Mówca: Sprawozdawca Andrzej Gałażewski
Data: 2012-09-13 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Czuję się zaszczycony wytypowaniem mnie na posła sprawozdawcę w tak ważnej dla Polski, dla Europy sprawie, jaką jest ustawa o wyrażeniu zgody na ratyfikację przez prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej traktatu między państwami członkowskimi Unii Europejskiej a Republiką Chorwacji dotyczącego przystąpienia Republiki Chorwacji do Unii Europejskiej, sporządzonego w Brukseli dnia 9 grudnia 2011 r. (druk nr 460). Ratyfikacja traktatu przez wszystkie państwa członkowskie Unii Europejskiej zamknie wieloletnie starania Chorwacji o dołączenie do europejskiej rodziny. Pierwsze czytanie ustawy odbyło się w dniu 12 lipca 2012 r. podczas wspólnego posiedzenia Komisji do Spraw Unii Europejskiej i Komisji Spraw Zagranicznych. Sprawozdanie połączonych komisji zawarte jest w druku nr 584. Rząd był reprezentowany przez pana Macieja Szpunara, podsekretarza stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Posłowie obu komisji otrzymali także opinię Biura Analiz Sejmowych pozytywnie odnoszącą się do projektu ustawy. Panie i Panowie Posłowie! Przystąpienie Chorwacji do Unii Europejskiej jest kolejnym etapem stabilizacji sytuacji politycznej na Bałkanach Zachodnich. Po Słowenii jest to drugie państwo, które z tak dużą dozą prawdopodobieństwa, wszak negocjacje zostały zakończone, ale proces ratyfikacyjny jest w toku, stanie się wkrótce członkiem Unii Europejskiej, a które nie tak dawno jeszcze prowadziło wojnę z państwami powstałymi po rozpadzie Jugosławii. Jednocześnie przystąpienie Chorwacji do UE będzie dobrym sygnałem dla pozostałych państw tego obszaru aspirujących do członkostwa unijnego, że możliwe jest spełnienie kryteriów akcesji. Na wstępie warto pokrótce przypomnieć drogę, jaką przebyła Chorwacja od momentu złożenia wniosku o przystąpienie do Unii Europejskiej w dniu 21 lutego 2003 r., więc niespełna 10 lat temu. Po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku zaplanowano rozpoczęcie rokowań akcesyjnych na marzec 2005 r., jednak wobec negatywnej oceny współpracy Zagrzebia z Międzynarodowym Trybunałem Karnym do spraw byłej Jugosławii decyzja o rozpoczęciu negocjacji akcesyjnych zapadła dopiero 3 października 2005 r. po stwierdzeniu przez prokurator generalną Trybunału Carlę Del Ponte zaistnienia pełnej współpracy Republiki Chorwacji z Trybunałem. To pokazuje strasznie trudne początki i to, od jak trudnego momentu Chorwacja zaczynała i w jakim momencie jest teraz. Chorwacja zakończyła negocjacje akcesyjne na poziomie technicznym w dniu 30 czerwca 2011 r., a pod koniec polskiej prezydencji państwa członkowskie podpisały końcowy tekst traktatu, co pozwoliło na rozpoczęcie procesu ratyfikacyjnego. Prawidłowo postępujący proces ratyfikacyjny powinien umożliwić Chorwacji przystąpienie do Unii Europejskiej w dniu 1 lipca 2013 r. Do tej pory traktat ratyfikowano w 12 państwach członkowskich. Polska politycznie wspierała wysiłki społeczeństwa chorwackiego w dostosowaniu prawa, gospodarki i struktur instytucjonalnych do standardów Unii Europejskiej, widząc w tym procesie szansę na skok modernizacyjny Chorwacji. Przystąpienie Chorwacji do Unii jest niewątpliwie także interesem narodowym Polski. Chorwacja jako kraj niezamożny będzie podobnie jak Polska beneficjentem funduszy unijnych, lecz należy przypuszczać, że, będąc na zbliżonej ścieżce rozwoju, będzie naszym sojusznikiem w kształtowaniu polityki Unii Europejskiej. Trwające obecnie negocjacje w sprawie nowych wieloletnich ram finansowych uwzględniają poszerzenie Unii, jednak szacunki dotyczące skutków finansowych przyjęcia Chorwacji do Unii Europejskiej będą uzależnione od realnej daty akcesji. Ten wątek został poruszony podczas dyskusji, jaka odbyła się na posiedzeniu połączonych komisji. Posłowie Prawa i Sprawiedliwości przedstawili także obawy, że zmniejszy się rola Polski w konsekwencji przyznania Chorwacji odpowiedniej liczby miejsc w Parlamencie Europejskim i pozostałych instytucjach Unii Europejskich. Powtórzono także zastrzeżenia odnoszące się do trybu ratyfikacji traktatu o przystąpieniu Chorwacji do Unii Europejskiej. Połączone Komisja do spraw Unii Europejskiej i Komisja Spraw Zagranicznych ostatecznie większością głosów, przy 9 osobach wstrzymujących się, zaakceptowały sprawozdanie rekomendujące przyjęcie projektu ustawy z druku nr 460 bez poprawek. Dziękuję bardzo. (Oklaski)