# Oryctolagus cuniculus

Lo conilh (var. coniu) o lapin europèu, Oryctolagus cuniculus (Linnaeus, 1758), es un pichon mamifèr de l'òrdre dels lagomòrfes e de la familha dels leporids. Sola espècia del genre Oryctolagus, l'Oryctolagus cuniculus es comun en Euròpa, en Austràlia e un pauc de pertot dins lo mond. Se destria:
* Lo conilh de garena quand es salvatge.
* Lo conilh domestic, d'elevatge, amb de raças e varietats nombrosas.

## Nomenclatura e sistematica

De pas confondre lo conilh europèu, unic leporid del genre Oryctolagus amb d'autres conilhs de la familha dels leporids, apartenent a d'autres genres coma per exemple lo conilh d'America.
Sosespècias de còps reconegudas del conilh de garena :
* ITIS
** Oryctolagus cuniculus cuniculus (Linnaeus, 1758), l'ancèstre del conilh domestic.
** Oryctolagus cuniculus huxleyi Haeckel, 1874
* NCBI
** Oryctolagus cuniculus algirus, que sa preséncia es limitada a Galícia, Portugal, e a la mitat sud-oèst de la Peninsula Iberica. De talha un pauc mai pichona que O.c.cuniculus.

## Descripcion
### Morfologia

Lo conilh se diferéncia de la lèbre per mantuna caracteristica :
* d'aurelhas mai cortas que lo cap ;
* un iris brun sombre ;
* l'ongla d'artelh pas fenduda ;
* una gestacion de 31 jorns ;
* de pichons que naisson cècs e nuds;
* la vida en societat ierarquizada ;
* 44 cromosòmas.
A una forradura doça, d'aurelhas longas (pus cortas çaquelà que las de la lèbre) e una coa pichona.
Se lo conilh de garena pesa environ 2 kg per 45 cm de long, la talha dels conilhs domestics varia enòrmament d'una varietat a l'autra (Nowak, 1999). Lo mai grand, lo gigant de las Flandras, pòt aténher 8 kg e 80 cm de long mas lo conilh marran nan despassa a pena 1 kg, de còps mens pels conilhs extranans. La forradura es originalament gris biset - amb de còps de nuanças negras o rossas - e un ventre pus clar e lo dejós de la coa blanc, mentre que los conilhs domestics presentant de colors fòrça variadas, unifòrmas, degradadas o pigalhadas. N'existisson environ 80 varietats (ADW).

### Compòrtament

Lo conilh es un animal nocturne e crepuscular.

## Articles connèxes

* Conilh domestic
* Conilh de garena
* Conilh d'America
* Lèbre

## Ligams extèrnes

Suls autres projèctes Wikimèdia :
* Oryctolagus cuniculus, sus Wikimedia Commons
* Oryctolagus cuniculus, sus Wikispecies

#### Sites de referéncia

* Referéncia Animal Diversity Web : Oryctolagus cuniculus (en) (consultat lo 28 mai 2013)
* Referéncia Brainmuseum : Oryctolagus cuniculus (en) (consultat lo 28 mai 2013)
* Referéncia Catalogue of Life : Oryctolagus cuniculus (Linnaeus, 1758) (en) (consultat lo 28 mai 2013)
* Referéncia Fauna Europaea : Oryctolagus cuniculus (en) (consultat lo 28 mai 2013)
* Referéncia GISD : espècia Oryctolagus cuniculus (en) (consultat lo 28 mai 2013)
* Referéncia ITIS : Oryctolagus cuniculus (Linnaeus, 1758) (fr) (+ version anglesa (en)) (consultat lo 28 mai 2013)
* Oryctolagus cuniculus dins Mammal Species of the World (MSW) (en)
* Referéncia NCBI : Oryctolagus cuniculus (en) (consultat lo 28 mai 2013)
* Referéncia Fossilworks Paleobiology Database : Oryctolagus cuniculus Linnaeus 1758 (en) (consultat lo 28 mai 2013)
* Referéncia uBio : Oryctolagus cuniculus (Linnaeus, 1758) (en) (consultat lo 28 mai 2013)
* Referéncia UICN : espècia Oryctolagus cuniculus (Linnaeus, 1758) (en) (consultat lo 28 mai 2013)

## Nòtas

* ↑ ITIS, consultat lo 28 mai 2013
* ↑ Los cosinièrs franceses
* 1 2 Conejodins lo sit(es)