Mówca: Izabela Kloc
Data: 2018-04-13 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Komisji do Spraw Unii Europejskiej już po raz piąty przedstawić sprawozdanie i zaprezentować projekt uchwały Sejmu w sprawie udziału Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec - grudzień 2017 r. (przewodnictwo Estonii w Radzie Unii Europejskiej). Informacja Rady Ministrów na temat działań Polski podczas prezydencji Estonii została przyjęta przez Komitet do Spraw Europejskich w dniu 9 stycznia 2018 r., a 26 stycznia przekazana do Wysokiej Izby. Informacja rządu, tak jak we wcześniejszych latach, została przygotowana we współpracy ministerstw i urzędów centralnych, a za jej prezentację odpowiada Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Jest to już 28. półroczne sprawozdanie Rady Ministrów dla Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej z udziału Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresach kolejnych prezydencji. Komisja do Spraw Unii Europejskiej rozpatrzyła informację przedstawioną w druku nr 2226 na 187. posiedzeniu w dniu 28 lutego 2018 r. Informację tę w imieniu Rady Ministrów zaprezentował pan minister Konrad Szymański, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Minister przedstawił przebieg i dokonania prezydencji estońskiej przez pryzmat jej priorytetów oraz kwestii kluczowych z punktu widzenia Polski. Prezydencja estońska koncentrowała swoje działania wokół następujących zagadnień: po pierwsze, otwarta i innowacyjna gospodarka, po drugie, bezpieczna i chroniona Europa, po trzecie, cyfrowa Europa, po czwarte, inkluzywna i zrównoważona Europa. W zakresie otwartej i innowacyjnej gospodarki prace prezydencji koncentrowały się na realizacji koncepcji strategii rynku wspólnotowego. Z punktu widzenia polskiego rządu szczególnym zainteresowaniem cieszyły się prace legislacyjne dotyczące europejskiej karty usługowej. Drugą kwestią omawianą w ramach prac prezydencji była bezpieczna i chroniona Europa. Prezydencja kierowała swe wysiłki w celu ustanowienia PESCO - strukturalnej współpracy w zakresie bezpieczeństwa państw europejskich. Ostatecznie 25 państw europejskich zdecydowało się wejść w ten projekt. Trzeba podkreślić, że Polska była jednym z państw założycielskich PESCO. Strona polska w ramach rozwoju europejskiej polityki bezpieczeństwa silnie akcentowała adekwatność tej polityki w odniesieniu do wszystkich państw objętych zagrożeniami, zarówno ze wschodu, jak i z południa. Ponadto, podczas szczytu Partnerstwa Wschodniego, udało się stworzyć instrumenty wsparcia infrastrukturalnego z zakresu T&T. Z punktu widzenia rozwoju Partnerstwa Wschodniego udało się też odnotować sukces w postaci podpisania umowy stowarzyszeniowej z Armenią. Wśród zagadnień będących przedmiotem zainteresowania prezydencji były również kwestie migracyjne. Utworzono fundusz powierniczy na rzecz Afryki oraz osiągnięto porozumienie na poziomie ponadnarodowym w zakresie europejskich narzędzi prawnych mających służyć kontroli przekraczania zewnętrznej granicy Unii Europejskiej. Oba zagadnienia były wspierane przez polski rząd. Nierozwiązaną kwestią pozostała reforma systemu azylowego, a konkretnie stałego systemu alokacji ruchu uchodźczego między państwa członkowskie. Istotnym zagadnieniem prac prezydencji były elementy cyfrowe. Podczas szczytu w Tallinie promowano swobodę przepływu danych nieosobowych. Z punktu widzenia polskiego rządu istotne jest, by wprowadzić na rynku wspólnotowym standardy w obszarze cyfrowym, a także ukształtować mechanizmy, które będą pomagały rozwojowi infrastruktury i które są konieczne do rozwoju rynku cyfrowego. Rozwiązania te miały również umożliwić skuteczne egzekwowanie podatków od firm sektora cyfrowego. Warte odnotowania jest to, że Polska jest jednym z promotorów ambitnego podejścia do opodatkowania sektora cyfrowego. Ostatnim elementem prac prezydencji estońskiej była idea zrównoważonego rozwoju Europy. Największe kontrowersje w tym zakresie budziły próby uregulowania ostrzejszych przepisów dotyczących pracy delegowanej. Uformowany typ kompromisu nie do końca spełnia polskie oczekiwania, szczególnie z punktu widzenia interesu branży transportowej, która z natury rzeczy ma charakter transgraniczny i wymaga w tym zakresie szczegółowego reżimu prawnego w formie odpowiednich derogacji. Drugim istotnym elementem prac prezydencji była proklamacja filara praw socjalnych podpisana w Göteborgu przez instytucje Unii Europejskiej. Z polskiego punktu widzenia ważne było podkreślenie tego, że proklamacja nie zmienia niczego, jeśli chodzi o porządek kompetencyjny czy też bardzo ograniczone podstawy prawne kształtowania polityki społecznej przez Unię Europejską, szczególnie instrumentami legislacyjnymi. W trakcie prezydencji estońskiej zakończono negocjacje i przyjęto stanowisko ogólne w sprawie systemu ETS. Mieliśmy tu do czynienia z wyraźnymi krokami w kierunku wyjścia naprzeciw polskim oczekiwaniom, jednak spodziewamy się jeszcze lepszych rezultatów. Ustalono rozsądny kompromis dotyczący budżetu rocznego Unii Europejskiej. Udało nam się zaspokoić oczekiwania finansowe, w szczególności jeśli chodzi o nowe problemy, które stoją przed Unią Europejską, np. związane z migracją. Z drugiej strony nie stało się to kosztem alokacji, która jest przypisana polityce rolnej i polityce spójności, co jest naszym celem w rozpoczynającej się dyskusji o nowej perspektywie finansowej. W grudniu uznano, że negocjacje dotyczące pierwszej fazy brexitu osiągnęły wystarczający postęp, aby można było przejść do rozmowy o nowych relacjach, a w międzyczasie do rozmowy na temat brytyjskiej propozycji ustanowienia okresu przejściowego między dniem wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej a dniem wynegocjowania i ratyfikowania ewentualnego porozumienia, które będzie kształtowało możliwie ambitny charakter nowych relacji pomiędzy Wielką Brytanią a Unią Europejską po ustaniu członkostwa. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jako przewodnicząca Komisji do Spraw Unii Europejskiej chciałabym jeszcze raz podkreślić, że czas prezydencji estońskiej to również czas aktywnej pracy Komisji do Spraw Unii Europejskiej. W czasie przewodniczenia Estonii w Radzie Unii Europejskiej komisja odbyła 34 posiedzenia, rozpatrzyła 401 dokumentów Unii Europejskiej, w tym 45 projektów aktów ustawodawczych, przyjęła cztery opinie. Ponadto komisja zapoznała się z informacją komisarz do spraw transportu pani Violety Bulc na temat przedstawionych przez Komisję Europejską nowych propozycji w zakresie transportu w ramach pakietu ˝Europa w ruchu˝ oraz polityki transportowej Unii Europejskiej. Wysłuchano również informacji na temat polityki młodzieżowej Unii Europejskiej i jej agend oraz wynikających z tego postulatów wdrażania strategii państwa wobec młodzieży w Polsce i powstawania polityki młodzieżowej w Polsce. Podczas wyjazdowego posiedzenia w Katowicach przyjęto dezyderat w sprawie wsparcia działań dotyczących modyfikacji niekorzystnych zapisów dla Polski zaproponowanych przez Komisję Europejską w nowym pakiecie energetycznym ˝Czysta energia dla wszystkich Europejczyków˝. Dezyderat był inicjatywą komisji, został skierowany do prezesa Rady Ministrów. Jak co roku komisja zapoznała się z rocznym sprawozdaniem Europejskiego Trybunału Obrachunkowego dotyczącym wykonania budżetu Unii Europejskiej w 2016 r., które zostało przedstawione przez pana Janusza Wojciechowskiego. W toku prac komisji zaopiniowano także kandydaturę na stanowisko rzecznika generalnego Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W ramach Komisji do Spraw Unii Europejskiej nadal aktywnie działają podkomisja stała do spraw wykorzystania środków pochodzących z Unii Europejskiej oraz podkomisja nadzwyczajna do spraw polityki energetycznej Unii Europejskiej. Chciałabym podkreślić, że ustawa z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem, tzw. ustawa kompetencyjna, pozwala komisji na pozyskiwanie bieżących informacji o działaniach rządu na arenie europejskiej, z czego Komisja do Spraw Unii Europejskiej racjonalnie i skrupulatnie korzysta. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mając na uwadze rzetelnie przygotowaną pisemną informację przedstawioną przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych oraz dziękując panu ministrowi za rzeczowy dialog z członkami komisji, Komisja do Spraw Unii Europejskiej postanowiła rekomendować Wysokiej Izbie przyjęcie uchwały Sejmu, w której Sejm Rzeczypospolitej Polskiej przyjmuje informację Rady Ministrów o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec-grudzień 2017 r. pod przewodnictwem Estonii w Radzie Unii Europejskiej. Dziękuję.