Mówca: Waldemar Andzel (wypowiedź niewygłoszona)
Data: 2015-09-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Oświadczenie poselskie w sprawie 101. rocznicy urodzin księdza Stefana Niedzielaka Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dnia 1 września br. obchodziliśmy 101. rocznicę urodzin księdza Stefana Niedzielaka. Chciałbym zatem przypomnieć postać tego duchownego katolickiego, kapelana Armii Krajowej oraz Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, współzałożyciela Rodzin Katyńskich, ofiarę morderstwa politycznego. Stefan Niedzielak przyszedł na świat 1 września 1914 r. w Podolszycach. W wieku 26 lat przyjął święcenia kapłańskie z rąk biskupa Stanisława Galla. W okresie II wojny światowej pełnił służbę duszpasterską w parafiach w Wiskitkach, Bolimowie i w Łowiczu. Ksiądz Stefan Niedzielak był kapelanem łódzkiego okręgu Armii Krajowej. Brał udział w powstaniu warszawskim. Podczas okupacji pełnił też funkcję kuriera przewożącego zaszyfrowane komunikaty z Warszawy do Krakowa. Przewiózł między innymi tzw. depozyt katyński, czyli dowody przeprowadzonej przez Niemców ekshumacji grobów w Katyniu. Jako współpracownik Delegatury Rządu RP na Kraj zapoznał się z raportem Międzynarodowego Czerwonego Krzyża dotyczącym zbrodni katyńskiej. Po zakończeniu wojny Stefan Niedzielak został członkiem Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, gdzie również sprawował funkcję kapelana. Pełniąc służbę kapłańską, kierował jednocześnie odbudową stołecznych kościołów: Świętej Trójcy na Solcu oraz Wszystkich Świętych przy pl. Grzybowskim. W latach 50. został rektorem kościoła św. Karola Boromeusza na Powązkach i dyrektorem cmentarza. Pod koniec lat 70. ksiądz Niedzielak angażował się w organizację patriotycznych mszy świętych w rocznice świąt narodowych. W wygłaszanych kazaniach upominał się o prawdę o zbrodni katyńskiej. Wraz z Wojciechem Ziembińskim stawiał on na cmentarzu Powązkowskim symboliczne krzyże i mogiły upamiętniające Polaków, którzy zginęli na terenie Związku Radzieckiego. W kolejnej dekadzie dzięki działaniom Stefana Niedzielaka w kościele św. Karola Boromeusza utworzone zostało Sanktuarium Poległych i Pomordowanych na Wschodzie. Duchowny był też współzałożycielem Rodziny Katyńskiej. Angażował się we wspieranie repatriantów ze Wschodu oraz w pomoc dla Polaków dalej tam żyjących. Był inicjatorem ustawienia krzyża katyńskiego na cmentarzu Wojskowym na Powązkach. Ksiądz Stefan Niedzielak wspierał opozycję niepodległościową. Z tego powodu był inwigilowany przez Służbę Bezpieczeństwa. Dostawał listy z pogróżkami, był szykanowany i prześladowany. W nocy z 20 na 21 stycznia 1989 r. został on zamordowany na plebanii przy ul. Powązkowskiej. Mimo obrażeń w okolicy twarzy i szyi oraz złamania kręgosłupa szyjnego ówczesne Ministerstwo Spraw Wewnętrznych wykluczało zabójstwo, przyjmując wersję o śmiertelnym upadku z fotela. Sprawa śmierci duchownego została umorzona w październiku 1990 r., materiały zabezpieczone podczas sekcji zwłok i ślady zabezpieczone na miejscu zbrodni zniknęły z akt sprawy. Sprawców nie wykryto. Wcześniejsze prześladowania kapłana jednoznacznie wskazują, iż było to morderstwo polityczne. W 2006 r. IPN zorganizował wystawę ˝Ofiary stanu wojennego˝, której jednym z bohaterów był ksiądz Stefan Niedzielak. Dwa lata później prezydent RP Lech Kaczyński ˝za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce, za osiągnięcia w pracy zawodowej i społecznej˝ odznaczył go pośmiertnie Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski. Dziękuję.