Mówca: Paweł Bliźniuk
Data: 2026-02-13 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Do pana posła Kuźmiuka: pan poseł w swoim wystąpieniu pytał, dlaczego do 2026 r. Ta ulga obowiązuje od 2022 r. Tak została zaprojektowana, jest pewnego rodzaju pilotażem. To jest istota tej konstrukcji: była wprowadzona w 2022 r., trwa do końca bieżącego roku. Szanowni Państwo! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt zaprezentować stanowisko Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska. Debatujemy dziś nad projektem ustawy z druku nr 1708, który zakłada podwojenie ulgi na robotyzację z 50% do 100% kosztów uzyskania przychodu oraz zniesienie jej ograniczenia czasowego. Na pierwszy rzut oka propozycja brzmi atrakcyjnie. Wszyscy chcemy nowoczesnej, konkurencyjnej gospodarki. Wszyscy wiemy, że automatyzacja i robotyzacja są koniecznością. Ale odpowiedzialna polityka gospodarcza to nie konkurs na najbardziej efektowną deklarację. To umiejętność ważenia skutków gospodarczych, społecznych i fiskalnych. Po pierwsze, mamy do czynienia z instrumentem pilotażowym, o czym już wspomniałem. Ulga na robotyzację została wprowadzona, warto o tym przypomnieć, na 4-letni okres próbny - od 2022 r. do 2026 r. Jej skuteczność powinna zostać zatem oceniona w pełnym horyzoncie czasowym. Tymczasem proponuje się istotną zmianę zasad w ostatnim roku obowiązywania rozwiązania. Wydaje się, że to pewnego rodzaju błąd metodologiczny. Jeśli zmienimy parametry instrumentu przed zakończeniem okresu pilotażu - a taka była istota regulacji wprowadzonej jeszcze za rządów Prawa i Sprawiedliwości - nie będziemy w stanie rzetelnie ocenić, czy wzrost poziomu robotyzacji wynika z pierwotnej konstrukcji ulgi, czy z jej nagłej modyfikacji. Rząd słusznie wskazuje, że wprowadzanie tak daleko idących zmian bez pełnej analizy ex post utrudni ocenę skuteczności całego mechanizmu. Wydaje się, że takie stanowisko, taki pogląd są zasadne, słuszne. Po drugie, kwestia finansów publicznych. Wielu z nas jest członkami Komisji Finansów Publicznych. Wiemy, jak wygląda budżet na ten rok. Podwojenie odliczenia do 100% oznacza realny ubytek dochodów budżetowych. Zresztą pan przewodniczący Kuźmiuk również wspomniał, że jest to kwota dość znacząca z punktu widzenia budżetu państwa. Przypomnę, że Polska - i to są efekty rządów Prawa i Sprawiedliwości - po 2023 r. została objęta procedurą nadmiernego deficytu. (Głos z sali: W 2024 r.) Procedura nadmiernego deficytu dotyczy roku 2023. W projekcie ustawy budżetowej na 2026 r. przewidziano deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych na poziomie 6,5% PKB, a więc ponaddwukrotnie powyżej wartości unijnej. Stąd warto pamiętać, że każde uszczuplenie dochodów powinno być podejmowane z najwyższą ostrożnością. Dzisiaj podejmowaliśmy decyzję na temat instrumentu finansowego SAFE. Państwo z prawej strony sali głosowaliście przeciw, mimo że ten instrument zakłada pozyskanie taniego pieniądza dla państwa polskiego - tańszego, niż w przypadku zaciągania długu w ramach innych instrumentów finansowych. Odpowiedzialność za finanse publiczne to nie kwestia światopoglądu, nie kwestia doraźnej polityki, a kwestia stabilności państwa. Trzecia sprawa to brak rzetelnej analizy efektów gospodarczych. Dane pokazują wzrost współczynnika robotyzacji w Polsce z 46 w 2019 r. do 78 w 2023 r. To oznacza, że obecny instrument już przynosi efekty. Skoro mechanizm działa, to dlaczego zmieniamy go w trakcie jego obowiązywania? Literatura ekonomiczna pokazuje, że skutki ulg inwestycyjnych są zróżnicowane. W części przypadków robotyzacja prowadzi do redukcji zatrudnienia w segmentach rutynowych, przy jednoczesnym wzroście zapotrzebowania na wysoko wykwalifikowane kadry. To proces złożony. Wymaga przemyślanej polityki, także w obszarze edukacji i rynku pracy, a nie prostego zwiększenia poziomu odliczenia podatkowego. Po czwarte, zobowiązania międzynarodowe. Ulga na robotyzację była jednym z kamieni milowych Krajowego Planu Odbudowy. Każda istotna zmiana przed zakończeniem okresu jego obowiązywania wymaga notyfikacji i uzgodnień z instytucjami unijnymi. To nie jest neutralna korekta techniczna, to zmiana, która może mieć wpływ na realizację zobowiązań związanych z KPO. Wysoka Izbo! To nie jest spór o to, czy wspierać robotyzację. To spór o to, czy robić to odpowiedzialnie. Strona rządowa - zresztą myślę, że cała koalicja 15 października - deklaruje gotowość do analizy i ewentualnego przedłużenia ulgi, ale po zakończeniu okresu pilotażowego, w oparciu o dane, orzecznictwo i praktykę stosowania przepisów. To podejście racjonalne. Jesteśmy tutaj otwarci, ale poczekajmy, aż ten pilotaż, który jest od 2022 r. (Dzwonek), się zakończy. Wyciągnijmy wnioski, przeanalizujmy to, przygotujmy konkretne, racjonalne i odpowiedzialne zobowiązania. W tym zakresie jesteśmy otwarci na dialog i debatę. Dziękuję. (Oklaski)