# raam
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: raam (hulp, bestand)
* IPA: / ram / (1 lettergreep)

##### Woordafbreking

* raam

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘lijst(werk), omlijsting’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1277.
* erfwoord: Middelnederlands rāme, raem m, rāme v ‘omlijsting, raam, waarop iets gespannen wordt’, ontwikkeld uit Oergermaans *hraman-, bij Indo-Europees *krom-, waartoe ook Russisch dial. kromá ‘rand; korst’, vero. krómka ‘id.’ en zakromítʹ ‘met planken afscheiden’ behoren. Verwant aan remmen. Evenals Nederduits Rahm en Duits Rahmen, beide ‘lijst(werk), omlijsting’.

#### Zelfstandig naamwoord

het raam o
* (Nederlands-Nederlands) (bouwkunde) een opening in de wand of muur van een gebouw om licht door te laten, vaak gevuld met een ruit doorzichtig materiaal zoals glas
    ▸ Door een klein raam werden we steeds fel verlicht door de bliksem.
* (techniek) een kader, een rechthoekige constructie rond een afbeelding
* (juridisch), (politiek), (figuurlijk) de basisstructuur van een akkoord of wet waarin slechts de begrenzing van het geheel, en het onderlinge verband van onderdelen, is vastgesteld
*   * Dit voorstel past niet in het raam van het akkoord.

##### Gelijkklinkende woorden

* Raam

##### Synoniemen

* [1] venster
* [2] kader, lijst, raamwerk, rand
* [3] kader, raamwerk

##### Verwante begrippen

* [1] raamkozijn, raamdorpelsteen, tuimelraam, venster, ruit
* [2] borduurring, schilderdoek, telraam
* [3] entente, intentieverklaring

##### Hyponiemen

| aanslagraam achterraam afdrukraam balkraam boograam borduurraam bovenraam brandraam broeiraam buitenraam | dakraam denkraam draadraam drukraam glas-in-loodraam (1) glasraam hooiraam kantelraam kerkraam keukenraam (1) | klapraam klepraam koepelraam kookraam onderraam paneelraam peilraam rekenraam scheerraam schuifraam | shutterraam snijraam spanraam (2) spieraam (2) stolpraam televisieraam telraam trasraam tuimelraam | uitstalraam valraam vensterraam (1) vleugelraam vliegenraam vliegtuigraam voorzetraam zaagraam zijraam zolderraam |

##### Afgeleide begrippen

| raamadvertentie raamakkoord raamambtenaar raamantenne raambediening raambekleder raambekleding raambekledingsfabrikant raambekledingsproduct raambeslag raambezoek raambiljet raambordeel raamcontract raamdecoratie | raamdeur raamdorpel raamdorpelsteen raamexploitant raamgeld raamhor raamhout raamijzer raamkader raamkant raamkit raamkoord raamkozijn raamloos raamluik | raammodel raamopening raamovereenkomst raampartij raampen raamplan raampost raamprofiel raamprostituee raamprostitutie raamregeling raamsluiting raamsponning raamstijl raamstok | raamtablet raamtrekker raamtrommel raamuitzetter raamventilator raamverdrag raamvertelling raamwerk raamwet raamwisser ramen raming |

##### Vertalingen
#### Werkwoord

raam
* eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van ramen
*   * Ik raam.
* gebiedende wijs van ramen
*   * Raam!
* (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van ramen
*   * Raam je?

##### Afgeleide begrippen

* raming

#### Gangbaarheid

* Het woord raam staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "raam" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "raam" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ raam op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Kroonen, Guus, Etymological Dictionary of Proto-Germanic, Leiden: Brill, 2013; blz. 224
* ↑ raam op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ raam op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Limburgs
##### Uitspraak

* IPA: /raːm/ (Etsbergs)

#### Zelfstandig naamwoord

raam m
* (bouwkunde) raam.
    «Dooch de raam toe, 't trèk hie!»
       Doe het raam dicht, het tocht hier!