OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia
### Prononciacion

[sentrali'tat]

### Sillabas

cen | tra | li | tat (4)

## Nom comun

centralitat femenin

### Traduccions

| alemand: anglés: centrality $^{(en)}$ neutre catalan: centralitat $^{(ca)}$ chèc: danés: eslovac: eslovèn: espanhòl: centralidad $^{(es)}$ esperanto: estonian: finlandés: francés: centralité $^{(fr)}$ | islandés: italian: centralità $^{(it)}$ leton: lituanian: neerlandés: norvegian: ongrés: polonés: portugués: centralidade $^{(pt)}$ romanés: suedés: turc: ucraïnian: |

# Catalan
### Prononciacion

[səntɾəli'tat] (oriental), [sentɾali'tat] (occidental)

### Sillabas

cen | tra | li | tat (4)

## Nom comun

centralitat femenin

### Traduccions

* centralitat $^{(oc)}$

### Parents

* central
# Catalan
### Etimologia

Bastit a partir de centralitzar.

### Prononciacion

[səntɾəlidzəsi'o] (oriental), [sentɾalizasi'o] (valencian)

### Sillabas

cen | tra | li | tza | ci | ó (6)

## Nom comun

centralització femenin, pl. centralitzacions

### Traduccions

* centralizacion $^{(oc)}$

### Parents

* central
* centralitzar

### Antonims

* descentralització
# Italian
### Etimologia

Del latin .

### Prononciacion

[ʧentrali'ta]

### Sillabas

cen | tra | li | tà (4)

## Nom comun

centralità femenin invariable

### Traduccions

* centralitat $^{(oc)}$

### Parents

* centrale
# Occitan
### Etimologia

Bastit a partir de centralizar.

### Prononciacion

[sentraliza'sju]
França (Bearn) : escotar « centralizacion »

### Sillabas

cen | tra | li | za | cion (5)

## Nom comun

centralizacion femenin
* Fach de centralizar.

### Traduccions

| alemand: anglés: centralisation $^{(en)}$ catalan: centralització $^{(ca)}$ espanhòl: centralización $^{(es)}$ francés: centralisation $^{(fr)}$ | italian: centralizzazione $^{(it)}$ portugués: centralização $^{(pt)}$ |

### Parents

* centralizar
* centralizador

### Antonims

* descentralizacion
# Occitan
### Prononciacion

/aˈklino̞s/, /aˈklino̞s/

### Sillabas

a|cli|na

## Forma d'adjectiu

aclinas
* femenin plural de aclin.

## Forma de vèrb

aclinas
* Segonda persona del singular del present de l'indicatiu de aclinar.
# Occitan
### Etimologia

    Del latin clinare « inclinar ».

### Prononciacion

/akliˈna/, /akliˈna/

### Sillabas

a|cli|nar

## Vèrb

aclinar (lengadocian)
* Clinar, enclinar, inclinar
* Aclapar

### Derivats

* aclin
# Occitan
### Prononciacion

/aklinaˈmens/, /aklinaˈmens/, provençau /aklinaˈmẽⁿ/, /aklinaˈmẽⁿ/

## Forma de nom comun

aclinaments
* Plural de aclinament.
# Occitan
### Etimologia

    De aclinar.

### Prononciacion

/aklinaˈmen/, /aklinaˈmen/, provençau /aklinaˈmẽⁿ/, /aklinaˈmẽⁿ/

### Sillabas

a|cli|na|ment

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| aclinament | aclinaments |
| [aklinaˈmen] | [aklinaˈmens] |
aclinament masculin
* Accion o efièch de aclinar o de s'aclinar.
* (figurat) propension.

### Sinonims

* inclinacion / enclinacion
* propension
* inclinason
# Catalan
### Etimologia

Del latin.

### Prononciacion

[əklimətəsi'o] (oriental), [aklimatasi'o] (occidental)
Espanha (Barcelona) : escotar « aclimatació »

### Sillabas

a | cli | ma | ta | ci | ó (6)

## Nom comun

aclimatació femenin, pl. aclimatacions

### Traduccions

* aclimatacion $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

    Del latin clinare

### Prononciacion

/aˈkli/, /aˈkli/

### Sillabas

a|clin

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | aclin | aclina |
| Masculin | [aˈkli] | [aˈklis] |
| Femenin | aclins | aclinas |
| Femenin | [aˈklino̞] | [qˈklino̞s] |
aclin
* Qu'es portat de son natural cap a quicòm.

### Variantas dialectalas

* enclin

### Traduccions

| alemand: neigen $^{(de)}$, geneigt $^{(de)}$ anglés: inclined $^{(en)}$ basc: catalan: enclí $^{(ca)}$, propens $^{(ca)}$ | espanhòl: inclinado $^{(es)}$ francés: enclin $^{(fr)}$ italian: incline $^{(it)}$ portugués: propenso $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Prononciacion

/aˈklino̞/, /aˈklino̞/

### Sillabas

a|cli|na

## Forma d'adjectiu

aclina
* femenin singular de aclin.

## Forma de vèrb

aclina
* Primièra persona del singular del present de l'indicatiu de aclinar.
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de aclinar.
# Occitan
### Etimologia

    Del latin acclamare « saluda par de crits ».

### Prononciacion

    /aklaˈma/, /aklaˈma/

### Sillabas

a|cla|mar

## Vèrb

aclamar
* Saludar per d'aclamacions.
* Conferir un emplec, un onor, per aclamacion, elegir una persona o aprovar quicòm per aclamacion.

### Parents

* aclamacion
* clam / clamor / clamada
* clamar
* declamar

### Traduccions

| alemand : akklamieren $^{(de)}$, zujauchzen $^{(de)}$, zujubeln $^{(de)}$ anglés : acclaim $^{(en)}$, applaud $^{(en)}$, hail $^{(en)}$ basc : catalan : aclamar $^{(ca)}$ | espanhòl : aclamar $^{(es)}$ francés : acclamer $^{(fr)}$ italian : acclamare $^{(it)}$ portugués : aclamar $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

    Del latin acclamare « saluda par de crits ».

### Prononciacion

    Oriental: /əkɫəˈma/, /əkɫəˈma/
    Occidental: nord-occidental /akɫaˈma/, /akɫaˈma/, valencian /akɫaˈmaɾ/, /akɫaˈmaɾ/

### Sillabas

a|cla|mar

## Vèrb

aclamar
* aclamar $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    Del latin acclamare « saluda par de crits ».

### Prononciacion

    /aklaˈmaɾ/, /aklaˈmaɾ/

### Sillabas

a|cla|mar

## Vèrb

aclamar
* aclamar $^{(oc)}$

# Portugués
### Etimologia

    Del latin acclamare « saluda par de crits ».

### Prononciacion

    Portugal /ɐklɐˈmaɾ/, /ɐklɐˈmaɾ/
    Brasil /aklãˈmaɾ/, /aklãˈmaɾ/, /aklaˈma/, /aklaˈma/

### Sillabas

a|cla|mar

## Vèrb

aclamar
* aclamar $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia
### Prononciacion

[akla'pa]
França (Bearn) : escotar « aclapar »

### Sillabas

a | cla | par (3)

## Vèrb

aclapar
* Cobrir de pèiras, enterrar.
* Fig. Assucar.
** Se lo cèu tomba, nos aclapa toti. (provèrbi)

### Parents

* clap

### Traduccions

* anglés:to bury $^{(en)}$, to inter $^{(en)}$, to inhume $^{(en)}$ [1], to overwhelm $^{(en)}$[2]
* catalan: enterrar $^{(ca)}$[1], aclaparar $^{(ca)}$[2]
* espanhòl: enterrar $^{(es)}$[1], agobiar $^{(es)}$[2]
* francés: enterrer $^{(fr)}$[1], accabler $^{(fr)}$[2]
* italian: seppellire $^{(it)}$[1], opprimere $^{(it)}$[2]
* neerlandés:
* portugués:
* sicilian: vurricari $^{(scn)}$[1], opprìmiri $^{(scn)}$[2]
# Espanhòl
## Forma de vèrb

aclamé
* Primièra persona del singular al passat simple del vèrb aclamar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionès
* Tresena persona del singular a l'imperfach del subjonctiu de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèsses
* Segonda persona del singular a l'imperfach del subjonctiu de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèssi
* Primièra persona del singular a l'imperfach del subjonctiu de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèsson
* Tresena persona del plural a l'imperfach del subjonctiu de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèsse
* Tresena persona del singular a l'imperfach del subjonctiu de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèssetz
* Segonda persona del plural a l'imperfach del subjonctiu de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèron
* Tresena persona del plural al preterit de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèt
* Tresena persona del singular al preterit de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèri
* Primièra persona del singular al preterit de ambicionar.
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de vèrb

ambicionèssem
* Primièra persona del plural a l'imperfach del subjonctiu de ambicionar.
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/binˈɔkle/, /binˈɔkle/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| binòcle | binòcles |
| [binˈɔkle] | [binˈɔkles] |
binòcle masculin
* Luneta sens brancas.

### Traduccions

| alemand: Fernglas $^{(de)}$ neutre, Feldstecher $^{(de)}$ masculin anglés: binoculars $^{(en)}$ | francés: binocle $^{(fr)}$ |
# Occitan
### Prononciacion

/biˈnaɾjo̞/, /biˈnaɾjo̞/; provençau /biˈnaʀjə/, /biˈnaʀjə/

## Forma d'adjectiu

binària
* femenin singular de binari.

# Catalan
### Prononciacion

oriental /biˈnaɾiə/, /biˈnaɾiə/, occidental /biˈnaɾia/, /biˈnaɾia/

## Forma d'adjectiu

binària
* femenin singular de binari.
# Anglés
### Etimologia

Bastit a partir del grèc ancian βίος ("vida") e de chemical ("quimic -a").

### Prononciacion

[ˌbajɔ'kɛmɪkəɫ] escotar « biochemical » Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « biochemical »

### Sillabas

bi | o | che | mi | cal (5)

## Adjectiu

biochemical

### Traduccions

* bioquimic $^{(oc)}$ masculin, bioquimica $^{(oc)}$ femenin

### Parents

* biochemist
* biochemistry
# Bardi
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/piɲmar/, /piɲmar/

## Nom comun

binymarr
* Lende.

### Referéncias

* Claire Bowern, Joyce McDonough, Katherine Kelliher, Bardi, Journal of the International Phonetic Association, Volume 42, Issue 3, p. 333-351.
# Occitan
### Prononciacion

/biˈnaɾjo̞s/, /biˈnaɾjo̞s/; provençau /biˈnaʀjə/, /biˈnaʀjə/

## Forma d'adjectiu

binàrias
* femenin plural de binari.
# Occitan
### Etimologia

    Del prefix bio- e del sufix «-cida»

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /bjuˈsiðo̞/, /bjuˈsiðo̞/
    provençau /bjuˈsidə/, /bjuˈsidə/

### Sillabas

bio|ci|da

## Adjectiu

biocida masculin o femenin, (plurals: biocidas)
* Que destrusís lo vivents.

### Traduccions

| alemand: biozid $^{(de)}$ anglés: biocidal $^{(en)}$ basc: catalan: biocida $^{(ca)}$ | espanhòl: biocida $^{(es)}$ francés: biocide $^{(fr)}$ italian: biocida $^{(it)}$ portugués: biocida $^{(pt)}$ |

## Nom comun

biocida masculin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| biocida | biocidas |
| [bjuˈsiðo̞] | [bjuˈsiðo̞s] |
* (per elipsi) Compausat quimic utilizat per destruire d’organismes vivents.

# Catalan
### Etimologia

    De bio e lo sufix «-cida»

### Prononciacion

    /bjuˈsiðə/, /bjuˈsiðə/

### Sillabas

bio|ci|da

## Nom comun e adjectiu

biocida masculin o femenin, (plurals: biocides)
* biocida $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    De bacteria e lo sufix «-cida»

### Sillabas

bi|o|ci|da

## Nom comun e adjectiu

biocida masculin o femenin, (plurals: biocidas)
* biocida $^{(oc)}$

# Portugués
### Etimologia

    De bactéria e lo sufix «-cida»

### Prononciacion

    Portugal /bjɔˈsidɐ/, /bjɔˈsidɐ/
    Brasil /bjoˈsidɐ/, /bjoˈsidɐ/, /bioˈsidə/, /bioˈsidə/

### Sillabas

bio|ci|da o bi|o|ci|da

## Nom comun e adjectiu

biocida masculin o femenin, (plurals: biocidas)
* biocida $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

    Del grèc ancian βίος « vida ».

## Prefixe

bio-
* Prefix qu'exprimís l’idèa de vida, que servís entre autres a compausar de tèrmes scientifics.

### Traduccions

| alemand: Bio- $^{(de)}$ anglés: bio- $^{(en)}$ basc: catalan: bio- $^{(ca)}$ | espanhòl: bio- $^{(es)}$ francés: bio- $^{(fr)}$ italian: bio- $^{(it)}$ portugués: bio- $^{(pt)}$ |
# Anglés
### Etimologia

Bastit a partir del grèc ancian βίος ("vida") e de chemist ("quimista").

### Prononciacion

[ˌbajɔ'kɛmɪst] Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « biochemist » Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « biochemist »

### Sillabas

bi | o | chem | ist (4)

## Nom comun

biochemist masculin e femenin

### Traduccions

* bioquimista $^{(oc)}$

### Parents

* biochemical
* biochemistry
# Anglés
### Etimologia

Bastit a partir del grèc ancian βίος ("vida") e de chemistry ("quimia").

### Prononciacion

[ˌbajɔ'kɛmɪstɹi] Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « biochemistry »

### Sillabas

bi | o | chem | is | try (3)

## Nom comun

biochemistry neutre

### Traduccions

* bioquimia $^{(oc)}$ femenin

### Parents

* biochemical
* biochemist
# Italian
### Etimologia

Mot compausat, bastit a partir del prefix grèc bio- ("vida") e de chimica ("quimia").

### Prononciacion

[bio'kimika]

### Sillabas

bi | o | chi | mi | ca (5)

## Nom comun

biochimica femenin, pl. biochimiche

### Traduccions

* bioquimia $^{(oc)}$

### Derivats

* biochimico -a

### Parents

* biologia
* chimica
# Occitan
### Etimologia

Derivat de charri amb lo sufix -ièira.

### Prononciacion

[tsar'rjɛro]

## Nom comun

charrièira femenin (lengadocian) , (vivaroaupenc)
* Via de comunicacion terrèstra urbana, situada dins una vila o un vilatge.

### Variantas dialectalas

* carrièra lengadocian
* carrèra gascon
* carriera provençau
* charriera lemosin
* rua lemosin

### Traduccions

| alemand: Straße $^{(de)}$ aragonés: carrera galés: heol $^{(cy)}$ anglés: street $^{(en)}$ basc: kalean $^{(eu)}$ breton: staed $^{(br)}$ bulgar: улица $^{(bg)}$ catalan: carrer $^{(ca)}$ masculin corean: 거리 $^{(ko)}$ chèc: ulice $^{(cs)}$ danés: gade $^{(da)}$ espanhòl: calle $^{(es)}$ esperanto: strato $^{(eo)}$ estonian: tänav $^{(et)}$ finlandés: katu $^{(fi)}$ francés: rue $^{(fr)}$ francoprovençau/arpitan: charriére | gaelic irlandés: sráid $^{(ga)}$ gaelic escocés: sráid $^{(gd)}$ italian: strada $^{(it)}$, via $^{(it)}$ japonés: 道 $^{(ja)}$ lituanian: neerlandés: straat $^{(nl)}$ norvegian: gate $^{(no)}$ ongrés: utca $^{(hu)}$ polonés: ulica $^{(pl)}$ portugués: rua $^{(pt)}$ romanés: stradă $^{(ro)}$ suedés: gata $^{(sv)}$ ucraïnian: вулиця $^{(uk)}$ |
# Francoprovençal
### Etimologia

Del latin carraria.

### Prononciacion

[tsa'rjerə], [tsa'ʁjeʁə]

### Sillabas

cha | rrié | re

## Nom comun

charriére

### Traduccions

* charrièra $^{(oc)}$
* camin $^{(oc)}$
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de nom comun

charrèiras femenin (auvernhat) (vivaroaupenc)
* Plurau de charrèira.
# Occitan
### Prononciacion

/t͡saˈrjejraː/, /t͡saˈrjejraː/

## Forma de nom comun

charrieras femenin (lemosin)
* Plurau de charriera.
# Occitan
### Etimologia

Deu latin tardiu carrāria, derivat de carrus.

### Prononciacion

/t͡saˈʁɛjʁo/, /t͡saˈʁɛjʁo/ (vivaroalpenc)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| charrèira | charrèiras |
charrèira femenin (auvernhat) , (vivaroaupenc)
* Via de comunicacion terrèstra urbana, situada dens una vila o un vilatge.

### Variantas dialectalas

* carrièra (lengadocian)
* carrièira (lengadocian)
* carrèra (gascon)
* carriera (provençal)
* charriera (lemosin)

### Traduccions

| alemand: Straße $^{(de)}$ femenin aragonés: carrera $^{(an)}$ femenin anglés: street $^{(en)}$ basc: kalean $^{(eu)}$ breton: staed $^{(br)}$ bulgar: улица $^{(bg)}$ catalan: carrer $^{(ca)}$ masculin corean: 거리 $^{(ko)}$ chèc: ulice $^{(cs)}$ danés: gade $^{(da)}$ espanhòl: calle $^{(es)}$ esperanto: strato $^{(eo)}$ estonian: tänav $^{(et)}$ finlandés: katu $^{(fi)}$ francés: rue $^{(fr)}$ femenin | francoprovençau/arpitan: charriére $^{(frp)}$ gaelic irlandés: sráid $^{(ga)}$ gaelic escocés: sráid $^{(gd)}$ galés: heol $^{(cy)}$ italian: strada $^{(it)}$, via $^{(it)}$ japonés: 道 $^{(ja)}$ neerlandés: straat $^{(nl)}$ norvegian: gate $^{(no)}$ ongrés: utca $^{(hu)}$ polonés: ulica $^{(pl)}$ portugués: rua $^{(pt)}$ femenin romanés: stradă $^{(ro)}$ suedés: gata $^{(sv)}$ ucraïnian: вулиця $^{(uk)}$ |
# Occitan
### Etimologia

Derivat dau latin casa.

### Prononciacion

/t͡saˈzal/, /t͡saˈzal/

### Sillabas

cha | sal (2)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : auvernhat ||
| Singular | Plural |
| chasal | chasals |
| [t͡saˈzal] | [?] |
chasal masculin (auvernhat)
* Ostalet vièlh.
* Terrenh que i se cultivan d'ortalissas e d'arbres fruchièrs, òrt.

### Variantas dialectalas

* casal (lengadocian)
* casau (gascon)

### Traduccions

| alemand: Gemüsegarten $^{(de)}$ masculin (2) anglés: vegetable garden $^{(en)}$ (2) catalan: casot $^{(ca)}$ masculin (1), hort $^{(ca)}$ masculin (2) | espanhòl: huerto $^{(es)}$ masculin (2) francés: masure $^{(fr)}$ femenin (1), jardin potager $^{(fr)}$ masculin (2) |
# Occitan
### Prononciacion
## Forma de nom comun

chasals femenin (auvernhat)
* Plural de chasal.
# Occitan
### Etimologia

    Del latin vulgar cata.

### Prononciacion

['ʃasko], ['tsasko]

## Adjectiu

chasca masculin e femenin (auvernhat) , (lemosin) , (provençau) , (vivaroaupenc)
* Utilizat per designar un individú o una chausa que forma part d'un ensems pus grand .

### Variantas dialectalas

* cada

### Traduccions

* alemand aller $^{(de)}$
* anglés: each $^{(en)}$
* catalan: cada $^{(ca)}$
* còrs: ogni $^{(co)}$
* francés: chaque $^{(fr)}$
* francoprovençau/arpitan châque $^{(frp)}$
* italian: ogni $^{(it)}$
* sicilian: ogni $^{(scn)}$
# Occitan
### Etimologia

Del latin vulgar *casquunus.

### Prononciacion

/ʃasˈkyn/, /ʃasˈkyn/, /t͡sasˈkyn/, /t͡sasˈkyn/, /t͡saːky/, /t͡saːky/ (lemosin)

## Pronom

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin ||
| Singular | Plural |
| chascun | chascuna |
| [t͡saːky] | [t͡saːkyno] |
chascun masculin (provençau) (lemosin) (auvernhat) (vivaroaupenc)
* Chasca un, chasca persona.

### Variantas dialectalas

* cadun
* chadun (lemosin)

### Traduccions

| alemand jeder $^{(de)}$ anglés: each one $^{(en)}$ catalan: cadascun $^{(ca)}$ còrs: ognunu $^{(co)}$ espanhòl: cada uno $^{(es)}$ | francés: chacun $^{(fr)}$ francoprovençau/arpitan: châcon $^{(frp)}$ italian: ciascuno $^{(it)}$, cadauno $^{(it)}$, ognuno $^{(it)}$ sicilian: ognidunu $^{(scn)}$ |

# Occitan ancian
### Etimologia

Del latin vulgar *casquunus.

## Pronom

chascun
* Chascun, cadun.
** Item lo jorn de la fieyra de Santa Lucia logem dos hòmes per far garda al portal dels Frayres et donem lor a chascun X deniers e per la despensa del vesperti X deniers : Extrach del registre dels consuls d'Aurilhac (1473)

# Francés mejan (de 1400 a 1600)
### Etimologia

Del latin vulgar *casquunus.

## Pronom

chascun
* Chascun, cadun.

# Francés ancian (de 842 a 1400)
### Etimologia

Del latin vulgar *casquunus.

## Pronom

chascun
* Chascun, cadun.
# Occitan
### Etimologia

    Del latin vulgar *casquunus.

### Prononciacion

[ʃas'kyno], [tsas'kyno]

## Pronom

chascuna femenin (auvernhat) , (lemosin) , (provençau) , (vivaroaupenc)
* Forma feminina de chascun.

### Variantas dialectalas

* caduna

### Traduccions

* alemand jeder $^{(de)}$
* anglés: each one
* catalan: cadascuna $^{(ca)}$
* espanhòl: cada una $^{(es)}$
* francés: chacune $^{(fr)}$
# Còrs
### Etimologia

Del latin caballus.

### Prononciacion

/kaˈwaɖɖu/, /kaˈwaɖɖu/

## Nom comun

cavaddu masculin (ultramontan)
* Caval.

### Variantas dialectalas

* cavallu
# Occitan
### Etimologia

De l’italian cavalleria.

### Prononciacion

/ka.βa.le.ɾi'a/, /ka.βa.le.ɾi'a/
ca | va | le | ri | ás (5)

## Forma de nom comun

cavaleriás
* Plural de cavalariá

### Variantas dialectalas

* cavalerias (gascon)
# Occitan
### Etimologia

Del latin vulgar caballus, manlevat al gallés, qu'a remplaçat lo classic equus.

### Prononciacion

    /kaˈβal/, /kaˈβal/
    Lengadocian : escotar « caval »

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| caval | cavals |
| [kaˈβal] | [kaˈβals] |
caval (lengadocian) , masculin
* Zool. Mamifèr de granda talha (Equus caballus) que sovent servís de mejan de transpòrt individual o en grop per menar de carris.

### Variantas dialectalas

* cavau
* cavath
* chaval
* chavau
* chival
* chivau

### Derivats

* cavala
* cavalièr

### Traduccions

| alemand: Pferd $^{(de)}$ neutre anglés: horse $^{(en)}$ asturian: caballu $^{(ast)}$ masculin, burru $^{(ast)}$ masculin basc: zaldi $^{(eu)}$ bulgar: кон $^{(bg)}$ calmoc: мөрн $^{(xal)}$ catalan: cavall $^{(ca)}$ masculin còrs: cavallu $^{(co)}$ masculin, cavaddu $^{(co)}$ masculin chèc: kůň $^{(cs)}$ espanhòl: caballo $^{(es)}$ masculin esperanto: ĉevalo $^{(eo)}$ estonian: hobune $^{(et)}$ finlandés: hevonen $^{(fi)}$ francés: cheval $^{(fr)}$ masculin italian: cavallo $^{(it)}$ masculin | lakòta: šúŋkawakȟáŋ $^{(lkt)}$ leton: zirgs $^{(lv)}$ lituanian: arklys $^{(lt)}$ neerlandés: paard $^{(nl)}$ neutre ongrés: ló $^{(hu)}$ ossèt: бӕх $^{(os)}$ persan: اسب $^{(fa)}$ polonés: koń $^{(pl)}$ portugués: cavalo $^{(pt)}$ masculin romanch: puter: chavagl $^{(rm)}$ masculin, surmiran: tgaval $^{(rm)}$ masculin romanés: cal $^{(ro)}$ rus: лошадь $^{(ru)}$, конь $^{(ru)}$ suedés: häst $^{(sv)}$ turc: at $^{(tr)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De l’italian cavalleria.

### Prononciacion

/ka.βa.le.ɾi'a/, /ka.βa.le.ɾi'a/
ca | va | le | ri | á (5)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| cavalariá | cavalariás |
| [ka.βa.le.ɾi'a] | [ka.βa.le.ɾi'as] |
cavaleriá
* (istòria) (Militari) Nom collectiu que designava las diferentas espècias de tropas servissent a caval.
* (Per extension) (Actual) Las tropas de blindadas.
* (Istòria) Institucion militara e religiosa de l'Edat Mejana qu'imposava a sos membres la valentiá, la leialtat, la proteccion dels fèbles e la cortesiá per las dònas.
* (Istòria) Òrdre militar e religiós ont se fasiá profession de portar un abit particular, de prene las armas contra los infidèls, etc.
** L’òrdre del Temple e l’òrdre Teutonic èran d'òrdres de cavalariá.

### Variantas dialectalas

* cavaleria (gascon)

### Traduccions

| alemand: kavallerie $^{(de)}$ anglés: cavalry $^{(en)}$ arabi: سلاح الفرسان $^{(ar)}$ catalan: cavalleria $^{(ca)}$ chinés: 骑兵 $^{(zh)}$ chèc: espanhòl: caballería $^{(es)}$ | francés: cavalerie $^{(fr)}$ grèc: ιππικό $^{(el)}$ italian: cavalleria $^{(it)}$ neerlandés: cavalerie $^{(nl)}$ portugués: cavalaria $^{(pt)}$ polonés: jazda $^{(pl)}$ kawaleria $^{(pl)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De caval amb lo sufix -ada.

### Prononciacion

/kaβaˈlaðo/, /kaβaˈlaðo/

### Sillabas

ca | va | la| da

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| cavalada | cavaladas |
| [kaβaˈlaðo] | [kaβaˈlaðos] |
cavalada femenin (gascon)
* Tropèl de cavals.

### Vocabulari aparentat

* vacada
* porcada
* boalha (lengadocian)
* motonada (lengadocian)
* manada (lengadocian)
* aulhada (gascon)
* motoada (gascon)
# Occitan
### Etimologia

    De caval.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /kaβaˈla/, /kaβaˈla/
    provençau /kavaˈla/, /kavaˈla/

### Sillabas

ca|va|lar

## Vèrb

cavalar
* Perseguir a caval, corsar al galaup

### Derivats

* acavalar
* encavalar

### Sinonims

* acotir
* corsar

### Traduccions

| alemand : anglés : basc : catalan : | espanhòl : francés : italian : portugués : |

# Portugués
### Etimologia

    De cavalo.

### Prononciacion

    Portugal /kɐvɐˈlaɾ/, /kɐvɐˈlaɾ/
    Brasil /kavaˈlaɾ/, /kavaˈlaɾ/

### Sillabas

ca|ba|lar

## Adjectiu

cavalar masculin o femenin, (plurals: cavalars)
* Cavalin

## Vèrb

cabalar
* Córrer o sautar coma un caval.
# Romanch
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

cavagl masculin (sursilvan)
* Caval.

### Variantas dialectalas

* chavagl (vallader), (puter)
* tgavagl (sutsilvan)
* tgaval (surmiran)