Mówca: Tadeusz Aziewicz
Data: 2022-10-26 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej mam zaszczyt przedstawić stanowisko w sprawie sprawozdania Komisji Gospodarki i Rozwoju o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw, druki nr 2476 i 2718. Wysoki Sejmie! Przypominam, że wspomniany projekt został przygotowany w wyniku zobowiązania się państw członkowskich Unii Europejskiej do implementacji dyrektywy unijnej zwanej dyrektywą Omnibus. Głównym celem tej dyrektywy jest wzmocnienie skuteczności obowiązujących przepisów konsumenckich oraz ulepszenie i unowocześnienie instrumentów ochrony konsumentów w kontekście dynamicznie postępującej cyfryzacji gospodarki. Państwa członkowskie zostały zobowiązane do przyjęcia przepisów niezbędnych do wykonania wymienionej dyrektywy do dnia 28 listopada 2021 r. Z kolei implementowane przepisy miały być stosowane, bo już nie będą, od dnia 28 maja 2022 r. Można zatem założyć, że intencją twórców tych przepisów było, aby przedsiębiorcy mieli 6 miesięcy na wdrożenie nowych regulacji. Polska przyjmie je mniej więcej z rocznym opóźnieniem z oczywistą szkodą dla konsumentów i uczciwych przedsiębiorców. Odpowiedzialny za to rząd tłumaczy to potrzebą przeprowadzenia licznych konsultacji i zachowania należytej staranności. Sprawdziłem. W materiałach rządowych znalazłem informację, że konsultacje te odbyły się pomiędzy czerwcem a sierpniem minionego roku. Duża liczba poprawek legislacyjnych przyjętych w wyniku aktywności sejmowych legislatorów i pracy naszej Komisji do Spraw Gospodarki i Rozwoju podaje w wątpliwość argument dotyczący staranności. Przyczyna opóźnienia leży zatem gdzie indziej. W ramach dyskusji na temat rozpatrywanej niedawno nowelizacji tej samej ustawy, ale autorstwa ministra sprawiedliwości, zwracałem uwagę na fakt, że rząd nie był w stanie wypracować i przedstawić Sejmowi jednego projektu zawierającego wszystkie zmiany. Mówiłem też - cytowałem ją tu nawet - o dosyć radykalnej wymianie zdań pomiędzy ministrem sprawiedliwości a prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Myślę, że rzeczywistą przyczyną opóźnień są podziały w ramach rządu i jego słaba zdolność do międzyresortowej współpracy. Szkoda, że rząd nie wykazuje empatii w stosunku do przedsiębiorców, którym zaproponował 14-dniowe vacatio legis, które na pewno nie jest wystarczające dla efektywnego przygotowania firm do wejścia w życie nowych przepisów. Podsumowując ten wątek, powiem tak: za przedłużający się brak zharmonizowania przepisów krajowych z unijnymi dotyczącymi ochrony konsumentów oczywistą w naszej ocenie odpowiedzialność ponosi rząd, tymczasem zgodnie z projektem za rządowe zaniechania karani są przedsiębiorcy. Niezależnie od tego warto podkreślić, że implementowana dyrektywa nie jest kontrowersyjna, jej wdrożenie jest potrzebne zarówno przedsiębiorcom, jak i konsumentom. Trzeba też docenić, że niezależnie od zmian wynikających z dyrektywy Omnibus projekt zawiera zmiany w ustawie o prawach konsumenta oraz przepisach o wyrobach medycznych dotyczące umów zawieranych poza lokalem przedsiębiorstwa, co ma związek z doświadczeniami Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, chodzi tu m.in. o zakaz świadczenia usług finansowych podczas pokazów handlowych, zakaz przyjmowania płatności przed upływem terminu na odstąpienie od umowy zawartej poza lokalem, zagwarantowanie prawa do odstąpienia od niektórych umów na świadczenie usług zdrowotnych zawieranych poza lokalem lub na odległość, zwłaszcza odnosi się to do o tzw. abonamentów czy pakietów medycznych. Konkludując, trzeba stwierdzić, iż projekt jest potrzebny i w trakcie posiedzenia komisji nie wzbudził większych zastrzeżeń. Pomimo wspomnianych opóźnień w implementacji uważamy za konieczne wydłużenie vacatio legis, tak aby przedsiębiorcy mogli przygotować się do wdrożenia regulacji. Przypominam, że teraz będą mieli na to 14 dni od ogłoszenia. Ze smutkiem stwierdzam, że Komisja Gospodarki i Rozwoju na posiedzeniu, które odbyło się 21 października, nie przyjęła stosownej poprawki, wydłużającej ten okres do 6 miesięcy. Dlatego w imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej poddaję ją pod rozwagę Wysokiej Izby i zwracam się o jej przyjęcie. (Dzwonek) Dziękuję pięknie za uwagę. (Oklaski)