Mówca: Barbara Bartuś
Data: 2014-11-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Cytuję: Propozycje zmian w zbyt małym stopniu opierają się na wiedzy odnoszącej się do przyczyn niezadowalającego funkcjonowania obowiązującego porządku prawnego. Jeżeli tych przyczyn nie znamy, to zmiana w żadnym stopniu nie gwarantuje osiągnięcia zamierzonego rezultatu. Stąd biorą się tak liczne zmiany tych samych przypisów, stąd też biorą się nierzadkie przypadki nowelizacji przepisów przed wejściem ich w życie. Stabilność prawa jest wartością, o którą warto się troszczyć. Panie Marszałku! Szanowni Państwo! Przypadł mi w tym punkcie porządku dziennego posiedzenia Sejmu zaszczyt przedstawienia stanowiska Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość w sprawie sprawozdania komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Rozpoczęłam od cytatu i zacytowałam prof. Andrzeja Zolla z ˝Ostrożnie ze zmianami prawa˝. Powtórzę: Stabilność prawa jest wartością, o którą warto się troszczyć. Kolejny cytat tegoż samego pana profesora: Niestabilność naszego porządku prawnego to stan wymagający zasadniczej poprawy. Chciałabym zapytać rządzących: Czy pan Andrzej Zoll już przestał dla państwa być autorytetem? Szanowni państwo, zanim przejdę do oceny meritum zmian, a nie mam na to zbyt dużo czasu, chcę wyrazić swój zdecydowany sprzeciw wobec ciągłych zmian przepisów, wobec ciągłych nowelizacji kodeksów i tempa prac. Niektóre projekty ustaw składane przez Prawo i Sprawiedliwość, w tym moje projekty, jeszcze z listopada 2011 r., nie doczekały się nawet sprawozdania komisji, bo przecież trzeba się zastanowić. Ten projekt wpłynął do Sejmu z końcem lipca, w sierpniu zaczęło się procedowanie, dzisiaj mamy drugie czytanie, czyli po trzech miesiącach. Chciałabym powiedzieć, że te zmiany dotyczą wielu, wielu przepisów i to w wielu ustawach, m.in. właśnie w Kodeksie postępowania cywilnego. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Co do meritum podtrzymuję nasze zdanie, które wyraziłam podczas pierwszego czytania, że co do zasady możliwość składania wniosków i w ogóle obrotu dokumentami w tych postępowaniach w drodze teleinformatycznej jest postępem i stanowi uproszczenie oraz niesie za sobą pewne korzyści. Jednocześnie zaznaczałam, iż dla pozytywnej oceny projektu konieczne jest stwierdzenie, że proponowane przepisy będą spójne z obowiązującymi normami, a tu według mnie pojawiają się jednak problemy. Chciałabym też odnieść się do podstawowej kwestii praktycznej, która wynika z regulacji art. 125 § 2 1 K.p.c., z dalszymi zmianami. Zdaje się, że ktoś zapomina o występujących do chwili obecnej sytuacjach, kiedy choćby w wyniku zjawisk atmosferycznych dochodzi do odcięcia od świata całych miejscowości. Oczywiście można po prostu stwierdzić, że mamy XXI wiek, nie powoduje to jednak automatycznie dobrego stanu infrastruktury przesyłowej. Elektroniczny obrót pismami powinien usprawnić funkcjonowanie sądów, ale nie może powodować nawet hipotetycznego zagrożenia, że ustanowienie go jako obligatoryjnego w określonych rodzajach spraw i wobec określonych użytkowników będzie mogło powodować negatywne skutki prawne dla stron. Myślę, że nam wszystkim powinno dać do myślenia to, co działo się teraz podczas wyborów samorządowych, gdy doszło do awarii systemu informatycznego, a komisje nawet nie miały protokołów w formie papierowej i wiele godzin czekano na odblokowanie systemu. Do dzisiaj tak naprawdę nie mamy wyników, jest duże zamieszanie. Pan poseł wspomniał o kolejnej sprawie. Przez przeszło dwie godziny nie działał system informatyczny Sejmu. Wydawałoby się, że to są bardzo sprawdzone systemy i że nie ma tu takiej możliwości, a jednak w praktyce to się zdarza. Nie można wykluczyć, że w postępowaniu sądowym w sytuacji awarii systemu informatycznego dojdzie do tego, że podmioty wymienione w art. 626 4 § 1 K.p.c. zostaną pozbawione możliwości dokonania czynności w postaci elektronicznej. Jednocześnie, mając na uwadze choćby skutki wniosków związanych z wpisem hipotek oraz czynnościami dotyczącymi postępowania egzekucyjnego, mogą zaistnieć sytuacje, w których opóźnienie w złożeniu wniosku powodować będzie zagrożenie interesów strony. Skoro ustawodawca nie przewiduje jakiejkolwiek alternatywy dla złożenia pisma w drodze elektronicznej, to w razie technicznego braku dostępu do sieci informatycznej złożenie wniosku nie będzie możliwe, bowiem wniosek w formie tradycyjnej nie będzie wywoływał skutków prawnych. W odniesieniu do postępowania (Dzwonek) wieczystoksięgowego projektodawca pozostaje rażąco niekonsekwentny, z jednej bowiem strony pozostawiona jest możliwość działania przez stronę w postępowaniu w formie tradycyjnej, w związku z czym pozostawia się uregulowania dotychczasowe, jednocześnie tworzy się niejako równoległy tryb postępowania elektronicznego, do którego zobligowane mają być wyszczególnione podmioty, na potrzeby którego dodaje się też nowe przepisy mające go regulować. Dochodzi do sytuacji, kiedy dwa przepisy, które trudno na podstawie ich relacji uznać za nierównorzędne, zawierają odmienne dyspozycje. Przykładowo art. 626 2 § 3 i art. 626 4 § 2 i 3 K.p.c. W związku z tym, że skończył się mój czas, nie będę podawać dalszych przykładów, natomiast pragnę stwierdzić, że nasz klub, Prawo i Sprawiedliwość, nie poprze takiego projektu ustawy. Dziękuję. (Oklaski)