Mówca: Joanna Frydrych
Data: 2023-06-13 (Sejm RP, kadencja 9)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu w sprawie ustawy o zmianie ustawy o emeryturach pomostowych oraz niektórych innych ustaw. Celem projektowanej ustawy jest przede wszystkim uchylenie wygaszającego charakteru emerytur pomostowych oraz przywrócenie prawa do rekompensaty, której - uwaga - pozbawiliście państwo ubezpieczonych, nowelizując tę ustawę rok temu. Emerytury pomostowe funkcjonują od 2009 r. Zastąpiły wówczas tzw. wcześniejsze emerytury, a skierowane są do osób wykonujących pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, np. prace w górnictwie, energetyce, hutnictwie i przemyśle metalowym, prace w budownictwie i przemyśle materiałów budowlanych. Zakład Ubezpieczeń Społecznych kwestionuje jednak szczególne warunki na wielu stanowiskach, uznając, że prace te nie mają charakteru pracy w szczególnych warunkach. Uzyskanie uprawnień do emerytury pomostowej stanowi gwarantowaną batalię w sądach. W tym miejscu zapytam pana ministra. Panie ministrze, bardzo proszę podać, ile rocznie emerytur pomostowych jest przyznawanych, ile Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzji odmownych i w ilu sprawach ZUS przegrywa w sądach sprawy o emerytury pomostowe. Jest to bardzo ważna informacja, która pokaże faktyczne intencje wnioskodawców, czy kierujecie się państwo dobrem świadczeniobiorców, czy tylko interesem wyborczym. Obecnie, aby otrzymać emeryturę pomostową, należy spełnić łącznie następujące warunki: po pierwsze, urodzić się po 31 grudnia 1948 r. Po drugie, ukończyć co najmniej 55 lat w przypadku kobiet lub 60 lat w przypadku mężczyzn. Po trzecie, udowodnić co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, mieć co najmniej 20 lat pracy lub 25 lat pracy jeśli chodzi o mężczyzn, wykonywać po 31 grudnia 2008 r. pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze i wykonywać przed 1 stycznia 1999 r. pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. I to ten punkt ma wygasający charakter, bo coraz mniej osób spełniałoby ten warunek. Ponadto projektowana ustawa wprowadza szczególną regulację dotyczącą zabezpieczenia w sprawach z zakresu prawa pracy, w których pracownik podlegający szczególnej ochronie przed rozwiązaniem stosunku pracy za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia dochodzi roszczenia o uznanie wypowiedzenia stosunku pracy za bezskuteczne lub o przywrócenie do pracy. Wprowadza także podwyższenie rocznego limitu odliczania od dochodu wydatków z tytułu składek członkowskich zapłaconych na rzecz związków zawodowych w roku podatkowym oraz rozszerzenie katalogu składników wynagradzania, które nie są uwzględniane przy obliczaniu wysokości wynagrodzenia porównywanego z wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę o dodatek za szczególne warunki pracy. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Niniejsze zmiany dotyczące emerytur pomostowych są wynikiem porozumienia rządu PiS z NSZZ ˝Solidarność˝. Jest to wybieg wyłącznie wyborczy. Ustawa jest projektem poselskim i nie została skonsultowana na obradach Rady Dialogu Społecznego z pozostałymi związkami zawodowymi. Dlaczego zabraliście możliwość wypowiedzenia się w tej sprawie innym organizacjom związkowym? Dlaczego nie daliście możliwości wypowiedzenia się w tym zakresie reprezentatywnym organizacjom pracodawców? Dlaczego wprowadzanie zmian ma miejsce teraz, 4 miesiące przed wyborami? Prosta odpowiedź: kiełbasa wyborcza. A kiedy wreszcie przestaną działać przepisy COVID-owe? Może nad tym wypadałoby się pochylić? Przecież wiele osób walczących dzisiaj w sądach, również o prawo do emerytur pomostowych i innych świadczeń nie otrzymuje należnych im odsetek. Przestańcie okradać tych, którzy przez wiele miesięcy nie mają z czego żyć, bo Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmawia im prawa do świadczeń, a po wyroku sądu, wskutek waszych przepisów COVID-owych, nie otrzymują należnych im odsetek. Skoro zmieniacie przepisy wykraczające poza zakres ustawy o emeryturach pomostowych, bo niektóre przepisy wykraczają poza zakres merytoryczny, zmieńcie również przepisy umożliwiające wypłatę odsetek dla świadczeniobiorców. I wreszcie: Dlaczego wyższa ulga podatkowa skierowana jest tylko do członków związków zawodowych, a nie także do innych organizacji, w których opłacane są składki? Ta zmiana również byłaby zasadna. Szanowni Państwo! Podkreślę, że ustawa o emeryturach pomostowych wprowadzona została za rządu premiera Donalda Tuska i skierowana była dla osób pracujących w najcięższych warunkach, żeby (Dzwonek) mieli możliwość skorzystania z prawa do świadczenia we wcześniejszym wieku. Jak widać jest to dobra ustawa i bardzo spodobała się i rządowi PiS, i ˝Solidarności˝, i całemu PiS-owi, skoro obecnie chcecie jej przedłużenia. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska poprze przedmiotowy projekt ustawy i wnosi o skierowanie go do dalszych prac. Dziękuję bardzo. (Oklaski)