Mówca: Jacek Najder
Data: 2014-11-05 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Twój Ruch mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec rządowego projektu ustawy Prawo restrukturyzacyjne (druk nr 2824). W projekcie rządowym ustawy Prawo restrukturyzacyjne można dostrzec wiele pozytywnych sygnałów. Rzekłoby się, że to światełko w tunelu, bo narzędzia prawne, które dają na dzisiejszym rynku możliwość restrukturyzacji przedsiębiorstwa, które jest zagrożone niewypłacalnością, są bezcenne. Dotychczas, jak już mówili moi przedmówcy, w przypadku pojawienia się na pieczątce przedsiębiorstwa zwrotu ˝spółka w upadłości układowej˝ był to zazwyczaj sygnał jak dla sępów na padlinę - aby wszyscy, którzy mają możliwe wierzytelności, zgłaszali się i tym samym utrudniali możliwą restrukturyzację. Płynne przechodzenie z jednej formy restrukturyzacji do drugiej też jest nie do przecenienia. To przecież wierzyciel jest dysponentem swoich pieniędzy, a to, że roszczenia wierzycieli mają być zaspokojone, nie stoi w ogóle w sprzeczności z tym, że dłużnik może się układać z wierzycielami. Przecież to jest w obopólnym interesie: z jednej strony uzdrowienie pozycji i stanu przedsiębiorstwa, a z drugiej strony zaspokojenie roszczeń wierzycieli. Dawniej syndycy mówili, że rolą syndyka jest zaspokojenie roszczeń wierzycieli, głównie przez upadłość przedsiębiorstwa. Jak to wyglądało? Ano wyglądało to w ten sposób, że zazwyczaj ten majątek był wysprzedawany po cenie, jaką ktokolwiek był w stanie zapłacić. Z uwagi na presję wierzycieli i presję czasu dość często ta cena była szczątkowa. W tym postępowaniu to wierzyciel ma prawo układać się również z dłużnikiem i odwrotnie. Chodzi też o zbędne dokumenty i przewlekłość postępowań, które dzięki tej ustawie mogą ulec skróceniu. Przecież wprowadzenie centralnego rejestru restrukturyzacji i upadłości w formie on-line jest tym elementem, który sprawia, że odrobina nowoczesnego państwa schodzi na poziom prawa w tym przypadku restrukturyzacyjnego. Oddzielenie tych dwóch aspektów, czyli prawa restrukturyzacyjnego od prawa upadłościowego, jest jak najbardziej wskazane. Cóż z tego, że krajowe izby podnoszą larum, że zmniejszy to czytelność? Przecież prawo jest dla przedsiębiorców, a nie po to, aby było komuś troszeczkę wygodniej. To czytelność oraz jakość tego prawa ma stanowić ułatwienie dla prowadzenia postępowań i mają zdjąć z przedsiębiorstw, które są zagrożone niewypłacalnością, odium upadku. Już nie będzie sytuacji, w której przedsiębiorstwo zagrożone niewypłacalnością będzie miało etykietę upadłego, bo będzie ono mogło dokonać restrukturyzacji, dogadać się z wierzycielami. W końcu przecież jeśli roszczenia wierzycieli mają być zaspokojone, to niekoniecznie musi się to odbywać poprzez zarżnięcie przedsiębiorstwa, które jest dłużne. Przyspieszone postępowanie układowe wiąże się z jak najbardziej słusznymi w naszej ocenie środkami. Jak najbardziej słuszne jest również to, o czym mówili moi przedmówcy, czyli skrócenie definicji zagrożenia niewypłacalnością, o czym mówił przedstawiciel Platformy Obywatelskiej pan poseł Budka. W tym momencie również ja pragnę to uhonorować, jednocześnie zachodząc w głowę, jakim sposobem udało się zmniejszyć w tym zakresie uprzywilejowanie Skarbu Państwa. Wydaje mi się, że jest to krok w tę stronę, w którą powinny dążyć zmiany. Dotychczas zawsze było bowiem tak, że wierzytelności przedsiębiorstw znajdowały się na ostatnim miejscu. Najpierw należało zaspokoić głodny Skarb Państwa: uiścić wszystkie składki, opłaty, podatki, a dopiero reszta, która potem została, mogła zostać przeznaczona na zaspokojenie roszczeń. Myślę, że nic się nie stanie, jeśli Skarb Państwa nie będzie miał tak silnie uprzywilejowanej pozycji. Jeśli sprawi to, że choćby kilka firm uniknie upadłości, a zamiast tego będzie mogło przejść restrukturyzację z zachowaniem miejsc pracy, to zajdzie tu zmiana, która będzie nie do przecenienia. Rada wierzycieli, wymiany w formie e-mailowej, możliwości zmian w radach wierzycieli - te wszystkie narzędzia dają szansę na to, aby wprowadzono Prawo restrukturyzacyjne, które zmniejszy liczbę spółek upadłych. W tych czasach liczy się płynność obrotu, ważne jest, aby nie tworzyły się zatory płatnicze, tak żeby nie powstawał efekt domina, kiedy niewypłacalność jednego podmiotu powoduje znaczące tarapaty kolejnego i kolejną niewypłacalność, przy czym ten efekt następuje bardzo szybko. Faktycznie takie postępowanie, pójście na skróty, ale nie byle jak, jest bezcenne. Do tego projektu ustawy wystarczyłoby dodać rozwiązanie służące przyspieszeniu odrobinę postępowań administracyjnych i w sądach. Jest szansa na to, że to postępowanie stanie się narzędziem, które spółki będą mogły wykorzystywać do rozmów pomiędzy wierzycielami a dłużnikami, narzędziem komunikacji, które daje możliwość załatwienia wielu spraw. Jest to ta droga, którą powinniśmy podążać. W tym przypadku pozostaje mi pogratulować Ministerstwu Sprawiedliwości może nie idealnego, ale w porównaniu z wieloma innymi aktami - świetnego projektu. Ten projekt Prawa restrukturyzacyjnego jest na miarę współczesnej gospodarki. Klub Poselski Twój Ruch opowie się za dalszą pracą nad nim w komisjach, oczekując, że tam go doszlifujemy. Dziękuję. (Oklaski)