Mówca: Katarzyna Kretkowska
Data: 2023-03-08 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Panie i Panowie Posłowie! Panie Ministrze! Mam przyjemność przedstawić opinię klubu parlamentarnego Lewica w sprawie zmiany ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Jak czytamy w uzasadnieniu tego projektu, ta zmiana wynika z obowiązku implementacji do polskiego porządku prawnego do końca bieżącego roku przepisów dyrektywy 2020/284, z którą związane jest rozporządzenie Rady Unii Europejskiej dotyczące środków służących wzmocnieniu współpracy administracyjnej w celu zwalczania oszustw w dziedzinie VAT, zwane rozporządzeniem CESOP. Intencja jest tu jak najbardziej chwalebna, ważna. Ważne jest również, by wprowadzane przy tej okazji polskie przepisy były proste i jasne, by nie skutkowały dodatkowymi rygorami, formalizmem i biurokracją, których implementowana dyrektywa być może nie wymaga, a które - co się niestety zdarza nazbyt często - tym wprowadzanym w Polsce przepisom towarzyszą. I tłumaczone jest to wymogami unijnymi, których de facto często nie ma. Projektowana ustawa wprowadza nowe regulacje nakładające na dostawców usług płatniczych zlokalizowanych w Polsce obowiązek prowadzenia kwartalnej ewidencji płatności transgranicznych i odbiorców płatności przekazywaną szefowi Krajowej Administracji Skarbowej, a następnie elektronicznie - do centralnego elektronicznego systemu informacji o płatnościach CESOP. Ten obowiązek będzie spadał m.in. na banki krajowe, na oddziały banków zagranicznych, na instytucje kredytowe, na instytucje pieniądza eleketronicznego, Pocztę Polską, instytucje płatnicze i SKOK-i. W ramach konsultacji publicznych zgłoszono szereg uwag. Część z nich nie została uwzględniona, a wydaje się zasadna. Chciałabym w tej chwili skupić się na nich i zapytać pana ministra, czy jednak tych uwag, które wydają się nader zasadne, nie należałoby wprowadzić do omawianego projektu. Związek Banków Polskich zgłasza, iż w już obowiązującym w Polsce stanie prawnym banki raportują transakcje na rachunkach podmiotów kwalifikowanych do Krajowej Administracji Skarbowej poprzez system teleinformatyczny STIR, czyli ten nałożony na banki obowiązek został już wprowadzony w 2017 r. w przyjętej wówczas ustawie i odnosi się do banków i spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych. W związku z powyższym w ocenie Związku Banków Polskich podmioty, które są objęte raportowaniem poprzez STIR, powinny być wyłączone z tego projektu, albowiem w przeciwnym razie zdublowane zostaną obowiązki raportowe banków dotyczące transakcji dokonywanych w ramach rachunku podmiotu kwalifikowanego. W związku z powyższym Związek Banków Polskich postuluje wyłączenie banków spod zakresu opiniowanego projektu ustawy - do czego się przychylamy, ale niestety nie zostało to dotychczas uwzględnione w tym projekcie. Stowarzyszenie Księgowych w Polsce, popierając efektywne działania organów podatkowych w stosunku do nierzetelnych przedsiębiorstw, dopuszczających się oszustw i innych nieprawidłowości, co do których ten projekt ma zapewnić, iż będzie to skutecznie zwalczane, i popierając zaproponowane zmiany w ramach krajowego porządku prawnego, zwraca uwagę, iż wdrożenie tego systemu monitorowania i przekazu informacji wiąże się z koniecznością modyfikacji systemów informatycznych oraz ponoszenia dodatkowych kosztów. A zatem mamy w tym przypadku do czynienia z nałożeniem dodatkowych obowiązków na podatników. Nie ma natomiast w tym projekcie żadnych przewidzianych ulg czy preferencji dla tych podmiotów, które działając w ramach obowiązku ustawowego, będą prowadzić dodatkową ewidencję i transfer informacji. Zatem jest pytanie o te czy ulgi, czy inne zrekompensowanie koniecznych nakładów. Komisja Nadzoru Finansowego zgłasza wątpliwości pod względem terminologicznym. W ustawie pojawia się pojęcie fizycznego lokalu akceptanta. Komisja Nadzoru Finansowego zwraca uwagę, iż to pojęcie lokalu (Dzwonek) w kontekście prowadzonej działalności przedsiębiorstwa zostało już wyjaśnione w ustawie z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta. Jeszcze Kasa Krajowa SKOK zwraca uwagę, iż projekt dotyczy SKOK-ów, natomiast nie zostało wprost wpisane w tę ustawę...