Mówca: Genowefa Tokarska
Data: 2016-07-21 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec sprawozdania komisji w sprawie rządowego projektu ustawy o szczególnych zasadach - tu tytuł zmieniliśmy w czasie posiedzenia komisji - rozliczeń w podatku VAT dotyczącego samorządów. Nie będę czytała całego tytułu. To druki nr 709 i 748. Komisja Finansów Publicznych w dniu wczorajszym rozpatrzyła procedowany projekt ustawy, generalnie mówiąc, dotyczący centralizacji rozliczeń w zakresie podatku VAT w samorządach. W toku tych prac, w wyniku tych prac w komisji wprowadzono do projektu, na co trzeba zwrócić uwagę, bardzo wiele zmian, poprawek. Były one liczne, bo tak naprawdę dotyczyły praktycznie każdej zmiany w proponowanym projekcie i każdego artykułu. Miały one charakter wyłącznie redakcyjny. Dokonane zostały zresztą na wniosek Biura Legislacyjnego Sejmu. Natomiast kilka poprawek wynika już z wniosku poselskiego. Dotyczą one art. 8, 11, 14, 22 i 23. Miały one charakter doprecyzowujący, porządkujący i tak w zasadzie nie zmieniły zasadniczo w merytorycznym wymiarze tego projektu. Wobec tej mnogości zmian, głównie redakcyjno-interpretacyjnych, pragnę jeszcze raz, ponieważ mówiłam o tym również podczas pierwszego czytania, wyrazić zaniepokojenie z tego powodu, że w procesie legislacyjnym zabrakło stanowiska strony bezpośrednio zainteresowanej, czyli jednostek samorządu terytorialnego, ich związków czy organizacji. Nie posiadamy nawet opinii czy stanowiska komisji wspólnej rządu i samorządu w sprawie tego projektu. Wysoka Izbo! Nie dalej jak dzisiaj tutaj, w tej sali, odbyliśmy debatę po złożeniu informacji o działalności Sądu Najwyższego w roku 2015. Ta informacja przedstawiona przez pierwszego prezesa Sądu Najwyższego jednoznacznie wskazuje, że stan legislacji prawa pogarsza się. I to powinno wywoływać w nas niepokój i doprowadzić do zmiany naszego postępowania. Niestety, trzeba przyznać, że nagminnie uchwalamy prawo bez konsultacji, tak jak w tym przypadku, bez głębszej refleksji, w pośpiechu i najczęściej po czasie. I taki właśnie jest ten dzisiaj procedowany projekt. Brak jakiejkolwiek opinii o proponowanych rozwiązaniach strony samorządowej jest istotnie ogromnym niedopełnieniem obowiązków, ponieważ sam proces tej centralizacji rozliczeń VAT-u w jednostkach będzie procesem o dużym stopniu trudności. Wymaga on zastosowania różnych rozwiązań zarówno organizacyjnych, jak i technicznych Jest to stosunkowo skomplikowany proces rozliczeniowy. I z uwagi na to, że zabrakło tych wskazań ze strony samorządu, a one byłyby bardzo pomocne i jestem przekonana, że zabezpieczałyby Wysoką Izbę przed kolejną naprawą prawa czy nowelizacją ustawy w jakimś niedługim okresie. Ze wzglądów prawno-merytorycznych przyjęcie tego projektu należy uznać za konieczne. Moi poprzednicy przypominali już o wyroku Trybunału Sprawiedliwości, jak również o uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego. Musimy to zrobić. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że podmioty prawa publicznego, a takimi są gminy i jednostki budżetowe, nie mogą być uznane za podatników podatku VAT, ponieważ nie spełniają kryterium samodzielności. Centralizacja obejmuje więc utworzone przez samorząd jednostki organizacyjne, a więc jednostki i zakłady budżetowe, urzędy gminy, starostwa powiatowe i urzędy marszałkowskie. Zgodnie z projektem ustawy scentralizowanie rozliczeń nastąpi ˝w przód˝ przy jednoczesnej możliwości podjęcia decyzji o dokonaniu korekt rozliczeniowych. Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego pomimo tych uwag natury, powiedziałabym, proceduralnej będzie głosował za przyjęciem tego projektu