Mówca: Hanna Gill-Piątek
Data: 2021-03-17 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Ochrona indywidualnych nabywców mieszkań była postulowana od wielu lat i powinna być priorytetem państwa, bo z reguły stawką jest dorobek życia lub kredyty spłacane przez dziesiątki lat. Pieniądze ciężko pracujących ludzi zbyt często stawały się łupem nieuczciwych firm deweloperskich. Dlatego też Koło Parlamentarne Polska 2050 popiera w całości rządowy projekt ustawy o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz o Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym, zawarty w druku nr 985. Chodzi o dziesiątki inwestycji prowadzonych przez deweloperów, którzy nie sfinalizowali swojej pracy i nie oddali klientom przedpłaconych pieniędzy. Jako przykład może tutaj służyć słynne osiedle przy ul. Szczęsnej w Warszawie. 7 lat temu upadłość ogłosił bank kredytujący inwestycję oraz budujący mieszkania deweloper, a klienci, nazywani nieszczęśnikami z ul. Szczęsnej, pozostali z obciążeniami hipoteką, bez prawa własności mieszkań, które nie zostały oddane do użytku - a więc nie można było w ogóle w żaden sposób ich wykorzystać, szczególnie w nich zamieszkać - za to z wpłaconymi na ich rzecz pieniędzmi, oszczędnościami życia lub kredytami zaciągniętymi na wiele lat. Takich nieszczęśników jak z ul. Szczęsnej są w Polsce tysiące. Jedni padli ofiarą nieuczciwych firm reklamujących się jako deweloperskie, które miały strukturę piramid finansowych, inni po prostu mieli pecha, bo firma deweloperska nie była w stanie sprostać zadaniu i musiała ogłosić upadłość. W ocenie Koła Parlamentarnego Polska 2050 utworzenie Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego oraz ścisłe doprecyzowanie praw nabywców mieszkań to istotna zmiana, która ochroni interesy najsłabszych uczestników rynku nieruchomości. Zadziała to też na korzyść uczciwych deweloperów i sprawnych firm deweloperskich, bo przyczyni się do wzrostu zaufania i polepszenia wizerunku całej branży. Takie regulacje po prostu stabilizują rynek. Nie można powiedzieć, że one uderzają w całą branżę. Natomiast chcę powiedzieć ważną rzecz co do tego, co mówił mój przedmówca z Konfederacji. W momencie kiedy fundusz osiągnie już pewną wysokość, składka zapewne przestanie być pobierana, dlatego też nie ma się co bać, jeżeli chodzi o wzrost cen mieszkań. Niestety tak potrzebny projekt jest zgłaszany za późno. To, że zmianę ustawową trzeba było wprowadzić, było jasne już w 2015 r. Tymczasem dopiero dziś projekt trafia do pierwszego czytania. Te 7 lat zwłoki, które poświęciliście państwo tematom mającym podpalić Polskę, to tysiące dramatów tych, którzy zapłacili proporcjonalnie gigantyczne sumy za mieszkania, w których nie można było zamieszkać. Ale lepiej późno niż wcale. Dlatego koło Polska 2050 rządowy druk poprze. Jednocześnie w komisji zgłosimy poprawkę, dzięki której deweloper będzie zobowiązany do zapłaty na rzecz nabywcy kary umownej, jeśli nie usunie istotnych wad, a nabywca nie odstąpi od umowy, ponieważ zgodnie z projektem ustawy w przypadku stwierdzenia przez rzeczoznawcę budowlanego istotnej wady nabywca może tylko odstąpić od umowy. A przecież nie każdy będzie tym w takiej sytuacji zainteresowany. Dlaczego? Być może będzie tak, że będzie zainteresowany raczej przymuszeniem dewelopera do doprowadzenia mieszkania do stanu zgodnego z umową, choćby z uwagi na to, że w tej chwili mamy do czynienia z dużym wzrostem cen mieszkań, który uniemożliwi ponowny zakup mieszkania w razie rozwiązania umowy za wcześniejsze mieszkanie. Deweloperski Fundusz Gwarancyjny uważamy więc za krok w dobrą stronę do uregulowania wolnej amerykanki na polskim rynku mieszkaniowym. Mamy jednak nadzieję na kompleksowe zmiany m.in. w zakresie zasad planowania przestrzennego, dzięki czemu koszty budowy mieszkań spadną, bo w cenę 1 m deweloper nie będzie musiał wliczać ogromnych sum na kancelarie prawne, co dzisiaj jest niestety powszechną rynkową rzeczywistością. Dziękuję bardzo.