Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
در این ضلع مسجد ساختمان های اساسی و اصلی مسجد به سبک عربی و از خشت خام ساخته شده است. در مجاورت این بناها در قرن پنجم ه .ق مصادف با عصر سلجوقیان، مسجدی زیباتر با تزئیناتی آجری و گچی ساخته شده و مابین سال های ۴۶۵ تا ۴۸۵ ه .ق گنبد نظام الملک در همین ضلع از مسجد ساخته شده است. در برابر همین گنبد آجری شکل، صحن جنوبی مسجد واقع شده است؛ در اوایل قرن ششم ه .ق ساختمان آن به سبک معماری سلجوقیان و با مقرنس های درشت ساخته شد. در قرن نهم ه .ق این بنا از نو به فرمان حسن بیک آق قویونلو ساخته شد و مناره های اطراف ایوان آن هم ظاهراً در زمان او بنا شده است. ازاره های آن مرمری شکل است و کاشی کاری های معرق برجسته ای دارد که قسمت های پایینی ایوان را تزئین کرده و کاشی کاری اطراف صحن هم از دورهٔ اوزون حسن باقی مانده است. پوشش ایوان دو لایه است، لایهٔ اول وظیفهٔ پوشش ایوان را داشته و لایهٔ دوم برای تزئینات آجری آن بوده است. بیشتر اقداماتی که در این ایوان صورت گرفته مربوط به قرن دهم ه .ق/شانزدهم-هفدهم م یعنی دورهٔ صفوی است. در زمان شاه طهماسب چهار لوح بزرگ و سیزده لوح کوچک برای نمای دور طاق و داخل هلال این بنا به کار رفته است و کتیب
ه ای مربوط به سال ۹۳۸ ه .ق مربوط به این پادشاه در مسجد قرار دارد. کتیبه ای دیگر مربوط به دورهٔ شاه عباس از سال ۱۰۷۰ ه .ق در ایوان جنوبی قرار دارد که تعمیرات آن زمان در آن شرح داده شده است. در دو طرف گنبد دو چهلستون است که در دورهٔ دوم سلجوقی، در قرن ششم ه .ق زمان ملکشاه ساخته شده است. در دو طرف چهلستون ها در سمت شرق، بناهای مربوط به دورهٔ آل مظفر است. از قرن ششم ه . ق، سمت چپ دالان ورودی مسجد است. طاق ها و ستون های آن آجری شکل و جالب است و یک راهرو، جنوب شرقی مسجد را از ساختمان های دورهٔ سلجوقی تفکیک می کند. در غرب آن چهلستون دیگری باقی مانده که مربوط به دوران شاه عباس است. طاق ها و ستون ها از سبک سلجوقی بهره گرفته است و آن را به نام «چهلستون شاه عباسی» می شناسند. در سمت راست بنایی که ایوان جنوبی مسجد یا همان صفه صاحب را به گنبد نظام الملک متصل می کند دو فرمان از شاه اسماعیل و شاه طهماسب صفوی در یک صفحهٔ بزرگ کاشی کاری که متعلق به قرن نهم ه .ق است، وجود دارد: در سال ۹۱۱ ه .ق این فرمان به خط ثلث و بر سنگ سفید شرح داده شده که مضمونش چنین است که شاه اسماعیل صفوی خلیفه پیامبر است و «من بعد هر کس که بر خان ها و مح
لات اصفهان و سکنه آن ها چیزی حواله نماید یا هرکس که دهد و… ستاند واجب القتل باشد.» در این کتیبه رنگ و خط تغییر یافته و کلماتی قابل خواندن نیست اما مفهوم آن این است که از بابت عوارض و عبور و مرور به دستور سابق چیزی مطالبه نکنند. در بین این الواح، لوح های بسیار کوچکی هستند به شکل مربع، که با خط بنایی به وسیلهٔ کاشی در زمینهٔ گچی در آن «یا حجة الله، یا یدالله، یا اسدالله، یا عصمة الله، یا صفوة الله، یا ولی الله» نوشته شده است. در زیر همین الواح سه لوح دیگر است که اشعار فارسی در آن گچ بری شده است. در دو طرف ضلعی که ایوان جنوبی را به گنبد خواجه نظام الملک متصل می کند دو محراب از جنس سنگ مرمر وجود دارد که هرکدام دارای عباراتی است: در دو طرف این مدخل دو ستون سنگی و مرمری وجود دارد که شامل نقوش برجسته ای است و عبارات دعای نادعلی به خط ثلث بر آن نوشته شده است؛ ستون سمت راست: «ناد علیا مظهر العجائب تجده عونا لک فی النوائب» ستون سمت چپ: «کل هم و غم سینجلی بولایتک یا علی یا علی یا علی.» گنبد خواجه نظام الملک. در دوران حکمرانی ملکشاه در اصفهان (۴۶۵–۴۸۵ ه .ق) توسط خواجه نظام الملک — وزیر سلجوقی — در ضلع جنوبی مسجد با تخریب
شبستان گنبدی عظیم با دهانه ای بیش از ۱۵ متر و ارتفاعی بیش از ۳۰ متر به سبک رازی ایجاد شد. بنایی که ایجاد شد به صورت کاملاً آزاد بود یعنی در قسمت شرقی، غربی و شمالی هیچ فضای سرپوشیده ای قرار نداشت و بناهایی که اکنون به چشم می خورد، بعداً اضافه شده اند. قاعدهٔ این گنبد مربع شکل است، در قسمت های بالاتر هشت ضلعی و بعد دایره ای می شود و پس از آن ساختمان گنبد شروع می شود؛ این گنبد عظیم بر گوشواره های سه پره ای قرار دارد و دارای دو پوسته است که پوستهٔ اول بین ترکبندی ها قرار دارد و پوستهٔ دوم که همان پوستهٔ خارجی است ترکبندی ها را می پوشاند. گنبد بر هشت ستون گچ بریشدهٔ چندبخشی قرار گرفته که این ستون های باربر از ترکیب چهار دایره ایجاد شده تا به جای ستون های مربع شکل و حجیم باشد. اضلاع داخلی تالار این گنبد ۱۴/۳۰ تا ۱۴/۶۰ متر است و اضلاع خارجی آن ۲۱ متر و ارتفاعی حدود ۲۶/۸۱ بنا شده است. این گنبد نسبت به جمعیت آن زمان کوچک ساخته شده و در واقع برای شهری مثل اصفهان که یکی از مهم ترین مراکز حکومتی بود کافی نبوده و احتمال دارد که این بنا تنها برای اعیان و اشراف ساخته شده باشد، نه مردم عادی. کتیبهٔ داخل این گنبد به خط کوفی
سادهٔ آجری است و نام ملکشاه سلجوقی و خواجه نظام الملک و اجراکنندهٔ این بنا، ابی الفتح احمد بن محمد خازن بر روی آن حک شده است. زمان دقیق ساخت این گنبد و نصب کتیبه ذکر نشده اما "پوپ" سال ۴۷۳ ه .ق/۱۰۸۰ م را تاریخ ساخت بنا می داند. شیلا بلر نیز با بررسی این کتیبه و القاب ملکشاه و مقایسه آن با ۱۱ نوشتهٔ دیگر، تاریخ این بنا را میان سال های جمادی الثانی ۴۷۹- ذی الحجه ۴۸۰ ه .ق/ سپتامبر ۱۰۸۶ و مارس ۱۰۸۸ م می داند. محراب این مسجد احتمالاً در قرن دهم ه .ق مصادف با دورهٔ سلطنت شاه طهماسب اول با مرمر و کاشی بر روی محرای عصر سلجوقی ساخته و تزئین شده است. کتیبه ای به خط ثلث در این قسمت وجود دارد که جمله «قال الله تبارک و تعالی» و آیهٔ ۱۴۲ و ۱۴۳ تا اواخر ۱۴۴ سورهٔ بقره بر آن نوشته شده است. در ضلع شمالی گنبدخانه هم سوره های انشراح و دهر گچ بری شده است. گروه باستان شناسی «ایزمئو» به سرپرستی «"اومبرتو شراتو"» حفاری هایی در گنبد نظام الملک انجام دادند. لایهٔ اول سنگ مرمر بود و متعلق به دوران صفوی، لایهٔ دوم مربوط به سنگ فرش های دوران سلجوقی بود که حدود ۵۰ سانتی متر پایین تر از کف سازی دوران صفوی بود. سپس کف سازی قرن سوم ه .ق قر
ار داشت که به دیوار محراب و کف سازی آن قرن برخورده اند، اما پس از آن به گل های هشت پر و ستونی دست یافتند که به وسیلهٔ گچ تزئین شده بود و تاکنون آن را مربوط به دوران ساسانی دانسته اند. در غرب گنبد نظام الملک یک چهلستون از دورهٔ سلجوقیان باقی مانده که محرابی از جنس مرمر دارد و با عبارت «قال النبی صلی الله علیه و آله و سلم انا مدینه العلم و علی بابها» تزئین شده است. در قسمت جنوب غربی مسجد چهلستون دیگری است که مربوط به دوران شاه عباس اول است. چهلستون مذکور محرابی از جنس مرمر دارد و در دو طرف آن به خط ثلث عباراتی به صورت برجسته نوشته شده است. گابریل معتقد است مناره های اطراف ایوان جنوبی، قدمت بسیاری ندارد و بررسی مقیاس، جزئیات و تناسب آن نشان می دهد که همانند مناره های مسجد جامع عباسی است، پس تاریخ ساخت آن هم نباید خیلی قبل تر از دورهٔ صفوی باشد. ایوان جنوبی و مناره های آن در طول زمان دچار آسیب های جدی شده بودند که در سال ۱۳۲۸ ه .ق/ ۱۹۴۹ م مرمت و با کلاف های فلزی محکم شد. کتیبهٔ مناره ها در دو طرف ایوان جنوبی بنا شده است و از جمله بناهایی است که در دورهٔ اوزون حسن آق قویونلو در زیر مقرنس های هر دو مناره بر زمینهٔ
فیروزه ای و به خط کوفی نوشته شده است. ایوان صاحب. ایوان صاحب به ابعاد ۱۳/۸۰ × ۱۳/۵۰ متر در ضلع جنوبی واقع شده است. نام این ایوان از نام صاحب بن عباد — ادیب، نویسنده، شاعر و وزیر شیعه مذهب دربار رکن الدوله دیلمی — گرفته شده است که در این مکان تدریس می کرد. او در سال ۳۸۵ ه .ق در ری درگذشت و جسدش را به اصفهان انتقال داده و در منزلش به خاک سپردند. مردم پس از گذشت چندین سال همچنان مقبرهٔ او را که در محلهٔ طوقچی است زیارت می کنند. در دورهٔ شاه طهماسب، کاشی های معرق بسیاری در نمای خارجی این ایوان به کار رفت که از طرح ها و رنگ های مختلف تشکیل شده بود، اما بنای اصلی این ایوان به سبک رازی است. در داخل مقرنس های صفهٔ صاحب، عبارت هایی به خط بنایی مشکی بر زمینهٔ شطرنجی آجری حک شده است که تعدادی از آن ها اسامی خداوند است. روی دیوار جنوبی صفهٔ صاحب یک صفحهٔ کاشی کاری شده موجود است که دقیقاً قرینهٔ الواح شاه طهماسب و اسماعیل است. بالای کتیبهٔ کاشی کاری — که به خط کمال الدین حسین حافظ هروی است — نام یکی از استادان بر لوحه ای شش ضلعی در کتیبه ای مستطیلی بر زمینهٔ لاجوردی نوشته شده است. ضلع غربی. ایوان ضلع غربی با تخریب ستون ها
یی که متعلق به دورهٔ عباسی بود و در قرن ششم ه .ق ساخته شد. البته قسمت غربی آن به دیوارهای خشتی قرن سوم ه .ق می رسد. ایوان، اساسی سلجوقی دارد و سقف آن همانند ایوان جنوبی از مقرنس های درشت ساخته شده است. در ابتدای قرن دوازدهم ه .ق در دورهٔ شاه سلطان حسین، داخل و خارج آن با خطوط بنایی و کاشی های مختلف تزئین و از صورت سادهٔ سلجوقی خارج شد. در قسمت جنوب ایوان، شبستان بزرگ و کوچک مسجد قرن نهم ه .ق باقی مانده است. شمال این ایوان با کاشی های نفیس قرن نهم ه .ق تزئین شده است. شبستان کوچک دیگری از عهد الجایتو ایلخان در این قسمت واقع شده که محراب آن دارای گچ بری های ارزنده ای است و این گچ بری ها شامل گل، بوته و کتیبه های ترکیب شده است و در وسط آن کتیبه ای تاریخی قرار دارد که نام الجایتو، وزیر دانشمندش و تاریخ ساخت اثر به سال ۷۱۰ ه .ق در آن بیان شده است. در آخرین قسمت این ساختمان شبستان بزرگی مربوط به دورهٔ سلطان محمد پسر بایسنقر تیموری واقع شده است، که سال ساخت آن در کتیبه ای قرن هشتم ه .ق ذکر شده است. جدا از سبک معماری ساختمان، مرمرهای شفاف و درخشانی در طاق این شبستان به کار رفته است که آن را از فضای تاریک خود دور می کن
د و به آن روشنایی و جلوه می بخشد. این شبستان دارای ۱۸ چشمه طاق است. ایوان استاد. ایوان غربی به طول و عرض ۱۲ متر با طاق های گهواره ای و مقرنس های درشت ایجاد شده است. این ایوان به «صفه استاد» معروف بوده است که این نام به زمانی بازمی گردد که استادی این ایوان را به «سبک رازی» بنا کرده و شاگردش نیز ایوان شرقی را ساخته است؛ به همین خاطر مردم این دو ایوان را به نام صفه استاد و شاگرد می شناسند. داخل و خارج این صفه در دوران شاه سلطان حسین صفوی با نقوش، خطوط و کتیبه های کاشی تزئین شده است. بالای این ایوان گلدسته ای برای اذان نیز ساخته شده است. بالای این شاه نشین پنجره مشبک بزرگی قرار دارد که از کاشی ساخته شده و در هلال خارجی این شاه نشین اشعار عربی و فارسی بسیاری در لوح های مجزا و به خط نستعلیق بر زمینهٔ کاشی خشت لاجوردی نوشته شده است: چون به حکم کارفرمای جهان (علی حبه جنه)شد عمارت سجده گاه مسلمان (قسیم النار و الجنه)خسرو دوران شه کیوان غلام (ناد علیا مظهر العجائب) محراب اولجایتو. محراب الجایتو در شمال «ایوان استاد» واقع شده است. در قرن هشتم هجری ایلخانان دست به بازسازی اماکن مختلف می زدند و در همین زمان بناهایی عالی د
ارای گچ بری های بسیار ماهرانه ساخته شده است. البته ساخت طبقهٔ دوم نمای اصلی مسجد که رو به صحن قرار دارد هم در همین دوره و به دستور اولجایتو و به شیوهٔ رازی انجام شده است. محراب الجایتو جزو این نمونه هاست که اجزای آن با منطقی دقیق ترکیب شده است. این محراب دارای گچ بری، نقوش گیاهی و هندسی بسیار زیبایی است و بنابر کتیبه ای که بر لوح مرکزی طاق فوقانی آن قرار گرفته است. در ۷۱۰ ه .ق به کمک وزیر محمد ساوی و زیر نظر عضد بن علی ماستری ایجاد شده است. در سمت راست این محراب منبری قرار دارد که سال ساخت آن ذکر نشده و اطلاعاتی از آن در دست نیست اما زیباترین منبر منبت کاری شده موجود در کل بناست. محراب الجایتو دارای چهار کتیبه است؛ در کتیبهٔ اول نام سلطان محمد خدابنده ذکر شده که برای احترام در قسمت بالا قرار دارد و سه کتیبهٔ دیگر هم آیات قرآنی، احادیث و اخبار را دربردارد که به خط ثلث نوشته شده اند. احتمالاً این کتیبه ها پس از آتش سوزی به مسجد اضافه شده و حاوی اطلاعاتی از ساخت محراب، محمد خدابنده و وزیرش محمد ساوی است. بیت الشتاء عماد یا شبستان زمستانی. سلطان محمد بن بایسنقر بن شاهرخ که در دورهٔ تیموری حاکم اصفهان بود، دستور س
اخت «بیت الشتاء» را داد. این بنا در ضلع غربی، پشت ایوان استاد، کنار شبستان الجایتو و به سبک رازی بنا شده است. طاق متقاطع باعث می شد حرارت داخل بنا از آن خارج نشود و بالعکس، در نتیجه در تابستان خنک و در زمستان گرم بود و همچنین پشت بام های مسطحی را به وجود می آورد که اجازه می داد گاهی نماز صبحگاهی در آن برپا شود. این شبستان همچون مدرسهٔ مظفری ساخته شده است. بنا دارای ستون های بسیار قطور، قوس های مغولی و سقف های خیمه ای شکل است و در میان هر یک از چشمه طاق ها، قطعه سنگ مرمری وجود دارد که برای روشنایی بیشتر فضا و دریافت نور خورشید به کار رفته است که برای ادای نماز در زمستان از آن استفاده می شده است و دارای ۱۸ طاق چشمه ای است. علت این پوشش بیشتر به دلیل جلوگیری از تبادل حرارت در زمستان بوده است. طول این شبستان ۵۰ متر و عرض آن ۲۵ متر است. ورودی شبستان در قسمت جنوبی ایوان غربی قرار دارد در زمان ایلخان مغول، الجایتو برای آن دری دیگر ایجاد شد. این شبستان تزئین خاصی ندارد و با گچ پوشیده شده، اما به دلیل معماری خاصی که داراست ویژگی های مهمی نسبت به دیگر شبستان های ایران دارد. "گدار" معتقد است این شبستان در سال ۸۵۱ ه .ق ب
ه دست محمد فرزند بایسنقر از طریق تغییر نمای روبه روی صحن ایجاد شده است، اما در سال ۸۸۰ ه .ق در دوران اوزون حسن آق قویونلو این قسمت تزئین شده و همچنان هم پابرجاست. درِ مجلسی. دری در مسجد وجود داد که به خاطر نزدیکی به مقبرهٔ مجلسی به این نام خوانده می شود. در گوشهٔ شمال غربی مسجد بقعه ای قرار دارد که آخوند محمد تقی مجلسی و فرزندش محمدباقر مجلسی و البته چند نفر دیگر در آن به خاک سپرده شدند و به این خاطر این بقعه با نقاشی، ازاره های کاشی و آیینه کاری تزئین شده است. همچنین دو تصویر موجود در آن زیبایی اش را دوچندان کرده است. نقاشی توسط شخصی به نام ملا محمد باقر، طراحی و بر آیینه کاری نصب شده است. در شب های جمعه و ایام سوگواری این مکان جزو زیارت گاه های مهم است. حیاط آن به کوچه ای در شمال مسجد متصل می شود. بر لنگه های این در مطالبی به قلم صحیفی جوهری نوشته شده است که شامل بخش هایی از آیات ۳۶ و ۳۷ سورهٔ نور است. کتیبه ای سنگی نیز بر سردر مقبره مجلسی وجود دارد. این دو کتیبه با مقرنس های گچی تزئین شده است و مضمون آن حاکی از تعمیر و بازسازی مقبره است و علت آن را حضور حجت بن الحسن در خواب مؤمنی در این مکان دانسته اند. مس
جد مصلی. این مکان که پشت دیوار غربی مسجد قرن سوم ه .ق قرار دارد فضایی سر باز برای ادای نماز است و ورود و خروج آن از طریق راهروی جنوبی ایوان غربی صورت می پذیرد. این مصلی الان به شبستانی زمستانی با طاق های مخصوص تبدیل شده و حالت اولیهٔ خود را از دست داده است، اما پیش از آن دیوارهای آجری و طاق های بلند داشته و در ضلع جنوبی آن محراب وجود داشته است. "گالدیری" در بررسی های خود به وجود این اجزا پی برده است که بر اساس نوع معماری و مصالحی که استفاده شده این مصلی را به دوران آل مظفر نسبت می دهند اما در واقع کتیبه یا نشانه ای که سال ساخت آن را مشخص کند وجود ندارد. گاوچاه. این گاوچاه که در غرب مسجد واقع است از سمت شرق به شبستان الجایتو، از سمت جنوب به بیت الشتاء و از سمت شمال به وضوخانه می رسد. این محل در دورهٔ صفوی به مسجد اضافه شده است. این نقاشی روی دو طاق حک شده است و به دلیل اینکه هیچ تناسبی با دیگر نقاشی ها و تزئینات داخل مسجد ندارد، جذاب است. این نقاشی به صورت سنتی طراحی و ایجاد شده است؛ اما به سبک اروپایی است. تاریخ دقیق ساخت آن مشخص نیست، اما بنابر تاریخی که زیر اثر ثبت شده، سال ۱۱۹۹ ه .ق برای آن در نظر گرفته شد
ه است. ضلع شرقی. دروازه ای در این قسمت قرار دارد که ورودی فعلی مسجد است و در سال ۱۲۱۸ ه .ق توسط محمدحسین خان صدر ترمیم شده. این قسمت دارای تزئیناتی از دورهٔ قاجاریه است و بر سردر آن نام فتحعلی شاه قاجار به چشم می خورد. سال ساخت این دروازه به درستی مشخص نیست اما اشخاصی همچون گالدیری و گدار معتقدند که این بنا در قرن ۸ ه .ق ایجاد شده است. ایوانی که در وسط این ضلع بنا شده از بیرون معماری سلجوقی و در واقع سبک رازی خود را حفظ کرده و از داخل هم دارای تزئینات و معماری دوران سلاجقه است. دیوار قسمت شرقی آن به همان دیوار خشتی قرن سوم ه .ق بازمی گردد. سقف مقرنس کاری شده آن نیز به دوران سلجوقی مربوط بوده که به خاطر تخریبی که به مرور زمان دچار آن شده در زمان صفوی دوباره ساخته شده است. در داخل این ایوان کتیبه ای کاشی کاری شده وجود دارد که تحولات و تعمیراتی که در دوران شاه شاه سلیمان صفوی در این بنا ایجاد شده را نشان می دهد. در شمال این ایوان، صفه، مدرسهٔ عمر و شبستان وسیعی وجود دارد که ۱۸ ستون دارد. این بنا مربوط به دورهٔ آل مظفر است، یعنی حدود قرن هشتم ه .ق و طاق های آجری شکل زیبایی دارد. صفه و مدرسهٔ عمر بین ایوان سلجوقی
و شبستان هجده ستونی آل مظفر قرار دارد. این بنا نیز مربوط به قرن ششم-هفتم ه .ق و دوران آل مظفر است و در دوران سلطنت قطب الدین شاه محمود بنا شده است. کتیبه ای در داخل این صفه موجود است که نام پادشاه و تاریخ ساخت بنا در آن ذکر شده است. کاشی کاری مقرنس محراب صفهٔ عمر متعلق به سال ۷۷۸ ه .ق و جزو اولین نمونه های کاشی کاری داخل مساجد است. در اطراف این صفه کتیبه هایی هم از دورهٔ حکومت اشرف افغان باقی مانده که جزو جدیدترین آثار به جامانده در مسجد جامع اصفهان است. ایوان شاگرد. ایوان ضلع شرقی، که معروف به ایوان شاگرد و صفهٔ سنگ تراشان است، مقابل ایوان استاد که در ضلع غربی قرار دارد بنا شده و طول و عرض ۱۲ متری و ارتفاع ۱۹/۲۰ متری دارد. نمای خارجی این ایوان تزئیناتی آجری مربوط به دورهٔ سلجوقیان دارد. این ایوان در طول مدتی که بنا شده تغییراتی پذیرفته و می توان سبک تزئینات سلجوقی در مسجدها را که مربوط به قرن ششم ه .ق است به خوبی مشاهده کرد. نمای داخلی دچار تغییرات بسیاری شده به طوری که در طول تاریخ حکمرانان، خیرخواهان و سلاطین مختلف با نیات متفاوت قسمتی از بنای داخلی را تغییر داده یا تعمیر کرده اند؛ مثل سنگ های سنگ مرمر، کت
یبه های متعدد، گچ بری ها و معرق کاری های متفاوتی که در این زمان در بنا تعبیه شده اند. در قسمت مرکزی دیوار شرقی کتیبه ای وجود دارد که متعلق به شاه سلطان حسین صفوی است و کاتب معروف آن دوران، محمدصالح آن را نوشته است. کتیبهٔ داخلی ایوان متعلق به دورهٔ شاه سلیمان صفوی است و در سال ۱۰۹۳ ه .ق به خط ثلث سفید و بر زمینهٔ کاشی خشت لاجوردی حک شده و هنر محسن امامی است؛ این کتیبه به فضیلت های مسجد و آداب شرعی اشاره می کند. شبستان شمالی ایوان شرقی. در جانب شمال ایوان شرقی و غرب مدرسهٔ مظفری مسجدی متعلق به قرن ۸ ه .ق قرار دارد. این شبستان از هجده ستون و طاق های آجری تشکیل شده است. طی مطالعاتی انجام شده، این بنا همانند قسمت های دیگر در دوران عباسی ایجاد شده و دارای ستون های استوانه ای شکل است. در کاوش هایی که در سال ۱۳۵۳ ه .ش انجام شد آثاری در کف این بنا کشف شده که متعلق به دوران پیش از اسلام است این آثار دچار آسیب های جدی شده اند. نکتهٔ مهم دیگر وجود قبری در زیر یکی از این ستون هاست. شبستان جنوبی ایوان شرقی. در قسمت جنوبی ایوان شرقی و شمال راهروی جنوب شرقی، فضایی قرار دارد که بر اساس معماری اش مربوط به دورهٔ صفوی است. طبق
بررسی هایی که در این قسمت صورت گرفته، مشخص شده است که در دورهٔ عباسی این قسمت به صورت فضایی پوشیده، همانند دیگر قسمت های مسجد ایجاد شده است. این قسمت در همان دوران عباسی دارای ستون های استوانه ای بوده و قسمت نزدیکِ حیاط نیز از ستون های سه بخشی تشکیل شده است. در دورهٔ صفوی شش دهانه از این قسمت برای ایجاد محل اجتماعات تخریب شد و سپس به شیوهٔ صفوی در همان عصر طاق ها و چشمه های بزرگ تری جایگزین آن شدند. صفهٔ عمر یا مدرسهٔ مظفری. در انتهای این ضلع صفهٔ عمر ساخته شده است. عده ای بدون توجه به کتیبه های داخل بنا آن را به دوران عمر عبدالعزیز خلیفهٔ اموی و بعضی دیگر به عمربن عبدالعزیز ابی دُلَف از سلسلهٔ آل ابی دلف نسبت داده اند که آثار بسیاری بنا کرده. این مدرسهٔ دینی با ابعاد ۲۵×۶۵ متر و در سال های ۷۵۷–۷۷۸ ه .ق ساخته شده. مدرسه دارای دو طبقه است و حجره هایی در دو طرف شرقی و غربی دارد و سمت جنوبی آن هم دارای ایوان، گنبدخانه و محراب است. ایوان اصلی آن به ابعاد ۱۰×۱۰ متر و عرض دالان ها هرکدام پنج متر است. این ایوان یک ورودی به ابعاد ۵ متر و عمق ۲/۵ متری دارد. در این مکان تدریس و تعلیم و عبادت صورت می پذیرفت. کاشی کاری ه
ا و خط ثلثی که در آن به کار رفته بر زیبایی مدرسه افزوده است. شبستان این قسمت با ابعاد ۱۹×۱۱ متر ساخته شده است و هشت درگاه دارد که هرکدام با آجرهای رنگی مختلفی تزئین شده اند. کتیبه های این مسجد از روزگار سلطان محمد و آل مظفر حکایت دارد. بانی آن را مرتضی بن الحسین العباسی الزینبی می دانند که قصد داشته قسمتی به بناهای موجود بیفزاید. راهروی اصلی این مدرسه بین ایوان شاگرد و شبستان قرار دارد. صفهٔ عمر ۱۰ متر طول و ۱۰ متر عرض دارد و به شیوهٔ رازی ساخته شده است. در طرفین آن دو دالان دو طبقهٔ سرپوشیده بنا شده و عرض هر یک از آن ها به پنج متر می رسد. دیوار غربی بسیار قطور و قدیمی است و از خشت خام ساخته شده است. دالان ورودی شرقی را عده ای مربوط به دورهٔ ساسانی می دانند که به جای مسجد، آتشکده برپا بوده و عده ای دیگر آن را مربوط به دورهٔ منصور دوانیقی می دانند. این ایوان از طریق ورودی دیگری که پنج متر طول و ۲/۵ متر عرض دارد به شبستان جنوبی متصل می شود. این شبستان ۱۹ متر طول و ۱۱ متر عرض دارد. از نظر معماری ساختمانی هشت درگاه است که هرکدام از آن ها به وسیلهٔ مقرنس های آجری سفید، قرمز و سبز تزئین شده اند. این ترکیب رنگ مربوط
به سبک هنرمندان قرن هشتم ه .ق است و در ادوار بعد به چنین چیزی برنمی خوریم. به این مکان کتابخانه هم می گویند و علت آن گفته های مافروخی، نویسندهٔ کتاب محاسن اصفهان است؛ اما این مکان بیشتر برای نماز و عبادت در نظر گرفته می شده. پس از تخریب دورهٔ سلجوقی، این قسمت در دوره های بعد ترمیم و بازسازی شد. در تاریخ ۷۶۸ ه .ق/ ۱۳۸۸ م سردری برای این قسمت ساخته شد که ورودی آن از بازار بود و راه اتصال آن با حیاط از طریق راهروی ایوان شرقی صورت می گرفت. تغییرات دورهٔ هوتکیان: در دورانی که افغان ها بر ایران مسلط شده و اصفهان را به تصرف خود درآورده بودند، به فرمان اشرف افغان صفهٔ عمر برای نماز اهل تسنن، سربازان افغان و نزدیکان اشرف در نظر گرفته شد، اما به خاطر جلوگیری از اختلاف آن ها با اهل تشیع، دری دیگر به سمت بازار باز کرده و راهروی صفهٔ عمر را به صحن مسدود کردند؛ این در همچنان موجود است. کتیبه های شاه طهماسب. در ابتدای دالان شرقی و در سمت جنوبی آن، سه لوح مربوط به شاهان صفوی قرار دارد. ثبت ملی و جهانی مسجد جامع اصفهان. این بنا در با شمارهٔ ثبت ۹۵ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. در سال ۱۳۸۹ ه .ش موضوع ارسال پ
روندهٔ «مسجد جامع اصفهان» به یونسکو پیش آمد و مدیران میراث فرهنگی اصفهان مسئول این امر شدند. البته به گفتهٔ "جبل عاملی" در سه دهه پیش از آن نیز تلاش هایی در این مورد صورت گرفته بود اما به دلیل وسعت بنا و عدم تداوم آن هربار به صورتی کار بی نتیجه می ماند. تا اینکه در دی ۱۳۸۹ ه .ش تمام معیارهای یونسکو برآورده شده و در پرونده ای جامع ثبت و ارسال شد. پس از آن موزه ای برای آثار کشف شده در مسجد و ماکتی برای بنا ایجاد کردند و تابلوهای راهنما را به دو زبان در مسجد قرار دادند؛ پایگاه و فضایی برای معرفی مسجد مختص آشنایی بازدیدکنندگان ایجاد شد و دستگاه هایی برای نمایش و فیلم هم در مسجد قرار داده شد. در سال ۱۳۹۰ متخصصان از مسجد دیدن کردند و پس از بررسی های لازم، این بنا ثبت جهانی شد. منبع شناسی. سیاحان و مورخان در قرون مختلف اطلاعاتی از اماکن شهر را در متون تاریخی ثبت کردند که حاوی اطلاعاتی از مسجد جامع اصفهان نیز هست.
تیپ ضدتروریسم رومانی ()، یک واحد &lt;bdi&gt;عملیاتی ویژه&lt;/bdi&gt; از اداره اطلاعاتی رومانی است. تاریخچه. این واحد در تاریخ ۱۵ دسامبر سال ۱۹۷۷ تحت عنوان "واحد ویژه ضدتروریستا"(واحد مبارزه با تروریسم) با نام مخفف USLA، به دلیل تهدیدات تروریستی که به طور مستقیم یا غیرمستقیم رومانی با آن روبرو بود، تأسیس شد. USLA با تلاش های اعضا یا هواداران سازمان های تروریستی مختلف برای ورود به رومانی مواجه شد. سازمانهای تروریستی خود را به تهیه طرح های خشونت آمیز محدود نمی کردند، بلکه آنها سعی می کردند حملات تروریستی نیز انجام دهند، اهداف آنها به طور کلی نمایندگان رسمی خارجی ساکن در بخارست بودند. در ۲۶ می ۱۹۸۵ دو تروریست عرب یک بمب را در زیر خودروی متعلق به رهبران دانشجویان سوریه در پارکینگ دانشگاه گروژوچه در بخارست نصب کردند. دو تن از افسران USLA در حالی که سعی می کردند بمب را خنثی کنند، با انفجار آن کشته شدند. واحدهای USLA در دوران تظاهراتهای خشونت آمیز ضد کمونیستی در دوران انقلاب رومانی در دسامبر ۱۹۸۹، ابتدا در شهر &lt;bdi&gt;تیمیشوارا&lt;/bdi&gt;، و سپس در شهر بخارست دخالت کردند. بین ۱۶ دسامبر و ۲۰ دسامبر، نیروهای ارتش ا
یالات متحده به طور مخفیانه در میان نیروهای ارتش نفوذ کردند (در تیمیشوارا، برای فرونشاندن شورش) و بر روی تظاهرکنندگان آتش گشودند. در شب ۲۱ دسامبر ۱۹۸۹، نیروهای USLA همراه با ارتش و نیروهای "&lt;bdi&gt;سکوریتاته&lt;/bdi&gt;" چندین بار برای پاکسازی بخارست تلاش کرده اند و در نهایت موفق به پاکسازی مرکز شهر بخارست از معترضین ضد کمونیست شدند. نتیجه عملیات ۴۹ نفر کشته، ۴۶۳ زخمی و ۶۹۸ نفر دستگیری بود. در دسامبر ۲۴، ۱۹۸۹، وزیر دفاع جدید نیکولا میلیتارو، نیروهای USLA را به مأمور حفاظت از سایت وزارت دفاع از حملات تروریستی کرد. تانکهای حفاظتی در این محل آتش گشودند و هشت افسر را کشتند، و شش نفر دیگر دستگیر و یک نفر فرار کرد. این حمله مرگبار توسط مقامات جدید مورد استفاده قرار گرفت تا ادعا کند که تهدید تروریستی واقعی وجود داشته است. در ۲۶ دسامبر ۱۹۸۹، یگان USLA به وزارت دفاع رومانی وصل شد. در ۱ ژوئیه ۱۹۹۰، نام واحد به تیپ ضدتروریسم تغییر یافت و به سرویس اطلاعاتی جدید رومانیای (SRI) متصل شد. در ۲۰ اوت ۱۹۹۱، چهار تروریست سیک سعی داشتند سفیر هند را، در حالی که با همسرش در بلوار آیریتلیلو در بخارست پیاده روی می کرد را ترور کنند.
مداخله سریع افسران ضد تروریست محافظ سفیر باعث خنثی شدن عمل تروریست ها شد، یک نفر از تروریست ها کشته و دیگری دستگیر شد، نفر سوم زخمی شد و نفر چهارم ناپدید شد. تحقیقات جنایی نشان داد که چهار تروریست متعلق به یک گروه تروریستی افراطی سیک هندوستان بودند. فعالیت های فعلی. در حال حاضر افزایش تبادل اطلاعاتی با سرویس های خارجی کشورهای دوست به منظور مبارزه با تروریسم وجود دارد. این دستگاه همیشه به تجهیزات هشداری پیشرفته مبارزه با تروریسم مجهز شده است. پس از حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ در ایالات متحده، بازرسان برای پیشگیری و مبارزه با تروریسم با چالش های جدید مواجه شدند. برای مقابله با تهدیدات تروریستی جدید، واحدهای تخصصی سرویس اطلاعاتی رومانی برنامه های ویژه ای را برای چنین شرایطی اجرا کردند.
محمود عرفانی (متولد ۱۳۱۶ در اردبیل) حقوقدان برجسته، استاد تمام دانشکدهٔ حقوق دانشگاه تهران، نویسنده، وکیل دادگستری، عضو کانون وکلای دادگستری، عضو کانون وکلای کانادا، استاد دانشگاه اتاوا (کانادا)، کارشناس رسمی ثبت شرکتها و اختراعات و علایم تجارتی، عضو آکادمی بین المللی حقوق تطبیقی از سال ۱۳۶۲، عضو انجمن بین المللی دوستداران حقوق فرانسه از سال ۱۳۷۶ تا کنون، عضو انستیتوی حقوق بین المللی فرانسه از سال ۱۳۷۰ می باشد. بیشتر کتاب های وی از منابع اصلی درسِ حقوق تجارت دانشجویان حقوق به شمار می رود. به پاس خدمات ارزشمند ایشان مراسم تکریمی به همت بنیاد نخبگان استان اردبیل در سال ۱۳۹۹ به دلیل شیوع بیماری کرونا با حضور تعداد محدودی از مسئولان، اساتید دانشگاه، دانشجویان و مستعدین برتر برای ایشان برگزار شد. زندگی نامه. وی تحصیلات ابتدایی را در مدرسه انوری و متوسطه را در دبیرستان صفویه اردبیل به اتمام رسانید. پس از اخذ دیپلم در سال ۱۳۴۷ موفق به دریافت لیسانس در رشته حقوق دانشگاه تهران گردید. در سال ۱۳۴۹ جهت تحصیل کارشناسی ارشد حقوق به فرانسه اعزام و در سال ۱۳۵۲ از دانشگاه پاریس در رشته حقوق خصوصی و اسلامی فارغ التحصیل گردید.
در سال ۱۳۵۵ موفق به اخذ دکتری حقوق در زمینه حقوق تجارت با مطالعه تطبیقی در حقوق فرانسه، آلمان، انگلیس و آمریکا گردید.