Mówca: Mirosław Maliszewski
Data: 2012-10-10 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Zabieram głos w imieniu klubu Polskiego Stronnictwa Ludowego, a więc tego, którego posłowie złożyli projekt. Jesteśmy wnioskodawcami tego projektu. Zgodzę się z wypowiedziami wielu kolegów, którzy tu mówili, że projekt, który został przedstawiony, nie jest projektem rewolucyjnym, odwracającym zupełnie, w drugą stronę funkcjonowanie ośrodków doradztwa rolniczego czy diametralnie zmieniającym ich funkcjonowanie. Mówiliśmy o tym od początku. Także wtedy, kiedy referowałem ten projekt w pierwszym czytaniu na posiedzeniu komisji, mówiłem o tym, że jest to projekt, który w wyniku dostrzeżonych błędów czy niedociągnięć w funkcjonowaniu dotychczasowych przepisów wprowadza pewne zmiany. Trudno nazwać je kosmetycznymi, bo pewne zmiany są jednak fundamentalne: zmiany, które dotyczą chociażby zmiany podległości, i zmiany umożliwiające dofinansowanie ze strony samorządów - podkreślmy to jeszcze raz - dające możliwość samorządom lokalnym dofinansowania funkcjonowania ośrodków doradztwa rolniczego, a nienakładające na samorządy obowiązku. A więc nie jest to drenowanie kieszeni samorządowców czy samorządów, tylko danie im możliwości tam, gdzie jest dobra wola, a takie przypadki wielokrotnie obserwowałem. Projekt ten ma też na celu usprawnienie działania samorządów, nawet w kontekście tych dwóch poprawek, o których przed chwila powiedziałem, i danie możliwości sprawniejszego niż do tej pory funkcjonowania ośrodków doradztwa rolniczego. Co ciekawe, w opiniach, które były przedstawiane, ale także w tych opiniach, które państwo posłowie otrzymaliście w materiałach, stanowisko województw, samorządów województw dotyczące tego projektu było w większości przypadków albo w każdym przypadku jednogłośnie pozytywne, nieraz podające w wątpliwość pewne rozwiązania, ale nie było ani jednego stanowiska, które negowałoby ten projekt i rozwiązania w nim przyjęte. Chciałbym powiedzieć, że zarówno na posiedzeniu podkomisji, jak i na posiedzeniu komisji czy to w pierwszym czytaniu, czy kiedy przyjmowaliśmy sprawozdanie podkomisji, toczyliśmy bardzo rzeczową, w mojej ocenie, dyskusję na temat funkcjonowania doradztwa. I to jest plus tego projektu. Pojawiały się różne koncepcje, różne wnioski, łącznie z takim, aby komisja powołała podkomisję nadzwyczajną bądź by dała komisji powołanej do rozpatrzenia tego projektu prawo, aby stworzyć projekt fundamentalnie zmieniający czy usprawniający funkcjonowanie doradztwa. Nie mogę natomiast zgodzić się z tym - taka jest moja ocena - żeby już po 2 latach funkcjonowania doradztwa w nowym kształcie można było mówić o jego zapaści, o jego fundamentalnie pogarszającym się stanie. Myślę, że jest to za krótki okres, aby dokonać aż tak radykalnej oceny. Na to przyjdzie jeszcze czas. Możemy w perspektywie kilku lat mówić, jak funkcjonuje doradztwo, czy ono się rozwija, czy jest coraz lepsze, czy coraz słabsze, ale na pewno nie w perspektywie 2 lat. W każdym razie ja zapaści nie obserwuję, dostrzegam wiele wojewódzkich ośrodków doradztwa i wielu doradców w terenie sumiennie wykonujących swoje obowiązki, służących rolnikom - stosownie do ich potrzeb - bardzo sprawnym, bardzo dobrym doradztwem. Nie obserwuję tendencji wskazującej na to, że doradztwo nie funkcjonuje, a prawie takie wizje były niejednokrotnie przedstawiane. Warto powiedzieć o tym, że dzisiaj w Polsce funkcjonują różne modele doradztwa. Istnieją różne modele doradztwa w Europie, w Unii Europejskiej, i na świecie, w różnych krajach, bo w większości krajów doradztwo funkcjonuje tam, gdzie jest jakakolwiek kultura rolna. Najczęściej jest to doradztwo państwowe, realizujące zadania państwa. Chcę powiedzieć, że model, który przyjęliśmy, wcale nie wyklucza funkcjonowania doradztwa państwowego. Proszę bowiem wczytać się w założenia ustawy i w to, kto w pierwszej kolejności daje środki na funkcjonowanie doradztwa i jakie ma w tym zakresie kompetencje minister rolnictwa. Nie jest tak, że w ramach realizacji polityki rolnej przenieśliśmy decydowanie o tym, w jakim kierunku mamy doradzać, tylko na poziom regionalny. W niektórych krajach funkcjonuje dobrze rozwinięte doradztwo na poziomie regionalnym i nic nie stoi na przeszkodzie, aby także i w Polsce zawierało ono ten element, bo rolnictwo w Polsce nie jest jedno: zupełnie inne jest rolnictwo w Polsce zachodniej, a zupełnie inne jest w Polsce wschodniej czy południowej, są enklawy poszczególnych upraw, gdzie doradztwo musi być prowadzone w sposób specjalistyczny, ukierunkowany, i właśnie to doradztwo samorządowe na poziomie wojewódzkim takie funkcje by pełniło i pełni. Są też modele mieszane, państwowo-prywatne, które są dosyć popularne w wielu krajach Europy, i jest też doradztwo prywatne, które, cokolwiek by powiedzieć, zyskuje na znaczeniu. Nie do końca zgadzamy się z tym, że jest ono najlepsze. Myślę, że najlepszy jest model państwowy albo państwowo-samorządowy w połączeniu z doradztwem prywatnym, ale doradztwo prywatne też w Polsce funkcjonuje i jest skuteczne. Być może nieraz to doradztwo jest subiektywne, ale wielu rolników z niego korzysta, dokonując zakupu maszyn, prowadząc określony rodzaj uprawy, stosując technologię tej uprawy czy nawet produkcji zwierzęcej. W każdym razie chcę powiedzieć, że mój klub jest za tym, aby prowadzić dalsze dyskusje, nawet przygotować komisyjny projekt ustawy o doradztwie, natomiast w tym konkretnym przypadku oczywiście klub Polskiego Stronnictwa Ludowego jako wnioskodawca jest za przyjęciem tego projektu. Dziękuję bardzo.