# springen
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: springen (hulp, bestand)
* IPA: / ˈsprɪŋə(n) / (2 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* sprin·gen

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘zich in de lucht verheffen’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1240

#### Werkwoord

springen
* ergatief na zich tegen de zwaartekracht afgezet te hebben een korte vrije val door de lucht maken in een bepaalde richting
*   * Hij sprong over de greppel.
    ▸ Eroverheen springen leek mij ook geen goed idee.
* inergatief na zich tegen de zwaartekracht afgezet te hebben een korte vrije val door de lucht maken
*   * Er werd gesprongen en gerend.
    ▸ Want ieder jaar gaat er een nieuw Pietje mee, klein genoeg om door de schoorstenen te roetsjen en handig in klauteren en springen.
* ergatief traanvocht veroorzaken
*   * De tranen sprongen hem in de ogen.
* ergatief plotseling breken of uit elkaar barsten
*   * Door aanraking met de vlam sprong het glas in duizend stukken.

##### Hyponiemen

| aanspringen afspringen ballonspringen bespringen bijspringen bokjespringen bokspringen dichtspringen doorspringen | heenspringen hoogspringen inspringen losspringen misspringen omspringen ontspringen openspringen opspringen | overspringen paardspringen parachutespringen polsstokspringen rondspringen schansspringen schoonspringen skispringen slootjespringen | terugspringen toespringen touwtjespringen trampolinespringen uitspringen valschermspringen verspringen voortspringen vooruitspringen wegspringen |

##### Afgeleide begrippen

| gespring springaal springbak springbal springbalk springbalsamine springbalsemien springbok springbox springbus springconcours springdance springdraad springeb springebbe springer springerig springfles | springfontein springfout springgelatine springhaas springhaver springkasteel springkers springkever springkikker springkolf springkomkommer springkracht springkruid springkussen springlading springlat springlevend springmatras springmeester | springmes springmuis springnet springpaard springplank springprocessie springraket springriem springruiter springruiterij springschans springscherm springslot springspin springspitsmuis springstaart springstal springsteen springstof | springstok springteugel springtij springtor springtoren springtouw springtuig springuur springveer springversje springvloed springvorm springvrucht springvuur springwants springworm springzaad springzadel springzeil |

##### Uitdrukkingen en gezegden

* [2] een gat in de lucht springen
* Hoog en laag springen
          • Je kunt hoog en laag springen, het gebeurt niet.
* In de gaten springen
* Ergens om staan te springen
          • Ik sta niet bepaald te springen om dat te gaan doen.

##### Vertalingen
#### Zelfstandig naamwoord

de springen mv
* meervoud van het zelfstandig naamwoord spring

#### Gangbaarheid

* Het woord springen staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "springen" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "springen" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ springen op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Marijke van Raephorst “Het hele jaar rond: van Sinterklaas tot Sintemaarten” (1973), Lemniscaat , p. 11
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Cimbrisch
##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Middelhoogduitse springen

#### Werkwoord

springen
* springen

## Duits
##### Uitspraak

* Geluid: springen (hulp, bestand)
* Geluid: springen (Oostenrijks) (hulp, bestand)
* IPA: /ˈʃpʀɪŋən/

##### Woordafbreking

* sprin·gen

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Middelhoogduitse springen

#### Werkwoord

springen
* springen

##### Afgeleide begrippen

| aufspringen heraufspringen hereinspringen Springbrunnen Springer | Springreiten Sprung überspringen zerspringen |

## Middelengels
##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Angelsaksische springan

#### Werkwoord

springen
* springen

##### Overerving en ontlening

* Engels: spring
* Schots: spring

## Middelnederduits
##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Oudsaksische springan

#### Werkwoord

springen
* springen

##### Overerving en ontlening

* Nedersaksisch: sprängen, springen

## Middelnederlands
##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Oudnederlandse springan

#### Werkwoord

springen
* springen

##### Schrijfwijzen

* sprengen
* springhen

##### Overerving en ontlening

* Limburgs: springe
* Nederlands: springen
** Afrikaans: spring

#### Verwijzingen

* Middelnederlands woordenboek - Instituut voor de Nederlandse taal

## Nedersaksisch
##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Middelnederduitse springen

#### Werkwoord

springen
* springen

##### Schrijfwijzen

* sprängen

##### Synoniemen

* hoppen
* hüppen
* jumpen
* loken

## Oost-Fries
#### Werkwoord

springen
* springen

## Westfaals
#### Werkwoord

springen
* springen

##### Schrijfwijzen

* sprängen

##### Synoniemen

* hoppen
* hüppen
* loken