# tussen
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: tussen (hulp, bestand)
* IPA: / ˈtʏsən / (2 lettergrepen)
* IPA: /ˈtʏ.sən/

##### Woordafbreking

* tus·sen

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘voorzetsel’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1249
| afkomstig van: Middelnederlands: tusschen | Verwant in Germaans: West: Engels: betwixt (Angelsaksisch: betwēox), Duits: zwischen, (Oudhoogduits: zuiski, zwiskēn), Fries: tusken (Oudfries: twisk(a)) |

#### Voorzetsel

tussen
* met iets aan minimaal twee kanten het kind staat tussen haar ouders
* boven de eerstgenoemde waarde, maar onder de grotere laatstgenoemde
* na de eerstgenoemde tijd/gebeurtenis, maar voor de latere laatstgenoemde
* minstens de eerstgenoemde waarde, maar hoogstens de grotere laatstgenoemde
    ▸ Met mijn 43 jaar was ik duidelijk de oudste van het stel, de rest leek ergens tussen de twintig en vijfentwintig.

##### Hyponiemen

* daartussen, ertussen, ervantussen, hiertussen, intussen, ondertussen, waartussen

##### Afgeleide begrippen

| tussen-s tussenas tussenbalans tussenbeide tussendek tussendeur tussendoor tussendorpel tussenfase tussengeneratie tussengerecht tussengroep tussenin tussenklank tussenklassement tussenkomen tussenkomend | tussenkomst tussenkop tussenlanding tussenliggend tussenoplossing tussenpartij tussenpaus tussenpauze tussenperiode tussenpersoon tussenpoos tussenpositie tussenrapportage tussenresultaat tussenruimte tussenschot tussenspel | tussensprint tussenstadium tussenstand tussenstandpunt tussenstation tussenstop tussenstuk tussentaal tussentijd tussenuit tussenuur tussenwand tussenweg tussenwerpsel tussenwoning tussenzet tussenzin |

##### Uitdrukkingen en gezegden

* [2] tussen pot en pint
* Tussen de klippen door zeilen
* op handige manier alle moeilijkheden vermijden
* Tussen servet en tafellaken zijn
* niet bij de kleintjes maar ook niet bij de groten horen
* Tussen twee vuren zitten
* moeten kiezen tussen twee onaangename mogelijkheden ofwel: zich bevinden tussen twee ruziemakers
* Tussen wal en schip geraken
* iets raakt per ongeluk verloren of zoek
* tussen neus en lippen zeggen
* zonder nadruk, terloops zeggen
* Er geen woord tussen krijgen
* Ergens geen speld tussen kunnen krijgen
* iets klopt precies ofwel: geen gelegenheid krijgen in een gesprek ertussen te komen
* Het verschil tussen mijn en dijn niet kennen
* stelen
* Ook tussen de mooie bloemen groeien brandnetels
* de schoonheid van de omgeving biedt geen garantie voor onaangename zaken
* Zich tussen hangen en wurgen bevinden
* zich in gevaarlijke en moeilijke omstandigheden bevinden
* een stok tussen de benen steken

##### Vertalingen
#### Bijwoord

tussen
* bijwoordelijk deel van een scheidbaar werkwoord
    tussenvoegen: hij voegde een extra bladzijde tussen
* prepositioneel deel van een voornaamwoordelijk bijwoord
    ertussen: Er zat een zeldzame vogel tussen.

#### Gangbaarheid

* Het woord tussen staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "tussen" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Verwijzingen

* ↑ "tussen" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Achterhoeks
#### Voorzetsel

tussen
* tussen; met iets aan minimaal twee kanten
    «Dat huus steet tussen de beume.»
       Dat huis staat tussen de bomen.

## Nedersaksisch
#### Voorzetsel

tussen
* tussen; met iets aan minimaal twee kanten
    «Dat huus steet tussen de beume.»
       Dat huis staat tussen de bomen.

##### Schrijfwijzen

| tüschen tusken tüsken tüssen | tuzzen twischen twüschen |

## Urkers
#### Voorzetsel

tussen
* tussen; met iets aan minimaal twee kanten