# centrum
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: centrum (hulp, bestand)
* IPA: / ˈsɛntrʏm / (2 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* cen·trum

##### Woordherkomst en -opbouw

* Leenwoord uit het Latijn, in de betekenis van ‘middelpunt’ voor het eerst aangetroffen in 1654

#### Zelfstandig naamwoord

het centrum o
* middelpunt,in het midden gelegen
*   * Utrecht ligt niet alleen maar in het centrum van de provincie maar ook in het centrum van Nederland.
* binnenstad
    ▸ Al ruim drie weken zitten de worstelaars dag en nacht in een tent in het centrum van de hoofdstad New Delhi. Onder hen zijn de olympische medaillewinnaars Vinesh Phogat, Bajrang Punia en Sakshi Malik. Ze hadden nu eigenlijk tussen trainingskampen en toernooien moeten reizen, maar kozen voor deze tent.
*   * Hij woont in het centrum van Almelo.
    ▸ De afslag Utrecht Centrum was over 500 meter een feit, meldden de witte letters op het blauwe bord.
* plaats waar bepaalde activiteiten geconcentreerd zijn
*   * De huisarts heeft zijn praktijk samen met de apotheek en de fysiotherapeut in het gezondheidscentrum.
* (politiek) het midden van het politieke spectrum
*   * Het CDA is in Nederland een partij in het centrum.
    ▸ Alle gewone rechtse partijen, en zelfs het centrum, waren antisemitisch, dus die stellingname kon niemand meer voor zichzelf uitbuiten.

##### Hyponiemen

| Riagg-centrum Voedingscentrum aanloopcentrum aanmeldcentrum actiecentrum activiteitencentrum ademcentrum ademhalingscentrum adoptiecentrum adviescentrum afhaalcentrum afkickcentrum ambtenarencentrum antigifcentrum apencentrum architectuurcentrum asielcentrum asielzoekerscentrum astmacentrum atoomcentrum beademingscentrum beautycentrum bedplascentrum bedrijfsvoeringscentrum bedrijvencentrum behandelcentrum beheerscentrum bejaardencentrum belcentrum beleidscentrum beleveniscentrum beloningscentrum berichtencentrum beslissingscentrum besluitvormingscentrum bestuurscentrum bevolkingscentrum bezinningscentrum bezoekerscentrum bleekcentrum boddaertcentrum bodecentrum boekencentrum bowlingcentrum brandwondencentrum broca-centrum businesscentrum buurtcentrum callcentrum collectiecentrum commandocentrum communicatiecentrum competentiecentrum computercentrum confectiecentrum conferentiecentrum congrescentrum contactcentrum controlecentrum coördinatiecentrum coronacentrum creativiteitscentrum crisiscentrum cultureel centrum cultuurcentrum dagactiviteitencentrum dagcentrum dagverzorgingscentrum daklozencentrum datacentrum debatcentrum demonstratiecentrum designcentrum detentiecentrum diagnosecentrum dienstencentrum distributiecentrum documentatiecentrum doecentrum dorpscentrum drugscentrum duurzaamheidscentrum energiecentrum entertainmentcentrum epicentrum eroscentrum evenementencentrum expertisecentrum expositiecentrum fertiliteitscentrum festivalcentrum fitnesscentrum fokcentrum gehoorcentrum gemeenschapscentrum genencentrum | gesprekscentrum gezichtscentrum gezondheidscentrum glamourcentrum golfcentrum handelscentrum hartcentrum herdenkingscentrum herinneringscentrum hersencentrum hypocentrum indicatiecentrum industriecentrum infocentrum informatiecentrum informatieverwerkingscentrum inloopcentrum innovatiecentrum integratiecentrum jeugdcentrum jongerencentrum kankercentrum kantorencentrum kartcentrum kenniscentrum kerncentrum keukencentrum kindercentrum kinderopvangcentrum kinderwenscentrum klantcontactcentrum klimaatcentrum koopcentrum krachtencentrum krampcentrum kringloopcentrum kunstcentrum kunstenaarscentrum kunstencentrum kustwachtcentrum kuurcentrum leercentrum leescentrum machtscentrum martelcentrum mediacentrum meditatiecentrum mensenrechtencentrum metacentrum microcentrum milieucentrum mobiliteitscentrum moedercentrum motivatiecentrum muziekcentrum natuurcentrum nierdialysecentrum observatiecentrum oefencentrum omroepcentrum onderdakcentrum onderwijscentrum onderzoekcentrum onderzoekscentrum ontmoetingscentrum ontspanningscentrum ontvangstcentrum ontwikkelingscentrum opleidingencentrum opleidingscentrum opvangcentrum opvoedcentrum outletcentrum overslagcentrum paracentrum parochiecentrum partijcentrum partycentrum pericentrum perscentrum peutercentrum pijncentrum pms-centrum politiedienstencentrum poortwachtercentrum popcentrum productiecentrum racketcentrum reactorcentrum recreatiecentrum regelcentrum regeringscentrum registratiecentrum rehabilitatiecentrum rekencentrum | rekruteringscentrum researchcentrum respiratiecentrum reukcentrum revalidatiecentrum rouwcentrum ruimtevaartcentrum schaatscentrum schakelcentrum schrijfcentrum servicecentrum shoppingcentrum skicentrum slaapcentrum snookercentrum soacentrum sorteercentrum spilcentrum sportcentrum spraakcentrum stadscentrum starterscentrum stiltecentrum stormcentrum streekcentrum studiecentrum taalcentrum tafeltenniscentrum talencentrum technocentrum technologiecentrum televisiecentrum tenniscentrum terugkeercentrum testcentrum time-outcentrum toeristencentrum topsportcentrum trainingscentrum transmissiecentrum transplantatiecentrum transportcentrum traumacentrum trefcentrum tuincentrum uitgaanscentrum uitlaatcentrum uitvaartcentrum uitwijkcentrum uitzetcentrum uitzettingscentrum vakantiecentrum verbindingscentrum verblijfscentrum verdedigingscentrum verdeelcentrum vergadercentrum verkeerscentrum vermaakscentrum vermoeidheidscentrum verpleegcentrum verslavingscentrum vertrekcentrum verwijdercentrum verzorgingscentrum vluchtelingencentrum vluchtleidingscentrum vogelopvangcentrum voorlichtingscentrum vormingscentrum vrijetijdscentrum vrouwencentrum watersportcentrum waterstofcentrum welkomstcentrum wellnesscentrum wereldcentrum wereldhandelscentrum wetenschapscentrum wijkcentrum winkelcentrum wintersportcentrum woon-winkelcentrum woon-zorgcentrum wooncentrum woonwagencentrum woonwinkelcentrum woonzorgcentrum yogacentrum zakencentrum zalencentrum zeehondencentrum zenuwcentrum zorgcentrum zweefvliegcentrum |

##### Afgeleide begrippen

| Centrumkanaal centraal centrisme centrumaanval centrumdemocraat | centrumfunctie centrumgebied centrumgemeente centrumlinks centrummanagement | centrummanager centrumpartij centrumplan centrumpositie centrumrechts | centrumring centrumspits centrumstad centrumtaal centrumverdediger centrumwinkelier |

##### Vertalingen
#### Gangbaarheid

* Het woord centrum staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "centrum" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "centrum" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ centrum op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Weblink bron Aletta André “Worstelprotest werpt licht op seksueel misbruik in de Indiase sportwereld” (dinsdag 23 mei 2023, 20:45), NOS
* ↑ Suzanne Vermeer “All-inclusive” (2006), A. W. Bruna Uitgevers B. V. , Utrecht , ISBN 90-229-9182-2
* ↑ Jan Guillou (vert. Bart Kraamer) “Tussen rood en zwart” (2014), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044625691
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Slowaaks
##### Uitspraak

* IPA: /tsɛntrʊm/

##### Woordherkomst en -opbouw

* Leenwoord uit het Latijn

#### Zelfstandig naamwoord

centrum o
* centrum; binnenstad
* centrum; plaats waar bepaalde activiteiten geconcentreerd zijn

##### Antoniemen

* periféria

##### Afgeleide begrippen

* epicentrum o
* hypocentrum o

##### Verwante begrippen

| centrácia v centrála v centralizmus m centralizovať | centrálne (bw.) centrálnosť v centrálny centrovať |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

## Tsjechisch
##### Uitspraak

* IPA: /tsɛntrʊm/

##### Woordafbreking

* cen·t·rum

##### Woordherkomst en -opbouw

* Leenwoord uit het Latijn

#### Zelfstandig naamwoord

centrum o
* centrum; binnenstad
    «Penzion se nachází 7 minut chůze od historického centra města.»
       Het pension bevindt zich op zeven minuten lopen van het historische stadscentrum.
* centrum; plaats waar bepaalde activiteiten geconcentreerd zijn
    «Nákupní centrum se nachází v nejatraktivnější části města.»
       Het winkelcentrum bevindt zich in het attractiefste deel van de stad.

##### Synoniemen

* střed monbezield, jádro o
* středisko o

##### Antoniemen

* okraj monbezield, periferie v

##### Afgeleide begrippen

| call-centrum o copycentrum o epicentrum o fitcentrum o fitnesscentrum o | fitness-centrum o hypocentrum o metacentrum o ortocentrum o traumacentrum o |

##### Typische woordcombinaties

| call centrum o centrum města o – stadscentrum centrum moci o – machtscentrum copy centrum o | fitness centrum o lyžařské centrum o – skicentrum nákupní centrum o nervové centrum o – zenuwcentrum | shopping centrum o výpočetní centrum o – rekencentrum vzdělávací centrum o – onderwijscentrum zdravotní centrum o |

##### Verwante begrippen

| antropocentrický antropocentrismus monbezield centr mbezield centr monbezield centrace v | centrála v centralismus monbezield centralizace v centralizovat imperfectief / perfectief | centrálně (bw.) centrální centrista mbezield centromera | centrovat geocentrický geocentrismus monbezield heliocentrický |

#### Verwijzingen

* Internetová jazyková příručka - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)
* Slovník spisovného jazyka českého - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)
* Příruční slovník jazyka českého - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

## Zweeds
##### Uitspraak

* Geluid: centrum (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* cen·trum

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afkomstig van het Middelhoogduitse zelfstandige naamwoord zenter, dat van het Latijnse zelfstandige naamwoord centrum (=middelpunt) komt, dat weer van het Griekse zelfstandige naamwoord "kéntron" (= stekel, stekelstaf; rustend passerbeen), dat van het Griekse werkwoord "kenteĩn" (= steken, inprikken) afgeleid is

#### Zelfstandig naamwoord

centrum, o
* centrum, centrum van de stad, middelpunt
    «Det är inte ofta nya affärslokaler invigs i centrum.»
       Het gebeurt niet vaak dat nieuwe winkels worden geopend in het centrum van de stad.

##### Afgeleide begrippen

| affärscentrum andningscentrum epicentrum hörselcentrum kulturcentrum | köpcentrum lärcentrum nervcentrum oroscentrum | shoppingcentrum språkcentrum syncentrum talcentrum |

##### Verwante begrippen

* centrera
* centrisk
* center
* central