Mówca: Sylwester Chruszcz
Data: 2018-03-21 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! Pragnę zwrócić uwagę na parę wybranych kwestii, gdyż wyzwania i zaniedbania polskiej dyplomacji są zbyt rozległe, aby powiedzieć o wszystkich sprawach w tak krótkim czasie. Szanowni Państwo! Po wielu zapewnieniach, że współpraca w ramach Grupy Wyszehradzkiej jest ścisła, brakuje ciągle wspólnych głosowań krajów grupy na forum Unii Europejskiej w bardzo istotnych sprawach. Polska właśnie przegrywa niezwykle ważne negocjacje nad dyrektywą dotyczącą zasad delegowania pracowników. Nasze firmy transportowe i budowalne bardzo na tym ucierpią. Polscy pracownicy, polskie firmy tracą już dzisiaj wiele, a w przyszłości będą to miliardy złotych. Zabrakło pełnej solidarności w ramach Grupy Wyszehradzkiej i skuteczności polskiej dyplomacji w tej, jakże ważnej, dziedzinie. Wydaje się, że nasi dyplomaci ciągle nie zbudowali koalicji w obronie polskich firm usługowych pomimo faktu, że w ostatecznym głosowaniu wiele państw nie było z niej zadowolonych. Muszę tu zwrócić uwagę, że pojawił się termin dyplomacji gospodarczej. Wiele wizyt międzynarodowych, które teraz widzimy wokół pana prezydenta, wokół pana ministra, jest obudowanych gospodarką, ale to jest dopiero początek dyplomacji gospodarczej i wydaje się, że nasi dyplomaci ciągle powinni budować koalicję w obronie polskich firm usługowych pomimo faktu, że w ostatecznych głosowaniach dzisiaj wiele z nich przegrywamy, ale w przyszłości powinniśmy zwrócić na to uwagę. Podobnie było w sprawach tzw. dyrektywy kadmowej, co spowoduje duże problemy dla naszego przemysłu chemicznego, dla nawozów sztucznych i dla innych ważnych elementów naszej gospodarki. Pomimo daleko idących zobowiązań pomiędzy krajami Grupy V4 przegrywamy także w sprawie rybołówstwa czy energetyki. Nie wytworzono w ostatnich 2 latach mechanizmu współpracy na wszystkich szczeblach dyplomatycznych, wspólnego reprezentowania stanowisk w ważnych kwestiach politycznych i gospodarczych. Gospodarka to też część bezpieczeństwa państwa. Przegrywając głosowania w ważnych sprawach, osłabiamy także nasze bezpieczeństwo. Grupa Wyszehradzka powinna funkcjonować nie tylko w czterech stolicach państw tej grupy, ale przede wszystkim w Brukseli, Berlinie i Waszyngtonie, jak również innych ważnych, istotnych stolicach naszego regionu. Pamiętamy osamotnienie Polski i wynik głosowania w sprawie wyboru szefa Rady Unii Europejskiej. Przegrywamy ważne głosowania polityczne. Dzisiaj Grupa Wyszehradzka funkcjonuje raczej w sferze deklaracji politycznych. Panie ministrze, ważne, by Grupa Wyszehradzka zacieśniała swoją współpracę, a nie funkcjonowała tylko i wyłącznie z rozpędu. Nierozwijanie tego projektu w przyszłości może mieć bardzo złe, szkodliwe skutki. Podobną uwagę, choć proporcje tutaj są inne, można mieć, jeżeli chodzi o współpracę z nową administracją USA. Pragnę przypomnieć złożone przez prezydenta Donalda Trumpa w czasie spotkań z Polonią amerykańską w Chicago deklaracje dotyczące zniesienia wiz dla Polaków podróżujących do USA. Dzisiaj jesteśmy jedynym krajem Grupy Wyszehradzkiej, której mieszkańcy muszą mieć wizy wjazdowe do tego państwa. Panie ministrze, czy w czasie spotkań z dyplomatami amerykańskimi ta sprawa jest ciągle mocno akcentowana i podnoszona? Nawet firma LOT włączyła się w promocję zniesienia wiz do USA, a Ministerstwo Spraw Zagranicznych nie przeprowadziło w tej sprawie w ostatnich 2 latach odpowiednio dużo działań, żeby ta sprawa była istotnym elementem naszych relacji. Nie wystarczy powtarzać jedynie, że Polacy nie umieją wypełniać wniosków, bo to jest nieprawda. Dalej - brak szybkiej odbudowy sieci placówek dyplomatycznych. Rok temu mówiłem właśnie tutaj, z tej mównicy, o zbyt wolnym tempie odbudowy placówek dyplomatycznych, szczególnie konsulatów. Rząd Platformy Obywatelskiej zamknął w sumie prawie 30 placówek. Po 2 latach odtworzyliśmy ich tylko połowę. Miliony Polaków za granicą potrzebują obsługi konsularnej. Czekamy tutaj chociażby na deklaracje, kiedy, w jakim czasie te konsulaty będą odtworzone, jaki jest plan. Nie widzimy tego. W związku z tym wielu naszych rodaków ma wiele problemów za granicą. Wzrosła w tym czasie liczba urzędników Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Mamy więc do czynienia z sytuacją taką, że placówek mamy mniej, a urzędników mamy więcej. Mam nadzieję, i tutaj skupię się na jeszcze jednym elemencie... Chciałbym powiedzieć tutaj o zaniedbaniach kadrowych, bo od 2 lat słyszymy o rozpoczęciu wymiany dyplomatów i urzędników w ministerstwie. Fakty jednak mówią co innego. Dziesiątki byłych współpracowników SB, ich koledzy i tzw. resortowe dzieci, absolwenci sowieckich szkół nadal pracują w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Wprowadzono w ciągu ostatnich 2 lat jedynie kilkadziesiąt nowych osób na 2 tys. pracowników merytorycznych i ponad 2 tys. wszystkich urzędników w ministerstwie. Panie ministrze, nie potrzeba tutaj specustawy. Proszę zauważyć, że w Policji, w wojsku była wola polityczna do wymiany osób, które są skompromitowane, które były jeszcze uczone w sowieckich szkołach, które były z nadania służb. I w tamtych resortach udało się to zrobić, a Ministerstwo Spraw Zagranicznych dalej pod tym względem jest stajnią Augiasza. Do rangi symbolu urastają wpływy personalne rodzin znanych działaczy komunistycznych w MSZ. Panie Ministrze! Ważę słowa i myślę, że nawet w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Rosji nie mamy dzisiaj członków rodzin Stalina, a proszę się przyjrzeć, i wiedzą o tym wszyscy, jakie osoby z tamtych czasów, z tamtych rodzin pracują dzisiaj w ministerstwie. I nie chodzi tutaj (Dzwonek) tylko i wyłącznie o naszą satysfakcję, chodzi o sprawiedliwość dziejową i realne, dobre działanie naszego ministerstwa. Dziękuję.