PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
„Przypomnij sobie…” (Ap 2,5; 3,3) Duch Święty żywą pamięcią Kościoła w świetle Apokalipsy Janowej Duch Święty przypomina Kościołowi wszystko, co powiedział i uczynił Jezusa. Dwa teksty z Apokalipsy Janowej wskazują wyraźnie na tę funkcję Parakleta, który mówi do wspólnoty, odwołując się jednocześnie do jej pamięci: w Liście do Kościoła w Efezie (2,5) oraz w Liście do Kościoła w Sardach (3,3). Oba pisma zawierają imperatyw „przypomnij sobie”. W ich świetle staramy się odpowiedzieć na podstawowe pytanie: o czym Duch Święty przypomina Kościołowi? Analizowane teksty, w których Duch Święty wzywa wspólnotę Kościoła do pobudzenia pamięci, wyraźnie wskazują, że chodzi przede wszystkim najpierw o przypomnienie fundamentów chrześcijańskiej wiary (wcielenie, misterium paschalne) oraz tożsamości chrześcijan, przez chrzest złączonych z ukrzyżowanym i zmartwychwstałym Jezusem i zrodzonych do nowego życia. Wezwanie do pamiętania jest równoznaczne z koniecznością gorliwego strzeżenia depozytu wiary oraz nawracania się, to znaczy przyjmowania mentalności i zamysłu samego Boga, co dalej ma owocować konkretnymi czynami wiary. Motywacją do takiej postawy chrześcijan jest pamięć o dobrodziejstwach i darach Boga. Duch Święty, nazywany przez Katechizm Kościoła Katolickiego „żywą pamięcią Kościoła” (1099), pobudzając i aktywując pamięć wspólnoty, mobilizuje do żywej i owocującej wiary, która wyraża się w prawdziwym chrześcijańskim świadectwie przynależności do Jezusa, braterskiej miłości oraz gorliwym głoszeniu Dobrej Nowiny.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Posługa akolity w ujęciu duchowościowo-liturgicznym Potrydenckie obrzędy święceń akolitatu (święcenia niższe) wskazywały na to, że akolita ma być Bożym światłem dla innych (por. Mt 5,16; Flp 2,15-16). Akolici mają też być synami światłości (por. Ef 5,8; Łk 11,36), przyobleczonymi w zbroję światła (por. Rz 13,12), a będąc gorliwymi we wszelkiej sprawiedliwości, dobroci i prawdzie, mają oświecać siebie, innych i Kościół (por. Ef 5,9). Ponadto, przynosząc do ołtarza wino i wodę, sami mają składać w ofierze życie czyste i dobre uczynki (por. Rz 12,1). Duchowość akolity w ujęciu motu proprio Ministeria quaedam i obrzędów ustanowienia akolitów polega głównie na realizacji kapłaństwa wspólnego, tak przy stole Eucharystii, jak i w życiu. Duchowość akolity można też określić mianem eucharystycznej, która polega na składaniu duchowych ofiar w życiu i we Mszy Świętej oraz łączeniu ich z uobecnioną na sposób sakramentalny jedyną ofiarą Chrystusa w każdej Eucharystii. Duchowość eucharystyczna jest zarazem duchowością komunii, wyrasta bowiem z Boga jako komunii Osób, a od strony człowieka polega na budowaniu osobistych więzi z Osobami Trójcy Świętej. Prowadzi to do solidarności i służby, czyli odkrywania ludzi jako sióstr i braci w jednym Kościele i tworzenia z nimi więzów przyjaźni i współpracy w budowaniu mistycznego Ciała Chrystusowego. Duchowość komunii polega więc na konkretnym zaangażowaniu na rzecz innych ludzi, konkretnej pomocy im oraz konkretnych działaniach mających na celu budowanie wspólnoty między ludźmi, czego źródło i szczyt znajduje się w posłudze akolity siostrom i braciom podczas Eucharystii.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Obraz Kościoła koszalińsko-kołobrzeskiego na łamach „Głosu Pomorza” i „Głosu Koszalińskiego” w latach 1972–1989 Dzięki decyzji papieża Pawła VI z 28 czerwca 1972 r., zawartej w bulli Episcoporum Poloniae coetus, powstała, między innymi diecezjami polskimi, cały czas zmieniająca się do dzisiaj diecezja koszalińsko-kołobrzeska. Ustanowienie papieską bullą diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej potraktowano jako sukces wieloletniej polityki władz, a przekazanie Kościołowi obiektów sakralnych na Ziemiach Odzyskanych jako dobrą wolę tych władz. Ale już informacje o organizowaniu diecezji i ingresie biskupa I. Jeża były napisane lakonicznie, mniejszym drukiem i na dole drugiej strony gazety. Do lat 80. XX w. informacji o Kościele diecezjalnym było bardzo mało. Po wprowadzeniu stanu wojennego Kościół stanął w obronie internowanych, organizował pomoc żywnościową i medyczną oraz odprawiał „Msze za Ojczyznę”, co było „solą w oku u rządzących”. W tym czasie Kościół otrzymywał od administracji lokalnej pozwolenia na budowę świątyń, salek katechetycznych, plebanii, a szczególnie diecezjalnego Wyższego Seminarium Duchownego w Wilkowie pod Koszalinem. Wykonywano również wiele remontów, z których w diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej najważniejszy był remont konkatedry w Kołobrzegu. Większość remontów była finansowana ze składek wiernych. W połowie lat 80. XX w. o Kościele diecezjalnym pisano w prasie lokalnej częściej i znacznie więcej. Niestety, skupiono się na wytykaniu księżom ich rzekomego bogactwa, niewłaściwego gospodarowania pieniędzmi. Budownictwo kościelne stawiano w kontraście do budownictwa mieszkaniowego, twierdząc, że kościołów budowano za dużo i za drogo. W temacie wypowiedzi z ambony zarzucano kapłanom niepatriotyczną postawę. Księża w swoim działaniu byli skupieni na doktrynie chrześcijańskiej: nauce moralności, udzielaniu sakramentów, dla komunistów natomiast najważniejsza była dezintegracja ich pracy, szarganie ich autorytetu. Wszystkie działania duchowieństwa ujmowali w kategoriach politycznych. Pod koniec lat 80. XX w. w przedstawianiu życia Kościoła nastąpiła kolejna, tym razem pozytywna zmiana. Było to związane z przygotowaniem i przeprowadzeniem obrad Okrągłego Stołu. Przedstawiciele Kościoła w tych obradach występowali z pozycji obserwatora. Głos Pomorza rozpoczął ekspansję w pozytywnym ukazywaniu posługi biskupa diecezjalnego, który spotykał się z wojewodą, przewodniczącymi lokalnych stowarzyszeń politycznych, związków zawodowych i z działaczami partyjnymi. Biskup I. Jeż na prośbę wojewody wspólnie z nim odwiedzał pracowników PGR i służby zdrowia, otrzymywał życzenia od władz wojewódzkich z okazji 75. urodzin.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Czytać Słowo. Kościelna interpretacja Biblii w prawosławiu i jej trudności z punktu widzenia chrześcijańskiego Zachodu Artykuł przedstawia specyficzną dla teologii prawosławnej kościelną interpretacje Biblii oraz ukazuje trudności tego podejścia teologicznego z punktu widzenia teologii Kościołów i Wspólnot na Zachodzie. Omawiany jest problem kanonu biblijnego w prawosławiu oraz trudności wiążących się z podziałem ksiąg na „kanoniczne” i „niekanoniczne”. Następnie ukazuje się specyficzne elementy egzegezy biblijnej, której podstawowym kontekstem jest wspólnota Kościoła. Wiąże się z tym także problem języka biblijnego, a w jego ramach – znaczenie przypisywane tekstowi Septuaginty oraz krytyczna ocena przez teologów prawosławnych niektórych współczesnych przekładów Biblii. Elementy cenne dla wszystkich chrześcijańskich tradycji oraz główne trudności wysuwane przez teologię zachodnią zestawia zakończenie artykułu.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Prawne obowiązki i zadania w dziedzinie liturgiczno-duszpasterskiej oraz przywileje bazyliki mniejszej w Skrzatuszu Obowiązki w dziedzinie liturgiczno-duszpasterskiej oraz przywileje bazyliki mniejszej określa prawo kanoniczne. Obowiązki dotyczą zapewnienia stałej liturgicznej formacji świeckich, przygotowywania i celebrowania obrzędów związanych z rokiem liturgicznym, troski o śpiew liturgiczny, uroczystego sprawowania świąt i uroczystości wskazujących jedność ze Stolicą Apostolską. Spośród przywilejów przyznanych bazylice mniejszej pierwszym jest dobrze przygotowany i przeżyty dzień ogłoszenia tytułu bazyliki. Ponadto wiernym, którzy nawiedzają bazylikę i uczestniczą w niej w obrzędach, przyznane są liczne odpusty zupełne. Pozostałe przywileje dotyczą używania znaku papieskiego, którym są skrzyżowane klucze, oraz stroju zarządcy bazyliki mniejszej. Obowiązki i zadania oraz przywileje skrzatuskiej bazyliki to elementy, które sprawiają, że staje się ona centrum działalności liturgicznej i duszpasterskiej.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Pasja biblijnych poszukiwań Artykuł prezentuje życie i twórczość Silavano Faustiego – włoskiego biblisty, filozofa i teologa; współzałożyciela wspólnoty braci zakonnych i świeckich rodzin w Villapizzone (Mediolan) oraz duchowego kierownika i spowiednika kard. C.M. Martiniego. Jego pasja biblijnych poszukiwań zaowocowała imponującym dorobkiem publikacji, które propagują starożytną praktykę lectio divina, katechetyczną lekturę Pisma Świętego – katechezę narracyjną oraz rozeznawanie powołania według duchowości ignacjańskiej. Z tego dorobku korzysta wspólnota braci zakonnych i świeckich w Villapizzone oraz wiele innych wspólnot, które praktykują osobistą i wspólnotową lekturę Biblii. Metoda lectio divina, pierwotnie praktykowana w środowisku zakonnym, dzisiaj stała się dostępna dla wszystkich wierzących w Chrystusa – Słowo Życia. Medytacyjna lektura Pisma Świętego jest żywym doświadczeniem wielu osób duchownych i świeckich, autentycznym darem Boga, bez którego chrześcijanie nie potrafiliby czytać, rozważać, modlić się i żyć Słowem. Ćwiczenie się w słuchaniu słowa Bożego ułatwia poznanie „sprawy Jezusa z Nazaretu” (Dz 10,38), wzmaga pasję badawczą («łowienie/tropienie» w Biblii), czyli właściwą interpretację i aktualizację orędzia zbawienia.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Z rodziny i z kultury – naród u Jana Pawła II W komentarzach i opracowaniach dotyczących osoby, posługi i działalności Jana Pawła II można przeczytać, że był jednym z tych papieży, którzy w ciągu ostatnich dwustu lat podejmowali problemy i zagadnienia społeczne. Jego społeczne przesłanie związane było bardzo mocno z tematyką moralną. Papież – jak właściwie wszystko, co podejmował w swoim bogatym nauczaniu – również i problematykę dotyczącą wspólnot, narodu, państwa, pracy czy ekonomii wiązał za etycznymi wskazaniami i zobowiązaniami. Jan Paweł II był przekonany, że tylko na bazie chrześcijańskiej koncepcji osoby może zostać stworzona właściwa wizja społeczeństwa. Naród jest dla papieża z rodziny i dla rodziny. Więź rodzinna oznacza jednak zarazem przynależność do wspólnoty większej niż rodzina, wspólnoty ludu i narodu, która wychowuje, z którą jesteśmy związani jednością kultury, języka i historii. Dla papieża to wspólnotowe dziedzictwo stanowi zarazem wezwanie w znaczeniu etycznym. Otrzymując język, tradycję, wiarę i dziedzicząc wartości składające się na całokształt kultury własnego społeczeństwa człowiek wzrasta w zrozumieniu siebie i swojego miejsca w świecie. Papież jest zatem przekonany, że droga do narodu prowadzi przez rodzinę i ród, samo słowo „ojczyzna” już suponuje relacje szczególne z rodzicami, ojcem, macierzą, matką. Stąd naród nie może być uważany za społeczność skonstruowaną, powstałą w wyniku pewnej umowy, ale jest wspólnotą naturalną, tak jak naturalne są podstawowe ludzkie więzi i relacje. Dlatego zarówno rodziny jak i narodu nie da się niczym zastąpić. Termin „naród” oznacza więc dla Jana Pawła II tę społeczność, która znajduje swoją ojczyznę w określonym miejscu świata i która wyróżnia się wśród innych własną kulturą, historią i tradycją.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Rozwój drukarstwa muzycznego u staroobrzędowców popowców w XIX i na początku XX wieku Głównym zadaniem, jakie postawił sobie autor przytoczonego artykułu, było nakreślenie początków pojawienia się drukarstwa muzycznego u staroobrzędowców uznających kapłaństwo. Analizując pierwsze przedsięwzięcia w dziedzinie drukowania śpiewników cerkiewnych zawierających nuty, wykazał jego pionierskość. Jednocześnie wskazuje na liczne niedociągnięcia redakcyjne oraz samego druku. Analizując wkład ks. Prof. Dymitra Razumowskiego w cały proces przygotowania do druku śpiewników autor udowadnia, iż realizacja wydania była możliwa tylko dzięki wzajemnej współpracy pomiędzy wydawcą a redaktorem. W dalszej kolejności autor wyjaśnia przyczyny nie przyjęcia nowo wydrukowanych ksiąg przez środowiska staroobrzędowców tak w Rosji, jak i na emigracji. Drugą część pracy autor poświęcił na opisanie działalności wydawniczej prowadzonej w Kijowie a potem w Moskwie przez Łazarza Kałasznikowa, a szczególnie wielkiego wkładu, jaki włożył w popularyzację różnych form staroruskiego śpiewu cerkiewnego. Na podstawie dostępnych źródeł autor wykazał, iż przedsięwzięcia wydawnicze realizowane przez Kałasznikowa zawdzięczają swoje powodzenie poparciu udzielonemu wydawcy przez władze cerkiewne oraz sprzyjającym staroobrzędowcom uwarunkowaniom politycznym.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Biblijne świadectwa o powołaniu do świętości w adhortacji apostolskiej papieża Franciszka „Gaudete et exsultate” Adhortacja apostolska Gaudete et exsultate ukazała się w Rzymie w uroczystość św. Józefa, 19 marca 2018 roku. W dokumencie tym papież Franciszek zaprasza wszystkich członków Kościoła Katolickiego do powrotu na drogę świętości. Ojciec święty przywołuje często teksty biblijne dotyczące tematyki powołania do świętości. W sumie w dokumencie powołuje się na 182 teksty biblijne. Aż 109 z nich posiada formę bezpośredniego cytatu. W artykule tym omówiono sposób doboru i przesłanie związane z przywoływanymi tekstami biblijnymi. Nauczanie papieża różni się zasadniczo od zwykłej naukowej egzegezy biblijnej. Papieskie wyjaśnianie Biblii jest ściśle związane z aktualnymi problemami wierzących i współczesnego Kościoła.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Przesłanie Humanae vitae z perspektywy pięćdziesiątej rocznicy ogłoszenia encykliki Autor niniejszego artykułu stara się zgłębić przesłanie Humanae vitae w oparciu o trzy kluczowe punkty. Pierwszym z nich jest koncept osoby ludzkiej. W odróżnieniu od podejścia ewolucyjnego, w którym osoba ludzka jest postrzegana w aspekcie jej biologicznej faktyczności, jest ona tutaj widziana jako “unitotality” – nierozdzielna jedność ciała i ducha, przy czym ludzkie ciało pełni nie tylko pewne funkcje, ale niesie w sobie głębokie znaczenie. Drugim punktem jest natura aktu małżeńskiego. Ujawnia on wzajemny dar męża i żony obejmujący całość osoby. Poprzez całkowitość oddania dwa znaczenia zawarte w akcie małżeńskim, mianowicie znaczenie jednoczące miłości oraz znaczenia prokreacyjne, nie powinny być rozdzielane. Chodzi tutaj jednak nie o powiązanie między biologicznymi faktami, ale o powiązanie między znaczeniami. Zarzut błędu naturalistycznego nie jest tu uzasadniony. Wreszcie trzeci punkt dotyczy teologicznego wymiaru, według którego związek obydwu wyżej wymienionych znaczeń pochodzi od Boga Stwórcy i jako wpisany w ludzką naturę oraz naturę miłości, powinien być respektowany. Współczesna kontrowersja skupia się na pytaniu, czy związek między seksualnością, zjednoczeniem małżeńskim a prokreacją dotyczy każdego aktu małżeńskiego lub też czy może równie dobrze dotyczyć całości życia małżeńskiego, podczas gdy para małżeńska może uczynić niektóre akty małżeńskie świadomie niepłodnymi.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Teolog wobec współczesnego świata Autor przytacza najpierw różne definicje teologa: 1) mistyk, który został wtajemniczony w życie Trójcy Świętej i otrzymał łaskę przekazu tego wtajemniczenia innym; 2) mistyk, który umie przekazać innym swoje religijne przeżycia; 3) niekoniecznie wierzący znawca literatury teologicznej z tytułem naukowym. Następnie przedstawia aktualne zadania teologa katolickiego, rozumianego jako wierzącego znawcy teologii: 1) czerpana z objawienia odpowiedź na pytania, jakie stawia życie; 2) apologia prawdy objawionej oraz Kościoła; 3) znalezienie nowego języka na potrzeby nowej ewangelizacji; 4) ewangeliczne spojrzenie na imperium zła, w którym jesteśmy zanurzeni.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Zdjąć ciężar stereotypu. Akcja afirmatywna a równość szans Argumentuję na rzecz tezy, że akcja afirmatywna stanowi ważny element walki o równość szans. W sytuacjach, gdy kobiety napotykają inne przeszkody niż mężczyźni (ucisk ekonomiczny i społeczny), usunięcie przeszkód, które przed nimi dodatkowo stoją, jest wymogiem równości szans. Jednym ze sposobów realizacji tego celu jest akcja afirmatywna. Autorka wyraża podziękowanie dr. Geraldowi Harrisonowi za jego uwagi dotyczące wcześniejszych wersji obecnego artykułu.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Dokument Papieskiej Komisji Biblijnej "Interpretacja Biblii w Kościele" - bilans i perspektywy l. Gdy chodzi o metodologię, w całokształcie badań egzegetycznychnie ma synchronii bez diachronii i na odwrót.2. Gdy chodzi o lekturę, nigdy nie wyjaśni się sensuwyrazowego pisma zaniedbując nadwyżkę znaczeniową.3. Gdy chodzi o miejsce, nigdy nie będzie uniwersyteckichbadań akademickich bez przyjęcia, poznania i duchowegopogłębienia we wspólnocie wierzących, tzn. w KościelePowszechnym, symbolu w całym tego słowa znaczeniu KrólestwaBożego, które jest blisko (Mk 1,15), co więcej ... jestpośród nas (Lk 17,21 ).

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Zasada reprezentacji zawarta w formule in persona Christi agere Formuła in persona Christi wyraża zasadę reprezentacji Chrystusa‑Głowy przez kapłana wobec wspólnoty Kościoła. Jest ona wspólna zarówno dla rozumienia episkopatu jak i prezbiteratu i jako taka przyczynia się w kontekście współczesnej dyskusji nad tożsamością poszczególnych stopni święceń do zaakcentowania tradycyjnego rozumienia kapłaństwa w teologii katolickiej, które wiązane jest ze sprawowaniem liturgii jako uobecnianiem uwielbionego Chrystusa. Zasada reprezentacji od starożytności chrześcijańskiej ujmowana była w głębokim powiązaniu z ogólną tożsamością celebransa‑kapłana. Wyraża się to w całościowym rozumieniu natury sakramentu święceń oraz m.in. w przekonaniu o możliwości dopuszczania do prezbiteratu wyłącznie mężczyzn.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
„Rozeznawanie duchów” (διάκρισις) według św. Doroteusza z Gazy (505–560/580) Opis ojcostwa duchowego z jego naczelną władzą „rozeznawania duchów”, jaki znajdujemy w tekstach św. Doroteusza z monasteru Thawatha pod Gazą, nie prowadził do absolutyzowania tej ascetycznej władzy. Przewodnictwo duchowe ojca nie znosiło odpowiedzialności indywidualnego ucznia. Duchowa władza rozeznawania reprezentowana przez ojca duchowego winna dopomóc uczniowi we właściwym kształtowaniu sumienia i wspomagać go w samym procesie rozpoznawania tego, co się Bogu podoba. Rady ojca duchowego, jakie następowały po „ujawnianiu myśli” przez ucznia, miały pomóc temu uczniowi w stanowczym odrzuceniu złych myśli. Poprzez stopniowe wyrzekanie się własnej woli, oparte na duchowym posłuszeństwie ojcu duchowemu jako przewodnikowi w wierze, mnisi z Thawatha stopniowo wyrywali się spod władzy namiętności. Znamienne są również warunki postulowane przez Doroteusza jako konieczne dla samego rozeznawania: łagodność i pokora, odrzucenie postawy samousprawiedliwienia się i przyjęcie skruchy oraz ustawiczna walka z namiętnościami. Postawy te winny się kształtować nie tylko u mnichów, ale i u każdego, kto „przez najpokorniejsze życie stara się jednoczyć z Bogiem”.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Naprotechnologia jako holistyczna medycyna przyjazna rodzinie Naprotechnologia to zintegrowany system leczenia niepłodności małżeńskiej. Oparty jest na szczegółowej analizie przemian zachodzących w organizmie kobiety; pacjenci otrzymują gruntowną wiedzę na temat płodności i analizy biomarkerów cyklu. W rezultacie stają się równorzędnymi partnerami w procesie oceny i leczenia swoich własnych cykli. Naprotechnologia to także precyzyjna i spójna wiedza na temat rodziny i małżeństwa, którego istotnym aspektem jest nierozerwalność, pomimo trudności leczenia czy też ewentualnego negatywnego jego skutku. W ramach naprotechnologii opracowano indeks podstawowych wymiarów jedności małżeńskiej SPICE. Akronim ten pochodzi od angielskich słów, określających te płaszczyzny: spiritual, physical, intellectual, creative, emotional, a praca nad każdym z nich jest podejmowana podczas współpracy z instruktorem. Punktem wyjścia w omawianiu relacji małżeńskiej na bazie indeksu SPICE jest pojęcie kontaktu seksualnego. Jego definicja jest bardzo szeroka, a określana nimi więź dotyczy osób w ich całej cielesno-duchowej strukturze, angażując je w budowanie wspólnoty. Jednocześnie kontakt seksualny pozwala umieścić płodność człowieka we właściwym miejscu, podnosząc zasadniczo jakość całego życia. Kontakt seksualny dokonuje się na wszystkich płaszczyznach wymienionych w indeksie SPICE, dlatego wszystkie te obszary łączy w sobie i zespala.

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Wiara i kultura w perspektywie personalistycznej według Czesława S. Bartnika Według ks. prof. Czesława S. Bartnika zakresy wiary i kultury są analogiczne do fenomenu ludzkiego. U początku jest osoba indywidualna – a zatem i wiara oraz kultura indywidualna (mikrokultura); następnie jawi się konkretna społeczność, a z nią również i kultura wspólna (makrokultura) oraz wiara wspólnotowa. Zwykle kulturę rozumie się jako działanie sprawiające, że człowiek staje się bardziej człowiekiem (aspekt czynny kultury). Według personalizmu Bartnika należy również dodać stronę doznaniową, wszelką recepcję świata (aspekt bierny kultury). Te same wymiary można dostrzec w doświadczeniu wiary (czynny i bierny). Pomiędzy wiarą (religią) a kulturą istnieje relacja zwrotna: religia określa kulturę, a kultura określa religię (przy czym kultura jest w człowieku „wcześniej” niż religia). Artykuł ukazuje, że obie stanowią swego rodzaju diadę, która prowadzi ku personalizacji człowieka współcześnie stale zagrożonego niewiarą i antykulturą – depersonalizacją). Diada kultura–wiara podlega prawom historii i w jej trakcie może przyjmować różne formy. Dawne kultury były niemal w całości budowane na wierze naturalnej w Boga, choć miały one również i fragment ateistyczny. Obecnie mamy już epokę kultury zmierzającej do przybrania postaci absolutnie ateistycznej, ale i ona nie istnieje bez formy religijnej (czy też pseudoreligijnej). Diada kultura–wiara nie ulega więc nigdy rozbiciu. 

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne
Znaczenie cnoty wiary w kontekście kryzysu aksjologiczno-moralnego świata Zachodu Powszechnie wskazuje się na kryzys cywilizacji Zachodu, o którym świadczą: sytuacja demograficzna, społeczna, moralna oraz aksjologiczna. U podstaw owego kryzysu leży odrzucenie Boga, a konsekwencją jest deformacja ludzkiego myślenia „uwolnionego” oraz „wyzwolonego” z reguł prawdy i dobra. W odpowiedzi na ten kryzys chrześcijaństwo ukazuje wartość wiary chrześcijańskiej. Stanowi ona drogę odnowy świata Zachodu. W świetle wiary człowiek odkrywa sens własnego życia, fundament, na którym może oprzeć swą egzystencję. Wiara – ponieważ posiada nadprzyrodzony charakter – stanowi najgłębszy fundament relacji społecznych; w jej świetle osoba ludzka uchodzi za najwyższą wartość świata doczesnego. W perspektywie chrześcijańskiej więź między wiarą a moralnością jest ścisła i integralna. Wymogi wiary oznaczają bezwarunkowe poszanowanie osobowej wartości każdego człowieka. Płynąca z wiary prawda ukazuje godność, jaka przysługuje osobie ludzkiej, przerastającej wszystkie byty. W ten sposób osoba ludzka znajduje szczególne miejsce w społeczeństwie, w którym winna być podmiotem, zasadą oraz celem struktur społecznych (KDK, nr 25).

Dziedziny: nauki teologiczne, nauki teologiczne