Mówca: Krystian Łuczak
Data: 2025-10-16 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu Koalicji Obywatelskiej w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o notariacie oraz ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Rządowy projekt nowelizacji ustawy - Prawo o notariacie oraz ustawy o księgach wieczystych i hipotece jest nie tylko odpowiedzią na społeczne potrzeby i oczekiwania w zakresie działań deregulacyjnych, ale wpisuje się w długofalową konieczność modernizacji i racjonalizacji funkcjonowania państwa. Na proponowane przez wnioskodawców propozycje zmian należy spojrzeć w szerszym kontekście systemowym, ale i pragmatycznym, bo dotykają one jednego z najbardziej obciążonych i newralgicznych obszarów administracyjnych państwa, czyli wymiaru sprawiedliwości, w tym notariatu oraz postępowań wieczystoksięgowych. Deregulacja rozumiana jako celowe ograniczenie nadmiarowych procedur, uprawnień i formalności w celu zwiększenia sprawności działania instytucji publicznych jest koniecznością i naturalnym wymaganiem społecznym. Polki i Polacy funkcjonują na co dzień w coraz bardziej dynamicznym otoczeniu, oczekując szybkiego dostępu do usług publicznych, efektywności i oszczędzających czas procedur administracyjnych. Projektowane zmiany dotykają problemów, z którymi boryka się system ksiąg wieczystych i sądy prowadzące postępowania w tym obszarze. Powierzenie części obowiązków instytucji zaufania publicznego, jakim jest notariat, który od lat jest naturalnym partnerem w procesie poświadczania dziedziczenia, sporządzania aktów własności oraz działań związanych z obrotem nieruchomościami, jest w pełni racjonalne i znajduje uzasadnienie w praktyce. Zasadnym jest również wprowadzenie rozwiązań przyspieszających postępowania i odciążających sądy wieczystoksięgowe, które należą dziś do najbardziej obciążonych instytucji w systemie sądownictwa cywilnego. Pozostawienie w kompetencji sądów spraw dotyczących wniosków, które nie zawierają elementów sporu i nie generują ryzyka naruszania czyichkolwiek praw, bo zwykle są następstwem wcześniejszych czynności prawnych, najczęściej poświadczonych przez notariusza, jest systemowo nieefektywne. Projektowana ustawa proponuje racjonalne przesunięcie czynności do notariatu, co naturalnie przyspieszy i zwiększy efektywność obsługi obywateli. Podkreślić należy także znaczenie projektowanych rozwiązań w kontekście jednej z najbardziej wrażliwych społecznie sytuacji, czyli postępowań spadkowych. Formalności administracyjne po stracie bliskiej osoby generują dodatkowe obciążenie emocjonalne i nie jest to moment, w którym obywatel powinien być obarczony dodatkowymi obowiązkami i wymogami prawnymi. Nowelizacja ustawy pozwala zdjąć z tych osób część zbędnych obciążeń administracyjnych, co jest działaniem nie tylko praktycznym, ale i stanowi narzędzie realnego wsparcia i jest przykładem na empatyczne, prospołeczne funkcjonowanie państwa. Upraszczanie procedur administracyjnych poprzez delegowanie kompetencji w celu szybszej i efektywniejszej realizacji zadań na rzecz obywatela to nie rewolucja, ale mądra ewolucja systemu prawa. Dlatego Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska rekomenduje przyjęcie projektu zmiany ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)