PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Grzegorz Lorek (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Projektowane zmiany zawarte w druku nr 2105 mają na celu ułatwienie dostępu do danych z ksiąg wieczystych, KW, i z Krajowego Rejestru Sądowego, KRS, przez aplikację mObywatel, ale budzą obawy o ochronę danych osobowych i o nadużycia komercyjnych serwisów. Wady mogą dotyczyć również praktycznych aspektów implementacji, kwestii bezpieczeństwa danych wrażliwych i potencjalnych obciążeń dla przedsiębiorców. Ryzyko kradzieży tożsamości - uznaje się, że publiczny dostęp do danych wrażliwych (imiona, nazwiska, adresy, zobowiązania) bez weryfikacji rodzi ryzyko. Bezprawne przetwarzanie danych przez serwisy - obawy budzi działalność komercyjnych portali udostępniających dane odpłatnie, często z zagranicy. Dostęp przez aplikację mObywatel - celem jest łatwiejsze udostępnienie odpisów, wyciągów i zaświadczeń, co samo w sobie stanowi ułatwienie. Weryfikacja dokumentów - przepisy mają zapewnić ważność starych wydruków z KW, o ile mają cechy weryfikacyjne, ale może to wymagać opracowania jasnych procedur. Minimalny wpływ regulacji projektu - przewiduje się, że regulacje nie wpłyną bezpośrednio na działalność MŚP, ale może to być przedmiotem dyskusji.
Mówca: Mirosław Adam Orliński
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Szanowni Państwo! Przedstawię stanowisko Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe - Trzecia Droga odnośnie do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym oraz niektórych innych ustaw. Rzeczywiście, tak jak było powiedziane, Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym oraz niektórych innych ustaw przedłożony przez ministra sprawiedliwości. Projekt ustawy, który tak naprawdę stanowi doprecyzowanie i dostosowanie naszych przepisów, przepisów krajowych, przede wszystkim ma na celu wdrożenie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z 17 kwietnia 2019 r. w odniesieniu do wymiany informacji dotyczących obywateli państw trzecich oraz w odniesieniu do europejskiego systemu przekazywania informacji z rejestrów karnych. Tak jak padło z tej mównicy, są to zmiany, które wydają się jak najbardziej pozytywne, które będą służyły do łatwiejszego pozyskiwania informacji o wyrokach skazujących wydanych wobec obywateli państw trzecich. Rzeczywiście to może doprowadzić do usprawnienia, do tego, że będziemy wszyscy tak naprawdę mieli pełną wiedzę. Projekt dostosowuje polskie prawo do unijnych przepisów, których celem jest ułatwienie wymiany informacji o wyrokach karnych wydanych wobec obywateli państw trzecich, czyli osób spoza Unii, a także bezpaństwowców. Zmiany, które tutaj mamy, są jak najbardziej zasadne. Tak jak było już tutaj powiedziane, ma to również za zadanie zwiększyć nasze bezpieczeństwo, zapewnić wymianę tych informacji, pewną przejrzystość, klarowność, jasność wszystkich sytuacji, w których wyroki skazujące zostały wydane. Jako Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe - Trzecia Droga popieramy ten rządowy projekt. Dziękujemy panu ministrowi za zaangażowanie, bo rzeczywiście dostosowywanie prawa polskiego do wymogów unijnych jest jak najbardziej potrzebne. Ćwiczyliśmy to już z Prokuraturą Europejską, nad wieloma takimi przykładami w Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka pod przewodnictwem posła Pawła Śliza odbywają się debaty. Tak że naprawdę to duża merytoryka - i trzymajmy tak dalej, idźmy w tym kierunku. Bardzo dziękuję.
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Projekt ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym dotyczy wdrożenia rozwiązań, które mają usprawnić wymianę informacji o wyrokach karnych wydanych wobec cudzoziemców, w szczególności obywateli państw trzecich i bezpaństwowców. Kluczowym elementem tych zmian jest system ECRIS-TCN, który pozwoli szybko ustalić, w którym państwie Unii Europejskiej dana osoba była skazana. Dotychczas takie ustalenia wymagały kierowania zapytań do wszystkich państw członkowskich, co było procesem długim i mało skutecznym. Nowe rozwiązania tworzą centralny mechanizm wskazujący państwo posiadające informacje o karalności cudzoziemca, co realnie przyspiesza działania sądów, prokuratury i Policji. To jest istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa wewnętrznego państwa. Cudzoziemcy przebywający nad terytorium Rzeczypospolitej muszą być weryfikowani pod względem karalności, a państwo musi dysponować sprawnymi narzędziami do takiej weryfikacji. Wprowadzenie systemu ECRIS-TCN, w tym wykorzystanie danych biometrycznych, zwiększa skuteczność identyfikacji i ogranicza ryzyko ukrywania wcześniejszych wyroków karnych. Racjonalna polityka migracyjna musi opierać się na faktach, weryfikacji i odpowiedzialnych decyzjach państwa. Konfederacja będzie popierać ten projekt. Dziękuję bardzo.
Mówca: Bożena Lisowska
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Rządowy projekt nowelizuje ustawę z 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym wprowadzonym przez Ministerstwo Sprawiedliwości. Kluczowe zmiany dotyczą art. 4, 6, 6a oraz 19. Krajowy Rejestr Karny gromadzi dane o osobach skazanych, tymczasowo aresztowanych i poszukiwanych listami gończymi. Funkcjonuje również jako centralny organ w europejskim systemie ECRIS do wymiany informacji o osobach skazanych. Projekt wprowadza modernizację dostępu przez automatyzację zapytań dla uprawnionych podmiotów, wzmacnia także przepisy RODO dotyczące ochrony danych wrażliwych. Projekt przede wszystkim usprawnia współpracę międzynarodową w systemie informacji o wyrokach karnych. Moje pytanie brzmi: Ile wynosi szacunkowy koszt modernizacji systemu informatycznego? (Oklaski)
Mówca: Grzegorz Lorek
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Czy nie istnieje ryzyko błędów w systemie braku odpowiednich zabezpieczeń przed cyberatakami i nadmiernej regulacji odnośnie do dostępu do uprawnionych osób, wymiany tych informacji? Mówimy o projekcie unijnym. Czy szeroki dostęp do uprawnień może spowodować, że wręcz ktoś może przejąć te dane? Jakie są przewidziane zabezpieczenia? Jakie są środki związane z tymi zabezpieczeniami? Drugie pytanie dotyczy zastosowania tego wobec imigracji, tej nielegalnej imigracji, tych migrantów, którzy zostają nam przekazani albo są przymusowo wysyłani przez służby, przede wszystkim niemieckie, do Polski. Czy widzicie państwo zastosowanie tych regulacji do tego, żeby sprawdzać tych emigrantów, żebyśmy mogli zweryfikować, czy oni gdzieś nie popełnili przestępstwa? Dziękuję. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Monika Wielichowska)
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Bardzo miło, pani marszałek, widzieć się w nowym roku. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Projekt przyznaje osobom, które są lub były obywatelami państw Unii Europejskiej albo tam mieszkały, prawo do składania zapytań o własną karalność w innych państwach członkowskich. Dlatego mam pytanie, czy informacja uzyskana w tym trybie będzie w pełni dostępna dla polskich organów, aby państwo nie było mniej poinformowane niż sam cudzoziemiec o jego karalności w Unii Europejskiej. Jak organy będą weryfikować, że dana osoba rzeczywiście mieszkała w państwie członkowskim Unii Europejskiej? Czy przewidziano mechanizmy sprawdzania tych informacji?
Mówca: Mariusz Krystian
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Czy rząd może jednoznacznie potwierdzić, że polski Krajowy Rejestr Karny, Policja oraz infrastruktura teleinformatyczna są organizacyjnie i technicznie gotowe do uruchomienia nowego systemu w I kwartale tego roku? Jakie są ewentualne konsekwencje dla Polski w przypadku opóźnień we wdrażaniu tych rozwiązań? Czy rząd oszacował, jaki wpływ te nowe obowiązki, w szczególności pobieranie danych biometrycznych, dodatkowe zapytania międzynarodowe i nowe terminy odpowiedzi, będą miały na czas trwania postępowań karnych oraz obciążenie sądów, prokuratury i Policji? Jakie konkretne gwarancje ochrony danych osobowych i kontroli dostępu do danych biometrycznych przewidziano, aby zapobiec nadużyciom przy przetwarzaniu odcisków palców obywateli państw trzecich, skoro dane te będą krążyć między kilkoma systemami i instytucjami? I dlaczego w uzasadnieniu brak jest rzetelnej analizy, ile dodatkowych czynności operacyjnych, konwojów, pobrań danych biometrycznych i obsługi systemów informatycznych spadnie na Policję i sądy? Z jakich środków mają być finansowane te nowe obowiązki? Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Jerzy Meysztowicz
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Zacznę nietypowo, bo chciałem złożyć gratulacje panu posłowi Tumanowiczowi, dlatego że jest chyba rekordzistą w historii polskiego parlamentaryzmu, który w połowie kadencji ma już ponad 1 tys. wystąpień na sali sejmowej. Tak że gratuluję. Wracając do ustawy: bardzo dobrze, że będziemy mieli możliwość szybko uzyskać informacje na temat ewentualnie przestępstw i wyroków w krajach europejskich, które zostały wydane dla osób, które są spoza Unii Europejskiej. Mam pytanie. Jeżeli podejrzewamy albo będziemy chcieli się dowiedzieć, czy osoba, która przebywa na terenie Polski, a która pochodzi z państwa spoza Unii Europejskiej, dopuściła jakichś przestępstw albo była skazana w kraju pochodzenia, czy musimy bazować na jakichś umowach dwustronnych czy wystarczy wystąpienie przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych o dostęp do takich informacji? Dziękuję bardzo.
Mówca: Patryk Jaskulski
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Myślę, że też będę podtrzymywał dobry nastrój, który panuje w tej Izbie. Chciałbym pochwalić, powiedzieć, że faktycznie cuda się zdarzają po Nowym Roku. Posłowie Konfederacji, PiS-u mówią jednym głosem już w sprawie drugiego projektu ustawy, mówią, że poprą rozwiązania proponowane przez złą Unię Europejską, więc cieszę się, że popieracie te dobre rozwiązania. (Poseł Witold Tumanowicz: Jak są dobre.) Jednocześnie bardzo gratuluję Ministerstwu Sprawiedliwości, że przygotowało te projekty ustaw. Są to bardzo ważne przepisy, które bez wątpienia są pomocne w tej sytuacji, w której się dziś znajdujemy, kiedy potrzebujemy dobrej wymiany informacji, także karnych, pomiędzy państwami członkowskim i Unii Europejskiej. Dobrze, żeby one weszły w życie. Chciałbym więc zaprosić was do takiej współpracy, żebyście częściej popierali dobre projekty. Dziękuję bardzo. (Poseł Witold Tumanowicz: Jak są dobre, to popieramy. Muszą być dobre.)
Mówca: Adrian Witczak
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! To dobrze, że dzisiaj możemy wspólnie wdrażać dyrektywę Unii Europejskiej z 2019 r., ale trzeba też bardzo jasno powiedzieć, że my jako Polska byliśmy też już do tego przygotowani, jeśli idzie o zaplecze cyfrowe. Dzisiaj to rozwiązanie będzie miało pełną automatyzację, czyli będzie można pobierać elektronicznie takie zaświadczenia, co wpłynie również na poprawę i ujmowanie sprawców przestępstw. Chciałbym zapytać pana ministra, w jaki sposób będzie przebiegała ta automatyzacja, jak również jakie będą grupy uprawnionych do pobierania tych informacji. Bardzo dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Marcin Warchoł
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Wpuśćcie w końcu tych ludzi. Kim są, ustali się później. Od tego macie służby. Pamiętacie państwo te słowa? No właśnie nie sprawdziliście, panie ministrze, i wpuściliście dwóch Ukraińców, którzy później wysadzili tory, a wcześniej tego nie zrobiliście. Dlatego też trzeba rozszerzyć ten projekt właśnie na przypadki nielegalnego przekraczania granicy, żeby do takich sytuacji nie dochodziło. Dlatego trzeba profilaktycznie sprawdzać te osoby, a nie dopiero później, jak się wpuści, ustalać, kim one są, bo może być za późno, tak jak w tym wypadku. Dlatego pytanie do pana ministra. Dlaczego, panie ministrze, piszecie w uzasadnieniu, że nie zidentyfikowano potrzeby korzystania przez Polskę z innych celów niż określone w rozporządzeniu, mimo że rozporządzenie unijne pozwala na to, żeby rozszerzyć zakres tego projektu? Pytanie, dlaczego tego nie robicie. A może właśnie pora, choćby ze względu na ten tragiczny przypadek, o którym przed chwilą wspomniałem? Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Celem projektu ustawy jest wykonanie prawa Unii Europejskiej i usprawnienie wymiany informacji w ramach istniejących systemów, w szczególności w odniesieniu do obywateli państw trzecich. Skala regulacji, zakres gromadzonych danych oraz liczba podmiotów uprawnionych do dostępu do informacji uzasadniają potrzebę szczególnej staranności w ocenie proporcjonalności, bezpieczeństwa oraz skutków dla praw jednostki. 1. W jaki sposób projektowana ustawa zapewnia, że rozszerzenie zakresu gromadzonych i przetwarzanych danych o osobach skazanych - w tym danych identyfikacyjnych i informacji o obywatelstwie lub jego braku - pozostaje proporcjonalne do celu, jakim jest usprawnienie wymiany informacji w ramach systemu? 2. Jakie gwarancje przewidziano, aby obywatel państwa trzeciego lub obywatel UE posiadający dodatkowe obywatelstwo państwa trzeciego miał realną możliwość uzyskania informacji o tym, jakie dane są na jego temat przetwarzane oraz do jakich państw zostały przekazane? 3. W jaki sposób zabezpieczono proces pobierania, przekazywania i wykorzystywania danych daktyloskopijnych, aby ryzyko nadużyć, błędnej identyfikacji lub wtórnego wykorzystania danych było ograniczone do minimum?
Mówca: Anna Paluch
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Wszystkie te mankamenty, o których mówiłam, nie pozwalają nam poprzeć tej ustawy. W najlepszym wypadku wstrzymamy się od głosu. Dziękuję bardzo.
Mówca: Gabriela Lenartowicz
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Myślałam, że może przedstawię państwu jakieś merytoryczne szczegóły pokazujące, jak absurdalne rozwiązania wprowadził rząd PiS, jeśli chodzi o kaucję. Nikt nie mógł tego zrozumieć. I pani poseł Paluch się pochwaliła, że to ona prowadziła, zresztą ja to pamiętam, tę ustawę. I poseł Ozdoba. (Poseł Anna Paluch: Tak. I jestem z tego dumna, bo system był otwarty i dobrze oceniany przez stronę społeczną.) (Dzwonek) Bardzo bym prosiła... Już pani tyle nakłamała, bzdur nagadała, że niech sobie pani daruje. Odwracała pani kota ogonem. To wyście wprowadzili te rozwiązania. To wy włączyliście butelki szklane wielokrotnego użytku, a nie włączyliście jednorazowych, chociaż nie trzeba było. To wy wyrzuciliście dotychczasowe systemy kaucyjne z tego rozwiązania. Z mozołem staramy się to naprawiać, jak tylko się da, słuchając głosu interesariuszy, także przedsiębiorców i konsumentów. Z tego punktu widzenia także o tym dyskutowaliśmy - bo my dyskutujemy i wsłuchujemy się w czyjś głos, także w opinię Ministerstwa Finansów. Ją też weryfikowaliśmy, bo też handel częściowo podnosił konieczność pozostawienia paragonu. My jednak stoimy na stanowisku, że to musi być jednolite i że to musi być ułatwienie przede wszystkim dla konsumentów. Kryterium, którym się kierujemy - i tu, jak państwo widzicie, jest to koalicyjna, poselska propozycja - wynika właśnie ze wsłuchania się w głos konsumentów, środowiska ekologów, ale także środowisk gospodarczych. Dlatego właśnie proponujemy takie ratunkowe rozwiązanie. Ja sobie zdaję sprawę z tego, że wymagałoby to dalszych prac, ale przepraszam, pani poseł, szanowny PiS-ie, wprowadziliście taką ustawę, że nawet jej nie można było... Ja się zgadzam, trzeba ją było wyrzucić do kosza, ale to wy straszyliście, że ci, którzy za waszym przyczynkiem już zainwestowali... (Głos z sali: Zejdź, kobieto.) My też wiemy, kto i jak inwestował oraz że będą roszczenia o odszkodowanie z tego tytułu. (Głos z sali: Tyle kłamstw.) To są wasze słowa. I naprawdę, jakkolwiek pani będzie mówiła, że czerwone jest zielone, a zielone jest czarne, to nie odmieni to rzeczywistości, bo kłaniają się fakty i tym faktom można wyraźnie dać wyraz, ponieważ są zapisane i nie znikają. Klub Koalicji Obywatelskiej będzie głosował za tą ustawą. Jednocześnie zdajemy sobie sprawę z tego, że jest potrzebna dalej idąca reforma nie tylko systemu kaucyjnego, ale generalnie dotycząca rozszerzonej odpowiedzialności producenta i wdrożenia przepisów rozporządzenia PPWR, gdzie znaczącą częścią jest kwestia uregulowania, dalszego poprawiania waszego bubla w sprawie kaucji z korzyścią dla środowiska i konsumentów, ponieważ najważniejszym celem, którym się kierujemy, jest dobro obywatela. My reprezentujemy bowiem w tym Sejmie obywateli, a nie cudze interesy. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Jacek Tomczak
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Projekt ustawy, nad którym dzisiaj procedujemy, dotyczy zagadnienia bardzo konkretnego, a jednocześnie istotnego z punktu widzenia zarówno polityki środowiskowej państwa, jak i stabilności funkcjonowania całego segmentu rynku napojów. Jest to wspólna inicjatywa klubów parlamentarnych tworzących koalicję rządową, co podkreśla szeroki konsensus, jaki został wypracowany. Zmieniamy przyszłość systemu zwrotu szklanych butelek wielokrotnego użytku. Z relacji medialnych oraz głosów płynących z branży jasno wynika, że dotychczasowe przepisy wprowadzające system kaucyjny wywołały istotną niepewność regulacyjną. Przedsiębiorcy, w tym zwłaszcza mniejsi producenci regionalni, obawiali się, że obowiązkowe włączenie butelek wielokrotnego użytku do scentralizowanego systemu doprowadzi do likwidacji rozwiązań, które dziś działają sprawnie, są dobrze znane konsumentom i mają realny, pozytywny efekt środowiskowy. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że sygnalizowane problemy nie dotyczyły samej idei kaucji jako takiej, lecz braku zróżnicowania podejścia do opakowań jednorazowych i wielokrotnego użytku. Jak wskazano, przeniesienie butelek zwrotnych do centralnego systemu projektowanego głównie na potrzeby opakowań jednorazowych mogłoby oznaczać wydłużenie łańcuchów logistycznych, wzrost kosztów oraz utratę kontroli nad obiegiem opakowań. W efekcie istniało ryzyko, że zamiast wsparcia gospodarki w obiegu zamkniętym, regulacje mogłyby doprowadzić do odwrotnego skutku. Projekt ustawy, który dziś omawiamy, nie znosi systemu kaucyjnego ani nie podważa celów jego wprowadzenia, proponuje natomiast rozwiązanie przejściowe i elastyczne, polegające na pozostawieniu producentom wyboru sposobu realizacji obowiązku zbiórki w odniesieniu do butelek wielokrotnego użytku. Myślę, że należy docenić wsłuchanie się w głos przedsiębiorców, zwłaszcza że sprawy związane z wprowadzeniem systemu kaucyjnego czasami budziły w nich spore emocje. Mam również nadzieję, że ministerstwo odpowiedzialne za system kaucyjny jest w stałym kontakcie z izbami gospodarczymi, w tym Polską Organizacją Handlu i Dystrybucji, która zgłosiła krytyczne uwagi do projektu ustawy, nad którym procedujemy. Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego - Trzecia Droga popiera dalsze procedowanie nad projektem ustawy w Sejmie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Elżbieta Burkiewicz
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polska 2050 zabieram głos w sprawie projektu ustawy z druku sejmowego nr 2112 o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi w zakresie butelek szklanych wielokrotnego użytku. Przedłożony projekt ustawy jest odpowiedzią na realną potrzebę rynku, środowiska i konsumentów. Jego celem jest zapewnienie stabilnych i przewidywalnych ram prawnych dla dalszego funkcjonowania istniejących rynkowych systemów zwrotu szklanych butelek wielokrotnego użytku, które od lat działają z powodzeniem w naszym kraju. Wielu przedsiębiorców od dawna prowadzi własne, zamknięte systemy zwrotu, czyli, można powiedzieć, własne systemy kaucyjne, oparte na krótkim łańcuchu dostaw, sprawnej logistyce i skutecznej kontroli jakości. Dzięki temu butelki wracają bezpośrednio do wprowadzającego, są wielokrotnie używane i nie trafiają do strumienia odpadów. Efektywność tych systemów sięga ponad 90%, co stanowi wynik, którego nie możemy ignorować. W projekcie ustawy proponuje się rozsądne i proporcjonalne rozwiązanie: pozostawienie obowiązku osiągania wymaganych poziomów selektywnej zbiórki, ale przy jednoczesnym umożliwieniu wyboru sposobu jego realizacji. Przedsiębiorcy będą mogli zdecydować, czy uczestniczą w centralnym systemie kaucyjnym, czy realizują ten obowiązek poprzez własny, samodzielny system zbiórki. W projekcie doprecyzowuje się również zasady obliczania i wskazywania poziomów zbierania, wprowadza się obowiązek informacyjny wobec ministra właściwego do spraw klimatu, zapewnia się spójność obowiązków ewidencyjnych i sprawozdawczych, a jednocześnie wzmacnia się nadzór nad całym systemem i jego przejrzystość. Co istotne, w projekcie ustawy jednoznacznie potwierdza się, że zwrot kaucji w systemach prowadzonych przez przedsiębiorców nie wymaga okazania paragonu, co jest zgodne z utrwaloną i akceptowaną przez konsumentów praktyką rynkową. Nowelizacja przewiduje także przedłużenie możliwości funkcjonowania dotychczasowych systemów do końca 2028 r. pod warunkiem ich zgłoszenia. Te rozwiązania zapewniają bezpieczne przejście do nowego modelu bez gwałtownych zmian i bez niszczenia dobrze działających systemów. Co ważne i warte podkreślenia, da to również możliwość otwarcia procesu standaryzacji opakowań szklanych na napoje, chociaż nie tylko na napoje, jak myślę, ale także na wszystkie produkty w szkle. Wysoka Izbo! Projekt ten jest w pełni zgodny z prawem unijnym i z dyrektywą SUP, a także z rozporządzeniem PPWR, które nie nakładają obowiązku objęcia szklanych butelek wielokrotnego użytku systemem kaucyjnym. Proponowana zmiana przywraca zasadę proporcjonalności i zdrowego rozsądku. Klub Parlamentarny Polska 2050 popiera kierunek zaproponowany w druku nr 2112. Uważamy, że projekt ten chroni interes publiczny, środowisko, konsumentów oraz uczciwych przedsiębiorców, którzy od lat realizują cele ekologiczne skuteczniej niż niejeden system kaucyjny. Dziękuję bardzo.
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Projekt poselski próbuje naprawić błędy wielkiej reformy systemu kaucyjnego. Poprzedni centralny system okazał się nieefektywny i kompromitujący. Przypomnijmy fakty. Koszt systemu w ciągu 10 lat to 37-40 mld zł, a zebrano dotąd zaledwie 2,3 tys. opakowań mimo udziału 45 tys. sklepów i 12 dużych producentów. Analizy Deloitte wskazują, że wzrost recyklingu wyniesie zaledwie 0,5 punktu procentowego, czyli 5 promili, podczas gdy operatorzy mogą zgarnąć od 6,5 mld zł do 9,9 mld zł z nieodebranych kaucji. Reforma systemu kaucyjnego to przykład oderwania polityki klimatycznej od zdrowego rozsądku. To ogromne koszty, minimalny efekt i gwarantowane zyski dla operatorów. System od początku był pisany pod dużych graczy kosztem mniejszych przedsiębiorców. To właśnie mali przedsiębiorcy płacą dziś najwyższą cenę. System kaucyjny faworyzuje największe sieci handlowe, które mają kapitał, przestrzeń i infrastrukturę. Małe, często rodzinne sklepy stoją przed wyborem: albo poniosą nieproporcjonalnie wysokie koszty, albo oddadzą klientów wielkim sieciom. W praktyce system wypycha drobny handel z rynku i przyspiesza jego koncentrację. Organizacje branżowe wprost wskazują, że skutkiem może być spadek przychodów, a w skrajnych przypadkach - bankructwo tysięcy małych placówek. Równie dotkliwe są skutki dla mniejszych producentów napojów. Przepisy zmuszają ich do szybszego przekazywania kaucji operatorom bez analogicznych terminów zapłaty ze strony sieci handlowych. W efekcie mali producenci kredytują system z własnych środków. W przypadku tanich produktów kaucja stanowi ogromną część ceny, co grozi wzrostem cen, spadkiem sprzedaży i utratą płynności. To jest system, który nie chroni środowiska, tylko destabilizuje rynek i przerzuca koszty na najsłabszych. Konfederacja uważa, że tego systemu nie da się naprawić. Należałoby od niego po prostu odejść. Jednak na próby poprawienia tego systemu należy patrzeć pozytywnie. Dziękuję bardzo.