Mówca: Ewa Lieder
Data: 2016-12-15 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Trudno nie zauważyć, że proponowany projekt jest spójny z polityką ministra Szyszki, mimo że to projekt poselski, zadziwiająco. Proponowane zmiany zakładają zmniejszenie administracyjnej kontroli wycinki drzew i krzewów. W efekcie będzie można wycinać dużo więcej dotychczas chronionych drzew. Nie ma mowy w tym projekcie o wycinaniu przede wszystkim starych, spróchniałych, chorych drzew. Jeżeli są to drzewa owocowe, to wtedy ich wycięcie nie wymaga zezwolenia. Jeśli mamy krzewy ozdobne albo takie, które nie mają więcej niż 10 lat, wtedy też można je swobodnie usunąć. Wraz z tą ustawą zagrożone więc będą drzewa cenne przyrodniczo, będzie można wycinać dużo starsze drzewa niż dotychczas. Pomiary będą obowiązywały na wysokości 130 cm, a nie 5 cm, jak dotychczas. Zwiększy to znacznie ilość drzew zdatnych do wycinki. Utrata jednego dużego, dojrzałego drzewa to w skali roku 561 kg więcej dwutlenku węgla w atmosferze, 600 l mniej zachowanej wody w kraju nawiedzanym przez susze i 4,5 kg mniej pochłoniętych zanieczyszczeń powietrza. Ponadto drastycznie obniżono w projekcie maksymalne stawki za wycięcie drzewa. Gminy będą mogły ustalać wysokości stawek opłat - tym samym gmina będzie mogła zaproponować inną stawkę, co jest absurdalnym pomysłem, biorąc pod uwagę kwestię polityki państwa w kontekście ochrony przyrody, w tym drzew. Prawo będzie działało wstecz i sprawy będące w toku obejmie nowe prawo. (Poseł Anna Paluch: Pani nie rozumie działania przepisów przejściowych, pani poseł. Proszę się nie kompromitować.) W komisji mówiono o niedogodnościach dla osób posiadających działki. Mówiono o drakońskich karach za wycinkę. Potrzebny jest system edukowania właścicieli gruntów, uświadamianie, jakie drzewa można wycinać, a przy jakich potrzeba zezwolenia na wycięcie, nie zaś znoszenie do tego stopnia mechanizmów kontrolujących wycinkę drzew na terenie całego kraju. To jest przesada w drugą stronę. Trzeba znaleźć wyważone stanowisko, które nie będzie zagrożeniem dla ochrony przyrody w Polsce, a jednocześnie nie będzie przesadnym obciążeniem dla obywateli. Projekt nie był konsultowany z obywatelami, choć ściśle dotyczy dobra wspólnego i wspólnych wartości, do których należy ochrona przyrody. Nawet regionalne dyrekcje ochrony środowiska obawiają się, że wycinki drzew prowadzone przez inwestorów czy deweloperów wymkną się spod kontroli. Jest to bardzo realne, tym bardziej że uchylony ma być obowiązek uzgodnienia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska wycinki drzew w pasie drogowym drogi publicznej. Niejednokrotnie występowały sytuacje, w których urzędnicy skłaniali się ku decyzji o wycięciu drzew, ale w efekcie społecznych sprzeciwów, do których przychylało się samorządowe kolegium odwoławcze, do wycinki nie doszło. Po wprowadzeniu proponowanych przepisów te możliwości ze strony społeczeństwa znacznie się zmniejszą. Art. 3 projektu mówi: ˝Do dnia 31 grudnia 2017 r. uznaje się, że gospodarka leśna nie narusza zakazów, o których mowa w art. 52 ust. 1 pkt 1-3, 7, 8, 12 i 13 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w przypadku, gdy jest wykonywana na podstawie planów, które zostały poddane strategicznej ocenie oddziaływania na środowisko˝. Jest to przepis niezgodny z prawem Unii Europejskiej. Uchylenie dotychczasowego przepisu art. 52a ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, którego treść jest zbliżona do przytoczonego art. 3 projektu, wynikało z zastrzeżeń Komisji Europejskiej. Art. 52 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody wdraża zakazy dyrektyw unijnych: dyrektywy siedliskowej i ptasiej. Zgodnie z opinią Biura Analiz Sejmowych prawo Unii Europejskiej nie przewiduje wyłączeń czasowych ani okresów przejściowych dotyczących stosowania zakazów, o których mowa w art. 12 dyrektywy siedliskowej oraz art. 5 dyrektywy ptasiej. Projektodawca proponuje zaś, aby możliwe było prowadzenie gospodarki leśnej niezależnie od art. 52 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, który wdraża zakazy wspomnianych dyrektyw unijnych. Wprowadzenie tego przepisu do polskiego prawa może grozić wycofaniem dofinansowania, tak jak już wcześniej tutaj usłyszeliśmy, przez Unię Europejską projektów związanych z ochroną środowiska. W ustawie o lasach mają zajść zmiany, które spowodują, że minister środowiska poprzez rozporządzenie będzie mógł przedstawić model realizacji celów i zasad gospodarki leśnej, czyli kodeks dobrych praktyk. Znając destrukcyjne podejście ministra Szyszki do ochrony przyrody w Polsce, nie możemy się zgodzić na taką zmianę. Ustawa ma również na celu ułatwienie prowadzenia wycinki Lasom Państwowym. Trudno sobie wyobrazić, że po wprowadzeniu takiej ustawy statystyki dotyczące wycinanych w Polsce drzew nie zaczną przedstawiać pokaźnych liczb. Jest różnica pomiędzy złagodzeniem a drastycznym zniesieniem zasad dotyczących wycinania drzew w państwie. Nie zgadzamy się z tak zaproponowanymi zmianami. Klub Poselski Nowoczesna jest za odrzuceniem projektu w całości. Dziękuję.