# Durban (Africa)

Durban eThekwini :
| País | Sud-Africa |
| Superfícia | 2 291,89 km² |
| Populacion | 3 468 086 (2005) |
| Latitud | 29° 53′ S |
| Longitud | 31° 3′ È |
| Altitud | |
| Localizacion de la ciutat en Sud-Africa ||
Durban (ancianament Port-Natal) es una vila de Sud-Africa situada dins la província del KwaZulu-Natal sus la riba de l'Ocean Indian. Es l'anciana capitala de la colonia e de la província de Natal.

## Geografia

Situada sul litoral al sud del tropic del Capricòrne, Durban aprofèita d'un clima subtropical umid.

## Demografia

Durban compta mai de 1 100 000 abitants dins una metropòli de prèp de 3,5 milions d'abitants que 68,5% de negres, 20% d'indians e 9 % de blancs e 2,5% de mestisses.
La majoritat dels abitants son de lenga mairala zolo, seguidas per las minoritats de lenga anglesa, afrikaans e indi.

## Istòria

Lo 25 de decembre de 1497, lo navigador portugués Vasco de Gama acostèt dins un pòrt natural sus la riba africana de l'ocean indian. Nomenèt aquela còsta Natal e lo pòrt natural Rio De Natal foguèt batejat Port-Natal.
En 1823, Henery Fynn, un mercant britanic, obtenguèt del rei zolo Shaka l'autorizacion placèt un establiment comercial permanent a Port-Natal.
En 1835, Port-Natal se tornèt batejar Durban en onor del governador de la colonia del Cap, Sir Benjamin d’Urban.
La region foguèt fin finala annexada a la colonia del Cap en 1844.
A la fin de las annadas 1800, lo pòrt de Durban coneguèt un desvolopament economic considerable fasent d'aquela vila la capitala economica vertadièra de Natal. De milièrs d'Indians e d'Asiatics desbarquèron a Durban tre 1855 per trabalhar dins los camps de cana de sucre.
Aquela populacion indiana se fixèt a Durban.
Vila anglofòna, liberala, indiana e zolo pendent lo sègle XX, la vila eclipsa totas sas rivalas d'Africa Australa, que ne venguèt lo pus grand pòrt e una destinacion toristica pels abitants de Transvaal.
Dins las annadas 1990, Durban suplantèt Lo Cap coma segonda vila de Sud-Africa en nombre d'abitants aprèp Johannesburg.

## Municipalitat d'eThekwini

Dempuèi 2000, la vila de Durban es integrada dins la municipalitat metropolitana d'eThekwini, amb las vilas, townships e localitats de Adams Mission, Amanzimtoti, Assagay, Berea, Botha’s Hill, Cato Ridge, Chatsworth, Clansthal, Clermont, Dsainagar, Drummond, Elangeni, Gillits-Emberton, Gologodo, Hillcrest,Illovo, Inanda, Inchanga, Isipingo Beach, Kingsburgh, Kloof, KwaDabeka, KwaMakhutha, KwaMashu, KwaNdengezi, La Lucia, La Mercy, Magabeni, Maidstone, Monteseel, Mpumalanga, Naidooville, New Germany, Newtown, Ntuzuma,Ottawa, Phoenix, Pinetown, Queensburgh, Roseneath, The Bluff, Tongaat, Umbogintwini, Umbumbulu, Umdloti Beach,Umgababa, Umhlanga, Umkomaas, Umlazi, Verulam, Waterfall, Westbrook, Westville, Winklespruit e Winston Park.
En març de 2006, l'ANC se ganhèt 59% dels vòtes dels residents de la municipalitat d'eThekwini contra 17% per l'Aliança Democratica, 11% per l'Inkatha Freedom Party e 6% pel Minority Front.

## Industria

Durban es lo pus grand centre del monde de l'Ocean indian e lo pus grand pòrt d'importacion e d'exportacion de Sud-Africa. En 2004, son pòrt tractèt 1,6 milion de contenidors EVP e 25 milions de tonas de marchandisas. Situada dins una region ont se cultiva de grands camps de cana de sucre, Durban es tanben lo plus grand pòrt sucrièr del monde.
Es tanben una vila industriala reputada per sas rafinariás de sucre, son industria textila e sas usinas de fabricacion de pinturas, de sabon e de conservariás. I a tanben una usina construccion automobila del japonés Toyota, d'una capacitat annala de 220 000 veïculs, qu'expòrta la majoritat de produccion.

## Torisme

Se la vila patiguèt d'una criminalitat fòrça fòrta dins las annadas 1990, Durban demòra lo centre d’una region balneària e toristica que s'espandís sus 500 km de còstas.
Los principals sites toristics de la vila son :
* le Waterfront (Golden Mile), passejada lo long de la mar de mai d’un quilomètre, bordada d'ostalariás, de restaurants e de pargues d’atraccions,
* l'aquari e lo dalfinari,
* l'uShaka Marine World,
* l'ostal de vila (1910) copiat sus aquel de Belfast, ont i a lo "Durban Museum" consacrat a l’istòria naturala de Natal (amb un esqueleta complet d'un dodo) e del país Zolo,
* lo Local History Museum, situat dins l’ancian tribunal (1866), consacrat a l'istòria de Natal,
* las estatuas colonialas de Francis Farewell Square (amb aquela de la reina Victòria,
* la post office (1885),
* lo relòtge Da Gama, sus Victoria Embankment, ofèrt pel govèrn portugués en 1877 en sovenir de Vasco de Gama,
* la mosqueta Juma, una de las pus grandas mosquetas de l’emisfèri Sud,
* la catedrala Emmanuel (1904),
* la Salisbury House (1925),
* lo Britannia Hotel (1877),
* la Old station (1892),
* la Old House Museum (1849),
* l'Elephant House (1850),
* l'estatua de Dick King sus sa montura Somerset,
* los jardins botanics, dubèrts en 1849, entre los pus bèls del monde.
* lo Old Fort (1842), que son musèu es consacrat a l'istòria de l'Estat de Natalia e de las guèrras colonialas de Natal.
* la plaja de South Beach amb son ponton de pesca e sas gabinas de banh.

## Toponimia e lexic

En 2005, la municipalitat d'eThekwini decidiguèt d'africanizar la vila de Durban e de desracinar son passat colonial o ligat a l'apartheid. Aviá decidit en primièr de sortir dels luòcs publics totas las estatuas ligadas a l'istòria blanca. Cambièt en partit d'avís de decidir d'erigir una estatua del rei zolo Dinizulu al costat d'aquela del general Louis Botha. Atal decidiguèt de conservar l'estatua de la Reina Victoria davant l'ostal de vila e d'erigir al costat aquela d'un autre rei zolo.
En 2007, lo procèssus de cambiament de nom de las carrièras foguèt relançat, mas amb de polemicas alara que l'oposicion Inkhata e de l'Aliança Democratica acusava los responsables de la municipalitat de prepausar solament de noms de militants o de simpatisants de l'ANC . Lo 1$^{èr}$ de mai de 2007, mai de 10 000 personas defilèron dins las carrièras de Durban per protestar contra l'abséncia de consultacion dels abitants .
| Nom de las principalas carrièras abans 2007/2008 | Novèls noms dempuèi 2007 e 2008 |
| Marine Parade: | O. R. Tambo |
| Mansfield Road | Steve Biko Road |
| M4 southern freeway (direccion aeropòrt) | Albert Luthuli |
| M4 northern freeway (direccion Umhlanga) : | Ruth First |
| St Andrews Street | Diakonia Avenue |
| NMR Avenue | Masabalala Yengwa |
| Alice Street | Johannes Nkosi |
| North Ridge Road | Peter Mokaba |
| Bellevue Road | Amilcar Cabral road |
| Grey/Broad Street/Prince Edward | Yusuf Daddoo |
| Stanger Street | Stalwart Simelane |
| Victoria Embarkment | Dr Margaret Mncadi |
| Point Road | Mahatma Gandhi |
| Phoenix Highway | Mahatma Gandhi Highway |
| Old Fort Place | Archie Gumede |
| Chelmsford Road | J B Marks road |
| Northway | Kenneth Kaunda Way |
| Rockdale Avenue (Westville) | Nhlakanipho Ndebele Avenue. |
| Jan Smuts Highway (Dawncliffe) | King Cetshwayo Highway e Denis Hurley Highway |
| Queen Street | Denis Hurley Highway |
| Smith Str. | Anton Lembede Street |
| Edwin Swales Drive | Solomon Mahlangu drive |
| Kingsway Road (Amanzimtoti) | Andrew Zondo Av. |
| Kensington Drive | Adelaide Tambo drive |
| Moore Road | Che Guevara road |
| Broadway Drive | SWAPO Drive |
| Umhlanga Rocks Drive | King Shaka Drive |
| West Street | Dr Pixley KaSeme Street |
| Francois Road | Richard Turner Road |
| Mangosuthu Highway (Umlazi) | Griffiths Mxenge Highway |
| Victoria Street | Bertha Mkhize Street |
| Prince Alfred Street | Florence Nzama street |
| Queen Mary Avenue | Sphiwe Zuma Avenue |
| Manning Avenue | Lina Arense Road |
| Field street | Joe Slovo street |
| Gardiner street | Dorothy Nyembe street |
| Pine street | Monty Naicker Street |
| Russell street | Joseph Nduli street |
| Masonic Grove | Dullah Omar Grove |
| Cowey Road/Edith Benson Crescent | Problem Mkhize road |
| Ancian nom de bastiment | Novèls noms dempuèi 2007 |
| Ostal de vila de Durban | Madiba Building |
| Quartièr general de la polícia | Umkhonto we sizwe Building |
| Estacion dels pompièrs | Njengabantu Sithole building |
| Estadi de Westridge | Tap Tap Makhathini |

## Embessonatge

* Chicago, Estats Units
* Miami, Estats Units
* Kaohsiung Taiwan
* Nantas França

## Nòtas

* ↑ eThekwini significant testiculs de taure en zolo, lo maire prepausèt en 2007 de tornar batejar l'aglomeracion en «KwaKhangela» que vòl dire avisas te - (fr) Article de Cyberpresse del 23 d'agost de 2007 intitulat « Lo maire de Durban vòl tornar nomenar sa vila "testiculs de taure" ».
* ↑ (fr)Lo sector automobil en Sud-Africa lo 16 de febrièr de 2009 ed South Africa.info
* ↑ En 1842, Dick King salvèt la vila assetjada pels Boers en percorrent a caval, 960 quilomètres en 10 jorns, per anar cercar ajuda a la garnison britanica situada a Grahamstown al marge de la colonia del Cap
* ↑ (en) Article del New York Times
* ↑ (en)IFP e DA tornan protestar a Durban
* ↑ NMR es lo nom d'un regiment sud-african que s'illustrèt pendent la Segonda Guèrra Mondiala amb de gròssas pèrdas
* ↑ Masabalala Yengwa (1923-1987) Secretari de la Glèisa Congregacionala Africana, representèt l'ANC a Genèva al Conselh de las glèisas del monde a de l'assemblada sul racisme
* ↑ Nkosi foguèt un dels primièrs dirigents negres del Partit Comunista Sud-african. Foguèt tuat en 1920 per la polícia pendent una manifestacion contra l'imposicion de salconduits als africans.
* ↑ Peter Mobaka foguèt un activista de l'ANC que popularizèt l'eslogan "un boer, una bala"
* ↑ Daddoo foguèt vicepresident de l'ANC dins las annadas 1940 e militant d'un partit comunista.
* ↑ secretari adjunt de l'ANC de la província de Natal e membre del conselh executiu dins las annadas 1950
* ↑ Primièra presidenta de la liga de las femnas de l'ANC de la província de Natal
* ↑ Lord Chelmsford venciguèt los zolos en 1879
* ↑ J B Marks foguèt cap del Partit Comunista Sud-african, mòrt e enterrat a Moscòu en 1972
* ↑ en omenatge al filh del primièr ministre de KwaZulu-Natal, S'bu Ndebele, mòrt dins un accident de veitura en 1994
* ↑ batejat en onor del Capitani Thomas Charlton Smith, eròi de la Segonda Guèrra Mondiala
* ↑ (en) Swales foguèt un eròi de la Segonda Guèrra Mondiala
* ↑ Nomenacion la pus contestada perque Zondo foguèt l'autor d'un attentat politic en 1985 dins un centre comercial d'Amanzimtoti tuèt femnas e enfants e faguèt fòrça desenas de ferits graves.
* ↑ John Moore foguèt un general britanic
* ↑ Martin West foguèt lòctenent governador de Natal aprèp son annexion a la Corona Britanica en 1845
* ↑ Richard Albert David Turner (1942- mòrt assassinat en 1978) foguèt un mèstre de conferéncia de sciéncias politicas a l'Universitat de Natal e grand amic de Steve Biko. Foguèt forabandit en 1973 aprèp la publicacion de son libre The Eye of the Needle - Towards Participatory Democracy in South Africa favorable a l'integracion raciala en Sud-Africa. Son assassinat a son ostal jamai foguèt revendicat e son assassin pas cap trobat.

## Ligams extèrnes

* (fr)Aliança Francesa de Durban
* (en) Cambiaments toponimics a Durban