Mówca: Anita Kucharska-Dziedzic
Data: 2022-07-07 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Przedstawię stanowisko klubu parlamentarnego Lewica. Właściwie po co powstał przedłożony projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz niektórych innych ustaw? Jaki jest cel tego przedłożenia Ministerstwa Sprawiedliwości? Ten sam minister, o którym wiemy, że jego skuteczność jako prokuratora generalnego jest jedynie PR-owa, a jako reformatora wymiaru sprawiedliwości - wręcz szkodliwa, chce teraz widowiskowo pogorszyć sytuację więźniów. Ministerstwo Sprawiedliwości proponuje zmiany w zakresie art. 6 K.k.w. - katalog podstaw do pozostawienia bez rozpoznania wniosków, skarg i próśb skazanego, art. 217b § 1a K.k.w. - ograniczenia zasady bezpośredniego przesyłania korespondencji tymczasowo aresztowanego, możliwości zwiększenia efektywności egzekwowania pozbawienia wolności czy też poszerzenia stosowania systemu dozoru elektronicznego. O ile poszerzenie stosowania SDE zasługuje na pochwałę, o tyle arbitralność pozostawiania skarg skazanych bez rozpoznania oraz pomysł na efektywność egzekwowania kary pozbawienia wolności budzą wątpliwości. Jeśli chcecie zwiększyć bezpieczeństwo wewnętrzne w więzieniach w odniesieniu do najgroźniejszych więźniów, to ograniczenie im możliwości skarżenia się w żaden sposób ryzyka popełniania przez nich kolejnych kryminalnych czynów w więzieniu nie zmieni. Na co się skarżą? Skargi jakiego rodzaju i czego dotyczące są odrzucane? Tego się też nie dowiedzieliśmy z uzasadnienia. Dowiedzieliśmy się jednak, że skargi są najczęściej bezzasadne, a zatem należy je po arbitralnym osądzie administracji penitencjarnej wyrzucić do kosza bez rozpatrzenia. Mamy najniższą w Unii Europejskiej normę - 3 m powierzchni na więźnia, co generuje problem z subkulturami więziennymi i dodatkową patologizację, rośnie poziom agresji. A przed sądem nie będzie można dowieść, że rządzący nie wywiązują się z realizacji norm cywilizacyjnych. Nie ma buntów w więzieniach od 30 lat. To wielkie osiągnięcie. Bezsilność więźniów generuje bunt, nie będą mieli skarg - będą bezsilni, a to doprowadzi do zagrożenia bezpieczeństwa wewnętrznego w więzieniach. Co lubi władza? Ta władza lubi pokazówki. Wpadanie nad ranem i wyciąganie ludzi na ulicę w kajdankach. Mamy zatem w niniejszym przedłożeniu generalne założenie, że każdy skazany na karę pozbawienia wolności będzie zmierzał do utrudnienia wykonania wyroku. W celu zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania, jeśli istnieje obawa ucieczki i ukrycia się sprawcy, można wystąpić z wnioskiem o zastosowanie tymczasowego aresztowania osoby skazanej, ale ministerstwo ma pomysł: przestaniemy wysyłać skazanym pismo o obowiązku stawiennictwa, od razu wysyłamy policję. Nie dostaliśmy informacji, kto i dlaczego unika stawiennictwa. Przy okazji ta władza nie lubi sędziów, więc pokaże sędziom, gdzie ich miejsce, i wprowadzi się prokuratora nad sędziego, który dostanie prawo ingerencji w sprawowanie wymiaru sprawiedliwości przez sądy. Ale mamy 40 tys. ludzi na wolności mimo otrzymania wezwania do stawiennictwa. To jest problem. Jeśli teraz dołożycie ich do tych 70 tys. osadzonych, mamy gotowy bunt. Jakiś pomysł na natychmiastowe zwiększenie pojemności więzień? Nie ma. Władza nie lubi też adwokatów, więc cała ta ustawowa zabawa z ograniczaniem rozmów telefonicznych z adwokatami, obowiązkiem płacenia za nie przez osadzonych i dostępem do korespondencji to prosta droga do naruszenia tajemnicy adwokackiej. Pytanie: Po co? Czy to próba wprowadzenia tylnymi drzwiami możliwości tworzenia prowokacji przeciwko adwokatom, sędziom i pewnie prokuratorom? Pełna inwigilacja wymiaru sprawiedliwości z użyciem więźniów, małych świadków koronnych, świadków na daną okoliczność. I to jest właśnie clou tej ustawy, bo Ministerstwo Sprawiedliwości nie lubi też Służby Więziennej i zmiany w Kodeksie karnym wykonawczym są kompatybilne ze zmianami w ustawie o Służbie Więziennej, nad którą będziemy procedować za chwilę. Inwigilacja strażników i więźniów oraz wszystkich, którzy mają z nimi kontakt, na wniosek prokuratora - państwo prokuratorskie. W imieniu klubu Lewicy wyrażam zadowolenie, że mówicie o nowoczesnym więziennictwie zamiast o programie prycza+. I dobrze, że będziemy o tych projektach rozmawiać podczas pracy komisyjnej, bo być może na posiedzeniach komisji dowiemy się o prawdziwych intencjach ministerstwa. Dziękuję.