Mówca: Krzysztof Paszyk
Data: 2017-01-25 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję. Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Panie Ministrze! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego przedstawić nasze stanowisko w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, zawartego w druku nr 1181. Zgodzę się z jednym hasłem wypowiedzianym przez pana ministra, być może ku zaskoczeniu pana ministra. Mianowicie faktycznie trzeba kroków w celu usprawnienia funkcjonowania sądów. Jednocześnie jednak odnoszę takie wrażenie, że to hasło czy teza o potrzebie usprawnienia pracy sędziów jest nie po raz pierwszy wykorzystywana do konstruowania projektów, które niestety albo nie mają wiele z tym założeniem wspólnego, albo najzwyczajniej w świecie przechodzą zupełnie obok tego celu, mijają tę materię. Przechodzę do omówienia. W uzasadnieniu oczywiście zawarto wiele pięknych słów, ale przechodząc do sedna - padło to wielokrotnie ze strony przedmówców - chcę powiedzieć, że widać jasno, że forsowane zmiany w sądownictwie niestety nie wnoszą nic poza problemami. Ten swoistego rodzaju dualizm, który w większości sądów za sprawą tych zmian by powstał, niestety z tym usprawnieniem pracy niewiele będzie miał wspólnego, a raczej będzie tak, jak to zwykle bywa, że gdzie rządzi dwóch, tam nie ma nic dobrego, tylko są konflikty i częstokroć również paraliż takich instytucji. Ktoś powie, że dyrektorzy sądów zajmujący się tylko sprawami technicznymi nie muszą być niezależni od władzy wykonawczej. Nie można jednak zapominać, że organizacja administracji sądowej i sposób jej funkcjonowania mają istotny wpływ na sprawowanie przez sąd wymiaru sprawiedliwości i wykonywanie zadań z zakresu ochrony prawnej. Podporządkowanie dyrektorów sądów niestety daje ministrowi sprawiedliwości niczym nieskrępowaną możliwość ingerowania w warunki techniczno-organizacyjne oraz majątkowe funkcjonowania sądów i już samo to jest co najmniej zagrożeniem ingerencją władzy wykonawczej w pole władzy sądowniczej. Należy przypomnieć, że stosownie do art. 10 ust. 1 konstytucji ustrój Rzeczypospolitej opiera się na podziale i równowadze władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej. Oczywiście już nie będę tu przywoływał słów wypowiedzianych przez pana posła występującego w imieniu klubu PiS-u, pewnie zaraz będzie tu zarzut, że to są słowa na wyrost, ale tak należy rozumieć podział: jako niczym nieskrępowany w ramach autonomii tych trzech filarów, na których w myśl konstytucji władza powinna się u nas opierać. Dziś ta równowaga niestety jest coraz bardziej zaburzona przez - ktoś powie - niepohamowaną chęć władzy, jaką prezentuje obóz rządzący, ale niestety dajecie państwo powody do takiego stwierdzenia. Projektowane przepisy nie ustanawiają żadnych gwarancji proceduralnych, zapewniających równowagę wobec działań władzy wykonawczej. Art. 21a § 3 projektu stanowi, że prezes sądu wykonuje w stosunku do dyrektora sądu czynności z zakresu prawa pracy, z wyjątkiem czynności zastrzeżonych dla ministra sprawiedliwości. Ustawa w ogóle nie precyzuje, jakie czynności zastrzeżone są dla ministra sprawiedliwości (Dzwonek), co stwarza ryzyko systematycznego rozszerzania zakresu kompetencji tego organu. Zdaniem Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego projekt ten zawiera zbyt wiele wad, zbyt wiele daleko idących mankamentów z punktu widzenia ustrojowego, które godzą właśnie, zaburzają tę równowagę między trzema filarami władzy, dlatego również będziemy wnioskować o odrzucenie tego projektu w pierwszym czytaniu. Dziękuję bardzo.