# Morcens

Morcens (en francés: Morcenx) qu'ei ua anciana comuna d'Occitània, en Gasconha, situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània. Lo 1èr de genèr de 2019, que fusionè dab Arjusan, Garròssa e Sindèras dens la comuna navèra de Morcens la Navèra mèi que n'ei lo caplòc.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Morcens :
| Sindèras quadripunt | Solferino | Sabres Arangòssa |
| | | Arjusan |
| Garròssa | Arrion | Vilanava quadripunt |

## Toponimia

Las fòrmas ancianas que son Morcencz (Sanctus Petrus de ~), aus sègles XI e XII, Morsenx (prumèra mieitat deu sègle XIV, Morsens (mapas de 1638, 1647, 1714 e 1733). La prononciacion locau qu'es [mur'sœns].
Dauzat e Rostaing que supausan Morcens que vien benlèu d'un nom germanic d'òmi Mauricho, damb lo sufixe germanic -ing. Negre , citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, que causeish lo tipe muro cinctus, « entornejat d'un barri », qui malurosament es exclusivament francés. Que's cau benlhèu virar, shens certitud, decap au nom latin Murtius, « de Vènus Murtia » (la nèrta o mirta, myrtus o murtus en latin, qu'èra consacrada a Vènus), damb lo sufixe latin -ense, crotzat damb lo sufixe prelatin -enc. Morcens qu'èra donc benlhèu ua anciana grana propietat antica qui avèva per mèste Murtius. Cf. Murçan, damb un aute sufixe.

## Istòria

* En 1863, la comuna de Solferino que's creè, deus territòris de Morcens, La Bohèira, Comensac, Escorce, Lua, Onessa e Laharí e Sabres.
* Quan lo camin de hèr qu'arribè e qui se botè en servici la gara de Morcens le 12 de noveme 1854, que neishè lo quartièr de la Gara qui despassè lo borg en 1886, e mèi que vengó canton lo 31 de març 1888, a la plaça d'Arjusan.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| 1995 | 2020 | Jean-Claude Deyres | PS | Retirat Foncion publica, Conselhèr generau deu Canton de Morcens (1982-2015) |
| 1982 | 1995 | Pierre Cros | PS | |
| 1977 | 1982 mòrt en foncions | Henri Scognamiglio | PS | Conselhèr generau deu Canton de Morcens (1979-1982), President deu Conselh Generau (1980-1982) |
| 1944 | 1977 | Léon Brouste | SFIO | |
| | 1944 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna qu'èra deu canton de Morcens; qu'es adara deu canton de Pays morcenais tarusate (en francés).

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 4447, totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 645 | 567 | 678 | 714 | 811 | 794 | 795 | 902 | 919 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 221 | 1 321 | 1 595 | 1 718 | 2 087 | 2 049 | 2 045 | 2 193 | 2 252 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 2 230 | 2 373 | 2 663 | 2 768 | 2 921 | 3 208 | 3 004 | 3 033 | 3 013 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 4 166 | 5 305 | 5 690 | 5 406 | 4 332 | 4 392 | 4 573 | 4 586 | 4 600 4 932 |
| 2009 | 2010 |
| 4 607 4 938 | 4 606 4 935 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Véder tanben

* Comunas de las Lanas

## Nòtas

* ↑ Sit Toponimia occitana
* 1 2 Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Landes et Bas-Adour, ed. Institut occitan e CAIRN, Pau, 2005, p. 161-162
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 479
* ↑ http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=23949
* Portau de Gasconha