Mówca: Arkadiusz Litwiński
Data: 2012-01-12 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoki Sejmie! Zostałem upoważniony, ażeby w imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska przedstawić na tym etapie prac parlamentarnych stanowisko do druku nr 23. Ten druk zawiera projekt nowelizacji ustawy o ochronie przyrody i został przed chwilą przez mojego przedmówcę bardzo obszernie, bardzo szczegółowo przedstawiony. Przechodząc do meritum, zaznaczę, że nasz klub jest skłonny udzielić poparcia temu projektowi (Oklaski), a przynajmniej wnosić o to, żeby Wysoka Izba raczył skierować go do dalszych prac legislacyjnych, do tego jeszcze wrócę. (Poseł Janusz Palikot: A gdzie podstęp?) Panie pośle, uspokajam, nie ma tu żadnego podstępu. Nie ma tu żadnego podstępu, ponieważ praktyka prac parlamentarnych poprzedniej kadencji pokazuje, jakie jest realne stanowisko Platformy Obywatelskiej w tej dziedzinie. Otóż są dwa zasadnicze powody, dla których Platforma Obywatelska, nasz klub parlamentarny, w tak trudnym i kontrowersyjnym, przynajmniej dla niektórych samorządowców, obszarze jest zdecydowana udzielić poparcia. Pierwszy powód to taki, że Platforma Obywatelska z wielkim szacunkiem podchodzi do projektów, o których tak wiele powiedział mój przedmówca, projektów obywatelskich, do wszelkiej formy aktywności obywatelskiej, a w szczególności do inicjatyw ustawodawczych. Drugi powód jest związany z meritum tej nowelizacji. Otóż rzeczywiście od lat dostrzegamy problemy w poszerzeniu terytorium niektórych przynajmniej z 23 parków narodowych w Polsce lub ustanowieniem nowych parków narodowych. W związku z tym debata parlamentarna na ten temat, nie za długa i wiodąca do dobrej decyzji, jest wskazana. Jesteśmy zwolennikami wypracowania rozwiązań kompromisowych, rozwiązań, aby z jednej strony nie przechodzić obojętnie obok tego patologicznego stanu, z którym mamy do czynienia od dziesięciu lat, a z drugiej strony dostrzegać wagę argumentów podnoszonych przez przedstawicieli niektórych samorządów, którzy moim zdaniem przesadnie, ale jednak przedstawiają pewne przeciwwskazania. Moim zdaniem, naszym zdaniem jest szansa na to, żeby te dwa pozornie ze sobą sprzeczne punkty widzenia pogodzić, a w każdym razie podjąć dobrą decyzję, nawet jeśli ten kompromis będzie nieco, nie chcę powiedzieć, wymuszony, ale jednak decyzja.. Jest czas debaty, jest czas dyskusji, a następnie dyscypliny w wykonywaniu decyzji. Szanowni państwo, dobrym rozwiązaniem jest, jeśli uspołecznia się wszelkie procesy decyzyjne, dlatego też wyrażanie opinii przez jednostki samorządu terytorialnego wszelkich szczebli w sprawach, które dotyczą ich terytorium, jest zasadne. Ale czym innym jest wyrażanie opinii, czego jesteśmy zwolennikami, i co więcej, wsłuchiwanie się i szanowanie tej opinii w tym sensie, że analizuje się jej treść, a czym innym jest udzielanie komukolwiek prawa weta. To przywołuje wspomnienia związane z niekoniecznie najlepszymi kartami naszej historii. Weto, liberum veto zawsze kojarzyło się niedobrze. Zwłaszcza w takiej sprawie, jaką jest ochrona wartości kulturowych czy wartości przyrodniczych, które są naszym dziedzictwem, elementem naszego dziedzictwa, powinniśmy brać pod uwagę głos jak najszerszej reprezentacji społeczeństwa polskiego. Tą reprezentacją wybraną w demokratycznych wyborach jest dwuizbowy parlament, jest on reprezentacją całej polskiej społeczności. Druga z tych kwestii, czyli kwestia pewnego rodzaju uspołecznienia, że się tak wyrażę, procesu odwoływania, ewentualnego odwoływania dyrektorów parków narodowych, jest mniej przekonująca, aczkolwiek też jesteśmy skłonni podejść do tej propozycji konstruktywnie. Przy czym ja nie pamiętam jakichś patologicznych przypadków, które by powodowały, że trzeba by tu wprowadzać dodatkową procedurę. Szanowni państwo, trzeba powiedzieć, że rok temu, 20 stycznia ub.r., po raz pierwszy na tej sali nad tym samym projektem, bo on na szczęście nie obumarł z upływem kadencji, przeprowadziliśmy dyskusję. Platforma Obywatelska od początku, tak podczas prac Wysokiej Izby, jak i komisji sejmowych, prezentowała ten sam pogląd. Próbowaliśmy wypracować kompromis, próbowaliśmy znaleźć pewne mechanizmy z góry przewidujące formy rekompensowania ewentualnych mankamentów, które poza całą masą pozytywów mogą się pojawić na terenie jednej czy drugiej gminy, wtedy gdy ona wejdzie częścią swego terytorium na przykład w skład parku narodowego. To było bardzo trudne. Nadal będziemy poszukiwali takich rozwiązań, aczkolwiek zdajemy sobie sprawę, że należy uszanować ten rok, niemal rok pracy w poprzedniej kadencji, że należy wyciągnąć z tego wnioski i że czas pracy w bieżącej kadencji nie musi i nie powinien być aż tak długi. Należy też w końcu na zasadzie pewnych badań porównawczych wziąć pod uwagę i uszanować dobre praktyki innych państw europejskich. Takim bardzo dobrym dla mnie przykładem jest to, co się dzieje w tym zakresie w Szwecji, to, jak to tam funkcjonuje, a chyba nikt Szwecji ani szwedzkiemu społeczeństwu nie odmówi prawa do tego, ażeby określać to społeczeństwo i ten kraj, to państwo jako państwo obywatelskie i społeczeństwo w pełni obywatelskie. Podążając w tym kierunku, na pewno nie będziemy przeczyli idei demokracji. Szanowni Państwo! Reasumując i aby nie przedłużać, bo - tak jak mówiłem - wiele powiedział już przedstawiciel komitetu, powiem, panie marszałku, że wnioskujemy o podjęcie dalszych prac, o przekazanie tego projektu do komisji w celu wypracowania jak najlepszych rozwiązań. Jestem głęboko przekonany o tym, że właściwe tu będą Komisja Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa oraz Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej. Jestem przekonany, że raczej po kilku tygodniach niż miesiącach prac będziemy w stanie jako Wysoki Sejm i cały parlament przyjąć prawo, które będzie racjonalnym narzędziem do ochrony polskiego dziedzictwa narodowego w tej części, w której jest nam ono dane, nawet nie przez naszych przodków, choć również, ale przez naturę i opatrzność. Dziękuję bardzo za uwagę. (Oklaski)