Mówca: Zdrowia Bartosz Arłukowicz
Data: 2012-04-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Starałem się i w dalszym ciągu będę przedstawiał te informacje w sposób faktograficzny, rzetelny i bez zbędnych emocji i komentarzy, tym bardziej ad personam. W związku z tym do kilku wypowiedzi odnieść się nie będę mógł, z tego względu, że uważam tę sprawę za zbyt poważną, aby dyskutować personalnie, politycznie czy partyjnie. Chcę powiedzieć jasno, nie tylko ze względu na to, że zajmuję się resortem zdrowia, że w nim pracuję, ale także ze względu na to, że zajmuję się onkologią, chcę państwa zapewnić w kontekście chorych na raka i choroby nowotworowej, że chemioterapia nie jest ani lewicowa, ani prawicowa, ona jest po prostu potrzebna. (Poseł Zbigniew Babalski: Ani liberalna.) I te choroby należy leczyć w sposób stały. (Poseł Jadwiga Wiśniewska: Ale dostęp do leczenia jest ponad...) Teraz pozwolę sobie króciutko odpowiedzieć na większość zadanych pytań, w sposób możliwie najbardziej zwięzły. Pan poseł Chmielowski zadał pytanie, czy te problemy technologiczne to faktycznie problemy technologicznie. Ja jestem zobowiązany mówić państwu o faktach i przedstawiać informacje rzetelne i potwierdzone. Problem technologiczny w koncernie pojawił się, przy czym w swojej wypowiedzi ani teraz, ani nigdy nie będę stosował metody stwierdzania, kto jest winny bądź niewinny. Tego nie czyniłem, stwierdzam fakty i pokazuję różne przyczyny tego zjawiska. Mówiłem o koncernie, mówiłem o kłopotach technologicznych, mówiłem o kłopotach międzynarodowych, ale także mówiłem o naszym NFZ. Mówiłem o sposobie wyceniania procedur, mówiłem o kontraktowaniu, mówiłem o kontrolowaniu, mówiłem również o tym, że trzeba stworzyć narodową sieć leczenia raka, po to, żeby ustanowić nadzór merytoryczny. (Poseł Zbigniew Kuźmiuk: W akcjach...) Już, odniosę się do wszystkich pytań. Pan poseł Stefaniuk zapytał, czy nie należy tego usprawnić. Oczywiście, że należy. Oczywiście, że należy usprawnić system leczenia nowotworów w Polsce, i to zrobimy, dlatego że dzisiaj jesteśmy całkowicie przekonani o tym, że stworzenie skutecznego nadzoru merytorycznego nad wszystkimi jednostkami zajmującymi się chorobami onkologicznymi jest po prostu niezbędne. I zdanie to podziela zdecydowana większość ekspertów, szefów wielkich ośrodków i konsultantów. Pan poseł Tomaszewski stwierdził, że mówiłem o trzech osobach. Chciałbym być dobrze zrozumiany. Nie mówiłem o trzech osobach, tylko o 28 przypadkach zgłoszonych do rzecznika praw pacjenta, w tym 3 przypadkach odesłania pacjentów z instytutu onkologii, mimo iż leki tam były, i wszczętej w tej sprawie kontroli, jak w każdej innej. Pan poseł Dera podkreślał, że ten problem nie dotyka tylko onkologii. Całkowita zgoda co do tego, że problem kompleksowości świadczeń jest w tej chwili priorytetem, to problem, który musimy rozwiązać. Kłopoty, z którymi spotykamy się w różnych regionach Polski, nie tylko związane z onkologią, są kłopotami publicznie znanymi. Chodzi o to, że powstają instytucje, które w sposób bardzo ograniczony świadczą kompleksową usługę. Tym tematem należy zająć się w trybie pilnym, i już się nim zajęliśmy. Pani poseł Czaplicka mówiła o pewnych domniemaniach medialnych, o napływających informacjach. Tak, po to właśnie jest ta debata - i bardzo dobrze, że ona się odbywa - żebyśmy mogli mówić o faktach i o prawdzie, i o tym, jak sytuacja z onkologią w Polsce dzisiaj wygląda. Wydaje mi się, że ta debata, mimo iż odbija się w niej niewielkie światło politycznego sporu, jest jednak debatą merytoryczną. Uważam, że bardzo dobrze, że poruszamy tak trudne tematy i że o nich dyskutujemy. Pan poseł Dziadzio pytał, czy wiemy, jaka jest ilość leków. Tak, konsultanci krajowi i wojewódzcy raportują w ramach stałego systemu do resortu zdrowia o zapasach i ilości leków w poszczególnych szpitalach w Polsce, w poszczególnych regionach i miastach. Pan poseł Gos pytał o import docelowy. Drodzy państwo, import docelowy w rozporządzeniach wykonawczych został utrzymany mimo wprowadzenia ustawy refundacyjnej. Przez najbliższe miesiące chemioterapia niestandardowa będzie utrzymana, do końca 2013 r. Chciałbym zapewnić, że chemioterapia niestandardowa będzie stosowana w dalszym ciągu. (Gwar na sali) Import docelowy. Jeśli mogę, wytłumaczę jeszcze raz z tego miejsca, na czym on polega. Art. 4 ust. 2 Prawa farmaceutycznego mówi: Podstawą sprowadzenia produktu leczniczego jest zapotrzebowanie szpitala albo lekarza prowadzącego leczenie poza szpitalem potwierdzone przez konsultanta z danej dziedziny. Chcę też powiedzieć, że ten sam artykuł w ust. 9 stanowi, że lek może być sprowadzony do Polski w ramach importu docelowego w następujących przypadkach: minister właściwy ds. zdrowia może w przypadku klęski żywiołowej lub innego zagrożenia życia lub zdrowia ludzi bądź zwierząt wydać zgodę na sprowadzenie z zagranicy, zgodnie z warunkami określonymi w ust. 2, 3, 5 i 6, produktu leczniczego, który jednocześnie posiada pozwolenie, jest dopuszczony do obrotu w państwie, z którego jest sprowadzany, i - uwaga, rzecz najważniejsza - jest niedostępny na terytorium Rzeczypospolitej. Tak więc sprowadzanie leku w ramach importu docelowego jest to procedura stosowana w Polsce od bardzo wielu lat przez lekarzy nie tylko zajmujących się onkologią, ale i wieloma innymi dziedzinami. Pan poseł Zaborowski pytał o chemię niestandardową, do czego się odniosłem. Pan poseł Rojek, Solidarna Polska, pytał o kolejki u onkologów. Tak, nikt z tej mównicy ani nikt z resortu nie mówi o tym, że kolejek nie ma. Po to mówimy o konieczności budowy skutecznego mechanizmu nadzoru nad jednostkami onkologicznymi, aby zapewnić pacjentom kompleksowość i stałość leczenia, tak żeby pacjent mógł być leczony w jednostkach, które diagnozują, przeprowadzają leczenie radykalne i leczenie podtrzymujące. To jest sens i istota leczenia onkologicznego, i dzisiaj musimy skupić naszą uwagę na tym, aby kontraktować świadczenia w taki sposób, żeby pacjent mógł być leczony kompleksowo w jednym ośrodku, ośrodku przygotowanym do tego merytorycznie, technicznie, a także organizacyjnie. Pan poseł Kuźmiuk pytał o ceny. Na stronach NFZ jest projekt zarządzenia mówiący o tym, że NFZ będzie pokrywał koszty sprowadzenia określonych leków w ramach importu docelowego. To pytanie przewijało się u kilku moich przedmówców. Tak, taki projekt zarządzenia został przygotowany przez NFZ. Pani poseł Grodzka pytała także o import docelowy. Powtórzę raz jeszcze: To nie jest narzędzie skonstruowane miesiąc temu, trzy miesiące temu czy sześć miesięcy temu. (Gwar na sali) Ten sposób sprowadzania leków funkcjonuje w Polsce od lat, i jest stosowany nie tylko w onkologii, ale i w wielu innych dziedzinach. (Poseł Jadwiga Wiśniewska: Ale jest kwestia leków niezarejestrowanych...) (Głos z sali: Oczywiście.) Pan poseł Czerniak pytał o to, dlaczego podałem, że było 21 wniosków. Podałem ich liczbę w terminie od października do grudnia 2011 r. w odniesieniu do tych leków, których produkcja w koncernie szwankowała. Stąd liczba 21. Oczywiście, wszystkich innych wniosków dotyczących leków z różnych dziedzin jest bardzo wiele. Precyzyjnie podaję, że wniosków dotyczących tych leków w okresie październik - grudzień było 21. Chciałbym z tego miejsca także podziękować panu posłowi Orzechowskiemu za rzetelne wyjaśnienie procedury. Myślę, że jest to niezwykle ważne, aby wykorzystać taką debatę, te rozmowy do tego, żeby publicznie wyjaśnić pewne procedury, które są stosowane i są dostępne. Import docelowy jest sposobem na to, aby dostarczyć na rynek lek, którego z jakichś powodów brakuje na terenie kraju. (Poseł Zbigniew Kuźmiuk: Jeszcze sprawa początku października, panie ministrze. Październik...) (Poseł Stefan Niesiołowski: Ciszej!) Pan poseł Orzechowski pytał, czy będą kłopoty. Chcę z tego miejsca bardzo wyraźnie podkreślić... (Poseł Jadwiga Wiśniewska: ...że kłopoty to pana specjalność.) ...że kłopoty technologiczne koncernu nie skończą się dzisiaj ani jutro. Mamy potwierdzenie, potwierdzenie ze strony koncernu, ale także innych państw, że kłopoty technologiczne tego koncernu będą trwały. Dlatego właśnie, odnosząc się do wypowiedzi pani poseł Wiśniewskiej, chciałbym powiedzieć, że bardzo trudno prowadzić negocjacje z innymi koncernami i wzmożyć ich produkcję, nie przeprowadzając z nimi spotkań. Takie spotkania są po prostu potrzebne i to jest naszym obowiązkiem (Dzwonek), aby je odbywać. I je odbywamy. (Poseł Jadwiga Wiśniewska: Ale kto brał udział w tych spotkaniach, średnia wieku.) Chciałbym odnieść się jeszcze (Gwar na sali), już kończąc, do wypowiedzi pana posła Jońskiego, który, podsumowując dzisiejszą debatę, w sposób dla mnie nie do końca zrozumiały twierdził, że powiedziałem, że problem dotyczył trzech osób w Polsce. Panie pośle, powiedziałem to trzy razy, ale jeśli wymaga tego sytuacja - chodzi o zrozumienie tego przez pana i ogląd sytuacji - to powtarzam panu, że problem nie dotyczy trzech osób, dotyczy on przypadków kilkudziesięciu osób zgłoszonych do rzecznika praw pacjenta. Tak naprawdę jednak nie ma to żadnego znaczenia, bo problem onkologii dotykający pacjenta, choćby jednego, to problem, którym się trzeba zająć pilnie, szybko, sprawnie i skutecznie. Tak więc odnosząc się do całej tej debaty, chciałbym państwu bardzo serdecznie podziękować za jej merytoryczny przebieg. Chciałbym podziękować za zdecydowaną większość pytań, które dotyczyły problemu onkologii i tego, co z onkologią w Polsce zrobić musimy. Musimy zmienić system leczenia onkologicznego w Polsce. Musimy zmienić system wyceny procedur przez NFZ. Musimy wprowadzić jako priorytet kompleksowość świadczonych usług. I w końcu musimy zastanowić się, w jaki sposób i czy do końca skutecznie dzisiaj pieniądze przeznaczone na leczenie polskich pacjentów są wydawane, czy miliardy złotych, którymi zarządza NFZ, możemy wykorzystać jeszcze lepiej. Wydaje mi się, że jeżeli lepiej wycenimy procedury, wprowadzimy obiektywizację wyceny tych procedur, wprowadzimy kompleksowość i skuteczny nadzór i kontrolę, sytuacja stopniowo będzie się poprawiała. (Poseł Anna Zalewska: I wydacie mniej na pacjenta.) Kończąc, chcę powiedzieć, że onkologia... (Głos z sali: Słowa, słowa, słowa...) ...jest tematem szczególnie trudnym i wrażliwym. Onkologia nie może służyć debacie politycznej i być jej narzędziem. Jeżeli mamy dzisiaj pacjentów, którzy są odsyłani, to niezależnie od tego, ile politycznych słów padnie z tej mównicy, będę deklarował - zrobię to do końca - że wyjaśnimy każdy przypadek i sprawdzimy każdy szpital, w którym pacjent był odesłany, oraz powody tej sytuacji. Ktoś powiedział: Cóż z tego, że sprawdzicie? To z tego, że po skutecznym wyjaśnieniu, po skutecznym wyciągnięciu konsekwencji taka sytuacja, mam nadzieję, się nie powtórzy. Dlatego każdy przypadek będzie sprawdzony do końca. Dziękuje bardzo. Jeśli mogę, chciałbym poprosić pana marszałka o to, żeby jeszcze pan minister Szulc przekazał pewne dane dotyczące ilości leków, kilka faktów. Bardzo państwu dziękuję. (Poseł Zbigniew Kuźmiuk: Czy można poprosić pana ministra o odpowiedź na nasze pytania na piśmie?)