Mówca: Sprawozdawca Krystyna Skowrońska
Data: 2013-10-22 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Panie i Panowie Posłowie! Panowie Ministrowie! W imieniu Komisji Finansów Publicznych przedstawiam sprawozdanie komisji o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym i niektórych innych ustaw z druku sejmowego nr 992; sprawozdanie zawarte jest w druku nr 1822. Praca nad projektem toczyła się w podkomisji stałej do spraw instytucji finansowych i w Komisji Finansów Publicznych. Ostatecznie chciałabym poinformować, że przedłożenie Komisja Finansów Publicznych w dniu 20 lutego skierowała do podkomisji. Podkomisja zajmowała się tym projektem 3 kwietnia, 24 lipca, 27 sierpnia i przedłożyła sprawozdanie dla komisji. To sprawozdanie podkomisji zostało rozpatrzone 10 i 11 października 2013 r. Przypomnę, że projekt ustawy przedłożony został przez grupę posłów z klubu Polskiego Stronnictwa Ludowego. Projekt ten przedstawiał Wysokiej Izbie pan poseł Jan Łopata, wiceprzewodniczący Komisji Finansów Publicznych. Główny argument, na który wskazywali wnioskodawcy, to potrzeba skonstruowania takich reguł ustawowych, które będą gwarantowały zaufanie obywateli do rynku instytucji finansowych. Przypomnę również, że projekt został przedłożony wtedy, kiedy ujawniono informacje o nieprawidłowościach w niektórych instytucjach finansowych, które nie podlegają nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Poza rynkiem regulowanym i nadzorowanym przez Komisję Nadzoru Finansowego do dzisiaj pozostaje segment rynku finansowego, który nie jest regulowany. Według deklaracji rządu - myślę, że pan minister dzisiaj to potwierdzi - trwają prace nad przygotowaniem nowej regulacji, która obejmie rozwiązania dotyczące zasad działania rynku dotychczas nieregulowanego. To rzecz niezwykle ważna i na wypełnienie tej deklaracji przez rząd na pewno oczekuje rynek, gdyż chodzi o bezpieczeństwo na rynku dotychczas nieregulowanym. Wprowadzone w projekcie zmiany w ustawie o nadzorze nad rynkiem finansowym i niektórych innych ustawach dotyczą m.in. nowych praw i obowiązków Komisji Nadzoru Finansowego. W tym zakresie, jak wskazuje ustawa, celem nadzoru nad rynkiem finansowym jest prawidłowe funkcjonowanie rynku, jego stabilność, bezpieczeństwo oraz zaufanie do niego, a także podejmowanie działań edukacyjnych, informacyjnych o zakresie funkcjonowania rynku i działalność informacyjna dla konsumenta. Podawane będą ważne informacje o złożeniu zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa według wymienionych ustaw i rygorach związanych z umieszczeniem informacji na stronach internetowych Komisji Nadzoru Finansowego pod nazwą ˝Lista ostrzeżeń publicznych Komisji Nadzoru Finansowego˝. W projekcie wskazano sposób uzupełnienia wpisów na liście. To rzecz istotna, ważna, bo dzisiaj, w dobie Internetu, każdy zainteresowany możliwością lokowania swoich pieniędzy z tych informacji dodatkowych o bezpieczeństwie na rynku będzie mógł skorzystać. Przypomnę, że w samym projekcie pojawiły się informacje, aby specjalne ostrzeżenia i komunikaty były podawane w mediach publicznych i niepublicznych. Ostatecznie w trakcie prac podkomisji zdecydowano, że takie informacje i ostrzeżenia będą przekazywane poprzez komunikaty w telewizji publicznej stosownie do obowiązujących przepisów dotyczących mediów publicznych. Zrezygnowano z przekazywania takich komunikatów w telewizjach, w mediach komercyjnych z uwagi na, po pierwsze, kosztowność, po drugie - wypełnianie tej misji w telewizji, w mediach publicznych, a także wskazywanie, iż trwałym, ważnym źródłem informacji są strony internetowe Komisji Nadzoru Finansowego. Zgodziliśmy się z tym, bo w odniesieniu do rynku nieregulowanego - jeśli chodzi o zastrzeżenia w stosunku do tego rynku - musiałyby złożyć się na to podmioty z rynku nadzorowanego tworzące specjalne rezerwy ze względu na stosowną, bezpieczną politykę ostrożnościową. A więc banki, SKOK-i i inne instytucje nadzorowane musiałyby wtedy na to łożyć, bo one same by to pokrywały. Wnioskodawcy nie przewidzieli specjalnego funduszu publicznego, który mógłby być przeznaczony na pokrycie takich zobowiązań. Myślę, że do sprawy gwarancji bezpieczeństwa instytucje nadzorowane podchodzą szczególnie ostrożnie. Pojawia się także nowa definicja badania zdolności kredytowej zastępująca dotychczasową zasadę badania ryzyka kredytowego. To jest rzecz szczególnie ważna dla rynku regulowanego i dla SKOK-ów. To rozwiązanie będzie neutralne. Pojawia się też inne ważne rozwiązanie - że zabronione będzie udzielanie kredytów podmiotom, które nie posiadają zdolności kredytowej. To jest niezwykle istotne w okresie, kiedy bardzo wiele podmiotów jest przekredytowanych. Wiąże się to z dużym ryzykiem na rynku nadzorowanym, ale ma również duży wpływ na rynek nienadzorowany. Ważne zatem, żeby takie zapisy pojawiły się. W sposób szczególny starano się ująć sprawy związane między innymi z przechowywaniem danych osobowych. Nałożono w tym zakresie szczególny rygor oraz dokonano zmian w ustawie o kredycie konsumenckim, jak mówiłam wcześniej, związanych między innymi z oceną ryzyka kredytowego - w zamian za ocenę ryzyka kredytowego zastosowano ocenę zdolności kredytowej. W przypadku ryzyka kredytowego pojawia się ocena portfela kredytowego, a nie indywidualna ocena klienta, tego, czy będzie on posiadał możliwość uregulowania swoich zobowiązań w terminach wskazanych w zawiązanej umowie. Do tego w ustawie o kredycie konsumenckim pojawia się szereg dodatkowych informacji, między innymi sprawa ważności, terminu obowiązywania formularza informacyjnego. Klient, przychodząc do instytucji kredytowej, otrzymuje projekt umowy, w której między innymi zawarte są wszystkie informacje dotyczące przygotowywanej transakcji, a przy zmieniającym się rynku związanie się taką ofertą, bo ta informacja jest traktowana jako oferta, obu stron przez dłuższy okres powoduje duże ryzyko, a zatem wskazano, iż taka oferta będzie obowiązywała jeden dzień. Mamy również regulacje związane z doprecyzowaniem terminu: stopa oprocentowania kredytu, a także spraw, jak wcześniej mówiłam, dotyczących ochrony danych osobowych. Instytucje rynku finansowego, wtedy kiedy im to będzie potrzebne, dane osobowe czy dane związane z sytuacją klienta będą mogły przechowywać dłużej niż trzy miesiące, o czym mówią ogólne warunki ustawy o ochronie danych osobowych. Ta cała regulacja, to, co z tego zostało, musimy to podkreślić, te ważne informacje o postępowaniach prowadzonych wobec podmiotów, które działają na rynku regulowanym, będą zamieszczone na stronie internetowej Komisji Nadzoru Finansowego. A więc dzisiaj, przystępując do jakiejkolwiek transakcji, powinniśmy, po pierwsze, być ostrożni, po drugie, korzystać z wszystkich zastrzeżeń z tej listy. Niewątpliwie ważne jest to, że te rozwiązania wejdą w życie w terminie, jak wskazuje się w tym projekcie, trzydziestu dni od daty ogłoszenia. W dalszym ciągu jednak - myślę, że jestem wyrazicielem opinii członków komisji, podkomisji i na pewno Wysokiej Izby - panie ministrze, oczekujemy rozwiązania dotyczącego rynku nieregulowanego - chodzi o informacje, jakie instytucje, jakie firmy działają na tym rynku i w tym zakresie - i zapewnienie minimum bezpieczeństwa, bo nie ma takiej procedury, która w sposób pełny zabezpiecza nasze interesy. Robiąc interesy z instytucją finansową, powinniśmy dołożyć należytych starań, aby również dobrze przypilnować swoich spraw. A więc w imieniu pań i panów posłów z Komisji Finansów Publicznych chciałabym zarekomendować przyjęcie tego projektu w głosowaniu w zaproponowanej wersji. Jesteśmy za tym, aby przyjąć to rozwiązanie także po otrzymaniu ewentualnych poprawek. Ono jest dobrym krokiem w kierunku zapewnienia bezpieczeństwa rynku finansowego i pokazuje, jakie mamy prawa jako konsumenci na rynku finansowym. Dziękuję bardzo.