Mówca: Marzena Machałek
Data: 2016-12-13 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Dzisiaj smutny dzień, smutna rocznica. Ale smutny jest też fakt, że 80% młodych Polaków w przedziale wieku od 15 do 19 lat nic nie wie o stanie wojennym. Taką odebrali szkołę, taką odebrali edukację. Jest to dobitny fakt, który świadczy o tym, że polską szkołę trzeba naprawić. Polacy mają prawo znać swoją historię. Państwo ma obowiązek przede wszystkim w szkołach przekazywać prawdę o losach narodu. Tak, edukacja to sprawa narodowa i dobrze, że w ostatnich miesiącach odbyła się wielka narodowa dyskusja na temat polskiej edukacji. Wielomiesięczne debaty, szerokie konsultacje, kilkudziesięciogodzinna praca w Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz komisji samorządu terytorialnego, w podkomisji, której miałam przyjemność przewodniczyć. Ciężka praca, dużo dyskusji. Mogę powiedzieć, że dzisiaj dziękuję za te dyskusje, za ciężką pracę, za zaangażowanie, za troskę o szkołę. Dziękuję posłom, także posłom opozycji, dziękuję związkom zawodowym, stowarzyszeniom, organizacjom, dziękuję wszystkim środowiskom, które wzięły udział w dyskusji na temat polskiej szkoły. Szczególne podziękowania dla pani minister Anny Zalewskiej za ciężką pracę, za przygotowanie tej trudnej, ale potrzebnej reformy, za prawdziwą dyskusję i dialog z różnymi środowiskami i za to, że w końcu, mam takie wrażenie, jednak znaleźliśmy w wielu sprawach kompromis przy zachowaniu głównych kierunków zmian. Chcę powiedzieć, że dalej jesteśmy wsłuchani w głos opinii publicznej, w opinie różnych środowisk, dlatego przygotowaliśmy też projekty poprawek, które zgłosimy. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Dla nas najważniejsze jest dziecko, jego przyszłość jako człowieka, jego przyszłość jako obywatela. Wszystkie polskie dzieci mają prawo do dobrej szkoły, niezależnie od tego, czy wychowują się w małym miasteczku, na wsi czy w wielkim mieście, niezależnie od tego, czy wychowują się w rodzinie ubogiej czy mają bogatych rodziców. Zmieniamy podejście do ucznia, do człowieka. Nie chcemy, żeby był półautomatem, który pisuje testy. Chcemy, żeby uczeń jako człowiek rozumiał, dokonywał wyborów, rozwiązywał problemy, a przede wszystkim wiedział, kim jest, miał poczucie swojej tożsamości narodowej, znał historię swojego narodu. Bo dobra szkoła to droga do dobrej przyszłości dzieci, bo dobra szkoła to droga do dobrej przyszłości i rozwoju naszej ojczyzny. A przyszłość to nowoczesność, potrzebna i dobra, ale nigdy nie możemy zapomnieć, że najważniejszy w edukacji jest człowiek, człowiek i jego rozwój. Człowiek, którego mamy obowiązek kształcić i kształtować. Zmiana systemu edukacji, reforma, jest dobrze przygotowana, jest przemyślana, jest przedyskutowana. Są przygotowane na nią odpowiednie środki finansowe. Jest zabezpieczona subwencja na dzieci 6-letnie, niezależnie od tego, czy kształcą się w przedszkolu, czy uczą się w szkole. Wszystko przebiega zgodnie z harmonogramem. Reforma będzie wprowadzana rozważnie i ewolucyjnie. W przyszłym roku nie będzie naboru do I klas gimnazjum, a w 2023 r. będą pierwsze matury według nowego systemu. Pozostawiliśmy dużą swobodę samorządom w kształtowaniu sieci szkół. Ale jesteśmy przekonani, że nie możemy unikać odpowiedzialności za edukację, że rząd, że państwo nie może unikać odpowiedzialności za edukację. Dlatego wzmocniliśmy kompetencje kuratora. Przywróciliśmy m.in. weto w sprawie nieuzasadnionej likwidacji szkół i myślę, jestem przekonana, że to jest dobre dla nauczycieli, dobre dla rodziców, ale też dobre dla samorządów, bo tutaj samorząd może otrzymać ze strony rządowej duże wsparcie. Tak naprawdę można uniknąć niekontrolowanych likwidacji szkół i zwolnień nauczycieli. Przywracamy niezbędną równowagę między organem prowadzącym, jakim jest samorząd, a nadzorującym, jakim jest kurator. Co niezwykle istotne, odbudowujemy, ratujemy licea ogólnokształcące. Przywracamy w nich porządne kształcenie ogólne, wydłużamy naukę o rok. Bardzo oczekiwana przez Polaków zmiana. Wydobywamy z zapaści szkolnictwo zawodowe, tworzymy dwustopniowe szkoły branżowe, które będą efektywnie przygotowywać młodych ludzi do zawodu, ale także nie będą zamykać drogi do dalszej edukacji. Tworzymy spójny system uczenia i wychowania, łącząc szkoły podstawowe z gimnazjami. Przypomnę, że filozofią, istotą reformy Handkego były gimnazja, które funkcjonują jako osobne, samodzielne szkoły lub w zespole z liceami ogólnokształcącymi. Dzisiaj niewiele zostało z zamysłu ministra Handkego. Mogę powiedzieć, że reformę Handkego unieważniło SLD, a tak dokładnie pani minister Łybacka, która pozwoliła na łączenie szkół podstawowych i gimnazjów. I jaki dzisiaj mamy efekt? Ponad 60% gimnazjów funkcjonuje w zespołach ze szkołami podstawowymi, upodabniając się do nich, a szkoły, gimnazja samodzielne mają poważne problemy z naborem i grozi im likwidacja oraz zwolnienia nauczycieli. (Poseł Rafał Grupiński: Tak, akurat.) Ale w demontażu polskiego systemu edukacji kropkę nad ˝i˝ postawiła minister Hall, wprowadzając 23 grudnia 2008 r. podstawę programową, która sprowadziła liceum ogólnokształcące głównie do kursu przygotowawczego na wyższe uczelnie i do matury. Takie są fakty. Nie można zamykać oczu na rzeczywistość, nie można bronić takiego stanu polskiej szkoły. A ci, którzy tego bronią, w istocie bronią własnych błędów, fatalnych decyzji i zaniechań. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Polskiej szkole potrzebna jest zmiana. Polskiej szkole potrzebna jest reforma. Jest ona pilna i konieczna. Powtórzę: została dobrze przygotowana, została dobrze przemyślana. Wszystkie polskie dzieci zasługują na dobrą szkołę, na dobrą przyszłość. I nie ma wątpliwości, że trzeba uporządkować polski system edukacji, że trzeba naprawić polską szkołę. Mam nadzieję, że dla nas wszystkich ważna jest przyszłość kolejnych pokoleń Polaków, ważna jest przyszłość naszej ojczyzny. Dlatego jeszcze raz apeluję, żeby kierować się dobrem przyszłych pokoleń Polaków... (Poseł Rafał Grupiński: No właśnie, pani poseł, no właśnie.) ...i zagłosować za tą pilną i niezbędną reformą. Dziękuję. (Oklaski)