Mówca: Wincenty Elsner
Data: 2015-08-04 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałkini! Pani Minister! Wysoka Izbo! Opinia Klubu Poselskiego Sojusz Lewicy Demokratycznej o projekcie ustawy o zmianie ustawy o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej oraz niektórych innych ustaw, druk nr 3658, również jest pozytywna. Natomiast żeby nie było tak, jak powiedział tu mój przedmówca, że tylko chwalimy ten projekt ustawy, powiem tak. Nasuwa się nam pytanie, dlaczego tak późno. To, że rozpoczyna się nowa perspektywa, było wiadomo od lat. Rozpoczęła się już, bo sygnowana jest rokiem 2014. Można było wcześniej się tym zająć. Nie ma żadnego uzasadnienia, aby w tej chwili gorączkowo, w gorączce nie tylko upału letniego, ale również prac sejmowych, błyskawicznie pracować nad tym projektem. To jest na pewno uwaga krytyczna. Ale rząd Platformy Obywatelskiej i Polskiego Stronnictwa Ludowego przyzwyczaił nas już przez te osiem lat do tego, że jeżeli coś się robi, to robi się to na ostatnią chwilę. Wracając do innowacji. Czy warto stawiać na innowację, na innowacyjną gospodarkę? Oczywiście, że tak. To jest w tej chwili truizmem, dlatego że kończy się w Polsce okres możliwości prostego rozwoju polegającego na tym, że stawiało się wielką halę montowni, a któryś z koncernów zagranicznych, korzystając z taniej siły roboczej w Polsce, montował tu urządzenia, czasami nawet faktycznie nowoczesne czy bardzo nowoczesne, innowacyjne, ale jednak urządzenia, które nie mogły być przedstawione jako produkt polskiej myśli technicznej. Są różnego rodzaju wskaźniki innowacyjności. Niektóre wskaźniki innowacyjności lokują pozycję Polski ze względu na innowacyjność polskiej gospodarki wyżej, niektóre niżej, ale można też na to spojrzeć inaczej, pod kątem udziału płac w PKB, który to udział w przypadku Polski jest wyjątkowo niski. Według danych Eurostatu wskaźnik ten w 2013 r. wynosił raptem 37,1%, podczas gdy średnia unijna to prawie 50%. Oznacza to, że Polacy nie są odpowiednio wynagradzani w porównaniu nie tylko z krajami przodującymi, takimi jak Szwajcaria, gdzie wskaźnik, jeśli chodzi o udział płac w PKB, wynosił 61%, czy Niemcy - 51%, ale też innymi, bo wyżej lokowane są na przykład Czechy, gdzie wskaźnik ten przekracza 40%. W stanowisku związków zawodowych sformułowano bardzo trafne zdanie, że Polska nie stanie się krajem innowacyjnym dopóty, dopóki rząd będzie sprzyjał prowadzonej przez przedsiębiorców polityce niskich płac. A więc między tymi sprawami, wydawałoby się, że tak odległymi od siebie, jak płaca minimalna w Polsce - Sojuszu Lewicy Demokratycznej dąży do tego, by tę płacę minimalną wywindować jak najwyżej - i innowacyjność gospodarki, jest związek. Między tymi dwoma dość, wydawałoby się, odległymi kwestiami: innowacyjnej gospodarki i minimalnej płacy jest powiązanie, tak jak to zwykle bywa w gospodarce, że wszystko ze wszystkim się wiąże. A więc oczywiście jeśli chodzi o premię, kredyt technologiczny, innowacyjność i jej rozwój - tak, ale muszą być też podejmowane inne działania, cały kompleks tych działań, aby stymulować rozwój innowacyjnej gospodarki, w tym również powinno się dbać o to, aby ustawowo stymulować wzrost płac. Odnosząc się do konkretnych rozwiązań, o które były proponowane podczas posiedzenia komisji, to pani minister Henclewska mówiła o tym, że na to działanie przeznaczono 420 mln euro do wykorzystania przez przedsiębiorstwa. W dużej mierze będą to przedsiębiorstwa mikro, małe i w jakimś stopniu średnie, bo jest to instrument przygotowany w dużej mierze właśnie dla najmniejszych przedsiębiorstw. To dobrze. Pani minister mówiła też, że jeśli chodzi o kredyt technologiczny na inwestycje, to w tej kończącej się perspektywie wykorzystano ponad 3 mld, bo 3,4 mld zł, przy czym była to pewnego rodzaju dźwignia finansowa, ponieważ połowa nakładów pochodziła ze środków prywatnych, a połowa, po zawarciu umowy, z kredytu technologicznego czy później z premii technologicznej. To dobrze, że taka kwota w wysokości 1,5 mld zł została wykorzystana, natomiast jest pytanie, jak została wykorzystana, czy została dobrze wykorzystana. Tu niestety pojawiają się takie przykłady, że w niektórych przypadkach te pieniądze mogły być po prostu źle wykorzystane. Przytoczę tylko jeden przykład ze względu (Dzwonek) na kończący się czas. Chodzi mi o słynny portal Emp@tia zbudowany z myślą o osobach bezdomnych za 50 mln zł, o tym szeroko pisała prasa, którego utrzymanie kosztuje 2 mln zł i w którego stopce nadal widnieje informacja, że został zbudowany...