Mówca: Stanisław Żmijan
Data: 2013-05-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Bardzo dziękuję. Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! W imieniu posłów Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska przedkładam poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw. Projekt przewiduje zmianę obowiązujących przepisów ustawy o drogach publicznych, ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, ustawy o transporcie drogowym oraz ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. Projekt zawarty jest w druku nr 1275. Zasadniczym celem projektu ustawy jest zmiana przeznaczenia środków z grzywien i kar pieniężnych nakładanych przez Inspekcję Transportu Drogowego, tak aby stanowiły one przychód Krajowego Funduszu Drogowego, obowiązujące prawo stanowi bowiem, że kary nakładane przez Inspekcję Transportu Drogowego na podstawie ustawy o drogach publicznych stanowią przychód Krajowego Funduszu Drogowego i generalnie przeznaczane są na zadania związane z drogami krajowymi, natomiast pozostałe środki uzyskane z grzywien i kar pieniężnych nakładanych przez ITD stanowią dochód budżetu państwa. Również środki z grzywien nałożonych przez Inspekcję Transportu Drogowego w ramach przeprowadzanych kontroli prędkości pojazdów za pomocą stacjonarnych urządzeń rejestrujących przejętych od Policji oraz Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad przekazywane są do budżetu państwa. W oparciu o regulacje zawarte w projektowanej ustawie wpływy z kar i grzywien nałożonych przez inspekcję, w tym za naruszenia przepisów ruchu drogowego ujawnione za pomocą urządzeń rejestrujących, będą przekazywane na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego z przeznaczeniem na działania mające na celu poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego na drogach krajowych - w kolejnych planach finansowych Krajowego Funduszu Drogowego na ten cel powinno być przeznaczane co najmniej 50% wpływów - oraz budowę i przebudowę dróg krajowych, a także finansowanie zadań głównego inspektora transportu drogowego w zakresie funkcjonowania Centrum Automatycznego Nadzoru nad Ruchem Drogowym. Zatem dochody z budowanego systemu automatycznego nadzoru nad ruchem drogowym zostaną przeznaczone na działania bezpośrednio związane z podniesieniem bezpieczeństwa ruchu drogowego i poprawą bezpieczeństwa użytkowników dróg. Równocześnie do Krajowego Funduszu Drogowego z budżetu państwa zostanie przeniesione finansowanie zadań głównego inspektora transportu drogowego związanych z zapewnieniem funkcjonowania stacjonarnych urządzeń rejestrujących oraz obudów na te urządzenia, polegających w szczególności na zakupie, utrzymaniu i naprawie, zadań wynikających z ich bieżącej eksploatacji i obsługi, chodzi tu również o import danych zarejestrowanych przez te urządzenia, oraz montażu urządzeń zainstalowanych w obudowach. Zmiany zaproponowane w ustawie o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym stanowią konsekwencję zmian wprowadzonych w ustawie o drogach publicznych i ustawie o transporcie drogowym. Pozostałe zmiany w ustawie o transporcie drogowym dotyczą doprecyzowania kwestii uprawnień Inspekcji Transportu Drogowego w zakresie prowadzonych postępowań. Jeszcze jedna bardzo istotna propozycja regulacji. Otóż projekt zawiera przepisy dotyczące sytuacji nieprzyjęcia mandatu karnego przez ukaranego - chodzi o jednoznaczne określenie uprawnień Inspekcji Transportu Drogowego co do żądania od właściciela lub posiadacza pojazdu wskazania, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie. Potrzeba określania uprawnienia do żądania od właściciela lub posiadacza pojazdu wskazania, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie, wynika z pojawiających się w orzecznictwie sądowym niejednoznaczności w zakresie oceny posiadania kompetencji oskarżyciela publicznego przez Inspekcję Transportu Drogowego. W zasadzie powinienem ograniczyć się do zaprezentowania regulacji w tym projekcie, ale nie sposób nie dodać kilku zdań w związku z wypowiedziami panów posłów, w szczególności pana posła Jakiego i pana posła Adamczyka, którzy z dużą dozą ekspresji przekonywali, że system fotoradarowy nie podnosi bezpieczeństwa na polskich drogach. Zatem warto zapytać: Jak to się dzieje, że we wszystkich krajach osiąga się ten cel, że we wszystkich krajach Europy wskaźniki odzwierciedlające stan bezpieczeństwa na drogach są daleko wyprzedzające wskaźniki bezpieczeństwa na naszych drogach. Jestem w stanie zrozumieć pana posła Jakiego ze względu na jego małe doświadczenie parlamentarne. Jednak, panie pośle Adamczyk, z doświadczenia wiemy, bo trochę przeżyliśmy już razem jako użytkownicy dróg, a także pracując w Izbie, że jeżeli pojawia się zagrożenie na drodze, to w pierwszej kolejności, to jest żelazna zasada, zagrożenie należy oznakować. Później podejmuje się działania zmierzające do usunięcia tych zagrożeń, także wynikających z technicznego zużycia dróg, czyli koleinowania się. Nie można podchodzić do sprawy w taki sposób, że to stan techniczny dróg wpływa w zasadniczej mierze na stan bezpieczeństwa, że wpływa na to stan motoryzacji, czyli wpływają pojazdy. Najwyższa Izba Kontroli kompletnie pomija ten najważniejszy element, czyli człowieka. To błędy człowieka, zamierzone lub nie, w zasadniczej mierze są przyczynami wypadków drogowych. I te działania, które są czy muszą być podejmowane, są podejmowane i podejmujemy je wspólnie przez kolejne lata. One muszą być ukierunkowane, zgadzam się, także na infrastrukturę, także na motoryzację, ale w szczególności na człowieka. I naprawdę trudno zrozumieć, dlaczego w tych ocenach człowiek został pominięty. Filozofia jest jedna. Tu się naprawdę nie sposób nie zgodzić z ministrem finansów. Jeżeli chodzi o wpływy z mandatów i grzywien, to one nie mogą zasilać budżetu państwa, ale powinny zasilać Krajowy Fundusz Drogowy i te środki powinny być przeznaczone na poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego, na urządzenia poprawiające to bezpieczeństwo, ale także na budowę dróg, bo poprawiając stan techniczny dróg, jednocześnie poprawiamy bezpieczeństwo na polskich drogach. Żeby nie przedłużać tej debaty, powiem, że mam nadzieję, że właśnie ta jej część - wystąpienia w imieniu klubów - nie będzie okazją także - jak niestety często bywa i pewnie tym razem też - do fajerwerków politycznych. Wolałbym jednak, aby ta debata miała charakter merytoryczny, bowiem troska o bezpieczeństwo każdego człowieka, o jego zdrowie, życie nie miała i nie ma barwy politycznej. I jesteśmy zobowiązani w tej Izbie w szczególności do pracy na rzecz poprawy bezpieczeństwa na polskich drogach. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W imieniu posłów Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska wnoszę o dalsze procedowanie tego projektu i w konsekwencji o jego uchwalenie w kształcie zaprezentowanym w druku nr 1275. Bardzo dziękuję.