# Pantelleria

Pantelleria is een Italiaans eiland in de Straat van Sicilië. Het eiland is administratief één gemeente en behoort tot de Siciliaanse provincie Trapani.

## Info

| Klimaat | jan | feb | mrt | apr | mei | jun | jul | aug | sep | okt | nov | dec |
| gemiddeld maximum (°C) | 14 | 14 | 15 | 18 | 21 | 25 | 28 | 28 | 26 | 22 | 18 | 15 |
| gemiddeld minimum (°C) | 9 | 9 | 10 | 12 | 15 | 18 | 21 | 22 | 20 | 17 | 14 | 11 |
| neerslag (mm) | 77 | 48 | 37 | 32 | 14 | 6 | 1 | 14 | 41 | 65 | 69 | 80 |
| zonuren (u/d) | 4 | 4,9 | 6 | 6,9 | 8,3 | 9,4 | 10,4 | 10 | 7,9 | 6,5 | 5,2 | 4 |
| Pantelleria heeft een subtropisch klimaat met hete, droge zomers en gematigd warme, natte winters. De tabel geeft de gemiddelde temperatuur, regenval en zonne-uren weer. Het waait er vrijwel altijd, ofwel de koude Mistral uit het noordwesten of de hete Sirocco uit het zuiden. |||||||||||||
Pantelleria, La Perla Nera dell'Mediterraneo, de zwarte parel van de Middellandse Zee ligt centraal in de Straat van Sicilië op hemelsbreed 100 km van Sicilië en 70 km van Tunesië. Hoewel Pantelleria het grootste Siciliaanse eiland is, beslaat het slechts 83 km² en is daarmee ongeveer even groot als het Waddeneiland Terschelling. Het eiland heeft iets minder dan 7500 inwoners. Pantelleria is een vulkanisch eiland; de top van de Montagna Grande is 836 m hoog. Het gehele eiland vormt de top van een onderzees vulkanisch bouwwerk van 2000 m hoogte dat op de tektonische breuk tussen Afrika en Europa ligt. De laatste eruptie in het gebied dateert van 1891 toen enkele kilometers westelijk een onderzeese uitbarsting plaatsvond. Het vulkanische gesteente, dat 98% van het eiland bedekt, is rijk aan natrium en kalium. Dit vulkanisch gesteente wordt pantellerite genoemd. Het eiland ontbeert rivieren. Het vulkanische meer Specchio di Venere (Nederlands: Spiegel van Venus), ook wel Bagno dell’Acqua (Waterbad), is het enige meer van betekenis. Vanwege de relatief goede bereikbaarheid (eigen vliegveld en bootverbindingen), klimaat, interessante geologische omstandigheden en vooral de mogelijkheden om te duiken, is het eiland een toeristische trekpleister (merendeels Italianen).
De gemeente Pantelleria is verdeeld in 25 districten (frazioni): Balata dei Turchi, Bukkuram, Bugeber, Campobello, Contrada Venedise, Cufurá, Gadir, Garitte Karuscia, Khamma, Karuscia, Khaddiuggia, Khamma di Fuori, Madonna delle Grazie, Martingana, Rekhale, San Michele, Santa Chiara, San Vito, Scauri, Scauri Basso, Sciuvecchi, Siba, Sopra Gadir, Tracino en Villaggio Tre Pietre.

### Geschiedenis

Archeologische opgravingen tonen aan dat het eiland 35.000 jaar geleden bewoond was. De oorspronkelijke bevolking van Pantelleria kwam niet uit Sicilië maar was van Iberische en Ibero-Ligurische oorsprong. Zij begroeven hun doden in de necropolis Sese (ook wel Sese Grande of Sese del Re genoemd). Aan het begin van de 7e eeuw v. Chr. namen de Carthagers, waarschijnlijk uit strategische overwegingen, het eiland in bezit. Op de heuvels van San Marco en Santa Teresa, 2 km ten zuiden van de stad Pantelleria, bouwden zij hun Acropolis waarvan nog muurresten overgebleven zijn. De Romeinen bezetten het eiland in 255 v. Chr. om het een jaar later weer te verliezen. In 217 v. Chr. lukte het hen Pantelleria voorgoed te veroveren. Tijdens het Romeinse Rijk diende het eiland als verbanningsoord voor prominente personen en leden van de keizerlijke familie. In 700 werd het eiland veroverd door de Arabieren die het eiland Bent El Riah (بنت الرياح de dochter van de wind) noemden, waarmee ze refereerden aan de sterke winden die voor de noordkust van Afrika ontstaan. In 1123 nam Rogier van Sicilië het eiland in bezit en in 1311 haalde een Aragonese vloot, onder bevel van Lluís de Requesens, hier een aanzienlijke overwinning. Zijn nazaten werden vorsten van Pantelleria totdat de stad in 1553 door de Turken werd geplunderd. De geallieerde bezetting van Pantelleria was in 1943 van cruciale betekenis voor het succes van het binnenvallen van Sicilië. Het eiland werd in de dagen voor de geplande invasie zwaar gebombardeerd.

### Flora en fauna

De flora van het eiland wordt bepaald door de Middellandse Zee en heeft in de zuidoostelijke regio’s een weelderig karakter. Dominant in dit landschap zijn de brem (ginesta), de aardbeiboom (arbutus unedo), de dennen en kruiden zoals tijm, rozemarijn, lavendel, oregano en munt. Op de hoogste toppen bevinden zich dennen en op lagere hoogten eiken (plaatselijke naam: balluti). De schaarste aan water maakt geïrrigeerde landbouw onmogelijk. Spontaan groeien er kappertjes, die, evenals de druif en de olijf, tot de belangrijkste gewassen van het eiland behoren.
Pantelleria wordt door vele soorten vogels als tussenstop gebruikt op hun trek tussen Europa en Afrika. Onder de trekvogels komen roofvogels voor, waaronder slechtvalken, uilen en buizerds. Op het eiland komen alleen kleine zoogdieren voor zoals veldmuizen, konijnen, en de wilde kat die in kleine kolonies tussen de bossen van de zuidoostelijke regio leeft. Verder nog adders (hemorrhois hippocrepis), de enige slangensoort op het eiland.

### Taal

Naast het officiële Italiaans wordt er een lokale variant van het Siciliaans (il Pantesca) gesproken.

## Arriveren
### Per vliegtuig

* 36.818211.967171 Aeroporto di Pantelleria (IATA:PNL, ICAO:LICG), Via Madonna della Margana, 91017 Pantelleria (TP), ☏ +39 0923 911398, fax: +39 0923 913295, info@aeroportodipantelleria.it. Op 4,7 km van het centrum van Pantelleria. Er is een shuttle-service Luchthaven-Pantelleria (Piazza Cavour) v.v.
Met de volgende maatschappijen kan naar Pantelleria gevlogen worden:
* Volotea - Venetië

### Per boot

Siremar onderhoudt een bootverbinding tussen Trapani en Pantelleria. De vertrektijden variëren per seizoen:
* Hoogseizoen (juni t/m september) – dagelijks
   * Vertrek Trapani: 23:59, aankomst Pantelleria 05:45
   * Vertrek Pantelleria: 12:00, aankomst Trapani 17:45
* Laagseizoen (overige maanden)
   * Vertrek Trapani: 23:59 (zo-vr), aankomst Pantelleria 05:45
   * Vertrek Pantelleria: 10:00 (ma-do), aankomst Trapani 15:45
   * Vertrek Pantelleria: 12:00 (vr za), aankomst Trapani 17:45
Ustica linesonderhoudt een verbinding tussen Trapani/Mazara dello Valle en Pantelleria per draagvleugelboot (Aliscafo).
* Hoogseizoen (juni t/m september) – dagelijks
   * vertrek Trapani: 13:20, aankomst Pantelleria 15:50
   * vertrek Pantelleria: 16:10, aankomst Trapani 18:40
* Hoogseizoen (1 juli t/m 31 augustus)
   * Vertrek Mazara dello Valle: 08:15, aankomst Pantelleria: 10:00.
   * Vertrek Pantelleria: 18:00, aankomst Mazara dello Valle: 19:45.
* Traghetti delle Isole onderhoudt driemaal per week (winter) en vijfmaal per week (zomer) verbindingen tussen Trapani en Pantelleria v.v.

## Rondreizen
### Per autobus

* Het eiland heeft openbaar vervoer in de vorm van een mini-busje.

### Per auto/scooter/fiets

* Over het eiland loopt de Strada Provinciale SP 54.

## Bekijken
### Pantelleria

* Pantelleria heeft talrijke monumentale overblijfselen uit een lange geschiedenis. De belangrijkste en meest exclusieve zijn de archeologische overblijfselen in het gebied van Mursia en Cimillia, een stad met een monumentale vestingmuur en bijhorende necropolis. Op de heuvels van San Marco en Santa Teresa zijn ook tal van overblijfselen van het oude Cossyra (oude naam voor Pantelleria).
* In het Archeologisch Museum zijn de beeltenissen te zien van de drie Romeinse keizers Julius Caesar, Titus en Agrippina.
* Kùddia - oude kraters (Ned.), verspreid over het gehele eiland kom je zo rond de 40 van deze oude kraters van vulkanische oorsprong tegen.

### Parco Naturale Montagna Grande

* In het Parco Naturale della Montagna Grande is de mooiste natuur van het eiland te zien:
   * 36.8164311.986571 Specchio di Venere. (Spiegel van Venus) is een meer van vulkanische oorsprong dat 16.000 jaar geleden werd gevormd. Het is het enige grote natuurlijke zoetwaterreservoir op het eiland. Het meer wordt gevoed door warmwaterbronnen (34-56 °C) en verliest zijn water uitsluitend door verdamping. Op het 12 m diepe meer leven zes libelsoorten(Odonata) en acht soorten waterkevers. Het meer is de enige bekende habitat in Europa van het Afrikaanse oaselantaarntje (Ischnura fountaineae), een libelsoort. In het meer zit geen vis.
   * 36.798612.00512 Montagne Grande. Het groene hart van het eiland met 600 botanische soorten waaronder enkele endemisch zijn. Hier nestelt de Algerijnse mees (cyanistes teneriffae) en de graszanger (cisticola juncidis), beide uniek in Europa. De berg biedt panoramische uitzichten over de Straat van Sicilië en de Afrikaanse kust. Er loopt een wirwar van paadjes door het gebied.
   * 36.7764612.012733 Monte Gibele. Krater van Filiu.
   * 36.7678711.966434 Grotta di Benikulá. Bagno Asciutto, ligt ten zuiden van de Montagna Grande.
   * Macchia Mediterranea del Khagiar, een 3 km lange lavastroom met weelderige begroeiing, konijnen en Griekse schildpadden. In het zuidelijk deel van het park groeien pijnbomen tot op de randen van de rotsen die het land van de zee scheiden.

### Andere bezienswaardigheden

Van Oost naar West:
* 36.812312.025745 Gadir. Natuurlijke zwembaden waar de temperatuur van het water varieert 30-50 °C.
* 36.7985612.04786 Cala Tramontana. Een van dè balneare plekken van het eiland.
* 36.7910512.038827 Tracino. Hier bevinden zich de oude Dammusi, de mooiste van het eiland.
* 36.7928412.053698 Arco dell'Elefante. Een monument van Pantelleria.
* 36.79168612.0256299 Mueggen. Achter de wijk Tracino en aan de voet van de oostelijke kant van de Montagna Grande, met uitzicht op de Piano di Ghirlanda. Interessant is de oude kerk van Sant'Antonio. Opmerkelijk is het agrarische landschap omringd door eeuwenoude Dammusi, dat doet denken aan Palestina. Byzantijnse necropolis.
* 36.7803812.0376810 Piano di Ghirlanda. Het Piano (vlakte) di Ghirlanda bevindt zich op de weg van Rekhale naar Tracino, hier tref je veel wijnbouw (Zibibo) aan. Byzantijnse necropolis.
* 36.75716312.05277711 Faraglione di Dietro Isola. Een ander monument van Pantelleria.
* 36.7479612.001612 Rekhale. Aan de voet van de vulkaan Fossa du Russu. Deze wijk presenteert de belangrijkste verschijnselen van secundaire vulkanisme, die het mogelijk maken de bewoners te profiteren van de warmte uit de grond voor de kamers van de Dammusi te verwarmen.
* 36.7674912.001613 Favare Grande. Ten noorden van Rehkale bevinden zich de Favare Grande. Hier komen waterdamp stralen vrij uit de scheuren van de rotsen (tot circa 100 °C).
* 36.7358112.0066514 Saltodellavecchia. Hier heb je een spectaculair uitzicht op een 300 m hoge rotswand aan de uiterste zuidkust.
* 36.744611.9858715 Niká. Kuststrook ideaal voor duikers, thermale baden (90 °C).
* 36.7712611.9556116 Grotta della Storto (Scauri Porto). Deze zeegrotten zijn alleen per boot bereikbaar. Sommige zijn zo groot als kathedralen.
* 36.783411.951717 Grotta di Sataria. In de geschiedenis van het eiland was deze grot de plek waar Odysseus en de nimf Calypso zich heimelijk hebben ontmoet.
* 36.807211.955418 Bukkuram. Deze oude wijk kenmerkt zich door de aanwezigheid van talrijke 'Jardina' typische citrus tuinen. In de buurt van de nieuwsgierige 'Pirtusu du Nutaro' (geologisch fenomeen: kleine grot waar windstoten van koude lucht uitkomen, al gebruikt als een verfrissing op warme zomerdagen door de Carthagers en Romeinen). De patroonheilige van de wijk is San Michele.
* 36.78447711.97482219 Sibà (Bukkuram-Grotta di Benikulà (Montagna Grande)). Hier treft men de mooiste onder de Bagno Asciutto aan.
* 36.8106311.9304220 Sese (Sese del Re of Sesi grande). Necropolis van de eerste inwoners van het eiland.
* 36.825311.934321 Khazén (Stufe di Khazén). Hier bevindt zich de Stufe of Bagno Asciutto, de plek voor een natuurlijke sauna.

## Plaatsen

Hieronder een overzicht van de vijf grootste plaatsen van het eiland Pantelleria:
* 36.828211.94432 Pantelleria-stad. Hoofdstad en tevens belangrijkste havencentrum van het eiland. Gebouwen om te bezichtigen zijn de kerk van San Salvatore en het Castello Barbacane. Iets ten zuiden van het stadje bevindt zich een Akropolis.
* 36.809511.990563 Bugeber. Van hieruit heb je een fraai uitzicht op het meer Specchio del Venere.
* 36.800612.03264 Khamma. Deze wijk staat ook bekend als de streek van de natuurlijke warme bronnen, van hieruit heeft u een prachtige blik over de Cale Tramontana en Levante.
* 36.761611.97635 Scauri. Scauri is het tweede havencentrum van het eiland, wordt ook gebruikt als toeristische haven. Thermale baden. Byzantijnse necropolis.
* 36.8131411.929416 Mursia. Vanuit Mursia kun je naar de dodenstad Sese en naar de Stufe van Khazèn.

## Doen

* Boek een boottochtje en bezoek enkele grotten en de eenzame rots in zee Faraglione dietro l'Isola;
* Op Pantelleria lopen oude muilezel-paden als een spinnenweb over het eiland, over een afstand van 200 km, ideaal voor een trekking of excursie te paard;
* Huur een mountain-bike;
* Huur een scooter, maak een rondrit over het eiland en bezoek de bezienswaardigheden;
* Huur een auto ter plaatse voor een rondrit over het eiland;
Autonoleggio Consolo (Stefano Consolo), Piazza Castello 8, Pantelleria, ☏ +39 023 912716. Auto/scooterverhuur
* Lig een dagje lekker lui aan het strand en zwem af en toe in zee;
* Ga zwemmen of relaxen in een modderbad aan het Specchio di Venere en onderga het weldadige effect op je huid;
* Breng een bezoek aan de wijngaarden, bijvoorbeeld die van het klooster Cantina Agricola Valenza waar rondleidingen gegeven worden. Je kunt er ook heerlijk eten;
* Bezoek het centrum van het stadje Pantelleria met de oude Arabische Medina bij de Via Cristoforo Colombo en overblijfselen van een oude Normandische kerk aan de Via Roma.

### Duiken/snorkelen

Duiken en snorkelen kan op een groot aantal plaatsen langs de kust. De onderstaande bedrijven brengen je erheen. Er worden ook cursussen gegeven.
* Aquasub Diving, via Glicine 4 (Bij de haven van Scauri), ☏ +39 0923 916383, info@aquasub.ch.
* Big Khauna Diving, C/da Sibà n. 72, Pantelleria, ☏ +39 329 3439452 (mobiel).
* Dive-X, ☏ +039 0923 915594, divexgadir@gmail.com.

### Zwemmen/Zonnebaden

De belangrijkste baaien en stranden (enkel rotsen) zijn: Karuscia , Campobello , Kattibuali , Cala Cinque Denti , Cala Tramontana en Balata dei Turchi.

## Kopen

* Een typisch streekproduct zijn de Capperi di Pantelleria (kappertjes).
* Koop een fles lokale muskaatwijn Moscato di Pantelleria of Passito di Pantelleria van DOC kwaliteit.
* Marmelade van de Zibibbo-druif.
* Fichi secchi - Gedroogde vijgen.

## Uitgaan

* 36.77065911.961751 U Friscu Cafè, C.de Scauri 11, Scauri Basso, ☏ +039 0923 918340. Wine Bar, Bioscoop/theater, Terras.

### Evenementen/Festiviteiten

* Juni
- Match Racing, zeilregatta in de 3e week van de maand;
- Sagra del Couscous, Festival aan de Lungomare waar restaurateurs hun gerechten laten proeven, in de 4e week van de maand.
* Augustus
- Coppa Isola di Pantelleria, zeilwedstrijd om het eiland;
- Calice di Stelle - wijnproeverij in het Castello di Barbacane;
- Festa dell'Uva, Vino e Capperi, Proeverij in Piazza Cavour in de 3e week van de maand.
* Oktober
- Festa di San Fortunato, de 16e van de maand wordt het feest gevierd van de patroonheilige van het eiland met een processie, het heilige-beeld wordt in een boot meegedragen en daarna te water gelaten met een kroon van bloemen.

## Eten

De gastronomie van Pantelleria is een mix van Siciliaanse en Noord-Afrikaanse gerechten: Tabouli, een couscous variant, Insalata pantesca een salade enkel gebaseerd op lokale gemengde groenten, Bacio Pantelleria (Nederlands: kus van Pantelleria), een zoete ricotta. Van Islamitische afkomst is de merghez, een worst van pittig gekruid rundvlees. Er zijn talloze peulvruchtgerechten, zoals rode linzen. Op Pantelleria wordt Tumma produceert, een typische verse kaas, die zowel zoet als hartig geconsumeerd kan worden. Lokaal wordt de Zibibbo, een witte zoete wijn (Moscato en Passito di Pantelleria), geproduceerd.

### Pantelleria-stad

* 36.8305811.941251 Ristorante Acquamarina, Via Catania 2, Pantelleria, ☏ +39 0923 911422, info@ristoranteacquamarina.it. 12:00-15:00 en 19:00-23:00, Donderdag gesloten.
* 36.833811.94442 Ristorante La Risacca, Via Milano 65, Pantelleria, ☏ +39 0923 912975. 12:30-14:15 en 19:30-22:30.
* 36.8302611.939873 Ristorante Il Gabbiano Azzurro, Via Trieste 5, Pantelleria (TP) Italia (Porto), ☏ +39 0923 911909. 09:00-15:00 en 18:00-23:15.
* 36.8311511.946154 Ristorante Il Cappero, Via Roma 31, Pantelleria, ☏ +39 0923 912601. Spaghetti con gamberi e lonza.
* 36.8313211.939165 Trattoria del Porto, Lungomare Borgo Italia, Pantelleria, ☏ +39 0923 912677. Friture di pesce, Couscous di Pesce.
* 36.830711.943016 Ristorantino Donne Fugate, Via Felice Cavalloti 1, Pantelleria, ☏ +39 0923 9126888. Mediterraanse keuken, op donderdag Couscous alla Pantesca.
* 36.8307511.93997 Ristorante Franco Castiglione, Lungomare Borgo Italia 24, Pantelleria, ☏ +39 0923 911448.

### Khamma

* 36.80850212.0101558 Trattoria A Favarotta (Di Gabriele Alessandro), Contrada Khamma, Pantelleria (Khamma Fuori), ☏ +39 0923 915446, ffavarotta@tiscali.it. Excellente keuken.

### Scauri

* 36.76961111.9641039 Ristorante Altamarea, Via Scauri Porto 5, Scauri, ☏ +39 0923 918115.
* 36.76909911.96795210 Ristorante La Nicchia, Contrada Scauri Basso (Scauri), ☏ +39 0923 916342.
* Bij wijngaarden kun je vaak terecht voor een hapje en een drankje.

## Overnachten

Tip: Overnachten in een Dammuso, uit lavagesteente (2 m dik) in Arabische stijl gebouwde huisjes met een (wit) koepeldak. Karakteristiek voor het eiland Pantelleria.

### Pantelleria-stad

* 36.82595411.935551 Hotel Blue Moon, Via Don Alonso Errera, Pantelleria, ☏ +39 0923 912785, info@bluemoon-hotel.com. Toeristeninformatie tussen 07:00-22:00 uur.
* 36.82595411.935552 Hotel Santa Chiara (Appartementencomplex (laagbouw) met riant zwembad en terras), C.da Santa Chiara 20, Pantelleria, ☏ +39 0923 911139, info@santachiara-pantelleria.com.
* 36.83017511.9390583 Mediterraneo Hotel, Lungomare Borgo Italia 71 / 75, Pantelleria (Porto), ☏ +39 0923 911299, vacanze@pantelleria.it.
* 36.83035311.9397454 Yacht Marina Hotel, Via Borgo Italia, Pantelleria (Porto), ☏ +39 0923 913649, marinahotel2010@libero.it.
* 36.83065611.9430615 Hotel Miryam, Corso Umberto 1, Pantelleria (Porto), ☏ +39 0923 911374. Modern, maar functioneel, met uitzicht op de haven. Heel goedkoop buiten het seizoen.
* 36.8306911.940216 Hotel Khamma, Lungomare Borgo Italia 24, 91017 Pantellaria, Italië (Porto).

### Scauri

* 36.7678711.9664397 Pantelleria Vacanze (Appartementen en huisjes. Informatie en hulp bij boekingen) (Iets ten noorden van Scauri haven), ☏ +39 338 7612283 (mobiel), info@pantelleria-vacanze.it.

### Tracino

* 36.793812.04078 Residencia La casa dei fiori (Sfeervolle bungalows in tuin met zwembad), Via Marina 52, Contrada Tracino (Aan de oostkant van het eiland), ☏ +39 334 8357182 (mobiel), mericoncet@gmail.com.

### Sibà

* 36.79230511.9797329 Santa Teresa, Località Sibà, ☏ +39 0923 916389, fax: +39 0923 916666, info@santateresa.it.

### Punta Fram

* 36.80102611.93301710 Hotel Village Suvaki, Contrada Cimillia - Punta Fram, 91017 Pantelleria, ☏ +39 0923 916663, info@hotelsuvaki.it.

### Mursia

* 36.81439911.93571311 Il Dammuso di Pantelleria, 91017 Pantelleria (TP), Italia (Mursia), ☏ +39 091 5648880.

### Lago Specchio del Venere

* 36.83240611.97253812 I Jardina Dammusi, 91017 Pantelleria (TP) Italia (Strada Provinciale km 2,4), ☏ +39 0923 913627, info@ijardinapantelleria.it. Locatie aan zee, dichtbij het meer van Specchio del Venere.
Bij hotels is het vaak mogelijk excursies te boeken of een auto/scooter te huren.

## Veiligheid

Voor wie de normale voorzorgsmaatregelen in acht neemt, is Pantelleria volstrekt veilig.

## Contact

Website Gemeente Pantelleria
Video promo di Pantelleria
Pantelleria Guida
* Algemeen Alarmnummer, ☏ 112.
* Politie, ☏ 113.
* Brandweer, ☏ 115.
* Wegenwacht, ☏ 116.
* Carabinieri Comando Stazione Pantelleria, Via Trieste, 91017 Pantelleria (TP)‎, ☏ +39 0923 911109.

### Medische Hulp

* 36.8346311.94497 Ospedale Bernardo Nagar (Ziekenhuis), Strada Almanza, 91017 Pantelleria (TP), ☏ +39 0923 910111.

## Rondom

* Sciacca - bekend om haar thermen en het Carnaval;
* Trapani - met de zoutmijnen Le Saline en Erice;
* Agrigento - met haar beroemde Tempelvallei, Valle dei Templi;
* Pelagische Eilanden - Lampedusa, Linosa, Lampione en Isola dei Conigli;
* Tunesië - bekend door Sousse, Hammamet, Monastir, Tunis en het schiereiland Djerba.