# geld
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: geld (hulp, bestand)
* IPA: / ɣɛlt / (1 lettergreep)
* IPA: /ˈχɛlt/
* IPA: /ˈɣɛlt/

##### Woordafbreking

* geld

##### Woordherkomst en -opbouw

| erfwoord afkomstig van: Middelnederlands: ghelt Oudnederlands: als tweede deel van diuvalgelt, aangetroffen vanaf 776 Germaans: *geldan (beloning, geld) Indo-Europees: *gheldh- (betalen) | Verwant in Germaans: West: Engels: geld (Angelsaksisch: geld, ġield), Duits: Geld, Fries: jild, jeld Oost: Gotisch: gild |

#### Zelfstandig naamwoord

het geld o
* in vaste eenheden verdeeld ruilmiddel dat in een samenleving wordt gebruikt voor betalen en sparen
*   * Hij ging uit eten, maar toen hij moest betalen kwam hij erachter dat hij geen geld bij zich had.
    ▸ Pogue deed wat geld in de jukebox, begon te dansen en zweepte iedereen op. Binnen de kortste tijd hadden we de stille kroeg volledig overgenomen. Er vormden zich wat onverwachte stellen aan de bar en een van de jongens ging er met de barvrouw vandoor.
* (economie) algemeen gangbaar betaal- en spaarmiddel
* (financieel) door de overheid aangewezen ruilmiddel voor betaling van goederen, diensten en belastingen
* (figuurlijk) rijkdom waarover persoon of een organisatie beschikt
*   * Al zijn geld zat in zijn bedrijf.
    ▸ Ingeborgs vader, baron Von Freital, geloofde niet in de liefde, maar des te meer in geld en afkomst, en vooral in de gunstige combinatie van die grootheden.

##### Synoniemen

* doekoe

##### Synoniemen

* poen

##### Hyponiemen

| BRK-geld EU-geld aanmeldgeld aanritsgeld aantekengeld aanwezigheidsgeld aardgasgeld abonnementsgeld achterstandsgeld adviesgeld alimentatiegeld ankergeld armengeld baakgeld bakengeld bankgeld bargeld bedieningsgeld begroetingsgeld begrotingsgeld belastinggeld bemergeld berggeld beschermgeld beschermingsgeld betengeld bibbergeld bijstandsgeld bloedgeld bodegeld boekengeld boetegeld boomgeld botergeld breekgeld briefgeld bruggeld buitgeld busgeld callgeld campagnegeld cashgeld chartaal geld collegegeld commissiegeld contributiegeld cursusgeld daggeld defensiegeld dekgeld donatiegeld donorgeld dopgeld dreesgeld drempelgeld drinkgeld druggeld drugsgeld emancipatiegeld entreegeld eregeld examengeld familiegeld fiatgeld flitsgeld gemaksgeld gemeenschapsgeld gemeentegeld getuigengeld gevarengeld gewetensgeld goeroegeld goudgeld griffiegeld haardstedengeld hakgeld halstergeld handelsgeld handgeld havengeld helikoptergeld hoofdgeld hoogwatergeld hoorngeld huishoudgeld hulpgeld huurgeld ijsgeld inkomgeld inleggeld inschrijfgeld inschrijvingsgeld | intreegeld investeringsgeld jaargeld jammergeld kaaigeld kaartengeld kadegeld kanaalgeld kasgeld kerkgeld kermisgeld kijkgeld kindergeld klachtengeld kleedgeld kleingeld klerengeld kopergeld koppengeld kostgeld kraamgeld kurkengeld landingsgeld lastgeld leefgeld leengeld leergeld leggeld lesgeld lidgeld lidmaatschapsgeld liggeld loodsgeld losgeld luistergeld maandgeld marktgeld matrassengeld meergeld meestergeld metaalgeld misdaadgeld monopoliegeld monopolygeld muntgeld nieuw geld noodgeld oliegeld omroepgeld onderhoudsgeld onderstandgeld onderwijsgeld onderzoeksgeld ontwikkelingsgeld opgeld oud geld overheidsgeld overliggeld pachtgeld papiergeld parkeergeld partijgeld pasgeld passagegeld pensioengeld pepernotengeld persgeld plaatsgeld plokgeld plukgeld poedergeld pontgeld poortgeld potgeld premiegeld presentiegeld prijsgeld prijzengeld privégeld protectiegeld raamgeld reclamegeld recognitiegeld reisgeld remgeld reprogeld rijksgeld roepgeld rugzakgeld ruitergeld rustgeld schandegeld | schelpengeld schijtgeld schoolgeld schoorsteengeld schrijfgeld schutgeld sleutelgeld sluisgeld sluitgeld smartengeld smeergeld smokkelgeld snuistergeld snurkgeld soepgeld spaargeld speelgeld speldengeld sponsorgeld staangeld staartgeld staatsgeld stadsvernieuwingsgeld stagegeld stageld stalgeld standgeld startgeld statiegeld steekgeld steigergeld stempelgeld steungeld stoelgeld stokgeld stortgeld straatgeld strijkgeld studiegeld subsidiegeld tafelgeld teergeld tekengeld televisiegeld terreurgeld terroristengeld ticketgeld tipgeld toegangsgeld tolgeld tonnengeld tovergeld transfergeld transportgeld trekgeld troostgeld trouwgeld tuingeld tv-geld uitkeringsgeld vaargeld vaartgeld vacatiegeld vakantiegeld veergeld vernieuwingsgeld verstaangeld verzekeringsgeld vrachtgeld waaggeld waardgeld wachtgeld wachtlijstgeld wasgeld watergeld weekgeld weergeld weggeld werfgeld wisselgeld witgeld woekergeld zakgeld zakkengeld zegelgeld ziekengeld ziektegeld zilvergeld zoengeld zondegeld zwart geld zwijggeld |

##### Afgeleide begrippen

| derdengeldenrekening geld verdienen geldaanbod geldadel geldadvocaat geldaristocratie geldauto geldautomaat geldbedrag geldbehoefte geldbelegging geldbeleid geldbelust geldbesparend geldbeugel geldbeurs geldbezorger geldbiljet geldboete geldboom geldbron geldbuidel geldcadeau geldcassette geldcirculatie geldcrisis geldcultuur gelddorst gelddrager geldduivel geldeconomie geldeenheid geldelijk geldeloos gelden geldezel geldgebrek geldgever geldgewin geldgod geldgroei geldhandel geldhandelaar geldhandeling geldhark geldheffing geldhervorming geldhoeveelheid geldhond geldhonger geldhuur geldillusie geldinjectie geldinstelling geldinzamelaar geldinzameling geldjager geldkantoor geldkas | geldkast geldkauri geldkist geldklopperij geldkoe geldkoerier geldkoers geldkoffer geldkraan geldkrapte geldkwestie geldla geldlade geldlast geldlening geldles geldloper geldmachine geldmagnaat geldmakelaar geldmaker geldmakerij geldmandje geldmarkt geldmassa geldmiddelen geldmunt geldnemer geldnood geldomhaling geldomloop geldomzet geldontwaarding geldophaler geldopname geldopnemer geldoverdracht geldovermaking geldpacht geldpakhuis geldpers geldplaatsing geldpolitiek geldpot geldprijs geldprobleem geldpunt geldranglijst geldrente geldreserve geldruimte geldsanering geldschaal geldschaarste geldscheppend geldschepping geldschietend geldschieter geldschuld geldsmijterij | geldsnoeier geldsom geldsomloop geldsoort geldspecie geldstandaard geldstapel geldstelsel geldstraf geldstroom geldstuk geldswaarde geldswaardig geldsysteem geldtas geldtekort geldterugactie geldtransactie geldtransfer geldtransport geldtransportbedrijf geldtrommel geldtype gelduil gelduitgave geldverdeling geldverdiener geldvereerder geldverkeer geldverkwister geldverkwisting geldverlegenheid geldverlies geldvernietiging geldverschaffer geldverslindend geldverspilling geldverstrekker geldvervoerder geldvoorraad geldvoorziening geldvordering geldvraag geldwaarde geldwagen geldwereld geldwerving geldwezen geldwinkel geldwinning geldwisselaar geldwolf geldzaak geldzak geldzending geldzorg geldzorgen geldzucht geldzuil geldzuivering |

##### Uitdrukkingen en gezegden

* Geld als water verdienen ( of hebben)
* Stoett-641
* Geld in 't water werpen ( of smijten)
* het geld onnut uitgeven, het verspillen aan een roekelooze of dwaze onderneming
* Geld wat stom is, maakt recht wat krom is
* met geld kan men de ergste dingen goedmaken (ofwel: voor geld is alles te koop)
* Geld opzijzetten
* Voor hetzelfde geld
* Dat is net zo goed mogelijk, dat zou ook zomaar kunnen
* Een smak geld
* Een grote hoeveelheid geld
* Geld maakt niet gelukkig.
* Er is meer in het leven dan financiële rijkdom
* Geld verzoet de arbeid.
* Geld dat je verdient maakt het (vervelende) werk weer goed
* Geld wat stom is, maakt recht wat krom is.
* Met geld kan men de ergste dingen goedmaken (ofwel: voor geld is alles te koop)
* Alle waar naar hun geld zijn
* Als een product duurder is, is het meestal van betere kwaliteit
* Eieren voor je geld kiezen.
* Met minder genoegen nemen dan men eerder wilde
* Geen geld, geen Zwitsers.
* Zonder geld krijg je hulp noch koopwaar of er is altijd wel geld nodig om iets gedaan te krijgen
* Geen twee missen voor hetzelfde geld doen.
* Niet twee keer hetzelfde zeggen of doen
* Goed geld naar kwaad geld gooien.
* Geld ergens insteken waarvan bekend is dat het niks oplevert
* Het geld brandt hem in de zak.
* Hij geeft graag en veel geld uit.
* Het geld groeit niet op de rug.
* Geld is niet vanzelfsprekend, er moet hard voor gewerkt worden
* Tijd is geld.
* Je kan iedere minuut in (werk)tijd gebruiken voor productieve activiteiten. Dus alle verspilde tijd is ook geldverspilling
* Veel waar voor weinig geld
* Met heel aantrekkelijke eigenschappen, gelet op de lage prijs
* Voor geld kun je de duivel doen dansen
* Met geld krijg je alles voor elkaar.
* Zwemmen in het geld
* Heel veel geld hebben

##### Anagrammen

* delg

##### Vertalingen
#### Werkwoord

geld
* eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van gelden
*   * Ik geld.
* gebiedende wijs van gelden
*   * Geld!
* (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van gelden
*   * Geld je?

#### Gangbaarheid

* Het woord geld staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "geld" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.
* Zie Wikiquote voor meer informatie.
* nieuwsberichten: geld

#### Verwijzingen

* ↑ "geld" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Jan Guillou (vert. Bart Kraamer) “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044628142
* ↑ www.dbnl.org
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Afrikaans
##### Uitspraak

* geluid

#### Zelfstandig naamwoord

geld
* geld

## Engels
##### Uitspraak

* Geluid: geld (VK) (hulp, bestand)

##### Woordherkomst en -opbouw

* [A] erfwoord van Angelsaksisch geld/ġield (in betekenis mede beïnvloed door Latijn geldum). Binnen het Engels verwant met yield. Verder van West-Germaans *geld, Protogermaans *geldą(m), Indo-Europees *gʰeldʰ- .
* [B] Via Middelengels gelden van Oudnoords gelda. Verder van Protogermaans *galdijaną, Indo-Europees *gʰel- ("snijden)."

#### Zelfstandig naamwoord

[A]geld
* (verouderd), (financieel) geld

#### Zelfstandig naamwoord

[B] (dierkunde) gecastreerd vrouwelijk dier (bijv. een ooi)

#### Werkwoord

geld
* overgankelijk castreren, ontmannen
* overgankelijk beroven, ontdoen van
* overgankelijk censureren, kuisen

#### Verwijzingen

* ↑ geld (n.), Online Etymology Dictionary
* ↑ geld, The American Heritage Dictionary of the English Language

## Nedersaksisch
#### Zelfstandig naamwoord

geld
* (financieel)(economie) geld; een ruilmiddel dat gegarandeerd wordt door een land waarmee goederen en diensten kunnen worden gekocht

## Veluws
#### Zelfstandig naamwoord

geld
* (financieel)(economie) geld; een ruilmiddel dat gegarandeerd wordt door een land waarmee goederen en diensten kunnen worden gekocht