Mówca: Edward Siarka
Data: 2014-03-19 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! W imieniu klubu Solidarnej Polski mam zaszczyt przedstawić nasze stanowisko wobec poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks pracy. Istota tego krótkiego projektu zmian w Kodeksie pracy, który dzisiaj omawiamy, sprowadza się do wprowadzenia obowiązku zawierania umów o pracę przez pracodawców z pracownikami przed dopuszczeniem ich do miejsca pracy. W pełni należy zgodzić się z argumentacją wnioskodawców projektu, że wręczenie pracownikowi umowy o pracę na piśmie już po dopuszczeniu go do pracy powoduje całkowitą bezradność Państwowej Inspekcji Pracy wobec zjawiska pracy na czarno. Praca bez umów o pracę, można śmiało powiedzieć, jest szkodliwa dla gospodarki, szkodliwa dla całego państwa i szkodliwa dla samego obywatela. Jest to patologia, z którą - jak sądzę - bezwzględnie powinniśmy walczyć. W Polsce na rynku pracy jesteśmy świadkami wielu patologicznych zjawisk, mówił o nich tutaj przewodniczący Śniadek. Obok pracy na czarno mamy też umowy śmieciowe, szeroko wypowiadał się na ten temat pan marszałek, umowy zlecenia, umowy o dzieło. Jeśli chodzi o moje doświadczenia, muszę powiedzieć, że jeszcze 10 lat temu, kiedy byłem w swojej gminie wójtem, na terenie gminy mieliśmy jedną umowę o dzieło. Jedną, konkretnie jedną. Po dzień dzisiejszy pamiętam, kto ją miał. Dzisiaj na pytanie, ile jest umów o dzieło, nie jesteśmy w stanie nawet podać, jak wielka jest to liczba. Jest to bardzo niepokojące zjawisko, zwłaszcza w kontekście interpretacji umów o dzieło i umów zlecenia, o której mówił pan marszałek Zych. Oczywiście istnieje też bardzo niepokojące zjawisko wielu umów na czas określony, tych umów jest bardzo dużo, oraz na część etatu - to następna liczba umów, które uzupełniają te wszystkie negatywne zjawiska na rynku pracy. I oczywiście praca za najniższe stawki. Dzisiaj praca za podstawowe stawki, za najniższe stawki powoduje, że w wielu miejscach mamy do czynienia z olbrzymią degradacją osób, które pracują i właściwie mają satysfakcję, że pracują, ale w ogóle nie mają satysfakcji ze swojego wynagrodzenia. Jako posłowie codziennie słyszymy o różnego rodzaju pojedynczych patologiach, ale też o całych zjawiskach. Jeżeli nie zostaną one wyeliminowane z rynku pracy, to nasza gospodarka, nasze państwo będą miały olbrzymie problemy. Najnowsze dane, które ukazały się bodajże dwa tygodnie temu, wskazują, że tylko 30% młodych ludzi na rynku pracy ma stałe umowy o pracę. Te dane powinny nam, posłom, dać bardzo wiele do myślenia. To są oficjalne dane mówiące o tym, że tylko 30% młodych ludzi, w wieku do 30 lat, wchodzących na rynek pracy ma stałe umowy o pracę. Nasuwa się pytanie, jak pozostałe 70% społeczeństwa młodych ludzi, którzy wchodzą na rynek pracy, ma założyć rodzinę, o czym tutaj była mowa, ma się zdecydować na dziecko. W ogóle nie stać ich na kupno mieszkania czy rozpoczęcie budowy domu. Oni nie mają żadnej stabilności i żyją na koszt rodziców. Państwowa Inspekcja Pracy w wielu przypadkach, mam wrażenie, nie ma instrumentów czy też nie do końca potrafi z nich korzystać, tak aby likwidować, eliminować patologię czarnego rynku pracy. Wydaje się, że Państwowa Inspekcja Pracy w tych sytuacjach rzeczywiście jest bezradna. Inspektorzy pracy bardzo chętnie korzystają z możliwości nałożenia kar na przedsiębiorców, w ten sposób wyrabiając sobie statystyki, za brak oznaczeń - ostatnio jeden z pracodawców mi powiedział, że otrzymał wysoki mandat, bo próg w zakładzie nie był odpowiednio oznaczony - za brak tablic informacyjnych czy braki w książeczkach badań. Państwowa Inspekcja Pracy bardzo często zajmuje się tego rodzaju (Dzwonek) sytuacjami, natomiast to, co jest istotą, czyli praca na czarno, niestety bardzo trudno jest egzekwowane. Mój klub będzie głosował za dalszymi pracami nad tym projektem. Bardzo dziękuję.