Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
افهم تفویض شده است. به روایت مدارک آخرین تولیت اوقافی و منصوب این اثر میرزا علی آقا فندرسی فرزند میرزا محمد از اولاد میرزا علی اصغر الحسینی بوده است. قابل ذکر است در ادوار تاریخی مسجد حوض معجردار چندین بار بازسازی کلی می شود. در این بازسازی های کلی، هیچگاه پلان اصلی مسجد تغییر نکرده است. بنا به عرف و شریعت در بازسازی مساجد می باید همواره دیوار رو به قبله و دیوار پشت قبله، بصورتی تخریب میشوند که بقایایی آثار محراب و رد دیوار پشت به قبله در زمین باقی باشد تا اول تحدید حدود مسجد به راحتی میسر باشد و دوم در مدتی که مسجد در حال عملیات بازسازی است دچار آلودگی و ناپاکی نشود و قداست خانه خدا حفظ گردد. مشخصات اثر. مسجد حوض معجردار با قدمت دوره صفویه-قاجاریه در استان خراسان رضوی،مشهد، خیابان نواب صفوی، ضلع جنوب غربی تقاطع خیابان نواب صفوی و شارستان رضوی به شماره 31435 مورخ 1/12/1394 در فهرست آثار ملی ثبت گردید. ویژگی های معماری مسجد حوض معجردار: این مسجد با عنایت به قدمت ودارای ویژگیهای منحصر بفرد از معماری اسلامی بود. بنابه نظر یکی از کارشناسان خبره معماری مساجد ایران، پلان مسجد حوض معجردار با مسجد جامع تاریخی ازغد که
در جنوب غربی مشهد قرار دارد. دارای تشابهات و قرابتهای بسیار است. این دو مسجد دارای یک پیشخوان ورودی می باشند. از سویی تأثیر اندیشه و فرهنگ جبل عاملی را در پنجره های متعدد و بزرگ که نور طبیعی را از سمت قبله به داخل مسجد هدایت می کنند قابل مشاهده است. ویژگی خاص بنای مسجد حوض معجردار، استقرار بر روی یک مخزن آب انبار دوره صفوی است. این ویژگی ازسویی باعث تنظیم شرایط دمایی در فصول مختلف در آب انبار مسجد حوض معجردار می شود. از سویی استقرار بنای مسجد بر روی یک مخزن آب انبار سبب ایجاد شرایط میرائی در مواقع لرزش های دینامیکی و استاتیکی بر پیکره بنا می شود. قابل ذکر است در زمان آب داشتن مخزن آب انبار مسجد حوض معجردار توان میراگری در این بنا بسیار بالاست. استقرار بنای مسجد حوض معجردار بر روی یک مخزن آب انبارسبب میشود این دو سازه کارکردی مکمل و تکمیلی با یکدیگر داشته باشند. از یک سو آب انبار، نیاز نمازگزاران را به آب مرتفع می ساخته است. از سوی دیگر سقف مسجد، سقف دوم آب انبار محسوب میشده است و از تابش مستقیم نور خورشید به سقف مخزن آب انبار و افزایش دما آن جلوگیری می کرده است. سقف مسجد مانع نفوذ پس آب های محیطی به مخزن آب
انبار مسجد می شده است. کف صحن مسجد، سقف اصلی مخزن آب انبار بوده است، حضور نمازگزاران در صحن مسجد سبب می شد که سقف آب انبار از هر گونه آسیب در امان باشد و صورت وجود آسیب در کف صحن مسجد بلافاصله کشف وترمیم شود. همینطور وزن سازه مسجد بر روی آب انبار نیز از لرزشهای شدید مخزن در زمان زلزله جلوگیری می کرده است. یک لایه ساروجی جدار مخزن آب انبار را از کف سربی مخزن جدا می کرد. در صورت ایجاد ترک در مخزن آب انبار، آب داخل مخزن را غیر قابل استفاده میشد مسجد حوض معجردار در حاشیه پائین خیابان قرار داشته است. در طول تاریخ، پائین خیابان شاهراه اصلی شهر مشهد محسوب میشد. رویکرد طراحی بنای مسجد حوض معجردار و نیز جهت استقرار ستونهای مسجد به نحوی است که صرفاً از ضلع قبله و ضلع ورودی برای نورگیری بهره گرفته شده است. از اینرو نمازگزاران در صفوف نماز در شبستان مسجد در وقت ظهر میتوانند آسمان را نظاره کنند. در دیوار اضلاع غربی و شرقی بنا رف و تاقچه تعبیه شده است. در ضلع شرقی دسترسی به اتاق های جانبی و خدماتی ایجاد شده که در پلان مسجد مشهود است. مصالح بکار رفته در ساختار کلی مسجد در سال 1334شمسی حکایت از ساخت دوره معاصر دارد. دو محراب
مسجد حوض معجردار که باعث شهرت این مسجد شده است در ضلع قبله با فاصله حدود سه متر نمایان است. از ویژگیهای قابل توجه این مسجد می توان دو محرابی بودن آن نام برد که تنها مسجد دو محرابی در خراسان بزرگ است. در وقت نماز ظهر، شبستان مسجد با یک پرده پارچه ای به دو شبستان مردانه تبدیل میشده است. شبستان شرقی علاوه بر شبستان مردانه دارای یک شبستان فرعی برای زنان بوده است که برای زائرین و خانواده آنها کاربرد داشته است. شبستان غربی که فقط مردانه بوده است برای بازاریان و اهالی پایین خیابان بوده است. دو محراب مسجد حوض معجردار هم جهت و همسان برای اقامه نماز با یک اذان و در دو صف جماعت با دو امام جماعت و با رعایت فاصله شرعی بوده است. در شبستان شرقی نماز مسافر برای زائرین که شکسته بوده است اقامه میشد. در شبستان غربی نماز کامل برای کسبه و مردم پایین حیابان اقامه میشده است. در سایر اوقات، وقت نماز صبح و مغرب و عشاء شبستان به دو قسمت تفکیک نمیشده است. از این رو بررسی و قدمت معماری این مسجد جای بررسی های ویژه ای را توسط کارشناسان معماری اسلامی می طلبد. در ضلع شرقی دسترسی به اتاق های جانبی و خدماتی ایجاد شده که در پلان مسجد مشهود اس
ت. مسجد دارای سرویس بهداشتی و یک حیاط خلوت است که در پشت ضلع قبله واقع شده و در عرصه مسجد قراردارد. پوشش مسجد از نوع شیروانی چند جهته بوده و دارای ورق کوبی است. بنای آب انبار: انجام پروژه آبرسانی به مشهد از چشمه گیلاس (گلسب) در 52 کیلومتری شمال غربی مشهد در کوهپایه های جنوبی هزارمسجد در دشت توس از اقدامات عمرانی دوره تیموری است. پروژه آبرسانی به مشهد با همت امیرعلیشیرنوایی وزیر شاهرخ تیموری انجام شد. در سال 1023 قمری پروژه آبرسانی چشمه گیلاس که در دوره تیموری شروع شده بود، در زمان شاه عباس اول صفوی (978-1038 قمری) پس از هفتاد سال با اسلوب مهندسی و نظارت عالی مجددا نوسازی و به بهره برداری رسید. این پروژه ابرسانی از اقدامات مهندسی ممتاز دوره صفویه است. نهرشاهی امکان دسترسی به آب شرب گوارا و تمیز را برای زائرین و مردم مشهد فراهم میکرد. آب چشمه گیلاس یا گلسب از غرب شهر مشهد بنام نهر شاهی یا نهر خیابان وارد شهر مشهد شد. شاه عباس اول دستور داده بود که هیچکس اجازه استفاده از نهرشاهی تا قبل از رسیدن آب نهر شاهی به صحن عتیق در حرم مطهر رضوی را نداشت. پس از خروج نهر شاهی از صحن عتیق، آب نهر شاهی وارد پایین خیابان میشد.
سازه ذخیره آب مسجد حوض معجردار، از اولین آب انبارها بود که استفاده از آب نهر شاهی را برای عموم مردم ممکن میساخت.. استقرار همتراز ورودی آب انبار متعلق به عصر صفویه و مقارن با دوره شاه عباس دوم با پیش ورودی مسجد بسیار قابل توجه است. تاقنمای ورودی بنا متشکل از یک پیش تاق و یک نیمکار می باشد که در تزئینات آن ترکیبی از کاشی هفت رنگی و آجر مشاهده می گردد. اشعار مرتبط با آب بر پیش تاق با کاشی خشتی نصب شده است. مسیر دسترسی به پاشیر رشته پلکانی با پوشش تاق آهنگ می باشد که به محل برداشت آب منتهی می شود. دسترسی میرآب به مخزن از پشت مسجد (ضلع جنوبی) فراهم شده است. تاق مخزن آب انبار با توجه به زیر سطحی بودن آن، از نوع تاق آهنگ با چیدمان ترکیبی ضربی و رومی است. داغ تراز ورودی آب از مسیر آب پائین خیابان همچنان بر بدنه مخزن آب انبار دیده می شود. مخزن آب انبار گنجایش حدود 1000 مترمکعب آب را داشته است. فضای مخزن در ابعاد ۱۰ در ۸ متر نشان از حجم بالای ذخیره آب و حجم مصرف آب شرب این منطقه است. باشد. این آب انبار هر ماه قمری دو بار کاملاً تخلیه و شسته و سپس با هماهنگی و مدیریت کلیه اهالی محل که بر تمیز بودن آب نهرشاهی در مسیر جر
یان آن نظارت داشتند. در زمان آبگیری آب انبار، به آب جاری در حال ورود به مخزن مقدار کمی نمک و زغال برای تصفیه به آب اضافه می شد. آبگیری آب انبار با مراسم خاصی شامل خواندن دعا و ذکر و آرزوی استفاده از این آب همراه با دلخوشی و سلامتی، عملیات آبگیری مخزن را به پایان می بردند. ویژگیهای خاص اثر: 1- ارزش محله ای و منطقه ای بنا در نگاه زائران و مجاوران 2-این اثر تنها مسجد شهر مشهد دارای دو محراب همجهت است. 3- مسجد بر روی یک آب انبار متعلق به دوره صفویه ساخته است. 4-این بنا دارای کتیبه های احداثی و سنگی با مضمون وقفنامه است. 5- کف و جداره آب انبار با ملات آهکی ایزوله شده است. ارزشهای ملی و تاریخی اثر. -آب انبار این مجموعه در دوره صفویه و نخستین سال سلطنت شاه عباس دوم، یعنی ۱۰۵۲قمری، به امر خواجه امیربیک ساخته شده است. - پس از ورود نهر شاهی به پایین خیابان، آب انبار مسجد حوض معجردار جزو اولین آب انبارها بوده که از آب نهر شاهی پر میشده و برای عموم آزاد بوده است. -براساس آنچه در کتاب «مکتب شاهپور» آمده است در کتیبه این آب انبار، تاریخ ۱۰۵۲قمری را روی خود دارد، به خط علیرضا عباسی، خوشنویس نامی دوره صفویه، نوشته شده است. -
آب انبار حوض معجردار در دوره های اولیه ساخت، تأمین کننده آب شرب کاروان سراهای منطقه پایین خیابان بوده است. پایین خیابان اولین محل برای استراحت اولیه کاروان های زیارتی و بازرگانی، بوده است. آب انبار مسجد حوض معجردار در ردیف آب انبارهای بزرگ ایران است. مجموعه آب انبار مسجد حوض معجردار دارای یک سیستم نگه داری آب بسیار ویژه بوده است. سیستم نگه داری آب مخزن از سرب در کف آب انبار برای ایجاد سرمای در مخزن استفاده می شده است. قابل ذکر است یک لایه از آجرهای ویژه و باریک با ملات ساروج بین سرب و آب آشامیدنی مخزن یک جدار نازک ایجاد می کنند که از یک سوی آب به راحتی خنک شود و از سوی دیگر از آلودگیهای مسمومیت سرب جلوگیری شود. در سال ۱۳۴۰شمسی زمانی که مشهد دارای آب لوله کشی شد. شهرداری مشهد برای جلوگیری از خطرات زیست محیطی مسمومیت سرب و حفظ سازه تاریخی آب انبار، مخزن آب انبار بزرگ را با خاک نرم پر کرده است. زیرا در کف مخزن آب انبار سرب وجود داشته است. این آب انبار از ابتدای ساخت تا زمان پُرشدن مخزن آب انبار با خاک، یعنی از اواسط دوره صفوی تا اواسط دوره پهلوی، مهم ترین منبع تأمین آب ساکنان منطقه پایین خیابان مشهد و کاروانهای
زیارتی و تجارتی جاده ابریشم بود. -از دو قرن پیش تاکنون براساس اسناد موجود، مسجد «حوض معجردار» مسجد بوده و به همین دلیل یکی از قدیمی ترین مساجد مشهد محسوب می شود. ملک این مسجد طلق است، یعنی از روز اول برای مسجد درنظر گرفته شده و از هرگونه شبهه ای مصون است. از سال 1052 قمری تا روز تخریب این مسجد یعنی 387 سال هر روزه نمازهای یومیه باشکوه و با استعانت خداوند متعال بدون تعطیلی برگزار شده است. -معماری این مسجد در کلّ خراسان خاص است. ازجمله مجامع ورودی مسجد با یک پیش خوان شروع شده و نمای شمالی و جنوبی مسجد هردو با پنجره های بزرگ احاطه شده اند. -این مسجد تنها مسجد دارای دو محراب در خراسان بزرگ است. - این مسجد به دلیل حوض معجردار نامیده اند که در گذشته حوضی با نرده های چوبی در جلوی این مسجد برای وضو گرفتن مردم قرار داشته است. - مشهد شهری باستانی نیست. مشهد به صورت یک شهر یکپارچه تاریخی طولانی ندارد. از حدود چهارصد سال قبل، توسعه شهری مشهد شروع شد. لذا قدمت و کهنگی مسجد حوض معجردار با حداقل سه بار بازسازی کلی در شکل گیری شهر مشهد بسیار قابل توجه است و می تواند معاصر تاریخ فصل آغازین مشهد باشد. - بنا به گفته اهالی محلی،
این مسجد از قدیم الایام استجابت دعا داشته است. امام جماعت این مسجد بیش از پنجاه سال سابقه اقامه نماز در این مسجد را دارد. سریدار مسجد افتخار دارد که سه نسل است که سمت سریداری این مسجد را دارند. - در سال ۱۳۱۴ از سوی هیئت وزیران دوره پهلوی اول دستورالعملی ابلاغ شد، که چهار مسجد در چهار نقطه شهر مشهد جهت برگزاری مجالس ترحیم با ضوابط خاص، از سوی بلدیه تعیین شد. مسجد حوض محجردار در پایین خیابان یکی از این مساجد چهارگانه بود. - در سال 1314 شمسی مسجد حوض معجردار در جریان قیام گوهرشاد بعنوان یک مرکز فرماندهی، هماهنگی و پشتیبانی قیام نقش داشته است. در این زمانه میرزا علی آقا فندرسی تولیت مسجد حوض معجردار را بعهده داشته است. میرزا علی آقا فندرسی در روزهای بحران و قیام، نقش فعالی در قیام گوهرشاد داشته است. او با بسیج و اعزام کشاورزان از موقوفه خانوادگی نوکاریز در شرق به حرم مطهر امام رضا(ع) و پذیرایی و اطعام گسترده مردم در مسجد حوض معجردار در کنار مردم و قیام گوهرشاد بود. - در گذشته از همیشه مردم از سمت پایین خیابان به حرم مطهر رضوی مشرف می شدند. مسجد حوض معجردار در پایین خیابان ، یکی از ایستگاه های مهم برای شروع آداب
زیارت و تشرف به حرم مطهر رضوی بوده است. با عنایت به اینکه علمای شیعه همیشه از پایین پای مبارک حضرت یعنی بست پایین خیابان به حرم مطهر رضوی مشرف میشوند. آسیب های وارده (آسیب شناسی). بازسازی مسجد در دوره معاصر از نظر کالبدی شرایط مطلوبی برای آن ایجاد کرده است. البته استفاده از اجزاء و پوسته های نامطلوب و غیر معمول در بخش ورودی و نیز حضور پروفیلها بصورت اکسپوز در نما عملاً موجب بروز آسیبهای بصری در این بخش گردیده است. در خصوص این مسجد اقدام مشخص و بارز برای حفظ قسمتهائی از بدنه تاریخی انجام نگرفته است. در خصوص آب انبار شرایط کالبدی مناسبی در بخش ورودی وجود دارد. نیاز بنا برای مرمت در این بخش محدود به اقدامات تثبیت تزئینات کاشی و نیز مرمت جداره ها و نازک کاریست. فضای انباره آب در ناحیه سقف دچار آسیب است که نیاز به مرمت موضعی سقف را میطلبد. کمک به حفظ شرایط پایداری سقف در کنار مرمت جداره های داخلی فضای انباره آب و نیز خوانا سازی اجزای آبرسان از اولویتهای اقدامات مرمتی بشمار میآید. در کنار اقدامات حفاظتی و کالبدی شرایط نامناسب دسترسی به انباره آب و نیز استقرار فعالیت اقتصادی در بخش ورودی آب انبار از آسیبهای مهم در ب
هره گیری از فضای آب انبار و بازدید از آن بشمار می آید. شرح وضیعت موجود بنا: در زمستان سال ۱۳۹۶در 25 دیماه مسجد حوض معجردار به موجب طرح نوسازی و بهسازی شهرداری مشهد و علی رغم هشدار مکرر فعالان و کارشناسان میراث فرهنگی توسط شهردار مشهد تخریب شد.
کریستوف سومان (؛ زادهٔ ) ورزشکار دوگانه اهل اتریش بود. از افتخارات وی میتوان به کسب ۲ مدال نقره و ۱ مدال برنز در بازی های المپیک زمستانی اشاره کرد.
سیمون ادر (؛ زادهٔ ) ورزشکار دوگانه اهل اتریش است. از افتخارات وی میتوان به کسب مدال نقره در بازی های المپیک زمستانی ۲۰۱۰ و مدال برنز در بازی های المپیک زمستانی ۲۰۱۴ اشاره کرد.
لوکاس هوفر (؛ زادهٔ ) ورزشکار دوگانه اهل ایتالیا است. وی از افتخارات وی میتوان به کسب مدال برنز در بازی های المپیک زمستانی ۲۰۱۴ و بازی های المپیک زمستانی ۲۰۱۸ اشاره کرد.
هانا ملنیچنکو (؛ زادهٔ ) ورزشکار هفت گانه زن اهل اوکراین است. از افتخارات وی میتوان به کسب مدال هفت گانه در مسابقات جهانی دو و میدانی ۲۰۱۳ اشاره کرد.
بیمارستان تورنتو وسترن () یک بیمارستان آموزشی در شهر تورنتو و از زیرمجموعه های شبکه دانشگاهی سلامت (UHN) است. این بیمارستان ۲۵۶ تخت و ۴۶٬۰۰۰ مراجعهٔ سالیانه به بخش اورژانس دارد. این بیمارستان یکی از مراکز مهم جراحی مغز و اعصاب و یکی از نخستین بیمارستان های کاناداست که از روش رادیوجراحی استفاده کرد. مرکز چشم دونالد کی. جانسون هم در این بیمارستان قرار دارد. بیمارستان تورنتو وسترن در سال ۱۸۹۵ و به همت چند پزشک برپا شد و تکمیل ساختمان آن تا ۱۹۰۵ به طول انجامید. این بیمارستان اینک تحت تفقد و حمایت سوفی، کنتس وسکس است. در سال ۲۰۲۲، دولت انتاریو اعلام کرد که بیمارستان تورنتو وسترن توسعه خواهد یافت و یک برج جدید مراقبت از بیماران به آن اضافه می شود که ظرفیت بستری، اتاق های عمل و بخش های دیگر را افزایش می دهد. انتظار می رود این توسعه طی ده سال آینده تعداد عمل های جراحی مغز و اعصاب را ۱۰ درصد افزایش دهد.
علیرضا برخور (زاده ۱۳۴۲ مشهد) سرتیپ خلبان گرومن اف-۱۴ تام کت نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران و در فاصله سال های ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۶ جانشین فرمانده این نیرو بود. وی از مرداد ۱۳۹۹ تا آذر ۱۴۰۰ به عنوان مدیرعامل شرکت ایران ایر فعالیت می کرد. برخور فعالیت نظامی را از سال ۱۳۶۲ در نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران آغاز کرد و در اواخر جنگ ایران و عراق از خلبانان نیروی هوایی ارتش بود. او سابقه فرماندهی پایگاه هوایی مشهد و پایگاه هوایی اصفهان را نیز در کارنامه شغلی خود دارا می باشد.
آداما دیاتا یک کشتی گیر آزاد کار اهل سنگال است. وی سابقه حضور در المپیک ۲۰۲۰ توکیو را دارد.
لی هی-جون (به ؛ به کره ای: 이희준، زادهٔ ۲۹ ژوئن ۱۹۷۹) بازیگر اهل کره جنوبی است. از فیلم ها یا مجموعه هایی که وی در آن ها ایفای نقش کرده است می توان به "خانواده جدید" و "موش" اشاره کرد.
نشانگر زیستی سرطان به ماده یا فرایندی گفته می شود که نشان دهنده وجود سرطان در بدن است. نشانگر زیستی نیز ممکن است مولکولی باشد که توسط تومور ترشح شود. در ضمن می تواند مولکولی در اثر واکنش بدن به سٰرطان باشد و ترشح شود. از نشانگرهای زیستی ژنتیکی، اپی ژنتیک، پروتئومیک، گلایکومیک، و تصویربرداری می توان برای تشخیص سرطان، پیشگیری و اپیدمیولوژی (همه گیرشناسی) استفاده کرد. در حالت کلی، این نشانگرهای زیستی می توانند در مایعات زیستی غیر تهاجمی مانند خون یا سرم مورد سنجش قرار گیرند. چالش های زیادی در انتقال و بررسی تحقیقات نشانگر زیستی به فضای بالینی وجود دارد. تعدادی از نشانگرهای زیستی مبتنی بر ژن و پروتئین، در بعضی از موارد در مراقبتی، شناخت و درمان بیمار استفاده شده است. از جمله این موارد می توان به AFP (سرطان کبد)، BCR-ABL (سرطان خون میلوئیدی مزمن)، BRCA1 / BRCA2 (سرطان پستان / تخمدان)، BRAF V600E (ملانوم / سرطان روده بزرگ)، CA-125 (سرطان تخمدان)، CA19.9 (سرطان لوزالمعده))، CEA (سرطان روده بزرگ)، EGFR (سرطان ریه سلول کوچک)، HER-2 (سرطان پستان)، KIT (تومور استرومایی دستگاه گوارش)، PSA (آنتی ژن اختصاصی پروستات) (سرطان
پروستات)، S100 (ملانوم) اشاره کرد. عمده ترین نشانگرهای زیستی سرطان ها، پروتئین های جهش یافته هستند زیرا فقط از تومور موجود می توانند تولید شوند. این پروتئین های جهش یافته توسط Selected Reaction Monitoring (SRM) شناسایی می شوند. در صورت تشخیص زودهنگام از طریق معاینه، حدود ۴۰٪ از سرطان ها قابل درمان هستند. تعریف نشانگرهای زیستی سرطان. سازمان ها و نشریات تعاریف متفاوتی از نشانگر زیستی ارائه می دهند. در بسیاری از زمینه های پزشکی، نشانگرهای زیستی به پروتئین های قابل شناسایی یا اندازه گیری در خون یا ادرار گفته می شود. این اصطلاح غالباً برای پوشش دادن هر خاصیت مولکولی، بیوشیمیایی، فیزیولوژیکی یا آناتومیکی قابل عددسازی یا اندازه گیری است. به طور خاص، انستیتوی ملی سرطان آمریکا (NCI)، نشانگر زیستی را چنین تعریف می کند: یک مولکول بیولوژیکی که در خون، مایعات بافتی یا بافت ها یافت می شود. این مولکول می تواند نشانه فرایند عادی یا غیرعادی، یک بیماری یا حالت باشد. یک نشانگر زیستی نیز می تواند برای بررسی نحوه پاسخ بدن به یک درمان برای بیماری یا وضعیت استفاده شود. نشانگر مولکولی و مولکول اثر نیز نامیده می شود. در تحقیقات سرطا
ن و پزشکی، سه روش عمده استفاده از نشانگرهای زیستی وجود دارد: نقش نشانگرهای زیستی در تحقیقات سرطان و پزشکی. موارد استفاده از نشانگرهای زیستی در داروی سرطان. ارزیابی ریسک. نشانگرهای زیستی سرطان، به ویژه آنهایی که با جهش های ژنتیکی یا تغییرات اپی ژنتیکی مرتبط هستند، معمولاً یک روش کمی برای تعیین زمان مستعد بودن افراد برای مبتلا شدن به انواع خاصی از سرطان ها ارائه می دهند. نمونه های مهم و اصلی نشانگرهای زیستی پیش بینی سرطان شامل جهش در ژن های KRAS، p53، EGFR , erbB2 برای سرطان روده بزرگ، مری، کبد و لوزالمعده است. موارد دیگری نیز مانند جهش ژن های BRCA1 و BRCA2 در سرطان پستان و تخمدان، متیلاسیون غیرطبیعی ژنهای سرکوبگر تومور p16، CDKN2B و p14ARF برای سرطان مغز وجود دارد. متیلاسیون بیش از حد، MYOD1، CDH1 و CDH13 برای سرطان دهانه رحم، و هیپرمتیلاسیون از P16، P14، و RB1، برای سرطان دهان هم وجود دارد. تشخیص. نشانگرهای زیستی سرطان می توانند تشخیص خاص سرطان نیز مفید باشند. این امر به ویژه در مواردی وجود دارد که نیاز به تعیین وضعیت تومورهای اصلی یا متاستاتیک باشد. برای ایجاد این تمایز، محققان می توانند تغییرات کروموزومی مو
جود در سلولهای واقع در محل تومور اولیه را در مقایسه با آنچه در محل ثانویه یافت می شود، غربال کنند. در صورت مطابقت تغییرات می توان تومور ثانویه را متاستاتیک تشخیص داد. در حالی که اگر تغییرات متفاوت باشد، تومور ثانویه را می توان به عنوان یک تومور اولیه مشخص تشخیص داد. به عنوان مثال، افراد مبتلا به تومور به دلیل سلول های سرطانی که از طریق آپوپتوز عبور کرده اند، سطح بالایی از DNA تومور در حال گردش در بدن (ctDNA) دارند. این نشانگر تومور در خون، بزاق یا ادرار قابل تشخیص است. با توجه به ناهمگنی بالای مولکولی تومورها که توسط مطالعات تعیین توالی نسل بعدی مشاهده شده است، به تازگی امکان شناسایی نشانگر زیستی مؤثر برای تشخیص زودهنگام سرطان زیر سؤال رفته است. پیش بینی تشخیصی و پیش بینی های درمانی. موارد دیگر استفاده از نشانگرهای زیستی در درمان سرطان برای پیشگیری بیماری است که پس از تشخیص سرطان در فرد صورت می گیرد. در اینجا نشانگرهای زیستی می توانند در تعیین میزان بدخیم یا خوش خیم بودن یک سرطان شناسایی و تعیین شوند. همچنین در تعیین احتمال واکنش بدن و موفقیت درمان معین مفید باشند. به دلیل این که تومورهایی که نشانگرهای زیستی
خاصی از خود نشان می دهند، ممکن است به درمان های مرتبط با بیان یا حضور نشانگر زیستی پاسخ دهند. نمونه هایی از این نشانگرهای زیستی پیشگیری شامل افزایش سطح مهارکننده متالوپپتیداز 1 (TIMP1)، نشانگر مرتبط با اشکال تهاجمی تری از میلوما، گیرنده استروژن بالا (ER) یا بیان گیرنده پروژسترون (PR) است. نشانگرهای مرتبط با بهتر است بقای کلی در بیماران مبتلا به سرطان پستان. تقویت ژن HER2 / neu، نشانگر نشان دهنده سرطان پستان به درمان تراستوزوماب پاسخ می دهد. جهش در اگزون ۱۱ پروتئین-انکوژن c-KIT، نشانگر نشانگر تومور استرومایی دستگاه گوارش (GIST) احتمالاً به درمان ایماتینیب پاسخ خواهد داد. و جهش در حوزه تیروزین کیناز EGFR1، نشانگر نشانگر سرطان ریه سلول کوچک سلول بیمار (NSCLC) احتمالاً به درمان ژفیتینیب یا ارلوتینیب پاسخ خواهد داد. فارماکودینامیک و فارماکوکینتیک. نشانگرهای زیستی را همچنین می توان برای تعیین موثرترین روش درمانی برای سرطان یک فرد خاص استفاده کرد. به دلیل تفاوت در ترکیب ژنتیکی هر فرد، اثرگذاری ساختار شیمیایی داروها را در هر فرد ممکن است متفاوت باشد. در برخی موارد، کاهش متابولیسم داروهای خاص می تواند شرایط خطرناکی را
ایجاد کند که در آن سطح بالایی از دارو در بدن انباشته شود. به همین ترتیب، تصمیمات مربوط به دوز دارو در درمان های خاص سرطان می تواند از غربالگری این نشانگرهای زیستی بهره مند شود. به عنوان مثال، ژن رمزگذار آنزیم تیوپورین متیل ترانسفراز (TPMPT) است. افراد مبتلا به جهش در ژن TPMT قادر به متابولیسم و مصرف مقادیر زیادی از داروی مرکاپتوپورین که برای سرطان خون استفاده می شود، نیستند. این مورد به طور بالقوه باعث کاهش بسیار زیاد تعداد گلبول سفید خون در چنین بیمارانی می شود. به بیماران با جهش TPMT توصیه می شود برای رعایت نکات ایمنی، دوز کمتری از مرکاپتوپورین به آنها داده شود. نظارت و کنترل بر پاسخ درمانی. نشانگرهای زیستی سرطان همچنین در نظارت بر عملکرد یک درمان در طول زمان کاربرد دارند. تحقیقات زیادی در این زمینه خاص انجام شده است؛ زیرا نشانگرهای زیستی این امکان را دارند که هزینه ها را به طور قابل توجهی در فرایند درمان و مراقبت بیمار کاهش دهند. توجه به این نکته هم مهم است که آزمایش های مبتنی بر تصویر مانند CT و MRI برای نظارت بر وضعیت تومور بسیار پرهزینه هستند. یک نشانگر زیستی مهم، نشانگر زیستی پروتئین S100 -beta است که
برای بررسی پاسخ ملانوم بدخیم، به کار می رود. در چنین ملانوم ها، ملانوسیت ها که سلول های رنگدانه پوست هستند، پروتئین S100-beta را در غلظت های بالا و وابسته به تعداد سلول های سرطانی تولید می کنند؛ بنابراین پاسخ به درمان با کاهش سطح S100-beta در خون چنین افرادی همراه است. به همین ترتیب، تحقیقات آزمایشگاهی نشان داده است که سلولهای توموری که تحت آپوپتوز قرار می گیرند می توانند اجزای سلولی مانند سیتوکروم c، نوکلئوزوم ها، سیتوکراتین -۱۸ شکاف خورده و E-cadherin را آزاد کنند. مطالعات نشان داده است که این ماکرومولکول ها و سایر مواد می توانند در جریان سرطان در گردش خون وجود داشته باشند و منبع بالقوه ای از معیارهای بالینی را برای نظارت بر درمان فراهم می کنند. عود. نشانگرهای زیستی سرطان همچنین می توانند در پیش بینی یا نظارت بر عود سرطان کاربرد داشته باشند. روش Oncotype DX® سرطان پستان یکی از این آزمایش ها است که برای پیش بینی احتمال عود سرطان پستان استفاده می شود. آزمایش Thist برای زنانی که در مراحل اولیه (مرحله I یا II)، گره منفی، گیرنده استروژن مثبت (ER +) سرطان مهاجم پستان قرار دارند و تحت درمان با هورمون درمانی قرار
دارند، در نظر گرفته شده است. Oncotype DX پانلی از ۲۱ ژن را در سلولهای گرفته شده در طی بیوپسی تومور بررسی می کند. نتایج آزمون به صورت درجه عود آورده می شود که احتمال عود در ده سال را نشان می دهد. موارد استفاده از نشانگرهای زیستی در تحقیقات سرطان. ایجاد اهداف دارویی. از نشانگرهای زیستی در تمام مراحل کشف داروی مؤثر بر سرطان ستفاده می شود. به عنوان مثال، در دهه ۱۹۶۰، محققان کشف کردند که اکثر بیماران مبتلا به سرطان خون مزمن میلوژن دارای ناهنجاری ژنتیکی خاصی در کروموزوم های ۹ و ۲۲ هستند که کروموزوم فیلادلفیا نامیده می شود. وقتی این دو کروموزوم با هم ترکیب می شوند، ژن ایجادکننده سرطان ایجاد می کنند که به BCR-ABL معروف است. در چنین بیمارانی، این ژن به عنوان نقطه اولیه اصلی در همه علائم ظاهری فیزیولوژیکی سرطان خون عمل می کند. برای سالهای متمادی، BCR-ABL به سادگی به عنوان نشانگر زیستی برای طبقه بندی یک نوع خاص از سرطان خون استفاده می شد. با این حال، سازندگان دارو در نهایت توانستند ایماتینیب، داروی قدرتمندی را تهیه کنند که به طور مؤثر و کارا این پروتئین را مهار می کند و تولید سلولهای حاوی کروموزوم فیلادلفیا را به میزان
قابل توجهی کاهش می دهد. نقطه انتهای جایگزین. یکی دیگر از زمینه های مهم کاربرد نشانگرهای زیستی، در مناطق انتهای جایگزین است. در این کاربرد، نشانگرهای زیستی به عنوان عامل اصلی برای تأثیر دارو بر جلوگیری پیشرفت و بقای سرطان عمل می کنند. در حالت ایده آل، استفاده از نشانگرهای زیستی معتبر باعث می شود بیماران مجبور به انجام بیوپسی تومور و آزمایش های بالینی طولانی برای تعیین تأثیر داروی جدید نشوند. در استاندارد مراقبت و درمان فعلی، معیار تعیین اثربخشی دارو این است که آیا پیشرفت سرطان در انسان کاهش یافته است یا خیر. در نهایت این موضوع آیا بقا و عمر بیمار را طولانی می کند یا خیر. با این حال، جایگزین های نشانگرهای زیستی موفق می توانند در صورت حذف داروهای ناموفق از خط توسعه، قبل از ورود به آزمایشهای بالینی، در وقت، تلاش و هزینه قابل توجهی صرفه جویی کنند. برخی از ویژگی های ایده آل نشانگرهای زیستی جایگزین جایگزین عبارتند از: دو زمینه اصلی که به عنوان نشانگرهای جایگزین مورد توجه قرار می گیرند، سلول های تومور در گردش (CTC) و ریزآران ای های در گردش است. هر دو این نشانگرها با تعداد سلولهای تومور موجود در خون ارتباط دارند. به ه
مین ترتیب، انتظار می رود که جایگزین پیشرفت و متاستاز تومور باشد. با این حال، موانع مهم در برابر پذیرفتن آنها شامل مشکل غنی سازی، شناسایی و اندازه گیری سطح CTC و miRNA در خون است. احتمالاً فناوری ها و تحقیقات جدید برای انتقال و استفاده از آنها، به مراقبت های بالینی لازم است. انواع نشانگرهای زیستی سرطان. نشانگرهای زیستی سرطان مولکولی. سایر نمونه های نشانگرهای زیستی: نشانگرهای زیستی سرطان عمومی. همه نشانگرهای زیستی سرطان لزوماً برای نوع خاصی از سرطان نیستند. برخی از نشانگرهای زیستی موجود در سیستم گردش خون را می توان برای تعیین رشد غیرطبیعی سلولهای موجود در بدن استفاده کرد. تمامی این نوع از نشانگرهای زیستی را می توان از طریق آزمایش خون تشخیصی شناسایی کرد. با آزمایش منظم، بسیاری از مسائل سلامتی مانند سرطان را می توان در مراحل اولیه کشف کرد و از مرگ های زیادی جلوگیری کرد. تحقیقات نشان داده است که نسبت نوتروفیل به لنفوسیت یک تعیین کننده کلی برای بسیاری از سرطان ها است. این نسبت بر فعالیت سیستم ایمنی بدن تأثیر دارد که در پاسخ التهابی نقش دارند و در حضور تومورهای بدخیم بیشتر نشان داده می شود. علاوه بر این، فاکتور رشد