Mówca: Zbigniew Ziejewski
Data: 2023-06-16 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność i zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Koalicja Polska w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw, druk nr 3279. Procedowany projekt ustawy wprowadza zmiany m.in. w zakresie biometanu, klastrów energii oraz systemu wsparcia dla modernizacji instalacji OZE. Zgodnie z wymogami unijnymi wkład tzw. zaawansowanych biopaliw i biogazu jako udział w końcowym zużyciu energii w sektorze transportu miał wynieść co najmniej 0,2% w 2022 r., co najmniej 1% w 2025 oraz co najmniej 3,5% w roku 2030. Aktualnie biometan jest jedynym rodzajem paliwa gazowego, które daje realną szansę wykonania istotnej części tego celu w warunkach krajowych. Potencjał wytwarzania biogazu na bazie krajowych surowców jest relatywnie duży. Dla przykładu potencjał samego sektora rolno-spożywczego w zakresie produkcji biogazu rolniczego szacuje się na blisko 8 mld m 3 rocznie. Biometan stanowiący oczyszczony biogaz może być produkowany z wykorzystaniem różnych substratów. Są to przede wszystkim rośliny energetyczne, pozostałości roślinne i rolnicze, odpady i osady ściekowe, pozostałości przemysłu rolno-spożywczego i frakcja bioodpadów komunalnych. Aktualnie w Europie funkcjonuje ponad 1 tys. instalacji oczyszczających biogaz do jakości biometanu, z czego ponad połowa tej liczby to instalacje zlokalizowane we Francji i w Niemczech. Analizując instalacje innych krajów unijnych, możemy dojść do wniosku, że warto rozważyć biometan jako jeden z kierunków wykorzystania biogazu jako źródła zielonego gazu i alternatywę dla uniezależnienia od dostaw gazu ziemnego. Niestety mimo rozwiniętych instalacji u naszych zachodnich sąsiadów w Polsce nie powstała dotychczas żadna instalacja wytwarzająca biometan. Liderem wykorzystania biometanu w Europie jest Francja, która ma 337 biometanowni, Niemcy - 242, Anglicy - 98, Szwecja - 71, dalej jest Holandia, Dania, Szwajcaria, Italia. W związku z tym, aby pozwolić na wytwarzanie biometanu z odpadów spożywczo-rolniczych, proponuje się wprowadzenie do definicji biometanu biogazu rolniczego lub wodoru odnawialnego, którego parametry jakościowe będą określone w odrębnych przepisach właściwych dla końcowego wykorzystania tego paliwa gazowego lub przyjętego sposobu transportu. Przepisy ustawy pozwalają na wprowadzenie biometanu do sieci gazowych, jak również, co jest często stosowane, bezpośrednie wykorzystanie do tankowania pojazdów silnikowych. Dokonuje się również zmiany definicji klastra energii. Dzięki nowym rozwiązaniom stroną porozumienia klastra będą mogły być spółki osobowe. Ponadto wprowadzono wymóg, aby stroną porozumienia w klastrze była przynajmniej jedna jednostka samorządu terytorialnego lub spółka kapitałowa utworzona na podstawie ustawy o gospodarce komunalnej przez jednostki samorządu terytorialnego albo spółka, w której samorząd posiada ponad 50% udziałów lub akcji. Dodatkowo w procedowanym projekcie proponuje się, aby działalność w ramach klastra energii mogła być prowadzona na obszarze jednego powiatu lub pięciu sąsiadujących ze sobą gmin. To umożliwi współpracę samorządów z klastrami energii, a także pozwoli na efektywniejsze zarządzanie energią w wymiarze lokalnym. W projekcie ustawy przewidziano wsparcie dla podmiotów remontujących instalacje OZE. Podstawowy wiek użyteczności liczony jest jako pierwsze 15 lat pracy instalacji. Koszty remontów są bardzo wysokie, jednakże podmioty, które chciały zamienić starą instalację na nową, zobowiązane były do wyjścia z dotychczasowego systemu wsparcia. Nowy system wsparcia prosumentów w związku ze zmianą prawa na początku zeszłego roku praktycznie zahamował rozwój nowych instalacji. Dlatego w procedowanym projekcie umożliwia się wsparcie remontów istniejących instalacji OZE kwotą wynoszącą mniej niż 25% nakładów na budowę nowej referencyjnej instalacji. Wysoka Izbo! Regulacje unijne wprost wymuszają na nas inwestycje w odnawialne źródła energii. Proponowane rozwiązania ułatwiają produkcję ekologicznej energii, a także zapewniają finansowanie remontów istniejącej fotowoltaiki czy też innych źródeł OZE. Jako Polskie Stronnictwo Ludowe od lat podkreślamy, jak istotne są inwestycje w panele fotowoltaiczne, energię wiatrową, a przede wszystkim biogazownie, które pozwalają na wykorzystanie odpadów produkcji rolnej oraz produkują energię zarówno cieplną, jak i elektryczną. Polskie Stronnictwo Ludowe apeluje o przejście na zieloną stronę mocy. Dziękuję. (Dzwonek)