# prijs
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: prijs (hulp, bestand)
* IPA: / prɛis / (1 lettergreep)

##### Woordafbreking

* prijs

##### Woordherkomst en -opbouw

* ,: via Middelnederlands prise "lof, waarde" van Oudfrans pris dat teruggaat op Latijn pretium zn "prijs, waarde, beloning"; in de betekenis van ‘kosten’ voor het eerst aangetroffen in 1250
* [3]: via Middelnederlands prise van Frans prise, verbogen voltooid deelwoord van prendre "nemen"

#### Zelfstandig naamwoord

de prijs m
* (economie) het bedrag (meestal in geld) dat betaald wordt voor een goed of een dienst
*   * De prijzen zijn deze winter sterk gestegen.
    ▸ In 1989 nam Henriroux de zaak over. 'We zijn trots op onze geschiedenis, maar proberen altijd vooruit te denken', zegt hij. Henriroux opende een hotel en een tweede restaurant waar je goed kunt eten tegen redelijke prijzen.
* een uitzonderlijke beloning, bijvoorbeeld voor een bepaalde prestatie
*   * Hij won de tweede prijs in de loterij.
* (verouderd) (scheepvaart) buitgemaakt schip
    ▸ Item oock naederhandt op den 10 February als wanneer uyt d'opperhooffden van dien verstonden, dat deselve omtrent de cust van Brasil op omtrent 12 graden Z.breete een Portugese neger prijs (comende van Angola ende tenderende nae de bay tote la Santoes) genomen hadden met over de 500 slaven ende slavinnen, daeruyt gelight 250 stucx, hebbende de rest met het Portugees schip, dat oudt ende onbequaem was, laten varen;
* niet financiële kosten van iets
    ▸ Het komt allemaal goed.” Maar wat als het niet goed gaat? Klimmen heeft af en toe ook een prijs.

##### Verwante begrippen

* [2] premie

##### Hyponiemen

| Erasmusprijs Nobelprijs Popprijs aanbiedingprijs aanbiedingsprijs aanbodprijs aandeelprijs aandelenprijs aankoopprijs aanmoedigingsprijs aanschafprijs aardappelprijs aardgasprijs aardolieprijs abonnementsprijs acteerprijs acteursprijs actieprijs adviesprijs afbraakprijs afleverprijs afnameprijs afzetprijs all-inprijs aluminiumprijs architectuurprijs basisprijs benzineprijs bergprijs biedprijs bierprijs bodemprijs boekenprijs bouwprijs brandstofprijs broodprijs brutoprijs cabaretprijs cacaoprijs catalogusprijs cd-prijs clusterprijs columnistenprijs consumentenprijs consumptieprijs containerprijs contractprijs cultuurprijs cursusprijs dagprijs debuutprijs deelnameprijs designprijs detailhandelsprijs detailprijs deurprijs dieselprijs discountprijs dollarprijs drempelprijs dumpprijs eenheidsprijs eindprijs | elektriciteitsprijs emancipatieprijs emissieprijs energieprijs entreeprijs ereprijs essayprijs europrijs exportprijs fabrieksprijs filmprijs fotoprijs francoprijs garantieprijs gasprijs geldprijs gevoelsprijs goudprijs graanprijs grondprijs grondstoffenprijs grondstofprijs groothandelsprijs grosprijs grossiersprijs gunstprijs hamerprijs hoofdprijs hotelprijs houtprijs huisprijs huizenprijs huurprijs ijkprijs importprijs inkomprijs inkoopprijs inkoopsprijs innovatieprijs inruilprijs instapprijs instelprijs intekenprijs interventieprijs introductieprijs invoerprijs jaarprijs jazzprijs juryprijs kaasprijs kamerprijs kampprijs katoenprijs kerosineprijs kilometerprijs kiloprijs kleinhandelsprijs knalprijs koffieprijs kolenprijs koopprijs koperprijs | kortingprijs kortingsprijs kostprijs kunstprijs laatprijs lanceerprijs landenprijs leaseprijs literatuurprijs literprijs locoprijs losprijs marktprijs maximumprijs mazoutprijs meeneemprijs meerprijs melkprijs milieuprijs minimumprijs miniprijs muziekprijs nettoprijs nieuwprijs oeuvreprijs olieprijs onbalansprijs ondernemersprijs opbrengstprijs opkoopprijs oudpapierprijs overnameprijs overprijs pachtprijs padieprijs papierprijs pensionprijs persoonlijkheidsprijs persprijs poedelprijs pompprijs poëzieprijs producentenprijs productieprijs productprijs promoprijs prozaprijs publieksprijs pulitzerprijs pulpprijs puzzelprijs recordprijs referentieprijs regieprijs richtprijs ritprijs roofprijs schaduwprijs schandprijs scharrelprijs schoonheidsprijs schrootprijs | scriptieprijs setprijs slachtprijs sportiviteitsprijs sportprijs spotprijs staalprijs staatsprijs stadsvernieuwingsprijs standaardprijs startprijs stimuleringsprijs stroomprijs stukprijs stuntprijs suikerprijs taxatieprijs televisieprijs termijnprijs theaterprijs ticketprijs toegangsprijs toneelprijs topprijs totaalprijs transferprijs troostprijs uitgifteprijs uitoefenprijs uitvoerprijs uurprijs vanafprijs varkensprijs veilingprijs vergoedingsprijs verkoopprijs verkoopsprijs verkrijgingprijs verkrijgingsprijs verrekenprijs vertaalprijs vervoerprijs vierkantemeterprijs vleesprijs voedselprijs vraagprijs vrachtprijs vredesprijs vriendenprijs vrij-op-naamprijs waterprijs weggeefprijs wereldprijs wetenschapsprijs winkelprijs wisselprijs woekerprijs wolprijs woningprijs wurgprijs zilverprijs zinkprijs |

##### Afgeleide begrippen

| laagsteprijsgarantie loon-en-prijsspiraal prijs-kwaliteitsverhouding prijs-kwaliteitverhouding prijs-loonspiraal prijs-prestatieverhouding prijsaanbieding prijsaanduiding prijsaanpassing prijsactie prijsafbraak prijsafspraak prijsafstand prijsagressief prijsanker prijsattractief prijsband prijsbandbreedte prijsbederf prijsbeest prijsbeheersing prijsbeker prijsbeleid prijsbepaling prijsberekening prijsbeschikking prijsbeweging prijsbewust prijsbinding prijsbreker prijscategorie prijscheck prijscompensatie prijsconcessie prijsconcurrentie prijsconditie prijscontrole prijscorrectie prijscourant prijsdaling prijsdier prijsdifferentiatie prijsdiscriminatie prijsdoel prijsdoorbraak prijsdruk | prijsdrukkend prijsdumper prijsdumping prijseffect prijselasticiteit prijselijk prijserosie prijsevolutie prijsexplosie prijsfluctuatie prijsformule prijsgarantie prijsgeld prijsgeven prijsgevoelig prijsgrens prijsherstel prijshervorming prijshoudend prijsillusie prijsindex prijsindexering prijsindicatie prijsindicator prijsinflatie prijsinformatie prijsinstrument prijsjager prijskaart prijskaartje prijskamp prijskartel prijsklas prijsklasse prijsklem prijsklopper prijsknaller prijskoper prijskraker prijsliberalisatie prijsliberalisering prijslijk prijslijst prijslimiet prijsloos prijsmaatregel prijsmatig | prijsmechanisme prijsniveau prijsnotering prijsofferte prijsondersteuning prijsontwikkeling prijsoorlog prijsopdrijvend prijsopdrijving prijsopgaaf prijsopgave prijsoverzicht prijspaal prijspakker prijspeil prijsplafond prijspolitiek prijsprikkel prijsraming prijsrange prijsrecht prijsregelend prijsregeling prijsregulerend prijsregulering prijsrijden prijsschieten prijsschommeling prijsschutter prijssegment prijsslag prijsspiraal prijsstabilisatie prijsstabiliserend prijsstabiliteit prijsstelling prijssteun prijsstijging prijsstop prijsstructuur prijsstunter prijssubsidie prijssyndicaat prijstechnisch prijstheorie prijstransparantie prijstrekking | prijsuitreiking prijsval prijsvast prijsvechter prijsverandering prijsvergelijking prijsverhogend prijsverhoging prijsverhouding prijsverlaging prijsverloop prijsverschil prijsverval prijsvlieger prijsvlucht prijsvoordeel prijsvoorschrift prijsvork prijsvorming prijsvraag prijswapen prijswet prijswijziging prijswinkelen prijswinnaar prijswinnend prijszetting prijzenbedrag prijzenbeleid prijzenbeschikking prijzencircus prijzencontrole prijzenfonds prijzengeld prijzenkast prijzenlijst prijzenoorlog prijzenoverzicht prijzenpakket prijzenpijn prijzenpolitiek prijzenpot prijzenregen prijzenslag prijzenstop prijzenwet prijzenzoeker prijzig |

##### Verwante begrippen

* aanprijzen, afprijzen, economie, inprijzen

##### Uitdrukkingen en gezegden

Het was weer prijs.
* Het was weer zover.

##### Vertalingen
#### Werkwoord

prijs
* eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van prijzen
*   * Ik prijs.
* gebiedende wijs van prijzen
*   * Prijs!
* (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van prijzen
*   * Prijs je?

#### Gangbaarheid

* Het woord prijs staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "prijs" herkend door:
| 99 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ prijs op website: Etymologiebank.nl
* ↑ prijs op website: Etymologiebank.nl
* ↑ "prijs" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* 1 2 www.archive.org Weblink bron Cornelis Kiliaan “Etymologicum Teutonicae Linguae sive Dictionarium Teutonico-Latinum, praecipuas Teutonicae Linguae dictiones et phrases Latinè interpretatas.”, 3e druk (1599), Plantijn, Johannes Moretus, Antwerpen, p. 415 kol. 2
* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ prijs op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Weblink bron Peter Giesen “Route Nationale 7, leuker dan de Route du Soleil” (30 juli 2014), de Volkskrant
* ↑ Weblink bron Jan van Riebeeck “Dagverhaal”, 1652-1662, ed. Historisch Genootschap, Utrecht (1884-1893), p. 364.
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Papiaments
##### Woordherkomst en -opbouw

* Van het Nederlandse prijs.

#### Zelfstandig naamwoord

prijs
* prijs

##### Schrijfwijzen

* Schrijfwijze op Bonaire en Curaçao: preis.