Mówca: Marcin Święcicki
Data: 2013-08-28 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Jak wiadomo, Unia Europejska zajmuje się harmonizacją tylko niektórych podatków, tak żeby zapewnić jednolite funkcjonowanie wspólnego rynku. Do tych podatków należy również podatek akcyzowy, przy czym Unia ogranicza się do uregulowania jego minimalnej wielkości, natomiast zostawia dość dużą swobodę państwom członkowskim co do kształtowania tego podatku powyżej tego minimum. Jeśli chodzi o gaz, o którym dzisiaj tu jest mowa, o gaz ziemny, w tej sprawie wyszła dyrektywa unijna, która została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej 31 października 2003 r. Ta dyrektywa dawała krajom członkowskim 10 lat na dostosowanie swojego systemu akcyzowego w dziedzinie gazu, jak również w innych dziedzinach energetycznych do wymagań unijnych. Obecny projekt ustawy przedstawiony przez rząd przeprowadza to dostosowanie co do terminologii, klasyfikacji, co do ustalenia wartości opałowej, również co do katalogu obligatoryjnych, jak i fakultatywnych ulg, a także rozmaitych innych definicji. Trzeba podkreślić, że te zmiany nie prowadzą do podwyższenia opłat akcyzowych, tylko do ich przedstawienia w sposób już zgodny z dyrektywą, i że rząd w tej propozycji wykorzystuje te wszystkie ulgi. Oczywiście obligatoryjne odnośnie do gospodarstw domowych czy np. do żeglugi statków powietrznych musi wykorzystać, ale również wszystkie fakultatywne ulgi dotyczące kwestii rolniczych, zakładów energochłonnych itp. Pan minister już o tym mówił. Chciałbym też dodać, że nie mówimy tutaj o jakiejś sprawie wielkich rozmiarów. Zwykle kojarzy się to z jakimiś olbrzymimi stawkami dotyczącymi papierosów, alkoholu czy benzyny. W sumie nasz budżet ściągnął z tego tytułu w roku 2012 ok. 60 mld zł, natomiast tu mówimy o stosunkowo niewielkich podatkach naliczanych od wartości energetycznej tych produktów przy wielu zwolnieniach. W sumie gdyby nie stosować tych wszystkich ulg, to wpływy sięgałyby 540 mln zł, a z zastosowaniem tych ulg wyniosą one ok. 150 mln zł. A więc skala, o której jest tutaj mowa, nie jest olbrzymia. W projekcie przewidziano możliwość odejścia od ulgi fakultatywnej, tam gdzie jest to możliwe, wtedy kiedy ceny spadają o co najmniej dwukrotność akcyzy. Wtedy ta akcyza jest stosowana i wtedy korzyść z tego, z tej drugiej części akcyzy, ma i Skarb Państwa, i również oczywiście nabywca tego gazu czy użytkownik tego gazu. Przewidziano również możliwość przywrócenia tej ulgi, w momencie gdy ceny z powrotem wzrosną. Ta kwestia okazała się kontrowersyjna w jednym przypadku. Mianowicie niektóre przedsiębiorstwa czy organizacje, powiedziałbym, przedsiębiorców hutniczych, chemicznych i jeszcze innych, izby metali nieżelaznych i recyklingu zgłosiły tutaj wątpliwość, że przywrócenie tej akcyzy w momencie spadku na świecie cen na gaz może spowodować w ich przypadku, że staną się mniej konkurencyjni, jeśli inne kraje przy tego rodzaju spadku nie będą wprowadzać akcyzy i dalej będzie obowiązywało tam fakultatywne zwolnienie z tej akcyzy. Ponieważ w tych dziedzinach, według opinii tych izb, konkurencja jest głównie konkurencją cenową, więc nawet ta paroprocentowa akcyza, ta paroprocentowa różnica może osłabić konkurencyjność polskich producentów używających gazu ziemnego bądź w tym wypadku gazów przemysłowych, które będą objęte akcyzą stosowaną na podstawie zmian cen właśnie na rynku gazu ziemnego. Ta sprawa, wydaje się, zasługuje na pewną uwagę w komisji. Należałoby dokładnie zbadać, czy jest to warte zachodu, czy nie. Generalnie trzeba natomiast powiedzieć, że ten projekt jest projektem potrzebnym, celowym, nie powoduje jakichś zmian dla konsumentów, jeśli chodzi o cenę, natomiast ma na celu wykonanie zapisów dyrektywy europejskiej, które musimy jak najszybciej wprowadzić, żeby nie ponieść konsekwencji nieprzestrzegania europejskich wymagań. Dziękuję bardzo.