PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
Apetyt na makdonaldyzację, czyli konsumpcjonizm zajadany hamburgerami Zjawisko makdonadyzacji pojawiło się wraz z gastronomicznym fast foodem i wtargnęło niepostrzeganie w codzienne procesy społeczne. Tematem tym zajął się George Ritzer, który wyjaśnia, na czym polega fenomen i proces makdonadyzacji społecznej. Globalizacja znacząco przyczyniła się do rozwoju wspomnianego zjawiska, rozprzestrzeniając je i utrwalając. Oprócz zrozumienia aspektów makdonaldyzacji należy wziąć pod rozwagę przyszłość ludzkiej codzienności poddanej temu procesowi oraz jego granice.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
OBRAZ ŚMIERCI CZŁOWIEKA W POSOBOROWEJ LITURGII W analizowanych tekstach śmierć człowieka ukazywana jest w powiązaniu ze zbawczymi wydarzeniami Chrystusa, z Jego Misterium Paschalnym, z prawdą o Bożym miłosierdziu, a także z chrześcijańską nadzieją życia wiecznego. Bóg, który wskrzesił z martwych Chrystusa, pragnie bowiem dla grzesznika życia, a nie śmierci. Teksty liturgii za zmarłych stanowią świadectwo wiary Kościoła w życie wieczne, którego fundamentem jest Jezus Chrystus w misterium Śmierci i Zmar- twychwstania. Od chwili chrztu wierzący są w to misterium włączeni, ono towa- rzyszy ich całemu ziemskiemu życiu aż po dzień śmierci. Do tego faktu nawiązuje także Liturgia Godzin za zmarłych. Kościół otacza zmarłych modlitwą, sprawuje w ich intencji Eucharystię, która głosi śmierć Pana żyjącego: „Ilekroć bowiem spożywacie ten chleb albo pijecie kielich, śmierć Pańską głosicie, aż przyjdzie”. Godne spożywanie Chleba i picie Kielicha jest głoszeniem śmierci Pana, dziś żyjącego, aż powtórnie przyjdzie. Pogłębianie tej więzi dokonuje się poprzez Eucharystię, będącą najdobitniejszym świadectwem miłości Boga do człowieka, ucieleśnionej w Chrystusie.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Witraże w sankturaium świętego Rocha w Osieku. Problem percepcji i komunikacji społecznej Urządzenie i adaptacja wnętrz kościelnych dotyczy często wprowadzenia w sakralną przestrzeń elementów, które muszą uwzględnić racje historyczne, funkcjonalne i artystyczne. Jedną z trudniejszych decyzji jest wypełnienie okien świątyni witrażem. Wobec coraz to liczniejszych przypadków stosowania i realizacji tzw. „kiczu sakralnego” w przedmiocie witrażownictwa, autor niniejszego artykułu próbuje przedstawić podstawowe założenia merytoryczne, które mają na celu dostarczyć rządcom parafii elementarnych argumentów w podejmowaniu trafnych, trwałych i pozbawionych kontrowersji decyzji. W realizacji – niekiedy pod wpływem najszlachetniejszych pobudek sztuki witrażowej w kościołach – należy zwrócić uwagę na percepcję społeczną i komunikację interpersonalną. Mogą okazać się one w wielu przypadkach doskonałym argumentem zmierzającym do realizacji najtrudniejszych tematów i wyeliminowania – już na etapie projektu – wszelkich zastrzeżeń i przeciwności, a w rezultacie uniknięcia kłótni czy ostatecznie negatywnych emocji, które z racji pastoralnych nie powinny dzielić wspólnoty parafialnej. Problem ten autor zilustrował na przykładzie realizacji projektu witraży do wnętrza kościoła św. Rocha w Osieku. W oparciu o współpracę z projektantem i wykonawcą, ukazał walory percepcji komunikacji społecznej jako nowoczesnej formy pastoralno-duszpasterskiej. 

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Kryzys instytucji religijnych i jego wpływ na religijność. Przypadek Polski Warto, by wśród pytań towarzyszących dzisiejszym dyskusjom podejmowanym na gruncie socjologii religii znalazły się te wprost nawiązujące do obserwowanego współcześnie kryzysu instytucji religijnych i jego wpływie na religijność. Z punktu widzenia teorii sekularyzacji ów kryzys pozostaje jednym z symptomów postępującego zeświecczenia i wynika z przeobrażeń strukturalnych zachodzących w społeczeństwie. Z kolei teorie ekonomiczne zakładają, że spowodowany jest niedopasowaniem „oferty” instytucji religijnych do potrzeb wiernych. W niniejszym artykule przyjąłem stanowisko pośrednie. Uznałem, że przeobrażenia strukturalne obniżają zdolność instytucji religijnych do organizacji życia religijnego, zwiększając tym samym niezadowolenie wiernych z ich funkcjonowania. To z kolei nie pozostaje bez wpływu na ich religijność. Główną konsekwencją tego kryzysu staje się bowiem spadek ich uczestnictwa w praktykach religijnych. By zweryfikować te przypuszczenia, oparłem się na danych dotyczących katolików z Polski, pochodzących z dwóch sondaży zrealizowanych w latach 1999 i 2008 w ramach Europejskiego Badania Wartości. Wyniki analizy statystycznej wydają się potwierdzać przyjęte założenia.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Wstęp. Muzeum historii naturalnej w epoce antropocenu? Pojęcie antropocenu w ostatnich latach zyskało popularność nie tylko w polu nauk przyrodniczych, lecz również w kręgach humanistyki i sztuki (gdzie bywa zresztą kontestowane m.in. ze względu na antropo- i eurocentryczny charakter). Dyskusje na ten temat zorientowane są przede wszystkim na przyszłość. Jeśli pojawia się w nich temat przeszłości, to (jak u Jussiego Parikki) chodzi o „przyszłe przeszłości” (future pasts). Paradoksalnie, myśląc o antropocenie, chcielibyśmy jednak nie tyle patrzeć w przyszłość, ile spojrzeć wstecz. Z perspektywy współczesnych debat, preposteryjnie, zastanowimy się nad przeszłością antropocenu i jej wizualizacjami w muzeach, archiwach i sztuce. Ważnym obszarem naszych eksploracji badawczych będą muzea przyrodnicze, które są swoistymi „nekro-arkami” upamiętniającymi wymarłe gatunki i utraconą bioróżnorodność. Eksponaty muzealne, dioramy, wizualizacje natury, często nieintencjonalnie są przedstawieniami zachodzących zmian i wzrastającego wpływu „czynnika ludzkiego”. Coraz częściej spotykanym zjawiskiem jest np. organizowanie wystaw upamiętniających wymarłe gatunki. W tym kontekście pojawia się m.in. pytanie o rolę muzeów historii naturalnej w konstruowaniu zbiorowej świadomości „nie-ludzkiego dziedzictwa”. Warto zastanowić się także, czy idea muzeum historii naturalnej ma sens w obliczu końca podziału na historię „naturalną” i „ludzką” (Dipesh Chakrabarty). Podobnie archiwa fotograficzne, filmowe i dźwiękowe są zmaterializowaną pamięcią zachodzących zmian. Ich analiza może przyczynić się do rekonstrukcji zmieniających się wyobrażeń natury („alternatywnych przyród”), konstruowanych przedstawień antropocenu.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Manuskrypt ks. Andrzeja Józefa Delerdta jako źródło do początków kultu Matki Bożej Bolesnej w Skrzatuszu Sanktuarium Matki Bożej Bolesnej w Skrzatuszu położone jest obecnie w diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej. Jest jedynym miejscem, w którym czci się nieprzerwanie od ponad 400 lat cudowną Pietę. Początki Skrzatusza sięgają XV wieku. Wówczas powstała tam pierwsza świątynia. Drugi kościół pw. Wniebowzięcia NMP wybudowano w 1572 roku. Poświęcił go sufragan poznański 3 lata później. W wyniku reformacji wcześniejsza samodzielna parafia skrzatuska został włączona jako filia do Wałcza na początku XVII wieku, wyodrębniona ponownie jako samodzielna przez bpa Wojciecha Tolibowskiego w 1660 roku. Obecna świątynia – sanktuarium i bazylika mniejsza – wybudowana została dzięki staraniom Wojciecha Konstantego Brezy pod koniec XVII wieku. Manuskrypt ks. Delerdta jest nieocenionym źródłem dla dziejów początkowych kultu maryjnego w Skrzatuszu. Autor – wikariusz miejscowy w latach 1768–1793 – na podstawie dostępnych źródeł opisał sposób, w jaki cudowna figura dostała się z Mielęcina do Skrzatusza. Niezwykle cenne są informacje o cudach dokonanych za wstawiennictwem Piety Skrzatuskiej. Ks. Delerdt przedstawia ponad 60 takich wydarzeń, podając często personalia obdarowanego, jego pochodzenie, jak i rodzaj doznanej łaski. Ważne jest skonfrontowanie tego źródła z innymi zachowanymi, a niewykorzystanymi archiwaliami. Warte będzie także porównanie XVIII-wiecznego tekstu ze Skrzatusza z innymi podobnymi z tego okresu.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Katechetyka w spotkaniu z pedagogiką Artykuł podejmuje ważny temat relacji katechetyki z pedagogiką. Wychodząc z założenia, że konieczność pedagogiki w katechezie jest rzeczą oczywistą, próbuje się ukazać nie tyle samą potrzebę pedagogiki w katechezie, ile dużo bardziej jej miejsce i rolę w refleksji naukowej nad katechezą. W tym celu zostały omówione następujące kwestie: rozwój relacji pedagogiki do katechezy w historii katechetyki, natura wychowawcza katechezy stanowiąca fundament jej dialogu z pedagogiką, ostrożność w otwartości katechezy na pedagogikę, dialog interscyplinarny katechetyki i pedagogiki, poszukiwania kierunków tego dialogu. Na koniec zostają sformułowane wyzwania pod adresem dalszej refleksji, wśród których podkreśla się konieczność określenia zasad dla wykorzystania pedagogiki w katechezie. Całość kończy się stwierdzeniem, że poszukiwania relacji katechetyki z pedagogiką muszą być naznaczone duchem wiary, gdyż wiara jest duszą katechezy inspirującą cały wysiłek pedagogiczny w nauczaniu religii.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Łacińskie średniowieczne hymny i ich polskie przekłady w liturgii Artykuł prezentuje wybrane średniowieczne hymny, które są wciąż wykonywane podczas liturgii. Poddano interpretacji te fragmenty, w których zastosowane środki obrazowania poetyckiego pomagają we właściwym odbiorze kwestii teologicznych. Zwrócono uwagę na znaczenie linii melodycznej i podporządkowanie jej fonii wiersza. Wskazano powstałe w przeciągu kilku stuleci polskie przekłady odznaczające się walorami estetycznymi. Filologiczne rozważania są prowadzone na płaszczyźnie intertekstualnej z uwzględnieniem tradycji biblijnej, patrystycznej, zagadnień z zakresu teorii literatury i muzyki.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Pośrednictwo Najświętszej Maryi Panny według kardynała Stefana Wyszyńskiego. Próba syntezy Celem artykułu jest ukazanie, w jaki sposób kardynał Stefan Wyszyński nauczał o pośrednictwie Najświętszej Maryi Panny. Przedłożenie ma charakter chronologiczny. Obejmuje trzy okresy w życiu i nauczaniu Prymasa Tysiąclecia: przed Soborem Watykańskim II, podczas udziału w pracach soboru oraz w okresie posoborowym. Analiza tekstów pozwala zauważyć bogactwo ujęć oraz pewną ewolucję w nauczaniu. O ile przed soborem dominowało ukazywanie Maryi jako Pośredniczki wszystkich łask, o tyle w czasie soboru i po soborze na pierwszym miejscu znajduje się nauka o macierzyństwie duchowym Maryi (Matka Kościoła), a kwestia pośrednictwa Maryi stanowi pewien aspekt tego macierzyństwa. Ponadto uzasadniona wydaje się teza, że dla kardynała Wyszyńskiego soborowa nauka o uczestnictwie Maryi w jedynym pośrednictwie Chrystusa stanowi fundament teologiczny dla ukazywania roli wstawienniczej Maryi i Jej szafarstwa łask. Kardynał Wyszyński, którego zawołaniem biskupim było: Soli Deo per Mariam, potrafił pogodzić w roztropny sposób ujęcie teologiczne soboru z praktyką duszpasterską. Dzięki temu jego mariologia kerygmatyczna przyniosła błogosławione owoce dla życia Kościoła w Polsce.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Listy uwierzytelniające etnografa Tekst dotyczy „listów uwierzytelniających” etnografa, czyli źródeł wywołanych przez badacza podczas badań terenowych, z których część pełnić może zarówno funkcję dokumentów legitymizujących etnograficzne analizy, jak i narzędzi badawczych możliwych do wykorzystania bezpośrednio w terenie, np. podczas wywiadów. Ich sporządzenie i opracowanie umożliwia także weryfikację zebranych i uzyskanych od informatorów danych, której mogą dokonać później również inni badacze. Dane statystyczne, tabele synoptyczne i chronologiczne oraz różnego rodzaju zestawienia mogą zostać zamieszczone w monografii terenowej. Uporządkowanie danych oraz ich przedstawienie w formie tabeli bądź wykresu może również posłużyć jako skrótowy wykład ważnych, skomplikowanych koncepcji teoretycznych. Tabele synoptyczne i chronologiczne ułatwiają ponadto czytelnikowi dokonanie syntezy treści monografii, bowiem choć dotyczą zazwyczaj wycinka rzeczywistości kulturowej, to prezentowany jest on w szerokim kontekście i zawsze w odniesieniu do innych, badanych i opisywanych zjawisk. Tylko część „listów uwierzytelniających” została przez Malinowskiego zamieszczona w Argonautach. Była to świadoma decyzja badacza, dzięki której – paradoksalnie – możemy sobie uświadomić, że napisanie najprostszej nawet monografii z badań terenowych wymaga długotrwałych przygotowań oraz wypracowania badawczego zaplecza, uwzględniającego namysł nad metodą badań, dostosowanie technik badawczych, znajomość uprzednich teorii. Znajdujące się w Argonautach i innych dziełach Malinowskiego tabele, tablice, diagramy i rysunki można również zestawić z propozycjami jego poprzedników, np. Edward Burnetta Tylora, prekursora zastosowania metody statystycznej w badaniach kultury, czy Augustusa Henry’ego Lane-Fox Pitt-Riversa, tworzącego klasyfikacje wytworów kultury materialnej. Takie zestawienie ukaże nam wagę badania każdego przedmiotu, elementu, czy aspektu kultury we właściwym mu kontekście. Uwidoczni także odmienność funkcjonalnego podejścia Malinowskiego do badania kultury od wyraźnie atomizujących koncepcji ewolucjonistycznych, czy dyfuzjonistycznych. „Listy uwierzytelniające” mogą być wreszcie potraktowane jako ujęty w graficzną formę (tabeli, wyliczenia, tablic) przewodnik po lekturze Argonautów z uwagi na konkretny problem związany z wymianą kula.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Opis stworzenia (Rdz 1,1–2,3): pytanie o potencjalną wcześniejszą wersję i późniejsze suplementy Rdz 1,1–2,3 to perykopa traktowana zwykle jako tekst jednorodny literacko, przypisywany w całości autorom kapłańskim (P). Jako taka łączona jest też z – istniejącym początkowo niezależnie – dokumentem P (tzw. Grundschrift-P) i uznawana za jego tekst programowy. Współczesne analizy krytycznoliterackie tego tekstu pozwalają jednak dostrzec w nim wiele niekonsekwencji i w związku z tym doszukiwać się w nim trzeba co najmniej trzech etapów wzrostu literackiego.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Między zakorzenieniem w dziedzictwie tradycji a otwartością (na) pogranicza. O kształtowaniu „międzykulturowej tożsamości” i tropach pedagogicznych poszukiwań Jerzego Nikitorowicza Wypracowując koncepcję pedagogiki międzykulturowej i koncepcję „międzykulturowej tożsamości”, Jerzy Nikitorowicz rozpatruje doświadczenie zakorzenienia w tradycji i postawę „człowieka pogranicza” (otwartego na odmienności kulturowe). Towarzyszy temu świadomość napięć właściwych dynamice pogranicza. W sytuacji pogranicza coś może być „zarazem” tym, czym jest (co ma określony kształt tożsamości) i „zarazem” czymś innym, czymś z pogranicza jednego i drugiego (lub też trzeciego, kolejnego) jestestwa. Obeznanie w złożoności pogranicza w jakiejś mierze przygotowuje na zetknięcie się z zapatrywaniami innymi niż własne, które jawią się jako nieoczywiste (a trzeba z nimi konfrontować własne oczywistości, ryzykując, iż to one staną się problematyczne). Pogranicza nie są „gdzieś daleko”, „na kresach”, ale ich obecność i ich cechy, m.in. dynamiczne układy wartości, wpisują się w różne obszary człowieczej egzystencji, kształtując rozumienie podstawowych „spraw ludzkich”. Zmierzając do dojrzałych teoretycznie ujęć problematyki Innego, pogranicza i relacji międzykulturowych, Nikitorowicz postuluje rewitalizację heterologii (nauki i wiedzy o Innym).

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Piotr Jaworski, Tożsamość proroka w świetle Jr 23,9-40. Studium egzegetyczno-teologiczne (Studia Biblica Lublinensia 15; Lublin: Wydawnictwo KUL, 2016) Book review:Piotr Jaworski, Tożsamość proroka w świetle Jr 23,9-40. Studium egzegetyczno-teologiczne (Studia Biblica Lublinensia 15; Lublin: Wydawnictwo KUL, 2016). Ss. 266. PLN 27,90. ISBN 978-83-8061-225-9

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Tomasz Niemas, Perspektywa eschatologiczna proegzystencji wierzących w przekazie Pisma Świętego (Bibliotheca Biblica; Wrocław: TUM Wydawnictwo Wrocławskiej Księgarni Archidiecezjalnej, 2016) Book review: Tomasz Niemas, Perspektywa eschatologiczna proegzystencji wierzących w przekazie Pisma Świętego (Bibliotheca Biblica; Wrocław: TUM Wydawnictwo Wrocławskiej Księgarni Archidiecezjalnej, 2016). Ss. 219. PLN 39,50. ISBN 978-83-7454-302-6.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Współpraca w trakcie realizacji filmu a kwestia jego autorstwa Artykuł podejmuje kwestię współpracy na planie filmowym i jej wpływu na status autora utworu filmowego. W części pierwszej zreferowane są najistotniejsze dla tego tekstu fragmenty obszernego dorobku studiów filmoznawczych nad zagadnieniem autorstwa filmowego, z podkreśleniem najbardziej aktualnych ujęć współczesnych. Następnie ujęcia te odniesione są do trzech przypadków historycznych istniejących na gruncie polskim oraz trzech przypadków realizacji z ostatnich lat z krótko zarysowaną w oparciu o materiał empiryczny specyfiką zespołowej pracy nad każdym z tych projektów. Służą one zaproponowaniu zakorzenionej w badaniach jakościowych „sieciowej” koncepcji autorstwa filmowego opartej na współpracy sieci podmiotów układającej się w zmienne konfiguracje.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Wenecja – miejsce szczególne lokalnie, regionalnie, globalnie W swoim tekście pytam o to, na czym polega szczególność, unikalność, niepowtarzalność Wenecji. Wychodzę od Ulfa Hannerza, który pojmuje lokalność jako niepowtarzalną kombinację zewnętrznych wpływów. Dochodzę do wniosku, że rozumowanie takie opiera się na utożsamieniu lokalności z miejscem. Proponuję przyjąć, że lokalność to nie miejsce lecz jego wymiar, podobnie jak inne wymiary takie jak: regionalność, kontynentalność, transkontynentalność, globalność. Rozumienie specyfi ki miejsca wymaga analizy wszystkich jego wymiarów i związków między nimi.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Opieka duszpasterska nad Polakami w Finlandii Polska obecność w Finlandii wiąże się z służbą wojskową w armii carskiej. Polacy – żołnierze stacjonujący w tym kraju, zapoczątkowali odrodzenie katolicyzmu. Opiekę duszpasterską nad nimi powierzono dominikanom. W latach 1857-1860 pod przewodnictwem ks. Ignacego Gorbackiego, zbudowano na przedmieściach Helsinek kościół garnizonowy pw. św. Henryka. 3 IV 1917 r. utworzono stowarzyszenie o nazwie „Zjednoczenie Polskie w Helsingforsie”. Dzieje polskiej diaspory w Finlandii były w tym czasie dziejami Zjednoczenia Polskiego. Opiekę duszpasterską sprawował ks. Adolf Carling. Po II wojnie światowej trudnościom powstałym w organizacji opieki duszpasterskiej wśród Polaków zaradził ówczesny ordynariusz Finlandii, ks. bp Wilhelm P. Cobben, na spotkania Polonii udostępnił swoją rezydencję, a od października 1959 r., nowy dom parafialny. Duszpasterstwo Polonii zdecydowany impuls zyskało z chwilą przybycia do Finlandii polskich szarych urszulanek. Aż do 1974 r. Polacy pozbawieni byli stałej opieki duszpasterskiej. Doraźnie roztaczał ją ks. Jan Bukowski z Polskiej Misji Katolickiej w Szwecji. W marcu 1979 r. Zjednoczenie Polskie wystąpiło z prośbą do Stolicy Apostolskiej o wyznaczenie stałego duszpasterza. Prośbę do Konferencji Episkopatu Polski ponowiono w kwietniu 1980 r. 17 X 1980 r. przybył do Finlandii ks. Ryszard Miś ze Zgromadzenia Najświętszego Serca Pana Jezusa. Ta Prowincja Holenderska zgromadzenia była odpowiedzialna za animowanie pracy duszpasterskiej w tym kraju od 1907 r. Na przestrzeni ostatnich 25 lat z doświadczeniem tamtejszego Kościoła spotkało się 13 polskich księży i 1 brat zakonny. Wspólnota katolicka w Finlandii jest stosunkowo mała, na 320 tys. km2 zamieszkuje ponad 10 tysięcy wiernych. Polscy katolicy mimo niepokaźnych danych liczbowych są relatywnie dużą grupą w lokalnym Kościele. Wierni stanowią konglomerat ponad 90 narodowości, posługujących się około 70 językami. Finowie stanowią 45% wszystkich katolików. W Finlandii sercanie prowadzą 5 z 7 istniejących parafii. Od 2001 r. do 2008 r. ordynariuszem tej diecezji był Polak, bp Józef Wróbel SCJ. W kościele katedralnym w Helsinkach Msza św. w języku polskim sprawowana jest w pierwszą niedzielę miesiąca o godz. 1600. Msze święte są odprawiane w miarę możliwości również w miejscach pobytu rodaków. Wśród 22 pracujących tam księży zaledwie dwóch jest Finami. Najwięcej jest Polaków – 9. Wszyscy są sercanami. Ze względu na małą liczebnie Polonię w Finlandii, brak polskich księży, nie zdołano w tym kraju zorganizować stałego duszpasterstwa polonijnego. Główną przeszkodą, która determinowała „bezradność” naszych rodaków, było „Postanowienie Konferencji Episkopatu Krajów Nordyckich, iż w diecezjach tych ze względu na liczebnie małe wspólnoty lokalne nie będzie się organizować duszpasterstw narodowych, ani też tworzyć parafii personalnych”. Niemniej, stała obecność polskich księży w Finlandii od lat osiemdziesiątych zagwarantowała systematyczną opiekę duszpasterską tamtejszej Polonii. Obejmując ją posługą sakramentalno-liturgiczną, religijno-kulturową i społeczno-charytatywną.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Przemiany społeczno-kulturowe XXI wieku a poczucie braku stabilizacji – perspektywa medioznawcza W artykule autorka próbuje zaprezentować korelacje zachodzące pomiędzy współczesnymi przemianami cywilizacyjno-kulturowymi a sytuacją człowieka – konsumenta mediów XXI w. Przeprowadzone analizy dokonuje z perspektywy badacza współczesnych mediów masowych. Jej celem jest przedstawienie i opisanie pewnego wycinka badań medioznawczych, które ukazują specyfikę niektórych mechanizmów rządzących współczesnymi mediami, takich jak np. voyeuryzm medialny, tzw. living on line czy metafora synopticonu. Oczywiście nie ma miejsca w niniejszym artykule na szczegółową analizę wyliczonych mechanizmów, ale warto wiedzieć, że przykładowo dominujący wśród nich voyeuryzm obecny jest w zachowaniach społecznych i w mediach (kiedyś tylko w mediach drukowanych) od stuleci. Współcześnie dzięki dynamicznemu rozwojowi technologii, nowym mediom, zainteresowaniom odbiorców i nadawców zyskał zupełnie nowe, bezkompromisowe, niejednokrotnie brutalne oblicze.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii
Nowy Eden. Wpływ ogrodnika i jego dzieła – ogrodu na proces zmian klimatycznych 21 maja 2019 roku Anthropocene Working Group uznała, że rozpoczęła się już nowa epoka geologiczna w historii Ziemi – antropocen. Autorka artykułu uznała, że interdyscyplinarny dyskurs dotyczący zmian klimatycznych nie może pominąć ogrodniczej działalności człowieka. Antropocen określany jest mianem epoki wyparcia, krótkowzroczności i nieodwracalnych strat, co znajduje odzwierciedlenie także w działaniach wielu współczesnych ogrodników amatorów. Autorka prezentuje dwie wizje ogrodów: powstałego w zgodnej koegzystencji człowieka i natury oraz zdominowanego przez człowieka. Konfrontuje w swoim artykule informacje zawarte w poradnikach ogrodniczych z wiedzą obecnych na portalach społecznościowych ogrodników amatorów. Celem artykułu jest pokazanie, w jakim kierunku rozwija się współczesne ogrodnictwo. Analizując wybrane teksty, autorka poszukuje odpowiedzi na pytanie, czy ogrodnicy, widząc zmiany klimatyczne, są w stanie wyrwać się z marazmu i zacząć pracować na rzecz środowiska, czy też nadal pozostaną w sferze dotychczasowych działań.

Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki o kulturze i religii