Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
ر حالتی نبود که بتواند با این شکست کنار بیاید. پس از آن که امپراتوری به تیبریوس رسید؛ تیبریوس قبول کرد با پرداخت ۴۵۰۰۰ سکه طلا به ایران، قرارداد صلح ۱ ساله را ببندد. ارمنستان در مذاکرات ذکر نشده بود، پس سپاه روم به طرف ارمنستان حرکت کرد و ایرانیان هم به سوی ارمنستان حرکت کردند و حتی تلاش کردند ارمنستان روم را هم پس بگیرند. خسرو که فرماندهی سپاه ایران را برعهده داشت، موفق شد سپاه روم که فرماندهی آن به دست ژوستینین پسر (گِرمَنوس-گرمانوس) بود را شکست دهد. پس از آن درگیرهای ایران و روم با پیروزی و شکست هایی همراه بود. پس از آن بخاطر چند شکستی که خسرو در ارمنستان و میان رودان رومی، از رومیان خورده بود، معاهده صلح با تیبریوس را پذیرفت. در این معاهده رومی ها دژ دارا را از ایرانیان بازپس می گرفتند و در ازای آن ارمنستان و گرجستان را به ایران می دادند؛ ولی قبل از اینکه گفتگوی آن ها پایان یابد خسرو انوشیروان در فوریه سال ۵۷۹ میلادی درگذشت. برانداختن دولت هپتالیان. جنگ با هپتالیان در زمان پیروز رخ داد. هپتالیان را «هون های سفید» می نامند که به گفتهٔ پروکوپیوس از لحاظ سفیدی پوست و شیوه زندگی با هون های دیگر اختلاف داشتند.
پیروز در جنگ با هپتالیان شکست خورد و اسیر شد؛ وی مجبور به پرداخت غرامت جنگ به هپتالیان شد و شهر کیداریان را به آن ها واگذار کرد. هپتالیان پسر پیروز را به عنوان گروگان نزد خود نگه داشتند تا زمانی که پیروز همهٔ غرامت جنگی را بپردازد. در سال ۴۸۴ جنگ سختی بین پیروز و هپتالیان رخ داد که در نتیجهٔ این جنگ پیروز شکست خورد و به قتل رسید. پس از آن هپتالیان وارد ایران شدند و ایرانیان را مجبور به دادن خراج سالیانه به دولت هپتالیان کردند. دربارهٔ برانداختن دولت هپتالیان یا هفتالیان منابع کمی در دست است که هرکدام گزارش متفاوتی از این واقعه ارائه می دهند. براساس نظریهٔ فردوسی عامل خراب شدن قلمرو هپتالیان انوشیروان نبوده؛ وی اقوام شمال را مسئول این خرابی می داند. در آن دوره رود جیحون مرز بین ایران و خاقان ترک شناخته شده بود و دولت هپتالیان میان ایران و گوگ ترک ها قرار گرفته بود. وقتی که خاقان از قدرت خسرو یکم با خبر گشت از در دوستی درآمد و سفیران خود را همراه با هدیه هایی راهی ایران کرد ولی دولت هپتالیان از ترس آن که کشورش میان خاقان و ایران تقسیم شود، فرستاده های دولت خاقان را در بین راه دستگیر کرد و به قتل رساند. پس از آ
ن که خاقان از این موضوع باخبر گشت، به دولت هپتالیان حمله کرد. در این جنگ هپتالیان در برابر خاقان شکست خوردند و کشورشان به تصرف گوک ترک ها درآمد. (البته لشکرکشی خسرو به سمت هپتالیان نباید نادیده گرفته شود) در این میان انوشیروان برای آنکه قدرت نظامی و سیاسی خود را به گوک ترک هانشان دهد، لشکر خود را از گرگان به سوی شمال شرقی فرستاد. خاقان از بیم آنکه جنگی میانشان صورت نگیرد، بخش بزرگی از سرزمینی که تصرف کرده بودند را به ایرانیان داد و پس از آن بود که خسرو با دختر خاقان ازدواج کرد. کریستین سن می گوید خسرو پس از اتمام جنگ با رومیان بود که دولت هپتالیان، که بر اثر حملهٔ قبیلهٔ ترک که به سردستگی ایستمی خان آسیب دیده و منزوی شده بود را برانداخت. ایستمی خان توانسته بود سغد و بخارا و سرزمین هایی را که در شرق جیحون هستند را تصرف کند و زمین های غربی رود جیحون را به ایران واگذار کردند، چرا که ایران در این راه به آن ها کمک کرده و همراه آن ها بوده است؛ ولایت باختر به ایران تعلق گرفت و اینگونه بود که انتقام مرگ پیروز و احساس تأسفی که بخاطر پرداخت خراج به هپتالیان می کردند، گرفته شد. انوشیروان و یمن. مهم ترین کالایی که رومیان
خواستار آن بودند ابریشم بود و تلاش می کردند تا کالاها را ارزان تر تهیه کنند. رومیان وقتی دیدند که تجار و بازرگانان ایرانی برای تهیهٔ ابریشم راهی چین می شوند، تلاش کردند تا مانند ایرانیان عمل کنند. در نتیجه تجار ایرانی مراکزی برای خود در چین احداث کردند که با احداث این بندرها و اسکان ایرانیان در شرق آسیا، رومیان تا حدی قدرت رقابت را از دست دادند. در نهایت امپراتور ژوستینین برآن شد تا از حبشیان در امور بازرگانی استفاده کند. در دوران خسرو روابط ایران و یمن تحت تأثیر بیزانس بود و یمن توسط صحراها از ایران جدا شده بود. رومیان از طریق راه دریا نیز به آنجا دسترسی داشتند ولی ایرانیان برخلاف دورهٔ هخامنشیان، از نیروی دریایی کارآمدی که بتواند چنین راه طولانی را سپری کند، برخوردار نبودند. ذنواس، پادشاه حمیریان یمن که خود فردی یهودی بود، دست به کشتار و آزار مسیحیان یمن زد و کتاب مقدس آنان یعنی انجیل را نیز به آتش کشید. کشتن مسیحیان یمنی، باعث خشم دو فرمانروای مسیحی از جمله ژوستینین امپراتور روم و نجاشی پادشاه حبشه شد. ژوستینین به سبب دوری از یمن نمی توانست شخصاً و به سرعت وارد عمل شود؛ در نتیجه ژوستینین سپاه، کمک های جنگ
ی و همچنین کشتی های جنگی خود را برای پادشاه حبشه فرستاد و از او خواست تا یمن را از تصرف ذنواس آزاد کند. در این لشکرکشی سپاه حبشه به فرماندهی اریاط، موفق شد یمن را تصرف کند و حمیریان را شکست دهد و ذنواس نیز در این نبرد کشته شد. بهانهٔ ژوستینین برای این لشکرکشی خونخواهی مسیحیان بود ولی دلیل اصلی آن مسائل سیاسی و اقتصادی بود؛ زیرا تلاش می کرد که راه های دریایی که به اقیانوس هند می رفت را دردست بگیرد و در جنوب عربستان نفوذ سیاسی خود را برای مقابله با ساسانیان افزایش دهد. حبشیان همچنین می خواستند حمیریانی را که معترض کاروان های بازرگانی و تجاری حبشیان بودند را از بین ببرند. پس از مدتی اریاط، توسط ابرهه که از فرماندهان حبشه بود کشته شد و خود جانشین اریاط شد. پادشاه حبشه که از این موضوع ناراضی بود ناچار فرمانروایی او را در یمن قبول کرد. حمیریان یمن که از حضور حبشیان ناراضی بودند به فکر از بین بردن آن ها افتادند. سیف ابن ذی یزن که یکی از امیران حمیری بود، برای بیرون راندن حبشیان تلاش کرد، از این رو به حیره رفت و به همراه نعمان به دربار خسرو انوشیروان رفت. سپاه ایرانی به فرماندهی وهرز به حضرموت رفت تا یمن را آزاد کند.
آن ها موفق شدند حبشیان را از یمن بیرون و ابرهه را از بین ببرند و یمن را به قلمرو ایران اضافه کنند. رابطه ایران و ترکان در عهد انوشیروان. ترکان که در زبان چینی آنان را توکیو یا توچیو می نامیدند، خودشان را از قوم آسنا، یکی از قبایل هون ها می دانستند؛ و نام خود را از کوه هایی که در دامنهٔ آن اسکان یافته بودند، گرفتند. شغلی که آن ها در میان طایفه ژوآن ژوآن به آن مشغول بودند، آهنگری بود. پس از مدتی با ژوآن ژوآن ها اختلاف پیدا کرده و تومن که فرماندهٔ سپاه ترک بود قادر به شکست و فراری دادن آن ها شد. فرمانده ترکی که بعد لقب خاقان گرفت، امپراتوری بزرگ تشکیل داد. پس از تومن، پسرش کولو و پس از او برادرش موکان خان به قدرت رسیدند که همزمان با خسرو انوشیروان است. موکان، تأسیس کنندهٔ امپراتوری شرقی است که به آن ها خاقان می گفتند و ایستامی، تأسیس کنندهٔ امپراتوری غربی است که به آن ها سین جیبو می گفتند و بنابر گفتهٔ طبری در منابع اسلامی، نام این پادشاه «اسنجی بو» است و همان طور که گفته شد وی با ایران متحد شد، هپتالیان را شکست دادند و سرزمین آن ها را میان خود تقسیم کردند. پس از مدتی خسرو برای اینکه این رابطه را محکمتر سازد با
دختر خاقان نیز ازدواج کرد که هرمزد را به دنیا آورد. پس از مدتی در شرق و شمال ایران پیشروی هایی کردند و حتی بعضی از آن ها به ماورا قفقاز آمدند. خسرو در برابر آن ها برای جلوگیری از پیشروی هایشان، بر استحکامات خود در دربندها افزود. پس سین جیبو فرستادهٔ خود را به نام ماینک، به دربار ایران فرستاد و خواستار معافیت گمرکی کالای ابریشم از ایران به روم شد و وقتی خسرو نپذیرفت، میانهٔ ایستامی و خسرو بهم خورد و پس از آن بود که ترکان علیه ایران با رومیان متحد شدند. شورش انوشک زاد. انوشک زاد (انوشزاد) پسر خسرو انوشیروان و از مادری مسیحی بود که خسرو نتوانسته بود وی را از دین مسیحی برگرداند و پسر هم به دین مادر مانده بود. خسرو برای اینکه انوشک زاد آیین مزدیسنا و زرتشتی را فرا بگیرد، وی را به جندی شاپور فرستاد و به زندان انداخت. وقتی انوشیروان خود را آماده جنگ با بیزانس می کرد، طاعون رایج شد و در ایران خبر را اینگونه پخش کردند که انوشیروان به علت طاعون درگذشته است. وقتی این خبر به گوش انوشک زاد رسید وی درصدد شورش و به دست آوردن تاج و تخت افتاد. انوشک زاد زندانیان را از زندان آزاد و با خود همراه ساخت و همچنین با پولی که مادرش
در اختیارش گذاشته بود توانسته بود برای خود سپاهی آماده کند. در آغاز جنگ انوشک زاد از سلامتی پدر باخبر شد ولی دست از اقدام خود برنداشت. در این حال خسرو دستور سرکوب شورش را داد، پس از آن شورش سرکوب و شاهزاده کشته شد؛ طبق منابع دیگری هم به دستور خسرو چشمانش را کور کردند. وضعیت اجتماعی دوران خسرو انوشیروان. در زمان خسرو یکم ایرانیان با هند، روم و دیگر ملل رابطه داشتند و از لحاظ اندیشه با یکدیگر دادوستد می کردند. چنان که آثاری در زمینهٔ اخترشناسی، پزشکی، قصه و شطرنج از هند به ایران آورده شد. موسیقی، رساله های پزشکی، آثار گوناگون علمی و متون فلسفی از روم به ایران آورده و ترجمه شدند. پس از آنکه مدرسه نو افلاطونیان توسط یوستی نیانوس تعطیل شد، فیلسوفانی که در آنجا مشغول به تحصیل بودند، از آتن به دربار خسرو آمدند. خسرو خوانندگان، نوازندگان و تمام کسانی که شغلشان موسیقی بود را در یک طبقه جا داده بود. خسرو دربارهٔ زنانی که توسط مزدکیان ربوده شده بودند، اقداماتی نیز انجام داد. اگر زنی قبل از دزدیده شدن شوهرش فوت کرده بود یا شوهر نداشت و اگر کسی که وی را دزدیده بود با زن در یک طبقه اجتماعی بود باید با زن ازدواج می کرد یا و
ی را رها می کرد. بنابر روایت طبری گفته شده است که زن خود نیز مختار بود که آیا با آن مرد ازدواج کند یا نه. به هرحال مرد رباینده موظف بود که مهریه به خانواده زن بپردازد. اگر زنی که دزدیده شده بود شوهر داشت، باید به همسر قانونی خود بازمی گشت و کسی که وی را دزدیده بود باید مهریه ای که همسر قانونی داده بود را می داد. اگر بچه ای نسبش مشخص نبود، باید در خانواده ای می ماند که در آن زندگی می کرد و حتی در آن خانواده حق وراثت نیز داشت. خانواده های اشراف و بزرگان که به خاطر کشمکش های داخلی و خانوادگی کشته می شدند و به تنگدستی می افتادند را می شماردند و عدهٔ یتیمان را حساب می کردند. شاه این یتیمان را بچه های خود می نامید. دختران را به کسانی می داد که از لحاظ طبقهٔ اجتماعی یکی باشند و جهیزیهٔ دختران را از خزانه خود تأمین می کرد و برای پسران، دخترانی از خاندان های نجیب می گرفت. در دورهٔ خسرو طبقهٔ جدیدی شکل گرفت که نام دهقانان را به خود گرفت. این طبقه متشکل از نجیب زادگان کوچک یا پایین تر بود که ادارهٔ ده های بزرگ که برای دیگران بود را در اختیار داشتند و حتی گاهی برای خود نیز دهی داشتند و شاه نیز از آن ها حمایت و کمک های ما
لی و اقتصادی برای آن ها در نظر می گرفت. در نتیجه دهقانان طرفدار شاه شدند و در صورت نیاز به کمک شاه می آمدند؛ و وظیفه عمده دهقانان گرفتن مالیات بود اصلاحات خسرو انوشیروان. اصلاحات نظامی. خسرو در زمینهٔ نظامی هم اصلاحاتی به وجود آورد و تغییراتی داد. از بین بردن دشمنان داخلی و خارجی برای خسرو از اهمیت بالایی برخوردار بود. تا آن زمان نجبا و بزرگان که در مرکز سپاه قرار داشتند باید بدون مزد و حقوق کار می کردند و هزینه های جنگ را خودشان تأمین می کردند. خسرو گروه اسب سواران را ایجاد کرد و به کسانی که از لحاظ مالی پایین تر بودند کمک کرد؛ وی به آن ها اسب و اسلحه می داد و حقوق ثابتی هم برایشان تعیین کرده بود. در زمان خسرو سلاح و لوازم سپاهیان سواره شامل: برگستوان (زره جنگی اسب) و جوشن بلند، زره سینه پوش، شمشیر، نیزه، سپر دایره ای شکل برای دفاع و گرزی که به کمربند خود می بستند و تبرزین و کمان که دارای چندین تیر بود، می شد. عمده ترین سلاحی که در آن زمان در جنگ استفاده می شد نیزه و کمان بود. پروکوپیوس هم نیز گفته است که ایرانیان تیراندازان لایقی هستند. پیاده نظام هم متشکل از روستاییان و کشاورزان بود. انتقال دادن و تبعید اق
وامی که مغلوب می شدند از عادات قدیم است. اما شیوهٔ کوچ دادن اقوام توسط خسرو متفاوت از بقیه شاهان بود و این تفاوت در این بود که خسرو افراد مغلوب شده ای را که انتقال داده شده بودند را در نظام جنگی و ارتش خود استفاده می کرد. اقوام وحشی را که بنیهٔ قوی تری نسبت به کشاورزان ایرانی داشتند را در مرزها قرار می داد تا در برابر دشمنان مرزی بایستند. سپاه دائمی که خسرو تشکیل داده بود متشکل از سپاهیان سواره ایرانی و اقوام کوچ نشین غربی بود. تشکیلات نظامی جدید در فرماندهی کل هم، تغییراتی به وجود آورد. خسرو انوشیروان مناصب و سپهبدهای قبلی را منحل کرد و کشور ایران را به چهار قسمت تقسیم کرد و برای هر قسمت یک سپهبد که جزو سپاه دائمی بود، منصوب کرد. هر سپهبد در قلمرو خود صاحب اختیار و قدرت بود و در قسمت خود حکمرانی می کرد. سپهبدان کسانی را در اختیار داشتند که «مرزبانان» نام داشتند. براین اساس چهار مرزبان زیر نظر و تحت فرمان و کنترل سپهبدان قرار گرفتند. اصلاحات اقتصادی و مالیاتی. آغاز اصلاحات اقتصادی و مالیاتی در زمان قباد شروع و در زمان خسرو تکمیل شد. این اصلاحات تا زمان اسلام اجرا شد و پابرجا ماند. براساس گفتهٔ "آلتهایم"، اصلا
حات مالیاتی دیوکلسین الگویی برای اصلاحات خسرو انوشیروان بوده است. قبل از انجام اصلاحات خسرو، مالیات زمین داران براساس میزان برداشت محصولات بوده بدون آن که ارزشیابی شوند؛ ولی براساس نظام مالیاتی جدید مساحت زمین اندازه گیری می شد و برای هر زمین نسبت به مساحت آن برداشت و مالیاتی سالانه برآورده می شد و مالیات زمین هایی که محصولاتشان خرمابن و زیتون بود را براساس تعداد درخت تعیین می کردند؛ بنابراین خسرو افرادی را مأمور کرد تا درختان نخل و زیتون را سرشماری کنند و برای آن ها مالیات تعیین کنند. سپس همه کارشناسان باهم درگرفتن مالیات گندم، جو، برنج، انگور، سبزی، نخل و زیتون هم نظر شدند. بجز این محصولات، دیگر محصولات را نادیده گرفتند تا مردم بتوانند در کار و زندگیشان نیرو بگیرند. خسرو مالیات سرانه را هم اصلاح کرد که طبق آن، افراد زیر بیست سال و یا بالای پنجاه سال از پرداخت مالیات معاف بودند. خسرو میزان مالیات را براساس ثروتمندی افراد تعیین می کرد. به همین دلیل افراد را به چندین طبقه تقسیم بندی می کرد؛ ثروتمندان دوازده درهم، طبقهٔ متوسط هشت، کمی پایین تر شش و افراد عادی و رعایا چهار درهم می پرداختند. مالیات را در قسط های
سه ماهه می گرفتند. به گفتهٔ "طبری"، خسرو گرفتن مالیات از مرزبانان، اسب سواران، جنگجویان، دبیران، خاندان های کهن، بزرگ و درباریان را معاف کرده بود. اگر کسی که یهودی بود خود را زرتشتی معرفی می کرد از پرداخت مالیات معاف می شد. افراد زیر بیست سال هم از پرداخت مالیات معاف بودند. خسرو انوشیروان علت اصلی گرفتن مالیات را جمع آوری پول در خزانهٔ دولت می دانست تا در هنگام جنگ از نظر مالی مشکلی پیش نیاید و دیگر احتیاجی به گرفتن مالیات های سنگین نباشد. مرگ. خسرو به دلیل چند شکستی که در ارمنستان و میان رودان از رومیان خورده بود، معاهدهٔ صلح با تیبریوس را پذیرفت. در این معاهده رومی ها دژ دارا را از ایرانیان پس گرفتند و در ازای آن ارمنستان و گرجستان را به ایران دادند؛ ولی قبل از اینکه گفتگوی آن ها پایان یابد خسرو انوشیروان در فوریه سال ۵۷۹ میلادی درگذشت. خسرو پس از ۴۸ سال پادشاهی، درحالی که ولیعهد خود را انتخاب کرده بود درگذشت و پس از آن کشور به دست هرمز پسر انوشیروان افتاد. منش. پادشاهی خسرو انوشیروان یکی از درخشان ترین دوران ساسانیان است. در این دوره علم فلسفه و ادب نیز رواج پیدا کرد. خسرو یکی از نخستین شاهانی بوده که به خ
واندن و نوشتن علاقه و توجه داشته است. در ادبیات ایران خسرو نماد یک پادشاه آرمانی است که داستان های بسیاری دربارهٔ بخشندگی، خردمندی، دادگری، دینداری، و… در مورد وی گفته شده است. در این دوره ایرانیان علاوه بر فرهنگ و تمدن خود، به تمدن هندیان و یونانیان هم علاقه داشتند. خسرو علاقه مند به فلسفهٔ یونانی بود و نوشته های ارسطو و افلاطون را بدون سختی مطالعه می کرد و حکمت آنان را فرا می گرفت. بنابر درخواست خسرو کتاب های یونانی به زبان فارسی ترجمه می شد. از این رو می توان خسرو را نمونه ای از یک شاه فیلسوف دانست. علاقه و دلبستگی خسرو به حکمت و فلسفه چنان بود که به وی لقب شاه فیلسوف افلاطونی داده بودند. معلم فلسفهٔ انوشیروان، اورانیوس پزشک و فیلسوف سریانی بود؛ در آن زمان که فلسفهٔ نوافلاطونی شکل گرفت، به این فلسفه در فلسفه اسلامی، خسروانی یا پهلوانی می گفتند. خسرو نیز شخصاً در مناظره ها و بحث ها شرکت می کرد و به گفتگو می پرداخت از این رو یونانیان وی را شاگرد افلاطون می خواندند. خسرو از کسانی که به ایران مسافرت می کردند، به گرمی و مهربانی پذیرایی می کرد و جهانگردان را تشویق می کرد که به ایران مسافرت کنند. اندرز و نصیحت ها
ی خسرو به پسرش هرمز در رسالهٔ اندرز خسرو کواتان جمع آوری شده است که به خوبی شخصیت خسرو را نشان می دهد. همچنین کتاب "خدای نامه" تدوین شد که اساس کتاب "شاهنامه" فردوسی است. در دورهٔ خسرو روش طبابت هندیان، با روش های ایرانی، یونانی و بابلی آمیخته شد و شماری از پزشکان و دانشمندان هندی نیز در جندی شاپور فعالیت داشتند. اگرچه خسرو پادشاهی خود را با جنگ و کشتن برادرانش آغاز کرد؛ اما به وی لقب دادگری دادند. گویند خسرو زنجیری برای برقراری عدالت بر در دربار خود متصل کرده بود تا هرکسی که مورد ستم قرار گرفت زنگ را به صدا در بیاورد تا شاه نیز از آن مطلع شود و ماجرا را بررسی کند. این کار که برگرفته از سنت چینی و هندی است به خوبی نشان دهنده عدالت و دادگری خسرو یکم است. خسرو و ژوستینین نمونه شاهان عادل هستند. همچنین کشتار مزدکیان نزد ایرانیان و زرتشتیان چنان بود که به خسرو لقب انوشیروان (انوشگ روان) یعنی روح و روان جاویدان را دادند. در زمان خسرو قوانین دقیق اجرا می شد، او را نمونه ای از جوانمردی می دانند و داستان های بسیاری دربارهٔ وی می گویند که صحت و درستی آن مشخص نیست. میراث انوشیروان. بلوهر و بوذاسف. داستان «بلوهر و بوداس
ف» در سده دوم پیش از میلاد، به زبان سانسکریت به نگارش درآمده و در عهد خسرو انوشیروان، از سانسکریت به پهلوی ترجمه شده و ظاهراً ابن مقفع آن را به عربی برگردانیده و گفته می شود که «آبان لاحقی» نیز آن را به شعر عربی درآورده است. ظاهراً اصل این کتاب بایستی در اوایل دوران ساسانی به ایران آمده و توسط مانویان به زبان پهلوی ترجمه شده باشد. ترجمه پهلوی آن که در ایران نگارش یافته، مبنی بر شرح زندگی بودا و سیر و سلوک او برای کشف حقیقت بوده است و بسیاری از نکات و قصه ها و حکایات موجود در این داستان، در اندرزنامه های پهلوی تکرار شده است. این ترجمه، سپس به دست مؤلفی مسیحی، تبدیل شکل داده و به قالب دین مسیح ریخته شده… و بعدها از زبان پهلوی به سریانی و عربی و از سریانی به زبان گرجی و یونانی ترجمه شد ساختن شهر رومیه برای کوچ یافتگان شهر انطاکیه. خسرو انوشیروان برای اسیران و کوچ یافتگان شهر انطاکیه، شهری در نزدیکی تیسفون ساخت و این شهر را رومیه (رومگان) نامید و نام واقعی آن شهر «وه آنتیوخ خسرو» بود. و به گفتهٔ "پروکوپیوس": «این شهر را انطاکیه خسرو می نامند که یک روز تا تیسفون فاصله داشت.» به دستور خسرو در شهر جدید برای کوچ یافت
گان حمام هایی ساخته شد و حتی میدان های بزرگی ساختند تا مردم بتوانند مانند قبل در شهر خود زندگی کنند و بتوانند بازی کنند. خسرو به کوچ یافتگان، آزادی و رفاه و آسایش بخشید. آن ها می توانستند همان گونه که در شهر خود به شیوهٔ رومی زندگی می کردند در شهر تازه انطاکیه خسرو، به همان گونه زندگی کنند. به قول "مسعودی": «برای بنای رومیه مرمر، سنگ سپید و انواع موزاییک که از سنگ و شیشه پخته می شد از سوریه به نزدیکی مداین آورده شده بود». همچنین خسرو تمام کسانی را که از دیگر شهرها همراه خود آورده بود از جمله موسیقی دانان و ارابه رانان را به شهر تازه فرستاد. خسرو از مردم آنجا خواست خود را رعایای شاهنشاه بنامند و فقط از فرمان شاه اطاعت کنند و همچنین اگر اسرای رومی فرار می کردند به شهر رومیه پناه می آوردند و یکی از مردم شهر آن ها را به خویشاوندی می گرفتند و حتی مالک اصلی آن ها دیگر قادر به بازگرداندن آن ها نبود. شطرنج و تخته نرد. در زمان انوشیروان وقتی کشوری فرمانبر و زیر سلطه بود، علاوه بر اینکه خراجگزاری می کرد، هدایایی نیز می فرستاد. پادشاه هند علاوه بر این که هدیه را فرستاد، یک بازی نیز همراه آن ارسال کرد و به فرستادهٔ انوشی
روان گفت اگر خسرو فلسفهٔ شطرنج را متوجه شود، خراج سالیانه را خواهم داد در غیر این صورت خراج را نخواهم پرداخت. خسرو این کار را به وزیر خود بزرگمهر می سپارد و بزرگمهر نیز فلسفه شطرنج را درمی یابد و هندوستان موظف به پرداخت خراج می شود. بزرگمهر در برابر شطرنج، تخته نرد را اختراع کرد و به دربار هندوستان فرستاد، ولی آن ها نتوانستند متوجه شیوهٔ بازی آن شوند و از خسرو خواستند که برای آن ها توضیح دهد. در نهایت هندوستان خود را موظف دانست که خراجی بیش از پیش بپردازد و هدیه های بیشتری نیز به دربار بفرستد. فردوسی نیز در "شاهنامه" گوشه هایی از این داستان را از یادگار بزرگ مهر به نظم درآورده است که اینگونه آغاز می شود: کلیله و دمنه. برزویه یکی از معروفترین پزشکان در زمان خسرو انوشیروان است. برزویه در کتابی خوانده بود که گیاهی در کوه هندوستان است که مرده را زنده می کند. به همین دلیل، از خسرو اجازهٔ سفر به هندوستان گرفت و همراه نامه ای از خسرو، راهی هندوستان شد. زمانی که به هندوستان رسید، نامه را به پادشاه هندوستان داد. پادشاه برزویه را به کوهی که امکان رویش آن گیاه بود برد؛ ولی برزویه چیزی نیافت، سپس برزویه بزرگ ترین حکیم هن
دوستان را خواست؛ وی را نزد پیرمردی بردند. او داستان را برای پیرمرد تعریف کرد. پیرمرد گفت که این سخن رمزی است که از اجدادمان برایمان باقی مانده است؛ منظور از کوه علما، گیاه کلمات کافی و مردگان جاهلان است و منظور این است که عالمان به وسیلهٔ پند، جاهلان را تربیت می کنند، گویی که مرده ای را زنده می کنند و این پندها در کتابی به نام "کلیله و دمنه" که فقط در دربار شاه است، گرد آوری شده است. برزویه از این موضوع خوشحال شد و به دربار شاه رفت و از شاه خواستار آن کتاب شد و شاه به پاس احترام به خسرو و رعایت حقوق برزویه، دستور داد کتاب را به او دهند، به این شرط که از آن نسخه برداری نکند و در حضور شاه آن را بخواند. از آن پس برزویه هر روز به دربار شاه رفته و کتاب را می خواند و معانی آن را به ذهن می سپرد و وقتی به خانه خود برمی گشت، آن را می نوشت و تا زمانی که کتاب تمام شود او هر روز این کار را تکرار می کرد. پس از آن که کتاب تمام شد از پادشاه هند اجازه خواست تا به ایران بازگردد و شاه نیز او را همراه هدایا و خلعتی به دربار ایران فرستاد. وقتی که برزویه به دربار خسرو رسید داستان را برایش تعریف کرد. خسرو از شنیدن آن خوشحال شد و ب
ه وی پاداش داد. برزویه از خسرو خواست تا شرح احوالش را در آغاز کتاب بنویسد و خسرو نیز موافقت کرد. این کتاب نزد شاهان ایران نگهداری می شد، تا زمانی که ابن مقفع آن را از پهلوی به عربی ترجمه کرد. بیمارستان جندی شاپور. بنیان گذار جندی شاپور را شاپور یکم می دانند. این دانشگاه در زمان شاپور دوم بسیار قدرت و قوت گرفته بود. اما تأسیس رسمی آن مربوط به زمان خسرو انوشیروان است که وی بیمارستان آن را هم راه اندازی کرد. در این بیمارستان ۱۲۰ پزشک هندی، رومی و ایرانی مشغول بودند. پزشکانی که در جندی شاپور فعال بودند کتاب هایی نیز تألیف می کردند. پزشکان هندی نیز آثار را از هندی به پهلوی ترجمه می کردند. بیمارستان جندی شاپور که به دستور خسرو انوشیروان ساخته شد، به مدت ۳۰۰ سال فعال بود و در دورهٔ اسلامی، الگویی برای اعراب بوده است. خسرو علاوه بر دانشکده پزشکی، دانشکده هایی برای علم ریاضی، نجوم، فلسفه و حکمت هم در جندی شاپور بنا نهاد. خسرو زمانی که ژوستینین مدارس فلسفی را به دلیل مسیحی نبودن آن ها تعطیل نمود، از فیلسوفانی که به دربار ایران پناه آورده بودند استقبال کرد و فیلسوفان را به جندی شاپور فرستاد که زبان علمی آن یونانی بود. پ
س از مدتی فیلسوفان خواستار بازگشت به روم شدند و چیزی که نظر آنان را جلب کرد این بود که خسرو از ژوستینین خواسته بود که آن فیلسوفان را از قوانین سخت خود معاف کند. طاق کسری. مشهورترین بنایی که در زمان ساسانیان ساخته شده است، طاق کسری یا ایوان کسری است که آن را به خسرو نسبت می دهند. اکنون این کاخ بسیار تخریب شده و شکوه پیشین را ندارد. مساحت آن به عرض ۳۰۰×۴۰۰ متر است و ارتفاع آن ۲۸ یا ۲۹ متر است. این بنا در فاصلهٔ ۱۰۰ متری نسبت به بنای دیگری به نام «حریم کسری» نیز ساخته شده است. این بنا از دیواری بدون پنجره و ۴ طبقه که طاق های بسیار کوچک داشته تشکیل شده است. دارای ستون های برجسته و طاق نماهای بسیار است که نمونهٔ آن را باید در سرزمین های شرق که یونانیان در آن نفوذ دارند، یافت؛ و نماهای آن با ساروج یا مرمر ساخته شده است. طاق کسری، مقر عادی شاه بود و شاه از آنجا امور کشور را اداره می کرد. سکه شناسی. سکه های ساسانی نشان دهندهٔ هنر و فرهنگ ساسانیان است. جنس سکه های ساسانی طلا، نقره، آلیاژی از قلع، سرب و برنز است؛ به سکه های طلا، دینار و به سکه های نقره، درهم می گفتند. سکه های طلا و مسی کمتر و سکه های نقره بیشتر استفاده
می شد؛ به این سکه ها «درخما» می گفتند. در سکه های ساسانی تصویر نیم تنه شاه که تاج مخصوص خود را داشت و همچنین نام شاه حک می شد و در برخی سکه ها جانشین شاه و همچنین همسرش به تصویر کشیده می شد. در روی تاج شاهان نشانه هایی از ایزدان زرتشتی دیده می شد و از دورهٔ بهرام چهارم بود که سکه ها دارای علامت ضرابخانه بودند. خطی که برای سکه ها استفاده می شد یکی از خط های پهلوی ساسانی بود که به گفتهٔ ابن مقفع «گشته دبیره» نام دارد که این خط در ابتدا پیچیده بود ولی از زمان خسرو یکم واضح تر و خواناتر شد. بنابر گفتهٔ "ابن مقفع" ایرانیان ۷ نوع خط برای نوشتن داشتند که تنها ۳ نوع از آن ها باقی مانده است. نخستین خط دین دبیره بود که برای نوشته های مذهبی استفاده می شد. دومین خط، آم دبیره یا هام دبیره نام داشت که برای استفاده و خط عمومی بود و آخرین خط که گشته دبیره نام داشت برای نوشتن سکه ها، مهرها و قباله ها به کار می رفت. زبان ایرانیان در دوران ساسانیان زبان پارسی یا پهلوی ساسانی بود که برگرفته از خط آرامی بود. با مطالعه سکه های ساسانی می توان اطلاعاتی دربارهٔ چهره شاه، آرایش، مو، ریش، لباس و وسیله های زینتی به دست آورد. به عنوان م
ثال با توجه به سکه های خسرو انوشیروان می توان دریافت که خمیدگی بینی، نشانه کهولت است که به راحتی تغییراتی که در طول زمان در چهرهٔ وی اتفاق افتاده است را نشان می دهد. از این سکه ها مشخص می شود که خسرو دارای ریش نوک داری است و گردنبندی به گردن دارد که با مروارید تزئین شده است. خسرو پس از پیروزی هایی که به دست می آورد، سکه هایی ضرب می کرد که بر روی آن ها نوشته شده بود «ایران بی بیم شد» و «ایران نیرومند شد». سکه هایی که از خسرو در دسترس است به طور منظمی ردیف شده است که تصویر خسرو به صورت تمام رخ یا نیمرخ است. در پشت سکه ها، آتشدان و آتشکده را نیز نقش می کردند. تاریخ ضرب سکه با آغاز فرمانروایی شروع و با پایان یافتن آن خاتمه پیدا می کرد، این عبارات در پشت سکه نوشته می شد، مثلاً تاریخ سکه های خسرو انوشیروان از سال های اول تا ۴۸ سال پادشاهی وی هست و حتی در پشت سکه نام محل و شهری که سکه در آن ضرب شده بود نیز حک می شد.
آرمسترانگ (به انگلیسی: Armstrong) یک منطقهٔ مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در شهرستان وندربورگ، ایندیانا واقع شده است. آرمسترانگ ۱۴۳ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده است.
قورچی باشی رئیس "'قورچی ها"، محافظ سلطنتی شاه صفوی بود. همچنین "قورچی هایی" هم در برخی از استان ها و شهرها دیگر مستقر بودند. با این حال، همه آن ها تحت تسلط نظارت "قورچی-باشی" عالی قرار داشتند که در این مقاله ذکر شده است. فهرست قورچی-باشی ها. سلطنت عباس سوم. محمدرضا خان عبدلو (۱۷۳۰–۱۷۳۳)