दुबईमध्ये भारतीय समुदायाने आयोजित केलेल्या स्वागत समारंभात पंतप्रधानांनी केलेले भाषण

तुम्हा सर्वांना पुन्हा भेटण्याची संधी मिळाली हे माझे भाग्य आहे. 2016 मध्ये अबुधाबीचे सन्माननीय युवराज भारतात आले होते. आमच्यासाठी अत्यंत महत्त्वाच्या प्रजासत्ताक दिन सोहळ्याला 2017 मध्ये ते प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थित होते. बहुधा अनेक वर्षांनंतर भारताचे आखाती देशांबरोबर इतके घनिष्ठ, व्यापक संबंध झाले आहेत, त्यात जिवंतपणा आला आहे. आज आखाती देशांबरोबरचे आमचे नाते फक्त खरेदीदार किंवा विक्रेता स्वरुपाचे राहिलेले नाही, ते आज भागिदारीत रुपांतरित झाले आहे. आखाती देशांमध्ये भारतीय समुदायाचे 30 लाखांहून अधिक लोक इथल्या विकासयात्रेतले भागीदार आहेत, याचा भारताला अभिमान आहे. आखाती देशांचा मी मनापासून आभारी आहे. मी त्यांचे अभिनंदन करतो. त्यांनी आमच्या देशातल्या 30 लाखांहून अधिक लोकांना इथे भारताबाहेर त्यांचे जणू दुसरे घरच असावे, असे उत्तम वातावरण दिले. भारतीय समुदायानेही हे आपलेच घर मानून त्याच प्रतिबद्धतेने, कठोर परिश्रम घेऊन इथल्या लोकांची स्वप्ने साकार करण्यासाठी आपली स्वप्नेही इथे पेरली आणि एक प्रकारे मानव समुहातल्या भागीदारीचे हे एक उत्तम उदाहरण आपण आखाती देशांमध्ये अनुभवत आहोत, संयुक्त अरब आमिरातीमध्ये अनुभवत आहोत. मी गेल्या वेळेस इथे आलो होतो तेव्हा अबूधाबीच्या सन्माननीय युवराजांकडे अबूधाबीमध्ये मंदिर बांधण्याचा विषय ठेवला. खूप लोकांना आश्चर्य वाटले. मंदिराचे निर्माण आणि तेही सद्‌भावनेच्या सेतुच्या रुपात. सव्वाशे कोटी भारतीयांच्या वतीने मी यासाठी सन्माननीय युवराजांचे मनापासून आभार मानतो. आम्ही अशा परंपरेत वाढलो आहोत, जिथे मंदिर मानवतेचे माध्यम आहे. पावित्र्य, मानवता, सलोखा यांचे एक सर्वसमावेशक माध्यम आहे. स्थापत्याच्या दृष्टीकोनातून आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या दृष्टीने, संदेशाच्या दृष्टीने हे मंदिर आगळेवेगळे असेल शिवाय जो ‘वसुधैव कुटुम्बकम्’ चा मंत्र आपण जगतो त्याची अनुभूती घेण्याची संधी विश्व समुदायाला मिळेल आणि त्यामुळे भारताची आपली ओळख प्रस्थापित करण्याचे ते एक माध्यम होईल. इथल्या शासकांनी भारताप्रती इतका सन्मान व्यक्त केला आहे, भारताच्या सांस्कृतिक परंपरांचा इतका गौरव केला आहे. मंदिर निर्माणाशी संबंधित सर्वांना माझा आग्रह आहे की आपल्याकडून कोणती त्रुटी राहणार नाही, चूक होणार नाही, हे पाहणे आपली जबाबदारी आहे. मानवतेच्या उद्दात आदर्शांवर, विचारांवर ओरखडा उठणार नाही याची जबाबदारी मंदिर निर्माणाशी संबंधितांवर तसेच भावी भक्तांवर बंधनकारक राहील, अशी माझी तुम्हा सर्वांकडून अपेक्षा आहे. देश आज विकासाचे नवेनवे टप्पे ओलांडत आहे. आज जागतिक स्तरावरच्या परिषदेत भारताला विशेष सन्मान देण्यात आला आहे, ही भारतासाठी सन्मानाची बाब आहे. तिचे भाषण करण्यासाठी मला आमंत्रण मिळाले आहे. भारताची माहिती मिळवणे इथे तुम्हा लोकांसाठी अवघड नाही. मी दोन गोष्टी सांगितल्या तर तुम्ही 10 सांगात इतकी भारताची माहिती तुम्हाला आहे. एक प्रकारे इथे लघु भारत वसला आहे. हिंदुस्तानाला कोणताही कोपरा असा नसेल ज्याचे प्रतिनिधीत्व इथे नसेल. भारत वेगाने बदलत आहे. आपली स्वप्न पूर्ण करण्यासाठी सव्वाशे कोटी भारतीय किती आत्मविश्वासाने पावले टाकत आहेत याचा तुम्ही अनुभव घेऊ शकता. ‘जाऊ दे मित्रा, काहीही होणार नाही, आपण आपला बाडबिस्तारा उचलून दुसरीकडे जाऊया’ हे दिवसही आपण पाहिले आहेत. निराशा, शंका, दोलायमानता या कालखंडातूनही आपण गेलो आहोत. एक काळ असा होता की देशातला सामान्य माणूस विचारायचा की हे शक्य आहे का? हे होईल का? आमच्या इथेही हे होऊ शकेल का? अशाच प्रश्नांमध्ये सामान्य माणूस अडकला होता आणि तिथपासून प्रवास करत करत आज देश अशा टप्प्यावर पोहोचला आहे की, ‘होईल की नाही’ ‘हे शक्य आहे की नाही’ असे प्रश्न आता देश विचारत नाही. आता विचारतात मोदीची सांगा, हे कधी हेाईल? या प्रश्नात तक्रार नसते, विश्वास असतो की होईल तर आत्ता होईल. 2014 मध्ये जागतिक स्तरावर व्यापार सुलभतेत आपण 142 व्या क्रमांकावर होतो. म्हणजे मागून मोजले तर थोडे सोपे जाईल. पुढून मोजले तर खूप वेळ लागेल. जगातल्या कोणत्याच देशाने कधी इतक्या कमी वेळात व्यापार सुलभतेत 42 अंकांची झेप घेतली नव्हती. जागतिक बँकेच्या अहवालानुसार व्यापार सुलभतेत भारताने अत्यंत कमी वेळात 100 वे स्थान गाठले. पण आम्ही तिथेच थांबणार आहोत, असा विचार कोणीही करू नये. आम्हाला आणखी वरची झेप घ्यायची आहे आणि त्यासाठी जिथे धोरणात्मक बदल करायचे असतील, व्यूहरचनेत बदल करायचा असेल, अंमलबजावणीच्या आराखड्यात बदल करायचा असेल, संसाधानांच्या प्रक्रियेत बदल करायचा असेल, जी आवश्यक पावले उचलायची असतील ती उचलली जातील. भारताला लवकरात लवकर जागतिक स्तरावर बरोबरीत आणायचे आहे. जागतिकीकरण म्हणजे असे नाही की आपण जिथे बसलो आहोत तिथे बसायचे आणि जगातून फायदा घेत पुढे जायचे. जागतिकीकरण म्हणजे जगातल्या सर्व लोकांनी आपापले कर्तव्य निभावत, प्रत्येकाशी जोडले जात, प्रत्येकाकडून शिकत, प्रत्येकाची साथ घेऊन नवी उंची गाठणे आणि जे जगाच्या शेवटच्या टोकावर उरलेल्या देशाच्या किंवा व्यक्तीच्या कल्याणासाठी काम करणे. तेव्हा खऱ्या अर्थाने वसुधैव कुटुम्बकम म्हणता येईल. भारताने आपले जागतिक कर्तव्य निभवावे यासाठी नियतीने काही जबाबदाऱ्या दिल्या आहेत. आज जग म्हणत आहे की 21 वे शतक आशियाचे शतक आहे. पण याचा अर्थ ते असेच येऊन आपल्या झोळीत पडेल, असे नाही. 21 वे शतक आशियाचे शतक व्हावे यासाठी तत्कालीन फायदा असो वा नसो कष्ट घ्यावे लागतील. प्रदीर्घकालीन हितासाठी आपल्याला पावले उचलावीत लागतील. महात्मा गांधी नेहमी इष्ट आणि प्रिय याबाबत चर्चा करायचे. प्रिय असेल ते काम करावे का इष्ट असेल ते. आमचा प्रयत्न आहे की इष्ट कामांच्या दिशेने पावले उचलावीत जी तत्कालिकदृष्ट्या अप्रियही ठरूही शकतात पण कालांतराने ती योग्य वाटू लागतील आणि प्रिय होतील. काही सामर्थ्यवान माणसे असतात, ज्यांचे कुठेलेही काम लगेच प्रिय वाटते. काही लोकांची अडचण असते की त्यांना वेळ लागतो. नोटबंदी केली तेव्हा देशातल्या गरीब वर्गाला त्याचे महत्त्व लगेच पटले पण ज्योची झोप उडाली ते आज दोन वर्षानंतरही रडत आहेत. जीएसटी कायदा होणार, नाही होणार सात वर्षांपासून सुरू होते. पण झाला. वर्षानुवर्ष एका घरात राहून आपण दुसऱ्या घरी जातो. सुंदर, नवे घर झाल्याचा रात्री खूप आनंद होतो पण सकाळी झोपेतून उठल्यावर डाव्या दिशेला बाथरूम समजून सवयीने चालू लागतो आणि भिंतीवर डोके आपटते. नंतर लक्षात येते नव्या घरात बाथरूम उजवीकडे आहे. हा अनुभव सर्वांना आहे की नाही. जर एखाद्या माणसाच्या आयुष्यात बदलांमुळे इतकी अडचण येते तर सव्वाशे कोटी लोकांच्या देशात, जिथे दोन-दोन, तीन-तीन पिढ्यांपासून सवयी मुरल्या आहेत. 70 वर्ष जुन्या व्यवस्थेत बदल तिथे घडवताना अडचणी येणारच. पण हे बदल योग्य आहेत. महात्मा गांधींनी दाखवलेल्या रस्त्यावरुन आपण चालन आहोत. आज इतक्या कमी वेळात जीएसटीच्या अनेक अडचणी दूर करत एका व्यवस्थेअंतर्गत स्वीकारुन पुढे जात आहोत. देश बदलत आहे. काल मी अबूधाबीत होते. अनेक करार केल. ‘लोअर झाकूम कन्सेशन ॲग्रीमेंट मिडल इस्ट अपस्ट्रीम’ अंतर्गत भारतीय कंपनीची पहिल्यांदा गुंतवणूक होणे ही भागीदारीच्या उज्ज्वल पर्वाची सुरुवात आहे. सांगण्याचे तात्पर्य एवढेच की आज पुढल्या कार्यक्रमासाठी मला जायचे आहे. त्यामुळे तुमचा जास्त वेळ घेत नाही. माजी नजरही पोहोचत नाही, इतक्या मोठ्या संख्येने तुम्ही आलात, मला प्रेम दिलेत मी तुमचा हार्दिक आभारी आहे. माझा हा दौरा जेटच्या गतीचा दौरा आहे. सुमारे 70-80 तासात पाच देशांचा दौरा करून मी परत जाणार आहे. जॉर्डन, पॅलेस्टाईन, अबूधाबी आता दुबई आणि इथला कार्यक्रम आटपून मला ओमानला जायचे आहे. तिथेही आज संध्याकाळी मोठ्या संख्येने उपस्थित भारतीय समुदायाला भेटण्याचे भाग्य मला मिळणार आहे. त्यांनाही काही सांगायचे आहे. तुम्हा सर्वांचे पुन्हा एकदा हार्दिक आभार मानतो आणि तुम्हाला ग्वाही देतो की जी स्वप्ने तुम्ही पाहत आहात, जी स्वप्ने तुमचे स्वजन भारताच्या भूमीवर पाहत आहेत ती आपण सर्व मिळून कालमर्यादेच्या आधीच पूर्ण करू. ही ग्वाही मी तुम्हाला देतो. तुम्हा सर्वांना खूप खूप धन्यवाद… नमस्कार…