Mówca: Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska
Data: 2015-08-05 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Pani Prezes! Wysoka Izbo! Zapoznaliśmy się z informacją o działalności Sądu Najwyższego w roku 2014 przedstawioną przez panią prof. Małgorzatę Gersdorf, pierwszą prezes Sądu Najwyższego, i od razu chcę zwrócić uwagę państwa na pewną ważną rzecz, zresztą pani poseł sprawozdawca też o tym napomknęła, ale powtórzę, bo to ważne. Otóż niecałe dwa tygodnie temu słuchaliśmy sprawozdania Krajowej Rady Sądownictwa i wówczas z ust pana przewodniczącego prof. Romana Hausera padły następujące słowa, cytuję: Zapchaliśmy wymiar sprawiedliwości. Nie mamy organów, które, tak jak kiedyś kolegia do spraw wykroczeń, rozpoznawałyby drobne sprawy. Pani prezes Sądu Najwyższego mówi dokładnie to samo. I tu znów cytuję: Po roku 1989 nikt nie chciał żadnych komisji pojednawczych, arbitraży, mediacji, tylko sąd. Dlatego kognicja została tak rozszerzona. Sąd spuchł od spraw i sąd nie daje rady. Jakże znamienne są te słowa wypowiedziane przez bardzo ważne dla wymiaru sprawiedliwości osoby. To jest nasza ogromna bolączka. Może zatem organy społeczne na wzór sędziego pokoju, oczywiście z możliwością uruchomienia w odpowiednim momencie kontroli sądowej, są nam potrzebne. Jest to na pewno temat do szerokiej konsultacji gremiów prawniczych i politycznych. Druga kwestia, która również zwróciła moją uwagę, to analogiczne problemy przedstawione przez oboje państwa, a dotyczące obsługi medialnej. I o ile pan przewodniczący Roman Hauser przekazał Sejmowi dobrą wiadomość o wspólnym powołaniu przez Krajową Radę Sądownictwa i ministra sprawiedliwości zespołu do spraw kontaktów z mediami, bo, co tu dużo mówić, przekaz płynący z sądu do obywateli ma ogromne znaczenie edukacyjne i społeczne, o tyle pani prezes Małgorzata Gersdorf stwierdziła, cytuję: Jako wymiar sprawiedliwości nie mamy swoich dziennikarzy, nie potrafimy się bronić, nawet nie mamy dobrych służb prasowych, ponieważ nie mamy na to pieniędzy. Pani prezes zaapelowała do Sejmu o przeznaczenie środków finansowych na ten cel. Przyznam, Wysoka Izbo, że dobrze by się stało, gdyby wymiar sprawiedliwości połączył siły i różne jego instytucje działały w tym samym zakresie wspólnie, być może na przykład pod patronatem ministra sprawiedliwości. A teraz przechodzę do kwestii realizacji zadań wykonywanych przez Sąd Najwyższy, wynikających z jego pozycji ustrojowej. Bezsprzecznie szczególną troską, co jest absolutnie oczywiste, objęte jest zapewnienie spójności orzecznictwa i usuwanie występujących w nim rozbieżności w wykładni prawa. W tym zakresie najważniejsza jest działalność uchwałodawcza. I tu rodzi się pewien problem - nadal jest znaczna liczba spraw, w których Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały. Jakie są tego przyczyny? Różne. Sądy wykraczają poza przesłanki dopuszczalności skierowania pytania do Sądu Najwyższego lub przedstawiają pytanie w sposób uniemożliwiający udzielenie odpowiedzi w formie uchwały. Przedstawiane zagadnienia bywają często zbyt szczegółowe, ale też z drugiej strony mało precyzyjne. (Głos z sali: O tych uchybieniach wtedy pani mówiła.) Oczywiście te uchybienia... (Gwar na galerii) Przepraszam bardzo, czy mogę prosić państwa o ciszę? Bo tu jest sala plenarna.