OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Gaillard

Gaillard en arpitan (Gaillard en francés) es una comuna arpitana de Savòia, situada dins lo departament de la Nauta Savòia e la region de Ròse-Aups.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Renée Magnin |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | | | | | | | 1 026 | - |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 338 | 1 173 | 1 151 | 1 100 | 1 180 | 1 228 | 1 189 | 1 220 | 1 239 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 342 | 1 288 | 1 240 | 1 511 | 1 961 | 2 686 | 2 839 | 2 981 | 3 580 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 4 568 | 6 233 | 9 027 | 9 079 | 9 592 | 9 949 | 11 507 | 11 397 | 11 270 |
| 2009 | 2010 |
| 11 144 11 301 | 11 181 11 345 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portau de Savòia (Arpitània)
# Gaillefontaine

Gaillefontaine es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Dany Guesdon |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 950 | 1 196 | 1 328 | 1 136 | 1 653 | 1 629 | 1 662 | 1 699 | 1 660 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 702 | 1 712 | 1 844 | 1 637 | 1 640 | 1 608 | 1 568 | 1 547 | 1 481 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 438 | 1 497 | 1 429 | 1 273 | 1 294 | 1 293 | 1 269 | 1 257 | 1 239 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 1 232 | 1 452 | 1 503 | 1 373 | 1 446 | 1 460 | 1 417 | 1 386 | 1 385 |
| 2009 | 2010 |
| 1 348 1 372 | 1 311 1 334 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Gaillon sur Montcient

Gaillon-sur-Montcient es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Ivelinas e la region d'Illa de França.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jean Luc Gris |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 353 | 313 | 339 | 287 | 320 | 313 | 294 | 282 | 307 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 319 | 332 | 324 | 290 | 307 | 308 | 295 | 298 | 307 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 293 | 280 | 299 | 264 | 263 | 238 | 271 | 276 | 389 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 332 | 358 | 489 | 516 | 599 | 646 | 669 | 673 | 676 |
| 2009 | 2010 |
| 679 693 | 665 679 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas e referéncias
### Nòtas
### Referéncias

* Portal de las comunas de França
# Gaion

Gaion (Gayon en francés) qu'ei ua comuna bearnesa administrada peu departament deus Pirenèus Atlantics e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Toponimia

La prononciacion qu'ei [ga'jun]. Las fòrmas ancianas que son Caioo en 1383, Gayoo en 1385, Gayon en 1772, Gayon (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIIIau).
Segon Dauzat, Gaion que vien deu nom latin d'òmi Gaius, dab lo sufixe -onem.
Miquèu Grosclaude arrefusa pas l'explicacion de Dauzat, dab ua diferéncia, l'epòca. Supausar ua origina latina ei pas necessari, pr'amor los noms Gay, Gayon son atestats en Bearn a l'Edat Mejana. L'origina d'aqueths noms medievaus que pòt estar lo nom latin Caius/Gaius o un shafre gascon, lo gai (ausèth).
A prepaus deu sufixe, Jacques Boisgontier, dens la soa recension deu Dictionnaire toponymique des communes du Béarn, qu'escriu Miquèu Grosclaude constata la relativa frequéncia deu sufixe -on e l'absencia deu sufixe -an (deu latin -anum) shens botar los dus hèits en relacion. Boisgontier que pensa, a data desconeishuda, i avó substitucion d'un sufixe per un aute. Aquí perqué en Bearn i a los adjectius Suson, Sobiron, Juson, contra Susan, Sobiran, Jusan, en gascon comun. Lo sufixe -on ei pas un diminutiu dens aqueth cas. Gaion qu'ei l'equivalent deu Gajan bigordan.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Qualitat |
| 17 de març de 2001 | 2026 | Pierre Peilhet | agricultor |
| 21 de març de 1971 | 2001 | Louis Lacoustille | regent |
| | 1971 | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 57, totala: 60 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | | | | | | 306 | - | - |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| - | - | - | - | 214 | - | - | - | - |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| - | - | 177 | - | - | - | - | - | - |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 94 | | | | Cercar | 92 | 69 | 66 | 62 69 |
| 2009 | 2010 |
| 60 67 | 57 64 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* ↑ Toponimia Occitana - La Mapa occitana (Institut d'Estudis Occitans) : IEO_BdTopoc : http://bdtopoc.org
* 1 2 Michel Grosclaude, Dictionnaire toponymique des communes du Béarn, Escòla Gaston Febus, 1991, p. 163
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 313, a Gayan
* ↑ https://www.persee.fr/doc/onoma_0755-7752_1992_num_19_1_1146_t1_0264_0000_2
* Portau de Bearn
# Gaillardbois-Cressenville

Gaillardbois-Cressenville en normand (Gaillardbois-Cressenville en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.

## Geografia

La municipalitat a situat en lo País del Vexin Normand.
La commune est située dans le Pays du Vexin Normand.

### Comunas vesinas
## Istòria

Gaillardbois: Gaillardi Boscus Modèl:XIIIe Sègle, « la fûtaie vigorosa ».
Cressenville: Cressens villa, sègle XIII, nom de persona Cressent o adjectiu « creissent ».
* Al luòc-dich Brémule (barralha), lo rei de França a esclafat pel pòrti de Normandie [[Henri Ier de Angleterre|Henri sègle i de Angleterre]] dicha Beauclerc. Lo combat a conegut jol nom de batalha de Brémule.
Es en 1845 #que Gaillarbois e Cressenville an #èsser amassats per formar Gaillardbois-Cressenville.
Gaillardbois: Gaillardi Boscus sègle xiii, « la fûtaie vigoureuse ».
Cressenville: Cressens villa, sègle XIII, nom de personne Cressent ou adjectif « croissant ».
* Au lieu-dit Brémule (ferme), le roi de France est écrasé par le duc de Normandie [[Henri Ier d'Angleterre|Henri sègle i d'Angleterre]] dit Beauclerc. Le combat est connu sous le nom de bataille de Brémule.
C'est en 1845 que Gaillarbois et Cressenville ont été réunis pour former Gaillardbois-Cressenville.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Garcin Joseph-Sylvestre |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 350 | 232 | 260 | 237 | 272 | 283 | 305 | 519 | 508 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 467 | 451 | 412 | 393 | 400 | 402 | 360 | 341 | 349 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 325 | 313 | 302 | 256 | 275 | 321 | 299 | 348 | 349 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 295 | 303 | 271 | 288 | 301 | 285 | 342 | 357 | 377 |
| 2009 | 2010 |
| 396 402 | 415 422 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de Normandia
# Gaieta

Gaieta (Gaieto en grafia mistralenca; Gayeta en occitan ancian e en catalan ancian; Gaeta en italian) es una vila italiana de la region de Laci e la província de Latina, situada sus la còsta de la mar Tirrèna, a 71 km al nòrd-oèst de Nàpols, e a 117 km al sud-èst de Roma.

## Referéncias

* 1 2 Mistral, Frederic. Lou Tresor dóu Felibrige (TDF).
* 1 2 «Gayeta». Equipa projècte Talamus, Edicion critica numerica del manuscrit AA9 dels Archius municipals de Montpelhièr dit lo Pichòt Talamus. Universitat Pau Valèri-Montpelhièr III.
# Gaillon

Gaillon es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.

## Geografia

* Gaillon A situat en Madrie. La municipalitat a vorejat per la Seine e s'estend fins a las coteaux boisés vorejant la vallée. Gaillon Es a 13 km dels Andelys, a 14 km de Vernon, a 16 km de Louviers, a 18 km de Val-de-Reuil, a 23 km de Évreux e a 41 km de Roan.
* Gaillon est située en Madrie. La commune est bordée par la Seine et s'étend jusqu'aux coteaux boisés bordant la vallée. Gaillon est à 13 km des Andelys, à 14 km de Vernon, à 16 km de Louviers, à 18 km de Val-de-Reuil, à 23 km d'Évreux et à 41 km de Rouen.

### Comunas vesinas
## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Bernard Ledilavrec |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 054 | 925 | 1 050 | 1 022 | 1 143 | 1 143 | 2 596 | 2 856 | 3 206 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 3 578 | 3 340 | 3 219 | 3 335 | 3 474 | 3 488 | 3 198 | 3 206 | 3 016 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 2 769 | 2 479 | 2 612 | 2 622 | 1 836 | 2 023 | 1 968 | 2 393 | 2 562 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 3 152 | 3 604 | 4 318 | 5 845 | 6 303 | 6 861 | 6 724 | 6 880 | 7 052 |
| 2009 | 2010 |
| 7 224 7 406 | 7 271 7 454 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de Normandia
# Gaillard de Taillasson

Gaillard Taillasson (Tolosa, ca 1580 - 1647) chafrat Matelin (en francés Methelin, de non pas confoner dab Matelin l'Ancian) que ho un deus màgers violonistas barròcs de sa tempsada. Qu' èra d'origina nòble lengadociana e que ho au servici e jus l'empara deu Duc Enric II de Montmorency e deu Rei Loís I de Navarra e XIII de França. Que ho tanben amic de Pèire Godolin.
Que s' destaquè a l'escasença de l' Entrada de Loís XIII a Tolosa.
Dab l'ajuda de Guillaume Nion, dit La Foundy, violonista de Loís XIII, qu' obtiengó privilègis, poders e monopòlis musicaus que hèn que los autes musicians mièn plaits contre eth (que ganhè) e lo Rei que'u he "Roy des Violons de France" en 1609, a la mort de Nion.

## Veire tanben
### Bibliografia

* Carrières, Marcel. La musique occitane de 1550 à 1800. Vilafranca de Roergue : Cap a Cap, 1972

### Ligams extèrnes

* Histoire et mémoires de l'Académie royale des sciences, inscriptions et belles-lettres de Toulouse sus Google books.

## Nòtas e referéncias
### Nòtas

* ↑ Son nom occitan pòt èsser Galhard Talhasson segon d'atestacions d'aquest nom de familha (, ), mas es pas confirmat.

### Referéncias

* ↑ "lo dret d' arrecéber tot mèste, jogadors d'instruments, autant hens lo dit Tolosa que dens las vilas tanhentas deu Parlament d'aquesta ciutat ; atau com tanben de har totas correccions o castig que pertanharà contre ota persona qui enterprenerà suber la dita art sens la soa licéncia" [le droit de recevoir tous les maîtres, joueurs d'instruments, tant audit Toulouse que dans les villes du ressort du Parlement de cette cité ; comme aussi de faire toutes corrections ou punitions qu'il appartiendra contre toute personne qui entreprendra sur ledit art sans son congé et licence]. Carrières, 24.
# Gainneville

Gainneville es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.

## Geografia

Aquela municipalitat a situat sul marge drech de la Seine, a una dotzena de quilomètres del Havre, e près de Montivilliers.
Cette commune est située sur la rive droite de la Seine, à une douzaine de kilomètres du Havre, et à proximité de Montivilliers.

### Comunas vesinas
## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Hubert Benard |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 522 | 500 | 587 | 545 | 612 | 601 | 626 | 611 | 633 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 595 | 626 | 643 | 539 | 561 | 560 | 616 | 607 | 630 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 632 | 621 | 614 | 654 | 688 | 709 | 674 | 972 | 949 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 988 | 1 070 | 1 154 | 1 589 | 2 219 | 2 370 | 2 580 | 2 612 | 2 624 |
| 2009 | 2010 |
| 2 699 2 729 | 2 688 2 712 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Gaintza

Gaintza es una comuna de Guipuscoa dins la comunautat autonòma espanhòla del País Basc.
# Chimillas

Chimillas es un municipi de la província espanhòla d'Òsca e de la Comunautat Autonòma d'Aragon.
# Chin Na Na poun

Lo Chin Na Na Pon es un triò marselhés compausat de Manú Teron (votz), Danièl Malavèrnha (tubà) e Patric Valent (mandolina electrica).
# Chimilin

Chimilin es una comuna arpitana dau Daufinat, situada dins lo departament d'Isèra e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Robert Arbaretaz |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 1428, totala: 1458 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| | | | | 1 617 | 1 700 | 1 651 | 1 633 | 1 634 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 549 | 1 429 | 1 534 | 1 507 | 1 572 | 1 571 | 1 590 | 1 501 | 1 479 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 417 | 1 341 | 1 260 | 1 107 | 1 098 | 1 048 | 977 | 860 | 874 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 843 | 814 | 781 | 942 | 1 044 | 1 144 | 1 291 | 1 306 | 1 323 1 323 |
| 2009 | 2010 |
| 1 340 1 368 | 1 359 1 387 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal dau Daufinat
* Portau d'Arpitània
# China

China pòt èsser:
* la Republica Populara de China (China continentala)
* la Republica de China (Taiwan)
* la China istorica
# Chinatown

Chinatown es un filme american realizat per Roman Polanski e produit per Robert Evans, sortit en 1974. Chinatown es un dels grands classics de las annadas 1970. Es originalament distribuit per la Paramount.

## Sinòpsi

Chinatown es un Filme negre, que se passa dins las annadas 1930 a Los Angeles, en plena secada. Una femna que se presenta coma Mma Mulwray, contracta lo detectiu Jake Gittes (Jack Nicholson) per seguir lo seu marit, engenhaire de las aigas de la vila e sospechat d'adultèri. Aquel es lèu trobat mòrt, negat. Gittes perseguís son enquèsta, e descobrís que la femna que lo contractèt es pas la vertadièra Mma Mulwray. Puèi s'amorosís d'Evelyne Mulwray (Faye Dunaway), la vertadièra femna de l'engenhaire, e perseguís sas recèrcas malgrat las menaças de tuaires professionals, fins a la descobrir de la vertat. Lo filme s'acaba dramaticament.

## Distribucion

* Jack Nicholson : J.J. Gittes
* Faye Dunaway : Evelyn Mulwray
* John Huston : Noah Cross
* Perry Lopez : Éscobar
* Roman Polanski : l'òme al cotèla
# Chimeneas

Chimeneas es un municipi de la província espanhòla de Granada e de la Comunautat Autonòma d'Andalosia.
# Chimpay

Chimpay qu'ei ua vila deu Departament d'Avellaneda dens la Província de Río Negro en Argentina.
Qu'ei mei que mei famosa per'mor d'estar la ciutat nadau deu benastrós argentin d'origina mapuche Ceferino Namuncurá. La vila qu'ei atau un lòc de romiatge.
# Elicoptèr

L'elicoptèr es una aeronau propulsada per un motor, en la qual la sustentacion, contràriament als avions, non proven pas d'alas fixas, mas d'un ensemble d'alas giratòrias dichas rotor principal, situat en la part superiora de l'aparelh. Aquesta configuracion li permet d'aterrar e de s'enlairar verticalament, de se mantenir quiet en l'aire e subretot de volar en direccion laterala o marcha enrere. Aquò li permet de realizar mai d'una tascas impossiblas pels avions d'ala fixa.
Lo mot 'elicoptèr' ven del francés. Foguèt inventat per Gustave de Ponton d'Amecourt en l'an 1861 a partir dels mots en grèc helix/helik- (ἕλικ-) que vòl dire 'espirala' o 'virar' e pteron (πτερόν) que vòl dire 'ala'.
Los elicoptèrs foguèron desvolopats durant la primièra mitat del sègle XX amb de dessenhs produïts d'un biais limitat. Mas foguèt pas abans l'an 1942 que un elicoptèr dessenhat per Igor Sikorsky arribèt a èsser produit en seria amb 131 aparells construïts. E mai que los primièrs dessenhs aguèsson mai d'un rotor, foguèt lo dessenh amb un rotor principal e un rotor de coa lo que se generalizèt e que totòm reconeis uèi coma un elicoptèr.

### Referéncias

* ↑ "helicopter". Online Etymology Dictionary. Retrieved: 28-11-2007
* ↑ Cottez 1980, p. 181.
* ↑ Munson 1968
* ↑ Hirschberg, Michael J. and David K. Dailey, "Sikorsky." US and Russian Helicopter Development In the 20th Century. American Helicopter Society, International. 7 July 2000.
# Elias Parish Alvars

Elias Parish Alvars (neishut Eli Parish, Teignmouth, lo 28 de heurèr de 1808 – Viena, lo 25 de genièr de 1849) que ho un arpista vistuòse e un compositor anglès, escolan de Nicolas Bochsa.
Que miè ua vita hèita de viatge per tota Euròpa on ostentè la soa vistuoasitat.
# Elicon

L'elicon qu'ei un instrument de coire qui la baisha s'enrolla autorn deu còs deu musician qui'u pòrta sus las soas espallas. Qu'eixisteish dens totas la tessituras a maugrat d'ua predominança de la baisha.
Lo son canèr qu'ei conic, çò qui l'apròpia deu saxhorn. Qu'ei sustot pròche deu sousafòn qui ei ua mena d'elicon dab un còth de guit qui orienta lo pabalhon cap avants.
# Elif Şafak

Elif Şafak, tanben escrich sovent jos la forma anglesa Shafak (Estrasborg, 25 d'octobre de 1971) es una escrivana e cronicaira turca. Es un dels autors mai apreciats del país e l'escrivana que sos libres son dins las melhoras vendas. Sos libres, escriches mai que mai en turc mas de còps que i a tanben en anglés, son estats revirats en 39 lengas estrangièras. Son primièr roman, Pinhan, recebèt lo Prèmi Rumi en 1998.

## Biografia

Elif Şafak nasquèt a Estrasborg en 1971 dins una familha de diplomatas turcs. Quand sos parents divorcièron, demorèt amb sa maire. Passèt son adolescéncia dins divèrses païses, en Espanha a Madrid e en Jordania a Amman, abans de tornar a Turquia. Ailà se diplomèt en Relacions Internacionalas en Orient Mejan a l'Universitat Tecnica d'Ankara. Obtenguèt puèi una mestresa en sciéncia del genre e estudis feminins. Aprèp passèt un doctorat en filosofia dins lo departament de sciéncia politica d'aquela universitat que capitèt amb una tèsi sus la deconstruccion de la feminitat dins l'Islam. Ensenhèt la cultura e l'istòria otomana a l'Universitat Bilgi d'Istanbol e mai tard, a partir de 2002, trabalhèt coma professora als Estats Units dins las universitats de Boston, Michigan e de Tucson.

## Òbras

* Kem Gözlere Anadolu (1994)
* Pinhan (1997)
* Şehrin Aynaları (1999)
* Mahrem (2000)
* Bit Palas (2002)
* Araf (2004)
* Beşpeşe (2004)
* Med-Cezir (2005)
* Baba ve Piç (2006)
* Siyah Süt (2007)
* Aşk (2009)
* Kâğıt Helva (2010)
* Firarperest (2010)
* İskender (2011)
* Şemspare (2012)
# Elicasa

Ua elicasa qu'ei un enzim qui catalisa l'idrolisi deu ligams idrogèn arreligants las duas cadenas nucleotidicas de las eliç doblas d'ADN provocant atau un desenrotlament de la molecula. Aqueth procès que participa a la replicacion de l'ADN, a la transcripcion genetica, a la recombinason genetica e a l'adobament de l'ADN.
L'activitat de l'elicasa que s'acompanha de l'idrolisi d'un nucleotid trifosfat (ATP o GTP)
Un hum d'elicasas divèrsas mes geneticament tanhentas b'existeishen (14 be hon trobadas en çò d'Escherichia coli e 24 en çò deus umans). Que contan 141 acids aminats.
# Elicoptèr d'ataca

Un elicoptèr d'ataca es un elicoptèr militar destinat a l'ataca de butas terrèstras coma d'unitats d'infantariá, de veïculs blindats o de bastiments. Es donc generalament equipat de mitralhièras pesucas, de roquetas e de missils èr-sòu. De còps, certanei modèls son tanben equipats de missils èr-èr per assegurar una defensa còntra una aeronau o un elicoptèr enemic. Doas missions principalas son donc fisadas ais elicoptèrs d'ataca : lo sostèn aerian raprochat e la destruccion dei veïculs blindats.

## Liames intèrnes

* Elicoptèr.
# Elinor Ostrom

Elinor Ostrom (Los Angeles, Califòrnia, 7 d'agost de 1933 – Bloomington, Indiana, 12 de junh de 2012) foguèt una economista nòrd-americana premiada amb lo Prèmi Nobel d'Economia del 2009 que partegèt amb Oliver Eaton Williamson. Recebèt aquel prèmi per "la siá analisi del govèrn economic".

## Referéncias

* ↑ Sveriges Riksbank. «Sveriges Riksbank's Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 2009», 12 d'octobre de 2009..
# Elias d'Ussèl

Elias d'Ussel, o Elyas d'Ussèl o Elias d'Uisel o Elie d'Ussel (fl. c. 1200), foguèt un trobador lemosin que demorèt aperaquí l'an 1200. Èra lo cosin dels tres fraires Eble, Pèire e Gui, e èra tanben lo co-chastelhan del chasteu d'Ussel, al nòrd-èst de Ventadorn.
Selon la vida de Gui, Elias faguèt tensos bons o poesias bonas.. De la sieuna òbra demòran quatre tensos, un partimen e doas coblas. Tanben escriguèt una seria de verses amb Gaucelm Faidit. Lo trabalh complet dels quatre d'Ussel (Elias e los sieus tres cosins Eble, Peire e Gui) foguèt compilat per primièr còp en un volum escrit per J. Audiau amb lo títol de "Las poesias dels quatre trobadors d'Ussel"
Creatz (exemple detalhat) la sospagina qu'assegurarà lo seguiment del processús de traduccion en clicant sus Projècte:Traduccion/Elias d'Ussèl.

## Referéncias

* ↑ (EN) Aubrey, Elizabeth. The Music of the Troubadours (Indiana University Press, 1996), p. 16. ISBN 0-253-21389-4.
* ↑ (EN) Aubrey, Elizabeth. The Music of the Troubadours (Indiana University Press, 1996), p. 16. ISBN 0-253-21389-4.
* ↑ (EN) J. Audiau, Les poésies des quatre troubadours d'Ussel (Parigi, Delagrave, 1922). Tutti disponibili online su trobar.org.
* Wikidata: Q3722944