zmiana ustawy o OZE czy uchwalenie złożonej przez nas ustawy o użytkowaniu siedlisk w celu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Sytuacja na rynkach rolnych zarówno wewnętrznych, jak i zewnętrznych wymaga nieustannego analizowania zachodzących na nich zmian. Trzeba podkreślić, że na rynki zewnętrzne nie mamy dużego wpływu, to, co dzieje się na giełdach w Paryżu czy w Chicago jest całkowicie niezależne od naszych działań. Nasza aktywność powinna skupiać się na rynku wewnętrznym i takim jego kształtowaniu, aby z wyprzedzeniem dopasować się do zmieniających się warunków na świecie i odpowiadać na te warunki. Konieczne jest zatem podjęcie na szczeblu krajowym inicjatyw, które sprawią, że Polska umocni swoją pozycję europejskiego lidera w produkcji wysokiej jakości żywności. Sytuację na rynku wieprzowiny znacznie poprawiłaby ustawa o znakowaniu żywności, która umożliwiłaby wybór konsumentowi, czy chce kupować wędliny z polskiego, czy z zagranicznego surowca. Istnieją kraje, które w swoich regulacjach poszły jeszcze dalej, zobowiązując sieci detaliczne do zapewnienia, że wśród produktów żywnościowych oferowanych do sprzedaży będzie co najmniej 51% produktów krajowych. Omawiana ustawa definiuje produkt krajowy jako powstały na terytorium kraju, którego podstawowe surowce pochodzą w 100% z gospodarstw rodzimych. Podkreślona została również rola tzw. krótkiego łańcucha dostaw, który zakłada, iż 51% sprzedawanej żywności musi pochodzić od dostawców regionalnych i lokalnych. Ustawa wprowadza również rygorystyczne przepisy dotyczące oznakowania towarów, za których naruszenie grożą dotkliwe kary pieniężne. Moim zdaniem w Polsce istnieje potrzeba wprowadzania podobnych regulacji, jak ta ustawa z jednego z krajów Unii Europejskiej. Kolejny przykład to Francja, która otrzymała od Komisji Europejskiej pozwolenie na wprowadzenie obowiązkowego oznakowania kraju pochodzenia na produktach mleczarskich oraz przetworzonych produktach mięsnych. Celem przepisów jest ochrona rynku francuskiego. Litwa, Włochy, Portugalia chcą pójść w ślady Francji i już złożyły wnioski do Komisji Europejskiej o zamiarze wprowadzenia podobnych regulacji. Jest to dla nas przykład, że nie powinniśmy się bać Komisji Europejskiej, a zdecydowanie prezentować polskie stanowisko i twardo negocjować warunki. Obecne priorytety ministerstwa rolnictwa powinny być takie, aby zapewnić wyrównanie dopłat bezpośrednich. Pani premier Beata Szydło podczas swojego exposé zapowiadała podjęcie tematu wyrównania dopłat, podkreślała, iż nie może być tak, że polscy rolnicy mają inne, gorsze warunki funkcjonowania niż rolnicy w innych krajach Unii Europejskiej. W 2015 r. polski rolnik mógł liczyć na 207 euro za 1 ha, podczas gdy rolnik niemiecki otrzymał 308 euro, czyli prawie 50% więcej niż otrzymywał rolnik polski. Na skutek istotnej różnicy pomiędzy wysokością dopłat polscy rolnicy nie mogą na równi konkurować na jednolitym rynku europejskim. W związku z powyższym apeluję do pani premier oraz pana ministra o jak najszybsze zajęcie się tą kwestią. Szanowni Państwo! Zadaniem Sejmu jako organu władzy ustawodawczej jest stworzenie takiego prawa, które będzie stanowiło wsparcie dla rolnictwa, dawało szansę na rozwój i możliwości rozwoju, a nie mnożyło przeszkody. Na spotkaniach rolnicy bardzo często skarżą się na takie właśnie przepisy - niejasne, hamujące rozwój prywatnej inicjatywy, broniące przywilejów dużych sieci supermarketów oraz korporacji. Największą korzyść z ciężkiej pracy rolników czerpią dziś nie rolnicy, a pośrednicy, którzy dyktują ceny produktów rolnych. Dyktat pośredników sprawia, że rolnicy nie mają równej pozycji w negocjacjach, jeśli chcą sprzedać, muszą dopasować się do narzuconej ceny. Dlatego konieczne jest stworzenie takiego prawa, które będzie przynosiło korzyść rolnictwu, które pozwoli na stabilny rozwój obszarów wiejskich, a rolnikom stworzy możliwości godziwego zarobku. Taką właśnie szansę daje złożony już w styczniu przez Klub Poselski Kukiz’15 projekt ustawy o sprzedaży przetworzonej żywności przez rolników. Często słyszę pytanie: Jak to jest możliwe, że we Francji, we Włoszech można bez przeszkód kupić lokalne sery, wędliny, dżemy, wina, oliwę, a w Polsce jest to niemożliwe, jest to zakazane, rolnicy są ścigani? Niestety, państwo polskie wykazuje się w tym względzie zbytnią nadgorliwością i wprowadza regulacje bardziej rygorystyczne niż te wymagane prawem Unii Europejskiej. Przestańmy tworzyć kolejne nadregulacje. Drugi ważny projekt poprawiający sytuację na rynkach rolnych, który ostatnio został złożony przez mój klub, dotyczy zmiany ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Podstawowym celem proponowanej ustawy jest wprowadzenie dobrowolnego oznakowania znakiem ˝wolne od GMO˝. Konsument ma prawo do uzyskania rzetelnej informacji na temat składu produktu, a także sposobu, w jaki został on wyprodukowany. Wprowadzenie oznaczeń ˝wolne od GMO˝ ma za zadanie pomóc w realizacji tego prawa. Podobne systemy pozytywnego oznakowania posiadają Austria, Niemcy, Francja, Słowenia, Luksemburg, a w Belgii i na Węgrzech prace są już bardzo zaawansowane. Znakowanie produktów wolnych od GMO odzwierciedla ogólnoeuropejską tendencję, gdzie ponad 70% społeczeństwa jest przeciwne transgenicznej żywności. W związku z powyższym moje zaniepokojenie budzi rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o paszach, który wpłynął do Sejmu w ubiegłym tygodniu. Zakaz stosowania pasz GMO został wprowadzony ustawą w roku 2006 i miał wejść w życie w 2008 r. Termin wejścia w życie zakazu został niestety dalej przesunięty przez koalicję PO-PSL, na styczeń 2013 r., później na styczeń 2017 r., co było mocno krytykowane w ubiegłych kadencjach przez posłów PiS. Tymczasem obecny projekt firmowany przez rząd PiS przesuwa termin wejścia w życie zakazu o kolejne 4 lata. Według raportu CBOS ze stycznia 2013 r. pt. ˝Polacy o bezpieczeństwie żywności i GMO˝ 65% ankietowanych jest za zakazem upraw GMO w Polsce. Chciałbym zapytać pana ministra: Jaki jest powód tak radykalnej zmiany stanowiska? Czym jest to spowodowane? Kończąc, uprzejmie proszę o zintensyfikowanie prac legislacyjnych oraz uwzględnienie w nich proponowanych przeze mnie działań. Jednocześnie dziękuję panu ministrowi za zaproszenie do współpracy przy rozwiązywaniu problemów polskiego rolnictwa. Oczywiście dalej jako klub Kukiz’15 będziemy bardzo aktywnie pracować na rzecz polskiego rolnika. Dziękuję. (Oklaski)