# Coux

Coux es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta Maritima e la region de Novèla Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.

## Toponimia

Lo nom Coux, present un pauc pertot en Occitània e regions vesinas, es estat interpretat coma lo resultat del latin cotes, « pèiras, lòcs peiroses, rocassuts »$^,$.
Pr'aquò, a prepaus d'una varianta, Coulx (Òlt e Garona), que Jacques Astor interprèta coma l'occitan cot, vengut del latin cos/cotis, « pèira dura, pèira d'amolar », donc totjorn ambe -t, Bénédicte Boyrie-Fénié, que constata l'abséncia de -t- dins las fòrmas ancianas, causís l'acusatiu plural de collis, colles, abondant en microtoponimia lengadociana. Dins lo cas de Coulx, l'interpretacion se justifica per lo vesinatge d'una tuca de 164 m. Lo paisatge de Coux es plan mai planièr, mès, sus un planòl que culmina a 85–90 m, un bombament del terrenh plan perceptible fa pujar Coux a prèp de 100 m, çò que ne fa una cima locala. L'interpretacion oronimica sembla mai convenir que la de « lòc peirós » e, donc, un etime en -l- es mai versemblabla qu'un autre en -t-.

### Lo tipe Coux

Lo tipe Coux ou Coulx (grafias francesas) es present en Occitània (Òlt e Garona, Ardecha, Dordonha, Cruesa, Nauta Vinhana), dins de regions ancianament occitanas (Charanta Maritima), en Arpitània (Ain, Nauta Savòia) e regions relativament prèpas d'Occitània al primièr millenari (Nièvre). Una partida dels toponimes Coux son precedits de l'article, masculin o femenin, d'autres non; i a de comunas e d'ancianas parròquias o comunas, mas tanben de microtoponimes. La preséncia de noms ambe article e de microtoponimes marca que s'agís d'un nom comun utilizat coma tal al segond millenari. Es pas impossible que lo nom siá tanben present pus al nòrd, e La Queue-les-Yvelines, La Queue-en-Brie, latinizats a l'Edat Mejana coma cauda, poirián tanben ipoteticament èsser de meteissa origina.
Pr'aquò, i a pas de certitud absoluda que totes aqueles noms vengan d'un meteis etime : especialament, Lacoux, atestat coma Cotis en 1169, donc ambe -t-, qu'es un lòc vertadièrament peirós e situat a mièja penda, e La Cou en 1213, sembla s'opausar pel genre de l'article al Cos (atestacions Al Cos, Alcos, en 1365, donc a data tardièra, çò que permet pas de saber se i aviá pas una -l- coma a Coulx) e poiriá èsser un autre nom. Benlèu que los noms ambe -t- an lo sens de « lòc peirós » e que los ambe -l- an un sens oronimic, mas es pas qu'una ipotèsi.
Òm se pòt demandar davant un toponime Coux s'es un nom en [-u-] o en [-ɔw-], eventualament [-ow-]; en efècte pel toponime Coulx, i a una fòrma escrita Cols que se pòt comprene foneticament coma [kɔls] o [kols], que dins d'autres cases aurián poscut donar per vocalizacion [kɔws] o [kows]. Mas i a de rasons que fan pensar que los Cou(l)x se devon legir [ku-] e que la grafia Cou-, en francés, es pas la simpla consequéncia d'una tradicion grafica :
* la preséncia del nom dins de regions relativament nordicas, acostumadas al digrafe francés ou;
* las fòrmas medievalas del Cos, benlèu un ancian Lo Cols, nom que se pronóncia ara [lu’ku];
* lo cas de Coulx, ancian Cols vengut Cors per rotacizacion de -l-, e qu'a pas donat *Còrs; aquò daissa una certitud quasi totala : lo nom agèt ben un [-o-] barrat, que passèt a [-u-];
* la preséncia de microtoponimes escrits Coux e prononciats [ku(s)]; dins aqueles cases, i a pas una tradicion grafica plan fixada e la prononciacion actuala deu normalament correspondre a la prononciacion tradicionala, quin que siá l'etime.

## Administracion

Lista daus maires successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| 2001 | 2020 | Joël Carré | divèrs dreta | agricultor |
| | 2001 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Montendre; es ara del canton de Trois Monts.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 783 | 732 | 642 | 833 | 838 | 798 | 815 | 805 | 769 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 758 | 768 | 775 | 711 | 665 | 650 | 650 | 610 | 600 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 595 | 578 | 574 | 548 | 497 | 510 | 510 | 509 | 556 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 551 | 494 | 405 | 400 | 400 | 403 | 426 | 444 | 456 |
| 2009 | 2010 |
| 467 476 | 478 488 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas e referéncias

* 1 2 Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 217, a Coulx
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 162
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes. Lot-et-Garonne, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 98-99
* Portal de las comunas de França