Mówca: Zbigniew Ajchler
Data: 2017-04-05 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Panie Ministrze! Panie ministrze, pana słowa dzisiaj były dla mnie jak balsam na duszę. Chciałoby się powiedzieć: no wreszcie. To jest oczekiwana ustawa. Mam zaszczyt w imieniu klubu Platformy Obywatelskiej powiedzieć, że będziemy głosowali za skierowaniem tegoż projektu ustawy do prac w komisji rolnictwa. Ale jednocześnie muszę powiedzieć - w imieniu klubu, co jest dla mnie zaszczytem - że po przeanalizowaniu projektu ustawy można wstępnie ocenić inicjatywę ustawowego uregulowania zasad tworzenia i funkcjonowania spółdzielni zrzeszających rolników, które mogą powstać obok już funkcjonujących rolniczych spółdzielni produkcyjnych, spółdzielni zajmujących się produkcją rolną, które działają na bazie obowiązującego prawa spółdzielczego. Zawarte w projekcie regulacje prawne, zwłaszcza w zakresie korzystnych warunków ekonomiczno-finansowych, mogą spowodować zainteresowanie się rolników oraz istniejących już spółdzielni rolniczych tworzeniem silniejszych podmiotów gospodarczych z określonymi celami wspólnego działania zmierzającego do poprawy efektywności produkcji rolniczej, rolnej, w tym jej towarowości. Z uzasadnienia tego projektu wynika, że wprowadzenie nowych rozwiązań pozwoli na poprawę efektywności gospodarowania na obszarach wiejskich z uwagi na występujące w Polsce wyjątkowo silne rozdrobnienie gospodarstw rolnych, co skutkuje dużym rozproszeniem podaży ofertowej. To są fakty. W związku z tym trzeba jednak mimo wszystko zadać pytanie, dlaczego w polityce rolnej podejmowane są działania na niekorzyść gospodarstw towarowych, takich jak obecne spółdzielnie produkcyjne - które są zupełnie innymi spółdzielniami niż przed 70 laty - czy spółki Skarbu Państwa, przez ograniczanie im dopłat bezpośrednich np. do 150 tys. euro lub pozbawianie ich możliwości korzystania ze środków z PROW-u na modernizację gospodarstw. Pozbawiono także spółdzielnie rolnicze możliwości zakupu gruntów, nawet od ich własnych członków przechodzących na emeryturę. Panie ministrze, pracowaliśmy usilnie nad tym projektem, oceniając go. W art. 5 pkt 2 ustala się minimalny okres członkostwa na rok. Jest to zdaniem mojego klubu okres zbyt krótki, co może powodować zbyt częste zmiany i brak stabilności działalności spółdzielni. W art. 11 istnieje, zapisano możliwość corocznego ustalania liczby udziałów - brak wyraźnego określenia, do ilu udziałów rolnik będzie odpowiadał za straty spółdzielni. W art. 13 przy wykluczaniu członka zakłada się pozbawienie prawa do wpłaconego udziału, jest to rozwiązanie nie do zaakceptowania. Natomiast w art. 21 przy zwolnieniu z podatku od nieruchomości pomija się nieruchomości wniesione do spółdzielni przez członka w formie wkładu niepieniężnego, czyli nie ma pieniążków, a wprowadza się to pod inną postacią. W projekcie ustawy nie przewidziano możliwości dostosowania statutów obecnych grup producenckich działających w formie spółdzielni do wymogów omawianej ustawy. Natomiast w art. 22 przewiduje się zmianę w ustawie o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa celem udzielenia wsparcia w rozwoju grup producentów rolnych oraz spółdzielni rolników działających na podstawie tej ustawy. Ubolewam, że zapomina się obecnie - powtarzam to już kolejny raz w moim dzisiejszym wystąpieniu - o spółdzielniach, które zrzeszają rolników przy równoczesnym zespołowym prowadzeniu produkcji, gdyż taka jest wola członków. Wyrażam jednak przekonanie, że w czasie prac w Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi nastąpią niezbędne uzupełnienia tegoż projektu ustawy, z uwzględnieniem także interesów działających spółdzielni rolniczych. Panie marszałku, pozwoliłem sobie na chwilę euforii na początku, reprezentując klub Platformy Obywatelskiej, ale z drugiej strony pokazałem, ile ustawa ma mankamentów. Ustawy nie powinny i nie mogą być wymierzane przeciwko żadnym podmiotom. Uważam, że każda ustawa, każda regulacja powinna różnić się pozytywnie od poprzednich, a nie w sposób zawoalowany zmierzać do ich likwidacji, bo pewną likwidacją jest nierówne traktowanie. Panie ministrze, rolnicze spółdzielnie są własnością ich członków. Dzisiaj są również wielorodzinnymi gospodarstwami. Mamy nadzieję jako klub Platformy, że te wszystkie uwagi, i jeszcze szersze (Dzwonek), będą ujęte w tym programie i będę mógł powiedzieć z uśmiechem na sali, schodząc z tej trybuny, że to, co powiedziałem na wstępie, że klub będzie głosował...