PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
Osobowościowe uwarunkowania tendencji do przyjmowania roli ofiary i sprawcy przemocy psychicznej w związkach małżeńskich Wprowadzenie i cel pracy. Osobowość w ujęciu Costy i McCrae obejmuje pięć wymiarów: neurotyczność, ekstrawersję, otwartość, ugodowość oraz sumienność. Są to struktury o charakterze sprawczym, które odpowiadają za działania każdego człowieka. Pozwala to przypuszczać, iż determinują również tendencje do przyjmowania roli ofiary i sprawcy przemocy psychicznej w związkach małżeńskich. Przemoc psychiczna jest definiowana jako zachowania zmierzające do uzyskania kontroli i podporządkowania drugiej osoby przez zastraszanie, upokarzanie oraz znieważanie słowne. Celem pracy jest określenie osobowościowych determinantów tendencji do przyjmowania roli ofiary i sprawcy przemocy psychicznej w związkach małżeńskich. Materiał i metody. Próbę badawczą tworzą 334 osoby żyjące w związkach małżeńskich. W badaniach zastosowano Inwentarz Osobowości NEO-FFI w adaptacji Zawadzkiego i Strelau oraz Kwestionariusz do Badania Przemocy Psychicznej w Bliskich Związkach, własnego autorstwa. Wyniki. Cechy osobowości wyjaśniające tendencje do przyjmowania roli ofiary przemocy psychicznej w związku małżeńskim to neurotyczność oraz introwersja. Skłonność do stosowania przemocy psychicznej wobec współmałżonka jest wyjaśniana przez wysoką otwartość, ekstrawersję, neurotyczność, a także obniżony poziom ugodowości. Wnioski. Wykonane analizy wykazały, iż wybrane cechy osobowości są predyktorami tendencji do pełnienia roli ofiary i sprawcy przemocy psychicznej w związkach małżeńskich. Uzyskane rezultaty mają znaczenie poznawcze oraz mogą być wykorzystane do opracowania programów profilaktycznych i pomocowych ukierunkowanych na pracę terapeutyczną z ofiarami oraz sprawcami przemocy psychicznej w związkach małżeńskich.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Sfałszowane inhibitory fosfodiesterazy typu 5 – narastające zagrożenie dla zdrowia publicznego Sfałszowane leki, wyroby medyczne i suplementy diety stanowią narastający i bardzo poważny problem dla zdrowia publicznego na świecie. W Europie w ostatniej dekadzie związany jest on przede wszystkim z rejestracją inhibitorów fosfodiesterazy typu 5 (PDE-5) stosowanych na dysfunkcję erekcji. Do grupy tej należą Viagra, Levitra i Cialis. Ocenia się, że ok. 2,5 min mężczyzn w Europie narażonych jest na sfałszowane produkty zawierające sildenafil, tyle samo co kupujących go w legalnej sieci dystrybucji. Zgodnie z deklaracjami Rady Europy fałszowanie produktów leczniczych i suplementów diety; na każdym etapie, od ich wytwarzania do podawania pacjentom, jest poważnym przestępstwem kryminalnym, które zagraża ludzkiemu życiu. Powoduje też zachwianie wiarygodności narodowych systemów ochrony zdrowia i nie może być traktowane jedynie jako naruszanie praw własności intelektualnej. W Polsce problem monitorowany jest przez Narodowy Instytut Leków, wykonujący badania skriningowe nielegalnych i sfałszowanych produktów metodami tandemowej spektrometrii mas i rentgenowskiej dyfrakcji proszkowej.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Narażenie na kadm konsumentów warzyw korzeniowych uprawianych na zanieczyszczonych glebach województwa śląskiego Wprowadzenie. Kadm jest istotnym środowiskowym czynnikiem ryzyka zdrowotnego mieszkańców Górnego Śląska. W związku z uprawą roślin jadalnych na często zanieczyszczonej kadmem glebie pól uprawnych, ogrodów przydomowych i ogródków działkowych województwa śląskiego problem narażenia mieszkańców tego regionu na kadm jest wciąż aktualny. Cel pracy. Celem pracy była ocena narażenia na kadm mieszkańców centralnej części województwa śląskiego konsumujących warzywa korzeniowe pochodzące z lokalnych upraw. Materiał i metody. Materiał do badań stanowiły 54 próbki gleb i 70 próbek warzyw z 7 wybranych miast na prawach powiatu i 2 gmin województwa śląskiego. Spośród warzyw badano próbki marchwi, pietruszki oraz selera, natomiast próbki gleby pochodziły z rodzinnych ogrodów działkowych (ROD), pól uprawnych i ogrodów przydomowych. Zawartość kadmu (Cd) w próbkach oznaczono metodą bezpłomieniowej absorpcji atomowej (ETAAS) oraz techniką atomowej spektrometrii emisyjnej ze wzbudzeniem w plazmie indukowanej (ICP-OES), a następnie dokonano szacunkowej oceny narażenia na kadm konsumentów lokalnie uprawianych warzyw. Wyniki. Średnia zawartość kadmu w badanych glebach wyniosła 4,8 mg/kg świeżej masy (dalej: św.m.), co stanowi 160% najwyższej dopuszczalnej wartości. Najwyższe średnie stężenia tego pierwiastka zostały wykazane w próbkach gleb z rodzinnych ogródków działkowych (ROD) znajdujących się w Chorzowie (15,2 mg/kg suchej masy – dalej: s.m.). W przypadku aż 66 spośród 70 badanych próbek warzyw stwierdzono przekroczenie najwyższego dopuszczalnego stężenia kadmu. Wnioski. Zawartość kadmu w większości badanych prób gleb oraz warzyw korzeniowych, pobranych z terenów uprawnych województwa śląskiego przekraczała maksymalne dopuszczalne stężenia i wskazuje na potencjalne zagrożenie zdrowia konsumentów roślin jadalnych uprawianych lokalnie.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Ocena wybranych cech stylu życia kształtujących stan zdrowia 16-18 letnich dziewcząt. Cz. II. Zwyczaje żywieniowe W badaniach analizowano zwyczaje żywieniowe 409 dziewcząt 16-18 letnich z Wrocławia. Są one jednym z trzech elementów kształtujących postawy zdrowotne dziewcząt. W tej części pracy wykazano najczęściej popełniane błędy żywieniowe: nieregularność spożywania posiłków u 73% dziewcząt, nieprawidłowa ich liczba u około 60% dziewcząt, pomijanie I śniadania przez około 15%, a drugiego przez około 20% dziewcząt, przesunięcie pory głównego posiłku na późne godziny wieczorne lub nocne oraz regularne pojadanie u 53,0% dziewcząt.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Bezpieczeństwo nanoproduktów leczniczych: nowe obszary badań toksykologicznych Wiele innowacyjnych produktów leczniczych będących przedmiotem projektów rozwojowych zawiera w swoim składzie substancje czynne zbudowane z nanocząstek. Badania dowodzą, że właściwości fizykochemiczne i biologiczne materiałów ulegają istotnym zmianom w miarę zmniejszania wielkości do wymiarów „nano”, tak więc zwiększające się wykorzystanie nanomateriałów w produktach leczniczych wymaga przyjęcia właściwej strategii w procesie szacowania ryzyka dla zdrowia człowieka. W artykule przedyskutowano paradygmat badań toksykologicznych stosowanych w celu oceny bezpieczeństwa przedklinicznego nanoproduktów leczniczych. Zaprezentowano również nowe kierunki i wyzwania w zakresie badań nanotoksykologicznych.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Wiedza żywieniowa oraz wybrane elementy stylu życia otyłych osób z rozpoznanym obturacyjnym bezdechem w czasie snu Celem pracy była ocena wiedzy żywieniowej i i wybranych elementów stylu życia pacjentów otyłych z rozpoznanym OBS, leczonych w Dolnośląskim Centrum Chorób Płuc Akademii Medycznej we Wrocławiu. Ocenę stanu wiedzy żywieniowej przeprowadzono wśród 49 chorych, w tym 12 kobiet i 37 mężczyzn z rozpoznanym OBS, leczonych w Dolnośląskim Centrum Chorób Płuc we Wrocławiu. Do oceny wiedzy żywieniowej i wybranych elementów stylu życia wykorzystano autorski, standaryzowany kwestionariusz opracowany w Zakładzie Żywienia Człowieka Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu. Zawierał on różne pytania, dotyczące m.in. rodzaju aktywności fizycznej, częstości palenia papierosów. Mimo wykazanej częściowo dobrej wiedzy żywieniowej, jej wykorzystanie przez chorych na OBS w życiu codziennym budzi wiele zastrzeżeń. Może to prawdopodobnie wynikać z nie wiązaniem wiadomości o prawidłowym żywieniu z własnym stanem zdrowia. Stwierdzona w badanej grupie chorych na OBS otyłość i niska aktywność fizyczna, świadczą o konieczności włączenia do procesu leczenia indywidualnego poradnictwa dietetycznego.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Suplementy diety w żywieniu uczniów szkoły mistrzostwa sportowego Wprowadzenie. Od pewnego czasu obserwuje się wzrost zainteresowania suplementacją diety. Problem dotyczy zwłaszcza sportowców i osób aktywnych fizycznie. Wynika to często z przekonania, że zwyczajowa dieta nie zapewnia właściwej podaży składników pokarmowych. Z suplementacją diety wiążą się jednak pewne zagrożenia, które nabierają szczególnego znaczenia w przypadku młodych sportowców, w tym uczniów szkół mistrzostwa sportowego. Cel badań. Celem badań była ocena stosowania suplementacji diety przez uczniów szkoły mistrzostwa sportowego w województwie zachodniopomorskim. Materiał i metody. Badania przeprowadzono w grupie 76 uczniów w wieku 15-19 lat, trenujących piłkę siatkową (dziewczęta n=39) oraz piłkę nożną (chłopcy n=37) w szkole mistrzostwa sportowego w Policach (woj. Zachodniopomorskie). W badaniach zastosowano metodę wywiadu. Określono istotność różnic w obrębie analizowanego czynnika w zależności od uprawianej dyscypliny sportowej przy pomocy testu Chi2 pakietu Statistica 9. Wyniki. Stwierdzono, że uczniowie szkoły mistrzostwa sportowego stosowali suplementację diety. Częściej występowała ona w grupie chłopców (67,6%) niż dziewcząt. Najbardziej popularnym suplementem w obu grupach był magnez (57- 64%). W dalszej kolejności były preparaty witaminowo-mineralne i L-karnityna. Stwierdzono istotne różnice pomiędzy dyscyplinami sportowymi co do przyczyn stosowania suplementacji diety oraz źródeł pozyskiwania informacji na temat suplementów. Wnioski. Suplementacja diety wśród badanych uczniów szkoły mistrzostwa sportowego w Policach była popularna, mimo że nie dokonano rozpoznania czy jest ona konieczna. Suplementy diety częściej spożywali piłkarze. Najchętniej jako suplement diety wybierano magnez. Zalecane byłoby systematyczne szkolenie sportowców z zakresu racjonalnego żywienia. Szkolenie powinno również objąć trenerów szkolących młodzież.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Ocena zawartości soli kuchennej w twarogach kwasowych Wprowadzenie i cel pracy. W Polsce ilość soli kuchennej (chlorku sodu) w diecie jest 2–3-krotnie większa od rekomendowanej. Długotrwałe nadmierne spożywanie soli kuchennej negatywnie wpływa na zdrowie. Celem pracy była ocena zawartość soli kuchennej w twarogach kwasowych w świetle zaleceń żywieniowych. Materiał i metody. Materiał badawczy stanowiły twarogi kwasowe chude, półtłuste i tłuste o kształcie klina, pochodzące od trzech producentów, kupione w sieci handlowej na terenie Olsztyna. W twarogach kwasowych oznaczono zawartość soli kuchennej metodą Volharda. Twarogi kwasowe sklasyfikowano pod względem zawartości soli kuchennej, wykorzystując podział proponowany przez Brytyjską Agencję ds. Standardów Żywności (FSA). Oceny twarogów kwasowych jako źródła soli kuchennej w diecie dokonano, obliczając stopień pokrycia zalecanego maksymalnego dziennego spożycia dla osoby dorosłej na ten składnik przez 100 g produktu. Wyniki. Średnia zawartość soli kuchennej w badanych twarogach kwasowych wynosiła od 0,11 do 0,14 g/100 g. Analizowane twarogi kwasowe zaliczono do grupy produktów o małej zawartości soli kuchennej (≤ 0,30 g/100 g). Porcja 100 g badanych twarogów kwasowych pokrywała maksymalne dzienne spożycie soli kuchennej zalecane dla osoby dorosłej w zakresie od 2,2 do 2,8%. Wnioski. Badane twarogi kwasowe wykazywały zbliżoną zawartość soli kuchennej i należały do grupy produktów o małej zawartości tego składnika. Spośród trzech producentów badanych twarogów kwasowych tylko w przypadku jednego deklarowana zawartość soli kuchennej była porównywalna z oznaczoną. Pokrycie maksymalnego dziennego spożycia soli kuchennej zalecanego dla osoby dorosłej przez porcję 100 g badanych twarogów kwasowych wynosiło od 2,2 do 2,8%.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Skuteczność dezynfekcji rąk w zależności od rodzaju pokrycia płytki paznokciowej – badanie wśród pielęgniarek szpitala specjalistycznego Wstęp: Utrzymywanie przez pielęgniarki krótkich, niepomalowanych paznokci jest istotnym elementem skutecznej dezynfekcji rąk. Celem badania było sprawdzenie jakościowe czystości mikrobiologicznej pomalowanych paznokci po dezynfekcji dłoni, uwzględniające typ lakieru. Materiał i metody: Materiały pobrano od 188 pielęgniarek. Wyniki opracowano, biorąc pod uwagę typ lakieru nałożonego na płytkę paznokciową. Grupę kontrolną stanowiły 24 pielęgniarki z naturalnymi paznokciami. Wskaźnikiem skuteczności dezynfekcji rąk była liczba i rodzaj bakterii wyhodowanych z materiału pobranego od uczestniczek badania – z płytki paznokciowej, spod paznokcia oraz ze skóry wokół płytki. Wyniki: W badaniu techniką wymazu z płytki paznokciowej największy odsetek drobnoustrojów patogennych wyhodowano na paznokciach pokrytych zwykłym lakierem (21,7%, p < 0,05). Długi czas utrzymywania takiego lakieru na paznokciach (średnio 10 dni) mógł być przyczyną mniejszej skuteczności dezynfekcji rąk (p < 0,001). W badaniu techniką zanurzenia palca w bulionie tryptonowo-sojowym oraz techniką wymazu spod płytki paznokciowej największy odsetek drobnoustrojów patogennych wyhodowano z płytki paznokciowej pokrytej lub przedłużonej żelem, a następnie pomalowanej lakierem hybrydowym 14,8% (p < 0,05). Wnioski: Ryzyko wyhodowania po dezynfekcji rąk drobnoustroju patogennego z paznokci pomalowanych odżywką lub lakierem hybrydowym było podobne jak w przypadku paznokci naturalnych. Utrzymywanie zwykłego lakieru na paznokciach przez długi czas zwiększa ryzyko nieskuteczności dezynfekcji dłoni. Ryzyko to powiększa także modelowanie i/lub przedłużanie płytki paznokciowej żelem utwardzanym światłem LED/UV, a następnie malowanie jej lakierem hybrydowym.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Nowe spojrzenie na problem oceny i tolerancji zwiazkow rakotworczych w zywnosci w swietle pismiennictwa W oparciu o aktualne piśmiennictwo dokonano przeglądu na temat prób nowego podejścia do oceny związków rakotwórczych w żywności i określenia warunków koniecznej tolerancji niektórych z nich, zwłaszcza tych których praktycznie trudno uniknąć lub zastąpić bardziej bezpiecznymi i równie skutecznymi w praktycznym użyciu, bądź to w charakterze substancji dodatkowych, bądź to nieuniknionych pozostałości pestycydów, czy też zanieczyszczeń środowiskowych w żywności.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Zawartosc radiocezu w wybranych produktach spozywczych Oznaczono zawartość radiocezu w całodziennych racjach pokarmowych zestawionych dla rodzin robotniczych i nierobotniczych. Racje przygotowywano z produktów pozyskanych w rejonie Olsztyna, Poznania, Lublina, Warszawy i Wrocławia w 1987 i 1988 roku.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Obustronna arefleksja błędników: przegląd piśmiennictwa i opis przypadku Obustronna arefleksja, inaczej wypadnięcie funkcji błędników, to rzadkie schorzenie części obwodowej narządu równowagi, którego głównym objawami są uporczywe, chroniczne zawroty głowy oraz towarzysząca ruchom ciała oscylopsja. Przewlekły, uciążliwy charakter objawów i trudności z utrzymaniem równowagi oraz wykonywaniem precyzyjnych ruchów mogą stać się przyczyną rezygnacji chorego z aktywności zawodowej. Nierzadko długi okres od wystąpienia objawów choroby do diagnozy, która powinna bazować na badaniach obiektywnych części obwodowej narządu równowagi, drastycznie zmniejsza szanse na poprawę motoryki chorych oraz znacząco pogarsza komfort ich życia. Choroba najczęściej pojawia się u aktywnych zawodowo pacjentów w 6 dekadzie życia i może być przyczyną utraty źródła dochodów. W publikacji przedstawiono opis przypadku i metodykę badań wykonanych u pacjenta z obustronną arefleksją błędników, do której doszło na skutek podania gentamycyny w przebiegu ropowicy kciuka. Analizy przypadku dokonano na podstawie przeglądu literatury na temat diagnostyki i leczenia obustronnej arefleksji błędników.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Ocena sposobu żywienia studentów Uniwersytetu Rzeszowskiego STRESZCZENIE Wprowadzenie. Prawidłowe żywienie jest istotnym czynnikiem warunkującym rozwój fizyczny i umysłowy człowieka, natomiast niewłaściwe odżywianie może być przyczyną pogorszenia się stanu zdrowia i wystąpienia chorób dieto zależnych. Lansowana w mediach moda na szczupłą sylwetkę przyczynia się do działań wśród młodzieży mających na celu modelowanie sylwetki, szczególnie narażone na nieprawidłowości żywieniowe są osoby studiujące, co związane jest także z nieregularnym trybem zajęć. Cel. Celem badań była ocena sposobu żywienia 200 studentów (161 kobiet i 39 mężczyzn) II roku kierunku Technologia Żywności i Żywienie Człowieka Uniwersytetu Rzeszowskiego oraz stopnia realizacji norm żywieniowych na energię i podstawowe składniki odżywcze w całodziennych racjach pokarmowych. Materiał i metody. Badania przeprowadzono w latach 2010-2011. Oceny spożycia dokonano metodą bieżącego notowania spożywanych produktów i napojów w kolejnych trzech dniach. Wielkość porcji szacowano wykorzystując „Albumu fotografii produktów i potraw”. Korzystając z „Tabel wartości odżywczej produktów spożywczych i potraw” obliczono wartość energetyczną, zawartość podstawowych składników odżywczych oraz cholesterolu. Uzyskane wyniki wartości energetycznej porównano z „Normami Żywienia Człowieka” dla kobiet i mężczyzn w wieku 19-30 lat o umiarkowanej aktywności fizycznej, natomiast wartość odżywczą analizowanych diet porównano z normami na poziomie zalecanego spożycia (RDA). Wyniki. Diety studentów (kobiet i mężczyzn) różniły się istotnie (p = 0,01) pod względem zawartości energii i wartości odżywczej. Racje pokarmowe kobiet i mężczyzn charakteryzowała niska wartość energetyczna, nie odpowiadająca zaleceniom Norm Żywienia Człowieka. Wartość energetyczna diet badanych studentek wynosiła 1568,56 kcal/dzień, natomiast studentów 2283,22 kcal/dzień. Podaż białka w całodziennych racjach pokarmowych kobiet wynosiła 56,73g i odpowiadała zaleceniom norm, natomiast w grupie mężczyzn przekraczała normę na poziomie zalecanego spożycia i wynosiła 89,32g. Ilość spożywanego tłuszczu była zgodna z zaleceniami norm zarówno w przypadku kobiet jak i mężczyzn i wynosiła odpowiednio 59,67g i 89,09g. Poziom spożycia węglowodanów przekraczał normy na poziomie zalecanego spożycia w całodziennych racjach pokarmowych kobiet i mężczyzn (213,14g i 286,04g). Średnie spożycie cholesterolu wynosiło odpowiednio 239,08mg i 394,92mg. Wartości te są zbliżone do granicy ustalonej przez American Heart Association. Wnioski. Całodzienne racje pokarmowe studentów Uniwersytetu Rzeszowskiego objętych badaniami charakteryzowały się niską wartością energetyczną. W analizowanych dziennych racjach pokarmowych kobiet stwierdzono zawartość białka na poziomie zalecanego spożycia, natomiast w grupie mężczyzn wartości te przekraczały zalecenia norm. W obu badanych grupach ilość spożywanego tłuszczu była na poziomie zalecanego spożycia, a zawartość węglowodanów na wyższym poziomie niż zalecenia norm.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Ocena wartosci odzywczej bialka poddanego zabiegom technologicznym.Zmiany w zawartosci biologicznie aktywnych aminokwasow-metioniny,cysteiny i tauryny pod wplywem sterylizacji Zbadano wpływ sterylizacji na wartość odżywczą dwóch gatunków białka: mleka (kazeiny) i ryb (dorsza). Metodą chemiczną i biologiczną (strawność, przyswajalność i wydajność wzrostowa), określono poziom dostępnej metioniny i cysteiny w wątrobie i moczu zwierząt doświadczalnych.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Aktywność fizyczna a łagodne zaburzenia poznawcze Wprowadzenie. Łagodne zaburzenia poznawcze (Mild Cognitive Impairment – MCI) to niejednorodny zespół kliniczny charakteryzujący osoby znajdujące się w wysokiej grupie ryzyka rozwoju zespołu otępiennego. Oznacza większe niż przeciętne osłabienie funkcji poznawczych związane z wiekiem, charakterystyczne dla stanu pomiędzy normą a otępieniem. Obraz kliniczny jest zróżnicowany w zależności od tego, która z domen poznawczych jest zaburzona w największym stopniu. Łagodne zaburzenia poznawcze mogą być skutkiem zmian zwyrodnieniowych lub naczyniowych, jak również zaburzeń psychicznych, urazów, chorób metabolicznych i in. W zależności od etilogii, w perspektywie czasu objawy mogą mieć charakter postępujący, stabilny, a nawet odwracalny. Ze względu na brak jednoznacznych dowodów na skuteczność leczenia farmakologicznego coraz większy nacisk kładzie się na wdrażanie metod pozafarmakologicznych. W szczególności istotne jest poszukiwanie metod, które potencjalnie działałyby jako czynnik ochronny przed pojawieniem się objawów otępienia. Do najbardziej efektywnych zalicza się trening funkcji poznawczych oraz podejmowanie aktywności fizycznej. Cel pracy. Niniejsza praca prezentuje podsumowanie dotychczasowych badań na temat zależności pomiędzy wysiłkiem fizycznym a łagodnymi zaburzeniami poznawczymi, w oparciu o bazę PubMed 2005–2017. Podsumowanie. Badania w znaczącej większości potwierdzają zależność pomiędzy aktywnością fizyczną a sprawnością czynności poznawczych w przypadku MCI, jednak ze względu na ograniczenia metodologiczne uzyskane wyniki są często niespójne oraz nieprecyzyjne.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu
Ocena spożycia wód butelkowanych jako źródła wybranych składników mineralnych wśród młodzieży akademickiej Wprowadzenie. Biorąc pod uwagę asortyment naturalnych wód mineralnych i źródlanych oraz wód stołowych, a także ich stopień mineralizacji (od nisko do wysokozmineralizowanych) można przypuszczać, że będą one nabierały coraz większego znaczenia jako źródło składników mineralnych w codziennym żywieniu. Cel badań. Celem pracy była ocena wielkości spożycia wód butelkowanych oraz zawartych w nich wybranych składników mineralnych wśród młodzieży akademickiej. Materiał i metody. Badanie przeprowadzono wśród 2 grup studentek w wieku 18-26 lat Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego (SGGW) oraz Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego (UKSW), po 50 z każdej uczelni, w okresie od maja do października 2010 roku. Do oceny ilości pobieranej wody i spożycia składników mineralnych z wodami wykorzystano ankietę, w której kwestionariuszu zawarto pytania dotyczące zwyczajowego spożycia wód butelkowanych pod kątem ich rodzaju i ilości. Oceniano podaż wapnia, magnezu, sodu, potasu, krzemu, chloru i fluoru, jako głównych składników wód deklarowanych na etykietach opakowań. Wyniki. Prawie 40% badanych spożywało 4 szklanki wody dziennie, ok. 24% - 2 szklanki, ok. 24% - 3 szklanki, 11% - 1 szklankę, przy czym były to głównie wody nisko- i średniozmineralizowane. Przeciętne dzienne spożycie wapnia, magnezu sodu, potasu, chloru i fluoru w badanej populacji wynosiło odpowiednio: 64,1; 26,5; 14,3; 1,9; 5,4; i 0,1 mg/osobę. Pobranie krzemu było na poziomie 14, 4 mg/osobę/dzień. Spośród spożywanych z wodami butelkowanymi składników mineralnych największe znaczenie miały wapń i magnez (odpowiednio: 6% i 8% wartości referencyjnych). Wnioski. Wody butelkowane spożywane przez badaną populację nie stanowiły znaczącego źródła zaopatrzenia organizmu w składniki mineralne, ale mogą być ich cennym uzupełnieniem. Istnieje konieczność propagowania picia naturalnych wód mineralnych i źródlanych oraz stołowych jako źródła dobrze przyswajalnych składników mineralnych, zwłaszcza jeśli są to wody wysokozmineralizowane niskosodowe.

Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki o zdrowiu