Mówca: Krzysztof Paszyk
Data: 2017-05-11 (Sejm RP, kadencja 8)

Bardzo dziękuję. Pani Marszałek! Panie i Panowie Posłowie! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego chciałbym przedstawić nasze stanowisko co do sprawozdania komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw, zawartym w druku nr 1406. Omawiany projekt niewątpliwie wpisuje się w szerszą politykę wyrażaną w całym szeregu projektów legislacyjnych zmierzających do przejęcia kontroli nad sądami przez władzę wykonawczą. W tym kontekście kluczowe wydaje się stwierdzenie, które przedmówca poseł Jachnik przedstawił: to jest kolejny moment, kiedy podejmujemy debatę o dosyć zasadniczym znaczeniu, tj. jaki w Polsce przyjmiemy model sprawowania nadzoru nad szeroko rozumianym sądownictwem, wymiarem sprawiedliwości. Faktycznie są tutaj trzy możliwości: model dotychczasowy, na mocy konstytucji z 1997 r., czyli gwarantujący sądownictwu maksymalną autonomię, i to jest bardzo mocno w wielu miejscach zaakcentowane w naszej konstytucji; propozycja, którą często właśnie wspomniany przeze mnie poseł Jachnik wyraża, czyli szeregu zmian, które mają być wprowadzone po to, aby maksymalnie społeczeństwu tę kontrolę oddać, i trzeci model forsowany przez obecną większość sejmową, przez ministra sprawiedliwości. I ja może niepopularnie powiem i mało politycznie: nie ma w tym nic złego, państwo macie do tego prawo, to jest jeden z możliwych modeli, choć on oczywiście niezbyt dobrze nam się kojarzy, z różnych doświadczeń historycznych. Ale jednej rzeczy państwu brakuje, która jest i byłaby niezbędna do tego, żeby tych zmian dokonać, tj. większości konstytucyjnej. Niestety państwo kluczycie - to jest kolejne podejście, bo mamy cały szereg projektów składanych w ostatnim czasie, dwa z nich wypadły, a miały być procedowane na tym posiedzeniu Sejmu. Niemniej państwo bez zmiany konstytucji nie macie niestety tytułu do tego, żeby takich zmian dokonać, mimo że - jak podkreślam - to jest jedna z opcji, które są do rozważenia. Ale to powinno być chociażby wyhamowane na tym etapie i być może - to rada, możecie państwo to przyjąć, możecie tego nie przyjąć - gdzieś przy zapowiadanym przez pana prezydenta w ostatnim czasie referendum konstytucyjnym powinna mieć miejsce co najmniej jakaś debata i próba znalezienia większości sejmowej, większości konstytucyjnej. Z tym tu też pewnie byłby kłopot, bo raczej większości konstytucyjnej dla podporządkowania sądownictwa władzy wykonawczej państwo nie znajdziecie. Naprawdę kluczenie za pomocą kolejnych ustaw po to, aby tak doniosłe zmiany, jeśli chodzi o model funkcjonowania sądownictwa, wprowadzić, wydaje się drogą może nie skazaną na niepowodzenie, bo oczywiście większość sejmowa może wszystkiego dokonać, czego dawaliście państwo niejednokrotnie wyraz... Ale, po pierwsze, narażacie państwo na szwank sam wymiar sprawiedliwości i sądownictwo w tym wypadku, bo zawsze będzie łatka, którą mniej czy bardziej złośliwi będą wam przypinać, maksymalnego upolitycznienia, podporządkowania władzy sądowniczej władzy wykonawczej. To też będzie powodowało niestety kolejne głosy - na razie głosy, oby nie konsekwencje dalej idące - również międzynarodowe, bo jest pewnym modelem w Europie, pewnym standardem, taką normą, zagwarantowanie sądownictwu maksymalnej autonomii, i to na różnych płaszczyznach, włącznie z tym etapem dopuszczania do kariery sędziowskiej, nad czym teraz procedujemy. I po trzecie, będzie to przede wszystkim krzywdzące dla wielu tworzących to sądownictwo, bo jednak oni będą pracować w cieniu pewnej atmosfery politycznej. Nie da się tego uniknąć. Te wątki (Dzwonek), może generalne, sprawiają, że Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego nie widzi możliwości poparcia projektu w tym kształcie. Oczywiście będziemy przypatrywać się zmianom na dalszych etapach prac. Dziękuję bardzo. (Oklaski)