Mówca: Rolnictwa i Rozwoju Wsi Krzysztof Jurgiel
Data: 2016-01-28 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przepisy prawne umożliwiające ograniczenie lub redukcję pogłowia zwierząt wolno żyjących są rozproszone w wielu aktach prawnych. Przykładowo ustawa Prawo łowieckie daje kompetencje w tym zakresie staroście, który w porozumieniu z Polskim Związkiem Łowieckim może wydać decyzję o odłowie lub odstrzale redukcyjnym w przypadku szczególnego zagrożenia dla prawidłowego funkcjonowania obiektów produkcyjnych i użyteczności publicznej powodowanego przez zwierzynę. Ustawa ta daje też kompetencje nadleśniczemu, który działając z upoważnienia dyrektora regionalnej dyrekcji Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, może wydać postanowienie o zastosowaniu odstrzału zastępczego zwierzyny, jeżeli dzierżawca obwodu łowieckiego nie realizuje planu łowieckiego. Kompetencje do ograniczenia populacji zwierząt w sytuacji nadzwyczajnego zagrożenia życia, zdrowia i gospodarki człowieka daje też sejmikowi województwa ustawa o ochronie zwierząt. Może on podjąć w tym zakresie stosowną uchwałę. Jak pokazuje praktyka, wykorzystanie wyżej wymienionych instrumentów okazało się jak dotychczas niewystarczające, dlatego też przygotujemy zmianę prawa w tym zakresie, jeśli chodzi o kompetencje, aby prawo było bardziej skuteczne. W opinii ekspertów poziomem gwarantującym ograniczenie ryzyka związanego z rozprzestrzenianiem się ASF we wschodnich regionach Polski, w szczególności z terytorium Ukrainy, jest osiągnięcie gęstości populacji dzików do poziomu 0,5 osobnika na 1 km 2 . Tego rodzaju działania należałoby podjąć w pasie o szerokości ok. 50 km od granicy obszaru objętego ograniczeniami w województwie podlaskim oraz wzdłuż wschodniej granicy państwa. Tymczasem populacja dzików, która stanowi potencjalny rezerwuar tej choroby, na niektórych obszarach przewyższa znacznie poziom 1 osobnika na 1 km 2 . Dlatego też, mimo że jak na razie nie stwierdzono w wyżej wymienionym pasie ognisk i przypadków ASF, a sytuacja epizootyczna jest stabilna, zdecydowałem o podjęciu działań wyprzedzających, które mają na celu jak najlepsze zabezpieczenie terytorium Polski przed wniknięciem choroby przez wschodnią granicę, gdzie sytuacja epizootyczna nie jest do końca znana. Podjęte przeze mnie działania mają charakter porządkujący kompetencje różnych organów związane z redukcją lub ograniczeniem pogłowia dzików, rozproszone w wielu aktach prawnych. W tym celu do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji społecznych skierowałem projekt rozporządzenia w sprawie zarządzenia odstrzału sanitarnego dzików, który zakłada redukcję populacji do bezpiecznego z naukowego punktu widzenia poziomu 0,5 osobnika na 1 km 2 . Utrzymanie gęstości populacji dzików na tak niskim poziomie przyczyni się do ograniczenia możliwości przenoszenia wirusa afrykańskiego pomoru świń między watahami dzików, a tym samym lepiej zabezpieczy przed wniknięciem wirusa na tereny, gdzie choroba do tej pory nie występowała. Takie postępowanie stanowi jeden z elementów zapobiegania dalszemu szerzeniu się tej choroby i jest zgodne zarówno z aktualną opinią EFSA dotyczącą afrykańskiego pomoru świń, jak i ze strategią w sprawie ASF dla wschodniej części Unii Europejskiej. W ramach zaplanowanych działań zmierzających do osiągnięcia gęstości populacji dzików na poziomie 0,5 osobnika na 1 km 2 konieczne jest odstrzelenie w wyżej wymienionym pasie ok. 40 tys. sztuk dzików. Szacunkowy koszt tego zadania to ok. 12,6 mln zł. Na koniec pragnę podkreślić, że moje działanie zmierza do ograniczenia populacji dzików zdrowych, ponieważ stanowią one potencjalny rezerwuar choroby i istotny czynnik sprzyjający jej rozprzestrzenianiu się. Pragnę przy tym podkreślić, że rozprzestrzenianie się ASF poza województwem podlaskim może mieć katastrofalne skutki ekonomiczne nie tylko dla Polski, ale też dla całej Unii Europejskiej. Dlatego też w kwestii redukcji populacji dzików trzeba moim zdaniem działać zdecydowanie. Dziękuję bardzo. (Oklaski)