Mówca: Sprawozdawca Barbara Bartuś
Data: 2018-01-25 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Mam przyjemność przedstawić sprawozdanie Komisji Ustawodawczej o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa oraz niektórych innych ustaw, zawarte w druku nr 2219. Nowelizacja ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa została uchwalona na 55. posiedzeniu Sejmu i ma na celu przede wszystkim usprawnienie funkcjonowania komisji weryfikacyjnej, a także doprowadzenie do poprawy sytuacji osób, których dotknęła tzw. dzika reprywatyzacja w Warszawie i które w jej wyniku zostały pokrzywdzone. Nowelizacja przyjęta przez Sejm m.in. umożliwi złożenie skargi do sądu administracyjnego od razu po wydaniu decyzji, eliminując postępowanie o ponowne rozpatrzenie sprawy przez samą komisję. Ale przede wszystkim nowelizacja umożliwi odwrócenie skutków wadliwych decyzji reprywatyzacyjnych wydanych w poprzednich latach, które dotykały lokatorów zajmujących niejednokrotnie od wielu lat lokale mieszkalne w nieruchomościach warszawskich. Ponadto nakłada ona na ratusz obowiązek przywrócenia bezprawnie usuniętych lokatorów do mieszkań przez nich zajmowanych przed wydaniem nieruchomości nieuprawnionemu beneficjentowi oraz zahamowuje proceder wyłudzania bezpodstawnie naliczanych czynszów lub innych opłat. Nowe przepisy umożliwią także komisji dostęp do materiałów sądowych, których analiza może się okazać niezbędna w toku czynności podejmowanych przez komisję. W wypadku spraw toczących się przed sądem prezes sądu będzie mógł wysłać jedynie kopie akt, bez konieczności przesyłania oryginalnej dokumentacji. Nowe regulacje zapewniają również komisji dostęp do aktualnych oraz pełnych danych i informacji zgromadzonych w krajowych rejestrach. Ponadto rozstrzygają jednoznacznie, że komisja w celu realizacji ustawowych zadań może korzystać z danych o osobie uzyskanych od prezesów sądów, prokuratorów, organów administracji rządowej i samorządowej czy podległych im jednostek organizacyjnych oraz przetwarzać je bez wiedzy ani zgody osoby, której te dane dotyczą. Zapisy te są konieczne w związku z wejściem w życie 25 maja br. rozporządzenia unijnego o ochronie danych osobowych, RODO. Przyjęta ustawa eliminuje też konieczność przeprowadzania w każdym przypadku rozprawy, nie zawsze bowiem jej przeprowadzenie jest konieczne. Komisja może też wyłączyć jawność rozprawy, w szczególności wówczas, gdy miałyby być na niej roztrząsane szczegóły życia rodzinnego uczestnika postępowania. Jeden z bardziej dyskutowanych elementów przyjętej nowelizacji to wprowadzenie podwyższenia maksymalnej grzywny dla strony, świadka i biegłego za nieusprawiedliwione niestawiennictwo na rozprawie komisji albo opuszczenie rozprawy bez zezwolenia kierującego rozprawą - z kwoty 3 tys. zł i 10 tys. w razie ponownego niezastosowania się do wezwania do kwoty 10 tys. i 30 tys. w razie ponownego niezastosowania się do wezwania. Komisja niezależnie od nałożenia grzywny będzie mogła też wystąpić do właściwego prokuratora okręgowego z wnioskiem o zarządzenie zatrzymania i przymusowego doprowadzenia osoby wezwanej w tych przypadkach, gdy będzie ustalone, iż osoba wezwana uporczywie uchyla się od stawiennictwa. Ustawa umożliwi też komisji zablokowanie rozporządzeń nieruchomością poprzez wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej już na etapie czynności sprawdzających, co uniemożliwi nieuczciwym beneficjentom decyzji reprywatyzacyjnych podejmowanie działań mających na celu uniemożliwienie powrotu nieruchomości na własność miasta wskutek wydania decyzji przez komisję. Natomiast w wypadku działań polegających na nękaniu lokatorów ustawa zmieniająca umożliwi komisji nałożenie grzywny na osobę, która dopuściła się takich działań, albo na osobę, która działała w imieniu osoby prawnej, której dotyczy decyzja komisji. Dochody z tego tytułu będą mogły być przeznaczone wyłącznie na wypłatę odszkodowania lub zadośćuczynienia dla lokatorów. Senat rozpatrzył tę ustawę nowelizującą ustawę o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa oraz niektórych innych ustaw na swoim posiedzeniu w dniu 19 stycznia br. i przyjął pięć poprawek. Senat w swojej pierwszej poprawce rozstrzyga sprawę statusu członków komisji weryfikacyjnej. W Sejmie sprawa ta była szeroko dyskutowana na posiedzeniu komisji, ale nie była rozwiązana, nie wprowadziliśmy stosownych zapisów do nowelizacji. Senat przyjął, że członków komisji będzie się traktować jak pracowników. Tym samym zostaną zaliczeni do katalogu podmiotów objętych obowiązkowo wszystkimi ubezpieczeniami społecznymi, o których mowa w art. 6 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a co za tym idzie, też ubezpieczeniem zdrowotnym. Ponadto w poprawce tej rozstrzyga się, iż płatnikiem składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne za członków komisji jest urząd obsługujący ministra sprawiedliwości. Pozostałe poprawki Senatu mają na celu wyeliminowanie ewentualnych wątpliwości interpretacyjnych i są doprecyzowujące. Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Komisja Ustawodawcza na posiedzeniu w dniu 25 stycznia 2018 r. rozpatrzyła uchwałę Senatu i wnosi o przyjęcie wszystkich wniesionych poprawek. Dziękuję bardzo.