Mówca: Sprawozdawca Magdalena Gąsior-Marek
Data: 2013-06-12 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoki Sejmie! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Infrastruktury o projekcie ustawy o zmianie ustawy Prawo lotnicze. 21 listopada 2012 r. Komisja Infrastruktury rozpatrzyła wniosek prezydium o podjęcie inicjatywy ustawodawczej w sprawie nowelizacji ustawy Prawo lotnicze. 20 marca 2013 r. reprezentowałam Komisję Infrastruktury w pracach Komisji Ustawodawczej. 8 maja i 24 maja Komisja Infrastruktury rozpatrywała projekt i ostatecznie przyjęła zmiany i projekt ustawy. Proponowane zmiany mają na celu usunięcie i zminimalizowanie obciążeń finansowych i administracyjnych nakładanych na przewoźników lotniczych, zarówno obcych, ustanowionych w Polsce, jak i obcych, dokonujących przewozów dla Polski. Z uwagi na transgraniczny charakter transportu lotniczego jako dziedziny gospodarki, spotykaną i akceptowaną praktyką w Europie, jak i na świecie jest możliwość pisania wszelkich wniosków, dokumentów i oświadczeń w języku angielskim. Tak wygląda to w Europie, a głównym celem jest skrócenie procedur administracyjnych. Taką możliwość w kontaktach z Urzędem Lotnictwa Cywilnego w ograniczonym stopniu wprowadza ta nowelizacja. Jest to również ważne z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu lotniczego, ponieważ tłumaczenie dokumentów i wniosków może nieść za sobą zagrożenie popełnienia błędów w procesie takiego tłumaczenia. Zmiany zaproponowano, ponieważ wnioski, o których mowa w ustawie i które za chwilę chciałabym wnikliwie omówić, są krótkie, standardowe, przygotowane na bazie formularzy. Chroni się w ten sposób również polskich przewoźników przed retorsjami polegającymi na żądaniu od nich w innych krajach wniosków w językach urzędowych zamiast w języku angielskim. Zmiany są obliczone także na uniknięcie paraliżu w obliczaniu wniosków i szybkie rozwiązanie sprawy przez Urząd Lotnictwa Cywilnego. Omawiając projekt nowelizacji jako poseł sprawozdawca, muszę powiedzieć, że zarówno w Komisji Ustawodawczej, jak i w Komisji Infrastruktury zrodziły się pewne wątpliwości. Były także dwukrotnie wydane opinie Biura Analiz Sejmowych, pierwsza ze stycznia 2013 r., druga z maja 2013 r., które dotyczyły zapisu i ewentualnie konfliktu art. 27 konstytucji z przepisami, które wprowadza ta nowelizacja. Dokładnie przepis art. 27 konstytucji brzmi: ˝W Rzeczypospolitej Polskiej językiem urzędowym jest język polski. Przepis ten nie narusza praw mniejszości narodowych wynikających z ratyfikowanych umów międzynarodowych˝. W kwestii pierwszej cytowanego artykułu nie ulega wątpliwości i jest jednoznaczne to, że w Polsce językiem urzędowym jest język polski, że życie toczy się w języku polskim, że decyzje, wnioski i akty prawne są wydawane przez organy państwowe w języku polskim, tak jest i tak będzie. Postanowienia i decyzje Urzędu Lotnictwa Cywilnego także będą wydawane w języku polskim. Tak jest i po tej nowelizacji także tak będzie. Odnosząc się do projektu i zarzutów nie sposób nie sięgnąć do ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim. Zgodnie z art. 5 ust. 1 podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych oraz składają oświadczenia woli w języku polskim, chyba że przepisy szczegółowe stanowią inaczej. Przepis ten znalazł zastosowanie w wielu ustawach przyjmowanych w poprzednich latach i obowiązujących obecnie. Chciałabym kilka z tych ustaw wymienić, żebyśmy mieli tego świadomość. Są to ustawy: Prawo telekomunikacyjne z 2004 r., o produktach biobójczych z 2002 r., Prawo farmaceutyczne z 2001 r., o wyrobach medycznych z 2010 r., o bezpieczeństwie żywności i żywienia z 2006 r., Prawo lotnicze z 2002 r., Kodeks morski z 2001 r., ustawa o funduszach inwestycyjnych z 2004 r. Wszystkie przepisy, które przedstawiłam, zostały wydane, i skorzystano z odstępstwa, już po 2 kwietnia 1997 r. To był taki króciutki wstęp, a teraz chciałabym omówić szczegóły dotyczące nowelizacji. W toku prac nad nowelizacją lista wniosków i dokumentów, które można będzie składać w języku angielskim, została znacznie ograniczona, głównie do sytuacji, kiedy czynnik czasowy jest bardzo ważny. To była sugestia Komisji Ustawodawczej i pana przewodniczącego, to była także sugestia posłów z Komisji Infrastruktury. Rzeczywiście tak się stało. Pierwotna nowelizacja obejmowała więcej zmian, inne zmiany, które zostały maksymalnie ograniczone, do minimum, jakie pozwoli Urzędowi Lotnictwa Cywilnego funkcjonować i rozwiązywać problemy. Postępowania wskazane w zmianie pierwszej, w art. 21a ust. 1, to: wniosek i wydanie tymczasowego zezwolenia na lot dla obcego statku powietrznego, wniosek o wydanie zgody na lot międzynarodowy statku powietrznego z materiałami niebezpiecznymi niedopuszczonymi lub warunkowo dopuszczonymi do przewozu na pokładzie statku powietrznego w rozumieniu konwencji chicagowskiej, wniosek o udzielenie zezwolenia na wykonanie przewozów lotniczych na określonych trasach lub obszarach, zawiadomienie prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego o planowanym wykonaniu regularnych przewozów lotniczych na trasach do, z oraz w Rzeczypospolitej na zasadach umowy o dzieleniu oznakowania linii, przedstawienie do wiadomości albo zatwierdzenia prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego rozkładu lotu albo programu lotów przez przewoźnika z państw obcych. W zmianie pierwszej, w ust. 2, wymienione są dokumenty standardowo dołączane w konkretnych sprawach i one mogą być składane również w języku angielskim. Wykaz tych dokumentów określa szczegółowo właśnie ten przepis. Należy podkreślić, że ta nowelizacja daje prezesowi Urzędu Lotnictwa Cywilnego możliwość żądania w każdej chwili, w każdym momencie od danego przewoźnika tłumaczenia na język polski dokumentów, wniosków, wszystkiego, co zostało złożone w języku angielskim. Projekt ustawy przewiduje także, że wymienione w ust. 4 i 5 w zmianie pierwszej wnioski, dokumenty mogą być kopiami. Druga zmiana, w art. 1, dotyczy członków personelu pokładowego. Jest to w istocie dostosowanie już istniejącego prawa polskiego do przepisów prawa unijnego, dokładnie do rozporządzenia Komisji Europejskiej nr 1178/2011 z dnia 3 listopada 2011 r., które zezwala, aby świadectwa dopuszczenia do pracy wydał przewoźnik lotniczy lub Urząd Lotnictwa Cywilnego. By uniknąć chaosu wynikającego z obarczenia tym prawem więcej niż jednego podmiotu, proponuje się jednoznaczny przepis mówiący o tym, że przewoźnik lotniczy wydaje stosowne świadectwa oraz przeprowadza szkolenia. Jednocześnie będzie na nim ciążył obowiązek, żeby do końca każdego roku kalendarzowego przesłać sprawozdanie prezesowi Urzędu Lotnictwa Cywilnego o tym, jakie szkolenia się odbyły i ile ich było oraz jakie świadectwa zostały wydane, tak aby prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego mógł efektywnie, sprawnie i skutecznie nadzorować członków personelu pokładowego. Na posiedzeniu podkomisji padła propozycja, aby dla tej zmiany wprowadzić dłuższy okres vacatio legis, natomiast w toku prac zostało wyjaśnione, że merytorycznie ta poprawka nie wnosi niczego dodatkowego, ponieważ przepis ten funkcjonuje już od 8 kwietnia 2013 r. w prawie unijnym, a nasze prawo jest dostosowywane do przepisów unijnych, zatem w przypadku tego przepisu nie trzeba tego wydłużać. Dlatego dla całej ustawy obowiązuje standardowy 14-dniowy okres wejścia w życie, licząc od dnia ogłoszenia. Zmiana trzecia, w art. 1, przewiduje możliwość składania w języku angielskim dokumentów składanych w procesie uznania zagranicznego certyfikatu. W przypadku przedłożenia kopii wnioskodawca składa oświadczenie w języku polskim lub angielskim o jej zgodności z oryginałami. Co to są za certyfikaty? To są certyfikaty dotyczące wykonywania działalności gospodarczej. Zgodnie z Prawem lotniczym i przewóz lotniczy, i usługi lotnicze szeroko pojęte, czyli opryski, wykonywanie zdjęć, wymagają uzyskania certyfikatu na wykonywanie tej działalności. Jeśli zgłasza się do Urzędu Lotnictwa Cywilnego podmiot z państwa obcego, aby wykonać taką działalność na terenie Polski, musi uzyskać uznanie swojego certyfikatu wydanego w innym państwie. Dokumenty składane w ramach procesu uznania certyfikatu z państwa obcego mogłyby być składane w języku angielskim. I ostatnia zmiana, czwarta, dopuszcza możliwość składania przez przewoźnika w języku angielskim kopii aktualnego dokumentu potwierdzającego objęcie polskiego przewoźnika lotniczego ważnym ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej oraz kopii dokumentu dotyczącego kolejnego okresu ubezpieczenia o tym samym zakresie co dotychczasowe. Wysoka Izbo! Na posiedzeniu w dniu 24 maja 2013 r. Komisja Infrastruktury przyjęła zmiany, przyjęła projekt nowelizacji, a ja chciałabym poprosić wszystkie panie i wszystkich panów posłów o przeanalizowanie wszystkich argumentów za i przeciw, wszystkich wątpliwości, a także o to, aby Wysoka Izba przychyliła się do wniosku Komisji Infrastruktury i przyjęła nowelizację Prawa lotniczego. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Marek Kuchciński)