Mówca: Władysław Kosiniak-Kamysz
Data: 2017-09-12 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Pani Premier! Wysoka Izbo! Chciałbym zacząć od podziękowań dla prawdziwych bohaterów, dla bohaterów, którzy uratowali swoich sąsiadów, swoje rodziny, którzy nieśli pomoc tam, na miejscu, gdzie doszło do tragedii, nawałnic, do armagedonu, tak jak to było tu już dzisiaj powiedziane. Dziękuję w imieniu mojego klubu, ale chciałbym, żeby te podziękowania były wspólne. Zabrakło ich w wystąpieniu pana ministra. I szkoda, bo niezależnie od tego, jak będziemy się różnić w naszych wypowiedziach, w ocenie działania rządu, podziękowania mogłyby być wspólne. Dziękuję przede wszystkim tym, którzy pomagali od pierwszej chwili tym, których dotknęły te skutki nawałnic, czyli mieszkańcom Pomorza, województwa kujawsko-pomorskiego, województwa wielkopolskiego. Oni stanęli na wysokości zadania. Nie ratowali tylko własnego życia i dobytku, ale pomagali swoim sąsiadom. Byli tam oczywiście samorządowcy, którzy dzisiaj są wzywani przez pana ministra do odpowiedzi, że to teraz wszystko od nich zależy, że to oni powinni stanąć na wysokości zadania. Panie ministrze, pani premier, oni stanęli na wysokości zadania, w przeciwieństwie do was. (Oklaski) Dziękuję bardzo strażakom. To jest duma Polski. Państwowa Straż Pożarna, ale szczególnie ochotnicy, bo robią to ochotniczo, robią to z powołania, z własnego wyboru. Ponad 100 tys. strażaków zaangażowanych, tak jak słyszeliśmy, jak informował pan minister. Większość to są ochotnicy, bo wszystkich strażaków zawodowych w Polsce mamy 35 tys., czyli dominująca większość uczestniczących w akcji to byli strażacy ochotnicy z terenów, na których wystąpiły nawałnice, ale również przyjeżdżali oni z różnych zakątków Polski, z województw, które zostały dotknięte, jak również z innych województw, choć nie było im łatwo. Tutaj jeden przykład. I wyciągnijcie z tego wnioski na przyszłość. Gmina Inowrocław, 15 strażaków, zaraz jak się dowiedziało, co się stało, było chętnych do wyjazdu. Są w krajowym systemie ratowniczo-gaśniczym, więc muszą uzyskać zgodę komendanta wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na wyjazd. Zabezpieczają swoją gminę, ten obszar, który mają pod opieką w krajowym systemie, są gotowi do wyjazdu. Ale co się dzieje? Komendant wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej nie wyraża zgody. Wójt wściekły dzwoni do wojewody, informuje, że zaraz nagłośni całą sprawę. Dopiero po nacisku wojewody jest wydana zgoda. Tak, po nacisku wójta na wojewodę jest wydana zgoda. Czy to jest sprawne państwo, które reaguje życzliwie, śpieszy z pomocą? Ja wiem, że wy nie zawsze lubicie Związek Ochotniczych Straży Pożarnych RP. Można tego doświadczyć. Ale czemu nie pozwalacie strażakom ochotnikom, jak chcą wyjechać i pomagać swoim rodakom w innej gminie, tego zrobić? Tego kompletnie nie rozumiem. Wyciągnijcie z tego wnioski. Samorządy, te na miejscu, które są odpowiedzialne bezpośrednio, wzięły na siebie tę odpowiedzialność niezależnie od opcji, jaką reprezentują. Na tym terenie starostowie, wójtowie, sołtysi, którzy pewnie są z każdej partii politycznej albo nie są w żadnej partii politycznej, zrobili najlepiej to, co potrafili, pomagali po prostu ludziom. Są symbole, które na pewno pozostaną w naszej pamięci. Ale na wysokości zadania stanęły też samorządy z innych województw. I gminne, i powiatowe, i województwa. Pan minister mówił o przekazanych 58 mln. Panie ministrze, same województwa, samorządy województw przekazały prawie 7 mln, i to nie tylko województwo pomorskie, które daje 2 mln, województwo kujawsko-pomorskie, które daje 1 mln, ale np. Mazowsze przekazało do trzech gmin 1200 tys. To jest prawdziwa solidarność, solidarność samorządowa. Powiaty na dzień dzisiejszy przekazały 3 mln zł. A więc samorządy wojewódzkie i powiatowe - 10 mln zł. Jak to się ma do 60 mln - tutaj zawyżam nawet - o których dzisiaj pan mówił? A oni to robią z własnych budżetów, pomagając na drugim końcu Polski. Chciałbym bardzo serdecznie podziękować harcerzom. Oni też z różnych miejsc Polski zjechali i przez kilka, kilkanaście dni pracowali jako wolontariusze. Tych wolontariuszy było bardzo, bardzo wielu. Zbierali, organizowali zbiórki, zawozili środki, które były potrzebne w tych pierwszych dniach, żywnościowe, chemiczne. Ale dzisiaj ci wolontariusze, np. rolnicy, dbają o rolników, dbają o rolników z obszarów dotkniętych klęską, dbają, bo przywożą im pasze, przywożą im materiał siewny. Nawałnica jest za nami, ale jej skutki odczuwa się, pozostają na miesiące i lata. I nie wolno dzisiaj pozostawić bez wsparcia tych, którzy muszą odtworzyć swój warsztat pracy. Rolnicy muszą w wielu miejscach odtworzyć swój warsztat pracy. Oni nie potrzebowali tego materiału w pierwszych dniach po nawałnicy, ale będą go potrzebowali teraz i będą go potrzebowali na wiosnę. Wtedy trzeba być z nimi. Wolontariusze są. Są z nimi związki rolników. Są z nimi izby rolnicze, ale muszą być też ci, którzy zarządzają rolnictwem, musi być minister rolnictwa, ale jego działania jak zwykle są opieszałe. Szanowni Państwo! Ta sytuacja pokazała jedną rzecz dobitnie: że państwo zarządzane centralnie poniosło totalną klęskę, poniosło totalną klapę. Wojewoda nie był w stanie podjąć decyzji. Mówił, że do zbierania liści, grabienia gałązek niepotrzebne jest wojsko. To jest oczywiście karygodne, niedopuszczalne. Myślę, że pani premier powinna wyciągnąć konsekwencje. Pan minister powinien wyciągnąć konsekwencje. Napominał, żeby więcej robić, a mniej mówić. Nie zawsze się to przekładało na prawdziwe działanie. Nie zdało egzaminu państwo zarządzane z Warszawy. Nie da się tak - wybierać złych ludzi i myśleć, że dokonają dobrych rzeczy, że będą samodzielni. Brakuje jednej osoby w rządzie, która by to koordynowała. Jest jedno, drugie, trzecie ministerstwo, szukanie w jednej, w drugiej rezerwie, a brakuje osoby, która by to koordynowała. Wojewodowie nie zdali egzaminu po prostu w tym czasie. I to trzeba jasno i wyraźnie powiedzieć. Tak, potrzebny jest jeden gospodarz w województwie, nie ma tu sensu tworzenie dualizmów. To też informacja wynikająca z rozmów z samorządowcami. Wojewodowie nawet nie wiedzieli, że na swoim terenie mają magazyny, gdzie są plandeki, którymi można przykryć domy pozbawione dachów, gdzie są agregaty. Nie chcieli rozmawiać z samorządowcami, często nie zapraszali przedstawicieli urzędu marszałkowskiego. Dlaczego? No bo są z innej opcji. Naprawdę Polaków nie interesuje, kto jest z jakiej opcji, kto jest wojewodą z jakiej partii, kto jest marszałkiem. Chcieliby stanąć razem i wspólnie walczyć z żywiołem i jego skutkami. Ta pomoc nie trafiła jeszcze do wszystkich, nawet te 6 tys., które są kroplą w morzu potrzeb. To jest informacja z ostatnich chwil: miejscowość Młynki w gminie Czersk w powiecie chojnickim - do dzisiaj 6 tys. zł nie zostało tam wypłacone. I nie jest to wina samorządów. Po prostu z tych pieniędzy, które przekazaliście, im na to zabrakło, a nowe nie doszły. Bardzo proszę o szybką interwencję. Nie może być tak, że nie reagujecie też na wnioski o wprowadzenie stanu klęski żywiołowej i zasłaniacie się tym, że nie został on wprowadzony w 2010 r. Dobrze wiecie, że wtedy już była kampania wyborcza. Pewnie byście później oskarżali, że przez wprowadzenie stanu klęski żywiołowej termin wyborów został przesunięty. Teraz nie było żadnych wyborów. A co by zmieniło wprowadzenie stanu klęski żywiołowej? Nie tylko by to usprawniło działania, pozwoliłoby skoordynować te działania, ale i np. nie wzrosłyby ceny towarów, podstawowych towarów na danych terenie. To jest zapisane w ustawie. Pewnie tę ustawę trzeba zmienić. I tu jest nasza konkretna propozycja na przyszłość. Przede wszystkim jedna ustawa klęskowa, w której zebrane zostaną od A do Z działania podejmowane przez państwo na wypadek klęsk żywiołowych, od monitorowania zagrożeń, systemu ostrzegania przed nimi, przez dostęp do informacji, system powiadomienia ratunkowego, do sposobu reagowania, likwidacji szkód i programowego wsparcia poszkodowanych po szkodzie. Jeden system ostrzegania. Dzisiaj tylko 600 tys. osób ma aplikację do korzystania z regionalnego systemu ostrzegania. Te 19 mln lepiej by było wydać na promocję systemu ostrzegania. A jakbyście dorzucili 19 mln do tych 58 mln, to na pewno już dzisiaj wszyscy przynajmniej 6 tys. mieliby wypłacone i by była w dużo lepszy sposób uporządkowana wypłata tych pieniędzy. Jeden fundusz klęskowy. Dzisiaj są różne rezerwy w różnych ministerstwach, trwają gorączkowe poszukiwania. Jeden stały fundusz klęskowy to jest kolejna nasza propozycja. Jeden gospodarz w województwie, który koordynuje działania, który rozmawia i wykazuje trochę życzliwości. Żadną ustawą nie nauczymy chęci do rozmowy i współdziałania. I jedna osoba odpowiedzialna w rządzie. Niestety, pani premier, nie daliście rady, tylko daliście ciała w tym wypadku. (Dzwonek) Nie poradziliście sobie z ratowaniem dobytku Polaków, nie poradziliście sobie też z programowym wsparciem. A dzisiaj nie poradziliście sobie z udźwignięciem tej debaty...