Mówca: Barbara Oliwiecka
Data: 2026-06-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Konkretnie. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pan poseł Tumanowicz zaskoczył mnie niewykorzystaniem całego czasu, ale faktycznie nie ma co krytykować. To dobra ustawa. Wszyscy zauważamy ten sam problem: demografia jest największym wyzwaniem społecznym nie tylko Polski, ale i całej Europy. Działania punktowe, projektowe, interwencyjne podejmowane wcześniej przez różne rządy nie rozwiązywały i nie rozwiążą problemu, dlatego że potrzebujemy systemowego rozwiązania. Ta ustawa to gwarantuje, dlatego że systemowe połączenie ochrony zdrowia i systemu społecznego odpowiada na potrzeby osób starszych, osób niesamodzielnych, osób, którym należy się opieka długoterminowa, ale też rodzin, opiekunów, bo bardzo trudno jest się odnaleźć w każdym z tych systemów, a kiedy te kompetencje się przenikają - jeszcze trudniej. Dlatego bardzo pozytywnie oceniamy rolę powiatowego koordynatora wsparcia, który ma udzielać informacji o tym, gdzie znaleźć pomoc, jaka pomoc się należy, jakie wsparcie będzie najlepiej dedykowane określonej osobie, określonej rodzinie. Chodzi też oczywiście o monitorowanie i ocenę jakości takich usług. To jest jeden z filarów tej ustawy. Drugi to bon senioralny, który jest nowym rozwiązaniem - m.in. dlatego, że nie jest rozwiązaniem finansowym. To nie jest wsparcie finansowe, jakie znamy chociażby z innych krajów europejskich, ale wsparcie usługowe. Usługa wsparcia w domu dla osób od 65. roku życia jest niepieniężnym wsparciem w codziennych czynnościach życiowych. Ma zagwarantować pomoc w korzystaniu ze świadczeń zdrowotnych, opiekę higieniczno-pielęgnacyjną, kontakt z otoczeniem, co jest bardzo ważne, w tym aktywizację intelektualną i ruchową. Taki bon będzie przysługiwał seniorom po 65. roku życia, którzy mają jakieś niezaspokojone potrzeby w zakresie codziennego funkcjonowania i mają określony dochód. Na ten moment jest to limit 3410 zł według założeń, ale jest w tym przewidziana waloryzacja. Szanowni Państwo! W różnych państwach obserwujemy podobne rozwiązania. We Francji, w Austrii i Czechach są świadczenia finansowe dla seniorów, które właśnie mogą być przeznaczone na usługi opiekuńcze. Niemcy mają w ogóle obowiązkowe ubezpieczenie na wypadek utraty samodzielności, takie ubezpieczenie pielęgnacyjne. Jeśli chodzi o nasz polski bon senioralny, to największa różnica jest taka, że ma być właśnie bon usługowy, a nie pieniężny. Wydaje się, ze to jest dobre rozwiązanie, dlatego że wszędzie tam, gdzie jest do wyboru świadczenie finansowe czy świadczenie usługowe, większość beneficjentów wybiera świadczenie pieniężne, co nie sprzyja rozwojowi profesjonalnego systemu usług opiekuńczych. Polski model ma zmienić też ten lokalny rynek usług dla seniorów, dla opiekunów osób, które wymagają długoterminowej opieki, i to jest bardzo ważne. Mówi się, że to wspiera właśnie srebrną gospodarkę, bo ta gospodarka będzie też rosła, a nam brakuje kadr i wsparcia usług opiekuńczych. Tak na koniec tylko podam dane, które faktycznie są wstrząsające, dotyczące starzenia się polskiego społeczeństwa, żebyśmy to sobie zobrazowali. W 2024 r. osoby po 60. roku życia stanowiły 26,6% społeczeństwa, a według prognoz w 2040 r. to będzie już niecałe 38% społeczeństwa. To oznacza wzrost liczby seniorów z niespełna 10 mln do 12,4 mln osób. Te dane uwzględniają osoby po 60. roku życia, a padło już tutaj z mównicy, że 60-latkowie opiekują się 80-latkami, a sami już w zasadzie mogliby korzystać z przywilejów senioralnych. Dlatego Klub Parlamentarny Centrum popiera tę ustawę. Dziękuję ślicznie. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Krzysztof Bosak)