# Onderwijstechnologie/Voorbeelden onderwijstechnologische realisaties/Rapport LK 2012-2013
## Introductie

In het kader van het vak Onderwijstechnologie werd ons opgelegd om een nieuwe en originele onderwijstechnologische realisatie te verwezenlijken. We hebben enige tijd gebrainstormd over wat nu echt praktisch zou kunnen zijn voor toekomstige leerkrachten lichamelijke opvoeding in het lager onderwijs. We wouden graag een site ontwikkelen waar er zowel gymnastiek als zwemmen aan bod komt.
http://sites.google.com/site/gymandswiminlageronderwijs
Want we waren het meteen eens over het feit dat afgestudeerde leerkrachten lichamelijke opvoeding een beetje voor de leeuwen worden geworpen eens ze afgestudeerd zijn en werk gevonden hebben. Ze moeten ineens gaan werken met eindtermen, wat niet altijd even eenvoudig is omdat ze in de opleiding steeds starten vanuit de sporten en bewegingen, terwijl je in het onderwijs moet zorgen dat al die eindtermen ook voorkomen in de sporten die je geeft.
Daarom starten wij vanuit de eindtermen, zodat de leerkrachten duidelijk kunnen zien welke sporten en bewegingen ze kunnen geven die gekoppeld zijn aan die eindtermen. Dat is een hoop administratie en kopzorgen minder.
Voor gymnastiek vertrekken we vanuit de eindtermen die behaald moeten worden en bieden we mogelijke bewegingen/oefeningen aan die gebruikt kunnen worden om die bepaalde eindterm te behalen. Weliswaar hebben we alleen de eindtermen uitgewerkt die van toepassing zijn voor gymnastiek. We verduidelijken alles (opbouw, uitbreidende oefeningen, aandachtspunten,...) adhv filmpjes en foto's.
Voor zwemmen is het een heel ander verhaal qua eindtermen want deze zijn enorm breed genomen en niet duidelijk vanuit het Vlaams onderwijs. De leerkracht moet de lessen volledig zelf invullen. Dikwijls worden de zwemlessen ook gegeven door klastitularissen die niet veel ervaring hebben met zwemles geven. Daarom, om die beperkte en korte zwemmomenten zo optimaal mogelijk te doen verlopen voorzien wij een duidelijk kader dat zowel de leerkracht lichamelijke opvoeding als de klastitularis kan gebruiken bij het geven van zwemlessen.

## Uitwisselen van informatie/bestanden

Het uitwisselen van bestanden zoals filmpjes, lesvoorbereidingen, foto's en voorstellen hebben we via Dropbox.com gedaan. We hebben er een map gemaakt waar iedereen van ons groepje toegang tot had met zijn vub e-mailadres en op die manier kon iedereen op dropbox plaatsen wat hij al gemaakt,gevonden of bewerkt had.
Ook hebben we een e-mailadres aangemaakt via gmail. Via dat e-mailadres hebben we onze site gemaakt en hadden we een contactpunt voor als er mensen met vragen zouden zitten bij het bezoeken van onze website.
lk.lerarenopleiding@gmail.com
We hebben ook veel gediscussieerd via het forum op Pointcarre dat speciaal ter onze beschikking stond. We maakten er afspraken voor onze bijeenkomsten en onze vooruitgang werd bekend gemaakt voor de gehele groep.

## Taakverdeling

Tijdens onze eerste bijeenkomst werden de taken meteen verdeeld:

#### Yentl en Nils

Werken rond het thema zwemmen: maken fimpjes, lesvoorbereidingen, foto's, kijkwijzers ...

#### Vincent en Kathy

Werken rond het thema gymnastiek: maken filmpjes, lesvoorbereidingen, eindtermen,...

#### Evelien en Rob

Zoeken naar Open Source software, videobestanden bewerken, screenshots maken,...

#### Céline

Opmaken van een website en Facebookpagina, het beheren en aanpassen van beide en ook de gekregen informatie (tekst, filmpjes, foto's, bestanden) van de groep op de website plaatsen

## Film- en fotomateriaal verzamelen

Het filmmateriaal werd opgenomen met een digitaal fototoestel voor gymnastiek door Kathy. Ze kreeg hiervoor de toestemming van de ouders en van de turnclub Gymnopolis te Mechelen, om foto's en filmpjes te maken, te bewerken en deze dan achteraf ook te publiceren.
We hebben ook naar foto's gezocht op Flickr die vrij waren om te publiceren. Foto's Flickr - Commons
Het fotomateriaal voor zwemmen werd gemaakt door Nils en Yentl ook aan de hand van een digitaal fototoestel.

## Film- en fotomateriaal bewerken
### Kinovea

Kinovea is open source software. Het is een videoanalyseprogramma dat voornamelijk in de sportwereld bekend is en wordt gebruikt om bewegingen te bestuderen.
Gebruik
Onze videobestanden knippen, vertragen en aandachtspunten bijzetten kon heel eenvoudig met dit programma. Het filmpje knippen kon door een begin- en eindpunt vast te leggen zodat overbodige delen weg vielen. Het beeld kon vertraagd worden door de snelheid op een lager procent te zetten (vb. van 100 % naar 30 %). Door op het A-symbool te klikken kon tekst (aandachtspunten) worden toegevoegd aan het videobestand. Deze tekst kon naar een plaats naar keuze worden gesleept en ook de grootte, het lettertype en de kleur kon veranderd worden.
Voordelen
- Het is 100% open software
- Handige installatie
- Eenvoudig in gebruik
- Heeft een Nederlandse interface
-De meeste videoformaten kunnen worden geopend en bewerkt

### Avidemux 2.6

Avidemux is een Engelstalig open source programma. Het beschikt over een aantal ingebouwde codecs om filmpjes te kunnen omzetten naar ander videoformaten. In het programma kunnen een aantal filters worden uitgevoerd om een speciale effecten te verkrijgen:
* Transformeren
* Roteren, verkleinen en spiegelen
* Kleuren aanpassen
* Scherper maken
* Ondertitels toevoegen
Gebruik
We hebben Avidemux onder andere gebruikt om videobestanden die bewerkt waren met Kinovea en extensie .mkv (Matroska Video File) hadden, te bewerken en om te zetten naar een andere bestandsextensie. Wanneer we dit willen verwezenlijken openen we het videobestand met Avidemux en veranderen we het output formaat naar avi (Audio Video Interleave). Heel eenvoudig opslaan en het filmpje heeft een andere bestandsextensie gekregen. We kiezen voor .avi extensie omdat die bestanden door verschillende videoplayers kunnen worden afgespeeld. Ook hebben we het programma gebruikt voor het roteren van videobestanden. Het filmpje openen in Avidemux, nadien kunnen we bij ‘filters’ in de werkbalk video output het gewenste effect kiezen zoals ‘rotate’ en kan het aantal graden worden ingesteld. Om het effect te verkrijgen moet het bestand worden opgeslagen.
Voordelen
- Redelijk gemakkelijk in gebruik.
- Keuze uit verschillende extensiebestanden.
Nadelen
- De interface is wat onoverzichtelijk.
- Voor het toepassen van de filters moet je toch even het internet raadplegen.

### VirtualDub 1.9.11

VirtualDub is een open source programma dat enkel in het Engels beschikbaar is. Het heeft een eenvoudige maar gebruikvriendelijke interface. VirtualDub is een video-editor waarmee bewerkingen op avi- en mpg-bestanden kunnen worden uitgevoerd. Volgende bewerkingen kunnen worden toegepast:
* Knippen en plakken
* Kleuren aanpassen
* Beeld scherper maken / helderder
* Resolutie wijzigen
* Filters toepassen met verschillende effecten
Gebruik
Wij hebben het programma vooral gebruikt om screenshots te nemen van onze video’s. Je kan eenvoudig een video openen en bewerken. Zo krijg je twee schermen te zien, bovenaan het oorspronkelijke en iets meer rechts onderaan het nieuwe bewerkte filmpje. Via de playknop kan je naar het gewenste screenshot verschuiven. Bovenaan in de werkbalk bij video kan je dan via ‘copy source frame to clipboard’ het screenshot plakken in Gimp om het daar verder te bewerken.
Voordelen
- Handig en snel programma.
- Het maken van screenshots lukt hiermee zeer goed en gemakkelijk
Nadelen
- Kan alleen avi, mpeg1 en divx videoformaten bewerken.

### Gimp 2.8.4

Gimp staat voor GNU Image Manupilation Program. Het is een open source programma dat zowel beschikbaar is in het Nederlands als het Engels. Het is een uitgebreid programma voor fotobewerking. Zo bevat het vele opties voor de bewerking van foto’s en beelden. Volgende bewerkingen kunnen worden toegepast:
* Vergroten – verkleinen – schalen
* Roteren, spiegelen en bijsnijden
* Retoucheren
* Kleur en helderheid aanpassen
* Tekenen
* Lichteffecten
* Randen en lijsten
* Allerlei filters toepassen
Gebruik
Wij hebben het programma gebruikt om afbeeldingen te bewerken. De screenshots, genomen via VirtualDub, werden in Gimp geplakt. Nadien werden de afbeeldingen bewerkt door ze te bijsnijden en eventueel de belichting aan te passen. Bij het opslaan van de afbeeldingen ondervonden we enige moeilijkheden. Wanneer we via ‘opslaan als’ de afbeelding bewaarden, was de bestandsextensie .xcf (eXperimental Computing Facility-formaat). Het formaat is eigen aan Gimp en konden we dus niet gebruiken bij het plaatsen van de afbeeldingen op onze website. De oplossing hiervoor was eenvoudig in plaats van het bestand op te slaan, konden we het exporteren naar een ander formaat. Via exporteren konden we de afbeelding opslaan met formaat .jpg en was het wel mogelijk om de foto op onze website te plaatsen.
Voordelen
- Het is een heel uitgebreid bewerkingsprogramma.
- Beschikt over vele aanpassingsmogelijkheden.
- Een mooie interface
Nadelen
- Gimp heeft een uitgebreide reeks aan bewerkingsmogelijkheden en is daardoor redelijk ingewikkeld.
- Je moet de handleiding ervan zeker eens lezen om aan de slag te kunnen gaan met het programma.

## Lesfiches opstellen

De lesfiches werden voor het deel gymnastiek opgesteld door Vincent Geerts in Open Office 3.4.1
De lesfiches voor het deel zwemmen werden opgesteld door Vincent Geerts, Nils De Vos en Yentl Dewachter.

## Publicatie

De website Gym and Swim werd openbaar gesteld waardoor nu iedereen hem kan vinden via Google.
Ook werd er een Facebook pagina opgesteld en openbaar gemaakt. https://www.facebook.com/gymandswiminhetlageronderwijs
Onze website is ook gepubliceerd op KlasCement zodat leerkrachten zeker terecht komen op onze website wanneer ze iets opzoeken over gymnastiek of zwemmen in de lagere school.

## Logboek

Woensdag 20 februari 2013, voor het 2e hoorcollege: afspraak om 14u om te brainstormen over mogelijkheden. Ideeën die naar voor kwamen:
* oefeningen/ lesfiches advh eindtermen voor zwemmen
* grondoefeningen voor lichamelijke opvoeding in het lager onderwijs
* grondplan van de VUB (soort kidcity van vroeger) dat wanneer je op een gebouw klikt dat je er dan 'ingaat' en de sportmogelijkheden te zien krijgt (materiaal, ondergrond,...)
* ergonomie van de leerkracht lichamelijke opvoeding
Woensdag 27 februari 2013:
bijeenkomst waar de knoop werd doorgehakt van welk idee we gingen uitwerken namelijk een site met kijkwijzers ontwikkelen voor leerkrachten lichamelijke opvoeding van het lager onderwijs voor de onderdelen gymnastiek en zwemmen. Er werd ook taakverdeling vastgelegd, wie doet wat.
* Gymnastiek: Kathy en Vincent
* Zwemmen: Nils en Yentl
* Filmbewerking: Evelien en Rob
* Site ontwikkelen: Céline
Donderdag 28 februari 2013:
Céline : aanmaak van een email adres (lk.lerarenopleiding@gmail.com) om te gebruiken voor de site. Ontwikkeling van de Google site, thema keuze, grote lijnen aanmaken en nagaan wat de mogelijkheden waren van de Google site (foto's, filmpjes, bestanden uploaden,...)
27/02 – 24/3:
Vincent: opstellen en aanpassen kijkwijzers zwemmen
27/02 – 29/3:
Vincent: bewegingsbeschrijving/didactische tips/aanwijzingen bij hulp en uitbreidingsbewegingen i.v.m. de verschillende gymnastiekbewegingen opzoeken in de literatuur en opstellen.
27/02 - 28/02
Rob: op zoek gaan naar het meeste geschikte videoprogramma waarmee filmpjes konden geknipt worden, vertraagd konden worden en aandachtspunten aan konden worden toegevoegd. Na een aantal programma's te hebben geïnstalleerd ( of geprobeerd te hebben geïnstalleerd) en uitgetest is het uiteindelijk kinovea geworden.
Woensdag 13 maart 2013:
Afspraak om vorderingen allemaal samen te brengen en kijken wat er nog verder uitgewerkt moet worden.
Donderdag 14 maart 2013:
Céline toevoeging van de besproken onderdelen, teksten, foto's uploaden + opstarten bestand
19 maart 2013:
Opstarten dropbox map 'onderwijstechnologie' Céline en Rob. Rob nodigt de groepsleden uit om deel te nemen aan de aangemaakte map op dropbox. Céline plaatst tussentijds rapport op wikibooks en op dropbox zodat iedereen er toegang tot heeft om het aan te passen.
Zondag 24 maart 2013:
Bijeenkomst Nils en Yentl om de lesvoorbereidingen per slag voor zwemmen verder uit te werken. Per lessenreeks en les individueel werden de begincriteria en einddoelstellingen opgesteld. De verdere uitwerking werd onderling verdeeld.
Maandag 25 maart 2013:
Céline opzoeken waar het mogelijk was om onze site op te promoten. Facebook, KlasCement (account voor aangemaakt)
Woensdag 27 maart 2013:
Evelien heeft gezocht naar Open Source Software. Programma’s zoals Avidemux en Gimp gedownload en geïnstalleerd op de computer. Kathy maakt de eerste filmpjes in de turnclub Gymnopolis te Mechelen.
Donderdag 28 maart 2013:
Céline maakt tussentijds voorstel voor onderwijstechnologie en Evelien heeft het nadien bewerkt. Rob: de filmpjes, die Kathy de dag voordien op dropbox had gezet, bewerken aan de hand van kinovea.
Vrijdag 29 maart 2013:
Evelien heeft de tekst voor het tussentijds voorstel van onderwijstechnologie doorgestuurd naar de leden van de groep voor het goedkeuren van het voorstel.
Dinsdag 02 april 2013:
Evelien heeft een nieuw onderwerp op het forum geplaatst, nl. tussentijds voorstel onderwijstechnologie waar het bestand werd vrijgegeven voor de groep en de proffen.
2/04 – 20/4:
Vincent: lesvoorbereidingen maken voor de bijhorende bewegingen van het onderdeel gymnastiek
Dinsdag 9 April 2013:
Opnieuw bijeenkomst Nils en Yentl om de lesvoorbereidingen af te werken en aan te passen waar nodig. Ook werd een datum vastgelegd om foto's en filmpjes van het zwemmen te maken in Zwembad Geerdegemvaart te Mechelen. Evelien heeft een Doodle aangemaakt voor het kiezen van de presentatiedagen.
Woensdag 10 april 2013:
Afspraak om na te gaan welke filmpjes er nu specifiek nog gemaakt moesten worden in de turnzaal voor gymnastiek. Ook werd er een inleiding geschreven voor onze site, discussie over hoe eindtermen inpassen in onze kijkwijzers, verdere taakverdeling kathy maakt 2e deel van de filmpjes in turnclub Gymnopolis vincent voorbereiding lesfiches Céline aanpassingen maken van de site Nils maakt samen met Michiel De Houwer het logo voor de website 'Gym & Swim'. Dit werd doorgestuurd naar de andere 6 leden van de groep ter goedkeuring.
Donderdag 11 april
Rob: Via kinovea de filmpjes van gymnastiek bewerken door overbodige stukken weg te knippen, de filmpjes te laten vertragen en hierbij de belangrijkste aandachtspunten aan toe te voegen. De bewerkte filmpjes op dropbox zetten.
Dinsdag 16 april 2013:
Evelien geeft op de Doodle van onderwijstechnologie de data door wanneer onze groep kan presenteren.
Woensdag 17 april 2013:
Algemene bijeenkomst met de groep.
* Lay out van de site bewerken: Céline
* Kathy maakt 3e deel van filmpjes in turnclub Gymnopolis en brengt ze mee naar bijeenkomst
* bewerken filmpjes: toevoegen van aandachtspunten in de film zelf (Evelien en Rob)
* inhoud zwemmen bespreken: hoe kijkwijzers aanpassen ifv het zwemniveau van de leerling
* Wikibooks en rapport opstarten: Céline
Donderdag 18 april 2013:
Rob: Via kinovea de filmpjes van gymnastiek bewerken door overbodige stukken weg te knippen, de filmpjes te laten vertragen en hierbij de belangrijkste aandachtspunten aan toe te voegen. De bewerkte filmpjes op dropbox zetten. Evelien controleert die filmpjes die Rob bewerkt heeft via Kinovea. De filmpjes nadien omzetten via Avidemux en plaatsen op YouTube.
17 april – 1 mei:
Céline sleutelen aan lay-out van de site, YouTube filmpjes in de site plaatsen, linken binnen de site aanmaken,...
Woensdag 24 april 2013:
Afspraak bijeenkomst Yentl en Nils
* Foto's en filmpjes maken in het zwembad
* Inleidende tekst per slag bespreken en wie welke slag voor zijn rekening neemt
Bijeenkomst Vincent, Kathy en Céline Wat hebben we gedaan:
* lay out bewerkt
* inhoud bewerkt, bestanden toegevoegd
* aantal foto's toegevoegd/veranderd
* tot compromis gekomen over verwerking van eindtermen op onze site
Wat nog doen:
* foto's voor op site (eventueel snapshot uit film)
* onder eindtermen oefeningen plaatsen
* filmpjes uploaden naar YouTube
* links van youtube op site plaatsen
* site afwerken lay out
Donderdag 25 april 2013:
Kathy heeft laatste filmpjes gaan maken die de dag voordien besproken werden tijdens de bijeenkomst. (Ontbrekende oefeningen)
Vrijdag 26 april 2013:
Evelien controleert nog filmpjes van gymnastiek door Rob die op Dropbox stonden, bewerkt deze via Avidemux en plaatst ze nadien op YouTube. Céline toevoegen van filmpjes op de site door link van YouTube te gebruiken, bewerken van foto's via Picasa en deze op de site plaatsen, lay out aanpassen, tekst aanpassen,... Evelien download nog een ander Open Source programma VirtualDub voor het maken van screenshots.
Zaterdag 27 april 2013:
Evelien bewerkt nog filmpjes van gymnastiek via Avidemux en plaatst ze op YouTube. Bekijkt ook eens wat er allemaal kan gedaan worden in VirtualDub.
Maandag 29 april 2013:
* bijeenkomst volledige groep.
* overlopen van site, tekst aanpassen
* foto's toevoegen
* groepsfoto gemaakt en op site geplaatst evenals op onze Facebook pagina
* Prezi opgestart om presentatie voor te bereiden (iedereen heeft de link dus kan er ook in verder werken van thuis uit) Afwerking ervan zal plaatsvinden in de loop van de week.
Dinsdag 30 april 2013:
Evelien maakt de screenshots voor de website en plaatst de foto’s op Dropbox. Céline heeft rapport bijgewerkt, wikibooks aangepast (groepsleden, bronnen), laatste filmpjes en aanpassingen gemaakt aan de site, logo toegevoegd op de site en op facebook pagina. Rob: Via kinovea de filmpjes van zwemmen bewerken door overbodige stukken weg te knippen, de filmpjes te laten vertragen en hierbij de belangrijkste aandachtspunten aan toe te voegen. De bewerkte filmpjes op dropbox zetten. Het rapport bijwerken en de prezi aanvullen
Woensdag 1 mei 2013:
Evelien bewerkt de filmpjes van zwemmen die Rob eerder op Dropbox had geplaatst en bewerkt had via Kinovea. Nadien de filmpjes op YouTube plaatsen. Maken van het rapport op wikibooks. Céline heeft website opgesteld voor iedereen (online geplaatst), facebook pagina openbaar gemaakt en gedeeld voor iedereen, website gepost op klascement, rapport bewerkt voor wikibooks, logboek aangevuld + finale versie op wikibooks geplaatst. Rob: Het rapport bijwerken en de prezi aanvullen.

## Bronnen

Lesvoorbereidingen
Gymnastiek:
* opgesteld door Vincent Geerts
* Kinderen bewegen (een lessenpakket lichamelijke opvoeding voor 6-12 jarigen); Geertrui Pattyn, Michel De Wael; uitgeverij De Boeck; 2004
* Van kopstand tot kasamatsu (handboek voor toestelturnen); J. Gantois; W. Schroven en M. van Esser; uitgeverij Acco; 1996
* Werkboek Turnen (werkstuk in 1ste licentie Lichamelijke Opvoeding); V. Geerts; in opdracht van Dhr. S. De Decker, I. Robbens; 2004
Zwemmen
* opgesteld door Vincent Geerts, Nils De Vos en Yentl Dewachter
Kijkwijzers
* Opgesteld door Vincent Geerts (aangepast voor zwemmen door Nils De Vos)
Foto's en filmpjes
Gymnastiek
* met toestemming van Turnclub Gymnopolis te Mechelen
* met toestemming van ouders
* Foto's uit oude doos, Flickr.com (http://www.flickr.com/search/?w=commons&q=gymnastics&m=text)
Zwemmen
* met toestemming van zwembad Geerdegemvaart te Mechelen