Mówca: Gabriela Masłowska
Data: 2012-02-16 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Celem projektu ustawy jest wsparcie finansowe rodzin wychowujących dzieci poprzez zwrot części wydatków poniesionych na zakup odzieży i dodatków odzieżowych dla niemowląt oraz obuwia dziecięcego zwłaszcza w tej części, które to wydatki są związane z kwotą podatku VAT zawartego w cenie tych produktów, a który nie tak dawno uległ podwyższeniu. Wysoka Izbo! Od ponad 20 lat liczba rodzących się w Polsce dzieci nie zapewnia zastępowalności pokoleń. Wobec kryzysu demograficznego istnieje pilna konieczność wypracowania planu działań, jak i przeznaczenia odpowiednich środków na politykę rodzinną. Polska należy do krajów o bardzo niskich nakładach na politykę rodzinną. System świadczeń rodzinnych jako wsparcie dla rodzin odgrywa coraz mniejszą rolę. Obecnie wysokość zasiłków rodzinnych w Polsce należy do najniższych w krajach Unii Europejskiej. Utrzymywanie od 2004 r. kryterium dochodowego na niezmienionym poziomie jest główną przyczyną stałego zmniejszania się liczby wypłacanych zasiłków rodzinnych i dodatków. System świadczeń rodzinnych coraz bardziej zbliża się do pomocy społecznej i w coraz mniejszym stopniu wspiera rodziny z dziećmi na utrzymaniu. Ponadto udział wydatków na świadczenia rodzinne w budżecie państwa, jak i w stosunku do PKB systematycznie się zmniejsza. Polska należy do krajów, które przeznaczają najniższe środki na wsparcie rodzin. Ich udział w budżecie jest właściwie wypadkową konieczności poszukiwania oszczędności w budżecie i zaspokajania najpilniejszych potrzeb. System wsparcia rodzin z dziećmi zwłaszcza niepełnosprawnymi to jeszcze oddzielna kwestia, która także wymaga weryfikacji. Zasiłki pielęgnacyjne są bowiem na bardzo niskim poziomie. W Polsce zagrożenie ubóstwem dzieci i młodzieży do lat 18 jest większe niż dorosłych i na tle pozostałych krajów członkowskich Unii Europejskiej niestety wyróżniają nas bardzo niechlubne wskaźniki. 15,9% dzieci do lat 18 żyje stale w ubóstwie. Analizy pokazują, że niski wskaźnik dzietności nie jest wynikiem osobistych życzeń ludzi, ale następstwem trudności z uzyskaniem pracy, warunków mieszkaniowych oraz kosztów wychowania dzieci. Państwa europejskie wdrażają rozwiązania pronatalistyczne - szczególnie przoduje w tym Francja - kładą nacisk na rozbudowanie systemu świadczeń pieniężnych dla rodzin szczególnie z dziećmi do lat 3. Wyraźnie stosują prorodzinny system podatkowy, a w zakresie systemu zapewnienia opieki nad dziećmi stosują nowe i optymistyczne rozwiązania. W Polsce nadal brakuje spójnej i efektywnej polityki wspierania rodzin. Efektem tego jest alarmujący wpływ sytuacji demograficznej na system emerytalny, a potem na zadłużenie państwa. Przedłożony przez Prawo i Sprawiedliwość projekt wobec kryzysu dzietności chcemy traktować jako sygnał alarmowy, sygnał ostrzegawczy w kontekście konieczności pilnego wprowadzenia instrumentów polityki rodzinnej i podjęcia działań w celu zahamowania tych negatywnych tendencji. Jeśli chodzi o rozwiązania szczegółowe zawarte w projekcie, to zostały one tutaj przedstawione przez przedstawiciela posłów wnioskodawców. Oczywiście potrzebne są pewne zmiany, np. jeśli chodzi o termin wystawienia faktur na zakup ubranek dziecięcych, które to faktury mogą być podstawą zwrotu. Jest to termin od 1 stycznia 2011 r. Trzeba ten termin uaktualnić, bo wobec braku tych rozwiązań, trudno liczyć na to, że rodziny gromadziły przez poprzedni rok faktury. Można więc myśleć o przesunięciu terminu. Do rozważenia jest także pewna propozycja jednego z samorządów, aby zamiast składania wniosków z kopiami faktur do urzędów skarbowych, wprowadzić faktury (Dzwonek) czy wydatki do rozliczenia PIT i dokonywać odliczeń z tytułu zakupu na tej zasadzie, jak dokonuje się pozostałych odliczeń. Z pozostałymi rozwiązaniami się zgadzamy, oczywiście popieramy je i liczymy na dobrą wolę państwa posłów ze wszystkich klubów. Liczymy na to, że państwo posłowie z Platformy Obywatelskiej zmienią proporcje w podejściu do tego projektu. Zamiast totalnej krytyki, pani poseł, nic niewnoszącej w tym pani wystąpieniu, liczymy na to, że zaproponuje pani poprawki do tego projektu po to, by go uratować i stworzyć precedens, pierwszy krok zmierzający ku ratowaniu honoru tego rządu, że jednak myśli i troszczy się o politykę rodzinną na tym etapie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)