# Puègcèlsi

Puègcèlsi$^,$$^,$$^,$ (Puycelsi en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e de la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

Lo vilatge es quilhat sus un puèg rocassut que domina de 150 m la val de Vera, prèp de la selva de Gresinha.

### Perimètre del territòri
## Toponimia

Lo nom es atestat en 1180, Puhcelse, en 1259, Podiocelso. Es una formacion latina, que compren lo mot podium, vengut puèg, e l'adjectiu celsus, « naut, enlairat ». La formacion es anteriora al periòde occitan, perqué l'adjectiu a pas passat en occitan$^,$$^,$. Lo mot puèg es tipic de l'occitanoromanic e de las regions prèpas; una formacion latina, pre-occitana, ambe puèg, es possibla perqué lo mot vengut de podium arriba al sud de Maine e Léger, departament que foguèt benlèu en partida orientat cap al sud de Gàllia pendent una partida del primièr millenari, mas que jamai parlèt pas occitan, pròva que podium aviá dejà son sens actual, « autura, luòc naut », dins l'epòca de transicion entre latin e occitan.

## Istòria

La vila foguèt fondada al sègle X pels monges benedictins de l'abadiá d'Orlhac, prèp d'un ancian site preïstoric.
Luòc cobejat, sofriguèt de sètges, coma aquel de Simon IV de Montfòrt pendent la Crosada dels Albigeses (1211-1213). Lo castèl foguèt desmontat seguent lo tractat de Meus-París lo 12 d'abril de 1229.
Tanben foguèt assetjada per la Crosada dels pastorèls en 1320 e los Angleses en 1386 (Guèrra de Cent Ans). Jamai foguèt presa per fòrça.
Lo vilatge èra prospèr fins a 1830 amb prèp de 2000 abitants e gaireben abandonat dins los ans 1950. Foguèt restaurat per de residéncias segondàrias.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| març de 2014 | 2020 | Claude Labranque | | |
| 2001 | 2014 | Henry Féral | | |
| març de 1985 | 2001 | Claude Bouyssières | PS | Conselhèr general de Tarn |
| | 1985 | | | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Castèlnòu de Montmiralh; es ara del canton de Vignobles et Bastides (en francés), donc de Vinhals e Bastidas.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 463, totala: 466 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 520 | 1 520 | 1 730 | 1 876 | 2 026 | 2 082 | 2 153 | 2 206 | 2 145 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 2 137 | 2 085 | 2 131 | 1 868 | 1 833 | 1 739 | 1 716 | 1 596 | 1 594 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 443 | 1 215 | 1 097 | 844 | 798 | 796 | 770 | 664 | 650 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 503 | 535 | 480 | 442 | 453 | 495 | 494 | 491 | 490 501 |
| 2009 | 2010 |
| 488 499 | 474 484 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Luòcs e monuments

* Barris del sègle XIV. La pòrta de l'Eiriç amb un doble sistèma de defensa prèp la torre de la preson. Lo tot tresplomba las liças.
* Capèla de Sant Ròc 1703
* Castèl dels capitans governadors, sègle XV
* Capèla de Sant Jaume dicha «dels templièrs»
* Ostals dels sègles XV e XVI que l'ostal de vila
* Glèisa de Sant Cornelha dels sègles XIV e XV amb mòbles classats.
* Al pè del vilatge, vergièr conservatòri regional creat per contribuir a salvar d'espècias d'arbres fruitièrs tradicionalas e menaçadas.
* Sabonariá a la capèla de Sant Ròc: sabon natural e BIO

## Personas ligadas a la comuna

* Reno e Mélaka, dessenhaires e escrivans de bendas dessenhadas
* Anne Duguël (Gudule), escrivana.
* Olivier Ka, escrivan e escenarista de bendas dessenhadas.

### fonts

* Senhal explicatiu sus la plaça del vilatge
* site de la vila

## Veire tanben

* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes

* site de la vila
* fotos

## Nòtas e referéncias

* ↑ Pojada, Patrici (2009). Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières. ISBN 978-2-86266-573-3.
* ↑ «Toponimia occitana».
* ↑ Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
* ↑ Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
* ↑ https://ia601309.us.archive.org/23/items/leslivresdecompt01boni/leslivresdecompt01boni.pdf
* ↑ Ernest Negre, Les Noms de Lieux du Tarn, 4e ed., Vent Terral, Energues, 81350 Andouque, 1986, p. 43
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 522
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 250
* ↑ LES REPENTIS - Melakarnets
* Portal de Lengadòc