Mówca: Krystyna Szumilas
Data: 2015-07-22 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Kiedy omawiamy wykonanie budżetu państwa za ubiegły rok, patrzymy na ten budżet poprzez pryzmat pieniędzy, liczb, ale warto też pamiętać o tym, że za tymi liczbami kryją się konkretne działania. Tak było na przykład w przypadku systemu edukacji - rok 2014 był to rok ważnych zmian, jeżeli chodzi o edukację. To rok, w którym po raz pierwszy duża grupa dzieci 6-letnich obowiązkowo rozpoczęła naukę w szkole, to również rok, w którym po raz pierwszy samorządy przez cały rok otrzymywały dotację przedszkolną na rozwój edukacji przedszkolnej, to także rok, w którym po raz pierwszy dzieci z konkretnego rocznika otrzymały darmowe podręczniki, a więc rok, w którym rozpoczęła się reforma podręcznikowa polegająca na wprowadzeniu bezpłatnych podręczników dla uczniów szkoły podstawowej i gimnazjum. Wiemy, że ten program będzie wprowadzany do 2017 r. Wbrew obawom, szczególnie opozycji, te zmiany nie spowodowały ani tąpnięcia w finansach samorządów terytorialnych, ani nadmiernego wzrostu liczby uczniów w szkołach, przeludnienia szkół. Jeżeli popatrzymy na kwestię obniżenia wieku szkolnego, to od września 2014 r. naukę w szkołach rozpoczęło 195 tys. sześciolatków. Mimo tej grupy dzieci 6-letnich, liczba uczniów i słuchaczy w polskim systemie edukacji spadła o 190 tys. W tym czasie wprowadzono obowiązywanie zmniejszonego limitu uczniów w najmłodszych klasach. Samorządy otrzymały w ramach subwencji oświatowej 90 mln zł na opiekę świetlicową i obniżenie liczby uczniów w klasie. Proces obniżenia wieku szkolnego przebiegał bardzo spokojnie. Tak jak powiedziałam, 2014 r. to również rok, w którym samorządy otrzymały pełną dotację przedszkolną. Przypomnę, że w 2013 r. było to 504 mln zł, a w 2014 r. samorządy otrzymały 1567 mln zł. Nie potwierdziły się obawy opozycji, że te środki nie pokryją ubytku dochodów. Zarówno Ministerstwo Edukacji Narodowej, jak i Najwyższa Izba Kontroli wskazują, że ok. 60% tej kwoty, chodzi o tę kwotę ponad 1500 mln zł, to pieniądze, które samorządy mogły wykorzystać na rozwój edukacji przedszkolnej. Efekty już są, ponieważ zwiększyła się liczba dzieci 3-letnich i 4-letnich objętych edukacją przedszkolną. W 2013 r. uprzedszkolnienie w tej grupie dzieci wynosiło niewiele ponad 74%, a w 2014 r. już prawie 80%. Dzisiaj prawie 64% trzylatków i prawie 80% czterolatków ma możliwość uczęszczać do przedszkoli, korzystać z edukacji przedszkolnej. Tak jak powiedziałam, 2014 r. to rok wprowadzenia programu zapewniającego darmowe podręczniki. Pierwsze klasy otrzymały bezpłatne książki finansowane z budżetu państwa. Przypomnę, że szkoły otrzymały 40 mln zł na zakup zeszytów ćwiczeń i podręczników do nauki języka obcego. Rodzice dzieci z tego rocznika nie musieli kupować podręczników. Ten program będzie kontynuowany. W tym roku od września uczniowie drugich klas szkoły podstawowej otrzymają bezpłatne książki, jak również uczniowie czwartych klas szkół podstawowych i pierwszych klas gimnazjów. Wbrew opiniom wyrażanym z tej mównicy w 2014 r. na zadania oświatowe przekazano samorządom z budżetu państwa w formie dotacji i subwencji o 2,6% więcej środków, zmniejszył się też udział środków własnych samorządów po odliczeniu subwencji i dotacji przekazywanych z budżetu państwa. Tak że budżet państwa znacznie wspiera samorządy w realizacji ich zadań własnych, zadań oświatowych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)