PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Z pełnym przekonaniem popieram projekt uchwały w sprawie upamiętnienia 370. rocznicy złożenia Ślubów lwowskich przez króla Jana II Kazimierza. To nie jest tylko uchwała rocznicowa. To jest uchwała o pamięci, o tożsamości, o moralnym fundamencie polskiej wspólnoty. 1 kwietnia 1656 r., w czasie jednego z najcięższych kryzysów w dziejach Rzeczypospolitej, król Jan II Kazimierz złożył we Lwowie uroczyste ślubowanie przed obrazem Matki Bożej Łaskawej w Katedrze Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Król ogłosił Matkę Bożą Królową Korony Polskiej i powierzył jej opiece mieszkańców Rzeczypospolitej. Był to akt religijny, ale zarazem akt państwowy, narodowy i historyczny. Pamiętajmy, w jakich okolicznościach te słowa padły. Rzeczpospolita była osłabiona buntami, wojnami i agresją zewnętrzną. Po buncie Chmielnickiego przyszła agresja Moskwy, a potem - potop szwedzki. Znaczna część kraju została opanowana. Część elity zdradziła, więc państwo stanęło na krawędzi upadku. Właśnie wtedy, gdy wydawało się, że wszystko się rozpada, naród odnalazł w sobie wolę trwania i wolę oporu. Uchwała słusznie przypomina, że przełomem była obrona Jasnej Góry, powszechne poruszenie społeczeństwa i mobilizacja wszystkich stanów do walki o ojczyznę. Dlatego śluby lwowskie nie są martwym zabytkiem historii. To jeden z najważniejszych aktów polityczno-religijnych w naszych dziejach. Miały wpływ na budowanie tożsamości narodowej, umacniały wspólnotę i dawały Polakom siłę w chwilach klęsk oraz kolejnych zniewoleń. Nieprzypadkowo po 300 latach odwołał się do nich kard. Stefan Wyszyński, pisząc Jasnogórskie Śluby Narodu Polskiego. To pokazuje ciągłość polskiej pamięci i polskiej odpowiedzialności za wolność. Ta uchwała przypomina, że naród, który nie pamięta swoich wielkich chwil próby, traci zdolność rozumienia samego siebie. Dlatego dziś powinniśmy oddać hołd temu wydarzeniu. Dla prawdy historycznej, dla szacunku wobec naszych dziejów, dla Polski. Dlatego popieramy tę uchwałę. Dziękuję.
Mówca: Łukasz Ściebiorowski
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Dręczą, dręczą. Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Śluby lwowskie Jana Kazimierza były aktem szczególnym, bo nie dotyczyły zwycięstwa, lecz momentu słabości państwa. To właśnie wtedy padły słowa o odpowiedzialności, wspólnocie i zobowiązaniu wobec narodu. Dlatego oprócz dyskusji, czy to w komisji, czy tutaj, na sali plenarnej, i stricte technicznej procedury podjęcia uchwały i jej wykonania musimy sobie zadać pytanie, czy potrafimy dziś odczytywać takie wydarzenie nie tylko jako powód do dumy, ale również jako przypomnienie, że państwo i jego instytucje podlegają ciągłej próbie, szczególnie w trudnych czasach. Czy w naszej polityce historycznej jest miejsce na taką interpretację historii, która nie tylko buduje poczucie wielkości, ale też uczy pokory wobec wyzwań, przed którymi stoimy jako wspólnota, a także hamuje pokusę wykorzystywania przez różne środowiska polityczne polityki tylko do celów partyjnych, bez szerokiego, pozbawionego uprzedzeń myślenia o dobru całego kraju? Być może największą wartością tej rocznicy nie jest sama pamięć, ale sposób, w jaki potrafimy ją rozumieć. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Lidia Czechak
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Wysoka Izbo! Dziś wspominamy wydarzenie szczególne w historii Rzeczypospolitej: 370. rocznicę złożenia ślubów lwowskich przez króla Jana II Kazimierza. W dniu 1 kwietnia 1656 r. w katedrze lwowskiej w czasie jednego z najtrudniejszych momentów w dziejach naszego państwa król Jan Kazimierz powierzył Królestwo Polskie opiece Matki Bożej, ogłaszając ją Królową Korony Polskiej. Akt ten miał wymiar nie tylko religijny, ale także państwowy, moralny i wspólnotowy. Był wyrazem nadziei, że nawet w czasach upadku, zagrożenia i wojny naród może odnaleźć siłę w wierności swojej tradycji i odpowiedzialności za dobro wspólne. Śluby lwowskie były także zobowiązaniem. Król, zwracając się do Boga i narodu, zadeklarował wolę naprawy Rzeczypospolitej oraz poprawy losu ludu, szczególnie najbardziej pokrzywdzonego. To przypomina nam, że patriotyzm nie może ograniczać się do wzniosłych słów i symbolicznych gestów. Musi oznaczać również troskę o sprawiedliwość społeczną, o słabszych, o odpowiedzialne i uczciwe państwo. W 370. rocznicę tamtego aktu (Dzwonek) warto spojrzeć na śluby lwowskie jak na ważną część polskiego dziedzictwa. To dziedzictwo uczy, że wspólnota narodowa trwa dzięki pamięci, wierze, odpowiedzialności i zdolności do odnowy. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Grzegorz Lorek
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Mianowicie gościłem dziś wycieczkę i młodzież zadała mi pytanie. Wysoka Izba podejmuje uchwały historyczne, i bardzo dobrze, bardzo ładnie. Natomiast te uchwały są, powiedzmy sobie szczerze, do wiadomości Wysokiej Izby. Z ust młodego człowieka padło pytanie, czy nie pokusilibyśmy się o to, żeby taka informacja była realizowana w oparciu o wystawę, która mogłaby gościć w jakiejś szkole przy okazji takich wydarzeń. (Dzwonek) Pytanie po prostu jest o to, czy Konwent Seniorów, marszałkowie, pan, panie marszałku, myśleliście o tym, żeby było coś więcej niż tylko uchwała, która tutaj zostaje podjęta. Dziękuję.
Mówca: Teresa Pamuła
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Obecnie procedowana uchwała przypomina wydarzenie niezwykle ważne dla historii i duchowej tożsamości naszego narodu: śluby króla Jana Kazimierza złożone w 1656 r. w katedrze lwowskiej przed cudownym wizerunkiem Matki Bożej Łaskawej. W dramatycznym czasie potopu szwedzkiego król zawierzył losy Rzeczypospolitej opiece Matki Bożej, ogłaszając ją Królową Korony Polskiej. Po II wojnie światowej, gdy Lwów znalazł się poza granicami Polski, duchowa tradycja archidiecezji lwowskiej znalazła swoją kontynuację w Lubaczowie. To właśnie tutaj przez lata pielęgnowana była pamięć o ślubach lwowskich oraz o dziedzictwie Kościoła i kultury dawnych kresów Rzeczypospolitej. Szczególnego znaczenia nadała temu miejscu wizyta Ojca Świętego Jana Pawła II (Dzwonek) w 1991 r. Papież modlił się wówczas przed wizerunkiem Matki Bożej, spotykał się z wiernymi i przypominał o głębokich chrześcijańskich korzeniach naszej ojczyzny. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Chciałbym się tylko dowiedzieć, czy są planowane jakieś inne formy upamiętnienia 370. rocznicy ślubów lwowskich, ponieważ warto byłoby jeszcze szerzej upamiętnić tę rocznicę. Dziękuję bardzo.
Mówca: Sławomir Skwarek
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Śluby lwowskie złożone przez króla Jana II Kazimierza przed obrazem Matki Bożej Łaskawej w dniu 1 kwietnia 1656 r. stały się natchnieniem i inspiracją dla Prymasa Tysiąclecia Stefana Wyszyńskiego. Więziony przez komunistów, napisał Jasnogórskie Śluby Narodu Polskiego. Stały się one aktem zawierzenia i przyrzeczeń złożonych 26 sierpnia 1956 r. na Jasnej Górze. W rocie ślubów - a są one aktualne w obecnej sytuacji politycznej i warto je przypominać z tego miejsca - naród zobowiązywał się i przyrzekał: Walczyć będziemy w obronie każdego dziecięcia. Przyrzekamy Ci stać na straży nienaruszalności małżeństwa, bronić godności kobiety. Przyrzekamy wypowiedzieć walkę lenistwu i lekkomyślności, marnotrawstwu, pijaństwu i rozwiązłości. Królowo Polski, przyrzekamy. (Oklaski)
Mówca: Artur Jarosław Łącki
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Tak, Jan Kazimierz złożył śluby we Lwowie, ale złożył też o wiele ważniejsze śluby wobec mieszczan i chłopów: ślubował, że poprawi ich los. I co zrobił po potopie? Nie zrobił nic ze względu na stanowczy sprzeciw szlachty. Nie zrobił nic. (Poseł Teresa Pamuła: Jak Platforma.) Słaby król w słabym państwie ze słabymi elitami, które nawet po potopie szwedzkim nie potrafiły oddać części władzy 90% społeczeństwa. A pozostałe śluby, które złożył wobec Matki Boskiej, można określić tylko jednym, starym, polskim zdaniem: Jak trwoga, to do Boga. Dziękuję bardzo. (Oklaski) A to dla pana, panie marszałku.
Mówca: Artur Jarosław Łącki
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Żeby było ładniej.
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dosyć śmiała była wypowiedź sprzed chwili kolegi Łąckiego, który mówił o niespełnieniu obietnic. Państwo po 100 konkretach na 100 dni powinni się uderzyć w piersi i powiedzieć, że rzeczywiście mają słabego przywódcę ze słabą elitą polityczną. Bardzo dobrze to do państwa pasuje. Śluby lwowskie są symbolem tego, że naród po zdradzie części elity, po najazdach na Rzeczpospolitą potrafi się zjednoczyć, a Polska broni się nie tylko orężem, ale też duchem narodu. Chciałbym zapytać posłów wnioskodawców, jakie mają propozycje, aby pokazać, że polskie społeczeństwo po zjednoczeniu i działające jako wspólnota potrafi odzyskać siłę i potęgę. Jest to bardzo ważne. Przed chwilą pan poseł Grzegorz Lorek miał pewną propozycję. Wydaje mi się, że jest ona godna wykorzystania. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Piotr Babinetz
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Co do uroczystości to uroczystość będzie 18 kwietnia w Jarosławiu, tak że można przyjechać i uczestniczyć. Tutaj postponowano króla Jana Kazimierza, więc myślę, że trzeba przypomnieć, że chociaż nie był wielkim królem, to był wybitnym wodzem i bardzo upartym, wytrwałym obrońcą niepodległości Polski oraz jedności Rzeczypospolitej - Polski i Litwy. A przecież spotkały go: bunt kozacki, potop moskiewski, potop szwedzki, najazd brandenburski, najazd siedmiogrodzki, zdrada elit polskich oraz rebelia Radziwiłłów. Mimo to pokonał on - oczywiście wsparty przez wielu wybitnych wodzów i masy Polaków, także chłopów - tych wszystkich wrogów i przedłużył niepodległość Polski, Rzeczypospolitej Obojga Narodów co najmniej o kilkadziesiąt lat. Trzeba to (Dzwonek) Janowi Kazimierzowi oddać. (Oklaski)
Mówca: Tomasz Zieliński
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przede wszystkim chcę podziękować za bardzo zgodną pracę nad tym projektem uchwały w komisji. Widać, że czasami możemy różnie oceniać przyczyny i podejmowane kiedyś decyzje, a jednak wszyscy uważamy, że to wielkie wydarzenie, 370. rocznica złożenia ślubów lwowskich przez Jana Kazimierza, zasługuje na specjalną uchwałę podjętą przez Wysoki Sejm. Jednocześnie chcę odnieść się do propozycji, którą złożył pan poseł Grzegorz Lorek. Może rzeczywiście trudno jest, panie marszałku, każdą uchwałę jakoś specjalnie upamiętnić, bo ich jest bardzo dużo, ale my, pan przewodniczący, wielokrotnie w Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu wnioskowaliśmy o to, aby patroni danego roku byli specjalnie honorowani. Być może należałoby, a nawet na pewno, wydzielić jakieś środki w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego na programy, które co roku popularyzowałyby patronów, których Sejm wybiera na dany rok. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Anna Gembicka (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przedstawiony projekt uchwały przypomina jedno z ważnych wydarzeń w historii naszej państwowości - śluby lwowskie króla Jana II Kazimierza. To był moment szczególny. Rzeczpospolita znajdowała się w dramatycznej sytuacji - potop szwedzki, agresja Moskwy, rozpad struktur państwa. Jak wskazano w uzasadnieniu projektu, kraj był w dużej części zajęty przez wojska najeźdźców, a państwo stało na krawędzi upadku. I właśnie wtedy, w chwili największej próby, król złożył śluby, które były nie tylko aktem religijnym, ale przede wszystkim aktem politycznym i narodowym. Ogłosił Matkę Bożą Królową Korony Polskiej, ale jednocześnie zobowiązał się do troski o sprawiedliwość społeczną, w tym do poprawy losu najuboższych. To pokazało, że siła Polski rodzi się wtedy, gdy naród potrafi się zjednoczyć wokół wartości. To nie jest tylko historia. To jest lekcja odpowiedzialności władzy, solidarności społecznej i znaczenia wartości w życiu publicznym.
Mówca: Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Stanowisko Projekt uchwały upamiętniającej 370. rocznicę złożenia ślubów lwowskich przez króla Jana II Kazimierza wpisuje się w utrwaloną praktykę parlamentarnych upamiętnień, które mają wzmacniać ciągłość historyczną państwa oraz budować symboliczną wspólnotę wokół określonych wydarzeń i wartości. Nie można jednak abstrahować od faktu, że każda tego typu uchwała jest nie tylko aktem pamięci, ale także wyborem interpretacji historii, a więc decyzją polityczną, która wpływa na to, jak państwo definiuje swoją tożsamość i jakie wartości uznaje za wspólne. Śluby lwowskie mają silny wymiar religijny i historyczny, co sprawia, że ich upamiętnienie wymaga szczególnej wrażliwości na współczesny kontekst społeczny. Polska nie jest dziś jednolitym społeczeństwem, jest wspólnotą ludzi o różnych przekonaniach, doświadczeniach i tożsamościach. Dlatego państwo powinno bardzo ostrożnie operować symbolami, które mogą być odbierane jako bliższe jednej grupie niż innym. Rolą instytucji publicznych nie jest wzmacnianie podziałów, lecz budowanie możliwie szerokiej przestrzeni wspólnej. Jednocześnie warto postawić pytanie, czy tego typu uchwały rzeczywiście odpowiadają na najważniejsze wyzwania, przed którymi stoją dziś obywatele. W sytuacji, gdy wiele osób mierzy się z realnymi problemami, dostępem do ochrony zdrowia, kosztami życia, brakiem stabilności zatrudnienia czy trudnościami mieszkaniowymi, państwo powinno zachować właściwe proporcje między działaniami symbolicznymi a konkretnymi rozwiązaniami poprawiającymi jakość życia. Pamięć historyczna ma sens wtedy, gdy prowadzi do refleksji nad współczesnością i przekłada się na realną odpowiedzialność za ludzi. Nie chodzi o to, aby rezygnować z upamiętnień, lecz aby prowadzić je w sposób odpowiedzialny, otwarty i włączający, taki, który nie tylko odwołuje się do przeszłości, ale także buduje most do teraźniejszości, pokazując, że państwo potrafi łączyć tradycję z troską o codzienne życie obywateli. W przeciwnym razie istnieje ryzyko, że symbole pozostaną pustymi gestami, które nie wzmacniają wspólnoty, lecz ją osłabiają.
Mówca: Dariusz Matecki (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Procedowany projekt uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w 370. rocznicę złożenia ślubów lwowskich przez króla Jana II Kazimierza stanowi niezwykle istotny element polityki pamięci, dokumentując jeden z najbardziej przełomowych momentów w dziejach naszej ojczyzny. W połowie XVII w. Rzeczpospolita Obojga Narodów zmagała się z krytyczną sytuacją wewnętrzną i agresją zewnętrzną, w tym z tzw. potopem szwedzkim oraz okupacją moskiewską, co doprowadziło do czasowego opuszczenia kraju przez monarchę. Przełomem okazała się skuteczna obrona Jasnej Góry, która zmobilizowała wszystkie grupy społeczne do walki partyzanckiej i zawiązania konfederacji w obronie kraju. Odpowiadając na te nastroje, 1 kwietnia 1656 r. w katedrze lwowskiej król Jan II Kazimierz złożył uroczyste ślubowanie, ogłaszając Matkę Bożą Królową Korony Polskiej i powierzając jej opiece wszystkich mieszkańców państwa. Ważnym aspektem tego aktu, podkreślonym w treści uchwały, była królewska obietnica ulżenia doli chłopów i zniesienia niesprawiedliwych ciężarów, co miało na celu skonsolidowanie narodu ponad podziałami stanowymi. Śluby te, zainicjowane prawdopodobnie przez królową Ludwikę Marię na wzór rozwiązań francuskich, na trwałe wpisały się w polską tożsamość religijną i polityczną, stając się punktem odniesienia w późniejszych okresach niewoli. Wyrazem tej historycznej ciągłości było powstanie Jasnogórskich Ślubów Narodu Polskiego autorstwa kard. Stefana Wyszyńskiego w 1956 r., co czyni dzisiejszą inicjatywę ustawodawczą godnym upamiętnieniem fundamentów naszej narodowej wspólnoty.
Mówca: Elżbieta Anna Polak
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Proponowana nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego oraz ustawy o kuratorach sądowych służy przede wszystkim ochronie dziecka, ochronie dziecka w trakcie przymusowego odbioru. Projektodawca proponuje w tym celu rejestrowanie odbioru dziecka za pomocą zapisu obrazu oraz dźwięku oraz obowiązkowy udział psychologa w całej procedurze. Trzeba jednak podkreślić, że te projektowane rozwiązania prawne mogą stać w sprzeczności z poszanowaniem prywatności. Ponadto część proponowanych zmian ma już odzwierciedlenie w orzecznictwie, które zostało opublikowane 25 kwietnia 2025 r. Zalecenia te dotyczą w szczególności stosowania jednolitych procedur odbierania dzieci w trakcie postępowań sądowych w celu ujednolicenia praktyki, poszanowania godności i bezpieczeństwa psychicznego dziecka. Taki wzór bezpiecznej procedury przymusowego odebrania dziecka to jest kompleksowy przewodnik dla kuratorów sądowych oraz współpracujących z nimi instytucji, mający na celu zapewnienie prawidłowego, ale przede wszystkim bezpiecznego przebiegu wszystkich czynności. Warto zaznaczyć, co już zresztą zostało dzisiaj powiedziane, że odbiór dziecka to jest bardzo trudna i często dramatyczna sytuacja. Należy pamiętać, że najczęściej sytuacja jest przymusowa, w której jedno z rodziców nie realizuje swoich obowiązków względem dziecka. Aktualnie w Ministerstwie Sprawiedliwości też są prowadzone prace legislacyjne, których celem jest kompleksowe uregulowanie wszystkich postępowań w sprawach o odebranie małoletnich dzieci w celu zabezpieczenia ich interesów, ale również poprawy efektywności całego postępowania. Dlatego w imieniu klubu Koalicja Obywatelska uznajemy, żeby skierować ten projekt do dalszych prac legislacyjnych, bo myślę, że trzeba połączyć te działania i znaleźć wspólnie dobre rozwiązanie, bo cel jest nadrzędny: dobro dziecka. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Jolanta Zięba-Gzik
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe - Trzecia Droga przedstawiam stanowisko wobec poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, druk nr 1892. Myślę, że na początku warto podkreślić jedną rzecz. Dobro dziecka musi być absolutnym priorytetem w każdej procedurze dotyczącej jego losu. Procedura przymusowego odebrania dziecka jest jedną z najbardziej dramatycznych sytuacji, jakie mogą mieć miejsce w postępowaniu sądowym. Dlatego państwo ma obowiązek zapewnić, aby była ona przeprowadzona w sposób profesjonalny, bezpieczny i możliwie najmniej traumatyczny. Autorzy projektu twierdzą, że chcą zwiększyć transparentność procedury oraz lepiej chronić dobro dziecka. Jednak analiza projektu, a także stanowiska rządu i opinii instytucji państwowych pokazuje, że proponowane rozwiązania mogą czasem przynieść skutek odwrotny do zamierzonego. Projekt wprowadza zmiany, które w dużej mierze powielają już istniejące rozwiązania prawne. Innymi słowy, projekt nie rozwiązuje realnego problemu, ale czasem komplikuje system prawny i wprowadza kolejne przepisy tam, gdzie one i odpowiednie mechanizmy funkcjonują. Projekt zakłada obowiązkowe nagrywanie obrazu i dźwięku podczas przymusowego odebrania dziecka. W teorii ma to zwiększyć transparentność działań kuratora, ale musimy zadać sobie bardzo poważne pytanie: Czy nagrywanie dramatycznej sytuacji, jaką jest odebranie dziecka jednemu z rodziców, rzeczywiście służy dobru dziecka? Nagrywanie takich czynności może eskalować konflikt między stronami i nadawać całej procedurze charakter widowiskowy, co w żaden sposób nie poprawia warunków ich przeprowadzenia. Pojawiają się też wątpliwości dotyczące ochrony danych osobowych i wizerunku dziecka. Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych wskazuje, że rejestrowanie obrazu i dźwięku w takiej sytuacji oznacza przetwarzanie szczególnie wrażliwych danych osobowych i wymaga bardzo precyzyjnych regulacji prawnych, których w projekcie po prostu brakuje. Projekt wprowadza obowiązkową obecność psychologa przy każdej czynności odebrania dziecka. Intencja oczywiście jest bardzo dobra, ale przepisy nie odpowiadają na podstawowe pytania, kto zapewni tego psychologa, kto za to zapłaci i czy w każdej sytuacji będzie to możliwe organizacyjnie. To trzeba z całą pewnością uszczegółowić. Obecnie w Ministerstwie Sprawiedliwości trwają prace nad kompleksową reformą przepisów dotyczących postępowań w sprawach rodzinnych, w tym procedury odebrania dziecka. Ale to nie oznacza, że nie możemy procedować nad projektem poselskim przedstawionym przez posłów Konfederacji. Wysoka Izbo! Prawo dotyczące dzieci wymaga szczególnej odpowiedzialności. Nie powinno być tworzone w pośpiechu ani na podstawie pojedynczych, choć często bardzo emocjonalnych przypadków. Na pewno powinno być oddzielone od polityki. Dlatego Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego jest jak najbardziej za dalszym procedowaniem projektu w komisji, bo dobro dziecka jest najważniejsze i nie ma barw politycznych. (Oklaski)
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-03-26 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Nasz projekt ustawy dotyczy jednej z najbardziej wrażliwych procedur, jakie państwo może podejmować wobec rodziny - przymusowego odebrania dziecka. W tym obszarze nie ma miejsca ani na rutynę, ani na bezduszność, ani na automatyzm urzędników. Obecnie obowiązujące przepisy Kodeksu postępowania cywilnego już stanowią, że kurator sądowy przy odbieraniu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej powinien zachować szczególną ostrożność i uczynić wszystko, aby dobro tej osoby nie zostało naruszone, a zwłaszcza aby nie doznała ona krzywdy fizycznej lub moralnej. Co więcej, jeśli wskutek wykonania orzeczenia dobro dziecka miałoby doznać poważnego uszczerbku, kurator powinien wstrzymać się z wykonaniem orzeczenia do czasu ustania zagrożenia. Problem polega na tym, że praktyka zbyt często rozmija się z tym, co wynika z przepisów. W praktyce dziecko odbiera się siłą, w sposób brutalny psychicznie, czasem wręcz dosłownie wyrywając je z rąk jednego z rodziców. Wtedy powstaje podstawowe pytanie: Gdzie w takich sytuacjach było dobro dziecka, gdzie była szczególna ostrożność, gdzie była realna ocena, czy wykonanie czynności nie spowoduje krzywdy fizycznej lub moralnej? I właśnie dlatego nasz projekt ustawy jest niezbędny. Projekt wprowadza trzy kluczowe rozwiązania. Po pierwsze, jasno wskazuje, że jeśli po wydaniu orzeczenia pojawią się nowe okoliczności i wykonanie decyzji mogłoby zagrozić dobru dziecka, sąd ma możliwość wstrzymania lub zmiany tej decyzji. Po drugie, zapewnia pełną transparentność poprzez obowiązek sporządzania protokołu i nagrywania czynności. Po trzecie, wprowadza obowiązkową obecność psychologa jako standard w takiej wrażliwej procedurze. Jak wskazujemy w uzasadnieniu projektu, w samym 2024 r. procedurę przymusowego odbioru uruchomiono ponad 1200 razy. To pokazuje skalę problemu. To nie są zdarzenia marginalne, to jest procedura realnie obecna w polskim systemie prawnym, a skoro tak, to musi być obudowana najwyższymi możliwymi gwarancjami ochrony dziecka i kontroli legalności działań. Dlatego apeluję do Wysokiej Izby o poparcie tego projektu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)