PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Barbara Dolniak
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Nie dziwi mnie kolejna krytyka zmian kodeksowych ze strony PiS-u. Dlaczego? Dlatego że te zmiany idą w odwrotnym kierunku niż to, co państwo wprowadzaliście w czasie swoich rządów. Wtedy wiele ostatecznych decyzji przypisywaliście prokuratorowi, a jego decyzje wiązały sąd, dzięki czemu mieliście większy wpływ na decyzje prokuratorskie zgodnie z uchwalonymi przez was przepisami. Mimo że ten przepis i ten projekt ustawy są nieduże, to są istotne, bo zmieniają koncepcję podejścia do postępowania sądowego. To decyzja niezawisłego sądu jest na końcu i tak to powinno wyglądać. Nie kontrola wewnątrzprokuratorska, ale właśnie możliwość odwołania się do sądu. Oczywiście są wyjątki, ale one, proszę państwa, są w wielu przepisach Kodeksu postępowania karnego (Dzwonek), dlatego że muszą być rozwiązania na wypadek szczególnych okoliczności. Rolą sądu, niezawisłego sądu, jest ocena wszystkich okoliczności w sprawie. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Patryk Wicher
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Szanowni Państwo! Pytanie, które chcę zadać, zmierza w następującym kierunku. Chodzi o odwrócenie filozofii myślenia nad tą zmianą prawną. Czy nie bardziej adekwatne byłoby jednak wprowadzenie domniemania udziału tego pełnomocnika i odwrócenie sytuacji? Czyli dopiero jeśli prokurator uzna, że ten pełnomocnik jest zbędny, to wnioskuje do sądu o jego wykluczenie, a nie odwrotnie: że to strona dopiero po odmowie prokuratora może się odwołać do sądu o przywrócenie tego pełnomocnika bądź o anulowanie tej decyzji. Ze względu na ilość spraw, które mogą być częstsze w takiej sytuacji, sugeruję odwrócenie tej kolejności, czyli to prokurator, jeśli chce wykluczyć pełnomocnika, składa taki wniosek do sądu. Zmniejszyłoby to liczbę spraw i według mnie odciążyłoby sądy od pracy. Byłoby to też bardziej racjonalne. Domniemanie tej procedury udziału pełnomocnika strony trzeciej, która nie jest stroną postępowania, jest naprawdę adekwatne i dobre i powinno być zasadą generalną, wyjątki zaś powinny być bardzo sprecyzowane (Dzwonek), bardzo rzadkie i ściśle określone. Dziękuję serdecznie.
Mówca: Wioletta Maria Kulpa
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! To jest klasyczny przykład punktowej zmiany, która wprowadza pewne zmiany wyglądające dobrze w uzasadnieniu, ale mogące pogorszyć funkcjonowanie systemu w praktyce. Wymiar sprawiedliwości potrzebuje reform całościowych, a nie pojedynczych korekt bez analizy skutków. Jaką konkretną liczbę dodatkowych spraw rocznie rząd przewiduje po wprowadzeniu tej zmiany? W jaki sposób zamierza zapewnić, że sądy rejonowe będą w stanie je rozpoznać bez wydłużania czasu postępowań? Skoro rząd w druku nr 2372 wzmacnia kontrolę sądową nad decyzjami prokuratorów w k.p.k. i k.k.s., to dlaczego równolegle nie wprowadza realnych mechanizmów odpowiedzialności prokuratorów za nadużycie, w tym osobistej odpowiedzialności dyscyplinarnej i odszkodowawczej? Chodzi o przywrócenie równowagi procesowej. W kontekście tragicznej sprawy pani Skrzypek chcę spytać, jakie konkretnie mierzalne gwarancje procesowe rząd zamierza wpisać do ustawy (Dzwonek), aby wykluczyć sytuacje, w których decyzje prokuratora mogą prowadzić do nieproporcjonalnej presji wywieranej na obywatela. Kto poniesie odpowiedzialność, jeśli mimo nowych przepisów dojdzie do podobnych zdarzeń? Dziękuję bardzo.
Mówca: Henryk Szopiński
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Projekt ustawy wprowadza istotne zmiany w zakresie procedury karnej, które będą miały bezpośredni wpływ na praktykę działania sądów i prokuratury. Rozwiązanie jest w części deregulacyjne, racjonalne i bardzo potrzebne z punktu widzenia uproszczenia systemu prawa. Jednak zmiany wymagają odpowiedniego przygotowania organów stosujących prawo pod względem zarówno organizacyjnym, jak i merytorycznym. Stąd pytanie, jakie będą konsekwencje projektowanych zmian dla pracy sądów i prokuratury, szczególnie w zakresie obciążenia sprawami i organizacji pracy. Czy w projekcie ustawy przewidziano odpowiedni okres przejściowy dla stosowania nowych przepisów i ewentualne szkolenia? Dziękuję bardzo.
Mówca: Artur Jarosław Łącki
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Szanowni Państwo! Obywatel w konfrontacji z organami państwa, z aparatem państwa zawsze jest tą słabszą stroną. Nie rozumiem, dlaczego obywatelowi nie można przyznać prawa do tego, żeby w konfrontacji z państwem ktoś mu pomógł, w tym wypadku pełnomocnik. Co stoi na przeszkodzie, żeby w ogóle dać sobie spokój z tym przepisem i żeby obywatel, każdy, który będzie uczestniczył w procesie, mógł przyjść do prokuratora, wszędzie ze swoim pełnomocnikiem. Proszę pamiętać o tym, że 90% Polaków nie jest prawnikami, nie zna się na prawie. Prawie wszyscy mają jakiś lęk w momencie, kiedy dostają wezwanie do sądu. Trzeba by było im pomóc. Myślę, że taki pełnomocnik mógłby raczej usprawnić pracę prokuratury niż ją zablokować. Na pewno mniej byłoby problemów, gdyby pan prokurator nie musiał
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Jestem w szoku. Po raz kolejny zgadzam się z posłem Łąckim. Tylko ja, kolego Arturze, zwrócę uwagę na to, że pan jest w koalicji rządzącej. Pan ma tam dosyć blisko. Trzeba byłoby rzeczywiście pójść do pana ministra, bo uważam dokładnie to samo, co wynika z tego, co pan przed chwilą powiedział. (Poseł Sebastian Kaleta: Oj, chyba będą...) (Poseł Artur Jarosław Łącki: Panie pośle, pan był cały czas...) Chciałem również zapytać, dlaczego rząd nie zdecydował się na dalej idące rozwiązania, postulowane wcześniej w debacie publicznej, czyli takie, według których osoba niebędąca stroną może ustanowić pełnomocnika bez ryzyka odmowy jego dopuszczenia. Jak projektodawca rozumie pojęcie ˝ważnego interesu śledztwa˝ i dlaczego pozostawia je w tak szerokiej, niedookreślonej formie? Dlaczego projekt nie przewiduje wyraźnej konsekwencji procesowej dla sytuacji, w której czynność przeprowadzono bez udziału pełnomocnika, z naruszeniem przesłanek ustawowych? Dziękuję.
Mówca: Dorota Marek
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Dziś zajmujemy się projektem, który dotyka fundamentów naszej demokracji: prawa do sądu i realnej pomocy prawnej. Obecne przepisy pozwalają prokuratorowi odmówić dopuszczenia pełnomocnika ustanowionego dla osoby niebędącej stroną, a jedyną drogą odwoławczą jest skarga do przełożonego - tego samego prokuratora. To klasyczny przykład braku zewnętrznej kontroli. Niniejszy projekt to zmienia. Wprowadzamy sądową kontrolę nad decyzjami prokuratury. To przejście od kontroli służbowej do kontroli niezawisłej. Te zmiany są odpowiedzią na wieloletnie apele rzecznika praw obywatelskich, który słusznie wskazywał na potencjalną niekonstytucyjność obecnych rozwiązań, i Naczelnej Rady Adwokackiej walczącej o pełne prawo do pomocy prawnej. Wprowadzamy standardy, których wymaga od nas art. 45 Konstytucji RP. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Łukasz Schreiber
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Tak jak widać, nie były to tylko moje słowa, nie było to tylko moje stanowisko. Zatem jest dla nas zadziwiające, czemu nie chcecie przyznać prawa do pełnomocnika po prostu każdemu w takiej sytuacji. Co stoi na przeszkodzie? Chciałbym to zrozumieć, chciałbym, żeby pan minister wyjaśnił. Co stoi na przeszkodzie - skoro mamy wprowadzać taką zmianę, skoro nawet z lewej sali tej Izby pojawiają się takie głosy - temu, by pójść dalej? Krótko mówiąc, dlaczego, panie ministrze, nie zaproponowaliście tego? Czy jest szansa na rewizję stanowiska rządu? Obawiam się, że bez tego niestety nie ma co liczyć na samodzielną decyzję większości rządzącej. Tak że w pana rękach jest tutaj los ustawy, która może być bardzo dobra. (Dzwonek) Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Anna Kwiecień
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Przedstawiany projekt ma wzmocnić kontrolę nad decyzjami prokuratora, jednak w obecnym kształcie budzi pewne wątpliwości. Po pierwsze, projekt wprowadza kontrolę sądową tylko w wąskim zakresie dotyczącym odmowy dopuszczenia pełnomocnika osoby niebędącej stroną. To rozwiązanie fragmentaryczne, które nie rozwiązuje szerszego problemu braku realnej kontroli nad innymi decyzjami prokuratora w postępowaniu przygotowawczym. Projekt nie rozwiewa wątpliwości co do przesłanek odmowy dopuszczenia pełnomocnika. Jeżeli pozostaną one nieprecyzyjne i stanowią pewne wyjątki, to nawet kontrola sądowa może mieć charakter iluzoryczny. Wreszcie niepokój budzi brak jasnych regulacji dotyczących właśnie tych wyjątków, czyli sytuacji, w których prawo do kontroli sądowej może być ograniczone. To właśnie w tych obszarach najczęściej dochodzi do nadużyć. Wysoka Izbo! (Dzwonek) Zamiast kompleksowej reformy otrzymujemy rozwiązania cząstkowe, które mogą stworzyć pewne iluzoryczne przekonanie, że robimy pewną reformę. Wyjątki zawsze stanowią pewne niebezpieczeństwo, dlatego zdecydowanie lepiej przychylić się do tych rozwiązań, które proponuje pan poseł Schreiber. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Michał Woś
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Bardzo dziękuję. Panie Marszałku! Chcę zapytać, dlaczego tak zachowawczo, dlaczego się boicie, dlaczego nie chcecie iść dalej. W Sejmie jest znakomity projekt, zawarty w druku nr 1205, który daje realne gwarancje pełnomocnikom osób niebędących stroną postępowania, właśnie gwarancje procesowe, a wy tego zrobić nie chcecie. Stąd takie pytania. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Bartosz Romowicz
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Tak z ciekawości: To projekt Prawa i Sprawiedliwości? (Poseł Michał Woś: Tak, tak.) To dlaczego przez 8 lat tego nie zrobiliście? (Poseł Michał Woś: Zrobiliśmy dużo lepszy i więcej.) Panie Ministrze! Mam jedno pytanie, zasadnicze: Co będzie dalej? Jakie są kolejne plany w zakresie procedury karnej? Chodzi o to, żebyśmy robili więcej takich dobrych projektów. Dziękuję bardzo.
Mówca: Marcin Warchoł
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izba! Panie Ministrze! Czego się boicie? Kontrola bez kryteriów jest pusta. To jak malowanie ściany, której po prostu nie ma. Zażalenie - czy ono będzie do prokuratora, czy ono będzie do sądu - nie ma sensu, jeżeli nie ma kryteriów kontroli. Wróćmy do podstawowej kwestii: prawo do udziału pełnomocnika w przesłuchaniu. To jest jedyna gwarancja prawidłowości proceduralnej i wolności praw obywatelskich. Dziękuję
Mówca: Anna Gembicka (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Istotą projektu jest wprowadzenie sądowej kontroli decyzji prokuratora, który może odmówić dopuszczenia do udziału w postępowaniu pełnomocnika osoby niebędącej stroną. W ustawie dalej pozostają jednak bardzo szerokie możliwości działania prokuratora bez udziału pełnomocnika, powołując się na ˝ważny interes śledztwa˝ lub ˝czynności niecierpiące zwłoki˝. Rodzi to obawę, że wprowadzona zmiana będzie pozorna, bo w rzeczywistości powoływanie się na te przesłanki będzie nadużywane. Dlatego chciałam zapytać, jak często w praktyce stosowany jest dziś art. 87 § 3 Kodeksu postępowania karnego? Jak rząd definiuje pojęcie ˝ważnego interesu śledztwa˝? Czy w sytuacji, gdy czynności mogą być przeprowadzane bez udziału pełnomocnika przed rozpoznaniem zażalenia, prawo do sądu nie staje się iluzoryczne? Jakie będą skutki przeprowadzenia czynności bez udziału pełnomocnika, jeśli później sąd uzna, że odmowa była niezasadna? Czy takie dowody będą w pełni wartościowe procesowo?
Mówca: Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Stanowisko Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Procedujemy dziś nad projektem zmian w Kodeksie postępowania karnego oraz Kodeksie karnym skarbowym, który dotyczy bardzo konkretnej, ale niezwykle istotnej kwestii - prawa do korzystania z pomocy prawnej w toku postępowania przygotowawczego. Projekt wprowadza sądową kontrolę decyzji prokuratora o odmowie dopuszczenia pełnomocnika osoby niebędącej stroną. To krok w dobrym kierunku, bo wzmacnia standard państwa prawa i odpowiada na wątpliwości konstytucyjne zgłaszane od lat. Ale, jak często bywa, diabeł tkwi w szczegółach. Bo jeśli z jednej strony mówimy o kontroli sądowej, a z drugiej - pozostawiamy szerokie wyjątki pozwalające prowadzić czynności bez udziału pełnomocnika, to rodzi się pytanie: Czy ta kontrola będzie realna czy tylko formalna? Jeśli decyzja prokuratora może być wykonana przed jej ostateczną oceną przez sąd, to obywatel może zostać pozbawiony realnej ochrony, nawet jeśli później wygra. Niepokój budzi także brak precyzyjnych definicji pojęć, takich jak choćby ważny interes śledztwa. To pojęcie szerokie, ocenne i potencjalnie podatne na nadużycia. Z drugiej strony projekt dotyczy sytuacji bardzo rzadkich. Skala problemu jest niewielka, ale dotyczy on praw jednostki, a więc obszaru, w którym nawet pojedyncze przypadki mają znaczenie. Dlatego kluczowe jest jedno: czy ta zmiana realnie wzmacnia obywatela wobec państwa czy tylko tworzy wrażenie takiego wzmocnienia. Bo państwo prawa to nie tylko dobre intencje ustawodawcy, ale przede wszystkim praktyka stosowania przepisów. Dziękuję bardzo.
Mówca: Mariusz Krystian (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania 1. Z jakich względów projekt odstępuje od obowiązku szczegółowego uzasadnienia przez prokuratora decyzji o przeprowadzeniu czynności bez udziału pełnomocnika, mimo że decyzja ta ingeruje w konstytucyjne prawo do sądu i prawo do pomocy prawnej? 2. Dlaczego projekt nie definiuje pojęcia ˝ważnego interesu śledztwa˝, skoro przesłanka ta umożliwia prowadzenie czynności procesowych bez udziału pełnomocnika mimo wniesionego zażalenia, co może w praktyce prowadzić do ograniczenia realnego prawa do obrony? 3. Czy 7-dniowy termin instrukcyjny dla sądu na rozpoznanie zażalenia jest realny organizacyjnie, biorąc pod uwagę aktualne obciążenie sądów rejonowych oraz brak przewidzianych skutków finansowych reformy? 4. Czy dopuszczenie przeprowadzenia czynności procesowej bez udziału pełnomocnika przed rozpoznaniem zażalenia nie prowadzi do pozorności środka odwoławczego, skoro skutki czynności mogą być nieodwracalne (np. przesłuchanie świadka)? 5. Dlaczego projekt wprowadza zmianę systemową mimo braku pełnych danych statystycznych dotyczących liczby przypadków odmowy dopuszczenia pełnomocnika, co utrudnia ocenę rzeczywistej skali problemu?
Mówca: Dariusz Matecki (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Jakie konkretne kryteria powinny decydować o zaistnieniu ˝ważnego interesu śledztwa˝, który w myśl projektu pozwala na bezzwłoczne przeprowadzenie czynności bez pełnomocnika? Czy projektodawca dysponuje analizami, które wskazują, w ilu przypadkach rocznie prokuratorzy mogą korzystać z klauzuli ˝wypadku niecierpiącego zwłoki˝ w celu obejścia zasady wykonalności postanowienia po uprawomocnieniu? W jaki sposób projekt ma realnie chronić interesy obywateli, skoro organ procesowy nie ma obowiązku szczegółowego uzasadniania przesłanek pilnego działania, np. ważnego interesu śledztwa, przy dokonywaniu czynności bez pełnomocnika? Dlaczego w projekcie nie określono sztywnego terminu, np. 48 godzin, na przekazanie przez prokuratora zażalenia wraz z aktami do sądu, co postulował rzecznik praw obywatelskich w celu zapobieżenia przewlekłości? Czy Ministerstwo Sprawiedliwości posiada precyzyjne dane statystyczne dotyczące liczby spraw, w których obecnie zaskarżana jest odmowa dopuszczenia pełnomocnika do prokuratora nadrzędnego, skoro w uzasadnieniu wskazano na brak odpowiednich urządzeń ewidencyjnych w prokuraturze? Jakie są gwarancje, że projektowane rozwiązania nie będą stosowane instrumentalnie w celu przesłuchania kluczowych świadków bez wsparcia prawnego w początkowej, decydującej fazie postępowania przygotowawczego?
Mówca: Sebastian Kaleta
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoki Sejmie! Przedstawiony projekt ustawy z pozoru ma mieć charakter techniczny, ma być implementacją decyzji ramowej ustanawiającej europejski nakaz aresztowania, ale rodzi się pytanie: Czy my to w ogóle musimy robić? Ani uzasadnienie na piśmie, ani OSR, ani ustne uzasadnienie przedstawione przez pana ministra nie wskazują na to, by realnie przez ponad 20 lat obowiązywania aktualnego brzmienia art. 607k Kodeksu postępowania karnego wystąpił jakiś problem interpretacyjny czy też organy Unii Europejskiej wyrażały wątpliwości dotyczące nieprawidłowej implementacji. Odwołuję się do dokumentów, które w tym projekcie są przedstawione. Rodzi się pytanie: Po co ta dodatkowa implementacja po ponad 20 latach? Czy faktycznie jest potrzeba, żeby parlament pochylał się nad tym problemem w sytuacji, gdy uzasadnienie ani OSR nie wskazują na to, żeby te wątpliwości, które zostały przedstawione w projekcie ustawy, realnie występowały? Czy ten projekt ustawy nie jest sztuką dla sztuki? Być może na horyzoncie jest jakaś inna karkołomna interpretacja nowych przepisów, o której jako Sejm nie jesteśmy na tym etapie informowani. Na dalszym etapie prac nad tym projektem te pytania będą padać. Podstawowe pytanie, po co, pozostawiam w próżni, ponieważ uzasadnienie ani OSR nie odpowiadają na to pytanie i zdają się oderwane od realnych potrzeb wymiaru sprawiedliwości. Dziękuję.
Mówca: Maciej Tomczykiewicz
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Koalicji Obywatelskiej w sprawie projektu nowelizacji Kodeksu postępowania karnego zawartego w druku nr 2387. Projekt ten ma charakter techniczny. Jego znaczenie mimo wszystko pozostaje duże. Dotyczy on funkcjonowania europejskiego nakazu aresztowania, jednego z najważniejszych instrumentów współpracy sądowej w Unii Europejskiej. Przede wszystkim dostosowuje się polskie prawo do standardów unijnych i usuwa istniejące luki w implementacji przepisów. To nie jest w żaden sposób zmiana uznaniowa, koncepcyjna. To realizacja zobowiązań wynikających z prawa Unii Europejskiej oraz wzmocnienie zasady wzajemnego zaufania między państwami członkowskimi. W projekcie wprowadza się realną równość wobec prawa. Obecnie pełne gwarancje przysługują głównie obywatelom polskim. Nowelizacja rozszerza je także na osoby, które mieszkają lub na stałe przebywają w Polsce, w tym obywateli innych państw Unii Europejskiej. Z całą pewnością chcielibyśmy, żeby tak byli traktowani nasi obywatele na co dzień żyjący w innych krajach Unii Europejskiej. Tak samo powinniśmy działać wobec obywateli pozostałych krajów Unii. W projekcie wprowadza się możliwość czasowego przekazania osoby ściganej do innego państwa członkowskiego w celu jej przesłuchania albo przeprowadzenia tego przesłuchania w Polsce. Daje to sądowi elastyczność i pozwala szybciej prowadzić sprawy, bez zbędnych opóźnień i formalizmów. Zobowiązuje się sąd do niezwłocznego działania w sytuacjach, gdy konieczna jest zgoda państwa trzeciego na dalsze przekazanie osoby, jednocześnie porządkując kwestie terminów tak, aby nie dochodziło do ich nieuzasadnionego biegu w czasie oczekiwania na decyzje innych państw. Warto podkreślić, że projekt nie generuje dodatkowych kosztów dla budżetu państwa, a jednocześnie zwiększa efektywność działania wymiaru sprawiedliwości i bezpieczeństwo prawne obywateli. Dziękuję bardzo.
Mówca: Mirosław Adam Orliński
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Szanowni Państwo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe - Trzecia Droga przedstawię stanowisko odnośnie do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego. Rzeczywiście, tak jak mogliśmy tutaj usłyszeć, raczej jest zgoda co do tego projektu. Ten rządowy projekt dotyczy dostosowania polskich przepisów do prawa unijnego dotyczącego europejskiego nakazu aresztowania w celu szybkiego przekazywania osób między państwami w Unii Europejskiej w celu prowadzenia spraw karnych lub wykonania kary. Są trzy główne powody związane z dostosowaniem naszego prawa poprzez kompleksową implementację. Projekt w pierwszej kolejności ma na celu zapewnienie osobom zamieszkującym lub na stałe przebywającym w Polsce, w tym obywatelom innych państw Unii Europejskiej, takich samych praw i obowiązków, jakie dotyczą obywateli polskich, wobec których wystąpiono z europejskim nakazem aresztowania. Po drugie, projekt przewiduje wprowadzenie możliwości czasowego przekazywania osób, wobec których wystąpiono z europejskim nakazem aresztowania celem ich przesłuchania przez państwo członkowskie Unii Europejskiej występujące z tym nakazem. Po trzecie, projekt zmierza do zagwarantowania szybkości postępowania organu realizującego europejski nakaz aresztowania poprzez zobowiązanie go do bezzwłocznego wystąpienia do państwa trzeciego, z którego wcześniej nastąpiła ekstradycja osoby, której ten nakaz dotyczy, o wyrażenie zgody na dalsze jej przekazanie do państwa wydania tego nakazu. Jest to również wzmocnienie tych działań w ramach Unii Europejskiej, w ramach Wspólnoty, wzmocnienie zasady zaufania państw, które w szerokim aspekcie współpracują w ramach Unii Europejskiej. Rzeczywiście można powiedzieć, że choć nie jest to jakaś potężna zmiana, to na pewno ona wiele spraw porządkuje. Będą nowe zasady funkcjonowania, przesłuchiwania osób objętych europejskim nakazem aresztowania. Wydaje się, że jak najbardziej zmierza to w dobrym kierunku, adekwatnym do zmian, które są również oczekiwane i przygotowywane. Jako Polskie Stronnictwo Ludowe - Trzecia Droga popieramy ten rządowy projekt. (Oklaski)
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-04-15 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Kierunek usprawniania jest zawsze warty poparcia, jednak widzimy tutaj pewne niepokojące rozwiązania, szczególnie zrównanie pozycji cudzoziemców mieszkających w Polsce z naszymi polskimi obywatelami w zakresie odbywania kary, a także możliwość czasowego przekazywania osób ściganych do innych państw członkowskich w celu ich przesłuchania. Po pierwsze, rozszerzenie katalogu osób, które mają gwarancję powrotu do Polski w celu odbywania kary, oznacza w praktyce, że polski system penitencjarny będzie obciążony dodatkowymi osobami nieposiadającymi obywatelstwa polskiego, a jedynie miejsce zamieszkania na terytorium RP. Powstaje pytanie o konsekwencje tego rozwiązania, zarówno organizacyjne, jak i finansowe. Zamiast utrzymywać zagranicznych przestępców w polskich zakładach karnych, powinniśmy stosować rozwiązania polegające na ich deportacji z zakazem wjazdu do Polski. Po drugie, projekt wprowadza nowe obowiązki dla sądów, w tym konieczność bezwłocznego występowania do państw trzecich o zgodę na dalsze przekazywanie osoby ściganej. W praktyce może to oznaczać dodatkowe obciążenie sądów oraz wydłużenie postępowań, co stoi w sprzeczności z postulatem sprawności postępowania karnego. Projekt ten przedstawiany jest jako dostosowanie do prawa unijnego i de facto nim jest, jednak każde dostosowanie powinno być oceniane również przez pryzmat interesu państwa polskiego oraz realnych skutków dla funkcjonowania naszego systemu prawnego. Dziękuję bardzo.