Mówca: Genowefa Tokarska
Data: 2015-12-29 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Projekt ustawy budżetowej na 2016 r. składa się z kilku elementów. W pewne zakłopotanie wprowadza opisowa część projektu budżetu. Pamiętając głoszone przez PiS hasła w kampanii wyborczej, i nie tylko, bo również podczas merytorycznych dyskusji nad dokumentami poprzedniej kadencji, a nawet w exposé, słyszało się ciągłe określenia istniejącego stanu naszego państwa: ruina, gospodarcza klęska, zapaść, bezrobocie, głodujące dzieci. Dzisiaj rzeczywistość opisana w dokumentach obecnego projektu budżetu, przedłożonego przecież przez obecny rząd PiS-u, jest zgoła zupełnie inna. Cytuję fragmenty opisów obecnej sytuacji: Polska jest pozytywnie postrzegana przez inwestorów zagranicznych i pozytywnie oceniana przez agencje ratingowe. Inny przykład: Nastąpiło wyraźne przyspieszenie tempa wzrostu gospodarczego Polski - i tu kolejne lata ze wskazaniem PKB. I tak oto w tej samej sytuacji PiS potrafi mówić różnie, w zależności od potrzeby. Zastanawiam się tylko, bo nie wiadomo, kiedy mówi prawdę, a kiedy kłamie. Z analizy przedłożonego budżetu jednoznacznie wynika, że otrzymaliście i państwo, i finanse publiczne w dobrym stanie i dobrze rozwijającą się gospodarkę. Nie trzeba było zmieniać, modyfikować, jak mówiliście, ustawy budżetowej na 2015 r., nie było takiej konieczności. To była zwykła manipulacja, którą chcieliście pokazać, że rok bieżący był gorszy, niż był w rzeczywistości. Z braku czasu nie będę charakteryzować nawet najistotniejszych parametrów budżetu na 2006 r. (Głos z sali: Szesnasty.) Może zwrócę tylko uwagę na wzrost eksportu o 6% przy średniorocznym w latach 2008-2014 - 4,7%. Pragnę podkreślić, że eksport jest mocną stroną naszej gospodarki od kilku lat. Wzrost eksportu z roku na rok świadczy o ogromnej aktywności rządu ostatnich lat, w tym wiodących resortów gospodarki i rolnictwa, a także - a może przede wszystkim - ogromnej konkurencji naszych produktów i aktywności polskich przedsiębiorców. I to jest akcent niezwykle budujący. Dochody podatkowe w 2016 r. wyniosą prawie 276 mld zł, tj. o 7,2% nominalnie więcej w stosunku do prognozowanego wykonania bieżącego roku. Największą pozycję dochodów podatkowych stanowi podatek VAT od towarów i usług, którego wykonanie będzie wyższe o ponad 7300 mln w stosunku do roku bieżącego. Oceniamy, że został ten podatek wyraźnie przeszacowany. Podobnie uważamy, że jest przeszacowany podatek dochodowy od osób fizycznych i nie uwzględnia kwoty wolnej od podatku, a przecież projekt przedmiotowej ustawy był już procedowany w Wysokiej Izbie i, pamiętając obietnice wyborcze PiS, miał być stosowany, przy czym najistotniejsze jest, że kwota wolna od podatku winna być podwyższona nie tylko ze względu na obietnice, ale zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego, bo jej wartość poniżej wskaźnika egzystencji jest niezgodna z prawem. Ważna pozycja tego budżetu to dochody niepodatkowe, które wyniosą prawie 36 mld zł, co oznacza 30-procentowy wzrost w stosunku do prognozowanego wykonania bieżącego roku. Na uwagę zasługują wpłaty tzw. jednorazowe. I jest tutaj wpłata do budżetu państwa pochodząca z zysku w wysokości 3200 mln - nie było jej w poprzednich latach - oraz ze sprzedaży częstotliwości w wysokości 9230 mln zł. Ustalony w projekcie ustawy budżetowej limit wydatków jest wyższy od planowanego w 2015 r. o 31 mld zł, tj. o 9,5%. Obsługa długu Skarbu Państwa wyniesie prawie 32 mld zł. Jeszcze jeden bardzo ważny element stanowi państwowy dług publiczny, którego wartość w 2016 r. wyniesie prawie 925 mld zł w relacji do PKB, tj. 49%, i ma wyraźną tendencję wzrostową. Konkludując, klub Polskiego Stronnictwa Ludowego uważa, że ponieważ stan naszej gospodarki i finansów, jaki zastał obecny rząd, uznaje się za dobry, to powinno to stanowić dobrą podstawę oceny wniesionego projektu ustawy budżetowej. Warto przypomnieć wzrost PKB wynoszący ok. 3,5% rocznie, 6-procentowy wzrost eksportu, dodatnie saldo handlu zagranicznego, wzrost inwestycji o 8,6%, niską inflację, a w bieżącym roku nawet deflację, spadek bezrobocia do jednocyfrowego oraz generalnie poprawę stanu finansów publicznych. Wniesiony projekt ustawy budżetowej oparty jest na bardzo optymistycznej prognozie makroekonomicznej, czego wyrazem jest to, że przyrost PKB wzrośnie do 3,8%, a także zmniejszaniu zaległości, głównie w zakresie podatku VAT i ograniczaniu tzw. szarej strefy oraz wysokiego tempa inflacji. Tworzy to napięcia w realizacji prognozowanych dochodów, a zatem można powiedzieć, że podważa również realność wydatków. Cechą projektu jest wzrost wydatków socjalnych finansowanych nowymi podatkami i jednorazowymi dochodami niepodatkowymi, stąd pytanie, co w latach następnych. Program ˝Rodzina 500+˝ jest jedyną z zapowiedzi z kampanii PiS. Należałoby się zastanowić (Dzwonek), czy nie byłoby warto ukierunkować części środków budżetowych na realizację zmian systemowych polegających na złagodzeniu takiego dylematu, że dużym obciążeniem są podatki i obowiązkowe składki ludzi pracujących i mało zarabiających oraz niskie obciążenie też pracujących, ale dużo zarabiających. Przyczyna pojawiła się w latach poprzednich, za rządów PiS, kiedy rezygnacja z trzeciej skali podatkowej PIT i wprowadzenia progów dochodowych, powyżej których ubezpieczeni nie płacą składki ZUS, zrobiły swoje. Rozumiejąc, szanowni państwo, z jednej strony potrzeby społeczeństwa i kraju, przestrzegamy jednocześnie przed wzrostem długu publicznego i jego kosztów, a w rezultacie poważnych ujemnych tego konsekwencji. Dziękuję bardzo. (Oklaski)