OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# herd
## Engels
##### Uitspraak

* Geluid: herd (US) (hulp, bestand)
* IPA:

#### Werkwoord

herd
* overgankelijk hoeden ww
    «With the few other children of the village he herded goats on the steep meadows above the river-springs; [...]»
       Samen met de weinige andere kinderen uit het dorp hoedde hij geiten op de steile weidegronden boven de rivierbronnen [...]
* onovergankelijk bijeenkomen, samendrommen, samenkomen

#### Zelfstandig naamwoord

herd
* kudde
* (beroep) herder zn
* (figuurlijk) hoeder

##### Afgeleide begrippen

* [2] shepherd

#### Verwijzingen

* ↑ Ursula K. Le Guin, A Wizard of Earthsea, 1968 (2004 uitg., ISBN 0-553-38304-3)
* ↑ Frits Oomes (vert.), Machten van Aardzee, 1974 (2000 uitg., ISBN 90-274-6837-0)
# alpinopetten
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: alpinopetten (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* al·pi·no·pet·ten

#### Zelfstandig naamwoord

de alpinopetten mv
* meervoud van het zelfstandig naamwoord alpinopet
    ▸ Toen Rebecca en Ellis tot stilstand kwamen naast een etalage gevuld met flessen whisky, Nessie-speelgoed en geruite alpinopetten, rende een meisje met zoveel piercings dat haar gezicht leek te schitteren de straat op om een pamflet door het halfopen raam van hun auto te proppen.

#### Gangbaarheid

* Het woord alpinopetten staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

#### Verwijzingen

* ↑ Amanda Block “De verloren verteller” (2021), The house of books, ISBN 9789044363647
# alpinopet
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: alpinopet (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* al·pi·no·pet

##### Woordherkomst en -opbouw

* uit het Italiaans
* samenstelling van alpino zn en pet zn

#### Zelfstandig naamwoord

de alpinopet v / m
* (hoofddeksel) plat hoofddeksel dat lijkt op een kleine baret
*   * Volgens het door de politie vrijgegeven signalement was de dader net gekleed en zag hij er goed verzorgd uit. Hij had een lang smal gezicht, droeg een alpinopet, was ongeveer 1.75 meter lang en tussen de 40 en 50 jaar oud.
*   * Sjefke Varaen gaat er de barricaden voor op. Carnaval moet een nationale feestdag worden en dus een vrije dag. Met woeste baard en alpinopet - een Brabantse versie van de Cubaanse vrijheidsstrijder Che Guevara – bindt hij de strijd aan. Met als wapen een online petitie: carnavalvrij.nl. ,,Als ik 40.000 handtekeningen heb, ga ik persoonlijk naar Den Haag”, roept hij het volk – de kijkers - toe.
    ▸ Hij droeg een alpinopetje en een uniformjasje met enkele medailles, maar ik herkende het uniform niet, militairen droegen toch nooit een alpinopetje? Ik besefte bijna meteen hoe dom ik was.
    ▸ Toen Rebecca en Ellis tot stilstand kwamen naast een etalage gevuld met flessen whisky, Nessie-speelgoed en geruite alpinopetten, rende een meisje met zoveel piercings dat haar gezicht leek te schitteren de straat op om een pamflet door het halfopen raam van hun auto te proppen.

##### Synoniemen

* alpino

#### Gangbaarheid

* Het woord alpinopet staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "alpinopet" herkend door:
| 86 % | van de Nederlanders; |
| 57 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ alpinopet op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Tubantia 05-10-17 Auto gestolen tijdens mogelijke verkoop in Hengelo
* ↑ Tubantia Mieke Bon 14-01-18 Bavaria start petitie voor vrije dag met carnaval
* ↑ Jan Guillou (vert. Bart Kraamer) “Echte Amerikaanse jeans” (2017), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044632767
* ↑ Amanda Block “De verloren verteller” (2021), The house of books, ISBN 9789044363647
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# boord
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: boord (hulp, bestand)
* IPA: /bɔːrt/, /bɔːrdən/

##### Woordafbreking

* boord

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘rand’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 701

#### Zelfstandig naamwoord

de boord m
* m o (scheepvaart) het dek van een schip
* m o (textiel) de verbrede bovenrand van een hemd rond de nek
* m oever
* m rand

##### Uitdrukkingen en gezegden

* aan/van boord gaan
* aan boord zijn
       ∗ De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie wilde de raket afgelopen voorjaar voor het eerst lanceren, maar dat wordt nu op zijn vroegst in augustus. Er zijn dan nog geen astronauten aan boord, maar wel drie poppen met sensoren.
* dat boordje moet nog gesteven
* kantje boord
* iets goed aan boord leggen

##### Verwante begrippen

* band, halsboord, kant, kraag, rand, zoom

##### Hyponiemen

| bakboord binnenboord buitenboord | dolboord gangboord grachtsboord | halsboord handboord lijboord netboord | onderboord overboord priesterboord raboord | stuurboord uierboord vrijboord zetboord |

##### Afgeleide begrippen

| boordband boordcommandant boordcomputer boordevol boordgereedschap | boordgeschut boording boordkanon boordlantaarn boordlint | boordmaat boordroeien boordschutter boordsel boordtarief | boordtelegrafist boordwapen boordwerktuigkundige boordwijdte geboord |

##### Vertalingen
#### Werkwoord

boord
* eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van boorden
*   * Ik boord.
* gebiedende wijs van boorden
*   * Boord!
* (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van boorden
*   * Boord je?

#### Gangbaarheid

* Het woord boord staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "boord" herkend door:
| 99 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "boord" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ boord op website: Etymologiebank.nl
* ↑ boord op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Weblink bron “NASA is klaar met uitvoeren van tests met maanraket” (27 juni 2022), NU.nl
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# alras
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: alras (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* al·ras

##### Woordherkomst en -opbouw

* samenstelling van al en ras

#### Bijwoord

alras
* (formeel) spoedig
    ▸ Hij praatte over alle stenen en wees me op hun eigenschappen, zodat ik alras zijn enthousiasme deelde.

##### Verwante begrippen

* dra, gauw, haast, hard, in allerijl, schielijk, snel, spoedig, vlug, weldra, welhaast

##### Vertalingen
#### Gangbaarheid

* Het woord alras staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "alras" herkend door:
| 61 % | van de Nederlanders; |
| 53 % | van de Vlamingen. |

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Victoria Holt “De geheimzinnige echtgenoot” (1976), Saga, ISBN 9788726955644
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# alsmaar
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: alsmaar (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* als·maar

##### Woordherkomst en -opbouw

* Leenwoord uit het Jiddisch, in de betekenis van ‘bijwoord van tijd: voortdurend’ voor het eerst aangetroffen in 1928
* samenstelling van als en maar

#### Bijwoord

alsmaar
* bij voortduring en herhaling
*   * Hij heeft het alsmaar over zijn ex-vrouw. Zouden ze weer iets hebben?
    ▸ In Individualism and the Economic Order uit 1948 betoogde de conservatieve Oostenrijkse econoom Friedrich Hayek dat er voor ondernemingen niets anders op zat dan alsmaar concurrerender en agressiever te opereren om het hoofd boven water te houden.

##### Synoniemen

* almaar

#### Gangbaarheid

* Het woord alsmaar staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "alsmaar" herkend door:
| 95 % | van de Nederlanders; |
| 94 % | van de Vlamingen. |

#### Verwijzingen

* ↑ "alsmaar" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ alsmaar op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Alain de Botton “Hoe overleef ik de moderne wereld” (2022), Atlas Contact , ISBN 9789045045979
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# alsmede
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: alsmede (hulp, bestand)
* IPA: / ɑlsˈmedə / (3 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* als·me·de

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘nevenschikkend voegwoord’ voor het eerst aangetroffen in 1672
* samenstelling van als en mede

#### Voegwoord

alsmede
* en ook
*   * De koffer hebben ze in het bruin alsmede in het zwart.
    ▸ Toen mevrouw Lippman samen met Gumb een reis maakte naar Florida en tijdens die reis overleed, erfde hij alles: het oude gebouw met de woonruimten, de lege winkelpui en het grote souterrain, alsmede een aanzienlijke som geld.

##### Synoniemen

* alsook

##### Vertalingen
#### Gangbaarheid

* Het woord alsmede staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "alsmede" herkend door:
| 95 % | van de Nederlanders; |
| 91 % | van de Vlamingen. |

#### Verwijzingen

* ↑ "alsmede" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ alsmede op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Thomas Harris “De schreeuw van het lam” (1994), Luitingh-Sijthoff , ISBN 902451990X
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# alsemzaden
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

##### Woordafbreking

* al·sem·za·den

#### Zelfstandig naamwoord

de alsemzaden mv
* meervoud van het zelfstandig naamwoord alsemzaad
# alsemzaadje
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

##### Woordafbreking

* al·sem·zaad·je

#### Zelfstandig naamwoord

het alsemzaadje o
* verkleinwoord enkelvoud van het zelfstandig naamwoord alsemzaad
# alsemzaadjes
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

##### Woordafbreking

* al·sem·zaad·jes

#### Zelfstandig naamwoord

de alsemzaadjes mv
* verkleinwoord meervoud van het zelfstandig naamwoord alsemzaad
# scorebord
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: scorebord (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* sco·re·bord

##### Woordherkomst en -opbouw

* samenstelling van score en bord

#### Zelfstandig naamwoord

het scorebord o
* (sport) een bord waarop de score van een wedstrijd vermeld wordt, zichtbaar voor iedereen die bij het evenement aanwezig is
*   * Nederland begon goed aan de wedstrijd en nam in de eerste inning meteen een 2-0 voorsprong, onder meer dankzij een homerun van Jurickson Profar. Startwerper Rick van den Hurk wist in de eerste vier innings Zuid-Korea van scoren af te houden, waardoor bij de tegenstander de 0 op het scorebord bleef staan. Ondertussen scoorde Nederland in het tweede bedrijf nog een punt, waardoor het na 2 innings al op een 3-0 voorsprong stond.

#### Gangbaarheid

* Het woord scorebord staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "scorebord" herkend door:
| 99 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ NRC Jorg Leijten 7 maart 2017
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# gremium
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: gremium (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* gre·mi·um

##### Woordherkomst en -opbouw

* Leenwoord uit het Latijn, met als letterlijke betekenis "schoot", "boezem". In de betekenis van ‘college van vertegenwoordigers’ voor het eerst aangetroffen in 1847

#### Zelfstandig naamwoord

het gremium o
* (juridisch), (politiek), (organisatiekunde) adviserend of bestuurlijk college
*   * Frankrijk tracht Pierre Moscovici benoemd te krijgen als permanent hoofd van de eurogroep, een gremium van de Europese Unie.

##### Verwante begrippen

* adviesorgaan, college

#### Gangbaarheid

* Het woord gremium staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "gremium" herkend door:
| 44 % | van de Nederlanders; |
| 25 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "gremium" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ EU-toppostjescarrousel lijkt beslist, express.be, 24-06-2014
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# overbevolkt
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: overbevolkt (hulp, bestand)
* IPA: / ˌovərbəˈvɔl$^ə$kt / (4 of 5 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* over·be·volkt

##### Woordherkomst en -opbouw

* vervoeging van overbevolken: de stam met de uitgang -t, zonder ge- vanwege voorvoegsel
* samenstelling van over bw en bevolkt ww

#### Bijvoeglijk naamwoord

overbevolkt
* te veel bewoners hebbend
*   * De situatie in Rwanda is de rauwe realiteit van een arm en overbevolkt land.
* (figuurlijk) meer dan vol
*   * In zijn jeugd leidden ze vooral tot een overbevolkt droomleven.

#### Werkwoord

overbevolkt
* tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van overbevolken
*   * Jij overbevolkt.
* derde persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van overbevolken
*   * Hij overbevolkt.
* (verouderd) gebiedende wijs meervoud van overbevolken
*   * Overbevolkt!
overbevolkt
* voltooid deelwoord van overbevolken

#### Gangbaarheid

* Het woord overbevolkt staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "overbevolkt" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Kool, P. "De anarchie in Rwanda onttrekt zich aan invloed van het Westen" in: NRC Handelsblad jrg. 24 nr. 205 (2 juni 1994); p. 8 kol. 2; geraadpleegd 2016-09-19
* ↑ Willems, W. Cultuur en migratie in Nederland. De kunst van het overleven. Levensverhalen uit de twintigste eeuw. (2004) Sdu Uitgevers, Den Haag; ISBN 9012097746; p. 221; geraadpleegd 2016-09-19
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# voorwerp
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: voorwerp (hulp, bestand)
* IPA: / ˈvorwɛr$^ə$p / (2 of 3 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* voor·werp

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘zaak’ voor het eerst aangetroffen in 1461
* samenstelling van voor en werp

#### Zelfstandig naamwoord

het voorwerp o
* een object, iets dat fysiek bestaat
* (grammatica) lijdend ~, → lijdend voorwerp
* (grammatica) meewerkend ~, zinsdeel dat indirect aan de handeling deelneemt → meewerkend voorwerp
* (grammatica) handelend ~, zinsdeel dat in de zin een handeling verricht

##### Hyperoniemen

* [2]-[4] zinsdeel

##### Hyponiemen

* gebruiksvoorwerp, kunstvoorwerp, lijdend voorwerp, meewerkend voorwerp, voorzetselvoorwerp

##### Afgeleide begrippen

* voorwerpelijk, voorwerpglas, voorwerpgrap, voorwerpsnaam, voorwerpspunt, [2]-[4] voorwerpsvorm, voorwerpszin

##### Vertalingen
#### Werkwoord

voorwerp
* (in een bijzin) eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van voorwerpen
*   * ... dat ik voorwerp.

#### Gangbaarheid

* Het woord voorwerp staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "voorwerp" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie de doorverwijspagina op Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "voorwerp" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ voorwerp op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# bruid
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: bruid (hulp, bestand)
* IPA: / brœyt / (1 lettergreep); /brœy̯t/

##### Woordafbreking

* bruid

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘in ondertrouw opgenomen vrouw’ voor het eerst aangetroffen in 1240
* Vergelijk het Oudsaksische brud (jonge vrouw). Doublet met het Nederlandse bruien (slaan) en met bruden (tot vrouw nemen, gemeenschap hebben).

#### Zelfstandig naamwoord

de bruid v
* een vrouw die in het huwelijk treedt
*   * - Ze was een stralende bruid op die prachtige dag.

##### Verwante begrippen

* jonggehuwde, verloofde, bruidegom

##### Hyponiemen

* importbruid, oorlogsbruid, postorderbruid

##### Afgeleide begrippen

| bruidsbed bruidsbloem bruidsboeket bruidsdagen bruidsgift bruidsjapon | bruidsjonker bruidsjurk bruidskleding bruidskleed bruidskroon bruidslijst | bruidsmeisje bruidsmode bruidspaar bruidsschat bruidsshow bruidssluier | bruidsstuk bruidssuiker bruidssuite bruidstaart bruidstijd bruidstranen bruidsvlucht |

##### Vertalingen
#### Gangbaarheid

* Het woord bruid staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "bruid" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "bruid" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Papiaments
##### Woordherkomst en -opbouw

* Van het Nederlandse bruid.

#### Zelfstandig naamwoord

bruid
* bruid

##### Schrijfwijzen

* Schrijfwijze op Bonaire en Curaçao: brùit.

##### Antoniemen

* bruidegom
# doublet
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: doublet (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* dou·blet

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘dubbel exemplaar’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1771.
* Leenwoord uit Frans doublet ‘doublure van een schild’, verkleiningsvorm van double ‘dubbel’.

#### Zelfstandig naamwoord

het doublet o
* dubbel exemplaar van iets
* (taalkunde) twee of meer woorden in dezelfde taal die etymologisch dezelfde herkomst hebben, maar zich verschillend hebben ontwikkeld
*   * De Nederlandse woorden "fris" en "vers" zijn een doublet.
* (natuurkunde) tweevoudige spectraallijn, of tweevoudige energietoestand van een atoom
* (jachttaal) het gelijktijdig schieten van twee stuks wild met twee lopen van hetzelfde geweer
* (visserij) het vangen van twee vissen met hetzelfde aas
* (spel) worp waarbij alle dobbelstenen dezelfde ogen hebben
* (bridge) extra bod voor meer punten

##### Synoniemen

* [2] tweelingwoord

##### Verwante begrippen

* borstrok

##### Hyponiemen

* informatiedoublet, kamdoublet, strafdoublet

#### Gangbaarheid

* Het woord doublet staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "doublet" herkend door:
| 78 % | van de Nederlanders; |
| 67 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "doublet" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ doublet op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# fris
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: fris (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* fris

##### Woordherkomst en -opbouw

* Van Middelhoogduits vrisch, doublet met vers bn . In de betekenis van ‘vers, koel’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1477.

#### Bijvoeglijk naamwoord

fris
* schoon, zuiver, prettig ruikend
*   * De badkamer is weer helemaal fris.
    ▸ Het was altijd een feest als ik op een kleine waterbron recht uit de berg stuitte. Dit frisse water uit de ondergrondse meren (aquifers geheten) dronk ik direct uit de berg, zonder het te hoeven filteren.
* ironisch: weinig te vertrouwen
*   * Frisse jongens zijn dat!
* aan de koude kant
*   * Het is een stuk frisser geworden.
    ▸ Ze zou net als haar voorgangers uit de 17de eeuw ook wel een frisse duik willen nemen, maar voorlopig volstaan gulzige slokken uit haar bidon.
* ~drank: een koele drank, meestal met koolzuurbelletjes
*   * Geeft u mij maar iets fris!

##### Antoniemen

* onfris

##### Hyponiemen

* postfris, tintelfris

##### Afgeleide begrippen

* frisdrank, frisgroen, frisheid, frisling, verfrissen

##### Verwante begrippen

* luchtig, onbedorven, vers

##### Vertalingen
#### Gangbaarheid

* Het woord fris staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "fris" herkend door:
| 99 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ fris op website: Etymologiebank.nl
* ↑ "fris" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Weblink bron Rob Gollin “De helling van de mooie meisjes knijpt de renner de keel dicht” (10 juli 2019), de Volkskrant
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be
# Koningsdag
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: Koningsdag (hulp, bestand)
* IPA: / ˈkonɪŋzˌdɑx / (3 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* Ko·nings·dag

##### Woordherkomst en -opbouw

* samenstelling van koning zn en dag zn met het invoegsel -s-

#### Zelfstandig naamwoord

de Koningsdag m
* (feest) nationale feestdag in Nederland (27 april) op de verjaardag van de koning
*   * Koningsdag valt meestal op 27 april, behalve als dit een zondag is want dan wordt het 26 april.
* (feest) nationale feestdag in België (15 november) ter ere van de Belgische koning.
    ▸ De koninklijke familie viert op 15 november Koningsdag met een Te Deum in de Brusselse Sint-Michiels en Sint-Goedelekathedraal. Het is het feest ter ere van de koning, maar het wordt een viering in beperkte kring. Alleen koning Albert en koningin Paola en hun schoonzoon prins Lorenz hebben hun komst aangekondigd.

##### Verwante begrippen

* mannelijke vorm van Koninginnnedag

#### Gangbaarheid

* Het woord Koningsdag staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "koningsdag" (met kleine letter) herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 94 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ Weblink bron Wim Dehandschutter “Astrid en Laurent blijven weg van viering Eenzame Koningsdag voor Albert en Paola: geen van hun kinderen komt mee vieren” (07-11-2019) op nieuwsblad.be
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be