Mówca: Andrzej Dąbrowski
Data: 2015-01-13 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Sprawiedliwa Polska przedstawić stanowisko wobec projektu ustawy o odnawialnych źródłach energii (druki nr 2604 i 3006). Padało tu już wielokrotnie, moi przedmówcy to podkreślali, że rozmawiamy o odnawialnych źródłach energii od początku kadencji, z tego, co pamiętam, te rozmowy były wcześniej. Co jakiś czas pojawiają się ogólnie problemy bezpieczeństwa energetycznego naszego kraju, dlatego pozwolę sobie nadmienić, powiedzieć, że rzeczywiście polityka rządu, jeżeli chodzi o energię, jest dość niespójna i trzeba to zmienić, przed chwilą mówił to poseł Olejniczak, że musimy wypracować, aby tego prądu było jak najwięcej i był on jak najtańszy, żeby był, moim zdaniem, z jak najbardziej zróżnicowanych źródeł. Wracając do OZE. Prace te trwały zdecydowanie za długo, co spowodowało wiele sytuacji problematycznych dla podmiotów, dla całego tego rynku w Polsce. Co jest bardziej przykre, długość tych prac, naszym zdaniem, zdaniem mojego klubu, nie przełożyła się na jakość tego dokumentu. Ten dokument podczas powstawania zmieniał się, moim zdaniem w tych poprzednich wersjach, które znałem, był on zdecydowanie lepszy, ale debatujemy nad tym, co przedstawiono teraz. Rządowy projekt ustawy o OZE wymaga, naszym zdaniem, daleko idących modyfikacji, tak by konkurencja między technologiami odnawialnych źródeł energii służyła rozwojowi takiej liczby źródeł, jakiej Polska potrzebuje, aby służyła temu, aby ta energia była jak najtańsza dla Polaków i abyśmy ponosili jak najmniejsze koszty finansowe i społeczne tych zmian. Widzimy już na przykładzie Europy Zachodniej, że można przesadzić z rozwojem energetyki odnawialnej, i nie jest to dobre ekonomicznie. Dlatego powinniśmy na te kwestie patrzeć bardzo rozsądnie i mieć na względzie rachunek ekonomiczny. Co prawda u nas ceny energii w latach 2012-1013 spadły o prawie 13% i spadkowi cen energii towarzyszył dynamiczny rozwój wszelakich odnawialnych źródeł energii, co jest dla nas zjawiskiem korzystnym, ale i tak w tym względzie musimy jeszcze bardzo wiele poprawić. Polityka klimatyczno-energetyczna Unii Europejskiej jest bezwzględnie tematem trudnym dla Polski jako kraju, którego energetyka opiera się przede wszystkim na węglu, którego spalanie jako źródło energii elektrycznej powoduje najwyższe emisje CO 2 i innych zanieczyszczeń. Dlatego sprostanie wymaganiom unijnym, które podpisaliśmy i zobowiązaliśmy się do nich, a są to bardzo drastyczne obostrzenia, jest szczególnym wyzwaniem dla naszego kraju. Jednakże musimy powiedzieć jasno, szczególnie w kontekście ostatnich wydarzeń, że węgiel jest naszym dobrem narodowym, to nasze polskie złoto i powinno to być podstawowe źródło naszej energii i występować jako gwarancja bezpieczeństwa energetycznego, dlatego powinniśmy pomyśleć w aspekcie odnawialnych źródeł energii o tym, abyśmy jak najdłużej z tych zasobów konwencjonalnych mogli korzystać. Dlatego jako klub uważamy, że odnawialne źródła energii powinny stanowić uzupełnienie dla węgla i wesprzeć jego dłuższe wykorzystanie. To oznacza, że bez energetyki odnawialnej i bez węgla nie uda się poprawić bezpieczeństwa energetycznego kraju. Powinno się wykorzystywać polską biomasę i biogaz, korzystać z polskiego wiatru czy słońca w stopniu zrównoważonym, by oszczędzać paliwa kopalne i zmniejszyć uzależnienie Polski od importu. Dzięki lokalizowaniu instytucji OZE blisko odbiorców - to już tutaj padało - najczęściej w gminach wiejskich, poprawia się stan sieci elektrotechnicznej oraz wzrasta poziom lokalnego bezpieczeństwa energetycznego i, co najważniejsze, spada cena energii. Nasz klub ma świadomość, w jakim kierunku idzie dalsza polityka klimatyczna Unii Europejskiej, ale uważamy, że Polska w tej sytuacji tym bardziej musi zadbać o te zasoby, które są naszym dobrem, zaś sektor odnawialnych źródeł energii jako uzupełnienie energetyki konwencjonalnej może stać się czynnikiem rozwoju eksportu urządzeń i usług zarówno na obszarze Unii Europejskiej, jak i poza jej granicami. Nie powinno być bowiem tak, że Polska gromadzi, trzeba to sobie szczerze powiedzieć, przeważnie stare urządzenia z innych krajów. Powinniśmy raczej skupić się na tworzeniu warunków rozwoju rodzinnych przedsiębiorstw wytwarzających takie urządzenia, a wiemy, że są takie firmy. Powinniśmy je wspierać, eksportować te urządzenia na Zachód czy na Wschód i zarabiać na tym pieniądze. W toku prac nad projektem ustawy koalicja rządowa bardzo mało czasu poświęciła na dyskusję, czy ten system wspierania OZE pozwoli na równomierny rozwój poszczególnych technologii. Takich przesłanek w tym projekcie, naszym zdaniem, brakuje. W projekcie ustawy jest dużo skomplikowanych rozwiązań, które nowy system wsparcia czynią nietransparentnym i niejasnym, a co najgorsze może on sprzyjać drogim technologiom, co może podrażać koszty energii dla Polaków. Dodatkowo nowy system będzie sprzyjał tylko dużym firmom, to już padało w wielu rozmowach, w tym koncernom zagranicznym, co uniemożliwi rozwój naszych rodzimych małych i średnich przedsiębiorstw, które od wielu lat działały na tym rynku w Polsce. Ze względu na wielość wad tego projektu ustawy i świadomość, że koalicja przegłosuje ten projekt ustawy, nie widzę sensu zgłaszania wszystkich uwag, jakie odnotowaliśmy. Zresztą nie starczyłoby czasu, a wiele tych uwag padło i myślę zaraz padnie tutaj, z tej mównicy. Pozwolę sobie jednak w imieniu naszego klubu parlamentarnego zgłosić na ręce pana marszałka trzy poprawki. Pierwsza o charakterze zasadniczym, dotycząca okresu przejściowego, ma charakter pryncypialny. Chodzi o wprowadzenie okresu przejściowego, czyli stworzenia warunków do realizacji inwestycji w OZE do końca czerwca 2016 r., przy założeniu, że system aukcyjny zacznie formalnie obowiązywać od początku 2016 r. Tylko zapewnienie odpowiedniego okresu przejściowego pozwoli na ograniczenie luk inwestycyjnych w sektorze OZE, które mogą zaprzepaścić realizację celów OZE na 2020 r., ściągając konsekwencje finansowe na nasz kraj. Druga poprawka ma charakter legislacyjny, modyfikuje zapis określający, ile energii elektrycznej w aukcjach może być przyznane technologiom opartym na siłach natury. Ma to charakter dyskryminacyjny, co może być sprzeczne z zasadą neutralności technologicznej określoną w wytycznych Komisji Europejskiej w sprawie pomocy państwa na ochronę środowiska i cele związane z energią w latach 2014-2020. Trzecia poprawka dotyczy systemu zielonych certyfikatów i ma na celu zwiększenie poziomu przejrzystości i rzetelności informacji na rynku energii odnawialnej. W sytuacji gdy rynek zielonych certyfikatów będzie funkcjonował równolegle do aukcji aż do 2035 r., niezbędne jest, by powszechny i ogólnodostępny system informacji stał się przejrzysty i zapewniał dostęp do bieżących danych o odpowiednim stopniu szczegółowości na wzór rozwiązań skandynawskich czy brytyjskich. Polacy mają prawo wiedzieć, na co i ile pieniędzy jest skierowane w zakresie wspierania odnawialnych źródeł energii, dlatego propozycja zmiany zapisu ma na celu zwiększenie częstotliwości publikacji danych o świadectwach pochodzenia z kwartalnych na miesięczne bez zmiany zakresu tych informacji zgodnie ze zmianami wprowadzonymi przez nowelizację Prawa energetycznego, tzw. mały trójpak energetyczny. Te trzy poprawki składam na ręce pana marszałka, a nasz klub podejmie decyzję co do tego, jak zagłosujemy, dopiero po zapoznaniu się z wynikami jutrzejszych prac komisji. Dziękuję bardzo. (Oklaski)