PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Ewa Szymańska
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowny Panie Ministrze! Wysoki Sejmie! Chciałam prosić o uzupełnienie, ponieważ nie odbywały się walne zgromadzenia za lata 2019, 2020 i 2021. Czy w takim razie powinno się odbyć jedno walne zgromadzenie za te lata czy osobne zgromadzenie za każdy rok? Bo dochodzą do mnie głosy, że w tym roku, kiedy nie ma już takich obostrzeń, walne zgromadzenia do końca czerwca również się nie odbyły. Czy stacjonarne walne zgromadzenia można przeprowadzać bez przeszkód czy ewentualnie w inny sposób? Dziękuję bardzo. Proszę o wyjaśnienie.
Mówca: Marek Polak
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Już za 2 dni, bo w najbliższy weekend, nastąpi oficjalne otwarcie nowej drogi wodnej, czyli przekopu Mierzei Wiślanej, która bez przeszkód, z pominięciem rosyjskich morskich wód terytorialnych i pozwoleń, otworzy dostęp do portu w Elblągu i innych portów Zalewu Wiślanego, dając tym samym bezcenną niezależność i suwerenność gospodarczą, a także poprawiając nasze bezpieczeństwo. To bez wątpienia wspaniała, trwająca niespełna 2,5 roku narodowa i historyczna inwestycja. Ale, o ile wiem, otwarcie kanału żeglugowego nie kończy tego zadania, a tylko jego pierwszy etap. Aby do portu mogły docierać również wielkie statki, o pełnych parametrach nawigacyjnych, trzeba pogłębić tory wodne i rzekę Elbląg oraz umocnić jej brzegi. Chciałbym zapytać: Kiedy można spodziewać się zakończenia tych prac? Dziękuję bardzo.
Mówca: Kazimierz Smoliński
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Panie Ministrze! W prasie, w mediach i ze strony opozycji też są takie głosy, że kanał jest budowany dla kajaków, że tam będą przepływały jakieś małe jednostki. Czy pan mógłby podać parametry jednostek, które będą mogły tam przepływać? Czy będą jakieś ograniczenia dla jachtów morskich czy śródlądowych, które tam też będą mogły przepływać? Kolejne pytanie, związane z kontynuacją tej inwestycji w postaci toru wodnego. W Elblągu ostatnio było sporo mowy o tym, że są jakieś kontrowersje. Czy powstał zespół, który koordynuje te prace między miastem Elblągiem a ministerstwem? Bo słyszałem, że taki zespół powstał. Czy pan minister mógłby potwierdzić, że faktycznie taki zespół powstał? I jeszcze jedna kwestia. Czy pan minister mógł też przybliżyć kwestię korzyści gospodarczych wynikających (Dzwonek) z eksploatacji nie tylko portu Elbląg, ale również innych portów i przystani, które są na terenie Zalewu Wiślanego? Dziękuję.
Mówca: Marek Polak
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Głównym celem oddania do użytku nowego szlaku wodnego jest otwarcie portu w Elblągu na Bałtyk i stworzenie możliwości całorocznej swobodnej żeglugi statków morskich różnych bander. Chciałbym zapytać, w jaki sposób uruchomienie tej inwestycji wpłynie na zdolność, czyli dynamikę wzrostu, polskich portów do przeładunku towarów, w tym tak potrzebnego dziś węgla. Dziękuję.
Mówca: Piotr Polak
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Ministrze! Gdy w 2006 r. Rosjanie zamknęli Cieśninę Pilawską i możliwość ruchu po zatoce, ruch turystyczny zamarł całkowicie - wcześniej kursowały promy - a ruch gospodarczy był symboliczny, bo przeładowywano tylko ok. 3 tys. t materiałów. Później, od 2010 r. do 2014 r., przewóz gospodarczy wzrósł do 300-400 tys. t. Po 2014 r., gdy zostały nałożone sankcje, znów zmalał. Jakie są szacunki co do możliwości przeładunku towarów gospodarczych i przewozu tych towarów przez (Dzwonek) Zatokę Gdańską i wybudowany nowy kanał? Czy wróci ruch turystyczny, który zamarł całkowicie? Dziękuję.
Mówca: Anna Kwiecień
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Bardzo dziękuję. Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Sytuacja hydrologiczna pod kątem suszy jest cały czas bardzo niekorzystna. Wpływ na obecną sytuację, a więc na znaczne zagrożenie suszą hydrologiczną, ma dość łagodny przebieg zim. Pomimo opadów śniegu nie wytwarza się zasobna w wodę pokrywa śnieżna, która wraz z wiosennymi roztopami mogłaby uzupełnić jesienne braki w retencji. Wyjątek stanowi północny wschód kraju i rejony górskie, gdzie nastąpiła odbudowa zasobów wodnych. Kolejnym znaczącym czynnikiem jest deficyt opadów, na który nakłada się okres wzmożonej wegetacji i parowania, czemu sprzyjają wysokie wartości temperatury powietrza. Zmiana klimatu powoduje, że pojawiające się opady są bardzo intensywne i zwykle rozdzielają dłuższe okresy bezdeszczowe. Taka charakterystyka opadów przyczynia się z kolei do intensyfikacji zjawiska suszy. Priorytetem w sytuacji takich zjawisk jest retencja wody deszczowej, czyli gromadzenie jej w miejscu opadu. Możemy stosować różne rozwiązania, od stosunkowo prostych, odpowiednich dla indywidualnych konsumentów, po bardzo skomplikowane, np. inwestycje związane z budową zbiorników retencyjnych. W Wodach Polskich w ramach programu ˝Stop suszy!˝ rząd promuje i realizuje działania związane ze zwiększeniem retencji na wsi i w mieście, w lasach, na polach i nieużytkach. Dlatego w związku z tym programem i innymi programami mam pytanie do pana ministra: Jak wykorzystywane są środki przeznaczone na poszczególne programy? Chodzi szczególnie o budowę mikro- i małych zbiorników na terenach wiejskich. Jakie są plany związane z budową zbiorników retencyjnych w kolejnych latach? Jakie rząd planuje przedsięwzięcia, aby poprawić sytuację hydrologiczną Polski? (Dzwonek) Dziękuję bardzo.
Mówca: Elżbieta Płonka
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Panie Ministrze! Retencja wiąże się niewątpliwie z dobrą melioracją, a w związku z tym mamy duże trudności sprzed wielu, wielu lat, ponieważ z tą melioracją nie było tak dobrze. Znam w tej chwili gospodarstwa wiejskie, które budują studnie, żeby w ogóle zapewnić sobie wodę. Ale co się okazuje? Otóż to, że trzeba je coraz bardziej pogłębiać, czyli deficyt wody już jest od nas w jakimś stopniu też i niezależny, ponieważ poziom wód gruntowych stale się obniża. W związku z tym zadania, które pan minister przedstawił, które będą wykonywane, będą wymagały także coraz większych środków. Moje pytanie jest takie, ponieważ mieszkam nad Wartą, która wpływa do Odry, która przeżyła swój wielki kryzys: Jak ministerstwo (Dzwonek) skupia się na regulacji Odry, czy to da także jakiś pozytywny wynik dla retencji?
Mówca: Janusz Kowalski
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! To jest zbrodnia bez kary. Niemcy zamordowali 5 mln polskich obywateli, zniszczyli II Rzeczpospolitą, a nie zapłacili ani 1 złotówki za reparacje. My te reparacje odzyskamy, bo to jest obowiązek narodowy. Dziękuję posłowi Mularczykowi za tę 5-letnią pracę, że w końcu robimy pierwszy podstawowy krok, aby Niemcy w końcu za swoje zbrodnie zapłacili. I trzeba o tym mówić głośno, że do dnia dzisiejszego esesmani, żołnierze Wehrmachtu, którzy mordowali Polaków, otrzymują renty, emerytury od państwa niemieckiego. (Poseł Joanna Borowiak: Tak jest.) Trzeba o tym głośno mówić, że 80% członków, żołnierzy, nawet nie żołnierzy, a zbrodniarzy z Auschwitz włos z głowy nie spadł po II wojnie światowej. Ta cała potęga Niemiec zbudowana jest na krzywdzie Polski. I dzisiaj cynicznie mówią o tym, że poczuwają się do moralnej odpowiedzialności, a nie chcą zapłacić za zniszczenie Warszawy, za zniszczenie całej Polski, za swoje zbrodnie. My o to się upominamy (Dzwonek), tak samo jak upominamy się o prawa mniejszości polskiej w Niemczech, o to, że Niemcy dyskryminują od 1939 r. Polaków w Niemczech. (Oklaski)
Mówca: Bartłomiej Sienkiewicz
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! 5 lat pracy, przygotowania do uchwały, która jest w duchu zresztą uchwały sejmowej z 2004 r. To jest rzecz oczywista, że chyba wszyscy w Polsce są za wypłaceniem tych reparacji. (Głos z sali: Poza Platformą.) To jest naturalne. Wczoraj zresztą głosowanie nad tym było tego dowodem. Natomiast mam pytanie, jak to się stało, że po 5 latach pracy, kiedy trzeba było zrobić tę uchwałę, kompletnie wyparował z głowy autorów tej uchwały problem ZSRR. Dopiero Platforma Obywatelska musiała wam przypomnieć o tym, że tak naprawdę problem nie jest wyłącznie niemiecki. (Poseł Joanna Borowiak: Szkoda, że nic nie zrobiła... 8 lat.) Jak to się stało, że dopiero pod wpływem naszych głosów dopisaliście fragment dotyczący zadośćuczynienia? Jak to się stało, że ta kompetentna ekipa wpisała słowo ˝roszczenie˝, które następnie w autopoprawce (Dzwonek) dopiero musiała tworzyć, poprawiać? (Głos z sali: Ale o co panu chodzi?) (Poseł Barbara Bartuś: Ale my dzisiaj o czymś innym mówimy.) Wy jesteście w tej sprawie tak kompetentni jak w sprawie węgla, w sprawie cen energii, drożyzny i Odry. (Głos z sali: Boże drogi...) I nic po was się nie można spodziewać dobrego w tej sprawie. Dopiero następny rząd będzie w stanie sobie z tym poradzić. Dziękuję. (Oklaski) (Poseł Joanna Borowiak: A co pan chciał powiedzieć?)
Mówca: Tadeusz Tomaszewski
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Szanowny Panie Ministrze! Polski Sejm dwukrotnie przyjął uchwałę wzywającą do zadośćuczynienia w wyniku zbrodniczej działalności III Rzeszy Niemiec na terytorium Rzeczypospolitej. Ten dokument jest bardzo istotny, bo po pierwsze pokazuje wolę klasy politycznej, po drugie daje ważny argument do decyzji rządowych i podjęcia stosownych działań. Panie Ministrze! Chciałbym zapytać o dwie kwestie. Po pierwsze, mówił pan w swoim wystąpieniu, że oprócz ważnego raportu pana posła Mularczyka istnieją również inne dokumenty, w oparciu o które pan i rząd będziecie przygotowywać notę dyplomatyczną i inne działania. Zacytował pan w wystąpieniu opinię Biura Analiz Sejmowych. Jakie to są dokumenty? Mam drugie pytanie. Dotyczy ono właśnie tej sekwencji o napaści Związku Radzieckiego. Jak rząd będzie realizował te zapisy uchwały? Dziękuję.
Mówca: Jacek Protasiewicz
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję, pani marszałek. Panie i Panowie Posłowie! Panie Ministrze! Podczas wczorajszej debaty doszło do istotnej moim zdaniem zmiany stanowiska klubu Prawa i Sprawiedliwości. Otóż z projektu uchwały, który został złożony przez wasz klub, drodzy państwo, zniknęło słowo: reparacje. W to miejsce pojawiło się słowo: zadośćuczynienie. Żądamy zadośćuczynienia od Niemiec za prawdziwe, realne, nierozliczone krzywdy wyrządzone podczas II wojny światowej. To była zresztą propozycja naszego klubu, którą rekomendował tutaj pan poseł Władysław Teofil Bartoszewski. W związku z powyższym chcę zapytać pana ministra: Czy to oznacza, że macie świadomość tego, że droga prawna w tej sprawie będzie prawdopodobnie nieskuteczna i trzeba będzie użyć instrumentów politycznych? Zadośćuczynienie jest ważniejsze niż formalne słowo: reparacje. Przed jakim trybunałem chcielibyście dochodzić reparacji? Mam drugie pytanie. Zaproponowaliśmy wczoraj powołanie nadzwyczajnej komisji sejmowej, która wspomoże rząd w działaniach politycznych. (Dzwonek) Jakie jest stanowisko rządu w tej sprawie? Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Grzegorz Braun
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Szczęść Boże raz jeszcze, panowie i panie, w tym dziele, które podjęliście, oby ze szczerym zamiarem. Dalej nie odpowiadacie na dość istotne pytania. Pan poseł sprawozdawca Mularczyk wzruszał wczoraj ramionami, pan minister to zignorował, więc jeszcze raz zacytuję Jarosława Kaczyńskiego: ˝jeżeliby państwo Izrael było zainteresowane jakimś udziałem w tym przedsięwzięciu, udziałem oczywiście z odpowiednimi skutkami finansowymi w dalszym etapie, to my jesteśmy na tego rodzaju działania, tego rodzaju rozmowy, bo najpierw trzeba o tym rozmawiać, otwarci˝. Otóż, panie ministrze i panie pośle sprawozdawco, pytanie brzmi: Co to znaczy: my? Kto jest otwarty na tego typu rozmowy i działania? Czy to jest (Dzwonek) wypowiedź... (Poseł Barbara Bartuś: Szefa partii.) ...stanowiąca element jakiegoś scenariusza znanego przynajmniej Ministerstwu Spraw Zagranicznych? (Poseł Joanna Borowiak: Teoria spiskowa.) Kto to skierował do realizacji? Czy Jarosław Kaczyński był łaskaw uzgodnić tę wypowiedź z resortem? Jakie działania są prowadzone? Będę bardzo wdzięczny za szczegółową odpowiedź na piśmie w tej sprawie. Powtórzę diagnozę.
Mówca: Michał Gramatyka
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Na mocy postanowień konferencji w Jałcie Związek Sowiecki zyskał prawo do używania, że tak powiem, ludności niemieckiej do prac na terenie republik Związku Sowieckiego. Na mocy tego prawa z województwa śląskiego, mojej małej ojczyzny, wywieziono 30 tys., może 40 tys. mężczyzn: górników, hutników, mężczyzn w kwiecie wieku, którzy nadawali się do pracy. Tylko połowa z nich przeżyła. Nieliczni wrócili do Polski, stan ich zdrowia był fatalny. Wśród tych ludzi byli powstańcy śląscy, żołnierze AK, a nawet byli więźniowie niemieckich obozów koncentracyjnych. Mam szacunek dla autorów raportu za dostrzeżenie tragedii górnośląskiej i za ujęcie jej w opracowaniu. Abp Skworc powiedział, że ludność Górnego Śląska stała się żywą reparacją wojenną. (Dzwonek) Jaki macie pomysł na zadośćuczynienie za krzywdę tych ludzi?
Mówca: Barbara Bartuś
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję. Szanowni Państwo Marszałkowie! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Panie Pośle Wnioskodawco! Pragnę bardzo serdecznie podziękować za tę informację bieżącą i za cały raport. Te podziękowania składam na ręce pana posła Arkadiusza Mularczyka, bo to wszystko, ta dzisiejsza dyskusja, uchwała i cały raport, jest bardzo ważne i to nie tylko w kontekście finansowym, ale jest bardzo ważne, jeżeli chodzi o pamięć historyczną. Szanowni Państwo! Przez lata zapomniane było to, że 1 września 1939 r. Niemcy pierwsze napadły na Polskę. Doszło nawet do tego, że na świecie przyjęło się sformułowanie: polskie obozy śmierci. Kiedy w ramach OBWE miałam okazję spotkać się z przewodniczącą delegacji Izraela, usłyszałam od niej, że to Polacy wymordowali 3 mln Żydów w czasie II wojny światowej. (Dzwonek) Z tego powodu ten raport jest bardzo ważny. Bardzo proszę też o odpowiedzialność w czasie dyskusji na tej sali, o to, żebyśmy nie fałszowali prawdy historycznej. Przestańmy zafałszowywać prawdę historyczną. Bardzo dziękuję. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Piotr Zgorzelski)
Mówca: Paweł Kowal
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Tak, dwa słowa będą nam towarzyszyły, kiedy będziemy patrzyli, jak większość rządowa zajmuje się tym problemem. Dokładnie. To będzie słowo: odpowiedzialność i to będzie słowo: skuteczność. Wczorajszy dzień pokazał nam, że nie jesteście do tego dobrze przygotowani. Tam, gdzie chodzi o interes prawny państwa polskiego, będziemy twardo stali po jego stronie, ale nie traktujcie naszego wczorajszego głosowania jako aprobaty dla trybu waszych działań, bo dopiero się okaże, czy jesteście skuteczni i czy działacie odpowiedzialnie. (Głos z sali: Nie mamy złudzeń co do was.) Wzięliście za to odpowiedzialność, dlatego zadaję fundamentalne pytania panu ministrowi. Czy ten dokument, który wyszedł spod ręki pana Mularczyka, jest w takim kształcie podstawą do roszczeń, czy on będzie jeszcze zmieniany? Czy były prowadzone studia prawne na temat odpowiedzialności Związku Sowieckiego za wypłacenie (Dzwonek) reparacji niemieckich? (Poseł Joanna Borowiak: To chyba niemieckie pytania?) Czy nasi sojusznicy: Wielka Brytania, Stany Zjednoczone i Francja zostały poinformowane w trybie dyplomatycznym o tych działaniach i czy jest harmonogram dalszych działań dyplomatycznych w sprawie reparacji i odszkodowania od Niemiec? (Oklaski)
Mówca: Marek Dyduch
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Chciałem zwrócić uwagę na jedną groźną sytuację. Wielu polityków PiS-u podważa, że jedna umowa z Niemcami była dobra, druga była zła, na pewno była ułomna, bo podpisana przez Polskę Ludową. Polska Ludowa faktycznie miała dużo słabych punktów, ale była podmiotem prawa międzynarodowego i członkiem ONZ. Każda umowa podpisana jest ważna dla ciągłości państwa. Nie podważajcie tego. (Głos z sali: Suwerenna nie była.) Pan minister mówił o tym, że w 1953 r. była umowa podpisana z NRD, czyli nie z całymi Niemcami... (Poseł Marek Suski: Komuna nie była demokratyczną władzą.) Ja nic nie powiedziałem, że była, tylko mówiłem, że była ułomna. I proszę mi nie przerywać, bo marszałek będzie musiał przedłużyć czas mojej wypowiedzi.
Mówca: Marek Dyduch
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

A więc, po pierwsze, nie podważajcie państwo tego, bo zweryfikujecie wszystko: od konferencji poczdamskiej poprzez umowę w 1970 r. z Republiką Federalną Niemiec (Dzwonek), jak i w 1991 r. już państwa demokratycznego. Nie podważajcie państwo tego. Natomiast to nie zwalnia Niemców z odpowiedzialności i reparacji czy zadośćuczynienia, bo to będzie nowa umowa, jeżeli uda nam się to podpisać. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Dariusz Kurzawa
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję bardzo. Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Jako zawodowy historyk spodziewałem się... (Poseł Piotr Kaleta: Histeryk.) ...że ten raport będzie istotną dobrą informacją dotyczącą właśnie strat poniesionych przez Polskę, taką ciekawą monografią. Natomiast po takiej na razie dość pobieżnej analizie mam wiele zastrzeżeń do merytoryki... (Głos z sali: To proszę przeczytać dokładnie.) Ja panu nie przeszkadzałem. Niech się pan przynajmniej raz zachowuje kulturalnie. ...i przede wszystkim też do podejścia metodologicznego do całego tego problemu. Przede wszystkim interesuje mnie, kto oprócz polityków, o których dowiadujemy się z pierwszych stron tego raportu, jest jeszcze jego autorem, bo jeżeli chodzi o historyków, to wiemy przede wszystkim o panu prof. Wnęku, który notabene jest specjalistą od historii XIX w., a nie XX w., a zwłaszcza II wojny światowej, a myślę, że tutaj bardziej w tym kierunku powinno się pójść, jeżeli chodzi o specjalistów. (Dzwonek) Nie zauważyłem też informacji choćby o bydgoskiej Dolinie Śmierci. A tak na koniec chcę powiedzieć, że w średniowieczu rzemieślnika, który nie należał do cechu, nazywano partaczem. Nie chciałbym, żeby ten raport też potem był uważany za partactwo. (Oklaski)
Mówca: Michał Urbaniak
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! 18 lat minęło od pierwszej uchwały sejmowej dotyczącej zadośćuczynienia Polakom za krzywdy, jakie wyrządził nam naród niemiecki w czasie II wojny światowej. Przez 18 lat niestety nic szczególnego się nie wydarzyło, nie poszło to do przodu. Niemcom trzeba pokazywać, że są hipokrytami, a nie moralnymi prymusami w Unii Europejskiej. Ten naród ma na rękach krew milionów ludzi. Wszyscy o tym wiemy i o tym trzeba mówić. Polsce zadośćuczynienie po prostu się należy. Ale co to też jest za porządek, że rząd nie reaguje w sytuacji, gdy na polski naród pluje się także z innych stron. (Głos z sali: Zawsze rząd reaguje.) ˝Times of Israel˝ informuje: Polacy chcą reparacji za Żydów zabitych przez Polaków. A w artykule pomówienia o Jedwabne, choć do dziś nie zostało to dostatecznie zbadane. Gdzie jest ekshumacja? Nie ma. Ciekawe jest też to, że pomimo takiego ataku na Polskę Jarosław Kaczyński nie wycofał się z deklaracji, by Izrael przyłączył się do roszczeń (Dzwonek) wobec Niemców i wspólnie z Polską domagał się zadośćuczynienia. Tu polska dyplomacja powinna zadziałać, ambasador Izraela powinien przepraszać i gęsto się tłumaczyć za to, co wyszło z jego kraju, z tej gazety.
Mówca: Jan Mosiński
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przyłączę się do podziękowań dla pana posła Arkadiusza Mularczyka i jego zespołu, bo dzięki pracy, jaką wykonali w związku z opublikowaniem raportu, opinia międzynarodowa żyje reparacjami czy zadośćuczynieniem ze strony Niemiec dla Polski. To jest pierwszy ogromny sukces tego zespołu. Trzeba kontynuować działania i myślę, że pan minister odpowie na pytanie o budowę solidnej koalicji międzynarodowej, bo to jest też bardzo istotne w zakresie skutecznego prowadzenia działań wobec rządu niemieckiego. Niestety wczoraj mieliśmy próbę rozmiękczenia intencji reparacji czy też zadośćuczynienia ze strony polityków Platformy Obywatelskiej. Ich stanowisko miało właśnie taki zamysł, ale myślę, że to wczorajsze głosowanie nie jest tylko chwilową kunktatorską grą, tylko faktycznym dbaniem o polskie interesy, a nie interesy niemieckie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Katarzyna Lubnauer
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie i Panowie Posłowie! Panie Marszałku! Zarzucacie nam, że jeden z posłów Koalicji Obywatelskiej wypowiedział się być może niejasno, nieprecyzyjnie w sprawie prawa Polski do reparacji. (Głos z sali: Nie jeden, nie jeden.) Natomiast chciałabym przypomnieć, że w roku 2006 pani minister spraw zagranicznych Anna Fatyga w odpowiedzi na interpelację pana Janusza Dobrosza... (Poseł Zbigniew Dolata: Myli pani.) ...odpowiedziała, że temat reparacji jest zamknięty. Dokładnie przytoczę zapis tej interpelacji: Pomimo przytoczonej dyskusji stanowisko polskiej doktryny prawa międzynarodowego w przeważającej mierze jest jednoznaczne i nie pozostawia wątpliwości co do faktu zrzeczenia się przez Polskę reparacji od Niemiec. W latach późniejszych rząd polski wielokrotnie stwierdzał, że problem realizacji uprawnień reparacyjnych Polski do Niemiec jest zamknięty. Moje pytanie brzmi następująco: Czy takie stanowisko pani Anny Fatygi nie jest utrudnieniem w staraniu się o reparacje czy zadośćuczynienie (Dzwonek) od Niemiec? Czy takie stanowisko nie powoduje, że rzeczywiście strona niemiecka może, przytaczając je, powiedzieć, że temat jest zamknięty? (Poseł Joanna Borowiak: Pani poseł, nie było takiej pani minister... Nazywa się Fotyga.)
Mówca: Rafał Adamczyk
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Szanowni Państwo! Wysoki Sejm wczoraj podjął uchwałę w sprawie reparacji. Niestety, panie ministrze, w pana wypowiedzi brakuje ram czasowych realizacji tych reparacji dla Polski oraz nie zaprezentowano żadnej strategii czy scenariusza wychodzącego na przyszłość oprócz noty dyplomatycznej. Jeżeli byłby pan minister uprzejmy uzupełnić tę informację, będę wdzięczny. Dziękuję bardzo.
Mówca: Andrzej Grzyb
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Apelowałbym, aby docenić też tych, którzy wcześniej pracowali nad tym dokumentowaniem, akurat z zakresu strat, które poniosła Polska, m.in. ekspertyzy pana prof. Klafkowskiego są tu bardzo potrzebne. Nie wszystko zaczyna się od początku. Po drugie, chcę powiedzieć, że rozmiar strat, a w szczególności zaś rozmiar wypędzeń polskiej ludności... Przypomnę, że tylko w ciągu 2 lat z Wielkopolski zostało wypędzonych 160 tys. polskich obywateli i w ich miejsce przyszli tzw. baltocy, jak mówiono popularnie i szwarcmerzy. A w sumie wypędzonych z Wielkopolski było prawie 860 tys. To jest rozmiar strat, bo przecież tam byli też przymusowo zatrudnieni w granicach Rzeszy. Natomiast chciałbym zapytać, czy zamierzamy również popularyzować tę informację z tego raportu i naszych źródłowych materiałów wśród ośrodków opiniotwórczych: dziennikarzy, ekspertów (Dzwonek), ludzi sztuki, wszystkich tych, którzy tworzą opinię publiczną w Niemczech, bo bez tego, wydaje się, że sama nota dyplomatyczna kierowana do niemieckiego rządu nie będzie wystarczająca. Tutaj potrzeba poruszenia niemieckiej opinii publicznej. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Mówca: Kazimierz Choma
Data: 2022-09-15 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Choma Stanisław, nr więźniarski 72 181. Losy: 3 listopada 1942 r. - Auschwitz, przybycie do obozu. Przeniesiony w 1943 r. do Gross-Rosen, następnie do Sachsenhausen, następnie pędzony w marszu śmierci do zatopienia w Bałtyku. 5 mln ludzi więzili Niemcy w obozach koncentracyjnych, 3,5 mln zamordowali. Wbijali ludziom, zwłaszcza Polakom, do głowy, że są untermenschami, oni są übermenschami. Zmieńmy to w sposobie myślenia. Ta Izba nie jest po to, żeby dawać argumenty Niemcom do obrony. (Oklaski) (Poseł Joanna Borowiak: Tak jest, tak jest. Brawo!) My mamy prawo do reparacji, do zadośćuczynienia. (Dzwonek) Skończcie z tą retoryką. (Oklaski)