# zout
## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: zout (hulp, bestand)
* IPA: / zɑut / (1 lettergreep); /zɑu̯t/

##### Woordafbreking

* zout

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘keukenzout, natriumchloride’ voor het eerst aangetroffen in het jaar 1001
| erfwoord afkomstig van: Middelnederlands: sout (1280) Oudnederlands: salt- (in Saltanauua “Zoutenaaie”, eind 10e eeuw) Germaans: *salta- o (zelfst.), *saltu- (bijvoegl.) Indo-Europees: *séh₂ldu- (bijvoegl.), *séh₂l-, genitief *sh₂lós (zelfst.) | Verwant in Germaans: West: Engels: salt (Angelsaksisch: sealt o), Duits: Salz o, (Oudhoogduits: salz o), Fries: sâlt o (Oudfries: salt) Noord: Zweeds: salt, Deens: salt, Noors: salt, (Oudnoords: salt), IJslands: salt, Faeröers: salt o Oost: Gotisch: salt o |

#### Zelfstandig naamwoord

het zout o
* alledaagse naam voor keukenzout bedoeld (natriumchloride)
*   * Kunt u het zout even doorgeven?
* (scheikunde) een verbinding die bestaat uit een metaal en een zuurrest
*   * Salmiak is een zout van ammonia en zoutzuur.
    ▸ Het was fascinerend om te zien hoeveel zout ik verloor: na dagen zonder douche stond mijn shirt stijf van de zoute strepen en bleef het bijna rechtop staan.
* een van de vijf smaken

##### Hyponiemen

| afvalzout aluinzout aluminiumzout ammoniakzout ammoniumzout antimoonzout azijnzuurzout baaizout badzout bakkerszout bergzout bitterzout bleekzout bremzout brijnzout bronzout dubbelzout emserzout epsomzout fixeerzout | galzout glauberzout hertshoornzout ijzerzout jozozout kaliumzout kalizout kazeerzout keukenzout kininezout klaverzout klipzout knetterzout knoflookzout kobaltzout koperzout landbouwzout likzout loodzout loogzout | maagzout metaalzout natriumzout negerzout parelzout pinkzout plantenzout prepareerzout preserveerzout radiumzout reukzout rochellezout rotszout salpeterzout schuimzout seidlitzerzout seignettezout slijmzout smeltzout | steenzout strooizout tafelzout uraanzout uraniumzout vacuümzout vlugzout voedingszout wegenzout wijnsteenzout woestijnzout wolmanzout wonderzout zeezout zilverzout zinkzout zonnezout zuiveringszout zuringzout zwavelzuurzout |

##### Afgeleide begrippen

| gezouten zoutaanmaak zoutaccijns zoutachtig zoutader zoutafzetting zoutarm zoutbad zoutbak zoutbelasting zoutberg zoutbloem zoutboom zoutbriket zoutbrood zoutbrug zoutconcentratie zoutdal zoutdiapier zouteloos zouteloosheid zouten zouter zouterij zoutfabriek zoutgebruik zoutgeest zoutgehalte | zoutgeld zoutglazuur zoutgras zouthandel zouthaven zoutheid zouthorst zouthoudend zouthydraat zoutig zouting zoutje zoutkamp zoutkeet zoutketel zoutkoepel zoutkorrel zoutkorst zoutkristal zoutkruid zoutlaag Zoutleeuw zoutlepel zoutloos zoutlozing zoutmagazijn zoutmaker zoutmarmer | zoutmeer zoutmelde zoutmengsel zoutmeter zoutmijn zoutmoeras zoutmolecule zoutmolen zoutmonopolie zoutnering zoutoplossing zoutoven zoutpacht zoutpakhuis zoutpan zoutpijler zoutpilaar zoutplant zoutpot zoutproductie zoutraffinaderij zoutraffinadeur zoutrecht zoutschip zoutschuim zoutsmaak zoutsmokkelaar zoutsolutie | zoutsoort zoutsteen zoutsteppe zoutstrooier zoutstruik zouttuin zoutvaart zoutvaatje zoutvat zoutverbond zoutverbruik zoutvlakte zoutvlees zoutvormer zoutvorming zoutvrij zoutwagen zoutwater zoutwatermeer zoutweger zoutwinning zoutwoestijn zoutzak zoutzee zoutzieden zoutzieder zoutziederij zoutzuur zoutzweer |

##### Verwante begrippen

* zoet, zuur, bitter, hartig, umami

##### Uitdrukkingen en gezegden

* Het zout in de pap niet verdienen
* Met een korrel[tje] zout nemen
          • Die opmerking moet met een korrel zout worden genomen.
* Met het zout komen als het ei op is
* Op alle slakken zout leggen
* Zout in de wond strooien

##### Synoniemen

* pekel

#### Bijvoeglijk naamwoord

zout
* zout bevattend of zout smakend

##### Hyponiemen

* (intensivering) dubbelzout bn , inzout

##### Uitdrukkingen en gezegden

* Het nog nooit zo zout gegeten hebben
          • Zo zout heb ik het nog nooit gegeten!

##### Synoniemen

* zilt, brak

##### Antoniemen

* zoet, flauw

#### Werkwoord

zout
* enkelvoud tegenwoordige tijd van zouten
* gebiedende wijs van zouten

#### Gangbaarheid

* Het woord zout staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "zout" herkend door:
| 100 % | van de Nederlanders; |
| 100 % | van de Vlamingen. |

#### Meer informatie

* Zie Wikipedia voor meer informatie.

#### Verwijzingen

* ↑ "zout" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ zout op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Tsjechisch
##### Uitspraak

* IPA: /zoʊ̯t/

##### Woordafbreking

* zout

##### Woordherkomst en -opbouw

* Afgeleid van het Proto-Slavische *jьzuti

#### Werkwoord

zout perfectief
* uitdoen, uittrekken (van schoeisel)

##### Schrijfwijzen

* Oude schrijfwijze: zouti perfectief

##### Synoniemen

* sundat

##### Antoniemen

* nazout
* obout

##### Afgeleide begrippen

* nazout
* zouvat imperfectief
* zutí o
* zutý

##### Typische woordcombinaties

* zout se

##### Verwante begrippen

* vyzutý
* zouvák

#### Verwijzingen

* Internetová jazyková příručka - Ústav pro jazyk český AV ČR (Tsjechisch)