# Cistrières

Cistrières (Cistrières en francés) z-es una comuna auvernhassa situada dins lo departament del Naut Léger e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

## Geografia
### Perimètre delh territòri

Comunas confrontantas de Cistrières :
| | Sent Alire d'Arlhenc (Puèi de Doma) | |
| Laval-sur-Doulon | | La Chapèla Genèsta |
| Sant Desdèir de Dolon | Berbezit | Connangles |

## Toponimia

La prononciacion z-es (per lo borg de C.) : [lu buʁ dœ 've ʃœ'tʁejɾɛ]. Lo vilatge z-es alh nòrd de l'isoglòssa -st-/-t-. En Brivadés e en Liuradés, una partida delhs a finaus (tonics o pòsttonics) son articulats [-ɛ] e lo locutor declara sovent que sa prononciacion z-es un a o una modalitat de a. La prononciacion aproximativa pus recenta z-es, a Laval-sur-Doulon, [vestri'ɛɾə], dins lo borg de Sestrèiras, puslèu [ʃœs'trɛjɾə] que [ʃœs'trɛjɾɛ] (lo [ʃ] pòt tanben èsser considerat coma una s chotada), a Mauvèiras, quicòm coma [vesœ'tɾajrə].
Las fòrmas ancianas son : Parochia Cistreriarum en 1316, Cistreyas en 1379, Cistreyres en 1401, Sistreyras en 1454, Prior de Systreyras alh secle XV, Sistreyres en 1516.
Segon Dauzat, Sistrèiras es benleu en relacion ambelh « provençal » modèrne sistre, « tuf, podinga », o amb l'occitan sestèir (mesura) , ambelh sufixe -aria; cf. La Sestriera o Sestrières (Aups Maritims). Segon Joan Pèire Chambon, a prepaus de Sestrieras, mas tanben delhs toponimes delh Massís Central, (petra) sextaria representa pas lo luòc que los champs èran mesurats en sestèirs, mas una pèira chavada que serviá d'escandalh alh sestèirs, çò que mòstra l'importància passada de Sestrieras coma merchat delhs grans. André Soutou apròva l'explicacion e ajusta que la pèira a tanben lo nom de sestairal (diferent de sestairada, tèrra que se pòt cubrir amb un sestèir de blat); lo sufixe -al es pas un diminutiu, es un locatiu, qu'a tanben la fòrma -òl, coma a Sestairòls. André Soutou considèra que lo cas de Sestrieras e dels toponimes del Massís Central es benleu diferent. Los darrèirs se pòdon benleu explicar per la cistra, planta ombellifèra de las montanhas, aromatica e que los tropèls recharchan, lo contrari de la baucha [balca en lengadocian, bauca en provençal], graminèa de camba dura, que los bestials non manjan pas. La cistrèira seriá benleu un bon pasturau montanhòu, çò que pòt explicar lo nom.

## Istòria

En 1789, Sistrèiras (?) dependiá de la província d'Auvernhe, de l'eleccion de Soire, de la subdelegacion de Sent Amanç de Ròcha Savina e delh presidial de Riam. Sa gleisa parochala, diocèsi de Sant Flor e archipreirat de Briude, èra delh vocable de Sant Pèire; l'abat de La Chaa Dieu presentava a la cura. Aquò èra un priorat unit a la mensa abadiala de La Chaa Dieu.

## Administracion

Lista delhs cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta |
| 2014 | (2026) | Sylvie Barbé | |
| març de 2008 | 2014 | Jean Pascal | |
| març de 2001 | 2008 | Marcel Mollin | divèrs dreita |
| davant 1981 | ? | André Magaud | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 140, totala: 143 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 311 | 1 202 | 828 | 981 | 1 029 | 1 071 | 1 062 | 1 140 | 1 066 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 012 | 1 050 | 1 066 | 1 061 | 1 058 | 1 082 | 1 084 | 856 | 853 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 778 | 762 | 715 | 635 | 608 | 539 | 486 | 443 | 402 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 400 | 312 | 257 | 202 | 160 | 139 | 141 | 140 | 139 144 |
| 2009 | 2010 |
| 138 144 | 136 142 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 137 abitants e la densitat èra de 6,26 ab/km².

## Ligams extèrnes

* Cistrières sobelh site de l'Insee

## Nòtas

* ↑ Institut d'Estudis Occitans, Comission Toponimica Occitana, Luòcs, basa de donadas de toponimia occitana. Cèrca «Cistrières».
* ↑ Pierre Nauton, Atlas Linguistique et Ethnographique du Massif Central, CNRS, 1972, enquèstas preliminàrias 1942-1943, enquèsta principala 1951-1953, enquèsta de tèsi en Naut Léger, 1944-1947, vol. II, mapa 621
* ↑ Enquèsta delh contributor en 2024
* 1 2 Augustin Chassaing, Antoine Jacotin Dictionnaire topographique... de la Haute-Loire, 1907, p. 82-83 https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k392965/f131.item
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 192
* ↑ Recension per André Soutou de l'article de Jean-Pierre Chambon, Sur les noms de lieux du type de Cistrières (France) et Sestriere (Italie), tiré à part de la Rivista italiana di Onomastica, 1997, III, 2, p. 419-432 https://www.persee.fr/doc/anami_0003-4398_1998_num_110_224_2604_t1_0544_0000_4?q=Jean-Pierre Chambon
* Portal d'Auvèrnhe