Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
یک لژ ماسونی یا لژ خصوصی ابتدایی ترین واحد تقسیم بندی در فراماسونری است. اولین لژ ایران در سال ۱۲۳۸ شمسی توسط میرزا ملکم خان ناظم الدوله تأسیس شد و نام آن فراموشخانه بود.
اربه کله، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان رامسر در استان مازندران ایران. جمعیت. این روستا در دهستان چهل شهید قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۲۴۳ نفر (۶۷خانوار) بوده است.
لادن، نام سرده ای از راسته کلم سانان و نام گلی است که نامی دخترانه و رایج در ایران هم هست. لادن ممکن است به یکی از موارد زیر، اشاره داشته باشد:
شب بی پایان رمانی از آگاتا کریستی است و ممکن است به یکی از موارد زیر نیز اشاره داشته باشد:
نوسانگر هماهنگ کوانتومی، نام سیستمی است که از اعمال شرایط کوانتمی بر نوسانگر هماهنگ کلاسیکی بدست می آید. از آنجایی که یک پتانسیل دلخواه می تواند به صورت یک پتانسیل هماهنگ در همسایگی نقطه تعادل تقریب زده شود، این مدل از مهم ترین مدل های سامانه های کوانتومی است. هچنین این از معدود سامانه های کوانتمی است که برای آن جواب دقیق تحلیلی وجود دارد و نیازی به شبیه سازی عددی برای حل ندارد. نوسانگر هماهنگ کوانتمی در یک بعد. هامیلتونی و ویژه مقادیر انرژی. عملگر هامیلتونی ذره به صورت زیر است: که "Hn" چندجمله ای هرمیتی فیزیکی است: ویژه مقادیر انرژی هم به صورت زیر است: طیف انرژی به سه جهت قابل توجه است: اول اینکه انرژی گسسته است بدین معنی که فقط مقادیر خاصی (ضرایب صحیح به علاوه نیم از ) قابل قبول است. دوم اینکه این انرژی به طور یکسانی توزیع شده است برخلاف مدل بور یا ذره در جعبه. سوم اینکه کمترین انرژی (انرژی حالت پایه؛ ) برابر با پتانسیل چاه نیست بلکه به اندازه بالای آن است. چرا که ذرات در حالت پایه طبق اصل عدم قطعیت هایزنبرگ نباید انرژی صفر داشته باشند. انرژی نقطه صفر تاثیر مهمی در نظریه میدان های کوانتمی و گرانش کوانتمی دا
دیده بان فضا پروژه ای در دانشگاه آریزونا است که از سال ۲۰۱۱ توسط رابرت اس.مک میلان که متخصص مطالعهٔ ریزسیارهها است هدایت می شود. این پروژه که شامل مطالعه انواع مختلف سیارکها و دنباله دارها است در سال ۱۹۸۰ توسط تام گهرلز و مک میلان تأسیس شد. کشفیات قابل توجه. و ...
رابرت اس. مک میلان ستاره شناس دانشگاه آریزونا و رئیس پروژه دیده بان فضا که ریزسیاره ها را مطالعه می کند است. او اجسام مختلفی از جمله: وارونا۲۰۰۰۰ را کشف کرده است. او در ماه اکتبر سال ۲۰۰۸، ستاره دنباله دار ۲۰۸ پی/مک میلان را که دورهٔ کوتاهی دارد کشف کرد. مک میلان دکترایش را در سال ۱۹۷۷ از دانشگاه تگزاس در آستین گرفت.
تورونین () در مقیاس زمانی زمین شناسی، یک اشکوب یا عصر از دور یا ردیف کرتاسه پسین به شمار می رود. تورونین در ستون چینه شناسی پس از اشکوب سنومانین و پیش از کنیاسین جای می گیرد. عصر تورونین از حدود ۰٫۸ ± ۹۳٫۹ میلیون سال پیش آغاز شده و تا حدود ۱ ± ۸۹٫۸ میلیون سال پیش ادامه یافت. در آغاز تورونین یک رویداد کمبود اکسیژن رخ داد که به نام رویداد مرزی سنومانین-تورونین شناخته می شود. نام گذاری. نام اشکوب تورونین از نام شهر تور در فرانسه گرفته شده است. این اشکوب در سال ۱۸۴۲ توسط آلسید دو اوربینجی دیرین شناس فرانسوی تشریح و توصیف شد.
وِدا ان بُرگ () خواننده و بازیگر اهل ایالات متحده آمریکا بود. وی مابین سال های ۱۹۳۶ تا ۱۹۶۳ میلادی فعالیت داشت. از فیلم های او می توان به "مردها و عروسک ها"، "کارهای ناشایست جولیا" و "میلدرد پیرس" اشاره کرد.
فابریکاتور () نام نرم افزاری متن باز بر پایه وب است که جهت بازبینی کد، باگ ترکر، ویکی کاربرد دارد. این نرم افزار توسط شرکت فسلیتی تولید شده و توسط شرکت های زیادی استفاده می شود. فابریکاتور قابلیت هماهنگی با گیت، آپاچی ساب ورژن را دارد و با مجوز آپاچی منتشر شده است. این نرم افزار در اصل برای استفاده فیس بوک طراحی شد توسعه دهنده اصلی فابریکاتور ایوان پریستلی است. وی فیس بوک را ترک کرد و فسلیتی را بنیاد نهاد تا به توسعه فابریکاتور بپردازد. از جمله شرکت هایی که از فابریکاتور استفاده می کنند:
«پادشاهی تراژیک» آلبومی از گروه موسیقی موسیقی راک نو داوت است که در منتشر شد. این آلبوم بسیار موفق بود در چارت های زیادی یک شد یا جزو ده آلبوم اول قرار گرفت و ترانه های محبوبی همچون حرف نزن از آن مانده است.
تیلا دان () بازیگر سینما و تلویزیون اهل ایالات متحده آمریکا است. وی از سال ۲۰۰۲ تا کنون مشغول فعالیت هنری بوده است. از فیلم ها یا مجموعه های تلویزیونی که وی در آن ها نقش داشته است، می توان به "" و "افسون شده" اشاره نمود.
شیرام شانکار آبیانکار ( زاده ۲۲ژوئیه ۱۹۳۰ در اوجائین - درگذشته ۲ نوامبر ۲۰۱۲ در لافایت غربی، ایندیانا) ریاضی دان اهل هند بود. زندگی و کارنامه. آبیانکار در دانشگاه بمبئی تحصیل کرد و در سال ۱۹۵۰ در همانجا درجه کارشناسی را دریافت نمود. سپس به دانشگاه هاروارد رفت و در نزد اسکار زاریسکی با رساله ای به نام «یکسانسازی موضعی روی رویه های جبری روی میدانهای زمینه ای پیمانه ای» دانش آموخته دوره دکتری شد. سپس در دانشگاه جانز هاپکینز دانشیار شد و پس از آن به استادی دانشگاه پردیو رسید. وی از سال ۱۹۶۷ استاد برجسته آن دانشگاه شد. زمینه پژوهشی آبیانکار هندسه جبری بود. او برای نمونه بر روی تحلیل تکینگیها کار کرد. وی در رساله دکترایش اثباتی از قضیه برای رویه های جبری بر روی میدانهای از مشخصه اول ثابت نمود. وی همچنین به کاربردهای هندسه جبری دلبسته بود و روی نظریه گالوا، ترکیبیات، نظریه تابعهای چندمتغیره مختلط و نظریه گروهها هم کار کرد. وی همچنین حدسهای بسیاری در ریاضیات دارد که برخی از آنها همچنان باز هستند. وی در سال ۱۹۶۶ به عنوان سخنران مدعو در کنگره جهانی ریاضیدانان در مسکو با موضوع «درباره مسئله حلپذیری تکینگیها» شرکت کرد.
جان کریستیان واتسون ،(زاده ۹ آوریل ۱۸۶۷ - درگذشته ۱۸ نوامبر ۱۹۴۱)که عموماً با نام کریس واتسون شناخته شده است، سیاستمداری استرالیایی بود که سومین نخست وزیر استرالیا شد. او اولین عضو حزب کارگر استرالیا بود که نخست وزیر شد. او متولد شیلی با اجدادی آلمانی و نیوزلندی بود. او که قبلاً به مدت ۷ سال در پارلمان ایالتی خدمت کرده بود، در انتخابات ۱۹۰۱ برای پارلمان فدرال برگزیده شد، جایی که احزاب کارگر ایالتی ۱۵٫۸ درصد از آرای اولیه نظام نخست نفری را در رقابت با دو حزب برتر بدست آوردند. در ۸ مه ۱۹۰۱ کمیته های پارلمانی درست در اولین گردهمایی خود در مراسم تحلیف واتسون را به عنوان رهبر حزب کارگر انتخاب کرد. آرای حزب کارگر تحت رهبری واتسون در انتخابات ۱۹۰۳ به ۳۱ درصد و در انتخابات۱۹۰۶به ۳۶٫۶ درصد رسید. حزب کارگر در اولین انتخابات با پشتیبانی از حزب حمایت گرایی توازن قدرت را بدست آورد قوانین در ازای امتیازات برنامه کاری نامزدهای انتخاباتی حزب کارگر بود. دوره نخست وزیری واتسون خیلی کوتاه- فقط چهار ماه از ۲۸ آوریل تا ۱۸ اوت سال ۱۹۰۴- بود. او در سال ۱۹۰۷ از رهبری حزب کارگر استعفا داده و در سال ۱۹۱۰ هم از پارلمان بازنشسته شد. در
انتخابات ۱۹۱۰ حزب کارگر با رهبری اندرو فیشر ۵۰ درصد آرا را بدست آورد و اولین دولتی در استرالیا بود که اکثریت آرا انتخاباتی را کسب کرد؛ و همین طور اولین حزبی که اکثریت سنا را بدست آورد. بعدها واتسون از حزب اخراج شد اما به حزب در مسائلی که در مورد خدمت سربازی در جنگ جهانی اول پیش آمده بود کمک کرد. براساس گفته پرسیوال سرل: «واتسون، در زمان خودش تأثیری بیش از آنچه که به ذهن خطور می کند گذاشت. او در زمان مناسب رهبر حزب شد، و هیچ چیزی بهتر از صداقت، ادب و اعتدالی که او همیشه به عنوان رهبر نشان می داد نمی توانست برای حزب مؤثر باشد.» آلفرد دیکین در مورد واتسون نوشت: «حزب کارگر دلایل زیادی برای تشکر از آقای واتسون، کسی که درایت و قضاوت او موجب شد حزب بسیاری از موفقیت های پارلمانی اش را کسب کند، دارد.
ساموئل چیس (به انگلیسی:Samuel Chase؛ ۱۷ آوریل ۱۷۴۱ – ۱۹ ژوئن ۱۸۱۱) قاضی دستیار دیوان عالی آمریکا و از امضاکنندگان اعلامیهٔ استقلال آمریکا در کسوت نمایندهٔ مریلند بود. در اوان زندگی، از طرفداران دوآتشهٔ اختیارات بیشتر برای ایالات (ضد فدرالیست) و از انقلابیون بود. آرای سیاسی او با گذر زمان تغییر فاحشی کرد بطوری که در دههٔ آخر عمرش به یکی از هواداران پر و پا قرص فدرالیسم (اختیارات بیشتر برای دولت مرکزی) مبدل گشت و به اتهام دخالت دادن گرایش های حزبی اش در تصمیم گیری های قضایی استیضاح شد اما توسط سنا تبرئه و در مقامش ابقا شد.
تانیا آشوت هاروتونیان (; زاده ۳ ژانویه ۱۹۳۷ - درگذشته ۶ ژانویهٔ ۲۰۲۲) موسیقیدان و نوازنده نامی پیانو ارمنی تبار اهل ایران بود. در سال ۳ ژانویه ۱۹۳۷ (۱۳۱۶ خورشیدی) در تهران چشم به جهان گشود. بعد از اتمام دورهٔ تحصیلات ابتدایی در تهران، عازم پاریس شد و در هنرستان موسیقی دولتی نزد استادانی همچون «:نادیا بولانژه» (Nadia Boulanger) و «:نادیا بولانژه» (Nadia Boulanger) به تحصیلات عالی در رشتهٔ موسیقی پرداخت. ملکی. او در سال ۱۹۳۷ (۱۳۱۶) در تهران به دنیا آمد. تحصیلات مقدماتی موسیقی خود را از هشت سالگی در تهران آغاز کرد و از پانزده سالگی در بخش هنرجویان فرانسوی کنسرواتوار پاریس در کلاس لازار له وی ادامه داد و مدت ها نیز در پاریس با ژاک فوریس پیانیست مشهور کرد. وی در سال ۱۹۵۴ (۱۳۳۳) دیپلم ممتاز کنسرواتوار پاریس را دریافت کرد و در سال های (۱۹۵۷ و ۱۹۵۸) ۱۳۳۶ و ۱۳۳۷ در مسکو هنر خود را تکمیل کرد. تانیا آشوت در مسابقات بسیاری از جمله پنجمین کنکور بین المللی پیانوی فردریک شوپن در (آبان ۱۳۳) شرکت کرد و از این مسابقات جایزه دریافت کرد. برندهٔ رشتهٔ پیانو و مقام دوم در ردیف برندگان قابل قدردانی مسابقهٔ بین المللی موسیقی در مونی
خ در ۱۹۵۶ (شهریور ۱۳۳۵)، جایزه اول کنسرواتوار پاریس و دریافت پاداش در کنکور بین المللی ژنو و مونیخ در ۱۹۵۹ (تیر ۱۳۳۸)، یکی از برندگان اصلی جوایز بزرگ مسابقهٔ بین المللی پیانو و ویلن «مارگریت اول-ژاک تیبو» (Margaritt Langa Jacques Tibot) در پاریس، در سال ۱۹۵۹ (۱۳۳۸)، و جایزه پنجم کنکور بین المللی در نیویورک در ۱۹۶۱ (آذر ۱۳۴۰). لازاریان. تانیا آشوت در حین تحصیلات، استعداد شگرف خود را در نواختن پیانو نشان داد و در مسابقات بین المللی موسیقی ژنو شرکت کرد. وی همچنین در سال ۱۳۳۷ (۱۹۵۸) در جشنوارهٔ موسیقی ورشو به مناسبت یکصد و دهمین سالگرد وفات موسیقیدان نامی شوپن شرکت کرد و مقام دوم را به دست آورد. یک سال پس از آن، وی در هفتمین مراسم اهدای جایزهٔ مارگاریتا لانگ و ژاک تیبوت شرکت کرد و در سال ۱۳۳۹ خورشیدی (۱۹۶۰ میلادی) مجدداً به مناسبت یکصد و پنجاهمین سالگرد تولد شوپن در رقابت بین المللی نوازندگی پیانو شوپن در لهستان، موفق به کسب جایزهٔ نفر سوم گشت. تانیا آشوت نوازندهٔ چیره دست پیانو، بارها به عنوان سولیست با ارکسترهای موسیقیدان مشهوری «:لئون فلیشر» (Leon Fleisher)، «دیوید زینمان» (David Zinnman)، «مایکل کربزان» (Mich
ael Carbosan)و «پیرو بلاچی» (Pierro Belaggi) همکاری داشته است. وی کنسرت های متعددی در فرانسه، ایتالیا، پرتغال، ایالات متحده آمریکا، ارمنستان، لهستان و خاورمیانه برگزار کرده است. تانیا همچنین سالیان متمادی در شهر لیسبون پرتغال به فعالیت در عرصهٔ موسیقی پرداخته است. ملکی. آشوت همچنین کنسرت هایی در ایران و خارج از کشور برگزار کرد که می توان به عنوان از رسیتال پیانو در تالار فرهنگ در نوزدهم آبان ۱۳۳۰، در هفدهمین جلسهٔ انجمن فیلارمونیک تهران در سالن ادارهٔ هنرهای زیبا در پنجم مهر ۱۳۳۳، رسیتال پیانو در تالار فرهنگ در مهر ۱۳۳۵، کنسرت با ارکستر سمفونیک تهران به رهبری حشمت سنجری و رسیتال پیانو در انجمن فیلارمونیک تهران در آذر ۱۳۳۵ و کنسرت پیانو در تالار فرهنگ از طرف انجمن فیلارمونیک به همراه مسرش سکویرا کوستا (پیانیست) نام برد. جدال در مهتاب (۱۳۴۲) دستیار آهنگساز درگذشت. وی در ۶ ژانویهٔ ۲۰۲۲ در سن ۸۵ سالگی در لیسبون، پرتغال درگذشت.
انقراض نئاندرتال ها به ناپدید شدن نئاندرتال ها در زمان پیدایش انسان های خردمند در اوراسیا گفته می شود. در مورد علت ناپدید شدن آنها در حدود ۴۰٬۰۰۰ سال پیش بحث بین پژوهشگران پایان نگرفته و هنوز ادامه دارد. عوامل زیادی مانند شرایط اقلیمی، سوءتغذیه، ویژگی های جمعیت شناختی نئاندرتال ها و ضعف فناوری در نظر گرفته شده است. در مقایسه با مغز انسان امروزی، در مغز نئاندرتال ها فضای بیشتری به بینایی و حرکت داده شده است و این امر فضای کمتری را برای تفکر سطح بالاتر که برای تشکیل گروه های اجتماعی بزرگ مورد نیاز است، باقی می گذارد. زندگی نئاندرتال ها در گروه های کوچک ممکن است موجب خویش آمیزی و انقراض نئاندرتال ها شده باشد. سناریوی انقراض توسط انسان خردمند به دلیل جنگ و رقابت بین انسان ها و نئاندرتال ها مطرح می شود. همچنین احتمالاً انسان خردمند نقش مهمی به طور غیرمستقیم و ناخواسته در ترویج ورود بیماری های جدید به جمعیت نئاندرتال ها داشته است. محققان می دانند که دست کم در برخی موارد، نئاندرتال ها با انسان های خردمند همزیستی کرده و حتی جفت گیری کرده اند. مطالعات ژنتیکی تخمین می زند حدود ۲ درصد از دی ان ای جمعیت های غیرآفریقایی ک
نونی منشأ نئاندرتال دارند؛ بنابراین، به نوعی می توان گفت که نئاندرتال ها هرگز واقعاً منقرض نشده اند، آنها فقط بخشی از اجداد ما هستند. نئاندرتال. نئاندرتال ها در دوره ای به عنوان گونه ای متفاوت به عنوان "هومو نئاندرتالنسیس" ("Homo neanderthalensis") و در دوره ای به عنوان زیرگونه انسان به عنوان "هوموساپینس نئاندرتالنسیس" (Homo sapiens "neanderthalensis") طبقه بندی شده اند. نئاندرتال ها نزدیک ترین بستگان شناخته شده انسان هستند. این انسان سانان زمانی در سراسر اوراسیا، حداقل از حدود ۴۳۰٬۰۰۰ سال پیش تا زمان انقراض در حدود ۴۰٬۰۰۰ سال پیش در غرب اوراسیا و اندکی پس از ورود هومو ساپینس (انسان خردمند) از آفریقا به اروپا زندگی می کردند. محققان بر این باورند که به دلیل سازگاری این گونه با آب وهوای سرد منطقه، نئاندرتال ها دارای ماهیچه های فشرده و عظیمی بودند و برای زنده ماندن به ۴۴۸۰ کالری در روز نیاز داشتند. علیرغم اینکه نئاندرتال ها توانایی مقاومت در برابر سرما را داشتند، همچنین تصور می شود که پوست حیوانات فرآوری شده و لباس هایی ساخته بودند که می توانست تا ۸۰ درصد بدن آنها را بپوشاند. آنها ممکن است توانایی تفکر نمادین را
داشته بوده باشند. در چند مکان باستان شناسی، چنگال های تزیین شده عقاب و اشیایی که تصور می شود در مراسم تدفین مورد استفاده قرار می گرفته اند، به دست آمده است که می تواند شواهدی از تفکر و سنت پیشرفته باشد. چهل هزار سال پیش نئاندرتال ها از آسیا و اروپا ناپدید شدند و جای خود را به انسان خردمند دادند. امروزه یافته های باستان شناسی اخیر نشان می دهد که از نظر هوش با ما رقیب هستند. نئاندرتال ها مغز، زبان و ابزارهای پیچیده ای داشتند. آنها هنر داشتند و جواهرات می ساختند. آنها نیز باهوش بودند. ممکن است تفاوت های کلیدی در سطح فردی کمتر از سطح اجتماعی باشد. این امکان وجود دارد که آناتومی نئاندرتال به گروه های کوچک علاقه داشته باشد. در طول تاریخ، انسان های خردمند گروه های اجتماعی بزرگ و بزرگ تری تشکیل دادند. شاید توانایی ساختن ساختارهای اجتماعی بزرگ به هومو ساپینس (انسان خردمند) در برابر طبیعت و گونه های دیگر انسان برتری داد. در برخی معیارها، نئاندرتال ها برتری بالایی نسبت به انسان های خردمند داشتند. نئاندرتال ها استخوان های بسیار ضخیم تری داشتند که منجر به بافت همبند ضخیم تر، یعنی توده عضلانی بیشتر می شد. این عضله اضافی گ
رما تولید کرد که به گرم نگه داشتن نئاندرتال ها در آب وهوای سردتر کمک کرد. اگرچه به اندازه انسان خردمند/هومو ساپینس قد نداشتند اما احتمالاً قدرتمندتر بودند. جمجمه های نئاندرتال بزرگ تر از هومو ساپینس بودند و سوراخ های بینی برجسته تری داشتند. مغز یک نئاندرتال بزرگتر از انسان انسان خردمند بود؛ به ویژه در ناحیه پس سری، که ممکن است بینایی چشم را تقویت کند (احتمالاً دید در شب بهتر). اندازه سوراخ بینی به این معنی است که آنها می توانند از اکسیژن بیشتری برای سوخت رسانی هنگام انجام کار سخت استفاده کنند. سینه بشکه ای شکل فضای بیشتری را برای ریه های بزرگتر ایجاد می کرد که از افزایش اندازه سوراخ بینی بهره می برد. به طور کلی، نئاندرتال ها قوی تر از هومو ساپینس بودند. همزیستی احتمالی با انسان خردمند قبل از انقراض. نئاندرتال ها، دنیسوواها و انسان های خردمند همگی از نسل انسان هایدلبرگی هستند. بین ۳۰۰٬۰۰۰ تا ۴۰۰٬۰۰۰ سال پیش، یکی از شاخه های این گروه از سایر انسان ها مستقل شد. برخی از این گروه آفریقا را ترک کردند. یک گروه (فرعی) از شمال غربی به اروپا و غرب آسیا منشعب شد و در نهایت به نئاندرتال ها فرگشت یافت، در حالی که گروه دیگ
ر به سمت شرق در سراسر آسیا حرکت کرد و در نهایت به دنیسووا تبدیل شد. اعضای باقی مانده این گروه، انسان هایدلبرگی در دشت های خشک آفریقا به انسان های خردمند فرگشت یافتند و سپس خودشان به مناطق و قاره های دیگر مهاجرت کردند. گونهٔ ما جدیدتر است؛ اولین بار در آفریقا حدود ۳۰۰٬۰۰۰ سال پیش ظاهر شد و به انسان هایی تبدیل شد که از نظر تشریحی تقریباً در ۱۹۵٬۰۰۰ سال پیش شبیه ما بودند. انسان های امروزی از حدود ۱۷۰٬۰۰۰ سال پیش به صورت موجی این قاره را ترک کردند و تصور می شد که تقریباً ۴۳٬۰۰۰ سال پیش به غرب اروپا رسیده اند. اعتقاد بر این است که اجداد نئاندرتال ها حداقل ۴۰۰٬۰۰۰ سال را صرف فرگشت در این محیط کرده اند و با آب وهوای عمدتاً خنک تر از آنچه امروز وجود دارد، سازگار شده اند. در همین حال، در طی این مدت اجداد گونه های خودمان به طور جداگانه در آفریقا فرگشت یافتند. در تحقیقی که در "نیچر" در سال ۲۰۱۴ منتشر شد، تجزیه وتحلیل تاریخ گذاری رادیوکربن از چهل نئاندرتال سایت از اسپانیا تا روسیه نشان داد که نئاندرتال ها بین ۴۱٬۰۰۰ تا ۳۹٬۰۰۰ سال پیش در اروپا ناپدید شده اند. با احتمال ۹۵ درصد این مطالعه همچنین با همان احتمال نشان داد که
انسان های مدرن و نئاندرتال ها در اروپا بین ۲۶۰۰ تا ۵۴۰۰ سال همپوشانی داشته اند. انسان امروزی بین ۴۵٬۰۰۰ تا ۴۳٬۰۰۰ سال پیش به اروپا رسید. زمان سنجی رادیوکربنی بهبودیافته منتشر شده در سال ۲۰۱۵ نشان می دهد که نئاندرتال ها در حدود ۴۰٬۰۰۰ سال پیش ناپدید شده اند که تاریخ گذاری کربنی قدیمی تر را که نشان می دهد نئاندرتال ها احتمالاً در ۲۴٬۰۰۰ سال پیش زندگی می کرده اند، واژگون می کند؛ از جمله در پناهگاه در ساحل جنوبی شبه جزیره ایبری مانند غار گورهام. زیلهائو و همکاران (۲۰۱۷) برای پیشبرد این تاریخ به حدود ۳۰۰۰ سال تا ۳۷٬۰۰۰ سال پیش استدلال می آورند. بین-طبقه بندی بقایای انسان نئاندرتال و مدرن پیشنهاد شده است اما مورد مناقشه است. ابزارهای سنگی که پیشنهاد شده است به نئاندرتال ها مرتبط باشند، در بیزووایا در قطب رشته کوه اورال یافت شده و مربوط به ۳۱٬۰۰۰ تا ۳۴٬۰۰۰ سال پیش است. این نظریه نیز مورد مناقشه است. در غار ماندرین، دیرینه شناس فرانسوی لودویک اسلیماک و همکارانش روش جدیدی برای تجزیه وتحلیل دوده حاصل از آتش سوزی ایجاد کرد. آنها توانستند بین آتش هایی که نئاندرتال ها و انسان های امروزی بر اساس باقی مانده های غذای متفاوت
در دوده در نتیجه رژیم های غذایی متفاوتشان ایجاد می کردند، تمایز قائل شوند. محققان دریافتند که آخرین لایه دوده حاصل از آتش سوزی های نئاندرتال یک سال یا کمتر قبل از اولین لایه ساخته شده توسط انسان های امروزی بوده است و از نظر اسلیماک این نشان می دهد که این دو گونه با هم ملاقات کرده اند و از این فرضیه حمایت می کند که نئاندرتال ها به دلیل جایگزینی رقابتی ناپدید شده اند. مزیت رقابتی اندک از سوی انسان های امروزی ممکن است دلیل زوال نئاندرتال ها در مقیاس زمانی هزاران سال باشد. عوامل محیطی. تغییر اقلیم. به نظر می رسد مصادف با تغییرپذیری و تغییر اقلیم که منجر به دوره ای از سرمای شدید در اروپای غربی شد، نئاندرتال ها یک بحران جمعیتی در اروپای غربی را پشت سر گذاشتند. لاو دالن، استادیار موزه تاریخ طبیعی سوئد در استکهلم می گوید. «این حقیقت که نئاندرتال ها در اروپای غربی تقریباً منقرض شده بودند اما مدت ها قبل از تماس با انسان های امروزی تجدید قوا پیدا کردند و دوباره خود را بازیافتند، برای ما کاملاً غافلگیرکننده بود.» اگر چنین باشد، نشان می دهد که نئاندرتال ها ممکن است نسبت به تغییرات آب وهوایی بسیار حساس بوده باشند. داده ها
نشان می دهد که تغییرات آب وهوایی ناگهانی، اگرچه از نظر محلی بسیار مهم است اما تأثیر محدودی بر جمعیت نئاندرتال ها در سراسر جهان داشته است. آمیختگی و جذب که به عنوان علل مرگ جمعیت های نئاندرتال اروپایی فرض شد، تنها برای سطوح پایین رقابت غذایی موفق است. تحقیقات آینده مدل های آمیختگی را بررسی خواهد کرد و دورگه ها ممکن است با استفاده از سوابق ژنومی از آخرین عصر یخبندان مورد ارزیابی قرار گیرند. فاجعه طبیعی. تعدادی از محققان استدلال کرده اند که آتشفشان ایگنیمبریت کامپانیا، یک فوران آتشفشانی در نزدیکی ناپل، ایتالیا، حدود ۳۹۲۸۰ ± ۱۱۰ سال پیش (تخمین قدیمی ~۳۷٬۰۰۰ سال)، فوران حدود ماگما ( حجم انبوه) به انقراض نئاندرتال ها کمک کرد. این استدلال توسط گولووانوف و همکاران ایجاد شده است. این فرضیه عنوان می کند که اگرچه نئاندرتال ها در طول ۲۵۰٬۰۰۰ سال در اروپا با چندین بین یخبندان مواجه شدند، در زمانی که اروپا در آخرین عصر یخبندان به یک منطقه استپی با پوشش گیاهی کم و نیمه بیابانی تبدیل شد، ناتوانی در انطباق روش های شکار نئاندرتال ها باعث انقراض آنها در برابر رقابت با انسان خردمند شد. مطالعات لایه های رسوب در غار مزمایسکایا کاه
ش شدید گردهٔ گیاهان را نشان می دهد. احتمالاً آسیب به حیات گیاهی، منجر به کاهش مشابه در پستانداران گیاه خوار شکارشده توسط نئاندرتال ها شده است. انگل ها و بیماری زاها. بیماری های عفونی ای که انسان های خردمند حاملشان بوده اند ممکن است به نئاندرتال ها منتقل شده باشند که در برابر عفونت هایی که قبلاً در معرض آن ها قرار نگرفته اند، محافظت ضعیفی داشته و منجر به عواقب مخربی برای جمعیت نئاندرتال ها شده اند. انسان های خردمند کمتر در برابر بیماری های نئاندرتال آسیب پذیر بودند؛ تا حدی به این دلیل که برای مقابله با بار بیماری های بسیار بالاتر مناطق استوایی تکامل یافته بودند و بنابراین توانایی بیشتری برای مقابله با بیماری زاهای جدید داشتند و تا حدی به این دلیل که تعداد بیشتر هومو ساپینس ها به این معنی بود که حتی شیوع های ویرانگر همچنان بازمانده های کافی برای یک جمعیت زنده باقی می گذاشت. اگر ویروس ها به راحتی می توانستند بین این دو گونه مشابه آسیب برسانند، احتمالاً به این دلیل که آنها در نزدیکی یکدیگر زندگی می کردند، انسان های خردمند ممکن بود نئاندرتال ها را آلوده کرده باشند. همین فرایند ممکن است انعطاف پذیری انسان خردمند در
برابر بیماری ها و انگل های نئاندرتال را نیز توضیح دهد. بیماری های جدید انسانی احتمالاً از آفریقا به اوراسیا منتقل شده اند. این «مزیت آفریقایی» ادعا شده تا انقلاب کشاورزی ۱۰٬۰۰۰ سال پیش در اوراسیا باقی ماند. پس از آن، حیوانات اهلی به عنوان شایع ترین منبع عفونت های جدید انسانی از سایر نخستی ها پیشی گرفتند و «مزیت آفریقایی» را با «مزیت اوراسیایی» جایگزین کردند. تأثیر فاجعه بار ویروس های اوراسیایی بر جمعیت های بومیان آمریکا در گذشته تاریخی نشان می دهد که چگونه انسان های مدرن ممکن است بر گروه های سلف انسان های خردمند در اوراسیا در ۴۰٬۰۰۰ سال پیش تأثیر گذاشته باشند. ژنوم های انسان و نئاندرتال و بیماری ها یا سازگاری های انگل ممکن است بینشی در این مورد به دست دهند. عوامل ژنتیکی. خویش آمیزی. طبق مطالعه ریوس و همکاران، الگوهای خویشاوندی در میان بقایای نئاندرتال های بازیابی شده نشان می دهد که خویش آمیزی میان ایشان وجود داشته است؛ مانند جفت شدن بین خواهر و برادر ناتنی و/یا عمو/خاله و خواهرزاده/برادرزاده. محققان این فرضیه را مطرح می کنند نئاندرتال ها ممکن است در طی شرایط آب وهوایی سخت به گروه های کوچک منزوی شده باشند که
به رفتارهای خویش آمیزی کمک کرده است. به دلیل فقدان تنوع ژنتیکی، جمعیت نئاندرتال ها در برابر تغییرات آب وهوایی و بیماری ها آسیب پذیرتر می شوند و سایر عوامل استرس زا که ممکن است در انقراض آنها نقش داشته باشد. مدلی مشابه با فرضیه خویش آمیزی می تواند باشد که در میان گوریل های در معرض خطر انقراض دشت دیده می شود. جمعیت آنها به قدری کوچک است که باعث خویش آمیزی شده است و آنها را حتی در برابر انقراض آسیب پذیرتر می کند. مغز. اگرچه مغز نئاندرتال ها از نظر اندازه شبیه به همتایان انسان مدرن اولیه معاصر خود بود اما تجزیه وتحلیل تازه از داده های فسیلی نشان می دهد که ساختار مغز آنها نسبتاً متفاوت است. نتایج حاکی از آن است که مناطق بزرگ تری از مغز نئاندرتال، در مقایسه با مغز انسان مدرن، به بینایی و حرکت داده شده است و این امر فضای کمتری را برای تفکر سطح بالاتر مورد نیاز برای تشکیل گروه های اجتماعی بزرگ باقی می گذارد. ایلوند پیرس انسان شناس از دانشگاه آکسفورد توضیح می دهد: تفاوت های ریخت شناسی قابل توجه در شکل جمجمه بین این دو گونه انسانی نیز پیامدهای شناختی دارد. اینها شامل لوب های جداری کوچکتر نئاندرتال ها و مخچه است، این دو
منطقه مغز بر استفاده از ابزار، یکپارچگی فضایی، عدد، خلاقیت، و مرتبه بالاتر مفهوم سازی تأثیر دارند. توماس جی. وین انسان شناس و فردریک ال. کولیج روان شناس می گویند که نئاندرتال ها صنعتگران ماهری بودند که می توانستند مهارت های چشمگیری را از طریق تمرین به دست آورند اما هیچ خلاقیتی نداشتند. توانایی دویدن. محققانی مانند کارن ال استودل از دانشگاه ویسکانسین-مدیسن رابطه کالبدشناسی نئاندرتال (کوتاه تر و تنومندتر از انسان های امروزی) و توانایی دویدن و نیاز به انرژی (۳۰٪ بیشتر) را برجسته کرده اند. با این وجود، در مطالعه اخیر، پژوهشگران مارتین هورا و ولادیمیر اسلادک از دانشگاه کارل نشان دادند که پیکربندی اندام تحتانی نئاندرتال، به ویژه ترکیبی از زانوهای قوی، پاشنه بلند و اندام تحتانی کوتاه مزیت مکانیکی مؤثر نئاندرتال را افزایش داده است. مزیت مکانیکی مؤثر اکستانسورها یا بازکننده های زانو و مچ پای نئاندرتال را افزایش داد؛ بنابراین، نیروی مورد نیاز و انرژی صرف شده برای حرکت به میزان قابل توجهی کاهش یافت. هزینهٔ انرژی راه رفتن نر نئاندرتال در حال حاضر ۸ تا ۱۲ درصد بیشتر از نرهای مدرن از نظر آناتومیکی تخمین زده می شود؛ در حال
ی که هزینه انرژی راه رفتن نئاندرتال های ماده تقریباً برابر با زنان مدرن از نظر تشریحی است. محققان دیگر، مانند یوئل راک، از دانشگاه تل آویو در اسرائیل، خاطرنشان کرده اند که سوابق فسیلی نشان می دهد که لگن خاصره نئاندرتال در مقایسه با لگن های انسان امروزی مدرن، جذب ضربه ها و جهش از پله ای به پلهٔ دیگر برای نئاندرتال ها بسیار سخت تر می شد و به انسان امروزی مزیت دیگری نسبت به نئاندرتال ها در توانایی دویدن و راه رفتن می داد. با این حال، راک همچنین اشاره می کند که همه انسان های باستانی لگن های پهنی داشتند که نشان می دهد این مورفولوژی اجدادی است و انسان های امروزی در اواخر پلیستوسن بود که به سمت لگن های باریک تر تغییر کردند. عوامل رفتارهای اجتماعی. زندگی در گروه های کوچک. مکان های فسیلی به طور کلی کوچک و پراکنده نشان می دهند که نئاندرتال ها در گروه های کم تعداد و از نظر اجتماعی منزوی تر از هومو ساپینس های معاصر زندگی می کردند. نئاندرتال ها در گروه های پراکنده متشکل از ۱۰ تا ۳۰ نفر زندگی می کردند که بسیار کوچکتر از گروه های هومو ساپینس هم عصر بودند. نرخ باروری پایین. نئاندرتال ها به دلیل جمعیت کم و متوسط نرخ باروری پا
یین قبل از ورود هومو ساپینس در آستانه انقراض بودند. جمعیت بزرگتر هومو ساپینس و نرخ باروری بالاتر آنها نسبت به نئاندرتال ها برتری قابل توجهی به آنها داد. سکون در فناوری. ابزارهایی مانند تکه های سنگ چخماق موستری و روش لوالوآ از ابتدا به طرز قابل توجهی پیچیده هستند؛ با این حال، سرعت تغییرپذیری و پیشرفت آن ها پایین است و سکون فناوری عمومی در کل دوره فسیلی قابل توجه است. مصنوعات ماهیت سودمندی دارند. ویژگی های رفتاری نمادین قبل از ورود انسان مدرن اولیه به اروپا در حدود ۴۰٬۰۰۰ تا ۳۵٬۰۰۰ سال پیش مستند نشده است. انسان های خردمندی که به اوراسیا رسیدند نیز، با صنعت فناوری پیچیده تر و متنوع تری وارد شدند. اگرچه، نئاندرتال ها ابزارهای پیچیده ای را خودشان توسعه دادند، مجموعه ابزارهای انسان مدرن به آنها اجازه داد تا کنترل بیشتری بر محیط داشته باشند. این تفاوت ها، هرچند اندک، احتمالاً برای تأثیرگذاری بر انتخاب طبیعی کافی بوده و ممکن است زمینه ساز و توضیح تفاوت ها در رفتارهای اجتماعی، نوآوری های تکنولوژیکی و بازده هنری شده باشند. جارد دایموند، یکی از حامیان جایگزینی رقابتی، در کتاب خود "سومین شامپانزه" اشاره می کند که جایگزین