Mówca: Aleksandra Trybuś
Data: 2014-04-23 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Szanowni Zebrani na galerii! W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec poselskiego projektu nowelizującego ustawę o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym i ustawy o działach administracji rządowej, zawartego w drukach nr 2223 i 2291. Projekt zmierza do znowelizowania ustawy przez poszerzenie zakresu jej regulacji o sprawy związane z integracją obywatelską i społeczną osób należących do mniejszości narodowych i etnicznych. Omawiany projekt zmierza do zobowiązania organów władzy publicznej do podejmowania odpowiednich działań w celu wspierania integracji obywatelskiej i społecznej mniejszości, np. poprzez dotacje celowe czy podmiotowe. Jednocześnie zmierza on do nałożenia na ministra właściwego ds. mniejszości narodowych i etnicznych obowiązku inicjowania programów dotyczących integracji osób należących do mniejszości. Adresatem omawianych zmian jest przede wszystkim mniejszość romska, która jest jedyną mniejszością w Polsce dotkniętą lub zagrożoną wykluczeniem społecznym. Pomimo podejmowanych licznych działań na rzecz społeczności romskiej pozostaje ona wciąż grupą zmarginalizowaną społecznie. W nowelizowanej ustawie wprowadzono pojęcie integracji społecznej, definiując je jako działania na rzecz zwiększenia partycypacji mniejszości w ważnych aspektach życia społecznego, w szczególności takich jak system oświaty i wychowania, rynek pracy, system zabezpieczania społecznego, warunki bytowe oraz opieka zdrowotna. W odniesieniu zaś do mniejszości romskiej możemy to pojęcie rozumieć jako proces niezbędnych zmian zmierzających do nabycia umiejętności korzystania przez społeczność romską z dostępu do istniejących praw, usług i możliwości sprawnego funkcjonowania we współczesnym społeczeństwie. Ważne jest, aby procesu integracji nie utożsamiać ze zjawiskiem asymilacji. Zachowanie odrębności kulturowej przy jednoczesnym wykorzystaniu możliwości, jakie niesie ze sobą współczesny świat, jest szczególnym wyzwaniem dla Romów. Dotychczasowym narzędziem państwa na rzecz integracji mniejszości romskiej w Polsce były specjalne rządowe programy, takie jak ˝Pilotażowy program rządowy na rzecz społeczności romskiej w województwie małopolskim w latach 2001-2003˝ oraz ˝Program na rzecz społeczności romskiej w Polsce˝ realizowany w latach 2004-2013. Dlatego bardzo celowe jest stworzenie podstaw prawnych do kontynuowania tych działań. Społeczność romska traktowana jest w naszym kraju jako jedna z mniejszości etnicznych, a co się z tym wiąże, zgodnie z umowami międzynarodowymi podpisanymi przez Polskę oraz prawem wewnętrznym należą się jej pełna ochrona prawna i pomoc ze strony państwa. Rząd, wykonując zadania ustanowione w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawach zwykłych, ma obowiązek zapewnić obywatelom takie warunki, aby nikt nie był dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny. Rzeczpospolita Polska jest zobowiązana do podejmowania działań na rzecz poprawy sytuacji Romów na mocy konwencji międzynarodowych. Położenie Romów w naszym kraju stanowi przedmiot zainteresowania instytucji i organizacji europejskich. Kontynuacja działań na rzecz integracji mniejszości romskiej wypełnia cele nałożone na rząd Rzeczypospolitej Polskiej przez Komisję Europejską w komunikacie skierowanym do Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów oraz unijne ramy dotyczące krajowych strategii integracji Romów do 2020 r. Konsekwencją proponowanych zmian w ustawie o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym dotyczących kwestii integracji społecznej jest propozycja zmian w ustawie o działach administracji rządowej doprecyzowująca zakres działania ministra kierującego działem: Wyznania religijne oraz mniejszości narodowe i etniczne. W imieniu klubu Platformy Obywatelskiej rekomenduję przyjęcie omawianej nowelizacji. Dziękuję bardzo. (Oklaski)