Mówca: Jarosław Żaczek
Data: 2014-02-20 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Solidarna Polska mam zaszczyt przedstawić stanowisko w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw. Celem nowelizacji jest wdrożenie do polskiego prawa postanowień ramowej dyrektywy wodnej oraz innych dyrektyw dotyczących gospodarki wodnej. Jest to związane z koniecznością usunięcia naruszeń prawa Unii Europejskiej. W zakresie ramowej dyrektywy wodnej nowelizacja przewiduje transpozycję definicji zawartych w tej dyrektywie, nadanie planom gospodarowania wodami na obszarze dorzeczy formy aktu prawa powszechnie obowiązującego - będzie to rozporządzenie Rady Ministrów - wprowadzenie przepisu, który będzie wskazywał, że celem ochrony wód jest osiągnięcie celów środowiskowych, a także umożliwienie podejmowania w każdym czasie niezbędnych działań w przypadku zagrożenia osiągnięcia celów środowiskowych. W zakresie dyrektywy powodziowej w związku z zarzutami formalnymi Komisji Europejskiej zmienia się definicję powodzi, proponuje się nowe uregulowania dotyczące koordynacji działań podejmowanych w zakresie stosowania tej dyrektywy i dyrektywy wodnej w kwestii osiągnięcia celów zarządzania ryzykiem powodziowym oraz celów środowiskowych i ochrony wód. Proponuje się nadanie planom zarządzania ryzykiem powodziowym formy rozporządzenia Rady Ministrów. W zakresie dyrektywy o wodach podziemnych wprowadza się definicje normy jakości wód podziemnych, wartości progowej, znaczącej i utrzymującej się tendencji wzrostowej, wartości tła. W zakresie dyrektywy ściekowej proponuje się konieczne zmiany określające warunki wprowadzenia ścieków do wód i do ziemi. W celu osiągnięcia stanu zgodności z prawem unijnym nowelizacja przewiduje uzupełnienie upoważnienia określonego w art. 45 ust. 1 ustawy o zapis określający najwyższe dopuszczalne wartości zanieczyszczeń dla oczyszczalni ścieków przyjmujących ścieki z aglomeracji. Nowe przepisy mają usprawnić proces wyznaczania aglomeracji, określić gminy, które będą pełnić rolę koordynatora w aglomeracji, zmieniają także definicję aglomeracji. W projekcie ustawy określa się szczegółowy katalog prac o charakterze utrzymaniowym w związku z uwagami Komisji Europejskiej. Przewiduje się wprowadzenie planów utrzymania wód, poddanie planów utrzymania wód strategicznej ocenie oddziaływania na środowisko, poddanie planów utrzymania wód przeglądowi i aktualizacji nie rzadziej niż co 6 lat. Nowe Prawo wodne ma poprawić bezpieczeństwo przeciwpowodziowe kraju. Do połowy 2014 r. mają być przyjęte kompleksowe dokumenty dotyczące ochrony przeciwpowodziowej, energetyki, transportu dla Odry i Wisły. Do końca roku mają powstać również cyfrowe mapy ponad 250 rzek. Natomiast skutkiem wprowadzenia nowych regulacji - problem ten podnoszą już teraz samorządy i dzisiaj na tej sali też była o tym mowa - będzie modernizacja w ciągu 10 lat prawie 300 oczyszczalni ścieków w celu ograniczenia ilości azotu i fosforu w ściekach. Będzie to kosztowało samorządy ponad 900 mln zł. Dyrektywa wodna ma obowiązywać od początku 2016 r., w związku z tym największe nakłady będą musiały ponieść samorządy w latach 2014 i 2015, odpowiednio 137 mln zł i 541 mln zł - tak to wyliczono w uzasadnieniu. Wprowadzone regulacje w zakresie stosowania dyrektywy ściekowej pociągają za sobą poważne obciążenia dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego, które i tak są często w bardzo złej kondycji. Projekt, też o tym była mowa, nie był konsultowany z samorządami gminnymi. Gminy będą mogły oczywiście korzystać z systemu wsparcia finansowego w ramach różnych programów. Natomiast w większości jednak pomoc ta będzie niestety udzielana w formie pożyczek, a więc w formie mało atrakcyjnej dla samorządów. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Niewdrożenie ramowej dyrektywy wodnej skutkować będzie nałożeniem na Polskę wysokich kar finansowych. Dodatkowo Polska może zostać zobowiązana do zwrotu środków finansowych, jakie zostały przyznane na realizację inwestycji wodnych w Polsce w ramach programów operacyjnych. Jednak tego obowiązku nie wolno przenosić na biedne samorządy, przede wszystkim samorządy wiejskie. Klub Parlamentarny Solidarna Polska opowiada się za skierowaniem tego projektu ustawy do dalszych prac w odpowiedniej komisji z nadzieją, że będzie on poprawiony i zostaną usunięte te mankamenty, o których mówiłem i o których mówili moi przedmówcy. Dziękuję bardzo.