Mówca: Mirosław Suchoń
Data: 2015-12-09 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Posłanki! Panowie Posłowie! Mam przyjemność w imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna przedstawić stanowisko wobec projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym i niektórych innych ustaw. Na początek chciałbym powiedzieć kilka słów o tym, czym jest, a raczej czym ma być nowy CEPiK. Otóż jest to system teleinformatyczny, którego zadaniem jest gromadzenie, przechowywanie i udostępnianie informacji o kierowcach, pojazdach i posiadaczach kart parkingowych. System ten ma zbierać oraz udostępniać informacje o wyżej wymienionych dziesiątkom tysięcy instytucji. Celem zaś projektu CEPiK 2.0 jest, jak wspomniano w uzasadnieniu do projektu ustawy, przebudowa i modernizacja istniejących centralnej ewidencji pojazdów, centralnej ewidencji kierowców, a także budowa centralnej ewidencji posiadaczy kart parkingowych, które razem mają tworzyć wspomniany CEPiK. Niestety specjaliści analizujący prace nad tym zagadnieniem bardzo krytycznie oceniają sprawność prowadzenia tego projektu. Podkreślają również, że faktycznie ograniczono udział w procedowaniu instytucji czy też osób, organizacji dysponujących praktyczną wiedzą dotyczącą tego typu zagadnień, również samorządów, ale ponoć nawet niektórych ministerstw. Chcę tu wyraźnie powiedzieć: efektem takiego prowadzenia prac, a nie niedostatecznego przygotowania użytkowników systemu do integracji, jest opóźnienie skutkujące m.in. procedowanym projektem, którego esencją jest przesunięcie o rok wdrożenia systemu CEPiK 2.0. I naprawdę na usta ciśnie się to, co jako Nowoczesna powtarzamy jak mantrę: Polskę za te same pieniądze naprawdę można urządzić lepiej. Bo przecież wystarczy prosta analiza stanu prac nad regulacjami, aby stwierdzić, że przyszli użytkownicy nie mogli się dostosować do integracji z CEPiK. Prawdopodobnie nawet jeszcze dziś, czyli na cztery tygodnie przed planowanym uruchomieniem systemu, nie mamy części aktów prawnych niezbędnych do funkcjonowania CEPiK. Ponadto chciałbym postawić pytanie zasadnicze dla oceny tego zagadnienia: W jaki sposób swoje systemy teleinformatyczne mieli przygotować użytkownicy, skoro podobno nie ma również kompletnych wymagań technicznych? Żeby nie być gołosłownym co do pozostawiających wiele do życzenia tempa i jakości prac, podam prosty przykład. Otóż pierwszy, bardzo ogólny zresztą opis API do CEPiK 2.0 dla PKK dotarł do zainteresowanych dopiero 27 maja tego roku, natomiast określana szumnie jako komplet dokumentacji integracyjnej dokumentacja została przekazana dopiero 28 września, czyli zaledwie na 3 miesiące przed planowanym uruchomieniem CEPiK, i, co ważne, według specjalistów i tak nie zawierała wszystkich kompletnych informacji. I tu, odnosząc się do słów przedstawiciela wnioskodawców, bardzo proszę o wyjaśnienie, w jaki sposób wojewódzkie ośrodki ruchu drogowego czy starostwa miały przygotować się do wdrożenia systemu, skoro nie miały podstawowych informacji dotyczących tego zagadnienia, czyli, po pierwsze, przepisów i, po drugie, opisów procesów oraz informacji technicznych, a na dodatek ustawodawca w sposób zupełnie niezrozumiały nakazał WORD-om wymianę oprogramowania na chwilę przed uruchomieniem tak poważnego systemu. To po prostu nie mogło się udać. Co również warte uwagi, specjaliści informują, że nie ma dziś środowiska testowego i nie przeprowadzono w tej materii żadnego pilotażu. Natomiast komórki, które tworzą tego rodzaju legislację, chyba nie są do niej do końca przygotowane. Pominę już fakt, że dopiero teraz w art. 80d ust. 5 wprowadzamy finansowanie dla utworzenia katalogu marek i typów pojazdów. To jak to wszystko miało zostać utworzone, skoro nie przewidziano finansowania tego typu rzeczy? To kolejne pytanie. A więc, biorąc pod uwagę powyższe, Nowoczesna ma świadomość, że wejście tych przepisów w życie w pierwotnym terminie 4 stycznia spowodowałoby po prostu nieopisany chaos. Sądzę, że nasi obywatele zaczęliby poważnie wątpić w to, czy Polska jako państwo jest w stanie jakikolwiek projekt informatyczny przeprowadzić w sposób zapewniający jego skuteczne wdrożenie. W związku z tym od razu chcę powiedzieć, że przesunięcie terminu wejścia przepisów w życie na rok 2017, czyli co najmniej o rok, jest słuszne, ale od razu też powiem, patrząc na historię tego, co do tej pory z tym projektem się działo, że musimy sobie zadać pytanie, czy ten rok na pewno wystarczy. Ja mam poważne co do tego wątpliwości. I mamy szereg - czas mi się kończy, więc tylko nadmienię - uwag dotyczących już samej materii projektu. (Dzwonek) Po pierwsze, właśnie tego czasu - czy rok wystarczy. Po drugie, chcielibyśmy usłyszeć od przedstawiciela ministerstwa, kiedy zostaną udostępnione wszystkie dokumentacje techniczne, kiedy zostaną opracowane choćby projekty aktów prawnych, bo wtedy będziemy mogli powiedzieć, czy rok wystarczy, czy rok to jest za mało, jakie koszty dodatkowe ten okres przejściowy 24-miesięczny spowoduje dla instytucji, które mają 24 miesiące na dostosowanie się do integracji z CEPiK. Przecież wiadomo, że one i tak będą musiały coś tam zaprojektować i wdrożyć, żeby w okresie przejściowym pracować, więc to będzie rodziło dodatkowe koszty. I ewentualnie należałoby zbadać również zasadność zobowiązania ministerstw do stworzenia środowiska testowego, które umożliwiałoby wcześniejsze przetestowanie rozwiązań końcowym użytkownikom systemu CEPiK, bo przecież nie można wdrażać czegoś od razu do użytku, ponieważ mogą wystąpić kolejne komplikacje. Mamy również...