Mówca: Tadeusz Tomaszewski
Data: 2014-11-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Rozpatrujemy sprawozdanie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej, która jest efektem wejścia w życie rozporządzenia Komisji Europejskiej. Ono weszło w życie 1 lipca br. Upłynęło sporo czasu od momentu jego wejścia w życie do momentu rozpatrywania tego projektu. Mimo że te wszystkie zmiany generalnie są pozytywne tak dla zatrudnionych osób niepełnosprawnych, jak i pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne, można by powiedzieć, że zawsze w parlamencie chciałoby się trochę więcej czasu, żeby nad tym pracować. Rozumiejąc uwarunkowania europejskie, mamy nadzieję, że te ważne projekty będą jednak przez stronę rządową wcześniej przesyłane do komisji, aby można im było poświęcić więcej czasu. Jeśli chodzi o same zmiany, to - tak jak wspomniałem - oddziałują one pozytywnie, myślę, że tak będą one oddziaływać na rynek pracy osób z niepełnosprawnościami, np. rozszerzenie kręgu osób, na które będzie można otrzymać rekompensatę dodatkowych kosztów związanych z zatrudnianiem pracowników z niepełnosprawnością. Dotyczy to wszystkich, nie tylko tych, którzy są kierowani przez urząd pracy. Jedynym rozwiązaniem, które minimalnie pogarsza sytuację, jest wysokość kosztów szkolenia zatrudnionych osób niepełnosprawnych, które mogą być zrefundowane ze środków funduszu w tej chwili do wysokości 80%. Maksymalny pułap na szkolenie pracowników w rozporządzeniu Komisji określono na 70%, dlatego również w naszej ustawie trzeba było zastosować takie rozwiązanie. Te wszystkie rozwiązania, nade wszystko nasza ustawa, termin jej wejścia w życie oraz tempo pracy, mają na celu zapewnienie ciągłości udzielania pomocy publicznej pracodawcom zatrudniającym osoby niepełnosprawne. Myślę, że dzisiaj, bo jednocześnie omawiane są efekty funkcjonowania Karty Praw Osób Niepełnosprawnych z 1997 r., z analizy tego dokumentu wynika, że sytuacja na rynku pracy osób niepełnosprawnych poprawia się, i to jest fakt, ale w znacznej mierze uzależniona jest ona od generalnych uwarunkowań ekonomicznych. Nie zawsze, jak mówił pan minister, ilość środków zainwestowanych, przekazanych z funduszu w ramach tej pomocy publicznej pracodawcom oznacza poprawę sytuacji osób niepełnosprawnych na rynku. Wręcz przeciwnie, rok 2013 - jak wynika z tych dokumentów - był takim rokiem, w którym zainwestowano rekordowo, wypłacono tę pomoc w większej kwocie, a jednak stopa bezrobocia wzrosła i zmniejszyła się liczba osób ze środowiska osób niepełnosprawnych podejmujących pracę. Dlatego myślę, że oprócz pracy bardzo ważnym elementem funkcjonowania osób niepełnosprawnych w środowisku lokalnym jest chociażby zindywidualizowana pomoc. Jeśli o to chodzi, to zarówno na rok 2015, jak i w roku 2014 mamy niewystarczającą ilość środków finansowych, którymi dysponują przede wszystkim samorządy powiatowe, a chodzi o pomoc w dofinansowaniu turnusów rehabilitacyjnych, o zakup sprzętu indywidualnego niezbędnego do poruszania się czy edukacji. Stąd trzeba szukać dodatkowych środków. Myślę, że warto podejmować też takie działania, które będą prowadziły do znalezienia tych środków nie tylko w Państwowym Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. To nie może być jedyny instrument wsparcia osób niepełnosprawnych. Jako klub oczekujemy na działania, które są obecne w przestrzeni publicznej, mianowicie uregulowania sytuacji opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych. Tutaj te prace okrągłego stołu, można powiedzieć, są prowadzone, ten dialog trwa, ale zdaniem drugiej strony ten dialog jest przerywany i nie ma dzisiaj nadziei na to, aby przygotować rozwiązanie systemowe, chociażby podobne do tego, jakiego dopracowaliśmy się w tej Izbie (Dzwonek), jeśli chodzi o opiekunów dzieci niepełnosprawnych. Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej będzie głosował za omawianą nowelizacją. Dziękuję. (Oklaski)