Mówca: Krystian Jarubas (tekst niewygłoszony)
Data: 2017-12-06 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Projekt nowelizacji ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich jest tak naprawdę pewnego rodzaju protezą. Ma on na celu wprowadzenie zmian w zasadach, na jakich funkcjonuje powołana przy ministerstwie komisja reprywatyzacyjna. Nie rozwiązuje jednak podstawowej sprawy - problemu reprywatyzacji, raczej skupia się na działaniu wobec jej skutków. To z jednej strony dobrze, bo kuriozalne byłoby składać projekt dotyczący spraw reprywatyzacyjnych po tym, jak komisja rozpatrzyła raptem kilka medialnych spraw. Naszym zdaniem kluczowe jest stworzenie ustawy reprywatyzacyjnej z prawdziwego zdarzenia, także na podstawie wniosków z prac komisji. A żeby komisja mogła pracować lepiej, nie będziemy blokować inicjatywy regulującej jej pracę. Komisja jest organem ekstraordynaryjnym. Pamiętając o tym, że wyższą od niej instancją jest sąd, trzeba dać jej możliwość jak najlepszego zgłębienia tematu. Nie da się tego zrobić, nie mogąc uzyskać zeznań od kluczowych osób w danych sprawach. Są więc uzasadnione środki motywujące do stawiennictwa w postaci kar finansowych - realnych dla danego podmiotu, oczywiście z założeniem, że pieniądze z tych kar mają być przeznaczone na wypłatę odszkodowań i zadośćuczynienia lokatorom ze sprywatyzowanych kamienic, którzy byli ofiarami tzw. czyścicieli. Podkreślam jednak: wysokość kar powinna być realna, uzasadniona, a nie wzięta, mówiąc kolokwialnie, z sufitu. Na uwagę zasługuje też punkt mówiący o tym, że komisja weryfikacyjna mogłaby złożyć również wniosek do prokuratury okręgowej o zatrzymanie i przymusowe doprowadzenie osoby, która uporczywie nie stawia się przed komisją. Tu pojawia się pytanie, czy ten zapis w ustawie jest skierowany na konkretną osobę. Domniemywając, że wśród niektórych polityków istnieje chęć wykorzystania komisji przedmiotowo do zadania ciosów swoim politycznym przeciwnikom, nie da się uciec od stwierdzenia, że umieszczenie w ustawie tzw. możliwości doprowadzenia może stać się mocną polityczną bronią. Warto rozważyć też i zapisać ramowe okoliczności możliwości wydania takiej dyspozycji i ustanowić pułap odpowiedzialności za wydanie takiej decyzji. Byłby to pewnego rodzaju bezpiecznik wobec polityków członków komisji o nieco bardziej gorących głowach. Szanowni Państwo! Temat reprywatyzacji bardzo emocjonuje opinię publiczną. Nie da się ukryć, że państwo polskie zaspało. Powinno się rozwiązać problem zwrotu nieruchomości właścicielom już w latach 90. Przypomnę tylko, że właśnie wtedy PSL złożyło stosowny projekt ustawy. Niestety nie został on poparty przez inne środowiska polityczne. Jedno z nich mówiło wtedy wprost, że to nie temat dla polityków, ale dla sądów. Między innymi dlatego mamy to, co mamy. Szanowni państwo, czasu nie cofniemy. Jedno jest pewne - ta ustawa, którą na szybko proponują wnioskodawcy, nie wyczerpie tematu ani nie rozwiąże problemu. Na razie jest komisja, która póki co rozpala ludziom nadzieje. Nie może być tak, że poszkodowani zostaną cynicznie wykorzystani przez niektórych polityków i na tym się skończy. Przedstawiciel PSL w komisji reprywatyzacyjnej jest odpowiedzialny za podzespół do spraw wniosków. Na ich podstawie przygotujemy kompleksowy projekt ustawy, który będzie stawał naprzeciw problemom reprywatyzacyjnym w całej Polsce, nie tylko w Warszawie. Liczymy, że tym razem inne siły polityczne poprą ten projekt, tak by zniwelować problem, by nie stał się dramatem dla kolejnych mieszkańców, a jednocześnie by nie mógł być bronią wykorzystywaną sprytnie przez niektóre siły polityczne.