# wokisme
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: wokisme (hulp, bestand)
* IPA: / woˈkɪsmə / (3 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* wo·kis·me

##### Woordherkomst en -opbouw

* van Frans wokisme, op te vatten als afgeleid van woke bn met het achtervoegsel -isme, in de betekenis van "opvatting over maatschappelijke problemen" aangetroffen vanaf 2021 (zie vindplaats hieronder)

#### Zelfstandig naamwoord

het wokisme o
* (maatschappij) (pejoratief) neiging om maatschappelijke problemen vooral te zien als tegenstelling tussen (vooral blanke, heteronormatieve en/of mannelijke) onderdrukkers en hun (zwarte, gekleurde, lhbti+ en/of vrouwelijke) slachtoffers en liefst op te lossen door mensen vanuit die invalshoek een etiket te geven
    ▸ De minder aardige, bedilzieke kant van wokisme werd zaterdag beschreven in NRC. Juist in de academische wereld hebben woke-personen veel invloed, en die universiteiten buigen snel mee, want o wee, wie de laatste trend mist. Dus worden er voorschriften uitgevaardigd over juiste woorden en foute woorden, juiste en foute zienswijzen: het ene is helemaal goed, het andere meteen demonisch slecht.
    ▸ Het wokisme toont daarbij een opmerkelijke voorliefde voor bureaucratische controle: mensen moeten voortdurend worden geteld, geturfd en beoordeeld op basis van ras, gender of seksuele oriëntatie.

##### Verwante begrippen

* cancelcultuur
* intersectioneel

#### Gangbaarheid

* Het woord 'wokisme' staat niet in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Taalunie.

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ Weblink bron Stephan Sanders “Woke werkt als je het bedilzieke beteugelt” (14 februari 2022) op nrc.nl
* ↑ Weblink bron Steije Hofhuis & Niek Pas “‘Woke’ bedreigt de academische vrijheid” (24 oktober 2021) op nrc.nl

## Frans
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
* IPA: /wo.kism/

##### Woordafbreking

* wo·kisme

##### Woordherkomst en -opbouw

* Direct ontleend aan Engels wokeism of zelfstandig afgeleid van Engels woke met het achtervoegsel -isme, sinds 2021

#### Zelfstandig naamwoord

wokisme m
* (politiek) (pejoratief) polemiserende uitdrukking, voor het eerst verschenen in rechtse kringen, die wordt gebruikt om het activisme voor het opkomen van minderheden en de bestrijding van discriminatie te omschrijven en af te doen als links extremistisch en irrationeel
    «Il y a, selon moi, un rapprochement à faire entre la lutte de M. Duplessis contre le communisme et celle de M. Legault contre l’extrême gauche et sa nouvelle variante, le wokisme. Ces deux idéologies d’ailleurs se ressemblent.»Volgens mij is er een verband te leggen tussen de strijd van de heer Duplessis tegen het communisme en die van de heer Legault tegen extreem links en zijn nieuwe variant, het wokisme. Deze twee ideologieën lijken op elkaar.
    «Aujourd'hui, le ­wokisme a conquis la plupart des universités et des médias anglo-saxons et se propage très rapidement en France. Mais de quoi parle-t-on exactement ? « Woke » ­signifie « éveillé », c'est-à-dire conscient du système de domination que l'homme blanc aurait imposé partout et à tous les autres, depuis la nuit des temps.»Vandaag de dag heeft het wokisme de meeste Angelsaksische universiteiten en media veroverd en verspreidt het zich zeer snel in Frankrijk. Maar waar hebben we het precies over? "Woke" betekent "wakker", d.w.z. zich bewust zijn van het systeem van overheersing dat de blanke man sinds het begin der tijden overal en aan iedereen zou hebben opgelegd.

#### Verwijzingen

* ↑ wokisme in: Pétit Robert
* ↑ Weblink bron Mathieu Bock-Côté Que penser de l’héritage de Duplessis ? in: Le Journal de Montréal (2 oktober 2021) op journaldemontreal.com
* ↑ Weblink bron Judith Waintraub “Wokisme: le racialisme, nouvelle arme des déconstructeurs” (28/10/2022) op lefigaro.fr