OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia

Del latin merces.

### Prononciacion

/meɾˈses/, /meɾˈses/ (gascon), /meʁˈsej/, /meʁˈsej/ / /marˈsɛ:/, /marˈsɛ:/ (naut lemosin)
França (Bearn) : escotar « mercé »

## Interjeccion

mercés (gascon) (lemosin)
* Expression de cortesiá per mercejar quauqu'un, per exprimir sa gratitud.
   * Mercés beucòp (naut lemosin)

### Variantas dialectalas

* mercé

### Traduccions

| alemand: danke $^{(de)}$ anglés: thank you $^{(en)}$ arabi: شكرا $^{(ar)}$ basc: eskerrik asko $^{(eu)}$ breton: trugarez $^{(br)}$ bulgar: благодаря $^{(bl)}$ catalan: gràcies $^{(ca)}$ mercès $^{(ca)}$ corean: 고맙습니다 $^{(ko)}$ (gomapseumnida), 감사합니다 $^{(ko)}$ (gamsahamnida), 고마워 $^{(ko)}$ (gomawoe) danés: tak $^{(da)}$ espanhòl: gracias $^{(es)}$ esperanto: dankon $^{(eo)}$ finlandés: kiitos $^{(fi)}$ | francés: merci $^{(fr)}$ masculin islandés: takk $^{(is)}$ italian: grazie $^{(it)}$ japonés: ありがとう $^{(ja)}$ (arigatō) neerlandés: dank u $^{(nl)}$ ongrés: köszönöm $^{(hu)}$ polonés: dziękuję $^{(pl)}$ portugués: obrigado $^{(pt)}$ romanés: mulţumesc $^{(ro)}$ sicilian: grazzi $^{(scn)}$ suedés: tack $^{(sv)}$ turc: teşekkür ederim $^{(tr)}$ ucraïnian: дякую $^{(uk)}$ |

## Forma de nom comun

mercés masculin
* Plural de mercé.
# Espanhòl
## Forma de vèrb

mereceremos
* Primièra persona del plural al futur del vèrb merecer.
# Espanhòl
### Etimologia

Format a partir de merienda, vengut del latin mĕrĕnda. Parent del catalan berenar.

### Prononciacion

[meren'dar]
Colómbia (Cartagena) : escotar « merendar »

### Sillabas

me | ren | dar (3)

## Vèrb

merendar

### Traduccions

* vespertinar $^{(oc)}$, vespralhar $^{(oc)}$

### Parents

* merienda
# Occitan
### Etimologia

Del latin Mercurius, dieu dels mercands, venent de merx, merça.

### Prononciacion

    lengadocia, gascon /meɾˈkyɾi/, /meɾˈkyɾi/
    provençau /meʀˈkyʀi/, /meʀˈkyʀi/

### Sillabas

mer|cu|ri

## Nom comun

mercuri masculin singular
* (Quimia) Element quimic de numèro atomic 80 e de simbòl Hg que fa partit de la seria quimica dels metals de transicion.
mercuri masculin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| mercuri | mercuris |
| [meɾkyˈri] | [meɾkyˈris] |
* (Medecina) Metal autrescòps utilizat per curar de la sifilis.
* (Per extension, per metonimia) Termomètre.
** (Per extension) Temperatura.
*** Lo junh mai caud del mes, lo mercuri pugèt fins a 40,4.

### Sinonims

* argent-viu (popular)

### Traduccions

| afrikaans : kwik $^{(af)}$, kwiksilwer $^{(af)}$ alemand : Quecksilber $^{(de)}$ anglés : mercury $^{(en)}$, quicksilver $^{(en)}$ arabi : زئبق $^{(ar)}$ breton : arc’hant-bev $^{(br)}$ bulgar : живак $^{(bg)}$ catalan : hidrargir $^{(ca)}$, mercuri $^{(ca)}$ chinés : 汞 $^{(zh)}$, 水银, 水銀, shuǐyín $^{(zh)}$ corean : danés : kviksølv $^{(da)}$ espanhòl : mercurio $^{(es)}$, argento vivo $^{(es)}$, azogue $^{(es)}$, hidrargirio $^{(es)}$ esperanto : hidrargo $^{(eo)}$ estonian : elavhõbe $^{(et)}$ feroés : kvyksilvur $^{(fo)}$ finlandés : elohopea $^{(fi)}$ grèc : υδράργυρος $^{(el)}$ ongrés : higany $^{(hu)}$ ido : merkurio $^{(io)}$ italian : mercurio $^{(it)}$ japonés : 水銀 $^{(ja)}$ | cazac : сынап $^{(kk)}$ leton : dzīvsudrabs $^{(lv)}$ lituanian : gyvsidabris $^{(lt)}$ luxemborgés : Quecksëlwer $^{(lb)}$ maltés : merkurju $^{(mt)}$ gaelic manés : mercur $^{(gv)}$, argid bio $^{(gv)}$ neerlandés : Modèl:trad+, Modèl:trad+ papiamento : kuek $^{(pap)}$ persan : جیوه $^{(fa)}$ polonés : rtęć $^{(pl)}$ portugués : mercúrio $^{(pt)}$ romanés : mercur $^{(ro)}$ rus : ртуть $^{(ru)}$ sami del nòrd : eallisilba $^{(se)}$ eslovac : ortuť $^{(sk)}$ eslovèn : živo srebro $^{(sl)}$ suedés : kvicksilver $^{(sv)}$ chèc : rtuť $^{(cs)}$ turc : cıva $^{(tr)}$ vietnamian : thuỷ ngân $^{(vi)}$ |

### Vejatz tanben

* mercuri sus Wikipèdia
# Ganai
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/mɜɖ/, /mɜɖ/

## Nom comun

merd
* Aiga de mar.

### Referéncias

* Louise Hercus, 1986, Victorian languages: A late survey, Pacific Linguistics, PL-B77, Canberra, Dept. of Linguistics, Research School of Pacific and Asian Studies, The Australian National University.
# Tarentin
### Etimologia

Del latin.

### Prononciacion
## Nom comun

mercrudìe masculin
* Dimècres.

### Referéncias

* Wikipedia en tarentin
# Espanhòl
### Etimologia

D'un latin vulgar *merescĕre, vengut del classic merere.

### Prononciacion

[mere'θer] Colómbia (Cartagena) : escotar « merecer »

### Sillabas

me | re | cer (3)

## Vèrb

merecer

### Traduccions

* meritar $^{(oc)}$

### Derivats

* desmerecer
* merecido

### Parents

* mérito
* meritorio
# Italian
### Etimologia

Format a partir de merenda, vengut del latin mĕrĕnda. Parent del catalan berenar e de l'espanhòl merendar.

### Prononciacion

[meren'dare]

### Sillabas

me | ren | da | re (4)

## Vèrb

merendare

### Traduccions

* vespertinar $^{(oc)}$, vespralhar $^{(oc)}$

### Parents

* merenda
# Shuswap
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

lexlíkst
* Det.
# Occitan
### Etimologia

De lexicològ

### Prononciacion

    lengadocian /let͡sikuluˈd͡ʒio̞/, /let͡sikuluˈd͡ʒio̞/
    gascon /leksikuluˈʒio̞/, /leksikuluˈʒio̞/
    provençau /leksikuluˈd͡ʒiə/, /leksikuluˈd͡ʒiə/, /leksikuluˈd͡ʒi/, /leksikuluˈd͡ʒi/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| lexicologia | lexicologias |
| [let͡sikulud͡ʒio̞] | [let͡sikulud͡ʒio̞s] |
lexicologia femenin
* (Linguistica) Partida de la lingüistica que s’ocupa dels mots considerats al respècte de lor valor, de lors etimologias.

### Derivats

* lexicologic

### Parents

* lexic

### Traduccions

| alemand: Lexikologie $^{(de)}$ anglés: lexicology $^{(en)}$ basc: catalan: lexicologia $^{(ca)}$ | espanhòl: lexicología $^{(es)}$ francés: lexicologie $^{(fr)}$ italian: lessicologia $^{(it)}$ portugués: lexicologia $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

De lexico

### Prononciacion

    Oriental
       central /ɫəksikuɫuˈʒiə/, /ɫəksikuɫuˈʒiə/
       balear /ɫəksikoɫuˈʒiə/, /ɫəksikoɫuˈʒiə/, /ɫəksikuɫuˈʒiə/, /ɫəksikuɫuˈʒiə/
    Occidental:
       nord-occidental /ɫeksikoɫoˈʒia/, /ɫeksikoɫoˈʒia/
       valencian /ɫeksikoɫoˈd͡ʒia/, /ɫeksikoɫoˈd͡ʒia/, /ɫeksikoɫuˈd͡ʒia/, /ɫeksikoɫuˈd͡ʒia/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| lexicologia | lexicologies |
lexicologia femenin
* lexicologia $^{(oc)}$

# Portugués
### Etimologia

De léxico

### Prononciacion

    Portugal /lɛksikuluˈʒiɐ/, /lɛksikuluˈʒiɐ/
    Brasil /leksikoloˈʒiɐ/, /leksikoloˈʒiɐ/, /lekisikoloˈʒijə/, /lekisikoloˈʒijə/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| lexicologia | lexicologias |
lexicologia femenin
* lexicologia $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

De lexic

### Prononciacion

    /let͡sikuˈlɔk/, /let͡sikuˈlɔk/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| lexicològ | lexicològs |
| [let͡sikuˈlɔk] | [let͡sikuˈlɔks] |
lexicològ masculin, (lengadocian) (femenin: lexicològa)
* Lo que s’ocupa de lexicologia.

### Variantas dialectalas

* lexicològue (gascon) (lemosin) (provençal) (vivaroalpenc)

### Derivats

* lexicologic

### Parents

* lexic

### Traduccions

| alemand: Lexikologe $^{(de)}$ anglés: lexicologist $^{(en)}$ basc: catalan: lexicòleg $^{(ca)}$ | espanhòl: lexicólogo $^{(es)}$ francés: lexicologue $^{(fr)}$ italian: lessicologo $^{(it)}$ portugués: lexicólogo $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De lexic

### Prononciacion

    lengadocian /let͡sikuˈlɔɣo̞/, /let͡sikuˈlɔɣo̞/
    gascon /leksikuˈlɔɣo̞/, /leksikuˈlɔɣo̞/
    provençau /leksikuˈlɔgə/, /leksikuˈlɔgə/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| lexicològa | lexicològas |
| [let͡sikuˈlɔɣo̞] | [let͡sikuˈlɔɣo̞s] |
lexicològa femenin, (masculin: lexicològ)
* La que s’ocupa de lexicologia.

### Derivats

* lexicologic

### Parents

* lexic

### Traduccions

| alemand: Lexikologin $^{(de)}$ anglés: lexicologist $^{(en)}$ basc: catalan: lexicòloga $^{(ca)}$ | espanhòl: lexicóloga $^{(es)}$ francés: lexicoloque $^{(fr)}$ italian: lessicologa $^{(it)}$ portugués: lexicóloga $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De lexic dab lo sufix -lògue.

### Prononciacion

/leksikuˈlɔɣe/, /leksikuˈlɔɣe/ (gascon)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : gascon ||
| Singular | Plural |
| lexicològue | lexicològues |
| [leksikuˈlɔɣe] | [leksikuˈlɔɣes] |
lexicològue masculin, (gascon) (lemosin) (provençau) (vivaroaupenc) (femenin: lexicològa)
* Lo qui s’aucupa de lexicologia.

### Variantas dialectalas

* lexicològ (lengadocian)

### Derivats

* lexicologic

### Parents

* lexic

### Traduccions

| alemand: Lexikologe $^{(de)}$ anglés: lexicologist $^{(en)}$ basc: catalan: lexicòleg $^{(ca)}$ | espanhòl: lexicólogo $^{(es)}$ francés: lexicoloque $^{(fr)}$ italian: lessicologo $^{(it)}$ portugués: lexicólogo $^{(pt)}$ |
# Shuswap
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

lexlíxcen
* Artelh.
# Francés
### Prononciacion

/lɛksikɔgʁaf/, /lɛksikɔgʁaf/

## Forma de nom comun

lexicographes masculin o femenin
* Plurau de lexicographe.
# Francés
### Etimologia

Mot compausat de lexique e de graphie.

### Prononciacion

/lɛksikɔgʁaˈfi/, /lɛksikɔgʁaˈfi/
França (Vòges) : escotar « lexicographie »
escotar « lexicographie »

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| lexicographie | lexicographies |
| [lɛksikɔgʁaˈfi] ||
lexicographie femenin
* Lexicografia.

### Parents

* lexique
* lexicographe
# Espanhòl
### Etimologia

Bastit a partir de lexicografia.

### Prononciacion

[leksi'koγrafo]

### Sillabas

le | xi | có | gra | fo (5)

## Nom comun

lexicógrafo masculin

### Traduccions

* lexicograf $^{(oc)}$

### Parents

* léxico
* lexicografía
# Occitan
### Etimologia

Del latin unde.

### Prononciacion

/ˈũⁿte/, /ˈũⁿte/

### Sillabas

on| te

## Advèrbi

(lemosin) onte
* En queu luòc.
    Onte vas?

### Variantas dialectalas

* aont (gardiòl)
* ente (naut lemosin)
* ont

### Traduccions

| alemand : wo $^{(de)}$ anglés : where $^{(en)}$ catalan : on $^{(ca)}$ chèc: kde $^{(cs)}$, kam $^{(cs)}$ espanhòl : donde $^{(es)}$ | francés : où $^{(fr)}$ italian : dove $^{(it)}$ romanés: unde $^{(ro)}$ sicilian : unni $^{(scn)}$ |
# Neerlandés
### Etimologia

Bastit a partir de hullen ("envolopar") amb lo prefix privatiu ont-. Parent de l'alemand enthüllen.

### Prononciacion

[ɔnt'ɦɵlə(n)] (nòrd) e [ɔnt'ɦʏlə(n)] (Flandas e Brabant)

### Sillabas

ont | hul | len (3)

## Vèrb

onthullen

### Traduccions

* revelar $^{(oc)}$

### Antonims

* verhullen
# Occitan
### Etimologia

Del latin honor (honos).

### Prononciacion

/uˈnus/, /uˈnus/

## Nom comun

onors femenin plural
* Dignitat; carga

### Variantas dialectalas

* aunors (gascon)

### Derivats

* onor
* onorable
* onorabilitat
* onorança
* onorar
* onorari
* onorariat
* onoraris
* onorific

## Forma de nom comun

onors
* Plural de onor
# Suedés
### Etimologia

De l'escandinau ancian, bastit a partir d'Odens (lo dieu "Odin") e de dag ("jorn").

### Prononciacion

['ʊnnsdɑ:g]
Suècia : escotar « onsdag »

### Sillabas

ons | dag (2)

## Nom comun

onsdag comun, pl. onsdagar

### Traduccions

* dimècres $^{(oc)}$
# Neerlandés
### Etimologia

Creat a partir del nom onschuld ("innocéncia") amb lo sufix adjectival -ig.

### Prononciacion

[ɔn'sxʏɫdəx]

### Sillabas

on | schul | dig (3)

## Adjectiu

onschuldig

### Traduccions

* innocent $^{(oc)}$ masculin, innocenta $^{(oc)}$ femenin

### Parents

* onschuld

### Antonims

* schuldig
# Occitan
### Etimologia

Del latin unde.

### Prononciacion

/unt/, /unt/
França (Bearn) - Lengadocian : escotar « ont »

### Sillabas

ont

## Advèrbi

ont
* En quin luòc.
    Ont vas?
    L'ostal ont demori

### Variantas dialectalas

* aont (gardiòl)
* ente (naut lemosin)
* onte (bas lemosin)

### Traduccions

| alemand : wo $^{(de)}$ anglés : where $^{(en)}$ catalan : on $^{(ca)}$ chèc: kde $^{(cs)}$, kam $^{(cs)}$ espanhòl : donde $^{(es)}$ | francés : où $^{(fr)}$ italian : dove $^{(it)}$ romanés: unde $^{(ro)}$ sicilian : unni $^{(scn)}$ |

# Francés
### Prononciacion

/ɔ̃/, /ɔ̃/
França (Brétigny-sur-Orge) : escotar « ont » França (Lion) : escotar « ont » França (Vòges) : escotar « ont » França (Sesseraç) : escotar « ont »

## Forma de vèrb

ont
* Tresena persona del plural al present de l'indicatiu de avoir.
# Occitan
### Prononciacion

/unuɾiˈfiks/, /unuɾiˈfiks/, provençau /unuʀiˈfi/, /unuʀiˈfi/

## Forma d'adjectiu

onorifics
* Masculin plural de onorific
# Sard
### Etimologia

Derivat del latin honor.

### Prononciacion
## Adjectiu

onorìficu masculin
* Onorific.

#### Nòta

Forma del sard comun.

### Referéncias

* Dizionario italiano – sardo
# Seneca
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/onoˈwæːʔsʰæʔ/, /onoˈwæːʔsʰæʔ/

## Nom comun

onowä́:ʼshäʼ
* Sabon.
# Occitan
### Etimologia

Mot compausat bastit a partir de ont, que e siá.

### Prononciacion

['un‿ke‿sjo]

## Locucion adverbiala

ont que siá
* En un luòc non determinat .

### Variantas dialectalas

* ont que siague

### Traduccions

* anglés: anywhere $^{(en)}$ wherever $^{(en)}$
* catalan:
* espanhòl:
* francés: n'importe où $^{(fr)}$
* italian:
* portugués:
* romanés: orinunde $^{(ro)}$
# Karaboro de l'èst
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| mlã | mlãŋ |
mlã
* Nas.

### Referéncias

* David Sagnon, Magdalena Wichser, 2011, Dictionnaire karaboro - français, Equipe karaboro de la Société Internationale de Linguistique, SIL.
# Naut sorab
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun 1

mlóč masculin
* Pissalach.

## Nom comun 2

mlóč masculin
* Lach de peis.

### Referéncias

* Ludmila Budarjowa, 1990, Słownik hornjoserbsko-němski. Wörterbuch Obersorbisch-deutsch, Budyšin-Bautzen, Domowina-Verlag.
# Chèc
### Etimologia

Bastit a partir de mlýn ("molin"). Parent del polonés młynarz.

### Prononciacion

['mlɪna:r̝̊]

### Sillabas

mly | nář (2)

## Nom comun

mlynář masculin, pl. mlynáři

### Traduccions

* molinièr $^{(oc)}$
# Naut sorab
### Etimologia

Del latin monachus, manlevat al grèc ancian μοναχός.

### Prononciacion
## Nom comun

| Cas | Singular | Plural | Dual |
| Nominatiu | mnich | mnichojo | mnichaj |
| Genitiu | mnicha | mnichow | mnichow |
| Datiu | mnichej | mnicham | mnichomaj |
| Acusatiu | mnicha | mnichow | mnichow |
| Instrumental | mnichom | mnichami | mnichomaj |
| Locatiu | mnichu | mnichach | mnichomaj |
| Vocatiu | mnicho | | |
mnich masculin
* Monge.

### Derivats

* mniška

### Referéncias

* Ludmila Budarjowa, 1990, Słownik hornjoserbsko-němski. Wörterbuch Obersorbisch-deutsch, Budyšin-Bautzen, Domowina-Verlag.
* Soblex - hornjoserbsko-němski słownik

# Polonés
### Etimologia

Del latin monachus, manlevat al grèc ancian μοναχός. Parent de l'ucraïnian монах, del bulgar монах, del rus монах.

### Prononciacion

/mɲix/, /mɲix/

## Nom comun

mnich masculin, plural : mnisi
* Monge.
# Nuxalk
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

mna
* Mainatge.

### Referéncias

* H. F. Nater, 1990, A Concise Nuxalk English Dictionary, Canadian Ethnology Service, Mercury series Paper 115, Hull, Canadian Museum of Civilization.
# Sotho
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

mmala
* Color.

# Sotho del nòrd
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

mmala
* Color.

# Tswana
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

mmala
* Color.
# Sotho
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

mmino
* Musica.

# Sotho del nòrd
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| mmino | mebino |
mmino classa 3
* Musica.

# Tswana
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

mmino
* Musica.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de pronom personal

mni
* Locatiu de ja.

### Referéncias

* Ludmila Budarjowa, 1990, Słownik hornjoserbsko-němski. Wörterbuch Obersorbisch-deutsch, Budyšin-Bautzen, Domowina-Verlag.
# Sotho del nòrd
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| mmele | mebele |
mmele classa 3
* Còs.
# Sotho del nòrd
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| mmila | mebila |
mmila classa 3
* Rota.

### Sinonims

* tsela
# Catalan
### Etimologia

Del latin lutra.

### Prononciacion

['ʎuδɾiə] (oriental), ['ʎuδɾia] (occidental)

### Sillabas

llú | dri | a (3)

## Nom comun

llúdria femenin, pl. llúdries.

### Traduccions

* loira $^{(oc)}$

### Variantas dialectalas

* llúdriga
# Chèc
### Etimologia

Bastit a partir de loajální ("leial -a") e del sufix nominal -ost.

### Prononciacion

['lwaja:lno̞st]

### Sillabas

loa | jál | nost (3)

## Nom comun

loajálnost femenin, pl. loajálnosti

### Sinonims

* loajalita

### Traduccions

* leialtat $^{(oc)}$
# Lule
### Etimologia

    → Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

llú
* Dent.

### Referéncias

* Antonio Machoni de Cerdeña, 1877, Arte y vocabulario de la la lengua lule y tonocoté, Buenos Aires, Pablo E. Coni.
# Catalan
### Etimologia

Del latin lutra.

### Prononciacion

[ˈʎuδɾiɣə] (oriental), [ˈʎuδɾiɣa] (occidental)
Espanha (Barcelona) : escotar « llúdriga »

### Sillabas

llú | dri | ga (3)

## Nom comun

llúdriga femenin, pl. llúdrigues.

### Traduccions

* loira $^{(oc)}$

### Variantas dialectalas

* llúdria
# Occitan
### Etimologia

Del latin illum.

### Prononciacion

/lu/, /lu/
França (Bearn) : escotar « lo »

## Article definit

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | lo | los |
| Masculin | [lu] | [lus] |
| Femenin | la | las |
| Femenin | [la] | [los] |
lo masculin
* Article definit o determinant masculin singular del sistèma general occitan.
   * Lo camin de la vinha.

### Variantas dialectalas

* eth (gascon pirenenc)
* 'o (gardiòl)
* le (lengadocian meridional)
* lu (oest lemosin, lemosin perigordin)
* le [lə] (naut lemosin, centre e oest), (auvernhat), (vivaroaupenc)
* el [əl] (vivaroaupenc, nòrd de las Valadas Occitanas)

### Derivats

* del
* delh auvernhat
* elh : en + lo auvernhat (al)
* 'melh : emb + lo
* pelh : per + lo auvernhat
* velh : vès + lo auvernhat (al)

### Traduccions

| alemand: der $^{(de)}$ anglés: the $^{(en)}$ catalan: el $^{(ca)}$ francés: le $^{(fr)}$ | espanhòl: el $^{(es)}$ italian: il $^{(it)}$, lo $^{(it)}$ portugués: o $^{(pt)}$ sicilian : lu $^{(scn)}$, u $^{(scn)}$ |

### Referéncias

* ↑ Joan-D. Ros, lexic auvernhat / òc estandard
* ↑ Joan-D. Ros, lexic auvernhat / òc estandard
* ↑ Joan-D. Ros, lexic auvernhat / òc estandard
* ↑ Joan-D. Ros, lexic auvernhat / òc estandard
* ↑ Joan-D. Ros, lexic auvernhat / òc estandard

### Vejatz tanben

Article definit en occitan sus Wikipèdia
# Anglés
### Etimologia
### Prononciacion

['ɫəʊd] Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « load »

### Sillabas

load (1)

## Vèrb

| Temps | Forma |
| Infinitiu | to load |
| Present, 3$^{ena}$ pers. del sg | loads |
| Preterit | loaded |
| Participi passat | loaded |
| Participi present | loading |
to load

### Traduccions

* cargar $^{(oc)}$

### Derivats

* to download
* loaded
* loading
* loadstone
* payload
* to upload

### Parents

* laden

### Antonims

* to unload
# Chèc
### Etimologia

Adaptacion de la prononciacion de l'alemand loyal amb lo sufix adjectival -ní.

### Prononciacion

['lwaja:ʎɲi:]

### Sillabas

loa | jál | ní (3)

## Adjectiu

loajální masculin, femenin e neutre, pl. loajální

### Sinonims

* věrný

### Traduccions

* leial $^{(oc)}$ masculin, leiala $^{(oc)}$ femenin

### Derivats

* loajálnost
# Anglés
## Forma de vèrb

loaded
* Preterit del vèrb to load.
* Participi passat del vèrb to load. Prononciacion escotar « loaded »
# Anglés
## Forma de nom comun

loads
* Plural de load.

## Forma de vèrb

loads
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu del vèrb to load.
# Anglés
## Forma de vèrb

loading
* Participi present del vèrb to load.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

lěwicarjow
* Genitiu-acusatiu plural de lěwicar.
* Genitiu-acusatiu dual de lěwicar.
# Liko
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

lǎngbɔ classa 5, plural : mǎngbɔ
* Gauta.

### Referéncias

* Gerrit de Wit, 2015, Liko phonology and grammar : a Bantu language of the Democratic Republic of the Congo, Utrecht, LOT Publications.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

lěwicarjo
* Vocatiu singular de lěwicar.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

lěwicarjomaj
* Datiu-instrumental-locatiu dual de lěwicar.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

lěwicarjom
* Instrumental singular de lěwicar.
# Naut sorab
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

| Cas | Singular | Plural | Dual |
| Nominatiu | lěwicarka | lěwicarki | lěwicarce |
| Genitiu | lěwicarki | lěwicarkow | lěwicarkow |
| Datiu | lěwicarce | lěwicarkam | lěwicarkomaj |
| Acusatiu | lěwicarku | lěwicarki | lěwicarce |
| Instrumental | lěwicarku | lěwicarkami | lěwicarkomaj |
| Locatiu | lěwicarce | lěwicarkach | lěwicarkomaj |
lěwicarka femenin
* Esquerrièra.
* Polit. Femna politicament a esquèrra.

### Mots aparentats

* lěwicar
* lěwak

### Referéncias

* Ludmila Budarjowa, 1990, Słownik hornjoserbsko-němski. Wörterbuch Obersorbisch-deutsch, Budyšin-Bautzen, Domowina-Verlag.
* Pawoł Völkel, 2014, Prawopisny słownik - hornjoserbsko-němski słownik. Obersorbisch-deutsches Wörterbuch, Budyšin-Bautzen, Ludowe Nakładnistwo Domowina.
* Soblex - hornjoserbsko-němski słownik
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

lěće
* Locatiu singular de lěto.
* Nominatiu-acusatiu dual de lěto.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

lěwicarjemi
* Instrumental plural de lěwicar.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

lěwicarju
* Locatiu singular de lěwicar.
# Liko
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

lǎnzʊ classa 5, plural : mǎnzʊ
* Dent.

### Referéncias

* Gerrit de Wit, 2015, Liko phonology and grammar : a Bantu language of the Democratic Republic of the Congo, Utrecht, LOT Publications.
# Maòri
### Etimologia

Nom compausat, bastit a partir d'oro ("son") e de puare ("dobèrt -a").

### Prononciacion

['oro 'puare]?

## Nom comun

oro puare

### Traduccions

* vocala $^{(oc)}$ femenin

### Parents

* oro
* puare

### Antonims

* orokati
# Italian
### Etimologia

Del latin horologium, que ven, del grèc hōrológion

### Prononciacion

[oro'lɔʤo] escotar « orologio »

### Sillabas

o | ro | lo | gio (4)

## Nom comun

orologio masculin, pl. orologi

### Traduccions

* (de granda talha) relòtge $^{(oc)}$
* (portable) mòstra $^{(oc)}$ femenin
# Anglés
### Etimologia

Del latin tardiu ŏrphănus, e aqueste, del grèc órphanos.

### Prononciacion

['ɔ:fən] (UK) e ['ɔɹfən] (US)
Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « orphan »

### Sillabas

or | phan (2)

## Nom comun e adjectiu

orphan masculin e femenin

### Traduccions

* orfanèl $^{(oc)}$ masculin, orfanèla $^{(oc)}$ femenin

### Derivats

| orphanage orphancy orphandom orphaner orphanet orphanhood | orphanism to orphanize orphanotropism orphanry orphanship orphany |
# Ongrés
### Etimologia

Manlevat a una lenga turca, veire per exemple en tatar de Crimèa arslan.

### Prononciacion

/ˈoroslaːn/, /ˈoroslaːn/
escotar « oroszlán »

## Nom comun

oroszlán, plural : oroszlánok
* Leon.
# Ladin
### Etimologia

Del latin auricula.

### Prononciacion
## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| orogla | orogle |
orogla femenin
* Aurelha.

### Variantas dialectalas

* orëdla (Val Badia)
* urëdla (Val Gardena)
* réa (ampezan)
* ureia (fassan)

#### Nòta

Forma del dialècte de Fodom.

### Referéncias

* Banca lessicala ladina
# Maòri
### Etimologia

Nom compausat, bastit a partir d'oro ("son") e de kati ("tampat -ada").

### Prononciacion

['orokati]?

## Nom comun

orokati

### Traduccions

* consonanta $^{(oc)}$ femenin

### Parents

* oro
* kati

### Antonims

* oro puare