# Italië

| Het gehele land is veilig | Mededeling: Raadpleeg hier het actuele reisadvies van het Nederlandse Ministerie van Buitenlandse Zaken. Het actuele reisadvies van het Belgische Ministerie van Buitenlandse Zaken kun je hier raadplegen. Er is ook gedetailleerde info over de veiligheid op deze website van de V.S. |
Italië is een Europees land, in de vorm van een laars, in het centrum van de Middellandse Zee.

## Info

Italië grenst over land aan Slovenië, Oostenrijk, Zwitserland en Frankrijk en aan zee, de Middellandse Zee, de Tyrreense Zee en de Adriatische Zee. Italië is bekend om zijn keuken, mode, sportwagens, mooie kusten, het voormalige Romeinse Rijk en zeer waardevolle kunststeden.
Twee onafhankelijke ministaten worden door Italië omsloten: San Marino en Vaticaanstad. Deze zijn geen deel van de Europese Unie.

### Geschiedenis

Italië staat vooral bekend om zijn Romeinse geschiedenis. Op zijn hoogtepunt had het Romeinse Rijk een oppervlakte van zo'n zes miljoen vierkante kilometer en woonden er zo'n 120 miljoen mensen.
Italië werd pas in 1861 een nationale staat. Het tijdperk van de democratie kwam ten einde na de oprichting van het fascisme onder Benito Mussolini in 1920. Na de Tweede Wereldoorlog in 1946 ontstond een republikeinse regeringsvorm die de monarchie had vervangen. Italië was een van de oprichters van de NAVO en de Europese Gemeenschap. Het was een van de pioniers van de Europese eenwording en nam deel aan de monetaire unie in 1999.

### Cultuur

In Italië zijn er door de eeuwen heen talloze bevolkingsgroepen en culturen die hebben bijgedragen aan het verrijken van het uitzonderlijke artistieke erfgoed van de Belpaese.
* Prehistorie - De geschiedenis van Italië is een van de rijkste en oudste ter wereld: de bevindingen in Puglia bevestigen de aanwezigheid van mensen al 1,5 miljoen jaar geleden. Vanaf de IVe eeuw voor Christus was het Ötzi, de mummie van de Similaun aan de voet van de gelijknamige gletsjer in Zuid-Tirol en vandaag bewaard met duizend voorzorgsmaatregelen in Bolzano. Het Neolithicum dateert de meeste rotstekeningen van Val Camonica die de UNESCO in 1979 heeft uitgeroepen tot het eerste erfgoed van de Italiaanse mensheid. Ten slotte zijn de Sardische nuraghi recenter: een type conische afgeknotte stenen constructie, uniek in zijn soort en representatief voor de Nuraghische beschaving.
* Etruskische tijd - De Etrusken waren een volk van het oude Italië, gevestigd in een gebied genaamd Etruria, dat ongeveer overeenkomt met Toscane, met Umbrië tot aan de rivier de Tiber en Noord-Lazio. De Etruskische beschaving had een diepgaande invloed op de Romeinse beschaving en vermengde zich daarmee aan het einde van de eerste eeuw voor Christus. Van deze populatie zijn er meestal necropolissen zoals die van Populonia en Cerveteri, waar sculpturen van opmerkelijke waarde zijn gevonden, zoals de Sarcofaag van de echtgenoten, bewaard in het Louvre in Parijs en muurschilderingen waarvan sommige zeer goed bewaard zijn gebleven als het graf van de luipaarden in Tarquinia. Als je een beperkte tijd hebt, kun je nog steeds overwegen om het Etruskische museum van de Villa Giulia in Rome te bezoeken.
* Romeinse oudheden - Van Aosta tot Pompeï en Herculaneum, van Aquileia tot Lecce, Italië staat vol met getuigenissen van dit glorieuze verleden. Naast natuurlijk het Colosseum, het Forum Romanum en andere bezienswaardigheden van Rome en die van de hierboven genoemde steden, zeker verdiend te noemen de Arena van Verona, de villa's van het Santa Giulia Museum in Brescia en het Romeinse theater van Taormina.
* Griekse Tijd - Vanaf de 8e eeuw voor Christus koloniseerden de Grieken een deel van Zuid-Italië en Sicilië. Tegenwoordig zijn er veel tempels en theaters van deze overheersing zoals die van de Vallei van de Tempels in Agrigento, Segesta en Archeologisch park Selinunte op Sicilië en het archeologische park van Paestum in Campania.
* Christelijk Italië - Verspreid over het schiereiland zijn er tal van christelijke architecturen uit verschillende periodes en architectonische stijlen uit de Romaanse stijl (700-1200) van de Basiliek van Sint Ambrosius van Milaan, bij de gotische basiliek van de heilige Franciscus van Assisië en de kathedraal van Orvieto naar de Renaissance (1400-1600) met de koepel van Brunelleschi in Florence en de Barok (1600-1830) met de basiliek van Santa Croce in Lecce. Elke plaats heeft echter zijn eigen kerk en een klokkentoren en, vooral de meer historische, zijn rijk aan fresco's en kunstwerken. Enkele voorbeelden zijn de Cappella Contarelli met de schilderijen van Caravaggio in Rome en de kerk van Santa Maria bij San Satiro in Milaan met het illusoire perspectief van de absis ontworpen door Bramante. In de landelijke gebieden zijn er ook kloosters met fresco's zoals de abdij van Monte Cassino.
* Byzantijnse steden - Het Byzantijnse Rijk, ook wel bekend als de Oost-Romeinse Rijk, controleerde het Noord-Italië tot de nederlaag, vond plaats in de handen van de Lombarden in klassiek voorbeeld van de Byzantijnse kunst is, uit het jaar 751. Venetië met de Basiliek van San Marco, maar even belangrijk zijn de gouden mozaïeken van de kerken van Ravenna.
* Renaissance - Rafaello, Michelangelo, Leonardo da Vinci, Botticelli, Brunelleschi ...: er zijn veel Italiaanse kunstenaars die tijdens de renaissance-periode steden en dorpen, kerken en musea verfraaiden. De 'wieg' van deze artistiek-culturele beweging is Toscane. De reis kan beginnen vanaf Piazzale Michelangelo in Florence op het panoramische uitzicht over de stad te blijven lopen door het centrum van de stad te bewonderen, die over de Ponte Vecchio, een bezoek aan de Galleria degli Uffizi, de Piazza della Signoria en de eerder genoemde kathedraal van Santa Maria del Fiore. Urbino is ook een symbool van de Renaissance. Wanneer het Hof van Federico da Montefeltro tal van kunstenaars zoals werden verwelkomd, Piero della Francesca, wiens bekendste werken, Pala Montefeltro een dubbel portret van de hertogen van Urbino, maar ze zijn respectievelijk in Brera (Milaan) en de Uffizi. In de stad van de markiezen blijft het statige Palazzo Ducale vandaag in de Nationale Gallerij van de Marken die huizen, onder andere, het beroemde schilderij "Ideale Stad" van onbekende oorsprong. Het is zeker onmogelijk om alle Renaissance-attracties te noemen, maar de fresco's van Andrea Mantegna en Giulio Romano in Mantova verdienen vermelding en het Palazzo dei Diamanti in Ferrara en de Palladiaanse villa's van Veneto.
* Nuraghe-Sardinië (Prehistorie)
* Tarquinia-Lazio (Etruskische tijd)
* Basiliek van Aquileia-Friuli (Romeinse tijd)
* Tempel van Hera-Selinunte (Griekse tijd)
* Santa Croce-Lecce (Christelijke tijd)
* Basilica di San Marco-Venetië (Byzantijnse tijd)
* Kathedraal Santa Maria del Fiore in Florence (Renaissance)

### Feestdagen

* 1 januari - Capodanno (Nieuwjaarsdag);
* 6 januari - Epifania (Driekoningen);
* maart/april - Pasqua (Pasen);
* 25 april - Festa della Liberazione (Verjaardag der bevrijding);
* 1 mei - Festa del Lavoro (Dag der arbeid);
* 2 juni - Festa dell'Repubblica (Feest der Republiek);
* 15 augustus - Ferragosta (Feest ter H.Maria ten Hemelopneming);
* 1 november - Ognissanti (Allerheiligen);
* 8 december - Immacolata Concezione (Feest van de Onbevlekte Ontvangenis);
* 25 december - Natale (Kerstmis);
* 26 december - Santo Stefano (Sint Stefanus).
31 December - San Silvestro (Oudejaarsavond) en de maandag na Pasen wordt ook gevierd - Pasquetta.
Verder wordt er in iedere plaats de plaatselijke patroonheilige gevierd.

### Klimaat

| Klimaat | jan | feb | mrt | apr | mei | jun | jul | aug | sep | okt | nov | dec |
| gemiddeld maximum (°C) | 11 | 12,5 | 15,6 | 19,2 | 23,3 | 28,3 | 31,2 | 30,6 | 27,1 | 21,4 | 16,2 | 12,1 |
| gemiddeld minimum (°C) | 3,9 | 4,5 | 6,9 | 9,9 | 13,4 | 17,2 | 19,9 | 19,7 | 17,3 | 13 | 8,7 | 5,3 |
Het grootste deel van Italië heeft een mediterraan klimaat met warme zomers en zachte winters. In het noorden is het kouder dan in het zuiden. Het klimaat is daar enigszins vergelijkbaar met dat in België en Nederland, maar met koudere winters en warmere zomers. In de Alpen en de Apennijnen heerst een pool- of hooggebergteklimaat en valt er vaak sneeuw. Op Sicilië is het nog warmer en valt er minder neerslag.
Veel winden in Italië hebben een naam, zoals de tramontana, wat over de bergen betekent. Deze straffe, koude noordenwind is vooral voelbaar in de winter. Het is een droge wind, doordat al veel neerslag in het noorden is gevallen. De uit Griekenland afkomstige 'Greco'-wind lijkt erg op de tramontana, maar brengt meer wolken en dus meer neerslag mee.

### Economie

De belangrijkste landbouwproducten zijn vruchten, suikerbieten, graan, tomaten, aardappels, sojabonen, olijven en olijfolie. Ook vee (vooral rundvee, varkens, schapen en geiten) is heel belangrijk. Bovendien wordt er veel wijn geproduceerd. Er is een kleine visindustrie, waarbij de Adriatische Zee een belangrijke rol vervult. Men vangt onder andere ansjovis, sardienen, tonijn, inktvis en schaaldieren.
De industrie is geconcentreerd in het noorden, in het bijzonder in de "gouden driehoek" van Milaan-Turijn-Genua. De economie van Italië heeft zich geleidelijk omgevormd, van voedsel en textiel naar techniek, staal en chemische producten. Belangrijkste producten zijn ijzer, staal en andere metaalproducten, geraffineerde aardolie, chemische producten, elektrische en niet-elektrische machines, motorvoertuigen, textiel en kleding, afgedrukte materialen en kunststoffen. Hoewel veel van de belangrijkste industrieën van Italië genationaliseerd zijn, is er de laatste jaren weer een veel privatisering geweest. De rol van de Italiaanse overheid is echter nog altijd kenmerkend voor de economie.
Italië heeft een grote buitenlandse handel. De belangrijkste exportproducten zijn: textiel, kleding, metalen, machines, motorvoertuigen en chemische producten. De belangrijkste invoerproducten zijn machines, vervoerapparatuur, chemische producten, voedsel, voedingsmiddelen en mineralen (vooral aardolie).
Het toerisme is eveneens een belangrijke bron van inkomsten. De belangrijkste handelspartners zijn Duitsland, Frankrijk, de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. De Italiaanse infrastructuur, vooral die in het zuiden, is in de naoorlogse jaren verbeterd.

## Regio's

* Noordwest-Italië (Piëmont, Ligurië, Lombardije & Valle d'Aosta) Hier zijn de Italiaanse Rivièra en Cinque Terre, en wereldklassesteden als Turijn, Milaan en Genua, die de bezoekers van de regio delen met prachtige landschappen, zoals het Comomeer en het Lago Maggiore (het grootste meer).
* Noordoost-Italië (Emilia-Romagna, Friuli-Venezia Giulia, Trentino-Zuid-Tirol & Venetië) Van de beroemde grachten van Venetië tot indrukwekkende bergen zoals de Dolomieten en de Italiaanse Alpen en de eersteklas skigebieden zoals Cortina d'Ampezzo en andere.
* Midden-Italië (Lazio, Abruzzen, Marken, Toscane & Umbrië) Ademt geschiedenis en kunst. Rome telt de resterende wonderen van het Romeinse Rijk en een aantal van 's werelds meest bekende monumenten. Florence, bakermat van de Renaissance, is de topattractie van Toscane, terwijl nabijgelegen steden als Siena, Pisa en Lucca veel te bieden hebben aan wie op zoek is naar het land van de rijke historie en het cultureel erfgoed.
* Zuid-Italië (Apulië, Basilicata, Calabrië, Campanië &
* Molise) Bruisend Napels, de spectaculaire ruïnes van Pompeï en Herculaneum, de romantische Amalfi-kust, het relaxte Puglia en de prachtige stranden van Calabrië, maar ook het opkomende agro-toerisme, maken Italiës minder bezochte regio een geweldige plek om te verkennen.
* Sicilië Het grootste eiland van de Middellandse Zee, met de vulkaan de Etna, beroemd om zijn archeologie (Valle dei Templi), zijn mooie stranden, kristalheldere water en enkele van de beste gerechten die de Italiaanse keuken te bieden heeft.
* Sardinië Groot en afgelegen eiland met schitterende baaien ongeveer 250 kilometer ten westen van de Italiaanse kust voor de wel of niet Italianen een waar vakantieparadijs.

## Steden

* 41.8902612.492371 Rome. Hoofdstad van Italië, vol restanten uit de Romeinse oudheid (Museo dell'Civilta Romana) het Museo Etrusca en met schatten van de katholieke kerk, het Musei di Vaticani en het "Colosseum".
* 44.4943211.346782 Bologna. Universiteitsstad met geschiedenis, cultuur, technologie en cuisine en zijn torens.
* 43.7680211.253153 Florence. Bakermat van de Renaissance en nog steeds een en al museum, waaronder de Galleria degli Uffizi , Galleria dell' Accademia en de "Ponte Vecchio".
* 44.40698.93444 Genua. Een belangrijke marittieme republiek in de middeleeuwen zijn paleizen en met het Aquario (Aquarium), het grootste van Europa.
* 45.464059.192175 Milaan. Moderne grote stad met pompeus 19e eeuws aandoend centrum, een van de mooiste kathedralen ("Duomo") van Europa en uiteraard de modestraten van Italië, het Museo di Scienza en de Pinacoteca di Brera.
* 38.1167713.341066 Palermo. Hoofdstad van Sicilië en qua inwonertal de 5e grootste stad van Italië, met bekende gebouwen en kerken uit de Noormandische- en Arabische tijd.
* 45.068987.693247 Turijn. De meest barokke stad van Italië met zijn vele koninklijke paleizen en een grote verscheidenheid aan musea waaronder het Museo di Egizio, het Museo del Cinema en het Museo dell'Auto en de Mole Antonelliana.
* 45.4342712.338528 Venetië. Romantische stad met zijn lagune's, het "Canal Grande" en zijn duizenden grachten.
* 45.4387710.993549 Verona. De stad van Romeo en Julia, de "Arena" , romantisch.
* Colosseum in Rome
* De torens van Bologna
* De Ponte Vecchio in Florence
* Paleizen in Genua
* il Duomo, de kathedraal van Milaan
* Castello della Zisa uit de Arabische tijd in Palermo
* Mole Antonelliana in Turijn
* Canal Grande in Venetië
* Arena van Verona

## Andere bestemmingen

* 40.5609414.205741 Capri. Eiland ten zuiden van Napels, bekend om zijn blauwe grot (Grotta Azzurra)
* 45.81419.08412 Comomeer (Lago di Como). Meer, iets ten noorden van Milaan met de plaatsen Como en Bellagio
* 46.5380512.137883 Dolomieten. Ski-paradijs bij uitstek, Cortina d'Ampezzo, Val Gardena en Madonna di Campiglio
* 37.7510314.994034 Etna. De grootste en meest actieve vulkaan van Europa ligt op Sicilië
* 45.492810.60915 Gardameer (Lago di Garda). Meer nabij Verona, het schiereiland Sirmione, zeer toeristisch gebied
* 40.7426513.940046 Ischia. Eiland ten westen van Napels
* 45.89548.526967 Lago Maggiore (letterlijk: het grootste meer). Bekend van de Isola Bella, Locarno, Verbania en Stresa
* 40.75214.49178 Pompeï. Bezoek de opgravingen, Herculaneum (Ercolano) en vergeet niet de "Vesuvius" te beklimmen
* 43.3184711.331699 Toscane. Met zijn lieflijke heuvels, wijngaarden en charmante dorpjes en stadjes als Lucca, Pisa, San Gimignano, Volterra, Arezzo en Siena
* Capri
* Comomeer
* Dolomieten
* Monte Etna
* Gardameer
* Ischia
* Lago Maggiore
* Pompeï, het Forum
* Toscaans landschap

## Arriveren
### Paspoort en visum

Italië behoort tot de Schengenzone.
Er zijn geen grenscontroles tussen landen die de Verdragen van Schengen ondertekend en geïmplementeerd hebben. Het gaat om de lidstaten van de Europese Unie (behalve Bulgarije, Cyprus, Ierland, Roemenië en het Verenigd Koninkrijk), IJsland, Liechtenstein, Noorwegen en Zwitserland. Daarnaast is een visum dat uitgegeven is voor een lidstaat van de Schengenzone geldig voor alle lidstaten die de verdragen getekend en geïmplementeerd hebben. Maar let op: niet alle EU-lidstaten hebben de Verdragen van Schengen ondertekend, en er bestaan ook lidstaten van de Schengenzone die geen lid zijn van de Europese Unie. Dit betekent dat er mogelijk douanecontroles kunnen plaatsvinden maar geen immigratiecontroles (als je reist binnen Schengen maar van/naar een niet-EU-land) of dat er immigratiecontroles kunnen plaatsvinden maar geen douanecontrole (als je reist binnen de EU maar van/naar een niet-Schengen-land).
Luchthavens in Europa zijn verdeeld tussen "Schengen" en "geen Schengen"-secties, die corresponderen met de "binnenlandse" en "buitenlandse" secties in andere landen. Als je van buiten Europa naar een Schengenland vliegt en dan doorreist naar een ander Schengenland, dan kan je de douane- en immigratiecontroles in het eerste land voltooien en dan direct doorreizen naar het tweede land zonder verdere controles. Reizen tussen een Schengenland en een niet-Schengenland zal resulteren in de gebruikelijke grenscontroles. Denk eraan dat of je nu wel of niet binnen de Schengenzone reist, het bij veel luchtvaartmaatschappijen verplicht is om altijd een paspoort of identiteitskaart te kunnen tonen. Onderdanen van lidstaten van de Europese Unie of van de EFTA (IJsland, Liechtenstein, Noorwegen, Zwitserland) hoeven alleen een geldig paspoort of identiteitskaart bij zich te dragen voor toegang tot de Schengenzone — zij hebben nooit een visum nodig, hoe lang het bezoek ook duurt. Onderdanen van andere landen moeten een geldig paspoort bij zich dragen, en hebben afhankelijk van de nationaliteit een visum nodig.
Alleen onderdanen van de volgende niet-EU/EFTA-landen hebben geen visum nodig voor toegang tot de Schengenzone: Albanië*, Andorra, Antigua en Barbuda, Argentinië, Australië, Bahama's, Barbados, Bosnië en Herzegovina*, Brazilië, Brunei, Canada, Chili, Costa Rica, El Salvador, Guatemala, Honduras, Israël, Japan, Kroatië, Noord-Macedonië*, Maleisië, Mauritius, Mexico, Monaco, Montenegro*, Nieuw-Zeeland, Nicaragua, Panama, Paraguay, Saint Kitts en Nevis, San Marino, Servië*/**, Seychellen, Singapore, Taiwan*** (Republiek China), Verenigde Staten, Uruguay, Vaticaanstad, Venezuela, Zuid-Korea, alsook personen met een British National (Overseas)-paspoort, een Hongkong-SAR-paspoort of een Macau-SAR-paspoort.
Bezoekers van deze visa-vrije landen mogen niet langer dan 90 dagen blijven in een periode van 180 dagen in de Schengenzone als geheel, en mogen in principe niet werken tijdens de verblijfsduur (al zijn er een aantal Schengenlanden die onderdanen van bepaalde nationaliteiten wel toestaan te werken — zie beneden). De teller begint op het moment dat je een lidstaat van de Schengenzone binnentreedt en verloopt niet als je een bepaald Schengenland verlaat voor een ander Schengenland of vice-versa. Echter, onderdanen van Nieuw-Zeeland mogen wel langer dan 90 dagen blijven indien zij alleen bepaalde Schengenlanden bezoeken - zie voor een uitleg van de Nieuw-Zeelandse regering (in het Engels).
Als een niet-EU/EFTA-onderdaan bent (zelfs van een visa-vrij-land, met uitzondering van Andorra, Monaco of San Marino), zorg er dan voor dat jouw paspoort gestempeld wordt bij het binnentreden en bij het verlaten van de Schengenzone. Zonder stempel bij binnenkomst kan je behandeld worden als hebbende de verblijfsduur overschreden bij vertrek; zonder stempel bij vertrek kan je de toegang tot de Schengenzone de volgende keer ontzegd worden wegens het overschrijden van de verblijfsduur in een vorige reis. Als je geen stempel kan bemachtigen, behoud dan documenten als instapkaarten, transportkaartjes en bonnetjes van geldautomaten, omdat die de grenspolitie kunnen helpen overtuigen dat je legaal in de Schengenzone verbleven bent.
Let op dat:
(*) onderdanen van Albanië, Bosnië en Herzegovina, Noord-Macedonië, Montenegro en Servië een biometrisch paspoort nodig hebben om van visa-vrij reizen gebruik te kunnen maken;
(**) onderdanen van Servië met paspoorten uitgegeven door het Serbian Coordination Directorate (bewoners van Kosovo met Servische paspoorten) wel een visum moeten aanvragen;
(***) onderdanen van Taiwan hun ID-nummer vastgelegd moeten hebben in hun paspoort om van visa-vrij reizen gebruik te kunnen maken.

### Per vliegtuig

Vanaf het vliegveld van Amsterdam, Schiphol, vliegen maatschappijen in ieder geval regelmatig naar de hoofdstad.
En ook vanaf het vliegveld van Brussel Airport zijn verschillende vluchten te boeken.
Voor vluchtinformatie naar andere steden in het land kijk je bij de artikelen van die stad.
Lijst met vliegvelden in Nederland en België vanwaar je naar Italië kunt vliegen:
* Amsterdam Schiphol Airport (AMS)
* Brussel Luchthaven Zaventum (BRU)
* Charleroi Airport (CRL)
* Eindhoven Airport Welschap (EIN)
* Maastricht Aachen Airport (MST)
* Rotterdam/The Hague Airport (RTM)
Lijst van luchthavens die vanuit België en/of Nederland worden aangevlogen:
* Alghero - Alghero (AHO).
* Bergamo - Orio al Serio (BGY);
* Bologna - Guglielmo Marconi (BLQ);
* Cagliari - Mario Mameli (CAG);
* Catania - Fontanarossa, Vincenzo Bellini (CTA);
* Comiso - degli Iblei (CIY);
* Florence - Peretola, Amerigo Vespucci (FLR);
* Lamezia Terme - Lamezia Terme/S.Eufemia (SUF);
* Milaan - Linate (LIN) en Malpensa (MPA);
* Napels - Capodichino (NPA);
* Olbia - Olbia-Costa Smeralda (OLB);
* Palermo - Punta Raisi, Falcone e Borsellino (PMO) ;
* Perugia - Perugia-S.Francesco d'Assisi (PEG);
* Pescara - Aeroporto d'Abruzzo (PSR)
* Pisa - Galileo Galilei (PSA);
* Rome - Ciampino (CIA) en Fiumicino, Leonardo da Vinci (FCO);
* Trapani - Vincenzo Florio (TPS);
* Treviso - Treviso-Sant'Angelo (TSF);
* Turijn - Caselle, Sandro Pertini (TRN);
* Venetië - Marco Polo (VCE);
* Verona - Villafranca-Valerio Catullo (VRN);
* Let op!
* LET OP: Sommige vluchten vanuit België en Nederland naar je eindbestemming in Italië zijn seizoensgebonden, zie voor meer informatie naar de web-site of naar het desbetreffende artikel.
Luchtvaartmaatschappijen die vanuit België en/of Nederland op Italië vliegen:
* Brussels Airlines
* Corendom (seizoensgebonden)
* Easyjet
* ITA Airways
* KLM
* Ryanair
* Transavia

### Per trein

Treinreizen kunnen ondanks de opkomst van de budgetluchtvaartmaatschappijen nog steeds een goedkope, snelle en zeker gerieflijker optie voor vervoer zijn. Doordat treinstations vaak in de binnensteden zijn gevestigd, kan de trein op de middelgrote afstand (bijvoorbeeld Enschede - Parijs of Brugge - Wolfsburg) prima concurreren met het vliegtuig.
Momenteel zijn in België en bij de Deutsche Bahn online alleen tickets te bestellen voor de buurlanden van België, resp. Duitsland en een aantal goed bereikbare steden verderop. Overige tickets kunnen alleen maar telefonisch of aan de balie worden aangeschaft, of uiteraard in het betreffende land. Dat laatste is vaak stukken goedkoper. Let bij de Deutsche Bahn ook op de vele Sparpreis-aanbiedingen die bij een reisroute naar of via Duitsland heel voordelig kunnen zijn.
Het is echter wel goed mogelijk om je treinreis vanaf huis uit te stippelen. De twee sites die direct hieronder staan vermeld, geven niet alleen informatie over de reizen vanuit de Benelux maar ook over alle treinverbindingen in heel Europa en in het Russische deel van Azië, dus bijvoorbeeld tussen Moskou en Madrid. Het gaat hier om de site van de Belgische spoorwegen en de Nederlandstalige site van de Deutsche Bahn.
NS Hispeed biedt alleen informatie over reizen tussen Nederland en enkele buitenlandse grote steden. In de regel is deze informatie dan ook nog beperkt tot treinen die rechtstreeks naar of van het buitenland rijden (dus geen verbindingen tussen Utrecht en Parijs of tussen Rotterdam en Duitsland, want daarin zit altijd een overstap binnen Nederland). Om reizen binnen Nederland uit te stippelen kun je best deze website gebruiken.
NS Hispeed verkoopt online een klein assortiment reizen vertrekkend vanuit Nederland naar het buitenland v.v. (enkeltjes en retourreizen), en een zeer beperkt aantal routes vanuit het buitenland naar een (ander) buitenland (enkele- en retourreizen). Overige reizen kun je telefonisch reserveren via de afdeling Telesales (0900-9296, €0,35 p.m.) en aan de balies in de Tickets- en Servicewinkels op de (middel-)grote stations. Dit is het online Internationale loket van de Nederlandse Spoorwegen.
In alle Europese landen is het in de trein verboden te roken.

### Per auto
#### Vanuit België en Nederland

De Alpen zijn al eeuwenlang voor reizende mensen de grootste natuurlijke hindernis tussen Italië enerzijds en Frankrijk/Zwitserland en Oostenrijk anderzijds. Dankzij de tunnels en bergpassen is het nu niet moeilijk om Italië te bereiken. Toen men vroeger nog geen tunnels en asfaltwegen ter beschikking had was het aantal mogelijkheden zeer beperkt. Men had enkel de bergpassen en de kusten. De Brennerpas (1375 m) tussen Oostenrijk en Italië, is wegens zijn grote economische waarde eeuwenlang een twistappel van Italië en Oostenrijk geweest. De pas wordt nu gezamenlijk door deze twee landen beheerd. Je rijdt dus over een stukje geschiedenis! Jezelf voorbereiden op hoe je gaat rijden wordt aanbevolen: als je met een caravan rijdt, is het niet ideaal om een steile bergpas over te steken. Je moet je afvragen waar je wilt zijn in Italië: de Aosta-vallei? Toscane? Venetië?
* Via Oostenrijk
** Route langs Villach en Karinthië: enkel interessant als je aan de grens met Slovenië moet zijn.
** Brennerpas: je rijdt langs een van de hoogste bruggen ter wereld, die Europabrücke, 170 m hoog. De Brennerpas is ideaal om het Gardameer te bereiken.
* Via Zwitserland
** San Gottardo-tunnel (Duits: Sankt-Gotthard-Tunnel): de Gotthardtunnel is 17 km lang, van Gösschenen naar Airolo. Voor vele mensen is het een enge ervaring om zo lang onder de grond te rijden en het idee dat je te voet meer dan een uur nodig hebt om een tunneluiteinde te bereiken doet vele mensen kiezen voor een andere oplossing. Maar objectief gezien doe je er met de auto maar een kwartiertje over om er door te rijden. De maximumsnelheid is 80 km/uur. Sinds het zware ongeval in 2001 zijn er veel veiligheidsmaatregelen genomen in de tunnel. Deze route is ideaal om bijvoorbeeld Bologna te bereiken.
** San Bernardino-tunnel - A 13, deze tunnel loopt vanaf Hinterrhein naar San Bernardino en is 6,6 km lang en is enkelbaans en is na de Gotthardtunnel de belangrijkste Alpenovergang van Zwitserland.
** Simplon-pas - de Simplontunnel loopt tussen Brig en het Italiaanse Iselle di Trasquera, deze is 19,8 km lang;
** Grote Sint Bernardtunnel - de Grote Sint Bernardtunnel loopt tussen Valle dell'Aosta, Saint-Rhémy-en-Bosses en het Zwitserse kanton Wallis, Bourg Saint Pierre, E 27, de tunnel is 5,8 km lang en heeft 2 rijstroken;
** Mont-Blanctunnel - de Montblanctunnel loopt tussen Chamonix en het Italiaanse Courmayeur, E 25 en is 11,6 km lang, men heft hier tol (€ 43,50 (richting Italië), € 44,20 (richting Frankrijk), (voor personenauto's));
* Via Frankrijk
** Fréjus-tunnel - de Fréjustunnel loopt tussen het Franse Modane en het Italiaanse Bardonecchia, A 43, de tunnel is 12,9 km lang en men heft er tol;

### Per bus

Met Eurolines en Flixbus kun je vanuit diverse plaatsen voordelig van België en Nederland naar Italië reizen.

### Per boot

Er vertrekken verschillende veerboten vanuit Griekenland, Albanië, Montenegro en Kroatië. De meesten komen aan in Venetië, Ancona, Bari en Brindisi.
Sommige veerdiensten verbinden regelmatig het eiland Corsica met Genua, Livorno, Civitavecchia, Napels en het noorden van Sardinië (Alghero en Porto Torres). Barcelona is verbonden met Civitavecchia en met Genua.
Ook zijn er veerdiensten die Sicilië en Napels met sommige Noord-Afrikaanse (Tunis) havens verbinden. Er is ook een draagvleugelboot-service van Pozzallo aan de zuidoostkust van Sicilië naar Malta.
Er is het hele jaar door een dienst tussen Triëst en Albanië en zomerdiensten tussen Triëst en Piran (Slovenië) en Porec en Rovinj in het Kroatische Istrië. De verbinding tussen Triëst en Rovinj duurt minder dan 2 uur, wat sneller is dan de busdienst.

## Rondreizen
### Per vliegtuig

Lijst van de belangrijkste vliegvelden in Italië:
* Rome - Ciampino (CIA) en Fiumicino, Leonardo da Vinci (FCO) HUB;
* Milaan - Linate (LIN) en Malpensa (MPA) HUB;
* Bergamo - Orio al Serio (BGY)
* Turijn - Caselle, Sandro Pertini (TRN);
* Venetië - Marco Polo (VCE);
* Genua - Cristoforo Colombo (GOA);
* Palermo - Punta Raisi, Falcone e Borsellino (PMO) ;
* Catania - Fontanarossa, Vincenzo Bellini (CTA);
* Napels - Capodichino (NPA);
Eilanden:
* Pantelleria - Pantelleria (PNL);
* Lampedusa - Lampedusa (LMP);
* Elba - Elba-Marino di Campo (EBA).
Italiaanse luchtvaartmaatschappijen:
* Air Dolomiti

### Per trein

Italië is gezegend met een uitgebreid treinennet dat redelijk op tijd rijdt. Zelfs de kleinste dorpen hebben van die schattige stationnetjes, waar de vrouw van de stationschef de bloemen water geeft en de spoorbomen oppoetst. De boemeltjes zijn het leukst voor de echte treinliefhebber.
Maar Italië heeft ook hele snelle verbindingen tussen de grote steden zoals de Frecciarossa (Rode Pijl) bijvoorbeeld, een Eurostar HS-trein die je in 1 uur en 40 minuten van Rome naar Florence brengt. Reizen per trein in Italië is goedkoop en het is dan ook af te raden een Railpas te kopen. Het is beter gewoon een kaartje van plek tot plek te kopen. In de spitsuren kan het druk zijn. Zoals in Nederland en België moet een kaartje voor de HS-treinen vooraf worden gekocht en is reserveren verplicht.

#### De verschillende soorten treinen
##### ES, AV of ES*: Treni Eurostar Italia

Een hogesnelheidstrein waarvoor reserveren verplicht is. Ze worden aangeduid met ES, AV (Alta Velocita ) of ES*. De AV-treinen rijden met een snelheid van 265 km en worden Frecciarossa genoemd. De gewone ES en ES* rijden met een snelheid van 185 km en heten de Frecciargento.

###### AV

AV — Alta Velocita (hogesnelheidslijn). De hogesnelheidslijn loopt van Milaan met de rest van Italië, vanuit station Milano Rogoredo naar o.a. Bologna, Florence, Rome, Napels, Salerno en in aanbouw zijnde lijn naar Sicilië. Vanuit station Milano Rho Fiera naar o.a. Turijn, station Milano Garibaldi naar o.a. Lyon en Parijs, maar ook kun je vertrekken vanuit station Milano Centrale naar o.a. Rome, in aanbouw is de lijn Milano-Venetië (Triëst) vanuit station Milano Pioltello.
De volgende AV-treinstellen zijn in bedrijf:
* Frecciarossa 1000 — de nieuwste generatie hogesnelheidstreinen — 400 km/uur
* Frecciarossa — (rode pijl) — 300 km/uur
* Frecciargento — (zilveren pijl) — 250 km/uur
* Frecciabianca — (witte pijl) — 200 km/uur
* Italo — AGV (Automotrice a grand vitesse)
* Frecciabianca
* Frecciargento
* Frecciarossa
* Italo
* AV Frecciarossa 1000
Alle Eurostartreinen hebben airco en snacks aan boord. Op langere afstanden rijdt een restauratiewagen mee waar je een drie-gangenmenu inclusief een halve fles wijn voor rond de 28 euro koopt (2009), eventueel kun je met een creditcard betalen. Overal zijn netaansluitingen voor lap-tops of mobiele telefoons.
Tussen de steden rijdt dan nog de Eurostar City-trein en de ES-City.

##### Intercity & Intercity Plus

Er is weinig verschil in service tussen de IC en de IC Plus, behalve dat voor de IC Plus reserveren verplicht is.

##### Diretto, Espresso & Interregionali treinen (D, E en IR)

Op deze treinen is reserveren niet mogelijk. Alle drie zijn het boemeltjes, hoewel de IR iets sneller gaat dan de andere twee. Ze zijn goedkoop, maar meestal vrij vol, vooral in de vakanties en op feestdagen. Het verdient te overwegen om in de 1e klas te reizen (prima classe).

#### Wegwijs op het station

Op elk station (stazione) worden de vertrekschema's gepubliceerd. De borden zijn in het wit (aankomst) en het oranjegeel (vertrek) waarop de route, de stops en (anders dan in Nederland) de aankomsttijden van eindbestemming en tussengelegen stations staan vermeld. Let goed op de kolom met extra informatie zoals vertragingen e.d.
Er zijn twee manieren om je ticket te kopen op het station.
* Je gaat naar het loket en koopt daar je ticket, gewapend met de nodige informatie, tijd, bestemming, soort trein, aantal tickets en of je prima of seconda wil reizen.
* Je kan ook de ticketautomaat gebruiken als het station er een heeft. Ze zijn gemakkelijk te gebruiken en meestal sneller dan het loket.
Je kan ook kiezen om je ticket online te kopen of bij een reisagent die treinkaartjes verkoopt. Hiervoor betaal je meestal extra. Als je je kaartjes hebt gekocht ga je je trein opzoeken. De perrons heten binari (meervoud van binario). Maar voordat je aan boord gaat moet je je treinkaartje valideren. Op de perrons zie je gele automaten staan waar je je kaartje in moet steken waardoor het een datum/tijdstempel krijgt. Doe je dit niet, dan kan je een behoorlijke boete krijgen. De conducteurs zijn nog wel eens gevoelig voor een toerist die dit niet weet, maar het is beter geen risico te nemen.
De officiële website van de Italiaanse spoorwegen - Trenitalia

### Per bus

Italië heeft geen nationale busmaatschappij. Elke regio heeft zijn eigen onafhankelijke busmaatschappij. Deze werken niet samen, noch zijn de aankomst- en vertrektijden op elkaar afgestemd. Dus reizen per bus door verschillende regio's in Italië is moeilijk. Per trein kan het eenvoudiger zijn.
Enkele maatschappijen:
* Lazzi opererend veelal in de Toscane;
* SAIS, vanuit tal van grotere plaatsen o.a. van en naar Sicilië;
* Baltour;
* Flixbus met tal van bestemmingen in Italië en Europa;
* Busitalia FS.
Stadskaartjes kosten €1,50 per rit met de bus/tram en de Metro en zijn meestal 100 minuten geldig vanaf de eerste afstempeling. Opgelet, een kaartje is slechts geldig voor één rit. Verlaat je het station of halte en wil je daarna binnen de termijn van 100 minuten opnieuw een bus en/of tram en/of metro nemen, dan dien je een nieuw kaartje te kopen. Kaartjes koop je bij onder meer tabacchi, herkenbaar aan de grote T, bij de grotere busstations of bij je hotel. De meeste trams en ook bussen hebben automaten waar je met gepast geld een kaartje kunt kopen. Let op: kaartjes moet je afstempelen, anders zijn ze niet geldig.
* Stadsbus(sen) zijn in de meeste plaatsen oranje van kleur:
* Streekbus(sen) zijn blauw van kleur.

### Per boot

Bootverbindingen vanuit het vasteland naar Sardinië en Sicilië:
| Bestemming | Maatschappij | Vertrektijd | Prijs |
| Genua-Olba | Tirrenia | 9:00-20:30-21:30 | € 45,00 p.p. enkele reis |
| Genua-Porto Torres | Tirrenia | 08:30-20:30 | € 44,00 p.p. enkele reis |
| Cagliari-Palermo | Tirrenia | 10:30-19:30 | € 44,00 p.p. enkele reis |
| Civitavecchia-Olbia | Tirrenia | 08:30-13:00-14:00-22:30 | € 40,00 p.p. enkele reis |
| Civitavecchia-Cagiari | Tirrenia | 19:00-19:30-20:00-23:00 | € 52,00 p.p. enkele reis |
| Napels-Palermo | Tirrenia | 20:15 | € 52,00 p.p. enkele reis |
| Napels-Cagliari | Tirrenia | 18:00-19:00 | € 44,00 p.p. enkele reis |
| Napels-Palermo | SNAV GNV | 20:00 | € 56,00 p.p. enkele reis |
| Civitavecchia-Palermo | SNAV GNV | 19:00 | € 59,00 p.p. enkele reis |
Enkele andere maatschappijen die de eilanden Sardinië en Sicilië aandoen:
* Grimaldi Lines
* Grande Navi Veloce
Verder zijn er ook veerdiensten in de grote meren in het noorden.

### Per auto

Italië bezit een goede infrastructuur, de autosnelwegen worden beheerd door Autostrada

#### Afkortingen wegennetstelsel in Italië

* A - Autostrada (Autosnelwegen, hiervoor moet meestal tol worden betaald met uitzondering van de superstrada)
* SS - Strada Statale (Nationale wegen)
* SP - Strada Provinciale (Provinciale wegen)

#### Maximale snelheid

* Autostrada - 130 km /per uur, bij regen 110 km / per uur;
* Superstrada - 110 km/ per uur;
* Nationale wegen - 90 km / per uur;
* Provinciale wegen - binnen de bebouwde kom is de maximale snelheid 50 km / per uur

#### Wegwijzers

* Blauwe wegwijzers staan voor nationale wegen, b.v., SS 222 Strada Statale 222 (beter bekend als de Chiantigiana, chianti-route);
* Groene wegwijzers staan voor de autosnelwegen (autostrada), meestal tolwegen, b.v. A1 ;
* Bruine wegwijzers staan voor een bestemming die toeristen kunnen interesseren b.v. archeologische attractie, museum of strand.
* Travel Warning
* WAARSCHUWING: ZTL, Zone a Traffico Limitata, oftewel beperkte verkeersgebieden. Het zijn besloten gebieden in veelal middelgrote en grote Italiaanse steden, meestal in het historische centrum waar alleen geautoriseerde voertuigen zijn toegestaan. Veel toeristen melden elk jaar een boete (ongeveer € 100) voor het onbewust invoeren van een ZTL.
* ZTL zone
* Snelheidslimieten
* Groene- en blauwe wegwijzers
* Aankondiging snelheidscontrole op snelwegen
* A1
* SS 222 - Chiantigiana
* Bruine toeristische wegwijzers
* Groene wegwijzer wat autosnelwegen aanduiding

### Per metro

In Italië zijn er 7 steden met een eigen ondergrondse (Metropolitana), waarvan die van Milaan de grootste is, verder in Rome, Turijn, Genua, Napels, Brescia en Catania.
* Milaan - 4 lijnen in bedrijf, 1 lijn onder constructie, lengte: 96,8 km en 113 stations ( + nog enkele stations onder constructie);
* Rome - 3 lijnen in bedrijf, lengte: 58,8 km en 73 stations;
* Napels - 2 lijnen in bedrijf, lengte: 20,3 km en 23 stations;
* Turijn - 1 lijn in bedrijf, 1 lijn onder constructie, lengte: 13,2 km en 21 stations;
* Genua - 1 lijn in bedrijf, lengte: 7,1 km en 8 stations;
* Brescia - 1 lijn in bedrijf, lengte: 13,7 km en 17 stations;
* Catania - 1 lijn in bedrijf, lengte: 8,8 km en 11 stations ( + nog enkele stations onder constructie).
* Beeldmerk Metropolitana in Italië
* Metrostation in Catania (Giovanni XXIII)
* Metro in Genua
* Map:Metropolitana van Milaan
* Stazione Garibaldi-Milano
* Metro-station in Napels (Universitä)
* Magneet-vervoersbewijs Metro Milaan
* Metrostation van Turijn-Porta Susa

## Taal

De officiële taal is het Italiaans.
* Frans wordt ook lokaal gesproken in het noordwesten (Valle d'Aosta);
* In Zuid-Tirol is er een Duitstalige meerderheid;
* In sommige valleien in de Dolomieten, het Ladinisch;
* Er wordt in Friuli, Friulaans gesproken dat ver verwant is met het Reto-romaans in Zwitserland;
* Sardinië heeft ook zijn eigen taal, het Sardijns;
* In Sicilië het Siciliaans, dat een officieel erkende taal is;
* In Friuli-Venezia-Giulia is ook een Sloveense minderheid;
* Op sommige plaatsen in Zuid-Italië, in Puglia, spreken de ouderen een Grieks dialect, het Griko, dat dateert uit de tijd van Magna Graecia.
Ook in andere delen van het land zijn er sterk geprononceerde dialecten, die weinig gemeen hebben met de taal op hoog niveau. Tot het midden van de 20e eeuw werd het dialect bijna overal gesproken en alleen bij speciale gelegenheden het Hoog Italiaans, maar in de laatste decennia is het standaard Italiaans in opkomst, vooral in de grotere steden en bij de jongere generaties.
In de goed ontwikkelde toeristische gebieden kun je het goed vinden met het Engels. In het binnenland helpt Engels nauwelijks en moet je in het Italiaans communiceren. Zie taalgids Italiaans.

## Bekijken
### Monumenten

Italië is het land met de meeste monumenten op de werelderfgoedlijst van de UNESCO.
Rotstekeningen van Valcamonica — Historisch centrum van Rome, de bezittingen van de Heilige Stoel in die stad met speciale territoriale rechten en Sint-Paulus buiten de Muren — Historisch centrum van Florence — Venetië met zijn lagune — Domplein van Pisa — Historisch centrum van San Gimignano — Sassi en het park met de rotskerken van Matera — Vicenza en de Palladiaanse villa's in Veneto — Historisch centrum van Siena — Historisch centrum van Napels — Crespi d'Adda — Ferrara, stad van de renaissance in de Po-delta — Castel del Monte — Trulli van Alberobello — Vroeg-christelijke monumenten van Ravenna — Historisch centrum van Pienza — 18e-eeuws Koninklijk Paleis van Caserta met park — Aquaduct van Vanvitelli en San Leuciocomplex — Residenties van het Koninklijk Huis van Savoye — Botanische tuin in Padua — Portovenere, Cinque Terre en de eilanden Palmaria, Tino en Tinetto — Kathedraal, Torre Civica en Piazza Grande van Modena — Archeologisch Pompeï, Herculaneum en Torre Annunziata — Amalfitaanse kust — Archeologisch Agrigento — Villa Romana del Casale, Piazza Armerina — Nuraghe Su Nuraxi bij Barumini — Nationaal park Cilento, Vallo di Diano e Alburni met archeologisch Paestum en Velia en kartuizerklooster van Padula — Historisch centrum van Urbino — Archeologische opgravingen en Patriarchale Basiliek van Aquileia — Villa Adriana, Tivoli — Eolische Eilanden — Assisi, Sint-Franciscusbasiliek en andere franciscaanse locaties — Verona — Villa d'Este, Tivoli — Laatbarokke steden in het Val di Noto (Zuidoost-Sicilië) — Sacri Monti van Piedmont en Lombardije — Monte San Giorgio — Etruskische begraafplaatsen van Cerveteri en Tarquinia — Val d'Orcia — Syracuse en de rotsnecropolis van Pantalica — Genua: Le Strade Nuove en het systeem van de Palazzi dei Rolli — Oude en voorhistorische beukenbossen van de Karpaten en andere regio's van Europa — Mantua en Sabbioneta — Rhätische Bahn in het Albula/Bernina-landschap — Dolomieten — Longobarden in Italië — Plaatsen van macht (568-774 na Christus) — Prehistorische paalwoningen in de Alpen — Etna — Villa's en tuinen van de Medici in Toscane — Wijngaardlandschap van Piëmont: Langhe-Roero en Monferrato — Arabisch-Normandisch Palermo en de kathedralen van Cefalù en Monreale.
* Cinque Terre
* De Trulli van Alberobello
* Castel del Monte
* Sint Franciscus van Assisië
* Kathedraal van Monreale
* Le strade nuove-Genua
* Villa Romana del Casale-Piazza Armerina
* Nekropolis von Pantalica
* Tivoli
* Ferrara
* San Gimignano
* Modena
* Sint Paulus buiten de muren-Rome
* Val di Noto
* Piazza dei Miracoli (Domplein)-Pisa
* Vallei der tempels-Agrigento
* Eolische eilanden
* Pienza

### Eilanden

* Sicilië – Eolische Eilanden, Egadische Eilanden, Pelagische Eilanden, Ustica en Pantelleria;
* Sardinië;
* Capri, Ischia en Procida bij Napels;
* Elba – bekend door de eerste ballingschap van Napoleon;
* Isola dell'Giglio, Isola di Montecristo, Isola di Pianosa, Isola di Gorgona, Isola di Capraia (bereikbaar vanuit Livorno) nabij Toscana.

### Musea

Elke grote stad heeft een aantal lokale musea, maar sommige hebben nationale en internationale relevantie.
Dit zijn enkele van de belangrijkste musea van Italië met permanente collecties:
* Galleria degli Uffizi. In Florence, is een van de grootste musea ter wereld en dit moet je gezien hebben. Gezien het grote aantal bezoekers, is reserveren vooraf een goed idee, om lang wachten te voorkomen.
* Pinacoteca di Brera. In Milaan is een prestigieus museum gevestigd in een mooi 17e-eeuws paleis met verschillende schilderijen, waaronder opmerkelijke schilderijen uit de Renaissance.
* Museo dell’Accademia Etrusca e della Città di Cortona (Etruskisch museum). In Cortana, Toscane.
* Museo Egizio (Egyptisch Museum). In Turijn, de op één na grootste Egyptische verzameling ter wereld, na de Egyptische museumcollectie van Cairo.
* Acquario di Genova (Aquarium). In Genua, een van de grootste en mooiste ter wereld, ligt in Porto Antico (oude haven) in een gebied dat in 1992 volledig werd vernieuwd door architect Renzo Piano.
* Museo di Scienza (Museum der Wetenschap en techniek). In Milaan, een van de grootste in Europa, er zijn collecties te vinden over boten, vliegtuigen, treinen, auto's, motorfietsen, radio en energie. Onlangs heeft ook de Toti-onderzeeër, die open is voor bezoekers, verworven.
* Museo Civilta Romana (Museum Romeinse beschaving). In Rome, heeft de grootste verzameling ter wereld over het oude Rome en een prachtige reproductie (schaal 1:250) van het hele gebied rond Rome in 325 na Christus, het tijdperk van Constantijn de Grote.
* Museo Nazionale dell'Cinema (Nationaal Filmmuseum). In Turijn, gelegen in de prachtige Mole Antonelliana , historisch gebouw en symbool van de stad.
* Museo dell'Auto (Automobielmuseum). In Turijn, een van de grootste ter wereld, met een verzameling van 170 auto's die de hele geschiedenis van auto's bestrijkt.
* Musei Vaticani (Vaticaans Museum). Niet strikt genomen in Italië, omdat het Vaticaan een apart territorium is. Bezoek de 54 "galerijen" van de musea om de Sixtijnse kapel te zien, de kamers zijn geschilderd door Rafaello, enkele verbazingwekkende vroege kaarten en kunstwerken door de eeuwen heen, voornamelijk christelijk in focus.
* Museo Nazionale Etrusco di Villa Giulia (Etruskische museum in Villa Giulia). In Rome, geweldige collectie van Etruskische kunst.
Hiernaast herbergt Italië een groot aantal bijzondere musea. Zoals het Museum van het Vagevuur, het Museum van het Putdeksel, het Museum van het Boze Oog en het Museo della Merda.

## Doen

Populair in de Alpen en in de Apennijnen is ook het berg-toerisme, het strand-toerisme aan alle kustgebieden van de Middellandse Zee en aan de grote meren van het land, met name het Gardameer.
In het winterseizoen is het in de Alpen ook mogelijk om te skiën. De skipistes bevinden zich in Veneto (Cortina d'Ampezzo), Trentino-Alto Adige (Dobbiaco, Curon Venosta, Madonna di Campiglio, Pinzolo), Lombardia (Ponte di Legno, Livigno, Bormio), Valle d'Aosta (Courmayeur). Sommige pistes zijn ook te vinden in de Apennijnen, in Toscane (Abetone, Monte Amiata), Emilia-Romagna (Monte Cimone, Cerreto Laghi), Marche (Sibillini gebergte), Lazio (Monte Terminillo), Abruzzo (Ovindoli, Pescasseroli, Roccaraso), Molise (Campitello Matese) en Sicilië (Monte Etna).
De belangrijkste badplaatsen liggen verspreid over de gehele Italiaanse kust. Uitgaande vanaf Ligurië langs het schiereiland van Cinque Terre naar Viareggio, aan de kust van Amalfi, de Salento kust, Otranto, Gargano, de Costa dei Trabocchi, Giulianova, San Benedetto del Tronto, Rimini, Riccione, Lido di Jesolo en Grado. Dan zijn er de twee belangrijkste eilanden, Sicilië (Cefalù en San Vito lo Capo) en Sardinië (Costa Paradiso en Costa Smeralda) en de vele kleinere eilanden zoals de Eolische Eilanden, Pantelleria, Lampedusa, het eiland Capri en de Tremiti-eilanden.
De belangrijkste Italiaanse pretparken Mirabilandia in Ravenna en Aquafan in Riccione (Emilia-Romagna), Gardaland en Caneva op het Gardameer en Miragica in Puglia.
Erg populair is ook het wijn-toerisme. De beroemdste wijngaarden (en wijnen) zijn te vinden in Le Langhe (Piemonte), in Chianti (Toscane), in Franciacorta ( Lombardije) en in de Valpolicella (Veneto).

## Kopen

Italië is een geweldige plek voor alle vormen van winkelen. De meeste steden en dorpen zijn tot de rand gevuld met veel verschillende soorten winkels, van blitse boetiekjes en enorme winkelcentra tot kleine kunstgaleries, kleine voedselwinkels, antiquairs en krantenwinkels.
* Eten - is absoluut een van de beste souvenirs die je in Italië kunt krijgen. Er zijn honderden verschillende vormen van pasta (niet alleen spaghetti of macaroni). Vervolgens heeft elke Italiaanse regio zijn typische gerechten zoals kaas, wijn, ham, salami, olie en azijn.
* Italiaanse mode - deze is wereldwijd bekend. Veel van 's werelds beroemdste internationale merken hebben hun hoofdkantoor of zijn in Italië opgericht. Milaan is de mode- en designhoofdstad van Italië. In de stad vindt men vrijwel elk groot merk van de wereld, niet alleen Italiaans, maar ook Frans, Engels, Amerikaans, Zweeds en Spaans. De belangrijkste plek voor het crème de la crème winkelen is de Via Montenapoleone, maar de Via della Spiga, Via Manzoni, Via Sant 'Andrea en de Corso Vittorio Emanuele zijn even luxueus, zo niet iets minder prominente, eersteklas winkelstraten. De Corso Buenos Aires is de plek voor massale of outlet shopping. En, de prachtige Galleria Vittorio Emanuele in het centrum en de Via Dante hebben ook enkele designerboetieks. Vrijwel elke straat in het centrum van Milaan heeft op zijn minst een aantal kledingwinkels van een soort. Maar ook Rome en Florence zijn serieuze modecentra's en scheppen de bakermat van enkele van de oudste mode- en juwelenhuizen in Italië. Wanneer je in Rome bent, zal de chique en prachtige Via dei Condotti, die leidt naar de Spaanse Trappen, uw primaire referentiepunt voor winkelen zijn, met boetieks, maar aangrenzende straten zoals de Via dei Babuino, de Via Borgognona, de Via Frattina, de Via del Corso en de Piazza di Spagna. In Florence is de Via de 'Tornabuoni de belangrijkste winkelstraat, en daar vind je tal van designermerken. In beide steden kun je echter een overvloed aan chique boetieks vinden, van ontwerp of niet, verspreid over het centrum.
* Sieraden- en accessoirezaken - deze zijn in overvloed in Italië te vinden. Er zijn veel sieraden en accessoire-winkels die afkomstig zijn uit Italië. Vicenza en Valenza worden beschouwd als de juwelenhoofdsteden van het land, die ook beroemd zijn vanwege hun zilverwerk- en goudwarenwinkels. In heel Italië, met name Milaan, Rome, Napels, Florence en Venetië, maar ook in verschillende andere steden, vind je honderden verschillende sieraden- of zilverwarenboetieks. Afgezien van de beroemde, zijn er enkele geweldige eigenzinnige en funky juwelierszaken verspreid over het land.
* Design en meubels - is iets waar Italië trots en terecht beroemd om is. Meubelshops van uitstekende kwaliteit zijn overal te vinden, maar de echte plek om de beste deals te kopen is Milaan. Milaan bevat een van de beste designkamers en emporia ter wereld. Voor de nieuwste designuitvindingen, bezoek de Fiera di Milano in Rho, waar de nieuwste snufjes worden tentoongesteld. Veel Italiaanse steden hebben grote antiek meubilair winkels. Je kunt dus kiezen uit hypermodern, avantgardistisch meubilair of antiek uit de oude wereld om in dit land te kopen, die gemiddeld van goede kwaliteit zijn.
* Glaswerk - Glas is iets dat Venetië uniek maakt, maar dat zich verspreidt over het hele land. In Venetië is beroemd het eiland Murano. Hier kun je prachtige bekers, kristallen kroonluchters, kandelaars en decoraties kopen die gemaakt zijn van verbluffend, meerkleurig geblazen glas, dat ontworpen kan worden in moderne, funky arrangementen of in de klassieke oude stijl.
* Boeken - zijn te vinden in boekwinkels in elke kleine, middelgrote of grote stad. De belangrijkste boek en uitgeverijen/winkels in Italië zijn Mondadori, Feltrinelli, Hoepli of Rizzoli. De meeste grote boekhandels zijn te vinden in Milaan en Turijn die de hoofdsteden zijn van de uitgeverswereld van Italië (Turijn werd in 2006 World Book Capital), maar steden als Rome en nog veel meer hebben veel boekwinkels. 99% van de verkochte boeken zijn in het Italiaans.
* Kunst - kunstwinkels zijn overal te vinden in Italië, met name de meest artistieke steden Florence, Rome en Venetië. In Florence is de Oltrarno de beste plaats om kunst te kopen, waar talloze ateliers replica's van beroemde schilderijen of soortgelijke dingen verkopen. Meestal, afhankelijk van in welke stad je ook bent, krijg je replica's van opmerkelijke kunstwerken die je daar aantreft, maar ook kun je in verschillende steden zeldzame kunstwinkels, beeldhouwwinkels of funky, modern/oude winkels vinden.
Openingstijden kunnen nogal verschillend zijn afhankelijk waar je bent, in regelmaat van 08:30-12:30 en 16:00-20:00 uur.
Op 15 augustus (Ferragosto) zijn de meeste winkels gesloten.

## Eten en drinken

Italië staat bekend om zijn wereldberoemde keuken. Pizza en pasta zijn de grote bekende specialiteiten, maar zeker niet de enige die de smaakpapillen in vervoering kunnen brengen.
Een paar voorbeelden van typische Italiaanse specialiteiten:
* IJs - (gelato, of meervoud gelati). Overal in Italië verkrijgbaar in de meest spannende en exotische smaken. Verplichte kost tijdens de reis.
* Koffie - in geen enkel land ter wereld wordt de koffie zo serieus genomen als hier. Espresso, caffé macchiato, cappuccino, caffé latte etc, etc, etc. Ga op onderzoek uit en ontdek je favoriete koffie. Maar let op: na het middaguur (volgens sommige Italianen, die streng in de leer zijn, al na 10 uur 's ochtends) is het not done om nog cappuccino te drinken: dat hoort bij het ontbijt.
* Toetjes - (dolci): tiramisu, pannacotta, verschillende ijssoorten. De lijst is te lang om op te noemen, maar ook als je niet echt een toetjesmens bent dan is het de moeite waard om er een paar te proberen.
* Wijn - (vino): Italië is een echt wijnland (grootst producerende land ter wereld). Van het noorden bij Aosta tot aan het zuidelijk gelegen Sicilië worden druiven verbouwd. Het resultaat mag er zijn en de prijzen per fles zijn in de meeste restaurants meer dan redelijk. Dikwijls vind je op de wijnlijst alleen de prijzen per fles, maar er is altijd een huiswijn die je per glas (calice) of per kruik kan nemen (wit/rood/rosé), en dikwijls nog enkele andere wijnen per glas.
* Pizza - Het woord pizza komt van het Latijnse woord 'pitta' wat geplet betekent. Denk er om een pizza niet te verwarren met een 'focaccia'.
Bekende streekgerechten in Italië:
* Veneto-Venezia-Giulia - Polenta, Baccala alla Veneziana
* Lombardia - Risotto alla Milanese, Cotoletta alla Milanese, Panettone, Cassoeula
* Emilia-Romagna - Prosciutto di Parma, Tortellini in brodo
* Liguria - Tortelloni alla Pesto
* Toscana - Bistecca alla Fiorentina, Panzanella en Crostini
* Lazio - Spaghetti alla Carbonara
* Umbria - Strangozzi al Ragú, Porchetta
* Abruzzi - Bruschetta, Scrippelle, Spaghetti all'Amatriciana
* Marche - Frittata con la mentuccia, Bruschetta, Vincisgrassi, Fettuccine all Zaffarano
* Piëmonte - Risotto all'Tartufo, Panna Cotta
* Campania - Pizza alla Napolitana, Spaghetti alla vongole
* Puglia - Panzerotti, Focaccia
* Calabria-Basilicata-Molise - 'nduja calabrese, Morzeddhu
* Sardegna - Gamberi alla Vernaccia di Oristano
* Sicilia - Arancini, Pesce Spada, Cassata Siciliana
* Pizza
* Spaghetti al Pomodoro
* Polenta (Maïskoek)
* Lasagna
* Formaggi misti (Kaas)
* Mozzarella (Buffelkaas)
* Risotto alla Milanese (Rijst op zijn Milanees)
* Prosciutto di Parma (Parmaham)
* Salami
* Panettone (Koek met gedroogd fruit en krenten/rozijnen, speciaal met de feestdagen)
* Gubana (typisch zoet van Friuli)
* Tiramisu (nagerecht met mascarpone-kaas, lange vingers en chocolade
* Pesce spada (Zwaardvis)
* Calamari (pijlinktvis)
* Bistecca alla Fiorentina (T-bone biefstuk op zijn Florentijns)
* Arancini (gevulde "warme" sinaasappels)
* Insalata caprese (Salade op de manier van Capri)
* Cappuccino
* Gelato (Ijs)
* Panforte

### Eetgelegenheden

De meest voorkomende zijn:
* Rosticceria - (Rotisserie) hier kun je meestal kant- en klare (geroosterde) gerechten afhalen, de prijs bepaalt uiteindelijk het gewicht;
* Pizzeria - (Pizzeria) buiten pizza kun je ook diverse pastagerechten bestellen;
* Osteria - lokaal voor wijn en kleine gerechten;
* Trattoria - (traiter) eenvoudige doch meestal regionale gerechten;
* Ristorante - (Restaurant) luxere lokaal voor regionale-, nationale- en internationale gerechten aan tafel geserveerd.
* Tavola Calda (Lett.: warme tafel) en bij de wat grotere caffé's.
In Italië in het algemeen betaal je altijd voor het brood (pane) en laken en servet (coperto) en bediening (servizio), deze staan apart vermeld op je rekening.
Indien je in een restaurant gaat eten dan wordt van je verwacht dat je ten minste een voorgerecht (antipasti) en een hoofdgerecht (secondo) besteld. Een dessert (dolce of formaggio) is zeer gebruikelijk. je sluit je diner (cena) af met een kopje koffie (caffè) en dat mag best een cappuccino zijn als je een espresso te straf vindt. Mocht je een compleet diner te overdadig vinden, ga dan naar een kleine bar waar de kans groot is dat je er een stuk pizza, een portie olijven of zoete en zoute hapjes kunt bestellen.
De meeste gerechten worden geserveerd zonder groenten. Als je die er graag bij hebt, bieden de meeste restaurants op het menu ook bijgerechten aan (contorno), zoals tomaten, spinazie, of gebakken aardappelen.
* Antipasto - (voorgerecht) bestaat ook wel uit een buffet waar je jezelf bedient;
* Primo piatto - bestaat meestal uit een pasta gerecht of risotto of brodo (soep);
* Secondo piatto - (hoofdmaaltijd) vlees- of visgerecht
* Contorni - groenten- en/of salade en aardappelen, deze dient men apart erbij te worden besteld;
* Dolce - (nagerecht) dat meestal bestaat uit zoetigheid of fruit (frutta della stagione) en kaas;
* Caffé - ter afsluiting een kopje espresso.

## Uitgaan

Het uitgaan in Italië is doorgaans anders dan wij in Nederland en België gewend zijn. Door het gunstige klimaat speelt het leven zich immers af op straat en niet zozeer binnen. De traditionele Italiaan verkiest een wijntje op het terras of een biertje op het plein vaak boven de dampende club of de disco. Dit betekent niet dat er geen clubs of disco's zijn, integendeel. Uitgaansgelegenheden als de buurt Testaccio in Rome zijn mateloos populair bij de jeugd! Ook rondom het Garda-meer zijn er legio uitgaansgelegenheden te vinden. Wel zijn de clubs (en het drinken) vaak erg duur in vergelijking tot Nederland of België. Schrik niet van prijzen vanaf €10,00 voor een biertje.

### Festiviteiten

* Palio di Siena - historisch paardenrennen aan de Piazza del Campo in Siena;
* Calcio Fiorentino - historisch rugby-voetbal op de Piazza Santa Croce in Florence in juni;
* Regata Storico di Venezia - historisch roei-regata op het Canal Grande in Venetië, gehouden jaarlijks in september;
* Carnavale di Venezia - traditioneel wordt er ieder jaar een masker vervaardigd met het Venetiaans carnaval (16 Febr.-5 Mrt. 2019);
* Sagra del Mandorlo in fiore - Jaarlijks Internationaal Folklore en andere festiviteiten rond de Valle dei Templi, Teatro Pirandello, Piazza Marconi, Viale della Vittoria in februari-maart in Agrigento
* Palio di Siena
* Calcio Fiorentino-Florence
* Regata di Venezia
* Carnavale di Venezia
* Sagra del Mandorla in fiore-Agrigento

## Overnachten

Italië biedt verschillende vormen van verblijf. Denk aan zeer luxe hotels tot eenvoudige campings. Een aantal verblijfsvormen is typisch Italiaans, denk hier aan agriturismo (vakantie bij de boer) of een albergo diffuso.
* Bed & Breakfast
* Pensione (Pension)
* Locanda
* Affitta camere (kamerverhuut)
* Appartimenti (Appartementen)
* Albergo (Hotel)

### Agriturismo

Vooralsnog zou je kunnen denken dat dit gewoon 'boerderijvakantie' zou betekenen, maar zo simpel ligt het niet. Bij het doorspitten van alle agriturismowebsites, kom je als consument heel wat onduidelijkheden tegen.
De termen 'agriturismo', 'villa', 'ecoturismo' en 'turismo rurale' staan in de Italiaanse wetgeving niet erg goed of helemaal niet omschreven, met het gevolg dat je niet altijd weet waar je precies terechtkomt. Met agriturismo werd oorspronkelijk een werkende boerderij bedoeld die daarnaast als vakantieverblijf dienst doet. In principe is het een bed and breakfast met de mogelijkheid mee te eten met de boerenfamilie. - Lees hier meer over de term agriturismo.
* Agriturismo - Ongeveer 250 agriturismo-adressen ingedeeld per regio over het hele land.
* Palazzo Giovanni
* Overzicht agriturismo in Italiä.

### Albergo diffuso

Deels een huis en deels een hotel, dat zijn 'alberghi diffusi' een nieuw soort verblijfsaccommodatie, in het bijzonder geschikt voor de vakantieganger die niet gewoon willen overnachten in een hotel. In principe hebben we het hier over hele kleine dorpjes die al lang zouden zijn vergeten en tot ruïnes zouden zijn vervallen, ware het niet dat ondernemers die de mogelijkheid zagen om complete dorpen op te kopen en de woningen en andere gebouwen stuk voor stuk te renoveren op deze manier het dorp een nieuwe functie konden geven als hotel.
Je komt in zo'n dorp uiteraard allerlei gebouwen tegen. De term "diffuso" wil zeggen dat je hier een structuur tegenkomt die horizontaal is en niet verticaal zoals een traditioneel hotel. Meer informatie over deze verblijfsvorm.
* Sextantio - Abruzzen
* Vecchia Mottola
* Borgi di Basilicata
* Borgi dei Corsi
* Casa Oliva
* Muntaecara

## Leren
### Italiaans

De Italiaanse taal kan men het best leren in Toscane, hier wordt weliswaar een dialect gesproken, doch dit komt nauw overeen met het Italiaans. Florence, Siena maar vooral Lucca dienen zich aan als uitgangspunt om Italiaans in optima forma te leren kennen en spreken.
* Instituto Dante Alighieri

### Kunst & Design

Kunst, kunst en nog eens kunst, er is maar één plaats in heel Italië waar men kunst kan gaan studeren en dit is in Florence, n.l. Accademia di Belle Arti di Firenze.
Voor Design is Milaan het middelpunt:
Istituto Marangoni

### Gelato

IJs maken, je kunt het leren o.a. in Perugia Scuola italiana gelateria

### Universiteit

Voor buitenlanders is er in Perugia en Siena (Italiaanse taal) een Universiteit, Universitá per stranieri di Perugia en Siena.

## Veiligheid

Als vrouw alleen reizen door Italië is volkomen veilig. Wel is het zo dat hoe zuidelijker je reist, hoe meer aandacht de vrouw van de gemiddelde Italiaan krijgt. Wanneer je dit vervelend vindt, probeer dan oogcontact te vermijden, of de versierders gewoon te negeren.
Liften langs de openbare autowegen is voor de Italianen geen normale zaak. Dit wordt dus sterk afgeraden. Alleen wanneer je 'amici' maakt, levert dit in de meeste gevallen geen problemen op en kun je gewoon veilig reizen.
In de grote steden als Rome en Napels moet je erg oppassen voor je kostbaarheden. Draag daarom niet meer op zak dan nodig is. Neem een goede tas mee met ritssluitingen aan de binnenkant en let op passerende scooters. In Napels worden oorbellen zelfs uit oren gestolen.
Wat de maffia betreft valt het allemaal erg mee. Alleen in Calabrië en op het eiland Sicilië zijn ze behoorlijk aanwezig.

### Praktische tips

In Italië wordt de normale Europese spanning van 230V/50Hz gebruikt. De gebruikelijke stekker is van het type L, met drie pinnen naast elkaar, waarvan er twee versies zijn. In de "kleinere" ervan past ook de Euro-platte stekker.
In nieuwere gebouwen zijn meestal gecombineerde contactdozen, die zowel varianten als Euro-flatplug bevatten. Schuko-pluggen passen niet in Type-L-aansluitingen.
Vooral in het noorden vind je enkele, maar niet overal, aansluitingen voor de Schuko-stekker. Schuko-adapters zijn in de meeste gebieden eenvoudig en goedkoop verkrijgbaar in de supermarkt; anders in de elektrische handel.

## Contact

* Carabinieri, ☏ 112.
* Politie, ☏ 113.
* Brandweer, ☏ 115.
* Noodhulp, ☏ 118.
* Wegenwacht (ACI), ☏ 803116NOCC.
* Poste Italiane, ☏ 803160NOCC.
* Ambassade Koninkrijk der Nederlanden, Via Michele Mercati 6, 00197 Rome (Villa Borghese/Metro: Flaminio), ☏ +39 06 32286001, rom-ca@minbuza.nl. Openingstijden consulaire afdeling Maandag, dinsdag, woensdag en vrijdag van 09.00-12.00 uur. Donderdag van 10.00-12.00 uur en 's middags van 14.00-16.00 uur.
* Belgische Ambassade, Via Giuseppe de Notaris 6, 00197 Rome (Don Minzoni, Bus Lijn 982), ☏ +39 06 3609511, Rome@diplobel.fed.be. Openingstijden van Maandag tot Vrijdag 08:30-12:30 en 14:00-15:00 uur.
* Italiaans Verkeersbureau (meerdere talen)
* Italiaans bureau voor toerisme (meerdere talen)

### Telefoon

Als je van buiten Italië naar vaste nummers in Italië wilt bellen, moet je na het landnummer ook de "0" van het netnummer kiezen. Vanuit Nederland naar Italië is het landnummer 039 en vanuit Italië naar Nederland kies 031.

### Internet

Als je van een internetcafé gebruik wilt maken, moet je je eerst legitimeren, dus legitimatiebewijs meebrengen!
Landen in Europa :