# Calhan (Aude)

Calhan (Cailla en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d'Occitània, ancianament de Lengadòc-Rosselhon. Aparten al Fenolhedés mas ancianament fasiá partida del País de Les.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Calhan :
| | Quirbajon | Sant Martin de Les |
| Marsan | | Atsat |
| Al Clat | | Artigas |

## Toponimia

Las fòrmas ancianas son : In villa Kalliano en 898, Castellum quod vocatur Callarium = Callanum en 1150, Calhanum en 1347, Cailha en 1594, Cailha, Cailla, Cailhau en 1389-1400, Talha = Calha en 1371-1587, Le lieu de Cailhau en 1639. La prononciacion occitana es Calhà, dins la grafia de l'abat Antòni Savartés, donc [ka'ʎa]. Calhan ven del nom latin d'òme Callius ambe'l sufixe latin -anum. Seriá donc la propietat, la villa de Callius.

### Las Corondas o Corondas

Consultar la posicion sus la mapa de Cassini e véser la glèisa arroïnada, darrèra pròva de la preséncia d'un establiment uman.
Las Corondas o Corondas es una localitat despareguda, près de Rebentin, a l'oèst de Calhan. Èra un priorat del vocable de Nòstra Dona, que dependiá de l'abadiá de Sant Martin de Les. Las fòrmas ancianas son : Ecclesia S. Mariae, quae est in Coronulas en 954, Sancta Maria de Coronulis en 1045, De Coronulis en 1045, Nostre Dame de Coronoles en 1639, Nostre Dame de Coronouls en 1639, Courondes en 1781.
Se vei pas clarament cossí se passa de Corònolas o Corònols, que sembla venir del latin coronula, « pichona corona », sens que pòt convenir al culte marial, a corondas, mes l'eliminacion dels proparoxitòns a de mistèris. D'un autre costat, lo Tresòr dau Felibritge traduís couroundo per colonne, latin e occitan colomna, sens plausible tanben per un priorat.

## Istòria

Anciana villa dins lo territòri del castèlh d'Atsat, Calhan fasiá partida del Fenolhedés. En 898, un monge que se disiá Leuva, balhèc a l'abadiá de Sant Martin de Les una pèça de tèrra situada a Calhan. A l'oest de la comuna existiá lo vilatge de Corondas o Coronoles, segurament mai ancian que Calhan, que desapareguèt cap al sègle X.

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| març de 2001 | (2026) | Alfred Vismara |
| | 2001 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton d'Atsat; es ara del canton de La Val Nauta d'Aude (Quilhan).

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 51, totala: 53 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 168 | 160 | 161 | 169 | 208 | 214 | 211 | 204 | 223 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 187 | 185 | 177 | 179 | 163 | 137 | 149 | 165 | 151 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 149 | 153 | 122 | 99 | 99 | 79 | 74 | 59 | 50 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 22 | 17 | 28 | 41 | 48 | 51 | 48 | 50 | 52 52 |
| 2009 | 2010 |
| 54 54 | 53 53 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 48 abitants e la densitat èra de 6,28 ab/km².

## Lòcs e monuments

* Paret de la glèisa; se vei lo cloquièr. La caminada es estada cambiada en lòtjaments.
* Ostal a l'entorn de la glèisa.
* Interior de la glèisa.

## Véser tanben

* Comunas d'Aude

## Ligams extèrnes

* Calhan sul site de l'Insee

## Nòtas

* ↑ Abbé Sabarthès, Dictionnaire topographique du département de l'Aude, 1912, p. 55-56, legir en linha https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k110095d/f147.item.texteImage
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, reedicion Librairie Guénégaud, 1984, p. 130
* ↑ https://www.geoportail.gouv.fr/carte, cercar a 1140 Cailla
* ↑ Abbé Sabarthès, Dictionnaire topographique du département de l'Aude, 1912, p. 101, legir en linha https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k110095d/f193.item.texteImage
* Portal de Lengadòc