Mówca: Łukasz Litewka (tekst niewygłoszony)
Data: 2025-10-15 (Sejm RP, kadencja 10)

W imieniu Koalicyjnego Klubu Parlamentarnego Lewicy mam zaszczyt przedstawić nasze stanowisko wobec ustawy o zmianie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Projekt omawianej ustawy przewiduje zmianę ustawy z dnia 18 grudnia 2023 r. mającą na celu przede wszystkim usprawnienie funkcjonowania Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w zakresie udostępniania informacji, które znajdują się w jej posiadaniu. Zmiany mają charakter porządkujący i merytoryczny, są również odpowiedzią na potrzebę doprecyzowania przepisów oraz ich dostosowania do obowiązujących regulacji Unii Europejskiej. Jedną ze zmian jest doprecyzowanie definicji potencjalnego beneficjenta w celu lepszego określenia rodzaju mechanizmów, w których potencjalny beneficjent może uczestniczyć, czyli w mechanizmach obejmujących zarówno środki unijne, jak i budżetowe. Z pewnością będzie to lepiej odzwierciedlało zakres działań ARiMR. Zmodyfikowano także przepis dotyczący zawartości systemu identyfikacji działek rolnych, tak aby uwzględniał nie tylko elementy krajobrazu wskazane w rozporządzeniu delegowanym Komisji UE, ale również elementy krajobrazu tworzone zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady UE. Zmiana słuszna, wynikająca z konieczności zapewnienia pełnej zgodności z przepisami wspólnej polityki rolnej, w szczególności w odniesieniu do praktyk rolniczych promujących tworzenie i zachowanie elementów nieprodukcyjnych na gruntach ornych. Najistotniejszą zmianą zaproponowaną w projekcie ustawy jest nowelizacja art. 16a, w wyniku której prezes ARiMR będzie zobowiązany do udostępniania danych przestrzennych zgromadzonych w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli publicznie, nieodpłatnie oraz w formie elektronicznej. Oznacza to rezygnację z dotychczasowego wymogu składania indywidualnego wniosku przez uprawniony podmiot. Nowe rozwiązanie ułatwi dostęp do danych przestrzennych, które posiadają istotną wartość dla celów naukowobadawczych, środowiskowych, statystycznych, gospodarczych oraz administracyjnych. Proponowane zmiany są także zgodne z obowiązującym rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady UE, które nakłada na państwa członkowskie taki obowiązek udostępniania danych, a także umożliwienia dostępu do nich instytucjom i organom unijnym. Udostępnianie danych przestrzennych przez ARiMR będzie odbywać się z wykorzystaniem funkcjonującego już narzędzia, jakim jest Geoportal, a dane udostępniane w tym trybie nie będą obejmować danych osobowych w rozumieniu RODO, co zapewnia zgodność z przepisami o ochronie danych osobowych. Według nas omawiany projekt nowelizacji ustawy to krok w stronę większej otwartości danych, przejrzystości administracji i zgodności z unijnymi regulacjami. Szczególnie istotne jest ułatwienie dostępu do danych przestrzennych, które stanowią cenne źródło informacji dla wielu sektorów gospodarki, a także wsparcie dla innowacji w rolnictwie. Dane przestrzenne w obszarze rolnictwa - a na jego wsparciu się skupiamy - mogą być wykorzystywane np. do tworzenia nowych e-usług, wspierania rolnictwa precyzyjnego, prowadzenia badań i analiz, jak również do realizacji zadań publicznych przez inne instytucje. Są niezwykle istotne w dobie rozwijającej się cyfryzacji. Należy zaznaczyć, że nowe przepisy wejdą w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, co pozwoli się odpowiednio przygotować technicznie, organizacyjnie i legislacyjnie, a sama nowelizacja nie będzie miała wpływu na budżet państwa ani na budżety jednostek samorządu terytorialnego, nie wpłynie również na konkurencyjność gospodarki. Jako klub Lewicy nie wnosimy żadnych uwag do projektu ustawy. Dziękuję.