Mówca: Lech Sprawka
Data: 2016-11-30 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Pani Minister! Wysoka Izbo! Na wstępie taka jedna smutna konstatacja. Z kilku wypowiedzi posłów klubów opozycyjnych wynikało, że w polskim parlamencie projekt poselski ma znacznie mniejszą wartość od projektu rządowego. Myślę, że szkoda, że próbujemy tak hierarchizować. Zwróćcie państwo uwagę, że jednak z wystąpień klubów wynika poparcie tego projektu, czyli jest to wartościowy projekt. I nie ma znaczenia, czy to jest projekt poselski, czy to jest projekt rządowy. Zresztą przedstawiciele Platformy i PSL, którzy m.in. to krytykowali, sami niedawno taką praktykę też niejednokrotnie stosowali. Proszę państwa, myślę, że nie warto sporu prowadzić wokół tego, czy to projekt poselski, czy rządowy. Ważne, czy jest dobry, czy jest zły. Co do rzekomego zamieszania, że tak późno się pojawił - proszę państwa, zapowiedź pani minister Zalewskiej o tym, że sześciolatki będą objęte subwencją, nastąpiła już w 2015 r., prawie że bezpośrednio po powstaniu rządu, w pierwszych zamierzeniach. Ba, gdybyście państwo sięgnęli do programu Prawa i Sprawiedliwości, to w programie ten postulat funkcjonuje od 2007 r. Dlatego też, pragnę zwrócić uwagę, ta zmiana jest podstawą do m.in. wydania rozporządzenia. Żaden minister edukacji nie podpisał tego rozporządzenia wcześniej niż w grudniu i w tym roku tak samo się stanie. A to, że nie jest to czcza obietnica i to nie jest wynik tego nacisku... Bo dzisiaj Platforma z PSL rywalizowały, kto mocniej naciskał. Przedstawiciel PSL powiedział wręcz, że wreszcie PiS pękł i zrobił projekt ustawy. (Wesołość na sali) (Głos z sali: Po chłopsku.) Gdybyście państwo śledzili projekt ustawy budżetowej, przeczytali uzasadnienie ustawy budżetowej, to już tam widzielibyście ślad tego, że ten projekt się pojawi. A nie jest to materia zbyt skomplikowana, żeby nie można jej było w dosyć szybkim tempie przeprowadzić. Teraz nawet zażartuję. Zwróćcie państwo uwagę, mówię o wartości tego projektu - projekt wczoraj poparty przez wszystkie korporacje samorządowe to projekt poselski, a projekt rządowy reformy oświaty niestety uzyskał negatywną opinię ze strony korporacji samorządowych. Kto wie, może to metoda na dalsze zmiany. (Oklaski) (Poseł Iwona Michałek: Właśnie, właśnie. Brawo.) Tak że, szanowni państwo, w sumie najbardziej optymistyczne w tej dyskusji jest to, że wszystkie kluby poparły projekt i nie złożyły poprawek, co umożliwi przyjęcie tej ustawy w najbliższy piątek. I odbędzie się to rzeczywiście w atmosferze sprzyjającej kreowaniu dalszych zadań związanych z wychowaniem przedszkolnym. A jest to zadanie ważne. Pragnę zwrócić uwagę, że na przełomie lat 2012 i 2013, wtedy kiedy Platforma i PSL przygotowywały ustawę przedszkolną, sporządzona została przez Mikołaja Herbsta analiza pt. ˝Finansowanie przedszkoli w Polsce - stan obecny i wyzwania na przyszłość˝. I w rekomendacjach napisał on tak: Polska nie ma obecnie systemu finansowania opieki przedszkolnej, który pozwoliłby na osiągnięcie powszechnego - bliskiego 100% - dostępu do przedszkoli. Istniejące rozwiązanie jest oparte na historycznym kompromisie zawartym przy niższym poziomie rozwoju sieci przedszkolnej niż stan obecny, a tym bardziej innym niż ten, do którego Polska zmierza. Jednym z rozwiązań alternatywnych w stosunku do dotacji przedszkolnej proponowanej przez MEN jest objęcie przedszkoli subwencją o charakterze zbliżonym do obecnej subwencji oświatowej. Ta rekomendacja jest jak gdyby realizowana poprzez nasz projekt. I ona jest też o tyle istotna, że zabezpiecza w jakiejś formie rozwój sieci przedszkolnej na terenach wiejskich. Bo zwróćcie państwo uwagę, że dotacja przedszkolna była identyczna - o czym już mówiłem w wystąpieniu klubowym - niezależnie od położenia przedszkola, to po pierwsze. Po drugie, to, czy jest przestrzeń na rozwój sieci przedszkolnej, uzależnione jest od dochodów danej jednostki samorządu, m.in. w wyniku określonych dochodów z udziałów w PIT, w CIT. W przypadku gmin wiejskich, szczególnie tych oddalonych od dużych ośrodków miejskich, niestety ta dynamika wzrostu dochodów jest stosunkowo słaba i taka forma wsparcia sześciolatków pozwala zrobić przestrzeń na rozwój sieci przedszkolnej właśnie w gminach wiejskich, w niektórych przypadkach być może zastąpienie innych form wychowania przedszkolnego już takim docelowym przedszkolem. I ostatnia rzecz, którą państwo ciągle podkreślacie, ja co prawda wczoraj w komisji to wyjaśniałem - to porównywanie, że na dziecko w subwencji przewidziane jest średnio 4300 zł, a na to dziecko, które jest w I klasie, w ogóle w szkole podstawowej, jak gdyby pieniądze w subwencji są większe. Ale, proszę państwa, wystarczy sięgnąć do analizy kosztów rzeczywistych na jednego ucznia w szkole podstawowej i w przedszkolu. Różnica jest następująca: średni koszt wychowanka w przedszkolu to jest 71% kosztu w szkole podstawowej. Gdyby posługiwać się tą proporcją w stosunku do standardu podstawowego A w części oświatowej subwencji ogólnej, to ta subwencja na rok 2017 na przedszkolaka powinna być w przypadku sześciolatka w wysokości 3770 zł. Ale nie byliśmy aż tak sztywni w naliczeniu i jest to kwota 4300. Naprawdę ma to bardzo duże znaczenie. Przy niezastosowaniu tego mechanizmu systemu edukacji - mówię o całości - wyszłoby ok. 1 mld zł. Ostatni rachunek dotyczący tego limitu wydatków. Szanowni państwo, według danych SIO na dzień 30 września, czyli mówimy o roku szkolnym 2016/2017, dzieci dotowanych w przedszkolach jest 960 tys. Jeżeli to pomnożymy przez kwotę 1338, wyjdzie nam kwota znacznie niższa niż limit, który jest zapisany w ustawie. Panie pośle, to nie są limity, które my wymyśliliśmy na potrzeby tej ustawy. Te limity zostały określone w ustawie o zmianie ustawy o systemie oświaty z 13 czerwca 2013 r. przez poprzednią koalicję. One co najwyżej w jakiś sposób mogą być zmieniane. One zostały w tej naszej propozycji zmienione z tego względu, że wycofaliśmy 352 mln z tego limitu w związku z tym, że sześciolatki są w systemie subwencyjnym. Zapewniam pana, że w 2017 r. nie zostanie wykorzystany limit w całości. Natomiast co się wydarzy w kolejnych rocznikach, bo to jest uzależnione też od tego, ilu sześciolatków zdecyduje się pójść do I klasy, będzie zawarte w sprawozdawczości w roku 2017 i będziemy dokonywać ewentualnych korekt limitów wydatków w latach następnych. Tak że jest tutaj pełny spokój, pełna stabilność. Dlatego też jeszcze raz Wysokiej Izbie bardzo dziękuję. To był dla mnie zaszczyt i honor. Nie ukrywam, że schlebia mi to, co powiedziała pani minister Szumilas, że osobiście uratowałem honor mojego ugrupowania. Zapewniam państwa, że to nie jest moja zasługa, to jest zasługa całego klubu Prawo i Sprawiedliwość. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!)