PL-MTEB/plsc-hierarchical-clustering-p2p huggingface dataset:
Wpływ dodatku nanorurek węglowych na hydrodynamikę membran polimerowych Oczyszczanie wody ze szkodliwych związków może się odbywać za pomocą różnych metod, między innymi adsorpcji (wymiany jonowej), dezynfekcji chemicznej, sedymentacji czy technik membranowych. Większość z tych procesów jest mało efektywna oraz wymaga dużych nakładów energetycznych, co generuje dodatkowe koszty, dlatego też konieczne jest usprawnienie istniejących już metod oczyszczania wód. W pracy przedstawiono modyfikację ultrafiltracyjnych membran polimerowych (CA) za pomocą nanorurek węglowych (CNTs). Dzięki właściwościom CNTs można zwiększyć strumień permeatu. W przeprowadzonych badaniach membrany przygotowywano zgodnie z wcześniej opracowaną własną preparatyką i wzbogacano różną ilością nanorurek węglowych. Membrany były wytwarzane metodą inwersji faz, następnie sprawdzano je w procesie ultrafiltracji (UF).

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Podczyszczanie odcieków składowiskowych za pomocą CaO Przeprowadzono badania podczyszczania odcieków pochodzących z „młodego” składowiska odpadów komunalnych za pomocą odpędzania amoniaku przy użyciu CaO. Głównym celem podczyszczania było obniżenie stężenia związków organicznych (ChZT) oraz azotu amonowego zawartego w odciekach. Określono wpływ czasu reakcji oraz dawki CaO na wartość parametru ChZT oraz stężenie azotu amonowego w odciekach. Badania wykazały, że w przypadku usuwania związków organicznych nie odnotowano znacznego wpływu czasu reakcji, gdyż zwiększanie czasu flokulacji z 20 do 60 minut nie poprawiało efektywności oczyszczania. Natomiast na stopień obniżenia wartości ChZT miała wartość dawki CaO. Zwiększenie dawki z wartości 5 do 25 g/dm3 (L) umożliwiło zwiększenie stopnia obniżenia ChZT z 22,2 aż do 59,3%. W przypadku natomiast usuwania azotu amonowego widoczny był wpływ czasu odpędzania. Wydłużenie czasu reakcji z 1 godziny do 24 godzin (dawka CaO równa 17,5 g/dm<sup>3</sup> (L)) umożliwiło zwiększenie efektywności od 14,3 do 79,4% usunięcia N-NH4.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Rodziny asteroid Liczba asteroid o wyznaczonych orbitach przekracza obecnie 500 tysięcy. Wiele z nich jest ze sobą powiązanych genetycznie, gdyż stanowią one produkt uszkodzenia lub nawet rozbicia większej asteroidy w procesie zderzeniowym. Podstawowy problem stanowi przypisanie (lub nie) danej asteroidy do określonej rodziny. Całkowicie jednoznacznej metody nie ma. W zbiorze asteroid potencjalnie tworzących rodzinę znajdują się zawsze obiekty „obce” (interlopery). Podstawowa metoda identyfikacji to HCM (Hierarchical Clustering Metod – metoda hierarchicznego grupowania). Rodziny zawierają od kilku asteroid do nawet około 30 tysięcy asteroid. Znanych rodzin jest około 100. Około 20-30% wszystkich asteroid to członkowie jakiejś rodziny.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Fotokatalityczna degradacja cefuroksymu w roztworach wodnych Leki i ich metabolity są mikrozanieczyszczeniami ścieków, gleby i wód powierzchniowych. Najbardziej niebezpieczne wśród nich są antybiotyki, gdyż jako związki tzw. refrakcyjne są trudno biodegradowalne i powodują powstawanie zjawiska lekooporności wielu szczepów bakterii. Zaawansowane metody utleniania (AOP) są rozwijanymi powszechnie technologiami oczyszczania ścieków, wód gruntowych i powierzchniowych z zanieczyszczeń organicznych. Polegają one na generowaniu rodników hydroksylowych (OH), o wysokim potencjale utleniającym, które są zdolne zmineralizować związki organiczne. Roztwory antybiotyków naświetlano promieniowaniem UV λ = 366 nm w obecności fotokatalizatora P 25 Degussa. Zawartość cefuroksymu i jego produktów przejściowych w czasie fotokatalitycznej degradacji badano metodą HPLC. Kationy metali obecne w roztworze mogą zmieniać szybkość fotokatalitycznej degradacji, gdyż mogą adsorbować się na powierzchni fotokatalizatora i tworzyć połączenia kompleksowe. Stałe szybkości fotokatalitycznego rozkładu cefuroksymu wyznaczano z zależności logC/Co od czasu trwania procesu. Jony żelaza przyspieszają ten proces, natomiast jony ceru, miedzi, magnezu i wapnia spowalniają go. Na powierzchni fotokatalizatora adsorbuje się cefuroksym, szczególnie gdy w roztworze są obecne jony żelaza.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Warunki współwystępowania wód zwykłych i mineralnych w zlewni Szczawicznego Potoku koło Krynicy (Beskid Sądecki) W artykule przedstawiono najważniejsze rezultaty szczegółowego kartowania hydrogeologicznego w zlewni Szczawicznego Potoku w Beskidzie Sądeckim. Charakterystyki wód płytkiego krążenia dokonano na podstawie pomiarów w 91 naturalnych wypływach wód podziemnych. Wody głębokiego krążenia są reprezentowane przez wody ujmowane 10 studniami głębinowymi. Przedstawiono zaobserwowane zależności pomiędzy położeniem wypływu a jego wydajnością oraz głównymi parametrami fizykochemicznymi wody. Porównano także skład chemiczny wód płytkiego i głębokiego krążenia.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Stężenia zanieczyszczeń w ściekach deszczowych dla wybranej zlewni miasta Lublin Modelowanie numeryczne jakości ścieków opadowych staje się coraz bardziej popularnym i użytecznym narzędziem wykorzystywanym w celu oceny wpływu zanieczyszczeń transportowanych w kanalizacji deszczowej na wody odbiornika, którym z reguły są rzeki. Jednakże dokładność obliczeń numerycznych zależy bezpośrednio od zebranych i wprowadzonych do modelu danych wejściowych oraz prawidłowej jego kalibracji. Niezbędne dane wejściowe modelu obejmują charakterystyki oraz współczynniki równań empirycznych, dotyczące analizowanych zanieczyszczeń zmywanych ze zlewni. Praca przedstawia analizę stężeń wskaźników zanieczyszczeń w wodach deszczowych zrzucanych do rzeki Bystrzycy ze zlewni mającej swoje ujście przy ulicy Muzycznej w Lublinie w miesiącach letnich roku 2011. W zakres pracy wchodzą opis wybranych charakterystyk analizowanej zlewni oraz charakterystyka analizowanego opadu. Pomiary jakościowe ścieków deszczowych odprowadzanych do odbiornika obejmują ChZT, BZT5, mętność, barwę, zawiesinę ogólną, zawiesinę łatwo opadającą, stężenie O2, temperaturę oraz pH. Zmiany w jakości ścieków zostały omówione w zależności od właściwości deszczu. Prezentowane wyniki pomiarów są pierwszym krokiem na drodze budowy i kalibracji modelu komputerowego wymaganym dla miarodajnego prognozowania wpływu ścieków deszczowych analizowanej zlewni na jakość odbiornika - rzeki Bystrzycy.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Czytelność kartogramów prostych i złożonych - badania eksperymentalne W artykule omówiony został eksperyment przeprowadzony z udziałem użytkowników map, którego celem było porównanie kartogramów prostych i złożonych pod względem czytelności informacji o rozmieszczeniu zjawisk oraz informacji o zależności zjawisk. Uzyskane wyniki świadczą o tym, że kartogramy złożone są dobrze czytelną formą prezentacji zależności zjawisk, co weryfikuje dotychczasowe poglądy kartografów.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Postawa społeczeństwa wobec organizmów modyfikowanych genetycznie (GMO) w Polsce – na przykładzie wybranych grup osób Poziom wiedzy społeczeństwa nt. GMO stale się zmienia. W listopadzie i grudniu 2019 r. studenci UKSW w Warszawie przeprowadzili ankiety wśród 699 anonimowych respondentów na temat zastosowania produktów GMO w codziennym życiu Polaków. Osoby ankietowane podzielono wg czterech kryteriów: płci, wieku, wykształcenia i miejsca zamieszkania z podziałem na miasto i wieś, zadając 7 pytań merytorycznych odnośnie do poziomu wiedzy i osobistego podejścia do konsumpcji produktów GMO. Analizę statystyczną wyników wykonano w programie STATISTICA 12. Wykazano, że w ostatnich latach rośnie wiedza mieszkańców w Polsce nt. GMO, ale obawy przed produktami genetycznie modyfikowanymi nadal występują u ponad połowy społeczeństwa. Większość kobiet obawia się GMO, zwraca większą uwagę na oznakowanie produktów zawierających GMO i nie podałaby ich swoim dzieciom. Osoby w wieku poniżej 20 lat są pozytywnie nastawione do GMO, natomiast osoby w wieku powyżej 35 lat obawiają się negatywnych skutków spożywania produktów GMO. Większość osób mieszkających na wsi obawia się produktów GMO, opinia zaś mieszkańców miasta jest podzielona na dwie, prawie równe grupy: zarówno zwolenników, jak i przeciwników GMO. Różnice w odpowiedziach odnośnie obawy przed negatywnymi skutkami spożywania produktów zawierających GMO były statystycznie istotne (p < 0,001) i wykazały większe obawy wśród osób zamieszkujących tereny wiejskie (67%) niż u mieszkańców miast (49%). Jednocześnie, prawie ten sam duży odsetek osób ze wsi i z miasta (67%) był przychylny stosowaniu leków wyprodukowanych drogą inżynierii genetycznej (p < 0,01).

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Rytm i symetria w sztuce Kerali Dalekie, archaiczne cywilizacje mają swoją symboliczną moc. W hinduskiej sztuce stanu Kerala zachwyca bogactwo drewnianej, tradycyjnej architektury powstałej na tle niezwykłego nadmorskiego krajobrazu. Tam przez wieki rozwinęło się wielokulturowe społeczeństwo Indian, tworząc mozaikę kulturową o nigdzie niespotykanym bogactwie. Poniższa próba syntezy naturalnych i kulturowych zasobów architektonicznych i krajobrazowych oparta została na dwu pojęciach: rytmu i symetrii. Rytm w sztuce Kerali łączy tak pozornie dalekie: taniec i zdobnictwo, codzienną pracę i następstwo świąt, zdobienie ciała i podziały ogrodzenia. Z kolei symetria osi kompozycyjnych dominuje w architekturze budynków, sprowadza się do równowagi planu i sylwet. Ponad tym rytm boskich i ludzkich postaci. Tak więc studiując poniższe rozważania, na chwilę zapamiętajmy się w porządku, który od tysiąca lat cechuje Indie.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Sozologia systemowa - dyscyplina naukowa XXI wieku Artykuł zawiera istotną problematykę sozologii systemowej skupioną wokół następujących zagadnień: koncepcji sozologii systemowej - gdzie ukazuje się podstawowe założenia tego ujęcia, wyjaśnienie podstawowych terminów, syntetyczne ujęcie koncepcji sozologii empirycznej, humanistycznej, filozoficznej oraz charakterystykę systemowej koncepcji sozologii; epistemologii sozologii systemowej, w której analizuje się pojęcie sozologii, podejmuje próbę zdefiniowania tej nauki, określenia przedmiotu jej badań; metodologii sozologii systemowej; głównej problematyki sozologii systemowej i specyfiki badań z zakresu tej nauki. Tekst tego artykułu jest ulepszoną wersją wcześniej drukowanych moich prac w Studia Ecologiae et Bioethicae, w książce Koncepcja sozologii systemowej oraz w innych publikacjach.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Poznańskie polarne badania meteorologiczne i klimatologiczne W artykule przedstawiono historię badań meteorologicznych i klimatycznych prowadzonych przez pracowników Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu na dwóch skrajnych obszarach polarnych, to jest Arktyce Wysokiej oraz Antarktyce Morskiej. Badania te głównie obejmowały okresy letnie w Arktyce oraz 4-letnią serię obserwacyjną w Antarktyce. Przeprowadzone badania stanowią podstawę do opisu uwarunkowań klimatycznych współczesnych procesów deglacjacji na skutek globalnych anomalii klimatycznych.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Potrzeby i warunki edukacji na rzecz zrównoważonego rozwoju w Polsce Niniejsza praca ukazuje wybrane problemy edukacji dla zrównoważonego rozwoju w Polsce w systemie formalnym i nieformalnym. Opierając się o analizę Podstawy Programowej Kształcenia Ogólnego z roku 2009 oceniono jakie są potrzeby i warunki realizowania problematyki zrównoważonego rozwoju w systemie edukacji formalnej w świetle obowiązujących międzynarodowych i krajowych regulacji prawnych. W artykule wykazano związek kształcenia w szkołach wyższych ze skutecznością edukacji dla zrównoważonego rozwoju na wcześniejszych etapach edukacyjnych. Zanalizowano także realne potrzeby, warunki, warsztat metodyczny jak i jego efektywność w podnoszeniu świadomości ekologicznej społeczeństwa polskiego w ramach systemu edukacji nieformalnej.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Wybrane metody badań właściwości hydrogeologicznych skał jako wsparcie dla modelowania warunków krążenia wód w rejonie rekultywowanego wyrobiska odkrywkowego Odpowiedni sposób wypełniania wyrobiska odkrywkowego skałą płonną może bardzo utrudnić przepływ wód w obrębie bryły zwałowiska i może stanowić jedną z najskuteczniejszych metod ograniczania wymywania zanieczyszczeń i ich migracji do warstwy wodonośnej. W prognozowaniu krążenia wód, jak również dynamiki procesu wymywania zanieczyszczeń i ich migracji oraz czynników je warunkujących zastosowanie znajdują programy do modelowania numerycznego, które pozwalają na ocenę warunków rzeczywistych i śledzenie zmian procesów w czasie. Badania modelowe stosowane do oceny wpływu rekultywacji wyrobiska odkrywkowego skałą płonną z kopalń węgla kamiennego na środowisko wodne powinny być wspierane przez kompleks najnowszych, jednolitych i wzajemnie komplementarnych metod badania materiałów skalnych. Tworzone modele numeryczne przepływu wód podziemnych i migracji zanieczyszczeń wymagają m.in. danych dotyczących właściwości hydrogeologicznych skał budujących zwałowisko. Ich źródłem są zarówno wyniki badań polowych, jak i laboratoryjnych. Istotnym elementem w prognozowaniu odziaływania na wody podziemne odpadów pogórniczych stosowanych w rekultywacji wyrobisk odkrywkowych jest przeprowadzenie ilościowej oceny wodochłonności materiału stosowanego w rekultywacji (głównie skał karbońskich) i objętości wolnych przestrzeni rumoszu skalnego jako strefy szczególnie podatnej na wietrzenie minerałów i wymywanie zanieczyszczeń. Badania te muszą być prowadzone równocześnie z symulowaniem w skali laboratoryjnej zmian wartości współczynnika filtracji materiałów luźnych w zależności od miąższości zwałowiska i zmian ciśnienia pionowego wywieranego przez skały nadsypywane w trakcie rekultywacji. Na przykładzie badań prowadzonych na materiale wypełniającym wyrobisko po eksploatacji piasku podsadzkowego, autorzy zaproponowali dostosowanie metod badawczych pierwotnie opracowanych na potrzeby prognozowania zagrożeń wodnych w szybach i wyrobiskach podziemnych zakładów górniczych do potrzeb oceny zmian warunków krążenia wód w obrębie zwałowiska.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Płytkie badania geofizyczne z wykorzystaniem sejsmiki inżynierskiej oraz tomografii elektrooporowej W artykule wymieniono i omówiono kilka przykładów badań geofizycznych (i ich wyników) wykonanych przez Przedsiębiorstwo Badań Geofizycznych Sp. z o.o., dotyczących płytkiej prospekcji ośrodka geologicznego. Przedstawione przykłady odnoszą się do badań, w których wykorzystano najnowsze technologie z dziedziny sejsmiki inżynierskiej i tomografii elektrooporowej. Omówiono podstawowe aspekty praktyczne w odniesieniu do potencjalnych możliwości zastosowania tych metod w geologii inżynierskiej.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Model zmian powierzchni lodów morskich Arktyki (1979-2013) – zmienne sterujące w modelu „minimalistycznym” i ich wymowa klimatyczna Praca omawia model zmian powierzchni zlodzonej Arktyki typu „białej skrzynki”, opierający się na dwu zmiennych niezależnych – wskaźniku oznaczonym jako DG3L, który charakteryzuje intensywność cyrkulacji termohalinowej (THC) na Atlantyku Północnym i wskaźniku D, który charakteryzuje cyrkulację atmosferyczną nad Arktyką. Objaśnienie konstrukcji obu wskaźników i wartości ich szeregów czasowych przedstawione jest w załącznikach Z1 i Z2. Okres opracowania obejmuje lata 1979-2013 i jest limitowany dostępnością danych o zmianach powierzchni lodów morskich w Arktyce. Model liniowy opierający się na tych zmiennych objaśnia ~72% wariancji rocznej powierzchni zlodzonej w Arktyce i powyżej 65% wariancji powierzchni zlodzonej w marcu (maksimum rozwoju powierzchni lodów) i wrześniu (minimum). Główną rolę w kształtowaniu tej zmienności odgrywa zmienność cyrkulacji termohalinowej, rola cyrkulacji atmosferycznej jest niewielka i wykazuje silną zmienność sezonową. Analiza tego modelu wykazała, że rzeczywiste zależności są nieliniowe, a zmiany pokrywy lodowej zachodzą w dwu odrębnych reżimach – „ciepłym” i „chłodnym”. Reżim „ciepły” funkcjonuje w sytuacji, gdy THC jest bardziej intensywna niż przeciętnie (wskaźnik DG3L > 0). Dochodzi wtedy do szybkiego spadku powierzchni lodów w okresie ciepłym – zwłaszcza we wrześniu i powolnego spadku rozmiarów pokrywy lodowej w marcu, cyrkulacja atmosferyczna w tym reżimie odgrywa istotną rolę w kształtowaniu zmian powierzchni lodów. Spadek natężenia THC poniżej przeciętnej (DG3L ≤ 0), z opóźnieniem około 6.letnim prowadzi, do przejścia do reżimu „chodnego”. W reżimie chłodnym następuje szybki przyrost powierzchni lodów w okresie ciepłym i bardzo powolny wzrost powierzchni lodów w marcu, rola cyrkulacji atmosferycznej w kształtowaniu zmienności pokrywy lodowej staje się nikła. Po dalszych kilku latach utrzymywania się reżimu „chłodnego” międzyroczne zmiany powierzchni zlodzonej stają się małe. Analizy związków między zmiennymi z przesunięciami czasowymi wykazały, że cyrkulacja atmosferyczna nad Arktyką stanowi funkcję THC. W rezultacie, za główną przyczynę zmian powierzchni zlodzonej Arktyki należy uznać rozciągnięte w czasie działanie zmian intensywności THC, które w rozpatrywanym okresie objaśnia ~90% wariancji rocznej powierzchni zlodzonej.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Opracowanie miejskiej ortofotomapy satelitarnej na podstawie wysokorozdzielczego zobrazowania quickbird-2 Dynamika rozwoju miast wymaga ciągłej bieżącej aktualizacji lokalnego systemu informacji przestrzennej. To z kolei skłania do poszukiwania efektywnych, niezbyt drogich źródeł danych o zachodzących zmianach. Niezawodnym źródłem informacji topograficznej są obrazy teledetekcyjne, pozyskiwane zarówno z pułapu lotniczego, jak i satelitarnego. W Poznaniu rokrocznie gromadzone są zdjęcia lotnicze, na podstawie których aktualizowane są zapisy w bazie mapy miejskiej, a co kilka lat odnawiana jest ortofotomapa. Jest to jednak przedsięwzięcie drogie i pracochłonne, na co nie stać mniejszych społeczności. W ramach prac badawczych realizowanych na Politechnice Poznańskiej, prowadzone są próby oceny możliwości wykorzystania do tego celu wysokorozdzielczych obrazów satelitarnych. Głównym zaś celem jest wykorzystanie przetworzonego do postaci ortogonalnej obrazu do detekcji zmian obiektów topograficznych zapisanych w bazie danych systemu. O jakości tych prac decyduje przede wszystkim jakość ortofotomapy, zarówno pod względem geometrycznym, jak radiometrycznym. Przedmiotem niniejszej pracy jest przedstawienie wniosków z zastosowanej procedury ortorektyfikacji obrazu QuickBird OrthoReady, obejmującej również jego wyostrzenie, generowanie DTM i kontrolę bezwzględnej dokładności wykonania ortofotomapy. Obszarem testowym jest fragment miasta o wymiarach 5×5 km.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Przydatność danych geodezyjnych na terenach górniczych do celów projektowych Tereny objęte eksploatacją górniczą wymagają specyficznego traktowania w budowlanym procesie inwestycyjnym. Zgodnie z obowiązującymi przepisami dane i opracowania geodezyjno-kartograficzne stanowią integralny i ważny zbiór danych wykorzystywany do celów projektowych. Muszą one spełniać określone wymagania, przede wszystkim dokładnościowe. Dotyczy to zarówno mapy zasadniczej, jak i punktów osnów geodezyjnych, które powinny być ustawicznie aktualizowane. Z tego względu autorka proponuje narzędzie w postaci programu Explon ver. 5.1., który umożliwia prognozowanie zmian współrzędnych punktów osnów geodezyjnych wynikających z eksploatacji górniczej. Badania przeprowadzone zostały na obszarze części Pola Marklowice, która jest lub była pod wpływem eksploatacji górniczej. Na podstawie prognoz uzyskanych za pomocą programu Explon ver. 5.1 autorka zaproponowała wzbogacenie danych zawartych na kartach informacyjnych punktów o wartości współrzędnych uzyskanych z prognozy, wykres zmian położenia punktu pod wpływem eksploatacji górniczej oraz zapis słowny informujący o tym, czy punkt nadaje się do wykorzystania. Weryfikacji danych uzyskanych z prognoz dokonano poprzez pomiar wartości współrzędnych metodą bezpośrednią, wykonując pomiary analizowanych w pracy punktów geodezyjnych za pomocą techniki GPS.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Modele matematyczne podwójnej przewodności hydraulicznej i ich zastosowanie do interpretacji testów piezometrycznych na obszarze KWB Bełchatów Testy identyfikacyjne typu slug test lub Paramex realizowane w piezometrach generują oscylacyjną lub wykładniczą reakcję zwierciadła wody. Zgodnie z założeniami teoretycznymi w ośrodku jednorodnym ruch zwierciadła wody ma w większości przypadków charakter wykładniczy. Jednak podczas badań terenowych rejestrowano także dwuwykładniczy charakter ruchu zwierciadła wody, co może świadczyć o podwójnej przewodności hydraulicznej T utworów, w których zafiltrowano badany piezometr. W artykule zaproponowano dwa modele matematyczne podwójnej przewodności, które wykorzystano do identyfikacji parametrów hydrogeologicznych niejednorodnych utworów wodonośnych. Przedstawiono podstawy teoretyczne, algorytmy interpretacyjne oraz przykłady identyfikacji podwójnej przewodności hydraulicznej. Estymacje przewodności wykonano z wykorzystaniem programu Paramex 4 oraz środowiska obliczeniowego MATLAB. Zaprezentowano wyniki estymacji przewodności hydraulicznej dla wybranych piezometrów zafiltrowanych w utworach niejednorodnych na terenie Kopalni Węgla Brunatnego Bełchatów. Przeanalizowano także ograniczenia proponowanych algorytmów interpretacyjnych.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Litostratygrafia, palinofacje i środowiska sedymentacji utworów triasu w północnej części niecki Nidy W artykule przedstawiono najnowszą propozycję podziału litostratygraficznego utworów triasu północnej części niecki Nidy nawiązującego do jednostek wyróżnianych na Niżu Polskim oraz w północno-zachodnim obrzeżeniu Gór Świętokrzyskich. Podano charakterystykę petrograficzną skał tworzących zaproponowane wydzielenia. Zamieszczono także wyniki analizy palinofacjalnej utworów triasu. Opisano siedem typów palinofacji odpowiadających różnym środowiskom sedymentacji: rzecznym, jeziornym, playi, sebhy, otwartego morza i laguny. Palinofacje charakterystyczne dla środowiska rzecznego występują w utworach pstrego piaskowca środkowego, piaskowca trzcinowego (formacja stuttgarcka) oraz kajpru górnego, dla środowiska jeziornego – w utworach kajpru dolnego i piaskowca trzcinowego, dla środowiska playi – w dolnych warstwach gipsowych, dla środowiska sebhy – w recie oraz w dolnych i górnych warstwach gipsowych, dla środowiska otwartego morza – w wapieniu muszlowym i dolomicie granicznym, a dla środowiska laguny – w recie, wapieniu muszlowym górnym i dolomicie granicznym. Na podstawie wyników analizy litofacjalnej i palinofacjalnej zrekonstruowano środowisko sedymentacji utworów triasu z północnej części niecki Nidy.

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku
Wpływ gruntów nasypowych o przekroczonym standardzie metali ciężkich na wody podziemne Dokonano analizy wybranych terenów przemysłowych zawierających w stropowej strefie podłoża grunty nasypowe o przekroczonym standardzie jakości w zakresie wybranych metali ciężkich i jednocześnie posiadające płytko zalegające warstwy wodonośne. Określono wpływ metali ciężkich występujących w nasypie na wody podziemne obecne w warstwie gruntu rodzimego. Oceniono także zależność pomiędzy stopniem zanieczyszczenia gruntów nasypowych i ich wymywalnością oraz obecnością w wodach podziemnych. Analizowane próbki ziemi pochodziły z obszaru województwa śląskiego i zawierały w różnym procencie żużle pohutnicze. Z tego względu skorelowano także wyniki pracy z charakterystyką żużli z hutnictwa cynku i ołowiu

Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki o ziemi i środowisku