Mówca: Piotr Pyzik
Data: 2015-05-13 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W związku z apelem Zarządu Regionu Śląskiego Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pielęgniarek i Położnych składam oświadczenie w sprawie poparcia postulatu dotyczącego zobowiązania rządu Rzeczypospolitej Polskiej oraz prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia do wprowadzenia do systemu ofert wymogu zabezpieczenia przy realizacji danych procedur niezbędnej liczby pielęgniarek i położnych, z uwzględnieniem zakresu i rodzaju udzielanych świadczeń zdrowotnych. Świadczenia medyczne finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia nie pokrywają obecnie rzeczywistych kosztów ich wykonywania oraz nie umożliwiają świadczeniodawcom w sposób należyty pokrycia kosztów zatrudnienia wystarczającej liczby pracowników, w tym w grupie zawodowej pielęgniarek i położnych. Niedofinansowanie świadczeń medycznych lub kierowanie pieniędzy na inne cele uniemożliwia uzyskanie realnego wzrostu płac w grupie zawodowej pielęgniarek i położnych. Ma miejsce permanentne zwiększanie zakresu obowiązków, jakimi są obciążane pielęgniarki i położne, często wykraczających poza ich kompetencje, co dotyczy szczególnie prowadzenia dokumentacji medycznej, nakazu wykonywania zadań związanych ze sprawowaniem opieki nad pacjentami, a także wykraczających poza zakres uprawnień pielęgniarki czy położnej czy też wykonywania różnych czynności pomocniczych za inne grupy zawodowe, np. w sytuacji braku salowych. Niezwykle ważna, zdaniem tego środowiska, jest kwestia zdecydowanie zbyt małej liczby zatrudnionych pielęgniarek i położnych, co uniemożliwia sprostanie przez nie wszystkim oczekiwaniom pracodawców, pacjentów i Narodowego Funduszu Zdrowia. To z kolei generuje coraz częstsze przypadki opisywane przez media jako zaniedbania. Jednak dogłębna analiza sytuacji w służbie zdrowia pozwala dostrzec, że pielęgniarka lub położna obarczona zbyt dużą ilością prac administracyjnych oraz zadań bieżących przy zbyt niskich obsadach pielęgniarek i położnych na dyżurach nie jest w stanie prawidłowo wykonywać swojej pracy, za to niewątpliwie obowiązki te wyczerpują je fizycznie oraz psychicznie. Oczywiście traci na tym opieka nad pacjentem, która powinna być priorytetem służby zdrowia oraz podstawowym celem wykonywania tego jakże szlachetnego zawodu. Jeżeli weźmiemy pod uwagę ogromny zakres zadań, jakie są zlecane pielęgniarkom i położnym, to zauważymy, że zakres ten uniemożliwia ich realizację w nominalnym czasie pracy. Do wynikających z kompetencji i uprawnień zadań pielęgniarsko-opiekuńczych oraz prowadzenia dokumentacji medycznej dochodzą zadania statystyczne dla szpitali, zadania związane z zastępowaniem lekarzy przy wypełnianiu dokumentacji medycznej, którą to oni powinni prowadzić, a nierzadko zdarzają się też sytuacje wydawania pielęgniarkom i położnym poleceń dotyczących wypełniania recept oraz zwolnień ZUS. Z drugiej strony pielęgniarki i położne zmuszane są także do zastępowania salowych przy niektórych czynnościach. Co prawda pojawiły się w szpitalach firmy cateringowe lub firmy sprzątające, lecz one pracują zazwyczaj od godz. 7 do godz. 15, a w pozostałym przedziale czasowym pracują pielęgniarki i położne. Bezwzględnie konieczne jest w związku z tym stworzenie mechanizmów ustawowych lub przepisów wykonawczych, które spowodują, że pracodawcy będą przestrzegać zasady zlecania pielęgniarkom i położnym wykonywania prac, które są przypisane do ich zawodu, bez narzucania im wykonywania obowiązków należących do innych grup zawodowych. Konieczne jest zagwarantowanie należytego bezpieczeństwa pacjentów poprzez stworzenie prawnych mechanizmów wartościowania i wyceny stanowisk pracy pielęgniarek i położnych w poszczególnych procedurach medycznych, tak aby liczba zatrudnionego personelu pielęgniarskiego oraz zatrudnionych położnych była dostosowana do rzeczywistych potrzeb. Pracodawcom brakuje środków na wzrosty wynagrodzeń. Brak jest w warunkach kontraktowania świadczeń z Narodowego Funduszu Zdrowia zapisów o obowiązku wykazania liczby zatrudnianych pielęgniarek i położnych wraz z kwalifikacjami do wykonywania określonych procedur medycznych. Raport Najwyższej Izby Kontroli z marca zeszłego roku oraz raport Państwowej Inspekcji Pracy wskazują w sposób jednoznaczny na takie procedery jak nagminne naruszenia przepisów o czasie pracy pielęgniarek i położnych, niedostateczna obsada na zmianach, niewypłacanie lub nieterminowe wypłacanie wynagrodzeń. Oddzielnym problemem jest kwestia szkolnictwa w tym zawodzie, kwestia motywowania młodych osób, zazwyczaj młodych dziewcząt, żeby zechciały pójść w tym kierunku. Na dzień dzisiejszy rozwiązaniem, zwłaszcza dla młodych, jest wyjazd z naszego kraju, zazwyczaj do Norwegii czy do Wielkiej Brytanii, na emigrację. Myślę, że najwyższy czas zakończyć fikcję, jaką jest dzisiejszy system służby zdrowia. Im szybciej, tym lepiej. Dziękuję. (Oklaski)