Mówca: Genowefa Tokarska
Data: 2016-04-12 (Sejm RP, kadencja 8)

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego pragnę przedstawić stanowisko odnośnie do rządowego projektu ustawy o szczególnych zasadach wykonywania niektórych zadań z zakresu informatyzacji działalności organów administracji podatkowej, służby celnej i kontroli skarbowej. Projekt ustawy dotyczy pewnej organizacji resortu finansów, którego celem jest zapewnienie administracji podatkowej, służbie celnej i kontroli skarbowej systemów teleinformatycznych wspierających kontrolę i wykrywanie naruszeń prawa podatkowego. Do realizacji tego celu minister finansów reprezentujący Skarb Państwa powoła według projektu spółkę kapitałową z ograniczoną odpowiedzialnością, która będzie miała za zadanie rozbudowę lub unowocześnienie istniejących już systemów teleinformatycznych, a także budowę nowych wspierających administrację podatkową, służbę celną i kontrolę skarbową. Wykorzystanie nowoczesnych technologii informatycznych w sferze administracji podatkowej i kontroli skarbowej z pewnością przyczyni się do wzrostu skuteczności wykrywania i karania sprawców przestępstw i wykroczeń skarbowych. W szczególności dotyczy to zwiększenia efektywności poboru podatku VAT, gdzie nadużycia i niedobory - tzw. luka VAT-owska - są szczególnie duże. Szacuje się, że te niedobory wynoszą nawet do 40 mld zł. By zapobiec tym nadużyciom, wprowadzenie i wykorzystanie systemów teleinformatycznych w tej dziedzinie pozwoli na zdecydowanie szybsze wykrywanie nieprawidłowości, dostarczenie szczegółowych informacji o potencjalnych oszustwach dotyczących wyłudzonych lub niezapłaconych kwot, a także usprawni współdziałanie organów podatkowych z innymi jednostkami powołanymi do zwalczania przestępstw. Systemy informatyczne dotyczące VAT-u istnieją już w wielu krajach Unii Europejskiej i z efektem wykorzystują rozwiązania dotyczące na przykład systemu e-faktur wykonywanych za pomocą certyfikowanego oprogramowania, których kopie są na bieżąco przekazywane na serwery administracji podatkowej, mogą więc szybko identyfikować nieprawidłowości i wychwycić nieuczciwych podatników. Spółka powołana zgodnie z projektem ustawy może uzyskiwać dane z systemu teleinformatycznego ministra do spraw finansów publicznych, administracji podatkowej, służby celnej oraz kontroli skarbowej. Spółka może nieodpłatnie uzyskiwać dane i je przetwarzać ze zbiorów danych, w tym zbiorów danych osobowych prowadzonych przez organy władzy publicznej, państwowe jednostki organizacyjne, a także z izb rozliczeniowych oraz instytucji przewidzianych również w prawie bankowym. Spółkę obowiązują przepisy dotyczące tajemnic prawnie chronionych i spółka może przetwarzać dane osobowe bez wiedzy i zgody osoby, której one dotyczą, przez okres niezbędny do realizacji zadań spółki. I ta regulacja wydaje się być uzasadniona, ponieważ mamy za zadanie dobrze i szybko wychwycić nieprawidłowości. Uprawnienia Skarbu Państwa w stosunku do spółki wykonuje minister właściwy do spraw finansów publicznych, który tę spółkę tworzy, wyposaża w kapitał, a także ma prawo powoływania i odwoływania organów tej spółki, tj. zarządów w składzie 3-5 osób i rady nadzorczej w składzie 5-7 osób, przy czym w skład rady nadzorczej może powołać sekretarza lub podsekretarza stanu z Ministerstwa Finansów. Projekt ustawy określa zasady funkcjonowania powołanych organów, a także precyzuje zakres zadań do wykonania. Przewiduje również powołanie przez radę nadzorczą pełnomocnika, który prowadzi nadzór nad zgodnością przetwarzania danych osobowych z przepisami o ich ochronie, przestrzeganiem przepisów o ochronie tajemnic prawnie chronionych, pełni funkcję administratora bezpieczeństwa informacji, prowadzi weryfikację potrzeb przetwarzania danych. W wielu krajach należących do OECD wdraża się systemy informatyczne, które wspomagają zmniejszenie luki finansowej w dochodach państwa z tytułu podatków, w tym VAT. Pomimo wielu wątpliwości w praktyce ustawa powinna przyczynić się do zwiększenia skuteczności wykrywania przestępstw i wykroczeń oraz powinna zwiększyć karalność ich sprawców. Chodzi też o szybkie egzekwowanie wyłudzonych lub niezapłaconych kwot. A efektem tych nowych, nowoczesnych rozwiązań będzie również mniejsza liczba nieuzasadnionych kontroli uczciwych przedsiębiorców. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)