# Calhau

Calhau (Cailhau en francés) es una comuna lengadociana, situada dins lo departament d'Aude e la region d'Occitània, ancianament de Lengadòc-Rosselhon.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Calhau :
| Ferran | Calhavèl | Montreal |
| Gramasia | | Brugairòlas |
| Bèlvéser | Campbiure | |

## Toponimia

Las atestacions ancianas son : Callavum villa en 782; Calau en 870; Calavum en 1166; Castrum de Calavo en 1234; In decimario Sancti Christoffori de Calavo en 1251; Locus de Calhavo en 1344; Cailhanum = Cailhavum en 1377; Calhau en 1552; Callau en 1647; Caillau en Razès en 1777; Cailhau en 1781; Calháu (non datada). La primièra mencion, a l'epòca es una latinizacion, la segonda es dejà en occitan, mes l'escriba sabiá pas escriure l palatal (lh) e cal doncas interpretar *Calhau.
Loís Alibèrt, dins son diccionari, donava al nom comun calhau una etimologia caclavo, que foneticament conven perfèctament, mès que poiriá justament èsser pas qu'una reconstruccion (generalament, es *caliavo qu'es citat). Per tornar al toponime, Dauzat l'explica per un pre-indoeuropèu *kal-, « pèira », e sufixe gallic -avum. Lo nom, per sa finala, a totas las aparéncias del gallic, mes Delamarre explica pas pel celtic ni lo nom comun ni lo toponime dins sos obratges$^,$. Dona çaquelà un adjectiu caletu-, « dur » e un nom callio- « esclòp » que poiriá far pensar a una basa pel nom comun calhau. Se lo nom del vilatge es en rapòrt ambe'l nom comun, coma aqueste a contunhat a viure en latin tardiu e en occitan, lo nom del vilatge pòt èsser posterior a l'Antiquitat, d'una part, venir pas qu'indirèctament del gallic, d'autra part. Es en substància l'argumentation de Bénédicte Boyrie-Fénié a prepaus de Baishac e Calhau; los dos Calhaus s'explicarián per un terrenh peirós, rocassut, çò qu'es pas incompatible ambe la situacion del Calhau audenc, sus un puèg, e benlèu ambe la del Calhau bordalés, sus un travèrs; mès pel vilatge audenc, demòra gaire de temps entre l'Antiquitat e 782 per fondar un vilatge novèl, compte tengut del fait que los sègles V, VI e VII an conegut mai de destruccions e d'abandons o despòblaments que de creacions. Çaquelà, lo toponime Calhau a benlèu una origina completament diferenta de la del nom comun e venir per exemple del nom gallic d'òme Callios, citat per Delamarre, ambe'l sufixe -āvo / -avo. Lo nom de persona Callios es benlèu en relacion ambe'l nom de l'esclòp. Lo nom latin Callius, utilizat sovent per explicar los noms dels tipes Calhac, Chalhac, Calhan, es naturalament pas tant evident se lo sufixe es gallic. Mes en conclusion, la multiplicitat de las possibilitats desconselha de se prononciar ambe certitud.

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2020 | (2026) | Bernard Ragnère |
| 2007 | 2020 | Gérard Afflatet |
| 1993 | 2007 | Pierre Caratge |
| 1959 | 1993 | Jean Daunis |
| | 1959 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton d'Alanha; es ara del canton de La Piège-au-Razès (en francés), que se disiá de Bram abans lo 1èr de genièr 2016.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 265, totala: 274 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 454 | 454 | 487 | 482 | 520 | 503 | 504 | 514 | 315 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 511 | 446 | 463 | 417 | 383 | 428 | 472 | 414 | 369 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 393 | 434 | 375 | 344 | 351 | 346 | 316 | 335 | 289 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 265 | 282 | 261 | 251 | 219 | 231 | 239 | 248 | 250 259 |
| 2009 | 2010 |
| 253 262 | 255 264 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 261 abitants e la densitat èra de 26,74 ab/km².

## Véser tanben

* Comunas d'Aude

## Ligams extèrnes

* Calhau sul site de l'Insee

## Nòtas

* ↑ https://www.oocities.org/toponimiaoccitana/11b.html
* ↑ «Dictionnaire topographique de la France».
* ↑ Louis Alibert, Dictionnaire Occitan-Français d'après les parlers languedociens, Institut d'Études Occitanes, Toulouse, 1966, p. 195
* 1 2 Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 130
* ↑ Xavier Delamarre, Dictionnaire de la Langue gauloise, ed. Errance, 2na edicion, 2008
* ↑ Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012
* ↑ Xavier Delamarre, Dictionnaire de la Langue gauloise, ed. Errance, 2na edicion, 2008, p. 97
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes. Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 70
* ↑ Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012, p. 290, per lo nom, p. 20 pel sufixe
* ↑ Xavier Delamarre, Dictionnaire de la Langue gauloise, ed. Errance, 2na edicion, 2008, p. 98, a caliaco-
* Portal de Lengadòc