Mówca: Joanna Fabisiak
Data: 2020-11-27 (Sejm RP, kadencja 9)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pragnę przedstawić stanowisko klubu Koalicji Obywatelskiej dotyczące projektu nowelizowanej ustawy o Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie, druk nr 678. Nowelizacja ma niewielki zakres. Dotyczy trzech zagadnień, jednak każde z nich jest bardzo istotne dla stabilizacji, funkcjonowania i finansowania uczelni w systemie szkolnictwa wyższego. Pierwsza zmiana to proponowane dostosowanie terminologiczne w zakresie statusu akademii. Obecnie art. 1 ust. 1 ustawy z 16 marca 2000 r. określa akademię jako uczelnię państwową, natomiast stosownie do uregulowań zawartych w obowiązującej ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym należy zakwalifikować uczelnię do kategorii uczelni publicznych. To jest niewielka zmiana, ale bardzo istotna dla statusu tej uczelni. Dwie następne zmiany dotyczą art. 3a. Proponuje się zmianę zasad finansowania uczelni czy też może chodzi o doprecyzowanie tej kwestii ze względu na jej szczególny charakter, co podkreślali przedmówca i wnioskodawca i co jest clue tej sprawy, jej istotą właściwie. Ten szczególny charakter polega na kształceniu, o czym była też już mowa, kadry duchownych i świeckich na potrzeby mniejszościowych kościołów chrześcijańskich Rzeczypospolitej Polskiej, w tym zrzeszonych w Polskiej Radzie Ekumenicznej. Pod rządami ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym akademia otrzymuje subwencję ze środków na szkolnictwo wyższe i naukę przeznaczonych na bieżące utrzymanie i rozwój potencjału dydaktycznego i badawczego. Jednak ze względu na prowadzone kształcenie i badania naukowe w zakresie różnych tradycji wyznaniowych ChAT ponosi znacznie wyższe koszty - można powiedzieć, że zarówno badania, jak i kształcenie są bardzo kosztochłonne - niż przewidywane dla każdej uczelni klasycznej, że tak powiem, a nie o takim specyficznym profilu. Drugi argument, którego nie można, wydaje się, pominąć, to właśnie to, że specyficzny charakter jest też powodem trudności i właściwie należy to rozumieć w utrzymaniu wysokiej i stałej wartości parametrów mających wpływ na wysokość subwencji. Dodać jednak wypada, że mimo tych trudności ChAT oferuje wysoką jakość kształcenia i potwierdzonych badań naukowych - to nie jest stwierdzenie mówiącej - i nauczania, dydaktyki, co zostało potwierdzone przez komisje akredytacyjne oraz decyzjami dotyczącymi uprawnień naukowych. Obydwa wydziały ChAT, tak pedagogiczny, jak i teologiczny, mają uprawnienia do nadawania stopni naukowych. To jest rekomendacja najpewniejsza i najlepsza. Przedstawione racje pozwalają... Zasadny jest zapis mówiący o tym, że akademia otrzymuje subwencję ze środków finansowych zgodnie z ustawą Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w wysokości nie niższej niż ustalona na rok poprzedni na podstawie algorytmu podziału środków finansowych, o których mowa. Kolejna zmiana, ostatnia już, dotyczy obligatoryjności udzielania dotacji podmiotowej. Problem polega na tym, że te pieniądze mogą być przyznane, ale dotychczas brak było jednoznacznej podstawy prawnej, aby je przyznać, i zdarzało się tak, że minister nie mógł przyznać, bo była kwestionowana możliwość przyznania takiej dotacji. Według zapisu, który jest proponowany, proponujemy, minister nie ˝może˝ przyznać, tylko ˝ustala˝ i ˝przyznaje˝ taką dotację. Będzie to zapis porządkujący i pozwalający na jednoznaczne przyznanie takiej dotacji przy jednoczesnym niepodawaniu sumy, zatem ta dotacja może być w wysokości możliwej w danym momencie i danej sytuacji budżetowej. (Dzwonek) Pan marszałek pozwoli, że dokończę.