Mówca: Marek Gos
Data: 2014-04-24 (Sejm RP, kadencja 7)

Szanowny Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Pani Minister! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego wobec poselskiego projektu ustawy o edukacji seksualnej, przedłożonego w druku nr 1298. W przedłożonym projekcie ustawy proponuje się dokonanie zmian w dwóch ustawach. W pierwszej ustawie, z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, proponuje się uchylenie art. 4. W artykule tym w ust. 1 wprowadzono do programów nauczania wiedzę o życiu seksualnym człowieka, o zasadach świadomego, odpowiedzialnego rodzicielstwa, o wartości rodziny, życia w fazie prenatalnej oraz metodach i środkach świadomej prokreacji. W kolejnym ustępie w art. 4 daje się ministrowi właściwemu do spraw oświaty i wychowania delegację do wydania przepisów wykonawczych dotyczących ustalenia sposobu nauczania szkolnego i zakresu treści, o których mowa w ust. 1, zawartych w podstawie programowej kształcenia ogólnego, oraz wprowadzenia do systemu dokształcania i doskonalenia nauczycieli tematyki określonej w ust. 1. W drugiej ustawie, z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, autorzy projektu proponują dodać art. 13b, który wprowadza do ramowych planów nauczania w szkołach przedmiot: wiedza o seksualności człowieka w obowiązkowym wymiarze 1 godziny lekcyjnej tygodniowo dla uczniów szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych, z wyłączeniem szkół dla dorosłych. Następnie w kolejnych jednostkach redakcyjnych określa się ramowe treści programowe przedmiotu i kwalifikacje nauczycieli do nauczania w danym typie szkoły. Ponadto art. 13b nakłada na kuratora oświaty obowiązek składania wojewodzie corocznego sprawozdania z nadzoru pedagogicznego nad prawidłowym nauczaniem przedmiotu, daje delegację ministrowi edukacji w porozumieniu z ministrem zdrowia do ustalania szczegółowego zakresu treści przedmiotu i sposobu przygotowania wykwalifikowanej kadry nauczycielskiej oraz zobowiązuje ministra edukacji do organizacji każdego roku ogólnopolskiej olimpiady wiedzy o seksualności człowieka. Autorzy projektu w szerokim i szczegółowym uzasadnieniu podają argumenty związane z zasadnością czy wręcz koniecznością innego sposobu edukacji seksualnej dzieci i młodzieży, kwestionując efektywność i skuteczność obecnie realizowanego w szkołach przedmiotu pn. wychowanie do życia w rodzinie. Zdaniem projektodawców ustawy przedmiot ten nauczany jest tylko w kilku klasach szkół publicznych i niepublicznych, w zbyt małym wymiarze godzin lekcyjnych, a co za tam idzie, nie pozwala na przekazanie uczniom niezbędnej wiedzy z przedmiotowego zakresu. Proponowany nowy przedmiot: wiedza o seksualności człowieka miałby te mankamenty usuwać, gdyż byłby przedmiotem obowiązkowym, wchodzącym w skład podstawy programowej kształcenia ogólnego, realizowanym w znacznie większym wymiarze godzinowym we wszystkich klasach szkół, do których uczęszczają dziś młodzież i dzieci. Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Pani Minister! Klub, który reprezentuję, a więc klub Polskiego Stronnictwa Ludowego, podziela potrzebę lepszego i efektywniejszego kształcenia w obszarze edukacji seksualnej w polskich szkołach. Uważamy jednak, że już dziś minister edukacji, kuratorzy i dyrektorzy szkół dysponują na tyle skutecznymi narzędziami prawnymi, aby postulat ten czy potrzebę pełniej realizować. Zdajemy sobie sprawę, że edukacja seksualna to nie tylko 14 godzin lekcyjnych wychowania do życia w rodzinie, to także treści z tego zakresu przekazywane w ramach przedmiotów: przyroda, biologia, wiedza o społeczeństwie, etyka, o czym projektodawcy już nie wspominają lub mówią niewiele. Wprowadzenie obowiązkowo nowego przedmiotu: wiedza o seksualności człowieka w wymiarze godziny tygodniowo we wszystkich klasach szkół kształcących młodzież i dzieci, i to jeszcze z początkiem nowego roku szkolnego, wydaje nam się nierealne z kilku powodów. Po pierwsze, mamy duże wątpliwości co do zasadności i potrzeby objęcia obowiązkiem nauczania o seksualności człowieka najmłodszych dzieci z klas I-III i generalnie rezygnacji z dotychczasowego holistycznego nauczania o człowieku, jego biologii, naturze, psychice, życiu społecznym, zagrożeniach, profilaktyce zdrowotnej itp. Po drugie, należałoby zmienić zakres nauczania odnośnie do takich przedmiotów, jak przyroda, biologia, wiedza o społeczeństwie, etyka, gdzie zawarte są zagadnienia, które powinny się znaleźć w programie postulowanego do wprowadzenia przedmiotu. Po trzecie, nie jest możliwe zabezpieczenie odpowiednio przygotowanej kadry i szkół (Dzwonek), biorąc chociażby pod uwagę to, że od 1 września 2014 r. obowiązkiem szkolnym objętych będzie połowa rocznika dzieci 6-letnich, przy czym rząd ani też samorządy będące organami prowadzącymi szkoły nie posiadają dodatkowych środków w wysokości szacowanej na 550 mln zł na to, aby projekt ten móc zrealizować w zaprezentowanym kształcie. Bardzo dziękuję za uwagę.