# rond
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: rond (hulp, bestand)
* IPA: / rɔnt / (1 lettergreep)

##### Woordafbreking

* rond

##### Woordherkomst en -opbouw

* Leenwoord uit het Frans, in de betekenis van ‘bolvormig’ voor het eerst aangetroffen in 1236
* In de betekenis van ‘voorzetsel’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1836

#### Bijvoeglijk naamwoord

rond
* cirkelvormig.
*   * Koning Arthur zat aan een ronde tafel met zijn ridders, in plaats van zich aan het hoofd te plaatsen.
    ▸ Op een avond vond ik een kleine ronde spiegel in de struiken en besloot ik mijn haar te knippen.
* (oenologie) soepel, zacht, niet scherp, half strak
*   * De wijn heeft een ronde smaak.
* (bij bedragen:) op een of meer nullen eindigend
*   * Noem nu even een rond bedrag
* vol, gevuld

##### Hyponiemen

| appelrond bolrond cirkelrond daarrond | eirond errond goedrond halfrond | hemelrond hierrond holrond kogelrond | kwartrond platrond rolrond rondomrond | taanrond tonnetjerond tonrond waarrond wereldrond |

##### Afgeleide begrippen

| gewone rondbuik rond de pot draaien rond griendhaantje rondachtig rondas rondbanjeren rondbazuinen rondbellen rondbogig rondboog rondborstig rondbrengen rondcirkelen ronddansen ronddarren ronddelen ronddobberen ronddolen ronddraaien ronddraaiend ronddragen ronddwalen ronddwarrelen ronde archief ronde beekmuts ronde berkenblaasmijnmot ronde komschelp ronde zakdrager rondedans ronden rondgaan rondgang | rondgeven rondhangen rondheid rondhout rondkijken rondkolf rondkomen rondkop rondkruipen rondleiden rondlopen rondmaken rondneuzen rondom rondpomp rondpompen rondpunt rondreis rondreizen rondrennen rondrijden rondrit rondscharrelen rondschrijven rondslenteren rondslingeren rondsluipen rondsnuffelen rondspant rondspoken rondspringen rondstralen | rondstrooien rondstruinen rondstuiteren rondtasten rondte rondtocht rondtoeren rondtollen rondtrekken ronduit rondvaart rondvaren rondvertellen rondvis rondvliegen rondvoeren rondvraag rondvragen rondwandelen rondwaren rondweg rondworm rondwormen rondzaag rondzeulen rondzien rondzingen rondzit rondzwalken rondzwemmen rondzwerven rondzwervend |

##### Vertalingen
#### Voorzetsel

rond
* om, rondom
*   * Een reis rond de wereld.
* rond het tijdstip van, omstreeks
*   * Ik kom vanavond rond 8 uur.
    ▸ Rond elf uur hield ik het niet meer en nam één hap van mijn Snicker. Ik kauwde zorgvuldig om optimaal te genieten van de nougat, pinda’s, karamel en melkchocolade.
* in de buurt van, ongeveer
    ▸ Ze zeiden dat het de koudste winter sinds honderd jaar was of in elk geval zo ver terug in de tijd als iemand zich kon herinneren. Het kwik daalde soms tot rond de -40, hoewel de wind minder erg was dan daarboven op de vlakte.

##### Uitdrukkingen en gezegden

* [1] rond de pot draaien

##### Vertalingen
#### Bijwoord

rond
* bijwoordelijk deel van een scheidbaar werkwoord
*   * Zij draaide van duizeligheid rond.

##### Afgeleide begrippen

* ronddansen, ronddraaien, rondreizen

##### Vertalingen
#### Zelfstandig naamwoord

het rond o
* ronde, cirkelvormige ruimte

#### Werkwoord

rond
* eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van ronden
*   * Ik rond.
* gebiedende wijs van ronden
*   * Rond!
* (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van ronden
*   * Rond je?

#### Gangbaarheid

* Het woord rond staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "rond" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ rond op website: Etymologiebank.nl
* ↑ "rond" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* 1 2 Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Jan Guillou (vert. Bart Kraamer) “Kop in het zand” (2015), Uitgeverij Prometheus , ISBN 9789044628142
* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Frans
##### Uitspraak

* Geluid: rond (hulp, bestand)

#### Bijvoeglijk naamwoord

rond
* (spreektaal) dronken

##### Afgeleide begrippen

* rond comme une barrique
* rond comme une bille
* rond comme une queue de pelle

#### Zelfstandig naamwoord

rond m
* (spreektaal) cent, sou
    «J'ai plus un rond!»
       Ik heb geen rooie cent meer!

#### Verwijzingen

* 1 2 Wouw, Berry van de, Woordenboek populair Frans - Nederlands. Woordenboek van het Frans dat u op school nooit leerde, 2e druk, Breda: Uitgeverij Arti-Choc, 2014; p. 182

## Nedersaksisch
#### Voorzetsel

rond
* rond; om, rondom

## Stellingwerfs
#### Voorzetsel

rond
* rond; om, rondom