Mówca: Krzysztof Gadowski
Data: 2022-11-30 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Pani Minister! Wysoka Izbo! Projekt, o którym dzisiaj mówimy, jest wynikiem umowy społecznej, tzw. umowy społecznej podpisanej na Śląsku 28 maja 2021 r. Funduszu domagała się strona społeczna, związki zawodowe, patrząc przez pryzmat tego, co rząd chce zapisać, co rząd do tej pory zrobił. A wszyscy pamiętamy: od 2015 do 2018 r. przekazano 17 kopalń do likwidacji do Spółki Restrukturyzacji Kopalń. O tym wyraźnie mówił minister Soboń. Związki domagały się tego, ba, nawet same przygotowały ustawę, miały ją napisać do 31 maja 2021 r. Ten termin przesunął się o 2 miesiące, ale strona rządowa miała do 15 sierpnia 2021 r. przyjąć ten projekt, przeanalizować pod kątem prawnym, pod kątem ekonomicznym. Ostatecznie miała przyjąć 30 września 2021 r. ten projekt. Co się okazało? Rząd wnosi ten projekt dopiero 1,5 roku po podpisaniu umowy społecznej. Taka jest wiarygodność tego rządu. Tak Ślązacy patrzą na ten rząd. Temu rządowi nie można wierzyć. 1,5 roku po podpisaniu umowy społecznej ze związkowcami... Tak szanuje się strony porozumienia. Wszyscy to wiemy i wszyscy się zgadzamy na to, że Śląsk na transformację potrzebuje potężnych pieniędzy, środków finansowych, potrzebuje instytucji, która te środki sprawiedliwie, efektywnie i po gospodarsku wyda, oczywiście transparentnie. A co nam funduje rząd? Rząd jak zawsze powołuje swoją instytucję, spółkę prawa handlowego. Oczywiście. Zarząd rady nadzorczej - dla kogo? Dla emisariuszy Prawa i Sprawiedliwości. Kolejny skok na kasę. Rada nadzorcza ma się składać z siedmiu przedstawicieli - kogo? Ministerstw. Jednego od premiera, sześciu od pozostałych ministerstw. Dwóch przedstawicieli samorządu województwa, dwóch związkowców. Tak ma wyglądać rada nadzorcza tego funduszu. Skok na kasę. Od trzech do pięciu członków zarządu. (Głos z sali: 3 mln.) Prawie 3 mln na funkcjonowanie tego zarządu. Skok na kasę. Moi Drodzy! A co jest na Śląsku? Na Śląsku już funkcjonuje podobny fundusz, Fundusz Górnośląski. Podobne zadania, podobne cele. Trzeba tylko przelać pieniądze, wzmocnić te działania, może rozszerzyć działalność, ale trzeba to robić efektywnie i oszczędnie, a nie na zasadzie: dla swoich te pieniądze. Oczywiście kapitał spółki ma wynosić ok. 0,5 mld zł. Jakie to mają być pieniądze? Pieniądze z Funduszu Inwestycji Kapitałowych, które trafią do Agencji Rozwoju Przemysłu, a później na konto tego funduszu, całkowicie poza kontrolą, całkowicie poza normalnymi środkami, bo te pieniądze będą pochodzić z długu, z obligacji, poza kontrolą. Fundusz Transformacji Śląska powinien oczywiście być wyposażony w odpowiedni kapitał. Jaki? Odpowiedni do tego, jakie straty pojawią się na Śląsku. Mówimy o 82 tys. likwidowanych miejsc pracy w górnictwie, 410 tys. miejsc pracy likwidowanych wokół górnictwa. Mówimy o 73 gminach dotkniętych szkodami górniczymi. Spójrzmy na to, co w ostatnim okresie zrobił PiS. Mówiłem o 17 kopalniach zlikwidowanych w latach 2015-2018. W umowie społecznej - 20 kolejnych do likwidacji, podpisanych przez Prawo i Sprawiedliwość. Mówię o 29 mld zł, które przeznaczyliśmy ostatnio na ograniczenie wydobycia. Mówię o 8 mld zł na likwidację kopalń w ramach Spółki Restrukturyzacji Kopalń. A co robi rząd? 800 mln zł na 10 lat dla poniesienia kosztów transformacji. Jakie pieniądze chcecie przeznaczyć na zagospodarowanie tych terenów? Platforma Obywatelska z tym się nie zgadza. Wprowadzamy poprawki do tego projektu. Po pierwsze, fundusz ma być skierowany na Śląsk, a nie rozszerzony na cały kraj, bo takie są zapisy. Po drugie, zmieniamy rady nadzorcze, mówimy o tym, że w radzie nadzorczej główną część powinni stanowić samorządowcy. (Dzwonek) Dla rządu - dwa miejsca, dla samorządowców z województwa śląskiego - dwa miejsca w sejmiku, dla samorządowców z gmin górniczych - jedno miejsce, dla związku gmin górniczych Śląska - dwa miejsca. Oczywiście mają w tej radzie zasiadać również przedsiębiorcy, mają również zasiadać przedstawiciele biznesu. Ta poprawka się tu znajduje. Proponujemy po 200 mln co roku na ten fundusz, a nie zero, po 50 w ostatnich...