Mówca: Waldemar Andzel
Data: 2013-08-28 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dokładnie 67 lat temu o godz. 6.15 w gdańskim więzieniu przy ul. Kurkowej komunistyczni oprawcy zamordowali siedemnastoletnią sanitariuszkę V Brygady Wileńskiej Armii Krajowej Danutę Siedzikównę pseudonim ˝Inka˝. Wraz z nią śmierć poniósł oficer Wileńskiej Armii Krajowej podporucznik Feliks Selmanowicz pseudonim ˝Zagończyk˝. Umierali z okrzykiem: ˝Jeszcze Polska nie zginęła!˝ i ˝Niech żyje major 'Łupaszko'!˝. ˝Inka˝ i ˝Zagończyk˝ zostali zabici strzałem w głowę przez dowódcę plutonu egzekucyjnego podporucznika Franciszka Sawickiego. Rodzinom do dziś nie udało się odnaleźć miejsca ich pochówku. Wyrok śmierci był komunistyczną zbrodnią sądową, a zarazem aktem zemsty i bezradności Urzędu Bezpieczeństwa wobec niemożności rozbicia oddziałów majora Zygmunta Szendzielarza ˝Łupaszki˝. Danuta Siedzikówna urodziła się 13 września 1928 r. we wsi Głuszczewina koło Narewki. Uczęszczała do szkoły podstawowej w Olchówce. W wieku 15 lat została zaprzysiężona do Armii Krajowej. Jej ojciec, leśniczy, został deportowany do ZSRR. Matka została aresztowana w listopadzie 1942 r. i rozstrzelana przez gestapo za współpracę z podziemiem. Mając 17 lat, ˝Inka˝ przeszła szkolenia sanitarne. Wkrótce po tym została aresztowana razem ze wszystkimi pracownikami nadleśnictwa Hajnówka, w którym pracowała, za współpracę z ˝leśnymi oddziałami˝. W czasie transportu do siedziby Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Białymstoku została wraz z innymi odbita przez patrol V Brygady Wileńskiej Armii Krajowej. Pod opieką Wacława Beynara ˝Orszaka˝ uwolnieni dotarli do miejsca postoju brygady dowodzonej przez majora Zygmunta Szendzielarza ˝Łupaszkę˝ w miejscowości Śpieszyn. W oddziale, do którego się zgłosiła, rozpoczęła pracę sanitariuszki pod pseudonimem ˝Inka˝. Po rozwiązaniu brygady we wrześniu 1945 r. wyjechała do Olsztyna, gdzie podjęła pracę w nadleśnictwie Miłomłyn koło Ostródy pod nazwiskiem Danuta Obuchowicz. Po wznowieniu działalności brygady podjęła służbę jako sanitariuszka w szwadronie podporucznika Zdzisława Badochy ˝Żelaznego˝. W oddziale pełniła także funkcję łączniczki. Brała udział w wielu akcjach oddziału. Była osobą ofiarną i gotową do poświęceń. Świadczyć o tym może fakt, iż opatrywała nie tylko partyzantów, ale także rannych żołnierzy i milicjantów. W lipcu 1946 r. została wysłana do Gdańska w celu zakupu leków i środków opatrunkowych oraz po to, by dowiedzieć się o stan zdrowia ˝Żelaznego˝. Niestety w nocy z 19 na 20 lipca została aresztowana w wyniku donosów składanych przez wcześniej aresztowaną sanitariuszkę ˝Łupaszki˝ Reginę Żylińską-Mordas. ˝Inka˝ została poddana ciężkiemu przesłuchaniu, jednak nie dała się złamać i nie podała żadnego ze znanych jej adresów konspiracyjnych ani żadnych danych dotyczących oddziału. Podczas procesu została oskarżona o udział w związku zbrojnym mającym na celu obalenie siłą władzy ludowej oraz mordowanie milicjantów i żołnierzy Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Wojskowy Sąd Rejonowy w Gdańsku wydał wyrok śmierci, który wykonano 28 sierpnia 1946 r. W 1993 r. Instytut Pamięci Narodowej postawił przed sądem zarzuty byłemu prokuratorowi wojskowemu Wacławowi Krzyżanowskiemu, który żądał dla ˝Inki˝ kary śmierci. Oskarżony o udział w komunistycznej zbrodni sądowej, został uniewinniony w sądzie II instancji. W 2006 r. Danuta Siedzikówna ˝Inka˝ została pośmiertnie odznaczona Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Jej symboliczny grób znajduje się na Cmentarzu Garnizonowym w Gdańsku. Bohaterska sanitariuszka jest patronką wielu polskich szkół oraz drużyn harcerskich. Cześć Jej pamięci! Dziękuję. (Oklaski)