# Nebiàs

Nebiàs o Neviàs, grafias etimologicas mès pas tan clara Nebians o Nevians (Nébias en francés), es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d'Occitània, ancianament de Lengadòc-Rosselhon.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Nebiàs :
| Puègverd | | |
| | | Quilhan (comuna novèla) |
| Belvís | Codons | |

## Toponimia

Las fòrmas ancianas son Nebianum, en 1319, Rector de Nebianis, en 1347, Névias, en 1389, Néviès, en 1462, Nébias, en 1774. Nebiàs poiriá venir d'un nom latin d'òme, *Nebius (cf. grèc Nebo), amb lo sufixe -anum. Los Féniés dison pas res de Nebiàs, mès interprètan Nevian (Erau) (francés Nebian) coma Naevius (+ -anum), un nom atestat çaquelà en 990 jos la fòrma Nebianum. Dauzat e Rostaing donan coma etime Nevius a Nevian (Aude). Per Nebiàs, aurián poscut postular tanben un nom en v perqué la data de 1319 per l'atestacion Nebianum autoriza de supausar lo betacisme (confusion de v e de b), estant que Nevian (Aude) es atestat Nivianus en 782, mès Nebianum en 1260. Nebiàs, granda proprietat a l'epòca romana, poiriá aver agut coma mèstre *Nebius (inatestat) o Nevius, o Naevius (atestat largament). Una grafia Neviàs es admissibla.
Perqué aqueles noms, Nebian, Nevian, son pas presents pus al nòrd ? Perqué aurián donat *Neujan, coma abbreviare (en latin) dona abreujar : i a un Neujon (sufixe -onem), benlèu nom gavache çaquelà, a Montsegur (Gironda). Mes Nebian, Nevian semblan de fòrmas mièja-sabentas.
| Nom francés | Nom sus Wp. occitana | Dauzat e Rostaing | Fénié | Fòrmas ancianas |
| Nebian (34) | Nevian | Nebius (p. 491) | Naevius (p. 123) | Nebianum (990) |
| Nébias (11) | Nebiàs | Nebius (p. 491) | res | Nebianum (1319) |
| Névian (11) | Nevian | Nevius (p. 496) | res | Nivianus (782), Nebianum (1260) |

## Istòria
### Tèrra Privilegiada

Nebiàs èra de la Tèrra Privilegiada, onze comunautats a l'entorn d'Eissalabra exemptas de tota imposicion mejançant una soma annala qu'apelavan subvencion.

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| genièr de 2015 | (2026) | Alain Bonnéry | PCF | retirat |
| març de 2008 | genièr de 2015 (demission) | Yvon Marleix | UMP | |
| març de 2001 | 2008 | Louis Salavy | sense etiqueta | |
| junh de 1995 | 2001 | Jean Pierre Pardo | divèrs esquèrra | |
| març de 1989 ? | 1995 | Yves Bastié | PS | conselhièr regional |
| març de 1959 | 1983 | Pierre Bastié | PS | senator (1981-1986), conselhièr general (1974-2001) e regional (1981-1986) |
| | 1959 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra del canton de Quilhan, i demorèt. Tornèron batejar lo canton Canton de la Val Nauta d'Aude (traduccion) per decret del 27 de decembre 2015.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 253, totala: 264 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 700 | 585 | 581 | 651 | 704 | 760 | 763 | 735 | 668 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 686 | 714 | 706 | 752 | 736 | 671 | 602 | 528 | 546 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 428 | 431 | 406 | 375 | 346 | 348 | 320 | 300 | 270 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 223 | 237 | 285 | 284 | 247 | 244 | 255 | 260 | 264 269 |
| 2009 | 2010 |
| 269 275 | 270 276 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 253 abitants e la densitat èra de 19,94 ab/km².

## Véser tanben

* Comunas d'Aude

## Ligams extèrnes

* Neviàs sul site de l'Insee

## Nòtas

* ↑ IEO_BdTopoc : http://bdtopoc.org
* ↑ Abbé Sabarthès, Dictionnaire topographique du département de l'Aude, 1912, p. 273, legir en linha https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k110095d/f365.item.texteImage
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p.491
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 123
* 1 2 Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p.496
* ↑ Abbé Sabarthès, Dictionnaire topographique du département de l'Aude, 1912, p. 443, legir en linha https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k110095d/f535.item.texteImage
* ↑ https://www.ladepeche.fr/article/2015/01/16/2029532-alain-bonnery-elu-nouveau-maire-de-nebias.html
* Portal de Lengadòc