PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Bartłomiej Dorywalski
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Dziś, procedując nad niniejszą uchwałą, wspominamy Marka Grechutę, artystę, który potrafił jednym wersem zatrzymać czas i jednym zdaniem uleczyć człowieka. W 80. rocznicę jego urodzin składamy hołd twórcy, który mówił do nas prosto, a jednocześnie najpiękniej: ˝Nie dokazuj, miła nie dokazuj˝, bo w życiu naprawdę liczy się to, co ciche, prawdziwe i szczere. Uczył nas, że ˝ważne są tylko te dni, których jeszcze nie znamy˝. Jego twórczość jest nie tylko wspomnieniem, lecz też drogowskazem. Pokazywał, jak żyć nadzieją, jak iść przed siebie, nie tracąc wrażliwości na drugiego człowieka. Grechuta zachęcał, by nie bać się marzyć, bo przecież ˝wiosna, ach to ty˝ może przyjść do człowieka w każdej chwili, odmieniając jego codzienność. Przyjmując tę uchwałę, mówimy Grechucie: pamiętamy. Pamiętamy człowieka, który napisał ˝Trzeba marzyć˝ (Dzwonek) i śpiewał, a Polska rzeczywiście z nim marzyła. Wysoka Izbo! Oddajmy hołd temu wybitnemu artyście, pamiętając słowa: ˝Świecie nasz - daj nam,/ Daj nam wreszcie zgodę,/ Spokój daj - zgubę weź,/ Zabierz ją, odprowadź˝. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!) Pani marszałek, może trzeba zaproponować przyjęcie uchwały przez aklamację? Dziękuję.
Mówca: Filip Kaczyński
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W przededniu 80. rocznicy urodzin wielkiego artysty Marka Grechuty Sejm Rzeczypospolitej Polskiej pragnie przyjąć ponad politycznymi podziałami uchwałę upamiętniającą jego postać i wyjątkową twórczość. Marek Grechuta to przede wszystkim muzyk, kompozytor, architekt, ale też, co chyba jest najważniejsze, nietuzinkowy poeta. Jego twórczość wpisała się w nasze dziedzictwo kulturowe. Był i cały czas jest ikoną artystycznego życia stolicy polskiej kultury, królewskiego Krakowa, gdzie tworzył i występował, choćby w słynnej Piwnicy pod Baranami. Do dziś jest inspiracją dla wielu artystów, muzyków i poetów. Nie sposób wymienić wszystkich jego dużych dzieł, więc zakończę swoje wystąpienie fragmentem głębokiego przekazu, który pozostawił dla nas: ˝Ważne są tylko te dni (Dzwonek), których jeszcze nie znamy˝. (Oklaski)
Mówca: Ewa Leniart
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Marek Grechuta to polski twórca, piosenkarz, poeta, kompozytor, malarz. Uchodził za wybitnego wykonawcę polskiej poezji śpiewanej. Był założycielem kabaretu Anawa i współpracował z Piwnicą pod Baranami. Do poezji śpiewanej sięgał po utwory wielkich polskich poetów, ale także pisał własne utwory. Jego wykonanie choćby takich utworów jak: ˝Dni, których nie znamy˝, ˝Niepewność˝, ˝Korowód˝, ˝Świecie nasz˝ to wielkie i trwałe pomniki polskiej kultury. Czy nie należałoby ustanowić stypendium dla młodych artystów im. Marka Grechuty? To zapytanie kieruję do Wysokiej Izby. Na koniec małe przesłanie z jednego z jego utworów: Żyj, aby tym co żyli spłacić pewien dług/ Tym co przed laty brali w sztywne ręce pług/ Dla swoich dzieci, wnuków szykowali świat/ Przez tyle długich i niewdzięcznych lat˝. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Poseł Kamil Wnuk: Brawo!)
Mówca: Alicja Łuczak
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! Upamiętniamy 80. rocznicę urodzin Marka Grechuty, artysty kompletnego, którego twórczość na trwałe wpisała się w kulturę polską i wrażliwość kilku pokoleń Polek i Polaków. Marek Grechuta był kimś więcej niż piosenkarzem, o czym już była mowa. Był poetą codzienności, twórcą, który potrafił najprostsze emocje zamienić w sztukę najwyższej próby. Jego utwory ˝Dni, których nie znamy˝ czy ˝Ocalić od zapomnienia˝ niosły nadzieję, uczyły wrażliwości i przypominały o tym, co naprawdę w życiu ważne. Ten artysta łączył ludzi. Niezależnie od wieku, wyborów politycznych, czy doświadczeń wszyscy znamy słowa jego utworów, wracamy do nich i mamy świadomość, że jest to twórczość ponadczasowa, wciąż aktualna, uniwersalna. Pamięć o takich twórcach to nasz wspólny obowiązek nie tylko wobec przeszłości, ale także wobec przyszłych (Dzwonek) pokoleń. Upamiętniając Marka Grechutę, upamiętniamy piękno polskiej kultury, jej wrażliwość, głębię i mądrość. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Michał Kowalski
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję bardzo. Pani Marszałek! Dzisiaj procedujemy nad projektem uchwały w sprawie upamiętnienia Marka Grechuty w jego 80. rocznicę urodzin, ale poddaję, Wysoki Sejmie, pod rozwagę, czy poza tym symbolicznym upamiętnieniem nie warto byłoby podjąć konkretnych działań edukacyjnych czy kulturalnych, które przybliżyłyby twórczość Marka Grechuty młodemu pokoleniu, np. w szkołach czy innych instytucjach kultury. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Katarzyna Matusik-Lipiec
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Debatując dzisiaj w 80. rocznicę urodzin Marka Grechuty, oddajemy hołd artyście, który stał się jednym z najpiękniejszych symboli Krakowa. To właśnie nasze miasto było jego przestrzenią twórczą, miejscem, które kształtowało jego wyobraźnię i wrażliwość. Marek Grechuta jest obecny w Krakowie do dzisiaj w murach Politechniki Krakowskiej, gdzie studiował, w legendzie Piwnicy pod Baranami, na scenach, które gościły jego muzykę - od Teatru STU po krakowskie kluby studenckie i wreszcie w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Rakowickim, gdzie spoczął po śmierci. Ale myślę, że duch Marka Grechuty jest dzisiaj obecny z nami na sali. Pozwolę sobie zacytować fragment (Dzwonek) jego utworu: ˝Świecie nasz - daj nam,/ Daj nam wreszcie zgodę,/ Spokój daj - zgubę weź,/ Zabierz ją, odprowadź˝. (Oklaski)
Mówca: Agata Wojtyszek
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Marek Grechuta to jeden z najbardziej oryginalnych i cenionych artystów polskiej sceny muzycznej. To mistrz słowa i muzyki, który potrafił łączyć świat poezji śpiewanej ze światem jazzu i rocka. Jedna z jego pieśni ˝Dni, których nie znamy˝ to przesłanie o wolności duchowej. Koncentruje się na nadziei, niepewności i przemijaniu czasu, a jej kluczowe przesłanie to docenianie przyszłości i otwartość na to, co jeszcze nieznane. To upamiętnienie w 80. rocznicę jego urodzin to przypomnienie jego ponadczasowej twórczości kolejnym pokoleniom, to przesłanie do młodego pokolenia, że mimo różnych trudności w życiu warto patrzeć w przyszłość z otwartym, wrażliwym sercem. Marek Grechuta o wolności pisał i śpiewał: ˝Bo wolność to wśród mądrych ludzi żyć Widzieć dobroć w oczach ich i szczęście Wolność to wśród życia gór i chmur Poprzez każdy bór i mur znać przejście [...] A wolność to królestwo dobrych słów Mądrych myśli (Dzwonek), pięknych snów To wiara w ludzi Wolność - ją wymyślił dla nas Bóg Aby człowiek wreszcie mógł W niebie się zbudzić˝. Oddajmy cześć temu wielkiemu artyście i patriocie. (Oklaski)
Mówca: Andrzej Adamczyk
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję bardzo. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Nie przygotowałem żadnego wystąpienia, ale przede wszystkim sprowadziła mnie tutaj potrzeba podziękowania wszystkim inicjatorom tego dzisiejszego przedsięwzięcia, tym, którzy zdecydowali o tym, by zaproponować Wysokiej Izbie uchwałę upamiętniającą wielkiego artystę. Bo Kraków artystów pełen był i jest, bo to nie tylko Marek Grechuta. Jeżeli ktoś spojrzy na jego miejsce wzrastania, zrozumie, dlaczego był takim człowiekiem, a nie innym. Jeżeli ktoś wybrał się w Zamościu, by odwiedzić jego kamienicę blisko rynku zamojskiego... Ale przecież i Leszek Długosz niestety też już, mam nadzieję, organizuje koncerty z Markiem Grechutą gdzieś w przestrzeni niebiańskiej (Dzwonek), i Wojciech Belon, którego Ponidzie ukształtowało i ziemia świętokrzyska, i wielu, wielu innych artystów, którzy do Krakowa przybyli. Ale Marek Grechuta zapisał się jako jeden z największych - przepraszam, nie wymieniam ze względu na ubogi czas większości tych artystów - którzy tworzyli atmosferę Krakowa. Oni wszyscy tworzyli atmosferę Krakowa i wpisali się każdemu z Polaków w pamięć, zwłaszcza tym, dla których poezja śpiewana, dla których poezja jako taka i taka naprawdę wysoka kultura coś znaczą. Ale przecież Marek Grechuta na co dzień był też osobą, dzięki której można było spędzić bardzo fajną randkę z dziewczyną, udając się chociażby do Hotelu Pod Różą, bo w piwnicy Hotelu Pod Różą Marek Grechuta koncertował i o tym trzeba wiedzieć. Podobnie zresztą jak Leszek Długosz porywał swoimi zaśpiewami nie tylko w Piwnicy pod Baranami. Jeszcze raz bardzo dziękuję za tę inicjatywę. I myślę, że to, co zaproponował pan poseł Dorywalski, pani marszałek... Może nie wypada wręcz głosować nad tą uchwałą, a należałoby przyjąć ją przez aklamację. Byłoby to najlepsze, najsensowniejsze w tym wszystkim rozwiązanie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Wioleta Tomczak
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Dziękuję, panie pośle, za te słowa, bo także chciałam podziękować koleżankom i kolegom za tę cenną inicjatywę klubu Polski 2050, żebyśmy ponad podziałami potrafili w rocznicę urodzin uczcić wybitnego artystę. Sejm Rzeczypospolitej w 10. rocznicę śmierci podjął uchwałę upamiętniającą Marka Grechutę. Rocznica urodzin, zwłaszcza taka okrągła i już po tak wielu latach, jest okazją do tego, żeby raz jeszcze podziękować i pozwolić naszemu społeczeństwu się zatrzymać, przymyśleć. Marek Grechuta towarzyszył mi podczas wesela, gdy mogłam rzucać welonem przy ˝Będziesz moją panią˝, moim córkom, dając mi łzy szczęścia, towarzyszył, gdy śpiewały solówki na pożegnanie starszych klas. (Dzwonek) Marek Grechuta jest obecny między nami. Wierzę, że to nie tylko nam tutaj, w Sejmie, wszystkim wybrzmiało, ale też wielu Polkom i Polakom przynosi to codziennie ukojenie, daje wiarę w lepsze jutro i codzienną wrażliwość na świat. Dziękuję.
Mówca: Kamil Wnuk
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Drodzy Rodacy! Artysta umiera, ale jego twórczość zostaje z nami na zawsze. Szanowni państwo, co tak naprawdę może łączyć takiego posła Tumanowicza, Adamczyka, posła Wnuka, posła Józefaciuka czy panią marszałek Wielichowską? Łączy ich miłość do twórczości Marka Grechuty. Nieważne, czy mamy poglądy lewicowe, czy prawicowe, wszyscy kochamy dobrą kulturę na wysokim poziomie. (Oklaski) Marek Grechuta nie był piosenkarzem. Marek Grechuta nie był poetą. Marek Grechuta był malarzem melodii, był malarzem tekstu. Marek Grechuta był wybitnym artystą, który łączy Polaków, tak samo jak łączy was, którzy oglądacie obrady Sejmu, tak samo łączy polityków bez względu na ich poglądy. Chciałem z tego miejsca podziękować też Barbarze Okule, posłance Polski 2050, która ma dzisiaj imieniny i urodziny i która jest inicjatorem tej ustawy. Dziękuję ci za to, Basiu, w imieniu Polek i Polaków. (Oklaski)
Mówca: Jerzy Meysztowicz
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Ja jako ostatni, jako krakus, jako stały bywalec Piwnicy pod Baranami, jako osoba, która znała Marka Grechutę, chciałem się przyłączyć do podziękowań za przygotowanie tej uchwały, która upamiętnia jego 80. rocznicę urodzin. Tym bardziej że był wybitnym artystą, wszechstronnym artystą. Nie zapominajmy, że również był architektem. Wydaje się, że za każdym razem, kiedy miałem okazję być w Piwnicy pod Baranami, w piwnicy pod różą również, kiedy śpiewał, był nagradzany gromkimi brawami. Myślę, że ta idea, żeby przyjąć tę uchwałę przez aklamację, jest jak najbardziej słuszna i godna podtrzymania. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Barbara Okuła
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Koledzy i Koleżanki! Naprawdę to był dla mnie bardzo wzruszający wieczór. W dniu urodzin usłyszeć... Dziękuję bardzo, pani marszałek, za tę muzykę, która tutaj, w Sejmie, wypełniła tę salę. Myślę, że wszyscy poczuliśmy wzruszenie. Właśnie takie uchwały powinny być częściej, też ustawy, które nas łączą, gdzie możemy znaleźć nić porozumienia, bo to jest bardzo ważne. Możemy kłócić się, ale ponad podziałami, przy kulturze takiej, którą reprezentował Marek Grechuta, widać, że potrafimy się połączyć. Niezależnie od poglądów, niezależnie od tego, czy kogoś lubimy, biliśmy sobie brawo. Wszyscy bili brawo każdemu z nas, a więc to było piękne. Cudownie było usłyszeć też te cytaty, które tutaj wybrzmiały. Każdy z nas praktycznie znał jakiś cytat, mówił o tym. Chcielibyśmy nawet zaśpiewać, ja nawet bym się może odważyła (Oklaski), ale nie chcę, żebyście tutaj tego słuchali. Myślę, że nie jeden z nas tu obecnych o tej porze już, prawie o północy, chciałby to zaśpiewać, bo śpiewamy, nucimy. (Oklaski) Tak że dziękuję wam za to, że byliście do tej pory. Cieszę się, że padły te słowa, żeby przyjąć tę uchwałę przez aklamację, bo myślę, że będzie to najbardziej wartościowe, jeśli jeszcze to zrobimy przy pełnej sali. Powiemy wszystkim, których nie było, o tym, że taką ustawę przyjmiemy. Cieszę się, że padły też propozycje dotyczące stypendium, ale też propozycje, żeby edukować młodych ludzi, mówić im, przekazywać. Myślę, że to też nasza rola jako parlamentarzystów. Upamiętniamy takich twórców. Upamiętniajmy takich właśnie twórców jak najwięcej, którzy łączą, którzy przekazują wartości, dzięki którym wspominamy swoją młodość, którzy nas tak naprawdę ukształtowali tym, co pisali, tym, o czym śpiewali, tym, jacy byli. Dziękuję bardzo wszystkim serdecznie. (Oklaski)
Mówca: Dariusz Matecki (tekst niewygłoszony)
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Proszę o odpowiedź na piśmie. Jakie konkretne działania zamierza podjąć rząd w ramach upamiętniania postaci Marka Grechuty, skoro projekt uchwały Sejmu opisuje jego twórczość jako ˝trwale wzbogacającą polską kulturę, duchowość i świadomość społeczną˝, m.in. utwory ˝Wolność˝, ˝Będziesz moją panią˝, ˝Ocalić od zapomnienia˝, album ˝Śpiewające obrazy˝? Czy rząd planuje finansowe lub organizacyjne wsparcie dla instytucji kultury, które chciałyby w 2025 r. zorganizować: koncerty okolicznościowe, wystawy multimedialne, festiwale poświęcone twórczości Grechuty, publikacje edukacyjne o jego wkładzie w polską kulturę? Czy rząd planuje odkupienie Polskich Nagrań - narodowego archiwum muzycznego, które za poprzednich rządów Donalda Tuska zostało sprzedane podmiotowi zagranicznemu wraz z prawami do utworów kluczowych artystów, w tym Marka Grechuty? Czy w ocenie rządu obecna sytuacja, w której prawa do polskiego dziedzictwa muzycznego - także do piosenek Grechuty wymienianych w uchwale - znajdują się poza polską kontrolą, wymaga działań naprawczych, aby twórczość ta była w pełni dostępna dla instytucji kultury, szkół i odbiorców w Polsce? Czy rząd przeanalizuje możliwość repolonizacji zasobów Polskich Nagrań, tak aby przyszłe pokolenia mogły korzystać z nich bez ograniczeń licencyjnych oraz wysokich opłat pobieranych przez właścicieli praw?
Mówca: Sprawozdawca Daria Gosek-Popiołek
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Bardzo dziękuję za pracę podczas posiedzenia komisji kultury nad treścią uchwały w sprawie ustanowienia Dnia Pamięci Prezydenta Gabriela Narutowicza. Pozwolę sobie odczytać ten tekst, który wspólnie wypracowaliśmy. Dziękuję prezydium komisji kultury oraz wszystkim członkom i członkiniom za tę dobrą, rzetelną pracę. ˝Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie ustanowienia Dnia Pamięci Prezydenta Gabriela Narutowicza Pierwszy prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Gabriel Narutowicz zginął 16 grudnia 1922 roku z rąk nacjonalistycznego fanatyka. Wydarzyło się to w atmosferze ostrego konfliktu politycznego. Krytycy nowo wybranego prezydenta w większości wywodzący się ze środowisk narodowców dawali wówczas wyraz swemu sprzeciwowi w stopniu przekraczającym granice demokratycznej debaty. Prezydent Gabriel Narutowicz był wielkim patriotą, wybitnym przedstawicielem polskiej inteligencji, wywodzącym się z rodziny o szlacheckich i powstańczych tradycjach. Skończył politechnikę w Szwajcarii i tam rozwinął karierę zawodową. Był inżynierem i profesorem na Uniwersytecie w Zurychu, autorem wielu projektów industrialnych we Francji i w Szwajcarii. Wspierał Polaków na emigracji i angażował się w działalność organizacji w Szwajcarii zabiegających o odzyskanie przez Polskę niepodległości. W 1919 roku porzucił Szwajcarię i wygodne, zamożne życie na rzecz budowy nowej Polski. Wrócił do kraju i wkrótce został ministrem w rządach Rzeczypospolitej - najpierw ministrem robót publicznych, potem ministrem spraw zagranicznych. W grudniu 1922 roku został wybrany przez Zgromadzenie Narodowe na stanowisko prezydenta. Spotkało się to z gwałtownym sprzeciwem znaczącej części sceny politycznej, który przerodził się w nagonkę na legalnie wybranego prezydenta. Organizowano demonstracje, które przekształciły się w zamieszki uliczne, a w prasie pojawiały się szkalujące prezydenta artykuły. Śmierć pierwszego prezydenta niewątpliwie była efektem toczącego się wówczas sporu politycznego, podczas którego rozbudzone zostały negatywne emocje - merytoryczny dyskurs zastąpiła nienawiść. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej ustanawia dzień 16 grudnia Dniem Pamięci Prezydenta Gabriela Narutowicza w celu upamiętnienia Jego postaci oraz ku przestrodze, że język pogardy oraz uporczywe eskalowanie nienawiści i przemocy w debacie publicznej prowadzą do tragedii˝. Dziękuję bardzo.
Mówca: Jacek Świat
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Przed nami propozycja szczególnego uhonorowania pierwszego prezydenta Rzeczypospolitej Gabriela Narutowicza poprzez poświęcenie mu dnia 16 grudnia. W pierwotnej wersji propozycja koncentrowała się na tragicznej śmierci prezydenta, a przecież jeśli to upamiętnienie ma mieć sens, to musi się zacząć od przypomnienia samej postaci, która przecież skupia w sobie to, co najlepsze w jego pokoleniu. Pochodził z patriotycznej rodziny. Musiał przerwać studia inżynierskie w Petersburgu i z powodów zdrowotnych wyjechać na leczenie do Szwajcarii. Gdy władze carskie wysłały za nim list gończy, pozostał na wymuszonej emigracji i dobrze ten czas wykorzystał. Przez lata wypracował sobie w Szwajcarii bardzo wysoką pozycję zawodową jako inżynier i również naukowiec. Nie wahał się jednak powrócić do kraju i porzucić to wygodne, dostatnie życie w Szwajcarii, by wspomóc odradzającą się ojczyznę. Pełnił funkcję ministra robót publicznych i spraw zagranicznych, nadzorował bardzo ważne inwestycje, aż wreszcie przyjął propozycję kandydowania na urząd prezydenta i dość niespodziewanie wygrał te wybory. Wybór ten spotkał się z ostrą reakcją środowisk narodowych, a temperatura sporu politycznego, i tak już wysoka, jeszcze wzrosła. W tej atmosferze nacjonalistyczny fanatyk Niewiadomski 16 grudnia 1922 r. oddał do Narutowicza śmiertelny strzał. Formalnie u zabójcy nie stwierdzono zaburzeń psychicznych, jednak są liczne świadectwa mówiące o jego emocjonalnym rozchwianiu, a on sam do końca głosił, że wykonał misję. Tą misją początkowo miało być zabicie marszałka Piłsudskiego, a kiedy ten wycofał się z ubiegania o prezydenturę, stało się nią zamordowanie Gabriela Narutowicza. Trudno mi się oprzeć tragicznej analogii, gdy jakiś zaburzony osobnik zabił łódzkiego działacza mojej partii, bo Jarosław Kaczyński był poza dostępem. Nie mamy oczywiście wpływu na meandry zaburzonych umysłów, ale mamy wpływ na ostudzenie sporu politycznego, szczególnie że dziś dysponujemy znacznie doskonalszymi niż 100 lat temu narzędziami propagandy. To już nie tylko papierowa prasa, ale też media audiowizualne i przede wszystkim Internet, a ten, względnie anonimowy, jest głównym nośnikiem hejtu i nienawiści, zjawisk przybierających czasem charakter zorganizowanego przemysłu pogardy. (Dzwonek) Przemysłu pogardy, który może uruchomić zaburzone umysły, ale przede wszystkim rujnuje naszą wspólnotę. 16 grudnia to szczególna data, bo to także rocznica masakry stoczniowców w Gdyni i górników z kopalni Wujek. O nich także pamiętajmy, bo oni też są ofiarami ideologicznego fanatyzmu. Oczywiście popieramy tę uchwałę. Czy ona coś zmieni w Polsce? Bardzo chciałbym w to wierzyć. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Krzysztof Piątkowski
Data: 2025-12-04 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Panie i Panowie Posłowie! W imieniu klubu Koalicja Obywatelska mam zaszczyt wyrazić pełne poparcie dla uchwały ustanawiającej 16 grudnia Dniem Pamięci Prezydenta Gabriela Narutowicza. Jako parlamentarzysta, ale też jako historyk wiem, jak ważna to była postać. Narutowicz porzucił bezpieczne życie za granicą, by budować nowoczesną, otwartą Polskę. Wierzył, że państwo może być pluralistyczne i oparte na wzajemnym szacunku. Właśnie dlatego stał się celem nagonki, która nie miała nic wspólnego z prawdą. Przypisywano mu poglądy i afiliacje, których nie miał. Kreślono obraz obcego, by mobilizować emocje. Oskarżano go o związki ze środowiskami, z którymi nigdy nie miał nic wspólnego, tylko po to, by wzbudzić wrogość. Ta nagonka była zbudowana na fałszu, na manipulacji i na świadomym dzieleniu społeczeństwa. To brzmi dziś wyjątkowo aktualnie. 100 lat temu społeczeństwo pękło na pół pod wpływem emocji podsycanych przez politycznych podżegaczy. Dziś także widzimy, że są środowiska, które próbują budować kapitał polityczny na strachu, uprzedzeniach i prostym podziale na my i oni. To ta sama logika, podobny mechanizm, dlatego historia Narutowicza musi być dla nas przestrogą. Narutowicz zginął z rąk nacjonalistycznego fanatyka. Ta zbrodnia była dramatycznym skutkiem atmosfery nienawiści i pogardy. Oczywiście nie chciałbym, by dzień pamięci prezydenta Narutowicza był tylko wspomnieniem tej tragedii. Powinien być także przypomnieniem, jak wiele wniósł do polskiej państwowości i jaką drogę odpowiedzialnego państwa wskazywał. Niech to będzie również dzień, w którym pamiętamy, że potrafimy działać razem. Ta uchwała pokazuje, że są sprawy, które mogą nas łączyć ponad podziałami, bo ponad podziałami pracowaliśmy nad jej tekstem i byliśmy zgodni co do tego, że ten dzień należy uchwalić. Warto o tym pamiętać, gdy będziemy także pracować nad rozwiązaniem współczesnych problemów Polek i Polaków. W imieniu klubu Koalicja Obywatelska popieram przyjęcie tej uchwały. Bardzo dziękuję. (Oklaski)