Mówca: Kazimierz Ziobro (wypowiedź niewygłoszona)
Data: 2015-03-05 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Prezentując stanowisko Klubu Parlamentarnego Sprawiedliwa Polska odnoszące się do informacji Rady Ministrów o realizacji działań wynikających z ˝Narodowego programu ochrony zdrowia psychicznego˝ w latach 2012 i 2013 (druki nr 2303 oraz 2850), odniosę się najpierw do statystyk przedstawionych w przedmiotowych raportach. Dane statystyczne zawarte w informacji są zagmatwane, mało użyteczne, a nawet mylące. Raport z 2012 r. (druk nr 2303) przedstawia dane z trzyletnich badań EZOP. Opierają się one na próbie respondentów, u których rozpoznano przynajmniej jedno zaburzenie kwalifikowane na podstawie ICD-10 i DSM-IV. Tylko czy autorzy wiedzieli, że tych klasyfikacji nie można stosować jednocześnie, bo są między nimi istotne różnice? Takie wymieszane dane sprawiają poważny problem interpretacyjny. Niestety, na tym nie koniec. Wymienione w tabelach kategorie to jedynie niewielki wycinek znanych i często występujących schorzeń psychicznych. A gdzie reszta? Dlaczego pojęcia są używane w sposób chaotyczny? Z tych danych w zasadzie nie wynika nic, co może być użyteczne w pracy parlamentarnej. Nie da się też na ich podstawie ocenić realizacji programu. Trudno je nazwać epidemiologią zdrowia psychicznego w Polsce. W raporcie za rok 2013 (druk nr 2850) jest nieco inna sytuacja. Użyto konkretnej, ujednoliconej klasyfikacji ICD-10 - tak przynajmniej sugerują tabele. To dobrze. Jednak podane informacje są nieczytelne. Autorzy nie pokusili się nawet, by na podstawie posiadanych danych (np. liczby udzielonych świadczeń) oszacować odsetek osób dotkniętych danym problemem. Czy to zwykła ignorancja, czy też informacje należą do kategorii ˝nie ma się czym chwalić˝? W tym raporcie pominięto również niektóre z dość powszechnie występujących schorzeń. Są to m.in. zaburzenia osobowości i zachowania (F60-F69). Dlaczego? Pewna odpowiedź nasuwa się po zapoznaniu z podręcznikiem. Korzystając z okazji, powołam się na tę samą klasyfikację, która jest użyta w druku nr 2850, i pozwolę sobie wymienić niektóre z pominiętych kryteriów, np. F60.3 - osobowość chwiejna emocjonalnie, gdy dzisiaj takie osoby uznawane są za ˝wyzwolone˝ i traktowane jak idol, czy F64 - zaburzenia identyfikacji płciowej, w tym transseksualizm (F64.0), transwestytyzm (F64.1), chęć zmiany płci w dzieciństwie (F64.2) oraz najciekawsze: F64.9 - zaburzenia ról płciowych, które - jak to niektóre środowiska twierdzą - są tylko negatywnymi reliktami kultury. Domyślam się, że w kontekście całego zamieszania z tzw. gender polskim politykom nie wypada zawierać w oficjalnych raportach tak niewygodnych treści. Gdyby ktoś chciał je podważyć, to informuję, że podręcznik ICD-10 jest autorstwa WHO i do nich należy kierować ewentualne skargi, jeśli ktoś czuje się urażony. Interesujące jest również pominięcie zaburzeń zachowania i emocji dzieci i młodzieży (F90-F98), z którymi od dawna boryka się wiele polskich szkół. Być może w ˝nowoczesnej˝ Polsce agresywne zachowania w stosunku do nauczycieli czy rówieśników są już po prostu uznane za normę. Jak agresja podopiecznych oraz bezradność kadry pedagogicznej wpływają na zdrowie psychiczne jednych i drugich? Dlaczego ignoruje się tak istotne problemy? W dalszej części raportów autorzy trafnie wskazali czynniki społeczne, takie jak bezrobocie, jako przyczyny zaburzeń psychicznych wśród społeczeństwa. Jednak firmy dalej upadają, bezrobocie nadal jest wysokie, rodziny żyją w rozłące, bo ktoś musiał ˝wyjechać za chlebem˝, alkoholicy nie podejmują leczenia, a osoby skrajnie wyniszczone czy też chore ciągle są wykluczane społecznie. Sytuacja ta trwa nie od dzisiaj. Skuteczny i przemyślany program skupiałby się na eliminacji przyczyn. Tymczasem ogromne pieniądze wydaje się na kursy i szkolenia, które są bezużyteczne dla osób przeciążonych pracą, stresem, żyjących na emigracji oraz ich dzieci. Nierzadko w tym stanie rzeczy dzieci widzą swoich rodziców tylko ˝na święta˝ - i to nie zawsze. Jak bumerang wraca kwestia patologii w służbie zdrowia, więc trudno oczekiwać, że w przypadku gałęzi lecznictwa psychiatrycznego będzie lepiej. W raportach nie ma informacji na temat skutków wyszczególnionych działań. Zresztą bez poparcia danymi i tak byłyby niewiarygodne. Dane, które zostały zawarte, są z kolei bezużyteczne. Nawet nie można ich użyć, aby choć pobieżnie oszacować, czy realizacja programu przyniosła jakiekolwiek skutki. Podsumowując, części ˝epidemiologicznej˝ mogłoby równie dobrze nie być wcale, gdyż w takiej postaci jak przedstawiona jedynie dezinformuje. Brak konkretnych wniosków, jak również informacji, na podstawie których odpowiednie wnioski może wyciągnąć odbiorca, powoduje, że trudno przedmiotowe druki nazywać informacją. Klub Parlamentarny Sprawiedliwa Polska nie może zaakceptować takich dokumentów. Dziękuję.