# Architectura/Jaargang 5/Nummer 25/Boekbespreking

* Afkomstig uit Architectura, jrg. 5, nr. 25 (zaterdag 19 juni 1897), p. 118-119. Publiek domein.
De pas verschenen 11e en 12e aflevering van het „Maandschrift voor versieringskunst” heeft op het omslag eene reproductie van het groote aanplakbiljet door thoen prikker indertijd voor dit maandschrift vervaardigd. De inhoud is verder als volgt: Drie platen met pottebakkerskunst door j. mendes da costa. Wederom uitingen van het overal doordringende besef, dat het de taak der artisten is het ambacht te veredelen en op te heffen uit den conventioneelen sleur. Wat zouden veel beeldbouwers goed doen wanneer zij het lofwaardige voorbeeld van mendes da costa volgden, en in kleine bescheiden dingen trachtten hun kunnen uit te drukken, liever dan in ongenietbare grootsche concepties, door niemand begrepen of gewaardeerd, hunne beste kracht te zien wegzinken in den steeds wederkeerenden vorm van ontnuchtering. Volgende platen bevatten eene op zijde gebattikte oorkonde van c. d. lion cachet, twee spiegelomlijstingen door th. molkenboer en eene oorkondekoker in ivoor en perkament van lion cachet. Oude kunst is vertegenwoordigd door een plaat met twee Japansche aardewerken beeldjes en eene andere waarop twee Chineesche bronsjes; de verdere aanvulling kan om hare mindere belangrijkheid onvermeld blijven.
2e Hoofdstuk: „Schoonheid in vorm en kleur.”
wordt vervolgd.
De vereeniging tot bevordering van beeldende kunsten onder beheer van bestuurderen der Maatschappĳ „Arti et Amicitia” te amsterdam zond eene circulaire waaruit het volgende blijkt. Opgericht in het jaar 1845 verspreidde zij tijdens haar bijna 50jarig bestaan onder hare leden ongeveer 2200 kunstwerken. Bovendien deed zij 45 gravures — waaronder verschillende etsen — vervaardigen, die telken jare als premie zijn uitgereikt. De premie 1896 bestond in een plaatwerk over de bekende verzameling „Teylers stichting” te haarlem. Sedert hare oprichting werd alleen voor ’t aankoopen van kunstwerken als prijzen der verloting een bedrag van bijna 5 tonnen gouds besteed. Alle aan te koopen en te verloten schilderijen, teekeningen enz. zijn door Nederlandsche meesters vervaardigd, en ook de bovengemelde gravures en etsen. Voor elken verkoop wordt 5% gestort in het weduwen- en weezenfonds der Maatschappij „Arti et Amicitia,” waardoor eene niet onbelangrijke som aan gemeld fonds ten goede is gekomen. Sedert 1893 traden 2669 nieuwe leden toe, terwijl het aantal correspondenten steeg van 145 tot 287. Het lidmaatschap bedraagt niet meer dan f 5.— ’s jaars, waarvoor men een lot in de tegen het einde van december te houden verloting ontvangt, benevens als premie 1897 het plaatwerk over verzameling j. j. tiele te amsterdam. Het plan bestaat om op deze wĳze, gedurende de eerstvolgende jaren, de verschillende particuliere verzamelingen van ons land in den vorm van plaatwerken voor een ieder blĳvend toegankelĳk te stellen. De prospectus, in den vorm van een klein boekje, doet deze bloeiende vereeniging weinig eer aan; het omslag heeft men met randjes en een juffrouw tusschen zonnebloemen blijkbaar getracht te versieren, ook het typografisch gedeelte is geheel in commercieelen geest opgevat en het zwaartepunt van den geheelen opzet valt op het loffelijke streven, om nieuwe leden te werven. Een net gesteld inteekenbiljet is daarom in den prospectus gemakshalve opgenomen. Curieus is de volgende zin uit dezen zaakkundigen prospectus.
Een zestal plaatjes, zincographische reproducties naar schilderijen uit de verzameling j. j. tiele, moeten een beeld geven van de premie- uitgave 1897. De tekst dezer uitgave zal van ph. zilcken zijn en onder de artisten wier werken werden opgenomen behooren o. a. bauer, breitner, jozed israels, segantinis. Niettegenstaande den goeden klank dezer namen kon men toch een zeker gevoel van ouderwetsche dofheid niet van zich afzetten. Is misschen het uitgeven van zulke zoogenaamde prachtwerken met reproducties naar schilderijen eene noodzakelijke mislukking omdat zij nimmer de frissche eigenheid van het werk zelf kunnen weergeven?