Mówca: Andrzej Orzechowski
Data: 2014-06-06 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Szanowny Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Powódź, podtopienie to żywioł, a on ma to do siebie, że ma za sobą potężne siły natury, potężniejsze czasami od ludzkich możliwości. Nawet na moich Mazurach czasami, pomimo że żadna powódź nie powinna ich dotknąć, bo są tam naturalne zbiorniki, przy ulewnych deszczach zdarzają się lokalne podtopienia. Działania, które my jako Sejm i rząd jako administracja rządowa podejmujemy na rzecz przeciwdziałania powodziom, podzieliłbym na ustawowe, czyli związane ze stanowieniem prawa, i te, które dotyczą sfery wykonawczej. Jeżeli chodzi o te ustawowe, to warto podkreślić, że po doświadczeniach 1997 r. i 2010 r. we wrześniu 2011 r. uchwalono ustawę o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi, która jest rozwiązaniem bardzo elastycznym, bo wcześniej trzeba było za każdym razem przy powodzi uchwalać odrębną specustawę. Na mocy tej ustawy m.in. Rada Ministrów może określić w rozporządzeniu wykaz miejscowości poszkodowanych w wyniku powodzi o dużych rozmiarach, skierować więcej środków i umożliwić pomoc poszkodowanym w wyniku powodzi. Na mocy tych przepisów także minister finansów może ustalać odpowiednią rezerwę celową na usuwanie skutków powodzi czy także można szybciej odbudowywać, remontować, rozbierać urządzenia wodne uszkodzone lub zniszczone przez powódź przez zniesienie obowiązku uzyskiwania pozwolenia wodnoprawnego. Była też mowa o dualizmie i warto podkreślić, że na mocy tych przepisów postanowiono, że nadzór nad realizacją zadań związanych z pomocą poszkodowanym będzie zadaniem wojewody. To w wymiarze takim ustawodawczym, natomiast działania, które określiłem jako wykonawcze, leżące po stronie administracji rządowej, po części już wymienił pan minister i mam nadzieję, że jeszcze trochę na ten temat powie. Z naszego takiego ogólnospołecznego, ogólnopaństwowego punktu widzenia ważne jest, że na etapie wykonawczym przede wszystkim reaguje się elastycznie i wyprzedzająco. Widzieliśmy to szczególnie właśnie w maju tego roku, że działa system monitorujący i informacyjny, że odpowiednio wcześnie zbierają się zespoły zarządzania kryzysowego, że rząd i służby działają prewencyjnie i ratowniczo, także bardzo szybko uruchamiana jest pomoc materialna. To, co jest, myślę, kluczowe, to realizowane, i to na wielką skalę, inwestycje przeciwpowodziowe. Odbudowywane są drogi i mosty, odbudowywane i budowane są nowe wały przeciwpowodziowe, a także inna infrastruktura przeciwpowodziowa. Pomimo że, o czym tutaj panowie posłowie mówiliście, uchylono programy dotyczące dolnej Odry czy dolnej Wisły, realizowane są inwestycje w ramach tych programów związane ze zbiornikami wodnymi, z Wrocławskim Węzłem Wodnym, z ochroną górnej Wisły i górnej Odry, także z ochroną Żuław. Tak na marginesie, myślę, że należałoby się pewnie kilka słów wyjaśnienia co do tych masterplanów dotyczących dorzeczy Odry i Wisły, bo zmiana i korekta są tutaj potrzebne chociażby ze względu na ramową dyrektywę wodną, do której musimy się dostosować. Myślę, że chodzi o te kwestie, bo przecież rząd przyjął projekty. Zdajemy sobie sprawę, że jest to robota nie na rok, nie na dwa, tylko robota na wiele lat i na dużą skalę, jeżeli chodzi o finanse. Dobrze, że jest to realizowane kompleksowo, konsekwentnie i w dużym stopniu z wykorzystaniem środków unijnych, dzięki czemu angażujemy mniej własnych środków z budżetu. To, co jest najważniejsze, to to, że jest to działanie głównie z myślą o ochronie ludzi i o ochronie ich mienia. Kiedy się już nie da zapobiec nieszczęściu ważne, że rząd szybko reaguje, bo wedle zasady, kto szybko daje, ten dwa razy daje. Bardzo dziękuje. (Oklaski)