Mówca: Robert Telus
Data: 2020-01-08 (Sejm RP, kadencja 9)

Szanowna Pani Marszałek! Państwo Ministrowie! Wysoka Izbo! Mam wielki zaszczyt odnieść się do budżetu w dziale: rolnictwo i łowiectwo. Budżet na rok 2020 jest dobrze zaplanowanym budżetem, jeżeli chodzi o te działy, dlatego że jeżeli zaplanowano wzrost w ogólnym budżecie 2019 r. do 2020 r. na 4,6%, to tutaj ciekawostka - w budżecie na rolnictwo w 2020 r. przeznaczymy ponad 50 mld zł, co daje nam procentowo 5,5% wzrostu. (Oklaski) Gdybyśmy to porównali do ogólnego budżetu, to o ponad 1% większy wzrost jest na rolnictwo w porównaniu do całego budżetu. To jest bardzo dobra informacja dla rolników. Ten budżet przede wszystkim gwarantuje nam stabilność w rolnictwie. Tego brakowało przez wiele lat, za dawniejszych partii, które rządziły, koalicji, które rządziły, kiedy rolnik nie miał tej stabilności, jeżeli chodzi o bardzo ważną dziedzinę w Polsce, jaką jest rolnictwo. Teraz jeśli chodzi o szczegóły. Przede wszystkim, drodzy państwo, żeby dobrze się rozwijało rolnictwo w Polsce, muszą dobrze działać instytucje rolnicze. Dlatego my bardzo mocno kładziemy nacisk i przeznaczamy finanse na instytucje rolnicze, te instytucje, które wspierają polskiego rolnika. Mam tu na myśli przede wszystkim ARiMR - Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - jak również Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Są jeszcze inne, takie jak KRUS, który jest bardzo ważny, jeżeli chodzi o ubezpieczenia społeczne rolników. Ale te dwie instytucje prowadzą polskie rolnictwo, wspierają polskie rolnictwo, to one decydują o rozwoju polskiego rolnictwa. I na te instytucje zagwarantowaliśmy taki budżet, który pozwoli dobrze funkcjonować tym jednostkom. Kolejną organizacją, jednostką administracyjną, która wspiera polskie rolnictwo, są ośrodki doradztwa rolniczego. Przez wiele lat ośrodki doradztwa rolniczego były niedoszacowane. To spowodowało, że dobrzy fachowcy z ośrodków doradztwa rolniczego przenieśli się do prywatnego doradztwa. To powoduje, że prywatne doradztwo doradza polskiemu rolnikowi, aby korzystać z postępu, ale prywatnego. Doradztwo rolnicze w Polsce przez wiele lat zaniedbywano. To powoduje, że doradca, który przychodzi, ten prywatny, doradza rolnikowi tak, żeby skorzystała firma, która mu za to płaci. Dlatego od początku, kiedy przejęliśmy odpowiedzialność za Polskę, po pierwsze, doradztwo wróciło pod ministerstwo, co było, myślę, dobrym krokiem, a po drugie, finansujemy, przeznaczamy coraz większe środki na doradztwo rolnicze, bo wiemy o tym, że jeżeli mówimy o rozwoju polskiego rolnictwa, to musi być dobre, mocne doradztwo rolnicze. To jest bardzo ważne, zależy nam na tym i w tym budżecie gwarantujemy środki na to, aby doradztwo rolnicze było jeszcze lepsze i aby polska nauka, która jest wypracowywana w różnych instytucjach, była dobrze transferowana do polskiego rolnika. Następny element, który jest bardzo ważny dla rozwoju polskiego rolnictwa, to jest szkolnictwo. Chcę powiedzieć o tym, że poprzednie rządy robiły wszystko, żeby oddać samorządom szkolnictwo rolnicze. My odwróciliśmy trend, my przywracamy szkoły rolnicze pod ministerstwo rolnictwa, po to żeby szkoły były dobrze dofinansowane, żeby kształcić młodego rolnika. W tej chwili w Europie, w Unii Europejskiej jest problem ze średnią wieku rolnika. Ta średnia jest bardzo wysoka. W Polsce takie działania spowodowały to, że nasza średnia wieku rolnika jest dużo niższa niż średnia w Unii Europejskiej. I dlatego chcemy finanse kierować na szkolnictwo, po to żeby młodzi rolnicy przejmowali rolnictwo, gospodarstwo po swoich rodzicach. Dlatego właśnie w tym budżecie środki na szkolnictwo są coraz wyższe. Dlatego właśnie przejęliśmy... W tej chwili ministerstwo prowadzi już w sumie 54 szkoły. W poprzednich latach było ich czterdzieści parę. I następne szkoły są przygotowywane do przejęcia ich przez ministerstwo rolnictwa po to, tak jak powiedziałem, żeby kształcić młodych rolników, żeby młodzi rolnicy przejmowali nasze polskie rolnictwo. To jest nadzieja na to, że polskie rolnictwo będzie się rozwijać. Następnym problemem, na który w tym budżecie bardzo mocno kładziemy nacisk, jest jakość polskich produktów. Nasze produkty, polskie, polskiego rolnictwa, mają markę i musimy tę markę podtrzymywać, a może nawet jeszcze bardziej promować. Jeżeli nie będziemy promować naszej marki, dobrej jakości produktów, to po pierwsze, stracą polscy rolnicy, po drugie, a może powinien powiedzieć to jako pierwsze, przede wszystkim stracą polscy konsumenci, bo wtedy polscy konsumenci będą musieli zaopatrywać się w produkty wątpliwej jakości, które będą sprowadzane do Polski przez koncerny. Dlatego np. już jest w Sejmie ustawa, druk nr 65, która łączy dwie inspekcje. Inspekcje te będą dbały o jakość produktów polskiego rolnika, żeby te produkty były, tak jak powiedziałem, wysokiej jakości. Ale zarazem, drodzy państwo, te inspekcje będą sprawdzały i kontrolowały produkty, które przychodzą do nas z zagranicy, właśnie żebyśmy bardzo mocno postawili na jakość naszych produktów i żeby polski konsument, każdy, gdziekolwiek mieszka, miał pewność, że kupuje dobrej jakości produkty. Następnym elementem, który jest bardzo mocno podkreślony w tym budżecie, ale nie tylko w tym, bo był też podkreślony w poprzednim, to jest działalność rządu, ale też i ustawodawcy, aby skrócić drogę od pola do stołu, to jest tak symbolicznie określane. O co tu chodzi? Wielki nacisk kładziemy na to, żeby na polskim produkcie zarabiał polski rolnik, a nie koncerny, jak do tej pory bywało. Bardzo często przecież bywało tak, że w tym łańcuchu żywnościowym rolnik był najsłabiej wynagradzany, rolnik najmniej na tym korzystał. Najwięcej korzystały koncerny, korzystali pośrednicy, korzystały supermarkety, a nie polski rolnik. Po to właśnie są wszystkie te ustawy, które wprowadzamy - to jest ciąg ustaw, nie można załatwić tego jedną ustawą - które skracają tę drogę od pola do stołu. Chodzi tu o handel detaliczny, sprzedaż bezpośrednią, o to, że rolnik może sprzedawać bezpośrednio konsumentowi, o czym już mówiono, ale wprowadziliśmy też możliwość, której nie było do tej pory, że rolnik może swoje produkty dostarczać do sklepów, do supermarketów, do stołówek, do restauracji. Pan minister kiwa głową, popiera to jako konsument. To powoduje, że skracamy tę drogę. (Oklaski) To jest bardzo ważne działanie i w tym budżecie bardzo mocno to podkreślamy. Następna rzecz: działanie MOL-i. Tu też chodzi o to, żeby przetwórstwo nie było w rękach wielkich koncernów, tylko w rękach rolników. Chodzi o to, żeby to było w rękach producentów, tych małych rolników, tak aby rolnik mógł na tym zarobić. Ale chcę też bardzo mocno podkreślić jedno. Co niektórzy bardzo często próbują skłócić wieś z miastem i mówią, że to jest tylko dla rolników, nie dla konsumentów. Przecież jeżeli będzie wyprodukowany dobrej jakości produkt, to na tym skorzystają konsumenci, bo to konsumenci będą kupować dobrej jakości polskie produkty od polskiego rolnika. Drodzy Państwo! Dlatego od 15 lutego wprowadzamy możliwość otwierania działalności, otwierania małych ubojni przygospodarskich. Każdy rolnik będzie mógł otworzyć małą ubojnię. Przez wiele lat od 2004 r., kiedy weszliśmy do Unii Europejskiej, okłamywano nas, w tym pana posła Siekierskiego, pana posła Sachajkę, w tej chwili obaj w jednym klubie, i mówiono nam, że nie wolno prowadzić ubojni przy gospodarstwie. Myśmy to zmienili. Od 15 lutego będzie można prowadzić ubojnie przy gospodarstwach. (Poseł Gabriela Masłowska: Bardzo ważne.) Właśnie chodzi o to, żeby skrócić tę drogę od pola do stołu, żeby konsument mógł kupić produkty dobrej jakości. (Oklaski) To jest działanie na rzecz polskiego rolnictwa i ten budżet zapewnia stabilizację polskiego rolnictwa. Polski rolnik będzie czuł się stabilniej, pewniej, będzie mógł przygotowywać różne biznesplany, bo ten budżet zapewnia stabilizację. Następna bardzo ważna sprawa. Drodzy państwo, w 2018 r. wypłacono z budżetu państwa historyczną kwotę ponad 2200 mln zł na pomoc suszową. (Oklaski) W 2019 r. susza kosztowała nas ponad 2 mld 300. Tak to jest w tej chwili szacowane, bo jeszcze nie wszystkie kwoty zostały wypłacone, część będzie wypłacona w 2020 r. To jest poważny problem, drodzy państwo, dlatego organizacje rolnicze - to jest bardzo ważne, drodzy państwo, organizacje rolnicze - zwracają się do rządu o to, żebyśmy wprowadzili ustawę, która bardzo mocno będzie wprowadzała powszechne ubezpieczenia, żeby rolnik mógł się ubezpieczać i żeby chciał się ubezpieczać. Dlatego też takie ustawy przygotowujemy i kierujemy większe środki na ubezpieczenia społeczne. Drodzy państwo, przez wiele lat z budżetu państwa przeznaczano na ubezpieczenia społeczne ok. 210-220 mln zł. My przeznaczyliśmy na ubezpieczenia społeczne w 2020 r. prawie 500 mln zł, prawie pół miliarda złotych, po to właśnie, żeby zachęcić polskich rolników, żeby się ubezpieczali, żebyśmy nie musieli później gasić pożaru, gdy przychodzi jakiś kataklizm. Dlatego też to są działania systemowe. Ten budżet jest przygotowany pod działania systemowe po to, żeby, tak jak powiedziałem, polski rolnik czuł się bezpiecznie. Sprawa paliwa. Przez wiele lat nam mówiono, że nie można przeznaczyć większych środków na paliwo, na zwrot akcyzy. Przez wiele lat ten zwrot akcyzy był w kwocie 700-800 mln zł. Drodzy państwo, w tej chwili jest to miliard 180. Gdybyśmy policzyli, to okazałoby się, że jest ponad 400 mln więcej na paliwa, na zwrot akcyzy. To są bardzo ważne kwestie, które w tej ustawie budżetowej zostały uwzględnione. Następna sprawa, wielki problem, jaki mamy w polskim rolnictwie, dotyczy ASF. Tak dla porównania podam, drodzy państwo, że w 2014 r. na walkę z ASF-em przeznaczono - wiecie ile? - 16 mln zł. (Poruszenie na sali) W 2015 r. było to 20 mln zł, ale już w 2017 r. przeznaczyliśmy 100 mln zł... (Głos z sali: Bo ASF-u nie było.) ...a w 2020 r. przeznaczone jest ponad 200 mln zł. Ponad 200 mln zł na walkę z ASF-em. Drodzy państwo, to jest poważny problem. (Poseł Joanna Mucha: Bo pozwoliliście, żeby...) I mocno się zastanawiam, gdyż niektóre partie mienią się partiami wiejskimi, a kiedy się wsłuchiwałem w wypowiedzi przedstawicieli różnych partii, to o rolnictwie prawie nikt nie powiedział. Nawet szef PSL i Kukiz’15 na temat rolnictwa w swojej wypowiedzi powiedział dosłownie dwa zdania. (Poseł Dariusz Joński: Poczekaj do końca.) Drodzy państwo, to pokazuje, że tak naprawdę o polskie rolnictwo najbardziej dba Prawo i Sprawiedliwość, najbardziej dba ten rząd, bo ten rząd wie o tym, że rolnictwo jest bardzo ważną gałęzią gospodarczą. Kiedyś premier powiedział z tej mównicy bardzo ważne słowa. Powtarzałem je już kiedyś, ale będę je dotąd powtarzał, aż w końcu wszyscy zrozumieją, jak bardzo ważne jest polskie rolnictwo w całej działalności gospodarczej w Polsce. Premier Mateusz Morawiecki powiedział, że nie będzie silnej polskiej gospodarki, jeśli nie będzie silnego polskiego rolnictwa. I my tym budżetem wzmacniamy polskie rolnictwo, bo wiemy, jak bardzo to jest ważne dla polskiej gospodarki. Dziękuję bardzo. (Oklaski) (Głos z sali: Brawo!)