# Messatge d'Arecibo

Lo messatge d'Arecibo es un messatge de ràdio enviat per l'espaci dempuèi lo radiotelescòpi d'Arecibo lo 16 de novembre del 1974 per remembrar la remodelacion del radiotelescòpi. Lo messatge aviá una longor de 1679 bits e foguèt enviat cap a l'estelum M13 (Grand estelum d'Ercules) que se tròba a 25 000 annadas lutz e consistís en 1679 nombres binaris. Conten d'informacions sus la situacion del Sistèma Solar, de la planeta nòstra e de l'èsser uman. Lo messatge foguèt dessenhat per Frank Drake, Carl Sagan e d'autres.
L'an 1679 foguèt causit perque aquel millesim es lo producte de dos nombres primièrs e alara se pòt compausar pas qu'amb 23 linhas e 73 colomnas o 23 colomnas e 73 linhas, de biais qu'aquel que legirà poirà organizar las donadas en forma de quadrilatèr. L'informacion organizada de la primièra mena generava pas cap de tipe d'informacion coerent, mas de la segonda conten d'informacion sus la Tèrra e l'espècia umana.
Legit d'esquèrra a drecha (l'imatge d'aquel article es inversat al respècte del messatge original), presenta los mombre d'un a detz, los numeros atomics de l'idrogèn, carbòni, nitrogèn, oxigèn e fosfòr (compausants de l'ADN de l'homo sapiens, l'espècia qu'envia lo messatge); las formulas dels sucres e basas dins los nucleotids de l'ADN; Lo nombre de nucleotids dins l'ADN e son estructura elicoïdala dobla; la siloeta d'un èsser uman e sa nautor; la populacion de la Tèrra; nòstre Sistèma Solar; e un imatge del radiotelescòpi d'Arecibo amb son diamètre.
Denat que lo messatge viatjarà pendent 25 000 ans per arribar a sa destinacion (e benlèu 25 000 de mai per la responsa), Lo messatge d'Arecibo es mai una demostracion de las possibilitats tecnologicas umanas qu'una temptativa reala d'establir una comunicacion amb los extraterrèstres.

## Explicacion
### Nombres

La primièra "linha" del messatge a los nombres de 1 a 10 escrichs en format binari.
Legissent d'esquèrra a drecha, los nombres 1 a 10 apareisson en format binari (la linha del bas mòstra la posicion verticala de cada nombre).
Quitament en coneissent le sistèma binari, lo codatge dels nombres pareis pas totalament evident, a causa del biais que foguèron escrichs. Per legir los sièis primièrs nombres, en ignorant la linha del bas, los cal legir ne prenent los tres nombres binaris del naut cap al bas. Los nombres 8, 9 e 10 son un pauc diferents perque compòrtan una autre colomna, a la drecha de la primièra.

### Compausanta de l'ADN

Los nombres 1,6 ,7 ,8 e 15 representan respectivament l'idrogèn (H), lo carbòni (C), l'azòt (N), l'oxigèn (O) e le fosfòr (P). Sont los elements que constisson l'ADN.

### Nucleotids

Desoxiribòsa C$_5$OH$_7$, Adenina C$_5$H$_4$N$_5$, Timina C$_5$H$_5$N$_2$O$_2$, Desoxiribòsa C$_5$OH$_7$
Fosfat PO$_4$, Fosfat PO$_4$
Desoxiribòsa C$_5$OH$_7$, Citosina C$_4$H$_4$N$_3$O, Guanina C$_5$H$_4$N$_5$O, Desoxiribòsa C$_5$OH$_7$
Fosfat PO$_4$, Fosfat PO$_4$

### Dobla eliç

Dobla eliç de l'ADN (la barra verticala representa lo nombre de nucleotids)

### Umanitat

L’element al centre representa un Òme. L’element a l'esquèrra la talha mejana d’un òme: 1764 mm. Aquò correspond al nombre binari 14 escrich orizontalament multipliat per la longor d’onda del messatge: 126 mm). L’element sus la drecha correspond a la populacion umana en 1974 encodada en 32 bits siá 4 292 853 750.

### Planetas

Lo Sistèma Solar: lo Solelh, Mercuri, Vènus, Tèrra (decalada per mostrar d'ont ven lo messatge), Mart, Jupitèr, Saturne, Uranus, Neptun e tanben Pluton (alara considerada coma planeta).

### Telescòpi

La darrièra partida representa lo radiotelescòpi d’Arecibo amb son diamètre (2 430 multiplicat per la longor d’onda, çò que dona 306,18 m).

## Vejatz tanben

* Programa Voyager
* Voyager 1
* Voyager 2
* Pioneer 10
* Pioneer 11
* Placa de la Pioneer
* Disc d'or de les Voyager
* SETI
* Sonda espaciala
* Exploracion espaciala

## Ligams extèrnes

* (en)Pagina web del SETI sul messatge
* (en)Cornell news: anniversari del messatge d'Arecibo