Mówca: Waldemar Andzel (tekst niewygłoszony)
Data: 2016-01-29 (Sejm RP, kadencja 8)

Oświadczenie w sprawie 95. rocznicy urodzin Krzysztofa Kamila Baczyńskiego Panie Marszałku! Wysoka Izbo! 22 stycznia br. obchodziliśmy 95. rocznicę urodzin Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, najwybitniejszego polskiego poety okresu wojennego, żołnierza Armii Krajowej, uczestnika powstania warszawskiego. Krzysztof Kamil Baczyński przyszedł na świat 22 stycznia 1921 r. w Warszawie. W wieku 10 lat rozpoczął naukę w Państwowym Gimnazjum im. Stefana Batorego, następnie kształcił się w 2-letnim liceum ogólnokształcącym w klasie o profilu humanistycznym. Już w okresie gimnazjum młody Baczyński odznaczał się dużą wiedzą na temat literatury, jego ogromną pasją był też rysunek. Należał do 23. Warszawskiej Drużyny Harcerskiej ˝Pomarańczarnia˝. W 1939 r. zdał egzamin dojrzałości. Plany o podjęciu studiów na warszawskiej ASP przekreślił wybuch wojny. Ogromnym wstrząsem była dla niego również śmierć ojca w lipcu tego samego roku. Po rozpoczęciu działań wojennych Krzysztof Kamil Baczyński trudnił się wieloma dorywczymi zajęciami: szklił okna, malował szyldy czy przyjmował telefoniczne zlecenia w zakładach sanitarnych. Podjął też studia polonistyczne na tajnym Uniwersytecie Warszawskim. Poznał tam swoją późniejszą żonę Barbarę Drapczyńską. Polonistykę porzucił jednak, by poświęcić się działalności w konspiracji, a oprócz tego pisaniu wierszy. Krzysztof Kamil Baczyński od lipca 1943 r. służył jako sekcyjny w II plutonie ˝Alek˝ 2. kompanii ˝Rudy˝ batalionu ˝Zośka˝. W kwietniu następnego roku brał udział w akcji wykolejenia niemieckiego pociągu na odcinku Tłuszcz - Urle, która spowodowała trwającą ponad dobę przerwę w ruchu. Po ukończeniu turnusu Szkoły Podchorążych Rezerwy Piechoty ˝Agricola˝ otrzymał stopień starszego strzelca podchorążego rezerwy piechoty. Niedługo później Baczyński przeszedł do harcerskiego batalionu ˝Parasol˝, obejmując stanowisko zastępcy dowódcy III plutonu 3. kompanii. Należy wspomnieć, że z wielkim zaangażowaniem włączał się on do przeprowadzanych akcji zbrojnych, choć jego otoczenie nie chciało go do tego dopuszczać, obawiając się straty wybitnie uzdolnionego poety. Nie zgadzał się on jednak na specjalne, ulgowe traktowanie. Krzysztof Kamil Baczyński zginął w czwartym dniu powstania warszawskiego. Poległ on na posterunku w pałacu Blanka śmiertelnie raniony przez strzelca wyborowego ulokowanego prawdopodobnie w budynku Teatru Wielkiego. Baczyński pierwotnie pochowany został na tyłach pałacu Blanka, po wojnie jego ciało przeniesiono na Cmentarz Wojskowy na Powązkach w Warszawie. Krzysztof Kamil Baczyński uznawany jest za najwybitniejszego twórcę pokolenia wojennego. Doświadczenie wojny wywarło ogromy wpływ na jego poezję. Wiersze Baczyńskiego są wyrazem okupacyjnej tragedii jego pokolenia. Widoczne są w nich nawiązania do tradycji romantycznej, zawarte w nich treści wpisują się również w nurt katastrofizmu. Jego liryki cechują się silnie zmetaforyzowanym językiem i licznymi symbolami, zatem mimo osadzenia w wojennej rzeczywistości ich wymowa pozostaje wieloznaczna. Poeta, będąc świadomym nieustannego zagrożenia życia, pisał bardzo wiele. Jego dorobek liczy ponad 500 wierszy. Do najbardziej znanych należą ˝Elegia o... [chłopcu polskim]˝, ˝Pokolenie˝, ˝Mazowsze˝, ˝Gdy broń dymiącą z dłoni wyjmę...˝ czy ˝Niebo złote Ci otworzę...˝. Dziękuję.