OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Nempont-Saint-Firmin

Nempont-Saint-Firmin es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Christine Lautrou |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 207 | 244 | 270 | 282 | 377 | 398 | 437 | 420 | 398 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 409 | 442 | 426 | 409 | 398 | 379 | 404 | 367 | 372 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 351 | 372 | 284 | 273 | 240 | 216 | 237 | 250 | 210 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 171 | 156 | 158 | 163 | 160 | 166 | 196 | 199 | 202 |
| 2009 | 2010 |
| 192 196 | 181 186 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Nen

L'arriu de Nen (嫩江 en chinés; pinyin: Nèn Jiāng) o de Nonni ( Non ula en manchó) qu'ei un important cors d'aiga deu nòrd-èst de la Republica Populara de China. Aqueth arriu, afluent esquèr de Sungari e sosafluent d'Amur, qu'a ua longor de 1 370 km. Qu'ei lo tributari mei long de Sungari.
Que neish dens la província de Heilongjiang e que correish vèrs lo sud formant ua part de la termièra enter Heilongjiang e Jilin, e adaigant la zona fertila deu nòrd deus plans de Manchoria.
# Neneh Cherry

Neneh Marianne Karlsson Cherry, mai coneguda coma Neneh Cherry (Estocòlme, 10 de març de 1964) es una cantaira, compositora, musiciana de rap e DJ suedesa. Sa musica qu'a per basa lo hip-hop es un barreja amb mantuna autra influéncies musicala. Aguèt un primier succès house hip-hop ("hip-house") en 1989 au Reialme Unit (e un pauc de resson tanben aus Estats Units) amb lo tròç "Buffalo Stance" produch per Bomb the Bass, mentre qu'en Occitània se faguèt mai coneisser a-n'aquesta epòca per la balada "Manchild", puèi devenguèt famosa mondialament en 1994 quand interpretèt la cançon "7 seconds" amb lo cantaire senegalès Youssou N'Dour.

## Biografia

Neneh Cherry nasquèt a Estocòlm en 1964 dins una familha d'artistas. Son paire, Amahdu Jah es un bateire sierraleonés e sa maire, Monica Karlsson tanben coneguda coma Moki Cherry, es un pintora e artista textila. A mai, son pairastre èra Don Cherry, un musician de jazz american que l'abaliguèt dempuèi la naissença e que ne prenguèt lo nom d'ostal. Del costat de son paire es mièja-sòrre de la cantaira Titiyo e del productor de disques Cherno Jah mentre que del costat de sa maire, es la mièja-sòrre del musician Eagle-Eye Cherry.
Quand èra pichoneta la familha de Cherry viviá dins una comunitat hippie, situada a l'exterior del vilatge de Hässleholm. Mai tard partiguèron totes cap al Reialme Unit e s'installèron a Pudsey, un vilatge anglés. A la debuta de las annadas 1970, emigrèron cap als Estats Units e demorèron a Nòva York. Quand aviá 14, Neneh Cherry abandonèt l'escòla e anèt viure a Londres.

## Discografia

* Raw Like Sushi (1989)
* Homebrew (1992)
* Man (1996)
* Neneh Chérie Remixes (1997)
* The Cherry Thing (2012)

## Referéncias

* ↑ https://www.chartsinfrance.net/actualite/news-75615.html
# Martigna

Martigna es una comuna francesa, situada dins lo departament de Jura e la region de Franca Comtat

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Michel Julliard |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 152 | 153 | 159 | 153 | 164 | 193 | 204 | 205 | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| 205 211 | 205 207 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portau d'Arpitània
# Martigny-les-Gerbonvaux

Martigny-les-Gerbonvaux es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.

## Istòria

A l'epòca gallo-romaine, Martigny èra ja un luòc de passatge, situat sus la via de Langres a Mètz.
À l'époque gallo-romaine, Martigny était déjà un lieu de passage, situé sur la voie de Langres à Metz.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Jean Magnier |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 288 | 296 | 325 | 216 | 347 | 358 | 387 | 377 | - |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 389 | 396 | 376 | - | 355 | 349 | 331 | 320 | 317 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 277 | 246 | 240 | 197 | 194 | 192 | 187 | 154 | 162 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 137 | 124 | 111 | 117 | 118 | 126 | 124 | 123 | 121 |
| 2009 | 2010 |
| 121 122 | 120 121 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Martigny (Soïssa)

Martigny, (en alemand Martinach), es une comuna e una vila del canton de Valés, situada dins lo districte de Martigny que n'es lo capluòc. Situada a la broa de Ròse, a la crosada dels aisses rotièrs del Grand-Saint-Bernard e del Simplon. Per sa populacion (17 837 abitants), Martigny es la segonda vila del canton, après Sion .

## Referéncias

* ↑ Le Valais en chiffres, 2013, p. 20-24
# Martigny-le-Comte

Martigny-le-Comte es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Danielle Baudin |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 605 | 1 550 | 1 877 | 1 995 | 2 029 | 1 748 | 1 696 | 1 821 | 1 733 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 708 | 1 688 | 1 714 | 1 694 | 1 632 | 1 565 | 1 638 | 1 477 | 1 486 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 318 | 1 281 | 1 214 | 990 | 978 | 884 | 810 | 757 | 696 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 639 | 578 | 570 | 550 | 506 | 463 | 435 | 431 | 427 |
| 2009 | 2010 |
| 426 434 | 422 430 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Martigny-sur-l'Ante

Martigny-sur-l'Ante es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de la Bassa Normandia.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Alain Lefèvre |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 382 | 345 | 430 | 394 | 391 | 414 | 428 | 377 | 381 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 369 | 382 | 384 | 366 | 325 | 300 | 293 | 270 | 262 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 262 | 251 | 253 | 248 | 233 | 223 | 207 | 239 | 228 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 238 | 206 | 185 | 253 | 288 | 293 | 320 | 323 | 326 |
| 2009 | 2010 |
| 331 345 | 333 347 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de Normandia
# Martignat

Martegnê en arpitan ( Martignat en francés) es una comuna francesa situada dins la region de Ròse-Alps e lo departament d'Ain.

## Geografia

Martignat Es distant de 27 km de lo sieu gaireben-homonyme Martigna en lo #Jurar.
Martignat est distante de 27 km de son quasi-homonyme Martigna dans le Jura.

### Comunas vesinas
## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Guy Jacquiot |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 637 | 679 | 658 | 597 | 614 | 595 | 672 | 677 | 688 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 639 | 642 | 625 | 629 | 676 | 707 | 630 | 597 | 589 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 547 | 533 | 522 | 527 | 526 | 518 | 451 | 414 | 483 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 532 | 547 | 791 | 875 | 1 003 | 1 265 | 1 527 | 1 564 | 1 586 |
| 2009 | 2010 |
| 1 615 1 667 | 1 604 1 669 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portau d'Arpitània
# Martigny-Courpierre

Martigny-Courpierre es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Christian Lambert |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 306 | 318 | 318 | 352 | 342 | 347 | 351 | 291 | 328 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 297 | 304 | 295 | 268 | 264 | 258 | 257 | 235 | 225 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 222 | 202 | 200 | 113 | 151 | 138 | 123 | 133 | 126 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 121 | 115 | 105 | 91 | 103 | 122 | 111 | 112 | 114 |
| 2009 | 2010 |
| 415 119 | 118 122 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Martigny-les-Bains

Martigny-les-Bains es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Gérard Sancho |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 1 073 | 1 003 | 1 056 | 1 116 | 1 260 | 1 274 | 1 271 | 1 346 | - |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 1 089 | 1 124 | 1 161 | - | 1 077 | 1 143 | 1 217 | 1 143 | 1 097 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 1 065 | 1 052 | 1 118 | 970 | 931 | 954 | 882 | 1 050 | 1 021 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 941 | 1 019 | 1 093 | 1 142 | 992 | 915 | 844 | 847 | 849 |
| 2009 | 2010 |
| 850 925 | 845 921 |
| Impossible de compiler l'entrée EasyTimeline : EasyTimeline 1.90 Timeline generation failed: More than 10 errors found Line 56: bar:1793 from:0 till: 1073 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1073' not within range as specified by command Period. Line 57: bar:1800 from:0 till: 1003 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1003' not within range as specified by command Period. Line 58: bar:1806 from:0 till: 1056 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1056' not within range as specified by command Period. Line 59: bar:1821 from:0 till: 1116 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1116' not within range as specified by command Period. Line 60: bar:1831 from:0 till: 1260 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1260' not within range as specified by command Period. Line 61: bar:1836 from:0 till: 1274 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1274' not within range as specified by command Period. Line 62: bar:1841 from:0 till: 1271 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1271' not within range as specified by command Period. Line 63: bar:1846 from:0 till: 1346 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1346' not within range as specified by command Period. Line 65: bar:1856 from:0 till: 1089 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1089' not within range as specified by command Period. Line 66: bar:1861 from:0 till: 1124 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1124' not within range as specified by command Period. Line 67: bar:1866 from:0 till: 1161 - Plotdata attribute 'till' invalid. Date '1161' not within range as specified by command Period. |||||||||
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de las comunas de França
# Martigny (Aisne)

Martigny es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.

## Geografia

Martigny Es limitrophe de 4 comunas : Leuze, Besmont, Bucilly e Watigny.
Martigny est limitrophe de 4 communes : Leuze, Besmont, Bucilly et Watigny.

### Comunas vesinas
## Istòria

En creusant un silo pas luènh de la glèisa actuala a #èsser mesa a jorn la basa d'un torn circular d'un ancià castèl fòrt #que ne demòra pas de plànol. Una pèça anglesa de la Guèrra de#Cent Ans e una pèça Henri III i an #èsser d'amassadas. Las pèiras en calcaire blanc mòstran traces d'incendi.
En creusant un silo non loin de l'église actuelle a été mise à jour la base d'une tour circulaire d'un ancien château fort dont il ne reste pas de plan. Une pièce anglaise de la Guerre de Cent Ans et une pièce Henri III y ont été trouvées. Les pierres en calcaire blanc montrent des traces d'incendie.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Joël Duterque |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 306 | 318 | 318 | 352 | 342 | 347 | 351 | 291 | 328 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 297 | 304 | 295 | 268 | 264 | 258 | 257 | 235 | 225 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 222 | 202 | 200 | 113 | 151 | 138 | 123 | 133 | 126 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 121 | 115 | 105 | 91 | 103 | 122 | 452 | 451 | 450 |
| 2009 | 2010 |
| 452 461 | 452 461 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* 1 2 Modèl:Géoportail
* Portal de las comunas de França
# Martigny (Marga)

Martigny es una comuna normanda administrada per lo departament de la Marga de la region de la Bassa Normandia.

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Gérard Esneu |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 457 | 421 | 357 | 360 | 339 | 318 | Cercar | 321 | Cercar |
| 2009 | 2010 |
| 330 336 | 317 325 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* Portal de Normandia
# Ovocit

Cellula reproductiva producha per la femèla.
# Oxelaëre

Oxelaëre es una comuna francesa del departament del Nòrd e de la region del Nòrd-Pas de Calais.

## Istòria

Etymologie : Oxelaëre Significariá la tèrra défrichée (laer) de Oschis o d'Ans
- 1115 : Osclarum
- 1130 : Ocslera
Etymologie : Oxelaëre signifierait la terre défrichée (laer) de Oschis ou Ans
- 1115 : Osclarum
- 1130 : Ocslera

## Administracion

Lista deus cònsols successius :
| Periòde | Periòde | Identitat |
| 2008 | 2014 | Stéphane Dieusaert |
| març de 2001 | 2008 | |
| Totas las donadas son pas encara conegudas. |||||

## Demografia

modificar « persona »  v · d · m 
Evolucion demografica Populacion comunala actuala (2013): , totala: :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 536 | 513 | 496 | 526 | 486 | 496 | 540 | 530 | 540 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 517 | 507 | 517 | 532 | 537 | 543 | 536 | 509 | 512 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 480 | 513 | 512 | 505 | 429 | 387 | 389 | 601 | 470 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 |
| 508 | 571 | 515 | 436 | 383 | 362 | 466 | 479 | 482 |
| 2009 | 2010 |
| 496 505 | 510 519 |
| Fonts ||
| Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE Evolucion de la populacion 1962-2008 |||||||||

## Nòtas

* ↑ Jean-Marie Cassagne, Mariola Korsak, "Origina dels noms de vilas e pòblas Nòrd", Editions Bordessoules
* ↑ Jean-Marie Cassagne, Mariola Korsak, "Origine des noms de villes et villages Nord", Editions Bordessoules
* Portal de las comunas de França
# Ovis aries

Lo moton, que tanben se sona plan sovent la feda (var. fea) (en latin scientific Ovis aries) es una espècia de mamifèr romiaire domestic de la familha dels ovids.
* Lo mot feda (var. fea) pòt designar l'espècia en general (se pòt nomenar aital lo mascle e la femèla, sens far de distincion de sèxe) o ben la femèla en particular.
* La femèla se pòt sonar tanben una oelha, una ovelha, una auelha o una aulha.
* Al mascle li dison l'aret o lo marran o lo marre.
* Al moton jove li dison l'anhèl (var. anhèu, anhèth).
* Al moton de dos ans li dison un doblenc.
* Un besòc es un moton jove.
* Una gòda o una toriga es una feda vielha. Quand a una color de lop, l'oelha es dita anesca o lobeta.

## Origina

La feda foguèt domesticada en Orient Mejan, en Mesopotamia, que vèrs 10 000 abC i viviá son predecessor salvatge. L'importància de la lana e del lach de feda, faguèt s'espandir la profession de pastre de motons a l'Occident tot.

### Mitologia e religions

Dins la majoritat de las civilizacions anticas aqueste animal a pres una granda fòrça simbolica. Encara que los simbòls que li son associats diferisson segon la mitologia, existís, malgrat tot aquò, de similituds coma l'encarnacion de la fòrça de la natura. Pòt semblar estonant qu'un erbivòr de talha pichona aja una importáncia tan granda, mas benlèu es justament lo fòrt contrast qu'existís entre aqueste animal normalament placid e de vegadas capable de se lançar amb una violéncia extrèma, que fascinava tant los òmes. Sas banas, en forma d'espirala, son egalament un element simbolic fòrça important que se trapa subre los cascos, las armas (per desfonsar las pòrtas), a la proa de mantun vaissèl e dins l'arquitectura. Dins la Torah o Ancian Testament, l'aret es citat coma d'animal sacrificial. Es associat al sacrifici que faguèt Abraam.
Dins la mitologia cèlta, l'aret simboliza la fòrça de la natura en mai de la fertilitat e dins la grèga es egalament un simbòl important que son mite de l'aus d'aur es un dels aspèctes nombroses.

## Vejatz tanben

* ovids
* Wikimedia Commons prepausa de documents multimèdia liures sus Ovis aries.
# Oxford

Oxford (en anglés:) es una vila britanica que gaudís del títol de ciutat, situada a 80 km de Londres. Sa populacion èra estimada a 134 248 abitants, en 2001. Sa superfícia totala es 45,59 km².
# Owen Willans Richardson

Owen Willans Richardson :
| Profession: | Fisician |
| País: | Reialme Unit |
| Data de naissença: | 26 d'abril de 1879 |
| Luòc de naissença: | Dewsbury, Yorkshire |
| Data de decès: | 15 de febrièr de 1959 |
| Luòc de decès: | Alton, Hampshire |
Owen Willans Richardson (1879-1959) foguèt un fisician britanic. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisica en 1928.
# Owen Wilson

Owen Wilson es un conegut actor American de comèdias del cinèma.
# Oxford (Arkansas)

Oxford es un municipi de l'estat american de Arkansas.
# Meteorit

Un meteorit es un còrs celèst relativament pichon qu'arriba a la superfícia terrèstra. Dins l'espaci, aqueles còrses se nomenan meteoroïdes que generalament son lo resultat de la collision de dos asteroïdes o mai). En dintrar en contacte amb l'atmosfèra, la friccion de l'aire fa que lo còrs s'escalfa, emetent de lutz e formant un meteòr, bola de fuòc o estela que tomba.
Lo mot meteorit significa «fenomèn del cèl» e descriu la lutz que se produsís quand un fragment de matèria dintra dins l'atmosfèra de la Tèrra e se desintègra. Lo mot meteoroïde s'aplica a la particula pròpria, sens far referéncia al fenomèn que se produsís quand dintra dins l'atmosfèra. I a fòrça meteoroïdes qu'i dintraràn jamai.
Qualques meteorits que foguèron estudiats semblan de venir de la Luna e d'autres de Mart. La majoritat, çaquelà, son de fragments d'asteroïdes o de cometas.
I a tanben de corrents de meteoroïdes, que se formèron per la desintegracion de nuclèus de cometas. Quand coïncidisson amb la Tèrra se pòt veire una pluèja de meteorits (o, amb mai d'intensitat, una tempèsta) que pòt durar qualques jorns.
L'estudi dels meteorits revela de donadas interessantas. Son de bons exemples de la matèria primitiva del Sistèma Solar, encara que dins qualques cases lors proprietats foguèron alteradas. Lo fèrre que coneissián los umans abans l'invencion de la farga veniá dels meteorits. Los minerals terrèstres que contenon de fèrre an pas de resisténcia. Lo fèrre extraterrèstre foguèt a l'origina de la metallurgia.
Qualques catastròfas del passat pòdon èsser estadas causadas pels meteorits, coma l'extincion dels dinosaures del Cretacèu, fa 65 milions d'annadas, provocada per la casuda d'un asteroïde de gaireben 10 km de diamètre, coma o pensan d'unes astronòms.

## Vejatz tanben

* Lagremas de Sant Laurenç

## Ligams extèrnes

* Meteorite.fr - Tot sus los meteorits (fr)
* Meteoritical Society (en)
* Musèu d'istòria naturala - Catalòg de meteorits (en)
# Metionina

La metionina qu'ei un deus 20 aminoacids deu còde genetic entrant dens la composicion de las proteïnas.
Qu'ei un aminoacid indispensable puish que l'òmi b'ac pòt pas sintetizar e un deus dus aminoacids deu còde genetic qui contien sofre.
Qu'ei tanben un deus dus sols (aqueth còp amassa dab lo triptofan) de pas estar codat dens lo còde genetic sonque per un sol codon: AUG (qui ei tanben lo codon d'iniciacion de la sintèsi d'ua proteïna.