OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Vietnamees/Les 2
## Telwoorden

| Telwoord | Vietnamees |
| 0 | không of dê-rô |
| 1 | một |
| 2 | hai |
| 3 | ba |
| 4 | bốn |
| 5 | năm |
| 6 | sáu |
| 7 | bảy |
| 8 | tám |
| 9 | chín |
| 10 | mười of chục |
Bijkomende regeltjes:
* năm wordt alleen gebruikt om het getal 5 aan te duiden. Indien het cijfer 5 deel uit maakt van een groter getal, gebruikt men lăm.
* mười verandert in mươi (zonder toonteken) wanneer het volgt op een ander getal.
* một verandert in mốt (toon verandert) wanneer het volgt op mươi.
Veelvouden van tien:
| Tienvoud | Vietnamees |
| 10 | mười of chục |
| 100 | một trăm |
| 1 000 | một ngàn of một nghìn |
| 10 000 | một vạn of mười ngàn |
| 1 000 000 | một triệu |
| 1 000 000 000 | một tỷ |
| 1 000 000 000 000 | một ngàn tỷ of một nghìn tỷ |
| 1 000 000 000 000 000 | một triệu tỷ |
| 1 000 000 000 000 000 000 | một tỷ tỷ |
Wanneer men grotere getallen wil vertalen kan men deze getallen best opsplitsen als volgt:
| → | 14 = | 10 | + | 4 |
| | | mười | | bốn |
| → | 37 = | 3 | x | 10 | + | 7 |
| | | ba | | mươi | | bảy |
| → | 679 = | 6 | x | 100 | + | 7 | x | 10 | + | 9 |
| | | sáu | | trăm | | bảy | | mươi | | chín |
| → | 463 912 = | (4 | x | 100 | + | 6 | x | 10 | + | 3) | x | 1000 | + | 9 | x | 100 | + | 10 | + | 2 |
| | | bốn | | trăm | | sáu | | mươi | | ba | | ngàn | | chín | | trăm | | mươi | | hai |
Let op.
Wanneer het cijfer 0 voor een cijfer 1 tot en met 9 staat, zet men het woordje lẻ voor dat cijfer. Bijvoorbeeld:
| → | 308 = | 3 | x | 100 | + | 8 |
| | | ba | | trăm | | lẻ tám |

## Rangtelwoorden

| Rangtelwoord | Vietnamees |
| 1$^{ste}$ | thứ nhất |
| 2$^{de}$ | thứ hai of thứ nhì |
| 3$^{de}$ | thứ ba |
| 4$^{de}$ | thứ bốn of thứ tư |
| 5$^{de}$ | thứ năm |
| 6$^{de}$ | thứ sáu |
| 7$^{de}$ | thứ bảy |
| 8$^{ste}$ | thứ tám |
| 9$^{de}$ | thứ chín |
| 10$^{de}$ | thứ mười |
Een rangtelwoord wordt gevormd door het woord thứ gevolgd door een getal. De enige uitzondering hierop is het 1$^{ste}$ rangtelwoord.
Opmerking. Thứ hai tot en met thứ bảy worden ook gebruikt om de dagen van de week aan te duiden. We komen hierop terug in een volgende les.

## Decimale getallen

Om een decimaal getal weer te geven wordt het woordje phẩy gebruikt. Zodus wordt bijvoorbeeld:
* 3,5 ~ ba phẩy năm
* 17,42 ~ mười bảy phẩy bốn mươi hai of mười bảy phẩy bốn hai
* 67,02198 ~ sáu mươi bảy phẩy không hai một chín tám of sáu mươi bảy phẩy không hai mươi một chín mươi tám

## Breuken

Een breuk wordt als volgt geschreven:
    → teller phần noemer
Dus bijvoorbeeld:
* 2/3 ~ hai phần ba
* 4/13 ~ bốn phần mười ba

## Elementaire rekenkunde

→ Optellen
    2 + 5 = 7 ~ hai cộng năm bằng bảy
→ Aftrekken
    12 - 8 = 4 ~ mười hai trừ tám bằng bốn
→ Vermenigvuldigen
    3 x 6 = 18 ~ ba nhân sáu bằng mười tám
→ Delen
    90 / 18 = 5 ~ chín mươi chia mười tám bằng năm
De onderlijnde woordjes geven de respectievelijke bewerking aan. Het woordje bằng staat voor "is gelijk aan". Men kan ook het woordje là gebruiken hetgeen "worden" betekend in deze context.
# Vietnamees/Alfabet

Het moderne Vietnamees schrift wordt geschreven met het Latijnse alfabet en wordt quốc ngữ genoemd in het Vietnamees. Het Vietnamese alfabet bestaat echter uit 29 letters dit in tegenstelling tot het Latijnse alfabet met zijn 26 letters. In alfabetische volgorde zijn dit:
| A | Ă | Â | B | C | D | Đ | E | Ê | G | H | I | K | L | M | N | O | Ô | Ơ | P | Q | R | S | T | U | Ư | V | X | Y |
| a | ă | â | b | c | d | đ | e | ê | g | h | i | k | l | m | n | o | ô | ơ | p | q | r | s | t | u | ư | v | x | y |
Indien men deze lijst vergelijkt met het Latijnse alfabet valt het op dat er een aantal letters ontbreken namelijk de letters f, j, w en z. Aan de andere kant zijn er een 7-tal bijkomende letters namelijk:
Ă, Â, Đ, Ê, Ô, Ơ, Ư
ă, â, đ, ê, ô, ơ, ư
dit zijn bestaande Latijnse letters maar uitgerust met diakritische tekens.
# Vietnamees/Drieklanken

Het Vietnamees onderscheidt een zevental drieklanken (triftongs). Er zijn nog andere Vietnamese drieklanken maar deze komen uiterst zelden voor, vandaar dat we ze hier niet vermelden.
| Klinkergroep | Foneem |
| iêu of yêu | /iəu/ |
| oai | /uai/ |
| uôi | /uoi/ |
| uyê | /uiɜ/ |
| ươi | /ɨəːi/ |
| ươu | /ɨəːu/ |
# Vietnamees/Klinkers

Het Vietnamees onderscheidt 12 klinkers of monoftongs.
| Klinker | Foneem |
| a | /aː/ |
| ă | /ɐ/ |
| â | /ə/ |
| e | /ɛ/ |
| ê | /e/ |
| i of y | /i/ |
| o | /ɔ/ |
| ô | /o/ |
| ơ | /ə:/ |
| u | /u/ |
| ư | /ɨ/ |
# Vietnamees/Inleiding

Deze cursus is bedoeld als een inleiding tot de Vietnamese taal.

## Waarom zou je Vietnamees willen leren?

Vietnamees is een boeiende en ook wel moeilijke toontaal, dit in tegenstelling tot de westerse talen waarvan de meeste niet-tonaal zijn. Voorts is er het feit dat Vietnam sinds enkele jaren interessant is geworden als vakantiebestemming. Indien je deze cursus volgt zal dit je zeker in staat stellen om je plan te trekken tijdens je bezoek aan Vietnam. De gemiddelde Vietnamees is heel vriendelijk en gastvrij en ze zijn al snel onder de indruk wanneer je een mondje Vietnamees spreekt omdat ze zeer goed weten hoe moeilijk het is voor een westerling om hun taal te leren. (Het omgekeerde geldt trouwens ook, maar dit terzijde.) Vietnam is ook economisch gezien sinds enkele jaren aan een sterke groei bezig, vergelijkbaar met die van China. Reden genoeg dus om te overwegen om Vietnamees te leren. Waar wacht je nog op?

## Gebruik van de cursus

Buiten de normale manier van werken voor het aanleren van een taal wordt er in deze cursus veel aandacht besteed aan de uitspraak. Vandaar dat je ook regelmatig geluidsfragmenten kunt beluisteren. De geluidsfragmenten van de vrouwelijke stem zijn afkomstig van iemand die afkomstig is uit Centraal-Vietnam meer bepaald uit de provincie Binh Dinh. Zij spreekt het Zuid-Vietnamese dialect. Standaard Vietnamees is het dialect dat men in Noord-Vietnam spreekt. De verschillen tussen beide dialecten liggen vooral in de intonatie van de woorden, maar er zijn ook verschillen in de woorden die gebruikt worden om iets specifieks aan te duiden. Over het algemeen zal elke Vietnamees verstaan wat je zegt in welk dialect dan ook. Buiten de twee voornaamste dialecten (Noord en Zuid) zijn er verschillen in taal en uitspraak per regio. Wanneer je wilt werken aan je uitspraak, en dat is echt wel nodig indien je wilt dat de gemiddelde Vietnamees je verstaat, is het aan te raden gebruik te maken van een gratis software pakket zoals bijvoorbeeld audacity om je uitspraak te oefenen.
# Vietnamees

| | Vietnamees ~ Tiếng Việt |
| Vietnamese vlag lá cờ Việt Nam |

## Het land

Việt Nam, officieel de Socialistische Republiek Vietnam, is een volksrepubliek met 85.789.5731 inwoners$^1$ in Zuidoost-Azië. Vietnam wordt in het noorden begrensd door China, door de Golf van Tonkin en het daarin gelegen Chinese eiland Hainan in het noordoosten, door de Zuid-Chinese Zee in het zuidoosten, door Cambodja in het zuidwesten en door Laos in het noordwesten. De hoofdstad is het noordelijke Hà Nội (6.448.837 inwoners$^1$) en de grootste stad is de zuidelijke Hồ Chí Minh stad (7.123.340 inwoners$^1$), het vroegere Sài Gòn.
$^1$) Per 1 april 2009 om 0h00.
| Hồ Chí Minh stad (Sài Gòn) | Hội An | Bến Thành markt |

## De taal

Het Vietnamees is de nationale en officiële taal van Vietnam. Het is de moedertaal van 86% van de Vietnamezen en van ongeveer 3 miljoen Vietnamezen emigranten. Het Vietnamees behoort tot de groep van Austroaziatische talen, meer bepaald tot de Vietic subgroep (zie kaart beneden). Tot deze subgroep behoren ook enkele talen die gesproken worden door een aantal minderheidsgroepen in Noord- en Centraal Vietnam en in de grensstreek met Laos. Tussen het noorden en het zuiden van het land zitten duidelijke verschillen in de taal, niet alleen in de uitspraak, maar ook in de gebruikte woorden. Totdat de Franse Jezuïet Alexandre de Rhodes in de 17$^e$ eeuw het Latijnse alfabet introduceerde werd nog steeds een op het Chinees gelijkend schrift gebruikt. Ook tegenwoordig treft men, met name bij religieuze gelegenheden, nog steeds Chinese tekens aan. Het huidige schrift is evenwel gebaseerd op Latijnse letters en wordt quốc ngữ genoemd. Het Vietnamees heeft meer klinkers dan Alexandre met het Franse alfabet kon beschrijven. Zijn oplossing was het gebruik van extra tekens, zoals de accent circonflexe (het ^) dat we ook al kennen vanuit het Frans. Maar hiernaast wordt er ook gebruik gemaakt van een boogje boven de a, of een haakje aan de rechterkant van een o en u, een punt onder de klinkers, of soms zelfs een combinatie van tekens. Tijdens de Franse overheersing zijn er ook veel Franse woorden overgenomen in de Vietnamese taal, zoals bijvoorbeeld, đầm (dame: vrouw van standing), ga (gare: treinstation) en va-li (valise: koffer). Daarbij werden er ook heel wat nieuwe Sino-Vietnamese woorden gecreëerd voor westerse ideeën die de Fransen met zich meebrachten. Het Vietnamees is een toontaal, net als het Chinees. In het Vietnamees zijn er 6 tonen. Hierdoor kan elke lettergreep of elk woord op 6 manieren worden uitgesproken. Ook deze tonen worden door extra tekens aangegeven.
# Deens/Les 9

* Mor - Moeder
* Søster - Zus
* Datter - Dochter
* Søn - Zoon
* Forælder - Ouder
* Far - Vader
* Bror - Broer
* Familie - Familie
* Ægteskab - Huwelijk
* Onkel - Oom
* Tante - Tante
* Kone - Echtgenote
* Mand - Man/Echtgenoot
* Bedstefar - Grootvader
* Bedstemor - Grootmoeder
# Deens/Persoonlijke voornaamwoorden

Jij = Du
Hij = Han
Zij = Hun
Wij = Vi
Jullie = I
U = De
# Departement:Geschiedenis
## Voorstelling

Het Departement Geschiedenis van de Faculteit Letteren telt 4 afdelingen.

## Afdelingen

| Oude geschiedenis | Geschiedenis van de middeleeuwen |
| Geschiedenis van de nieuwe tijd | Geschiedenis van de nieuwste tijd |
# Deens/Les 5

* æblet - de appel
* ægget - het ei
* kyllingen - de kip
* fisken - de vis
* vinen - de wijn
* appelsinen - de sinaasappel
* kartoflen - de aardappel
* fuglen - de vogel
* brødet - het brood
* olien - de olie
* souppen - de soep
* jordbæret - de aardbei
* tomaten - de tomaat
* citronen - de citroen
* hunden - de hond
* edderkoppen - de spin
* uglen - de uil
* saltet - de salt
* kagen - de taart

### De woorden met "en" and "et"

* Et æble - een appel
* Et æg - een ei
* En kylling - een kip
* En fisk - een vis
* En appelsin - een sinaasappel
* En kartoffel - een aardappel
* En fugl - een vogel
* Et brød - een brood
* En øl - een bier
* En suppe - een soep
* Et jordbær - een aardbei
* En tomat - een tomaat
* En citron - een citroen
* En hund - een hond
* En edderkop - een spin
* En ugle - een uil
* Et salt - een zout
* En kage - een taart

## Begrijpen

Woorden in het Deens heeft "et" en "en".

### En

* Kagen (De taart) = En kage (Een taart)
* Fisken (De vis) = En fisk (Een vis)

### Et

* Jordbæret (De aardbei) = Et jordbær (Een aardbei)
* Saltet (Het zout) = Et salt (Een zout)
# Deens/Les 7

* frakken - de jas
* kjolen - de jurk
* skjorten - het hemd
* nederdelen - de rok
* skoen - de schoen
* jakkesættet - het pak
* bukserne - de broek
* hatten - de hoed
* tøj - kleren
* strømper - sokken

## Zie ook

* Quizlet test voor kleren (Nederlands - Deens)
# Deens/Les 8
## Intensiteit

* lys - licht
* mørk - donker

## Kleur

* blond - blond
** lyseblond - lichtblond
** mørkeblond - donkerblond
* blå - blauw
** lyseblå - lichtblauw
** mørkeblå - donkerblauw
* brun - bruin
** lysebrun - lichtbruin
** mørkebrun - donkergroen
* grøn - groen
** lysegrøn - lichtgroen
** mørkegrøn - donkergroen
* grå - grijs
** lysegrå - lichtgrijs
** mørkegrå - donkergrijs
* gul - geel
** mørkegul - donkergeel
* hvid - wit
* lilla - paars
* lyserøde - roze
* orange - oranje
* rød - rood
** mørkerød - donkerrood
* sort - zwart
# Deens/Lidwoorden

Het Deens is wat betreft de lidwoorden redelijk vergelijkbaar met het Nederlands. Om het juiste lidwoord te kunnen kiezen, dient men eerst te weten met wat voor zelfstandig naamwoord men te maken heeft. In het Nederlands wordt dat onderscheid gemaakt in geslacht: mannelijk, vrouwelijk of onzijdig. Mannelijke en vrouwelijke woorden krijgen het lidwoord de en onzijdige woorden worden voorafgegaan door het.
In het Deens werkt het ongeveer net zo. Hierin ligt het onderscheid echter anders. Het Deens kent geen geslachten, maar wordt onderverdeeld in gemeenschappelijke woorden en onzijdige woorden. Het onbepaald lidwoord in het Deens (Nederlands: een, één) wordt - net zoals in het Nederlands - vóór het woord geplaatst. Met het bepaalde lidwoord (de, het) ligt dat in het Deens iets anders, maar dat wordt hieronder per soort lidwoord uitgelegd.

## Onbepaald lidwoord (een, één)

Zoals hierboven gezegd worden in het Deens woorden opgedeeld in twee groepen: gemeenschappelijk en onzijdig. De Nederlandse geslachten mannelijk en vrouwelijk zijn in de Deense taal onbekend.
Gemeenschappelijke woorden krijgen het onbepaalde lidwoord en. Onzijdige woorden echter krijgen het onbepaalde lidwoord et. Onderstaand enkele voorbeelden.
* en dreng = een jongen
* en pige = een meisje
* et hus = een huis
* et æble = een appel
Hieruit kan men ook concluderen dat de Deense woorden voor 'jongen' en 'meisje' (dreng, pige) gemeenschappelijk zijn en de woorden voor 'huis' en 'appel' (hus, æble) onzijdig. Een belangrijk punt om ook hier op te merken is dat een Nederlandstalige niet te veel op zijn taalgevoel af moet gaan: appel en meisje zijn in het Nederlands geen onzijdige woorden. (Correctie: „meisje“ is een verkleinwoord en dus wel degelijk onzijdig „het meisje“. De meeste Nederlandse „het-woorden“ zijn wel degelijk „et-woorden“.). Het is dus aan te raden het geslacht voor ieder woord dat men leert te onthouden. Voor iemand die Deens als moedertaal heeft klinkt een bepaald lidwoord nu eenmaal natuurlijker dan de ander, vergelijkbaar met het Nederlandse de en het.

## Bepaald lidwoord (de, het)

Anders dan in het Nederlands zijn de bepaalde lidwoorden in het Deens niet anders dan de onbepaalde lidwoorden in deze taal. Het enige verschil is de plaats van de lidwoorden. Onbepaalde lidwoorden worden vóór het zelfstandig naamwoord geplaatst, bepaalde lidwoorden eraan vast. Met de voorbeelden van hierboven erbij zou onderstaand schema meer duidelijkheid moeten scheppen.
* drengen = de jongen
* pigen = het meisje
* huset = het huis
* æblet = de appel
Een dubbele -e wordt niet geschreven. De uitgang van een woord verraadt op zo'n manier het geslacht van het Deense woord.
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Muurhelmbloem

Muurhelmbloem (Pseudofumaria) is een geslacht van kruidachtige planten uit de papaverfamilie (Papaveraceae).

## Soorten

Het geslacht kent in België en Nederland twee soorten.
* Geelwitte helmbloem (Pseudofumaria alba)
* Gele helmbloem (Pseudofumaria lutea)
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Muurvaren

| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Muurvaren? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Muurleeuwenbek

| 1 | 2 | 3 | 4 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
Oude dijkbeschoeiingen en kademuren zijn ideaal, omdat het water de temperatuurschommelingen, waar deze plant een hekel aan heeft, beperkt, en de benodigde hoge relatieve luchtvochtigheid gegarandeerd is.
| Alle families? | Familie: Weegbree (Plantaginaceae) Geslacht: Cymbalaria Soort: Cymbalaria muralis |
| Stengel/Tak: | Hangende, soms kruipende stengel. De plant vormt veel lange stengels, die regelmatig wortel schieten, waardoor de plant zich behalve door uitzaaiing ook vegetatief kan vermeerderen. |
| Blad: | De kleine klimopachtige enigszins vlezige bladeren zijn drie- tot zevenlobbig en tot 2 cm gesteeld. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | April tot september. De apart staande bloem is lichtpaars of licht violet van kleur, en heeft twee licht gele vlekjes. De tweezijdig symmetrische bloempjes zijn 0,8-1 cm breed en zitten op lange stengels in de bladoksels. |
| Vrucht: | De bloem buigt na de bloei naar binnen, waardoor de zaden naar binnen vallen en in spleten tussen stenen in het donker kiemen. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± <60 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Nestelt zich vooral in de spleten van oude bakstenen muren. Zon Water ◑ ∼ |
| Goede buren: | Goede buren voor deze plant: planten uit de kensoort voor de Tortulo-Cimbalarietalia-orde in de muurvaren-klasse (Asplenietea trichomanis). |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Muurleeuwenbek? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | O | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Muursla

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
| Alle families? | Familie: Composieten (Asteraceae) Geslacht: Mycelis Soort: Mycelis muralis |
| Stengel/Tak: | Heeft vertakte stengels. |
| Blad: | De onderste bladeren zijn gesteeld en liervormig. Ze zijn veerdelig. De bovenste bladeren zijn stengelomvattend en hebben vaak een roze waas over zich. De bovenste bladeren zijn minder diep ingesneden dan de onderste. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juni of juli tot september. De hoofdjes op de vertakte stengels van deze plant zijn gewoonlijk slechts vijfbloemig. De bloem is bleekgeel. Het hoofdje is ongeveer 1 cm in doorsnede. Het omwindsel is cilindrisch. |
| Vrucht: | Muursla draagt een nootje met een haarkroon. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 20-100 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: In bossen, op muren en knotwilgen. Zon Water ◔ ∼ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Muursla? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Mycelis

Mycelis is een geslacht uit de composietenfamilie (Asteraceae).

## Soorten

Het geslacht Mycelis is monotypisch, het bevat slechts één soort.
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Muurganzenvoet

| 1 | 2 | 3 | 4 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
| Alle families? | Familie: Amaranten (Amaranthaceae) Geslacht: Ganzenvoet Soort: Chenopodium murale |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Blad: | De drielobbige, meestal driehoekig-ruitvormige bladeren hebben, behalve de jonge, geen melige beharing. De bladrand is onregelmatig spits getand en de bladvoet versmald of wigvormig. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juli tot in oktober. De bloemen van de muurganzenvoet zitten in groene, melig behaarde bloemkluwens, die in ook melig behaarde pluimen zitten. |
| Vrucht: | De doffe vruchtwand omsluit het eenzadig nootje zeer stevig. Op de vruchtwand zit melige beharing. Het tot 1,6 mm grote zaad heeft rondom een scherpe richel en op de enigszins glanzende zaadhuid zitten talrijke ondiepe putjes. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 15-45 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Stikstofrijke, zandige of stenige omgewerkte grond. Zon Water ○ ≁ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Muurganzenvoet? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | 1 | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Muurmos

| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Muurmos? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Muurhavikskruid

| 1 | 2 | 3 | 4 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
| Alle families? | Familie: Composieten (Asteraceae) Geslacht: Havikskruid Soort: Hieracium murorum |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Wortel: | Vormt een wortelrozet. |
| Stengel/Tak: | Aan de met lange en korte haren bedekte stengel zit geen of slechts één tot twee blaadjes. |
| Blad: | Lancetvormige, breed-lancetvormige tot lang-eivormige bladeren, die een afgeronde, afgeknotte of iets hartvormige voet hebben. De bladsteel is bezet met lange en korte haren. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Mei en juni. Gele lintbloemen, die aan de top al of niet haarachtige papillen hebben. De lintbloemen zitten in een hoofdje en worden omgeven door een omwindsel. De omwindselblaadjes zijn met klierharen bezet. De 2-3 cm grote hoofdjes zitten in een pluimachtige bloeiwijze. |
| Vrucht: | De vrucht is een nootje. Het vruchtpluis bestaat uit twee rijen haren. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 20-60 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Matig voedselrijk. Zon Water ◑ ≁ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Muurhavikskruid? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | O | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Muurpeper

| 1 | 2 | 3 | 4 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
De naam peper is afgeleid van de scherpe smaak van de bladen. De plant lijkt op Zacht vetkruid (Sedum sexangulare), maar bij muurpeper is de bloem iets groter en het blad smaakt bij zacht vetkruid ook niet naar peper.
| Alle families? | Familie: Vetplanten (Crassulaceae) Geslacht: Vetkruid Soort: Sedum acre |
| Blad: | De plant vormt vaak kleine tapijten. De 3-4 mm grote bladen zitten dicht opeen langs de stengels. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Mei tot augustus. Felgele 1,2 cm grote bloemen. De bloemen bloeien hebben vijf kroon- en vijf kelkbladen. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 5-25 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Kalkhoudend. Zon Water ○ ≁ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Muurpeper? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Myosurus

Myosurus is een geslacht met ongeveer 35 soorten eenjarige planten uit de ranonkelfamilie (Ranunculaceae), wereldwijd verspreid over alle gematigde gebieden met het zwaartepunt in Noord-Amerika. In Europa komen er twee soorten voor waarvan de muizenstaart (M. minimus), ook in België en Nederland te vinden is.
De botanische naam Myosurus is afgeleid van het oudgriekse mus (muis) en oura (staart), een naam gegeven door de Vlaamse botanicus Rembert Dodoens.
De bloemen zijn tweeslachtig en radiaal symmetrisch. Aan de basis van de bloem staan er meestal 5 kleine (tot 4 mm lange) groene halfronde tot lijnlancetvormige kelkblaadjes, voorzien van een spoor, en hogerop tot 5 losstaande, nog kleinere (tot 2,5 mm lange) witte smal spatelvormige tot lijnvormige kroonblaadjes met gebogen, klauwachtige top en voorzien van een honingklier. De bloem bezit verder 5 tot 25 meeldraden met een draadvormige helmdraad en een knotsvormige helmknop, en een langwerpig hoofdje van 10 tot 400 vruchtbeginsels met elk een zaadknop en een stijl. Na de bloei vormen zich ongesteelde, prismavormige nootjes, eindigend in een snaveltje.

## Bronnen

* C.Grey-Wilson & M.Blamey, 2003: Bergflora van Europa. Tirion Natuur, De Fontein/Tirion uitgevers bv, Baarn.
* (en) IPNI, The International Plant Names Index
* (en) Flora of North America