Mówca: Zbyszek Zaborowski
Data: 2013-06-13 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! W imieniu Klubu Poselskiego Sojusz Lewicy Demokratycznej mam zaszczyt przedstawić stanowisko w sprawie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i niektórych innych ustaw. Mój klub z sympatią przyjmuje ten projekt, bo jest to reakcja na faktycznie rzecz nielogiczną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w przypadku samorządów wszystkich szczebli, aby wójt, burmistrz, prezydent, reprezentował organ stanowiący w sprawach, które dotyczą uchwał tegoż organu. Wydaje się, że uchwałę NSA z listopada 2012 r. trzeba jak najszybciej skorygować poprzez właściwe skorygowanie ustaw samorządowych oraz Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i niektórych innych ustaw. Zresztą w uzasadnieniu do swojej uchwały z dnia 13 listopada 2012 r. NSA sam podnosi, że generalne stanowisko, iż w sprawach skarg na uchwałę rady gminy ze względu na przedmiot sprawy zdolność sądową posiada rada gminy, która może upoważnić przewodniczącego rady do reprezentowania jej w postępowaniu sądowo-administracyjnym, nie może być uznane za słuszne. Uzasadnione jest ono wykładnią systemową, ale jej wyniki pozostają w sprzeczności z wynikami wykładni literalnej, art. 31 ustawy o samorządzie gminnym, której prymatu w doktrynie i orzecznictwie na ogół się nie kwestionuje. Ten art. 31 ustawy o samorządzie gminnym to faktycznie był szkopuł dla sędziów NSA, ponieważ jednoznacznie stanowi on, że wójt kieruje bieżącymi sprawami gminy oraz reprezentuje ją na zewnątrz, oczywiście biorąc pod uwagę art. 19 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, w którym jest mowa o tym, że zadaniem przewodniczącego jest wyłącznie organizowanie pracy rady oraz prowadzenie obrad rady. Można zauważyć, że mamy pewną sprzeczność ustawową. Z jednej strony potrzebna jest ochrona sądowa organu stanowiącego samorządu - gminnego, powiatowego i wojewódzkiego. Notabene ta ochrona sądowa jest rozciągnięta w polskim ustawodawstwie bardzo szeroko i dotyczy również postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. W art. 191 ust. 1 pkt 3 Konstytucji Rzeczypospolitej jest mowa o tym, że organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego mogą występować ze skargą konstytucyjną. Wydaje się, że mamy tutaj pewne niedopatrzenie. Po dwudziestu kilku latach funkcjonowania samorządu gminnego i 15 latach samorządu powiatowego i wojewódzkiego NSA zauważył sprzeczność między systemową wykładnią prawa, co przyznaje rację dotychczasowej praktyce niejako, a właśnie literalnym zapisem w art. 31 ustawy o samorządzie gminnym i analogicznymi zapisami w ustawach o samorządzie powiatowym i wojewódzkim. Wydaje się, że projekt poselski właściwie formułuje tę korektę prawa, ale jednakowoż ten projekt wymaga dalszych prac w komisjach sejmowych. Moim zdaniem mają rację ci, którzy mówią o tym, że trzeba również skorygować uprawnienia przewodniczącego rady gminy, przewodniczącego rady powiatu i przewodniczącego sejmiku wojewódzkiego, ponieważ właśnie w inkryminowanym art. 19 ust. 2 jest mowa o wyłącznych zadaniach przewodniczącego, tj. organizowaniu pracy rady oraz prowadzeniu obrad rady, i jeżeli chcemy precyzyjnie zapisać również prawo do występowania w imieniu organu stanowiącego przed sądami i trybunałami, trzeba wyraz ˝wyłącznie˝ skreślić. Wtedy logika nowo projektowanych przepisów będzie pełna. Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! W imieniu Klubu Poselskiego Sojusz Lewicy Demokratycznej popieram wniosek o skierowanie projektu poselskiego do dalszych prac w odpowiednich komisjach sejmowych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)