OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Nombre quantic segondari

Lo nombre quantic segondari, generalament notada ℓ, es un dei quatre nombres quantics utilizats per descriure l'estat quantic d'un electron dins un atòm. Es un entier positiu ò nul qu'es liat au nombre quantic principau n per la relacion 0 ≤ ℓ ≤ n – 1. Correspònd au moment angular de l'electron. Permet de definir lei sosjaç electronics deis atòms mentre que lo nombre quantic principau permet de definir lei jaç. Foguèt introduch per Arnold Sommerfeld.

## Liames intèrnes

* Atòm.
* Electron.
* Mecanica quantica.
* Nombre quantic principau.
* Nombre quantic magnetic.
* Nombre quantic magnetic d'espin.

## Bibliografia

* (en) R. E. Dickerson e I. Geis, Chemistry, Matter, and the Universe, W. A. Benjamin Inc., 1976.

## Nòtas e referéncias

* ↑ (en) Robert Eisberg, Quantum Physics of Atoms, Molecules, Solids, Nuclei and Particles, John Wiley & Sons Inc., Nòva York, 1974, pp. 114–117.
# Lo Mas de Barèu e Mairinhac

Lo Mas de Barèu e Mairinhac o Mas Barèu Mairinhac (Masbaraud-Mérignat en francés) es una anciana comuna occitana de Marcha, en Lemosin, situada dins lo departament de Cruesa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.
Segon Xavier Lansade, lo parlar de la comuna es lo lemosin.
Lo 1er de genier de 2019 fusionet ambe Sent Desíer de Lairena dins la comuna novela de Sent Desíer e Lo Mas de Barèu.

## Istòria

La comuna creada en 1790 se ditz Mairinhac. Pren lo nom oficial de Masbaraud-Mérignat en 1912.

### Toponimia

Lo Mas de Barèu, que se parla de in manso de Boareau, dins la parròquia de Meyrinhac al s. XV (terrier de la chambra de Sent Marçau). I a dans la mezeissa comuna un masatge emb un diminutiu, Lo Masbaronet atestat en 1778. Mairinhac passet a Meyrinhac per l'evolucion fonetica e coneisset lo remplaçament de la c finala muda per t, coma sovent al Nòrd d'Occitània.

## Administracion
### Lista daus maires

Lista daus maires successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| març 2008 | 2020 | Joël Royère | PS | foncionari |
| març 2001 | 2008 | Robert Bachellerie | | |
| | 2001 | | | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

### Intercomunalitat
## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 349, totala: 357 :
| 1962 | 1968 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| | | Cercar | Cercar | 361 | 366 | 371 379 |
| 2009 | 2010 |
| 373 381 | 374 382 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 353 abitants.

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* 1 2 Xavier Lansade. «Masbaraud-Mérignat». lemosin.net.
* ↑ Diccionari de Henri Hemmer, p. 921. en linha sus lo site daus archius departamentaus de la Cruesa, vuda n°56.
# Peçac de Dordonha

Peçac de Dordonha (en francés: Pessac-sur-Dordogne) es una comuna occitana deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia
### Perimètre deu territòri

Comunas confrontantas de Peçac :
| Sent Sieurin de Prats (Dordonha) | | Sent Antòni del Bruèlh (Dordonha) |
| Julhac | | Sent Avit de Soletge |
| | Gençac | Sent Quentin de Cablong |

## Toponimia

Bénédicte Boyrie-Fénié cita una fòrma anciana : Paciaco (apud portus de ~), sense data. Lo nom vendré deu nomen Peccius, rare e atestat solament en Norica, emb lo sufixe -acu(m)$^,$, latinizacion deu sufixe gallic -acon. Una auta possibilitat es *Pettiācon, la propietat de Pettios (nom gallic atestat). Peçac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avé per mèste Peccius o Pettios.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| 2014 | (2026) | Bernard Dudon | sense etiqueta | retirat foncion publica |
| març 2008 | 2014 | Francis Capafons | sense etiqueta puèi UDI | |
| març 2001 | 2008 | Michel Thomas | | |
| | 2001 | | | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||
* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Pujòus; es adara deu canton deus Tuquets de Dordonha.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 494, totala: 458 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | 879 | 936 | 823 | 962 | 771 | 713 | 739 | 729 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 723 | 780 | 771 | 765 | 690 | 646 | 656 | 731 | 692 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 763 | 754 | 730 | 654 | 689 | 660 | 655 | 611 | 682 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 588 | 576 | 534 | 490 | 471 | 463 | 469 | 469 | 472 482 |
| 2009 | 2010 |
| 471 481 | 476 483 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 1793, Peçac èra dens la comuna de Gençac
* En 2019 la populacion èra de 446 abitants e la densitat èra de 57,33 ab/km².

## Veire tanben

* Comunas de Gironda

## Nòtas

* 1 2 Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 238
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 526
* ↑ Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012, p. 216, 304, 361
* Portau de Guiana
# Manuel Valls

Manuel Valls, nascut lo 13 d'agost de 1962 a Barcelona, (Catalonha), es un òme politic franco-espanhòl. Foguèt primièr ministre de la Republica Francesa entre lo 31 de març de 2014 e lo 6 de decembre de 2016.
Membre del Partit Socialista (PS), èra Cònsol màger d'Évry (2001), e deputat de la primièra circonscripcion d'Essonne (2002). Conselhièr especial del candidat socialista François Hollande pendent la campanha presidenciala de 2012, Foguèt nomenat lo 16 de mai de 2012 ministre de l'Interior dins lo govèrn de Jean-Marc Ayrault e dos annadas après primièr ministre del govèrn de François Hollande.
Lo govèrn de Manuel Valls es lo 36n govèrn de la cinquena Republica francesa dempuèi lo 1 d'abril de 2014, s'agís del segond govèrn nomenat pel president de la Republica François Hollande.

## Mandats e foncions
### Al nivèl local

* 17/03/1986 - 22/03/1992 : conselhièr regional d'Illa de França
* 11/03/1989 - 18/06/1995 : 12$^n$ adjunt al cònsol d'Argenteuil
* 18/06/1995 - 31/12/1998 : 2$^{nd}$ adjunt al cònsol d'Argenteuil
* 23/03/1992 - 15/03/1998 : conselhièr regional d'Illa de França
* 24/03/1998 - 27/06/2002 : 1$^{èr}$ vicepresident del Conselh Regional d'Illa de França
* 20/06/2002 - 18/11/2002 : conselhièr regional d'Illa de França
* 18/03/2001 : cònsol màger d'Évry
* 07/04/2008 : president de la Comunautat d'Aglomeracion Évry Centre Essonne

### Al nivèl nacional

* 18/06/2002 : deputat de la Primièra circonscripcion de l'Essona
* 16/05/2012 - 31/3/2014 : Ministre de l'Interior
* 31/03/2014 - : Primièr Ministre

### Al Partit socialista

* 1993 - 1994 e 1995 - 1997 : secretari nacional encargat de la comunicacion
* 2003 - 2004 : secretari nacional encargat de la coordinacion e de l'organizacion
* 1993 : membre del burèu nacional e del conselh nacional.

## Referéncias

* ↑ (es) Valls, la calma sòbria, El Pais, 9 octobre 2011
| Precedit per | Manuel Valls | Seguit per |
| Jean-Marc Ayrault | Primièr ministre de França 2014-2016 | Bernard Cazeneuve |
# Bertran de La Tor (trobador)

* De pas confondre amb Bertran de La Tor (cardinal).
* Aqueste article es un esbòs de biografia; lo cal completar. Podètz ajudar la Wikipèdia e partejar vòstras coneissenças en lo modificant.
Bertran(d) de La Tor (fl. sègle XIII) foguèt un trobador auvernhat. Se'n conserva pas mai qu'una cobla d'eschamge amb Daufin d'Auvèrnha.

## Nòtas e referéncias

* ↑ Las grafias Bertran e Bertrand son tanplan possiblas en occitan.
* ↑ escambi en sudoccitan.

## Veire tanben

* Lista de poètas de lenga occitana
* Lista de trobadors e trobairises
* Wikidata: Q16532255
# Grado

Grado (Grau en asturià) es un municipi de la província d'Astúrias.
# Pèire Milon

* Aqueste article es un esbòs de biografia; lo cal completar. Podètz ajudar la Wikipèdia e partejar vòstras coneissenças en lo modificant.
Pèire Milon (òc ancian: Peire Milo, Milon o Millon; n. mistralenca: Pèire Miloun) (fl. primièra mitat del sègle XIII) èra un trobador, possiblament d'origina italiana.

## Fonts
### Referéncias

* ↑ Mistral, Frederic. Lou Tresor dóu Felibrige (TDF). Rafèla d'Arle: Cultura Provençala e Meridionala, 1878–1886.
* (ca) Aqueste article es parcialament o en totalitat eissit d’una traduccion de l’article de Wikipèdia en catalan intitolat « Peire Milon ».

### Bibliografia
## Veire tanben
### Articles connèxes

* Lista de trobadors e trobairises
* Lista de poètas de lenga occitana

### Ligams extèrnes

* Wikidata: Q16932254
* Multimedia: Peire Milo
# Batalha dei Dardanèls

La batalha dei Dardanèls es una batalha de la Premiera Guèrra Mondiala qu'opausèt l'Empèri Otoman a un còrs expedicionari francobritanic dau 18 de març de 1915 au 9 de genier de 1916. L'objectiu deis Aliats èra de desbarcar dins leis Estrechs per ocupar Constantinòble e assegurar la liason amb Russia. Pasmens, en despiech de la mobilizacion de fòrças importantas (16 divisions), leis Aliats se turtèron a una resisténcia acarnada e ben organizada (15 divisions) e avancèron pas. Après la revirada de plusors ofensivas, abandonèron son projècte e retirèron sei tropas.
Leis Aliats i perdiguèron 252 000 òmes e leis Otomans entre 218 000 e 251 000. Dins lo camp turc, se destrièt lo generau Mustafa Kemal que comandava la defensa otomana. Sa victòria li donèt un prestigi important que li permetèt, après lo conflicte, de prendre lo poder sota lo nom d'Atatürk.

## Bibliografia

* (fr) Max Schiavon, Le front d'Orient. Du désastre des Dardanelles à la victoire finale 1915-1918, Tallandier, 2014.
# Maurice Sarrail

Maurice Sarrail (6 d'abriu de 1856, Carcassona - 23 de març de 1929) es un generau francés de la Premiera Guèrra Mondiala.

## Biografia

Eissit de Saint-Cyr, participèt a d'operacions en Africa en 1877 avans d'intrar dins la Legion Estrangiera en 1882. Republican fervent, se raprochèt dei mitans politics e foguèt oficier d'ordenança dau ministre de la Guèrra de 1900 a 1907 puei comandant de la garda militara de la Chambra. Aquela proximitat amb lei radicaus favorizèt sa carriera. Foguèt ansin nomat generau de bregada en 1908 e generau de division en 1911.
Au començament de la Premiera Guèrra Mondiala, prenguèt lo comandament dau 6$^{en}$ còrs puei de la III$^a$ armada. Participèt a la resisténcia francesa dins la region de Verdun durant la batalha de Marna. Pasmens, son comandament suscitèt de criticas e après la revirada de plusors atacas menadas per sei fòrças, foguèt destituït en julhet de 1915. Sei sostèns politics li permetèron d'obtenir lo comandament de l'Armada d'Orient. Organizèt alora lo camp fortificat de Salonica, mai dins un contèxte diplomatic complèxe, mau capitèt d'unificar lei diferentei fòrças dau còrs expedicionari aliat. De mai, foguèt pas capable de menar d'ofensivas vertadieras còntra lei Bulgars. En decembre de 1917, foguèt donc remplaçat per lo generau Adolphe Guillaumat.
Après la guèrra, se presentèt sensa succès ai legislativas de 1919. En 1924, lo govèrn Herriot lo nomèt cap dei fòrças francesas en Siria en remplaçament dau generau Maxime Weygand. I adoptèt una politica d'administracion dirècta que suscitèt rapidament l'oposicion deis eleits locaus. Pus grèu, en 1925, sa politica entraïnèt la Granda Revòuta Siriana que durèt fins a 1927. Foguèt alora tornarmai destituït de son comandament.

## Annèxas
### Liames intèrnes

* Armada Francesa d'Orient.
* Frònt dei Balcans.

### Bibliografia

* (fr) Max Schiavon, Le front d'Orient. Du désastre des Dardanelles à la victoire finale 1915-1918, Tallandier, 2014.
# Vaudesiá

La vaudesiá, tanben cridat lo vaudisme o vaudesisme (var. valdesiá, valdisme, valdesisme) designa una sècta crestiana proto-protestanta que s'es espandida dins Occitània, Arpitània, Piemont, e las Americas. Los aderents son cridats los vaudeses e las vaudesas.

## Istòria

Segon la tèsi mai comuna, lo fondator dau movement èra un borgés lionés nommat Pèire Vaudés (o Pèire Valdés).

## Nòtas e referéncias
### Nòtas

* ↑ Variacion intèrna occitana: masculin singular: vaudés, valdés masculin plural: vaudeses, vaudés, valdeses, valdés femenin singular: vaudesa, valdesa femenin plural: vaudesas, valdesas

### Referéncias

* ↑ Mistral, Frederic. Lou Tresor dóu Felibrige (TDF). Rafèla d'Arle: Cultura Provençala e Meridionala, 1878–1886.
* ↑ La revista Jornalet ten una etiqueta de vaudesiá. Aquel mot es tanben utilizat pel lingüista Domergue Sumien dins son article Quand parlan de la Bíblia (I)
* 1 2 Miquèl Joffre. Lo Diccionari General Occitan de Cantalausa - Edicion aumentada en occitan e en francés.
* ↑ «valdisme» (en francés). Multidiccionari Occitan Dicod'Òc. Congrès permanent de la lenga occitana.

## Veire tanben

* Valdese, colonia occitano-vaudesa a Carolina del Nòrd, Estats Units.
* Wikidata: Q201620
* Multimedia: Waldensians
# Basidiomycota

Los basidiomycèts (Basidiomycota) constituisson un vast embrancament (o division, o phylum) dels mycèts qu'amassa la màger part de las espècias designadas dins la lenga correnta pel nom de campairòl.
Sont caracterizats per d' espòras formadas a l'extremitat de las cellulas especializadas, las basidas.
Los basidiomicèts son correntament apelats « campairòls de capèl ». Aqueles campairòls pòdon èsser classats segon de critèrs morfologics (o anatomics, i comprés macroscopics o microscopics : forma del pe e del capèl, de l'espòra, consisténcia de la carn, color de las espòras en massa o sub microscopio), proprietats organolepticas (odor e gost) e quimics (oxidoreduccion a l'aire).
# Portugués

Lo portugués (autonim: português, prononciat ) es una lenga romanica parlada en Euròpa Occidentala e dins lo mond per almens 210 milions de personas, dins 8 païses coma lenga oficiala, e dins de comunitats d'immigrants dins d'autres païses.
Lo portugués, amb lo galèc parlat en Galícia, forman un diasistèma pus larg, lo galègoportugués.
Lo portugués es oficial en:
* Portugal
* Angòla
* Brasil
* Cap Verd
* Moçambic
* Guinèa Bissau
* São Tomé e Príncipe
* Timòr Èst
Es segonda lenga dins la ciutat de :

### Pichon vocabulari

* Adieu: Olá, Adeus
* Se vos plai : Faz favor / Por favor
* Mercé : Obrigado (òmes), Obrigada (femnas)
* Òc : Sim
* Non : Não
* Darrièr : Último (m), última (f)
* Primièr : Primeiro (m), primeira (f)
* Estrangièr : Estrangeiro (m), estrangeira (f)
* Union Europèa : União Européia
* Neerlandés(a) : neerlandês (m),neerlandesa (f)
* Reialme Unit de Grand Bretanha e d’Irlanda del Nòrd : Reino Unido da Grã-Bretanha e Irlanda do Norte
* Peis/Peisses (animal) : Peixe/Peixes (animal)
* Portal de las lengas
# Larzac

Larzac (en occitan ancian: (l')Arzac) es un causse situat al sud-èst de Roergue e al sud del Massís Central e que fa partida d'un ensems mai grand sonat los Grands Causses. Sa vila principala es Milhau.
Es un replanat calcari de pèira rossèla que sas ròcas son datadas del segondari (epòca Jurassica) e d'una altitud mejana situada entre 700 e 900 m, amb un punt culminant al puèg de Cogolha, a 912 m. Confronta al nòrd-èst las gòrjas de Dorbia, que lo desseparan del Causse Negre, e al sud lo riu de Sòrga.
L'economia de Larzac es mai que mai agricòla, basada sus l'elevatge de fedas per la produccion de formatge de Ròcafòrt. Lo causse es traversat per l'autorota A75 que lo famós viaducte de Milhau n'es un element. La linha de camin de fèrre Besièrs-Nussarga passa a l'oèst del causse.
Una partida de Larzac es ocupada per un camp militar francés, que un projècte d'espandiment dins las annadas 1970, provoquèt l'oposicion dels païsans caussinhòls e foguèt a l'origina de 10 ans de luchas menadas jos l'eslogan "Gardarem lo Larzac". Lo projècte foguèt fin finala abandonat per decision del president francés François Mitterrand en 1981.

## Vejatz tanben

* Luta del Larzac

## Ligams extèrnes

* Gardarem lo Larzac - Occitanica eAnem / CIRDOC
* Reportatge a prepaus de la lucha contra l'extension del camp militar
* Wikimedia Commons prepausa de documents multimèdia liures sus Larzac.
# Rufec (Charanta)

* De pas confondre amb Rufec (Endre).
Rufec (Ruféc en peitavin-sentongés; Ruffec en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta e la region de Novela Aquitània. Es chapluec dau Rufequés.

## Toponimia

Las atestacions ancianas son, per luec:
* -; au segle XVIII (Cassini).

## Istòria

Sieti de marquisat en 1789, emb 28 parròfias (o partidas) dependentas e 4 enclavas.

## Administracion
### Lista daus maires

Lista daus maires successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2020 | 2026 | Thierry Bastier |
| 2008 | 2020 | Bernard Charbonneau |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

### Intercomunalitat
## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 3489, totala: 3847 :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 4 009 | 4 157 | 4 241 | 4 193 | 3 893 | 3 627 | 3 614 | 3 594 | 3 575 3 716 |
| 2009 | 2010 |
| 3 564 3 706 | 3 545 3 688 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Veire tanben
### Liams connexes

* Comunas de Charanta

### Liams externes
## Nòtas e referéncias

* ↑ Segon la mapa de Charanta fach per Jfblanc.
* ↑ «Dictionnaire topographique de la France».
* ↑ «Carte de Cassini». Géoportail.
* ↑ Série B - Cours et juridictions. Archives départementales de la Charente.
* Portal de las comunas de França
# Fotbòl Club de Barcelona

FC Barcelona :
| [[Imatge:|150px]] | |
| Club fondat en | 29.11.1989 |
| Escais | Barça |
| Colors | Blau e granat |
| Estadi | |
| President | |
| Entraïnaire | |
| Campionat | |
| Fichièr:Espanha ||
Lo Fotbòl Club de Barcelona es un club omnispòrts catalan de Barcelona.

## Seccions

Demèst sas seccions mai conegudas:
* lo basquetbòl masculin
* lo fotbòl femenin
* lo fotbòl masculin
# Naut Ren

Lo Naut Ren o Aut Ren (68) (loc. Haut Ren; en alsacian Owerrhii, en francés Haut-Rhin) qu'ei ua division administrativa de l’Estat francés. Dempuish 2015 qu’ei dens la region deu Grand Èst. Correspond a l’Alsàcia Hauta deu país d’Alsàcia e Lorena.
Lo caplòc qu'ei Colmar.

## Véder tanben

* Arrondiments deu Haut Ren
* Cantons deu Haut Ren
* Comunas deu Haut Ren
# Gramboés

Gramboés (Gramboues en nòrma mistralenca; Grambois en francés) es una comuna provençala, situada dins lo departament de Vauclusa e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Lo gentilici es grambosenc, -enca.

## Istòria

Grambois, Garambois, Garemboze en occitan ancian.

## Administracion

Lista dei cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2026 | Alain Feretti |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 1199, totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | 900 | 887 | 877 | 864 | 844 | 860 | 847 | 915 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 894 | 824 | 799 | 690 | 689 | 661 | 650 | 575 | 529 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 532 | 510 | 462 | 455 | 401 | 417 | 419 | 448 | 413 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 452 | 465 | 548 | 709 | 903 | 1 111 | Cercar | 1 147 | 1 138 1 164 |
| 2009 | 2010 |
| 1 130 1 157 | 1 110 1 135 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Personalitats liadas ambé la comuna

* Folquet de Marselha es inumat a la glèisa de Grambois, ancian priorat de cistercians.

## Veire tanben

* Comunas de Vauclusa

## Nòtas e referéncias

* 1 2 3 4 Lo Tresaur dau Felibritge
* Portal de Provença
# La Gàrda Pariòu

La Garda Pariòu (Lagarde-Paréol en francés) es una comuna provençala, situada dins lo departament de Vauclusa e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.

## Etimologia

Lo nom es atestat com seignoriu de la Garda Pariol cap al 1180.

## Administracion

Lista dei cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2001 | 2020 | Fabrice Leaune |
| | 2001 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 311, totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 211 | 185 | 219 | 239 | 222 | 213 | 221 | 241 | 265 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 280 | 283 | 278 | 234 | 227 | 233 | 223 | 192 | 165 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 160 | 164 | 151 | 151 | 126 | 124 | 116 | 115 | 105 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 116 | 130 | 135 | 255 | 279 | 297 | Cercar | 275 | 285 299 |
| 2009 | 2010 |
| 294 309 | 304 319 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Veire tanben

* Comunas de Vauclusa

## Nòtas e referéncias

* ↑ https://archive.org/stream/bub_gb_UKlCAAAAYAAJ/bub_gb_UKlCAAAAYAAJ_djvu.txt
* Portal de Provença
# Lengacultura

La linguacultura o lengacultura (derivadas de linguaculture o languaculture en anglés) es un concèpte antropologic que se descriure l'interfàcia entre la lenga e la cultura, inventat per las antropologistas americanas Paul Friedrich en 1989 puèi per Michael Agar en 1996.

## Nòtas e referéncias
### Nòtas

* ↑ Jol nom linguaculture
* ↑ Jol nom languaculture, derivada de la linguaculture de Friedrich.

### Referéncias

* ↑ Usatge occitan, veire Cirdòc 2009
* Wikidata: Q6486606
# Autan

L'Autan, nomenat Marin en Lengadòc Bas, es un vent bufant dins l'Occitània centrala, en provenéncia del Sud-Èst/Sud-Sud-Èst, qu'afècta Rosselhon e Lengadòc mas que bufa tanben sovent fins a Tolosa e quitament de còps fins a Montalban o encara Agen, e mai suls plans del sud de Peiregòrd e sus la valada mejana de Dordonha.
S'agís lo pus sovent d'un vent sec e caud sovent caracterizat per una cèrta turbuléncia deguda a las acceleracions que subís de còps en s'engolissent dins cèrtas valadas coma entre Carcassona e Masamet. Se ditz dins las regions ont sevís que pòt rendre fòl !
Èra autrescòps lo vent dels molins de vent dins lo sud de Peiregòrd e dins l'Agenés Naut.