Mówca: Daria Gosek-Popiołek
Data: 2021-06-24 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Długo czekaliśmy na tę ustawę. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady z października 2014 r. w sprawie działań zapobiegawczych i zaradczych w odniesieniu do wprowadzania i rozprzestrzeniania inwazyjnych gatunków obcych weszło w życie 1 stycznia 2015 r. Obecnie obowiązujące w Polsce rozwiązania prawne nie są w pełni zgodne z tym rozporządzeniem. O tym, jak ważne jest wdrożenie takich przepisów, jak istotne są działania zapobiegawcze i zaradcze w odniesieniu do wprowadzania i rozprzestrzeniania inwazyjnych gatunków obcych, chyba nie muszę mówić. A może właśnie powinniśmy? Bo widać tak naprawdę olbrzymią lekkomyślność, jeśli chodzi o wprowadzanie inwazyjnych gatunków obcych, dużą lekkomyślność i niewiedzę, których skutki mogą być opłakane. Wprowadzenie do systemu przyrodniczego gatunku obcego ma prawie zawsze negatywny wpływ na ekosystem. Może go trwale zaburzyć i zagrozić najcenniejszym terenom przyrodniczym, ale nie tylko im, bo również może zagrozić ważnej przyrodzie w miastach. Tak naprawdę problem inwazyjnych gatunków obcych będzie narastał, co związane jest z rozwojem handlu, globalizacją, trendami i modami. Nawet na pozór niegroźny, ale nienapotykający przeszkód gatunek może stać się inwazyjny. Zwróćmy uwagę, jakie są tego konsekwencje, jak wiele parków narodowych musi walczyć nie tylko z barszczem Sosnowskiego, ale również z nawłocią, która wypiera rodzime gatunki. To walka o bioróżnorodność, która jest bardzo uciążliwa. Ta walka wymaga dużych środków i zaangażowania. Dlatego potrzebujemy kontroli nad wprowadzaniem do środowiska gatunków obcych, zwłaszcza że obserwujemy pewnego rodzaju trendy, mody. Niestety jest np. trend obecny wśród polskich samorządowców czy przedsiębiorców, którzy marzą o plantacjach oxytree, pomijając to, jak wielkie szkody dla ekosystemu ta roślina może wyrządzić. Może zaapeluję do polskich samorządowców, żeby przeczytali opinie naukowców z rady ochrony przyrody. Potrzebujemy więc ram, żeby zadbać o nasz ekosystem, ale do tego potrzebne są też środki, które powinny pójść za dodatkowymi zadaniami, chociażby dla regionalnych dyrekcji ochrony środowiska, samorządów, województw, parków narodowych i innych podmiotów. To zresztą jak mantrę powtarza NIK, analizując programy zwalczania barszczy kaukaskich. Mówi o tym, że nie mamy instrumentów w polskim systemie prawnym i nie mamy także finansowania, co utrudnia zwalczanie barszczy kaukaskich. Oczywiście to samo można odnieść do walki ze wszystkimi gatunkami inwazyjnymi. Mam też wielką nadzieję, że ta lista gatunków, która ma być określona w rozporządzeniu ministra środowiska, które ma być wydane w ciągu roku od wejścia w życie ustawy, będzie tworzona we współpracy z naukowcami i naukowczyniami, na podstawie wsłuchania się w głosy ekspertów, bo jest to jedna z tych ustaw, które dopiero wtedy będą skuteczne i wtedy będą pełne. Mamy także pewne zastrzeżenia, które na posiedzeniu komisji nie zostały rozwiane, dotyczące chociażby uprawnień myśliwych do eliminacji gatunków obcych. Natomiast pomimo tych zastrzeżeń popieramy poprawki zgłoszone przez opozycję, przez klub Koalicji Obywatelskiej. Będziemy głosować za tą ustawą. Dziękuję. (Oklaski)