Mówca: Jerzy Wenderlich
Data: 2013-05-22 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani minister, jeśli można, po tym zarzucie posła Adamczyka, proszę, żeby pani powiedziała do mikrofonu to, co była uprzejma pani mnie powiedzieć, żeby już to było jasne, żebyśmy to wszyscy wiedzieli. Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej Patrycja Wolińska-Bartkiewicz: Dobrze, panie marszałku. Zarządzeniem ministra z ubiegłego piątku to mi przypadł zaszczyt nadzorowania departamentu w ministerstwie zajmującego się drogami i autostradami oraz nadzór nad Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutem Badawczym Dróg i Mostów. Dlatego jestem dzisiaj na tym posiedzeniu i mam przyjemność odpowiedzieć na państwa pytania i odnieść się do wątpliwości, które się pojawiają w państwa pytaniach. Pan poseł Adamczyk akceptująco kiwał głową, a więc żeśmy sobie to wyjaśnili. Jeśli nadinterpretowałem to kiwanie głową, to zrobiłem to przynajmniej dla podniesienia poziomu dobrej atmosfery. Pani minister, uprzejmie proszę. Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej Patrycja Wolińska-Bartkiewicz: Jeszcze mogę do tej miłej atmosfery dodać, że może tam, gdzie diabeł nie może, to pośle. (Głos z sali: Kogo?) Dlatego tutaj jestem. Kobietę, kobietę. (Poseł Andrzej Adamczyk: Kobietę. Dawniej mawiano, pani minister: kobiety przed czołgi.) To były stare czasy. Większość z państwa pytań i wątpliwości powtarzała się w wielu wypowiedziach. Chciałabym zwrócić uwagę, że ten projekt nie ma na celu wyprowadzania długu ze statystyk, nie ma na celu chowania zobowiązań, ponieważ państwo dostaliście w projekcie tej ustawy, zmiany tych ustaw, prognozę zadłużenia KFD i wszystkie dane były przedstawiane na posiedzeniu komisji. Te, które nie zostały przedstawione, zostały wysłane na piśmie. Niemniej jednak zacznę od początku. Czy rolowanie długu, które jest przewidziane w tym projekcie, to sygnał, że jest zagrożona wypłacalność? Powiem od razu: nie. Nie jest zagrożona wypłacalność Krajowego Funduszu Drogowego. Krajowy fundusz zaciąga kredyty w bankach, które każdorazowo badają sytuację finansową funduszu. Każde takie badanie wypada pozytywnie. To są prognozy długoterminowe przedstawiane bankom. One są naprawdę dobrze, dokładnie badane. A więc nie ma takiego zagrożenia. Jeżeli chodzi o możliwość... (Poseł Andrzej Adamczyk: Pani minister, jest takie zagrożenie.) Jeżeli chodzi o możliwość obsługi zadłużenia w układzie wieloletnim, to jest dołączona tabelka. Niemniej jednak odpowiem precyzyjnie na pytania, jakie się pojawiały. Jaka kwota podlega restrukturyzacji? W roku 2014 będzie to niecałe 1700 mln zł, natomiast w roku 2018 będzie to nieco ponad 1 mld zł. Stanowi to małą część obecnego długu Krajowego Funduszu Drogowego. Kwota ta może być pozyskana z obligacji lub z kredytu. Decyzja w tym zakresie nie została jeszcze podjęta. Będzie ona oceniana wówczas, kiedy zajdzie taka potrzeba i wybrany zostanie mechanizm korzystniejszy dla funduszu. Nie pamiętam, który poseł, a może była to pani poseł, zastosował porównanie do budżetu domowego. Wierzę, że Polacy myślą racjonalnie i zadłużają się tylko na tyle, na ile im finanse gospodarstw domowych i ich własne budżety pozwalają. Wierzę, że jest tak, że kredyty i zobowiązania dłużne są zaciągane w słusznych celach. Porównam to do KFD. Większość osób, które mają kredyty, ma możliwość konsolidacji swoich długów, tak aby uzyskać lepsze parametry do spłaty swoich zobowiązań. Parafrazując to porównanie do budżetu domowego, można powiedzieć, iż właśnie temu ma służyć ta ustawa. Nie jest to absolutnie żadne chowanie głowy w piasek. Jeżeli chodzi o pytanie o bieżące utrzymanie dróg, to - nie wiem, dlaczego niektórzy państwo posłowie odnieśli takie wrażenie, jest to totalne nieporozumienie, nie rozumiem, dlaczego tak państwo to zrozumieliście i zadaliście takie pytania - absolutnie nie jest ono i nie będzie finansowane z Krajowego Funduszu Drogowego, koszty pokrywa tu budżet państwa. Podział, który został ustanowiony w 2009 r. poprzez zmianę ustawy o autostradach płatnych i Krajowym Funduszu Drogowym, został utrzymany. Jeszcze raz przypomnę: remonty, utrzymanie finansuje budżet państwa, natomiast budowę, modernizacje dróg - Krajowy Fundusz Drogowy. Jeżeli chodzi o nową perspektywę, o to, że nie ma szacunkowych wydatków w tej prognozie, to jest tak, proszę państwa, dlatego, że nie znamy kwot, które będziemy wykorzystywać na podstawie funduszy unijnych w perspektywie 2014-2020. Informacje o tych liczbach, o kwotach, mam nadzieję, dostaniemy od Ministerstwa Rozwoju Regionalnego w najbliższym czasie, a wtedy projekcja zostanie o nie uzupełniona. Jeżeli będzie takie zapotrzebowanie, to na pewno państwo posłowie dostaną stosowne wyliczenia. Odniosę się tutaj do zarzutu, który padał z ust wielu osób, że nie przewidujemy finansowania przez KFD nowych inwestycji czy że chcemy je zakończyć. Absolutnie nie jest to prawda. Właśnie po to procedujemy nad tą ustawą, żeby umożliwić wykorzystanie w krótkim czasie, bo chodzi o budżet 7-letni, pieniędzy unijnych na nowe inwestycje. Żeby uniknąć sytuacji spiętrzania postępowań przetargowych w następnych latach, a zarazem dołku przetargowego w dwóch kolejnych, czyli 2014 i 2015 r., obecnie procedujemy nad zmianą programu budowy dróg krajowych i autostrad. Dodajemy do niego załącznik nr 5, gdzie wskazujemy inwestycje na kwotę 35 mld zł, dla których przetargi rozpoczną się już w tym roku. To stanowi odpowiedź. Oczywiście te inwestycje będą finansowane przez Krajowy Fundusz Drogowy. Jest to odpowiedź na państwa wątpliwości dotyczące tego, że chcemy ukryć ten dług i zlikwidować Krajowy Fundusz Drogowy. Absolutnie tak nie jest. Krajowy Fundusz Drogowy będzie stanowił podstawowy instrument - on dobrze funkcjonuje - finansowania inwestycji, szczególnie w porównaniu z latami przed wprowadzeniem zmian, czyli przed 2009 r., kiedy inwestycje były finansowane z budżetu państwa. Państwo, a zwłaszcza ci parlamentarzyści, którzy w tej Izbie zasiadają już nie pierwszą kadencję, doskonale wiecie, że finansowanie roczne przez budżet państwa rodzi ogromne problemy, jeżeli chodzi o elastyczność przenoszenia wydatków między różnymi inwestycjami. Taką możliwość daje właśnie Krajowy Fundusz Drogowy. Jest mniej restrykcji i ograniczeń w tym zakresie, przez co te inwestycje mogą być sprawnie realizowane i finansowane. Jeżeli chodzi o pytanie, czy dług Krajowego Funduszu Drogowego wchodzi w zakres ogólnego długu państwa, to odpowiem w następujący sposób. Nasz kraj przedstawia wyniki finansowe służbom Komisji Europejskiej według metodologii ESA 95, zgodnie z którą wszystkie wydatki publiczne wchodzą w zakres długu, w tym również dług Krajowego Funduszu Drogowego. Jest on przez nas przedstawiany Eurostatowi jako wydatek sektora finansów publicznych. Oznacza to, że finanse KFD nie są wykorzystywane do wyprowadzania długu. To chciałabym podkreślić. Jeżeli chodzi o wsparcie jednostek samorządu terytorialnego i finansowanie budowy czy modernizacji dróg innych niż te, które posiadają standard dróg krajowych, taki mechanizm nie jest przewidziany ze względu na to, że zobowiązania państwa do wybudowania sieci dróg krajowych, w tym sieci dróg ekspresowych i autostrad, są na tyle duże, że zastosowanie obcych mechanizmów dopuszczających finansowanie dróg innych niż te wymienione przeze mnie przed chwilą spowodowałoby znaczne perturbacje i zagrożenie dla Krajowego Funduszu Drogowego. Chciałabym wspomnieć tu o tym, że są inne mechanizmy wspierania jednostek samorządu terytorialnego w realizacji ich zadań. Mówię tutaj o dofinansowywaniu z subwencji ogólnej, która jest corocznie zapisywana w budżecie państwa, jak również o programie dotyczącym dróg potocznie zwanych schetynówkami, który jest kontynuowany. Jeżeli chodzi o pobór opłat elektronicznych od samochodów osobowych, to nie planujemy niczego takiego. Padło pytanie, czy stawki opłat pobieranych u nas na podstawie elektronicznego systemu poboru opłat są najwyższe w Europie. Tak nie jest. Stawki naszych opłat elektronicznych są najniższe w Europie. Dla porównania, średnia stawka za przejazd samochodem ciężarowym po polskich drogach ujętych w systemie wynosi 46 gr, natomiast średnia stawka w Austrii wynosi ponad 1 zł. U naszych sąsiadów, Czechów, średnia stawka wynosi dwa razy więcej niż nasza, polska stawka. Jeżeli chodzi o to, czy - padło pytanie, ale chyba go nie zapisałam - resort przewiduje ujednolicenie stawek na odcinkach koncesyjnych i państwowych, to nie możemy tego przewidzieć ze względu na to, że byłoby to naruszeniem umów koncesyjnych zawartych na 30 lat i powodowałoby odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa, czyli nieuzasadnione wydatki Skarbu Państwa. A więc takiej operacji, mimo że zapewne byłoby to przez państwa dobrze widziane, jak również przez tych, którzy te opłaty ponoszą, nie przewidujemy, niestety, nie ma dzisiaj takiej możliwości. Chciałabym raz jeszcze podkreślić, że ta ustawa jest instrumentem, który pozwoli nam wykorzystać szansę rozwojową, jaką zapewniają środki unijne na budowę i dokończenie sieci dróg ekspresowych w Polsce, na polepszenie stanu infrastruktury, która jest bardzo potrzebna naszej gospodarce. Mam nadzieję, że przynajmniej częściowo rozwiałam państwa obawy co do tego projektu i że państwo poprą ten projekt, jeżeli nawet nie w głosowaniu to w głowach. Dziękuję bardzo. (Oklaski)