Mówca: Sprawozdawca Tadeusz Tomaszewski
Data: 2013-12-12 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Szanowni Przedstawiciele Rządu! Mam zaszczyt w imieniu Komisji Polityki Społecznej i Rodziny przedstawić sprawozdanie o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz niektórych innych ustaw zawartym w druku nr 1727. Sejm w dniu 11 października skierował projekt ustawy do Komisji Polityki Społecznej i Rodziny w celu rozpatrzenia. Komisja powierzyła szczegółowe rozpatrzenie tego projektu rządowego podkomisji stałej do spraw współpracy z organizacjami pozarządowymi. W ramach pracy nad rządowym projektem przedstawiciele rządu zgłosili 2 poprawki. Te poprawki ponownie decyzją Komisji Polityki Społecznej i Rodziny zostały przekazane do rozpatrzenia podkomisji i w dniu wczorajszym Komisja Polityki Społecznej i Rodziny przyjęła jednomyślnie sprawozdanie zawarte w druku nr 1994. Celem rządowego projektu nowelizacji jest przede wszystkim usprawnienie procedury tworzenia i prowadzenia przez ministra pracy i polityki społecznej wykazu organizacji pożytku publicznego uprawnionych do środków w wysokości 1% pochodzących z podatku dochodowego od osób fizycznych. To rozwiązanie jest korzystne zarówno dla organizacji pożytku publicznego, podatników, jak i samych organów podatkowych. W tym celu projekt dokonuje zmian w dwóch pozostałych ustawach podatkowych. Uwzględnia on też pewne rozwiązania legislacyjne, nad którymi się toczą prace, w związku z przygotowaniem modelu przekazywania 0,5% podatku na rzecz kościołów i innych związków wyznaniowych, ewentualnie przekazywania 1% na rzecz na polskiej nauki. Jeśli chodzi o poszczególne zmiany, to w zmianie 1. w art. 1 wyraźnie się doprecyzowuje, że wszystkie procedury związane z przekazywaniem zadań publicznych, m.in. wtedy gdy mamy do czynienia z wyjątkami - te wyjątki może zastosować minister właściwy do spraw wewnętrznych czy prezes Rady Ministrów w sytuacjach nadzwyczajnych - mają być prowadzone według dokumentów i zasad, które opisane są w art. 15, art. 16 i art. 18 naszej ustawy. W art. 27a, czyli zmianie 3., przewiduje się m.in., że wykaz organizacji pożytku publicznego będzie prowadzony na bieżąco, to znaczy że przynajmniej raz w miesiącu następowałaby jego aktualizacja. Obecnie ten wykaz jest publikowany jednorazowo i nie zmienia się po 15 grudnia roku podatkowego, czyli po dniu ogłoszeniu przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej. Mimo że organizacja np. utraciła status organizacji pożytku publicznego lub inne sytuacje spowodowały wykreślenie jej z wykazu takich organizacji, ona nadal w tym wykazie widniała i środki przekazywane przez podatników były przekazywane podmiotom do tego nieuprawnionym. Kolejna sprawa w zmianie 3. to wydłużenie terminu do podania numeru rachunku bankowego właściwego do przekazania 1% do 30 czerwca roku następującego po roku podatkowym. Obecnie tym terminem jest dzień 31 stycznia. Tak więc o 5 miesięcy wydłużono ten termin. Niepodanie przez organizację właściwego numeru rachunku bankowego w terminie do 31 stycznia skutkowało niezamieszczeniem informacji o tym numerze w wykazie, co w konsekwencji powodowało, że środki finansowe pochodzące z 1% podatku dochodowego nie trafiały do organizacji, lecz były zwracane do budżetu państwa. W wypadku tego wykazu zgodnie z art. 27a ust. 4 oprócz nazwy siedziby, numeru wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego wymaga się numeru identyfikacji podatkowej. Myślę, że to nie jest żadne utrudnienie dla organizacji pożytku publicznego, dlatego że każda z nich posiada taki numer. Tak więc tutaj nie powinno być żadnych utrudnień, jeśli chodzi o stronę społeczną. Kolejne zmiany, które zasygnalizowałem na wstępie, dotyczą art. 2. Między innymi precyzuje się w ust. 6 w zmianie 2. tego artykułu, kiedy naczelnik urzędu skarbowego odstępuje od przekazania 1% na rzecz OPP. Tak jest, jeżeli, po pierwsze, organizacja nie podała zgodnie z ustawą o działalności pożytku numeru rachunku bankowego lub ten numer rachunku bankowego jest nieprawidłowy, po drugie, organizacja została usunięta z wykazu organizacji, o którym mowa w art. 27a ustawy, i po trzecie, podatnik we wniosku podał numer wpisu do KRS-u, którego nie zawiera wykaz prowadzony przez ministra, czyli, krótko mówiąc, się pomylił, bo te prawidłowe numery są w tym wykazie. Wówczas naczelnik z mocy tej ustawy odstępuje od przekazania tego 1%. Były też takie sytuacje, może nieczęsto one się zdarzały, a pytaliśmy o to w trakcie prac nad ustawą przedstawiciela resortu finansów, ale zdarzały się, że podatnicy wpisywali kwotę inną niż kwota wyliczona, kwota należna. Często była to kwota wyższa. Wówczas trzeba było zgodnie z procedurą wzywać podatnika, dokonywać korekty itd. Stąd tutaj proponujemy takie rozwiązanie, że naczelnik już bez kontaktowania się z podatnikiem będzie przekazywał właściwą kwotę na rzecz organizacji pożytku publicznego. To skróci czas od podjęcia decyzji do przekazania tych środków na rzecz organizacji pożytku publicznego. Jak wspomniałem w kontekście prac nad tymi dwoma nowymi rozwiązaniami dotyczącymi przekazywania 0,5% i 1% od podstawy opodatkowania, Ministerstwo Finansów - to stanowisko podzielił również minister pracy i polityki społecznej - poprosi o stosowną delegację w ustawie do wydania rozporządzenia, na podstawie którego upoważniłoby organy inne niż obecne, czyli inne niż naczelnicy urzędów skarbowych, do przekazywania 1%. Chodzi również o pewną konsolidację, która powodowałaby, że organizacja nie otrzymywałaby na przykład 126 czy 600 lub kilku tysięcy przelewów, tylko z dwóch miejsc w systemie podatkowym na przykład mogłyby być przekazywane te środki na rzecz organizacji pożytku publicznego. Chciałbym również podkreślić, że w tym ewentualnie nowym systemie przekazywania 1% od organów podatkowych nadal będą uwzględnione te wszystkie dane, które są podawane dzisiaj, to znaczy, jeżeli podatnik upoważnia do podania tam również swoich danych personalnych oraz celu, będzie to też czynione. Art. 3 jest konsekwencją tych zmian, o których mówiłem, w art. 2. W trakcie prac ustaliliśmy treść art. 6, który mówi o tym, że dotychczas wydane przepisy wykonawcze zachowują moc, nie dłużej jednak niż do 31 sierpnia 2014 r. I art. 7: Ustawa wchodzi w życie po 30 dniach od dnia ogłoszenia. Wysoki Sejmie! W imieniu Komisji Polityki Społecznej i Rodziny wnoszę o uchwalenie zawartego w druku nr 1994 rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Dziękuję.