Mówca: Wojciech Penkalski
Data: 2012-07-11 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! W dniu dzisiejszym zostałem zmuszony wewnętrznie do wygłoszenia oświadczenia dotyczącego nagminnego łamania prawa związkowego w Służbie Celnej. Szykany wobec związkowców są prowadzone poprzez wykorzystywanie narzędzi wynikających z pragmatyki służbowej do utrudniania działalności związkowej poprzez wszczynanie postępowań dyscyplinarnych, przewlekanie tych postępowań i karanie działaczy związkowych, pozbawianie ich nagród z powodu prowadzenia działalności związkowej oraz przenoszenie na niższe stanowiska, przenoszenie do innych miejscowości i pogarszanie warunków służby. Ważnym elementem jest też odmawianie zwolnienia od służby dla celów wykonania doraźnej czynności związkowej, straszenie, że za przynależność do związku zawodowego funkcjonariusz będzie miał kłopoty w służbie. Jako przykład należy podać postępowanie o zwolnienie ze służby przewodniczącego związku pana Sławomira Siwego, prowadzone obecnie pod sygnaturą 380000/IKAR/111/24/2012 w Izbie Celnej w Opolu, za wykonywanie działalności związkowej zgodnie z prawem. Sytuacja jest warta podkreślenia i należy zadać pytanie: Dlaczego dyrektor Izby Celnej w Opolu wszczyna postępowanie o zwolnienie przewodniczącego związku stricte za prowadzenie działalności związkowej oraz dlaczego szef Służby Celnej w trybie nadzoru nie reaguje na łamanie prawa? Wszczynanie i prowadzenie postępowań dyscyplinarnych, a obecnie wszczęcie postępowania w sprawie zwolnienia ze służby ma charakter retorsji w stosunku do osoby przewodniczącego związku za aktywną działalność związkową, ujawnianie nieprawidłowości w służbie. Próba zwolnienia jego osoby ze służby może być uznana za utrudnianie wykonywania działalności związkowej prowadzonej zgodnie z przepisami ustawy i dyskryminację pracownika z powodu wykonywania funkcji związkowej. Muszę zadać takie pytanie: Jakie są dopuszczalne formy i granice działalności związku w Służbie Celnej, skoro w przypadku łamania praw pracowniczych czy dyskryminacji funkcjonariuszy związek nie może prowadzić sporu zbiorowego, szef Służby Celnej jako przełożony wszystkich funkcjonariuszy odmawia związkowi prawa do prowadzenia procedury pozwu zbiorowego, podobnie jak dyrektorzy, którzy uznają się za niewłaściwych adresatów postulatów. W najbardziej kontrowersyjnych sprawach są jedynie wykonawcami wytycznych szefa Służby Celnej. Zmiany prawa są prowadzone bez konsultacji ze związkami zawodowymi, co najwyżej prowadzone są konsultacje pro forma, w których i tak opinia związku nie jest uwzględniana czy negocjowana. Związki zawodowe w Służbie Celnej nie miały nawet możliwości konsultacji przepisów w najważniejszej dla środowiska sprawie wydłużenia wieku emerytalnego funkcjonariuszy wobec wprowadzenia rygorów służby, w tym restrykcyjnych wymogów zdrowotnych. Pomimo wielokrotnych próśb działaczy związkowych, pism funkcjonariuszy, spotkań i obietnic, żaden organ RP nie podjął konsultacji ze środowiskiem funkcjonariuszy celnych tak ważnych przepisów. Sąd odmówił związkowi prawa do reprezentowania praw funkcjonariuszy przed sądem, gdyż uznał, że związek nie ma statusu pokrzywdzonego. Sami funkcjonariusze nie mogą dochodzić swoich praw przed sądem bez narażania się na bardzo poważne szykany. Obawy te są tym bardziej uzasadnione, że dyrektorzy nie powstrzymują się nawet od dyskryminacji działaczy objętych ochroną. Nagminnie są łamane przepisy BHP, jednak Państwowa Inspekcja Pracy nie ma prawa do kontroli w Służbie Celnej. Świadczenia funkcjonariuszy nie są wypłacane w należytej wysokości i nawet po wyroku sądu pracy nie dokonuje się zmiany tej praktyki i nie ma możliwości wpływu na taką praktykę. Działacze związkowi są szykanowani i karani za podejmowanie interwencji, kierowanie spraw do prokuratury czy wypowiedzi do mediów w obronie praw funkcjonariuszy. Są prowadzone wobec nich postępowania o zwolnienie, postępowania dyscyplinarne, są przenoszeni do innego miejsca służby, gdzie nie mogą prowadzić działalności związkowej, są pozbawiani nagród, awansów, mają najniższe stanowiska. Nagrodę i awans można dostać jedynie za uległość. Dziękuję. (Oklaski)