# Orlun

Orlun$^,$$^,$$^,$ (Orlu en francés) es una comuna occitana, situada dins lo departament d'Arièja e la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Orlun :
| Ascon | Mijanes | Artigas |
| Orgeish | | Font-rabiosa (Pirenèus Orientals) |
| Merens las Vals | Angostrina i Vilanova de les Escaldes (Pirenèus Orientals) | Formiguera (Pirenèus Orientals) |

## Toponimia

La prononciacion es [uɾ'ly]. Las fòrmas ancianas son Urla / Urlu en 987, Orla / Urla en 994, Ornoluno, Ornolu, (villa de) Orluno en 1272, Orlu en 1308, Orlunum, Orluno en 1318-25, Orlhivo en 1375, Orlu en 1385, 1390, Orlun en 1401, etc. Dauzat e Rostaing i veson, ambe un naut nivèl d'incertitud, un mot pirenenc conservat dins lo basque urlo, « orme, tremble ». Segon Coromines, citat per P. Pojada, Orlun pòt venir del basc ur-lŭr, « tèrra d'aiga », o del celtic oredunum ambe dissimilacion en [l] de la dentala -d- davant l'autra dentala [n]. Segon Felip Carbona, citat per P. Pojada, Orlun ven del basc ur-la « cap a l'aiga, près de l'aiga ».
Segon Patrici Pojada, Orlun, sus Orièja, que confronta Orgeish son tres noms en Or- que pòdon far pensar a l'element « aquitano-basc » ur, l'aiga.

## Administracion

Lista dels cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| junh de 1995 | 2026 | Alain Naudy | PS | Retirat de l'ensenhament, President de la CA de las Vals d'Ax, puèi de Nauta Arièja (2014 → ), Conselhièr departemental de Nauta Arièja (2015 → ), vice president del conselh departamental (2015 → ) |
| junh de 1966 | 1995 | Augustin Bonrepaux | PS | Ensenhaire, deputat d'Arièja (1ra circ.) (1981 → 2007), Conselhièr general d'Ax (1976 → 2015), president del Conselh General d'Arièja (2001 → 2014), cònsol d'Ax (1995 → 2001) |
| | 1966 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 427 | 332 | 521 | 543 | 534 | 521 | 553 | 499 | 468 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 395 | 364 | 343 | 347 | 368 | 343 | 345 | 309 | 315 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 258 | 308 | 270 | 243 | 232 | 231 | 214 | 191 | 176 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 157 | 125 | 133 | 147 | 179 | 195 | 197 | 197 | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| 192 196 | 190 193 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 164 abitants e la densitat èra de 2,32 ab/km².

## Lòcs e monuments

* Orlun en 1900 (per Eugène Trutat)
* Estela d'epòca romana descobèrta a Orlun e plaçada al musèu Sent Ramon de Tolosa.
* Centrala EDF d'Orlun.
* Dintrada èst.
* Lop a Orlun.
* Observacion de l'agla àrpia ambe l'Observatòri de la Montanha.
* Isard (sarri) dins la Resèrva Nacionala de Caça.
* La Dent d'Orlun.

## Véser tanben

* Comunas d'Arièja

## Nòtas

* ↑ Pojada, Patrici. Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières, 2009. ISBN 978-2-86266-573-3.
* ↑ «Toponimia occitana».
* ↑ Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
* ↑ Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
* 1 2 3 Patrici Poujade, Dictionnaire toponymique de l'Ariège, ed. IEO d'Arièja, 2021, p. 316-317
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 511
* Portal de Lengadòc