Mówca: Henryk Kowalczyk
Data: 2014-07-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw, zawartego w druku nr 2509. Przywoływana już pierwsza konsolidacja finansów publicznych, pani minister wspomniała, prawie 28 mld, pozwoliła na obniżenie długu publicznego. Tylko tak naprawdę czy to jest obniżenie długu publicznego, czy to jest inne księgowanie tego długu publicznego, a mimo wszystko ten dług publiczny rośnie, i to w zastraszającym tempie, osiągając na koniec 2013 r. już 882 mld zł, mimo tej konsolidacji. Pewnie istotnym ruchem w obniżeniu długu publicznego były w 2013 r. uchwalona ustawa i w lutym 2014 r. przejęte aktywa otwartych funduszy emerytalnych. To da rzeczywiście oddech na dwa lata temu rządowi, bo faktycznie zadłużenie ciągle rośnie. Jak dramatyczna musi być sytuacja, skoro występuje się z pomysłem konsolidacji, skądinąd w niektórych szczegółach może nawet słusznym, żeby uzyskać chociaż o 5 mld mniejszy dług publiczny? Jeśli chodzi o drugi etap konsolidacji, pomijając oczywiście takie rzeczy, takie instytucje, które są instytucjami gospodarki finansów publicznych zarządzanymi przez ministra finansów, można powiedzieć: Jesteśmy we własnej kieszeni, we własnej rodzinie. Jak jednak zrozumieć w tym przypadku przymus przekazywania i lokowania depozytów i wolnych środków wojewódzkich funduszy ochrony środowiska? Wojewódzki fundusz ochrony środowiska jest zarządzany, jest dysponentem pieniędzy regionalnych i generalnie zrozumiałbym, jeśli wojewódzki fundusz ochrony środowiska mógłby lokować środki finansowe, ale w samorządach wojewódzkich, jak analogicznie proponuje się, pewnie słusznie, żeby na przykład samodzielne zakłady opieki zdrowotnej, których jednostką założycielską jest na przykład powiat, lokowały w powiecie, województwo - w województwie i tylko te, dla których organem założycielskim jest rząd, u ministra finansów. Oczywiście można się zgodzić, że z punktu widzenia ministra finansów to podniesie efektywność zarządzania środkami finansowymi, obniży koszty obsługi długu. Czy podniesie efektywność zarządzania tymi środkami, jeśli chodzi o dysponentów tych środków finansowych, to już pewnie wątpliwość jest spora, czyli jeśli tutaj przyniesie korzyści, to na pewno tam przyniesie straty, a są to kwoty niebagatelne, choćby jeśli chodzi o wojewódzkie fundusze ochrony środowiska, to z takiego pośredniego przeliczenia, wynikającego z uzasadnienia, wychodzi, że to będzie grubo ponad 1 mld zł. Drugą rzeczą, która budzi spore wątpliwości, są depozyty sądowe. Depozyty sądowe nie mają charakteru środków publicznych, to są środki finansowe będące własnością prywatną. Nie stanowią one dochodów ani przychodów sądów, a więc są to środki finansowe tylko czasowo zatrzymane przez sądy i dysponowanie depozytami sądowymi, które są tak naprawdę własnością prywatną, nie mają one charakteru środków publicznych, jest zupełnie w tym przypadku niezrozumiałe, chociaż zrozumiała jest intencja, bo jest to znów ładna kwota, sięgająca miliardów złotych, a więc pewnie tutaj te chęci oszczędzania i obniżania długu w sposób księgowy, podkreślam, funkcjonują. Sukces ogłoszono po pierwszym etapie konsolidacji finansów publicznych, kiedy to NFZ jest zobowiązany lokować wolne środki u ministra finansów, a także agencje wykonawcze i Fundusz Pracy, co obniżało pewnie dług, ale obawiam się, że nie przez przypadek właśnie od roku 2011 Fundusz Pracy bardzo oszczędnie wydaje pieniądze na aktywne formy walki z bezrobociem, żeby zachować jak najwięcej środków na koncie. Obecnie, chodzi o koniec 2013 r., jest to ponad 6 mld zł. (Dzwonek) Bezrobocie wynosi 14%, a więc nie jest wykorzystywany do celów zwalczania bezrobocia, tylko jest wykorzystywany do tego, żeby łatać dziurę budżetową, żeby zmniejszać w sposób księgowy dług publiczny. Obawiam się, że takie chęci, pokusy ministra finansów w celu łatania dziury budżetowej i obniżenia długu publicznego nadal będą się pojawiać. Wtedy będzie blokowanie wydatków, przymuszanie jednostek sektora finansów publicznych do tego, aby oddawały wolne środki do dyspozycji ministra finansów w celu obniżenia długu, nie wykonując należycie swoich zadań. Oczywiście będzie to na zasadzie dobrowolności. Jeżeli chodzi o Fundusz Pracy, mieliśmy doskonały przykład, jak jest z tą dobrowolnością. Dlatego też pozornie jest to dobra idea, ale w szczegółach, niestety, w wielu przypadkach jest bardzo mocno podejrzana, jeżeli chodzi o intencje. Myślę, że w Komisji Finansów Publicznych przynajmniej te kontrowersyjne zapisy zostaną usunięte. Wtedy będzie można rozważyć poparcie, jeżeli chodzi o ten projekt ustawy. Dziękuję bardzo.