Mówca: Andrzej Romanek
Data: 2014-11-26 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! To rzeczywiście dobra regulacja, poniekąd regulacja wymuszona. Przypomnę debatę na temat zmiany opłaty interchange, która toczyła się w roku 2013. Jako poseł Solidarnej Polski przygotowałem projekt ustawy, który został przyjęty, nie mówię, że mój projekt ustawy, ale co do założeń, które wtedy zgłosiłem, chodziło właśnie o opłatę interchange w wysokości 0,5%. Po długich, bardzo poważnych debatach i dyskusjach, gigantycznych wręcz sporach, kiedy, powiedziałbym, rwano włosy z głowy, ileż to krzywdy wyrządzi się, jeżeli obniży się opłatę interchange - wówczas realnie wynosiła ona ok. 1,6% wartości transakcji - do poziomu 0,5%, ileż to banki z tego tytułu stracą. Powiem szczerze: mądrość zwyciężyła i ta opłata została od 1 stycznia 2014 r. obniżona do 0,5% wartości transakcji. Dlaczego to jest tak niezwykle ważne i istotne? Otóż rynek polskich usług płatniczych, czyli pieniądza bezgotówkowego, często określanego jako pieniądz plastikowy, jest naprawdę płytki, bo tak naprawdę 10% tych operacji czy tych transakcji wykonywanych jest właśnie w tym trybie, a pozostałe blisko 90% wykonywanych jest z użyciem pieniądza gotówkowego. W Europie czy w Unii Europejskiej, inaczej rzecz ujmując, jest to poziom w granicach 40%, a w krajach skandynawskich to blisko 70%, a nawet więcej niż 70%. Przy czym co jest kluczem do tego, ażeby pieniądz plastikowy był używany czy operacje bezgotówkowe były wykonywane? Otóż kluczem do tego jest wartość opłat, które z tego tytułu się ponosi. To było, jest i będzie kluczem do tego, żeby ten pieniądz bezgotówkowy mógł funkcjonować w obrocie, tani pieniądz tak naprawdę, jeżeli chodzi o kwestię chociażby produkcji samego pieniądza przez Narodowy Bank Polski. W związku z powyższym to rozwiązanie, które weszło w życie w 2014 r., było dobrym rozwiązaniem. Zwrócę uwagę na jeden bardzo ważny aspekt. Tam mówiło się: do 0,5%, a zatem zawsze była możliwość obniżenia tej wartości. Mam świadomość, że zawsze operatorzy, nie tylko operatorzy, ale i wystawcy kart chcieli przyjmować czy przyjmowali stawki maksymalne. Ale podkreślam, skoro rynek ten się rozwija, bo po wejściu w życie tejże ustawy procent osób korzystających wzrasta o 3-4% w skali roku, to idzie to w dobrym kierunku i ta ustawa, która jest zaproponowana w tymże przedłożeniu, jest jeszcze dalej idącym dobrym rozwiązaniem, zgodnie z zapowiedziami Komisji Europejskiej, że te opłaty rzeczywiście jeszcze bardziej, niż myśmy zaproponowali, powinny być obniżone. Co jest ważne w tymże rozwiązaniu? Poza definicjami legalnymi, między innymi definicjami karty debetowej czy karty kredytowej, ważny jest również zapis, który mówi, że nie tylko karty debetowe czy karty kredytowe, ale też inne karty - dzisiaj mówimy o kartach obciążeniowych - będą objęte wartością opłaty 0,3% i 0,2%, w tym wypadku te inne karty będą objęte wartością nieprzekraczającą 0,3% wartości jednostkowej krajowej transakcji, dlatego że inne karty też mogą być przecież wystawiane, a skoro mamy legalną definicję, można byłoby obchodzić te przepisy i iść w innym kierunku, wystawiać inne rodzaje kart, co powodowałoby, że te opłaty mogłyby być wtedy wyższe niż przewidziane w tejże regulacji. To dobre, bardzo dobre rozwiązanie. Kolejna kwestia, na którą chcę zwrócić uwagę i którą też warto podkreślić, to jest kwestia obowiązku informacyjnego. Dotychczas informacje takie były udzielane na wniosek akceptanta, a teraz jest obowiązek informacyjny, będzie to robione z urzędu - czy to w momencie wprowadzenia tej opłaty, czy też w momencie zmiany wysokości tejże opłaty czy innych opłat uiszczanych z tytułu transakcji płatniczych przy użyciu karty płatniczej. Ważną rzeczą jest też to, że zdefiniowano pojęcie opłaty akceptanta, na którą składa się nie tylko opłata interchange, ale też opłata systemowa i marża agenta rozliczeniowego. To w sposób jednoznaczny, jasny, w miarę klarowny, podkreślam, ucywilizuje i ureguluje rynek opłat, to znaczy posługiwania się kartami płatniczymi. Jest to rozwiązanie idące w dobrym kierunku, rozsądne, racjonalne. Ale proszę zauważyć, i na to też trzeba zwrócić uwagę, że jest to regulacja poniekąd wymuszona tym, podkreślam, żeby agenci działający transgranicznie na terenie Polski w związku z wejściem w życie tego porozumienia zawartego między Komisją Europejską a Visą nie uciekli i nie dokonywali tych rozliczeń poza granicami naszego kraju, bo w ten sposób stracilibyśmy ogromne dochody, wpływy do budżetu. Regulacja ta jest więc konieczna. Szkoda tylko, na co też warto zwrócić uwagę i trzeba to podkreślić, że już rok temu nie mogliśmy tej opłaty obniżyć, a podkreślaliśmy wtedy, że będą takie regulacje Komisji Europejskiej. Być może dzisiaj nie musielibyśmy w ogóle na ten temat debatować i dyskutować, ta regulacja byłaby, najogólniej mówiąc, zbędna. Przecież regulacja dotycząca tego weszła w życie 1 stycznia 2014 r., mamy listopad 2014 r. i wprowadzamy kolejną regulację, która, podkreślam, z punktu widzenia zapowiedzi Komisji Europejskiej też będzie miała pewnie określony wymiar czasu. To ważna, dobra regulacja i na pewno spowoduje to, że ten płytki rynek na pewno się pogłębi, jeżeli chodzi o opłaty bezgotówkowe, i na pewno przysporzy to dochodu przede wszystkim budżetowi, bo liczba tych transakcji, które będą wykonywane, zwiększy się. W ten sposób zarobi na tym budżet państwa (Dzwonek), zarobią na tym banki, a klient, co jest niezwykle istotne i ważne, będzie zadowolony, bo opłata będzie niewielka. W związku z powyższym będziemy mieć z tego tytułu mniej kosztów, większy dochód budżetu państwa i więcej pieniędzy pozostanie też w kieszeni polskich podatników. To dobra regulacja i klub Sprawiedliwa Polska w całości tę regulację popiera. Dziękuję uprzejmie.