Mówca: Iwona Karolewska
Data: 2026-01-22 (Sejm RP, kadencja 10)

Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt zabierać głos w imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej w sprawie senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o fundacjach oraz ustawy - Prawo o stowarzyszeniach. To projekt, który choć dotyczy przepisów technicznych, ma bardzo praktyczny i ludzki wymiar. Mówimy bowiem o codziennej pracy tysięcy organizacji pozarządowych, stowarzyszeń, fundacji, lokalnych inicjatyw obywatelskich, które działają blisko ludzi i często opierają się na społecznym zaangażowaniu oraz wolontariacie. Zaproponowane zmiany umożliwią organizowanie posiedzeń różnych władz stowarzyszenia czy fundacji oraz prowadzenie obrad przy uczestnictwie ich członków, w tym także głosowanie nad uchwałami, z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej bez konieczności wprowadzania jakichkolwiek zmian w dotychczasowych postanowieniach statutowych. Regulacje umożliwiające zdalne posiedzenia władz organizacji zostały wprowadzone w czasie pandemii jako odpowiedź na wyjątkową sytuację. Miały one wesprzeć organizację, dać im elastyczność i poczucie bezpieczeństwa prawnego. W zdecydowanej większości przypadków tak się stało. Jednocześnie doświadczenie ostatnich lat pokazało, że te przepisy sformułowane w szczególnych okolicznościach zaczęły być różnie interpretowane przez sądy rejestrowe. W części przypadków uznano, że zdalny tryb władz nie ma wystarczającego umocowania w obowiązującym stanie prawnym. Skutkiem tych wątpliwości były niepewność i problemy w organizacji, które działały w dobrej wierze. Wysoka Izbo! To nie jest problem masowy, ale jest na tyle realny, że wymaga odpowiedniej reakcji ustawodawcy. Właśnie na tym polega sens tego projektu - na rozwiązaniu wątpliwości, doprecyzowaniu przepisów i przywróceniu pewności prawa. To przykład dobrego prawa, prawa, które nie narusza rozwiązań, lecz daje organizacjom wolność wyboru, które uwzględnia nowczesne formy komunikacji, realia współczesnego życia i potrzeby ludzi zaangażowanych społecznie. Proponowane w projekcie ustawy zmiany zasługują na pełną aprobatę, ponieważ umożliwiają w dobie rozwoju nowych technologii cyfrowych i teleinformatycznych korzystanie ze środków komunikacji elektronicznej nie tylko w szczególnych warunkach, ale także w toku bieżącej działalności organizacji. Wprowadzenie omawianych rozwiązań przyniesie wymierne korzyści w codziennym funkcjonowaniu stowarzyszeń i fundacji. Można oczekiwać realnego obniżenia kosztów i działalności oraz oszczędności czasu związanego z organizacją i przeprowadzaniem posiedzeń władz tych podmiotów. Co równie istotne, zmiany te mogą przełożyć się na większą reprezentatywność organów stowarzyszeń i fundacji oraz wyższą frekwencję podczas obrad. Ułatwienie udziału w posiedzeniach dzięki wykorzystaniu powszechnie dostępnych narzędzi komunikacji elektronicznej sprzyja bowiem aktywniejszemu wykonywaniu praw i obowiązków przez członków tych organów. Chcę także podkreślić, że ten projekt powstał w dialogu z sektorem obywatelskim. Jest odpowiedzią na sygnały płynące z organizacji pozarządowych. Bo taki właśnie powinien być standard stanowienia prawa: partnerski, uważny i oparty na doświadczeniu praktyków. Dla Koalicji Obywatelskiej silne społeczeństwo obywatelskie to fundament demokracji. Naszą rolą jako ustawodawców jest stworzyć ramy prawne, które ułatwiają działanie, a nie stanowią bariery. Dlatego klub Koalicji Obywatelskiej popiera tę ustawę. Dziękuję bardzo. (Oklaski)