# -eren
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: [A] -eren (hulp, bestand)
** IPA: / ˈerə(n) / (2 lettergrepen)
* Geluid: [B] -éren (hulp, bestand)
** IPA: / ˈerə(n) / (2 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* -e·ren

##### Woordherkomst en -opbouw

* [A] van het oude meervoud -re (verwant aan het Duitse -er), waaraan een tweede meervoudsuitgang -en werd toegevoegd. De enkelvoudige variant is nog steeds te zien in bepaalde verbindingen, zoals kinderkamer en in de vorming van meervoudige verkleinwoorden kindertjes, radertjes; cognaat met Engels -ren in children
* [B] voornamelijk van Frans of Middelfrans, soms Oudfrans, -er of -ier met doorgaans Romaanse werkwoorden, later ook met Duitse werkwoorden op -ieren of met Nederlandse werkwoorden; bij deze werkwoorden staat de klemtoon altijd op de uitgang -éren, een werkwoord als luieren behoort hier dus niet toe

#### Achtervoegsel

[A] -eren
* vormt de meervoudsvorm van een kleine groep zelfstandige naamwoorden, zoals lam, gelid, been, kalf, rund, blad, rad, kind
[B] -éren
* deel van de infinitief van werkwoorden geleend van voornamelijk Franse werkwoorden die op -er eindigen, bijvoorbeeld informeren van het Franse informer. Bij leenwoorden uit het latijn betekent dit dat er achter de Latijnse uitgang -ĕre, -ēre een n wordt geplaatst.

##### Opmerkingen

* Deze uitgangen lijken qua uitspraak [1.] of qua schrijfwijze [2.] op frequentatieve werkwoorden, die met -er zijn gevormd, zoals knipperen en peuteren.

##### Afgeleide begrippen

* abstineren
* accrocheren
* acquitteren
* amalgameren
* anatomiseren
* antiquiseren
* apparenteren
* arabiseren
* archaïseren
* ardoiseren
* asserteren
* atheïseren
* atomiseren
* attacheren
* avaleren
* azoteren
* baratteren
* bitumineren
* bomberen
* bostonneren
* chronometreren
* cohabiteren
* conciliëren
* concorderen
* confedereren
* consommeren
* contingenteren
* cryoniseren
* deglaceren
* dejeuneren
* denonceren
* depouilleren
* desacraliseren
* dessineren
* diftongeren
* dimensioneren
* disculperen
* dogmatiseren
* ebaucheren
* eclipseren
* elektrolyseren
* erotiseren
* escamoteren
* esthetiseren
* europeaniseren
* exagereren
* exaspereren
* excaveren
* excideren
* exclaustreren
* exhumeren
* exileren
* eximeren
* expatriëren
* festonneren
* ficheren
* fiscaliseren
* fotometreren
* frictioneren
* galonneren
* germaniseren
* guillotineren
* halogeneren
* helleniseren
* humaniseren
* hydrogeneren
* ideologiseren
* inactiveren
* incarneren
* influenceren
* institutionaliseren
* instrumenteren
* interfolieren
* intermitteren
* jalonneren
* kannibaliseren
* karteren
* lauderen
* macadamiseren
* materialiseren
* mathematiseren
* merceriseren
* metastaseren
* minoriseren
* missioneren
* motoriseren
* mythologiseren
* necrotiseren
* negligeren
* neurotiseren
* ornamenteren
* palissaderen
* paraffineren
* paraisseren
* parlementeren
* periodiseren
* petrificeren
* pirouetteren
* plateren
* platineren
* pointilleren
* pontificeren
* poëtiseren
* predomineren
* prejudiciëren
* premediteren
* presumeren
* problematiseren
* proletariseren
* propaganderen
* proponeren
* prospereren
* psalmodiëren
* rabatteren
* radiograferen
* reaffecteren
* reassureren
* rebelliseren
* reciproceren
* redoubleren
* redresseren
* regionaliseren
* reglementeren
* rembourseren
* renationaliseren
* renonceren
* rentabiliseren
* repasseren
* resisteren
* resorberen
* retarderen
* retrograderen
* revaloriseren
* ritualiseren
* robotiseren
* rolleren
* schandaliseren
* schematiseren
* shamponeren
* soutacheren
* stereotyperen
* stipendiëren
* stresseren
* stukeren
* syncoperen
* teleguideren
* telescoperen
* televiseren
* tenteren
* terrasseren
* thematiseren
* theologiseren
* transigeren
* transmitteren
* travesteren
* universaliseren
* velouteren
* verbureaucratiseren
* veresthetiseren
* verjuridiseren
* vertechniseren
* vulgeren

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ -eren op website: Etymologiebank.nl