# Senta Aralha (Nauta Garona)

Senta Aralha$^,$$^,$$^,$ (Saint-Araille en francés) qu'es ua comuna gascoa, situada dens lo departament de la Hauta Garona e la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
### Perimètre deu territòri

Comunas confrontantas de Senta Aralha :
| | Montpesat (Gers) | Montastruc de Savés |
| Senarens | | |
| | Castia de la Branda | Poi de Tojas |

## Toponimia

La prononciacion seré [seŋta'raʎɔ].. La senta onorada dens lo nom de la comuna es Aulària de Barcelona (fòrma dominanta de son nom en occitan), en latin Sancta Eulalia, martirizada a Barcelona en 304. L'aferèsi, supression de la vocala iniciala deu segond mot, remplaçada per la vocala finala deu prumèr, de -a final de senta davant la vocala iniciala E- (Dauzat parla d'elision) dona, en partent d' Eulàlia, Aulàlia. La seguida seré Aulària (dissimilacion) > Auràlia (metatèsi) > Aràlia (reduccion deu diftongue) > Aralha (palatalizacion de -l- per lo iòd). Dens l'òrdre de l'evolucion fonetica, donat per Maurici Romieu, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, la plaça de la palatalizacion de -l- es convencionala.
Véser tanben Senta Aulària.

## Istòria

Pendent l'Ancian Regime, Senta Aralha, Saint-Araille o Saint-Araille-de-Samatan, qu'èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Lombèrs e de la senescaucia de Tolosa. Lo vocable de la glèisa, annèxa de Senarens, qu'es Sent Germèr. En 1790, Senta Aralha qu'èra deu canton deu Hosseret, en l'an VIII, deu canton de Senta Gabèla, en l'an X, que tornè au Hosseret.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| març 2014 | 2020 | Nicole Brecque | PS | agricultritz |
| març 1971 | 2014 | Francis Sancerry | PS | conselhèr generau |
| | 1971 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna qu'èra deu canton deu Hosseret; qu'es ara deu canton de Casèras.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 141, totala: 145 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 221 | 205 | 231 | 262 | 267 | 302 | 308 | 303 | 307 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 298 | 309 | 303 | 312 | 302 | 303 | 294 | 251 | 236 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 219 | 206 | 204 | 168 | 175 | 170 | 163 | 147 | 151 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 143 | 123 | 128 | 141 | 128 | 125 | 148 | 150 | 146 147 |
| 2009 | 2010 |
| 142 143 | 138 139 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* 2016 : 151 abitants

## Nòtas

* ↑ Pojada, Patrici. Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières, 2009. ISBN 978-2-86266-573-3.
* ↑ «Toponimia occitana».
* ↑ Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
* ↑ Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
* ↑ Patrici Pojada, Répertòri toponimic de las Comunas de la Region Miègjorn-Pirenèus, ed. Loubatières, Portèth de Garona, 2009, p. 61
* ↑ Se tractaré d'elision invèrsa
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 586
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Lot-et-Garonne, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 296, per Sentralha (Òut e Garona)
* ↑ Dictionnaire des localités de la Haute-Garonne, p. 40 e 1 https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html
* Portau de Gasconha