Mówca: Jarosław Krajewski
Data: 2023-06-13 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić projekt ustawy, który śmiało możemy nazwać projektem ustawy antyszpiegowskiej. A warto przypomnieć, że przestępstwo szpiegostwa jest jednym z najcięższych przestępstw przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, a jeżeli popełnione jest przez obywatela Polski, jest de facto zdradą naszego kraju. Myślę, że na początku musimy wspomnieć o dzisiejszej sytuacji geopolitycznej, która zmienia modus operandi obcych służb wywiadowczych, które działają przeciwko naszemu państwu. Ta sytuacja geopolityczna jest określona również w dokumentach strategicznych, takich jak np. ˝Strategia bezpieczeństwa narodowego˝. Jest to dokument strategiczny przyjęty przez prezydenta Andrzeja Dudę we współpracy z rządem premiera Mateusza Morawieckiego. W tym dokumencie, w maju 2020 r., słusznie wskazano, że ˝najpoważniejsze zagrożenie stanowi neoimperialna polityka władz Federacji Rosyjskiej, realizowana również przy użyciu siły militarnej. (...) Federacja Rosyjska prowadzi również działania poniżej progu wojny (o charakterze hybrydowym), niosące ryzyko wybuchu konfliktu (...), a także podejmuje wszechstronne i kompleksowe działania za pomocą środków pozamilitarnych (w tym: cyberataki, dezinformacja) celem destabilizacji struktur państw i społeczeństw zachodnich oraz wywoływania podziałów wśród państw sojuszniczych˝. Musimy w parlamencie, w polskim Sejmie przypomnieć, że od rozpoczęcia kolejnego etapu nieuzasadnionej i bezprawnej agresji Rosji na Ukrainę służby rosyjskie i białoruskie nasiliły w Polsce swoją aktywność. Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego zidentyfikowała 45 osób, oficerów rosyjskich służb specjalnych i osób z nimi powiązanych, korzystających w Polsce ze statusu dyplomatycznego, które następnie zostały wydalone z naszego kraju w ubiegłym roku, po wybuchu pełnoskalowego konfliktu na Ukrainie. Ale po 24 lutego 2022 r. ponad 20 kolejnych osób zostało zatrzymanych przez polskie służby specjalne pod zarzutem współpracy ze wschodnimi służbami specjalnymi. I to jest ten moment, kiedy musimy powiedzieć w polskim Sejmie, że dzisiaj jak nigdy wcześniej powinniśmy wspólnie i w porozumieniu walczyć o bezpieczeństwo naszych rodaków poprzez ograniczanie i minimalizowanie zagrożeń ze strony obcych służb specjalnych, w szczególności ze strony imperialnej Rosji Władimira Putina. Ponad podziałami politycznymi powinniśmy być jak jedna pięść, zwarci i gotowi do wzmacniania skuteczności instytucji państwa przeciwko szpiegom, wrogom ojczyzny, którzy stanowią realne zagrożenie dla zdrowia i życia Polek i Polaków, ale również działają przeciwko naszym narodowym interesom. Warto przypomnieć, że posłowie z Komisji do Spraw Służb Specjalnych, a mam zaszczyt reprezentować Prawo i Sprawiedliwość w tej komisji drugą kadencję, od kilku lat walczyli o zaostrzenie kar za szpiegostwo. Jeszcze w poprzedniej kadencji, za przewodniczącego posła Marka Opioły, rozpoczęliśmy dyskusję nad wyzwaniami z punktu widzenia interesów naszego państwa w kontekście zwalczania i ograniczania szpiegostwa w naszym kraju. Dzisiaj jesteśmy na dobrej drodze, żeby nareszcie wprowadzić rozwiązania prawne adekwatne do aktualnych zagrożeń. Wielokrotnie dyskutowaliśmy w Komisji do Spraw Służb Specjalnych na temat niezbędnych kierunków działań i - warto o tym pamiętać - żaden z posłów opozycji nie sprzeciwiał się propozycjom podwyższenia kary za szpiegostwo. A my proponowaliśmy i proponujemy w tym projekcie wprowadzenie kary dożywocia i podwyższenie kar za przestępstwo szpiegostwa. Ale de facto to jest chwila prawdy również dla posłów opozycji. Albo wybieramy bezpieczeństwo naszego kraju, albo wybieracie państwo bezpieczeństwo Polek i Polaków, albo w imię totalnej negacji sprzeciwiacie się i jesteście po stronie szpiegów. Ten wybór jest naprawdę prosty. Albo jesteście za zaostrzeniem kar za szpiegostwo, albo chcecie, aby szpiedzy mieli niskie kary - za chwilę powiem o wysokości kar - i mogli czuć się jak przysłowiowa ryba w wodzie. Wzmocnijmy adekwatnie polskie służby specjalne, polskie służby kontrwywiadowcze, które, przypomnę, działają na podstawie i w granicach prawa, żeby mogły skutecznie zwalczać działania obcych służb specjalnych przeciwko naszej wspólnocie narodowej. Oczywiście to jest apel do odpowiedzialnych i racjonalnych posłów, ale mam nadzieję, że na tej sali będzie co najmniej 231 takich parlamentarzystów. Wzmocnijmy również te narzędzia prawne dla polskich służb kontrwywiadowczych, które są niezbędnym gwarantem naszego wspólnego bezpieczeństwa. Warto przypomnieć, że w k.k. z 1932 r. za przestępstwo szpiegostwa groziła kara więzienia na czas nie krótszy niż 10 lat, a dziś dolna granica kary za szpiegostwo wynosi zaledwie rok. Chciałbym poinformować Wysoką Izbę w tej sprawie, ponieważ warto przeanalizować, jak kształtowały się w ostatnich 10, 15, 20 latach kary za popełnienie przestępstwa szpiegostwa w naszym kraju. Wymienię tylko kilka przykładów. Warto spojrzeć choćby na wyrok dotyczący Polaka w 2010 r., który regularnie miał przesyłać wiadomości wywiadowcze do rosyjskich służb specjalnych. Ta osoba została skazana jedynie na 3 lata pozbawienia wolności. Następnie pan Marcin K. i Radosław S. przez kilka lat przekazujący informacje i działający na rzecz rosyjskiego FSB zostali skazani na 1,5 roku i rok więzienia. Następny przypadek - Grzegorz M. oskarżony o zgłoszenie gotowości do działania na rzecz białoruskiego wywiadu usłyszał wyrok 1,5 roku pozbawienia wolności. W grudniu 2022 r., a więc już po agresji rosyjskiej na Ukrainę, Marek W., szpieg działający w ministerstwie gospodarki w latach 2014-2016, który miał przekazywać informacje GRU dotyczące bezpieczeństwa energetycznego państwa, został skazany przez Sąd Apelacyjny w Warszawie na zaledwie 1,5 roku pozbawienia wolności. A to jest tylko kilka przykładów skandalicznie niskich wyroków sądowych za popełnienie przestępstwa szpiegostwa w naszym kraju. Panie Posłanki i Panowie Posłowie! Dla porównania w styczniu sąd w Sztokholmie skazał dwóch braci irańskiego pochodzenia oskarżonych o współpracę z GRU na kary dożywocia oraz ponad 9 lat pozbawienia wolności, jeśli chodzi o drugiego oskarżonego. W lutym br. pracownik ambasady Wielkiej Brytanii w Berlinie za szpiegowanie na rzecz Rosji został skazany przez sąd w Londynie na ponad 13 lat pozbawienia wolności. Warto przypomnieć te najważniejsze zmiany prawne w tym projekcie ustawy, ponieważ dzisiaj nie ma możliwości wprowadzenia surowszej kary niż dożywocie, dlatego proponowana kara za szpiegostwo powinna być najdotkliwsza z możliwych. I oczywiście mamy tutaj szereg konkretnych propozycji dotyczących zaostrzenia kar za szpiegostwo. Mamy również ten typ podstawowy przestępstwa szpiegostwa, który będzie zagrożony karą pozbawienia wolności na czas nie krótszy niż 5 lat, w miejsce obecnego wymiaru od roku pozbawienia wolności. Ale oczywiście mamy również kwestie związane z założoną penalizacją dezinformacji przez sprawcę świadomie współpracującego z obcym wywiadem, polegającej na rozpowszechnianiu nieprawdziwych informacji dotyczących naszego kraju, wprowadzających w błąd, mających na celu wywołanie poważnych zakłóceń w ustroju lub gospodarce Rzeczypospolitej Polskiej. Za wskazany czyn grozić będzie kara pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 8. Ale mamy również wprowadzenie adekwatnych kar, jeśli chodzi o kwestie związane z osobami, które świadomie współpracują z obcym wywiadem, dokonują sabotażu, dywersji lub prowadzą działania o charakterze terrorystycznym. Za wskazane czyny grozić będzie kara pozbawienia wolności na czas nie krótszy niż 10 lat albo kara dożywotniego pozbawienia wolności. Podobna wysokość kary odnosi się do organizowania lub kierowania działalnością obcego wywiadu. Jeżeli mówimy również o tym zaostrzeniu kar za szpiegostwo, a mówimy o tym głównie w charakterze też prewencyjnym, warto przypomnieć, że projekt przewiduje, że skazując za szpiegostwo, sąd orzekać będzie pozbawienie praw publicznych. Podobny prewencyjny wymiar ma również wprowadzenie... W ramach budowy spójnego katalogu sankcji projekt przewiduje, że funkcjonariusze służb mundurowych skazani za przestępstwo szpiegostwa tracą prawo do zaopatrzenia emerytalnego, a jeżeli takie uprawnienie już nabyli, zostają go pozbawieni. Warto przypomnieć, Wysoka Izbo, że w 2016 r. uchwaliliśmy w parlamencie skuteczną broń prawną dla polskiego państwa, która wymierzona była w terrorystów - ustawę o działaniach antyterrorystycznych. Dzisiaj ten akt prawny, który przedstawiliśmy jako posłowie Prawa i Sprawiedliwości, jest typowym działaniem antyszpiegowskim. I dzisiaj, jeżeli mówimy o tych działaniach wprowadzonych w 2016 r., ten akt prawny w postaci ustawy o działaniach antyterrorystycznych jest chwalony przez ekspertów od bezpieczeństwa na całym świecie jako spójny akt prawny, który pozwala bardzo skutecznie minimalizować zagrożenia terrorystyczne w naszym kraju. Proponowane zmiany polegają również na rozszerzeniu uprawnień Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w zakresie rozpoznawania, zwalczania i wykrywania przestępstw szpiegostwa oraz zapobiegania im. Na koniec chciałbym, żeby w Wysokiej Izbie wybrzmiały słowa marszałka Józefa Piłsudskiego wypowiedziane w 1927 r. Warto je wziąć sobie do serca: Podczas kryzysów strzeżcie się agentur. Idźcie swoją drogą, służąc jedynie Polsce, miłując tylko Polskę i nienawidząc tych, co służą obcym. Na koniec, panie posłanki i panowie posłowie, szanowni państwo, chciałbym podziękować wszystkim osobom i środowiskom, które uczestniczyły w przygotowaniu projektu ustawy, oraz tym osobom, które w sposób konstruktywny przedstawiły swoje spostrzeżenia, uwagi i pewne propozycje, które przyczynią się do wprowadzenia rozwiązań prawnych wzmacniających nasze wspólne bezpieczeństwo. Chciałbym prosić państwa i zwracam się do wszystkich racjonalnych, odpowiedzialnych parlamentarzystów, żeby w chwili zagrożenia - a dzisiaj codziennie media informują o tym, jak wygląda barbarzyńska wojna wywołana przez Władimira Putina za naszą wschodnią granicą - żebyście państwo jako parlamentarzyści poparli projekt ustawy, który zaostrza kary za szpiegostwo i pozwala państwu polskiemu skutecznie działać i ograniczać szpiegostwo, które wymierzone jest w bezpieczeństwo Polek i Polaków i w nasze narodowe interesy. Jeżeli będziecie państwo chcieli w sposób konstruktywny, merytoryczny pracować w komisji nad tym projektem, jesteśmy jak najbardziej otwarci na racjonalne argumenty. Mam nadzieję, że w chwili próby Polacy mogą liczyć na polskich parlamentarzystów ponad podziałami politycznymi, że ta dyskusja, która nas czeka za chwilę w tym miejscu, nie okaże się tylko biciem piany ze strony niektórych środowisk politycznych, a po prostu troską o bezpieczeństwo naszych rodaków. Dziękuję bardzo. (Oklaski)