# zwavel
## Nederlands

Periodiek systeem der elementen (nld) :
| H | | | | | | | | | | | | | | | | | He |
| Li | Be | | | | | | | | | | | B | C | N | O | F | Ne |
| Na | Mg | | | | | | | | | | | Al | Si | P | S | Cl | Ar |
| K | Ca | Sc | Ti | V | Cr | Mn | Fe | Co | Ni | Cu | Zn | Ga | Ge | As | Se | Br | Kr |
| Rb | Sr | Y | Zr | Nb | Mo | Tc | Ru | Rh | Pd | Ag | Cd | In | Sn | Sb | Te | I | Xe |
| Cs | Ba | * | Hf | Ta | W | Re | Os | Ir | Pt | Au | Hg | Tl | Pb | Bi | Po | At | Rn |
| Fr | Ra | ** | Rf | Db | Sg | Bh | Hs | Mt | Ds | Rg | Cn | Nh | Fl | Mc | Lv | Ts | Og |
| * | * | La | Ce | Pr | Nd | Pm | Sm | Eu | Gd | Tb | Dy | Ho | Er | Tm | Yb | Lu | |
| ** | ** | Ac | Th | Pa | U | Np | Pu | Am | Cm | Bk | Cf | Es | Fm | Md | No | Lr | |

##### Uitspraak

* Geluid: zwavel (hulp, bestand)
* IPA: /zʋavəl/

##### Woordafbreking

* zwa·vel

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘chemisch element’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1450
* De naam zwavel komt uit het sanskriet waar het sulvere werd genoemd.

#### Zelfstandig naamwoord

de zwavel m
* (scheikunde), (element), (mineraal) scheikundig element met symbool S en atoomnummer 16. Het is een geel niet-metaal
    ▸ - Voor het feit dat een deel van de energie die bij deze snelle uitzetting vrijkwam, kon stollen tot deeltjes, die met elkaar de lichte waterstof-, lithium- en heliumatomen vormden, waarna deze uitgroeiden tot clusters die sterren voortbrachten met een gloeiende vloeibare kern, waarin alle elementen tot stand kwamen - koolstof, stikstof, zuurstof, zwavel en fosfor - die nodig waren voor de vorming van de voor het leven onontbeerlijke nucleïnezuren.
    ▸ Hij rook sterk naar zwavel, en als men het op een kledingstuk liet zitten, zou er een gat in branden.

##### Verwante begrippen

* solfer

##### Synoniemen

* sulfer

##### Hyponiemen

* kalkzwavel, natriumzwavel, pijpzwavel

##### Afgeleide begrippen

| peroxodizwavelzuur peroxomonozwavelzuur pyrozwavelzuur thiozwavelzuur zwavelachtig zwavelarm zwavelatoom zwavelbad zwavelbloem zwavelbron zwavelchloride zwaveldamp zwaveldichloride zwaveldioxide zwaveldominomot zwavelen zwavelerts zwavelgeel | zwavelgehalte zwavelgeur zwavelgors zwavelhexafluoride zwavelhoudend zwavelig zwavelijzer zwavelisotoop zwavelkanarie zwavelkies zwavelkleurig zwavelkoolstof zwavelkop zwavelkoper zwavellever zwavellucht zwavelmelk zwavelmetaal | zwaveloxide zwavelpasta zwavelpoeder zwavelregen zwavelreuk zwavelrijk zwavelstok zwavelstokje zwaveltetrafluoride zwaveltiran zwaveltrioxide zwaveluitstoot zwavelverbinding zwavelvrij zwavelwaterstof zwavelzalf zwavelzuur zwavelzwam |

##### Verwante begrippen

| ammoniumpersulfaat carbonylsulfide kaliummetabisulfiet koolstofdisulfide | kwik(ii)sulfide lood(ii)sulfide natriummetabisulfiet sulfurylchloride sulfurylfluoride | tetrathionaat thiofosforylchloride thionylbromide thionylchloride zinkdithiofosfaten |

##### Vertalingen
#### Werkwoord

zwavel
* eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van zwavelen
*   * Ik zwavel.
* gebiedende wijs van zwavelen
*   * Zwavel!
* (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van zwavelen
*   * Zwavel je?

#### Gangbaarheid

* Het woord zwavel staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "zwavel" herkend door:
| 99 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "zwavel" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ Alain de Botton “Hoe overleef ik de moderne wereld” (2022), Atlas Contact , ISBN 9789045045979
* ↑ Victoria Holt “Bekentenissen van een koningin” (1968), Saga, ISBN 9788726484847
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be