Mówca: Anna Nemś
Data: 2015-06-11 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Projekt ustawy o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw ma na celu wdrożenie do polskiego porządku prawnego przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej, a także dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/33/UE w sprawie ustanowienia norm dotyczących przyjmowania wnioskodawców ubiegających się o ochronę międzynarodową. Ponadto celem projektu ustawy jest dostosowanie prawa krajowego do przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 604/2013 w sprawie ustanowienia kryteriów i mechanizmów ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej złożonego w jednym z państw członkowskich przez obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca. Wyżej wymienione akty, jak mówił już przed chwilą szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, stanowią część przepisów prawa unijnego tworzących Wspólny Europejski System Azylowy II generacji, tzw. pakiet azylowy. Państwa członkowskie Unii Europejskiej są zobligowane wprowadzić do prawa krajowego unormowania wynikające z niniejszego aktu prawnego w terminie do 20 lipca 2015 r. Wdrożenie przepisów dyrektywy 2013/32/UE powoduje konieczność wprowadzenia zmian w ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców bardzo precyzyjnie, bo to jest bardzo obszerny dokument, przedstawił te najważniejsze kwestie. Pozwolę sobie dodać jeszcze kilka. Wprowadza się w tej ustawie nowe nazewnictwo, nowe definicje pojęć pojawiających w projekcie ustawy. Przepisy projektowanej ustawy przewidują możliwość złożenia przez cudzoziemca wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej w siedzibach wszystkich oddziałów Straży Granicznej i placówek Straży Granicznej. Wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej będzie przyjmował komendant oddziału Straży Granicznej albo komendant placówki Straży Granicznej, do którego cudzoziemiec zgłosi się z takim wnioskiem. Oznacza to, że każdy komendant oddziału i komendant placówki będzie uprawniony do przyjmowania wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Aby zapewnić jednolitość orzekania wobec całej rodziny osoby występującej z wnioskiem o udzielenie ochrony międzynarodowej, przepisy dotyczące osoby, w imieniu której wnioskodawca występuje, będą stosowane także do dziecka wnioskodawcy, urodzonego w trakcie postępowania. Co do zasady złożenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej będzie następować osobiście, jednak w przypadku gdy z przyczyn leżących po stronie organu Straży Granicznej nie będzie możliwe przyjęcie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na formularzu w dniu, w którym cudzoziemiec stawił się osobiście w siedzibie organu i zadeklarował zamiar złożenia takiego wniosku, organ Straży Granicznej będzie informował cudzoziemca w języku dla niego zrozumiałym o terminie i miejscu przyjęcia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej oraz sporządzał na tę okoliczność protokół. W przypadku niemożności osobistego stawiennictwa w siedzibie organu Straży Granicznej osoby niepełnosprawnej, w podeszłym wieku, kobiety ciężarnej, osoby samotnie wychowującej dziecko lub przebywającej w pieczy zastępczej istnieje możliwość złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej pocztą lub drogą elektroniczną. Dyrektywa zapewnia cudzoziemcom dostęp do informowania i do doradztwa w ośrodkach zatrzymań i na przejściach granicznych. Zachowany zostanie dotychczasowy, szczególny w stosunku do Kodeksu postępowania administracyjnego, termin, o którym mówił przed chwilą szef, 6 miesięcy. Może on być wydłużany, skracany. Ponadto w przypadku decyzji o nadaniu lub odmowie nadania statusu uchodźcy albo udzieleniu lub odmowie udzielenia ochrony przepis zobowiązuje do dokonania pisemnego tłumaczenia, w języku zrozumiałym dla wnioskodawcy. To tylko kilka uwag, na które pozwala mi czas. Chcę też zaznaczyć, że projekt został przekazany do zaopiniowania podmiotom, które w załącznikach są wymienione. Projekt został również przekazany do konsultacji publicznych. Zostały one przeprowadzone w czasie trwania uzgodnień międzyresortowych przedmiotowego projektu. Omówienie wyników (Dzwonek) konsultacji zostało przedstawione w raporcie. Klub Platformy Obywatelskiej zwraca się o poddanie projektu pod dalsze obrady. Dziękuję.