Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
آهسته برو آهسته بیا (آسه برو آسه بیا یا آسته برو آسته بیا) نوعی بازی سنتی ایرانی است که بین کودکان رواج داشته است و برای سنجش هوش کودکان مفید بوده است. در این بازی دو دسته کودک که هرکدام یک سردسته (سالار) داشت در فاصله کمی روبروی هم می نشستند و دو سنگ بین آنها روی هم قرار داده می شد. سالار دسته فعال (برنده) اسامی چند حیوان (شیر، پلنگ و غیره) را در گوش افراد خود می خواند و به این ترتیب به آنها یک نام عاریتی می داد. سپس به سمت گروه مقابل رفته و چشم سالار آن گروه (بازنده) را می بست و نام یکی از حیوانات را صدا می زد. عضو مذکور به جلو می آمد و سنگ ها را به هم می زد و سپس به جای خود بازمی گشت؛ و سالار گروه بازنده باید تشخیص می داد که آن عضو کدامیک بوده است. هم دسته ای های وی فقط با ایما و اشاره فرد را به وی نشان می دادند. در صورت درست تشخیص دادن آن فرد از سوی سالار گروه بازنده، بازی به نفع گروه بازنده خاتمه می یافت و نقش دو گروه عوض می شد. حسین حزین بروجردی در کتاب «تذکره حزین: دورنمایی از شهرستان بروجرد» با اشاره به انجام این بازی سنتی در بروجرد قدیم، اشاره می کند که پس از این که عضو سنگ ها را به هم می زد و به جای
خود بازمی گشت همراه با بقیه اعضای گروه برنده، سرها را پائین انداخته و دست ها را به خاک زده و همه با هم می خواندند «نان خُرده، نان خُرده» به این معنا که داریم خرده نان های روی زمین را جمع می کنیم. این کار باعث یکدستی آنان و گمراه شدن سالار گروه مخاطب در تشخیص فرد سنگ زننده می شد (ص. ۱۹۸). عبدالحسین آسوده
دار دار کُنی (داد داد کُنی به معنای داد زدن) نوعی بازی بومی و سنتی است که در بروجرد رواج داشته است. در این بازی دو گروه مساوی از افراد هر کدام با یک سردسته (سالار) یکی به عنوان گروه فعال (برنده) و دیگری بازنده وجود داشته است. سالار گروه فعال چشم سالار گروه بادندزنده را می بست و نفرات خود را به پنهان شدن فرمان می داد. سپس سالار بازنده به دنبال پنهان شدگان می گشت در حالی که اعضای گروهش در جایی مجتمع نشسته بودند. سالار برنده نیز وی را همراهی می کرد و سعی می کرد نزدیک شدن سالار بازنده به عضو گروه خود را اعلام کند. با دور شدن سالار بازنده از هم گروهی های خود، پنهان شدگان بیرون می آمدند و به سمت اعضای گروه بازنده دویده سعی در کتک زدن آنها می کردند و آنها را تلویحاً به دار زدن تهدید می کردند و اعضای بازنده با گفتن «دار، دار، دار» ترس خود را از به دار کشیده شدن بیان می کردند (ص. ۱۹۷). حزین معتقد است خمیرمایه این بازی در این بوده که سرپرست ملت (سالار گروه بازنده) باید نگه دار و حامی قوم خود باشد و در صورت دور شدن از آنان، مردمش مورد حمله و تجاوز دیگران قرار می گیرند.
شاه شاهکی بازی مرسومی در بین افراد بزرگسال در بروجرد بوده که شبها انجام می گرفته است. گروهی به توافق، یکی از خود را به عنوان فرمانده (شاهک) انتخاب می کردند و وی دستورهای پیچیده و دشواری به آن ها می داده است. برای نمونه، از آن ها می خواسته به گوشه ای از شهر بروند و فردی را دستگیر کرده و بیاورند و گروه نیز چنین می کرده اند و ظاهراً به دلیل عمومیت داشتن این بازی، چندان هم موجب برخورد و بی احترامی نمی شده است (ص. ۱۹۶).
زبان بروشسکی (شکل درست: بُرُشَسکی) (Burshaski language) یک زبان تک خانواده است که در ناحیة هُنزَه و نگر و یاسین ـ قراقروم، در شمال پاکستان توسط قوم بُروشو تکلم می شود. تعداد بسیاری از این قوم در شهر کراچی زندگی می کنند و اندکی در راولپندی ،لاهور پاکستان و قم و مشهد در ایران و نجف و کربلای عراق زندگی می کنند۔ ساختار صرفی آن غنی است و فعل در این زبان، به ویژه نظام گسترده اتصالی دارد. زبان برشسکی در پیوندگاه سه خانواده زبانی بزرگ هندواروپایی، چینی-تبتی و آلتایی قرار دارد اما به هیچ یک تعلق ندارد. ساختار دستوری بروشسکی هم یادآور ساختار دستوری زبان های قفقازی است، و هم زبان باسْکی (که امروزه فقط در جنوب غربی فرانسه و شمال اسپانیا به آن سخن می گویند). با وجود این، خویشاوندی بنیادین زبان بروشسکی با این زبانها، یا هر زبان دیگر، تاکنون اثبات نشده است. پیشینه. ادبیات ثبت شده قدیمی از این زبان به دست نیامده است این موضوع بازسازی گذشته این زبان را دشوار می سازد. کوشش های زیادی صورت گرفته تا پیوند آن را با زبان های قفقازی، دراویدی، موندا و باسک و دیگر زبان ها پیدا کنند اما در این زمینه نتیجه نهایی در دست نیست. گفته می شود
که بروشسکی در دوره های قدیم در مناطقی که امروزه در آن ها زبان های داردی رواج دارد رایج بوده و زیرلایه ای در گستره داردی زبان به شمار می آید. حتی گریرسن Grierson ادعا می نماید که گویندگان زبان برشسکی و زبانهای دیگر زمانی همه مناطق یا تقریباً تمام مناطقی را که قبایل داردی در آنند اشغال نموده بودند. بروشسکی دارای وام واژه های زیادی است و شمار زیادی واژه های زبان های ایرانی در بروشسکی وجود دارد که عمدتاً از فارسی، به واسطه زبان اردو داخل آن شده است. تماس زبانی. بلنچ (۲۰۰۸) یادآور می شود که شواهد ادعایی دربارهٔ روابط بیرونی زبان برشسکی بر داده های واژگانی تکیه دارد که شاید بهتر بتوان آن ها را ناشی از تماس زبانی دانست. به ویژه تقریباً همهٔ واژگان کشاورزی برشسکی به نظر می رسد از داردی، تبتی-برمه ای و قفقازی شمالی وام گرفته شده باشند. بر پایهٔ نظر برگر (۱۹۵۶)، فرهنگ های "امریکن هریتیج" پیشنهاد کرده اند که واژهٔ "*abel" به معنای «سیب» ــ تنها نام میوه (درخت) که برای نیا-هندواروپایی بازسازی شده ــ شاید از زبانی که نیای بروشسکی بوده، وام گرفته شده باشد. («سیب» و «درخت سیب» در برشسکی امروزی "báalt" است.) زبان شناس کشمیر
ی، صدف منشی، اظهار کرده که بروشسکی ممکن است پیش از مهاجرت هندواروپاییان به جنوب آسیا، در کنار زبان های دراویدی شکل گرفته باشد و به این نکته اشاره کرده که هر دو دارای همخوان لثوی برگشته هستند. گونه ها. زبان برشسکی حدود ۱۲۰٬۰۰۰ گویشور در پاکستان و چند صد نفر در هند دارد. در پاکستان، این زبان در سه درهٔ اصلی یاسین، هُنزَه و نگر گویش می شود. گویش های هنزه و نگر اندکی تفاوت دارند، اما به وضوح دو گویش یک زبان هستند. گویش یاسین که با برون نام خوارواری «ورچیک وار» هم شناخته می شود، بسیار متمایزتر است. درک متقابل میان یاسین و هنزه-نگر دشوار است و گاهی یاسین از سوی گویشوران همان دره به عنوان زبانی مستقل و «خالص» یا «اصلی» برشسکی شمرده می شود. یاسین کمترین تأثیر را از تماس با زبان های همسایه پذیرفته، گرچه گویشوران آن خوار را نیز به عنوان زبان دوم می دانند. یک چهارم گویشوران برشسکی به یاسین سخن می گویند. در هند، برشسکی جامو و کشمیر (JKB) «ویژگی های زبانی متمایزی یافته که آن را به طور نظام مند از گونه های گویش شده در پاکستان متفاوت می کند.» گویش بروشسکی در هند تحت تأثیر کشمیری، همچنین هندی و اردو قرار گرفته است. ویژگی منح
صربه فرد JKB پدیدهٔ ساقط شدگی واکه است. بروشسکی جامو و کشمیر شباهت بیشتری به گویش نگر دارد تا گویش هنزه. گونهٔ سرینگر برشسکی «کم زیر و بمی» توصیف شده و به شدت زیر تأثیر دیگر زبان های کشمیری است. گویش سرینگر تنها ۳۰۰ گویشور دارد. آواشناسی. واکه ها. زبان بُروشسکی به طور اصلی دارای پنج واکه است. دو دسته واکهٔ کشیده وجود دارد که تفاوت آن ها در این است که فشار یا زیر و بمی بیشتر بر مورای نخست باشد یا دوم. فرایندهای گوناگون هم افت باعث پدید آمدن واکه های کشیده می شوند؛ واکه های تکیه دار (که در شیوهٔ آوانگاری برگر با همزهٔ تیز مشخص شده اند) معمولاً کشیده تر و کمتر «باز» از واکه های بی تکیه هستند ( در برابر ). برخی این ویژگی را به صورت ادای عمدی یک آهنگ صعودی یا نزولی توصیف کرده اند. برای نمونه، واژهٔ اوسَنَم به معنای «آن ها را واداشتم بگویند» آهنگ نزولی دارد و تکیه بر مورأ نخست است. واژهٔ دیگر، اݹسَنَم به معنای «نگفتم» آهنگ صعودی دارد و تکیه بر مورأ دوم است. واکه های کشیده فقط در هجاهای تکیه دار دیده می شوند و بنابراین یکی از این دو آهنگ را خواهند داشت. در مورد واکه های کوتاه، واکه میانی و واکه باز , , هم در هجاهای
تکیه دار و هم در هجاهای بی تکیه دیده می شوند. واکه های کوتاه واکه بسته و معمولاً تنها در هجاهای بی تکیه پدیدار می شوند. افزون بر این، جفت و به ترتیب با و در هجاهای تکیه دار جابه جا می شوند. همهٔ واکه ها در گویش هونزا (در برخی واژه های نمایشی) و در گویش ناگر (همچنین در نام های خاص و چند واژهٔ دیگر) همتای غنه ای دارند. همخوان ها. برگر (۱۹۹۸) همخوان های زیر را واجی می داند که در و نیز در شیوهٔ رومی نویسی او نشان داده شده اند: دبیره. دگرگونی های امروزی. زبان برشسکی عمدتاً زبانی گفتاری است تا نوشتاری. یکی از نخستین نمونه های ادبیات نوین برشسکی، شعرهایی بود که پروفسور علامه ناصرالدین ناصر هنزایی در دههٔ ۱۹۴۰ میلادی سرود. او در آغاز برای نوشتن این زبان از الفبای اردو استفاده کرد، اما به زودی دریافت که خط اردو برای این کار کافی نیست، زیرا حروف لازم برای نمایش برخی واج های ویژهٔ برشسکی را ندارد. همین موضوع او را بر آن داشت تا به تدوین یک الفبای استاندارد برگرفته از الفبای اردو بپردازد که به طور ویژه برای ثبت دقیق زبان برشسکی طراحی شده باشد. در این راستا، او همخوان های تازه ای همچون ݼ [tsʰ]، څ [ʈʂ]، ڎ [ts]، ݽ [ʂ]، ڞ [ʈ
ʂʰ] و ݣ [ŋ] را ابداع کرد. افزون بر این، نویسندگان نوآور برشسکی به استفاده از بالانویس اعداد اردو برای نشان دادن الگوهای گوناگون تکیه، آهنگ و درازی واکه ها روی آوردند. برای نمونه، در برشسکی، نویسهٔ ـو («واو») واکه ای بلند با آهنگ افتان «óo» را نشان می دهد؛ نویسهٔ ـݸ («واو» با بالانویس «۲») واکهٔ کوتاه «o» را، و نویسهٔ ـݹ («واو» با بالانویس «۳») واکهٔ بلند با آهنگ خیزان «oó» را نمایان می کند. در کنار این، یک شیوهٔ نوشتاری برگرفته از الفبای لاتین به دست هرمان برگر ایجاد شد؛ روشی که نزد بسیاری از پژوهشگران و زبان شناسان پذیرفته شده است. «آکادمی پژوهش برشسکی» در حال حاضر هر دو شیوهٔ مبتنی بر اردو و مبتنی بر لاتین را به رسمیت می شناسد. در سال های ۲۰۰۶، ۲۰۰۹ و ۲۰۱۳، یک واژه نامهٔ سه جلدی برشسکی-اردو با همکاری «آکادمی پژوهش برشسکی» و دانشگاه کراچی، به سرپرستی پروفسور علامه ناصرالدین ناصر هنزایی و با انتشار از سوی «ادارهٔ ترکیب، تدوین و ترجمه» دانشگاه کراچی، تدوین شد. این فرهنگ لغت عمدتاً از الفبای برگرفته از اردو بهره می گیرد و شیوهٔ لاتینی برگرفته از الفبای برگر را به شکل فرعی به کار می برد.
سی و نهمین جوایز سالانه موسیقی آمریکا در تاریخ ۲۰ نوامبر ۲۰۱۱ ، در تئاتر نوکیا در لوس آنجلس برگزار شد. جوایز مربوط به هنرمندان و البوم ها از سال ۲۰۱۱ بود. نامزدها در ۱۱ اکتبر ۲۰۱۱ معرفی شدند. این مراسم از شبکه ای بی سی پخش شد. تیلور سوئیفت و ادل از برندگان بزرگ آن شب بودند که هر کدام سه جایزه گرفتند. نامزدها. نامزدها در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۱ مشخص شدند. برندگان در متن پررنگ تر هستند. جستارهای وابسته. جوایز موسیقی آمریکا منابع. ویکی پدیای انگلیسی
جونیور اچیومنت (همچنین تحت عنواوین JA یا JA Worldwide) یک سازمان جوانان ناسودبر است که در سال ۱۹۱۹ بنیانگذاری شد. مقر این شرکت در کلرادو اسپرینگز در کلرادو در ایالات متحده آمریکا است. این شرکت با کسب وکارهای محلی و سازمان ها همکاری می کند تا تجربیات آن ها در زمینه هایی چون امورمالی و کارآفرینی را در اختیار دانش آموزان در مقاطع مختلف از کودکستان تا دبیرستان قراردهد. پیوند به بیرون. وبگاه جونیور اچیومنت
مرحله مقدماتی جام ملت های اروپا ۱۹۸۰ با شرکت تیم های ملی فوتبال عضو یوفا برای انتخاب ۷ تیم برتر این قاره برگزار شده است که به همراه ایتالیا میزبان رقابت ها به جام ملت های اروپا ۱۹۸۰ راه پیدا کنند.
والتر یوزف فیشل (متولد ۱۲ نوامبر ۱۹۰۲ - درگذشت ۱۴ ژولای ۱۹۷۳)پروفسور یهودی شناسی و تاریخ دانشگاه کالیفرنیا، سانتا کروز است والتر جوزف فیشل، پژوهشگری در زمینه یهودیان شرق و تمدن اسلامی بود. او در فرانکفورت آلمان به دنیا آمد و مدرک علوم سیاسی خود را از دانشگاه فرانکفورت دریافت کرد و سپس دکترای خود را از دانشگاه گیسن گرفت. در سال ۱۹۲۶ به اورشلیم (قدس) نقل مکان کرد، جایی که از دانشگاه عبری اورشلیم دکترای خود را دریافت کرد و به عنوان پژوهشگر و مدرس در دانشکده مطالعات شرقی منصوب شد. او تا سال ۱۹۴۵ در دانشگاه عبری اورشلیم ماند. در سال بعد، او به طور دائم در برکلی ساکن شد و به عنوان استاد زبان ها و ادبیات سامی در دانشگاه کالیفرنیا مشغول به کار شد و تا بازنشستگی در سال ۱۹۷۰ در این سمت باقی ماند. پس از بازنشستگی، به عنوان استاد مطالعات یهودی در دانشگاه کالیفرنیا در سانتا کروز بازگشت و تا زمان مرگش به تدریس ادامه داد. فیشل یک پژوهشگر پرکار و فردی با علایق متعدد بود. زمینه های اصلی تحقیق و انتشار او حول دو موضوع عمده می چرخید: (۱) تاریخ جوامع یهودی در خاورمیانه، آسیای مرکزی و شبه قاره هند و (۲) تاریخ و تمدن اسلامی. تحقیق
ات و آثار او در زمینه یهودیان در سرزمین های اسلامی، پیشگامانه و مشارکت های قابل توجهی در زمینه ای بود که نسبتاً به طور ناکافی مورد مطالعه قرار گرفته بود، یعنی تاریخ و فرهنگ یهودی. نخستین رساله او تحت عنوان «یهودیان در زندگی اقتصادی و سیاسی اسلام قرون وسطی» (۱۹۳۷)، که بعدها توسط دیگر پژوهشگران (مانند گویتین، ۱۹۵۵) تأیید شد، بر وجود طبقه بالای فعال یهودی، شامل بانکداران، مالیات گیران، خزانه داران دربار و خزانه داران در دیوان های خلافت عباسی، فاطمی و ایلخانی (قرن ۱۰ تا ۱۴) تأکید کرد که به دلیل مهارت ها و همبستگی خود به عنوان طبقه تجاری یهودی، تأثیر قابل توجهی به عنوان یهودیان دربار داشتند. پس از یک سری از سفرها به کشورهای مختلف شمال آفریقا، خاورمیانه، آسیای مرکزی و هند که عمدتاً در سال های ۱۹۲۶-۴۵ انجام شد، فیشل تعدادی مطالعات، مقالات و گزارش های قابل توجه درباره تاریخ و شرایط زندگی جوامع یهودی در عراق، کردستان، ایران، افغانستان و هند منتشر کرد. بسیاری از این آثار به یهودیان ایرانی اختصاص داشت و طیف وسیعی از موضوعات مانند تاریخ اجتماعی، سیاسی و اقتصادی آنها در دوره های قرون وسطی و پیشامدرن (فیشل، ۱۹۳۷، ۱۹۵۰، ۱۹۸
۲)، ادبیات دینی و دنیوی آنها (۱۹۴۹)، سنت های مذهبی و فرهنگی آنها (۱۹۵۲) و جنبه هایی از زندگی اجتماعی و مذهبی آنها (۱۹۵۳) را پوشش می داد. دومین زمینه تحقیقاتی فیشل عمدتاً حول تاریخ و تاریخ نگاری اسلامی قرون وسطی بود. اولین کار بزرگ او در این زمینه مطالعه «خاطرات نویسی» (تعریف) ابن خلدون (۱۳۳۲-۱۴۰۶) بود (فیشل، ۱۹۵۲). کتاب دوم او نیز به ابن خلدون اختصاص داشت (فیشل، ۱۹۶۷) و به تفصیل نحوه تأثیر فعالیت های رسمی، تجربیات شخصی و فعالیت های عمومی متنوع او در طول سال هایی که در مصر اقامت داشت، بر متدولوژی و نگارش تاریخی اش را بررسی کرد. فیشل که به عنوان سردبیر بخش شرقی دایره المعارف یهودی خدمت می کرد، همچنین مقالات، آثار و ترجمه های متعددی به حوزه مطالعات یهودی ارائه داد. او به مدت ده سال (۱۹۴۸-۵۸) ریاست دپارتمان مطالعات سامی را در برکلی بر عهده داشت و جوایز و بورسیه های متعددی از جمله بورسیه گوگنهایم (۱۹۵۹-۶۰)، بورسیه فولبرایت مقیم در هند (۱۹۶۳-۶۴)، جایزه فولبرایت ارشد (۱۹۷۱) و جایزه علوم انسانی دانشگاه کالیفرنیا (۱۹۶۷-۶۸) را دریافت کرد.
حباب مندل یک فراکتال سه بعدی از مجموعه مندلبرو می باشد که به وسیلهٔ دانیل وایت و پاول نایلاندر ساخته شده است. این فراکتال با استفاده از دستگاه مختصات کروی حاصل می گردد. فرمول. فرمول دانیل وایت و پاول نایلاندر با توان n ام در سه بعد y , x و z به شرح زیر است: formula_1 formula_2 در صورتیکه: formula_3
کوهسار جان ، (به پین یین: língshān)، رمان مشهوری از گائو شینگجیان نویسنده معاصر چینی است که برنده جایزه نوبل ادبیات سال ۲۰۰۰ شده است. این رمان بر پایه سفر نویسنده به مناطق روستایی چین است. رمان بخشی از یک خودزندگی نامه خیالی شخصی است که در سفری برای پیدا کردن کوهستان افسانه ای "لینگ شان" است. کتاب ترکیبی از عناصر داستانی، سفرنامه، شخصیت های بی نام (با ضمایر «من»، «تو»، «او» و غیره مشخص می شوند.) و داستان ها و شعرهای محلی است. برگردان انگلیسی این کتاب از میبل لی بدست در ۵ دسامبر ۲۰۰۰ در آمریکا منتشر شد. درباره رمان. این رمان، در واقع سفرنامه ای است که حاصل پیاده روی ده ماهه گائو شینگجیان در چین است. او در این سفر، مسافتی به طول پانزده هزار کیلومتر می پیماید و مشاهدات و تأملات خود را به صورت رمانی کاملاً مدرن، که در محدودهٔ هیچ یک از انواع رمان نمی گنجد شرح می دهد. این کتاب که آمیزه ای از سبکها و تکنیک های گوناگون است داستان خاصی را دنبال نمی کند و در آن راویان مختلف با زاویهٔ دیدی که دائماً در تغییر است، برداشت ها و اندیشه های نویسنده را بیان می کنند. شخصیت های کتاب بی نامند و جز خود نویسنده، شخصیت ثابت دیگری
وجود ندارد و حرف ها از زبان «من، تو، او» بیان می شود. همسفر خیالی. نویسنده به خلق یک همسفر مؤنث خیالی هم پرداخته است، اما این همسفر در فصل های مختلف کتاب چهره های گوناگون به خود می گیرد و در واقع نموداری است از اندیشه ها و تصورات نویسنده دربارهٔ زن به طور عام. در این کتاب موضوعات مختلفی مانند ترانه های محلی، افسانه ها، جادوگری، آداب بوداییان و تائوئی ها و همچنین مباحثی دربارهٔ نویسندگی و نقاشی مطرح شده است. اما آنچه بدان رنگ رمان می بخشد شخصیت محوری داستان یعنی خود نویسنده است که همه جا با ویژگی های مشخصش حضور دارد و فصل های پراکنده را با بیان تأثرات و برداشت های خود به هم می پیوندد و به مباحث مختلف رمان وحدت می بخشد. حواشی. در مروری که از این کتاب در نیویورک تایمز آمده است می خوانیم:
کُمیجیان اقوامی بودند که در کوه های بُتَّمان در آسیای میانه در رأس دره هایی که به چغانیان و ختلان می رسند سکونت داشتند. هرچند منابع روزگار غزنوی آنها را ترک می خوانند امّا به احتمال زیاد آنها از نژاد هپتالیان یا سکاها بوده اند. حدودالعالم در مورد آن ها می نویسد: کمیجیان به حدود ماوراءالنهر و حدود ختلان و چغانیان مردمانی اند دلاور و جنگی و خواستهٔ ایشان گوسپند است و برده. و ایشان را ده ها و روستاهای بسیار است و هیچ شهر نیست. مقدسی شانزده هزار قریه کنجینه برمی شمارد.
دو-سور () از شهرستان های کشور فرانسه است. شهرستان دو-سور در مرکز غربی این کشور قرار دارد. این شهرستان زیرمجموعه ناحیه پواتو-شرانت می باشد. مساحت این شهرستان ۵٬۹۹۹ کیلومتر مربع و جمعیت آن ۳۶۲٬۹۴۴ نفر است. این شهرستان در خلال انقلاب فرانسه بر پا گردید.
سلّاریان، سالاریان، آل مسافر، مسافریان، لنکریان، کنگریان یا غیره، خاندانی ایرانی از تبار تالش و شیعهٔ اسماعیلی در قرن چهارم و پنجم هجری بود که در تالش تأسیس شد و حاکمیت خود را به سمت شمال غرب ایران توسعه داد و بر آران و آذربایجان و بخش هایی از ارمنستان و دربند سلطه یافت. طایفه ای در تالش که سلاریان جزئی از ان بودند، رابطه نزدیک و تنگاتنگی با جستانیان داشت و تحت نفوذ آنها بود. در سال ۳۰۶ ه . ق، شرایط مناسبی برای به قدرت رسیدن محمد بن مسافر به وجود آمد و او سلسله جستانی را کنار زده و حکومت خودش را تأسیس کرد. درپی شورش فرزندان محمد در سال ۳۳۰، یعنی مرزبان و وهسودان، محمد از قدرت برکنار شد. وهسودان حکومت تالشان را به دست گرفت و مرزبان آران و آذربایجان را فتح کرد و در آنجا به حکومت می پرداخت. اوج قدرت سلاریان در دوران مرزبان بود و پس از او، براثر اختلاف بر سر جانشینی اش، حکومت سلاریان به صورت دو شاخه مجزای «آذربایجان و آران و ارمنستان» (که توسط فرزندان مرزبان اداره می شد) و «طارم» (که توسط وهسودان اداره می شد) تقسیم شد. درگیری های شدید میان طرفین، و ضعف مدیریتی فرزندان مرزبان، سلاریان را تضعیف کرد و سرانجام آنها آ
ران و آذربایجان و ارمنستان را از دست دادند. پس ازاین، حکومت آنها در دیلمستان و طارم و شمیران ادامه یافت. مدت حضور آنها در قفقاز چندان طولانی نبود و حکومت سلاری عمدهٔ حیاتش را در طارم و قلعه های دیلمستان گذراند. سلاریان احتمالاً به دست اسماعیلیان الموت منقرض شدند. وجه تسمیه. پژوهشگران بر سر نام اصلی این سلسله اتفاق نظر ندارند. مورخان معاصر این سلسله نظیر ابن مسکویه و علی بن حسین مسعودی نامی برای آنها ذکر نکرده اند. مورخان و جغرافی دانان بعدی با عناوین مختلف آل لنجر، اللنجریون، آل مسافر، وهسودانیه، بنوسلّار، آل لنکر و آل کنکر و کنکریان از آنها یاد کرده اند. این اختلاف به میان پژوهشگران معاصر نیز راه یافته است؛ شرق شناسان اروپایی آنان را مسافری یا سالاری خوانده اند. برخی پژوهشگران معاصر نظیر مادلونگ نیز معتقدند که سالاریان یا سلاریان از بقیه مشهورتر هستند و برخی نظیر ایرانیکا و دائرةالمعارف بزرگ اسلامی نیز مقالات خود با عنوان عنوان مسافریان یا آل مسافر نوشته اند. کسروی برای هر شاخه یک نام قائل شده است و نام این دو شاخه را یکی ندانسته است. او معتقد است نام این سلسله در طارم، کنکریان و در آذربایجان، سلّاریان بوده
است. سالار یا سلار یا سلّار. نام اصلی محمد بن مسافر سالار بود و ریشه نام سلّاریان در آن است. نخستین بار مسعودی مؤسس سلسله را ابن اسوار معروف به سلار خطاب می کند. همهٔ حاکمان سلاری، لقب سلّار یا سالار داشته اند. ابن مسکویه، ابن حوقل و ابن اثیر از مرزبان بن محمد با القابی نظیر سلار مرزبان یا سالار یاد کرده اند. از جستان بن مرزبان نیز با عناوینی نظیر ابن سلار یا سلار الدیلمی و از ابراهیم بن مرزبان، فرزند دیگر مرزبان، با عناوین السلار ابراهیم، سالار ابراهیم بن مرزبان و سلار ابراهیم مرزبان یاد شده است. برای آخرین حاکمان سالاری نیز از عنوان مشهور ابن سلّار استفاده شده است. همچنین روی سکه های باقیمانده از حاکمان سالاری همواره از سلار استفاده شده و «السلار» را به عنوان پیشوند پیش از نام خود روی سکه می نوشتند. برای مثال: السلار مرزبان بن محمد.در منابع ارمنی نیز از اولین و آخرین فرد این سلسله در آذربایجان با لقب سالار یاد می شود. پژوهشگران راجع به اطلاق سالار یا سلار نیز اختلاف نظر دارند. برخی مانند کسروی فقط از عنوان سالاریان استفاده کرده اند و برخی مانند مادلونگ سالار و سلار را با هم به کار برده اند ولی گروهی دیگر نی
ز مانند معتقدند که این نام هرگز به صورت سالار دیده نشده است و تنها سلّار درست است و حتی سلّار هم بدون تشدید نادرست می باشد و حتماً باید دارای تشدید باشد. تاریخ جامع ایران نیز آورده است که کاربرد سلار بسیار بیشتر از سالار بوده و سالار بسیار کم به کار رفته است. مذهب. آل مسافر پیرو تشیع اسماعیلی، و از نوع قرمطی آن بودند. حاکمان آل مسافر مانند سایر قرمطیان در این زمان با اسماعیلیان فاطمی اختلاف نظر داشته اند و از امامت خلفای فاطمی حمایت نمی کرده اند بلکه به غیبت محمد بن اسماعیل معتقد بودند. بااین وجود، برخی از مورخان نظیر عبدالحسین زرین کوب، مذهب اسماعیلی را بیشتر بهانه ای برای مخالف با خلافت عبای دانسته اند تا گرایش واقعی به مذهب. سلاریان پس از فتوحات اسلام همچنان بر دین زرتشتی ماندند. مسلمانان فتوحات شان را تا مرز دیلمان ادامه دادند، اما هرگز موفق به ورود به کوه های دیلم نشدند. اسلام به وسیله داعیان علوی به میان دیلمیان راه یافت. پس از قتل محمد بن زید توسط سامانیان در نزدیکی گرگان، ناصر کبیر به نزد جستان بن وهسودان در دیلم گریخت. وی به جستان اطمینان داد که درپی کسب قدرت سیاسی نیست و هدفش تنها تبلیغ اسلام است. م
دتی بعد، بسیاری از دیلمیان و حتی شماری از خانواده جستان مسلمان شدند. به نوشته مرعشی داعی ۱۴ سال (۲۸۷–۳۰۱ ه . ق) در دیلم بود و همهٔ مردم گیل و دیلم به دستش مسلمان شدند. به نظر می رسد خانواده مسافر نیز تا پیش از ۳۰۱ق به اسلام ایمان آوردند و به پیروی از سایر دیلمیان مذهب زیدی داشتند. تغییر مذهب مسافریان، از شیعه زیدی به شیعه اسماعیلی، درمیان سال های ۳۰۰ تا ۳۳۰ق، و توسط داعیان اسماعیلی ری، به ویژه ابوحاتم رازی اتفاق افتاد. ابوحاتم، ابتدا حاکم ری، سپس در دیلم نخست اسفار شیرویه و سپس مرداویج را به مذهب خود دعوت نمود و توانست یکی از امیران جستانی به نام خسروفیروز را نیز به خود جذب کند. در دوران حکومت سلاریان، مذهب اسماعیلی در مناطق تحت تصرفشان تبلیغ می شد. بااین حال، گرایش خاندان حکومتی سلاریان به تشیع اسماعیلی و تبلیغات داعیان اسماعیلی در زمان آنها در آذربایجان و دیلم، گرایش عامه مردم مناطق مذکور به مذهب اسماعیلیه را در پی نداشت. الثائر، امام زیدی، درسال ۳۴۵ ه .ق برای کمک خواستن از مرزبان به آذربایجان رفته بود که علت این احتمالاً تشابه کلی مذهبی بین آنها بوده است. تبار. آل مسافر خاندانی تالش بودند. ابوعلی مسکویه، م
سعودی، عزالدین بن اثیر، و نویسندگان متأخری مانند مینورسکی، باسورث، و کسروی، این مسئله را تأیید کرده اند. پیش زمینه. خاندان های دیلمی که از ابتدا تا میانهٔ قرن چهارم هجری تأسیس شدند، عبارتند از سلاریان، خاندان ماکان کاکی و حسن فیروزان، زیاریان، آل بویه.سالاریان، از زمانی طولانی میان دیلمی ها شهرت داشتند ولی دارای نفوذ و قدرت سیاسی نبودند تا اینکه قلعه شمیران را تصرف کردند. آنها در مدت شکل گیری قدرتشان، به لنکریان مشهور بودند. در دو قرن اول هجری، تنها سلسلهٔ شناخته شدهٔ حاکم بر دیلم برای اعراب مسلمان، سلسلهٔ جستانی بود. خانواده لنکر و طایفه ای از دیلم که این خانواده در آن قرار داشتند، تحت نفوذ جستانیان بودند. ظاهراً در آن دوره در دیلم، دو طایفه با دو زبان یا لهجهٔ متفاوت حضور داشته اند، که یک طایفه، طایفهٔ جستانیان بوده که شناخته شده بوده است و یک طایفه همان طایفه ای است که لنکریان از میانشان برخاستند و به این دلیل که در کوه ها و قلعه های غیرقابل دسترس دیلم می زیستند، اطلاعات خاصی ازشان در دست نیست. ابوعلی حسین بن احمد در نامه ای که به صاحب بن عباد راجع به قلعه شمیران نوشته است، معتقد است خانواده لنکر، خانواده
ای گمنام بودند که تنها به دلیل تسلط بر قلعه شمیران و سپس برقراری رابطهٔ خویشاوندی با جستانیان، به قدرت رسیدند. با وجود عدم قدرت سیاسی سلاریان تا پیش از تصرف قلعهٔ شمیران، نمی توان حرف ابوعلی را راجع به کوچک و بی اهمیت بودن سلاریان پذیرفت؛ زیرا اگر بی اهمیت بودند، پادشاه بزرگی همچون جستان با آنها رابطهٔ خویشاوندی برقرار نمی کرد. این رابطهٔ خانوادگی حتی باعث شده بود تا سلاریان نام های مشخصی از جستانیان را بر فرزندان خود بگذارند، مانند وهسودان، جستان، مرزبان و غیره. تضعیف جستانیان. پس از اسلام آوردن اکثریت مردم دیلم توسط داعیان علوی، جستانیان در جنگ های علویان با سامانیان، و حتی در کشمکش های داخلی میان آنها شرکت می کردند که این مسئله باعث تضعیف جستانیان شد. علت دیگر تضعیف جستانیان، رخ دادن اختلافات داخلی میان آنان بود. برای مثال، در حینی که جستان بن وهسودان با پناه دادن به داعیان علوی در مقابل خلافت عباسی قرار گرفته بود، برادرش علی بن وهسودان کاملاً حامی خلافت بود و رهبری حامیان خلافت در میان دیلمان را برعهده داشت. او حتی ازسوی خلیفه مدتی به حکومت اصفهان منسوب شد و داعی صغیر را دستگیر کنند و قصد داشت تا او را به
بغداد بفرستد. سال های ابتدایی. احتمالاً در سال ۳۰۶ یا فاصلهٔ میان سال های ۳۰۱ تا ۳۰۴، جستان بن وهسودان به قتل رسید. در این شرایط باعث شدت گرفتن دودستگی میان جستانیان شد و طرفداران جستان درصدد برآمدند تا انتقام او را از علی بگیرند. درچنین شرایطی محمد بن مسافر با حمایت از خونخواهان جستان، فرصت را برای رسیدن به کسب قدرت به دست آورد و درهمین حال شرایط طبرستان، گیلان و دیلمان نیز برای قدرت یافتن سلّاریان مناسب بود. مرگ ناصر کبیر در سال ۳۰۴، و مهم تر از آن، خروج یوسف بن ابی الساج از ری، این بستر را برای سلاریان فراهم کرد. مرگ داعی صغیر، و فرار ماکان کاکی از ری، باعث تحول جدیدی در ساختار قدرت سیاسی در منطقه شد که مورخان از آن با عنوان «انتقال قدرت از علویان به دیلمیان» یادکرده اند که درپی آن قدرت دیلمیان در مرکز و غرب ایران توسعه یافت. درگیری داعی صغیر با سامانیان و کشمکش میان داعیان علوی و مخالفان گیل و دیلم آنها، موجب شد تا زمینه قدرت یافتن محمد بن مسافر که از این درگیری ها دور بود، فراهم شود. پس از قتل جستان بن وهسودان، برادرزن محمد بن مسافر، به دست علی به وهسودان، برادرزن دیگرش، محمد به جنگ علی رفت و دراین هنگا