Mówca: Czesław Siekierski
Data: 2021-09-29 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Zaprezentowana przez rząd nowelizacja ustawy budżetowej na 2021 r. jest bardzo optymistyczna. Nasuwają się następujące pytania, uwagi. W pierwotnej ustawie budżetowej na 2021 r. rząd zaniżył wiele wskaźników. Jeśli chodzi o dochody z VAT w roku 2020, gdy była recesja, minus 2,8% PKB, to zmalało, te dochody z VAT wyniosły 184 mld zł. A na 2021 r. rząd w ustawie budżetowej zaplanował dochody z VAT na 181 mld, czyli niższe, choć założył wzrost PKB o 4% i inflację 1,8%. Faktyczne dochody z VAT powinny zostać ustalone w okolicach 195-197 mld, co oznacza, że ukryto ok. 15 mld, które teraz pokazano. Kolejnym elementem jest wzrost inflacji. W pierwotnym budżecie założono wzrost cen jedynie na poziomie 1,8%. Obecnie to zmieniono na 4,3, będzie więcej. To kolejne 15 mld, 16 mld nadwyżki, która pojawia się z tytułu inflacji, co oczywiście dla rządu, dla budżetu jest korzystne, są także niższe koszty obsługi długu publicznego, natomiast za to płaci społeczeństwo. Mamy koniec września, koniec III kwartału. Mamy narastający wzrost zachorowań. Nie wiemy, jaka będzie skala, jakie to przyniesie konsekwencje dla całej gospodarki. Czy jesteśmy na to przygotowani, czy powinniśmy założyć pewne zabezpieczenia w tym nowelizowanym budżecie? Lepsze wyniki gospodarki w drugiej połowie 2020 r. i w pierwszej połowie 2021 r. są rezultatem znacznego wsparcia finansowego ze strony państwa, chodzi o tarcze antykryzysowe, które odbyło się kosztem wzrostu zadłużenia, głównie pozabudżetowego. Polski Fundusz Rozwoju, Bank Gospodarstwa Krajowego oraz 51 nowych funduszy, które powstały od 2016 r., zadłużają się w imieniu państwa w celu finansowania programów rządowych z pominięciem parlamentarnej i krajowej definicji państwowego długu publicznego. Prowadzi to do niekontrolowanego wzrostu zadłużenia pozabudżetowego. Mamy właściwie poza budżetem drugi budżet. Oczywiście należy podkreślić bardzo dużą aktywność firm, zarówno jeśli chodzi o utrzymanie produkcji, jak i działania na rzecz utrzymywania zatrudnienia, za co należy się im podziękowanie. Przewidywane zmniejszenie deficytu budżetowego w 2021 r. jest wynikiem zakładanego wzrostu dochodu budżetowego w porównaniu z planowanym w pierwotnej ustawie budżetowej na 2021 r. Wzrost dochodu państwa ma nastąpić dzięki wzrostowi podatków, wpływów z aukcji CO 2 oraz dywidend i wpłat NBP, ZBP. Rząd, prezentując nowelizację budżetu, nie odnosi się w odpowiednim zakresie do wpływu inflacji na wpływy do budżetu, ale także na negatywne konsekwencje dla gospodarki, o czym mówiłem. Po drugie, wpływy z aukcji CO 2 powinny być przeznaczane na modernizację sektora energetycznego, a w większości były przekazywane na bieżące finansowanie potrzeb budżetowych, pewnie w granicach 15-17 mld zł. Polityka pieniężna NBP nie służy podstawowemu celowi, jakim jest utrzymanie wartości pieniądza, a bardziej celom budżetowym polityki rządu. Jeśli chodzi o wydatki, oczywiście słuszne jest to, że zwiększa się wydatki i zasilanie samorządów na różne cele. Można by się zastanowić, czy nie należałoby tu skierować więcej środków. Słusznie są zwiększane środki na inwestycje straży pożarnej - choć tylko państwowej, a pominięto ochotniczą - Policji, Straży Granicznej, natomiast wydatki na Siły Zbrojne są już wysokie, w związku z tym należałoby się zastanowić, czy jest potrzeba je zwiększać. Mówimy trochę o tym zagrożeniu, to chyba nie chodzi nam o zagrożenie wojenne. Skala proponowanych wzrostów w innych obszarach jest trochę śmieszna. Jeśli w takiej sytuacji na zdrowie przeznaczamy 1 mld zł, kiedy mamy protestujących, kiedy wiemy, jakie jest zadłużenie szpitali powiatowych, to pokazuje to lekceważące podejście do tej grupy zawodowej. Nic nie przeznaczamy na edukację, wydatki na finansowanie zagrożeń w rolnictwie są bardzo małe, w ogóle pomija się problemy transformacji energetycznej, zmian klimatycznych czy spraw środowiskowych. Na koniec jeszcze parę drobnych uwag. Wsparcie dla gospodarki powinno uwzględniać sytuację, w jakiej się znajduje. Otóż są porwane łańcuchy dostaw, mamy problem podażowy, w związku z tym powinny być podjęte pewne działania interwencyjne, aby te łańcuchy powiązać, naprawić. O sprawach inflacji mówiłem. Ona oczywiście w krótkiej perspektywie czasowej jest wygodna dla budżetu, dla rządu, ale jest niebezpieczna, jeśli chodzi o dłuższą perspektywę. To jest dodatkowy podatek, który zapłaci społeczeństwo. Wreszcie, proszę zauważyć, że stopa inwestycji spadła dramatycznie poniżej 17%, a przecież premier Morawiecki zapowiadał w strategii odpowiedzialnego rozwoju, że dojdzie do 25%. Inwestycje są elementem rozwojowym, są podstawą gospodarki. Wreszcie jeśli chodzi o problemy zadłużenia, o nich mówiłem. Na koniec (Dzwonek) chciałbym jeszcze powiedzieć, że ten budżet jest tylko takim budżetem pozorowanym i że budżet państwa utracił swoją rangę. Wiele rzeczy się dzieje poza budżetem państwa, poza wiadomością i poinformowaniem Sejmu, co jest niekorzystne dla gospodarki i dla państwa. Dziękuję. (Oklaski)