Mówca: Kazimierz Plocke
Data: 2017-11-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Panie Ministrze! Przedłożony przez rząd projekt nowelizacji ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego jest kolejną próbą doraźnego łatania tej szkodliwej ustawy, która miała, przypomnę, chronić polską ziemię przed wykupem przez cudzoziemców, natomiast głównie stwarza problemy polskim rodzinom, rolnikom, przedsiębiorcom, samorządom i, jak się okazuje, także państwowym firmom. Ustawa już kilkakrotnie była poprawiana doraźnymi, cząstkowymi nowelizacjami, bo okazywało się, że jej przepisy przeszkadzają w normalnym funkcjonowaniu gospodarki. Przykładowo w lipcu 2006 r. trzeba było wykreślić z ustawy ograniczenia co do wartości hipoteki na nieruchomościach rolnych, bo banki przestały przyjmować ziemię jako zabezpieczenie udzielanych kredytów. Niewiele to pomogło, bo licytacje komornicze nadal podlegają przepisom ustawy. Mogą do nich przystępować tylko rolnicy indywidualni i podmioty dysponujące zgodą Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa na nabycie tychże nieruchomości. Problem w tym, że uzyskanie takiej zgody przed licytacją jest praktycznie niemożliwe, a godzi to w interesy wierzycieli i samych dłużników, w tym rolników. Nieruchomości rolne nadal nie są traktowane jako wiarygodne zabezpieczenia, zwłaszcza przez banki. Tę sytuację pogorszyło jeszcze wydane w tym roku rozporządzenie ministra sprawiedliwości wyłączające znaczną część majątku gospodarstw rolnych z egzekucji komorniczej. Spod rygorów ustawy wyłączono również obrót drogami, bo okazało się, że w świetle ustawy o ustroju rolnym są one traktowane jako nieruchomości rolne. Wyłączono także nabywanie gruntów przez parki narodowe. Zwracamy uwagę, że w bieżącym roku w ustawie o funkcjonowaniu górnictwa wyłączono z działania ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego nabywanie gruntów rolnych przez firmy górnicze związane z kopalniami. Dlaczego trzeba było tak postąpić? Dlatego że przepisy ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego hamowały proces restrukturyzacji sektora górniczego. Dzisiaj zajmujemy się państwowymi operatorami przesyłowymi. Z pewnością jest jeszcze wiele miejsc w gospodarce, gdzie nieracjonalne przepisy ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego utrudniają funkcjonowanie firm realizujących zadania o charakterze publicznym. Przewidujemy, że w najbliższym czasie ustawi się kolejka innych resortów, przedsiębiorstw czy środowisk domagających się kolejnych poprawek do ustawy o ustroju rolnym. W przypadku obywateli - a to bardzo ciekawe - wspomniana ustawa o ustroju rolnym utrudnia, po pierwsze, nabywanie gruntów rolnych, po drugie, budowę domów przez polskie rodziny, bo wszędzie tam, gdzie nie ma planu zagospodarowania przestrzennego, grunty o powierzchni 3 tys. m 2 i większe traktowane są jako grunty rolne, a na ich zakup wymagana jest zgoda prezesa Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa. Po ich nabyciu przez 10 lat ziemię trzeba osobiście uprawiać, nie można jej sprzedać ani wydzierżawić. W związku z tą sytuacją chciałbym też postawić pytanie: Czy wolą ustawodawcy było to, żeby inwestycje w Polsce dotyczyły tylko produkcji rolniczej? Z dotychczasowych praktyk wynika, że rząd realizuje program ˝Mieszkanie+˝, i to bardzo szlachetne działania, ale obawiamy się, że w wyniku działania ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego będziemy mieli programy: dom- i inwestycje-. Platforma Obywatelska zwraca uwagę, że przepisy ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego komplikują proces podziału majątku spadkowego w rodzinach, majątku małżonków po rozwodzie czy inne zniesienie współwłasności. W świetle tej ustawy teściowie nie są osobami bliskimi w relacji do małżonka swojego dziecka, a bratanek nie może zbyć nieruchomości rolnej na rzecz swojego wujka. Bardzo skomplikowane, a przecież chodzi o to, żeby te przepisy upraszczać. I to pokazuje, że ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego ma głębokie zastosowanie nawet do wewnątrzrodzinnych relacji majątkowych. To utrudnia proces spadkowy. Zaproponowane przez rząd przepisy zmiany ustawy o ustroju rolnym być może są uzasadnione, ale nie mogą mieć charakteru selektywnego. Uważamy, że powinniśmy zająć się kompleksowym rozstrzygnięciem. W związku z tym, panie marszałku, Platforma Obywatelska do tego projektu zgłasza poprawki i ostateczne stanowisko nasz klub zajmie po analizie zgłoszonych przez nasz klub poprawek. Dziękuję. (Oklaski)