Mówca: Izabela Kloc
Data: 2017-02-10 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Jest mi bardzo miło, że mogę w imieniu Komisji do Spraw Unii Europejskiej już po raz trzeci przedstawić sprawozdanie i zaprezentować projekt uchwały Sejmu w sprawie udziału Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec-grudzień 2016 r. Przewodnictwo w Radzie Unii Europejskiej obejmowała wtedy Słowacja. Informacja Rady Ministrów na temat działań Polski podczas prezydencji Słowacji została przyjęta przez Komitet do Spraw Europejskich w dniu 10 stycznia br., a 13 stycznia została przekazana do Wysokiej Izby. Tak szybkie przekazanie informacji przez rząd do Sejmu pozwala nam w parlamencie, a konkretnie w Komisji do Spraw Unii Europejskiej dyskutować o wydarzeniach prezydencji bezpośrednio po jej zakończeniu. Informacja rządu została przygotowana we współpracy wszystkich ministerstw i urzędów centralnych, a za jej prezentację odpowiada Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Jest to już 26. półroczne sprawozdanie Rady Ministrów dla Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej z udziału Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresach kolejnych prezydencji. Komisja do Spraw Unii Europejskiej rozpatrzyła informację przedstawioną w druku nr 1215 na 105. posiedzeniu komisji w dniu 25 stycznia 2017 r. Informację w imieniu Rady Ministrów zaprezentował pan Konrad Szymański, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Minister przedstawił przebieg i dokonania prezydencji słowackiej przez pryzmat jej priorytetów i kwestii kluczowych z punktu widzenia Polski. Prezydencja słowacka koncentrowała się wokół następujących zagadnień: silna gospodarczo Europa, nowoczesny jednolity rynek, zrównoważona polityka migracyjna i azylowa, globalne zaangażowanie Europy. Słowacja przejęła przewodnictwo akurat po referendum w Wielkiej Brytanii, dlatego też Brexit był kolejnym, nieplanowanym, ale bardzo ważnym, elementem tej prezydencji. Podczas tej prezydencji bardzo sprawnie przeprowadzono prace, które miały na celu ustalenie reguł, którymi Unia Europejska będzie się kierowała w negocjacjach prowadzonych z Wielką Brytanią. Ponadto ustalono równie ważne zasady współpracy instytucjonalnej pomiędzy Radą Europejską, Komisją Europejską i Parlamentem Europejskim. Wracam do kluczowych punktów, elementów prezydencji. W zakresie agendy gospodarczej prezydencja słowacka za jeden z priorytetów postawiła sobie przeprowadzenie przeglądu wieloletnich ram finansowych Unii Europejskiej. Uzgodniono również stanowisko w sprawie poszerzenia i wydłużenia mandatu Europejskiego Funduszu Inwestycji Strategicznych. Drugim priorytetem prezydencji był nowoczesny jednolity rynek. Skoncentrowano się na implementacji przyjętych w 2015 r. przez Komisję Europejską strategii jednolitego rynku oraz strategii jednolitego rynku cyfrowego. W tym momencie należy wspomnieć o dyrektywie dotyczącej delegowania pracowników. Komisja do Spraw Unii Europejskiej w marcu 2016 r. przyjęła opinię o niezgodności tego projektu z zasadą pomocniczości, a następnie Sejm przyjął uchwałę w tej sprawie. W sumie 11 parlamentów zgłosiło takie zastrzeżenia. W dalszym ciągu z niepokojem zauważamy jednak brak reakcji Komisji Europejskiej na znaczną liczbę głosów przeciwnych wśród poszczególnych państw członkowskich. Kolejnym bardzo istotnym tematem dla Polski stał się opublikowany pod koniec listopada 2016 r. pakiet propozycji legislacyjnych dotyczących energii elektrycznej, tzw. pakiet zimowy. Nie zgłaszamy zastrzeżeń odnośnie do budowy nowej architektury rynku energii elektrycznej, jednak przepisy dotyczące ograniczenia stosowania mechanizmów wsparcia są dla nas niedopuszczalne. Na pewno Komisja do Spraw Unii Europejskiej będzie ostro reagować. Mechanizmy wsparcia tylko wobec wybranych źródeł energii to ewidentna próba wpływania na dobór źródeł energii. W ramach prac naszej komisji w grudniu zeszłego roku została powołana podkomisja do spraw polityki energetycznej Unii Europejskiej. Na tym forum będziemy również dyskutować na temat stanowiska Polski odnośnie do poszczególnych dokumentów tzw. pakietu zimowego. Kolejnym wyzwaniem, z jakim zmierzyła się prezydencja słowacka, była kwestia związana z polityką migracyjną i azylową. Polska zawsze podkreślała, że nie będzie akceptować rozwiązań, które niosą propozycje automatycznego i obowiązkowego systemu alokacji uchodźców. Komisja do Spraw Unii Europejskiej we wrześniu ubiegłego roku omawiała projekt legislacyjny w sprawie ustanowienia kryteriów i mechanizmów ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej. Komisja uznała projekt za niezgodny z zasadą pomocniczości, a na dalszym etapie Sejm w październiku 2016 r. podjął uchwałę w tej sprawie. W ramach polityki migracyjnej prace koncentrowały się również na szybkim przyjęciu rozporządzenia w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej. Polska aktywnie uczestniczyła w toku prac, ponieważ naszym zdaniem straż graniczna jest jednym z najważniejszych elementów, który może zapewnić wysoki poziom bezpieczeństwa wewnętrznego w Unii Europejskiej. Jako przewodnicząca Komisji do Spraw Unii Europejskiej chciałabym powiedzieć Wysokiej Izbie, że czas prezydencji słowackiej to również czas aktywnej pracy Komisji do Spraw Unii Europejskiej. W czasie przewodnictwa Słowacji w Radzie Unii Europejskiej komisja odbyła 36. posiedzeń. Kolejny raz pragnę podkreślić, że Komisja do Spraw Unii Europejskiej jest jedną z najbardziej zapracowanych komisji sejmowych. Komisja rozpatrzyła 412 dokumentów Unii Europejskiej, w tym 75 projektów aktów ustawodawczych, przyjęła 7 opinii, w tym 2 opinie w sprawie dokumentów unijnych. W przypadku jednego z dokumentów, o którym już wspomniałam, omawiając politykę migracyjną, komisja stwierdziła niezgodność projektu aktu ustawodawczego z zasadą pomocniczości. Kolejny, ostatni już obszar priorytetów to globalne zaangażowanie Europy. Skupiło się ono na dwóch ważnych tematach. Jeden z nich to polityka rozszerzania i sąsiedztwa Unii Europejskiej, Rada do Spraw Ogólnych nie zdołała niestety przyjąć konkluzji w tej sprawie. To wyjątkowa sytuacja, pokazuje ona widoczny coraz bardziej podział państw członkowskich na grupę popierającą rozszerzenie oraz grupę państw sceptycznych. Drugim ważnym aspektem budzącym duże zainteresowanie opinii publicznej stała się kwestia umowy o wolnym handlu z Kanadą, zwana potocznie CETA. Ostatecznie Polska poparła podpisanie umowy, ale oczywiście będzie ona jeszcze wymagać ratyfikacji polskiego parlamentu. Komisja w trakcie swoich posiedzeń odbyła dyskusję m.in. na temat prawno-politycznych implikacji wyniku referendum w Wielkiej Brytanii, opóźnień w implementacji dyrektyw unijnych, istotnych dla Polski kwestii związanych z sektorem rolniczym w negocjowanej pomiędzy Unią Europejską i Stanami Zjednoczonymi umowy handlowej TTIP. Komisja zaopiniowała członków Komitetu Regionów Unii Europejskiej. Ponadto rozpatrzyła bardzo ważne opracowanie na temat kompetencji parlamentów narodowych w procesie legislacyjnym Unii Europejskiej, a także zaopiniowała dla marszałka projekt Deklaracji Pamięci i Solidarności polskiego Sejmu oraz Verkhovnej Rady Ukrainy. Jeszcze dodam, że komisja, jak co roku, zapoznała się z rocznym sprawozdaniem Europejskiego Trybunału Obrachunkowego dotyczącym wykonania budżetu Unii Europejskiej w 2015 r., ale pierwszy raz informacja ta przedstawiona przez pana Janusza Wojciechowskiego była bardzo rzetelna i ciekawie zaprezentowana. W ramach komisji działała i oczywiście nadal działa podkomisja nadzwyczajna do spraw umowy handlowej Unii Europejskiej ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki oraz podkomisja do spraw wykorzystania środków pochodzących z Unii Europejskiej, a prace w grudniu rozpoczęła, tak jak wspomniałam wcześniej, podkomisja do spraw polityki energetycznej Unii Europejskiej. Ustawa z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem, tzw. kooperacyjna, pozwalała na pozyskiwanie bieżących informacji o działaniach rządu na arenie europejskiej, z czego Komisja do Spraw Unii Europejskiej racjonalnie i skrupulatnie korzysta. Mając na uwadze rzetelnie przygotowaną informację pisemną przedstawioną przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych oraz dziękując panu ministrowi, szczególnie za rzeczowy dialog z członkami komisji, Komisja do Spraw Unii Europejskiej postanowiła rekomendować Wysokiej Izbie przyjęcie uchwały Sejmu RP, w której Sejm Rzeczypospolitej Polskiej przyjmuje informacje Rady Ministrów o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec-grudzień 2016 r. pod przewodnictwem prezydencji słowackiej. Dziękuję bardzo. (Oklaski)