Mówca: Jarosław Sachajko
Data: 2017-06-07 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu klubu Kukiz’15 mam zaszczyt przedstawić państwu projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw. Procedowana ustawa ma na celu wprowadzenie dodatków do emerytur dla osób zasłużonych w działalności ochotniczej straży pożarnej. Projekt przewiduje przyznanie dodatku do emerytury osobom, które przez co najmniej 20 lat były aktywnymi członkami ochotniczej straży pożarnej. Powtórzę: projekt dotyczy jedynie aktywnych członków ochotniczych straży pożarnych. W toku przeprowadzonych konsultacji ze strażakami ochotnikami ustaliliśmy, że przez aktywne członkostwo w ochotniczych strażach pożarnych rozumie się członkostwo trwające łącznie co najmniej 20 lat, podczas którego ubezpieczony brał udział przynajmniej w połowie średniej gminnej liczby akcji gaśniczo-ratowniczych. Druhowie OSP są ochotnikami i profesjonalistami zarazem. Wymaga się od nich dobrej kondycji oraz zdrowia potwierdzonego stosownymi badaniami. Strażacy posiadają bardzo dobre wyszkolenie taktyczne i bojowe, którego uzyskanie wiąże się z dużym nakładem czasu, ze znacznym obciążeniem psychicznym i fizycznym. Ochotnicza straż pożarna jest organizacją, która pełni szczególnie ważną funkcję na terenach wiejskich, gdzie sieć zawodowych jednostek Państwowej Straży Pożarnej jest niedostatecznie rozwinięta. Choć członkowie ochotniczych straży pożarnych zrzeszają się na zasadzie dobrowolności, to warto zauważyć, że są to jednostki bardzo dobrze wyszkolone, profesjonalnie zorganizowane oraz mocno zaangażowane w wypełnianie przyjętych na siebie zadań. Ochotnicze straże pożarne są bardzo ważnym elementem służby publicznej, pod której sztandarami obywatele zaprawiają się w dyscyplinie i pogłębiają swoje poczucie obowiązku i poświęcenia. Zgodnie z ustawą o ochronie przeciwpożarowej członek ochotniczej straży pożarnej, który uczestniczył w działaniu ratowniczym lub szkoleniu pożarniczym, organizowanym przez Państwową Straż Pożarną lub gminę, otrzymuje ekwiwalent pieniężny za każdą godzinę udziału w akcji ratowniczej lub szkoleniu. Wysokość ekwiwalentu ustala gmina. Górną granicą jest wysokość 1/175 przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego przez prezesa GUS, czyli nieco powyżej 20 zł. Pragnę uświadomić państwu posłom, ile faktycznie otrzymują strażacy ochotnicy za godzinę udziału w akcji. Przygotowałem kilka uchwał rad gmin, które uprawnione są do określania wysokości ekwiwalentu. Bardzo często są to kwoty rzędu 12-13 zł oraz 4-6 zł za szkolenie przeciwpożarowe. I tak mamy w dziennikach urzędowych: Rada Gminy Paprotnia - 13 zł i 5 zł za każdą pełną godzinę szkolenia, Ćmielów - 10 zł, gmina Rudka - 12 zł. I tak można dalej i dalej. Wielkość proponowanych stawek jest tak śmiesznie niska, że ekwiwalent w części gminy funkcjonuje tylko formalnie. Często strażacy świadomie rezygnują z jego otrzymywania. Dzieje się tak, iż gminy posiadają jedną pulę pieniędzy na utrzymanie gotowości bojowej jednostki ochotniczej straży pożarnej, z której wypłacany jest również ekwiwalent dla strażaków. Druhowie mają świadomość, że pobierając ekwiwalent, pomniejszają przeciwpożarowy budżet gminy, dlatego często zrzekają się przysługujących im środków na rzecz własnej jednostki. Obecny stan regulacji doceniający wkład, zaangażowanie i pracę członków ochotniczych straży pożarnych jest wysoce niezadawalający. Pełniona przez strażaków ochotników służba wiąże się nie tylko z uczestnictwem w akcjach, ale także z koniecznością regularnych przygotowań fizycznych oraz potrzebą wygospodarowania dużej ilości czasu na działania w ramach OSP. Dodatkowo podjęcie się służby w ochotniczej straży pożarnej wiąże się dla nich z szeregiem obowiązków i pełną gotowością do podjęcia działań, co wymaga ogromnego zdyscyplinowania i znacznego poziomu dyspozycyjności. Należy podkreślić, że członkowie ochotniczych straży pożarnych nie angażują się jedynie w ratownictwo przeciwpożarowe. Ochotnicze straże pożarne aktywne są też na innych polach, takich jak ochrona środowiska, sport, edukacja i wychowanie czy kultura. Jednostki ochotniczych straży pożarnych prowadzą lokalne działania na rzecz ochrony środowiska przyrodniczego, lasów, rezerwatów przyrody, parków narodowych, ogrodów miejskich i zasobów naturalnych. Wiele jednostek prowadzi zajęcia z zakresu kultury fizycznej i sportu, organizuje zawody sportowe oraz prowadzi obiekty sportowe, jak również przygotowuje imprezy turystyczne i rekreacyjne. Wiele z nich podejmuje również działalność hobbystyczną, prowadząc kluby i koła zainteresowań, w tym różnego rodzaju zajęcia o charakterze edukacyjnym i wychowawczym. Również w dziedzinie kultury i sztuki ochotnicze straże pożarne wykazują się dużą aktywnością, organizując lokalne wydarzenia kulturalne: święta, festyny czy festiwale podtrzymujące tradycję i kulturę ludową. Za taką działalność, wykonywaną poza akcjami ratowniczymi lub szkoleniami, strażakowi nie przysługują żadne świadczenia pieniężne. Zaangażowanie członków ochotniczych straży pożarnych w pełnienie służby jest godne podziwu i wiąże się z dużym obciążeniem psychicznym i fizycznym. Wobec tego w ocenie projektodawców wprowadzenie dodatku do emerytury dla członków ochotniczych straży pożarnych w wysokości 20 zł za każdy rok pełnionej przez nich aktywnej służby będzie jedynie symbolicznym wyrazem szacunku i uznania dla ich oddanej służby. Wprowadzenie dodatku do emerytury dla osób pełniących służbę w OSP spowoduje, że pełniona przez nich misja nie będzie jedynie honorową działalnością. Dodatek do emerytury ma za zadanie w pewien sposób wynagrodzić im wieloletnie poświęcenie i działalność na rzecz lokalnych społeczności. Reasumując, pragnę jeszcze raz podkreślić, że rola strażaków ochotników, którzy swój wolny czas poświęcają innym, częstokroć narażając własne życie i zdrowie, aby ratować ofiary różnego rodzaju wypadków, katastrof czy klęsk żywiołowych, jest nie do przecenienia. W związku z tym strażacy powinni być otaczani należytym szacunkiem oraz wdzięcznością obywateli. Wdzięczność ta powinna być również wyrażana w formie finansowego wsparcia za ciężką, wieloletnią, aktywną służbę na rzecz bezpieczeństwa obywateli i ochrony kraju. Kończąc, pragnę prosić Wysoką Izbę o zwrócenie uwagi na niedocenianych obecnie strażaków OSP, którzy przez wzgląd na zasługi dla całego społeczeństwa powinni choć w tak minimalnym stopniu zostać wynagrodzeni. Proszę o skierowanie omawianego projektu ustawy do dalszych prac w Komisji Polityki Społecznej i Rodziny oraz Komisji Finansów Publicznych. Dziękuję.