# Russisch/Les 1
## Het alfabet (Azboeka)

Als je Russisch leert, moet je eerst het Cyrillisch alfabet (Азбука) leren. Dit alfabet wordt ook gebruikt door andere Slavische talen en ook door niet-Slavische Soviet-talen (meer hierover: https://nl.wikipedia.org/wiki/Cyrillisch).
Het vertoont sterke overeenkomsten met het Latijns en Grieks alfabet; in het begin kan er wat verwarring ontstaan, maar na een tijdje wordt het een spelletje en al vlug kan je het even vlot lezen als je eigen alfabet.

### overeenkomst met Latijns alfabet:

* А (kort, zoals in "bad")
* К
* М
* О (zoals in "lot")
* Т

### andere uitspraak, zelfde vorm:

* В - v, soms f of w
* Б - b
* Е - je als in "jicht", onbeklemtoond ie
* Ё - jo
* У - oe
* С - s
* Н - n
* Р - r (van Griekse rho, "Ρ")
* Х - ch of g (van Griekse chi, "Χ")

### overeenkomst met Grieks alfabet:

* Л - l (van Griekse labda, "Λ")
* Ц - ts
* Ч - tsj
* Я - ja
* И - ie
* Й - j
* Ш - sj
* Щ - sjtsj
* Э - è (kort)
* Д - d (van Griekse delta, "Δ")
* Ф - f (van Griekse fi (phi), "Φ")
* Г - g, op z'n Frans (van Griekse gamma, "Γ")
* П - p (van Griekse pi, "Π")
* Ю - joe
* З - z
* Ж - zj
* Ы - u-ie, (doffe "u", onmiddellijk gevolgd door korte "ie"; moeilijk correct uit te spreken: trek je tong naar achter en naar boven)

### modificerende tekens

* Ъ - hard teken (breek laatste letter af; mond houden alsof je nog een doffe u eraan wil hangen)
* Ь - zacht teken (plak een j achter laatste letter)
Er zijn 10 klinkers: А/а, Е/е, Ё/ё, И/и, О/о, У/у, Ы/ы, Э/э, Ю/ю, en Я/я. De rest zijn medeklinkers. "ъ" en "ь" zijn geen van beide; ze veranderen de voorafgaande letter die altijd een medeklinker is.
Nog eens allemaal op een rijtje:
Аа Бб Вв Гг Дд Ее Ёё Жж Зз Ии Йй Кк Лл Мм Нн Оо Пп Рр Сс Тт Уу Фф Хх Цц Чч Шш Щщ ъ Ыы ь Ээ Юю Яя
De letter ё is een speciaal geval. Het gebruik ervan is niet bindend, men mag gewoon "е" schrijven. Alleen als er verwarring mogelijk is (bijvoorbeeld tussen все (iedereen) en всё (alles)) is het zetten van de puntjes op de ё verplicht. In de praktijk worden de puntjes meestal weggelaten, met uitzondering van kinderboeken. Er bestaat echter de laatste jaren een trend om ё altijd te gebruiken. Ook in de Russische wikipedia worden de puntjes nooit weggelaten.

##### Uitspraak

luister hier naar het Russische alfabet (info·uitleg)

## Woorden die in vele talen terugkomen

Opmerking accenten: komen na de benadrukte klank (e.g. ви́за—visa); ze worden enkel gebruikt om studenten de klemtonen aan te leren; ze worden niet door de Russen geschreven.
"Ё/ё" wordt altijd beklemtoond (een accent hoeft dus niet). Bij deze letter worden de puntjes niet altijd door de Russen geschreven.
Probeer deze woorden uit te spreken aan de hand van de hierboven aangeleerde letters:
* а́дрес - adres
* акроба́т - acrobaat
* актёр - acteur
* анана́с - ananas
* анони́м - anoniem
* азо́т- stikstof (l'azote)
* банк - bank
* ветерина́р - dierenarts (un vétérinaire)
* гара́ж - garage
* да́ма - dame
* до́ктор - dokter
* дра́ма - drama
* диале́кт - dialect
* Евро́па - Europa
* зигза́г - zigzag
* инжене́р - ingenieur
* компью́тер - computer
* ла́мпа - lamp
* ма́ма - mama
* микроско́п - microscoop
* негати́в - negatief
* оптими́ст - optimist
* па́па - papa
* парк - park
* рестора́н - restaurant
* студе́нт - student
* телеви́зор - televisie
* университе́т - universiteit
* факт - feit
* хор - koor
* центр - centrum
* чемпио́н - kampioen
* шанс - kans

## Bekende namen

Hier enkele bekende Russische namen, die ook in het westen bekend zijn: (de Latijnse letters kan je zien in de "tooltip" die verschijnt als je met je cursor boven dit woord gaat hangen)
* Алекса́ндр Пу́шкин
* А́нна Ку́рникова
* Бори́с Е́льцин
* Влади́мир Ле́нин
* Влади́мир Пу́тин
* Пётр Чайко́вский
* Иосиф Сталин

## Bekende plaatsnamen

Deze plaatsnamen kan je terugvinden in een "а́тлас" met Russische letters:
* Бостон
* Лондон
* Лос-Анджелес
* Париж
* Сан-Франци́ско
* Сидней
Blijf het lezen en uitspreken oefenen, totdat het heel vlot gaat; dan pas mag je verder naar Russisch/Les 2...