# Ayacucho

Ayacucho is de naam van een stad in de gelijknamige regio van Peru. Ayacucho-stad situeert zich op ongeveer 570 kilometer van de hoofdstad Lima.
Doordat Ayacucho-stad lange tijd afgesloten was van toerisme, is het een authentieke stad gebleven waar de koloniale sfeer veel beter bewaard is gebleven dan in de meeste andere Peruviaanse steden. De regio bestaat uit talrijke kleine bergdorpjes waar men traditie en familie heel hoog acht. Net als het centrale gebergte, is Ayacucho ondanks zijn schatten een weinig bezochte streek.

## Info
### Geschiedenis

De eerste inwoners van Zuid-Amerika vestigden zich in Peru. Van deze gemeenschappen zijn sporen gevonden die dateren van voor 15000 v.Chr. Op 25 km ten noorden van Ayacucho-stad, in de grotten van Pikimachay, zijn overblijfselen gevonden van primitieve nederzettingen van ongeveer 12.000 jaar oud. Opgravingen brachten stenen werktuigen en botten van uitgestorven dieren uit het paleolithicum aan het licht. Deze kleine gemeenschappen die oorspronkelijke leefden van jacht en visvangst, ontwikkelden zich tot grote beschavingen. Zo vestigde zich in de 6e eeuw de Wari-cultuur (of Huari-cultuur) in Peru, waarvan de hoofdstad zich op 22 km van Ayacucho-stad bevond. De Wari was een krachtig militair volk dat als eerste in Peru zijn rijk uitbreidde en zijn eigen cultuur opdrong aan de overwonnen culturen. Ayacucho herbergt enkele herinneringen aan deze oude cultuur:
In 1532 veroverde Francisco Pizarro het – op dat moment erg verzwakte – Incarijk en Peru werd de Spaanse uitvalbasis voor Zuid-Amerika. In die periode (1540) werd door Pizarro officieel de stad San juan de la Victoria gesticht, het huidige Ayacucho. Door haar strategische ligging zorgde de stad ervoor dat bestuursleden en mijnwerkers zich hier gingen vestigen. Met die verworven rijkdom werden de prachtige kerken, missieposten en kloosters gebouwd.Ayacucho-stad is bekend voor zijn prachtige koloniale centrum en de koloniale huizen. De vele kerken die in de kolonisatie gebouwd werden, hebben vandaag als resultaat dat Ayacucho ook wel ‘Hoofdstad van de kerken’ genoemd wordt.
Aan het begin van de 19e eeuw ontstond er grote ontevredenheid door het gebrek aan vrijheid en hoge taksen. Na twee belangrijke veldslagen werd in 1821 de onafhankelijkheid uitgeroepen. Eén van deze veldslagen vond plaats op 9 december 1821 te Ayacucho. Dit is ook de oorsprong van de naam Ayacucho. Deze is afgeleid van de twee Quechuawoorden ‘sterfte’ en ‘hoek’, wat vertaald wordt als ‘hoek van de doden’, verwijzend naar het grote aantal doden in deze onafhankelijkheidsslag. Ter herdenking van deze slag te Ayacucho werd er een 44m hoge obelisk geplaatst. Vandaag is dit een beschermd gebied: het Santuario Histórico Pampa de Ayacucho.
Na de onafhankelijkheid begon een woelige periode van burgeroorlogen en dictaturen. Tegenwoordig is Peru een democratie.

### Cultuur

Peruviaanse muziek kan worden onderverdeeld in 2 grote hoofdgroepen: de Andesmuziek en de kustmuziek. De Andesmuziek ,die nog heel levendig is in Ayacucho, is één van de oudste traditionele muziekstijlen van Latijns-Amerika en geniet wereldwijd bekendheid door hun rondreizende indianengroepen. Ze zijn alom gekend voor hun folklore klederdracht en melancholische muziek gespeeld met gitaar, panfluiten, trommel en charango (typisch snaarinstrument). Iedere streek heeft zijn eigen liederen, die vaak verwijzen naar hun regio, met daarbij passende dansen.
Naast die streekgebonden liederen en dansen is er ook nog een muziekstijl die nationaal wordt beschouwd als dé muziek van het hoogland: de huayno. Hoewel de muziek heel vrolijk klinkt, gaan de teksten vaak over het harde leven in de Andes.
Een stad die vaak bezocht wordt voor het ervaren van de zeer levendige Huayno-muziek, is Cora Cora, in de regio Ayacucho. Eigenlijk dankt de stad haar bekendheid aan de legende ‘Virgen de Las Nieves’. Volgens deze legende moesten de Spanjaarden dit beeld van Lima naar Cuzco brengen, maar onderweg droomde één van de mannen dat de maagd naar CoraCora gebracht wilde worden. Tegenwoordig wordt de maagd nog steeds geëerd in de kerk van de stad.
Naast deze stijlen zijn er ook nog vele mengelingen met andere nationaliteiten (mestizo-muziek) zoals creoolse muziek (Spaanse en Afrikaanse invloeden), chicha (Colombiaanse cumbia gemend met de Peruviaanse huayno), westerse stijlen en Afro-Caraïbische stijlen. De nationale dans is zelfs afgeleid van de Argentijnse tango!

### Kunst

Vandaag is het authentieke handwerk van Peru internationaal herkend. Vooral Ayacucho-stad blinkt hierin uit. Het handwerk van Ayacucho wordt overal ter wereld bewonderd. Typische voorbeelden zijn retablos, christuskruisjes, weverijen van lamawol, vloerkleden, beelden en sieraden. Vooral in barrio Santa Ana kan je vele kunstgalerijtjes bezoeken.
Ook in het Apurimac rivierdal zijn de Ashaninkas, gekend voor hun typisch handwerk. De Ashaninkas, zijn de plaatselijke bevolking die leven aan de rand van de Apurimac-rivier. De regio is heel rijk aan typische flora en fauna van het regenwoud waarvan je de specerijen kan ontdekken in de plaatselijke zoo.
Ten slotte is er ook nog Quinua, een typisch, rustig en charmant Andes stadje, bekend om zijn keramiekwerk. Het stadje werd bekend nadat er de acte van Spaanse overgave getekend werd. De steen waarop de acte getekend is, is nu een herdenkingstuk op de grote markt. Er is ook een museum te vinden over de onafhankelijkheidsstrijd. Quinua is de basis voor een uitstap naar de Wari-ruïnes en het Santuario Histórico Pampa de Ayacucho.
Hoewel de oudste precolumbiaanse kunstuitingen dateren van 8000 v.Chr. zijn er in Peru voornamelijk artefacten teruggevonden vanaf 1500 v.Chr. Het zijn voornamelijk prachtig bewerkte keramische voorwerpen, die elke cultuur met zijn eigen stijl en techniek bewerkte. Naast keramiek, zijn er ook nog enkele voorwerpen teruggevonden van edelmetaal of textiel. Textiel werd vooral aangetroffen in de woestijn, waar het materiaal minder snel vergaat dan in andere regio’s. Edelmetaal aan de andere kant, was gewoonweg zeer schaars. De metalen voorwerpen kenmerken zich door minutieuze decoraties.
Precolumbiaanse literatuur is jammer genoeg niet te vinden, aangezien deze culturen geen schrift hadden zoals wij het kennen. De Inca’s bijvoorbeeld maakten gebruik van Quipu’s (knopen werden met complexe codes aangebracht in koorden om belangrijke informatie door te geven).
Aan dit alles kwam een eind toen de Spanjaarden binnenvielen en het bevel gaven tot het bouwen van religieuze gebouwen tot hoog in de lucht. Indianen werden opgeleid om kunstvormen als beeldhouwen, schilderen en houtbewerking onder de knie te krijgen om zo de Europese meester te imiteren. De indianen echter, imiteerden alles met een zeer persoonlijke stijl; zeer fijne details, maar ook onderliggende boodschappen zijn terug te vinden in deze beroemde werken die soms zelfs mooier worden gevonden dan de originele. Uit de koloniale periode werden vooral brieven tussen machthebbers, verslagen en regelgevingen teruggevonden.

### Sport

Hoewel het Peruviaanse voetbal op wereldvlak weinig te betekenen heeft, zijn Peruvianen hevige voetbalfans. Een match bijwonen is een levendige gebeurtenis. Daarnaast is stierenvechten ook een populaire sport. Dit gebeurt voornamelijk in Lima op hoog niveau, in Ayacucho zie je de sport vooral bij festiviteiten. Ten slotte is basketbal ook redelijk populair.

### Klimaat

Ayacucho-stad, gelegen in de Andes op 2750m hoogte, heeft het hele jaar een aangenaam klimaat: de temperatuur ligt altijd tussen 15° en 25°.
In de winter is het er droog en gematigd (van mei tot en met oktober). De ultravioletstralen zijn dan echter heel krachtig, waardoor het heel warm aanvoelt. ’s Avonds koelt het wel snel af. In de zomer daarentegen is het heter, ook ’s avonds, maar wordt je nu en dan overvallen door hevige regenbuien. De bewolking laat de temperatuur dan ook frisser aanvoelen, dan wat hij werkelijk is.

## Bekijken

* De Wari-ruïne nabij Ayacucho-stad is vandaag een toeristische attractie, één van de hoogtepunten van de regio. Je vindt er ruïnes van wat ooit de hoofdstad van de Wari’s was en één van de grootste stedelijke centra van het oude Peru. Er is een museum waar je alle gevonden voorwerpen kan bewonderen, waaronder veel keramiek. Je vindt er grotendeels ruïnes van huizen terug, maar ook enkele indrukwekkende tempels en graven. Onder de grond zou een immens grote stad verborgen zijn, maar helaas beschikt Ayacucho niet over voldoende middelen om die stad op te graven en te beschermen.
* Ayacucho heeft ook een klein museum met archeologische voorwerpen van verschillende precolumbiaanse culturen, nadrukkelijk de Wari.
* In het diepe zuiden van de regio bevindt zich het Caniche Archeologisch Monument: Een archeologische site waar zich een fort bevindt dat zou behoord hebben tot de rijkdom van de Wari.
* Vilcashuamán was één van de belangrijkste Inca-nederzettingen in het hoogland van Peru. Rond het centrale plein zijn er grote ruïnes te vinden waarop de Spanjaarden eind 16e eeuw de kerk San Juan Bautista bouwden. Daarnaast kan je in het complex ook de Ushnopiramde, de tempel van de zon, de tempel van de maan, belangrijke huizen en terrassen,... bezichtigen.
* Vanuit Vilcashuamán wordt vaak Intihuatana bezocht. Volgens sommige archeologen was deze site een rustplaats voor de Inca-elite. Overblijfselen zijn resten van een paleis met enkele baden, een kunstmatig meertje en een toren. Andere bekende precolumbiaanse culturen waren bijvoorbeeld de Moche (Trujillo), Nazca (Ica), Paracas (Ica) en Titicaca (Puno). Archeologische vondsten kan je terugvinden in die bepaalde delen van het land.

## Doen
### Verken de natuur ronde Ayacucho

Noem de natuur in Ayacucho nooit ‘zomaar natuur’. Vele plaatsen zijn nog steeds doordrongen door eeuwenoude legendes of traditioneel bijgeloof. Bekende voorbeelden zijn:
* De Pumapaqcha, Batán en Qorimaqma - watervallen. Deze drie watervallen waren in legendarische tijden het recreatieoord voor de Inca’s. De Pumapaqcha zijn de bekendste watervallen. Het zijn twee parallelle watervallen van 20 meter hoog, die uitmonden in een vijver. Deze waterval zou een grote energetische kracht bezitten, en verschillende rituelen - ‘Pagapu’ genaamd - worden er gedaan voor Moeder Aarde.
* De Yaurihuiri en Tahuaccocha lagunen. Deze prachtige lagunes/meren zijn gelegen op 4200m hoogte en bekend door “de legende van de tranen”. Je vindt er ook typische diersoorten en het landschap bestaat uit bos, gras en besneeuwde bergtoppen. Ze liggen op een half uur rijden ten Oosten van Puquio.
* De Sondondo vallei. De Sondondo vallei is een district op de oever van de rivier. Het is een heel vruchtbare vallei met diepe kloven waar ook precolumbiaanse terrassen terug te vinden zijn. Je kan Sondondo zelf bereiken via Cabana Sur. Vanuit Sondondo kan je verschillende watervallen bezoeken zoals bijvoorbeeld die van Limayhuacho (vlakbij de Plaza Mayor), Tupanlla en Condorsencca (waar je condors kan zien). Je kan ook de "aguas termales" in de Sondondo-rivier en de "San Cristobal"-tunnel bezoeken.
* De Puzapaccha- waterval. De Puzapaccha waterval is 100m hoog en bekend om de ‘Danzantes de Tijera’ (schaar-dansers), die er rituelen uitvoeren voor de goden van de Andes. De legende vertelt namelijk dat er overblijfselen van de god Huascar in de vijver gegooid zijn. Ze willen aan de hand van die rituelen de energie van de goden opnemen om zo de status ‘doctor’ te krijgen. Het gebied staat verder ook bekend voor zijn typische flora en fauna als herten, haviken en vizcachas. Vanaf de aanduiding aan de weg is het ongeveer 2 uur stappen naar de waterval.

### Natuur

De volgende plekjes zijn voor buitenlanders vaak onbekend, maar huizen een unieke fauna en flora die een bezoek waard zijn:
* Pampas Galeras D´ Achille Nationaal Park. Dit is het meeste bekende nationale natuurreservaat van de regio. Het park wordt gekarakteriseerd door grote open grasvlaktes , omringd door valleien en ravijnen. Het park is vooral gekend door de 6000 beschermde vicuñas (lama-achtige) en andere typische dieren uit de Andes als onder meer bepaalde vossoorten, katachtigen en vogels. 24 juni vindt er een traditioneel feest plaats, de Chaccu, waarbij de wol van de vicuñas wordt geschoren.
* Puyas de Raimondi Bosque (Titankayocc). Het grootste “Puya”-woud van de wereld. De Puyaplant groeit in de hoogvlakten van Peru en Bolovia. Zij kan tot 70 jaar oud worden en tot 10 meter hoog. Zij is van grote ecologische waarde, doordat haar bloemen een enorme omvang aannemen. Jammer genoeg is de soort met uitsterven bedreigd.
* Parinacochas meer. Lago Parinacochas wordt ook wel “Lago de las parihuanas” of “meer van de flamingo’s” genoemd. Omringd door de Sara Sara Vulkaan, Achatayhua vulkaan en Huanzo gebergte, staat het Parinacochas meer gekend voor zijn natuurschoon. Het ligt op ongeveer 4 uur rijden vanuit Puquio, via Cora Cora. Spijtig genoeg kan je niet makkelijk bij het meer zelf geraken, maar de uitzichten vanuit de omgeving zijn toch zeer mooi!
* Sara Sara vulkaan. Je kan aan de voet van de Sara Sara berg geraken met auto of door een 5-uur durende wandeling, maar ter plaatse is er geen publiek transport. De berg kan beklommen worden door amateurs en geeft een prachtig panorama over de streek. Je kan de vulkaan ook mooi zien vanuit het Parinachocas meer.
* Mirador de condors (Chipao). Vanuit Andamarca is het 12 km oostwaarts rijden richting Chipao om een fantastische plek naast de verharde weg te bereiken vanwaar je condors kan aanschouwen.
* "Mini volcanes" in Mayobamba. Dit is een zeer bijzonder en mooi natuurfenomeen van opborrelende mini-kratertjes. Je kan deze mysterieuze plek bezoeken mits een wandeling van ongeveer 1 uur vanuit het centrum van Mayobamba.
* Razuhuillca. Zeer mooie top in de buurt van Huanta. Je kan deze prachtige plek bereiken door -komende van Ayacucho- enkele kilometers voor Huanta een kiezelweg in te slaan richting Puchkas. Je volgt deze weg richting Razuhuillca; nog een beetje verder naar boven stopt de weg aan een mooi bergmeertje (Lago Qarqarqocha). Je kan van daaruit naar boven wandelen (het makkelijkste is om langs de linkse kant rond het meer te gaan en dan verder naar boven te wandelen; alternatief is om uiterst rechts naar één van de toppen te wandelen).
* Bosque de Piedras in Huaraca. Zeer speciale verzameling van grote rotsblokken in het landschap. Als je het kleine "rotsendorpje" rondrijdt, kan je een beetje verder een mooie wandeling maken naar Laguna Ustunaccoocha. Beide plaatsen staan vermeld op Google Maps.

### Geneeskrachtige baden

Peru beschikt over heel wat natuurlijk thermale baden die geneeskrachtige werkingen worden toegeschreven. In Ayacucho vind je nog vele baden die niet overspoeld worden door toeristen:
* De thermale baden van Niñobamba . Dit water heeft een rode kleur en een constante temperatuur van 40°. De bevolking schrijft deze baden een genezende kracht toe voor gewrichtspijn en huidaandoeningen.
* De thermale baden van Huahuapuquio. Ook deze natuurlijke, pruttelende baden worden geprezen voor hun smaak en genezende krachten.
* De thermale baden van Pachapupum . Pachapupum betekent ‘navel van de aarde’ en is gekend voor zijn geneeskrachtige werking voor onder andere astma, gewrichtspijn en huidaandoeningen.
* De thermale baden van Cceronta. Tenslotte worden ook aan deze thermale baden geneeskrachtige werkingen toegeschreven. De baden bevinden zich op een hoogte van 3900m en zijn 1,2m diep.
* De thermale baden van Colpa (of Qollpa). Een half uurtje rijden langs een niet-geasfalteerde weg ten Zuid-Oosten van Quinua, ligt het aangename warmwaterbad van Colpa. Je kan ook een mooie wandeling maken naar de nabijgelegen waterval.

## Eten

Hoewel wereldwijd redelijk onbekend, wordt de Peruviaanse keuken hoog ingeschat door critici. Elke regio wordt gekenmerkt door zijn eigen specialiteiten. Zo worden de recepten in het noorden bijvoorbeeld vooral geprezen om zijn vis, limoen, kruiden, maïs en kaas. Daarentegen is de Amazone vooral gekend voor zijn exotische lekkernijen; vlees, bananen en pinda’s worden er in veel gerechten gebruikt.
De keuken van de Andes is erg gekend vanwege haar traditionele bereidingswijzen. De koks koken het eten in een houtoven, het eten wordt bereid in aardewerkpotten en vlees (varkensvlees, lamsvlees en cavia), kruiden (koriander, peterselie, munt en andere plaatselijke kruiden), knollen, zaden, maïs en kaas zijn overvloedig aanwezig in de eerder eenvoudige gerechten.

### Enkele typische gerechten uit Ayacucho

* Qapchi: voorgerecht van aardappelen bereid met kaas, pepers, melk, olie en uien.
* Mondongo Ayacuchano: soep op basis van maïs met rundvlees, koemaag, spek, pepers en munt.
* Patachi: soep op basis van spek, rundvlees en groenten.
* Puca Picante: stoofpotje van aardappelen, varkensvlees, pinda’s en pepers. Geserveerd met rijst en sla.
* Coldo de Cabeza (Uman Caldo): soep op basis van de kop van een ram, rijst, aardappelen en munt.
* Cuy chactado: gebakken gepaneerde cavia. Geserveerd met aardappelen en sla.
* Pachamanca: rundsvlees, lamsvlees, varkensvlees en cavia bereid in een kuil bedekt met hete bladeren en hete stenen (pre-spaanse stijl), met tuinbonen, aardappelen en andere groenten.
* Teqtes: stoofpotje van erwten, pompoen, quinoa, lima bonen, aardappelen, pepers, look, kaas, melk en eieren.
* Pusra: gerstsoep met kruiden, aardappelen, erwten, eieren en melk.
* Adobo Ayacuchano: stoofpotje van varkensvlees, uien, aardappelen, hete pepers en andere kruiden.
* Puchero: typisch gerecht dat wordt bereid tijdens carnaval, op basis van kool, erwten, fruit, zoete aardappel en yucca.
Enkele typische desserten zijn verschillende ijssoorten en puddingsoorten. Er zijn ook verschillende soorten brood.

### Typische dranken

* Ponche: drank op basis van sesamzaden, pindanoten en kruiden
* Chichas: verschillende soorten traditionele drank die gegist worden op basis van verschillende groenten en fruit.
* Jugos: fruitsappen
Ook niet te missen is natuurlijk de nationale drank Pisco, een sterke drank gedestilleerd uit druiven. Vaak wordt hij geserveerd als “Pisco Sour”, een cocktail van pisco, geklopt eiwit, rietsuiker, ijsblokjes en veel limoen of citroensap.
Ten slotte kwam er in de jaren ’80 een nieuwe trend op: de nieuwe Andes-keuken. Deze past de traditionele keuken aan met de internationale gewoontes. Er worden minder kruiden en vet gebruikt en de maaltijden worden stijlvol gepresenteerd.
Vooral de Huanta provincie staat bekend om haar rijke flora en fauna en streekproducten als fruit, likeur en honing. Je vindt er de verschillende ecologische stappen van gebergte naar jungle. Vooral het Luricocha district heel gekend. Deze regio is het grootste fruitdistrict van Ayacucho en is bekend om zijn avocado's, Lucuma fruit, vla appels, pacaes, cactus fruit, sinaasappelen, vlierbessen en vele andere. Twee belangrijke festiviteiten vinden plaats tussen 1 en 4 mei: het feest van de kruisen en het feest van de avocado. In de regio zijn er ook enkele historische bezienswaardigheden: ‘Puente Colonial de Ayahuarcuna’, de historische stad Huamanguilla, het klooster ‘Sagrado Corazón de Jesús’, de monolitische kolom ‘el Obispo de Piedra’, de kerk ‘Matriz de Huanta’ en Cañón de Huatuscalla.
In Ayacucho-stad vindt je geen overdreven dure restaurants. Toch is de stad gewaardeerd voor zijn restaurants die typische gerechten bieden zoals de populaire restaurants La Casona, El Niño, Via Via, Urpicha en Los Alamos.

## Overnachten

* -13.162721-74.2244111 Hostal Tres Mascaras, Jr. Tres Mascaras 194 (Niet ver van de Plaza de Armas), ☏ +51 66 312921, hoteltresmascaras@yahoo.com.
* Viavia Hotel Ayacucho is gelegen op het centrale plein. Je kan er zalig overnachten in één van de elf thema-kamers waar je je in een ander continent of peruviaanse regio waant. Het restaurant geeft uit op Plaza Mayor met in de horizon de prachtige golven van de bergen. Meer informatie: