PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
Niewidzenie Zmian, Jako Skutek Uwagi Intensywnej Zamiejscowy w Sopocie Szkoła Wyższa Psychologii Społeczne Zjawisko niedostrzegania zmian zachodzących bezpośrednio w polu percepcyjnym podmiotu jest zaskakująco powszechne. Zdaniem większości badaczy jest ono wynikiem ograniczeń pamięci roboczej, która może być rozumiana jako ognisko uwagi i jej orientacji w kierunku konkretnych obiektów w polu percepcyjnym. Zgodnie z założeniem teorii uwagi ekstensywnej (Kolańczyk, w tym tomie) ognisko uwagi zmienia swą postać od wąskiej orientacji na czynniki szczególnie istotne z punktu widzenia realizowanego celu w trybie intensywnym po szeroką orientację na obiekty mogące stanowić użytek w realizacji szeroko zakreślonych standardów jednostki przy ekstensywności. Uwaga ekstensywna charakteryzuje się względną dominacją procesów oddolnych, co pozwala sądzić, że zmiany zachodzące w środowisku jednostki stają się łatwiej wykrywalne. Przeprowadzone badanie, dotyczyło zdolności wykrywania zmian zachodzących w polu wzrokowym. Uwagą manipulowano przy użyciu wizualizacji z elementami treningu autogennego w przypadku ekstensyfikacji lub rozwiązywania prostego, ale długiego zadania matematycznego w warunku intensyfikacji uwagi. Zgodnie z oczekiwaniami, więcej zmian wykrywano w stanie uwagi ekstensywnej, w porównaniu do stanu uwagi intensywnej, co potwierdza tezę, iż ekstensywność uwagi redukuje zjawisko niedostrzegania zmian.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Autoagresywny wzorzec adaptacji a czynniki osobowości hexaco Cel. Celem artykułu jest przedstawienie związku między autoagresywnym wzorcem adaptacji a czynnikami osobowości HEXACO. Autoagresywny wzorzec adaptacji to nabyty sposób reagowania na otaczające jednostkę środowisko. Charakteryzuje się reakcjami agresywnymi skierowanymi wobec własnej osoby. Jest powiązany z antyspołecznym zaburzeniem osobowości oraz zaburzeniem borderline. Metody Badań. Do przeprowadzenia badań wykorzystano Kwestionariusz Osobowości HEXACO-60 (Ashton, Lee, 2007) oraz Kwestionariusz Jaka/Jaki Jesteś? (Łoś, 2013). Przebadano 330 osób w wieku 18–40 lat. Wyniki. Wykazano, że autoagresywny wzorzec adaptacji istotnie statystycznie koreluje z takimi czynnikami osobowości jak: uczciwość, ekstrawersja, ugodowość i sumienność (wszystkie negatywnie) oraz emocjonalność (pozytywnie). Nie stwierdzono istotnych związków z otwartością. Wnioski. Autoagresywny wzorzec adaptacji charakteryzuje się układem czynników, który może powodować gorsze przystosowanie społeczne jednostki. Uzyskane wyniki mogą zostać wykorzystane w praktyce klinicznej, wychowawczej i socjalnej, poprawiając jakość życia osób o takiej charakterystyce oraz zwiększając szanse na wczesne wykrycie ewentualnych zaburzeń u adolescentów. Ograniczeniem metody była mała ilość osób badanych w wieku dojrzewania, ze względu na utrudniony dostęp do tej grupy wiekowej (ograniczenia prawne wynikające z niepełnoletności respondentów, mniejsza ilość połączeń społecznych z tą grupą wiekową).

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Deficyt woli w stanach depresyjnych. Zmiany w motywacji po stresie traumatycznym Celem artykułu jest wykazanie, że sposoby reagowania depresyjnego na sytuację traumatyczną układają się we wzorce zachowań/objawów dotyczących nie tylko sfery emocjonalnej i poznawczej, ale także sfery motywacyjnej. W artykule zostaną przedstawione wyniki badania stanu psychicznego osób, które doświadczyły traumy z powodu straty osoby bliskiej w wyniku wypadku komunikacyjnego i dochodziły roszczenia z tytułu zadośćuczynienia za poniesioną krzywdę na drodze cywilnego postępowania sądowego. W badaniach własnych zastosowano metodę psychologicznego wywiadu diagnostycznego – pogłębionego i ustrukturyzowanego, w celu uzyskania danych do jakościowej analizy treści wypowiedzi osób badanych. Celem badań nie była ścisła weryfikacja stawianych hipotez badawczych, lecz psychologiczna ocena stanu psychicznego osób badanych po traumatycznym zdarzeniu biograficznym. Na podstawie uzyskanego materiału empirycznego zostały wyodrębnione aspekty zmian w motywacji, które podzielono na cztery obszary: 1) obniżenie energii i witalności życiowej; 2) brak motywacji do wykonywania codziennych obowiązków i czynności; 3) zanik planów na przyszłość i obniżenie aspiracji życiowych; 4) brak motywacji do nawiązywania kontaktów społecznych. Zmiany w motywacji jako skutek postawy depresyjnej pojawiają się tu w konsekwencji doświadczenia sytuacji straty, czyli wystąpienia stresora społecznego, jakim była śmierć bliskiej osoby. 

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Kapitał psychologiczny a zadowolenie z sytuacji zawodowej absolwentów psychologii Celem badań było przedstawienie związków, jakie zachodzą między zasobami osobistymi, którewchodzą w skład kapitału psychologicznego, a zadowoleniem z sytuacji zawodowej absolwentówpsychologii. W procedurze badawczej uczestniczyło 98 osób z dyplomem psychologa, reprezentujących polskie uczelnie wyższe, do 5 lat od momentu ukończenia studiów. Poszczególne składowe ka-pitału psychologicznego: przekonanie o własnej skuteczności, nadzieja na sukces, optymizm orazprężność, a także zadowolenie z sytuacji zawodowej, zostały zbadane następującymi narzędziami: Kwestionariuszem Uogólnionej Własnej Skuteczności, Kwestionariuszem Nadziei na Sukces, Testem Orientacji Życiowej, Skalą Pomiaru Prężności oraz Kwestionariuszem Zadowolenia z Sytuacji Zawodowej. Uzyskane wyniki pozwalają na sformułowanie ogólnego wniosku, że absolwenci psychologii są w większości zadowoleni ze swojej sytuacji zawodowej oraz reprezentują ponad przeciętne natężenie zasobów osobistych kapitału psychologicznego. Co więcej, zadowolenie z sytuacji zawodowej wiąże się ze wszystkimi składowymi PsyCap, ale to finalnie nadzieja na sukces jest jego najważniejszym zasobem.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Czynniki sprzyjające i niesprzyjające podmiotowemu spostrzeganiu pacjenta przez terapeutę W ramach dynamicznie rozwijającego się nurtu badań nad czynnikami warunkującymi efektywność psychoterapii wyodrębniono nie tylko techniki terapeutyczne o dowiedzionej skuteczności w terapii określonych zaburzeń, lecz także te elementy relacji terapeutycznej, które w istotny sposób wiążą się ze skutecznością psychoterapii. Do tych ostatnich zaliczono sojusz terapeutyczny oraz empatię terapeuty. Oba te pojęcia są złożonymi, wielowymiarowymi konstruktami, których wspólnym elementem wydaje się podmiotowy stosunek terapeuty do klienta – przypisywanie mu psychologicznej głębi oraz sprawczości. W tym kontekście zadajemy pytanie o czynniki mogące owo podmiotowe postrzeganie facylitować oraz takie, które mogą je utrudniać czy wręcz hamować. Odpowiedzi na powyższe pytanie poszukujemy w literaturze dotyczącej psychoterapii, a także w obszarze psychologii społecznej. Uwzględniając wnioski płynące z badań prowadzonych w ramach obu tych dziedzin, formułujemy przesłanki dla praktyki klinicznej, ukierunkowane na wzmacnianie dwupodmiotowej relacji między terapeutą a klientem, a także pytania badawcze mające na celu ich weryfikację.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Psychoza a medytacja Celem artykułu jest prezentacja literatury dotyczącej możliwości, warunków oraz efektywności stosowania nowych strategii terapeutycznych opartych na uważności (Terapia poznawcza oparta na uważności oraz Terapia akceptacji i zaangażowania, a także ich modyfikacje) w stosunku do pacjentów psychotycznych. Podstawowym atutem decydującym o wartości zaprezentowanych strategii jest kładzenie akcentu raczej na zmianę nastawienia pacjenta w stosunku do symptomów psychotycznych niż na ich modyfikację czy kontrolę (w tradycyjnych strategiach podkreślano znaczenie redukcji oraz kontroli symptomów). Z wielu przeprowadzonych badań wynika, że stosowanie takich niedyrektywnych strategii wobec pacjentów psychotycznych (oraz pacjentów z wieloma innymi zaburzeniami) okazuje się szczególnie efektywne i prowadzi do wielu pozytywnych zmian (wzrost świadomości własnych doświadczeń psychotycznych, pozwalanie na pojawianie się symptomów psychotycznych i ich zanikanie bez potrzeby ich kontrolowania, stopniowa dezidentyfikacja od symptomów, wzmacnianie samoświadomości przez akceptację i unikanie osądzania). Jednak – jak wykazują wyniki paru badań jakościowych – stosowanie tych interwencji wymaga zachowania pewnej dozy ostrożności, gdyż w niektórych przypadkach może nasilać symptomy psychotyczne. We wnioskach przedstawiono ograniczenia dotyczące stosowania interwencji opartych na uważności (historia, stadium, nasilenie objawów chorobowych, czas trwania i charakterystyka treningów) oraz warunki efektywnego ich stosowania (obecność doświadczonego klinicysty podczas treningów, zwłaszcza w początkowych fazach, modyfikacja technik, niedyrektywny charakter terapii).

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Dynamika poszukiwania tożsamościowego w różnych domenach we wczesnej adolescencji: wyniki badań podłużnych Zgodnie z klasycznym, rozwojowym, ujęciem tożsamości, zapoczątkowanym przez Marcię, istnieją dwa podstawowe procesy kształtowania tożsamości: poszukiwanie i zaangażowanie. Pierwszym krokiem na drodze do osiągnięcia dojrzałej tożsamości jest poszukiwanie. Celem prezentowanych badań była analiza dynamiki poszukiwania w okresie, kiedy się ono pojawia, czyli we wczesnej adolescencji. W badaniach podłużnych (z trzema pomiarami co pół roku) wzięło udział 327 dorastających w wieku od 11 do 15 lat (M = 13,26; SD = 1,20) – uczniów szkół podstawowych i gimnazjów. Grupa była zrównoważona pod względem płci (45% dziewcząt). Jako narzędzie pomiaru wykorzystano Kwestionariusz Wczesnego Poszukiwania Tożsamościowego (Early Identity Exploration Scale, EIES), który umożliwia pomiar poszukiwania tożsamości w dwunastu domenach: wygląd fizyczny, czas wolny, rodzina pochodzenia, praca, relacje chłopak–dziewczyna, formowanie własnego zdania, postrzeganie własnego miejsca w cyklu życia, autorefleksja, przyszłość, przyszła rodzina, światopogląd i stosunek do zasad. Analizę przeprowadzono w modelu latentnych krzywych rozwojowych. Okazało się, że w niektórych domenach nasilenie poszukiwania systematycznie wzrasta, mimo stosunkowo krótkiego czasu badania (wygląd fizyczny, praca, relacje chłopak–dziewczyna i światopogląd), przy czym jedynie w domenie relacje chłopak–dziewczyna nie stwierdzono interpersonalnego zróżnicowania nasilenia owego wzrostu. Okazało się również, że istnieje istotne zróżnicowanie interpersonalne w poziomie poszukiwania w punkcie wyjścia we wszystkich rozpatrywanych domenach.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Rozpoznawanie stanów emocjonalnych na rysunkach dotykowych twarzy przez kobiety i mężczyzn Przedmiotem badania była analiza zdolności osób widzących do rozpoznawania emocji na rysunkach wypukłych (poznawanych za pomocą dotyku). Materiał badawczy stanowiły rysunki męskich oraz kobiecych twarzy wyrażających: szczęście, smutek, strach, zdziwienie, wstręt i gniew. Wyniki wskazują, że kobiety trafniej niż mężczyźni rozpoznają emocje na podstawie eksploracji dotykowej szkiców wyrazów twarzy. W dyskusji poruszono zagadnienie możliwych źródeł ujawnionej w badaniu różnicy płciowej, wskazując na różnice w funkcjonowaniu inteligencji emocjonalnej oraz w specyfice działania wyobraźni u kobiet i mężczyzn.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Radzenie sobie poprzez konstruowanie mitów Artykuł jest studium etnograficznym traktującym o zjawisku radzenia sobie poprzez konstruowanie mitów jako strategię wykorzystywaną przez człowieka dążącego do poprawy swojej sytuacji postrzeganej jako niezadowalającej lub trudnej. Okazją do konstruowania praktyk radzenia sobie z poczuciem braku sensowności własnych działań, zagrażających zmian, negatywnego mniemania o sobie i świecie może być m.in. łowienie ryb. W tekście omówiono znaczenie sytuacji trudnych i praktyk radzenia sobie z nimi, przedstawiono kategorię mitu, przeanalizowano praktyki radzenie sobie na podstawie konstruowania mitu o łowieniu ryb jako opowieści o świecie trwałym i sensownym.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Związki między inteligencją emocjonalną a retrospektywną oceną postaw rodzicielskich Inteligencja emocjonalna może być warunkowana różnymi czynnikami, związanymi z funkcjonowaniem rodziny i rodziców, w tym przejawianymi przez rodziców postawami rodzicielskimi. Dotychczasowe badania potwierdzają związki między niektórymi postawami rodzicielskimi a inteligencją emocjonalną dzieci, aczkolwiek koncentrują się przede wszystkim na adolescentach. Celem prezentowanych badań było ustalenie, czy istnieją zależności między inteligencją emocjonalną a postawami rodzicielskimi w retrospektywnej ocenie młodych dorosłych, z uwzględnieniem płci rodzica i dziecka, jak również specyfiki rodziny. Zbadano 257 młodych dorosłych, w wieku 20–25 lat, studentów różnych uczelni, stosując Kwestionariusz Inteligencji Emocjonalnej (INTE) autorstwa Schutte i in. w polskiej adaptacji i standaryzacji Jaworowskiej i Matczak (2008) oraz Kwestionariusz Retrospektywnej Oceny Postaw Rodziców (KPR-Roc) autorstwa Plopy. W badaniu uwzględniono również zmienne demograficzne. Istnieją pozytywne zależności między postawami rodzicielskimi matek w zakresie akceptacji/odrzucenia i autonomii a inteligencją emocjonalną córek i ich zdolnością do wykorzystywania emocji w myśleniu i działaniu. Nie stwierdzono zależności między postawami rodzicielskimi matek a zdolnością młodych kobiet do rozpoznawania emocji. Istnieje niewielki związek między akceptującą postawą matek a inteligencją emocjonalną synów. Osoby pochodzące z rodzin pełnych, korzystniej niż osoby pochodzące z rodzin innych niż pełna, oceniają postawy matek w zakresie akceptacji/odrzucenia, wymagań i niekonsekwencji oraz postawy ojców w zakresie akceptacji/odrzucenia, autonomii i niekonsekwencji. Związek między postawami rodzicielskimi a inteligencją emocjonalną dzieci może być determinowany typem rodziny pochodzenia.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
W cieniu Klątwy Ondyny. Medyczne i psychologiczne aspekty funkcjonowania osób z rzadką chorobą genetyczną Zespół Wrodzonej Centralnej Hipowentylacji (ang. Congenital Central Hypoventilation Syndrome, CCHS) jest chorobą zaliczaną do schorzeń rzadkich, zagrażających życiu. CCHS wpływa na centralny i autonomiczny układ nerwowy, który kontroluje wiele automatycznych funkcji organizmu. Najbardziej rozpoznawalnym objawem CCHS jest w różnym stopniu nasilona niemożność kontrolowania procesu oddychania, co implikuje konieczność wspomagania wentylacji przez całą dobę lub jedynie w trakcie snu. Szacuje się, że na całym świecie występuje jedynie 1200 przypadków CCHS. W Polsce choroba została zdiagnozowana u zaledwie 18 dzieci, jak również istnieje stosunkowo niewiele materiałów naukowych jej poświęconych, dlatego problemy, z jakimi konfrontują się rodzice chorych dzieci stosunkowo rzadko stanowią temat analiz i dyskusji. Jednakże ze względu na złożoność problemów medycznych i psychospołecznych rodzice i pacjenci oczekują publikacji, które mogłyby stanowić dla nich źródło wiedzy i wsparcia.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Systemowe spojrzenie na proces zarządzania osobowością W artykule została omówiona specyfika aktywności osobowości. Dokonano analizy czynników przejawiania się osobowości. Wyodrębnione zostały takie podstawowe składniki stanu osobowości jak podmiot, środowisko, dostępne sposoby działań oraz ewentualne wyniki aktywności. Zbadano również funkcje osobowości z punktu widzenia takich aspektów jak funkcja przyzwyczajenia, funkcja wiedzy, funkcja uproszczenia.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Badanie narracyjne w podejściu interpretatywnym – wskazówka metodologiczna Celem artykułu jest przedstawienie specyfiki podejścia interpretatywnego w psychologicznych badaniach jakościowych. Precyzując – chodzi o spójne z modelem teoretycznym prowadzenia badań, analizę oraz interpretację materiałów narracyjnych. Zaproponowana procedura postępowania badawczego jest wynikiem wieloletnich doświadczeń autorek w stosowaniu metody narracyjnej w interpretatywnym modelu w psychologicznych badaniach jakościowych, opartych na koncepcji M. Straś-Romanowskiej (1992). Postępowanie badawcze zostało przedstawione na przykładzie badania sposobu doświadczania rozwodu.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Wpływ złożoności obiektu i wielkości kąta rotacji na ruchy oczu podczas wykonywania rotacji umysłowej Celem naukowym badania było poszukiwanie czynników modyfikujących ruchy oczu obserwowane podczas wykonywania zadania rotacji wyobrażeniowej. Z jednej strony poszukiwano różnic we wskaźnikach dotyczących ruchów oczu w fazie percepcji obiektu w pozycji wyjściowej i zrotowanej, z drugiej strony testowano wpływ złożoności obiektów na siłę podobieństwa między percepcją i wyobraźnią w czasach fiksacji wzroku w odpowiadających sobie regionach zainteresowania. Rezultaty pokazały dłuższe średnie czasy trwania, mniejszą liczbę i częstotliwość fiksacji wzroku podczas wyobrażania sobie obiektów w porównaniu z ich oglądaniem. Można zatem stwierdzić, że wyobrażenia wymagały dłuższego, głębszego przetwarzania danych, niż miało to miejsce podczas oglądania obiektu. Podobieństwo percepcji i wyobraźni pod względem czasów fiksacji wzroku w odpowiadających sobie regionach zainteresowania było silniejsze dla obiektów prostych w porównaniu ze złożonymi. Ponadto wykazano, że dla większych kątów rotacji liczba fiksacji była większa, a częstotliwość mniejsza w porównaniu z mniejszymi kątami, co wskazuje na wzrost odczuwanego poziomu trudności zadania i wzrost zaangażowania poznawczego wraz z rosnącym kątem rotacji.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Metapoznanie nasila depresję poprzez cechę lęku: badania w populacji osób zdrowych psychicznie Wyniki dotychczasowych badań wskazują, że nieadaptacyjne przekonania metapoznawcze mogą być przyczyną objawów psychopatologicznych w postaci nadmiernego lęku i depresji. Ponadto ostatnie badania pokazują również, że lęk może nasilać objawy depresji. W naszym badaniu kwestionariuszowym sprawdzaliśmy hipotezę, czy czynnik lęku może być mediatorem zależności między nieprawidłowymi przekonaniami metapoznawczymi a objawami depresyjnymi u osób zdrowych. W badaniach udział wzięło 208 osób zdrowych, które odpowiadały na pytania Kwestionariusza Przekonań Metapoznawczych (MCQ), Inwentarza Stanu i Cechy Lęku (STAI) i Skali Depresji Becka (BDI). W celu zbadania zależności między lękiem jako mediatorem a metapoznaniem i objawami depresji wykorzystano analizę mediacji. Na podstawie badań stwierdzono, że czynniki, takie jak pozytywne przekonania o zamartwianiu się, negatywne przekonania o myślach odnoszących się do braku kontroli i zagrożenia, niska pewność poznawcza, negatywne przekonania dotyczące konsekwencji braku kontroli nad myślami oraz samoświadomość poznawcza, były zależne od poziomu lęku związanego z nasileniem objawów depresji. Ponadto analiza mediacji wskazała, że jedynie przekonania o pewności poznawczej miały bezpośredni wpływ na nasilenie się objawów depresji.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
O badaniach w psychologii: publikowanie, ocena, zapobieganie patologiom nauki Czy można wskazać jakąkolwiek specyfikę badań prowadzonych przez psychologów w ich własnym kraju, która uzasadniałaby publikację również w ich języku ojczystym? Pytanie, jakie stawia Brzeziński (2014), wymaga rozważenia różnych typów badań psychologicznych: prace dotyczące zagadnień uniwersalnych muszą być rozpowszechniane w powszechnie uznawanym naukowym formacie i w międzynarodowym języku, natomiast prace, których przedmiot dotyczy określonych aspektów aplikacyjnych powiązanych z konkretnymi kontekstami, mogą być publikowane w języku, którym swobodnie posługują się psychologowie mieszkający w danym kraju. Badań tego drugiego rodzaju, o ile są prowadzone przy użyciu poprawnej metodologii, nie powinno się uznawać za drugorzędne pod względem wartości naukowej. Jeśli chodzi o pytanie dotyczące wskaźników, które powinny być stosowane do określania pozycji psychologa w światowej nauce, omówię założenie „obiektywizmu” w tego rodzaju ocenie. Obiektywizm bardzo trudno uzyskać, posługując się kryteriami liczbowymi, natomiast ustalone z góry progi oraz kryteria naukowe i dydaktyczne mogłyby lepiej nadawać się do pełnej oceny dokonywanej w związku z habilitacją lub dla innych celów akademickich. Jeśli chodzi o reakcje na patologie w nauce, takie jak fabrykowanie, fałszowanie i plagiatowanie danych, metaanaliza oparta na kumulatywnym badaniu badań pozwoliłaby wykryć nieoczekiwane wartości skrajne i odkryć „efekty szuflady”, umożliwiając replikacje oraz zwiększając poszanowanie reguł nauki i zasad etyki.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
GRATYFIKOWANIE POTRZEB PRZEZ MASS MEDIA A POZIOM KOMPETENCJI SPOŁECZNYCH W psychologii mass mediów jednym z podejść badawczych są teorie korzystania i gratyfikacji (uses & gratification approach). W ramach tych teorii istnieją dwa główne kierunki badań. Pierwszy kierunek badań zakłada, że środki masowego przekazu, zwłaszcza interaktywne aplikacje internetowe, są możliwymi sposobami radzenia sobie z deficytami w umiejętnościach społecznych. Zakłada się także, że potrzeby ludzkie, które nie mogą być realizowane w naturalnym środowisku z przyczyn indywidualnych, mogą być realizowane w środowisku zmediatyzowanym. Drugi kierunek badań podkreśla, że mass media nie są alternatywą dla użytkowników z określonymi deficytami, ale wręcz przeciwnie, wzmacniają owe deficyty (lub zdolności) użytkowników. Celem badań przedstawionych w tym artykule jest weryfikacja związków pomiędzy umiejętnościami społecznymi a gratyfikowaniem potrzeb przez mass media w klasyfikacji McQuaila (2007). Założono, że niskie umiejętności będą związane z silniejszą ich gratyfikacją przez środki komunikacji społecznej, a wyższe kompetencje społeczne będą połączone z silniejszą gratyfikacją potrzeb w środowisku naturalnym (pozamedialnie). Przebadano 1 034 użytkowników mass mediów (53,3% kobiet), średnia wieku badanych Mwiek = 32,09 (SDwiek = 14,42). Osoby badane wypełniły dwa kwestionariusze – Kwestionariusz kompetencji społecznych i Kwestionariusz gratyfikacyjnej siły mass mediów. Uzyskane wyniki mogą być traktowane jako wsparcie dla drugiej hipotezy badawczej, tzn. mass media nie pełnią roli uzupełnienia, a raczej wzmacniają cechy użytkowników. Osoby, które w podobnym, wysokim stopniu gratyfikują swoje potrzeby przez środki masowego przekazu i w środowisku naturalnym cechują się najwyższym poziomem kompetencji społecznych. Natomiast osoby o najniższym poziomie umiejętności społecznych najsłabiej gratyfikują swoje potrzeby pozamedialnie i przez środki masowego przekazu.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia
Miejsce neuronauki w pedagogice resocjalizacyjnej Niniejsza praca ma na celu odnalezienie w pedagogice resocjalizacyjnej miejsca dla wykorzystania badań neuronaukowych poprzez odkrycie ich znaczenia w procesie resocjalizacji. Na początku przytoczono kilka rozważań teoretycznych na temat biologii jako podstawy dla funkcji psychicznych i behawioralnych człowieka. Następnie przedstawiono obszary pedagogiki, w których zaczęto w ostatnich latach podkreślać znaczenie badań neuronaukowych. W kolejnej części zwrócono uwagę na dyskusję w literaturze dotyczącą przedmiotu zainteresowania resocjalizacji. Następnie przeanalizowano literaturę oraz neuronaukowe badania empiryczne, w których zauważono pośrednie i bezpośrednie związki między neuronauką a resocjalizacją. W końcu dokonano próby umiejscowienia neurobiologii na pograniczu działów pedagogiki oraz przedstawiono konkluzję na temat użyteczności badań neuronaukowych dla celów poznawczych i terapeutycznych.

Dziedziny: nauki społeczne, psychologia