Mówca: Krzysztof Paszyk
Data: 2016-05-13 (Sejm RP, kadencja 8)

Bardzo dziękuję. Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu grupy posłów reprezentujących Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego mam przyjemność zaprezentować projekt ustawy nowelizującej ustawę o dniach wolnych od pracy oraz niektóre inne ustawy poprzez wprowadzenie skróconego czasu pracy, wynoszącego 4 godziny, w Wielki Piątek oraz Wigilię. Co prawda wielu pracodawców wychodzi naprzeciw potrzebom pracowników związanym z celebracją Wielkiego Piątku i Wigilii i udziela zwolnień z pracy, jednakże jest to niepisana reguła. W wielu przypadkach, np. w przypadku pracowników supermarketów, jest wręcz odwrotnie. Święta i okres poprzedzający święta przysparzają obrotu, w związku z tym szuka się sposobu zaspokojenia tej ilości klientów i odbywa się to kosztem pracowników. Naszym zdaniem, zdaniem wnioskodawców, zadaniem państwa jest harmonizacja sytuacji na rynku pracy właśnie w tym zakresie oraz stanie na straży praw pracowników do godnego świętowania i przygotowania się do najważniejszych dni świątecznych w roku. Proponowana regulacja wychodzi naprzeciw właśnie tym potrzebom pracowników, a także ustala jasne zasady, którymi mogą kierować się pracodawcy, i to w sposób globalny, bez różnicowania na tych pracodawców, którzy respektują pewne zwyczaje poprzedzające okresy świąteczne, i tych, którzy ich nie szanują, przede wszystkim kierując się własnym interesem. Wigilia Bożego Narodzenia jest ustawowo dniem wolnym od pracy w wielu krajach, takich jak: Bułgaria, Cypr, Czechy, Dania, Estonia, Finlandia, Irlandia, Litwa, Łotwa, Słowacja oraz Węgry. Z kolei drugi dzień Triduum Paschalnego, u nas zwany Wielkim Piątkiem, jest dniem ustawowo wolnym od pracy w 15 państwach członkowskich Unii Europejskiej, tego dnia nie pracują: Austriacy, Brytyjczycy, Bułgarzy, Cypryjczycy, Duńczycy, Estończycy, Finowie, Hiszpanie, Holendrzy, Łotysze, Maltańczycy, Niemcy, Portugalczycy, Słowacy oraz Szwedzi. Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Mówiąc o zagadnieniu, którego dotyczy projekt, trudno pominąć fakt, że ok. 90% Polaków deklaruje wiarę katolicką. Ponadto przedstawiciele innych wyznań w Polsce dni wolne od pracy pokrywające się ze świętami katolickimi wykorzystują do spędzania czasu z rodziną. Wielki Piątek jest drugim dniem Triduum Paschalnego, dniem sądu i męki oraz śmierci Chrystusa. Jest to jedyny dzień w roku, kiedy nie jest sprawowana msza święta. W kościołach odprawiana jest Liturgia Męki Pańskiej, a na ulicach wielu miast sprawowana jest publicznie Droga Krzyżowa. Wielki Piątek to jeden z najważniejszych dni w roku dla wielu chrześcijan. Wigilia to z kolei dzień poprzedzający święta Bożego Narodzenia. Istotą Wigilii Bożego Narodzenia jest przyjście na świat Chrystusa jako człowieka, dlatego też mocno akcentowany jest element rodzinny tych świąt. Należy zauważyć, że szczególnie w odniesieniu do Wigilii niektórzy pracodawcy wprowadzają skrócony dzień pracy, umożliwiając odpowiednie przygotowanie się wielu osób do obchodzenia tych świąt. Z badań, które są przeprowadzane przez rozmaite instytuty, przytoczę badania przeprowadzone przez serwis Praca.pl, z których wynika, że niestety tylko 24% pracowników może wyjść, mogło w ostatnim czasie wyjść w dniu Wigilii nieco wcześniej z pracy. Z kolei 11% Polaków kończy pracę o 1-2 godziny wcześniej, a 13% o 3-4 godziny. Z powyższych danych wynika, że zdecydowana większość polskich pracowników nie może liczyć na wcześniejsze zwolnienie z pracy w dniu Wigilii. Należy ponadto zauważyć, że według badań CBOS aż 56% Polaków uczestniczy w wielkopiątkowej liturgii. Obecnie obowiązująca ustawa o dniach wolnych od pracy stanowi, że dniami wolnymi od pracy są: 1 stycznia - popularnie zwany Nowym Rokiem, Święto Trzech Króli - przypadające 6 stycznia, pierwszy dzień Wielkiej Nocy, drugi dzień Wielkiej Nocy, 1 maja, 3 maja, pierwszy dzień Zielonych Świątek, Boże Ciało, 15 sierpnia - święto znane jako Wniebowzięcie Najświętszej Marii Panny, 1 listopada, czyli Wszystkich Świętych, 11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości, 25 grudnia - pierwszy dzień Bożego Narodzenia, 26 grudnia - drugi dzień Bożego Narodzenia oraz niedziele. Proponowane w tym projekcie rozwiązanie nie wprowadza nowych dni wolnych od pracy, jedynie ogranicza czas pracy w Wielki Piątek oraz Wigilię. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Proponowana w projekcie zmiana wprowadzająca skrócony czas pracy wynoszący 4 godziny w Wielki Piątek i Wigilię jest usankcjonowaniem de facto tego, co już w wielu miejscach funkcjonuje, w tych miejscach, gdzie pracownik może rozmawiać z pracodawcą jak równy z równym. Chcielibyśmy tym projektem to rozciągnąć na tych pracowników, którzy nie mogą liczyć na takie partnerskie relacje z pracodawcą, właśnie tę zasadę wcześniejszego kończenia pracy. Wychodzimy tu, w Sejmie, tym projektem naprzeciw oczekiwaniom wielu Polaków, którzy śladem Europejczyków, jedni z pobudek religijnych, inni, niewierzący, rodzinnych tudzież innych, chcą mieć możliwość spędzania więcej czasu podczas tych szczególnych świątecznych dni nie tylko w pracy, ale poza miejscem pracy - ze swoimi bliskimi. Stąd przedkładamy ten projekt, licząc na życzliwe spojrzenie na niewątpliwie problem, który jest zgłaszany przez wielu pracowników, myślę, nie tylko posłom Polskiego Stronnictwa Ludowego, ale też posłom reprezentującym inne środowiska tu, w Sejmie. Dziękuję bardzo.