Mówca: Zbigniew Matuszczak
Data: 2013-02-07 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Sojusz Lewicy Demokratycznej mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym i niektórych innych ustaw. Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej, dostrzegając dobre intencje nowelizacji omawianych projektów ustaw, szczególnie w obecnie bardzo złożonej i trudnej sytuacji finansowej polskich przedsiębiorstw, jest za skierowaniem tych ustaw do dalszych prac legislacyjnych. Celem nowelizacji pięciu przedmiotowych ustaw jest wprowadzenie do polskiego systemu prawnego regulacji dotyczących zwiększenia poziomu ochrony interesów konsumentów w relacjach z różnymi instytucjami finansowymi oraz zobowiązanie polskich instytucji nadzoru nad rynkami finansowymi do prowadzenia częstszych i bardziej skutecznych akcji informacyjno-edukacyjnych, by takie afery, jak afera Amber Gold i jej podobne, w której tysiące osób utraciły dorobek życia, więcej nie miały miejsca. Artykuł 1 proponowanych zmian dotyczy ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym i zmierza do upoważnienia Komisji Nadzoru Finansowego do prowadzenia działań informacyjno-edukacyjnych celem zapewnienia jego prawidłowego funkcjonowania, stabilności oraz bezpieczeństwa i przejrzystości. W tym celu projektodawcy proponują, by Komisja Nadzoru Finansowego, chroniąc interesy jego uczestników, mogła publikować ostrzeżenia i komunikaty nie tylko na swojej stronie internetowej, ale także nieodpłatnie w publicznej radiofonii i telewizji, a jeżeli uzna to za konieczne - również w komercyjnych środkach masowego przekazu. Chodzi tu przede wszystkim o zwiększenie świadomości społecznej i dotarcie do konsumentów podejmujących decyzje finansowe z informacją, które podmioty finansowe podlegają nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego, a które, jak na przykład parabanki, co się często zdarza, mogą stosować w swojej ofercie wobec klientów nieuczciwe praktyki. Artykuł 2 dotyczy nowelizacji ustawy o kredycie konsumenckim. Projekt obejmuje trzy zmiany. Zmiana pierwsza dotyczy zamiany pojęcia ˝ocena ryzyka kredytowego˝ pojęciem ˝ocena zdolności kredytowej˝. Projektodawcy chodzi o dostosowanie w tym zakresie powyższej definicji do prawa unijnego oraz zróżnicowania ich znaczenia. Według wnioskodawców ocena ryzyka kredytowego jest pojęciem szerokim i dotyczy wszystkich transakcji kredytowych i ich skutków dla banku, natomiast ocena zdolności kredytowej to indywidualna ocena możliwości spłaty przez kredytobiorcę kredytu w określonych ratach i terminie. Według zapisów proponowanych w zmianie trzeciej ustawy kredytodawca będzie miał przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki obowiązek dokonania oceny zdolności kredytowej konsumenta. A ocena ta ma zostać dokonana nie tylko, jak to jest obecnie, na podstawie informacji zawartych w danych lub zbiorze danych kredytodawcy, ale także na podstawie innych baz danych i zbiorów danych uzyskanych z innych źródeł, np. z banków, izb gospodarczych, w tym także od konsumenta, a które zapewniają kompletność, wiarygodność i aktualność tych informacji. Projektodawcy przewidują także, że kredytodawcy funkcjonujący w oparciu o ustawę o kredycie konsumenckim oprócz takich informacji regulujących kredyty, jak stopa oprocentowania czy całkowity koszt kredytu, będą zobowiązani pod rygorem kary grzywny uwzględnić również informacje, czy podlegają nadzorowi organów uprawnionych do nadzoru nad rynkiem finansowym. W art. 3 Prawa bankowego proponowana modyfikacja upoważnia banki do udzielania informacji stanowiących tajemnicę bankową kredytodawcom działającym w oparciu o ustawę o kredycie konsumenckim w zakresie niezbędnym do oceny zdolności kredytowej klienta. Kolejna nowelizacja dotyczy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i nakłada na prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów obowiązek niezwłocznego poinformowania Komisji Nadzoru Finansowego o wydaniu decyzji uznającej, że instytucja finansowa niepodlegająca nadzorowi nad rynkiem finansowym dopuściła się praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów oraz że wydano decyzję o zakazie ich stosowania. Ponadto jeżeli istnieje uzasadnione podejrzenie, że tego rodzaju instytucje niepodlegające nadzorowi naruszają przepisy prawa konsumenckiego, prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przekazuje tę informację KNF. Wysoka Izbo! Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej popiera proponowane zmiany. W naszej ocenie przyczynią się one do pozyskania przez konsumentów szerszej wiedzy na temat rynku finansowego oraz funkcjonujących tam podmiotów. Ponadto obligują one do ściślejszej współpracy organy i instytucje finansowe w przedmiocie wzajemnej wymiany informacji i podawania określonych informacji do wiadomości publicznej (Dzwonek), co niewątpliwie wpłynie na budowanie wzajemnego zaufania i ograniczy szkodliwe praktyki, godzące najczęściej w interes nieświadomych konsumentów. Oczywiście podzielamy niektóre wątpliwości, które tutaj były wyrażane, ale myślę, że w trakcie prac komisji zostaną one wyjaśnione. Dziękuję bardzo.