Mówca: Andrzej Rozenek
Data: 2014-05-07 (Sejm RP, kadencja 7)

Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Twój Ruch w sprawie projektu zmiany ustawy dotyczącej umów offsetowych. Otóż, aby mówić o offsecie, trzeba trochę sięgnąć pamięcią do poprzednich umów, które podpisywaliśmy, takich umów, które, myślę, są znane szerszej opinii publicznej, nie tylko ekspertom, jak umowa dotycząca F-16 czy umowa dotycząca KTO Rosomak. W obu tych przypadkach zostaliśmy potraktowani przez naszych kontrahentów w sposób niegodny, niewłaściwy i ponieśliśmy jako państwo polskie straty, straty poniósł polski przemysł. Umowa offsetowa dotycząca F-16 tak naprawdę do dziś nie jest rozliczona. Nasz partner amerykański, który nas uważa rzekomo za największego sojusznika w Europie, traktuje nas w tej sprawie jak bananową republikę. Dlaczego o tym mówię? Dlatego, że w tym samym czasie Węgrzy podpisali umowę z Gripenem zamiast z amerykańskim Lockheed Martin, a Gripen zrealizował umowę offsetową przed czasem, na rok przed czasem, i w 130%. I to był ten sam moment. Tłumaczyliśmy się wtedy, że w związku z tym, iż sytuacja jest niebezpieczna, występuje terroryzm na świecie, trzeba wzmacniać nasze relacje ze Stanami Zjednoczonymi. Węgrzy wybrali racjonalizm, wybrali lepszy produkt i na dodatek zyskali na offsecie. Co chcę przez to powiedzieć? Nawet najlepsze prawo nie uchroni nas przed błędami polityków. Nawet najlepsza ustawa offsetowa nie uchroni nas przed głupimi zakupami. Dlatego klub Twojego Ruchu dostrzega dobry kierunek tej zmiany, bo odebranie kompetencji ministrowi gospodarki i przekazanie ich ministrowi obrony narodowej w momencie, kiedy mówimy wyłącznie o przemyśle obronnym i obronności Polski, jest sensowne, powoduje, że kompetencje, ale i odpowiedzialność, są w jednym ręku. Bardzo dobrze. Od tej pory będziemy patrzeć na ręce ministra obrony narodowej i pytać, jaki offset załatwił i jak nasi kontrahenci wywiązują się z tego offsetu. Wierzę, że przy ministrze Siemoniaku nie będzie większych problemów. Martwię się, co byłoby, gdyby stanowisko to trafiło w mniej kompetentne ręce, a moja wyobraźnia podpowiada mi takie nazwiska, że włos jeży mi się na głowie. Mam jednak nadzieję, że nigdy do tego nie dojdzie. Jest zatem pewien pozytywny aspekt tej zmiany i dlatego mówimy o dobrych stronach tego projektu. Ale są też złe strony. Na pewno złą stroną jest brak definicji offsetobiorców po stronie polskiej czy też to, że ta definicja jest zbyt szeroka. Bardzo łatwo można wyobrazić sobie taką sytuację, w której firma, nasz kontrahent, zakłada tutaj spółkę córkę i po prostu przekłada pieniądze z kieszeni do kieszeni. Ta ustawa przed tym nie chroni. Rozumiem, że chronić przed tym będzie kompetentny, dobry minister obrony narodowej, ale powtarzam pytanie: A co będzie, jeżeli ten minister nie będzie kompetentny, co będzie, jeżeli ten minister będzie miał nie do końca czyste intencje? Przecież to już w Polsce się zdarzało, byli ministrowie obrony narodowej, którzy dokonywali zakupów dla polskiej armii, za które do dziś się wstydzimy. Zatem jest pewna luka, nad którą trzeba będzie pracować, i mam nadzieję, że wspólnie w Komisji Obrony Narodowej jeszcze o tym będziemy rozmawiać. Moim zdaniem błędem jest też to, że dopuszcza się negocjacje w sprawie offsetu dopiero po wyborze oferty. Offset powinien być elementem negocjacji. Możemy zgadzać się na pewne rozwiązania, możemy nawet wyobrazić sobie, że kupujemy nieco starszy sprzęt, ale w zamian za to otrzymujemy nowoczesną technologię dla naszego przemysłu obronnego. W momencie kiedy wybieramy sprzęt, a dopiero potem negocjujemy offset, jesteśmy w trudnej sytuacji i tak naprawdę niewiele możemy uzyskać. Zatem dostrzegając wady, których jest tu więcej, nie ma czasu, niestety, na to, żeby je wszystkie przytoczyć. Krytycznie odnosząc się do pewnych punktów tego projektu, trzeba podkreślić, że kierunek jest dobry. Dlatego klub Twojego Ruchu podjął decyzję, żeby wstrzymać się w głosowaniu nad tym projektem. Podkreślamy, że jesteśmy za tym kierunkiem, ale postrzegamy ten projekt jako niedoskonały. Dziękuję bardzo.