Mówca: Urszula Pasławska
Data: 2018-07-03 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowny Panie Marszałku! Szanowny Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego - Unii Europejskich Demokratów pragnę przedstawić stanowisko klubu w sprawie dwóch rządowych projektów ustaw: o zmianie ustawy o odpadach oraz o zmianie ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska. Cechą współczesnej cywilizacji i jej dynamicznego rozwoju jest rosnąca ilość odpadów towarzyszących produkcji przemysłowej, jak też działaniom poszczególnych obywateli w ich codziennej konsumpcji. Od kilku lat w Polsce trwa swoista rewolucja odpadowa. Dotychczasowe doświadczenia w tym zakresie dowodzą, że nie wszystko udało się uporządkować w kwestii gospodarki odpadami komunalnymi. Nadrzędnym celem proponowanych zmian jest przede wszystkim rozwiązanie problemu porzucania odpadów w miejscach do tego nieprzeznaczonych. Choć ogólny kierunek zmian jest słuszny, bo oczekujemy, zgodnie z obietnicami pana ministra, przedstawienia stosownych poprawek, to niektóre elementy nowelizacji przyczynią się do znacznego podniesienia kosztów wielu branż gospodarczych, chociażby branży inwestycji budowlanych, recyklingu, AGD czy metali nieżelaznych. Przedstawione zmiany mogą być dla wielu przedsiębiorców naprawdę dużą rewolucją. W zakładach zagospodarowania odpadów pojawią się obowiązkowe monitoringi, skrócony zostanie z 3 lat do roku dopuszczalny okres magazynowania śmieci, po którym przedsiębiorca powinien poddać je recyklingowi, a resztę skierować na składowisko. Ma to zdyscyplinować podmioty, by nie zwlekały one z przetwarzaniem, czekając np. na lepszą koniunkturę. Naszym zdaniem minister środowiska powinien jednak wskazać katalog odpadów, w stosunku do których ten okres mógłby być wydłużony do 3 lat. Ponadto firmy będą musiały stać się właścicielami terenów, na których prowadzą swoją działalność. Generalnie oceniamy ten zapis pozytywnie, chociaż oczekujemy i w tym przypadku pewnych wyłączeń, tak by nie zlikwidować obecnie funkcjonującego systemu zbierania elektroodpadów, świetlówek, baterii. Wyłączałoby to często w tej formule prawnej sklepy RTV i AGD. Jednym z głównych rozwiązań zaproponowanych przez resort jest wprowadzenie kaucji, gwarancji finansowej, którą płacić będą firmy śmieciowe. Mechanizm ten ma zabezpieczyć samorządy przed porzucaniem odpadów. W sytuacji gdy do tego dojdzie, gminy będą miały środki na unieszkodliwienie i zagospodarowanie takich śmieci. Większym kontrolom poddany będzie również transport, zaś inspektorzy ochrony środowiska wyposażeni zostaną w znacznie szersze kompetencje. Wielość i złożoność spraw, których dostarcza życie codzienne, wskazuje na potrzebę reformowania Inspekcji Ochrony Środowiska. Dobrze, że chcecie państwo wzmocnić inspekcję poprzez poszerzenie uprawnień, lepsze wyposażenie w sprzęt, doposażenie laboratoriów i zadbanie o ludzi. Nie można budować sprawnej i efektywnej służby państwowej bez troski o ludzi pełniących odpowiedzialną służbę. Chodzi o tworzenie apolitycznego korpusu urzędników państwowych, fachowców, którzy są dobrze opłacani i nie będą dorabiać pisaniem ekspertyz dla kontrolowanych firm. Jednak z drugiej strony przepisy w zakresie środowiska muszą być maksymalnie czytelne. Mamy aż nadto nadinterpretacji przepisów stosowanych chociażby przez regionalne dyrekcje ochrony środowiska w zakresie obszarów Natura 2000. Warto również z tego wyciągnąć wnioski. Uczciwy przedsiębiorca powinien uzyskać rzetelną informację i pomoc od urzędnika reprezentującego państwo. Wierzę, że wprowadzenie przepisów omawianej ustawy nada inspekcjom ochrony środowiska nowe, ważne znaczenie, z korzyścią dla środowiska i bezpieczeństwa obywateli. Należy dążyć do ograniczenia zjawiska importu odpadów, bowiem najczęściej są to odpady niebezpieczne, o nieznanym składzie i trudne do utylizacji. Wzmocnienie kontroli i ograniczenie tego procesu powinno stać się jednym z głównych celów Inspekcji Ochrony Środowiska. Podsumowując, obie ustawy są korzystne z punktu widzenia ochrony środowiska i popieramy inicjatywę uszczelnienia systemu gospodarowania odpadami, natomiast zgodnie z deklaracją ministra środowiska (Dzwonek) oczekujemy stosownych poprawek, które zminimalizują negatywne konsekwencje i skutki dla przedsiębiorców. Dziękuję. (Oklaski)