Mówca: Katarzyna Ueberhan
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Dziękuję. Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu Lewicy w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks spółek handlowych oraz innych ustaw z druku sejmowego nr 2027 wraz ze sprawozdaniem komisji z druku nr 2087. Szanowni Państwo! Wysoka Izbo! Chciałabym podkreślić, że niniejsze przedłożenie ma charakter techniczny, ale choć są to rozwiązania techniczne, to skutkiem proponowanej zmiany jest wymierna i realna poprawa bezpieczeństwa obrotu gospodarczego oraz zwiększenie ochrony praw akcjonariuszy, ale też samego porządku funkcjonowania Krajowego Rejestru Sądowego. Po wprowadzeniu powszechnej dematerializacji akcji spółek niepublicznych system zyskał na bezpieczeństwie, jednak praktyka ujawniła pewne luki, które trzeba teraz wyeliminować. Celem niniejszego projektu jest dalsze dostosowanie regulacji do skutków dematerializacji oraz zwiększenie obowiązku informacyjnego tak, by lepiej chronić i akcjonariuszy, i innych uczestników obrotu. Projekt wprowadza zatem rozwiązania, które mają ułatwić ustalenie, gdzie są rejestrowane akcje i kto prowadzi rejestr akcjonariuszy, ponieważ właśnie brak tej informacji bywa źródłem sporów, niepewności i problemów z dochodzeniem praw. Wzmacnia się obowiązek ujawniania w KRS-ie danych o podmiocie prowadzącym rejestr albo o rejestracji akcji w depozycie, tak aby i akcjonariusz, i potencjalny nabywca czy organ egzekucyjny mogli szybko dotrzeć do właściwego rejestru. Ustawa wzmacnia ciągłość prowadzenia rejestru. W praktyce zdarzały się sytuacje, w których umowy o prowadzenie rejestru wygasały albo były rozwiązywane, a informacja o tym nie docierała sprawnie do sądu rejestrowego. Projekt więc nakłada obowiązki informacyjne związane z zawarciem umowy, a także jej wygaśnięciem lub rozwiązaniem. Ważnym elementem projektu są rozwiązania dotyczące sytuacji spółek wykreślanych z KRS. Bez dostępu do danych o akcjonariacie oraz bez możliwości odtworzenia stanu prawnego po wykreśleniu spółki w praktyce utrudnione było wykazywanie praw udziałowych i dochodzenie roszczeń. Dlatego projekt przewiduje obowiązek dołączania wykazu akcjonariuszy w określonych postępowaniach. To ma szansę ograniczyć ryzyko utraty danych i zwiększyć przejrzystość po zakończeniu bytu prawnego spółki. Projekt zawiera przepisy przejściowe, które mają chronić prawa akcjonariuszy w okresie dostosowawczym. Oczywiście w materiałach z konsultacji i w przedłożonych opiniach do projektu pojawiają się uwagi dotyczące praktycznej wykonalności części rozwiązań oraz potencjalnego wpływu na obciążanie sądów rejestrowych. Pojawiają się postulaty doprecyzowania niektórych obowiązków formalnych, w tym w zakresie składanych oświadczeń. Warto odnotować, że część tych uwag została uwzględniona w toku prac nad projektem. Podsumowując, żeby nie przedłużać, projekt należy ocenić pozytywnie, ponieważ porządkuje konsekwencje dematerializacji, zwiększa przejrzystość poprzez lepsze powiązanie rejestru akcjonariuszy z KRS, wzmacnia nadzór i egzekwowanie obowiązków, a także podnosi standard ochrony danych osobowych akcjonariuszy. Biorąc to wszystko pod uwagę, klub Lewicy popiera niniejsze przedłożenie. Dziękuję.