Mówca: Mirosław Maliszewski
Data: 2015-04-22 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Panie i Panowie Posłowie! Chciałbym przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego wobec projektu ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, ustawy, która funkcjonuje w polskim systemie prawnym od 2005 r. Nowelizacja, której dokonujemy w dniu dzisiejszym czy w tych dniach, jest kolejną, już trudno policzyć którą, ale blisko dziesiątą, nowelizacją. Wynika to przede wszystkim z praktycznej analizy tego, jak ta ustawa funkcjonuje w życiu publicznym. Te zmiany są dokonywane w mojej ocenie często, chociaż mamy tutaj inne poglądy, na korzyść tych rolników, którzy się ubezpieczają. Bieżąca nowelizacja dotyczy głównie zmian przepisów Unii Europejskiej, w wyniku których przede wszystkim dokonujemy zmiany definicji rolnika jako tego, kto będzie korzystał z dobrodziejstw tej ustawy, ale wynika ona też z oceny funkcjonowania ustawy w przypadku określonych upraw i określonych ryzyk. A więc co w tej ustawie tak naprawdę zmieniamy i na czym polega jej istota? Przede wszystkim, jak mówią przepisy unijne, dajemy możliwość zastosowania maksymalnej stawki dopłat do polis ubezpieczeniowych na poziomie 65%. Przypomnę, że do tej pory było to na poziomie 50%, więc gdyby rzeczywiście ta maksymalna stawka mogła być zastosowana... A mam nadzieję, że ona będzie stosowana w rozporządzeniu, bo przecież przypomnijmy sobie, że praktycznie przez te 10 lat obowiązywania ustawy nigdy środki zarezerwowane w budżecie na dopłaty do ubezpieczeń nie były wykorzystane, więc dziwne by było, gdyby ta stawka miała być mniejsza niż stawka 65-procentowa, którą w tej ustawie dopuszczamy. Druga istotna zmiana, która dotyczy zjawiska powodzi i suszy, to czas obowiązywania ubezpieczenia od momentu zawarcia polisy. Tu obserwujemy, że w projekcie skrócono ten okres z 30 do 14 dni, co mogłoby znacznie podnieść efektywność tego ubezpieczenia, bo mogłoby ono być wykupywane przez rolników w momentach, kiedy ryzyko wystąpienia suszy i powodzi - a wiemy, że prognozy pogody już są coraz dłuższe - mogłoby być realne i realne mogłoby być odszkodowanie z tytułu wystąpienia tych dwóch zjawisk. I trzecia bardzo istotna zmiana, akurat w moim środowisku najbardziej istotna, to w przypadku warzyw gruntowych i owoców rosnących na drzewach i krzewach możliwość zastosowania dopłat z budżetu państwa do polis, które przekraczają maksymalne stawki objęte dopłatami. Wiemy, że te dwa produkty bardzo często są narażane na uszkodzenia związane z gradem i z przymrozkiem czy skutkami przezimowania. To są najczęściej występujące ryzyka, w związku z czym towarzystwa, firmy ubezpieczeniowe często proponowały dużo wyższe stawki, np. przekraczające 10% albo w okolicach 10%, i w takim przypadku rolnik, który chciał się ubezpieczyć, w ogóle nie otrzymywał dopłaty do ubezpieczenia, czyli dopłaty do składki, którą płacił takiemu towarzystwu. Dzisiejsza nowelizacja powoduje, że rolnik taką polisę będzie mógł wykupić i otrzyma dopłatę z budżetu państwa do określonego poziomu stawki. Mamy nadzieję, że będzie to na poziomie 65%, co jest zjawiskiem bardzo korzystnym. Króciutko zatrzymałbym się przy sprawie rozdzielenia ryzyka. W jednej z nowelizacji w poprzednich latach dokonaliśmy rozdziału ryzyka, czyli nie ma pakietu ubezpieczenia obejmującego cały katalog niekorzystnych zjawisk, dokonaliśmy właśnie rozdzielenia ryzyka, sugerując się m.in. tym, że rozdzielenie ryzyka spowoduje potencjalne zwiększenie zainteresowania zakładów ubezpieczeniowych i potencjalne zmniejszenie proponowanej czy oczekiwanej, żądanej od rolnika składki. Można powiedzieć, że w przypadku pewnych upraw ten rozdział ryzyka jest dobry, bo gdybyśmy w przypadku wymienianych owoców i warzyw zastosowali pakiet, nie wiem, czy znalazłyby się towarzystwa ubezpieczeniowe, które chciałyby ubezpieczać taką produkcję za stawki na poziomie ok. 10%, i czy nie żądałyby ubezpieczenia na dużo wyższym poziomie albo w ogóle nie oferowałyby takiego ubezpieczenia, przez co rolnicy byliby pozbawieni możliwości otrzymywania odszkodowania. Jest to więc sprawa dość problematyczna, ale uważam, że w przypadku akurat tych dwóch rodzajów upraw się sprawdza. Być może to się nie sprawdza w przypadku szerszego katalogu upraw rolnych. Chcę też państwu powiedzieć, zwracając się do Wysokiej Izby, do pana marszałka, do pana ministra, że Klub Parlamentarny Polskiego Stronnictwa Ludowego popiera projekt w obecnym kształcie i będziemy głosowali za tym projektem, czyli za projektem ze sprawozdania Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Bardzo dziękuję za wysłuchanie. (Oklaski)