Mówca: Sprawozdawca Jan Duda
Data: 2021-09-30 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi mam zaszczyt przedstawić Wysokiej Izbie sprawozdanie połączonych komisji o rządowym projekcie ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi zawartym w druku nr 1502. Kilka słów o projektowanej ustawie. Przedstawiony projekt ma na celu wdrożenie do krajowego porządku prawnego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej 2019/633 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w relacjach między przedsiębiorcami w łańcuchu dostaw produktów rolnych i spożywczych, zwanej dalej dyrektywą 2019/633. Przepisy wdrażające dyrektywę powinny być stosowane najpóźniej od dnia 1 listopada 2021 r. Struktura rynku rolno-spożywczego sprawia, że w łańcuchu dostaw produktów rolnych i spożywczych często występują znaczne różnice w sile przetargowej pomiędzy dostawcami a nabywcami produktów rolnych i spożywczych. W praktyce stosowanie nieuczciwych praktyk handlowych ma miejsce w całym łańcuchu dostaw żywności. Na poszczególnych etapach łańcucha dostaw produktów rolnych i spożywczych funkcjonuje różna liczba podmiotów o różnym rozmiarze działania. W Polsce oraz niektórych innych krajach Unii Europejskiej występują silne, ekonomicznie skonsolidowane podmioty sektora produkującego surowce rolne i artykuły spożywcze. Różnice w potencjale ekonomicznym między dostawcą a nabywcą mogą prowadzić do narzucenia nieuczciwych praktyk handlowych przez podmioty większe podmiotom mniejszym. Nieuczciwe praktyki stosowane przez podmioty z przewagą kontraktową wywierają presję na marże i zyski podmiotów gospodarczych, co może prowadzić do niewłaściwej alokacji zasobów, a nawet spowodować wyparcie z rynku podmiotów, które w przeciwnym razie byłyby rentowne i konkurencyjne. Dla prawidłowego funkcjonowania łańcucha dostaw produktów rolnych i żywnościowych jest niezbędne zachowanie dobrych relacji między wszystkimi jego ogniwami. W związku z tym dyrektywą 2019/633 wprowadzono wspólne na obszarze Unii Europejskiej minimalne ramy w stosowaniu jednolitego podejścia w odniesieniu do nieuczciwych praktyk handlowych w łańcuchu dostaw żywności. Tak więc projekt ustawy zawarty w druku nr 1502 jest implementacją wspomnianej dyrektywy do polskiego porządku prawnego. Co prawda w naszym kraju od 12 lipca 2017 r. obowiązują przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej, jednakże w obowiązującej ustawie nie wprowadzono np. zamkniętej listy nieuczciwych zachowań, określając je bardzo ogólnie. Dyrektywa 2019/633 wprowadza, daje możliwości wprowadzenia przepisów wychodzących poza zakres obowiązującej ustawy, dlatego też rząd przedstawił Wysokiemu Sejmowi projekt nowej ustawy. 28 września na wspólnym posiedzeniu Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi po szczegółowym rozpatrzeniu projektu, wprowadzeniu poprawek i szczególnie długiej dyskusji nad art. 8 projektu, który opisuje przypadki nieuczciwego wykorzystywania przewagi kontraktowej, komisje pozytywnie opiniują przedstawiony przez rząd projekt i wnoszą o przyjęcie przez Wysoki Sejm załączonego do sprawozdania, druk nr 1594, projektu ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)