# Italiaans/Les08
## Onderwerp van les 8

Deze les (Lezione Otto) gaat over de getallen boven de 20 en e werkwoorden 'tenere' en 'dovere'. De getallen tot 20 ontmoetten we in Les 2 en 4. Vanzelfsprekend komen er weer woorden bij.

## Getallen boven de 20
### Tientallen

De klemtoon is vet aangegeven.
| Tientallen | |
| dieci (uitspraak: "djètjie") | tien | 10 |
| venti | twintig | 20 |
| trenta | dertig | 30 |
| quaranta | veertig | 40 |
| cinquanta | vijftig | 50 |
| sessanta | zestig | 60 |
| settanta | zeventig | 70 |
| ottanta | tachtig | 80 |
| novanta | negentig | 90 |
| cento (uitspraak: "tsjentoh", met korte "oh") | honderd | 100 |
| centodieci | honderdtien | 110 |
| centoventi | honderdtwintig | 120 |
...e via dicendo = evd = enzovoorts

### Honderdtallen

| Honderdtallen | |
| cento | honderd | 100 |
| duecento | tweehonderd | 200 |
| trecento | driehonderd | 300 |
| quattrocento | vierhonderd | 400 |
| cinquecento | vijfhonderd | 500 |
| seicento | zeshonderd | 600 |
| settecento | zevenhonderd | 700 |
| ottocento | achthonderd | 800 |
| novecento | negenhonderd | 900 |

### Duizendtallen

| Duizendtallen | |
| mille | duizend | 1000 |
| diecimila | tienduizend | 10.000 |
| ventimila | twintigduizend | 20.000 |
| cinquantamila | vijftigduizend | 50.000 |
| evd. |
| centomila | honderdduizend | 100.000 |
| duecentomila | tweehonderdduizend | 200.000 |
| un milione | één miljoen | 1.000.000 |

### Doortellen vanaf 20

| venti | 20 |
| ventuno | 21 (een -i- valt weg tussen venti en uno) |
| ventidue | 22 |
| ventitre | 23 |
| ventiquattro | 24 |
| venticinque | 25 |
| ventisei | 26 |
| ventisette | 27 |
| ventotto | 28 (een -i- valt weg tussen venti en otto) |
| ventinove | 29 |
| trenta | 30 |
| trentuno | 31 (een -a- valt weg tussen trenta en uno) |
| trentadue | 32 |
| trentatre | 33 |
| evd. |
| trentotto | 38 (een -a- valt weg tussen trenta en otto) |
| trentanove | 39 |
| quaranta | 40 |
| quarantuno | 41 (een -a- valt weg tussen quaranta en uno) |
| quarantadue | 42 |
| evd. |
| quarantotto | 48 (een -a- valt weg tussen quaranta en otto) |
| cinquanta | 50 |
| cinquantuno | 51 (een -a- valt weg tussen cinquanta en uno) |
| cinquantadue | 52 |
| evd. |
| cinquantotto | 58 (een -a- valt weg tussen cinquanta en otto) |
| cinquantanove | 59 |
| sessanta | 60 |
| sessantuno | 61 (een -a- valt weg tussen sessanta en uno) |
| sessantadue | 62 |
| evd. |
| sessantotto | 68 (een -a- valt weg tussen sessanta en otto) |
| settanta | 70 |
| settantuno | 71 (een -a- valt weg tussen settanta en uno) |
| settantadue | 72 |
| evd. |
| settantotto | 78 (een -a- valt weg tussen settanta en otto) |
| ottanta | 80 |
| ottantuno | 81 (een -a- valt weg tussen ottanta en uno) |
| ottantadue | 82 |
| evd. |
| ottantotto | 88 (een -a- valt weg tussen ottanta en otto) |
| ottantanove | 89 |
| novanta | 90 |
| novantuno | 91 (een -a- valt weg tussen novanta en uno) |
| novantadue | 92 |
| evd. |
| novantotto | 98 (een -a- valt weg tussen novanta en otto) |
| novantanove | 99 |
| cento | 100 |
| centuno | 101 (een -o- valt weg tussen cento en uno) |
| centodue | 102 |
| evd. |
| centotto | 108 (een -o- valt weg tussen cento en otto) |
| centonove | 109 |
| centodieci | 110 |
| centoundici | 111 (pas op: centoundici WEL met -o- van cento) |
| centododici | 112 |
| centotredici | 113 |
| centoquattordici | 114 |
| centoquindici | 115 |
| centosedici | 116 |
| centodiciassette | 117 |
| centodiciotto | 118 |
| centodiciannove | 119 |
| centoventi | 120 |
| centoventuno | 121 (een -i- valt weg tussen centoventi en uno) |
| centoventidue | 122 |
| evd. |
| centoventotto | 128 (een -o- valt weg tussen centoventi en otto) |
| centotrentuno | 131 (een -a- valt weg tussen centotrenta en uno) |
| centotrentadue | 132 |
| evd. |
BIJ GETALLEN EINDIGEND OP 1 en 8 VERVALT DE TUSSENKLINKER -i OF -a MEESTAL !!! Voorbeelden 91 novantuno en 118 centodicciotto.
Voor de rest is het altijd zoals bij het rijtje van venti (20)...

## De werkwoorden 'tenere' en 'dovere'

Het werkwoord 'tenere' betekent 'houden' en 'dovere' betekent 'moeten'.
| | tenere | dovere |
| io | tengo | devo |
| tu | tieni | devi |
| lui/lei | tiene | deve |
| noi | teniamo | dobbiamo |
| voi | tenete | dovete |
| loro | tengono | devono |
'tenere' en 'dovere' worden gewoon met 'avere' vervoegd; de voltooide deelwoorden worden enkel vervoegd als er correspondentie optreedt met een eventueel lijdend voorwerp dat voor het hulpwerkwoord staat.
Het voltooid deelwoord van 'tenere' is 'tenuto' (verbogen als 'tenuta/tenuti/tenute')
Het voltooid deelwoord van 'dovere' is 'dovuto' (verbogen als 'dovuta/dovuti/dovute')

## Woorden

De klemtoon is vet aangegeven.
301. già = al
302. tutti e due = allebei
303. l'ambulanza v = de ambulance
304. la palla = de bal een grotere soort: il pallone = voetbal, handbal enz.
305. giù = beneden
306. per esempio = bijvoorbeeld
307. il panino = het broodje
308. gli occhiali (meervoud) = de bril
309. là = daar
310. questo = deze (questa, questi, queste)
311. quello = die (quella, quelli, quelle)
312. lo zoo = de dierentuin (de -z- van zoo vereist lo als lidwoord, spreek uit als lo dzoo))
313. il dottore = de (mannelijke) dokter, of doctorandus (academische graad)
314. la dogana = de douane
315. spingere = duwen
316. caro = duur, lief, beste (aanhef brief)
317. la festa = het feest
318. sbagliato = fout (bijvoeglijk naamwoord)
319. facile = makkelijk
320. molto = heel/zeer
321. il gelato = het ijs (consumptieijs)
322. la stanza = de kamer
323. niente = niets
324. mangiare = eten
325. cattivo = slecht
326. cercare = zoeken
327. vivere = leven
328. dormire = slapen
329. c'è = er is, dat wil zeggen
330. perché? = waarom?
U kent nu 330 woorden

## Oefeningen

1. Lees de volgende tekst en beantwoord daarna de vragen.
* La Citta del Vaticano
* La Città del Vaticano (Status Civitatis Vaticanæ) è uno stato indipendente europeo posto sotto l'autorità del Papa della Chiesa cattolica, che vi esercita i poteri di un monarca assoluto, anche se le principali azioni di governo sono svolte dal Cardinal Segretario di Stato. Con una superficie di appena 0,44 km2, inserita nel tessuto urbano di Roma, sulla riva destra del Tevere, il Vaticano è il più piccolo stato indipendente del mondo, sia in termini di popolazione che di estensione territoriale.
* Uit de Italiaanstalige Wikipedia.
1.1. Van welke taal zal de benaming 'Status Civitatis Vaticanae' zijn afgeleid?
1.2. Wat betekent het woord ' Papa ' (regel 2)?
1.3. Wat is de oppervlakte van Vaticaanstad?
1.4. Wat is er bijzonder aan het Vaticaan?
1.5. Vertel in het kort wat de 'papa' doet. (voor deze vraag moet u vraag 2 goed hebben)
2. Vervoeg de vormen van 'tenere' en 'dovere' in de gevraagde vorm.
1. dovere (1e persoon enkelvoud, onvoltooid tegenwoordige tijd)
2. tenere (1e persoon enkelvoud, voltooid tegenwoordige tijd)
3. tenere (3e persoon meervoud, onvoltooid tegenwoordige tijd)
4. dovere (2e persoon enkelvoud, voltooid tegenwoordige tijd)
5. tenere (2e persoon meervoud, onvoltooid tegenwoordige tijd)
3. Schrijf de volgende getallen voluit
1. 52
2. 101
3. 268
4. 25
5. 99
6. 71
7. 9
8. 155
9. 121
10. 44
4. Vertaal de volgende woorden en zinnen in het Nederlands
1. Chi è là?
2. Lui è un dottore e lei è la sua bambina.
3. (Io) non mangio niente.
4. È noioso.
5. Quel gelato è buono!
5. Vertaal de volgende woorden en zinnen in het Italiaans
SCHRIJF DE GETALLEN VOLUIT!
1. Dat is € 99,-
2. Ik eet geen ijs.
3. Jij zoekt Carlo.
4. Daar leeft niets.
5. Zij gaan naar deze dierentuin.
De antwoorden zijn hier te vinden: Italiaans/Les08_Antwoorden