OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia

    Per l’espanhòl mate, de quechua mat'i que designa non pas l'infusion mas la calabassa utilizada per la beure.

### Prononciacion

/ˈmate/, /ˈmate/

### Sillabas

ma|te

## Nom comun

mate
Declinason :
| Singular | Plural |
| mate | mates |
| [ˈmate] | [ˈmates] |
* Arbust de l’America meridionala, del genre agreu: Ilex paraguariensis.
* La fuèlhas de l'arbust mate torradas leugièrament, puèi tissada fins a far un polvera destinada a realizar una bevenda.
* Bevenda realizada per infusion dins l’aiga bolhenta de las fuèlhas de mate, servida tradicionalament dins una calabassa e chimada per un calamèl.

### Traduccions
## Forma de vèrb

mate
* Primièra persona del singular del present del subjonctiu de matar
* Tresena persona del singular del present del subjonctiu de matar

# Anglés
### Prononciacion

    Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « mate »
    Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « mate »

### Sillabas
## Nom comun

mate
* mèste $^{(oc)}$
** And indeed bad as his clothes were and coarsely as he spoke, he had none of the appearance of a man who sailed before the mast, but seemed like a mate or skipper accustomed to be obeyed or to strike.
       E, vertat, dab las soas maishantas pelhas e lo son lengatge grossèr, n'avèva pas arren d'un simple marinèr ; que's semblava meilèu a un mèste o a un patron qui solèva estar obedit o trucar.

### Referéncias

* ↑ Robert Louis Stevenson, Treasure Island, cap. 1, 1883, ed. 2010, Wikisource
* ↑ Felip Richard (trad.), L'Isla deu tesaur, 2009, per noste, Ortès, ISBN 978-2-86866-066-4
# Occitan
### Etimologia

    (adj 1) Pel francés ancian mat, del bas latin mattus d’origina fosca de
madere (« banhat, tendre, amolit ») o mactare (« butar, matar »)
    (adj 2) De matar
    (adj 1) De l'arabi مات, māt « mort »

### Prononciacion

    /ˈmat/, /ˈmat/

## Adjectiu 1

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | mat | mats |
| Masculin | [ˈmat] | [ˈmats] |
| Femenin | mata | matas |
| Femenin | [ˈmato̞] | [ˈmato̞s] |
mat
* Que manca de treslús, que rebat pas la lutz.
* Trist

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: espanhòl: | bas sorab: francés: naut sorab: italian: portugués: |

## Adjectiu 2

mat
* Compacte, pesuc.

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: espanhòl: | bas sorab: francés: naut sorab: italian: portugués: |

## Adjectiu 3

mat masculin singular
* (Escacs) Se ditz del rei quand es en escac e qu'òm pòt pas res far per se salvar.

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: espanhòl: | bas sorab: francés: naut sorab: italian: portugués: |
# Occitan
### Etimologia

    (adj 1) Pel francés ancian mat, del bas latin mattus d’origina fosca de madere (« banhat, tendre, amolit ») o mactare (« butar, matar »)
    (adj 2) De matar
    (adj 1) De l'arabi مات, māt « mort »

### Prononciacion

    /ˈmat/, /ˈmat/

## Adjectiu 1

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | mat | mats |
| Masculin | [ˈmat] | [ˈmats] |
| Femenin | mata | matas |
| Femenin | [ˈmato̞] | [ˈmato̞s] |
mat
* Que manca de treslús, que rebat pas la lutz.
* Trist

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: espanhòl: | bas sorab: francés: naut sorab: italian: portugués: |

## Adjectiu 2

mat
* Compacte, pesuc.

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: espanhòl: | bas sorab: francés: naut sorab: italian: portugués: |

## Adjectiu 3

mat masculin singular
* (Escacs) Se ditz del rei quand es en escac e qu'òm pòt pas res far per se salvar.

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: espanhòl: | bas sorab: francés: naut sorab: italian: portugués: |
# Occitan
### Etimologia

    Per l’espanhòl mate, de quechua mat'i que designa non pas l'infusion mas la carabassa utilizada per la beure.

### Prononciacion

/ˈmate/, /ˈmate/

### Sillabas

ma|te

## Nom comun

mate masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| mate | mates |
| [ˈmate] | [ˈmates] |
* Arbust de l’America meridionala, del genre agreu: Ilex paraguariensis.
* La fuèlhas de l'arbust mate torradas leugièrament, puèi tissada fins a far un polvera destinada a realizar una bevenda.
* Bevenda realizada per infusion dins l’aiga bolhenta de las fuèlhas de mate, servida tradicionalament dins una calabassa e chimada per un calamèl.

### Traduccions
## Forma de vèrb

mate
* Primièra persona del singular del present del subjonctiu de matar
* Tresena persona del singular del present del subjonctiu de matar

# Catalan
### Etimologia

    Per l’espanhòl mate, de quechua mat'i que designa non pas l'infusion mas la calabassa utilizada per la beure.

### Prononciacion

oriental /ˈmatə/, /ˈmatə/, occidental /ˈmate/, /ˈmate/

### Sillabas

ma|te

## Nom comun

mate masculin
* mate $^{(oc)}$

## Forma de vèrb

mate
* Primièra persona del singular del present del subjonctiu de matar
* Tresena persona del singular del present del subjonctiu de matar

# Espanhòl
### Etimologia

    (nom 1) De l'arabi مات, māt « mort »
    (nom 2) Del quechua mat'i, calabassa.
    (adj) Del francés mat « mat, blasit »

### Prononciacion

/ˈmate/, /ˈmate/

### Sillabas

ma|te

## Nom comun 1

mate masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| mate | mates |
| [ˈmate] | [ˈmates] |
* (Escacs) Mat

## Nom comun 2

mate masculin
* Planta (Lagenaria siceraria) de la familha de las Cucurbitacèas, que las carabassas son utilizadas per far l'aisina per i servir la bevenda mate. (▲ la planta mate ilex paraguariensis se sona en espanhòl yerba mate)
** (per extension) Aisina, de carabassa o autre material, utilizada per servir lo mate.
* (bevenda) mate $^{(oc)}$

## Adjectiu

mate masculin o femenin, (plurals: mates)
* (Escacs) Mat

## Forma de vèrb

mate
* Primièra persona del singular del present del subjonctiu de matar
* Tresena persona del singular del present del subjonctiu de matar

# Anglés
### Prononciacion

    Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « mate »
    Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « mate »

### Sillabas
## Nom comun

mate
* mèste $^{(oc)}$
** And indeed bad as his clothes were and coarsely as he spoke, he had none of the appearance of a man who sailed before the mast, but seemed like a mate or skipper accustomed to be obeyed or to strike.
       E, vertat, dab las soas maishantas pelhas e lo son lengatge grossèr, n'avèva pas arren d'un simple marinèr ; que's semblava meilèu a un mèste o a un patron qui solèva estar obedit o trucar.

### Referéncias

* ↑ Robert Louis Stevenson, Treasure Island, cap. 1, 1883, ed. 2010, Wikisource
* ↑ Felip Richard (trad.), L'Isla deu tesaur, 2009, per noste, Ortès, ISBN 978-2-86866-066-4
# Occitan
### Etimologia

    Del bas latin calamellus, diminutiu de calamus (« canavèra »)

### Prononciacion

/kalaˈmɛl/, /kalaˈmɛl/

### Sillabas

ca|la|mèl

## Nom comun

calamèl (lengadocian) , masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| calamèl | calamèls |
| [kalaˈmɛl] | [kalaˈmɛls] |
* Tija fistulosa amb de noses tipica de las graminèas e cerealum.
* (En particular) Canèl realizat a l'origina amb un calamèl utilizat per aspirar un liquid.

### Variantas dialectalas

* calamèth (gascon)
* calamèu (provençau)

### Parents

* calam

### Sinonims

* calamèla
* palha
# Occitan
### Etimologia

    Del bas latin calamellus, diminutiu de calamus (« canavèra »)

### Prononciacion

/kalaˈmɛlo̞/, /kalaˈmɛlo̞/

### Sillabas

ca|la|mè|la

## Nom comun

calamèla (lengadocian) , (provençau) ; femenin
Declinason :
| Singular | Plural |
| calamèla | calamèlas |
| [kalaˈmɛlo̞] | [kalaˈmɛlo̞s] |
* Tija de canavèra o de cerealum.
* Instrument de musica pastorala qu’èra realizat a l'origina amb una tija de canavèra pertusada d'unes traucs.

### Derivats

* calamelaire

### Sinonims

* flaüteta
* pipeta

### Parents

* calamèl
# Occitan
### Etimologia

    De calamèla

### Prononciacion

/kalameˈlajɾe/, /kalameˈlajɾe/

### Sillabas

ca|la|me|lai|re

## Nom comun

calamelaire (lengadocian) , masculin; (femenin: calamelaira)
Declinason :
| Singular | Plural |
| calamelaire | calamelaires |
| [kalameˈlajɾe] | [kalameˈlajɾes] |
* Jogaire de calamèla.

### Sinonims

* flaütaire / flaütista

### Traduccions

| alemand: Flötist $^{(de)}$ anglés: flautist $^{(en)}$, flutist $^{(en)}$ basc: catalan: flautista $^{(ca)}$ | espanhòl: flautista $^{(es)}$ francés: flutiste $^{(fr)}$ italian: flautista $^{(it)}$ portugués: flautista $^{(pt)}$ |
# Grèc
### Etimologia

    → Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

θάλασσα
* Mar.
# Grèc
### Etimologia

    → Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/ˈθa.la.sa/, /ˈθa.la.sa/

## Nom comun

θάλασσα
* Mar.
# Grèc
### Etimologia

Del grèc ancian θάλασσα.

### Prononciacion

/ˈθa.la.sa/, /ˈθa.la.sa/

## Nom comun

θάλασσα femenin
* Mar.
# Italian
### Etimologia

    → Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Vèrb

insalare
* Salar.
# Italian
### Etimologia

    → Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/insaˈlare/, /insaˈlare/

## Vèrb

insalare
* Salar.
# Occitan
### Etimologia

    De bolhir}

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /buˈʎent/, /buˈʎent/
    provençau /buˈjẽⁿ/, /buˈjẽⁿ/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | bolhent | bolhents |
| Masculin | [buˈʎent] | [buˈʎents] |
| Femenin | bolhenta | bolhentas |
| Femenin | [buˈʎento̞] | [buˈʎento̞s] |
bolhent
* Que bolhís
* (per iperbòla) Qu'es plan fòrça caud.
* (per analogia) Efervescent.

### Sinonims

* arderós

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: | espanhòl: francés: italian: portugués: |
# Occitan
### Etimologia

    De bolhir

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /buˈʎent/, /buˈʎent/
    provençau /buˈjẽⁿ/, /buˈjẽⁿ/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | bolhent | bolhents |
| Masculin | [buˈʎent] | [buˈʎents] |
| Femenin | bolhenta | bolhentas |
| Femenin | [buˈʎento̞] | [buˈʎento̞s] |
bolhent
* Que bolhís
** Cosetz-o dins l'aiga bolhenta.
* (per iperbòla) Qu'es plan fòrça caud.
** Pòdi pas manjar, qu'es bolhent.
* (figurat) Se ditz d'una persona prompta, viva, ardenta.
** Aquel òme a lo sang bolhent.
* (per analogia) Efervescent.

### Sinonims

* borent (gascon)
* borient (gascon)

### Sinonims

* afric
* ardent / arderós
* cremant
# Occitan
### Etimologia

Del latin bullire.

### Prononciacion

/bu'ʎi/, /bu'ʎi/

## Vèrb

bolhir (lengadocian) (provençau) (vivaroaupenc)
* Èsser dins l’estat d'ebullicion.
* (cosina) Far coire dins l’aiga o un liquid que pren lo bolh.
* (enologia) Fermentar, en parlant del rasim dins la cuba après la vendémia.
* Portar a ebullicion.

### Variantas dialectalas

* bolir (lengadocian)
* bólher (lengadocian)
* bulir (lemosin)
* borir (gascon)
* búlher (gascon)

### Derivats

* esperbolhir
* bolhent
* bolhida
* bolhit
* prebolhir
* rebolhir

### Traduccions

| alemand: brausen $^{(de)}$ anglés: boil $^{(en)}$ catalan: bullir $^{(ca)}$ basc: zoragarri $^{(eu)}$ | espanhòl: hervir $^{(es)}$ bullir $^{(es)}$ francés: bouillir $^{(fr)}$ italian: bollire $^{(it)}$ portugués: ferver $^{(pt)}$ bulir $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De bolhir

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /buˈʎent/, /buˈʎent/
    provençau /buˈjẽⁿ/, /buˈjẽⁿ/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | bolhent | bolhents |
| Masculin | [buˈʎent] | [buˈʎents] |
| Femenin | bolhenta | bolhentas |
| Femenin | [buˈʎento̞] | [buˈʎento̞s] |
bolhent
* Que bolhís
** Cosetz-o dins l'aiga bolhenta.
* (per iperbòla) Qu'es plan fòrça caud.
** Pòdi pas manjar, qu'es bolhent.
* (figurat) Se ditz d'una persona prompta, viva, ardenta.
** Aquel òme a lo sang bolhent.
* (per analogia) Efervescent.
** Aquel vin es un agràs bolhent.

### Sinonims

* borent (gascon)
* borient (gascon)

### Sinonims

* afric
* ardent / arderós
* cremant
# Occitan
### Etimologia

    Per l’espanhòl quechua

### Prononciacion

/ket͡ʃuˈa/, /ket͡ʃuˈa/

### Sillabas

que|cho|à

## Adjectiu

quechoà masculin o femenin, (plurals: quechoàs)
* Relatiu als Quechoàs, lor cultura, lor lenga.
| alemand: anglés: Quechuan $^{(en)}$ basc: catalan: quítxua $^{(ca)}$ | espanhòl: quechua $^{(es)}$ francés: quechua $^{(fr)}$ italian: quechua $^{(it)}$ portugués: quechua $^{(pt)}$, quíchua $^{(pt)}$ |

## Nom comun

quechoà masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| quechoà | quechoàs |
| [ket͡ʃuˈa] | [ket͡ʃuˈas] |
* Familha de lengas SOV aglutinantas parladas al Peró, en Bolívia, Colómbia, Eqüator e Argentina.

### Traduccions

| alemand: Quechua $^{(de)}$, Ketschua $^{(de)}$, Quiché $^{(de)}$ anglés: Quechuan $^{(en)}$, Quechua $^{(en)}$, Kechua $^{(en)}$ basc: catalan: quítxua $^{(ca)}$ | espanhòl: quechua $^{(es)}$ francés: quechua $^{(fr)}$ italian: quechua $^{(it)}$ portugués: quechua $^{(pt)}$, quíchua $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    Del latin apricus « expausat al solelh, clar, caud »

### Prononciacion

    /aˈfɾik/, /aˈfɾik/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | afric | africs |
| Masculin | [aˈfɾik] | [aˈfɾiks] |
| Femenin | africa | africas |
| Femenin | [aˈfɾiko̞] | [aˈfɾiko̞s] |
afric (lengadocian)
* (Sens figurat) Que fa mòstra de veeméncia, afogat per far quicòm.
* (Sens figurat) Que fa mòstra d'una ardor pinhastra.

### Sinonims

* bolhent
* ardent / arderós
* bolhent
# Occitan
### Prononciacion

/aˈfɾiko̞/, /aˈfɾiko̞/

### Sillabas

a|fri|ca

## Forma d'adjectiu

africa
* Femenin singular de afric
# Occitan
### Etimologia

    Del latin Africa.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /aˈfɾiko̞/, /aˈfɾiko̞/
    provençau /aˈfʀikə/, /aˈfʀikə/

### Sillabas

A|fri|ca

## Nom pròpri

Africa femenin
* Continent situat al sud d'Euròpa, entre l'Ocean Atlantic a l'oèst e l'Ocean Pacific e la mar Roja a l'èst.
* (Antiquitat) Província de l’Empèri roman situada dins lo nòrd de l’Africa, la Tunisia e la Libia d'ara, que donèr son nom al tot lo continent.

### Derivats

* african, africana

#### Locucions derivadas

* Africa australa
* Africa del Nòrd
* Africa del Sud
* Africa negra
* Centrafrica

### Traduccions

| alemand : Afrika $^{(de)}$ anglés : Africa $^{(en)}$ catalan : Àfrica $^{(ca)}$ espanhòl : África $^{(es)}$ francés : Afrique $^{(fr)}$ | friolan : Afriche $^{(fur)}$ galician : África $^{(gl)}$ italian : Africa $^{(it)}$ latin : Africa $^{(la)}$ portugués : Àfrica $^{(pt)}$ |

### Referéncias

* Josiana Ubaud, Diccionari ortografic, gramatical e morfologic de l'occitan, Trabucaire, 2011

### Vejatz tanben

* Africa sus Wikipèdia
# Occitan
### Etimologia

    Del latin apricus « expausat al solelh, clar, caud »

### Prononciacion

    /aˈfɾik/, /aˈfɾik/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | afric | africs |
| Masculin | [aˈfɾik] | [aˈfɾiks] |
| Femenin | africa | africas |
| Femenin | [aˈfɾiko̞] | [aˈfɾiko̞s] |
afric (lengadocian)
* (Sens figurat) Que fa mòstra de veeméncia, afogat per far quicòm.
* (Sens figurat) Que fa mòstra d'una ardor pinhastra.

### Sinonims

Que fa mòstra de veeméncia
* afogat
* ardent / arderós
* bolhent
Que fa mòstra d'una ardor pinhastra
* entestardit
* obstinat
* pinhastre
# Occitan
### Etimologia

Del latin bullire.

### Prononciacion

/bu'ʎi/, /bu'ʎi/

## Vèrb

bolhir (lengadocian) (provençau) (vivaroaupenc)
* Èsser dins l’estat d'ebullicion.
* (cosina) Far coire dins l’aiga o un liquid que pren lo bolh.
* (enologia) Fermentar, en parlant del rasim dins la cuba après la vendémia.
* Portar a ebullicion.

### Variantas dialectalas

* bolir (lengadocian)
* bólher (lengadocian)
* bulir (lemosin)
* borir (gascon)
* búlher (gascon)

### Derivats

* esperbolhir
* bolhent
* bolhida
* bolhit
* prebolhir
* rebolhir

### Traduccions

| alemand: brausen $^{(de)}$ anglés: boil $^{(en)}$ catalan: bullir $^{(ca)}$ basc: zoragarri $^{(eu)}$ | espanhòl: hervir $^{(es)}$ bullir $^{(es)}$ francés: bouillir $^{(fr)}$ italian: bollire $^{(it)}$ portugués: ferver $^{(pt)}$ bulir $^{(pt)}$ |

### Conjugason

| Infinitiu | bolhir | bolhir | bolhir | bolhir | bolhir | bolhir |
| Gerondiu | bolhissent | bolhissent | bolhissent | bolhissent | bolhissent | bolhissent |
| Participi passat |||||||
| | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| masculin | bolhit | bolhit | bolhit | bolhits | bolhits | bolhits |
| femenin | bolhida | bolhida | bolhida | bolhidas | bolhidas | bolhidas |
| Mòde indicatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Present | bolhissi | bolhisses | bolhís | bolhissèm | bolhissètz | bolhisson |
| Imperfach | bolhissiái | bolhissiás | bolhissiá | bolhissiam | bolhissiatz | bolhissián |
| Preterit | bolhiguèri | bolhiguères | bolhiguèt | bolhiguèrem | bolhiguèretz | bolhiguèron |
| Futur | bolhirai | bolhiràs | bolhirà | bolhirem | bolhiretz | bolhiràn |
| Condicional | bolhiriái | bolhiriás | bolhiriá | bolhiriam | bolhiriatz | bolhirián |
| Mòde subjonctiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Present | bolhisca | bolhiscas | bolhisca | bolhiscam | bolhiscatz | bolhiscan |
| Imperfach | bolhiguèsse | bolhiguèsses | bolhiguèsse | bolhiguèssem | bolhiguèssetz | bolhiguèsson |
| Mòde imperatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ieu | tu | el ela | nosautres nosautras | vosautres vosautras | eles elas |
| Afirmatiu | — | bolhís ! | — | bolhiscam ! | bolhissetz ! | — |
| Negatiu | — | bolhiscas pas ! | — | bolhiscam pas ! | bolhiscatz pas ! | — |
# Occitan
### Etimologia

    De bolhir

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /buˈʎent/, /buˈʎent/
    provençau /buˈjẽⁿ/, /buˈjẽⁿ/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | bolhent | bolhents |
| Masculin | [buˈʎent] | [buˈʎents] |
| Femenin | bolhenta | bolhentas |
| Femenin | [buˈʎento̞] | [buˈʎento̞s] |
bolhent
* Que bolhís
** Cosetz-o dins l'aiga bolhenta.
* (per iperbòla) Qu'es plan fòrça caud.
** Pòdi pas manjar, qu'es bolhent.
* (figurat) Se ditz d'una persona prompta, viva, ardenta.
** Aquel òme a lo sang bolhent.
* (per analogia) Efervescent.
** Aquel vin es un agràs bolhent.

### Variantas dialectalas

* borent (gascon)
* borient (gascon)

### Sinonims

* afric
* ardent / arderós
* cremant
# Occitan
### Etimologia

    De bolhir

### Prononciacion

    lengadocian /buˈʎit/, /buˈʎit/
    provençau /buˈjit/, /buˈjit/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | bolhit | bolhits |
| Masculin | [buˈʎit] | [buˈʎits] |
| Femenin | bolhida | bolhidas |
| Femenin | [buˈʎiðo̞] | [buˈʎiðo̞s] |
bolhit
* Qu'òm a fach bolhís

### Variantas dialectalas

* bolit
* bulit
* borit

### Traduccions

| alemand: anglés: boil $^{(en)}$, basc: catalan: bullit $^{(ca)}$ | espanhòl: cocido $^{(es)}$ francés: bouilli $^{(fr)}$ italian: bollito $^{(it)}$ portugués: fervido $^{(pt)}$ |

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| bolhit | bolhits |
| [buˈʎit] | [buˈʎits] |
bolhit masculin
* Carn qu'òm a fach bolhís
* (per extension) Plat tradicional compausat de carn cuècha dins un bolhon amb de legums.

### Variantas dialectalas

* bolit
* bulit
* borit

### Traduccions

| alemand: gekocht $^{(de)}$ anglés: boiled $^{(en)}$ basc: catalan: bullit $^{(ca)}$ | espanhòl: hervido $^{(es)}$ francés: bouilli $^{(fr)}$, pot-au-feu $^{(fr)}$ italian: cotto $^{(it)}$ portugués: cozido $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De bolhir

### Prononciacion

    lengadocian /buˈʎit/, /buˈʎit/
    provençau /buˈjit/, /buˈjit/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | bolhit | bolhits |
| Masculin | [buˈʎit] | [buˈʎits] |
| Femenin | bolhida | bolhidas |
| Femenin | [buˈʎiðo̞] | [buˈʎiðo̞s] |
bolhit
* Qu'òm a fach bolhís

### Variantas dialectalas

* bolit
* bulit
* borit

### Traduccions

| alemand: anglés: boil $^{(en)}$, basc: catalan: bullit $^{(ca)}$ | espanhòl: cocido $^{(es)}$ francés: bouilli $^{(fr)}$ italian: bollito $^{(it)}$ portugués: fervido $^{(pt)}$ |

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| bolhit | bolhits |
| [buˈʎit] | [buˈʎits] |
bolhit masculin
* Carn qu'òm a fach bolhís
* (per extension) Plat tradicional compausat de carn cuècha dins un bolhon amb de legums.

### Variantas dialectalas

* bolit
* bulit
* borit

### Traduccions

| alemand: Eintopf $^{(de)}$ anglés: boiled $^{(en)}$ basc: catalan: bullit $^{(ca)}$ | espanhòl: puchero $^{(es)}$ francés: bouilli $^{(fr)}$, pot-au-feu $^{(fr)}$ italian: cotto $^{(it)}$, bollito $^{(it)}$ portugués: cozido $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

bolhit
* participi passat al masculin singular de bolhir
# Occitan
### Etimologia

    De bolhir

### Prononciacion

    lengadocian /buˈʎiðo̞/, /buˈʎiðo̞/
    provençau /buˈjidə/, /buˈjidə/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| bolhida | bolhidas |
| [buˈʎiðo̞] | [buˈʎiðo̞s] |
bolhida femenin
* Tinelada en que la vendémia i bolhís
* Çò qu'òm far bolhir d'un còp.
* Aliment pel bestial constituit de causyas bolhidas.

### Variantas dialectalas

* bolida
* bulida
* borida

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: | espanhòl: francés: italian: portugués: |

## Forma d'adjectiu

bolhida
* femenin singular de bolhit

## Forma de vèrb

bolhida
* participi passat al femenin singular de bolhir
# Occitan
### Etimologia

    De bolir.

### Prononciacion

lengadocian /bu'liðo̞/, /bu'liðo̞/, provençau /bu'lidə/, /bu'lidə/

### Sillabas

bo|li|da

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| bolida | bolidas |
| [bu'liðo̞] | [bu'liðo̞s] |
bolida femenin
* Tina per qu'i bolisca la vendémia.
* Aliment resultant de farinas o de legums çò que se fan bolir ensemble.

### Sinonims

* bolidura

### Parents

* bolidora
* boliment

### Traduccions

| alemand: anglés: basc: catalan: | espanhòl: francés: italian: portugués: |

## Forma de vèrb

bolida
* Participi present al femenin singular de bolir
# Occitan
### Etimologia

    De bolhir

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /buˈʎent/, /buˈʎent/
    provençau /buˈjẽⁿ/, /buˈjẽⁿ/

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | bolhent | bolhents |
| Masculin | [buˈʎent] | [buˈʎents] |
| Femenin | bolhenta | bolhentas |
| Femenin | [buˈʎento̞] | [buˈʎento̞s] |
bolhent
* Que bolhís
** Cosetz-o dins l'aiga bolhenta.
* (per iperbòla) Qu'es plan fòrça caud.
** Pòdi pas manjar, qu'es bolhent.
* (figurat) Se ditz d'una persona prompta, viva, ardenta.
** Aquel òme a lo sang bolhent.
* (per analogia) Efervescent.
** Aquel vin es un agràs bolhent.

### Variantas dialectalas

* borent (gascon)
* borient (gascon)

### Sinonims

* afric
* ardent / arderós
* cremant

### Derivats

* aigabolhent
# Occitan
### Etimologia

    Del latin tardièr matta palhassa de joncalha.

### Prononciacion

    /ˈmato̞/, /ˈmato̞/
    escotar « mata »

### Sillabas

ma | ta (2)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| mata | matas |
| [ˈmato̞] | [ˈmato̞s] |
mata femenin
* Ensem de vegetals, d'arbres que butan sarrats.
* (Vulgar) Pels del pubís de la femna.

### Traduccions

| anglés: tuft $^{(en)}$, bush $^{(en)}$ catalan: mata $^{(ca)}$ femenin, tofa $^{(ca)}$ femenin | francés: touffe $^{(fr)}$ (2) femenin |

## Forma d'adjectiu

mata
* femenin singular de mat

## Forma de vèrb

mata
* tresena persona del singular del present de l'indicatiu de matar

# Ilocano
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

mata
* Uèlh.