# Ardiòs e Ishèra

Ardiòs e Ishèra (Lourdios-Ichère en francés) qu'ei ua comuna de Bearn situada dens la Vath d'Aspa e administrada peth departament deths Pirenèus Atlantics dera region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Toponimia
### Ardiòs

Era prononciacion qu'ei [lur'djɔs] o [ar'djɔs]. Eras fòrmas ancianas que son Ordios en 1695, Lourdios (mapa de Cassini, ara fin deth sègla XVIIIau); per era aiga qui passa a Ardiòs : Aygue aperada Lurdios en 1538, L'Ordios en 1702, Lourduis (mapa de Cassini), Le Lourdios (diccionari topografic de Paul Raymond), Le Gave de Lourdios (mapa IGN ath 1/25000e).
Per Gerhard Rohlfs, citat per Grosclaude, eth nom qu'ei enigmatic, eth radicau qu'ei probablament preromanic.
Per Dauzat, eth radicau qu'ei escur (Ordin- ?) e eth sufixe qu'ei -ossum.
Segon Miquèu Grosclaude, que i a duas possibilitats :
* s'eth nom primitiu ei Ordios, era arrasic « basco-aquitana » -urd-, « planèr », ei ar'origina;
* s'eth nom primitiu ei Ardios, era arrasic « basco-aquitana » -ardi-, « pilòt de pèiras », ei ar'origina;
Dens eth prumèr cas, l iniciau qu'ei aglomerat.

### Ishèra

Era prononciacion qu'ei [i'ʃɛrɔ] o [aj'ʃɛrɔ]. Era sola fòrma anciana qu'ei Achère/Chère (mapa de Cassini, ara fin deth sègla XVIIIau).
Dauzat qu'explica eth nom que vien benlhèu deu basco ixar, « garança ».
Segon Miquèu Grosclaude, l'ipotèsi ixar ei pas realista, atau com lixar, « hrèisho » (en supausant ua confusion dab eth article l'. Que i a tanben l'aspés ishèra (sinonime de hashèra), deth latin fiscella, « taula per hèr hromatges », semanticament mauaisit, a mens de supausar ua espandiment semantic a « lòc on hèn hromatges ». Eth nom que demòra inexplicat.

## Istòria

Comuna creada en 1820, a partir d'Òussa, per era partida Ardiòs, e a partir de Sarrança per era partida Ishèra.

## Administracion

Lista deths cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| 2017 | 2026 | Marthe Clot | Resistem (=Joan Lassala) | adjunta dinc a 2017 |
| març de 1977 | 2017 | Joan Lassala | | deputat (2002-), conselhèr generau (1982-2015), candidat a l'eleccion presidenciau de 2017, demissionari per acumulacion deths mandats |
| | 1977 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 161, totala: 166 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | | | | | | 661 | 636 | 642 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| - | - | - | - | 526 | - | - | - | - |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| - | - | 407 | - | - | - | - | - | - |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 205 | | | | Cercar | 150 | 147 | 146 | 144 151 |
| 2009 | 2010 |
| 149 153 | 151 156 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Véder tanben

* Comunas deus Pirenèus Atlantics

## Nòtas

* ↑ Toponimia Occitana (Institut d'Estudis Occitans) : IEO_BdTopoc : http://bdtopoc.org
* ↑ Règlas d'Escritura de la mencion : https://fr.calameo.com/books/005115906552c74111cd2
* 1 2 3 4 Michel Grosclaude, Dictionnaire toponymique des communes du Béarn, Escòla Gaston Febus, 1991, p. 44-45
* 1 2 Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 414
* 1 2 Michel Grosclaude, Dictionnaire toponymique des communes du Béarn, Escòla Gaston Febus, 1991, p. 41-42
* ↑ http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=20142
* Portau de Bearn