Mówca: Witold Pahl
Data: 2014-02-20 (Sejm RP, kadencja 7)

Dzień dobry. Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu klubu Platforma Obywatelska chciałbym przedstawić stanowisko wobec sprawozdania Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach dotyczącego nowelizacji Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia, druki nr 1496 i 2112. Z wypowiedzi posła sprawozdawcy można byłoby wnioskować, że ewoluowanie poglądu pana prof. Steinborna stanowiło o pełnym i bezproblemowym przyjęciu tego projektu. To w rzeczywistości bardzo cenna uwaga, dlatego że środowisko sędziowskie również z bardzo dużym dystansem podchodziło do kwestii zapisu elektronicznego spraw, które są przeprowadzane w głównej mierze nie w oparciu o dowody dokumentowe, a tzw. dowody osobowe, a więc te dowody, które są uzyskiwane poprzez wyjaśnienia lub zeznania. Rzeczywiście kwestia wiernego odtwarzania wypowiedzi stanowi o możliwości prawidłowej reasumpcji materiału dowodowego, a co za tym idzie, wydania orzeczenia, które spełnia konstytucyjny wymóg, jakim jest prawo każdego obywatela do sprawiedliwego orzeczenia. Przede wszystkim trzeba położyć nacisk na to, że ten projekt jest elementem już przeprowadzonego z bardzo udanym skutkiem, mówię tutaj szczególnie o apelacji dolnośląskiej, wprowadzania zapisu elektronicznego w sądach cywilnych. Rzeczywiście apelacja dolnośląska jest pierwszą, w której - począwszy od sądu rejonowego, aż po sąd apelacyjny - tego rodzaju postępowania, a więc e-rozprawy, są w 100% dokonywane we wszystkich sądach. Bezpośrednie monitorowanie, i to też było przedmiotem dociekań członków komisji, podkomisji i Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach, stanowi rzeczywiście znaczące usprawnienie. Możemy tutaj mówić o poprawie efektywności sędziów, jeśli chodzi o szybkość orzekania bez ryzyka dla sprawiedliwego orzeczenia, o kilkadziesiąt procent. A więc jest to jedno z narzędzi, które pozwoli na poprawę w zakresie zwalczania przewlekłości postępowań sądowych. Bardzo istotne w tym projekcie jest to, że jest tam wprowadzonych wiele gwarancji procesowych o charakterze konstytucyjnym. To, na co zwrócił uwagę pan poseł przewodniczący Jarosław Pięta, to przede wszystkim pozyskiwanie w zakresie postępowania karnego, co cechuje się bardzo wysokim poziomem, jeśli chodzi o kwestie konstytucyjne. Pamiętajmy, że ustrojodawca, a także orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego mówią o tym, aby przy precyzowaniu wszelkiego rodzaju rozwiązań ustawowych precyzja dotyczyła nie tylko jasności sformułowań, ale przede wszystkim gwarancji procesowych. Otóż sąd będzie mógł wydać uzasadnienie w sposób ustny. Dzisiaj podaje motywy orzeczenia, a potem dopiero pisze uzasadnienia, one często różnią się między sobą, chociażby przez pominięcie szeregu elementów. Dzisiaj sędzia, który podejmie się takiego wyzwania, aby w sposób ustny dokonać uzasadnienia, musi mieć świadomość, że to uzasadnienie będzie stanowiło również po dokonaniu przekładu materiał w przypadku ewentualnej decyzji do podjęcia czy wystąpienia z apelacją przez zainteresowane strony. Dlatego też wprowadzenie równolegle formy elektronicznej i formy pisemnej jest niejako podwójną gwarancją zachowania prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia swojej sprawy. Potwierdza również to, co wynika z art. 2 konstytucji, a więc zasadę lojalności państwa wobec obywatela, wobec stanowionego przez nie prawa. Mamy więc rozwiązanie, które unowocześnia sądy, daje społeczeństwu większe gwarancje sprawiedliwości. Dlatego klub Platformy Obywatelskiej wnosi o to, aby Wysoki Sejm przedłożony projekt ustawy raczył przyjąć. Dziękuję. (Oklaski)