Mówca: Marek Łapiński
Data: 2015-03-04 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Klub Platforma Obywatelska zgłosił wniosek o informację bieżącą na temat kontraktów terytorialnych, które w ubiegłym roku były zawierane przez rząd z samorządami polskich województw. Procedura dotycząca zawierania tych kontraktów i ich negocjacji była niezwykle trudna, bo festiwal życzeń, oczekiwań ze strony samorządów w stosunku do ministerstwa, jak to zwykle bywa, był dużo większy niż możliwości finansowe Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju. Jesienią 2014 r. kontrakty terytorialne zostały wynegocjowane i podpisane, co najważniejsze, między stroną rządową a samorządową. Geneza takiego instrumentu jak kontrakty terytorialne dotyczy nowelizowanej przez nas w ubiegłym roku ustawy o prowadzeniu polityki rozwoju. To właśnie tam Wysoka Izba zdecydowała, że kontrakt terytorialny będzie dzisiaj narzędziem, za pomocą którego koordynowana będzie polityka rozwoju pomiędzy rządem a samorządami wojewódzkimi. Pamiętamy historyczne kontrakty wojewódzkie, pamiętamy kontrakty regionalne, ale dziś to kontrakt terytorialny jest narzędziem, za pomocą którego koordynuje się politykę rozwoju pomiędzy rządem a samorządem. To jest instrument, który wskazuje inwestycje realizowane w województwach z wykorzystaniem środków europejskich, z wykorzystaniem środków rządowych, ale także z wykorzystaniem środków regionalnych, w tym regionalnych programów operacyjnych. Tak że to nie jest tak, że kontrakty terytorialne określają inwestycje li tylko finansowane ze środków europejskich znajdujących się w dyspozycji Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju czy innych podmiotów, ale także ze środków krajowych oraz środków regionalnych. Niezwykle trudny proces negocjacji w sprawie kontraktów terytorialnych, jak wspomniałem, zakończył się sukcesem. Jeśli spojrzymy na zapisy tych kontraktów, to zwrócimy uwagę na to, że samorządy województw zabiegały głównie o zrealizowanie przez rząd dróg, dróg ekspresowych, a także - co jest pewnym novum - dużych inwestycji kolejowych. Perspektywa finansowa na lata 2014-2020 potocznie jest nazywana perspektywą kolejową, bo rzeczywiście w ramach środków przeznaczonych zarówno na transport, jak i na nisko emisyjną gospodarkę środki na koleje są dużo wyższe niż w poprzedniej perspektywie finansowej. Dzięki swej konstrukcji każdy kontrakt terytorialny uwzględnia specyfikę regionu, specyfikę społeczną, gospodarczą, geograficzną i demograficzną. Oczywiście specyfika związana z ekonomią i komunikacyjnym zaawansowaniem inwestycji w danym regionie także jest niezwykle istotna. Zawierając te kontrakty i negocjując je ze stroną samorządową, administracja państwowa ma już precyzyjną wiedzę na temat tego, jakie potrzeby są w każdym z województw, jakie są potrzeby, jeżeli chodzi o inwestycje związane z infrastrukturą, ale przecież kontrakty terytorialne to także zapisy konkretnych zadań realizowanych w sektorze badawczo-rozwojowym czy w sektorze rozwoju miejskiego, czyli polityce miejskiej, a także związanych z rewitalizacją. Kontrakty terytorialne uwzględniają też zintegrowane inwestycje terytorialne, czyli ten nowy instrument, za pomocą którego polityka rozwoju może być realizowana na obszarach województw. Teraz to, co najważniejsze, czyli jakie to są kwoty. To jest ponad 400 mld zł, na które opiewają kontrakty terytorialne zawarte przez Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju. I to nie są tylko środki europejskie, to nie są tylko środki, które przyszły do nas z Brukseli, które wynegocjowaliśmy z Komisją Europejską, to są środki, które przeznacza także rząd, czyli nasz budżet państwa. Mamy nadzieję, że kontrakty terytorialne jako nowy instrument realizowania polityki rozwoju przyczynią się do jeszcze lepszej koordynacji i realizowania zadań z uwzględnieniem specyfiki regionalnej. Dziękuję bardzo, panie marszałku. (Oklaski)