Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
اری می شدند، فوراً به آنجا منتقل شدند تا نمایش، عصر فردا در آنجا دیده شود. با این وجود، ظاهراً تزار تجدید نظر کرد و ترجیح داد برای ساختن سالن تئاتر در خود کرملین ۷ روز و تا پیش از ماسلنیتسا فرصت دهد. پنج روز بعد در ۷ فوریه ، سالن آماده شد و از دو یا سه اجرا که علاوه بر آلمانی ها، از کودکان بازیگرِ روس که توسط آموزش دیده بودند، میزبانی کرد. در زمستان نمایش ها متوقف شد؛ اما در بهار و تابستان سال ۱۷۰۴ از سرگرفته شد. بدین ترتیب، به لطف اقامت های مکرر تزاریتسا ناتالیا در روستای پرئوبراژنسکویه، همواره نمایش های تئاتر در آنجا بر پا می گشت. از آنجایی که دو مجموعهٔ مستقل از اسباب تئاتر در روسیه وجود نداشت، لوازم نمایش (شامل قاب ها، فرش ها، پارچه ها، صندلی ها، انواع لباس ها و سازها) بسته به نیاز از کرملین به پرئوبراژنسکویه یا برعکس، منتقل می شدند. در طول جشن کریسمس ۱۷۰۴، نمایش ها در کرملین مسکو اجرا شدند. آخرین نمایش ها در کرملین، زمستان سال بعد اجرا شدند که یکی از آنها هفت ساعت طول کشید. قابل توجه است که تماشای نمایش ها و تئاترها همیشه منحصر به خانوادهٔ سلطنتی نبود. در پاییز ۱۷۰۵، یک تردست آلمانی در کاخ کرملین برای تز
ار و تزاریتسا دو مرتبه نمایش شعبده بازی اجرا کرد و احتمالاً دوباره تئاترهایی نیز در پرئوبراژنسکویه روی صحنه رفت که آخرین تئاترهای تزار با خانواده اش بود. شخصیت و آموزش فرزند. به گفتهٔ واروارا کورساکووا، ناتالیا ناریشکینا زنی مذهبی و عاشق مراسمات رسمی کلیسایی بود. با این وجود، این تصور رایج که او با تمام مراعاتش در برابر فرهنگ غربی، به سمت سنت های کهن مسکووی گرایش داشت و قلباً مخالف نوآوری های اروپایی بود، ناعادلانه است. ناتالیا در کنار ایمان مذهبی از برخی نوآوری های روزمره نیز ابایی نداشت و با شدت حریم دربار را رعایت نمی کرد. تزاریتسا ناتالیا هنگام گردش در خیابان های مسکو، اغلب پرده های کالسکه خود را بالا می برد که باعث خجالت شدید رهگذران می شد؛ زیرا «این رسم تزاریتساهای مسکو نبود». در طول مسافرت های تابستانی اش برای زیارت صومعه تروئیتسکایا سرگیووا، بینندگان را بیشتر شگفت زده می کرد؛ زیرا در یک کالسکهٔ روباز سوار می شد تا بتواند از مناظر زیبا در طول مسیر لذت ببرد. به نقل از یک خارجی، مردم ناظر از روی شرم سرشان را پایین می انداختند. به نوشتهٔ "": «برخلاف دیگر تزاریتساهای روسیه، ناتالیا از رعایت دقیق قوانین انز
وا در کاخ خودداری کرد. او در نمایش های تئاتر در کرملین و روستای پرئوبراژنسکویه شرکت می کرد و با همسرش به شکار می رفت.» آموزگار و نویسندهٔ انگلیسی می نویسد: «در آن زمان، کرملین مسکو سکونتگاه دوازده تزارونا اعم از خواهران، عمه ها و شش دختر تزار آلکسی بود که همگی مجرد و با عقاید سنتی بودند ... اما ناتالیا ناریشکینا در مقابل آن سنت های کهنه ایستاد. او توسط همسر آرتامون ماتویف که یک زن اسکاتلندی بود بزرگ شده و مصمم بود در برابر استبداد آداب و رسوم مسکووی مقاومت کند. او مبارزهٔ سختی را پشت سر گذاشت. اولین باری که پردهٔ پنجره کالسکهٔ خود را بالا زد تا جمعیتی که دورش جمع شده بودند را ببیند، غوغایی به پا کرد که به سختی می شد آن را آرام کرد. او موفق شد حتی در یک مراسم دولتی، سوار کالسکه ای بدون پوشش شود. ناتالیا از یک غرفه یا از پنجره، نمایش ها را تماشا می کرد و در نهایت تا آنجا پیش رفت که بدون پردهٔ حجاب پا به کلیسا می گذاشت.» تزاریتسا ناتالیا همچنین عاشق رقص و بازدید از میهمانی های دیپلماتیک بود و نخستین زن روسی بود که به تماشای یک تئاتر نشست. مطابق "فرهنگ لغت بیوگرافی روسی"، ظاهراً ناتالیا ناریشکینا فضا و آزادی زندگ
ی روستایی را به سبک زندگی محدودکنندهٔ اتاقک های کرملین ترجیح می داد و البته، این با سلیقهٔ همسرش منافاتی نداشت. ناتالیا روحیهٔ بسیار شادی داشت و با کمال میل به تفریحات گوناگون می پرداخت و تزار آلکسی که با شور و اشتیاق عاشق همسر جوان و زیبای خود بود، سعی می کرد انواع لذت ها همچون خرید لباس و جواهرات قیمتی را برای او فراهم کند. معمولاً به نقش ناتالیا ناریشکینا در آموزش و تربیت پتر اشاره می شود. او توجه زیادی به آموزش فرزندش از عهد کودکی داشت و حتی خودش در روند آن شرکت می کرد. به اعتقاد کنستانتین کودریشوف، در واقع نقش تزاریتسا ناتالیا در تربیت پسرش بیش از حد فعال بود. به گفتهٔ مورخ برجستهٔ روس واسیلی کلیوچفسکی، تزاریتسا ناتالیا خودش در خانهٔ آرتامون ماتویف که سبک اروپایی داشت رشد کرده بود و سپس «به محض اینکه [پسرش] پتر شروع به شناخت دنیای خود کرد، با چیزهای خارجی احاطه شده بود... هر چیزی که پتر با آن بازی می کرد، او را به یاد یک آلمانی می انداخت.» البته فعالیت های ناتالیا کیریلوونا به غوطه ور کردن فرزندش با اسباب بازی های آلمانی محدود نمی شد. او پس از اینکه در ۲۰ سالگی تنها پسرش را به دنیا آورد، با کوشایی مشغول
عملی کردن آنچه شد که در خانهٔ پدرخوانده اش آموخته بود. کتابخانهٔ بزرگ ماتویف ازجمله شامل آثار یان آموس کمنسکی، معلم و فیلسوف سدهٔ هفدهمی بود که در آن زمان جدیدترین کتاب های اروپا در زمینهٔ علم آموزش محسوب می شدند. از قرار معلوم ناتالیا کیریلوونا با کتاب «مدرسهٔ مادرانه» کُمنسکی آشنا بوده است. مطابق آن کتاب، سوادآموزی کودکان باید از سه و نیم سالگی آغاز شود و دقیقاً بر همین اساس، ناتالیا آموزش پسرش را از آن سن آغاز کرد. او همچنین بنا به نوشته های کمنسکی که شیوهٔ «آموزش بصری» را توصیه کرده بود، یک کتاب آموزشی مصور از اسلحه خانه کرملین سفارش داد تا تزارویچ پتر در کنار متون با نقاشی های رنگی هم آموزش ببیند. بدین شکل، ناتالیا ناریشکینا پسرش را با به روزترین روش های زمان خود تربیت کرد. مرگ همسر. پنج سال زندگی مشترک ناتالیا ناریشکینا تا اوایل سال ۱۶۷۶ جریان داشت. تا اینکه در ۲۹ ژانویه ، تزار آلکسی میخائیلوویچ بیمار شد و در ۸ فوریه درگذشت. مرگ او به دورهٔ شادی و آرامش همسرش ناتالیا پایان داد و او را در اوج جوانی و ۲۶ سالگی بیوه کرد. درگذشت تزار آلکسی موجب به تخت نشستن پسر ۱۴ ساله اش فیودور شد که از پیش در به عنوان وار
ث تاج وتخت تعیین شده بود. مشهور است که آرتامون ماتویف تلاش کرد نوهٔ اسمی کوچکش پتر را به عنوان «تزار شایسته» به بزرگان بپذیراند؛ اما این پیشنهاد با توجه به حق اولویت نخستین فرزند منصفانه و قابل پذیرش نبود. مطابق "دانشنامه برخط بریتانیکا": «بلافاصله پس از مرگ تزار آلکسی، حامیان ناتالیا معروف به حزب ناریشکین، تلاش کردند تاج وتخت را برای پتر حفظ کنند و ناتالیا به مرکز یک جناح سیاسی تبدیل شد که در راه نشاندن تزارویچ پتر بر تخت سلطنت روسیه کوشش می کرد. اما این فیودور فرزند ارشد آلکسی از همسر اولش بود که جانشین پدرش شد و حزب ناریشکین نفوذ خود را به سود بستگان مادری فیودور یعنی خاندان میلوسلاوسکی از دست داد.» به نوشتهٔ "فرهنگ لغت دانشنامه افرون و بروک هاوس": «پس از مرگ آلکسی میخائیلوویچ دورهٔ نگران کننده ای برای ناتالیا کیریلوونا فرا رسید. او باید رهبر حزب ناریشکین می شد که بدون موفقیت با حزب میلوسلاوسکی جنگید.» خویشاوندان مادری تزار فیودور سوم به رهبری ایوان میلوسلاوسکی، سعی کردند از شر ناریشکین ها که از آنها متنفر بودند و از همه مهم تر، آرتامون ماتویفِ بانفوذ خلاص شوند. به نوشتهٔ دانشنامهٔ بزرگ روسی: «ناتالیا اندک
ی پس از مرگ شوهر، خود را بدون حمایت عزیزانش یافت. هواداران تزار جدید در تبعید بستگان تزاریتسا ازجمله آرتامون ماتویف نقش داشتند.» در ، ماتویف را از پایتخت اخراج، در راه بازداشت و به اتهام دسیسه برای جان فیودور در زمان حیات پدرش، او را محکوم و به پوستوزرسک تبعید کردند. اندکی پس از آن، ایوان و آفاناسی برادران ناتالیا ناریشکینا هم تبعید شدند. ناتالیا به وضعیت دشواری گرفتار آمد. او که دیگر حامی نداشت و مادر سه فرزند خردسال بود، پیوسته شاهد رفتار خصمانهٔ ایوان میلوسلاوسکی و بوگدان میخائیلوویچ خیتروفو نسبت به خود و تزارویچ پتر بود. او مجبور شد خود را در کاخ ها منزوی کند؛ زیرا حداقل عمه ها و خواهران تزار فیودور رفتار دوستانه تری با او داشتند. در سال ۱۶۷۷، عمارت های چوبی برای ناتالیا و فرزندانش در خارج از قصر ساخته شد. سه سال بعد، تزار فیودور فیودور آلکسیوویچ با آگافیا گروشتسکایا ازدواج کرد و شروع به ساخت عمارت های چوبی جدید برای خود، همسرش و خواهرانش نمود. عمارت های او در کنار دیوار غربی کلیسای جامع رستاخیز مسکو ساخته شد که بعدها ناتالیا نیز به آنجا نقل مکان کرد. یک سال بعد در ، تزاریتسای همسر آگافیا گروشتسکایا درگذش
ت و چند روز بعد ایلیا، پسر تازه متولد شده اش نیز مرد. تا پایان سال، نزدیکان تزار (و مخالفان میلوسلاوسکی ها) او را متقاعد کردند که برای بار دوم ازدواج کند و دخترخواندهٔ ۱۴ سالهٔ آرتامون ماتویف یعنی مارفا آپراکسینا را به عنوان عروس به وی پیشنهاد کردند. تزار فیودور ابراز رضایت کرد و آنها در با هم ازدواج کردند. مارفا به تزار التماس کرد که سرنوشت پدرخوانده اش را که تا آن زمان بیهوده برای اثبات بی گناهی اش به تزار و نزدیکان دادخواست می فرستاد، مشخص و زندگی را برای او آسان تر کند. تزار پذیرفت و دارایی های ماتویف را به او بازگرداند؛ اما همچنان او را در تبعید و منتظر فرمان جدید باقی گذاشت. روایات دربارهٔ نگرش تزار جوان به ناتالیا تزاریتسای بیوه، متناقض هستند؛ برخی نوشته اند فیودور که ذاتاً بسیار مهربان بود، همان احترامی را که در زمان حیات پدرش به ناتالیا نشان می داد، از آن پس نیز نشان داد. او همان خدمت کاران و مقرری سابق را برای تزاریتسا باقی گذاشت، از سلامت و بعداً تربیت برادر ناتنی اش تزارویچ پتر مراقبت کرد، به ملاقاتش می رفت و وقتی حالش بد بود، وضعیتش را جویا می شد یا دستور می داد او را به نزدش بیاورند. اما به نقل
از دیگران، میانهٔ ناتالیا و فیودور چنان سرد بود که تنها همسر دوم فیودور یعنی مارفا آپراکسینا توانست شوهرش را با نامادری و فرزندانش آشتی دهد. در زمان سلطنت فیودور از سال ۱۶۷۶ تا ۱۶۸۲، ناتالیا اگرچه در گمنامی نسبی زندگی می کرد؛ اما حمایت ویژهٔ پاتریارک یواکیم و بسیاری از خانواده های بویار و اشراف روسیه را به دست آورد. او که به طور ضمنی از دربار طرد شده بود، با فرزندانش در روستای پرئوبراژنسکویه در نزدیکی مسکو زندگی می کرد. نایب السطنه روسیه تزاری. تزار شدن پتر. خود تزار فیودورِ مریض احوال، پس از ازدواج دومش زیاد زنده نماند و دو ماه بعد در همان سال درگذشت. از آنجا که فیودور سوم فرزند و جانشینی نداشت، در همان روز پس از اینکه همگان مطابق آیین با تزار مرحوم خداحافظی کردند و دست برادران باقی مانده اش، ایوان و پتر را بوسیدند، پاتریارک یواکیم به همراه اسقف ها، بویارها، اوکولنیچی ها، اعضای دوما و دیگر نزدیکان، برای تعیین تزار جدید اجماع کردند. آنها به ایوان طلایی کرملین مسکو رفتند و پاتریارک یواکیم پس از آنکه دستور داد «مردم از تمام رده ها» برای زمسکی سوبور در میدان جلوی کلیسای ناجی جمع شوند، پرسید که کدام یک از دو تزار
ویچ ما باید بر تخت روسیه تزاری بنشیند؟ در پاسخ، آراء کمی به نفع ایوان وجود داشت و فریادهای «پتر آلکسیوویچ» از میان جمعیت شنیده می شد. پس پاتریارک به کاخ بازگشت و تزارویچ پتر را برای نشستن بر تاج وتخت بشارت داد. بنا بر "دانشنامهٔ بزرگ روسی": «پس از مرگ تزار فیودور، مخالفان میلوسلاوسکی ها به دور ناتالیا جمع شدند و در کنار گذاشتن تزارویچ ایوان و برگزیدن برادر خردسال ناتنی اش پتر برای سلطنت، نقش داشتند.» نتیجهٔ تزار شدن پتر خردسال، محول شدن زمام حکومت به مادرش تزاریتسا ناتالیا ناریشکینا به عنوان «نایب السلطنه» بود. این خبری بود که تزارونا سوفیا آلکسیونا نمی توانست با آن کنار بیاید. با برگزیدن پتر به عنوان تزار، تزارونا سوفیا دست از خویشتن داری شست. او پا را از حد فراتر گذاشت، اصول دربار را شکست و در مراسم تشییع جنازهٔ برادرش فیودور که طبق قوانین کهن، از میان اقوام، فقط بیوه او و تزار جدید پتر به همراه مادرِ سرپرستش می توانستند در مراسم تدفینش حضور داشته باشند، به طور علنی در کلیسا ظاهر شد. حضور رسمی سوفیا در کنار پتر چنان غیرمعمول بود که به گستاخی شباهت داشت و بی احترامی آشکاری به شخص ناتالیا ناریشکینا نشان می دا
د. هنگامی که تابوت در محل آماده شده در وسط کلیسا قرار گرفت، ناتالیا و پتر پس از بوسیدن دست فیودور آلکسیوویچ متوفی، کلیسا را ترک کردند و در مراسم عشای ربانی و تشییع جنازه حاضر نشدند. تا پایان مراسم، تنها تزاریتسای بیوه مارفا آپراکسینا و تزارونا سوفیا باقی ماندند. آنا و تاتیانا، خواهران تزار آلکسی که از زود رفتن پتر از کلیسا خشمگین شده بودند، به ناتالیا شکایت بردند که این کار شایستهٔ برادر یک متوفی نیست. ناتالیا معذور شد که پتر هنوز کودک و خسته است و نمی تواند بدون غذا خوردن درازمدت عزاداری کند. با این وجود، کم توجهی ناتالیا بهانه ای به دست سوفیا داد. او پس از مراسم تدفین به کاخ بازگشت، ناله و فغان سر داد و خطاب به مردم گفت: این حرف ها تأثیر شدیدی بر شنوندگان گذاشت؛ اما کوشش های سوفیا به اینجا ختم نشد و بلواهای بیشتری در راه بود. در ، آرتامون ماتویِف که با (فرمان سلطنتی) تزار جدید پتر آلکسیوویچ از تبعید آزاد و به مسکو احضار شده بود، به پایتخت بازگشت و از ملاقات دوباره او، «شادی وصف ناپذیری» پدیدار شد. شورش استرلتسی. همه چیز آرام بود تا اینکه در ۲۵ مه ، شورشی از هنگ های استرلتسی آغاز شد که سه روز به طول انجامید.
این شورش توسط خاندان میلوسلاوسکی برپا شد که مدعی سلطنت تزارویچ ایوان بودند و سپاه استرلتسی را بر انگیختند. سردسته این ماجرا، سوفیا آلکسیونا بود؛ او مسبب پخش این شایعات بود که «تزار فقید در حقیقت مسموم شده، ناریشکین ها تزارویچ ایوان را به قتل رسانده اند و می خواهند باقی اعضای خانوادهٔ سلطنتی را هم بکشند.» بدین صورت، تمام بستگان ناتالیا متهم به تلاش برای کشتن فرزندان تزار آلکسی از همسر اولش شدند. استرلتسی های تا بن مسلح، از همه سو به طرف کرملین مسکو پیشروی و کاخ گرانوویتایا را محاصره کردند و تزارویچ ایوان را خواستار شدند. به ناتالیا توصیه شد که به همراه پتر و ایوان به برود تا استرلتسی ها از دروغ بودن شایعه مطمئن شوند. ناتالیا درحالی که از ترس می لرزید، دست پسر و پسرخوانده اش را گرفت و با جمعی از اشراف از به ایوان سرخ رفت. آنها خطاب به جمعیت فریاد زدند: «تزار پتر و تزارویچ ایوان اینجا هستند! هیچ خائنی در خانوادهٔ سلطنتی وجود ندارد.» اما حتی این کار هم آشوب را آرام نکرد و شورشیان به درون کاخ هجوم آوردند. استرلتسی های شورشی آرتامون ماتویف را از ایوان کاخ به پایین پرتاب و سپس قطعه قطعه کردند. آنها آفاناسی ناریشکین
را هم از زیر محراب کلیسای جامع رستاخیز به ایوان کاخ کشیدند و سلاخی کردند. خود ناتالیا دستان پتر را گرفت و برای حفظ جان، زود به کلیسای جامع تثلیث گریخت. استرلتسی ها آنان را حتی تا پای محراب کلیسا تعقیب کردند؛ لیکن تقدس آن مکان مانع خون ریختن شان شد و فقط «قربانیان خود را با گفتن سوگندهای تلخ رها کردند». برادر دیگر ناتالیا ایوان ناریشکین، به مدت دو روز بیهوده خود را برای زنده ماندن مخفی کرد. ظاهراً به یاغیان گفته شده بود که او خائن بوده و به جان تزارویچ ایوان سوءقصد کرده است. در روز سوم، استرلتسی ها در بیرون کاخ جمع شده و فریاد زدند که تا زمانی که ایوان ناریشکین به آنها تحویل داده نشود، کرملین را ترک نخواهند کرد. وضعیت ناتالیا بسیار دشوار بود؛ تزارونا سوفیا با لحنی تند به او گفت: «برادرت از چنگ استرلتسی ها جان به در نخواهد برد؛ همهٔ ما نباید به خاطر او هلاک شویم!» و بویارها نیز اشک ریزان از تزاریتسا خواهش کردند که برادرش را تحویل دهد تا مگر از مرگ نجات یابند. سرانجام، ناتالیا با اندوه فراوان به تسلیم برادرش راضی شد. ایوان ناریشکین را از پناهگاهش به بردند تا شعائر ارتدوکسی پیش از مرگ را به جا بیاورد. ناتالیا ود
اع تأثربرانگیزی با او کرد و به محض اینکه کلیسا را ترک نمود، استرلتسی ها به سوی ایوان هجوم آوردند، وی را به سیاه چال کشانیدند، شکنجه کردند و چون نتوانستند اعترافی که می خواستند از وی بگیرند، با او همان کردند که با ماتویف و آفاناسی کرده بودند. بدین ترتیب، در این شورش خونین تزاریتسا ناتالیا ناریشکینا پدرخوانده و دو برادرش را از دست داد و آنطور که در وصف او نوشتند، «بی خانواده» شد و «با یک پسرش تنها ماند». شورشیان حتی کریل پدر پیر ناتالیا را مجبور به راهب شدن در یک صومعه کردند. تا مدتی بعد، با کوشش و دسیسه های تزارونا سوفیا، ایوان آلکسیوویچ هم به عنوان تزار اعلام شد و به دلیل بزرگ تر بودن، «تزار ارشد» و پتر «تزار نایب» گشت. ناتالیا ناریشکینا از حکومت برکنار شد و با اصرار استرلتسی های شورشی، با استدلال «نابالغ بودن» هر دو تزار، حکومت به سوفیا آلکسیونا سپرده شد. انزوا در پرئوبراژنسکویه. از سال ۱۶۸۲ تا ۱۶۸۹ و به مدت هفت سال، ناتالیا ناریشکینا و پسر تزارش پتر در ادارهٔ امور دولت نقشی نداشتند. وضعیت ناتالیا به ویژه در دوران حکومت سوفیا بدتر شد؛ او ناچار شد قدرت را به سوفیا واگذار کند و حزب ناریشکین هم شرایط مقرر شده ر
ا به رسمیت شناخت. در مناظرهٔ دینی مشهوری که در با باورمندان کهن تشکیل شد و تزارونا سوفیا به طور ناباورانه ای در آن شرکت کرد، ناتالیا نیز به عنوان «ناظر» حضور داشت. در تابستان تزاریتسای بیوه و پسرش در روستای پرئوبراژنسکویه و در زمستان، در مسکو زندگی می کردند. مطابق "دانشنامهٔ برخط بریتانیکا": «در دورهٔ نیابت سوفیا آلکسیونا، ناتالیا و پتر به گونه ای مؤثر در پرئوبراژسکویه محدود و خاندان ناریشکین نیز از امور دولتی محروم شدند.» به طور کلی، هیچ تضمینی وجود نداشت که دیر یا زود «حادثه ای» برای تزاریتسا و پسرش رخ ندهد. مراجعت ناتالیا و پتر کوچک به پرئوبراژسکویه معمولاً یک «تبعید» توصیف می شود. حتی روایت شده که دشمنان، تزاریتسا را به «بیرون انداختن از کاخ» تهدید کردند و گفته بودند: «ای ناریشکین ها، از کرملین بیرون بروید. ما می توانیم بدون شما فرودستان سر کنیم!» اما در حقیقت، می توان این را یک حرکت هوشمندانه از سوی ناتالیا ناریشکینا در نظر گرفت؛ او با این نقل مکان، نخست پسرش را از خطرِ نزدیک دور می کرد. دوم یک پایگاه جایگزین به جای کرملین برای او ترتیب می داد و سوم آزادانه تر تربیت او را به سبک غربی پی می گرفت. به همین
دلیل نه اقامتگاه مجلل و راحت تر در کولومنسکویه، بلکه یک کاخ شکار ساده در پرئوبراژنسکویه را انتخاب کرد. با اینکه آن اقامتگاه حتی نیازمند تکمیل و بازسازی بود، حدود ۶۰۰ خدمه داشت که به شخص ناتالیا ناریشکینا اختصاص داشتند و منابع انسانی قابل توجهی به حساب می آمدند. همچنین از پرئوبراژنسکویه تا (محلهٔ آلمانی های مسکو) و معلمان، مربیان و آشنایان قدیمی، فاصلهٔ بسیار کمی وجود داشت. خیلی زود پرئوبراژنسکویه همچون «پایتخت» جدیدی شد که توسط «سپاه بازی پتر» که به سلاح های واقعی مسلح و آماده بودند تا آخرین نفس برای تزار خود بجنگند، محافظت می شد. تزارونا سوفیا احتمالاً تلاش کرد تا علاوه بر انزای پتر، برای جلوگیری از شایسته شدن و قدرت گیری احتمالی در آینده، او را درگیر فساد و خوشگذرانی کند. از این رو، معلمش را اخراج کرد و ۵۰ پسر را هم به عنوان «هم بازی» در خدمت او گذاشت. به باور : «قصد سوفیا این بود که آنها هر طور که خودشان می خواهند سرگرم شوند تا همگی بیکار، شرور و بی ارزش بار بیایند ... اما پتر که قبلاً بیش از حد خوب آموزش دیده یا ذاتاً باهوش بود، در این دام نیفتاد.» بر عکس او در پرئوبراژنسکویه نوعی «مدرسه نظامی» ترتیب داد
که همگی در آنجا به مطالعه و تمرین دروس نظامی می پرداختند. تا ۸ سال بعد که تزار آنجا را ترک کرد، یک موسسهٔ نظامی تمام عیار در آنجا تشکیل شده بود. انرژی و استعدادی که پتر نوجوان از خود نشان می داد، باعث شد بسیاری از اشراف برجسته به حمایت از او متمایل شوند. به طور کلی در زمان زندگی در پرئوبراژنسکویه، پتر نوجوان با سپاه بازی و دوستان خارجی اش سرگرم بود و در همان دوره، حلقهٔ نزدیکان و معتمدان تزار به گرد او شکل گرفت. قابل توجه است که مادرش ناتالیا در گزیدن برخی از یاران او نقش داشت؛ مثلاً الکساندر منشیکوف مشهور که بعدها حکومت روسیه را در چنگ خود گرفت، به پیشنهاد او وارد سپاه بازی پتر شد. چنانکه بوریس کوراکین نوشته است، ناتالیا در مدت تبعید اغلب محتاج پول بود که از طرف پاتریارک یواکیم، مقامات صومعه تروئیتسکایا سرگیووا و به ویژه ایونا متروپولیت روستوف که به پترِ کوچک ارادت داشت، مخفیانه به او قرض داده می شد. تزار پتر از کودکی با علاقه اش به کشتی سازی مشهور بود. نخست او از قایق سواری در امتداد رود یائوزا راضی بود. سپس قایق خود را به منطقهٔ ایزمایلووف در برکه ای موسوم به "پروسیانوی" منتقل کرد؛ اما با بزرگ تر شدنش، فضا
ی آنجا را برای خود محدود یافت و شروع به پرس وجو کرد که در کجا آب بیشتری کجا وجود دارد. پتر پس از اینکه دریافت هیچ دریاچهٔ بزرگ تری تا ۱۲۰ مایل دورتر از مسکو در پریاسلاول وجود ندارد، جرأت نکرد برای رفتن به آنجا از مادرش اجازه بگیرد؛ زیرا می دانست مادرش هرگز او را از خود دور نخواهد کرد. پس نقشه ای کشید تا در ظاهر زیارت صومعهٔ تروئیتسکایا سرگیووا، مسکو را به مقصد دریاچه پلشچیوو ترک کند و چون رفت و بازگشت، با اشتیاق به مادرش در مورد اندازه و زیبایی دریاچه ای که دیده بود گفت و ناتالیا موافقت کرد که به او اجازهٔ کشتی سازی در آنجا را بدهد. در اواخر سال ۱۶۸۸، ناتالیا برای اینکه به نحوی پسرش را از سفرهای طولانی بازدارد، تصمیم گرفت او ازدواج کند. معلم نوجوانی پتر در نظر داشت او را با وصلت دهد؛ اما ناریشکین ها و اجازهٔ این کار را ندادند. تیخون استرشنف اودوکیا لوپوخینا دختر فیودور لوپوخین که از اشراف متوسط بود را به ناتالیا معرفی کرد. ناتالیا نیز موافق بود و مقدمات کار را ترتیب داد و بر انجام سریع ازدواج اصرار داشت. پتر و اودوکیا در با هم ازدواج کردند. ولی برخلاف امیدواری ناتالیا، مزدوج شدن هم نتوانست روحیهٔ ماجراجوی پتر
را مهار کند و او در بهار همان سال، برای دیدن روند کشتی سازی در پریاسلاول رفت که برایش استادان هلندی را روی کار گماشته بود. او در آنجا کار ساخت کشتی ها را پایان یافته دید، لیکن دریافت که کمبود طناب وجود دارد؛ پس از پریاسلاول در ۳۰ آوریل برای مادرش چنین نامه نوشت: پتر چنان مشتاق کشتی سازی بود که با وجود نامه های قبلی مادرش که در آنها از او خواسته بود حتماً برای شرکت در مراسم سال روز مرگ تزار فیودور آلکسیوویچ در ۷ مه به مسکو بیاید، تعلل می ورزید؛ تا اینکه سرانجام با اکراه در همان روز به پایتخت آمد. او ماه مه را پیش مادر و همسرش ماند و در ماه ژوئن دوباره به پریاسلاول بازگشت. کودتای پتر و رسیدن به نیابت سلطنت. موقعیت خفت بار ناتالیا ناریشکینا تا زمان پیروزی پسرش بر سوفیا در سال ۱۶۸۹ ادامه یافت. با بالغ تر شدن پتر، دشمنی میان ناتالیا ناریشکینا و دخترخوانده اش سوفیا آلکسیونا نیز شدت گرفت. وقتی تزارونا سوفیا نام خود را هم در کنار نام برادرانش با عنوان «اتوکراتور تمام روسیه» در اسناد رسمی ذکر کرد، ناتالیا به عمه ها و خواهران سوفیا گفت: «چرا او شروع به ذکر نامش در کنار حاکمان بزرگ کرده؟ کسانی هستند که از این موضوع نمی
گذرند.» یاران نزدیک سوفیا یعنی رئیس دولت واسیلی گالیتسین و فرمانده سپاه استرلتسی فیودور شاکلوویتی، هرکدام به نوبهٔ خود دشمنی شان را با ناتالیا ابراز می کردند. واسیلی گالیتسین یک بار اشاره کرد: «حیف که تزاریتسا ناتالیا با برادرانش در شورش استرلتسی نمرد. حالا چیزی پیش نمی آمد.» و شاکلوویتی هم گفت: «چرا شما فرمانروا نباشید؟ بهتر است تزاریتسا را نابود کنیم.» در اوت ۱۶۸۹، درام مورد انتظار روایت شد. تزارونا سوفیا که نمی خواست افسار قدرت را رها کند، اندیشید که مانند هفت سال پیش دوباره به هنگ های استرلتسی تکیه کند و کودتایی دیگر ترتیب دهد که در آن پتر جوان را از سر راهش بردارد. به گفتهٔ واروارا کورساکووا: «[اما] سوفیا با این تصمیم خطای بزرگی مرتکب شد. هفت سال پیش، استرلتسی ها که البته زمینه هایی هم برای طغیانشان وجود داشت، می خواستند ریشهٔ خیانت را از بین ببرند. پتر خردسال بود و ناتالیا بیشتر [از حفظ قدرت] نگران حفظ جان او بود. ولی اکنون شرایط کاملاً متفاوت بود.» سوفیا و هوادارانش به رهبری شاکلوویتی، برای اینکه استرلتسی ها را نه علیه تزار پتر، بلکه علیه مادرش بشورانند، شروع به پخش شایعات دروغین در مورد توطئهٔ ناتالی
ا، بوریس گالیتسین و پاتریارک یواکیم علیه نایب السلطنه (یعنی سوفیا) کردند و گفتند که لازم است از اجرای توطئات آنها جلوگیری شود. با این حال، به واقع خطر در کمین پتر بود نه تزاریتسا و اگر بخت یاری نمی کرد، ممکن بود تزار جوان قربانی جاه طلبی خواهرش شود. نقشه ای که برخی از مورخان شخص سوفیا را هم به مشارکت در آن متهم می کنند، ترور تزار جوان بود. ظاهراً قرار بود به دستور شاکلوویتی، شماری از سربازان استرلتسی شبانه به اقامتگاه پتر یورش ببرند. لیکن پتر به لطف جاسوسان از این نیت مطلع شد و در شبانگاه ۱۸ اوت از پرئوبراژنسکویه به صومعه تروئیتسکایا سرگیووا پناه برد. اندکی بعد ناتالیا ناریشکینا با تنها دخترش ناتالیا آلکسیونا و نوعروسش اودوکیا، جمعی از بویارهای وفادار، سربازان هنگ «سوخارِف» استرلتسی و سپاه بازی پتر نیز آنجا به او پیوستند. تزاریتسا چون در آن شرایط پسرش را سلامت دید از اضطراب بزرگی آسوده شد. مقاومت پتر در مقابل سوفیا نتیجه داد و پس از دستور پتر بیشتر اشراف و نظامیان برای اعلام وفاداری به او، سوی صومعه سرازیر شدند که نایب السلطنه را از قدرت ساقط کرد. پتر سوفیا را مجبور کرد تا فرماندهٔ استرلتسی ها فیودور شاکلوویت
ی را به او تحویل دهد که متعاقباً اعدام شد. سپس واسیلی گالیتسین و خانواده اش به سیبری تبعید شدند و بسیاری دیگر که در این ماجرا دست داشتند، اعدام، زندانی یا تبعید شدند. خود سوفیا آلکسیونا نیز سرانجام تسلیم پتر شد و تزار جوان او را تا زمان مرگش در ۱۵ سال بعد، در صومعه نووودیچی محبوس کرد. انتصاب پاتریارک مسکو و فشار بر خارجی ها. کودتای سال ۱۶۸۹ پتر، اهمیت و جایگاه سابق تزاریتسای بیوه را احیا کرد. اگرچه پتر پس از آن زیاد وارد امور مملکت داری نشد. او که به آماده سازی ارتش و نیروی دریایی مشغول بود و اغلب در نمتسکایا اسلوبودا گشت وگذار می کرد، حکومت را به مادرش سپرد که او نیز به نوبهٔ خود کارها را به بستگانش واگذار کرد. امور دینی کاملاً به پاتریارک یواکیم محول شده بود و او اعطای مقام فرماندهی در ارتش روسیه تزاری به بیگانگان و اجازهٔ ساخت کلیساهای پروتستان در محلهٔ آلمانی ها را شدیداً محکوم می کرد. در نتیجه، فرمانی مبنی بر «عدم پذیرش هیچ خارجی در روسیه بدون اجازه سلطنتی» منتشر و شایعه ای نیز در مورد قصد دولت برای تخریب تمام کلیساهای آن محله به عنوان «معابد کفرآمیز» پخش شد. نیکولای گراسیموویچ اوستریالوف، پژوهشگر و استا
د دانشگاه روس سدهٔ نوزدهم می گوید: «شواهدی وجود دارد که فکر کنیم خود تزاریتسا ناتالیا کیریلوونا [هم] چندان طرفدار بیگانگان نبوده است.» او این نظر را به دلیل دو رخداد که توسط سرهنگ پاتریک گوردون در خاطراتش ثبت شده است، بیان می کند: در یک مورد، ناتالیا در دو سال نخست تزاری پتر همانند اشراف، راهبان و کارگزاران روس از خارجی ها پذیرایی نمی کرد و به آنان احترام نمی گذاشت. مورد دیگر که رخداد مشهورتری است، ماجرای انتخاب پاتریارک جدید مسکو توسط ناتالیا ناریشکینا است. پاتریارک یواکیم پس از سال ها خدمت و وفاداری پتر و مادرش در درگذشت. پتر در نظر داشت را جانشین یواکیم کند؛ در مقابل تزاریتسا ناتالیا و شماری از روحانیون از ترس دانش فراوان و مدارای مذهبی مارکل، از برگزیدن آدریان، متروپولیت کازان حمایت کردند. آنطور که گوردون نوشته، آنها (ناتالیا و حامیان آدریان) معتقد بودند که مارکل پس از تبدیل شدن به پاتریارک، از کاتولیک ها و دیگر «غیرمؤمنان» حمایت خواهد کرد. علاوه بر این، یادداشتی به دست ناتالیا رسید که در آن مارکل به بدعت متهم شده بود. به هر حال، پافشاری ناتالیا کارگر افتاد و آدریان در پاتریارک مسکو و تمام روسیه شد. به نظ