Mówca: Beata Mazurek
Data: 2013-02-21 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Moje oświadczenie będzie dotyczyło Narodowego Dnia Pamięci ˝Żołnierzy Wyklętych˝. Otóż w miniony poniedziałek, 18 lutego, Rada Powiatu w Chełmie z inicjatywy radnego Prawa i Sprawiedliwości Jerzego Kwiatkowskiego przyjęła stanowisko w sprawie uczczenia Narodowego Dnia Pamięci ˝Żołnierzy Wyklętych˝. Dlaczego o tym mówię? Otóż dlatego, że ziemia chełmska to nie tylko ziemia manifestu lipcowego, to przede wszystkim ziemia, która była świadkiem wyjątkowo licznych walk niezłomnych bohaterów przeciwko totalitarnemu zniewoleniu narodu w latach 1944-1956. Wielu patriotów polskich, którzy przeżyli, żołnierzy Armii Krajowej, Batalionów Chłopskich, Narodowych Sił Zbrojnych, Zrzeszenia ˝Wolność i Niezawisłość˝ oraz innych organizacji niepodległościowego podziemia, doznało po tzw. wyzwoleniu rozmaitych form represji. Cierpieli i umierali między innymi w piwnicach budynku przy ul. Reformackiej 27 w Chełmie - ponurej sławy katowni aresztu w siedzibie Państwowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w latach 1944-1956. Na terenie powiatu chełmskiego spoczywają m.in.: dziewięciu młodych absolwentów Oficerskiej Szkoły Artylerii w Chełmie, żołnierzy oddziału Delegatury Sił Zbrojnych majora Tadeusza Dziubińskiego pseudonim Fala, poległych 18 maja 1945 r. w leśniczówce Czułczyce w walce ze zgrupowaniem sowieckiego NKWD oraz UB i MO, pochowanych na cmentarzu parafialnym w Czułczycach-Przysiółku; jedenastu żołnierzy zgrupowania Pogotowia Akcji Specjalnej NSZ poległych wespół z pięcioma zamordowanymi miejscowymi cywilami w trakcie pacyfikacji wsi Huta, dokonanej 10 i 11 czerwca 1945 r. przez funkcjonariuszy sowieckiego NKWD i UB, pochowanych na cmentarzu parafialnym w Wojsławicach; porucznik Zygmunt Urbański pseudonim Iskra, dowódca oddziału partyzanckiego Ruchu Oporu Armii Krajowej rejonu II, poległy w wieku 30 lat w walce z funkcjonariuszami włodawskiego UB 22 lipca 1945 r. w Uhrusku, a pochowany na cmentarzu parafialnym w Rudzie-Hucie; starszy sierżant Eugeniusz Walewski pseudonim Zemsta, dowódca Pogotowia Akcji Specjalnej Narodowych Sił Zbrojnych, wraz ze swoim żołnierzem Józefem Skibińskim pseudonim Kruk, skrytobójczo zamordowani przez funkcjonariuszy miejscowej MO w Siedliszczu nad Wieprzem jesienią 1945 r., a pochowani na tutejszym cmentarzu parafialnym; dwaj oficerowie oddziału zbrojnego WiN rejonu I (Rakołupy - Wojsławice - Krzywiczki) porucznika Henryka Lewczuka pseudonim Młot, polegli w wieku 22 lat, wspólnie z trzema zamordowanymi osobami z rodziny leśnika Charlińskiego, 15 grudnia 1945 r. w gajówce Zażdżary, obecnie wieś Haliczany, gmina Kamień, w walce z grupą operacyjną urzędu bezpieczeństwa publicznego, a pochowani na cmentarzu parafialnym w Wojsławicach; siedmiu żołnierzy oddziału Pogotowia Akcji Specjalnej Narodowych Sił Zbrojnych sierżanta Stefana Brzuszka vel Brzezińskiego pseudonim Boruta, poległych, wspólnie z czterema zamordowanymi rolnikami, 2 kwietnia 1946 r. w walce z funkcjonariuszami sowieckiego NKWD i UB w Gołębiu, których symboliczny grób znajduje się na cmentarzu parafialnym w Kaniem, gmina Rejowiec Fabryczny. Włączając się w obchody Narodowego Dnia Pamięci ˝Żołnierzy Wyklętych˝, który niebawem będziemy obchodzić, składam niniejszym hołd wszystkim poległym i więzionym. Cześć ich pamięci! (Oklaski)