Mówca: Krzysztof Szulowski (tekst niewygłoszony)
Data: 2016-10-04 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W dniu 23 września 2016 r. odbyły się w Puławach uroczystości jubileuszu 100-lecia I Liceum Ogólnokształcącego im. ks. A. J. Czartoryskiego. Liceum to, popularnie nazywane Czartorychem, to najstarsza w Puławach i niezwykle zasłużona dla miasta szkoła średnia, założona w 1916 r. Nosi imię księcia Adama Jerzego Czartoryskiego od 1918 r. Przez wiele lat szkoła zajmowała najwyższe pozycje w ogólnopolskich rankingach szkół średnich, przez ponad 20 lat była najlepszą polską szkołą średnią. Głównym inicjatorem powołania szkoły i jej pierwszym dyrektorem od dnia 28 października 1916 r. był Stanisław Eustachiewicz, który w trudnych warunkach dość szybko zapewnił szkole wysoki poziom nauczania. Dodam, że w domu, w którym mieszkał, mieści się moje biuro poselskie. Celem powołania szkoły było kształtowanie przyszłej inteligencji puławskiej do pracy w spodziewanej niepodległej ojczyźnie. W dniu 1 grudnia 1918 r. Państwowa Szkoła Realna otrzymała nazwę Państwowego Gimnazjum im. ks. A. J. Czartoryskiego. 9 czerwca 1923 r. został położony kamień węgielny pod nowy budynek szkoły. Przekazanie nowej siedziby do użytku odbyło się w październiku 1926 r. Od 1928 r. dotychczasowa szkoła męska stała się szkołą koedukacyjną. Już w okresie przedwojennym szkoła zyskała rangę placówki oświatowej na bardzo wysokim poziomie. Pracowało w niej wielu wybitnych pedagogów - niektórzy z nich, jak Aleksander Kosiba, wnieśli znaczny wkład do rozwoju nauki polskiej. W okresie okupacji nauczyciel geografii Włodzimierz Zinkiewicz zorganizował w Puławach tajne gimnazjum i liceum, którym kierował do końca wojny. Dzięki odwadze i ofiarności nauczycieli nawet w tych strasznych latach szkoła nie przerwała swojej działalności. Konspiracyjne nauczanie objęło 462 uczniów, 73 osoby uzyskały małą, a 14 osób dużą maturę. Pierwszym powojennym dyrektorem szkoły został Alojzy Szubartowski (1945-1966). Kolejnymi dyrektorami byli Aleksander Chromiński (1966-1990), Tadeusz Kobusiński (1990-1991), Ignacy Czeżyk (1992-1996) - poseł na Sejm, Urszula Giedyk (1996-2004), a od 2004 r. do chwili obecnej dyrektorem jest Beata Trzcińska-Staszczyk. Patronat nad obchodami objął prezydent RP Andrzej Duda, patronat medialny zaś objęły Telewizja Lublin, Radio Lublin, Telewizja Puławy i Radio Puławy. Obchody rozpoczęła uroczysta msza św. w kościele pw. Matki Bożej Różańcowej w intencji dziękczynnej za 100 lat istnienia liceum, a także w intencji dyrekcji, nauczycieli, pracowników szkoły, uczniów, rodziców i absolwentów oraz wszystkich zmarłych, którzy tworzyli przez dziesięciolecia klimat Czartorycha. Uroczystość koncelebrował Jego Ekscelencja ks. bp Mieczysław Cisło, a mszę odprawił ks. kan. Piotr Trela. W wygłoszonej homilii ksiądz biskup, dziękując za 100 lat istnienia I LO, wspomniał o roli i zasługach rodziny Czartoryskich i jej wybitnych przedstawicieli oraz o ważnych zadaniach, jakie spoczywają na tej wyjątkowej szkole: pogłębianiu świadomości wielkiego dziedzictwa kulturowego, wierności dobru, pięknu i prawdzie, tradycji i korzeniom, z których wyrastają najpiękniejsze wartości. Po mszy w budynku liceum uroczyście odsłonięto tablicę poświęconą absolwentowi I LO im. ks. A. J. Czartoryskiego, żołnierzowi niezłomnemu Marianowi Bernaciakowi ps. ˝Orlik˝. Odsłonięto też tablicę ufundowaną przez absolwentów z okazji rocznicy 100-lecia szkoły. Dalsza część uroczystości odbyła się w Puławskim Ośrodku Kultury Dom Chemika. Wśród zaproszonych gości obecni byli m.in. przedstawiciele rodziny Czartoryskich - księżniczka Barbara Czartoryska, Irena Bylicka, książę Kazimierz Czartoryski, Jego Ekscelencja ks. bp Mieczysław Cisło, Małgorzata Sadurska - szef Kancelarii Prezydenta RP, Przemysław Czarnek - wojewoda lubelski, przedstawiciele puławskich posłów - ci uczestniczyli w tym czasie w posiedzeniu Sejmu, przedstawiciele władz samorządowych, reprezentanci wielu instytucji i zakładów pracy, obecni i emerytowani nauczyciele, liczni absolwenci liceum. Wzruszającym momentem było przypomnienie wszystkich sylwetek nieżyjących już dyrektorów, nauczycieli i pracowników szkoły, którzy od 100 lat tworzyli jej niezwykły wizerunek. Ich pamięć uczczono minutą ciszy, a młodzież wraz z opiekunami złożyła na ich grobach wiązanki i zapaliła znicze. W trakcie trwania uroczystości jubileuszowych księżniczka Barbara Czartoryska otrzymała Honorowe Obywatelstwo Miasta Puławy. W laudacji podkreślono jej ogromny patriotyzm, zaangażowanie i wielkie przywiązanie do Puław, tradycji rodu Czartoryskich i samej szkoły, której księżniczka mieni się wielkim przyjacielem. Z kolei Rodzinny Związek Czartoryskich Herbu Pogoń Litewska po raz pierwszy przyznał wyjątkowe nagrody dla uczniów osiągających wybitne wyniki w nauce. Szereg gości wygłosiło przemówienia okolicznościowe, w tym Małgorzata Sadurska - szef Kancelarii Prezydenta RP, absolwentka liceum, odczytała list od prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Andrzeja Dudy. Prezydent miasta Puławy Janusz Grobel wręczył pamiątkowe medale nauczycielom zasłużonym dla miasta. Po zakończeniu uroczystości uroczyście otworzono w szkole Izbę Tradycji. Obchody jubileuszu zakończyły spektakl pt. ˝Next ex˝ w reżyserii Beaty Bureckiej oraz konkurs matematyczny dla absolwentów i ich rodzin. Ubolewam, że z powodu pełnienia obowiązków poselskich nie mogłem osobiście uczestniczyć w tych pięknych, niepowtarzalnych uroczystościach. Z tego miejsca mojej szkole życzę dalszej pomyślności - kształcenia młodzieży na wysokim poziomie i osiągania przez absolwentów sukcesów we wszystkich dziedzinach życia. Niech przy udziale szkoły godnie służą ojczyźnie. Dziękuję bardzo. Przebieg posiedzenia