Mówca: Mirosław Suchoń
Data: 2026-07-02 (Sejm RP, kadencja 10)

Bardzo serdecznie dziękuję. Szanowna Pani Marszałek! Szanowny Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Centrum w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o publicznym transporcie zbiorowym oraz niektórych innych ustaw z druku nr 2700. Szanowni Państwo! Wykluczenie transportowe to poważny problem społeczny. Nie trzeba nikogo przekonywać, że na znaczącym terenie naszego państwa jest to wielki problem, który bardzo negatywnie oddziałuje zarówno na obywateli, na ich szanse w zakresie dostępu do edukacji, do ochrony zdrowia, do pracy, jak i na szanse gospodarcze regionów, ponieważ tam gdzie nie ma komunikacji, tam gdzie nie ma infrastruktury transportowej, trudno rozwijać jakikolwiek biznes. W związku z tym przeciwdziałanie wykluczeniu transportowemu należy do jednych z najważniejszych zadań naszego państwa, i każdego państwa, w obszarze szeroko pojętej działalności związanej z infrastrukturą, wspieraniem gospodarki i wspieraniem działalności obywateli. Chcę bardzo wyraźnie powiedzieć, zaznaczyć, że to ważny moment w historii naszego państwa, ponieważ po raz pierwszy mamy próbę - dobrą próbę, nawiasem mówiąc - kompleksowego podejścia do przeciwdziałania wykluczeniu transportowemu. Mówię, że to jest pierwszy raz, ponieważ w przypadku zarówno samej ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, jak i później powstałego funduszu rozwoju przewozów autobusowych nie zadano sobie trudu, aby podejść do tego wyzwania kompleksowo. Przedstawiony przez rząd projekt ustawy jest pierwszym w historii kompleksowo traktującym ten temat projektem, co już samo w sobie zasługuje na uwagę i na szczególne docenienie, co niniejszym czynie, kierując do pana ministra i współpracowników wyrazy uznania, tym bardziej że projekt ten został przygotowany we współpracy z partnerami społecznymi, we współpracy z samorządami, jest oparty na bardzo gruntownych konsultacjach i efektem tej wytężonej, wielomiesięcznej pracy jest dobra ustawa, która trafia do Sejmu. O tych kluczowych rzeczach, które są w tej ustawie, już tutaj była mowa, ale wydaje mi się, że należałoby podkreślić kilka aspektów, które decydują o tym, że to jest projekt dobry, który ma szansę zmienić oblicze transportu publicznego w Polsce. Po pierwsze, ustawa wprowadza obowiązek tworzenia planów transportowych i czyni odpowiedzialnym za organizację transportu, za koordynację transportu w województwie marszałka województwa. To jest zmiana rewolucyjna, dlatego że nie tylko nakłada na marszałka pewne obowiązki i uprawnienia z tym związane, ale przede wszystkim przekazuje również finansowanie wraz z tym zadaniem, bo funkcjonujący dzisiaj fundusz rozwoju przewozów autobusowych zmieni swojego dysponenta właśnie na marszałka. Dzięki temu plany transportowe, które będą tworzone od gminy przez powiat aż na poziom województwa, będą mogły być finansowane z wykorzystaniem środków tego funduszu. Dzisiaj jest to fundusz konkurencyjny. Można powiedzieć, że gminy, powiaty czy związki mają do dyspozycji środki i kto pierwszy zgłosi się po takie środki, jest wygrany, otrzymuje te środki, kto wcześniej zaczął, ten wcześniej korzysta z tych środków, ale nie było to oparte na realnej, prawdziwej analizie realnych, rzeczywistych potrzeb transportowych na terenie, na którym te środki były wydatkowane. W związku z tym to było oderwane od planów transportowych i od realnej analizy. Pomijam już fakt, że w pierwszej kolejności z tego funduszu mogły korzystać gminy, co wywracało całą wiedzę na temat likwidacji wykluczenia transportowego głową na dół, dlatego że nie od dziś wiadomo, że to związki i porozumienia samorządów najlepiej przeciwdziałają wykluczeniu transportowemu i organizacji transportu publicznego w terenie. Szanowni Państwo! Zmiana nazwy funduszu z dotychczasowej, co notabene najbardziej boli opozycję, z funduszu rozwoju przewozów autobusowych (Dzwonek) na Fundusz przeciwdziałania wykluczeniu komunikacyjnemu najlepiej odzwierciedla tę jakościową zmianę filozofii funkcjonowania tego funduszu. Będziemy przeciwdziałać wykluczeniu transportowemu i dzięki tej ustawie będzie to możliwe. Szanowna Pani Marszałek! Kto na tym straci? Przede wszystkim ci, którzy kasowali prowizje za pomoc gminom, ale to nie o nich chodzi. Chodzi o gminy i chodzi o ludzi. Zwracam się z uprzejmą prośbą...