Mówca: Michał Szczerba
Data: 2019-04-12 (Sejm RP, kadencja 8)

Wysoka Izbo! Chciałbym poinformować, że w dniu dzisiejszym odbyło się posiedzenie Parlamentarnego Zespołu ds. Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego i że podczas tego posiedzenia, po omówieniu sytuacji związanej z niechronionymi uczestnikami ruchu drogowego, również sytuacji pieszych, jako Parlamentarny Zespół ds. BRD zajęliśmy stanowisko w sprawie przyznania pierwszeństwa pieszym. Obserwujemy, Wysoka Izbo, że w Polsce kierowcy coraz częściej potrącają pieszych na przejściach. Piesi to dziś najsłabiej chroniona grupa uczestników ruchu drogowego. Dziś pieszy ma pierwszeństwo na jezdni, kiedy wejdzie na przejście, ale nie wcześniej. Prawo o ruchu drogowym nakazuje zachowanie szczególnej ostrożności przy zbliżaniu się do przejścia, nie odnosi się jednak do sytuacji, gdy pieszy zamierza wejść na przejście lub właśnie na nie wkracza. Parlamentarny zespół opowiada się za wprowadzeniem do Prawa o ruchu drogowym przepisów, które dawałyby pieszemu pierwszeństwo już w momencie, gdy ma zamiar wejść na pasy, co sygnalizuje w ten sposób, że staje i czeka na możliwość przejścia. W takiej sytuacji kierowca musiałby ustąpić pierwszeństwa - co poprawiłoby bezpieczeństwo pieszych - wiedząc, że pierwszeństwo przysługuje nie tylko człowiekowi na przejściu, ale także oczekującej osobie. Musiałby zachować jeszcze większą ostrożność i w większym stopniu zmniejszyć prędkość. To odnosi się oczywiście do kierowców. W polskim prawie są już przepisy, z których można wywodzić pierwszeństwo pieszych. Niestety nie jest to ustawa, nie jest to Prawo o ruchu drogowym, ale jest to rozporządzenie ministrów infrastruktury oraz spraw wewnętrznych i administracji z 31 lipca 2002 r. Wydaje się, że to jest dobra inspiracja do podjęcia działań legislacyjnych. Chciałbym zwrócić również uwagę na to, że zasada, że pieszy ma pierwszeństwo jeszcze przed wejściem na przejście, obowiązuje w krajach skandynawskich i w większości państw Europy Zachodniej. Liczba ofiar śmiertelnych wypadków drogowych w przeliczeniu na milion mieszkańców jest w tych państwach zdecydowanie niższa niż w Polsce. Główną przyczyną potrąceń w Polsce jest niestety nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na przejściu. W opinii Parlamentarnego Zespołu ds. BRD wskazuje się na konieczność nowych działań zapobiegawczych dla poprawy bezpieczeństwa tej najsłabiej chronionej grupy uczestników ruchu drogowego. Szanowni Państwo! Chciałbym sięgnąć do statystyk. Niestety są one bardzo niepokojące. Mam wrażenie, że po ostatnim sprawozdaniu Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego trzeba bić na alarm. Rok 2018 był bardzo niekorzystny. Po raz pierwszy od wielu, wielu lat zwiększyła się liczba wypadków śmiertelnych. W 2018 r. poniosły śmierć 2862 osoby, w roku 2017 było ich mniej, to było 2831 osób, czyli mamy 31 śmiertelnych wypadków, ofiar śmiertelnych więcej. To jest bardzo niepokojące. Zwracamy również uwagę na to, że główną przyczyną potrąceń było nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na przejściu. Wspieramy również działania rzecznika praw obywatelskich i prezesa Najwyższej Izby Kontroli, którzy występują w tej sprawie do rządu z wnioskami problemowymi, apelując do ministra infrastruktury, aby przedstawił propozycję zmiany prawa o ruchu drogowym przez przyznanie pierwszeństwa pieszym, którzy oczekują na przejście przez jezdnię lub na nią wkraczają. Chcielibyśmy, Wysoka Izbo, żeby to była jedna z tych spraw, która zyska ponadpartyjne poparcie. Życie, zdrowie każdego obywatela, każdej obywatelki jest bezcenne i w sytuacji, kiedy mamy te dane statystyczne, mamy stwierdzone przez Policję przyczyny wypadków, te liczne potrącenia spowodowane nieustąpieniem pierwszeństwa pieszemu na przejściu, musimy działać wspólnie. Do tego zachęcam, o to apeluję w imię troski o bezpieczeństwo ruchu drogowego, które nam leży na sercu. Bardzo dziękuję.