Mówca: Sprawozdawca Anna Elżbieta Sobecka
Data: 2016-01-13 (Sejm RP, kadencja 8)

Dziękuję. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Komisji Kultury i Środków Przekazu przedstawić Wysokiej Izbie sprawozdanie o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 190. rocznicy urodzin Romualda Traugutta, druk nr 54. W dniu 15 grudnia 2015 r. na posiedzeniu Komisji Kultury i Środków Przekazu przeprowadzono pierwsze czytanie, rozpatrzono projekt z druku nr 54. Mówiąca te słowa przedstawiła sylwetkę i dokonania Romualda Traugutta, przekazując komisji, iż pochylamy się nad człowiekiem, wielkim Polakiem niezłomnego ducha urodzonym w dniu 16 stycznia 1826 r. w Szostakowie. Polski generał, dyktator powstania styczniowego, który brał udział w powstaniu węgierskim w roku 1848, w wojnie krymskiej w roku 1853 i powstaniu styczniowym w 1863 r. W nocy z dnia 10 na 11 kwietnia 1864 r. na skutek denuncjacji rosyjska policja aresztowała Romualda Traugutta, a 19 lipca rosyjski sąd wojskowy skazał Romualda Traugutta na śmierć przez powieszenie. Wyrok wykonano na stokach Cytadeli Warszawskiej w dniu 5 sierpnia 1864 r. o godz. 10. Towarzyszył mu tłum 30-tysięczny. Stracono również czterech uczestników powstania. Świadek tych wydarzeń pani Olga Gołębiewska wspominała to stracenie, cytuję: Traugutt wzniósł w obu dłoniach krzyż w górę i zawołał podobnie jak Chrystus, gdy się wydawał w ręce żołnierzy - oto jestem, a w jego postaci, acz wątłej i małej, było coś tak wzniosłego, nieziemskiego, świętego prawie. Koniec cytatu. Osobę dyktatora powstania otaczali czcią ludzie o odmiennych przekonaniach ideowych i politycznych. Środowiska emigracyjne pielęgnowały legendę Traugutta - męczennika za wiarę i ojczyznę. Wspomnienie Traugutta ożywało w chwilach przełomowych, szczególnie ważnych dla narodu. W okresie stanu wojennego bohaterski dyktator krzepił serca, jak mówiono, swą bezkompromisową postawą. W II Rzeczypospolitej zainicjowano działania zmierzające do beatyfikacji Traugutta. Przerwała je wojna. Zwolennikiem wznowienia procesu beatyfikacyjnego był kardynał Stefan Wyszyński. Mówił w dniu 1 kwietnia 1968 r.: Będziemy się modlili o jego uczczenie publiczne, jeśli jest taka wola Boża, jako patrona narodu polskiego, gdyż nauczył nas wiązać miłość ojczyzny z miłością Boga i służyć ojczyźnie po bożemu. Koniec cytatu. W ostatnich latach kilka tysięcy osób podpisało się pod petycją o wznowienie procesu beatyfikacyjnego Traugutta. Komisja po rozpatrzeniu jednogłośnie przegłosowała wyżej wymienioną uchwałę o treści, cytuję: ˝Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie upamiętnienia 190. rocznicy urodzin Romualda Traugutta W roku 2016, w którym przypada 190. rocznica urodzin Romualda Traugutta, wielkiego patrioty i przywódcy Powstania Styczniowego, Sejm Rzeczypospolitej Polskiej oddaje mu hołd. Jego odwaga oraz heroiczne poświęcenie dla Ojczyzny przyczyniły się do utrwalenia pragnienia wolności oraz nadziei na odzyskanie niepodległości przez Polaków w ciągu kolejnych dziesięcioleci. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, przekonany o szczególnym znaczeniu bohaterskich czynów oraz zasług Romualda Traugutta dla dziedzictwa narodowego i światowego, upamiętnia 190. rocznicę Jego urodzin˝. Tyle uchwała. Dziękuję państwu za uwagę. (Oklaski)