Mówca: Wincenty Elsner
Data: 2014-02-21 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Senacki projekt nadający specjalne prawa byłym działaczom opozycji i osobom represjonowanym to dla mnie jeden z najtrudniejszych projektów, wobec których muszę zająć stanowisko. Tak, to stanowisko nie moje, to stanowisko Klubu Poselskiego Twój Ruch. Ale Klub Poselski Twój Ruchu to klub przede wszystkim ludzi młodych, ludzi, którzy albo PRL-u nie pamiętają w ogóle, albo byli wtedy ludźmi bardzo młodymi. Dlatego nie ukrywam, że moja osobista opinia o tym projekcie miała istotny wpływ na stanowisko, które za chwilę przedstawię. Sytuacji nie ułatwia mi też fakt, że sam byłem działaczem opozycji antykomunistycznej, działaczem tzw. pierwszej ˝Solidarności˝, członkiem władz związkowych akademii ekonomicznej, a po wprowadzeniu stanu wojennego działaczem podziemnej ˝Solidarności˝. Proszę tylko nie mylić tamtej ˝Solidarności˝ z tą dzisiejszą prezesa Dudy, bo tylko logo się nie zmieniło. Po dokładnym przeczytaniu kryteriów bycia zasłużonym stwierdziłem, że sam też pewnie mógłbym stać się beneficjentem tych przepisów i otrzymać honorową odznakę działacza opozycji, tylko pytanie: czy chciałbym? Czy chciałbym móc wpiąć taką odznakę w klapę? Czy chciałbym, wchodząc do autobusu, idąc do lekarza lub do ośrodka pomocy społecznej, dumnie wyciągać z kieszeni legitymację potwierdzającą, że kiedyś walczyłem o wolną Polskę i korzystać z tego tytułu ze specjalnych przywilejów? Nie, nie chcę tego, bo taką legitymację już mam. Taką legitymację dostałem 25 lat temu, w pierwszych wolnych wyborach, może niezupełnie wolnych, ale zaraz potem były wolne. Tej legitymacji nie noszę w kieszeni, bo tą legitymacją jest dzisiejsza wolna Polska. I nikt nie musi mi przybijać pieczątki, by potwierdzić, że jakiś malutki kawałeczek tej wolnej Polski to również moja zasługa, moje życie. Ja to wiem. Zresztą jak bym się czuł, gdybym musiał dzisiaj szperać po piwnicy, szukać tamtej pożółkłej bibuły, udowadniać, że miałem jakiś swój udział, mały udział w tym, że drukowano tę bibułę, szukać świadków, którzy potwierdziliby, że widzieli stos bibuły w moim Fiacie 126p i widzieli mój strach, że mnie złapią i zabiorą, nie bibułę, samochód. Nie rozdawałem tej bibuły po to, by dzisiaj mieć jakiś status. Robiłem to po to, byśmy dzisiaj wszyscy cieszyli się wolną Polską lub bezkarnie mogli pluć na jej wartości, jak niektórzy z tej strony sali. Mogą to robić, bo jest wolna. Kiedyś musiałem się tłumaczyć z udziału w demonstracji, bo rzekomo była nielegalna. A dziś miałbym pójść do jakiejś wojewódzkiej rady konsultacyjnej do spraw działaczy opozycji i osób represjonowanych, by udowodnić, że mam świadków, że byłem na tamtej demonstracji i dlatego coś mi się należy, bo dzisiaj mam mało pieniędzy. Nie potrzebuję ani żadnej rady, ani żadnej kasy. Zresztą głupio bym się czuł z tą kasą, bo to by oznaczało, że mi za tamtą demonstrację zapłacono, a ja to robiłem za darmo. Tak - powie wielu - poseł zarabia dobrze, a ustawa ma dotyczyć tylko tych, którzy znaleźli się w trudnej sytuacji materialnej i nie za bardzo potrafią znaleźć się w nowej, kapitalistycznej rzeczywistości, którą - o ironio - sami sobie wywalczyli. Wnioskodawcy piszą w uzasadnieniu: celem ustawy jest zagwarantowanie pomocy działaczom opozycji antykomunistycznej i osobom represjonowanym, bo niedopuszczalne jest to, aby osoby zasłużone dla odzyskania przez Polskę niepodległości żyły w skrajnej biedzie. Wiele osób żyje w Polsce w biedzie, wiele w skrajnej biedzie i to jest skandal, bo to znaczy, że Polska, o którą wtedy walczyliśmy, nie w 100% nam się udała. Jako były działacz opozycji czuję się też w jakimś stopniu za to odpowiedzialny. A jakie znaczenie ma życiorys biedaka? Czym się różni bieda działacza z legitymacją w kieszeni od biedy, powiedzmy, byłego tramwajarza? Powiemy, że ten miał wtedy w torbie ulotki. Ale może jechał tramwajem z tamtym tramwajarzem, więc i jemu się należy, w końcu wiózł te ulotki w swoim tramwaju. Nie dzielmy biedy na tę zwykłą i tę ludzi zasłużonych, bo ona jest jedna, choć zgadzam się z tym, że nie powinno jej być w Polsce wcale. Wysoki Sejmie! Twój Ruch jest przeciwny dyskryminacji kogokolwiek z jakiegokolwiek powodu, czy to płci, koloru skóry, wieku, orientacji seksualnej, statusu majątkowego, z jakiekolwiek powodu. A ta ustawa wprowadza nową dyskryminację, dyskryminację zwykłych ludzi, żyjących wtedy w PRL-u, ludzi, którzy nie byli działaczami opozycji, nie mogli, nie chcieli, tacy byli, choć często dostali od tego PRL-u po łapach nie mniej niż działacze, ale dzisiaj nie mają na to papieru lub nie chcą swoją przeszłością epatować i brać za nią pieniędzy, tak jak ja. (Dzwonek) Twój Ruch jest przeciwny dyskryminacji kogokolwiek ze względu na stopień, tak to nazwę, zasłużoności. Nie dzielmy biedy. W imieniu Klubu Poselskiego Twój Ruch jako działacz opozycji z lat 80. składam wniosek o odrzucenie ustawy w pierwszym czytaniu. Dziękuję. (Oklaski)