Mówca: Wiesław Szczepański
Data: 2022-03-23 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Lewicy mam zaszczyt przedstawić nasze stanowisko wobec ustawy o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Panie Ministrze! Nie będę krytykował rządu, dlatego że wszyscy uczymy się na błędach. Nikt z nas nie wiedział, że do Polski trafi tak wiele milionów uchodźców, i myślę, że każdy dzień przynosi kolejne rozwiązania, z którymi jako komisja będziemy musieli się zmierzyć, a pan jako minister będzie nam musiał przedstawiać propozycje poprawek. Przypominam, panie pośle, że jednak ta poprawka, o której państwo dzisiaj mówicie, po raz pierwszy wyszła ze strony pani poseł Kotuli, ona jako pierwsza zgłosiła to na posiedzeniu Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych, kiedy było pierwsze czytanie. Potem poprawkę zgłosił pan Tomasz Zimoch. Panie pośle, pan był za panią, proszę, niech pan cofnie się do stenogramu. A potem, ponieważ koledzy z Platformy mówili, że zgłoszą swoje poprawki na posiedzeniu Sejmu, zgłosiliście je, koleżanki i koledzy, w drugim czytaniu i oczywiście w Senacie zostały... (Poseł Tomasz Szymański: Taka była umowa.) Taka była umowa, ale pierwsza poprawka wyszła od koleżanki Kotuli. Dzisiaj mogę powiedzieć tak. Cieszę się, panie ministrze, że ten projekt ma charakter ponadpartyjny i jest projektem komisyjnym. Rozmawialiśmy o nim i mam nadzieję, że w trybie pilnym go uchwalimy, że nie będzie do niego poprawek. Ten projekt ustawy daje szansę bardzo wielu osobom, które przekroczyły granice - chodzi nie tylko o granice polskie, o tych osiem przejść, ale chodzi również o Mołdawię, Rumunię, Węgry czy Słowację. Dzisiaj tych osób jest bardzo wiele. Myślę, że nikt z nas nawet nie wie, czy to będzie 20, 30, 50, czy może 100 tys. W dniu, w którym te osoby pojawią się w gminie, aby uzyskać PESEL, okaże się, ile rzeczywiście osób przekroczyło te granice i uzyska pomoc. W czasie rozmów z panem ministrem i z wojewodami wczoraj, na posiedzeniu podkomisji, dokonaliśmy jeszcze zmiany uzasadnienia, dlatego że samorządowcy, mówię głównie o wojewodach, do końca nie wiedzą, czy osoby, które przyleciały z urlopów, przyjechały z podróży służbowych - przecież przekraczały granicę ukraińską przed 24 lutego, ale na pieczątkach jest wyjazd 15 czy 17 lutego, a powrót do Polski po 24 lutego - również będą miały prawo do pomocy, jaką mają dzisiaj te osoby, które przekroczyły granicę polsko-ukraińską. Za wspólną zgodą uzupełniliśmy uzasadnienie. Pan minister przygotuje również opinię prawną, która pozwoli wojewodom, ale również gminom, które dzisiaj będą przyjmowały uchodźców, na skorzystanie z dobrodziejstwa ustawy. Jednocześnie w tej ustawie za zgodą Biura Legislacyjnego, a właściwie za namową, a potem za zgodą rządu, zmieniliśmy słowo ˝wjechał˝ na słowo ˝przybył˝, dlatego że bardzo wiele osób, wtedy kiedy podjęto decyzję o powszechnym poborze na Ukrainie, wysiadało z samochodów i tłumnie, tysiącami przekraczało polską granicę. One przybyły do Polski, a nie wjechały, w związku z czym chodziło o to, żeby to uszczegółowić. Chodziło o to, żeby osoby, które zarówno przyleciały, przyjechały pociągiem, przyjechały również samochodami, jak i weszły za polską granicę, na teren Polski, były objęte tą ustawą. W związku z tym mam nadzieję, że ta ustawa będzie dzisiaj uchwalona w szybkim trybie, ale jednocześnie, panie ministrze, jako komisja deklarujemy chęć współpracy, abyśmy również kolejne poprawki, które były wnoszone przez wszystkie kluby, które pokazywały, że jednak jest potrzeba nowelizacji - ona będzie potrzebna z każdym dniem, bo życie przynosi różne rozwiązania - we wspólnym konsensusie, na ile to jest możliwe, po prostu przyjęli i jak najszybciej nad nimi procedowali. Wiemy, że za 2 tygodnie według pana ministra powinniśmy mieć dużą nowelizację. Jak mówił kolega z klubu Koalicji Obywatelskiej mamy już nowelizację ustawy o pieczy zastępczej, którą przygotowuje Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, a więc część tego, co myśmy mieli, mamy pomoc dla polskich firm transportowych, mówię o kwestiach kolejowych, infrastruktury czy gospodarki morskiej, czyli pomocy Ukraińcom. Nad tym wszystkim będzie debatować Komisja Infrastruktury. Wiemy również, że wczoraj pojawiła się też poprawka Komisji Zdrowia, którą też trzeba przyjąć, bo okazuje się, że Ministerstwo Zdrowia, a właściwie Narodowy Fundusz Zdrowia, nie do końca wie, czy na bazie PESEL-i będzie można świadczyć usługi zdrowotne. Tak więc informacje o potrzebach będą w każdej chwili do nas spływały i jako komisja deklarujemy, że w tym zakresie jesteśmy gotowi pracować szybko, ponad podziałami, co pokazała ta nowelizacja. W związku z tym chciałem powiedzieć, że to są kwestie, o których ujęcie zabiegał również mój klub, choć wiemy, że nie rozwiązuje to wszystkich problemów, bo są rodziny, w których rodzice byli obcokrajowcami, dzieci mają obywatelstwo ukraińskie i, powiedzmy, jedni mają status uchodźcy, pomoc... Ta kwestia też powinna się tu znaleźć, być może w innych rozwiązaniach, ale mam nadzieję, że pan minister do tego (Dzwonek) dojrzeje i tę poprawkę również zaakceptuje. Mój klub będzie głosował za przyjęciem tego projektu ustawy, tej propozycji. Dziękuję bardzo.