Mówca: Arkadiusz Iwaniak
Data: 2023-05-09 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Odniosłem dzisiaj takie wrażenie, że spotkaliśmy się w Sejmie, żeby w sposób rzeczywisty, realny porozmawiać o problemach polskiego rolnictwa, które powstały w związku z sytuacją na Ukrainie. Gdyby tak było, to powinien tu być również pan minister Telus, który tak naprawdę odpowiada dzisiaj za pewne kwestie związane z rolnictwem. Odnoszę jednak wrażenie, że mamy tylko stworzyć takie wrażenie, tzn. Prawo i Sprawiedliwość ma stworzyć takie wrażenie, że zajmuje się kwestią rolnictwa. Najpierw PiS podpalił to rolnictwo, nie dopilnował go, a dzisiaj procedujemy nad trzema projektami ustaw, które rzekomo mają pomóc polskiemu rolnikowi. Ta ustawa o Funduszu Ochrony Rolnictwa nie powinna nazywać się w ten sposób, ale powinna mieć nazwę: Fundusz Ochrony Rolnictwa przed Prawem i Sprawiedliwością. Za to, co w obecnej sytuacji dzieje się u polskiego rolnika, nie odpowiada nikt inny, jak tylko Prawo i Sprawiedliwość. Dzisiaj najważniejszą kwestią dla polskiego rolnika - o tym tak naprawdę powinniśmy dzisiaj rozmawiać - jest kwestia adekwatności ceny wobec wyprodukowanych produktów. Dzisiaj powinniśmy rozmawiać o tym, jak napisać ustawę, żeby zabezpieczyć polskiego rolnika, żeby za to, co wyprodukuje, dostał odpowiednie pieniądze, a nie sprzedawał swoje produkty poniżej kosztów albo po kosztach. Nie chodzi o jakieś dopłaty, jakieś jałmużny. Powinniśmy wprowadzić dzisiaj taki system, jaki funkcjonuje na rynku, jeśli chodzi o buraki cukrowe. Druga kwestia, którą powinniśmy się dzisiaj zająć - i to powinien być tak naprawdę projekt ustawy mówiącej o ochronie polskiego rolnictwa - dotyczy terminu płatności. Kolejną rzeczą, z którą bije się polski rolnik, polski producent, jest termin płatności - dzisiaj 90% płatności na rynku rolnym wykonuje się po terminie. Nikt o to nie dba i nikt tego nie pilnuje. Dlaczego producent truskawki, a zaczyna się sezon na truskawki, ma czekać na swoją płatność 30 dni i jeszcze o nią prosić, skoro termin przydatności to 5 dni? Mało tego, zgodnie z tą ustawą, którą dzisiaj omawiamy, te firmy będą raportowały do KOWR-u, będą o tym pisały, określały rodzaj, ilość, wartość nabytych produktów. Gdybyśmy naprawdę chcieli to załatwić i zabezpieczyć, moglibyśmy dopisać do tego terminy płatności i raporty z realizacji tych płatności. W ciągu 30 dni czy maksymalnie 60 dni moglibyśmy złapać tych oszustów, którzy oszukują polskiego rolnika. Według tej ustawy przewidziano kwartał na to, żeby zapłacić jakąś tam naliczoną kwotę, i dopiero po kwartale ktoś będzie kontrolował, czy ta kwota została zapłacona. Chodzi o to, że rolnik powinien dostać swoje pieniądze natychmiast, a nie na nie czekać. Ba, powiem więcej - w tym projekcie ustawy jest również zapisane, że rolnik będzie mógł ubiegać się o pieniądze dopiero wtedy, kiedy firma upadnie. Proces upadłościowy trwa w Polsce kilkanaście, jeśli nie kilkadziesiąt miesięcy, więc polski rolnik będzie mógł ubiegać się o te pieniądze tak naprawdę za 3-4 lata od dzisiaj. Panie Ministrze! Zasadnicze pytanie brzmi tak: Co ma robić rolnik przez ten czas, gdy oczekuje na swoje pieniądze? Jak ma obsiać, kupić nawóz, skoro został oszukany? Ba, powiem więcej - nie dostanie pełnej rekompensaty, jak byłoby wtedy, gdybyśmy stworzyli system kontroli płatności, bo wtedy moglibyśmy to zablokować. To powinno działać tak: ktoś nie zapłacił, KOWR zgłasza to do urzędu skarbowego, a urząd skarbowy blokuje konto. Tak jest w przypadku, gdy nie płacimy VAT-u - urząd skarbowy blokuje nam wówczas konto. To proste do zrobienia, moglibyśmy to zrobić, ale państwo dzisiaj zakładacie, że wydatki funduszu nie mogą być większe niż to, co zostanie wpłacone, czyli rolnik tak naprawdę nie dostanie zaległości w całości - dostanie tylko rekompensatę. Wypłacicie mu jałmużnę, sprawa będzie załatwiona. To jest kwestia, którą podniósł również mój przedmówca: trzeba z całą stanowczością stwierdzić, że nakładacie kolejny podatek na polskie firmy, co spowoduje, że przełożą one ten podatek na konsumentów. Ponadto w tym projekcie ustawy piszecie również, że nad całością będzie czuwał dyrektor krajowy bądź wojewódzki w oparciu o Ordynację podatkową, a na wniosek podatnika organ podatkowy będzie mógł zwolnić płatnika z obowiązku (Dzwonek) płacenia podatku na ten fundusz, więc będziecie mogli spowodować, że wasi kolesie nie będą musieli tego płacić. Mam też takie wrażenie, że ten fundusz został stworzony tylko i wyłącznie po to, żeby pan minister miał fundusz tak jak inni ministrowie, żeby mógł to podzielić dla swoich kolesi. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!)