Mówca: Marcin Horała
Data: 2018-05-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Tak jest, oczywiście. Bardzo dziękuję, pani marszałek. Może na początek pytanie o SKOK-i, które wprawdzie nie dotyczy materii uchwały, ale skoro było dopuszczone pytanie, to chciałbym też, żeby dopuszczona była odpowiedź. Pani poseł już poszła, ale odpowiem. (Poseł Janusz Cichoń: Przekażę.) Dziękuję, pan poseł przekaże. Otóż, szanowni państwo, nie wiem, skąd pani poseł wzięła kwotę 6 mld strat dla finansów publicznych. Zazwyczaj, domyślam się, że jak państwo o tym mówicie, to macie na myśli kwotę gwarancji udzielonych przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny, który jest instytucją utrzymującą się ze składek instytucji... (Poseł Janusz Cichoń: Ale jest w sektorze finansów publicznych.) W sektorze finansów publicznych funkcjonuje. SKOK ma środki ze składek banków i instytucji finansowych. Jest zatem instytucją... (Poseł Janusz Cichoń: W sektorze finansów.) Zatem jest on instytucją quasi-ubezpieczeniową, która działa na takiej zasadzie jak ubezpieczyciele, którzy zbierają składki, np. od ogółu kierowców, i wypłacają tym, którzy mieli wypadek. Tak samo zbiera on składki od ogółu banków i instytucji finansowych i pożytkuje je na ratowanie tych, które popadły w kłopoty. (Głos z sali: Ktoś za to wszystko płaci.) W związku z tym podmiotem finansującym te działania BGK... (Poseł Janusz Cichoń: Jesteśmy my.) ...są banki i instytucje finansowe. Co więcej, gwarancje udzielone przez BFG niekoniecznie oznaczają, że te środki zostaną wypłacone. Czasami instytucjom finansowym udaje się np. w procedurze naprawczej naprawić swoją sytuację dzięki tym gwarancjom. (Poseł Paweł Pudłowski: W kilku przypadkach tak było...) Ale oczywiście czasami trzeba je ostatecznie wypłacić. Tak samo, mniej więcej na tej samej zasadzie, można by mówić np. o aferze PZU, ponieważ co roku PZU w przypadku tych nieszczęśliwych różnych zdarzeń, od których ludzie się tam ubezpieczają, wypłaca odszkodowania, nie wiem dokładnie ile, ale na pewno grube miliony, jak nie miliardy. Odpowiadając na kolejne pytania... (Poseł Paweł Pudłowski: A jak to się ma do Amber Gold?) Do Amber Gold ma się... Przepraszam, panie pośle, ale pytania już były. Nie jestem w stanie odpowiadać na pytania z sali w trakcie wypowiedzi. (Poseł Paweł Pudłowski: To nie jest absolutnie odpowiedź na pytanie, proszę nie...) Szanowni Państwo! Dalej odpowiadam na kolejne pytania... (Głos z sali: To jest żadna odpowiedź na pytania.) ...na kolejne pytania. Pojawiła się tutaj mianowicie taka teza, takie pytanie, właściwie kilka pytań, dlaczego przedmiotem badania komisji nie są zapisane lata 2016-2017. Postaram się zbiorczo na nie wszystkie odpowiedzieć. Otóż, szanowni państwo, generalnie rzecz biorąc, komisja śledcza jest od badania nieprawidłowości, od badania tego, co dzieje się źle, a nie od chwalenia się tym, co dzieje się dobrze. (Poseł Małgorzata Chmiel: O Boże, nie mogę...) Jeżeli popatrzymy na dynamikę luki VAT-owskiej, to zobaczymy, że w latach 2015-2017 ona albo rosła, albo utrzymywała się średnio z niewielkimi wahaniami na bardzo wysokim poziomie, do roku 2017, i od roku 2016, po tych latach, dynamicznie maleje. (Poseł Janusz Cichoń: W 2016 r. wzrosła.) Oczywiście taki zapis nie oznacza, że w komisji będzie absolutny zakaz powiedzenia czegokolwiek, co by swoją materią dotykało lat do 2007 r. lub po 2016 r. Szczególnie lata po 2016 r. muszą być w pewnym stopniu przedmiotem zainteresowania komisji po to, żeby zobaczyć, jakie działania wówczas podjęto, żeby domykać lukę, i przenieść to na wcześniejsze lata - czemu wtedy ich nie podejmowano i kto o tym decydował. W pytaniach pojawiła się nawet pewna sprzeczność wśród pytających co do zakresu czasowego problemu, bo z jednej strony pani poseł Chmiel z Platformy mówi, że już w 2006 r. pojawiły się pierwsze karuzele, a z drugiej strony inni posłowie z Platformy mówią, że właściwie rok 2014 to był moment, kiedy po raz pierwszy można było powziąć pewną wiadomość, że jest problem z luką VAT-owską, że ona się poszerza i można rozpocząć powoli, jak się okazało, pewne działania, aby ją domykać. Szanowni państwo, ja chciałbym zwrócić uwagę np. na lata 2010, 2011, 2012, 2013. Od 1 stycznia 2011 r. wchodzi podwyższona główna stawka VAT-u. Jednocześnie mamy słynną tzw. zieloną wyspę. Mamy wszystkie wskaźniki makroekonomiczne, wszystkie istotne - wzrost gospodarczy, wzrost konsumpcji... (Poseł Izabela Leszczyna: Obniżone stawki. Proszę doczytać.) ...na plusie, niewielkim, ale na plusie. I jednocześnie wpływy z VAT-u maleją. To jest też odpowiedź na pytanie o tłumaczenie tego koniunkturą, że spadek wpływów z VAT-u by wynikał ze spowolnienia gospodarczego, a obecny wzrost wpływów z VAT-u wynika z przyspieszenia gospodarczego. (Poseł Janusz Cichoń: Struktura PKB.) Wtedy mieliśmy jakiś mizerny, ale jednak wzrost gospodarczy i spadek wpływów z VAT-u... (Poseł Izabela Leszczyna: Ale inwestycje były.) ...teraz mamy niezły wzrost gospodarczy, faktycznie, powiedziałbym nawet, bardzo dobry, bo zbliżający się do 5%, niemniej wpływy z VAT-u rosną o 23%. To koniunkturą tego nie wytłumaczymy. (Poseł Janusz Cichoń: Struktura VAT-u.) Koniunktura tłumaczy zaledwie niewielki ułamek, część wzrostu wpływów z VAT-u... (Poseł Izabela Leszczyna: Wytłumaczymy panu na komisji.) ...a reszta musi wynikać z uszczelnienia systemu podatkowego. I wszelkie analizy, zarówno instytucji krajowych, jak i zagranicznych, wskazują, że jest ona znacząca i postępująca. Dynamika została odwrócona. Luka gwałtownie maleje, jest domykana, dlatego też oczywiście komisja przyjrzy się temu głównie po to, żeby tytułem przykładu pokazać, jak to można robić, że to nie był właśnie dopust Boży, że to można było robić i dlaczego tego nie robiono wcześniej. Z tej perspektywy chwalenie się tym, że np. państwo wprowadziliście faktycznie jednolity plik kontrolny w lipcu 2015 r., czyli, nie wiem, na 3 miesiące przed oddaniem władzy po 8 latach swoich rządów, w sytuacji gdy luka wystrzeliła do góry od 2007 r. i zaczęła dynamicznie rosnąć, a od 2010 r. już była w postaci zbliżonej do, powiedziałbym, rekordowej... Podjęcie działania np. w roku 2015 naprawdę nie jest tutaj tytułem do chluby, raczej tu jest kolejne pytanie, które musi sobie postawić komisja śledcza, dlaczego dopiero wtedy, dlaczego działo się to tak wolno, dlaczego to było wprowadzane w sytuacji, kiedy już i tak było wiadomo, że władza będzie oddana i właściwie było dosyć obojętne, czy to działanie podjęłoby się wtedy, bo wiadomo było, że za chwilę przyjdzie inny rząd, który weźmie się na poważnie za ściganie oszustów i na poważnie za ściąganie podatków. I wreszcie ostatnia sprawa, dotycząca pewnej sztuczki statystycznej, która została tutaj zastosowana. To znaczy mowa o średniej luce VAT, średniorocznej, która w latach 2007-2015 miała wynosić ok. 32, 33 mld, a teraz ok. 35. To naprawdę jest na poziomie statystyki chyba z I klasy szkoły podstawowej. Otóż jeżeli okres 2007-2015... Mamy start z bardzo niskiego poziomu luki i on zaczyna dynamicznie wzrastać. W pierwszym roku jest jeszcze bardzo niski, w drugim jest już wyraźnie wyższy, ale jeszcze całkiem niski, i tak rośnie, rośnie, po czym stabilizuje się na wysokim poziomie. Jeżeli wyciągniemy średnią arytmetyczną z tych lat, to do nich zaliczają się również te lata, kiedy ten system dopiero był psuty, intensywnie, ale dopiero był psuty... (Poseł Izabela Leszczyna: Przed chwilą pan mówił, że wystrzeliła w 2008 r.) ...więc jeszcze nie był całkowicie zepsuty. To znaczy dynamicznie rósł, ale urósł wielokrotnie, kilkukrotnie. (Poseł Izabela Leszczyna: Bardzo logiczne.) W związku z tym oczywiście te lata, kiedy było już coraz gorzej, ale jeszcze całkiem nieźle, wchodzą w skład tej średniej. Z kolei na lata 2016-2017, kiedy startowano z bardzo wysokiego pułapu... Przecież I półrocze 2016 r. siłą rzeczy... My działamy szybko i skutecznie w tej sprawie, ale jednak nie od strzelenia palcami, jednak parę miesięcy trzeba było, żeby wdrożyć pewne działania, dokonać zmian, również personalnych, w służbach skarbowych, zacząć uchwalać pierwsze ustawy, pierwsze rozporządzenia. (Poseł Izabela Leszczyna: Ale nic nie działa jeszcze.) Więc pewnie w pierwszej połowie 2016 r. jeszcze mogła rosnąć, od drugiej połowy już pewnie zaczęła maleć i w 2017 r. już poleciała w dół. Ale ponieważ startowała z wysokiego poziomu, bardzo wysokiego, tego rekordowego poziomu, średnia arytmetyczna będzie dla tych 2 lat stosunkowo wysoka. Ale liczy się dynamika, to, że jest pokazane, że ona dynamicznie, gwałtownie maleje, podczas gdy w latach mniej więcej 2007-2010 dynamicznie rosła i ustabilizowała się w latach 2010-2015 na poziomie bliskim rekordowego. Mam nadzieję, że wyczerpałem temat i odpowiedziałem państwu na wszystkie zadane pytania. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Poseł Izabela Leszczyna: ...jest w sektorze, panie pośle, niech pan doczyta.)