OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Prononciacion

/de'fen.sɔs/, /de'fen.sɔs/
de | fen | sas (3)

## Forma de nom comun

defensas femenin
* Plural de defensa.

# Espanhòl
### Prononciacion

/deˈfen.sas/, /deˈfen.sas/
de | fen | sas (3)

## Forma de nom comun

defensas femenin
* Plural de defensa.
# Occitan
### Prononciacion

/defenˈsus/, /defenˈsus/

## Forma de nom comun

defensors
* Masculin plural de defensor.
# Anglés
## Forma de vèrb

defends
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu del vèrb to defend.
# Occitan
### Etimologia

Del latin defensa (sens identic), deverbal de defendere bastit amb lo prefixe de- (« fòra de ») e del vèrb arcaíc fendere (« atacar »).

### Prononciacion

/deˈfen.sɔ/, /deˈfen.sɔ/
de | fen | sa (3)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| defensa | defensas |
| [de'fen.sɔ] | [de'fen.sɔs] |
defensa femenin
* Accion de defendre, de se defendre.
* (Militar) Accion o bias de defendre una plaça, un pòst, etc., de s’i defendre.
* (Politica) Gestion de l’armada e de la marina.
** Lo ministèri de la defensa.
* (Drech) Accion de defendre qualqu’un contra una acusacion en justícia o dins los rapòrts socials.
* Caduna de las doas longas dents, caninas o incisivas, que sortisson de la boca d'unes mamifèrs e que se'n servisson per se defendre.
* Enebicion, interdiccion. Es defendut de, es interdit de.
** Defensa de fumar, defensa d’urinar, defensa de sonsa lo pelenc, defensa de parlar al conductor.

### Antonims

* ataca
* ofensa

### Traduccions

| alemand: Interdikt $^{(de)}$ Verbot $^{(de)}$ Abwehr $^{(de)}$ Wehr $^{(de)}$ Verteidigung $^{(de)}$ anglés: EUA: defense $^{(en)}$ RU: defence $^{(en)}$ catalan: defensa $^{(ca)}$ chèc: espanhòl: prohibición $^{(es)}$ defensa $^{(es)}$ estonian: francés: défense $^{(fr)}$ | grèc: άμυνα $^{(el)}$ italian: difesa $^{(it)}$ neerlandés: verdediging $^{(nl)}$ portugués: defesa $^{(pt)}$ polonés: rus: оборона $^{(ru)}$ защита $^{(ru)}$ suedés: |

# Catalan
### Prononciacion

Espanha (Barcelona) : escotar « defensa »

### Etimologia

Del latin defensa (sens identic), deverbal de defendere bastit amb lo prefixe de- (« fòra de ») e del vèrb arcaíc fendere (« atacar »).

### Prononciacion

    oriental /dəˈfɛn.sə/, /dəˈfɛn.sə/
    occidental/deˈfen.sa/, /deˈfen.sa/
de | fen | sa (3)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| defensa | defenses |
defensa femenin
* defensa

# Espanhòl
### Etimologia

Del latin defensa (sens identic), deverbal de defendere bastit amb lo prefixe de- (« fòra de ») e del vèrb arcaíc fendere (« atacar »).

### Prononciacion

/deˈfen.sa/, /deˈfen.sa/
de | fen | sa (3)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| defensa | defensas |
defensa femenin
* defensa

# Latin
### Prononciacion

de | fen | sa (3)

## Nom comun

defensa femenin
* defensa
# Occitan
### Prononciacion

/defenˈsuɾo/, /defenˈsuɾo/
França (Bearn) : escotar « defensora »

## Forma de nom comun

defensora
* Femenin singular de defensor.
# Catalan
### Etimologia

Del latin .

### Prononciacion

[dəfə'rɛnsiə] (oriental), [defe'rɛnsia] (occidental)

### Sillabas

de | fe | rèn | ci | a (5)

## Nom comun

deferència femenin, pl. deferències

### Traduccions

* deferéncia $^{(oc)}$
# Occitan
### Prononciacion

/defenˈsuɾos/, /defenˈsuɾos/

## Forma de nom comun

defensoras
* Femenin plural de defensor.
# Occitan
### Etimologia

    De deferir

### Prononciacion

    legadocian, gascon /defeˈɾen/, /defeˈɾen/
    provençau /defeˈʀẽⁿ/, /defeˈʀẽⁿ/

### Sillabas

de|fe|rent

## Adjectiu

deferent
Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | deferent | deferents |
| Masculin | [defeˈɾen] | [defeˈɾens] |
| Femenin | deferenta | deferentas |
| Femenin | [defeˈɾento̞] | [defeˈɾento̞s] |
* En parlant d'una persona o de son actitud : Que deferís, que cedís, que fa mòstra de la deferéncia.
* En anatomia animala: Que raja cap a l’exterior.
* En astronomia anciana: Sus que se despalçar las planetas.

### Locucions

* canal deferent / canau deferent
* conduch deferent / conduit deferent
* cercle deferent

### Parents

* deferir
* deferéncia

### Traduccions

| alemand: ehrerbietig $^{(de)}$, willfährig $^{(de)}$, übertragend $^{(de)}$, abführend $^{(de)}$, Samenleiter $^{(de)}$ (anatomia) anglés: deferential $^{(en)}$, deferent $^{(en)}$ basc: catalan: deferent $^{(ca)}$ | espanhòl: deferente $^{(es)}$ francés: déférent $^{(fr)}$ italian: deferente $^{(it)}$ portugués: deferente $^{(pt)}$ |

# Anglés
### Etimologia

    Del francés deferent

### Prononciacion

    /ˈdɛfəɹənt/, /ˈdɛfəɹənt/

### Sillabas

de|fe|rent

## Adjectiu

deferent
* deferent $^{(oc)}$

# Catalan
### Etimologia

    De deferir

### Sillabas

de|fe|rent

## Adjectiu

deferent masculin o femenin, (plurals: deferents)
* deferent $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

    Amb lo prefix privatiu «de-», de ferir

### Prononciacion

    legadocian /defeˈɾi/, /defeˈɾi/
    provençau /defeˈʀi/, /defeˈʀi/

### Sillabas

de|fe|rir

## Vèrb

deferir
* Decernir de dignitats, d'onors qu'un Estat o un còrs balha en favor d’una persona.
* (drech) Sotmetre a una autoritat, a una jurisdiccion.
* Cedir o concedir per condescendéncia o consideracion.

### Derivats

* deferent
* deferéncia

### Traduccions

* decernir de dignitats
* alemand: übertragen $^{(de)}$
* anglés: defer $^{(en)}$, elegate $^{(en)}$
* basc:
* catalan: deferir $^{(ca)}$
* espanhòl: otorgar $^{(es)}$, conferir $^{(es)}$, conceder $^{(es)}$
* francés: déférer $^{(fr)}$
* italian: conferire $^{(it)}$
* portugués: Conceder $^{(pt)}$
* sosmetre a una autoritat
* alemand: anzeigen $^{(de)}$
* anglés: defer $^{(en)}$, elegate $^{(en)}$
* basc:
* catalan: deferir $^{(ca)}$
* espanhòl: deferir $^{(es)}$, encomendar $^{(es)}$, deferir $^{(es)}$
* francés: déférer $^{(fr)}$
* italian: denunziare $^{(it)}$, deferire $^{(it)}$
* portugués: submeter $^{(pt)}$, remeter $^{(pt)}$
* cedir, concedir
* alemand: übertragen $^{(de)}$
* anglés: defer $^{(en)}$, elegate $^{(en)}$
* basc:
* catalan: deferir $^{(ca)}$
* espanhòl: deferir $^{(es)}$
* francés: déférer $^{(fr)}$
* italian: concedere $^{(it)}$
* portugués: deferir $^{(pt)}$

# Catalan
### Etimologia

    Amb lo prefix privatiu «de-», de ferir

### Prononciacion

    Oriental: /dəfəˈɾi/, /dəfəˈɾi/
    Occidental: nord-occidental /defeˈɾi/, /defeˈɾi/, valencian /defeˈɾiɾ/, /defeˈɾiɾ/

### Sillabas

de|fe|rir

## Vèrb

deferir
* deferir $^{(pt)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    Amb lo prefix privatiu «de-», de ferir

### Prononciacion

    /d̪efeˈɾiɾ/, /d̪efeˈɾiɾ/

### Sillabas

de|fe|rir

## Vèrb

deferir
* deferir $^{(pt)}$, dins los sens de sosmete a una autoritar, concedir

# Portugués
### Etimologia

    Amb lo prefix privatiu «de-», de ferir

### Prononciacion

    Portugal /dɨfɨˈɾiɾ/, /dɨfɨˈɾiɾ/
    Brasil /defeˈɾi(ɾ)/, /defeˈɾi(ɾ)/

### Sillabas

de|fe|rir

## Vèrb

deferir
* deferir $^{(pt)}$, dins los sens cedir, concedir
# Occitan
### Etimologia

Del latin defensor.

### Prononciacion

/defenˈsu/, /defenˈsu/
França (Bearn) : escotar « defensor »

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | defensor | defensors |
| Masculin | [defenˈsu] | [defenˈsus] |
| Femenin | defensora | defensoras |
| Femenin | [defenˈsuɾo] | [defenˈsuɾos] |
defensor masculin
* Persona qu'apara, que defend un luòc o una idèa.

### Sinonims

* aparaire

### Traduccions

| alemand: Verteidiger $^{(de)}$ masculin anglés: defender $^{(en)}$ | francés: défenseur $^{(fr)}$ masculin |
# Sapadin
### Prononciacion
## Forma de nom comun

erme
* Plural de orm.

### Referéncias

* Cristina Kratter e Marcella Benedetti, s. d., Ans, kans, hunderttausnt Berter saint et schtane - Frasario del sappadino, Sappada, Associazione Plodar Germanofoni di Sappada.
# Occitan
### Prononciacion

/eɾme'tiko̞/, /eɾme'tiko̞/

## Forma d'adjectiu

ermetica
* Femenin singular de ermetic
# Occitan
### Etimologia

    Compausat d'Ermès e d’Afrodita

### Prononciacion

/eɾmafɾuˈðisme/, /eɾmafɾuˈðisme/, provençau /eʀmafʀuˈdisme/, /eʀmafʀuˈdisme/

### Sillabas

er|ma|fro|dis|me

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| ermafrodisme | ermafrodismes |
| [eɾmafɾuˈðisme] | [eɾmafɾuˈðismes] |
ermafrodisme masculin
* Reünion d'unes caractèrs dels dos sèxes dins un sol individú.
* (botanica, zoologia) Reünion dels dos sèxes per unes animals de classas inferioras e dins unas plantas.

### Parents

* ermafrodita

### Traduccions

| alemand: Hermaphroditismus $^{(de)}$ anglés: hermaphrodite $^{(en)}$ basc: catalan: hermafroditisme $^{(ca)}$ | espanhòl: hermafroditismo $^{(es)}$ francés: hermaphrodisme $^{(fr)}$ italian: ermafroditismo $^{(it)}$ portugués: hermafroditismo $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    Del latin hermaphroditus, antonomasia de Hermaphroditus, filh mitologic d’Ermès e d’Afrodita, en grèc ancian Ἑρμαφρόδιτος

### Prononciacion

/eɾmafɾuˈðito̞/, /eɾmafɾuˈðito̞/, provençau /eʀmafʀuˈditə/, /eʀmafʀuˈditə/

### Sillabas

er|ma|fro|di|ta

## Adjectiu

ermafrodita masculin o femenin, (plural: ermafroditas)
* (zoologia) Que possedís a l'encòp d'organs mascles e femes.
* (botanica) Qualifica una flor que possedís a l'encòp d'estaminas e un o mai pistils.

### Derivats

* ermafrodisme

### Traduccions

| alemand: hermaphroditisch $^{(de)}$ anglés: hermaphrodite $^{(en)}$ basc: catalan: hermafrodita $^{(ca)}$ | espanhòl: hermafrodita $^{(es)}$ francés: hermaphrodite $^{(fr)}$ galician: italian: ermafrodito $^{(it)}$ portugués: hermafrodita $^{(pt)}$ |

## Nom comun

ermafrodita masculin o femenin, (plural: ermafroditas)
* Èsser que reünís unes caractèrs dels dos sèxes.
* (biologia) Animal o planta que conten los organs reproductors dels dos sèxes.
* (Antiquitat) Representacion artistica mai sovent d'èssers jaguts ont se trapan reünidas e combinadas las formas de l’òme e de la femna.

### Traduccions

| alemand: Zwitter $^{(de)}$ anglés: hermaphrodite $^{(en)}$ basc: catalan: hermafrodita $^{(ca)}$ | espanhòl: hermafrodita $^{(es)}$ francés: hermaphrodite $^{(fr)}$ galician: italian: ermafrodito $^{(it)}$ portugués: hermafrodita $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    Del latin medieval hermeticus, derivat de Hermes Trismegistus, dieu e alquimista mitologic, explicant lo procediment magic permetent de sagelar estanc las arcas que pas degun accesdisca al contengut.

### Prononciacion

/eɾme'tik/, /eɾme'tik/

### Sillabas

er|me|tic

## Adjectiu

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | ermetic | ermetics |
| Masculin | [eɾme'tik] | [eɾme'tiks] |
| Femenin | ermetica | ermeticas |
| Femenin | [eɾme'tiko̞] | [eɾme'tiko̞s] |
ermetic
* (filosofia) Al respècte de ço qu'aparten a Ermès Trismegist e a l'ermetisme.
* (alquimia) Al respècte de ço qu'aparten a l'alquimia.
* (quimia) Qualifica la tencadura que s'obten en fasent fondre los bòrds del vas que se vòl claure.
* (per extension) Se dich de quina que tampadura perfiècha.
* (figurat) incompreensible, enigmatic, escur.

### Parents

* ermetisme
* ermeticament

### Traduccions

| alemand: hermetisch $^{(de)}$ anglés: hermetical $^{(en)}$, hermetic $^{(en)}$ basc: hermetikoa $^{(eu)}$ catalan: hermètic $^{(ca)}$ | espanhòl: hermético $^{(es)}$ francés: hermétique $^{(fr)}$ italian: ermetico $^{(it)}$ portugués: hermético $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De ermetic.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /eɾmetiko̞ˈmen/, /eɾmetiko̞ˈmen/
    provençau /eʀmetikaˈmen/, /eʀmetikaˈmen/

### Sillabas

er|me|ti|ca|ment

## Advèrbi

ermeticament
* D'un biais ermetic.

### Parents

* ermetic
* ermetisme

### Traduccions

| alemand: hermetisch $^{(de)}$ anglés: hermetically $^{(en)}$ basc: catalan: hermèticament $^{(ca)}$ | espanhòl: herméticamente $^{(es)}$ francés: hermétiquement $^{(fr)}$ italian: ermeticamente $^{(it)}$ portugués: herméticamento $^{(pt)}$ |
# Italian
### Etimologia

Bastit a partir de ermetico -a amb lo sufix adverbial -mente.

### Prononciacion

[ermɛtika'mente]

### Sillabas

er | me | ti | ca | men | te (6)

## Advèrbi

ermeticamente

### Traduccions

* ermeticament $^{(oc)}$

### Parents

* ermetico -a
# Occitan
### Prononciacion

/eɾme'tiko̞s/, /eɾme'tiko̞s/

## Forma d'adjectiu

ermeticas
* Femenin plural de ermetic
# Occitan
### Prononciacion

/eɾme'tikos/, /eɾme'tikos/

## Forma d'adjectiu

ermetics
* Masculin plural de ermetic
# ermasses
## Nom comun

ermasses masculin (lengadocian)
* Forma plurala de ermàs.
# Occitan
### Etimologia

De acusar

### Prononciacion

[dezeŋky'za] França (Bearn) : escotar « desencusar »

### Sillabas

de|sen|cu|sar

## Vèrb

desencusar v. tr. o pr.
* Disculpar d'un biais, presentar una persona o una accion coma mens colpabla que sembla pas.
** Cal desencusar las mancas de la jovença.
* Reconéisser una persona o una accion coma mens colpabla qu'òm cresiá, far grácia.
** Après aver ausit son plaidejat, se pòt pas defugir de lo desencusar.
* Autorizar qualqu’un a far pas quicòm, dispensar d'una obligacion.
** M'invitèt per sopar, lo prègui de me'n desencusar.

### Sinonims

* excusar
* desculpar / disculpar
* perdonar

### Antonims

* recusar
* refusar

### Traduccions

| aragonés: afrikaans: alemand: entschuldigen $^{(de)}$, verzeihen $^{(de)}$ anglés: excuse $^{(en)}$, make excuses $^{(en)}$, justify $^{(en)}$, validate $^{(en)}$, vindicate $^{(en)}$, forgive $^{(en)}$ basc: catalan: excusar $^{(ca)}$; disculpar $^{(ca)}$ espanhòl: excusar $^{(es)}$, disculpar $^{(es)}$, perdonar $^{(es)}$ finlandés: francés: excuser $^{(fr)}$ ongrés: | indonesian: gaelic irlandés: italian: scusare $^{(it)}$ leton: lituanian: neerlandés: norvegian: portugués: escusar $^{(pt)}$, desculpar $^{(pt)}$, perdoar $^{(pt)}$ romanés: sicilian: scusari $^{(scn)}$ suedés: ucraïnian: |
# Occitan
### Etimologia

    De enganar amb lo prefix «des-»

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /dezengaˈna/, /dezengaˈna/
    provençau /dezẽⁿgaˈna/, /dezẽⁿgaˈna/

### Sillabas

de|sen|ga|nar

## Vèrb

desenganar
* Tirar qualqu’un de l’error, de las falsièras.
* (figurat) Far perdre l'esperança.
se desenganar
* Sortir de l’error, de las falsièras.

### Sinonims

* desmistificar
* desabusar
* desbarlugar
* desemborniar
* desempetegar

### Traduccions

| alemand: enttäuschen $^{(de)}$, ernüchtern $^{(de)}$ anglés: disabuse $^{(en)}$, become disillusioned $^{(en)}$, disappoint $^{(en)}$ basc: catalan: desenganyar $^{(ca)}$ | espanhòl: sacar del error $^{(es)}$, desengañar $^{(es)}$ francés: détromper $^{(fr)}$, démystifier $^{(fr)}$, désillusionner $^{(fr)}$ (figurat) italian: disingannare $^{(it)}$ portugués: desenganar $^{(pt)}$ |

# Portugués
### Etimologia

    De enganar amb lo prefix «des-»

### Prononciacion

    Portugal /dɨzẽgɐˈnaɾ/, /dɨzẽgɐˈnaɾ/
    Brasil /dezẽgãˈnaɾ/, /dezẽgãˈnaɾ/, /dezẽgaˈna/, /dezẽgaˈna/

### Sillabas

de|sen|ga|nar

## Vèrb

desenganar
* desenganar $^{(pt)}$
se desenganar
* (popular) se decidir
# Catalan
## Forma de vèrb

desencordaves
* Segonda persona del singular a l'imperfach del vèrb desencordar.
# Occitan
### Etimologia

    Del latin crypta « cripta, croton », del grèc ancian κρύπτη, krúptē « vòlta sosterranha », amb los prefixes des- e en-

### Prononciacion

/dezenkɾuˈta/, /dezenkɾuˈta/

## Vèrb

desencrotar (lengadocian)
* Sortit d'una cròta.
* Sortit de la tèrra.

### Parents

* encrotar
# Occitan
### Etimologia

Bastit amb lo vèrb encrumir e lo prèfix des-.

### Prononciacion

[dezeɳkrymi]

### Sillabas

de | sen | cru | mir (4)

## Vèrb

desencrumir
* Se ditz del cèl quand s'esclarzís de sas nívols.

### Sinonims

* desennivolir

### Antonims

* encrumir (s')

### Traduccions

| alemand: anglés: to basc: breton: bulgar: catalan: desennuvolar $^{(ca)}$ chèc: danés: espanhòl: esperanto: estonian: finlandés: francés: découvrir $^{(fr)}$, éclaircir $^{(fr)}$ | italian: leton: lituanian: neerlandés: portugués: romanés: suedés: turc: ucraïnian: |
# Occitan
### Etimologia

    De encarnar amb lo prefix privatiu «des-»

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /dezeŋkaɾˈna/, /dezeŋkaɾˈna/
    Provençau /dezẽⁿkaʀˈna/, /dezẽⁿkaʀˈna/

## Vèrb

desencarnar
* Èsser desfach d’un supòrt corporal, passar a l'esperital.
* Levar la carn: descarnar.
* Desacostumar de la carn, far magre
* (figurat) Alunhar de la realitat, de las causas terrèstras.
se desencarnar
* Se desabituar de la carn
* (figurat) S'alunhar de la realitat, de las causas terrèstras.

### Derivats

* desencarnacion

### Traduccions
# Catalan
### Etimologia

    De encarnar amb lo prefix privatiu «des-»

### Prononciacion
## Vèrb

desencarnar
* desencarnar $^{(oc)}$
* descarnar $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    De encarnar amb lo prefix privatiu «des-»

### Prononciacion
## Vèrb

desencarnar
* desencarnar $^{(oc)}$
* descarnar $^{(oc)}$

# Portugués
### Etimologia

    De encarnar amb lo prefix privatiu «des-»

### Prononciacion

    Portugal /dɨzẽkɐɾˈnaɾ/, /dɨzẽkɐɾˈnaɾ/
    Brasil /dezẽkaɦˈnaɾ/, /dezẽkaɦˈnaɾ/, /dezẽkarˈna/, /dezẽkarˈna/

## Vèrb

desencarnar
* desencarnar $^{(oc)}$, Èsser desfach d’un supòrt corporal, passar a l'esperital.
# Occitan
### Etimologia

De engatjar.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /dezenɣaˈd͡ʒa/, /dezenɣaˈd͡ʒa/
    lengadocian /dezenɣaˈt͡ʃa/, /dezenɣaˈt͡ʃa/
    provençau /dezẽⁿgaˈd͡ʒa/, /dezẽⁿgaˈd͡ʒa/

### Sillabas

des|em|ga|tjar

### Variantas dialectalas

* degatjar

## Vèrb

desengatjar
* Far quitar d’èsser engatjat.

### Derivats

* desgatjament

### Sinonims

* desliurar
* liberar

### Traduccions

| alemand: ausklinken $^{(de)}$, aushaken $^{(de)}$, entkuppeln $^{(de)}$ anglés: disengage $^{(en)}$ basc: catalan: desempenyorar $^{(ca)}$, desengatjar $^{(ca)}$, desllogar $^{(ca)}$ | espanhòl: desenganchar $^{(es)}$, desatar $^{(es)}$, liberar $^{(es)}$ francés: désengager $^{(fr)}$, dégager $^{(fr)}$ italian: disattivare $^{(it)}$, , disinnestare $^{(it)}$ portugués: desengatar $^{(pt)}$, desativar $^{(pt)}$, desligar $^{(pt)}$, soltar $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

De engatjar.

### Prononciacion

    Oriental: /dəzəŋɡəˈd͡ʒa/, /dəzəŋɡəˈd͡ʒa/
    Occidental: nord-occidental /dezeŋɡaˈd͡ʒa/, /dezeŋɡaˈd͡ʒa/, valencian /dezeŋɡaˈd͡ʒaɾ/, /dezeŋɡaˈd͡ʒaɾ/, /dezeŋɡaˈd͡ʒa/, /dezeŋɡaˈd͡ʒa/

### Sillabas

des|em|ga|tjar

## Vèrb

desengatjar
* Rompre un engatjament.
# Occitan
### Etimologia

    De encadenar amb lo prefix «des-»

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /dezeŋkaðeˈna/, /dezeŋkaðeˈna/
    provençau /dezẽⁿkadeˈna/, /dezẽⁿkadeˈna/

### Sillabas

de|sen|ca|de|nar

## Vèrb

desencadenar
* Enlevar las cadenas.
* (figurat) Acometre, enrabiar una persona
* (figurat) Amodar amb violéncia per las causas.
se desencadenar
* Se desliurar de las cadenas.
* (figurat) Se desfar de la vergonha.
* (figurat) S'enrabiar per una persona
* (figurat) S'amodar amb violéncia per las causas.

### Sinonims

* descanedar
* descabestrar

### Traduccions

| alemand: losketten $^{(de)}$, figurat: entfesseln $^{(de)}$ o auslösen $^{(de)}$ anglés: unchain $^{(en)}$, unleash $^{(en)}$ basc: catalan: desencadenar $^{(ca)}$ | espanhòl: desencadenar $^{(es)}$ francés: desenchainer $^{(fr)}$, deschainer $^{(fr)}$ italian: scatenare $^{(it)}$ portugués: desencadear $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

    De encadenar amb lo prefix «des-»

### Prononciacion

    Oriental: /dəzəŋkəðəˈna/, /dəzəŋkəðəˈna/
    Occidental: nord-occidental /dezeŋkaðeˈna/, /dezeŋkaðeˈna/, valencian /dezeŋkaðeˈna/, /dezeŋkaðeˈna/

### Sillabas

de|sen|ca|de|nar

## Vèrb

desencadenar
* desencadenar $^{(oc)}$.

# Espanhòl
### Etimologia

    De encadenar amb lo prefix «des-»

### Prononciacion

escotar « desencadenar »

### Prononciacion

    /deseŋkaðeˈnaɾ/, /deseŋkaðeˈnaɾ/

### Sillabas

de|sen|ca|de|nar

## Vèrb

desencadenar
* desencadenar $^{(oc)}$.
# Occitan
### Etimologia

De enculpar amb lo prefix privariu «des-»

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /dezenˈkylpo̞/, /dezenˈkylpo̞/
    provençau /dezẽⁿˈkylpə/, /dezẽⁿˈkylpə/

### Sillabas

des|en|cul|pa

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| desenculpa | desenculpas |
| [dezenˈkylpo̞] | [dezenˈkylpo̞s] |
desenculpa (lengadocian) , (provençau) ; femenin
* Accion o resultat de desculpar o de se desculpar, provar son innocéncia.
* Paraulas, rasons, amb que òm vòl de desculpar o de se desculpar; excusa.

### Sinonims

* excusa / desencusa
* desculpa / disculpa
* disculpacion
* descarg / desencarg
* justificacion

### Traduccions

| alemand: Entschuldigung $^{(de)}$ anglés: excuse $^{(en)}$, plea $^{(en)}$, apology $^{(en)}$ basc: catalan: disculpa $^{(ca)}$, excusa $^{(ca)}$, disculpació $^{(ca)}$, disculpament $^{(ca)}$ | espanhòl: disculpa $^{(es)}$ francés: excuse $^{(fr)}$, disculpation $^{(fr)}$ italian: discolpa $^{(it)}$, giustificazione $^{(it)}$, scusa $^{(it)}$ portugués: excusa $^{(pt)}$, desculpa $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De desencarnar

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /dezeŋkaɾˈnat/, /dezeŋkaɾˈnat/
    provençau /dezẽⁿkaʀˈnat/, /dezẽⁿkaʀˈnat/

### Sillabas

de|sen|car|nat

## Adjectiu

desencarnat
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | desencarnat | desencarnats |
| Masculin | [dezeŋkaɾˈnat] | [dezeŋkaɾˈnats] |
| Femenin | desencarnada | desencarnadas |
| Femenin | [dezeŋkaɾˈnaðo̞] | [dezeŋkaɾˈnaðo̞s] |
* Que la carn a quitat; qu'es pas del mond dels vivents.
* (figurat) Alunhat de la realitat, de las causas terrèstras.

### Parents

* encarnacion
* encarnar
* encarnat

### Traduccions

| alemand: körperlos $^{(de)}$ anglés: disembodied $^{(en)}$, disincarnate $^{(en)}$, unembodied $^{(en)}$ basc: catalan: desencarnat $^{(ca)}$ | espanhòl: desencarnado $^{(es)}$ francés: désincarné $^{(fr)}$ italian: disincarnato $^{(it)}$ portugués: desencarnado $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

desencarnat
* participi passar al masculin singular de desencarnar

# Catalan
### Etimologia

De desencarnar

### Sillabas

de|sen|car|nat

## Adjectiu

desencarnat
Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | desencarnat | desencarnats |
| Femenin | desencarnada | desencarnades |
* desencarnat $^{(oc)}$

## Forma de vèrb

desencarnat
* participi passar al masculin singular de desencarnar
# Occitan
### Prononciacion

/depluˈɾaplo̞/, /depluˈɾaplo̞/

## Forma d'adjectiu

deplorabla
* Femenin singular de deplorable
# Occitan
### Prononciacion

/depluˈɾaples/, /depluˈɾaples/, provençau /depluˈʀables/, /depluˈʀables/

## Forma d'adjectiu

deplorables
* Masculin plural de deplorable

# Catalan
### Prononciacion

oriental /dəpɫuˈɾabbɫəs/, /dəpɫuˈɾabbɫəs/, occidental /depɫoˈɾaβɫes/, /depɫoˈɾaβɫes/

## Forma d'adjectiu

deplorables masculin o femenin
* Plural de deplorable

# Espanhòl
### Prononciacion
## Forma d'adjectiu

deplorables masculin o femenin
* Plural de deplorable
# Occitan
### Prononciacion

/depuˈnentɔ/, /depuˈnentɔ/

## Forma d'adjectiu

deponenta femenin
* Feminin singular de deponent.
** Ua conjugason deponenta.
# Occitan
### Prononciacion

/depuˈnentɔs/, /depuˈnentɔs/ (gascon), (lengadocian), /depuˈnentɔ/, /depuˈnentɔ/ provençau)

## Forma d'adjectiu

deponentas femenin
* feminin plurau de deponent.
** Que cau apréner las conjugasons deponentas en latin.
# Occitan
### Etimologia

    De perir

### Prononciacion

    /depeˈɾi/, /depeˈɾi/
    escotar « deperir »

### Sillabas

de|pe|rir

## Vèrb

deperir (lengadocian)
* S'afeblir gradualament fins a s'avalir.
* Se deteriorar gradualament fins a la roïna totala.

### Parents

* perir

### Sinonims

* s'adelir
* s'afeblir
* avalir
* decadenciar
* declinar
* demedir
* s'estralhar

### Traduccions

| alemand: entkräften $^{(de)}$ anglés: decline $^{(en)}$, wither $^{(en)}$ basc: catalan: afeblir $^{(ca)}$, debilitar $^{(ca)}$, decaure $^{(ca)}$, deperir $^{(ca)}$ | espanhòl: declinar $^{(es)}$, debilitar $^{(es)}$, deteriorar $^{(es)}$, decaer $^{(es)}$ francés: dépérir $^{(fr)}$ italian: deperire $^{(it)}$ portugués: definhar $^{(pt)}$ |