# Manluòc

Manluòc [mãˈʎɔ], [ˈmãʎɔ] o enquèra [mãj] (Manglieu en francés) es una comuna occitana dau departament dau Puèi de Doma e la region de la region d'Auvèrnhe Ròse Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

## Geografia

La comuna de Manluòc es situada a 34 km de Clarmont-Ferrand, a mièi chamin sobre la rota 9 entre Bilhòm e Soire.
Le riu Alhon passa, d'amont en aval: Le Montelh, La Farja, La Romàndia, Manluòc, Bernadèla, Les Peslières, Tarranhac, Montmoi, La Petite Sarre, e La Gravèira.
Le vialatge de La Gravèira es partajat entre las comunas de Manluòc e Aulhac e Flac. Le nòrd fai partida de la comuna de Manluòc.

### Perimètre dau territòri

Comunas confrontantas de Manluòc :
| Saledas | Sartiaus |
| Sent Babèl | Sugèiras |
| Aulhac e Flac | Çausselenjas |

### Vialatges e luòcs dits

* Augèir [oˈd͡zɛj] (fr. Auger).
* La Bana [lɔ.ˈbanɔ] (fr. La Banne).
* Bernadèla [baʁnaˈdælɔ] (fr. Bernadelle).
* Bona Pausa [ˈbunɔ.ˈpɔzɔ] (fr. Bonne Pause).
* Le Brugeiron [lə.bʁyd͡zejˈʁwœ] (fr. Le Brugeron).
* Champsiaus [t͡sãˈʃo] (fr. Champsiaux).
* Las Chassanhas [lɛ.t͡saˈsɛɲɛ] (fr. Les Chassagnes).
* Le Chap [lə.t͡sɛ] (fr. Le Chat, Le Chap au sègle XVII).
* Le Chastelet [lə.t͡sɛtəˈlø] (fr. Châtelet).
* Dagon [daˈgwœ] (fr. Dagout).
* La Farja [lɔ.ˈfaʁd͡zɔ] (fr. La Farge).
* Forgat [fuʁˈga] (fr. Fourgat).
* La Grande Sarre (en francés).
* La Petite Sarre (en francés).
* La Gravèira [lɔ.gʁaˈvɛjʁɔ] (fr. La Gravière).
* Grelinjas [gʁəˈlɛ̃d͡zɛ] (fr. Grelinge).
* Jalatònha [d͡zalaˈtɔɲɔ] (fr. Jalatogne).
* Lavaur [laˈvɔʁ] (fr. Lavor).
* La Lèbre [la.lɛbʁ] (fr. La Lèbre).
* Los Monèirs [lu.muˈnɛj] (fr. Les Meuniers).
* Le Montelh [lə.mɔ̃ˈtɛj] (fr. Le Montel).
* Montmoi [mɔ̃ˈmwɛj] (fr. Montmoy).
* Morèl [muˈʁæ] (fr. Morel).
* Le Passet [lə.paˈsə] (fr. Le Passet).
* Peiròt [peˈʁo] (fr. Perrot).
* Les Peslières (en francés).
* Porrat [pɸuˈʁa] (fr. Pourrat).
* La Ribèira [lɔ.ʁiˈbɛjʁɔ] (fr. La Ribeyre).
* La Romàndia [lɔ.ʁuˈmãɟɔ] (fr. La Romandie).
* Las Sanhas [lɛ.ˈsɛɲɛ] (fr. Les Sagnes).
* Sent Bonet [sɛ̃.buˈnø] (fr. Saint-Bonnet).
* Tarranhac [taʁaˈɲa] (fr. Tarragnat).
* Las Valèiras [lɛ.vaˈlɛjʁɛ] (fr. Les Vallières).

## Toponimia

Una legenda vòl que le nom dau borg venguèsse d'un monge nomat Magnus. Aviá una malautiá que se podiá pas garir, alòrs venguèt vès Roma per prejar Sent Sebastian e un miracle li arribèt. Quand tornèt per le país la nuèit èra a tombar, alòrs crochetèt le sac embei las relicas per una brancha e s'endormiguèt, mas en se desvelhar pas moian de descrochetar le sac a causa de l'aura, prenguèt aquò coma un signe que las relicas devián demorar aquí e bastiguèt un orador.
Mas aquela legenda se deu pas préner seriosament, per Pierre François Fournier le borg ten son nom de sa situacion monastica. Manluòc èra un centre religiós franc important e aguèt donca le nom de Magnus Locus, "le grand luòc", "le luòc important".
Las atestacions ancianas son Vicus Tudurnensis (656) e Magnus Locus/Magnum Locum (959, 1031, 1286).

## Istòria

Sabèm pas exactament si le luòc èra abitat a l'epòca gallesa, mas d'apchetas en pèira lissa seguèron retrobadas dins mai d'un endreit de la comuna (quatre pas luènh de vès Champsiaus e doas près de vès le Chap) e tesmònhan d'una ocupacion mentre le Neolitic. Le territòri èra boschilhat mas los galloromans l'eissartèron en mai d'un endreit per l'ocupar. Las rèstas d'un talhèir de potèirs dau sègle II seguèron tanben descobèrtas sobre la comuna.
L'istòria de Manluòc comenca au sègle VII, la coneissèm gràcia a la Vida de Sent Bonet, escriuta au sègle VIII après la demanda d'un abat manluoqués. Segon Grabièl Fournier, l'abadiá seguèt fondada dins la segonda meitat dau sègle VII per Sent Ginès. A la fin dau sègle Sent Bonet que seguèt evesque de vès Clarmont a partir de 689 lai se retirèt, moriguèt pas luènh de vès Lion en 709 dau mentre que fasiá un pelerinatge. Un vialatge de la comuna pòrta son nom.
Le borg aviá doas glèisas, la glèisa parrochiala Nòstra Dama e la glèisa abadiá Sent Sebastian, maleirosament la promèira seguèt borlada per accident le 30 octòbre 1966, se pòt totjorn veire las roïnas dins le centre dau borg.

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Qualitat |
| març 2014 | 2020 | Michèle Brousse | ajuda-soanhanta |
| junh 1995 | 2014 | Philippe Juille | chap d'entrepresa |
| març 1989 | 1995 | Gérard Robineau | director informatica |
| març 1971 | 1989 | Marcel Michy | agricultor |
| | 1971 | | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||
* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Vic la Còmte, lai demorèt.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 470, totala: 478 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 174 | 817 | 1 124 | 1 303 | 1 426 | 1 676 | 1 663 | 1 708 | 1 676 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 221 | 1 436 | 1 384 | 1 340 | 1 313 | 1 228 | 1 176 | 1 112 | 1 084 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 021 | 991 | 1 012 | 905 | 816 | 755 | 649 | 592 | 547 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 481 | 405 | 384 | 400 | 421 | 411 | 431 | 433 | 434 442 |
| 2009 | 2010 |
| 444 452 | 454 462 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* 2016 : 462

## Luòcs e monuments

* Glèisa abadiá Sent Sebastian
* Glèisa parrochiala Nòstra Dama (roïnas)
* Chastèl d'Augèir
* Chastèl dau Montelh
* Chastèl de Boqueiton (fr. Bouqueytou)
* Pont roman
* Convent de Montmoi

## Personalitats liadas a la comuna

* Antoène Codèrc (fr. Antoine Coudert) (1861-1929), evesque de Banias, sacrat en 1898 dins la catedrala de Colombo.

## Veire tanben

Comunas dau Puèi de Doma

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* ↑ Collectatge IEO 63. Dins le parlar de la comuna, mai precisament dau vialatge de las Sanhas.
* ↑ Lucien Montmory, Manglieu, son monastère, ses châteaux, son histoire, Bulletin historique et scientifique de l'Auvergne n°652, Clermont-Ferrand, 1977, p. 2. "Ses habitants s'appellent les Manliocais, Manlio étant le nom du bourg en patois local."
* ↑ Karl-Heinz Reichel, Grand dictionnaire général auvergnat-français (page 516) : vé Manlio — https://image.noelshack.com/fichiers/2019/01/3/1546461461-mangluoc.jpg
* ↑ Collectatge IEO 63, dins le parlar de Bòrsa.
* ↑ Collectatge IEO 63, dins le parlar de Montmorin.
* ↑ Collectatge IEO 63, dins le parlar de Sent Quentin.
* ↑ Jean-Baptiste-Maurice Biélawski, Histoire de la comté d'Auvergne et de sa capitale Vic-Le-Comte, F. Caffard, 1887.
* ↑ https://www.manglieu.fr/tourisme/histoire
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 430
* ↑ https://www.persee.fr/authority/177862
* ↑ Lucien Montmory, Manglieu, son monastère, ses châteaux, son histoire, Bulletin historique et scientifique de l'Auvergne n°652, Clermont-Ferrand, 1977, p. 3-5.
* ↑ Site de la préfecture du Puy-de-Dôme, consulté le 8 janvier 2008
* Portal d'Auvèrnhe