OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Vòuta (arquitectura)

Suls autres projèctes Wikimèdia :
Una vòuta o vòlta es un obratge arquitectural que servís per cobrir un espaci, dont lo dejós (o intradós) es fach en arc o en platabanda. Son fachas generalament de maçonariá (brica, cairon, pèira), las vòutas pòdon èsser construchas de fusta, o de betum. Quand es bastit de pèira, es format per de clavèls (o cobèrtas) que, per lors disposicions, se sostenon ensem. .

## Tipes de Vòuta

Se balha a las vòutas diferentas denominacions segon lor fòrma:
* Vòuta en crosilha
* Vòuta en augiva o vòuta ogivau
* Vòuta plata
* Vòuta catalana
* etc.

## Vejatz tanben

* Wikidata: Q189771
* Multimedia: Vaults

## Nòtas e referéncias

* ↑ Academia Occitana-Consistòri del Gai Saber (2008-2024). Diccionari General de la Lenga Occitana (DGLO).
* 1 2 Mistral, Frederic (1878–1886). Lou Tresor dóu Felibrige (TDF). Rafèla d'Arle: Cultura Provençala e Meridionala.
* ↑ Toscano, Reinat. Diccionari de lenga d'òc d’après lo parlar niçard. Auba Novèla.
* ↑ «Vòuta (arquitectura)» (en francés). Multidiccionari Occitan Dicodòc. Congrès permanent de la lenga occitana.
* (ca) Aqueste article es parcialament o en totalitat eissit d’una traduccion de l’article de Wikipèdia en catalan intitolat « Volta ».
* (fr) Aqueste article es parcialament o en totalitat eissit d’una traduccion de l’article de Wikipèdia en francés intitolat « Voûte ».
# Defensina

Las defensinas son una familha de proteïnas antimicrobianas cationicas amb de massas molecularas variant de 3,5 a 6 kDa. Son implicaas dins l'immunitat innaa d'un important nombre d'organismes en causa d'aquelas proprietats. Tres tipes diferents de defensinas son estaas identificaas : las α-defensinas, β-defensinas et θ-defensinas. En l'òme, se tròban unicament los dos prumiers grops. An un espectre immunitari larg en intervenent contra las bacterias, los organismes fongics, los virús envolopats e los protozoaris.

## Ligams internes

* Proteïna.
* Sistema immunitari.

## Bibliografia

* (fr) Anne-Sophie Michel, À la découverte des Peptides Antimicrobiens, Sciences pharmaceutiques, 2010.
* (fr) J.-M. Cavaillon, « La réponse immunitaire à l’agression: le B.A.-BA — Système immunitaire inné », Médecine Intensive Réanimation, vol. 20, supl. 2, 2010, pp. 393-405.
# Cyril

Cyril Riley es un discjoquèi e compositor de musica electronica australian nascut en 1997. Es conegut en Occitània dempuèi 2024 seguida a son tube Stumblin' In, una represa electro d'un títol de la fin de las annadas 1970 del duò anglofòn Chris Norman e Suzi Quatro.
# Autrac

Autrac (Autrac en francés) z-es una comuna auvernhassa, situada dins lo departament del Naut Léger e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

## Geografia
### Perimètre delh territòri

Comunas confrontantas de Autrac :
| | Apchac (Puèi de Doma) | |
| Las Vaus (Cantal) | | Bleila |
| | Sent Estefe de Bleila | |

## Toponimia

La prononciacion a Graneirs e Magon z-es [zu'tɾa]. Au- pretonic ven [u-] en auvernhat.
Las fòrmas ancianas son : Ecclesia S. Juliani de Autrac en 1185, Ecclesia de Aultrac alh sègle XIV, Auctrat en 1398, Autrac en 1401, Autrat en 1493, Cura S. Juliani d'Austrat alh sègle XVI. Segon Dauzat, Autrac ven delh nom gallic d'òme *Altirius (inatestat) o delh nom germanic d'òme Althari, ambelh sufixe -acum.
Segon Xavier Delamarre, Autrac ven (benlèu) delh nom gallic d'òme *Altirios, inatestat, derivat en -ācon.

## Istòria

En 1789, Autrac fasiá partida de la província d'Auvernhe, de l'eleccion e subdelegacion de Briude e delh ressòrt delh presidiau de Riam. Sa gleisa parochala, diocèsi de Clarmont e archipreirat d'Ardes, èra delh vocable de Sant Julian.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta |
| març de 2008 | (2026) | Christophe Bedrossian | Front d'Esquèrra |
| març de 2001 ? | 2008 | Henri Benoit | |
| | 2001 | | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 74, totala: 76 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 251 | 218 | 234 | 214 | 245 | 250 | 236 | 256 | 208 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 190 | 188 | 170 | 175 | 179 | 182 | 160 | 168 | 174 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 160 | 144 | 124 | 118 | 108 | 121 | 111 | 100 | 95 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 81 | 75 | 60 | 61 | 63 | 69 | 72 | 70 | 73 74 |
| 2009 | 2010 |
| 75 76 | 78 79 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 60 abitants e la densitat èra de 7,09 ab/km².

## Ligams extèrnes

* Autrac sus lo site de l'Insee

## Nòtas

* ↑ Institut d'Estudis Occitans, Comission Toponimica Occitana, Luòcs, basa de donadas de toponimia occitana. Cèrca «Autrac».
* ↑ Enquèsta delh contributor en 2024
* 1 2 Augustin Chassaing, Antoine Jacotin Dictionnaire topographique... de la Haute-Loire, 1907, p. 13 https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k392965/f62.item
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 39
* ↑ Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012, p. 48, 284, 326
* Portal d'Auvèrnhe
# La Chapèla Gralhosa

La Chapèla Gralhosa (Lachapelle-Graillouse en francés) es una comuna occitana de Vivarés, situada dins lo departament d'Ardecha e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament de Ròse-Aups.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de La Chapèla Gralhosa :
| Saint-Arcons-de-Barges (Naut Léger) | La Fara (Naut Léger) | Issarlés |
| Cocoron | | Lo Lac d'Issarlés |
| | Issanlas | Sant Cirgue de Montanha |

## Toponimia

Lo mot chapèla, en latin cappella, agèt los sens successius de « partida de la glèisa de Tors que gardava lo mantèl, la cappa, de Sent Martin, de « partida de glèisa amb un autar segondari », puèi de « glèisa pichona ».
Las fòrmas ancianas (del determinant ?) son Graculosa, en latin, vèrs l'an 900, Grattalosa, latinizacion fantasiosa delh sègle XI, Gralhosa en 1516, Grallouse sur Loire en 1793, Graihouse alh sègle XIX. Gralhosa marca la preséncia de gralhas (agraulas) o autres corvids.
La prononciacion es [latsa'pɛlɔ gra'ʎuzɔ], d'un locutor de competéncia lingüistica excellenta nascut a Issarlés.

## Administracion

Lista delhs cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| 28 de març 2014 | 2020 | Roland Jallat | sense etiqueta | agricultor |
| genièr 2014 | març 2014 | Maryse Breysse | | agenta de las pòstas, interim (prumeira adjunta) |
| abrial 2001 | 26 de decembre 2013 (demission) | Michel Bernard | PS | agent d'asseguranças |
| abrial 1965 | 2001 | Roger Veysseyre | sense etiqueta | regent delh public |
| 1945 | 1965 | Baptiste Arnaud | sense etiqueta | ostalièr |
| | 1945 | | | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra delh canton de Cocoron; es ara delh canton de Nauta Ardecha (Tuèis burèu centralizator).

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 722 | 751 | 929 | 876 | 946 | 962 | 961 | 1 038 | 1 111 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 200 | 1 202 | 1 145 | 1 172 | 1 258 | 1 332 | 1 380 | 1 410 | 1 211 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 186 | 1 221 | 1 145 | 1 023 | 864 | 919 | 860 | 754 | 622 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 535 | 546 | 452 | 376 | 293 | 237 | 230 | 235 | 240 |
| 2009 | 2010 |
| 245 247 | 257 259 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* 2016 : 203

## Nòtas

* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 143
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 145
* ↑ enquèsta Sivadon junh 2019
* Portal de Vivarés
* Portal de Lengadòc
v · m Comunas d'Ardecha (comunas actualas, comunas que caupon de comunas delegadas, ancianas comunas, ancianas comunas vengudas comunas delegadas) :
# Joaquim Murat

Joaquim Murat (Joachim Murat en nòrdoccitan e en francés), nascut lo 25 de març de 1767 a La Bastida Fortunièra en Carcin e mòrt fusilhat lo 13 d'octobre de 1815 al castèl de Pizzo (reialme de Nàpols), foguèt un militari carcinòl, naut dignitari del Primièr Empèri Francés. Fach manescal d'Empèri e prince francés per Napoleon Ièr, èra tanben grand amiral de l'Empèri, grand duc de Berg, puèi rei de Nàpols a partir de 1808 amb lo nom de Joaquim Napoleon Ièr.
Èra lo conhat de Napoleon Ièr per son maridatge amb Carolina Bonaparte, sòrre de l'Emperaire.

## Fonts
### Referéncias

* (fr) Aqueste article es parcialament o en totalitat eissit d’una traduccion de l’article de Wikipèdia en francés intitolat « Joachim Murat ».

### Bibliografia
## Veire tanben
### Ligams extèrnes

* Wikidata: Q151173
* Multimedia: Joachim Murat
# Serves-sur-Rhône

Serves de Ròse? (nom occitan desconegut )(Serves-sur-Rhône en francés) es una comuna occitana de Daufinat situaa dins lo departament de Droma e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament de Ròse-Aups.

## Geografia

Serves-sur-Rhône es situat dins la Dròma de las còlas au ras de la Rota nacionala 7, en riba senèstra de Ròse, a 75 km de Lion e aperaquí 25 km de Valença e de Rumans. Serves se situa dins la region AOC de las Còstas de Ròse, Croses e Ermitatge.

### Comunas vesinas
## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Alain Lafuma |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 755, totala: 764 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | | | | | | | 750 | 721 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 675 | 615 | 610 | 611 | 602 | 606 | 537 | 532 | 557 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 535 | 518 | 520 | 512 | 511 | 506 | 504 | 440 | 480 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 495 | 453 | 369 | 468 | 624 | 598 | 596 | 642 | 685 692 |
| 2009 | 2010 |
| 727 735 | 749 757 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Veire tanben

* Comunas de Droma
# Tresiu

Tresiu [tʁəˈʒœɥ] (Trézioux en francés) es una comuna occitana dau departament dau Puèi de Doma e la region de la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.

## Toponimia

Las atestacions son Treizeulx (1418) e Tréziol/Trigilii (XVI).

## Administracion

Lista daus cònses successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Hubert Cheminat |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 471, totala: 476 :
| 1962 | 1968 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| | | Cercar | Cercar | Cercar | 410 | 416 427 |
| 2009 | 2010 |
| 433 439 | 451 457 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* ↑ Collectatge IEO 63, dins le parlar de la comuna.
* Portal d'Auvèrnhe
# Masoira

Masoira [maˈzwɛjʁa] (Mazoires en francés) z-es una comuna auvernhata dau departament dau Puèi de Doma e de la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

## Administracion

Lista daus cònses successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| març 2008 | 2020 | Jean-François Gouezec |
| març de 2001 | 2008 | Maurice Buffay |
| | 2001 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 99, totala: 101 :
| 1962 | 1968 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| | | Cercar | Cercar | Cercar | 103 | 103 110 |
| 2009 | 2010 |
| 103 110 | 101 108 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 97 abitants.

## Veire tanben

* Comunas dau Puèi de Doma

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* ↑ Toponimia occitana (IEO)
* ↑ Collectatge IEO 63, dins le parlar de vès Ardes.
* ↑ Site de la préfecture du Puy-de-Dôme
* Portal d'Auvèrnhe
# Faiet (Puèi de Doma)

Faiet [fwɔj] o [fwe] (Fayet-le-Château en francés) es una comuna occitana dau departament dau Puèi de Doma e la region d'Auvèrnhe..

## Administracion

Lista daus cònses successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jacqueline Constanty |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 343, totala: 351 :
| 1962 | 1968 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| | | Cercar | Cercar | Cercar | 259 | 277 282 |
| 2009 | 2010 |
| 296 301 | 314 319 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* ↑ Collectatge IEO 63. Dins l'òrdre parlar de Montmorin e parlar de Bòrsa.
* Portal d'Auvèrnhe
# Aglabidas

Los Aglabidas son una dinastia d'emirs de la tribú dels Banu Tamim que dirigiguèt Ifriqiya de 800 a 909. Nomats per lo califa abbassida Harun ar-Rachid per estabilizar la region tochaa per l'anarquia après de trebols internes, los Aglabidas venguèron rapidament independents tot en reconoissent la sobeiranetat nominala de la cort de Bagdad. Restaurèron l'agricultura de la region e fondèron un reiaume prospere en s'apiejan sus las infrastructuras laissaas per los Romans. Demorèron pereu relativament neutres dins los conflictes entre Abbassidas e Omeias en Mediterranea Orientala, çò que li permetèt de menar la conquista de Sicília. Pasmens, après un apogeu durant los ans 850-860, la dinastia foguèt pauc a cha pauc minaa per las revòutas internas e afeblia per las atacas en provenença d'Egipte. Foguèt finalament anientaa en 909 per los Fatimidas.

## Ligams internes

* Abbassidas (califat).
* Ifriqiya

## Bibliografia

* (fr) Mohamed Talbi, L'émirat aghlabide : 184-296, 800-909, París, Librairie d'Amérique et d'Orient, 1966.
* (fr) Maurice Vonderheyden, La Berbérie orientale sous la dynastie des Benoû l-Aṛlab, 800-909, París, Geuthner, 1927.
# Vitrac de Montana

Vitrac de Montana (Vitrac-sur-Montane en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Marcel Bachellerie |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 255, totala: 260 :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 280 | 303 | 286 | 239 | 244 | 214 | 247 | 252 | 252 257 |
| 2009 | 2010 |
| 261 266 | 258 263 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 269 abitants.

## Veire tanben

* Comunas de Corresa

## Nòtas

* Portau de Lemosin
# Sent Clement (Corresa)

Sent Clement (Saint-Clément en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Daniel Combes |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 1333, totala: 1363 :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 833 | 945 | 853 | 877 | 908 | 1 011 | 1 171 | 1 204 | 1 226 1 251 |
| 2009 | 2010 |
| 1 250 1 278 | 1 275 1 304 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 1321 abitants.

## Veire tanben

* Comunas de Corresa

## Nòtas

* Portau de Lemosin
# Monestièr e Port Dieu

Monestier (e) Part Deu ? (Monestier-Port-Dieu en francés) es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Monestier (e) Part Deu :
| [] | [] (a) | [] |

## Toponimia

La prononciacion notada a Bèlluòc es [munes'tje par'dœ].

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Marcelle Bourdouleix |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 127, totala: 129 :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 183 | 203 | 155 | 153 | 143 | 116 | 119 | 124 | 125 126 |
| 2009 | 2010 |
| 125 127 | 124 126 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 101 abitants.

## Veire tanben

* Comunas de Corresa

## Nòtas

* ↑ I a dos Monestièrs a 25 km de distància, chascun determinat per la comuna d'a costat
* ↑ enquèsta Sivadon abrial 2018
* Portau de Lemosin
# Chastelairaud

Chastelairaud (Châteulrô / Chateleràud en peitavin-sentongés; Châtellerault en francés) es 'na comuna francesa dau departament de Viena e de la region de Novela Aquitània.

## Geografia
### Comunas limitròfas

Comunas confrontantas de Châtellerault :
| Antran | Ingrandes | Oyré |
| Thuré | | Senillé-Saint-Sauveur |
| Naintré | Cenon-sur-Vienne | Availles-en-Châtellerault |

## Toponimia

Las atestacions ancianas son, per lhuec:
* Chastelairaud - Vicaria de Castro Araldi in pago Pictavo vers 1025; In condito Castro Adraldum vers 1035; Castrum Airaldi en 1047; Castellum Airaudi vers 1055; Castrum Araudi vers 1065; Castri Arraldi vicecomes vers 1080; Chastelarraut vers 1080; Castrum Ayraudi en 1093; Castrum Aeraudi en 1260; Guillelmus de Castro Eraudi en 1268; Chastelerault en 1277; Chatelerault en 1291; Chastel Ayraut en 1291; Chatelleraut en 1316; Chastelaeraut en 1324; Chastelleraut en 1368; Chasteauleraut en 1377; Castieleraut, Chastelleraud en 1441; Chastellerault en 1445; Chastealehesraut en 1457; Chastelairaud vers lo 10 de genier de 1478; Chastelayraud en 1482; Chastelairaud en 1667; Chatellerault en 1705; Châtelleraud, Chastelleraud en 1786. Segon l'etimologia e los noms aguiainés, lo nom moderne occitan Chastelairaud (en lemosin e marchés) es possiblhe.

## Administracion
### Lista daus maires

Lista daus maires successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jean-Pierre Abelin |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

### Intercomunalitat
## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 31262, totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 7 725 | 8 193 | 8 970 | 9 183 | 9 437 | 9 695 | 9 636 | 11 584 | 12 433 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 14 084 | 14 210 | 14 278 | 15 606 | 18 053 | 18 280 | 17 402 | 22 522 | 20 014 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 20 801 | 18 180 | 18 260 | 17 600 | 17 720 | 17 704 | 19 369 | 22 809 | 23 583 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 27 079 | 35 337 | 37 080 | 35 838 | 34 678 | 34 126 | 34 402 | 33 993 | 33 540 34 640 |
| 2009 | 2010 |
| 32 718 33 797 | 32 459 33 420 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Personalitats liadas a la comuna

Jean-Pierre Thiollet, escrivan francés.

## Veire tanben
### Liams connexes

* Comunas de Viena

### Liams externes
## Nòtas e referéncias
### Referéncias

* ↑ Joseph Hyacinthe Albanès. Gallia christiana novissima: histoire des archevêchés, évêchés ....
* ↑ Charles-Claude Lalanne. Histoire de Châtelleraud et du Chatelleraudais...
* ↑ Francois de Lauberan de Montigny. Les Grandeurs de la maison de France.
* ↑ «Dictionnaire topographique de la France».
# Taiac

Taiac (Tayac en francés) es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta |
| 2020 | 2026 | Éric Barret | |
| 1999 | 2020 | Catherine Buoro | sense etiqueta |
| | 1999 | | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 133, totala: 136 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | | | | | | 291 | - | - |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| - | - | - | - | 261 | - | - | - | - |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| - | - | 215 | - | - | - | - | - | - |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 153 | 141 | 141 | 140 | 133 | 131 | 157 | 160 | 159 162 |
| 2009 | 2010 |
| 152 157 | 144 149 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas e referéncias

* ↑ https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k9616679v/f89.item.zoom
* Portau de Guiana
# Guèrra de Botan

La Guèrra de Botan es una guèrra que fa partida de la conquista e de la colonizacion britanica d'Índia. Se debanèt de 1864 a 1865 e opausèt Reiaume Unit a Botan. Après una guèrra civila intèrna botanesa, lei Britanics mandèron una mission diplomatica que sei prepausicions foguèron pas acceptadas per lo govèrn novèu. En novembre de 1864, lo govèrn britanic decidiguèt donc de declarar la guèrra au Botan que teniá pas d'armada regulara ni d'armaments modèrnes. Pasmens, maugrat aqueu desequilibri, lei combatents botanés capitèron de resistir cinc mes e lei Britanics foguèron desfachs mai d'un còp. La guèrra s'acabèt per lo tractat de Sinchula : Botan perdèt una partida d'Assam, de Bengala e de Dewangiri, mai demorèt independent.

## Liames intèrnes

* Raj Britanic.