Mówca: Sprawozdawca Joanna Borowiak
Data: 2022-02-01 (Sejm RP, kadencja 9)

Bardzo dziękuję. Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Przedstawiam sprawozdanie połączonych Komisji: Polityki Senioralnej oraz Polityki Społecznej i Rodziny o rządowym dokumencie - Informacja o sytuacji osób starszych w Polsce za 2020 r., druk nr 1733. Sprawozdanie zawarte jest w druku nr 1806. Połączone komisje na posiedzeniu 30 listopada 2021 r. rozpatrzyły dokument, który opisuje i diagnozuje potrzeby i oczekiwania polskich seniorów, ich sytuację społeczno-ekonomiczną, demograficzną, zdrowotną, sytuację na rynku pracy, dostępność i poziom usług społecznych oraz formę aktywności osób starszych, w tym osób starszych z niepełnosprawnościami. Opracowanie zawiera najbardziej aktualne dane statystyczne istotne dla polityki senioralnej. Dokument składa się z czterech części i zawiera informacje dotyczące realizacji polityki społecznej wobec osób starszych na szczeblu centralnym oraz regionalnym w poszczególnych województwach. Informacja ukazuje działania dedykowane osobom starszym realizowane w 13 resortach, a także w Narodowym Instytucie Wolności, Urzędzie Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Odrębną część przedłożenia stanowi sprawozdanie z realizacji działań zaplanowanych w dokumencie ˝Polityka społeczna wobec osób starszych 2030. Bezpieczeństwo - Uczestnictwo - Solidarność˝. Integralną część informacji stanowią wnioski i rekomendacje do dalszych działań. Należy zauważyć, że rok 2020 był specyficzny z uwagi na panującą pandemię COVID-19, która utrudniała realizację dotychczasowych działań i podejmowanie nowych inicjatyw. Na skutek sytuacji epidemiologicznej w kraju organy państwowe i jednostki samorządu terytorialnego skoncentrowały się na działaniach mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa obywatelom, w tym w szczególności osobom po 60. roku życia. Wprowadzone obostrzenia, ograniczenia związane z funkcjonowaniem instytucji publicznych i konieczność podejmowania dodatkowych działań wynikających z trwającej pandemii wpłynęły na realizację zadań w wielu obszarach. Nie zakłóciły one jednak realizacji programów i projektów rządowych dedykowanych seniorom. Na szczególną uwagę zasługuje tu ustawowe zagwarantowanie w 2020 r. wypłaty dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego, tzw. 13. emerytury, które w 2020 r. wyniosło 1200 zł brutto. Świadczenie to zostało wypłacone 9800 tys. emerytów, a do portfeli seniorów trafiło 11 700 mln zł. Przypomnę, że łącznie w latach 2019-2020 seniorzy w ramach 13. emerytury otrzymali 22 500 mln zł. Należy zauważyć, że w 2020 r. podjęto także prace nad przygotowaniem wypłaty w 2021 r. kolejnego świadczenia pieniężnego, tzw. 14. emerytury. Wyjątkowe miejsce wśród działań podjętych na rzecz seniorów w sytuacji pandemii zajmuje utworzony w 2020 r. Solidarnościowy Korpus Wsparcia Seniorów, w ramach którego powstał program ˝Wspieraj Seniora˝. Jego celem było zapewnienie usługi wsparcia tym seniorom w wieku 70 lat i więcej, którzy w stanie epidemii zdecydowali się na pozostanie w domu, a nie byli w stanie zabezpieczyć sobie artykułów podstawowej potrzeby. W ramach programu gminy wykorzystały środki na kwotę ponad 27 mln zł, w tym kwota dotacji rządowej wyniosła 21 mln zł. W ramach korpusu wsparcia uruchomiona została również infolinia dla seniorów. Dzwoniąc po bezpłatny numer telefonu, osoby starsze mogły prosić o pomoc w czynnościach dnia codziennego wymagających wyjścia z domu. We wnioskach i rekomendacjach zwieńczających dokument zawarto konieczność podejmowania działań na rzecz poprawy sytuacji materialnej osób starszych, zapewnienia bezpieczeństwa ekonomicznego i godnego życia - ze wskazaniem zmiany systemu podatkowego polegającej na podwyższeniu kwoty wolnej od podatku. Podniesiono także kwestie dotyczące usprawnienia systemu pomocy społecznej i podejmowania nowych działań przy udziale osób starszych na podstawie kompleksowej diagnozy ich potrzeb i zasobów. W związku z pandemią wskazano również potrzebę prowadzenia aktywnej polityki społecznej wobec osób starszych, kontynuacji rządowych programów, które przyniosły oczekiwane i pozytywne rezultaty, oraz stałej współpracy z samorządami i z sektorem pozarządowym. Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Połączone Komisje Polityki Senioralnej oraz Polityki Społecznej i Rodziny po rozpatrzeniu Informacji o sytuacji osób starszych w Polsce za 2020 r. wnoszą do Wysokiego Sejmu o przyjęcie dokumentu z druku nr 1733. Bardzo dziękuję. (Oklaski)