# Huishouden/Vlekkengids

Deze gids biedt suggesties voor methoden om vlekken te verwijderen.
* Disclaimer
* Deze gids is met zorg samengesteld, op basis van gezaghebbende bronnen en inzichten van de schrijvers. Maar de schrijvers zijn geen professionals op dit gebied. Daarom geldt een voorbehoud:
* De schrijvers en de Wikimedia-organisatie zijn op geen enkele manier verantwoordelijk of aansprakelijk voor schade die is ontstaan door het toepassen van onderstaande suggesties. Lees labels en gebruiksaanwijzingen die behoren bij de materialen die worden schoongemaakt goed door en volg deze op. Raadpleeg bij twijfel de fabrikant of een professioneel schoonmaakbedrijf.
Verzoek: Als iemand onverhoopt toch schade heeft ondervonden van een hier vermelde suggestie: laat het s.v.p. weten op de Overleg-pagina, dan passen we het lemma aan of verwijderen het.
* Dit is een lijst waaraan iedereen kan bijdragen!
* Vermeld eerst het soort vlek en daarachter de oplossing.
Aanwijzingen voor schrijvers:
* vermeld het ook als een middel schade kan veroorzaken aan bepaalde materialen, zoals soda aan aluminium
* vermeld een bronverwijzing als een bron is gebruikt.

## Algemeen

* Hoe sneller een vlek wordt behandeld, hoe gemakkelijker de vlek te verwijderen is. Wees er dus snel bij.
* Begin eerst met het droogdeppen van natte vlekken of schoonkrabben van droge vlekken.
* Probeer vervolgens of een vlek verdwijnt met afwasmiddel, groene zeep, ossengalzeep of een inweekmiddel zoals Biotex Groen, voordat u met aggressievere schoonmaakmiddelen aan de slag gaat. Dit is zowel beter voor uw spullen als voor het milieu.
Waarschuwingen
* Schoonmaakmiddelen buiten bereik van kinderen houden. Gebruik er een hoog hangende kast voor, waar ze niet bij kunnen, of monteer een slot op de kast met schoonmaakmiddelen.
* Houdt u aan de gebruiksaanwijzing op de verpakkingen van schoonmaakmiddelen.
* Meng schoonmaakmiddelen NIET, gebruik ze nooit door elkaar. Elk schoonmaakmiddel is chemisch, ook azijn en groene zeep. Dat betekent dat bij menging altijd een gevaarlijke reactie kan ontstaan, ook al zijn de middelen afzonderlijk veilig.
* Laat schoonmaakmiddelen in hun oorspronkelijke verpakking (bus, flacon). Dan kan altijd weer de gebruiksaanwijzing worden gelezen.
* Trek bij schoonmaakklussen huishoudhandschoenen aan als u iets anders dan afwasmiddel gebruikt.
* Zet de ramen open als u werkt met gevaarlijke stoffen zoals ammonia en terpentine. Gebruik dan ook een mondkapje zodat u de gevaarlijke stoffen zo min mogelijk inademt.
* Alleen inweken en wassen als het materiaal daartegen bestand is (zie het wasetiket op textiel). In ieder geval wol en zijde NIET weken.
* Test een schoonmaakmiddel eerst op een onopvallend stukje van het schoon te maken voorwerp.
* Begin met een lage dosering. Gebruik liever enkele keren een zwakke oplossing, dan in één keer een veel te sterke.
* Azijn mag niet worden gebruikt voor ijzeren voorwerpen, zoals ijzeren potten, pannen en bestek en strijkijzers, en ook niet voor digitale schermen, monitoren, stenen tafelbladen en tegels, natuurstenen oppervlakten, hardhouten vloeren en het verwijderen van vlekken van natuurlijke oorsprong (ei, bloed, gras, urine, chocolade).
* Groene zeep: Gebruik huishoudhandschoenen, niet gebruiken voor het schoonmaken van huid (zoals handen of haar wassen), voor PVC en marmoleum/linoleum vloerbedekking en natuursteen (zoals marmer en graniet).
* Soda opgelost in kokend water is goed voor het verwijderen van vele soorten vlekken.
** Soda mag niet worden gebruikt op: aluminium, roestvrij staal (waarvan vele pannen en aanrechten zijn gemaakt), hout, natuursteen (marmer, graniet), delicate stoffen (zijde, linnen en wol).
* Spiritus, alcohol, thinner en terpentine zijn brandbaar, alleen in een ruimte gebruiken die goed geventileerd wordt.
* Wasbenzine is licht ontvlambaar, alleen buitenshuis gebruiken.
Zie voor meer algemene waarschuwingen en tips: Algemene gouden vlekkentips van Tante Kaat.

## A
### Aluminium (pannen)

    Nooit soda gebruiken. Pan met water vullen en koken, daarna met pollepel of ander onscherp materiaal het vuil afkrabben

## B
### Ballpointinkt

    Spiritus (deppen met een schone doek), daarna behandelen met een sopje van huishoudzeep

### Bloed

    IJskoud water, weken in een sopje van biologisch inweekmiddel

### Braaksel

    Direct opruimen, niet laten indrogen, resten verwijderen met water. Kleding uitspoelen en wassen. Vlekken op andere plekken insmeren met zeep en afspoelen/afnemen met water.

## C
### Chocolade

    Weken in een sopje van biologisch inweekmiddel + wassen met zeepsop. Chocolade in vaste vorm eerste met terpentine behandelen, mits het te behandelen materiaal daar tegen bestand is.

## E
### Ei

    Afschrapen of opbetten + inweken met biologisch inweekmiddel + uitspoelen

### Emaille (bijvoorbeeld braadpannen)

    Aangebrande pannen uitkoken met water en soda of bakpoeder, daarna gewoon afwassen

## F
### Fornuis met aankoeksel

    Inweken met biologisch inweekmiddel

## J
### Jodium

    Spiritus (deppen met een doek of weken)

## K
### Kaarsvet

   * Gestold kaarsvet breken en wegborstelen. Eventueel met een bot mesje of creditcard wegkrabben, pas op voor beschadigingen.
   * Voor het vervolg: zie Kaarsvet verwijderen van 123schoon met per materiaal een aanbevolen methode.

### Kauwgom

   * Hardmaken met ijsblokjes in een plastic zakje, met een hamer verkruimelen en wegvegen; resten verwijderen met wasbenzine.
   * Zie Handige Harry/Kauwgom aan je schoenen

### Koffie

   * Strooi zout op de nog natte vlek, 10 minuten laten intrekken, zout verwijderen en vervolgens wassen.
   * Giet een flinke scheut bruiswater (koolzuurhoudend water) op de nog natte vlek en wrijf dat er goed in met een doek. Daarna wassen.
   * Opgedroogde koffievlekken: behandelen met ossegalzeep of met witte natuurazijn (3 delen azijn, 1 deel water, nacht laten weken). Daarna wassen.
   * Met vochtige doek opbetten, daarna inweken met biologisch inweekmiddel. Overgebleven vlek behandelen met spiritus.

## L
### Limonade

    Lauw water + inweken met biologisch inweekmiddel

## M
### Melk

    Inweken met biologisch inweekmiddel

## O
### Ontlasting (ook van huisdieren)

    Inweken met biologisch inweekmiddel

## R
### Roestvrij staal (RVS; vaak pannen, bestek en aanrecht)

    Heet sop en/of vloeibaar schuurmiddel en goed naspoelen. Nooit bleekwater, scherpe scuurmiddelen (zoals een staalspons en schuurpoeder), azijn of zilverpoets gebruiken

## T
### Transpiratie

    Inweken met biologisch inweekmiddel

## V
### Vet

    Groene zeep

## W
### Wijn (rode)

    Meteen witte wijn erop druppelen of direct (veel) zout erop strooien, laten intrekken en uitspoelen, daarna wassen

## Meer tips voor het verwijderen van vlekken

* Vlekkentips van "tante Kaat"
* Vlekkengids van "Voor Oma"
* Vlekkenhulp van 123schoon

## Bronverwijzingen

* Huishouden op rolletjes / Lia Jongbloed-van Nuys. - Den Haag/Antwerpen: Nederlandse Boekenclub, zonder jaartal, 212 p. + ongenummerde foto-pagina's. Hoofdstuk 9 Vlekken verwijderen.
Referenties
* ↑ https://www.welke.nl/artikel/2460-niet-schoonmaken-met-azijn
* ↑ Poetsprins
* ↑ Schoonmaken met soda