Mówca: Joanna Fabisiak
Data: 2016-03-31 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Pragnę przedstawić stanowisko klubu Platformy Obywatelskiej wobec projektu ustawy o zmianie ustawy o Karcie Polaka oraz niektórych innych ustaw z druku nr 157 z 16 grudnia 2015 r. Wskażę dwa cele, jakie wymienione zostały w uzasadnieniu, i odniosę się głównie do nich jako do szczególnie ważnych. Pierwszy cel to wprowadzenie szeregu rewolucyjnych rozwiązań ułatwiających posiadaczom Karty Polaka osiedlenie się na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. W szczególności odnosić się to będzie do tych osób, które występują o zezwolenie na pobyt stały i tzw. pakiet adaptacyjny ma im w tym pomóc. Cel drugi to wprowadzenie zapisów porządkujących lub doprecyzowujących dotychczasowe rozwiązania. Platforma Obywatelska popiera obydwa cele i poprze nowelizowany projekt ustawy. Mamy jednak bardzo poważne wątpliwości i zastrzeżenia, czy jest możliwe zrealizowanie tych celów. Otóż w rezerwie celowej, proszę państwa, o której przed chwilą pan przewodniczący Dworczyk mówił, na ten rok jest zarezerwowane 30 mln, ale co roku to rząd będzie decydował o wielkości tej rezerwy. Otóż w 2015 r. 6900 osób wystąpiło o zezwolenie na pobyt stały. Jeśli mielibyśmy tym 6900 osobom przyznać ów pakiet adaptacyjny, który dla jednej osoby wynosi 6120 zł, to suma 30 mln już będzie za mała, bo potrzeba 42 mln zł. Ale nie w tym jest problem, problem jest w tym, iż w ustawie mamy zapisane, że nie tylko osoba ubiegająca się o zezwolenie, ale także jej małżonek, który może być zupełnie innej narodowości, i nieletnie dzieci będą mieć prawo do takiego wsparcia. Licząc średnio, tak jak się liczy, cztery osoby, które będą wraz z osobą... trzy osoby plus ta osoba występująca o zezwolenie to razem daje już sumę niebagatelną, bo blisko 30 tys. osób. Gdy pomnożymy to przez kwotę przyznaną dla każdej osoby, 6120 zł, to suma wynosi blisko 170 mln. Być może będzie to zabezpieczone w owej rezerwie celowej, ale właśnie stąd te nasze wątpliwości, stąd hamulec w postaci tego, że jeśli środki będą wykorzystane, będzie ogłoszenie w biuletynie i nie będzie można o te środki występować. Zatem wydaje nam się, iż to świadczenie będzie przynależne bardzo wąskiej grupie beneficjentów. Mało tego, na ten rok jest w rezerwie 30 mln, ale wprowadzona jest teraz poprawka mówiąca o wydłużeniu vacatio legis i świadczenia mają być przyznawane dopiero od przyszłego roku, a przecież nie wiemy, jaka będzie rezerwa na przyszły rok, a więc tak naprawdę doprawdy nie wiemy, kto może, kto otrzyma to świadczenie, stąd nasz niepokój poparty liczbami. Te pytania zadawałam na posiedzeniu podkomisji, komisji, ale nie mamy odpowiedzi, więc musimy je zgłosić. Oczywiście popierając ustawę, będziemy się przyglądali jej realizacji. To jeden punkt. Ale pozostaje jeszcze drugi punkt, owe uregulowania. I tu właśnie sprawa języka polskiego, potwierdzenia. Otóż w ustawie jest mowa o tym, że ktoś, kto zdał maturę w języku polskim, skończył studia w języku polskim, ma poświadczoną znajomość języka polskiego. Ktoś, kto takich zaświadczeń nie ma, musi przeprowadzić rozmowę z konsulem lub wojewodą. Proszę państwa, to co przed chwilą pan przewodniczący mówił, dowodzi tego, że jego wiedza na temat metodyki nauczania jest niedostateczna, niewystarczająca, bowiem jeśli człowiek chce przeprowadzić jakikolwiek egzamin, to musi mieć podstawę. Nie można powiedzieć - jest rozmowa. Prosiłam w podkomisji, w komisji o przedstawienie dokumentów, które są podstawą do przeprowadzania takiego egzaminu, aby to nie było tak ot, spod dużego palca, mówiąc kolokwialnie, ktoś po prostu rozmawia. Niestety takich dokumentów nie otrzymałam. Stąd propozycja, aby nie tworzyć sytuacji, które mogą być podstawą do różnorodnych nadużyć. Aby to określić... Europejski system certyfikacyjny obowiązuje w Polsce od 12 lat i te zasady są proste, na najniższym poziomie to jest prosta, elementarna rozmowa. Chcemy tylko, żeby nie było to nieprecyzyjne. Stąd taką poprawkę zgłosiliśmy, niestety nie została ona przyjęta. Bardzo żałujemy. (Dzwonek) Zatem konkludując, raz jeszcze podkreślam, że ustawę poprzemy, będziemy się temu przyglądali, bowiem wydaje nam się, że grupa uprawnionych do owych świadczeń pieniężnych będzie nieskończenie mała, a przecież miało to być otwarcie szeroko drzwi dla ludzi, którzy będą się osiedlali, a chcemy, by się osiedlali. Dziękuję bardzo. (Oklaski)