Mówca: Sprawozdawca Artur Gierada
Data: 2015-06-10 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Pani Minister! Pani Prezes! Mam zaszczyt w imieniu Komisji Gospodarki przedstawić sprawozdanie zawarte w druku 3443 o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy Prawo własności przemysłowej oraz niektórych innych ustaw, druk nr 3249. Projekt wpłynął do Sejmu dnia 13 marca 2015 r., 18 marca został skierowany do pierwszego czytania, 8 kwietnia odbyło się pierwsze czytanie, po czym została powołana podkomisja, aby go rozpatrzyć. Podkomisja obradowała w trakcie kilkugodzinnych posiedzeń w dniach 8, 9, 22 kwietnia i 13 maja br., kiedy to złożyła stosowne sprawozdanie ze swojej pracy Komisji Gospodarki. Komisja Gospodarki na posiedzeniu w dniu 13 maja przyjęła przedkładane dziś Wysokiej Izbie sprawozdanie. Projekt ten jest niezmiernie ważny, ponieważ reguluje kwestie wprowadzania przez świat nauki i biznesu swych pomysłów do realnego obiegu, dając im zarazem ochronę prawną i możliwości ich zastosowania. Projekt ustawy obejmuje zastosowanie krajowe i międzynarodowe. Nowelizacja ustawy z 2000 r. Prawo własności przemysłowej jest wynikiem związania Rzeczypospolitej Polskiej Aktem genewskim Porozumienia haskiego w sprawie międzynarodowej rejestracji wzorów przemysłowych, przyjętego w Genewie dnia 2 lipca 1999 r. System haski umożliwia właścicielowi wzoru przemysłowego uzyskanie ochrony wzoru we wskazanych przez niego krajach przez dokonanie jednego tylko zgłoszenia bezpośrednio w biurze międzynarodowym w jednym języku i wniesienie opłaty w jednej walucie. Rejestracja międzynarodowa wzoru wywołuje takie same skutki w każdym ze wskazanych państw, jak gdyby wzór został zarejestrowany bezpośrednio w tych państwach. Niemniej każde z państw członkowskich również ma możliwość odmowy uznania skutków międzynarodowej rejestracji, o ile w jego ocenie nie zostały zachowane ustawowe warunki rejestracji wzoru przemysłowego. W celu skorzystania z tego uprawnienia konieczne jest wprowadzenie do naszego systemu prawnego procedury uznawania w Polsce skutków międzynarodowej rejestracji wzorów przemysłowych. Ustawa reguluje również skutki obowiązującego od lipca 2009 r. traktatu singapurskiego. Traktat wprowadza m.in. system środków ulgowych w przypadkach, gdy zgłaszający lub właściciel znaku nie dotrzymał terminów procesowych w postępowaniu przed urzędem krajowym. Traktat zawiera także postanowienia dotyczące rejestrowania licencji na użytkowanie znaku towarowego oraz uznawania maksymalnego wymagania dotyczącego wniosku o zarejestrowanie, zmianę lub umorzenie postępowania w sprawie znaku towarowego. Prawo własności przemysłowej, co do zasady, zawiera normy pozwalające na stosowanie przepisów proceduralnych dotyczących ochrony znaków towarowych traktatu singapurskiego, jednakże w praktyce zaistniała konieczność wprowadzenia korekt dostosowujących. Omawiany projekt doprecyzowuje również przepisy w sprawie ochrony prawnej wynalazków biotechnologicznych. Ochrona patentowa związana z sekwencją DNA jest ograniczona do sytuacji, w której informacja genetyczna wykonuje funkcje opisane w patencie. Projekt wprowadza również przepisy dotyczące zasad uznawania w Polsce skutków rejestracji wzorów przemysłowych dokonanej na podstawie Aktu genewskiego Porozumienia haskiego o międzynarodowej rejestracji wzorów przemysłowych. Stanowi to realizację postulatów przedstawianych zarówno przez osoby składające zgłoszenia, jak i przez środowisko rzeczników patentowych, zmierzających do wprowadzenia tych rozwiązań do prawa własności przemysłowej. Chodzi też o znaczne rozszerzenie palety ewentualnych odwołań i zaskarżeń stron. Projekt wychodzi również naprzeciw idei Unii Europejskiej dotyczącej zasady swobodnego przepływu obywateli. Wprowadza się zmianę polegającą na uchyleniu bezwzględnego przymusu rzecznikowskiego w postępowaniu przed Urzędem Patentowym w sprawach związanych z dokonywaniem i rozpatrywaniem zgłoszeń oraz utrzymywaniem ochrony przedmiotów własności przemysłowej dla osób fizycznych oraz innych podmiotów, bez względu na formę prawną ich działania, jeśli nie posiadają miejsca zamieszkania lub siedziby na terytorium naszego kraju. Projekt wprowadza również nowe możliwości dotyczące dokonywania zgłoszeń i prowadzenia z Urzędem Patentowym korespondencji w postaci elektronicznej oraz podpisu elektronicznego, co jest kolejnym krokiem do tego, by tego typu standardy coraz częściej obowiązywały w kontaktach obywateli z instytucjami publicznymi. Bezwzględnie ograniczy to również koszty po stronie przedsiębiorców. W projekcie zabezpiecza się również interesy finansowe twórców patentów, doprecyzowuje zasady wypłat wynagrodzeń twórcom wynalazku, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego oraz topografii układu scalonego. Zgodnie z nowym przepisem, w przypadku gdy umowa nie będzie stanowiła inaczej, wynagrodzenie wypłacone będzie twórcy w całości lub w częściach, przy czym całość wynagrodzenia lub jego pierwsza rata będą płatne najpóźniej w ciągu dwóch miesięcy po uzyskaniu pierwszych korzyści przez wynalazcę, a pozostałe raty nie później niż do momentu upływu pięciu lat od daty uzyskania pierwszych korzyści. Projekt wprowadza w stosunku do wynalazków i wzorów użytkowych tzw. ulgę nowości. W efekcie możliwe będzie uzyskanie patentu mimo ujawnienia wynalazku, jeśli nastąpi ono nie wcześniej niż sześć miesięcy przed dokonaniem zgłoszenia i jeśli spowodowane było oczywistym nadużyciem w stosunku do zgłaszającego lub jego poprzednika prawnego. Również kwestie spadkowe, często bardzo ważne dla wynalazców, zostały w tej regulacji objęte ochroną. Znaki towarowe uzyskane w wyniku spadkobrania przez kilku współwłaścicieli będą podlegały wpisowi do rejestru znaków towarowych jako wspólne prawa ochronne. Nowelizacja ustawy Prawo własności przemysłowej zawiera także zmiany odnośnie do opłat i kosztów. Doprecyzowany i rozszerzony został również wachlarz tego, kiedy można złożyć wniosek o to, by te opłaty zostały ograniczone. Pułap tej minimalnej opłaty został również obniżony z 30% do 20%. Wysoka Izbo! To bardzo dobry projekt, który w czasie prac komisji i podkomisji został jeszcze zmodyfikowany, za co bardzo dziękuję stronie społecznej, stronie rządowej i państwu posłom pracującym w podkomisji i Komisji Gospodarki, bo rzeczywiście zostało doprecyzowanych wiele kwestii, na których zależało stronie społecznej. Sam projekt rzeczywiście jest bardziej czytelny, dostosowany do naszego systemu prawnego, dodatkowo obniża koszty dla osób zgłaszających. Co ważne, przynajmniej tak wynika z obliczeń zawartych w samym uzasadnieniu, o około pół roku skraca się cała procedura rejestracyjna w Urzędzie Patentowym. Mówi się również o ograniczeniu kosztów o ok. 3%, tak było w pierwotnym uzasadnieniu, chociaż myślę, że tutaj ministerstwo, czyli strona rządowa, potwierdzi, że po wprowadzonych zmianach, mamy takie oczekiwania i takie wrażenie, te koszty po stronie przedsiębiorców będą jeszcze mniejsze. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Komisja Gospodarki prosi Wysoką Izbę o przyjęcie projektu zawartego w druku nr 3443 i kontynuację prac nad tym projektem, a więc o skierowanie go do trzeciego czytania. Dziękuję bardzo. (Oklaski)