Mówca: Tomasz Rzymkowski
Data: 2017-04-05 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowny Panie Marszałku! Panowie Ministrowie! Wysoka Izbo! Odnosząc się do projektu ustawy nowelizującej ustawę o Krajowej Radzie Sądownictwa, druk sejmowy nr 1423, tytułem wstępu: w mojej ocenie mamy w chwili obecnej w Polsce bardzo dobry klimat do dokonania gruntownej reformy wymiaru sprawiedliwości, bo większość parlamentarna Prawa i Sprawiedliwości jest za, ale też opozycja. Mówię w imieniu mojego klubu, który szedł z hasłami reformy wymiaru sprawiedliwości do wyborów, ale mówi to i Platforma Obywatelska, Nowoczesna czy Polskie Stronnictwo Ludowe. Naprawdę jest wyjątkowy klimat, bo również zdecydowana większość środowiska sędziowskiego podnosi kwestię gruntownej reformy wymiaru sprawiedliwości. Natomiast przedmiotowy projekt ustawy absolutnie nie może być zaliczony jako reforma, bo to jest wręcz, można powiedzieć, antyreforma. Uwagi krytyczne. Proszę państwa, nie jest to polityczny wybór, jest to typowo partyjny wybór, jeśli chodzi o wybór 15 członków Krajowej Rady Sądownictwa, sędziów. Polityczny wybór podejmujemy na co dzień, nawet nie będąc parlamentarzystami. Czy kupujemy polskie jabłka, czy zagraniczne jabłka, to jest również decyzja polityczna. Rzeczywiście słowo ˝polityka˝, co bardzo trafnie podkreślił pan przewodniczący Piotrowicz, jest słowem bardzo szlachetnym i dobrym i dziwię się wielu osobom, które brzydzą się tego słowa, mimo że na co dzień zajmują się polityką. Ale jest to partyjny wybór, bo większość parlamentarna, dzisiaj Prawa i Sprawiedliwości, a za 2,5 roku nie wiadomo jaka, będzie decydowała o 15 sędziach Krajowej Rady Sądownictwa. Szanowni państwo, podział na dwie izby to jest bardzo dziwne rozwiązanie chociażby z tego powodu, że konstytucja wymienia trzy kategorie członków Krajowej Rady Sądownictwa, a my dzielimy w tym projekcie ustawy na dwie izby. To tak, jakbyśmy podzielili Wysoką Izbę, tak jak tutaj siedzimy, na tyle, ile jest klubów parlamentarnych w Sejmie. Każda z tych izb, klubów wybierze sobie marszałka Sejmu, a pan prezydent zdecyduje, którą ustawę podpisze, a której nie podpisze. Konstytucja mówi o organie kolegialnym, jakim jest Krajowa Rada Sądownictwa. Podział na dwie izby jest uzasadniony jedynie, aczkolwiek ja tego uzasadnienia nie przyjmuję, niezrozumieniem sytuacji i złą konstrukcją ustrojową zawartą w konstytucji, bo konstytucja nie ustanawia równowagi między przedstawicielami sędziów w Krajowej Radzie Sądownictwa a przedstawicielami innych organów konstytucyjnych państwa i dzisiaj mamy 15 sędziów, nazwijmy to, 10 wirylistów, przedstawicieli innych organów konstytucyjnych państwa. Jest ewidentna nierównowaga, natomiast to rozwiązanie nie jest żadnym lekarstwem na ten problem. Jedynym rozwiązaniem jest zmiana tej, jak słusznie ostatnio mówimy, postkomunistycznej ustawy zasadniczej z 1997 r. Proszę państwa, ostatni element, moim zdaniem najsłabszy z całego rozwiązania, czyli wygaszenie kadencji sędziów, członków Krajowej Rady Sądownictwa. Do mnie argumentacja, która była przedstawiona przez pana ministra, nie trafia. Szanowni państwo, jeśli przyjmiemy w tej chwili ten sposób rozumowania, to za chwileczkę, po kolejnych wyborach, kolejna większość parlamentarna powoła się na ten precedens, że dokonano w sposób niewłaściwy wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego, i dokona wyboru całości składu Trybunału Konstytucyjnego ze względu na wadliwe decyzje, które ileś lat temu były przez Sejm VIII kadencji podjęte. Jest to rozwiązanie rażąco niezgodne z konstytucją. Wracam do tego elementu pozytywnego, do reform. Szanowni państwo, panowie ministrowie, zwracam się do was. Na pewno na tej sali w większości jesteśmy zwolennikami ograniczenia kognicji sądów. Mamy w sądach ponad 15 mln spraw. Korpus sędziowski jest rozbudowany, ale tych spraw jest naprawdę za dużo. Powołanie sędziów pokoju jest jednym z elementów wiążących się z ograniczeniem kognicji sądów i tym przerostem liczby spraw w sądach. I najważniejsza rzecz, czyli udział społeczeństwa w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości. (Dzwonek) Instytucja ławnika, którą mamy dzisiaj, jest instytucją kompletnie nieodpowiadającą potrzebom chwili. Społeczeństwo również chce uczestniczyć w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości. Wtedy zaufanie do wymiaru sprawiedliwości nie będzie wynosiło 20%, ale będzie znacznie większe, bo społeczeństwo będzie na równi z sędziami decydowało o wyrokach, o konkretnych decyzjach procesowych. Dlatego jesteśmy zwolennikami rozpoczęcia dyskusji o powołaniu ław przysięgłych w polskich sądach. Dziękuję bardzo. (Oklaski)