# kan
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: kan (hulp, bestand)
* IPA: / kɑn / (1 lettergreep)

##### Woordafbreking

* kan

##### Woordherkomst en -opbouw

* [A] van Middelnederlands canne, in de betekenis van ‘pot’ voor het eerst aangetroffen in 1285
* [B] van Middelfrans kaan, dat teruggaat op Mongools ᠬᠠᠭᠠᠨ (chaan)
* [C] als vorm van kunnen ww (Oudnederlands kunnan aangetroffen vanaf 1100

#### Zelfstandig naamwoord

[A] de kan v / m
* (huishouden) serviesgoed om vloeistoffen uit te schenken
*   * De kan heeft een deksel en is beschilderd in groen en bruin.
*   * Een kan met melk.
* [A]: serviesgoed om vloeistoffen uit te schenken

##### Synoniemen

* karaf
* schenkkan

##### Hyponiemen

| bierkan flapkan isoleerkan | jakobakan koffiekan kraantjeskan | lampetkan maatkan melkkan | oliekan pijpkan schenkkan steekan | stroopkan thermoskan wijnkan zalmkan |

##### Afgeleide begrippen

* kannenbank, kannenbord, kannenbuis, kannengieter, kannenkijker, kannenkruid, kannenwasser

##### Verwante begrippen

| beker bus | drinkglas emmer | fles heupfles | kom kuip maatbeker | pot ton vat |

##### Uitdrukkingen en gezegden

* alles is in kannen en kruikenalles is geregeld
* het onderste uit de kan (willen hebben)alles (willen hebben)

##### Spreekwoorden

* als de wijn is in de man, dan is de wijsheid in de kan
* wie het onderste uit de kan wil hebben, krijgt het lid (of: de deksel) op de neus.wie te begerig is loopt grote kans niets te krijgen

##### Vertalingen
#### Zelfstandig naamwoord

[B] de kan m
* (adel) Mongoolse of Turkse krijgsheer of vorst
*   * Hij was ontroerd door het verhaal van de laatste Tataarse kan.
* [B]: De kan Hulagu.

##### Schrijfwijzen

* chan
* khan

##### Afgeleide begrippen

* kanaat

##### Vertalingen
#### Werkwoord

[C] kan
* eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van kunnen
*   * Ik kan.
* (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van kunnen
*   * Kan je?
    ▸ In een urinoir kan het ook soms moeilijk zijn om met iemand naast je te plassen. Hier was het nog lastiger omdat er twee mensen naast mij lagen, waarvan één tot overmaat van ramp de enige aanwezige vrouw was.

#### Gangbaarheid

* Het woord kan staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "kan" herkend door:
| 99 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ kan op website: Etymologiebank.nl
* ↑ "kan" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ kan op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Oudnederlands Woordenboek
* ↑ Weblink bron “onderste uit de kan”, Nederlands spreekwoordenboek
* ↑ Thiry, A. Passanten op de Krim (2007) op website: shlama.be; geraadpleegd 2016-04-14
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Bambara
#### Zelfstandig naamwoord

kan
* taal

## Deens
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

##### Woordafbreking

* kan

#### Werkwoord

kan
* tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van kunne

## Noors
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

##### Woordafbreking

* kan

#### Werkwoord

kan
* tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van kunne

## Nynorsk
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?

##### Woordafbreking

* kan

#### Werkwoord

kan
* tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van kunne

#### Werkwoord

kan
* tegenwoordige tijd aantonende wijs bedrijvende vorm van kunne

## Seimat
#### Zelfstandig naamwoord

kan
* water

## Toki Pona
##### Uitspraak

* IPA: /kan/

##### Woordafbreking

* kan

##### Woordherkomst en -opbouw

* van Fins kanssa "met" en Esperanto kun "met"

#### Voegwoord

kan
* (verouderd) met, samen

## Turks
##### Woordafbreking

* kan

#### Zelfstandig naamwoord

kan
* bloed (lichaamsvocht)
* (figuurlijk) bloed, bloedverwantschap, familie, geslacht

## West-Vlaams
#### Werkwoord

kan
* keunn
    «De klêenste sôorte wordt moa 1 cm grôot en de grotste zêesterre kan 1 m wordn met een oarmlengte van 45 cm.»
       De kleinste soort wordt maar 1 cm groot en de grootste zeester kan 1 m worden met een armlengte van 45 cm.
    «Wien't ni kanne keunn't leern.»
       Men is nooit te oud om te leren.

## Yucateeks
#### Zelfstandig naamwoord

kan
* (reptielen) serpent, slang