Mówca: Maciej Wydrzyński
Data: 2014-05-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu wnioskodawców mam zaszczyt przedstawić założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz niektórych innych ustaw, druk nr 2250. Przedłożony projekt tworzy nową formę prowadzenia działalności gospodarczej, jaką jest działalność gospodarcza w okresie próbnym, określana roboczo przez wnioskodawców jako firma na próbę. Proponujemy, by każda osoba, która chce spróbować swoich sił w biznesie, a jednocześnie obawia się, iż jej pomysł z różnych względów zakończy się niepowodzeniem, mogła podjąć się wyzwania założenia własnej firmy. Chcemy bowiem, by rozpoczęcie prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce wiązało się z absolutnie minimalnymi wymogami formalnymi. Jednocześnie stanowczo domagamy się, by chociaż w pierwszych dniach prowadzenia biznesu państwo nie rzucało początkującym przedsiębiorcom kłód pod nogi poprzez nakładanie na nich trudnych do udźwignięcia ciężarów fiskalnych i parafiskalnych. Chcemy, mając świadomość, iż to właśnie małe i średnie przedsiębiorstwa są siłą napędową polskiej gospodarki, by w Polsce powstawało jak najwięcej takich firm. Wierzymy, że dzięki proponowanym przepisom naprawdę uda się uwolnić energię Polaków, a co za tym idzie, zatrzymać wielu naszych rodaków w Polsce. Postaram się zatem możliwie szczegółowo wyjaśnić na czym będzie polegała instytucja firmy na próbę. Dokładne zasady, jeżeli chodzi o prowadzenie tego rodzaju działalności, określamy w projekcie w dodawanym rozdziale 2b do ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, zatytułowanym ˝Prowadzenie działalności w okresie próbnym˝. Jako wnioskodawcy chcemy, by założenie firmy na próbę było rzeczą banalnie prostą, niewymagającą niepotrzebnych formalności. Zgodnie z projektowanym art. 22i ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej do rozpoczęcia prowadzenia działalności w okresie próbnym wystarczające będzie wypełnienie prostego formularza elektronicznego, który będzie dostępny na odpowiedniej stronie internetowej, lub wysłanie do urzędu gminy formularza zgodnego z formularzem elektronicznym. Okres prowadzenia firmy na próbę mógłby wynosić maksymalnie 90 dni. W tym czasie Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej nie przekazywałaby danych przedsiębiorcy ani do urzędów skarbowych, ani do ZUS. Dzięki temu osoba zakładająca firmę miałaby gwarancję, iż w pierwszych 3 miesiącach swojej działalności nie będzie niepokojona przez organy administracji państwowej. Warto zwrócić uwagę na to, iż w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej w okresie próbnym przedsiębiorca będzie mógł w każdej chwili z niej zrezygnować, nie ponosząc przy tym żadnych negatywnych konsekwencji. Ponadto osoba prowadząca próbną działalność gospodarczą będzie mogła już przed upływem 90 dni złożyć wniosek o prowadzenie działalności gospodarczej na ogólnych zasadach. Jeżeli natomiast w ciągu 90 dni prowadzenia działalności próbnej przedsiębiorca nie złoży żadnego oświadczenia w sprawie chęci bądź niechęci jej kontynuowania, to zgodnie z projektowanym art. 22l ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej będzie należało przyjąć domniemanie, iż przedsiębiorca prowadzi w dalszym ciągu zgłoszoną działalność na zasadach ogólnych. Omawiając instytucję firmy na próbę, warto ze szczególną mocą podkreślić, iż w trakcie prowadzenia działalności w okresie próbnym przedsiębiorca nie będzie ponosił prawie żadnych ciężarów fiskalnych, dzięki czemu zarobione środki finansowe będzie mógł przeznaczyć na rozwój swojej działalności, a nie na podatki i składki, które przecież niejedną polską firmę doprowadziły do ruiny. W zakresie zwolnień od obciążeń podatkowych w pierwszej kolejności proponujemy dokonać odpowiedniej zmiany w art. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Chcemy, ściślej rzecz biorąc, aby do katalogu źródeł dochodów wolnych od podatku dochodowego dopisać dochody z działalności gospodarczej prowadzonej w okresie próbnym w kwocie nieprzekraczającej 10 tys. zł. Zgodnie z projektowanym art. 22r ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej zasadą byłoby to, iż urząd pracy odprowadzałby składki zdrowotne za osobę prowadzącą działalność gospodarczą w okresie próbnym. Podstawą wymiaru tych składek byłaby kwota zasiłku dla bezrobotnych otrzymywana w okresie pierwszych 3 miesięcy posiadania prawa do zasiłku. Wreszcie, co jest szczególnie istotne, zaproponowaliśmy dość istotne zmiany w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, które spowodują, iż płatnikiem składek przedsiębiorców prowadzących działalność w okresie próbnym na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe będą urzędy pracy. W pierwszych 3 miesiącach działalności prowadzonej w okresie próbnym przedsiębiorca nie będzie opłacał z własnej kieszeni składek na ubezpieczenia zdrowotne, emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, które dziś dla przedsiębiorców opłacających składki na ogólnych zasadach wynoszą powyżej 1 tys. zł. Jeśli przedsiębiorca po okresie 90 dni próby rozpocznie prowadzenie działalności na ogólnych zasadach, to przez kolejne 24 miesiące będzie mógł opłacać składki w wysokości preferencyjnej, tj. w wysokości liczonej w proporcji do podstawy wymiaru składek, określonej jako 30% minimalnego wynagrodzenia. Prowadzenie działalności w okresie próbnym będzie wiązało się zatem z szeregiem korzyści. Oczywiście projektodawcy tworzą system zabezpieczeń, by te korzyści nie trafiały do osób nieuprawnionych. Dlatego też już w pierwszym dodawanym przepisie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej wyraźnie zaznaczamy, iż udogodnienia związane z firmą na próbę będą dostępne tylko dla tych osób, które przez 5 ostatnich lat nie prowadziły działalności gospodarczej, w tym również działalności gospodarczej w okresie próbnym. Ponadto nie będzie możliwe prowadzenie próbnej działalności gospodarczej w obszarach wymagających uzyskania zezwolenia czy koncesji. Oczywiste jest bowiem, iż z działalnością polegającą na handlu bronią czy wykonywaniu przewozów lotniczych wiąże się duża odpowiedzialność, a tym samym tego rodzaju działalność nie powinna być dostępna dla osób pozbawionych doświadczenia, które jedynie chciałyby się sprawdzić w jakimś nowym biznesie. Jednakże we wszystkich dziedzinach niewymagających uzyskania koncesji założenie działalności gospodarczej będzie rzeczą banalnie prostą, zaś jej prowadzenie będzie w pierwszych dniach i miesiącach wolne od zbędnych ciężarów biurokratycznych i fiskalnych. Liczę więc na to, iż nasz projekt spotka się z przychylną reakcją Wysokiej Izby. Mam oczywiście świadomość tego, iż podobne przekonanie wyrażaliśmy w lipcu ubiegłego roku, kiedy to Sejm debatował nad naszym poprzednim projektem ustawy o firmie na próbę. Wówczas koalicja głosami 220 posłów odrzuciła w dużej mierze podobny projekt ustawy. Cieszyło nas wprawdzie to, iż 9 posłów koalicji wbrew narzuconej dyscyplinie nie podniosło ręki przeciwko naszej ustawie, co nie zmienia faktu, że pierwszy projekt ustawy został głosami posłów Platformy Obywatelskiej i PSL wrzucony do niszczarki. Chcę jednak zwrócić uwagę, iż omawiany dzisiaj projekt uwzględnia wszystkie uwagi legislacyjne i merytoryczne sformułowane w trakcie pierwszej debaty nad projektem ustawy o firmie na próbę. Przykładowo w stanowisku Platformy Obywatelskiej wskazano, iż proponowane w pierwszej ustawie zwolnienie od podatku PIT jest zbyt daleko idące. Wzięliśmy to oczywiście pod uwagę i dlatego dziś proponujemy zwolnić od podatku jedynie dochody w kwocie nieprzekraczającej 10 tys. zł. Zarzucano nam także, że nie nazbyt szeroko omówiliśmy kwestię zgodności projektowanych przepisów z prawem Unii Europejskiej. Zgodnie z postulatem stawianym w pierwszej debacie rozszerzyliśmy uzasadnienie projektu ustawy o tę część i dowodzimy w nim w sposób wyczerpujący i niezbity, że projektowana ustawa jest w pełni zgodna z prawem wspólnotowym. Dzisiaj nie ma już żadnych argumentów przemawiających za tym, by nasz projekt odrzucić. Wierzę więc, że tym razem opinia koalicji rządzącej będzie przychylna projektowanym przez nas zmianom w ustawodawstwie i wspólnie przyjmiemy przepisy służące rozwojowi przedsiębiorczości w Polsce. Bardzo dziękuję. (Oklaski)