Mówca: Jan Łopata
Data: 2013-05-08 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Szanowny Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego mam zaszczyt zabrać głos i zaprezentować opinię o projektach ustaw omawianych w tym punkcie obrad Sejmu, o trzech projektach ustaw, jak rozumiem, bo jeden został wycofany. Warte zauważenia - niezależnie od oceny merytorycznej poszczególnych projektów i niestety od oceny wystąpienia posła wnioskodawcy czy przemawiającego w imieniu wnioskodawców, od oceny tego wystąpienia mniej merytorycznego, a bardziej z niepotrzebną nadbudową ideologiczną - jest to, że te projekty próbują zmierzyć się z bardzo delikatną materią, a w powszechnej społecznej opinii, co nawet, powiedziałbym, nasila się, z negatywną, niedobrą rolą i znaczeniem tzw. rajów podatkowych, wyprowadzaniem zysków, wręcz z brakiem, bo i taki zarzut się pojawia, postawy patriotycznej w prowadzeniu biznesu. Ale ad rem, do projektów, bo wnioskodawcy mało czasu poświęcili merytorycznej ocenie tych projektów, więc pozwolę sobie na kilka zdań. Jeśli chodzi o projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, druk nr 879, ten projekt ma na celu wprowadzenie do ustaw podatkowych regulujących podatek dochodowy rozwiązań przeciwdziałających praktykom unikania opodatkowania poprzez transfer dochodów do tzw. rajów podatkowych. W celu ograniczenia możliwości przesunięcia dochodów podmiotu krajowego do podmiotu zależnego mającego siedzibę w państwie, gdzie obowiązuje niższe obciążenie podatkowe, wnioskodawcy proponują, aby dochód generowany przez tzw. kontrolowaną jednostkę zagraniczną był przypisywany do podmiotu ją kontrolującego proporcjonalnie do zaangażowania kapitałowego podmiotu kontrolującego w jednostce kontrolowanej, zaś w przypadku gdy podmiot kontrolujący podlegałby nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce, podstawę opodatkowania powiększono by o odpowiednią część dochodu jednostki kontrolowanej. Dochody kontrolowanej jednostki zagranicznej nie byłyby opodatkowane w Polsce jedynie w przypadku, gdy w państwie siedziby tej spółki obowiązywałyby wyższe stawki podatkowe niż w Polsce lub podatnik wykaże, że jednostka zagraniczna prowadzi w państwie swojej siedziby rzeczywistą działalność gospodarczą. Pomysłodawcy uznają za kontrolowaną jednostkę zagraniczną zgodnie z projektem tej ustawy spółki mające osobowość prawną i nieposiadające zarządu lub siedziby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli podatnik krajowy posiada bezpośrednio lub pośrednio co najmniej 50% udziałów lub akcji tej spółki lub dysponuje bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na zgromadzeniu wspólników lub na walnym zgromadzeniu, lub w jakikolwiek inny sposób sprawuje rzeczywistą kontrolę nad tą spółką. Warto zauważyć, że proponowane regulacje funkcjonują w wielu europejskich i pozaeuropejskich państwach, ale warto również mieć świadomość, że regulacja tego typu oddziałuje w dużym stopniu na rzeczywistość gospodarczą i stanowi jeden z elementów uwzględnianych przy ocenie atrakcyjności systemu prawnego danego kraju w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej. Tyle na temat projektu tej ustawy. Myślę, że w miarę szczegółowo ją przedstawiłem. Kolejnym projektem omawianym w tym punkcie obrad Sejmu jest projekt ustawy o nadzorze publicznym nad stosowaniem cen transakcyjnych, zawarty w druku sejmowym nr 885. Zasadniczym celem tego projektu jest ujęcie w odrębnym akcie prawnym przepisów dotyczących cen transakcyjnych oraz wprowadzenie nowych rozwiązań zmierzających do uszczelnienia systemu podatkowego w zakresie przeciwdziałania stosowaniu w obrocie gospodarczym cen transakcyjnych. Zawarte w projekcie ustawy przepisy mają mieć zastosowanie do krajowych i zagranicznych podmiotów powiązanych podlegających nieograniczonemu lub ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu na terytorium Rzeczypospolitej, ale również podmiotów krajowych, które dokonują transakcji z podmiotami mającymi miejsce siedziby na terytorium państw stosujących szkodliwą konkurencję podatkową. Jeśli warunki transakcji stosowane pomiędzy podmiotami powiązanymi lub pomiędzy podmiotami krajowymi i podmiotami mającymi siedzibę w tzw. rajach podatkowych różnią się od warunków, które ustaliłyby między sobą podmioty, i w wyniku tego nie są wykazywane dochody albo wykazywane są dochody w zaniżonej wysokości, dochody danego podmiotu oraz należny podatek organ podatkowy ma określać bez uwzględnienia warunków wynikających z tych powiązań. Określenia właściwej wysokości dochodu lub strat organ podatkowy ma dokonywać na podstawie szacowania z wykorzystaniem metod na przykład porównywalnej ceny niekontrolowanej, ceny odsprzedaży, rozsądnej marży. Zapisano również w projekcie obowiązki związane z dokumentowaniem obrotu gospodarczego pomiędzy podmiotami powiązanymi lub podmiotami krajowymi dokonującymi transakcji z podmiotami z rajów podatkowych, również nałożono obowiązek sprawozdawczy względem właściwych organów podatkowych. Kolejnym, trzecim już projektem w tym pakiecie jest omawiany projekt zmiany Ordynacji podatkowej, druk nr 886. Zasadniczym celem tegoż projektu jest utworzenie nowego Rejestru Operacji Gospodarczych, jak to sformułowano, zaś zgłoszeniu do rejestru miałyby podlegać operacje gospodarcze rozumiane jako każdy realny przepływ aktywów, obejmujący między innymi udzielanie pożyczek i kredytów, wypłaty dywidend, przekazywanie środków do depozytów, sprzedaż, najem, leasing, aporty, darowizny, użyczenia - chyba wymieniłem wszystkie wskazane. Podatnik byłby zobowiązany zgłaszać operacje gospodarcze o wartości powyżej 500 tys. euro. Tyle jeśli chodzi o merytoryczną stronę. Jeśli chodzi o opinię, otóż, Wysoki Sejmie, na wstępie swego klubowego wystąpienia zauważyłem, iż projekty ustaw próbują się zmierzyć z bardzo trudną i delikatną materią, ponieważ linia podziału pomiędzy wolnością, swobodą gospodarczą a należnymi, słusznymi świadczeniami na rzecz państwa jest nadal jakby płynna i, powiedziałbym, bardzo delikatna i wymaga spokojnego rozważania. Wobec tych trzech ustaw rząd Rzeczypospolitej przyjął stanowiska, opinie, z różną oceną merytoryczną poszczególnych ustaw, również ich szczegółową oceną. Stanowiska są w zasadzie negatywne. I to moje sformułowanie ˝w zasadzie˝ jest tu istotne, bo według mojego klubu praca nad projektem zawartym w druku nr 879 jest wskazana i dlatego będziemy głosowali za skierowaniem do Komisji Finansów Publicznych. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)