# Carbona

Carbona$^,$$^,$$^,$ (Carbonne en francés) qu'es una comuna lengadociana istoricament, mès lingüisticament gascona, situada dens lo departament de la Nauta Garona e la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
### Perimètre deu territòri

Comunas confrontantas de Carbona :
| Peishias | Longatges | Capens |
| La Hita Bigordana | | Marcahava |
| Salas de Garona | Rius | La Caunha, La Trapa |

## Toponimia

Carbona que vengueré deu latin *carbona, derivat de carbo « carbon ». Probable qu'i hasèn carbon de lenha$^,$.

## Istòria

Pendent l'Ancian Regime, Carbona et La Terrasse qu'èra de la diocèsi civila de Rius, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de la diocèsi de Rius, de la senescauciá de Tolosa. En 1790, Carbona qu'èra caplòc de son canton. La glèisa qu'es devath lo patronatge de Sent Laurenç. La Terrasse, au sud-oèst de la comuna, qu'èra parròquia annèxa (mapa de Cassini.
La parròquia de Saint-Pierre-d'Artix qu'èra de la diocèsi de Rius e de la senescaucia de Tolosa. Le vocable de la glèisa, annèxa de Lesat, qu'es Sent Pèir. Mès lo lòc qu'es meilèu dens La Caunha (comuna de Lacaugne-et-Saint-Pierre-d’Artix en 1790).

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat | Etiqueta | Qualitat |
| 2020 | 2026 | Denis Turrel | | |
| març de 2014 | 2020 | Bernard Bros | PS | mètge |
| 1977 | 17 d'agost de 2013 (mòrt) | Guy Hellé | PS | |
| | 1977 | | | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||
* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna qu'èra deu canton de Carbona (caplòc); qu'es ara deu canton d'Autariba.

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): 5330, totala: 5430 :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 643 | 964 | 1 835 | 1 863 | 1 981 | 2 235 | 2 293 | 2 468 | 2 462 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 2 444 | 2 468 | 2 484 | 2 505 | 2 577 | 2 520 | 2 548 | 2 456 | 2 303 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 2 387 | 2 359 | 2 393 | 2 154 | 2 350 | 2 250 | 2 277 | 2 323 | 2 473 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 2 625 | 3 222 | 3 218 | 3 596 | 3 795 | 3 708 | 4 641 | 4 777 | 4 952 5 038 |
| 2009 | 2010 |
| 5 236 5 324 | 5 205 5 305 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||
* 2016 : 5607

## Personalitats ligadas damb la comuna

* Alem Surre-Garcia, escrivan de lenga occitana nascut en 1944 a Carbona.

## Nòtas

* ↑ Pojada, Patrici. Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières, 2009. ISBN 978-2-86266-573-3.
* ↑ «Toponimia occitana».
* ↑ Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
* ↑ Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
* ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 146
* ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 308
* ↑ Dictionnaire des localités de la Haute-Garonne, p. 9 e 1 https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html
* ↑ https://www.geoportail.gouv.fr/donnees/carte-de-cassini cercar a 31410 Carbonne
* ↑ Dictionnaire des localités de la Haute-Garonne, p. 44 https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html
* Portal de Lengadòc