OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# De Katholieke Illustratie/Jaargang 1/Nummer 6/Het glycerine als middel tegen de brandwonden

| ← Sodakalk als middel tegen den houtzwam | Het glycerine als middel tegen de brandwonden (1867) De Katholieke Illustratie, jrg. 1, nr. 6 (1867), p. 48. | Verkoperen van ijzer en staal → |
* Uitgegeven in 's-Hertogenbosch door Administratie van de Katholieke Illustratie (uitg. door Henri Bogaerts).
[ 48 ]HET GLYCERINE ALS MIDDEL TEGEN DE BRANDWONDEN. De meeste vetten bevatten een eigenaardig bestanddeel, dat zich met water kan verbinden en als glycerine of oliezoet wordt afgescheiden. Het glycerine heeft in den nieuwsten tijd veel nuttige toepassingen verkregen en vooral de bijvoeging van glycerine geeft aan de zeep de eigenschap om de huid week en zacht te maken. Niet minder merkwaardig is het gebruik er van als middel tegen brandwonden. Men bestrijkt namelijk met een penseel de versche wonden onmiddelijk en verder enkele malen per dag met glycerine; het vormen van blaren en etter kan hierdoor voorkomen en de genezing bespoedigd worden, zonder een spoor of litteeken achter te laten.
# De Katholieke Illustratie/Jaargang 1/Nummer 6/Hoftrein

| ← Vetmesten | Hoftrein (1867) De Katholieke Illustratie, jrg. 1, nr. 6 (1867), p. 48. | Een spoorwegrijtuig → |
* Uitgegeven in 's-Hertogenbosch door Administratie van de Katholieke Illustratie (uitg. door Henri Bogaerts).
[ 48 ]HOFTREIN. De hoftrein, uit negen wagens bestaande, waarin het Fransche keizerpaar de reis van Chalons naar Salzburg heeft gemaakt , heeft veler aandacht getrokken. De gezamenlijke wagens zijn door sierlijke bruggen aan elkander verbonden, waardoor zij een rei van salons vormden. De middelste wagon, de verzamelplaats van den keizer en de keizerin met hun hofbegeleide, vormt een met divans, fauteuils, spiegels, beelden, uurwerken en armlichters enz., volledige pronksalon. Aan weêrszijden sluiten zich de eetzaal en het schrijfkabinet des keizers aan, dat benevens andere voorwerpen als eene schrijftafel, een uurwerk enz. met een telegraaftoestel voorzien is, waardoor hij met onder de wagons liggende draden den kondukteur en den op den trein aanwezenden telegrafisten en hofbeambten zijne bevelen geeft. In de slaapkamer van den keizer en de keizerin staan in de lengte twee prachtige bedden. De overige waggons zijn voor de gasten en het gevolg en voor kelder en keuken bestemd.
# Da Costa/Aan een dichter in zijne ballingschap

| ← Geestdrift | Da Costa's Kompleete Dichtwerken (1876) door Da Costa Aan een dichter in zijne ballingschap | Den heere W. De Clercq → |
* Uitgegeven in 's-Gravenhage door D. A. Thieme.
[ 311 ]
AAN EEN DICHTER IN ZIJNE BALLINGSCHAP.
       Naar het Fransch van
             LAMARTINE.
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Fortezza del Corpo

| ← Pu­di­ci­tia. Kuys­heyd, […] | ‘For­tez­za del Cor­po. Kracht, Sterck­heyd van ’t Li­chaem’ door Ce­sa­re Ri­pa | For­za d’Amo­re, […]. Kracht der Lief­de, […] → |
* Afkomstig uit Cesare Ripa et al. (1644) Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants, Amstelredam: Dirck Pietersz Pers, p. 266. Publiek domein.
Fortezza del Corpo. Kracht, Sterckheyd van ’t Lichaem.
EEn gewapende Vrouwe, gelijck geſeyt is, houdende in de rechter hand de kodſe van Hercules, en op ’t hoofd voor een Helm, een Leeuws kop, gelijckmen in d’oude beeldeniſſen ſiet.
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Fortuna (2)

| ← For­tu­na. Avon­tuyr | ‘For­tu­na’ door Ce­sa­re Ri­pa | For­tu­na → |
* Afkomstig uit Cesare Ripa et al. (1644) Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants, Amstelredam: Dirck Pietersz Pers, p. 131. Publiek domein.
Fortuna.
EEn Vrouwe die op een kloot ſit, hebbende vleugels aen de ſchouders.
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Fortezza (2)

| ← For­tez­za. Dap­per­heyt, Sterck­heyt | Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants (1644) door Cesare Ripa et al. For­tez­za. Dap­per­heyt, p. 81 | Dap­per­heyt des li­chaems, ver­voeght met eedel­heyt van ’t ge­moet → |
* Uitgegeven in Amstelredam door Dirck Pietersz Pers.
Fortezza. Dapperheyt.
EEn Vrouwe die met een kodſe, als Hercules, een groote Leeuw dootſlaet, en voor haere voeten leggen boogh, kooker en pijlen. Deſe is getrocken uyt een ſeer ſchoone Medaglie. Siet Pierium in ’t i boeck.
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Fortezza d’Animo & Corpo

| ← Dap­per­heyt des li­chaems, ver­voeght met eedel­heyt van ’t ge­moet | Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants (1644) door Cesare Ripa et al. For­tez­za d’Ani­mo & Cor­po. Dap­per­heyt aen Li­chaem en Ge­moet, p. 81 | For­tez­za. Dap­per­heyt, Sterck­heyt → |
* Uitgegeven in Amstelredam door Dirck Pietersz Pers.
Fortezza d’Animo & Corpo. Dapperheyt aen Lichaem en Gemoet.
EEn Vrouwe met een Kuras, Helm, Rapier en Spieſſe, houdende in de ſlincker hand een Schild daer een Leeuws kop in geſchildert is, alwaer een kodſe boven op ſtaet, verſtaende hier door de ſterckheyt des lichaems, en door den Leeuws kop de dapperheyt van ’t gemoed, gelijck dit in een ſeer oude Medaglie te ſien is.
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Fortezza (1)

| ← For­tez­za & Va­lo­re del Cor­po, […]. Dap­per­heyt en Wacker­heyt des li­chaems, […] | Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants (1644) door Cesare Ripa et al. For­tez­za. Dap­per­heyt, Sterck­heyt, p. 81 | For­tez­za. Dap­per­heyt → |
* Uitgegeven in Amstelredam door Dirck Pietersz Pers.
Fortezza. Dapperheyt, Sterckheyt.
EEn gewapende vrouwe in kaſtany bruyn gekleet, welcke verwe ſterckheyt beduyt, gelijckende den Leeuwe; leunende aen een pijlaer, weſende dieſelve de meeſte vaſtigheyt van een gebouw. Voor haere voeten ſal een Leeuw leggen: een dier dat van de Egyptenaers hier toe alſoo gebruyckt is.
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Fortezza & Valore del Corpo

| ← Gra­tie. Danck-Go­din­ne­kens | Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants (1644) door Cesare Ripa et al. For­tez­za & Va­lo­re del Cor­po, Con­giun­to con la Pru­den­za & Vir­tu del ani­mo. Dap­per­heyt en Wacker­heyt des li­chaems, ver­een­ight met wijs­heyt en kracht des ge­moets, p. 81 | For­tez­za. Dap­per­heyt, Sterck­heyt → |
* Uitgegeven in Amstelredam door Dirck Pietersz Pers.
EEn gewapende Vrouwe met een Borſtſtuck, Helm en Schild: hebbende in de rechter hand een bloot Sweert, waer dat aerdigh een Slangh is omgeſlingert, op den Helm ſalſe een Lauwerkrans hebben gevlochten; met dit opſchrift His Frugibus. Het Rapier bediet ſterckheyt en kracht des lichaems, en de Slange wijsheyd en kracht des gemoets, door welcke twee deughden men dickwijls ſlechte luyden ſiet klimmen totte triomphale Lauwerkroone, dat is tot hooge eere van den krijgh.
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Fortuna (1)

| ← Ca­pric­cio. Fan­ta­syen, […] | ‘For­tu­na. Avon­tuyr’ door Ce­sa­re Ri­pa | For­tu­na → |
* Afkomstig uit Cesare Ripa et al. (1644) Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants, Amstelredam: Dirck Pietersz Pers, p. 130. Publiek domein.
Fortuna. Avontuyr.
EEn Vrouwe ſwevende op eenen boom, die mette oogen verbonden is, en die met eenen langen ſtock op de tacken deſſelven ſlaet, alwaer van boven eenige gereetſchappen nedervallen, die tot verſcheyden bedieningen behooren, als Scepters, Kroonen, Edelgeſteenten, Wapenen, Boecken &c. En aldus maeltſe Donus af. Eenige noemen de Fortuyne de werckende kracht der Sterren, diewelcke de natuere der Menſchen verſcheydentlijck beſtiert, bewegende de ſinnelijcke genegentheyt: en daer door, buyghtſe dieſelve oock, op een ſeeckere maniere, doch ſonder de reedelijcke genegentheyt gewelt aen te doen, en ſonder datſe daer door in ’t wercken eenige dwangh gevoelt: Maer in deſe Beeldeniſſe, wortſe alleen genomen voor die ſaecke, die by geval geſchiedt, en dieder kan weſen in die dingen, die ſonder opmercken van den Wercker altemets plaghten te gebeuren: diewelcke, om dat dieſelve dickwijls groot quaed of groot goed, aenbrengen, ſoo hebben de Menſchen, die dit niet konden begrijpen, wat het voor een ſaecke ſoude mogen weſen, die iets ſoude konnen te wege brengen, ſonder dat de Wercker daer van weet, door haere inbeeldingen, een Vrouwe verſiert, die daer ſoude weſen een Heerſcherinne van dit werck, haer noemende de Fortuyne. En aldus wortſe, door den Mond van de onwetende, altijt geheeten. Blind wortſe, in ’t gemeen, afgebeelt, om uyt te drucken, datſe d’eene niet meer als d’ander gunſtigh is, maer lieft en haet dieſelve ſonder onderscheyt, vertoonende wat teycken ’t geluck haer vertoont. Waer door het gebeurt, datſe eenen boeve op den hooghſten trap van eere verheft, diemen behoorde aen een galge te hangen; en een ander die groote eere waerdigh is, doetſe in groote ellende en armoede vervallen. Maer dit ſegh ick, nae ’t geene de Heydenen en ’t onwetende volckjen daer van verhaelen: Doch dit is de waerheyd, dat alles door de Godlijcke Voorſienigheyt wort beſtiert, gelijck D. Thomas ſeyt. De Menſchen die onder den boom ſtaen, geven getuyghniſſe van de oude ſpreucke, te weten, dat een yder Menſch Heer of Wercker is van ſijn eygen Fortuyne. Hoewel ’t waer is dat iemant, gelijckmen ſeyt, kan geluckigh weſen, nochtans ſoo hy niet van een goet oordeel is, om den wegh des levens, door een behoorlijck middel te rechten, ſoo is ’t niet mogelijck dat hy kan komen tot het eynde, waer toe hy, door ſijne werckinge, begeert te geraecken.
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Flegmatico

| ← San­guig­no of Bly­gees­ti­ge, door de lucht af­ge­beeld | Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants (1644) door Cesare Ripa et al. Fleg­ma­ti­co de Dof­fe, door ’t wae­ter af­ge­beeld, p. 76 | Ma­len­co­ni­co of Swaer­moe­di­ge, door de aer­de af­ge­beeld → |
* Uitgegeven in Amstelredam door Dirck Pietersz Pers.
Flegmatico de Doffe, door ’t waeter afgebeeld.
EEn Man grof van lichaem en wit, die ſittende, met een Daſſenhuyd gekleet is, houdende beyde handen in den boeſem, en ’t hoofd ſcheef, ’t welck met ſwart laecken omwonden, hem, by nae, de oogen bedeckt, en ter ſyden ſal een ſchildpadde ſtaen. Vet word hy geſchildert, om dat gelijck de dorheyt van ’t lichaem heerkomt van de hette, alſoo komt de vettigheyt van de koude en vochtigheyt, gelijck Galenus ſeyt. Met een Daſſehuyd is hy gekleed, om dat, gelijck dit dier ſeer ſlaperigh en luy is, alſoo is de Phlegmaticus mede, hebbende weynigh geeſt of luſt, onderdruckt zijnde van te veele koude, die in hem de overhand heeft: Waer uyt het komt dat hy oock weynigh bequaem is totte geleertheyt, hebbende een bot en traegh verſtand, en onduchtigh om ’t geene over te dencken, dat hem ſoude mogen oorſaecke geven, om ſich te verlichten van de ſlechte en verachte dingen: en daerom wort ſijn hoofd met ſwart laecken omwonden.
Het neerhangende hoofd vertoont hy, om dat hy luy, ſlof, en traegh is in de werckingen die ’t verſtand aengaen, gelijck mede in andere dingen die tot het lichaem behooren, even als de Schildpadde, die aen ſijne ſyde ſtaet. ’t Welck mede door de Schole van Salernen ſeer wel wort uytgedruckt:
# Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants/Fortuna (3)

| ← For­tu­na | ‘For­tu­na’ door Ce­sa­re Ri­pa | De goede For­tu­ne → |
* Afkomstig uit Cesare Ripa et al. (1644) Iconologia of Uytbeeldinghen des Verstants, Amstelredam: Dirck Pietersz Pers, p. 131. Publiek domein.
Fortuna.
EEn Vrouwe met een Hemelſche Globe op ’t hoofd, en in de hand een Overvloets Hooren. De Hemelſche Globe wort daerom vertoont, om dat gelijck de Hemel in geſtaedige beweginge is, dat ſich oock de Fortuyne alſoo beweeght, veranderende aen een yder haere gedaente, nu deſen verhoogende, dan den anderen te gronde werpende. En om dat het ſchijnt dat deſe de uytdeelſter van de Rijckdommen en goederen deſes Werelts is, daerom worter de Overvloets Hooren by gedaen, om te betoonen, dat oock deſe dingen niet anders drayen en keeren als de Hemelſche Globe doet. Waer over Auſonius Gallus ſeyt:
Fortuyn, die is gelijck een rad, Seer wanckel, rond en ſlibber glad: Zy keert en draeyt gelijck een top, Wat onder leyt klimt boven op.
De globe kan oock uytdrucken, dat de Fortuyne overwonnen is, door de Hemelſche ſchickinge, diewelcke veroorſaeckt en beſtiert is door den Heere van de Fortune en van de Natuyre, nae ’t geene hy van eeuwigheyt heeft geſchickt.
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/2 mei/Brieven uyt Enghelandt

* Afkomstig uit [Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren], [zaterdag] 2 mei [1620], [p. 2]. Publiek domein.
[ 2 ]Brieven uyt Enghelandt in date den 21. April vermelden dat den Prince van Wallis den 19. deser, naer de Predicatie tot Londen in S. Jacobs Kercke opentlijck heeft gherecommandeert de Collecte tot assistentie van den Coninck van Bohemen gheaccordeert, twelck de Ghemeente soo liberalijck heeft doen contribueren, datter binnen 14. daghen een groote merckelijcke somme provisionelijck sal wesen op-ghebracht, wel van twintigh hondert duysendt gulden.
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt het Velt-leger des Princen van Orangien teghenvvoordich by VVesel

* Afkomstig uit [Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren], [zondag 20 september], [p. 2]. Publiek domein.
VVt het Velt-leger des Princē van Orangiē teghenvvoordich by VVeſel,
Den Prince van Orangien heeft het grof gheschut uyt de Ponten doen lossen, ende te lande stellen, de selve oock doen af branden ende suyveren. Den Ambassadeur van Venetien wert eerstdaechs verwacht ende sal het Legher dan in Batalie staen, ende met grof gheschut te lande ende water ghewilcomt werden, ende ligghen de Jachten vanden Prince, als mede de Oorloch-schepen ende andere al in goede ordre. Don Louijs de Valasco quam verganghen sondach met slecht ghevolch binnen Wesel, wert met eerscheuten ontfanghen ende vertrock weder dien selven dach. Don de Valasco begraeft hem seer sterck ontrent Rijnberck, ende geeft uyt dat hem noch veel volck toecomt. Men hoordt hier dat sijn Ghenade Graef Hendrick noch een deel Volck te voet uyt Gulick mede genomen heeft, ende op’t spoedichste sijn tocht vervolght, om by de Gheunicerde Vorsten te komen. In ons Legher wert eerst-daechs noch meer Volck verwacht, ende werden onse werckendaghelijcks hoe langher hoe meer versterckt. Binnen de stadt Wesel is alles seer dier, ende veel dinghen qualick te becomen, door dien het Legher haer soo dicht op de neuse leyt, ende de boeren niet veel ten besten hebben.

## Overige vindplaatsen

* Anoniem (18 september 1620) ‘VVt des Prince van Orang. Veltleger, den 16 Septem.’, Courante uyt Italien, Duytslandt, &c., [p. 2].
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt het Vorsten legher den 14. dito

* Afkomstig uit [Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren], [zondag 20 september 1620], [p. 2]. Publiek domein.
VVt het Vorſten legher den 14. dito.
Wy zijn alhier opt begeeren vanden Engelschen Ambassadeur, die in onse Legher is geweest, tot noch toe opghehouden, begheert hebbende niet te sullen willen attenteren, voor dat Spinola eerst soude beghinnen, ende alsoo deselve den aenvanck ghemaeckt heeft mettet innemen van 2. Steden inde Phalts, zijn eenighe vande onse 3. Cornette Peerden van Spinolas Volck gherescontreert die selve gheslaghen, vele Soldaten ende Officierē, mitsgaders Marquis Espinoi, met sijn Biecht-Vader in onsen Legher ghevanghen ghebrocht, met noch een Muyl, en̄ eenige wagens met kostelijcke buyt gheladen, sullen nu voorts hooren watter passeren sal. Sijn Ghenade Graef Hendrick met een goedt deel Ruyterye ende eenich voetvolck wert eerstdaechs alhier verwacht, het schijnt dat den Marquis Spinola den snof inde neuse ghehadt heeft, derhalven hy soo haestich op ghetrocken is, meynende te beletten dat sijn Ghenade soo lichtelijck niet by ons soude comen, sijn Ghenade by ons ghecomen zijnde, meyntmen voorseecker dat de Leghers haest sullen aen den anderen gheraken, oft dat Spinola ghestuyt sal werden in sijn voornemen.
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/2 mei

* Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren
* [zaterdag] 2 mei [1620]
* Dit nummer bestaat uit één blad met twee pagina's. Titel en auteursnamen onvermeld.
VVt Romen den 12, April, [p. 1]. VVt Venetien den 17. April, [p. 1]. VVt Praghe den 17. April, [p. 1]. VVt Colmar den 18. April, [p. 1]. Vytet Keyserl. quartier tot Etsdorp den 14. A., [p. 1]. VVt Praghe den 19. April, [p. 1].
Schryvens voor Alle-cante, van Capiteyn Jan Pellecorn melt […], [p. 1-2]. Tot Argier is gevangen den Spaenschen Bisschop, die sy ontrent Valence genomen hebbē, […], [p. 2]. Ick hebbe in mijn laetste vermelt van noch een Roover die by de Hollandtsche schepen soude verovert zijn, […], [p. 2]. Oock ist voorseker dat tot Algiers […], [p. 2]. Brieven uyt Enghelandt in date den 21. April vermelden […], [p. 2]. Den Ambassadeur van Spaengien heeft in zijne propositie aen de Conincklijcke Majesteyt van Groot Brittannien versocht dese naervolgende vier poincten. […], [p. 2]. Den Heere Aerssens […], [p. 2]. De Heeren Voocht, Muys en Schaffer, […], [p. 2].
Ghedruckt by Broer Ianſz. out Courantier int Leger van zijn Princel. Excellentie, den 2. May.
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt VVeenen den 4. dito

* Afkomstig uit [Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren], [zondag 20 september 1620], [p. 1]. Publiek domein.
VVt VVeenen den 4. dito.
De Keyserlijcke Gesanten zijn met dese resolutie van Nieuwensael verreyst, dat namelijck de Keyser binnen 14. daghen wederom andere Ghesanten met ghenoechsame volmacht nae Presburch af ordonneren, ende met de Bohemen ende Gheconfedereerde Landen eene vrede ingaen soude, ende dat alsdan hare Majesteyt haren Coninck soude blijven, ofte ter contrarie, soude Bethlem Gabor tot eenen Coninck van Hongaren terstont ghekroont worden: ende neemt-men noch daghelijcks vele Volcx aen. Of wel Bethlem Gabor eenen Courier aen de Keys. Majest. heeft ghesonden, ende alsnoch met sijne Maj. begheert te tracteeren, soo heeft doch sijne Majest. daer op niet resolveren konnen noch willen: waer over sijne krooninghe opten 8. deses tot Presburch sal aenghestelt worden: Gelijck hy dan opten eersten deses van Nieuwensael met sijn Ghemael, met inde 40. duysent Man tot hulpe van die van Bohemen, ende teghens Stiermarck opgebroken is, ende zijn tot Presburch uyt vreese van eenen inval, de garnisoenen versterckt, ende een Schantsse tegen over de Stadt aen den Donau opgeworpen. Daer tegens zijn Smaendaechs inder nacht ettelijcke duysent man volck derwaerts gepasseert, totte welcke de Esterhase, Graef van Serin, 10. duysent sterck komen sullen, oock de Heere Hans Breyner Overste tot Raab, tot eenen Generael daer over verordineert worden. Insghelijcx soude de Grave van Bucquoy (nae dien hem 6000. vant Beyersche Volck toe ghekomen is) eenen aenslach voor hebben, hebbende tot dien eynde ettelijcke stucken gheschuts uyt Krembs trecken laten.
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/2 mei/Den Ambassadeur van Spaengien

* Afkomstig uit [Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren], [zaterdag] 2 mei [1620], [p. 2]. Publiek domein.
[ 2 ]Den Ambassadeur van Spaengien heeft in zijne propositie aen de Conincklijcke Majesteyt van Groot Brittannien versocht dese naervolgende vier poincten. Eerst d’alliantie van den Prince van Wallis met een Dochter van Spaengien. Ten tweeden, dat zijne Coninckl. Majesteyt niet soude willen toestaen de voor-ghenomene Collecte ten behoeve van zijne Coninckl. Majest. van Bohemen. Ten derden, dat zijne Majesteyt aldaer soude verbieden eenigh volck te lichten ten behoeve van zijne Majesteyt van Bohemen. Ten vierden, dat zijne Majesteyt by de H. M. Heeren Staten Generael soude willen helpen bevorderen de continuatie vande Treves. Waer op zijne Majesteyt soude gheantwoordt hebben, als volcht: Op’t eerste: dewijle zijn Soone den Prince van Wallis ghenoeghsaem tot zijne Jaren was ghekomen, dat zijne Majesteyt de Prince voorsz. niet gaern een houwelijck wilde op-dringhen, doch wat hy met den Prince daer in handelde soude zijne Majesteyt aensien. De Collecte aengaende, konde zijne Majesteyt niet verhinderen, ende dat zijne Majesteyt oock veel mochte lijden, soo hy ghelijcke Collecte konde bekomen, dat ’tselve gheschiede. Op’t derde dat zijne Coninghl. Majesteyt mede wel te vreden was datter ghelijcke lichtinghe van volck ten behoeve van den Keyser wierde ghedaen. Ten laetsten, dewijle de Geunieerde Provintien een Vrye Republijcke waren, dat hy met henluyden moeste handelen, ende dat hy als-dan zijne Ambassadeur aldaer, daer inne wel wilden laten ghebruycken. Oock melt ’tselve schrijven dat den Prince van Wallis ’tvoorsz. versochte houwelijck heeft afgheslagen, waer over de Ghemeente aldaer seer verblijt was.
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt Romen den 30. Augusti

* Afkomstig uit [Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren], [zondag 20 september 1620], [p. 1]. Publiek domein.
VVt Romen den 30. Auguſti.
VAn Napels heeftmen dat sich de Turcsche Armade in twee deelen heeft ghedeelt, d’een tegens Ottranse, om op de Spaensche armade, dewelcke tot Messina leyt, toe te sien: d’ander deel zijnde 46. galeyen sterc, heeft tot Manfredonia 3000. Turcken aen lant gheset, en̄ nadien sy de stadt geplundert hebben, hebben sy dat casteel met 4. stucken beschoten, twelck sich opghegeven heeft, dewijle sy geen geschut daer op hebben ghehadt, daer in de Turcken alles ghevangen ende grooten roof bekomen hebben, ende de stadt in brant gesteken, sulcks dat maer een Moninck ende Vrou in’t Clooster onbeschadicht is ghebleven.

## Overige vindplaatsen

* Anoniem (18 september 1620) ‘VVt Roomen, den 19 Augusto, 1620’, Courante uyt Italien, Duytslandt, &c., [p. 1] (uitgebreider).
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt Venetien den 4 September

* Afkomstig uit [Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren], [zondag 20 september 1620], [p. 1]. Publiek domein.
VVt Venetien den 4 September.
De saken vande Grysons (ghelijck uyt Italien wort gheschreven) staen noch niet ten besten, midts dien de Gouverneur van Milanen de Rebellen in Voltolina alle mogelijcke assistentie is doende, ende noch 1500. mannen om derwaerts te senden gereet hadde, doch en voerden sy niet des Conings van Spaengien wapen maer des Paus, naementlijck Sinte Pieters Sleutelen. Interim wert daer beneffens allerley Krijghs-preparatie naer Como ende de selve contreye ghebrocht, omme den Grysons eerst met rechten ernst aen te grijpen. Soo soude oock tot Morbengo ende Sondrio vijf Compaignien Spaengiaerts sich bevinden, daer uyt lichtelijck af te nemen is in wat perijckel deselve Grysons teghenwoordich staen, des te meer men met verlanghen wacht, wat doch de Switsers die nu tot Baden eenen ghemeenen Lantdach houden, voor eene resolutie tot der selver Grysons hulpe sullen nemen. So heeft oock Planta sich van vele Dorpen in Engadien voor den Eertshartoch Leopoldus laten huldigen. Doch hebben de Catholische Switsers de Euangelische daer na den pas vergunt, om de Spaengiaerdē Veltolina wederom af te nemen. Ghelijck sich die van Bern alreede aldaer sien laten. Het wert voor-seker uyt Venetien geschreven, dat de Turcksche Armade in Apulien ingevallen is, de Stadt Manfredonia verovert, ende neffens dien veel andere plaetsen ende Kloosters gheplondert, ende ooc veel menschen, daer onder ettelijcke Nonnen wech ghevoert souden hebben.

## Overige vindplaatsen

* Anoniem (18 september 1620) ‘VVt Venetien, den 4. September. 1620’, Courante uyt Italien, Duytslandt, &c., [p. 1].
# Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/2 mei/De Heeren Voocht, Muys en Schaffer

* Afkomstig uit [Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren], [zaterdag] 2 mei [1620], [p. 2]. Publiek domein.
[ 2 ]De Heeren Voocht, Muys en̄ Schaffer, staen mede op haer vertreck naar Hamborgh van weghen de H. M. Heeren Staten Generael.