OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# 1r de març
## Eveniments

* 1565 - Fondacion de la vila de Rio de Janeiro, en Brasil
* 2018 - Carles Puigdemont renóncia a se presentar a la presidéncia de Catalonha

## Naissenças

* 1445 - Sandro Botticelli, pintre italian (m. 1510)
* 1904 – Glenn Miller, musician american de jazz (m. 1944)
* 1910 - Archer John Porter Martin, quimista britanic, Prèmi Nobel de Quimia (m.2002)
* 1910 - David Niven, actor anglés (m. 1983)
* 1918 - João Goulart, president de Brasil entre 1961 e 1964 (m. 1976).
* 1922 - Yitzhak Rabin, primièr ministre d'Israèl (m. 1995).
* 1956 – Dalia Grybauskaitė, presidenta de Lituània (2009–2019)
* 1969 – Javier Bardem, actor espanhòl
* 1994 – Justin Bieber, cantaire canadian

## Decèsses

* 1911 - Jacobus Henricus van 't Hoff, quimista neerlandés, Prèmi Nobel de Quimia (n.1852)
Vejatz tanben:
* 29 de febrièr | 2 de març
* genièr | febrièr | març | abril | mai | junh | julhet | agost | setembre | octobre | novembre | decembre
* Calendièr d'eveniments (los 366 jorns de l'an).
# (433) Eros

(433) Eros es un asteroïde de tipe S de la familha dels Amors que foguèt descobèrt lo 13 d'agost de 1898 per dos astronòms, l'alemand Gustav Witt e lo francés Auguste Charlois . Primièr d'aquesta familha d'èstre descobèrt, son nom s'inspira de lo del dieu de l'amor de la mitologia grèga.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (433) Eros sul sit Minor Planet Center.
* ↑ Éléments de cosmographie, dixième édition, par A. Grignon, page 39, Vuibert et Nony éditeurs (1904).
# (434326) 2004 JG6

L'asteroïde (434326) 2004 JG6 es lo segond asteroïde apohele conegut (l'autre es (163693) Atira), çò que significa que son orbita se tròba completament a l'interior de la de la Tèrra. Son periòde de revolucion es pus cort que lo de Vènus e totes los autres asteroïdes conoscuts ; e aital es lo segond objècte plus propdan del Solelh, just aprèp Mercuri. Siaguèt descobèrt l'11 de mai de 2004 per Brian A. Skiff dins lo quadre del programa LONEOS.
# (435) Ella

(435) Ella es un asteroïde.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (435) Ella sul sit Minor Planet Center.
# (436) Patricia

(436) Patricia es un asteroïde.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (436) Patricia sul sit Minor Planet Center.
# (43) Ariadne

(43) Ariadne es un asteroïde.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (43) Ariadne sul sit Minor Planet Center.
# (429) Lotis

(429) Lotis es un asteroïde.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (429) Lotis sul sit Minor Planet Center.
# (430) Hybris

(430) Hybris es un asteroïde.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (430) Hybris sul sit Minor Planet Center.
# (431) Nephele

(431) Nephele es un asteroïde.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (431) Nephele sul sit Minor Planet Center.
# (432) Pythia

(432) Pythia es un asteroïde.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (432) Pythia sul sit Minor Planet Center.
# (434) Hungaria

(434) Hungaria es un asteroïde.

## Referéncias

* ↑ Ficha de (434) Hungaria sul sit Minor Planet Center.
# Abu Sadat Mohammad Sayem

Abu Sadat Mohammad Sayem (1916-1997) òme politic, foguèt president de Bangladèsh entre 1975 e 1977.

## Referéncias

* ↑ Banglapedia biography. Consultat lo 2 de novembre de 2011
| Precedit per Khondaker Mostaq Ahmad | [[Fichièr:|50px]] President de Bangladèsh 1975 - 1977 | Seguit per Ziaur Rahman |
# Abu Bakr as-Siddiq

Abu Bakr as-Siddiq (vèrs lo 27 d'octòbre de 573, La Mèca - 23 d'aost de 634, Medina) es lo prumier califa de l'islam de 632 a 634. Successor directe de Maomet, foguèc remplaçat per Umar (634-644). Relativament breu, son rèine aguèc una gròssa importància per l'estructuracion de l'islam car deguèc combatre las revòutas de las tribús aràbias desirosas de tornar venir independentas après la mòrt de Maomet e, de còps, d'abandonar la religion novela.

## Biografia

Abu Bakr nasquèc a La Mèca au sen d'una familha de marchands aisats que fasián partida de la tribú Qurays. Segon la tradicion sunita, foguèc lo prumier òme qu'acceptèc de se convertir a l'islam après l'esposa e los dos fius adoptius de Maomet. Durant l'Egira, Abu Bakr s'enfugissèc amb lo Profèta a Medina ont s'installèt. Après la mòrt de Maomet en 632, Abu Bakr foguèc chausit per li succedir per los companhons del Profèta. Prenguèc lo títol de « khalifat rasul Allah » (« successor de l'enviat de Dieu »).
Après son eleccion, deguèc combatre de movements de contestacion en las tribús de bedoins. En particular, de tribús de Hedjaz assaièron d'abandonar l'islam e de tribús de Najd refusèron de pagar lo tribut. Enterin, de profetas noveus contestèron lo messatge de Maomet. Aquò entraïnèt una tiera de guèrras fòrça violentas que son dichas Guèrras de Ridda. Aquelos combats s'achabèron per una victòria dels musulmans que mantenguèron l'unitat de la religion novèla. Pasmens, las pèrdas foguèron importantas e es, durant aquelas batalhas, qu'apareguèc la necessitat de fixar a l'escrich lo texte de l'Alcoran.
Abu Bakr moriguèc en causa d'una malautiá lo 23 d'aost de 634. Avans sa mòrt, designèc Umar coma successor.

## Anexas
### Liames internes

* Califa.
* Egira.
* Islam.
* Maomet.
* Ridda (guèrras de).
* Umar.

### Bibliografia

* (fr Philippe Sénac, Le monde musulman : des origines au XIe siècle, Armand Colin, coll. « Cursus », 2007.
* (fr) Janine Sourdel e Dominique Sourdel, Dictionnaire historique de l'islam, Presses universitaires de France, coll. « Quadrige - Dicos Poche », 2004.
* (fr) Tabari, Les chroniques (tome II); Les Quatre premiers califes; Abu Bakr, Éditions Actes Sud Sindbad, 1983.

### Nòtas e referéncias

* ↑ « أَبُو بَكْرٍ عَبْدُ ٱللهِ إِبْنِ أَبِي قُحَافَةَ » en arabi.
* ↑ Segon la tradicion chiita, lo prumier convertit es Ali.
* ↑ (fr) Philippe Sénac, Le monde musulman : des origines au XIe siècle, Armand Colin, coll. « Cursus », 2007, pp. 29-31.
# Abu Dhabi

Abu Dhabi (o Abo Dabi ; en arabi: أبو ظبي) es la capitala de l'Emirat d'Abu Dhabi e dels Emirats Arabis Units. Sa populacion èra estimada a 1 432 900 abitants en 2006. Sa superfícia totala es de 67 340 km².
* Wikimedia Commons prepausa de documents multimèdia liures sus Abu Dhabi.
# Abu Dhabi (omonimia)

Abu Dhabi pòt essèr:
* Abu Dhabi, emirat
* Abu Dhabi (vila), la capitala de l'emirat
# Abu Kamil

Abu-Kamil Shoja ibn Aslam ibn Muhammad ibn Shoja al-Hassib al-Misri (en arabiأبو كامل شجاع بن اسلم) (vèrs 850 - vèrs 930), mai conegut simplament com Abu Kamil Shoja (en ara bi ابو كامل) o Al-Hassib al-Misri (literalament "lo Calculaior Egipcian"), èra un matematician egipcian especialista en algèbra e geometria. Joguèt un grand ròtle dins lo desvolopament d'aquela primièra disciplina e la seuna òbra influencièt fòrça lo matematician italian Fibonacci (1171 - 1250), que difusèt en Euròpa lo saber algebric arabi. Èra un dels successors d'Al Khowarizmi e, coma el, sonque s'exprimava dins lo seu trabalh utilizant l'escritura (sens chifras).

## Òbra

Dins la seuna òbra Algebra (coneguda sonque en traduccion latina e ebrièva) prepausa 69 problèmes de primièr e segon grau, aplicacions de l'algèbra al pentagòn regular e al decagòn e equacions diofanticas; tanbe i manipula brilhantament las racinas e expausa la resolucion de l'equacion de segon gra de la forma $x^{2}+p=qx$ sonque quand las solucions son positivas.
Lo seu Libre sus las estranhesas dins l'art del calcul tracta dels sistèmas d'equacions que las solucions son nombres entièrs o fraccions e tamben la combinatòria. Aquela òbra donèt luòc a una investigacion posteriòra suls nombres reals, los solucions de polinòms e la recèrca de las racinas de meteis biais que lo faguèron de cientifics coma Al Karaji e As Samawal.
Foguèt lo primièr a tractar los nombres irracionals coma objèctes algebrics en los acceptant (sovent jos forma de racina carrada, racina cubica o d'racina d'una foncion) coma solucions per d'equacions del segon gra o coma coeficients d'una equacion. Tanben foguèt lo primèr a resòlvre tres equacions simultanèas non linàrias amb tres variablas desconegudas.

## Notas e referéncias

* ↑ (en)MacTutor; Arabic mathematics: forgotten brilliance?
* ↑ Jacques Sesiano, "Islamic mathematics", p. 148, in {{{títol}}}. ISBN 1402002602.
* ↑ {{{títol}}}. ISBN 9780691114859.
# Abu Muslim al-Khurasani

Abu Muslim al-Khurasani (718 o 719, Isfahan - 755) fuguèt un generau abbassida. Aguèt un ròtle decisiu dins la casuda dau Califat Omeia entre 747 e 750. Pasmens, vengut fòrça poderós, fuguèt assassinat per lei califas novèus en 755. Sa mòrt entraïnèt una tièra de revòutas dins la region de Pèrsia que son dichas Revòutas dei Companhons d'Abu Muslim e que s'acabèron solament en 783.
# Absurd (grop de musica)

Absurd es un grope alemand de NSBM format en 1992. Clarament neonazi, lo grope es censurat dins fòrça país. Lo videoclip de la cançon Pesttanz faguèt un escande que conteniá d'imatges dau filme Der Ewige Jude, un filme antisemita de la propaganda nazi. Lo lògo dau grope que representa una ròda solara provòca tanben una polemica. Totplen d'amators de pagan metal reconeisson qu'escotan lo grope sensa partejar d'idèas faissistas.
Lo grope èra creat de Hendrik Möbus, Sebastian Schauseil e Jens Fröhlich. En 1993, els matàron su camarade de classe, Sandro Beyer. En Preson recordàron lo EP Thuringian Pagan Madness e lo album debut, Facta Loquuntor.
Al Fin de la dècada nonanta èran lançat del Preson.
Uèi lo grope si compausa del fraire de Hendrik, Ronald "Wolf" Möbus (cant, vocaus e guitarra bassa) e Sven Zimper (batariá).

## Discografia
### Albums

* 1996: Facta Loquuntur (No Colours Records, Silencelike Death Productions)
* 2001: Werwolfthron (Nebelfee Klangwerke)
* 2003: Totenlieder (W.T.C. Productions, Nebelfee Klangwerke)
* 2005: Blutgericht (W.T.C. Productions, Nebelfee Klangwerke; indicat a Juliot 2011)
* 2008: Der fünfzehnjährige Krieg (W.T.C. Productions, Nebelfee Klangwerke, Darker Than Black Records)

### EPs

* 1999: Asgardsrei (IG Farben Produktion, Wolftower Productions)
* 2004: Raubritter (Christhunt Productions, Nebelfee Klangwerke)
* 2005: Grimmige Volksmusik (Nebelfee Klangwerke)
# Abu (volcan)

L’Abu (621 m) es un volcan bloquier dau sud-oèst de Japon. Fa partida d'un grop de volcans que sa formacion comencèt i a 800 000 ans. Sa darriera erupcion data de 6 850 avC.

## Liames intèrnes

* Volcan
# Abu Salabikh

Abu Salabikh es un site arqueologic de Mesopotamia antica dei Dinastias Arcaïcas vèrs lo millenari III avC. Son nom ancian es mau conegut e podriá èstre Eresh o Kesh. Lo luòc foguèt abandonat a partir dei sègles XXIV-XXIII avC.
# .homedepot

.homedepot (the Home Depot, "lo magasin per l'ostal", en anglés) es un nom de domeni generic depausat per la cadena americana de magasins de bricolatge The Home Depot. Es en servici dempuèi lo 4 de junh de 2015.

### Tanben veire

* .thd

## Referéncias

* ↑ Enregistrament de .homedepot sul site de l'IANA
# .hm

.hm es lo nom de domeni d'Internet per las Illas Heard e Mac Donald.

## Referéncias

* ↑ Enregistrament dins la basa de donadas de l'IANA.
# .hockey

.hockey ("hockey sus glaça", en anglés) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 7 de mai de 2015.

## Referéncias

* ↑ Enregistrament de .hockey sul site de l'IANA
# .hiv

.hiv ("HIV" en anglés) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 31 de mai de 2014.

## Referéncias

* ↑ Enregistrament de .hiv sul site de l'IANA
# .hn

.hn es lo nom de domeni d'Internet per Honduras.

## Referéncias

* ↑ Enregistrament dins la basa de donadas de l'IANA.
# .holdings

.holdings es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 6 de novembre de 2013.

## Referéncias

* ↑ Enregistrament de .holdings sul site de l'IANA
# .holiday

.holiday es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 28 de decembre de 2013.

## Referéncias

* ↑ Enregistrament de .holiday sul site de l'IANA
# .homegoods

.homegoods (nom de marca) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 15 de julhet de 2016.

## Referéncias

* ↑ Enregistrament de .homegoods sul site de l’IANA
# .hk

.hk es lo nom de domeni d'Internet per Hong Kong. Dempuèi 2010 se pòt tanben utilizar lo domeni en chinés .香港.

## Referéncias

* ↑ Enregistrament dins la basa de donadas de l'IANA.
# .hkt

.hkt (acorcha de Hong Kong Telecom) es un nom de domeni generic depausat per l’entrepresa de Hong Kong PCCW (Pacific Century CyberWorks). Es en servici dempuèi lo 12 de mai de 2016.

## Tanben veire

* .電訊盈科
* .pccw

## Referéncias

* ↑ Enregistrament de .hkt sul site de l’IANA
# Ana María Matute

Ana María Matute (Barcelona, 26 de julhet de 1925 – Barcelona, 25 de junh de 2014) foguèt una escrivana espanhòla de Catalonha. Gràcias a l'ensems de son òbra, facha de roman e contes, escricha exclusivament en espanhòl ganhèt lo Prèmi Planeta en 1954, lo Prèmi Nadal en 1959 e en 2010 lo Prèmi Cervantes.

## Òbras

* Los Abel (1948)
* Pequeño teatro (1954)
* Los hijos muertos (1958)
* Primera memoria (1959)
* Los soldados lloran de noche (1963)
* La torre vigía (1971)
* Olvidado rey Gudú (1996)
* Aranmanoth (2000)
* Paraíso inhabitado (2008)
# Ana Kasparian

Anahit Misak Kasparian, pus conoscuda coma Ana Kasparian (Los Angeles, 7 de julh de 1986) es una realizairitz americana e coanimadora del programa audiovisual The Young Turks.
# Ana María Moix

Ana María Moix Meseguer, o Anna Maria Moix i Meseguer en catalan (Barcelona, 12 d'abril de 1947 – Barcelona, 28 de febrièr de 2014) foguèt una poetessa, romancièra, contaira e traductora espanhòla de Catalonha. Son fraire cabdèt èra l'escrivan Terenci Moix.
Aquesta autora qu'escriguèt exclusivament en espanhòl s'opausèt veementament al catalanisme tre 1996 quand signèt lo manifèst del Foro Babel e mai recentament en 2012 contra l'independéncia de Catalonha.

## Òbras
### Poesia

* Baladas para el dulce Jim (1969)
* Call me Stone (1969)
* No Time for flowers (1971)
* A imagen y semejanza (1983)

### Narracion

* Julia (1969)
* Walter, por qué te fuiste? (1973)
* La maravillosa colina de las edades primitivas (1973)
* Ese chico pelirrojo a quien veo cada día (1973)
* Los robots. Las penas (1982)
* Las virtudes peligrosas (1985)
* La niebla y otros relatos (1988)
* Vals negro (1995)
* De mi vida real nada sé (2002)

### Ensag

* Manifiesto personal (2011)
# Anaang

L'anaang (o anang, annang) es una lenga cross river parlada en Nigèria. Fa partida de la branca cross river bas.

## Localisacion

L'anaang es parlat dins las zònas de govèrn local d'Ikot Ekpene, Essien Udim, Abak, Ukanafun e Oruk–Anam de l'Estat d'Akwa-Ibom.

## Referéncias

* ↑ Blench 2019, p. 6.

## Fonts

* (en) Roger Blench, 2019, An Atlas of Nigerian Languages
* Portal de las lengas
# Ana Torroja

{{{talha imatge}}}
Ana Torroja (Madrid, lo 28 de decembre de 1959), de son nom d'ostal Ana Torroja Fungairiño, z-es la chantaira espanhòla delh grop Mecano, lo grop lo mai coneissut de la movida espanhòla.

## Discografia de Mecano

* Mecano (1982)
* ¿Dónde Está El País De Las Hadas? (1983)
* Ya Viene El Sol (1984)
* Entre El Cielo Y El Suelo (1986)
* Descanso Dominical (1988)
* Aidalai (1991)
* Ana|Jose|Nacho (1998)

## Discografia d'Ana Torroja coma Solista

* Puntos Cardinales (1997).
* Points Cardinaux (1997).
* Pasajes de un sueño (1999).
* Girados en Concierto, embe Miguel Bosé (2000).
* Ana Torroja (2001).
* Frágil (2003).
* Esencial (2004).
* Me Cuesta Tanto Olvidarte (2006).
* Sonrisa (2010).
* Portal de la musica

## External Links

* Mecano WebSite Oficial - Mecano
# Anaa

Anaa es una comuna polinesiana, situada dins la collectivitat d'otramar de la Polinesia Francesa sus l'archipèla de las Illas Tuamotu e de Gambier.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Gérard Teiri |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| | | Cercar | Cercar | Cercar | Cercar | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| Cercar | Cercar |
| Impossible de compiler l'entrée EasyTimeline : EasyTimeline 1.90 Timeline generation failed: 1 error found Line 51: PlotData= - PlotData invalid. No (valid) command 'Period' specified in previous lines. |||||||||
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Anaal Nathrakh

Anaal Nathrakh es un grope de black metal, fòrça influenciat per d'autreis artistas coma Mayhem, Burzum, Darkthrone, que siguèt format en 1999 a Birmingham en Anglatèrra. Es un dei gropes mai violents e extrèms sus la scena internacionala. D'en premier Anaal Nathrakh parlèt de subjèctes coma la destruccion totala de l'uman, puei après d'autrei temas encara pus apocaliptics. Pasmens, si pòu pas èstre d'a fons segur de l'ideologia dau grope que lei paraulas siguèron jamai publicadas.
Lo grope si compausa d'Irrumator que jòga de totei leis instruments, e de V.I.T.R.I.O.L. ai vocaus.
Lo nom Anaal Nathrakh s'inspira de la formula magica "Anál nathrach, orth' bhais's bethad, do chel denmha" dicha per Merlin dins lo filme de John Boorman, Excalibur (1981). "Anál nathrach" significa en irlandés ancian "lo bof de la sèrp". Aquela formula s'entende au començament de la cançon Anaal Nathrakh.
# Anabolisme

L'anabolisme qu'ei l'ensemble de las reaccions de las vias metabolicas qui mia de cap a la sintèsi de las moleculas dab las quaus be son bastits los organismes vius. Que's tracta generaument de reaccions de reduccion qui an besonh d'energia (generaument hornida per l'ATP) entà debanà's.
L'anabolisme que s'opausa au catabolisme qui ei l'ensemble de las reaccions quimicas dab las quaus las moleculas organicas be son oxidadas entà provesir las cellulas en energia.
La fotosintèsi e lo cicle de Calvin que son reaccions anabolicas.
# Antoni Riquer i Arabí

Antoni Riquer i Arabí (Eivissa, 1773-1846), fòu un corsari eivissenc.
# Antoni Ponikowski

Antoni Ponikowski (1878–1949) academic e òme politic, foguèt primièr ministre de Polonha entre 1921 e 1922.
| Precedit per Wincenty Witos | Primièr ministre de Polonha 19 de setembre de 1921 - 6 de junh de 1922 | Seguit per Artur Śliwiński |
# Antonavas

Antonavas (Antonaves en francés) es una comuna dau Daufinat occitan situada dins lo departament daus Auts Aups e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| març 2014 | 2020 | Isabelle Boiteux | divèrs esquèrra | retirada de l'ensenhament |
| avans 2005 | 2014 | Jean-Paul Aubert | | |
| | avans 2005 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 227 | 246 | 277 | 307 | 286 | 298 | 275 | 283 | 276 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 242 | 224 | 233 | 245 | 255 | 221 | 202 | 198 | 186 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 158 | 147 | 149 | 148 | 149 | 143 | 137 | 113 | 77 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 64 | 62 | 70 | 101 | 126 | 158 | 166 | 173 | 179 |
| 2009 | 2010 |
| 179 182 | 179 183 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Veire tanben

* Comunas dels Auts Aups

## Nòtas

* ↑ Toponimia Occitana e Senhalizacion bilingüa. Actas del Congrés d'Aush, 2007, publicat pel CROM, mapa a la pagina 73
# Antoni Grabowski

Antoni Grabowski (Nowe Dobre, 15 de junh de 1857 – Varsòvia, 4 de julh de 1921) foguèt un engenhaire quimic e escrivan esperantista polonés. Aqueste autor, que recebèt l'escais de "paire de la poesia en esperanto", s'interessèt tre la debuta a aquela lenga artificiala e foguèt un dels activistas mai notables dins la difusion de l'esperanto gràcias a sa produccion literària e a sas traduccions. Grabowski, que foguèt lo primièr a parlar la lenga amb Zamenhof, presidiguèt durant un brave temps la Societat Polonesa d'Esperanto e dirigiguèt la seccion de gramatica de l'Acadèmia de l'Esperanto tre 1908.
# Antoni Maria Badia i Margarit

Antoni Maria Badia i Margarit (Barcelona, 30 de mai de 1920 – Barcelona, 16 de novembre de 2014) foguèt un filològ e lingüista catalan. Especialista de l'istòria e la gramatica de la lenga catalana, èra un dels lingüistas mai importants del sègle XX dels Païses Catalans. Per son prètzfach considerable recebèt la crotz de Sant Jòrdi en 1986.
# Antoni Maura i Montaner

Antoni Maura i Montaner (Palma, 1853 - Torrelodones, 1925) avocat, òme politic e escrivan foguèt primièr ministre d'Espanha en 5 ocasions: entre 1903 e 1904, entre 1907 e 1909, en 1918, en 1919, e entre 1921 e 1922.
| Precedit per Raimundo Fernández Villaverde | Primièr ministre espanhòl 5 de decembre de 1903 - 16 de decembre de 1904 | Seguit per Marcelo Azcárraga Palmero |
# Antoni Barceló i Pont de la Terra

Antoni Barceló i Pont de la Terra (Palma, Malhòrca, 31 de decembre de 1716 - 30 de genèr de 1797) fòu luòctenent general de l'Armada Espanhòla. Èra un corsari, militar, e marin malhorquin.
# Avatime

L'avatime (o siya) es una lenga kwa parlada en Ghana.

## Localisacion

L'avatime es parlat dins sèt vilatges del district de Ho, dins la region de Vòlta en Ghana.

## Escritura

L'alfabet avatime es:
k :
| l | m | n | ŋ | o | ɔ | p | r | s | t | u | v | ʋ |
| w | y | z | gb | kp | ny | dz | ts | dzy | tsy | hw | ŋw | xw |

## Notas e referéncias

* 1 2 Defina 2009, p. 7.
* ↑ Defina 2009, p. 9-10.

## Fonts

* (en) Rebecca Defina, 2009, Aspect and modality in Avatime, tèsa, Universitat de Lèida.
* Portal de las lengas
# Avar (omonimia)

* avars, un pòble ancian establit en Panònia (sègle VI-VIII).
* avars, un pòble de Daguestan.
* avar, una lenga caucasenca del nòrd-èst parlada per los avars en Daguestan.