Mówca: Jan Łopata
Data: 2013-01-23 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję. Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego mam zaszczyt zaprezentować nasze stanowisko wobec sprawozdania Komisji Finansów Publicznych o stanowisku Senatu wobec rządowego projektu ustawy budżetowej na rok 2013. Na wstępie chcę poinformować, że mój klub będzie głosował za przyjęciem poprawek zgłoszonych przez Senat. Pogląd ten podzieliła w swojej opinii sejmowa Komisja Finansów Publicznych na wczorajszym swoim posiedzeniu, o czym przed kilkoma minutami informował pan poseł sprawozdawca, pan poseł przewodniczący. Wysoki Sejmie! Jak już kilkakrotnie wskazywano, Senat wniósł, zaprezentował czy zaproponował 12 poprawek do ustawy budżetowej na rok 2013. W ogólnym wymiarze nie zmieniają one podstawowych założeń budżetowych przyjętych wcześniej przez Sejm. Tak dla przypomnienia kilka liczb z tejże ustawy budżetowej. Otóż budżet na 2013 r. oparty jest na założeniach, które przewidują, że produkt krajowy brutto wzrośnie w 2013 r. o 2,2%, eksport o 4%, import o 2,8%, popyt krajowy o 1,7%, a nakłady inwestycyjne o 0,7%. Inflacja ma wynieść 2,7%, zatrudnienie w roku 2013 wzrośnie tylko o 0,2%, a stopa bezrobocia przeciętnie w skali kraju ma wynosić 13%. Ustawa budżetowa przewiduje, że dochody krajowe będą wyższe o 2,4% w stosunku do przewidywanego wykonania w roku 2012, a w planie dochodów podatkowych, stanowiących główne źródło dochodów budżetowych państwa, zakłada się wzrost wpływów o 5,1%. Na wzrost ten składają się głównie zakładany wzrost dochodów z podatku VAT o 4%, z podatku akcyzowego o 3,4%, wzrost dochodów z podatków od osób prawnych i osób fizycznych odpowiednio 11,3% i 6,2%. Jeśli chodzi o stronę wydatkową budżetu, to ustawa przewiduje wydatki w kwocie 334 mld 950 mln zł. Jest to wzrost w porównaniu z wydatkami zaplanowanymi w ustawie z roku 2012 tylko o 1,9%, a udział wydatków w produkcie krajowym brutto wyniesie 19,8% wobec 20,4% w roku 2012. To najważniejsze, tak mi się wydaje, charakterystyczne założenia budżetu roku bieżącego, roku 2013, roku o bardzo wielu niewiadomych, a w szczególności co do zachowania się gospodarek państw Unii Europejskiej, z którymi Polska ma bardzo bliskie i bardzo konkretne powiązania gospodarcze. Wrócę teraz do uchwały Senatu, do zaproponowanych poprawek. Oceniając je chronologicznie, tak jak zostały zaprezentowane, ale i wydaje się co do ważności, powiem tak. Jeśli chodzi o poprawkę 1., Senat zaproponował zwiększenie, dwukrotne zwiększenie, co przed chwilą także pan minister raczył komentować, z 6 mld do 12 mld, możliwości zadłużenia się czy też gwarantowania przez państwo udzielania pożyczek Funduszowi Ubezpieczeń Społecznych. To istotna i, trzeba przyznać, dość zaskakująca zmiana. Intencje Senatu czy też propozycje rządu ja oczywiście bardzo dobrze rozumiem, a wynikają one z dość trudnych doświadczeń roku poprzedniego, a chyba jeszcze trudniejszych roku 2008. Ponieważ - jak mówiłem - jest wiele niewiadomych w gospodarczej przestrzeni, nie sposób również z bardzo dużą dokładnością ocenić wpływy do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. By zagwarantować pewność wypłat i by nie było potrzeby nowelizowania budżetu, zaproponowano tę zmianę. Oczywiście rodzą się pytania, część z pytań ze strony opozycji przed chwilą usłyszeliśmy, mnie zaś dręczy ciągle to zasadnicze, czy przy tak napiętym budżecie państwa, ale - jak widzimy - także planie finansowym Funduszu Ubezpieczeń Społecznych stać nas, Polaków na utrzymywanie otwartych funduszy emerytalnych. Przecież to jest jakieś kuriozum. My, rząd, parlament, Zakład Ubezpieczeń Społecznych martwimy się o przychody, robimy swoiste stenty, by nie zabrakło wpływów gotówki do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a odwrotnie czynią towarzystwa emerytalne. Tak na dobrą sprawę pasuje do nich powiedzenie z poprzedniej epoki: czy się stoi, czy się leży, 2,3% się należy. Tu naprawdę nie przesadzam, tak właśnie jest. Nie ma żadnego związku, żadnej korelacji między efektywnością poszczególnych otwartych funduszy emerytalnych a kosztami ich funkcjonowania. Naprawdę najwyższa pora, by wsłuchać się w obiektywne sformułowania niezaangażowanych w ten biznes ekspertów, panie ministrze. Poprawka 2. Ustawą okołobudżetową zamroziliśmy płace sfery budżetowej. Kolejny raz, kolejny rok wiele instytucji w logicznej argumentacji udowadniało niskość swojego funduszu płac. Jedną z tych instytucji jest Urząd Patentowy RP. Specjalistyczna kadra ekspercka o wysokim wykształceniu technicznym i prawniczym - wypełniająca zobowiązania Polski wynikające z umów międzynarodowych - musi otrzymywać odpowiednie gratyfikacje. I tak też się stało. Poprawką Senatu nieco poprawiamy te relacje. 3. poprawka Senatu wynika z dość mechanicznego przyjęcia przez nas, przez Sejm, budżetu Państwowej Inspekcji Pracy. Prawdą jest, że projekt zaproponowany samodzielnie przez PIP nie uwzględniał obostrzeń ustawy okołobudżetowej, jednak cięcia były ponad to, co wynikało z ustaleń ustawy okołobudżetowej. Senat w części to przywraca w kwocie 1 mln zł na wydatki bieżące i my to jak najbardziej popieramy. Poprawka 4. to tzw. przesunięcie w budżecie ministra kultury i dziedzictwa narodowego i utworzenie nowej pozycji w części 83: Rezerwy celowe na pokrycie kosztów realizacji na terenie Smoleńska pomnika upamiętniającego ofiary katyńskiej katastrofy z 10 kwietnia 2010 r. Przy tej poprawce Senatu była całkowita zgoda Komisji Finansów Publicznych. Wątpliwości dotyczące źródła pokrycia kosztów związanych z tą pozycją wydają się nieuzasadnione, jako że wzrost pozycji budżetowej w części 24 jest znaczący w stosunku do roku 2012. Poprawką 5. zapewniamy Polskiej Organizacji Turystycznej środki na realizację przedsięwzięć promocyjnych na rynkach spoza strefy Unii Europejskiej, zgodnie ze strategią współpracy gospodarczej Polski z innymi państwami. Uznając rację Senatu wyrażoną w poprawce 7., przywrócimy właściwe, zgodnie z polską klasyfikacją budżetową, usytuowanie środków Funduszu Kościelnego. Nie ma potrzeby, by opisywać powtórnie, kolejny raz zamieszanie związane z tą pozycją budżetową. Myślę jednak, że tegoroczne doświadczenie należy wykorzystać - o czym rozmawialiśmy, dyskutowaliśmy również na posiedzeniu Komisji Finansów Publicznych - do przeglądu i weryfikacji regulaminu Sejmu. Jeśli chodzi o poprawki 8. i 10., to są to poprawki o charakterze porządkowym. Pozostałe dwie poprawki również nie wzbudziły kontrowersji - zostały przyjęte przez aklamację. Reasumując, powtórzę, że klub Polskiego Stronnictwa Ludowego zagłosuje zgodnie z rekomendacją Komisji Finansów Publicznych. Dziękuję za uwagę.