Mówca: Bartłomiej Bodio
Data: 2013-06-12 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Odbyliśmy kilka spotkań i posiedzeń podczas prac w podkomisji stałej do spraw transportu lotniczego, której mam zaszczyt przewodniczyć. Rozmawialiśmy o całości tej ustawy, a także o znaczeniu języka angielskiego w transporcie lotniczym. Wydaje się, że dla naszego kraju, targanego kryzysem, promowanie języka polskiego jest sprawą superistotną, z czym się w 100% zgadzam. Tylko czy akurat transport lotniczy jest najlepszym miejscem, aby taką walkę o język polski rozpoczynać? Transport lotniczy jest to taki wyjątkowo specyficzny sektor gospodarki. (Głos z sali: Każdy jeden jest specyficzny.) Tak, ale mówię o specyfice wynikającej z języka. Pracownicy niewładający językiem polskim na mocy przepisów europejskich mają prawo latać polskimi samolotami... (Poseł Michał Wojtkiewicz: W transporcie międzynarodowym też.) ...w międzynarodowym transporcie lotniczym, mają prawo, mają możliwość obsługiwać nawet krajowe połączenia. Wszystkie samoloty, którymi dysponuje dzisiaj lotnictwo cywilne w naszym kraju, zostały wyprodukowane za granicą. Posiadają instrukcje operacyjne, wiele tysięcy stron w języku angielskim. Tutaj nie chodzi, drodzy państwo, o promowanie języka polskiego, tutaj chodzi o zdrowie i życie ludzi. Błąd w tłumaczeniu na jednej stronie procedur awaryjnych, błąd w tłumaczeniu jakiejkolwiek operacji, którą jest zmuszony przeprowadzić personel lotniczy, może doprowadzić do tragedii. (Poseł Adam Abramowicz: I doprowadził.) Może doprowadzić do śmierci, do kalectwa wielu ludzi. (Poseł Adam Abramowicz: Wiele razy już doprowadził.) Doprowadził, tak, mieliśmy przykłady, gdy kontroler nie potrafił się porozumieć z pilotem i wielokrotnie doprowadziło to do tragedii. (Poseł Michał Wojtkiewicz: To jest zupełnie inna bajka.) Język angielski jest językiem obowiązującym na całym świecie. I tu, szanowni państwo, którzy w swojej poprawce wyrzuciliście całą ustawę, poza art. 95g, chciałem zwrócić uwagę, że w Europie tylko dwa państwa w prawie lotniczym narzucają obowiązek stosowania języka narodowego, tymi państwami są Rosja i Białoruś. Gratuluję państwu znalezienia się w znakomitym towarzystwie. Wracając do języka polskiego w przemyśle lotniczym, dzisiaj już jest to język obowiązujący. Dla wielu pracowników urzędów, dla wielu pracowników firm lotniczych większy problem stanowi tłumaczenie dokumentów na język polski niż obsługa tych dokumentów w języku angielskim. To już jest standard na całym świecie. Proszę sobie wyobrazić sytuację, kiedy samolot leci z jednego krańca Europy na drugi czy nawet do Azji i decyduje się na przelot nad Polską, gdzie polskie firmy... (Głos z sali: To demagogia.) ...Polska Agencja Żeglugi Powietrznej... Demagogię to państwo uprawiacie. ...ten samolot prowadzi nad Polską i te wnioski... (Poseł Michał Wojtkiewicz: Jak pan może? Co za bzdury pan opowiada?) Takie rzeczy się załatwia wcześniej, ale chwilę przed lotem, nikt tego nie planuje dużo wcześniej. Takie rozporządzenia spowodują, że Polska będzie omijana na mapie lotniczej Europy. (Poseł Michał Wojtkiewicz: Co pan opowiada?) Bardzo się cieszę, że... (Poseł Michał Wojtkiewicz: Już jest omijana.) (Poseł Adam Abramowicz: To prawo przecież obowiązuje.) Proponowane przepisy sankcjonują obecny stan prawny, obecny stan faktyczny, dobrze będą służyły polskiemu przemysłowi lotniczemu. Dziękuję bardzo.