# Achiac

Achiac (Apchat en francés) z-es una comuna auvernhata dau departament dau Puèi de Doma e de la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

## Geografia

Le vialatge d'Achiac z-es situat dins los monts dau Sejalèir. z-Es plaçat au sud dau departement dau Puèi de Doma e a proximitat dau Cantau.
Comunas confrontantas de Achiac :
| Masoira | Ardes de Cosa | Aunhac Sent Gervasi de Lembron |
| Anzac e le Luguet | | Lauton |
| Las Vaus Cantau | Autrac Naut Léger | Torsiac Naut Léger Bleila Naut Léger |

### Climat

En 2010, le climat de la comuna z-es de tipe climat oceanic alterat, segon une estuda dau Centre nacionau de la rechèrcha scientifica que s'apuia sobre une seria de donadas que còbron le periòde 1971-2000. En 2020, Meteo-França publia una tipologia daus climats de la França metropolitana dins laquanha la comuna z-es exposada a un climat de montanha o de marjas de montanha e z-es dins la region climatica Nòrd-èst dau Massís Centrau, caracterizada per una pluviometria annuala de 800 a 1 200 mm, ben repartida dins l’annada.
Per le periòde 1971-2000, la temperatura annuala moiena z-es de 9,2 °C, embei una amplituda termica annuala de 15,9 °C. Le cumul annuau moien de precipitacions z-es de 701 mm, embei 8,8 jorns de precipitacions en janvèir e 6,9 jorns en julhet. Per le periòde 1991-2020, la temperatura moiena annuala observada sobre l'estacion meteorologica de Meteo-França la mai pròcha, « Autrac », sobre la comuna d'Autrac a 7 km a vol d'aucèl, z-es de 10,5 °C e le cumul annuau moien de precipitacions z-es de 711,4 mm,. Per l'avenir, los paramètres climatics de la comuna estimats per 2050 segon diferents scenaris d'emission de gase a efèit de sarra son consultables sobre un site dediat publiat per Meteo-França en novembre 2022.

## Urbanisme
### Tipologia

Achiat z-es una comuna rurala, per çò que fai partida de las comunas pauc o franc pauc densas, au sens de la grilha comunala de densitat de l'Insee. La comuna z-es fòra atraccion de las vialas.

### Ocupacion de los sòus

L'ocupacion de los sòus de la comuna, tala que ressòrt de la basa de donadas europèa d’ocupacion biofisica de los sòus Corine Land Cover (CLC), z-es marcada per l'importança de los bòscs e mitans semi-naturaus (58,2 % en 2018), una proporcion sensiblament equivalenta a aquela de 1990 (58,6 %). La reparticion detalhada en 2018 z-es la seguenta : mitans a vegetacion arbustiva e/o erbacèa (29,8 %), bòscs (28,4 %), pradas (24,4 %), tèrras arablas (11,7 %), zònas agricòlas eterogenèas (5,8 %). L'evolucion de l’ocupacion de los sòus de la comuna e de sas infrastructuras pòt èstre observada sobre las diferentas representacions cartograficas dau territòri : la carta de Cassini (sègle XVIII), la carta d'estat major (1820-1866) e las cartas o fòtos aerianas de l'IGN per le periòde actuau (1950 a anuèit).

## Toponimia

Las atestacions ancianas son Atciac, Atchiac (sens datas), Chat en 1294, Achiat en 1373 e Acchiac au sègle XIV.
Segon Albèrt Dauzat e Carles Rostanh, aquel toponim proven dau nom d'òme latin Appius, e dau sufixe -acum; veire egalament Apchon (embei le sufixe -onem) e Apchièr (embei le sufixe -arium).
Dins le parlar de vès Ardes la comuna se ditz [aˈt͡ʃa].

## Administracion

Lista daus cònses successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| genèir 2013 | 2020 | Patrick Pélissier | divèrs dreita | agricultor |
| març 2008 | decembre 2012 | Jean-Michel Chabrillat | | retirat |
| 1995 | 2008 | Gérard Knap | | |
| març de 1971 | 1995 | Denis Chabrillat | | |
| | 1971 | | | |
| Totas las donadas non son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 170, totala: 177 :
| 1962 | 1968 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| | | Cercar | Cercar | Cercar | 194 | 192 198 |
| 2009 | 2010 |
| 190 197 | 187 194 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 166 abitants.

## Luòcs e monuments
### Parpesat, comuna d'Achiat

* Chastèl dau sègle XVIII.

### Dins le borg

* Maine, chastèl dau sègle XV (donjon) e pòrge dau sègle XVIII.
* Glèisa de Sant Mesard (sègles XV e XVI).
* Chastelet d'Achiac.
* Glèisa de Sant Mesard.
* Glèisa de Sant Mesard.

## Veire tanben

* Comunas dau Puèi de Doma

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* 1 2 Daniel Joly, Thierry Brossard, Hervé Cardot, Jean Cavailhes, Mohamed Hilal et Pierre Wavresky, « Les types de climats en France, une construction spatiale », Cybergéo, revue européenne de géographie - European Journal of Geography, no 501,‎ 18 juin 2010.
* 1 2 Dictionnaire étymologique des noms de lieu en France (en francés). Paris: Librairie Guénégaud. ISBN 2-85023-076-6. .
* ↑ Ernèst Negre. Toponymie générale de la France: Formations préceltiques, celtiques, romanes, p. 487.
* ↑ Collectatge IEO 63.
* Portal d'Auvèrnhe