Mówca: Krystian Łuczak
Data: 2025-10-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Szanowna Pani Minister! Szanowni Państwo! Stanowisko klubu Koalicji Obywatelskiej w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz niektórych innych ustaw. Wprowadzenie zmian w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wynika z potrzeby uproszczenia i przyspieszenia procedur administracyjnych w tym obszarze. W obliczu rosnących oczekiwań społecznych i gospodarczych wprowadzenie deregulacji w tym zakresie jest niezbędnym elementem zwiększającym efektywność podejmowanych działań. Obecny stan prawny cechuje się skomplikowanymi i wieloetapowymi procedurami, które często prowadzą do przewlekłości postępowań administracyjnych. Wiele z tych procedur jest wynikiem nadregulacji, które zamiast chronić dziedzictwo kulturowe, stają się przeszkodą w jego zachowaniu i rozwoju. Proponowane zmiany mają na celu zredukowanie liczby wymaganych decyzji oraz uproszczenie procesów, co w praktyce oznacza, że osoby prywatne oraz przedsiębiorcy będą mogli szybciej i sprawniej podejmować działania związane z zabytkami przy jednoczesnej dbałości o ich ochronę. Wprowadzenie instytucji milczącego załatwienia sprawy w odniesieniu do niektórych działań związanych z zabytkami to dobry krok w stronę oczekiwanego społecznie uproszczenia procedur administracyjnych. Dotychczasowe przepisy wymagały od wnioskodawców długiego oczekiwania na decyzję nawet w sytuacjach, gdy brak reakcji organu powinien skutkować akceptacją planowanych działań. Milcząca zgoda pozwoli na szybsze podejmowanie decyzji przez inwestorów oraz przedsiębiorców, co znacząco przyczyni się do wzrostu efektywności w obszarze ochrony zabytków. Proponowane zmiany mają na celu nie tylko ułatwienie życia osobom prywatnym i przedsiębiorcom, ale również wzmocnienie skuteczności ochrony dziedzictwa kulturowego. Uproszczenie procedur administracyjnych w tym obszarze ma szansę przyczynić się do wzrostu płynności działań i rozwoju mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw. Należy też zauważyć, że pozytywna decyzja i akceptacja zmian w ustawie stanowi odpowiedź na postulaty strony społecznej wyrażane w ramach inicjatywy SprawdzaMY. Świadoma ochrona wartości dziedzictwa kulturowego nie wyklucza sprostania społecznej potrzebie elastyczności administracyjnej i dostosowania przepisów do zmieniających się warunków. Deregulacja w obszarze ochrony zabytków to krok w stronę zaangażowania obywateli w procesy ochrony dziedzictwa i zarządzania nim, i to bez szkody dla państwa. Umożliwienie szybkiego podejmowania decyzji czy wprowadzenie instytucji milczącego załatwienia sprawy z pewnością przyczyni się do efektywniejszego zarządzania polskim dziedzictwem kulturowym. Jestem przekonany, że wprowadzenie tych zmian spotka się z pozytywnym odzewem zarówno wśród przedstawicieli sektora ochrony zabytków, jak i wśród społeczności lokalnych oraz przedsiębiorców. Naszym wspólnym celem powinna być nie tylko ochrona, ale także aktywne promowanie i rozwijanie wartości, jakie niesie za sobą nasze dziedzictwo kulturowe. Dlatego Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska rekomenduje przyjęcie omawianego projektu zmiany ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)