Mówca: Andrzej Romanek
Data: 2014-10-09 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Problem, który ma być zniwelowany tymże projektem ustawy, jest nadzwyczaj poważny. Dotyczy mianowicie tzw. optymalizacji podatkowej, o czym często rozmawialiśmy w Komisji Finansów Publicznych i czemu mają zapobiegać między innymi ustawy o unikaniu podwójnego opodatkowania, jak również wiele innych rozwiązań, które zmierzają ku temu, ażeby osoby, które w Polsce zarabiają i osiągają dochody, w Polsce płaciły podatki. W tym wypadku niestety sytuacja jest odwrotna. Otóż zakłada się spółki krzaki, spółki córki, które się kontroluje albo kapitałowo, albo w inny sposób, osobowo czy liczbą głosów na zgromadzeniach czy w organach spółki, po to by tamte spółki osiągały tak zwane dochody pasywne, czyli z licencji, z praw autorskich, które spółka polska sprzedaje tejże spółce, a potem musi ona za te licencje płacić ogromne pieniądze tej spółce polskiej. A po co płaci? Po to, by zwiększyć koszty uzyskania przychodów, a tym samym zmniejszyć podstawę opodatkowania, żeby w Polsce odprowadzać mniej podatków. Nie jest to jednak jedyny proceder. Szanowni Państwo! Jeżeli porównamy chociażby stopę zwrotu, jeżeli chodzi o spółki z kapitałem zagranicznym i spółki polskie, to ta stopa zwrotu jest nieporównywalnie mniejsza, jeżeli chodzi o spółki zagraniczne, niż jeżeli chodzi o spółki polskie. W przypadku spółek zagranicznych to jest około 1,8%, a w przypadku spółek polskich - ponad 2%, około 2,5%. Z czego to wynika? Warto zastanowić się nad tym problemem. Wynika to z bardzo prostego procederu, który stosuje do dzisiaj wiele spółek zagranicznych. Polega on między innymi na tym, że spółki matki sprzedają polskim spółkom córkom po zawyżonych cenach materiały do produkcji w Polsce. Okazuje się, że w ten sposób polskie spółki córki nie mają zysków, wręcz mają księgową stratę. Tak być po prostu nie może. Jest jeszcze wiele innych działań, które stosują spółki zagraniczne w Polsce, które mają w Polsce spółki córki, między innymi wszelkiego rodzaju doradztwo, ekspertyzy i wiele, wiele innych, usługi menedżerskie, co tworzy gigantyczne koszty księgowe w Polsce, obniża podstawę opodatkowania, a w konsekwencji obniża możliwości co do płacenia podatków. Sytuacja, o której mówiłem, w przypadku tej ustawy jest troszkę odmienna, ale też zmierza ku temu, ażeby wyprowadzać dochód z Polski do spółki zagranicznej, gdzie jest lepsza, że tak powiem, korzystniejsza jurysdykcja podatkowa, po to ażeby tam właśnie płacić podatki od tzw. dochodów pasywnych, tak jak powiedziałem, od licencji, za które polskie spółki płacą gigantyczne pieniądze, obniżając tym samym podstawę opodatkowania. Wbrew temu, co niektórzy na tej sali chcą powiedzieć, bagatelizując tę sprawę, problem jest bardzo poważny. Chociażby Stany Zjednoczone już w 1962 r. wprowadziły tego typu regulacje. Podkreślam, w 1962 r., więc problem nie jest problemem świeżym, o tym mówi cały świat. W sytuacji globalizacji gospodarki raje podatkowe, takie kraje jak chociażby Luksemburg, gigantycznie na tym zyskują. Tam lokuje się spółki, tam przerzuca się dochody, tam płaci się podatki wielokrotnie niższe, a w Polsce niestety osiąga się czy czerpie się z tego tytułu dochody. A to właśnie jest wsparcie ze strony polskich mieszkańców, Polaków, dla takich spółek, między innymi spółek zagranicznych. Panie Ministrze! Na te aspekty warto zwrócić uwagę. Optymalizacja podatkowa jest sprawą powszechnie znaną. Szkoda, że reakcja jest tak późna, co więcej, że ta reakcja jest niezbyt trafiona, niezbyt doskonała. Mimo iż vacatio legis było 3-miesięczne i ustawa powinna być ogłoszona do końca września, a 17 września została podpisana przez prezydenta - tym bardziej że mamy system aktów w formie elektronicznej, więc można było to zrobić w ciągu kilku godzin - tego nie zrobiono. Nasuwa się oczywiście pytanie, które tu już zostało postawione, o to, czy zrobiono to celowo czy też rzeczywiście popełniony został jakiś błąd. Podkreślam, termin był do końca września po to, ażeby ta ustawa mogła wejść w życie po to, żebyśmy my, Polacy, a w szczególności Skarb Państwa, mogli korzystać z dochodów tych spółek, które tu, w Polsce, zostały wypracowane, i po to, żeby te spółki nie uciekały z dochodami i nie płaciły podatków, optymalizując swoje dochody, w rajach podatkowych. Na takie rozwiązania absolutnie nie ma zgody. Rzeczywiście zastanawia jedna sprawa. Skoro ustawa miała wejść w życie 1 stycznia 2015 r., dlaczego pan minister Szczurek nie uwzględnił dochodów z tego tytułu w polskim budżecie? Nie twierdzę, że musiało to być 3,5 mld zł, niech to będzie chociażby 500 mln zł z tego tytułu, chociażby 1 mld zł z tego tytułu, bo to jest gigantyczna kwota, jeżeli chodzi o kwestie potrzeb, o czym tu rozmawialiśmy w aspekcie chociażby polityki prorodzinnej, którą musimy rzetelnie i racjonalnie prowadzić. W związku z powyższym oczywiście rozwiązanie, które - powiedzmy sobie szczerze - ratuje ten trudny stan rzeczy, jest dobrym rozwiązaniem, ale rodzi się zasadnicze pytanie. Czy w kontekście tego, o czym mówi Trybunał Konstytucyjny, a mianowicie zasady zaufania obywatela do państwa i zasady prawidłowej legislacji, ci, którzy wyprowadzają (Dzwonek) te dochody z Polski, płacąc podatki w rajach podatkowych albo nie płacąc ich w ogóle, nie zaskarżą tej ustawy do Trybunału Konstytucyjnego? Inaczej mówiąc, cała sprawa niestety po prostu się posypie. Nie będzie to rok 2015, kiedy nie będą płacić, ale i kolejny rok, może 2016, a być może i 2017, bo nie wiadomo, kiedy będzie rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego w tej materii. Niestety muszę powiedzieć, że sprawność polskiego państwa pod rządami Platformy Obywatelskiej, chociażby w tym aspekcie, ale i w innych aspektach, jest po prostu katastrofalna. Jeżeli tak dalej pójdzie, to będziemy tracić na każdym kroku. Dziękuję uprzejmie.