OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia

Del latin acidus.

### Prononciacion

/aˈsit/, /aˈsit/ França (Bearn) : escotar « acid »

### Sillabas

a|cid

## Adjectiu

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | acid | acids |
| Masculin | [aˈsit] | [aˈsits] |
| Femenin | acida | acidas |
| Femenin | [aˈsiðo̞] | [aˈsiðo̞s] |
acid
* Qualifica una sabor aigra o picanta.
** Lo vinagre es acid.
* (Quimia) Qualifica una molecula capabla de daissar un proton (acid de Brønsted) o d’acceptar un doblet electronic (acid de Lewis).
* (Quimia) Qualifica una solucion que lo pH es infriror a 7, es a dire quora la concentracion en protons de la solucion es superiora a 10$^{-7}$ mòls per litre.
* (geografia) Se dich d’une ròca rica en silici (mai de 65 %).
* (figurat) Desplasent, ofensós.

### Variantas dialectalas

* acide

### Parents

* acidesa / aciditat
* acidificar

### Sinonims

* agre

### Antonims

* basic
* alcalin

### Traduccions

| alemand: sauer $^{(de)}$ anglés: acidic $^{(en)}$ basc: catalan: àcid $^{(ca)}$ | espanhòl: ácido $^{(es)}$ francés: acide $^{(fr)}$ italian: acido $^{(it)}$ portugués: ácido $^{(pt)}$ |

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| acid | acids |
| [aˈsit] | [aˈsits] |
acid
* (Quimia) Liquid quimicament capable d’atacar e de dissòlvre los metals, veire de ròcas.
* (Quimia) Compausat quimic capable, segon Joannes Brønsted, de daissar un o de protons ; o segon Gilbert Lewis, d’acceptar un doblet electronic.
* (Quimia) Solucion que lo pH es inferior a 7.

### Traduccions

| alemand: sauer $^{(de)}$ anglés: acid $^{(en)}$ basc: catalan: àcid $^{(ca)}$ | espanhòl: ácido $^{(es)}$ francés: acide $^{(fr)}$ italian: acido $^{(it)}$ portugués: ácido $^{(pt)}$ |

# Anglés
### Etimologia

Probablament del francés acide, o alara del latin acidus.

### Prononciacion

['æsɪd]
Estats Units d'America (Nòva Jersey) : escotar « acid »

## Nom comun

acid neutre, pl. acids

### Traduccions

* acid $^{(oc)}$ masculin.

### Derivats

* acidic
* acidify (to)
* acidimeter
* acidity
* acidly
* acidophile
* acidophilic
* acidosis
* acidulate
* acidulous
# Occitan
### Etimologia

    De acid e desoxiribonucleic.

### Prononciacion

/aciddeˌzut͡siɾiˌβunyˌkleˈik/, /aciddeˌzut͡siɾiˌβunyˌkleˈik/, procençau /acideˌzuksiʀiˌbunyˌkleˈik/, /acideˌzuksiʀiˌbunyˌkleˈik/

## Locucion nominala

Declinason :
| Singular | Plural |
| acid desoxiribonucleic | acids desoxiribonucleics |
| [aciddeˌzut͡siɾiˌβunyˌkleˈiks] | [acit͡sdeˌzut͡siɾiˌβunyˌkleˈiks] |
acid desoxiribonucleic masculin
* (bioquimia) Longa molecula formada de repeticion de nucleotids constituits de quatre basas diferentas (adenina, guanina, timina, citosina) e que pòrta l’informacion genetica, se presentant en brin simple o en brin doble (complementaris e antiparallèls).
* (genetica) Aquela macromolecula formada de desoxiribonucleotids constituís lo material genetic de totas las cellulas eucariòtas, de las cellulas procariòtas e d'unes virusses.

### Variantas dialectalas

* acide desoxiribonucleic

### Sinonims

* ADN

### Parents

* acid ribonucleic

### Traduccions

| alemand: Desoxyribonukleinsäure $^{(de)}$ anglés: deoxyribonucleic acid $^{(en)}$ basc: azido desoxirribonukleiko $^{(eu)}$ catalan: àcid desoxiribonucleic $^{(ca)}$ | espanhòl: ácido desoxirribonucleico $^{(es)}$ francés: acide désoxyribonucléique $^{(fr)}$ italian: acido desossiribonucleico $^{(it)}$ portugués: ácido desoxirribonucleico $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De acid e fosforic

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /aˌsit fusfuˈɾik/, /aˌsit fusfuˈɾik/
    provençau /aˌsit fusfuˈʀik/, /aˌsit fusfuˈʀik/

## Locucion nominala

Declinason :
| Singular | Plural |
| acid fosforic | acids fosforics |
| [aˌsit fusfuˈɾik] | [aˌsit͡s fusfuˈɾiks] |
acid fosforic masculin
* (quimia) Oxacid, amb basa de fosfòr, de formula H$_3$PO$_4$.

### Sinonims

* acid ortofosforic (nomenclatura UIQPA)
* fosfat d’idrogèn

### Traduccions

| alemand: Phosphorsäure $^{(de)}$ anglés: phosphoric acid $^{(en)}$ basc: catalan: àcid fosfòric $^{(ca)}$ | espanhòl: ácido fosfórico $^{(es)}$ francés: acide phosphorique $^{(fr)}$ italian: acido fosforico $^{(it)}$ portugués: ácido fosfórico $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/a ˈplek/, /a ˈplek/

## Locucion adverbiala

a plec
* A bodre, abondament, a la perfeccion.

### Traduccions

| catalan: abundantment $^{(ca)}$, perfectament $^{(ca)}$ | francés: à foison $^{(fr)}$, parfaitement $^{(fr)}$ |
# Occitan
### Etimologia
### Sillabas

a | pre | paus (3)

## Locucion adverbiala

a prepaus

### Traduccions

* anglés: about $^{(en)}$, by the way $^{(en)}$
* espanhòl: a propósito $^{(es)}$
* francés: à propos $^{(fr)}$ / à propos de $^{(fr)}$
# Occitan
### Etimologia

De a, pòrta e tancar

### Prononciacion

lengadocian, gascon /a ˌpɔɾto̞ tãⁿˈkaðo̞/, /a ˌpɔɾto̞ tãⁿˈkaðo̞/

### Sillabas

a |pòr|ta|tan|ca|da

## Locucion adverbiala

a pòrta tancada
* Sens que lo public siá admés.
* (drech) Audiéncia qu'òm jutja, sens que lo public siá admés, un afar dins la qual es menaçada la seguretat de l’Estat, dels plaidelaires o la morala publica.
* Que se debana en privat, fòra del vejaires d’autrú.

### Sinonims

* a pòrta barrada

### Traduccions

| alemand: auf der Kamera $^{(de)}$, hinter verschlossenen Türen $^{(de)}$ anglés: behind closed doors $^{(en)}$, in camera $^{(en)}$ basc: catalan: a porta tancada $^{(ca)}$, a càmera $^{(ca)}$ | espanhòl: a puerta cerrada $^{(es)}$ francés: à huis clos $^{(fr)}$, en privé $^{(fr)}$ italian: in camera $^{(it)}$, a porte chiuse $^{(it)}$ portugués: à porta fechada $^{(pt)}$, a portas fechadas $^{(pt)}$, na câmera $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De palpar

### Prononciacion

    lengasocian /a ˈpawpo̞s/, /a ˈpawpo̞s/
    provençau /a ˈpawpə/, /a ˈpawpə/

## Locucion adverbiala

a paupas (gascon) , (provençau)
* Cercar a l'azard amb las mans las causas a l'entorn dins l'escuritat.

### Variantas dialectalas

* a palpas (lengadocian)

### Traduccions

| alemand: tastend $^{(de)}$ anglés: groping $^{(en)}$ basc: catalan: a les palpentes $^{(ca)}$, a palpes $^{(ca)}$ | espanhòl: a tientas $^{(es)}$, a ciegas $^{(es)}$ francés: à tâtons $^{(fr)}$ italian: a tastoni $^{(it)}$ portugués: às apalpadelas $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De palpar

### Prononciacion

    /a ˈpalpo̞s/, /a ˈpalpo̞s/

## Locucion adverbiala

a palpas (lengadocian)
* Cercar a l'azard amb las mans las causas a l'entorn dins l'escuritat.

### Variantas dialectalas

* a paupas (gascon, provençau)

### Traduccions

| alemand: tastend $^{(de)}$ anglés: groping $^{(en)}$ basc: catalan: a les palpentes $^{(ca)}$, a palpes $^{(ca)}$ | espanhòl: a tientas $^{(es)}$, a ciegas $^{(es)}$ francés: à tâtons $^{(fr)}$ italian: a tastoni $^{(it)}$ portugués: às apalpadelas $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Locucion adverbiala

a plec de braç
* A la part de braç opausada al coide.
# Occitan
### Etimologia

Compausat de a, quicòm e prèp

### Prononciacion

/a kiˌkɔm ˈpɾɛp/, /a kiˌkɔm ˈpɾɛp/

## Locucion adverbiala

a quicòm prèp
* Utilizar per marcar l'aproximacion: gaireben, mai o mens

### Variantas dialectalas

* a quicòm près

### Sinonims

* aperaquí
* environ
* gaireben
* mai o mens
* a l’entorn de
* quicòm coma
* a quicòm près
| alemand: mehr oder weniger $^{(de)}$, beinahe $^{(de)}$ anglés: give or take $^{(en)}$ ; almost $^{(en)}$ basc: gutxi gora behera $^{(eu)}$ catalan: a gairebé $^{(ca)}$, més o menys $^{(ca)}$ | espanhòl: a eso de $^{(es)}$ ; cerca de $^{(es)}$ francés: à peu près $^{(fr)}$ italian: circa $^{(it)}$ ; verso $^{(it)}$ portugués: aproximadamente $^{(pt)}$ ; cerca $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De a e perpetuitat.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /ˌa peɾpetɥiˈtat/, /ˌa peɾpetɥiˈtat/
    provençau /ˌa peʀpetɥiˈta/, /ˌa peʀpetɥiˈta/

## Locucion adverbiala

a perpetuitat
* Per sempre.
* Per la vida.

### Sinonims

* empresonament a perpetuitat
* encarcerament a perpetuitat
* reclusion a perpetuitat

### Traduccions

| alemand: lebenslang $^{(de)}$ anglés: in perpetuity $^{(en)}$, for life $^{(en)}$ basc: catalan: a perpetuïtat $^{(ca)}$ | espanhòl: a perpetuidad $^{(es)}$ francés: à perpétuité $^{(fr)}$ italian: in perpetuo $^{(it)}$ portugués: para sempre $^{(pt)}$, perpetuamente $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De prètz e fach.

### Prononciacion

/a prɛt͡s'fat͡ʃ/, /a prɛt͡s'fat͡ʃ/

### Sillabas

a |prètz|fach

## Locucion adjectivala

a prètzfach
* Segon una convencion de contracte dins un prètzfach

### Traduccions

| alemand: pauschal $^{(de)}$ anglés: fixed $^{(en)}$ basc: catalan: forfetari $^{(ca)}$ | espanhòl: a forfait $^{(es)}$ francés: forfaitaire $^{(fr)}$ italian: fixed $^{(it)}$ portugués: à forfait $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De a, pòrta e barrar

### Prononciacion

lengadocian, gascon /a ˌpɔɾto̞ βaˈraðo̞/, /a ˌpɔɾto̞ βaˈraðo̞/

### Sillabas

a |pòr|ta|ba|rra|da

## Locucion adverbiala

a pòrta barrada
* Sens que lo public siá admés.
* (drech) Audiéncia qu'òm jutja, sens que lo public siá admés, un afar dins la qual es menaçada la seguretat de l’Estat, dels plaidelaires o la morala publica.
* Que se debana en privat, fòra del vejaires d’autrú.

### Sinonims

* a pòrta tancada

### Traduccions

| alemand: auf der Kamera $^{(de)}$, hinter verschlossenen Türen $^{(de)}$ anglés: behind closed doors $^{(en)}$, in camera $^{(en)}$ basc: catalan: a porta tancada $^{(ca)}$, a càmera $^{(ca)}$ | espanhòl: a puerta cerrada $^{(es)}$ francés: à huis clos $^{(fr)}$, en privé $^{(fr)}$ italian: in camera $^{(it)}$, a porte chiuse $^{(it)}$ portugués: à porta fechada $^{(pt)}$, a portas fechadas $^{(pt)}$, na câmera $^{(pt)}$ |
# Anglés
### Etimologia

Mot compausat, bastit a partir de book ("libre") e de case ("caissa").

### Prononciacion

['bʊkkeɪs]

### Sillabas

book | case (2)

## Nom comun

bookcase, pl. bookcases

### Traduccions

* (mòble) bibliotèca $^{(oc)}$ femenin

### Parents

* book
# Occitan
### Etimologia

Compausat de bon e jorn.

### Prononciacion

/bunˈd͡ʒuɾ/, /bunˈd͡ʒuɾ/
França (Bearn) - Lengadocian : escotar « bonjorn »

### Sillabas

bon | jorn (2)

## Interjeccion

bonjorn
* Salutacion d'una persona en arribant.

### Sinonims

* adieussiatz

### Traduccions

| alemand: Guten Tag $^{(de)}$, Hallo $^{(de)}$, guten Morgen $^{(de)}$ (matin) anglés: good morning $^{(en)}$ (matin) aromanés:bunã dzua $^{(rup)}$ basc: egun on $^{(eu)}$ breton: demat $^{(br)}$ bulgar: добро утро $^{(bg)}$ catalan: bon dia $^{(ca)}$ | espanhòl: buenos días $^{(es)}$ francés: bonjour $^{(fr)}$ italian: buongiorno $^{(it)}$ neerlandés:goedemorgen $^{(nl)}$ (matin) Odenwälderisch: Gemmorsche $^{(gem)}$ (matin) portugués:bom dia $^{(pt)}$ romanés:bună ziua $^{(ro)}$, bună dimineața $^{(ro)}$ (matin) |
# Occitan
### Etimologia

Mot compausat de bon e vèspre.

### Prononciacion

[bun'bɛspre]

### Sillabas

bon | vès | pre (3)

## Interjeccion

bonvèspre
* Salutacion d'una o mai d'una persona en arribant o en partent, lo vèspre.

### Sinonims

* bonser

### Traduccions

* alemand: guten Abend $^{(de)}$
* anglés: good evening $^{(en)}$
* catalan: bon vespre $^{(ca)}$
* francés: bonsoir $^{(fr)}$
* italian: buonasera $^{(it)}$
# Occitan
### Etimologia

    Del latin bonitas, bonitatis « bontat ».

### Prononciacion

    legadocian, gascon /bunˈta/, /bunˈta/
    provençau /bũⁿˈta/, /bũⁿˈta/

### Sillabas

bon|tat

## Nom comun

bontat femenin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| bontat | bontats |
| [bunˈta] | [bunˈtas] |
* Qualitat de la persona qu'es bona per autrú, qu'es clinada a far lo ben.

### Sinonims

* bravetat

### Traduccions

| alemand: Güte $^{(de)}$, Gütigkeit $^{(de)}$ anglés: goodness $^{(en)}$ basc: catalan: bondat $^{(ca)}$ | espanhòl: bondad $^{(es)}$ francés: bonté $^{(fr)}$ italian: bontà $^{(it)}$ portugués: bondade $^{(pt)}$ |
# Catalan
### Prononciacion

/buˈnikəs/, /buˈnikəs/

## Forma d'adjectiu

boniques
* Femenin plural de bonic.
# Occitan
### Etimologia

Mot compausat de bon e ser.

### Prononciacion

[bun'ser] França (Bearn) : escotar « bonser »
[bun'sar] França (Charanta lemosina) : escotar « bonser »
[bun'sɛj] França (Naut-lemosin) : escotar « bonser »

### Sillabas

bon | ser (2)

## Interjeccion

bonser
* Salutacion d'una o mai d'una persona en arribant o en partent, lo ser.

### Sinonims

* bonvèspre

### Traduccions

* alemand: guten Abend $^{(de)}$
* anglés: good evening $^{(en)}$
* catalan: bon vespre $^{(ca)}$
* francés: bonsoir $^{(fr)}$
* italian: buonasera $^{(it)}$
# Manobo de Sarangani
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

bontok
* Martèl.
# Anglés
### Etimologia

De l'anglés ancian bōc, derivat d'un germanic *boks, probablament ligat a *bōk- ("fau", arbre que sa fusta probable servissiá per far de supòrts per escriure). De la familha del neerlandés boek, de l'alemand Buch e del suedés bok.

### Prononciacion

['bʊk]
Reialme Unit (Londres) : escotar « book » Estats Units d'America (Nòva Jersey) : escotar « book » Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « book » Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « book » Estats Units d'America (Aurora) : escotar « book »

### Sillabas

book (1)

## Nom comun

book neutre, books

### Traduccions

* libre $^{(oc)}$ masculin

### Derivats

| audiobook (to) book bookbinder bookend bookie bookish bookkeeper booklet bookmaker | bookmark bookshop bookstore cookbook notebook phrasebook pocketbook workbook |
# Occitan
### Prononciacion

/bus/, /bus/

## Forma d'adjectiu

bons
* Masculin plural de bon.
# Occitan
### Etimologia

Format de bon, dau latin bonus e de ur, dau latin populari agurium alteracion de augurium (presagi).

### Prononciacion

/buˈnyr/, /buˈnyr/

## Nom comun

bonur masculin (gascon) , (provençau) , (lemosin) , (vivaroaupenc)
* Fach de se sentir uros.

### Variantas dialectalas

* bonaür

### Mots aparentats

* uros (lemosin)

### Traduccions

| alemand: Glück $^{(de)}$ neutre anglés: happiness $^{(en)}$ | espanhòl: felicidad $^{(es)}$ femenin francés: bonheur $^{(fr)}$ masculin |
# Occitan
### Prononciacion

/ˈansos/, /ˈansos/ (lengadocian), /ˈãⁿsaː/, /ˈãⁿsaː/ (naut lemosin)

## Forma de nom comun

ansas femenin
* Plural de ansa.
# Esperanto
### Etimologia

A partir del latin anser amb lo sufix -o.

### Prononciacion

[an'sero]
França (Tolosa) : escotar « ansero »

### Sillabas

an | se | ro (3)

## Nom comun

ansero, pl. anseroj

### Traduccions

* auca $^{(oc)}$ femenin
# Esperanto
### Etimologia

Forma plurala d'ansero ("auca").

### Prononciacion

[an'seroj]

### Sillabas

an | se | roj (3)

## Nom comun

anseroj pl.

### Traduccions

* aucas $^{(oc)}$ femenin plural
# Occitan
### Prononciacion

/anˈsjuzos/, /anˈsjuzos/

## Forma d'adjectiu

ansiosas
* Femenin plural de ansiós.
# Neerlandés
### Etimologia

De l'espanhòl anchoa.

### Prononciacion

[anˈʃoːvɪs ]

## Nom comun

ansjovis masculin (plural: ansjovissen)

### Traduccions

* anchòia $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

Del latin ansa.

### Prononciacion

/ˈanso/, /ˈanso/
França (Bearn) : escotar « ansa »

### Sillabas

car | ba (2)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| ansa | ansas |
| [ˈanso] | [ˈansos] |
ansa femenin
* Maneta en forma d'anèl que servís per agantar una banasta.

### Mots aparentats

* carba
* quèrba
* endòrta (gascon)
# Occitan
### Prononciacion

/anˈsjuzes/, /anˈsjuzes/

## Forma d'adjectiu

ansioses (lengadocian)
* Masculin plural de ansiós.
# Romanch
### Etimologia

Del latin examen.

### Prononciacion
## Nom comun

anschom masculin (surmiran)
* Eissam.

### Variantas dialectalas

* schaumna (sursilvan)

### Referéncias

* Gion Peder Thöni, 1969, Rumantsch - Surmeir. Grammatica per igl idiom surmiran, Coira, Lia Rumantscha.
# Occitan
### Prononciacion

/anˈsjuzo/, /anˈsjuzo/
França (Bearn) : escotar « ansiosa »

## Forma d'adjectiu

ansiosa
* Femenin singular de ansiós.
# Occitan
### Etimologia

Del latin anxiosus.

### Prononciacion

/anˈsjus/, /anˈsjus/
França (Bearn) : escotar « ansiós »

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | ansiós | ansioses |
| Masculin | [anˈsjus] | [anˈsjuzes] |
| Femenin | ansiosa | ansiosas |
| Femenin | [anˈsjuzo] | [anˈsjuzos] |
ansiós masculin
* Qu'a de l'ànsia.

### Traduccions

| alemand: ängstlich $^{(de)}$ anglés: anxious $^{(en)}$ catalan: ansiós $^{(ca)}$ espanhòl: preocupado $^{(es)}$, inquieto $^{(es)}$ | francés: anxieux $^{(fr)}$ italian: ansioso $^{(it)}$ sicilian: anziusu $^{(scn)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    Del latin alluvio (ad- et luere) (« aigada », « alluvion », « lòsa »).

### Prononciacion

/allyˈβju/, /allyˈβju/, provençau /alyˈvjũⁿ/, /alyˈvjũⁿ/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| alluvion | alluvions |
| [allyˈβju] | [allyˈβjus] |
alluvion femenin
* Ensemble dels sediments transportats e depausat per las aigas correntas.

### Derivats

* alluvionament
* alluvionar
* alluvionari

### Traduccions

| alemand: Schwemmland $^{(de)}$ anglés: alluvium $^{(en)}$ basc: catalan: al·luvió $^{(ca)}$, aiguadeix $^{(ca)}$ | espanhòl: aluvión $^{(es)}$ francés: alluvion $^{(fr)}$ italian: alluvione $^{(it)}$ portugués: aluvião $^{(pt)}$ |

# Francés
### Etimologia

    Del latin alluvio (ad- et luere) (« aigada », « alluvion », « lòsa »).

### Prononciacion

/alyvjɔ̃/, /alyvjɔ̃/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| alluvion | alluvions |
| [alyvjɔ̃] ||
alluvions femenin
* alluvion $^{(oc)}$
# Ongrés
### Etimologia

Levat a una lenga turca.

### Prononciacion

/ˈɒlmɒ/, /ˈɒlmɒ/

## Nom comun

alma, plural : almák
* Poma.

### Derivats

* almafa
# Francés
### Etimologia

Bastit a partir d'allégorique.

### Prononciacion

[alegɔʁik'mɑ̃] França (Lion) : escotar « allégoriquement » França (Tolosa) : escotar « allégoriquement » França (Sant Estève) : escotar « allégoriquement » França (Vòges) : escotar « allégoriquement »

### Sillabas

al | lé | go | rique | ment (5)

## Advèrbi

allégoriquement

### Traduccions

* allegoricament $^{(oc)}$

### Parents

* allégorie
* allégorique
# Catalan
### Etimologia

Del latin ĭllŭd, amb desplaçament de l'accent de la primièra a la segonda sillaba e amb dobertura de la o per analogia del demonstratiu correlatiu opausat açò, segons Joan Coromines.

### Prononciacion

[ə'ʎɔ] (oriental), [a'ʎɔ] (occidental)
Barcelona : escotar « allò »

### Sillabas
## Pronom

allò
* Aquela causa tan luènh de qui parla o escriu que de qui escota o legís.
d'allò més Loc adv
* Tot plen.

### Traduccions

* anglés: that $^{(en)}$
* espanhòl: aquello $^{(es)}$, lo $^{(es)}$
* esperanto: tio $^{(eo)}$
* francés: cela $^{(fr)}$
* italian: quello $^{(it)}$
* occitan: aquò $^{(oc)}$
# Occitan
### Prononciacion

/allyˈβjus/, /allyˈβjus/, provençau /alyˈvjũⁿ/, /alyˈvjũⁿ/

## Forma de nom comun

alluvions
* Plural de alluvion

# Francés
### Prononciacion

/alyvjɔ̃/, /alyvjɔ̃/

## Forma de nom comun

alluvions
* Plural de alluvion
# Occitan
### Etimologia

Del radical de allusion amb lo sufix «-iu»

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /allyˈziw/, /allyˈziw/
    provençau /alyˈziw/, /alyˈziw/

### Sillabas

a|llu|siu

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | allusiu | allusius |
| Masculin | [allyˈziw] | [allyˈziws] |
| Femenin | allusiva | allusivas |
| Femenin | [allyˈziβo̞] | [allyˈziβo̞s] |
allusiu
* Que conten una allusion, que fa allusion.

### Traduccions

| alemand : anspielungsreichen $^{(de)}$ anglés : allusive $^{(en)}$ basc : catalan : al·lusiu $^{(ca)}$ | espanhòl : alusivo $^{(es)}$ francés : allusif $^{(fr)}$ italian : allusivo $^{(it)}$ portugués : alusico $^{(pt)}$ |
# Francés
### Etimologia

Bastit a partir d'allégorie.

### Prononciacion

[alegɔ'ʁik] França (Lion) : escotar « allégorique » França (Perpinhan) : escotar « allégorique »

### Sillabas

al | lé | go | rique (4)

## Adjectiu

allégorique masculin e femenin

### Traduccions

* allegoric $^{(oc)}$ masculin, allegorica $^{(oc)}$ femenin

### Derivats

* allégoriquement

### Parents

* allégorie
# Anglés
### Prononciacion

escotar « alluring »

## Forma de vèrb

alluring
* Participi present de to allure.
# Francés
### Etimologia

Bastit a partir de léger.

### Prononciacion

[a(l)le'ʒe]
França (Lion) : escotar « alléger » França (Vòges) : escotar « alléger » França (Lion) : escotar « alléger » França (Somain) : escotar « alléger » escotar « alléger »

### Sillabas

al | lé | ger (3)

## Vèrb

alléger (v. tr.)

### Traduccions

* aleugerir $^{(oc)}$

### Derivats

* allégement
# Espanhòl
### Etimologia

De l'arab الجبوجي (az-zabbúǧ).

### Prononciacion

[aθe̞'βuʧe̞]

### Sillabas

a | ce | bu | che (4)

## Nom comun

acebuche masculin, pl. acebuches

### Traduccions

* olivastre $^{(oc)}$

### Derivats

* acebuchal
# Espanhòl
### Etimologia

Deu latin vulgar acifolium o acifulum, devienut aquifolium mei tard.

### Prononciacion

/aˈθe.β̞o/, /aˈθe.β̞o/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| acebo | acebos |
| [aˈθe.β̞o] | [aˈθe.β̞os] |
acebo masculin

### Traduccions

* Agreu.
# Espanhòl
## Forma de vèrb

acecharemos
* Primièra persona del plural al futur del vèrb acechar.
# Espanhòl
## Forma de vèrb

aceché
* Primièra persona del singular al passat simple del vèrb acechar.
# Espanhòl
### Prononciacion

/aˈθe.β̞os/, /aˈθe.β̞os/

## Forma de nom comun

acebos masculin
* Plurau de acebo.
# Francés
### Etimologia

Derivat del vèrb accélérer ("accelerar").

### Prononciacion

[akseleʁa'tœʁ]
França (Lion) : escotar « accélérateur » França (Vòges) : escotar « accélérateur » França (Tolosa) : escotar « accélérateur » França (Mülhausen) : escotar « accélérateur »

### Sillabas

ac | cé | lé | ra | teur (5)

## Nom comun

accélérateur masculin, pl. accélérateurs

### Traduccions

* accelerador $^{(oc)}$
# Francés
### Etimologia

Del latin accelerare.

### Prononciacion

[aksele'ʁe]
França (Lion) : escotar « accélérer » França (Tolosa) : escotar « accélérer » França : escotar « accélérer » França (Somain) : escotar « accélérer » França (Sant Llorenç de Cerdans) : escotar « accélérer »

### Sillabas

ac | cé | lé | rer (4)

## Vèrb

accélérer

### Traduccions

* accelerar $^{(oc)}$

### Derivats

* accélérateur
* accélération
# Espanhòl
## Forma de vèrb

acechaste
* Segonda persona del singular al passat simple del vèrb acechar.
# Catalan
### Etimologia

Del latin hŏdie.

### Prononciacion

[a'βwi]

## Advèrbi

avui

### Traduccions

* uèi $^{(oc)}$

### Variantas dialectalas

* hui
# Occitan
### Prononciacion

/aβyts/, /aβyts/

## Forma de vèrb

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | avut | avuts |
| Masculin | [aˈβyt] | [aˈβyts] |
| Femenin | avuda | avudas |
| Femenin | [aˈβyðo] | [aˈβyðdos] |
avuts masculin
* Participi passat masculin plurau deu vèrbe aver.
# Occitan
### Prononciacion

/aβyt/, /aβyt/

## Forma de vèrb

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | avut | avuts |
| Masculin | [aˈβyt] | [aˈβyts] |
| Femenin | avuda | avudas |
| Femenin | [aˈβyðo] | [aˈβyðdos] |
avut masculin
* Participi passat masculin singular deu vèrbe aver.
# Italian
### Etimologia

Bastit a partir del nom avverbio ("advèrbi").

### Prononciacion

[avver'bjale]

### Sillabas

av | ver | bia | le (4)

## Adjectiu

avverbiale masculin, pl. avverbiali

### Traduccions

* adverbial $^{(oc)}$
# Francoprovençal
### Etimologia

Del latin avarus.

### Prononciacion

[a'vaːro], [a'vaːʁo]

### Sillabas

a | vâ | ro

## Adjectiu

avâro masculin

### Sinonims

* avarecios

### Traduccions

* avar $^{(oc)}$, avarent $^{(oc)}$, avariciós $^{(oc)}$
# Occitan
### Prononciacion

/aβyðos/, /aβyðos/

## Forma de vèrb

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | avut | avuts |
| Masculin | [aˈβyt] | [aˈβyts] |
| Femenin | avuda | avudas |
| Femenin | [aˈβyðo] | [aˈβyðdos] |
avudas femenin
* Participi passat feminin plurau deu vèrbe aver.
# Francés ancian (de 842 a 1400)
### Etimologia

D'una forma del latin *aboc, *abhoc, vengut de *apud hŏque.

## Preposicion

avuec
* Amb.

### Sinonims

* avoec
# Occitan
### Prononciacion

/aβyðo/, /aβyðo/

## Forma de vèrb

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | avut | avuts |
| Masculin | [aˈβyt] | [aˈβyts] |
| Femenin | avuda | avudas |
| Femenin | [aˈβyðo] | [aˈβyðdos] |
avuda femenin
* Participi passat feminin singular deu vèrbe aver.