Mówca: Sprawozdawca Piotr Głowski
Data: 2026-06-17 (Sejm RP, kadencja 10)

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Chciałbym przedstawić sprawozdanie Komisji Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy - Prawo wodne, druk nr 1941. Marszałek skierował 17 listopada 2025 r. powyższy projekt ustawy do komisji. Pierwsze czytanie miało miejsce 3 grudnia, natomiast rozpatrzono go 9 czerwca. Ta różnica w czasie wynika z tego, że podczas tych grudniowych prac zgłoszono dosyć ważne uwagi związane z funkcjonowaniem ustawy w przyszłości, a jednocześnie poproszono o stanowisko rządu. Projekt posłów Koalicji Obywatelskiej zakłada wprowadzenie w przepisach ustawy - Prawo wodne przepisów epizodycznych, przewidujących, że od dnia wejścia w życie poselskiego projektu do 30 września 2027 r. ustanowione zostaną zwolnienia z - punkt pierwszy - opłaty legalizacyjnej, czyli opłaty za wykonanie urządzenia wodnego bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego lub zgłoszenia wodnoprawnego. Druga zmiana to zwolnienie z administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w Prawie wodnym, ponoszonej za wykonanie urządzenia wodnego bez wymaganej zgody wodnoprawnej. Osoby, które do 30 września przyszłego roku taki wniosek o legalizację złożą, będą mogły uniknąć tych kar. Dlaczego to jest takie ważne? Po pierwsze, mamy sytuację, w której opłata legalizacyjna to jest obecnie 6601,67 zł, ale kary, które mogą być ustalone w przypadku takiego poboru, to od 5 tys. zł do 1 mln zł. One w większości przypadków powodują, że osoby, które takie studnie mają, bardzo często od wielu, wielu lat nie chcą ich zalegalizować. Według projektodawców celem jest umożliwienie pełnego ewidencjonowania urządzeń oraz pozyskania informacji o ich parametrach, sposobie funkcjonowania i wpływie na kształtowanie lokalnych stosunków wodnych. To rozwiązanie ma stanowić czynnik zachęcający do legalizacji. Sprawne, kompleksowe przeprowadzenie legalizacji leży w interesie publicznym. Brak takiej legalizacji oznacza, że w środowisku będą funkcjonować urządzenia pozostające poza nadzorem. O ich parametrach i oddziaływaniu organy administracji publicznej nie będą nic wiedzieć. Brak przedmiotowych informacji utrudnia również prawidłowe zarządzanie zasobami wodnymi, w szczególności w zakresie udostępniania dostępnych zasobów wodnych w sposób racjonalny, z poszanowaniem aspektów środowiskowych. Można by podsumować tak, że te trzy główne efekty, czyli czasowa abolicja finansowa, likwidacja szarej strefy, pełna kontrola hydrologiczna, są tutaj kluczowe. Podczas rozpatrywania projektu w imieniu klubu Koalicji Obywatelskiej wniosłem cztery poprawki, które w sposób precyzyjny opisują sytuację właścicieli takich miejsc poboru lub zapobiegają nadużywaniu tych przepisów. Bardzo ważna była informacja o tym, by dotyczyło to urządzeń wodnych wykonanych do dnia wejścia w życie przepisu, tzn. żeby po prostu nie zaczęto w tej chwili wykorzystywać tej ustawy do prowadzenia nielegalnych poborów w sposób masowy. Po drugie, chodziło również o to, żeby osoby, które już w tej chwili rozpoczęły postępowanie legalizacyjne, były objęte tą abolicją. Te poprawki zostały przyjęte przez komisję. Wniosek komisji jest taki, by Wysoki Sejm raczył uchwalić załączony projekt ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)