Mówca: Sprawozdawca Tomasz Kostuś
Data: 2025-11-20 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym, druki nr 1930 i 1987. Omawiany projekt ustawy jest przykładem ustawy krótkiej, technicznej, ale niezwykle potrzebnej, takiej, która nie zmienia polityki podatkowej państwa, lecz gwarantuje coś fundamentalnego: ciągłość prawa i bezpieczeństwo podatników, w tym przypadku przedsiębiorstw energochłonnych. Projekt ustawy został przedłożony w Sejmie w druku nr 1930. Pierwsze czytanie odbyło się na posiedzeniu plenarnym, po którym projekt został skierowany do Komisji Finansów Publicznych. Komisja rozpatrzyła projekt na posiedzeniu w dniu 19 listopada i przyjęła go jednogłośnie, bez poprawek. Warto podkreślić pełną zgodę wszystkich klubów, nie było rozbieżności ani dyskusji o kierunku zmian. To jednoznacznie pokazuje, że mamy do czynienia z projektem, który spełnia swoją funkcję, dostosowuje prawo do nowej klasyfikacji PKD i niczego nie komplikuje. Jedyną uwagę zgłosiło w trakcie prac komisji Biuro Legislacyjne odnośnie do ograniczonego czasu dalszego procedowania ze względu na to, że ustawa ma wejść w życie z początkiem przyszłego roku. Natomiast Biuro Legislacyjne zwróciło uwagę na to, że treść projektu jest bez zastrzeżeń i nie wymaga dopracowania. Rzeczywiście harmonogram prac parlamentarnych jest dość napięty, ale mieści się w dopuszczalnym zakresie. Jeśli chodzi o meritum projektu, to od 1 stycznia 2025 r. obowiązuje w Polsce nowa Polska Klasyfikacja Działalności, PKD 2025, która zastąpiła dotychczasową PKD 2007. Jest już stosowana we wszystkich rejestracjach publicznych, takich jak Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej czy KRS dla nowych przedsiębiorców. Ci, którzy prowadzili działalność przed tą datą, mają czas do końca 2026 r. na zweryfikowanie i zaktualizowanie swoich kodów PKD, by uniknąć automatycznego przeklasyfikowania. W prawie podatkowym każda zmiana klasyfikacji musi zostać odzwierciedlona, w przeciwnym razie przepisy odnoszące się do konkretnych kodów stają się nieczytelne lub wręcz nieskuteczne. Właśnie temu służy procedowana nowelizacja ustawy. W art. 31d ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym zastępujemy stare kody PKD 2007 nowymi kodami odpowiadającymi klasyfikacji PKD 2025. Ta modyfikacja nie zmienia istoty ulgi ani jej zakresu. Chodzi wyłącznie o zwolnienie z akcyzy tzw. zakładów energochłonnych, dużych przedsiębiorstw, które zużywają znaczne ilości energii elektrycznej, takich jak producenci metali, chemikaliów czy innych wyrobów przemysłowych. W projekcie ustawy zawarto także przepisy przejściowe, które zapewniają przedsiębiorcom płynne włączenie się do nowego systemu. Do końca 2026 r. możliwe będzie równoległe stosowanie kodów PKD 2007 i PKD 2025, tak aby żaden podmiot nie stracił prawa do ulgi tylko dlatego, że numeracja kodów uległa zmianie. Jeśli firma w 2026 r. spełnia warunki określone w dotychczasowej klasyfikacji, zachowuje prawo do zwolnienia. Jeśli spełnia je według nowej klasyfikacji, również je zachowuje. To rozwiązanie pragmatyczne i przewidywalne. Co równie istotne, projekt nie ingeruje w żadne inne obszary akcyzy. Nie zmienia stawek, nie rozszerza katalogu wyrobów akcyzowych, nie wprowadza nowych formalności. Dla większości przedsiębiorców i konsumentów pozostaje neutralny. W praktyce utrzymuje stabilność przepisów, a tym samym przewidywalność rozliczeń. Wysoka Izbo! Ta ustawa może nie jest głośna ani spektakularna, to de facto niewielka techniczna korekta zachowująca status quo w zakresie podatku akcyzowego, przede wszystkim utrzymująca dotychczasowe ulgi dla firm. Jest jednak konieczna po to, by system akcyzowy działał prawidłowo w nowej rzeczywistości klasyfikacyjnej. Chroni ciągłość prawa, stabilność przedsiębiorstw energochłonnych i przejrzystość rozliczeń podatkowych. W imieniu Komisji Finansów Publicznych rekomenduję przyjęcie ustawy w przedłożonym kształcie, bo porządek w przepisach oznacza porządek w gospodarce. Dziękuję. (Oklaski)