Mówca: Stanisław Żmijan
Data: 2012-03-15 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Na początek chciałbym zwrócić się do Wysokiej Izby z zapytaniem, czy ktoś z państwa dziś pamięta, że w Polsce funkcjonowała taka instytucja, która nazywała się Agencja Budowy i Eksploatacji Autostrad. Funkcjonowała przez ponad 10 lat. Czy Wysoka Izba wie, ile kilometrów autostrad wybudowała ta instytucja? Otóż ani jednego kilometra. (Poseł Anna Paluch: To dla waszej nieudolności nie jest żadnym wytłumaczeniem, panie pośle.) To nie jest wytłumaczenie, to jest przypomnienie... (Poseł Anna Paluch: To dla waszej kompetencji nie jest żadne...) ...że za czasów rządu Platformy Obywatelskiej i PSL-u... (Głos z sali: Proszę się nie asekurować.) ...nadaliśmy impuls budowie autostrad w Polsce. Dzisiaj, po zakończeniu zakontraktowanych odcinków autostrad, powstaje sieć od Świecka do Warszawy w ciągu A2, od Zgorzelca do Korczowej w ciągu A4, od Gdańska do Cieszyna w ciągu A1. To nie są puste słowa. To są fakty. I osiągnęliśmy to właśnie przez ostatnie 4 lata. Dlaczego to było możliwe? To było możliwe dlatego, że także Wysoka Izba przyczyniła się do tego sukcesu, bo tak należy to określić. Uchwaliliśmy nową ustawę w zakresie ochrony środowiska, w zakresie decyzji środowiskowych. Dokonaliśmy zmiany ustawy o ochronie przyrody, kończąc proces tworzenia obszarów Natura 2000. Zmieniliśmy ustawę o ochronie środowiska. Usunęliśmy w ten sposób bariery, które naprawdę opóźniały proces przygotowania inwestycji, bo to był największy problem, jeżeli chodzi o budowę dróg w Polsce. Dlaczego dzisiaj debatujemy o opóźnieniach? (Głos z sali: Właśnie.) Oczywiście wszyscy jesteśmy zniecierpliwieni, wiemy, że na świecie jest inaczej, ale świat zaczął budować autostrady znacznie wcześniej od nas. Chcemy mieć te autostrady jak najszybciej, ale przecież pan minister bardzo długo i wyczerpująco mówił, skąd wzięły się te opóźnienia. Przede wszystkim natura. Powodzie w maju i czerwcu 2010 r. Otóż na 85 odcinków, jak pan minister powiedział, mamy opóźnienia na 28 odcinkach. Powódź z maja i czerwca 2010 r. spowodowała opóźnienia na 22 odcinkach. A więc to był podstawowy powód, ale nie tylko. Oczywiście procedury związane z badaniami archeologicznymi. Każdy odcinek na etapie przygotowania jest badany w tym zakresie. Niemniej jednak w czasie budowy pojawiają się stanowiska archeologiczne i te badania zgodnie z prawem absolutnie muszą być przeprowadzane. Stan prawny w zakresie wyłaniania potencjalnych wykonawców. Przecież wiemy - nie oceniam tego, czy to jest dobrze, czy źle - że w drodze procedur przetargowych wyłaniamy najtańszego wykonawcę. (Poseł Robert Biedroń: Chińczyków.) Także Chińczyków, bo takie mamy prawo. (Poseł Robert Biedroń: Już ich nie ma.) Mamy problemy z tego tytułu. Jeżeli do tego dodamy, że w ciągu roku niezależnie od nas wzrasta cena paliwa i cena asfaltu... (Głos z sali: Co pan opowiada...) ...to pojawiają się kłopoty wykonawców, którzy mają kłopoty z płynnością finansową. Oczywiście następuje reakcja łańcuchowa, bo kłopoty mają też podwykonawcy. I niezależnie od starań zamawiającego, bo także w tej mierze zamawiający, czyli Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, stara się zapanować nad tymi relacjami między wykonawcami a podwykonawcami, kwalifikując tych podwykonawców, niejako gwarantując im zapłatę, nie zawsze jest możliwe, żeby te relacje były do końca pod kontrolą. Dlatego, wracając do pierwszej myśli, niezależnie od tego, że będą opóźnienia w realizacji zadań drogowych, tych podstawowych, tych związanych z Euro 2012, ale i wszystkich pozostałych, niezależnie od tego, czy zakończymy tę budowę średnio po 4 czy 10 miesiącach, sukcesem Polski jest, że nareszcie zbudujemy autostrady, tę sieć autostrad. Marzenia nas wszystkich w tym zakresie po prostu się spełniają. (Poseł Robert Biedroń: Marzenia.) Tak, to były marzenia. Nie bez kozery zacząłem od tego, że przez ponad 10 lat funkcjonowała Agencja Budowy i Eksploatacji Autostrad. Warto także powiedzieć, że zdała egzamin administracja drogowa. Otóż to nie jest banał, że Polska jest wielkim placem budowy. Te drogi, te autostrady buduje się, gdy odbywa się ruch, a jednak nie sparaliżowaliśmy kraju. Ruch odbywa się płynnie. (Głos z sali: Kłamstwo.) (Poseł Anna Paluch: Wszystko przed wami.) (Głos z sali: Kłamstwo.) To nie są kłamstwa, to jest prawda. Prawdą jest oczywiście, że zarówno mieszkańcy tych miejscowości, jak i użytkownicy dróg wykazywali i wykazują się cierpliwością, ale wynika to właśnie z tego, że czekają, że nareszcie wjedziemy na autostradę w Polsce i będziemy mogli podróżować do Paryża i dalej. (Poseł Anna Paluch: Może by tak na wschodzie te autostrady rozbudować.) (Głos z sali: Nie graj kaczora...) (Głos z sali: Pan poseł się nie przygotował.) Bardzo mi miło w związku z tą oceną. Oczywiście pozostają zadania w zakresie dróg ekspresowych. To są zadania na przyszłość i oczywiście one będą realizowane w następnej perspektywie finansowej na lata 2014-2020. Jest także kwestia utrzymania całej nowej sieci drogowej. Zapowiedziana przez ministra Nowaka na posiedzeniu Komisji Infrastruktury nowelizacja ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, oczywiście jeżeli ta inicjatywa znajdzie w tej Izbie zrozumienie, dająca możliwość finansowania także robót drogowych, bieżącego ich utrzymania z Krajowego Funduszu Drogowego jest dobrym prognostykiem także w tym zakresie. Ponieważ podzieliliśmy czas na dwie części, ja wyczerpałem swój limit czasowy, jeżeli chodzi o część drogową. Dziękuję bardzo. (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Marek Kuchciński)