Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
سواره نظام ابدالی ها توسط تفنگ های پیاده نظام افشاری به طور محکم متوقف شد. سقوط همزمان با شکستن انگیزه لشکر ابدالی ها و ایجاد ترغیب کافی برای ابدالی ها برای سقوط از پشت دیوارهای شهر. هرات اکنون تحت بمباران شدید تفنگ ها و خمپاره های افشاریان قرار گرفت و اللهیار خان والی هرات را متقاعد کرد که در ازای به رسمیت شناختن ایران به عنوان فرمانروای هرات برای صلح تقاضا کند. پیامدهای استراتژیکی و تاکتیکی با شکست ابدالی ها در هرات، اکنون راه به سمت قلب امپراتوری ایران باز شده بود و آزادی اصفهان با توجه به موفقیت های لشکرکشی های قبلی امکان پذیر به نظر می رسید. نادر همچنین کارآمدی سیستم نظامی خود را نشان داده بود و از طریق درگیری های متعدد، هنر و تکنیک غلبه بر ضربات شدید سواره نظام را توسط گروه های پیاده نظام ثابت که توسط توپ پشتیبانی می شدند و توسط سواره نظام در جناحینی که با آتش ترکیبی تفنگ دار و شلیک توپ پشتیبانی می شد، به کمال رساند. شکستن انسجام مهاجمان سواره. این سیستم تاکتیکی در نبردهای میهماندوست و مورچه خورت توسط سربازان کهنه کار نادر در برابر بهترین های سواره نظام که جهان شرق ارائه می کرد، مورد آزمایش قرار می گیرد
. احیا صفویان. بازگرداندن صفویان به تاج و تخت ایران در اواخر سال ۱۷۲۹ با سلسله نبردهایی بین نادر، فرمانده کل طهماسب و اشرف هوتکی صورت گرفت. علیرغم اینکه اسماً طهماسب را به کرسی قدرت رساند، اقتدار واقعی همچنان در اختیار نادر بود که از زمان لشکرکشی سبزوار توانسته بود طهماسب دوم را به عنوان دست نشاندهٔ خود بگیرد. نبرد مهماندوست. اشرف با تأخیر کافی در رویارویی با طهماسب، خود را در معرض تهدید مدعی تاج و تخت صفوی و سردار جوانش نادر دید. با شنیدن لشکرکشی آنان به ابدالی هرات، اشرف تصمیم گرفت پیش از بازگشت نادر از شرق، به سوی پایتخت خراسان حرکت کند و مشهد را تصرف کند. با این حال نادر قبل از اینکه اشرف فرصت حمله به خراسان را پیدا کند به مشهد بازگشته بود. در مسیر لشگرکشی به سمت دامغان نادر و اشرف در نزدیکی روستای مهماندوست با هم درگیر شدند، جایی که افشاریان علیرغم اینکه تعدادشان بسیار کمتر بود، درس خونینی در جنگ مدرن به هوتکیان دادند و ارتش اشرف را در هم شکستند و او را مجبور به عقب نشینی به سمت سمنان کردند. کمین گذرگاه خوار. اشرف به سمت غرب عقب نشینی کرد و در گذرگاه خوار (نزدیکی ورامین فعلی)، کمین ارزیابی شده ای برپا کر
د و امیدوار بود ایرانیان که از پیروزی اخیرشان سرخوش بودند، غافلگیر شوند و ضربه سنگینی وارد کند. اما نادر با کشف کمین، آن را محاصره کرد و سپس آن را کاملاً منهدم کرد اما تعدادی به سمت اصفهان فرار کردند. نبرد مورچه خورت. با درخواست حمایت فوری از امپراتوری عثمانی، اشرف در صدد مقابله با پیشروی ارتش ایران به سمت اصفهان بود. عثمانی هایی که مایل بودند به جای دیدن یک ایران در حال ظهور در مرزهای شرقی خود، اشرف را در قدرت نگه دارند، همگی مشتاق کمک با تفنگ و توپخانه بودند. در نبرد مورچه خورت، هوتکیان بار دیگر با قاطعیت شکست خوردند و اشرف را مجبور به فرار به جنوب کردند. آزادی اصفهان. نادر اصفهان را آزاد کرد و اندکی بعد از طهماسب دوم در بیرون از دروازه های اصلی شهر استقبال کرد و شاه از نادر تشکر کرد. این شهر توسط هوتکی ها ویران شده بود، طهماسب معروف است که با دیدن آنچه بر پایتخت آمده بود گریه کرد. شهر هم از نظر جمعیت و هم از نظر ثروت بسیار کاهش یافت بود و مردم از بازمانده های هوتکی که در سراسر شهر پنهان شده بودند انتقام گرفتند. پایان دوران حکومت هوتکیان بر ایران. نادر از اصفهان به سمت شیراز حرکت کرد، جایی که اشرف با حمایت
برخی از قبایل محلی عرب مشغول جمع آوری آنچه در توان داشت بود. در این مقطع هیچ امید واقعی برای احیای موقعیت آنها وجود نداشت و افشاریان در نزدیکی زرقان با آخرین ارتشی که اشرف فرماندهی آن را برعهده داشت درگیر و آنرا از بین بردند. منابع تاریخی در مورد سرنوشت دقیق اشرف پس از نبرد اختلاف نظر دارند. کارزار نادرشاه در شرق ایران | تصرف هندوستان، بالاترین دستاورد نظامی. یکی از زرین ترین برگ های فتوحات نادر پیروزی بر سپاه های هندی بود. هندوستان در ۱۷۰۷ امپراتوری بزرگ و قدرتمندی بود که از نظر ثروت و جمعیت رقیبی در منطقه نداشت. در ۱۷۱۹ با روی کار آمدن محمدشاه (رقیب نادر) شمارش معکوس برای سقوط این امپراتوری آغاز شد. اشتباه فاحش او پناه دادن به فراریان هوتکی و کشتن قاصد نادر بود. مشاوران او هرگز تصور نمی کردند که سربازان نادر بتوانند قندهار را کامل فتح کرده و قصد دهلی را کنند اما مقدر چنین بود که هندوستان ضربه اول در قرون جدید را از همسایه غربی خود بخورد. فتح کابل نادر برای آنکه گرفتار کوه های جنوب قندهار نشود هزار کیلومتر راه خود را دور کرده و خود را به کابل می رساند. کابل سر راه تنگه خیبر و تنها راه ورود آسان او بود. وی سپ
س کابل را فتح کرد. وی پس از اینکه کابل را فتح کرد جانی تازه گرفت چرا که پول و آذوقه او رو به اتمام بود اما نبردهای خسته کننده خیبر عملیات نظامی او را ماه ها با مشکل مواجه کرد. نبرد کرنال پس از شکست اشرف افغان در نبردهای دامغان، مورچه خورت، نبرد خشت و دالکی در حومه کازرون به سمت کرمان گریخته و از آنجا عازم هرات و قندهار، گردیدند نادرشاه آنان را تعقیب کرد و پس از یک درگیری در قندهار آنان را شکست داده و شهر را به تصرف خویش درآورد. سپس بقایای هوتکیان شکست خورده به سمت دهلی گریخته و در آنجا مستتر شدند و به دربار محمدشاه گورکانی پناهنده گردیدند. نادر با اعزام فرستادگانی به دربار محمدشاه خواستار استرداد یاغیان و فرماندهان هوتکی به ایران افشاری گردید. نادر سه بار به محمد شاه اخطار نمود که افسران هوتکیان که تعداد آنان تا ۸۰۰ نفر برآورده شده است را به دیار ایران بازگرداند. اما محمد شاه پس از مشورت با امیران و وزیران، رای به بازنگرداندن پناهندگان هوتکی به دربار ایران داد و با فرستندگان نادر با تندی رفتار نموده و سرانجام آنان را به قتل رساند پس بهانه لازم نادرشاه برای لشکرکشی به هند فراهم گردید. مشاوران محمد شاه هرگز تصو
ر نمی کردند که سپاه ایران بتواند قندهار را به صورت کامل فتح کرده و قصد لشکرکشی به هند را داشته باشند. اما با وجود گمانه زنی ها نادر با سربازان ورزیده و پس از چندین نبرد دهلی را تصرف کرد. قطعاً یکی از بزرگ ترین فتوحات نادرشاه فتح هند بود زیرا که امپراتوری گورکانی در سال ۱۷۰۷ میلادی به یکی از قدرتمندترین کشورهای آسیا و حتی جهان شده بود و از نظر ثروت و جمعیت رقیبی نداشت. اما با روی کار آمدن محمد شاه گورکانی در سال ۱۷۱۹ شمارش معکوس برای سقوط این امپراتوری آغاز شد. در پی عدم تحویل پناهندگان هوتکی ها به ایران، سپاهیان ایران از رود سند گذشتند و در نبرد کرنال با سپاهیان هند پیکار کردند و آنان را شکست سختی داده و دهلی را تصرف کردند و آن ۸۰۰ پناهنده هوتکی را در بازار دهلی به دار مجازات آویختند.در این پیکار خونین بیش از ۳۰٬۰۰۰ نفر کشته شدند. محمدشاه به ناچار از نادر امان خواست؛ سپس او سریر پادشاهی هند که به تخت طاووس مشهور بود به همراه الماس کوه نور و دریای نور را به نادرشاه واگذار کرد. ولی نادر تاج شاهی را بر سر محمد شاه باقی گذاشت. کارزار نادرشاه در شمال ایران| فتح آسیای مرکزی (ترکستان). در اواسط قرن هجدهم، امپراتوری
ایران دست به تسخیر و الحاق خانات بخارا و خیوه زد. درگیری های اولیه در اواخر دهه ۱۷۳۰ توسط پسر نادرشاه، رضاقلی میرزا انجام شد که در حالی که نادر سرگرم حمله به جنوب و هند بود، چند پیروزی قابل توجه در این میان به دست آورد، تهاجم رضا قلی خان خشم ایلبارس خان رهبر خانات خیوه را برانگیخت. زمانی که ایلبارس تهدید به ضد حمله کرد، نادر دستور داد که با وجود موفقیت پسرش، خصومت ها متوقف شود و بعداً پیروزمندانه به دهلی بازگشت تا خودش یک کارزار تعیین کننده را آغاز کند. پس از ضمیمه کردن خیوه ایلبارس را اعدام کرد و ابوالفیض خان را جانشین او کرد این درگیریها منجر به بزرگ ترین پیروزی ایران بر خانات های آسیا مرکزی در تاریخ معاصر شد و با آمیختن الحاق قبلی او به شمال هند، امپراتوری نادر در شرق از امپراتوری های ایرانی قبل خود پیشی گرفت کارزار نادر در غرب ایران | اولین نبرد نادر با عثمانی ها: شروع یک حماسه. اولین کارزار نادر علیه امپراتوری عثمانی یکی از مهم ترین و تأثیرگذارترین نبردهای او بود. نادر در این جنگ نه تنها با یکی از قوی ترین دشمنانش روبه رو شد، بلکه توانست پیروزی بزرگی را رقم بزند و قدرت نظامی و استراتژی خود را به نمایش بگ
ذارد. با این حال، موفقیت های او در این نبرد با دخالت نابجای شاه طهماسب دوم به خطر افتاد. شاه که قصد داشت شخصاً میدان جنگ را هدایت کند، شکست هایی را متحمل شد که باعث شد نادر خشمگینانه بازگردد، اوضاع را اصلاح کند، و طهماسب را وادار به کناره گیری نماید. نادر سپس عباس سوم، فرزند خردسال طهماسب، را به عنوان شاه معرفی کرد. ورود عثمانی ها به خاک ایران. عثمانی ها در اوایل دهه ۱۷۲۰ زمانی که حمله هوتکی ها به محمود اول علیه دولت صفوی آغاز شد، وارد مناطق غربی کشور شده بودند. محمود هوتکی در یک درگیری قاطع در نزدیکی گلن آباد، یک پیروزی شگفت انگیز در برابر ارتش ایران بسیار بزرگ تر (هر چند به شدت تقسیم شده) به دست آورد. محاصره ۶ ماهه اصفهان باعث رنج و مرگ گسترده ای در شهر شد و زمینه ساز سقوط حکومت صفوی گشت. در دوران هرج ومرج سقوط صفویه، روسیه تزاری و امپراتوری عثمانی از این فرصت استفاده کردند تا تا حد امکان زمین های بیشتری را ضمیمه خود کنند. ترک های عثمانی غرب ایران را اشغال کرده و قفقاز را با روس ها تقسیم کردند. حکومت هوتکی ها و مقاومت در برابر عثمانی. پس از سقوط صفویان، محمود هوتکی به قدرت رسید اما به زودی از سوی اشرف، پسرع
موی توانمندش، برکنار شد. اشرف افغان که می خواست مانع پیشروی عثمانی ها شود، به غرب ایران لشکر کشید و در کمال تعجب توانست نیروهای عثمانی را شکست دهد. با این حال، اشرف برای تحکیم موقعیت خود وارد مذاکره با عثمانی ها شد. در نتیجه، عثمانی ها اشرف را به عنوان شاه ایران به رسمیت شناختند، و در مقابل، اشرف نیز حاکمیت عثمانی ها بر سرزمین های تازه تصرف شده در غرب ایران و قفقاز را پذیرفت. نادر به سمت نهاوند حرکت می کند. علیرغم حمایت ترکها، نادر همچنان توانست در درگیری های متعدد نیروهای اشرف را به طور کامل نابود کند که منجر به برقراری مجدد دولت صفوی تحت حکومت اسمی طهماسب دوم شد. ترس استانبول را فرا گرفته بود زیرا نادر مطمئناً به آزادسازی مناطق از دست رفته امپراتوری روی می آورد. با این حال، عثمانی ها نزدیک به یک دهه در غرب کشور حضور داشتند و چالشی بسیار بزرگ در برابر هرگونه تلاش برای بیرون راندن آنها از آنچه اکنون مرزهای شرقی امپراتوری را تشکیل می داد، نشان می دادند. در سال ۱۷۳۰، نادر پس از پیروزی بر اشرف هوتکی و بازگرداندن حکومت صفوی، تمرکز خود را بر بیرون راندن عثمانی ها از غرب ایران قرار داد. او در ۹ مارس همان سال از شیر
از خارج شد و پس از جشن نوروز، به سرعت به سمت نهاوند پیشروی کرد. نادر از طریق لرستان به نهاوند رسید و توانست نیروهای عثمانی را به سمت همدان عقب براند. ترک ها که به شدت غافلگیر شده بودند، در دره ملایر تجدید قوا کردند تا جلوی پیشروی ارتش ایران را بگیرند. نبرد دره ملایر: استراتژی هوشمندانه نادر. نیروی عثمانی که در مقابل نادر صف آرایی کرده بود، از نظر ساختار و تجهیزات، کاملاً متفاوت با دشمنان پیشین او بود. افغان ها و قبایل محلی معمولاً فاقد نیروهای پیاده نظام یا توپخانه بودند و بیشتر بر جنگجویان سواره نظام تکیه داشتند. اما عثمانی ها ارتشی سازمان یافته و مجهز داشتند که شباهت زیادی به ساختار ارتش ایران پیدا کرده بود. در این نبرد، دو ارتش در دو سوی یک رودخانه کوچک صف آرایی کردند. نادر نیروهای خود را به سه بخش تقسیم کرد و خود در مرکز قرار گرفت. در آغاز نبرد، آتش سنگین توپخانه و تفنگ ها فضای میدان جنگ را پر از دود کرد و دید هر دو طرف محدود شد. نادر از این فرصت استفاده کرد و جناح راست خود را تقویت کرد. او به طور ناگهانی دستور حمله جناح راست را صادر کرد. نیروهای ایرانی از میان دود غلیظ ظاهر شدند و نیروهای عثمانی را که از
این حرکت غافلگیر شده بودند، در هم شکستند. پس از چند ساعت نبرد شدید، جناح چپ عثمانی کاملاً از هم پاشید و با مرگ فرمانده اصلی شان، نیروهای ترک شروع به فرار کردند. نیروهای سواره نظام ایران نیز با تعقیب دشمن، تعداد زیادی از سربازان عثمانی را کشتند یا اسیر کردند. این پیروزی راه را برای تصرف همدان هموار کرد. آزادسازی غرب ایران. نادر پس از آزادسازی همدان، ۱۰٬۰۰۰ سرباز ایرانی را که در اسارت عثمانی بودند، نجات داد. او سپس کرمانشاه را تصرف کرد و بخش های بزرگی از غرب ایران را از سلطه عثمانی آزاد کرد. پس از تثبیت موقعیت در این مناطق، او به سمت آذربایجان حرکت کرد و در ۱۲ اوت همان سال تبریز را تصرف کرد. نادر حتی با اسرای عثمانی رفتار محترمانه ای داشت و بسیاری از پاشاها را آزاد کرد تا پیام های صلح را به قسطنطنیه (استانبول) ببرند. این لشکرکشی سریع و موفق باعث شد نادر تمام مناطق اصلی ایران را بازپس گیرد و بار دیگر قدرت ایران را در منطقه تثبیت کند. لشکرکشی طهماسب: نقطه عطفی در تاریخ سلسله صفوی. لشکرکشی طهماسب دوم به قفقاز تحت سلطه عثمانی، نمونه ای از تصمیمات نادرست، جاه طلبی های بی پایه، و دخالت های درباری است که نتایج فاجعه
باری برای ایران و سلسله صفوی به همراه داشت. این شکست نه تنها دستاوردهای نظامی سال گذشته نادر را بی اثر کرد، بلکه زمینه ساز سقوط سیاسی صفویان و افزایش قدرت نادر شد. پیش زمینه: غیبت نادر و جاه طلبی طهماسب. پس از بازپس گیری سرزمین های غربی ایران از دست عثمانی ها توسط نادر، طهماسب دوم به تخت بازگشت؛ تاج وتختی که تنها به لطف پیروزی های نظامی نادر حفظ شده بود. در همین حال، نادر برای سرکوب شورش افغان های ابدالی در شرق و رفع محاصره مشهد به خراسان حرکت کرده بود. در غیاب او، طهماسب که تحت تأثیر تحریکات درباریان قرار داشت، تصمیم گرفت خود فرماندهی لشکرکشی به قفقاز را به دست گیرد. این تصمیم که به احتمال زیاد از حسادت نسبت به موفقیت های نادر و فشار اطرافیان ناشی شده بود، بدون در نظر گرفتن واقعیات نظامی و سیاسی اتخاذ شد. مورخان معتقدند که طهماسب قصد داشت با این اقدام، شکوه گذشته خاندان صفوی را با بازپس گیری مناطق استراتژیک قفقاز احیا کند. آغاز لشکرکشی و محاصره ایروان. طهماسب با ارتشی متشکل از ۱۸ هزار نفر وارد منطقه «چخور سعد» شد و موفق شد در نبردی اولیه ارتش عثمانی را در نزدیکی ایروان شکست دهد. این پیروزی ابتدایی او را تشوی
ق کرد که محاصره ایروان را آغاز کند. اما شرایط به سرعت تغییر کرد. عثمانی ها که در آن زمان تحت رهبری سلطان محمود اول قرار داشتند، حکیم اوغلو خان را مأمور شکست این محاصره کردند. حکیم اوغلو با شناسایی اشتباه استراتژیک طهماسب در عدم حفاظت از خطوط تدارکاتی، راه ارتباطی او به تبریز را قطع کرد. این اقدام، ارتش طهماسب را مجبور به عقب نشینی و پایان دادن به محاصره کرد. در همین زمان، احمد پاشا، فرمانده دیگر عثمانی، با ورود به غرب ایران قصد تصرف کرمانشاه و همدان را داشت و شرایط را برای طهماسب وخیم تر کرد. نبرد با عثمانی ها و شکست در تبریز. در رویارویی با نیروهای احمد پاشا، ارتش ایران که بیشتر از سربازان تازه کار تشکیل شده بود، نتوانست در برابر سپاه عثمانی مقاومت کند. درگیری که به دلیل شلیک ناآگاهانه سربازان ایرانی آغاز شد، به شکست کامل نیروهای صفوی منجر شد. پیاده نظام ناآماده صفوی در برابر پیشروی ینی چری های عثمانی تاب نیاورد و حتی سواره نظام ایران نیز پس از مقاومت اولیه مجبور به عقب نشینی شد. پس از این شکست، تبریز به دست حکیم اوغلو خان افتاد و احمد پاشا نیز همدان را تصرف کرد. طهماسب که دیگر توان ادامه جنگ را نداشت، معاهد
ه ای تحقیرآمیز با عثمانی ها امضا کرد که بر اساس آن، سلطه عثمانی بر قفقاز به رسمیت شناخته شد و در ازای آن شهرهای تبریز، همدان و کرمانشاه به ایران بازگردانده شدند. پیامدهای فاجعه بار. معاهده ای که طهماسب امضا کرد یکی از شرم آورترین توافق های تاریخ سلسله صفوی بود. با این حال، او پس از بازگشت به اصفهان، به جای پرداختن به مسائل حیاتی کشور، سبک زندگی اشرافی خود را از سر گرفت. وقتی نادر از رویدادهای غرب ایران مطلع شد، تمام برنامه های خود برای فتح شرق را رها کرد و با خشم و ناامیدی به اصفهان بازگشت. او که از بی کفایتی طهماسب و بی توجهی او به دستاوردهای نظامی اش به ستوه آمده بود، شاه را مجبور به کناره گیری کرد و فرزند خردسال او، عباس سوم، را به عنوان شاه جدید منصوب کرد. این اقدام، نادر را عملاً به قدرتمندترین شخصیت سیاسی ایران تبدیل کرد و او را برای کنار زدن کامل سلسله صفوی آماده ساخت. حرکت به سمت کردستان. انتخاب عراق عثمانی به عنوان هدف حمله نادر، تصمیمی غیرمنتظره بود؛ زیرا بر اساس پیمان تحمیلی تهماسب، تمامی مناطق غربی ایران به جز قفقاز به کشور بازگردانده شده بود. برخی مورخان، از جمله مایکل آکسورثی، معتقدند نادر قصد د
اشت بغداد را به عنوان یک اهرم سیاسی برای بازپس گیری قفقاز تصرف کند. اما با توجه به اهمیت استراتژیک بغداد، بعید است که چنین مبادله ای در ذهن او وجود داشته باشد. با وجود این انتخاب غیرمنتظره، عثمانی ها در منطقه آمادگی کامل برای مقابله با نیروهای ایرانی داشتند. برای غافلگیر کردن دشمن، نادر مسیر کوهستانی و دشواری را برای پیشروی انتخاب کرد، به جای آنکه مستقیم به سوی شهر مرزی زهاب (نزدیک قصر شیرین) حرکت کند. این مسیر برفی و صعب العبور، جان برخی از سربازان را گرفت؛ اما نادر موفق شد ۶۰۰ نفر از نیروهایش را به پشت خطوط دفاعی عثمانی برساند. او با حمله ای شبانه و غافلگیرکننده، نیروهای عثمانی را به فرار واداشت و دستور ساخت قلعه ای جدید را صادر کرد. سپس به جنوب حرکت کرد تا به ارتش اصلی ایران که از همدان عازم بغداد بود، بپیوندد. عبور از دجله. با محاصره کرکوک توسط ۷٬۰۰۰ سرباز، ارتش اصلی ایران به سمت بغداد پیشروی کرد. پس از شکست دادن یک ارتش عثمانی در نزدیکی بغداد، نیروهای نادر این شهر را محاصره کردند و برای یک محاصره طولانی آماده شدند. اما احمد پاشا، فرمانده عثمانی در بغداد، به شدت مقاومت کرد و منتظر رسیدن ارتشی ۸۰٬۰۰۰ نفره
به رهبری توپال پاشا برای شکستن محاصره بود. نبرد سامرا. در نبرد سامرا، توپال پاشا با حیله ای نظامی، نادر را به یک نبرد نامساعد کشاند. در این نبرد، با وجود اینکه عثمانی ها یک چهارم از نیروهای خود را از دست دادند، ارتش ایران شکست سختی خورد؛ نیمی از نیروهای ایرانی نابود و تمامی توپخانه ها از دست رفت. این پیروزی بزرگ به عثمانی ها اجازه داد که محاصره بغداد را بشکنند. احمد پاشا نیز، با روحیه ای تازه، با نیروهای باقی مانده ایرانی که بغداد را محاصره کرده بودند، درگیر شد و آن ها را عقب راند. نبرد کرکوک. نادر، با وجود این شکست سنگین، در مدت کوتاهی ارتش خود را بازسازی کرد و بار دیگر به عراق عثمانی حمله برد. پس از درگیری های کوچک در مرز، او حاجی بیگ خان را مأمور کرد تا توپال پاشا را به میدان نبرد بکشاند. پس از کمین و نابودی پیش قراولان عثمانی، نادر ارتش خود را به سمت نیروهای اصلی توپال پاشا هدایت کرد. پس از تبادل شدید آتش بین دو طرف، نادر دستور داد نیروهای پیاده نظام ایرانی با شمشیر به دشمن حمله کنند و سواره نظام نیز با یک مانور احاطه کننده، ارتش عثمانی را در محاصره قرار داد. ارتش عثمانی که توان مقاومت در برابر این حمله ر
ا نداشت، شکست خورد و توپال پاشا نیز نتوانست نیروهای خود را جمع کند. ایرانیان تمامی توپ های عثمانی را به غنیمت گرفتند. با این حال، نادر نتوانست این پیروزی را ادامه دهد؛ زیرا شورشی در جنوب ایران رخ داده بود که نیازمند توجه فوری او بود؛ بنابراین، بغداد بار دیگر از سقوط به دست ایرانیان نجات یافت. افزایش شورش افغان ها. شورش ذوالفقار خان. هنگامی که امپراتوری ایران در تلاش برای بازپس گیری سرزمین های از دست رفته به سمت غرب بود، حسین سلطان قندهار، افغان های ابدالی هرات را تحریک کرد تا علیه حکومت ایران قیام کنند. در این زمان، قوای اصلی ایران در غرب، مشغول جنگ با عثمانیان بودند. اللهیار خان، حاکم هرات که پس از پیروزی نادر در جنگ سال ۱۷۲۹ در سمت خود تثبیت شده بود، به ایران وفادار ماند. اما معاون او، "ذوالفقار" خان، تحت تأثیر وعده های حسین سلطان و حمایت قندهار، به شورش پیوست. محاصره مشهد. اللهیار خان مجبور به ترک هرات شد و نزد ابراهیم خان، برادر نادر پناه یافت. افغان های ابدالی پس از حمله به خراسان، به مشهد رسیدند و نیروهای ایرانی را شکست دادند. ابراهیم خان با نیروهایش به داخل دیوارهای شهر عقب نشینی کرد و مشهد تحت محاصره
قرار گرفت. اگرچه افغان ها ابزار مناسبی برای تخریب دیوارهای مستحکم مشهد نداشتند، این رویدادها نادر را نگران کرد، زیرا خراسان به عنوان پایگاه اصلی قدرت او تهدید می شد. نادر در ۱۶ آگوست از تبریز حرکت کرد و با سرعت باورنکردنی، مسافتی بالغ بر ۲۲۵۰ کیلومتر را طی کرد و به مشهد رسید. با رسیدن او، افغان ها به سرعت عقب نشینی کردند. محاصره هرات. مقاله اصلی: کارزار هرات در ۱۷۳۱. نزدیکی نادر به هرات، حسین سلطان قندهار را مضطرب کرد و او را به مذاکره با نادر واداشت. با این حال، حمایت حسین سلطان از ظلفقار خان ادامه یافت و حتی نیرویی چند هزار نفری به فرماندهی محمد سیدال خان از قندهار برای حمایت از او ارسال شد. در آوریل ۱۷۳۱، ارتش ایران در نزدیکی هرات مستقر شد و برج ها و استحکامات اطراف هرات را تصرف کرد. در یکی از شب ها، نادر و همراهان اندکش در برجی محاصره شدند. خوشبختانه گروهی از تفنگ داران ایرانی به موقع رسیدند و محاصره را شکستند. پس از عبور از رودخانه هریرود، ایرانی ها حمله ای بزرگ از سوی افغان ها را دفع کردند و آنها را به داخل دیوارهای قلعه هرات عقب راندند. در حمله ای هماهنگ، ظلفقار خان و سیدال خان تلاش کردند نیروهای ایران
ی را شکست دهند، اما نادر با نیرویی از جناحین و خط مقدم به افغان ها یورش برد و آنان را شکست داد. این شکست باعث خروج سیدال خان و تسلیم نیروهای باقی مانده هرات شد. خیانت اللهیار خان. با امضای معاهده ای، اللهیار خان به حاکمیت هرات بازگشت و ظلفقار خان به فراه تبعید شد. اما این اقدام نادر که قلعه را به طور کامل اشغال نکرد، اشتباه بزرگی بود. شورشیان از فراه به هرات بازگشتند و بار دیگر شورش را آغاز کردند. اللهیار خان نیز مجبور به پیوستن به شورش شد، اما در نهایت تبعید گردید. محاصره هرات از سر گرفته شد و افغان ها نمایندگانی برای مذاکره فرستادند. با پایان مذاکرات، ظلفقار خان به همراه برادرش به قندهار گریختند. هرات این بار تحت اشغال نیروهای نادر قرار گرفت، اما برخلاف انتظارات، شهر غارت نشد. ابراهیم خان موفق به تسخیر فراه شد و منطقه به طور کلی تحت سیاست های نادر آرام گرفت. فتح قفقاز. زمینه استراتژیک. پس از سرکوب شورش افغان ها، نادر توانست به حملات خود علیه امپراتوری عثمانی و قفقاز ادامه دهد. این حملات با پیروزی ایران پایان یافت و نادر توانست هژمونی ایران را بر سراسر قفقاز بازگرداند. بازپس گیری قفقاز. قفقاز از سال ۱۷۲۲ پس
از سقوط دولت صفوی تحت کنترل عثمانی بود. اولین هدف نادر، تصرف خان نشین شیروان بود که در اوت ۱۷۳۴ با سقوط شکی به دست آمد. پس از این، نیروهای ایرانی به سمت گنجه پیشروی کردند. قلعه مستحکم گنجه با ۱۴٬۰۰۰ مدافع، مقاومتی سرسختانه ارائه کرد. ایرانی ها که از توپخانه ای قوی برای محاصره برخوردار نبودند، از مین گذاری زیرزمینی استفاده کردند، اما عثمانی ها از نقشه آنان باخبر شدند. نبردهای زمینی بین دو طرف رخ داد و در نهایت، ۷۰۰ نفر از مدافعان عثمانی کشته شدند، اما دیوارهای قلعه همچنان باقی ماندند. نبرد یغوارد. مقاله اصلی: نبرد یغوارد در سال ۱۷۳۵، نادر با ارتش پیشروی عثمانی به فرماندهی کوپریلو پاشا مواجه شد. علی رغم تعداد کمتر، نادر با تاکتیک های نظامی خود، ارتش ۱۳۰٬۰۰۰ نفری عثمانی را شکست داد. این شکست، عثمانی ها را مجبور به امضای معاهده ای کرد که کنترل ایران بر قفقاز و مرزهای بین النهرین را به رسمیت می شناخت. فتح هند توسط نادرشاه. نادرشاه افشار، شاه ایران (۱۷۳۶–۱۷۴۷) و بنیان گذار سلسله افشاریه، در سال ۱۷۳۹ با سپاهی متشکل از ۵۵ هزار نفر به امپراتوری مغول در هند حمله کرد و در نهایت در ماه مارس همان سال به دهلی یورش برد. سپا
ه او در نبرد کرنال به راحتی ارتش مغول را شکست داد و پایتخت آن ها را تسخیر کرد. دلایل حمله نادرشاه به هند. نادرشاه که در سال ۱۷۳۶ به طور رسمی پادشاه ایران شد و سلسله افشاریه را بنیان نهاد، پس از شکست دادن آخرین شاه صوری صفوی در سال ۱۷۳۵، به دنبال تثبیت قدرت خود بود. در سال ۱۷۳۸، او قندهار، آخرین پایگاه سلسله هوتکی، را فتح کرد و سپس حملات خود را از فراز کوه های هندوکش به شمال هند آغاز کرد که در آن زمان تحت حکومت امپراتوری مغول قرار داشت. امپراتوری مغول پس از مرگ اورنگ زیب به دلیل جنگ های جانشینی و شورش های داخلی تضعیف شده بود. نادرشاه که به ثروت فراوان این کشور چشم دوخته بود، به دنبال غارت و تصرف این سرزمین بود. او از محمدشاه، امپراتور مغول، خواسته بود که مرزهای کابل را ببندد تا شورشیان افغان نتوانند به آنجا پناه ببرند، اما این درخواست نادیده گرفته شد. نادرشاه این امر را بهانه ای برای حمله به هند قرار داد. مسیر حرکت نادرشاه. نادرشاه همراه با ارتش خود که شامل فرماندهانی از جمله ارکلی دوم گرجی بود، پس از شکست دادن افغان ها، شهرهایی مانند غزنی، کابل و پیشاور را تصرف کرد. او تا پایان سال ۱۷۳۸ به پنجاب رسید و سپس بر
ای رویارویی با سپاه مغول آماده شد. در نبرد کرنال در ۱۳ فوریه ۱۷۳۹، سپاه نادرشاه پیروزی قاطعانه ای به دست آورد. محمدشاه تسلیم شد و همراه با نادر وارد دهلی گردید. کلیدهای پایتخت به نادرشاه سپرده شد و او در ۲۰ مارس ۱۷۳۹ وارد شهر دهلی شد و کاخ سرخ را به تصرف خود درآورد. سکه هایی به نام نادرشاه زده شد و در مساجد دهلی نماز به نام او خوانده شد. در روز بعد، نادرشاه یک دربار بزرگ در پایتخت برگزار کرد. درگیری سربازان ایرانی و مردم هند. اشغال دهلی باعث افزایش قیمت ها شد و تلاش برای کنترل قیمت ها به درگیری هایی میان سربازان ایرانی و بازرگانان محلی منجر شد. شایعه ای مبنی بر ترور نادرشاه باعث شد تا برخی از مردم هند به سربازان ایرانی حمله کنند. نادرشاه که خشمگین شد. در ۲۲ مارس ۱۷۳۹، سربازان ایرانی با دستور نادر به مردم بی دفاع حمله کردند. در نهایت محمدشاه مجبور شد برای کسب عفو از نادرشاه التماس کند. غارت و ثروت. نادرشاه جریمه ای سنگین معادل ۲۰ میلیون روپیه از مردم دهلی گرفت. او همچنین تخت طاووس، جواهرات ارزشمندی مانند الماس کوه نور و دریای نور را به غنیمت برد. این ثروت عظیم به نادر اجازه داد تا سه سال مالیات در ایران را لغو
کند. پیامدها. حمله نادرشاه ضعف شدید امپراتوری مغول را آشکار کرد. نادرشاه پس از بازگشت به ایران، تمرکز خود را به جنگ با دشمنان دیگر مانند امپراتوری عثمانی و شورش های قفقاز معطوف کرد. فتح آسیای مرکزی. در میانه قرن هجدهم، امپراتوری ایران تحت حکومت نادر شاه شروع به فتح و الحاق خان نشین های بخارا و خیوه کرد. درگیری های اولیه در اواخر دهه ۱۷۳۰ میلادی رخ داد، زمانی که پسر نادر شاه و نایب السلطنه، رضا قلی مرزا، موفق به کسب پیروزی های مهمی در این جبهه شد، در حالی که نادر شاه هنوز در حال حمله به هند بود. حملات رضا قلی به خیوه موجب خشم ایل بارس خان، فرمانده خیوه، شد. وقتی ایل بارس تهدید کرد که حمله تلافی جویانه خواهد کرد، نادر شاه دستور توقف خصومت ها را صادر کرد، علی رغم موفقیت های پسرش. پس از بازگشت پیروزمندانه نادر از دهلی، وی خود به یک جنگ تعیین کننده وارد شد. پس از الحاق خیوه، نادر ایل بارس خان را اعدام کرده و ابو الفیض خان را جایگزین او کرد، کسی که نادر او را فردی می دانست که بیشتر از سلطنت نادر پذیرایی می کند. این جنگ به بزرگ ترین پیروزی ایران علیه خان نشین های آسیای مرکزی در تاریخ مدرن تبدیل شد. با اضافه شدن این