Mówca: Łukasz Gibała
Data: 2012-05-10 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Szanowne Panie Minister! Wysoka Izbo! Chciałbym rozpocząć od słów, które - mam nadzieję - będą mottem naszej dzisiejszej debaty: nie bojkotujmy Euro i brońmy demokracji na Ukrainie. To proste sformułowanie w mojej opinii podkreśla i dobrze obrazuje istotę naszego problemu. Chciałbym, abyśmy wszyscy zgodzili się co do tego, że realizacja tych dwóch priorytetów - po pierwsze, tego, żeby Euro 2012 zakończyło się organizacyjnym sukcesem, ale po drugie, tego, ażebyśmy wszyscy mieli głębokie przekonanie, że Ukraina jest państwem prawa i państwem demokratycznym - w żaden sposób się nie wyklucza, wręcz przeciwnie - że ich wspólna realizacja jest możliwa i że realizacja jednego z nich wiedzie poprzez realizację drugiego. Wszyscy, szanowni państwo, doskonale pamiętamy ten entuzjazm, nasz entuzjazm i entuzjazm całej Polski, gdy Michel Platini ogłosił, że Polska i Ukraina będą organizowały mistrzostwa Europy w piłce nożnej. To jest impreza w polskiej historii absolutnie bez precedensu. Polska nigdy nie organizowała imprezy sportowej o takiej randze. Dlatego nic dziwnego, że przez ostatnie kilka lat, właśnie od momentu, kiedy Michel Platini to ogłosił, aż do dzisiaj, cała opinia publiczna w Polsce i wszyscy Polacy emocjonowali się przygotowaniami do tej imprezy. Kibicowali rządowi, ażeby udało się nam zdążyć z przygotowaniem odpowiedniej infrastruktury i zabezpieczeniem tej imprezy pod każdym względem. Za niecałe 30 dni - myślę, że można powiedzieć to wprost - oczy niemalże całego świata będą zwrócone na nasz kraj. Euro 2012 jest wielką szansą dla Polski, wielką szansą wizerunkową i trzeba zrobić wszystko, ażeby tę szansę wykorzystać. Niestety w ciągu ostatnich kilku dni pojawiła się dodatkowa groźba, która zawisła nad tą imprezą. Mianowicie cały szereg ważnych polityków europejskich ogłosił, że zamierza bojkotować Euro 2012, a przynajmniej tę część tej imprezy, która będzie rozgrywana na Ukrainie. Wymienię tutaj kilka z najważniejszych nazwisk: Jose Manuel Barroso - przewodniczący Komisji Europejskiej, Angela Merkel - kanclerz Niemiec, Fredrik Reinfeldt - premier Szwecji, Werner Faymann - kanclerz Austrii, Jose Manuel Garcia-Margallo - minister spraw zagranicznych Hiszpanii. Ta lista tak naprawdę jest dużo dłuższa, ale to, co szczególnie niepokoi, to fakt, że również niektórzy z polskich polityków dołączyli się do postulatu bojkotu Euro 2012 w Polsce. (Poseł Jarosław Zieliński: Nie w Polsce.) (Poseł Adam Hofman: Na Ukrainie.) Przepraszam, oczywiście na Ukrainie. Między innymi lider największej partii opozycyjnej pan poseł i prezes Jarosław Kaczyński oraz niektórzy europarlamentarzyści Platformy Obywatelskiej podpisują się pod tą tezą. Muszę powiedzieć, że w mojej opinii jest to sytuacja kuriozalna. Sytuacja, w której ktoś jest gospodarzem jakiejś imprezy, organizuje tę imprezę, a jednocześnie chce ją zbojkotować, jak dla mnie jest swoistym absurdem. Jednocześnie też w kontekście moich wcześniejszych słów nie ulega dla mnie wątpliwości, że w interesie Polski jest, ażeby Euro 2012 zakończyło się sukcesem pod każdym względem. W związku z tym w mojej opinii słowa o bojkocie części Euro 2012, tej części, która ma się odbywać na Ukrainie, są absurdalne i kuriozalne. Oczywiście wszyscy zdajemy sobie sprawę, jaka jest motywacja, która kieruje tymi, którzy nawołują do bojkotu. Jest to niewątpliwie motywacja poważna. Chodzi o sytuację na Ukrainie. Przytoczmy kilka faktów. W czerwcu 2011 r. byłej premier Julii Tymoszenko zostały postawione zarzuty nadużycia władzy przy negocjacji kontraktu gazowego z Rosją. Dwa miesiące później została ona aresztowana pod pretekstem utrudniania pracy wymiarowi sprawiedliwości, a kolejne dwa miesiące później, w październiku zeszłego roku, została skazana na 7 lat więzienia. Ten proces Julii Tymoszenko od samego początku budził niepokój wielu ważnych polityków na świecie i w Unii Europejskiej. Od samego początku rzeczywiście istniały podejrzenia, że mamy tutaj do czynienia z czymś, co jest motywowane politycznie, że w trakcie tego procesu nie są przestrzegane wszystkie reguły prawne. W związku z tym wielu ważnych polityków Europejskich - m.in. np. w grudniu 2011 r., czyli w grudniu zeszłego roku, Herman van Rompuy, przewodniczący Rady Europejskiej - podkreślało, że ten fakt może mieć negatywny wpływ na relacje pomiędzy Unią Europejską a Ukrainą i na ewentualną akcesję Ukrainy do Unii Europejskiej. Kroplą, która przelała czarę, były opublikowane 27 kwietnia zdjęcia premier Julii Tymoszenko, na których widać, że została pobita. Widać tam siniaki na jej brzuchu, widać siniaki na jej rękach. Te zdjęcia spowodowały... (Dzwonek) Panie marszałku, skrócę drugą część swojego wystąpienia, to wystąpienie zamykające. To właśnie te zdjęcia spowodowały wysyp apelów o bojkot Euro 2012. Myślę, że każdy z nas, kto widział te zdjęcia, nie ma żadnych wątpliwości, że rzeczywiście na Ukrainie nie są przestrzegane standardy demokracji ani standardy praworządności. Co do tego pełna zgoda. W jakimś sensie jest to bez dwóch zdań dowód na fiasko polskiej polityki zagranicznej, bo jednym z kluczowych priorytetów polskiej polityki zagranicznej od dawna było to, ażeby Ukraina znalazła się w orbicie państw zachodnioeuropejskich, w orbicie Unii Europejskiej. Ponieważ członkostwo w Unii Europejskiej jest tożsame z faktycznym i formalnym akceptowaniem zasad demokracji i zasad praworządności, nie ulega żadnej wątpliwości, że kilkanaście lat naszych wysiłków w polskiej polityce zagranicznej spełzło na niczym i że mamy do czynienia z fiaskiem w tym zakresie. Mówię o tym wszystkim, ponieważ nie ulega dla mnie wątpliwości, że te dwie sprawy są ze sobą ściśle powiązane. Tak jak powiedziałem na początku, w tych słowach: nie bojkotujmy Euro i brońmy demokracji, przejawia się główna myśl mojego wystąpienia. Oczekuję od pani minister przedstawienia szeregu działań, które pani minister zamierza podjąć, tak ażeby zminimalizować ryzyko bojkotu Euro 2012, ale jednocześnie też szeregu działań, które rząd polski zamierza podjąć, ażeby doprowadzić do tego, by zwiększyć szanse na to, żeby Ukraina była krajem w pełni demokratycznym. Te dwie sprawy są ze sobą ściśle powiązane, a nie ulega dla mnie żadnej wątpliwości, że to Polska powinna właśnie mieć inicjatywę w tej drugiej sprawie, w kwestii Ukrainy. To my powinniśmy narzucać ton polityce Unii Europejskiej właśnie w kwestiach związanych z Ukrainą. I, już na zakończenie, ostatnie zdanie. Jestem głęboko przekonany, że my wszyscy na tej sali niezależnie od barw politycznych, i posłowie SLD, i Ruchu Palikota, i PSL-u, i Platformy Obywatelskiej, i Solidarnej Polski, i PiS-u, jesteśmy, pani minister, głęboko przekonani, że w sprawach polityki zagranicznej potrzebna jest zgoda narodowa. I dlatego możemy stanąć murem za premierem Tuskiem i za naszym rządem w kwestii realizacji programu zmierzającego do tego, żeby Euro 2012 było wielkim sukcesem i żeby na Ukrainie była demokracja. Oczekujemy tylko przedstawienia takiego konkretnego programu i konkretnych działań, które rząd polski zamierza podjąć. Dziękuję bardzo. (Oklaski)