PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
Przemoc seksualna wobec małoletnich i ich ochrona prawno-etyczna i kanoniczna W dobru wspólnym państwa i Kościoła mieści się troska o ochronę dzieci i młodzieży. Zadaniem tych społeczności jest najpierw uznanie i respektowanie praw nieletnich oraz troska o to, by stworzyć im bezpieczne środowiska rozwoju, wolne od wykorzystywania, przemocy i manipulacji. Społeczność państwowa i kościelna są zobowiązane do służby na rzecz rozwoju fizycznego, duchowego i emocjonalnego dzieci i młodzieży oraz wykluczania sytuacji, by w jakikolwiek sposób naruszano fizyczną lub psychiczną integralność małoletnich. Wszelkie nadużycia w tym względzie są przez obie społeczności powszechnie potępiane i wzbudzają słuszne oburzenie. W systemie prawnym państwowym i kościelnym czyny związane z przemocą wśród dzieci i młodzieży są uważane za ciężkie przestępstwa. Niepokojące zjawiska związane z molestowaniem seksualnym czy też pornografią dziecięcą spowodowały powstanie przepisów prawnych surowo penalizujących te przestępstwa. W artykule zostaną przedstawione przestępstwa przemocy seksualnej wobec nieletnich w systemie prawnokarnym i etycznym oraz kanonicznym. Ta komparatystyka zmierzać będzie do pokazania przestępstw w obu systemach, ofiar przestępstw i ich sprawców, sankcji karnych oraz rzeczywistej troski państwa i Kościoła o ochronę małoletnich.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Goðakirkja. Islandzki Kościół w okresie Wolnej Wspólnoty Średniowieczna Islandia z okresu funkcjonowania tzw. Wolnej Wspólnoty (Þjóðveldið), jest relatywnie dobrze udokumentowanym źródłowo przykładem społeczności przedpaństwowej, której ustrój polityczno-prawny oparty był o prywatne mechanizmy tworzenia, stosowania i egzekwowania prawa. Z tego też względu jest ona przedmiotem wielu badań podejmowanych przez przedstawicieli licznych dyscyplin naukowych, w tym historii, archeologii, antropologii politycznej, jak również ekonomii instytucjonalnej i ekonomicznej analizy praw. Powinna ona również wydać się interesującą badaczom dziejów Kościoła, z uwagi na zakres kontroli jaką przedstawiciele islandzkiego laikatu sprawowali nad majątkiem kościelnym, unikalny status duchownych oraz odbiegający od standardów prawa kanonicznego kształt lokalnej dziesięciny. Celem niniejszego artykułu jest dokonanie rekonstrukcji funkcjonowania średniowiecznego islandzkiego Kościoła we wszystkich wyżej wymienionych obszarach, w oparciu o staroislandzkie prywatne zbiory prawa Grágás, XII i XIII-wieczne źródła narracyjne oraz akty donacyjne najstarszych prywatnych kościołów.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Forma dekretu poszczególnego w kanonicznym porządku prawnym (kan. 51 KPK) W zaprezentowanym opracowaniu autor dokonał szczegółowej interpretacji kan. 51 KPK. Przedmiotem jego zainteresowania stały się dwa wątki: kwestia pisemności dekretu oraz problem motywacji tego aktu. Z przeprowadzonych analiz wynika, iż konieczność wydania dekretu w formie pisemnej nie jest oczywistością. Dyspozycja bowiem kan. 51 KPK nie spełnia kryterium określonego w kan. 10 KPK dotyczącego ustaw unieważniających i uniezdalniających. Autor wykazał, iż w kanonicznym porządku prawnym występują regulacje dotyczące pisemności aktów, które spełniają warunki określone w kan. 10 KPK. Taka technika legislacyjna została zastosowana w kan. 474 KPK, zgodnie z którym akta kurii diecezjalnej, aby uzyskać skuteczność prawną do ważności powinny być podpisane przez ordynariusza. W opinii Autora, forma pisemna aktu jest gwarantem pewności i bezpieczeństwa aktów administracyjnych, a także jest konieczna dla celów dowodowych. Obiektem uwagi Autora stał się również problem motywacji dekretu. Stoi on na stanowisku, iż punktu widzenia praktyki administracyjnej najbardziej stosowne byłoby przyjęcie rozwiązania, aby każdy wydawany dekret zawierałby motywację. Tym sposobem bowiem adresat aktu poznałby zarówno racje prawne, jak i faktyczne podjętej decyzji. Wykazał on, iż niewypełnienie wymogu co do motywacji nie skutkuje nieważnością dekretu, ale wiąże się z jego nielegalnością, ponieważ zapis kan. 51 KPK nie spełnia warunków, o których mowa w kan. 10 KPK.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Kompetencje sędziego instruktora w procesie skróconym Autor artykułu precyzuje szczególne obowiązki i prawa instruktora w procesie o orzeczenie nieważności małżeństwa w formie skróconej oraz przywołuje zasady prawa, jakie powinien on uszanować w ramach tego postępowania.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Recepcja Kodeksu Prawa Kanonicznego z 1917 roku w Polsce w okresie międzywojennym Promulgowanie przez Benedykta XV w 1917 roku Kodeksu Prawa Kanonicznego stanowiło doniosły moment w historii ustawodawstwa Kościoła Łacińskiego. Ten formalny zbiór prawa, stanowiący syntezę dorobku ustawodawczego Kościoła z dziewiętnastu stuleci, spotkał się z dużym uznaniem w świecie prawniczym. Wejście w życie Kodeksu Prawa Kanonicznego (19 maja 1918 roku) było trudnym zadaniem dla Kościołów lokalnych działających w poszczególnych krajach, między innymi dla Kościoła w Polsce. Obejmowało ono nie tylko dogłębne przestudiowanie przepisów Kodeksu, zwłaszcza przez biskupów, ale także potrzebę dostosowania do tych regulacji obowiązującego prawa partykularnego. Stąd też recepcja Kodeksu Prawa Kanonicznego w poszczególnych Kościołach partykularnych stała się koniecznością. Przyswojenie norm kodeksowych przez Kościoły partykularne, głównie przez synody, odbywało się w kontekście zwiększonej aktywności zarówno doktryny, jak i ośrodków, w których nauczano prawa kanonicznego. Dlatego też, ukazując proces przyjmowania Kodeksu Prawa Kanonicznego w Polsce w wyżej wspomnianym okresie (1918-1939), autor omawia jego przebieg w trzech podstawowych obszarach, w których miał on miejsce: w doktrynie kanonicznej (podręczniki i komentarze do Kodeksu Prawa Kanonicznego), w nauczaniu prawa kanonicznego (na uniwersytetach i seminariach duchownych), a zwłaszcza w Kościołach partykularnych (na przykładzie diecezji płockiej).

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Zdatność do przyjęcia urzędu chrzestnego w Kościele łacińskim Misja chrzestnego jest urzędem eklezjalnym (ecclesiale officium) i jako taki może zostać powierzony temu, kto jest do tego zdatny – czyli posiada wymagane prawem przymioty (por. kan. 149§1 KPK). Warunki, jakie muszą spełnić kandydaci na chrzestnych, aby mogli zostać dopuszczeni do spełniania tego kościelnego officium, zostały zawarte w kan. 874§1KPK. Ustawodawca ustanawiając kryteria, jakimi należy się kierować przy wyborze chrzestnych – a które to w dzisiejszych zlaicyzowanych społeczeństwach, trzeba jasno to powiedzieć, nie są wcale takie łatwe do spełnienia – stara się zabezpieczyć przed nieroztropnym, lub wręcz fikcyjnym powierzaniem urzędu chrzestnego osobie, która nie jest w stanie wypełnić zadań spoczywających na chrzestnych w chwili chrztu i w przyszłości. W związku z pojawiającymi się wątpliwościami dotyczącymi realizacji normy zapisanej w kan. 874§1KPK, autor artykułu postanowił w niniejszym tekście przybliżyć jej interpretację. Jest to tym bardziej przydatne, gdyż stopień skomplikowania sytuacji życiowych nastręcza duszpasterzom trudności przy podejmowaniu decyzji o dopuszczaniu bądź nie dopuszczeniu osób do podjęcia przez nich urzędu chrzestnego. Dopuszczenie osoby do przyjęcia zadania chrzestnego nie jest jedynie uzależnione od jej zdatności. Ograniczenia mogą być wynikiem innych norm regulujących życie Kościoła łacińskiego, które również zostały przywołane przez autora. 

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Aspekty ekumeniczne w Kodeksie Prawa Kanonicznego z 1983 roku Kodeks Prawa Kanonicznego, jako posoborowy zbiór prawa, powinien zawierać zalecenia Soboru Watykańskiego II i przyjąć jego nauczanie. Jednym z aspektów, który miał się w nim znaleźć, był aspekt ekumeniczny, tj. ustanowienie takich przepisów, które będą miały na uwadze działalność oraz przedsięwzięcia zmierzające do jedności chrześcijan. Wśród dokumentów szczególnie zalecających ruch ekumeniczny wyróżnić należy dekret o ekumenizmie Unitatis redintegratio, konstytucję dogmatyczną o Kościele Lumen gentium, encyklikę Ut unum sint oraz dyrektorium ekumeniczne. Wśród aspektów ekumenicznych należy wymienić takie jak: wspieranie jedności wszystkich chrześcijan, sakramenty – chrztu, Eucharystii, pokuty, namaszczenia chorych, małżeństwa oraz inne formy communicatio. Analiza wymienionych zagadnień pozwoliła przybliżyć zawarte w Kodeksie aspekty – treść norm oraz wynikające z nich dyspozycje. Wnioski pozwolą określić, w jakim stopniu Kodeks Prawa Kanonicznego z 1983 r. posiada charakter ekumeniczny.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Geneza niepozywistycznych koncepcji prawa – zarys problematyki Artykuł dotyczy przekrojowego zarysu rozwoju nurtu niepozytywistycznego w filozofii prawa, zaczynając od niemieckiej powojennej filozofii społecznej. W artykule o tej tematyce nie mogło zabraknąć obszerniejszego opracowania dotyczącego filozofii Gustawa Radbrucha i jego słynnej formuły, która sprowadza się do postulatu o koniecznym oparciu prawa stanowionego o prawo naturalne. Kolejna część artykułu dotyczy kilku autorów, których można uznać za prekursorów bądź kontynuatorów myśli niepozytywistycznej, wliczając w to Ronalda Dworkina z jego teorią zasad prawnych. W zakończeniu ujęta została ogólna refleksja na temat debat naukowych, które często bazują na niezrozumieniu stanowiska oponentów.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Pojęcie patrimonium stabile Patrimonium stabile jest pojęciem nowym. W KPK/83 występuje dwa razy: w kan. 1285 i w kan. 1291, jednak bliżej prawodawca nie wyjaśnia znaczenia użytego pojęcia. Celem artykułu jest ukazanie znaczenia patrimonium stabile. Przedstawiona analiza genezy pojęcia patrimonium wskazuje, że intencją prawodawcy nie było uniemożliwienie dokonania alienacji, ale ochrona dóbr kościelnych stanowiących podstawę istnienia i działania kościelnej osoby prawnej. W dalszej części autor przedstawia różne interpretacje patrimonium stabile wypracowane przez kanonistów, aby ostatecznie przedstawić własną koncepcję. Autor wskazuje, że do pojęcia patrimonium stabile nie zalicza się dóbr, które należą do codziennego użytku, ale zgodnie z wypracowaną doktryną, należy rozumieć dobra ruchome i nieruchome, stanowiące minimalną podstawę materialną osoby prawnej, które pozwalają na realizację celów, dla których została ona utworzona. Artykuł kończy wnioskami, że w księgach inwentarzowych winno być odnotowane, co należy do patrimonium stabile osoby prawnej (kan. 1283, 2º). Zarządcy nie mogą dokonywać darowizn na cele pobożności lub chrześcijańskiej miłości z dóbr ruchomych należących do patrimonium stabile (kan. 1285). Chcąc dokonać jakichkolwiek aktów alienacji dóbr należących do patrimonium stabile, zarządcy są zobowiązani zachować kan. 1291-1294 oraz kan. 638 § 3, kiedy ich wartość przekracza określoną w prawie sumę.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Zmiany i adnotacje w księgach metrykalnych z uwzględnieniem kwestii problematycznych w tej materii w obowiązujących przepisach o ochronie danych osobowych w Polsce Prowadzenie ksiąg metrykalnych stanowi niezwykle istotną część pracy kancelaryjnej proboszcza i jego współpracowników. Jest to związane z możliwością potwierdzenia statusu kanonicznego każdego wiernego, który przyjmował sakramenty w danej parafii oraz dokonywał istotnych aktów, które wpłynęły na jego sytuację kanoniczną. Dlatego prowadzenie ksiąg metrykalnych powinno być zawsze rzetelne, staranne i z zachowaniem przepisów prawa. W świetle obowiązujących przepisów o ochronie danych osobowych w Kościele katolickim w Polsce należy również uwzględnić podstawowe prawa przysługujące wiernym co do prowadzenia ksiąg metrykalnych. Jednak z różnych względów zapisy zawarte w księgach metrykalnych różnią się często ze stanem faktycznym, dlatego niezbędne jest dokonywanie zmian metrykalnych, które mogą odbyć się za zgodą kompetentnej władzy kościelnej. W tej materii pojawiają się niektóre kwestie problematyczne, które wymagają szczególnej uwagi i znajomości procedur przewidzianych prawem ze strony odpowiedzialnych za prowadzenie kancelarii parafialnej. Wśród tych kwestii należy wymienić sprawy: apostazji, przysposobienia dziecka, transseksualizmu i obojnactwa, zasady zgodności z dokumentami cywilnymi, która jednak może dopuszczać wyjątki. Troska o właściwe prowadzenie ksiąg metrykalnych i realizacja obowiązku dokonywania zmian metrykalnych na wniosek zainteresowanego i zgodnie z prawem jest troską o właściwe przetwarzanie danych osobowych przechowywanych w księgach metrykalnych. Naruszenie praw dotyczące ochrony danych osobowych związane jest z możliwością otrzymania sankcji kościelnych wynikających z przepisów prawa powszechnego, jak i prawa partykularnego.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Zawarcie małżeństwa kanonicznego i cywilnego w prawie hiszpańskim – zarys perspektywy historycznej Tematem niniejszego artykułu jest możliwość zawierania małżeństwa kanonicznego i cywilnego w Hiszpanii od czasów królów katolickich Izabeli i Ferdynanda do współczesnej monarchii konstytucyjnej. Analizę rozpoczyna omówienie możliwości zawierania małżeństwa kanonicznego w katolickiej monarchii Habsburgów. Drugim wyróżnionym w opracowaniu okresem historycznym jest okres I Republiki, w której to prawodawca, tworząc fundamenty świeckiego państwa, po raz pierwszy usiłował wprowadzić do prawa hiszpańskiego instytucję małżeństwa cywilnego. W kolejnych trzech wyróżnionych okresach historycznych, tj. restauracji burbońskiej, II Republice i Hiszpanii pod rządami gen. Franco, w tekście artykułu analizowane są przepisy umożliwiające i ograniczające możliwość zawarcia małżeństwa kanonicznego i cywilnego. Uważny czytelnik dostrzeże, że przepisy te tworzone były nie tyle z perspektywy prawa do zawarcia małżeństwa zgodnie z posiadanymi przez konkretną osobę przekonaniami (perspektywa prawa prywatnego), ile raczej ze zmieniającej się dynamicznie perspektywy ustrojowej w zakresie relacji państwo-Kościół (perspektywa prawa publicznego). Podejście to hiszpański prawodawca porzucił dopiero w okresie współczesnej nam monarchii konstytucyjnej.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Odpowiedzialność wykroczeniowa duchownego za zorganizowanie w ramach działalności kościoła lub związku wyznaniowego zgromadzenia w sposób niezgodny z rygorami sanitarnymi narzuconymi przez państwo Przedmiotem opracowania jest rozważenie kwestii odpowiedzialności wykroczeniowej duchownego za zorganizowanie w ramach działalności kościoła lub związku wyznaniowego zgromadzenia w sposób niezgodny z rygorami narzuconymi przez państwo. W tym celu autor, bazując na metodzie dogmatycznoprawnej, analizuje wydane w trakcie stanu epidemii rozwiązania normatywne i ocenia ich konstytucyjną poprawność, by następnie poddać pod rozwagę możliwość zastosowania art. 54 i art. 116 § 1a Kodeksu wykroczeń. Przeprowadzone analizy doprowadziły do stwierdzenia, iż prawodawca tworzył w początkowym etapie epidemii prawo w sposób daleki od doskonałego, w tym przekraczając przysługujące mu uprawnienia. Tym samym ograniczone – ale nie niemożliwe – jest wyciągnięcie odpowiedzialności wykroczeniowej w analizowanym zakresie.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Wpływ migracji zarobkowej na trwałość rodziny Autorzy w artykule analizują wpływ migracji zarobkowej na trwałość rodziny na Litwie. Wyrażenie „migracja” oznacza wyjazd do innego kraju z zamiarem pozostania w nim na stałe lub nie krócej niż 12 miesięcy. Międzynarodowa Organizacja Migracji podaje, że w 2014 r. na Litwie 36,6 tys. osób zadeklarowało wyjazd z kraju, natomiast w 2015 r. – 38 tys. osób. Ludzie migrują ze względów ekonomicznych, braku zabezpieczenia społecznego, braku zaufania do państwa, poniżających postaw pracodawców względem pracowników oraz lepszych możliwości pracy za granicą.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Reklama a obraza uczuć religijnych Reklama na dobre wpisała się w otoczenie, stała się nieodzownym elementem codziennego funkcjonowania. Przybiera rozmaite formy, od reklamy telewizyjnej, przez radiową, po reklamy prasowe. Przedsiębiorcy prześcigają się w skupieniu uwagi jak najszerszego grona potencjalnych klientów. Niepohamowany rozwój konkurencji przesuwa granice – coraz więcej sfer życia zostaje wykorzystywanych w spotach reklamowych. Jedną z takich sfer, do jakich niejednokrotnie odwoływała się reklama, jest sfera duchowości i wiary. W niniejszym opracowaniu uwaga została skupiona na rozważaniach dotyczących reklamy w odniesieniu do obrazy uczuć religijnych. W pierwszej kolejności zostały zdefiniowane pojęcia reklamy i obrazy uczuć religijnych. Następnie przeanalizowana została możliwość obrazy uczuć religijnych poprzez reklamę. Aby uzupełnić całość i nadać opracowaniu praktyczny wydźwięk, autor uzupełnił tę analizę przykładami reklam odnoszących się do sfery duchowości i ocenił je pod kątem obrazy uczuć religijnych.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Zakres najważniejszych obowiązków pracownika w świetle przepisów kodeksu pracy Zakres najważniejszych obowiązków pracownika reguluje art. 100 kodeksu pracy. Nie są to jednak wszystkie obowiązki ciążące na pracowniku wobec pracodawcy, a jedynie te najbardziej powszechne. Podstawowym obowiązkiem każdego pracownika jest staranne i sumienne wykonywanie pracy oraz przestrzeganie poleceń służbowych. Przy czym polecenie musi być bezwzględnie związane z wykonywaną pracą oraz zgodne z przepisami prawa lub umową o pracę. Ustawodawca w art. 100 § 2 kodeksu pracy umieścił przykładowy katalog obowiązków pracownika. Wskazany został m.in. obowiązek dbałości pracownika o dobro zakładu pracy oraz zachowanie w tajemnicy informacji, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę. Ważnym obowiązkiem pracowniczym jest także przestrzeganie zasad współżycia społecznego. Naruszenie tego obowiązku poprzez np. używanie siły fizycznej wobec współpracowników może doprowadzić nawet do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w trybie art. 52 kodeksu pracy.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Domniemania sądowe w procesach nullitatis matrimonii z tytułów symulacji zgody małżeńskiej w orzecznictwie Roty Rzymskiej W procesie nullitatis matrimonii jednym z dowodów jest domniemanie (praesumptio). Obok domniemań prawnych (praesumpiones iuris) istnieją domniemania sędziowskie (praesumpiones hominis), wypracowane przez orzecznictwo Roty Rzymskiej. Wiele domniemań sędziowskich Rota Rzymska przyjmuje w procesach prowadzonych z tytułów dotyczących symulacji zgody małżeńskiej (kan. 1101 § 2 KPK/83). Po przedstawieniu domniemań w sytuacji symulacji zgody małżeńskiej in genere, autor omawia domniemania sędziowskie dotyczące wykluczenia bonum fidei, bonum prolis, bonum sacramenti, godności sakramentalnej małżeństwa oraz bonum coniugum. Domniemania sędziowskie spełniają w procesie o nieważność małżeństwa rolę pomocniczą, pomagając sędziemu w uzyskaniu pewności moralnej.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Użyteczność określania metody w kanonistyce W artykule zostało postawione pytanie dotyczące użyteczności określania metody wykorzystywanej w badaniach nad prawem kanonicznym, której ujęcie nie jest jednoznaczne. Autor zwraca uwagę, że w dyskusji o metodzie nie zawsze odróżnia się problematykę ontologiczną (co to jest prawo kanoniczne) i epistemologiczną (jak je badać) od kwestii zjawisk prawnych czyli stanów rzeczy i zdarzeń związanych z istnieniem i działaniem prawa. Pozwala to na wybór metody badawczej zjawisk prawnych, która uzależniona jest od celu badawczego i właściwości przedmiotu (aspektu), które w prawie kanonicznym muszą dostrzegać jego perspektywę teologiczną.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Wybrane poglądy ks. prof. Antoniego Szymańskiego na prawo. Uwagi na marginesie niepublikowanego rękopisu z Biblioteki Uniwersyteckiej KUL W Bibliotece Uniwersyteckiej KUL znajduje się niepublikowany rękopis ks. prof. Antoniego Szymańskiego pt. „Prawo”. Jego analiza pozwala stwierdzić, że uczony ten posiadał dogłębną znajomość zagadnień filozoficzno-prawnych. Autor daje w nim szczegółowy wykład z historii koncepcji prawa naturalnego. Przedstawia również szczegółowe założenia prawonaturalizmu wraz z oryginalnym komentarzem do jego najważniejszych tez. Wykład ten nie odbiega w treści i formie od referatów „profesjonalnych” filozofów prawa. W swoich refleksjach przyjmuje stanowisko neotomistyczne.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Konkretny akt administracyjny w polskim prawie administracyjnym oraz poszczególny akt administracyjny w prawie kanonicznym – analiza prawno-porównawcza Celem artykułu jest omówienie głównych cech poszczególnych aktów administracyjnych Kościoła i porównanie ich z aktami administracyjnymi znanymi w polskim prawie administracyjnym. Zostaną przeanalizowane ważne aspekty podziału obowiązków i kompetencji władzy kościelnej. Autorzy przybliżą definicję kościelnego aktu administracyjnego i przeanalizują odpowiednie przepisy prawa kanonicznego. Głównym założeniem artykułu jest wskazanie cech wspólnych aktów administracyjnych w prawie kanonicznym i administracyjnym.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Aksjologiczne podstawy prawnej ochrony życia dziecka poczętego W kwestii przerywania ciąży na przestrzeni dziejów wypowiadali się filozofowie próbując odpowiedzieć na fundamentalne pytania, kiedy zaczyna się życie i od jakiego momentu należy je chronić. Kultura i prawo, a w głównej mierze religia i wierzenia religijne oraz wyznawane systemy filozoficzne wpływały na kształt ochrony życia nienarodzonego. Judaizm w tej kwestii kieruje się Starym Testamentem, a Kościół katolicki mówi o świętości życia wywodzącej się z Ewangelii. Kościół katolicki posiada również w tym zakresie wewnętrzne regulacje prawne – Kodeks Prawa Kanonicznego z 1983 r. – który zakresem podmiotowym, jak i przedmiotowym obejmuje wszystkich katolików. W kwestii ochrony życia nienarodzonego stanowisko zajął m.in. Kościół prawosławny, islam, hinduizm i buddyzm. Założenia aksjologiczne mają dominujący wpływ na kształtowanie się systemu ochrony życia poczętego, dlatego są one tak istotne.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Zasadność rewizji konstytucji instytutów zakonnych oraz ich zawartość i forma według dokumentów kościelnych Kodeksy fundamentalne instytutów zakonnych życia konsekrowanego, zwane najczęściej konstytucjami, powinny zawierać podstawowe zasady teologiczne i normy prawne, które wiernie odzwierciedlają charyzmat instytutów oraz ich dziedzictwo duchowe. Każdy zakonnik ma obowiązek wiernie zachowywać, rozwijać i strzec dziedzictwa swego instytutu dotyczącego jego natury, celu, charakteru, ducha i zdrowych tradycji (kan. 578 KPK/1983) W ten sposób będzie dążył do doskonałej miłości Boga drogą rad ewangelicznych w sposób wskazany przez założycieli inspirowanych przez Ducha Świętego. Dlatego tak ważne jest wierne i komunikatywne oddanie w konstytucjach myśli i zamiarów założycieli. Konstytucje nie są zwykłą książką, którą po przeczytaniu odstawia się na półkę, lecz muszą stać się prawdziwą księgą życia zakonników, której treści mają obowiązek wciąż na nowo przyswajać i wprowadzić we własne życie duchowe i codzienną działalność. Dlatego ważną rolę odgrywa sposób sformułowania zasadniczych kwestii konstytucji i ich język.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Bazylika mniejsza według prawa liturgicznego Kościoły obdarzone tytułem bazyliki mniejszej, w założeniu ustawodawcy, mają być przede wszystkim centrum życia liturgicznego i duszpasterskiego, a dla innych kościołów wzorem godnym naśladowania. Dekret Domus ecclesiae Kongregacji ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów z 9 listopada 1989 r. odnosi się do prawidłowego urządzenia przestrzeń prezbiterium oraz innych miejsc sprawowania liturgii, według zasad odnowy liturgicznej po Soborze Watykańskim II. Dokument nie wskazuje szczegółowych norm liturgicznych, lecz odnosi do zasad prawnych zawartych w księgach liturgicznych. Szczególna uwaga zwrócona jest na ołtarz, ambonę, miejsce przewodniczenia, chrzcielnicę, konfesjonał, miejsce przechowywania Najświętszej Eucharystii. Troska ustawodawcy położona jest na odpowiednio przygotowany i liczebnie zaspokajający celebrację zespół liturgiczny.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne