OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Simon Juda Onorat

Simon Juda Onorat (en francés Simon-Jude Honnorat; Alòs, 3 d'abril de 1783 – Dinha, 31 de julhet de 1852) foguèt un mètge, naturalista e subretot lexicograf occitan que se coneis mai que mai per son elaboracion d'un dels diccionaris mai complets sus la lenga d'òc que servirà de modèl a Frederic Mistral.

## Biografia

Onorat nasquèt en 1783 a Alòs dins una familha tradicionalista facha de masièrs e proprietaris rurals. La Revolucion Francesa menèt a la fugida del capelan del vilatge qu'ensenhava lo francés. Aital Onorat se vegèt preservat d'una aculturacion que l'auriá portat a un collègi de capitala per i far d'estudis. Dins son ensag de melhorar son francés e de poder establir de comparanças amb l'occitan, s'interessèt al diccionari d'Achard. Quand los trebols de la Revolucion s'arrestèron un pauc, partiguèt estudiar a Grenòble puèi a París ont aprenguèt la medecina. Ailà frequentèt maites occitans e descobriguèt mai tota l'istòria e la produccion en lenga d'òc. A la fin de sos estudis, Onorat s'installèt coma mètge a Alòs pr'aquò i demorèt pas gaire que l’educacion de sos mainatges lo portèt a s'implantar a Dinha.

## Sas publicacions

* Son obratge pus conegut es lo Dictionnaire Provencal-Français ou dictionnaire de la langue d’Oc ancienne et moderne, (Repos editor, Dinha, 1846-1847). Reedicion CPM, Rafèla d'Arle, amb una prefàcia de Pierre Fabre.
* Vocabulaire franco-provençal, tirat a part del Dictionnaire Provencal-Français, editat per Repos editor, Dinha, 1848
* Catalogue des plantes de Provence, foguèt pas publicat qu'en partida dins las Annales des Sciences et de l'Industrie du Midi de la France, la pus granda partida d'aquel catalòg es demorada a l'estat de manuscrit (n°1149) de la Bibliotèca municipala de Grenòble)
* sa tèsi: L'Histoire naturelle, chimique et médicale des Cantharides, Paris, 1807
* Traité des connaissances chimiques appliquées aux phénomènes de la nature que li valguèt, "lo 30 fructidor an XI de la Republica una e indivisibla (1802)", lo primièr prèmi de quimia, decernit pel prefècte d'Isèra
* Plusors articles dins las Annales des Basses-Alpes.
# Pòrtavotz

Un pòrtavotz o pòrtaparaula es una persona —en qualitat d'autorita— responsabla dins una organizacion de prendre la paraula al nom d'un ensemble. Pòt èsser lo president, lo conselhièr delegat, lo director de relacions publicas, un jornalista o un autre membre designat per l'organizacion per aquel prètzfait. Los partits politics e los grops parlamentaris an tanben pòrtavoses que se cargan d'establir la posicion de son grop sus una determinada question.

## Referéncias

* ↑ «Porte-parole» (en francés). Multidiccionari Occitan Dicodòc. Congrès permanent de la lenga occitana.
* ↑ de Cantalausa, Joan. «Pòrtavotz». A: Diccionari General Occitan (DGO). Cultura d'Òc. ISBN 2-912293-04-9.
* ↑ «El portaveu de Vox que parla en castellà al Consell i en català de síndries» (en catalan). Ara Balears, 2024-05-29. [Consulta: 2024-11-21]
* ↑ A.Puig, I. Casellas /. «Paneque serà portaveu del govern d'Illa i assumirà Territori, Habitatge i Transició Ecològica» (en catalan). El Punt Avui, 11 ago 2024. [Consulta: 2024-11-21]
# Monts Cantabrics

Lei monts Cantabrics –tanben coneguts coma sèrra Cantabrica– son una cadena de montanhas situats dins lo nòrd de la peninsula Iberica.
# Florença (omonimia)

Florença pòt èsser:
* Geografia
** Florença, capitala de Toscana, en Itàlia
** Florença, una província d'Itàlia
** Florença, una ciutat metropolitana d'Itàlia
** Florença (Gers), comuna de Gers
* Nom
** Florença, nom occitan e catalan
# Mondializacion

La mondializacion o globalizacion (anglicisme) es lo procediment causat per l'intensificacion de las variacions entre los sistèmas socials e naturals (fisics o biologics), a travèrs diferentas partidas del glòbe. La mondializacion es indentificada coma un procediment dinamic aparent dins las societats que vivon jos lo capitalistame, la democracia o la democracia liberala. Se manifèsta, en mai de l'interdependéncia creissenta de las economias (mondializacion economica) e de la competéncia, per l'expansion dels escambis e de las interaccions umanas.

## Referéncias

* 1 2 «Mondialisation» (en francés). Multidiccionari Occitan Dicodòc. Congrès permanent de la lenga occitana.
* ↑ Academia Occitana-Consistòri del Gai Saber (2008-2024). Diccionari General de la Lenga Occitana (DGLO), p. 355.
* ↑ Al-Rodhan, Nayef R.F.; Stoudmann, Gérard «Definitions of Globalization: A Comprehensive Overview and a Proposed Definition», 2006.
* ↑ Westerfield, Robert E.; Abbink, J. (2004). Current Issues in Globalization. Nova Science Publishers, p. 181. ISBN 9781590338117.
* ↑ Fons Monetaris Internacionals. «La mondialisation : faut-il s'en réjouir ou la redouter?», 12 d'abril de 2000.
# Shakira

Shakira Isabel Mebarak Ripoll (Barranquilla, Colómbia, 2 de febrièr de 1977), mai coneguda pel nom artistic Shakira, es una cantaira e compositritz colombiana coneguda al nivèl internacional. Sas cançons son de pop en anglés e espanhòl (sa lenga natala).

## Biografia

Es filha de Nidia del Carmen Ripoll Torrado (d'origina catalana e castelhana) e de Willian Mebarak Chadid (american d'origina libanesa e catolic). En lenga aràbia Shakira significa «femna plena de gràcia», e pels indós significa «divessa de la lutz». De 2011 a 2022, foguèt la companha del fotbolaire catalan Gerard Piqué e aguèron amassa dos dròlles, Milan e Sasha.
Dins son album nommat Shakira publicat en 2014, integrèt la cançon "Boig per tu", una novèla version d'una de las cançons mai emblematicas del grop catalan Sau. Aquesta interpretacion generèt de mòstras de xenofobia de mantes sectors e personas espanholistas.
Shakira es una de las cantairas mai famosas de l'univèrs musical d'America Latina. Sos disques mai venduts foguèron Pies Descalzos, Donde estan los ladrones?, Laundry Service, Fijación Oral Vol. 1 e Oral Fixation Vol. 2. Las cançons que la faguèron descobrir en Euròpa son "Whenever, Wherever", "Underneath Your Clothes". Las versions espanhòlas de sas cançons an capitat tanben, coma per exemple "La Tortura" cantada amb l'espanhòl Alejandro Sanz.
Fin 2011, enregistrèc sus l'empont una version bilingüa espanhòla-francesa de "Je l'aime a mourir" del cantaire occitan Francis Cabrel. Aquesta version a conegut un brave resson capvath mantuns païses en 2012.

## Discografia
### Albums

* Mágia (1991)
* Peligro (1993)
* Pies Descalzos (1996)
* The Remixes (1997)
* Dónde están los ladrones? (1998)
* MTV Unplugged (2000)
* Laundry Service (2001)
* Grandes Éxitos (2002)
* Live & Off The Record (2004)
* Fijación Oral Vol. 1 (2005)
* Oral Fixation Vol. 2 (2005)
* She Wolf (2009)
* Sale el sol (2010)
* Shakira (2014)
* El Dorado (2017)
* Las mujeres ya no lloran (2024)

## Referéncias

* ↑ Prononciat /ʃaˈkiɾa/ en espanhòl retranscrich segon la nòrma API.
* ↑ (en) " Shakira", sus The Biography Channel Website.
* ↑ (ca) "El Wall Street Journal recull els insults que ha rebut Shakira per haver cantat en català", Vilaweb, 23 de març de 2014

## Ligams extèrnes

* (en+es) Site oficial
* Portal de la musica
# Felip de Belgica

S.M. Felip I de Belgica (15 d'abril de 1960) es l'actual rei dels Bèlgas dempuèi lo 21 de julhet de 2013.
Filh ainat d'Albèrt II e Paola de Ruffo di Calabria, venguèt rei en prestant jurament davant las cambras amassadas, en neerlandés, franceses e alemand, après l'abdicacion de son paire segon l'anóncia faita per aqueste lo 3 de julhet de 2013.

## Maridatge e descendéncia

Felip maridèt Matilda d'Udekem d'Acoz, filha del comte Patrick d'Udekem d'Acoz e Anna Maria Komorowska, de la quala son nascuts:
* Elisabèt, eiretièra de Belgica
* Gabrièl, prince de Belgica
* Emanuèl, prince de Belgica
* Alionòr, princessa de Belgica

## Titulatura

* 15 d'abril de 1960 – 31 de julhet de 1993: Son Altesa Reiala Felip, prince de Belgica.
* 31 de julhet de 1993 – 21 de julhet de 2013: Son Altesa Reiala lo duc de Brabant.
* dempuèi lo 21 de julhet de 2013: Sa Majestat lo rei dels Bèlgas.

## Nòtas

* ↑ En francés: Philippe Léopold Louis Marie; en neerlandés: Filip Leopold Louis Marie.

## Referéncias

* 1 2 Senat Bèlga. «Biografias dels membres del Senat Bèlga» (PDF). [Consulta: 16 de decembre de 2024]
| Precedit per Albèrt II | Rei dels bèlgas dempuèi lo 21 de julhet de 2013 | Seguit per cap |
# Oise (ribièra)

Oise (pron. francesa: [waz]) es una ribièra de Belgica e de França. Es un afluent de Sèina. Pren sorgent en Belgica, a 309 mètres d'altitud dins lo massif forestièr dich Bois de Bourlers, dins l’anciana comuna de Forges al sud-èst de la vila de Chimay. Aquesta ribièra del cors de 341 quilomètres, gaireben entièrament navegabla e bordada de canals sus 104 quilomètres, banha Hirson, Guise, Ribemont, La Fère ont recep la Serre, la vila de Compiègne en amont de la quala recep un contributor bèl, l'Aisne, l'aglomeracion de Creil près de la quala recep en ribe drecha, en amont la Brêche e en aval le Thérain, puèi lonja la forèst de Chantilly abans d'aténher Pontoise.
L'Oise s'escampa dins Sèina a 20 mètres d'altitud, al Pointil en riba drecha e en aval del centre de Conflans-Sainte-Honorine dins lo departament d'Yvelines. Oise donèt lo nom als departaments d'Oise e de l'anciana Sèina e Oise creats en 1790 aital coma al departament del Val d'Oise creat en 1968.

## Idronimia

Lo nom ven d'Isara, aparentat a Isèra dins Occitània.

## Referéncias

* ↑ Modèl:Sandre
# Oise (omonimia)

Oise pòt èsser:
* Oise (ribièra).
* Oise (departament).
# Oise (departament)

Oise es un departament francés de la region dels Nauts de França que deu son nom a la ribièra eponima que lo travèrsa. Sa prefectura es Beauvais, qu'es tanben la vila pus granda del departament.
L'Insee e la Pòsta li atribuisson lo còde 60. Formava aperabans, amb los departaments de Somme e d'Aisne, l'anciana region Picardia, constituís dempuèi 2016, amb quatre autres departaments (Nòrd, Pas-de-Calais, Somme, Aisne), la region dels Nauts de França.

## Geografia

Es lo departament non francilian pus pròche de la capitala, amb mai d'una comunas situadas a mens de 40 quilomètres de París. Confronta los departaments de Somme, d'Aisne, de Sèina e Marna, de la Val d'Oise, d'Eure e de la Sèina Maritima.
* Paisatges d'Oise :
* Cannectancourt, dins lo nòrd-èst.
* Ermenonville, dins lo sud-èst.

## Veire tanben

* Arrondiments d'Oise
* Cantons d'Oise
* Comunas d'Oise
# Gustau de la Fara-Alès

Gustau Cristòl Valentin, marqués de lafara-Alès (en francés: Gustave de lafare-Alais; Sant Martin de Valgalga, 16 de novembre de 1791 – Sant Martin de Valgalga, 22 de genièr de 1846) foguèt un escrivan occitan del país cevenòl sortit d'una vièlha familha de la noblesa lengadociana. A mai s'escriguèt pas gaires libres, es un dels autors mai importants dins la literatura cevenòla qu'amb son cap d'òbra Las castanhadas (1844) donèt un vam notable a l'escritura de l'occitan dins l'airal d'Alès.

## Biografia

Gustau de lafara-Alès nasquèt dins lo castèl de la Còsta, enfant d'una familha aristocratica del país, filh de Jacques Alexandre de Lafara-Alès e de Julia Francesa d'Avinhon d'Andusa. Aprèp d'èsser educat per un preceptor, l'abat Pinhòl un curat del país, faguèt los estudis dins un collègi d'Alès, abans de dintrar, tre qu'arribèt als 16 ans, a l'Escòla Militara de Saint-Cyr ont obtenguèt lèu lo gra de luòctenent. Mas sa santat flaca l'empachèt de contunhar la via militara. Partiguèt alara, en 1810, estudiar lo drech a Tolosa tot en contunhar de s'apassionar per la literatura e tanben l'agricultura. L'aveniment de la Primièra Restauracion faguèt que jos l'impulsion de son ideologia legitimista se tornèsse engatjar dins l'armada francesa. Mas l'aventura militara durèt pas gaire que tornarmai per encausa de sos problèmas de santat l'abandonèt definitivament en 1818. L'an seguent se maridèt amb Anna Francesa Emilia Sostèla, e decidiguèt de se trachar dels afars del país en assumir la carga de cònsol de Sant Martin tre 1821. A partir de 1841 publiquèt de poèmas dins L'Écho d'Alais d'un biais anonim, e son trabalh sus la lenga grelhèt e inspirèt de novèlas generacions d'escrivan cevenòls coma per exemple Albèrt Arnavièla.

## Òbras

* Las castanhadas (1844)
# Tim Berners-Lee

Sir Timothy John «Tim» Berners-Lee (Londres, 8 de junh de 1955) es un engenhaire informatic e fisician britanic, principal creator del World Wide Web.
En 1976, obten un diplòma en fisica al Queen's College de l'Universitat d'Oxford. En 1989, trabalhèt al CERN, e desvelopèt un malhum intèrne que fonciona sus Internet. Liguèt lo principi de l'ipertèxte amb lo principi de TCP e del DNS.
En 2016, es laureat del Prèmi Turing. Es cargat de recèrca a l'Universitat d'Oxford e professor emerit a Massachusetts Institute of Technology (MIT).

## Nòtas e referéncias

* ↑ ««Berners-Lee biography»» (en anglés). World Wide Web Consortium.
* ↑ Quittner, Joshua. «Network Designer» (en anglés). Time Magazine, 29 de març de 1999.
* ↑ «Tim Berners-Lee's proposal» (en anglés). Info.Cern.ch. [Consulta: 17 de genièr de 2024]
* ↑ Association for Computing Machinery. «"A. M. Turing Awards" Sir Tim Berners-Lee» (en anglés). [Consulta: 17 de genièr de 2024]
* ↑ Departament d'informatica. «Tim Berners-Lee» (en anglés). www.cs.ox.ac.uk.
* ↑ Universitat d'Oxford. «Sir Tim Berners-Lee joins Oxford's Department of Computer Science» (en anglés), 27 d'octobre de 2016. www.ox.ac.uk.
# Egor Ligachov

Egor Ligachov (29 de novembre de 1920, Tomsk - 7 de mai de 2021, Moscòu) es un òme politic sovietic puei rus. Vengut sòci dau Partit Comunista en 1944, comencèt son ascension au sen de l'organizacion a partir deis ans 1950. De 1965 a 1983, foguèt premier secretari dau comitat regionau de Tomsk e aguèt un ròtle centrau dins lo desvolopament de la region e de la vila.
Aquò li permetèt d'intrar au Comitat Centrau en 1976 e de'n venir secretari en 1983. De 1985 a 1991, èra vist coma lo numerò dos dau Partit. Politicament, èra inicialament un partisan de la politica de Mikhaïl Gorbachov. Pasmens, après la catastròfa de Chornobil, venguèt un adversari de la perestroïka e de la glasnost. Es alora sovent presentat coma lo cap de l'ala conservatritz dau Partit. Pasmens, aviá una linha pus moderada que consistissiá a assaiar de mantenir lo ròtle dirigent dau Partit dins lo procès de democratizacion dau país. En 1990, se presentèt còntra Gorbachov per venir secretari generau, mai foguèt batut e se retirèt.
Après l'afondrament de l'URSS, jonhèt lo Partit Comunista de la Federacion de Russia e foguèt deputat de 2000 a 2003.

## Liames intèrnes

* Gorbachov (Mikhaïl).
* Partit Comunista de l'Union Sovietica.
# Maime Pupien

Marcus Clodius Pupienus Maximus dich Maime Pupien o quitament Pupien (178 - 29 de julhet de 238) foguèt un coemperaire roman que reinèt ambé Balbin dau 22 d'abriu de 238 au 29 de julhèt de 238. Succediguèt a Maximin I$^{èr}$ e foguèt remplaçat per Gordian III.

## Rèine

Maime Pupien venguèt emperaire après un còp d'estat sostengut per lo Senat e l'assassinat de Maximin I$^{èr}$ au sètge d'Aquilèa. Pasmens, foguèt tanben rapidament assassinat per la garda pretoriana après son succès.

## Liames intèrnes

* Crisi dau sègle III.
# Saint-Germain-en-Laye

Saint-Germain-en-Laye (en francés: ) es una comuna francesa situada dins lo departament d'Ivelinas, dins la region d'Illa de França. Foguèt la residéncia dels reis de França fins a Loís XIV de França que cambièt lo sèti reial cap a Versalhas ont se situa lo castèl omonim.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Emmanuel Lamy |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 13 400 | 8 954 | 9 798 | 10 291 | 10 671 | 10 951 | 13 618 | 13 488 | 12 527 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 14 283 | 15 708 | 17 478 | 22 862 | 17 199 | 15 790 | 16 312 | 14 262 | 16 489 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 17 297 | 17 288 | 18 344 | 20 008 | 22 180 | 21 996 | 22 539 | 22 013 | 29 429 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 34 621 | 38 308 | 37 509 | 38 499 | 39 926 | 38 423 | 41 312 | 41 517 | 40 940 |
| 2009 | 2010 |
| 40 945 42 515 | 40 481 42 009 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Personalitats ligadas amb la comuna

* Louis de Buade de Frontenac

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* Portal de las comunas de França
# Cécile Duflot

Cécile Duflot (Villeneuve-Saint-Georges, 1 d'abrial de 1975) es una femna politica francesa, diregenta d'organizacion non governamentala (ONG), èx-secretària de Les Verts (2006–2010).
Del 16 de Mai de 2012 al 31 de març de 2014 foguèt Ministre de l'Egalitat dels Territòris e del Lotjament sota lo govèrn socialista de Jean-Marc Ayrault.
Divorciada, a tres filhas e un filh. Son amic actual, e paire de sa filha Térébentine, es Xavier Cantat (lo fraire del cantaire de Noir Désir, Bertrand Cantat).

## Foncions

* 2004–2014: Conselhièra municipala de Villeneuve-Saint-Georges.
* 2008–2011: Adjunt de Villeneuve-Saint-Georges.
* 2010–2012: Conselhièra regionala d'Illa de França.
* Mai de 2012–Març de 2014: Ministre de l'Egalitat dels Territòris e del Lotjament.
* 2014–2017: Deputada del 6en districte electoral de París.

## Publicacions

* 2010: Apartés, amb Guy Sitbon, éditions Les Petits Matins, 2010 ISBN: 978-2-9158-7967-4.
* 2010: Les politiques ont-ils une âme ?, entrevista amb Isabelle Dillmann (pp. 105–120), éditions Albin Michel ISBN: 9782226206152.
* 2014: De l'intérieur, voyage au pays de la désillusion, avec Cécile Amar, Fayard ISBN: 978-2213685700.
* 2015: Le Grand Virage, Les Petits matins ISBN: 978-2363831743.
* 2017: participation à l'ouvrage collectif Qu'est-ce que la gauche ?, Fayard.

## Referéncias

* ↑ «Cécile Duflot - Recherche dans la base de données des députés français depuis 1789». Assemblada Nacionala.
# 16 de decembre
## Eveniments

* 1922 - Assassinat de Gabriel Narutowicz, 1$^{èr}$ president elegit de Polonha.
* 1991 - Independéncia de Cazacstan.

## Naissenças

* 1775 – Jane Austen, escrivana anglesa (m. 1817)
* 1853 – Roberto Ferruzzi, pintor italian (m. 1934)
* 1865 – George Santayana, filosòf espanhòl (m. 1952)
* 1865 – Olavo Bilac, poèta brasilièr (m. 1918)
* 1866 – Wassily Kandinsky, pintor rus (m. 1944)
* 1882 – Zoltán Kodály, compositor ongrés (m. 1967)
* 1901 – Margaret Mead, antropològa americana (m. 1978)
* 1917 – Arthur C. Clarke, escrivan britanic (m. 2008)
* 1938 – Liv Ullmann, actritz norvegiana
* 1946 – Benny Andersson, musician suedés (ABBA)
* 1956 – Lizzy Mercier Descloux, cantaira francesa
* 1956 – Catherine Jacob, actritz francesa
* 1961 – Bill Hicks, umorista american (m. 1994)
* 1969 – Adam Guy Riess, fisician american, Prèmi Nobel

## Decèsses

* 1515 – Afonso de Albuquerque, amiral portugués (n. 1453)
* 1916 – Grigòri Raspótin, mistic rus (n. 1869)
* 1922 – Gabriel Narutowicz, 1$^{èr}$ president de Polonha (n. 1865)
* 1939 – Juan Demóstenes Arosemena, president de Panamà (n. 1879)
* 1945 – Fumimaro Konoye, primièr ministre japonés (n. 1891)
* 1989 – Lee Van Cleef, actor american (n. 1925)
* 1993 – Kakuei Tanaka, primièr ministre de Japon (n. 1918)
Vejatz tanben :
* 15 de decembre | 17 de decembre
* genièr | febrièr | març | abril | mai | junh | julhet | agost | setembre | octobre | novembre | decembre
* Calendièr d'eveniments (los 366 jorns de l'an).
# Hadit

Un hadit o ḥadīṯ es una comunicacion orala de Maomet, e per extension, un recuelh que compren un ensemble de tradicions relativas a la vida e ai paraulas de Maomet e de sei companhons. Son autenticitat es certificada per la preséncia d'una cadena de transmission que dèu remontar fins a Maomet. Permèton de completar e d'interpretar l'Alcoran. Per aquela rason, l'estudi dei hadiths es un element major dau drech islamic.
En causa d'aqueu ròtle centrau, lei hadiths foguèron fixats entre lei sègles IX e X gràcias a un important trabalh de canonizacion similar a aqueu aguent permés d'enregistrar lo tèxte de l'Alcoran. Pasmens, aquò foguèt pas totjorn sufisent per assegurar la traçabilitat. Ansin, segon lo nivèu de fisabilitat de sa cadena de transmission, lei hadiths son classificats dins de categorias coma sahih (« autentic »), hasan (« bòn ») ò da'if (« febla »). Pasmens, aquela categorizacion es l'objècte de debats. De mai, lei recuelhs de hadiths utilizats per lei diferentei brancas de l'islam son diferents.

## Liames intèrnes

* Alcoran.
* Islam.
* Maomet.
# Chaulnes

Chonne en picard (Chaulnes en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França .

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Thierry Lineatte |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 236 | 1 243 | 1 249 | 1 229 | 1 258 | 1 174 | 1 159 | 1 111 | 1 113 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 100 | 1 059 | 1 170 | 1 165 | 1 380 | 1 307 | 1 242 | 1 126 | 1 217 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 267 | 1 312 | 1 238 | 1 399 | 1 764 | 1 626 | 1 571 | 1 530 | 1 475 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 1 495 | 1 483 | 1 550 | 1 616 | 1 785 | 1 901 | 1 881 | 1 936 | 1 941 |
| 2009 | 2010 |
| 1 948 1 988 | 1 954 1 994 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* Portal de las comunas de França
# Peninsula

Una peninsula (del latin: paeninsula) es una tèrra restacada a un continent per una zona plan mai estrecha, coma un istme. Per extension se pòt sonar aital una region enrodada per la mar de quatre costats los tres, coma la peninsula dels Balcans.
Un exemple de peninsula en Euròpa es Peloponès.
# Chèc (lenga)

Lo chèc es una lenga eslava del gròp occidental, amb l'eslovac, lo polonés, lo sorab e lo cashob, e es oficiala dins la Republica Chèca.
L'ortografia utilizada uèi, basada sus l'alfabet latin, foguèt creada per Jan Hus.
# Familha

Una familha o família pòt èsser:
* un grop de personas emparentadas
* un tèrme de biologia
* un tèrme de matematicas
* un tèrme de lingüistica (familha de lengas)
# Ovul

L'ovul o cellula uòu es lo gameta femèla produch per l'ovari. Comas totes los gametas, l'ovul es aploïd, perqué conten la mitat dels cromosòmas de la maire. Per la femna, l'ovul non es fecondable que pendent 24 oras quand davala dins la trompa aprèp l'expulsion de l'ovari.
Per fòrça espècias, coma los mamifèrs, lo parelh de cromosòmas especific a las femes èssent lo parelh XX (doble X), un ovul pòt doncas contenir pas que de cromosòmas X. En consequéncia, es l'espermatozoïde del mascle que determinerá lo sèxe del zigòt, la cellula resultant de la fecondacion. Se lo mascle transmet un cromosòma Y, alara lo resultat será un mascle (XY). S'es l'X qu'es transmés, alara serà una feme (XX).

## Referéncias

* ↑ «Ovule» (en francés). Multidiccionari Occitan Dicodòc. Congrès permanent de la lenga occitana.