Mówca: Ireneusz Zyska (tekst niewygłoszony)
Data: 2016-10-04 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Koła Poselskiego Wolni i Solidarni przedstawiam stanowisko w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw określających warunki prowadzenia działalności innowacyjnej objętych drukami nr 789 i 868. Szanowni Państwo, obiektywnie rzecz biorąc, wszyscy są za dynamicznym rozwojem działalności innowacyjnej. Celem proponowanej ustawy jest ˝uruchomienie instrumentów, które przyczynią się do wzrostu innowacyjności polskiej gospodarki, a co za tym idzie do wzrostu dochodu narodowego i podniesienia poziomu dobrobytu w Polsce˝. Powstaje pytanie, czy zaproponowane instrumenty są wystarczające. Zadałem sobie trud przeszukania zasobów bibliotecznych Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytetu Harvarda pod kątem dostępnych publikacji, w których występuje kluczowe słowo ˝innowacja˝. Okazuje się, że oba uniwersytety mają zbliżoną ilość publikacji i książek na poziomie kilkunastu tysięcy. Tak więc bazę wiedzy mamy zbliżoną. Co dzieje się dalej, że Polska jest jednym najmniej innowacyjnych krajów świata? Dlaczego nie przekłada się ten potencjał na stan naszej gospodarki? Kilka przyczyn wymieniono w uzasadnieniu ustawy. Są to: słabe bodźce podatkowe dla innowacji, mała dostępność finansowania kolejnych etapów działalności innowacyjnej, zbiurokratyzowana nauka, awersja do ryzyka instytucji w otoczeniu biznesu. Przedmiotowa ustawa tylko w części wychodzi naprzeciw rozwiązywaniu tych problemów, koncentrując się na instrumentach podatkowych i takich, które wprowadzają większą elastyczność w sektorze badawczo-rozwojowym. Jednak Polsce pilnie potrzebny jest w obszarze innowacji prawdziwy przełom. Bez uzdrowienia sytemu szkolnictwa oraz sektora badawczo-rozwojowego będzie bardzo trudno wyrwać się z pułapek zdiagnozowanych w Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju. Przed nami zatem kompleksowe działania we wszystkich sferach aktywności naukowej, badawczej i gospodarczej, które będą sprzyjały innowacjom. Spójrzmy tylko na dwa wybrane elementy. Jak twierdzi dr Michio Kaku - amerykański fizyk-teoretyk pochodzenia japońskiego, profesor na Uniwersytecie Nowojorskim, badacz teorii strun, popularyzator nauki, futurolog, autor ponad 70 prac i wielu książek - Ameryka ma tajną broń zapewniającą jej prymat na świecie w zakresie innowacji. Tą bronią jest H-lb. Co to jest? Jest to wiza dla geniuszy, bez której w Stanach Zjednoczonych nie powstałyby Google czy słynna Krzemowa Dolina. Prawie połowa doktorantów najlepszych amerykańskich uczelni to obcokrajowcy. Ameryka jest najsilniejszym magnesem dla najzdolniejszych ludzi na świecie, a bez nich trudno o innowacyjną gospodarkę. To każe nam zupełnie w innym świetle patrzeć na problem imigrantów. Druga uwaga dotyczy kreatywności. Przywołam tu popularne na YouTubie wystąpienie na temat kreatywności autorstwa Johna Cleese'a, angielskiego aktora komediowego, członka grupy Monty Pythona, autora skeczu o ˝Ministerstwie Głupich Kroków˝. W sposób dowcipny wskazał on czynniki sprzyjające kreatywności, bez której nie ma innowacji. Najważniejsze jego zdaniem jest wolne od presji środowisko, w którym mogą powstawać otwarte na idee zespoły. Jeśli teza ta jest prawdziwa, to Polska jest daleko od takiej kultury organizacyjnej. Brak partnerstwa w życiu społecznym oraz folwarczny sposób zarządzania zabijają kreatywność w instytucjach państwowych i samorządowych, ale przede wszystkim w organizacjach gospodarczych. Silne przywództwo musi ustąpić umiejętności zarządzania zespołem ludzi, w którym jest miejsce dla bardzo zróżnicowanych typów osobowości i sposobów odbierania świata zewnętrznego. Polityka kadrowa to bardzo wrażliwa strona zarządzania - przede wszystkim organizmem państwowym. Ponadto chcę zwrócić uwagę na dokonujące się rewolucyjne zmiany w obszarze energetyki, które mogą stać się czynnikiem wyzwalającym innowacyjne zmiany w gospodarce i prowadzące nas do inicjatyw wpisujących się w Przemysł 4.0. Powinniśmy dać szansę nowym mechanizmom tworzącym interaktywny rynek energii elektrycznej, gdyż stworzy to pole do inkubowania innowacyjnych polskich firm. Koło Poselskie Wolni i Solidarni - po zapoznaniu się ze sprawozdaniem Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii, Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw określających warunki prowadzenia działalności innowacyjnej - będzie głosować za przyjęciem przedłożonej ustawy.