OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Dennenwolfsklauw

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
De dennenwolfsklauw komt voor op vochtige, voedselarme grond in heidevelden, korstmossen-dennenbossen en in de duinen onder kruipwilgen.
| Alle families? | Familie: Wolfsklauw (Lycopodiaceae) Geslacht: Huperzia Soort: Huperzia selago |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Stengel/Tak: | Opstijgende stengels, die alleen aan de voet wortels vormen. De zijtakken zijn bijna allemaal even lang. |
| Blad: | Spitse bladeren, die aan dennennaalden doen denken. De spitse 6-8 mm lange en 1-1,5 mm brede bladeren zitten spiraalvormig, afstaand of los aanliggend en vaak naar binnen gekromd op de stengel. Dicht bij de stengeltop zitten in de oksels van de bladeren broedknoppen, die bij aanraking makkelijk kunnen afbreken en dan op de grond gaan wortelen. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 5-25 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Voedselarm. Zon Water ◑ ∼ |
| Goede buren: | Goede buren voor deze plant: Gewassen uit de kensoort voor de klasse van de naaldbossen |
| Geneeskracht: | Wordt als geneeskrachtig gezien bij de volgende behandelingen: In Scandinavië werden aftreksels van de plant gebruikt tegen wormen en luizen. Mogelijk is dit gebaseerd op de signatuurleer, aangezien de gele sporangia in de bladoksels doen denken aan ongedierte dat met de zuigsnuit in het lichaam zit. In Noorwegen wordt het "luizengras" genoemd en in Zweden vlooienwolfsklauw". In Polen werd het kruid nog recent gebruikt in plaats van pilocarpine als mioticum bij de behandeling van glaucoom. In de Sovjet-Unie is getracht met kleine doses van dit kruid de (psychische) verslaving aan alcohol te doorbreken in de zogenaamde aversietherapie. |
| Let op!: | Al sinds de late middeleeuwen is de dennenwolfsklauw in de Noordwest-Europese geneeskunde als medicijn is toegepast. Mousse purgative herinnert eraan dat het een drastisch purgatieve werking heeft. De plant bevat echter giftige alkaloïden. In de zestiende eeuw werd de geneeskrachtige grote wolfsklauw wel verwisseld met de dennenwolfklauw en "in sommige winkels verkocht als Spica celtica en de leek houdt het daar ook voor, tot grote schade en pijn van de zieke mens". De vergiftigingsverschijnselen worden veroorzaakt door de sterke anti-cholinesterase activiteit. Farmacologisch zijn de alkaloïden de meest actieve bestanddelen. De alkaloïden van de dennenwolfsklauw hebben een sterk braakverwekkende en miotische werking. |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Dennenwolfsklauw? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| 7-12 | Zie vermeerderwijze. De dennenwolfsklauw draagt van juli tot december sporen waarmee ze zich vermeerdert. | | | | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Deparia

Deparia is een geslacht met enkele tientallen soorten terrestrische varens uit de wijfjesvarenfamilie (Athyriaceae), vooral afkomstig van de eilanden van de Stille Oceaan, waaronder Hawaii. Eén soort, Deparia petersenii, komt ook in Europa voor.

## Naamgeving en etymologie

De botanische naam Deparia komt van het Oudgriekse 'depas' (bord), naar de schotelvormige dekvliesjes op de sporenhoopjes van de typesoort, in tegenstelling tot de lijnvormige dekvliesjes van de meeste soorten van dit geslacht.

## Kenmerken

Deparia-soorten zijn terrestrische varens met een kruipende rizoom. De eenvormige bladen vallen in de winter af. De bladsteel is 1/3 tot 2/3 de lengte van het blad, aan de bovenzijde diep gegroefd, met twee halvemaanvormige vaatbundels, en dikwijls onderaan verdikt als opslagplaats voor zetmeel. De bladen zijn elliptisch tot lancetvormig, enkel- of meervoudig geveerd en geleidelijk eindigend in een enkelvoudig geveerde top. De deelblaadjes hebben een gladde, getande of gezaagde bladrand; de topblaadjes zijn meestal gereduceerd en zittend. De bladsteel en de bladspil zijn bezet met multicellulaire haren.
De sporenhoopjes zijn langwerpig en zitten op de onderzijde van de bladen op de nerven. De dekvliesjes zijn duurzaam en lijnvormig (behalve bij de typesoort, die schotelvormige dekvliesjes heeft).
Het geslacht Deparia werd in het verleden al tot de families Dryopteridaceae gerekend. Volgens de classificatie van Christenhusz et al. (2011) wordt het geslacht in de familie Athyriaceae geplaatst .
* Flora of North America
* Checklist of World Ferns (en)
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Dennenorchis

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
De vegetatieve delen van de plant zijn winterhard en zijn 's winters groenblijvend. Vaak kenmerkt de omringende vegetatie zich door een dikke moslaag, bestaande uit heideklauwtjesmos, gewoon klauwtjesmos, gaffeltandmos en groot laddermos. De kruidlaag bedekt weinig van de bodem en bestaat onder andere uit zandzegge, gewoon struisgras en eikvaren. Het type bos waarin de dennenorchis voorkomt wordt wel aangeduid als mosbos. Zodra de kruidlaag zich verder ontwikkelt en er ook een struiklaag ontstaat zijn de omstandigheden voor de dennenorchis minder gunstig en verdwijnt de soort.
| Alle families? | Familie: Orchideeën (Orchidaceae) Geslacht: Goodyera Soort: Goodyera repens |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Beschermd. | Deze plant is wettelijk beschermd in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Wortel: | Kruipende wortelstokken met uitlopers en kan zich goed vegetatief verbreiden. |
| Stengel/Tak: | De stengel is kort klierachtig behaard. Grote planten kunnen meerdere bloemstengels hebben. |
| Blad: | De bladen zijn eirond tot langwerpig eirond, en hebben een opvallend nervenpatroon dat enigszins vlekkerig aandoet met overlangse nerven en dwarsnerven die soms wat zilverachtig zijn getekend. |
| Groenblijvend. | Deze plant is groenblijvend en/of winterhard. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juli en augustus Wit tot crèmewit. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 10-30 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort:  ? Zon Water ◑-● ∼ |
| Goede buren: | Goede buren voor deze plant: planten uit de Kensoort voor de klasse van de naaldbossen |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Dennenorchis? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | O | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Deparia petersenii

| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Deparia petersenii? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Dicht havikskruid

| 1 | 2 | 3 | 4 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
Dicht havikskruid is een drachtplant
| Alle families? | Familie: Composieten (Compositae) Geslacht: Havikskruid Soort: Hieracium vulgatum |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Stengel/Tak: | De bovenste helft van de rechtopgaande stengels is bezet met grijze sterharen en zwarte klierharen. |
| Blad: | Van de grijsgroene tot lichtgroene, 1 - 15 cm lange en 1 - 4 cm brede, smal-eironde tot lancetvormige, in de steel versmalde rozetbladeren zijn de meeste, 2 - 5, tijdens de bloei nog aanwezig. De bladeren zijn ongevlekt of hebben alleen aan de bovenkant donkere vlekken. De achterkant van het blad is vaak wijnrood en de bladrand grof getand. De plant bevat melksap. De meestal 3 -5 (12) stengelbladeren hebben aan de achterkant haren. De onderste, nog gesteelde stengelbladeren lijken sterk op de rozetbladeren. De bovenste, zittende stengelbladeren zijn lancetvormig. De middelste stengelbladeren hebben een korte bladsteel. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juni en juli. Gele, 13 - 18 mm lange lintbloemen in 2 - 2,5 cm brede bloemhoofdjes, die in een schermvormige pluim staan gerangschikt. De 8 - 11 mm lange omwindselblaadjes zijn niet dakpansgewijs gerangschikt. |
| Vrucht: | De vrucht is een zwart, 2,5 - 3,5 mm lang en 0,7 mm dik, geribd nootje met 4 - 5 mm lang vruchtpluis. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 30-60 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Voedselarm. Zon Water ◑ ≁ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Dicht havikskruid? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | O | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Deutzia

Deutzia is een geslacht uit de Hortensiafamilie (Hydrangeaceae). De soorten worden ook wel Bruidsbloem genoemd. Enkele soorten in dit geslacht zijn geliefde sierplanten.
Het gaat in dit geslacht meestal om bladverliezende struiken, met gesteelde en getande bladeren.

## Soorten

Nog niet beschreven soorten:
* Deutzia calycosa
* Deutzia chunii
* Deutzia compacta
* Deutzia compacta 'Lavender Time'
* Deutzia coreana
* Deutzia crenata
* Deutzia crenata var. nakaiana
* Deutzia crenata 'Nikko'
* Deutzia discolor
* Deutzia ×elegantissima
* Deutzia ×elegantissima 'Fasciculata'
* Deutzia ×elegantissima 'Rosealind'
* Deutzia glabrata
* Deutzia glauca
* Deutzia glauca 'Dette'
* Deutzia gracilis
* Deutzia gracilis 'Aurea'
* Deutzia gracilis 'Dippon'
* Deutzia gracilis 'Nikko'
* Deutzia grandiflora
* Deutzia hookeriana
* Deutzia ×hybrida
* Deutzia ×hybrida 'Contraste'
* Deutzia ×hybrida 'Joconde'
* Deutzia ×hybrida 'Magicien'
* Deutzia ×hybrida 'Mont Rose'
* Deutzia ×hybrida 'Perle Rose'
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Desmazeria

Desmazeria is een geslacht uit de Grassenfamilie (Poaceae). De soorten van dit geslacht komen voor in delen van Europa, Afrika en Azië.
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Dicentra cucullaria

| 1 | 2 | 3 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
In België en Nederland wordt de plant door gespecialiseerde kwekers aangeboden en is de soort niet algemeen verkrijgbaar.
| Alle families? | Familie: Papaver (Papaveraceae) Geslacht: Dicentra Soort: Dicentra cucullaria |
| Wortel: | Ondergronds bevinden zich op maïskorrels lijkende knolletjes, waaruit bladeren en bloemen ontspringen. |
| Stengel/Tak: | De bloemstelen zijn 12-25 cm lang. |
| Blad: | De bladeren zijn 10-36 x 4-18 cm groot en hebben een tot 15 cm lange bladsteel. Ze zijn driedelig en bestaan uit fijngeveerde deelblaadjes. De bovengrondse delen van de plant sterven al in de zomer af. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | April tot mei. De bloemen zijn wit en 1-2 cm lang. De twee buitenste kroonblaadjes dragen een spoor aan de basis. |
| Vrucht: | De zaden worden in hun natuurlijke verspreidingsgebied verspreid door mieren in een proces dat myrmecochorie wordt genoemd. De zaden hebben een vlezig orgaan, dat een mierenbroodje wordt genoemd. Dit mierenbroodje trekt mieren aan, die het zaad vervolgens meenemen naar hun nest om het mierenbroodje op te eten. Het zaad blijft in het nest waar het profiteert van een vruchtbaardere bodem. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 15-40 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Bosgrond. Zon Water ◕ ≈ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Dicentra cucullaria? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | O | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Dicentra formosa

| 1 | 2 | 3 | 4 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
Dicentra formosa is een lage, kruidachtige, vaste plant die vrij dicht pollen van fijn loof vormt. Dicentra formosa wordt net als het bekende Gebroken hartje (Dicentra spectabilis) veel aangeboden in België en Nederland. Er bestaan verschillende cultivars. De 'Luxuriant' heeft purperroze bloemen, de 'Alba' heeft witte bloemen. De ondersoort Dicentra formosa subsp. oregana heeft crème met roze bloemen en blad met een blauwgroene tint.
| Alle families? | Familie: Papaver (Papaveraceae) Geslacht: Dicentra Soort: Dicentra formosa |
| Geschikt als/voor: | Bodembedekker. |
| Wortel: | Het pollen verspreidt zich door ondergrondse uitlopers. |
| Blad: | Het blad bevindt zich niet aan stengels, maar vormt zich alleen vanuit de basis van de plant. Hierdoor heeft de plant het karakter van een bodembedekker. Zacht, varenachtig, twee- tot drievoudig geveerd blad. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Mei tot september. Boven het blad steken de compacte, samengestelde bloemtrosjes uit. De bloemen zijn vrij klein, zwak hartvormig en donkerroze van kleur. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 30 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Bosgrond. Zon Water ◔ ≈ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Dicentra formosa? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | O | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Dicht langbaardgras

| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Dicht langbaardgras? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Maatschappijleer/Verzorgingsstaat/Samenvatting van het hoofdstuk Verzorgingsstaat uit Thema's Maatschappijleer VWO 2012

Vrij naar: Thema’s Maatschappijleer VWO (2012)

## Wat is een verzorgingsstaat?

In Nederland zijn er veel regelingen die bedoeld zijn om de inwoners een menswaardig bestaan te kunnen garanderen. Maar wat is precies een verzorgingsstaat en welke waarden liggen eraan ten grondslag?

### Nederland als verzorgingsstaat

De Nederlandse overheid bemoeit zich actief met de welvaart en het welzijn van de inwoners. Welvaart is de mate waarin mensen in over voldoende middelen beschikken om hun behoefte te vervullen. Welzijn is de mate waarin mensen tevreden zijn over hun lichamelijke en geestelijke gezondheid. Voordat in 1962 de term verzorgingsstaat voor het eerst werd gebruikt door Piet Thoenes, gebruikten sociologen ‘welvaartsstaat’. Dit betrof landen waar de overheid zich inspande om de burgers te behoeden voor armoede. Thoenes vond dat de overheid ook garant moest staan voor het collectieve sociale welzijn.

#### Delen van de risico’s

Vanuit de solidariteitsgedachte is er in een samenleving de bereidheid om risico’s met elkaar te delen. Omdat iedereen iets kan overkomen, is er sprake van een collectief belang.

#### Functies van de verzorgingsstaat

Het doel is niet alleen welvaart, maar ook welzijn. Deze laatste houdt in dat de bevolking sociale en economische activiteiten moet kunnen ondernemen. Vier belangrijke functies van de verzorgingsstaat zijn:

##### Verzekeren

    Middels het socialezekerheidsstelsel

##### Verzorgen

    In de vorm van gezondheidszorg

##### Verheffen

    Door middel van goed onderwijs

##### Verbinden

    Waardoor de sociale gelijkheid toeneemt

#### Rechten en plichten

De sociale grondrechten in de Grondwet verplicht de overheid om actief te streven naar:
* voldoende werkgelegenheid (art. 19);
* bestaanszekerheid en welvaart (art. 20);
* een goed leefmilieu (art. 21);
* volksgezondheid en voldoende woongelegenheid (art. 22);
* goed onderwijs (art. 23)
Als burger heb je een aantal plichten zoals sollicitatieplicht en het betalen van premies verzekeringen.

### Tussen plan en vrije markt

Anders dan in vrijemarkteconomie staat in een planeconomie staat gelijkheid centraal.

#### Gelijkheid: planeconomie

In een planeconomie zijn de productiemiddelen (grond, bedrijven, kapitaal) in handen van de overheid. Zij verdeelt vervolgens het werk.
# Maatschappijleer/Waarden

Vrijheid, gezondheid en eerlijkheid zijn voorbeelden van waarden. Waarden zijn principes die mensen belangrijk vinden in het leven. Een aantal waarden vindt bijna iedereen belangrijk, gelijkheid en respect bijvoorbeeld. Maar andere waarden spelen een grotere rol binnen bepaalde groepen en in een aantal specifieke situaties. Op bijvoorbeeld een officiële bijeenkomst, is beleefdheid als waarde over het algemeen belangrijker dan op een verjaardag.
Op basis van waarden hebben we bepaalde normen: regels en afspraken die we op basis van onze principes hebben gemaakt.

## Voorbeelden van waarden

    avontuur
    bezit
    competitie
    discipline
    eerbied
    geduld
    moed
# Maatschappijleer/Wat is democratie?

Wat is democratie?
Wat zou je als eerste regelen als je het in Nederland voor het zeggen had?
Waarom is democratie iets anders dan de meerderheid beslist?
DE WERELD IN STATEN
Vrede van Munster (1648)
Soeverein →
Thomas Hobbes →
Volgens Hobbes is het leven zonder onderwerping aan een soevereine vorst "poor, nasty, brutish and short". Ben je het hier mee eens? Geef argumenten.
POLITIEK EN ALGEMEEN BELANG
Politiek →
Efficiënt besturen of maximale participatie?
DEMOCRATIE
Representatieve democratie →
Wat is het verschil tussen een parlementair en een presidentieel stelsel?
DICTATUUR
Dictaturen →
Welke soorten dictaturen zijn er?
# Van Idee tot Publicatie/Endnote versus RefWorks

ENDNOTE VERSUS REFWORKS
Endnote en RefWorks zijn niet de enige programma's die de mogelijkheid bieden om referenties van literatuur (maar ook ander soort bronnenmateriaal) op te slaan en later te gebruiken bij het samenstellen van de eigen publicatie. Ze zijn echter wel wijdverbreid en bezitten allebei een hoge mate van gebruikersgemak. Zo bieden ze beiden de mogelijkheid om direct toegang te krijgen tot zeer veel catalogi van bibliotheken en vervolgens de gegevens die men daar vindt snel over te nemen in de eigen database.
Het grote verschil tussen beiden is de plaats waar het programma en uw bestanden zich bevinden. Het Endnote programma moet op de eigen computer worden geïnstalleerd en de database bestanden worden dan in principe ook op de eigen computer geplaatst (dat kan uiteraard ook op een server zijn in het eigen netwerk). RefWorks daarentegen draait op een server elders en daar worden uw bestanden ook opgeslagen. Je kunt er dus met elke computer die beschikt over een webbrowser programma mee werken, dus ook een computer in een bibliotheek bijvoorbeeld. Wel moet je internetverbinding niet al te langzaam zijn (dus liefst geen telefonische modemverbinding).
Als je eigen instelling over een licentie beschikt die je kosteloos kunt gebruiken, moet je uiteraard wel een beveiligde verbinding (VPN) opzetten als je niet werkt op het intranet van de eigen instelling. Dit geldt uiteraard niet als je een jaar licentie aanschaft.
# Van Idee tot Publicatie/Het document

HET DOCUMENT
Het eindresultaat, de publicatie, is een document, maar publicaties zijn niet de enige documenten.
Bij een document gaat het om een verzameling gegevens in geschreven of gedrukte vorm. Tot voor kort was dat meestal op papier, maar de laatste jaren is het virtuele document in digitale vorm aan een opmars bezig.
Een document kan bedoeld zijn voor (semi-)privé gebruik. De gegevens die er in worden vastgelegd zijn vooral bedoeld als hulpmiddel voor het memoriseren of om met anderen te communiceren (brief, e-mailbericht). Daarnaast bestaan er ook documenten voor publiek gebruik.
Voorbeelden van documenten zijn: geboorteaktes, verklaringen, nota's, ziekenhuis dossiers, bezwaarschriften, politieke programma's, en zelfs logboeken, dagboeken, reisverslagen.
Het nadeel van geschreven of gedrukte documenten is dat ze hulpmiddelen behoeven om ze zelf of hun inhoud goed terug te kunnen vinden. De hulpmiddelen die daarvoor worden gebruikt zijn onderdeel van de archief- en bibliotheek wetenschappen. Te denken valt aan inhoudsopgaven, samenvattingen, trefwoorden, catalogi etc.
Het digitale document heeft die nadelen in veel mindere mate.
# Van Idee tot Publicatie/De publicatie

DE PUBLICATIE
Als het schrijfproces is voltooid, is de publicatie nog niet klaar. We spreken, feitelijk onterecht, van een manuscript (letterlijk met hand geschreven document). In werkelijkheid is het een al op papier afgedrukt stuk of een bestand dat vervaardigd is met een tekstverwerkingsprogramma.
Als het stuk opgenomen moet worden in een tijdschrift of een bundel moet er een drukker en een uitgever aan te pas komen. En dat geldt ook voor een gedrukt boek. Trouwens in heel veel gevallen moet een manuscript nog beoordeeld worden, alvorens het echt in druk kan verschijnen of elektronisch opgeslagen en zichtbaar gemaakt kan worden. We noemen dat proces peer review. Bij een dissertatie ligt dit voor de hand, maar ook tijdschrift redacties leggen manuscripten die ze willen opnemen eerst voor aan deskundigen.
# Van Idee tot Publicatie/De structuur van een tekst

DE STRUCTUUR VAN EEN TEKST
Hoewel een wetenschappelijke verhandeling iets anders is dan een journalistiek werkstuk, verdient het toch aanbeveling om de lezer het lezen van het betoog niet al te lastig te maken. Het is immers absoluut eigenbelang dat lezers jouw betoog gemakkelijk kunnen volgen.
De leesbaarheid van een stuk wordt allereerst verhoogd met behulp van stijl en woordgebruik. Over deze zaken zal ik hier niet uitweiden. Er bestaan handleidingen en cursussen voor (zie hiervoor ook onder Van Idee tot Publicatie/Literatuur en bronnen)
Daarnaast dien je te beseffen dat ook de structuur van het betoog en niet te vergeten de opmaak bijdraagt aan de leesbaarheid van het stuk.
Belangrijke onderdelen van de structuur zijn de probleemstelling die zich aan het begin van het stuk (de inleiding) moet bevinden en de samenvatting en conclusies waarmee het gehele stuk eindigt. Denk er aan dat publicaties in de bèta wetenschappen meestal juist beginnen met de samenvatting, nog vóór de probleemstelling.
# Van Idee tot Publicatie/De samenvatting of het abstract

DE SAMENVATTING OF HET ABSTRACT
Het is goed gebruik om een publicatie te voorzien van een samenvatting of abstract. Publicaties in de bèta wetenschappen beginnen meestal met het abstract vóór de eigenlijke tekst. Ook bij gedrukte wetenschappelijke boeken is het meer en meer gebruikelijk om op het colofon naast de naam van de uitgever, het ISBN nummer ook het abstract weer te geven.
Een samenvatting moet niet te lang zijn, maar dient wel de essentiële bestanddelen van de publicatie te bevatten. Omdat veel 'gewone' zoekmachines juist hierin zoeken is het belangrijk dat, wil je publicatie, worden gevonden en gelezen, de juiste informatie juist hier aangegeven staat.
# Van Idee tot Publicatie/Digitaal versus gedrukt

DIGITAAL VERSUS GEDRUKT
Omdat een digitaal document nu eenmaal op een ander medium zichtbaar wordt gemaakt als een gedrukt document, is het zaak om een paar belangrijke verschillen in het oog te houden. Vaak zie je dat auteurs gewoon een kopie van een gedrukte uitgave archiveren op Internet. Dat is misschien nog begrijpelijk als dat document eerst weer wordt afgedrukt op papier en eerst dan gelezen. Maar voor een eerste of snelle raadpleging is dat weinig doelmatig. Bovendien gaan steeds meer mensen er toe over om de omslachtige weg van het afdrukken achterwege te laten en een document direct op het scherm zichtbaar te maken.
Daarom zal in het volgende stuk de belangrijkste punten die het verschil tussen prettig lezen op het scherm versus lezen op papier aan de orde komen.