Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
کار با بودجه ای محدود به ستایش وی پرداختند. مویس سه بار (٬۲۰۰۳ ۲۰۰۵ و ۲۰۰۹) به عنوان مربی سال اتحادیه مربیان لیگ انگلستان انتخاب شد و بعد از الکس فرگوسن، در رتبهٔ دوم این جوایز قرار دارد. او در ژانویهٔ ۲۰۱۲ بعد از الکس فرگوسن، آرسن ونگر و هری ردنپ به چهارمین مربی تبدیل شد که به رکورد ۱۵۰ برد در لیگ برتر انگلستان رسیده است. وی همچنین ۱۰ بار به عنوان مربی ماه لیگ برتر انگلستان نیز انتخاب شده است و بعد از الکس فرگوسن و آرسن ونگر بیشترین رکورد را در انتخاب به عنوان مربی ماه دارد. وی از ۱ ژوئیه ۲۰۱۳ تا ۲۲ آوریل ۲۰۱۴ سرمربیگری منچستر یونایتد را نیز بر عهده داشت. مویس در ۱۰ نوامبر ۲۰۱۴ و پس از گذشت ۱۱ هفته از مسابقات لا لیگا، سرمربی تیم فوتبال رئال سوسیداد شد و در ۹ نوامبر ۲۰۱۵ از سمت سرمربیگری این باشگاه برکنار شد. او در ۲۳ ژوئیه ۲۰۱۶ به عنوان سرمربی تیم ساندرلند انتخاب شد. بازگشت به وستهام یونایتد در تاریخ ۲۹ دسامبر سال ۲۰۱۹، به دنبال اخراج مانوئل پیگرینی، یک روز پیش از آن مویس با قراردادی ۱۸ ماهه به عنوان سرمربی وستهام یونایتد منصوب شد. اکنون نیز این سرمربی هدایت اورتون را برعهده دارد و در جمع تافی های انگلیس حض
ور دارد. در بیلدآپ، مویس معمولاً تیمش را با آرایش ۳-۳-۴ سازمان دهی می کند. این آرایش شامل چهار مدافع، یک هافبک دفاعی (پست ۶)، دو هافبک میانی تهاجمی تر (شماره ۸) و سه مهاجم می شود. جانشینی سر الکس فرگوسن. دیوید مویس در تاریخ ۹ مه ۲۰۱۳ به عنوان جانشین سر الکس فرگوسن انتخاب شد. کار وی در تیم منچستر یونایتد از ۱ ژوئیه ۲۰۱۳ آغاز شد. قرارداد او شش ساله بود. مویس در تاریخ ۱۱ اوت ۲۰۱۳ در اولین بازی رسمی به عنوان سرمربی روی نیمکت منچستر یونایتد نشست که با برد دو بر صفر منچستر یونایتد مقابل ویگان و قهرمانی این تیم در جام خیریه انگلستان ۲۰۱۳ نیز همراه بود. مویس سرانجام در تاریخ ۲۲ آوریل ۲۰۱۴ از سمت سرمربیگری تیم منچستریونایتد نیز برکنار شد. آخرین مرتبه ای که او به عنوان سرمربی روی نیمکت منچستریونایتد حضور داشت، در هفتهٔ سی و پنجم لیگ برتر انگلستان به میزبانی اورتون بود که منچستریونایتد در این بازی با نتیجهٔ دو بر صفر مغلوب تیم سابق این مربی نیز شد. آمار مربی گری. آ"مار مربی گری تا ۲۱ فوریه ۲۰۲۱"
ماگنیت بزرگترین شرکت خرده فروشی روسیه بر پایه تعداد فروشگاه می باشد. این شرکت در سال ۱۹۹۴ توسط سرگی گالیتسکی در شهر کراسنودار تأسیس شد. امروزه این شرکت بیش از ۵٫۳۰۹ فروشگاه در بیش از ۱٫۳۸۹ منطقه دارد، که شامل ۵٫۰۰۶ سوپرمارکت، ۹۳ هایپرمارکت و ۲۰۱۰ فروشگاه لوازم آرایشی می باشد و بیش از ۷۹ هزار کارمند در آن ها اشتغال دارند.
تات نفت شرکت نفت و گاز روسی است، که دفتر مرکزی آن در شهر آلماتیفسک، در تاتارستان، روسیه مستقر می باشد. شرکت تات نفت ششمین شرکت نفتی بزرگ در کشور روسیه است. ریشه های تأسیس شرکت تات نفت به سال ۱۹۵۰ بازمی گردد، که با ادغام چندین شرکت نفتی و صنعتی در منطقه تاتارستان، اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی راه اندازی شد. در سال ۲۰۰۰ این شرکت بار دیگر توسط دولت جمهوری تاتارستان سازماندهی شد. بخشی از سهام شرکت تات نفت در بازارهای بورس مسکو، بورس لندن و بورس فرانکفورت معامله می شود. این شرکت در حال حاضر در ۷۷ میدان نفتی به عنوان اپراتور فعالیت دارد، که این میادین در کشورهای لیبی، آنگولا، سوریه، ایران، ویتنام، عمان، عربستان سعودی و روسیه مستقر می باشند. شرکت تات نفت هم اکنون مالک شبکه ای از ۶۲۶ جایگاه پمپ بنزین در کشورهای روسیه و اوکراین می باشد. رستم مینیخانوف رییس جمهور فعلی جمهوری تاتارستان، ریاست هیئت مدیره این شرکت را برعهده دارد.
نوواتک شرکت نفت و گاز روسی است، که دومین تولیدکننده گاز طبیعی روسیه، پس از گازپروم می باشد. دفتر مرکزی این شرکت در منطقه خودمختار یامالو-ننتس در غرب سیبری مستقر می باشد و دفتر فروش آن نیز در شهر مسکو قرار دارد. لئونید میکلسون مدیرعامل این شرکت است. سهام داران عمده نوواتک، تاجر نفتی روس؛ گنادی تیمچنکو (مالک شرکت گانوور) با ۲۰ درصد از سهام، شرکت گازپروم ۱۰ درصد و گازپروم بانک نیز با ۹ درصد از سهام می باشند.
میچل یکی از بزرگترین شرکت های استخراج معدن روسی است، که در زمینه استخراج و تولید زغال سنگ، سنگ آهن، فولاد، نورد محصولات فولادی و فلزشناسی فعالیت می کند. دفتر مرکزی شرکت میچل در شهر مسکو قرار دارد. این شرکت در کشورهای روسیه، لیتوانی، قزاقستان، بلغارستان، اوکراین، انگلستان و ایالات متحده، دارای عملیات می باشد. بخشی از سهام این شرکت در بازارهای بورس نیویورک و بورس مسکو معامله می شود.
سیاست روادید ایران به سیاستی گفته می شود که اکثریت شهروندان کشورهای خارجی برای ورود و اقامت در ایران بدان نیازمندند، این مورد برای دارندگان گذرنامه های آمریکا، بریتانیا و کانادا ممکن است یک ماه طول بکشد. و حتی برخی از آمریکایی ها با یک روادید معتبر نیز به جهت ورود به ایران دچار مشکل شده اند و با درخواست آنان موافقت نشده است. شهروندان اسرائیلی به طور کلی حق سفر به ایران را ندارند. جدا از صدور روادید فرودگاهی که دولت ایران امکان آن را برای تسهیل در سفر اتباع و گردشگران خارجی به این کشور فراهم کرده، اتباع پانزده کشور سوریه (فقط به شرط پرواز مستقیم از دمشق)، لبنان، ترکیه، جمهوری آذربایجان، بولیوی، مصر، گرجستان، مالزی، ارمنستان، ونزوئلا، چین، هنگ کنگ، ماکائو، عراق و عمان می توانند بدون روادید و فقط با داشتن گذرنامهٔ معتبر، مُهر ورود به ایران را دریافت کنند و برای مدت زمانی مشخص طبق آنچه دولت ایران با توجه به توافقات دیپلماتیک و قوانین حاکمیتی تعیین کرده است، به این کشور سفر کنند. بر این اساس شهروندان ترکیه ۳ ماه، سوریه و ارمنستان ۹۰ روز، گرجستان ۴۵ روز، بولیوی، لبنان، عراق و جمهوری آذربایجان ۳۰ روز، مصر ۲۰ روز، چی
ن، هنگ کنگ و ماکائو ۲۱ روز، ونزوئلا و مالزی هر یک به مدت ۱۵ روز بدون آن که به روادید نیاز داشته باشند می توانند در ایران بمانند و اگر بیش از این سفر طولانی تری داشتند باید برای گرفتن روادید از طریق نمایندگی های وزارت خارجه یا شرکت های کارگزار با توانایی اخذ روادید ایران اقدام کنند. اتباع افغانستان، سومالی، آمریکا، انگلستان و کانادا مجاز به اخذ روادید فرودگاهی نیستند و می بایست از طریق مراجعه به دفاتر کنسولی اقدام به اخذ روادید نمایند. البته باید توجه داشت که در سال ۱۳۹۶ این قانون برای کشورهای ذکر شده در عرض فقط ۱ هفته موافقت شده و می توانند وارد ایران شوند. درتاریخ ۱۴۰۲/۹/۲۲هیئت دولت با روادید یک طرفه از سوی ایران برای ۳۳ کشوراز جمله عربستان، امارات ،بحرین ، هند ،روسیه،ژاپن و...جهت سفر توریستی اتباع این کشورها موافقت کرد. ویزای فرودگاهی (Arrival Visa). ویزای ورود یا ویزای فرودگاهی نوعی از ویزای توریستی است که در هنگام ورود مسافر و در فرودگاه صادر می گردد. ویزای ورود به ایران معمولاً ۳۰ روز اعتبار دارد و در حال حاضر تنها در ۱۳ فرودگاه بین المللی ایران و بندر شهید رجایی صادر می شود. همچنین مسافر می تواند پیش از
عزیمت درخواست ویزای خود را به صورت آنلاین تکمیل نموده و با دریافت کد مرجع ویزا وارد فرودگاه ایران شود. این روش امن تر و مطمئن تر است. بر اساس اطلاعات وزارت خارجه ایران، شهروندان کشورهای زیر می توانند از خدمات ویزای فرودگاهی ایران استفاده کنند: آذربایجان، آلبانی، آلمان، آرژانتین، آفریقای جنوبی، اتریش، ارمنستان، ازبکستان، اسپانیا، استرالیا، اسلوونی، اسلواکی، امارات متحده عربی، اندونزی، اوکراین، ایتالیا، ایرلند، بحرین، برزیل، برونئی، بلاروس، بلژیک، بلغارستان هرزگوین، پرتغال، پرو، تاجیکستان، تایلند، ترکمنستان، چین، دانمارک، فدراسیون روسیه، رومانی، ژاپن، سنگاپور، سوئد، سوئیس، سوریه، عربستان سعودی، عمان، فرانسه، فلسطین، قبرس، قرقیزستان، قطر، کرواسی، کره جنوبی، شمالی کره، کوبا، کویت، گرجستان، لبنان، لوکزامبورگ، لهستان، مالزی، مجارستان، مغولستان، مکزیک، نروژ، نیوزیلند، ونزوئلا، ویتنام، هلند، یوگسلاوی، یونان، تانزانیا و هند. ویزای الکترونیکی ایران (E-Visa). E-Visa سیستم درخواست ویزای الکترونیکی است که در سال ۲۰۱۷ توسط وزارت امور خارجه ایران برای سهولت روند ویزا راه اندازی شد. در این روش متقاضیان می توانند در هر آژانس
مسافرتی واجد شرایط یا وب سایت وزارت امور خارجه درخواست ویزای اکترونیکی کنند. ویزا الکترونیکی ایمن ترین راه برای گرفتن ویزا برای ایران است. چرا که مسافر قبل از شروع سفر کد مجوز خود را دریافت می کنند و پس از ورود دیگر امکان رد شدن وجود ندارد. ویزای تجاری ایران (ویزای چند بار ورود). ویزای تجاری ایران برای افرادی مناسب است که هدف آن ها از سفر به ایران شرکت در یک رویداد اقتصادی، فرهنگی، ورزشی یا شرکت در نمایشگاه هاست. حداکثر زمان اقامت در ایران با این نوع ویزا ۳۰ روز بوده و داشتن دعوتنامه مورد تایید وزارت کار و تعاون اجتماعی از شرکت ضروری است. هزینه ویزای ایران. هزینه ویزا از کشوری به کشور دیگر متفاوت است . مسافران پس از درخواست ویزای الکترونیکی و دریافت کد مجوز به صورت آنلاین ، دو گزینه برای گرفتن ویزا در سفارتخانه ها یا سایر مکان های صدور ویزا خواهند داشت. امکان دریافت ویزا به صورت اضطراری (در عرض چند ساعت) با پرداخت ۵۰ درصد بیشتر از هزینه اصلی تمبر نیز وجود دارد.
اورال کالی شرکت صنایع شیمیایی روسی است، که بزرگترین تولیدکننده کود پتاس در جهان است و بزرگترین سهامدار آن میلیاردر روس؛ دمیتری ایفگنویچ ریبولوفلیف می باشد. این شرکت در سرزمین پرم واقع در فدراسیون روسیه مستقر می باشد. بخشی از سهام شرکت اورال کالی در بازارهای بورس مسکو و بورس لندن معامله می شود. این شرکت به عنوان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان کودهای شیمیایی در جهان محسوب می شود.
کارشناسی ارشد پرستاری به دوره ای گفته می شود که تحصیلات بالاتر از کارشناسی را در بر می گیرد و اولین مقطع تحصیلی پس از کارشناسی می باشد. هدف از ایجاد آن تربیت افرادی لایق، متعهد و متبحر می باشد بطوریکه بتوانند بر مبانی علوم پرستاری و متون علمی موجود احاطه یافته در اثر آشنایی با روشهای پیشرفته تحقیق در علوم و بدست آوردن کارایی و لیاقت و مهارت علمی و عملی لازم، مجموعه را به گونه ای کسب کنند که بخوبی بتوانند در هریک از ابعاد پرستاری، آموزش، پژوهش و مدیریت فعالیت نموده و بدین ترتیب کمبودهای موجود اعضاء هیئت علمی و دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی و نیروی انسانی متبحر مراکز بهداشتی درمانی را جبران نمایند و از مقالات علمی و تحقیقات علوم پرستاری و علوم وابسته در جهت پیشبرد مرزهای دانش و کمک به ایجاد روح علمی در جامعه استفاده کنند. طول دوره و شکل نظام. براساس آیین نامه آموزشی دوره کارشناسی ارشد (ناپیوسته) مصوب شورای عالی برنامه ریزی انقلاب فرهنگی، حداقل طول این دوره ۲ سال و حداکثر مجاز طول تحصیلات این دوره برای دانشجویان تمام وقت ۳سال است. این دوره برای دانشجویان نیمه وقت برابر مصوبات شورایعالی انقلاب فرهنگی می باشد. گر
ایش های مدرک کارشناسی پرستاری. از کارشناسی پرستاری می توان در۲۲ رشته کارشناسی ارشد ادامه تحصیل داد (در آزمون وزارت بهداشت): اپیدمیولوژی - آموزش بهداشت - آمار زیستی - پرستاری- پرستاری سالمندی- پرستاری بالغین- پرستاری کودکان- پرستاری اورژانس- پرستاری نظامی- پرستاری مراقبت های ویژه- پرستاری مراقبت های ویژه نوزادان- روانپرستاری- رفاه اجتماعی - علوم تشریحی - علوم تغذیه -علوم بهداشتی در تغذیه - فیزیولوژی - کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی - مدارک پزشکی- مدیریت خدمات بهداشتی درمانی - مدیریت توانبخشی - اقتصاد بهداشت (با ۲ گرایش توسعه بهداشت و درمان – سیاستگذاری و برنامه ریزی بهداشت و درمان) - نانوتکنولوژی پزشکی -آموزش پزشکی - پرستاری مراقبت های ویژه-زیست فناوری پزشکی -ارگونومی -انفورماتیک پزشکی - پرستاری مراقبت های ویژه نوزادان. رشته های جانبی: شامل رشته آموزش پزشکی و پزشکی می باشد. واحدهای درسی. تعداد کل واحدهای این دوره ۳۲ واحد می باشد و درصورت لزوم دانشجو باید نخست برخی از دروس دوره کارشناسی را حداکثر به مدت دو نیمسال بعنوان پیشنیاز بگذراند. دروس پایه (اصلی) ۷ واحد دروس تخصصی و الزامی ۱۹ واحد پایان نامه (با طرح پژوهشی
) ۶ واحد مجموعه واحدها ۳۲ واحد تذکر: بدیهی است چنانچه دانشجو نیاز به گذراندن برخی دروس پیشنیاز داشته باشد در خلال این دوره آن دروس را می گذراند و مسلماً حداکثر طول مجاز تحصیل برای چنین دانشجویانی به نسبت واحدهای پیشنیاز گذرانده شده افزایش می یابد.
در افغانستان ورزش های ملی و بین المللی وجود داشته که برخی از ورزش ها پس از سده ۱۸ توسط انگلیسی ها و کمیته ملی المپیک افغانستان در کشور مروج شده است. زیادترین فعالیت های ورزشی را جوانان و نوجوانان به پیش می برند. همانطوری که بازی های المپیک باعث گردیده است تا هزاران ورزشکار جهان تلاش ورزند تا دراین مسابقات شرکت نموده شهرت و ثروت کسب نمایند. در افغانستان جشن نوروز (میله گل سرخ)، روزهای آزادی و مذهبی مرکز تشویق ورزشکاران افغانستان بوده اند. در این روزهای خجسته از طرف شاهان و بزرگان افغان به ورزشکاران انعام داده می شد که این انعام تا اکنون دوام دارد. ورزش های ملی افغانستان معمولاً به منظور سلامتی بدن، زیبایی اندام، دفاع از خود، رقابت، کسب سرمایه، شهرت و تفریح مورد استفاده قرار دارد. زیاده مسابقات ورزشی به منظور تجلیل از روزهای خجسته سال و روزهای ملی اجرا می شود. ورزش های وارد شده قسمت اعظم خاک را پوشانیده است. فوتبال و والیبال و بیلیارد، کریکت، وزنه برداری، کونگ فو و کاراته در سراسر افغانستان وجود دارد و همه به آن آشنایی دارند. تاریخچه ورزش در افغانستان. حرکات ورزش غیر منظم از قبیل دویدن، شکار نمودن، شنا نمودن، ک
وه گردی از پیدایش انسان به طور طبیعی وجود داشت. اولین رقص منظم در دور آتش توسط آریایها بنا گردید. این ورزش با خواندن سرودها و خوردن شراب سونا اجرا می شد. پس از به وجود آمدن نیزه، تیرکمان ،تمرینات نشان زنی، تمرینات آکروباتیک، کشتی گیری و اسپ دوانی جای رقص ها را می گیرد. با ورود یونانیان در بلخ و ازدواج با رخسانه دختر شاه باختر ورزش های منظم، کشتی گیری، اسپ دوانی، ورزش های آکروباتیک و ژیمناستیک رونق بهتر گرفته و در نوروز مسابقات ورزشی صورت می گرفت. پس از مرگ اسکندر رخسانه این قوماندان غرب در انکشاف سپورت و تمدن بلخ سهم ارزنده را گرفت. جشن چهل روزه نوروز بلخ سر آغاز تفریحات و ایام مسابقات ورزش های منظم در افغانستان بود که تا اکنون این جشن ادامه دارد. در جشن نوروز مسابقات بزکشی، نیزه بازی، سرکس (ناتک)، اسپ دوانی، بیل بازی، سگ جنگی، صحنه آواز خوانی، شتر جنگی، تخم جنگی، پهلوانی، قوچ جنگی در شهر مزار شریف الی چهل روز دوام دارد. پس از قرن ۱۸ مسابقات ورزشی نه تنها اهمیت تربیت بدنی بلکه اهمیت سیاسی واقتصادی را بخود گرفت. در سال ۱۸۳۹ورزش بیسبال (توپ دنده) و کرکت توسط انگلیس ها در افغانستان مروج گشت؛ ولی بزودی از طرف ملا
ایمامان بازی کرکت ممنوع قرار داده شد. پس از قرن ۱۹ورزش های فوتبال والیبال بسکتبال در مکاتب به حیث مضمون رسمی تدریس داده شد. در سال ۱۹۲۳ غازی ستدیم از طرف شاه امان اله افتتاح گردید. در سال ۱۹۳۳ فدراسیون فوتبال در افغانستان تأسیس گردیده افغانستان دارای تیم ملی فوتبال شد. برای اولین بار تیم افغانستان در بازهای المپیک سال ۱۹۳۶ شرکت جست. اولین مسابقه بین المللی فوتبال افغانستان در مقابل تیم ایران در سال ۱۹۴۱ در غازی ستدیم اجرا شد که هیچ یک برنده نشدند. در سال ۱۹۴۸ افغانستان عضو فدراسیون بین المللی فوتبال گردید. درهمین سال مسابقه را در بازی های المپیک لندن اجرا نمودند. درین مسابقه افغانستان برنده نشد. سپس تیم های فوتبال و پهلوانی در هر دوره المپیک شرکت می جست. در سال ۱۹۶۴ پهلوان محمد ابراهیم در مسابقات المپیک توکیو پهلوان شماره پنجم شد. در سال ۱۹۶۵ فدراسیون بادی بلدینگ (بدنسازی) تشکیل شد. در سال ۱۹۶۷گلف قرغه کابل افتتاح شد. ۱۹۶۸شرکت افغانستان در المپیک تابستانی مکزیکو سیتی شرکت نمود. ۱۹۷۲حضور تیم المپیک افغانستان در المپیک مونشن جرمنی شرکت جست. در سال ۱۹۷۸گلف کلاب کابل بسته شد. در سال ۱۹۸۰افغانستان در رقابت های ال
مپیک تابستانی مسکو اشتراک یافت. همانند المپیک های پیشین تیم المپیک افغانستان موفق به دریافت مدالی نشد. در سال ۱۹۸۴ دولت دموکراتیک افغانستان نگذاشت ورزش کاران افغانی در مسابقات المپیک لوس آنجلس شرکت ورزند. دولت افغانستان رسماً المپیک ۱۹۸۴ لس آنجلس آمریکا را تحریم کرد. در سال ۱۹۸۵ فدراسیون ملی ژیمناستیک افغانستان تشکیل یافت. در سال ۱۹۸۸ بازیکنان افغانستان در المپیک کوریای جنوبی اشتراک ورزیدند. بزکشی به عنوان یکی از ورزش ها و تفریحات افغان ها در فیلم رامبو ۳ و با بازیگری سیلوستر استالونه به جهانیان معرفی گردید. در سال ۱۹۹۳ میدان گلف کلاب کابل بازگشایی شد. در همین سال طیاره حامل ورزشکاران تیم بادی بلدینگ (بدنسازی) افغانستان در مزار شریف سقوط کرد و تمام ۱۲ نفر اعضای تیم کشته شدند. در سال ۱۹۹۶ افغانستان در رقابت های المپیک آتلانتا حضور یافت. در زمان طالبان ورزش فوتبال و والیبال فعال بود ولی صرف مسابقات داخلی صورت می گرفت. پس از سال ۲۰۰۱ دروازه ورزش بروی کشور اعم از زنان و مردان باز شد. در جنوری سال ۲۰۰۲ اولین مسابقه ورزشی فوتبال در غازی ستدیم بین تیم ملی افغانستان و انگلند برگزار گردید. از آن به بعد در مرحله اول اف
غان های که در کشورهای خارج زندگی می کردند در تیم های ورزشی افغانستان منسجم شدند. اولین حضور افغانستان در مسابقه های جهانی پس از ۲۸ سال، حضور در بازی های آسیایی بوسان کره جنوبی سال ۲۰۰۲ بود؛ و پس ۲۰۰۶ باشگاه های داخل خاک خود کفا گردیده مسابقات را با کشورهای خارج براه انداخته در هر گوشه و کنار کشور باشگاه ها و فدراسیون های ورزشی را بنا نمودند؛ که پس از ۲۰۱۱ نتیجه خوب به دست آوردند. وضیعت سپورت الی سال های ۲۰۰۲ به نسبت عدم هم آهنگی با کشور بیرون فدراسیون های بین المللی ورزش و ضعف اقتصادی ضعیف ارزیابی شده است با وجودی که دولتهای وقت تلاش های نهائی خود را غرض بهبود ورزش نموده اند ولی با آن هم کمبودی و کاستی دارد. پس از سال ۲۰۰۲ ورزش های نیمه جان دوباره زنده شده و خیلی ها بسرعت راه خود را می پیماید. در شهرها به صدها تیم های ورزشی مختلفه ایجاد گردید. این تیم ها از پشتیبانی دولت وجامعه جهانی بر خود دارد گردید. تیم های کرکت فوتبال، بسکتبال، کونگ فو، بوکسینگ، کاراته تکواندو، وزنه برداری، اسنوکر، زیبائی اندام توانست درمیان سایر اسپورتها مدال ها، بردها و قهرمانی ها به دست آرد. هکذا زنان که نصف از جامعه افغان را تشکیل می
دهد نیز بر اثر تشویق کشورهای خارج توانست تیم های بسکتبال، فوتبال، و غیره باشگاه هارا ایجاد نمایند. مشهورترین ورزکاران که شهرت جهانی کسب نموده اند عبارتند از مسعود عزیزی و تهمینه در اتلانتیک، نصیر احمد بهاوی تکواندو باز در وزن ۸۰ کلیو، اجمل فی سال بوکسر در وزن ۵۲کیلو، اجمل فیاض زاده جودو باز در وزن ۶۶ کیلو، روح اله نیکپا تکواندو باز در وزن ۶۸ کیلو، حمید رحیمی تکواندو باز می باشد. فعلاً در کشور بیشتر از ده هزار باشگاه ورزش وجود دارد؛ که در حال رشداند. یکی از علل عمده رشد ورزش در افغانستان همکاری کلب ها و باشگاه های ورزشی افغان های مقیم اروپا و آمریکا می باشد. الی سال ۲۰۰۸ ورزشکاران داخل خاک از تجارب زیاد بر خوردار نبودند. پس از ۲۰۰۸–۲۰۱۰ سپورت در داخل افغانستان سرعت دو چند را می پیماید. ولایت هرات پس از کابل دومین ولایت است که بیشتریت ورزکاران را تربیه نموده است. ورزشهای ملی افغانستان. عبارت از ورزش های است که از خاک افغانستان یا از اقوام ساکن آریانا، باختر، خراسان و افغانستان برخاسته درهمین کشور رشد نموده باشد. ورزش های ملی یکی از سنن افغانی نیز می باشد. مهم ترین ورزش های ملی افغانستان عبارتند از بزکشی، اسپ دو
انی، خر دوانی، کشتی گیری، شمشیر جنگی، بیل بازی، چوب جنگی شناوری، دویدن، درخت بازی، ناتک، نیزه بازی، سنگ دورکان، دست بردکان، شرط زنی، یخ مالک زنی، نفس بردکان، توپ دنده و دنده کلک می باشد. بزکشی. بزکشی از مهم ترین بازی ملی افغانستان می باشد. درین بازی مردان خیلی قوی شرکت ورزیده یکی از پرهیجانترین ورزش افغانستان به شمار می آید. بزکشی از خیل ها قدیم در بلخ باستان مروج بوده است. گویند آریایی ها در شبانگاه بالای یونانیان حمله نموده هر اسپ سوار یک نفر از دشمن را می ربود. پس از سال ها این حرکات به ورزش بزکشی تبدیل شده به عوض آدم بز را کش می نمودند. بازی بزکشی در افغانستان به شکل رسمی وغیر رسمی وجود دارد. بازی رسمی دارای مصونیت بوده ولی بازی غیررسمی خیلی سخت و خطرناک می باشد؛ که فعلاً بازی غیررسمی زیاده در قریه جات و ولسوالی ها حتی به سطح شهر وجود دارد. هر ولایت از ۵۰۰–۲۰۰۰ چاپ انداز دارد که از میان آن ها ده نفر به صفت تیم ولایت انتخاب می شود. همه ساله در جشن نوروز و جشن استقلال مسابقات بین ولایات صورت می گیرد. در ولایات ولسوالی ها و قریه جات در هر جمعه مسابقات بزکشی صورت می گیرد. دربازی بزکشی شلاق زدن در اثنا بالا نم
ودن و انتقال بزغاله مروج است. گاهگاهی دو رقیب بزغاله را به فاصله ده ها کیلومتر برده پس از جنگ دست پا یا قتل دو باره برگشته بز را در دایره حلال می اندازند. در قشلاقها و ولسوالی ها به صدها اسپ شرکت جسته و تیم جود ندارد هرکی بازور و قوت و شلاق زدن بزغاله را بلند نموده به دایره حلال می کشاند. در جریان مسابقه دست پا شکستن، زخمی شدن وزیر پا اسپ ها شدن اکثراً وجود دارد. بعضی اسپ های تربیت شده چاپ انداز را با دو پا به زمین می اندازد. اگر پهلوانی در جریان بازی کشته می شود فقد خان ها و مالکان تصمیم گیری می نمایند کس محاکمه نمی شود. ظاهرشاه تلاش فراوان نمود تا این بازی را شامل بازی المپیک نماید. تا آنکه در سال۱۳۳۹ اداره المپیک با قبول یک تعداد مقررات این بازی را شامل بازی های المپیک نمود. و در افغانستان فدراسیون بزکشی تأسیس گردید. توپ دنده. نوع ابتدائی از بیس بال است که از کشور هند به افغانستان ترویج شده است. این بازی ۴۰ سال قبل در افغانستان خیلی مروج بود با به میان آمدن بازی فوتبال علاقمندان آن کم شده است. دنده کلک. بازی دنده کلک از خیلی قدیم در افغانستان وجود داشته . بازی کنان این ورزش نوجوانان و جوانان هستند. این باز
ی نزدیک با بیس بال و کریکیت است. چوب طویل به اندازه ۸۰ سانتی متر که به آن چوب خورد زده می شود به نام دنده یاد می شود و چوب خرد به طول ۲۰ سانتی متر که دو طرف آن تیز است به نام کلک یاد می شود. درین بازی به عوض توپ از چوب کوچکی که دو نوک آن مانند مداد باریک تراش شده باشد استفاده می شود. مسابقات این ورزش توسط دو گروه کوچک یا بزرگ می تواند صورت گیرد. روش این بازی طوریست که بچه ها در وسط یک توته زمینی که سطح هموار داشته باشد، خوچک را آماده می سازند «خوچ عبارت از حفری است که به قطر۸۰ سانتی و به عمق ۱۵ سانتی متر که توسط بازی کنان این بازی حفر می شود تا درهنگام بازی، کلیک در آن ایستاده شود. در اثنای اصابت دنده کلک از زمین برخواسته و آن را همراه با دنده ضربه وارد نمایند و به دور اندازند. بعد از به دست آوردن نوبت ازسوی یک جناح، به بازی آغاز می نمایند. ابتدا کلیک توسط یک فرد از گروپ جانب مقابل بطرف هوا بلند می شود. حین نزول از هوا اگر لیک بداخل «غوچک» افتد نوبت به شخص دیگری واگذار می گردد. اگر کلک به غوچک اصابت نکند، بازیگر همرای چوب دست داشته اش سه مرتبه در قسمت لبه کلک ضربه وارد می نماید، درصورتی که از زمین برخیزد درهو
ا ضربه دومی را برایش حواله نموده و آن را بدور می اندازد که در نزد بازی کنان یک بر محسوب می شود. زمانی که چهاربر شد آن را یک نو می گویند. بازیکن هر باری که که کلکرا بلند کند و با ضربه دومی دور رود نمی سوزد اگر یک بار ضربه وارد کند و دنده به زمین بخورد می سوزد وعددش صفر می شود اگر طرف مقابل کلک را از هوا قپ کند بازی تبدیل می شود. به همین شیوه این بازی ساعت ها ادامه می یابد. آنچه که قابل ذکراست: قبل از آغاز بازی دو گروپ بازیکن یک سرحد به فاصلهٔ ۵۰ الا ۸۰ متری تعین نموده و حین بازی اگر لیک از اثر ضربهٔ دنده چوب از سرحد تعین شده به پیش پرتاب گردد، هر دو گروپ به دویدن آغاز می نمایند تا هر یک گروپ از دیگری سبقت جسته و لیک را لمس نمایند بازیکن را از نوبت بازمی دارند و اگر شخص بازیکن آن را قبل از همه به دست خود یا توسط گروپ خود به دست آرد، بازی کما فی سابق ادامه دارد. بدین منوال جوانان سرگرمی فرهنگی خویش را که از نیاکان به ارث برده اند، در زمان خویش به بازی می گیرند و از آن لذت می برند. اگر یکی از گروپ به اندازه ۳۰۰ طول دنده را پوره کند برنده است. اگر یک بار در کنار کلک ضربه وارد شود و کلک بلند نشود بازی کن می سوزد و
باید خود را زنده کند. کوه نوردی. افغانستان یک کشور کوهی بوده از زمان پیدایش انسان درین سرزمین کوهنوردی در زندگی روز مره شان وجود داشته است. تعدادی از مردمان افغانستان در کوها زندگی دارند. ۲۰ درصد مردم کابل درکوها الی ارتفاع یک کیلومتر زندگی می نمایند. به طور رسمی تیم های کوهنوردی از سال ۱۳۴۵ در کشور آغاز به فعالیت نمودند. پس از سال ۲۰۰۱ این ورزش دوباره طور رسمی آغاز و تاکنون ادامه دارد. فعلاً صدیقه میار نورستانی به حیث رئیس فدراسیون کوه نوردی ایفای وظیفه می نماید. صدیقه میار نورستانی اولین کوهنورد و مربی اناث در افغانستان است که قله کوه آلپ ایتالیا را فتح نموده و آرزوی رسیدن به بلندترین کوه جهان، یعنی قله ایوریست را دارد. در عین حال او یگانه کوهنورد افغان است که توانسته قله های پنجشیر و بدخشان را بپیماید. فعلاً سازمان ایتالیایی موسوم به «پهنه کوه» به تعداد ۲۲ افغان را در بخش کوهنوردی تعلمات می دهد. بلندترین قلل افغانستان را به نام نوشاخ به ارتفاع ۷۴۹۲ متر می گویند که در سال ۱۳۸۸ توسط یک گروه ۴ نفری افغان تسخیر گردید. دونفری که در آن نقطه خود را رسانیده اند به نام ملنگ جان دریا و عمروالدین سنجار می باشد. فعلاً
کمیته المپیک گروه ۱۰۰ نفری را تحت آموزش کوه نوردی قرار داده است. در هر پانزده روز آن ها را در قرغه و پغمان تعلیمات می دهد. سرجه سواری. سرجه بازی زمستانی و لغزیدن از نشیب ها بالای برف می باشد. پسران و جوانان که در دهات زیست می نمایند چند تخته چوپ را باهم میخ نموده در روی برف سرجه بازی می نمایند. این بازی در حال نشسته و یا خواب شده اجرا می شود. مردم چوب تخته ها را قبل از بازی سرجه چرب می نمایند تا لشم و فرسوده نشود. کشتی گیری. کشتی گیری یکی از ورزش ها و سنن ملی افغانستان می باشد. مردم افغانستان کشتی گیری را طور عموم پهلوانی می گویند. کشتی گیری درین کشور تاریخ طولانی دارد. زیرا زیاده شاعران افغان در اشعار خود از کلمه پهلوان یاد نموده است. قصه رستم و سهراب تورانی یکی از رویداد واقعی این کشور است که در عصر اوستا می زیستند. بر مبنای روایت ها گویند در زمانه های قدیم پهلوانان ما پیش از مسابقه بدن شان را با تیل های سیاه یا زیتون چرب می نمودند و در آفتاب می نشستند، بعد به کشتی می پرداختند و چهار طرف محل برگزاری بازی شان را به فاصله ۱۰ متر بر ۱۰ متر ریسمان می بستند. در حین رقابت ها وقت تعیین نبود، داور در میدان موجود ن
بود، وزن کشتی گیران معلوم نبود، هیچ گونه قوانین برای بازی وجود نداشت، مسابقه میان یک جوره به ساعت ها دوام می نمود و مسابقه تا زمانی ادامه می داشت تا پشت یک پهلوان به زمین اصابت می کرد یا یکی از حریف ها به دیگرش تسلیم می شد. در ختم رقابت ها برای ورزشکار برنده معمولاً یک چپن سبز با یک دستار و پول نقد به گونه تحفه داده می شد. تماشاچیان با پرداخت پول از همچو رقابت ها دیدن می نمودند و بالای هر یک از پهلوانان جایزه می گذشتند. پهلوانان دران زمان با پای برهنه، و با یک نیکر تا سر زانوهای شان دراز می بود به رقابت می پرداختند؛ و این رقابت ها بیشتر در باغ عمومی شهر کابل برگزار می شد. پهلوانان نامدار در زمان سلطنت امیر عبدالرحمن خان که در رقابت های حایز مقام بودند عبارتند از بابه قادر و بهرام واته بود. این ها روزانه سه هزار بیتک و سنیه کشی می نمودند. در زمان سلطنت امیر امان الله خان پهلوانان نامور و استادان این رشته روی کار شدند که عبارت بودند از: خلیفه امیر جان؛ خلیفه نظام؛ خلیفه رحیم بودند. در سال های ۱۳۳۵ تا ۱۳۳۸ هجری خورشیدی در افغانستان برای نخستین بار دوشک پهلوانی روی کار شد؛ و در همین وقت مربی جاپانی به نام مستر نا