Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2025-06-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panowie Ministrowie! Projekt ustawy dotyczący zmian w ustawie - Kodeks karny skarbowy oraz ustawie Ordynacja podatkowa z druku nr 1313 zakłada przede wszystkim złagodzenie sankcji za uchybienia formalne, takie jak niezłożenie informacji w terminie czy złożenie jej niezgodnie ze stanem faktycznym, przy jednoczesnym zachowaniu karalności za działania niosące znamiona oszustwa. Przykładem może być art. 56a, gdzie maksymalna liczba stawek dziennych grzywny została istotnie obniżona. Podobne korekty przewidziano również w innych artykułach, m.in. w art. 56c, art. 56d czy art. 56f. Projekt uchyla obowiązek zgłoszenia osób odpowiedzialnych za obliczanie, pobór i wpłatę podatków. To rzeczywiście odciąża przedsiębiorców z niepotrzebnych formalności, które nie mają wpływu na prawidłowe funkcjonowanie systemu podatkowego. Trzeba przy tym projekcie jednak zwrócić uwagę, że z danych za lata 2020-2024 wynika, że nie wymierzano kar wyższych niż te, które projekt ustawy ustanawia jako nowe górne granice. Oznacza to, że zmiany mają raczej charakter porządkujący, a nie deregulacyjny. Po prostu dostosowujecie ramy prawne do stanu faktycznego. Ale oczywiście trzeba te przepisy poprzeć ze względu chociażby na zasadę pewności prawa. Projekt ustawy zawarty w druku nr 1304 wprowadza zmiany do Kodeksu postępowania cywilnego, Kodeksu cywilnego oraz kilku innych ustaw. Głównym celem tej regulacji jest umożliwienie dwustronnej komunikacji elektronicznej pomiędzy stronami postępowania a sądami cywilnymi. Jest to bardzo dobry kierunek w dobie cyfrowej. Również dobrym pomysłem jest lepsze wykorzystanie mediacji jako alternatywnych metod rozwiązywania sporów. Rozsądna mediacja może odciążyć sądy i pozwolić na szybsze zakończenie sprawy bez angażowania pełnego aparatu sądowego. Z perspektywy Konfederacji wprowadzane przepisy zasługują na pozytywną ocenę. Usprawnienie obiegu dokumentów, ograniczenie kosztów korespondencji i zwiększenie dostępności wymiaru sprawiedliwości to kwestie, które powinny być uregulowane i zagwarantowane. Projekt ustawy z druku nr 1311 zakłada zniesienie obowiązku publikowania w Monitorze Sądowym i Gospodarczym wpisów dokonywanych w KRS, cyfryzację akt rejestrowych oraz udostępnienie danych przez nowoczesne interfejsy sieciowe, czyli API. To kierunek słuszny. Zmniejszenie kosztów, ułatwienie obrotu gospodarczego, szybsza komunikacja między instytucjami publicznymi i obniżenie obciążeń biurokratycznych to cele, które oczywiście jako Konfederacja zawsze popieramy. Musimy jednak wskazać na pewne ryzyka. Po pierwsze, decyzje ministra Sprawiedliwości o udzieleniu, cofnięciu lub odmowie dostępu do danych KRS mają charakter uznaniowy. Brakuje precyzyjnych kryteriów oceny, co może prowadzić do nierównego traktowania podmiotów. Nie wskazano też, jakie mechanizmy kontroli i odwołania będą dostępne dla wnioskodawców. Po drugie, cyfryzacja rejestru stowarzyszeń i innych podmiotów wymaga niezawodnego i bezpiecznego systemu. Wprowadzenie obowiązku elektronicznego składania dokumentów może być barierą dla mniejszych organizacji społecznych czy fundacji, które nie mają aż tak rozwiniętego zaplecza technicznego. Po trzecie, projekt pozostawia furtkę dla papierowych dokumentów, jeśli zostały już sporządzone w tej formie. To z jednej strony praktyczne, ale z drugiej strony może prowadzić do interpretacyjnego chaosu i komplikować postępowania, zwłaszcza w okresie przejściowym. Mimo tych zastrzeżeń uważamy, że kierunek zmian jest dobry, zarówno w tym, jak i w poprzednich projektach. Będziemy wspierać rozwiązania, które idą w kierunku nowoczesnej i sprawnej administracji. Dziękuję bardzo. (Oklaski)