Mówca: Maciej Wydrzyński
Data: 2012-04-12 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Ruch Palikota mam przyjemność przedstawić nasze stanowisko dotyczące projektu uchwały w sprawie wezwania rządu RP do aktywnego działania na rzecz wprowadzenia równych i niedyskryminujących zasad podziału środków na dopłaty bezpośrednie dla rolników między państwami członkowskimi Unii Europejskiej. Klub Poselski Ruch Palikota jest gorącym zwolennikiem integracji europejskiej na jasnych zasadach, które są wynikiem poszanowania odmienności historycznych, geopolitycznych i ekonomicznych poszczególnych państw członkowskich. Oznacza to, że patrzymy w sposób bardzo trzeźwy i racjonalny na aspekt naszego funkcjonowania w ramach struktur wspólnotowych. Polska, choćbyśmy bardzo tego chcieli, nie jest jedynym państwem w tej organizacji. Poza tym podejmowanie wszystkich decyzji musi uwzględniać różnorodność Europy, co jest przecież podstawową dewizą działań wspólnotowych. Niemniej jednak w przypadku projektu alokacji środków na dopłaty bezpośrednie w budżecie Unii Europejskiej na lata 2013-2020 musimy wyrazić nasze uzasadnione obawy, czy interesy polskich rolników nie będą zagrożone w stosunku do możliwości pozyskania środków na ich działalność. Dostosowanie wspólnej polityki rolnej ma uwzględniać strategię rozwoju Unii określoną w dokumencie ˝Europa 2020˝, której podstawowym elementem jest zasada zrównoważonego rozwoju. Stanowisko polskiego rządu, które było prezentowane przez nasz resort rolnictwa i rozwoju wsi w 2011 r., ma dążyć przede wszystkim do zapewnienia sprawiedliwej wspólnej polityki rolnej, która ma zapewnić równe warunki konkurencji. Obecny wariant, który wydaje się, że jest możliwy do utrzymania w przyszłej wspólnej polityce rolnej, będzie dążył do utrzymania obecnego status quo, które jest regulowane m.in. za pomocą czynników powiązanych z historycznym aspektem produkcji. Jak słusznie zauważają wnioskodawcy projektu niniejszej uchwały, w ramach Unii Europejskiej są olbrzymie zróżnicowania w kwocie dopłat bezpośrednich. Dla przykładu w przeliczeniu na hektar przy utrzymaniu obecnego modelu dopłat rolnik z Grecji może otrzymać dopłatę w wysokości 544 euro, rolnik z Malty - 494 euro, a rolnik z Polski - 194 euro. Dane te wynikają z raportu Komisji Europejskiej oraz Eurostatu i obrazują, że nie jest to obiektywna forma dopłat. Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej przewiduje w art. 40, że w polityce rolnej wyklucza się wszelką dyskryminację między producentami. Rolnicy są producentami, wobec czego dyskryminowanie ich w kwestii wysokości dopłat ewidentnie narusza wymieniony zakaz. Zmiany w tendencji do dopłat bezpośrednich powinny w dużej mierze ukierunkowywać je na aktywnych rolników, tych, których działalność jest nie tylko ekologiczna, ale też wykorzystuje potencjał innowacyjny. Konieczne jest również uwzględnienie potrzeb małych gospodarstw rolnych, ale na takiej zasadzie, która nie będzie hamowała ich rozwoju, lecz przyspieszała go. Zaznaczyć należy, że wspólna polityka rolna musi być koherentna w stosunku do polityki spójności, polityki finansowej czy środowiskowej. Ruch Palikota wzywa zatem rząd do aktywnego działania, które ma doprowadzić do zmian w projektowanej wspólnej polityce rolnej na lata 2013-2020. Nie możemy bowiem pozwolić na to, aby w zmieniających się gospodarkach rolnictwo było finansowane w sposób archaiczny i dyskryminujący potencjał rozwojowy poszczególnych państw członkowskich. Doświadczenia mijającego okresu programowania dopłat bezpośrednich pokazały, że polskie rolnictwo potrafi wykorzystać epokową szansę na dogonienie zachodnich sąsiadów. Jeżeli teraz rząd dopuści do utrzymania projektowanych dysproporcji w alokacji środków na dopłaty bezpośrednie, będzie to wbrew pozorom krok do pogłębienia różnic rozwojowych, które dla wzrostu konkurencyjności polskiego rolnictwa powinny być z roku na rok jak najszybciej niwelowane. Dlatego też jesteśmy za przyjęciem tej uchwały, nawet biorąc pod uwagę, że uchwałodawcami tego projektu jest klub Prawa i Sprawiedliwości, z którym ideologicznie i światopoglądowo nigdy nie było i pewnie nie będzie nam po drodze. Liczymy, że rząd stanie choć raz na wysokości zadania, mając na uwadze dobro polskich rolników i rozwój polskiego rolnictwa. Dziękuję bardzo.