Mówca: Andrzej Romanek
Data: 2013-07-12 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Otóż, panie ministrze, zanim odniosę się do pana wypowiedzi, chcę odnieść się do pytania pani poseł, która zadała je i stwierdziła, że skoro to jest decyzja, która ostatecznie jest zweryfikowana w prawomocnym rozstrzygnięciu... To zapytam: jeżeli ktoś nie ma statusu, to w jaki sposób ona jest weryfikowana? A poza tym jak już jest orzeczenie prawomocne, to o czym my w ogóle mówimy? To są jakieś żarty. W każdym przypadku postępowania karnego czy zarzutu stawianego oskarżonemu mówimy o jakiejś antycypacji, zawsze mówimy. Ona się sprawdza i weryfikuje dopiero potem, bo przecież wiele osób jest uniewinnianych. A więc taka jest odpowiedź, jeżeli chodzi o pytanie pani poseł. Jeżeli natomiast chodzi o odpowiedź pana ministra, który mówi, że zmieniają się przepisy dotyczące umorzenia i odmowy wszczęcia postępowania i wtedy jest możliwość zażalenia, oczywiście pod pewnymi warunkami, to od razu panu mówię, panie ministrze: nie każdy zawiadamiający jest pokrzywdzonym, bo zawiadamiający może być pokrzywdzonym, ale oprócz niego może być jeszcze wiele osób, a może być zawiadamiający niebędący pokrzywdzonym, a pokrzywdzone są osoby inne niż osoba, która zawiadamia - to kolejny aspekt. A więc tutaj nie spełnia się tego aspektu, a przecież regulacja, norma powinna być pełna, powinna obejmować każde możliwe desygnaty. To jest ten aspekt, o którym chciałem powiedzieć. Odnosząc się natomiast jeszcze do wypowiedzi pana posła Kownackiego, który mówił, że rzeczywiście należałoby zmienić całą filozofię, powiem w ten sposób. Pana posła nie ma, ale powiem tak. Państwo wiecie, jaki jest dzisiaj gigantyczny opór w sprawach dotyczących zmian w Kodeksie karnym. Zwracam się tutaj też do pana ministra, bo Solidarna Polska jakiś czas temu złożyła projekt zmiany ustawy dotyczącej przestępstw zgwałcenia, z którym wy jako Ministerstwo Sprawiedliwości odnośnie do zgwałceń ze szczególnym okrucieństwem zgodziliście się, że tak, trzeba zaostrzyć te kary. I co? I nic. To stoi i być może wprowadzicie to za 15 lat, jeżeli będziecie rządzić, a mam nadzieję, że nie. Może nigdy tego nie wprowadzimy. Przecież to było stanowisko waszego ministra na posiedzeniu komisji. On powiedział, że ta regulacja, jeżeli dobrze pamiętam, dotycząca 25 lat jest zupełnie uzasadniona. Przepraszam bardzo, wiem, że minister się zmienił, ja to rozumiem, panie ministrze, że minister się zmienił, ale tamten minister mówił, że trzeba to zmienić, a przynajmniej jego wiceminister tak twierdził. Rozumiem, że zmiana ministra od razu powoduje zmianę poglądów w Ministerstwie Sprawiedliwości, ale nie szalejmy, bo w końcu trzeba będzie pozmieniać, uchylić wszystkie kodeksy i powiedzieć, że teraz jest nowy minister, to są nowe kodeksy. Co minister, to nowe kodeksy. Panie ministrze, ja to pamiętam, amnezji nie mam, takie było stanowisko przy gwałcie ze szczególnym okrucieństwem, ze wszech miar uzasadnione, na posiedzeniu podkomisji była debata i tu z mównicy sejmowej to było potwierdzone. I co? Czekajmy, bo systematyka, bo jeszcze inne argumenty, bo przedsądowe postępowanie i jeszcze tysiąc innych argumentów, a ci ludzie dalej nie będą mieli możliwości weryfikowania swojego statusu chociażby w postępowaniu przygotowawczym. Kolejna rzecz, na którą chcę zwrócić uwagę ? propos tego, co też tu podkreślano i na co zwracano uwagę. Otóż ta kwestia dotycząca... Aha, jeszcze zwrócę się do pana posła Bartosza Kownackiego, żeby kontynuować. Mam świadomość, że jeżeli chodzi o kwestię pojęcia bezpośredniego narażenia czy zagrożenia dobra prawnego, to jest to pojęcie, które być może jest złe i należałoby kwestie dotyczące definicji legalnej zawartej w Kodeksie postępowania karnego zmienić, ale podkreślam, opór materii jest gigantyczny, a więc regulujemy to, co jest możliwe. Uważamy, że to, co jest możliwe, żeby znalazło akceptację u dzisiaj rządzącej koalicji Platformy Obywatelskiej i PSL. Jeżeli zaproponowałbym nowe regulacje dotyczące art. 49 § 1 Kodeksu postępowania karnego co do definicji pokrzywdzonego, chociaż wyrzuciłbym zapis bezpośredniości, to już sobie wyobrażam, jakie byłoby święte oburzenie na tej sali ze strony przedstawicieli Ministerstwa Sprawiedliwości. A więc pan poseł Kownacki nie ma racji, że nie widzimy tego aspektu. Widzimy, ale mamy świadomość, że nie da się po prostu w ten sposób, który pan proponuje, całkowicie zmodyfikować tego aspektu, dlatego że to w ogóle nie miałoby żadnych szans, od razu byłoby tysiąc głosów przeciwko, nie tylko ze strony Platformy, ale i innych osób, które mówiłyby: Nie, nie zmieniajmy statusu czy legalnej definicji pokrzywdzonego. To oczywiście wtedy zagubilibyśmy też istotę rzeczy, na którą zwracamy uwagę, a więc na to perfekcyjne określenie czy przynajmniej zweryfikowanie statusu osoby, która czuje się osobą pokrzywdzoną. Wracając jeszcze do kwestii dotyczącej art. 56. Otóż, szanowni państwo, chodzi o to, że w toku postępowania sądowego - to, o czym pan mówił, pan minister - zmienia się kwalifikacja prawna. To co z tym, który miał to w poprzedniej kwalifikacji prawnej, co się z nim dzieje przy zmianie kwalifikacji prawnej? To jest analogiczna sytuacja, panie ministrze, co się z nim dzieje. Nagle mówicie: Byłeś pokrzywdzonym, a dzisiaj już nie jesteś. Tak? Taka jest prawda, tak. Co on może wtedy powiedzieć? Niech mi pan powie. On powie: Tak, to było fajne, a teraz już jestem poza procesem. Tak? Taka jest prawda i to jest osiągnięcie w kwestii naszego Kodeksu postępowania karnego, gigantyczne osiągnięcie. A więc odnosząc się do pana argumentów, do pana argumentacji, szanując pana zdanie, nie mogę się z nim niestety zgodzić. Powiem jeszcze jedną rzecz dotyczącą tego aspektu, o którym pan mówił. Oczywiście pan nie, ale osoba, która zwróciła na to uwagę, a to bardzo doświadczony prawnik prokuratury krajowej, podkreślała, że to regulacja nie do zaakceptowania. Rozumiem, że pan będzie bronił swojego stanowiska. Osoba, która zwróciła na to uwagę, też świetny i doświadczony prawnik, mówi, że to jest regulacja nie do zaakceptowania. To wyszło w praktyce, że coś w kwestii tego aspektu trzeba zrobić i trzeba to zmienić. Nie wiem, w jakim zakresie pan mówił o kompleksowej regulacji, bo z tego, co wyczytałem ze stanowiska bodajże prokuratora generalnego czy Krajowej Rady Prokuratury, to wiem, że dzisiaj profesorowie, którzy badają ten aspekt, kompletnie nie chcą zwracać na niego uwagi i mówią, że ten aspekt nie będziemy regulować, przepraszam, tego aspektu nie będziemy regulować. A więc pytanie, oczywiście retoryczne: To w jakim zakresie chcecie ten aspekt uregulować? Być może przez komisję kodyfikacyjną, żeby rzeczywiście to prawo pokrzywdzonego czy potencjalnie przekonanego o tym, że jest pokrzywdzony, było w jakikolwiek sposób weryfikowane, bo można mówić, że chcemy coś zrobić, zmodyfikować, zmienić, zmienić filozofię. No i co z tego? Przecież słyszałem wielokrotnie te słowa z tej mównicy sejmowej, że chcemy, że zmodyfikujemy. Ale panie ministrze, dobrymi intencjami, i zakończę to moje wystąpienie, jest piekło wybrukowane. Niech pan to sobie weźmie do serca. Dziękuję uprzejmie.