Mówca: Jerzy Materna
Data: 2015-09-11 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość przedstawić stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o wykonywaniu Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki w sprawie poprawy wypełniania międzynarodowych obowiązków podatkowych oraz wdrożenia ustawodawstwa FATCA z projektami aktów wykonawczych. Umowa podpisana 7 października 2014 r. w Warszawie obejmuje, po pierwsze, obowiązki raportujących polskich instytucji finansowych w zakresie identyfikowania amerykańskich rachunków raportowanych i przekazywania informacji o amerykańskich rachunkach raportowanych, po drugie, tryb weryfikacji wypełniania przez raportujące polskie instytucje finansowe obowiązków w zakresie identyfikowania rachunków, po trzecie, obowiązki organu właściwego w zakresie wymiany informacji o amerykańskich rachunkach raportowanych. Celem przedmiotowego projektu ustawy jest wprowadzenie regulacji umożliwiających wykonywanie umowy między Polską a Stanami Zjednoczonymi w sprawie poprawy wypełniania międzynarodowych obowiązków podatkowych oraz wdrożenia ustawodawstwa FATCA wraz z towarzyszącymi uzgodnieniami końcowymi. Co to jest FATCA? 28 marca 2010 r. Stany Zjednoczone uchwaliły ustawę o ujawnianiu informacji o rachunkach zagranicznych dla celów podatkowych, w skrócie FATCA. Przewiduje ona, że wszyscy mający jakiekolwiek zobowiązania wobec amerykańskich organów podatkowych, a równocześnie posiadający za granicą aktywa większe niż 50 tys. dolarów w ciągu roku, zobowiązani są złożyć odpowiednie zeznanie i zapłacić od tego daninę. Konstrukcja ustawy ma dać pewność, że nikt nie będzie tego obowiązku ignorował. Akt zobowiązuje więc wszystkie instytucje, i to na całym świecie, do sprawozdawania do amerykańskiej skarbówki, IRS, o stanach rachunków osób mogących mieć zobowiązania wobec amerykańskiego fiskusa. Objęte są nim generalnie banki, fundusze inwestycyjne, firmy ubezpieczeniowe. Na dodatek wprowadza ona sankcje. Jeżeli informacje z jakichś instytucji nie będą raportowane do urzędu skarbowego, to kierowane od niej transfery dotyczące obywateli amerykańskich będą obciążane od 1 lipca 2014 r. 30-procentowym karnym podatkiem. Żeby podlegać pod FATCA, wystarczy urodzić się w USA, mieć tam aktywny numer telefonu czy tylko przebywać na terenie USA przez 183 dni w danym roku. Znaczy to, że każdy obywatel polski, który wyjechał do Stanów Zjednoczonych na 6 miesięcy, musi także złożyć formularz i wypełnić go odpowiednimi danymi. Uporządkowanie tego aktu może nastąpić w drodze niniejszej umowy. Państwa Unii chciały, żeby w ich imieniu z rządem USA negocjowała Komisja Europejska. Ta negocjowała, lecz Luksemburg się na to nie zgodził. Dotychczas umowę z USA podpisało 60 krajów. Wśród państw Unii Europejskiej są to Francja, Niemcy, Włochy, Hiszpania i Wielka Brytania. Co jest ważne, co łączy i jest zawarte także w naszej umowie, to fakt, iż udostępnianie danych amerykańskiemu fiskusowi nie będzie następowało bezpośrednio poprzez raporty, lecz instytucje finansowe będą podawać informacje o swoich klientach do krajowych organów skarbowych. To porozumienie działa na zasadach wzajemności. Nie tylko informacje o polskich instytucji finansowych będą przekazywane USA, lecz także USA mają obowiązek przekazywania takich informacji o osobach związanych z Polską, które przebywają na terytorium USA, a mogą być podejrzane, że ukrywają dochody przed polskich fiskusem. Porozumienie międzyrządowe z USA wedle jego modelowej wersji zawiera także wyłączenia. Dotyczą one instytucji rządowych, samorządowych, organizacji non profit, niewielkich lokalnych instytucji finansowych - banków spółdzielczych, a także funduszy emerytalnych. Projekt umowy zawiera klauzulę: ˝Tajemnica skarbowa˝, a przekazywanie informacji nastąpi w trybie przewidzianym dla dokumentów zawierających informacje niejawne o klauzuli ˝zastrzeżone˝ w rozumieniu przepisów o ochronie informacji niejawnych. Projektowana ustawa zakłada wprowadzenie sankcji karnych skarbowych za nieprzestrzeganie obowiązków nakładanych na raportujące polskie instytucje finansowe. Ponadto odpowiedzialnością (Dzwonek) karnoskarbową objęto również brak dokonania blokady rachunku finansowego. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość popiera projekt ustawy. Dziękuję.