Mówca: Jolanta Niezgodzka
Data: 2025-09-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoki Sejmie! W imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej przedstawię stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym oraz niektórych innych ustaw. Projekt zakłada utworzenie portalu danych o obrocie mieszkaniami, czyli Portalu DOM, nowoczesnego narzędzia, które będzie bazą danych o cenach transakcyjnych lokali mieszkalnych i domów jednorodzinnych zbywanych na rynku zarówno pierwotnym, jak i wtórnym. Ten projekt obejmuje katalog danych i informacji gromadzonych na potrzeby Portalu DOM i kwestie dotyczące przetwarzania tych danych, a także zasady dostępu do statystyk. Portal będzie prowadzony przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, a koszty utworzenia i funkcjonowania portalu będą pokrywane ze środków, które są gromadzone w ramach Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego. Dzisiaj osoby zainteresowane zakupem nieruchomości mieszkaniowych w Polsce nie mają bieżącego dostępu do wiarygodnych i aktualnych danych na temat cen transakcyjnych zakupu mieszkań. Publikowane ceny są najczęściej cenami ofertowymi, które znacząco mogą odbiegać od wartości rynkowych i mogą być, i często są, podatne na manipulacje. Brak powszechnego i bezpłatnego dostępu do aktualnych i wiarygodnych danych utrudnia osobom fizycznym, które zamierzają nabyć mieszkanie albo dom jednorodzinny, orientację w realnych cenach rynkowych nieruchomości mieszkaniowych. Ten problem braku danych dotyczy również administracji rządowej. Brak takich danych utrudnia albo uniemożliwia monitorowanie zjawisk na rynku transakcji mieszkaniowych, parametryzowanie instrumentów wsparcia i obliczanie potencjalnych skutków dla budżetu, społeczeństwa i rynku. Dlatego rozwiązaniem tych problemów jest stworzenie portalu, w ramach którego będą gromadzone aktualne i wiarygodne - to też jest ważne, bo one będą pochodziły z publicznych źródeł - poprawne pod względem merytorycznym, najbardziej kompletne dane i informacje o transakcjach mieszkaniowych na rynku pierwotnym i wtórnym. Ten projekt zwiększy przejrzystość rynku nieruchomości mieszkaniowych poprzez udostępnianie statystyk, cen transakcyjnych nieruchomości mieszkaniowych na rynku pierwotnym i wtórnym w przekrojach, które będą umożliwiały zaprezentowanie ujęcia ceny zależnie od atrybutów transakcji, w szczególności rodzaju nieruchomości i jej lokalizacji. Ten projekt da szansę na wiarygodne i aktualne informacje z rynku, będzie też jednym z instrumentów ochrony nabywców mieszkań, którzy są osobami fizycznymi zainteresowanymi nabyciem nieruchomości na własne potrzeby, umożliwi racjonalną ocenę warunków cenowych ofert nabycia w porównaniu z cenami transakcyjnymi, a nie ofertowymi cenami rynkowymi, da wiarygodną informację o cenach transakcyjnych w poszczególnych lokalizacjach. Może być też ułatwieniem dla podmiotów gospodarczych przy podejmowaniu decyzji m.in. o inwestycjach w danej lokalizacji, ale też umożliwi organom publicznym właściwe parametryzowanie instrumentów wsparcia mieszkalnictwa. Jest to narzędzie, które - w różnej formie - z powodzeniem funkcjonuje w innych europejskich krajach, a teraz dotrze też do Polski. Jest to oczywiście kolejne działanie rządu Donalda Tuska, które reformuje polski rynek mieszkaniowy, które wspiera nabywców i które działa na rzecz transparentności. To jest oczekiwany, postulowany portal, który pośrednio przyczyni się do poprawy sytuacji mieszkaniowej Polek i Polaków. Oczywiście klub Koalicji Obywatelskiej będzie głosował za przedłożonym projektem. Dziękuję. (Oklaski)