OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia

    (Nom 1) Del latin pompa « cortègi », « aparat », « procession », « pompa solemna », « asempre funèbre », « seguida », « mòstra », « reünion d'objèctes que se transpòrta », « aparelh », « magnificéncia », « treslutz », « fast ».
    (Nom 2 e vèrb) Del francés pompe pel neerlandés pomp.

### Prononciacion

/ˈpumpo̞/, /ˈpumpo̞/ França (Bearn) : escotar « pompa »

## Nom comun 1

Declinason :
| Singular | Plural |
| pompa | pompas |
| [pumˈpo̞] | [pumˈpo̞s] |
pompa femenin
* Cortègi solemne, espandiment de fastes, aparelh magnific, somptuós.

### Sinonims

* fast

### Parents

* pompós
* pomposament
* pompositat

### Derivats

* en granda pompa
* pompas funèbras

### Traduccions

| alemand: Pomp $^{(de)}$, Gepränge $^{(de)}$, Pracht $^{(de)}$, Parade $^{(de)}$, Gala $^{(de)}$, Staat $^{(de)}$ anglés: procession $^{(en)}$, cortege $^{(en)}$, parade $^{(en)}$ basc: ponpa $^{(eu)}$ catalan: pompa $^{(ca)}$ | espanhòl: pompa $^{(es)}$, desfile $^{(es)}$, gala $^{(es)}$ francés: pompe $^{(fr)}$ italian: pompa $^{(it)}$ portugués: gala $^{(pt)}$, ostentação $^{(pt)}$, pompa $^{(pt)}$, parada $^{(pt)}$, ostentação $^{(pt)}$ |

## Nom comun 2

Declinason :
| Singular | Plural |
| pompa | pompas |
| [pumˈpo̞] | [pumˈpo̞s] |
pompa femenin
* (mecanica) Aparelh idraulic que comprimís un fluid, o fòrça sa circulacion.
* Aparelh per extraire l’aiga d’un potz.
* (particular) Aparelh de distribucion de carburant e d’un biais general estacion servici.
* (musculacion) Exercici fisic d’abaissaments e de repujadas repetitivas del còrs se pausant sonque suls dos pés e las doas mans.
* (cosina) Pan o còca fach amb d'òli.

### Parents

* pompar
* pompet
* pompeta
* pompon
* pompièr
* pompista

### Derivats

* pompa de fontana
* pompa de bicicleta
* pompa de gasolina

### Traduccions

| alemand: Pumpe $^{(de)}$ anglés: pump $^{(en)}$ basc: puzkailu $^{(eu)}$ catalan: bomba $^{(ca)}$ | espanhòl: bomba $^{(es)}$, aguatocha $^{(es)}$ francés: pompe $^{(fr)}$ italian: pompa $^{(it)}$ portugués: bomba $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

pompa
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de pompar
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de pompar

# Francés
### Prononciacion

/pɔ̃pa/, /pɔ̃pa/

## Forma de vèrb

pompa
* Tresena persona del singular de preterit de pomper.

# Italian
### Etimologia

    (Nom 1) Del latin pompa « cortègi », « aparat », « procession », « pompa solemna », « asempre funèbre », « seguida », « mòstra », « reünion d'objèctes que se transpòrta », « aparelh », « magnificéncia », « treslutz », « fast ».
    (Nom 2 e vèrb) Del francés pompe pel neerlandés pomp.

### Prononciacion

/pomˈpa/, /pomˈpa/

## Nom comun 1

Declinason :
| Singular | Plural |
| pompa | pompe |
| [pomˈpa] | [pomˈpe] |
pompa femenin
* Pompa.

## Nom comun 2

pompa femenin
* Pompa, aparelh idraulic
# Occitan
### Prononciacion

/puˈmjɛs/, /puˈmjɛs/

## Forma de nom comun

pomièrs masculin
* Plural de pomièr.
# Italian
### Etimologia

De pomo « poma » e oro « aur ».

### Prononciacion

/pomoˈdɔro/, /pomoˈdɔro/
escotar « pomodoro »

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| pomodoro | pomodori |
| [pomoˈdɔro] | [pomoˈdɔri] |
pomodoro masculin
* Tomata.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

masteguèssem
* Primièra persona del plural a l'imperfach del subjonctiu de mastegar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

masteguèt
* Tresena persona del singular al preterit de mastegar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

mastegàvetz
* Segonda persona del plural a l'imperfach de mastegar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

masteguèssi
* Primièra persona del singular a l'imperfach del subjonctiu de mastegar.
# Catalan
## Forma de vèrb

masteguí
* Primièra persona del singular al passat simple del vèrb mastegar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

masteguèsses
* Segonda persona del singular a l'imperfach del subjonctiu de mastegar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

masteguèsson
* Tresena persona del plural a l'imperfach del subjonctiu de mastegar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

mastegàvem
* Primièra persona del plural a l'imperfach de mastegar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

masteguèssetz
* Segonda persona del plural a l'imperfach del subjonctiu de mastegar.
# Catalan
## Forma de vèrb

mastegà
* Tresena persona del singular al passat simple del vèrb mastegar.
# Occitan
### Etimologia

De plan.

### Prononciacion

/plaˈnɔl/, /plaˈnɔl/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| planòl | planòls |
| [plaˈnɔl] | [plaˈnɔls] |
planòl masculin
* (geomorfologia) Airal gaireben planièr situat en nauta o mejana altitud, atermenat per de vals.

### Sinonims

* calm / calma
* plan / plana
* platèl / platèu

### Traduccions

| alemand: Hochebene $^{(de)}$, Plateau $^{(de)}$ anglés: plateau $^{(en)}$ basc: catalan: altiplà $^{(ca)}$, altiplà $^{(ca)}$ | espanhòl: altiplanicie $^{(es)}$, meseta $^{(es)}$, altiplano $^{(es)}$ francés: plateau $^{(fr)}$ italian: altopiano $^{(it)}$ portugués: planalto $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De placa amb lo diminutiu «-eta»

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /plaˈketo̞/, /plaˈketo̞/
    provençau /plaˈketə/, /plaˈketə/
    Bearn : escotar « plaqueta »

### Sillabas

pla|que|ta

## Nom comun

plaqueta femenin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| plaqueta | plaquetas |
| [plaˈketo̞] | [plaˈketo̞s] |
* Placa pichona.
* (Especialement) Document de papièr de prima espessor, que se desplega e .
* (Biologia) Plaqueta sanguina: fragment de megacariòta present dins lo sang e que ten un ròtle important dins la coagulacion sanguina.
* (Mecanica) Plaqueta de fren: Pèça d’un fren, que amb fregadís contra un disc, permet d'alentir una ròda.

### Sinonims

plaqueta sanguina
* trombocit
# Occitan
### Etimologia

De plaqueta e sanguin

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /plaˈketo̞ sangino̞/, /plaˈketo̞ sangino̞/
    provençau /plaˈketə sãⁿginə/, /plaˈketə sãⁿginə/

### Sillabas

pla|que|ta|san|gui|na

## Locucion nominala

plaqueta sanguina femenin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| plaqueta sanguina | plaquetas sanguinas |
| [plaˈketo̞ sangino̞] | [plaˈketo̞s sangino̞s] |
* (Biologia) Fragment de megacariòta present dins lo sang e que ten un ròtle important dins la coagulacion sanguina.

### Sinonims

* plaqueta
* trombocit

### Derivats

* plaquetari

### Traduccions

| alemand: Blutplättchen $^{(de)}$ anglés: blood platelet $^{(en)}$, platelet $^{(en)}$ basc: odoleko plaketak $^{(eu)}$ catalan: plaqueta sanguini $^{(ca)}$, plaqueta $^{(ca)}$ | espanhòl: plaqueta sanguínea $^{(es)}$, plaqueta $^{(es)}$ francés: plaquette sanguine $^{(fr)}$, plaquette $^{(fr)}$ italian: piastrina del sangue $^{(it)}$, piastrina $^{(it)}$ portugués: plaqueta sanguínea $^{(pt)}$, plaqueta $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/plaˈzen/, /plaˈzen/
França (Bearn) : escotar « plasent »

### Sillabas

pla | sent

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | plasent | plasents |
| Masculin | [plaˈzen] | [plaˈzens] |
| Femenin | plasenta | plasentas |
| Femenin | [plaˈzento] | [plaˈzentos] |
plasent masculin
* Que plai, qu'agrada.

### Sinonims

* agradable
* agradiu

### Traduccions

| alemand : angenehm $^{(de)}$, erfreulich $^{(de)}$, gefällig $^{(de)}$ anglés : kind $^{(en)}$, agreeable $^{(en)}$ (persona), fine $^{(en)}$, enjoyable $^{(en)}$ (situacion). catalan : agradable $^{(ca)}$ espanhòl : agradable $^{(es)}$ | francés : agréable $^{(fr)}$ italian : piacevole $^{(it)}$ sicilian : piacèvuli $^{(scn)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De renovar

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /renuˈβasju/, /renuˈβasju/
    provençau /ʀenuˈvasjũⁿ/, /ʀenuˈvasjũⁿ/

### Variantas dialectalas

* renovacion

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| renovacion | renovacions |
| [renuˈβasju] | [renuˈβasjus] |
renovacion femenin
* Accion de renovar un ben, resultat d'aquela accion.

### Sinonims

* modernizacion
* renovament
* transformacion

### Traduccions

| alemand: Renovierung $^{(de)}$ anglés: renovation $^{(en)}$ basc: eraberritze $^{(eu)}$ catalan: renovació $^{(ca)}$ | espanhòl: renovación $^{(es)}$ francés: rénovation $^{(fr)}$ italian: rinnovazione $^{(it)}$ portugués: renovação $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De latin renovare, de novus « novèl »).

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /renuˈβa/, /renuˈβa/
    provençau /ʀenuˈva/, /ʀenuˈva/

## Vèrb

renovar
* Renovelar, tornar metre en vigor, tornar animar.
* Tornar metre en bon estat, coma nòu.

### Derivats

* renovacion

### Sinonims

* reabilitar
* reformar
* renovelar
* restaurar

### Traduccions

| alemand: renovieren $^{(de)}$ anglés: renovate $^{(en)}$ basc: berritu $^{(eu)}$, eraberritu $^{(eu)}$ catalan: renovar $^{(ca)}$, renovellar $^{(ca)}$ | espanhòl: renovar $^{(es)}$, reformar $^{(es)}$ francés: renouveler $^{(fr)}$, rénover $^{(fr)}$ italian: rinnovare $^{(it)}$ portugués: renovar $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

    De latin renovare, de novus « novèl »).

### Prononciacion

Espanha (Barcelona) : escotar « renovar »

### Prononciacion

    Oriental: central /rənuˈβa/, /rənuˈβa/, balear /rənoˈva/, /rənoˈva/, /rənuˈva/, /rənuˈva/
    Occidental: nord-occidental /renoˈβa/, /renoˈβa/, valencian /renoˈvaɾ/, /renoˈvaɾ/, /renuˈβaɾ/, /renuˈβaɾ/

## Vèrb

renovar
* renovar $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    De latin renovare, de novus « novèl »).

### Prononciacion

    /re.noˈβaɾ/, /re.noˈβaɾ/

## Vèrb

renovar
* renovar $^{(oc)}$

# Portugués
### Etimologia

    De latin renovare, de novus « novèl »).

### Prononciacion

    Portugal /ʀɨnuˈvaɾ/, /ʀɨnuˈvaɾ/
    Brasil /ɦẽnoˈvaɾ/, /ɦẽnoˈvaɾ/, /xenoˈvaɾ/, /xenoˈvaɾ/

## Vèrb

renovar
* renovar $^{(oc)}$
# Italian
### Etimologia

Bastit a partir de rena ("sabla, arena").

### Prononciacion

[re'noso]

### Sillabas

re | no | so (3)

## Adjectiu

renoso masculin, pl. renosi

### Sinonims

* sabbioso

### Traduccions

* sablós $^{(oc)}$, arenós $^{(oc)}$
# Francés
### Etimologia

De renouée e bistorte.

### Prononciacion
## Locucion nominala

renouée bistorte femenin, pl. renouées bistortes
* Bot. Planta de l'espècia Polygonum bistorta (Polygonaceae).

### Sinonims

* andrelles
* bistorte
* couleuvrée
* feuillotte
* langue de bœuf
* serpentaire

### Traduccions

* bistòrta

### Referéncias

* ↑ Flore forestière française, IDF, 1989, ISBN 2904740163, p. 1421
# Francés
### Etimologia

De renouée e oiseau.

### Prononciacion
## Locucion nominala

renouée des oiseaux femenin, pl. renouées des oiseaux
* Bot. Trencatalha, traïnassa, traucacamin $^{(oc)}$.

### Sinonims

* centinode
* chalouche
* herbe aux cent nœuds
* polygonum aviculaire
* renouée
* renouée traînasse
* traînasse
# Francés
### Prononciacion

/ʁənwe/, /ʁənwe/

## Forma de nom comun

renouées femenin
* Plurau de renouée.

## Forma de vèrb

renouées
* Participi passat feminin plurau deu vèrbe renouer.
# Occitan
### Etimologia

    De renonciar

### Prononciacion

/renunsjaˈment/, /renunsjaˈment/

### Sillabas

re|non|cia|ment

## Vèrb

renonciament masculin
* Acte de renonciar en matèria religiosa, abnegacion de se mateis, de la sieuna volontat, dels sieus intereses.

### Traduccions

| alemand: Verzicht $^{(de)}$ anglés: renouncement $^{(en)}$, renunciation $^{(en)}$ basc: uko egitea $^{(eu)}$ catalan: renunciament $^{(ca)}$ | espanhòl: exención $^{(es)}$, renuncia $^{(es)}$ francés: renoncement $^{(fr)}$ italian: rinuncia $^{(it)}$ portugués: renúncia $^{(pt)}$ |
# Francés
### Etimologia

    Participi passat substantivat del vèrb renouer.

### Prononciacion

/ʁənwe/, /ʁənwe/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| renouée | renouées |
| [ʁənwe] ||
renouée femenin

### Traduccions

* trencadalha

### Derivats

* renouée bistorte
* renouée des oiseaux
* renouée traînasse

## Forma de vèrb

renouée
* Participi passat feminin singular del vèrb renouer.

### Referéncias

* ↑ https://www.cnrtl.fr/definition/renouée
# Occitan
### Etimologia

    Del latin renuntiare de nuntiare

### Prononciacion

/renunˈsja/, /renunˈsja/ França (Bearn) : escotar « renonciar »

### Sillabas

re|non|ciar

## Vèrb

renonciar
* Se desistir de quicòm, que siá per acte exprès, o autrament.
* Quitar, abandonar la possession, lo desir de quicòm, l’interès per quicòm.
* (Jòc de carta) Metre una carta d’una autra color qu'aquela qu'es jogada, que se'n tenga o pas.
* Renegar, desconéisser ; desavoar

### Sinonims

* abandonar
* quitar
* se retirar
* abdicar
* abjurar

### Parents

* renonciacion
* renonciament

### Traduccions

| alemand: verzichten $^{(de)}$ anglés: renounce $^{(en)}$ basc: uko egin $^{(eu)}$ catalan: renunciar $^{(ca)}$ | espanhòl: renuncia $^{(es)}$ francés: renoncer $^{(fr)}$ italian: rinunciare $^{(it)}$ portugués: renúncia $^{(pt)}$ |
# Catalan
### Etimologia
### Prononciacion

[rə'nɔw] (oriental), [re'nɔw] (occidental)

### Sillabas

re | nou (2)

## Nom comun

renou masculin

### Sinonims

* enrenou

### Traduccions

* remenadís $^{(oc)}$, revolum $^{(oc)}$, rambalh $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

Del latin sapĕre.

### Prononciacion

    /saˈβe/, /saˈβe/
    /saˈbej/, /saˈbej/ (naut lemosin) ; /saˈbar/, /saˈbar/ (oèst naut lemosin)
França (Bearn) : escotar « saber »

### Sillabas

sa | ber (2)

## Vèrb

saber
* Aver la coneissença.

#### Expressions e Locucions

se'n saber mal
* Èsser vexat en aprene quicòm.

### Variantas dialectalas

* sàber (gascon)
* sabre (auvernhat)
* saupre (lemosin perigordin), (vivaroaupenc)
* sapcher (naut lemosin)
* saupeir (nòrd vivaroaupenc, Vau d'Ors)

### Traduccions

| alemand: wissen $^{(de)}$ anglés: to know $^{(en)}$ afrikaans: basc: catalan: saber $^{(ca)}$ chèc: 1. vědět $^{(cs)}$ danés: espanhòl: saber $^{(es)}$ esperanto: scii $^{(eo)}$ finlandés: francés: savoir $^{(fr)}$ indi: grèc: ξέρω $^{(el)}$ | indonesian: gaelic irlandés: italian: sapere $^{(it)}$ meglenoromanés: știri $^{(ruq)}$ ongrés: polonés: wiedzieć $^{(pl)}$ portugués: saber $^{(pt)}$ romanés: 1. a şti $^{(ro)}$ sicilian: sapiri $^{(scn)}$ suedés: ucraïnian: знати $^{(uk)}$ |

## Nom comun

saber masculin
* Ensems de coneissenças aquesidas per l'estudi.

### Derivats

* saberut
* saberviure

### Sinonims

* saupre

### Traduccions

| anglés: knowledge $^{(en)}$ catalan: saber $^{(ca)}$ masculin chèc: vědění $^{(cs)}$ | francés: savoir $^{(fr)}$ masculin romanés: cunoaştere $^{(ro)}$ |

# Anglés
### Etimologia

Pel francés Sabre, de l’alemand Säbel, de l'ongrés szablya.

### Prononciacion

    /ˈseɪ.bɚ/, /ˈseɪ.bɚ/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| saber | sabers |
| [ˈseɪbə(ɹ)] | [ˈseɪbə(ɹ)z] |
saber
* (American) sabre

### Traduccions

| anglés: catalan: | francés: masculin |

### Referéncias

* ↑ Diccionari français-occitan d'Auvergne Omelhièr. 2004. Edicion Ostal del libre - Colleccion Parlem
* ↑ Dictionnaire français-occitan (limousin-marche-périgord), de Yves lavalade ; IEO Lemosin
* ↑ Ël pchi prinsë, de Giovanna Jayme. Revirat dins lo parlar de la Vau d'Ors
# Occitan
### Etimologia

De saber.

### Prononciacion

[saβe'ryt]
França (Bearn) : escotar « saberut »

### Sillabas

sa | be | rut (3)

## Adjectiu

saber masculin (femenin-uda)
* Que sap fòrça.

### Sinonims

* sapient

## Nom comun

saber masculin
* Persona que ne sap fòrça .

### Traduccions

* anglés: savant $^{(en)}$, erudite $^{(en)}$
* catalan: entès $^{(ca)}$, erudit $^{(ca)}$, saberut $^{(ca)}$
* espanhòl: sabio $^{(es)}$
* francés: savant $^{(fr)}$
* italian: colto $^{(it)}$, sapiente $^{(it)}$
* sicilian: cultu $^{(scn)}$, sapienti $^{(scn)}$
# Occitan
### Etimologia

Del latin vulgar sabla.

### Prononciacion

/ˈsabblo/, /ˈsabblo/
França (Bearn) - Lengadocian : escotar « sabla »

### Sillabas

sa | bla (2)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| sabla | sablas |
| [ˈsabblo] | [ˈsabblos] |
sabla femenin
* Ensems de grans minerals de 0,02 a 2mm de diamètre, eissuts del fraccionament de las ròcas.

### Sinonims

* arena
* sorra

### Traduccions

| abenaqui de l'oèst: nagako $^{(abe)}$ inanimat alemand: Sand $^{(de)}$ masculin anglés: sand $^{(en)}$ catalan: sorra $^{(ca)}$ espanhòl: arena $^{(es)}$ femenin esperanto: sablo $^{(eo)}$ francés: sable $^{(fr)}$ masculin istriòt: sabion $^{(ist)}$ masculin, sabia $^{(ist)}$ femenin | italian: sabbia $^{(it)}$ femenin, rena $^{(it)}$ femenin neerlandés: zand $^{(nl)}$ ngan'gi: menyirr $^{(nam)}$ ongrés: homok $^{(hu)}$ polonés: piasek $^{(pl)}$ portugués: areia $^{(pt)}$ femenin romanés: nisip $^{(ro)}$ neutre turc: kum $^{(tr)}$ |
# Istriòt
### Etimologia

Del latin sabatum.

### Prononciacion

/ˈsabo/, /ˈsabo/

## Nom comun

sabo masculin
* Dissabte.

### Referéncias

* Goran Filipi, Barbara Buršić Giudici, 1998, Istriotski lingvistički atlas. Atlante linguistico istrioto, Znanstvena udruga Mediteran, Pula.
# Occitan
### Etimologia

Del latin sapōnem.

### Prononciacion

/saˈβu/, /saˈβu/
França (Bearn) : escotar « sabon »

### Sillabas

sa | bon (2)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| sabon | sabons |
| [saˈβu] | [saˈβus] |
sabon masculin
* Substància solida o liquida detergenta, constituïda d'una sal alcalina e d'un acid gras, utilizada per lavar o netejar.

### Derivats

* sabonar

### Traduccions

| alemand: Seife $^{(de)}$ femenin anglés: soap $^{(en)}$ catalan: sabó $^{(ca)}$ masculin chèc: mýdlo $^{(cs)}$ danés: sæbe $^{(da)}$ eslovac: mydlo $^{(sk)}$ eslovèn: milo $^{(sl)}$ espanhòl: jabón $^{(es)}$ masculin estonian: seep $^{(et)}$ finlandés: saippua $^{(fi)}$ francés: savon $^{(fr)}$ masculin | galician: xabón $^{(gl)}$ masculin islandés: sápa $^{(is)}$ femenin italian: sapone $^{(it)}$ masculin neerlandés: zeep $^{(nl)}$ ongrés: szappan $^{(hu)}$ polonés: mydło $^{(pl)}$ portugués: sabão $^{(pt)}$ masculin romanés: săpun $^{(ro)}$ sard: sabone $^{(sc)}$ masculin turc: sabun $^{(tr)}$ |
# Istriòt
### Etimologia

Del latin vulgar sabla.

### Prononciacion

/ˈɕabja/, /ˈɕabja/, /ˈʃabja/, /ˈʃabja/

## Nom comun

sabia femenin
* Sabla.

### Variantas dialectalas

* sabion

#### Nòta

Forma dels dialèctes de Gallesano, Dignano, Fasana, Pola, Sissano.

### Referéncias

* Goran Filipi, Barbara Buršić Giudici, 1998, Istriotski lingvistički atlas. Atlante linguistico istrioto, Znanstvena udruga Mediteran, Pula.
# Esperanto
### Etimologia

A partir del francés sable amb lo sufix -o.

### Prononciacion

['sablo] Brasil : escotar « sablo » Païses Basses (Wijchen) : escotar « sablo » França (Tolosa) : escotar « sablo » França (Vòges) : escotar « sablo »

### Sillabas

sa | blo (2)

## Nom comun

sablo, pl. sabloj

### Traduccions

* sabla $^{(oc)}$ femenin
# Istriòt
### Etimologia

Del latin vulgar sabla.

### Prononciacion

/saˈbjon/, /saˈbjon/, /ɕaˈbjon/, /ɕaˈbjon/

## Nom comun

sabion masculin
* Sabla.

### Variantas dialectalas

* sabia

#### Nòta

Forma dels dialèctes de Rovigna, Valle.

### Referéncias

* Goran Filipi, Barbara Buršić Giudici, 1998, Istriotski lingvistički atlas. Atlante linguistico istrioto, Znanstvena udruga Mediteran, Pula.
# Occitan
### Prononciacion

/ˈsabblos/, /ˈsabblos/

## Forma de nom comun

sablas femenin
* Plural de sabla.
# Esperanto
### Etimologia

Forma plurala de sablo ("sabla").

### Prononciacion

['sabloj]

### Sillabas

sa | bloj (2)

## Nom comun

sabloj pl.

### Traduccions

* sablas $^{(oc)}$ femenin plural
# Occitan
### Etimologia

Ven de pè tanca, que tanca i es un nom en aposicion, valent a dire, pè fixat al sòl coma una tanca.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /ˌpeˈtaŋko̞/, /ˌpeˈtaŋko̞/
    provençau /ˌpeˈtãⁿkə/, /ˌpeˈtãⁿkə/

### Sillabas

pe|tan|ca

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| petanca | petancas |
| [ˌpeˈtaŋko̞] | [ˌpeˈtaŋko̞s] |
petanca femenin
* (espòrts) Jòc de bòchas, originari de La Ciutat (1910), en simplificant lo jòc provençal dich «la longa». Se practica sus un teren plan (dimension oficiala 15 X 4 m), las partidas se jògan en tretze o quinze punts, amb d'equipas de dos o tres jogaires, dotada caduna de sièis bòlas metallicas que devon èsser lançadas mai près possible d'una pichona bòla de fusta: lo lec. Per bochar, los jogaires se tenon los pès jonchs dins un cèrcle traçat pel sòl. Per començar cada còla punta una bòla, e aquela que ganha lo primièr punt contunha fins a çò que manque o que s'agote las bòlas. Se comptan los punts ganhants a la fin de cada mena (lançar de las sièis bòlas).

### Derivats

* petancaire

### Traduccions

| alemand: Pétanque $^{(de)}$ anglés: pétanque $^{(en)}$, petanque $^{(en)}$ basc: catalan: petanca $^{(ca)}$ | espanhòl: petanca $^{(es)}$ francés: pétanque $^{(fr)}$ italian: pétanque $^{(it)}$, petanque $^{(it)}$ portugués: petanca $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

    De l'occitan petanca.

### Prononciacion

    oriental /pəˈtaŋkə/, /pəˈtaŋkə/
    occidental /peˈtaŋka/, /peˈtaŋka/

### Sillabas

pe|tan|ca

## Nom comun

petanca femenin invariable
* petanca $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    De l'occitan petanca.

### Prononciacion

    /peˈtanka/, /peˈtanka/

### Sillabas

pe|tan|ca

## Nom comun

petanca femenin invariable
* petanca $^{(oc)}$

# Portugués
### Etimologia

    De l'occitan petanca.

### Sillabas

pe|tan|ca

## Nom comun

petanca femenin invariable
* petanca $^{(oc)}$
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

petaretz
* Segonda persona del plural al futur de petar.
# Occitan
### Prononciacion

/peˈtals/, /peˈtals/

## Forma de nom comun

petals
* plural de petal.

# Anglés
### Prononciacion

/ˈpɛtl̩z/, /ˈpɛtl̩z/

### Sillabas

pe|tal

## Forma de nom comun

petals
* plural de petal.
# Occitan
### Prononciacion

/peˈtales/, /peˈtales/

## Forma de nom comun

petales
* plural de petale
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/petaɾˈðjɛ/, /petaɾˈðjɛ/

### Sillabas

pe | tar | dièr

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| petardièr | petardièrs |
| [petaɾˈðjɛ] | [petaɾˈðjɛs] |
petardièr masculin
* Ornit. Aucèl de la familha dels Passerifòrmes de nom scientific Emberiza calandra.

### Traduccions

| alemand: Grauammer $^{(de)}$ femenin anglés: corn bunting $^{(en)}$ basc: gari-berdantza $^{(eu)}$ cabard: цыпӀий $^{(kbd)}$ catalan: cruixidell $^{(ca)}$ masculin espanhòl: triguero $^{(es)}$ masculin feroés: kornspurvur $^{(fo)}$ | francés: bruant proyer $^{(fr)}$ masculin frison del nòrd: kurnsparag $^{(frr)}$ georgian: მეფეტვია $^{(ka)}$ gaelic irlandés: gealóg bhuachair $^{(ga)}$ portugués: trigueirão $^{(sv)}$ masculin ucraïnian: просянка $^{(uk)}$ femenin |

### Referéncias

* Lo Congrès permanent de la lenga occitana, Multidiccionari occitan en linha
# Occitan
### Etimologia

Del latin peto

### Prononciacion

    /peˈta/, /peˈta/
    França (Bearn) : escotar « petar »

## Vèrb

petar
* Far un pet.
* Se rompre, subte o amb bruch, explosar.

### Sinonims

se rompre
* espetar
* explosar

### Derivats

* petard
* petarrada

### Traduccions
# Catalan
### Etimologia

Del latin peto

### Prononciacion

    Oriental: /pəˈta/, /pəˈta/
    Occidental: nord-occidental /peˈta/, /peˈta/, valencian /peˈtaɾ/, /peˈtaɾ/

## Vèrb

petar
* petar $^{(oc)}$.