# lezen

* Niet te verwarren met: lèzen

## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: lezen (hulp, bestand)
* IPA: / ˈlezə(n) / (2 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* le·zen

##### Woordherkomst en -opbouw

| [1] erfwoord afkomstig van: Middelnederlands: Oudnederlands: lesen, "verzamelen" Germaans: *lesan- Indo-Europees: *les- | Verwant in Germaans: West: Duits: lesen Oost: Gotisch: lisan | Verwant in andere Europese-talen: Lets: lest Litouws: lèsti |
* In de betekenis van ‘verzamelen (bv. van aren)’ voor het eerst aangetroffen in 1100
* In de betekenis van ‘opnemen van schrift’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1250

#### Werkwoord

lezen
* overgankelijk zien en interpreteren van geschreven tekst
    ▸ Waarom ging ik zes maanden op de Pacific Crest Trail (PCT) dwars door Amerika lopen? Tja, waarom niet. In een oude National Geographic had ik ooit als kind een artikel over deze trail gelezen, 4.286 kilometer door Amerika.
    ▸ Na een jaar lang plannen, lezen, onderzoeken, sparen en trainen ging mijn avontuur eindelijk beginnen, hoewel ik eigenlijk geen idee had waar ik aan begon.
* overgankelijk selecteren van (on)gewenste exemplaren uit een verzameling, schiften

##### Hyponiemen

| Bijbellezen aflezen auralezen begrijpend lezen belezen bloemlezen cirkellezen doorlezen duolezen e-lezen | eetlezen eroverheen lezen gedachtelezen handlezen hardop lezen herlezen inlezen kaartlezen kloklezen liplezen | looplezen meelezen mislezen nalezen nieuwslezen niveaulezen oplezen overlezen planlezen preeklezen proeflezen | samenlezen snellezen stillezen stuklezen tegenlezen teruglezen turbolezen uitlezen verlezen voorlezen weglezen |

##### Afgeleide begrippen

| gelees lees-pc leesachterstand leesapparaat leesautobiografie leesbaar leesbeurt leesbevordering leesbibliotheek leesblind leesboek leesbril leescafé leescentrum leescheque leesclub leescommissie leescultuur leesdienst leesdoel leesdossier leesdrama leeservaring leesfase leesfiche leesfout leesgedrag | leesgemak leesgenot leesgewoonte leesgezelschap leesglas leesgraag leesgroep leeshoek leeshonger leeshulp leeskaart leeskabinet leeskamer leeskerk leeskop leeskring leeskunst leeslamp leesles leesleven leeslijst leesliniaal leeslint leeslust leesmachine leesmap leesmateriaal leesmethode | leesmij leesmoeder leesmuseum leesniveau leesoefening leesonderwijs leesonderzoek leesopdracht leesouder leespauze leespen leesplank leesplein leesplezier leesportefeuille leesportfolio leesprogramma leesregel leesrichting leessnelheid leesster leesstoel leesstof leesstrategie leesstuk leestafel leesteken leestekst | leestempo leestest leestijd leestip leestoets leestoon leestraditie leestrommel leesuitval leesuur leesvaardig leesvenster leesverslag leesvloer leesvoer leesvorm leeswerk leeswijze leeswijzer leeswoede leeswoordenboek leeszaal leeszwakte lezenaar lezenswaard lezer lezing schrijf-leesmethode |

##### Uitdrukkingen en gezegden

* Gedachten kunnen lezen
* Iemand de les lezen
* Iemand de levieten lezen
* Iemand de metten lezen
* Iemand zijn planeet lezen
* Kunnen lezen en schrijven

##### Vertalingen
#### Gangbaarheid

* Het woord lezen staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "lezen" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ lezen op website: Etymologiebank.nl
* ↑ "lezen" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* 1 2 Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Gedachten is in deze uitdrukking lijdend voorwerp
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Nedersaksisch
#### Werkwoord

lezen
* lezen

##### Schrijfwijzen

* leazn
* lèzen