OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Sillabas

es | per | an | to

## Nom comun

esperanto masculin
* Lenga artificiala.

### Traduccions

| alemand: Esperanto $^{(de)}$ anglés: Esperanto $^{(en)}$ asturian: esperanto $^{(ast)}$ bielorús: эспэранта $^{(be)}$ bulgar: есперанто $^{(bg)}$ breton: esperanteg $^{(br)}$ catalan: esperanto $^{(ca)}$ chèc: esperanto $^{(cs)}$ croat: esperanto $^{(hr)}$ danés: esperanto $^{(da)}$ eslovac: esperanto $^{(sk)}$ eslovèn: esperanto $^{(sl)}$ espanhòl: esperanto $^{(es)}$ esperanto: Esperanto $^{(eo)}$ estonian: esperanto $^{(et)}$ basc: Esperanto $^{(eu)}$ finlandés: esperanto $^{(fi)}$ francés: espéranto $^{(fr)}$ frison: Esperanto $^{(fy)}$ | galés: Esperanto $^{(cy)}$ galician: esperanto $^{(gl)}$ grèc: Εσπεράντο $^{(el)}$ gaelic irlandés: Esperanto $^{(ga)}$ ido: Esperanto $^{(io)}$ islandés: esperanto $^{(is)}$ italian: esperanto $^{(it)}$ japonés: エスペラント $^{(ja)}$ (esuperanto) lituanian: esperanto $^{(lt)}$ neerlandés: Esperanto $^{(nl)}$ norvegian: esperanto $^{(no)}$ ongrés: eszperantó $^{(hu)}$ polonés: esperanto $^{(pl)}$ portugués: Esperanto $^{(pt)}$ romanés: esperanto $^{(ro)}$ rus: эсперанто $^{(ru)}$ suedés: esperanto $^{(sv)}$ turc: Esperanto $^{(tr)}$ ucraïnian: есперанто $^{(uk)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De esperar amb lo sufix -ança.

### Prononciacion

/espeˈɾanso/, /espeˈɾanso/
França (Bearn) : escotar « esperança »

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| esperança | esperanças |
| [espeˈɾanso] | [espeˈɾansos] |
esperança femenin
* Accion o resulta d'esperar.

### Sinonims

* espèr

### Antonims

* desesperança

### Traduccions

| alemand: Hoffnung $^{(de)}$ femenin anglés: hope $^{(en)}$ bielorús: надзея $^{(be)}$ femenin catalan: esperança $^{(ca)}$ femenin | francés: espoir $^{(fr)}$ masculin italian: speranza $^{(it)}$ femenin rus: надежда $^{(ru)}$ femenin ucraïnian: надія $^{(uk)}$ femenin |

### Referéncias

* Lo Congrès permanent de la lenga occitana, Multidiccionari occitan en linha
# Occitan
### Etimologia

Del latin spērāre

### Prononciacion

* /espeˈɾa/, /espeˈɾa/ (lengadocian)
* /ɛjpeˈra/, /ɛjpeˈra/ (lemosin)
* (gascon)

### Sillabas

es | pe | rar

## Vèrb

esperar
* Demorar endacòm, diferir una accion fins a l'arrivada de qualqu'un o de quicòm.
* Aver l'espèr de quicòm.

### Derivats

* espèr (2)
* esperança (2)

### Sinonims

* espeitar (vivaroaupenc)
* apeitar (bas-lemosin)
* peitar (auvernhat)
* atendre (oest naut-lemosin), (vivaroaupenc)

### Traduccions

| alemand: warten $^{(de)}$ (1), hoffen $^{(de)}$ anglés: to wait $^{(en)}$ (1), to hope $^{(en)}$ (2) bashquir: көтөү $^{(ba)}$ (1) catalan: esperar $^{(ca)}$ espanhòl: esperar $^{(es)}$ esperanto: esperi $^{(eo)}$ (2) | francés: attendre $^{(fr)}$ (1), espérer $^{(fr)}$ (2) gaelic irlandés: fan $^{(ga)}$ italian: aspettare $^{(it)}$ (1), sperare $^{(it)}$ (2) neerlandés: wachten $^{(nl)}$ sicilian: aspittari $^{(scn)}$ (1), spirari $^{(scn)}$ (2) |

### Conjugason

| Infinitiu | esperar | esperar | esperar | esperar | esperar | esperar |
| Gerondiu | esperant | esperant | esperant | esperant | esperant | esperant |
| Participi passat |||||||
| | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| masculin | esperat | esperat | esperat | esperats | esperats | esperats |
| femenin | esperada | esperada | esperada | esperadas | esperadas | esperadas |
| Mòde indicatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Present | espèri espère | espèras | espèra | esperam | esperatz | espèran |
| Imperfach | esperavi | esperavas | esperava | esperàvem | esperàvetz | esperavan |
| Preterit | esperèri | esperères | esperèt | esperèrem | esperèretz | esperèron |
| Futur | esperarai | esperaràs | esperarà | esperarem | esperaretz | esperaràn |
| Condicional | esperariái | esperariás | esperariá | esperariam | esperariatz | esperarián |
| Mòde subjonctiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Present | espère | espères | espère | esperem | esperetz | espèren |
| Imperfach | esperèssi | esperèsses | esperès esperèsse | esperèssem | esperèssetz | esperèsson |
| Mòde imperatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Afirmatiu | — | espèra ! | — | esperem ! | esperatz ! | — |
| Negatiu | — | espères pas ! | — | esperem pas ! | esperetz pas ! | — |
| Nòtas |||||||
| ↑ Èst e nòrd-èst (Cevena, monpelhierenc, Gavaudan, orlhagués, nòrd-Roergue) |||||||
# Occitan
### Etimologia

    De peluc

### Prononciacion

/espelyˈka/, /espelyˈka/

### Sillabas

es|pe|lu|car

## Vèrb

espelucar
* Levar la pèl o las partidas mens desirablas d’un fruch o d’un legum.
* (figurat) Espepissar minuciosament per encontrar una deca.
* (figurat) Examinar menimosament lo comportament o l’aparéncia de qualqu’un dins un objectiu critic.

### Derivats

* espelucada
* espelucaire
* espelucament / espelucariá

### Sinonims

* despanolhar
* pelar
# Occitan
### Etimologia
### Prononciacion

[eisar'ta]

## Vèrb

eissartar
* Far un eissart .

### Sinonims

* artigar

### Traduccions

* alemand:
* anglés: to slash and burn $^{(en)}$
* catalan: artigar $^{(ca)}$
* espanhòl:
* francés: essarter $^{(fr)}$
# Occitan
### Etimologia

Del vèrb eissorbar.

### Prononciacion

[ejsurbo'men]

### Sillabas

eis | sor | ba | ment (4)

## Nom comun

eissorbament masculin
* Privacion del sens de la vista.

### Traduccions

* alemand:
* anglés: blindness $^{(en)}$
* catalan: encegament $^{(ca)}$
* espanhòl: deslumbramiento $^{(es)}$
* francés: aveuglement $^{(fr)}$
* italian:
# Occitan
### Etimologia
### Prononciacion

[ej'sar]

### Sillabas

eis | sart (2)

## Nom comun

eissart masculin
* Agr.Tròç de tèrra aprestat per la cultura per desboscament e cremacion.

### Derivats

* eissartar
* eissartaire
* eissartada

### Sinonims

* artiga
* novala

### Traduccions

* alemand:
* anglés: slash and burn $^{(en)}$
* catalan: artiga $^{(ca)}$
* espanhòl: artiga $^{(es)}$
* francés: essart $^{(fr)}$, brûlis $^{(fr)}$
* italian: debbio $^{(it)}$
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Vèrb

eissublar (auvernhat)
* Se remembrar pas de quicòm.

### Variantas dialectalas

* demembrar
* deslembrar
* desbrembar (gascon)
* oblidar
* doblidar
* obludar (lemosin)

### Traduccions

| alemand: vergessen $^{(de)}$ anglés: to forget $^{(en)}$ catalan: oblidar $^{(ca)}$ chèc: zapomenout $^{(cs)}$ espanhòl: olvidar $^{(es)}$ esperanto: forgesi $^{(eo)}$ francés: oublier $^{(fr)}$ | grèc: ξεχνώ $^{(el)}$ italian: dimenticare $^{(it)}$ ongrés: elfelejt $^{(hu)}$ portugués: esquecer $^{(pt)}$ romanés: a uita $^{(ro)}$ sicilian: scurdàrisi $^{(scn)}$ |
# Occitan
### Etimologia

Del latin tardiu exsūcare « daissar sens suc ».

### Prononciacion

/ejsyˈɣa/, /ejsyˈɣa/
França (Bearn) - Lengadocian : escotar « eissugar »

### Sillabas

eis | su | gar (2)

## Vèrb

eissugar
* Assecar en passant quicòm que leva l'umiditat.

### Variantas dialectalas

* eishugar (gascon)
* eissujar (lemosin)

### Derivats

* eissugada
* eissugador
* eissugaire
* eissugament
* eissugatge

### Traduccions

| anglés: to wipe $^{(en)}$, to dry $^{(en)}$ cannada: ಒರಸು $^{(kn)}$ catalan: eixugar $^{(ca)}$ espanhòl: secar $^{(es)}$, limpiar $^{(es)}$ | francés: essuyer $^{(fr)}$, sécher $^{(fr)}$, nettoyer $^{(fr)}$ italian: asciugare $^{(it)}$ sicilian: asciucari $^{(scn)}$ |

### Conjugason

| Infinitiu | eissugar | eissugar | eissugar | eissugar | eissugar | eissugar |
| Gerondiu | eissugant | eissugant | eissugant | eissugant | eissugant | eissugant |
| Participi passat |||||||
| | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| masculin | eissugat | eissugat | eissugat | eissugats | eissugats | eissugats |
| femenin | eissugada | eissugada | eissugada | eissugadas | eissugadas | eissugadas |
| Mòde indicatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Present | eissugui eissugue | eissugas | eissuga | eissugam | eissugatz | eissugan |
| Imperfach | eissugavi | eissugavas | eissugava | eissugàvem | eissugàvetz | eissugavan |
| Preterit | eissuguèri | eissuguères | eissuguèt | eissuguèrem | eissuguèretz | eissuguèron |
| Futur | eissugarai | eissugaràs | eissugarà | eissugarem | eissugaretz | eissugaràn |
| Condicional | eissugariái | eissugariás | eissugariá | eissugariam | eissugariatz | eissugarián |
| Mòde subjonctiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Present | eissugue | eissugues | eissugue | eissuguem | eissuguetz | eissuguen |
| Imperfach | eissuguèssi | eissuguèsses | eissuguès eissuguèsse | eissuguèssem | eissuguèssetz | eissuguèsson |
| Mòde imperatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Afirmatiu | — | eissuga ! | — | eissuguem ! | eissugatz ! | — |
| Negatiu | — | eissugues pas ! | — | eissuguem pas ! | eissuguetz pas ! | — |
| Nòtas |||||||
| ↑ Èst e nòrd-èst (Cevena, monpelhierenc, Gavaudan, orlhagués, nòrd-Roergue) |||||||
# Occitan
### Etimologia

    Del latin exire « sortir »

### Prononciacion

/ejˈsiðo̞/, /ejˈsiðo̞/, provençau /ejˈsido̞/, /ejˈsido̞/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| eissida | eissidas |
| [ejˈsiðo̞] | [ejˈsiðo̞s] |
eissida femenin
* Passatge, dobertura per ont quicòm eissís.
* Sortida, luòc per ont se passa per sortir.

### Traduccions

| alemand: Ausgang $^{(de)}$ anglés: exit $^{(en)}$, way out $^{(en)}$, outlet $^{(en)}$, egress $^{(en)}$ basc: catalan: sortida $^{(ca)}$ | espanhòl: salida $^{(es)}$ francés: issue $^{(fr)}$, sortir $^{(fr)}$ italian: uscita $^{(it)}$ portugués: saída $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

eissida
* Paricipi passat al femenin singular de eissir
# Occitan
### Etimologia

    Del latin exire « sortir »

### Prononciacion

/ejˈsi/, /ejˈsi/

## Vèrb

eissir
* Sortir
* Sorgentar, espelir.

### Derivats

* eissida

### Traduccions

| alemand: anglés: exit $^{(en)}$ basc: catalan: | espanhòl: exir $^{(es)}$ francés: issir $^{(fr)}$ italian: uscire $^{(it)}$ portugués: exir $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

Del latin vulgar *exorbare.

### Prononciacion

/ejsuɾˈβa/, /ejsuɾˈβa/

## Vèrb

eissorbar (lengadocian) (provençau) (vivaroaupenc)
* Privar de la vista.

### Variantas dialectalas

* eishorbar (gascon)

### Sinonims

* emborniar

### Derivats

* eissorbament

### Traduccions

| alemand: verblenden $^{(de)}$ anglés: to blind $^{(en)}$ catalan: eixorbar $^{(ca)}$ espanhòl: cegar $^{(es)}$ | francés: aveugler $^{(fr)}$ italian: accecare $^{(it)}$ romanch: orvanter $^{(rm)}$ |

### Conjugason

| Infinitiu | eissorbar | eissorbar | eissorbar | eissorbar | eissorbar | eissorbar |
| Gerondiu | eissorbant | eissorbant | eissorbant | eissorbant | eissorbant | eissorbant |
| Participi passat |||||||
| | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| masculin | eissorbat | eissorbat | eissorbat | eissorbats | eissorbats | eissorbats |
| femenin | eissorbada | eissorbada | eissorbada | eissorbadas | eissorbadas | eissorbadas |
| Mòde indicatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Present | eissòrbi eissòrbe | eissòrbas | eissòrba | eissorbam | eissorbatz | eissòrban |
| Imperfach | eissorbavi | eissorbavas | eissorbava | eissorbàvem | eissorbàvetz | eissorbavan |
| Preterit | eissorbèri | eissorbères | eissorbèt | eissorbèrem | eissorbèretz | eissorbèron |
| Futur | eissorbarai | eissorbaràs | eissorbarà | eissorbarem | eissorbaretz | eissorbaràn |
| Condicional | eissorbariái | eissorbariás | eissorbariá | eissorbariam | eissorbariatz | eissorbarián |
| Mòde subjonctiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Present | eissòrbe | eissòrbes | eissòrbe | eissorbem | eissorbetz | eissòrben |
| Imperfach | eissorbèssi | eissorbèsses | eissorbès eissorbèsse | eissorbèssem | eissorbèssetz | eissorbèsson |
| Mòde imperatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Afirmatiu | — | eissòrba ! | — | eissorbem ! | eissorbatz ! | — |
| Negatiu | — | eissòrbes pas ! | — | eissorbem pas ! | eissorbetz pas ! | — |
| Nòtas |||||||
| ↑ Èst e nòrd-èst (Cevena, monpelhierenc, Gavaudan, orlhagués, nòrd-Roergue) |||||||
# Occitan
### Etimologia

Del latin sarmentum.

### Prononciacion

/ejseɾˈment/, /ejseɾˈment/
    França (Bearn) - Lengadocian : escotar « eisserment »

### Sillabas

ei|ser|ment

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| eisserment | eisserments |
| [ejseɾˈment] | [ejseɾˈments] |
eisserment masculin (lengadocian)
* Rebrot o vedilha de vinha.

### Sinonims

* vise
* vitz (lengadocian)
* sherment (gascon)

### Derivats

* eissermentar

### Traduccions

* alemand: Weinranke $^{(de)}$
* anglés: vine shoot $^{(en)}$
* catalan: sarment $^{(ca)}$
* espanhòl: sarmiento $^{(es)}$
* francés: sarment $^{(fr)}$
* italian: sarmento $^{(it)}$
* portugués: sarmento $^{(pt)}$
# Occitan
### Etimologia

Del vèrb eissugar.

### Prononciacion

[ejsy'ɣaδu]

### Sillabas

eis | su | ga | dor (4)

## Nom comun

eissugador masculin
* Teissut utilizat per eissugar, per secar quicòm de banhat, coma una persona après lo banh.

### Traduccions

| anglés: towel $^{(en)}$ afrikaans: basc: catalan: eixugamà $^{(ca)}$ chèc: danés: espanhòl: toalla $^{(es)}$ esperanto: finlandés: francés: serviette $^{(fr)}$ | indonesian: gaelic irlandés: italian: asciugamani $^{(it)}$ lituanian: neerlandés: norvegian: ongrés: romanés: sicilian: asciucamanu $^{(scn)}$ suedés: ucraïnian: |
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/t͡saˈbjaʁ/, /t͡saˈbjaʁ/

### Sillabas

cha | biard

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin ||
| Singular | Plural |
| chabiard | chabiards |
| [t͡saˈbjaʁ] | [t͡saˈbjaʁ] |
chabiard masculin (lemosin)
* Ornit. Auseu d'Euròpa de l'especia Carduelis carduelis.

### Derivats

* chabiardar

### Variantas dialectalas

* cardelin
* cardelina
* cardina
* cardonilha
* cardin (gascon)
* cardinat (gascon)

### Traduccions

| alemand: Distelfink $^{(de)}$ masculin, Stieglitz $^{(de)}$ masculin anglés: goldfinch $^{(en)}$ bulgar: кадънка $^{(bg)}$ cabard: бзущӀэращӀэ $^{(kbd)}$, жэнэтбзу $^{(kbd)}$ catalan: cadernera $^{(ca)}$ femenin chèc: stehlík obecný $^{(cs)}$ danés: stillits $^{(da)}$ espanhòl: jilguero $^{(es)}$ masculin esperanto: kardelo $^{(eo)}$ estonian: ohakalind $^{(et)}$ francés: chardonneret $^{(fr)}$ masculin, chardonneret élégant $^{(fr)}$ masculin francoprovençau/arpitan: chardi $^{(frp)}$ islandés: þistilfinka $^{(is)}$ istriòt: gardiel $^{(ist)}$ masculin, gardel $^{(ist)}$ masculin, gardelin $^{(ist)}$ masculin, gardilein $^{(ist)}$ masculin | italian: cardellino $^{(it)}$ masculin lituanian: dagilis $^{(lt)}$ neerlandés: putter $^{(nl)}$, distelvink $^{(nl)}$ polonés: szczygieł $^{(pl)}$ portugués: pintassilgo $^{(pt)}$ masculin romanch: vallader, puter: chardunè $^{(rm)}$ masculin, sursilvan, sutsilvan: carduner $^{(rm)}$ masculin, surmiran: cardelign $^{(rm)}$ masculin romanés: sticlete $^{(ro)}$ sicilian: cardiddu $^{(scn)}$ masculin suedés: steglits $^{(sv)}$ turc: saka kuşu $^{(tr)}$ ucraïnian: шиглик $^{(uk)}$ |
# Occitan
### Prononciacion

/t͡sabiˈruzo/, /t͡sabiˈruzo/

## Forma d'adjectiu

chabirosa (lemosin)
* Femenin singular de chabiros.
# Occitan
### Etimologia

De chabar amb lo sufix -ason.

### Prononciacion

/t͡sabaˈzu/, /t͡sabaˈzu/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin ||
| Singular | Plural |
| chabason | chabasons |
| [t͡sabaˈzu] | [t͡sabaˈzu] |
chabason femenin (lemosin)
* Fin, fin de la vita, mòrt.
# Occitan
### Prononciacion

/t͡saˈbanaː/, /t͡saˈbanaː/ (naut lemosin)

## Forma de nom comun

chabanas femenin (lemosin) (auvernhat) (vivaroaupenc)
* Plurau de chabana.
# Occitan
### Etimologia

Del latin capere.

### Prononciacion

/t͡saˈbi/, /t͡saˈbi/

### Sillabas

cha | bir (2)

## Vèrb

chabir (provençau) (lemosin) (vivaroaupenc)
* (lemosin) Poder esser contengut dins quauqua res.
    Quò l'i pòt pas chabir.

### Variantas dialectalas

* caupre
* caber
* càber (gascon)

### Traduccions

| anglés: to fit $^{(en)}$ in catalan: cabre $^{(ca)}$, caber $^{(ca)}$ espanhòl: caber $^{(es)}$ | francés: tenir $^{(fr)}$, être contenu $^{(fr)}$ italian: starci $^{(it)}$, essere contenuto sicilian: capiri $^{(scn)}$ |
# Occitan
### Etimologia

Del latin tardiu capanna, d'origina escura.

### Prononciacion

/t͡saˈbano/, /t͡saˈbano/ (lemosin)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin ||
| Singular | Plural |
| chabana | chabanas |
| [t͡saˈbano] | [t͡saˈbanaː] |
chabana femenin (auvernhat) (lemosin) (vivaroaupenc)
* Abitacion simpla de dimensions reduïtas bastida amb de materiaus leugiers.

### Variantas dialectalas

* cabana (lengadocian), (gascon), (provençal)

### Traduccions

| anglés: cabin $^{(en)}$, shed $^{(en)}$ catalan: cabanya $^{(ca)}$ femenin, cabana $^{(ca)}$ femenin | francés: cabane $^{(fr)}$ femenin |
# Occitan
### Prononciacion

/t͡sabiˈru/, /t͡sabiˈru/ (naut lemosin)

## Forma de nom comun

chabirons masculin (lemosin) (vivaroaupenc)
* Plurau de chabiron.
# Occitan
### Etimologia

Del latin vulgar *caprio, derivat de caper « boc ».

### Prononciacion

/t͡sabiˈru/, /t͡sabiˈru/ (naut lemosin)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin ||
| Singular | Plural |
| chabiron | chabirons |
| [t͡sabiˈru] | [t͡sabiˈru] |
chabiron masculin (lemosin) (vivaroaupenc)
* Biga pichona utilizada dins la construccion d'un fustatge.

### Variantas dialectalas

* cabiron

### Traduccions

| anglés: rafter $^{(en)}$ francés: chevron $^{(fr)}$ masculin | italian: travicello $^{(it)}$ masculin |
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/t͡sabiˈru/, /t͡sabiˈru/ (naut lemosin)

### Sillabas

cha | bi | ros

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | chabiros | chabiros |
| Masculin | [t͡sabiˈru] | [t͡sabiˈru] |
| Femenin | chabirosa | chabirosas |
| Femenin | [t͡sabiˈruzo] | [t͡sabiˈruzaː] |
chabiros masculin (lemosin)
* Qu'es prifond.
* Que ten de la plaça.

### Derivats

* enchabiros

### Variantas dialectalas

* chipros
# Occitan
### Prononciacion

/t͡saˈbjaʁ/, /t͡saˈbjaʁ/ (naut lemosin)

## Forma de nom comun

chabiards masculin (lemosin)
* Plurau de chabiard.
# Occitan
### Prononciacion

/enseˈɲajɾos/, /enseˈɲajɾos/

## Forma de nom comun

ensenhairas
* Femenin plural de ensenhaire.
# Occitan
### Etimologia

De sal.

### Prononciacion

[ensaˈlaðo]
França (Bearn) : escotar « ensalada »

### Sillabas

en | sa | la | da (4)

## Nom comun

ensalada masculin
* Plat de cruditats aprestadas amb una salsa a basa de sal, d'òli e de vinagre.

### Variantas dialectalas

* saraia viv
* saraa viv

### Traduccions

* alemand: Salat $^{(de)}$
* anglés: salad $^{(en)}$
* catalan: enciam $^{(ca)}$, ensalada $^{(ca)}$
* espanhòl: ensalada $^{(es)}$
* francés: salade $^{(fr)}$
* galician: ensalada $^{(gl)}$
* italian: insalata $^{(it)}$
* sicilian:
# Occitan
### Etimologia

Del latin insimul (« en meteis temps ») → veire in- e simul.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /enˈsemβle/, /enˈsemβle/
    lengadocian /enˈsemple/, /enˈsemple/
    França (Bearn) : escotar « ensemble »
    provençau /ẽⁿˈsẽⁿble/, /ẽⁿˈsẽⁿble/

### Sillabas

en|sem|ble

## Advèrbi

ensemble
* L’un amb l’autre, los uns amb los autres, conjuntament.
* Al còp, simultanèament.

### Sinonims

* ensem
* ensems
* amassa

### Traduccions
## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| ensemble | ensembles |
| [en/'sem/ble] | [en/'sem/bles] |
ensemble masculin
* Reünion d’elements que forman un tot, una totalitat.
* Colleccion d’elements armonizats, assortits.
* (Matematicas) Colleccion d’elements matematics.
** Un’ensemble que conten pas cap d'element es nomenat l’ensemble void.
* Grop de musicians, de cantaires ; formacion musicala, orquèstra, corala.

### Traduccions
# Francés
### Etimologia

Del latin insimul (« en meteis temps ») → veire in- e simul.

### Prononciacion

/en.'sem.ble/, /en.'sem.ble/

### Sillabas

en | sem | ble (3)

## Advèrbi

ensemble
* L’un amb l’autre
# Occitan
### Etimologia

    De ensenhar

### Prononciacion

/enˈseɲo̞/, /enˈseɲo̞/ França (Bearn) : escotar « ensenha »

### Sillabas

en|se|nha

## Nom comun 1

Declinason :
| Singular | Plural |
| ensenha | ensenhas |
| [enˈseɲo̞] | [enˈseɲo̞s] |
ensenha femenin
* Inscripcion plan visibla sus un establiment, una comèrci, un artesan, etc, per senhalar son activitat al public
* (militar) Bandièra o signe de raliament
* (provençau) Marca distinctiva d’un grade, d’una dignitat, (insigne).

### Traduccions

| alemand: Schild $^{(de)}$ anglés: sign $^{(en)}$, shield $^{(en)}$, basc: catalan: ensenya $^{(ca)}$ | espanhòl: insignia $^{(es)}$, enseña $^{(es)}$ francés: enseigne $^{(fr)}$ italian: insegna $^{(it)}$ portugués: escudo $^{(pt)}$, tabuleta $^{(pt)}$ |

## Nom comun 2

Declinason :
| Singular | Plural |
| ensenha | ensenhas |
| [inˈsinne] | [enˈseɲo̞] |
ensenha masculin o femenin
* (Militar, istoric) Persona que la carga èra de porter la bandièra, l'esnsenha.
* (Militar, marina) Oficial o oficiala de fregata après lo capitani.

## Forma de vèrb

ensenha
* Tresena persona del singular al present de ensenhar.
# Occitan
### Prononciacion

/enseˈɲaðo/, /enseˈɲaðo/ (lengadocian), /ɛ̃ⁿseɲado/, /ɛ̃ⁿseɲado/ (naut lemosin)

## Forma de vèrb

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | ensenhat | ensenhats |
| Masculin | [enseˈɲat] | [enseˈɲats] |
| Femenin | ensenhada | ensenhadas |
| Femenin | [enseˈɲaðo] | [enseˈɲaðos] |
ensenhada
* Participi passat femenin singular de ensenhar.
# Occitan
### Prononciacion

/enseˈɲaðos/, /enseˈɲaðos/ (lengadocian), /ɛ̃ⁿseɲadaː/, /ɛ̃ⁿseɲadaː/ (naut lemosin)

## Forma de vèrb

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | ensenhat | ensenhats |
| Masculin | [enseˈɲat] | [enseˈɲats] |
| Femenin | ensenhada | ensenhadas |
| Femenin | [enseˈɲaðo] | [enseˈɲaðos] |
ensenhadas
* Participi passat femenin plural de ensenhar.
# Occitan
### Etimologia

Del latin insimul (« en meteis temps ») → veire in- e simul.

### Prononciacion

/enˈsen/, /enˈsen/

### Sillabas

en | sem (3)

### Sinonims

* ensemble
* ensems
* amassa

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| ensem | ensems |
| [enˈsen] | [enˈsens] |
ensemble masculin
* Reünion d’elements que forman un tot, una totalitat.
* Colleccion d’elements armonizats, assortits.

### Traduccions

| totalitat alemand: Gesamtheit $^{(de)}$ anglés: set $^{(en)}$, ensemble $^{(en)}$ catalan: junt $^{(ca)}$, , espanhòl: juntos $^{(es)}$ | francés: ensemble $^{(fr)}$ italian: insieme $^{(it)}$ polonés: razem $^{(pl)}$ portugués: junto $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

Del latin insimul (« en meteis temps ») → veire in- e simul.

### Prononciacion

/en/'sem/bles/, /en/'sem/bles/

### Sillabas

en | sem | bles (3)

## Nom comun

ensembles plural de ensemble