Mówca: Maciej Konieczny
Data: 2021-09-17 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jest oczywiste, że przedłużenie obowiązywania regulacji dotyczących zbywania kopalń oraz restrukturyzacji zatrudnienia, umożliwienie kolejnym pracownikom korzystania z mechanizmów osłonowych, urlopów górniczych, przeróbkarskich i jednorazowych odpraw pieniężnych, a przede wszystkim zagwarantowanie na to wszystko niezbędnych środków to są działania niezbędne w związku z nieuchronnym odejściem od węgla w polskiej energetyce. W związku z tym też jest jasne, że Lewica będzie głosowała za dalszymi pracami nad tą ustawą. W uzasadnieniu ustawy możemy przeczytać o licznych powodach, dla których restrukturyzacja jest konieczna. Mowa jest o spadających cenach węgla, o zmianach na rynku energii, w końcu o europejskich celach klimatycznych i przyjętej w związku z tym polskiej polityce w tym zakresie. To wszystko oczywiście jest prawda. To, czego nie możemy przeczytać, to, że perspektywa klimatycznej katastrofy, konieczność odejścia od węgla, a co za tym idzie, także to, że produkcja energii z węgla będzie z roku na rok tylko droższa, tylko mniej opłacalna, to jest coś, co było wiadomo od dekad. A jednak rządy Prawa i Sprawiedliwości, ale także wcześniejsze wolały zamykać oczy na fakty. Gdy patrzyłem tutaj, jak poseł Kowalski z ministrem Soboniem tak szczerze śmiali się z celów klimatycznych Unii Europejskiej, to widzę, że wciąż zamykacie oczy na te fakty. Te fakty was śmieszą. Przecież to jest perspektywa, w jakiej żyć będą kolejne pokolenia, ale także to są dzisiejsze realia polskiego górnictwa i polskiej energetyki, polskiej gospodarki. Nie można zamykać oczu na nie. Rząd Prawa i Sprawiedliwości okłamywał górników, obiecywał węgiel na 100 lat, i wszystko to ze szkodą dla górników, dla pracowników firm okołogórniczych, dla mieszkańców regionów górniczych, bo to przez wasze kłamstwa, przez wasze zaniechania, teraz mamy przyspieszoną, umiarkowanie kontrolowaną restrukturyzację dokonywaną pod ogromną presją ekonomiczną i polityczną. I to nie jest żaden spisek Unii Europejskiej. To jest dokładnie efekt tych zaniedbań i tego opóźnienia, jakie nam towarzyszy. Dlatego, pracując nad tą ustawą, ale też szerzej zajmując się polskim górnictwem, będziemy mieli zawsze na pierwszym miejscu jeden zasadniczy i najważniejszy cel: żeby za te wasze kłamstwa, za te wasze zaniedbania ceny nie zapłacili zwykli ludzie, żeby ta cena nie spadła na górników, na ich rodziny, na mieszkańców regionów górniczych. Dlatego, wsłuchując się w głos związków zawodowych, będziemy się upominać o dotrzymanie umowy zawartej z górnikami przez rząd. Nie godzimy się na żadne zmiany na niekorzyść górnictwa. Dlatego w ramach prac nad tą konkretną ustawą będziemy upominać się m.in. o gwarancje zatrudnienia do emerytury, o równe traktowanie bez względu na datę nabycia uprawnień do urlopu górniczego. Zadbamy też o to, żeby żadna grupa nie została w ustawie pominięta, włączając w to także pracownice administracji. Nie możemy też zapominać, że górnictwo nie działa w próżni. Kluczowym wyzwaniem jest wsparcie dla przedsiębiorstw okołogórniczych i myślenie o transformacji w kategorii transformacji regionów górniczych i planowego zastępowania wygaszanych miejsc górniczych nowymi, a tego ciągle brakuje. Tutaj brak konkretów, brak planu, cały czas towarzyszą nam raczej opowieści z mchu i paproci. Jak komuś się wydaje, że można zlikwidować górnictwo na Śląsku bez wsparcia przemysłu okołogórniczego i wszystko się jakoś ułoży, bo bezrobocie niskie i gospodarka idzie do przodu, to się myli, bo nic samo się nie ułoży. Potrzebujemy planu restrukturyzacji regionów górniczych. Ale jest jeszcze jedna kluczowa kwestia. Jeżeli mówimy o realizacji umowy społecznej, to warunkiem jej realizacji jest zgoda Unii Europejskiej. Tak samo jeżeli mówimy o transformacji regionów, to warunkiem skutecznej transformacji są pieniądze z Europy na ten cel. Ani jedno, ani drugie nie jest wcale takie pewne. I co robi rząd? Czy rząd rzuca wszystkie siły na ten odcinek, wzbija się na szczyty dyplomacji? W żadnym wypadku. Rząd rozpętuje kolejne idiotyczne wojenki z Europą: o Izbę Dyscyplinarną, bo pan Ziobro nie lubi sędziów, o lex TVN, bo tam mówią brzydko o rządzie i wam jest potem przykro. Zamiast walczyć o polski przemysł, o polskich pracowników, angażujecie się w jakieś nikogo nieobchodzące spory, a na pewno nieobchodzące pracowników. Bo jak wy to sobie wyobrażacie? Że taki górnik, pracownik huty, który straci pracę ze względu na wasze awanturnictwo, to co on sobie później pomyśli? (Głos z sali: A co ma...) Środki z Europy nie przyszły, nie dało się zrobić transportacji, pracy nie ma. I co on sobie myśli? (Poseł Anna Kwiecień: Bo wy tam głupoty opowiadacie. Wy kłamiecie, wy chcecie, żeby sędziowie...) Że on nie ma pracy, jego rodzina nie ma na rachunki, ale on jest szczęśliwy. Bo co? Bo TVN-owi poszło w pięty? On jest szczęśliwy, bo minister Ziobro komuś pokazał? Takie są wasze priorytety i za to (Dzwonek), za te wasze błędy polityczne ogromną cenę mogą zapłacić zwykli ludzie. (Głos z sali: Czas.) Ale was to nie interesuje, bo władza się wyżywi, o tym wiemy. A więc będziemy pracować nad tą ustawą, będziemy pilnować, żeby warunki umowy społecznej zostały dotrzymane, ale także apelujemy do was, póki jest czas: opamiętajcie się, zajmujcie się tym, co jest naprawdę ważne, zajmujcie się ochroną polskiego przemysłu... (Głos z sali: W Brukseli...) ...polskich miejsc pracy, a nie jakimś idiotycznym awanturnictwem na poziomie europejskim. (Oklaski) (Głos z sali: Bruksela.) (Głos z sali: Przekaż to posłom europejskim.)