Mówca: Adam Rybakowicz
Data: 2013-03-07 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Ruch Palikota wobec sprawozdania komisji o uchwale Senatu w sprawie ustawy o środkach ochrony roślin, druki nr 1136 i 1143. Celem proponowanych zmian przepisów jest ograniczenie zagrożeń związanych z obrotem środkami ochrony roślin i ich stosowaniem, a także wdrożeniem zasad integralnej ochrony roślin. W projekcie ustawy określono zasady wprowadzania do obrotu i stosowania środków ochrony roślin, w tym zasady potwierdzania sprawności technicznej sprzętu przeznaczonego do ich stosowania, prowadzenia szkoleń w zakresie środków ochrony roślin, wykonywania zabiegów agrolotniczych, a także prowadzenia upraw w systemie integrowanej produkcji roślinnej. 28 stycznia projekt ustawy przekazano do marszałka Senatu. Senat zaproponował 3 poprawki do ustawy dotyczące zasad wprowadzania środków ochrony roślin do obrotu oraz kwestii związanych z ich stosowaniem. Poprawki miały jednak charakter doprecyzowujący. Wszystkie zostały przyjęte w Senacie i klub Ruchu Palikota również poprzez te poprawki. Niewątpliwie największą zaletą projektu jest wprowadzenie rejestracji strefowej, która powinna zmniejszyć bariery administracyjne dla producentów środków ochrony roślina, a tym samym zapewnić producentom rolnym dostęp do większej liczby skutecznych i bezpiecznych preparatów. Jednak w ustawie brakuje sankcji wobec sprzedawców środków niedozwolonych w Polsce. Jeżeli chodzi o środki ochrony roślin, poważnym problemem są kwestie jakości oraz występowania na naszym rynku środków podrobionych czy z nielegalnego importu. Może się zdarzyć, że preparaty przemycane, mimo podobnej nazwy, mają inny skład substancji czynnych. Używanie preparatów kupowanych z niepewnych źródeł w niektórych przypadkach może skończyć się zniszczeniem upraw, do czego dochodziło w gospodarstwach na terenie kraju. Projekt nowej ustawy zawiera także przepisy dotyczące gromadzenia informacji o zatruciach środkami ochrony roślin. Przedsiębiorcy prowadzący badania sprawności technicznej sprzętu przeznaczonego do stosowania środków ochrony roślin oraz prowadzący szkolenia w zakresie środków ochrony roślin będą musieli wpisać się do rejestru. Ustawa nie reguluje też, jakie konkretnie dane mają być gromadzone w przypadku zatruć ludzi. Można oczekiwać poprawy zaopatrzenia rynku i obniżenia cen na pestycydy w wyniku zwiększenia konkurencyjności i obniżenia kosztów rejestracji pestycydów. Przemysł chemiczny, w tym także cały obszar związany z produkcją środków ochrony roślin, rozwija się dynamicznie. Trzeba pamiętać jednak, że ingerencja człowieka w środowisko naturalne może spowodować nieodwracalne skutki, choćby uodpornienie się chwastów i szkodników na chemiczne czynniki zawarte w środkach ochrony roślin, co w konsekwencji doprowadzi do wprowadzenia jeszcze bardziej toksycznych środków chemicznych, by ratować plony. Działania takie mogą mieć nieodwracalne skutki w odniesieniu do kolejnych ogniw łańcucha pokarmowego. (Dzwonek) Pomimo wielu zalet tej ustawy, trzeba pamiętać, by chronić pracowników przed szkodliwością działania środków ochrony roślin. Powinno się też regulować sprzedaż tych środków, jeśli chodzi o ilość, by nie dopuścić do tego, aby były one stosowane w innym celu, miały inne przeznaczenie. Nie stworzono też listy środków, które będzie można stosować w miejscach publicznych. Ustawa takiej listy nie przewiduje. Mimo wymienionych przed chwilą wad w ustawie, Klub Parlamentarny Ruch Palikota zagłosuje za przyjęciem sprawozdania Senatu oraz za poprawkami zaproponowanymi przez Senat. Liczymy też na szybkie naprawienie w ministerstwie wymienionych wad. Dziękuję bardzo. (Oklaski)