Mówca: Sprawozdawca Agnieszka Soin
Data: 2021-07-21 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii z pierwszego czytania rządowego projektu ustawy o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego, druki nr 1338 i 1390, które odbyło się na posiedzeniu komisji w dniu 13 lipca br. Potrzeba uchwalenia ustawy o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego wynika z konieczności implementacji dyrektywy 2019/1024/UE z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie otwartych danych i ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego. Projektowana ustawa zastąpi obecnie obowiązującą ustawę z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego. Głównym celem projektowanej ustawy jest wzmocnienie rynku opartego na danych, m.in. poprzez zwiększenie ilości informacji udostępnianych przez sektor publiczny, oraz zapewnienie użytkownikom dostępu do wartościowych zasobów danych udostępnianych za pośrednictwem interfejsu programistycznego aplikacji i w formatach przeznaczonych do odczytu maszynowego. Taki sposób dystrybucji danych będzie miał szczególne znaczenie dla użytkowników profesjonalnych, np. programistów, firm branży IT. Więcej danych będzie mogło również zostać wykorzystanych do prowadzenia analiz, badań lub na potrzeby rozwiązań sztucznej inteligencji, w tym także dla biznesu i przemysłu, czy też modelowania kryzysowego, np. na wypadek epidemii. Ustawa dostosuje polskie przepisy do wymogów dyrektywy w sprawie otwartych danych. W ramach projektowanej regulacji wyodrębniono spośród informacji sektora publicznego nowe kategorie danych, tj. dane o wysokiej wartości, których wykorzystywanie wiąże się z istotnymi korzyściami dla społeczeństwa, środowiska i gospodarki, oraz dane dynamiczne, czyli dane podlegające częstym aktualizacjom lub aktualizacjom w czasie rzeczywistym, np. dane środowiskowe, dane wygenerowane przez czynniki, dane o ruchu. W odniesieniu do obu wyodrębnionych kategorii informacji ustalano szczególne zasady udostępniania tego rodzaju zasobów do ponownego wykorzystywania. W celu zwiększenia ilości informacji sektora publicznego dostępnych w przypadku ponownego wykorzystywania zakresem zastosowania ustawy objęto również dane, które pozostawały dotychczas poza regulacją ponownego wykorzystywania. Dotyczy to danych badawczych, które podlegać będą bezpłatnie ponownemu wykorzystywaniu, jeżeli zostały wytworzone lub zgromadzone w ramach działalności naukowej finansowej ze środków publicznych i są już publicznie udostępniane on-line, oraz danych pochodzących z tzw. przedsiębiorstw publicznych, tj. przedsiębiorstw publicznych w rozumieniu art. 2 pkt 3 dyrektywy w sprawie otwartych danych, prowadzących działalność w wybranych sektorach gospodarki, m.in. sektorze usług transportowych, energii elektrycznej, gazu, gospodarki wodnej i usług pocztowych. Dostosowanie polskich przepisów do wymogów dyrektywy w sprawie otwartych danych stanowi zasadniczy cel projektowanej ustawy. Jednocześnie jednak wprowadzone zostaną rozwiązania, które wykraczają poza minimum wyznaczone dyrektywą. Najważniejsze z nich dotyczą portalu dane.gov.pl, programu otwierania danych oraz sieci pełnomocników do spraw otwartości danych. Ponadto w projektowanej ustawie opracowano kompleksową strukturę pojęciową, wprowadzając słowniczek ustawowy zawierający m.in.: definicje otwartych danych oraz interfejsu programistycznego aplikacji. Umożliwiono stosowanie licencji standardowych oraz wprowadzono jeden organ odwoławczy od decyzji dotyczących przekazania informacji sektora publicznego na wniosek wydany w I instancji przez podmioty zobowiązane. Rolę organu odwoławczego, tj. organu II instancji, pełnić będzie minister właściwy do spraw informatyzacji. Projekt spotkał się z pozytywnym przyjęciem członków komisji. Został przyjęty wraz z poprawkami, wśród których przeważały poprawki o charakterze redakcyjno-legislacyjnym. W imieniu Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii rekomenduję Wysokiej Izbie uchwalenie ustawy. Dziękuję bardzo.