Mówca: Mirosław Maliszewski
Data: 2015-02-19 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Panie i Panowie Posłowie! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego chciałbym wygłosić oświadczenie w sprawie projektu ustawy o rozwoju lokalnym z udziałem społeczności lokalnej. Jest to jeden z trzech projektów procedowanych w ostatnim czasie w Wysokiej Izbie, dotyczących funkcjonowania obszarów wiejskich w latach 2014-2020, a więc w ramach nowej perspektywy finansowej Unii Europejskiej, która w tym zakresie jest opracowana i wdrażana przez Polskę. Projekt ustawy, jak precyzyjnie mówił pan poseł sprawozdawca, reguluje kwestie funkcjonowania tych podmiotów, lokalnych grup działania, organizacji i samą formułę ich działania, czyli określa, jaka to ma być forma prawna, jak mają być powoływane, na jakim terytorium występować i jakie obszary ludzkie mają reprezentować. Projekt także precyzyjnie reguluje sprawę strategii rozwoju lokalnego, czyli określa, co w tych strategiach powinno się znaleźć, jak one powinny być tworzone, jak zatwierdzane, aby interesy społeczności, którą reprezentuje lokalna grupa działania, były uwzględnione. Projekt rozstrzyga też finalną sprawę, czyli udzielenie finansowania projektów tworzonych przez lokalną grupę działania lub beneficjentów, którzy będą aplikować o uruchomienie środków na poszczególne działania. Jeśli popatrzymy na te trzy akty prawne, to widzimy pewien komplet. Ustawa o płatnościach obszarowych dotyczy środków europejskich - to jest I filar, zasilenie środkami finansowymi gospodarstw, które zajmują się produkcją rolniczą, zrekompensowanie różnic rynkowych tak, aby z jednej strony konsumenci mieli dostęp do relatywnie taniej żywności, a z drugiej, by te gospodarstwa mogły produkować. Ta ustawa wskazuje też pewne kierunki, jak należy rozwijać poszczególne dziedziny produkcji rolniczej. Druga regulacja, nad którą niedawno procedowaliśmy, to ustawa uruchamiająca Program Rozwoju Obszarów Wiejskich. Są to raczej twarde działania proinwestycyjne dla tych wszystkich, którzy chcą się rozwijać ponadstandardowo, chcą doposażać swoje przedsiębiorstwa, firmy, gospodarstwa, ale także instytucje, które reprezentują. Myślę tu o akcji doradczej i szkoleniowej. Wreszcie mamy propozycję, którą omawiamy w tej chwili, dotyczącą rozwoju lokalnego z udziałem społeczności. Można by ją nazwać miękką częścią całej perspektywy finansowej dla obszarów wiejskich na lata 2014-2020, bo odnosi się przede wszystkim do samej aktywności ludzkiej, chociaż, jak wiemy, lokalne grupy działania będą realizowały także w pewnym sensie twarde projekty inwestycyjne, chociaż na mniejszą, bo lokalną skalę. Głównym założeniem tych działań i przesłaniem propozycji unijnych w tym zakresie jest jednak to, żeby wesprzeć aktywność na obszarach wiejskich i dać społeczności lokalnej poczucie decyzyjności czy wprost prawo do decydowania, na co przeznaczyć określone środki. Trwa oczywiście dyskusja - mówił o tym mój poprzednik - czy nie ograniczymy tym roli samorządów lokalnych powoływanych na poziomie gminy, powiatu, a w odniesieniu do pewnych decyzji, także na poziomie wojewódzkim. Wydaje się jednak, że istnieje duża grupa ludzi na obszarach, których dotyczą te sprawy, czyli na wsiach i w małych miasteczkach, która co prawda nie angażuje się w życie polityczne na poziomie lokalnym, ale odgrywa dużą rolę. I trzeba stworzyć takiej grupie możliwość wykazania się aktywnością - taką właśnie ideą są lokalne grupy działania. Wspierają one tę lokalną samorządność poza klasycznym przykładem rady gminy, rady powiatu czy sejmiku województwa, pobudzają też aktywność społeczną. Jeżeli pojawiają się takie projekty, jeżeli najpierw się powołuje, potem zbiera się takie grono jako lokalna grupa działania, to na zasadzie dobrowolności wszyscy mają okazję do niego wstąpić. Wszyscy - mówię tu i o osobach fizycznych, i o przedsiębiorcach, i o przedstawicielach samorządów gminnych i powiatowych, aby mieć poczucie, że mogą podejmować własne decyzje. Chcę też powiedzieć, że nigdy nie jest za wiele, jeśli chodzi o kreowanie liderów na obszarach wiejskich. Liderzy funkcjonują zarówno w wymiarze samorządowym, politycznym i społecznym, jak i w formule działań gospodarczych. Często się zdarza tak, że okoliczni sąsiedzi z obserwacji dobrego gospodarza czerpią wzór dla swoich inwestycji, patrzą na tego najlepszego, na lidera i później wdrażają te rozwiązania. Tak jest i z przedsiębiorcami na obszarach wiejskich. Wiemy też, że w dużym stopniu idziemy też w tym kierunku, aby zmieniać profil polskiej wsi, by można było uruchomić także jej działalność usługową, nie typowo produkcyjną. Zatem na pewno te przepisy będą kreowały liderów w społecznościach lokalnych, tak jak to czyniły przepisy w poprzedniej perspektywie, która właśnie się kończy. Chcę powiedzieć Wysokiej Izbie, panu marszałkowi i panu ministrowi, że Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego będzie popierał ten projekt w dalszych pracach legislacyjnych. Bardzo dziękuję.