# vaart
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: vaart (hulp, bestand)
* IPA: / vart / (1 lettergreep)

##### Woordafbreking

* vaart

##### Woordherkomst en -opbouw

* erfwoord via Middelnederlands vaert / vart van Oudnederlands farth, Naamwoord van handeling van varen (met het achtervoegsel -t), in de betekenissen ‘snelheid’ en ‘reis, tocht’ aangetroffen vanaf de 10e eeuw

#### Zelfstandig naamwoord

de vaart v / m
* voortgang
*   * Er komt niet echt vaart in die plannen.
* (natuurkunde) opgebouwde snelheid
*   * De auto vloog met grote vaart de bocht uit.
* (waterbeheer) kanaal, bevaarbaar gemaakte watergang
*   * Deze vaart verbindt het dorp met de stad.
* (scheepvaart) het varen, het bedrijven van scheepvaart als beroep
*   * Hij zit op de grote vaart.
* reis, tocht

##### Hyponiemen

* (intensivering) noodvaart, rotvaart
| Dedemsvaart Hemelvaart Jonkervaart Moervaart Rijnvaart Slotervaart Zuid-Willemsvaart aanvaarden aanvaart afvaart ballonvaart bedevaart beevaart beilervaart beroepsvaart beurtvaart bevoorradingsvaart binnenvaart bulkvaart containervaart cruisevaart | dagvaarden dagvaart doorvaart drogeladingvaart duwvaart geselvaart gondelvaart handelsvaart haringvaart heenvaart heervaart heiligdomsvaart heirvaart hellevaart hemelvaart hoofdvaart invaart kaapvaart koelvaart kolvaart koningsvaart | koopvaart kruisvaart kustvaart lijnvaart luchtvaart nachtvaart noodvaart norgervaart omvaart overvaart pakketvaart pleziervaart poldervaart proefvaart recreatievaart ringvaart riviervaart rondvaart rotvaart ruimtevaart scheepsvaart scheepvaart | sleepvaart sneltreinvaart snelvaart stoomvaart tankervaart tankvaart toervaart trampvaart trekvaart turfvaart uitvaart veenvaart voorbijvaart vrachtvaart wadvaart walvisvaart wedvaart welvaart zeevaart zeilvaart zoutvaart zuipvaart |

##### Afgeleide begrippen

* gevaarte, hovaardig, lichtvaardig, plichtvaardig, toervaartnet, vaardig, vaartgeld, vaartschipper

##### Verwante begrippen

* gezwindheid, gracht, kanaal, rapheid, snelheid, tempo, vlugheid, wijk

##### Anagrammen

* vraat

##### Uitdrukkingen en gezegden

* volle vaart
          • Dertig kilometer voordat we Kennedy Meadows zouden bereiken, besloot So it Goes bij een bosweg om het laatste stuk te liften, waardoor wij met volle vaart konden doorlopen.
* met vliegende vaart
       ∗ Ze maakte 's ochtends schoon in het hotel in Kramfors, ging dan met de bus naar huis en deed de afwas in de lunchbarakken van de arbeiders bij de brugfundering en haastte zich daarna naar hem toe om het eten op tafel te zetten, alles in vliegende vaart en altijd met hetzelfde stralende humeur.

##### Vertalingen
#### Werkwoord

vaart
* tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van varen
*   * Jij vaart.
* derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van varen
*   * Hij vaart.
* (verouderd) gebiedende wijs meervoud van varen
*   * Vaart!

##### Uitdrukkingen en gezegden

* Die appelen vaart, die appelen eet
* Hoe vaart ge?
* Zonder geluk vaart niemand wel

#### Gangbaarheid

* Het woord vaart staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "vaart" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Oudnederlands Woordenboek
* ↑ vaart op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Tim Voors: Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada, 2018
* ↑ Jan Guillou (vert. Bart Kraamer) “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044628142
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be