Mówca: Zbigniew Ziejewski
Data: 2020-05-06 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność i zaszczyt przedstawić stanowisko klubu parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego - Kukiz15 w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o nawozach i nawożeniu oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa. Proponowany projekt ustawy wprowadza dwie istotne zmiany w polskim systemie prawnym. Po pierwsze, od 1 sierpnia 2021 r. zabronione będzie stosowanie mocznika w formie granulowanej, z wyłączeniem mocznika w formie granulowanej zawierającego inhibitor ureazy albo powłokę biodegradowalną. Ten przepis ma na celu zmniejszenie emisji amoniaku do atmosfery. Amoniak jako gaz co prawda nie jest gazem cieplarnianym, jednakże bierze udział w zakwaszaniu deszczów. Ponadto nawozy zawierające inhibitor ureazy oraz powłokę biodegradowalną działają dłużej w glebie, co wydłuża czas dostępności składników pokarmowych dla roślin, a co za tym idzie - ogranicza koszty stosowania nawozów oraz liczbę wykonywanych zabiegów. Po drugie, zgodnie z projektem ustawy Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa, PIORiN, przejmie od Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych nadzór nad wprowadzaniem do obrotu nawozów, nawozów oznaczonych znakiem ˝nawóz WE˝. Regulacja ta powiększa zakres obowiązków PIORiN. W projekcie nowelizacji czytamy, że przekazanie obowiązków do PIORiN nie pociągnie za sobą konieczności przejścia pracowników z jednej inspekcji do drugiej. Projekt ustawy przewiduje także stworzenie jednostek notyfikowanych, które będą oceniały zgodność produktów nawozowych Unii Europejskiej. Przeniesienie kompetencji wymienionych w ustawie o nawozach i nawożeniu nie budzi większych wątpliwości. Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa zadania określone w dodanym do art. 2 ustawy o PIORiN pkt 5a może z powodzeniem wykonywać, pod warunkiem że otrzyma w tym zakresie właściwe wsparcie finansowe oraz możliwość przygotowania się do przejęcia i prawidłowej realizacji nowego zadania. Pracownicy PIORiN w zdecydowanej większości posiadają wykształcenie rolnicze, które w dotychczasowym zakresie wymaga od nich wykorzystania interdyscyplinarnej wiedzy rolniczej, łącznie z problematyką nawozów i nawożenia. Posiadają też doświadczenie w przeprowadzaniu czynności kontrolnych, w tym dotyczących wprowadzenia do obrotu środków ochrony roślin, materiału siewnego zaprawionego środkami ochrony roślin. Nieuprawnione jest twierdzenie o bezkosztowym przejęciu kompetencji i zadań. Obliczenie przedstawione w ocenie skutków regulacji w pkt 8: zmiana obciążeń regulacyjnych - przedstawione z przyjęciem nie wiadomo jakich założeń. Materia wydaje się bardziej skomplikowana, a zakres i rozmiar kontroli na poziomie wyliczonego 6-procentowego czasu pracy inspektora trudny do zaakceptowania. Oceniając sprawę w skali mikro, z poziomu oddziału wojewódzkiego PIORiN, zwracam uwagę na obecną wielozadaniowość tej instytucji, zwiększenie zadań do wykonywania w związku z wejściem w życie nowego prawa w zakresie zdrowia roślin. Twierdzę z pełną odpowiedzialnością, że wykonywanie powierzonych nowych zadań bez poprawy warunków technicznych, finansowych, wsparcia kadrowego nie będzie wiązało się z koniecznością ograniczenia wykonywanych dotychczas zadań wynikających z posiadanych kompetencji. Wobec powyższego należałoby poważnie rozważyć uwagi zgłoszone przez głównego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa, a w szczególności te dotyczące zwiększenia zatrudnienia w PIORiN do wspomnianej już przez Lewicę liczby etatów, zapewnienie środków finansowych na wynagrodzenie, wyposażenie miejsc pracy dla nowo przyjętych pracowników, szkoleń przygotowanych przed wejściem w życie zmiany ustawy, szkoleń dla nowo przyjętych pracowników, w tym zadania, które zostaną powierzone po wejściu w życie znowelizowanej ustawy. Wyżej wymienione zmiany są najistotniejsze w omawianym projekcie, tym samym niezbędne do prawidłowego wdrożenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady 2019/1009. (Dzwonek) W omawianych kwestiach nie mamy zastrzeżeń, dlatego Klub Parlamentarny Koalicja Polska - Polskie Stronnictwo Ludowe - Kukiz15 popiera omawianą nowelizację. Jest jedno tylko zapytanie. Rolnicy w obawie przed otoczkowaniem pytają, o ile zdrożeje mocznik w przyszłym roku. Dziękuję bardzo.