Mówca: Tadeusz Tomaszewski (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-01-23 (Sejm RP, kadencja 10)

Oświadczenie poselskie w sprawie zwiększenia liczby lekarzy uprawnionych do wykonywania orzecznictwa sportowego Szanowny Panie Marszałku! Szanowna Izbo! Otrzymałem pismo od prezesa Zarządu Wielkopolskiej Przychodni Sportowo-Lekarskiej w sprawie narastającego od 2 lat problemu systemowego w obszarze medycyny sportowej. W województwie wielkopolskim, podobnie jak w innych regionach kraju, obserwowany jest dramatyczny niedobór lekarzy uprawnionych do wykonywania orzecznictwa sportowego. Sytuacja ta bezpośrednio zagraża ciągłości świadczeń, realizacji kontraktów z Narodowym Funduszem Zdrowia, a przede wszystkim bezpieczeństwu zdrowotnemu dzieci i młodzieży uprawiających sport w klubach, szkołach i akademiach sportowych. W województwie wielkopolskim działa dziewięć placówek posiadających kontrakt z Narodowym Funduszem Zdrowia. Z danych wynika, że w całym województwie wielkopolskim jest 34 lekarzy posiadających aktualny certyfikat Polskiego Towarzystwa Medycyny Sportowej (PTMS). Tytuł specjalistów posiada 24, a większość z nich to osoby w wieku emerytalnym, które skończyły lub w najbliższych latach zakończą działalność zawodową. Tymczasem od 3 lat nie odbyła się żadna edycja kursu ˝ABC medycyny sportowej˝ prowadzonego przez PTSM, będącego podstawowym warunkiem uzyskania kwalifikacji do orzekania o zdolności do uprawiania sportu przez dzieci i młodzież do 23. roku życia. Brak możliwości udziału w tym szkoleniu uniemożliwia młodym lekarzom zdobycie uprawień, a posiadającym te uprawnienia - ich przedłużenie. W praktyce oznacza to całkowite zablokowanie dopływu kadr do systemu medycyny sportowej. Kurs ˝ABC medycyny sportowej˝ organizowany dotąd przez Polskie Towarzystwo Medycyny Sportowej, wraz z uzyskanym certyfikatem, jest jedynym uprawniającym do orzekania o zdolności w świetle wytycznych Narodowego Funduszu Zdrowia i objętego jego finansowaniem. Z kolei kurs organizowany przez Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego wymagany podczas szkolenia specjalistów w zakresie medycyny sportowej nie jest uznawany przez NFZ i tym samym nie daje możliwości samodzielnego orzekania o zdolności. Tym samym powstał paradoks, w którym jeden kurs o podobnym zakresie programu szkolenia daje możliwość orzekania finansowanego przez NFZ, a drugi nie daje takiej możliwości, choć jest wymagany w procesie szkolenia specjalisty. Sytuację dodatkowo komplikuje obowiązująca interpretacja Narodowego Funduszu Zdrowia, zgodnie z którą lekarze w trakcie specjalizacji, nawet po ukończeniu 2 lat szkolenia, a nieposiadający certyfikatu PTSM nie mogą samodzielnie wykonywać badań sportowo-lekarskich ani orzekać o zdolności do uprawiania sportu. W innych dziedzinach medycyny taka praktyka jest dopuszczalna pod nadzorem lekarza prowadzącego, tymczasem w medycynie sportowej pozostaje to niemożliwe. Konsekwencje tego stanu rzeczy są wyjątkowo poważne. Brak dostępności lekarzy uprawnionych do orzekania oznacza, że tysiące dzieci i młodzieży uprawiających sport mogą zostać pozbawione dostępu do obowiązkowych badań. Kluby, akademie, szkoły sportowe zgłaszają coraz większe trudności w przeprowadzaniu badań w ramach kontraktu z NFZ dopuszczających zawodników do treningów i startów w zawodach. W praktyce młodzi sportowcy pozostają bez aktualnych orzeczeń, co naraża ich zdrowie, bezpieczeństwo i formalnie zmusza do korzystania z płatnych badań. Tym samym dochodzi do faktycznego naruszenia zasady równości i dostępności świadczeń gwarantowanych. Orzecznictwo sportowo-lekarskie wymaga odrębnej, specjalistycznej wiedzy, dlatego lekarze podstawowej opieki zdrowotnej, mimo zaangażowania w opiekę nad dziećmi i młodzieżą, nie podejmują się orzekania o zdolności do uprawiania sportu. Obecna sytuacja w medycynie sportowej ma wymiar nie tylko organizacyjny, lecz także społeczny. Jej skutkiem może być realne ograniczenie dostępu do badań profilaktycznych, a w konsekwencji pogorszenie bezpieczeństwa zdrowotnego młodych sportowców. W perspektywie kilkunastu miesięcy może to doprowadzić do faktycznego paraliżu poradni sportowo-lekarskich. Konieczne są działania umożliwiające przywrócenie ciągłości szkolenia lekarzy sportowych i zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego najmłodszych sportowców w naszym regionie i całym kraju.