Mówca: Sprawozdawca Bolesław Piecha
Data: 2021-05-21 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Chciałbym w imieniu połączonych komisji: Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Zdrowia przedstawić sprawozdanie o pilnym rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz niektórych innych ustaw. To sprawozdanie zawarte jest w druku nr 1208. Marszałek Sejmu na podstawie art. 118 ust. 1 oraz art. 123 konstytucji skierował ten projekt do tzw. pilnego rozpatrzenia. Ta pilność wynika po prostu z pewnych spraw, które pojawiły się w wyniku ustaw COVID-owych, gdzie pewne rozwiązania dotyczące wynagrodzenia pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych będą kończyły swój bieg, a będzie to 30 czerwca. W związku z tym istnieje potrzeba uregulowania tego ustawowo, tak żeby ustawa mogła wejść 1 lipca. W czasie prac komisji była ogromna dyskusja na ten temat, były składane różnego rodzaju poprawki. Przypomnę tylko, że w Polsce od momentu przejścia na system ubezpieczeniowy jesteśmy, jeżeli chodzi o coś, co się nazywa ustalaniem wynagrodzeń, zdani na wolny rynek. Widzę tu pana ministra Maksymowicza, który pamięta strajk anestezjologów. Wtedy były pierwsze oznaki tego, że nie bardzo radzimy sobie z systemem wynagradzania pracowników ochrony zdrowia, ponieważ zostało to scedowane na zakładowe układy wynagrodzeń pracowników. Nie udało nam się stworzyć ponadzakładowych, nie udało się również wprzęgnąć w to budżetu. W Unii Europejskiej są trzy rodzaje tego typu rozwiązań. Pierwsze to są ustawy, które ustawowo nakazują takie, a nie inne płace w służbie zdrowia. Dotyczy to głównie tych państw, które mają systemy budżetowe ochrony zdrowia, czyli np. Wielka Brytania, część Skandynawii, Hiszpania. Drugie to są takie ponadzakładowe układy zbiorowe. Dotyczy to szpitali, przychodni itd. Przykładem są chociażby Niemcy. I są przykłady mieszane. Na dobrą sprawę od 2017 r. myśmy weszli w taki mieszany system: zakładowy układ zbiorowy plus ustawowe regulowanie płac. Co do przebiegu dyskusji, to dotyczyła ona nie tyle zapisów samej ustawy, co załącznika, który jest najbardziej interesujący i budził najwięcej kontrowersji, jeżeli chodzi o współczynniki. Chodzi o załącznik dotyczący współczynnika pracy. Muszę powiedzieć, że rząd przyjął tu w założeniu, że tym współczynnikiem korygującym będzie podstawa, a ta podstawa to jest zasadnicze średnie wynagrodzenie obowiązujące w gospodarce polskiej i ogłaszane corocznie przez ZUS. W związku z tym ta ustawa ma takie zapisy, że będzie co roku rewaloryzowana. W trakcie dyskusji zgłoszono dziesięć poprawek. Sześć czy siedem z nich dotyczyło tylko i wyłącznie tego załącznika. Komisja po burzliwej dyskusji nie przyjęła tych poprawek i jednocześnie znaczną większością głosów skierowała ten projekt jako sprawozdanie do dalszych prac w Komisji Zdrowia. Chciałem tylko dodać, że to rozwiązanie, które przyjęła Wysoka Izba w 2017 r., czyli ustawa, która mówi o sposobie wynagradzania niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, jest podstawą i pewnie będzie rozwijana. Zapisy, które zaproponowała ta nowelizacja, pozwolą na to, że na tej zasadzie będzie można corocznie rewaloryzować podstawę, czyli zasadnicze średnie wynagrodzenie, i jednocześnie można będzie mieć załącznik. Jakie są koszty tej ustawy? Od 1 lipca do końca tego roku to 3700 mln zł -może troszeczkę mniej. Przyszły rok to jest prawie 8 mld zł. W roku 2023 to jest ponad 10 mld zł i w 2024 r. to jest oczywiście kwota powyżej 13,5 prawie 14 mld zł. Pewnie te kwoty będą rewaloryzowane, bo pewnie średnia płaca zasadnicza w Polsce będzie rosnąć. Proszę Wysoką Izbę o przyjęcie sprawozdania. Dziękuję bardzo. (Oklaski)