Mówca: Ryszard Terlecki
Data: 2012-05-10 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Czy można przez większość sejmową zmieniać historię? Można oczywiście. Możemy tu uchwalić, że bitwy pod Grunwaldem nie było. Jeżeli uzbieramy do tego większość, to wyjdziemy z przekonania, że zmieniliśmy bieg historii. W rzeczywistości oczywiście nic nie zmieniliśmy, bo przecież historia pozostaje niezależna od naszych postanowień. Sąd niepodległej Rzeczypospolitej w trzech kolejnych instancjach wydał wyrok. Wszyscy mamy chyba świadomość tego - może nie wszyscy, ale z pewnością niektórzy, także spośród wnioskodawców - że II Rzeczpospolita była niepodległym państwem polskim. Jeżeli była niepodległym i demokratycznym państwem, to obowiązuje podział władzy, to znaczy wyroków sądu nie może zmieniać władza ustawodawcza. A teraz my się za to zabieramy, władza ustawodawcza, parlament III Rzeczypospolitej będzie zmieniać wyroki sądu niepodległej i demokratycznej II Rzeczypospolitej, nawet jeżeli opozycja ówczesna miała co do tego wyroku wątpliwości. To jest absurd. Zresztą przypomnijmy, że prezydent niepodległej Rzeczypospolitej Władysław Raczkiewicz objął amnestią więźniów czy skazanych w procesie brzeskim i w ten sposób, można powiedzieć, uznał, że w tej części krytyki opozycja miała rację. Przypomnę także, że już w III Rzeczypospolitej kilkakrotnie podejmowano podobną próbę, która kończyła się niepowodzeniem, bo prawnie tego nie da się przeprowadzić. Trzeba też spytać, czy bohaterowie tego procesu byliby zachwyceni, gdyby wiedzieli, kto występuje w ich obronie, bo z tego, co wiemy, to ani socjaliści, którzy wtedy zostali skazani, ani ludowcy, ci, którzy przeżyli wojnę, nie byli zwolennikami tych partii, z których, przynajmniej jeżeli chodzi o biografię, wywodzą się niektórzy z działaczy obecnych partii wnioskodawców. Bagiński, ludowiec, wybitny polityk stronnictwa ludowego, musiał uciekać z Polski przed władzą, w której brali udział przecież poprzednicy partii, do której tradycji nawiązuje, w jakiś sposób przynajmniej, dzisiejsza partia, z której występują wnioskodawcy. A więc pod tym względem także ta sprawa wydaje się bardzo wątpliwa. Czy można ingerować w historię? Czy można wymyślić sobie, że wydarzenia sprzed wielu lat, dziś inaczej oceniane, można na drodze prawnej zmieniać? Mieliśmy oczywiście takie przykłady, ale dotyczyły one PRL, dotyczyły sowieckiego protektoratu (Poruszenie na sali), którego wyroki trzeba było kwestionować, to oczywiste. Natomiast czy sądy, czy wyroki sądów wpłynęły na to, że zmieniła się historia? Nie zmieniła się. Można tu przytoczyć dziesiątki wyroków, które przyznawały rację jednej ze stron procesowych, ale w żaden sposób nie wpłynęły przecież na zmianę historii. A więc pozostaje z jednej strony z pewnym rozbawieniem, a z drugiej strony z zażenowaniem przyglądać się pomysłom czy próbom dziś manipulowania historią w tym sensie, żeby mieć nadzieję, że uda się ją zmienić. Platforma Obywatelska przynajmniej postępuje tu, można powiedzieć, szczerze, chce historię wyrugować i wtedy (Dzwonek) nie byłoby w ogóle problemu. Natomiast dziś próby jej modyfikowania uważam i mój klub uważa za co najmniej ośmieszające Wysoką Izbę. Dziękuję bardzo. (Oklaski)