Mówca: Dariusz Klimczak
Data: 2021-11-16 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pierwotnie wydawało się, że podstawowym celem ustawy jest techniczne połączenie Polskiej Agencji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych z Krajowym Biurem do Spraw Przeciwdziałania Narkomanii i utworzenia jednej, nowej instytucji: Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom. Im dłużej jednak procedujemy nad tą ustawą, tym więcej widzimy mankamentów i pobocznych okoliczności, które towarzyszą temu procesowi. I tak, teoretycznie połączenie ww. jednostek ma umożliwić spójne i skoordynowane prowadzenie polityki państwa w zakresie przeciwdziałania uzależnieniom, jednak po dokładnej analizie proponowanych przez rząd zmian trudno twierdzić inaczej niż wielu ekspertów oraz Biuro Analiz Sejmowych, które w opinii merytorycznej stwierdza, że proponowane zmiany mają bardzo ograniczony zakres w odniesieniu do celu podstawowego tej ustawy. Warto dodać, że nawet zmiany, które nie dotyczą głównego zakresu projektu ustawy, a które mają charakter teoretycznie porządkujący czy upraszczający określone przepisy, wywołały krytyczną dyskusję np. w środowisku psychoterapeutów. Rządowy projekt ustawy stawia szereg celów, szczególnie w zakresie wychowania w trzeźwości i przeciwdziałania alkoholizmowi. Niestety brakuje określenia narzędzi oraz tworzenia jasnych mechanizmów, które pozwoliłyby na osiągnięcie tych celów. Wszyscy wiemy, że ustawa to nie strategia, ale tutaj ewidentnie brakuje oprócz określenia celów określenia mechanizmów służących do osiągnięcia rezultatów działania nowej instytucji. Mam na myśli tutaj przede wszystkim synergię działania kilku resortów, które mają największy wpływ na walkę z uzależnieniami. Bo ustawa, jeżeli już ingeruje w działania samorządów terytorialnych, ich strategię walki z uzależnieniami, to mogłaby, a raczej powinna zacząć od wskazania niezbędnych i obligatoryjnych działań wspólnych poszczególnych ministerstw, a najlepiej określonych działów administracji. Żeby nie było, że tylko krytykuję - uważam, że wątek dotyczący uzależnień behawioralnych można zaliczyć na plus. Jest to nawet nie tyle nowe wyzwanie... Szczególnie w odniesieniu do samorządu terytorialnego na szczeblu wojewódzkim, obszarów, gdzie regionalne centra polityki społecznej zajmują się od lat tym wyzwaniem, brakowało dookreślenia działań, za pomocą których będzie prowadzona skuteczna walka z tym niezwykle uciążliwym uzależnieniem dotykającym naprawdę bardzo młodych osób, ale także dorosłych. Jeżeli chodzi o włączenie do rady przedstawicieli fizjoterapeutów, to akurat tego dotyczy poprawka, na którą wspólnie udało nam się zgodzić. Szkoda, że nie uwzględniono wskazań opozycji, które dotyczyły włączenia do rady przedstawicieli rzecznika praw obywatelskich i rzecznika praw pacjenta. Tego brakuje. Uważam, że tego typu ustawy, z którymi wiele osób, specjalistów w tej dziedzinie, wiąże naprawdę bardzo duże nadzieje, powinny być staranniej przygotowane, powinny określać nowe narzędzia, mechanizmy, nowe sposoby rozwiązywania problemów. Chodzi o legislację, która nadaje nową jakość kwestiom, które przekładają się na bardzo duży problem dla określonej części społeczeństwa. Bardzo dziękuję. (Oklaski)