Mówca: Sprawozdawca Barbara Dolniak
Data: 2026-01-08 (Sejm RP, kadencja 10)

Szanowna Pani Marszałek! Panie i Panowie Posłowie! Debatujemy w tej chwili nad drukiem sejmowym nr 2027, dotyczącym Kodeksu spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw. Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach tym projektem zajęła się na posiedzeniu w dniu 18 grudnia. Przeprowadziliśmy szeroką debatę, dyskusję, bo to trudny projekt. Nie wszyscy go akceptują, niemniej jest szalenie potrzebny w zakresie działalności gospodarczej, w zakresie prowadzenia przedsiębiorstw. W związku z tym wymaga on przeprowadzenia szerokich konsultacji i dogłębnych rozmów. Ostatecznie, głosując nad tym projektem, głosowało 14 osób obecnych na posiedzeniu komisji, w tym dziewięciu posłów pozytywnie opowiedziało się, nikt nie był przeciwko, wstrzymało się pięciu posłów. Mam nadzieję, że dalsza debata wśród posłów, bo dotyczy to posłów Prawa i Sprawiedliwości, przyniesie pozytywne efekty głosowania. Niemniej już na tym etapie komisja opowiedziała się pozytywnie za przedmiotowym projektem ustawy. Dlaczego? Dlatego że celem projektu jest wzmocnienie ochrony akcjonariuszy i uczestników rynku poprzez zwiększenie transparentności i dostępności informacji o podmiotach prowadzących rejestr akcjonariuszy lub rejestrujących akcje w depozycie papierów wartościowych. Reforma przedstawiona w projekcie ma na celu ujednolicenie i usprawnienie istniejących ram prawnych w zakresie obrotu akcjami spółek niepublicznych. Projekt zakłada uwzględnienie nowych form rejestrowania akcji, co ma zapewnić pełną identyfikację podmiotów posiadających informacje o akcjonariuszach. Przewiduje się zwiększenie obowiązków informacyjnych spółek oraz podmiotów prowadzących rejestr akcjonariuszy, co ma na celu podniesienie poziomu ochrony akcjonariuszy i innych uczestników obrotu akcjami spółek niepublicznych. Jeszcze raz podkreślę, ma to prowadzić do podniesienia poziomu ochrony akcjonariuszy i innych uczestników obrotu akcjami spółek niepublicznych. Ma to także usprawnić procesy związane z wpisami w rejestrach. Projekt zakłada powiązanie obowiązku rejestracji akcji z obowiązkiem wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, co umożliwi sądom rejestrowym podejmowanie działań nadzorczych w przypadku niewykonania obowiązku przez osoby zobowiązane. Ponadto pozwoli na bieżące monitorowanie i egzekwowanie zgodności z przepisami. Obecny system nie zapewniał wystarczających mechanizmów nadzorczych, co prowadziło do przypadków braku rejestracji akcji lub niepełnych wpisów w rejestrze akcjonariuszy. Nowe przepisy mają na celu usprawnienie nadzoru sądowego poprzez wprowadzenie możliwości wszczęcia postępowania przymuszającego. Projekt zakłada także wprowadzenie obowiązku zgłoszenia do sądu rejestrowego faktu wygaśnięcia umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy lub rejestracji akcji w depozycie papierów wartościowych. Ma to na celu zapewnienie aktualności i prawidłowości danych ujawnionych w rejestrach, co z kolei przyczyni się do stabilności i przewidywalności obrotu prawno-gospodarczego. Konsekwencją zmian z 2019 r. wdrażających obligatoryjną, powszechną dematerializację akcji było wprowadzenie do polskiego prawa spółek pojęcia akcji rejestrowej przy jednoczesnym utrzymaniu klasyfikacji akcji na okaziciela i akcji imiennej. Obligatoryjna dematerializacja akcji spowodowała jednak, że każda akcja - bez względu na to, czy jest akcją na okaziciela, czy akcją imienną - ma status akcji rejestrowej umożliwiającej identyfikację także akcjonariusza uprawnionego do praw z akcji na okaziciela. Wobec tego utrzymanie obecnej klasyfikacji akcji na akcje imienne i na okaziciela nie ma uzasadnienia. Kluczowe rozwiązania przewidziane w projekcie dotyczą zwiększenia obowiązków informacyjnych, poprawy nadzoru nad rejestracją akcji oraz zapewnienia aktualności i transparentności danych dotyczących podmiotów rejestrujących akcję. Coraz więcej osób zainteresowanych jest akcjami, coraz więcej osób uczestniczy w tym procesie nabywania i zbywania akcji, w związku z tym im więcej obowiązków, które mają poprawić nadzór nad rejestracją akcji, zapewnienia aktualności i transparentności danych dotyczących podmiotów rejestrujących akcję, tym większe bezpieczeństwo w obrocie akcjami. Będzie zgłoszona poprawka odnośnie do tego projektu, dlatego dzisiaj o godz. 18.40 odbędzie się posiedzenie Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach. Jeżeli ktoś z państwa jest zainteresowany, zapraszam na posiedzenie komisji, by mogli państwo usłyszeć aspekt zarówno oceny tego projektu nas, posłanek i posłów, jak i wszystkim specjalistów w danej dziedzinie, bo to na podstawie ich opinii przygotowywany jest projekt, który ma służyć obywatelowi. Bardzo dziękuję. (Oklaski) (Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Szymon Hołownia)