OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia

Manlèu del latin medieval de Sicília doana, dovana e que dona l’italian modèrne dogana, manlèu de l'arabi vulgar *duwān, alteracion de l’arabi dīwān, manlèu del persan دیوان, dīwān (« doana », « divan »).

### Prononciacion

/'dwa.nɔs/, /'dwa.nɔs/
doa | nas (2)

## Forma de nom comun

doanas
* Plural de doana.
# Occitan
### Etimologia

Manlèu del latin medieval de Sicília doana, dovana e que dona l’italian modèrne dogana, manlèu de l'arabi vulgar *duwān, alteracion de l’arabi dīwān, manlèu del persan دیوان, dīwān (« doana », « divan »).

### Prononciacion

/'dwa.nɔ/, /'dwa.nɔ/
doa | na (2)

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| doana | doanas |
| ['dwa.nɔ] | ['dwa.nɔs] |
doana
* Administracion encargada de percebre a la frontièra los drechs impausats sus la dintrada e la sortida de las merças e de velhar que las importacions o las exportacions enebidas demoren encaladas.
** La doana dels Estats Units es reputada èsser sevèra.
* Lo luòc, l’edifici ont una doana es establida.
** Passar la doana.
* Drechs de doana.
** lo revengut de las doanas es un de las ressorças de l'Estat

### Derivats

* doanièr (lengadocian)
* doanier (provençau)
* doanèr (gascon)

### Sinonims

* forana

### Traduccions

| alemand: Zoll $^{(de)}$ anglés: customs $^{(en)}$ arabi: جَمَارَك $^{(ar)}$ catalan: duana $^{(ca)}$ chinés: 习俗 $^{(zh)}$ chèc: espanhòl: aduana $^{(es)}$ | francés: douane $^{(fr)}$ grèc: τελωνειακός $^{(el)}$ τελωνείο $^{(el)}$ italian: dogana $^{(it)}$ neerlandés: douane $^{(nl)}$ portugués: alfândega $^{(pt)}$ aduana $^{(pt)}$ polonés: zwyczaje $^{(pl)}$ rus: обычаи $^{(ru)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De doana.

### Prononciacion

/dwaˈnjɛɾo̞/, /dwaˈnjɛɾo̞/

### Sillabas

doa|nièr

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| doanièra | doanièras |
| [dwaˈnjɛɾo̞] | [dwaˈnjɛɾo̞s] |
doanièra (lengadocian) , (equivalent masculin: doanièr)
* Foncionària de l'administracion de las doanas, encargada de verificar las merças qu'intran e sortisson d'un país.

### Variantas dialectalas

* doaniera (provençau)
* doanèra (gascon)

### Sinonims

* foranaira

### Traduccions

| alemand: Zöllnerin $^{(de)}$, Zoll-beamtin $^{(de)}$ anglés: customs officer $^{(en)}$, customs inspector $^{(en)}$ basc: catalan: duanera $^{(ca)}$ | espanhòl: aduanera $^{(es)}$ francés: douanière $^{(fr)}$ italian: doganiera $^{(it)}$ portugués: aduaneira $^{(pt)}$ |

## Forma d'adjectiu

doanièra
* femenin singular de doanièr.
# Occitan
### Prononciacion

/dwaˈnjɛɾo̞s/, /dwaˈnjɛɾo̞s/

## Forma d'adjectiu

doanièras
* femenin plural de doanièr.

## Forma de nom comun

doanièras
* plural de doanièra.
# Mah meri
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/ˈdoː liˈjəː/, /ˈdoː liˈjəː/

## Nom comun

do liyə
* Saliva.

#### Nòta

Mot transcrich dins una ortografia linguistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala.

### Referéncias

* Nicole Kruspe, 2010, A dictionary of Mah Meri, as spoken at Bukit Bangkong, Oceanic Linguistics Special Publication 36, Honolulu, University of Hawai’i Press.
# Occitan
### Etimologia

De doana.

### Prononciacion

/dwaˈnjɛ/, /dwaˈnjɛ/

### Sillabas

doa|nièr

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | doanièr | doanièrs |
| Masculin | [dwaˈnjɛ] | [dwaˈnjɛs] |
| Femenin | doanièra | doanièras |
| Femenin | [dwaˈnjɛɾo̞] | [dwaˈnjɛɾo̞s] |
doanièr (lengadocian)
* Qu'a un rapòrt amb las doanas.

### Variantas dialectalas

* doanier (provençau)
* doanèr (gascon)

### Traduccions

| alemand: Zoll.... $^{(de)}$ anglés: customs + nom $^{(en)}$ basc: aduanazain $^{(eu)}$ catalan: duaner $^{(ca)}$ | espanhòl: aduanero $^{(es)}$ francés: douanier $^{(fr)}$ italian: doganale $^{(it)}$ portugués: alfandegado $^{(pt)}$ aduaneiro $^{(pt)}$ |

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| doanièr | doanièrs |
| [dwaˈnjɛ] | [dwaˈnjɛs] |
doanièr (lengadocian) , (equivalent femenin: doanièra)
* Foncionari de l'administracion de las doanas, encargat de verificar las merças qu'intran e sortisson d'un país.

### Variantas dialectalas

* doanier (provençau)
* doanèr (gascon)

### Sinonims

* foranaire

### Traduccions

| alemand: Zöllner $^{(de)}$, Zoll-beamte $^{(de)}$ anglés: customs officer $^{(en)}$, customs inspector $^{(en)}$ basc: catalan: duaner $^{(ca)}$ | espanhòl: aduanero $^{(es)}$ francés: douanier $^{(fr)}$ italian: doganiere $^{(it)}$ portugués: aduaneiro $^{(pt)}$ |
# Mah meri
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/ˈdoː pəˈloh/, /ˈdoː pəˈloh/

## Nom comun

do pəloh
* Susor.

#### Nòta

Mot transcrich dins una ortografia linguistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala.

### Referéncias

* Nicole Kruspe, 2010, A dictionary of Mah Meri, as spoken at Bukit Bangkong, Oceanic Linguistics Special Publication 36, Honolulu, University of Hawai’i Press.
# Neerlandés
### Etimologia

<! -- common germanic -->

### Prononciacion

[ɛlf]

### Sillabas

elf (1)

#### Numerotacions

Nombres (nl) :
| 0 |||||
| 1 | 11 | 10 | 100 | 10$^3$ |
| 2 | 12 | 20 | 200 | 10$^6$ |
| 3 | 13 | 30 | 300 | 10$^9$ |
| 4 | 14 | 40 | 400 | 10$^{12}$ |
| 5 | 15 | 50 | 500 | 10$^{15}$ |
| 6 | 16 | 60 | 600 | 10$^{18}$ |
| 7 | 17 | 70 | 700 | 10$^{21}$ |
| 8 | 18 | 80 | 800 | 10$^{24}$ |
| 9 | 19 | 90 | 900 | 10$^{27}$ |
elf masculin

### Traduccions

* onze $^{(oc)}$

### Derivats

* elfde
# Occitan
### Prononciacion

/eleˈβad͡ʒes/, /eleˈβad͡ʒes/

## Forma de nom comun

elevatges masculin
* Plural de elevatge.
# Occitan
### Etimologia

De l'anglés helium, bastit amb lo anglés ἥλιος, hếlios « solelh »

### Prononciacion

    /eˈli/, /eˈli/

### Sillabas

e|li

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| eli | elis |
| [eli] | [eli] |
eli masculin
* Element quimic de numèro atomic 2 e de simbòl He que fa partit del gases rars.
** L’eli es l’element mai abondós dins l’univèrs après l’idrogèn.
* (quimia) Gas nòble incolòr, inodòr, insipid e ininflamable, compaudat del còrs simple de l’eli (He). Es fòrça leugièr e gaireben inèrt quimicament.
** L’eli es utilizat per conflar los dirigibles.

### Traduccions

| alemand: Helium $^{(de)}$ anglés: helium $^{(en)}$ basc: helio $^{(eu)}$ catalan: heli $^{(ca)}$ | espanhòl: helio $^{(es)}$ francés: hélium $^{(fr)}$ italian: elio $^{(it)}$ portugués: hélio $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/eleˈβad͡ʒe/, /eleˈβad͡ʒe/
França (Bearn) - Lengadocian : escotar « elevatge »

### Sillabas

e | le | va | tge

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| elevatge | elevatges |
| [eleˈβad͡ʒe] | [eleˈβad͡ʒes] |
elevatge masculin
* Activitat d'abarir d'animals domètges.

### Sinonims

* abariment

### Mots aparentats

* elevador
* elevaire

### Traduccions

| alemand: Zucht $^{(de)}$ femenin anglés: livestock $^{(en)}$ farming | francés: élevage $^{(fr)}$ masculin |
# Turc
### Etimologia

Mot compausat, bastit a partir del nom el ("man") e d'açık ("dobèrt -a").

### Prononciacion

[eɫjɑ't͡ʃɯk] ?

### Sillabas

e | lia | çık (3)

## Adjectiu

eliaçık

### Traduccions

* generós $^{(oc)}$ masculin
# Anglés
### Etimologia

De l'anglés ancian endleofan, vengut d'un germanic comun ipotetic *ainlif-.

### Prononciacion

[ɪˈlɛvən] o [əˈlɛvən] Reialme Unit (Londres) : escotar « eleven »

### Sillabas

e | le | ven (3)

## Nom comun

Abac (anglés) :
| 0 |||||
| 1 | 11 | 10 | 100 | 10$^3$ |
| 2 | 12 | 20 | 200 | 10$^6$ |
| 3 | 13 | 30 | 300 | 10$^9$ |
| 4 | 14 | 40 | 400 | 10$^{12}$ |
| 5 | 15 | 50 | 500 | 10$^{15}$ |
| 6 | 16 | 60 | 600 | 10$^{18}$ |
| 7 | 17 | 70 | 700 | 10$^{21}$ |
| 8 | 18 | 80 | 800 | 10$^{24}$ |
| 9 | 19 | 90 | 900 | 10$^{27}$ |
eleven neutre

### Traduccions

* onze $^{(oc)}$ masculin

### Derivats

* eleventh
# Anglés
### Etimologia

Derivat d'eleven ("onze") amb lo sufix -th (equivalent de -en -a en occitan).

### Prononciacion

[ɪ'lɛvənθ] o [ə'lɛvənθ] Estats Units d'America (Nòva Jersey) : escotar « eleventh »

### Sillabas

e | le | venth (3)

## Nom comun

eleventh neutre

### Traduccions

* onzen $^{(oc)}$ masculin, onzena $^{(oc)}$ femenin

### Parents

* eleven
# Occitan
### Etimologia

Eissit de la contraccion de la preposition en e de l'article definit masculin singular lo.

## Preposicion

elh masculin singular (plural: els) (auvernhat)
* Forma d'article definit contractat.

### Variantas dialectalas

* al (lemosin), (lengadocian), (vivaroalpenc)
* ai
* ath (gascon pirenenc)
* au (gascon), (lemosin), (provençal), (vivaroalpenc)

### Traduccions

| alemand: an $^{(de)}$, zum $^{(de)}$ anglés: at the $^{(en)}$, in the $^{(en)}$ espanhòl: al $^{(es)}$ francés: au $^{(fr)}$ | francoprovençau/arpitan: a lo $^{(frp)}$, au $^{(frp)}$ italian: al $^{(it)}$, allo $^{(it)}$, nel $^{(it)}$, nello $^{(it)}$ sicilian: ô $^{(scn)}$, au $^{(scn)}$, allu $^{(scn)}$, ntô $^{(scn)}$, nta lu $^{(scn)}$ |
# Occitan
### Etimologia

Del nom de l'invencion del francés Gustave Ponton d'Amécourt en 1861, creat a partir del grèc ancian ἕλιξ e de πτερόν « ala ».

### Prononciacion

/elikutˈtɛɾ/, /elikutˈtɛɾ/
França (Bearn) : escotar « elicoptèr »

### Sillabas

e | li | cop | tèr

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| elicoptèr | elicoptèrs |
| [elikutˈtɛɾ] | [elikutˈtɛɾs] |
elicoptèr masculin
* Aparelh volaire que permet de transportar un nombre limitat de personas.

### Traduccions

| alemand: Hubschrauber $^{(de)}$ masculin, Helikopter $^{(de)}$ masculin anglés: helicopter $^{(en)}$ catalan: helicòpter $^{(ca)}$ masculin espanhòl: helicóptero $^{(es)}$ masculin esperanto: helikoptero $^{(eo)}$ francés: hélicoptère $^{(fr)}$ masculin | galician: helicóptero $^{(gl)}$ masculin italian: elicottero $^{(it)}$ masculin neerlandés: helikopter $^{(nl)}$ rus: вертолёт $^{(ru)}$, геликоптер $^{(ru)}$ turc: helikopter $^{(tr)}$ ucraïnian: вертоліт $^{(uk)}$, гелікоптер $^{(uk)}$ xhosa: inqwelo-ntaka $^{(xh)}$, ihelikopta $^{(xh)}$ |
# Occitan
### Prononciacion

/elikutˈtɛɾs/, /elikutˈtɛɾs/

## Forma de nom comun

elicoptèrs masculin
* Plural de elicoptèr.
# Occitan
### Etimologia

De escrima

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /eskɾiˈmajɾo̞/, /eskɾiˈmajɾo̞/
    provençau /eskʀiˈmajʀə/, /eskʀiˈmajʀə/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| escrimaira | escrimairas |
| [eskɾiˈmajɾo̞] | [eskɾiˈmajɾo̞s] |
escrimaira femenin, (masculin: escrimaire)
* Aquela qu practica l'escrima.

### Traduccions

| alemand: Fechterin $^{(de)}$ anglés: fencer $^{(en)}$, swordfighter $^{(en)}$ basc: catalan: esgrimidora $^{(ca)}$ | espanhòl: esgrimidora $^{(es)}$ francés: escrimeuse $^{(fr)}$ italian: schermidora $^{(it)}$, schermitora $^{(it)}$, schermitrice $^{(it)}$ portugués: esgrimadora $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De escrima

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /eskɾiˈmajɾe/, /eskɾiˈmajɾe/
    provençau /eskʀiˈmajʀe/, /eskʀiˈmajʀe/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| escrimaire | escrimaires |
| [eskɾiˈmajɾe] | [eskɾiˈmajɾes] |
escrimaire masculin, (femenin: escrimaira)
* Aquel qu practica l'escrima.

### Traduccions

| alemand: Fechter $^{(de)}$ anglés: fencer $^{(en)}$, swordfighter $^{(en)}$ basc: catalan: esgrimidor $^{(ca)}$ | espanhòl: esgrimidor $^{(es)}$ francés: escrimeur $^{(fr)}$ italian: schermidore $^{(it)}$, schermitore $^{(it)}$ portugués: esgrimador $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Prononciacion

/esk'ɾit͡ʃo̞s/, /esk'ɾit͡ʃo̞s/

## Forma d'adjectiu

escricha
* Femenin plural de escrich

## Forma de vèrb

escricha
* Participi passat femenin plural de escriure
# Occitan
### Etimologia

Per l'italian scherma, de l'ancian bas francic *skĭrmjan « defendre, protegir »

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /esˈkɾimo̞/, /esˈkɾimo̞/
    provençau /esˈkʀimə/, /esˈkʀimə/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| escrima | escrimas |
| [esˈkɾimo̞] | [esˈkɾimo̞s] |
escrima femenin
* Art de jogar a las armas o exercici amb l’espasa, lo sabre, lo floret , etc., per tal de tocar l'adversari sens èsser tocat.

### Derivats

* escrimaire

### Traduccions

| alemand: Fechten $^{(de)}$, Fechtkunst $^{(de)}$ anglés: fencing $^{(en)}$, swordplay $^{(en)}$ basc: catalan: esgrima $^{(ca)}$ | espanhòl: esgrima $^{(es)}$ francés: escrime $^{(fr)}$ italian: scherma $^{(it)}$ portugués: esgrima $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

escrima
* Tresena persona del singular del present de l'imperatiu de escrimar
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de escrimar
# Occitan
### Prononciacion

/esk'ɾit͡ʃes/, /esk'ɾit͡ʃes/

## Forma d'adjectiu

escriches
* Masculin plural de escrich

## Forma de nom comun

escriches masculin
* Plural de escrich

## Forma de vèrb

escriches
* Participi passat masculin plural de escriure
# Catalan
### Etimologia

Pres del latin scriptōre.

### Prononciacion

[əskɾip'to] (oriental), [eskɾip'toɾ] (valencian)
Espanha (Manresa) : escotar « escriptor »

### Sillabas

es | crip | tor (3)

## Nom comun

escriptor masculin

### Traduccions

* escrivan $^{(oc)}$

### Parents

* escriba
* escriptura
* escriure
* escrivà
# Espanhòl
## Forma de vèrb

escribiremos
* Primièra persona del plural al futur del vèrb escribir.
# Occitan
### Etimologia

    participi passat substantivat e adjectivat de escriure eissit del latin scriptus

### Prononciacion

/esk'ɾit͡ʃ/, /esk'ɾit͡ʃ/

### Sillabas

es|crich

## Adjectiu

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | escrich | escriches |
| Masculin | [esk'ɾit͡ʃ] | [esk'ɾit͡ʃes] |
| Femenin | escricha | escrichas |
| Femenin | [esk'ɾit͡ʃo̞] | [esk'ɾit͡ʃo̞s] |
escrich
* Recobèrt de signes grafics, subretot sus de papièr, de pergamin, etc., sus que s'escrich
** Papièr escrich dels dos costats.
* Inscrich, marcat, registrat mejans l’escritura.
** Una autorizacion escricha.
* Marcat.
** Aquel òme pòrta lo malaur escrich sus sa cara.
* Mot exprimissent lo fatalisme.
** Ai mancat ! Èra escrich.

### Variantas dialectalas

* escrit

### Traduccions

| alemand: geschrieben $^{(de)}$ anglés: written $^{(en)}$ catalan: escrit $^{(ca)}$ espanhòl: escrito $^{(es)}$ | francés: écrit $^{(fr)}$ italian: scritto $^{(it)}$ basc: idatzita $^{(eu)}$ portugués: escrito $^{(pt)}$ |

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| escrich | escriches |
| [esk'ɾit͡ʃ] | [esk'ɾit͡ʃes] |
escrich femenin
* Çò qu'es escrich sus de papièr, sus de pergamin.
** Sortir un escrich de sa pòche.
* (drech) Acte, memòri portant promessa, convencion.
** Signar un escrich.
* Obratge de la ment redigit.
** Un escrich politic.
* (educacion) Partida d'un examèn o d'un concors que se debana menans d'espròvas escrichas.

### Variantas dialectalas

* escrit

### Traduccions

| alemand: Skript $^{(de)}$ anglés: writing $^{(en)}$, script $^{(en)}$ catalan: escrit $^{(ca)}$ espanhòl: escrito $^{(es)}$ | francés: écrit $^{(fr)}$ italian: scrittura $^{(it)}$ basc: idazki bat $^{(eu)}$ portugués: escrito $^{(pt)}$, texto $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

escrich
* Participi passat masculin singular de escriure

### Variantas dialectalas

* escrit
# Occitan
### Prononciacion

/esk'ɾit͡ʃo̞/, /esk'ɾit͡ʃo̞/

## Forma d'adjectiu

escricha
* Femenin singular de escrich

## Forma de vèrb

escricha
* Participi passat femenin singular de escriure
# Occitan
### Etimologia

Per escrima

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /eskɾiˈma/, /eskɾiˈma/
    provençau /eskʀiˈma/, /eskʀiˈma/

## Vèrb

escrimar
* Practicar l'escrima.
s'escrimar
* Far lo perqué per captar quicòm, per aténher un objectiu.

### Sinonims

s'escrimar
* s'espetar
* se crebar
* s'esperforçar
* s'afanar

### Traduccions

| alemand: fechten $^{(de)}$ anglés: fence $^{(en)}$ basc: catalan: esgrimir $^{(ca)}$ | espanhòl: esgrimir $^{(es)}$ francés: escrimer $^{(fr)}$ italian: schermare $^{(it)}$ portugués: esgrimir $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Prononciacion

/ˈfyzes/, /ˈfyzes/

## Forma de nom comun

fuses masculin (lengadocian)
* Plural de fus.
# Occitan
### Etimologia

Dau latin fusus amb lo diminutiu -eu.

### Prononciacion

/fyˈzø/, /fyˈzø/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : naut lemosin ||
| Singular | Plural |
| fuseu | fuseus |
| [fyˈzø] | [fyˈzø] |
fuseu masculin (lemosin)
* Baston de bòsc que permís lo filatge d'un teissut.
** fuseu orari: Zòna orària sus la planeta.

### Variantas dialectalas

* fus
* hus (gascon)
* husèth (gascon)
* fusèl (auvernhat)

### Traduccions

| alemand: Spindel $^{(de)}$ femenin anglés: spindle $^{(en)}$ bielorús: верацяно $^{(be)}$ neutre catalan: fus $^{(ca)}$ masculin | espanhòl: huso $^{(es)}$ masculin francés: fuseau $^{(fr)}$ masculin rus: веретено $^{(ru)}$ neutre ucraïnian: веретено $^{(uk)}$ neutre |
# Occitan
### Prononciacion

/fyˈzø/, /fyˈzø/

## Forma de nom comun

fuseus masculin (lemosin)
* Plurau de fuseu.
# Occitan
### Etimologia

Del latin vulgar focile (pèira de fuòc) derivat de focus (fuòc).

### Prononciacion

    lengadocian /fyˈzil/, /fyˈzil/
    gzscon /fyˈziʎ/, /fyˈziʎ/
    Bearn: escotar « fusilh »
    Lengadocian : escotar « fusilh »

## Nom comun

fusilh masculin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| fusilh | fusilhs |
| [fyˈzil] | [fyˈzils] |
* Arma de fuòc longa e portativa qu’òm tirar|tira en l’épaulant, et munie d’un mécanisme dont le mouvement de percussion enflamme la poudre renfermée dans le canon.
* Pèira d'agusar portativa.

### Derivats

* fusilhar
* fusilhada
* fusilhaire
* fusilhament
* fusilhièr

#### Locucions derivadas

* còp de fusilh
* espet de fusilh
* fusilh d’assalt
* fusilh de bròca
* fusilh de caça
* fusilh de dos còps
* fusilh de luneta
* fusilh de pèira
* fusilh de pompa
* fusilh mitralhaire

### Traduccions

| alemand: Gewehr $^{(de)}$ anglés: rifle $^{(en)}$, gun $^{(en)}$ basc: catalan: fusell $^{(ca)}$ escopeta $^{(ca)}$ espanhòl: fusil $^{(es)}$, escopeta $^{(es)}$ | francés: fusil $^{(fr)}$ italian: fucile $^{(it)}$ portugués: fuzil $^{(pt)}$, espingarda $^{(pt)}$ rus: ружьё $^{(ru)}$ zolo: isibhamu $^{(zu)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De fusilhar

### Prononciacion

/fyziˈʎajɾe/, /fyziˈʎajɾe/, provençau /fyziˈʎajʀe/, /fyziˈʎajʀe/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| fusilhaire | fusilhaires |
| [fyziˈʎajɾe] | [fyziˈʎajɾes] |
fusilhaire masculin (equivalent femenin: fusilhaira)
* Òme que fusilha.

### Variantas dialectalas

* fusilhador (gascon)

### Parents

* fusilh
* fusilhar
* fusilhament
* fusilhièr

### Traduccions

| alemand: Shooter $^{(de)}$ anglés: rifleman $^{(en)}$, fusilier $^{(en)}$ basc: catalan: tirador $^{(ca)}$, executador $^{(ca)}$ | espanhòl: tirador $^{(es)}$, francés: fusilleur $^{(fr)}$ italian: tiratore $^{(it)}$, esecutore $^{(it)}$ portugués: atirador $^{(pt)}$, executor $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De fusilh

### Prononciacion

/fyziˈʎa/, /fyziˈʎa/ França (Bearn) : escotar « fusilhar »

## Vèrb

fusilhar
* Tuar à còps de fusilh.
* (particular) Executar par fusilhada una persona condamnada.

### Parents

* fusilh
* fusilhada
* fusilhaire
* fusilhament
* fusilhièr

### Traduccions

| alemand: erschießen $^{(de)}$ anglés: shoot $^{(en)}$ basc: catalan: afusellar $^{(ca)}$ | espanhòl: fusilar $^{(es)}$ francés: fusiller $^{(fr)}$ italian: sparare $^{(it)}$ portugués: atirar $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De fusilh

### Prononciacion

/fyziʎiˈɛ/, /fyziʎiˈɛ/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| fusilhièr | fusilhièrs |
| [fyziʎiˈɛ] | [fyziʎiˈɛs] |
fusilhièr masculin (equivalent femenin: fusilhièra)
* Soldat armar d’un fusilh.
* (aramada francesa actuala) Militar que la foncion es la proteccion de las basas e sits de l’armada de l’Aire o de la Marina nacionala.

### Parents

* fusilh
* fusilhar
* fusilhament
* fusilhaire

### Traduccions

| alemand: Füsilier $^{(de)}$ anglés: rifleman $^{(en)}$, fusilier $^{(en)}$ basc: catalan: fuseller $^{(ca)}$ | espanhòl: fusilero $^{(es)}$ francés: fusilier $^{(fr)}$ italian: fuciliere $^{(it)}$ portugués: fuzileiro $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    Del latin fusio, que ven del vèrb fundere (« fondre »).

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /fy'sju/, /fy'sju/
    França (Bearn) : escotar « fusion »
    provençau /fy'sjũⁿ/, /fy'sjũⁿ/

### Sillabas

fu|sion

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| fusion | fusions |
| [fy'sju] | [fy'sjus] |
fusion femenin
* (fisica) Liquefaccion d’un còrs per l’accion de la calor.
* Dissolucion d’un còrs dins un liquid en que es mesclat.
* (figurat) Aliança ; mescla.
* (nuclear) Fusion nucleara.
* (psicologia) Estat en que una person confond sos desirs e sos sentiments amb aqueles d'un propdan.

### Sinonims

De l'estat solid a l'estat liquid
* liquefaccion

### Antonims

* solidificacion

### Traduccions

| alemand: Fusion $^{(de)}$ anglés: melting $^{(en)}$ (fondres), fusion $^{(en)}$ catalan: fusió $^{(ca)}$ basc: fusioa $^{(eu)}$ | espanhòl: fusión $^{(es)}$ francés: fusion $^{(fr)}$ italian: fusione $^{(it)}$ portugués: fusão $^{(pt)}$ |

# Anglés
### Etimologia

    Del latin fusio, que ven del vèrb fundere (« fondre »).

### Prononciacion

EUA /ˈfjuʒən/, /ˈfjuʒən/ RU /ˈfjuːʒən/, /ˈfjuːʒən/

### Sillabas

fu|sion

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| fusion | fusions |
fusion femenin
* Aliança ; mescla.
* Fusion nucleara.

# Francés
### Etimologia

    Del latin fusio, que ven del vèrb fundere (« fondre »).

### Prononciacion

/fyzjɔ̃/, /fyzjɔ̃/

### Sillabas

fu|sion

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| fusion | fusions |
| [fyzjɔ̃] ||
fusion femenin
* Fusion
# Occitan
### Etimologia

Del latin fusibilis

### Prononciacion

    lengadocian /fyˈziple/, /fyˈziple/
    lengadocian, gascon /fyˈziβle/, /fyˈziβle/
    escotar « fusible »
    provençau /fyˈzible/, /fyˈzible/

### Sillabas

fu|si|ble

## Adjectiu

fusible
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | fusible | fusibles |
| Masculin | [fyˈziβle] | [fyˈziβles] |
| Femenin | fusibla | fusiblas |
| Femenin | [fyˈziβlo̞] | [fyˈziβlo̞s] |
* Que se pòt fondre o liqueficar.

### Sinonims

* fondedís

### Derivats

* fusibilitat

### Antonims

* infusible

### Parents

* fusion
| alemand: schmelzbar $^{(de)}$ anglés: fusible $^{(en)}$, easily melted $^{(en)}$ basc: catalan: fusible $^{(ca)}$ | espanhòl: fusible $^{(es)}$, fundible $^{(es)}$ francés: fusible $^{(fr)}$ italian: fusibile $^{(it)}$ portugués: fusível $^{(pt)}$ |

## Nom comun

fusible masculin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| fusible | fusibles |
| [fyˈziβle] | [fyˈziβles] |
* (electricitat) Dispositiu destinat a interrompre un circuit electric en cas de suberintensitat.

### Sinonims

* plomb
| alemand: Sicherung $^{(de)}$ anglés: fuse $^{(en)}$ basc: catalan: fusible $^{(ca)}$ | espanhòl: fusible $^{(es)}$ francés: fusible $^{(fr)}$ italian: fusibile $^{(it)}$, valvola $^{(it)}$ portugués: fusível $^{(pt)}$ |

# Anglés
### Etimologia

Del latin fusibilis

### Prononciacion

    /ˈfjuːzɪbl̩/, /ˈfjuːzɪbl̩/

### Sillabas

fu|si|ble

## Adjectiu

fusible
* fusible $^{(oc)}$

## Nom comun

fusible
Declinason :
| Singular | Plural |
| fusible | fusibles |
| [ˈfjuːzɪbl̩] | [ˈfjuːzɪbl̩z] |
* Subtància fusibla.

# Catalan
### Etimologia

Del latin fusibilis

### Prononciacion

    oriental /fuˈzib.bɫə/, /fuˈzib.bɫə/, occidental /fuˈzi.βɫe/, /fuˈzi.βɫe/

### Sillabas

fu|si|ble

## Adjectiu

fusible masculin o femenin, (plurals: fusibles)
* fusible $^{(oc)}$

## Nom comun

fusible masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| fusible | fusibles |
* fusible $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

Del latin fusibilis

### Prononciacion

    /fuˈsiβ̞le/, /fuˈsiβ̞le/
    Colómbia (Bogotà) : escotar « fusible »

### Sillabas

fu|si|ble

## Adjectiu

fusible masculin o femenin, (plurals: fusibles)
* fusible $^{(oc)}$

## Nom comun

fusible masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| fusible | fusibles |
| [fuˈsiβ̞le] | [fuˈsiβ̞les] |
* fusible $^{(oc)}$

# Francés
### Etimologia

Del latin fusibilis

### Prononciacion

    /fyzibl/, /fyzibl/

### Sillabas

fu|si|ble

## Adjectiu

fusible masculin o femenin, (plurals: fusibles)
* fusible $^{(oc)}$

## Nom comun

fusible masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| fusible | fusibles |
| [fyzibl] ||
* fusible $^{(oc)}$