Mówca: Stanisław Piotrowicz
Data: 2016-11-04 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję. (Głos z sali: Będzie czytał.) Panie Marszałku! Pani Premier! Panie i Panowie Posłowie! Wydawałoby się, że podczas prac nad tą ustawą padło wiele pytań i padło też wiele odpowiedzi na w kółko powtarzające się pytania. Nie wiem, czy to brak zrozumienia, czy wyjątkowo zła wola. Zacznę od tego, co powiedział jeden z posłów opozycyjnych podczas pierwszego czytania. A powiedział w ten sposób, że ustawa o statusie sędziów to w zasadzie jest powtórzenie w większości już obowiązujących uregulowań prawnych. I trudno z posłem opozycyjnym się nie zgodzić, bo w istocie rzeczy tak jest. Ta ustawa porządkuje unormowania prawne dotyczące sędziów stanu... (Głos z sali: Stanu wojennego.) ...Trybunału Konstytucyjnego, gromadząc przepisy w jednym akcie prawnym. Jeżeli chodzi o nowe elementy, to jest ich kilka. Ponieważ pytania dotyczyły tych elementów, odniosę się do tego. (Poseł Rafał Grupiński: Nie trzeba.) Kwestionujecie państwo w pytaniach jawność oświadczeń majątkowych sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Pytacie, czemu to ma służyć. Jakoś nikt nie pytał, czemu ma służyć jawność oświadczeń majątkowych posłów, jawność oświadczeń majątkowych senatorów i innych ważnych urzędników. Nie powiadaliście państwo wtedy, że przecież wystarczy, że takie oświadczenie się składa, stosowne urzędy skarbowe zbadają, skontrolują. Nie. (Poseł Cezary Grabarczyk: Bo jesteśmy wybierani.) Jednak wtedy doszliśmy do wniosku, że ważne jest to, by oświadczenia były jawne. Bo skąd to niby urzędy skarbowe mają powziąć różne wątpliwości? Jeżeli ktoś zna specyfikę funkcjonowania urzędów skarbowych, to doskonale wie, że te urzędy korzystają z informacji udzielanych przez obywateli. To nie jest przecież żadną tajemnicą, że tak się dzieje. Niby dlaczego sędziowie Trybunału Konstytucyjnego mieliby być wyjęci spod ogólnych reguł przejrzystości i transparentności najważniejszych osób w państwie? (Poseł Rafał Grupiński: Czy możemy głosować?) Pan poseł Budka prosił, żebyśmy się przyznali... (Poseł Krystyna Skowrońska: Proszę już kończyć.) ...w imię zasad elementarnej przyzwoitości, po co nam kolejna ustawa... (Poseł Rafał Grupiński: Nie macie przyzwoitości.) (Głos z sali: Wymienił nazwisko.) ...o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Odpowiem więc w imię elementarnej przyzwoitości. Bardzo łatwo jest zrobić bałagan, a posprzątać jest znacznie trudnej. (Głos z sali: Świetnie!) (Poseł Grzegorz Schetyna: Tak, święte słowa.) Drodzy państwo, ten bałagan, który zrobiliście w czerwcu i w październiku ub.r., sprzątamy... (Poseł Borys Budka: Kłamstwo!) ...już prawie przez cały rok. (Poseł Krystyna Pawłowicz: Tak jest.) (Głos z sali: Dowcipy opowiada.) Bo to wy, drodzy państwo, trzeba to znowu powtórzyć, przecież to wy złamaliście konstytucję. (Poseł Krystyna Pawłowicz: Tak jest.) To wy dokonaliście wbrew prawu i wbrew konstytucji obsadzenia Trybunału Konstytucyjnego, powiem krótko, swoimi ludźmi. (Poseł Ewa Kopacz: I to was upoważniało do tego, żeby zniszczyć trybunał?) Przecież nawet Trybunał Konstytucyjny to stwierdził. (Poseł Krystyna Pawłowicz: Tak jest.) Jeżeli powiadacie, że psujemy państwo, to znów odwołam się do stwierdzenia sędziów Trybunału Konstytucyjnego, którzy w korespondencji mailowej pomiędzy sobą pisali, że są przerażeni tym, co robicie, i powiedzieli: jeżeli Prawo i Sprawiedliwość zarzuci wam, że psujecie państwo, to niestety Prawo i Sprawiedliwość będzie miało rację. (Oklaski) Drodzy państwo, i wy macie dziś czelność pytać, kto psuje państwo, po co kolejna ustawa? Sprzątamy po was. To, że złamaliście konstytucję... (Poseł Krystyna Pawłowicz: Tak jest.) (Poseł Ewa Kopacz: Uspokój się.) Pan poseł Szczerba, ja nie lubię tego języka, ale będę musiał zacytować, bo widać, że prezentował 8-letnią filozofię rządów Platformy Obywatelskiej, kiedy mówił, co by tu jeszcze spieprzyć. (Wesołość na sali, oklaski) (Poseł Rafał Grupiński: Śmiało, towarzyszu prokuratorze.) W kółko powtarzacie państwo nieprawdziwe rzeczy. (Część posłów skanduje: Konstytucja! Konstytucja!) I wciskacie te rzeczy - właśnie, konstytucja - w usta Trybunału Konstytucyjnego, wciskacie w usta Komisji Weneckiej, zresztą nawet ze skutkiem, powiadając, że sędziowie wybrani przez was byli wybrani legalnie. Otóż, drodzy państwo, nie. (Poseł Krystyna Skowrońska: Tak.) I powiadacie, że Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że sędziowie zostali wybrani legalnie. Proszę mi pokazać podstawy prawne do działania Trybunału Konstytucyjnego w tym zakresie. Jesteście głusi na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego ze stycznia 2016 r. Przecież tam w postanowieniu Trybunał Konstytucyjny wyraźnie stwierdził, że nie ma kompetencji do badania wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego. (Poseł Krystyna Pawłowicz: Tak jest.) Wybór sędziów Trybunału Konstytucyjnego to autonomiczna i suwerenna decyzja Sejmu, i to trybunał też wskazywał na to. (Oklaski) A skoro tak, to dlatego Trybunał Konstytucyjny uchylił się od oceny i taką konkluzję w swoim postanowieniu zawarł, że nie ma prawa do badania sposobu wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego. A państwo z uporem maniaka powtarzacie, że Trybunał Konstytucyjny wypowiedział się na temat legalności wyboru. To w tym momencie kompromitujecie się państwo, ci, którzy jesteście prawnikami, jako prawnicy. Bo przecież wyraźnie, wystarczy popatrzeć do konstytucji, w konstytucji jest mowa, co może Trybunał... (Głos z sali: I kto to mówi?) ...Konstytucyjny - może badać zgodność prawa z konstytucją, a nie dokonywać oceny wyboru, drodzy państwo. Warto to sobie raz na zawsze zapamiętać i nie powtarzać po raz kolejny nieprawdziwych rzeczy. Padają pytania o kodeks etyki, a przecież na pytanie dotyczące kodeksu etyki odpowiadałem już wielokrotnie. Wielokrotnie odpowiadałem, ale widać, że trzeba powtórzyć to jeszcze raz. Kodeks etyki to będzie wewnętrzny akt prawny Trybunału Konstytucyjnego. Będzie on opracowany i przyjęty przez sędziów Trybunału Konstytucyjnego na podstawie uchwały... (Poseł Rafał Grupiński: Wystarczy, wystarczy.) ...Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Jest to wyraźnie zapisane w projekcie ustawy, który został złożony do laski marszałkowskiej i będzie prezentowany dzisiaj wieczorem. Kodeks etyczny będzie opracowany i przyjęty przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Jeszcze dodałbym coś do tego, co wprowadza ustawa. Ustawa ogranicza możliwość zatrudnienia sędziego Trybunału Konstytucyjnego poza trybunałem. Uznaliśmy, że sędziowie Trybunału Konstytucyjnego jak na warunki polskie są bardzo dobrze wynagradzani. Przypomnę, że uposażenie brutto wynosi 20 tys. zł plus wysługa lat - w przypadku 20 lat to dodatkowe 4 tys. zł - plus dodatki funkcyjne. A zatem sędziowie Trybunału Konstytucyjnego zarabiają ponad 20 tys. zł. Uznaliśmy, że powinni koncentrować się przede wszystkim na tym, do czego zostali powołani, a więc na rozpatrywaniu spraw w Trybunale Konstytucyjnym, a nie na podejmowaniu dodatkowego zatrudnienia u wielu różnych pracodawców. Jednak wsłuchując się w głos sędziów Trybunału Konstytucyjnego, z których chyba większość jest profesorami akademickimi, że potrzebny jest im kontakt z nauką, przewidzieliśmy to w projekcie. Dobrze, niech będzie kontakt z nauką, ale będą mogli być zatrudnieni tylko u jednego pracodawcy. Czy to tak mało? Myślę, że wykazujemy w ustawie daleko idący gest. Mówicie państwo o stanie spoczynku. (Poseł Rafał Grupiński: Możesz pan przestać odpowiadać.) Odpowiadam na państwa pytania, któreście zadawali. (Głos z sali: Jaki język.) Zadawaliście pytania o stan spoczynku. Dlaczego są pewne ograniczenia dla sędziów w stanie spoczynku? Otóż odpowiadam jasno. (Poseł Magdalena Kochan: Coś niebywałego.) Sędzia w stanie spoczynku otrzymuje uposażenie w wysokości 75% uposażenia czynnego sędziego Trybunału Konstytucyjnego. (Poseł Krystyna Pawłowicz: To 18 tys. zł.) A zatem oczekujemy, ażeby jako sędzia w stanie spoczynku, który korzysta z pewnych przywilejów, korzysta z tytułu, korzysta z immunitetu, korzysta z wysokiego uposażenia... (Poseł Jan Dziedziczak: Jakiego?) ...i jednocześnie jest utożsamiany z Trybunałem Konstytucyjnym, zachowywał się w taki sposób, który nie będzie uwłaczał Trybunałowi Konstytucyjnemu. (Poseł Krystyna Skowrońska: Nie uwłacza.) Dlatego też sędzia w stanie spoczynku jest zobowiązany do przestrzegania wszystkich reguł, które dotyczą sędziego Trybunału Konstytucyjnego, włącznie z kodeksem etycznym. Oczywiście, jak państwo zauważyliście, wprowadziliśmy pewną poprawkę dotyczącą przekazywania zysków z tytułu akcji w spółkach handlowych. Z tego zrezygnowaliśmy. A więc ograniczenia, które dotyczą sędziów czynnych, w tym zakresie nie będą dotyczyły sędziego w stanie spoczynku. (Oklaski) W trakcie dyskusji ktoś powiadał, że to są ograniczenia praw człowieka, ograniczenia wolności obywatelskich. Po raz kolejny podkreślam, i to podkreślam za Trybunałem Konstytucyjnym. W uzasadnieniu wyroku z 2001 r. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że tego rodzaju ograniczenia w odniesieniu do funkcjonariuszy państwowych pełniących wysokie stanowiska nie mogą być rozpatrywane w kategoriach ograniczenia praw i wolności obywatelskich. Ktoś, kto decyduje się na przyjęcie tego rodzaju funkcji, ma do wyboru: może zostać sędzią Trybunału Konstytucyjnego lub jeżeli uważa, że to krępuje jego prawa i wolności obywatelskie, tym sędzią być nie musi. Sędzia w stanie spoczynku również nie musi być sędzią w stanie spoczynku, jeżeli mu ciasno w tym garniturku, jeżeli nie chce przyjąć tych ograniczeń. (Poseł Magdalena Kochan: Zmień język.) Może zrzec się statusu sędziego w stanie spoczynku i stać się czynnym politykiem. Nieszczęście polega na tym, że dziś czynni sędziowie Trybunału Konstytucyjnego... (Poseł Magdalena Kochan: Z szacunkiem.) ...a w szczególności prezes Trybunału Konstytucyjnego, stali się czołowymi politykami i godzą w dobre imię Trybunału Konstytucyjnego. (Poseł Ewa Kopacz: Proszę nie pomawiać.) Drodzy państwo, ustawa o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego porządkuje materię (Oklaski), pozostaje w zgodzie ze standardami określonymi w konstytucji. Dziękuję. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!)