Mówca: Jerzy Kozdroń
Data: 2013-05-08 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Odpowiadając na zadane pytania, skierowane pod moim adresem przez posłów, przez pana posła Dudę i pana posła Romanka, chciałbym powiedzieć o takiej rzeczy. Głęboko pochyliliśmy się nad problemem zagrożenia wymiarem kary i uznaliśmy taką oto okoliczność. Przesądziła o tym, że niecelowe jest dalsze podnoszenie wymiaru kary, bo w istocie rzeczy z argumentacji pana posła Romanka, którą przedstawiał na posiedzeniu komisji, tak jak dzisiaj, wynikała przede wszystkim jedna rzecz: nieufność do wymiaru sprawiedliwości, brak zaufania do sądu, że w istocie rzeczy, jeżeli będzie ten stan zagrożenia wymiarem kary taki, jaki jest, sądy zawsze będą korzystały z okazji i warunkowo zawieszały karę, żeby nie ukarać sprawcy. W istocie rzeczy zastanówmy się nad tym. Tu jest podział ról. My jesteśmy władzą ustawodawczą, zakreślamy granice, w jakich tę karę się wymierza. I tyle, i aż tyle. Nie możemy natomiast zastępować sądu. Nie dość tego, nie możemy ograniczać możliwości manewru sądu, bo dojdziemy raptem do takiej sytuacji, że sąd w ogóle będzie niepotrzebny, postawi się komputer i on będzie wymierzał karę, bo ta kara będzie jednoznacznie oznaczona za wszystko. Kolejna rzecz, o której chciałbym powiedzieć. Szanowni państwo, w 2005 r. raz zmienialiśmy art. 197 Kodeksu karnego. W 2009 r. zmienialiśmy ten sam art. 197 dotyczący przestępstwa zgwałcenia. Czy myślicie państwo, że obniżaliśmy wymiar kary? Nie, sukcesywnie go podnosiliśmy. A ustawa Kodeks karny była uchwalona w 1997 r. Cały czas podnosiliśmy wymiar kary. I teraz jest następna propozycja: znów podnieśmy. Dobrze, możemy nawet dawać 100 lat pozbawienia wolności za to przestępstwo, tylko dochodzimy do jakiegoś absurdu w tym systematycznym podnoszeniu wymiaru kary. Jestem posłem, a przede wszystkim prawnikiem z 40-letnim stażem. Nie powinienem się tym chwalić, ale w moich czasach mówiło się tak: jakie są cele kary? Są dwa podstawowe cele: cel represyjny, czy on ma być karą dla sprawcy, i cel wychowawczy. Te dwa cele kary powinny być osiągnięte. My natomiast, ta Izba poselska cały czas w swoim twórczym rozwiązywaniu tego problemu i zmiany art. 197 podnosi tutaj tylko jeden element: represja, represja, coraz większa represja. Do czego dojdziemy? Co trzy lata będziemy podnosić represyjność wymiaru kary? Jeszcze raz mówię, Kodeks karny ma jakąś systematykę. To jest systematyka. W tym wszystkim istnieje wewnętrzna logika. To nie jest tak, że ja dzisiaj wezmę art. 197, wprowadzę 3 lata, 5 lat, 8 lat, dolne granice, a w pozostałych zostawię nienaruszone. Ja naruszam całą systematykę. Ten Kodeks karny tworzyło grono fachowców, naukowców. Trzeba do tego podchodzić z jakimś zaufaniem. Ci profesorowie, specjaliści z zakresu prawa karnego, kryminolodzy posiedli jakąś wiedzę i mądrość i wiedzieli, o czym rozmawiamy. Jeżeli już dwukrotnie poprawiliśmy ich od 1997 r., to znaczy, że już uznaliśmy, iż trzeba to zaostrzyć. Ale bez końca zaostrzać? Wtedy robimy się śmieszni jako posłowie. (Poseł Andrzej Duda: Do bani.) Do bani to jest kto inny i co innego. (Dzwonek) Proszę państwa, poza tym chciałbym powiedzieć jeszcze jedną rzecz, jeżeli chodzi o zasadę sądowego wymiaru kary. Musimy mieć zaufanie i musimy mieć takie poczucie, że jest to osobna władza, że władza sądownicza jest to osobna, niezależna władza i my nie mamy na nią wpływu. Możemy na nią wpływać po prostu apelami, mówić poprzez publikatory, jakie są rażące wymiary kary, że stosuje się warunkowe zawieszenie w tych przestępstwach, które są najbardziej drastyczne, dotykają najbardziej intymnych sfer życia, wolności człowieka, i że sądy nie powinny tak lekko podchodzić do takich przestępstw i warunkowo zawieszać tych kar. Ale nie możemy mówić, że tych ludzi trzeba po prostu wyeliminować z życia publicznego, bo oni kiedyś te więzienia opuszczą, wrócą do życia i będą normalnymi ludźmi. W przeciwieństwie do pana, panie pośle, sądziłem przestępstwa zgwałcenia i czułem się momentami bardzo źle. Zapadały naprawdę surowe wyroki. I muszę panu powiedzieć... (Poseł Andrzej Duda: Dzisiaj ich nie ma.) Nie, były wtedy i teraz też są. Jak najsurowszy wyrok naprawdę nie jest metodą na rozwiązanie tego problemu. Bo my mamy takie poczucie, że wszyscy jesteśmy sędziami, i jednocześnie mamy poczucie, że wszyscy jesteśmy lekarzami. Tak jak w wypadku lekarzy, tak i sędziów, wszyscy wiedzą jak. (Poseł Andrzej Duda: Ale ja nie jestem lekarzem, nie mam tego poczucia.) Pan nie wie jak, a przecież pan proponuje. Komisja Nadzwyczajna oczywiście pochyli się i zastanowi na tymi poprawkami, natomiast nie ukrywam, że mieliśmy określone poglądy na ten temat. Wbrew temu, co tutaj było sugerowane, że komisja jest zdominowana przez posłów Platformy Obywatelskiej i Polskiego Stronnictwa Ludowego, jest to nieprawda. Powtarzam: to nieprawda. (Poseł Andrzej Duda: Jest większość, panie pośle.) Nie, właśnie nie. W tej komisji przede wszystkim liczy się merytoryczna wiedza i merytoryczne podejście, a nie ma tam uprawiania polityki. (Poseł Józef Zych: W tym sensie jest zdominowana.) Tak, może w tym sensie. Tutaj pan marszałek Zych może na to odpowiedzieć, jego odpowiedź w istocie rzeczy nie jest przez nas kwestionowana i przyjmujemy to wszystko do wiadomości. Dziękuję serdecznie. (Oklaski)