Mówca: Marek Biernacki
Data: 2022-05-26 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję jeszcze raz, pani marszałek. Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Klub Parlamentarny Koalicja Polska - Polskie Stronnictwo Ludowe, Unia Europejskich Demokratów i Konserwatyści popiera projekt rządowy, deklaruje, że będzie go wspierać i pracować nad nim na posiedzeniu komisji. Mamy do niego szereg uwag, które będziemy przedstawiać już podczas pracy w Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych. Cieszę się, że mamy trochę więcej czasu niż zwykle na pracę nad tą ustawą. Spodziewaliśmy się, że do tej nowelizacji dojdzie. Chciałbym jeszcze zwrócić uwagę na trochę inne problemy, które pojawiają się w sprawie związanej z Rosją i uchodźcami, którzy pojawili się w Polsce w wyniku tej agresji. Pierwsza sprawa to jest sprawa odprawy w ruchu pieszych na przejściach granicznych. Od 25 lutego br. decyzją komendanta głównego Straży Granicznej RP dokonywane są odprawy podróżnych w ruchu pieszych na wszystkich drogowych przejściach granicznych w kierunku Ukrainy do Polski. Podstawą decyzji były względy humanitarne wynikłe z rozpoczętej agresji Rosji na Ukrainę. Od kliku tygodni zauważamy stałą tendencję do powrotu Ukraińców, m.in. z terenów Polski, do swojej ojczyzny. Ta tendencja wzrasta - mimo że nieraz wśród znajomych tłumaczymy, że jeszcze jest wojna, Ukraińcy chcą wracać, zresztą o tym mówiliśmy. W kierunku z Polski do Ukrainy istnieje formalnie możliwość odprawy granicznej w ruchu pieszych jedynie na przejściu w Medyce. Niesie to za sobą wielkie utrudnienia. Powodem takiej sytuacji jest to, że wiele ukraińskich rodzin przybywało po rozpoczęciu wojny do naszego kraju wszystkimi możliwymi sposobami, często korzystając z podwiezienia przez rodzinę czy znajomych do najbliższego przejścia granicznego z Polską, które już te osoby przekraczały pieszo. Jak wspomniałem, były one już w tym czasie otwarte do odprawy granicznej w ruchu pieszym. Wydaje się więc oczywiste, że obecnie, kiedy ilość osób powracających na Ukrainę przewyższa ilość Ukraińców opuszczających swój kraj - miejmy nadzieję, patrzmy na to optymistycznie, że ta liczba będzie się zwiększała, żeby ten konflikt się skończył - należy stworzyć możliwość odpraw granicznych w ruchu pieszym w kierunku z Polski do Ukrainy. Chciałbym też zwrócić uwagę jeszcze na dwa aspekty, na sprawy, jak to określam, humanitarne. Ukraińcom na podstawie tej naszej ustawy z 12 marca przysługiwały pewne uprawnienia, oczywiście po wypełnianiu kryteriów zapisanych w ustawie, czyli świadczenia wychowawcze, tzw. 500+. Wypłata tych świadczeń powinna odbywać się po złożeniu stosownego wniosku w oddziale ZUS. W wielu przypadkach Ukraińcy, którzy złożyli wnioski o wypłatę świadczenia w marcu, do dziś nie otrzymali tych środków. Należy zaznaczyć, że często są to jedyne środki finansowe, jakimi dysponują oni na terenie RP. Mówię o interwencjach, o przypadkach, które do mnie docierały. Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! 24 lutego br. na terenie Polski w wielu miastach powstały tzw. punkty wsparcia oparte na działalności lokalnych samorządów, wolontariuszy, a głównie na olbrzymiej empatii Polaków. Polska społeczność zaopatrywała punkty wsparcia w liczne dary, w tym żywność, odzież, środki czystości. Jednak z czasem sytuacja bieżąca, w tym rosnące w wyniku inflacji ceny praktycznie wszystkich towarów na rynku, oraz, co jest też bardzo istotne, naturalny tzw. regres motywacji w niesieniu pomocy spowodowały, że punkty wsparcia zaczynają pustoszeć. Nie z braku zainteresowania samych obywateli Ukrainy, a z powodu niedostarczania do nich artykułów pierwszej potrzeby, głównie żywności, przez dotychczasowych darczyńców. Problem dotyczy nie tylko większych miast, jest on powszechny. U mnie też, w tej miejscowości na Kaszubach, gdzie mieszkam, tutaj gdzie się zbiera dary, ksiądz musiał z ambony prosić, żeby ludzie się zdopingowali i je przynosili. Dlatego aby utrzymać ten doskonale funkcjonujący przez pierwsze 2 miesiące wojny system humanitarnego wsparcia uchodźców z Ukrainy, wydaje się, należy wesprzeć go finansowo przez agendy państwowe, np. przez spółki Skarbu Państwa, które w ostatnim czasie szczycą się bardzo wielkimi zyskami, ogromnymi zyskami. Czy one nie powinny przeznaczyć tej części zysków na pomoc dla Ukraińców? Poruszyłem te tematy, ponieważ, pani marszałek, panie ministrze, uważam, że warto, żebyśmy na jednym z kolejnych spotkań odbyli nie tylko debatę na temat tego, co się dzieje w związku z agresją Rosji na Ukrainę (Dzwonek), nie tylko debatę z okazji ustawy, kolejnych nowelizacji, ale też szerszą, poszerzoną dyskusję na ten temat, tak żeby ta sytuacja była dla wszystkich jasna. Bo ciągle musimy tłumaczyć, że uchodźcami z Ukrainy w 96% są kobiety i dzieci, gdyż ta informacja jeszcze nie do wszystkich obywateli dotarła. (Oklaski)