Mówca: Anna Bańkowska
Data: 2013-06-19 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Właściwie chciałabym zacząć od polemiki z panem posłem Śniadkiem, ale zadam tylko takie pytanie w próżnię. Jak zrozumiałam, pan poseł w imieniu PiS wyraził szereg wątpliwości co do sensu czy celu tej ustawy, i nie zrozumiałam, czy dobrze, że obejmujemy szeroką grupę osób ubezpieczeniem w związku z wychowaniem dzieci, czy źle. (Głos z sali: Ale kto płaci?) Kto zapłaci? Zapłacą ci, którzy wtedy będą żyć i płacić podatki, opłacać składki itd. To jest naturalna kolej rzeczy. Trudno, żeby kobiety, które dzisiaj skorzystają z tego dobrodziejstwa, same za siebie kiedyś płaciły. Bardzo się cieszę, że zaczynamy poruszać temat, który się zwie: Jak gromadzić więcej składek po to, żeby była w przyszłości wyższa emerytura? Wszyscy wiemy bowiem, że emerytury po nowemu uzależnione są w pierwszym rzędzie, a właściwie równolegle, od tego, ile składek osoba ubezpieczona zgromadzi pod przyszłą emeryturę i w jak późnym wieku będzie na emeryturę przechodzić. Trzeba sobie powiedzieć, że liczy się tutaj każda złotówka opłacona w postaci składki, bo ona będzie procentować w wymiarze emerytury. I faktem jest, że mamy w Polsce wielki problem, to znaczy za mało dzieci się rodzi. Wskaźnik 1,32 jest niesatysfakcjonujący dla wszystkich, którzy choć trochę się znają na polityce, dzisiejszej i przyszłościowej, związanej z demografią. Trzeba szukać wielu rozwiązań. Myślę, że ta ustawa, jak i ustawa o urlopach macierzyńskich i rodzicielskich, jest takim pierwszym krokiem. Tu powinno być wiele jeszcze innych działań po to, żeby rzeczywiście polska rodzina uwierzyła, że rodząc, decydując się na dzieci, nie wpada w jakąś spiralę niemocy finansowej, ekonomicznej itd. Rząd chce rozszerzyć krąg osób, za które budżet państwa będzie opłacał składki w czasie, kiedy te osoby będą sprawowały opiekę nad dzieckiem. Wiemy, że dzisiaj ta kwestia dotyczy przedstawicieli Służby Celnej, również pracowników spółdzielni produkcyjnych i kółek rolniczych, natomiast wszyscy inni, którzy są ubezpieczeni, tytułu do takiego ˝przywileju˝, że państwo opłaca składkę za czas wychowywania dziecka, urlopu przez okres 3 lat, a w przypadku dziecka niepełnosprawnego dłużej, nie mają. I tutaj dochodzimy do zrównania tych praw. Ale powiem tak: rząd zdecydował się podzielić ludzi ubezpieczonych czy tych, którzy będą korzystać z tej ustawy, na dwie grupy. Jedna grupa to są te osoby ubezpieczone, które mają staż przed podjęciem się opieki nad dzieckiem, dłuższy niż 6 miesięcy, i one będą miały prawo do składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i zdrowotne. Druga grupa osób to osoby, które mają staż ubezpieczeniowy krótszy niż 6 miesięcy lub w ogóle nie były ubezpieczone i będą miały prawo tylko i wyłącznie do składki emerytalnej. Problem tego podziału był wyjaśniany, ale on będzie i tak budził kontrowersje. W uzasadnieniu na przykład rzecznik praw obywatelskich pyta, dlaczego jednym takie ubezpieczenia, a drugim tylko emerytalne, mówi, że pewnie lepiej by było, gdyby były tylko emerytalne. Ja się tutaj z rzecznikiem praw obywatelskich nie zgadzam. Problem stanowi również podstawa wymiaru składki. Otóż dla pracowników będzie to 60% przeciętnego wynagrodzenia, natomiast dla tej drugiej grupy, która ma staż ubezpieczeniowy krótszy niż 6 miesięcy lub w ogóle nie była ubezpieczona, będzie to 75% minimalnego wynagrodzenia. I tutaj już Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych na takie rozwiązanie (Dzwonek) się nie zgadza. Ja myślę, że pan minister zechce się do tego problemu odnieść. Jeśli pan marszałek pozwoli, to na dwie kwestie, które tutaj nie padły, chciałabym zwrócić uwagę. Otóż rząd decyduje się zmienić podstawę bazową do obliczania składki. Dzisiaj jest to rzeczywiste przeciętne wynagrodzenie z poprzedniego kwartału, rząd proponuje zmienić to na prognozowane. Ja bym chciała usłyszeć od pana ministra, jakie będą tego reperkusje dla tych osób, które dzisiaj już są na urlopach wychowawczych, czy w ogóle to będzie dla nich jakakolwiek zmiana. I ostatnia uwaga - w moim przekonaniu to bardzo słuszna propozycja, żeby osoby prowadzące działalność gospodarczą, które nie zatrudniają pracowników, mogły zawiesić swoją działalność. To jest niezmiernie ważne. Również ta ustawa traktuje, że tak powiem, bardziej sprawiedliwie ludzi. Oczywiście SLD tę propozycję poprze. Czekamy też na inne pomysły rządowe i mamy nadzieję, że też nasze pomysły w tej dziedzinie rząd zechce popierać. Dziękuję bardzo. (Oklaski)