Mówca: Stanisław Wziątek
Data: 2013-04-17 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowna Pani Marszałek! Panie i Panowie Posłowie! Panowie Ministrowie! Chiński strateg wojny powiedział, że strategia dowodzenia, strategia wojny polega na przebiegłości i stwarzaniu złudzeń. Projekt ustawy, który omawiamy, ma dużo przebiegłości i jeszcze więcej złudzeń. Przebiegłość to próba obejścia niewątpliwej wady konstytucyjnej poprzez dodanie słów: rodzajów Sił Zbrojnych, a złudzenie to wrażenie, że dwa dowództwa będą lepiej realizować zasadę joint, zasadę sił połączonych, niż jeden sztab generalny. Panie ministrze, żeby osiągnąć zakładane cele, cele, z którymi się w znacznej części identyfikuję, trzeba albo pójść zdecydowanie dalej, czego nie polecam, albo pójść zdecydowanie bliżej, nie tak daleko, czyli nie dokonywać tak daleko idących zmian, ale bardziej skoncentrować się na doskonaleniu. I to doskonalenie byłoby metodą osiągnięcia celów, które były zakładane w projekcie ustawy. My do spraw dotyczących bezpieczeństwa i obrony narodowej zawsze podchodzimy z wielkim namysłem. Nie muszę przekonywać o mojej osobistej filozofii życia i działania w tej sprawie. Myślę jednak, że warto także posłuchać kilku głosów krytycznych. Panie ministrze, z tej mównicy wielokrotnie wypowiadałem słowa krytyki w bardzo łagodnym, bardzo spokojnym tonie, wskazując na słabości wcześniej podejmowanych decyzji. Wielokrotnie minister obrony, pana poprzednik, mówił: ja się mylę. Przyszedł pan i pan to zmienił. Może warto właśnie z większym namysłem podejść do niektórych rozwiązań, może warto posłuchać uwag, które rzeczywiście mają znaczenie merytoryczne. Wojsko podlega ogromnym zmianom i te zmiany powodują, że brakuje rzeczywistej wewnętrznej stabilizacji. Nie jest tak, panie przewodniczący, z największym szacunkiem dla pana, że w ciągu ostatnich lat nic się nie zmieniało w zakresie systemów dowodzenia. (Poseł Stefan Niesiołowski: Ja nie mówiłem, że nic.) Powstał inspektorat w ostatnich dziesięciu latach, inspektorat wsparcia, powstało Dowództwo Wojsk Specjalnych, zlikwidowaliśmy to, co nazywane było okręgami wojskowymi. A więc zmian było bardzo dużo. (Poseł Stefan Niesiołowski: Ale ja mówiłem o dowodzeniu.) Uważam, że warto skoncentrować się na tym, abyśmy wyeliminowali to, co jest formalnie słabe, a poważną słabością jest niekonstytucyjność. Warto skoncentrować się także na tym, aby podejmować decyzje, które w konsekwencji spowodują nie likwidację dowództw rodzajów Sił Zbrojnych, tylko ich usprawnienie, być może zmniejszenie i być może lepsze współdziałanie po to, żeby osiągnąć to, co nazywamy siłami połączonymi. Ale na pewno nie warto realizować tego, co nie jest zapisane w tej ustawie, a co już państwo planujecie, a mianowicie przenoszenie dowództw rodzajów Sił Zbrojnych, w tym także Marynarki Wojennej. Decyzje w tej sprawie zapadają w sposób zupełnie chaotyczny. Jeszcze niedawno pana poprzednik mówił o przenoszeniu dowództwa Wojsk Lądowych do Wrocławia. Jeszcze niedawno mówił pan, że nie będzie przenoszenia dowództwa Marynarki Wojennej z Gdyni do Warszawy. Teraz jest koncepcja, żeby to przenosić. To jest po prostu chaos decyzyjny, naprawdę. Spróbujmy pomyśleć nad tym całościowo, spójnie i przedstawić rozwiązania, które będą zbliżały nas do osiągnięcia celu, ale nie będą wprowadzały chaosu. Jest kwestia wyznaczenia w czasie pokoju nowego pełnowymiarowego organu dowodzenia na czas wojny. Naprawdę nie ma w tej chwili nadzwyczajnych zagrożeń, nie ma takich zagrożeń, które powodowałyby, żebyśmy musieli przygotowywać bardzo rozbudowany centralny organ wojskowy. Dowództwo operacyjne w tej nowej formule nie będzie miało, przepraszam za określenie, co robić, bo zaraz wycofamy się z Afganistanu, chyba że chcecie wysyłać gdzie indziej znowu to wojsko. Oczywiście trzeba przygotowywać się na sytuacje zagrożenia, przygotowywać się na najgorszą sytuację, ale nie w taki sposób, żeby rozdmuchiwać taką strukturę. Wcale nie będzie to tak, że wodzów będzie mniej, a Indian więcej. (Dzwonek) Ja, panie ministrze, wolę, żeby wodzowie byli na tyle rozsądni, żeby tak podejmowali decyzje, aby Indianie nigdy nie musieli wyciągać tomahawków, aby tomahawki nigdy nie zostały użyte. A więc rozsądek i umiejętność działania. Chciałbym powiedzieć jeszcze o wielu innych słabościach, ale czas mi na to nie pozwala. Mogę tylko stwierdzić, że w tej formule, mimo największego zrozumienia dla idei, ten projekt ustawy nie może być przez nas poparty. Zgłaszamy, pani marszałek, wniosek o odrzucenie tego projektu w pierwszym czytaniu, mając świadomość, że składane propozycje są propozycjami nigdzie nieprzećwiczonymi, że są to propozycje, co do których nie zastosowano formuły gier decyzyjnych, gier strategicznych, jakie dałyby szansę odpowiedzenia na pytanie, czy nowy system jest sprawny, skuteczny i lepszy od aktualnie obowiązującego. Dziękuję. (Oklaski)