# bes

* Niet te verwarren met: Bes

## Nederlands
##### Uitspraak

* Geluid: bes (hulp, bestand)
* IPA: /bɛs/

##### Woordherkomst en -opbouw

* b (3) met het achtervoegsel -es

##### Woordafbreking

* bes

##### Woordherkomst en -opbouw

* In de betekenis van ‘kleine vrucht’, een erfwoord uit Germaans *básja (vergelijk Duits Beere, Engels berry) voor het eerst aangetroffen in het jaar 1350
* In de betekenis van ‘oudje’, een verkorte vorm van bestemoer, voor het eerst aangetroffen in het jaar 1704

#### Zelfstandig naamwoord

de bes v / m
* erfwoord (fruit) kleine vrucht
*   * Wij aten bessen bij het dessert.
    ▸ Dagenlang liep ik door bergweides die bezaaid waren met ontelbare bosbessenstruiken. Om de haverklap stopte ik om de zoete bessen te plukken waardoor mijn handen paars kleurden van hun sap.
* (muziek) een met een halve toon verlaagde "b"
*   * De toon “bes” klinkt in de getempereerde stemming, gelijk aan de toon “aïs”.
* (muziek) de grondtoon (tonica) van de “bes-mineurtoonladder”, tevens een korte aanduiding van die toonladder
*   * Op de notenbalk van een sonate in bes, staan vijf mollen.
* (muziek) de grondtoon van het “bes-mineurakkoord”, de kleine drieklank op de eerste trap (tonica-akkoord) van de kleinetertstoonladder op die toon
*   * De drie tonen van het bes-mineurakkoord (symbool: B♭m) in grondligging, zijn: bes - des - f.

##### Synoniemen

* [1] bezie
* [2] aïs
* [3] bes-klein, bes-kleinetertstoonladder, bes-mineur, bes-mineurtoonladder
* [4] bes-klein, bes-kleinakkoord, bes-mineur, bes-mineurakkoord, B♭m

##### Antoniemen

* [2] bis
* [3] Bes-groot, Bes-majeur, Bes-grotetertstoonladder
* [4] Bes, Bes-groot, Bes-majeurakkoord, B♭

##### Hyponiemen

* [1] (intensivering) superbes
| aalbes aardbes açaibes alpenbes appelbes balbes blauwbes blauwe bes borstbes | bosbes braambes dolbes eenbes goji-bes goudbes hennenbes hunnebes | jeneverbes klapbes koffiebes kruisbes laurierbes lijsterbes loganbes meelbes | moerbes peperbes rijsbes rotsbes schiebes schijtbes sneeuwbes spreeuwbes | stekelbes trosbes veenbes vlierbes vossenbes wijnbes worcesterbes zuurbes |

##### Afgeleide begrippen

| besanjelier besgal | besheide bessenglasvlinder | bessenjenever bessensap | bessenvlinder bessenwijn | besvrucht |

##### Verwante begrippen

* [2, 3, 4] as, ces, des, es, fes, ges

##### Vertalingen
#### Meer informatie

* Zie de doorverwijspagina op Wikipedia voor meer informatie.

#### Gangbaarheid

* Het woord bes staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.
* In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "bes" herkend door:
| 99 % | van de Nederlanders; |
| 99 % | van de Vlamingen. |

#### Verwijzingen

* 1 2 "bes" in: Sijs, Nicoline van der, Chronologisch woordenboek. De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, 2e druk, Amsterdam / Antwerpen: Veen, 2002; op website dbnl.org; ISBN 90 204 2045 3
* ↑ bes op website: Etymologiebank.nl
* ↑ Tim Voors “Alleen, De Pacific Crest Trail te voet van Mexico naar Canada”, eBook: Mat-Zet bv, Soest (2018), Fontaine Uitgevers
* ↑ Door archive.org gearchiveerde versie van 21 oktober 2019 “Word Prevalence Values” op ugent.be

## Bobot
#### Zelfstandig naamwoord

bes
* zand

## Catalaans
#### Zelfstandig naamwoord

bes m
* kus

##### Synoniemen

* petó
* besada

##### Afgeleide begrippen

* besar