Mówca: Tomasz Jaskóła
Data: 2016-11-04 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Na początek, jeśli chodzi o kierunek, powiem, że oczywiście jest on bardzo, bardzo pozytywny, tym bardziej że odbiór społeczny jest taki, że koszty utrzymania więźniów są oczywiście bardzo wysokie, znacznie wyższe, jak słusznie pan minister zauważył, niż np. w przypadku dziennej opieki czy pobytu w szpitalach. Główne założenia pan minister przytoczył. To Fundusz Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej i potrącenie 7-, a nie 10-procetowe. Katalog jest rzeczywiście znacznie rozszerzony: spółki komunalne, spółki Skarbu Państwa czy zakłady administracyjne. Oczywiście tutaj pojawia się również ewentualna rola wójta, chodzi o zgłaszanie zapotrzebowania na zatrudnienie wójtowi, o czym pan minister nie powiedział. Szanowni państwo, to z jednej strony jest oczywiście bardzo korzystne, ale z drugiej strony musimy sobie zadać pytanie, czy robimy coś zgodnie z prawem, czy nie robimy tego zgodnie z prawem. Skoro ustawa rozszerza ten zakres prac nieodpłatnych, to tak naprawdę zgodnie z art. 116 Kodeksu karnego wykonawczego ci ludzie są w zasadzie do tejże pracy zobowiązani. Innymi słowy, w zasadzie nie otrzymują - tam jest pula 90 godzin - takiej odpłatności. Tutaj jest kilka uwag. Pytanie, czy spółki Skarbu Państwa albo jakieś podmioty, które będą korzystać... Czy to nie zachwieje trochę konkurencyjności? 90 godzin to jednak prawie 2 tygodnie pracy. Zwiększenie zatrudnienia więźniów oczywiście należy uznać za słuszne, ale proszę zwrócić uwagę, że trochę kojarzy się to, mnie przynajmniej, z pewnego rodzaju formą niewolnictwa. Aż się bałem, gdy pan minister powiedział, że będziemy mogli rozbudowywać, że pan minister powie, że nawet Kolej Transsyberyjską moglibyśmy budować, bo tam też więźniowie budowali. Oczywiście koszty utrzymania więźniów są ogromne, ale ja bym chciał zapytać, panie ministrze, bo pan pewnie ma taką wiedzę: Ile w ciągu ostatnich 5 lat wpłynęło pozwów cywilnych przeciwko Skarbowi Państwa dotyczących małych cel czy zbyt małej ilości miejsca? Prawo międzynarodowe też niestety nas do tego obliguje. Między 2008 r. a 2011 r., szanowny panie ministrze i wnioskodawcy, niestety Skarb Państwa wypłacił odszkodowania aż 232 więźniom. I znowu my płacimy. Podejrzewam, że te 90 godzin będzie wykorzystywane do tego, żeby ponownie skarżyć Skarb Państwa, tym bardziej że niestety jest do tego podstawa prawna. Mówię: niestety bo Polska jest przecież członkiem Rady Europy i opieramy się na art. 4 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z Rzymu z 1950 r., który wyraźnie wskazuje: ˝Nikt nie może być zmuszony do świadczenia pracy przymusowej lub obowiązkowej˝. Jeszcze raz podkreślam, że za parę lat będziemy mieć te procesy. Droga, kierunek jest słuszny, tylko trzeba pomyśleć nad lepszym wykonaniem. Trochę to, powiedziałbym, populistyczne. Można to zrobić w inny sposób - we wniosku został przedstawiony model duński - ale rozumiem też, że rzeczywiście trochę utrudnia działanie w tej materii wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Stanowisko klubu Kukiz’15 jest następujące. Oczywiście wesprzemy ten projekt po to, żeby tak pomóc państwu w rozwiązaniu tego problemu, żeby Skarb Państwa nie był skarżony na podstawie konwencji rzymskiej i żeby państwo nie wypłacało odszkodowań. Bardzo dziękuję. (Oklaski)