Mówca: Zbigniew Ziejewski
Data: 2023-05-09 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Cel i założenie, jeśli chodzi o Fundusz Ochrony Rolnictwa, są bardzo słuszne, tylko kwoty, które państwo przewidzieliście dla tych rolników, są, nie powiem: żenujące, ale bardzo niskie. Jeżeli w tym roku mamy przeznaczyć na ten cel 50 mln zł, do 50 mln zł, to chciałbym powiedzieć tak: Na południu upadła jedna firma drobiarska. Jej zadłużenie wobec rolników to jest 170 mln. Ta firma, firma ˝Ziarno˝, u mnie, w moim rejonie, pociągnęła za sobą 830 rolników. Ci rolnicy pytają się posłów różnych opcji. Prosili o pomoc. Zaczynali od PiS-u, ale my się w to włączyliśmy. Powiem tak: pan minister Ziobro prowadzi tę sprawę 4 lata i jest na etapie dochodzenia, nie postawiono zarzutów. Ci rolnicy czekają na swoje pieniądze od 4 lat. Mleczarnia w Rypinie nie wypłaciła pieniędzy, wypłaciła je tylko częściowo. Mleczarnia w Prudniku upada. Przy takiej polityce rządu ta kwota 50 mln, którą rząd zamierza w tym roku dołożyć do puli, do tego funduszu, wystarczy na jakiś ułamek, na jakiś procent. W przyszłym roku rząd zamierza dać 100 mln zł. Składki firm, które skupują, mają wynosić 0,125%. W sumie ten budżet będzie wynosił plus minus 160 mln zł. Na początku powiedziałem, że jeden zakład przyniósł stratę 170 mln zł - tylko jeden. Odpowiedzmy sobie teraz na pytanie, jak te fundusze mają wspierać rolników. My jako Polskie Stronnictwo Ludowe składamy, panie ministrze, dwie poprawki. Pierwszy dotyczy KOWR-u, który będzie pracował nad tym funduszem, będzie zawiadywał tym funduszem. KOWR ma potężne środki. Dzisiaj na posiedzeniu komisji przekazaliśmy z KOWR-u 445 mln. Może niech KOWR przekaże 100 mln z tych wysokich czynszów? Czynsze za tamten rok wynosiły 1520 zł za 1 t. Rolnicy zapłacili 1520 zł za 1 t, jeśli chodzi o czynsz dzierżawny. Może KOWR podzieli się tymi oszczędnościami, które wziął od rolników? Czynsz dzierżawny wynosił 1520 zł. Pszenica kosztuje dzisiaj 900 zł, a niektórzy mówią, że 800 zł. Drugą kwestią, którą proponujemy oprócz tego, żeby KOWR wyłożył na początek 100 mln zł, jest to, żeby Skarb Państwa podniósł swoją pulę do 100 mln, żeby nie było to 50 mln i 100 mln. Jeżeli to będzie 200 mln, to możemy mówić, że są to jakieś pieniądze do podziału dla rolników, natomiast jeśli chodzi o tę pulę, którą rząd proponuje, 100 mln, to chcemy, żeby rząd podniósł ją do 150 mln w 2024 r. Jeżeli takie pieniądze będą do dyspozycji KOWR-u, to wówczas będziemy mogli mówić o jakimś zadośćuczynieniu. Rolnicy pytają się, dlaczego obejmuje to tylko 2021 r. Ci rolnicy, którzy popadli w długi w 2021 r., mogą ewentualnie liczyć na jakieś wyrównanie, ale nie można powiedzieć, jakie to będzie wyrównanie. To będzie iloczyn tej kwoty, którą mieli do odzyskania z tych firm. Jeżeli nie zrobimy... Dzisiaj na posiedzeniu komisji pani pytała pana ministra, czy jeżeli popadła w dług w 2018 r. i jej firma straciła 200 tys., to czy ktoś jej to zwróci. Ona liczyła na ten Fundusz Ochrony Rolnictwa, ale niestety ten fundusz działa tylko od 2021 r. Obejmie on tylko tych rolników, nie obejmie wcześniejszych przypadków. (Dzwonek) Jeżeli mówimy o zadłużeniu, to podejdźmy do tej sprawy poważnie, bo rolnicy bardzo mocno liczyli na tę ustawę. Panie marszałku, składam poprawki Polskiego Stronnictwa Ludowego. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!)