PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
Władza biskupa diecezjalnego w Kodeksie Prawa Kanonicznego z 1983 roku Zgodnie z Kodeksem Prawa Kanonicznego z 1983 r., „biskupowi diecezjalnemu w powierzonej mu diecezji przysługuje wszelka władza zwyczajna, własna i bezpośrednia, jaka jest wymagana do jego pasterskiego urzędu, z wyłączeniem tych spraw, które na mocy prawa lub dekretu papieża są zarezerwowane najwyższej lub innej władzy kościelnej” (kan. 381 § 1). Ustawodawca stanowi, że „obowiązkiem biskupa diecezjalnego jest rządzić powierzonym mu Kościołem partykularnym; z władzą ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą, zgodnie z przepisami prawa” (kan. 391 § 1). Dlatego też celem artykułu jest analiza władzy biskupiej, jej źródła rodzajów.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Przekazywanie darowizny kościelnym osobom prawnym prowadzącym działalność charytatywno-opiekuńczą na rzecz zapobiegania, przeciwdziałania i zwalczania skutków epidemii COVID-19 W artykule przedstawiono problematykę darowizn dla kościelnych osób prawnych zajmujących się działalnością charytatywną na zapobieganie, przeciwdziałanie i zwalczanie skutków epidemii COVID-19.Punktem wyjścia było przedstawienie ogólnych podstaw darowizny. Następnie przedstawiono osobisty i merytoryczny aspekt darowizn przekazywanych na walkę z COVID-19. W tym zakresie podkreślono zmiany wprowadzone podczas epidemii. W artykule przedstawiono również praktyczne uwagi dotyczące umowy darowizny.Najważniejsze wnioski zostały przedstawione w podsumowaniu.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Troska Prymasa Wyszyńskiego o tożsamość kulturową Europy Prymas Stefan Kardynał Wyszyński żył w czasach tworzenia się Unii, nazywanej wówczas zachodnioeuropejską. Przypominał o równych dla wszystkich prawach narodów i ludów, zaznaczając przy tym ich własną odrębność i dorobek. Prymas mówił, że wspólna troska narodów, zwłaszcza centralnej Europy, może przypomnieć, że Europa odzyskuje swój autorytet w świecie przez Ewangelię i zaczyna znowu budzić zaufanie wśród ludów i wszystkich kontynentów.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Wpływ podstępu na ważność aktu prawnego (kan. 125 § 2 KPK) W zaprezentowanym opracowaniu przedmiotem uwagi Autora stała się jedna z hipotez ujęta w kan. 125 § 2 KPK dotycząca wpływu podstępu na ważność aktu prawnego. Z przeprowadzonych analiz wynika, iż skutku prawnego określonego w kan. 125 § 2 KPK nie powoduje każda postać postępu, lecz jedynie podstęp akcydentalny. Ta forma bowiem u osoby doznającej podstępnego działania nie prowadzi do powstania błędu substancjalnego, lecz do powstania błędu akcydentalnego; ten zaś nie prowadzi do ograniczenia wolności decyzyjnej do tego stopnia, że stan ten powodowałby nieważność aktu. Według Autora, zasada generalna skodyfikowana w kan. 125 § 2 KPK posiada nie tyle ważkie znaczenie z punktu widzenia teoretycznoprawnego, ale z aspektu ochrony praw jednostki. Stworzona bowiem przez prawodawcę możliwość rozwiązania ważnego aktu wynika z tego, że pragnie on zapewnić ochronę interesów osoby poszkodowanej.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Dylematy wokół ustawy kanonicznej (I) - ordinatio rationis czy fidei w świetle encykliki fides et ratio Treścią opracowania są dylematy związane z definicją ustawy zaproponowaną przez św. Tomasza z Akwinu. Uwaga została skoncentrowana wokół jej pierwszego elementu, jakim jest ordinatio. Przyjęcie definicji ustawy kanonicznej poznanej jako ordinatio fidei nie oznacza biernej roli rozumu w jej akceptacji, gdyż akt wiary pozostaje aktem ludzkiego rozumu, którego przedmiotem jest prawda uznana za taką mocą Boskiego autorytetu. Rola rozumu nie sprowadza się jedynie do historycznego ujmowania i kształtowania wymagań prawa Bożego. Ustawa kanoniczna, która jest jedynie ludzkim środkiem do przekazu wiary o prawnie zobowiązującym charakterze jest wyrazem tego aktu, poprzez który przyjmuje się za prawdę to, co zostało przez Boga objawione, a następnie w normy ujęte. Ordinatio fidei znajduje swoje miejsce w normie wiary (fides qua) i jej akceptacji (fides quae) a ordinatio rationis w procesie ujęcia jej za pomocą narzędzia jakim jest akt normatywny w postaci ustawy.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Unieważnienie małżeństwa cywilnego a stwierdzenie nieważności małżeństwa w procesie kanonicznym – analiza porównawcza Unieważnienie małżeństwa oraz stwierdzenie nieważności małżeństwa są instytucjami prawa w dwóch odrębnych porządkach prawnych, które u swych podstaw mają podobne założenia. Celem obu procesów jest wykazanie, czy dane małżeństwo jest ważnie zawarte. W zakresie podobieństw analogię można wykazać odnośnie do przesłanek do wniesienia powództwa o unieważnienie małżeństwa lub skargi powodowej o stwierdzenie nieważności małżeństwa, legitymacji procesowej, terminu na wniesienie powództwa lub skargi powodowej oraz w zakresie skutków wyroku unieważniającego małżeństwo lub stwierdzającego nieważność małżeństwa. W zakresie dwóch pierwszych przesłanek do wszczęcia procesu należy wyszczególnić: przeszkody małżeńskie oraz wady oświadczenia woli. W zakresie przeszkód małżeńskich ustawodawca kościelny wykazuje szerszy katalog przeszkód, podobnie w zakresie wad oświadczeń woli. Trzecia kategoria przesłanek jest w dwóch procesach odrębna. W prawie cywilnym jest to wadliwe pełnomocnictwo, w prawie kanonicznym – brak formy kanonicznej. Należy jednak wskazać, iż pomimo tych rozbieżności treść przesłanek jest w wielu miejscach analogiczna, jedynie inaczej usystematyzowana przez ustawodawcę. Precyzyjne określenie różnic jest istotne, ponieważ pomaga usystematyzować nabytą wiedzę oraz precyzyjnie wskazywać cechy charakterystyczne dwóch odrębnych procesów, które błędnie uważane są za tożsame.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Wakat Stolicy Apostolskiej Autor w swoim opracowaniu przedstawił sytuację wakatu Stolicy Apostolskiej spowodowaną śmiercią papieża lub jego rezygnacją do momentu wyboru nowego papieża. Zobrazował omawiany okres poprzez analizę najważniejszych dokumentów papieskich: papieża Pisa XII, Pawła VI i obecnie obowiązującej Konstytucji Jana Pawła II, regulującej kwestię wakatu w sposób aktualny i kompleksowy. Poruszył też kwestię uprawnień kolegium kardynałów w zakresie kierowania Kościołem powszechnym podczas wakatu. Przedstawił również funkcjonowanie poszczególnych urzędów Kurii Rzymskiej, z rozróżnieniem na te, które pomimo wakatu funkcjonują nadal i na te, które w tym okresie przestają działać. Analiza porównawcza poszczególnych dokumentów papieskich doprowadziła do następujących wniosków: 1) wakat Stolicy Apostolskiej może nastąpić w wyniku śmierci papieża lub rezygnacji z pełnionego urzędu. Nie może on być pozbawiony urzędu ani z niego usunięty. Wynika to z faktu, że papież pełni w Kościele najwyższy urząd i że nie ma nad papieżem innej kompetentnej osoby lub urzędu. 2) W czasie wakatu kolegium kardynalskie wykonuje swoją władzę na dwojakiego rodzaju zebraniach: ogólnych i partykularnych. 3) Nowością reformy Jana Pawła II jest rotacja kardynałów asystentów wchodzących w skład zebrania partykularnego. 4) Należy też dodać, że chociaż reforma Jana Pawła II unormowana w konstytucji Universi Dominici gregis utrzymuje większość postanowień wydanych przez poprzedników to zarazem kontynuuje dzieło reformy centralnych instytucji Kościoła zarysowane w konstytucji Pastor Bonus i w nowym Kodeksie Prawa Kanonicznego.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Skarga powodowa w procesie biskupim Każdy proces o stwierdzenie nieważności małżeństwa, niezależnie od przyjętej formy rozpoczyna się przedstawieniem pozwu. Sędzia nie może rozpoznać żadnej sprawy, dopóki nie zostanie przedstawiona prośba przez tego, kto ma prawo zaskarżyć małżeństwo. Niezmiennie prawo zaskarżania małżeństwa mają małżonkowie oraz rzecznik sprawiedliwości w pewnych okolicznosciach. Niniejszy artykuł jest próbą zdefiniowania i określenia okoliczności, w których strony mogą wnosić o przeprowadzenie procesu skróconego, czyli tzw. procesu biskupiego.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Kościół Matki Bożej Gromnicznej – świątynia zaanektowana? Kościół Matki Bożej Gromnicznej został zbudowany w XVII w. Do 1946 r. świątynia należała do archidiecezji lwowskiej obrządku łacińskiego. Po uzyskaniu niepodległości Państwa ukraińskiego i wznowieniu struktur Kościoła rzymskokatolickiego na Ukrainie rozpoczęto starania o zwrot kościoła prawowitemu i historycznemu właścicielowi. Jednak władze miasta, wrogo nastawione wobec katolików łacińskich, ze względu na ich polskie korzenie, świątynię złośliwie przekazały na własność wspólnocie Kościoła greckokatolickiego. Po stronie hierarchów grekokatolickich istnieje dobra wola, aby kościół ten został zwrócony Kościołowi łacińskiemu na Ukrainie. Jednak według ustawodawstwa ukraińskiego, to zarejestrowana wspólnota wiernych jest decydentem w tej kwestii, ponieważ jest aktualnie prawnym właścicielem kościoła. Gdyby można było oczekiwać od hierarchów grekokatolickich bardziej zdecydowanej postawy i działań, a zarazem wykluczyć polityczną niechęć władz lwowskich wobec Kościoła rzymskokatolickiego, to istnieją możliwości na drodze prawnej (nawet przy braku reform państwowych w kulejącym ukraińskim systemie sądowniczym) na triumf sprawiedliwości – uznanie prawa własności rzymskokatolickiej archidiecezji lwowskiej do kościoła Matki Bożej Gromnicznej we Lwowie.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Troska biskupa diecezjalnego o godziwe utrzymanie duchownych Prawo do godziwego wynagrodzenia bez wątpienia uznać należy za jedno z najbardziej podstawowych praw przysługujących człowiekowi. Prawo to przynależy zatem także duchownym, czego potwierdzeniem są dyspozycje ustawodawcy kodeksowego zawarte w: kan. 384 (godziwe utrzymanie) i kan. 281 § 1 (odpowiednie wynagrodzenie). Godziwe utrzymanie powinno pozwolić duchownym zaspokoić potrzeby własnego życia, bronić koniecznej wolności apostolskiej oraz dawać możliwość wspomagania potrzebujących. Podmiotami zobligowanymi do troski o godziwe utrzymanie duchownych są biskupi diecezjalni. Podmiotami uprawnionymi zaś są wszyscy duchowni, nie wykluczając także diakonów stałych, którzy całkowicie oddali się kościelnej posłudze, a nie posiadają stałego wynagrodzenia z racji świeckiego zawodu. Biskup diecezjalny jest głównym zarządcą majątku kościelnego w Kościele partykularnym. Wyposażony przez ustawodawcę kodeksowego w szerokie kompetencje dla dobrego i sprawnego zarządu tym majątkiem, posiada odpowiednie i wystarczające narzędzia pozwalające sprostać obowiązkowi troski o godziwe utrzymanie duchownych. Zobowiązanie to wypełnia przypominając wiernym o obowiązku zaradzenia potrzebom Kościoła i w odpowiedni sposób domagając się jego wykonania (kan. 1261 § 2). Pomoc w realizacji analizowanego zobowiązania stanowi także specjalna instytucja gromadząca dobra i ofiary przeznaczone na utrzymanie duchownych, którzy pełnią służbę dla dobra Kościoła partykularnego, chyba że inaczej temu zaradzono (kan. 1274 § 1).

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Uprowadzenie bądź zatrzymanie małoletniego lub osoby nieporadnej w świetle art. 211 kodeksu karnego W art. 211 kodeksu karnego w katalogu przestępstw przeciwko rodzinie i opiece, ustawodawca określił iż, kto wbrew woli osoby powołanej do opieki lub nadzoru, uprowadza lub zatrzymuje małoletniego poniżej lat 15 albo osobę nieporadną ze względu na jej stan psychiczny lub fizyczny, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Dobrem prawnym podlegającym ochronie prawnokarnej jest instytucja opieki i nadzoru. Przy czym opieka i nadzór ustanawiane są w trosce o prawidłowy rozwój i dobro osoby małoletniej lub nieporadnej. Przestępstwo niniejsze ma charakter skutkowy. Skutkiem jest pozbawienie uprawnionego możliwości sprawowania opieki lub nadzoru w stosunku do małoletniego poniżej lat 15 lub nieporadnego.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Geneza i przedmiot Konkordatu między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską z 1993 roku Konkordat między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską został podpisany 28 lipca 1993 r., natomiast ratyfikowany 23 lutego 1998 r. Ta międzynarodowa umowa potwierdziła i uszczegółowiła zasady proklamowane na Soborze Watykańskim II: 1) zasadę autonomii i niezależności Kościoła i państwa; 2) zasadę współdziałania Kościoła i państwa; 3) zasadę wolności religijnej. Konkordat reguluje m.in. następujące sprawy: uznanie osobowości prawnej Kościoła katolickiego i jego jednostek organizacyjnych; swobodę Kościoła w dokonywaniu zmian w strukturze terytorialnej Kościoła; ochronę małżeństwa i rodziny, a zwłaszcza uznanie skutków cywilnych małżeństwa zawartego według formy kanonicznej i współdziałanie państwa i Kościoła na rzecz małżeństwa i rodziny.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Wpływ schizofrenii na zdolność konsensualną do zawarcia małżeństwa Jedną z najważniejszych przyczyn stwierdzenia nieważności małżeństwa jest niezdolność konsensualna, tj. niezdolność nupturienta do ważnego wyrażenia zgody małżeńskiej w sposób zgodny z wymogami określonymi w prawie kanonicznym. W rozumieniu Kodeksu Prawa Kanonicznego z 1983 r., źródła niezdolności konsensualnej mogą przybierać wiele różnorodnych form, przy czym wszystkie one odnoszą się do sfery rozumowej, tj. do zdolności umysłowych związanych z pojmowaniem istoty sakramentu małżeńskiego, do sfery wolitywnej oraz obowiązków z małżeństwa wynikających, jak również faktycznej możliwości ich realizacji. Zatem, za jeden z najistotniejszych powodów niezdolności konsensualnej należy uznać szeroko pojęte choroby umysłowe i zaburzenia psychiczne.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Kościelny porządek prawny a podstawowe prawa człowieka (Szczególnie prawo do wolności religijnej) Sobór Watykański II uznał bez zastrzeżeń podstawowe prawa człowieka, tak jak zostały one zatwierdzone w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka Narodów Zjednoczonych z 1948 r. W tekstach soborowych zostają one wyprowadzone z godności ludzkiej, która przysługuje każdemu człowiekowi z racji jego podobieństwa do Boga. Podstawowemu dla Kościoła prawu do wolności religijnej Sobór poświęcił nawet osobny dokument, Deklarację o wolności religijnej Dignitatis humanae, w którym czytamy, „że wszyscy ludzie powinni być wolni od przymusu ze strony czy to poszczególnych ludzi, czy to zbiorowisk społecznych i jakiejkolwiek władzy ludzkiej, tak aby w sprawach religijnych nikogo nie przymuszano do działania wbrew jego sumieniu ani nie przeszkadzano mu w działaniu według sumienia prywatnie lub publicznie, indywidualnie lub w łączności z innymi, byle w godziwym zakresie” (DWR2). Prawa do wolności religijnej żąda się najpierw od władzy świeckiej. Ale ponad i poza tym jest ono formułowane w sposób absolutny. Adresatem tego prawa jest więc także sam Kościół. Wraz z uznaniem praw człowieka przez Sobór, Kościół katolicki dokonał znaczącej korekty kursu wobec powstałych na zsekularyzowanym gruncie proklamacji praw człowieka, który wyrażał się w ich negowaniu, a nawet częściowo w zwalczaniu przez papieży XIX wieku. Jak poważnie jest traktowana ta korekta soborowa, można odczytać z apeli papieży od czasu Soboru. Zachowania praw człowieka na całym świecie domagał się Paweł VI i obecnie Jan Paweł II. Dążenie do nadania znaczenia prawom człowieka także na obszarze wewnątrzkościelnym sięgnęło − na gruncie wniosków Synodu Biskupów z roku 1967 dotyczących przyszłego Kodeksu oraz wielu przemówień papieża Pawła VI − zaplanowanej wówczas kościelnej księgi prawa komisji do spraw kodeksu. Od rozpoczęcia pracy kodyfikacyjnej katalog podstawowych, chrześcijańskich praw wszystkich wiernych formułowano na początku kościelnego prawa fundamentalnego. Prawo do wolności religijnej, które było ujęte w niektórych schematach Lex Ecclesiae Fundamentalis (LEF), zostało później z tego katalogu wykreślone i w zmienionej formie umieszczone pośród ogólnych norm spełniania nauczycielskiego zadania Kościoła. Chciałbym najpierw przedstawić przyjęte do Codex Iuris Canonici z 1983 (a później do Codex Canonum Ecclesiarum Orientalium z 1990 r.) podstawowe prawa chrześcijan, a następnie pokazać, jak mogą one być chronione w Kościele. Potem nastąpi porównanie tych praw z ogólnymi prawami człowieka. Na końcu pozwolę sobie na krytyczną ocenę opisanego stanu rzeczy.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Prawo do manifestowania przekonań religijnych poprzez symbole religijne w świetle wyroku w sprawie Eweida i inni przeciwko Zjednoczonemu Królestwu z 15 stycznia 2013 roku W artykule została omówiona problematyka związana z prawem do manifestowania przekonań religijnych na podstawie obowiązujących norm prawa europejskiego, których konkretyzację stanowi orzecznictwo ETPC. W sposób szczególny zwrócono uwagę na bardzo istotną rolę, jaką spełnia odpowiedź na pytanie, czy dane zachowanie stanowi manifestację przekonań religijnych, czy też jest nimi jedynie inspirowane bądź też jest kwestią osobistego wyboru. Jako przykład w trudności w odpowiedzi na to pytanie przywołano wyrok ETPC w sprawie Eweida i inni przeciwko Zjednoczonemu Królestwu, w którym kwestia ta zajmowała istotne miejsce. Trybunał uznał noszenie krzyżyka przez N. Eweidę i S. Chaplin za formę manifestacji ich wiary. Odrzucił jednocześnie stanowisko sądów brytyjskich, które zredukowały krzyżyk do biżuterii, a jego noszenie uznały za osobisty wybór skarżących.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Kryminologiczne aspekty bezdomności. Wybrane zagadnienia Bezdomność jest niewątpliwie trudnym problemem społecznym, który generuje wiele trudności w funkcjonowaniu jednostek i zbiorowości i to nie tylko w Polsce czy Europie, ale i w całym świecie. Zmiany społeczno-ekonomiczne, który pojawiły się w Polsce po 1989 r., przyczyniły się do podziału społeczeństwa na płaszczyźnie ekonomicznej. Doprowadziło to niewątpliwie do pojawienia się większej liczby osób bezdomnych, które nie były w stanie poradzić sobie w nowych warunkach życia. Codzienne życie takich osób zaczęło ulegać degradacji na wielu płaszczyznach ich egzystencji. Niniejsze rozważania oscylują wokół zagadnień problemu bezdomności w aspekcie kryminologicznym. Istnieje bowiem związek między bezdomnością a przestępczością. Osoby bezdomne popełniają przestępstwa, ale często są też ich ofiarami.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Utrata urzędu proboszcza Z urzędem proboszcza istotowo związana jest pasterska troska o powierzoną mu wspólnotę wiernych. Oznacza to, że do spełnienia swej misji został on powołany na podstawie uczestniczenia razem z biskupem w kapłaństwie Chrystusa i powierzonego sobie urzędu. Z tej racji proboszcz cieszy się w prawie określoną stabilnością, która ma na celu ścisłe i trwałe związanie go z powierzonym mu ludem, mobilizowanie go do ofiarnej i owocnej pracy duszpasterskiej. Jednakże stabilność ta nie ma charakteru bezwzględnego. Stąd też prawodawca kodeksowy zniósł urząd proboszcza nieusuwalnego, ponadto proboszcz swego urzędu nie sprawuje w sposób autonomiczny i bez żadnej zależności, lecz z upoważnienia biskupa diecezjalnego, który z mocy prawa Bożego jest pasterzem Kościoła partykularnego. Ze względu na dobro wiernych albo konieczność lub pożytek Kościoła albo też inne okoliczności życiowe tenże prawodawca przewiduje kilka sposobów utraty urzędu proboszcza. Na podstawie norm ogólnych urząd kościelny, w tym także urząd proboszcza, traci się po upływie czasu, po osiągnięciu określonego prawem wieku, na skutek rezygnacji, przeniesienia, usunięcia, a także pozbawienia. Naturalną przyczyną utraty każdego urzędu kościelnego jest śmierć osoby go piastującej. Pomimo tych postanowień prawodawca kościelny dla urzędu proboszcza odrębnie określa sposoby utraty, zaliczając do nich usunięcie lub przeniesienie dokonane zgodnie z przepisami prawa, zrzeczenie się dla słusznej przyczyny oraz upływ czasu. Szczególnie w przypadku usunięcia lub przeniesienia przewiduje specjalne procedury administracyjne. Chodzi nie o karne, lecz czysto administracyjne usunięcie lub przeniesienie proboszcza do innej parafii lub na inny urząd, ze względu na dobro wiernych. Wyodrębnienie tych dwóch procedur, które są znane w Kościele od dawna, wynika przede wszystkim z doniosłej roli, jaką w życiu wspólnoty parafialnej ma do spełnienia proboszcz oraz z faktu stałości jego urzędu. Procedury te mają na celu wyeliminowanie sytuacji, w której określone nadużycia ze strony proboszcza mogłyby pozbawić wiernych dóbr duchowych, do których mają prawo, nie pomijając też dobra proboszcza. Wszystkie sposoby utraty urzędu proboszcza, oprócz skutków szczegółowych określonych przez prawodawcę, powodują wakat parafii.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Postulaty Soboru Watykańskiego II dotyczące stosunków pomiędzy Kościołem katolickim i państwem w nauczaniu papieża Franciszka Integralną częścią prac Soboru Watykańskiego II stało się określenie stosunku wspólnoty kościelnej do państwa. Ojcowie soborowi wypracowali katalog konkretnych zasad, według których powinny być kształtowane relacje na linii Kościół katolicki–państwo. Doktryna soborowa stanowi obecnie podstawę papieskiego nauczania. Kolejni biskupi Rzymu nie poprzestali jednakże wyłącznie na kontynuowaniu przekazywania nauki soborowej, ale starali się ją rozwinąć. Również papież Franciszek podejmuje działania zmierzające do pogłębienia nauki soborowej w jej wybranych aspektach, w tym także kwestii relacji pomiędzy Kościołem i państwem.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Nieważność aktu prawnego dokonanego pod wpływem przymusu (kan. 125 § 1 KPK) Z przeprowadzonych analiz nad treścią kan. 125 § 1 KPK wynika, iż pryncypium skodyfikowane w tej regulacji pochodzi z prawa naturalnego. „Ratio legis” tej zasady wynika z faktu, iż zastosowany przez sprawcę przymus sprzeciwia się pryncypialnej zasadzie miłości, godzi w godność osoby ludzkiej naruszając jej fundamentalne prawo do wolności decyzyjnej. Cechami charakterystycznymi mechanizmów ujętych w tej normie są: po pierwsze, działanie fizyczne skierowanie bezpośrednie na ciało ofiary; po drugie, brak możliwości podjęcia aktu ludzkiego; po trzecie, działanie zmierzające do kategorycznego ograniczenia wolności wyboru ofiary, czego skutkiem jest niezaistnienie aktu prawnego. Zdaniem autora, zasada określona w kan. 125 § 1 KPK jest oczywistością, dlatego nie widzi on potrzeby jej kodyfikacji. W jego przekonaniu, uczyniono to jednak ze względu na to, aby nie było wątpliwości do wyartykułowanych skutków jakie wywołuje przymus fizyczny w przypadku wystąpienia hipotezy określonej w tym kanonie.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Recepcja norm kodeksowych w Synodzie Łuckim z 1927 roku Rezultatem trzydniowych obrad Synodu Łuckiego z 1927 r. był zbiór prawa diecezjalnego, obejmujący 502 statuty i 22 aneksy. Kodyfikacja ta była oparta na Kodeksie Prawa Kanonicznego z 1917 r., na dotychczasowym prawie partykularnym Diecezji Łuckiej, dokumentach Stolicy Apostolskiej, Piśmie Świętym i prawie świeckim. Jedynym ustawodawcą na Synodzie był biskup Adolf Piotr Szelążek.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne
Konkordat między Stolicą Apostolską i Republiką Słowacką Wzajemne stosunki między Kościołem a państwem są na ogół bardziej precyzyjnie określone przez dwustronne umowy międzynarodowe, nazywane zazwyczaj „konkordatem”. Są to akty normatywne, których celem jest ustabilizowanie relacji między Kościołem a państwem. Niezależność i autonomia Kościoła i państwa, potwierdzone poszczególnymi punktami konkordatu, są koniecznym warunkiem prawdziwego dobra człowieka, na które umowa taka jest ukierunkowana. Wyzwania, które stawiają przed nami dzisiejsze czasy, wymagają współpracy Kościoła i państwa, a konkordat właśnie ma jak najlepiej służyć i wspierać taką współpracę. W artykule zaprezentowany jest konkordat zawarty między Stolicą Apostolską i Republiką Słowacką, jego geneza i treść na tle innych konkordatów oraz umowy parcjalne zawarte przez Republikę Słowacką ze Stolicą Apostolską.

Dziedziny: nauki społeczne, prawo kanoniczne