Mówca: Ewa Kozanecka
Data: 2022-06-22 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję. Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość w sprawie projektu ustawy o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców niektórych paliw stałych w związku z sytuacją na rynku tych paliw, druk nr 2354. W wyniku pandemii COVID-19 oraz inwazji Rosji na Ukrainę i wprowadzonych sankcji, w tym decyzji rządu Rzeczypospolitej Polskiej oraz innych państw o zaprzestaniu importu paliw z Rosji, ceny węgla znacząco wzrosły. Wynika to ze zwiększonego zapotrzebowania na węgiel kosztem gazu ziemnego oraz czasowo mniejszej dostępności surowca, co wynika z konieczności zapewnienia dostaw węgla z innych niż Rosja kierunków. Obecna wyjątkowa sytuacja, która jest spowodowana koniecznością zaprzestania finansowania Rosji przekłada się również na codzienne życie polskich obywateli, powoduje ryzyko braku możliwości nabycia węgla opałowego, co może się przyczynić do wzrostu ubóstwa energetycznego, do czego nie można dopuścić. Wysokie ceny węgla stanowią więc realny problem dla wielu gospodarstw domowych, w których źródła ogrzewania są opalane węglem. Trzeba też zaznaczyć, że niektórzy sprzedawcy wykorzystują sytuację i sprzedają węgiel po cenach, które pozwalają im na szybki zysk. To są problemy, którymi należy się pilnie zająć, i ten projekt ma właśnie to na celu. Działania zmierzające do wsparcia odbiorców indywidualnych przez premiowanie sprzedaży węgla po cenie odpowiadającej średniej cenie z ostatniego roku spowodują powstrzymanie nieuzasadnionego wzrostu cen sprzedawanego węgla zarówno przez czasowe wyhamowanie popytu wynikającego z obawy przed dalszym wzrostem cen, jak i przez zapewnienie konkurencyjnej ceny na rynku. Dlatego też ustawa proponuje wprowadzenie systemu rekompensat, który pozwoli realnie obniżyć ceny i zagwarantować dużej części społeczeństwa zaspokojenie zapotrzebowania na opał. System został tak skonstruowany, aby uniknąć zachęt do spekulacji i nie dopuścić do podwyższania cen sprzedaży. Udział w systemie rekompensat jest dobrowolny, nie muszą w nim uczestniczyć wszyscy sprzedawcy, ale ten, kto przystąpi do systemu, będzie zobowiązany do sprzedaży węgla po cenie nie wyższej niż 996 zł. Jednocześnie rząd dopłaci takiemu sprzedawcy 1073,13 zł do każdej sprzedanej w tej cenie tony. Ten system gwarantuje, że z jednej strony odbiorca będzie miał tani węgiel, a sprzedawca nie będzie ponosił strat. (Poseł Janusz Korwin-Mikke: A kto zapłaci?) Rekompensatami objęte są paliwa stałe: węgiel kamienny, brykiet lub pellet zawierające co najmniej 85% węgla. Warunkiem przyznania rekompensaty jest zarejestrowanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej swojego przedsiębiorstwa wykonującego działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu paliw i wpisanego do Centralnego Rejestru Podmiotów Akcyzowych oraz sprzedaż odbiorcom ww. paliw po cenie nie wyższej niż 996 zł brutto za 1 t. Do zakupu węgla po preferencyjnej cenie uprawnione będą gospodarstwa domowe, których głównym źródłem ogrzewania są następujące źródła ciepła: kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, pieco-kuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane tym paliwem zgłoszone do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków. Ponadto w ramach gospodarstw domowych występują budynki wielolokalowe, których wspólnym źródłem ogrzewania jest jedno ze wskazanych wyżej źródeł. Wówczas uprawnienia do zakupu paliwa stałego po preferencyjnej cenie przysługują również wspólnocie mieszkaniowej albo spółdzielni mieszkaniowej. Jak państwo widzą, jest to szeroka grupa odbiorców, staramy się zaspokoić jak najwięcej tych potrzeb. Ustawa przewiduje, iż maksymalna ilość węgla, za którą przedsiębiorca sprzedający ww. paliwo stałe może uzyskać rekompensatę, wynosi 3 t dla jednego gospodarstwa domowego. Przedmiotem odpowiedzialnym za wypłatę rekompensat będzie Zarządca Rozliczeń SA. Ten projekt jest niewątpliwie bardzo potrzebny i oczekiwany przez wielu Polaków, stąd konieczność jego niezwłocznego przyjęcia, o co do wszystkich państwa apeluję. Klub Prawa i Sprawiedliwości w pełni popiera powyższy projekt ustawy i wnosi o jego uchwalenie. Jednocześnie składam poprawkę do ww. ustawy oraz zgłaszam wniosek o przystąpienie do trzeciego czytania ustawy. Dziękuję bardzo.