Mówca: Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Data: 2024-05-09 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Każdy pracownik i każda pracownica ma prawo do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. To prawo gwarantowane jest przez Konstytucję Rzeczypospolitej. Obowiązkiem państwa jest chronić pracowników przed szkodliwymi warunkami pracy, bo praca nie powinna krzywdzić. Praca musi być godnie opłacana, praca musi być doceniana, ale praca po prostu także musi być bezpieczna dla pracownika, dla życia, dla zdrowia tego pracownika i jego rodziny. Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks pracy, który mam zaszczyt przedstawiać Wysokiej Izbie, to ważny krok w realizacji tego konstytucyjnego prawa pracowników i jednocześnie krok w kierunku wprowadzenia europejskich standardów bezpieczeństwa pracy. To przepisy, które będą chronić pracowników przed działaniem szkodliwych substancji w miejscu pracy, rozszerzając ich katalog o substancje reprotoksyczne, zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej z 9 marca 2022 r. Czym są substancje reprotoksyczne? To substancje, które mogą mieć poważne i nieodwracalne skutki dla zdrowia pracowników, a nawet dla ich potomstwa, skutki, które dadzą o sobie znać po latach. Oddziaływanie takich substancji może stanowić zagrożenie dla płodności i funkcji rozrodczych człowieka i prowadzić do zmian w układzie rozrodczym, wpływać na prawidłowość cyklu płciowego, na przebieg ciąży i porodu, na przedwczesne starzenie się układu rozrodczego. Negatywny wpływ może dotyczyć nie tylko pracownika, nie tylko konkretnej osoby, ale także potomstwa osób, które są na takie substancje wystawione, zaburzać laktację, mieć szkodliwe skutki dla dzieci karmionych piersią. Chociaż nazwa ˝substancje reprotoksyczne˝ brzmi tajemniczo, to kontakt z takimi substancjami mają dziś pracownicy zatrudnieni w zasadzie we wszystkich dziedzinach krajowej gospodarki, przede wszystkim przy produkcji i stosowaniu pestycydów, produkcji i przetwórstwie tworzyw sztucznych, w przemyśle gumowym, farmaceutycznym, metalurgicznym, kosmetycznym, w budownictwie, a także w placówkach ochrony zdrowia, zakładach fryzjerskich, kosmetycznych czy warsztatach samochodowych. Im wszystkim, wszystkim tym pracownikom należy się ochrona. Taką ochronę wprowadza właśnie prezentowany projekt ustawy. Zmiana ustawy - Kodeks pracy ma na celu nowelizację art. 222 Kodeksu pracy w zakresie rozszerzenia go właśnie o substancje reprotoksyczne. Ta nowelizacja pozwoli na wydanie rozporządzenia przez ministra zdrowia i objęcie ochroną pracowników pracujących w narażeniu na działanie substancji chemicznych, ich mieszanin, czynników lub procesów technologicznych o działaniu reprotoksycznym. Zgodnie z projektowanym art. 222 § 2 Kodeksu pracy pracodawca będzie miał obowiązek rejestrowania wszystkich rodzajów prac w warunkach narażenia na wspomniane substancje, a także do prowadzenia rejestru pracowników zatrudnionych przy tych pracach. To pozornie niewielkie, ale konieczne, potrzebne i oczywiste zmiany prowadzące do poprawy bezpieczeństwa i zdrowia pracowników. Oddając głos ministrowi Sebastianowi Gajewskiemu, który przedstawi szczegóły tego projektu, zwracam się do Wysokiej Izby o jego poparcie. Dziękuję.