Mówca: Janusz Cichoń
Data: 2021-10-14 (Sejm RP, kadencja 9)

Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Panie Ministrze! Lektura uzasadnienia ustawy budżetowej, ale też analiza dochodów budżetowych wskazują jednoznacznie, że najważniejsza z punktu widzenia wzrostu gospodarczego i dochodów budżetowych za waszych rządów była i jest konsumpcja prywatna, przypomnijmy: konsumpcja prywatna napędzana na kredyt, jak mówił na nieoficjalnych spotkaniach premier Mateusz Morawiecki. Efekt - dług przekroczył 1,5 mld zł. W 2020 r. konsumpcja siadła, obniżyła się wyraźnie, waszym zdaniem przez ograniczenie administracyjne i spadek mobilności w czasie pandemii, ale to nieprawda albo półprawda. Strach, niepewność jutra, obawy o pracę, o wynagrodzenia, o przyszłe dochody wyhamowały konsumpcję w 2020 r., obawy o życie także. W 2021 r. konsumpcja odbiła, uratowała wzrost gospodarczy i wzrost dochodów podatkowych, waszym zdaniem - znowu cytat z uzasadnienia - dzięki przywróceniu normalnego funkcjonowania gospodarki, w tym warunków do dokonywania zakupów. Mówicie też o dobrym nastroju konsumentów, który sprzyja zakupom. Jedno i drugie to nieprawda. Konsumpcja wybiła, nie tylko odbiła, bo inflacja zaczęła zjadać oszczędności. Oczekiwania inflacyjne wywołały prawdziwy szał zakupowy. To strach napędza tę konsumpcję. W efekcie nie tylko maleje stopa oszczędności, ale i maleją same oszczędności. Warto w tym miejscu przypomnieć deklaracje premiera Mateusza Morawieckiego dotyczące budowania oszczędności polskich gospodarstw domowych. To miał być priorytet na liście waszych celów, a wyszło jak zawsze z waszymi celami, czyli mniej, a w tym przypadku więcej znaczy mniej, no i w gruncie rzeczy odwrotnie, jak u Orwella. Rok 2022 to ma być kontynuacja tej polityki. Budżet na rok 2022 jest budżetem strachem podszytym, przy czym to już jest inna kategoria strachu. To strach przed waszymi rządami. (Oklaski) Zakładacie dalszy wzrost konsumpcji i spadek stopy oszczędności. To ma być siła napędowa i wzrostu gospodarczego, i dochodów podatkowych. Ale klucz do tego sukcesu to program drożyzna+. Przy tym prognozy inflacji podpierane autorytetem NBP - przepraszam za język - funta kłaków warte, to 4,3% w 2021 r. i 3,3% w 2022 r. Czy ktoś na tej sali łącznie z panem ministrem w to wierzy? Do tego prognozy dotyczące stóp procentowych i kursów walutowych. To kraina mchów i paproci, bajki, w które nikt już nie wierzy. Inflacja, osłabienie złotego - mówicie: to nie nasza wina, to czynniki zewnętrzne albo, jak wczoraj usłyszeliśmy z ust wicepremiera Sasina, to ta okropna Unia Europejska. Ale to kolejna nieprawda. To rząd napędza inflację. Mówił tak jeszcze kilka miesięcy temu prezes NBP Adam Glapiński. Premier Mateusz Morawiecki w rewanżu uznał, że reakcja NBP była spóźniona. Z jednym i z drugim stwierdzeniem trudno się nie zgodzić. Obydwaj mają rację. Tylko wicepremier Sasin się mylił? Nie, on jak zwykle ucieka od odpowiedzialności. On jako nadzorujący spółki Skarbu Państwa ma też w tej drożyźnie swój udział. Rosnące koszty funkcjonowania spółek, karmienie rodzin i ludzi PiS-u (Oklaski), chybione inwestycje, brak nadzoru nad inwestycjami takimi jak Ostrołęka, Jaworzno, za co też płacimy wzrostem cen, wzrost podatków, nowe podatki, coraz wyższe opłaty - to naprawdę istotne impulsy inflacyjne. Prowadzimy listę wstydu PiS. Obejmuje ona ponad 40 pozycji. (Oklaski) A przypomnę, że deklarowaliście, że nie będziecie podnosić podatków. Do tej listy dochodzą nowe: dodatkowy liniowy podatek od dochodów nazywany składką zdrowotną (Oklaski), podatek minimalny, praktyczna likwidacja karty podatkowej, wzrost obciążeń w sektorze wynajmu nieruchomości. Akcyza - nie tylko indeksacja, ale także dodatkowy wzrost. To wszystko odbywa się w atmosferze odstępstw od respektowania praw nabytych i pewności stosowania prawa. Wyście nie dostrzegali tego, że przerzucalność podatków to jedna z podstawowych reguł ekonomicznych, ale też nie dostrzegacie tego, że wzrost opodatkowania to nie tylko wzrost cen. Gdybyście potrafili wykorzystać takie narzędzia jak np. welfare analysis, czyli analiza dobrobytu społecznego, to wiedzielibyście, że efekt wzrostu opodatkowania to nie tylko dodatkowe dochody budżetu, ale też strata konsumenta i strata producenta, strata przedsiębiorców. Przy tym dochody budżetowe nie rekompensują w całości tych strat. Pojawia się tzw. nieodwracalna strata konsumenta, który za swoje pieniądze może kupić mniej, i nieznajdująca pokrycia w dochodach budżetu strata producenta wynikająca z nieefektywnego wykorzystania zasobów. W sumie wychodzimy na minus, ponosimy stratę. To jest obniżenie efektywności gospodarowania. Wy to ciągle tak na dobrą sprawę robicie. To nie są jednorazowe ruchy. Nie widzicie tego, bo widzicie tylko doraźne zyski. Inflacja napędza dochody podatkowe. Podobnie zresztą działa spadek inwestycji, bo nie ma zwrotów VAT-u. Prawie czym gorzej, tym lepiej. W tym kontekście propaganda sukcesu związana z uszczelnianiem systemu podatkowego coraz słabiej się broni. Przypomnę tylko nasz, wasz flagowy projekt z 2015 r.: Centralny Rejestr Faktur. Prace trwające od końca 2015 r. w sprawie tego kluczowego projektu to nieporadność i nieudolność+. Mamy do czynienia z bezprecedensowym zaniedbaniem, zaniechaniem w zakresie przeciwdziałania oszustwom podatkowym. Mało tego, te zaniechania mogły być zamierzone. Mówiłem już o tym z tej trybuny. Opóźnienia w realizacji tego projektu jakoś dziwnie się dodatkowo łączą z pojawieniem się w MF dyrektorów najważniejszych komórek podatkowych (Oklaski), którzy zorganizowali w MF mafię wyłudzającą VAT. Nie byłoby to możliwe, i to nie ulega wątpliwości, gdyby działał CRF. Powołano spółkę Aplikacje Krytyczne w pośpiechu, bo to rozwiązanie miało dać 3 mld miesięcznie. 6 lat minęło. (Poseł Krystyna Skowrońska: Nie ma.) Podsumowując, w dłuższym okresie najwyższa w Europie inflacja, najniższa stopa inwestycji, oparcie wzrostu na konsumpcji przy malejącej stopie oszczędności - to jest podcinanie gałęzi, na której siedzimy my Polacy. Bo rząd PiS się jakoś wyżywi. To jest zjadanie własnego ogona. Do tego, jak dołożymy konflikt z Unią Europejską i zawieszenie KPO, to coraz bardziej wygląda mi to na realizację waszego planu, z którym obejmowaliście władzę. Pamiętacie wasz cel z 2015 r.? Polska w ruinie. To jest to, do czego chcecie doprowadzić. Dziękuję. (Oklaski)