Mówca: Edukacji Narodowej Anna Zalewska
Data: 2016-12-14 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Premier! Przed chwilą wybrzmiał najbardziej dramatyczny, ale definiujący system edukacji głos jednej z pań posłanek: tylko gimnazja wyrównują szanse edukacyjne. Gdzie jest 4-letnie liceum? Gdzie jest matura? Gdzie jest nieprzygotowywanie pod testy? Gdzie jest kształcenie ogólne? Gdzie jest szkoła zawodowa? Gdzie jest szansa dla pracodawców i pracowników? Gdzie jest wreszcie udrożnienie systemów i możliwość dla ucznia uczącego się w szkole zawodowej nie tylko uzyskania pracy i kwalifikacji, ale również zdania matury? (Poseł Izabela Katarzyna Mrzygłocka: Wszystko po gimnazjum.) Gdzie jest wreszcie szkoła podstawowa? Czy państwo słyszeli w tej debacie: niepotrzebna, szkoda inwestować, zacofana? Co państwo robili przez ostatnie 8 lat? (Głos z sali: Nic.) (Poseł Urszula Augustyn: Panie marszałku, przerwa, bo pani minister jest słabo.) Ale chcę pani, tym, którzy uważają, że gimnazja wyrównują szanse edukacyjne, zacytować międzynarodowe badania Instytutu Badań Edukacyjnych. Między innymi Zbigniew Sawiński mówi jednoznacznie: Wyniki badań PISA z lat 2000-2012 nie dają podstaw do twierdzenia, że reforma gimnazjalna przyczyniła się do zmniejszenia nierówności społecznych w polskiej edukacji. Dziesiątki razy cytowałam opinie badaczy Instytutu Badań Edukacyjnych, dziesiątki razy odnosiłam się do międzynarodowych badań z 2012 r., które mówiły o tym, że rzeczywiście polska młodzież doskonale odtwarza, ale nie potrafi współpracować, nie potrafi zastosować wzoru matematycznego, odtwarza wiedzę. Mało tego, z tychże badań wynikało jednoznacznie, że polski uczeń jest jednym z ostatnich, jeżeli chodzi o jego stosunek do polskiej szkoły... (Poseł Artur Dunin: Dlaczego pani kłamie?) ...że nauczyciel, choć najlepiej wykształcony w Europie, nie odczuwa satysfakcji. Jednocześnie epatujecie państwo badaniami z 2015 r. Zostały one rzeczywiście w określony sposób przedstawione, m.in. wyizolowano Europę, która zdecydowanie spadła w rankingach światowych. (Poseł Rafał Grupiński: Panie prezesie, to jest polaryzacyjno-dyfuzyjny projekt.) Chcę podać tylko dwie informacje. Mianowicie jeżeli mówimy o różnicy wyników uczniów, jeżeli chodzi o pomiar rozumowania w naukach przyrodniczych, między badaniem z roku 2015 a latami 2006 i 2012, oto następująca informacja z tego badania: Dla krajów OECD średni wynik spadł o 8 pkt i była to zmiana statystycznie istotna. 8 krajów istotnie polepszyło swoje wyniki, ale w aż 24 krajach się pogorszyły. Liderem spadków była Turcja: -38 pkt. Bardzo dużą zmianę odnotowano w Polsce: -24 pkt. (Poseł Urszula Augustyn: Na ponad 500 punktów.) (Poseł Rafał Grupiński: Dopiero teraz będzie spadek.) To jest ocena podstaw programowych wprowadzonych przez państwa rząd. Proszę państwa, jeżeli chodzi o to, jakie są preferencje uczniów, jak uczniowie odpowiadają, jaki zawód chcą wykonywać w wieku 30 lat, odsetek uczniów wskazujących na zawody związane z nauką zmniejszył się w porównaniu z 2006 r. z ok. 26% do 21%. Zwiększył się odsetek wskazujących na zawody medyczne, ale zmniejszył się odsetek uczniów wskazujących na zawody informatyczne, uwaga, z 6% do 1%. Pozostałe zawody związane z nauką: z 6% do 1%. To jest właśnie definicja przyrody, która została wymyślona pod międzynarodowe badania. (Poseł Małgorzata Niemczyk: A który to rok?) Mówicie również państwo o rektorach. Przeczytajcie sobie państwo wszystkie raporty Najwyższej Izby Kontroli, które definiują system, który państwo stworzyliście. Między innymi są tam jednoznaczne wypowiedzi rektorów, którzy oceniają system edukacji. Aż 26 z 37 zapytanych ocenia negatywnie. Mówicie państwo o podstawach programowych. Razem z wydawnictwami ustaliliśmy rytm tychże podstaw programowych. Dobrze państwo wiecie, że wiele jest opinii, wielu jest ekspertów. Przypominam, że pojawił się list naukowców mówiący, że 350 mln wydanych na badania należy schować do piwnicy i nie wyciągać z nich wniosków, bo oni tych wniosków nie chcieli wyciągać. My wyciągamy, bo jednoznacznie wskazują kierunek działań. Ale aż 200 profesorów powiedziało, że w pełni akceptują tę zmianę i taki kierunek działań. Chcę tylko jeszcze dodać dwie kwestie. Liczba godzin w systemie zwiększa się o 105, zwolnienia nauczycieli nie są przewidziane w wyniku tejże reformy, a samorządowcy są wspierani po raz pierwszy tak wyraźnie przed wprowadzeniem Prawa oświatowego. Jesteśmy razem z nimi od kilku miesięcy. Razem z nimi ustalamy, jakie rozwiązania będą najbardziej elastyczne, by uczeń nie zauważył tej zmiany. Zmniejszamy obwody, zmniejszamy liczebność klas. Wprowadzimy dodatkową wagę na jednozmianowość. Jesteśmy jednym z niewielu krajów na świecie, który ma dwie zmiany. I wreszcie pieniądze, proszę państwa. W każdym mieście, w którym jesteśmy, dużym i małym, liczymy i mamy takie same liczby, jak każde miasto i każda gmina. Bo przypominam, że każdy dyrektor, każdy wydział dostarcza nam danych. Pokazujemy dodatkowe pieniądze. I przypomnijmy: 1,5 mld na 6-latka pierwszy raz jest w subwencji oświatowej, 418 mln na waloryzację, która pojawiła... (Poseł Urszula Augustyn: Bzdury absolutne.) ...się pierwszy raz od wielu lat, 900 mln wprost na dodatkowe oddziały i wyposażenie, 168 mln z rezerwy budżetowej i poważna rozmowa w zespole, który składa się z samorządowców... (Poseł Urszula Augustyn: Trochę się to nie spina.) ...i związkowców, żeby poprawić jakość edukacji, dbałość o polskiego nauczyciela. Bardzo państwa proszę, przegłosujmy tę ustawę... (Poseł Rafał Grupiński: Nigdy w życiu.) ...i bądźmy razem z samorządowcami, by ich wspierać przy przekształceniach. (Poseł Urszula Augustyn: Bądźcie, bądźcie.) Bardzo dziękuję za pracę. (Oklaski)