Mówca: Sprawozdawca Robert Kołakowski
Data: 2017-11-24 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Komisji Kultury i Środków Przekazu mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie w sprawie poselskiego projektu uchwały w 150. rocznicę urodzin Prezydenta Ignacego Mościckiego, druk nr 1953. Po przeprowadzeniu pierwszego czytania oraz rozpatrzeniu projektu uchwały na posiedzeniu w dniu 22 listopada 2017 r. Komisja Kultury i Środków Przekazu wnosi o uchwalenie przez Wysoki Sejm uchwały o następującej treści: (Zebrani wstają) ˝1 grudnia 2017 r. przypada 150. rocznica urodzin Ignacego Mościckiego - Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1926-1939, międzynarodowej sławy naukowca i wynalazcy, współtwórcy polskiego przemysłu chemicznego. Ignacy Mościcki urodził się w Mierzanowie k. Ciechanowa w rodzinie szlacheckiej o silnych tradycjach niepodległościowych. Jego dziadek, ojciec oraz stryjowie walczyli w powstaniach narodowych. W młodości Ignacy Mościcki był związany z Ligą Narodową, a następnie przystąpił do PPS. Należał do siatki zamachowców, planujących zamach na gubernatora rosyjskiego w Warszawie, jednak z powodu dekonspiracji musiał uciec z kraju. Na emigracji przebywał w Anglii, później zaś w Szwajcarii, gdzie kontynuował karierę naukową, zostając wykładowcą na uniwersytecie we Fryburgu. Pracował tam nad efektywnymi metodami wykorzystywania azotu i uzyskiwania jego pochodnych, oczyszczania ropy naftowej, jak również produkcją kondensatorów, odnosząc znaczne sukcesy na tym polu, m.in. wynalazł metodę pozyskiwania kwasu azotowego z powietrza. W późniejszych latach był wykładowcą i rektorem Politechniki Lwowskiej, a następnie profesorem na Politechnice Warszawskiej. Obok pracy naukowej zajmował się również organizowaniem polskiego przemysłu chemicznego. Został dyrektorem Państwowej Fabryki Związków Azotowych w Chorzowie i założycielem Państwowej Fabryki Związków Azotowych w Mościcach k. Tarnowa. Ignacy Mościcki cieszył się dużym uznaniem w środowisku naukowym. Był ekspertem w wielu dziedzinach, a całokształt jego naukowych osiągnięć jest imponujący. Opublikował ponad sześćdziesiąt prac, był autorem czterdziestu patentów, otrzymał kilkanaście doktoratów honoris causa europejskich uczelni oraz dwa tytuły profesora honorowego. Prawa do swoich patentów - o wielkiej wartości majątkowej - przekazał nieodpłatnie odrodzonej Rzeczypospolitej. 4 czerwca 1926 r. z inicjatywy Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego został Prezydentem II Rzeczypospolitej Polskiej i z czasem stał się jednym z najważniejszych polityków obozu sanacyjnego, koncentrując się głównie na sprawach gospodarczych, a jednocześnie jako Prezydent stając się gwarantem stabilności państwa. Po wybuchu II wojny światowej ratując ciągłość państwa polskiego opuścił kraj, został internowany w Rumunii, a 30 września 1939 r. przekazał stanowisko Prezydenta swojemu następcy. Resztę życia spędził w Szwajcarii - kraju, który nadał mu honorowe obywatelstwo. Zmarł 2 października 1946 r. w Versoix niedaleko Genewy. W 1993 r. jego szczątki wróciły do Polski i zostały złożone w krypcie prezydenckiej bazyliki archikatedralnej św. Jana Chrzciciela w Warszawie. Doceniając zasługi Prezydenta Ignacego Mościckiego dla Polski oraz wybity dorobek naukowy, Sejm Rzeczypospolitej Polskiej czci Jego pamięć i oddaje hołd jednemu z najwybitniejszych przedstawicieli polskiej inteligencji˝. Dziękuję bardzo. (Oklaski)