Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
رئیس جمهور مغولستان مسئول و رئیس اجرایی دولت مغولستان می باشد. رئیس جمهور کنونی مغولستان اوخناگین خورلسوخ است. احزاب سیاسی با نمایندگی در خورال کبیر مغولستان نامزدها را معرفی می کنند. اوایل ریاست جمهوری به دو دوره چهار ساله محدود بود، اما این دوره با شروع انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۲۱ به یک دوره شش ساله غیرقابل تمدید تغییر یافت. همچنین در صورتی که دو سوم اعضای شورا، رئیس جمهور را به سوءاستفاده از قدرت و نقض سوگند قبل از تحلیف خود مجرم تشخصی دهند، رئیس جمهور از ریاست بر کشور برکنار می شود. همچنین رئیس جمهور منتخب باید قبل از مراسم تحلیف، عضویت خود را در تمامی احزاب سیاسی به حالت تعلیق درآورد.
حمید امینی خواه (زاده ۲۱ آذر ۱۳۲۱) بازیکن فوتبال اهل ایران بود. وی سابقه بازی در تیم هایی همچون دارایی و عقاب تهران را در کارنامه دارد.
خوانین لرستان. مهم ترین خوانین لرستان خوانین ایل بیرانوند هستند ، که از نواده دختری کریم خان زند پادشاه عادل ایران می باشند که در صحنه سیاست لرستان و کشور نقش مهمی ایفا کرده اند ایشان شامل خوانین مرادی و زکی یا همان زینبی می باشد قبل از هر چیزی به تعریف کلمه خان می پردازیم خان (صورت قدیم خاقان) یک عنوان عالی تُرکی و بیانگر اشرافیت بوده است که معنا و مفهوم آن به زمینه های تاریخی و اجتماعی بستگی دارد. ریشه شناسی واژه. بر اساس نظر زبان شناس و فیلولوژیست، آمریکایی Alexander Vovin، واژه "qaγan" از زبان ینی سئیایی گرفته شده. این واژه یا کلمه در هزارهٔ پیش از میلاد مسیح به عنوان لقبی در فدراسیون شیونگ نو پذیرفته شده است و بعدها به دیگر زبان ها راه یافت. برخی نیز بر این باور هستند که ریشه شناسی واژه «خان» احتمالاً ترکی است، گرچه ممکن است از زبان کره، چین، یا زبان مغول پیوند داشته باشد. دیبو (۲۰۰۷) پیشنهاد می کند که ریشه ریشه شناسی نهایی خاقان از زبان ایران میانه *hva-kama- «خود فرمانروا، امپراتور» بر اساس دیدگاه بنونیست ۱۹۶۶ می آید. Savelyev و Jeong 2020 خاطرنشان می کنند که هر دو ریشه ریشه شناختی Khagan هستند. و معاد
ل مؤنث آن خاتون ممکن است از زبان های ایرانی شرقی، به ویژه از «سکاهای اولیه *هواتون» گرفته شده باشد. ' (&lt; *hva-tāvyani)". تاریخ. معنا و مفهوم واژه خان به زمینه های تاریخی و اجتماعی بستگی دارد و معنی آن بسته به مکان و دوره تاریخی بسیار متفاوت است. به عنوان مثال، در دوره امپراتوری مغول، این عنوان به خانواده نخبگان حاکم به عنوان صفت حاکمیت و تبار در خانواده چنگیزخان محدود می شد، در حالی که در زمان صفویان، یک عنوان برای منصب فرماندار بود (پایین تر از مقام بیگلربیگی). در اواخر دوره قاجار، هنگامی که عناوین گسترش می یافت، استفاده از عنوان خان، از سران قبایل گرفته تا افراد با اقتدار یا صرفاً عنوانی برای احترام بود، و در دوره معاصر در ایران ممکن است به نام هر شخصی به عنوان احترام افزوده شود نا گفته نماند که خان در دوران قجر از نظر زمانی به دو قسم تقسیم می شد تا ا. اوایل حکومت ناصرالدین شاه لقب خان به هرکسی داده نمی شد و مختص افراد لایق و صاحب منصب بود اما از اواخر دوره ناصری از اهمیت این لقب نسبت به قبل کاسته شد و هرکسی با کارهای خاص یا داشتن مال و مادیات می توانست این لقب را اختیار کند. از خان به عنوان مکان هم یاد
شده به عنوان مثال، خانبالیق (پکن کنونی) پایتخت قوبلای خان. از دوره مغول تا قرن نوزدهم میلادی، عنوان خان از مغولستان تا سراسر آسیای مرکزی و ایران، و در امپراتوری عثمانی مورد استفاده قرار می گرفت. امروزه همچنان در آسیای میانه، هند و پاکستان کاربرد دارد، اما در ایران و ترکیه بسیار کمتر استفاده می شود. خان های ایران. قدری از مطلب اصلی دور شدیم خوانین لرستان که مهم ترین آنان نواده دختری کریم خان زند بودند شامل خوانین مرادی و زکی بودند این دو برادر و از اولاد میرزااحمدخان بودند میرزااحمدخان ۴ فرزند به اسامی زیر باقی ماند: عالی جاه عالی شأن مراد خان فرزند ارشد زین العابدین خان اول و نوه ارشد میرزااحمدخان بیرانوند که بر تمام اقوام و برادران خود برتری داشت و همین امر منجربه ماندگاری نام وی نسبت به سایر خوانین شد (جد خوانین مرادی که شامل ملک احمد خان، زین العابدین خان، حسین خان، تقی خان، اکبرخان و اصغرخان که این اشخاص نایب الحکومه و مسئول گردآوری مالیات لرستان و دارای ارتش بودند افراد سرشناس خوانین مرادی بعداز فرزندان مرادخان شامل: سهراب خان فرزند حسین خان که تنها نواده مرادخان بود که توانست بر مستند ریاست ایل بیرانوند
تکیه زند، حاج سلطان محمدخان، حاج داراب خان مرادی، صیدعالی خان، سرتیپ خان، حسین خان ثانی معروف به خانی، حاج نصرالله خان و از زنان جواهر بانو مرادی بیرانوند که باعث خدمات فراوان به رعیت و کشاورز می شد) پسر ان زکی خان: حسین علیخان (حاج علیخان؛ نظر علی خان؛ باباخان؛ اسدخان؛ حیدرخان؛ رستم خان؛ طهماسب خان؛ خسرو خان؛ شفیع خان) زکی خان (جد خوانین زینبی که تا سال ۱۳۰۲ بر قسمت اعظمی از لرستان حکومت داشتند. غلامعلی خان (امیر همایون) وعلی مردان خان (امیر اعظم) از این دسته اند) فرضالی و سلطان بدون اولاد از دنیا رفتند. علی محمد خان (جد خوانین علی محمدی این تیره در سال ل ۱۳۰۲ از رضا شاه لقب سپهوند گرفتند) ایشان هیچ دخالتی در ریاست ایل بیرانوند نتوانستند داشته باشند. خوانین بیرانوند. والی زاده معجزی در کتاب ایلات و عشایر لر اشاره می کند که در تحقیقات خود متوجه شدم ایل بیرانوند در اول حکومت قاجار همچو اژدهایی زورمند در لرستان ظاهر شده که شاید هیچگاه تا قبل از آن بدینگونه در صحنه سیاست حضور نداشته است در نهایت این حضور پررنگ مدیون خوانین مقتدر ایل بوده است خوانین ایل بیرانوند در صحنه های بین المللی و داخلی کشور همیشه حضور پرر
نگ داشته اند. از قرار معلوم حمایت بیرانوندها از کریم خان زند منجر به ازدواج «بانو» خواهر یا دختر کریم خان زند با میرزا احمدخان، جد خوانین بیرانوند شد. این پیوند موقعیت میرزا احمدخان را در منطقه استوار کرد. بیرانوندها پس از سقوط زندیه به لرستان بازگشتند و چون آقامحمدخان قاجار، ایل چگنی را از هرو به نواحی قزوین تبعید کرده بود، زمینهٔ تصرف این منطقه فراهم شد. طبق اسناد و مدارک ایل بیرانوند تا قبل از ظهور میرزااحمدخان بیرانوند به صورت شورایی اداره می شده البته در تمام کشور هم تا زمان حکومت آقامحمدخان قاجار ایلات به صورت شورایی اداره می شدند از زمان نادرشاه افشار، توجه به جامعه عشایری مدنظر حکومت مرکزی بود و از همان زمان زمزمه هایی برای اسکان عشایر مطرح شد ولی از آنجا که حکومت ها پایگاه عشایری داشتند و قوای نظامی را اغلب چریک های عشایری تشکیل می دادند، پادشاهان بیم داشتند با اسکان عشایر از قدرت نظامی حکومت کاسته شود. براساس تحقیقات به عمل آمده توسط پژوهشگران، اولین ساختاری که در ایران برای رسیدگی به امور عشایر راه اندازی شده است «شورای عشایری» می باشد که در اوایل سلطنت مظفرالدین شاه قاجار برای حل و فصل امور مربوط
به عشایر پیشنهاد شد که مرکز آن در تهران بود و در وهله نخست شعبه ای نیز در شیراز برای آن درنظر گرفته شد. با روی کار آمدن حکومت قاجار ایلات و عشایر با حکم حکومتی خان بر ریاست ایل منصوب می شد ایلخانی یک حکم حکومتی بود که اصولاً لایقترین افراد و کسانی که در ایل مورد تأیید همگان بودند یا بقولی بخاطر رگ و پی بر سایرین ولایت داشتند به ریاست ایل منصوب می گشتند این ریاست نشان از بزرگی و ولایت روسا بر ایل مذکور را داشت پس همان طور که گفته شد با روی کار آمدن حکومت قاجار نوع حکومت هم تغیر نمود. چون اولاد میرزااحمدخان بر سایرین برتری داشتند توانستند بر ایل ریاست کنند. اما ریاست بر ایل بیرانوند طبق استاد و مدارک دولتی از جمله سیاحنامه های مالیاتی و طبق حکم های حکومتی در دوران قاجار بر دو نیمه تقسیم شد نیمه اول قاجار از زمان زمام داری آغامحمدخان قاجار اولین شاه دوره قاجار تا اواسط حکومت ناصرالدین شاه ریاست ایل بیرانوند بر عهده خوانین مقتدر و زورمند مرادی بود که از این نسل از شخص عالیجاه عالیشان مراد خان بیرانوند بودند و اینکه هم اولین ریس و سرکرده ایل بیرانوند… خوانین مرادی هم نامشان برگرفته از همین شخص می باشد. که بعداز وی
سردار ملک احمدخان، سرهنگ زین العابدین خان و سهراب خان تا اواسط حکومت قاجار عهده دار ریاست بر ایل بیرانوند بوده اند اما پس از خروج خوانین مرادخانی قرعه بنام برادرزادگان مرادخان افتاد یعنی اولاد زکی عهده دار ریاست ایل بیرانوند شدند که از آنان هم سه تن طبق اسناد بر ایل بیرانوند ریاست داشته از جمله اسدخان بیرانوند، مهرعلی خان بیرانوند و علیمردان خان بیرانوند تمام افراد نامبرده روسای رسمی ایل بوده اند حال ممکن است چندین تن هم تا ریاست ایل به صورت رسمی مشخص می شده به صورت سرپرست ایل بوده باشند که جز روسای رسمی محسوب نمی گردند. اما اولین ایلخان بیرانوند پسر ارشد زین العابدین خان؛ عالی جاه عالی شأن مراد خان که جد خوانین مرادی به شمار می رود که مطرح ترین و مشهورترین و شجاعترین نوه میرزااحمدخان بیرانوند بود که نسبت به سایر برداران و اقوام به شدت پیشی گرفت تا جایی که نام وی پس از سیصد سال نسبت به شخص میرزااحمدخان یا پدرش زین العابدین خان اول مطرح تر و مشهورتر است بگونه ای که سایر برادران زیر سایه نام وی قرار گرفتند، ناگفته نماند که خرقه ریاست در ایل بیرانوند با درایت و ذکاوت مرادخان در اولاد میرزااحمد خان باقی ماند زیر
ا که پس از سقوط زندیه اولا میرزااحمدخان در این بین گیر داد زند و قاجار از بین رفتند از جمله زین العابدین خان اول که حاکم گروس بود و در جنگ داخلی کشته شد پس از آن برای مدتی ریاست از اولاد میرزااحمدخان پس گرفته شد و افراد دیگری ریاست را بر ایل بیرانوند عهده دار شدند که از اولاد و نوادگان میرزااحمدخان نبودند اما مرادخان وقتی شرایط را بد برای خود و اقوامش می دید دست به کار شد و چاره ای اندیشید زیرا روسای جدید نسبت به اولاد میرازامه بسیار سختگیر و بدبین بودند و برای از بین بردن آنان از هیچ تلاشی فروگذار نبودند پس مرادخان قسمتی از ایل را با درایت خود همراه و همدل خود ساخت بگونه ای که ایل به دوقسمت تقسیم شده بود در نهایت بر سر مالیاتی که پیش آمده بود مرادخان ایل را متحد و فرد مورد نظر را از ریاست خلع نمود وقتی خبر به گوش آغامحمدخان قاجار رسید تا بخواهد کاری از پیش ببرد عجل مهلتش نداده و کشته شد پس از او فتحعلیشاه به پادشاهی رسید فتحعلیشاه که نسبت به آغا محمد خان قاجار درک بهتری از اقوام زندیه داشت شرح ماجرا را بدینگونه ختم کرد که تا بچه شیر در میدان است شغال را فرصت جولان نیست و حکم ریاست مرادخان را با یک طاق خلعت ب
رای شخص مراد خان از دربار تهران به لرستان روانه کرد و این نزاع داخلی برای همیشه پایان یافت و تا آخرین ریاست ایل بیرانوند که علیمردان خان امیر اعظم بود و پس از او حاج سلطان محمد خان و عزیزالله خان سپهوند به صورت شورایی ایل را مدتی اداره کردند خرقهٔ ریاست بر تن اولاد میرزااحمدخان باقی ماند این خاندان بزرگ از ایل بیرانوند در مواقع خود منشأ خدمات فراوانی برای ایل بیرانوند بودند از تصرف اراضی تا ساخت فوج از فتح هرات و سرخس تا جنگهای جهانی اول که در مقابل روسیه و انگلیس رشادت فراوان نشان دادند و افراد زبده و شاخصی را به جامعه معرفی نمودند یکی از شاخصترین کارها در اواخر قاجار که بسیار در ایران مطرح شد سخنان شیخعلی خان بیرانوند بود که در پاراگراف های بعد به صورت جداگانه توضیح داده شده این افتخارات نامبرده جز کوچکی از تمامی افتخارات بیشمار خوانین میرزا احمدخانی می باشد که در این مقاله برشمرده شده اند. به طور قطع و یقین اگر شخص عالیجاه عالیشان مرادخان بیرانوند با درایت و ذکاوت خود وارد عمل نمی شد اولاد میرزااحمدخان خان توسط ریس انتخابی آغا محمد خان قاجار یا برای همیشه از بین می رفتند یا اجازه عرض اندام به هیچ کدام آنان
داده نمی شد تمامی اولاد میرزااحمدخان خان از روسای رسمی ایل تا خانزادگانی که هیچگاه ریاست بر ایل نداشتند همگی مدیون شخص مرادخان بودند که شرایط را مهیا و عزت را به خانواده میرزااحمدخان برگرداند یکی از محققان توانمند لرستان بدین گونه شرح ماجرا کرد که اگر از خودگذشتگی و لیاقت مرادخان جد خوانین مرادی نبود در آن زمان اولاد میرزااحمدخان توسط رقبا از ترس عرض اندام کردن یا همه آنان را از بین می بردند یا به شکلی آنان را تضعیف می کردند که برای همیشه به دست فراموشی سپرده شوند، اما همین موقعیت شناسی مراد خان باعث شد که پس از ریاست وی بر ایل اولاد میرزااحمدخان منشأ خیر و خدمات فراوان برای ایل بزرگ و مقتدر بیرانوند شوند. اولین ایلخان خدمات فراوانی را برای ایل بیرانوند به بار آورد ایل بیرانوند اصولاً ایلی بود که تا قبل از به قدرت رسیدن مرادخان بیشتر در کوه علاقه به زندگی داشت که به فرمان مراد خان پس از سالیان درازی ایل دوباره به یکجانشینی رویی آورد تمام تقسیمات ایل بیرانوند که امروز شاهد آن هستیم به همت عالی جاه عالی شأن مراد خان بیرانوند صورت پذیرفته است این اولین و مهم ترین اقدام ایلخان بیرانوند بود پس از آن چون جمعیت ایل
بیرانوند نسبت به سایر ایلات و طوایف بیشتر بود اولین فوج لرستان را بنام فوج بیرانوند بنا نهاد این فوج همچو نیرویی مقتدر و کارآمد در رکاب دولت ایران بود که در صحنه های بینالمللی از خود رشادتهای فراوان نشان داد این فوج در جنگهای مهم ارزنه الروم جنگهای هرات و سرخس و ارمنستان از آب خاک این مرزبوم دفاع بی نهایت کرده است. همان طور که ذکر شد با فرمان عالیجاه عالیشاَن مرادخان بیرانوند ایل بیرانوند یکجانشین شد و با تصرف املاک ذکر شده هرکدام از تیره و طوایف بیرانوند را در محلی مستقر گردانید بعد از آن توانست از افراد زبده ایل بیرانوند فوج ایل بیرانوند را تشکیل دهد این فوج در دفاع از آب خاک ایران نقش حیاتی ایفا نموده و در اوج خود که در زمان ریاست ملک احمدخان پسر مراد خان بر ایل بیرانوند یکی از شاهزادگان قجر به لرستان مراجعت می کند و با مشاهده این فوج اینگونه می نویسد: این فوج ایل بیرانوند از سربازانی شجاع دلیر و بلندقامت تشکیل شده ریس آن (منظور ملک احمدخان مرادی) سرکرده ای لایق بی باک و جنگاور است قطعاً لیاقت امیر تومانی را دارا می باشد به گونه ای فوج را آراسته که بموقع جنگ هرگز پشت به دشمن نکرده و تا سر حد مرگ برای دفاع
از میهن بی باکانه می جنگند. این فوج که از دولت وقت جیره و مواجب می گرفته به مواقع جنگ همیشه به عنوان پیش قراول بوده و در منابع دیگر به وضوح آورده شده که در زمان ریاست خوانین مرادی بر فوج ایل بیرانوند حتی این فوج از فوجهای آذربایجانی، شاهسون و بختیاری هم قوی تر و منسجم تر بوده از افتخارات این فوج یک نمونه سند ارسال شده در بخش عکسها که در آن ریاست آن عالیجاه سرهنگ زین العابدین خان در روزنامه وقایع الاتفاقیه مورد تشویق شخص ناصرالدین شاه قرار گرفته است طاق ملک احمدخان بیرانوند. یکی از سرداران دلیر و بی همتای تاریخ لرستان ملک احمدخان بیرانوند بود که فرزند ارشد مرادخان و نوهٔ دختری کریم خان زند بشمار می رفت وی چون بینهایت شجاع و جنگاور بود دشمنانش تاب مبارزه رودروی با وی را نداشتند پس دست به تاکتیکی حیله گرانه زدند و ملک احمدخان را با استفاده از حیله ای دوستانه به قتلگاه کشاندند و چندین ایل در لرستان همراه ایلی از خوزستان که عرب بودند با همکاری یکدیگر وی را به قتل رساندند ملک احمدخان چون آوازه بینظیری در کشور داشت برادرانش توانستند با حکمی از دربار شاهان قجر به طور فجیعی قاتلین را به سزای اعمالشان برسانند اما وی ت
نها سردار لرستانی و تنها ایلخان مقتدر در کشور است که اجازه داده شد بر قبر وی مقبره ای بنا نهند این مقبره معروف به طاق مَلکَمهِ (طاق ملک احمدخان مراد) بوده و هست این مقبره در محوطه ای باستانی در ۸۰۰متری شمال غربی محوطهٔ گرقلعه به سر و در فاصله ۳ کیلومتری جنوب جاده دشت عباس به آبدانان در نزدیکی روستای مولاب قرار گرفته است. ارتفاع این محوطه از سطح آبهای آزاد ۳۹۸ متر و با عرض شمالی ۳۲ درجه و ۴۱ دقیقه و طول شرقی ۴۷ درجه و ۴۴ دقیقه می باشد. اسم این مکان بر گرفته از نام سردار بزرگ لرستانی ملک احمدخان مرادی بیرانوند است سقف این طاق به شکل گنبدی شکل است این مکان دارای ابعاد ۷۰ تا ۱۰۰ متر می باشد ارتفاع این مقبره ۱/۵ تا ۲ متر و در ورودی آن ۶۰ سانتی متر عرض و ۱/۵متر ارتفاع دارد کل ارتفاع ارمگاه در حال حاضر ۳متر می باشد که وسط سقف گنبدی شکل آن یک حفره برای خروج هوا می باشد هرکدام دارای یک پنجره مثلثی شکل در جهتهای شرقی غربی و جنوبی در زیر گنبد است، اضلاع این پنجره ها که مثلثی شکل هستند هرکدام ۳۰سانتی متر است. ط. ل و عرض آرامگاه ۴در۴ می باشد. این طاق معروف در دورانی به ناحق توسط خائنین به این آب و خاک تخریب شد که با حکم د
ولت همان خائنین وطن فروش مجبور به ساخت این مقبره شدند چون این مقبره جز آثار باستانی محسوب می شد با هماهنگی میراث فرهنگی بازسازی شد هرچند که سنگ قبری گرانبها بر آن بود و شمشیر طلایی معروف ملک احمدخانی هم طبق گزارش ها توسط همان وطن فروشان بسرقت رفت. خاطرات لیارد از ملک احمد خان. اوستن هنری لایارد در کتاب سفرنامه لیارد به دیدار والی پشت کوه می رود که می نویسد به من گفتن والی برای مراسم عقد دختر ملک احمد خان ریس ایلات ولایت لرستان برای پسرش به کیوره رفته راهی شدیم وقتی به آنجا رسیدیم برای دیدار با خوانین مذکور از سه نوع نگهبان بایستی عبور میکردیم اول فراشباشیان دم در بودند که گویا اجرای حکم برای خان انجام میدادند بعداز آن از یکسری افراد تا دندان مسلح باید میگذشتیم که نزدیک سیصد تن بودند ( معروف به قیطول) بعداز گذشتن از آنان نگهبانان داخلی بودند که از آنها گذشتیم والی پشت کوه و ملک احمد خان بیرانوند شان به شان هم نشسته بودند کسی اجازه نداشت نزدیک این دوتن بنشیند احمد خان با سلامی سرد مارا راهنمایی کرد پایین قالی زببا روی یک نمد بنشینم اما ابوالحسن خان را دستور داد بالاتر از من بنشیند. ملک احمد خان رو به من کرد و چ
ند سوال در مورد کشتی های انگلیسی در آبهای ایران پرسید من گفتم که اینان برای تجارت است اگر دولت و بزرگان ایران اجازه دهند برای رونق تجارت است ظاهراً مورد قبول ملک احمد خان واقع نشد و برافروخته شد گفت این جاسوس انگلیس است چهره اش با خشم زایدالوصف بسیار ترسناک و ترس بر دل هر جنبنده ای یا انسانی مینداخت محمد تقی خان و شفیع خان روسای ایلات بختیاری همراه من بودند کاملآ ملک احمد خان را میشناختند درگوش من گفتند ملک احمد خان مردی تند خو و شدیدالعمل است در سرتاسر ایران به بی باکی جسارت و قصاوت قلب شهرت دارد چون اینان در گوش من زمرمه میکردند چشمانم به ملک احمد خان خیره بود دیدم از جای برخاست شمشیر از نیام برکشید آن را با گستاخی تمام رو به ایلخان بختیاری گرفت همین امر منجر شد من آماده دفاع از خود شوم همینکه شمشیر به طرف ما بود با خشمی زایدالوصف گفت این بطور قطع یقین جاسوس انگلیس است و منجربه بدبختی و فلاکت ایلخان بختیاری خواهد شد یک لحظه جمع را سکوتی فرا گرفت من از این برخورد و گستاخی ملک احمد خان بسیار ناراحت شدم اما والی که انسان رعوف تری بود مرا به جای کشاند و از نوع رفتار ملک احمد خان با من عذر تقصیر خواست شیخعلی خان
بیرانوند. یکی از شجاعانه ترین سخنان تاریخ ایران که هر منطقه ای سعی داشت این سخن را به خود نسبت دهد این سخن است: امیر لشکر این جایی که ما هستیم لرستان است تنگه زاهد شیر اگر عقاب بخواهد بر فراز آن بال بزند و به پرواز دربیاید باید پرهای خود را به نشانه باج بر زمین فرو بریزد. این متن که با زبان شیخعلی خان بیرانوند گفته شده است در کتاب خاطرات سپهبد امیراحمدی امیر لشکر غرب و فرمانده کل ارتش ایران به وضوح از ان سخن به میان آمده است آن طور که مشخص است شیخعلی خان بیرانوند به عنوان نمایندهٔ علیمردان خان بیرانوند ریس و سرکرده ایل بیرانوند با سپهبد امیر احمدی دیداری در جهت مذاکره برای صلح داشته اند که در کتاب خاطرات امیراحمدی به وضوح از دلاوری جنگاوری و شجاعت خوانین ایل بیرانوند یاد شده و حتی خوده فرمانده کل هم انتظار چنین جسارت و شجاعتی از این مردمان نداشته که بعدها در کتاب خود تحت عنوان خاطرات نخستین سپهبد ایران امیراحمدی به وضوح از این دلاوری ها یاد کرده است منبع اصلی سخن اگر عقابی بر آسمان بال بزند یا پرواز کند باید پرهایش را به باج بپردازد همین کتاب سپهبد امیر احمدی می باشد اما متأسفانه در چهار گوشه این کشور بارها
دیده شد که هر شهر و استانی این سخن را به بزرگان خود به اشتباه یا عمدی یا سهوی نسبت می دادند اما با زحمات محققان جوان و توانمند لرستانی و مطالعه منابع اصلی منبع این سخن گرانبها مشخص گردید و منبع آن هم خدمت تمام تاریخ دوستان ارایه شد این سخن دقیقاً در کتاب خاطرات نخستین سپهبد ایران امیر احمدی بدینگونه شرح داده شده است امیر لشکر این جایی که ما هستیم لرستان است تنگه زاهد شیر اگر عقاب بخواهد بر فراز آن بال بزند و به پرواز دربیاید باید پرهای خود را به نشانه باج به خوانین بیرانوند بر زمین فرو بریزد. در ادامه شرح کامل ماجرا را در این مقاله می بینید شیخعلی خان بیرانوند یکی از سرداران شجاع تاریخ ایران و لرستان که سبب بی باکی و تهور بی نظیر در رزم با ارتش روس و انگلیس و حکومت مرکزی و غیرت و غرق نسبت به لرستان و ایران جایگاه ویژه ای در بین مردم لرستان داشت. شیخعلی خان بیرانوند به همراه چندصد سوار زبده در اجتماع مردم لک و لر در قصرشیرین برای مقابله با ارتش روسیه طی جنگ جهانی اول شرکت نمود و رشادت های زیادی از خود نشان داد. شیخعلی خان بیرانوند به همراه پسرعمویش علیمردان خان بیرانوند در مقام فرماندهی تفنگداران ایل بیرانوند
ضربات مهلکی به ارتش روسیه وارد آوردند به طوری که به جز چند سالدات روس که موفق به فرار شدند بقیه آنها را قتل عام کردند. در زد و خورد ایل بیرانوند با حکومت ظالم قاجار نیز شیخعلی خان بیرانوند جانانه با آنها مقابله نمود و ضربات سختی بر پیکر حکومت قاجار وارد ساخت. و بارها تا نزدیک تهران بر آنها تاختند. در سال ۱۳۰۱ شیخعلی خان به انتقام خون علیمردان خان بیرانوند قیام نمود و تنگه زاهدشیر خرم آباد را به کمک تفنگداران ایل بیرانوند سد نمود. سپهبد امیراحمدی در این رابطه می نویسد: به من گزارش دادند که، شیخه رئیس طایفه بیرانوند، در نزدیکی تنگ زاهد شیر در میان یکی از تیره های بیرانوند توقف کرده است. من فرد لری را نزد او فرستادم که نزدیک تنگ زاهدشیر آمده با من ملاقات کند. طولی نکشید که مشارالیه با قریب چهارصد پانصد نفر تفنگچی به طرف من آمد یک نفر از نظامیان را فرستادم، به او پیغام دادم که تفنگچیها را دور بگذارد و به تنهایی نزد من بیاید؛ چنانچه من هم به تنهائی در جلو تنگ هستم. مشارالیه پس از چند دقیقه نزد من آمد. قبلاً من فکر می کردم که شیخ علی خان رئیس طایفه بیرانوند با داشتن فهم بسیار و قیافه طبیعی و ساختمانی متناسب خواهد د
اشت. ولی وقتی او را ملاقات کردم تعجیم بسیار شد؛ زیرا این مرد بسیار قوی هیکل بود و از موی سرش تا نزدیک سینه اش که باز بود یکپارچه پشم سیاهی بود که به هم متصل شده بود و از نزدیک گردن او تا روی شانه اش که یک سرداری مشکی دربرداشت… از او پرسیدم که فارسی می فهمی؟ اشاره کرد که بله. گفتم: سواد داری؟ گفت: خیر. گفتم: اعلامیه مرا خوانده ای؟ گفت: بلی. گفتم خوب فهمیده ای؟ گفت بلی گفتم شیخ علی خان، هدف ما همان است که در اعلامیه نوشتیم. غیر از آن عملی انجام نخواهیم داد آنچه نوشته ام، اوامر دولت است که من باید آن را اجرا کنم و اجرا می کنم اما خود من هم یک سیاستی از نقطه نظر فرماندهی در نظر دارم که به موقع اجرا بگذارم و آن این است که من در نظر دارم یک نفراز رؤسای طوایف پیشکوه را در مقابل والی پشتکوه به والیگری پیشکوه برقرار کنم که در اردوکشیها و اصلاحات لرستان و تأمین سعادت لرستانیها شریک کار ما باشد. آنچه جستجو کردم، بهترین فرد تو را انتخاب کردم زیرا در جنگهای اطراف بروجرد، که من در تحت فرماندهی افسران روس در حکومت قوام الدوله به سیلاخور آمدم، همه جا با تو تماس حاصر کردم و تو را مرد رشیدی و فرد قابلی دریافتم بنابر این در نظر
دارم تو را به والیگری پیشکوه بر قرار کنم لکن شیخ علی خان تو باید بدانی که فرمان این مقام باید از طرف دولت صادر بشود. من نمی توانم مقام والیگری را بدون حکم دولت به شما بدهم برای آنکه بتوانم من این فرمان را از دولت صادر کنم، پیشنهادی دارم که شما آن را اجرا کنید، این فرمان برای شما صادر خواهد شد و به سعادت بزرگی نائل خواهی آمد. پیشنهاد من این است این تیره یاراحمد را] که از طایفه بیرانوند می باشد و در جلو تنگ زاهدشیر زندگی می کنند و تو ریاست آنها را دارا هستی، در موقعی که ما به تنگ زاهدشیر رسیدیم، جلو اردوی مرا گرفتند چند نفر از نظامیان را به قتل رساندند. تو فردا چند قبضه از تفنگهای آنها را جمع آوری کن با یک نامه به خرم آباد نزد من بفرست. عبارت نامه این باشد که چون این تیره از طایفه من نفهمیده جلو نظامیان را گرفتند و چند نفر از آنها را به قتل رساندند، من هم برای تنبیه آنها را خلع سلاح کرده و تفنگهای آنها را بدین وسیله تقدیم دولت می کنم من این نوشته تو را به تهران می فرستم و صداقت و صمیمیت تو را با این نوشته تأیید و تصدیق می کنم و فرمان والیگری برای تو صادر می نمایم. وقتی مطالبم تمام شد، منتظر بودم با آن زبان آرا
م و متینی که این مطالب را در فکر او تزریق کردم، اظهار تشکر کند و از من بپذیرد این دستور را لکن، دفعتاً قیافه او تغییر کرد و با یک صورت برافروخته به من گفت امیر غرب این حرفها [را]نزن! اینجا تنگ زاهدشیر است. عقاب اگر بخواهد از روی تنگ عبور کند، پر و بالش را ریخته است. اگر تو بخواهی از لرستانی تفنگ بگیری تیکه بزرگی که از این قشون به دست تو خواهد آمد، یک گوش خواهد بود که در بروجرد تحویل بگیری. من از جسارت و تهور این مرد بسیار متعجب گشتم و فهمیدم که این مطالب آهن سرد کوبیدن است و در وجود او تأثیر نخواهد داشت. با خنده به او گفتم: از مذاکرات با تو بسیار خوشوقت شدم… در نتیجه بین لشکر غرب به فرماندهی سپهبد امیراحمدی و تفنگداران بیرانوند به رهبری شیخعلی خان بیرانوند نبردهای خونینی درگرفت و مبارزان ایل بیرانوند از مرد و زن جانفشانی نمودند و توانستند تعداد زیادی از لشکر مجهز امیراحمدی را بین ببرند. در نتیجه امیراحمدی مبادرت به بمباران هوایی مبارزان ایل بیرانوند نمود و تعداد زیادی از آنها را به طرز وحشیانه قتل عام نمود و خرم آباد فتح شد. سپس ایل بیرانوند در مناطق اطراف خرم آباد و کبیرکوه سنگر گرفتند. سرانجام پس از چند ماه
امیراحمدی با حیله و نیرنگ و قران مهر کرده شیخعلی بیرانوند به همراه چند تن دیگر از سران بیرانوند را به خرم آباد کشانده، دستگیر و در اواخر اسفند ۱۳۰۲ اعدام کرد. علیمردان خان بیرانوند. علیمردان خان بیرانوند سردار وطن پرست ایرانی از قوم لر و لک زبان ملقب به سالارمظفر و امیراعظم معروف به «شاه مردو» که به سبب در اختیار داشتن چند هزار سوار زبدهٔ مسلح و یورش شجاعانه به ارتش روس و انگلیس و تار و مار کردن آنها در جنگ جهانی اول، قساوت نسب اجانب و همچنین به دلیل سخاوت و متحد کردن چهارگوشه لرستان توانست شهرت و محبوبیت بسیاری در بین مردم لرستان و غرب ایران پیدا کند. او هرگز سر سازش با حکومت ظالم قاجار و نیروهای روس و انگلیس را نداشت. علی مردان خان اعظمی بیرانوند از بزرگ ترین فرمانروایان مردمی و یکه تاز غرب ایران که توانست به مدت چند سال لرستان قدیم [شامل لرستان فعلی ایلام شمال استان خوزستان و جنوب استان کرمانشاه و استان مرکزی و قسمت هایی از استان همدان] را از حکومت مرکزی جدا کند. این فرمانروای بزرگ تاریخ پدر مرتضی خان اعظمی و پدربزرگ دکتر هوشنگ اعظمی پزشک مشهور و انسان دوست می باشد. علیمردان خان به واسطه شجاعت، درایت، سخا
وت، جسارت و مردم داری از تمام خوانین لرستان پیشی گرفت و همه مطیع امر و نهی او شدند. تا زمانی که ایشان زنده بود احدی از نیروهای حکومت مرکزی، روس ها و انگلیسی ها پا را فراتر از بروجرد نگذاشتند. قوای بیرانوند به فرماندهی علیمردان خان اعظمی بیرانوند، ظل السلطان پسر ظالم ناصرالدین شاه را که احدی از حکام و والی ها جرئت رویارویی با او را نداشتند در خرم آباد شکست داده و غارت کردند. ایل بیرانوند به سرکردگی علیمردان خان بیرانوند در نبردی اتحاد نیروهای قاجار به فرماندهی نظام السلطنه والی پشتکوه و سالارالدوله را درهم کوبید به طوری که افراد اشاره شده برای درامان ماندن از امیر اعظم علیمردان خان بیرانوند دادخواست نامه ای تحت عنوان دادخواست صلح ارائه کردند و تحت شرایطی مورد پذیرش امیر اعظم قرار گرفت. طی جنگ جهانی اول روس ها که وارد خاک ایران شدند به لرستان نیز آمدند و تا بروجرد پیشروی کردند… و در پیچ خم کوه های لرستان ایلات و عشایر با آن ها درگیر شده و ایل بیرانوند به فرماندهی علیمردان خان بیرانوند در مقابل آنان با مردانگی قابل وصفی ایستادگی کردند به طوری که نیروهای روس را شکست دادند و تا قم بر آنها تاختند. نیروهای قاجار چند