# Vèlha Briude

Vèlha Briude [ˈveja.ˈbʁidə] (Vieille-Brioude en Francés) z-es una comuna auvernhata situada dins lo departament delh Naut Léger e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

## Geografia
### Perimètre delh territòri

Comunas confrontantas de Velha Briude :
| Briude | | Fontanas |
| Sent Laurenç de Chabruejol | | La Vau Dieu |
| Sent Just de Briude | Sent Ilpize | La Chaumeta, Sent Privat del Dragon |

## Toponimia
### Vèlha Briude

Las fòrmas ancianas son Ecclesia... vocabulo Vetus Brivate en 833, Vetulae Brivate vès 1000, Vetusta Brivate en 1064, Ecclesia S. Vincencii et eccl. S. Mariae de Vetula Brivate alh secle XII, Veila Briude vès 1200, Frater Vetus Brivata en 1241, Veille-Bride en 1241, Castrum de Veteri Brivata en 1269, Veli Briude en 1271, Vielle-Briode en 1327, El castel de Velhya Breyude en 1341, Velha Brieude en 1353, Vielle-Brioude en 1401, Veille-Brioude en 1511.
Lo nom z-a pas chamjat dempuèi lo sègle XIII : Vèlha e pas Vièlha, Briude prononciat Bride o autrament. La prononciacion aproximativa z-es tanben ['veja 'brydə] a Sent Just de Briude. Dauzat explica que lo pònt (briva en gallic), qu'explica lo nom de Briude (briva + sufixe -ate), z-èra vès Velha Briude.

### Vedrinas

Las fòrmas ancianas son Villa Veterinas, en latin, au sègle X, Vedrinas, en 1139, La villa de Vidrinas, en 1341, Mansus de Vedrynes, en 1459. Dauzat, que semblava conéisser pas lo tipe veterina, explica lo nom per un mot latin inatestat (vulgar), *vitr-ina, « veirièra (en lengadocian), fabrica de veire ». Mas desempuèi, aquelh tipe de nom z-es explicat per veterinae, « animau de bast » ----> « estable d'una abitarèla, sus una viá romana per exemple »$^,$. Lo grop -tr- baila normalament -i-, a data anciana (e donc per exemple petra > pèira, *vitrina > veirina), mas se la sincòpa z-es pas tròp aboriva (se veterina ven pas tròp leu vet'rina), l'evolucion z-es *vederina, puèi vedrina.

## Istòria

* Lo 4 de junh 1845, la comuna de Vedrinas (nom supausat) saguèt annexada a Vèlha Briude.
* En 1789, Vèlha Briude fasiá partida de la província d'Auvernhe, de l'eleccion e subdelegacion de Briude e delh ressòrt de Montpensèir. Sa gleisa parochala, diocèsi de Sant Flor e archipreirat de Briude, z-èra delh vocable de Sant Vincenç.

## Administracion

Lista delhs cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| 2020 | (2026) | Roland Pierre Chareyron | | |
| març de 2014 | 2020 | Christelle Baylot | divèrs esquèrra | |
| març de 2008 | 2014 | Roland Chareyron | | mètge |
| 2007 | 2008 | Pierre Eynard | | |
| junh de 1995 | 2007 | Alain Jacques Moulhade | | |
| davant 1988 | 1995 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 1236, totala: 1289 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 998 | 989 | 1 147 | 1 121 | 1 158 | 1 157 | 1 517 | 1 596 | 1 597 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 552 | 1 580 | 1 585 | 1 555 | 1 564 | 1 537 | 1 571 | 1 563 | 1 453 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 331 | 1 212 | 1 103 | 939 | 834 | 837 | 814 | 689 | 660 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 642 | 600 | 645 | 770 | 1 007 | 1 099 | 1 205 | 1 203 | 1 200 1 246 |
| 2009 | 2010 |
| 1 208 1 258 | 1 215 1 266 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion z-èra de 1182 abitants e la densitat z-èra de 42,67 ab/km².

### Demografia Vedrinas (nom supausat)

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 422 | 467 | 427 | 478 | 487 | | | - | - |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| | | | | Cercar | Cercar | Cercar | Cercar | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| Cercar | Cercar |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* Lo n° INSEE z-es estat chamjat, per de las rasons practicas.
* Las donadas mancan per 1836, mas en 1841, sembla ben que Vedrinas z-èra recensat amb Vèlha Briude.

## Ligams extèrnes

* Velha Briude sobelh site de l'Insee

## Nòtas

* ↑ segon e Demai lo panèu de senhalizacion d'intrada del viatge balha la forma non normalizada Veïa-bride mas que tendriá a justificar la forma conservatritz velha
* ↑ Albert Massebeuf, Pe Bride, à travers Brioude, Edition imprimerie Watel, Brioude, 1985. "Véïa Bride".
* 1 2 Augustin Chassaing, Antoine Jacotin Dictionnaire topographique... de la Haute-Loire, 1907, p. 297 https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k392965/f346.item
* ↑ Enquèsta delh contributor en 2024
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 117, a Brive
* 1 2 https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k392965/f339.image Dictionnaire Topographique... de la Haute-Loire, p. 290
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 703
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 145
* Portal d'Auvèrnhe