OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Catalan
### Etimologia

Bastit a partir de sintètic -a amb lo sufix adverbial -ment.

### Prononciacion

[sintɛtikə'men] (oriental), [sintɛtika'ment] (valencian)

### Sillabas

sin | tè | ti | ca | ment (5)

## Advèrbi

sintèticament

### Traduccions

* sinteticament $^{(oc)}$

### Parents

* sintètic -a
# Tshobdun
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

tɐ́-qɐv
* Agulha.

### Referéncias

* Jackson T.-S. Sun, s. d., Sino-Tibetan: Rgyalrong.
# Zbu
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

tɐ-mkóm
* Aurelhièr.

### Referéncias

* Guillaume Jacques, 2005, 嘉绒语与上古汉语 - Jiāróngyǔyǔ shànggǔ hànyǔ.
# Lakòta
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/ˈtxaxt͡ʃasãla/, /ˈtxaxt͡ʃasãla/

## Nom comun

tȟáȟčasaŋla
* Antilòp d'America (Antilocapra americana).

### Variantas

* ikpísaŋla (lakòta)
* niǧésaŋla (lakòta)
* tȟatȟókala (lakòta)
* thathókana (sisseton)
* tȟatȟókana (yankton-yanktonai)
* thathókada (santee)
# Tshobdun
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

tɐ-jmiʔ
* Sòmi.

### Referéncias

* Sūn Tiānxīn, s. d., 嘉戎语动词的派生形态 - Jiāróngyǔ dòngcí de pàishēng xíngtài.
# Dakòta
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/txaˈtxokana/, /txaˈtxokana/

## Nom comun

tȟatȟókana
* Antilòp d'America (Antilocapra americana).
* Cabra domestica.

#### Nòta

Forma del yankton-yanktonai.

### Variantas dialectalas

* ikpísaŋla (lakòta)
* niǧésaŋla (lakòta)
* tȟáȟčasaŋla (lakòta)
* tȟatȟókala (lakòta)
* thathókana (sisseton)
* thathókada (santee)
# Khalaj
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Numeral

tȫrt
* Quatre.

### Variantas dialectalas

* tiert
* tüört

#### Nòta

Mot transcrich dins una ortografia lingüistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala.

### Referéncias

* Gerhard Doerfer, 1988, Grammatik des Chaladsch, Turcologica, Band 4, Wiesbaden, Otto Harrassowitz.
* A. M. Shcherbak, 1997, Xaлaджcкий язык, dins Языки мира, Тюркские языки, p. 470-476, Moscòu, Izdatel'stvo Indrik.
# Zbu
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

tɐ-mbrəʔ
* Còrda.

### Referéncias

* Guillaume Jacques, 2005, 嘉绒语与上古汉语 - Jiāróngyǔyǔ shànggǔ hànyǔ.
# Zbu
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

tɐ-rmiʔ
* Nom.

### Referéncias

* Guillaume Jacques, 2005, 嘉绒语与上古汉语 - Jiāróngyǔyǔ shànggǔ hànyǔ.
# Tshobdun
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Nom comun

tɐ́-rɟev
* Esposa.

### Referéncias

* Jackson T.-S. Sun, s. d., Sino-Tibetan: Rgyalrong.
# Lakòta
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/txaˈtxokala/, /txaˈtxokala/

## Nom comun

tȟatȟókala
* Antilòp d'America (Antilocapra americana).
* Cabra domestica.

### Variantas dialectalas

* ikpísaŋla (lakòta)
* niǧésaŋla (lakòta)
* tȟáȟčasaŋla (lakòta)
* tȟatȟókana (yankton-yanktonai)
* thathókana (sisseton)
* thathókada (santee)
# Occitan
### Etimologia

    Del latin transitivus.

### Prononciacion

/tɾanziˈtiw/, /tɾanziˈtiw/

### Sillabas

tran | si | tiu

## Adjectiu

Declinason :
| Dialècte : lengadocian |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | transitiu | transitius |
| Masculin | [tɾanziˈtiw] | [tɾanziˈtiws] |
| Femenin | transitiva | transitivas |
| Femenin | [tɾanziˈtiβo] | [tɾanziˈtiβos] |
transitiu masculin
* Gram. Se ditz d'un vèrbe que ten un objècte.

### Antonims

* intransitiu

### Traduccions

| alemand: transitiv $^{(de)}$ anglés: transitive $^{(en)}$ | catalan: transitiu $^{(ca)}$ francés: transitif $^{(fr)}$ |
# Occitan
### Etimologia

Del latin transitorius

### Prononciacion

/tɾansiˈtɔɾi/, /tɾansiˈtɔɾi/, /tʀãⁿsiˈtɔʀi/, /tʀãⁿsiˈtɔʀi/

### Sillabas

tran|si|tò|ri

## Adjectiu

Declinason :
| | Singular | Plural |
| Masculin | transitòri | transitòris |
| Masculin | [tɾansiˈtɔɾi] | [tɾansiˈtɔɾis] |
| Femenin | transitòria | transitòrias |
| Femenin | [tɾansiˈtɔɾio̞] | [tɾansiˈtɔɾio̞s] |
transitòri
* Qu'es passadís, que deu pas durar.
* Çò qu'emplena l’interval d’un estat d'una causa cap a un autre.
** Regim transitòri.
* (Quimia) Se dich d'una entitat moleculara de cortq durada de vida.

### Derivats

* transitòriament

### Traduccions

| alemand: vergänglich $^{(de)}$ anglés: transitory $^{(en)}$ (1), transient $^{(en)}$ (2, 3) basc: transizioa $^{(eu)}$ catalan: transitori $^{(ca)}$ | espanhòl: transitorio $^{(es)}$ francés: transitoire $^{(fr)}$ italian: transitorio $^{(it)}$ portugués: transitório $^{(pt)}$, transiente $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    Del latin transire « anar al delà »

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /tɾanˈzi/, /tɾanˈzi/
    provençau /tʀãⁿˈzi/, /tʀãⁿˈzi/

## Vèrb

transir
* penetrar e engordir pel freg.
* Èsser penetrat e engordit pel freg.
* (figurat) Far s'estrementir o tremolar.
* (figurat) Èsser estrementit o candit.

### Derivats

* transida
* transit

### Traduccions

| alemand: betäuben $^{(de)}$, abstumpfen $^{(de)}$, erstarren $^{(de)}$ anglés: chill $^{(en)}$, numb $^{(en)}$, paralyze $^{(en)}$ basc: catalan: embalbir $^{(ca)}$, engelabrir $^{(ca)}$ | espanhòl: enfriar $^{(es)}$ francés: transir $^{(fr)}$ italian: intorpidire $^{(it)}$ portugués: entorpecer $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

    Del latin transire « anar al delà »

### Prononciacion

    Oriental: /tɾənˈsi/, /tɾənˈsi/
    Occidental: nord-occidental /tɾanˈsi/, /tɾanˈsi/, valencian /tɾanˈsiɾ/, /tɾanˈsiɾ/

## Vèrb

transir
* Passar a la vida eternala, morir.

# Espanhòl
### Etimologia

    Del latin transire « anar al delà »

### Prononciacion

    Peninsular: septentrional /tɾanˈsiɾ/, /tɾanˈsiɾ/, meridional /tɾaŋˈsiɾ/, /tɾaŋˈsiɾ/
    American: naut /t͡s(a)nˈsiɾ//, /t͡s(a)nˈsiɾ//, bas /tɾaŋˈsiɾ/, /tɾaŋˈsiɾ/, austral /tɾanˈsiɾ/, /tɾanˈsiɾ/

## Vèrb

transir
* Passar a la vida eternala, morir.

# Francés
### Etimologia

    Del latin transire « anar al delà »

### Prononciacion

    /tʁɑ̃ziʁ/, /tʁɑ̃ziʁ/

## Vèrb

transir
* transir $^{(oc)}$
# Occitan
### Etimologia

Del latin transitorius

### Prononciacion

/tɾansiˈtɔɾjo̞/, /tɾansiˈtɔɾjo̞/, /tʀãⁿsiˈtɔʀjo̞/, /tʀãⁿsiˈtɔʀjo̞/

## Forma d'adjectiu

transitòri
* Plural de transitòri,
# Occitan
### Etimologia

    (adj.) De transir
    (nom) Del latin transitus « passatge »

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /tɾanˈzit/, /tɾanˈzit/
    provençau /tʀãⁿˈzit/, /tʀãⁿˈzit/

## Adjectiu

transit
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon |||
| | Singular | Plural |
| Masculin | transit | transits |
| Masculin | [tɾanˈzit] | [tɾanˈzits] |
| Femenin | transida | transidas |
| Femenin | [tɾanˈziðo̞] | [tɾanˈziðo̞s] |
* Paralizat pel freg o gaireben.
* Qu'un tròp de passion o d'amor fa tremolar e candir.

### Sinonims

* arraulit (lengadocian)
* desgremit (gascon)
* engrepesit (lengadocian)
* engrepit (lengadocian)
* màrfie (gascon)
* marfondut (gascon)

### Derivats

* transida

### Parents

* transir

### Traduccions
## Nom comun

transit masculin
Declinason :
| Dialècte : lengadocian, gascon ||
| Singular | Plural |
| transit | transits |
| [tɾanˈzit] | [tɾanˈzits] |
* (Doanas) Facultat de far passar de merças, de denadas pel territòri d’un Estat, d’una comuna, sens pagar los drechs de doana o d’autreg, a la condicion que fagan pas que traversar lo quite territòri.
* (transpòrt) Fach de traversar una vila, una region, o un país sens s’i arrestar.
* (astronomia) Passatge d’un objècte celestial entre un observador e un autre objècte celestial.
* (astrologia) Passatge d’una planeta dins lo zodiac al punt ont s'èra trapat de per abans un autre astre, o ela mereissa.
* (per elipsi) Transit intestinal.

### Derivats

* transitable
* transitar
* transitari
* transitòri

### Traduccions

| alemand: Transit $^{(de)}$ anglés: transit $^{(en)}$ basc: catalan: trànsit $^{(ca)}$ | espanhòl: tránsito $^{(es)}$ francés: transit $^{(fr)}$ italian: transito $^{(it)}$ portugués: trânsito $^{(pt)}$ |

## Forma de vèrb

transit
* Participi passat al masculin singular de transir

# Anglés
### Etimologia

    Del latin transitus « passatge »

### Prononciacion

    /ˈtɹænsɪt/, /ˈtɹænsɪt/

## Nom comun

transit
Declinason :
| Singular | Plural |
| transit | transits |
| [ˈtɹænsɪt] | [ˈtɹænsɪts] |
* transit $^{(oc)}$.

## Vèrb

transit
* Transitar.

# Francés
### Etimologia

    Del latin transitus « passatge »

### Prononciacion

    (Nom) /tʁɑ̃zit/, /tʁɑ̃zit/
    (Forma de vèrb) /tʁɑ̃zi/, /tʁɑ̃zi/

## Nom comun

transit masculin
Declinason :
| Singular | Plural |
| transit | transits |
| [tʁɑ̃zit] ||
* transit $^{(oc)}$.

## Forma de vèrb

transit
* Participi passat al masculin singular de transir
# Occitan
### Etimologia

    De transit amb lo sufix -ar

### Prononciacion

    lengadocian, gascon /tɾanziˈta/, /tɾanziˈta/
    provençau /tʀãⁿziˈta/, /tʀãⁿziˈta/

## Vèrb

transitar
* Viatjar en transit.
* Far passar en transit.

### Traduccions

| alemand: durchfahren $^{(de)}$, durchqueren $^{(de)}$, reisen $^{(de)}$, durchreisen $^{(de)}$ anglés: transit $^{(en)}$, pass through $^{(en)}$, pass in transit $^{(en)}$ basc: catalan: portar $^{(ca)}$, transportar $^{(ca)}$, transitar $^{(ca)}$ | espanhòl: transitar $^{(es)}$, pasar $^{(es)}$, atravesar $^{(es)}$ francés: transiter $^{(fr)}$ italian: transitare $^{(it)}$, attraversare $^{(it)}$ portugués: transitar $^{(pt)}$ |

# Catalan
### Etimologia

    De transit amb lo sufix -ar

### Prononciacion

    Oriental: /tɾənziˈta/, /tɾənziˈta/
    Occidental: nord-occidental /tɾanziˈta/, /tɾanziˈta/, valencian /tɾanziˈtaɾ/, /tɾanziˈtaɾ/

## Vèrb

transitar
* Circular
* transitar $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    De transit amb lo sufix -ar

### Prononciacion

    /t̪ɾansiˈt̪aɾ/, /t̪ɾansiˈt̪aɾ/

## Vèrb

transitar
* Circular
* transitar $^{(oc)}$

# Portugués
### Etimologia

    De transit amb lo sufix -ar

### Prononciacion

    Portugal /tɾɐ̃ziˈtaɾ/, /tɾɐ̃ziˈtaɾ/
    Brasil /tɾɐ̃ziˈtaɾ/, /tɾɐ̃ziˈtaɾ/, /tɾə̃ziˈta/, /tɾə̃ziˈta/

## Vèrb

transitar
* Circular
* transitar $^{(oc)}$
* Mudar d'endacòm
# Occitan
### Etimologia

Del latin transitorius

### Prononciacion

/tɾansiˈtɔɾjo̞s/, /tɾansiˈtɔɾjo̞s/, /tʀãⁿsiˈtɔʀjo̞s/, /tʀãⁿsiˈtɔʀjo̞s/

## Forma d'adjectiu

transitòrias
* Femenin plural de transitòri
# Occitan
### Etimologia

De transigir

### Prononciacion

    lengadocian /tɾansiˈd͡ʒensjo̞/, /tɾansiˈd͡ʒensjo̞/
    gascon /tɾansiˈʒensjo̞/, /tɾansiˈʒensjo̞/
    provençau /tʀãⁿsiˈd͡ʒensi/, /tʀãⁿsiˈd͡ʒensi/

### Sillabas

tran|si|gén|cia

## Nom comun

transigéncia femenin
* Accion de transigir; resultat d'aquela accion.
* Disposicion a transigir.

### Parents

* transigir
* transigent

### Antonims

* intransigéncia

### Traduccions

| alemand: Nachgiebigkeit $^{(de)}$, Versöhnlichkeit $^{(de)}$ anglés: compromise $^{(en)}$, yielding $^{(en)}$ basc: catalan: transigència $^{(ca)}$ | espanhòl: transigencia $^{(es)}$ francés: transigeance $^{(fr)}$ italian: transigenza $^{(it)}$ portugués: transigência $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    Del anglés transistor

### Prononciacion

lengadocian, gascon /tɾanzisˈtu/, /tɾanzisˈtu/, provençau /tʀãⁿzisˈtu/, /tʀãⁿzisˈtu/
    França (Bearn) : escotar « transistor »

### Sillabas

tran|sis|tor

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| transistor | transistors |
| [tɾanzisˈtu] | [tɾanzisˈtus] |
transistor masculin
* (electronica) Compausant electronic, constituit de materials semiconductors, utilizat per redreçar, amplificar, interrompre d'oscillacions electricas.
* (metonimia) Aparelh radiofonic portatiu dotat de transistors e provesit per de pilas.

### Derivats

* transistorizar

### Traduccions

| alemand: Transistor $^{(de)}$ anglés: transistor $^{(en)}$ basc: transistore $^{(eu)}$ catalan: transistor $^{(ca)}$ | espanhòl: transistor $^{(es)}$ francés: transistor $^{(fr)}$ italian: transistor $^{(it)}$ portugués: transístor $^{(pt)}$, transistor $^{(pt)}$ (Brasil) |

# Anglés
### Etimologia

    De transfer e resistor bastit per John Robinson Pierce en 1947.

### Prononciacion

RU /tɹænˈzɪstə/, /tɹænˈzɪstə/, EUA /tɹænˈzɪstɚ/, /tɹænˈzɪstɚ/
    Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « transistor »

### Sillabas

tran|sis|tor

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| transistor | transistors |
transistor masculin
* transistor $^{(oc)}$

# Catalan
### Etimologia

    Del anglés transistor

### Prononciacion

    Oriental: /tɾənzisˈto/, /tɾənzisˈto/
    Occidental: nord-occidental /tɾanzisˈto/, /tɾanzisˈto/, valencin /tɾanzisˈtoɾ/, /tɾanzisˈtoɾ/
    Espanha (Barcelona) : escotar « transistor »

### Sillabas

tran|sis|tor

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| transistor | transistors |
transistor masculin
* transistor $^{(oc)}$

# Espanhòl
### Etimologia

    Del anglés transistor

### Prononciacion

    Colómbia (Cartagena) : escotar « transistor »

### Sillabas

tran|sis|tor

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| transistor | transistores |
transistor masculin
* transistor $^{(oc)}$

# Italian
### Etimologia

    Del anglés transistor

### Sillabas

tran|sis|tor

## Nom comun

transistor invariable
* transistor $^{(oc)}$

# Portugués

Brasil

### Etimologia

    Del anglés transistor

### Sillabas

tran|sis|tor

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| transistor | transistores |
transistor masculin, (Portugal: transístor)
* transistor $^{(oc)}$
# Occitan
### Prononciacion

lengadocian, gascon /tɾanzisˈtus/, /tɾanzisˈtus/, provençau /tʀãⁿzisˈtus/, /tʀãⁿzisˈtus/

## Forma de nom comun

transistors
* Plural de transistor.

# Anglés
### Prononciacion

RU /tɹænˈzɪstəz/, /tɹænˈzɪstəz/, EUA /tɹænˈzɪstɚz/, /tɹænˈzɪstɚz/
    Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « transistors »

## Forma de nom comun

transistors
* Plural de transistor.

# Catalan
### Prononciacion

    Oriental: /tɾənzisˈtos/, /tɾənzisˈtos/
    Occidental: nord-occidental /tɾanzisˈtos/, /tɾanzisˈtos/, valencin /tɾanzisˈtoɾs/, /tɾanzisˈtoɾs/

## Forma de nom comun

transistors
* Plural de transistor.
# Occitan
### Prononciacion

/βaˈlaplo̞/, /βaˈlaplo̞/, /βaˈlaβlo̞/, /βaˈlaβlo̞/, provençau /vaˈlablo̞/, /vaˈlablo̞/

## Forma d'adjectiu

valabla
* Masculin singular de valable
# Occitan
### Prononciacion

/vajˈsɛws/, /vajˈsɛws/

## Forma de nom comun

vaissèus masculin (provençau)
* Plural de vaissèu.
# Occitan
### Etimologia

* (Nom comun 1) Del latin vallis.
* (Nom comun 2) Del latin vallum « muralha ».

### Prononciacion

/bal/, /bal/
França (Bearn) - Lengadocian : escotar « val »

### Sillabas

val (1)

## Nom comun 1

Declinason :
| Singular | Plural |
| val | vals |
| [bal] | [bals] |
val femenin
* Depression alongada de la superficia terrèstra percorreguda, en general, per las aigas d'un riu.

### Derivats

* valada
* valeta
* valon (roergat)
* valochin

### Traduccions

| alemand: Tal $^{(de)}$ neutre anglés: valley $^{(en)}$ basc: ibar $^{(eu)}$, haran $^{(eu)}$ breton: traoñienn $^{(br)}$ bulgar: долина $^{(bg)}$ catalan: vall $^{(ca)}$ masculin corean: 골짜기 $^{(ko)}$ (goljjagi), 계곡 $^{(ko)}$ (gyegok) eslovèn: dolina $^{(sl)}$ espanhòl: valle $^{(es)}$ masculin francés: vallée $^{(fr)}$ femenin gaelic irlandés: gleann $^{(ga)}$ grèc: κοιλάδα $^{(el)}$ (kiláða) | indonesian: lembah $^{(id)}$ islandés: dalur $^{(is)}$ italian: valle $^{(it)}$ femenin japonés: 谷 $^{(ja)}$, たに $^{(ja)}$ (tani) neerlandés: vallei $^{(nl)}$, dal $^{(nl)}$ norvegian: dal $^{(no)}$ ongrés: völgy $^{(hu)}$ polonés: dolina $^{(pl)}$ femenin portugués: vale $^{(pt)}$ masculin romanés: vale $^{(ro)}$ femenin rus: долина $^{(ru)}$ femenin ucraïnian: долина $^{(uk)}$ femenin |

## Nom comun 2

Declinason :
| Singular | Plural |
| val | vals |
| [bal] | [bals] |
val masculin
* Valat.

### Variantas dialectalas

* vath (gascon)
* vau (provençal)
* vall (gardiòl)

# Ladin
### Etimologia

Del latin vallis.

### Prononciacion
## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| val | vaves |
val masculin
* Valada, val.

### Sinonims

* valeda

#### Nòta

Forma del dialècte del Val Gardena.

### Referéncias

* Dizionario italiano – ladino gardanese. Dizioner ladin de Gherdëina – talian
# Occitan
### Etimologia

Del latin vascellum.

### Prononciacion

/bajˈsɛt/, /bajˈsɛt/

### Sillabas

vai | ssèth (2)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| vaissèth | vaissèths |
| [bajˈsɛt] | [bajˈsɛts] |
vaissèth masculin (gascon)
* Navig. Nau granda, embarcacion.
* Archit. Espaci jos la vòuta d'un edifici (glèisa).
* Anat. Conducte que i circulan los liquids del còs.

### Variantas dialectalas

* vaissèl (lengadocian)
* vaishèth (gascon)
* vaissèu (provençal)
* vaisseu (vivaroaupenc)

### Traduccions

| alemand: Gefäß $^{(de)}$ neutre [1], Mittelschiff $^{(de)}$ neutre [2], Schiff $^{(de)}$ neutre [3] anglés: vessel $^{(en)}$ [1], [3] catalan: vaixell $^{(ca)}$[1], nau $^{(ca)}$ [2], vas $^{(ca)}$ [3] | espanhòl: barco $^{(es)}$ francés: vaisseau $^{(fr)}$,[1], [2],[3] |
# Occitan
### Prononciacion

/bajˈsɛts/, /bajˈsɛts/

## Forma de nom comun

vaissèths masculin (gascon)
* Plurau de vaissèth.
# Occitan
### Etimologia

Del latin vascellum.

### Prononciacion

/bajˈsɛl/, /bajˈsɛl/
Lengadocian : escotar « vaissèl »

### Sillabas

vai | ssèl

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| vaissèl | vaissèls |
| [bajˈsɛl] | [bajˈsɛls] |
vaissèl masculin (lengadocian)
* Navig. Nau granda, embarcacion.
* Navig. Tonèl.
* Archit. Espaci jos la vòuta d'un edifici (glèisa).
* Anat. Conducte que i circulan los liquids del còs.

### Variantas dialectalas

* vaishèth (gascon)
* vaissèth (gascon)
* vaissèu (provençal)
* vaisseu (vivaroaupenc)

### Traduccions

| alemand: Schiff $^{(de)}$ neutre (1), Mittelschiff $^{(de)}$ neutre (2), Gefäß $^{(de)}$ neutre (1) anglés: vessel $^{(en)}$ (1, 3) catalan: vaixell $^{(ca)}$ masculin (1), nau $^{(ca)}$ femenin (1, 2), vas $^{(ca)}$ masculin (3) | espanhòl: barco $^{(es)}$ masculin francés: vaisseau $^{(fr)}$ masculin (1, 2, 3) |
# Occitan
### Etimologia

    De vaissèl.

### Prononciacion

    lengadocian /bajˈsɛlo̞/, /bajˈsɛlo̞/
    Lengadocian : escotar « vaissèla »
    provençau /vajˈsɛlə/, /vajˈsɛlə/

### Sillabas

vai|ssè|la

## Nom comun

Declinason :
| Dialècte : lengadocian ||
| Singular | Plural |
| vaissèla | vaissèlas |
| [bajˈsɛlo̞] | [bajˈsɛlo̞s] |
vaissèla femenin
* Nom collectiu de las aisinas de botariá: fustas, botas, barricas, vaissèls, etc.
* (per extension) Nom collectiu de las aisinas e objèctes qu'òm cobrís la taula pel repais: plats, siètas, gòts, forquetas, culhiers, cotèls, etc
** (especialament) Nom collectiu de las aisinas e objèctes de taula que se cal lavar après lo repais.
*** Lo liquid vaissèla.

### Variantas dialectalas

* vaishèra (gascon)

### Sinonims

articles de botariá
* fustalha
articles de taula
* vaisselum

### Derivats

* vaisselaire
* vaisseladoira
* vaisselar
* vaisselièr
* vaisselièra

### Traduccions
## Forma de vèrb

vaissèla
* Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de vaisselar
* Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de vaisselar
# Catalan
### Etimologia
### Prononciacion

[bə'ʃeʎ] (oriental), [vaj'ʃeʎ] (valencian)

### Sillabas

vai | xell (2)

## Nom comun

vaixell masculin

### Traduccions

* batèl $^{(oc)}$;
# Occitan
### Prononciacion

/bajˈsɛls/, /bajˈsɛls/

## Forma de nom comun

vaissèls masculin
* Plural de vaissèl.
# Occitan
### Etimologia

Del latin vascellum.

### Prononciacion

/vajˈsɛw/, /vajˈsɛw/

### Sillabas

vai | ssèu (2)

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| vaissèu | vaissèus |
| [vajˈsɛw] | [vajˈsɛws] |
vaissèu masculin (provençau)
* Navig. Nau granda, embarcacion.
* Archit. Espaci jos la vòuta d'un edifici (glèisa).
* Anat. Conducte que i circulan los liquids del còs.

### Variantas dialectalas

* vaissèl (lengadocian)
* vaishèth (gascon)
* vaissèth (gascon)
* vaisseu (vivaroaupenc)

### Traduccions

| alemand: Gefäß $^{(de)}$ neutre [1], Mittelschiff $^{(de)}$ neutre [2], Schiff $^{(de)}$ neutre [3] anglés: vessel $^{(en)}$ [1], [3] catalan: vaixell $^{(ca)}$[1], nau $^{(ca)}$ [2], vas $^{(ca)}$ [3] | espanhòl: barco $^{(es)}$ francés: vaisseau $^{(fr)}$,[1], [2],[3] |
# Occitan
### Etimologia

    De tuar.

### Prononciacion

/tɥaˈðu/, /tɥaˈðu/, provençau /tɥaˈdu/, /tɥaˈdu/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| tuador | tuadors |
| [tɥaˈðu] | [tɥaˈðus] |
tuador masculin
* Bastiment ont se tua las bèstias per las bocariás.

### Variantas dialectalas

* tuader (gascon)

### Sinonims

* escorjador / escanader
* masèl / masèu / matader

### Traduccions

| alemand: Schlachthaus $^{(de)}$, Schlachthof $^{(de)}$ anglés: abattoir $^{(en)}$, slaughterhouse $^{(en)}$ basc: hiltegi $^{(eu)}$ catalan: escorxador $^{(ca)}$ | espanhòl: matadero $^{(es)}$ francés: abattoir $^{(fr)}$ italian: mattatoio $^{(it)}$, macello $^{(it)}$ portugués: abatedouro $^{(pt)}$, matadouro $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De tuar.

### Prononciacion

/tyˈajɾe/, /tyˈajɾe/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| tuaire | tuaires |
| [tyˈajɾe] | [tyˈajɾes] |
tuaire masculin, (equivalent femenin: tuaira)
* Persona que tua, comet un murtre.
* (industria) Persona que tua los animals de bocariá dins un tuador.

### Sinonims

* mataire
* assassin (1)
* murtrièr (1)
* omicida (1)
* maselaire / maselièr (2)
* matador (2)

### Traduccions

| alemand: Killer $^{(de)}$ anglés: killer $^{(en)}$ basc: hiltzaile $^{(eu)}$ catalan: assassí $^{(ca)}$ (1) matador $^{(ca)}$ (2) | espanhòl: asesino $^{(es)}$ (1) matador $^{(ca)}$ (2) francés: tueur $^{(fr)}$ italian: assassino $^{(it)}$ portugués: assassino $^{(pt)}$, homicida $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Etimologia

    De tuar.

### Prononciacion

/tyˈajɾo̞/, /tyˈajɾo̞/

## Nom comun

Declinason :
| Singular | Plural |
| tuaira | tuairas |
| [tyˈajɾo̞] | [tyˈajɾo̞s] |
tuaira femenin, (equivalent masculin: tuaire)
* Persona que tua, comet un murtre.
* (industria) Persona que tua los animals de bocariá dins un tuador.

### Sinonims

* mataira
* assassina (1)
* murtrièra (1)
* omicida (1)
* maselaira / maselièra (2)
* matadora (2)

### Traduccions

| alemand: Killer $^{(de)}$ anglés: killer $^{(en)}$ basc: catalan: assassina $^{(ca)}$ (1) matador $^{(ca)}$ (2) | espanhòl: asesina $^{(es)}$ (1) matador $^{(ca)}$ (2) francés: tueuse $^{(fr)}$ italian: assassina $^{(it)}$ portugués: assassina $^{(pt)}$, homicida $^{(pt)}$ |
# Occitan
### Prononciacion

/tyˈajɾo̞s/, /tyˈajɾo̞s/

## Forma de nom comun

tuairas
* Plural de tuaira.
# Tubatulabal
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/tuʔiːl/, /tuʔiːl/

## Nom comun

tu'iil
* Farina.

### Referéncias

* Charles F. Voegelin, 1958, Working Dictionary of Tübatulabal, International Journal of American Linguistics 24:3, p. 221–228.
# Serrano
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion

/tuaʔt/, /tuaʔt/

## Nom comun

tua't
* Farina.

### Referéncias

* Kenneth C. Hill, 1967, A Grammar of the Serrano Language. University of California, , tèsa, Los Angeles, UCLA Department of Linguistics.
# Occitan
### Etimologia

Del latin tu.

### Prononciacion

/ty/, /ty/
França (Bearn) : escotar « tu »

## Pronom personal

tu
* Pronom personal, segonda persona del singular. S’emplega sonque per insistir, que la persona es donada per la desinéncia.

### Traduccions

| alemand: Du $^{(de)}$ anglés: you $^{(en)}$ | catalan: tu $^{(ca)}$ francés: tu $^{(fr)}$ |

# Shina
### Etimologia

→ Etimologia de completar. (Ajustar)

### Prononciacion
## Pronom personal

tu
* Tu.

#### Nòta

Mot transcrich dins una ortografia lingüistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala. Forma del dialècte de Gilgit.

### Referéncias

* Carla F. Radloff, 1999, Aspects of the sound system of Gilgiti Shina, Studies in Languages of Northern Pakistan no 4, Islamabad, National Institute of Pakistan Studies, Quaid-i-Azam University, Summer Institute of Linguistics.
# Occitan
### Prononciacion

/tyˈajɾes/, /tyˈajɾes/

## Forma de nom comun

tuaires
* Plural de tuaire.
# Occitan
### Etimologia

De tuat, format sul vèrb tuar.

### Prononciacion

[tu'ado]

### Sillabas

tu | a | da

## Adjectiu

tuada femenin

### Sinonims

* aglasiada
* massaa gar.

### Traduccions

| anglés: killed $^{(en)}$ f espanhòl: matada $^{(es)}$, asesinada $^{(es)}$ francés: tuée $^{(fr)}$, assassinée $^{(fr)}$ | italian: ammazzata $^{(it)}$, uccisa $^{(it)}$ sicilian: ammazzata $^{(scn)}$, auccisa $^{(scn)}$ |