Mówca: Tadeusz Cymański
Data: 2016-12-13 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! W jednym z ostatnich wywiadów znany polski polityk lewicy Marek Balicki, były minister zdrowia, powiedział pośród wielu swoich słów, że rządy PiS to skutek 25 lat neoliberalizmu. Mówię to nie dlatego, żeby pomniejszać sukces całej mojej formacji, ale w tych słowach, jak się dobrze zastanowić, jest bardzo wiele bardzo gorzkiej prawdy. Tak, 25 lat. Dzisiaj przy dostępie do techniki warto pamiętać o słowach poety Miłosza, który mówi: Który skrzywdziłeś człowieka prostego... Ale w tym wierszu są również słowa: Spisane będą czyny i rozmowy. Internet nie zapomina. Odwołuję się do tego bardzo często, bo coraz trudniej nam, politykom, bo wszystko zapamiętają, wszystko, w każdej chwili, po małej sekundzie można przywołać, przytoczyć, a co do liczb, bo one nie kłamią, w odróżnieniu od ludzi, można bardzo twardo tę brutalną prawdę o minionych 25 latach, proszę państwa, zobaczyć. Tak, to liberalne ukąszenie jeszcze rodem z czasów, kiedy sam w Sejmie się znalazłem, z czasów Balcerowicza, w tym momencie, kiedy każdy sobie rzepkę skrobie i ta swoboda, zostawienie na pastwę losu najsłabszych obywateli naszego państwa, wielu z nich nie doczekało tej chwili, to była straszna rzecz. I z tego zatrutego źródła wszyscy, bez wyjątku i po kolei, tak chłeptali właściwie, nawet nie pili, można powiedzieć, bo to była zatruta cykuta. To jest ta zaraza, to jest ta doktryna, która przynosiła do dnia dzisiejszego i przyniosła wiele fatalnych skutków. (Poseł Iwona Michałek: Róbta co chceta.) To o zerwanie z tą doktryną upominał się śp. Lech Kaczyński, w debacie prezydenckiej bardzo się upominał, podkreślając, i oddając co cesarskie, cesarzowi, że kraj się rozwinął, że nie ma ruiny, to ? propos tych naszych tutaj wycieczek i dyskusji. Nie, Polska jest całkiem inna, inna jest definicja biedy, ale dysproporcje, nie kontrasty, ogromne różnice społeczne były i niestety w dużym stopniu do dzisiaj są bolesnym, uwierającym niektórych, ale nas wszystkich właściwie obciążającym faktem. Tak, dlatego to mówię, bo to nie jest idealny budżet. To nie jest tak, że jest słońce w zenicie, ale jest świt, nawet nie brzask. Po raz pierwszy można to sprawdzić w Internecie i zweryfikować. Możemy się spierać, kłócić, zarzekać, ale nigdy nie było tak społecznego, tak mocnego, skierowanego do najsłabszych, bo do polskich rodzin, budżetu. (Oklaski) To jest święte, to jest prawdziwe. Wiele polskich rodzin po raz pierwszy na Wigilię, jak zaczną śpiewać kolędy, nie będzie musiało śpiewać: Mizerna, cicha stajenka licha, tylko spokojnie zaśpiewają: Dzisiaj w Betlejem wesoła nowina. (Oklaski) Tak, niesiemy tym ludziom oprócz świecy Caritasu coś więcej, bo było tak - nie chcę być złośliwy ani nie chcę się wyżywać na poprzednikach i jeszcze wcześniejszych, również na sobie, bo też mi się nie wszystko podobało w naszym wykonaniu - ale trzeba mieć odwagę, żeby krytycznie spojrzeć wcześniej, w przeszłość, odwagę do krytycznej oceny własnych dokonań. Trzeba mieć odwagę, żeby pewne rzeczy zobaczyć, zatrzymać się na refleksji. Właśnie to tutaj widzę i to jest znakomite, że to się właśnie w tej chwili dzieje. Mówiąc o tym liberalizmie, chcę powiedzieć również o terrorze statystyki. Proszę państwa, zawsze średnie, średnie, średnie. A przecież taka wartość, którą na studiach mieliśmy - mediana, ona więcej prawdy ci powie. Tak, powtarzajmy to często, żeby się nie zagubić i gdzieś nie zapodziać. 3300 zł - płaca brutto. To jest mediana polskiej rzeczywistości pracowniczej. 50% Polaków zarabia miesięcznie mniej niż 3300 zł brutto. Taka twarda, krótka dana. Ale po co mówić o medianie, można powiedzieć, że średnio jest 4200 zł i to jest bardzo dobre. Można powiedzieć również o pomiarach wskaźników rozwarstwienia. Są ciekawe artykuły, kto docieka, ciekawość to pierwszy stopień do piekła, ale dociekliwość jest również cnotą. W jaki sposób mierzone były te wskaźniki? Przez respondentów, przez telefon, a nie na bazie twardych, empirycznych, źródłowych dokumentów, np. PIT-ów. To można też zweryfikować, sprawdzić, bo tak wszystko cudownie, wszystko pięknie. To ? propos wskaźników, bo o tym za chwilę. Myślę, że jeszcze zdążę. Wreszcie terror statystki, terror, proszę państwa, to dla nas nie nowina. Propaganda, propaganda. Byłem niedawno sprawozdawcą ustawy o kwocie wolnej od podatku. I co czytamy? Co można zobaczyć, proszę państwa. Otóż w Internecie i w źródłowych gazetach propagandowych, w organach prasowych innych partii, nie naszej, można przeczytać, dowiedzieć się, że ta ustawa, która rzeczywiście zwalniała z podatku do 6600, uszczuplała do 11 tys., że ta ustawa - co ona zrobiła? - uderzyła po kieszeni nieco lepiej zarabiających. Ja nie jestem profesorem Miodkiem i nie rozdzielam włosa na czworo, ani profesorem Bralczykiem, Markowskim, nie jestem znawcą tego i nie jestem naprawdę aptekarzem, ale, proszę państwa, co to znaczy uderzyć po kieszeni? Tak, grabież, rabunek, uderzyć, sieknąć... (Poseł Małgorzata Chmiel: O matko! O matko!) Proszę państwa, to musi zaboleć, to jest coś mocnego. A więc PiS uderzył po kieszeni. Kogo uderzył? Nieco lepiej zarabiających. 6600 - nie płacą w ogóle, a zapłacą, prawda, trochę większy podatek nieco lepiej zarabiający - 6600 - nieco lepiej, 127 tys. Żeby było jasne: Jakie to nieco lepiej? To nie jest różnica, to jest przepaść, to jest całkiem inny świat i to uderzenie to dla nich, uwaga, 556 zł rocznie. Przypadkowo słucham debaty porannej: Konrad Piasecki, znana figura, wzięty dziennikarz, z liderem tej oto partii, z której nikt już w tej chwili na sali nie jest obecny, i mówi, tutaj, uwaga, żebyście nie byli zaskoczeni, bo pytał, dlaczego państwo, Nowoczesna, głosowaliście, złożyliście poprawkę. Muszę powiedzieć, że byłem za tą poprawką. Jestem rozczarowany, to jest sprawa do dyskusji, tak. 2500 zł miesięcznie na jedną osobę - miały nie otrzymać, według Nowoczesnej, według tej poprawki... Osoby o bardzo wysokich dochodach miały nie otrzymać 500+. Odpowiedź lidera, proszę sprawdzić, ? propos Internetu: bo bardzo dużo zarabiające osoby nawet tego nie zauważą. Sprawdźcie, tak, cytuję. Ale za chwilę na pytanie, dlaczego mają zauważyć 500 zł, które im brutalnie, bezczelnie zabierze PiS - no tak. A więc teraz pytanie: Niekonsekwencja czy użycie prawdy, faktów, konkretów jednak do bardzo bezwzględnej walki politycznej, nie na zasadzie fair play, tylko na zasadzie takiego cepa i walenia się po głowach? Naprawdę stać nas na więcej. Nie chcę się rozgadywać, bo czas biegnie, a jeszcze chciałem powiedzieć, proszę państwa, właśnie o tym przełomie. To nie jest przesada, wiele lat byłem w Sejmie. Właśnie na moją korzyść jest to, moją bronią - prośba o zaufanie temu, co mówię - jest to, że to nie tylko obserwowałem i w tym uczestniczyłem, ale też to naprawdę bardzo przeżywałem. Widziałem też kontrast między tym, w co wierzymy, czego nauczamy, bo było to bardzo bolesne... Jako chłopak chodziłem do kościoła, byłem ministrantem, zawsze mi się podobały słowa Franciszka Karpińskiego na nieszporach: ˝On ubogiego z nędzy wyprowadzi... (Poseł Małgorzata Chmiel: O Jezus Maria!) ...i z książętami na ławie posadzi˝. Dzisiaj mam 61 lat i mówię sobie tak: to nie jest samochwała w kącie stała i uzurpowanie. Proszę państwa, nikt nie jest w stanie, nawet, jak myślę, posadzić z książętami, ale ubogiego z nędzy wyprowadzi z pomocą Bożą, ze skromnością. Przy pewnym poparciu i moralnym wsparciu opozycji możemy to zrobić. Naprawdę. Bardzo wielu ludzi, przyznają to nasi oponenci, nasi przeciwnicy, przyznają to uczciwie, bo to nie jest tak strasznie, że już wszyscy się zniżyliśmy do poziomu... Można uczciwie przyznać, oponent do oponenta, że zrobiono dobrą rzecz. Naprawdę wiele polskich rodzin na tym programie 500+, to jest klucz, po prostu wiele skorzystało i dla nich jest to znacząca poprawa ich sytuacji życiowej. Ten program nie jest idealny, moim zdaniem. Będziemy go być może modyfikować, będziemy się nad nim zastanawiać, bo jest nad czym. Jest wiele kwestii zasadniczych. Powiem jeszcze więcej, dlaczego tak mocno i z takim upojeniem, z emocją o tym mówię. To nie jest program 500+. Tak naprawdę to jest program plus 500+. Mało kto zwraca na to uwagę, że on wszedł nie zamiast, on wszedł oprócz dotychczasowego, istniejącego, działającego, obsługiwanego i finansowanego z budżetu programu zasiłków rodzinnych. Wszystkie rodziny o słabej kondycji otrzymują nadal tamte pieniążki, te kilkaset, 450, a oprócz tego 1500. To jest sprawa dyskusji, na ile nas stać. Po kolei, po kolei. Ale zrobiliśmy to i to jest zwrot zasadniczy. W starym programie, gdy dzieci kończą 18 lat, mają dalej zasiłek, w pięćsetce już nie. Można dyskutować. Myślę, że będziemy o tym rozmawiać, do czego bardzo gorąco zachęcam, bo możemy też mieć różne opinie, różne zdania, ale ta sprawa będzie realizowana. Proszę państwa, czas bezwzględnie biegnie. Przedsiębiorcy, rolnicy, przy okazji budżetu, pracownicy, emeryci, wszyscy musimy mieć świadomość, jak ogromne są dysproporcje i różnice. Powiedziałem przed chwilą o medianie, weźmy średnią, średnia emerytura mundurowa, średnia emerytura górnicza, średnia emerytura z KRUS-u, o czym wspominał przewodniczący Sasin, średnia emerytura publiczna, cywilna - 2100, 1080 czy 3300, 4500. Proszę państwa, naprawdę Polska jest bardzo zróżnicowana. I tutaj tak patrzę, bo jedyny chyba z klubu Rafał Wójcikowski w swoim wystąpieniu - myślę, że kolega poseł potwierdzi - powiedział ciekawą rzecz. Tu się akurat zgadzamy. Powiedział: Polityka podatkowa powinna być zamiast transferów socjalnych. Oczywiście, to jest substytut, bo można te pieniądze zamienić. Najlepiej, żeby ludzie pracowali, i przez system podatków to jest zdrowsze. Ja bym się nawet z tym zgodził. Możemy w tym kierunku też prowadzić prace, nawet wspólnie, ale cieszy mnie to dlatego, bo to jest dobre świadectwo, zgodne z teorią, do której się często odwołuje nasz znakomity kolega, bo naprawdę przyjemnie z nim się... (Poseł Rafał Wójcikowski: Cieszę się.) ...pracuje, często się różnimy, ale to jest naprawdę ktoś, kto mówi, że nie umarła jedna z funkcji podatków - ta funkcja redystrybucyjna. Bo niektórzy już tak gadali, można powiedzieć: precz, ˝liniówka˝, jeden podatek, a niektórzy nawet do Biblii sięgają i przywołują dziesięcinę żydowską, że to jest kanon. (Poseł Mirosława Nykiel: To wy proponowaliście jednolity podatek.) Proszę państwa, będzie na pewno o czym rozmawiać i będzie o czym dyskutować. A co do cytatów, które tutaj... Mówię o tych przedsiębiorcach dlatego, że jest wielka dyskusja na temat tego jednolitego podatku. Ale, proszę państwa, nie z pretensją, ale z pewnym żalem szlachetnym i eleganckim zwracam się do was. To jedna z najbardziej krzywdzących i smutnych rzeczy, i mówią o tym przedsiębiorcy: Panie pośle, ja 2-2,5 wyciągam, 1100 - na ZUS. Dlaczego nic z tym nie zrobiliście? (Poseł Małgorzata Chmiel: O matko!) O matko, mi się fajnie gada i wam, ale tym, którzy harują za 2 tys... I mówicie: przedsiębiorcy. A kto ma 270 mld na kontach? Oni, ci, co mają 2 i 3 tys.? Nie. Czy ktoś to analizował? Nawet my nie zdążyliśmy, mimo że przez rok... ale trzeba się przyjrzeć, trzeba zobaczyć. Bo jest pytanie nie tylko o sztywne działania, ale o sprawiedliwość. I nie bójmy się, i miejmy odwagę pewne rzeczy publicznie powiedzieć. Wszyscy o tych tłustych kotach gadali, a jak przychodzi co do czego, to śmieszy to. Tu powiem o różnicy z kolegą Wójcikowskim, bo mówi o średniej klasie. Często mówimy tak, też cytat, ale tu już bez nazwiska powiem: Klasa średnia ofiarą prospołecznej polityki. Średnia. Jak jest średnia, to musi być też ta wysoka i musi być też ta trochę niżej będąca. A więc jaka jest średnia w Polsce przy 3300 brutto? To gdzie są ci średni? Czy my do nich nie należymy? Proszę państwa, nie róbmy po prostu cyrku. Trzeba mieć odwagę. Nie da się idealnie wszystkiego zrobić, ale jakieś odniesienie... I moim zdaniem, jeżeli my sprawimy kontrowersyjną, dyskusyjną, w świetle zwłaszcza obietnic wyborczych, ale jednak decyzją o tym, że nie będą miały kwoty wolnej od podatku osoby o zarobku 127 tys., czyli z żoną ćwierć miliona, to nie jest to uderzenie w klasę średnią. No proszę państwa, nie. I tutaj dyskutujemy, bo pewnie jeszcze będzie wiele momentów ciekawych, bo czasy zawsze są ciekawe, i na to się zapowiada. Ja muszę szybciutko zmierzać do końca. Chciałem powiedzieć jeszcze o cytacie: kupowanie wyborców kosztuje, pieniędzy się nie rozdaje. Ja, proszę państwa, z własnego doświadczenia powiem. I to jest bardzo smutne, uwierzcie mi, to jest takie publiczne, kontrowersyjne wyznanie. Czasami, jak mówiłem o najbiedniejszych w dawnych jeszcze latach, hen, i tych wcześniejszych, to często z brutalną szczerością - nie powiem, z której partii, bo to by było za daleko idące i głupie - ale mówili mi: Tadek, przestań, oni nie chodzą na wybory. Czujecie? Czaicie bazę, jak to się mówi po młodzieżowemu? Proszę państwa, no, nie możemy tak. I ja uważam, że teraz, kiedy te pieniądze kierowane są, jak leci, do ludzi, to wcale przede wszystkim nie zasługuje to na tego typu domniemania i epitety. Ale nawet gdyby tak na to patrzeć, to uważam, że jeżeli się robi dobrą, sprawiedliwą społecznie rzecz i jeżeli owocem tego czy efektem jest poparcie polityczne, to daj nam Boże... Daj nam Boże tego typu polityków, różnej maści, z różnej strony. Bo te metki: lewica, prawica i centrum, już przestały mieć jakiekolwiek znaczenie w świetle faktów. Cytowałem na początku Balickiego, który był z tzw. lewicy, która podjęła się pewnych bardzo liberalnych reform. Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Tak więc to budżet przełomu. Raczej ważę słowa, ale tutaj bez obaw o tym mówię. To jest budżet wyróżniający się. Jest on obarczony dużym ryzykiem. Chmury nad nim są, może nie ołowiane, nawet pomruki słychać, ale to nie są pomruki przyrody, tylko zdenerwowanej, a czasami wściekłej opozycji. (Oklaski) Koleżanki i koledzy, naprawdę, będziemy się spierać, proszę o odrobinę uśmiechu. Naprawdę nie jest tak strasznie, żebyśmy musieli aż... Zwłaszcza że jest adwent i piękny czas. To jest piękny czas... (Głos z sali: Radosny.) ...ja go strasznie lubię. To jest ten czas pewnej refleksji i zastanawiania się. W tym budżecie jest 500, jak powiedziałem, plus 500+, minimalna emerytura i renta, minimalne wynagrodzenie, zapewnienie wzrostu płac w sferze budżetowej, leki dla seniorów. Osobiście uważam, że cezurą, kryterium powinien być nie wiek, tylko ciężka sytuacja zdrowotna i finansowa. Jest nad czym dyskutować. Ale jest wzrost. Idziemy w dobrą stronę. Można te rzeczy udoskonalać. Mieszkania dla młodych - tu już skończę, ale rzeczywiście te mieszkania są dla tych młodych, którzy nigdy nie mieli i nie mają możliwości uzyskania zdolności kredytowej. W tym miejscu przepraszam może za emocje, ale trudno o takich sprawach.... Dla nas to jeszcze pół biedy, ale dla niektórych ludzi, kochani moi, naprawdę to jest wielka zmiana i przede wszystkim wielka nadzieja. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Poseł Iwona Michałek: Brawo!) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Stanisław Tyszka)