Mówca: Zbigniew Sosnowski
Data: 2018-09-13 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowna Pani Marszałek! Szanowny Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Przypadł mi zaszczyt zaprezentowania w imieniu klubu Polskiego Stronnictwa Ludowego - Unii Europejskich Demokratów stanowiska wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw. Już na pierwszy rzut oka stwierdzić można, że przedłożony Wysokiej Izbie projekt kontrowersji nie budzi. Ma on przyczynić się do szerszego i szybszego dostępu obywatela do usług administracji publicznej, służby zdrowia, a także szeroko rozumianych usług komercyjnych. Dla dostawcy takiej usługi często mankamentem jest brak bezpośredniego kontaktu ze świadczeniobiorcą, co wynika z wątpliwości dotyczącej deklarowanej tożsamości i wieku osoby, na rzecz której świadczona ma być dana usługa. Panaceum na powyższe problemy stały się dwa narzędzia: mechanizmy uwierzytelnienia oraz podpis elektroniczny. Opisany w projekcie ustawy dokument ma w sposób jednoznaczny i niezaprzeczalny potwierdzać tożsamość obywatela, służyć do uwierzytelnienia w e-usługach administracji publicznej oraz do podpisywania dokumentów elektronicznych, a także pozwalać potwierdzać obecność w określonym miejscu i określonym czasie z wykorzystaniem systemów teleinformatycznych. Nowy dowód osobisty, jak planuje rząd, posiadać będzie aplikację ICAO, tzn. dokument podróży z cechą biometryczną zdjęcia twarzy. Nowy wzór dowodu osobistego będzie zawierał w warstwie elektronicznej dane, które wraz z danymi znanymi wyłącznie posiadaczowi tego dowodu pozwolą zarówno na uwierzytelnienie go w systemach teleinformatycznych, w ramach których świadczone są usługi on-line, jak również przede wszystkim na opatrywanie dokumentów elektronicznych podpisem elektronicznym. Podpis zwany podpisem osobistym będzie stanowił zaawansowany podpis elektroniczny w rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 910/2014 lub rozporządzenia eIDAS i będzie mógł być składany bez konieczności dostępu do Internetu. Certyfikat potwierdzenia obecności lub odbioru świadczeń medycznych w sposób elektroniczny przyczyni się do uszczelnienia systemu opieki zdrowotnej, co pozwolić ma na wygospodarowanie oszczędności chociażby na inne świadczenia. Strona polska pod koniec roku 2015 poinformowała Komisję Europejską o planowanej kontynuacji projektu systemu ID. Projektowana ustawa nie wprowadza zmian w zakresie wydawania dowodów osobistych. Ogranicza się jedynie do uregulowania zagadnień związanych z funkcjonalnościami w warstwie elektronicznej dowodu osobistego. W projekcie ustawy przewiduje się regulacje kwestii wymiany i unieważnienia dowodu osobistego, w tym np. utraty jego ważności. Rząd przewiduje specjalny tryb w przypadku zablokowania jednego z certyfikatów, np. gdy posiadacz dowodu osobistego utracił kod odblokowujący lub certyfikat osobistego podpisu elektronicznego nie jest już ważny. Źródłem finansowania dowodów osobistych z warstwą elektroniczną jest budżet państwa. Ewaluacja efektów projektu będzie prowadzona przez międzyresortowy Komitet Sterujący do spraw Projektu e-Dowód z założeniem, że do końca 2021 r. zostanie wydanych co najmniej 5 mln dowodów z warstwą elektroniczną. Wysoka Izbo! W tym miejscu nie można pominąć uwag i poglądów wyrażonych przez prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, a chodzi o kwestię zastąpienia numeru PESEL jakimkolwiek innym identyfikatorem, co byłoby przedsięwzięciem gigantycznym, skutkującym przebudową wszystkich funkcjonujących systemów. Numer PESEL jest numerem identyfikacyjnym obywatela, o którym mowa w przepisach wykonawczych do rozporządzenia eIDAS, a przepisy te są zgodne z RODO. Mój klub nie stoi w opozycji do uchwalenia nowelizacji ustawy, lecz z uwagi na szerokie zastosowanie jej przedmiotu oraz potrzebę korelacji z już obowiązującymi przepisami uznajemy za konieczne poddanie omawianej materii szczegółowej analizie, aby - co niejednokrotnie ma miejsce - nie uchwalić ustawy bubla z negatywnymi jej skutkami tak dla obywatela, jak i dla innych podmiotów, z którymi obywatel spotykać będzie się na co dzień. Mój klub popiera wniosek o skierowanie projektu do dalszych prac w komisji. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)