Mówca: Ireneusz Zyska
Data: 2017-04-20 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Koła Poselskiego Wolni i Solidarni przedstawiam stanowisko w sprawie sprawozdania Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach o senackim projekcie ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, druki nr 1248 i 1453. Projekt zakłada nowelizację art. 152 Kodeksu postępowania cywilnego oraz art. 95 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie dotyczącym umożliwienia małoletnim udziału w charakterze publiczności na jawnych posiedzeniach sądów pod warunkiem uzyskania zezwolenia od przewodniczącego składu orzekającego. W części dotyczącej postępowania sądowoadministracyjnego nowelizacja stanowi realizację postulatu zawartego w petycji P9-23/16 wniesionej do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 21 marca 2016 r. Warto w tym miejscu podkreślić, iż w tej kadencji Sejmu coraz częściej pojawiają się projekty stanowiące realizację propozycji ujętych w petycjach zgłaszanych przez obywateli oraz organizacje pozarządowe. Należy się z tego cieszyć, gdyż świadczy to o aktywności społecznej obywateli i ich poważnym traktowaniu, w tym przypadku przez władzę ustawodawczą, co pozytywnie wpływa na zaufanie do pracy parlamentu. Jak już wskazałem w wystąpieniu podczas pierwszego czytania projektu ustawy, Koło Poselskie Wolni i Solidarni pozytywnie odnosi się do przedłożonego projektu, który z niewielkimi poprawkami redakcyjnymi został przyjęty przez Komisję Nadzwyczajną do spraw zmian w kodyfikacjach. Niewątpliwie wypada zgodzić się z autorem petycji, że udział małoletnich w posiedzeniach jawnych w charakterze publiczności będzie miał dla nich walory edukacyjne. Argument ten podnosi również wielu przedstawicieli środowiska prawniczego. W nawiązaniu do wypowiedzi mojej szanownej poprzedniczki chciałbym właśnie zwrócić uwagę na głos znanej szerzej w przestrzeni publicznej z programu medialnego pani sędzi Anny Marii Wesołowskiej, która co prawda w takiej konwencji procedury common law, ale jednak, popularyzuje wiedzę dotyczącą postępowania sądowego i zawiłości z tym związanych, i która często zapraszała młodzież na rozprawy sądowe. W jednej z wypowiedzi stwierdziła m.in., że: sala rozpraw to znakomita szkoła życia, najtańsza akcja profilaktyczna, jeśli chodzi o przestępczość młodych ludzi. Uczestnicząc w rozprawach, młodzież uczy się na cudzych błędach. Obecność publiczności, w tym osób małoletnich, jest korzystna także dla sędziów, którzy lepiej przygotowują się do rozpraw i starają się mówić w sposób bardziej zrozumiały. Warto również zaznaczyć, że od 1998 r. przepis o udziale małoletnich w posiedzeniach za zgodą przewodniczącego składu orzekającego obowiązuje w procedurze karnej. Mówi o tym art. 356 § 2 Kodeksu postępowania karnego, który stanowi, że przewodniczący może zezwolić na obecność na rozprawie małoletnim. Wydaje się, że skoro tego typu regulacja bez zastrzeżeń funkcjonuje w procedurze karnej, to tym bardziej zasadne jest, aby pojawiła się ona także w procedurze cywilnej i sądowoadministracyjnej. Moim zdaniem nie zachodzi tutaj niebezpieczeństwo naruszenia praw stron co do prywatności czy jakichś informacji, o których strony nie chciałyby szerzej informować, gdyż decyzja o pozwoleniu małoletniemu na uczestnictwo w charakterze publiczności na rozprawie zawsze będzie w kompetencji przewodniczącego, który czuwa nad całością postępowania. Cieszy fakt, że działania w zakresie edukacji prawnej, w tym zwłaszcza edukacji prawnej dzieci i młodzieży, podejmowane przez Ministerstwo Sprawiedliwości, a także przez sądy są prowadzone z każdym rokiem na coraz większą skalę. Świadczą o tym dane przedstawione na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości, gdzie w zakładce: Edukacja prawna można zapoznać się z realizacją zadań z zakresu edukacji prawnej w sądach rejonowych i okręgowych za rok 2016 oraz o planach na rok 2017. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Projekt ze wszech miar zasługuje na aprobatę i posłowie Koła Poselskiego Wolni i Solidarni zagłosują za przedłożonym projektem ustawy. Dziękuję bardzo.