Mówca: Ewa Drozd
Data: 2017-02-08 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Przedstawiam stanowisko Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Jak już mieliśmy okazję usłyszeć od przedmówców, omawiany projekt ustawy ma charakter porządkujący. Proponowane zmiany nie są duże i nawet podczas prac w komisji nie budziły dużych emocji. Należy chyba jednak przypomnieć, że mija już blisko 14 lat funkcjonowania ustawy o działalności pożytku publicznego. Warto również zauważyć, że była to chyba najdłużej przygotowywana regulacja prawna po 1989 r., której towarzyszyły kontrowersje, a przy jej wdrażaniu były trudności na każdym szczeblu, począwszy od samorządów lokalnych po administrację rządową. Ostatnie cztery nowelizacje odnoszące się wprost do zmiany ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie w dużej mierze dotyczyły zmian w obszarze statusu organizacji pożytku publicznego, a głównie przekazywania 1% i sposobu jego rozliczania. Także ostatnia nowelizacja dotyczyła limitów w promocji organizacji w związku z kampanią na rzecz 1%. Omawiana dziś zmiana ustawy również dotyczy kwestii 1%, a zaproponowane rozwiązania mają usprawnić funkcjonowanie jego przekazywania. Dwie z proponowanych zmian dotyczą nowego Funduszu Wspierania Organizacji Pożytku Publicznego, który działa od 2016 r. Projekt zakłada więc usprawnienie procedury wymiany informacji pomiędzy ministrem, który jest dysponentem tego funduszu, a sądami rejestrowymi. Ten fundusz w myśl zapisów ustawy zasilany będzie m.in. środkami z 1%, niewydatkowanymi przez organizacje, które utraciły status organizacji pożytku publicznego. Zauważyć należy, że ministerstwo dopracowało procedurę, w której sądy rejestrowe sygnalizują ministerstwu takie utraty statusów. Omawiana nowelizacja przewiduje także rozszerzenie i uszczegółowienie katalogu źródeł przychodów Funduszu Wspierania Organizacji Pożytku Publicznego. Ważnym aspektem są również zmiany doprecyzowujące wykonywanie przez organizacje pożytku publicznego obowiązku sprawozdawczego wobec ministra w przypadku organizacji, dla których rok kalendarzowy nie jest rokiem obrotowym, oraz tych, które utraciły status organizacji pożytku publicznego. I to jest dobre rozwiązanie, ponieważ ta sprawa budziła wiele wątpliwości i pytań. Kolejną ważną regulacją jest dopracowanie zasad tworzenia przez ministra wykazu organizacji pożytku publicznego. Zmiana ta pozwala ministrowi uwzględnić organizacje, które nie ze swojej winy lub z innych niezależnych przyczyn nie zdążyły w terminie złożyć sprawozdania. Trzeba przyznać, że jest to rozwiązanie liberalne, ale również bardzo uznaniowe, bez możliwości odwołania. Ten zapis daje ministrowi możliwość tylko indywidualnego rozpatrywania sytuacji spóźnialskich. Takie uznaniowe decyzje jednym mogą pomóc, a innych pozbawić tego najbardziej znanego i ważnego dla działalności organizacji pożytku publicznego przywileju. Czy nie warto więc rozważyć możliwości uwzględnienia procedury odwoławczej lub, jak sugerowano podczas prac komisji, przygotować wykazu takich organizacji i z uzasadnieniem uwzględnienia przekroczenia terminu przekazać Radzie Działalności Pożytku Publicznego? Wysoka Izbo! Podsumowując, mając na uwadze to, że proponowane zmiany są porządkujące i łagodzą niektóre dotychczas obowiązujące rygorystyczne zasady, na które oczekują organizacje pożytku publicznego, Klub Parlamentarny Platforma Obywatelska będzie głosował za przyjęciem tego projektu. Dziękuję.