Mówca: Genowefa Tokarska
Data: 2013-08-28 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec sprawozdania Komisji Finansów Publicznych o poselskich i senackim projektach ustaw o zmianie ustawy o usługach płatniczych. Złożone w Wysokiej Izbie projekty ustaw, dość liczne, są odpowiedzią na bardzo złożoną sytuację rynku kartowego w naszym kraju. Posłowie Polskiego Stronnictwa Ludowego złożyli swój projekt jako pierwsi już w dniu 10 lipca 2012 r. Został on uzupełniony autopoprawką w dniu 15 października 2012 r. W ogromnym skrócie powiem, co zawierał. Proponowaliśmy definicję opłaty interchange jako opłaty za transakcję płatniczą uiszczaną pomiędzy agentem rozliczeniowym a wydawcą karty płatniczej. Proponowaliśmy, by stawka opłaty interchange nie mogła być wyższa niż 0,7% wartości pojedynczej transakcji, czyli to wielkość zbliżona do średniej w Unii Europejskiej. Nasz projekt zapewniał niezmienność innych opłat i marż związanych z usługą płatniczą, a Komisja Nadzoru Finansowego miałaby uprawnienie dotyczące ingerencji w przypadku niedostosowania się stron do ustaleń ustawy i w konsekwencji miałaby prawo ustalić wysokość opłaty w drodze decyzji administracyjnej. Pragnę zwrócić uwagę na dużą determinację związaną z uregulowaniem opłaty interchange, wykazaną przez wiele środowisk przedsiębiorców, organizacje handlu i samych parlamentarzystów. Podjęto wiele działań, by został osiągnięty taki naturalny kompromis rynkowy w tym względzie przez uczestników tego rynku. Pragnę w tym miejscu wyrazić uznanie również dla podjętej w ubiegłym roku przez Narodowy Bank Polski inicjatywy powołania specjalnego zespołu do spraw opłaty interchange i wypracowania ˝Programu redukcji opłat kartowych w Polsce˝. Nikt z nas nie ma dziś wątpliwości, że obniżenie wysokości opłat kartowych stało się w obecnej sytuacji regulacją niezbędną, a nawet wręcz konieczną. Polska jest bowiem krajem, w którym opłaty interchange są najwyższe w Europie, wynoszą w granicach 1,6% wartości transakcji, a w przypadku małych placówek nawet do 3% wartości transakcji, przy średniej w Unii, tak jak już mówiłam, wynoszącej 0,72% wartości. Głównym założeniem ˝Programu redukcji opłat kartowych w Polsce˝ było sukcesywne obniżanie w najbliższych latach opłat wynikających z płatności kartowych i zobowiązanie poszczególnych uczestników rynku do rozwoju obrotu bezgotówkowego. Kluczowym momentem było przystąpienie do przygotowanego porozumienia w tym zakresie organizacji kartowych obecnych na polskim rynku, czyli Visa i MasterCard. Niestety ta ostatnia odmówiła przystąpienia do porozumienia, deklarując samodzielną inicjatywę w tym zakresie od 1 stycznia 2013 r. Istotnie niewielkie obniżenia wysokości opłat zostały odnotowane w roku bieżącym, ale jest to dynamika zmian zdecydowanie niezadowalająca. Dlatego też regulacja ustawowa wydaje się koniecznością. Doskonale zdajemy sobie sprawę z tego, że wysokie opłaty interchange idą w parze z bardzo niskimi wskaźnikami obrotu bezgotówkowego w Polsce. I tak na 1 mln Polaków przypada tylko 6600 terminali, w których można dokonać płatności kartami płatniczymi, a w Unii Europejskiej jest to wartość trzykrotnie wyższa. Unormowaniem obecnej sytuacji zainteresowani są zarówno przedsiębiorcy, jak i Skarb Państwa z uwagi na wysokie koszty emisji i obsługi pieniądza. W toku prac nad projektami ustawy w ramach podkomisji nadzwyczajnej i Komisji Finansów Publicznych wypracowano projekt na bazie dość szczegółowego i rozległego projektu senackiego. W efekcie przedkładany Wysokiej Izbie do uchwalenia jest senacki projekt, w którym wykreślono przepis umożliwiający akceptantom przyjmowanie płatności wyłącznie wybranymi kartami płatniczymi, wprowadzono obowiązek udostępniania na stronach internetowych organizacji kartowych informacji w zakresie stawek wszystkich innych opłat związanych z tym obrotem i odstąpiono od stopniowego obniżania opłaty interchange przez 3 lata... (Dzwonek) Jeszcze kilka zdań, panie marszałku. Bardzo proszę. ...i od wprowadzenia jej w docelowej wysokości 0,5% dopiero od 1 stycznia 2016 r. W to miejsce proponujemy wprowadzenie opłaty w wysokości 0,5% wraz z wejściem w życie ustawy, tj. od 1 stycznia 2014 r., jednakże zachowując 6-miesięczny termin od dnia wejścia w życie ustawy na dostosowanie działalności organizacji kartowych, wydawców kart i agentów, co umożliwi wprowadzenie zmienionych umów od 1 lipca 2014 r. Na uwagę i podkreślenie zasługuje również fakt, że projekt przewiduje dla nowych firm decydujących się zbudować na polskim rynku konkurencję dla istniejących dziś systemów kartowych 3-letni okres umożliwiający stosowanie wyższych stawek opłaty interchange. Pomoże to rozwinąć działalność kartową również innym podmiotom w tym zakresie. Podsumowując, powiem, że mój klub Polskiego Stronnictwa Ludowego popiera przedstawiony przez komisję projekt ustawy. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)