# Linha B del mètro de Tolosa

La linha B del mètro de Tolosa es una de las doas linhas del mètro tolosenc. Religa l'estacion Bòrdaroja al nòrd, a l'estacion Ramonvila, sus la comuna de Ramonvila e Sent Anha, al sud-èst.
La linha B es longa de 15,7 kilomètres. Passa pels quartièrs del nòrd de Tolosa de Bòrdaroja, Barrièra de París e dels Minimes, puèi traversa los baloards al nivèl de Compans-Caffarelli, davala cap al centre-vila, puèi vèrs los quartièrs del sud de Tolosa de Sent Miquèl, En Palòt, Sent Anha e Ranguèlh, per finir son percors a Ramonvila e Sent Anha.
La linha es la segonda linha del mètro tolosenc, obèrta en 2007 après 6 ans de trabalhs. Fa uèi l'objècte d'un projècte de perlongament al sud, en direccion de l'INPT, afin d'establir una connexion ambe la futura tresena linha del mètro.

## Istòria
### Cronologia

* 1998 (3 de març) : Causida de la tecnologia del VAL de Matra, dejà utilizada sus la linha A.
* 2001 (11 de mai) : Signatura dels primièrs contractes per la realizacion de la linha.
* 2001 (agost) : Debut dels trabalhs.
* 2006 (decembre) - 2007 (mai) : Jornadas pòrtas obèrtas per desvelar las estacions al public.
* 2007 (27 de mai) : Debut dels tèsts en condicion reala.
* 2007 (30 de junh) : Inauguracion e mesa en servici de la linha B.

### Estudis e construccion

L'entrepresa Matra Transport International foguèt causida en 1998 per fornir la via d'equipament, las faciadas de las estacions, los malhums electrics, los automatismes, lo pòst de contròla, e trenta-cinc trens de tipe VAL, per un montant total de 1,6 miliard de francs.
Del fach de la longor importanta de la linha, e per securizar sa planificacion e sos còsts, l'obrador del gròs-òbra de la linha B foguèt copat en 6 lòts per un montant total previsional de 6,35 milliards de francs :
| | Entitolat | Estacions | Detalhs de las construccions | Entrepresas de trabalhs publics | Montant |
| 1 | Trencada coberta nòrd | Bòrdaroja | Cap de linha nòrd (a cèl obèrt), tremuèja, tunèl, obratges de ventilacion e d'estarida de las aigas | | |
| 2 | Tunèl e estacions nòrd | Trois-Cocus, La Vache, Barrière-de-Paris, Minimes, Canal-du-Midi, Compans-Caffarelli, Jeanne-d'Arc | Tunèl, obratges de ventilacion e d'estarida de las aigas. | Campenon Bernard, Eiffage | 749 millions de francs |
| 3 | Sector Joan Jaurés | Joan Jaurés | Tunèl, obratges e amainatjaments necessaris a l'estacion de correspondéncia ambe la linha A | | |
| 4 | Tunèl e estacions centre | Francés Verdier, Carmes, Palais de Justícia, Sant Miquèl, En Palòt, Niel (estacion fantauma) | Tunèl, obratges de ventilacion e d'estarida de las aigas. L'estacion fantauma Niel assura la ventilacion del tunèl e l'accès dels pompièrs | Bouygues Travaux Publics, Soletanche Bachy, Razel, Demathieu & Bard, Malet | 653 millions de francs |
| 5 | Tunèl e estacions sud | Sent Anha, Sauselong, Ranguèlh, Facultat de Farmacia, Universitat Pau Sabatièr | Tunèl, obratges de ventilacion e d'estarida de las aigas | GTM Construction, Dumez-GTM, Spie Batignolles | 463 millions de francs |
| 6 | Trencada coberta sud | Ramonvila | Cap de linha sud (a cèl obèrt), tunèl, obratge d'estarida de las aigas | | |

### Espleitacion

La linha B foguèt inaugurada lo 30 de junh de 2007 per Jean-Louis Borloo (ministre de l'Ecologia), Joan Luc Modenc (cònsol de Tolosa), e Felip Douste-Blazy (president del Grand Tolosa).
Lo còst de construccion foguèt de 1 390 000 000€ HT (valor 2007), siá environ 89 M€/km (material rotlant inclús).
Per festejar la primièra annada de linha, Tisséo fa appel a l'agéncia de design global tolosenca KLD-Design atal qu'a l'artista de carrièra local Chat Maigre per decorar uèch gàbias d'ascensors de la linha : Universitat Pau Sabatièr, Sent Anha-SNCF, Palais de Justícia, Carmes, Joan Jaurés, Joana d’Arc, Tres Cocuts, Bòrdaroja.
Dempuèi setembre de 2009, a l'ocasion del festenal Occitània, las anóncias vocalas de las estacions venentas se fa en francés e en occitan. Es la meteissa votz femenina qu'anoncia las estacions dins las doas lengas.
Lo divendres 6 de decembre de 2013, lo recòrd de frequentacion foguèt batut ambe 226 444 validacions.
Lo 9 de genièr de 2017, la ruptura d’una canalizacion dins lo quartièr Sent Anha provoca l’inondacion de l'estacion sosterranha Sent Anha-SNCF. L'estacion es barradura per una durada estimada de doas setmanas al mens, e lo trafic interromput al sud de l'estacion Sant Miquèl – Marcel Langer lo temps del pompatge de l’aiga amassada dins lo tunèl.
Lo 12 de genièr de 2018, la Comission Nacionala del Debat Public anóncia que la concertacion publica sul perlongament al sud, cap a la futura tresena linha del mètro, se tendrà del 29 de genièr al 23 de febrièr de 2018.
En 2018, per la primièra annada dempuèi l'obèrtura de la linha B, aquesta darrièra enregistra mai de validacions que la linha A : 57 milions contra 53,3 milions sus la primièra linha del mètro tolosenc. Aqueste escart s'explica essencialament per la barradura estivala de la linha A pendent qualques setmanas, dins l'encastre dels trabalhs de doblament de sa capacitat.

## Traçat e estacions
### Traçat

La longor totala de la linha es de 15,7km e es entièrament sosterranha. La linha B desservís 20 estacions al total : 19 a Tolosa e 1 a Ramonvila e Sent Anha. Traversa Tolosa del nòrd, a Bòrderoja, al sud-oèst, a Ramonvila.
A notar qu'a l'excepcion de l'estacion Joan Jaurés del fach de sa correspondéncia ambe la linha A, totas las estacions son similaras dins lors configuracion.
La linha nais al nivèl de la plaça Maurina, al nòrd de Tolosa, dins lo quartièr de Bòrdaroja. La primièra estacion de la linha, al nòrd, es l'estacion Bòrderoja. Aqueste estacion possedís un parcatge relai. La linha davala après cap a l'estacion Tres Cocuts, dins lo quartièr dels Isards. Lo mètro passa après jos la linha ferroviària de Bordèu a Seta.
La linha davala alara vèrs lo sud, per arribar a La Vaca, estacion situada al nivèl de la carrièra Paul Verlaine, dins lo quartièr de la Barrièra de París. D'alhors, l'estacion venenta es l'estacion eponim, situada jos un giratòri, a proximitat de nombrós comèrcis. La linha contunha sa davalada, cap a las estacions Minimes-Claudi Nogaròu e Canal del Miègjorn, totas doas situadas dins lo quartièr dels Minimes. L'estacion Canal del Miègjorn se situa a costat del Conselh Departemental de la Nauta Garona, jos lo canal, e sos accès suls bòrds.
La linha intra après dins l'ipercentre tolosenc, ambe l'estacion Compans-Caffarelli, situada sul baloard de Las Croses. L'estacion desservís especialament lo quartièr d'afars omonim. Lo mètro effectua alara una bocla cap a l'èst per davala a l'estacion Joana d'Arc, a proximitat de la basilica de Sant Sarnin, sul baloard d'Estrasborg. L'estacion venenta es Joan Jaurés, estacion de correspondéncia ambe la linha A del mètro. L'estacion es situada a proximitat de la plaça Wilson, atal que de nombrós monuments tolosencs, coma la plaça del Capitòli.
La linha contunha cap al sud ambe l'estacion Francés Verdier, situada a costat del monument dels mòrts, sul crosament entre lo baloard Lazare Carnot e la carrièra de Metz notadament. La linha fa alara un escart vèrs l'oèst puèi vèrs lo sud ambe l'estacion dels Carmes, situada a costat del celebre mercat tolosenc. Lo mètro davala après cap al sud e l'estacion Palais de Justícia, a proximitat del Pont de Sent Miquèl. L'estacion es tanben lo terminus de las linhas T1 e T2 del tramvai de Tolosa. La linha davala après en passant jos la grand carrièra Sant Miquèl cap a l'estacion Sant Miquèl Marcel Langer, situada a proximitat del stadium.
Lo mètro contunha sa davalada vèrs lo sud, ambe l'estacion En Palòt e lo quartièr omonim. Passa alara al nivèl de l'estacion fantauma Niel, sola estacion fantauma del malhum tolosenc. La linha contunha après son trajècte vèrs l'estacion Sent Anha-SNCF, estacion en correspondéncia ambe la gara de Sent Anha. Puèi lo mètro davala cap a l'estacion Sauselong, atal que l'estacion Ranguèlh, a proximitat del quartièr résidencial omonim.

### Lista de las estacions

| | Estacion | Coordenadas | Comuna | Correspondéncias Tisséo | Ret Arc-En-Ciel / TER |
| ■ | Bòrdaroja | 43° 38′ 27″ N, 1° 27′ 09″ E | Tolosa | 19​26​33​36​40​41​73​114​​​​​​​​ | Hop!301, Hop!302, 329, 351, 354, 355 |
| • | Tres Cocuts | 43° 38′ 17″ N, 1° 26′ 39″ E | Tolosa | 41​61​​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | La Vaca | 43° 38′ 01″ N, 1° 26′ 08″ E | Tolosa | 59​60​69​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | Barrièra de París | 43° 37′ 37″ N, 1° 26′ 02″ E | Tolosa | 15​29​41​110​​​​​​​​​​​​ | 351, 352, 372, 377 |
| • | Minimes Claudi Nogaròu | 43° 37′ 14″ N, 1° 26′ 09″ E | Tolosa | 29​​​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | Canal del Miègjorn | 43° 36′ 56″ N, 1° 26′ 02″ E | Tolosa | 15​70​Cementèris​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | Compans-Caffarelli | 43° 36′ 38″ N, 1° 26′ 09″ E | Tolosa | L1​​​​​​​​​​​​​​​ 31​45​63​Aeropòrt​Noctambus​​​​​​​​​​​ | 343, 362, 363, 365, 369, 373, 388 |
| • | Joana d'Arc | 43° 36′ 31″ N, 1° 26′ 43″ E | Tolosa | L1​L9​​​​​​​​​​​​​​ 15​23​29​39​45​70​Aeropòrt​Cementèris​Noctambus​​​​​​​ | 318, 319, 357, 358, 359, 361, 364, 380, 383 |
| • | Joan Jaurés | 43° 36′ 21″ N, 1° 26′ 56″ E | Tolosa | L1​L8​L9​​​​​​​​​​​​​ 14​23​29​Cementèris​Noctambus​Vila​​​​​​​​​​ | 318, 319, 357, 358, 359, 361, 364, 380, 383 |
| • | Francés Verdier | 43° 36′ 02″ N, 1° 27′ 07″ E | Tolosa | L1​L7​L8​L9​​​​​​​​​​​​ 14​29​44​​​​​​​​​​​​​ | 318, 319, 357, 358, 359, 361, 364, 380, 383 |
| • | Carmes | 43° 35′ 52″ N, 1° 26′ 44″ E | Tolosa | L4​​​​​​​​​​​​​​​ Vila​Noctambus​​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | Palais de Justícia | 43° 35′ 32″ N, 1° 26′ 41″ E | Tolosa | L4​​​​​​​​​​​​​​​ 31​Noctambus​​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | Sant Miquèl Marcel Langer | 43° 35′ 08″ N, 1° 26′ 51″ E | Tolosa | L4​​​​​​​​​​​​​​​ Noctambus​​​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | En Palòt | 43° 34′ 48″ N, 1° 26′ 31″ E | Tolosa | L5​L9​​​​​​​​​​​​​​ 54​​​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | Sent Anha SNCF | 43° 34′ 49″ N, 1° 26′ 59″ E | Tolosa | 34​115​Noctambus​​​​​​​​​​​​​ | 21, 22, 23, 24, 25 |
| • | Sauselong | 43° 34′ 47″ N, 1° 27′ 33″ E | Tolosa | 44​​​​​​​​​​​​​​​ | 383 |
| • | Ranguèlh | 43° 34′ 30″ N, 1° 27′ 42″ E | Tolosa | 23​80​​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | Facultat de Farmacia | 43° 34′ 05″ N, 1° 27′ 52″ E | Tolosa | 44​78​Noctambus​​​​​​​​​​​​​ | |
| • | Universitat Pau Sabatièr | 43° 33′ 39″ N, 1° 27′ 48″ E | Tolosa | 34​44​54​56​78​81​82​115​Noctambus​​​​​​​ | Hop!303, 350, 383 |
| ■ | Ramonvila | 43° 33′ 21″ N, 1° 28′ 35″ E | Ramonvila e Sent Anha | L6​​​​​​​​​​​​​​​ 27​37​79​88​111​112​​​​​​​​​​ | Hop!303 |

### Estacions particularas

* L'estacion Niel, situada entre las estacions En Palòt e Sent Anha es l'unica estacion fantauma del malhum de mètro a Tolosa.

### Estacions previstas

L'extension de la linha B figuèt declarada d'utilitat publica lo 7 de,febrièr de 2020, las òbras començan en 2022 per un servici previst a la fin de 2027
| | Estacion | Coordenadas | Comuna | Correspondéncias Tisséo | Ret Arc-En-Ciel / TER |
| ■ | Ramonvila | 43° 33′ 21″ N, 1° 28′ 35″ E | Ramonvila e Sent Anha | L6​​​​​​​​​​​​​​​ 27​37​79​88​111​112​​​​​​​​​​ | Hop!303 |
| • | Pargue Tecnologic del Canal | 43° 33′ 03″ N, 1° 29′ 19″ E | Ramonvila e Sent Anha | 111​​​​​​​​​​​​​​​ | |
| ■ | INPT | 43° 33′ 04″ N, 1° 30′ 18″ E | Labeja | (en projet) | |

### Correspondéncias

* Ambe de nombrosas linhas de tren de la gara de Tolosa Matabiau a l'estacion Marengo SNCF.
* Ambe la gara de Sent Anha de la linha D dels trens de banlèga a l'estacion omonim.
* Ambe la linha A del mètro a l'estacion Joan Jaurés.
* Ambe las linhas T1 e T2 del tramvai a l'estacion Palais de Justícia.

### Parcatges relais

Tres parcatges relais pels automobilistas arribant de la banlèga :
* Bòrdaroja, dont lo parcatge dispausa de 1130 plaças.
* La Vaca, dont lo parcatge dispausa de 440 plaças.
* Ramonvila, dont lo parcatge dispausa de 1050 plaças.

### Obradors e depaus

Lo depaus de la linha es situada al nòrd, après l'estacion Bòrdaroja.

### Servici

Lo trajècte dura 26 minutas e 30 segondas.

### Material rotlant

La linha es una linha de VAL, espleitada ambe de VAL 208 NG e NG2. Contrariament a la linha A, los VAL 206 e 208 de primièra generacion son pas utilizats sus aquesta linha.

### Personal d'espleitacion

En çò Tisséo, existís diferentas tascas que devon èsser efectuadas per permetre una bona gestion de la linha de mètro :
* La mantenença del material rotlant es efectuada per d'electronicians, d'electricians, de mecanicians e enfin de carrocièrs, que velhan al bon foncionament dels trens.
* La mantenença dels installacions e dels infrastructuras.
* L'espleitacion del mètro automatisat es gerit per d'operators del mètro, dempuèi una sala de contròla.
* La comunicacion e l'informacion dels viatjaires.
* La qualitat e lo respècte de l'environament son especialament gerits per de cargats d'estudis.
* La seguretat es gerida per de verificators de percepcion, d'agents de prevencion atal que de responsables d'equipas.
* L'engenheria atal que los projèctes son gerits per d'engenhaires, de caps de projècte e d'assistents metòde.
Lo mètro es çaquelà principalament gerit per d'operators del mètro, atal que per d'agents d'entreten.

### Trafic

Aqueste tablèu recapitula lo trafic segon las annadas de la linha B :
| 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2017 | 2018 |
| 17 300 000 | 38 900 000 | 40 900 000 | 44 200 000 | 46 799 322 | 50 000 000 | 51 900 000 | 52 300 000 | 52 100 000 | 53 900 000 | 57 000 000 |

## Torisme

La linha B traversa Tolosa del nòrd-oèst al sud-èst, e desservís de nombrós monuments et quartièrs toristics, coma :
* lo Canal del Miègjorn (estacion Canal del Miègjorn)
* lo jardin japonés (estacion Compans-Caffarelli)
* la basilica de Sant Sarnin, lo quartièr Sant Sarnin e lo Musèu de Sant Ramon (estacion Joana d'Arc)
* la plaça Wilson, lo Teatre de la Ciutat, la carrièra d'Alsàcia e Lorena e la plaça del Capitòli (estacion Joan Jaurés)
* la Catedrala de Sent Estève e lo Grand Redond (estacion Francés Verdier)
* lo Mercat dels Carmes, le Musèu dels Agustins e lo quartièr Esquiròl (estacion Carmes)
* lo Jardin de las Plantas e lo Musèu d'Istòria Naturala (estacion Palais de Justícia)
* lo Stadium (estacion En Palòt)

## Nòtas e referéncias

* (fr) Aqueste article es parcialament o en totalitat eissit d’una traduccion de l’article de Wikipèdia en francés intitolat « Ligne B du métro de Toulouse ».

### Nòtas

* ↑ La feble frequentacion de l'annada 2007 es ligada a l'obèrtura de la linha al mieg de l'annada, en junh.

### Referéncias

* 1 2 (fr) Yves Marc, Toulouse. C'est Matra...d'une courte tête !, La Despacha del Miègjorn, 3 de març de 1998.
* 1 2 (fr) Coup d'envoi de la ligne B du métro, signature des premiers contrats (3,8 MdsF)., La Despacha del Miègjorn, 11 de mai de 2001.
* ↑ (fr) Agnès Tremoulet, Toulouse. Métro : de l'encombrement sur toute la ligne, La Despacha del Miègjorn, 19 d'agost de 2001.
* ↑ (fr) Toulouse. Compans. Portes ouvertes à la station Compans-Caffarelli, La Despacha del Miègjorn, 8 de decembre de 2006.
* ↑ (fr) Anne-Marie Chouchan, Toulouse. Métro. La station des Carmes dévoilée, La Despacha del Miègjorn, 21 de mai de 2007.
* ↑ (fr) Philippe Emery, Toulouse : le métro de tous les records, La Despacha del Miègjorn, 30 de mai de 2007.
* 1 2 (fr) Eric Cabanis, Jean-Louis Borloo inaugure la ligne B du métro de Toulouse, La Despacha del Miègjorn, 1èr de julhet de 2007.
* ↑ (fr) Toulouse. Métro: 3,5 milliards sur les rails, La Despacha del Miègjorn, 10 de mai de 2001.
* ↑ (fr) Ascenseurs métro Toulouse, KLD-Design.
* ↑ (fr) Sylvie Roux, Toulouse. Métro. Une nouvelle "voix" occitane pour annoncer les stations, La Despacha del Miègjorn, 4 de mai de 2011.
* ↑ (fr)Philippe Emery, Toulouse. Record de fréquentation battu pour Tisseo : 708 209 voyages en un jour, La Despacha del Miègjorn, 14 de decembre de 2013.
* ↑ (fr) Hélène Menal, Toulouse: Inondée, la station Saint-Agne restera fermée pendant au moins deux semaines, 20 Minutes, 9 de genièr de 2017.
* ↑ (fr) Toulouse. Prolongement de la ligne B : feu vert pour la concertation, La Despacha del Miègjorn, 12 de genièr de 2018.
* 1 2 (fr) Chiffres clés 2018, Tisséo.
* ↑ (fr) Horaires du métro, Tisséo.
* ↑ (fr) Mestièrs e emplecs, Tisséo.

## Vejatz tanben
### Articles ligats

* Mètro de Tolosa
* Transpòrts en comun de Tolosa
* Tolosa

### Ligams extèrnes

* Sit oficial de Tisséo