Mówca: Sprawozdawca Jan Mosiński
Data: 2016-04-13 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Komisji do Spraw Unii Europejskiej mam zaszczyt przedstawić Wysokiej Izbie uzasadnienie przyjęcia uchwały w sprawie uznania projektu dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywę 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r. dotyczącą delegowania pracowników w ramach świadczenia usług za niezgodny z zasadą pomocniczości. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Komisja Europejska przedstawiła propozycję zmian dyrektywy 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, co jest przedwczesne i podważa wspólne zobowiązania instytucji Unii Europejskiej i państw członkowskich do przyjmowania legislacji opartej na uprzedniej ewaluacji obowiązujących już rozwiązań w danym obszarze, co powinno służyć ograniczeniu nakładanych obciążeń regulacyjnych. Zdaniem komisji wysiłki państw członkowskich powinny skupiać się raczej na prawidłowej implementacji dyrektywy wdrożeniowej przyjętej w 2014 r. Dyrektywa ta oferuje państwom członkowskim stosowne i wystarczające instrumenty pozwalające na przeciwdziałanie nadużyciom i nieuczciwej konkurencji, jak również służy ochronie pracowników delegowanych. Analizując proponowane przez Komisję Europejską zmiany, Komisja do Spraw Unii Europejskiej zwróciła uwagę na kilka istotnych kwestii. I tak, po pierwsze, swobodny przepływ pracowników, swoboda przedsiębiorczości oraz swoboda świadczenia usług są podstawowymi zasadami rynku wewnętrznego w Unii Europejskiej zawartymi w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Wprowadzone przez Komisję Europejską zmiany naruszają swobodę rynku wewnętrznego i w konsekwencji, zdaniem Komisji do Spraw Unii Europejskiej, zasadę pomocniczości, co uwidacznia się poprzez zmianę zapisu art. 3 ust. 1 dyrektywy. Po drugie, w projekcie brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia zgodności projektowanej dyrektywy z zasadą pomocniczości. Za takie uzasadnienie nie można uznać jednego zdania stwierdzającego, że - cytuję - istniejąca dyrektywa może zostać zmieniona jedynie poprzez przyjęcie nowej dyrektywy. Po trzecie, brak takiego uzasadnienia, a w szczególności brak jakichkolwiek wskaźników jakościowych i ilościowych, stanowi naruszenie art. 5 protokołu nr 2. Ponadto w znacznej mierze utrudnia, jeżeli wręcz nie uniemożliwia parlamentom narodowym realizację ich uprawnienia do kontroli poszanowania zasady pomocniczości. Tutaj podstawa prawna jest ujęta w art. 5 ust. 3, art. 12 lit. b Traktatu o Unii Europejskiej i art. 6 protokołu nr 2. I po czwarte, również projektowany art. 3 ust. 1b dyrektywy 96/71 Wspólnot Europejskich, który ma zastąpić dotychczas obowiązujący art. 3 ust. 9 dyrektywy, narusza zasadę pomocniczości. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Komisja do Spraw Unii Europejskiej zapoznała się także ze stanowiskiem strony społecznej oraz opiniami organizacji zrzeszających pracodawców. Zdaniem komisji każda ze stron wykazała dużą odpowiedzialność za reprezentowane przez siebie środowiska. Między innymi NSZZ ˝Solidarność˝ wskazał, że konkurencyjności polskich firm nie można budować w oparciu o niższe koszty pracy, gdyż opieranie się wyłącznie na tego typu przewagach komparatywnych spowoduje w dłuższej perspektywie obniżanie jakości kapitału ludzkiego i nie pomoże w przesunięciu się polskiej gospodarki w górę łańcucha wartości dodanej. Z kolei organizacje pracodawców wskazały, że ograniczenia, które mogą napotkać przy realizacji zmian proponowanych przez Komisję Europejską, spowodują wzrost bezrobocia, zwłaszcza w branży budowlanej, na terenie nie tylko przygranicznym, ale i na terenie całego kraju, a tym samym zmniejszą wpływy z podatku PIT i CIT. Wysłuchanie podczas obrad komisji strony społecznej potwierdza, że dialog społeczny nad zmianami związanymi z oceną projektu dyrektywy 96/71 Wspólnot Europejskich został przeprowadzony i nadał swoisty impet pracom komisji. W imieniu komisji dziękuję stronie społecznej za aktywne uczestnictwo w pracach Komisji do Spraw Unii Europejskiej. Niestety nie można tego samego powiedzieć o dialogu na poziomie Unii Europejskiej. Otóż należy wytknąć Komisji Europejskiej fakt braku całościowej konsultacji propozycji przedstawionej przez Komisję z ponadsektorowymi reprezentatywnymi organizacjami europejskich partnerów społecznych, w tym BUSINESSEUROPE, CEEP, UEAPME i Europejską Konfederacją Związków Zawodowych. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dokonując podsumowania uzasadnienia projektu uchwały, po pierwsze, biorąc pod uwagę negatywne oceny skutków społecznych, gospodarczych i finansowych, jakie mogą mieć miejsce po wejściu w życie proponowanych zmian w dyrektywie 96/71 Wspólnot Europejskich, należy skoncentrować się na prawidłowej implementacji dyrektywy wdrożeniowej, a więc dyrektywy 2014/67 Unii Europejskiej z dnia 15 maja 2014 r., tym bardziej że brak jest oceny skutków jej funkcjonowania, gdyż nie upłynął jeszcze termin jej implementowania. Ten termin upływa 18 czerwca tego roku. Po drugie, i to jest najważniejsze, w ocenie Komisji do Spraw Unii Europejskiej projekt dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywę 96/71 Wspólnot Europejskich, Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r. dotyczącą delegowania pracowników w ramach świadczenia usług - COM(2016) 128 final - narusza zasadę pomocniczości. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Projekt dyrektywy jest projektem aktu ustawodawczego i dotyczy dziedziny, w której Unia Europejska dzieli kompetencje z państwami członkowskimi. Podstawą do tego jest art. 4 ust. 1 i ust. 2 lit. a w związku z art. 26 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Na podstawie art. 6 i art. 8 protokołu nr 2 projekt dyrektywy podlega ocenie dokonywanej przez parlament narodowy pod względem jego zgodności z zasadą pomocniczości. W związku z powyższym zwracam się do Wysokiej Izby o przyjęcie uchwały w sprawie uznania projektu dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywę 96/71 z dnia 16 grudnia 1996 r. dotyczącą delegowania pracowników w ramach świadczenia usług za niezgodny z zasadą pomocniczości, ponieważ proponowana dyrektywa nie zapewnia osiągnięcia celów zamierzonego działania na poziomie Unii w sposób lepszy niż działania podejmowane na poziomie krajowym. Dziękuję bardzo za uwagę.