Mówca: Wincenty Elsner
Data: 2015-07-08 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Sojusz Lewicy Demokratycznej przedstawiam stanowisko wobec sprawozdania komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o listach zastawnych i bankach hipotecznych oraz niektórych innych ustaw, druk nr 3517. Odnosząc się do zmian, które zostały wprowadzone w trakcie prac komisji finansów, trzeba powiedzieć, że projekt ten nie uległ istotnym zmianom. Najważniejszą różnicą, która została wprowadzona, w stosunku do pierwszego czytania, jest zmiana daty wejścia ustawy w życie na dzień 15 stycznia 2016 r., co spowodowane jest dopasowaniem przepisów tej ustawy do przepisów ustawy Prawo restrukturyzacyjne. Pozostałe zmiany miały charakter doprecyzowujący i w zasadzie Sojusz Lewicy Demokratycznej nie ma do nich zastrzeżeń, a tym samym popiera przyjęcie tego korzystnego dla rynku kapitałowego projektu. Nie da się ukryć, że przez ostatnie 18 lat obowiązywania ustawy o listach zastawnych i bankach hipotecznych w dotychczasowym kształcie rozwój rynku w tym zakresie był w zasadzie stopowany. Zmiany, które zostaną wprowadzone za pomocą tej ustawy, mają w końcu ożywić ten rynek i doprowadzić do poszerzenia oferty banków hipotecznych z zakresu kredytów o stałym oprocentowaniu, jak również w ogóle pobudzić rozwój tego typu banków, bo dotychczas większość banków udzielających kredytów hipotecznych miała uniwersalny charakter, nie były one specjalistycznymi bankami hipotecznymi. W tej chwili w Polsce przy pomocy listów zastawnych finansuje się poniżej 1% akcji kredytowej. Natomiast dla porównania we Francji ten odsetek sięga 25%, w Niemczech - blisko 17%, a średnia unijna w krajach zachodnich wynosi ok. 20%. Być może jakiś czas potrwa, zanim zostanie osiągnięty poziom zabezpieczenia kredytów mieszkaniowych listami zastawnymi taki jak w Danii, gdzie jest on równy 95%, czy w Czechach, gdzie wynosi 40%. Gdyby nie wprowadzono tego typu zabezpieczeń, już wkrótce, w roku 2018, kiedy zacznie być stosowana nowa unijna norma płynności długofalowej, moglibyśmy się spotkać z sytuacją, że kredyty hipoteczne albo przestałyby być udzielane, albo stałyby się istotnie droższe, gdyż w tej chwili wartość aktywów, których termin zapadalności jest dłuższy niż 1 rok, wynosi 1,1 bln zł, natomiast jeżeli chodzi o pasywa - 400 mld zł. Wprowadzenie, upowszechnienie zabezpieczenia kredytów mieszkaniowych listami zastawnymi na pewno uatrakcyjni kredyty hipoteczne i w ogóle umożliwi udzielanie kredytów o stałym oprocentowaniu, bo w dużej mierze blokadą w zakresie wprowadzenia kredytów o stałym oprocentowaniu jest sposób zabezpieczania, chodzi tu o aktywa krótkoterminowe, aktywa banków uniwersalnych. Wartość polskiego rynku listów zastawnych szacuje się w tej chwili na 10-15 mld zł. Taka jest wartość tego, co są w stanie kupić inwestorzy krajowi. Tymczasem rocznie udziela się kredytów hipotecznych na kwotę 30-40 mld. Wniosek jest prosty: aby sfinansować akcję kredytową w zakresie kredytów hipotecznych listami zastawnymi będzie trzeba również po wejściu tej ustawy w życie zachęcać inwestorów zagranicznych do inwestowania w polskie listy zastawne. Jak już powiedziałem na początku, klub Sojusz Lewicy Demokratycznej popiera wprowadzenie nowelizacji ustawy o listach zastawnych i bankach hipotecznych. Tak będziemy głosowali w trzecim czytaniu. Dziękuję bardzo.