Mówca: Dorota Arciszewska-Mielewczyk
Data: 2012-03-29 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję, panie marszałku. Panie pośle Niesiołowski, tu mam gumę do żucia, żeby pan się uspokoił, a tu chusteczki, żeby pan się wytarł, bo bardzo pan się spocił. I mam prośbę, żeby pan nie ubliżał rodzinom tych, którzy zginęli w Smoleńsku. (Poseł Stefan Niesiołowski: Renegatom.) Ja się do tego... (Poseł Stefan Niesiołowski: A rozumie pani, co to jest renegat?) Ja się do tego poziomu nie będę zniżać. Niech pan weźmie coś na uspokojenie, lekarz przyjmuje w Sejmie lub w Domu Poselskim. Proszę się tam udać i opanować. Pan jak zwykle w ogóle nie odniósł się merytorycznie do kwestii, które są poruszane w tej debacie. Na przyszłość niech pan się przygotuje, a nie opluwa osoby, które są rodzinami ofiar katastrofy smoleńskiej. Pana poziom jest żenujący, a chamstwo jest niewyobrażalne. Mnie na takie chamstwo nie stać i nie będę się zniżać do pana poziomu. W związku z tym przechodzę do kwestii merytorycznych. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Pana ministra Sikorskiego nie ma. Wysoka Izbo! Chciałabym powiedzieć, że jestem wdzięczna Senatowi, w którym zasiadałam przez dwie kadencje, że pozwolił mi pogłębić wiedzę i przybliżył problemy Polonii oraz uświadomił, kto w Polsce sprawnie, lecz nie doskonale, bo nie jest to możliwe, dba o funkcjonowanie Polonii w świecie. Fakt ten nie stawia niestety MSZ w dobrym świetle. Osobiście mogłam się przekonać, jak niechętnie reprezentanci MSZ uczestniczą w posiedzeniach Komisji Spraw Zagranicznych lub komisji emigracji i kontaktów z Polakami za granicą. Gdy zaproszeni goście, m.in. z Litwy i z Niemiec, szukali pomocy, oparcia w przeddzień niekorzystnych rozstrzygnięć np. na Litwie w sprawie ustawy edukacyjnej lub w Niemczech przed 20. rocznicą obowiązywania traktatu z 1991 r. o dobrym sąsiedztwie i przyjaźni między Polską a Niemcami, który, jak sama pani Pieper stwierdziła, nie jest respektowany, realizowany, nie jest wprowadzany w życie, przysyłaliście państwo trzeci garnitur ze swojego resortu, który kompletnie nie był decyzyjny, absolutnie nie był twórczy, jeżeli chodzi o opinie, nic nie mógł, kompletnie poddawał się w tak ważnych kwestiach. Jest to nie tylko brak zainteresowania z państwa strony, ale także arogancja, ignorancja wobec przedstawicieli mniejszości polskiej, gdziekolwiek by zamieszkiwała. Chciałabym również zwrócić uwagę, że kiedy jako wiceprzewodnicząca Komisji Spraw Zagranicznych kierowałam zapytanie i prośbę o wspólne posiedzenie komisji: spraw zagranicznych, emigracji, praw człowieka Sejmu i Senatu, szukaliście państwo kruczków prawnych, jeśli chodzi o regulaminy Sejmu i Senatu, uniemożliwiających tego typu spotkanie, które miałoby dotyczyć kwestii jugendamtów, zabierania Polakom dzieci w Niemczech, roszczeń, jakie są wysuwane przez Niemców wobec państwa polskiego i osób prywatnych, konwencji haskiej itd., itd. Dziwię się, że z kolei można było to zrealizować, gdy minister Sikorski miał do zakomunikowania parę informacji w kwestii białoruskiej czy, tak jak wczoraj, odnośnie do swojej strategii. Wydaje mi się, że panu ministrowi nie chciało się odwiedzić jednej i drugiej Izby. Jest to wynikiem zwykłego lenistwa albo, tak jak wcześniej wspomniałam, ignorowania nas jako parlamentarzystów tylko dlatego, że nie jesteśmy z Platformy Obywatelskiej. Powiedział pan, że najważniejszym partnerem w Europie są Niemcy. Czy dlatego boi się pan wspierać mniejszość polską w Niemczech? Od hucznych zeszłorocznych obchodów 20. rocznicy polsko-niemieckiego traktatu mija już prawie rok. Od tego czasu nie odbyło się żadne posiedzenie polsko-niemieckiego okrągłego stołu. Strona niemiecka nadal nie wykonuje zobowiązań wynikających z polsko-niemieckiego traktatu i nie wspiera finansowo nauki języka, np. nauki języka polskiego w Niemczech. Niemiecka sekretarz stanu Cornelia Pieper przyznała się do asymetrii, a pan minister polskiego rządu nadal to akceptuje. Jako bardzo konkretny przykład podam spalenie w Rangsdorfie koło Berlina domu Jana Baczewskiego, polskiego przedwojennego działacza Związku Polaków w Niemczech. Do tej pory dom ten nie został odbudowany. Co pan zrobił, panie ministrze, aby dom ten stał się symbolem polskości w Niemczech? Czas nagli, gdyż obiekt ten został już przeznaczony do rozbiórki. Czy to jest polska polityka zagraniczna? Dystrybucja środków dla Polaków za granicą została przesunięta z Senatu do MSZ. W ten sposób zerwano z przyjętym wieloletnim zwyczajem, iż środki te są dzielone ponad partyjnymi podziałami. I chociaż w Senacie, gdzie decyduje większość, dochodziło do faworyzowania inicjatyw organizacji polonijnych żyjących w dobrej komitywie z koalicją rządową, można było mówić o wątłym, ale jednak kompromisie. W obecnej formule będziemy mieli do czynienia z dyktatem. Ci, którzy nie będą realizowali wizji duetu Tusk - Sikorski, będą pozbawieni środków finansowych. Tak więc polityka kapitulanctwa i szerokich pleców służących do klepania ma zostać przeniesiona z korytarzy MSZ na organizacje polonijne walczące o swoje prawa. Jest to zła, bardzo zła wiadomość dla tych wszystkich Polonusów, którzy poświęcają swój czas i siły, by służyć Rzeczypospolitej. Teraz będzie im znacznie trudniej. Panie ministrze, w Senacie jest projekt uchwały w sprawie odebrania Senatowi środków finansowych na współpracę z Polonią i wspieranie Polaków za granicą. Senat Rzeczypospolitej Polskiej wyraża dezaprobatę w związku z odebraniem Kancelarii Senatu środków przeznaczonych na współpracę z Polonią i Polakami za granicą. Ponad 65 mln zł zostało w tym roku budżetowym przekazanych z budżetu Kancelarii Senatu do dyspozycji MSZ. Decyzja Sejmu RP w tej sprawie napotkała na sprzeciw senatorów, również tych, którzy mandat swój otrzymali z poparciem partii rządzącej. Niezrozumiałe są powody takiej decyzji, która odbiera Senatowi RP jego historyczne funkcje i przerywa zakorzenioną w polskim zwyczaju politycznym rolę Senatu RP. Współpraca z Polonią oraz wspieranie Polaków mieszkających za granicą była domeną Izby wyższej parlamentu. Ta tradycja liczy już kilkadziesiąt dziesięcioleci. Senat RP zajmował się tą działalnością jeszcze w dwudziestoleciu międzywojennym. Działalność ta była pozytywnie odbierana przez Polonię. To przykład decyzji pozbawionej uzasadnienia, sprzecznej z przyjętą i sprawdzoną tradycją, jak wiele innych decyzji podejmowanych ostatnio przez partię rządzącą. Senatorowie Rzeczypospolitej wyrażają swój sprzeciw wobec decyzji o odebraniu Izbie wyższej środków finansowych przeznaczonych na współpracę z Polakami za granicą. Niezrozumiałe motywy oraz brak uzasadnienia tej decyzji muszą spotkać się ze sprzeciwem i dezaprobatą Senatu. Oczywiście zablokowaliście państwo możliwość rozpatrywania tejże uchwały. Wobec tego chciałabym zapytać pana ministra, kto ciął nożem bez zastanowienia środki na inwestycje, m.in. na szkoły, domy polskie, czyli szeroko pojętą edukację, zmniejszył 9 372 tys., które są potrzebne na dokończenie tych przedsięwzięć, do 3 mln. Jak pan sobie wyobraża przeprowadzenie inwestycji w momencie, gdy zdezorganizowaliście pracę Senatu, jeżeli chodzi o rozdział środków? Czy macie państwo świadomość tego, że były pewne terminy, których trzeba było dotrzymać w przypadku składania wniosków, że rozpatrywanie kończyło się w pierwszym kwartale roku, potem było to uzupełniane? Państwo do tej pory nie macie jeszcze wizji, nie macie przygotowanego biura, organizacje nie wiedzą, kiedy mają składać wnioski. Jak mają funkcjonować szkoły, jak mają organizować budżety, jak się mają rozliczyć? Czy państwo w ogóle o tym myślicie? Polityka finansowa Senatu dotycząca pomocy środowiskom polskim i polonijnym jest całkowicie transparentna. Wiedza o organizacjach i środkach jest dostępna na stronie internetowej. Tego niestety nie ma w MSZ, albowiem urząd odpowiedzialny za koordynowanie polityki zagranicznej, w tym polityki polonijnej państwa polskiego, nie potrafi odpowiedzieć na proste pytania dotyczące wydatkowania środków na ten cel. W związku z powyższym pytam na forum Sejmu pana ministra, jaką kwotę III Rzeczpospolita w latach 1989-2011 ze środków pozostających w dyspozycji poszczególnych resortów, w ostatnich latach to ok. 60% całej kwoty, to jest MEN, MSZ, ministerstwo kultury, ministerstwo szkolnictwa wyższego, wydatkowała na działania związane z potrzebami Polonii i Polaków za granicą? Senat w tym okresie, a to można wyczytać, wydatkował 841 964 tys. i jest to informacja dostępna od ręki. Jakie kwoty w okresie sprawowania przez pana funkcji ministra, koordynatora polityki zagranicznej i polonijnej, zaplanowane były w latach 2008-2011 na zadania związane z opieką nad Polonią i Polakami za granicą i jakie kwoty na ten cel wydatkowano z budżetów resortów uczestniczących w realizacji polityki polonijnej państwa polskiego? Czy MSZ zamierza kontynuować działalność Senatu w kwestii zadań o charakterze inwestycyjnym? Pytanie dotyczy zarówno podjęcia nowych przedsięwzięć, jak i zakończenia działań rozpoczętych przez Senat. Proszę również o informację, w jaki sposób MSZ zamierza się opiekować istniejącą bazą lokalową. Jakie działania zamierza podjąć MSZ w kwestii utrzymania stanu posiadania polskich szkół na Litwie? W jaki sposób planowana jest współpraca ze stroną litewską, dotycząca zarówno remontów, jak i rozbudowy bazy lokalowej szkół i przedszkoli polskich na Litwie? Senat Rzeczypospolitej wyasygnował w okresie ostatnich 20 lat środki na utworzenie centrów skupiających aktywność i budujących wizerunek Polski poza granicami. W jaki sposób będą zabezpieczone potrzeby inwestycyjne domów polskich, które są zarówno siedzibami organizacji, jak też ośrodkami aktywującymi Polaków i Polonię? Nadal nie załatwiono żadnej konkretnej sprawy z Berlinem. Gazociąg Północny stał się faktem, dzięki czemu zostało zablokowane północne podejście do portu w Świnoujściu, a portowcy z Rostoku zacierają ręce, dziękując opatrzności za tandem Tusk - Sikorski. Centrum przeciwko Wypędzoniom znajduje się w realizacji, a minister Sikorski nocami śni o niemieckiej potędze, czemu dał wyraz w przemówieniu, nie bez racji określonym już dzisiaj jako hołd berliński. Kolejnych kilkanaście tysięcy Żydów jest uprawnionych do nowych świadczeń, które gotowy jest wypłacić Berlin osobom, które udowodnią, że spędziły co najmniej 18 miesięcy w getcie, w ukryciu lub też zmuszone były posługiwać się fałszywymi dokumentami, aby przeżyć. Nowa fala odszkodowań kosztować będzie Niemców 485 mln euro. Pytam, co polski rząd, oprócz pocałowania kanclerz Niemiec w rękę, zrobił dla polskich ofiar niemieckich zbrodni? Tymczasem m.in. Winicjusz Natoniewski, jak i wielu innych, nadal czeka na zadośćuczynienie za oparzenia, jakich doznał w wyniku niemieckich zbrodni. Żadne poklepywania nie zrekompensują mu cierpienia i bólu, ale wy nawet o tym nie chcecie słyszeć. Sama myśl, że moglibyście czegokolwiek zażądać od Niemców, mrozi wam krew w żyłach. Chciałabym również wspomnieć o placówkach. Szykuje pan sprzedaż nieruchomości w Kolonii, na której znajduje się polski konsulat generalny, w jakże ważnej, zachodniej części Niemiec. Jest to tragiczny sygnał dla Niemiec i nie tylko. Pokazuje, że Polska sprzedaje swe srebra rodowe, aby mieć pieniądze na codzienne wydatki. Tylko tak to mogę zrozumieć, niestety. Innej potrzeby nie ma. Organizacje polskie w Niemczech są przeciwko zamiarowi sprzedaży. Ile pieniędzy trzeba by wyłożyć, pytanie, aby konsulat generalny w Kolonii mógł wynająć... (Poseł Stefan Niesiołowski: Dłużej, dłużej. Panie Mariuszu, skasowała pana. Pan jej tak bronił, a ona zajmie cały czas.) ...nowe pomieszczenie. Cicho tam! Już! (Poseł Stefan Niesiołowski: Dłużej, dłużej.) Proszę cierpliwie słuchać. Jak się pan zachowuje? Proszę nie przeszkadzać. Tam jest lekarz, niech pan weźmie coś na uspokojenie.