OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Canet (Roergue)

Canet$^,$$^,$$^,$ (Canet-de-Salars en francés) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Qualitat |
| abrial de 2014 | 2026 | Francis Bertrand | retirat d'agricultor |
| junh de 1995 | 2014 | Patrick Géraud | |
| 1970 | 1995 | Louis Fontes | |
| | 2008 | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 420, totala: 427 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 487 | 508 | 1 395 | 1 219 | 576 | 427 | 704 | 652 | 831 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 803 | 777 | 749 | 707 | 725 | 763 | 749 | 798 | 784 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 785 | 822 | 801 | 725 | 739 | 748 | 724 | 684 | 631 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 601 | 510 | 485 | 440 | 440 | 379 | 396 | 398 | 410 419 |
| 2009 | 2010 |
| 416 425 | 421 430 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Veire tanben

* Comunas d'Avairon

## Nòtas

* ↑ Pont-de-Salars, Christian-Pierre Bedel, al canton, 1995
* ↑ Pojada, Patrici. Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières, 2009. ISBN 978-2-86266-573-3.
* ↑ «Toponimia occitana».
* ↑ Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
* ↑ Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
* Portal de Roergue
* Portau de Guiana
# Canet d'en Berenguer

Canet d'En Berenguer es un municipi de la província espanhòla de Valéncia dins la Comunautat Autonòma del País Valencian.
# Canet de Mar

Canet de Mar es un municipi de la província catalana de Barcelona e de la Generalitat de Catalonha. Té 14.072 habitants, al 2011.
# Canet

Canet pòt èsser :

## En  Occitània

* Canet, la comuna d'Avairon
* Canet, la comuna de Gers
* Canet, La comuna de las Corbièras, Aude
* Canet, la comuna d'Erau
* Lo Canet, la comuna dei Aups Maritims
* Lo Canet dei Mauras, la comuna de Var

## En  Catalonha

* Canet de Rosselló en catalonha nòrd
# Canet (Erau)

Canet (Canet en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Erau e la region d'Occitània, ancianament de Lengadòc-Rosselhon.

## Toponimia

Las fòrmas ancianas son : Canetum en 884, in Canneto villa cap a 1070, ecclesia S. Martini de Caneto en 1149, de Caneto en 1162, el termini de Cannet en 1185, ad Canetum en 1195, de Caneto en 1203, 1264, 1344, ecclesia S. Martini de Caneto en 1252, 1484, de Leconet, a la fin dau sègle XIV, de Caneto au sègle XVI, au chasteau de Canet en 1584, Cannet en 1622, Canet en 1626, 1643, 1740-60, 1770-72 (mapa de Cassini).
Segon Dauzat, Canet ven del latin canna, « canavèra », amb lo sufixe collectiu -etum; segon Hamlin, Canet ven del latin cannetum que mena a l'occitan canet « luòc plantat de canavèras ».

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| març de 1989 | 2026 | Claude Revel | UMP, LR | viticultor, president de la CC de Clarmontés (2020-) |
| març de 1959 | 1989 | Yves Salasc | divèrs esquèrra | |
| | 1959 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 3484, totala: 3534 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | | | | | | 875 | 948 | 1 009 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| - | - | - | - | 1 044 | - | - | - | - |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| - | - | 927 | - | - | - | - | - | - |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 960 | 1 022 | 1 061 | 1 206 | 1 402 | 1 598 | 2 868 | 3 039 | 3 224 3 275 |
| 2009 | 2010 |
| 3 269 3 316 | 3 315 3 362 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 3494 abitants e la densitat èra de 477,32 ab/km².

## Veire tanben

* Comunas d'Erau

## Nòtas e referéncias

* ↑ https://www.oocities.org/toponimiaoccitana/34c.html
* 1 2 Frank R. Hamlin, Toponymie de l'Hérault, Dictionnaire Topographique et Étymologique, Éditions du Beffroi e Études Héraultaises, 2000, p. 78
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 141
* Portal de Lengadòc
# Canet d'Adri

Canet d'Adri es un municipi de la comarca del Gironés, (província catalana de Girona) e de la Comunautat Autonòma del Principat de Catalonha.
# Canet d'Aude

Canet o Canet d'Aude (Canet en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Aude e la region d'Occitània, ancianament de Lengadòc-Rosselhon.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Canet d'Aude :
| Robian | Parasan Ventenac (Menerbés) | Raissac d'Aude |
| Lesinhan de las Corbièras | Cruscadas | Viladanha |

## Toponimia

Las fòrmas ancianas son : Villa de Caneto en 1110, Castrum de Canneto en 1157, Canet en 1165, Canetum en 1254, Al loc de Canet..., Quanet en 1537, Cannet en 1671, Canet en 1781. Lo nom ven de l'occitan cana, del latin canna, amb lo sufixe collectiu -etum, o son resultat, e correspond a un luòc plen de canavèras (caravenas), çò qu'es confòrma a la proximitat d'Aude, que Canet domina de qualques mètres (possibilitat d'ancianas sanhas a l'entorn).

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| març de 2001 | (2026) | André Hernandez | PS | retirat de regent, president de la CC dempuèi julhet de 2020 |
| | 2001 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Narbona Oèst; es ara del canton du Sud-Minervois (en francés), donc del Menerbés Sud.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 1631, totala: 1655 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 500 | 484 | 539 | 612 | 617 | 636 | 622 | 636 | 653 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 696 | 823 | 943 | 872 | 1 001 | 1 249 | 1 388 | 1 410 | 1 313 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 352 | 1 151 | 1 125 | 1 210 | 1 222 | 1 358 | 1 223 | 1 088 | 1 102 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 1 029 | 1 030 | 910 | 837 | 939 | 1 072 | 1 203 | 1 224 | 1 244 1 253 |
| 2009 | 2010 |
| 1 327 1 337 | 1 384 1 394 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 1812 abitants e la densitat èra de 129,06 ab/km².

## Economia

Viticultura: Corbièras

## Personas ligadas a la comuna

* Francois Sangalli, internacional de rugbi de XV.

## Véser tanben

* Comunas d'Aude

## Ligams extèrnes

* Canet sul site de l'Insee

## Nòtas

* ↑ Abbé Sabarthès, Dictionnaire topographique du département de l'Aude, 1912, p. 63, legir en linha https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k110095d/f155.item.texteImage
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 141
* Portal de Lengadòc
# Coise-Saint-Jean-Pied-Gauthier

Coise-Saint-Jean-Pied-Gauthier en arpitan (Coise-Saint-Jean-Pied-Gauthier en francés) es una comuna arpitana de Savòia, situada dins lo departament de Savòia e la region de Ròse-Aups.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Bernard Frison |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 900 | 1 402 | 1 342 | 1 476 | | 1 702 | | 1 730 | - |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 678 | 1 602 | 1 489 | 1 486 | 1 539 | 1 494 | 1 431 | 1 338 | 1 285 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 231 | 1 165 | 1 086 | 884 | 833 | 808 | 841 | 821 | 747 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 708 | 651 | 672 | 750 | 828 | 945 | 1 101 | 1 137 | 1 166 |
| 2009 | 2010 |
| 1 174 1 199 | 1 182 1 207 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portau de Savòia (Arpitània)
# Coisevaux

Coisevaux es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Nauta Sòna e la region de Borgonha Franca Comtat.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Robert Bourquin |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 173 | 195 | 179 | 223 | 197 | 228 | 242 | 253 | 263 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 244 | 248 | 240 | 203 | 217 | 225 | 220 | 207 | 207 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 190 | 181 | 171 | 130 | 136 | 155 | 147 | 122 | 132 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 124 | 117 | 123 | 171 | 211 | 249 | 283 | 301 | 318 |
| 2009 | 2010 |
| 335 342 | 343 350 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Coirac

Coirac (Coirac en francés) es una comuna deu Vasadés istoricistoric, en Guiana, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia
### Perimètre deu territòri

Comunas confrontantas de Coirac :
| Sent Genís deu Bòsc | Martres | Daubesa |
| Cantòis | | Sent Brici |
| Gornac | | Castèthvièlh |

## Toponimia

Las fòrmas ancianas son de Choriaco, en latin, en 1115, monachi de Coirac, en 1126-1147, Choriacum, Coiracum, Coriacum, Curiacum, en latin, aus sègles XI-XIII, Coirag, aus sègles XI-XIII, parochia de Corraco, en latin, en 1281. Coirac vendré deu nom d'òme latin Curius (Cŭrius), varianta de Corius (Dauzat, Negre, Astor) o Corius (Bénédicte Boyrie-Fénié), damb lo sufixe -acum$^,$, latinizacion deu sufixe gallés -ācon. Coirac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avèva per mèste Curius o Corius.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| març 2014 | 2026 | Jean-Claude Bernède | extrèma esquèrra | obrèir |
| març 2001 | 2014 | Anne Catherineau, esposa Blondel en 2011 | | |
| 2001 | 2008 | Michel Catherineau | | |
| | 2001 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Sauvatèrra de Guiana; es adara deu canton de l'Entre Duas Mars.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 208, totala: 204 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 298 | 282 | 295 | 268 | 281 | 242 | 252 | 243 | 238 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 245 | 253 | 228 | 241 | 275 | 239 | 215 | 218 | 246 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 261 | 285 | 250 | 258 | 253 | 227 | 222 | 210 | 236 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 186 | 175 | 165 | 157 | 164 | 179 | 180 | 190 | 200 205 |
| 2009 | 2010 |
| 210 215 | 212 215 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Veire tanben

* Comunas de Gironda

## Nòtas

* ↑ https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k9616679v/f145.item.zoom p. 131
* 1 2 Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes. Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 122-123
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 200
* Portau de Guiana
# Coirós

Coirós es un municipi de la província espanhòla de La Coronha e de la Comunautat Autonòma de Galícia.
# Coira

Coira (Chur en alemand, Cuira en romanch) es la capitala del canton soís dels Grisons.

## Nòtas e referéncias

* ↑ «Arealstatistik Standard - Gemeinden nach 4 Hauptbereichen». Ofici Federal d'Estatistica. [Consulta: 13 de genièr de 2019]
* ↑ «Bilanz der ständigen Wohnbevölkerung nach institutionellen Gliederungen, Staatsangehörigkeit (Kategorie), Geschlecht und demographischen Komponenten». Ofici Federal d'Estatistica. [Consulta: 12 de genièr de 2019]
# Coise

Coise en arpitan (Coise en francés) es una comuna arpitana, situada dins lo departament de Ròse e la region de Ròse-Aups.

## Istòria

Cap de traça d'aucupacion a pas testificat pendent la periòde romaine, tant al nivèl archéologique #que bibliographique.
Aucune trace d'occupation n'est attestée pendant la période romaine, tant au niveau archéologique que bibliographique.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jean-Paul Fléchet |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 500 | 519 | 526 | 543 | 626 | 616 | 649 | 711 | 705 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 690 | 666 | 690 | 665 | 651 | 639 | 659 | 635 | 680 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 676 | 629 | 625 | 570 | 544 | 551 | 516 | 546 | 574 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 530 | 516 | 488 | 485 | 556 | 616 | 693 | 706 | 714 |
| 2009 | 2010 |
| 722 745 | 741 765 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* ↑ Odile Faure-Brac, Mapa archéologique de la Gaule - Lo Rhône, 69/1, ISBN: 2-87754-096-0, pàg. 194
* ↑ Odile Faure-Brac, Carte archéologique de la Gaule - Le Rhône, 69/1, ISBN: 2-87754-096-0, p. 194
* Portau d'Arpitània
# Coire natiu

Lo coire natiu es un minerau roge. D'una duretat situada entre 2,5 e 3 e d'una densitat de 8,95, es compausat de coire pur que forma de cristaus cubics. Pasmens, lei cristaus son en realitat relativament rars dins la natura e lo coire natiu se presenta puslèu sota la forma d'arborescéncia ò d'agregats. Son esclat es metallic, mai la color roja pòu de còps evolucionar vèrs lo verd ò lo negre en causa de fenomèns d'oxidacion. Es soluble dins l'acid nitric e colora una solucion d'amoniac en blau. Es pas fluorescent.
Geologicament, lo coire natiu se forma dins lei zònas d'alteracion dei jaciments de sulfurs de coire ò, pus rarament, dins lei cavitats de ròcas basalticas. Es ansin sovent associat amb de mineraus cuprifèrs coma la bornita, la cuprita, la malaquita e l'azurita e amb lei mineraus associats a aquelei compausats (calcita, epidota, etc.). Lei jaciments importants son rars. Lei cristaus pus famós vènon generalament deis Estats Units, de Canadà, de Chile, de Bolívia, de Zambia e dei Monts Orals. Foguèt istoricament utilizat durant lo Calcolitic (ò Edat dau Coire) per renforçar d'otís de pèira. Uei, lo coire natiu interèssa subretot lei colleccionaires car d'autrei mineraus permèton de produrre de coire.

## Liames intèrnes

* Argent natiu.
* Aur natiu.
* Coire.
* Platin natiu.

## Bibliografia

* (fr) Nicola Cipriani (trad. Marie-Hélène Alfonsi e Catherine Sobecki), Minéraux et Roches, París, Gründ, 1996.
# Coiserette

Coiserette es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Borgonha Franca Comtat

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Roland Couty |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 38 | 40 | 43 | 54 | 50 | 46 | 44 | 44 | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| 43 43 | 46 47 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portau d'Arpitània
# Enric II de Navarra

Enric II de Navarra, tanben conegut dab lo nom d'Enric de Labrit, en francés Jean d'Albret (Sangòssa, lo 18 d'abriu de 1503 - Hagetmau, lo 25 de mai de 1555), que ho rei de Navarra (mes sonque dab lo contaròtle efectiu de Baisha Navarra), comte de Foish, de Peirigòrd, de Bigòrra e de Labrit e vescomte de Bearn.
Hilh de Joan de Labrit e de Catarina de Fois, qu'eretè lo títou de rei de Navarra en 1517 de la soa defunta mair, a despieit qui no'u demorèssi pas sonque Baisha Navarra (la rèsta, arron l'invasion de 1512, que ho ocupada per Espanha qui non podèva pas acceptar la proximitat dab los Labrits, reis de Navarra e lo rei de França Francés Ièr. Durant lo regnat d'aqueste, la question d'un retorn de Hauta Navarra que ho discutida mantun còp dab Carles V (qui, deu son costat, esperava recrubar Borgonha, la tèrra deus sons ajòus) mes shens cap resulta. L'armada francesa que trauquè los Pirenèus en 1521 entà tornar préner Hauta Navarra mes fin finala los espanhòus que l'acacèn e qu'entrèn quitament en Bearn.
Enric de Labrit que ho hèit presoèr a la batalha de Pavia mes, totun, que las se virè entà escapà's. Lo 24 de genèr de 1527 qu'esposè a Margarida d'Engoleime, la veuda de Charles, duc d'Alençon e la sòr de Francés Ièr. Que vadó atau Margarida de Navarra, la famosa escrivana francesa autora de l'Eptameron qui la soa narracion e s'escad a Sarrança. En hemna de letras qui èra, Margarida qu'atirè a la cort de Pau mantuns umanistas en bèth preparar l'arribada de la Refòrma en Bearn.
Deu maridatge de Margarida de Navarra e d'Enric de Labrit que neishó la futura reina Joana III de Labrit, la mair deu Noste Enric.
| Precedit per Catarina I de Navarra | Vescomte de Bearn Comte de Fois Coprinci d'Andòrra Rei de Navarra | Seguit per Joana III de Labrit |

## Nòtas

* ↑ Hercule Géraud. Lettres de Marguerite d'Angoulème, soeur de François 1er, reine de Navarre, par F. Gérin. L'Heptaméron, ou histoire des amants fortunés, nouvelles de la reine Marguerite de Navarre, par Claude Grujet et le bibliophile Jacob., Bibliothèque de l'école des chartes, 1842, vol. 3, n° 1, pp. 510-515. http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/bec_0373-6237_1842_num_3_1_451683 Consurtat lo 28 de deceme de 2010.
# Enric Ièr d'Anglatèrra

Enric Ièr d'Anglatèrra (vèrs 1068 – 1èr de decembre de 1135), foguèt rei d'Anglatèrra de 1100 a sa mòrt e tanben duc de Normandia de 1106 a sa mòrt. Quatren filh de Guilhèm lo Conquistaire e de sa molhèr Matilda de Flandra, recebèt una educacion en latin e dins las arts liberalas pendent son enfància.
# Enric II d'Anglatèrra

Enric Plantagenèst (5 de març de 1133– 6 de julhet de 1189), escaissat Enric del Cort Mantèl, regnèt jol nom d'Enric II d'Anglatèrra (1154–1189), Duc de Normandia e d'Aquitània, comte d'Anjau, de Maine e de Torena, e Senhor d'Irlanda. Èra lo rèirefelen de Guilhèm Ièr d'Anglatèrra e foguèt lo primièr monarca anglés de l'Ostal de Plantagenèst.
# Enric II de França

Enric II (1519-1559) que ho rei de França a partir de 1547 e dinc a la soa mort. Qu'èra hilh de Francés I e de la regina Clauda.
En 1536, a la mort deu son hrair ainat que vadó eretèr deu tròn, daufin de França e duc de Bretanha. A la mort de Francés Ièr que ho coronat rei a Rems lo 25 de julhet de 1547.
Durant lo son regnat que contunhè l'òbra deu son pair : lo desenvolopament de las arts e la luta contra l'Empèri de Carles V (V$^{au}$ d'Alemanha e Ièr d'Espanha) en contunhant las Guèrras d'Italia. Que lutè tanben contra la Reforma qui s'espandiva alavetz en França.
La fin deu son regnat que ho marcada per la des.hèita de Saint Quentin qui miè au Tractat de Cateau-Cambrésis.
Que's morí accidentaument en ua josta, aucit per Gabriel Ièr de Montgomery qui avó de quitar França e qui gavidore la campanha anticatolica en Bearn, en tot perpetrar lo massacre d'Ortès.
| Precedit per | Enric II de França | Seguit per |
| Francés I$^{èr}$ | rei de França 1547-1559 | Francés II |
| Francés III | Daufin e duc de Bretanha 1536-1547 | x |
v · m Cronologia deus reis deus francs, reis de França, reis deus francés e emperaires deus francésdespuish 987 dinc a 1870 :
$_{987}$
$_{996}$
$_{1031}$
$_{1060}$
$_{1108}$
$_{1137}$
$_{1180}$
$_{1223}$
$_{1226}$
Uc Capet
Robèrt II
Enric I$^{èr}$
Felip I$^{èr}$
Loís VI
Loís VII
Felip II August
Loís VIII
$_{1226}$
$_{1270}$
$_{1285}$
$_{1314}$
$_{1316}$
$_{1316}$
$_{1322}$
$_{1328}$
$_{1350}$
Loís IX
Felip III
Felip IV
Loís X
Joan I$^{èr}$
Felip V
Carles IV
Felip VI
$_{1350}$
$_{1364}$
$_{1380}$
$_{1422}$
$_{1461}$
$_{1483}$
$_{1498}$
$_{1515}$
$_{1547}$
$_{1559}$
Joan II
Carles V
Carles VI
Carles VII
Loís XI
Carles VIII
Loís XII
Francés I$^{èr}$
Enric II
$_{1559}$
$_{1560}$
$_{1574}$
$_{1589}$
$_{1610}$
$_{1643}$
$_{1715}$
$_{1774}$
$_{1792}$
Francés II
Carles IX
Enric III
Enric IV
Loís XIII
Loís XIV
Loís XV
Loís XVI
$_{1792}$
$_{1804}$
$_{1814}$
$_{1824}$
$_{1830}$
$_{1848}$
$_{1852}$
$_{1870}$
Napoleon I$^{èr}$
Loís XVIII
Carles X
Loís-Felip I$^{èr}$
Napoleon III :
Istòria - França - Capecians - Valés - Borbons - Bonaparte :
# Enric IV d'Anglatèrra

Enric IV (3 d'abril de 1367 - 20 de març de 1413) foguèt rei d'Anglatèrra, senhor d'Irlanda, e pretendent anglés al tròn de França entre 1399 e 1413. Nasquèt dins lo castèl de Bolingbroke a Lincolnshire, e de recebèt aicí lo nom d'Enric Bolingbroke o "lo Bolingbroke". Lo sieu paire, Joan de Gant, foguèt lo tresen filh d'Edoard III (lo mai grand de los qu'arribèron a l'edat adulta), e gaudiguèt d'una posicion considerablament influenta pendent lo règne de Ricard II d'Anglaterra. La siá maire Blanca èra l'eretièra de las importantas tèrras de l'Ostal Lancaster.
| Precedit per Ricard II d'Anglatèrra | Rei d'Anglatèrra 1399 - 1413 | Seguit per Enric V d'Anglatèrra |
# Enric III d'Anglatèrra

Enric III o Enric de Winchester, nascut lo 1èr d'octobre de 1207 a Winchester, mòrt lo 16 de novembre de 1272 a Westminster, filh ainat del rei Joan sens Tèrra e d'Isabèla d'Engoleime, foguèt rei d'Anglatèrra e duc d'Aquitània de 1216 a 1272.

## Règna

Foguèt coronat a l'edat de 9 ans e assumiguèt son poder jos la regéncia del popular William Marshal comte de Pembroke.
Passèt una granda part del sieu règne a combatre los barons pr'amor de la Magna Carta e dels dreches reials, mas foguèt forçat de convocar lo primièr « parlament » en 1264.
Aguèt pas tanpauc de capitada sul Continent, ont fracassèt a restablir lo contraròtle anglés subre Normandia, Anjau, e Aquitània.

## Referéncias

* ↑ Henry III, Treasures in full: Magna Carta, British Library
* ↑ Henry III (r. 1216-1272), Official website of the British Monarchy
* ↑ The Magna Carta and the creation of England's Parliament, HyperHistory.net
* ↑ King Henry III biography, Medieval Life and Times