# licht

* Niet te verwarren met: Licht

## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: licht (hulp, bestand)
* IPA: / lɪxt / (1 lettergreep)

##### Woordafbreking

* licht

##### Woordherkomst en -opbouw

* zn: erfwoord via Middelnederlands licht zn van Oudnederlands lieht zn , in de betekenis ‘uitstraling van zon e.d.’; aangetroffen vanaf 901 Dit woord gaat terug op Oergermaans *leuhada- en Indo-Europees *leuk-ot- (vergelijk Hettitisch 𒇻𒊌𒄩𒀜 [lu-uk-ḫa-at] "dageraad"), een deverbatief afgeleid van *leuk- ~ *louk- ‘helder; schijnen’, waaruit Latijn lūcēre ww "verlichten, lichten", Welsh llug bn "helder" en Russisch луч zn (loetsj) "lichtstraal", net als Duits Licht, Nedersaksisch licht, Fries ljocht zn en Engels light zn .
* bn [1]: erfwoord via Middelnederlands licht bn van Oudnederlands lieht bn , in de betekenis ‘niet donker’; aangetroffen vanaf 1130
* bn [2]: erfwoord via Middelnederlands licht bn / lichte bw van Oudnederlands lihto bw , in de betekenis ‘niet zwaar, gemakkelijk’; aangetroffen vanaf 1177

#### Zelfstandig naamwoord

het licht o
* (natuurkunde) elektromagnetische golven die met het oog kunnen worden waargenomen (met een golflengte van 420-780nm)
    ▸ Niemand wist wat dat blauwe licht was geweest, misschien statische energie van de storm of een bolbliksem?
* lamp of andere lichtbron
*   * Hij deed het licht uit voordat hij naar bed ging
* (figuurlijk) verhelderende openbaring of helder inzicht
*   * Na vele jaren vergeefs op school gezeten te hebben zag de jongen eindelijke het licht.

##### Gelijkklinkende woorden

* ligt

##### Verwante begrippen

* lamp, zon, schijnsel, schijnend, schijnen

##### Hyponiemen

| achterlicht achteruitrijlicht alarmlicht astraallicht avondlicht bakboordlicht bakboordslicht booglicht bovenlicht daglicht devotielicht dimlicht drielicht dwaallicht elektrisch licht flikkerlicht flitslicht gaslicht getijlicht groen licht grootlicht | havenlicht heklicht hemellicht holmeslicht hooglicht jaartijdlicht kaarslicht kalklicht kantlicht kerklicht klaarlicht knipperlicht koplicht kruislicht kunstlicht kustlicht lamplicht landingslicht laserlicht levenslicht loodslicht | maanlicht mistachterlicht mistlicht morgenlicht nachtlicht natriumlicht navigatielicht neonlicht noorderlicht obstakellicht ochtendlicht oeverlicht ogenlicht opnamelicht oppositielicht overlicht parkeerlicht plafondlicht plafonlicht poollicht positielicht | purperlicht remlicht schamplicht schemerlicht scheplicht schijnlicht schitterlicht seinlicht spotlicht spreidlicht staartlicht stadslicht stakellicht stallicht standlicht stoplicht strijklicht strooilicht stuurboordlicht tegenlicht theelicht | toortslicht toplicht tweelicht ultralicht vallicht verkeerslicht vloedlicht voetgangerslicht voetlicht voorlicht waslicht weerlicht wellicht windlicht zaallicht zijlicht zoeklicht zonlicht zonnelicht zuiderlicht zuidpoollicht zwaailicht |

##### Afgeleide begrippen

| gelicht klank-en-lichtspel koudlichtspiegel lichtallergie lichtbaan lichtbak lichtbalk lichtbeeld lichtbeuk lichtboei lichtbol lichtboog lichtbord lichtbrekend lichtbreking lichtbron lichtbrulboei lichtbuis lichtbundel lichtcel lichtcomputer lichtdeeltje lichtdicht lichtdiode lichtdoorlaatbaarheid | lichtdoorlatend lichtdruk lichtecht lichtechtheid lichteenheid lichteeuw lichteffect lichtelijk lichten lichtend lichtenergie lichtenstein lichtenvoorde lichter lichterlaaie lichtfeest lichtfilter lichtflits lichtgas lichtgevend lichtgevoelig lichtgod lichtgolf lichtgranaat lichthinder | lichthuis lichting lichtinstallatie lichtintensiteit lichtinval lichtjaar lichtkast lichtkegel lichtknop lichtkoepel lichtkogel lichtkoker lichtkracht lichtkrans lichtkrant lichtkring lichtkroon lichtlijn lichtloos lichtman lichtmast lichtmeter lichtminuut lichtmot lichtnet | lichtontwerper lichtopstand lichtpan lichtpistool lichtplan lichtprocessie lichtpunt lichtpuntje lichtquant lichtreactie lichtreclame lichtrendement lichtschacht lichtschakelaar lichtschip lichtschuw lichtsculptuur lichtseconde lichtshow lichtsignaal lichtslang lichtsluis lichtsnelheid lichtspectrum lichtspoormunitie | lichtstad lichtsterkte lichtstoet lichtstraal lichtstraat lichtstroom lichttafel lichttherapie lichttijd lichttoevoer lichttoren lichtuur lichtval lichtverschijnsel lichtverstrooiing lichtvervuiling lichtvisje lichtwachter lichtwedstrijd lichtwezen lichtzijde lichtzwaard luchter oplichten uitlichten verlichten |

##### Uitdrukkingen en gezegden

[1]
* licht in de duisternis
* licht aan het eind van de tunnel
* aan het licht brengen
* tegen het licht houden
* het licht niet onder de korenmaat zetten

##### Spreekwoorden

* een vriendelijk gezicht brengt overal licht

##### Vertalingen
#### Bijvoeglijk naamwoord

licht
* bleek, helder van tint of kleur
    ▸ De chique, ruime schrijftafel van ebbenhout, die stijlvol was ingelegd met lichtere houtsoorten, die voor het raam was geplaatst naast de openslaande deuren naar het terras en die gepaard was aan een sobere maar degelijke en comfortabele houten bureaustoel uit de jaren dertig, had ik al meteen bij binnenkomst opgemerkt.
* van een gering gewicht
    ▸ Het apparaat – niet de lichtste optie met zijn 178 gram – was even groot als een Snicker en hoefde maar een keer per week opgeladen te worden.
    ▸ Het was prachtig om te horen hoe bevlogen Scrambler over Grandma Gatewood vertelde en hoe hij ervan droomde om ook ooit met zo’n lichte uitrusting te lopen.
* (voeding) luchtig, licht verteerbaar (gerecht)
* onbeduidend, futiel (voorwerp of feit)
* gemakkelijk, weinig moeite kostend

##### Synoniemen

* [1] helder

##### Antoniemen

* [1] donker, [2] zwaar

##### Hyponiemen

* (intensivering) superlicht
* [2] (intensivering) ultralicht, vederlicht

##### Afgeleide begrippen

| licht ivoor licht ivoorkleurig licht roodoranje lichtbewapend lichtblauw lichtblond lichtbruin | lichtcyaan lichtekooi lichtgebouwd lichtgeel lichtgelovig lichtgeraakt lichtgewapend | lichtgewicht lichtgewond lichtgezouten lichtgrijs lichtgroen lichtharig lichtheid | lichthemelsblauw lichtkoraal lichtkoraalkleurig lichtleigrijs lichtmatroos lichtmetaal lichtmis | lichtroze lichtturkoois lichtvaardig lichtvoetig lichtzalm lichtzalmkleurig lichtzeegroen lichtzinnig |

##### Uitdrukkingen en gezegden

[2]
* zo licht als een veertje
* gewogen maar te licht bevonden

##### Spreekwoorden

[5]
* vele handen maken licht werk

##### Vertalingen
#### Bijwoord

licht
* enigszins
* lichtelijk
* een beetje
* een tikkeltje

#### Werkwoord

licht
* enkelvoud tegenwoordige tijd van lichten
* gebiedende wijs van lichten

#### Gangbaarheid

* Het woord licht staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "licht" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ licht (uitstraling) op website: Etymologiebank.nl
* 1 2 3 "licht" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ Guus Kroonen, Etymological Dictionary of Proto-Germanic, Leiden: Brill, 2013, blz. 333.
* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ licht (helder) op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ licht (niet zwaar) op website: Etymologiebank.nl
* 1 2 3 Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Pfeiffer, Ilja Leonard “Grand Hotel Europa” (2018), De Arbeiderspers , ISBN 978-90-295-2622-7, p. 18
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Duits
##### Uitspraak

* IPA: /lɪçt/
* Geluid: licht (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* licht

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Middelhoogduitse lieht

#### Bijvoeglijk naamwoord

licht
* licht; bleek, helder van tint of kleur
* dun, schaars

## Duits
##### Synoniemen

* hell
* spärlich, schütter

##### Antoniemen

* dunkel, finster, trüb
* dicht

##### Afgeleide begrippen

| helllicht lichtblau lichtblond lichtbraun | lichtgelb lichtgrau lichtgrün |

#### Werkwoord

licht
* tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd gebiedende wijs bedrijvende vorm van lichten

##### Schrijfwijzen

* lichte

##### Gelijkklinkende woorden

* Licht

##### Paroniemen

| dicht ficht flicht Gicht lacht | leicht Lich light locht nicht | Pflicht richt Sicht Wicht |

## Fries
#### Bijvoeglijk naamwoord

licht
* licht; van een gering gewicht

## Middelnederduits
##### Woordafbreking

* licht

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Oudsaksische lioht

#### Zelfstandig naamwoord

licht
* (natuurkunde) licht; elektromagnetische golven die met het oog kunnen worden waargenomen (met een golflengte van 420-780nm)

##### Overerving en ontlening

* Nedersaksisch: Licht

## Middelnederlands
##### Woordafbreking

* licht

##### Woordherkomst en -opbouw

* [A] Afgeleid van het Oudnederlandse lieht
* [B] Afgeleid van het Oudnederlandse lieht
* [C] Afgeleid van het Oudnederlandse *līht

#### Zelfstandig naamwoord

licht o [A]
* (natuurkunde) licht; elektromagnetische golven die met het oog kunnen worden waargenomen (met een golflengte van 420-780nm)
* licht, daglicht; licht van de zon dat overdag de wereld verlicht
* licht, verlichting; een lamp of andere lichtbron
* het licht: verstand krijgen
* zicht; gezichtsvermogen

##### Schrijfwijzen

| lecht lechte leecht lich lichte | liecht liegt light ligt | lijcht lucht luchte locht |

##### Overerving en ontlening

* Limburgs: leech
* Nederlands: licht

#### Verwijzingen

* Vroegmiddelnederlands woordenboek - Instituut voor de Nederlandse taal
* Middelnederlands woordenboek - Instituut voor de Nederlandse taal

#### Bijvoeglijk naamwoord

licht [B]
* licht; bleek, helder van tint of kleur

##### Schrijfwijzen

* lecht
* lijcht

##### Overerving en ontlening

* Limburgs: leech
* Nederlands: licht

#### Verwijzingen

* Vroegmiddelnederlands woordenboek - Instituut voor de Nederlandse taal
* Middelnederlands woordenboek - Instituut voor de Nederlandse taal

#### Bijvoeglijk naamwoord

licht [C]
* licht; van een gering gewicht
* licht; gemakkelijk

##### Schrijfwijzen

* lecht
* lict
* ligt

##### Overerving en ontlening

* Limburgs: leech, lich
* Nederlands: licht
** Afrikaans: lig

#### Verwijzingen

* Vroegmiddelnederlands woordenboek - Instituut voor de Nederlandse taal
* Middelnederlands woordenboek - Instituut voor de Nederlandse taal

## Nedersaksisch
##### Woordafbreking

* licht

#### Bijvoeglijk naamwoord

licht
* licht; van een gering gewicht

##### Afgeleide begrippen

* lichter
* lichst

## Oost-Fries
##### Woordafbreking

* licht

#### Bijvoeglijk naamwoord

licht
* licht; van een gering gewicht

## Riograndenser Hunsrückisch
##### Uitspraak

* IPA: /lɪxt/

##### Woordafbreking

* licht

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Oudhoogduitse lioht

#### Zelfstandig naamwoord

licht o
* (natuurkunde) licht; elektromagnetische golven die met het oog kunnen worden waargenomen (met een golflengte van 420-780nm)

##### Schrijfwijzen

* Licht

##### Antoniemen

* tunkelheet

##### Verwante begrippen

* lichte
* lichten

## Schots
##### Uitspraak

* IPA: /lɪxt/

##### Woordafbreking

* licht

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Angelsaksische lēoht, līht en līhtan

#### Zelfstandig naamwoord

licht
* licht, verlichting; een lamp of andere lichtbron

#### Werkwoord

licht
* verlichten

#### Bijvoeglijk naamwoord

licht
* licht; bleek, helder van tint of kleur
* licht; van een gering gewicht
* ondergewicht hebbende

#### Bijwoord

licht
* licht

## Westfaals
##### Woordafbreking

* licht

#### Bijvoeglijk naamwoord

licht
* (Zuidwestfaals) licht; van een gering gewicht