Mówca: Krystyna Skowrońska
Data: 2025-07-10 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Panie Ministrze! Zabieram głos w imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej, ale chcę zaznaczyć, że ustosunkowuję się do poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od niektórych instytucji finansowych. I nie jest to podatek duetu Kowalski i Płażyński, jak państwo przedstawiają, tylko klubu poselskiego Prawo i Sprawiedliwość. Jeżeli chodzi o ten projekt... Jeżeli zaczęliście państwo z wysokiego C, to proszę zważyć, że w 2022 r. Orlen - 40 mld zł zysku. Dlaczego była najdroższa benzyna? Dlaczego wtedy podwyższano ceny benzyny, windując zysk Orlenu? Szanowni państwo, w tym okresie, o którym mówicie, kiedy rządziliście, mieliśmy najwyższą inflację. Wszystkie instrumenty dotyczące obniżenia inflacji, zaczynając od decyzji Rady Polityki Pieniężnej, Narodowego Banku Polskiego... Chodzi o zdławienie inflacji w tym okresie - w rachunku ciągnionym inflacja 50%. Proszę zważyć na to, ile kosztowało to obywateli. I nie będziemy mówili o drobnych pieniądzach w przypadku tego, co zrobiliście przez ostatnie lata. Mieliśmy najwyższą inflację, najwyższe ceny w Europie. Gdzie byliście wtedy? Gdzie był Kowalski, Płażyński? Siedzieliście spokojnie i przytakiwaliście. A zatem chcemy powiedzieć, że wasza propozycja dotycząca podwyższenia podatku od niektórych instytucji finansowych, mówiąca o tym, aby płaciły dodatkowy podatek od prowizji, od marży kredytowej wyższej niż 1%... To po co zwalniacie spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe? To są też instytucje finansowe na rynku. A zatem jednym chcecie podwyższyć, a dla drugich, waszych przyjaciół ze SKOK-ów, chcecie, aby nie płacili. (Poseł Kacper Płażyński: SKOK-i też są uwzględniane.) Przyjaciołom ze SKOK-ów za ileś upadłości zapłaciliśmy. Ten projekt ma bardzo wiele wad, bo sposób obliczania średniej ważonej, aby ustalić ten podatek, od razu pokazuje, jakie są stanowiska. A zatem jeśli również państwo wnioskodawcy pokazują tę propozycję, to chyba państwo tego nie czytali. Chodzi o datę wniesienia tego projektu, opinii Komisji Nadzoru Finansowego, która jest druzgocąca dla tego projektu. A przecież tam są wasi nominaci. Chcę przypomnieć, że 24 listopada 2023 r. pan premier Mateusz Morawiecki na 5-letnią kadencję powołał przewodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego. A zatem wasi przyjaciele wypowiedzieli się o ryzykach tego rozwiązania. Komisja Nadzoru Finansowego wskazała, że marża powinna pokrywać koszty ryzyka i koszty administracyjne związane z udzieleniem kredytu. Przy udzielaniu kredytu hipotecznego wskazano ryzyko kredytowe, tj. ryzyko przedpłat oraz ryzyko prawne. Gdybyście państwo zważyli, że nieskuteczny system prawny pozwalał na to, że były kredyty przeterminowane, to w tym przypadku nasze ryzyko związane ze spłacalnością kredytów jest najwyższe w Europie - od 0,6 do 2,1%, czyli cały wolumen tej spłaty kredytów nie jest regulowany w terminie. Co to powoduje? Mamy nałożoną gwarancję depozytów oszczędnościowych. Jeżeli te miary ryzyk się nie zrównoważą, to będziemy musieli znaleźć bardzo ważne inne instrumenty, które zagwarantują bezpieczeństwo oszczędności. Pojawiające się wskazania o tym, że będzie bezpieczniej, spowodowały również to, że jeśli na rynku pojawiały się niżej oprocentowane kredyty, to kto na tym korzystał? Sami możecie państwo zważyć przez cały okres. Ano sprzedawcy mieszkań. Wtedy ceny mieszkań podwyższają się. Gdyby to było rzeczą prostą, mechanizmem prostym, to byśmy mogli o tym rozmawiać. Wyższe ceny mieszkań. Nie przeczytaliście państwo również ekspertyzy Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji, która wskazuje: to ubytek dla budżetu 2,2 mld zł, również dla samorządów. Instytucje finansowe mogą sobie (Dzwonek) wtedy zrównoważyć to prowizjami, opłatami, niższym oprocentowaniem środków deponowanych w instytucjach finansowych. Te mechanizmy są stałe. Przypomnijmy, że instytucje finansowe płacą tzw. podatek od instytucji finansowych, który nałożył PiS w 2016 r., od aktywów powyżej 4 mld euro. A zatem w tym przypadku instytucje finansowe taki podatek już płacą. I to wszystko wskazuje, że dotychczasowe zaproponowane zmiany niekoniecznie przełożą się na model, którego państwo oczekujecie, bo mogą podrożeć inne operacje i inne prowizje, które dają banki, nie tylko od kredytów hipotecznych. Chcę jeszcze powiedzieć o stopie referencyjnej Narodowego Banku Polskiego. Przecież państwo możecie powiedzieć, że najwyższą stopą referencyjną jest stopa Narodowego Banku Polskiego w stosunku do innych banków w Europie, która stanowi podstawę wyliczenia wskaźnika WIBOR. Dlaczego mamy drogie kredyty? Dlatego że Rada Polityki Pieniężnej nie uporała się na czas z tym, aby ustalać stopy procentowe na rynku, nawet w ujęciu średniookresowym. Ja myślę, że państwo widzieli jedną stronę lustra, tak jak ta księżniczka, która się przeglądała i mówiła: piękna jestem, jak widziała to lustro.