OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Nogna

Nogna es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Franca Comtat

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Yannick Cassabois |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 183 | 185 | 169 | 187 | 192 | 203 | 221 | 227 | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| 238 244 | 255 263 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portau d'Arpitània
# R. Kelly

Robert Sylvester Kelly (escaissat R. Kelly, nascut en 1967) es un cantaire anglofòn american. En Occitània, es fòrça conegut per dos tubes, I believe I can fly en 1997 e If I Could Turn Back The Hands Of Time en 2000.

## Discografia
### Album

* 1992: Born into the 90's
* 1993: 12 Play
* 1995: R. Kelly
* 1998: R.
* 2000: TP-2.com
* 2002: The Best of Both Worlds
* 2003: Chocolate Factory
* 2004: Happy People/U Saved Me
* 2004: Unfinished Business
* 2005: TP3.Reloaded
* 2007: Double Up
* 2009: Untitled
* 2010: Love Letter
* 2012: Write Me Back
* 2013: Black Panties
# R.E.M.

R.E.M. foguèt un grop estatsunidenc de rock format a Athens (Georgia, Estats Units) en 1980 per Michael Stipe (cantaire), Peter Buck (guitarra), Mike Mills (baissa electrica), e Bill Berry (batariá e percussion). R.E.M. foguèt un dels primièrs gropes de rock alternatiu populars. R.E.M. lancèt son primièr single, Radio Free Europe en 1981 amb lo labèl independent Hib-Tone. Lo single seguent foguèt l'EP Chronic Town en 1982, e tanben foguèt lo primièr single del grop amb I.R.S. Records. En 1983, lo grop sortiguèt son album, Murmur, amb fòrça bonas criticas. En 1987 lo grop sortiguèt lo single "The One I Love".
Al començament dels ans 90, quora lo rock alternatiu començava d'èstre popular, R.E.M. èra considerat coma un dels pionièrs del genre sortiguèt dos dels albums mai importants del grop, Out of Time (1991) e Automatic for the People (1992). En 1997 Bill Berry daissèt lo grop, mentre que Buck, Mills e Stipe contunhèron. En 2007, lo grop dintrèt al Salon de la Fama del Rock and Roll. R.E.M. se dissolguèt en 2011, lo 21 de setembre lo grop anoncièt la ruptura de son site web.

## Discografia
### Albums d'estudi

* Murmur (1983)
* Reckoning (1984)
* Fables of the Reconstruction (1985)
* Lifes Rich Pageant (1986)
* Document (1987)
* Green (1988)
* Out of time (1991)
* Automatic for the people (1992)
* Monster (1994)
* New Adventures in Hi-Fi (1996)
* Up (1998)
* Reveal (2001)
* Around the sun (2004)
* Accelerate (2008)
* Collapse into Now (2011)

### Compilacions

* Dead Letter Office (1987)
* Eponymous (1988)
* The Best of R.E.M (1991)
* R.E.M. Singles Collected (1994)
* R.E.M. In the Attic
* In Time: The Best of R.E.M. 1988-2003 (2003)
* And I Feel Fine...The Best of the I.R.S. Years 1982-1987 (2006)

### Disques en dirècte

* R.E.M. Live (2007)

## Ligams extèrnes

* R.E.M. Radio Free Europe 1983
* R.E.M. - The One I Love (Perfect Square '04)
* R.E.M. - Loosing my religion (Perfect Square '04)
# R3hab

R3hab, de son nom vertadièr Fadil El Ghoul, nascut lo 2 d'abril de 1986 a Breda als Païses Basses, es un discjòquei neerlandés d'origina marroquina adobaire e compositor de musica electronica.

## Cançons mai conegudas

* Revolution (2013, ambe Nervo e Ummet Ozcan)
* How We Party (2014, ambe VINAI)
* Karate (2014, ambe KSHMR)
* All Around the World (La La La) (2019, represa de e ambe ATC, adaptacion anglesa de Pesenka de Ruki Vverh)
* Rock My Body (2023, represa de Ecuador de Sash!, ambe Inna)
# Qüartet de Praga (1955-2001)

Lo Qüartet de Praga (segonda formacion aprèp lo qüartet del meteis nom que durèt de 1920 a 1955) es un qüartet de còrdas chèc de la segonda mitat del sègle XX.

## Istòria

Lo qüartet se fondèt a l'auton de 1955 ambe de membres de l'Orquèstra sinfonica de Praga. A la fondacion, los membres èran : Břetislav Novotný (1èr violon), Miroslav Richter (2nd violon), Hubert Šimáček (alto), Zdeněk Koníček (violoncèl). L'ausiguèron a son primièr concèrt lo 3 de març 1956 a la Comuna de la Vila vièlha de Praga (Staroměstská radnice). Al concors de qüartet de còrdas de Lièja, en 1958, agèt pas que lo tresen prèmi çaquelà.
Es mai que mai conegut per son integrala dels Qüartets de còrdas de Dvořák en çò de Supraphon (en coproduccion ambe Deutsche Grammophon) entre 1973 e 1977, mès sos enregistraments compòrtan tanben d'òbras de Bartók, Beethoven, Borodin, E. F. Burian, Dobiáš, Dvořák, Jindřich Feld, Glinka, Haydn, Hindemith, Franck, Jaroslav Ježek, Ivan Jirko, K. E. Macan, Bohuslav Martinů, Mozart, Otakar Ostrčil, Jaromir Podešva, Prokofiev, Schubert, Erwin Schulhoff, Chaikovskii, Lubomir Železný (Supraphon), Haydn (Ariola), Brahms, Borodin, Prokofiev, Schubert, Wolf (Nippon Columbia), Franck (Harmonia Mundi), Dvořák, Janáček, Schubert, Smetana, Chaikovskii (King Records, tot en 1996).

## Musicians
### Primièr violon

* Břetislav Novotný (1955-2001)

### Segond violon

* Miroslav Richter (1955-abril 1957); demissiona per rasons de santat;
* Karel Přibyl, nascut lo 26 de març 1931 (abril 1957-2001)

### Alto

* Hubert Šimáček (1955-1961)
* Jaroslav Karlovský (junh 1961-1968)
* Lubomír Malý (de novembre 1968 a 2001)

### Violoncèl

* Zdeněk Koníček (1955-1968)
* Jan Širc (novembre 1968-mai 1983)
* Alexander «Saša» Večtomov (mai 1968-novembre 1988)
* Jan Širc (genièr 1989-2001).
NB. Saša Večtomov (en)(Praga, 12 de decembre 1930 – Praga, 29 de decembre 1989) èra lo filh de Ivan Večtomov (1902-1981), compositor e violoncellista del primièr Qüartet de Praga entre 1933 e 1941.

## Nòtas e referéncias

* ↑ https://web.archive.org/web/20191025095730/http://novotny-bretislav.com/en/quartet.html
* ↑ http://www.cojeco.cz/index.php?detail=1&id_desc=77873&title=P%F8ibyl&s_lang=2
* ↑ https://web.archive.org/web/20191124015225/http://novotny-bretislav.com/en/cv.html
* ↑ http://www.findagrave.com/cgi-bin/fg.cgi?page=gr&GRid=134130836
# RAID (informatica)

Lo RAID es un ensemble de tecnicas de virtualizacion de l'estocatge permetent de repartir de donadas sus mantun disques durs afin de melhorar siá las performàncias, siá la seguretat o la tolerància a las panas de l'ensemble del o dels sistèmas.
L'acronim foguèt definit en 1987 per l'universitat de Berkeley (Califòrnia), dins un article nommat A Case for Redundant Arrays of Inexpensive Disks (RAID), siá «regropament redondant de disques pauc onerós». Uèi, lo mot es vengut l'acronim de Redundant Array of Independent Disks, çò que significa «regropament redondant de disques independents». Lo còst al megaoctet dels disques durs avent demesit d'un factor de 1 300 000 en 29 ans, uèi lo RAID es causit per d'autras rasons que lo còst de l'espaci d'estocatge.

## Nòtas e referéncias

* (fr) Aqueste article es parcialament o en totalitat eissit d’una traduccion de l’article de Wikipèdia en francés intitolat « RAID (informatique) ».
* ↑ Jakob Østergaard, Emilio Bueso e d'autres, The Software-RAID HOWTO, 6 de març de 2010, 1.1.1 ed., 46 p.
* ↑ (en) Definicion de RAID sul site de Seagate.

## Vejatz tanben
### Articles ligats

* Mdadm
# R-12 Dvina

Lo R-12 Dvina (nom de còdi OTAN : SS-4 Sandal) es un missile balistic de portada intermediària desvolopat per l'URSS pendent li annadas 1950. En servici dau 1959 au 1989, èra capable de tirar una ogiva nucleara de 2,3 megatonas a partir d'un silò ò d'un veïcule de transpòrt fins a 2 000 quilomètres. 2 300 missiles d'aqueu tipe foguèron produchs. Foguèt jamai utilizat durant una guèrra, mas li unitats desplegadi en Cuba aguèron un ròtle central pendent la crisi dei missiles. A partir dau 1978, lu R-12 foguèron pauc a pauc demantaulats e remplaçats per lu RSD-10 Pionnier.

## Ligams intèrnes

* Crisi dei missiles de Cuba.

## Bibliografia

* Pavel Podvig, Russian Strategic Nuclear Forces, The MIT Press, 2001.
# RC Sent Gaudenç Comenge XIII

Eth Racing Club Sent Gaudenç Comenge XIII (oficialament en francés: Racing club saint-gaudinois Comminges XIII), o eths «Orses», qu'ei un club occitan de rugbi de XIII fondat en 1958 e basat a Sent Gaudenç. Eth club foguèt quatre còps campion de França en 1970, 1974, 1991 e 2004. Jòga a domicili laguens l'Estadi Jules Ribet (4 000 plaças).

## Ligams extèrnes

* Site oficiau
* Portau de Gasconha
# RESSÒC

Ressoc es una associacion occitana segon la lei de 1901, que sa tòca es l'avalorizacion e la conservacion del patrimòni vestimentari del parçan tolosan.
# Néron

Néron pòt essèr:
* Néron, una comuna d'Eure et Loir
* Néron, una comuna de {}
# Néry

Néry es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.

## Istòria

Lo 14 d'octòbre 719, Charles Martel bat los Neustriens de Rainfroy a Néry.
Lo 1er en setembre 1914, una batariá del Royal Horse artillery anglesa resistís a l'avançada alemanda al prètz de la pèrda de fòrça d'òmes.
Le 14 octobre 719, Charles Martel bat les Neustriens de Rainfroy à Néry.
Le 1er septembre 1914, une batterie du Royal Horse artillery anglaise résiste à l'avancée allemande au prix de la perte de beaucoup d'hommes.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Claude Picart |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 516 | 534 | 531 | 472 | 631 | 574 | 594 | 571 | 573 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 600 | 663 | 614 | 571 | 614 | 632 | 555 | 573 | 521 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 572 | 592 | 614 | 610 | 703 | 657 | 633 | 607 | 654 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 551 | 549 | 543 | 608 | 692 | 677 | 727 | 720 | 713 |
| 2009 | 2010 |
| 706 717 | 698 709 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Néons-sur-Creuse

Néons-sur-Creuse es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Endre e la region dau Centre e Vau de Léger.

## Administracion

Lista daus maires successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Daniel Champigny |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 403, totala: 412 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 828 | 883 | 740 | 776 | 817 | 831 | 791 | 845 | 903 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 871 | 786 | 746 | 759 | 727 | 741 | 777 | 782 | 791 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 743 | 730 | 727 | 670 | 640 | 645 | 606 | 553 | 512 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 511 | 485 | 404 | 414 | 372 | 389 | 394 | 395 | 395 409 |
| 2009 | 2010 |
| 399 413 | 399 413 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
# Néville

Néville es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jacky Heloury |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 600 | 1 450 | 1 200 | 1 455 | 1 578 | 1 586 | 1 587 | 1 678 | 1 651 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 626 | 1 649 | 1 688 | 1 552 | 1 421 | 1 222 | 1 138 | 1 229 | 1 156 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 071 | 1 010 | 1 008 | 800 | 875 | 836 | 752 | 779 | 737 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 690 | 679 | 559 | 883 | 1 109 | 1 090 | 1 101 | 1 102 | 1 102 |
| 2009 | 2010 |
| 1 102 1 121 | 1 106 1 125 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Nérignac

Nérignac es una comuna francesa dau departament de Viena e de la region de Novela Aquitània, ancianament de Peitau-Charantas.

## Toponimia

Las atestacions ancianas son, per lhuec:

## Administracion
### Lista daus maires

Lista daus maires successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jean Broquet |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

### Intercomunalitat
## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 126, totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 210 | 194 | 190 | 207 | 207 | 239 | 222 | 208 | 269 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 266 | 248 | 264 | 270 | 265 | 327 | 291 | 282 | 276 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 263 | 263 | 285 | 251 | 282 | 240 | 245 | 239 | 225 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 202 | 189 | 199 | 168 | 159 | 139 | 141 | 141 | 141 145 |
| 2009 | 2010 |
| 141 145 | 146 149 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Veire tanben
### Liams connexes

* Comunas de Viena

### Liams externes
## Nòtas e referéncias
### Referéncias

* ↑ «Dictionnaire topographique de la France».
# Nérondes

Nérondes es una comuna francesa, situada dins lo departament de Char e la region dau Centre.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Alain Laroche |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 1596, totala: 1619 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 267 | 1 267 | 1 276 | 1 539 | 1 680 | 1 778 | 2 004 | 2 240 | 2 615 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 2 489 | 2 505 | 2 686 | 2 718 | 2 702 | 2 698 | 2 687 | 2 481 | 2 298 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 2 207 | 2 178 | 2 118 | 1 963 | 1 778 | 1 716 | 1 588 | 1 509 | 1 454 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 1 501 | 1 306 | 1 305 | 1 343 | 1 521 | 1 618 | 1 515 | 1 509 | 1 486 1 519 |
| 2009 | 2010 |
| 1 523 1 541 | 1 560 1 580 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Néron (Eure et Loir)

Néron es una comuna francesa administrada per lo departament d'Eure e Loir de la region dau Centre.

## Geografia

Las municipalitats limitrophes de Néron son Ormoy e Nogent-lo-Rei al nòrd, Pèiras a l'èst, Bouglainval al sud, Serazereux e Tremblay-los-pòbles a l'oèst.
Les communes limitrophes de Néron sont Ormoy et Nogent-le-Roi au nord, Pierres à l'est, Bouglainval au sud, Serazereux et Tremblay-les-villages à l'ouest.

### Comunas vesinas
## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Geneviève Le Nevé |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 434 | 472 | 458 | 543 | 520 | 572 | 558 | 544 | 561 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 575 | 542 | 514 | 476 | 444 | 463 | 492 | 467 | 439 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 447 | 460 | 481 | 454 | 474 | 460 | 394 | 383 | 346 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 338 | 267 | 311 | 471 | 616 | 660 | 654 | 634 | 613 |
| 2009 | 2010 |
| 593 614 | 598 619 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Néstor Garnica

Nestor Garnica (La Banda, Província de Tucumán, 1972) qu'ei un violonista argentin.
Dab ua borsa de l'Univesidad Nacional de Tucumán que's eprfeccionè en Alemanha e en Olanda, e qu'estidiè au Conservatòri de Rotterdam.
la resulta qu'ei ua combinason enter virtuositat academica e foclore argentin que caracterizan lo son jòc.
* Portau d’Argentina
* Portau deu vriulon
* Portal de la musica
# Néstor Kirchner

Néstor Carlos Kirchner Ostoić, avocat e òme politic (25 de febrièr de 1950 - 27 d'octobre de 2010) foguèt president de la Republica Argentina entre 2003 e 2007.
Succediguèt a Eduardo Duhalde, al qual li caliá completar lo mandat de Fernando de la Rúa mas se demetèt abans temps; per aquela rason Kirchner exerciguèt lo sieu mandat pendent los quatre ans correspondents en mai dels paucs meses restants del mandat de l'èx-president De la Rúa. A Kirchner li succediguèt en 2007 Cristina Fernández de Kirchner, la siá esposa.
Foguèt lo president del Partit Justicialista dusca sa mòrt.
| Precedit per Eduardo Duhalde | President d'Argentina 25 de mai de 2003 - 10 de decembre de 2007 | Seguit per Cristina Fernández de Kirchner |
# Reffroy

Reffroy es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region de Lorena.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Francis Leclerc |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 321 | 342 | 358 | 389 | 400 | 414 | 424 | 444 | 430 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 428 | - | 417 | 411 | 407 | 364 | 365 | 334 | 319 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 282 | 292 | 260 | 229 | 188 | 163 | 168 | 128 | 123 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 103 | 90 | 77 | 77 | 61 | 58 | 67 | 66 | 70 |
| 2009 | 2010 |
| 68 69 | 66 67 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Reformats - Canebiera (mètro de Marselha)

L'estacion de Reformats - Canebiera es una estacion de la linha 1 dau mètro de Marselha.

## Istòria

L'estacion dobriguèt lo 26 de novembre de 1977.

## Situacion

Es sul square Stalingrad e lo cors Joseph Thierry.

### A proximitat

* La Canebiera
* Glèisa Sent Vincenç de Pau

## Presentacion e arquitectura

Es principalament decorada de verd.

## Correspondéncias

La linha 2 dau tramvai a una estacion a la susfàcia.

## Veire tanben
### Articles ligats

* Mètro de Marselha

#### Estacions connèxas

* Cinc Avengudas - Lòngchamp
* Sant Carles

### Liames extèrnes

* L'estacion sus OpenStreetMap
# Refraccion

La refraccion, en fisica deis ondas - especialament en optica, acostica e sismologia - es un fenomèn de desviacion d'una onda au moment que sa vitessa cambiá entre doas environas. Generalament la refraccion subrevèn a l'interfàcia entre doas environas, o au moment d'un cambiament de densitat o d'impedància de l'environa.
Si pòu representar una tala onda per doas caracteristicas :
* per son frònt d'onda : es la linha que descriu una auça dins l'aiga (optica ondulatòria e sismologia) ;
* per un rai : es l'endrechiera de propagacion de l'onda, perpendiculara au frònt d'onda (optica geometrica).
Lei dos modèls son equivalents dins lo cas de la refraccion, pasmens si preferirà lo premier per explicar lo fenomèn, e lo segond per lo quantificar.
# Refrigerador

Un refrigerador es una aisina electrodomestica que servís a conservar de productes a una temperatura prèp del punt de congelacion, normalament a l'entorn de 4 °C.

## Istòria

L'èsser uman totjorn foguèt en recerca de biais de conservar los aliments e leu se descobriguèt que lo freg èra bon per la conservacion. L'invencion del refrigerador es una revolucion dins los sistemas de conservacion. Es lo luòc qu'abitualament se serva lo menjar al fresc coma la carn e las bevendas per poder los servar a una temperatura que refresque. Es tanben utilizat coma luòc intermediari per descongelar çò que sortís del congelador.
Los primièrs refrigeradors domestics foncionavan pas amb electricitat, se deviá plaçar un pan de glaç que venián d'establiments especializats e quand èra fondut se deviá i plaçar un autre e ne trirar l'aiga.
L'inventor del refrigerator es Charles Tellier qie en 1876 concebèt una nau frigorifica partent de Roan portant de carn fins a Buenos Aires en bon estat de conservacion après 105 jorns de mar.
Lo liquid refrigerant utilizat foguèt pas totjorn lo mèsme: foguèt utilizat de substàncias pudentas e dangierosas coma l'amoniac, fins a 1931 s'utilizèt pel primièr còp un liquid nomenat freon que en aparéncia provocava pas de problemas. L'usatge d'aquelas substàncias foguèt implantada de biais generalizat fins a que foguèt descobèrt que provocavan d'efèctes nefasts dins lo jaç d'ozòn. En 1992 Greenpeace promouguèt de materials que damatjan pas lo jaç d'ozòn.

## Foncionament

Lo foncionament del refrigerator se basa suls fenomèns d'evaporacion e de condensacion d'una substància. Un liquid nomenat refrigerant circula per un serpentin que se trapa a l'interior del refrigerator. S'evaporant, lo liquid absorba la calor e l'aire dels aliments de l'interior del refrigerator. La vapor atal formada circula pels pichons tudèls fins a un compressor, que fonciona mejanç un motor electric, comprima la vapor, que se refreja e ven liquida passant pel radiador qu'i a a l'exterior del refrigerator. Es amb aquel procés que sortís a l'exterior la calor que lo liquid aviá pres, e contunha lo procés.

## Referéncias

* ↑ (ca)Xavier Valls Aliments a sol i serena in Sàpiens, Barcelona, n° 122, nov. de 2012, p.22, issn=1695-2014
* Wikimedia Commons prepausa de documents multimèdia liures sus refrigerator.