Mówca: Marzena Dorota Wróbel
Data: 2013-04-18 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Solidarna Polska mam zaszczyt przedstawić ocenę informacji, która została skierowana do Sejmu i Senatu, o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec-grudzień 2012 r., czyli podczas prezydencji cypryjskiej. Drugie półrocze ubiegłego roku w polityce europejskiej zostało zdominowane przez dwa tematy. Zgadzam się tutaj z autorami tejże informacji. Tymi tematami były negocjacje wieloletnich ram finansowych na lata 2014-2020 oraz dążenia głównie ze strony Niemiec do ujednolicenia polityki fiskalnej, gospodarczej i bankowej. Dążenie to widać w propozycjach przewodniczącego Rady Europejskiej dotyczących pogłębienia unii gospodarczej i walutowej poprzez stworzenie unii bankowej, fiskalnej, gospodarczej i politycznej. W praktyce propozycje te już teraz dzielą Unię Europejską na dwa odrębne obszary: państwa strefy euro i państwa spoza strefy euro. Postaram się pokrótce odnieść się do tych dwu procesów. W lutym rząd Donalda Tuska ogłosił olbrzymi sukces negocjacyjny, wieńczący wielomiesięczne negocjacje, szczególnie intensywne właśnie w okresie prezydencji cypryjskiej, w wyniku których Polska ma otrzymać w ramach porozumienia szefów państw wchodzących w skład Unii Europejskiej 101,4 mld euro - ponad 72 mld euro na politykę spójności, 28,5 mld na wspólną politykę rolną. Tak na marginesie powiem, że pieniądze te nie są pewne, ponieważ Parlament Europejski zakwestionował to porozumienie. Sukces ten jednak jeszcze bardziej blednie w sytuacji, kiedy zestawimy te kwoty z propozycjami wyjściowymi Komisji Europejskiej z sierpnia 2012 r. Przypomnijmy, że zgodnie z tymi propozycjami Polska miała otrzymać 115 mld euro w nowej perspektywie finansowej - 80 mld euro na politykę spójności, 35 mld euro na wspólną politykę rolną. Ta propozycja wyjściowa była propozycją, którą ocenialiśmy wówczas jako bardzo skromną, bo dzięki niej Polska mogła co najwyżej zachować status quo w odniesieniu do wcześniejszej perspektywy finansowej. To nie jest przypadek, że w oficjalnej propagandzie pan premier Tusk podkreślał wagę środków uzyskanych w wyniku negocjacji na politykę spójności, ponieważ środki, jakie Polska wynegocjowała na wspólną politykę rolną, są zatrważająco niskie. Nie uwzględniają konieczności podniesienia dopłat bezpośrednich dla polskich rolników przynajmniej do średniej unijnej, czyli do kwoty 270 euro dopłaty do 1 ha. Minister rolnictwa podkreślał, że sukcesem jest możliwość przesuwania pieniędzy z II filara na I filar po to, by utrzymać dopłaty bezpośrednie na dotychczasowym poziomie czy co najwyżej nieznacznie je podnieść. Przyznacie państwo, że jest to dość żałosne zwycięstwo ministra rolnictwa. Co to będzie oznaczało dla Polski? W praktyce brak pieniędzy na modernizację polskiej wsi, ponieważ kwoty w ramach II filara zostały zredukowane prawie o 50%, a należy wyraźnie zaznaczyć, że środki, które otrzymuje Polska w ramach wspólnej polityki rolnej, są dla naszego kraju szczególnie cenne, ponieważ te pieniądze zostają w obiegu polskiej gospodarki - trafiają bezpośrednio bądź to do obywateli państwa polskiego, bądź też do polskich firm, które wykonują określone prace w ramach II filara. Jeśli więc wziąć pod uwagę inflację oraz zwiększenie składki, jaką Polska będzie wnosić w nowej perspektywie finansowej, a będzie to kwota 32 mld euro w stosunku do 22 mld w poprzedniej perspektywie, to odtrąbiony powszechnie sukces ekipy Donalda Tuska jest co najmniej problematyczny - staram się być grzeczna przy tego typu sformułowaniu - tym bardziej że wydatkowanie tych pieniędzy zostanie obwarowane dodatkowymi ograniczeniami. 25% środków z funduszu spójności ma iść na tzw. zielone technologie, a ze środków na wspólną politykę rolną 25% środków na programy rolnośrodowiskowe. Środki na politykę spójności będziemy otrzymywać tylko wtedy, gdy deficyt sektora finansów publicznych nie będzie wyższy niż 3% PKB, tak jak mówi Pakt Stabilności i Wzrostu. Trzeba także dodać, że na mocy obwarowań, które minister finansów pan Rostowski narzucił samorządom, samorządy te będą miały bardzo wyraźny problem z sięganiem po środki unijne, ponieważ najzwyczajniej w świecie nie będą miały środków na tzw. wkład własny. Drugi bardzo ważny proces, który zaznaczył się w okresie prezydencji cypryjskiej, miał związek z kryzysem gospodarczym i finansowym głównie w krajach strefy euro. Na ten proces główni gracze w Unii Europejskiej, czyli Niemcy, odpowiedzieli koncepcją: więcej Europy w Europie. Polski rząd na czele z Donaldem Tuskiem w sposób bezkrytyczny i wyraźny popiera tę politykę, pchając Polskę w kierunku przyjęcia euro, mimo że przeciwko takiemu rozwiązaniu jest ponad 60% polskiego społeczeństwa. Co prawda w traktacie akcesyjnym zgodziliśmy się na przyjęcie euro, ale nie doprecyzowaliśmy, kiedy mamy wchodzić do strefy euro. Wchodzenie do tej strefy teraz jest politycznym i ekonomicznym samobójstwem. W dużej mierze dotychczasowy kryzys przetrzymaliśmy dzięki narzędziom, które daje nam posiadanie złotego. Euro jest przede wszystkim projektem politycznym, pisał o tym ostatnio Stephen Davies. By ten projekt mógł właściwie funkcjonować, konieczny jest zintegrowany wspólny rynek pracy oraz europejski rząd centralny. Stąd pomysły największych graczy Unii Europejskiej, by zwiększyć dynamikę integracji w oparciu o koncepcję Europy sfederalizowanej, której głównym wewnętrznym spoiwem ma być euro. Polski rząd bezkrytycznie akceptuje tę koncepcję, wbrew woli społeczeństwa i oczywistym faktom. Widać to w życzliwym odniesieniu się do procesu pogłębiania unii gospodarczej i walutowej, opartej na czterech wymienionych przeze mnie wcześniej filarach. W lutym bieżącego roku koalicja rządząca, łamiąc polską konstytucję, przyjęła pakt fiskalny, który dzieli Europę na dwa obszary: strefę euro i kraje spoza strefy euro. Jest to wyraźna zgoda na przyjęcie koncepcji Europy sfederalizowanej, w której największą rolę odgrywają państwa najsilniejsze, przede wszystkim Niemcy. W tej koncepcji gospodarczym spoiwem ma być euro. Za taką Europą optuje Angela Merkel, która stwierdziła, przemawiając 7 listopada ubiegłego roku na forum Parlamentu Europejskiego, że po usprawnieniu zarządzania strefą euro, w dalszej perspektywie Europa przejdzie proces federalizacji. Komisja Europejska stanie się europejskim rządem, Rada Unii Europejskiej stanie się drugą izbą parlamentu, a Parlament Europejski będzie miał więcej uprawnień. Jest to kierunek wyraźnie sprzeczny z koncepcją rozwoju Europy, za którą głosowaliśmy, czyli koncepcją Europy ojczyzn. Europa opierająca swój rozwój na euro będzie podlegała fragmentaryzacji w wyniku egoistycznej polityki najsilniejszych państw. Swoboda w kształtowaniu budżetu jest jednym z zasadniczych elementów wyznaczających suwerenność każdego państwa. Polska w coraz większym stopniu godzi się, by najważniejsze z perspektywy jej interesów decyzje zapadały nie w Warszawie, ale poza granicami naszego kraju. Dotyczy to nie tylko paktu fiskalnego, ale również unii bankowej. Pierwszym etapem tego projektu jest stworzenie jednolitego mechanizmu nadzorczego dla banków. Zasadne jest pytanie, co to będzie oznaczać dla Polski. Czy zagraniczne banki matki będą mogły ratować się kosztem banku córki w Polsce, kosztem polskich depozytów? Przy realizacji tej koncepcji na stałe staniemy się państwem peryferyjnym, niezdolnym do prowadzenia własnej polityki gospodarczej i finansowej. Będąc w grupie krajów najbiedniejszych, będziemy płacić za błędy innych państw pieniędzmi wypracowanymi przez polskich obywateli. Solidarna Polska nie akceptuje tej polityki, jesteśmy jej zdecydowanymi przeciwnikami. Jesteśmy także zdecydowanymi przeciwnikami wprowadzenia euro w Polsce. Nie akceptujemy tych działań rządu, dlatego też składamy wniosek o odrzucenie informacji w tej sprawie. (Oklaski)