PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
Właściwości psychometryczne kwestionariusza do pomiaru wizerunku konsumenta Celem badań było opracowanie i walidacja psychometryczna skal do pomiaru wizerunku konsumentów marek, opracowanych na podstawie wcześniejszych badań psycholeksykalnych. Przebadano 180 osób w wieku od 16 do 66 lat (49,6% kobiet), które dokonywały opisu typowego konsumenta danej marki za pomocą listy 36 przymiotników. W sumie zgromadzono 1080 opisów konsumentów marek. Konfirmacyjna analiza czynnikowa wykazała, że optymalnym modelem wyjaśniającym różnice indywidualne w opisie konsumentów marek jest model składający się z siedmiu wzajemnie skorelowanych cech: Ekskluzywność, Kreatywność, Towarzyskość, Rozwaga, Zdecydowanie, Witalność i Troskliwość. Na podstawie wyników analiz opracowano siedem skal do pomiaru tych cech, które cechuje wysoka efektywność i satysfakcjonująca rzetelność pomiaru w aspekcie zgodności wewnętrznej i stabilności pomiaru. Ponadto dokonano weryfikacji trafności ustalonej struktury czynnikowej na poziomie ekologicznym oraz sprawdzono wartość skal pod kątem dyskryminacji wizerunków konsumentów różnych marek.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Kształcenie utawiczne jako dzielenie się odpowiedzialnością Komentując z punktu widzenia psychologii transportu artykuł poświęcony kształceniu ustawicznemu psychologów diagnostów zaproponowano, aby różne formy kształcenia podyplomowego były oceniane pod kątem zakładanych i weryfikowanych efektów kształcenia, zaś opieranie ich założeń na EBA powinno wyrabiać nawyk wiązania praktyki z wiedzą naukową. Poważny problem stanowi brak elementarnych kompetencji psychologicznych u wielu osób, i najlepszym wyjściem w ich przypadku wydaje się staż i praca pod superwizją. System kształcenia powinien uwzględniać fakt, że przekazywanie zasad, umiejętności i procedur jest przejęciem części odpowiedzialności za działania uczestników w późniejszej praktyce diagnostycznej.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Motywacja do nauki gry na instrumencie muzycznym w świetle modelu Jachuelynne S. Eccles Jednym z głównych celów artykułu jest prezentacja na tle klasycznego modelu oczekiwania-wartości założeń modelu oczekiwania-wartości w zakresie wyboru dziedzin osiągnięć (expectancy-value model of achievement-related choices) opracowanego przez zespół J. S. Eccles (1983, 2007). Autorka opisuje narzędzie do pomiaru psychologiczno-społecznych składowych modelu opracowane przez zespół badawczy Eccles. Dokonuje przeglądu badań weryfikujących założenia modelu w odniesieniu do uczenia się gry na instrumencie muzycznym. Wskazuje na praktyczne implikacje modelu dla psychologii muzyki i edukacji muzycznej.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Zorientowanie na rozwój profesjonalny funkcjonariuszy Służby Więziennej – komunikat z badań Przeprowadzone badania dotyczą zainteresowania rozwojem osobowościowym i profesjonalnym funkcjonariuszy Służby Więziennej. Badania przeprowadzono metodą sondażu diagnostycznego przy pomocy Skali Zorientowania na Rozwój Profesjonalny (ZPR) autorstwa Zbigniewa B. Gasia. Objęto nimi 72 funkcjonariuszy Służby Więziennej z Aresztu Śledczego w Lublinie oraz z Zakładu Karnego w Siedlcach. Wyniki wskazują, że badani funkcjonariusze uzyskali nieznacznie wyższy średni wynik w zakresie nastawienia na rozwijanie kompetencji zawodowych aniżeli w zakresie posiadanych cech osobistych. Wśród zmiennych osobowych to wykształcenie i zajmowane stanowisko pracy determinują zainteresowanie rozwojem profesjonalnym, przy czym najbardziej zorientowani na rozwój są strażnicy oraz badani legitymujący się średnim wykształceniem.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Motywacje do chwalenia a wybrane sposoby chwalenia małych dzieci przez matki. Raport z badań Motywacja do chwalenia dzieci odzwierciedla celowość formułowania pozytywnych opinii na temat dziecka, jego zachowania, charakterystyk lub aktywności. Celem badań było określenie częstości kierowania się poszczególnymi motywacjami do chwalenia dzieci oraz relacji pomiędzy nimi a wybranymi sposobami chwalenia. Zastosowano „Kwestionariusz Motywacji do Chwalenia Dziecka” w wersji 2 (KMDCD2) oraz „Kwestionariusz Sposobów Chwalenia” (KSC). Zbadano 465 matek przynajmniej jednego dziecka w wieku 1–7 lat. Matki najczęściej chwaliły dzieci, by wyrazić swoje emocje, następnie by przekazać dzieciom informację zwrotną, oddziaływać na ich samoocenę, nagradzać oraz postępować zgodnie ze swoimi przekonaniami na temat stosowania pochwał. Wysoka częstotliwość deklarowania motywacji korzystnych dla rozwoju dziecka współwystępowała z wysoką częstotliwością stosowania konstruktywnych sposobów chwalenia.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Empatia a postawy wobec ustroju ekonomicznego i kwestii socjalnych W niniejszym badaniu dokonano diagnozy postaw wobec ustroju ekonomicznego i kwestii socjalnych. Założono, że są one uwarunkowane cechą osobowości, jaką jest empatia. Badanie przeprowadzono wśród studentów (325 osób), stosując Kwestionariusz Rozumienia Empatycznego Innych Ludzi (Węgliński). Postawy diagnozowano na podstawie zestawu poglądów (cztery pary twierdzeń pochodzące z publikacji W. Morawskiego i publikacji pod redakcją J. Reykowskiego). Uzyskane wyniki badań pozwoliły stwierdzić, że osoby cechujące się wyższymi wskaźnikami empatii, opowiadają się za interwencją państwa w dziedzinie zatrudnienia i likwidacją bezrobocia. Prezentują także postawy egalitarne i widzą konieczność sprawowania przez państwo funkcji opiekuńczej.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Naukowe i społeczne wyzwania dla psychologii klinicznej Artykuł jest próbą refleksji nad aktualnymi zadaniami psychologii klinicznej jako dziedziną nauki i praktyki. Zadania te wynikają ze stałych wymagań rozwoju poziomu naukowego tej dziedziny i rozwiązywania problemów związanych z intensywnymi przemianami społecznymi. Uwzględniono problematykę globalizacji i wynikające z niej dla psychologii klinicznej wyzwania, przedstawiając wybrane koncepcje globalizacji i wzorce reakcji na te przemiany. Uznano, że nurt praktyki opartej na dowodach empirycznych w psychologii jest odzwierciedleniem tych przemian w nauce i praktyce klinicznej. Omówiono pozytywny wpływ tego nurtu na podniesienie standardów praktyki diagnostycznej oraz efektywności psychoterapii, zwracając uwagę na niektóre negatywne konsekwencje uniwersalizacji, zwłaszcza te zagrażające podmiotowości człowieka. Podjęcie i realizowanie tych wyzwań wymaga ściślej współpracy badaczy i praktyków, co postulowano na I Krajowej Konferencji Psychologii Klinicznej w 2014 roku.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Deegoizacja jako cel wychowania – paradygmat duszy Artykuł traktuje o człowieku jako istocie funkcjonującej w porządku wyobrażonym i zdolnej do tworzenia obrazów. Jednym z tych obrazów jest konstrukt ego przedstawiony w perspektywie psychologii krytycznej Kurta Danzigera oraz psychologii imaginalnej/paradygmat duszy (soul movement) Jamesa Hillmana. Autorzy wprowadzają te dwa podejścia celem zasygnalizowania obszaru badawczego, który potencjalnie może być wykorzystany we współczesnej refleksji nad kategorią wychowania. Analiza krytyczna wskazuje na swoistą redukcję natury ludzkiej i historii człowieka we współczesnej psychologii do historii „ja” i dominacji „ego”. Natomiast koncepcję Hillmana charakteryzuje misja deegoizacji, a więc pozbawienia siły tego fikcyjnego konstruktu, na rzecz realnie istniejącej duszy, która nie tylko ma wymiar przekraczający ego, bo zawiera w sobie wielość innych obrazów, ale także osobowość, a nawet osobę ludzką. Hillman uznaje bowiem za Platonem istnienie anima mundi, czyli ensouled world, która jest szersza i pierwotna wobec nie tylko ego, ale i duszy ludzkiej, a której owa dusza jest składową. Zgodnie z tą perspektywą, w procesie wychowania rolą rodzica i nauczyciela staje się deegoizacja jako warunek stwarzania duszy dziecka (soul-making).

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Razem czy osobno? Emigracja zarobkowa a wczesne nieadaptacyjne schematy młodych dorosłych Celem badania było rozpoznanie długofalowych psychologicznych następstw doświadczonej w dzieciństwie emigracji zarobkowej rodziców. Weryfikowano, czy funkcjonowanie rodzin dotyczące spójności, elastyczności i komunikacji oraz nieadaptacyjne przekonania różnicuje doświadczenie wyjazdu zarobkowego rodziców. Sprawdzano też, czy emigracja rodziców moderuje relacje między funkcjonowaniem rodzin a nieadaptacyjnymi przekonaniami. Zbadano 170 młodych dorosłych (Mwiek = 21,81; SD = 2,99), w tym 94 osoby, których rodzice emigrowali zarobkowo, i 76 osób, których rodzice nigdy tego nie robili. W badaniu użyto polskiej adaptacji krótkiej wersji Kwestionariusza Schematów Younga (YSQ-S3-PL) Justyny Oettingen, Jana Chodkiewicza, Doroty Mącik i Ewy Gruszczyńskiej (2017) i adaptacji FACES-IV (SOR) Margasińskiego (2013). Wyniki wskazały, że w przypadku ośmiu z testowanych modeli badawczych doświadczenie emigracji rodziców w dzieciństwie moderowało relacje między funkcjonowaniem rodzin a nieadaptacyjnymi przekonaniami młodych dorosłych. Największą podatność na moderacyjne działanie wskazanego układu zmiennych zaobserwowano względem nieadaptacyjnego schematu Ułomność.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Nastawienia psychologów i ich wpływ na cechy tworzonych diagnoz Nastawienia psychologów aktywowane podczas diagnozowania pacjentów nie były do tej pory przedmiotem badań empirycznych. Badane były nastawienia psychoterapeutów wobec danej formy leczenia. Celem przeprowadzonego przeze mnie badania było sprawdzenie czy cechy diagnoz zależą od aktywacji nastawienia – kategorialnego lub narracyjnego – w jakim znajdowali się badani psycholodzy. Nastawienia kategorialne i narracyjne badanych psychologów aktywowano za pomocą zadań poznawczych, a cechy formułowanych przez nich diagnoz zostały zbadane przy użyciu metody studium przypadku – symulacji. Badani psycholodzy pod wpływem aktywacji narracyjnego nastawienia uwzględnili większą liczbę przesłanek diagnostycznych przy uzasadnianiu sformułowanych hipotez niż badani w warunkach eksperymentalnych, w których aktywowano kategorialne nastawienie. Jest to możliwe dzięki temu, że aktywacja nastawienia narracyjnego osłabia stereotypowe myślenie. Wykazano różnice w zakresie liczby hipotez o charakterze nozologicznym formułowanych przez badanych pod wpływem aktywacji nastawienia kategorialnego i narracyjnego.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Zaburzenia osobowości: krótkie wprowadzenie historyczne Celem artykułu jest przedstawienie ewolucji rozumienia, klasyfikacji i diagnozy zaburzeń osobowości. Autorzy analizują cechy osobowości normalnej i zaburzonej w świetle dyskusji o naturze zaburzeń psychicznych. Po krótkim zarysie historii konceptualizacji zaburzeń osobowości opisany jest rozwój współczesnych systemów diagnostycznych. Dokonano również analizy ograniczeń i problemów, z jakimi wiążą się te systemy.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Pomiar zachowań zdrowotnych w okresie późnej dorosłości – Kwestionariusz Zachowań Zdrowotnych dla Seniorów Zachodzące procesy demograficzne skłaniają do analiz stylu życia i jego uwarunkowań wśród osób w wieku późnej dorosłości. W sferze aktywności zdrowotnej seniorów istnieje potrzeba wnikliwej diagnozy – zarówno dla celów opisu, wyjaśniania, jak i przede wszystkim tworzenia programów modyfikacji i promocji zdrowia. W artykule dokonano analizy specyfiki zachowań zdrowotnych osób w wieku senioralnym. Zaprezentowano podstawy teoretyczne i opis Kwestionariusza Zachowań Zdrowotnych dla Seniorów. Narzędzie służy do pomiaru zachowań zdrowotnych osób starszych (od 60 roku życia). Eksploracyjna i konfirmacyjna analiza czynnikowa ujawniła 5-czynnikową strukturę kwestionariusza. Składa się on z 24 pozycji i pozwala na obliczenie ogólnego wskaźnika zachowań zdrowotnych oraz kategorii zachowań, takich jak pozytywne nastawienie do życia, zachowania związane ze zdrowiem fizycznym, dbałość o kondycję umysłową, zachowania związane z profilaktyką i leczeniem oraz zachowania ekologiczne. Im wyższy wynik, tym wyższy poziom zachowań korzystnych dla zdrowia. Ogółem w badaniach mających na celu ustalenie właściwości psychometrycznych Kwestionariusza Zachowań Zdrowotnych dla Seniorów (KZZ-S) uczestniczyły 522 osoby o zróżnicowanej aktywności i sytuacji życiowej. Narzędzie uzyskało satysfakcjonujące właściwości psychometryczne (α Cronbacha = 0,87 dla całego testu, zaś dla podskal od 0,63 do 0,79; stabilność bezwzględna, ustalona za pomocą testu-retestu, wynosiła 0,88). Uzyskane dane pozwalają uznać Kwestionariusz Zachowań Zdrowotnych dla Seniorów za rzetelne i trafne narzędzie pomiaru.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Przeżywanie własnego ciała przez kobiety z bulimią psychiczną Prezentowany artykuł jest próbą eksploracji struktury ja cielesnego kobiet z bulimią psychiczną. Przeprowadzone badania oparte zostały na holistycznym rozumieniu człowieka, w którym cielesność stanowi istotny element systemu Ja – fundament tożsamości i osobowości podmiotu. Według przyjętej definicji ja cielesne jest sposobem doświadczania siebie w swoim ciele wraz ze swoją płciowością (aspekt podmiotowy) oraz zbiorem konkretnych doświadczeń cielesnych – świadomych i nieświadomych – które odbijają się w obrazie ciała, jaki każdy podmiot posiada. Operacjonalizacją tak rozumianego pojęcia jest Kwestionariusz Ja Cielesnego, składający się z czterech skal – wymiarów ja cielesnego: (1) akceptacji cielesności, (2) przeżywania intymności z osobami płci przeciwnej, (3) eksponowania kobiecości oraz (4) stosunku do jedzenia i wagi ciała. Grupa 36 kobiet z bulimią psychiczną (zdiagnozowaną według DSM IV) w wieku 15-25 lat została przebadana tym kwestionariuszem. Uzyskane wyniki posłużyły do wydzielenia spośród nich trzech podgrup charakteryzujących się: głębokim (grupa A), umiarkowanym (grupa B) i nieznacznym zaburzeniem ja cielesnego.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Dwuczynnikowy model doświadczania bezpieczeństwa –założenia teoretyczne i empiryczna weryfikacja: kwestionariusz doświadczania bezpieczeństwa Artykuł prezentuje założenia teoretyczne oraz empiryczną weryfikację modelu doświadczania bezpieczeństwa. Teoretyczny model opisuje przedstawiane zjawisko za pomocą dwóch aspektów: poczucia oraz refleksji nad bezpieczeństwem. Pierwszy aspekt dotyczy emocjonalnego odczuwania stanu bezpieczeństwa, drugi zaś uwzględniania bezpieczeństwa w ocenianiu sytuacji życiowej. Empiryczna weryfikacja została przeprowadzona za pomocą Kwestionariusza doświadczania bezpieczeństwa (KDB). Jego psychometryczne właściwości zostały opracowane na grupie 949 osób w wieku od 18 do 63 lat. Uzyskane wyniki potwierdzają istnienie dwuwymiarowej struktury modelu doświadczania bezpieczeństwa na poziomie empirycznym, wykazują także wystarczający poziom rzetelności oraz trafności opracowanego narzędzia do prowadzenia badań.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Uwaga Ekstensywna. Model Ekstensywności vs. Intensywności Uwagi Głównym celem artykułu jest wyjaśnienie uwagi ekstensywnej, objawiającej się poszerzeniem pola percepcyjnego. Model ekstensywności vs. intensywności (E-I) uwagi opisuje:1) filtry uwagi, 2) zakres aktywacji sieci semantycznej i 3) czynniki motywacyjne. Filtry odpowiadają za równoważenie zakresu i głębokości przetwarzania informacji w ramach ograniczonej pamięci operacyjnej. Podstaw do wyjaśniania E-I uwagi dostarczyły przede wszystkim teorie: Posnera - sieci uwagi i Cowana - pamięci roboczej. Próbuję uzasadnić w jaki sposób motywacja parateliczna, albo koncentracja na zgeneralizowanych abstrakcyjnych celach, determinują szeroki zakres dostępnej pamięci i otwartość poznawczą na bodźce zewnętrzne. Postawiono hipotezę dotyczącą tego, jak te czynniki, razem z globalizacją przetwarzania, decydują o przedmiocie uwagi. Uwaga ekstensywna oznacza relatywnie płytkie, to jest zmysłowe i schematyczne przetwarzanie informacji, kosztem przetwarzania głębokiego - semantycznego. Zgodnie z wynikami badań wielu laboratoriów, globalne przetwarzanie informacji jest skutkiem takiej "szerokiej" uwagi. Artykuł zawiera ponadto opisy różnych stanów uwagi ekstensywnej i porządkuje je na wymiarze E-I.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Psychospołeczne korelaty agresywnej strategii radzenia sobie dorastających w sytuacji konfliktu społecznego Celem badań było poznanie zależności pomiędzy oceną poznawczą sytuacji konfliktu, emocjonalnym odzwierciedleniem znaczenia tej sytuacji i postawami wychowawczymi rodziców a występowaniem agresywnej strategii radzenia sobie młodzieży w sytuacji konfliktu społecznego. W badaniach posłużono się Kwestionariuszem Oceny Stresu (KOS) D. Włodarczyk, K. Wrześniewskiego, Trójczynnikowym Inwentarzem Stanów i Cech Osobowości (TISCO) C. Spielbergera, K. Wrześniewskiego, Skalą Postaw Rodzicielskich (SPR) M. Plopy oraz autorskim kwestionariuszem do badania strategii radzenia sobie młodzieży w sytuacji konfliktu społecznego (KSMK). Badania empiryczne przeprowadzono w szkołach gimnazjalnych we Wrocławiu i okolicznych miejscowościach. Objęły one 893 adolescentów (468 dziewczynek i 425 chłopców) w wieku 13-15 lat. Analiza wyników badań ujawniła, że ocena sytuacji konfliktu jako zagrożenie nasila strategię agresji radzenia sobie młodzieży w sytuacji konfliktu społecznego. Uczestnictwo adolescentów w sytuacji zagrożenia realizacji własnych dążeń wzmaga emocje negatywne. Agresja stanowi formę radzenia sobie z gniewem odczuwanym w sytuacji konfliktu społecznego. Rezultaty badań wskazują, że agresywny sposób reagowania młodzieży na napięcie emocjonalne, powstający w sytuacji konfliktu społecznego, kształtują niewłaściwe postawy wychowawcze.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Analiza podatności na złudzenia wzrokowe ze względu na zależność od pola i płeć Poszukiwano odpowiedzi na pytania: czy osoby ulegające złudzeniom kształtu i kierunku ulegają także złudzeniom stałości przechylenia; czy osoby zależne w porównaniu z niezależnymi od pola w ujęciu Witkina charakteryzuje większa podatność na złudzenia; czy kobiety bardziej niż mężczyźni ulegają złudzeniom wzrokowym? Przeprowadzono dwa badania. W pierwszym wzięło udział 75 uczniów (M = 18,5; SD = 0,5), zaś w drugim 31 studentów psychologii (M = 20; SD = 0,5). Zastosowano Rod and Frame Test do badania iluzji Pręta i Ramy, komputerową symulację złudzeń wzrokowych: Zollnera, Poggendorffa, Ponzo, Ebbinghausa, Millera-Lyera oraz EFT Witkina do określania zależności od pola. Okazało się, że kobiety bardziej niż mężczyźni ulegają iluzji Pręta i Ramy, Poggendorffa i Zӧllnera, natomiast zależność od pola nie różnicuje podatności na badane złudzenia. Związki pomiędzy iluzją Pręta i Ramy a pozostałymi złudzeniami uzyskano dla kąta odchylenia ramy od pionu o 15 stopni.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Wspomnienie Doktor Alicja Szmaus-Jackowska (8.09.1975–16.12.2020), wieloletni pracownik Wydziału Psychologii Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, wbrew naszym nadziejom, zmarła w nocy z 16 na 17 grudnia 2020 roku.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Mechanizmy neuronalne fluencji semantycznej i literowej: badania z użyciem fMRI. Implikacje kliniczne Zadania wymagające wymieniania słów z kategorii semantycznych (F5) i rozpoczynające się określoną głoską (FF) są często wykorzystywane w praktyce klinicznej. Na bazie badań neuroobrazowych i klinicznych przyjmuje się, że mają one inne podstawy neuronalne a w konsekwencji - różną wartość diagnostyczną. Wykonanie FS wskazuje na sprawność pamięci semantycznej, FF - funkcji wykonawczych. W badaniach własnych opisano i porównano aktywacje mózgowe towarzyszące wykonaniu 2 typów zadań (semantycznych: zwierzęta, pojazdy oraz fonetycznych: słowa z początkową głoską kij) Badania zrealizowano w schemacie blokowym z zastosowaniem funkcjonalnego rezonansu magnetycznego (fMRI). Uczestnikami były osoby zdrowe (N = 35). Wyniki wskazują na dyskretne różnice aktywacji mózgowej pomiędzy F5 i FF. W realizacji FS jest zaangażowanych wiele okolic obu półkul, szczególnie bocznych i przyśrodkowych części płatów skroniowych oraz dolny zakręt czołowy (IFG - część trójkątna), natomiast w wykonaniu FF uczestniczy głównie część wieczkowa IFG, jądra podstawy oraz móżdżek. Dane te będą omawiane w odniesieniu do praktyki klinicznej.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Więź z własną matką a stawanie się matką– zagadnienia teoretyczne Artykuł jest wieloaspektowym teoretycznym wprowadzeniem do projektu badawczego poświęconego problematyce związanej z wpływem więzi z własną matką na szeroko rozumiane przystosowanie się kobiety do macierzyństwa. W pracy podkreślony został wpływ stylu przywiązania do matki na kształtowanie się tożsamości macierzyńskiej, rozumianej jako myślenie kobiety o sobie jako o matce. Relacja ta jest bardzo istotna w czasie kształtowania się więzi kobiety ze swoim dzieckiem już w ciąży, a także po narodzinach dziecka. Zasygnalizowano także niezmiernie istotne połączenie pomiędzy jakością więzi z własną matką a wystąpieniem depresji poporodowej.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Doświadczenie rozwodu rodziców w dzieciństwie a style przywiązania w związkach intymnych młodych dorosłych W obecnych czasach liczba rozwodów stanowi ponad 1/3 liczby małżeństw zawartych w danym roku. Wiele małżeństw, a także ich dzieci, boryka się z całym szeregiem negatywnych aspektów tego zjawiska. Prezentowane badania miały na celu eksplorację zależności między rozwodem rodziców a komunikacją i stylami przywiązania w związkach intymnych dorosłych dzieci rozwiedzionych rodziców. Po przebadaniu 101 osób, w tym 50 z grupy badawczej i 51 z grupy kontrolnej, analiza przy użyciu Kwestionariusza Komunikacji Małżeńskiej i Partnerskiej oraz Kwestionariusza Stylów Przywiązaniowych wykazała, że w istocie osoby z grupy badawczej częściej przejawiają zachowania deprecjonujące partnera, rzadziej zaś zachowania świadczące o zaangażowaniu i wsparciu niż osoby z grupy kontrolnej. Dodatkowo dorosłe dzieci rozwiedzionych rodziców częściej niż osoby pochodzące z rodzin niedotkniętych rozwodem charakteryzował unikowy i lękowo-ambiwalentny styl przywiązania.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Radzenie sobie w sytuacjach trudnych a preferencje wartości osób bezrobotnych z problemem uzależnienia Przebadano 244 osoby, w tym w tym 173 osoby bezrobotne i 71 osób pracujących zawodowo. Grupę osób bezrobotnych stanowiły 53 kobiety (35,3%) i 120 mężczyzn (64,7%), natomiast w grupie osób pracujących były 24 kobiety (33,8%) i 47 mężczyzn (66,2%). Większość badanych bezrobotnych, bo 154 (89,0%), nie posiadała prawa do zasiłku, pozostałe 19 osób (11,0%) miało uprawnienia do różnych form wsparcia. Wiek osób bezrobotnych mieścił się w przedziale od 21 do 63 lat, ze średnią na poziomie 36,8 lat, natomiast osób pracujących, od 20 do 54 lat, ze średnią wynoszącą 32,7 lat. Zarówno w jednej, jak i w drugiej grupie przeważały osoby z wykształceniem średnim, w tym policealnym lub pomaturalnym oraz zasadniczym zawodowym nad osobami z wykształceniem na poziomie wyższym i podstawowym. Wśród badanych bezrobotnych 58 osób było uzależnionych od alkoholu, 54 osoby od nikotyny i 61 osób od Internetu. Materiał badawczy zebrano za pomocą metody sondażu diagnostycznego, w skład którego wchodziły następujące narzędzia badawcze: Kwestionariusz COPE (C.S. Carver, M.F. Scheier, J.K. Weintraub), Kwestionariusz Wartości (PVQ-R2 – S. Schwartz), Ankieta „Badanie Postaw Wobec Alkoholu”, Kwestionariusz Tolerancji Nikotyny Fagerströma, Kwestionariusz Problematycznego Użytkowania Internetu (PUI – K. Young) i kwestionariusz ankiety. Uzyskano specyficzną strukturę związków wybranych zmiennych: wyjaśnianej radzenia sobie w sytuacjach trudnych, wyjaśniającej preferencji wartości i pośredniczącej rodzaju uzależnienia. Uwypuklono te, które mają znaczne oparcie w empirii. Zastosowana regresja wieloraka umożliwiła przyjęcie w miarę precyzyjnych charakterystyk otrzymanych związków pretendujących do miana autonomicznych wniosków.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia