OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Occitan
### Etimologia

    De enclavar

### Prononciacion

    lengadocian /eŋˈklaβo̞/, /eŋˈklaβo̞/
    provençau /ẽⁿˈklavə/, /ẽⁿˈklavə/

### Sillabas

en|cla|va

## Nom comun

enclava femenin
Declinason :
| Singular | Plural |
| enclava | enclavas |
| [eŋˈklaβo̞] | [eŋˈklaβo̞s] |
* (Geografia) Terren, territòri entièrament enclaus dins un autre.
* (Geografia) Territòri, país qu'es enclavat, enclaus dins un autre, entièrament o en partida, sens ne dependre.

### Sinonims

* enclavament

### Parents

* enclavat

### Traduccions

| alemand: Enklave $^{(de)}$ anglés: enclave $^{(en)}$ basc: barrendegi $^{(eu)}$, enklabe $^{(eu)}$ catalan: enclavament $^{(ca)}$, enclavat $^{(ca)}$ | espanhòl: enclave $^{(es)}$ francés: enclave $^{(fr)}$ italian: enclave $^{(it)}$ portugués: enclave $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

enclava
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de enclavar
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de enclavar

# Catalan
### Sillabas

en|cla|va

## Forma de vèrb

enclava
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de enclavar
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de enclavar

# Espanhòl
### Prononciacion

    /eŋˈklaβ̞a/, /eŋˈklaβ̞a/

### Sillabas

en|cla|va

## Forma de vèrb

enclava
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de enclavar
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de enclavar

# Francés
### Prononciacion

    /ɑ̃klava/, /ɑ̃klava/

### Sillabas

en|cla|va

## Forma de vèrb

enclava
* Tresena persona del singular al passat simple de enclaver
# Francés
### Prononciacion

    /ɑ̃klava/, /ɑ̃klava/

### Sillabas

en|cla|va

## Forma de vèrb

enclavât
* Tresena persona del singular a l'imperfach del subjontiu de enclaver.
# Occitan
### Etimologia

Del latin nativitas.

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /natiβiˈtat/, /natiβiˈtat/
    provençau /nativiˈta/, /nativiˈta/

### Sillabas

Na|ti|vi|tat

## Nom pròpri

Nativitat femenin singular
* (religion) Naissença.
* (Absoludament) Naissença de Jèsus Crist o la fèsta de Nadal.

### Traduccions

| alemand: Geburt $^{(de)}$ anglés: Nativity $^{(en)}$ basc: catalan: Nativitat $^{(ca)}$ | espanhòl: Natividad $^{(es)}$ francés: Nativité $^{(fr)}$ italian: Nascita $^{(it)}$, Natività $^{(it)}$ (rar) portugués: Natividade $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

Del latin nativitas.

### Prononciacion

    /nətiβiˈtat/, /nətiβiˈtat/

### Sillabas

na|ti|vi|tat

## Nom pròpri

Nativitat femenin
* Nativitat $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

A partir d'estanh amb lo sufix -òl.

### Prononciacion
## Nom comun

estanhòl masculin (lengadocian)
* Estanh pichon.

### Traduccions

| anglés: smalll pond $^{(en)}$ catalan: estanyol $^{(ca)}$ | francés: petit lac $^{(fr)}$ italian: |
# Occitan
### Etimologia

De grépia e vivent

### Prononciacion

/ˌgɾepjo̞ βiˈβento̞/, /ˌgɾepjo̞ βiˈβento̞/

### Sillabas

gré|pia|vi|ven|ta

## Locucion nominala

Declinason :
| Singular | Plural |
| grépia viventa | grépias viventas |
| [ˌgɾepjo̞ βiˈβento̞] | [ˌgɾepjo̞s biˈβento̞s] |
grépia viventa femenin
* (Catolicisme) Tradicion catolica que consistís dins una representacion teatrala que vòl mostrar, amb de figurants umans, la naissença de Jèsus dins un encastre bastit per tornar l’istòria de la Nativitat.

### Sinonims

* belèm vivent (provençau)
* presep vivent (gascon)

### Traduccions

| alemand: Krippenspiel $^{(de)}$ anglés: living nativity scene $^{(en)}$, nativity play $^{(en)}$, living nativity $^{(en)}$ basc: catalan: pessebre vivent $^{(ca)}$ | espanhòl: Espanha: belén viviente $^{(es)}$, Americas: pesebre viviente $^{(es)}$, nacimientoˆviviente $^{(es)}$, portal viviente $^{(es)}$ francés: crèche vivante $^{(fr)}$ italian: presepe vivente $^{(it)}$, presepio vivente $^{(it)}$ portugués: presépio vivo $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/fɾeˈd͡ʒal/, /fɾeˈd͡ʒal/, /fɾeˈʒal/, /fɾeˈʒal/

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| frejal | frejals |
| [fɾeˈd͡ʒal] | [fɾeˈd͡ʒals] |
frejal masculin
* Min. Varietat de qüars.
* Calcari grís clar, dens e fòrça dur trach de las carrièras de la garriga.

### Variantas dialectalas

* frejau (provençal)
* selze (lengadocian)
* seuze (provençal)

### Traduccions

| alemand: Feuerstein $^{(de)}$ anglés: flint $^{(en)}$ catalan: sílex $^{(ca)}$ | espanhòl: pedernal $^{(es)}$ francés: silex $^{(fr)}$ |
# Occitan
### Etimologia

De fulhar amb lo sufix -aca.

### Prononciacion

/fyʎaˈɾako̯/, /fyʎaˈɾako̯/

## Nom comun

fulharaca femenin
* Fulhatge dessecat.
    ex: "Autbòi, l'autbòi, que fas dançar, en una farandola d'ombras,la fulharaca per Nadal." (Max Roqueta)
# Occitan
### Etimologia

De fuèlha amb lo sufix -ar.

### Prononciacion

/fyˈʎa/, /fyˈʎa/

## Vèrb

fulhar
* Per un arbre, metre las fuèlhas.
* Amassar la fulharaca.

### Variantas dialectalas

* folhar

### Traduccions

| anglés: catalan: | francés: italian: |
# Occitan
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/galaˈpja/, /galaˈpja/

## Nom comun

galapian masculin
* Persona que manja golardament.
* Paucval.
    ex: ""Es pas de besonh de dire se se faràn esperar longtemps, nòstres galapians. " (G Therond)

### Traduccions

| anglés: brat $^{(en)}$ catalan: | francés: garnement $^{(fr)}$ italian: |
# Occitan
### Etimologia

Del latin vulgar *dia, e del latin classic dies.

### Prononciacion

/ˈdio/, /ˈdio/
França (Bearn) - Gascon : escotar « dia »

## Nom comun

dia masculin (gascon)
* Periòde de temps que la Tèrra i realiza son movement de rotacion e que se dividís en vint e quatre oras.

### Variantas dialectalas

* jorn

### Traduccions

| afrikaans: dag $^{(af)}$ alemand: Tag $^{(de)}$ masculin anglés: day $^{(en)}$ basc: egun $^{(eu)}$ breton: deiz $^{(br)}$ bulgar: ден $^{(bg)}$ catalan: dia $^{(ca)}$ masculin corean: 날 $^{(ko)}$ chèc: den $^{(cs)}$ danés: dag $^{(da)}$ espanhòl: día $^{(es)}$ masculin esperanto: tago $^{(eo)}$ | francés: jour $^{(fr)}$ masculin ido: dio $^{(io)}$ indonesian: hari $^{(id)}$ gaelic irlandés: lá $^{(ga)}$ italian: giorno $^{(it)}$ masculin, di $^{(it)}$ masculin japonés: 日 $^{(ja)}$ lituanian: diena $^{(lt)}$ ongrés: nap $^{(hu)}$ polonés: dzień $^{(pl)}$ portugués: dia $^{(pt)}$ sard: die $^{(sc)}$ ucraïnian: день $^{(uk)}$; доба $^{(uk)}$ |

# Catalan
### Etimologia

Del latin vulgar *dia, e del latin classic dies.

### Prononciacion
## Nom comun

dia masculin
* Jorn.

# Esperanto
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/dja/, /dja/
Païses Basses (Wijchen) : escotar « dia » França (Tolosa) : escotar « dia »

## Adjectiu

dia
* Divin.

# Francés
### Etimologia

    Probablament d'origina onomatopeïca (interjeccion).

### Prononciacion

França (Vòges) : escotar « dia »

## Nom comun

| Singular | Plural |
| dia /dja/, /dja/ | dias /dja/, /dja/ |
dia femenin
* Diapositiva.

### Sinonims

* diapo

### Derivats

* diatèca

## Interjeccion

dia /dja/, /dja/ onomatopèa
* (Vièlh) Crida que los carretièrs fasián per far anar lors cavals cap a esquèrra. Varianta 'diai' (en borguinhon per exemple).

### Antonims

* hue, per los far anar a drecha, de 'hure', 'hurhaut' en ancian francés.

### Derivats

* aller à hue et à dia
* à hue et à dia
* tirer à hue et à dia

#### Locucions derivadas

* il n’entend ni à hue, ni à dia (on ne saurait lui faire entendre raison)

### Anagramas

* aid
* dai
* Ida

# Indonesian
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

Indonesia (Sleman) : escotar « dia » Indonesia (Jakarta) : escotar « dia » escotar « dia »

## Pronom

dia
* Ela.
* Ele.

# Malés
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

Malàisia : escotar « dia » Malàisia : escotar « dia »

## Pronom

dia
* Ela.
* Ele.

### Sinonims

* beliau
* ia

# Papiamento
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

dia
* Jorn, jornada.

# Portugués
### Etimologia

Del latin vulgar *dia, e del latin classic dies.

### Prononciacion

Portugal (Porto) : escotar « dia » Estats Units d'America : escotar « dia » Corèa del Sud (Yangsan) : escotar « dia » Brasil : escotar « dia »

## Nom comun

dia masculin
* Jorn, jornada.
# Occitan
### Etimologia

    De metafisica

### Prononciacion

    /metaˈfizik/, /metaˈfizik/

### Sillabas

me|ta|fi|sic

## Adjectiu

metafisic
Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | metafisic | metafisics |
| Masculin | [metaˈfizik] | [metaˈfiziks] |
| Femenin | metafisica | metafisicas |
| Femenin | [metaˈfiziko̞] | [metaˈfiziko̞s] |
* Relatiu o apertenent a la metafisica.
* Que passa al delà del domèni de l’experiéncia sensibla, de la sciéncia positiva, de la realitat fenomenica.
* (Per extension, pejoratif) Qu'a un caractèr de per tròp abstrach.

### Derivats

* metafisicament

### Parents

* metafisica
* metafisician

### Traduccions

| alemand: metaphysisch $^{(de)}$ anglés: metaphysical $^{(en)}$ basc: catalan: metafísic $^{(ca)}$ | espanhòl: metafísico $^{(es)}$ francés: métaphysique $^{(fr)}$ italian: metafisico $^{(it)}$ portugués: metafísico $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De metafisica

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /metafiziˈsjano̞/, /metafiziˈsjano̞/
    provençau /metafiziˈsjanə/, /metafiziˈsjanə/

### Sillabas

me|ta|fi|si|cia|na

## Nom comun

metafisiciana femenin, (masculin: metafisician)
Declinason :
| Singular | Plural |
| metafisiciana | metafisicianas |
| [metafiziˈsjano̞] | [metafiziˈsjano̞s] |
* La que fa son estudi de la metafisica, la qu'estudia la sciéncia de l'«èsser».

### Parents

* metafisic
** metafisicament
* metafisica
* metafisician

### Traduccions

| alemand: Metaphysikerin $^{(de)}$ anglés: metaphysician $^{(en)}$, metaphysicist $^{(en)}$ basc: catalan: metafísica $^{(ca)}$ | espanhòl: metafísica $^{(es)}$ francés: métaphysicienne $^{(fr)}$ italian: metafisica $^{(it)}$ portugués: metafísica $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    Pel latin medieval metaphysica compausat del prefix meta- e de fisica, del grèc μετὰ τὰ ϕυσικά

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /metaˈfiziko̞/, /metaˈfiziko̞/
    provençau /metaˈfizikə/, /metaˈfizikə/

### Sillabas

me|ta|fi|si|ca

## Nom comun

metafisica femenin
Declinason :
| Singular | Plural |
| metafisica | metafisicas |
| [metaˈfiziko̞] | [metaˈfiziko̞s] |
* Partida de la filosofia que pren per objècte los primièrs principis la nòstra coneissença sensibla e las idèas universalas.

### Derivats

* metafisic
** metafisicament
* metafisician

### Sinonims

* apercepcion

### Traduccions

| alemand: Metaphysik $^{(de)}$ anglés: metaphysics $^{(en)}$ basc: catalan: metafísica $^{(ca)}$ | espanhòl: metafísica $^{(es)}$ francés: métaphysique $^{(fr)}$ italian: metafisica $^{(it)}$ portugués: metafísica $^{(pt)}$ |

## Forma d'adjectiu

metafisica
* Femenin singular de metafisic

# Italian
### Etimologia

    Pel latin medieval metaphysica compausat del prefix meta- e de fisica, del grèc μετὰ τὰ ϕυσικά

### Prononciacion

    /metaˈfizika/, /metaˈfizika/

### Sillabas

me|ta|fi|si|ca

## Nom comun 1

metafisica femenin
Declinason :
| Singular | Plural |
| metafisica | metafisique |
| [metaˈfizika] | [metaˈfizike] |
* metafisica $^{(oc)}$

## Nom comun 2

metafisica femenin, (masculin: metafisico)
* metafisiciana $^{(oc)}$

## Forma d'adjectiu

metafisica
* Femenin singular de metafisico
# Occitan
### Etimologia

    De metafisica

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /metafiziˈsja/, /metafiziˈsja/
    provençau /metafiziˈsjãⁿ/, /metafiziˈsjãⁿ/

### Sillabas

me|ta|fi|si|cian

## Nom comun

metafisician masculin, (femenin: metafisiciana)
Declinason :
| Singular | Plural |
| metafisician | metafisicians |
| [metafiziˈsja] | [metafiziˈsjas] |
* Lo que fa son estudi de la metafisica, lo qu'estudia la sciéncia de l'«èsser».

### Parents

* metafisic
** metafisicament
* metafisica

### Traduccions

| alemand: Metaphysiker $^{(de)}$ anglés: metaphysician $^{(en)}$, metaphysicist $^{(en)}$ basc: catalan: metafísic $^{(ca)}$ | espanhòl: metafísico $^{(es)}$ francés: métaphysicien $^{(fr)}$ italian: metafisico $^{(it)}$ portugués: metafísico $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    (nom 1) Del latin mēta
    (nom 2) Veire mata
    (prefix) Del latin μετά, metá « de delà, après »

### Prononciacion

    (nom 1 e 2) /ˈmeto̞/, /ˈmeto̞/
    (prefix) /meˈta/, /meˈta/

### Sillabas

me|ta

## Nom comun 1

Declinason :
| Singular | Plural |
| meta | metas |
| [ˈmeto̞] | [ˈmeto̞] |
meta femenin
* (istoric) Dins la Roma antica, cadunas de las bòlas o pilars que marcan los dos tèrmes del circ e que senhalan lo punt viradís dins las corsas de quadrigas.
* (lengadocian, jòc d'abiletat) Objectiu que marca l'amira o la zona de passar o de sarrar per ganhar la partida o un punt.
* (gascon) Mòla (de pèira)

### Sinonims

objectif
* lec
* let

### Traduccions
## Nom comun 2

Declinason :
| Singular | Plural |
| meta | metas |
| [ˈmeto̞] | [ˈmeto̞] |
meta (lengadocian) , femenin
* Brota, rebrot.

## Prefixe

meta-
* Qu'indica un cambiament de luòc, de forma, de condicion, d'escala.
* Que marca la posterioritat o una situacion de delà.
* Utilizat per fargar de noms de compausats quimics.

## Forma de vèrb

meta
* Primièra persona del singular del present del subjonctiu de metre
* Tresena persona del singular del present del subjonctiu de metre

# Catalan
### Etimologia

    (nom 1) Del latin mēta
    (nom 2) Brèu de mametes diminutiu de mames, mamèlas
    (prefix) Del latin μετά, metá « de delà, après »

### Prononciacion

    oriental /ˈmɛtə/, /ˈmɛtə/
    occidental /ˈmeta/, /ˈmeta/

### Sillabas

me|ta

## Nom comun 1

Declinason :
| Singular | Plural |
| meta | metes |
meta femenin
* meta $^{(oc)}$ (d'un jòc, espòrt), objectiu

## Nom comun 2

Declinason :
| Singular | Plural |
| meta | metes |
meta femenin
* popa

## Prefixe

meta-
* meta $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    Del latin mēta
    (prefix) Del latin μετά, metá « de delà, après »

### Prononciacion

    /ˈmeta/, /ˈmeta/

### Sillabas

me|ta

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| meta | metas |
meta femenin
* meta $^{(oc)}$ (d'un jòc, espòrt), objectiu

## Prefixe

meta-
* meta $^{(oc)}$

## Forma de vèrb

meta
* Primièra persona del singular del present del subjonctiu de meter
* Tresena persona del singular del present del subjonctiu de meter
* Tresena persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de meter
* Tresena persona del singular de l'imperatiu negatiu de meter

# Portugués
### Etimologia

    Del latin mēta
    (prefix) Del latin μετά, metá « de delà, après »

### Prononciacion

    Portugal /ˈmɛtɐ/, /ˈmɛtɐ/
    Brasil /ˈmɛtɐ/, /ˈmɛtɐ/, /ˈmɛtə/, /ˈmɛtə/

### Sillabas

me|ta

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| meta | metas |
meta femenin
* meta $^{(oc)}$ (d'un jòc, espòrt), objectiu

## Prefixe

meta-
* meta $^{(oc)}$

## Forma de vèrb

meta
* Primièra persona del singular del present del subjonctiu de meter
* Tresena persona del singular del present del subjonctiu de meter
* Tresena persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de meter
# Occitan
### Etimologia

    Del latin μετά, metá « de delà, après »

### Prononciacion

    /meˈta/, /meˈta/

### Sillabas

me|ta

## Prefixe

meta-
* Qu'indica un cambiament de luòc, de forma, de condicion, d'escala.
* Que marca la posterioritat o una situacion de delà.
* Utilizat per fargar de noms de compausats quimics.
# Occitan
### Etimologia

De posterior amb lo sufix -itat

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /pusteɾjuɾiˈtat/, /pusteɾjuɾiˈtat/
    provençau /pusteʀjuʀiˈta/, /pusteʀjuʀiˈta/

### Sillabas

pos|te|rio|ri|tat

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| posterioritat | posterioritats |
| [pusteɾjuɾiˈtat] | [pusteɾjuɾiˈtats] |
posterioritat femenin
* Caractèr de çò posterior a quicòm mai.

### Antonims

* anterioritat

### Traduccions

| alemand: Nachzeitigkeit $^{(de)}$ anglés: posteriority $^{(en)}$ basc: catalan: posterioritat $^{(ca)}$ | espanhòl: posterioridad $^{(es)}$ francés: postériorité $^{(fr)}$ italian: posteriorità $^{(it)}$ portugués: posterioridade $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

De posterior amb lo sufix -itat

### Prononciacion

    /pustəɾiuɾiˈtat/, /pustəɾiuɾiˈtat/

### Sillabas

pos|te|rio|ri|tat

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| posterioritat | posterioritats |
posterioritat femenin
* posterioritat $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

    Del latin phaenomenon, manlèu del grèc φαινόμενον « aparéncia ».

### Prononciacion

* /fenu'mɛn/, /fenu'mɛn/
França (Bearn) : escotar « fenomèn »

### Sillabas

fe|no|mèn

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| fenomèn | fenomèns |
| [fenu'mɛn] | [fenu'mɛns] |
fenomèn masculin
* Fach observable remarcable o extraordinari.
* (medecina) Ensemble dels signes observables per diagnosticar una patologia.
* (filosofia) Objècte tal coma es percebut per un subjècte conscient.
* (figurat) Causa que suspren per son novelum o per sa raretat.
* (familièr) Persona que susprend per sas accions, per sas vertuts, per son talent, etc.
* Persona o animal que presenta una particularitat, una caracteristica, curiositat de fièras.

### Derivats

* fenomenal / fenomenau
** fenomenalament
** fenomenalisme
* fenomenic
** fenomenicament
* fenomenisme
* fenomenista
* fenomenologia

### Traduccions

| alemand: Phänomen $^{(de)}$, Naturerscheinung $^{(de)}$ anglés: phenomenon $^{(en)}$ basc: fenomenoa $^{(eu)}$ catalan: fenomen $^{(ca)}$ | espanhòl: fenómeno $^{(es)}$ francés: phénomène $^{(fr)}$ italian: fenomeno $^{(it)}$ portugués: fenômeno $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De fenomèn amb lo sufix -ic

### Prononciacion

    /fenumeˈnik/, /fenumeˈnik/

### Sillabas

fe|no|me|nic

## Adjectiu

fenomenic
Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | fenomenic | fenomenics |
| Masculin | [fenumeˈnik] | [fenumeˈniks] |
| Femenin | fenomenica | fenomenicas |
| Femenin | [fenumeˈniko̞] | [fenumeˈniko̞s] |
* (filosofia) Relatiu o apertenent al fenomèn, als fenomèns

### Derivats

* fenomenicament

### Sinonims

* fenomenal / fenomenau

### Parents

* fenomenisme
* fenomenista

### Traduccions

| alemand: phänomenal $^{(de)}$ anglés: basc: catalan: fenomènico $^{(ca)}$ | espanhòl: fenoménico $^{(es)}$ francés: phénoménique $^{(fr)}$ italian: fenomenico $^{(it)}$ portugués: fenoménico $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De fenomèn amb lo sufix -al

### Prononciacion

    /fenumeˈnal/, /fenumeˈnal/

### Sillabas

fe|no|me|nal

## Adjectiu

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | fenomenal | fenomenals |
| Masculin | [fenumeˈnal] | [fenumeˈnals] |
| Femenin | fenomenala | fenomenalas |
| Femenin | [fenumeˈnalo̞] | [fenumeˈnalo̞s] |
fenomenal (lengadocian) , masculin
* (filosofia) Relatiu o apertenent al fenomèn, als fenomèns
* Que constituís de fenomèns, de causas o de faches extraordinaris, susprenents, prodigioses.

### Variantas dialectalas

* fenomenau (gascon, provençau)

### Derivats

** fenomenalament
** fenomenalisme

### Sinonims

(filisofia)
* fenomenic

### Traduccions

| alemand: phänomenal $^{(de)}$, wunderbar $^{(de)}$ (figurat) anglés: phenomenal $^{(en)}$, figurat: tremendous $^{(en)}$, terrific $^{(en)}$ basc: catalan: fenomenal $^{(ca)}$ | espanhòl: fenomenal $^{(es)}$ francés: phenoménal $^{(fr)}$ italian: fenomenale $^{(it)}$ portugués: fenomenal $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

    De fenomen amb lo sufix -al

### Prononciacion

    Central /fənuməˈnaɫ/, /fənuməˈnaɫ/
    Balearic /fənoməˈnaɫ/, /fənoməˈnaɫ/
    Valencian /fenomeˈnaɫ/, /fenomeˈnaɫ/

### Sillabas

fe|no|me|nal

## Adjectiu

fenomenal masculin o femenin, (plurals: fenomenals)
* fenomenal $^{(ca)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    De fenómenos amb lo sufix -al

### Prononciacion

    Peninsular /fenomeˈnal/, /fenomeˈnal/
    American: naut /f(e)nomeˈnal/, /f(e)nomeˈnal/, bas /fenomeˈnal/, /fenomeˈnal/

### Sillabas

fe|no|me|nal

## Adjectiu

fenomenal masculin o femenin, (plurals: fenomenales)
* fenomenal $^{(ca)}$

# Portugués
### Etimologia

    De fenômenos amb lo sufix -al

### Prononciacion

    Portugal /fɨnumɨˈnaɫ/, /fɨnumɨˈnaɫ/
    Brasil /fẽnõmẽˈnaw/, /fẽnõmẽˈnaw/, /fenomeˈnaw/, /fenomeˈnaw/

### Sillabas

fe|no|me|nal

## Adjectiu

fenomenal masculin o femenin, (plurals: fenomenais)
* fenomenal $^{(ca)}$
# Occitan
### Etimologia

    (nom1) Del latin terminus « bòla ».
    (nom2) Evoluvion del latin terminus « bòla » dins lo sens de « determinacion del sens d'un mot, definicion ».

### Prononciacion

/'tɛrme/, /'tɛrme/

### Sillabas

tèr|me

## Nom comun 1

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| tèrme | tèrmes |
| ['tɛrme] | ['tɛrmes] |
tèrme masculin
* (istoric) Bòla marcant un limit e facha d’un bust que s'acaba en gaina, en sovenir del dieu Tèrme.
* Bòla ; limit ont s’arrèsta quicòm.
* (per extension) Fin d’un espaci de percórrer.
** Lo tèrme del camin.
** (geografia) tap, toral, penjal de montanha, travèrsa o randal que fa limit
* (per extension) Fin d’un periòde de temps.
** Lo tèrme de la vida.
** (financia) Moment fixat per avança per un pagament.
*** Pagar a tèrme escadut.
*** (metonimia) Soma que se deu al tèrme escadut.
** Temps al cap del qual una femna o un animal feme se deu ajaire, dins lo cors ordinari de la natura.
*** S'ajaguèt abans tèrme.
*** Anhelar a tèrme.
* (plural) Estat, natura de las relacions que s'entreten amb qualqu’un.
** Èsser en bons tèrmes

### Variantas dialectalas

* tèrmi (gascon)

### Traduccions

| alemand: Abschluss $^{(de)}$ anglés: end $^{(en)}$ catalan: terme $^{(ca)}$ espanhòl: término $^{(es)}$ | francés: terme $^{(fr)}$ italian: termine $^{(it)}$ polonés: portugués: termo $^{(pt)}$} |

## Nom comun 2

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| tèrme | tèrmes |
| ['tɛrme] | ['tɛrmes] |
tèrme masculin
* (linguistica) Expression d’una idèa ; mot o frasa.
** I sèm autorizats segon los tèrmes de la lei.
* (logica) (matematicas) Cadun dels elements d’un rapòrt, d’una relacion, d’una comparason o d’una progression.
* (matematicas) Caduna de las quantitats que compausan una equacion o una expression algebrica e que son separats pels signes mai (+) o mens (-).
* (logica) Caduna de las tres partidas d’un sillogisme que, combinats doas o doas, forman las partidas.
* Cadunda dels dos objèctes que se compara l’un amb l’autre o qu'an de relacion o de rapòrt entre eles.
** Causissètz melhor los tèrmes de comparason.
* (plural) biais de parlar qu'es particular a cada art, a cada sciéncia
** Los tèrmes tecnics.

### Traduccions

mot
| alemand: Begriff $^{(de)}$, Wort $^{(de)}$ anglés: term $^{(en)}$ catalan: terme $^{(ca)}$ espanhòl: término $^{(es)}$, vocablo $^{(es)}$ | francés: terme $^{(fr)}$ italian: polonés: portugués: termo $^{(pt)}$, vocábulo $^{(pt)}$, palavra $^{(pt)}$ |