Mówca: Adam Rybakowicz
Data: 2014-07-24 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Poselskiego Twój Ruch wobec senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo atomowe, druki nr 2248 i 2559. Projekt przenosi regulacje dotyczące podmiotów uprawnionych do kontroli fizycznych parametrów urządzeń radiologicznych z rozporządzenia do ustawy Prawo atomowe, co jest wymogiem wynikającym z wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Projekt znosi ponadto obowiązek posiadania certyfikatów przez fizyków medycznych oraz modyfikuje listę podmiotów uprawnionych do kontroli urządzeń radiologicznych. W lipcu 2013 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż wprowadzanie certyfikacji fizyków medycznych przez Krajowe Centrum Ochrony Radiologicznej w Ochronie Zdrowia, wprowadzone uprzednio do rozporządzenia ministra zdrowia z dnia 18 lutego 2011 r., jest sprzeczne z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Pomimo sprzeciwu środowiska fizyków medycznych próbowano tym rozporządzeniem ograniczyć swobodę wykonywania zawodu fizyka medycznego. Chciałbym przypomnieć, iż fizyk medyczny, legitymując się zdanym egzaminem państwowym, który jest przeprowadzany przez Centrum Egzaminów Medycznych, posiada niezbędne kwalifikacje i kompetencje do wykonywania wszystkich rodzajów testów urządzeń radiologicznych stosowanych w ochronie zdrowia, a w zakresie swoich obowiązków odpowiada ponadto za bezpieczeństwo radiologiczne pacjentów. Cieszę się, że w omawianym dzisiaj senackim projekcie ustawy o zmianie ustawy Prawo atomowe zdecydowano się zrezygnować z takiego zapisu, gdyż wydaje się to zupełnie bezsensowne, nie jest uzasadnione żadnymi wyższymi celami. Przypomina mi to nieco rozwiązanie związane z certyfikowaniem personelu narażonego w pracy na promieniowanie jonizujące, chodzi o zdanie egzaminów w dziedzinie ochrony radiologicznej pacjenta. Uczy się co 5 lat, ale nie wiadomo czego - budowy atomu, wytwarzania promieniowania rentgenowskiego, oddziaływania promieniowana z materią, promieniotwórczości, ogólnych założeń ochrony radiologicznej. Co 5 lat to samo, żadnych nowości. To jest wyłącznie po to, by pracować w wyuczonym przez siebie zawodzie, bo w procesie edukacji te zagadnienia są i trzeba się ich nauczyć na pamięć. Każdy, zdając egzamin państwowy, ma to wbite do głowy i na pewno o tym nie zapomina. Tak więc to jest zwykłe ściąganie kasy. To samo chciano zastosować w przypadku środowiska fizyków medycznych. Uregulowane zostały w tej ustawie kwestie związane z testami. Testy eksploatacyjne w radioterapii będą mogły wykonywać podmioty akredytowane oraz fizycy medyczni zatrudnieni w jednostkach ochrony zdrowia. Uregulowano również kwestie związane z testami podstawowymi. Technicy medyczni elektroradiologii szkoleni są w zakresie wykonywania testów, które wykonują u siebie w pracowniach rentgenodiagnostycznych. Początkowo zapisy ustawy nie przewidywały tej grupy w wykonywaniu tej formy kontroli. Musimy pamiętać, że niestety fizyków mamy zdecydowanie za mało. W związku z nową dyrektywą europejską popyt na kierunki związane z inżynierią medyczną i fizyką medyczną będzie się zwiększał, jednak będziemy musieli poczekać trochę na pierwsze grupy fizyków ze specjalizacją. Pierwszy kierunek w tej specjalizacji został utworzony dwa lata temu, czyli nie mamy w tej chwili w Polsce żadnych wyszkolonych fizyków medycznych. Najbliższych będziemy mieli za ok. 3 lata, więc zapełnienie rynku fizykami medycznymi według tych standardów, które były w pierwotnej wersji ustawy, potrwałoby co najmniej 20 lat i sparaliżowałoby pracę większości placówek medycznych. Powinno być ich ok. 2 tys., żeby zapełnić rynek, dlatego rozsądne wydaje się przerzucenie części zadań związanych z kontrolą, mam na myśli testy podstawowe, na techników elektroradiologii. Ogromnym problemem w Prawie atomowym jest wrzucenie całej diagnostyki do jednego worka. Wymagania dotyczące kontroli fizycznych parametrów i testów są takie same dla klasycznych aparatów RTG, dla aparatów stomatologicznych, ale również dla aparatów tomografii komputerowej. Pomijając kwestię szkodliwości promieniowania, która jest wprost proporcjonalna do dawki, aparaty te różnią się też czasem pracy. Warto by się więc zastanowić nad zmianą częstotliwości wykonywanych testów w podziale na poszczególne zastosowanie promieniowania jonizującego. Dodatkowo ciągle oczekujemy na rozpatrzenie projektu ustawy złożonego przez Prawo i Sprawiedliwość, przywracającego 5-godzinny czas pracy pracowników medycznych narażonych w pracy na promieniowanie jonizujące. Zadam więc rządzącym pytanie: Kiedy rząd zajmie się tak ważnym dla środowiska pracowników narażonych na promieniowanie projektem (Dzwonek) i przychyli się do próśb tego środowiska o skrócenie czasu pracy do 5 godzin, jak to miało miejsce przed lipcem br.? Konkludując, Klub Poselski Twój Ruch jest za przyjęciem projektu ustawy o zmianie ustawy. Cieszę się, że w wyniku prac podkomisji zostało to naprawione. Dziękuję bardzo. (Oklaski)