Mówca: Marek Sowa
Data: 2017-10-25 (Sejm RP, kadencja 8)

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Poselskiego Nowoczesna mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw. Na początku wyrażę moje przekonanie, że ta ustawa ma spełnić sen o potędze ministra Gajdy, o budowie PiS-owskiego imperium w postaci przedsiębiorstwa Wody Polskie. Mam nadzieję, panie ministrze, że pan się tą władzą udławi i to dosyć szybko. Zanim przejdę do konkretnych argumentów, przytoczę zapis ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. W art. 7 czytamy: Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy: wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych. Państwo tą ustawą chcecie odebrać najważniejszy element, który samorządy gminne mają - ustalanie cen wody. Wydawało mi się, że wpaść na tak absurdalny pomysł nikt nie będzie w stanie, jednak państwo pokazujecie, że można. Pan minister mówił wyraźnie, jak w obecnym stanie prawnym ta taryfa jest zatwierdzana. Zapewne nie chciał podać jednej rzeczy: że w przypadku zatwierdzenia uchwały przez radę gminy to wojewoda dokonuje nadzoru prawnego w tym zakresie i jeśli uzna, że taryfa została przyjęta niezgodnie, to może tę uchwałę po prostu zaskarżyć, może ją uchylić. A w oparciu o co ta taryfa jest ustalana? Ta taryfa jest precyzyjnie ustalana w oparciu o rozporządzenie ministra transportu z 2006 r., gdzie bardzo precyzyjnie są opisane wszystkie wskaźniki, które mogą być uwzględnione w taryfie. Mało tego, w ubiegłym roku ten rząd, minister infrastruktury i budownictwa zmienił to rozporządzenie, w wyniku czego amortyzacja z tytułu poniesionych inwestycji jest wliczana w całości do kosztów, a nie, tak jak było pierwotnie - tylko od wkładu własnego. Nie chcę kwestionować tego elementu, bo on wydaje się po prostu racjonalny, ale sami państwo pokazujecie, że mieliście na to wpływ, wprowadziliście te zmiany. Pan minister mówił o zwyżce o 50% w zakresie podniesienia ceny, opłat za wodę i ścieki, a nie dodajecie państwo, że w ostatnich kilku latach samorządy gminne, przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjne przy wsparciu funduszy europejskich poniosły nakłady finansowe rzędu 70 mld zł i ten wzrost cen jest w dużej mierze spowodowany tym, że przeprowadzono na gigantyczną skalę inwestycje w sektorze wodno-ściekowym. Muszę państwu powiedzieć, że właśnie dzięki temu Polska może się dzisiaj pochwalić, że ma jedną z najnowocześniejszych w Europie sieci infrastruktury wodno-ściekowej. Państwo tą ustawą chcecie po prostu ten proces modernizacji Polski w jakiejś mierze zahamować. Wymienię kilka elementów, o których również muszę tutaj powiedzieć. Do części z nich moi przedmówcy się już odnosili. Po pierwsze, chcę państwu powiedzieć, że nie mieliście nawet odwagi, aby ten projekt skierować pod obrady komisji wspólnej rządu i samorządu. Przesłaliście ją bezpośrednio do Sejmu, z pominięciem tej opinii, co stanowi złamanie art. 3 oraz art. 8 ustawy o Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. W moim głębokim przekonaniu ten projekt ustawy jest niezgodny z konstytucją. On łamie art. 171 i art. 2 tej konstytucji. Kolejna kwestia, dzisiaj regionalny dyrektor gospodarki wodnej nie posiada żadnego potencjału umożliwiającego realizację tego zadania. Państwo dobrze o tym wiecie, ale państwu są potrzebne środki na wyposażenie, utrzymanie stanowisk pracy na poziomie 9 mln zł, co w skutkach regulacji jest zapisane. Chcecie te środki ściągnąć z budżetów, choćby właśnie z tych przedsiębiorstw wodno-kanalizacyjnych. Przypomnę państwu, że dzisiaj przedsiębiorstwa z tytułu zatwierdzenia taryfy nie są obciążane żadnymi kosztami przez żaden samorząd gminny. Ale prawdziwym powodem tej zmiany jest, tak jak mówię, niczym nieuzasadnione pragnienie pana ministra budowy PiS-owskiego imperium. Pan minister nie tak dawno, miesiąc temu, w Gliwicach powiedział bardzo wyraźnie: Z naszych analiz ekonomicznych wynika, że ceny muszą być wyższe. Ceny wody. Jeśli rośnie cena paliwa, to nie ma protestów społecznych. Gdy mówi się o wzroście (Dzwonek) cen wody, to są. I dlatego minister Gajda potrzebuje mieć pełną kontrolę, żeby móc bez zahamowań dźwigać cenę za pobór wody, ale bardzo drastycznie patrzeć na inne...