Mówca: Bogdan Rzońca (wypowiedź niewygłoszona)
Data: 2014-06-06 (Sejm RP, kadencja 7)

Oświadczenie w sprawie 600-lecia urodzin św. Jana z Dukli Panie Marszałku! Wysoka Izbo! 31 maja 2014 r. miałem przyjemność wziąć udział w głównych uroczystościach 600-lecia urodzin św. Jana z Dukli. Uroczystej mszy świętej przewodniczył metropolita przemyski arcybiskup Józef Michalik, a homilię wygłosił metropolita lwowski arcybiskup Mieczysław Mokrzycki. W swojej homilii arcybiskup Mieczysław Mokrzycki przypominał życie św. Jana z Dukli, które wcale nie było takie łatwe, przedstawiając tym samym kolejne etapy życia w świętości. Niestety historia nie dostarczyła nam wielu danych o pochodzeniu i dzieciństwie św. Jana z Dukli. Dane, które obecnie są powszechnie znane, opierają się na późniejszych świadectwach i zeznaniach mających często swe źródło w podawanej z pokolenia na pokolenie tradycji, a niekiedy są czerpane również z legendy. Nie znamy również dokładnej daty urodzenia naszego świętego. Wiemy natomiast, że doczekał późnej starości i zmarł w roku 1484, a zatem powszechnie przyjęto, iż musiał urodzić się co najmniej 70 lat wcześniej, tj. ok. 1414 r. Dom, w którym przyszedł na świat św. Jan, leżał w południowej części Dukli, na tzw. Wyższym Przedmieściu, przy ul. Kaczyniec. Na podstawie tradycji pochodzącej z XVII w. dowiadujemy się, iż po skończeniu szkoły św. Jan kilka lat spędził nad potokiem Zaśpit, płynącym przez lasy otaczające rodzinną miejscowość, wiodąc tam wielce umartwione życie pustelnicze. W miejscu, w którym miał przebywać młody pustelnik, stoi dzisiaj murowany kościółek, który - jak wszyscy wierzą - jest duchowym spadkiem po św. Janie. Głęboka cisza otaczająca to święte miejsce przyciąga licznych pielgrzymów i turystów szukających wewnętrznego pokoju. Żaden z biografów opisujących życie św. Jana nie miał wątpliwości, że motywem podjęcia przez świętego życia zakonnego było pragnienie osiągnięcia wyższego stopnia osobistej doskonałości. Lata spędzone w puszczy były swoistym przygotowaniem do życia w klasztorze. Święty Jan nie miał problemu z wyborem odpowiedniego zakonu, bowiem w okolicach Dukli w XV w. najbardziej rozpowszechniony i znany był zakon oo. franciszkanów konwentualnych. Klasztory w Przemyślu, Sanoku i Krośnie, znane jako ogniska prac misyjnych i rekolekcyjnych, dawały dużo okazji do poznania franciszkańskiego stylu życia. Nic więc dziwnego, że św. Jan wybrał klasztor najbliższy, oddalony od Dukli zaledwie o 19 km. Młodego chłopca z Dukli prowincjał osobiście przyjął do zakonu. Upewniwszy się o szczerości jego pragnień, polecił mu zapewne rozdać majątek ubogim, tak jak życzył sobie św. Franciszek z Asyżu. W zamian św. Jan otrzymał dwa habity, spodnie i sandały na nogi. Święty Jan dał się poznać jako człowiek wielkiej modlitwy, mądrości i pokory. Nic więc dziwnego, że po wyświęceniu go na kapłana współbracia powierzali mu wielokrotnie urząd przełożonego. Znane nam jest dzisiaj jego przełożeństwo w Krośnie i we Lwowie, a także urząd kustosza w kustodii ruskiej, któremu podlegało siedem klasztorów. Pomimo utraty wzroku i swojej niepełnosprawności u schyłku życia św. Jan z wielką gorliwością wypełniał swoje duszpasterskie obowiązki. 21 stycznia 1733 r. papież Klemens XII zaliczył o. Jana w poczet błogosławionych, natomiast aktu kanonizacji 10 czerwca 2014 r. w Krośnie dokonał papież Jan Paweł II.