# dirigent

* Niet te verwarren met: Dirigent

## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: dirigent (hulp, bestand)

##### Woordafbreking

* di·ri·gent

##### Woordherkomst en -opbouw

* Leenwoord uit het Duits, in de betekenis van ‘orkestleider’ voor het eerst aangetroffen in 1910
* Afkomstig van het Latijnse werkwoord dirigere (= besturen)

#### Zelfstandig naamwoord

de dirigent m
* (muziek), (beroep) een leider van een orkest, koor of ander muziekgezelschap
*   * De dirigent wilde dat we onze stukken beter oefenden.
*   * Kavakos is een rare dirigent, bleek na de pauze in een wisselvallige, maar enerverende Vierde symfonie van Brahms. Nu met baton en groot orkest lichtte hij schitterende details uit. Op cruciale momenten bracht hij zijn organische timing zeer nauwkeurig over op de musici. Maar in plaats van die precisie te bewaren ontaarde zijn slag even later in zwierige vaagheid en liep alles ongelijk.
    ▸ Hierna tikte hij tweemaal kort met zijn hand op Eveliens bovenbeen. Als een dirigent die om de eerste maten van zijn orkestleden vraagt.

##### Synoniemen

* notenzwaaier

##### Hyponiemen

* koordirigent

##### Afgeleide begrippen

* gastdirigent

##### Verwante begrippen

* bandleider, dirigente, orkestleider, tambour-maitre

##### Vertalingen
#### Gangbaarheid

* Het woord dirigent staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "dirigent" herkend door:
| 99 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "dirigent" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ NRC Joep Stapel 19 februari 2016
* ↑ Suzanne Vermeer “All-inclusive” (2006), A. W. Bruna Uitgevers B. V. , Utrecht , ISBN 90-229-9182-2
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Deens
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
* IPA: / diɐ̯iˈgεnˀd /

##### Woordafbreking

* di·ri·gent

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afkomstig van het Latijnse werkwoord dirigere (= besturen)

#### Zelfstandig naamwoord

dirigent, g
* (muziek), (beroep) dirigent
* geleider, moderator, voorzitter, voorzitster
* ploegleider, ploegleidster

##### Synoniemen

* [2]: leder zn
* [2]: ordstyrer zn
* [3]: anfører zn

##### Hyponiemen

* [1]: chefdirigent zn
* [1]: gæstedirigent zn
* [1]: kordirigent zn
* [1]: orkesterdirigent zn

#### Verwijzingen

* dirigent in: Det Danske Sprog- og Litteraturselskab Den Dankse Ordbog op website:ordnet.dk

## Noors
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
* IPA: / dɪɾɪˈgent /

##### Woordafbreking

* di·ri·gent

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afkomstig van Latijn: dirigere ("besturen")

#### Zelfstandig naamwoord

dirigent, m
* (muziek), (beroep) dirigent
* geleider, moderator, voorzitter, voorzitster

##### Synoniemen

* [1]: leder zn
* [2]: ordstyrer zn

##### Hyponiemen

| [1]: gjestedirigent zn  [1]: hoveddirigent zn | [1]: kordirigent zn  [1]: mesterdirigent zn | [1]: midtbanedirigent zn  [1]: sjefdirigent zn |

##### Afgeleide begrippen

| [1]: dirigentklubbe zn  [1]: dirigentpinne zn  [1]: dirigentpodium zn | [1]: dirigentrolle zn  [1]: dirigentstav zn | [1]: dirigentstokk zn  [1]: dirigentverv zn |

## Nynorsk
##### Uitspraak

* Geluid: Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
* IPA: / dɪɾɪˈgent /

##### Woordafbreking

* di·ri·gent

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afkomstig van Latijn: dirigere ww ("besturen")

#### Zelfstandig naamwoord

dirigent, m
* (muziek), (beroep) dirigent
* geleider, moderator, voorzitter, voorzitster

##### Synoniemen

* [1]: leiar zn
* [2]: ordstyrar zn
* [2]: møteleiar zn

##### Hyponiemen

* [1]: gjestedirigent zn
* [1]: kordirigent zn
* [1]: orkesterdirigent zn

##### Hyponiemen

* [1]: dirigentklubbe zn
* [1]: dirigentpinn zn
* [1]: dirigentpinne zn
* [1]: dirigentstav zn
* [1]: dirigentstokk zn