Mówca: Józef Leśniak
Data: 2019-03-14 (Sejm RP, kadencja 8)

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Do najważniejszych partnerów Polski, zarówno w relacjach dwustronnych, jak i multilateralnych, należą Niemcy, Francja i Wielka Brytania. W moim wystąpieniu chciałbym powiedzieć kilka słów o relacjach z każdym z tych państw. Niemcy są największym partnerem gospodarczym Polski, naszym sojusznikiem w NATO, od tego roku również niestałym członkiem Rady Bezpieczeństwa ONZ. W ostatnim czasie nastąpiło umocnienie pozycji Polski jako ważnego partnera Niemiec. Zgodnie z zapisami umowy koalicyjnej podpisanej w marcu ub.r. przez liderów trzech wchodzących w skład rządu partii: CDU, CSU i SPD stosunki z Polską należą do priorytetów niemieckiej polityki zagranicznej. Rząd Republiki Federalnej Niemiec podkreśla szczególne znaczenie partnerstwa niemiecko-polskiego. Jego fundamentem ma być pojednanie między Niemcami i Polakami i współodpowiedzialność za Europę. Szczególna rola w relacjach dwustronnych przypada dialogowi pomiędzy społeczeństwami. Koalicjanci zapowiedzieli także zintensyfikowanie współpracy w ramach Trójkąta Weimarskiego. Warszawa była drugą po Paryżu stolicą odwiedzoną przez kanclerz Angelę Merkel i ministra spraw zagranicznych Niemiec Heiko Maasa po zaprzysiężeniu w marcu 2018 r. nowego niemieckiego rządu. Należy podkreślić, że w 2019 r. odbyły się cztery spotkania bilateralne premiera Morawieckiego z kanclerz Merkel oraz pięć spotkań szefów dyplomacji Polski i Niemiec. Rozmawiamy z Niemcami o najważniejszych kwestiach agendy bilateralnej i europejskiej. Budujemy prawdziwe partnerstwo oparte na posiadaniu przez każdą ze stron prawa do artykułowania swoich interesów, także w odniesieniu do spraw, w których mamy rozbieżne opinie, np. Nord Stream 2. Należy z satysfakcją odnieść się do intensywnego dialogu polsko-niemieckiego, którego ważnym elementem było przywrócenie regularności polsko-niemieckich konsultacji międzyrządowych. Ich 15. edycja odbyła się 2 listopada ub.r. w Warszawie z udziałem większości ministrów konstytucyjnych obu rządów. Ważnym punktem konsultacji było przyjęcie deklaracji politycznej ministrów spraw zagranicznych Polski i Niemiec, która określa plany i priorytety bilateralnej współpracy. Ważnym akcentem konsultacji było przyjęcie przez ministrów spraw zagranicznych Polski i Niemiec deklaracji woli rozwijania strategicznego partnerstwa między naszymi państwami. Historyczny wymiar miały obustronne wizyty prezydentów, którzy w Warszawie, a potem w Berlinie wzięli udział w obchodach 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości. Regularnie odbywają się spotkania parlamentarne. Jako członek sejmowej Komisji Spraw Zagranicznych powiem, że współpraca Komisji Spraw Zagranicznych Sejmu i Bundestagu ma już długą tradycję. Ostatnie spotkanie miało miejsce w listopadzie ub.r. w Berlinie. Było ono okazją do bardzo dobrej, merytorycznej dyskusji o tym, co nas łączy, ale i o tym, co do czego się nie zgadzamy, np. o Nord Stream 2. Przy okazji powiem, że była to również okazja, żeby usłyszeć, że w Niemczech są bardzo różne punkty widzenia na tę inwestycję i Polska opinia o Nord Stream 2 znajduje zrozumienie wśród wielu niemieckich polityków. Obie komisje uchwaliły też wspólne stanowisko, w którym potępiły rosyjską agresję wobec ukraińskich okrętów w Cieśninie Kerczeńskiej. W stosunkach polsko-niemieckich bardzo wyraźnie pojawia się potrzeba dialogu historycznego, aby móc wyposażyć młode pokolenie w solidną i rzetelną wiedzę historyczną. Jednym z jego elementów jest inicjatywa budowy pomnika polskich ofiar II wojny światowej w Berlinie. Jako społeczeństwo polskie liczymy, że zbliżająca się 80. rocznica wybuchu II wojny światowej przyniesie konkretne działania strony niemieckiej w tych kwestiach, mające na celu zwiększenie świadomości na temat zbrodni III Rzeszy wobec narodu polskiego i ich godne upamiętnienie. Panie i Panowie Posłowie! Polsko-francuskie dwustronne stosunki reguluje Traktat o przyjaźni i solidarności z kwietnia 1991 r. Od 2004 r. organizowane są konsultacje międzyrządowe pod przewodnictwem premiera Polski i prezydenta Francji. W 2008 r. prezydenci Lech Kaczyński i Nicolas Sarkozy podpisali deklarację o polsko-francuskim partnerstwie strategicznym, zaś w 2013 r. podpisano program współpracy na lata 2014-2018, będący podstawowym wspólnym dokumentem programowym dotyczącym rozwoju relacji dwustronnych. W 2018 r. miała miejsce wizyta ministra spraw zagranicznych Jacka Czaputowicza w Paryżu. Intensywnie rozwijała się także współpraca parlamentarna, m.in. doszło do dwukrotnego spotkania marszałka Senatu Stanisława Karczewskiego z jego odpowiednikiem we Francji. Spotkania z minister do spraw europejskich Francji Nathalie Loiseau potwierdziły wolę intensyfikacji relacji dwustronnych strony francuskiej. Cały czas trwają prace w celu omówienia priorytetów współpracy na najbliższy okres oraz szczegółów dotyczących planowanej wizyty prezydenta Francji Emmanuela Macrona w Polsce. Francja była, jest i pozostanie jednym z najważniejszych partnerów Polski zarówno w relacjach bilateralnych, jak i na forum Unii Europejskiej. Nasze relacje dwustronne podlegały w ostatnim czasie różnym turbulencjom i z pewnością dzisiaj nie odpowiadają aspiracjom obu krajów i potencjałowi, jaki w tych relacjach jest. Odnosił się do tego wczoraj w Komisji Spraw Zagranicznych pan minister Czaputowicz. Przywrócenie tym relacjom należytego miejsca w polityce zagranicznej obu krajów jest ważnym zadaniem naszych dyplomacji. Jest to szczególnie istotne dla ożywienia formatu, jakim jest Trójkąt Weimarski. Polska jest gotowa na nowe otwarcie z Francją, ale dużo w tej sprawie zależy od naszych francuskich partnerów. Przez współpracę oraz wspólne działania możemy zbliżać nasze państwa, czego przykładem jest Polsko-Francuski Rok Nauki, który będziemy obchodzić w tym roku. Panie i Panowie Posłowie! Z Wielką Brytanią łączy nas strategiczne partnerstwo. Wielka Brytania pozostaje jednym z czołowych partnerów Polski w formacie zarówno dwustronnym, jak i wielostronnym. Łączy nas wspólny punkt widzenia na wiele spraw, takich jak wojna na Ukrainie, ocena działań Rosji, bezpieczeństwo energetyczne i wzrost konkurencyjności gospodarczej, walka z terroryzmem i przestępczością zorganizowaną oraz przeciwdziałanie globalnemu kryzysowi gospodarczemu. Oba kraje są zainteresowane współdziałaniem na forum międzynarodowym na rzecz promocji demokracji, poszerzania sfery bezpieczeństwa międzynarodowego i pomocy rozwojowej. Wielka Brytania z uwagą wsłuchuje się w polskie oceny w zakresie polityki Unii Europejskiej wobec wschodnich sąsiadów, w tym Ukrainy i Białorusi. Polska i Wielka Brytania mają też wspólny pogląd na wzmacnianie relacji transatlantyckich. Regularnie odbywają się spotkania premierów i ministrów. Do niewątpliwych sukcesów polskiej dyplomacji w ubiegłym roku należy zaliczyć organizację grudniowych konsultacji międzyrządowych. Interesujący jest format kwadrygi, czyli spotkania ministrów spraw zagranicznych obrony obu państw. Znakomicie sprawdza się Forum Belwederskie, będące platformą współpracy przedstawicieli społeczeństw obywatelskich, kręgów uniwersyteckich, biznesu. Tegoroczna edycja forum miała miejsce na Zamku Królewskim w Warszawie, niedawno, 6-7 marca. Słyszeliśmy od pana ministra, że wiele z tych formatów ma unikalny charakter, gdyż Wielka Brytania utrzymuje takie relacje tylko z najbliższymi partnerami. Naszym celem jest utrzymanie i pogłębianie tych relacji również po spodziewanym wyjściu Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej. Najlepszym scenariuszem opuszczenia Unii Europejskiej przez Wielką Brytanię byłby tzw. uporządkowany brexit, tj. taki, który odbędzie się w oparciu o umowę. Wraz ze zbliżaniem się terminu brexitu - a do 29 marca zostało już niewiele ponad 2 tygodnie - atmosfera robi się coraz bardziej napięta i rośnie niepewność z tym związana. Coraz bardziej prawdopodobne są inne rozwiązania, jak przełożenie terminu brexitu na maj lub nawet na bardziej odległą datę albo tzw. twardy brexit. Zarówno dla Wielkiej Brytanii, jak i dla Unii Europejskiej byłoby to najgorsze rozwiązanie z możliwych. Polska przygotowuje się jednak na wszystkie scenariusze, także na twardy brexit. Naszym priorytetem jest zapewnienie Polakom i polskim firmom maksymalnej przewidywalności i bezpieczeństwa operacji handlowych. Setki tysięcy Polaków mieszkających i pracujących w Wielkiej Brytanii również domagają się zapewnienia uregulowań prawnych gwarantujących ich prawa w sytuacji niezawarcia umowy rozwodowej z Unią Europejską. Dlatego właśnie w tych dniach w polskim Sejmie proceduje się nad ustawami regulującymi prawa obywateli brytyjskich w Polsce, by na zasadzie wzajemności takie same prawa mogli otrzymać nasi obywatele w Wielkiej Brytanii. Chcemy rozwijać strategicznie partnerstwo z Wielką Brytanią również po brexicie. Z deklaracji przedstawicieli brytyjskiego rządu wiemy, że i po drugiej stronie istnieje taka wola. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)