Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
روهای سازمان اطلاعات نظامی پاکستان و سازمان سی آی ای، در پاکستان دستگیر و زندانی شد اما در سال ۲۰۱۸ به درخواست دولت آمریکا آزاد شد تا نمایندگی طالبان در مذاکرات صلح را بر عهده بگیرد. پس از آزادی. برادر پس از آزادی از زندان، مسؤول دفتر دیپلماتیک طالبان در دوحه شد. او در فوریه ۲۰۲۰ به نمایندگی از طالبان، توافقنامه دوحه مبنی بر خروج نظامیان آمریکایی از افغانستان را امضا کرد. وی پس از امضای توافق صلح، با دونالد ترامپ رئیس جمهور وقت آمریکا گفتگو کرد و اولین رهبر طالبان شد که مستقیماً با رئیس جمهور آمریکا ارتباط برقرار کرده است. او همچنین در ژانویهٔ ۲۰۲۱، در رأس هیئتی از طالبان پس از سفر به تهران، با جواد ظریف، وزیر خارجه جمهوری اسلامی دیدار و در مورد تشکیل یک «حکومت فراگیر اسلامی» در افغانستان گفتگو کرد. ملا برادر در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۱ در سفر به چین در تیانجین با وانگ یی وزیر امور خارجه چین دیدار کرد. پس از فرار اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان و سقوط کابل در اوت ۲۰۲۱، برادر نطقی خطاب به این کشور ایراد کرد. شایعات حاکی از آن بودند که او رئیس جمهور افغانستان در دوران تسلط مجدد طالبان خواهد بود. ملا برادر در ۱۷ اوت ۲۰۲۱، سه
روز پس از تصرف کابل به دست طالبان وارد قندهار افغانستان شد. در ۲۳ اوت برادر در کابل با ویلیام برنز اداره کننده سازمان اطلاعات مرکزی که حامل پیام شخصی جو بایدن رئیس جمهور آمریکا بود، ملاقات کرد. پس از اعلام کابینه سرپرست طالبان، برادر به عنوان سرپرست معاون ریاست الوزرا معرفی شد. افتخارات. در ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۱، برادر در فهرست «۱۰۰ شخص تأثیرگذار در سال ۲۰۲۱» مجله تایم در گروه رهبران جای گرفت.
عبدالهادی داوی ()؛ مبارز سیاست مدار شاعر نویسنده افغان بود. او درسال ۱۲۷۲ ‏خورشیدی در باغ علی مردان کابل تولد و در ماه اسد سال ۱۳۶۰ به عمر ۸۸ ‏سالگی در شهر کابل درگذشت. ‏ پیشینه. ‏. پدرهادی داوی عبدالاحد خان که در شهر قندهار به شغل طبابت گیاهی اشتغال داشت به امر امیرعبدالرحمان خان به کابل آمده و به حیث طبیب دربار امیر تقرر یافت. ‏ داوی پس از فراغت از لیسه حبیبیه در سراج الاخبار که مدیریت آن را محمود طرزی به عهده داشت به کار آغاز کرد. او که افکار آزادمنشی را از استادان لیسه حبیبیه آگاه شده در جنبش مشروطه خواهان شمولیت را حاصل نمود. ‏ مرحوم داوی بعد از حمله عبدالرحمن لودین به امیر حبیب الله خان دستگیر و برای مدت یکسال زندانی شد. بعد از جلوس شاه امان الله خان، مرحوم داوی از زندان رها و به حیث اولین سرمحرر جریدهٔ نو بنیاد امان افغان منصوب شد. ‏ پس از آن به پست مهم سیاسی کشور از قبیل سفارت افغان در لندن… تقرر یافت. ‏در زمان زمامداری محمد نادرشاه از سال ۱۳۰۸ تا ۱۳۱۱ خورشیدی سفیر کبیر افغانستان در برلین بود و بعد استعفا داده در کابل گوشه نشینی اختیار کرد. پس از کشته شدن نادر شاه او را محمدهاشم خان به اتهام دست داشتن
در قضیه قتل نادرشاه روانه زندان نمود که این بار حبس او مدت ۱۳ را دربر گرفت. ‏ در زمان که ظاهرشاه هاشم خان را خلع و دموکراسی را اعلان کرد وی در پست های مهم دولتی را مانند سرمنشی دربار شاهی، وکیل ده سبز در ولسی جرگه و رئیس گماشتهٔ شورای دورهٔ هفتم، سفیر افغانستان در مصر و اندونیزیا و رئیس مجلس اعیان شورای ملی افغانستان و قاضی قضات افغانستان تقرر یافت. ‏ وفات. عبدالهادی دادوی در ۲۷ اسد سال ۱۳۶۱ خورشیدی در سن ۸۸ سالگی ‏ در شهر کابل وفات یافت. دولت دموکراتیک افغانستان در سال ۱۳۶۰ مدرسه را به نام او در مکروریان سوم مسمیٰ نمود. ‏ تالیفات و نشریات هادی داوی. تالیفات مرحوم داوی: منابع. نوشته عبدالحی حبیبی
محمد عبدالکبیر، از اعضای ارشد رهبری طالبان است که از ۱۸ ژانویه ۲۰۲۵ به عنوان سرپرست وزارت مهاجرین به طور رسمی آغاز به کار کرد. او ۴ اکتبر ۲۰۲۱، معاون سوم رئیس الوزرا در امور سیاسی افغانستان، در رژیم بین المللی به رسمیت شناخته نشده امارت اسلامی افغانستان است. وی قبلاً از ۱۶ آوریل تا ۱۳ نوامبر ۲۰۰۱، سرپرستی ریاست الوزرای افغانستان را برعهده داشت. سازمان ملل، گزارش می دهد که او معاون دوم شورای وزیران طالبان، والی ولایت ننگرهار و رئیس منطقه شرق بوده است. همچنین گزارش شده که عبدالکبیر، بین سال های ۱۹۵۸ و ۱۹۶۳، در پکتیا، افغانستان به دنیا آمده و از قبیله زدران قوم پشتون بوده و در عملیات های علیه ائتلاف در شرق افغانستان، فعال بود.
عبدالخالق هزاره یک سیاستمدار، اندیشمند اهل پاکستان است. وی پس حسین علی یوسفی، از نوامبر ۲۰۱۰ (میلادی) تا اکنون رئیس حزب دموکرات هزاره در پاکستان است. پس از ترور حسین علی یوسفی و به دنبال آن ترورهای هدفمند صدها هزاره در کویته بلوچستان توسط لشکر جهنگوی، عبدالخالق هزاره های تمام جهان را به ایجاد اعتراضات برای دفاع از حقوق شان خواند. هزاره ها در سراسر جهان به درخواست او پاسخ دادند و تظاهراتی بسیاری را در مقابل پارلمان ها، دفاتر سازمان ملل و سفارت های پاکستان در سرتاسر اروپا، آمریکا، استرالیا و کشورهای آسیایی ترتیب دادند تا دولت پاکستان را تحت فشار قرار دهند که نسل کشی ملت هزاره را متوقف کند. عبدالخالق هزاره به عنوان مشاور منطقه ناظم کویته بلوچستان باقی ماند. وی خدمت به مردم خود را از سال ۱۹۹۰ آغاز کرد و برای حقوق ملت هزاره در کویته که در آن اقلیت هستند کار می کرد. وی در انتخابات عمومی ۲۰۱۸ پاکستان به عنوان وزیر در پارلمان موقت بلوچستان انتخاب شد. در ۸ سپتامبر ۲۰۱۸، وی به عنوان مشاور در کابینه ایالتی بلوچستان به ریاست وزیر جام کمال خان، منصوب شد.
عبدالقدیر (زادهٔ ۱۹۵۱ در جلال آباد- کشته شده در ۶ ژوئیهٔ ۲۰۰۲ در کابل) جنگ سالار و سیاست مدار اهل افغانستان بود که از رهبران پرقدرت قوم پشتون در شرق افغانستان به شمار می رفت. وی در زمان جنگ شوروی در افغانستان از فرماندهان حزب اسلامی شاخه یونس خالص بود و پس از سقوط حکومت کمونیستی این کشور به عنوان والی ننگرهار انتخاب شده و تا زمان پیروزی طالبان این مقام را در اختیار داشت. عبدالقدیر پس از روی کار آمدن طالبان از کشور فرار کرده و با آغاز حمله ائتلاف بین المللی به رهبری آمریکا به افغانستان در سال ۲۰۰۱ عملیات نظامی علیه طالبان برای آزادی مناطق شرقی این کشور را سازماندهی کرد. در این دوران او شخصیت محوری «شورای شرقی» بود که یک دولت محلی در شرق افغانستان تا پیش از روی کار آمدن دولت انتقالی به ریاست حامد کرزی محسوب می شد. عبدالقدیر با روی کار آمدن حکومت کرزی به عنوان وزیر فواید عامه و معاون رئیس جمهور منصوب شد و در سال ۲۰۰۲ در شهر کابل با حمله افراد مسلح ترور شد. عبدالقدیر از پشتون های غلزایی و قبیلهٔ احمدزی بود. دو برادر وی عبدالحق و عزیزالله دین محمد نیز از سیاستمداران و جنگ سالاران مهم افغانستان هستند.
ملا عبدالسلام ضعیف (زادهٔ ۱۹۶۸) از مقامات حکومت طالبان و سفیر امارت اسلامی افغانستان در پاکستان بود. ملا عبدالسلام ضعیف در سال ۱۳۴۶ شمسی در ولسوالی پنجوائی ولایت قندهار متولد شد. وی در سال ۱۳۵۷ و به دنبال کودتای کمونیستی در افغانستان به پاکستان مهاجرت کرد و در آنجا به تحصیل پرداخت. با ورود شوروی به خاک افغانستان وی در قندهار به مجاهدین پیوست. با آغاز به کار امارت اسلامی افغانستان وی در مسئولیت هایی همچون رئیس ادرای وزارت دفاع، معاون وزارت معادن و صنایع و رئیس عمومی ترانسپورت (حمل و نقل) فعالیت کرد. آخرین مسئولیت رسمی وی در حکومت طالبان، سفیر کبیری امارت اسلامی افغانستان در اسلام آباد بود. ملا عبدالسلام ضعیف مدتی پس از حمله نظامی آمریکا به افغانستان و در سال ۲۰۰۲ در پاکستان بازداشت و به دولت ایالات متحده آمریکا تحویل داده شد. دولت ایالات متحده وی را به مدت سه سال در زندان گوانتانامو زندانی و در سال ۲۰۰۵ آزاد کرد. بعدها نام وی در فهرست تروریست های آمریکا گنجانیده شد، اما در سال ۲۰۱۰ نام وی از این فهرست حذف گردید.
عبدالشکور راشد (؛ زاده قندها- درگذشته ) یک استاد، مورخ، پژوهش، نویسنده، و شاعر اهل افغانستان بود. وی بین سال های ۱۹۳۴ تا ۱۹۷۸ میلادی فعالیت می کرد.
عبدالواحد نظری (؛ زاده ) یک کارگردان، فیلم نامه نویس، و تهیه کننده است.
عبدالظاهر شریفی (زاده: ۱۲ ثور/اردیبهشت ۱۲۸۹ لغمان - درگذشتهٔ: ۲۰ میزان/مهر ۱۳۶۱ کابل) یک سیاست مدار تاجیک اهل افغانستان و نخست وزیر افغانستان از ۱۹ جوزا/خرداد ۱۳۵۰ تا ۲۱ قوس/آذر ۱۳۵۱ بود.
عبدالله کرد (زادهٔ ۲۰ آوریل ۱۹۷۷ میلادی) یک سیاست مدار کرد بود.
عبدالله لقمانی (؛ زاده درگذشته ۲ سپتامبر ۲۰۰۹) یک سیاست مدار اهل افغانستان بود.
نویو اسکالا (زاده ۲۲ نوامبر ۱۹۴۷ در لوتزو آتستینو) از مربیان بنام ایتالیایی است. او چه بعنوان مربی و چه بعنوان بازیکن افتخارات فراوانی را کسب کرده و بیشتر بخاطر دوران مربیگریش در پارما از او یاد می شود. دوران بازی. او فوتبال خود را از تیم جوانان میلان آغاز کرد و در سن ۱۸ سالگی به تیم اصلی میلان تحت هدایت نرئو روکو راه یافت. او در بسیاری از تیم های ایتالیایی بازی کرد و فوتبال خود را در سری بی به پایان برد. افتخارات او در دوران بازی شامل قهرمانی لیگ ایتالیا، جام در جام اروپا در سال ۱۹۶۸ و جام باشگاه های اروپای ۱۹۶۹ می شود. دوران مربیگری. او در دوران مربیگری همانند دوران بازیش مستعد بود و افتخارات فراوانی را همراه تیم های گوناگون کسب کرد اما دوران پارمای او پرشکوه تر از سایر دوران مربیگریش بود. او مربیگری در پارما را از سری بی آغاز کرد. آریگو ساکی مربی قبلی پارما به آ.ث. میلان پیوسته بود و باشگاه نویو اسکالا را جایگزین او کرده بود. پارما برای نخستین بار تحت هدایت اسکالا به سری آ راه یافت و در دومین سال حضور وی قهرمان کوپا ایتالیا شد. اسکالا سال بعد تیم را در رقابت های جام در جام هدایت کرد و قهرمانی در آن جام را
از آن پارما کرد. در ادامه میلان بزرگ آن زمان را در بازی سوپر جام اروپا شکست داد و در لیگ با شکست دادن میلان رکورد افسانه ای فابیو کاپلو را در عدد ۵۸ متوقف کرد. در ادامه او در دورتموند جانشین اوتمار هیتسفیلد شد و دورتموند را فاتح جام بین قاره ای کرد.
عبدالله وردک (زادهٔ ۱۹۵۴ یا ۱۹۵۵ درگذشتهٔ ۱۳ سپتامبر ۲۰۰۸) یک سیاست مدار اهل افغانستان بود.
عابد علی نازش (؛ زادهٔ درگذشتهٔ ) یک بازیگر و هنرپیشه اهل افغانستان بود٬ که در شهر کویته پاکستان زندگی میکرد او همراه با چند نفر دیگر در ماشین هدف حمله افراد مسلح قرار گرفت و به قتل رسید. درگذشت. در ۲۵ ژانویه ۲۰۱۲ عابد علی نازیش همراه با مأموری از سازمان تحقیقات فدرال پاکستان (FIA) و شاعر محمد انور در کویته هدف تیراندازی اعضای گروه افراطی لشکر جهنگوی قرار گرفتند و همه آن ها کتشه شدند. طبق گزارش ها دلیل این حمله تبعیض مذهبی علیه هزاره های شیعه ذکر شده است.
عادل خان (؛ زاده ) یک هنرپیشه اهل نروژ است. وی از سال ۲۰۰۶ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده است.
عدنان کریم (؛ زاده ۳۰ مارس ۱۹۶۳ در کرکوک) یک موسیقی دان کُردتبار است. زندگی. وی در سال ۱۹۶۳ در شهر کرکوک عراق بدنیا آمده است. کودکی و اوایل زندگی هنری اش را در همان جا سپری کرده است. در سال ۱۹۹۱ کردستان را ترک کرد و همینک در سوئد همراه همسرش و سه فرزندش در شهر اوپسالا زندگی می کنند. آثار. همکاری با گروه موسیقی «سلیمانی» در سال ۱۹۷۹ همکاری با گروه موسیقی «نوروز» به سرپرستی عثمان محمد در سال ۱۹۸۳ همکاری با گروه موسیقی «پیرمرد» به سرپرستی صلاح رئوف در سال ۱۹۸۴ همکاری با گروه موسیقی «په یمانگای هونه ره جوانه کان» انتشار آلبوم «یادتان می کنم» که در شهر لیل فرانسه ضبط شد که شامل هفت ترک است. انتشار آلبوم «راز» در سال ۱۹۹۵ انتشار آلبوم «شب یلدا» که در سوئد ضبط شد. انتشار آلبوم «سفر می روی» در سال ۱۹۹۹ اجرای کنسرت در شهر استهکلم در سال ۲۰۰۰ اجرای کنسرت در شهرهای یوتوبری و استهکلم با همکاری گروه «آتش زنده» در سال ۲۰۰۲ انتشار آلبوم «شنهٔ با» در سال ۲۰۰۲ اجرای کنسرت در لندن و کشور هلند در سال ۲۰۰۴ اجرای کنسرت در ایران در شهر سنندج در سال ۲۰۰۵ انتشار آلبوم «آبشاری از عشق» در سال ۲۰۰۵ شرکت در فیستوال لندن با همراهی گروه آ
تش زنده در سال ۲۰۰۵ شرکت در فستیوال استهکلم در سال ۲۰۰۵ همکاری با گروه کامکار در سال ۲۰۰۶ و انتشار آلبوم «امشب» که در تهران ضبط شد. اجرای کنسرت در لندن با همکاری تارا جاف در سال ۲۰۰۷ اجرای کنسرت با گروه کامکار در شهرهای دهوک، هه ولیر، سلیمانی و سه کنسرت دیگر در تهران در سال ۲۰۰۷ شرکت در فیستوال در کنیا در سال ۲۰۰۸ اجرای کنسرت با همکاری تارا جاف در کتابخانهٔ ملکهٔ دانمارک در کپنهاگ در مارس ۲۰۰۸ اجرای کنسرت با همکاری تارا جاف در منچستر در سال ۲۰۰۸ کنسرت کاندا ۲۰۰۹ کنسرت اوربرو سوئد ۲۰۱۰ کنسرت استهکلم ۲۰۱۰ کنسرت یوتوبوری سوئد ۲۰۱۰ کنسرت شهراوپاسالا ۲۰۱۰ کنسرت با گروه کامکار در هه ولیر و سلیمانی در اکتبر ۲۰۱۰ انتشار آلبوم «وفایی» با همکاری گروه کامکار در سال ۲۰۱۱ کنسرت در شهرهای بوکان و مهاباد در ایران، سال ۲۰۱۹ کنسرت در شهرهای کلار و کفری در عراق در سال ۲۰۲۲
عدنان سمیع (پشتو و ؛ زاده ) یک موسیقی دان پشتون تبار اهل افغانستان ساکن هندوستان است. وی از سال ۱۹۸۶ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده است.
افراسیاب ختک (؛ زاده) یک سیاست مدار اهل پاکستان است.
آفتاب احمد شرپائو (؛ زاده ) یک سیاست مدار اهل پاکستان است.
محمدحسن حسینی ملقب به حسنعلی شاه محلاتی و عنوان معروفتر آقاخان یکم (۱۸۰۴–۱۸۸۱ م) سیاست مدار و از امامان اسماعیلیه ی نزاری بود. او مدتی حاکم کرمان بود و نزد فتحعلی شاه نفوذ داشت و لقب «آقاخان» را از او دریافت کرد. در ۱۸۳۸ میلادی در برابر حکم عزل یاغی شد اما ناکام ماند. سپس به افغانستان فرار کرد و به انگلیس ها در جنگ با افغان ها برای تصرف هرات کمک کرد که موفقیت آمیز نبود. بعد از آن به سند رفت و به انگلیس ها کمک کرد آن جا را تسخیر کنند و انگلیس ها حقوقی برای او قرار دادند. سپس زندگی تازه ای را در هندوستان آغاز کرد و تا پایان عمر با سفر به شهرهای هند به امور اسماعیلیان و پیروان خود پرداخت. بخاطر تلاش های وی در خدمت به گسترش امپراتوری بریتانیا، راج بریتانیا او را به عنوان «شاهزاده» شناخت. انگلیسی ها به سران قبایل محلی دیگری که به آنها خدمت می کردند چنین عنوانی را داده بودند ولی آقاخان استثنا بود چون نه تنها یک رئیس محلی خدمتگزار بود بلکه ادعای وی در مورد رهبری یک فرقه از اسلام مهم بود چون کنترل و حمایت از رئیس یک فرقه شیعی می توانست به سود انگلیس باشد . بعنوان مثال می توانست از این اهرم برای مهار عثمانی که توسط اه
ل سنت خلیفه مسلمین شناخته می شد، استفاده کند. به همین منظور به او لقب شاهزاده دادند. و به او کمک کردند که مطابق با تصمیم دیوان عالی بمبئی در سال ۱۸۶۶ عنوان امام اسماعیلیه را مختص خود کند. و در سال ۱۸۸۷، وزیر امور خارجه هند، به نمایندگی از حکومت هند انگلستان، به طور رسمی عنوان آقاخان را برای او به رسمیت شناخت. وی داماد فتح علی شاه قاجار و باجناق میرزا حسین خان سپهسالار صدراعظم ناصرالدین شاه بود. اوایل زندگی و خانواده. حسنعلی در کهک دلیجان از شاه خلیل الله سوم، چهل و پنجمین امام اسماعیلیان و بی بی سرکاره، دختر محمدصادق محلاتی (متوفی ۱۸۱۵)، شاعر و صوفی نعمت اللهی به دنیا آمد. شاه خلیل الله در سال ۱۸۱۵ احتمالاً به دلیل نگرانی پیروان هندی خود که برای دیدن امام خود به ایران می رفتند و یزد برای آنها مقصد بسیار نزدیکتر و امن تر از کهک بود به یزد رفت. در همین حال، همسر و فرزندانش (از جمله حسنعلی) در کهک ماندند و با درآمد حاصل از دارایی های خانوادگی او در محلات زندگی می کردند. دو سال بعد، در سال ۱۸۱۷ میلادی، شاه خلیل الله در جریان درگیری بین تعدادی از پیروانش و مغازه داران محلی در یزد کشته شد. پس از او پسر ارشدش حسنعلی
شاه معروف به محمد حسن امام چهل و ششم شد. زمانی که خلیل الله در یزد اقامت داشت، املاک او در کهک توسط دامادش ایمانی خان فراهانی شوهر شاه بی بی خانم اداره می شد. پس از مرگ خلیل الله درگیری بین ایمانی خان فراهانی و نزاریان محلی (پیروان امام خلیل الله) درگرفت که در نتیجه بیوه خلیل الله و فرزندان خلیل الله خود را بی سرپرست دیدند. در دوران حکومت زندیه، پدربزرگ حسن علی، ابوالحسن خان، امام اسماعیلیه نزاری، حاکم کرمان بود اما با سرکار آمدن آغامحمد خان قاجار از این سمت عزل شد و به روستای کَهَک در قم رفت. امام جوان و مادرش به قم نقل مکان کردند، اما وضع مالی آنها بدتر شد. مادر تصمیم گرفت برای احقاق حق شوهرش به دربار قاجار در تهران برود و در نهایت موفق شد. کسانی که در قتل شاه خلیل الله دست داشتند مجازات شدند. و فتحعلی شاه دختر خود، شاهزاده سرو جهان خانم را به عقد حسنعلی شاه جوان درآورد و جهیزیه شهریاری را در زمین های منطقه محلات معین کرد. شاه حسنعلی را به والیگری قم منصوب کرد و لقب «آقاخان» را به وی اعطا کرد. بدین ترتیب لقب «آقاخان» وارد خانواده شد. حسنعلی شاه به آقاخان محلاتی معروف شد و لقب آقاخان به جانشینان او به ارث ر
سید. مادر آقاخان بعداً به هند نقل مکان کرد و در سال ۱۸۵۱ درگذشت. حسنعلی شاه تا زمان مرگ فتحعلی شاه در سال ۱۸۳۴ از زندگی آرامی برخوردار بود و در دربار قاجار از احترام بالایی برخوردار بود.&lt;/ref&gt; فرمانداری کرمان. اندکی پس از به سلطنت رسیدن محمد شاه قاجار در ۱۲۱۴، حسنعلی به فرمانداری کرمان منصوب شد. در آن زمان کرمان در اختیار پسران شورشی شجاع السلطنه مدعی تاج و تخت قاجار بود. این منطقه بارها مورد حمله افغان ها قرار می گرفت. حسنعلی موفق شد در کرمان و بم و نرماشیر نظم برقرار کند. وی گزارش موفقیت خود را به تهران فرستاد، اما تقدیر مادی دریافت نکرد. برکناری از فرمانداری کرمان و تنش با دولت وقت. حسنعلی علیرغم خدماتی که به دولت قاجار کرد، در سال ۱۸۳۷، کمتر از دو سال پس از ورودش به کرمان، از استانداری برکنار شد و فیروز میرزا نصرت الدوله یکم، برادر کوچکتر محمدشاه قاجار، جایگزین وی شد. . حسنعلی با امتناع از برکناری خود، با نیروهای خود به ارگ بم عقب نشینی کرد و به همراه دو برادرش مقدمات مقاومت در برابر نیروهای دولتی را فراهم کرد. او حدود چهارده ماه در بم محاصره بود. وقتی معلوم شد که ادامه مقاومت فایده ندارد، حسنعلی شا
ه یکی از برادران خود را به شیراز فرستاد تا با استاندار فارس صحبت کند تا از طرف او مداخله کند و زمینه عبور امن از کرمان را فراهم کند. با شفاعت والی، حسنعلی تسلیم شد و از ارگ بم بیرون آمد تا عبور کند. اما به او حمله کردند و اموالش توسط نیروهای دولتی غارت شد. حسنعلی و وابستگانش به کرمان فرستاده شدند و هشت ماه در آنجا اسیر ماندند. ملاقات با شاه و شورش مجدد. سرانجام در اواخر سال ۳۹–۱۸۳۸ به او اجازه داده شد که به تهران برود و در آنجا توانست پرونده خود را در برابر شاه مطرح کند. شاه او را به شرط بازگشت آرام به محلات عفو کرد. حسنعلی شاه حدود دو سال در محلات ماند و توانست لشکری جمع کند که باعث نگرانی محمدشاه شد و او به دلیجان نزدیک محلات رفت تا صحت گزارش های مربوط به حسنعلی را مشخص کند. حسنعلی در آن زمان در شکار بود، اما قاصدی را فرستاد تا از پادشاه اجازه بگیرد تا برای سفر حج به مکه برود. اجازه داده شد و مادر حسنعلی و خویشاوندانش به نجف و دیگر شهرهای مقدس عراق که مزار اجدادش، امامان شیعه در آنهاست، فرستاده شدند. حسنعلی قبل از خروج از محلات، خود را با نامه هایی برای انتصاب او به استانداری کرمان تجهیز کرد. او با همراهی ب
رادران، برادرزاده ها و سایر اقوام خود و نیز مریدان بسیاری عازم یزد شد و در آنجا قصد ملاقات با برخی از مریدان محلی خود را داشت. حسنعلی اسناد اعاده او را به سمت والی کرمان برای بهمن میرزا بهاءالدوله والی یزد فرستاد. بهمن میرزا به حسنعلی پیشنهاد اقامت در شهر را داد، اما حسنعلی نپذیرفت و خواست از پیروان خود در اطراف یزد دیدن کند. حاجی میرزا آقاسی قاصدی را نزد بهمن میرزا فرستاد تا از جعلی بودن اسناد حسنعلی خبر دهد و نبردی بین بهمن میرزا و حسنعلی درگرفت که در آن بهمن میرزا شکست خورد. در نبردهای جزئی دیگر حسنعلی پیش از رسیدن به شهربابک به پیروزی رسید و قصد داشت از آن به عنوان پایگاه خود برای تصرف کرمان استفاده کند. در زمان ورود به شهربابک، یک فرماندار محلی برای بیرون راندن افغان ها از ارگ شهر مشغول کارزار بود و حسنعلی شاه نیز به او پیوست و افغان ها را وادار به تسلیم کرد. اندکی پس از مارس ۱۸۴۱، حسنعلی عازم کرمان شد. او موفق شد یک نیروی دولتی متشکل از ۴٬۰۰۰ نفر را در نزدیکی دشتاب شکست دهد و پیش از توقف برای مدتی در بم، به پیروزی های متعددی ادامه داد. به زودی یک نیروی دولتی ۲۴٬۰۰۰ نفری حسنعلی را مجبور کرد از بم به ریگا
ن در مرز بلوچستان فرار کند و در آنجا شکست قاطعانه ای متحمل شد. حسنعلی شاه با همراهی برادران و سربازان و خدمتکاران بسیار تصمیم به فرار به افغانستان گرفت. افغانستان و همکاری با انگلیسی ها. پس از فرار از ایران، در سال ۱۸۴۱ وارد قندهار شد، شهری که در سال ۱۸۳۹ در جنگ اول انگلیس و افغانستان توسط ارتش انگلیس و هند اشغال شده بود. رابطه نزدیکی بین حسنعلی و انگلیسی ها ایجاد شد که مصادف با سال های پایانی جنگ اول انگلیس و افغانستان (۱۸۳۸–۱۸۴۲) بود. حسنعلی شاه پس از ورود، نامه ای به سر ویلیام مکناتن نوشت و در مورد برنامه های او برای تصرف و اداره هرات از طرف انگلیسی ها بحث کرد. اگرچه به نظر می رسید که این پیشنهاد تأیید شده بود، اما با قیام محمد اکبر خان پسر دوست محمد، که در ژانویه ۱۸۴۲ در عقب نشینی از کابل، پادگان بریتانیایی-هندی گندمک را شکست داد و نابود کرد، نقشه های انگلیسی ها خنثی شد. کمک به انگلیس در تسخیر سند. حسنعلی بلافاصله به سند (کراچی امروزی) رفت و در آنجا خدمات بیشتری به انگلیسی ها کرد. انگلیسی ها توانستند سند را به خاک خود ضمیمه کنند و حسنعلی شاه برای خدماتش سالانه ۲۰۰۰ پوند مستمری از ژنرال چارلز جیمز ناپیر، ف
اتح بریتانیایی سند که با او رابطه خوبی داشت، دریافت کرد. در بمبئی. در اکتبر ۱۸۴۴، حسنعلی سند را به مقصد شهر بمبئی ترک کرد، از کوچ و کاتیاوار عبور کرد و مدتی را به بازدید از جوامع پیروان خود در این منطقه گذراند. پس از ورود به بمبئی در فوریه ۱۸۴۶، دولت ایران خواستار استرداد او از هند شد. انگلیسی ها نپذیرفتند و تنها با انتقال اقامتگاه حسنعلی به کلکته موافقت کردند، جایی که حملات جدید علیه دولت ایران برای او دشوارتر بود. انگلیسی ها در مورد بازگشت سالم حسنعلی شاه به ایران که مطابق میل خود او بود، مذاکره کردند. دولت با بازگشت او موافقت کرد، مشروط بر اینکه از عبور از بلوچستان و کرمان خودداری کند و آرام در محلات مستقر شود. حسنعلی در آوریل ۱۸۴۷ مجبور به ترک کلکته شد و تا زمانی که خبر مرگ محمدشاه قاجار به او رسید معطل ماند. سپس عازم بمبئی شد و انگلیسی ها برای بازگشت وی به ایران تلاش کردند. اگرچه برخی از زمین های او به کنترل نزدیکانش بازگردانده شد، اما امکان بازگشت امن او فراهم نشد و در هند ماند. وی در هند به روابط نزدیک خود با انگلیسی ها ادامه داد و حتی شاهزاده ولز (پادشاه آینده ادوارد هفتم) در سفری به هند از وی دیدن کر
د. سال های پایانی و مرگ. حسنعلی شاه آخرین سال های زندگی خود را در بمبئی با بازدیدهای گاه و بیگاه از پونا گذراند. او با حفظ سنت های اشراف ایرانی اصطبل های عالی را حفظ کرد و در پیست اتومبیلرانی بمبئی به چهره ای شناخته شده شده بود. حسنعلی شاه پس از شصت و چهار سال امامت در آوریل ۱۸۸۱ درگذشت. او در زیارتگاه مخصوص ساخته شده در حسن آباد در منطقه مازاگان بمبئی به خاک سپرده شد. از او سه پسر و پنج دختر به یادگار ماند. پس از حسنعلی شاه، پسر بزرگش آقاعلی شاه، آقاخان دوم شد. کتاب و زندگی نامه. از آقاخان اول یک کتاب به اسم "عبرت افزا" به زبان فارسی به چاپ رسیده است. این کتاب از سوی موسسه مطالعات اسماعیلی به زبان انگلیسی نیز ترجمه شده است و کتاب مهمی در تاریخ شیعیان امامی اسماعیلی است. وی در این کتاب معجزات و کراماتی به خود نسبت میدهد. همه رجال قاجار مخصوصا صدر اعظم محمد شاه یعنی حاج میرزا آقاسی را با خود دشمن میداند.
احمد خان محمودزاده یک هنرپیشهٔ اهل افغانستان است. از فیلم ها یا برنامه های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته است می توان به بادبادک باز اشاره کرد.
احمدشاه احمدزی ساطحی (زادهٔ ۳۰ مارس ۱۹۴۴ – درگذشتهٔ ۱۷ اکتبر ۲۰۲۱) سیاست مدار اهل افغانستان بود که از سال ۱۹۹۲ تا ۱۹۹۶ نخست وزیر دولت اسلامی افغانستان بود. احمدزی که از پشتون های قبیلهٔ احمدزی است از فرماندهان مجاهدین افغان در زمان جنگ شوروی در افغانستان بود. وی ابتدا از متحدان نزدیک برهان الدین ربانی بود اما سپس به اتحاد اسلامی افغانستان (به رهبری رسول سیاف) بود و پس از پیروزی مجاهدین و ریاست جمهوری برهان الدین ربانی به عنوان نخست وزیر انتخاب شد. وی در زمان سقوط کابل توسط نیروهای طالبان در اجلاس سازمان ملل در نیویورک حضور داشت و بعد از آن تا زمان سقوط طالبان در سال ۲۰۰۱ در استانبول و لندن زندگی می کرد. احمدزی پس از سقوط طالبان به افغانستان برگشت و در انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۸۳ افغانستان شرکت کرده و هرچند در روزهای آخر در اعتراض به تقلب انصراف داد اما اعلام شد که با ۰٫۸٪ آراء در رتبه هشتم قرار گرفته است. را به دست آورد. وی در ۲۵ میزان/مهر ۱۴۰۰ خورشیدی، درگذشت.
احمد ترک (زادهٔ ) یک سیاست مدار کرد اهل ترکیه است. از نمایندگان پیشین مجلس ترکیه و عضو حزب دموکراتیک خلق ها و شهردار پیشین ماردین در ترکیه می باشد که از طرف دولت از این سمت برکنار شد. وی به دلیل فعالیت های سیاسی در جهت احقاق حقوق کردها، سال های بسیاری را در زندان های ترکیه سپری کرده است.
اعتزاز حسن یک دانش آموز اهل پاکستان بود که جانش را بر سر ممانعت از ورود یک بمبگذار انتحاری به مدرسه اش از دست داد. با این اقدام، حدود ۲۰۰۰ دانش آموز از مرگ احتمالی نجات یافتند.
اجمل ختک (؛ زاده ۱۵ سپتامبر ۱۹۲۵ درگذشته ۷ فوریه ۲۰۱۰) یک سیاست مدار، شاعر، نویسنده، و خدمتکار خدای اهل پاکستان بود. شاعر، سیاستمدار معروف پشتونخواه اجمل ختک در پانزدهم سپتامبر ۱۹۲۵ در اکوره ختک در یک فامیل متوسط به دنیا آمد از نو جوانی هوا خواه خان عبدالغفار خان آزادی خواه معروف منطقه ونیم قاره هند بود. پدرش حکمت خان نیز از فعالین اجتماعی بود. اجمل ختک بعد از فراغت از مکتب معلمی را پیشه اختیار نمود. و چندی هم با شعبه پشاور رادیو پاکستان همکاری داشت، ولی در پهلوی آن صاحب قریحه سر شار و استعداد ادبی توانا بود موصوف از سن۱۷ سالگی به تحریک خدایی خدمت گار پیوست و مبارزات خود را نخست برای آزادی هند و بعد ایجاد پشتونستان ادامه داد. از زمان علی بو تو هنگامیکه حزب نیشنل عوامی پارتی غیرقانونی اعلام شد، اجمل ختک به افغانستان آمد و در سال ۱۹۸۹ دو باره به زاد گاه خود برگشت و در انتخابات اسامبله ملی از نو شهره انتخاب گردید و چندی هم عضو مجلس سنای پاکستان بود این شاعر معروف زبان پشتو و مبارز مشهور بعد از یک مریضی طولانی در هفت فبروری ۲۰۱۰ به ابدیت پیوست.
اکبر بوگتی (زادهٔ - درگذشتهٔ ) جنگ سالار، سیاست مدار اهل بلوچستان بود. زندگینامه. نواب اکبر شهباز خان بوگتی در 12 ژوئیه 1926 در دره بوگتی (در بلوچستان کنونی ) به دنیا آمد. او فرزند رئیس قبیله خود نواب محراب خان بوگتی و نوه سر شهباز خان بوگتی بود . او تحصیلات اولیه خود را از مدرسه گرامر کراچی و سپس از کالج آیچیسون پس از مرگ پدرش دریافت کرد پس از مرگ پدرش توماندار قبیله بوگتی شد او سه همسر و سیزده فرزند داشت از همسر اولش: نواب زاده سلیم بوگتی، طلال بوگتی، ریحان بوگتی و صلال بوگتی. نواب زاده صلال بوگتی در ژوئن 1996 در تیراندازی در کویته توسط طایفه فرعی بوگتی کلپر رقیب به قتل رسید. از همسر دوم نواب اکبر بوگتی: جمیل بوگتی. و از همسر سوم نواب اکبر بوگتی: شهزوار بوگتی. جمیل بوگتی و شهزوار بوگتی فرزندان بازمانده نواب اکبر بوگتی هستند.
اکبر صلاح الدین احمد () یک انسان شناس اهل پاکستان-ایالات متحده آمریکا است.
اختر عبدالرحمان (؛ زاده ۱۱ ژوئن ۱۹۲۴ – درگذشته ۱۷ اوت ۱۹۸۸) یک سیاست مدار اهل پاکستان بود.
اکرم خان دورانی زادهٔ ) سیاست مدار اهل پاکستان است.
فیلیپ لودویگ فون زایدل (؛ زاده درگذشته ) یک ریاضی دان اهل آلمان بود.
دیوید اشتورل (؛ زاده ) یک ورزشکار دو و میدانی اهل آلمان است. او در رشته پرتاب وزنه تخصص دارد. او در جام جهانی جوانان دارنده مدال طلا می باشد. او رکورد جهانی جوانان را در پرتاب وزنه ۶ کیلوگرمی به میزان ۲۲٫۷۲ متر را داراست. وی دارنده مدال نقره المپیک تابستانی ۲۰۱۲ م می باشد.
مانفرد گرلاخ (؛ زاده – درگذشته ) سیاست مدار آلمانی بود. مانفرد گرلاخ در ۱۷ اکتبر ۲۰۱۱ بعد از یک دوره طولانی بیماری در سن ۸۳ سالگی درگذشت.
ویلهلم "ویلی" اشتوف (آلمانی: Wilhelm Stoph؛ زاده – درگذشته ) یک سیاست مدار اهل آلمان و نخست وزیر سابق جمهوری دموکراتیک آلمان بود. ویلی اشتوف در ۱۳ آویل ۱۹۹۹ در سن ۸۴ سالگی درگذشت.