Mówca: Sprawozdawca Marek Jan Chmielewski
Data: 2025-07-23 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! W imieniu Komisji do Spraw Deregulacji mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie z prac nad rządowym projektem ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych oraz wsparcia przedsiębiorczości, druki nr 1376 i 1419. Projekt, który ma charakter deregulacyjny i przekrojowy, został skierowany do komisji w dniu 23 czerwca, a następnie rozpatrzony na posiedzeniu w dniu 8 lipca tego roku. Celem projektowanej ustawy jest uproszczenie wybranych procedur administracyjnych, ograniczenie zbędnych formalizmów, zwiększenie efektywności działania administracji oraz stworzenie korzystniejszych warunków dla rozwoju przedsiębiorczości, szczególnie w odniesieniu do mikroprzedsiębiorców i małych przedsiębiorców oraz, co ważne, osób prowadzących działalność nierejestrową. W ramach projektu proponuje się, po pierwsze, wprowadzenie mechanizmu milczącego załatwienia sprawy w kilku ustawach, w tym w ustawie z dnia 7 maja 2009 r. o towarach paczkowanych. Dotyczy to procedury wpisu znaku identyfikacyjnego producenta butelek miarowych do rejestru prezesa Głównego Urzędu Miar. Jeżeli prezes nie dokona zawiadomienia lub nie wyda decyzji w ciągu 14 dni od otrzymania zgłoszenia, wpis uznaje się za dokonany. Ma to na celu przyspieszenie dynamiki rynku i zwiększenie przewidywalności dla producentów bez rezygnowania z nadzoru administracyjnego, ponieważ Główny Urząd Miar nadal może interweniować w przypadku nieprawidłowości po dokonaniu wpisu. W ustawie z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego zmieniono mechanizm nadzoru nad zawieraniem umów przez producentów i handlowców z przedsiębiorcami paliwowymi. Zamiast konieczności uzyskania zgody prezesa Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych wprowadzono możliwość wniesienia sprzeciwu w formie decyzji administracyjnej. Jest to znaczące uproszczenie i usprawnienie procedury nadzoru, eliminujące jeden etap postępowania, co ma przyspieszyć obrót gospodarczy i zwiększyć przewidywalność dla przedsiębiorców. Prezes agencji nadal ma możliwość przeprowadzenia kontroli podmiotu, z którym planowana jest umowa. Dostosowano treść wykazów przekazywanych prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki do nowej procedury przez zmianę wykazu podmiotów, którym odmówiono zgody, na wykaz tych, wobec których wniesiono sprzeciw. W ustawie z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin dotyczy to procedury wydawania przez ministra rolnictwa i rozwoju wsi pozwoleń na prowadzenie badań skuteczności środków ochrony roślin. Uproszczenie dotyczy wyłącznie podmiotów upoważnionych przez Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa, które już wcześniej podlegały nadzorowi. Celem jest przyspieszenie procesów badawczych, co jest kluczowe dla rozwoju nowych środków ochrony roślin bez obniżania standardów kontroli i nadzoru merytorycznego. Tutaj milcząca zgoda jest po 30 dniach. Po drugie, bardzo ważna i oczekiwana jest zmiana ustawy z dnia 6 marca 2008 r. - Prawo przedsiębiorców w zakresie uelastycznienia działalności nierejestrowej. Polega ona na przejściu z miesięcznego limitu na kwartalny limit przychodów dla tej działalności. Działalność nie będzie uznawana za gospodarczą, jeśli przychód należny w żadnym kwartale nie przekroczy 225% kwoty minimalnego wynagrodzenia. W 2025 r. to 10 498,50 zł na kwartał. Zwiększa to elastyczność i dostępność tej formy aktywności i wspiera drobnych przedsiębiorców, osoby prowadzące działalność sezonową, np. wakacyjną czy świąteczną, oraz tych, którzy chcą podejmować okazjonalne działania zarobkowe bez nadmiernych obciążeń formalnoprawnych. Zmniejsza to także ryzyko przypadkowego przekroczenia limitu w pojedynczym miesiącu. Po trzecie, zmiany w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Doprecyzowano właściwość miejscową wojewódzkich konserwatorów zabytków szczególnie w przypadkach, gdy zabytek leży na terenie więcej niż jednego województwa. W takich sytuacjach właściwy organ będzie wyznaczany przez ministra kultury. Zmodyfikowano też art. 45 ust. 1, aby umożliwić nakładanie obowiązków przywrócenia zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowania terenu na podmioty posiadające tytuł prawny do zabytku, nawet jeśli nie są sprawcami naruszenia. Ma to ułatwić usunięcie skutku działań wykonanych bez pozwolenia lub niezgodnie z nim. Dodano art. 45 ust. 1a, który wprost przewiduje możliwość odstąpienia od nałożenia obowiązku, jeżeli wykonanie działania nie spowodowało zniszczenia, uszkodzenia lub niewłaściwego korzystania z zabytku i nie ma potrzeby uporządkowania terenu. Zmieniono art. 47 i uproszczono procedurę zmiany lub cofnięcia pozwolenia poprzez wyłączenie trybu wznowienia postępowania, co ma przyspieszyć proces w przypadku wystąpienia nowych faktów lub okoliczności zagrażających zabytkowi. Dodano również możliwość wstrzymania wykonania pozwolenia, jeśli zachodzi prawdopodobieństwo jego zmiany lub cofnięcia. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Oczekuje się, że wejście w życie projektowanych przepisów korzystnie wpłynie na rozwój przedsiębiorczości, przyspieszając obiekt dokumentów i poprawiając płynność działań biznesowych. Zwiększenie liczby przypadków milczącego załatwiania sprawy oraz uelastycznienia zasad działalności nierejestrowej przyczynią się do poprawy pewności prawa i zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców, w tym mikro-, małych i średnich przedsiębiorców. Wdrożenie ustawy ma być istotnym krokiem w kierunku nowoczesnego, elastycznego i przyjaznego systemu prawa dostosowanego do dynamicznie zmieniających się realiów gospodarczych i technologicznych. Projekt ustawy przewiduje wejście w życie większości przepisów po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, zaś zmiany dotyczące działalności nierejestrowej zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2026 r. Po przeprowadzeniu pierwszego czytania oraz szczegółowej analizie komisja wnosi o uchwalenie przedłożonego projektu ustawy. Dziękuję. (Oklaski)