Mówca: Spraw Wewnętrznych Bartłomiej Sienkiewicz
Data: 2014-01-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Chciałem na początku tylko jedną rzecz wyjaśnić, bo w tym drugim wystąpieniu wnioskodawcy o informację bieżącą pojawiła się kwestia, którą chyba powinniśmy natychmiast wyjaśnić na tej sali. Otóż jeśli istnieją jakieś informacje, że zagraniczne firmy wskazują, gdzie można coś załatwić w polskich urzędach, to, jak rozumiem, mówimy o przestępstwie, o korupcji. Chciałem tylko przypomnieć, że obowiązkiem funkcjonariusza publicznego, tak samo mnie, jak i każdego innego, w momencie, kiedy uzyskuje informację o tego rodzaju działaniach, jest niezwłoczne powiadomienie odpowiednich organów, co, jak rozumiem, będzie miało miejsce natychmiast po tych słowach na tej sali. Nie bardzo sobie wyobrażam, żeby było inaczej, czyli tego rodzaju gołosłowne stwierdzenie. Powracając do istoty sprawy, chciałem bardzo podziękować Wysokiej Izbie za pytania i za zainteresowanie tą kwestią. Mam nadzieję, że ze względu na tryb tej debaty będę mógł szczegółowo odpowiedzieć na piśmie, ustosunkowując się do szeregu szczegółowych pytań, jakie padły, i zrobię to z przyjemnością, gdyż były to ważne i istotne pytania. Odnosząc się do meritum, chcę powiedzieć, że nikt się tutaj od niczego nie wywija, a już szczególnie od odpowiedzialności. Po prostu stosuje się prawo, a prawo mówi wyraźnie, że jeśli coś jest objęte śledztwem prokuratorskim, to prokurator jest gospodarzem i on udziela informacji ze śledztwa. To jest pierwszy element. Element drugi, coś, co jest sprawdzane, nie może być przedmiotem informacji, ponieważ sprawdzenie się nie zakończyło. W momencie zakończenia czynności kontrolnych można ewentualnie mówić o informacjach, które są efektem tych działań. Póki nie zakończono działania, nie można mówić o efekcie. To jest istota sprawy, która została tutaj bardzo wyraźnie poruszona przez państwa posłów z opozycji. Otóż rząd nie posiada żadnych informacji, oprócz tych o charakterze doniesień medialnych, które mogłyby w jakikolwiek sposób przesądzać o prawdziwości tych doniesień w zakresie powiązania niektórych spółek z aferą informatyczną, jaka miała miejsce w MSWiA, dawnym, byłym MSWiA, parę lat temu. Otóż tego związku, który tutaj państwo posłowie z pewną regularnością przedstawiali - wpisując w to pewne kontrowersje wokół obecnie działających na rynku medialnym firm i infoafery, jak to zwykło się nazywać, sprzed paru lat - w sposób faktyczny na dzień dzisiejszy z wiedzy, jaką posiada rząd, potwierdzić się nie da. Rozumiem ten zabieg. On oczywiście na pewno ma swój sens i pewną dynamikę emocjonalną, natomiast bardzo mi przykro, ale nie mogę potwierdzić tego związku w świetle wiedzy, jaką posiadam. Kolejne rzeczy, o których chciałbym powiedzieć. Bardzo dziękuję pani poseł Małgorzacie Pępek za zacytowanie rankingu, który właściwie jest odpowiedzią na część pytań, jakie padły na tej sali. Tak, od roku 2005 Polska w rankingach Transparency International przesunęła się o 50%, to znaczy ten skok dokonał się za rządów Donalda Tuska, a nie za rządów innych formacji politycznych i innych premierów. To przesunięcie nie jest efektem PR-owskiego zabiegu rządu, tylko jest efektem zewnętrznej, powszechnie, międzynarodowo uznanej oceny, która nie jest oceną subiektywną, tylko jest oceną formułowaną przez organizacje międzynarodowe. (Poseł Anna Paluch: Mówimy o ocenie percepcji korupcji, panie ministrze.) Kolejna rzecz, o której chciałbym tutaj powiedzieć. Parę pytań dotyczyło zamiarów rządu w tej sprawie. Otóż chcę powiedzieć, że w tej kwestii dzieje się bardzo dużo rzeczy i pokazują to nie tylko rankingi percepcji. Chciałbym jedynie przypomnieć, że percepcja jest w tej sprawie kluczowa, ponieważ to percepcja zapobiega korupcji. W krajach, w których szaleje korupcja, nikt o korupcji nie mówi, ponieważ tak naprawdę jest ona traktowana jako coś normalnego. W krajach, w których korupcja jest ścigana, percepcja korupcji jest wysoka. Dlatego właśnie ten wskaźnik Transparency International jest uważany za jeden z najważniejszych wskaźników skuteczności walki z korupcją. Przede wszystkim jest rządowy program antykorupcyjny, który jest jednym z priorytetów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. Niedługo zostanie opublikowany i mam nadzieję, że zostanie zaakceptowany przez rząd. To wieloaspektowy, pierwszy w Polsce narodowy program zwalczania korupcji posługujący się bardzo różnymi instrumentami, w którym także są kwestie, o których część z państwa posłów zechciała dzisiaj wspomnieć, a więc sygnaliści, a więc większa przejrzystość, jeśli chodzi o transparentność wszystkich przepisów prawa dotyczących zamówień publicznych, elementy uniemożliwiające zmowę przetargową itd. Jest to program ramowy, wypracowywany zarówno między instytucjami państwowymi, jak i służbami specjalnymi. Dalej, są programy informacyjne z Centralnego Biura Antykorupcyjnego. Miesiąc temu na terenie Sejmu odbyła się wielka konferencja Centralnego Biura Antykorupcyjnego, podczas której przedstawiono bardzo dokładne informacje na temat całości zwalczania korupcji w Polsce, z udziałem UOKiK, innych instytucji państwowych, a także NIK. Ta konferencja odbywająca się w tym gmachu była opowieścią o tym, jak skutecznie można zwalczać korupcję w Polsce. (Poseł Anna Paluch: Da się tylko opowiedzieć.) Ostatnią historią, o której chciałbym wspomnieć - jeśli chodzi o te sprawy, co do których nie zdążę się odnieść, na pewno odpowiem pisemnie, będzie to dla mnie oczywiście zaszczyt wystosowania takich odpowiedzi dla Wysokiej Izby - jest jeden głos, który mnie w pewnym sensie bardzo poruszył. Mówię o wystąpieniu pana posła Mularczyka w zakresie koncernów międzynarodowych. Istotnie jest to bardzo poważny problem i zgadzam się z konkluzją, że obecny stan w tej sprawie nie jest zadowalający. Niemniej proszę zwrócić uwagę na to, że w polskim prawie istnieje ustawa o szczególnej odpowiedzialności podmiotów zbiorowych. To jest ustawa mówiąca, że można zawiesić dostęp do pieniędzy publicznych firmie, której działanie wskazuje na to, iż to ona jako podmiot ponosi odpowiedzialność, a nie ponoszą jej poszczególni ludzie dokonujący korupcji. Na czym polega problem? Otóż problem polega na tym, że na gruncie tego doskonałego rozwiązania prawnego do tej pory nie został wydany w Polsce ani jeden wyrok, ponieważ to rozwiązanie przez prokuraturę i sądy nie jest przyjmowane jako rozwiązanie, które szerzej wykorzystywane mogłoby działać lepiej. Jesteśmy w kontakcie z prokuratorem generalnym, jeśli chodzi o wiele aspektów, też aspekty korupcyjne, i jestem przekonany, że wspólnymi wysiłkami zarówno Policji, CBA, jak i na pewno Prokuratury Generalnej będziemy w stanie uruchomić ten proces po to, aby skutecznie zwalczać przypadki działania koncernów międzynarodowych w Polsce, które przekraczają polskie prawo. Jest to element systemu antykorupcyjnego. Jeszcze jedna uwaga w tej odpowiedzi dotycząca tego, co przez niektórych z panów posłów było określane jako zabiegi PR-owskie. To nie jest zabieg PR-owski, to przede wszystkim jest prawo. Zatem jeśli chodzi o podstawowy zarzut, który brzmiał, że w Polsce nadal jest korupcja, to proszę państwa, korupcja jest patologią dotyczącą większości państw liberalnej demokracji i to jest pewnego rodzaju tylko i wyłącznie kwestia poziomu. Na podstawie statystyki, którą dysponujemy, możemy powiedzieć, że Polska w tej sprawie nie ma czego specjalnie się wstydzić, mamy bardzo dobrą pozycję w rankingu. Natomiast co do istoty sprawy chciałbym powiedzieć, że nadal są na drogach pijani kierowcy, tak jak nadal zdarzają się sytuacje, w których obywatele przywłaszczają nie swoje mienie. Otóż rzecz nie w występowaniu pewnego zła w życiu publicznym, bo ono jest w pewnym sensie wpisane w ludzką naturę (Dzwonek), rzecz w zdolności odpowiedzialnego zwalczania tego zła w sposób systemowy. I ten rząd to robi. Dziękuję bardzo. (Oklaski)