Mówca: Genowefa Tokarska
Data: 2014-11-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Minister! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego mam zaszczyt przedstawić stanowisko w sprawie sprawozdania komisji o rządowym projekcie ustawy o obligacjach, druki nr 2735 i 2882. Ten projekt ustawy dość precyzyjnie reguluje sprawę funkcjonowania tzw. obligacji nieskarbowych. Obligacje te mogą być, obok kredytów i pożyczek, źródłem finansowania inwestycji przez różne podmioty, w tym jednostki samorządu terytorialnego. Projekt ustawy ściśle określa, wymienia podmioty, które mają prawo emitować obligacje. Wśród nich znajdują się właśnie samorządy, instytucje finansowe, osoby prawne, spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, a także wiele innych podmiotów mających swoją siedzibę zarówno w kraju, jak i poza terytorium Polski. Projekt określa zasady emisji, zmiany warunków emisji, zbywania, nabywania i wykupu obligacji. Emitowane obligacje mogą mieć formę dokumentu, ale zdecydowana większość emitowanych obecnie obligacji to obligacje niemające postaci dokumentu. W projekcie są określone wymogi, jakie mają one spełnić. Projekt ustawy w toku prac podkomisji stałej do spraw instytucji finansowych oraz Komisji Finansów Publicznych został poddany pogłębionej analizie. W dyskusji brało udział wiele instytucji, w tym m.in. Związek Banków Polskich, Bank Gospodarstwa Krajowego i inne instytucje zainteresowane tą tematyką. W toku prac podkomisji uwzględniono poprawkę, która umożliwia emisję obligacji podmiotom, w których Skarb Państwa ma więcej niż 50% ogólnej liczby głosów, a także wydłużono termin wejścia w życie ustawy do połowy przyszłego roku, czyli do dnia 1 lipca 2015 r. Zmianom uległy również art. 7 i art. 65 projektu. Podkomisja, kierując się potrzebą ochrony inwestorów nieprofesjonalnych, proponowała, by w przypadku obligacji niedopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym lub niewprowadzonych do alternatywnego systemu obrotu decyzję podejmowało jednomyślnie walne zgromadzenie. Podczas dyskusji, analizując dokument, stwierdzono jednak, że takie sformułowanie tych przepisów będzie niespójne z innymi zapisami w projekcie. W związku z powyższym Komisja Finansów Publicznych przywróciła zasadę przewidzianą w przedłożeniu rządowym, zgodnie z którą zmiana postanowień kwalifikowanych warunków emisji będzie mogła być dokonana większością 3/4 głosów w przypadku obligacji niedopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym lub niewprowadzonych do alternatywnego systemu obrotu. W toku prac zarówno podkomisji stałej do spraw instytucji finansowych, jak i Komisji Finansów Publicznych wiele uwagi poświęcono poprawkom zgłoszonym w sprawie nadania uprawnień pozwalających spółdzielczym kasom oszczędnościowo-kredytowym na emitowanie obligacji wieczystych w taki sposób, aby środki pozyskane z tego rodzaju emisji mogły zasilać fundusz własny kasy. Komisja Finansów Publicznych nie przyjęła tych poprawek. Rozwiązanie to dotyczyłoby obligacji imiennych oferowanych wyłącznie członkom SKOK. To rozwiązanie nie daje możliwości pokrywania ewentualnych strat, byłoby to zatem dodatkowe obciążenie wyniku finansowego i zwiększenie ryzyka finansowego tych instytucji. Komisja Finansów Publicznych wprowadziła również drobną zmianę dotyczącą emisji obligacji koncesjonariusza. Wprowadzono regulację umożliwiającą koncesjonariuszom wyemitowanie obligacji dochodowych, co zapewni ochronę praw nabytych. Wysoka Izbo! Przedkładany projekt ustawy w stosunku do obowiązujących dzisiaj regulacji zawiera szereg zmian o charakterze porządkującym, dostosowującym, poprawiając tym samym czytelność przepisów. Wprowadza kilka nowych instytucji na rynku obligacji i dostosowuje regulacje krajowe do regulacji obowiązujących na rozwiniętych rynkach finansowych. Przedkładany projekt przede wszystkim umożliwia dokonywanie zmian w stosunku zobowiązaniowym, który wynika z obligacji, przez stworzenie podstawy do ustanowienia i działania zgromadzenia obligatariuszy. Projekt rozszerza zakres instrumentów, które będą dostępne dla emitenta, poprzez wprowadzenie obligacji podporządkowanych i obligacji wieczystych. Projekt wprowadza także obowiązek sporządzania i udostępniania warunków emisji niezależnie od postaci, w jakiej obligacje będą emitowane. W przypadku emisji obligacji mających postać dokumentu emitent będzie również zobowiązany przygotować i udostępnić warunki emisji. Na szczególne podkreślenie zasługuje fakt, że proponowane zmiany wspierają rynek obligacji komercyjnych, zwiększają ochronę interesów obligatariuszy i bezpieczeństwo obrotu. Emisja obligacji komercyjnych wprowadzona przez podmioty prowadzące działalność gospodarczą czy jednostki samorządu terytorialnego pozwala zwiększyć kapitał na ich rozwój i daje możliwość korzystania z innego, alternatywnego dla kredytów bankowych źródła finansowania. Projekt niniejszej ustawy w ocenie Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego zasługuje na przyjęcie. Spełnia on zasadniczy cel, tj. podnosi rangę długoterminowych papierów dłużnych przedsiębiorstw w Polsce w stosunku do kredytów i pożyczek bankowych. Dziękuję bardzo.