Mówca: Monika Wielichowska
Data: 2025-11-07 (Sejm RP, kadencja 10)

Wysoka Izbo! Wznawiam obrady. Na tym wyczerpaliśmy porządek dzienny 44. posiedzenia Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej. Informuję, że zgłosili się posłowie w celu wygłoszenia oświadczeń poselskich. Jeśli ktoś jeszcze z pań posłanek i panów posłów chce wygłosić oświadczenie, to jest to ten moment, aby dopisać się na liście. Jeśli nikt się nie zgłasza, to listę posłów zgłoszonych do oświadczeń uważam za zamkniętą. Wyznaczam czas na oświadczenie - 1,5 minuty. Zapraszam pana posła Romana Fritza, Konfederacja Korony Polskiej. Zapraszam, panie pośle. Poseł Roman Fritz Dziękuję bardzo. Zapraszam pana posła Włodzimierza Skalika z Konfederacji Korony Polskiej. Poseł Włodzimierz Skalik Zapraszam pana posła Grzegorza Lorka z Prawa i Sprawiedliwości. Poseł Grzegorz Lorek Dziękuję. Zapraszam pana posła Witolda Tumanowicza z Konfederacji. Już się wystraszyłam, że pana posła nie ma. (Poseł Roman Fritz: Nie ma takiej możliwości.) Ale pan poseł jest. Poseł Witold Tumanowicz Dziękuję. Zapraszam pana posła Jarosława Sachajkę, Republikanie. Poseł Jarosław Sachajko Dziękuję bardzo, panie pośle. Gratuluję wyboru na przewodniczącego koła Republikanie. (Poseł Jarosław Sachajko: Dziękuję ślicznie.) Bardzo proszę. Zapraszam panią poseł Magdalenę Kołodziejczak, Koalicja Obywatelska. Poseł Magdalena Małgorzata Kołodziejczak Bardzo dziękuję, pani poseł. Zapraszam pana posła Waldemara Andzela, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Waldemar Andzel Dziękuję. Zapraszam panią posłankę Barbarę Grygorcewicz, Koalicja Obywatelska. Poseł Barbara Grygorcewicz Dziękuję bardzo, pani poseł. Zapraszam panią posłankę Bożenę Lisowską, Koalicja Obywatelska. Poseł Bożena Lisowska Dziękuję. Zapraszam pana posła Fryderyka Kapinosa, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Fryderyk Sylwester Kapinos Bardzo dziękuję. Proszę przekazać cały dokument. Dołączymy do protokołu. Zapraszam panią poseł Agnieszkę Soin, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Agnieszka Anna Soin Dziękuję. Zapraszam pana posła Piotra Kandybę, Koalicja Obywatelska. Nie widzę pana posła. Czy jest pan poseł Władysław Dajczak? Też nie widzę. Zapraszam pana posła Marka Subocza. Nie widzę. (Poseł Artur Jarosław Łącki: Jest, idzie.) Jest? Zapraszam, panie pośle. Poseł Marek Subocz Dziękuję bardzo, panie pośle. Zanim zaproszę pana posła Marcina Józefaciuka, pozwólcie państwo, że serdecznie pozdrowię i przywitam uczennice I szkoły STO i V LO w Gdańsku, które przysłuchują się dzisiaj naszym obradom. Witamy was serdecznie. Zapraszam pana posła Marcina Józefaciuka, posła niezrzeszonego. Poseł Marcin Józefaciuk Dziękuję. Zapraszam pana posła Szymona Giżyńskiego, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Szymon Giżyński Dziękuję bardzo. Zapraszam panią poseł Annę Cicholską, Prawo i Sprawiedliwość. Nie widzę pani poseł. Zapraszam pana posła Pawła Sałka, Prawo i Sprawiedliwość. Widziałam dzisiaj pana posła. Poseł Paweł Sałek Dziękuję. Zapraszam panią poseł Barbarę Bartuś, Prawo i Sprawiedliwość. (Głos z sali: Chyba nie ma.) A była pani poseł. Zapraszam panią poseł Marzenę Machałek, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Marzena Anna Machałek Dziękuję. Zapraszam pana posła Artura Łąckiego, Koalicja Obywatelska. Poseł Artur Jarosław Łącki Dziękuję. Zapraszam panią poseł Teresę Pamułę, Prawo i Sprawiedliwość. Nie widzę pani poseł. Pana posła Pietrykowskiego również nie widzę. Pan poseł Jarosław Krajewski, Prawo i Sprawiedliwość. (Poseł Jarosław Krajewski: Jestem.) Zapraszam. Poseł Jarosław Krajewski Dziękuję. Zapraszam panią poseł Paulinę Matysiak z koła Razem. Poseł Paulina Matysiak Bardzo dziękuję. Zapraszam pana posła Łukasza Litewkę, ale chyba nie ma pana posła. Czy jest pan poseł Norbert Kaczmarczyk? (Poseł Norbert Jakub Kaczmarczyk: Jestem.) Jest. Zapraszam. Poseł Norbert Jakub Kaczmarczyk Zapraszam panią poseł Małgorzatę Golińską, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Małgorzata Golińska Dziękuję. Zapraszam pana posła Dariusza Mateckiego, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Dariusz Matecki Zapraszam panią poseł Marię Kurowską, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Maria Kurowska Zapraszam panią poseł Ewę Leniart, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Ewa Leniart Dziękuję. Zapraszam panią poseł Józefę Szczurek-Żelazko, Prawo i Sprawiedliwość. Poseł Józefa Szczurek-Żelazko Dziękuję. Zapraszam panią poseł Barbarę Bartuś z Prawa i Sprawiedliwości. Poseł Barbara Bartuś Dziękuję. Peleton oświadczeń zamyka dzisiaj pan poseł Krzysztof Mulawa z Konfederacji. Poseł Krzysztof Mulawa To było ostatnie oświadczenie. Dziękuję bardzo. Wysoka Izbo! Na tym zakończyliśmy oświadczenia poselskie. Teksty wystąpień niewygłoszonych: Poseł Kazimierz Bogusław Choma Poseł Lidia Czechak Poseł Robert Jagła Poseł Fryderyk Sylwester Kapinos Poseł Wioletta Maria Kulpa Poseł Anna Pieczarka Poseł Arkadiusz Sikora Poseł Marcin Skonieczka Poseł Artur Szałabawka Poseł Tadeusz Tomaszewski Poseł Monika Wielichowska Informacja o wpływie interpelacji, zapytań oraz odpowiedzi na nie dostępna jest w Systemie Informacyjnym Sejmu. Do zobaczenia 18 listopada na 45. posiedzeniu Sejmu. Na tym kończymy 44. posiedzenie Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej. Protokół posiedzenia będzie wyłożony do przejrzenia w Sekretariacie Posiedzeń Sejmu. Porządek dzienny 45. posiedzenia Sejmu, zwołanego na dni 18, 19, 20 i 21 listopada 2025 r., został paniom i panom posłom doręczony. Zamykam posiedzenie. Dziękuję. (Oklaski) (Wicemarszałek trzykrotnie uderza laską marszałkowską) Marszałek (Koniec posiedzenia o godz. 20 min 35) Konrad Wojnarowski: 10. kadencja,  44. posiedzenie, 3. dzień - Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Energii Konrad Wojnarowski 10. kadencja,  44. posiedzenie, 3. dzień (07-11-2025) 32. punkt porządku dziennego: Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (druk nr 1880). Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Energii Konrad Wojnarowski: Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam dzisiaj zaszczyt przedstawić pod obrady Wysokiej Izby w pierwszym czytaniu rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, druk sejmowy nr 1880. Przedstawiany Wysokiej Izbie akt jest oczekiwany przez całe środowisko górnicze, spółki górnicze, związki zawodowe oraz samorządy lokalne. Ustawa umożliwi samodzielną likwidację kopalń przez spółki górnicze, ułatwi zagospodarowanie pokopalnianych terenów, docelowo ograniczy dopłaty do funkcjonowania kopalń oraz wprowadzi pakiet świadczeń osłonowych dla pracowników. Przedstawiany projekt to odpowiedź na wyzwania transformacji energetycznej i realne wsparcie dla tysięcy górników. Rządowi zależy, by proces zmian przebiegał w sposób odpowiedzialny, z poszanowaniem lokalnych społeczności. Nowe przepisy otwierają drogę do sprawiedliwej transformacji regionów górniczych, a tereny pogórnicze mogą zyskać nowe funkcje, stając się impulsem dla inwestycji i rozwoju oraz tworzenia nowych miejsc pracy. Wartością w prezentowanej ustawie jest to, że instrumentami osłonowymi zostaną objęci nie tylko pracownicy Polskiej Grupy Górniczej, Południowego Koncernu Węglowego i Węglokoksu Kraj, ale wychodząc naprzeciw oczekiwaniom górników, przewidziano również mechanizmy umożliwiające skorzystanie z osłon pracownikom innych przedsiębiorstw górniczych w rozumieniu ustawy, tj. Jastrzębskiej Spółki Węglowej oraz, w przyszłości, Lubelskiego Węgla Bogdanka, po podjęciu decyzji o włączeniu tych podmiotów do systemu wsparcia. Projekt ustawy przewiduje, że spółki górnicze będą mogły samodzielnie likwidować kopalnie przy wsparciu finansowym państwa. Wprowadza pakiet świadczeń osłonowych, takich jak urlopy górnicze dla pracowników przeróbki oraz jednorazowe odprawy pieniężne, jak również ma na celu ograniczenie dopłat do redukcji zdolności produkcyjnych. Nowelizacja ustawy umożliwi również przekazywanie mienia przedsiębiorstw górniczych w formie darowizny. Przejęte tereny będą mogły zostać wykorzystane np. na inwestycje, budowę infrastruktury czy projekty rewitalizacyjne, co pomoże w rozwoju gospodarczym regionów pogórniczych. Darowizna będzie mogła być przekazana jednostkom samorządu terytorialnego w celu wykonywania zadań publicznych, zadań własnych oraz zadań zleconych z zakresu administracji rządowej. Jednostki samorządu terytorialnego będą mogły przekazać przedmiot darowizny innym podmiotom, o ile zachowany zostanie cel umowy i zgodność z przepisami o pomocy publicznej i gospodarce nieruchomościami. Głównym celem jest wykorzystanie majątku likwidowanych kopalń do tworzenia nowych miejsc pracy i zagospodarowania terenów poprzemysłowych, tym samym tworzenie nowych miejsc pracy dla pracowników odchodzących z branży górniczej. Celem nowelizacji jest realizacja postanowień umowy społecznej z 2021 r., wsparcie odchodzących pracowników sektora poprzez kompleksowe świadczenia osłonowe oraz dostosowanie przepisów do rzeczywistego modelu transformacji górnictwa węgla kamiennego. Projektowana ustawa ma zapewnić kontrolowany, stopniowy i społecznie akceptowalny proces wygaszania kopalń węgla energetycznego przy jednoczesnym zabezpieczeniu interesów pracowników i stabilności spółek górniczych. Ponadto celem projektowanej nowelizacji jest umożliwienie objęcia systemem wsparcia górnictwa węgla kamiennego koksującego w Polsce. Celem tego działania jest stworzenie mechanizmu pozwalającego na restrukturyzację, w tym redukcję zatrudnienia również tej części sektora górnictwa węglowego. Zgodnie z proponowanymi rozwiązaniami pracownicy zatrudnieni w podziemnych zakładach górniczych wydobywających węgiel kamienny koksujący będą mogli zostać objęci takimi samymi regulacjami dotyczącymi świadczeń osłonowych jak pracownicy przedsiębiorstw górniczych, które obecnie są objęte systemem wsparcia, czyli PGG SA, PKW SA i Węglokoks Kraj SA. Tak więc projektowane przepisy wprowadzają rozwiązania pozwalające na to, aby również pracownicy zatrudnieni w zakładach górniczych Jastrzębskiej Spółki Węglowej na równych zasadach mogli skorzystać z urlopów górniczych, urlopów dla pracowników zakładów przeróbki mechanicznej węgla albo jednorazowych odpraw pieniężnych. Działalność JSW SA, największego producenta węgla koksującego w Europie, surowca o krytycznym znaczeniu dla Unii Europejskiej, o podstawowym znaczeniu dla przemysłu hutniczego, a tym samym także dla przemysłu zbrojeniowego, w obecnej sytuacji geopolitycznej musi być utrzymana. Nie muszę nikogo z pań i panów posłów przekonywać, że jest to polska racja stanu. W tym miejscu należy wskazać, że powyższe działania stanowią realizację pkt V.2 zawartej przez rząd ze stroną związkową w 2021 r. umowy społecznej. Zgodnie z tym postanowieniem umowa społeczna w zakresie gwarancji zatrudnienia i mechanizmów określonych w rozdziałach I, V i VI, w tym także w zakresie świadczeń osłonowych dla pracowników, będzie miała zastosowanie również do JSW SA w momencie podjęcia decyzji w tym zakresie zgodnie z właściwymi regulacjami. W celu uelastycznienia procesu transformacji zakładów górniczych wydobywających węgiel kamienny wprowadzono regulacje umożliwiające przedsiębiorstwom górniczym nieodpłatne zbywanie pomiędzy sobą kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części w celu przeprowadzenia ich restrukturyzacji lub likwidacji. Projektowane zmiany stanowią realizację strategicznych dokumentów rządowych, w tym ˝Krajowego planu w dziedzinie energii i klimatu do roku 2030˝, które zakładają stopniowe odchodzenie od węgla kamiennego jako surowca do wytwarzania energii elektrycznej i ciepła, oraz szerszych procesów, jakimi są transformacja energetyczna Polski oraz w szerszym znaczeniu polityka energetyczno-klimatyczna. Proces wygaszania działalności podziemnych zakładów górniczych wydobywających węgiel kamienny energetyczny musi być jednak kontynuowany stopniowo, tak aby zbyt szybka likwidacja kopalń nie doprowadziła do zagrożenia bezpieczeństwa energetycznego kraju i nie spowodowała negatywnych skutków społecznych. Podstawowym założeniem projektowanych zmian jest to, że poszczególne zakłady górnicze będą likwidowane przez przedsiębiorców górniczych, do których te zakłady należą. Jest to rozwiązanie odmienne od stosowanego do tej pory, w którym zakłady górnicze przeznaczone do likwidacji, np. Kopalnia Węgla Kamiennego Krupiński w Suszcu, KWK Centrum w Bytomiu czy KWK Makoszowy w Zabrzu, były przekazywane do Spółki Restrukturyzacji Kopalń SA w celu przeprowadzenia procesu likwidacji i zagospodarowania pozostałego majątku. Celem takiego rozwiązania jest zaangażowanie w poszczególnych zakładach górniczych w proces likwidacji, w tym wykonywanie robót likwidacyjnych, w jak najszerszym zakresie załogi własnej zakładu, co umożliwi jak najpełniejsze wykorzystanie własnych zasobów zakładów górniczych. Zgodnie z proponowanymi rozwiązaniami w celu stopniowego wygaszania działalności zakładów górniczych przedsiębiorstwa górnicze objęte systemem wsparcia uzyskają możliwość otrzymania dotacji budżetowej oraz skarbowych papierów wartościowych na przeprowadzenie likwidacji. Zgodnie z tym, co zostało już wspomniane, w obecnym stanie prawnym taką dotację może otrzymać jedynie SRK SA. Umożliwienie otrzymywania przez przedsiębiorstwa górnicze objęte systemem wsparcia dotacji oraz skarbowych papierów wartościowych na finansowanie likwidacji powinno ograniczyć udzielanie tym podmiotom dopłat do redukcji zdolności produkcyjnych. Celem projektowanych przepisów jest również realizacja pkt VI umowy społecznej w części dotyczącej świadczeń dla pracowników zakładów górniczych. Chodzi o urlopy górnicze, urlopy dla pracowników zakładów przeróbki mechanicznej węgla i odprawy pieniężne w odniesieniu do pracowników podziemnych zakładów górniczych nieprzekazanych do tej pory do Spółki Restrukturyzacji Kopalń SA. Celem przepisów przyznających świadczenia pracownikom jest zminimalizowanie negatywnych skutków społecznych kontynuowania procesu stopniowej likwidacji zakładów górniczych wydobywających węgiel kamienny. W projektowanych przepisach zachowuje się podobny charakter świadczeń socjalnych, jednocześnie skracając do 3 lat okres stażu pracy uprawniającego do uzyskania jednorazowej odprawy pieniężnej oraz zwiększając kwotę tej odprawy, z uwzględnieniem skumulowanego wskaźnika inflacji w stosunku do 2021 r., do kwoty 170 tys. zł. Wychodząc naprzeciw postulatom górników, rząd proponuje w obecnej ustawie wydłużenie urlopu górniczego w porównaniu do obecnie obowiązujących zasad. Zgodnie z przedstawioną ustawą urlop górniczy będzie wynosił 5 lat, a urlop dla pracowników zakładów przeróbki mechanicznej węgla - 4 lata. Powyższe stanowić będzie realną osłonę dla pracowników branży górniczej, jak i zachętę do skorzystania z tych rozwiązań w celu zmiany obszaru aktywności zawodowej wobec nieuchronnych procesów ekonomicznych, jak i uwarunkowań technicznych i geologicznych, które uniemożliwiają rozwój górnictwa węgla kamiennego energetycznego. Wprowadzenie możliwości skorzystania ze wskazanych wyżej świadczeń przez wszystkich pracowników przedsiębiorstwa górniczego, objętego systemem wsparcia, zatrudnionych w zakładzie górniczym, niezależnie od tego, czy jest on likwidowany czy nie, ma również na celu przyspieszenie redukcji zatrudnienia w spółkach objętych systemem wsparcia, w których występuje przerost zatrudnienia. Jednocześnie w celu uniknięcia powstania sytuacji, w której w miejsce pracownika odchodzącego z pracy w zakładzie górniczym i korzystającego z jednego ze świadczeń socjalnych, np. jednorazowej odprawy pieniężnej, zatrudniany jest kolejny pracownik, który po przepracowaniu 3 lat nabywa prawo do otrzymania świadczeń socjalnych, wprowadzono generalny zakaz zatrudniania nowych pracowników w przedsiębiorstwach górniczych objętych systemem wsparcia, a w przepisach przejściowych określono, że świadczenia w postaci urlopu górniczego, urlopu dla pracowników zakładów przeróbczych i jednorazowej odprawy pieniężnej przysługują wyłącznie pracownikom przedsiębiorstw górniczych objętych systemem wsparcia, zatrudnionym na dzień wejścia w życie projektowanej nowelizacji w zakładzie górniczym, należącym do przedsiębiorstwa górniczego. Ponadto uwzględniono propozycję zmiany art. 23 ust. 1 ustawy, zgłaszaną m.in. przez stronę samorządową, poprzez zmianę katalogu podmiotów, na rzecz których przedsiębiorstwa górnicze mogą dokonywać darowizny nieruchomości i ruchomości na wszystkie jednostki samorządu terytorialnego. Dodano także państwową osobę prawną, prowadzącą działalność w zakresie budowy, rozbudowy oraz utrzymywania systemów odwadniania zlikwidowanych zakładów górniczych. Jednocześnie zmodyfikowano katalog celów, na które może być wykorzystany przedmiot darowizny. Zgodnie z proponowanym brzmieniem art. 23 ust. 1 ustawy, darowizna może być przekazywana na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, na cele publiczne w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w celu realizacji przez te jednostki zadań własnych lub zleconych, z zakresu administracji rządowej, a także w celu pobudzania aktywności gospodarczej oraz na rzecz państwowej osoby prawnej, w celu budowy, rozbudowy lub utrzymywania systemów odwadniania zlikwidowanych zakładów górniczych. Ostatni z wymienionych celów darowizny ma umożliwić przekazywanie do Centralnego Zakładu Odwadniania Kopalń w Czeladzi mienia niezbędnego do utworzenia pompowni tam, gdzie będzie to potrzebne, ze względu na konieczność utrzymywania określonego poziomu wód w wyrobiskach zlikwidowanych zakładów górniczych, w celu ochrony przed zalaniem wyrobisk czynnych zakładów górniczych. Wejście w życie przedkładanego projektu ustawy przewiduje się z dniem 1 stycznia 2026 r. Termin ten jest szczególnie istotny w przypadku KWK Bobrek w Bytomiu. Wspomniany zakład górniczy od 1 stycznia 2026 r. będzie funkcjonował w oparciu o plan ruchu likwidowanego zakładu górniczego. Krótko mówiąc, będzie znajdował się w fazie likwidacji. W związku z tym nie będzie można przekazywać dopłat do redukcji na ten zakład. Tak więc brak wejścia w życie przedkładanej ustawy z dniem 1 stycznia przyszłego roku spowoduje, że KWK Bobrek zostanie pozbawiona finansowania. (Oklaski) Szanowny Panie Marszałku! Zwracam się z uprzejmą prośbą o dalsze i szybkie procedowanie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)