OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Munsee
### Etimologia

Del proto-algonquian *siˑpoˑwi.

### Prononciacion

/ˈsiːpʊw/, /ˈsiːpʊw/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| síipuw | síipŭwal |
síipuw inanimat
* Ribièra.

### Referéncias

* John O'Meara, 1996, Delaware-English, English-Delaware Dictionary, Toronto, University of Toronto Press.
# Yagan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

síma
* Aiga.

### Referéncias

* Oscar E. Aguilera Faúndez, Yaganes
# Catalan
### Etimologia

De l'arabi سِنْدِيَّة‎ (sindiyya), per بَطِيخَة سِنْدِيَّة‎ (baṭīḵat sindiyya), « melon del Sindh » una region de Paquistan d'ont la planta seriá originària. Dona tamben l'espanhòl sandía.

### Prononciacion

/ˈsindɾiə/, /ˈsindɾiə/ (oriental), /ˈsindɾia/, /ˈsindɾia/ (occidental)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| síndria | síndries |
| [ˈsindɾiə] | [ˈsindɾiəs] |
síndria femenin
* Pastèca.

### Sinonims

* meló d'aigua
* meló d'Alger
* xíndria
# Lehar
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

sís
* Dent.

### Referéncias

* Anonim, 2008, Manuel pour lire et écrire le laalaa, Dakar, Société Internationale de Linguistique.

# Noon
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

sís
* Dent.

### Referéncias

* Anonim, 2001, Guide d'orthographe de la langue Noon, SIL Sénégal, Gambie et Guinée-Bissau.
# Catalan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Advèrbi

sí
* Òc.
# Kanza
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/ˈsĩd͡ʒe/, /ˈsĩd͡ʒe/

## Nom comun

síⁿje
* Coa.

### Referéncias

* Kanza Language Project, 2003, A Practical Kanza Vocabulary, Kaw City, Kaw Nation of Oklahoma.
# Munsee
### Prononciacion
## Forma de nom comun

síipŭwal inanimat
* Plural de síipuw.
# Gaelic irlandés
### Etimologia

De l'irlandés mejan síthcháin.

### Prononciacion

* (Munster) : /ʃiːˈxɑːnʲ/
* (Connacht) : /ˈʃiə.xɑːnʲ/
* (Ulster): /ˈʃiː.hænʲ/

## Nom comun

síocháin masculin
* Patz.
# Cri de las planas
### Etimologia

Del proto-algonquian *siˑpiˑwi, varianta de *siˑpoˑwi.

### Prononciacion
## Nom comun

sîpiy inanimat
* Ribièra.
# Catalan
### Etimologia
### Prononciacion

['silləβə] (oriental), ['sillaβa] (occidental)

### Sillabas

síl | la | ba

## Nom comun

síl·laba femenin, pl. síl·labes

### Traduccions

* sillaba $^{(oc)}$

### Derivats

* sil·làbic
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

přirunanjomaj
* Datiu-instrumental-locatiu dual de přirunanje.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

přirunanjow
* Genitiu plural de přirunanje.
* Genitiu dual de přirunanje.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

přirunanjam
* Datiu plural de přirunanje.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

přirunanju
* Datiu-locatiu singular de přirunanje.
# Naut sorab
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/pʃiʀunaŋka/, /pʃiʀunaŋka/

## Nom comun

| Cas | Singular | Plural | Dual |
| Nominatiu | přirunanka | přirunanki | přirunance |
| Genitiu | přirunanki | přirunankow | přirunankow |
| Datiu | přirunance | přirunankam | přirunankomaj |
| Acusatiu | přirunanku | přirunanki | přirunance |
| Instrumental | přirunanku | přirunankami | přirunankomaj |
| Locatiu | přirunance | přirunankach | přirunankomaj |
přirunanka femenin
* Comparason.
* Objècte de comparason.

### Mots aparentats

* přirunanje
* přirunać
* přirunować
* přirunowanje

### Referéncias

* Ludmila Budarjowa, 1990, Słownik hornjoserbsko-němski. Wörterbuch Obersorbisch-deutsch, Budyšin-Bautzen, Domowina-Verlag.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

přirunanjach
* Locatiu plural de přirunanje.
# Naut sorab
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/pʃiʀunaɲe/, /pʃiʀunaɲe/

## Nom comun

| Cas | Singular | Plural | Dual |
| Nominatiu | přirunanje | přirunanja | přirunani |
| Genitiu | přirunanja | přirunanjow | přirunanjow |
| Datiu | přirunanju | přirunanjam | přirunanjomaj |
| Acusatiu | přirunanje | přirunanja | přirunani |
| Instrumental | přirunanjom | přirunanjemi | přirunanjomaj |
| Locatiu | přirunanju | přirunanjach | přirunanjomaj |
přirunanje neutre
* Comparason.
* Parabòla.

### Mots aparentats

* přirunanka
* přirunać
* přirunować
* přirunowanje

### Referéncias

* Ludmila Budarjowa, 1990, Słownik hornjoserbsko-němski. Wörterbuch Obersorbisch-deutsch, Budyšin-Bautzen, Domowina-Verlag.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

přirunanjemi
* Instrumental plural de přirunanje.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

přirunanjom
* Instrumental singular de přirunanje.
# Naut sorab
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Vèrb

přirunać perfectiu
* Comparar.

### Mots aparentats

* přirunanje
* přirunanka
* přirunowanje
* přirunować

### Conjugason

| Infinitiu | přirunać | přirunać | přirunać | přirunać | přirunać | přirunać |
| Participi passat |||||||
| | singular | singular | singular |
| masculin | přirunany | přirunany | přirunany |
| femenin | přirunana | přirunana | přirunana |
| neutre | přirunane | přirunane | přirunane |
| Mòde indicatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural | dual | dual | dual | dual |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ja | ty | wón wona wono wone | my | vy | woni wone | mój | wój | wonaj wonej |
| Present | přirunam | přirunaš | přiruna | přirunamy | přirunaće | přirunaja | přirunamoj | přirunataj přirunatej | přirunataj přirunatej |
| Preterit | přirunach | přirunaše | přirunaše | přirunachmy | přirunašće | přirunachu | přirunachmoj | přirunaštaj přirunaštej | přirunaštaj přirunaštej |
| Mòde imperatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural | dual | dual | dual | dual |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | ja | ty | wón wona wono wone | my | vy | woni wone | mój | wój | wonaj wonej |
| Imperatiu | — | přirunaj ! | — | přirunajmy ! | přirunajće ! | — | přirunajmoj ! | přirunajtaj ! přirunajtej ! | — |
| Passat |||||||
| Nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural | dual | dual | dual | dual |
| Masculin | přirunał | přirunał | přirunał | přirunali | přirunali | přirunali | přirunałoj | přirunałoj | přirunałoj | přirunałoj |
| Femenin | přirunała | přirunała | přirunała | přirunałe | přirunałe | přirunałe | přirunałoj | přirunałoj | přirunałoj | přirunałoj |
| Neutre | přirunało | přirunało | přirunało | přirunałe | přirunałe | přirunałe | přirunałoj | přirunałoj | přirunałoj | přirunałoj |
| Nòtas |||||||

### Referéncias

* Ludmila Budarjowa, 1990, Słownik hornjoserbsko-němski. Wörterbuch Obersorbisch-deutsch, Budyšin-Bautzen, Domowina-Verlag.
* Soblex - hornjoserbsko-němski słownik
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/nuˈɣai/, /nuˈɣai/

## Nom comun

nogai masculin
* Ling. Lenga turquesa parlada en Russia, subretot dins la republica autonoma de Daguestan.

### Traduccions

| alemand: Nogaisch $^{(de)}$ neutre anglés: Nogai $^{(en)}$ | catalan: nogai $^{(ca)}$ masculin francés: nogaï $^{(fr)}$ masculin |

### Vejatz tanben

* Mots en nogai dins lo Wikiccionari
* nogai sus Wikipèdia
# Espanhòl
### Etimologia
### Prononciacion

[no'ɣal]

### Sillabas

no | gal (2), pl. no | ga | les (3)

## Nom comun

nogal masculin, pl. nogales.

### Traduccions

* noguièr $^{(oc)}$
# Yeri
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

noglagia
* Aissèla.

### Referéncias

* Jennifer Wilson, 2017, A Grammar of Yeri, a Torricelli language of Papua New Guinea, Ph.D., State University of New York at Buffalo.
# Catalan
### Prononciacion

/nuɣəˈɾoɫəs/, /nuɣəˈɾoɫəs/

## Forma de nom comun

nogueroles femenin
* Plural de noguerola.
# Occitan
### Prononciacion

/ˈnuɣos/, /ˈnuɣos/

## Forma de nom comun

nogas femenin
* Plural de noga.
# Occitan
### Etimologia

Del latin nūx.

### Prononciacion

/ˈnuɣo/, /ˈnuɣo/

### Sillabas

no | ga (2)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| noga | nogas |
| [ˈnuɣo] | [ˈnuɣos] |
noga femenin
* Fruch del noguièr.

### Variantas dialectalas

* notz
* nose
* nòse (gascon), (provençal), (vivaroalpenc)
* nòde (gascon)
* nòga (gascon)
* nòda (gascon)
* esquilhòt (gascon)

### Traduccions

| alemand: Nuss $^{(de)}$ femenin anglés: nut $^{(en)}$ asturian: nuez $^{(ast)}$ femenin catalan: nou $^{(ca)}$ espanhòl: nuez $^{(es)}$ francés: noix $^{(fr)}$ femenin | italian: noce $^{(it)}$ femenin ongrés: dió $^{(hu)}$ polonés: orzech włoski $^{(pl)}$ portugués: noz $^{(pt)}$ romanés: nucă $^{(ro)}$ sicilian: nuci $^{(scn)}$ |

# Manam
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

noga
* Cuèissa.

### Referéncias

* Blaine Turner, 1992, Manam Organised Phonology Data, Ukarumpa, SIL.

# Sotho del nòrd
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| noga | dinoga |
noga classa 9
* Sèrp.
# Occitan
### Etimologia

Del latin.

### Prononciacion

/nuˈd͡zjej/, /nuˈd͡zjej/ (lemosin)

### Sillabas

no | gier (2)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin ||
| Singular | Plural |
| nogier | nogiers |
| [nuˈd͡zjej] | [nuˈd͡zjej] |
nogier masculin (lemosin) (vivaroaupenc)
* Bot. Aubre de la familha de juglandaceae : Juglans regia, que lo fruch es la notz.

### Variantas dialectalas

* esquilhotèr (gascon)
* noguèr (gascon)
* noguier (provençau)
* noguièr (lengadocian)
* noier (vivaroaupenc)
* noièir (auvernhat)

### Traduccions

| alemand: Nussbaum $^{(de)}$ masculin anglés: walnut $^{(en)}$ breton: kraoñenn $^{(br)}$ catalan: noguera $^{(ca)}$ femenin, noguer $^{(ca)}$ masculin espanhòl: nogal $^{(es)}$ francés: noyer $^{(fr)}$ masculin | gaelic irlandés: crann gallchnó $^{(ga)}$ gaelic escocés: gall-chnò $^{(gd)}$ italian: noce $^{(it)}$ femenin neerlandés: notenboom $^{(nl)}$ ongrés: diófa $^{(hu)}$ polonés: orzech $^{(pt)}$ portugués: nogueira $^{(pt)}$ femenin romanés: nuc $^{(ro)}$ |
# Occitan
### Prononciacion

    /nuˈd͡zjej/, /nuˈd͡zjej/ (naut lemosin)

## Forma de nom comun

(lemosin) nogiers masculin
* Plural de nogier.
# Catalan
### Etimologia
### Prononciacion

[nu'ɣe] (oriental), [no'ɣeɾ] (valencian)

### Sillabas

no | guer (2)

## Nom comun

noguer masculin

### Traduccions

* noguièr $^{(oc)}$

### Variantas dialectalas

* noguera femenin
# Catalan
### Etimologia

De noguera amb lo sufix -ola.

### Prononciacion

/nuɣəˈɾoɫə/, /nuɣəˈɾoɫə/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| noguerola | nogueroles |
| [nuɣəˈɾoɫə] | [nuɣəˈɾoɫəs] |
noguerola femenin
* Bot. Petelin.

### Sinonims

* terebint
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

stadłomaj
* Datiu-instrumental-locatiu dual de stadło.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

stadłow
* Genitiu plural de stadło.
* Genitiu dual de stadło.
# Italian
### Etimologia
### Sillabas

staf | fa (2)

## Nom comun

staffa

### Traduccions

* estriu $^{(oc)}$

### Derivats

* staffile
* staffilare
# Naut sorab
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

| Cas | Singular | Plural | Dual |
| Nominatiu | stadło | stadła | stadle |
| Genitiu | stadła | stadłow | stadłow |
| Datiu | stadłu | stadłam | stadłomaj |
| Acusatiu | stadło | stadła | stadle |
| Instrumental | stadłom | stadłami | stadłomaj |
| Locatiu | stadle | stadłach | stadłomaj |
stadło neutre
* Tropèl.

### Referéncias

* Ludmila Budarjowa, 1990, Słownik hornjoserbsko-němski. Wörterbuch Obersorbisch-deutsch, Budyšin-Bautzen, Domowina-Verlag.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

stadłom
* Instrumental singular de stadło.
# Naut sorab
### Prononciacion
## Forma de nom comun

stadłu
* Datiu singular de stadło.
# Italian
### Etimologia

Del latin statio.

### Prononciacion

/staˈd͡ʒone/, /staˈd͡ʒone/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| stagione | stagioni |
| [staˈd͡ʒone] | [staˈd͡ʒoni] |
stagione femenin
* Sason.

### Derivats

* stagionale
* stagionare
* stagionatura
# Italian
### Etimologia

* Derivat del nom stagno ("estanh, estam").
* Del latin stagnare.

### Prononciacion

[staɲ'ɲare]

### Sillabas

sta | gna | re (3)

## Vèrb

stagnare

### Traduccions

* estanhar $^{(oc)}$, estamar $^{(oc)}$
# Italian
## Forma de vèrb

stagnasti
* Segonda persona del singular al passat simple del vèrb stagnare.
# Francés
### Etimologia

D'un latin vulgar *pedĭtare, varianta de pedĕre.

### Prononciacion

[pe'te]
França (Kemper) : escotar « péter » França (Lion) : escotar « péter » França (Somain) : escotar « péter »

### Sillabas

pé | ter (2)

## Vèrb

péter

### Traduccions

* petar $^{(oc)}$

### Derivats

* pétage
* pétarrader
* péteur
* pétomane
# Iowa-oto
### Etimologia

    Del proto-sioan *ahpéˑte « fuòc » que dona tanben lo winnebago péec, lo kanza ppéǰe, l'omaha-ponca ppéde, lo quapaw ppétte, l'osage hpéece, lo lakòta pȟéta, lo dakòta phéta, l'assiniboine péda, l'ofo aphéti, lo biloxi phêti.

### Prononciacion

/ˈped͡ʒe/, /ˈped͡ʒe/

## Nom comun

péǰe
* Fuòc.
# Yanomam
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/pəka/, /pəka/

## Nom comun

pëka
* Trauc.

### Referéncias

* Helder Perri Ferreira, 2017, Yanomama Clause Structure, Utrecht, LOT Publications.
# Francés
### Etimologia

Del latin persica, femenin de persicum « de Pèrsia ».

### Prononciacion

/pɛʃ/, /pɛʃ/
França (París) : escotar « pêche » França (París) : escotar « pêche » França (París) : escotar « pêche » França (París) : escotar « pêche » escotar « pêche » França (París) : escotar « pêche » França (Lion) : escotar « pêche »
França (Vòges) : escotar « pêche » Soïssa (Canton de Valés) : escotar « pêche » França : escotar « pêche » França (Somain) : escotar « pêche »

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| pêche | pêches |
| [pɛʃ] ||
pêche femenin
* Persec.

### Derivats

* pêcher
# Noon
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

pëegíi
* Èrba.

### Referéncias

* Anonim, 2001, Guide d'orthographe de la langue Noon, SIL Sénégal, Gambie et Guinée-Bissau.
# Francés
### Prononciacion

/pɛˈʃœʁ/, /pɛˈʃœʁ/

## Forma de nom comun

pêcheurs masculin
* Plurau de pêcheur.
# Portugués
### Etimologia

Del latin pira.

### Prononciacion

Estats Units d'America : escotar « pêra »

### Sillabas

pê | ra (2)

## Nom comun

pêra femenin

### Derivats

* pereira

### Traduccions

* pera $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

    De taròt e francés

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /taˌɾɔt de maɾˈseʎo/, /taˌɾɔt de maɾˈseʎo/
    provençau /taˌʀɔ maʀˈsejə/, /taˌʀɔ maʀˈsejə/

## Nom comun

taròt de Marselha masculin
* (Jòc de cartas) Jòc de 78 cartas: quatre serias de quatorze cartas de las quatre d'ensenhas italianas: espasa , copa , denièr e baston , amb lo rei, dama, cavalièr, vailet seguit de detz cartas numerotadas de 10 a 1; una seria d'atots numerotats de 1 a 21 (lo mai fòrt); e l'excusa. Subretot utilizar per la divinacion.
# Occitan
### Etimologia

    De taròt e francés

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /taˌɾɔt fɾanˈses/, /taˌɾɔt fɾanˈses/
    provençau /taˌʀɔ fʀãⁿˈses/, /taˌʀɔ fʀãⁿˈses/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| taròt francés | taròts francesses |
taròt francés masculin
* (Jòc de cartas) Jòc de 78 cartas: quatre serias de quatorze cartas de las quatre d'ensenhas francesas: còr ♥, pica ♠, carrèl ♦ e flors ♣, amb lo rei, la dama, lo cavalièr, lo vailet seguit de detz cartas numerotadas de 10 a 1; una seria d' atots numerotats de 1 a 21 (lo mai fòrt); e l'excusa marcada d'una estrala e representant un jogaire de mandolina amb un ròtle equivalent al joquièr del poker.
# Occitan
### Prononciacion

/taˈʃwɛɾos/, /taˈʃwɛɾos/

## Forma de nom comun

taishoèras femenin (gascon)
* Plurau de taishoèra.
# Italian
### Etimologia
### Prononciacion

['taska] escotar « tasca »

## Nom comun

tasca femenin, pl. tasche

### Traduccions

* pòcha $^{(oc)}$

### Derivats

* intascare
* tascabile
* taschino
# Occitan
### Etimologia

    De l’arabi طس, tass « copa »

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /ˈtaso̞/, /ˈtaso̞/
    provençau /ˈtasə/, /ˈtasə/

### Sillabas

ta|ssa

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| tassa | tassas |
| [ˈtaso̞] | [ˈtaso̞s] |
tassa femenin
* Recipient pichon de porcelana, de faiença, de terralha, etc., amb una carba, per i beure, lo tè, lo cafè, etc.
* Contengut d'aquela aisina.
* Dins los païses anglosaxons, mesura de capacitat

### Sinonims

contengut d'una tassa
* tassada
* tassonat
* tassonada

### Derivats

* sostassa / sota-tassa

### Traduccions

| alemand: Tasse $^{(de)}$ anglés: cup $^{(en)}$ basc: kikara $^{(eu)}$ catalan: tassa $^{(ca)}$ | espanhòl: taza $^{(es)}$, cubilete $^{(es)}$, jícara $^{(es)}$ francés: tasse $^{(fr)}$ italian: tazza $^{(it)}$ portugués: taça $^{(pt)}$, chávena $^{(pt)}$ (Portugal), xícara $^{(pt)}$ (Brasil) |

## Forma de vèrb

tassa
* tresena persona del singular del present de l'indicatiu de tassar
* segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de tassar

# Catalan
### Etimologia

    De l’arabi طس, tass « copa »

### Prononciacion

    oriental /ˈtasə/, /ˈtasə/, occidental /ˈtasa/, /ˈtasa/

### Sillabas

ta|ssa

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| tassa | tasses |
tassa femenin
* tassa $^{(oc)}$
# Tangkhol
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

taru
* Aiga.

### Referéncias

* S. Arokianathan, 1995, Tangkhul-English-Hindi Dictionary, Mysore, Central Institute of Indian Languages.
# Neerlandés
### Prononciacion

tarwe

## Nom comun

tarwe femenin/masculin

### Traduccions

blat $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

    Origina pas segura

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /taˈɾɔt/, /taˈɾɔt/
    escotar « taròt »
    provençau /taˈʀɔ/, /taˈʀɔ/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| taròt | taròts |
| [taˈɾɔt] | [taˈɾɔts] |
taròt masculin
* (Jòc de cartas) Jòc de 78 cartas divisat en cinc serias, quatre ordinàrias (d'ensenhas francesas: còr ♥, pica ♠, carrèl ♦ e flors ♣) e una seria d'atots, e que dins de versions ancianas e tradicionalas s'utilizar per endevinar l’avenir.
* Caduna d'aquelas cartas.

### Derivats

* taròt de Marselha
* taròt francés

### Traduccions

| alemand: Tarot $^{(de)}$ anglés: tarot $^{(en)}$ basc: catalan: tarot $^{(ca)}$ | espanhòl: tarot $^{(es)}$ francés: tarot $^{(fr)}$ italian: tarocco $^{(it)}$ portugués: tarô $^{(pt)}$ |
# Romanch
### Etimologia

Del latin tacere.

### Prononciacion
## Vèrb

taschair (puter)
* Se calar.
# Romanch
### Etimologia

De taschair amb lo sufix causatiu -anter.

### Prononciacion
## Vèrb

taschanter (puter)
* Far se calar.

### Conjugason

| Infinitiu | taschanter | taschanter | taschanter | taschanter | taschanter | taschanter |
| Gerondiu | taschantand | taschantand | taschantand | taschantand | taschantand | taschantand |
| Participi passat |||||||
| | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| masculin | taschanto | taschanto | taschanto | taschantos | taschantos | taschantos |
| femenin | taschanteda | taschanteda | taschanteda | taschantedas | taschantedas | taschantedas |
| Mòde indicatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | eau | tü | el ela | nus | vus | els elas |
| Present | taschaint | taschaintast | taschainta | taschantains | taschantais | taschaintan |
| Imperfach | taschantaiva | taschantaivast | taschantaiva | taschantaivans | taschantaivas | taschantaivan |
| Preterit | taschantet | taschantettast | taschantet | taschantettans | taschantettas | taschantettan |
| Futur | taschantaro | taschantarost | taschantaro | taschantarons | taschantaros | taschantaron |
| Condicional | taschantess | taschantessast | taschantess | taschantessans | taschantessas | taschantessan |
| Mòde subjonctiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | eau | tü | el ela | nus | vus | els elas |
| Present | taschainta | taschaintast | taschainta | taschaintans | taschaintas | taschaintan |
| Imperfach | taschantess | taschantessast | taschantess | taschantessans | taschantessas | taschantessan |
| Mòde imperatiu |||||||
| nombre | singular | singular | singular | plural | plural | plural |
| persona | primièra | segonda | tresena | primièra | segonda | tresena |
| | eau | tü | el ela | nus | vus | els elas |
| | — | taschainta ! | — | | taschantè ! | — |
| Nòtas |||||||
# Occitan
### Etimologia

    De rapid

### Prononciacion

/rapiði'tat/, /rapiði'tat/

### Sillabas

ra|pi|di|tat

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| rapiditat | rapiditats |
| [rapiði'tat] | [rapiði'tats] |
rapiditat femenin
* Celeritat, granda velocitat.

### Sinonims

* velocitat
* celeritat
* promptitud

### Traduccions

| alemand: Eile $^{(de)}$, Geschwindigkeit $^{(de)}$, Hast $^{(de)}$, Geschwindigkeit $^{(de)}$, Tempo $^{(de)}$ anglés: speed $^{(en)}$, pace $^{(en)}$, velocity $^{(en)}$, speed $^{(en)}$, promptness $^{(en)}$, promptitude $^{(en)}$, quickness $^{(en)}$, swiftness $^{(en)}$, rapidity $^{(en)}$ basc: abiadura $^{(eu)}$ | catalan: velocitat $^{(ca)}$ espanhòl: velocidad $^{(es)}$, prisa $^{(es)}$ francés: rapidité $^{(fr)}$ italian: andatura $^{(it)}$, velocità $^{(it)}$ portugués: rapidez $^{(pt)}$, velocidade $^{(pt)}$ |
# Anglés
### Etimologia

Bastit a partir de l'adjectiu rapid ("rapid -a") amb lo sufix adverbial -ly.

### Prononciacion

['ɹæpɪɫi]

### Sillabas

rap | id | ly (3)

## Advèrbi

rapidly

### Sinonims

* fast
* quickly

### Traduccions

* lèu $^{(oc)}$, rapidament $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

De re e portar.

### Prononciacion

/rapur'ta/, /rapur'ta/

### Sillabas

ra|por|tar

## Nom comun

raportar
* portar una causa, la tornar ont èra.
** Raportatz me lo libre que vos prestèri.
* portar, a son retorn, de causas endacòm, sens que pasmens jamai i avián estat portadas.
** Raportèt de sos viatge de curiosas impressions
* Portar quicòm endacòm èran pas e qualqu’un qu’aparteniá pas abans, de causas que se levèt.
** Los soldats, seguent l’òrdre del general, raportèron a lors capitani tota la presa qu’avián fach.
* Jònher, apondre quicòm a çò que paréis incomplèt.
** Una pèça raprtada.
* (administracion) (legislacion) Revocar, abrogar, anullar.
** La mesura foguèt reportada.
* (figurat) Far lo raconte de çò vist, o entendut, o aprés.
* (absoludament) (familièr) Denonciar, racontar las mancas dels autres.
** Ami pas los enfants que raportan.
* (particular) Tornar dire per leugièretat o per malícia çò ausit.
** Raconta le pas res, rapporta tot.
* Tornar, dirigir cap a una fin, un objectiu.
** Raporta tot a se, a son benefici, a son utilitat particulara.
* Atribuir ; far tornar a l'origina.
** Raportar l’efièch a la causa.
* Produire, en fruchs o en argent, donar una cèrta renda.
** D'arbres que rapòrtan de bèla frucha.
** Aquel emplec rapòrta pas ni profièch ni onor.
* (drech) Expausar l’estat d’un procès per escrit.
** Raportar un procès, un afar.
* Far l’expausat d’un afar al nom d’una commission, d’un comitat, e mentretant enonciar l’avís del quite comitat, de la quita commission.
* (Agrimensor) Traçar sul papièr de mesuras, d'angles, après los aver notats sul terren.
* (pronominal) Téner de conformitat, de convenéncia, de semblança.
** Tot çò vist de son comportament se rapòrta a çò qu’avèm dich.
* (pronominal) Èsser en rapòrt, en relacion.
** Aquel article de ma letra se rapòrta a çò ja escrich abans.
** (gramatica) Aquel pronom relatiu se rapòrta a tal nom.
* (pronominal) Se raportar a qualqu’un de quicòm e, absoludament, se'n raportar a qualqu’un, se n'acordar de sa decision sus quicòm.
** A qui volètz que'n raportem ?
** Me'n rapòrti al vòstre avís.

### Traduccions

| alemand: anglés: catalan: espanhòl: | francés: italian: polonés: portugués: |
# Occitan
### Prononciacion

/ra'pɔrs/, /ra'pɔrs/

## Forma de nom comun

rapòrts
* Plural de rapòrt.