Mówca: Sprawozdawca Grzegorz Sztolcman
Data: 2015-06-11 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Jako poseł sprawozdawca mam zaszczyt przedstawić państwu zawarte w druku nr 3470 sprawozdanie Komisji Zdrowia o rządowym projekcie ustawy o leczeniu niepłodności, zawartym w druku nr 3245, oraz poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów, zawartym w druku nr 608. Chciałbym Wysoką Izbę poinformować, że po wnikliwym rozpatrzeniu ww. projektów najpierw w podkomisji Komisja Zdrowia zajęła się sprawozdaniem podkomisji w dniu 9 czerwca br. Członkowie Komisji Zdrowia zgodzili się z uzasadnieniem tej inicjatywy legislacyjnej, że prawidłowe funkcjonowanie procedur medycznie wspomaganej prokreacji wymaga przyjęcia jasnych reguł prawnych i wprowadzenia funkcjonalnych rozwiązań instytucjonalnych. Chcę przypomnieć, że projekt stanowi wdrożenie trzech dyrektyw europejskich, mających na celu zapewnienie norm jakości i bezpieczeństwa przy obchodzeniu się z tkankami i komórkami ludzkimi przy ich wykorzystaniu w procedurach leczenia niepłodności. Projekt zawiera przepisy karne oraz proponuje częściową zmianę Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zwłaszcza w zakresie przepisów filiacyjnych. Prace Komisji Zdrowia przebiegały w sposób sprawny, ale też, co jest, jak myślę, ważniejsze, bardzo merytoryczny. W trakcie posiedzenia zgłaszane były poprawki zarówno przez posłów Komisji Zdrowia, jak i przez przedstawicieli strony społecznej. Nad poszczególnymi artykułami i zgłaszanymi do nich poprawkami odbyła się szeroka, głęboka dyskusja, również z udziałem najlepszych ekspertów z zakresu nauk medycznych, zajmujących się metodą in vitro od początków jej stosowania w Polsce. Część poprawek, zgłaszanych na etapie prac w komisji, uzyskała poparcie członków Komisji Zdrowia. Część poprawek odrzuconych w toku prac została przyjęta jako wnioski mniejszości. Przyjęte poprawki miały przede wszystkim charakter doprecyzowujący i uzupełniający poszczególne przepisy ustawy, a część z nich wręcz charakter redakcyjno-legislacyjny. Poprawki te nie zmieniły zasadniczych założeń projektu ustawy. Myślę, że w tym miejscu warto przypomnieć najważniejsze konstrukcje zdefiniowane w projekcie ustawy. Przede wszystkim metoda in vitro nie będzie metodą pierwszego wyboru, ale będzie metodą, z której będzie można skorzystać dopiero wtedy, gdy żadna inna metoda nie przyniesie oczekiwanych rezultatów. Myślę, że ta propozycja gwarantuje nienadużywanie tej metody. Procedura będzie dostępna zarówno dla małżeństw, jak i dla par pozostających we wspólnym pożyciu. Ustawa wprowadza prawną ochronę zarodków przed eksperymentami, przed tworzeniem chimer, hybryd, klonowaniem, ingerowaniem w genom, a przede wszystkim niedopuszczalne będzie niszczenie zarodków. Rozwiązania zaproponowane w zakresie ilości zarodków stosowanych w procedurze in vitro polegają na tym, że określono, iż ilość ta maksymalnie będzie wynosić sześć. Podkreślam: maksymalnie, dlatego że para, która będzie starała się o dziecko tą metodą, oczywiście będzie mogła zażyczyć sobie tych zarodków mniej. Wreszcie tworzone będą po akredytacji przez Ministerstwo Zdrowia ośrodki i centra leczenia niepłodności, miejsca, w których pacjenci będą mieli możliwość kompleksowego leczenia problemu niepłodności, będą mogli skorzystać ze wszystkich form leczenia niepłodności, także z metody, którą nazywamy naprotechnologią. Podsumowując, chcę powiedzieć, że w ocenie Komisji Zdrowia projekt stanowi wyraz rozsądnego kompromisu pomiędzy potrzebą uznania praw osób dotkniętych chorobą niepłodności, w szczególności prawa do ochrony zdrowia i korzystania z osiągnięć wiedzy i techniki medycznej, prawa do założenia rodziny oraz prawa do samostanowienia w dziedzinie reprodukcji, a potrzebą ochrony zarodków ze szczególnym uwzględnieniem dobra mającego narodzić się dziecka. W związku z powyższym przedstawiam Wysokiej Izbie sprawozdanie Komisji Zdrowia zawarte w druku nr 3470 w celu jego rozpatrzenia w drugim czytaniu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)