Mówca: Adam Cyrański
Data: 2017-09-12 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Projekt ustawy o zmianie ustawy o przebudowie i modernizacji technicznej oraz finansowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawy Prawo zamówień publicznych, druk nr 1688, wprowadza szereg zmian w dotychczasowym funkcjonowaniu Wojska Polskiego i obronności kraju. Jedna z bardziej istotnych zmian to zwiększenie środków finansowych przeznaczonych na obronność kraju poprzez stopniowe zwiększanie procentowego udziału obronności kraju w strukturze PKB z obecnego poziomu 2% do 2,5% w 2030 r. oraz zmianę sposobu jego liczenia. O ile zmiana metodologii jest w pełni zrozumiała, ponieważ odnosi się do realizacji postanowień ze szczytów NATO w Newport w 2014 r. oraz w Warszawie w 2016 r., o tyle zastanowienie budzi jednak propozycja zwiększenia finansowania do 2,5% PKB w 2030 r. Chciałbym przypomnieć, że w 2007 r. wydatki na obronność wynosiły przeszło 20 mld zł. W 2017 r. planujemy wydać 37 mld zł, tj. prawie 100% podwyżki na przestrzeni 10 lat. Ponadto 37 mld zł stanowi prawie 10% wydatków całego państwa. Przy deficycie budżetowym sięgającym prawie 60 mld zł, długu publicznym powyżej 1 bln zł, wydatkach na program 500+ rzędu 22 mld zł i obniżeniu wieku emerytalnego zwiększenie wydatków na obronność będzie skutkowało tym, że po raz kolejny rząd sięgnie po brakujące pieniądze do kieszeni Polek i Polaków. Jak państwo polskie przy obecnym obciążeniu kosztami reform może ponieść ciężar zwiększenia wydatków na zbrojenia? Istotne jest to, żebyście mnie państwo dobrze zrozumieli. Sam chciałbym przeznaczyć nie 2,5%, a 5% produktu krajowego brutto i wspierać w naszym kraju proces badawczo-rozwojowy, aby stał się potentatem technologicznym w dziedzinie uzbrojenia, ale trzeba być realistą, mierzyć siły na zamiary. Przy obecnej sytuacji gospodarczej nie możemy sobie pozwolić na kolejne wydatki. W momencie, w którym sytuacja budżetowa nie będzie zakładać deficytu, nie będziemy mieć nic przeciwko zwiększeniu finansowania armii, tylko te pieniądze trzeba najpierw mieć. Jesteśmy za zrównoważonym budżetem i przeciwni kupowaniu wyborców na kredyt, który sami będą później musieli spłacać. Uważamy, że polską armię należy wesprzeć i zmodernizować, ale można, a nawet trzeba to zrobić za te pieniądze, które do tej pory są przeznaczane z budżetu państwa. Przy naszym aktualnym zadłużeniu jedynym racjonalnym wyjściem nie jest zwiększanie finansowania, a odpowiednie dysponowanie dostępnymi środkami. Kolejnym założeniem projektu jest zwiększenie do 200 tys. limitu stanowisk etatowych żołnierzy, czyli wzrost o 50 tys. Jakim resortom przyjdzie ciąć koszty w imię utworzenia 200-tysięcznej armii? Tak naprawdę o to chodzi w tym projekcie, o zebranie środków na uposażenie żołnierzy WOT, którzy mają być zapełnieniem luki osobowej w wojsku. Podczas debaty nad utworzeniem Wojsk Obrony Terytorialnej przedstawiałem swoją opinię i obawy dotyczące ich finansowania. Z założenia pomysł utworzenia WOT jest dobrym pomysłem, ale należy pamiętać, że współczesne pole walki wygląda inaczej niż chociażby 10 lat temu. Zwiększenie stanu osobowego nie jest aktualnie priorytetem, dużo ważniejsza jest specjalizacja i modernizacja. Obecnie kluczowym elementem systemu bezpieczeństwa państwa powinni być dobrze wyszkoleni specjaliści z zakresu cyberbezpieczeństwa oraz inwestycje w modernizację techniczną armii. Jednak to, co resort ministra obrony narodowej proponuje nam w zamian, to odrealniona armia nieprzygotowanych partyzantów, która ma wedle zapewnień pana ministra godnie stawić czoła rosyjskiemu specnazowi. Jeśli na to mają zostać wydane środki, które trafią do resortu dzięki planowanym podwyżkom, to jest to nic innego jak zwykłe marnowanie pieniędzy, które odpowiednio ulokowane mogłyby faktycznie wpływać na poprawę bezpieczeństwa obywateli. W związku z powyższym zaproponowałem kilka poprawek do omawianej ustawy. Między innymi proponuję dla bezpieczeństwa przyjąć założenie, że w przypadku gdy budżet państwa zakładać będzie deficyt, to na finansowanie potrzeb obronnych Rzeczypospolitej Polskiej przeznacza się wydatki z budżetu państwa w wysokości 2,05% produktu krajowego brutto - da nam to możliwość odpowiedzialnego dysponowania pieniędzmi z budżetu. Zaproponowałem również zapewnienie poprzez zapisy w ustawie wydatków rzędu minimum 5% dostępnych środków na badania naukowe i prace rozwojowe w dziedzinie obronności. Podsumowując, tylko w sytuacji gdy większy nacisk położymy na modernizację i szkolenia, a mniejszy na tworzenie żołnierzy weekendowych, będziemy w stanie (Dzwonek) realnie wpłynąć na przyspieszenie rozwoju i zwiększenie możliwości obronnych polskich Sił Zbrojnych. Dziękuję. (Oklaski)