Mówca: Energii Krzysztof Tchórzewski
Data: 2018-07-18 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie i Panowie Posłowie! Na początku chciałbym bardzo serdecznie podziękować wszystkim klubom za poparcie tej ustawy. Chcę jednocześnie poinformować, że komisja finansów przyjęła ten projekt tylko z drobnymi poprawkami, więc możemy powiedzieć, że ta ustawa znalazła dosyć szerokie poparcie. Ta nowelizacja przepisów podatkowych jest ważna zarówno dla przedsiębiorstw wykorzystujących do prowadzenia działalności infrastrukturę liniową, jak również dla podatników podatków gruntowych oraz odbiorców energii elektrycznej. Właściwie w jakiś sposób porządkuje ona i ujednolica w skali kraju zasady opodatkowania gruntów, przez które przebiega infrastruktura liniowa, która służy do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej. Tak naprawdę chodzi o zaopatrzenie obywateli i przedsiębiorstw w energię elektryczną, infrastrukturę telekomunikacyjną, parę, gaz itd. Eliminujemy w ten sposób niepewność dotyczącą stosowania przepisów podatkowych w tym zakresie oraz, mam taką nadzieję, w znacznym stopniu zostaną ograniczone częste obecnie spory pomiędzy podatnikami a organami skarbowymi. Przejdę tutaj do wystąpień i pytań. Pan poseł Czerwiński zadał pytanie, skąd potrzeba tej zmiany, skąd tak nagle pojawiły się podatki. Mogę powiedzieć tak: Mamy za sobą już kilkadziesiąt lat funkcjonowania takich zasad i wcześniej jakoś nikomu do głowy nie przyszło, żeby je zmienić, chodzi o tę służebność, która jakby w ogólnej ocenie, z punktu widzenia naszej obywatelskiej potrzeby dostępu do mediów była może czasami z niechęcią, ale jakoś ze zrozumieniem przyjmowana. Pojawiały się sytuacje, w których pierwsze opłaty za te grunty jako służące działalności gospodarczej zostały obciążone podatkiem od nieruchomości, dotyczy to właśnie Lasów Państwowych. Tutaj nawiązuję do wystąpienia także pani poseł Klocka. Tak, pani poseł Paulina Klocka zapytała... (Poseł Elżbieta Stępień: Kloska.) Tak, Klocka. (Poseł Elżbieta Stępień: Hennig-Kloska.) Kloska, tak jest, przepraszam. (Poseł Andrzej Czerwiński: Tam są dwa człony nazwiska.) Tak jest, Hennig-Kloska. Przepraszam. Lasy Państwowe pierwsze w jakiś sposób ogłosiły, że w związku z takimi zamiarami samorządów po prostu przeniosą to opodatkowanie na tych, którzy użytkują w jakiś sposób ten grunt poprzez to, że ta linia przebiega przez ten teren. I zaczęły pojawiać się szacunki, które mnie jako ministra trochę przeraziły, bo wychodziło na to, że ta kwota może sięgnąć nawet 4 mld zł, jeżeli przeniesie się to na grunty rolne, czyli dawałoby to nam ok. 7 zł miesięcznie do rachunku. Bo to pieniądze z jednej strony wzięte od spółki, ale wiadomo, że te spółki, przedsiębiorstwa także w jakiś sposób funkcjonują. (Poseł Andrzej Czerwiński: To nie od spółek wzięte.) Nie, ja mówię, że te pieniądze by były zapłacone przez obywateli, ale także przez firmy, które często mają te grunty pod liniami, a więc wszyscy odbiorcy energii elektrycznej w równy sposób by za to zapłacili. Chodziło więc o to, żeby w tej sprawie został zaprowadzony jakiś porządek i stąd inicjatywa podatkowa, która wyszła od nas, z Ministerstwa Energii, żeby te rzeczy zostały uporządkowane. Dziękuję bardzo za zrozumienie, że ta ustawa ma służyć nam wszystkim. Pojawiły się też pytania wychodzące poza zakres tej ustawy, dotyczące odszkodowań dla właścicieli. Rzeczywiście, działa tutaj specustawa, która powoduje, że przy budowie linii energetycznych po serii negocjacji, bo te budowy wszystkich linii najwyższych napięć są poprzedzone seriami negocjacji różnego typu, wywłaszczenie... Już w poprzednich latach jako poseł czasami byłem przywoływany przez obywateli do uczestnictwa w takich różnych negocjacjach związanych z tym, jakie będą odszkodowania, jak to będzie wyglądało itd., gdzie ta linia ma najmniej szkodliwy dla obywateli przebieg. To jest prowadzone w systemie negocjacyjnym, ale dochodzi do pewnego momentu, w którym te negocjacje się kończą, i wtedy następuje wywłaszczenie, ale pozostaje obywatelowi czy przedsiębiorstwu jeszcze droga dochodzenia słuszności wynagrodzenia z tego tytułu i to już jest droga sądowa. Jakiś procent tych procesów kończy się z korzyścią dla tych, co występują, ale także często zdarza się, że te rzeczy są przez sądy oddalane. W tej sprawie jakiegoś uniwersalnego rozwiązania nie da się wskazać, ponieważ to odszkodowanie często jest szczególne. Jeżeli komuś to utrudnia rozwój działalności gospodarczej, ktoś ponosi z tego tytułu straty, bo musi przenosić firmy gdzie indziej itd., to już sąd może rozsądzić słuszność jego roszczeń i te rzeczy przechodzą właśnie na ten szczebel. Jeżeli więc teraz mówimy o sprawie rekompensat, to kwestia jest taka, że wstecz, do tyłu te wszystkie rzeczy z tym związane są liczone, rozpatrywane zgodnie z tym, jakie były przepisy w przeszłości, a do przodu - według tych nowych przepisów. Taka jest zasada działania prawa w ogóle i w tej sprawie nie możemy nic zrobić. Nawiązałem właśnie do pytania pana posła Sachajki, który właśnie o te rzeczy pytał, podobnie jak pani poseł Masłowska, dotyczyło to lokalizacji stacji, utraty wartości działek czy nawet budynków z tego tytułu. Wszędzie jest droga negocjacyjna, jeżeli nie dojdzie do porozumienia, to jest jedyna droga - sądowa do osiągnięcia werdyktu. Muszę powiedzieć na bazie moich wieloletnich doświadczeń, że - jak się wydaje - lepszego rozwiązania nie da się znaleźć z punktu widzenia funkcjonowania tego, chodzi o dookreślenie sposobu przeprowadzania wyceny itd. Ona zawsze będzie odczuwana w różny sposób przez tego, kogo dotyczy, i przedstawienie swoich racji w sądzie jest jak najbardziej słuszne. Cieszę się z tego poparcia i uważam, że to jest dla wszystkich naszych obywateli, bez względu na przekonania polityczne, ustawa słuszna, która daje możliwości jakiegoś spokojniejszego radzenia sobie z tymi problemami. Dziękuję bardzo. (Oklaski)