Mówca: Klimatu i Środowiska Anna Moskwa
Data: 2022-04-27 (Sejm RP, kadencja 9)

...morska energetyka wiatrowa. Tutaj to nie padło, a myślę, że dlatego, iż jesteśmy liderem morskiej energetyki wiatrowej. Polskie farmy rozwijają się... (Głos z sali: A ile jest tych wiatraków?) ...konsekwentnie, a przypomnę, Litwa, Łotwa i Estonia są na etapie projektowania morskiego. Nasze projekty już funkcjonują... (Głos z sali: Na papierze chyba.) ...są zgłoszone do notyfikacji Komisji Europejskiej, żeby otrzymać wsparcie. 2026 r. to będzie... (Poseł Krzysztof Gadowski: My to będziemy realizować wszystko.) ...pierwsza produkcja z polskiej farmy wiatrowej, farmy Orlenu, projektu, który rozwija się zgodnie z harmonogramem. Pozwoli nam to zapewnić w 2030 r. prawie 6 giga z tego źródła, w roku 2040 prawie 12. Jednocześnie, patrząc na to, jak dużym sukcesem jest morska energetyka wiatrowa, jak dobrze te projekty się rozwijają, podjęliśmy decyzję o rewizji planów morskiego zagospodarowania, oczywiście z uwzględnieniem aspektu środowiskowego, który przy każdym takim procesie jest niezwykle ważny. Po dokonaniu tej rewizji będziemy podejmować decyzje, czy uwalniamy kolejne moce i przekazujemy w ręce inwestorów kolejne lokalizacje związane z morską energetyką wiatrową. Dzisiaj Polska jest liderem, krajem, który uczestniczy w dialogu i w przygotowywaniu projektów na Litwie, Łotwie i w Estonii. To te państwa nas pytają, jak te projekty prowadzić i jak prowadzić regulacje. Przypomnę, że też państwo niemieckie przez jakiś czas zatrzymało projekty w morskiej energetyce wiatrowej, podczas gdy u nas te projekty były rozwijane konsekwentnie. Hydroenergetyka - dziękuję za wspomnienie o tym wątku. Pracowałam w Ministerstwie Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, które było odpowiedzialne za przygotowanie programu rozwoju śródlądowych dróg wodnych, a przypomnę - nie ma hydroenergetyki bez stopni wodnych. Kiedy rozpoczynaliśmy prace, w tym obszarze pracowały dwie osoby, a szuflada była pusta, był zakaz pracy nad tymi projektami. Opracowaliśmy kompleksowy program rozwoju śródlądowych dróg wodnych, program budowy stopni wodnych, bo bez tych stopni nie ma hydroenergetyki - konsekwentne działania w kierunku budowy Siarzewa, skończyliśmy Malczyce, Świnną Porębę. Następnie zetknęliśmy się z Komisją Europejską, która usunęła cały komponent gospodarki wodnej, w tym hydroenergetyki, z KPO, która usunęła z projektów dofinansowania programy związane z hydroenergetyką. Hydroenergetyka na dzisiaj w Unii Europejskiej jest tak samo, na równi zakazana przy nowych inwestycjach jak mówienie o węglu. Jest tam takie zdanie w dokumentach: każda ingerencja w rzekę narusza ekosystem. W czasie spotkania z minister środowiska panią Steffi Lemke, niemiecką minister środowiska, usłyszałam, że Odra to jest piękna dzika rzeka i taką powinna pozostać. Żadnej hydroenergetyki, żadnych śródlądowych dróg wodnych - to nie jest droga wodna, to jest dzika rzeka. Z takim podejściem trudno jest rozwijać hydroenergetykę. Niemniej przygotowaliśmy program rozwoju małych elektrowni wodnych, będziemy go konsekwentnie realizować, z założeniem, że Komisja Europejska nam tych planów nie wywróci. Dużo tutaj było dzisiaj doradztwa na temat tego, jak budować bezpieczeństwo energetyczne Polski. Myślę, że warto by było, praktykując to doradztwo, nie dopytywać państwa kolegów z EPP, bo to są ci koledzy, którzy rekomendowali, przeprowadzali i popierali projekty Nord Stream 1 i Nord Stream 2. (Oklaski) Mówili państwo dużo o solidarności europejskiej i o konieczności dalszego uniezależniania się Europy od rosyjskich surowców. W pełni to popieramy i nawet mamy pomysł, jak to dobrze zrobić. Jest tutaj też przywoływany system ETS, system, w którym funkcjonują instytucje finansowe, dużo płacimy, nie możemy kontrolować ceny, nie ma systemów maksymalnej ceny w ETS, ale ten system funkcjonuje. Został nam narzucony. Nikt nie pytał, czy mamy 70% węgla, czy mamy możliwości co do innych źródeł energii - został nam narzucony. Proponujemy, żeby wprowadzić taki system na rzecz derusyfikacji, taki rosyjski ETS, i tę propozycję będziemy składać do Komisji Europejskiej. Ja rozumiem, że są państwa, które mają 100% gazu rosyjskiego. My mamy 70% węgla. Ja rozumiem, że startujemy z różnych poziomów, ale bądźmy w tym solidarni. Mobilizujmy się. Ustanówmy Komisję Europejską takim strażnikiem derusyfikacji - niech Komisja Europejska ustali cele, plany, procenty, zbiera uprawnienia, wydaje te uprawnienia, zbiera środki, przekazuje na derusyfikację. To bardzo dobry pomysł, który popieramy. Będzie to sprawdzian, czy te zasady solidarności i reguła równych zasad w Unii Europejskiej działają, czy działają tylko dla dekarbonizacji (Oklaski), czy też dla bezpieczeństwa energetycznego. Taką propozycję będziemy składać. Jeszcze ? propos NIK-u. Ten raport, o którym wspominałam, jest raportem cyklicznym - raport o przygotowywaniu i realizacji inwestycji infrastrukturalnych dla gazu ziemnego. Za czasów PO-PSL ten raport był raportem utajnianym. Pytanie: Dlaczego? Jesteśmy gotowi, a nawet zachęcamy do zapoznania się ze szczegółami tego raportu. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!)