Mówca: Mirosław Maliszewski
Data: 2014-09-10 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Chciałbym w imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego przedstawić projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o swobodzie działalności gospodarczej oraz o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Projekt został złożony w dniu 8 stycznia 2014 r., a więc na początku tego roku. Szanowni państwo, wielokrotnie w tej Izbie, kiedy prowadziliśmy debatę dotyczącą sytuacji na polskiej wsi, sytuacji polskich rolników, zastanawialiśmy się - to dotyczy wszystkich - jak pomóc rolnikom osiągać większe dochody, jak spowodować, aby polskie produkty żywnościowe trafiały do coraz szerszej grupy konsumentów, a gospodarstwa miały bardziej atrakcyjną stronę ekonomiczną. Projekt zgłoszony przez nasz klub również idzie w tym kierunku. Mianowicie obserwujemy od jakiegoś czasu zarówno w Polsce, jak i w innych krajach, europejskich i nie tylko, powrót do metod odżywiania polegających na spożyciu żywności lokalnej, regionalnej, bardzo często produkowanej domowymi sposobami. To dobry trend, dobra moda, bo to przecież także możliwość dla wielu drobnych gospodarstw osiągania dodatkowych dochodów. Zastanawialiśmy się wielokrotnie, jak dać rolnikom taką możliwość, szczególnie tym drobnym. Nierzadko ich gospodarstwa są położone w miejscach atrakcyjnych turystycznie, nierzadko te gospodarstwa prowadzą działalność agroturystyczną, ale bardzo często te gospodarstwa mają zapotrzebowanie na produkty, które wytwarzają. Niestety dzisiejsze przepisy, szczególnie przepisy w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej mówiące o tym, co jest produktem wytwarzanym w gospodarstwie, określają ten produkt, kategoryzują go jako surowiec. A więc dzisiaj polski rolnik na prostych zasadach może tylko produkować taki surowiec, który - aby dotrzeć do dalszego etapu dystrybucji, a finalnie do konsumenta - musi być wielokrotnie przetwarzany. Najczęściej jest przetwarzany przez firmy niezwiązane z tym gospodarstwem, bo wiemy, że u nas spółdzielczość przetwórcza, poza mlekiem i niektórymi innymi sektorami, praktycznie nie funkcjonuje. Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej, której zmianę w tym projekcie również przewidujemy, ogranicza rolę rolnika co do uzyskiwania wartości dodanej na kolejnych etapach obrotu produktami wytworzonymi w gospodarstwie i przetwarzania ich. Mówiąc krótko, dzisiaj takiej działalności prowadzić nie można. Aby można było ją prowadzić, w myśl dzisiejszych przepisów trzeba uruchomić działalność gospodarczą, czyli założyć firmę, założyć przedsiębiorstwo przetwarzające. W związku z tym rolnik traci wiele przywilejów, m.in. obejmuje go podatek dochodowy, także bardzo często wyższa składka ZUS-owska, nie może korzystać z mniejszych obciążeń finansowych. Poza tym taki rolnik musi uruchomić przedsiębiorstwo przetwarzające żywność, a to z kolei wiąże się z bardzo skomplikowanymi wymaganiami dotyczącymi zabezpieczenia jakości tej żywności, bezpieczeństwa konsumenta. Ta żywność jest bezpieczna. Dlatego przepisy odnoszące się do tych wszystkich aspektów, które wymieniłem - wydaje się - w przypadku prowadzenia takiej działalności są przepisami nieżyciowymi. Projekt zakłada właśnie zmianę tych przepisów, przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, przepisów o podatku dochodowym, rozszerzając katalog produktów, które możemy wytwarzać w naszych gospodarstwach, przetwarzać i oferować konsumentom, i to nie tylko na poziomie gospodarstwa, nie tylko na poziomie gospodarstwa agroturystycznego czy jakiegoś lokalnego jarmarku, ale także te produkty bez dodatkowych obciążeń rolnik, przedsiębiorca będzie mógł kierować do normalnego obrotu, handlu hurtowego i detalicznego. Wydaje się, że ten projekt, przynajmniej taka jest nasza ocena, jest pod tym względem atrakcyjny, bo dla wielu gospodarstw, które chciałyby prowadzić taką działalność, stwarza możliwość osiągania dochodów, zwiększania przychodów gospodarstwa i poprawy ich sytuacji ekonomicznej. Zresztą nie tylko polskie przepisy, ale także europejskie mówią wyraźnie, wręcz zalecają, żeby poszczególne państwa członkowskie starały się skracać łańcuch dystrybucji, tak aby żywność na etapach od pola do konsumenta jak najmniej była poddawana redystrybucji, aby jak najmniej pośredników brało udział w tych etapach, dlatego że jeżeli tych elementów jest więcej, powoduje to zachwianie korzyści i dla rolnika, bo on musi zastosować niższe ceny, i dla konsumenta, bo on w przypadku mnogiej liczby pośredników finalnie musi więcej zapłacić za ten produkt. Ten projekt zakłada m.in. skrócenie łańcucha żywnościowego. Chcę też wyraźnie powiedzieć... W wielu miejscach słyszy się opinie, że ten projekt spowoduje lawinowe przetwarzanie żywności metodami naturalnymi, metodami prostymi, w gospodarstwach, co może zabrać komuś, dużym przedsiębiorcom, dużym przetwórcom, część rynku. Tak nie jest, bo wiemy, że będzie to dotyczyło głównie produktów lokalnych, żywności wytwarzanej - i to jest wyraźnie w tym projekcie zapisane - w oparciu o surowce wytworzone we własnym gospodarstwie. Ten projekt nie przewiduje rozszerzenia tego typu działalności na większą skalę, która związana byłaby m.in. z zatrudnianiem dodatkowej siły roboczej. Wreszcie ten projekt nie mówi o tym, że to ma być wielka skala produkcji, to ma być skala mniejsza, adekwatna do wielkości gospodarstwa. Chcę również powiedzieć, że ten projekt przewiduje bardzo istotną rzecz w odniesieniu do projektu, który jest w Wysokiej Izbie, projektu, którego autorem jest Wysoki Senat, mianowicie przewiduje on całkowite zwolnienie tego typu wytwórczości z podatku dochodowego, dlatego też ten projekt dokonuje zmian w ustawie o podatku dochodowym. Kolejna bardzo istotna rzecz z punktu widzenia racjonalności prowadzenia takiej działalności jest taka, że projekt ten zmienia niektóre zapisy w ustawie o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Mianowicie eliminuje on konieczność uzyskania akceptacji prowadzenia tego typu działalności ze strony powiatowego inspektora sanitarnego. To jest obok spraw podatkowych związanych z zakładaniem firmy kolejna przeszkoda, która w obecnych przepisach uniemożliwia prowadzenie działalności albo przynajmniej skutecznie zniechęca rolników do tego, aby prowadzili tego typu działalność. Chcę państwu powiedzieć, że ten projekt został skierowany do Komisji Ustawodawczej. Jeśli chodzi o niektóre elementy, zwłaszcza element braku konieczności spełnienia skomplikowanych wymagań dotyczących bezpieczeństwa żywności, rzekomo jest on niezgodny z prawem europejskim. Po dyskusji w czasie posiedzenia Komisji Ustawodawczej doszliśmy wspólnie do wniosku, że warto ten projekt skierować do dalszej pracy. Ewentualne zastrzeżenia pod tym względem będziemy eliminować w trakcie procedowania tego projektu w komisji. Z uwagi na ważność tego projektu, jego słuszność zwracam się, panie marszałku, do Wysokiej Izby, aby nadać temu projektowi bieg i aby w możliwie krótkim czasie został on przez Wysoką Izbę przyjęty. Dziękuję bardzo.