Mówca: Piotr Kowal
Data: 2025-10-16 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu klubu parlamentarnego Lewica mam zaszczyt zabrać głos w sprawie rządowego przedłożenia, projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, który został zawarty w druku nr 1677. Celem tej nowelizacji jest zwiększenie bezpieczeństwa na drogach, dostosowanie przepisów do zmian technologicznych, a przede wszystkim zapewnienie bezpieczeństwa młodym ludziom, którzy korzystają z różnego rodzaju pojazdów o napędzie tradycyjnym lub elektrycznym. Wśród wprowadzonych zmian znajduje się m.in. zwiększenie liczby pojazdów Sił Zbrojnych mogących poruszać się w kolumnie i rozszerzenie uprawnień Policji o możliwość zatrzymywania prawa jazdy za przekroczenie prędkości o więcej niż 50 km/h także poza obszarem zabudowanych. To jest zmiana, która, jak uważamy, jest jedną z największych zalet tego przedłożenia. Do uprawnienia Policji do zatrzymywania prawa jazdy za przekroczenie prędkości o więcej niż 50 km/h dochodzi zmiana, która będzie pozwalała zatrzymywać prawo jazdy także poza obszarem zabudowanym. W tym rządowym przedłożeniu jest zawarta informacja, że chodzi o drogi jednojezdniowe dwukierunkowe. My natomiast jesteśmy zwolennikami tego, żeby ta zmiana poszła dalej. Jesteśmy za tym, żeby wprowadzić rozszerzenie obowiązywania przepisów na wszystkie drogi, niezależnie od ich kategorii. Zwiększyłoby to bezpieczeństwo na wszystkich drogach, a przede wszystkim czyniłoby ten przepis bardziej zrozumiałym i łatwiejszym do egzekwowania, bo nazewnictwo dróg czy rozumienie tych przepisów może być nieco trudne dla kierowców. Jeżeli wprowadzilibyśmy jeden taki obowiązek, to, po pierwsze, zwiększyłoby to bezpieczeństwo, po drugie, umożliwiłoby lepsze zrozumienie. Myślę, że udałoby się wykształcić u kierowców nawyk ograniczania prędkości. Ponadto popieramy również obowiązek noszenia kasków przez dzieci i młodzież do 16. roku życia poruszających się na wszystkich urządzeniach z napędem elektrycznym, a także tych bez wspomagania napędu elektrycznego. To jest absolutnie potrzebne rozwiązanie, które realnie chroni życie i zdrowie najmłodszych użytkowników dróg oraz wyrabia bezpieczne nawyki. W wielu krajach Unii Europejskiej podobne regulacje już obowiązują, a ich efektywność jest potwierdzona wszelkimi statystykami. Kolejna zmiana w projekcie dotyczy możliwości uzyskania prawa jazdy kategorii B przez osoby, które ukończyły 17 lat, pod warunkiem uzyskania pisemnej zgody rodziców lub opiekunów oraz jazdy w towarzystwie tzw. doświadczonego kierowcy. To jest nowa definicja w ustawie. Chodzi o osobę, która posiada prawo jazdy od co najmniej 5 lat i nie sprawiała dotychczas zagrożenia na drodze. Okres próbny dla osoby, która po raz pierwszy uzyska prawo jazdy, będzie wynosić 2 lata dla osób pełnoletnich oraz 3 lata dla osób, które rozpoczynają jazdę w wieku 17 lat, jednak nie dłużej niż do ukończenia przez nie 20. roku życia. Rozumiemy cel tej zmiany. Chodzi o edukację, o profilaktykę. Ma ona na celu stopniowo wprowadzać młodych kierowców w odpowiedzialne uczestnictwo w ruchu drogowym w towarzystwie bardziej doświadczonych kierowców. Rozumiemy to, natomiast podchodzimy do tej zmiany z ostrożnością. Oczywiście to dobrze, że te nawyki będą wyrabiane w towarzystwie osób, które już potrafią jeździć. Jest szansa, że przez rok wspólnej jazdy brawura zostanie ograniczona przez rozsądek osób towarzyszących, ale to nie rozwiązuje problemu. Uważamy, że te zmiany muszą pójść w parze z lepszym szkoleniem podstawowym, lepszą edukacją zdrowotną i przede wszystkim skuteczną kontrolą przepisów wprowadzanych w tym obszarze. Projekt porządkuje także kwestie techniczne. Rozszerza katalog danych w centralnej ewidencji kierowców, wprowadza zmiany dotyczące okresu próbnego, a także uzupełnia skład Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego o przedstawiciela Głównego Inspektora Transportu Drogowego. W tej ustawie ważne jest jeszcze to, że do końca 2027 r. przedłużono możliwość korzystania przez pojazdy elektryczne i wodorowe z buspasów, co jest ważnym elementem wsparcia rozwoju zeroemisyjnego. W projekcie zawarte są również zmiany ułatwiające dostęp do pracy jako kierowca zawodowy, co jest potrzebne z punktu widzenia gospodarki, w tym zmiany dotyczące możliwości uzyskania prawa jazdy kategorii D1 i D przez osoby z częściowym ubytkiem słuchu. To jest rozwiązanie, które odpowiada na problem deficytu kierowców na rynku. Jest zgodne z unijnymi dyrektywami. Jako klub parlamentarny Lewica będziemy wspierać dalsze procedowanie nad tą ustawą. Jest ona potrzebna przede wszystkim ze względu na zwiększenie bezpieczeństwa (Dzwonek) wszystkich użytkowników dróg publicznych. (Oklaski)