Mówca: Sprawozdawca Krzysztof Kubów
Data: 2016-06-08 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji do Spraw Energii i Skarbu Państwa o rządowym projekcie ustawy o zasadach kształtowania wynagrodzeń osób kierujących niektórymi spółkami. Projekt wpłynął do Sejmu 10 maja. 13 maja skierowano go do pierwszego czytania. Pierwsze czytanie odbyło się na posiedzeniu Sejmu w dniu 19 maja i projekt skierowano do prac w komisji. Projekt ustawy ma na celu przede wszystkim zmianę podejścia do zasad kształtowania wynagrodzeń w spółkach handlowych z udziałem Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, a także państwowych i komunalnych osób prawnych. Projekt w zamierzeniu ma ustalić właściwą proporcję pomiędzy potrzebą zapewnienia elastycznego mechanizmu określania wynagrodzeń i zbliżania go w maksymalnym stopniu do zasad obowiązujących na rynku a potrzebą realizacji zasady sprawiedliwości społecznej. W odróżnieniu od dotychczasowych zasad wynagradzania określonych ustawą kominową zaproponowane w art. 4 ust. 3 projektu przesłanki określenia innej wysokości części zmiennej wynagrodzenia mają charakter ogólny, aby zapewnić realizację postulatów elastyczności i możliwości racjonalnego ustalania wynagrodzeń. Dodatkowo bardzo istotną wadą wspomnianej ustawy kominowej jest również brak systemu premiowania skutecznych menedżerów, tj. brak powiązania zarobków kadry menedżerskiej z wynikami spółki oraz osiągniętymi celami. Projektowana ustawa istotnie zmienia sposób ustalania wysokości wynagrodzenia kadry zarządzającej spółek, wprowadzając mechanizm wymuszający ustalenie tej wysokości w sposób adekwatny do bieżącej sytuacji spółki, jej wielkości oraz skali prowadzonej działalności. Ponadto przewiduje się wprowadzenie możliwości premiowania menedżerów aktywnych, skutecznie budujących wartość spółki. Stosownie do powyższego uchwały w sprawie zasad kształtowania wynagrodzeń dotyczących członków organu zarządzającego będą wskazywały, czy wynagrodzenie całkowite członka organu zarządzającego będzie składało się z określonej kwotowo części stałej stanowiącej wynagrodzenie miesięczne podstawowe oraz części zmiennej stanowiącej wynagrodzenie uzupełniające za rok obrotowy spółki. Część stała wynagrodzenia miesięcznego członka organu zarządzającego będzie uzależniona od skali działalności spółki, w szczególności wartości jej aktywów, osiąganych przychodów i wielkości zatrudnienia. Efektem projektu ustawy będzie profesjonalizacja kadr menedżerskich i nadzoru w podmiotach objętych regulacją. Jednocześnie projekt ustawy zawiera regulacje mające na celu skuteczne przeciwdziałanie potencjalnym nadużyciom i patologiom poprzez wprowadzenie zasad jawności dotyczących warunków wynagradzania członków organów spółek, zawarcie pełnej informacji o wysokości wynagrodzenia członków organów zarządzających. Projekt ustawy w krótkim czasie ma poprawić efektywność zarządzania spółkami, a w konsekwencji poprawić ich wyniki. Posiedzenie komisji odbyło się w dniach 24 i 31 maja. Na początku posiedzenia komisji w dniu 24 maja zaproponowano utworzenie podkomisji w celu rozpatrzenia projektu. Wniosek ten nie uzyskał akceptacji większości członków komisji. Podczas procedowania projektu ustawy oraz merytorycznej dyskusji posłowie zaproponowali 31 poprawek, z czego 24 uzyskały akceptację komisji, w większości poprawki legislacyjne. Przedstawię kilka najważniejszych. Poprawka w art. 4 ust. 2 pkt 2-4 uchyla górne progi zatrudnienia. Zmiana ta ułatwi przyporządkowywanie do poszczególnych kategorii spółek charakteryzujących się zatrudnieniem nieproporcjonalnym do posiadanych przez podmioty aktywów czy obrotów, co może wiązać się ze specyfiką branży lub działalności danej spółki. Ponadto proponowana zmiana doprowadzi także do ujednolicenia sposobów kategoryzowania spółek, ponieważ obecnie istniejące progi dotyczące rocznego obrotu oraz sumy aktywów bilansowych posiadają jedynie dolne granice. Przedmiotowa zmiana spowoduje mniejszą podatność systemu klasyfikacji na indywidualne interpretacje. Poprawka w art. 4 ust. 5 umożliwia dostosowanie wysokości części zmiennej wynagrodzenia w zarządach spółek publicznych identycznie jak w grupach spółek o najwyższych obrotach, aktywach czy zatrudnieniu. Podnosi element motywacyjny z 50 do 100%. W art. 5 ust. 1 zaproponowano doprecyzowanie, w jakiej formie będą funkcjonować członkowie organów zarządzających spółek z udziałem Skarbu Państwa, i dookreślenie tej formy jako jednoosobowej działalności gospodarczej. Natomiast w art. 5 ust. 2 pkt 1 zaproponowano zawęzić pojęcie środków trwałych i mienia spółki. Te poprawki w art. 5 nie uzyskały akceptacji komisji. Komisja większością głosów zaakceptowała nowe brzmienie art. 12 mające na celu złagodzenie kryteriów obejmowania nową ustawą innych niż spółki kategorii podmiotów. Poprawka wprowadzona w art. 14 pkt 10 ma na celu wyeliminowanie wątpliwości dotyczących maksymalnej wysokości wynagrodzenia miesięcznego przysługującego kierownikowi samorządowego samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej po zmianie przepisu art. 8 pkt 2, w którym planuje się zwiększenie maksymalnej wysokości wynagrodzenia miesięcznego osób zatrudnionych w samorządowych jednostkach organizacyjnych posiadających osobowość prawną z czterokrotności do sześciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w IV kwartale roku poprzedniego, ogłoszonego przez prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Informuję jednocześnie, że zostanie skorygowany przez Biuro Legislacyjne omyłkowo przepisany tytuł ustawy w art. 14 ust. 6. Zamiast ˝o zasadach kształtowania wynagrodzeń osób kierujących niektórymi spółkami˝ zapisano ˝o kształtowaniu wynagrodzeń osób kierującymi niektórymi spółkami˝. Komisja prosi Wysoką Izbę o przyjęcie rekomendowanych poprawek i przyjęcie projektu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)