PMIndiaData/PMIndiaSum huggingface dataset:
केन-बेतवा नद्या आंतरजोडणी प्रकल्पाला केंद्रीय मंत्रिमंडळाची मंजुरी

नवी दिल्ली, 8 डिसेंबर 2021 पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली केंद्रीय मंत्रिमंडळाने आज केन-बेतवा नद्या आंतरजोडणी प्रकल्पासाठी निधी आणि अंमलबजावणीला मंजुरी दिली आहे. केन-बेतवा जोडणी प्रकल्पाचा एकूण खर्च 2020-21 किंमत स्तरानुसार 44,605 कोटी रुपये एवढा आहे. केंद्रीय मंत्रिमंडळाने प्रकल्पासाठी 39,317 कोटी रुपये केंद्रीय सहाय्य मंजूर केले आहे, ज्यामध्ये 36,290 कोटी रुपये अनुदान आणि 3,027 कोटी रुपये कर्ज समाविष्ट आहे. हा प्रकल्प भारतातील अन्य नद्या आंतरजोडणी प्रकल्पांचा मार्ग सुकर करेल आणि जगाला आपली कल्पकता आणि दूरदृष्टी यांचे दर्शन घडवेल. या प्रकल्पामध्ये दौधन धरण आणि दोन नद्यांना जोडणारा कालवा, लोअर ओरर प्रकल्प, कोठा बॅरेज आणि बिना कॉम्प्लेक्स बहुउद्देशीय प्रकल्पाच्या बांधकामाद्वारे केनमधून बेतवा नदीमध्ये पाणी हस्तांतरित करणे समाविष्ट आहे. या प्रकल्पातून वार्षिक 10.62 लाख हेक्टर क्षेत्राला सिंचन, सुमारे 62 लाख लोकसंख्येला पिण्याच्या पाण्याचा पुरवठा होईल आणि 103 मेगावॅट जलविद्युत आणि 27 मेगावॅट सौरऊर्जा निर्मिती होईल. हा प्रकल्प अत्याधुनिक तंत्रज्ञानासह 8 वर्षात कार्यान्वित करण्याचा प्रस्ताव आहे. मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेशातल्या पाण्याची टंचाई असलेल्या बुंदेलखंड प्रदेशाला या प्रकल्पाचा खूप फायदा होईल. या प्रकल्पामुळे मध्य प्रदेशातील पन्ना, टिकमगड, छतरपूर, सागर, दमोह, दतिया, विदिशा, शिवपुरी आणि रायसेन तर उत्तर प्रदेशातील बांदा, महोबा, झाशी आणि ललितपूर या जिल्ह्यांना मोठा फायदा होणार आहे. या प्रकल्पामुळे मागासलेल्या बुंदेलखंड प्रदेशात कृषी संबंधी घडामोडींमध्ये वाढ आणि रोजगार निर्मितीमुळे सामाजिक-आर्थिक समृद्धीला चालना मिळण्याची शक्यता आहे. यामुळे या प्रदेशातून होणारे स्थलांतर रोखण्यातही मदत होईल. हा प्रकल्प व्यापक प्रमाणात पर्यावरण व्यवस्थापन आणि सुरक्षितता प्रदान करतो. यासाठी भारतीय वन्यजीव संस्थेची सर्वसमावेशक लँडस्केप व्यवस्थापन योजना अंतिम टप्प्यात आहे. पार्श्वभूमी: 22 मार्च 2021 रोजी, केंद्रीय जलशक्ती मंत्री आणि मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेशच्या मुख्यमंत्र्यांनी देशातील पहिला मोठा मध्यवर्ती नदी आंतरजोडणी प्रकल्प राबवण्यासाठी ऐतिहासिक करारावर स्वाक्षरी केली. या करारामुळे नद्यांच्या जोडणीमुळे अतिरिक्त पाणीसाठा असलेल्या क्षेत्रातून दुष्काळी आणि पाण्याची टंचाई असलेल्या भागाला पाणी पुरवण्याच्या आंतर -राज्य सहकार्याची सुरुवात होईल आणि अटलबिहारी वाजपेयी यांचे स्वप्न प्रत्यक्षात साकारेल.
भारत-बांग्लादेश सरहद्दीवर स्थानिकांसाठी बॉर्डर हाट अर्थात सरहद्दीवरील बाजार

2010 आणि 2012 च्या परिशिष्टानुसार भारत आणि बांग्लादेश यांच्यात सीमेवर बाजार (बॉर्डर हाट) स्थापन करण्यासंदर्भातल्या सामंजस्य कराराला केंद्रीय मंत्रिमंडळाने आज, 6 जानेवारी रोजी कार्योत्तर मंजुरी दिली. दोन्ही देशांच्या सरहद्दीवर दुर्गम भागात राहणाऱ्या लोकांच्या कल्याणासाठी स्थानिक चलन आणि विनिमयाद्वारे स्थानिक उत्पादनांसाठी पारंपरिक पणन व्यवस्था स्थापन करण्यास प्रोत्साहन देणे, हा या बॉर्डर हाट अर्थात सीमेवरील बाजाराचा हेतू आहे. 2010 आणि 2012 मधील करार पुढीलप्रमाणे :- मेघालय-बांग्लादेश सरहद्दीवर कलाईचार आणि बालट येथे तर त्रिपुरा बांग्लादेश सरहद्दीवर कमलासागर आणि श्रीनगर येथे अशा प्रकारचे सीमा बाजार तथा बॉर्डर हाट आधीपासूनच कार्यान्वित आहेत. या व्यतिरिक्त बांग्लादेशच्या सरहद्दीवर मेघालय येथे चार तर त्रिपुरा येथे दोन बॉर्डर हाट स्थापन करण्याबाबत दोन्ही देशाच्या सरकारांनी सहमती दर्शवली आहे.
हिमाचल प्रदेशात झालेल्या मुसळधार पावसाबद्दल पंतप्रधानांनी व्यक्त केली चिंता

नवी दिल्ली, 12 जुलै 2021 पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी हिमाचल प्रदेशातल्या मुसळधार पावसाबद्दल चिंता व्यक्त केली असून परिस्थितीवर बारकाईने लक्ष ठेवण्यात येत असल्याचे म्हटले आहे. हिमाचल प्रदेशात मुसळधार पावसामुळे निर्माण झालेल्या परिस्थितीवर बारकाईने लक्ष ठेवण्यात येत असल्याचे पंतप्रधानांनी ट्वीटरवर म्हटले आहे. केंद्रीय अधिकारी राज्य सरकार समवेत काम करत असून सर्वतोपरी सहाय्य करण्यात येत आहे. बाधित भागातल्या लोकांच्या सुरक्षिततेसाठी आपण प्रार्थना करत असल्याचे त्यांनी म्हटले आहे.
डॉ. ए.पी.जे. अब्दुल कलाम यांच्या जयंतीनिमित्त पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्याकडून आदरांजली

माजी राष्ट्रपती डॉ. ए.पी.जे अब्दुल कलाम यांच्या जयंतीनिमित्त पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांना आदरांजली अर्पण केली आहे. प्रत्येक भारतीयाच्या कल्पनाशक्तीला मूर्त स्वरुप देणारे, माजी राष्ट्रपती ए.पी.जे. अब्दुल कलाम यांच्या जयंतीनिमित्त त्यांना आदरांजली असं पंतप्रधानांनी म्हटलं आहे.
पंतप्रधान उद्या कृषी पायाभूत सुविधा निधी अंतर्गत आर्थिक सुविधांचा शुभारंभ करणार आणि पीएम-किसान योजनेंतर्गत लाभांचे वितरण करणार

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी 9 ऑगस्ट 2020 ला सकाळी 11 वाजता व्हिडिओ कॉन्फरन्सच्या माध्यमातून कृषी पायाभूत निधी अंतर्गत 1 लाख कोटी रुपयांच्या आर्थिक सुविधांचा शुभारंभ करणार आहेत. पंतप्रधान पीएम-किसान योजनेंतर्गत 8.5 कोटी शेतकऱ्यांना 17,000 कोटी रुपयांचा सहावा हप्त्याच्या निधीचे वितरण देखील करणार आहेत. देशभरातील लाखो शेतकरी, सहकारी संस्था आणि नागरिक हा कार्यक्रम पाहू शकतील. केंद्रीय कृषी व शेतकरी कल्याण मंत्री नरेंद्रसिंह तोमर हे देखील या वेळी उपस्थित राहणार आहेत. केंद्रीय मंत्रिमंडळाने “कृषी पायाभूत सुविधा निधी” अंतर्गत 1 लाख कोटी रुपयांच्या केंद्रीय वित्तपुरवठा सुविधा योजनेला मंजुरी दिली होती. हा निधी शीतगृह, संकलन केंद्र, प्रक्रिया युनिट्स यासारखी सामुदायिक शेती मालमत्ता आणि कापणी नंतरचे पायाभूत सुविधा व्यवस्थापन करण्यासाठी उपयुक्त ठरेल. या मालमत्तांमुळे शेतकरी आपल्या शेतमालाची साठवण करून तो नंतर अधिक किंमतीला विकून वर्धित मूल्य प्राप्त करू शकेल. अनेक कर्ज देणार्या संस्थांच्या भागीदारीत वित्त सुविधेअंतर्गत 1 लाख कोटी रुपये मंजूर केले जातील; सार्वजनिक क्षेत्रातील 12 पैकी 11 बँकांनी डीएसी आणि एफडब्ल्यू सह आधीच सामंजस्य करार केले आहेत. या प्रकल्पांची व्यवहार्यता वाढविण्यासाठी लाभार्थ्यांना 3% व्याज सवलत आणि 2 कोटी रुपयांपर्यंतची पत हमी दिली जाईल. या योजनेच्या लाभार्थींमध्ये शेतकरी, पीएसीएस, विपणन सहकारी संस्था, एफपीओ, बचत गट, संयुक्त दायित्व गट (जेएलजी), बहुउद्देशीय सहकारी संस्था, कृषि-उद्योजक, स्टार्टअप्स आणि केंद्रीय / राज्य संस्था किंवा स्थानिक संस्था पुरस्कृत सार्वजनिक-खाजगी भागीदारी प्रकल्पांचा समावेश असेल. . 1 डिसेंबर 2018 रोजी सुरू करण्यात आलेल्या प्रधानमंत्री किसान सन्मान निधी (पीएम-किसन) योजनेने 9.9 कोटींपेक्षा जास्त शेतकऱ्यांना 75,000 कोटी रुपयांचा थेट रोख लाभ प्रदान केला आहे. या आर्थिक मदतीमुळे शेतकऱ्यांना त्यांच्या शेतीविषयक गरजा पूर्ण करण्यात आणि त्यांच्या कुटुंबाचे पालनपोषण करण्यास सक्षम केले आहे. पीएम-किसन योजनेची अंमलबजावणी वेगाने झाली आहे, गळती रोखण्यासाठी आणि शेतकऱ्यांसाठी सुविधा वाढविण्यासाठी, निधी थेट लाभार्थ्यांच्या आधार अधिकृत बँक खात्यात वर्ग करण्यात आला. लॉकडाऊन कालावधीत शेतकऱ्यांना मदत करण्यासाठी सुमारे 22,000 कोटी जाहीर केल्यामुळे कोविड -19 साथीच्या काळात शेतकऱ्यांना आधार देण्यासही ही योजना महत्त्वपूर्ण ठरली आहे.
पंतप्रधानांनी दलाई लामा यांना 87 व्या वाढदिवसानिमित्त दिल्या शुभेच्छा

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आज दूरध्वनीवरून दलाई लामा यांना 87 व्या वाढदिवसानिमित्त शुभेच्छा दिल्या. तसेच दलाई लामा यांच्या दीर्घायुष्य आणि उत्तम आरोग्यासाठी प्रार्थना केली. आपल्या ट्विट संदेशात पंतप्रधान म्हणाले; "परमपूज्य @DalaiLama यांना आज दूरध्वनीवरून 87 व्या वाढदिवसाच्या शुभेच्छा दिल्या. त्यांच्या दीर्घायुष्यासाठी आणि उत्तम आरोग्यासाठी आम्ही प्रार्थना करतो."
पंतप्रधानांनी राष्ट्रपती शेख खलीफा बिन झाएद अल नाहयान यांची संयुक्त अरब अमीरातच्या  राष्ट्रपतिपदी फेरनिवड झाल्याबद्दल केले अभिनंदन

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी राष्ट्रपती शेख खलीफा बिन जायद अल नाहयान यांची संयुक्त अरब अमीरातच्या राष्ट्रपतिपदी फेरनिवड झाल्याबद्दल अभिनंदन केले . पंतप्रधान म्हणाले की, राष्‍ट्रपती शेख खलीफा बिन जायद अल नाहयान यांची संयुक्त अरब अमीरातच्या राष्ट्रपतिपदी फेरनिवड झाल्याबद्दल आमच्या शुभेच्छा. मला विश्‍वास आहे कि तुमच्या गतिशील आणि दूरदर्शी नेतृत्वाखाली आपली मैत्री आणि आपली व्‍यापक धोरणात्मक भागीदारी यापुढेही दृढ आणि वृद्धिंगत होईल.
भारत कृती आराखडा 2020 परिषदेला पंतप्रधानांनी केले संबोधित

‘टाईम्स नाऊ’ या वृत्तवाहिनीने नवी दिल्ली येथे आज आयोजित केलेल्या भारत कृती आराखडा 2020 या परिषदेत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचे बीजभाषण झाले. जगातील सर्वात तरुण राष्ट्र या नात्याने नव्या दशकासाठी भारत कृती आराखडा आखत असून वेगवान प्रगतीसाठी युवा भारत सज्ज आहे, असे पंतप्रधानांनी यावेळी सांगितले. सरकारनेही हे चैतन्य अंगीकारले असून गेल्या आठ महिन्यात सरकारने निर्णयांबाबत शतक झळकावले असल्याचे पंतप्रधानांनी सांगितले. समाजाच्या प्रत्येक स्तरामध्ये या बदलांनी नव ऊर्जा संचारली असून विश्वासाचे वातावरण आहे. आपण आपले जीवनमान सुधारु शकतो, दारिद्रयनिर्मूलन होऊ शकते हा विश्वास आज देशातल्या गरिबांमध्ये निर्माण झाला आहे आणि शेतीतले आपले उत्पन्न वाढू शकेल, हा विश्वास शेतकऱ्यांमध्ये निर्माण झाला असल्याचे पंतप्रधानांनी सांगितले. 5 ट्रिलिअन डॉलर्स अर्थव्यवस्था- छोटी शहरे आणि नगरांवर लक्ष:- “पुढील पाच वर्षात अर्थव्यवस्था पाच ट्रिलिअन डॉलर्स करण्याचे उद्दिष्ट भारताने ठेवले आहे. उदिृष्ट निश्चित करुन त्या दिशेने प्रयत्न करणे श्रेयस्कर असते. हे उदिृष्ट सोपे नाही पण असाध्यही नाही;”असे पंतप्रधानांनी सांगितले. हे उदिृष्ट साध्य करण्यासाठी देशातून होणारी निर्यात वाढवण्याबरोबरच निर्मिती क्षेत्र बळकट होणे अत्यंत महत्वाचे असून सरकारने त्यासाठी अनेक पावले उचलली असल्याची माहिती पंतप्रधानांनी दिली. मात्र उदयोन्मुख अर्थव्यवस्था असल्याने जागतिक अर्थव्यवस्थेतील चढउतारांमुळे येणाऱ्या आव्हानांचा सामना भारताला करावा लागतो, असे पंतप्रधानांनी सांगितले. छोट्या शहरांच्या आर्थिक विकासावर एखाद्या सरकारकडून प्रथमच लक्ष केंद्रित करण्यात येत असून विकासाची नवी केंद्र निर्माण करण्याकडे लक्ष दिले जात असल्यावर पंतप्रधानांनी भर दिला. करव्यवस्था सुधारणे:- “करव्यवस्था सुधारण्याबाबत प्रत्येक सरकारची पावले डळमळती होती. त्यामुळे वर्षानुवर्ष बदल झालाच नव्हता. आमचे सरकार आता प्रक्रियाकेंद्रित कर व्यवस्थेकडून नागरिक केंद्रीत करव्यवस्थेच्या मार्गावर वाटचाल करत आहे. करदात्यांच्या सनदेची अंमलबजावणी ज्या देशांमध्ये होते अशा निवडक देशांमध्ये भारत सहभागी होईल. करदात्यांच्या हक्कांची स्पष्ट व्याख्या ही सनद करेल.” असे पंतप्रधान म्हणाले. लोकांकडून होणारी करचुकवेगिरी आणि त्यामुळे प्रामाणिक करदात्यांवर पडणारा दुप्पट बोजा याबाबत प्रत्येक भारतीयाने अंतर्मुख होऊन विचार करावा, असे सांगत जबाबदार नागरिक होण्याचे आणि आपला कर भरण्याचे आवाहन पंतप्रधानांनी केले. समृद्ध भारताच्या उभारणीसाठी रचनात्मक भूमिका बजावण्याचे आवाहन पंतप्रधानांनी प्रसारमाध्यमांना केले. “जेव्हा प्रत्येक जण आपले कर्तव्य बजावेल, तेव्हा सोडवता येणार नाही, अशी कुठलीच समस्या नसेल. मग देशाला नवी शक्ती, नवी ऊर्जा मिळेल. यामुळे या दशकात भारत नव्या उंचीवर पोहोचेल;” असे पंतप्रधानांनी सांगितले.
भारत आणि कतार यांच्यात युवा आणि क्रीडा क्षेत्रात सहकार्य करण्याबाबतच्या सामंजस्य कराराची केंद्रीय मंत्रिमंडळाला माहिती

भारत आणि कतार यांच्यात युवा आणि क्रीडा क्षेत्रात सहकार्य करण्याबाबत 5 जून 2016 रोजी स्वाक्षऱ्या करण्यात आलेल्या सामंजस्य कराराच्या पहिल्या कार्यकारी कार्यक्रमाची केंद्रीय मंत्रिमंडळाला बैठकीत आज माहिती देण्यात आली. क्रीडा विज्ञान, क्रीडा वैद्यक आणि प्रशिक्षण तंत्रज्ञान या विषयातल्या ज्ञान, आणि तंज्ञाचा सल्ला मिळण्यासाठी या सामंजस्य करारामुळे मदत होणार आहे. यामुळे आंतरराष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धांमध्ये आपल्या खेळाडूंची कामगिरी उंचावयला त्याचबरोबर भारत आणि कतार यांच्यातले द्विपक्षीय संबंध मजबूत व्हायला मदत होणार आहे.
टोकियो ऑलिंपिक 2020 मधे भारोत्तोलन प्रकारात रौप्यपदक जिंकल्याबद्दल मीराबाई चानूचे पंतप्रधानांनी केले अभिनंदन

टोकियो ऑलिंपिक 2020 मधे भारोत्तोलन प्रकारात रौप्यपदक जिंकल्याबद्दल पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी मीराबाई चानूचे अभिनंदन केले आहे. @Tokyo2020 ! ची यापेक्षा आनंदी सुरुवात असू शकत नाही, @mirabai_chanu च्या या धडाकेबाज कामगिरीने भारताची मान उंचावली. भारोत्तोलन प्रकारात रौप्य पदक जिंकल्याबद्दल तिचे अभिनंदन! तिच्या या यशाने प्रत्येक भारतीयाला प्रेरणा मिळेल. #Cheer4India #Tokyo2020″, असे त्यांनीपंतप्रधानांनी आपल्या ट्विटर संदेशात म्हटले आहे.
भूतानमधल्या जलविद्युत योजनेच्या सुधारित खर्चाला केंद्रीय मंत्रिमंडळाची मंजूरी

भूतानमधल्या 720 मेगावॅटच्या मांगदेछू जलविद्युत प्रकल्पाच्या 4020.63 कोटी रुपयांच्या सुधारित खर्चाच्या अंदाजाला केंद्रीय मंत्रीमंडळानं मंजूरी दिली आहे. मांगदेछू जलविद्युत प्रकल्पाच्या अंमलबजावणीसाठी भारत आणि भूतान यांच्यात एप्रिल 2010 मधे द्विपक्षीय करार झाला होता त्यासाठी 2896.3 कोटी रुपये खर्चाला मान्यता देण्यात आली होती. मात्र महामाईमुळे एकूण खर्चात 1124.359 कोटी रुपयांची वाढ झाली आहे. भारत सरकारने प्रकल्‍प खर्चाच्या 30 टक्के रक्कम अनुदान म्हणून तर 70 टक्के रक्कम 30 वर्षांसाठी 10 टक्के व्याज दरानं दिली आहे.
ईद-ए-मिलाद-उन-नबी निमित्तपंतप्रधानांकडून राष्ट्राला  शुभेच्छ

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ईद-ए-मिलाद-उन-नबीनिमित्त राष्ट्राला शुभेच्छा दिल्यात. ईद-ए-मिलाद-उन-नबीनिमित्त तुम्हा सर्वांना शुभेच्छा, असे पंतप्रधान म्हणाले. हा सण समाजात करुणा आणि बंधुभाव दृढ करणारा ठरो अशी सदिच्छा पंतप्रधानांनी व्यक्त केली आहे.
पंतप्रधानांचे जागतिक पर्यटन दिनानिमित्त जगभरातील लोकांना भारत भेटीसाठी आमंत्रण

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी जागतिक पर्यटन दिनानिमित्त जगभरातील लोकांना भारत भेटीसाठी आमंत्रित केले आहे. “जागतिक पर्यटन दिनाप्रसंगी मी तुम्हा सर्वांना भारतामध्ये येऊन येथील सौंदर्य, विविधता आणि आमच्या लोकांचा आपलेपणा अनुभवण्यासाठी आमंत्रित करत आहे.”, असे पंतप्रधानांनी आपल्या संदेशात म्हटले आहे.
पंतप्रधानांनी गुजरातमधील जिल्हा पंचायत सदस्यांची घेतली भेट

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी काल गुजरातमधील जिल्हा पंचायत सदस्यांची भेट घेतली. ग्रामीण विकासाशी संबंधित मुद्द्यांवर आणि सामाजिक प्रगतीसाठी जनशक्तीचा लाभ घेण्याबाबत यावेळी विस्तृत चर्चा केली. आपल्या ट्विट संदेशात पंतप्रधान म्हणाले; "गुजरातमधील जिल्हा पंचायत सदस्यांसोबत काल उत्कृष्ट बैठक झाली. आम्ही ग्रामीण विकासाशी संबंधित मुद्द्यांवर आणि सामाजिक प्रगतीसाठी जनशक्तीचा लाभ घेण्याबाबत चर्चा केली."
‘इन्सॅट-3डीआर’च्या यशस्वी प्रक्षेपणाबद्दल पंतप्रधानांकडून इस्रोच्या संशोधकांचे अभिनंदन

‘इन्सॅट-3डीआर’ या उपग्रहाचे यशस्वी प्रक्षेपण केल्याबद्दल पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेच्या ‘इस्रो’च्या शास्त्रज्ञांचे अभिनंदन केले आहे. ‘जीएसएलव्ही-एफ05’ यानाच्या सहाय्याने ‘इन्सॅट-3डीआर’ या अत्याधुनिक हवामान उपग्रहाचे प्रक्षेपण करण्यात आले. या यानामार्फत केलेले हे दहावे प्रक्षेपण आहे. ‘आपल्या अंतराळ कार्यक्रमाने नवनवीन उच्चांक गाठून प्रत्येकवेळी अभियानाने आपली मान सदैव उंचावली आहे. ‘इन्सॅट-3डीआर’चे यशस्वी प्रक्षेपण, हा अतिव आनंदाचा क्षण आहे. इस्रोच्या शास्त्रज्ञांनी पुन्हा एकदा आपले अद्वितीय कौशल्य दाखवले आहे. कामाविषयी त्यांनी दाखवलेले बेजोड समर्पण आणि दृढनिश्चयाबद्दल इस्रोच्या संशोधकांचे मनापासून अभिनंदन’ असे पंतप्रधानांनी म्हटले आहे.
हरियाणा राज्याच्या स्थापना दिनानिमित्त पंतप्रधानांनी जनतेला दिल्या शुभेच्छा

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी हरियाणाच्या स्थापना दिनानिमित्त तेथील जनतेला शुभेच्छा दिल्या आहेत. आपल्या ट्विटरसंदेशामध्ये पंतप्रधान म्हणाले; "हरियाणावासीयांना राज्याच्या स्थापना दिनाच्या अनेकानेक शुभेच्छा! माझी इच्छा आहे, की परंपरा आणि संस्कृती जतन करणारे हे राज्य विकासाचे नित्य नूतन मानदंड निर्माण करो."
केंद्र पुरस्कृत योजनांच्या सुसूत्रीकरणासाठी स्थापन मुख्यमंत्र्यांच्या उप-गटाच्या शिफारशींना केंद्रीय मंत्रिमंडळाची मंजुरी

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली केंद्रीय मंत्रिमंडळाने, केंद्र पुरस्कृत योजनांच्या सुसूत्रीकरणासाठी स्थापन मुख्यमंत्र्यांच्या उप-गटाच्या प्रमुख शिफारशी स्वीकारल्या आहेत. उप-गटाने 66 केंद्र पुरस्कृत योजनांची तपासणी केली ही संख्या 30पेक्षा अधिक असू नये, अशी शिफारस केली. उप-गटात प्रतिनिधीत्व केलेल्या राज्यांमध्येच नाही, तर अन्य राज्ये/केंद्र शासित प्रदेशांमध्येही अनेक मुद्यांवर सहमती झाली. केंद्र पुरस्कृत योजनांच्या सुसूत्रीकरणामुळे, साधनसंपत्तीचा अधिकाधिक वापर होईल, तसेच लाभार्थींपर्यंत लाभ पोहोचतील. नीती आयोगाच्या संचालक परिषदेच्या 8 फेब्रुवारी 2015 रोजी झालेल्या पहिल्या बैठकीत उप-गट स्थापण्याचा निर्णय घेण्यात आला होता. केंद्र सरकार आणि राज्ये / केंद्रशासित प्रदेश यांच्या तील समस्या सोडवण्यासाठी आणि व्हिजन 2022ची उद्दिष्टे साकारण्यासाठी एक संघ म्हणून काम करणे ही या उप-गटाची मार्गदर्शक तत्त्वे आहेत. उप-गटाच्या प्रमुख शिफारशी :- योजनांची संख्या : योजनांची एकूण संख्या 30 पेक्षा अधिक असू नये. योजनांचे वर्गीकरण : सध्याच्या केंद्र पुरस्कृत योजनांचे प्रमुख आणि पर्यायी योजनांमध्ये विभाजन. अ) प्रमुख योजना : केंद्र पुरस्कृत योजनांचा भर राष्ट्रीय विकास कार्यक्रमाचा समावेश असलेल्या योजनांवर असावा, जिथे केंद्र आणि राज्ये एक संघ म्हणून काम करतील. ब) अति-प्रमुख योजना : सामाजिक सुरक्षा आणि सामाजिक सर्वसमावेशकतेसाठी असलेल्या योजनांचा यात समावेश. राष्ट्रीय विकास कार्यक्रमासाठीच्या उपलब्ध निधीवर प्रथम अधिकार क)पर्यायी योजना : राज्यांना त्यांच्या आवडीच्या योजना निवडण्याचे स्वातंत्र्य असलेल्या योजनांचा यात समावेश. या योजनांसाठी राज्यांना अर्थमंत्रालयाकडून एकत्रित निधी दिला जाईल. निधीची रचना पुढीलप्रमाणे :- सध्याची रचना कायम राहील. प्रमुख योजना 8 ईशान्य राज्ये आणि 3 हिमालयीन राज्ये : केंद्र : राज्य: 9०:10 अन्य राज्ये – केंद्र : राज्य:60:40 केंद्रशासित प्रदेश – केंद्र 100 टक्के (विधीमंडळ नसलेल्या) विधानमंडळ असलेल्या केंद्रशासित प्रदेशांसाठी सध्याची रचना काय राहील. पर्यायी योजना 8 ईशान्य राज्ये आणि 3 हिमालयीन राज्ये : केंद्र : राज्य: 8०: 20 अन्य राज्ये – केंद्र : राज्य: 50: 50 केंद्रशासित प्रदेश – (विधीमंडळ नसलेल्या) केंद्र 100 टक्के (विधीमंडळ असलेल्या) केंद्र : राज्य: 8०: 20
उत्तराखंड मध्ये देवस्थळ येथील एआरआयईएस दुर्बिण पंतप्रधान आणि बेल्जियमच्या पंतप्रधानांच्या हस्ते रिमोट पध्दतीने सक्रीय

उत्तराखंडमध्ये देवस्थळ येथील 3.6 मीटर लांबीची ऑप्टीकल दुर्बिण, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि बेल्जियमचे पंतप्रधान चार्ल्स मिशेल यांनी आज संयुक्तपणे रिमोट पध्दतीने सक्रीय केली. दोन्ही देशांमधील नजीकचे सहकार्य, विशेषत: भारताच्या ए आर आय ई एस अर्थात Aryabhatta Research Institute of Observational Sciences आणि बेल्जियमच्या ए एम ओ एस अर्थात Advanced Mechanical and Optical System या संस्थांच्या सहकार्याच्या परिणामस्वरुप हिमालयात उत्तराखंडमध्ये ही दुर्बिण उभारण्यात आली आहे. जागतिक दर्जाची ही अत्याधुनिक दुर्बिण महत्वाच्या वैज्ञानिक प्रयोगांमध्ये निरीक्षणासाठी प्राधान्याने वापरली जाईल. हिमालयाच्या कुशीत उभारलेली, सर्व दिशांना वळू शकणारी ही ऑप्टीकल दुर्बिण या ठिकाणी यशस्वीरित्या उभारल्याबद्दल पंतप्रधानांनी यावेळी दोन्ही देशांच्या वैज्ञानिकांचे अभिनंदन केले. शासकीय प्रयत्नांबरोबरच ए आर आय ई एस ही स्वायत्त संघटना आणि ए एम ओ एस या खाजगी कंपनीच्या एकत्रित प्रयत्नांतून ही दुर्बिण उभारली आहे, असे त्यांनी आवर्जून नमूद केले. ब्रसेल्सहून 6500 किलोमीटर दूर असणारी दुर्बिणही रिमोटने तांत्रिकदृष्ट्या सक्रीय करता येते, हे पाहिल्यानंतर प्रयत्नांचा समन्वय साधता आला की काहीच अशक्य नसते हे पटते, असे ते म्हणाले. याबाबतीत आकाश ही मर्यादाही तोकडी आहे, असे गौरवोद्गार पंतप्रधानांनी काढले.
नवीन आणि पुनर्नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालय, भारत सरकार आणि मोझांबिक सरकार दरम्यान सामंजस्य करार

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली केंद्रीय मंत्रिमंडळाने नवीन आणि पुनर्नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालय, भारत सरकार आणि मोझांबिक सरकार यांच्यातल्या सामंजस्य कराराला आज मंजुरी दिली. भारत सरकारचे नवीन आणि पुनर्नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालय आणि मोझांबिक सरकारचे ऊर्जा आणि खनिज साधनसंपत्ती मंत्रालय यांच्यात नवी दिल्ली येथे 5 ऑगस्ट 2015 रोजी मोझांबिकचे राष्ट्रपती फिलिप न्यूसी यांच्या भारत दौऱ्यादरम्‍यान सामंजस्य करारावर स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या होत्या. या करारामुळे दोन्ही देशांमदरम्यान द्विपक्षीय सहकार्य मजबूत व्हायला मदत होईल. पार्श्वभूमी :- या सामंजस्य कराराचा उद्देश, परस्पर हिताच्या नवीन आणि पुनर्नवीकरणीय ऊर्जेसंबंधी तांत्रिक द्विपक्षीय सहकार्य, गुंतवणूक प्रोत्साहन आणि भागीदारीला प्रोत्साहन देण्यासाठी संस्थात्मक सहकार्य संबंध विकसित करणे हा आहे. पुनर्नवीकरणीय ऊर्जेबाबत विशेष प्रशिक्षण कार्यक्रम आयोजित करण्यासाठी नवीन आणि पुनर्नवीकरणीय ऊर्जा तंत्रज्ञान विकसित करण्यावर सहकार्याचा भर असेल.
दुसऱ्या खेलो इंडिया राष्ट्रीय हिवाळी स्पर्धांच्या उद्‌घाटन समारंभाला पंतप्रधानांनी संबोधित केले

नवी दिल्ली, 26 फेब्रुवारी 2021 पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आज दुसऱ्या खेलो इंडिया राष्ट्रीय हिवाळी क्रीडा स्पर्धांच्या उद्‌घाटन समारंभात व्हिडिओ कॉन्फरन्सिंगच्या माध्यमातून आपले विचार व्यक्त केले. खेलो इंडिया हिवाळी क्रीडा स्पर्धा आजपासून सुरू होत आहेत, असे त्यांनी सांगितले. हिवाळी क्रीडा स्पर्धांमध्ये भारताचा ठसा उमटवण्यासाठी जम्मू काश्मीरला प्रमुख केंद्र बनवण्याच्या दृष्टीने हे एक महत्त्वाचे पाऊल असल्याचे पंतप्रधान म्हणाले. जम्मू-काश्मीरच्या आणि देशभरातील सर्व खेळाडूंना त्यांनी शुभेच्छा दिल्या. या हिवाळी क्रीडा स्पर्धांमध्ये विविध राज्यांमधून येणाऱ्या खेळाडूंची संख्या आता दुप्पट झाली आहे, यातून या स्पर्धांविषयी वाढत चाललेला उत्साह दिसून येत आहे, असे ते म्हणाले. या क्रीडा स्पर्धांमधून मिळणाऱ्या अनुभवाचा उपयोग हिवाळी ऑलिम्पिक क्रीडा स्पर्धांसाठी होईल, अशी अपेक्षा पंतप्रधानांनी व्यक्त केली. जम्मू आणि काश्मीरमध्ये होत असलेल्या या हिवाळी स्पर्धांमुळे एक नवी क्रीडा व्यवस्था विकसित व्हायला मदत होईल, असे त्यांनी सांगितले. जम्मू आणि काश्मीरच्या पर्यटन क्षेत्रामध्ये या क्रीडास्पर्धांमुळे एक नवी भावना आणि उत्साह निर्माण होईल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला. क्रीडा क्षेत्र हे एक असे क्षेत्र आहे ज्यामध्ये विविध देश त्यांच्या सुप्त उर्जेचे दर्शन घडवतात, असे पंतप्रधान म्हणाले. क्रीडा क्षेत्राला वैश्विक आयाम आहेत आणि हाच दृष्टीकोन समोर ठेवून अलीकडेच क्रीडा क्षेत्रात विविध सुधारणा करण्यात आल्या आहेत, असे त्यांनी सांगितले. खेलो इंडिया अभियानापासून ते ऑलिम्पिक पोडियम स्टेडियमपर्यंत एक समग्र दृष्टीकोन राखला असल्याचे त्यांनी नमूद केले. तळागाळाच्या स्तरात असलेल्या गुणवत्तेला हेरून त्या खेळाडूंना सर्वोच्च जागतिक स्तरापर्यंत नेण्याचे काम करत व्यावसायिक क्रीडापटूंना पाठबळ दिले जात आहे, अशी माहिती पंतप्रधानांनी दिली. गुणवत्तेला हेरण्यापासून ते संघाची निवड करेपर्यंत पारदर्शकता राखण्याला सरकार प्राधान्य देत आहे, असे त्यांनी सांगितले. अलीकडेच जाहीर केलेल्या राष्ट्रीय शिक्षण धोरणात क्रीडा क्षेत्राला सन्मानाचे स्थान देण्यात आले आहे, असे पंतप्रधान म्हणाले. एकेकाळी एक अवांतर उपक्रम म्हणून पाहिल्या जाणाऱ्या खेळांना आता आपल्या अभ्यासक्रमाचा एक भाग बनवण्यात आले आहे आणि बालकांच्या शिक्षणामध्ये खेळांमधील श्रेणीची गणना करण्यात येणार आहे. खेळांसाठी आता उच्च शिक्षण आणि क्रीडा विद्यापीठांची स्थापना करण्यात येत आहे, अशी माहिती पंतप्रधानांनी दिली. शालेय स्तरावर क्रीडा विज्ञान आणि क्रीडा व्यवस्थापनाचा समावेश करण्याच्या आवश्यकतेवर त्यांनी भर दिला. यामुळे युवकांच्या करियरविषयक पर्यायांमध्ये वाढ होईल आणि क्रीडा अर्थव्यवस्थेमध्ये भारताची उपस्थिती ठळकपणे दिसून येईल, असे त्यांनी सांगितले. आपण आत्मनिर्भर भारताचे ब्रँड अ‍ॅम्बॅसेडर आहेत याची जाणीव तरुण खेळाडूंनी ठेवावी, असे पंतप्रधानांनी आग्रहाने सांगितले. क्रीडा क्षेत्रातील कामगिरीच्या आधारे जग भारताचे मूल्यमापन करत आहे, असे सांगत पंतप्रधानांनी आपल्या भाषणाचा समारोप केला.
भारत आणि कंबोडिया दरम्यान पर्यटन क्षेत्रात परस्पर सामंजस्य करार

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या केंद्रीय मंत्रीमंडळ बैठकीत भारत आणि कंबोडिया दरम्यान पर्यटन क्षेत्रातील सहकार्याच्या परस्पर सामंजस्य कराराला कार्योत्तर मान्यता देण्यात आली. दोन्ही देशांतील पर्यटनाला चालना देण्याच्या उद्दिष्टाने हा करार करण्यात आला आहे. भारताचे उपराष्ट्रपती 16 सप्टेंबर 2015 रोजी कंबोडिया दौऱ्यावर असताना परस्पर सामंजस्य करारावर स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या होत्या. या कराराची ठळक उद्दिष्टे i. पर्यटन क्षेत्रातील द्विपक्षीय सहकार्य वाढवणे ii. पर्यटनाशी संबंधित माहिती व तपशील यांची परस्पर देवाणघेवाण करणे iii. पर्यटन क्षेत्रात भागीदार असणाऱ्या, हॉटेल्स व टूर ऑपरेटर्स यांसह इतर घटकांदरम्यान सहकार्यवाढीला प्रोत्साहन देणे iv. मनुष्यबळ विकासाच्या सहकार्यासाठी परस्परांमध्ये कार्यक्रमांची देवाणघेवाण करणे. v. पर्यटन व आतिथ्यशिलता क्षेत्रात गुंतवणूक करणे. vi. दोन्ही बाजूच्या पर्यटनाला चालना देण्यासाठी टूर ऑपरेटर्स, प्रसारमाध्यमं, समाजातील प्रभावशाली व्यक्ती यांच्या भेटी घडवून आणणे. vii. जाहिरात, विपणन, गंतव्य ठिकाणाचा विकास व व्यवस्थापन क्षेत्रात अनुभवांची देवाणघेवाण. viii. परस्परांच्या देशांमध्ये प्रवासी मेळे, प्रदर्शने यामध्ये सहभागी होणे. ix. स्वच्छ, सन्माननीय आणि शाश्वत पर्यटनाला चालना देणे. पार्श्वभूमी भारतीय पर्यटनाच्या दृष्टीने कंबोडिया ही उदयोन्मुख बाजारपेठ आहे. कंबोडियन नागरिकांसाठी भारत सरकारने इलेक्ट्रॉनिक टुरिस्ट व्हिसा (eTV) ही सुविधा दिली आहे. दोन्ही देशांच्या पर्यटनव्यवसायासाठी याचे चांगले परिणाम दिसून आले आहेत. पर्यटन मंत्रालयाला खात्री आहे की, या परस्पर सामंजस्य करारामुळे कंबोडियाहून येणाऱ्या पर्यटकांच्या संख्येत वाढ होईल. भारत आणि कंबोडियादरम्यान मैत्रीचे व सौहार्दपूर्ण संबंध आहेत. दोन्ही देशांनी परस्पर संबंध अधिक दृढ करण्यासाठी व विकसित करण्यासाठी पर्यटन क्षेत्रातील परस्पर सामंजस्य करारावर स्वाक्षऱ्या केल्या आहेत.
जयप्रकाश नारायण यांच्या जयंतीनिमित्त पंतप्रधानांकडून आदरांजली

लोकनायक जयप्रकाश नारायण यांच्या जयंतीनिमित्त पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांना आदरांजली वाहिली आहे. “भारत मातेचे सच्चे सुपूत्र लोकनायक जयप्रकाश नारायण यांच्या जयंतीनिमित्त त्यांना विनम्र अभिवादन. भारताच्या स्वातंत्र्यसंग्रामात त्यांनी मोलाचे योगदान दिले. तसेच स्वातंत्र्योत्तर काळात आपल्या लोकशाहीच्या संरक्षणासाठी त्यांनी महत्वाची भूमिका बजावली. त्यांचा त्याग आणि समर्पण आपल्या सर्वांसाठी नेहमी प्रेरणादायी राहील.”
शिलाँगचे आर्चबिशप रेव्ह . डॉमनिक जाला यांच्या निधनाबद्दल पंतप्रधानांकडून दुःख व्यक्त

शिलाँगचे आर्चबिशप रेव्ह. डॉमनिक जाला यांच्या निधनाबद्दल पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी दुःख व्यक्त केले आहे. आर्चबिशप यांच्या निधनाने व्यथित झाल्याचे पंतप्रधानांनी ट्विट केले आहे. मोदी म्हणाले की, “समाजाची निःस्वार्थ सेवा आणि मेघालयच्या प्रगतीची आस याबद्दल डॉमनिक जाला कायम स्मरणात राहतील. त्यांच्या आत्म्याला शांती लाभो.” शिलाँगचे आर्चबिशप रेव्ह. डॉमनिक जाला यांचे 11 ऑक्टोबर 2019 रोजी अमेरिकेतल्या कॅलिफोर्निया येथे एका कार अपघातात निधन झाले. 19 नोव्हेंबर 1977 रोजी त्यांना डॉन बॉस्कोच्या सेलेसियनचे पादरी नियुक्त करण्यात आले होते. डिसेंबर 1999 मध्ये शिलॉंगचे आर्चबिशप म्हणून नियुक्ती होण्यापूर्वी ते गुवाहाटी प्रांतात होते.
स्वातंत्र्यदिनी पंतप्रधानांनी महात्मा गांधीं यांना आदरांजली वाहिली

नवी दिल्‍ली, 15 ऑगस्‍ट 2021 स्वातंत्र्यदिनी पंतप्रधानांनी राजघाटावर जाऊन राष्ट्रपित्याला आदरांजली वाहिली. पंतप्रधानांनी ट्विट केले. ''राजघाटावर महात्मा गांधीं यांना आदरांजली वाहिली. आम्ही लोकांच्या आकांक्षा पूर्ण करण्याच्या दिशेने कार्य करत असताना महात्मा गांधींचे विचार आणि आदर्श आम्हाला सतत मार्गदर्शन करत आहेत. ”