Mówca: Sprawozdawca Magdalena Kochan
Data: 2012-12-11 (Sejm RP, kadencja 7)

Panie Marszałku! Panowie Ministrowie! Wysoka Izbo! 31 października wpłynął do Sejmu poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. 8 listopada został on skierowany do pierwszego czytania w Komisji Polityki Społecznej i Rodziny, która przekazała rozpatrzenie tego projektu podkomisji stałej do spraw osób niepełnosprawnych. Podkomisja przedstawiła swoje sprawozdanie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny w dniu 6 grudnia i zostało one przez komisję przyjęte. Projekt ustawy dotyczy uporządkowania spraw związanych z odpłatnością za część socjalną pieczy zastępczej nad dziećmi przebywającymi w zakładach opiekuńczo-leczniczych, pielęgnacyjno-opiekuńczych i rehabilitacyjno-leczniczych. Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych reguluje sprawę odpłatności za pobyt osób dorosłych i dzieci, które mają swoich rodziców, w taki sposób, że część medyczna pieczy nad tymi osobami jest finansowana ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, natomiast część socjalno-bytowa, wyżywienie, pielęgnacja, noclegi, całodobowa opieka nad takimi ludźmi jest finansowana z ich własnych środków. One są w wysokości 200% najniższej emerytury w Polsce, pod warunkiem jednak, że nie przekraczają 70% średniego dochodu w rodzinie. W przypadku dzieci objętych pieczą zastępczą trudno ustalić wysokość tych środków inną niż 200% najniższej emerytury i zgodnie z obowiązującymi zasadami, według których opiekę nad dziećmi przebywającymi w pieczy zastępczej przejmuje starosta. Dzisiaj na terenie Polski istnieje 11 tego typu zakładów, w których przebywa 422 dzieci. Statystyki Narodowego Funduszu Zdrowia nie obejmują informacji, które z nich pozbawione są opieki swoich biologicznych rodziców. W związku z powyższym, wobec konieczności finansowania części socjalnej pobytu dziecka w tego typu zakładach, przyjęliśmy, że one wszystkie są w pieczy zastępczej. Z tych wyliczeń wynika, że wszystkie powiaty w Polsce byłyby obciążone kwotą niewiele ponad 8 mln, w przypadku gdy zajdzie konieczność pokrycia tych kosztów. Jesteśmy przekonani, że to są dane zawyżone. Co więcej, uznajemy, że te zakłady powinny być tylko w ostateczności uznawane za miejsce pobytu dziecka, ponieważ od niedawna nasza ustawa, ta, która obowiązuje od 1 stycznia 2012 r., system pieczy zastępczej zapewnia wszystkim dzieciom, także tym z niepełnosprawnościami, także tym, które są pokrzywdzone przez los w bardzo dużym stopniu, przewiduje ona system rodzinnej pieczy zastępczej. Cały system tworzony dla tego rodzaju rzeczy powinien dać gwarancje, że niewielka albo śladowa liczba dzieci trafiać będzie do tego rodzaju instytucji. Niemniej jednak zauważyliśmy fakt ich pobytu tam, szczególnie jaskrawo widoczny w przypadku Częstochowy, i zmieniamy te zasady, jasno i jednoznacznie mówiąc, kto ponosi odpowiedzialność finansową za pobyt dziecka w części socjalnej, jak mówię, w zakładach typu: opiekuńczo-leczniczy, pielęgnacyjno-opiekuńczy i rehabilitacyjno-leczniczy. Ten obowiązek spoczywać będzie na staroście. W związku z tym ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wprowadzamy zasady finansowania tego pobytu. Natomiast w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej zakłady te uwzględniamy w katalogu podmiotów, do których sąd rodzinny może kierować dzieci. W ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych także uzupełniamy katalog tych zaświadczeń, które winny być wydawane bezpłatnie, uwzględniając ustawę o systemie pieczy zastępczej. Komisja przyjęła sprawozdanie podkomisji. Ustawa, jeśli zostanie przyjęta, a taką rekomendację kieruję do Wysokiej Izby, wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia. Bardzo dziękuję. (Oklaski)