OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Pinyin

Lo tèrme pinyin (chinés: 拼音; pinyin: Pīnyīn; oficialament: Hanyu Pinyin; en chinés simplificat: 汉语拼音; en chinés tradicional: 漢語拼音, pinyin: Hànyǔ Pīnyīn), o mai formalament hanyu pinyin, designa lo sistèma fonetic oficial de trancripcion del chinés en caractèrs latins en China, Taiwan, e Singapor. Es sovent utilizat per ensenhar lo mandarin estandard e ortografiar los noms chineses dins las publicacions estrangièras e pòt èsser utilizat coma metòde de sasida per dintrar los caractèrs chineses dins los ordenadors.

## Prononciacion
### Prononciacion de las inicialas o consonantas

| Pinyin | API | Equivalent aproximattiu | Detalhs |
| b | p | poder | non-aspirat, se prononcia puslèu p que b mas es sovent realizat amb un son intermediari |
| p | pʰ | pas | fortament aspirat, aquest son existís pas en occitan |
| m | m | ma | |
| f | f | flac | |
| d | t | tais | non-aspirat, se prononcia puslèu t que d mas es sovent realizat amb un son intermediari |
| t | tʰ | triste | fortament aspirat, aquest son existís pas en occitan |
| n | n | nèc | |
| l | l | lord | |
| g | k | cara | non-aspirat, se prononcia puslèu k que g mas es sovent realizat amb un son intermediari. Es mai o sens del son que s'ausís dins 'astrològ'. |
| k | kʰ | crenta | fortament aspirat, aquest son existís pas en occitan |
| h | x | hilh | fortament aspirat, aquest son existís pas en occitan |
| j | tɕ | tatjic | aquest son existís pas en occitan, es l'equivalent aproximatiu del j de 'jorn' mas prononciat aspirat e sord. |
| q | tɕʰ | cachar | fortament aspirat, aquest son existís pas en occitan, es l'equivalent aproximatiu del ch de 'lach' mas prononciat aspirat e sord.. |
| x | ɕ | aparéisher | aquest son existís pas en occitan, es intermediari entre s de 'saber' e sh d'aparéisher. |
| zh | tʂ | chamar | aquest son existís pas en occitan, es l'equivalent aproximatiu del ch de 'chamar' mas prononciat sonòr. |
| ch | tʂʰ | charlar | aquest son existís pas en occitan, es l'equivalent aproximatiu del j de 'jorn' mas prononciat aspirat e sord. |
| sh | ʂ | deishar | aquest son existís pas en occitan, mas es plan vesin del sh de 'deishar' |
| r | ʐ, ɻ | | aquest son existís pas en occitan, se prononcia aproxitativament coma una j francesa mas retroflèxa. |
| z | ts | patz | |
| c | tsʰ | pacha | aquest son existís pas en occitan, se prononcia aproxitativament coma ch mas aspirat |
| s | s | caça | |
| w | w | oèst | |
| y | j, ɥ | ai | aquest son se prononcia entre lo ɥ de 'nuèch' e lo j de 'ai' |

### Prononciacion de las finalas o vocalas
## Referéncias

* ↑ Snowling; Hulme, Charles. The science of reading: a handbook. 17. Wiley-Blackwell, 2005, p. 320–22 (Blackwell handbooks of developmental psychology). ISBN 1-4051-1488-6.
# Pinus pinea

Lo pinhèr, (Pinus pinea) es una espècia de pin dins la familha Pinaceae caracteristic per sas granas comestiblas: los pinhons, e mai que de pinhons d'autres espècias europèas de pin se pòscan manjar, son fòrça mai pichons (i a d'espècias americanas de pinhons gròsses que son esplechadas comercialament).
Es originari de la region mediterranèa.

## Descripcion

Arbre de 30 mètres de naut, amb la rusca d'un marron rogenc e fòrça espessa. Es en forma de parasolelh. Amb d'agulhas de 20 cm de long, apariadas coma pels autres de pins autoctòns. Florís de març a mai en produsent de pinhas ovoïdas de 15x10cm amb de pinhons de 15 a 20 mm. Las pinhas maduran a l'auton del tresen an (los autres pins lo fan en dos ans).
Creis dins las garrigas, èrms e dunas fixadas. Fa venir los terrenhs silicicèus, subretot sablonencs generalament prèp del litoral.

## Usatges

Fòrça utilizat per l'ornament. Los pinhons demandan fòrça man d'òbra, cal escalfar las pinhas per que se duèrban. La fusta a pas gaire d'interès.
Un autre pin amb de pinhons comestibles es lo Pinus edulis, originari de las montanhas del sud oèst dels Estats Units d'America.
* Pinhèr a Roma
* Pinhèr a Cambrils
* Pinhèr en Charanta
* Pinhèr en Corsega
# Pinus sibirica

Lo pin de Siberia, Pinus sibirica, es una espècia de pin de la familha dels Pinaceae present en Siberia entre 58°E dins Oral e 126°E dins los Monts Stanovoi dins lo sud de la Republica de Sakha, e d'Igarka, dins lo Nòrd (68°N) a 45°N en Mongolia centrala.
En Russia, es conegut coma cèdre de Siberia (Сиби́рский кедр). Sos pinhons son consomat.

## Sinonims

* Pinus arolla Petrov
* Pinus cembra f. coronans (Litv.) Krylov
* Pinus cembra subsp. sibirica (Du Tour) A.E.Murray
* Pinus cembra var. sibirica (Du Tour) A.E.Murray
* Pinus cembra var. sibirica (Du Tour) G.Don
* Pinus cembra subsp. sibirica (Du Tour) Krylov
* Pinus coronans Litv.
* Pinus hingganensis H.J.Zhang
* Pinus sibirica var. hingganensis (H.J.Zhang) Silba

## Veire tanben

* Epicea de Sibera
* Avet de Siberia
Modèl:Palette Pinus

## Ligams extèrnes

* Referéncia UICN : espècia Pinus sibirica Du Tour, 1803 (en)
# Milhavet

Milhavet$^,$$^,$$^,$ (Milhavet en francés) es una comuna lengadociana del País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e de la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| març 2008 | 2020 | Thierry Calmels |
| | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 87, totala: 89 :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 112 | 122 | 90 | 87 | 92 | 94 | 85 | 84 | 85 87 |
| 2009 | 2010 |
| 85 87 | 86 88 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Veire tanben
### Articles connèxes

* Comunas de Tarn

## Nòtas e referéncias

* ↑ Pojada, Patrici. Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières, 2009. ISBN 978-2-86266-573-3.
* ↑ «Toponimia occitana».
* ↑ Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
* ↑ Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
* Portal de Lengadòc
# Miličín

Miličín es una comuna chèca de la region de Boèmia Centrala. Sa populacion es de 842 abitants.

## Referéncias

* ↑ Český statistický úřad (Burèu estatistic chèc), Počet obyvatel v obcích - k 1.1.2016 (Populacion de las comunas lo 1èr de genièr de 2016). Legir en linha.
# Milizag

Milizag en breton ( Milizac en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de Finistèrra e la region de Bretanha.

## Geografia

Municipalitat rurala e semi-urbana, Milizac cobrís una superficie de 3 323 ectaras per una populacion de 3 013 abitants (al darrièr recensement actualizat).
Situada a mens d'un quatren d'ora dels barres nòrd de Brèst, la municipalitat de Milizac a environat per Brèst, Bohars, Guilers, Sant-Renan, Lanrivoaré, Tréouergat, Guipronvel, Coat-Méal e Bourg-Blanc. Fa partida de la Comunitat de Municipalitats del País de Iroise (CCPI).
Commune rurale et semi-urbaine, Milizac couvre une superficie de 3 323 hectares pour une population de 3 013 habitants (au dernier recensement actualisé).
Située à moins d'un quart d'heure des quartiers nord de Brest, la commune de Milizac est entourée par Brest, Bohars, Guilers, Saint-Renan, Lanrivoaré, Tréouergat, Guipronvel, Coat-Méal et Bourg-Blanc. Elle fait partie de la Communauté de Communes du Pays d'Iroise (CCPI).

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | François Guiavarc'h |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 385 | 1 383 | 1 658 | 1 528 | 1 552 | 1 601 | 1 603 | 1 667 | 1 712 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 671 | 1 602 | 1 755 | 1 683 | 1 738 | 1 747 | 1 794 | 1 791 | 1 809 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 881 | 1 952 | 1 963 | 2 007 | 1 974 | 1 906 | 1 867 | 1 973 | 1 872 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 1 456 | 1 377 | 1 727 | 2 465 | 2 925 | 2 884 | 2 942 | 2 952 | 2 961 |
| 2009 | 2010 |
| 2 983 3 036 | 3 009 3 063 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de Bretanha
# Millana

Millana es un municipi de la província espanhòla de Guadalajara e de la Comunautat Autonòma de Castelha-La Mancha.
# Morville-sur-Seille

Morville-sur-Seille es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region de Lorena.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Guy Vuebat |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 251 | 312 | 317 | 347 | 320 | 370 | 373 | 371 | 363 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 352 | 346 | - | 365 | 352 | 316 | 302 | 293 | 288 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 288 | 285 | 271 | 195 | 152 | 167 | 158 | 115 | 127 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 164 | 146 | 110 | 110 | 107 | 103 | 121 | 129 | 129 |
| 2009 | 2010 |
| 130 134 | 130 134 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Morvilliers (Auba)

Morvilliers es una comuna francesa administrada per lo departament d'Auba de la region de Champanha-Ardena.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Lionel Huard |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 413 | 455 | 479 | 525 | 649 | 670 | 692 | 720 | 712 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 666 | 700 | 685 | 671 | 675 | 633 | 611 | 598 | 543 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 478 | 438 | 425 | 357 | 399 | 364 | 344 | 318 | 325 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 344 | 320 | 291 | 251 | 247 | 264 | 252 | 271 | 288 |
| 2009 | 2010 |
| 305 313 | 313 321 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Morvilliers (Eure et Loir)

Morvilliers es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Eure e Loir e la region dau Centre e Vau de Léger.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Kléber Lecointre |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 284 | 322 | 312 | 250 | 283 | 296 | 309 | 287 | 287 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 271 | 257 | 251 | 269 | 269 | 246 | 229 | 243 | 206 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 209 | 200 | 174 | 178 | 177 | 181 | 166 | 152 | 146 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 143 | 107 | 105 | 90 | 104 | 129 | 130 | 132 | 135 |
| 2009 | 2010 |
| 137 140 | 142 145 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Morville (Marga)

Morville es una comuna normanda administrada per lo departament de la Marga de la region de Normandia.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Hubert Barbey |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 302 | 273 | 216 | 217 | 251 | 262 | Cercar | 260 | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| 263 273 | 260 268 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de Normandia
# Morvillers-Saint-Saturnin

Morvillers-Saint-Saturnin es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.

## Geografia

Morvillers-Sant-Saturnin es un vilatge picard situat a 6 km a l'èst de Aumale (Seine-Maritim) e près de la Normandie.
Es facilament accessible pel autoroute A29 e la anciana rota nacionala 29 (actuala RD 1029).
Morvillers-Saint-Saturnin est un village picard situé à 6 km à l'est d'Aumale (Seine-Maritime) et à proximité de la Normandie.
Il est aisément accessible par l'autoroute A29 et l'ancienne route nationale 29 (actuelle RD 1029).

### Comunas vesinas
## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | M. Dominique Magnier |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 994 | 1 068 | 1 045 | 923 | 722 | 717 | 722 | 733 | 729 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 681 | 677 | 658 | 645 | 594 | 571 | 544 | 507 | 516 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 480 | 506 | 438 | 448 | 460 | 436 | 439 | 465 | 477 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 397 | 374 | 322 | 350 | 385 | 360 | 363 | 357 | 361 |
| 2009 | 2010 |
| 379 389 | 394 405 |
| Impossible de compiler l'entrée EasyTimeline : EasyTimeline 1.90 Timeline generation failed: 2 errors found Line 57: bar:1800 from:0 till: 1068 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1068' not within range as specified by command Period. Line 58: bar:1806 from:0 till: 1045 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1045' not within range as specified by command Period. |||||||||
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* Portal de las comunas de França
# Morvilliers

Morvilliers pòt essèr:
* Morvilliers, una comuna d'Eure et Loir
* Morvilliers, una comuna d'Auba
# Morvillers

Morvillers es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Gilles Notteboom |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 662 | 622 | 707 | 649 | 674 | 634 | 630 | 607 | 601 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 608 | 590 | 560 | 544 | 504 | 501 | 457 | 447 | 421 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 403 | 374 | 356 | 325 | 345 | 314 | 344 | 366 | 363 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 386 | 396 | 403 | 388 | 395 | 399 | 430 | 435 | 440 |
| 2009 | 2010 |
| 447 457 | 443 454 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Mory

Mory es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region dels Nauts de França.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Joël Vasseur |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 435 | 398 | 598 | 621 | 659 | 676 | 678 | 656 | 629 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 599 | 629 | 607 | 556 | 569 | 566 | 617 | 617 | 600 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 616 | 605 | 593 | 509 | 483 | 400 | 412 | 379 | 364 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 339 | 353 | 315 | 314 | 319 | 339 | 342 | 342 | 340 |
| 2009 | 2010 |
| 341 346 | 338 339 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Mory-Montcrux

Mory-Montcrux es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Michel Maillard |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 205 | 166 | 188 | 198 | | 218 | 222 | 227 | 197 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 193 | 184 | 162 | 154 | 141 | 140 | 142 | 135 | 136 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 105 | 100 | 96 | 96 | 86 | 90 | 94 | 87 | 79 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 74 | 53 | 57 | 60 | 71 | 108 | 97 | 95 | 94 |
| 2009 | 2010 |
| 93 94 | 97 97 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Plasmodium ovale

Plasmodium vivax es un protozoari dau genre Plasmodium que pòu causar lo paludisme en l'òme. Mens perilhós que Plasmodium falciparum, es endemic d'Africa Orientala e d'Asia dau Sud-Èst.

## Liames intèrnes

* Paludisme.
# Plasne

Plasne es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Franca Comtat

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Hubert Mottet |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 222 | 226 | 240 | 237 | 215 | 254 | Cercar | 254 | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| 252 274 | 248 261 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portau d'Arpitània
# Plasmoquina

La plasmoquina es un medicament antipaludic descubèrt en 1926 per una còla de la companhiá alemanda Bayer. Es un derivat dau blau de metilèn que sei proprietats antipaludicas èran conegudas dempuei 1891. Aquela descubèrta encoratjèt lei recèrcas sus lei moleculas de la familha deis amino-8-quinolèinas entraïnant la concepcion de plusors antipaludics novèus durant leis ans 1930.
La plasmoquina es fòrça eficaça còntra Plasmodium vivax e Plasmodium ovale e pòu atacar lo parasit durant totei leis etapas de son cicle uman. Pasmens, seis efiechs toxics son pus importants que d'autrei moleculas similaras. Ansin, es uei un tractament rar qu'es utilizat dins de cas d'ineficacitat deis antipaludics estandards.

## Liames intèrnes

* Paludisme.
# Plassac

Plassac es una comuna francesa, situada dins lo departament de Charanta Maritima e la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.

## Toponimia

Las atestacions ancianas son, per luec:
* -; au segle XVIII (Cassini).

## Administracion

Lista daus maires successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jean-Charles Langlais |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 435 | 384 | 368 | 339 | 387 | 388 | Cercar | 563 | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| 608 617 | 630 639 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas e referéncias

* ↑ «Dictionnaire topographique de la France».
* ↑ «Carte de Cassini». Géoportail.
* Portal de las comunas de França
# Plasmodium falciparum

Plasmodium falciparum es un protozoari dau genre Plasmodium que pòu causar lo paludisme en l'òme, en lo gorilla e en lo bonobo. Se transmés per la fissada d'Anopheles gambiae feme (un moissau). P. falciparum es lo pus dangierós d'aquelei parasitas que causan lo paludisme, e que provoca lo taus de mortalitat pus enauçat. En mai, representa 80 % de totei lei infeccions malaricas umanas e 90 % daus decés. Es pus espandit en Africa subdesertica que dins d'autras regions dau monde. Foguèt descobèrt en 1880 per lo mètge militar francés Alphonse Laveran.

## Liames intèrnes

* Paludisme.
# Plasmodium reichenowi

Plasmodium reichenowi es un protozoari dau genre Plasmodium que pòu causar lo paludisme en lo chimpanzé.

## Liames intèrnes

* Paludisme.
# Nas

Anatomicament parlant, lo nas es una protuberància dels vertebrats que encabís las narras, que inalan e exalan l'aire per encausa del mecanisme de respiracion.
# Naruhito

Naruhito (徳仁) (Tòquio, 23 de febrièr de 1960) es l'actual e 126$^{en}$ emperaire de Japon (天皇, tennō) e un membre de la familha imperiala de Japon.
L'èra japonesa jos son regne correspond a l'Èra de Reiwa (令和時代 Reiwa-jidai, lit. "periòde de polida armonia").

## Noms

A la neishença es nomat 浩宮徳仁親王 (徳仁 - Naruhito de 浩宮 - Hito, 親王 - princi). A la mort deu pairbon Hirohito, vai princi eiretèr damb lo nom 皇太子徳仁親王 (親王 - princi 皇太子 - eiretèr 徳仁 - Naruhito). Vai emperaire devath lo nom de 令和 (Reiwa).
| Precedit per Akihito | Emperaire de Japon Dempuish lo 30 d’abriu de 2019 | Seguit per cap |
# Narvik

Narvik es una vila portuària norvegiana situada dins lo nòrd dau país. Fondada en 1887 dins d'aigas liuras de glaç tota l'annada, es lo desbocat de la linha de camin de fèrre permetent l'exportacion dau minerau de fèrre dei minas suedesas de Kiruna e de Gällivare. Per aquela rason, foguèt l'objècte de combats en 1940 durant una temptativa francobritanica de blocar la rota dau fèrre alemand. En 2018, la populacion èra d'aperaquí 18 500 abitants. Leis activitats portuàrias formavan totjorn lo còr de l'economia locala, mai Narvik èra tanben vengut un luòc toristic gràcias a sa posicion au nòrd dau ceucle polar artic.

## Liames intèrnes

* Batalha de Narvik.
* Mina de Kiruna.

## Bibliografia

* (fr) Johan Waage, La Bataille de Narvik, París, Robert Laffont, 1965.
# Narón

Narón es un municipi de la província espanhòla de La Coronha e de la Comunautat Autonòma de Galícia.