Mówca: Piotr Kandyba
Data: 2026-06-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Koalicjia Obywatelska wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej. Przedłożony projekt może wydawać się zmianą techniczną, jednak w rzeczywistości dotyczy jednego z najważniejszych wyzwań społecznych, z jakim mierzy się obecnie Polska. To zapewnienie godnej, bezpiecznej i profesjonalnej opieki osobom starszym oraz osobom z niepełnosprawnościami, które wymagają wsparcia w codziennym funkcjonowaniu. Polskie społeczeństwo starzeje się w szybkim tempie. Coraz więcej osób potrzebuje pomocy przy wykonywaniu podstawowych czynności życiowych, a jednocześnie coraz mniej rodzin jest w stanie samodzielnie zapewnić swoim bliskim całodobową opiekę. Zmienia się model życia społecznego, zmieniają się relacje rodzinne, a państwo musi odpowiedzieć na te wyzwania nowoczesnym i skutecznym systemem wsparcia. Dlatego niezwykle ważne jest rozwijanie usług opiekuńczych świadczonych w miejscu zamieszkania. Większość osób starszych i niesamodzielnych chce jak najdłużej pozostać we własnym domu, w znanym sobie środowisku, wśród bliskich i sąsiadów. To rozwiązanie nie tylko bardziej przyjazne dla samych zainteresowanych, ale również racjonalne z punktu widzenia organizacji systemu pomocy społecznej. Projekt ustawy wychodzi naprzeciw tym potrzebom. Jego podstawowym celem jest wprowadzenie jednolitych standardów świadczenia usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania. Dzisiaj przepisy określają jedynie ogólne ramy takich usług. W praktyce oznacza to, że sposób ich organizacji i zakres wsparcia mogą różnić się w zależności od gminy. Projekt ma zapewnić większą przejrzystość, przewidywalność i porównywalną jakość usług na terenie całego kraju. Projekt porządkuje przepisy dotyczące osób uprawnionych do korzystania z usług opiekuńczych oraz doprecyzowuje zakres czynności wykonywanych przez opiekunów. Mówimy tutaj o pomocy w codziennym funkcjonowaniu, utrzymaniu higieny, realizacji zaleceń lekarskich niewymagających specjalistycznych kwalifikacji czy podtrzymywaniu kontaktów społecznych. Są to działania, które dla wielu osób decydują o możliwości samodzielnego życia i zachowania godności. Kluczowym elementem projektu jest także określenie wymagań wobec osób świadczących usługi opiekuńcze. Opiekunowie będą zobowiązani m.in. do ukończenia szkolenia w zakresie pierwszej pomocy. Jest to rozwiązanie rozsądne i odpowiedzialne. Osoby wykonujące tak ważną społecznie pracę powinny posiadać podstawowe umiejętności pozwalające właściwie reagować w sytuacjach zagrożenia zdrowia lub życia podopiecznych. Projekt przewiduje również obowiązek monitorowania i oceny jakości świadczonych usług przez gminy. Chciałbym podkreślić, że nie jest to tworzenie nowego systemu kontroli od podstaw. Samorządy już dzisiaj nadzorują realizację usług opiekuńczych. Nowe przepisy porządkują te działania, określają standardy i pozwalają skutecznie reagować na ewentualne nieprawidłowości. Oczywiście zdajemy sobie sprawę, że sama standardyzacja nie rozwiąże wszystkich problemów związanych z opieką długoterminową. Potrzebne są dalsze działania, rozwój usług społecznych, wzmacnianie potencjału samorządów oraz zwiększanie dostępności wsparcia dla rodzin opiekujących się osobami zależnymi. Jednak każdy dobrze przygotowany system musi opierać się na jasnych zasadach, wysokiej jakości usług i bezpieczeństwie osób korzystających z pomocy. Właśnie temu służą proponowane przepisy. Wysoka Izbo! To projekt, który nie dzieli, lecz odpowiada na potrzeby tysięcy polskich rodzin. To projekt służący seniorom, osobom z niepełnosprawnościami oraz wszystkim tym, którzy z powodu wieku lub choroby potrzebują codziennego wsparcia. To również wyraz odpowiedzialności państwa za jakość usług świadczonych najbardziej potrzebującym obywatelom. W związku z tym Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska popiera projekt ustawy i będzie głosował za dalszym procedowaniem nad nim. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Szymon Hołownia)