Mówca: Anna Milczanowska
Data: 2020-11-19 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość wobec projektu ustawy o zmianie ustawy o Funduszu Dróg Samorządowych oraz niektórych innych ustaw. Ustawą z dnia 23 października 2018 r. o Funduszu Dróg Samorządowych wprowadzono mechanizm skutecznego rozwoju inwestycji mających na celu rozbudowę infrastruktury drogowej. Zadaniem proponowanej ustawy, będącej dziś przedmiotem obrad Wysokiej Izby, jest wprowadzenie zmian mających na celu rozszerzenie katalogu zadań inwestycyjnych, które mogą być realizowane z wykorzystaniem środków tego funduszu. W projekcie ustawy przewiduje się wprowadzenie możliwości inwestowania tych środków z przeznaczeniem na zadania polegające na budowie obwodnic w ciągu dróg wojewódzkich, tzw. zadania obwodnicowe, oraz budowie, przebudowie lub remoncie dróg wojewódzkich, dróg powiatowych i dróg gminnych zarządzanych przez prezydenta miasta na prawach powiatu będącego siedzibą wojewody lub marszałka sejmiku województwa, tzw. zadania miejskie. Ponadto ustawa ma wprowadzić mechanizmy promujące działania służące zwiększeniu liczby obwodnic w ciągu dróg powiatowych i gminnych. Proponuje się wprowadzenie dodatkowej kategorii zadań dofinansowanych z funduszu mających na celu poprawę bezpieczeństwa pieszych w obszarze oddziaływania przejść dla pieszych. Piesi są grupą uczestników ruchu drogowego szczególnie narażoną na niebezpieczeństwo zdarzeń w ruchu drogowym. Statystyki wypadków z udziałem pieszych wskazują, że wskaźnik wypadków jest wyższy niż średnia unijna i wskaźniki większości krajów Unii Europejskiej. Zgodnie z obecną praktyką inwestycyjną zarządców dróg traktuje się inwestycje w infrastrukturę mającą na celu poprawę bezpieczeństwa pieszych jako element większych inwestycji. Natomiast niewiele jest mechanizmów umożliwiających finansowanie zadań mających na celu poprawę bezpieczeństwa pieszych bez konieczności przeprowadzenia dużych inwestycji drogowych. Wprowadzenie proponowanych zmian zachęci beneficjantów środków funduszu do ubiegania się o dofinansowanie inwestycji służących poprawie sytuacji najsłabszych uczestników ruchu, czyli pieszych. W projekcie zakłada się także modyfikację sposobu określania źródeł finansowania funduszu z części budżetu państwa, których dysponentami są odpowiednio minister obrony narodowej oraz minister właściwy do spraw transportu. W miejsce dotychczasowej dotacji celowej proponuje się wprowadzenie wpłat na fundusz. Powyższe umożliwi uelastycznienie zasad przekazywania i rozliczania środków uzyskanych z budżetu państwa. Dzięki temu możliwe będzie realizowanie zadań większych, które w większości wypadków mają charakter zadań wieloletnich. Wprowadzone zmiany nie wyłączą wydatkowania środków publicznych, którymi dysponuje fundusz, z właściwej kontroli. Dysponent funduszu nadal będzie zobowiązany do sporządzania rocznego planu finansowego oraz sprawozdania z wykonania rocznego planu finansowego funduszu. Oprócz tego minister właściwy do spraw transportu będzie zobowiązany każdego roku przedstawić prezesowi Rady Ministrów zbiorcze sprawozdanie z realizacji zadań funduszu. Poza tym zmiany w procedowanej teraz ustawie zapewniają dodatkowe inwestycje, co przyczyni się do rozwoju gospodarczego, zwłaszcza w przypadku przedsiębiorstw, które również w wyniku pandemii mogły ponieść pewne straty, jak też jest to realna pomoc finansowa dla jednostek samorządu, samorządów przeróżnych, od gmin poprzez powiaty, urzędy marszałkowskie. Aby móc dokonywać drogich inwestycji drogowych, będzie możliwość ich finansowania. Wprowadzenie powyższych zmian w korzystny sposób wpłynie na dostosowanie zasad uzyskania dofinansowania z funduszu do rzeczywistego zapotrzebowania. Klub Prawo i Sprawiedliwość popiera uchwalenie ustawy w proponowanym kształcie i proponuje wniesienie dwóch poprawek. Jedna, bardzo istotna, a mianowicie żeby zwiększyć listę rezerwową. Do tej pory, zgodnie z zapisami, które obowiązują dzisiaj, 50% listy rezerwowej to były te jednostki samorządu terytorialnego... 50% z listy podstawowej. A teraz chcemy listę rezerwową zwiększyć do puli 75% listy podstawowej, ponieważ mamy to doświadczenie, że w wyniku przetargów pozostają pieniądze, oczywiście na terenie danego województwa, i chcemy, żeby jak najwięcej beneficjentów (Dzwonek) z tego funduszu mogło skorzystać. Dziękuję bardzo, panie marszałku. (Oklaski)