Mówca: Zbigniew Matuszczak
Data: 2013-07-24 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Rozpatrujemy po raz kolejny informację z realizacji ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych z 1994 r., przedstawioną przez rząd zgodnie z art. 26 przywołanej ustawy. Informacje i wynikające z niej dane potwierdzają zasadność powołania i celowość dalszego funkcjonowania specjalnych stref ekonomicznych, aczkolwiek wskazują na to, że zjawiska kryzysowe nie ominęły i tej instytucji gospodarczej. Należy jednak docenić znaczenie inicjatywy tworzenia stref ekonomicznych, gdyż były one jedną z odpowiedzi na potrzebę chwili i jednym ze środków aktywizacji gospodarczej regionów dotkniętych strukturalnym bezrobociem. Przypomnijmy, że poziom bezrobocia w tamtym okresie w wielu regionach dochodził do 30%, co uzasadniało konieczność opracowania i uchwalenia ustawy, która by promowała tworzenie nowych miejsc pracy i nadawała określone przywileje inwestorom. Można zatem stwierdzić, że ustawa o specjalnych strefach ekonomicznych była i pozostała dowodem długofalowego poszukiwania trafnych rozwiązań ekonomicznych, zapewniających dopływ pożądanych inwestycji zagranicznych oraz ożywienie koniunktury gospodarczej i efektywne zwalczanie bezrobocia. Obecnie, według stanu na koniec grudnia 2012 r., specjalne strefy ekonomiczne obejmują tereny o powierzchni 15 829 ha. Powierzchnia tych stref wzrosła w 2012 r. o 784 ha. Generalnie największy stopień zagospodarowania osiągnęły strefy: pomorska, warmińsko-mazurska i katowicka. Na koniec 2012 r. przedsiębiorcy posiadali 1545 ważnych zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie stref. W samym 2012 r. wydano ich 167. Skumulowana wartość inwestycji osiągnęła 85 800 mln zł i była wyższa o blisko 6200 mln w stosunku do roku 2011. W 2012 r. liczba miejsc pracy zwiększyła się w strefach o 6700. Na koniec 2012 r. inwestorzy prowadzący działalność w strefach zatrudniali łącznie blisko 247,5 tys. pracowników. Największy udział w skumulowanej wartości inwestycji w strefach miały firmy z branży motoryzacyjnej, następnie - producenci wyrobów z gumy i tworzyw sztucznych oraz przedsiębiorcy produkujący wyroby z pozostałych mineralnych surowców niemetalicznych. W 2012 r. wydano 369 300 tys. zł na budowę infrastruktury w obszarze stref, w tym nakłady spółek zarządzających strefami stanowiły blisko 31%. Pozostała część wydatków finansowana była przez gminy, gestorów mediów oraz Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. Liczba udzielonych zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej w specjalnych strefach ekonomicznych systematycznie wzrasta, podobnie jak nakłady inwestycyjne. Zatrudnienie w specjalnych strefach ekonomicznych jest istotnym obecnie czynnikiem zwalczania bezrobocia. Struktura branżowa także potwierdza, że specjalne strefy ekonomiczne są przyjaznym środowiskiem dla powstawania nowoczesnych parków przemysłowych i technologicznych. Tworzy to potencjalną szansę na osiągnięcie konkurencyjności polskiego przemysłu, zwłaszcza w takich branżach jak motoryzacja, sektor lotniczy, produkcja nowoczesnych materiałów budowlanych, produkcja artykułów AGD i RTV, a także świadczenie wysoko wyspecjalizowanych usług. Większość znaczących stref ekonomicznych jest skupiona w województwach Polski zachodniej i centralnej, na terenach wysoko uprzemysłowionych. W niewielkim stopniu są one reprezentowane natomiast na terenach regionów Polski wschodniej, co nie sprzyja wyrównywaniu ukształtowanych historycznie dysproporcji w zakresie poziomu ekonomicznego poszczególnych regionów. I to jest ich mankament. Jednakże Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej, pomimo pewnych zastrzeżeń, szczególnie dotyczących ostatniego okresu, 2 ostatnich lat, pozytywnie ocenia przedłożoną informację o funkcjonowaniu specjalnych stref ekonomicznych w 2012 r. Dziękuję bardzo. (Oklaski)