‘పురోగతిలో భాగస్వాములం: ప్రగతిశీల పరివర్తన అభివృద్ధి అజెండా దిశగా’

‘పురోగతిలో భాగస్వాములం: ప్రగతిశీల పరివర్తన అభివృద్ధి అజెండా దిశగా’ 1. భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీతో పాటు, ఆఫ్రికా దేశాల ప్రభుత్వాధినేతలమైన మేము, ఆఫ్రికా ఖండానికి, ఆఫ్రికన్ యూనియన్ (ఏయూ)కు, దానికి సంబంధించిన వివిధ సంస్థలకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న ప్రతినిధుల బృందం సారథులమంతా 2015 అక్టోబరు 29న న్యూఢిల్లీలో మూడో ఇండియా-ఆఫ్రికా వేదిక (ఫోరమ్) సదస్సు కోసం సమావేశమయ్యాం. ‘పురోగతిలో భాగస్వాములం: ప్రగతిశీల పరివర్తన అభివృద్ధి అజెండా దిశగా’ అనేది ఈ సదస్సు ప్రధాన దృక్పథం. 2. న్యూఢిల్లీలో జరిగిన తొలి సదస్సు (2008, ఏప్రిల్ 8-9), అడిస్ అబాబాలో జరిగిన రెండో సదస్సు (2011 మే 24-25)ల సందర్భంగా చేసిన తీర్మానాలను, ఆ తర్వాత వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యాలను పటిష్ఠ పరచటం కోసం రూపొందించిన సహకార ప్రణాళికల గురించి ఈ సందర్భంగా సమీక్షించాం. 3. భారతీయులు, ఆఫ్రికన్లు కలసి ఈ మానవాళిలో మూడో వంతున్నా, దీర్ఘకాలం కిందట ప్రపంచ పరిపాలన సౌలభ్యం కోసం ఏర్పాటు చేసిన వివిధ సంస్థల్లో ఈ రెండు ప్రాంతాల ప్రాతినిధ్యం విస్మరణకు గురవుతూ వస్తోంది. ఐక్యరాజ్యసమితి 70వ వార్షికోత్సవం జరుపుకొంటున్న వేళ ఈ సదస్సు సాగుతోంది. అందుకే ఈ సందర్భంగా అంతర్జాతీయ భద్రత, అభివృద్ధి కార్యాచరణల్లో సహాయకారిగా ఉండే ప్రపంచ పరిపాలన సంస్థలు, వ్యవస్థలు మరింత ప్రజాస్వామ్యబద్ధంగా మారేలా తక్షణమే సమష్టి నిర్ణయాలు తీసుకోవాలని ఈ సదస్సు ద్వారా డిమాండు చేస్తున్నాం. 4. ఈ సంవత్సరం – 2015 ఓ మైలురాయిగా నిలచిపోతుందని భావిస్తున్నాం. ఎందుకంటే ఐక్యరాజ్యసమితి జనరల్ అసెంబ్లీ 2030 సుస్థిరాభివృద్ధి అజెండాలో భాగంగా, అభివృద్ధికి ఆర్థికసాయం కోసం ఆమోదించిన తీర్మానంలోని లక్ష్యాలను మేమూ, మా భాగస్వాములం కలసి నిర్దేశించుకున్నాం. దీనిపై మూడో అంతర్జాతీయ సదస్సు అడిస్ అబాబాలో జరిగింది. వాతావరణ మార్పులను ఎదుర్కోవటానికి ఉద్దేశించిన ఒప్పందానికి తుదిరూపునివ్వటానికి 2015 నవంబరులో మళ్ళీ పారిస్లో అంతర్జాతీయ సమాజం సమావేశం కాబోతోంది. దీని తర్వాత వెంటనే డబ్ల్యూటీవో మంత్రుల పదో సమావేశం నైరోబీలో జరుగుతుంది. 5. సమానత్వ సూత్రాలు, బాధ్యతల్లో భిన్నత్వం ఆధారంగా రూపొందే వాతావరణ మార్పుల ఒప్పందానికి తుదిరూపునివ్వటానికి మేం ఎదురుచూస్తున్నాం. భూతాపం సవాళ్ళను ఎదుర్కోవాలంటే సాంకేతిక పరిష్కారాలు, సంధికాలంలో ఆర్థిక వనరులు అవసరం. వాతావరణ మార్పుల సవాళ్ళను ఎదుర్కోవటానికి ఉత్సహంగా సమయత్తమవుతున్న అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు ఆ సమయంలో ఎదురయ్యే సమస్యలను తట్టుకోవటానికి అవసరమైన ఉపశమన, సహాయ సహకారాలు అందించాల్సి ఉంటుంది. 6. ఆర్థిక, అభివృద్ధి అవసరాల పట్ల ఆఫ్రికా దేశాల ఆందోళన, ప్రాధాన్యతలను ఈ సందర్భంగా ప్రత్యేకంగా తెలియజేస్తున్నాం. ఆయా దేశాల బలహీనతలకు సమష్టి చర్యలతో భద్రత కల్పించాల్సిన బాధ్యత అంతర్జాతీయ సమాజంపై ఉంది. అంతర్జాతీయ ఆర్థిక పర్యావరణ పెట్టుబడుల్లో, బహుముఖ వాణిజ్యాభివృద్ధికి మద్దతులో, సాంకేతిక సహకారంలో, సుస్థిర ఆర్థికాభివృద్ధి, పేదరిక నిర్మూలన, సుస్థిర అభివృద్ధికి అవసరమైన అంశాల్లో మద్దతు అంత వేగంగా లేదు. అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల అవసరాలకు తగిన విధంగా అంతర్జాతీయ ఆర్థిక వ్యవస్థను ప్రజాస్వామికీకరణ చేసేలా సంస్కరణలు తీసుకురావాలి. ఆ దిశగా స్థిరమైన ప్రయత్నాలు జరగాలి. 7. ఆఫ్రికా, భారత ప్రజల సంబంధాలు ఇప్పటివి కావు. తరతరాలుగా హిందూమహాసముద్రం ద్వారా ఒకరితో మరొకరు వాణిజ్యం జరుపుతూ వస్తున్నారు. అంతేకాకుండా వలస పాలన అనుభవాలు, దాన్ని ఎదుర్కోవటంలో ఒకరికొకరు అండగా నిలిచిన తీరు కూడా- మారిన ఈ ప్రపంచంలో అంతర్జాతీయ ఆర్థిక, రాజకీయ క్రమంలో సమన్యాయం ఉండాలన్న మా ఉమ్మడి డిమాండ్కు ఓ కారణం. భారత్, ఆఫ్రికాలు రెండు కూడా వేగంగా వృద్ధి చెందుతున్న ఆర్థిక వ్యవస్థలకు ప్రతీకలు. భౌతికపరమైన ప్రయోజనాలు కూడా ఇక్కడున్నాయి. ఆఫ్రికా ఖండంలో విస్తరించిన భారతీయ సమాజం క్రియాశీల భాగస్వామ్యం ద్వారా రెండింటి మధ్య బంధాలు బలంగా వృద్ధి చెందుతున్నాయి. 8. మా ప్రజలు, మానవ వనరులు మా భాగస్వామ్యానికి మూలస్తంభాలు. సమర్థమైన, నాణ్యమైన మానవ వనరులు మనందరికీ శ్రేయోభివృద్ధికి మూలకారణాలని గుర్తించాం. 9. పరస్పర సహకారం, ప్రోత్సాహం, సంఘీభావాలతోపాటు, ప్రజల మధ్య సంబంధబాంధవ్యాలనే సూత్రాలపై ఆధారపడ్డ రాజకీయ, ఆర్థిక, సాంఘిక సాంస్కృతిక సంబంధాలను మరింత దృఢతరం చేయాలని పట్టుదలతో ఉన్నామని పునరుద్ఘాటిస్తున్నాం. 10. విద్యార్థులకు ఉపకారవేతనాలు, ఆధునిక సాంకేతికతను ఉపయోగించుకొని టెలి విద్యలాంటి వాటి ద్వారా నాణ్యమైన విద్యను విస్తృతం చేయటం వల్ల ప్రజలు, విద్యా సంస్థలు బలోపేతం అవుతాయి. ఇదే సమయంలో వివిధ ఆర్థిక రంగాల అభివృద్ధికి వీలుగా శ్రామికులకు నైపుణ్యాభివృద్ధి అందించటం కూడా అంతే అవసరం. శిక్షణ కార్యక్రమాలు, సామర్థ్యం పెంపు, శిక్షణ కేంద్రాలు, సంస్థల ఏర్పాటులాంటి విస్తృత ఏర్పాట్ల ద్వారా ఈ రంగంలో మేం సహాయసహకారాలు అందించుకుంటాం. 11. మహిళాసాధికారికత, లింగ సమానత్వాలకు మేం కట్టుబడి ఉన్నాం. పైగా 2015ను ఆఫ్రికన్ యూనియన్ మహిళాసాధికారికత, అభివృద్ధి సంవత్సరంగా ప్రకటించింది. మహిళల నైపుణ్యాలు, సామర్థ్యాలకు పదనుపెట్టడం పేదరిక నిర్మూలనను సమర్థంగా సాధించటానికి దోహదపడుతుంది. అంతేకాకుండా మానవ హక్కులను పెంపొందించి, రక్షించటానికి, పర్యావరణహిత, అహింసాయుత సమాజాల స్థాపనకు కూడా ఇది ఉపయోగపడుతుంది. 12. ఆయా దేశాల సార్వభౌమత్వాన్ని, భౌగోళిక సమగ్రతను గౌరవిస్తాం. వారి అంతర్గత వ్యవహారాల్లో జోక్యం చేసుకోం. 13. మానవహక్కులను గౌరవించటం పట్ల, అలాగే సమానత్వం, పరస్పర ప్రయోజన సూత్రాల పట్ల మాకున్న నిబద్ధతను పునరుద్ఘాటిస్తున్నాం. 14. ఐక్యరాజ్యసమితి పారదర్శకంగా, సమర్థంగా, ప్రభావశీలంగా పనిచేయాలని భావిస్తున్నాం. 2030 సుస్థిర అభివృద్ధి అజెండాను సాధించటానికి ఐరాస కేంద్రీయ సంస్థల నిర్మాణం, రూపురేఖలు మారుతున్న వాస్తవిక పరిస్థితులను ప్రతిబింబించేలా ఉండాలి. అంతేకాకుండా గ్లోబలైజేషన్ కారణంగా కుంచించుకుపోయిన ప్రపంచం ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలను ఎదుర్కొనేందుకే కాకుండా, మారిపోయిన పర్యావరణ భద్రత నుంచి మొదలు పెడితే వాతావరణ మార్పుల్లాంటి సమస్యల్ని పరిష్కరించుకోవటంలో కూడా ఇది అవసరం. 15. భద్రతామండలి సహా ఐక్యరాజ్యసమితి వ్యవస్థలన్నింటిలోనూ సంపూర్ణ సంస్కరణలకు మేం బలంగా కట్టుబడి ఉన్నాం. భద్రతామండలిలో మరింత ప్రాంతీయ ప్రాతినిధ్యం పెంచి, ప్రజాస్వామ్య బద్ధంగా, జవాబుదారీతనంతో సమర్థంగా పనిచేసేలా చేయాలి. 16. ఆఫ్రికా-భారత్ల మధ్య అభివృద్ధి కొనసాగుతున్న దీర్ఘకాలిక, బహుముఖ భాగస్వామ్యం సమానత్వం, స్నేహభావం, సంఘీభావాలపై ఆధారపడిందని మేం గుర్తిస్తున్నాం. వర్ధమాన దేశాల మధ్య అన్ని రంగాల్లోనూ సహకారానికి ఇది ప్రతీక. అన్నిరంగాలంటే- ఉపకార వేతనాల ద్వారా మానవ వనరుల అభివృద్ధి, శిక్షణ, సామర్థ్య పెంపుదల, విద్య, ఆరోగ్యంలాంటి ప్రజోపయోగ ప్రాజెక్టులకు గ్రాంట్లు, రుణాల రూపంలో ఆర్థిక సాయం, వాణిజ్య ప్రాధాన్యాలు, సాంకేతిక సహకారం, అత్యవసర పరిస్థితుల్లో ఆర్థిక సాయం, సముద్రయాన సహకారం, అభివృద్ధి, మానవతా లక్ష్యాల సాధనకు శాంతి బృందాల మోహరింపు, ఇతర అంశాల్లో ఇద్దరికీ సమస్యలనిపించిన, ఆందోళన కలిగించే అంశాలపై బహుళ వేదికలపై ఉమ్మడి సంప్రదింపులులాంటివి. 17. తీవ్రవాదం, హింసా ఉగ్రవాదం అన్ని దేశాలకు, సమాజాలకు ప్రాథమిక ముప్పుగా పరిణమించిందని మేం గుర్తించాం. ఈ ఉగ్రవాదం, హింస ఏ రూపంలో ఉన్నా దాన్ని ఖండిస్తున్నాం. ఈ రాజ్యేతర ఉగ్రవాద ముష్కరులు- సాయుధ గ్రూపులు- భౌగోళికంగా విస్తరిస్తూ, సరికొత్త ఆయుధాలను సమకూర్చుకుంటూ, ఉగ్రవాద సిద్ధాంతాన్ని విస్తరిస్తూ కొత్తవారిని చేర్చుకుంటున్నారు. ఈ సవాలును ఎదుర్కోవాలంటే దానికి గ్లోబల్ వ్యూహం, సహకారం అవసరం. ఏ కారణంగానీ, ఆవేదనగానీ తీవ్రవాద చర్యలను సమర్థించలేదని, ఈ విషయంలో సహనం పనికిరాదని మేం ఉద్ఘాటిస్తున్నాం. సీమాంతర ఉగ్రవాదానికి వేదిక కాకుండా చర్యలు తీసుకోవాలని అన్ని దేశాలకు పిలుపునిస్తున్నాం. ఉగ్రవాద సంస్థలు, దానికి సంబంధించిన వ్యక్తులకు ఉగ్రవాద కార్యకలాపాలు కొనసాగటానికి వీలుగా ప్రభుత్వాలుగానీ, వారి యంత్రాంగంగానీ ప్రత్యక్ష, పరోక్ష ఆర్థిక సాయం అందించటాన్ని మేం తీవ్రంగా ఖండిస్తున్నాం. 18. మాదకద్రవ్యాల అక్రమ రవాణా, మనుషుల అక్రమ చేరవేత సహా బందీలుగా పట్టుకోవటం, పైరసీ, చిన్న, తేలికపాటి ఆయుధాల అక్రమ రవాణాలాంటి దేశాంతర వ్యవస్థీకృత నేరాలను కట్టడి చేయటానికి మేం కట్టుబడి ఉన్నాం. ఈ విషయం భారత్-ఆఫ్రికాలు కలసి పనిచేస్తాయి. 19. వాణిజ్య విస్తరణ, పెట్టుబడులు, సాంకేతిక బంధాలు మా భాగస్వామ్యాన్ని మరింత బలోపేతం చేస్తాయి. మూడు ఆర్థిక సమాజాలకు సంబంధించిన 26 ఆఫ్రికా దేశాల నేతలు ఈజిప్టులోని షర్మ్ ఎల్ షేక్లో త్రైపాక్షిక స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం (టీఎఫ్టీఏ)పై సంతకం చేయటాన్ని స్వాగతిస్తున్నాం. అబూజా ఒప్పందంలోని లక్ష్యాలకు అనుగుణంగా ఆఫ్రికా మార్కెట్లను సంధానం చేసే దిశగా కాంటినెంటల్ ఫ్రీ ట్రేడ్ ఏరియా (సీఎఫ్టీఏ) కోసం ఆఫ్రికన్ యూనియన్ చేపట్టిన ఈ చర్యలను భారత్ ప్రశంసిస్తోంది. 2017కల్లా ఈ సీఎఫ్టీఏ చర్చలు ముగిసేందుకు మద్దతిస్తోంది. వాణిజ్య విస్తరణ, భాగస్వామ్యాలకు వీలుగా ఈ వర్ధమాన ఆర్థిక సంస్థలతో కలసి పనిచేయటానికి భారత్ ఎదురుచూస్తోంది. 20 ఆఫ్రికా, భారత్ల మధ్య వాణిజ్యం, పెట్టుబడుల విస్తరణకు భారీ అవకాశాలున్నాయని మేం గుర్తించాం. ఆఫ్రికాలో వివిధ సంస్థలను అభివృద్ధి చేయటంలో, పారిశ్రామికీకరణకు మద్దతుగా నిలవటం ద్వారా సమర్థతను పెంచటంలో ముడిసరుకు ప్రాసెసింగ్లో అదనపు విలువ జోడించటం రూపంలో భారత్ అందిస్తున్న సహాయ సహాయ సహకారాలను, చిత్తశుద్ధిని ఈ సందర్భంగా ప్రశంసిస్తున్నాం. 21. భారీ భూప్రాంతమేకాకుండా, పొడవైన తీరప్రాంతం, ద్వీపాలు కూడా భారత్, ఆఫ్రికాలకున్న బలం. మా ప్రజల జీవనోపాధిలో సముద్రాల ప్రాధాన్యాన్ని మేం గుర్తించాం. సముద్ర వాణిజ్యం అభివృద్ధి చెందటానికి సముద్రయాన భద్రత అత్యంత కీలకమైంది. అంతర్జాతీయ సముద్రయాన చట్టాలకు లోబడి ఏయూ 2050 ఆఫ్రికా సమగ్ర సముద్రయాన (ఎఐఎం) వ్యూహం అమలు చేయటంలో భారత్ సముచితంగా ఆఫ్రికాకు తోడ్పడుతుంది. 22. అంతర్జాతీయ భద్రత విషయంలో మారిన కొత్త పరిస్థితులను గుర్తించాం. శాంతి పరిరక్షక బృందాల సంప్రదాయ పనితీరుకు మారుతున్న సంఘర్షణల స్వరూపాలెలా సవాళ్ళు విసురుతున్నాయో కూడా గుర్తించాం. 23. భారత ప్రభుత్వ తొలి పదేళ్ళ ప్రణాళిక, ప్రాధాన్యతలకు, ఆఫ్రికా యొక్క 2063 అజెండాకు సారూప్యత ఉండటం ఎంతో సంతోషించదగ్గ విషయం. పేదరిక నిర్మూలన, ఆరోగ్యభద్రత సదుపాయాల కల్పన, విద్య, ఉపాధి, ఆధునిక ఇంధన సేవల అందుబాటు, మౌలిక సదుపాయాలు, వనరులు-మార్కెట్ల మధ్య అనుసంధానం లాంటి వాటి ద్వారా మా ప్రజలకు శాంతి, శ్రేయోభివృద్ధి సాధ్యమవుతాయి. 24. ఆర్థికాభివృద్ధిలో భాగస్వామ్యం కావాలంటే అన్నిరకాల ప్రజలూ ఆరోగ్యవంతులుగా ఉండటం, వారినలా ఉంచటం మా నైతిక బాధ్యతగా గుర్తించాం. ప్రాథమిక వైద్యం అందరికీ అందుబాటులోకి తేవటం, వ్యాధుల నివారణ మా తక్షణ ప్రాధాన్యాలు. ఈ దిశగా నాణ్యమైన, అందుబాటులో ఉండే ఔషదాలు, చికిత్సల్లో సహాయసహకారాలు కీలకం. 25. దీర్ఘకాలిక అభివృద్ధి ప్రణాళికల సాధనలో, అత్యవసరమైన స్వల్పకాలిక సమస్యలను పరిస్కరించటంలో అంతరిక్ష సాంకేతికత ఎంతో ఉపయోగపడుతుంది. డిజిటల్ సమాచారం, కమ్యూనికేషన్ సాంకేతిక పరిజ్ఞానం ప్రపంచాన్ని వేగంగా మారుస్తున్నాయి. విద్య, ఆరోగ్య భద్రత, తయారీ, వాణిజ్యం, ఆర్థిక సేవల్లాంటి అన్ని ఆర్థిక రంగాల్లోనూ ఈ సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అనుసంధానం సమాజానికి, ప్రజలకు సాధికారిక ప్రయోజనం చేకూరుస్తుంది. 26. భారత్ ప్రతిపాదించిన డ్యూటీ ఫ్రీ టారిఫ్ ప్రాధాన్యాల పథకం ఆఫ్రికా, భారత్ల మధ్య వాణిజ్యాన్ని గణనీయంగా పెంచుతుంది. ఈ పథకాన్ని అన్ని ఆఫ్రికా దేశాలకు విస్తరించే వాతావరణాన్ని సృష్టించాల్సిన అవసరాన్ని మేం నొక్కి చెబుతున్నాం. 27. సుస్థిర, సముచిత సదుపాయాలను వినియోగించుకొని వ్యవసాయ దిగుబడులను పెంచటానికి మేం అంగీకరించాం. ఎందుకంటే పౌష్టికాహార భద్రతను ప్రతిబింబించే ఇది అత్యంత సవాలే కాకుండా, అవకాశం కూడా. ఈ సందర్భంగా ఆఫ్రికా ఖండం ప్రవేశపెడుతున్న ‘ఆఫ్రికా సమగ్ర వ్యవసాయ అభివృద్ధి కార్యక్రమం’ (సీఏఏడీపీ)లాంటి వాటిని సమర్థిస్తున్నాం. 28. ఆఫ్రికాలో మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధికి ఉద్దేశించిన కార్యక్రమం (పీఐడీఏ)ను మేం సమర్థిస్తున్నాం. అంతేకాకుండా పరస్పర వ్యూహాత్మక ప్రాధాన్యాలను దృష్టిలో ఉంచుకొని కూడా సముద్ర ఆర్థికరంగంలో సహకారం మరింత పెరగాలని కోరుతున్నాం. 29. ఆఫ్రికా-భారత్ భాగస్వామ్యం వేగంగా ముందుకుసాగటంలో అడ్డంకులను అధిగమించటానికి చిత్తశుద్ధితో పనిచేస్తాం. భారత్-ఆఫ్రికా వేదిక సదస్సుల కార్యాచరణ ప్రణాళికలను అమలు చేయటానికి అవసరమైన ఆర్థిక యంత్రాంగాన్ని కూడా ఆరంభించాలని అంగీకరించాం. 30. ప్రజల జీవితాలను సకారాత్మకంగా ప్రభావితం చేసే రంగాల్లో ఆచరణ సాధ్యమైన చర్యల్ని మరింత నిర్మాణాత్మకంగా చేపట్టడం ద్వారా మా భాగస్వామ్యం, స్నేహబంధం మరింత దృఢతరం అవుతుందని గుర్తించాం. 31. ఈ కింది రంగాల్లో సహాయసహకారాలు అందించుకోవాలని నిర్ణయించాం. ఆర్థికం ———