OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Kunstgeschiedenis/architectuur in de renaissance

De aanwezigheid van een groot aantal Romeinse ruïnes inspireerde de Italiaanse architecten zonder dat ze deze klassieke voorbeelden echt kopieerden. Waarschijnlijk lag dat voor een deel aan het feit dat deze constructies onvoldoende bewaard waren gebleven. Renaissancekunstenaars maakten schetsen van de vervallen gebouwen en gebruikten elementen van wat ze aantroffen in hun eigen werk. Zo waren de koepels van Brunelleschi en later die van Michelangelo duidelijk geïnspireerd op de koepel van het Pantheon, een van de beter bewaarde bouwwerken uit het klassieke verleden. En Andrea del Palladio (1518-1580) zou met zijn realisaties van villa's en kerken tot ver buiten Italië invloed uitoefenen op de architectuur.
In Florence werd de renaissancestijl door Leone Battista Alberti geïntroduceerd met een revolutionair maar onvolledig monument in Rimini. Alberti was met zijn De re aedificatoria X (Tien boeken over de bouwkunst) de eerste die een theoretische behandeling gaf van de architectuur in de oudheid. Enkele van de oudste gebouwen met renaissancekenmerken zijn Brunelleschi's kerk van San Lorenzo en de Pazzi Kapel. Uit het interieur van de Spirito Santo spreekt een nieuw gevoel van licht, helderheid en ruimte, dat typisch is voor de vroege Italiaanse renaissance. De architectuur moest de filosofie van het humanisme en de helderheid van geest weerspiegelen, in tegenstelling tot de 'duisternis' en spiritualiteit van de middeleeuwen. De opleving van de klassieke oudheid wordt ook geïllustreerd door het Palazzo Rucellai. De zuilen hier volgen het klassieke schema met Dorische kapitelen op de begane grond, Ionische kapitelen op de tweede verdieping en Korinthische kapitelen op de bovenste verdieping.
In Mantua was het Leone Battista Alberti die de 'nieuwe' antieke stijl introduceerde, hoewel zijn hoofdwerk, de Sant'Andrea, pas werd begonnen na zijn dood.
De hoogrenaissance, zoals de stijl nu wordt genoemd, werd in Rome ingevoerd met Donato Bramante's Tempietto op de binnenplaats van de San Pietro-kerk in Montorio (1502) en zijn originele, centraal opgevatte Sint-Pietersbasiliek (1506). Deze opmerkelijke architecturale opdracht zou heel wat renaissancekunstenaars beïnvloeden, onder wie Michelangelo en Giacomo della Porta.
Het begin van de Late renaissance-architectuur in 1550 werd gekenmerkt door de ontwikkeling van een nieuwe zuil door Andrea Palladio. Kolossale zuilen van meer dan twee verdiepingen hoog of meer versierde
# Kunstgeschiedenis/Negentiende-eeuwse kunst
## Belangrijkste stromingen en stijlen

* Romantiek: een artistieke en intellectuele beweging die ontstond in de late 18e eeuw. Ze verscheen eerst in Duitsland en Engeland en verspreidde zich in de negentiende eeuw (tot de jaren 1850) over heel Europa.
** beeldhouwkunst: Francois Rude, J.B. Carpeaux,...
* Neoclassicisme: beweging in kunst, architectuur en design in Europa en Noord-Amerika in de periode 1750-1850, gekenmerkt door een heropleving van klassieke Griekse en Romeinse stijlen.
** Jacques-Louis David, Ingres, ...
** beeldhouwkunst: Antonio Canova, Bertel Thorwaldsen,...
* Realisme: een nieuwe kunstopvatting die halverwege de 19e eeuw in Europa begon en zich verzette tegen de verheerlijkende afbeeldingen van classicisme en romantiek. Realisme poogt onderwerpen waarheidsgetrouw weer te geven, zonder enige vorm van kunstmatigheid en fictieve elementen.
** Gustave Courbet, ...
* Prerafaëlieten: groep Britse schilders (1848-53); Dante Gabriel Rossetti, John Everett Millais en Holman Hunt - in die tijd jonge studenten aan de Royal Academy - waren de leidende figuren onder de zeven oprichters.
** Dante Gabriel Rossetti, ...
* Arts and crafts:
** William Morris, ...
* Impressionisme:
** schilderkunst: Claude Monet, ...
** beeldhouwkunst: Auguste Rodin, ...
* Postimpressionisme: omvat een breed scala aan verschillende artistieke stijlen die de gemeenschappelijke motivatie delen om te reageren op de kunstopvattingen van de impressionistische beweging.
** Vincent Van Gogh, ...
* Neo-impressionisme: In de tweede helft van de 19e eeuw ontwikkelde het neo-impressionisme met de kennis van de wetenschap over optica en kleur een nieuwe en methodische schildertechniek die de spontaniteit en de romantiek schuwde die door veel impressionisten werd gekoesterd.
** Georges Seurat, Paul Signac, ...
* Pointilisme:
** Georges Seurat, ...
* Symbolisme:
** Gustave Moreau, Paul Gauguin, ...
* Art nouveau: decoratieve stijl in de beeldende kunst, interieurontwerp en architectuur die bloeide van 1890 tot 1910.
** Gustav Klimt, ...
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Aardbeiganzerik

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
| Alle families? | Familie: Rozen (Rosaceae) Geslacht: Ganzerik Soort: Potentilla sterilis |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Stengel/Tak: | Kruipende stengels, bovengrondse uitlopers vormend |
| Blad: | Blad is 3-tallig met brede, min of meer stompe tanden, de eindelingse tand van het middelste blaadje meestal kleiner dan de naburige tanden. De bladrand is omzoomd door witte uitstekende haren |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Maart tot mei Wit |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 5-20 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Kalkrijk Zon Water ◑ ≈ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Aardbeiganzerik? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| 4-5 | | | | O | | | | |
| | | | | | ZS | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Aangebrande orchis

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
De soortaanduiding ustulatus komt uit het Latijn en staat voor 'aangebrand' wat duidt op de zwarte kleur van de bloeiwijze, die ontstaat doordat de helm van de bloem aan de buitenzijde zwartpaars van kleur is. Vroeger kwam de plant in Nederland voor in vochtige graslanden en uiterwaarden.
| Alle families? | Familie: Orchideeën (Orchidaceae) Geslacht: Neotinea Soort: Neotinea ustulata |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Blad: | De plant heeft vijf tot tien blauwachtig groene, ongevlekte lancetvormige bladeren van ongeveer 3-10 cm lang en 0,5-2 cm breed, die op de stengel naar boven toe kleiner worden. De onderste bladeren vormen een rozet en de bovenste bladeren zitten als een schede om de stengel. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | April tot augustus (afhankelijk van de soort) Witroze (met zwartpaarse top) |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 15-80 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Kalkrijk Zon Water ● - ◔ ≈∼ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Aangebrande orchis? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| 4-5 | Zie zaaitijd. . | | | O | | | | |
| | | | | | Z | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/5 cm
## Vaste en meerjarige planten

| Wetenschappelijke naam | Nederlandse naam | Afbeelding | Hoogte |
| Fragaria × ananassa | Aardbei | | 5 cm |

## Een- en tweejarige planten

| Wetenschappelijke naam | Nederlandse naam | Afbeelding | Hoogte |

## Bol- en knolgewassen

| Wetenschappelijke naam | Nederlandse naam | Afbeelding | Hoogte |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Aapjesorchis

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
De plant is gevoelig voor vorst en kan wel eens uitvriezen.
| Alle families? | Familie: Orchideeën (Orchidaceae) Geslacht: Orchis Soort: Orchis simia |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Stengel/Tak: | De stengel is kantig en wordt door de bovenste bladeren omsloten. |
| Blad: | De glanzende bladeren zijn ongevlekt met een breed-lancetvormige vorm. De onderste bladeren staan schuin omhoog. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Half mei Lichtroze tot lila |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 20-40 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Kalkrijk Zon ◕ ● |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Aapjesorchis? |
| Maan(d) | Werk | LT | VW |
| | | O | |
| 11-3 | Verzorgen: Afdekken bij vorst. | | |
| | | | Z |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Aardbeiklaver

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
| Alle families? | Familie: Vlinderbloemen (Leguminosae) Geslacht: Klaver Soort: Trifolium fragiferum |
| Stengel/Tak: | Een kruipende stengel die wortelt op knopen. |
| Blad: | Samengestelde bladeren die bestaan uit drie, eivormige, blauwachtig groene deelblaadjes, met een fijngezaagde rand en aan de top hartvormig ingesneden zijn. De steunblaadjes zijn ruitvormig en lang toegespitst. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juni tot september. Vleeskleurige, soms witte bloemen., die na de bloei bruin verkleuren |
| Vrucht: | De kleine, droge peulvrucht bevat meestal één of twee zaadjes. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 5-25 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Brakke tot zilte grond. Zon Water ● ∼ - ≈ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Aardbeiklaver? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| 4-5 | | | | O | | | | |
| | | | | | Z | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/50 cm
## Bomen en struiken

| Nederlandse naam | Wetenschappelijke naam | Afbeelding | Hoogte |

## Vaste en meerjarige planten

| Nederlandse naam | Wetenschappelijke naam | Hoogte |
| Aardkastanje | Bunium bulbocastanum | 30-70 cm |
| Adderwortel | Persicaria bistorta | 20-50 cm |
| Akkerhoornbloem | Cerastium arvense | 5-40 cm |
| Akkerkers | Rorippa sylvestris | 20-60 cm |
| Akkermunt | Mentha arvensis | 15-45 cm |
| Alpenandoorn | Stachys alpina | 25-60 cm |
| Alpenrus | Juncus alpinoarticulatus | 20-60 cm |
| Anemone coronaria | Anemone coronaria | 20-40 cm |
| Anemone quinquefolia | Anemone quinquefolia | 10-30 cm |
| Anemone sylvestris | Anemone sylvestris | 10-35 cm |
| Beekpunge | Veronica beccabunga | 15-60 cm |
| Beemdkroon | Knautia arvensis | 15-60 cm |
| Chinese bieslook | Allium tuberosum | 30 cm |
| Echte lavendel | Lavandula angustifolia | 50 cm |
| Gulden boterbloem | Ranunculus auricomus | 15-50 cm |
| Heermoes | Equisetum arvense | 10-80 cm |
| Hysop | Hyssopus officinalis | 50 cm |
| Kaukasisch vergeet-mij-nietje | Brunnera macrophylla | 30-60 cm |
| Parnassia palustris | Parnassia palustris | 30 cm |
| Wilde marjolein | Origanum vulgare | 30-60 cm |
| Witte waterkers | Rorippa nasturtium-aquaticum | 10-60 cm |

## Klimplanten

| Nederlandse naam | Wetenschappelijke naam | Afbeelding | Hoogte |

## Een- en tweejarige planten

| Nederlandse naam | Wetenschappelijke naam | Hoogte |
| Aardbeispinazie | Chenopodium foliosum | 15-60 cm |
| Akkerboterbloem | Ranunculus arvensis | 20-60 cm |
| Akkerereprijs | Veronica agrestis | 7-30 cm |
| Akkergoudsbloem | Calendula arvensis | 30 cm |
| Akkerklaver | Trifolium aureum | 20-40 cm |
| Akkerogentroost | Odontites vernus | 10-50 cm |
| Akkerviltkruid | Filago arvensis | 15-50 cm |
| Akkerviooltje | Viola arvensis | 5-40 cm |
| Amerikaanse kruidkers | Lepidium virginicum | 15-60 cm |
| Anemone canadensis | Anemone canadensis | 25-50 cm |
| Anijs | Pimpinella anisum | 15-45 cm |
| Asperge-erwt | Lotus tetragonolobus | 10-40 cm |
| Bastaardklaproos | Papaver hybridum | 10-50 cm |
| Drie-urenbloem | Hibiscus trionum | 10-60 cm |
| Echt lepelblad | Cochlearia officinalis | 20-50 cm |
| Echte kervel | Anthriscus cerefolium | >25 cm |
| Eenjarig bonenkruid | Satureja hortensis | 30-50 cm |
| Gewone goudsbloem | Calendula officinalis | 30-45 cm |
| Grote leeuwenbek | Antirrhinum majus | 30-80 cm |
| Peterselie | Petroselinum crispum | 20-60 cm |
| Ocimum basilicum | Ocimum basilicum | 45 cm |
| Selderij | Apium graveolens | 35 cm |
| Slaapmutsje | Eschscholzia californica | 40 cm |
| Zachte duizendknoop | Persicaria mitis | 10-50 cm |

## Bol- en knolgewassen

| Nederlandse naam | Wetenschappelijke naam | Afbeelding | Hoogte |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Aardaker

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
Deze plant wordt vaak in zaadmengsels verwerkt, die in onbegroeide terreinen worden uitgezaaid. Als vlinderbloemige draagt deze plant bij aan de bodemverbetering (stikstof), vergelijkbaar met lupine.
| Alle families? | Familie: Vlinderbloemen (Leguminosae) Geslacht: Lathyrus Soort: Lathyrus tuberosus |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Wortel: | Groeit uit met uitlopers die zich vertakken en de in de bodem liggende knopen vormen zich tot knollenvormende wortels tot 70 cm diep |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juni tot augustus Rood, violet |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 30-100 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Kalkrijk Zon Water ● ∼ |
| Gebruik: | De kastanje grote knolletjes kunnen als aardappels worden gekookt of als tamme kastanjes gepoft. Ze bevatten vooral suikers en zetmeel en tevens eiwitten en vetten. Vaak dienden ze ook als koffiesurrogaat of als varkensvoer. Ze konden ook tot plantaardige olie verwerkt worden. Ook werd in de zestiende eeuw uit de bloemen parfum gewonnen. |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Aardaker? |
| Maan(d) | Werk | LT | VW |
| 4-5 | | O | |
| ? | Zie oogsten en bewaren. Na drie tot vier jaar bereiken de knollen de volle grootte. | | |
| | Zie vermeerderwijze. De soort vermeerdert zich door de ondergrondse uitlopers en in het bijzonder door de knolletjes. | | ZS |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Draadklaver

Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
In Nederland is de bloem zeldzaam langs de kust en zeer zeldzaam in het rivierengebied. In de rest van het land komt de bloem niet voor.
| Alle families? | Familie: Vlinderbloemen (Leguminosae) Geslacht: Klaver Soort: Trifolium micranthum |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Mei tot september. Gele bloem, met een verschillend aantal kroonbladeren, variërend van één blad tot zeven. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Kalkarm Zon Water ● ≈ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Draadklaver? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | | Z | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Dovenetel

Dovenetel (Lamium) is een geslacht uit de Lipbloemenfamilie (Lamiaceae).. Het geslacht bevat zowel eenjarige als meerjarige planten. Er zijn tegenwoordig ook cultivars ontwikkeld, waarin soms de bladkartels bijna weggekruisd zijn.

## Dovenetel en brandnetel - mimicry

De naam dovenetel komt van de oude betekenis doof = niet werkend. De bladeren en stengels lijken sterk op die van de Brandnetel, maar hebben geen netels met mierenzuur. Dovenetels groeien in dezelfde stikstofrijke, niet te droge leefomgeving als brandnetels, bijvoorbeeld in bermen en bosranden. De meeste dieren die kennis gemaakt hebben met de brandnetel, zullen de dovenetel met rust laten.
Toch is de dovenetel vrij gemakkelijk van de brandnetel te onderscheiden:
* De bladkartels van de dovenetel zijn duidelijk 'slordiger'.
* De bladnerven van de dovenetels zijn meer geprononceerd, ook van de bovenkant gezien.
* In dovenetelblad of stengels zitten altijd wel wat roodbruine elementen: vlekjes of nerven bijvoorbeeld. Bij brandnetels komt dit nooit voor.
* De hoofdstengels van dovenetels zijn vierkant, met duidelijke ribben, terwijl brandnetelstengels maar licht geribd zijn, bijna rond.
* Dovenetels hebben karakteristieke, kleurige lipbloemen. Omdat brandnetels geen lipbloemigen zijn, hebben die een totaal andere bloeiwijze, onopvallend, geelgroen tot bruingroen.

## Volksgeneeskunde

* Thee van de witte dovenetel wordt gebruikt tegen bloedarmoede, darmaandoeningen, ontstekingen en menstruatiestoornissen.
* Thee van de gele dovenetel in het badwater wordt gebruikt tegen alle urine- en blaasaandoeningen bij mannen.

## Eten en drinken

* De rijpe bloemen van de witte dovenetel laten makkelijk los van de plant, waarna de heerlijke nectar er makkelijk uit te zuigen is.
* De bloemen van alle soorten zijn eetbaar. De bloemen van de witte dovenetel zijn gesuikerd lekker over vla en pudding.
* De jonge blaadjes van alle soorten zijn geschikt voor salade, in de soep, of kort gekookt, zoals spinazie.
* Van het gedroogde blad kun je thee trekken.

## Soorten

* Brede dovenetel (Lamium confertum)
* Gestreepte dovenetel (Lamium maculatum Variegatum)
* Gevlekte dovenetel (Lamium maculatum)
* Hoenderbeet (Lamium amplexicaule)
* Ingesneden dovenetel (Lamium hybridum)
* Paarse dovenetel (Lamium purpureum)
* Witte dovenetel (Lamium album)
Voorheen werden de Gele dovenetel (Lamiastrum galeobdolon) en de Bonte gele dovenetel (Lamiastrum galeobdolon 'Florentinum') ook wel tot dit geslacht gerekend.
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Draadfonteinkruid

| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Draadfonteinkruid? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Dotterbloem

Dotterbloem (Caltha) is een geslacht met 10 soorten overblijvende planten uit de ranonkelfamilie (Ranunculaceae), wereldwijd verspreid over alle gematigde gebieden.

## Soorten

* Gewone dotterbloem (Caltha palustris)
* Spindotterbloem (Caltha palustris)
De botanische naam Caltha is afgeleid van het oudgriekse kalyx (kelk).

## Kenmerken

Calthas zijn eenjarige, kruidachtige planten. Ze dragen enkelvoudige, gesteelde grondbladeren en verspreide staande, gesteelde tot zittende stengelbladeren. Alle bladeren zijn halfrond, ovaal, niervormig of hartvormig, met gave, getande of gekartelde bladranden.
De bloemen zijn eindstandig of okselstandig, alleenstaand of in een tot 20 cm lange waaier met tot zes bloemen. De schutblaadjes zijn bladachtig. De bloemen zijn tweeslachtig en radiaal symmetrisch. De 5 tot 12 op kroonblaadjes lijkende kelkblaadjes zijn wit, roze, geel of oranje en ovaal tot lancetvormig, 4 tot 23 mm lang. Er zijn geen echte kroonblaadjes. De bloem bezit 20 tot 40 vruchtbare meeldraden met een draadvormige helmdraad, en 5 tot 50 vruchtbeginsels met elk 15 tot 35 zaadknoppen en een stijl.
Na de bloei vormt zich een hoofdje van gesteelde of ongesteelde, lijnvormige tot ellipsoide jes, al dan niet generfd, eindigend in een tot 2 mm lang recht of licht gekruld snaveltje.
Alle soorten hebben een voorkeur voor vochtige locaties zoals moerassen of, op grotere hoogtes, plaatsen met smeltwater.
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Draadrus

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
| Alle families? | Familie: Russen (Juncaceae) Geslacht: Rus Soort: Juncus filiformis |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Wortel: | Lange, kruipende, 1,5 - 2 mm dikke wortelstokken en vormt dichte zoden. De knopen van de wortelstok zitten op korte afstand van elkaar. |
| Stengel/Tak: | De ronde, groene tot geelgroene, gladde, rechtopgaande, fijn gestreepte, in een rij staande stengels zijn niet langer dan twee keer de lengte van het onderste schutblad en niet breder dan 1 mm. Het losse merg in de stengel is netvormig. |
| Blad: | De stengel wordt in het onderste deel omsloten door bruine, niet glanzende bladscheden, waarbij de bovenste een afgeronde top of een gereduceerd schutblad heeft. De kale bladeren zijn gevuld met merg. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juni en juli. Losse, 1 cm lange, schijnbaar zijdelings staande bloeiwijze met tot tien bloemen per bloeiwijze. De bloemen hebben aan de voet twee, vliezige, breed-ovale steunblaadjes. De zes, evenlange, groene, lancetvormige, 2,5 - 4,2 mm lange bloemdekbladen zijn fijn toegespitst en evenlang als de vrucht. De bloem heeft zes meeldraden. De helmdraden zijn 0,5 - 0,9 mm lang en de helmhokjes 0,5 - 0,7 mm lang. De stijl heeft een lengte van 0,2 mm. Het bovenstandige vruchtbeginsel heeft één stijl met drie bleekroze stempels. De plant is een windbestuiver. |
| Vrucht: | De vrucht is een veelzadige, driehokkige, ronde, stompe doosvrucht met een korte stekel op de bovenkant. De doosvrucht is 2,5 - 3 mm lang en 1,8 - 2,1 mm breed. De lichtroodbruine, 0,5 - 0,6 mm lange zaden hebben geen aanhangsel. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 15-50 (70) cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Vrij zuur, schraal grasland. Zon Water ○ ≈ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Draadrus? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | Zie zaaitijd. Zie zaaitijd in het hoofdstuk 'De Siertuin'. | | | | | | | |
| | | | | | Z | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Draadgentiaan

Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
Het plantje wordt vaak, naar het oordeel van de vegetatiekundige Victor Westhoff, beschouwd als het kleinste bloeiende plantje van Nederland. De soort komt voor op vochtige, iets humeuze zandgronden op open plekken. De voorkeur gaat uit naar voedselarme terreinen die in de winter onder water staan, maar in de loop van het voorjaar droog vallen. Van belang is dat de bovenste bodemlagen iets verdicht zijn. Groeiplaatsen zijn te vinden in duinvalleien, op zandpaden, langs de randen van poelen in heidevelden, in zandafgravingen, op ijsbanen en langs vers gegraven greppels.
| Alle families? | Familie: Gentiaan (Gentianaceae) Geslacht: Cicendia Soort: Cicendia filiformis |
| Rode lijst. | Deze in het wild voorkomende plant staat op de rode lijst in Nederland en/of België. Dat betekent dat ze kwetsbaar of (bijna) uitgestorven zijn. Zaai of plant ze en verspreid overtollig zaad. |
| Stengel/Tak: | De bloemstengel, die tijdens de bloei van onderen af bruinrood verkleurt, heeft aan het eind een zwavelgele bloem. Vaak is echter de bloemstengel vertakt, met aan ieder uiteinde een bloeiwijze. Aan de bloeistengel zitten twee lancetvormige schutblaadjes. |
| Blad: | Aan de voet heeft de plant twee tot drie, in een rozet groeiende bladparen. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Half juli tot oktober De bloemen zijn zwavelgeel, viertallig, de kelk heeft korte driehoekige tanden. De bloemkroon is tot op de helft gespleten in langwerpige slippen. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 0,2-1,5 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Zand/Zuur Water ∼ |
| Goede buren: | Goede buren voor deze plant: Kensoort voor de draadgentiaan-associatie |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Draadgentiaan? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | 1 | | | | |
| | | | | | Z | | | |