Mówca: Konrad Głębocki
Data: 2017-02-10 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Prawo i Sprawiedliwość w sprawie informacji dla Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec-grudzień 2016 r., czyli w okresie przewodnictwa Słowacji w Radzie Unii Europejskiej. Zanim przejdę do meritum, chciałbym przy tej okazji podziękować naszym braciom Słowakom za przeprowadzenie prezydencji, która od strony organizacyjnej była bardzo dobra. Krawat, który mam dzisiaj na sobie, to jest właśnie pamiątka z prezydencji słowackiej. Oceniamy pozytywnie działania rządu Rzeczypospolitej Polskiej w powyższym okresie. Były to działania w pełni podmiotowe, działania państwa, które formułuje własne interesy w sposób zgodny z polską racją stanu. W okresie tym Polska ściśle współpracowała, co należy podkreślić, z pozostałymi państwami Grupy Wyszehradzkiej i w sprawach kluczowych miało to bardzo ważne znaczenie, m.in. w takiej sprawie jak kwestia imigracji. Prezydencja słowacka wybrała cztery priorytetowe obszary swojej prezydencji: silna gospodarczo Europa, nowoczesny jednolity rynek, zrównoważona polityka migracyjna i azylowa oraz globalnie zaangażowana Europa. Były to prawidłowo dobrane priorytety, w sposób odpowiedni, co zresztą zostało wyrażone też w stanowisku rządu. Niewiele osób przewidziało, że do tej agendy będzie także z konieczności włączona sprawa skutków Brexitu. Prezydencja słowacka zaczęła się w tym momencie właśnie, kiedy tuż po referendum było wiadomo, że Wielka Brytania będzie wychodzić z Unii Europejskiej. Uczestniczyłem w tzw. małym COSAC jako wiceprzewodniczący Komisji do Spraw Unii Europejskiej w lipcu 2016 r. i w tym gremium ta sprawa miała kluczowe znaczenie. Rozmawialiśmy zarówno o skutkach Brexitu, jak i o przyczynach tego procesu czy tej decyzji. Jedynie przedstawiciele Polski, Węgier i Słowacji chcieli dyskusji szerszej na temat rzeczywistych przyczyn tej decyzji Brytyjczyków. Niestety dominowało hasło, że odpowiedzią na Brexit ma być bardziej socjalna Europa. Pozytywnie oceniamy fakt, że polski rząd dążył do tego, by wiodącą rolę w negocjacjach, które się zaczną - art. 50 jeszcze nie jest uruchomiony przez Wielką Brytanię, ale będzie to zapewne miało miejsce wkrótce - odgrywała Rada Europejska, żeby to ona wydała wytyczne negocjacyjne. Tym bardziej jest ważne to, żeby cały proces był pod kontrolą państw członkowskich. Wielka Brytania jest dla nas przecież bardzo ważna pod wieloma względami, również jako nasz drugi partner gospodarczy, po Niemczech. Zajmuje ex aequo drugie miejsce, z Czechami, chociaż procentowo w handlu zagranicznym Polski to zaledwie nieco ponad 4%. Tak czy inaczej, mamy coś do wygrania, mamy coś do przegrania w tych negocjacjach. W ramach prezydencji Słowacji we wrześniu 2016 r. w Bratysławie odbył się nieformalny szczyt państw i rządów już 27 państw członkowskich, który to szczyt rozpoczął proces politycznej refleksji nad reformą Unii Europejskiej, tzw. proces bratysławski. Tu warto powiedzieć, że prezes Jarosław Kaczyński jako jedna z pierwszych osób mówił w zeszłym roku po Brexicie o konieczności zmian traktatowych, ponieważ to jest kluczowa sprawa dla przyszłości Unii Europejskiej, w jaki sposób zareagujemy na Brexit. Jeśli ta reakcja będzie niewłaściwa, to dojdzie do kolejnych exitów. W trakcie prezydencji Słowacji w obecnej Komisji Europejskiej dochodzi rzeczywiście do pewnego przewartościowania, jeśli chodzi o wspólny rynek. To, co powiedział pan minister Konrad Szymański, jest rzeczywiście bardzo niepokojące, tzn. pewne praktyki protekcjonistyczne, które zaczynają się ujawniać. Przy okazji żółtej kartki w sprawie pracowników delegowanych widzimy w sposób bardzo klarowny, że niejako pod płaszczykiem haseł socjalnych dochodzi do obrony interesów niektórych państw członkowskich, które chronią własne rynki, w tym wypadku rynki usług. Przecież w sprawie dyrektywy o pracownikach delegowanych chodzi o obronę tych rynków. Dzisiaj już pracownicy delegowani muszą mieć zapewnioną płacę minimalną w krajach, które przyjmują tych pracowników. W tej dyrektywie chodzi o to, żeby nie tylko była to płaca minimalna, ale w pełni wszystkie przepisy Kodeksu pracy. To oznacza utratę konkurencyjności przez wiele polskich firm, w tym np. w sektorze budowlanym. Stąd też to jest sprawa kluczowa, w jakim kierunku pójdzie rynek wewnętrzny, czy te praktyki protekcjonistyczne się utrwalą, wejdą na różne kolejne obszary, czy też tak nie będzie. Wzmacnianie rynku wewnętrznego to także kwestia rynku cyfrowego. W trakcie prezydencji słowackiej doszło do konkretnych efektów. Polski rząd, co oceniamy bardzo pozytywnie, wspiera tworzenie wspólnego rynku cyfrowego. Bardzo ważną kwestią jest unia energetyczna. Popieramy stanowisko polskiego rządu, żeby kwestie bezpieczeństwa energetycznego nie zeszły na drugi plan. Takie wrażenie można niestety odnieść. W propozycjach unijnych aktów prawnych w sprawie unii energetycznej bezpieczeństwo energetyczne jest całkowicie na drugim planie, np. w takim parasolowym rozporządzeniu, które ma dotyczyć systemu zarządzania unią energetyczną, bezpieczeństwo energetyczne ma swoje miejsce, tyle że marginalne. Właściwie tam, gdzie niektórym państwom bardzo na tym zależy, jak np. na kwestii efektywności energetycznej, w propozycjach legislacyjnych są bardzo mocne konkrety, często niestety również niekorzystne dla polskiej gospodarki, dotyczące np. wykorzystania węgla do produkcji energii w naszym kraju. W ramach prezydencji toczyły się również dyskusje na temat przeglądu wieloletnich ram finansowych Unii Europejskiej. Słusznie polski rząd zajmował stanowisko, że zwiększeniu poziomu zobowiązań powinien towarzyszyć wzrost płatności. Dyskusje na temat polityki migracyjnej stanowią kluczowy wątek tego, co się dzieje obecnie w Unii Europejskiej. Popieramy konsekwentne stanowisko polskiego rządu, aby nie było żadnego mechanizmu automatycznego, jeśli chodzi o rozdział uchodźców, tym bardziej jakichkolwiek kar finansowych. Jeżeli weźmie się pod uwagę to, co zaproponowała Komisja Europejska w 2016 r., czyli że za jednego nieprzyjętego uchodźcę w ramach takiego mechanizmu automatycznego państwo członkowskie będzie musiało zapłacić 250 tys. euro rocznie, to jakbyśmy to sobie pomnożyli przez 10 tys., wyjdą nam naprawdę olbrzymie środki. W ramach Grupy Wyszehradzkiej udało się wypracować propozycję elastycznej solidarności. Kiedy byliśmy na spotkaniu w Brukseli z Fransem Timmermansem, a było to podczas prezydencji słowackiej, bardzo pozytywnie wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej wyrażał się na temat propozycji w zakresie elastycznej solidarności. Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość jest za przyjęciem informacji rządu o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach prezydencji słowackiej.