Mówca: Marek Sowa
Data: 2018-07-05 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu wobec rządowego projektu ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności gruntów. Celem projektu jest szybkie umożliwienie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego na gruntach zabudowanych budynkami mieszkalnymi w prawo własności, w szczególności przez członków wspólnot mieszkaniowych. Problem przekształcenia użytkowania wieczystego w debacie publicznej jest obecny od dawna. W tej sprawie od lat zgłaszane były liczne postulaty, kierowane były petycje do organów administracji publicznej. Problem ten dotyczy również bardzo dużej grupy Polaków, była tutaj mowa o 2,5 mln osób, tym bardziej zasługuje na poważne potraktowanie i pochylenie się nad nim. Warto też podkreślić, że na problemy związane z użytkowaniem wieczystym gruntów zbudowanych na cele mieszkaniowe zwracał uwagę również rzecznik praw obywatelskich w swoich sprawozdaniach. Obowiązująca dzisiaj ustawa z 29 lipca 2005 r., co też trzeba bardzo wyraźnie powiedzieć, była odpowiedzią na dyskusję, na postulaty zgłaszane kilkanaście temu. Przyznała ona osobom fizycznym będącym w dniu 13 października 2005 r. użytkownikami wieczystymi gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe prawo przekształcenia własności wieczystego użytkowania w prawo własności. To prawo przysługiwało także spółdzielniom i właścicielom lokali mieszkaniowych wyodrębnionych w budynkach wielolokalowych, niemniej jednak, zresztą mówił już o tym pan minister, z uwagi na konieczność uzyskania wszystkich zgód właścicieli lokali ta możliwość często była... (Poseł Gabriela Masłowska: Nie wszystkich.) Musieli się wszyscy zgodzić. Jak się wszyscy nie zgodzili, to ktoś mógł zablokować. Właśnie to było często trudne, a czasem wręcz niemożliwe do zastosowania. Problem nasilił się po dokonaniu aktualizacji wyceny nieruchomości, która powodowała niejednokrotnie radykalne podniesienie opłaty rocznej za wieczyste użytkowanie, która musi być ponoszona nawet przez kilkadziesiąt lat. Przedłożony przez rząd projekt ustawy uwzględnia też orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, który na połączony wniosek Rady Miasta Szczecin, Rady Gminy Ustronie Morskie i Rady Miasta Poznania badał zgodność z konstytucją ustawy z 2005 r. Nie uwzględnił jednak kwestii podnoszonej przez organizacje samorządowe, które przypominają, że Trybunał Konstytucyjny uznał za niekonstytucyjne odgórne wywłaszczanie gmin. Przypomnę, że Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że w zakresie, w jakim dotyczy nieruchomości stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego, jest niezgodny z art. 165 ust. 1 i 2 konstytucji. Ta sprawa była też przedmiotem wielu uzgodnień i prowadzonych rozmów ze środowiskami samorządowymi podczas konsultacji w przypadku tego projektu ustawy. Warto to docenić, podkreślić, że ostatecznie 8 maja 2017 r. projekt został zaopiniowany pozytywnie przez upoważniony zespół infrastruktury, rozwoju lokalnego, polityki regionalnej i środowiska, z zastrzeżeniem właśnie art. 165 oraz art. 167 ust. 4 konstytucji. Jeżeli chodzi o kwestię, która była poruszana przez moich przedmówców, dotyczącą bonifikaty, ja też uważam, że przede wszystkim powinniśmy patrzeć z punktu widzenia mieszkańców. Jestem głęboko przekonany, że w dobrze pojętym interesie samorządów jest to, aby wprowadzały rozwiązania analogiczne do bonifikat określonych w ustawie dla Skarbu Państwa, że to leży, tak jak powiedziałem, w interesie gmin i reprezentantów, bo realizuje się cele mieszkaniowe wspólnoty swoich małych ojczyzn.A więc jeśli chodzi o ten problem, wydaje mi się, że uda się to wprowadzić. Natomiast zgadzam się w pełni, że nie można było tego zastosować wprost w ustawie, bo musiałaby temu towarzyszyć, że tak powiem, pełna rekompensata z tytułu utraconych dochodów. A zatem ministerstwo przyjęło takie, a nie inne rozwiązanie, które w moim przekonaniu w pełni się tutaj broni. Warto też na zakończenie zauważyć, to też było zgłaszane, że jest problem - który się uwidocznił - rozbieżności między Ministerstwem Finansów a Ministerstwem Sprawiedliwości w zakresie pokrycia tych wszystkich kosztów. Trzeba to przypomnieć, bo minister sprawiedliwości stoi na stanowisku, że nie jest w stanie tego zadania zrealizować. Mając na uwadze wagę problemu, Klub Poselski Nowoczesna pomimo szeregu uwag popiera przedłożony (Dzwonek) projekt ustawy i opowiada się za dalszą pracą nad tym projektem. Dziękuję bardzo. (Oklaski)