Payamvdn/NorthPersian_fa_wiki huggingface dataset:
داده برای اولین بار، نتیجه زیر را بدست می آوریم همه مجموعه های اندازه 1 دارای پشتیبانی حداقل 3 هستند، بنابراین همه آنها مکرر هستند. گام بعدی این است که لیستی از همه جفت موارد متداول تهیه کنید. به عنوان مثال، در مورد جفت {1،2}: جدول اول مثال ۲ موارد ۱ و ۲ را در سه مورد از مجموعه ها نشان می دهد. بنابراین، ما می گوییم مورد {1،2} از سه پشتیبانی می کند. جفت های {1،2}، {2،3}، {2،4} و {3،4} همگی از حداقل 3 پشتیبانی می کنند یا فراتر می روند، بنابراین مکرر هستند. جفت های {1،3} و {1،4} نیستند. در حال حاضر، چون {1،3} و {1،4} مکرر نیستند، هر مجموعه بزرگتر که حاوی {1،3} یا {1،4} باشد نمی تواند مکرر باشد. به این ترتیب، ما می توانیم مجموعه ها را «هرس» کنیم: اکنون به دنبال سه گانه های مکرر در پایگاه داده هستیم، اما می توانیم همه سه گانه های حاوی یکی از این دو جفت را حذف کنیم: در مثال، هیچ سه قلو مکرر وجود ندارد. {2،3،4} زیر حداقل آستانه است و سایر سه قلوها حذف شدند زیرا آنها مجموعه های فوق العاده ای از جفت بودند که قبلاً زیر آستانه بودند. ما این مجموعه های مکرر موارد را در پایگاه داده تعیین می کنیم و نشان می دهیم که چگونه ب
رخی از اقلام شمارش نشده اند؛ زیرا یکی از زیر مجموعه های آنها قبلاً زیر آستانه شناخته شده است. محدودیت ها. اپریوری، در حالی که از نظر تاریخی قابل توجه است، از تعدادی ناکارآمدی یا جبران رنج می برد، که الگوریتم های دیگری را ایجاد کرده است. تولید نامزد، تعداد زیادی زیر مجموعه ایجاد می کند (الگوریتم سعی می کند مجموعه نامزد را با حداکثر زیر مجموعه های ممکن قبل از هر بار اسکن پایگاه داده بارگذاری کند). اکتشاف زیر مجموعه از بالا (اساساً اولین عرض از شبکه زیرمجموعه) هر زیرمجموعه S را تنها پس از همه formula_13 زیرمجموعه های مناسب خود پیدا می کند. این الگوریتم پایگاه داده را بیش از حد اسکن می کند، که باعث کاهش عملکرد کلی می شود. به همین دلیل، الگوریتم فرض می کند که پایگاه داده به طور دائم در حافظه است. همچنین، هم پیچیدگی زمانی و هم مکانی این الگوریتم بسیار زیاد است: formula_14، بنابراین نمایی، جایی که formula_15 عرض افقی (تعداد کل اقلام) موجود در پایگاه داده است.
یک میانای دودویی کاربردی یا واسط دودویی کاربردی در علوم رایانه، با کوته نوشت ABI یک واسط است که بین دو «پودمان برنامه دودویی» وجود دارد. معمولاً یکی از این پودمان ها یک کتابخانه یا وسیله سیستم عامل است، و دیگری یک برنامه است که توسط یک کاربر در حال اجرا است. یک ABI در واقع دارد نحوه دسترسی به ساختمان داده یا رویه محاسباتی را در کد ماشین تعریف می کند، که این کد ماشین یک قالب سطح پایین و وابسته به سخت افزار است. در مقابل این دیدگاه، مفهوم API است که این دسترسی را در کد منبع تعریف می کند، که کد منبع یک قالب نسبتاً سطح بالا، مستقل از سخت افزار، و معمولاً انسان-خواندنی است. یک بخش معمول از یک ABI تعریف قرارداد تماس گرفتن است، که تعیین می کند که چگونه داده به عنوان ورودی ارائه گردد، یا به عنوان خروجی، از رویه های محاسباتی خوانده شود. قراردادهای تماس گیری x86 مثال هایی در این زمینه اند. یک مفهوم پیوسته با ABI (که می تواند استانداردسازی شود یا نشود)، کارهای نویسنده یک کامپایلر، سیستم عامل، یا کتابخانه است. با این حال، یک برنامه نویس کاربردی موقعی که «یک برنامه را به صورت مخلوطی از چند زبان برنامه نویسی می نویسد» یا ح
تی موقعی که «یک برنامه نوشته شده به یک زبان را با چند کامپالر متفات کامپایل می کند» با ABIها سروکار دارد. توصیف. ABIها شامل این جزییات هستند: ABIهای کامل. یک ABI کامل، مثل (iBCS) این امکان را فراهم می سازد تا یک برنامه از یک سیستم عامل که از آن ABI پشتیبانی می کند، بدون هیچ دستکاری روی هر سامانه دیگر مشابه (پشتیبانی کننده از ABI) اجرا گردد، برای این موضوع باید کتابخانه های مشترک لازم وجود داشته باشد، و پیش نیازهای مشابه برآورده گردد. دیگر ABIها جزییاتی مثل دستکاری نام &lt;bdi&gt;C++&lt;/bdi&gt;، انتشار حالت استثنا، و قراداد تماس گیری بین کامپایلرها در یک بن سازه را استانداردسازی می کند، اما نیازی به سازگاری بین بن سازه ایی ندارد. ABIهای توکار. یک واسط دودویی کاربردی توکار با کوته نوشت EABI قراردادهای استانداردی را برای قالب پرونده، انواع داده، استفاده از ثبات، سازماندهی فریم پشته، و قراردادن پارامتر تابعی یک برنامه نرم افزاری توکار، برای استفاده با یک تعیین می کند. کامپایلرهایی که از EABI پشتیبانی می کنند، آبجکت کدی می سازند که با کد تولید شده دیگر کامپایلرهای مشابه سازگار است، این موضوع به توسعه دهنده ها امک
ان پیوند کتابخانه های ساخته شده با یک کامپایلر را با آبجکت کد تولید شده با یک کامپایلر دیگر می دهد. توسعه دهندگانی که کد زبان اسمبلی خودشان را می نویسند هم ممکن است بخواهند با کد اسمبلی تولید شده با کامپابلر سازگار، واسط سازی انجام دهند. EABIها برای بهینه سازی کارایی در داخل منابع محدود یک سامانه توکار طراحی شده اند؛ بنابراین، EABIها، بیشتر انتزاع هایی که بین کد کاربر و هسته در سیستم عامل های پیچیده وجود دارد را حذف می کنند. برای مثال از پیوند پویا جلوگیری می شود، تا کداجرایی کوچکتری ایجاد شود، و بارگذاری سریعتر شود، همچنین استفاده از ثبات های ثابت، به ما امکان ایجاد پشته ها و تماس هسته ای فشرده تر را می دهد، و اجرای برنامه کاربردی در حالت مجوزدهی شده، امکان دسترسی مستقیم به عملیات های سخت افزاری سفارشی بدون تغییر مسیر بواسطه تماس به یک درایور دستگاه را می دهد. انتخاب EABI می تواند روی کارایی تأثیر بگذارد. EABIهایی که امروزه زیاد استفاده می شوند شامل: PowerPC, Arm EABI و MIPS EABI هستند. پیاده سازی های نرم افزاری خاص مثل کتابخانه C ممکن است محدودیت های اضافی را تحمیل کند، و این موجب ایجاد یک ABI واقعی تر (غیر
انتزاعی تر) می شود؛ یک مثل GNU OABI و EABI برای ARM است که هردو آن ها زیرمجموعه ARM EABI هستند.
افغانستان به خاطر موقعیت جغرافیای خود بخش مهمی از تمدن هایی چون ایران، یونانیان، هند، چین، ترک ها، مغولان و اعراب بوده است. با ورود ابزار تولید و مهارت تولید این خطه خود به تمدن آغاز نمود؛ که یکی از کانون تمدن بشری تمدن آریایی ها می باشد چنانچه در حدود سه هزار سال پیش از میلاد مسیح در افغانستان کشاورزی و آبیاری پیشرفته، شهرهای باشکوه، قدرتمند و پرنفوس وجود داشت. در هزار سال اول پیش از میلاد صنایع دستی، مسکوکات، پزشکی، نجوم، نساجی و فلزکاری وجود داشت، که نمایندگی از سطح بلند پیشه روی آن زمان را می نماید. صنایع افغانستان در زمان باختریان کوشانیان تیموریان و غزنویان رونق بیشتر داشت. این گونه تمدن کشورهای همسایه نیز در توسعه صنایع این کشور علاوه گردیده است. چنانچه تمدن هخامنشیان، ساسانیان، سامانیان، تیموریان، مغولان هند، هند بریتانیا، چین، سمرقند در توسعه صنایع افغانستان جایگاه خاص خودرا داشته است. در حالت کنونی صنعت به سه قسمت تقسیم شده است؛ یعنی صنایع دستی، صنایع سبک و صنایع سنگین می باشد که در هر بخش وزارت خانه فعالیت داشته است. تاریخچه. صنایع هنری است که هویت ملیت ها و چگونگی سلاطین افغانستان را معرفی می دارد
. خانم گالینه پوگاچینکوا محقق روسی در سال ۱۹۶۳ صنایع افغانستان را به سه بخش تنظیم نموده است. گریکوباختر، دوره طلایی قرون وسطی، دوره درخشان هرات. افغانستان نظر به موقعیت خاص جغرافیایی خود مرکز تمدن های عظیم بشری بوده است. یکی ازین خصوصیات راه و توقف گاهای راه ابریشم بود. موجودیت چنین راه بزرگ تجارتی جهانی باعث آن گردید تا این کشور پیوند تمدن های هند، چین، اروپا، اعراب و بالاخره انگلیس گردد. شاهان که درین کشور فرمان روایی کردند و به نشر تمدن های شان پرداختند، از اختلاط این تمدن ها تمدن جدید به میان آمده است. آریایی ها در صنعت کشاورزی یونانیان در صنعت معماری صنعت ضرب سکه و مجسمه سازی، کوشانیان در صنعت ظریفه حکاکی سنگ تراشی کشاورزی تیموریان و دیگر دولت های قرون وسطی در معماری شرقی کاشی کاری نقاشی گنبد سازی مدارس قلعه ارگ سازی راه سازی کتاب و میناتوری شاهنامه و شعر سرایی موسیقی و غیره شهرت داشتند. تمدن آریایی ها به حیث کانون پنجم تمدن بشری شناخته شده است. بخدی از زمان ظهور زردشت الی ورود اعراب شهرت جهانی داشت. صنایع ظریفه در زمان کوشانیان توسعه زیادی نموده بود. آثاری که در سال ۱۳۵۸از طلاتپه و آی خانم بدست آمده است
به نام گنج باختر شهرت دارد. تیموریان در معماری کشاورزی نقاشی مدارس شهرت داشت. در عهد غزنویان صنایع دستی به بلندترین مدارج پیشرفت و انکشاف خود رسیده بود خصوصاً در عهد امپراتوری سلطان محمود غزنوی افغانستان به مرکز علم و صنعت منطقه گردیده بود صنایع معماری کاشی و منسوجات، زرگری، حجاری به اوج ترقی رسیده بودند. صنعت اسلحه سازی خصوصاً شمشیر و خنجر آبدار در زمان سلطنت غوریان شهرت به سزای کسب نموده بود. منارجام و مسجد جامع هرات نیز توسط غوریان اساس گذاشته شد بعداً ذریعه تیموریان هرات ترمیم و تغییر شکل یافت. روضه حضرت علی در مزارشریف و مسجد ابو نصر پارسا در بلخ در ایام تیموریان اعمار گردید. در ایام شاهنشاهی درانی توجه به صنایع تولید اسلحه جنگی و معماری مبذول گریده بود. در عصر بابریان کانال کشی و باغداری رونق خوب داشت. باغ شهر آرا و باغ بابر از آن زمان باقی مانده است. درقرن ۱۸ افغانستان در گیر دار جنگ بود صنایع دستی پرورش کرم ابریشم و بافت پارچه های ابریشم بافت قالین نمد و غیره توسعه پیدا کرده بود. در اواخر قرن نزدهم تعمیر ماشین خانه کابل (کارخانه حربی) اعمار گردید که به صورت منظم به تولید اشیای مختلف می پرداخت از جمله
صنایع اسلحه سازی، ضرب سکه، حکاکی، بوت دوزی، بافت انواع پارچه جات مشغول بود. در اوایل قرن بیستم برعلاوه پیشرفت صنایع ماشینی به صنایع دستی نیز توجه جدی مبذول گردید. صنایع دستی مثل قالین بافی، گلیم بافی، شال بافی و صنایع نساجی دستی دیگر مثل بافتن پارچه های پنبه ای، پشمی، ابریشمی، حجاری و نجاری، معماری و غیره دولت توجه زیادی داشت. در سال های ۱۳۰۵–۱۳۰۶ غرض تشویق تکه های داخلی منع پوشیدن البسه خارجی از طرف دولت اعلان گردید؛ که درین صورت صنایع نساجی دستی توسعه خوبی نمود کارخانه های نساجی کابل، جبل سراج و دستگاه های انفرادی صنعت گران دستی در مزارشریف بغلان کندز بدخشان، قندهار، جلال آباد، کاشی کاری استالف جراب دستکش و ژاکت هزارستان و غزنی کسب موفقیت نموده بود. در سال های پس از ۱۳۴۰ افغانستان از لحاظ تولیدات کشاورزی، صنایع دستی، روغن و شکر به یک کشور خود کفا تبدیل گردیده بود. در شمال افغانستان دستگاه های تولید تیل کشی، صابون سازی، تکه بافی، علافی و بافندگی فرش را در خانه های خود رایج ساخته بودند. صنایع ماشینی و دستی در زمان ظاهر خان رونق خوبی داشت در شهر کابل پارک ها و شهرک های صنعتی کابل دارای ۲۸۱ کارخانه و در مجموع
در تمام کشور ۵۲۰۰ کارخانه کوچک و بزرگ ساخته و بنا شده بود. کارخانه خانه سازی، پشمینه بافی خشت اختیف نساجی ها بوت آهو ژاکت سازی پیروز سیلو مرکز داری شهرت بود. علاوه برآن صنایع دستی مانند آنتیک سازی ۴۲۰۰۰ مدل یا گونه، شیشه هرات، سرامیک استالف، دست دوزی غزنی و بامیان قالین شمال هزاران گردشگر را به خود جلب نموده بود. صنایع دستی. صنایع دستی افغانستان عبارتند از دوزندگی، بافندگی، نساجی، معماری، نقاشی، کنده کاری، حکاکی، نجاری، فلزکاری، سرامیک سازی، کشاورزی، گنبدسازی، شیشه سازی، بوت دوزی، فلزکاری، عطاری، ادویه سازی و غیره می باشد. دانشمندان صنایع دستی افغانستان را در سه بخش مطالعه می نمایند. صنعت باستان، قرون وسطی یا دوره پس از اسلامی و صنایع معاصر. با وجود اینکه در دامنه های هندوکش انسان های اولیه نئاندرتال ایندوگونس از ۱۰۰هزار سال پیش و انسان مدرن از ۲۰ هزار سال پیش در کناره های رود آمو ارغنداب و سند الی مهاجرت آریایی ها زندگی نموده است نمی توانیم در مورد بدون شواهد دقیق بحث نمود؛ ولی گفته می توانیم که اهالی افغانستان ۹۰۰۰ سال پیش با کشاورزی و دامپروری آشنا بودند. دوزندگی. صنعت دوزندگی هنری است که بنابر ضرورت مبرم
اختراع و توسعه داده شده است. زمانی که بشر استفاده از پوست جانوران را شناخت برای محکم نمودن پوست در بدن خود از گره و سوراخ نمودن کار گرفت. در افغانستان دوزندگی البسه دردوره کوشانیان سلجوقیان و خوارزم شاهیان رونق بیشتر یاقوت. در مجسمه های که بدست آمده کوشانیان از تکمه نیز استفاده می نمودند. در قرون وسطی دوره تیموریان غزنویان دوزندگی با سوزن و کروشنیل صورت می گرفت. گلدوزی که بخش بزرگ از دوزندگی است از زمان سکاها رایج یافته و در دیگر دوره ها به همراه سایر دوخت و دوزها از رواج کامل برخوردار بوده است دوره اوج این هنر را در دوران نادرشاه افشار بوده است. سوزن دوزی یا سیاه دوزی در جامعه سنتی ترکمن برای تزیین لباس های مردان، زنان و کودکان و هم چنین پرده ها نیز استفاده می شد. اما امروز عمدتاً در لباس زنان دیده می شود. نوع دوخت آن زنجیره فشرده و بسیار ریز است که در ترکمنی به آن «سانجیم» می گویند و بیشتر از نقوش هندسی و قرینه به صورت ذهنی بهره می گیرند. ترکمن ها به فرهنگ تربیت کرم ابریشم زود آشنا شدند. ابریشم به عنوان ماده اصلی سوزن دوزی تلقی بوده و دختران و زنان لباس های خود را با نخ های ابریشمین که با رنگ های طبیعی رنگ
ریزی می شد، سوزن دوزی می کرده اند. در شمال افغانستان کلاً ترکمنی استفاده زیاد دارند. زنان به تعداد سال ازدواج خود کلاً می پوشند؛ یعنی زن که ۳۰ سال از ازدواجش می گذرد ۳۰ کلاً می پوشد. مواد اولیه مورد مصرف در سوزن دوزی ترکمن شامل نخ پارچه ابریشمی و پنبه ای پشم نخ های مصنوعی سند می باشد. برای پارچه نیز از انواع ابریشمی و پشمی استفاده می شود. پس از اختراع ماشین دوزندگی در سال ۱۸۷۰ و ورود وسایل بهتر، دوزندگی به مدارج بلند خود رسید. فعلاً این هنر در سراسر افغانستان رایج است. سالانه صادرات نیز وجود دارد. این هنر در بالای تکه، البسه بستر خواب، پرده دیواری، پارچه بالای اشتر اسپ و کلاً نقش می بندند؛ که تا فعلاً از اقلام مهم صادرات این کشور را تشکیل می دهد. در بسا حالات از موره دوزی و زرک نیز استفاده می نمایند. قالین. آریایی ها قوم دامپرور بودند که ۹۰۰۰ سال پیش به اهلی ساختن جانوران آغاز نمودند. آن ها بعداً با استفاده از پشم و پوست آشنا شده از تار پشم برای خود قالین، نمد می ساختند تا از تأثیرات سردی زمین و نم بالای بدنشان در امان مانند. فرش برای نخستین بار به شکل نمد ساخته شده است که ضد رطوبت است و امروز هم در میان عشای
ر یا کوچی مورد استفاده قرار دارد؛ ولی قدامت بافندگی قالین به عمر زردشت است. در افسانه ها از قالین حضرت سلیمان یادآوری می شود. کشف یک عدد قالین در زیر یخ سایبری، ارسال یک عدد قالین از طرف سکندر کبیر به مادر خود، کشف ابزار قالین بافی در بلخ شریف توسط دکتر لوئی دوبری نمایان می سازد که مردم خراسان بزرگ سازنده نخستین قالین بوده است. در افغانستان این صنعت تا امروز در میان مردم ترکمن زیاده مروج است و قالین سازان مشهور افغانستان ترکمن هستند. افغانستان فعلاً دارای ۲۰۰ شرکت تولیدکننده قالین می باشد که سالانه ۵۰۰ هزار متر قالین به ارزش ۲-۱۸۰-۲۰۰میلون دلار تولید دارد. حدود ۸۱۲۰۰۰ نفر مشغول به بافتن قالین هستند. تعداد مجموعی دستگاه قالین بافی درین کشور به ۴۰۰۰۰ می رسد. از لحاظ رنگ گل و دیزاین بیشتر از ۵۰۰ نوع قالین در سراسر افغانستان ساخته می شود. پساز اینکه افغان ها در پاکستان و ایران مهاجر شدند و صنعت قالین بافی را در این دو کشور بیشتر ساختن از مقام اول به دوم و سوم نزول نموده است؛ زیرا ایران و پاکستان راه دریایی داشته محصولات گمرکی راه دریایی خیلی کم است افغان ها قالین های خودرا به نام این دو کشور صادر می نمایند. فرش د
ستی که در افغانستان بافته می شود قرار ذیل است. نقاشی. هنر نقاشی و میناتوری در افغانستان توسط استاد کمال الدین بهزاد (۱۴۵۵ م) طور وسیع بنا شد. کمال الدین هنر نقاشی ایرانی را با هنر آسیایی میانه مخلوط نمود و سبک جدید را به میان آورد که تا اکنون در ایران، افغانستان و ازبکستان مروج است. روی کاغذ ظروف تکه و سایر اشیا نقش می نمایند. بهزاد در هرات زاده شد. در جوانی به دربار سلطان حسین بایقرا راه یافت و مورد توجه سلطان و وزیرش امیرعلی شیر نوایی قرار گرفت. شاه اسماعیل صفوی هنگام تصرف هرات بهزاد را که، در نقاشی شهرتی داشت، با خود به تبریز برد. بهزاد در خدمت شاه اسماعیل و پسرش شاه طهماسب به اوج شکوفایی هنری رسید و شهرتش از مرزهای کشورش تا دوردست های دربار بابر پادشاه مغولی هند رسید. سلطان حسین او را استادی بی چون و چرای و زبان زد همگان خواند. در ازبکستان انستیتویی به نام بهزاد وجود دارد که نقاشی رسامی و سرامیک درس داده می شود در افغانستان پوهنزی هنرهای زیبا یا «دانشکده هنرهای زیبا کابل» وجود دارد که در آن آثار بهزاد و غلام محمد میمنه گی درس داده می شود. این گونه تعمیر به نام نگارستان وجود دارد که در آن نقاشی های بهزاد ا
ستاد غلام محمد میمنه گی و سایر نقاشان را به نمایش گذاشته اند. فلزات. حدود یک هزار سال پیش از میلاد آریایی ها در کنار دریای کم عمق بلخاب شهر بنا نمودند که دارای ۱۸ نهر داشت به کشاورزی پرداختند. در کشت وکار مجبور شدند تا ابزار آهنی را تولید نمایند. فرهنگ عصر بُرُنز (عصر مِفرَغ) اولیه در شمال و شرق افغانستان ظهور کرد. یکی از دلایل آن استفاده ابزار به منظور استخراج لاجورد می باشد. سنگ لاجور به دو منظور استعمال داشت. برای رنگ آمیزی و جواهرات. سنگ لاجورد در فلزات از قبیل طلا نقره و مس استفاده داشت. تجارت لاجورد الی تمدن مصر و بین النهرین کشانیده شد. باید یادآوری نمود که درجه سختی لاجورد ۵–۵٫۵ و درجه سختی مس ۲٫۵ است؛ یعنی با مس تنهای نمی توان لاجورد را استخراج نمود. ابزاری که برای استخراج لاجورد استعمال می شده خیلی سخت بوده است. (مفرغ یا آهن) این گونه پس از ورود یونانی ها، آریایی ها با فرهنگ و ابزار اروپایی آشنا شدند. این نژاد در عصر برنز به سه تمدن باختر-مرو، درهٔ سِند جیرُفت تمدنی نیاعیلامی آشنا شدند که بالای مردم این خطه اثرگذار گردیده بود. ساختن زیوران نفیسه و استفاده از طلا در شمال افغانستان بواسطه یونانی ها مر
وج گردید. ضرب سکه ظروف مسی و برنجی در همین ایام زیده مروج گردید. باستان شناسان در جنوب افغانستان در مُندیگک (در نزدیکی قندهار امروزی) شواهدی از یک شهر واقعی پیدا کردند، و شواهدی از بناها و اشیای که شهرهای واقعی برجای می مانند: بناهای مذهبی و آثار هنری حجاری شده و نقاشی شده. در مندیگک، باستان شناسان بنای ستون دار بزرگی متعلق به هزارهٔ سوم پیش از میلاد کشف کردند که درگاهش با خط سرخ ترسیم شده بود، و احتمالاً برای اهداف مذهبی بنا شده بود. در تپهٔ دِه مُراسی، باستان شناسان مجموعه ای از یک زیارتگاه را پیدا کردند که حاوی اشیایی بود متعلق به مراسم مذهبی همچون شاخ های بُز، یک کاسه، مُهر مِسی، نل مسی میان خالی، جام کوچکی از سنگ مرمر، یک تندیس سفال گری شده و کنده کاری شده از یک ملکه مادر و تندیسی که نشانهٔ فراوانی بوده و مشابه تندیس هایی بود که در مندیگک نیز یافت شده بودند. کوشانیان و به خصوص سک ها زیاده پیشه ور بوده در ساختن ظروف مسی، زیورات طلا و ظریف سازی مهارت داشتند. مس. عنصر مس در طبعت به درصدی مختلف وجود دارد. سختی این عنصر ۲٫۳–۳ می باشد که یک فلز نرم گفته می شود. سه معادن مس افغانستان مانند معدن مس عینک مس بلخاب
و معادن مس غزنی از گذشته استخراج می گردید. از معادن شمال افغانستان آریایی ها یونانیان باختر کوشانیان سیتی ها و غیره استخراج می نمودند در معادن عینک آثار کوشانیان بزرگ و سامانیان دیده می شود. از طلا و مس غزنه غزنویان استفاده می نمودند. شیشه سازی. صنایع شیشه سازی در افغانستان در دوره حاکمیت کوشانیان و تیموریان و غزنویان مروج بود. آثار بدست آمده از کاپیسا نشان می دهد که کوشانیان در شیشه از نقاشی استفاده می نمودند. در افغانستان تا فعلاً کارخانهٔ شیشه سازی وجود نداشته صرف شیشه های زینتی توسط کارگران هرات گلس با دست ساخته می شود که تا اکنون فعال و سالانه مقداری به خارج صادر می گردد. حجاری و نجاری. زمانیکه باشنده گان افغانستان توانست از مفرغ (برنج) اجسام سخت سازند به ساختن ابزار نجاری نیز آغاز نمودند. نجاری در کشور چین و مصر بار آول رواج یافته است. سپس به دیگر کشورها ترویج گردیده است. نجاری در افغانستان زمانی که شهرسازی مروج گردیده است. پس از اینکه دین بودای در کشور رایج یافت سرنشینان افغانستان به حجاری کندن کاری و سنگتراشی آغاز نمودند. گنجینه های که از کاوش بگرام توسط ژوزف هَکین هیت افغانی وتیم فرانسوی در سال های
۱۹۳۷–۱۹۳۹ بدست آمد به پیشینهٔ سده های اول و دوم میلادی تعلق می گیرد. این گنجینه شامل ظروف شیشه ای، ظروف و تندیس های برنجی، قالب های گچی با بُن مایه های یونانی، و اشیای است که اغلب آن از مناطق مدیترانه آمده بودند. این گونه تعدادی از قطعات چوبیِ سامان و لوازم خانه که با عاج هندی حکاکی و تزئین شده است یافت گردید. نجاری و حجاری طور وسیع در زمان باختریان کوشانیان مروج گردید. شهرهای کاپیسا بامیان یکی از نمونه های آن وفت است که آثارش باقی مانده است. هنر نجاری پس از ورود اعراب رونق بیشتر یافت درین زمان اشیا و لوازم چوبی ساخته می شد که نمونه این دروازه ها در روضه مزارشریف مسجد جامع هرات دیده می شود. هنر کندن کاری چوپ پس از تیموریان درین کشور مروج گردید. در قرن ۱۸ در کوچه علی رضا خان شهر کابل بازار نجاری بنا شدکه تا امروز موجود است. در زمان ظاهر شاه کارخانه حجای بتن واقع کارته چهارم و کارخانه حجاری و نجاری در گذرگاه به فعالیت آغاز نمود این دو کارخانه در جنگهای کابل به آتش کشانیده شد. کاشیکاری. سفال گری یکی از مهم ترین و قدیمی ترین هنرهای دستی بشر است که از سال های متمادی در افغانستان رونق داشته است. در افغانستان ۶۰۰۰ س
ال پیش از میلاد نخستین نشانه پیدایش کوره پخت در صنعت سفال دیده می شود در ۳۵۰۰ سال پیش از میلاد چرخ سفالگری ساده ای که آن را با دست می گرداندند ساخته شد. در طی جستجوها در تپهٔ دِه مُراسی، باستان شناسان مجموعه ای از یک زیارتگاه را پیدا کردند که حاوی اشیایی بود متعلق به مراسم مذهبی، مانند شاخ های بُز، یک کاسه، مُهر مِسی، لولهٔ مسی میان خالی، جام کوچکی از سنگ مرمر، و یک تندیس سفال گری شده و کنده کاری شده از یک رب النوع مادر که مشابه تندیس هایی بود که در مندیگک نیز یافت شده بود. حدود ۵٫۰۰۰–۷٫۰۰۰سال پیش از میلاد، دهقانان و چوپانانی در دامنه های حاصلخیز اطراف هندوکُش زندگی می کردند. این مردمان صنعت ابتدائی خانه سازی را با خشت خام و سفالگری با خود به شهرها آوردند و سپس، در عصر مس (Chalcolithic)، از فروش لاجورد و تجارت آن به کشورهای ایران، هند و بین النهرین ثروتمند شدند. در زمان تیموریان آبریزی سفال و کشیدن نقش ها بالای اشیا سفالی بنا شد. این گونه ساختن کاشی در زمان تیموریان نیز صورت گرفت؛ که نمونه آن تا فعلاً در شهر مزارشریف دیده می شود. ساختن ظروف سفالی تا اکنون در تمای افغانستان رایج است. در شهر کوچک به نام استالف
طور وسیع ساخته می شود که شهرت جهانی دارد. رنگ ظروف استالفی معمولاً سبز می باشد. نساجی. شواهد که از دی ان ای شبش بدن انسان دریافت شده است نشان می دهد که بشر برای نخستین بار ۶۵۰۰۰۰ سال پیش برای بدن خود پوشش ساخته است. چینیان ۳–۴هزار سال پیش از میلاد تکه بافی می نمودند؛ و ۴۰۰۰ سال پیش مردم هندوستان از پنبه پارچه می ساختند. ۲۲۰سال پیش از میلاد جاده ابریشم تأسیس شده است. شواهد نشان داده است که مردم آسیای میانه ۴۰۰۰–۶۵۰۰سال پیش از پوست جانوران به خصوص گوسفند، پوشاک برای جلوگیری از سرما و گرما می ساختند. تکه بافی در شمال افغانستان در زمان باختریان کوشانیان یفتلیان رایج بود. تکه بافی مدرن تر در زمان سلجوقیان و ساسانیان پدیدار گشت؛ که تا اکنون در محلات شمال و غرب افغانستان به وسیلهٔ دستگاه های کوچک دستی مردم پارچه می بافند. نساجی ماشینی: برای نخستین بار در سال ۱۳۳۲ در گلبهار ولایت کاپیسا تأسیس گردید. این کارخانه در زمان فعالیتش دارای ۲۵۰۰ ماشین بافندگی، ۵۲ هزار دوک ریسندگی یا نخ تابی دارای ۳۰۰ منزل رهایشی و ۱۴۰۰۰ کارگر بود. سپس کارخانه های نساجی افغان، نساجی بگرامی، نخ تابی، پشمینه بافی و غیره تأسیس گردید؛ که سالانه م
قداری هم به خارج صادر می گردید. معماری. صنعت معماری از زمان تأسیس باختریا در شهرهای بلخ، طلاتپه و آی خانم آغاز می گردد. خانم گالیاپوگوچینکو صنعت معماری کوشانیان را در مناطق نوبهار سینی های بدخشان سرخ کوتل بگرام هده فندقستان، شاهکارهای قرون وسطی یا دوره اسلامی را در محلات بلخ غزنی مساجد قندهار هرات منارها مدارس زیارتها و بناهای مشابه، شاهکارهای دوره تیموریان را در موضوعات و محلات چون مدرسه گوهرشاد گنبدی ها حصار ارگ هرات آرامگاه انصاری در گازرگاه مدرسه خرگرد بنای جوانمرد قصاب، بلخ ارگ غزنی روضه مزارشریف دوره مشعشع هرات خیابان مصلی اخلاصیه موارد چون کتاب سازی و مینا توری شاهنامه مکتب بهزاد و هنرمندان و عروج هنری قرن ۱۵ را مورد مطالعه قرارداده است. ای خانم. شهر باستانی آی خانم، واقع در منتهی الیه شمال شرقی باختر (ولسوالی خواجه غار ولایت تخار) در محل پیوندگاه رودهای آمو و کوکچه است. سنگ بنا این شهر توسط اسکندر مقدونی گذاشته شده است. تندیس ها، سکه ها و سرستون های سنگی که از این شهر بدست آمد نمایانگر هنر و صنعت پیشرفته آن زمان می باشد. ورود مردمان کوچ نشین (عشایر) به این منطقه، شهر را بین سدهٔ چهارم پیش از میلاد و س
ال ۱۳۰ پیش از میلاد دارای سکنه کرده بود. ویرانه های این شهر در سال ۱۹۶۱ به طور تصادفی، توسط ظاهرشاه هنگام شکار کشف شد. در سا ل ۱۹۶۵ میلادی مطابق ۱۳۴۳ هجری شمسی تیم باستان شناسان افغان – فرانسه به سر پرستی پروفسور دانیل شلوم برژه Daniel Schlumberger رًییس دفتر دفه DAFA (نمایندگی باستانشناسی فرانسه در افغانستان) نیز بود سروی مقدماتی ای خانم را به عمل آورد و به زودی معلوم شد که ساحه باستانی آی خانم یک شهر بزرگی یونانوباختری می باشد. شواهد گه از تیکر و سکه ها بدست آمد معلوم گردید که این شهر الی ۲۳۰ سال عمر نموده و بالاخره دریک آتش سوزی از بین رفته است. آثار بدست آمده از آی خانم اختلاط عناصر معماری محلی و تزئینات معماری یونانی را در یک مرکز اداری بزرگ، یک سالن تئاتر، و یک ورزشگاه به خوبی نشان می دهد. همچنین سنگ نوشته ها و نسخه های یونانی بدست آمده که به خطی نوشته شده اند که از خط شکسته یونانی تأثیر پذیرفته است. معمولاً موادی که بناهای افغانستان کار شده است از سنگ مرمر وسایر سنگها، گل، خشت، فلزات، کار گرفته شده است. سبک معماری در افغانستان معماری آسیای میانه «گنبدی»، هندی «زیاده از چوب» یونانی «سنگی» و اروپایی خشت
پخته مروج بوده است. در اعمار ساختمان ها و دیوارهای تدافعی دورادور شهر و استحکامات آن از خشت های بزرگ مربع شکل خام کار گرفته شده صرف در اعمار زیر خانه ها و بعضی از تهداب ها خشت پخته نیز بکار رفته است. مجتمع ساختمانی خشت خام (منازل مسکونی) که ساحه نود هزار متر مربع را احتوا می کند همچنان مجتمع ساختمانی قصر یا ساحه دفاتر اداری که ساحه ۱۸۰ در ۱۳۷ متر مربع را احتوا می کند و دارای ۱۰۸ عدد ستون پایه با سرستونی های سنگی می باشد خود نشان دهنده انست که شهری به این وسعت، شکوه و جلال واقعاً پایتخت حکمرانی مستقلی و از جمله شهرهای مهم باختر در تقریباً ۲۳۰۰ سال پیش از امروز بوده است. تزًیینات در ساختمان ها به خصوص سرستونی ها در سه سبک یونانی: کورنتین، دوریک و ایونیک می باشد. خصوصیت دیگر هنر یونانی در آی خانم عبارت از فرش های موزاییک است. در این فرش ها از تزیینات نباتی کار گرفته شده و این خود امتزاج هنر شرقی و محلی را با هنر یونانی نشان می دهد زیرا در یونان وقت زیادتر از تزیینات حیوانی در موزاییک کار گرفته می شد. صرف در موزاییک فرش حمام قصر آی خانم اشکال دولفین، اسپ آبی و اهریمنهای دریایی نشان داده شده که در ان به جای سنگ ری