Mówca: Teresa Wargocka
Data: 2022-12-01 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Przedstawiam stanowisko Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość wobec projektu ustawy o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej oraz niektórych innych ustaw z druku nr 2799. Ustawa o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie została uchwalona przez Sejm 29 lipca 2005 r. Duża nowelizacja tej ustawy miała miejsce w roku 2011 za rządów Platformy Obywatelskiej i PSL-u. W czasie procedowania nad tą nowelizacją klub Prawa i Sprawiedliwości będący ówcześnie w opozycji zgłaszał poprawkę dotyczącą zmiany tytułu ustawy na tożsamy z zapisem w obecnym projekcie, by termin ˝przemoc w rodzinie˝ zastąpić terminem ˝przemoc domowa˝. Niestety nasze poprawki nie uzyskały akceptacji Wysokiej Izby. Chcemy, aby pojęcie ˝rodzina˝ w przepisach prawa oraz w społecznej świadomości miało tylko pozytywną konotację. Rodzina jest jedną z najważniejszych wartości w życiu Polaków. Według badań CBOS-u 87% Polaków uważa rodzinę za warunek osobistego szczęścia wobec takich wartości jak zdrowie czy bezpieczeństwo. Rodzina jest również wartością chronioną konstytucyjnie. Mówi o tym art. 18 konstytucji, a art. 71 mówi, że władze publiczne są zobowiązane realizować zasadę dobra rodziny w polityce społecznej i gospodarczej. Bardzo cieszymy się, że jest zmiana tytułu ustawy, że nie ma preambuły, która jest z 2005 r. Chcielibyśmy, abyśmy wszyscy zgodnie stwierdzili, że rodzina powinna się wszystkim Polakom kojarzyć tylko z dobrymi odczuciami i emocjami. (Poseł Joanna Senyszyn: No ale nie może się kojarzyć...) Może się kojarzyć, pani poseł. Zjawisko przemocy w kręgu osób najbliższych jest zjawiskiem zdefiniowanym w przepisach prawa, określane jest jako intencjonalne użycie siły, przewagi, które narusza porządek moralny. Wiemy, że uderza przede wszystkim w godność człowieka. W opracowaniach naukowych wyróżniamy przemoc fizyczną, psychiczną, seksualną, zaniedbanie oraz przemoc ekonomiczną. Przemoc niesie ze sobą dotkliwe konsekwencje dla ofiar, sprawców oraz dla świadków, szczególnie dzieci. Projekt ustawy wprowadza dwie kolejne formy - przemoc ekonomiczną i cyberprzemoc oraz rozszerza katalog osób, na które będą oddziaływać przepisy zmienianej ustawy, zwłaszcza o byłego małżonka, partnera, innego członka rodziny niezależnie od faktu zamieszkiwania z osobą stosującą przemoc w rodzinie. Projekt stanowi również, co jest bardzo ważne, że dzieci, które są świadkami przemocy, są uważane za osoby doświadczające przemocy i do nich również powinna być skierowana pomoc. Myślę, że przepisy zmienionej ustawy w dużej części mają za zadanie zwiększenie oddziaływania na sprawców przemocy, aby podejmowali - sprawcy przemocy czy w nowej nomenklaturze: osoby stosujące przemoc - działania zmierzające do zmiany swojego zachowania. To jest bardzo ważny kierunek w tej ustawie, ponieważ bardzo często jest tak, że sprawcy przemocy dokonują jej wobec różnych osób w ciągu swojego życia, więc chcemy, aby podejmowali oni działania na rzecz zmiany swojego zachowania. Temu służy, obok programów korekcyjno-edukacyjnych, wprowadzenie do prawa programów psychologiczno-terapeutycznych, a na sprawców, którzy będą się uchylali od uczestnictwa w tych programach, będzie można na podstawie Kodeksu wykroczeń nałożyć kary ograniczenia wolności lub grzywny. Wysoka Izbo! Są zmiany w działalności zespołów interdyscyplinarnych, pani poseł o tym mówiła, zapoznamy się z tym w szczegółach na posiedzeniu komisji. Wysoka Izbo! Od 30 listopada obowiązuje przepis, który Wysoka Izba przyjęła ponad politycznymi podziałami. Jest to natychmiastowa izolacja (Dzwonek) osób stosujących przemoc od osób jej doznających.