Mówca: Mirosław Suchoń
Data: 2021-10-01 (Sejm RP, kadencja 9)

Bardzo dziękuję. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Mam przyjemność przedstawić stanowisko Koła Parlamentarnego Polska 2050 w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw. Szanowni Państwo! Deklarowanym przez rząd celem ustawy jest wprowadzenie regulacji prawnej prawa holdingowego, jak również wyposażenie rad nadzorczych w nowe uprawnienia, a także wyeliminowanie wątpliwości podnoszonych w praktyce gospodarczej. Przeanalizowaliśmy bardzo dokładnie proponowane zmiany, zasięgnęliśmy opinii praktyków, wychodząc z założenia, że po ewentualnym przyjęciu projektowane przepisy mają służyć przede wszystkim gospodarce. Celowo rezygnuję z omawiania poszczególnych aspektów prawnych na rzecz sygnalnego omówienia tych zmian, które widzimy jako zmiany problemowe. Bo to właśnie ze strony rynku pojawia się najwięcej pytań i wątpliwości dotyczących proponowanych zmian. Pierwsza grupa to są zmiany dotyczące prawa holdingowego i trudno nie oprzeć się wrażeniu, co zresztą było już słychać, że będą one dotyczyły głównie spółek Skarbu Państwa. Firmy prywatne mają dopracowane regulacje. W przypadku zagranicznych podmiotów miałoby to sens chyba wyłącznie w odniesieniu do spółek bankowych notowanych na giełdzie. Te jednak są wyłączone z uwagi na inne regulacje, bardziej restrykcyjne. Wydaje się, że jedyną grupą, dla której te zmiany mogą mieć znaczenie, są spółki Skarbu Państwa, a te zmiany spowodowałyby wzmocnienie politycznego nadzoru. Zresztą symptomatyczne jest to, że autorem nowelizacji jest MAP, a nie np. ministerstwo rozwoju. Warto zauważyć, że mimo zwiększenia tych zapisów o odpowiedzialności finansowej i karnej w praktyce przyjęte uregulowania mogłyby zapewnić bezkarność zarządom spółek w ramach grup firm, a przecież nie o to ma w tym projekcie chodzić. Znowu wracamy do traktowania spółek Skarbu Państwa jako łupu politycznego i stąd problemy decyzyjne, panie ministrze, bo każdy traktuje taką spółkę jak swoją synekurę i jak dojną krowę. Jest na to lekarstwo prostsze niż nowelizacja kodeksu: skończyć z nepotyzmem, skończyć z kolesiostwem. Właśnie teraz Polska 2050 przedstawia założenia do projektu ustawy, który właśnie ma z tym skończyć. Zachęcam do tego, aby skorzystać. Kolejna grupa to zapisy dotyczące rad nadzorczych. Amerykanie mówią, że jeżeli coś nie jest zepsute, to nie warto tego naprawiać. Tymczasem projekt bardzo mocno ingeruje w dotychczasowe uprawnienia rad nadzorczych i niestety skutkiem zmian będzie m.in. możliwość podejmowania zaskakujących decyzji pod nieobecność części członków czy możliwość wykonywania przez członków rady spółki dominującej zadań nadzoru nad spółkami podporządkowanymi. W efekcie trudno tak naprawdę mówić o odpowiedzialności rad nadzorczych spółek podporządkowanych (Dzwonek) i czytelności nadzoru korporacyjnego. W projekcie rezygnuje się także z zasady kolegialności, dając wszystkim członkom prawo do indywidualnego działania bez konieczności delegowania przez radę. Jako doświadczony były członek rad nadzorczych muszę powiedzieć, że widzę w tym wielkie zagrożenie dla czytelności nadzoru i stabilności działania spółek. Umożliwia się także radzie zatrudnienie na koszt spółki dodatkowych doradców. Myślę, że każdemu, kto ma choć trochę wyobraźni, od razu przypominają się różne skandale w spółkach Skarbu Państwa. Powiem wprost: to jest kolejna autostrada do wyprowadzenia środków ze spółek Skarbu Państwa. Projekt wprowadza co prawda finansową i karną odpowiedzialność zarządu...