# wereldbrand
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: wereldbrand (hulp, bestand)
* IPA: / ˈwerəltˌbrɑnt / (3 lettergrepen)

##### Woordafbreking

* we·reld·brand

##### Woordherkomst en -opbouw

* samenstelling van wereld zn en brand zn

#### Zelfstandig naamwoord

de wereldbrand m
* (mythologie), (religie) vuur dat de hele aarde vernietigt
*   * Zo gaan bijna alle inheemse volken in het Caraïbisch gebied uit van de mythe van een paradijselijke voorwereld. Deze is weggevaagd door een zondvloed en een wereldbrand die maakten dat de wereld is zoals ze nu is.
*   * (…) Stond ons dit te wachten van de zon? Sticht god die wereldbrand? Of god, of Faëton, een roekeloos, een dwaas, een wulp, een dolle basterd, van god en mensen waard verdoemd, en waard gelasterd?
* (figuurlijk) alomvattende strijd en verwoesting
*   * Het maakt op sommigen een zwakke en zelfs wereldvreemde indruk wanneer je, geconfronteerd met oorlogsretoriek en wapengekletter, blijft verzoeken om beleefde conversatie. Alsof je een theelichtje aansteekt in een wereldbrand.
*   * En inderdaad, rijken zijn te gronde gegaan, en andere zullen voor onze oogen te gronde gaan. Maar de groote feniks der wereldgeschiedenis, de menschheid, zal zich slechts te heerlijker verheffen uit den naderenden wereldbrand, in welks vlammen alle wedergeboren volken zullen glanzen als sterren aan den nieuwen hemel en eene nieuwe aarde zullen verlichten, terwijl de andere volken op dezen grooten dooden-akker tot niets anders dienstig zijn, dan om den bodem der geschiedenis door hunne overblijfselen vruchtbaar te maken.
** wereldoorlog
**   * Dit postapocalyptische landschap is zo duidelijk de Eerste Wereldoorlog – niet de Tweede, niet de Frans-Duitse, nee, dit kan enkel die wereldbrand zijn waarmee Europa zijn onschuld verloor en de oogsten zouden opbloeien op de door soldatenbloed doordrenkte aarde.
**   * Er is alleen nog mogelijk òf een zeer beperkte geweldpleging tot een zeer precies omschreven doel, òf een wereldbrand. Oorlogen in den ouden stijl, waarin ééne bepaalde natie aan ééne bepaalde andere al het kwaad tracht toe te brengen dat zij bedenken kan, zijn reeds nu onmogelijk.

##### Synoniemen

* conflagratie

##### Opmerkingen

* De wereldbrand is bijvoorbeeld onderdeel van Ragnarok in de Noordse mythologie, maakt deel uit van de Stoïcijnse overtuiging , komt voor in de Palicanon van het Boeddhisme en in de Openbaring van Johannes 20:9-15 in de christelijke Bijbel.

##### Vertalingen
#### Gangbaarheid

* Het woord wereldbrand staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

#### Verwijzingen

* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Woordenboek der Nederlandsche taal (1864-2001).
* ↑ Kempen, M. van Een geschiedenis van de Surinaamse literatuur. Deel 2. (2002) Uitgeverij Okopipi, Paramaribo; p. 144; ISBN 99914-640-2-6; geraadpleegd 2017-10-17
* ↑ Vondel, J. van den "Faëton of Reuckeloze stoutheit" (1663) in: Vondel, J. van den (ed. Jan Konst) Jeptha, of offerbelofte. Koning David hersteld. Faëton, of roekeloze stoutheid. (2004) Bert Bakker, Amsterdam; ISBN 90 351 2652 1; p. 239 r. 925 e.v.; (oudste vindplaats) geraadpleegd 2017-10-17
* ↑ Brink, H.M. van den Haal je neus niet op voor ‘azc weg ermee’. Blijf liever in gesprek (20 februari 2016) op website: nrc.nl geraadpleegd 2017-10-17
* ↑ "Boekbeschouwing. De bijbel, het leven en de wereldgeschiedenis. Een woord voor denkende menschen van C.C.J. Bunsen." in: Vaderlandsche Letteroefeningen. deel 1 (1857) P. Ellerman, Amsterdam; p. 542; (oudste vindplaats deze betekenis) geraadpleegd 2017-10-17
* ↑ Smets, S. Met houtskoolvegen vertaalt Maulwurf gruwel in kunst (30 september 2011) op website: nrc.nl geraadpleegd 2017-10-17
* ↑ Colenbrander, H.T. "Buitenlandsch overzicht. Tripoli. - China. - Marokko. - Nederland en de vraag van President Taft. 25 October 1911." in: De Gids. jrg. 75 deel 4 (1911) P.N. van Kampen & zoon, Amsterdam; p. 364/365; (dit voorbeeld laat zien dat er een geleidelijke overgang is van het figuurlijk gebruik naar de betekenis 'wereldoorlog') geraadpleegd 2017-10-17