Mówca: Ryszard Zbrzyzny
Data: 2013-05-22 (Sejm RP, kadencja 7)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Myślę, że na wstępie należałoby przypomnieć, że dnia 1 stycznia roku 2012 wygasł przyznany Polsce okres przejściowy dotyczący zwolnienia z akcyzy tzw. wyrobów węglowych, a więc, mówiąc w uproszczeniu: węgla kamiennego, węgla brunatnego i koksu, aczkolwiek te pojęcia są opisane bardzo szczegółowo w załączniku nr 1 do ustawy w poz. od 19 do 21. Określono tam, że przez węgiel rozumie się brykiety, brykietki, podobne paliwa stałe wytwarzane z węgla, jeżeli są przeznaczone do celów opałowych. W poz. 20 jest węgiel brunatny, lignit, nawet aglomerowany, z wyłączeniem gagatu, jeżeli jest przeznaczony do celów opałowych. I w ostatniej pozycji mamy koks i półkoks z węgla, węgla brunatnego lub torfu itd., itd., jeżeli jest przeznaczony do celów opałowych. Od 2 stycznia roku 2012 wyroby te zatem są poddawane reżimowi opodatkowania, a konieczność taka wynika wprost z przepisów Unii Europejskiej, a konkretnie dyrektywy energetycznej. Należy przy tym jednak podkreślić, że dyrektywa ta przewiduje szereg sytuacji, w których opodatkowanie wyrobów energetycznych akcyzą jest wyłączone. W Polsce do 1 stycznia 2012 r. obowiązywało zwolnienie z akcyzy dla węgla i koksu. Ustawą z września 2011 r., a więc ustawą na okoliczność wygasania czy wygaszenia tegoż zwolnienia, wprowadzono podatek akcyzowy, który był tak skomplikowany - czy jest, bo nadal obowiązuje - że spowodował wiele kontrowersji i perturbacji w obrocie węglem kamiennym, brunatnym, koksem i koksikiem, szczególnie w pierwszej połowie roku 2012. Przecież pamiętamy wiele interpelacji, zapytań, interwencji ze strony tych, którzy zajmują się obrotem węglem czy węglami na co dzień. Od 2 stycznia wyroby te zostały objęte opodatkowaniem, w sytuacji gdy i mieszczą się w grupowaniu Nomenklatury Scalonej CN 2701, 2702 i 2704, i wykorzystywane są do celów opałowych. Stawka nie jest wysoka - 1,28 zł za GJ. Istotne jest to, że wnioskodawcy zmian w ustawie akcyzowej uwzględnili wszystkie, i obligatoryjne, i fakultatywne, możliwości zwolnienia z opodatkowania akcyzą wyrobów węglowych, które się mieszczą czy mają jakąkolwiek regulację w tym zakresie w dyrektywie węglowej. Między innymi, bo trudno tu wszystkie wymieniać, jest to zwolnienie z akcyzy wyrobów węglowych zużywanych w celach opałowych w procesie produkcji energii elektrycznej, podobne zwolnienie ma miejsce, jeśli chodzi o ich zużywanie w celach opałowych przez gospodarstwa domowe, organizacje pożytku publicznego, w szerokim pojęciu tego słowa, jest zwolnienie z akcyzy wyrobów węglowych zużywanych w celach opałowych do przewozu towarów i pasażerów koleją, a także podobne zwolnienia mają miejsce w pracach rolniczych, ogrodniczych, hodowli ryb oraz leśnictwie. A więc właściwie wszystko, co wynika z dyrektywy energetycznej, w sensie możliwości tego obligatoryjnego i fakultatywnego zwolnienia, zostało ujęte w tymże projekcie ustawy. Myślę, że należy to podkreślić i oczywiście pozytywnie się w tej sprawie wypowiedzieć. Kierunek należy uznać za słuszny, zważywszy na fakt, że Polska na węglu stoi. Jeśli chodzi o polską energetykę, w ponad 90% źródłem paliwa czy energii elektrycznej jest paliwo węglowe. Przypomnę, że wydobywamy i w obrocie mamy ponad 75 mln t węgla kamiennego własnego, ok. 15 mln t węgla sprowadzanego z zagranicy i ok. 60 mln t węgla brunatnego. Razem to jest wolumen ok. 150 mln t węgla, który jest w obrocie stałym, codziennym w Polsce. Mnożenie dokumentów, co ma miejsce jeszcze w dniu dzisiejszym, w ilości kilkudziesięciu albo kilkuset tysięcy, jest dużym obciążeniem, nieuzasadnionym i niepotrzebnym. Wykluczenie z obrotu gospodarczego i systemu podatkowego tegoż obowiązku jest wielce wskazane, oczekiwane i pozytywnie odbierane. Trudno byłoby mieć inne stanowisko niż stanowisko pozytywne wobec takiej idei. I cieszę się bardzo, że jest to inicjatywa poselska, wsparta także potencjałem Ministerstwa Finansów, bo kilka drobnych albo może mniej niż drobnych poprawek usprawniło tęże ustawę, tenże projekt. (Dzwonek) Ten projekt chyba będzie odpowiadał, co do czego jestem przekonany, wszystkim tym, którzy na co dzień parają się obrotem węglami w Polsce. Reasumując, Klub Poselski Sojusz Lewicy Demokratycznej popiera tęże cenną ustawę i będzie głosował za jej przyjęciem. (Oklaski)