Mówca: Zbigniew Ziejewski
Data: 2023-01-11 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Koalicja Polska - Polskie Stronnictwo Ludowe, Unia Europejskich Demokratów, Konserwatyści w sprawie projektu ustawy o rejestracji i ochronie nazw pochodzenia, oznaczeń geograficznych oraz gwarantowanych tradycyjnych specjalności produktów rolnych i środków spożywczych, win lub napojów spirytusowych oraz o produktach tradycyjnych. Celem projektu jest stworzenie regulacji o oznaczeniach geograficznych obejmujących trzy sektory: produktów rolnych i środków spożywczych, napojów spirytusowych oraz win. Obecne rozdrobnienie przepisów o sektorach stanowi dodatkowy ciężar administracyjny i utrudnienie dla producentów. Stworzenie spójnych zasad w jednym akcie prawnym umożliwi lepszą kontrolę egzekwowania i ochrony przysługującej nazwom zarejestrowanym w Unii Europejskiej. Najważniejsze rozwiązania: po pierwsze, określone zostaną warunki ochrony w Polsce nazw pochodzenia, oznaczeń geograficznych i gwarantowanych tradycyjnych specjalności i produktów rolnych lub środków spożywczych. Dotyczyć to będzie także oznaczeń geograficznych win, oznaczeń geograficznych napojów spirytusowych i określeń tradycyjnych produktów sektora wina. Po drugie, nowe przepisy będą zawierały m.in. wykaz zadań oraz właściwości organów jednostek organizacyjnych, jeśli chodzi o kontrolę i certyfikację artykułów rolno-spożywczych. Dotyczy to artykułów, które posiadają chronioną nazwę pochodzenia, chronione oznaczenie geograficzne albo są gwarantowanymi tradycyjnymi specjalnościami. Po trzecie, powołana zostanie Rada do Spraw Oznaczeń Geograficznych i Gwarantowanych Tradycyjnych Specjalności. Rada będzie się składała z przewodniczącego będącego przedstawicielem ministra rolnictwa i rozwoju wsi oraz 10 członków wyróżniających się wiedzą w sprawach związanych z produktami regionalnymi, tradycyjnymi, w szczególności jeśli chodzi o technologię produkcji żywności, enologii, etnografii, prawa własności przemysłowej oraz polskiej tradycji i kultury. Rada będzie opiniować wnioski o rejestrację i cofnięcie rejestracji, wnioski o zatwierdzenie zmiany specyfikacji produktów, a także sprzeciwy krajowe do wniosków o rejestrację. Członków rady powołuje i odwołuje minister do spraw rynków rolnych. Koszty obsługi administracyjnej i biurowej rady ponosić będzie budżet państwa. To, czy dany produkt spełnia wymagane przepisami unijnymi specyfikacje dotyczące konkretnych oznaczeń, kontrolowane będzie przez wojewódzkie oddziały Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Z kolei jednostki certyfikujące będą sporządzały i przekazywały na piśmie głównemu inspektorowi do dnia 31 stycznia każdego roku sprawozdanie z kontroli zgodności przeprowadzonych w poprzednim roku, wykaz producentów objętych przez nie kontrolą zgodności do dnia 31 grudnia poprzedniego roku, a także informacje o zastosowanych w ramach postępowania kontrolnego procedurach. Polscy producenci ponadto będą mogli złożyć na piśmie do ministra rolnictwa wniosek o rejestrację w rejestrze międzynarodowym oznaczeń geograficznych, wskazując chronione oznaczenia lub nazwy pochodzenia. Za tradycyjne metody produkcji uważa się metody wykorzystywane co najmniej od 25 lat. Wnioski o wpis na listę produktów tradycyjnych składa się do właściwego ze względu na siedzibę marszałka województwa, który będzie odpowiedzialny za sprawdzenie i dokonanie oceny, czy wpis spełnia wszelkie wymagania formalne. Właściwy marszałek województwa, przed dokonaniem oceny, o której mowa w ust. 1, zwraca się na piśmie do izby gospodarczej zrzeszającej podmioty produkujące produkty tradycyjne o wyrażenie w terminie 30 dni od dnia otrzymania pisma opinii, czy produkt rolny, środek spożywczy lub napój spirytusowy, którego dotyczy wniosek o wpis na listę produktów tradycyjnych, spełnia wymagania określone w art. 46 ust. 1 i 2. Jeżeli opinia nie zostanie wydana w terminie 30 dni, wymóg zasięgnięcia opinii uważa się za spełniony. Jednocześnie jest dla mnie niezrozumiałe, dlaczego podczas konsultacji społecznych pominięto uwagi marszałków województw, czyli organów odpowiedzialnych za kontrolowanie i ocenę wniosków o wpis na listę produktów tradycyjnych. Samorządowcy bardzo słusznie zauważyli, że w tym projekcie ustawy powinno zostać uwzględnione finansowanie działań promocyjnych produktów lokalnych prowadzonych przez samorządy województw. (Dzwonek) Klub Polskie Stronnictwo Ludowe poprze proponowany projekt ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)