Mówca: Tadeusz Dziuba
Data: 2013-11-07 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Szanowni Państwo! Najpierw wypada, bym podziękował wszystkim klubom poselskim za jednomyślne stanowisko co do skierowania naszego projektu do prac w komisjach sejmowych. Dziękuję też tym, którzy byli uprzejmi docenić naszą pracę. Myślę, że w imieniu projektodawców mogę powiedzieć, że pozostajemy w subiektywnym przekonaniu, że wykonaliśmy dobrą pracę. Odpowiadając zaś na pytania, spróbuję połączyć różne zgłoszone kwestie w bloki. Niektórzy przedstawiciele klubów, a także pytający, odnosili się do kwestii konstrukcji limitu przez nas proponowanego. Muszę stwierdzić, że konstrukcja tego limitu odnosi się do progów, które oczywiście nie zostały, jak to jeden z pytających określił, wzięte z sufitu, lecz z analizy kredytów, pożyczek udzielanych przez firmy, które, powiedzmy, mają nie najgorszą renomę. Rzecz jasna, że nasze analizy tego typu nie zastępują analiz profesjonalnych, bowiem nawet najlepiej zorganizowane grupy posłów czy partie polityczne nie mają takiego instrumentarium, jakie ma na przykład rząd do dyspozycji w zakresie konstruowania symulacji i prowadzenia analiz. Jesteśmy bardzo zainteresowani zapoznaniem się z analizami i symulacjami, które może przedstawić rząd czy wyspecjalizowane instytucje. Być może w wyniku tej debaty jakieś zmiany w konstrukcji tego ograniczenia zostaną wprowadzone, ale w każdym razie ta propozycja jest przemyślana. Limit jest dwuskładnikowy i obydwa składniki należy traktować łącznie, to znaczy w zależności od długości obowiązywania umowy kredytowej limit jest równy pewnej stałej kwocie względnej, owym 5% plus 0,75% za każdy tydzień, tydzień nie dzień, obowiązywania umowy kredytowej. Oznacza to oczywiście, że sumaryczny procent, jaki płaci od kredytu kredytobiorca, przy kredytach długich jest większy niż przy kredytach krótszych, ale to wydaje się prawidłowe. Do limitowania kredytów nie włącza się, jak mówiłem w swoim wystąpieniu, jak jest to wyraźnie zaznaczone w samym projekcie nowelizacji, a także w uzasadnieniu, kosztów sądowych i opłat egzekucyjnych. Któryś z pytających miał co do tego wątpliwości. Zgłaszaliście też państwo wątpliwości, chociaż, jak mi się wydaje, na dosyć ogólnym poziomie, co do trudnych do przewidzenia kosztów, sugerując, jeśli dobrze zrozumiałem, że te koszty akurat niekonieczne powinni ponosić kredytodawcy. Otóż, proszę państwa, takie koszty są i ktoś je musi ponosić. Do tej pory obowiązuje taka praktyka, zwłaszcza ze strony instytucji parabankowych, że po prostu te koszty przerzuca się na kredytobiorców, czyli na tę stronę słabszą, mniej chronioną. My mówimy wyraźnie: ryzyko takich kosztów powinni ponisić kredytodawcy. Oni mają instrumenty do tego, żeby przewidzieć wszystko, co się da przewidzieć, i zabezpieczyć siebie przed zbędnymi kosztami. Nie ma żadnego powodu, żeby ryzyko na przykład niestarannego działania kredytodawców ponosili kredytobiorcy. Podnosiliście też państwo kwestię, że nasza nowelizacja uzupełnia lukę, która powstała z wykreślenia tzw. przepisów antylichwiarskich z poprzedniej wersji ustawy o kredycie konsumenckim. Oczywiście nie jestem w stanie odpowiedzieć na pytanie, dlaczego tak się stało dwa lata temu. Mogę tylko powiedzieć, że okoliczności - co projektodawcy mogli wyczytać z dokumentacji - były dosyć zaskakujące. Nie mówiłem o tym poprzednio, nie było ku temu powodu, ale w tej chwili wydaje mi się, że warto. W uzasadnieniu do projektu, który zmieniał ówczesny stan prawny i powodował wykreślenie przepisów antylichwiarskich, na ten temat nie było ani jednego słowa, co oczywiście jest co najmniej dziwne. Wspominam o tym, bo z jednego z pytań wynikała sugestia, że nasza propozycja jest powrotem do starych rozwiązań, może w trochę innej szacie. Otóż, proszę państwa, nie jest takim powrotem. Nie powtarzamy tamtych, poprzednich rozwiązań. Wprost przeciwnie, nasza propozycja jest, można powiedzieć, przeciwieństwem poprzednich przepisów antylichwiarskich. W największym skrócie mówiąc, polegały one na tym, że limitowano imiennie wymienione koszty, co oczywiście dawało ten skutek, że kredytodawcy przestrzegali tych limitów, ale wymyślali sobie inne koszty, które tym imiennie wymienionym limitem nie były. W związku z powyższym przyjęliśmy konstrukcję odwrotną - że suma wszystkich kosztów jest limitowana, z wyjątkiem kosztów, które z naturalnych powodów muszą być spod tego limitu wyjęte, bo wynika to jak gdyby z natury tego biznesu. Jeśli to budzi sprzeciw, to mogę powiedzieć tylko tyle: Jeżeli państwo tej konstrukcji nie zaakceptujecie, to jaką zaproponujecie, żeby nie było obchodzenia przepisów prawa? Bowiem to, co było poprzednio, było, co zresztą wynikało z wypowiedzi między innymi pana prezesa, zupełnie łatwe do obejścia. Stąd nasza propozycja, by limitem objąć wszystkie koszty, z wyłączeniem tych, które w naszej nowelizacji są wymienione imiennie. A więc, proszę państwa, z niecierpliwością czekamy na pracę w komisjach, bo sądzę, że wspólna praca nad nowelizacją ustawy o kredycie konsumenckim zgłoszoną przez posłów Prawa i Sprawiedliwości będzie bardzo ciekawa. Wydaje mi się, że ta dyskusja, która dzisiaj się odbywa, zapowiada, iż dyskusja w komisjach będzie merytoryczna, co nas oczywiście cieszy. Jeszcze raz dziękując za poparcie i odesłanie naszego projektu do komisji, chciałbym zakończyć to wystąpienie. Dziękuję, panie marszałku. (Oklaski)