ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੋਲਰ ਗਠਜੋੜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੈਸ਼ਨ  `ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵੱਲੋਂ ਸੰਬੋਧਨ ਦਾ ਪਾਠ-ਰੂਪ

ਮਹਾਮਹਿਮ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੈਕਰੋਂ, ਮਹਾਮਹਿਮ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀਗਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀਗਣ, ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਅਤਿਥੀਗਣ, ਦੇਵੀਓ ਅਤੇ ਸੱਜਣੋਂ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੈਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ International Solar Alliance ਦੇ ਸਥਾਪਨਾ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਹਾਰਦਿਕ ਸੁਆਗਤ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਅੱਜ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਦਿਨ ਦਾ ਬੀਜ ਨਵੰਬਰ, 2015 ਵਿੱਚ Paris ਵਿੱਚ 21ਵੀਂ Conference of Parties ਦੇ ਸਮੇਂ ਬੀਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਅੱਜ ਉਸ ਬੀਜ ਦੇ ਹਰੇ-ਭਰੇ ਅੰਕੁਰ ਨਿਕਲ ਆਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਨਵੀਂਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸ ਨੇ ਕੀਮਤੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। International Solar Alliance ਦਾ ਇਹ ਪੌਦਾ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਮਿਲੇ ਜੁਲੇ ਯਤਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧਤਾ ਦੇ ਬਿਨਾ ਬੀਜਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਫਰਾਂਸ ਦਾ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਸਭ ਦਾ ਬਹੁਤ – ਬਹੁਤ ਅਭਾਰੀ ਹਾਂ। 121 ਸੰਭਾਵਿਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 61, Alliance ਨੂੰ join ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 32 ਨੇ Framework Agreement ਨੂੰ ratify ਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਇਸ ਗਠਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ, ਸਾਡੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਾਥੀ ਹਨ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ ਜੋ ਬਾਹਰ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। Friends, ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਜਦੋਂ ਜੀਵਨ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂ ਸਨ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਕਰੋੜਾਂ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸੂਰਜ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਪਾਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੇਰੂ ਤੱਕ, ਗ੍ਰੀਸ ਹੋਵੇ ਜਾ ਰੋਮ, Egypt, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਤੇ ਪੂਰਵ ਮਾਇਆ ਪਰੰਪਰਾ – ਹਰ ਸੱਭਿਅਤਾ ਨੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਭਾਰਤੀ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਜੋ ਕੇਂਦਰੀ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੇਦਾਂ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਆਤਮਾ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਪੋਸ਼ਕ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ Climate Change ਵਰਗੀ ਚੁਣੌਤੀ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਦਾ ਰਸਤਾ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਸਮਗ੍ਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਵੱਲ ਦੇਖਣਾ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ। Friends, ਸਾਡਾ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਭਵਿੱਖ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇੱਕਠੇ ਹੋ ਕੇ ਕੀ ਕੁਝ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਮਹਾਤਮਾਂ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਯਾਦ ਆਉਂਦੇ ਹਨ : ”The difference between what we do and what we are capable of doing would suffice to solve most of the world’s problems”. ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਅੱਜ ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦਗੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਅਭੀਵਿਅਕਤੀ ਹੈ ਕਿ solar energy ਮਨੁੱਖੀ ਜਾਤੀ ਦੀਆਂ ਊਰਜਾ ਜਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਈ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਕਿਫ਼ਾਇਤੀ ਹੱਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। Friends, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਵਿਸਤਾਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਸੀ 2022 ਤੱਕ renewables ਤੋਂ 175 ਗੀਗਾਵਾਟ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਕਰਾਂਗੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 100 ਗੀਗਾਵਾਟ ਬਿਜਲੀ ਸੂਰਜੀ ਊਰਜਾ ਤੋਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਅਸੀਂ ਇੱਸ ਵਿੱਚੋਂ 20 ਗੀਗਾਵਾਟ installed solar power ਦਾ ਟੀਚਾ already ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੁਣ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਊਰਜਾ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਬਜਾਏ renewables ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਟਲ ਜਯੋਤੀ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਘੱਟ ਬਿਜਲੀ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ solar energy ਅਧਾਰਤ street lights ਨੂੰ install ਕਰਨਾ ਹੈ। ਸਕੂਲ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆ ਲਈ Solar Study Lamp Scheme ਤੋਂ 7 ਮਿਲੀਅਨ ਬੱਚਿਆ ਨੂੰ ਰੋਸ਼ਨੀ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ solar energy ਨਾਲ ਦੂਜੀਆਂ Technologies ਨੂੰ ਜੋੜ ਦੇਈਏ ਤਾਂ ਨਤੀਜੇ ਹੋਰ ਵੀ ਚੰਗੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ 28 ਕਰੋੜ ਐੱਲਈਡੀ ਬੱਲਬਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਨਾਲ ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ 2 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਅਧਿਕ ਦੀ ਬੱਚਤ ਹੋਈ ਹੈ ਬਲਕਿ 4 ਗੀਗਾਵਾਟ ਬਿਜਲੀ ਵੀ ਬਚੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਨਹੀਂ 30 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਕਾਰਬਨ ਡਾਈਆਕਸਾਈਡ ਵੀ ਘੱਟ ਬਣੀ ਹੈ। Friends, ਅਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਵੀ solar ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੋਲਰ mamas, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੁਣੇ ਤੁਸੀਂ ਗੀਤ ਵੀ ਸੁਣਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵੀ ਸੁਣੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੀ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਭਲੀਭਾਂਤੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੋਲਰ mamas ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹੋ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਹੈ ਕਿ ISA Corpus Fund ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ISA Secretariat ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਲਈ 62 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ISA ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰੇਕ ਵਰ੍ਹੇ ਸੂਰਜੀ ਊਰਜਾ ਵਿੱਚ 500 training slots ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਾਂਗੇ। ਅਸੀਂ ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ 143 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ 13 Solar projects ਜਾਂ ਤਾਂ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲਏ ਹਨ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ 15 ਹੋਰ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ 1.4 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ, 27 ਹੋਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਲਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ projects preparation facility ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜੋ bankable projects design ਕਰਨ ਲਈ partner ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ consultancy support ਦੇਵੇਗੀ। ਮੈਨੂੰ ਅੱਜ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸੋਲਰ technology ਦੇ gap ਨੂੰ ਭਰਨ ਲਈ Solar Technology Mission ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇਗਾ। ਇਸ Mission ਦਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ focus ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਡੀ ਸਾਰੀ ਸਰਕਾਰੀ, ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ ਸੋਲਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ R&D ਪ੍ਰਯਤਨਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇਗਾ। Friends, ਭਰਪੂਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਪਲੱਬਧ solar energy ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਸਾਡੀ ਸਮਰਿੱਧੀ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਧਰਤੀ ਦਾ ਕਾਰਬਨ ਭਾਰ ਜ਼ਰੂਰ ਘੱਟ ਕਰੇਗਾ। Friends, ਸਾਨੂੰ ਕੁਝ ਬਿੰਦੂਆਂ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਅਤੇ ਉਹ ਹਨ- ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਸਾਲ ਭਰ ਚਮਕਦਾ ਹੈ ਪਰੰਤੂ ਸੰਸਾਧਨਾਂ ਅਤੇ technology ਦੀ ਕਮੀ, ਸੂਰਜੀ ਊਰਜਾ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਅਜਿਹੇ ਦੀਪ ਸਮੂਹ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ climate change ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਸਿੱਧਾ-ਸਿੱਧਾ ਖਤਰਾ ਹੈ। ਤੀਜੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ solar energy ਰੋਸ਼ਨੀ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੋਯਗਾਂ – ਆਵਾਜਾਈ, clean cooking,ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਲਈ solar pump ਅਤੇ health care ਵਿੱਚ ਵੀ ਓਨੀ ਹੀ ਉਪਯੋਗੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। Solar energy ਦੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ technology ਦੀ ਉਪਲੱਬਧਤਾ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ, ਆਰਥਿਕ ਸੰਸਾਧਨ, ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ, storage technology ਦਾ ਵਿਕਾਸ, mass manufacturing, ਅਤੇ innovation ਲਈ ਪੂਰਾ eco system ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। Friends, ਅੱਗੇ ਦਾ ਰਸਤਾ ਕੀ ਹੈ, ਇਹ ਅਸੀਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਸੋਚਣਾ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ten action points ਹਨ ਜੋ ਮੈਂ ਅੱਜ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਬਿਹਤਰ ਅਤੇ ਸਸਤੀ ਸੋਲਰ Technology ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਸਹਿਜ ਅਤੇ ਸੁਲਭ ਹੋਵੇ।