OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Solfegi

Dins l'estudi musicau en Occident, lo solfegi qu'ei la disciplina teorica qui s'encarga de la notacion de la musica d'un punt de vista ritmic, melodic e armonic.
La notacion musicau qu'ei atestada desempuish la civilizacion sumeriana (qui, en escritura cuneifòrma, be ns' a transmés musica marcada qui ei interpretada uei lo dia). En Occident, la musica marcada mei anciana coneguda qu'ei grèga dab, enter autes exemples los Imnes de Dèlfes.
Tostemps en Occident (dab exemples parallèles en Orient) los purmèrs exemples entà notar la musica que hon los neumas, a la debuta simplas linhas ascendentas e descendentas qui notavan las orientacions de hautor de la musica, mes shens dar las nòtas precisas ni lo ritmes. Dab lo temps los neumas que vadón mei precís en bèth hornir linhas qui miaràn de cap au pentagrama modèrne. Dens aqueste procès Guido d'Arezzo, considerat com un deus mei ancians desvolopaires deu solfegi, que bategè las nòtas dab los lors noms modèrnes.
A partir deu sègle XX, la musica qualificada alavetz de «contemporanèa», qu'arribè au punt experimentau de crear musicas escapant a las possibilitats de notacion deu pentagrama necessitant apèrs deus navèths (dab la musica seriau, la musica concreta e la musica aleatòria).

## Enjòcs de la notacion musicau

* Ritme: tempo, metronòm, ritme binari, ritme ternari
** Durada : arronda, blanca, negra, cròcha, triolet, punt d'orgue, accelenrando, pausa, mieja pausa, sospir, miei sospir
** mesura
* Escala:
** Nòta : Ut/Do
** Escala diatonica, escala cromatica
** Intervaus : tèrça, quarta, quinta, sexta, septima, octava
** Mòde : major, mòde menor
* Intonacion:
** Ton
** Miei ton
** Alteracions : dièsi, bemòl, becaire
** Tonalitat : gama, Do major
* Articulacion: Legato, Staccato
* Nuanças
* Ornamentacion : trilh
* Portal de la musica
# Semiton

En solfegi, semiton qu'ei un interval enter duas nòtas qui representa la meitat d'un ton.
Òm pòt trobar mieis tons dehens ua gama diatonica (per exemple, enter lo mi e lo fa o enter lo si e lo do dens la gama de do major).
Dens ua gama cromatica, totas las nòtas que son desseparadas per un miei ton.
# Occitània (revista, 1905)

Occitània foguèt una revista catalanooccitana, creada en genièr de 1905 per l'escrivan catalan Josep Aladern e l'occitan Prospèr Estieu. Perpetua una longa tradicion de relacions entre d'occitans e de catalans (originada per Víctor Balaguer e Frederic Mistral), voliá crear de ligams entre escrivans occitans e catalans aviá coma sostítol: "revista literària e sociala de las tèrras de Lenga d'òc". La revista, que sortissiá cada mes, passèt pas jamai d'aver un tiratge superior a una cinquantena d'exemplaris. S'arrestèt al cap de dètz numèros (en octòbre de 1905).
I collaborèron pel costat catalan l'escrivan Angel Guimerà, l'alguerés Joan Pais, Eugeni d'Aurs, lo malhorquin Miquel Costa i Llobera e lo valencian Teodor Llorente e pels occitans Antonin Perbòsc e Loís Funèu entre d'autres.

## Ligams extèrnes

* Version numerizada disponibla sul portal de l’ARCA (Archiu de Revistas Catalanas Ancianas).
# Bashar al-Assad

Bashar al-Assad (en arab: بشار الاسد; Damasc, 11 de setembre de 1965), es un òme d'Estat sirian, president del Siria del 20 de junh de 2000, fins a sa deposicion en decembre de 2024.
Succidiguèt a son paire, Hafez al-Assad. Membre de la minoritat religiosa alaoita, una branca del chiisme, exerciguèt tanben las foncions de secretari regional del partit Baas.

## Referéncias

* ↑ Pont Sánchez, Sergi. «Els rebels sirians proclamen la victòria a Damasc i anuncien la fi del règim d'Al-Assad». 3cat.cat.
| Precedit per Hafez al-Assad | President de Siria Dempuèi lo 17 de julhet de 2000 | Seguit per cap |
# Ocupacion de Ruhr

L’ocupacion de Ruhr es una operacion politicomilitara menada per França e Belgica en Alemanha de genier de 1923 a aost de 1925. Preocupats per lo pagament dau deute de guèrra alemand après la Premiera Guèrra Mondiala, lei govèrns francés e bèlga ocupèron Ruhr, còr industriau d'Alemanha per i sasir sa produccion de carbon, de fèrre e d'acier.
Leis Alemands assaièron de s'opausar a l'ocupacion en organizant d'accions de resisténcia passiva, de grèvas e de campanhas de sabotatges. Pasmens, deguèron faciar un afondrament economic qu'entraïnèt una crisi inflacionista. En genier de 1923, la valor d'un dolar èra de 17 000 reichmarks ; en decembre de la meteissa annada, èra de 4 200 miliards de reichmarks. D'esmogudas popularas aguèron tanben luòc en causa de la manca de viures dins mai d'una region. En setembre, lo govèrn dau cancelier Gustav Stresemann demandèt donc a la populacion d'arrestar seis accions de resisténcia.
Per lei Francobèlgas, l'ocupacion permetèt pas d'obtenir lei reparacions esperadas. D'efiech, aquò desorganizèt lei rets economicas de l'Euròpa de l'Oèst. Per exemple, la siderurgia de Lorena èra largament dependenta dau còc produch en Renània. A partir de 1925, lei dos país acceptèron donc d'evacuar la region. A tèrme lòng, l'ocupacion aguèt de consequéncias fòrça negativas car mostrèt lei limits dau sistèma de Versalhas e de la Societat dei Nacions.

## Liames intèrnes

* Premiera Guèrra Mondiala.
* Ruhr.

## Bibliografia

* (fr) Françoise Bergier, « Les relations entre les sidérurgies française et allemande de 1870 à la CECA », Revue d’Allemagne et des Pays de langue allemande, abriu-junh de 2007, pp. 163-199.
* (fr) Stanislas Jeannesson, Poincaré, la France et la Ruhr, 1922-1924 : histoire d'une occupation, Estrasborg, Presses universitaires de Strasbourg, coll. « Les mondes germaniques », 1998, 432 p.

## Nòtas e referéncias

* ↑ (fr) Jean-Jacques Becker e Serge Berstein, Victoire et frustrations 1914-1929, Éditions du Seuil, 1990, p. 215.
# Fred Hoyle

Fred Hoyle (24 de junh de 1915, Bingley - 20 d'aost de 2001, Bournemouth) es un fisician e astronòm britanic de la segonda mitat dau sègle XX. Es l'inventor de l'expression « Big Bang » utilizada per designar l'estat de l'Univèrs infinidament caud e massís au començament de son existéncia. Pasmens, en despiech d'aqueu ròtle dins l'istòria dei sciéncias, Hoyle èra un partisan determinat d'un Univèrs estacionari e refusèt l'idèa d'un Univèrs en expansion fins a sa mòrt. En parallèl, èra tanben un partisan de la panespermia e escriguèt plusors òbras de sciéncia-ficcion.

## Liames intèrnes

* Big Bang.
* Panespermia.
# Frederic Miraire

* Aqueste article es un esbòs de biografia; lo cal completar. Podètz ajudar la Wikipèdia e partejar vòstras coneissenças en lo modificant.
Frederic Miraire (nom probable; Frédéric Mireur en francés) es un istorian e archivista provençau, nascut lo 9 d'octòbre de 1834 a Draguinhan e mòrt lo 20 de genier de 1919 a Draguinhan.

## Fònts
### Nòtas

* ↑ L'entrada "Miraire" dins Lo Tresaur dau Felibritge nos ditz que lei cognòms francés Miraire e Mireur son totei dos eqüivalents a l'occitan miraire.

### Referéncias

* (fr) Aqueste article es parcialament o en totalitat eissit d’una traduccion de l’article de Wikipèdia en francés intitolat « Frédéric Mireur ».

### Bibliografia
## Veire tanben
### Ligams extèrnes

* Wikidata: Q3090047
* Multimedia: Frédéric Mireur
# Província de Santa Cruz (Argentina)

Santa Cruz :
| capitala populacion | Rio Gallegos 79 144 abitants (2001) |
| Governadora | Alicia Kirchner (FPV) |
| Superfícia | 243 943 km$^2$ |
| Populacion | 196 958 (2001) |
| Densitat | 0,8 hab./km$^2$ |
Santa Cruz qu'ei ua província argentina delimitada a l'est per ua longa termièra andina dab Chile, au nòrd per la província argentina de Chubut e a l'oest per l'Ocean Atlantic. Que he partida de Patagònia.
Òm i pòt observar glacièrs (notament dens lo Parc Nacionau Los Glaciares), lacs e pics andins com, per exemple, lo Chaltén.
# Província de Salta

Província de Salta :
| capitala populacion (an) | Salta 462 051 abitants (2001) |
| Governador | Gustavo Sáenz |
| Superfícia | 155 488 km$^2$ |
| Populacion | 1 079 051 abitants (2001) |
| Densitat | 6,9 hab./km$^2$ |
Salta qu'ei ua província deu nord-oest d'Argentina qui costeja Bolívia au nord, Paraguai a l'est de Chile a l'est e per çò qui ei de las autas províncias argentinas, Jujuy, Formosa, Lo Chaco, Santiago del Estero e Tucumán. Qu'ei rica d'ua cultura locau representada per ua mena particulara de gauchos, lo folclòre (mantun musicians argentins deus géncers que son gessits de Salta), la lenga quéchoa parlada peus indians colla e l'eretatge arquitecturau deu barròc coloniau. La soa capital qu'ei Salta, dens la vath de Lerma.

## Cosina

Enter las especialitats de Salta que podem mentàver las empanadas salteñas, la humita (hèita dab haria de milhòc), lo locro (ua mena de sopa), e los tamales.

## Musicians

* Óscar Palavecino (conegut com lo Chaqueño Palavecino)
* Eduardo Falú
* Wikimedia Commons prepausa de documents multimèdia liures sus Província de Salta.
* Portau d’Argentina
# Jousè Eisseric

* Aqueste article es un esbòs de biografia; lo cal completar. Podètz ajudar la Wikipèdia e partejar vòstras coneissenças en lo modificant.
Jousè Eisseric (Jousè Eisseri en nòrma mistralenca; Joseph Eysséric en francés), nascut a Carpentràs lo 20 de novembre de 1860 e mòrt dins la meteissa vila lo 3 de julhet de 1932, èra un explorator e pintre provençau.

## Fònts

* ↑ Mistral, Frederic (1878–1886). Lou Tresor dóu Felibrige (TDF). Rafèla d'Arle: Cultura Provençala e Meridionala.

## Veire tanben

* Wikidata: Q3184917
* Multimedia: Joseph Eysséric
# Joan Claudi Trial

* Aqueste article es un esbòs de biografia; lo cal completar. Podètz ajudar la Wikipèdia e partejar vòstras coneissenças en lo modificant.
Joan Claudi Trial (Avinhon, lo 13 de decembre de 1732 - París, lo 23 de junh de 1771) foguèt un compositor e violonista provençau, director de l'Academia Reiau de Musica.
Èra lo fraire dau cantaire Antòni Trial.
# Antòni Trial

Antòni Trial, cantaire provençau dau sègle XVIII, nascut a Avinhon en 1737. Fasèt una granda carriera a l'operà, au maugrat de sa votz nasicaira, en jogant ròtles de pecs e de païsans. Pr'amor d'aquò, balhèt, en musica, lo tèrme "votz de trial" per designar aquesta mena de votz. Participèt a la creacion de l'operà occitan Dafnís e Alcimadura. Durant la Terror, se tenguèt au costat de Robespierre e aquò que foguèt, après la casuda d'aqueu regime, sorsa de l'ostilitat dau public qu'acabèt sa carriera. Moriguèt a París lo 5 de febrier de 1795. D'autes membres de sa familha que s'escadèn tanben en musica en aqueu temps: son fraire, lo violonista e compositor Joan Claudi Trial; la soprano Maria Joana Trial, femna d'Antòni, (nascuda Milon); e lo filh de Maria Joana e d'Antòni, Armand Emanuèl Trial, pianista e compositor.
* Wikidata: Q2856779
* Multimedia: Antoine Trial
# Pont de Rialto

Lo pont de Rialto (en italian ponte di Rialto) a Venècia es un dels tres ponts - amassa amb lo Pont de l'Acadèmia (Ponte dell'Accademia) e lo Pont dels Descauces (Ponte degli Scalzi) - que traversan lo Canal Grande (Grand canal). Un quatren pont, pas luènh de Piazzale Roma, projècte de l'arquitècte valencian Santiago Calatrava, es actualament en construccion. Lo pont de Rialto demòra lo pont mai ancian e sens dobte lo mai famós.
Lo primièr passatge sul Canal Grande foguèt un pont de barcas construït en 1181 per Nicolò Barattieri, que eresse, tra l'altro, a mai las doas colomnas a la Plaça Sant Marc. Foguèt sonat Pont de la Moneda (ponte della Moneta), aparentament per encausa de la Zecca que figurava al costa de la dintrada orientala.
L'importància creissenta del mercat de Rialto sus la riba orientala del canal faguèt aumentar lo trafic sul pont flotaire. A l'entorn de 1250 foguèt remplaçat per un pont de fusta. L'estructura èra constituida de doas rampas inclinadas que se reünissián dins una seccion centrala mobila, que podiá èsser levada per permetre lo passatge de las naus mai nautas. Per encausa de l'associacion estrecha amb lo mercat, lo pont cambièt son nom e venguèt lo Pont de Rialto. Pendent la primièra mitat del sègle XV long dels costats del pont foguèron bastits dos rengs de negòcis. Las talhas que provenián de l'activitat comerciala, e anavan a la tresorariá d'estat, contribuissián a la manutencion del pont.
La manutencion èra essenciala per l'estructura de fusta. En 1310 lo pont foguèt parcialament cremat pendent la revòlta menada per Bajamonte Tiepolo. En 1444 se destrantalhèt jol pes de las gents reünidas per assistir a una desfilada de barcas. Una autra esbudelada se faguèt en 1524.
En 1503 foguèt prepausada per primièr còp la construccion d'un pont de pèira. Pendent los decennis seguents foguèron estudiats de projèctes divèrses. En 1551 las autoritats venecianas demandèron de proposicions per la refeccion del Pont de Rialto. D'arquitèctes famoses coma Jacopo Sansovino, Andrea Palladio e il Vignola, presentèron de projèctes de perspectiva classica, amb divèrsas arcadas, que foguèron pas jutjats adaptat a la situacion.
Lo pont de pèira actual d'arcada unica, dessenhat per Antonio da Ponte, foguèt acabat en 1591. Son estructura es plan semblanta a la del pont de fusta precedent. Doas rampas inclinadas, amb de botigas dels dos costats, pòrtan a una seccion centrala. Lo pont tot es cobèrt d'un portic. Lo projècte foguèt considerat per d'unes tròp audaciós del ponch de vista de l'engenhariá, fins al ponch que segon l'arquitècte Vincenzo Scamozzi lo pont se deviá esbrigalhar. Lo pont malgrat tot resistís encara uèi, e es vengut un dels simbòls arquitectonics de Venécia.

## Galariá

* Pont de Rialto (particular)
* Lo Canal Grande a ras del Pont de Rialto
* Estiu 2005
# Teorèma de Cantor

Lo teorèma de Cantor es un teorèma matematic dins lo domeni de la teoria deis ensembles. Enóncia que lo cardinau d'un ensemble E es totjorn estrictament inferior au cardinau de l'ensemble de sei partidas P(E), es a dire qu'existís pas de bijeccion entre E e P(E). Aqueu teorèma foguèt demostrat en 1891 per Georg Cantor (1845-1918).
Combinat amb l'axiòma de l'ensemble dei partidas e l'axiòma de l'infinit de la teoria deis ensembles usuala, aqueu teorèma implica l'existéncia d'una ierarquia infinida d'ensembles infinits en tèrmes de cardinalitat. Ocupa ansin una plaça importanta dins lo trabalh d'estructuracion de la teoria deis ensembles realizat per Ernst Zermelo (1871-1953) au començament dau sègle XX.

## Liames intèrnes

* Cardinau (matematicas).
* Teoria deis ensembles.

## Bibliografia

* (en) Jean van Heijenoort, From Frege to Gödel: A Source Book in Mathematical Logic, 1879-1931, Harvard Univ. Press, 1967.
# Mülhausen (ciutat)

Mülhausen (oficialament en francés: Mulhouse; en alemand: Mülhausen; en alsacian: Melhüsa/Mìlhüsa) es una ciutat, anciana capitala de la Republica de Mülhausen. Annexada per França en 1798, es ara administrada per la region del Grand Èst e lo departament del Naut Ren de l'Estat francés.

## Istòria

En 1914, annèxa la comuna alsaciana de Dornach.
En 1947, annèxa la comuna de Bourtzwiller, ancianament part d'Illzach.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde |
| 2008 | 2014 |
| març de 2001 | 2008 |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| | | Cercar | Cercar | 110 514 | 111 394 | 111 860 |
| 2009 | 2010 |
| 111 156 112 786 | 109 588 111 273 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Articles connèxes

* Alsàcia
* Alsacian
* Republica de Mülhausen

## Ligams extèrnes

* (fr) (de) (en) Sit oficial

## Nòtas e referéncias

* ↑ Conselh de la Lenga Occitana. «Preconizacions del Conselh de la Lenga Occitana» p. 99, 2007.
* Portal d'Alsàcia
# Messerschmitt Bf 109

Lo Messerschmitt Bf 109 es un caçaire monomotor alemand concebut dins lo corrent deis ans 1930 durant lo rearmament d'Alemanha ordonat per Adolf Hitler. Bastit a l'entorn dau motor pus poderós disponible a l'epòca, aviá una cellula inspirada per leis estudis realizats per l'avion leugier Bf 108 e un armament corrècte (un canon de 20 mm e doas mitralhièras de 13 mm).
Intrat en servici dins la Luftwaffe en 1935, i foguèt utilizat durant la Guèrra Civila Espanhòla e la Segonda Guèrra Mondiala. Serviguèt tanben durant d'armadas aliadas dau Tresen Reich. Dominèt la màger part de seis adversaris durant la premiera partida de la guèrra e venguèt lo caçaire preferit de mai d'un pilòt alemand. Aquò durèt fins a 1942 e l'aparicion d'aparelhs pus competitius coma lei versions avançadas dau Supermarine Spitfire britanic ò lo Lavotchkine La-5. Pasmens, lo Bf 109 demorèt lo caçaire principau de l'armada alemanda car lei caçaires pus poderós èran malaisats de produrre en quantitat sufisenta.
Après 1945, de Bf 109 modificats per utilizar de motors ancians foguèron produchs en Checoslovaquia. Pasmens, sei performàncias èran mediòcras e 25 unitats foguèron vendudas en 1948 a Israèl que leis abandonèt mens d'un an pus tard. D'autrei versions modificadas, pus eficaças, foguèron utilizadas en Espanha fins a 1965. Au finau, 34 852 foguèron produchs entre 1935 e 1961.

## Liames intèrnes

* Avion de caça.
* Focke-Wulf Fw 190, autre caçaire alemand de la Segonda Guèrra Mondiala.
# Nozeroy

Nozeroy es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Franca Comtat

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Pascal Ramboz |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 399 | 416 | 431 | 429 | 416 | 422 | 395 | 399 | 405 |
| 2009 | 2010 |
| 411 420 | 417 426 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portau d'Arpitània
# Armorial de Borbonés
## Borbonés

* Borbonés ancian, escut deus Borbon-Dampierre e deu renaishentisme occitan
* Borbonés ancian (de Robèrt de França, comte de Clarmont)
* Borbonés modèrne (rotura de l'escut de França modèrne)

## Vilas de Borbonés

* Culant
* Molins
* Montluçon
* Gatnat
* La Paliça
* Sant Amand

## Regions e departaments francés administrant Borbonés

* Anciana region d'Auvèrnhe
* Departament d'Alèir
* Region dau Centre e Vau de Léger
* Departament de Char
# Comunautat de comunas de la Vau de Vinhana

La Comunautat de comunas de la Vau de Vinhana es una intercomunalitat de la Republica Francesa, situada dins lo departament de Nauta Vinhana e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin. Son còdi SIREN es 248719288.
* Ficha Banatic :
* Ficha INSEE :

## Istòria

La comunautat de comunas de la Vau de Vinhana fuguet creada lo 18 de decembre de 2000emb totas las comunas dau canton.
Lo 1er de genier de 2011, Vernuèlh quitet la CC per anar a Limòtges Metropòli$^,$.

## Composicion

| Nom | Còdi INSEE | Superficia (km²) | Populacion | Densitat |
| Aissa | 87001 | 22.85 | 5820 (2018) | 254,7 |
| Beinac | 87015 | 12.57 | 693 (2018) | 55,13 |
| Bòscmian | 87021 | 8.01 | 2597 (2018) | 324,22 |
| Burnhac | 87025 | 11.5 | 849 (2018) | 73,83 |
| Cerelhac | 87191 | 38.63 | 1990 (2018) | 51,51 |
| Jurnhac | 87081 | 14.39 | 1108 (2018) | 77 |
| Sent Iriès d'Aissa | 87188 | 8.73 | 427 (2018) | 48,91 |
| Sent Martin lu Vielh | 87166 | 17.49 | 928 (2018) | 53,06 |
| Sent Prech d'Aissa | 87177 | 23.15 | 1763 (2018) | 76,16 |

## Nòtas

* ↑ CC du Val de Vienne
* ↑ [http://www.lamontagne.fr/editions_locales/haute_vienne/le_maire_s_explique_sur_son_divorce_avec_le_val_de_vienne@CARGNjFdJSsGFRMGBxs-.html La Montagne -, 21 de mai de 2010
* ↑ Point.commun n$^o$ abriau de 2010
# Pòble

Un pòble (del latin: populus) es un grop uman que vivon sul meteis territòri o es considerat coma un ensemble.
# Oèst

L'oèst (var. oest), occident, ponent en Mediterranèa, es un ponch cardinal.

## Nòtas

* ↑ Sócoc o só-coc dins lo golf de Gasconha

## Referéncias

* ↑ «Ouest» (en francés). Multidiccionari Occitan Dicodòc. Congrès permanent de la lenga occitana.
# Nòrd

Lo nòrd, septentrion, sonat tramontana en Mediterranèa, es un ponch cardinau. Pòt tanben designar França.

## Referéncias

* ↑ «Septentrion» (en francés). Multidiccionari Occitan Dicodòc. Congrès permanent de la lenga occitana.
# Sant Macias

Macias o benlèu Matiàs (en ebrèu : mattithyahû), de l’ebrèu mattaï, « present, don », e yâh, per YHWH, Dieu, es un personatge del Novèl Testament que succedís a Judàs demest los Dotze Apòstols. Foguèt causit par tiratge al sòrt entre los qu'acompanhavan Jèsus e recebèt lo Sant Esperit ambe'ls autres, lo jorn de la Pentacosta. Non se sap res de son activitat apostolica.

## Istòria

La causida de Macias en tant qu'apòstol es mençonada al primièr capítol dels Actes dels Apòstols. Res es pas conegut de sas activitats apostolicas, fòra dels escrits apocrifes e quitament la tradicion apocrifa que lo concernís es pus paura e pus tardiva que la dels autres apòstols. Jaume de Voragina, dins la Legenda daurada, li consacra un capítol.
Al primièr capítol dels Actes dels Apòstols, es contat qu'après l'Ascension de Jèsus, l'apòstol Pèire, al mièg d'una amassada de fraires de quicòm coma 120 personas, prepausèt que qualqu'un prenguèsse la plaça de Judàs per venir ambe los autres testimònis de la Resurreccion}} del Crist (Ac 1:22). Calguèt que lo novèl apòstol foguèsse causit entre los que los avián « acompanhats pendent tot lo temps que lo Senhor Jèsus marchèt a nòstre cap » (Ac.1:21). Prepausèren dos candidats, Josèp Barsabas o Josèp dit lo Just]] e Macias, que foguèron arbitrats per tiratge al sòrt, e Macias foguèt causit atal (cf. Ac 1,21-26). Ambe'ls autres recebèt lo Sant Esperit lo jorn de la Pentacosta (Ac 2:4ss).

## Lo nom del sant

Macias es la fòrma regulara del nom dins l'Entre Duas Mars (Gironda). La pròva n'es aquel provèrbi gascon occidental reculhit dins lo canton de Pujòus : Per Senta Macias, chaca bèstia s'aparia [pœɾ 'sentœ ma'siœ 'ʃakœ 'bɛstjœ sapa'rijœ]. Per de rasons foneticas, lo sant foguèt cambiat en santa dins lo parlar. La data que correspond al provèrbi es lo 24 de febrièr, fèsta tradicionala del sant. Macias sembla a l'origina del patronime Massias, fòrma lemosina, mes tanben patronime francés.
A costat, la fòrma Matiàs es una varianta sabenta, coneguda dins d'autras lengas, benlèu espandida per l'influéncia francimanda.

## Fèsta

Dins la Glèisa Catolica, sa fèsta es lo 14 de mai, après que foguèt lo 24 de febrièr d'aquí al sègle XX, allòc que per la Glèisa Ortodòxa, demòra lo 9 d'aost.

## Nòtas

* ↑ Macias, ancian discipòl, amassat ambe'ls apòstols per recebre lo Sant Esperit
* ↑ https://www.filae.com/nom-de-famille/MASSIAS.html cercar en 1891-1915
Suls autres projèctes Wikimèdia :
* Sant Macias, sus Wikimedia Commons
# Philippsbourg

Philippsbourg es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region del Grand Èst.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jean-Paul Droval |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 293 | 237 | 229 | | | | | - | - |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| - | - | - | - | 598 | 600 | 619 | 601 | 546 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 571 | 550 | 552 | 513 | 485 | 480 | 507 | 508 | 540 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 517 | 524 | 503 | 468 | 504 | 531 | 539 | 551 | 557 |
| 2009 | 2010 |
| 577 582 | 596 602 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França