Mówca: Miron Sycz
Data: 2013-05-08 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Dzisiejsza debata dotyczy sprawozdania Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, która pracowała nad rządowym projektem ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska mam przyjemność przedstawić stanowisko mojego klubu w powyższej kwestii. Konieczność przyjęcia nowych regulacji prawnych dotyczących gospodarki opakowaniami i odpadami opakowaniowymi wynika przede wszystkim z konieczności implementacji zapisów dyrektywy 94/62/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania na rzecz zrównoważonego stosowania pestycydów, o czym przed chwilą wspominała już pani poseł sprawozdawca Krystyna Poślednia. Nowa ustawa zastąpi dotychczasową ustawę z dnia 11 maja 2001 r. o opakowaniach i odpadach opakowaniowych oraz w znacznej części ustawę z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej. Żadna z tych ustaw, z uwagi na termin ich uchwalenia poprzedzający członkostwo Polski w Unii Europejskiej, nie była notyfikowana w Komisji Europejskiej. Głównym celem nowej ustawy, poza implementacją wspomnianych dyrektyw, jest uszczelnienie systemu zagospodarowania odpadów opakowaniowych. Funkcjonujący obecnie system jest bowiem nieskuteczny i nie gwarantuje osiągnięcia przez Polskę do 2014 r. wymaganych dyrektywą opakowaniową poziomów odzysku, recyklingu, co w konsekwencji może doprowadzić do nałożenia na nasz kraj przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej kar finansowych. Potwierdzają to raporty pokontrolne opracowane przez głównego inspektora ochrony środowiska, a także informacje przekazywane przez izby gospodarki odpadami, organizacje odzysku i przedsiębiorców z branży zagospodarowania odpadów. Wprowadzający produkty w opakowaniach będzie obowiązany zapewnić odzysk, w tym recykling odpadów opakowaniowych takiego samego rodzaju jak odpady opakowaniowe powstałe z tego samego rodzaju opakowań jak opakowania, w których wprowadził produkt. Z obowiązku realizacji ustawy zwolnieni będą mali przedsiębiorcy, którzy wprowadzili do obrotu poniżej 1 t opakowań w ciągu roku. Obowiązek odzysku, w tym recyklingu, będzie dotyczył masy wprowadzonych opakowań w roku poprzednim, a nie - tak jak jest obecnie - w danym roku kalendarzowym. Nowa regulacja zwolni organizacje odzysku z konieczności tworzenia tzw. nadwyżek na koniec roku obrachunkowego. Zupełną nowością w naszym porządku prawnym będzie delegacja dla ministra środowiska, który będzie mógł zawierać porozumienia z przedsiębiorcami wprowadzającymi opakowania wielokrotnego użytku w zakresie obrotu tymi opakowaniami, a także zawieranie porozumień producentów i jednostek handlu detalicznego w celu tworzenia dobrowolnego systemu zbierania opakowań jednorazowych. Wyjściem naprzeciw przemysłowi są również przewidziane porozumienia przedsiębiorców wprowadzających do obrotu produkty w opakowaniach wielomateriałowych oraz wprowadzających do obrotu opakowane produkty niebezpieczne, w tym środki ochrony roślin. Dotychczas przedsiębiorcy musieli wykazać się odpowiednim poziomem odzysku, w tym recyclingu, w stosunku do masy opakowań wprowadzonych do obrotu w danym roku. Nowe zapisy ustawy nakładają ten obowiązek w stosunku do masy opakowań wprowadzonych do obrotu w roku poprzednim. Tak więc producent już na początku roku będzie dokładnie wiedział, jakie ma obowiązki do spełnienia w bieżącym roku. Istotną zmianą jest nałożenie na organizacje odzysku obowiązku osiągnięcia do roku 2020 co najmniej 50% odpadu opakowaniowego pochodzącego z gospodarstw domowych. Ten zapis jest szczególnie istotny przy wdrażaniu nowej ustawy o czystości i porządku w gminach. Jak wynika z deklaracji mieszkańców, absolutna ich większość decyduje się na segregowanie odpadów powstających w gospodarstwach domowych. Nowa regulacja zapewni, iż wysegregowane odpady opakowaniowe zostaną zagospodarowane, a gminy uzyskają z tego dodatkowe środki finansowe, co pozwoli na optymalizację kosztów wdrażania tej ustawy, a tym samym zmniejszenie obciążenia mieszkańców z tytułu zagospodarowania odpadów komunalnych. (Dzwonek) Organizacje odzysku będą zobowiązane do przeznaczenia co najmniej 5% przychodów na kampanie edukacyjne, a przedsiębiorcy, którzy zdecydują się samodzielnie realizować obowiązki ustawowe, będą zobowiązani przeznaczyć 2% wartości wprowadzonych do obrotu opakowań na kampanie edukacyjne. Jestem przekonany, iż dzisiejsza debata w Wysokiej Izbie nad sprawozdaniem i ewentualne dalsze dopracowanie projektu ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowanymi pozwolą na przyjęcie zapisów, które z jednej strony pozwolą na realizację naszych obowiązków wynikających z odpowiednich dyrektyw, a z drugiej strony przedsiębiorcom i organizacjom odzysku ułatwią realizację ustawy. A zatem klub Platformy Obywatelskiej deklaruje poparcie omawianego projektu ustawy, wnosząc jednocześnie poprawkę do art. 25. Dziękuję, pani marszałek, i proszę wybaczyć mi, że przekroczyłem określony czas, ale ja tak się w tym swoim kalendarzu... (Oklaski)