Mówca: Zbigniew Ziejewski
Data: 2021-08-11 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Zmiany wprowadzone rozporządzeniem wykonawczym Komisji Europejskiej nr 2021/1268 z 29 lipca 2021 r. zmieniającym załącznik nr 1 do rozporządzenia wykonawczego Unii Europejskiej 2021/605 ustanawiającego szczególne środki zwalczania afrykańskiego pomoru świń bardzo mocno uderzyły w rolnictwo na Warmii i Mazurach. W związku z ogniskiem ASF u świń w miejscowości Rybno w powiecie działdowskim oraz w miejscowości Radomno w powiecie nowomiejskim w strefie czerwonej, czyli w obszarze objętym ograniczeniami, zostały umieszczone całe powiaty: nowomiejski, iławski, działdowski oraz nidzicki, a także południowa część powiatu ostródzkiego, tj. gminy Grunwald, Dąbrówno i Ostróda wraz z miastem Ostróda. W efekcie w obszarze objętym ograniczeniami w województwie warmińsko-mazurskim znalazło się ok. 450 tys. świń zlokalizowanych w ok. 1,8 tys. gospodarstwach. Tak duży obszar objęty ograniczeniami jest nie do przyjęcia, bowiem na Warmii i Mazurach do wspomnianej strefy włączono gospodarstwa zlokalizowane aż do 40 km od stwierdzonych stref. W innych województwach, gdzie odkryto ogniska ASF, obszary objęte ograniczeniami były zdecydowanie mniejsze niż w województwie warmińsko-mazurskim. Np. w województwie mazowieckim strefy te sięgały tylko 10 km, maksymalnie 20 km, czyli były dwa razy mniejsze niż na terenie Warmii i Mazur. Tak duże strefy sprawiają ogromne kłopoty hodowcom trzody chlewnej. Oznaczają one poważne straty finansowe dla producentów żywca wieprzowego, ponieważ nieliczne zakłady skupujące obniżają cenę. Takie działania są wysoce niesprawiedliwe i dyskwalifikujące producentów trzody z Warmii i Mazur. Chciałbym zapytać ministra rolnictwa pana Grzegorza Pudę: Dlaczego tak wielu rolników musi być pokrzywdzonych w związku ze strefą objętą ograniczeniami? Dodatkowo chciałbym zauważyć, że ognisko ASF wykryte u świń w miejscowości Radomno zostało stwierdzone 26 lipca br., zaś rozporządzenie wykonawcze Komisji uznające obszar wokół tego ogniska za zagrożony zostało podpisane już 29 lipca, czyli w ciągu 3 dni. Należy zadać sobie pytanie: Czy uznanie tego obszaru za zagrożony nie było zbyt pochopne, bez dokonania odpowiedniej analizy wpływu ograniczeń na gospodarstwa produkcyjne, i czy nałożenie stref w obecnym kształcie było niezbędne? Należy zauważyć, że każde zaznaczenie danego obszaru kolorem czerwonym, czyli wprowadzenie na danym terenie obszaru objętego największymi ograniczeniami, jest z pozycji urzędniczej niezwykle łatwe. Inaczej sprawa wygląda, aby na danym obszarze wspomniane ograniczenia wycofać. Przeszłość pokazała, że odwołanie strefy jest niezwykle trudne do przeprowadzenia i wymaga długiego procedowania, o czym przekonały się samorządy rolnicze, wnioskując o cofnięcie z terenów województwa obszarów objętych największymi ograniczeniami. Tak m.in. było w powiecie bartoszyckim, gdzie wycofanie ograniczeń trwało ponad rok. Chciałbym z tej mównicy zaapelować do pana ministra rolnictwa, do głównego lekarza weterynarii oraz do Komisji Europejskiej, aby dokładnie przeanalizowali rozporządzenie Komisji z dnia 29 lipca br., którym wprowadzono obszary objęte zagrożeniami. Apeluję, aby obszar ten został zmniejszony do terenów najbardziej zagrożonych wirusem ASF, a strefy, gdzie ograniczenia są niezbędne, zostały wyłączone z obszaru ujętego w rozporządzeniu. Ponadto apeluję o przegląd i zmianę strategii zapobiegania i zwalczania ASF w Europie. Obecna nie przynosi wymiernych efektów eliminacji wirusa ze środowiska, a jednocześnie powoduje poważne zaburzenia dla rynku mięsa wieprzowego. Przynosi niepotrzebnie znaczne straty gospodarcze dla rolników i problemy z utrzymaniem dobrostanu zwierząt poprzez przerastanie zdrowych świń w strefach. Przepisy weterynaryjne okażą się wkrótce (Dzwonek) trudne do pogodzenia z projektowaną polityką Europejskiego Zielonego Ładu. W zakresie tradycyjnych metod hodowli i dobrostanu zwierząt Komisja Europejska powinna zastanowić się, w jaki sposób zwalczać choroby zakaźne w sytuacji przyjęcia niektórych rozwiązań z Europejskiego Zielonego Ładu, a najlepiej odstąpić od tych zapisów w Europejskim Zielonym Ładzie. Ponadto polski rząd wprowadził płacę minimalną. Rolnicy domagają się minimalnej ceny za swoje produkty i skupu interwencyjnego. Apeluję o pilne powołanie przez sejmową komisję rolnictwa podkomisji do spraw ASF i zajęcie się tym obecnie bardzo drażliwym tematem. Dziękuję bardzo. (Oklaski)