Mówca: Marek Opioła
Data: 2015-12-30 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panowie Ministrowie! Mam zaszczyt przedstawić Wysokiej Izbie projekt ustawy o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw. Projektowana ustawa ma na celu dostosowanie systemu prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 lipca 2014 r. (sygn. akt K 23/11). W ww. wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność wybranych przepisów ustaw. Jest to osiem ustaw. Chciałbym je wymienić. Są to ustawy: o Policji, o Straży Granicznej, o kontroli skarbowej, o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach, o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, o Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego, o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym oraz o Służbie Celnej. Te osiem ustaw zostało uznanych w wyniku wyroku trybunału za niezgodne z konstytucją. Rozstrzygnięcie tego wyroku zostało ogłoszone dnia 6 sierpnia 2014 r. Te daty są bardzo ważne, Wysoka Izbo, ponieważ wiele w tej sprawie mieliśmy różnic pomiędzy opozycją a koalicją, tzn. partią rządzącą. Trybunał Konstytucyjny na wniosek rzecznika praw obywatelskich oraz prokuratora generalnego zbadał konstytucyjność przepisów ustaw zawierających regulacje dotyczące kontroli operacyjnej, pozyskiwania danych telekomunikacyjnych, ochrony tajemnicy zawodowej w toku kontroli operacyjnej oraz niszczenia zbędnych danych telekomunikacyjnych. Projektowana ustawa, realizując ściśle sentencję wspomnianego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 lipca 2014 r., uwzględnia ponadto zasadniczą część sformułowanych przez trybunał w uzasadnieniu do tego wyroku minimalnych wymagań, jakie łącznie powinny spełniać przepisy ustaw normujących niejawne pozyskiwanie przez władze publiczne w demokratycznym państwie prawa informacji o osobach. W projekcie uregulowano zatem następujące zagadnienia. Wysoka Izbo! Chciałbym przedstawić w dziewięciu punktach, jakie są najważniejsze założenia projektowanej ustawy, 1. Kontrola operacyjna i dostęp do danych telekomunikacyjnych. W uzasadnieniu do wyroku trybunału trybunał zwrócił uwagę na niedookreślony ustawowy katalog sytuacji uzasadniających zarządzenie kontroli operacyjnej w toku czynności operacyjno-rozpoznawczych prowadzonych przez Policję, Straż Graniczną, wywiad skarbowy, Żandarmerię Wojskową, Służbę Kontrwywiadu Wojskowego i Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego w odniesieniu do ˝przestępstw ściganych na mocy umów i porozumień międzynarodowych˝, ˝przestępstw godzących w bezpieczeństwo państwa˝, ˝podstawy ekonomiczne państwa˝ czy ˝bezpieczeństwo Sił Zbrojnych, jednostek organizacyjnych MON i państw zapewniających ich wzajemność˝. Co prawda zakwestionowane przed trybunałem przepisy zawierające przytoczone określenia (w pkt 1 wyroku o sygn. K 23/11) zostały uznane za warunkowo zgodne z konstytucją, jednak w uzasadnieniu do wyroku trybunału trybunał zauważył, że obowiązujące przepisy nie precyzują, o jakie dokładnie przestępstwa chodzi ani w jakich dokładnie aktach normatywnych są ujęte. Mając na uwadze powyższe, w projektowanych: art. 19 ust. 1 pkt 8 ustawy o Policji, art. 9e ust. 1 pkt 7 ustawy o Straży Granicznej, art. 36c ust. 1 pkt 5 ustawy o kontroli skarbowej, art. 31 ust. 1 pkt 9 ustawy o Żandarmerii Wojskowej doprecyzowano, że kontrola operacyjna może zostać zarządzona w odniesieniu do przestępstw ściganych na mocy umów międzynarodowych ratyfikowanych za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie, określonych w polskiej ustawie karnej. Ponadto w projektowanym art. 9e ust. 1 pkt 4 ustawy o SG doprecyzowano katalog przestępstw pozostających w związku z przekroczeniem granicy państwowej lub przemieszczaniem przez granicę państwową towarów oraz wyrobów akcyzowych podlegających obowiązkowi oznaczania znakami akcyzy, jak również przedmiotów określonych w przepisach o broni, amunicji oraz o materiałach wybuchowych, a także o przeciwdziałaniu narkomanii. W art. 27 ust. 1 ustawy o ABW i AW (zmienianym art. 7 pkt 1 lit. a projektu) doprecyzowano katalog przestępstw, w wypadku których w celu rozpoznania, zwalczania i zapobiegania im ABW może stosować kontrolę operacyjną. Doprecyzowanie ma na celu wykonanie pkt 1 wyroku trybunału i zostało ujęte poprzez określenie, na podstawie systematyki Kodeksu karnego, zamkniętego katalogu rodzajów przestępstw stanowiących odpowiednik zakwestionowanego przez trybunał pojęcia ˝przestępstw godzących w podstawy ekonomiczne państwa˝. W art. 31 ust. 1 ustawy o Żandarmerii Wojskowej sformułowano zamknięty katalog przestępstw, w odniesieniu do których może zostać zarządzona kontrola operacyjna na wniosek szefa tej służby. Ponadto, w celu uniknięcia ewentualnego podważania zebranego podczas kontroli operacyjnego materiału dowodowego, w projekcie zaproponowano, by jako organ uprawniony do wnioskowania o zarządzenie kontroli operacyjnej, o zarządzenie kontroli operacyjnej w przypadkach niecierpiących zwłoki oraz do wnioskowania o przedłużenie kontroli operacyjnej występował obok szefa CBA również upoważniony przez niego zastępca. W powyższy sposób doprecyzowano także odpowiednie przepisy pozostałych ustaw. Odnosząc się do postępowania w sprawie zainicjowanej wnioskiem prokuratora generalnego, dotyczącej zgodności z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przepisów, które pomijają prokuratora jako podmiot uprawniony do zainicjonowana postępowania odwoławczego od postanowienia sądu w przedmiocie kontroli operacyjnej, w projekcie zaproponowano uwzględnienie wynikającego z niego postulatu. Uwzględnienie polega na wprowadzeniu do projektu odpowiedniego przepisu zmieniającego, który przewiduje uprawnienie dla prokuratora w zakresie zażalenia na postanowienie sądu w przedmiocie kontroli operacyjnej. Kierując się potrzebami uporządkowania katalogu danych uzyskiwanych przez uprawnione służby od przedsiębiorców prowadzących działalność w szeroko rozumianej sferze komunikacji, a także ujednolicenia sformułowań używanych w ustawach dotyczących różnych służb, w projektowanej ustawie: po pierwsze, zamiast dotychczasowego opisowego ujęcia tych informacji jako informacji ˝identyfikujących podmiot korzystający z usług pocztowych oraz dotyczących faktu, okoliczności świadczenia usług pocztowych lub korzystania z tych usług˝ wprowadzono pojęcie ˝danych pocztowych˝, definiowanie poprzez odesłanie do art. 82 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo pocztowe z 2012 r.; po drugie, doprecyzowano istniejący na gruncie ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną obowiązek usługodawcy świadczącego usługi drogą elektroniczną udzielania informacji o danych, o których mowa w art. 18 ust. 1-5 tej ustawy, organom państwa na potrzeby prowadzonych przez nie postępowań, ( art. 18 ust. 6 ww. ustawy) - doprecyzowanie polega na podmiotowym związaniu treści uprawnienia do pozyskiwania tych danych z organami państwa konkretnie wskazanymi w ustawach zmienianych projektem niniejszej ustawy; po trzecie, doprecyzowując przepisy ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne, określono zamknięty katalog danych o osobach będących w posiadaniu przedsiębiorców telekomunikacyjnych innych niż dane telekomunikacyjne, które uprawnione służby mogą uzyskiwać w celu zapobiegania przestępstwom lub ich wykrywania. W powyższy sposób doprecyzowano przepisy ustawy dotyczące wszystkich służb uprawnionych do pozyskiwania ww. danych. W zakresie udostępniania danych wskazano, iż dane telekomunikacyjne, pocztowe oraz internetowe mogą być udostępniane tylko w celu realizacji konkretnych zadań określonych w ustawie regulującej działalność uprawnionej służby, przy czym wyznaczenie zakresu tych zadań zostało każdorazowo dostosowane do specyfiki działania danej służby. 2. Rodzaje środków niejawnego pozyskiwania informacji. Wysoka Izbo! W aktualnym stanie prawnym właściwym dla wszystkich ustaw dotyczących służb uprawnionych do stosowania tego środka pozyskiwania informacji kontrola operacyjna prowadzona jest niejawnie i polega na, po pierwsze, kontrolowaniu treści korespondencji, po drugie, kontrolowaniu zawartości przesyłek, po trzecie, stosowaniu środków technicznych umożliwiających uzyskiwanie w sposób niejawny informacji i dowodów oraz ich utrwalanie, a w szczególności treści rozmów telefonicznych i innych informacji przekazywanych za pomocą sieci telekomunikacyjnych. Wychodząc naprzeciw sformułowanym w uzasadnieniu wyroku trybunału oczekiwaniom trybunału odnośnie do sprecyzowania w przepisach prawa zamkniętego rodzajowo katalogu środków i metod działań, za pomocą których władze publiczne mogą w sposób niejawny gromadzić informacje o osobach, ustawodawca odpowiednio w art. 19 ust. 6 i 6a ustawy o Policji, art. 9e ust. 7 i 7a ustawy o SG, art. 36c ust. 4 i 4a ustawy o kontroli skarbowej, art. 31 ust. 7 i 7a ustawy o ŻW, art. 27 ust. 6 i 6a ustawy o ABW oraz AW, art. 31 ust. 4 i 4a ustawy o SKW oraz SWW oraz art. 17 ust. 5 i 5a ustawy o CBA określił wyczerpująco i jednolicie dla wszystkich uprawnionych służb sposób prowadzenia kontroli operacyjnej wraz z niezbędnymi wyłączeniami. Zgodnie z projektem kontrola operacyjna prowadzona jest niejawnie i polega na, po pierwsze, uzyskiwaniu i utrwalaniu treści rozmów prowadzonych przy użyciu środków technicznych, w tym za pomocą sieci telekomunikacyjnych, po drugie, uzyskiwaniu i utrwalaniu obrazu lub dźwięku osób z pomieszczeń, środków transportu lub miejsc innych niż miejsca publiczne, po trzecie, uzyskiwaniu i utrwalaniu treści korespondencji, w tym korespondencji prowadzonej za pomocą środków komunikacji elektronicznej, po czwarte, uzyskiwaniu dostępu do przesyłek i kontroli ich zawartości, po piąte, uzyskiwaniu i utrwalaniu danych zawartych w informatycznych nośnikach danych telekomunikacyjnych, urządzeniach końcowych, systemach informatycznych i teleinformatycznych. 3. Okres prowadzenia kontroli operacyjnej. W obecnym stanie prawnym przepisy nie ograniczają maksymalnego czasu prowadzenia kontroli operacyjnej. Istniejące rozwiązania prawne, zasadniczo jednolite dla wszystkich uprawnionych służb, przewidują, że kontrolę operacyjną zarządza właściwy dla danej służby sąd na okres nie dłuższy niż 3 miesiące, niemniej sąd ten może, na pisemny wniosek szefa służby złożony po uzyskaniu pisemnej zgody właściwego operatora, wydać postanowienie o jednorazowym jej przedłużeniu na okres nie dłuższy niż kolejne 3 miesiące, jeżeli nie ustały przyczyny tej kontroli. Ponadto w uzasadnionych przypadkach, gdy podczas stosowania kontroli operacyjnej pojawią się nowe okoliczności istotne dla zapobieżenia przestępstwom lub ich wykrycia albo ustalenia sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa, właściwy sąd - na pisemny wniosek szefa służby złożony po uzyskaniu pisemnej zgody właściwego prokuratora - może wydać postanowienie o prowadzeniu kontroli operacyjnej przez czas oznaczony również po upływie ww. okresów, czyli przez cały czas. Realizując postulat Trybunału Konstytucyjnego dotyczący sprecyzowania w ustawie maksymalnego czasu prowadzenia niejawnych czynności, po upływie którego dalsze ich prowadzenie jest niedopuszczalne, w projekcie - odpowiednio w projektowanym art. 19 ust. 9 ustawy o Policji, art. 9e ust. 10 ustawy o SG, art. 36c ust. 7 ustawy o kontroli skarbowej, art. 31 ust. 10 ustawy o ŻW oraz art. 17 ust. 9 ustawy o CBA - określono jednoznacznie maksymalny okres stosowania kontroli operacyjnej. Powyższe zmienione przepisy przewidują, że po upływie okresów, na które została zarządzona kontrola operacyjna, tj. nie dłużej niż 3 miesiące - pierwsze postanowienie sądu, nie dłużej niż kolejne 3 miesiące - jednorazowe przedłużenie kontroli operacyjnej postanowieniem sądu, możliwe będzie, na podstawie postanowienia sądu, przedłużenie, po upływie ww. dwóch okresów, prowadzenia kontroli operacyjnej na kolejne następujące po sobie okresy, jednak łączny okres przedłużenia stosowania przez te służby kontroli operacyjnej, nie licząc dwóch pierwszych przedłużeń, nie może przekroczyć 12 miesięcy. Tym samym całkowity czas prowadzenia przez ww. służby kontroli operacyjnej w danej sprawie, łącznie ze wszystkimi przedłużeniami, nie będzie mógł przekroczyć 18 miesięcy. Wysoka Izbo! Ze względu na specyfikę zadań realizowanych przez służby specjalne wykonujące działania w zakresie kontrwywiadu ograniczenia powyższe nie zostały wprowadzone w odniesieniu do kontroli operacyjnej stosowanej przez te służby. W projektowanym art. 27 ust. 9 ustawy o ABW oraz AW i art. 31 ust. 7 ustawy o SKW oraz SWW określono, że jeżeli w trakcie stosowania kontroli operacyjnej pojawią się nowe okoliczności istotne dla zapobieżenia przestępstwom lub ich wykrywania albo ustalenia sprawcy i uzyskania dowodów przestępstwa, kontrola operacyjna może być przedłużana na następujące po sobie okresy, z których żaden nie może trwać dłużej niż 12 miesięcy. O przedłużeniu kontroli każdorazowo będzie decydował sąd, który wydał zgodę na jej prowadzenie, co zapewni kontrolę niezależnego organu nad prawidłowością działań podejmowanych przez te służby. Przyjęcie takiego rozwiązania w odniesieniu do służb specjalnych realizujących zadania kontrwywiadowcze i antyterrorystyczne jest niezbędne w perspektywie bieżących zagrożeń bezpieczeństwa, m.in. w kontekście przyjmowanego obecnie modus operandi sprawców takich przestępstw, jak przestępstwa o charakterze terrorystycznym, szpiegostwo czy sabotaż. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę, że projektowane określenie maksymalnego czasu prowadzenia kontroli operacyjnej pozostaje w zbieżności z art. 180a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne przewidującym obowiązek operatorów publicznej sieci telekomunikacyjnej oraz dostawców publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych zatrzymywania i przechowywania na własny koszt danych, o których mowa w art. 180c ustawy, przez okres 12 miesięcy, licząc od dnia połączenia lub nieudanej próby połączenia. Należy podkreślić, iż w ramach rozpoznawania, wykrywania przestępstw, w tym w szczególności o charakterze szpiegowskim, terrorystycznym czy udziału w zorganizowanej grupie lub w związku przestępczym, i zapobiegania im ważną rolę odgrywa praca analityczna. 4. Zasady i procedury dotyczące weryfikacji i niszczenia danych telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych zbędnych dla prowadzonego postępowania. W celu wykonania pkt 8 i 9 wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność przepisów ustawy o ABW oraz AW, ustawy o SKW oraz SWW oraz ustawy o CBA w zakresie, w jakim nie przewidują zniszczenia danych telekomunikacyjnych i pocztowych niemających znaczenia dla prowadzonego postępowania, w projekcie ustawy wprowadzono ujednolicone dla wszystkich służb procedury postępowania z tymi danymi. Zgodnie z projektowanym art. 20c ustawy o Policji, art. 10b ustawy o SG, art. 36ba ustawy o kontroli skarbowej, art. 30 ustawy o ŻW, art. 28 ustawy o ABW oraz AW, art. 32 ustawy o SKW oraz SWW, art. 18 ustawy o CBA oraz art. 75d ustawy o SC dane telekomunikacyjne i pocztowe, które mają znaczenie dla postępowania karnego, przekazywane są właściwemu prokuratorowi, który podejmuje decyzję o zakresie i sposobie wykorzystania przekazywanych danych. Materiały, które nie mają znaczenia dla prowadzonego postępowania, mają podlegać niezwłocznemu, komisyjnemu i protokolarnemu zniszczeniu. Te same zasady będą miały zastosowanie również w postępowaniu z danymi internetowymi. 5. Organy oraz procedura kontroli pozyskiwania danych telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych. Wysoka Izbo! W odróżnieniu od regulacji odnoszących się do udostępniania danych telekomunikacyjnych i pocztowych obowiązujące przepisy przewidują wzmocniony nadzór prokuratorski i sądowy nad prowadzeniem kontroli operacyjnej przez uprawnione służby. Nadzór ten sprawowany jest od początkowej fazy uzyskiwania zgody na jej prowadzenie - kontrola operacyjna może być zarządzona lub przedłużona przez sąd po wcześniejszym uzyskaniu zgody prokuratora - poprzez obowiązek informowania prokuratora o przebiegu i wynikach tej kontroli, zasady i procedury wykorzystania materiałów z kontroli operacyjnej w prowadzonych postępowaniach karnych oraz niszczenia tych materiałów, a skończywszy na obowiązku informacyjnym wobec Sejmu i Senatu. Realizując pkt 5 wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej obecnych uregulowań nieprzewidujących niezależnej kontroli udostępniania danych telekomunikacyjnych, o których mowa w art. 180c i 180d ustawy Prawo telekomunikacyjne, w projekcie ustawy zaproponowano, aby podmiotem uprawnionym do kontroli uzyskiwania danych telekomunikacyjnych został: sąd okręgowy właściwy dla siedziby podmiotu uprawnionego do złożenia wniosku - w odniesieniu do Policji, Straży Granicznej, Służby Celnej, wojskowy sąd okręgowy właściwy dla organu Żandarmerii Wojskowej, Sąd Okręgowy w Warszawie - w odniesieniu do organu kontroli skarbowej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz Wojskowy Sąd Okręgowy w Warszawie - w odniesieniu do Służby Kontrwywiadu Wojskowego. Jednocześnie na uprawnione formacje został nałożony obowiązek przekazywania określonemu powyżej sądowi raz na sześć miesięcy sprawozdań obejmujących: liczbę przypadków pozyskania w okresie sprawozdawczym danych telekomunikacyjnych, pocztowych lub internetowych oraz ich rodzaj, rodzaje przestępstw, w związku z zaistnieniem których wystąpiono o dane telekomunikacyjne pocztowe lub internetowe, liczbę przypadków ze wskazaniem ich podziału na rodzaje spraw, w których wystąpiono o dane. W ramach kontroli sąd okręgowy może zapoznać się z materiałami uzasadniającymi udostępnienie danych. Sąd informuje szefa służby o wynikach kontroli w terminie 30 dni od jej zakończenia. 6. Zasady postępowania z materiałami, które mogą zawierać informacje objęte tajemnicą zawodową, czyli notarialną, adwokacką, radcy prawnego, doradcy podatkowego, lekarską, dziennikarską lub statystyczną, albo są objęte zakazami dowodowymi. Wysoka Izbo, kierując się potrzebą wykonania pkt 6 wyroku trybunału odnoszącego się do niekonstytucyjności przepisów regulujących kontrolę operacyjną ze względu na brak regulacji przewidującej gwarancję niezwłocznego komisyjnego i protokolarnego zniszczenia materiałów zawierających informacje objęte zakazami dowodowymi, co do których sąd nie uchylił tajemnicy zawodowej bądź uchylenie było niedopuszczalne, w poszczególnych ustawach pragmatycznych wprowadzono zasady postępowania z materiałami uzyskanymi w ramach czynności operacyjno-rozpoznawczych, które mogą zawierać informacje objęte tajemnicą zawodową. W projektowanych: art. 19 ust. 15f-15j ustawy o Policji, art. 9e ust. 16f-16j ustawy o SG, art. 36d ust. 1f-1i ustawy o kontroli skarbowej, art. 31 ust. 16f-16j ustawy o ŻW, art. 27 ust. 15h-15l ustawy o ABW i AW, art. 31 ust. 14f-14j ustawy o SKW i SWW, art. 17 ust. 15f-15j ustawy o CBA zaproponowano, aby w przypadku, w którym będzie zachodzić przypuszczenie, że materiały uzyskane w wyniku kontroli operacyjnej będą zawierać informacje stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180 § 2 K.p.k. - tajemnicy notarialnej, adwokackiej, radcy prawnego etc. - albo zawierać informacje, o których mowa w art. 178, art. 178a albo 180 § 3 K.p.k., szef służby przekaże je właściwemu prokuratorowi. Prokurator następnie kieruje je niezwłocznie do sądu, który zarządził kontrolę operacyjną, wraz z wnioskiem o stwierdzenie, które z przekazanych materiałów zawierają informacje, o których mowa w przytoczonych przepisach K.p.k., a także dopuszczenie do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów zawierających informacje stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180 § 2 Kodeksu postępowania karnego, nieobjęte zakazami określonymi w art. 180, art. 178, art, 178a i art. 180 § 3 K.p.k., z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których mowa w art. 240 § 1 Kodeksu karnego. Sąd, wydając postanowienie o dopuszczeniu do wykorzystania w postępowaniu karnym tych materiałów, będzie zobowiązany kierować się tymi samymi przesłankami, o których mowa w art. 180 § 2 K.p.k., tj. dobrem wymiaru sprawiedliwości oraz faktem, że okoliczności, okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu. Sąd ma też zarządzać zniszczenie materiałów, których wykorzystanie w postępowaniu karnym jest niedopuszczalne. Na postanowienie sądu o stwierdzeniu dopuszczalności wykorzystania w postępowaniu karnym tych materiałów prokuratorowi będzie przysługiwało zażalenie. O wykonywaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów szef uprawnionej służby niezwłocznie informuje prokuratora. 7. Nowelizacja ustawy Prawo telekomunikacyjne. W projektowanej ustawie zawarto przepis art. 8 uchylający art. 180g ustawy z dnia 16 lipca Prawo telekomunikacyjne. Konieczność uchylenia tego przepisu wynika z wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 8 kwietnia 2014 r. Trybunał w przedmiotowym wyroku stwierdził nieważność dyrektywy 2006/24/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie zatrzymywania generowanych lub przetwarzanych danych w związku ze świadczeniem ogólnie dostępnych usług łączności elektronicznej lub udostępnianiem publicznych sieci łączności oraz zmieniającej dyrektywę 2002/58/WE. W konsekwencji powyższego utracił podstawę prawną zawarty w art. 180g obowiązek przekazywania przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych prezesowi Urzędu Komunikacji Elektronicznej informacji wskazanych w art. 180g ust. 1 ustawy i następnie obowiązek przekazywania tych informacji przez prezesa UKE Komisji Europejskiej. W zamian za uchylone regulacje w celu zapewnienia opinii publicznej niezbędnych informacji w projekcie ustawy przewidziano natomiast obowiązek corocznego przedstawiania Sejmowi i Senatowi przez ministra sprawiedliwości informacji na temat przetwarzania danych telekomunikacyjnych oraz wyników przeprowadzonych kontroli w terminie do dnia 30 czerwca roku następującego po roku nią objętym - art. 5 pkt 3 projektu. 8. Nowelizacja ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną. W projektowanej ustawie wprowadzono przepis dotyczący art. 18 ust. 6 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną, który reguluje zagadnienie braku odpłatności za dane otrzymywane od usługodawców świadczących usługi drogą elektroniczną. 9. Przepisy końcowe. Wobec faktu odroczenia w wyroku trybunału o sygn. K 23/11 utraty mocy obowiązującej zakwestionowanych przez trybunał przepisów projektodawca przyjął jako zasadę, że ustanowione w projekcie unormowania dotyczące postępowania z materiałami kontroli operacyjnej oraz danymi telekomunikacyjnymi i pocztowymi powinny znaleźć zastosowanie we wskazanych obszarach w ramach postępowań wszczynanych po wejściu w życie projektowanej ustawy. Mając na uwadze powyższe, projekt w art. 13 przewiduje, że do kontroli operacyjnej, która była prowadzona przed dniem wejścia w życie projektowanej ustawy i nie została zakończona do tego czasu, stosuje się przepisy dotychczasowe, natomiast w art. 15 dotyczącym postępowań w sprawie udostępniania danych telekomunikacyjnych oraz danych identyfikujących podmiot korzystający z usług pocztowych, które były wszczęte przed dniem wejścia w życie projektowanej ustawy i nie zostały zakończone do tego czasu, a także danych telekomunikacyjnych i pocztowych uzyskanych w tych postępowaniach stwierdza się, że do tych postępowań i zgromadzonych danych stosuje się przepisy dotychczasowe. W związku z przewidzianym w projekcie ograniczeniem maksymalnego czasu trwania kontroli operacyjnej zarządzanej na wniosek właściwego organu Policji, Straży Granicznej, kontroli skarbowej i Żandarmerii Wojskowej w art. 14 projektu zawarto regulację, zgodnie z którą wniosek tych służb o zarządzenie kontroli operacyjnej w dotychczasowym brzmieniu złożony przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stanowi podstawę do zarządzenia przez sąd kontroli w trybie określonym w tych przepisach w brzmieniu nadanym projektowaną ustawą. Po zakończeniu powyższej kontroli operacyjnej wskutek upływu terminu może zostać jednokrotnie zarządzona kontrola operacyjna według zasad określonych projektowaną ustawą. W związku z doprecyzowaniem katalogu przestępstw uprawniających ABW do wnioskowania o zarządzenie kontroli operacyjnej w projekcie zawarto przepis - art. 16 - przewidujący, że do prowadzonej przez ABW kontroli operacyjnej wszczętej i niezakończonej przed dniem wejścia w życie przedmiotowej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Przepis ten obejmuje także przedłużenia kontroli operacyjnej, o których mowa w ust. 8 i 9 obecnej ustawy o ABW i AW, a trwające w chwili wejścia w życie ustawy nowelizującej. A zatem przedłużenia kontroli operacyjnej, o których mowa w ust. 8 i 9 obecnej ustawy o ABW i AW, będą się odbywać na podstawie dotychczasowych przepisów. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przedstawiony przeze mnie projekt ustawy uwzględnia wyrok Trybunału Konstytucyjnego w odniesieniu do przepisów regulujących zakres przesłanek prowadzenia kontroli operacyjnej i udostępniania danych telekomunikacyjnych, ochrony tajemnicy zawodowej w toku realizowanych czynności, niszczenia zbędnych danych telekomunikacyjnych, określenia zakresu i trybu kontroli nad pozyskiwaniem danych telekomunikacyjnych, określenia środków niejawnego pozyskiwania informacji o jednostkach, określenia maksymalnego okresu prowadzenia kontroli operacyjnej, podawania do publicznej wiadomości informacji o danych telekomunikacyjnych pozyskiwanych przez uprawnione służby. Ponadto w wyżej wymienionym przeze mnie projekcie, który dzisiaj przedstawiam, wprowadzone zostały takie same gwarancje ochrony prawnej w stosunku do uzyskiwanych przez uprawnione służby danych telekomunikacyjnych, pocztowych oraz danych internetowych. Wysoka Izbo! Wobec tego podstawowym skutkiem projektowanej ustawy będzie urzeczywistnienie zasad i gwarancji konstytucyjnych w sposób wskazany przez Trybunał Konstytucyjny. Można oczekiwać, że wejście w życie projektowanej regulacji będzie sprzyjać budowaniu zaufania jednostek do działań o charakterze niejawnym podejmowanych przez służby policyjne oraz służby ochrony państwa, w szczególności poprzez zwiększenie przejrzystości przepisów oraz określenie precyzyjnych procedur obowiązujących w omawianym obszarze funkcjonowania państwa. W związku z tym w imieniu wnioskodawców wnoszę o przyjęcie wyżej wymienionego projektu. Dziękuję. (Oklaski)