Mówca: Michał Kabaciński
Data: 2014-02-05 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziwię się, ponieważ pozostała część sali spokojnie słucha. Projekt dotyczy bardzo wrażliwych spraw, porusza rzeczy, które dzisiaj, może pan sobie z tego nie zdawać sprawy, są problemem i tragedią dla setek tysięcy osób. Chodzi o to, że chcemy ten okres wydłużyć o 10 czy 12 lat. Oczywiście może nie zmieniamy tej sytuacji w sposób zadowalający, ale chciałbym przypomnieć, że wiele z tych osób, które są ofiarami pedofili, gwałcicieli, jest w stanie odważyć się i pójść do konkretnego organu, który może im pomóc, w momencie kiedy założą własną rodzinę, uzyskają tzw. stabilizację. Te osoby dopiero wtedy otwierają się i mówią o swoim problemie, o swojej przeszłości. Często dzieje się to nie po 10, nie po 12, ale czasami nawet i po 30 latach. W wielu przypadkach problemem nie jest udowodnienie, że w okresie, kiedy ofiara miała kilka lat, była ofiarą pedofilii czy gwałtu. Często zdarza się tak, że jest to najbliższa rodzina. Dlatego idziemy tropem dyskusji z tymi osobami, ofiarami, które mówią wprost: Dla nas ten okres nie jest wystarczający. Kiedy uzyskujemy pełnoletność, dalej wstydzimy się tego, co nas spotkało. Kiedy kończymy studia, w dalszym ciągu boimy się wskazać naszego oprawcę, bo może nam to zaszkodzić. Taka osoba dopiero po jakimś czasie, kiedy zakłada rodzinę, kiedy ma oparcie w kimś bliskim, w partnerze, nabiera odwagi, bo wie, że może być spokojnie chroniona przez swojego partnera, męża, żonę czy kogokolwiek innego. Naszym zdaniem propozycja, aby te przestępstwa, o których mówię, nie przedawniały się, jest wyjściem naprzeciw oczekiwaniom ofiar, które uznają, że niesprawiedliwe jest to, że państwo nie daje im szansy pociągnięcia do odpowiedzialności oprawców z przeszłości. Często jest tak, że godzimy się na to, żeby ten czas upłynął, żeby się przedawniło. Dla oprawcy jest to święto, bo on czuje się bezkarny. Ofiarom fundujemy dożywotni wyrok i życie z piętnem. Ktoś, kto je kiedyś zgwałcił, chodzi dzisiaj po ulicy, a one nic z tym nie mogą zrobić. On się cieszy, bo nic nie możemy mu zrobić, a ta ofiara jedyne, co może, to o tym mówić, nic innego. Nie ma tu żadnej sprawiedliwości. Wydaje mi się, że w tej kwestii powinniśmy jednogłośnie powiedzieć, że trzeba ten problem rozwiązać. Tak jak powiedziałem na początku, propozycje Platformy Obywatelskiej i SLD wydłużające ten okres są oczywiście potrzebne, ale naszym zdaniem niewystarczające. Jeżeli Wysoka Izba i ministerstwo zaopiniują pozytywnie projekt, aby jednak wrócić do tej dyskusji, to ja z tego miejsca, tak jak wtedy, składam zobowiązanie. Nie musi być to, tak jak niektórzy mówią, drastyczne pociągnięcie, zlikwidowanie instytucji przedawnienia w tym zakresie. Możemy się zgodzić na jakiś kompromis, ale wydaje mi się, że ta sprawa i powaga tego problemu wymaga rzetelnej dyskusji. Nawet zasugerowałbym - wiem, że nie powinniśmy się też kierować emocjami, bo Wysoka Izba powinna być miejscem, w którym racjonalnie podejmujemy decyzje, nie poprzez jakieś emocjonalne wypowiedzi - że może warto by było zaprosić do prac w komisji osoby, które są stowarzyszone w różnego rodzaju fundacjach czy stowarzyszeniach, które zajmują się opieką nad ofiarami. Spróbujmy z nimi podyskutować. Sprawdźmy, jak faktycznie wygląda w praktyce kwestia tego kroku ofiary, która w końcu decyduje, że warto, żeby osobę, która kiedyś wyrządziła krzywdę, w końcu dosięgnęła sprawiedliwość. Może warto o tym podyskutować, bo nam z punktu widzenia Sejmu i czystej technicznej zmiany w Kodeksie karnym może być obojętne, czy to jest 10 lat, czy 12 lat. Może jeżeli faktycznie porozmawialibyśmy z ofiarami, z osobami, które pracują z takimi osobami, z różnymi organizacjami, a jest ich naprawdę dużo, to moglibyśmy wypracować jakiś kompromis. Te propozycje, zarówno Platformy, jak i SLD, również są popierane przez te środowiska, ale one podkreślają, że to nie jest to, co byłoby idealnym rozwiązaniem. Możemy dyskutować, czy to ma być całkowita likwidacja przedawnienia, czy to ma być 20 lat, czy 30 lat. Nie upieramy się. My chcemy też tym projektem, nawet jeśli są jakieś zastrzeżenia co do kwestii merytorycznej - ja nie mówię, że tak nie jest, bo żaden projekt w pierwszym czytaniu nie jest idealny i od tego mamy proces legislacyjny, prace w komisji, żeby to usprawnić, panie pośle, a jeśli pan tego nie wie, to zachęcam do lektury regulaminu Sejmu - sprowokować to, abyśmy naprawdę poważnie porozmawiali w Sejmie o tym problemie. Ja tutaj, jakby pan zechciał zauważyć, nie poruszam kwestii, które mógłbym poruszyć, a które są dzisiaj na czasie. (Poseł Bartosz Kownacki: Bardzo proszę, na czasie, niech pan poruszy.) W przeciwieństwie do pana ograniczę się tylko do tego, że chciałbym, aby ofiary pedofilii, ofiary gwałtów mogły w Polsce czuć się traktowane sprawiedliwie, mogły czuć, że państwo, którego mają obywatelstwo, dba o ich interes, a myślę, że nie ma ważniejszego interesu niż bezpieczeństwo tych ofiar i poczucie sprawiedliwości. Pan jako poseł partii, która w swojej nazwie ma sprawiedliwość, powinien być pierwszy, żeby walczyć o to, żeby polskie społeczeństwo, te dziesiątki ofiar nie musiały wstawać rano, stawać przed lustrem i mówić: niestety, minęło 20 lat, minęło 30 lat, mój oprawca mieszka za ścianą, a ja nic nie mogę mu zrobić... Nie wiem, czy byłyby pan na tyle odważny...