# Taalgids Frans

Het Frans is een Romaanse taal die als officiële taal gesproken wordt in Frankrijk, de regio's Wallonië en Brussel in België, Zwitserland en een veelvoud aan landen in de Caraïben, Frans-Polynesië en Afrika.

## Grammatica

De Franse grammatica is niet zeer ingewikkeld. Hier volgt een klein overzicht:

### Werkwoorden

In het Frans zijn er verschillende soorten werkwoorden:
* regelmatig op -er
* regelmatig op -re
* regelmatig op -ir
* onregelmatig

#### Regelmatige werkwoorden
##### Présent (onvoltooid tegenwoordige tijd)

op -er, -re en -ir
Présent (onvoltooid tegenwoordige tijd) :
Werkwoord op -er :
| regarder | (te) kijken |
| je regarde | ik kijk |
| tu regardes | jij kijkt |
| il/elle/on regarde | hij/zij/men kijkt |
| nous regardons | wij kijken |
| vous regardez | jullie kijken / u kijkt |
| ils/elles regardent | zij kijken |
Werkwoord op -re :
| attendre | (te) wachten |
| je attends | ik wacht |
| tu attends | jij wacht |
| il/elle/on attend | hij/zij/men wacht |
| nous attendons | wij wachten |
| vous attendez | jullie wachten / u wacht |
| ils/elles attendent | zij wachten |
Werkwoord op -ir :
| finir | (te) eindigen |
| je finis | ik eindig |
| tu finis | jij eindigt |
| il/elle/on finit | hij/zij/men eindigt |
| nous finissons | wij eindigen |
| vous finissez | jullie eindigen / u eindigt |
| ils/elles finissent | zij eindigen |
Opmerking: De werkwoorden op -ir hebben een iets afwijkende vervoeging dan de andere regelmatige werkwoorden, bij het meervoud van de werkwoorden komt er bij de stam altijd -iss bij. Dan ziet de vervoeging er als volgt uit: Stam + iss + uitgang.

##### Imparfait (onvoltooid verleden tijd)

De imparfait (onvoltooid verleden tijd) wordt altijd op dezelfde manier gevormd bij alle werkwoorden,être is in de imparfait de enige uitzondering. De imparfait wordt gemaakt door van de Nous-vorm de uitgang -ons te halen (dit is de stam) om vervolgens de uitgangen van de imparfait toe te voegen. Bij het werkwoord être is de stam niet regelmatig, omdat de nous-vorm niet op -ons eindigt, de stam bij être is ét-. Hieronder staan de uitgangen (voor alle werkwoorden) dik gedrukt.
Imparfait (onvoltooid verleden tijd) :
| regarder | (te) kijken |
| je regardais | ik keek |
| tu regardais | jij keek |
| il/elle/on regardait | hij/zij/het/men keek |
| nous regardions | wij keken |
| vous regardiez | jullie keken / u keek |
| ils/elles regardaient | zij keken |

##### Passé composé

Het voltooid deelwoord wordt op basis van de infinitief gevormd:
* Infinitief op -er? → Stam + é (Regardé)
* Infinitief op -re? → Stam + u (Attendu)
* Infinitief op -ir? → Stam + i (fini)
De hulpwerkwoorden voor de passé composé (voltooid tegenwoordige tijd) zijn in het Frans être en avoir, dus net zoals in het Nederlands zijn en hebben. Soms kan een voltooid deelwoord een ander hulpwerkwoord krijgen dan in het Nederlands, zoals j'ai été (Lett. Ik heb geweest). Zodra het voltooid deelwoord het hulpwerkwoord être heeft, is het voltooid deelwoord 'veranderlijk'. Het voltooid deelwoord gedraagt zich namelijk als een bijvoeglijk naamwoord; zodra één meisje of vrouw dan praat of als over degene gesproken wordt, komt er na de uitgang een extra e. Zodra er meerdere mensen praten of als er over hun gepraat wordt, komt er na de uitgang een s. En als er tot slotte meerdere meisjes of vrouwen praten of als er over hun gepraat wordt, komt er na de uitgang es. Dat ziet er dan zo uit:
* Je suis tombé. (Geen extra letter, dus een man aan het woord.)
* Tu es tombée? (Een extra e, wat duid dat Tu hier een vrouw is.)
* Ma soeur s'est couchée. (Een extra e én de persoon is de zus, hier wordt over een vrouw gesproken.)
* Nous sommes sorties. (Een extra e én s, nous gaat hier over meerdere vrouwen.)
* Vous êtes venues. (Een extra e én s, vous gaat hier over meerdere vrouwen.)
* Les gens sont partis. (Alleen een extra s, dus het gaat over mannen én vrouwen of alleen mannen.)

#### Onregelmatige werkwoorden

Onvoltooid tegenwoordige tijd avoir en être :
| avoir | (te) hebben |
| j'ai | ik heb |
| tu as | jij hebt |
| il/elle/on a | hij/zij/het/men heeft |
| nous avons | wij hebben |
| vous avez | jullie hebben / u hebt |
| ils/elles ont | zij hebben |
| Passé composé | avoir eu |
| être | (te) zijn |
| je suis | ik ben |
| tu es | jij bent |
| il/elle/on est | hij/zij/het/men is |
| nous sommes | wij zijn |
| vous êtes | jullie zijn / u bent |
| ils/elles sont | zij zijn |
| Passé composé | avoir été |

## Uitspraak
### Klinkers
#### A

    als de Nederlandse a

#### E

    als de tweede e in weten

#### É

    als ee

#### È

    als de eerste e in kennen

#### I

    als i of j

#### O

    als o

#### U

    als u

#### Ou

    als oe

#### Eu

    als eu

#### Au

    als oo

#### An

    nasaal a

#### En

    nasaal a of nasaal eerste e van kennen

#### In

    nasaal eerste e van kennen

#### On

    nasaal o

#### Un

    nasaal eu

### Medeklinkers
#### B

    b

#### C

    s (indien gevolgd door een e, i, of y) of k (indien gevolgd door een a, o of u)

#### Ç

    s (wordt gebruikt om de C gevolgd door een a, o of u, toch als s uit te laten spreken)

#### D

    d

#### F

    f

#### G

    zj (indien gevolgd door een e, i of y) of Engelse g van go (indien gevolgd door een a, o of u)

#### H

    stom

#### J

    zj

#### K

    k

#### L

    l

#### M

    m

#### N

    n

#### P

    p

#### Q(u)

    k

#### R

    r

#### S

    s of z

#### T

    t

#### V

    v

#### W

    w

#### X

    x

#### Y

    i of j

#### Z

    z

#### Ch

    sj

#### Ph

    f

## Woordenboek

* Gebruikelijke uitdrukkingen
* OPENOuvert
* GESLOTENFermé
* INGANGEntrée
* UITGANGSortie
* DUWENPoussez
* TREKKENTirez
* WCToilet
* HEREN, MANNENHommes
* DAMES, VROUWENFemmes
* VERBODENInterdit

### Basiswoorden
#### Goeiedag. (formeel)

    Bonjour. (bonzjoer)

#### Hallo. (informeel)

    Salut. (saaluu)

#### Hoe gaat het?

    Comment allez vous? (komantalee voe)

#### Goed, dank u.

    Ça va (bien), merci. (sava (bjen), mersie)

#### Hoe heet u?

    Comment tu t'appelles? (koman-tutapel)

#### Ik heet ______.

    Je m'appelle ____. (zju mapel)

#### Aangenaam kennis te maken.

    Heureux de vous rencontrer. (eureu du voe rancontree)

#### Alstublieft. (aanzoek)

    S'il vous plaît. (siel-voe pleh)

#### Alstublieft. (aanbod)

    Voilà. (vwala)

#### Dank u wel.

    Merci. (mersie)

#### Graag gedaan.

    De rien. (du riejen)

#### Ja.

    Oui. (oewie)

#### Nee.

    Non. (non)

#### Excuseer.

    Excusez-moi. (ekskuuzee mwa)

#### Het spijt me.

    Je suis désolé. (zju swie deesoolee)

#### Tot ziens.

    Au revoir. (oo ruvwaar)

#### I spreek geen ______.

    Je ne parle pas _____. (zju nu parlu pa)

#### Spreekt u Nederlands?

    Parlez-vous néerlandais? (parlee-voe neerlande)

#### Spreekt hier iemand Nederlands?

    Est-ce qu'il y a ici quelqu'un qui parle néerlandais ? ( )

#### Help!

    Aide! (eddu!)

#### Goeiemorgen.

    Bonjour. (bonzjoer)

#### Goeienavond.

    Bonsoir. (bonzsaar )

#### Welterusten.

    Bonne nuit. (bon-nwiet )

#### Ik begrijp het niet.

    Je ne comprends pas. (zju nu kompran pa)

#### Waar is de WC?

    Où sont les toilettes? (oe son le twalettu?)

### Problemen
#### Laat me met rust.

    Laissez-moi tranquille. (lessee mwa trang-KIEL)

#### Raak me niet aan!

    Ne me touchez pas ! (ne me TOE-shee PAH!)

#### Ik bel de politie.

    J'appelle la police. (zja-PEL lah poo-LIES)

#### Politie!

    Police! (POO-lies)

#### Stop! Dief!

    Arrêtez ! Au voleur ! (ah-geh-TEE! o vo-LUIG!)

#### Help!

    Au secours! (o suh-KOEG!)

#### Ik heb uw hulp nodig.

    Aidez-moi, s'il vous plaît ! (ei-dee MWAH, siel voe PLEH!)

#### Het is een noodgeval.

    C'est une urgence ! (set uun uur-ZJANS)

#### Ik ben verdwaald.

    Je suis perdu. (zjuh swie peg-DUU)

#### Ik ben mijn tas kwijt.

    J'ai perdu mon sac. (zjee peg-DUU mong sak)

#### Ik ben mijn portemonnee kwijt.

    J'ai perdu mon portefeuille. (zjee peg-DUU mong pog-te-FUIJ)

#### Ik ben ziek.

    Je suis malade. (zjuh swie ma-LADE)

#### Ik ben gewond.

    Je me suis blessé. (zjuh me swie bleh-SEE)

#### Ik heb een dokter nodig.

    J'ai besoin d'un médecin. (zjee buh-ZWAH dung meed-SEING)

#### Mag ik uw telefoon gebruiken?

    Puis-je utiliser votre téléphone ? (pwie zjuh uu-tie-lie-ZEE vot-guh tee-lee-FON)

### Cijfers
#### 1

    un (uhn)

#### 2

    deux (deu)

#### 3

    trois (trwa)

#### 4

    quatre (kat)

#### 5

    cinq (seink)

#### 6

    six (sies)

#### 7

    sept (set)

#### 8

    huit (wiet)

#### 9

    neuf (nuf)

#### 10

    dix (dies)

#### 11

    onze (onz)

#### 12

    douze (doez)

#### 13

    treize (trijz)

#### 14

    quatorze (kat-ORZ)

#### 15

    quinze (kenz)

#### 16

    seize (sijz)

#### 17

    dix-sept (die-SET)

#### 18

    dix-huit (die-ZWIET)

#### 19

    dix-neuf (diez-NUF)

#### 20

    vingt (vijnt)

#### 21

    vingt-et-un (vijn-tee-UHN)

#### 22

    vingt-deux (vijn-DEU)

#### 23

    vingt-trois (vijn-TRWA)

#### 30

    trente (trant)

#### 40

    quarante (kar-ANT)

#### 50

    cinquante (sijn-KANT)

#### 60

    soixante (swa-SANT)

#### 70

    soixante-dix (swa-sant-DIES) of septante (sep-TANT) in België en Zwitserland

#### 80

    quatre-vingt (katre-VIJNT) of huitante (wie-TANT) in België en Zwitserland (behalve Geneve) of octante (ok-TANT) in Zwitserland

#### 90

    quatre-vingt-dix (katre-vijn-DIES) of nonante (non-ANT) in België en Zwitserland

#### 100

    cent (san)

#### 200

    deux cent (deu san)

#### 300

    trois cent (trwa san)

#### 1000

    mille (miel)

#### 2000

    deux mille (deu miel)

#### 1.000.000

    un million (uhn miel-JON)

#### nummer _____ (trein, bus, enz.)

    numéro _____ (nu-mee-RO)

#### half

    demi (de-MIE) of moitié (mwa-tjee)

#### minder

    moins (mwan)

#### meer

    plus (plu)

#### Tijd
##### nu

    maintenant (mentenan)

##### later

    après (aprè)

##### voor

    avant (avan)

##### ochtend

    le matin (lù matèn)

##### middag

    l'après-midi (laprè-miedie )

##### avond

    le soir (lù zwaar)

##### nacht

    la nuit (la nwie )

##### Klok
###### Eén uur 's nachts

    Il est une heure (Iel e uunuh eur)

###### Twee uur 's ochtends

    Il est deux heures (Iel e duh eur)

###### Twaalf uur 's middags

    Il est midi (Iel e mie-DIE)

###### Eén uur 's middags

    Il est une heure (Iel e uunuh eur)

###### Twee uur 's middags

    Il est deux heures (Iel e duh eur )

###### Twaalf uur 's nachts

    Il est minuit (Iel e mien-WIE)

##### Duur
###### _____ minu(u)te(n)

    _____ Minute(s) (mienuut)

###### _____ u(u)r(en)

    _____ Heure(s) (eur)

###### _____ dag(en)

    _____ Jour(s) (zjoer)

###### _____ we(e)k(en)

    _____ Semaine(s) (semèn)

###### _____ maand(en)

    _____ Mois (mwa)

###### _____ ja(a)r(en)

    _____ an(s)/année(s) (an/anee)

##### Dagen
###### vandaag

    aujourd'hui (oo-zjordwie)

###### gisteren

    hier (hie-jer)

###### morgen

    demain (dùmèn)

###### deze week

    cette semaine (cettuh semèn)

###### vorige week

    la semaine dernière (la semèn dernjèr)

###### volgende week

    la semaine prochaine (la semèn prosjèn)

###### maandag

    lundi (lun-DIE)

###### dinsdag

    mardi (mag-DIE)

###### woensdag

    mercredi (meg-kru-DIE)

###### donderdag

    jeudi (zjeu-DIE)

###### vrijdag

    vendredi (van-dre-DIE)

###### zaterdag

    samedi (sa-me-DIE)

###### zondag

    dimanche (die-MANSJ)

##### Maanden
###### januari

    janvier (zjanvie-ee)

###### februari

    février (feevrie-ee)

###### maart

    mars (mar)

###### april

    avril (avriel)

###### mei

    mai (mee)

###### juni

    juin (zjuu-in)

###### juli

    juillet (zjuu-ie-ee)

###### augustus

    août (oet)

###### september

    septembre (septembruh)

###### oktober

    octobre (octobruh)

###### november

    novembre (novembruh)

###### december

    décembre (deecembruh)

### Kleuren

Opmerking: zoals in andere romaanse talen zijn zelfstandige naamwoorden ofwel mannelijk ofwel vrouwelijk en worden de bijvoeglijke naamwoorden overeenkomstig vervoegd.

#### zwart

    noir/noire (nwaar)

#### wit

    blanc/blanche (blang/blansh)

#### grijs

    gris/grise (grie/griez)

#### rood

    rouge (roezj)

#### blauw

    bleu/bleue (bleu)

#### geel

    jaune (zjoon)

#### groen

    vert/verte (veir/vert)

#### oranje

    orange (o-RANZJ)

#### paars

    violet/violette (vie-o-LEH/vie-o-LET)

#### bruin

    brun/brune (bruh/bruun) of marron (mah-RONG)

### Vervoer
#### Trein en bus
##### Hoeveel kost een kaartje naar _____?

    Ça coûte combien, un billet à _____? (Sa koet kombie-uhn, uh bie-jee à)

##### Een kaartje naar _____, alstublieft.

    Un billet à_____, si'l vous plaît. (uh bie-jee à_____, siel voe plè)

##### Wanneer komt de trein/bus aan in _____?
#### Richtingen
##### ...het station?

    la gare (la kaar)

##### ...de bushalte?

    ? l'arrêt de bus ( larreh de buus)

##### ...de luchthaven?

    l'aeroport (ajropor)

##### ...het stadscentrum?

    le centre-ville (luh sentruh viel)

##### ...de jeugdherberg?

    l'auberge de jeunesse (looberzje de zjeuness)

##### ...het _____ hotel?

    l'hôtel_____ (lotel)

##### Waar zijn er veel...

    Où sont beaucoup des... (Oe so boekoe dee)

##### ...hotels?

    hôtels? (otel)

##### ...restaurants?

    restaurants (restauran)

##### ...cafés?

    cafés (kafee)

##### Kunt u het op de kaart aanduiden?

    Vous pouvez désigner à la carte? (Voe poevee deesinjee à la kart)

##### straat

    rue (ruu)

##### Links afslaan.

    à gauche (à goesj)

##### Rechts afslaan.

    à droite (à drwat)

##### links

    gauche (kau-ZJUH)

##### rechts

    droite (drooi-TUH)

##### rechtdoor

    tout droit (toe drwat)

##### kruispunt

    carrefour (karruhfoer)

##### noord

    nord (nor)

##### zuid

    sud (suud)

##### oost

    est (è)

##### west

    ouest (oe-è)

##### bergaf
#### Taxi
##### Taxi!

    Taxi! (Taksie)

##### Breng me naar _____, alstublieft.

    Portez-moi à _____ , si'l vous plaît. (portee mwa à_____ , siel voe plè)

##### Breng me daarheen, alstublieft.
### Slapen
#### ...een WC?

    des toilettes (dee toilet)

#### ...een badkamer?

    une salle de bains (uunuh sal duh bèn)

#### ...een telefoon?

    un téléphone (uh teeleefon)

#### ...een televisie?

    une télé (uunuh teelee)

#### ...groter?

    ...plus grand(e)? (pluu gran)

#### ...goedkoper?

    ...moins cher? (mwan sjèr)

#### Oké, ik neem het.

    D'accord, je prends. (dakkor, zje pruhn)

#### Ik blijf _____ nacht(en).

    Je reste _____ nuit(s). (zje rest_____ nwie)

#### Ik wil uitchecken.
### Geld
#### Kan ik met Amerikaanse dollars betalen?

    Je peux payer avec des dollars américains? (Zje peu pajee avek dee dollar ameerikèn)

#### Kan ik met Britse ponden betalen?

    Je peux payer avec des livres britannique? (Zje peu pajee avek dee lievruh britaniek)

#### Kan ik met euro's betalen?

    Je peux payer avec des euros? (Zje peu pajee avek deez uuro)

#### Kan ik met een credit card betalen?

    Je peux payer avec une carte de crédit? (Zje peu pajee avek uunuh kart duh kreedie)

#### Kunt u geld voor me wisselen?

    Vous pouvez me changer d'argent? (Voe poevee muh sjargee darsjan)

#### Waar is er een geldautomaat?
### Eten
#### Een tafel voor één persoon/twee personen, alstublieft.

    Un table pour un/deux (personne/s) s'il vous plaît . (Uhn taabluh poer uhn/deu (personne) siel voes plèt )

#### Mag ik de menukaart even zien?

    Puis-je regarder le menu? . (Peuzje ruhgardee luh meenu? )

#### Is er een specialiteit van het huis?

    Est-ce qu'il y a un specialité? (es kiel ie ja uh specialitee)

#### Ik ben vegetariër.

    Je suis végétarien/végétarienne. (zjuh swie veezjeetarie-uhn/veezjeetarie-èn)

#### Ik eet geen varkensvlees.

    Je ne mange pas de viande de porc . ( Zje ne manzj pa duh viand duh pork)

#### à la carte

    à la carte (aa la cart)

#### ontbijt

    petit déjeuner (petie deezjeunee)

#### lunch

    déjeuner (deezjeunee)

#### avondeten

    dîner (dienee)

#### Ik wil graag _____.

    Je voudrais _____ (Zje voedrè)

#### Ik wil graag een gerecht met _____.

    Je voudrais une nourriture avec_____ (Zje voedrè uunuh noerrituur avek_____)

#### kip

    (du) poulet ( (duu) poelee)

#### vis

    (du) poisson ( (duu) pwasoh)

#### ham

    (du) jambon ( (duu) zjambo)

#### worst

    saucisse ( soosiess)

#### kaas

    (du) fromage (fromaazj)

#### eieren

    (des) oeufs (uf)

#### salade

    salade (salaad)

#### (verse) groenten

    légumes frais (lekuumuh frè)

#### (vers) fruit

    fruit frais (frwie frè)

#### brood

    pain (pèn)

#### rijst

    (du) riz ( rie)

#### Mag ik een glas _____?

    Je peux un verre_____ (Zje peu uh ver_____)

#### Mag ik een fles _____?

    Je peux une bouteille_____ (Zje peu uunuh boetei-je_____)

#### koffie

    café (kafee)

#### thee

    thé (tee)

#### sap

    jus (sjuu)

#### mineraalwater

    eau minérale (oo mieneraal)

#### bier

    la bière ( la bie-èr)

#### rode/witte wijn

    vin blanc/rouge (vih blank/roesj)

#### Mag ik wat _____?

    Puis-je quelque ? ( pwie zje kelkuh)

#### zout

    sel ( sèl)

#### zwarte peper

    poivre noir ( pwaavruh nwaar)

#### boter

    beurre (beur)

#### Ober!

    Garçon ! ( )

#### Ik ben klaar.

    Je suis fini/finie. (Zje swie fienie)

#### Het was heerlijk.

    C'était délicieux. (Seetè deeliesie-eu)

#### De rekening, alstublieft.
### Uitgaan
#### Serveert u alcohol?

    Servez-vous d'alcool? ( servee voe dalkol)

#### Een biertje/twee biertjes, alstublieft.

    Une bière/Deux bières, s'il vous plaît. ( uun bie-èruh/dù bie-èruh, siel voe plè)

#### Een glas rode/witte wijn, alstublieft.

    Un verre du vin rouge/blanc (uh ver duu vi roesj/blank)

#### Een fles, alstublieft.

    une bouteille, si'l vous plaît. (uunuh boetei-je, siel voe plè)

#### water

    eau (oo)

#### sinaasappelsap

    jus d'orange (sjuu doransj)

#### cola

    coca (koka)

#### Proost!
### Winkelen
#### Hoeveel kost dat?

    Ça coûte combien? (Sa koet kombie-en)

#### Dat is te duur.

    C'est trop cher! (Sè tro sjer)

#### duur

    cher (sjer)

#### goedkoop

    bon marché (bon marsjee)

#### Ik ben niet geïnteresseerd.

    Je ne suis pas interessé(e) ( )

#### Oké, ik neem het.

    Bien, je le prend . ( )

#### Mag ik een tasje?

    Est-ce que je pourrais avoir un petit sac ? ( )

#### Ik wil graag...

    Je voudrais... (Zje voedrè)

#### ...zeep.

    savon. ( )

#### ...een paraplu.

    un parapluie . ( )

#### ...een pen.

    un stylo (uh stielo)

#### ...Nederlandstalige boeken.

    des livres néerlandophone (dee livruh neerlandofon)

#### ...Nederlandstalige tijdschriften.

    une revue néerlandaise (uunuh reevuu neerlandèsuh)

#### ...een Nederlandstalige krant.

    un journal néerlandais (uh joernal neerlandè)

#### ...een Nederlands-Frans woordenboek.

    un dictionnaire Néerlandais-Français (uh diksionèr neerlandè-fransè)

### Rijden
#### Ik wil een auto huren.

    Je veux louer une voiture. (Zje veu loe-ee uunuh vwatuur)

#### stop!

    arrête! (arrèt)

#### voorrang verlenen

    donner priorité (donnee priorietee)

#### snelheidslimiet

    la vitesse réduite (la vietes reedwietuh)

#### benzine

    l'essence (lessensuh)

#### diesel

    le gasoil (luh kaswal)