Mówca: Zbigniew Sosnowski
Data: 2026-06-17 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Szanowna Pani Minister! Pochylamy się dzisiaj nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz ustawy o grach hazardowych, który wpłynął do laski marszałkowskiej w dniu 14 maja 2026 r., a Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych bez zbędnej zwłoki pochyliła się nad nim w dniu 9 czerwca 2026 r. Procedowany projekt ustawy ma na celu zarówno uproszczenie, jak i doprecyzowanie obowiązujących przepisów, w szczególności poprzez zmniejszenie obciążeń administracyjnych w obszarze współpracy organów administracji publicznej z organizacjami pozarządowymi, w tym także z podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego, które wymienione są w nowelizowanej ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. Dodatkowo projekt ustawy przewiduje wprowadzenie możliwości uhonorowania osób szczególnie zasłużonych dla rozwoju społeczeństwa obywatelskiego w Polsce, co czynić by miał przewodniczący Komitetu do spraw Pożytku Publicznego. Wspomnianym wyróżnieniem ma być odznaka ˝Za Zasługi dla Społeczeństwa Obywatelskiego˝. Projekt przewiduje również ustanownienie dnia 24 kwietnia Dniem Społeczeństwa Obywatelskiego. W tym miejscu podkreślić należy fakt likwidacji Funduszu Wsparcia Organizacji Pożytku Publicznego z jednoczesnym przesunięciem środków tego funduszu na rachunek Funduszu Wspierania Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego, który utworzony został z mocy ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. Dysponentem tegoż funduszu jest przewodniczący Komitetu do Spraw Pożytku Publicznego. Podstawową i o istotnym charakterze zmianą są zapisy likwidujące nierzadko duże trudności podmiotów z zapewnieniem finansowych środków własnych na realizację zadań w postępowaniach konkursowych prowadzonych na szczeblu jednostek samorządu terytorialnego. Zwraca się szczególną uwagę, że brak jest uzasadnienia merytorycznego dla tworzenia odmiennych regulacji dla jednostek samorządu terytorialnego i dla organów administracji centralnej oraz wprowadzenia rozwiązań, które powodowałyby nierówność w traktowaniu organizacji pozarządowych w zależności od tego, czy wykonują zadania publiczne we współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego czy z administracją rządową. Zauważyć należy, że nowelizowany przepis pozostaje w zgodzie z wymogami ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Nie mamy tutaj zatem do czynienia z absolutną i niekontrolowaną dowolnością. Wręcz przeciwnie, w projekcie ustawy doprecyzowuje się kwestie współpracy i współfinansowania zadań dotyczących określonych celów. Z pola widzenia nie może zniknąć problem zlecania realizacji zadań publicznych o charakterze lokalnym lub regionalnym oraz kwestia trybu udzielania tzw. małych dotacji. Przewiduje się podwyższenie dotychczas obowiązujących limitów kwotowych określonych przepisem art. 19a ustawy. W projekcie ustawy przewiduje się wprowadzenie zmian w sferze zadań publicznych. W trakcie prac legislacyjnych pojawiły się także kwestie dotyczące włączenia obszaru pracy z młodzieżą do sfery zadań publicznych. Na szczególną uwagę zasługuje fakt rozszerzenia finansowania obszaru zadań z zakresu ratownictwa i obrony cywilnej o nowy obszar: obrony cywilnej, co wynika wprost z ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej. Odnosząc się krótko do uwag przekazanych w czasie prac legislacyjnych, uznać należy, iż w przeważającej mierze zostały one uwzględnione, z wyrażeniem opinii pozytywnej o dalszym procedowaniu nad nimi. Panie i Panowie Posłowie! Po wnikliwej analizie przedłożonego Sejmowi projektu ustawy Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych, po przeprowadzeniu pierwszego czytania na posiedzeniu w dniu 9 czerwca 2026 r., przyjęła sprawozdanie, a Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego, w imieniu którego mam honor przemawiać, opowiada się za przyjęciem w całości sprawozdania zawartego w druku nr 2641. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)