Mówca: Krystyna Łybacka
Data: 2013-07-23 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Obie zmiany wprowadzane do ustawy o dokumentach paszportowych, a więc zarówno odejście od pobierania odcisków linii papilarnych w przypadku osób poniżej 12. roku życia, jak i możliwość wydawania paszportów tymczasowych, gdy nie można pobrać odcisków i ma to charakter chwilowy, są bezdyskusyjne i oczywiście są warte poparcia. Ale, panie ministrze, wprowadzenie tych dwóch zmian powoduje pewien chaos prawny. Z góry uprzedzam, że nie będę składała dziś formalnej poprawki, żeby nie wstrzymywać biegu, bo z uwagi na natłok spraw moglibyśmy nie zdążyć na tym posiedzeniu. Ale proszę, abyście państwo w trakcie dalszej procedury senackiej zechcieli to rozważyć. Otóż mamy dodawany w art. 18, jak pan doskonale wie, ust. 3a, który przed chwilą omawiałam, że nie zamieszcza się w dokumentach dla osób poniżej 12 lat odcisków palców. Ale w tymże samym art. 18, w ust. 2 tegoż artykułu, mamy inną granicę wieku - 13 lat. Mamy: w dokumentach paszportowych wydawanych osobom małoletnim, które nie ukończyły 13 lat, nie zamieszcza się podpisu posiadacza. Jest to sytuacja dosyć dziwna, kiedy jeden artykuł wprowadza dwie granice wiekowe. Zresztą ta druga granica, 13 lat, powtórzona jest w art. 32. Proszę rozważyć, czy nie należałoby tej granicy jednak ujednolicić, bo ona przedziwnie wygląda w tym jednym artykule. Sprawa druga, jak już powiedziałam, w art. 23 dodaje się ust. 6, który mówi o możliwości wydania tymczasowego paszportu osobom, od których nie można chwilowo pobrać odcisków palców. Ale, panie ministrze, w tymże art. 23 jest mowa o tym, że paszporty tymczasowe wydaje się również wtedy, kiedy zaistnieje nagły przypadek choroby czy śmierci osoby bliskiej, wydaje się wówczas, gdy zachodzi nagła potrzeba kontaktu w związku z prowadzoną działalnością zawodową, mówią o tym ust. 4 i 5, tyle że oba te ustępy wymagają udokumentowania. I nagle w tymże samym artykule pojawia się norma, która mówi: wydaje się paszport tymczasowy, jeżeli chwilowo jest niemożliwe pobranie odcisków palców. Ażeby zachować tę samą logikę, wystarczyłoby napisać: osobom, od których pobieranie odcisków palców jest fizycznie niemożliwe, a przeszkoda ma udokumentowany charakter czasowy. Jesteśmy w tej samej konwencji. Dlaczego to jest ważne? Zapewne wszyscy pamiętamy zuchwałą kradzież obrazu Claude’a Moneta z muzeum w Poznaniu ˝Plaża w Pourville˝. Nigdy by nie odnaleziono tego obrazu, gdyby nie wyjątkowa skrupulatność jednego z funkcjonariuszy, który porównał odciski palców człowieka z odciskami zebranymi przy okazji jakichś kolizji drogowych i w ten sposób wykrył sprawcę. Dwa tygodnie temu na ulicach jednego z dużych miast zatrzymano człowieka, który swoim zachowaniem, można powiedzieć, prosił się o to, żeby go zatrzymano. Pozwolił się aresztować. Okazało się, że miał podrobione dokumenty, a wcześniej wziął pieniądze za to, żeby odsiedzieć karę pozbawienia wolności za kogoś innego. Dopiero porównanie odcisków palców pozwoliło stwierdzić, że to nie ten człowiek. Teraz proszę sobie wyobrazić taką sytuację, że ktoś, kto chce przekroczyć granicę, a zależy mu na tym, żeby nie został zidentyfikowany, bandażuje sobie ręce, przychodzi i mówi: proszę o paszport tymczasowy, niestety, pobranie odcisków palców jest niemożliwe, a tamten zgubiłem. Jest to sytuacja, w której możemy pozbawić się możliwości wymierzenia kary osobie, która na nią zasługuje. Panie ministrze, Sojusz Lewicy Demokratycznej będzie głosował za przyjęciem tej ustawy, ale bardzo proszę, aby zechcieli państwo jednak podjąć w Senacie te dwa problemy, które poruszyłam, szczególnie to udokumentowanie, tu wystarczy jedno słowo, wystarczy napisać: jeżeli ma udokumentowany charakter czasowy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)