PiotrSty/sejm-speeches-corpus huggingface dataset:
Mówca: Maciej Małecki
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Dużo obietnic w stronę środowiska kuratorów skierowano w czasie kampanii wyborczej ze strony obecnej koalicji rządzącej. Tymczasem ta króciutka ustawa nie adresuje tych obietnic, które były składane, szczególnie w zakresie wynagrodzeń. Natomiast mamy bardzo szeroki opis nowej legitymacji kuratorskiej. Chciałbym zapytać, jak państwo widzicie w praktyce realizowanie tego dodatku dla kuratorów? Zwracam uwagę na ryzyko upolitycznienia tego zawodu poprzez przeniesienie tych spraw związanych z wynagrodzeniami do ministerstwa Waldemara Żurka i wyjęcie ich spod jurysdykcji Rady Ministrów. Kolejny obszar, kolejna grupa może być pod ręką ministra Żurka, a wiemy, jak to niedobrze wygląda w tym resorcie. Dziękuję.
Mówca: Janusz Kowalski
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

170 tys. podpisów przed chwilą złożył Ruch Obrony Granic Roberta Bąkiewicza, aby chronić miliony Polaków przed paktem migracyjnym. To jest nowa inicjatywa ustawodawcza. Wielkie gratulacje dla wszystkich Polaków, którzy podpisali się pod projektem ustawy ˝Stop Pakt˝. Mam nadzieję, że jak najszybciej, pani marszałek, będzie ta ustawa procedowana. I taki właśnie apel kieruję do pani, bo ta ustawa jest przede wszystkim po to, żeby chronić polskie kobiety, żeby czuły się na ulicach polskich miast, polskich wsi i polskich miasteczek bezpiecznie. (Poseł Henryk Szopiński: A co to ma do rzeczy?) Nie dla nielegalnej migracji. Zatrzymajmy nielegalną migrację i migrację w ogóle, którą wprowadził Donald Tusk. Od 1 lipca 2026 r. ma obowiązywać pakt migracyjny. Nie ma na to zgody. (Głos z sali: Ale to nie są oświadczenia poselskie.) (Głos z sali: A gdzie kuratorzy sądowi?)
Mówca: Zofia Czernow
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Panie Ministrze! Przed chwilą usłyszeliśmy jakieś propozycje i apele, które nie dotyczą procedowanego projektu ustawy. A jest to projekt dotyczący zmiany ustawy o kuratorach sądowych. Kurator sądowy to bardzo odpowiedzialny zawód, bardzo trudny zawód, wymagający ogromnej odpowiedzialności. Pytam wobec tego pana ministra, jak wygląda w Polsce sytuacja kadrowa dotycząca zawodowych, ale też społecznych kuratorów sądowych. Jakie jest zapotrzebowanie na kuratorów sądowych? Bo nie ma gorszej sytuacji niż brak kuratorów, kiedy są oni tak bardzo potrzebni. Chciałabym również zapytać, czy przygotowany jest szeroki projekt ustawy dotyczący zmiany ustawy o kuratorach sądowych. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Sylwia Bielawska (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Szanowny Panie Marszałku! Szanowna Pani Minister! Wysoka Izbo! W aktualnej sytuacji kuratorskiej służby sądowej mamy do czynienia z chronicznym przeciążeniem kuratorów zawodowych, ze znacznymi brakami kadrowymi, szczególnie w zespołach, w których występują długotrwałe urlopy lub wakaty, z wysokim poziomem wypalenia zawodowego oraz rosnącą liczbą spraw wymagających nadzoru kuratorskiego. Raporty Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości oraz sygnały ze środowiska kuratorskiego wskazują, że kuratorzy regularnie wykonują zadania wykraczające poza standardowy zakres obowiązków, w tym masowo zastępują nieobecnych kolegów i nieobecne koleżanki, co prowadzi do dalszego wzrostu obciążenia i pogorszenia jakości wykonywania orzeczeń sądowych. W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania. Czy proponowana zmiana w postaci przyznania kuratorom zawodowym, w tym rzecznikom dyscyplinarnym, dodatku specjalnego z tytułu zwiększonego zakresu obowiązków lub zastępstw za osoby długotrwale nieobecne jest według ministerstwa skutecznym mechanizmem w kontekście rzeczywistych potrzeb kadrowych i obciążenia kuratorów? Czy resort uważa, że ten dodatek jest wystarczający, aby rekompensować dodatkowe obciążenia w warunkach chronicznych braków kadrowych?
Mówca: Anna Gembicka (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Procedujemy nad projektem zmiany ustawy o kuratorach sądowych, który zgodnie z uzasadnieniem ma poprawić funkcjonowanie kurateli i zwiększyć efektywność naboru do zawodu. Problem w tym, że rzeczywistość kadrowa w kurateli wygląda dziś znacznie poważniej niż tylko w przypadku kwestii przepisów technicznych. Bo kluczowe pytanie brzmi: Czy ta ustawa realnie rozwiązuje problem braków kadrowych, przeciążenia kuratorów i odpływu ludzi z zawodu? Jaka jest dziś rzeczywista skala braków kadrowych w kuratorskiej służbie sądowej? Ilu kuratorów brakuje w poszczególnych okręgach i jak ten wskaźnik zmieniał się w ostatnich latach? Jakie jest średnie obciążenie jednego kuratora? Ile spraw przypada dziś na jednego kuratora zawodowego i czy rząd uważa ten poziom za bezpieczny i efektywny? Czy projektowana możliwość skrócenia aplikacji kuratorskiej nie doprowadzi do obniżenia jakości przygotowania do zawodu zamiast realnie rozwiązać problem niedoborów kadrowych? Czy rząd uważa, że obecne poziomy płac są wystarczające, aby zatrzymać w zawodzie doświadczonych kuratorów? Czy analizowano skalę odejść z zawodu w ostatnich latach? Ilu kuratorów rezygnuje ze służby i jakie są główne przyczyny tych decyzji? Jakie konkretne działania rząd planuje, aby zwiększyć atrakcyjność zawodu kuratora, nie tylko poprzez zmiany formalne, ale realnie: finansowo i organizacyjnie?
Mówca: Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Stanowisko Panie Marszałku! Wysoka Izbo! To nie jest projekt, który zmienia fundamenty systemu, to projekt, który go porządkuje. I właśnie dlatego warto się nad nim pochylić spokojnie i rzeczowo. Z jednej strony mamy zmiany, które odpowiadają na realne problemy praktyczne. Umożliwienie wcześniejszego przystąpienia do egzaminu kuratorskiego bez konieczności odczekania całej aplikacji to rozwiązanie racjonalne. System potrzebuje ludzi, a obecne przepisy są zbyt sztywne. Ta zmiana może przyspieszyć nabór i pomoże lepiej wykorzystać potencjał osób już przygotowanych do pracy. Podobnie doprecyzowanie zasad przyznawania dodatku specjalnego, jasno wskazujące, że jest on przyznawany za faktycznie wykonaną pracę, a nie z góry, porządkuje praktykę i usuwa wątpliwości interpretacyjne. To krok w stronę większej przejrzystości. Zmiany dotyczące legitymacji służbowych również mają sens. Wprowadzenie jednolitych, bezpiecznych dokumentów, które będą mogły funkcjonować jako dokumenty publiczne, odpowiada dzisiejszym standardom bezpieczeństwa i identyfikacji. Ale ten projekt ma też drugą stronę. Rozszerzenie możliwości delegowania kuratorów do Ministerstwa Sprawiedliwości oraz przeniesienie części kompetencji, choćby w zakresie wynagrodzeń, bezpośrednio na poziom ministra oznacza dalszą centralizację systemu. I tutaj trzeba zachować ostrożność. Bo kurator to nie jest urzędnik do przesuwania w systemie. To osoba pracująca bezpośrednio z ludźmi, często w najtrudniejszych sytuacjach życiowych. Każde rozwiązanie, które wpływa na dostępność kuratorów w terenie, musi być dobrze przemyślane. Z drugiej strony projekt wyraźnie wskazuje, że jego celem nie jest zwiększenie liczby delegacji, a jedynie poszerzenie możliwości ich stosowania. To ważne zastrzeżenie, ale jego realizacja będzie zależała już od praktyki. Dlatego ta ustawa nie budzi zasadniczego sprzeciwu, ale wymaga uważności. Bo między uporządkowaniem systemu a jego nadmierną centralizacją jest cienka granica.
Mówca: Dariusz Matecki (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pytania Jakie są szacunkowe koszty wprowadzenia nowych wzorów legitymacji jako dokumentów publicznych, uwzględniając wymogi ustawy o dokumentach publicznych, i z jakich dokładnie środków zostaną one pokryte? Jakie konkretne przesłanki będą decydować o ˝szczególnie uzasadnionym wypadku˝, w którym minister sprawiedliwości będzie mógł zwolnić aplikanta z części aplikacji, ale nie z egzaminu, i czy takie rozwiązanie nie wprowadza niebezpiecznej uznaniowości w procesie kształcenia kadr? Na jakiej podstawie prawnej i merytorycznej projekt zakłada rozszerzenie możliwości delegowania kuratorów do Ministerstwa Sprawiedliwości do zadań innych niż nadzór i czy nie spowoduje to braków kadrowych w sądach rejonowych?
Mówca: Michał Pyrzyk (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Stanowisko Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe przedstawić oświadczenie dotyczące rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o kuratorach sądowych. Projekt jest naszym zdaniem w pełni uzasadniony, a dotyczy przede wszystkim wprowadzenia możliwości przyspieszenia ścieżki dojścia do egzaminu kuratorskiego i doprecyzowania warunków przyznawania dodatków specjalnych dla kuratorów zawodowych. W tym pierwszym zakresie wprowadza się m.in. zmianę pozwalającą ministrowi sprawiedliwości na zwolnienie aplikanta z pozostałej części aplikacji bez jednoczesnego zwalniania go z egzaminu kuratorskiego, co ma na celu przyspieszenie procesu naboru nowych kadr. Doprecyzowano również, że dodatek specjalny jest przyznawany za okres wykonywania zadań, co oznacza wypłatę po miesiącu rozliczeniowym, czyli z dołu, a nie z góry. Rozwiązanie to ma umożliwić rzetelną ocenę trudu i czasochłonności dodatkowych obowiązków. Projekt wprowadza też nowoczesne legitymacje służbowe dla kuratorów, które będą miały status dokumentów publicznych, co zwiększy bezpieczeństwo i ułatwi identyfikację pracowników. Zmiany dotyczą też komisji egzaminacyjnych i tutaj wprowadzono wymóg, aby co najmniej jeden przedstawiciel Krajowej Rady Kuratorów w komisji egzaminacyjnej był delegatem do tej rady. Członkom komisji przyznano również prawo do zwrotu kosztów podróży i noclegów. Z uwagi na powyższe Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe będzie popierać to rządowe przedłożenie.
Mówca: Katarzyna Ueberhan (tekst niewygłoszony)
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Stanowisko Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko klubu Lewicy odnośnie do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o kuratorach sądowych zawarty w druku sejmowym nr 2294 wraz ze sprawozdaniem komisji z druku nr 2399. To przedłożenie rządowe ma na celu zwiększenie efektywności naboru do kuratorskiej służby sądowej oraz poprawę organizacji i funkcjonowania samej kurateli sądowej. Projekt nowelizacji ustawy o kuratorach sądowych odpowiada na realne problemy funkcjonowania kurateli, jest potrzebny i zasługuje na poparcie. Po pierwsze, projekt porządkuje kwestie legitymacji służbowych. Wprowadza jasne przepisy dotyczące ich wydawania, zawartości i ochrony, a także przenosi regulację ich wzoru z poziomu zarządzenia do rozporządzenia. Dzięki temu legitymacje będą mogły zostać uznane za dokumenty publiczne, co zwiększy ich bezpieczeństwo i ograniczy ryzyko nadużyć. To długo oczekiwana zmiana, bo obecna forma jest po prostu przestarzała. Po drugie, ustawa uelastycznia ścieżkę dojścia do zawodu kuratora. Umożliwia, w uzasadnionych przypadkach, zwolnienie aplikanta z części aplikacji bez zwalniania go z egzaminu. To racjonalne rozwiązanie - pozwala szybciej wprowadzać dobrze przygotowane osoby do zawodu, przy jednoczesnym zachowaniu weryfikacji ich kompetencji. To realne usprawnienie naboru do służby. Kolejna zmiana dotyczy dodatku specjalnego dla kuratorów zawodowych. Projekt doprecyzowuje charakter rekompensaty za faktycznie wykonywane dodatkowe obowiązki, takie jak zastępstwa czy zadania wykraczające poza standardowy zakres pracy. To uporządkowanie praktyki oraz usunięcie wątpliwości interpretacyjnych. Pozytywnie należy też ocenić rozszerzenie możliwości delegowania kuratorów do Ministerstwa Sprawiedliwości. Dzięki takiemu rozwiązaniu doświadczenie tej ważnej grupy zawodowej będzie wykorzystywane szerzej - nie tylko w nadzorze, ale też w kształtowaniu rozwiązań dotyczących funkcjonowania kurateli czy wykonywania orzeczeń. Projekt usuwa także niejasności dotyczące nadzoru administracyjnego, w tym lustracji i wizytacji, oraz doprecyzowuje skład komisji egzaminacyjnej. To zmiany techniczne, ale istotne dla przejrzystości działania systemu. Oczywiście w konsultacjach pojawiły się głosy krytyczne. Wskazywano, że projekt nie rozwiązuje problemów takich jak przeciążenie pracą, ochrona prawna kuratorów czy zasady awansu. Te uwagi są zasadne, ale wykraczają poza zakres tej nowelizacji. Mamy do czynienia z projektem punktowym, który naprawia konkretne niedoskonałości, a nie z kompleksową reformą. To nadal krok potrzebny, krok w dobrym kierunku. Zmiany poprawiają organizację kurateli, zwiększają bezpieczeństwo dokumentów, usprawniają ścieżkę zawodową oraz porządkują kwestie wynagrodzeń i nadzoru. To zmiany potrzebne i ważne dla codziennej pracy grupy zawodowej - tak potrzebnej, wykonującej bardzo trudną, obciążającą i wymagającą, a często niedocenianą pracę. Równocześnie tak niezbędną dla sprawnego wymiaru sprawiedliwości. Z uwagi na powyższe klub Lewicy popiera niniejsze przedłożenie.
Mówca: Magdalena Małgorzata Kołodziejczak
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałkini! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Wczoraj na posiedzeniu połączonych komisji infrastruktury i samorządu mieliśmy okazję zapoznać się z poprawkami zaproponowanymi przez ministerstwo, jak również je przedyskutować, a także z poprawkami wniesionymi przez klub Koalicji Obywatelskiej. Muszę powiedzieć, że te poprawki nie wywołały żadnych większych dyskusji. Są to poprawki zmierzające w bardzo dobrym kierunku. Należy podkreślić, że kwestia uelastycznienia realizacji planów inwestycyjnych została przedyskutowana z samorządami. Wychodzimy tu naprzeciw. To jest niezwykle cenne. Przypomnę, że inwestycje uzupełniające wykonywane przy tych planach nie muszą być już teraz bezpośrednio związane z głównymi inwestycjami, ale mogą odpowiadać - i powinny odpowiadać - na potrzeby samorządów. To jest bardzo dobra zmiana i zmierzamy w dobrym kierunku. Umarzanie postępowań, jeśli chodzi o wydawanie warunków zabudowy dla samorządów, które byłyby narażone na wypłaty ogromnych kwot odszkodowań, to jest bardzo dobry kierunek, tym bardziej że pamiętamy sytuacje, kiedy wiele osób składało wnioski o wydanie warunków zabudowy tylko po to, żeby te warunki otrzymać i tym samym zwiększyć przez to wartość nieruchomości bez konieczności budowania. Panie ministrze, zmierzamy w bardzo dobrym kierunku. Myślę, że te zmiany są niezwykle istotne. Przypomnę, że ustawa wprowadzona we wrześniu 2023 r. była ustawą w pewnym stopniu utopijną, dlatego że samorządy miały niespełna 1,5 roku na wprowadzenie planów zagospodarowania dla prawie 2,5 tys. gmin, co było absolutnie niemożliwe. Chciałabym z tego miejsca bardzo serdecznie podziękować za uzyskanie bardzo korzystnych warunków, jeśli chodzi o realizację kamieni milowych i przesunięcie terminu. Należy podkreślić, że 40% gmin powinno mieć plany, ale, co ważne, przedłużenie terminu nie pozbawia gmin możliwości uzyskania dofinansowania na zrealizowanie planu. A zatem z jednej strony mniejsza liczba gmin musi wykonać ogólny plan zagospodarowania przestrzennego, a z drugiej strony w związku z przedłużeniem terminu nie tracimy możliwości uzyskania dofinansowania. Mój przedmówca wskazał na problemy związane z realizacją budowy, ale pamiętajmy o tym, że cały szereg gmin w Polsce posiada obecnie plany zagospodarowania przestrzennego, a wiele spośród nich ma plany, które pokrywają powierzchnię całych gmin. Chodzi o to, żebyśmy nie zrozumieli tego w ten sposób, proszę państwa, że jedynie te gminy, które opracują te 40% planów ogólnych i potem będą nad nimi pracowały, te plany będą miały, bo gmin posiadających plany jest zdecydowanie więcej. Klub Koalicji Obywatelskiej jest absolutnie za wprowadzeniem przedstawionych poprawek, ponieważ są one bardzo dobre. Biorąc pod uwagę niezwykłe znaczenie tej ustawy, myślę, że w kolejnych miesiącach będziemy wprowadzali do niej jeszcze zmiany. Bardzo dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Piotr Kowal
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu klubu parlamentarnego Lewica mam zaszczyt wygłosić oświadczenie dotyczące rozpatrywanego dziś rządowego przedłożenia, projektu ustawy o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw, druk nr 2459. Trzeba jasno powiedzieć, że projekt ma charakter przede wszystkim porządkujący i naprawczy wobec reformy planowania przestrzennego uchwalonej w 2023 r. Jego głównym celem jest zapewnienie samorządom czasu na dokończenie prac planistycznych oraz uniknięcie chaosu prawnego, który mógłby doprowadzić do zahamowania wielu inwestycji lokalnych. Najważniejszą zmianą jest tak naprawdę to, o co wnioskowały samorządy - kolejne przesunięcie terminu uchwalenia planów ogólnych gmin o 2 miesiące, czyli z dnia 30 czerwca 2026 r. na 31 sierpnia 2026 r. O 2 miesiące wydłużono również obowiązywanie studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Projekt przewiduje również wydłużenie możliwości wydawania decyzji o warunkach zabudowy na dotychczasowych zasadach, też do 31 sierpnia 2026 r. Dzięki temu gminy nie zostaną postawione w sytuacji, w której brak nowych dokumentów planistycznych oznaczałby tak naprawdę całkowite zablokowanie procesów inwestycyjnych. W tej ustawie przewidziano również to, że przesunięty będzie termin związany z wdrożeniem rejestru urbanistycznego. Termin realizacji części obowiązków zostanie przesunięty z 30 czerwca 2026 r. na 30 września 2026 r., z kolei termin realizacji innych - z 30 września 2026 r. na 30 listopada 2026 r. Projekt doprecyzowuje również zasady funkcjonowania zintegrowanych planów inwestycyjnych, umożliwia zmianę obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w ramach procedury ZPI, rozszerza katalog inwestycji uzupełniających, wydłuża termin zawarcia umowy urbanistycznej z 60 do 120 dni oraz porządkuje procedury konsultacyjne i opiniujące. Doprecyzowane zostają także przepisy przejściowe dotyczące rozpoczętych już postępowań, a także kwestie związane z decyzjami o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wysoka Izbo! Potrzebujemy tego projektu ustawy. Jest dobry i potrzebny. W związku z tym Lewica będzie popierać ten projekt. Dziękuję. (Oklaski)
Mówca: Michał Połuboczek
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Zgodnie z tym, co powiedzieli moi poprzednicy, tak, to jest doskonały projekt ustawy. Potrzebujemy tych dodatkowych 2 miesięcy na sporządzenie planów. Obniżenie tego limitu do 40% to też jest jak najbardziej dobry ruch. Mam nadzieję, że samorządy będą zmotywowane, by tworzyć te plany dalej, bo jeżeli zablokujemy wydawanie wuzetek, to tak naprawdę zablokujemy też inwestycje w niektórych miejscach. Ciekawa jest poprawka Prawa i Sprawiedliwości dotycząca osób indywidualnych, która, jak myślę, może rozwiązać część tych problemów. Jako Konfederacja składamy cztery poprawki. Dwie są drobniejsze. Chcemy, żeby opłata planistyczna nie była pobierana w momencie, gdy już była pobrana opłata urbanistyczna, czyli w momencie, gdy działka jest dalej odsprzedawana, opłaty planistycznej już nie pobieramy. Drugą poprawką jest to, że chcielibyśmy, żeby inwestor przy ZPI mógł równolegle procedować nad decyzją środowiskową i decyzją planistyczną, ponieważ to się wiąże z dosyć długimi terminami. Do decyzji planistycznej potrzeba decyzji środowiskowej, dlatego chodzi o to, żeby można było zacząć proces planistyczny bez decyzji środowiskowej i po prostu prowadzić to równolegle, bo to są bardzo długie okresy. Dwie następne poprawki są trochę mocniejsze. Jedna z nich podnosi limit inwestycji ze 130% do 300% planowanego zapotrzebowania, druga zaś zdejmuje tereny rolne z planów ogólnych. Tyle. Składam poprawki. Dziękuję uprzejmie.
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Jak tutaj już mój kolega powiedział, projekt ma charakter porządkujący, poprawia reformę planowania przestrzennego z 2023 r., upraszcza procedury i dostosowuje przepisy do praktyki działania gmin i inwestorów. Wprowadza on m.in. większą elastyczność w zintegrowanych planach inwestycyjnych oraz przesuwa terminy wdrożenia reformy, co pokazuje, że wcześniejsze regulacje były niedopracowane. Popieramy więc ten kierunek zmian. Jednak skoro złożyliśmy poprawki, to są też wątpliwości. Ograniczenie możliwości uzyskania warunków zabudowy tylko do właścicieli może utrudnić inwestycje, a ciągłe zmiany przepisów pokazują brak stabilności systemu. Stąd te poprawki. Chcemy wyłączyć grunty rolne i leśne z nadmiernych ograniczeń w planach ogólnych, które dziś mogą blokować rozwój gospodarstw. Proponujemy także zwiększenie limitu tzw. chłonności gmin, bo obecny poziom 130% ogranicza budownictwo i rozwój, a w konsekwencji podnosi ceny mieszkań. Nasze poprawki mają cel, by zdjąć bariery dla rozwoju i dać gminom więcej swobody. Dlatego prosimy o ich przyjęcie. Dziękuję bardzo.
Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Przedłożony projekt zmian w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym należy ocenić umiarkowanie pozytywnie - nie dlatego że propozycje w tym projekcie są słabe, ale dlatego że całość idzie w kierunku, który może jeszcze bardziej skomplikować i tak już przeciążony system planowania przestrzennego. Polska od lat zmaga się z chaosem przestrzennym, rozproszoną zabudową, presją deweloperską, przeciążeniem infrastruktury i konfliktami między mieszkańcami, samorządami oraz inwestorami. W takiej sytuacji potrzebujemy prawa prostego, przewidywalnego i dobrze chroniącego interes publiczny. Tymczasem ten projekt dokłada kolejne wyjątki, kolejne terminy, kolejne procedury i kolejne mechanizmy szczególne. Szczególne wątpliwości budzą przepisy dotyczące zintegrowanych planów inwestycyjnych. Z jednej strony mogą one przyspieszyć część inwestycji, jednak z drugiej strony rodzą poważne ryzyko, że planowanie przestrzenne będzie coraz bardziej przesuwane z poziomu realnej debaty publicznej na poziom negocjacji między gminą a inwestorem. Jeżeli inwestor może pokrywać koszty procedury, jeżeli umowa urbanistyczna ma określać zobowiązania stron, jeżeli zintegrowany plan inwestycyjny staje się narzędziem szybkiego procedowania nad konkretnymi zamierzeniami, to trzeba zapytać, kto w tym wszystkim będzie silniejszy: mieszkaniec, rada gminy, lokalna wspólnota czy duży inwestor z zapleczem prawnym, finansowym i eksperckim. Projekt przewiduje także możliwość nakładania obowiązku przedstawienia koncepcji urbanistyczno-architektonicznej i wizualizacji inwestycji. To może brzmieć dobrze, ale w praktyce może oznaczać kolejne koszty i bariery dla mniejszych inwestorów, lokalnych przedsiębiorców, właścicieli gruntów czy rolników, którzy nie mają sztabu doradców. Niepokojące jest również ciągłe przesuwanie terminów reformy planistycznej. Jeżeli państwo po raz kolejny zmienia daty, przepisy przyjściowe i harmonogramy, to pokazuje, że cały system został przygotowany bez właściwej oceny możliwości gmin, zwłaszcza małych samorządów. Dlatego ten projekt nie daje wystarczającej gwarancji wzmocnienia ładu przestrzennego. Może natomiast zwiększyć przewagę dużych inwestorów, skomplikować sytuację mniejszych właścicieli i przerzucić kolejne obowiązki na gminy. W planowaniu przestrzennym nie chodzi tylko o szybkość inwestycji. Chodzi o jakość życia mieszkańców, ochronę własności, dostęp do infrastruktury, bezpieczeństwo prawne i odpowiedzialność za przestrzeń na lata. Ten projekt tych obaw nie rozwiewa. Dziękuję.
Mówca: Witold Tumanowicz
Data: 2026-04-29 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mam pytanie: Czy np. na terenach podmiejskich, gdzie mamy bardzo rozproszoną zabudowę domów, przewidujecie odstępstwo od zasad planów ogólnych, jeśli wraz z rozwojem miasta będzie zapotrzebowanie na wybudowanie dodatkowych osiedli? Potencjalnie takie plany będą to blokowały. Dziękuję.