Mówca: Adam Cyrański
Data: 2016-05-11 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W lutym 2014 r. zostały przyjęte nowe dyrektywy w sprawie zamówień publicznych. Państwa członkowskie dostały ponad 2 lata na implementowanie dyrektyw do prawa krajowego. Dnia 18 kwietnia br. czas ten się skończył. Nieudolność zarówno poprzedniego, jak i obecnego rządu doprowadziła do sytuacji, w której polskie prawo od niemalże miesiąca jest sprzeczne z prawem unijnym. Dzisiaj rząd Prawa i Sprawiedliwości stawia Sejm pod ścianą - przedkłada projekt ustawy, nad którym nie można spokojnie pracować, wiedząc, że ustawa musi zostać jak najszybciej przyjęta, albowiem w przeciwnym razie grozi nam jeszcze większy chaos prawny, a szczególnie utrata części dofinansowania unijnego wydatkowanego niezgodnie z dyrektywami. Są w tym projekcie elementy pozytywne, np. rozszerzenie katalogu czynności zamawiającego, od których wykonawca może odwołać się do Krajowej Izby Odwoławczej, ale te zmiany powinny pójść dalej. Przedłożony projekt nie rozwiązuje wielu problemów wynikających z aktualnie obowiązującej ustawy, nie upraszcza procedur, nie wspiera przedsiębiorczości, np. poprzez obligatoryjną waloryzację wynagrodzenia w odniesieniu do cen materiałów przy długoletnich umowach. Rząd Prawa i Sprawiedliwości wymaga od przedsiębiorców, aby podpisując kilkuletnią umowę, przewidzieli, jak będą w tym czasie kształtowały się ceny materiałów. Przedsiębiorcy chcą i mogą rzetelnie wykonywać zamówienia publiczne, ale rząd wymaga od nich zdolności przewidywania przyszłości. Wymagajmy od firm dobrego wykonywania zamówień, ale nie wymagajmy od nich zdolności wróżbiarskich. Przykładem jest wzrost cen asfaltu o 77% w okresie styczeń 2010 r. - maj 2012 r., podczas gdy cena ropy wzrosła o ok. 44%. Państwowy monopolista sprzedający asfalt doprowadził do upadku wiele firm z branży drogowej, które nie mogły przewidzieć takiego wzrostu cen. Jeżeli przedsiębiorca nie przewidzi, że ceny za 2 lata istotnie wzrosną, to wobec braku możliwości waloryzacji wynagrodzenia zbankrutuje. Jeżeli będzie chciał wliczyć potencjalny wzrost do ceny oferty, to przegra przetarg, bo będzie za drogi. Zamiast pomagać przedsiębiorcom, rząd postanowił rzucić im pod nogi kolejne kłody, wyjmując z konkurencyjnych zamówień publicznych ogromną część rynku poprzez zamówienia in-house. Szacuje się, że już dzisiaj 40% zamówień publicznych odbywa się poza konkurencyjnymi procedurami, a po przyjęciu proponowanych zmian procent ten radykalnie wzrośnie. Działając wbrew motywom dyrektywy, zgodnie z którymi, możliwość udzielania zamówień publicznych w trybie in-house powinna mieć charakter absolutnie wyjątkowy, tj. być wykorzystywana tylko wtedy, gdy sytuacja na wolnym, konkurencyjnym rynku nie pozwala na prawidłowe zrealizowanie konkretnego zamówienia, chociażby poprzez zbyt małą liczbę podmiotów świadczących danego rodzaju usługi, rząd chce pozwolić na in-house w każdym przypadku. Zgodnie z propozycją rządu zamawiający będą mogli tworzyć spółki, którym będą udzielać zamówień bez przetargów. Czy tak wygląda wolny rynek według Prawa i Sprawiedliwości? Czy wspieranie przedsiębiorczości polega na odbieraniu zamówień przedsiębiorcom i przydzielaniu ich spółkom zależnym od zamawiających, w których dodatkowo będzie można obsadzać kolejne stanowiska w zarządach i radach nadzorczych? Wyprowadzenie kolejnych miliardów złotych z rynku zamówień publicznych jest niepożądaną zmianą, która może doprowadzić do upadku wielu przedsiębiorstw. Na ręce pana marszałka w imieniu klubu Nowoczesna złożę poprawkę wyłączającą zamówienia in-house z tej ustawy, aby wnioskodawca miał szansę być w zgodzie z opinią własnego ministra rozwoju. (Oklaski)