OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia

    De montar.

### Prononciacion

lengadocian /montaˈt͡ʃe/, /montaˈt͡ʃe/, gascon /montaˈd͡ʒe/, /montaˈd͡ʒe/, provençau /mõⁿtaˈd͡ʒe/, /mõⁿtaˈd͡ʒe/
    França (Bearn) : escotar « montatge »

### Sillabas

mon|ta|tge

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| montatge | montatges |
| [montaˈt͡ʃe] | [montaˈt͡ʃes] |
montatge masculin
* Accion de portar quicòm del bas cap al naut.
* (mecanica) Assemblatge de pèças d’un obratge d’orfebrariá, de fustariá, de mecanica, etc.
** Un talhièr de montatge.
* (fotografia, imatge) Imatge realizat amb diferentas fotografias e diferents autres elements amb per objectiu d'adobar la realitat sul plan esteric, publicitari, informatiu, etc.
** (per extension) Ensemble de documents e d'actes organizats per constituir una manòbra enganaira
* (audiovisual) Accion d'assemblar un al cap de l'autre de plans, sortits del filmatge, per bastir de sequéncias que formaràn al final un film.
* (teatre) Mesa en scena
* (musica) Accion d'assemblar una al cap de l'autra de sequéncias sortidas de l’enregistrament sonor.
* (informatica) Creacion d'un repertòri puntant cap a un partiment.

### Derivats

* desmontatge
* remontatge

### Parents

* montaire
* fotomontatge

### Traduccions

| alemand: Aufbau $^{(de)}$, Zusammenstellung $^{(de)}$, montage $^{(de)}$ (filmatge), inszenierung $^{(de)}$ (teatre) anglés: assembly $^{(en)}$ (mecanica), montage $^{(en)}$ (arts) basc: catalan: muntatge $^{(ca)}$ | espanhòl: montaje $^{(es)}$ francés: montage $^{(fr)}$ italian: montaggio $^{(it)}$, fotomontaggio $^{(it)}$, messa in scena $^{(it)}$ portugués: montagem $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

* De montar e garda

### Prononciacion

* lengadocian /munˌtaɾ la ˈgaɾðo̞/, /munˌtaɾ la ˈgaɾðo̞/
* provençau /mũⁿˌtaʀ la ˈgaʀdə/, /mũⁿˌtaʀ la ˈgaʀdə/

### Sillabas

mon|tar|la|gar|da

## Locucion verbala

montar la garda (lengadocian) , (provençau)
* Assegurar una garda vigilanta; susvelhar atentivament.

### Variantas dialectalas

* montar la guarda (gascon)

### Traduccions

| alemand: Wache halten $^{(de)}$, bewachen $^{(de)}$ anglés: stand guard $^{(en)}$, keep watch $^{(en)}$, mount guard $^{(en)}$ basc: catalan: muntar la guàrdia $^{(ca)}$, fer guàrdia $^{(ca)}$ | espanhòl: hacer guardia $^{(es)}$, montar guardia $^{(es)}$ francés: monter la garde $^{(fr)}$ italian: fare la guardia $^{(it)}$, stare di guardia $^{(it)}$, fare il palo $^{(it)}$ portugués: ficar de guarda $^{(pt)}$, montar guarda $^{(pt)}$, ficar de vigia $^{(pt)}$, estar a vigiar $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De montar e grana.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /munˌtaɾ ‿ en ˈgɾano̞/, /munˌtaɾ ‿ en ˈgɾano̞/
    provençau /mũⁿˈtaʀ ‿ en ˈgʀanə/, /mũⁿˈtaʀ ‿ en ˈgʀanə/

### Sillabas

mon|tar| en| gra|na

## Locucion verbala

montar en grana
* (Botanica) Créisser de la tija, per produire enseguida flors, fruchs e granas.

### Sinonims

* germenar
* gitar (lemosin)
* grelhar (lengadocian)
* germiar (gascon)
* levar
* piroar / pirocar (gascon)

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: | espanhòl: francés: monter en graine $^{(fr)}$ italian: portugués: |
# Occitan
## Forma de vèrb

montaretz
* Segonda persona del plural al futur del vèrb montar.
# Occitan
### Etimologia

De montar amb lo sufix -at.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /munˈtat/, /munˈtat/
    escotar « montat »
    provençau /mũⁿˈtat/, /mũⁿˈtat/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | montat | montats |
| Masculin | [munˈtat] | [munˈtats] |
| Femenin | montada | montadas |
| Femenin | [munˈtaðo̞] | [munˈtaðo̞s] |
montat
* Se ditz d'un còrs que servís a caval e de las activitats militaras en relacion.
** La polícia montada.
* Se ditz de la persona que s'encoleriguèt

### Traduccions

| alemand: anglés: mounted $^{(en)}$ basc: catalan: muntat $^{(ca)}$ | espanhòl: montado $^{(es)}$ francés: monté $^{(fr)}$ italian: montato $^{(it)}$ portugués: montado $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

montat
* participi passat al masculin singular de montar
# Occitan
## Forma de vèrb

montarai
* Primièra persona del singular al futur del vèrb montar.
# Anglés
## Vèrb

to mutter
* arroganhar(gasc.); rondinar(leng.).
* chebitejar(gasc.); mormolhar(leng.).
   * exemples:
       For some reason, the sight of the cat seemed to amuse him. He chuckled and muttered, “I should have known.”
          Per quauque rason, l'espiar deu gat que'u semblè amusar. Qu'avó un arridolet e que chebitegè : « Que me'n serí devut menshidar. »

### Sinonims

* murmur
* stutter

### Referéncias

* ↑ J. K. Rowling, Harry Potter and the Sorcerer's Stone, 1997, ed. 1998, Scholastic Press, Nòva York, ISBN 0-590-35340-3, cap. 1, p. 9
* ↑ Karina Richard Bòrdanava (trad.), Harry Potter e la pèira filosofau, 2009, per noste, Ortès, ISBN 978-2-86866-069-5, p. 10
# Occitan
### Etimologia

    Del latin mutuus.

### Prononciacion

/myty'al/, /myty'al/

### Sillabas

mu|tu|al

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | mutual | mutuals |
| Masculin | [myty'al] | [myty'als] |
| Femenin | mutuala | mutualas |
| Femenin | [myty'alo̞] | [myty'alo̞s] |
mutual (lengadocian)
* Qu'es recipròc entre doas o mai personas, entre doas o mai causas.
** Societat de secors mutuals.

### Variantas dialectalas

* mutuau (gascon) (provançau)

### Parents

* mutualisme
* mutualitat
* mutualista
* mutualizar

### Traduccions

| alemand: gegenseitig $^{(de)}$ anglés: mutual $^{(en)}$ catalan: mutual $^{(ca)}$ espanhòl: mutuel $^{(es)}$ | francés: mutuel $^{(fr)}$ italian: mutuale $^{(it)}$ polonés: portugués: mútuo $^{(pt)}$ |

# Anglés
### Etimologia

    : Del francés mutuel manlèu del latin mutuus.

### Prononciacion

/ˈmjuːt͡ʃuəl/, /ˈmjuːt͡ʃuəl/

### Sillabas

mu|tu|al

## Adjectiu

mutual
* mutual.
* Çò qu'es possedat en comun.

# Catalan
### Etimologia

    De mutu.

### Sillabas

mu|tu|al

## Adjectiu

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | mutual | mutuals |
| Femenin | mutuala | mutuales |
mutual
* mutual
* (drech civil) Eretatge mutual: Institucion contractuala recipròca de doancion entre esposes en favor del sobrevivent.
# Occitan
### Prononciacion

/myty'alo̞/, /myty'alo̞/

## Forma d'adjectiu

mutuala
* Femenin singular de mutual / mutuau.

# Catalan
### Prononciacion
## Adjectiu

mutuala
* Femenin singular de mutual.
# Occitan
### Prononciacion

/mytɥaˈlismes/, /mytɥaˈlismes/

## Forma de nom comun

mutualismes masculin
* Plural de mutualisme

# Catalan
### Prononciacion
## Forma de nom comun

mutualismes masculin
* Plural de mutualisme

# Francés
### Prononciacion

/mytɥalism/, /mytɥalism/

## Forma de nom comun

mutualismes masculin
* Plural de mutualisme
# Occitan
### Prononciacion

/ˈmyts/, /ˈmyts/

## Forma d'adjectiu

muts
* Masculin plural de mut.

## Forma de nom comun

muts
* Masculin plural de mut.
# Tulishi
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/mʊ́t̪ːʊ̀ʔ/, /mʊ́t̪ːʊ̀ʔ/

## Nom comun

muttu
* Caval.

#### Nòta

* Forma e ortografia del dialècte kamda.

### Referéncias

* Ed Hall, Marian Hall, 2004, Kadugli-Krongo, dins Occasional Papers in the Study of Sudanese Languages, No. 9, p. 57-68.
# Occitan
### Etimologia

    De mutual

### Prononciacion

/mytɥalaˈmen/, /mytɥalaˈmen/, provençau /mytɥalaˈmẽⁿ/, /mytɥalaˈmẽⁿ/

### Sillabas

mu|tua|la|ment

## Advèrbi

mutualament
* D’un biais mutual.
* L'un al respècte de l'autre.

### Sinonims

* recipròcament

### Traduccions

| alemand: gegenseitig $^{(de)}$, einer dem anderen $^{(de)}$ anglés: each other $^{(en)}$ ; mutually $^{(en)}$ ; one another $^{(en)}$ basc: catalan: mutualment $^{(ca)}$ | espanhòl: mutuamente $^{(es)}$ francés: mutuellement $^{(fr)}$ italian: reciprocamente $^{(it)}$, mutuamente $^{(it)}$, vicendevolmente $^{(it)}$ portugués: mutuamente $^{(pt)}$ |
# Italian
## Forma de vèrb

mutilasti
* Segonda persona del singular al passat simple del vèrb mutilare.
# Occitan
### Prononciacion

/myty'alo̞s/, /myty'alo̞s/

## Forma d'adjectiu

mutualas
* Femenin plural de mutual / mutuau.
# Occitan
### Etimologia

De mutual

### Prononciacion

/mytɥaˈlisme/, /mytɥaˈlisme/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| mutualisme | mutualismes |
| [mytyaˈlisme] | [mytyaˈlismes] |
mutualisme masculin
* (biologia) Collaboracion entre individús d’espècias diferentas mas sens viure sempre en contacte dirècte los uns amb los autres a la diferéncia de la simbiòsi.
** Lo peisson palhassa viu en mutualisme amb una anemona de mar : cobèrt de mucus, lo peisson participa a provesir son manjar a l'anemona que ela, alunha los predators.
* (filosofia) Ligam que fa de l’ajuda mutuala e de la solidaritat umanas un dever.

### Sinonims

* solidaritat

### Traduccions

| alemand: Mutualismus $^{(de)}$ anglés: mutualism $^{(en)}$ basc: mutualismoa $^{(eu)}$ catalan: mutualisme $^{(ca)}$ | espanhòl: mutualismo $^{(es)}$ francés: mutualisme $^{(fr)}$ italian: mutualismo $^{(it)}$ portugués: mutualismo $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

De mutual

### Prononciacion
## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| mutualisme | mutualismes |
mutualisme masculin
* mutualisme $^{(oc)}$

# Francés
### Etimologia

De mutual

### Prononciacion

/mytɥalism/, /mytɥalism/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| mutualisme | mutualismes |
mutualisme masculin
* mutualisme $^{(oc)}$
# Romanés
### Etimologia

Manlevat a una lenga eslava (mól en polonés e моль en rus).

### Prononciacion

['molie]

### Sillabas

mo | li | e (3)

## Nom comun

molie femenin, pl. molii

### Traduccions

* arna $^{(oc)}$
# Espanhòl
### Etimologia

Del latin molīnārius.

### Prononciacion

[moli'nero]
Colómbia (Cartagena) : escotar « molinero »

### Sillabas

mo | li | ne | ro (4)

## Nom comun

molinero masculin, pl. molineros

### Traduccions

* molinièr $^{(oc)}$
# molinier
### Etimologia

Dau latin molīnārius.

### Prononciacion

/muliˈnje/, /muliˈnje/ (provençau)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : provençal |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | molinier | moliniers |
| Masculin | [muliˈnje] | [muliˈnje] |
| Femenin | moliniera | molinieras |
| Femenin | [muliˈnjeʀo] | [muliˈnjeʀo] |
molinier masculin (lemosin) (provençau) (vivaroaupenc)
* Persona que fa foncionar un molin e que fabrica de la farina.

### Variantas dialectalas

* farinier (lemosin)
* molièr (gascon)
* molinèir (auvernhat) (gascon)
* molinièr (lengadocian)
* monèir (auvernhat)
* monier (lemosin) (vivaroaupenc)

### Traduccions

| alemand: Müller $^{(de)}$ masculin anglés: miller $^{(en)}$ bashquir: тирмәнсе $^{(ba)}$ catalan: moliner $^{(ca)}$ masculin chèc: mlynář $^{(cs)}$ masculin danés: møller $^{(da)}$ espanhòl: molinero $^{(es)}$ masculin | francés: meunier $^{(fr)}$ masculin italian: mugnaio $^{(it)}$ masculin neerlandés: molenaar $^{(nl)}$ polonés: młynarz $^{(pl)}$ masculin romanés: morar $^{(ro)}$ rus: мельник $^{(ru)}$ masculin ucraïnian: мельник $^{(uk)}$ masculin, мірошник $^{(uk)}$ masculin |
# moliniera
### Etimologia

    Derivat de molinier amb lo sufix feminin -iera.

### Prononciacion

/muliˈnjeʀɔ/, /muliˈnjeʀɔ/ (provençau)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : provençal |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | molinier | moliniers |
| Masculin | [muliˈnje] | [muliˈnje] |
| Femenin | moliniera | molinieras |
| Femenin | [muliˈnjeʀɔ] | [muliˈnjeʀɔ] |
moliniera femenin (lemosin) (provençau) (vivaroaupenc)
* Frema que fa foncionar un molin e que fabrica de la farina.

### Variantas dialectalas

* fariniera (lemosin)
* molièra (gascon)
* molinèira (auvernhat) (gascon)
* molinièra (lengadocian)
* monèira (auvernhat)
* moniera (lemosin) (vivaroaupenc)

### Traduccions

| alemand: Müllerin $^{(de)}$ femenin anglés: miller $^{(en)}$ catalan: molinera $^{(ca)}$ femenin espanhòl: molinera $^{(es)}$ femenin | francés: meunière $^{(fr)}$ femenin italian: mugnaia $^{(it)}$ femenin neerlandés: molenaarsfer $^{(nl)}$ femenin polonés: młynarka $^{(pl)}$ femenin |
# Occitan
### Prononciacion

/muˈʎɛs/, /muˈʎɛs/

## Forma de nom comun

molhèrs femenin
* Plural de molhèr.
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/muˈljejʁo/, /muˈljejʁo/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lemosin ||
| Singular | Plural |
| moliera | molieras |
| [muˈljejʁo] | [muˈljejʁaː] |
moliera femenin (lemosin)
* Terren saturat d'aiga.

### Variantas dialectalas

* molièra

### Traduccions

| anglés: marsh $^{(en)}$ catalan: aiguamoll $^{(ca)}$ masculin | espanhòl: pantanal $^{(es)}$ masculin francés: marécage $^{(fr)}$ masculin |
# Occitan
### Prononciacion

/muliˈnjeʀɔ/, /muliˈnjeʀɔ/ (provençau)

## Forma de nom comun

molinieras femenin (lemosin) (provençau) (vivaroaupenc)
* Plurau de moliniera.
# Occitan
### Etimologia

Del latin molīnus.

### Prononciacion

/muˈli/, /muˈli/
França (Bearn) : escotar « molin »

### Sillabas

mo | lin

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| molin | molins |
| [muˈli] | [muˈlis] |
molin masculin
* Construccion destinada tradicionalament a far de farina o d'òli.
    Lo primièr al molin engrana (Provèrbi lemosin).

### Derivats

| molina molinaire molinar molinassa molinatge | molinejar molinet molinièr molinièra |

### Traduccions

| alemand: Mühle $^{(de)}$ femenin anglés: mill $^{(en)}$ breton: milin $^{(br)}$ catalan: molí $^{(ca)}$ masculin chèc: mlýn $^{(cs)}$ espanhòl: molino $^{(es)}$ masculin francés: moulin $^{(fr)}$ masculin | italian: mulino $^{(it)}$ masculin neerlandés: molen $^{(nl)}$ ongrés: malom $^{(hu)}$ polonés: młyn $^{(pl)}$, wiatrak $^{(pl)}$ (molin de vent) portugués: moinho $^{(pt)}$ masculin ucraïnian: млин $^{(uk)}$, вітряк $^{(uk)}$ (molin de vent) |
# Occitan
### Etimologia

    Del latin molīnus

### Prononciacion

/mu'lino̞/, /mu'lino̞/

### Sillabas

mo|li|na

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| molina | molinas |
| [mu'lino̞] | [mu'lino̞s] |
molina femenin
* Molin mogut per la fòrça de l'aiga

### Traduccions

| alemand: anglés: catalan: espanhòl: | francés: italian: basc: portugués: |

## Forma de vèrb

molina
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de molinar
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de molinar

# Catalan
### Etimologia

    Del latin molīnus

### Prononciacion

    Oriental: [muɫi.nə]
    Occidental: nord-occidental [moɫi.na], valencià [moɫi.na], [muˈɫina]

### Sillabas

mo|li|na

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| molina | molines |
molina femenin
* Maquina per a ressar la fusta, moguda per la fòrça de l'aiga per las palas d'una ròda.

## Forma de vèrb

molina
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de molinar
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de molinar
# Catalan
### Etimologia

Del latin molīnārius.

### Prononciacion

[muli'ne] (oriental), [moli'neɾ] (valencian)
Espanha (Barcelona) : escotar « moliner »

### Sillabas

mo | li | ner (3)

## Nom comun

moliner masculin, pl. moliners

### Traduccions

* molinièr $^{(oc)}$
# Italian
### Etimologia

Del latin nŏvus.

### Prononciacion

['nwɔvo]

### Sillabas

nuo | vo (2)

## Adjectiu

nuovo masculin, pl. nuovi.

### Traduccions

* nòu $^{(oc)}$

### Derivats

* novità
# Occitan
### Prononciacion

/nyʁiˈd͡zadaː/, /nyʁiˈd͡zadaː/

## Forma de nom comun

nurijadas femenin (lemosin)
* Plurau de nurijada.
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/nyʁiˈd͡za/, /nyʁiˈd͡za/ (naut lemosin)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | nurijat | nurijats |
| Masculin | [nyʁiˈd͡za] | [nyʁiˈd͡za] |
| Femenin | nurijada | nurijadas |
| Femenin | [nyʁiˈd͡zado] | [nyʁiˈd͡zadaː] |
nurijat masculin (lemosin)
* Efant pichon qu'es pas d'enguera destetinat.

### Variantas dialectalas

* noirigat
* neurigat (gascon)

### Traduccions

| alemand: Säugling $^{(de)}$ masculin anglés: infant $^{(en)}$ | catalan: nodrissó $^{(ca)}$ masculin francés: nourrisson $^{(fr)}$ masculin |
# Italian
## Forma de vèrb

nuotavo
* Primièra persona a l'imperfach del vèrb nuotare.
# Italian
## Forma de vèrb

nuotò
* Tresena persona del singular al passat simple del vèrb nuotare.
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/nyʁiˈd͡zado/, /nyʁiˈd͡zado/ (naut lemosin)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | nurijat | nurijats |
| Masculin | [nyʁiˈd͡za] | [nyʁiˈd͡za] |
| Femenin | nurijada | nurijadas |
| Femenin | [nyʁiˈd͡zado] | [nyʁiˈd͡zadaː] |
nurijada femenin (lemosin)
* Efant pichon qu'es pas d'enguera destetinat.

### Variantas dialectalas

* noirigada
* neurigada (gascon)

### Traduccions

| alemand: Säugling $^{(de)}$ masculin anglés: infant $^{(en)}$ | catalan: nodrissó $^{(ca)}$ masculin francés: nourrisson $^{(fr)}$ masculin |
# Italian
## Forma de vèrb

nuoterò
* Primièra persona al futur del vèrb nuotare.
# Istriòt
### Etimologia

Del latin vulgar *nŏra, format a partir del clàssic nŭrus.

### Prononciacion

/ˈnura/, /ˈnura/

## Nom comun

nura femenin
* Nòra.

### Variantas dialectalas

* niura
* nioro
* nora
* niora

#### Nòta

Forma del dialècte de Rovigna.

### Referéncias

* Goran Filipi, Barbara Buršić Giudici, 1998, Istriotski lingvistički atlas. Atlante linguistico istrioto, Znanstvena udruga Mediteran, Pula.
# Occitan
### Prononciacion

/nyʁiˈd͡za/, /nyʁiˈd͡za/

## Forma de nom comun

nurijats masculin (lemosin)
* Plurau de nurijat.
# Anglés
### Etimologia

Del anglés ancian hangian « penjar », forma transitiva, hōn estant la forma intransitiva en anglés ancian.

### Prononciacion

/hæŋ/, /hæŋ/
Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « hang » Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « hang »

## Vèrb

| Temps | Forma |
| Infinitiu | to hang |
| Present, 3$^{ena}$ pers. del sg | hangs |
| Preterit | hung |
| Participi passat | hung |
| Participi present | hanging |
to hang
* Penjar.

### Derivats

| hangdog hanged hanging hangman | hangnail hangout hangover to overhang |
# Anglés
## Forma de vèrb

hanging
* Participi present del vèrb to hang. Prononciacion Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « hanging » Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « hanging »
# Anglés
## Forma de vèrb

hangs
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu del vèrb to hang.
# Francés
### Etimologia

Del francic *hanka.

### Prononciacion

/ɑ̃ʃ/, /ɑ̃ʃ/
França (Vòges) : escotar « hanche » França (Lion) : escotar « hanche » França (Somain) : escotar « hanche »

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| hanche | hanches |
| [ɑ̃ʃ] ||
hanche femenin
* Anca.

### Derivats

* déhancher
# Haussà
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

hanci masculin, plural : hantuma
* Nas.
# Anglés
### Etimologia

Bastit a partir de hand ("man") e de kerchief ("que cobrís lo cap", vengut del francés couvrechef).

### Prononciacion

['hæŋkəʧɪf] (UK) e ['hæŋkɝʧɪf] (US)

### Sillabas

hand | ker | chief (3)

## Nom comun

handkerchief neutre, pl. handkerchieves o handkerchiefs
* mocador; mocader
* exemples:
    Professor McGonagall pulled out a lace handkerchief and dabbed at her eyes beneath her spectacles.
       La professora McGonagall que's sortí un mocader de dentèla e que's sequè los uelhs devath de las bajaulas.

### Sinonims

* fam. hanky o hankie

### Referéncias

* ↑ J. K. Rowling, Harry Potter and the Sorcerer's Stone, 1997, ed. 1998, Scholastic Press, Nòva York, ISBN 0-590-35340-3, cap. 1, p. 12
* ↑ Karina Richard Bòrdanava (trad.), Harry Potter e la pèira filosofau, 2009, per noste, Ortès, ISBN 978-2-86866-069-5, p. 13
# Occitan
### Etimologia

    De l’anglés handicap, de hand in cap (« la man dins la casqueta »). (mena d'un jòc de tròc)

### Prononciacion

    /andiˈkap/, /andiˈkap/

### Sillabas

han|di|cap

## Nom comun

handicap masculin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| handicap | handicaps |
| [andiˈkap] | [andiˈkaps] |
* (espòrt) Espròva o concors de velocitat, de fòrça o d’endurança dins los cuals òm egaliza las escasenças dels participants d’edat o de qualitats diferentas, en lo atribuissent o en lor levant un temps d'avança, un avantatge de distància o de pes.
* (per extension, medecina) Desavantatge fisic o mental subit per una persona.
* (figurat) Empacha, trava, geina de qualqu’un o quicòm per desvelopar, d'exprimir del melhor biais sas possibilitats o d'agir en tota libertat.

### Variantas dialectalas

* andicap

### Sinonims

espòrt
* desavantatge
medecina
* deficiència
* endecament
* invaliditat

### Parents

* handicapar
* handicapat

### Traduccions
# Anglés
### Etimologia

    De hand in cap (« la man dins la casqueta »). (mena d'un jòc de tròc)

### Prononciacion

    /ˈhændikæp/, /ˈhændikæp/

### Sillabas

han|di|cap

## Nom comun

handicap
Declinason :
| Singular | Plural |
| handicap | handicaps |
| [ˈhændikæp] | [ˈhændikæps] |
* handicap $^{(oc)}$

## Vèrb

handicap
* handicapar $^{(oc)}$

# Catalan
### Etimologia

    De l’anglés handicap, de hand in cap (« la man dins la casqueta »). (mena d'un jòc de tròc)

### Prononciacion

    oriental /ˈhandikəp/, /ˈhandikəp/, occidental /ˈhandikap/, /ˈhandikap/

### Sillabas

han|di|cap

## Nom comun

handicap masculin, (abans de 2016, ara:hàndicap)
Declinason :
| Singular | Plural |
| handicap | handicaps |
* (espòrt, figurat) handicap $^{(oc)}$

# Francés
### Etimologia

    De l’anglés handicap, de hand in cap (« la man dins la casqueta »). (mena d'un jòc de tròc)

### Prononciacion

    /ɑ̃diˈkap/, /ɑ̃diˈkap/
França (Somain) : escotar « handicap »

### Sillabas

han|di|cap

## Nom comun

handicap masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| handicap | handicaps |
| [ɑ̃diˈkap] ||
* handicap $^{(oc)}$

# Italian
### Etimologia

    De l’anglés handicap, de hand in cap (« la man dins la casqueta »). (mena d'un jòc de tròc)

### Prononciacion

    /hanˈdikap/, /hanˈdikap/

### Sillabas

han|di|cap

## Nom comun

handicap masculin invariable
* handicap $^{(oc)}$

# Portugués
### Etimologia

    De l’anglés handicap, de hand in cap (« la man dins la casqueta »). (mena d'un jòc de tròc)

### Sillabas

han|di|cap

## Nom comun

handicap masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| handicap | handicaps |
* (espòrt, figurat) handicap $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

D'un francic *fani, *fanja.

### Prononciacion

/ˈhaŋgo/, /ˈhaŋgo/
França (Bearn) - Gascon : escotar « hanga »

### Sillabas

han | ga (2)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : gascon ||
| Singular | Plural |
| hanga | hangas |
| [ˈhaŋgo] | [ˈhaŋgos] |
hanga femenin (gascon)
* Mescla de tèrra e d'aiga.

### Derivats

* hangós
* hangassut
* hancassut
* hancut

### Variantas dialectalas

* baudra
* fanga
* fanha (lemosin)
* fanja (vivaroaupenc)

### Traduccions

| alemand: Schlamm $^{(de)}$ masculin, Matsch $^{(de)}$ masculin anglés: mud $^{(en)}$ catalan: fang $^{(ca)}$ masculin chèc: bláto $^{(cs)}$ neutre espanhòl: barro $^{(es)}$ masculin esperanto: koto $^{(eo)}$ francés: boue $^{(fr)}$ femenin italian: fango $^{(it)}$ masculin | naut sorab: jił $^{(hsb)}$ masculin neerlandés: modder $^{(nl)}$ ongrés: sár $^{(hu)}$ polonés: błoto $^{(pl)}$ neutre portugués: lama $^{(pt)}$ romanés: noroi $^{(ro)}$ neutre ucraïnian: багно $^{(uk)}$ neutre, болото $^{(uk)}$ neutre |