Mówca: Andrzej Romanek
Data: 2012-12-13 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję. Pani Marszałek! Panie i Panowie Ministrowie! Wysoka Izbo! Nie ukrywam, że przypadł mi w udziale zaszczyt przedłożenia projektu zaproponowanego przez Solidarną Polskę. Zmiany dotyczące ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, cały intencja tego projektu, sprowadzają się do takich oto kwestii. Po pierwsze, trzeba wyjść z założenia, że sytuacja polskich emerytów, rencistów jest niezwykle trudna. Niestety, z przykrością stwierdzamy, że ten rząd nie prowadzi żadnej polityki senioralnej, absolutnie żadnej polityki senioralnej, w żadnym wymiarze tej polityki senioralnej rząd nie prowadzi. Powiem tylko państwu, że sytuacja emerytów i rencistów, jeżeli chodzi o poziom ich dochodowości, jest gigantycznie trudna. Zaraz wyjaśnię, z czego ta trudność wynika. Oczywiście odpowiedzialność też w dużej mierze, choć niecałkowicie, za ten stan rzeczy ponosi rząd. Ale przejdę może do założeń projektu ustawy. Otóż w art. 21 proponujemy zwolnienie przedmiotowe w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, dodatkowe zwolnienie przedmiotowe. Będzie ono obejmować emerytury i renty z dodatkami należnymi do kwoty 1000 zł. W przypadku, gdyby te emerytury i renty się zbiegały, bo taka zbieżność też jest przewidziana w przepisach ustawy, to wówczas to zwolnienie będzie obejmować kwotę sumaryczną, nie więcej niż 1000 zł. Ale w związku z tym, że gdybyśmy przyjęli takie założenie, że zwolnienie obejmuje kwotę 1000 zł, i potem wygasili prawo do tego zwolnienia przedmiotowego, to byłby to drastyczny efekt dla osób, które przekroczyłyby tę kwotę nawet w nieznacznej wielkości - na przykład 1005 zł. Wówczas kwota brutto emerytury byłaby wyższa, ale kwota netto po odliczeniu podatku byłaby niższa od kwoty osoby, która uzyskuje emeryturę w wysokości chociażby 990 zł. Takie byłyby efekty. W związku z powyższym my proponujemy wygaszenie tej kwoty emerytury stopniowo, tego zwolnienia, od kwoty 2000 zł. A więc jeżeli emerytura będzie wynosiła powyżej 2000 zł, ale mniej niż 2100 zł, to kwota zwolnienia będzie o 100 zł niższa, czyli 900 zł. Jeżeli będzie to kwota od 2100 do 2200, w tym przedziale, to będzie to 800 zł, i tak aż do kwoty 2500 zł. Powyżej 2500 zł zwolnienie w ogóle nie będzie obejmowało emeryta czy rencisty, wówczas podatek będzie płacony od całej kwoty. Konkludując, powiem, że do 1000 zł emerytury, renty są zwolnione, pomiędzy 1000 a 2000 będzie płacony podatek, a potem, między 2000 a 2500 ta kwota zwolnienia przedmiotowego będzie się stopniowo obniżać aż do 500 zł. Wiem, że dla niektórych może wydawać się to skomplikowane, ale to jest proste rozwiązanie, proste rozstrzygnięcie. My próbowaliśmy przyjąć różne rozwiązania i różne sposoby dla takiego właśnie rozstrzygnięcia, dla takiego zwolnienia. Niestety, przepisy prawa podatkowego, gdy się na nie spojrzy, rzeczywiście mają swoją nomenklaturę, swoje nazewnictwo i takie rozstrzygnięcie, taki zapis jest w naszej opinii ze wszech miar uzasadniony i, podkreślam, w miarę czytelny. Można z tego wywieść to, o czym dzisiaj mówię. Zresztą będzie to w uzasadnieniu projektu tejże ustawy. Oczywiście uzasadnieniem dla takich rozstrzygnięć i dla takiego projektu ustawy jest to, co podkreśliłem, polityka senioralna. Proszę państwa, z czego wynika takie rozwiązanie, ta kwota 1000 zł? Otóż ta kwota 1000 zł wynika z bardzo prostego uzasadnienia. Instytut Pracy i Spraw Socjalnych przyjął na koniec grudnia 2011 r., iż wysokość minimum socjalnego dla gospodarstwa emeryckiego wynosi 994 zł, czyli - zaokrąglając - 1000 zł. To jest minimum socjalne. Proszę państwa, oczywiście nie możemy mieszać czy mylić pojęć ˝minimum socjalne˝ i ˝minimum egzystencji˝. Ale, proszę państwa, to minimum socjalne, jeżeli spojrzymy na sposób jego wyliczenia przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, obejmuje przecież takie podstawowe wydatki, jak chociażby wydatki na żywność, wydatki na mieszkanie, wydatki na odzież i obuwie, ochronę zdrowia, co w tym wypadku, proszę państwa, ma niezwykle istotne znaczenie. Od razu powiem, dlaczego ma niezwykle istotne znaczenie. Otóż w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma zwolnienia przedmiotowego z wydatków, chociażby do określonej kwoty, na lekarstwa. Przecież emeryci i renciści z uwagi na wiek lub stan zdrowia wydają znaczące kwoty właśnie na lekarstwa i nie ma ani odpisu od podstawy opodatkowania, czyli zmniejszenia podstawy opodatkowania, ani zmniejszenia podatku, czyli odpisu od podatku. Takiej możliwości ustawodawca nie przewidział. W związku z powyższym pobieranie w tym stanie rzeczy podatku od osób, których dochody wynoszą poniżej minimum socjalnego, i czerpanie z tego tytułu dochodów przez państwo jest absolutnie nieuzasadnione z bardzo prostego powodu - bo osoby, które już żyją w niedostatku, wpycha się w jeszcze większy niedostatek, wpycha się w tak zwane minimum godziwego poziomu życia. To minimum godziwego poziomu życia w Polsce dzisiaj wynosi właśnie 1000 zł. Proszę państwa, co jest istotą czy jest istotne, dlaczego to rozwiązanie pojawia się dzisiaj i dlaczego uważamy, że ono powinno być zaakceptowane, skierowane co najmniej do komisji, do debaty, do dyskusji, jeżeli są stanowiska, że ktoś z tymi rozwiązaniami w jakiejś części może się nie zgadzać? Otóż, proszę państwa, kwota wolna od podatku. To jest aspekt niezwykle istotny i na to chciałbym zwrócić państwa uwagę. Uważamy, że docelowo - i myślę, że wiele osób zgodziłoby z nami się - ta kwota wolna od podatku powinna obejmować właśnie to minimum socjalne, które kształtuje się dzisiaj w Polsce na poziomie 1000 zł, czyli generalnie powinna obejmować 12 tys. zł rocznie. Proszę państwa, dzisiaj niestety ta kwota wolna od podatku wynosi 3091 zł. Porównam tę kwotę wolną od podatku do kwot wolnych od podatków w innych krajach, bo to też jest ważny argument, który państwu uzmysłowi, o jakich proporcjach i jakich wielkościach mówimy, również w kontekście, o czym powiem, utrzymania, czyli kosztów życia, siły nabywczej, bo to jest ważne. Proszę państwa, jeżeli popatrzymy chociażby na inne kraje, to zobaczymy - podam przykłady - że w takim kraju jak sąsiednie Niemcy kwota wolna od podatku wynosi 8004 zł, co daje mniej więcej 32 tys. zł kwoty wolnej od podatku. (Poseł Elżbieta Rafalska: 8 tys. euro.) 8 tys. euro, tak, i 32 tys. zł. Dalej, Francja - 6 tys. euro, 24 tys. zł, ale, proszę państwa, Wielka Brytania - 8105 funtów, co daje 40 tys. zł kwoty wolnej od podatku. Podkreślam, u nas kwota wolna od podatku to 3091 zł. Ona obejmuje wszystkich, zarówno emerytów, rencistów, jak i innych otrzymujących dochody. Proszę państwa, ale taki kraj jak chociażby Holandia opodatkowuje podatkiem do kwoty 18 tys. zł w wysokości 2,45%, a więc docelowo powinniśmy się zgodzić z rozwiązaniem, że kwota minimum socjalnego powinna obejmować wszystkich. Teraz pokażę państwu na podstawie danych z ostatnich lat, jak kształtowała się kwota wolna od podatku. Proszę państwa, w 2005 r. kwota ta wynosiła 2789 zł. W 2006 r. pozostała na niezmienionym poziomie. W 2007 r. kwota wolna od podatku w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych skoczyła do 3013. W 2008 r. - 3089 i od 2009 r. pozostaje na poziomie 3091 zł. Między 2008 a 2009 r. kwota wolna od podatku wzrosła o 2 zł. A zatem gdy porównuje się kwoty wolne od podatku w Polsce do kwot w takich krajach jak chociażby Francja, Niemcy, to widać kilkunastokrotną różnicę między tymi kwotami. Przejdę teraz do istotnej sprawy. Ktoś mógłby zarzucić, że koszty życia w tych krajach są wyższe, czyli siła nabywcza Polski, emerytów i rencistów jest wyższa w relacji do możliwości zakupu czy świadczenia usług. Proszę państwa, nic równie błędnego. Ostatnie dane, proszę państwa, podam przykłady, dotyczące porównania kwot, przepraszam, kosztów produktów żywnościowych i kosmetycznych, chemicznych są następujące. Activia: 8 sztuk w Polsce kosztuje 11,16 zł, a w Niemczech - 8,83, produkt żywnościowy, taka jest różnica. Proszę państwa, jogurt 1 litr w Polsce kosztuje 5,15, a w Niemczech - 3,98. To są fakty, to nie jest wymysł, to są fakty, to są dane. Proszę państwa, dalej, popatrzmy sobie, wieprzowina krojona 1 kg: w Polsce prawie 25 zł, 24,99, w Niemczech - 19,86. Mówimy o produktach żywnościowych, podstawowych produktach żywnościowych, z których każdy przeciętny człowiek czy każda rodzina powinna korzystać, żeby mogła żyć na poziomie minimum socjalnego. Ale idę dalej, proszę państwa. Teraz płyny, chociażby do mycia naczyń. Nie chcę tu uprawiać kryptoreklamy, ale powiem: Palmolive do naczyń w Polsce kosztuje 6 zł, a w Niemczech - 4,73. Dalej, proszę państwa, żel do mycia: w Polsce 12, w Niemczech - 4,73. Oczywiście są produkty, które są droższe od produktów polskich, ale gdybyśmy uśrednili te ceny, to doszlibyśmy do konkluzji, do jednego wniosku, proszę państwa, takiego, że koszty życia w Polsce i koszty życia w Niemczech są w zasadzie na takim samym poziomie, a niektórzy wręcz twierdzą, że koszty życia w Niemczech są niższe. Pomijam aspekt dochodowy, bo koszty dochodu, to znaczy, sytuacja dochodowa niemieckich pracowników czy emerytów i rencistów jest dwu-, a nawet trzykrotnie lepsza niż w Polsce. Oczywiście rodzi się pytanie, co jest tego przyczyną. I na te kwestie odpowiadają również ekonomiści. Proszę państwa, posłużę się cytatami, jeżeli chodzi o kwestie dotyczące wysokości cen tych produktów żywnościowych, o których opowiadałem. Powołam się na pana Marka Zubera, ekonomistę, który mówi, że w Niemczech obowiązuje stawka podatku VAT 19%. Jaka u nas obowiązuje? 23%, a jest duże prawdopodobieństwo, że będzie wynosiła 24%, a nawet 25%, co spowoduje wzrost kosztów życia, i to w sposób znaczący. To jest jeden aspekt, bardzo istotny. Proszę państwa, a zatem patrząc na ten stan rzeczy, można dojść do wniosku, że produkty żywnościowe, ale nie tylko, w Niemczech są tańsze niż w Polsce. Zwracam na to uwagę, dlatego że musimy patrzeć też na asortyment produktów. Proszę państwa, przeciętny emeryt i rencista nie kupuje drogich towarów - bo tu rzeczywiście różnica jest - ale to, co jest mu niezbędne do utrzymania. I tu niestety sytuacja w Polsce jest niekorzystna, emeryt czy rencista w Polsce musi wydawać więcej na podstawowe produkty niż emeryt lub też rencista w Niemczech. Proszę państwa, i jeszcze inne dane statystyczne. Minimalna wysokość emerytur i rent od 1 marca 2012 r., podkreślam, w wartościach brutto, warto się przysłuchać: emerytura - 799 zł, renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy - 799 zł, ale już renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy - 613 zł, takie są wielkości, renta wypadkowa z tytułu całkowitej niezdolności do pracy - 959 zł i renta wypadkowa z tytułu częściowej niezdolności do pracy - 736 zł. Proszę państwa, byłoby rzeczą kuriozalną, trzeba to powiedzieć sobie wprost, jest rzeczą niemoralną, żeby państwo czerpało dochody i profity w wypadku osób, które żyją poniżej minimum socjalnego, a niektóre już osiągnęły minimum egzystencji. Przecież o tym się mówi. To jest wyjątkowo trudne rozwiązanie. W związku z powyższym uważamy, że tak, jak w innych rozwiniętych demokracjach, dochody niskie i przeciętne powinny być opodatkowane w niewielkim stopniu, ale dochody poniżej minimum socjalnego, czyli w tym wypadku 1 tys. zł miesięcznie, powinny być całkowicie zwolnione od podatku. Tak jest po prostu w innych krajach. Proszę państwa, to nie jest tak, że rozwiązań, które proponujemy, nie ma w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Bo jeżeli zerkniemy tam, to zauważymy, że niektóre kategorie rent są zwolnione przedmiotowo - żeby nikt nie zarzucił, że przyjmujemy rozwiązania, które mogą być ewentualnie niekonstytucyjne - przecież renta przyznana na podstawie odrębnych przepisów o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych jest zwolniona na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2, dodatki do rent rodzinnych, renty wypłacane osobom represjonowanym, emerytury lub renty otrzymywane przez osoby, które utraciły wzrok w wyniku działań w latach 1939-1945, alimenty na dzieci do 25. roku życia lub inne alimenty, ale w kwocie nie wyższej niż 700 zł. Czyli aspekt socjalny przy zwolnieniu przedmiotowym jest brany przez ustawodawcę pod uwagę, bo jest on oczywiście bardzo istotny. I teraz jakie efekty, jakie konsekwencje? Proszę państwa, jeżeli popatrzymy na statystyki, to z nich wynika, że w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wypłacane są świadczenia - emerytury i renty - dla 7,4 mln osób, natomiast w KRUS-ie te emerytury i renty wypłacane są dla 1,4 mln osób, emerytury mundurowe to jest ok. 280 tys. I teraz jak by to się statystycznie kształtowało. Proszę państwa, gdybyśmy przyjęli rozwiązanie zwolnienia pierwszego tysiąca złotych, to ok. 1/3 osób, emerytów i rencistów w ZUS-ie, i emerytów i rencistów w KRUS-ie, byłaby zwolniona z płacenia podatku. W związku z powyższym objęłoby to ok. 3 mln osób. Czyli konkludując tę część wypowiedzi, ok. 3 mln osób, polskich emerytów i rencistów, żyje w warunkach minimum socjalnego lub poniżej tego minimum. Takie są niestety fakty, ok. 3 mln osób. Musimy sobie też z tego zdawać sprawę, o jakiej liczbie globalnej osób mówimy. Proszę państwa, myślę, że to rozwiązanie znajdzie akceptację i uznanie wśród wielu przedstawicieli sceny politycznej. Myślę, że też znajdzie zrozumienie wśród rządzących, zarówno w Platformie Obywatelskiej, jak i w PSL, bo przecież, mówiąc wprost, jeżeli chodzi o zwolnienie z tego podatku, to obejmuje ono w zdecydowanej większości świadczeniobiorców KRUS-u, prawie 1,5 mln osób by z tych świadczeń skorzystało. Mamy świadomość, jak niewielkie są wysokości rent i emerytur właśnie KRUS-u, a pobierających te świadczenia jest ok. 1,5 mln osób. Nie możemy pobierać, podkreślam jeszcze raz, podatku od osób, które są poniżej minimum socjalnego. To jest niemoralne. Tak państwo postępować absolutnie nie może. I jakie byłyby efekty. Patrząc na obecnie obowiązujące uregulowania, czyli te 3091 kwoty wolnej od podatku - co wynosi 250 zł miesięcznie tylko kwoty wolnej od podatku - to emeryt czy rencista, który znalazłby się w tych widełkach, zyskałby 180 zł. To dzisiaj często, przy dochodach miesięcznych 700-800 zł, nie są bagatelne kwoty. Mówię, ile będzie maksymalnie, bo to będzie w proporcji oczywiście: maksymalnie 180 zł przy 1250 zł, jak zsumujemy kwotę wolną plus kwotę zwolnienia przedmiotowego. Dlaczego o tym mówimy, dlaczego to podkreślamy? Otóż z bardzo prostego powodu, dzisiaj emeryci - oni o tym mówią, przecież się z tym stykamy, spotykamy - mówią w ten sposób: jesteśmy taką grupą zawodową, która z uwagi na wiek lub stan zdrowia nie jest w stanie dorobić. Znacząca część emerytów i rencistów nie jest w stanie dorobić z uwagi na wiek lub stan zdrowia. (Poseł Elżbieta Rafalska: I brak pracy.) Już pomijam kwestię braku pracy, to jest istotny czynnik. Ale podkreślają również: ponosimy znaczące koszty leczenia, usług medycznych. A w przepisach żadnej ustawy zwolnienie w tym zakresie czy odliczenie od podatku czy od podstawy opodatkowania nie jest przewidziane. Nie mają emeryci i renciści, mówiąc wprost, w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych przewidzianych żadnych kosztów, które by zmniejszyły podstawę opodatkowania. Nie ma czegoś takiego. Jak w innych przypadkach są koszty uzyskania przychodu, tak w odniesieniu do emerytów i rencistów takiej możliwości nie ma. I zwrócę na jedną rzecz uwagę, bo to niektórzy podkreślają. Proszę państwa, to nie jest tak, że emeryci czy renciści nie wypracowali sobie swoich świadczeń, wypracowali je. Ale dzisiaj na podstawie zasady, która obowiązuje od kilkudziesięciu lat, umowy społecznej dzisiejsi pracujący płacą na rzecz dzisiejszych emerytów i rencistów, czyli beneficjentów. Wynika to z tego, że w czasach PRL-u, trzeba to jasno powiedzieć, kwoty, które były zgromadzone na funduszu ZUS, były przeznaczone też na inwestycję w gospodarkę. I nic od tego czasu nie jest zrobione. To były niemałe pieniądze. W związku z powyższym im to prawo przysługuje. To jest wymysł, że nie mamy pieniążków, że tych pieniążków nie wypracowano. Oni nic państwu nie zabierają, chcą odzyskać tylko to, co im się po prostu zwyczajnie należy. Gdybyście państwo przeliczyli średnie odprowadzone składki na ZUS przez 40-50 lat, to dojdziecie do wniosku, że to jest kwota nie mniejsza niż 400 tys. Gdyby ktoś to sobie zostawił - nawet w wieku 60 lat czy 65 lat przy starych systemach emerytalnych, nie tych nowych wprowadzonych, 67 lat - proszę państwa, to żyłby naprawdę godnie, delikatnie rzecz ujmując. Mówimy o przeciętnym nawet wynagrodzeniu, bardzo przeciętnym, bo to są takie wielkości i takie kwoty. I te kwoty poszły - spożytkowane zostały lepiej lub gorzej przez nasz kraj - i dzisiaj konsekwencje tego, niestety, ponoszą właśnie emeryci i renciści. Proszę państwa, chcę zwrócić uwagę jeszcze na jedną rzecz. Otóż zwróciliśmy się do Polskiego Związku Emerytów, Rencistów i Inwalidów, który skierował do wszystkich klubów, do pani marszałek prośbę, żeby nad tymi rozwiązaniami pracować, po to, ażeby wypracować rozwiązanie, które będzie elementem konsensusu. Bo jeżeli ktoś uważa, że pewnych rozwiązań z uwagi na różne okoliczności nie aprobuje, to rozumiemy to jako Solidarna Polska. Ale do czego zmierzamy, chcemy, ażeby na temat tej ustawy rozmawiać. I co istotne, myślę, że nie ma najmniejszej wątpliwości, że kwota 1 tys. zł wolna od podatku nikogo nie zdziwi i nie będzie przedmiotem negatywnego stanowiska. Tu wiem, że pan poseł będzie prezentował stanowisko Platformy Obywatelskiej. Chciałbym nawet zapytać już dzisiaj, wyprzedzając ten stan rzeczy, czy uważa on, że zwolnienie z podatku 1 tys. zł, minimum socjalnego, jest rozwiązaniem dla emerytów i rencistów racjonalnym czy nie? Przy okazji chcemy też zapytać rządzących, jaka jest ich polityka wobec tych osób, między innymi polityka senioralna. Odnoszę bowiem nieodparte wrażenie, że pan premier odwrócił się plecami do seniorów. Nie może być tak, że przez cztery lata kwota wolna od podatku pozostaje na niezmienionym poziomie, 3,91 tys., a koszty życia, jak pokazałem, drastycznie wzrastają. Wierzę, proszę państwa, w rozsądek rządzących i wierzę w to, że rządzący skierują ten wniosek do komisji, po to, aby nad nim pracować, debatować i wypracować dobre rozwiązanie. Oczywiście pan poseł się uśmiecha. (Poseł Janusz Cichoń: Nie zawiedzie się pan.) Nie zawiodę się. Widzi pan, to mnie pan pocieszył - będziemy debatować, dyskutować, rozmawiać. Chciałbym jeszcze podziękować, jak mówię, Polskiemu Związkowi Emerytów, Rencistów i Inwalidów, który popiera ten projekt i prosi państwa, bo skierował to do wszystkich klubów, o to, żebyście pochylili się nad nim. Prosi, żebyśmy o tym projekcie porozmawiali, żebyśmy wypracowali rozwiązania, które będą akceptowalne, przyjęte w drodze konsensusu wielu klubów politycznych. Z korzyścią dla kogo? Dla emerytów i rencistów, bo przecież po to tutaj stoję, abyśmy rozmawiali, debatowali, dyskutowali, żeby osiągnąć jakiś konsensus, a nie żeby od razu, jednym, że tak się wyrażę, politycznym chirurgicznym cięciem Platformy Obywatelskiej temat załatwić. Czy to jest załatwienie tematu? Nie. To jest zabicie tego tematu, zarżnięcie, przepraszam za to kolokwialne określenie, problemów, które mają emeryci i renciści, a nad którymi Platforma nie chce się pochylić. Wiem, co Platforma będzie mówić. Cały czas będzie podkreślać sytuację budżetową. Ale ja te argumenty tutaj słyszę już od roku, a w telewizji od pięciu lat. A przecież obiecano nam tanie państwo. Od razu odpowiem, żeby antycypując, odnieść się do tych argumentów. Proszę państwa, chociażby kwoty związane z zatrudnianiem osób w administracji. Zwyżka podatku z 22 do 23% dała budżetowi około 6-6,5 mld zł, podkreślają to ekonomiści. Wszystkie te pieniądze poszły na zatrudnienie w administracji, co więcej, nie tylko na podstawie umowy o pracę. Zatrudniacie bowiem na podstawie umowy o pracę, ale żeby pokazywać, że oczywiście jest inaczej, niż mówicie, że to zatrudnienie tak gwałtownie nie rośnie, gigantyczna liczba osób jest zatrudniana na podstawie umowy zlecenia, co do tego poziomu zatrudnienia generalnie się nie wlicza. A więc gdy pytacie, gdzie, to ja wam wskazuję. Jeżeli mówimy o oszczędnościach, jeśli cały czas mówiliście o tanim państwie, to, przepraszam bardzo, szukajmy źródła oszczędności, nie zwiększajmy zatrudnienia w administracji, tylko te pieniążki, zwracam się do Platformy Obywatelskiej i do PSL-u, przeznaczmy właśnie na emerytów i rencistów. Jeszcze jedna rzecz. Przecież emeryci i renciści nie wyjeżdżają na Hawaje. Te pieniądze w dużej części wrócą do budżetu - z bardzo prostego powodu - w postaci VAT jako podatku obrotowego z uwagi na zakup produktów. To jest pierwsza rzecz. Ale też ze względu na podatki dochodowe, w których też partycypują przecież samorządy, z uwagi na zwiększony dochód tychże samorządów. To nie są małe pieniądze - te, które wrócą co najmniej w 1/3 do budżetu państwa. Na to też trzeba zwracać uwagę. Przecież musimy pozwolić tym ludziom godnie żyć. To są ludzie, podkreślam, starsi. Ale, mówię, decyzja będzie należała do klubów. Jeszcze raz chciałbym serdecznie podziękować Związkowi Emerytów, Rencistów i Inwalidów za to, że widząc problem, bo do niego się zwracałem, mogliśmy z nim porozmawiać. Oni mówią: my nie mamy już możliwości wsparcia czy pomocy, tu musi zadziałać państwo. Oczywiście rozmawialiśmy na temat kwestii dotyczącej sytuacji budżetowej. Proszę państwa, to jest decyzja dotycząca też pewnych priorytetów, tak jak w przypadku polityki prorodzinnej, którą cały czas promujemy i chcemy rozwijać - ażeby sprzyjała ona rozwojowi gospodarczemu. Przecież demografia jest kwestią zasadniczą. Jeśli nie będzie pracowników, to nie będzie produkcji - prosta rzecz, proste przełożenie. To jest właśnie, panie pośle, kwestia priorytetów. Jeżeli waszym priorytetem jest wzrost zatrudnienia w administracji, to powiedzcie to ludziom. Trzeba im to po prostu powiedzieć. Emeryci czy rodziny was kompletnie nie interesują, w przeciwieństwie do nas, do Solidarnej Polski. Chcemy o tym rozmawiać, chcemy te projekty czy propozycje rozważać, dyskutować o nich. Jesteśmy w stanie siąść i twardo debatować o tych kwestiach, tych tematach. W związku z powyższym jeszcze raz zwracam się do wszystkich klubów na tej sali o to, aby zaproponowane przez Solidarną Polskę rozwiązania zaaprobowały, poparły, skierowały projekt do komisji sejmowej w celu przeprowadzenia debaty, dyskusji, ażebyśmy tam, proszę państwa, wypracowali rozwiązanie dobre, podkreślam, nie dla Sejmu, lecz dobre dla emerytów i rencistów. I tak powinniśmy problem za problemem rozwiązywać, a nie chować się za deficytem czy za długiem publicznym. Gdybym dzisiaj chciał odnieść się jeszcze do manipulacji, bo tak trzeba to nazwać, dotyczących chociażby wyliczenia długu publicznego na potrzeby procedury sanacyjnej przewidzianej w ustawie o finansach publicznych, to powiedziałbym, że Platforma Obywatelska jest mistrzem świata, jest najbardziej kreatywną formacją polityczną, jeżeli chodzi o stosowanie sztuczek prawnych po to, żeby dawać sobie większe szanse, pole do wydawania pieniędzy, ale dla siebie, i żeby wizerunkowo ubrać to w piękne słowa. A fakty niestety są brutalne, bo poziom długu wzrasta. Też mamy tego pełną świadomość. Dlaczego wzrasta? Ponieważ pieniądze po prostu są źle wydawane. Ten kraj wbrew pozorom nie jest krajem biednym, biednym czynią go często politycy poprzez swoje decyzje. Konkludując, proszę państwa, jeżeli mamy dzielić biedę równo, to dzielmy ją równo, a nie tak, że jedni popadają w niedostatek, w ubóstwo, a inni żyją ponad stan. Proszę państwa, popatrzcie, to też są ciekawe dane statystyczne, jak wzrósł poziom zakupów towarów luksusowych w Polce w czasach kryzysu. Poziom konsumpcji towarów luksusowych wzrósł w granicach między 30% a 50%. Ktoś musi mieć na to pieniądze. Jeszcze na jedną rzecz zwrócę uwagę, panie pośle z Platformy Obywatelskiej. Otóż jeśli mówimy o źródłach pozyskiwania, to przecież pan doskonale wie, jak wygląda ˝polski˝ system podatkowy, bo przecież on w 70% polski nie jest, ale zyski, podkreślam: zyski, nie mówimy o dochodach - już nie mówię o przychodach - wynoszą prawie 15 mld zł za tamten rok. I to chyba dotyczy tylko największych banków - 15 mld czystego zysku. Jeżeli mamy dzielić się ubóstwem, to dzielmy się też bogactwem, nie tylko ubóstwem, dzielmy się też bogactwem. Nawołuję szukajcie państwo: racjonalnych, rozsądnych źródeł finansowania. Te banki nie zubożeją, zapewniam pana. Kiedy był wam potrzebny podatek od kopalin, dotyczący miedzi, to chwili nie zastanawialiście się nad tym, choć dotyczyło to jednego polskiego przedsiębiorstwa, najważniejszego gracza na rynku europejskim, a jednego z najistotniejszych na rynku światowym. Nie baliście się podjąć tej decyzji, nie mieliście żadnych... Ale w dużej części to było polskie przedsiębiorstwo. A więc liczę na odwagę Platformy Obywatelskiej i PSL-u. Powiem więcej - to są też wasi wyborcy i oni będą obserwować, jakie podejmiecie w tej materii decyzje. Szczególnie zwracam się do PSL-u, bo to dotyczy emerytów i rencistów zamieszkałych też na wsi, tych ludzi, których dochody są naprawdę bardzo niskie i którzy żyją tylko dzięki temu, że jest solidarność pokoleń, ale w rodzinie, i młodsi pomagają starszym, żeby przeżyli. Proszę państwa, około 3 mln emerytów i rencistów, powiem jeszcze, żyje poniżej minimum socjalnego. To jest po prostu nie do pomyślenia. I jeszcze od nich pobiera się podatki. To jest zgroza. Ostatnia rzecz na koniec. W tym czasie pan minister Nowak, znaczy pan minister finansów nie boi się zadłużyć Funduszu Drogowego na 52 mld zł. Tutaj nie ma obaw. Rozumiem potrzeby wydatków inwestycyjnych, jestem racjonalnie myślącym człowiekiem, ale tu obaw nie ma. Nie zadrży mu ręka i nie zadrży mu serce, ażeby zaciągnąć tak gigantyczne zobowiązania. A gdybym go zapytał: Co z kolejną perspektywą finansową 2014-2020? Z czego weźmie te pieniądze? O to już się nie martwi. Mówiąc wprost, liczę na to, że Platforma nie zastosuje chirurgicznego politycznego cięcia i nie załatwi tego problemu na tej sali, ale skieruje projekt do komisji i tam będziemy nad nim debatować. Wierzę, podkreślam: wierzę, że wypracujemy mądre, rozsądne rozwiązanie - nie w interesie partii politycznych, ale w interesie emerytów i rencistów. I do tego wszystkich nawołuję, proszę państwa o to. To jest dobry projekt, popracujmy nad nim. Dziękuję uprzejmie. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Eugeniusz Tomasz Grzeszczak)