Mówca: Krzysztof Bosak
Data: 2020-03-27 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Panie Premierze! Doczekaliśmy się tego momentu, w którym możemy dyskutować wreszcie o tarczy antykryzysowej. Po wielu dniach, po wielu tygodniach zapowiedzi, w czasie, kiedy inne rządy uruchomiły już proste rozwiązania dające wsparcie lub ujmujące ciężarów przedsiębiorcom, możemy dyskutować. Możemy dyskutować nad rozwiązaniami, które zaczną działać być może za miesiąc, być może za kwartał, a być może nie wiadomo kiedy, ponieważ wprowadzacie państwo w swoich propozycjach 24 nowe procedury administracyjne, które w tej chwili jeszcze nie istnieją, w momencie kiedy wiele urzędów przeszło na pracę zdalną albo jest sparaliżowanych, podobnie jak wiele firm w Polsce. Panie Premierze! W ten sposób nie jest możliwe zorganizowanie szybkiej i efektywnej pomocy dla przedsiębiorców ani dla rynku pracy. Już w tej chwili tysiące osób zostały zwolnione. W poniedziałek i wtorek, ostatnie dni tego miesiąca, kolejne osoby dostaną wypowiedzenia. Zaproponowane przez was rozwiązania na rzecz rynku pracy zaczną działać za wiele miesięcy. To jest narzędzie całkowicie niedopasowane do potrzeb. Są cztery proste sposoby, które powinny być wykorzystane w tarczy antykryzysowej, którą powinien zaproponować rząd. Pierwsze - utrzymanie wynagrodzeń natychmiast, tu i teraz, dla firm, które nie mogą działać. Drugie - zwolnienie z ZUS i podatków. Jeżeli jest kwota pieniędzy, którą rząd chce przeznaczyć na pomoc, cała ta kwota powinna zostać podzielona pomiędzy działające przedsiębiorstwa i powinno się im umożliwić zwolnienie automatyczne, bez pisania żadnych wniosków - najprostsza procedura na świecie. Trzecie - dostęp do kapitału obrotowego bez żadnych specjalnych procedur, preferencyjny kredyt. Czwarte i ostatnie - wycofanie wszelkich nowych podatków. Pani minister Emilewicz obiecywała, że podatek cukrowy nie wejdzie. W tej chwili słyszymy, że te zapowiedzi są nieaktualne. Niestety te cztery proste rozwiązania nie są w obszarze zainteresowania rządu. Zamiast tego mamy całą paletę rozwiązań niezwykle skomplikowanych, których wprowadzanie i wdrażanie zajmie wiele miesięcy. Niektóre z zapowiedzi sformułowanych przez pana premiera zaczną działać za rok albo za 2 lata, jak np. inwestycje infrastrukturalne, których kwota została wliczona do tych 200 mld, czysto medialnych. Jesteśmy po tygodniu teatralnych konsultacji. W poniedziałek na spotkaniu Rady Bezpieczeństwa Narodowego nikt nie znał projektów rządowych, a mieliśmy wszyscy udawać, że nad nimi dyskutujemy. Dlaczego jesteśmy wciągani w takie teatralne konsultacje? To dziś, bo projekty ustaw są znane od wczoraj w nocy, zaczęła się realna dyskusja. Ale państwo chcecie wszystko dziś przegłosować. (Oklaski) Czyli nasz głos, głos społeczeństwa, głos organizacji gospodarczych, tak naprawdę nie ma znaczenia. Jesteśmy tu tylko po to, żeby to przegłosować. Dobrze, zrobimy to. Przygotowaliśmy 39 poprawek, które za chwilę złożymy. Spróbuję szybko omówić główne kierunki, w których chcemy iść, próbując udoskonalić to, co przyniósł rząd. Pierwsza sprawa spośród tych 19, które wymienię: zwolnienie z ZUS dla wszystkich przedsiębiorców z mocy prawa, nie tylko dla niektórych i nie na wniosek. Tyle, ile nas stać, panie premierze. Tyle, ile chcecie zwiększyć deficyt budżetowy, o czym przed chwilą była mowa. Drugie - umorzenie ZUS dla najbardziej dotkniętych kryzysem branż i z mocy prawa, a nie tylko dla niektórych firm i na wniosek. Sytuacja, w której przedsiębiorca wykonujący identyczną działalność, zatrudniający dziewięciu pracowników ma prawo do zwolnienia z ZUS, a zatrudniający 10 pracowników - nie ma, jest kuriozalna. Trzecie - natychmiastowe zwroty VAT. Złożymy w tej sprawie poprawkę. Czwarte - uwolnienie środków zamrożonych na rachunkach split payment. Piąte - dopłaty do wynagrodzeń natychmiast i przez 6 miesięcy, a nie po biurokratycznej ścieżce zdrowia i przez 3 miesiące. Szóste - wynagrodzenie postojowe w wysokości minimalnej krajowej w całości płacone przez państwo, a nie częściowo płacone przez pozbawionego dochodów pracodawcę. Siódme - dopłaty do wynagrodzeń i postojowe bez obowiązku utrzymywania miejsca pracy po zakończeniu kryzysu. Usztywnianie działania przedsiębiorstw w czasie kryzysu nie może dać dobrego efektu, bo przedsiębiorcy muszą adaptować się do zmieniających się okoliczności gospodarczych. Oczekiwanie, że w tej chwili pracodawcy zawrą swego rodzaju kontrakt z rządem, że nikogo nie zwolnią, po to, żeby dostać jakąś pomoc, jest działaniem zupełnie przeciwskutecznym. Racjonalny przedsiębiorca nie zdecyduje się na to. Dlaczego w czasie spadku obrotów i kryzysu ma zamrozić zatrudnienie w firmie? To jest nieracjonalne. Siódme - dopłaty do wynagrodzeń i postojowe bez obowiązku utrzymania miejsc pracy. To powiedziałem. Ósme - wypłaty zasiłków chorobowych z ZUS od pierwszego dnia. To też sposób na to, jak ulżyć przedsiębiorcom w kosztach stałych. Nie trzeba stworzyć żadnych komisji urzędniczych, żeby wprowadzić tę ulgę. Po prostu trzeba zmienić przepis. Dziewiąte - odroczenie do 30 września wszystkich deklaracji obowiązków sprawozdawczych, a nie tylko niektórych i tylko do czerwca. Panie premierze, w tym tygodniu zaczepił mnie przedsiębiorca, kiedy wchodziłem do swojego banku, i spytał: Dlaczego ministerstwo zapowiada wydłużenie sobie czasu na interpretacje podatkowe, i to o miesiące, a nie odsuwa czasu złożenia deklaracji podatkowych? To jest działanie totalnie antybiznesowe. Dziesiąte - ustawowe zawieszenie spłat kredytów i leasingów związanych z działalnością gospodarczą. Kredyty i leasingi to jedna z głównych pozycji w kosztach stałych przedsiębiorstw. Jedenaste - ustawowe zawieszenie spłat kredytów i pożyczek dla pracowników objętych przestojem oraz osób pobierających wsparcie dla samozatrudnionych i zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych. Dwunasta nasza propozycja - dopłaty budżetowe do kosztów lokali przedsiębiorców objętych spadkiem obrotów lub przestojem. Tu drobna uwaga. Konstytucjonaliści już podnoszą, że niewprowadzenie nadzwyczajnego stanu jest, po pierwsze, deliktem konstytucyjnym. Stosujecie wszystkie rozwiązania, proszę państwa, które przynależą do stanu nadzwyczajnego, nie wprowadzając go. (Głos z sali: Brawo!) (Poseł Borys Budka: ...żeby nie bić brawa.) I jednocześnie unikacie rekompensaty strat majątkowych, wynikającej ze specjalnej ustawy. Trzeba zrekompensować straty tym, którym zostały administracyjnie ograniczone możliwości działania. Gdyby był stan nadzwyczajny, rząd miałby ten obowiązek. Nie wprowadzając stanu nadzwyczajnego, rząd ten obowiązek z siebie zdjął. To jest delikt konstytucyjny. Następna sprawa - wsparcie z Polskiego Funduszu Rozwoju dla polskich przedsiębiorstw, a nie dla zagranicznych spółek. Tu złożymy również poprawkę. Czternasta nasza poprawka i nasz postulat, bardzo interesujący. Wczoraj w trakcie konsultacji z rządem w sprawie tarczy antykryzysowej przyłapaliśmy rząd na tym, że co innego mówi w mediach, a co innego wpisał do projektu. Mianowicie, dopłata do pensji oraz zwolnienie z ZUS, a nie tylko jedno do wyboru. Składamy poprawkę - liczymy, że zostanie ona uwzględniona - aby można było korzystać jednocześnie z dopłat do pensji i ze zwolnienia z ZUS, a nie żeby przedsiębiorca musiał wybierać. Piętnaste - sprzeciw wobec wykorzystywania tarczy antykryzysowej do powiększania ucisku fiskalnego i uprawnień ZUS. Wczoraj pani minister Emilewicz przyznała się, że ewidencjonowanie przez ZUS umów o dzieło jest wstępem do tego, żeby je ozusować. Kryzys nie jest czasem na to, żeby zwiększać ciężary fiskalne czy się do tego przygotowywać. Szesnaste - nie zdejmować odpowiedzialności z urzędników. M.in. ZUS ma nie wypłacać odsetek za wstrzymanie świadczeń. Siedemnaste - epidemia nie może być pretekstem dla zwiększania władzy prokuratury. Wprowadzanie w tej chwili aresztów domowych to jest jakieś kompletne nieporozumienie. Jak rząd mógł wpaść na coś takiego, panie premierze? Osiemnasta sprawa. Metoda kasowa rozliczania VAT, którą proponujemy, żeby ulżyć przedsiębiorcom. Dziewiętnaste - sprzeciw wobec cen maksymalnych. Jak można zaproponować nieograniczone ceny maksymalne? Dwudziesta sprawa - tarcza biurokratyczna. 24 nowe wnioski i procedury. Tu są nasze poprawki. Proponujemy je. To dwie poprawki do ustawy o systemie ochrony zdrowia - będziemy za chwilę je składać - aż 32 poprawki do ustawy głównej antykryzysowej i pięć poprawek do ustawy o funduszu rozwoju. Liczymy na ich uwzględnienie. Dostaliśmy dzisiaj zaledwie 23 minuty na omówienie tego wszystkiego. To jest mniej niż minuta na poprawkę, bo składamy 39 poprawek. To są poprawki merytoryczne. Nasi eksperci, nasi prawnicy pracowali nocami, ponieważ nocami zostały nam te projekty dostarczone. Mimo to dla dobra obywateli, dla dobra polskich przedsiębiorców nie odrzucamy tej szansy. Bardzo prosimy, proszę przyjrzeć się tym poprawkom, proszę z nich skorzystać. Proszę nie tworzyć nowych procedur urzędniczych, tylko wprowadzić automatyzm. Dziękuję bardzo. (Oklaski)