Mówca: Wincenty Elsner
Data: 2015-06-24 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! Mam przyjemność przedstawić stanowisko Klubu Poselskiego Sojusz Lewicy Demokratycznej dotyczące projektu ustawy o zmianie ustawy o listach zastawnych i bankach hipotecznych oraz niektórych innych ustaw zawartego w druku nr 3517. Założeniem omawianego projektu jest stworzenie warunków dla rozwoju rynku listów zastawnych emitowanych przez banki hipoteczne. Takie listy, będące długoterminowymi papierami wartościowymi o wysokim poziomie bezpieczeństwa i niskim poziomie ryzyka inwestycyjnego, są niezwykle przydatnym instrumentem do zapewnienia stabilności całego rynku kapitałowego. Dzisiaj produkty oparte na listach zastawnych stanowią w Polsce mniej niż 1% zabezpieczenia kredytów mieszkaniowych, natomiast w krajach Europy Zachodniej poziom ten wynosi około 20%. Proponowane zmiany mają przyczynić się docelowo do wprowadzenia do oferty banków hipotecznych bardzo bezpiecznych kredytów o niskiej stopie ryzyka, a, co za tym idzie, niższym oprocentowaniu dla klientów. Dlatego też jesteśmy zdania, że ten projekt wart jest dalszych prac i Sojusz Lewicy Demokratycznej będzie proponował skierowanie go do takich prac w Komisji Finansów Publicznych. Analizując bardziej szczegółowo projekt, można stwierdzić, że jego założeniem jest zwiększenie poziomu bezpieczeństwa wierzycieli z listów zastawnych, co ma poprawić rating papierów wartościowych. Tym samym zmniejszą się koszty finansowania dla banków, a to powinno przełożyć się na zwiększenie atrakcyjności emitowanych w Polsce listów zastawnych. Przypomnijmy, że obecnie sektor bankowy w Polsce cechuje się wysoką płynnością krótkoterminową, natomiast ograniczoną płynnością długoterminową. Jest to spowodowane również tym, że pokrycie w listach zastawnych kredytów mieszkaniowych, tak jak powiedziałem, jest w polskim sektorze bankowym na bardzo niskim poziomie i wynosi około 1%, bardzo niskim, 20 razy niższym niż wynosi średnia krajowa w Europie. Ten poziom jest dziś niewystarczający dla zapewnienia wysokiej płynności długoterminowej, stąd i konieczność, i celowość wprowadzenia omawianych zmian. Oprócz ustawy o listach zastawnych i bankach hipotecznych projekt zakłada również zmiany w ustawie Prawo upadłościowe i naprawcze, które to zmiany mają na celu usunięcie barier blokujących możliwość odpowiedniego zabezpieczenia terminowej i płynnej obsługi wierzycieli listów zastawnych. Proponowane zmiany mają na celu uszczegółowienie zasad zaspokajania wierzycieli listów zastawnych i zarządzania osobną masą upadłości, co powinno wpłynąć pozytywnie na bezpieczeństwo inwestorów. Projekt przewiduje bowiem, aby w razie upadłości banku hipotecznego zapadalność wszystkich listów zastawnych została wydłużona automatycznie do 12 miesięcy, a w tym okresie zachowane zostaną wszystkie zasady określone w warunkach emisji danych listów zastawnych. Kolejną ustawą, w której proponowany projekt wprowadza zmiany, jest ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych. Według zapisów zawartych w projekcie zwolnione od podatku w zakresie poboru zryczałtowanego podatku będą odsetki od listów zastawnych. Natomiast w ustawie o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych wprowadza się zapisy mówiące o wyłączeniu listów zastawnych z obecnych limitów, co powinno wpłynąć na zwiększenie inwestowania w listy zastawne przez fundusze emerytalne. Byłoby to również konsekwencją ocenianą pozytywnie ze względu na to, że ten instrument finansowy zaliczany jest do bardzo bezpiecznych. Reasumując, omawiany projekt ma zapewnić odpowiednie mechanizmy zwiększające bezpieczeństwo listów zastawnych, a także poprawić przejrzystość przebiegu procesów upadłościowych emitentów oraz ochronę wierzycieli listów zastawnych. Tym samym powinna zwiększyć się atrakcyjność i wielkość rynku listów zastawnych. Można oczekiwać, że przełoży się to na lepszą ofertę dostępnych dla klientów kredytów mieszkaniowych o stałym oprocentowaniu. Tak jak już powiedziałem, warto w związku z tym kontynuować prace nad tym projektem. Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej będzie głosował za skierowaniem tego projektu do dalszych prac w Komisji Finansów Publicznych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)