PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
Wskaźniki chemiczne wody do picia z ujęć własnych w gospodarstwach wiejskich w otulinie Biebrzańskiego Parku Narodowego Badania dotyczyły jakości wody do picia z tradycyjnych (kręgowych) i wierconych studni wybranych gospodarstw rolnych, położonych na torfowisku Kuwasy w basenie środkowej Biebrzy oraz zlokalizowanych w granicach Biebrzańskiego Parku Narodowego w dolinie dolnej Biebrzy. W próbkach wody oznaczono: N-NO<sub>3</sub>, N-NH<sub>4</sub>, P-PO<sub>4</sub>, Na, K, Mg, Ca, Cl oraz rozpuszczalny węgiel organiczny (RWO). W wodzie ze wszystkich badanych studni notowano podwyższone stężenie składników nawozowych, lecz jej jakość tylko w 6 studniach z badanych 13 nie odpowiadała wymaganiom wody do picia z uwagi na duże średnie stężenie azotanów bądź jonu amonowego. Podwyższone stężenie azotanów, jonu amonowego, potasu, sodu i chlorków oraz rozpuszczalnego węgla organicznego występowało w badanych gospodarstwach w całym okresie badań i było skutkiem zanieczyszczenia pochodzącego z działalności bytowej lub rolniczej. Potwierdzeniem jest duże (7,7-52,4 mg K·dm-³) średnie stężenie potasu w próbkach z większości studni tradycyjnych, na ogół większe niż stężenie sodu. Stężenie sumy tych kationów było znacznie większe niż chlorków. Stężenie azotanów w wodzie ze studni tradycyjnych było istotnie skorelowane ze stężeniem chlorków, sodu, potasu, magnezu oraz wapnia, a ponadto ze stężeniem rozpuszczalnego węgla organicznego (RWO, ang. "DOC - dissolved organic carbon"). Natomiast w studniach wierconych większemu stężeniu azotanów towarzyszyło większe stężenie fosforanów, mniejsze zaś jonu amonowego. Podwyższone stężenie wszystkich badanych składników stwierdzono w wodzie ze studni gospodarskich (będącej składową wody gruntowej) na terenach wiejskich wchodzących w skład Biebrzańskiego Parku Narodowego i jego otuliny. Świadczy to o możliwości powstawania zanieczyszczeń obszarowych, obejmujących również Park.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Metoda Risc Score w ocenie ryzyka zawodowego operatora przenośnika taśmowego w kopalniach odkrywkowych węgla brunatnego W artykule omówiono problem ryzyka zawodowego, przyczyny jego powstawania i konsekwencji. Wykazano zależność między zagrożeniem a bezpieczeństwem pracy. Podano opis metody Risc-Score do oceny ryzyka zawodowego. Omówiono zagrożenia występujące na stanowisku pracy operatora przenośnika taśmowego. Na przykładzie statystycznej kopalni odkrywkowej dokonano identyfikcji zagrożeń i oceniono prawdopodobieństwo ich wystąpienia. Podano dane statystyczne wypadków. Dokonano oceny ryzyka zawodowego. W punkcie propozycje eliminacji, ograniczenia lub zmniejszenia zagrożeń przedstawiono rodzaje działań naprawczych celem doprowadzenia występującego małego ryzyka do poziomu akceptowalnego.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Działania kontrolne i nadzorcze nad racjonalną gospodarką złożem w odkrywkowych zakładach górniczych prowadzone przez Okręgowy Urząd Górniczy we Wrocławiu Artykuł przedstawia zadania jakie w ramach nadzoru i kontroli realizuje organ nadzoru górniczego w zakresie gospodarki złożem. Jednocześnie przedstawia jakie dokumenty i przepisy mają istotny wpływ na kształtowanie się racjonalnej gospodarki złożem. Na przykładzie działalności kontrolnej Okręgowego Urzędu Górniczego we Wrocławiu autorzy artykułu zwracają uwagę na rolę i zadania organu nadzoru górniczego w zakresie racjonalnej gospodarki złożem oraz co stanowi przedmiot najczęściej stwierdzanych nieprawidłowości w czasie kontroli w zakresie gospodarki złożem.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Koncepcja zintegrowanego rozwoju obszarów poprzemysłowych i powojskowych w Małopolsce W Małopolsce istnieje wiele niezrewitalizowanych obszarów poprzemysłowych i powojskowych. Dynamiczny rozwój gospodarczy i zapotrzebowanie na tereny pod inwestycje sprzyjają działaniom związanym z odzyskiwaniem uzbrojonych terenów i przywracaniem ich do użytku czy też nadawaniem im nowych przeznaczeń. Celem projektu INCORD, realizowanego przez MARR S.A. w ramach Programu INTERREG IIIC we współpracy z partnerami z Niemiec, Czech, Słowacji i Estonii był rozwój ukierunkowanej współpracy międzyregionalnej poprzez wymianę doświadczeń w zakresie Zintegrowanych Koncepcja Rozwoju. Głównym celem opracowanego w ramach projektu IDC jest ożywienie gospodarcze i społeczne Małopolski oraz wzrost potencjału turystycznego i kulturalnego regionu poprzez nadanie obiektom i terenom zdegradowanym nowych funkcji społeczno–gospodarczych. Dlatego w ramach Programu do realizacji zostały określone następujące zadania: 1) zagospodarowanie obiektów poprzemysłowych i powojskowych na cele przemysłowe, 2) zagospodarowanie terenów poprzemysłowych na cele rekreacji.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Złoża soli kamiennej w prowincji Alberta, Zachodnia Kanada W prowincji Alberta w zachodniej Kanadzie występują trzy formacje solonośne: Lotsberg (Dolny i Górny), Cold Lake i Prairie Evaporite. Wchodzą one w skład dewońskiego basenu solonośnego Elk Point Group będącego częścią dużego basenu sedymentacyjnego zachodniej Kanady. Sole kamienne występujące w formacjach Lotsberg i Cold Lake są mocno zmienione diagenetycznie i zawierają bardzo niskie zawartości bromu. W związku z gwałtownie rosnąca eksploatacją węglowodorów, a w szczególności ciężkiej ropy z piasków roponośnych formacje solonośne Lotsberg i Prairie Evaporite mają coraz większe znaczenie gospodarcze i wykorzystywane są do lokalizacji kawern magazynowych oraz kawern do utylizacji odpadów poprodukcyjnych.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Energetyka odnawialna Unii Europejskiej w warunkach kryzysu gospodarczego Współcześnie wykorzystywanie energii odnawialnej zarówno w Unii Europejskiej (UE), jak i na całym świecie wydaje się nieuniknione z wielu powodów. Jednym z podstawowych są korzyści ekologiczne związane z uniknięciem emisji gazów cieplarnianych. Kolejnym jest zwiększenie bezpieczeństwa energetycznego UE poprzez dywersyfikację dostaw energii i decentralizację jej wytwarzania. Ponadto wykorzystanie energii odnawialnej ogranicza zapotrzebowanie na surowce konwencjonalne, takie jak ropa, gaz czy węgiel. W przypadku wykorzystywania odnawialnych źródeł energii nie występuje problem ich wyczerpywania się, a co za tym idzie odnawialności zasobów. Te wszystkie atuty nabierają coraz większego znaczenia w Unii Europejskiej, zwłaszcza w dobie rosnących cen surowców energetycznych, powtarzających się kryzysów gazowych czy dekarbonizacji gospodarki. Kryzys gospodarczy wywołał jednak dyskusję w całej Unii Europejskiej na temat kosztów związanych z produkcją energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii. Walka z bezrobociem i długiem publicznym, a także spadająca konkurencyjność unijnej gospodarki, która powiązana jest z wysokimi kosztami energii elektrycznej, postawiła wiele krajów (nawet liderów w tej branży) w sytuacji przymusu ograniczenia wsparcia dla tych źródeł energii i wyhamowania tempa ich rozwoju.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Efektywność kombajnu chodnikowego typu Boiter Miner - wymagania i ograniczenia W artykule przeprowadzono analizę wymagań i ograniczeń efektywności stosowania systemów drążenia chodników w węglu z obudową kotwową za pomocą wyspecjalizowanych maszyn urabiająco-ładująco-kotwiących. Maszyny tego typu uzyskują w niektórych przypadkach bardzo dobre wyniki drążenia mierzone dobowym/tygodniowym, miesięcznym postępem przodka. Podjęto próbę wskazania wymagań, których wypełnienie przyczynia się do uzyskania oczekiwanych wyników oraz czynników ograniczających uzyskane efekty drążenia.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Potencjał paliwowy frakcji nadsitowej odpadów komunalnych i jego rola w krajowym modelu gospodarki odpadami W artykule przybliżono charakterystykę frakcji nadsitowej wytwarzanych w regionalnych instalacjach przetwarzania odpadów komunalnych. W lipcu 2013 roku wprowadzono zmiany do ustawy o czystości i porządku w gminie, które wdrożyły w Polsce nowy model gospodarki odpadami komunalnymi oparty na mechaniczno-biologicznym ich przetwarzaniu. Podstawowym elementem tego systemu są sortownie odpadów komunalnych, które są obecnie źródłem wytwarzania frakcji nadsitowej posiadającej własności paliwowe. Dla potrzeb rozpoznania jej właściwości autorzy artykułu przeprowadzili badania własne koncentrujące się na rozpoznaniu podstawowych własności energetycznych frakcji nadsitowej w poszczególnych sezonach roku wraz z rozróżnieniem rodzajów zabudowy. Przeprowadzono badania składu morfologicznego dla potrzeb określenia koncentracji frakcji energetycznych. Przeanalizowano stabilność jakościową strumienia frakcji nadsitowej pod względem możliwości energetycznego zagospodarowania w instalacjach termicznego przekształcania odpadów. Badania składu morfologicznego wykazały podwyższoną koncentrację frakcji energetycznych (papier, tworzywa sztuczne, tekstylia) w stosunku do zmieszanych odpadów komunalnych. Jednocześnie badania własności energetycznych wskazują na podwyższoną standaryzację energetyczną tej frakcji w rozkładzie czasowym (pory roku) oraz rozkładzie przestrzennym (zróżnicowany rodzaj zabudowy). Badania wykazały, że wartość opałowa w zbadanych próbkach zawiera się w przedziale 18,1–23,5 MJ/kg, gdzie wartość średnia wynosi 21,5 MJ/kg. Udział popiołu zawiera się natomiast w przedziale 11,8–24,1%, a udział części palnych 67,6–77,5%. Dobre własności paliwowe oraz standaryzacja jakościowa strumienia wskazują na możliwość stosowania rozwojowych technologii zgazowania odpadów zgodnie z nowymi przepisami dyrektywy IED (Dyrektywa 2010). Technologia zgazowania, produkcja syngazu i jego spalanie w silnikach tłokowych małej mocy stanowią obecnie interesującą alternatywę dla klasycznych instalacji termicznego przekształcania odpadów opartych na technologii spalania wpisując się w rozwój instalacji RIPOK i potrzebę wdrażania gospodarki w obiegu zamkniętym.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Eksport drewna z Ukrainy na tle rosnącego deficytu surowcowego w przemyśle drzewnym UE Eksport surowca drzewnego z Ukrainy do UE przybrał w ostatnich latach niespotykane rozmiary. Jego dynamika wynika nie tylko z ogromnej aktywności po stronie podaży, ale również rosnącego popytu na drewno i produkty z drewna w krajach UE. Większość ukraińskiego surowca drzewnego pozyskuje się, przetwarza i wywozi w szarej strefie, będącej w zasadzie poza kontrolą służb państwowych. Dlatego do pełnego zrozumienia zachodzących procesów pozyskiwania drewna, jego wstępnego przerobu, przygotowania do eksportu i wywozu, należy uwzględnić zarówno kontekst ekonomiczny, jak i społeczno-kulturowy, gdyż w przypadku ukraińskiego rynku drzewnego odgrywa on równie ważną rolę. Celem artykułu jest charakterystyka uwarunkowań społeczno-gospodarczych ze szczególnym uwzględnieniem form pozyskiwania surowca drzewnego oraz jego często konfidencjonalnego przetwarzania i eksportu głównie do krajów UE.W badaniach wykorzystano dostępne oficjalne roczniki i opracowania statystyczne oraz materiały z ogólnodostępnych raportów analitycznych przygotowanych przez specjalistyczne międzynarodowe instytucje.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Inaktywacja jonów fosforanowych w środowisku wodnym z użyciem syntetycznego getytu Celem pracy było zbadanie procesu wiązania jonów fosforanowych na syntetycznym getycie Fe<sup>3+</sup>O(OH). Wyznaczono izotermy adsorpcji oraz zbadano wpływ zawartości żelaza w getycie na ten proces. Badano izotermy adsorpcji jonów fosforanowych z ich roztworów w wodzie odjonizowanej oraz z dwóch wód naturalnych, pochodzących ze zbiornika Rusałka i Jeziora Głębokiego. Parametry w równaniu izotermy Freundlicha, którym opisano usuwanie fosforanów z roztworów wodnych z udziałem syntetycznego getytu wskazują, że adsorpcja z wód naturalnych jest większa niż z wody odjonizowanej i przebiega najefektywniej na getycie o najmniejszej zawartości żelaza.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza możliwości wykorzystania modeli hydrologicznych w strategicznej ocenie oddziaływania na środowisko miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego W pracy przedstawiono możliwości zastosowania modelu hydrologicznego HEC-HMS przy opracowywaniu strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego na wody powierzchniowe. Praktyczne możliwości zastosowania modelu w symulacji reakcji zlewni na opady o dużym natężeniu przedstawiono na przykładzie zlewni cieku Różany Potok, która podlega szybkiemu procesowi urbanizacji. Pole powierzchni zlewni Różany Potok wynosi 8,1 km2, a długość cieku 5,57 km. W latach 1992–2012 nastąpił znaczny przyrost terenów uszczelnionych w zlewni z około 5,2 do 16%. Dodatkowo obrębie zlewni opracowywane są nowe mpzp, realizacja ich zapisów może przyczynić się do wzrostu udziału terenów nieprzepuszczalnych do ponad 20%. Wzrost udziału terenów nieprzepuszczalnych w analizowanej zlewni oraz tradycyjne podejście do zagospodarowania wód opadowych, może doprowadzić do dwukrotnego wzrostu przepływów wezbraniowych i zwiększenie ryzyka występowania lokalnych podtopień i powodzi.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Węgiel kamienny w „Ziemiorodztwie Karpatow i innych gor i rownin Polski” (1815) Stanisława Staszica Problematyka poszukiwań, określenia zasobów, eksploatacji i wykorzystywania węgla kamiennego dla potrzeb przemysłu i opalania gospodarstw domowych nabrała znaczenia dopiero na przełomie XVIII i XIX wieku. Na terenie ziem polskich, będących pod zaborem rosyjskim, najwięcej dla poznania budowy geologicznej i górnictwa węgla kamiennego zrobił Stanisław Staszic. Artykuł przedstawia i interpretuje poglądy S. Staszica na powstanie i geologiczne występowanie węgla kamiennego. Ponadto podkreśla zasługi S. Staszica dla rozwoju górnictwa tak w sferze teoretycznej, jak i administracyjnej, organizacyjnej, prawnej, a przede wszystkim ekonomicznej. Z okazji 200–lecia wydania drukiem monografii S. Staszica „O Ziemiorodztwie Karpatow i innych gor i rownin Polski”, a także 260. rocznicy jego urodzin przypomnienie niektórych jego osiągnięć dla górnictwa węgla kamiennego wydaje się być celowe i konieczne.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Rola koncepcji ekonomii doświadczeń w postmodernistycznej interpretacji trendów rynkowych w turystyce i budowie nowoczesnych produktów turystycznych Artykuł odwołuje się do koncepcji gospodarki doświadczeń (ang. experience economy) jako jednej z ważniejszych prób opisania gospodarki w czasach postmodernistycznych. Na rynku turystycznym koncepcja ta w oczywisty sposób trafia na bardzo podatny grunt. Produkt turystyczny bywa definiowany jako doświadczenie turysty związane z pobytem w określonym miejscu, co wskazuje na kluczową rolę doświadczeń konsumentów na tym właśnie rynku. Związek między koncepcją gospodarki doświadczeń a rynkiem turystycznym w literaturze prezentowany jest przede wszystkim poprzez wskazywanie elementów wspólnych na poziomie teoretycznym, natomiast pozycje pokazujące przykłady wykorzystania w praktyce dorobku gospodarki doświadczeń na rynku turystycznym są stosunkowo rzadkie. W artykule zaprezentowane zostały: interpretacja dziedzictwa kulturowego oraz swoista logika aktywności typu LARP, jako przykłady efektywnych działań podnoszących jakość doświadczeń turystów konsumujących produkty często obecne na rynku od wielu lat. Celem artykułu jest omówienie możliwości wykorzystania wymienionych koncepcji do tworzenia produktów turystycznych zgodnie z zasadami prezentowanymi w gospodarce doświadczeń.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zróżnicowanie potencjału ekonomicznego i problemów społecznych w podregionach Polski W wyniku analizy zróżnicowania potencjału ekonomicznego i problemów społecznych w podregionach na podstawie danych z 2002 r. stwierdzono, że podregiony stanowiące duże miasta oraz położone w bezpośrednim ich sąsiedztwie mają zdecydowanie większy potencjał ekonomiczny i mniejsze bezrobocie. Najwyższa stopa bezrobocia wystąpiła w podregionie ełckim - 32,9%, następnie w: koszalińskim - 31,1%, słupskim i elbląskim - 30,4%; najniższa zaś kolejno w: Warszawie - 6,2%, Poznaniu 6,9% i Krakowie 8,4%, a w podregionach niebędących dużymi miastami kolejno w: warszawskim - 14,1%, białostocko-suwalskim - 14,5 i krakowsko-tarnowskim - 14,8%. Produkt krajowy brutto (PKB) na 1 mieszkańca był najwyższy w Warszawie - 58 449 zł, następnie w Poznaniu - 39 847 zł oraz Krakowie, Wrocławiu i Trójmieście. Najniższe PKB zanotowano w podregionach: ełckim (11 666 zł*os.-¹), bialskopodlaskim (11 680 zł⋅os.-¹) i chełmsko--amojskim (11 687 zł*os.-¹), nieco wyższe w nowosądeckim i krośnieńsko-przemyskim (ok. 12 000 zł*os.-¹). Stopa bezrobocia rejestrowanego jest istotnie ujemnie skorelowana z PKB na 1 mieszkańca (r = -056), a PKB skorelowane jest dodatnio z wartością środków trwałych brutto w przedsiębiorstwach (r = 0,96), z kolei wartość środków trwałych brutto w przedsiębiorstwach - z wyposażeniem w infrastrukturę techniczną (wodociągi, kanalizację, sieć gazową, drogi twarde) r = 0,68-0,77. Inwestując więc w infrastrukturę techniczną na obszarach słabiej zurbanizowanych (wiejskich) z wykorzystaniem funduszy strukturalnych UE i środków krajowych, przyciągać będziemy nowe inwestycje produkcyjne, co powinno mieć wpływ na zmniejszenie bezrobocia, wzrost PKB i ograniczenie migracji ludności.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wstępne badanie współczynnika parcia bocznego w osadach zbiornika odpadów poflotacyjnych "Żelazny Most" W artykule omówiono koncepcję laboratoryjnego sposobu badania współczynnika parcia bocznego w gruntach. Przedstawiono konstrukcję aparatu do badania współczynnika parcia bocznego wykonanego w Zakładzie Hydrotechnicznym KGHM SA, w którym przez pomiar momentów od sił tarcia na kontakcie badanej próbki z aparatem wyznacza się poszukiwaną cechę gruntu. Zamieszczono dokumentację fotograficzną z procesu kalibracji aparatu oraz wykonania badania współczynnika parcia bocznego w osadach Zbiornika Odpadów Poflotacyjnych "Żelazny Most". Dla dwóch uproszczonych schematów obciążenia próbki w aparacie określono współczynnik parcia bocznego dla dwu próbek osadów poflotacyjnych o różnych wysokościach.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Turbulencje na globalnym, europejskim i krajowym rynku maszyn i urządzeń oraz techniki płynowej W artykule przedstawiono rynek przemysłu maszyn i urządzeń i jego głównych udziałowców. Pokazano zależność rynku maszynowego od wzrostu PKB (GNP). Przedstawiono strategie europejskich firm przemysłu maszynowego w okresie kryzysu. Omówiono stan i pozycję krajowego przemysłu maszynowego i jego możliwości i ograniczenia rozwoju. Pokazano turbulencje rynku hydrauliki maszynowej. Na zakończeniu pokazano prognozy na lata 2013-2017 głównych potęg gospodarczych USA, UE, Chin, Niemiec, Japonii, Indii, Brazylii i Rosji w postaci wzrostów: PKB, produkcji przemysłowej i produkcji maszyn i urządzeń.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Aktualizacja standardu wyceny dotyczącego określania wartości służebności przesyłu Określenie wartości służebności przesyłu, pomimo upływu już niemal 10 lat od wprowadzenia tego prawa do Kodeksu cywilnego, nadal budzi kontrowersje, a sporządzone wyceny cechuje brak spójności, co podważa zaufanie do profesjonalizmu rzeczoznawców majątkowych. Starając się przeciwdziałać temu zjawisku Polska Federacja Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majatkowych uchwaliła w czercu 2014 r. standard wyceny, dotyczący określenia wartości tej służebności oraz wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości przez przedsiebiorców przesyłowych. Po dwóch latach od uchwalenia, standard został zaktualizowany i w obecnych kształcie jest zalecany do stosowania od 1 stycznia 2017 r. Nieniejszy artykuł przedstawia podstawowe założenia standardu, ze szczególnym uwzględnieniem kwestii polegających aktualizacji, dokonanej w grudniu 2016 r.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zabezpieczenia mechaniczne przed nadmiernym obciążeniem dynamicznym koparki kołowej Maksymalne obciążenie dynamiczne wielonaczyniowej koparki kołowej występuje przy natrafieniu czerpaka na twardą przeszkodę mocno osadzoną w urabianym ośrodku. Celem ograniczenia powstającego wtedy obciążenia impulsowego stosowane są w napędzie koła czerpakowego różnego rodzaju sprzęgła przeciążeniowe. W publikacji przedstawiono wyniki symulacyjnych badań porównawczych skuteczności działania różnego rodzaju, stosowanych obecnie w napędzie koła czerpakowego, mechanicznych zabezpieczeń przeciążeniowych. Opisano modele symulacyjne poszczególnych zabezpieczeń i modele obciążeń koła czerpakowego. Stwierdzono, że na skutek prawie nieskończenie krótkiego czasu trwania impulsu w skali badanego zjawiska, sprawne sprzęgła poślizgowe są efektywniejsze niż rozłączne.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Drogi migracji biogenów w zlewni rolniczej W ostatnich latach prowadzi się wzmożone badania dotyczące obiegu substancji rozpuszczonych w zlewniach rolniczych. Istotne znaczenie dla translokacji zanieczyszczeń mają proporcje, w jakich w całkowitym odpływie uczestniczą różne formy migracji wody, czyli spływ powierzchniowy, podpowierzchniowy i odpływ podziemny. Badania wykonane w zlewni rolniczej wykazały, że udział poszczególnych dróg migracji w zlewni jest zmienny w czasie i przestrzeni. W warunkach Polski Północno-Wschodniej okresem najintensywniejszej denudacji chemicznej są wezbranie roztopowe. W związku z tym roztopy wczesnowiosenne są okresem krytycznym dla jakości wód w krajobrazie rolniczym. Ponadto w zlewniach rolniczych istotną składową odpływu są odcieki drenarskie silnie zanieczyszczone biogenami.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza stanu gospodarki odpadami w powiecie Lesko W artykule zaprezentowano analizę stanu gospodarki odpadami w powiecie Lesko województwa podkarpackiego. Przeanalizowano gospodarkę odpadami komunalnymi na poziomie gminnym, a także gospodarkę odpadami przemysłowymi i medycznymi wytwarzanymi na terenie omawianego powiatu. Pokazano, że w przeciągu ostatnich 5 lat powstało około 117-125 mln Mg odpadów przemysłowych, z których około 72% zostało poddane odzyskowi; około 26% zostało unieszkodliwione; około 2% zmagazynowano. Produkcja mniejszych ilości odpadów komunalnych przez mieszkańców powiatu może być spowodowana większą świadomością ekologiczną mieszkańców poprzez wykorzystywanie materiałów wielokrotnego użytku. Prawdopodobnie może mieć to również związek ze zużyciem odpadów do ogrzewania poprzez spalanie ich w gospodarstwach domowych. Zjawisku temu sprzyja konieczność segregacji odpadów przez mieszkańców. Zmniejszenie ilości odpadów może być związane ze zmniejszającą się liczbą mieszkańców powiatu. Zauważalne są zmiany w ilości wyprodukowanych odpadów na terenie gminy, a także zmiany w składzie odpadów. Ilość odpadów stale spada, natomiast zawartość odpadów segregowanych w strumieniu odpadów komunalnych stale wzrasta. W powiecie zauważono wprowadzenie zorganizowanego systemu zbiórki odpadów, obejmującego wszystkich mieszkańców poszczególnych gmin; spadek ilości wytwarzanych odpadów komunalnych; wzrost ilości odpadów zbieranych w sposób selektywny w stosunku do łącznej masy odpadów. Utworzono punkty zbiórki przeterminowanych leków oraz odpadów elektrycznych i elektronicznych. Zauważono wysoki poziom uświadomienia pracowników zakładów w Lesku w sprawie segregacji odpadów medycznych poprzez jasną instrukcję postępowania z odpadami.

Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka