Mówca: Jerzy Żyżyński
Data: 2015-03-18 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Można powiedzieć, że to szczytny cel, by umożliwić naszej młodzieży studiowanie za granicą, żeby młodzież polska i europejska się integrowały. Ale słusznie pan poseł Kaźmierczak przywołał te zobowiązania podjęte w Leuven, w myśl których zakres tej wymiany miał być znacznie większy, ok. 20%. Projekt trochę nie przystaje do tych znakomitych celów, ale jest to krok w dobrym kierunku. Jesteśmy za tym, żeby projekt skierować do dalszych prac. Nie jesteśmy za jego odrzuceniem, ale mamy pewne pytania, bo ta ustawa jest, niestety, bardzo niedopracowana, pani minister. Pojawiają się tutaj poważne pytania. Na przykład uczestnikami programu mogą być obywatele polscy lub obywatele Unii Europejskiej. Polski rząd miałby wspierać studentów z innych krajów Unii Europejskiej. Z jakich krajów? Dotyczy to także członków ich rodzin w rozumieniu ustawy. To jest bardzo niejasne. To znaczy, że np. członkowie rodzin, którzy nie są obywatelami polskimi ani obywatelami Unii Europejskiej, też mogliby brać udział w tym programie? To jest bardzo dziwne. Oczywiście uczestnicy są absolwentami studiów I stopnia lub są po III roku studiów. Słusznie, ale student może kończyć jedne studia, drugie, następne, rozwijające. Czyli po V roku też? Student może się rozwijać, studiować na innych znakomitych uczelniach. Ktoś skończył Uniwersytet Warszawski i uczelnię w Heidelbergu, Oxford itd. Są takie pytania. Uczestnik programu z zastrzeżeniem nie jest obowiązany do zwrotu udzielonej pomocy finansowej, jeśli - te warunki są dobrze pomyślane, ale chyba też nie do końca - w okresie 10 lat od ukończenia studiów odprowadza w Rzeczypospolitej Polskiej składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz płaci podatki. Składki i podatki, to się oczywiście jedno z drugim łączy. To jest pytanie. Ale dalej jest powiedziane: ˝lub ukończy studia trzeciego stopnia w jednostce organizacyjnej posiadającej uprawnienia do nadawania stopnia naukowego˝. ˝Lub˝, czyli jak skończy te studia trzeciego stopnia, to już może nie odprowadzać składek na ubezpieczenie zdrowotne i może nie pracować w Polsce. Pan poseł mówi słusznie, że możemy tworzyć jakąś taką polską diasporę, można by tak powiedzieć, za granicą. Ale miałby wtedy nie zwracać pieniędzy? To też jest pytanie. Wydaje mi się, że jednak ten warunek, żeby w Polsce później pracował... Ale pytanie: Gdzie? Przemysł daje ubogą liczbę miejsc, w których ci młodzi, najbardziej utalentowani mogą się rozwijać. Pójdzie do Polskiej Akademii Nauk, dostanie 2500 zł wynagrodzenia podstawowego, a jak mu się uda grant dostać, to będzie miał trochę więcej. Są też pytania o te kwoty, o maksymalny limit wydatków. Zawsze mnie dziwi, skąd te 500 zł po przecinku: 18 510,5 tys. zł, czyli 500 zł, albo 200 zł po przecinku. Skąd takie liczby? W pełnych dziesiątkach tysięcy trzeba podać te kwoty, a nie jakoś tak dziwnie sformułowane, zwłaszcza w tak dalekiej perspektywie. Na rok 2023 jest 29 566,6 tys. zł. Skąd te 600 zł, pani minister, chciałbym wiedzieć. Dlaczego później to rośnie do 48 mln, w 2023 r. spada do 29 mln, a w 2024 r. jest 8420 tys., już z zerem po przecinku? Czy po 2025 r. utniemy ten program? Tego po prostu nie rozumiem. Ktoś to pisał, wydaje mi się, w sposób dosyć pospieszny. Ale generalnie kierunek jest słuszny. Prawo i Sprawiedliwość jest za tym, żeby młodzieży stwarzać możliwości studiowania za granicą, i nie jesteśmy za odrzuceniem, jesteśmy za dalszymi pracami. Dziękuję bardzo.