# Los Estables

Los Estables (Les Estables en francés) z-es una comuna occitana de Velai, situada dins lo departament del Naut Léger e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

## Geografia

Lo chapluòc de comuna delhs Estables, situat a una altitud de 1 346 m, es lo pus naut delh Massís Central.

### Perimètre del territòri

Comunas confrontantas de Los Estables :
| Fraissenet de la Tor | Modeiras | Sent Front |
| Fraissenet de la Cucha | | Chaudairòlas |
| | Lo Biatge (Ardecha) | Borèia (Ardecha) |

## Toponimia

Las fòrmas ancianas son : Ecclesia Sancti Philiberti de Stabulis vès 1080, Territorium delz Estables en 1229, Stabulas en 1327, Capellania in ecclesia de Stabulis ad honorem B. Virginis Mariæ e B. Annæ en 1450, Los Stables en 1501, Locus de Estabilis en 1528, Lous Estables en 1534. Los Estables ven, au plurau, deu latin stabulum, « estable, estable de las egas (escudariá) », pueis « ostalariá »$^,$ (aquela evolucion semantica sembla pas occitana).

### Les Infruits (nom francés, mapa IGN)

Joan Arçac escriu Les Effruits e dona las fòrmas ancianas : Terra deltz Effrus en 1224, Mansus deus Esfrus en 1663, Mansus deus Ufrutz en 1344, Mansus de Fructibus en 1526, Lous Uffructz en 1534, Les Esfruits en 1634, Les Usufruitz en 1761, Les Effruits au secle XVIII, Les Infruits en 1820. Segon Joan Arçac, lo nom es en relacion amb lo vèrbe lengadocian esfrucha (deu bas latin exfructare), « engrunar, tirar la fòrça de produrre, agotar una tèrra ».
La prononciacion a La Chalm Rafaièl es [luzen'frys] mas la distància es importanta.

## Istòria

En 1789, Los Estables dependiá de la província de Velai, de la subdelegacion e senescauciá deu Puèi. Sa gleisa parochala, diocèsi deu Puèi e archipreirat de Monistròl de Leir, èra deu vocable de Sant Filibèrt; l'abat deu Lo Monestier presentava a la cura.

## Administracion

Lista delhs cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| abrial de 2014 | (2026) | Philippe Brun | | agricultor |
| març de 2001 | 2014 | Paul Michel | divers dreita | |
| | 2001 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 335, totala: 345 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 337 | 734 | 999 | 994 | 1 044 | 1 016 | 1 108 | 939 | 928 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 941 | 1 019 | 1 056 | 1 033 | 1 057 | 1 046 | 1 076 | 1 054 | 1 093 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 063 | 1 040 | 1 025 | 989 | 926 | 889 | 844 | 802 | 689 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 595 | 526 | 480 | 350 | 312 | 325 | 355 | 372 | 365 375 |
| 2009 | 2010 |
| 355 365 | 344 353 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* En 2018 la populacion èra de 328 abitants e la densitat èra de 9,66 ab/km².

## Ligams extèrnes

* Los Estables sobelh site de l'Insee

## Nòtas

* ↑ Institut d'Estudis Occitans, Comission Toponimica Occitana, Luòcs, basa de donadas de toponimia occitana. Cèrca «Los Estables».
* 1 2 Augustin Chassaing, Antoine Jacotin Dictionnaire topographique... de la Haute-Loire, 1907, p. 113 https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k392965/f162.item
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 273
* ↑ Jean Arsac, Les noms de lieux en Velay, ed. des Cahiers de la Haute-Loire, 2023 (reedicion), p. 187
* ↑ Jean Arsac, Les noms de lieux en Velay, ed. des Cahiers de la Haute-Loire, 2023 (reedicion), p. 405
* ↑ enquèsta Sivadon junh de 2019
* Portal de Velai
* Portal de Lengadòc