Mówca: Mirosław Suchoń
Data: 2021-09-30 (Sejm RP, kadencja 9)

Bardzo dziękuję. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko Koła Parlamentarnego Polska 2050 w sprawie rządowego projektu ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi po przedstawieniu sprawozdania komisji. Szanowni Państwo! Przedstawiony projekt ma na celu wdrożenie do krajowego porządku prawnego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2019/633 w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w relacjach między przedsiębiorcami w łańcuchu dostaw produktów rolnych i spożywczych. Należy mieć na względzie, i myślę, że wszyscy podzielamy tę opinię, że jeśli chodzi o ukształtowanie rynku w Polsce, na którym działają z jednej strony bardzo silne grupy handlowe, głównie międzynarodowe, ale nie tylko, również nasze, krajowe, a z drugiej strony podmioty producenckie, to jest ono pełne nierówności, cechuje je nierównowaga. Bardzo silne grupy, słabsze grupy dystrybucyjne, słabsze grupy producenckie - to powoduje zaburzenie rynku i zaburzenie pewnej równowagi w zakresie zawierania kontraktów. Takie ukształtowanie rynku sprawia, że te różnice w sile przetargowej powodują skłonność do stosowania właśnie nieuczciwych czy wątpliwych praktyk handlowych. Bardzo szeroko to było omawiane podczas posiedzenia komisji. Natomiast warto pamiętać, że jednym z głównych zadań państwa jest dbanie o właśnie to, żeby te warunki udziału, warunki gry handlowej, warunki gry rynkowej były równe dla wszystkich i żeby nie dochodziło do sztucznej nierównowagi, w której potencjał ekonomiczny jednego z podmiotów decyduje o tym, że drugi podmiot zawiera bardzo niekorzystne dla siebie porozumienie dotyczące wspólnych relacji. I ta ustawa ma temu zapobiegać. Myślę, że warto wspomnieć o kilku takich artykułach. Np. w art. 6 określono sytuację, w której wykorzystywanie przewagi kontraktowej jest nieuczciwe. Niezwykle ważny jest art. 7, który w ust. 2 i 3 precyzuje, jaka różnica w potencjale decyduje o tym, że może zaistnieć sytuacja wykorzystania tej przewagi. Ważny jest też art. 8, który określa praktyki zakazane. Natomiast narzędzia do kontroli rynku otrzymuje Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów i tak naprawdę od urzędu będzie zależało, jak to prawo zadziała i czy będzie skuteczne. Natomiast w toku dyskusji w komisji pojawiła się wątpliwość dotycząca sytuacji małych i średnich polskich przetwórni. W związku z tym Polska 2050 przedstawia poprawkę (Dzwonek), zgodnie z którą taki kontrakt pomiędzy z jednej strony pośrednikiem, nie rolnikiem, ale przedsiębiorcą, który jest pośrednikiem, a z drugiej strony przedsiębiorcą, który jest przetwórcą, będzie możliwy do podziału w takiej strukturze, że 50% płatności będzie do 30 dni po dostarczeniu surowca, natomiast pozostałe 50% - w terminie do 6 miesięcy, wraz z odsetkami i marżą WIBOR. Wydaje się, że to jest sprawiedliwe i bardzo potrzebne dla rynku właśnie małych i średnich polskich przetwórni, które w wyniku przyjęcia tych przepisów mogą po prostu znaleźć się w bardzo trudnej sytuacji finansowej. Na ręce pana marszałka składam tę poprawkę i proszę o poparcie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)