Mówca: Adam Żyliński
Data: 2013-02-07 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska pragnę przedstawić stanowisko wobec projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks wyborczy. Propozycje zmian w prawie wyborczym wniosła grupa posłów reprezentująca Klub Poselski Ruch Palikota. Istota zmian zmierza do wprowadzenia zakazu sprawowania funkcji wójta, burmistrza, prezydenta miasta przez okres więcej niż dwóch kadencji. W tej kadencji Sejmu to już druga tego rodzaju inicjatywa. Z pierwszą, autorstwa PiS, mieliśmy do czynienia w pierwszej połowie ubiegłego roku. Obydwie inicjatywy łączy jedna znamienna cecha. Projekty zgodnie charakteryzują się emocjonalnym uzasadnieniem i krzywdzącymi uogólnieniami. Zadziwia ponadto styl zgłaszania tych zmian. Projekty nie są poprzedzone szeroką publiczną debatą i wyczerpującymi konsultacjami z korporacjami samorządowymi. Tym bardziej to zdumiewające, że ustawowe ograniczanie kadencyjności wójtów, burmistrzów, prezydentów niesie za sobą zmiany o znaczeniu ustrojowym, wręcz fundamentalnym dla wielu środowisk samorządowych i rozsianych po całym kraju rozlicznych gminnych wspólnot mieszkańców. Warto przypomnieć, że projekt grupy posłów z Prawa i Sprawiedliwości, zgłoszony w czerwcu 2012 r., został odrzucony już w pierwszym czytaniu. Nie trzeba nadmiaru wyobraźni, by przewidzieć, jaki los spotka przedsięwzięcie klubu Ruch Palikota. Tymczasem problematyka limitowania czy też nie liczby kadencji liderów samorządowych w polskich gminach ma niezwykle doniosły charakter. Wymaga dogłębnej analizy opartej na solidnych, naukowych badaniach, dotyka bowiem tak ważnych społecznie zjawisk, jak nasza zbiorowa mentalność czy też budowanie wzajemnego szacunku i zaufania w relacjach mieszkańcy wspólnoty - lokalna władza. Niezmiennie wielką potrzebą naszych czasów jest ciągłe doskonalenie rozwiązań prawnych w samorządzie poprzez tworzenie przejrzystych reguł postępowania na każdym samorządowym polu, poczynając od ordynacji wyborczej, poprzez uzupełnianie definicji pracownika samorządowego, kończąc na wymuszaniu coraz większej transparentności w wydatkowaniu publicznego grosza. Bezsporny pozostaje pogląd, że ponad 20 lat funkcjonowania samorządu terytorialnego to jedno z największych osiągnięć w najnowszej historii niepodległej Polski. Taka ocena nie zwalnia nas jednak z obowiązku, by uważnie przyglądać się funkcjonowaniu naszego samorządu na każdym poziomie i w każdej geograficznej części kraju. Na przestrzeni dwóch minionych dekad nigdy nie brakowało patologicznych zachowań w lokalnym samorządzie. Było to, i nadal pozostaje, zjawisko nieuniknione, wynikające m.in. z bogactwa i odmienności lokalnej tradycji oraz różnorodnej struktury mieszkańców w wielu zakątkach Polski. W świetle tych uwag kluczowym zadaniem dla ustawodawcy pozostaje nieprzerwane monitorowanie działalności samorządu, wyłapywanie słabych punktów i szukanie systemowych rozwiązań, które czyniłyby model polskiego samorządu jeszcze sprawniejszy i coraz bardziej przyjazny swoim mieszkańcom. Dlatego tak bardzo razi swoim uproszczeniem znajdowanie przez posłów antidotum na samorządowe niedoskonałości poprzez próbę ograniczenia działalności wójtów, burmistrzów, prezydentów do dwóch kadencji. Nie sposób oprzeć się wrażeniu, że taka, kolejna już, poselska inicjatywa przypomina politycznie wyrażony manifest, kumulujący osobiste urazy i nieskrywaną niechęć do lokalnych liderów gminnych wspólnot. Tym samym inicjatywa poselska kolegów i koleżanek z Ruchu Palikota jest jedynie przedsięwzięciem o podłożu emocjonalnym, nic niewnoszącym w poprawę żywotnych interesów społeczności lokalnych. Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Klub Platformy Obywatelskiej składa wniosek o odrzucenie w pierwszym czytaniu projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks wyborczy. Dziękuję.