# Castèlnòu de Montmiralh

Castèlnòu de Montmiralh$^,$$^,$$^,$ (Castelnau-de-Montmiral en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d'Occitània.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Castèlnòu de Montmiralh :
| La Ròca | Pena Vaur | Santa Ceselha del Cairon Sant Bausèli Lo Verdièr |
| Puègcèlsi | | Caüsac de Vera Bròsa |
| | L'Illa d'Albigés | Galhac |

## Toponimia

* Castèlnòu. Lo nom es citat en 1257, de Castro novo. Ambe castèl, mot vengut del latin castellum (e abans de castrum), l'adjectiu nòu, de novum, e sas fòrmas pus evolucionadas nau e nuèu, es lo que se tròba mai sovent en toponimia. En mai del sens literal, lo nom de castèlnòu/castèlnau designava de pichonas aglomeracions apiejadas sus una fortalesa que las aparava, de borgs castrals medievals (sègles XI a XIII) qu'estudièt per exemple Benoît Cursente.
* Montmiralh a lo sens de mirador.

## Istòria

Tot a l'entorn de la selva de Gresinha son levadas de pèiras de l'Edat del Bronze e Oppidums/Oppida (plaças fòrtas) de l'Edat de la Pèira. La bastida albigesa foguèt fondada en 1222 per Ramon VII, comte de Tolosa. Son nom primitiu èra Castellum Novum Montis Mirabilis.
Pendent la Guèrra de Cent Ans, los angleses menats pel prince Negre, envasiguèron Albigés en 1345. Mas se retirèron sens se riscar d'atacar la vila... Pendent las guèrras de religion, Castèlnòu de Montmiralh aderiguèt pas jamai al protestantisme e aculhissiá los catolics de Galhac, qu'èran forabandits de la vila pels protestants majoritaris. En genièr de 1587, una ataca del capitani protestant Borniquèl foguèt rebutada. Segon la legenda, una femna que tornava de posar d'aiga a la font del Teron auriá donat l'alèrta. Loís XIII passèt a Castèlnau de Montmiralh le 24 de junh de 1622, lotjat dins l'ostal de "Totnac". Foguèt tanben l'ostal de la celèbra familha Privat.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 1989 | 2020 | Paul Salvador |
| 1977 | 1989 | Gérard Marroulle |
| 1965 | 1977 | Pierre Boulous |
| 1955 | 1965 | Léon Bombal |
| 1945 | 1955 | Gabriel AYME |
| 1944 | 1945 | Sylvain Murat |
| 1944 | 1944 | Gabriel AYME |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra canton; es ara del canton de Vignobles et Bastidas (en francés), donc Vinhals e Bastidas.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 1029, totala: 1051 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 2 452 | 2 523 | 2 716 | 2 758 | 3 104 | 3 108 | 3 086 | 3 116 | 3 066 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 3 019 | 3 021 | 2 901 | 2 569 | 2 507 | 2 532 | 2 559 | 2 563 | 2 058 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 771 | 1 777 | 1 682 | 1 522 | 1 508 | 1 502 | 1 419 | 1 315 | 1 284 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 1 238 | 1 215 | 1 037 | 958 | 910 | 895 | 940 | 946 | 952 976 |
| 2009 | 2010 |
| 950 976 | 957 982 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Luòcs e monuments

* Vilatge classat coma "mai bèl vilatges de França"
* Plaça de las Arcadas amb lo pilòri
* Glèisa de Nòstra Dama de l'Assompcion (campana de 1554)
* Pòrtas fortificadas (Portas dels Garrics, de Tolza)
* Ostals de pèira e de colondrat
* muralhas
* Castèl de Gaita roïnat en 1819 que se trapa dins l'escut del vilatge
* Cròte reliquaire dicha de Montmiralh, de 1341.
* De Glèisas e capèlas dins los caps (de Sant Martin, de Sant Jiròni, de Brunhac...)
* De castèls sul territòri de la comuna: Corduriés, Fesembat, Masièras, Meiragas
* De sosterrens refugi
* Selva de la Gresinha

## Cultura

* Lo vilatge foguèt visitat per Jean-Paul Sartre e Simone de Beauvoir.
* Dins la seria americana Smallville, la familha de Lana Lang es originària de Castèlnòu de Montmiralh.

## Veire tanben

* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes

* Site de la vila
* Comitat Departamental de Torisme du Tarn
* Castèlnòu de Montmiralh sul site de l'IGN

## Nòtas e referéncias

* ↑ Pojada, Patrici. Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières, 2009. ISBN 978-2-86266-573-3.
* ↑ «Toponimia occitana».
* ↑ Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
* ↑ Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 154
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 226
* ↑ http://www.persee.fr/doc/ccmed_0007-9731_1984_num_27_105_2261_t1_0166_0000_3
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 248
* Portal de Lengadòc