Mówca: Stanisław Piotrowicz
Data: 2017-04-05 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Panie i Panowie Posłowie! Ze zdumieniem słucham, gdy politycy mają taką niską samoocenę, jak bardzo brzydzą się słowami ˝polityczny˝, ˝polityka˝. Skoro tak, powinni przestać pełnić tę rolę. Chciałbym, ażeby powrócono do właściwego znaczenia tego słowa. Polityka to roztropna troska o dobro wspólne. Nie należy się tego wstydzić, chyba że używa się tego określenia zamiennie i partyjniactwo określa się mianem polityki, a to dwie różne sprawy. Nigdy nie nasłuchałem się tyle o niekonstytucyjności co na przestrzeni ostatniego roku. Odnoszę wrażenie, że kiedy brakuje argumentów, pozostaje stwierdzenie, że to rozwiązanie niekonstytucyjne. Wszak obywatele może do końca nie orientują się, jak w konstytucji zapisano, wystarczy, że powie się: niedemokratyczne, niekonstytucyjne, to pewnie mają rację, skoro tak mówią. Z tego też względu rozpocznę swoje wystąpienie w sposób dość nietypowy. A więc nie będę wymachiwał konstytucją jako egzemplarzem, ale zacytuję konkretne przepisy konstytucji po to, żeby obywatele przekonali się, jaki jest zapis konstytucyjny odnośnie do Krajowej Rady Sądownictwa. A więc: Krajowa Rada Sądownictwa składa się, po pierwsze, z pierwszego prezesa Sądu Najwyższego, ministra sprawiedliwości, prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego i osoby powołanej przez prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ma tutaj mowy o tym, w jaki sposób te osoby są wybierane, bo osoby te wchodzą z urzędu. W pkt 2 jest mowa, że rada składa się z 15 członków wybranych spośród sędziów Sądu Najwyższego, sądów powszechnych, sądów administracyjnych i sądów wojskowych. Nie ma w tym przepisie mowy, w jaki sposób ten wybór ma się odbywać. Jest w tym przepisie mowa, że spośród sędziów. Pkt 3 cytowanego artykułu: Rada składa się z czterech członków wybranych przez Sejm spośród posłów oraz dwóch członków wybranych przez Senat spośród senatorów. W tym wypadku ustawodawca konstytucyjny mówi, kto wchodzi w jej skład, a więc wchodzą posłowie i senatorowie, i jednocześnie powiada, kto ich wybiera. I dalej, ust. 4: Ustrój - podkreślam to słowo ˝ustrój˝, bo rzadko się to w konstytucji zdarza - ustrój, zakres działania i tryb pracy Krajowej Rady Sądownictwa oraz sposób wyboru jej członków określa ustawa. W konstytucji są wyraźnie zapisane zasady, a więc upoważnienie dla ustawodawcy zwykłego, dla Sejmu, do określenia ustroju Krajowej Rady Sądownictwa. Ustrój Krajowej Rady Sądownictwa, zakres jej działania, tryb pracy Krajowej Rady Sądownictwa i sposób wyboru jej członków ma określić ustawa. I teraz zobaczmy, do kogo będzie się odnosił sposób wyboru członków, który ma określić ustawa. Skoro w pkt 1 odnośnie do prezesów jest to jasno w konstytucji zapisane, w pkt 3 odnośnie do posłów i senatorów jest jasno zapisane, jest oczywiste, że ust. 4 mówiący, że ustawa określi sposób wyboru jej członków, odnosi się do pkt 2, bo w tym punkcie, że w skład rady wchodzi 15 członków wybranych spośród sędziów, nie ma mowy o sposobie ich wyboru i dlatego jest doprecyzowanie w ust. 4. Drodzy państwo, dlatego to parlament ma prawo określić, kto i w jaki sposób spośród sędziów będzie dokonywał wyboru członków Krajowej Rady Sądownictwa. To tyle na temat art. 187, bo jest tylko jeszcze w zasadzie jeden ważny przepis, który odnosi się do Krajowej Rady Sądownictwa, ten, który mówi o niezależności, niezawisłości itd. To są... Nie, bardzo ważny przepis, ale powiedzmy, że on jest klarowny (Wesołość na sali) i tego nikt nie kwestionuje. Ale jest jeden przepis, bardzo ważny, art. 179, który określa kompetencje Krajowej Rady Sądownictwa, a więc to, co należy do jej obowiązków. I art. 179 powiada: Sędziowie są powoływani przez prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, na czas nieoznaczony. I, drodzy państwo, tego rodzaju kompetencji to sądownictwo szeroko pojęte chyba nigdzie w Europie nie ma. Nigdzie w Europie nie ma. W związku z tym zalecenia Europejskiej Sieci Rad Sądownictwa dotyczące wyboru trzeba zestawić z kompetencjami. Takich kompetencji, jakie ma Krajowa Rady Sądownictwa, nie mają inne rady i jednocześnie takiego wpływu na kształt rady sądownictwa, jaki mają sędziowie w Polsce, też gdzie indziej nie mają. Żeby nie być gołosłownym, no to przecież przytoczę. W Austrii - bo przecież państwo teraz poszukujecie wzorców na Wschodzie, obejrzyjcie się na Zachód, obejrzyjcie się na Zachód - sędziowie są mianowani na wniosek rządu federalnego, a wy się tak brzydzicie władzą wykonawczą i polityką. (Poseł Robert Kropiwnicki: Ale kto ich zgłasza do rządu?) Tam nie mówią o tym, że władza wykonawcza miesza się do sądownictwa. Sędziowie są mianowani na wniosek rządu federalnego. (Poseł Arkadiusz Myrcha: Kto zgłasza kandydatów?) Nie mam czasu tego przytaczać. (Poseł Cezary Grabarczyk: Ale to proszę przytoczyć.) Przytoczę inne kraje. W Niemczech sędziowie są mianowani na wniosek rządu federalnego przez prezydenta republiki. W Hiszpanii jest ważne... (Poseł Izabela Leszczyna: Ale to najważniejsze jest.) ...sformułowanie w konstytucji: Wymiar sprawiedliwości pochodzi od ludu, sędziowie są powoływani na wniosek Rady Generalnej Sądownictwa i składają się z prezesa Sądu Najwyższego w Hiszpanii i z 12 sędziów wybranych przez obie izby parlamentu, a więc parlament wybiera... (Poseł Krzysztof Brejza: Kto zgłasza?) ...i 8 członków spośród innych zawodów prawniczych wybranych przez obie izby parlamentu. Chcecie państwo powiedzieć, że tam parlament jest bezwolny i ważne jest to, kto parlamentowi podsunie... (Poseł Kamila Gasiuk-Pihowicz: Ale kto zgłasza kandydatów?) ...to parlament to zaklepie? Tak, drodzy państwo, nie jest. Nie mam czasu na wykłady. (Gwar na sali, dzwonek) Proszę się zapisać na dokształcanie, to tam się państwo dowiecie, jak jest. (Poseł Robert Kropiwnicki: Sędziowie zgłaszają!) W Szwecji, proszę państwa, powołuje minister sprawiedliwości na wniosek rady sądownictwa, a ta rada znowu składa się z pięciu sędziów i z dwóch prawników wybieranych przez rząd.