OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Koreaanse balsempopulier

Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
In Nederland komt de boom in parken voor.
| Alle families? | Familie: Wilgen (Salicaceae) Geslacht: Populier Soort: Populus maximowiczii |
| Wortel: | De boom heeft een krachtige, oppervlakkige en verspreide wortelgroei. Daarom mogen ze niet dicht bij huizen, fietspaden en leidingen geplant worden. De wortels kunnen door zachte muren en gaatjes in muren groeien. Ook wegen en leidingen kunnen opgedrukt worden door de wortel. Moderne muren en wegen bieden genoeg weerstand. |
| Stengel/Tak: | De jonge, grijswitte bast is lang glad. Bij het ouder worden wordt de schors gegroefd. De behaarde, ronde, aan het uiteinde iets hoekige, roodbruine twijgen worden spoedig grijs. De jonge twijgen hebben zeer kleverige, geurende knoppen. |
| Blad: | De afwisselend geplaatste 7-15 cm grote, golvende, rondovale bladeren met een kort toegespitse top hebben een zwak hartvormige voet. De top van het blad is gedraaid en de getande bladrand gewimperd. De groene bladsteel is 2-4 cm lang. De bovenkant van het blad is donkergroen en de onbehaarde of op de nerven behaarde onderkant witachtig. Bij het uitlopen is het blad lichtgroen. De boom loopt zeer vroeg uit. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | De Koreaanse balsempopulier is tweehuizig (er zijn aparte mannelijke en vrouwelijke bomen). De bloeiwijze is een hangend katje dat meestal voor het uitlopen van het blad verschijnt. De vrouwelijke katjes zijn tot 20 cm lang. Mannelijke bloemkatten vallen spoedig af na het loslaten van het stuifmeel, dat vervolgens door de wind wordt verspreid. (windbestuiving). ? |
| Vrucht: | De vrucht is een doosvrucht. Het zaad is omgeven door donzig pluis en voert ver op de wind mee. Sommige bomen produceren zoveel pluis dat het lijkt of het sneeuwt. Mensen kunnen voor dit pluis allergisch zijn. Daarom bestaan de meeste rassen uit alleen maar mannelijke bomen. Lang niet alle pluis bevat een zaadje. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 3000 cm. |
| Weren: | Deze plant weert populierenroest (Melampsora larici-populina). |
| Lokken: | Deze plant lokt en/of is vatbaar voor de bladvlekkenziekte (Marssonina brunnea) en bacteriekanker (Xanthomonas populi). |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Koreaanse balsempopulier? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Koningsvaren

| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Koningsvaren? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Kooltje-vuur

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
Kooltje-vuur kan van andere Adonis-soorten onderscheiden worden door de bloedrode kleur van de bloemen in combinatie met de behaarde kelk en de nootjes met een zwarte snavel.
| Alle families? | Familie: Ranonkel (Ranunculaceae) Geslacht: Adonis Soort: Adonis flammea |
| Stengel/Tak: | Meestal een vertakte, onbehaarde stengel. |
| Blad: | Verspreid staande, drievoudig geveerde stengelbladeren met zeer fijne bladslipjes, de onderste zittend. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Mei tot augustus. De bloemen staan alleen aan de top van de bloemstengel, opgericht, zonder schutblaadjes, 20 tot 30 mm in doormeter, radiaal symmetrisch, diep komvormig, met behaarde kelkblaadjes (in tegenstelling tot die van de zomeradonis) en meestal 3 tot 8 bloedrode tot purperen, aan de top afgeronde kroonbladen met een vlek aan de basis. De bloem bezit talrijke paarse meeldraden. |
| Vrucht: | De vrucht is een cilindrisch hoofdje met tientallen spiraalsgewijs ingeplante, kogelvormige dopvruchtjes met een zwarte snavel. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 30-40 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Kalkrijke rotsbodem. Zon Water ● ≁ |
| Let op!: | Alle plantdelen zijn giftig. |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Kooltje-vuur? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| 4-5/9 | Zie zaaitijd. Ter plaatse zaaien in april/mei of in september. | | | 1 | | | | |
| | | | | | | | 20 | |
# Schilderen/Restvormen

Als je vormen neerzet op je doek, schep je tegelijk ook ruimte om die vormen heen. Dat worden de restvormen genoemd. Het wordt ook wel aangeduid met de term negatieve vormen of negatieve ruimte. Het zijn dus de vormen die zich bevinden tussen of rondom de objecten van je schilderij. De restvormen ontstaan uit de achtergrond, uit een muur, uit een tafel, uit het hemelgewelf, eigenlijk uit het niets. De restvorm kan je dan ook niet beetpakken, de vorm is er wel op je schilderij, maar in de werkelijkheid is deze vorm niet aanwezig. De schilder schept hem zelf.

## Restvormen zijn er altijd

Die restvormen zijn er dus altijd, en ontstaan uit de positieve vormen. De restvormen zijn dus ook belangrijk, net als je positieve vormen. Soms zijn de restvormen zelfs groter dan de positieve vormen. Daarmee bepalen de restvormen voor een belangrijk deel hoe je schilderij eruitziet. In sommige soorten schilderijen, bijvoorbeeld met een hemel met wolken, ben je heel erg vrij om de vorm van je negatieve vormen zelf te kiezen.
| Paul Gauguin, 1902 | Simon Kozhin, 2002 |
| Op deze twee schilderijen met paarden spelen de restruimtes een grote rol. In beide schilderijen is het oppervlak op het schilderij van de restruimte groter dan dat het onderwerp zelf. Beide schilders hebben veel aandacht besteed aan de kleur en structuur van de restruimte. Kijk ook eens hoe Kozhin de glans op het paard heeft afgebeeld, en hoe die glans contrasteert met de ruwe achtergrond. Gaugin laat daarentegen helemaal geen glans zien op de vacht. De paarden zijn heel dof, de kleur op de lichtste plekken van het paard vooraan is bijna net zo roze, en net zo dof, als het strand. | Op deze twee schilderijen met paarden spelen de restruimtes een grote rol. In beide schilderijen is het oppervlak op het schilderij van de restruimte groter dan dat het onderwerp zelf. Beide schilders hebben veel aandacht besteed aan de kleur en structuur van de restruimte. Kijk ook eens hoe Kozhin de glans op het paard heeft afgebeeld, en hoe die glans contrasteert met de ruwe achtergrond. Gaugin laat daarentegen helemaal geen glans zien op de vacht. De paarden zijn heel dof, de kleur op de lichtste plekken van het paard vooraan is bijna net zo roze, en net zo dof, als het strand. |

## Kijk naar de restvormen

Probeer je aan te wennen om tijdens het schilderen, vooral bij de eerste opzet, ook naar deze negatieve vormen te kijken. Zet ze zo neer dat ze bijdragen aan de compositie. Dat heeft nog een ander voordeel, door goed te kijken naar de restvormen kan de schilder de werkelijkheid nauwkeuriger afbeelden. Als je bijvoorbeeld kijkt naar een persoon met de hand in zijn zij, is het makkelijker de restvorm op je schilderij over te nemen (de driehoek tussen de arm en het middel) dan naar de vorm van de arm zelf. Hetzelfde geldt voor restvormen in een gezicht, tussen de benen van een paard, etc.
Een bijzondere kunstenaar was M.C. Escher, weliswaar geen schilder maar graficus. Maar hij had een heel speciale manier om met restvormen om te gaan; hij veranderde ze in vormen. In zijn werk is soms geen restvorm aanwezig, zoals te zien is in het hier afgebeelde reliëf.
# Schilderen/Simultaancontrast

Simultaancontrast is het verschijnsel dat een het menselijk oog, als het een bepaalde kleur ziet, als het ware behoefte heeft aan de complementaire kleur en dat het oog of de hersenen deze kleur zal opwekken. Zo veroorzaakt een hel rood vlak een groen nabeeld als je er een tijdje intens naar hebt zitten staren. Een grijs vlakje binnen een rood vlak, zal enigszins naar groen neigen, vooral aan de randen. De kleurwaarneming verandert dus door de omgeving van de kleur.
Simultaancontrast is het moeilijkst te begrijpen van de kleurcontrasten die Johannes Itten in zijn boek uit 1961 beschrijft. Simultaan betekent "gelijktijdig".
    Opmerking: De term simultaancontrast is gekozen, omdat Itten ook het successief contrast beschrijft. Dat is het verschijnsel dat na het bekijken van een intense kleur, er een complementair nabeeld zichtbaar wordt. Dat effect treedt dus niet gelijktijdig op en is dus niet-simultaan.
Door het simultaancontrast verandert de waarneming van een kleur. Het beste is dat te zien door een neutraal grijs vlakje op een groot kleurvlak te bekijken, zoals in de illustratie hiernaast. Het lijkt bedriegelijk, maar het grijs in deze figuur is beslist hetzelfde in alle gevallen.

## Voorbeeld

In het voorbeeld hieronder is het effect van simultaancontrast te zien. Amedeo Modigliani heeft een figuur geschilderd in gloeiend oranje, omringd door een neutraal grijze achtergrond. Door het simultaatncontrast krijgt het grijs in de achtergrond een sterke blauwe gloed. Als je het schelste oranje afdekt, ontstaat een geheel ander schilderij.
Amedeo Modigliani, staand naakt (Elvira), 1918
# Schilderen/Schilder een appel

Een appel schilderen
Dit is een oefening om een eenvoudige appel te schilderen.
| Oefening | Neem een eenvoudige groene appel en zet hem voor je in een stand die je mooi vindt. Kijk ook naar de schaduw. Schets de omtrek van de appel met potlood op je papier, maak hem veel groter dan in werkelijkheid. Gebruik het hele papier. Geef ook het steeltje en de schaduw aan. Meng de kleur groen die je ziet in de appel vanuit een blauw en een geel. Vul de appel op je papier hiermee op. Kijk goed naar de appel en breng kleurnuances aan met donkerder groen, een eventuele roodachtige plek. Let op de schaduwkant. Schilder de schaduw, door bijvoorbeeld een beetje rood en wit door het groen te mengen Schilder een glimplek op de appel, door wit bij het groen te mengen. |
| Wat kan je hiervan leren? | Het effect van schaduw wordt veroorzaakt door wit met een kleine bijmenging. Hier lag de appel op een witte tafel. De schaduw is vrij groot. Door het mengen van groen met een beetje rood en veel wit kreeg ik een heel mooi grijs voor de schaduw Als je goed kijkt, zitten er veel nuances in de schaduw. Ik moet telkens blijven kijken, want anders schilder ik hoe ik dénk dat een appel eruitziet, in plaats van de werkelijkheid. Bijvoorbeeld is de appel aan de onderkant iets lichter, doordat er licht van de tafel reflecteert naar de appel. De donkerste kant van de appel zat in dit geval niet onderaan. |
| Jouw eigen notities | |
# Schaken voor beginners

Dit boek is in ontwikkeling. Volg de wijzingen door bij elk hoofdstuk op de ster te klikken of gebruik de toetscombinatie [alt+shift+w]
| 84. Spel Schaken - Schaken voor beginners - Schaken voor gevorderden - Schaken voor experts - Schaken door meesters |
| Regels Hoofdstuk 1 1. Oorsprong 2. Materiaal 3. Acties       Lees | Notatie Hoofdstuk 2 1. AN 2. FEN 3. PGN       Lees | Tactiek Hoofdstuk 3 1. Positie 2. Aanval 3. Verdediging       Lees | Stukken Hoofdstuk 4 1. Pion 2. Paard 3. Loper 4. Toren 5. Dame 6. Koning Lees | Strategie Hoofdstuk 5 1. Leren 2. Ontwikkelen 3. Oorlogsvoering 4. Combinaties     Lees | Verloop Hoofdstuk 6 1. Opening 2. Middenspel 3. Eindspel       Lees | Wedstrijd Hoofdstuk 7 1. Varianten 2. Toernooi 3. FIDE       Lees |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Vuurwerkplant

| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Vuurwerkplant? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Waalse boon

Werk in uitvoering. Aan dit artikel wordt voorlopig nog gewerkt. Gelieve het niet te bewerken totdat dit sjabloon is weggehaald.
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Waalse boon? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Walnoot

Walnoot (Juglans) is een geslacht van bladverliezende bomen uit de okkernootfamilie (Juglandaceae). De okkernoot (Juglans regia) is de bekendste soort. De botanische naam Juglans is afgeleid van Jovis glans = de eikel van Jupiter.
De bomen worden 10-40 m hoog. De geveerde bladeren bestaan uit vijf tot vijfentwintig deelblaadjes. De jonge loten hebben geladderd merg.
Het geslacht telt zo'n anderhalf dozijn soorten, die in de Oude Wereld beperkt zijn tot de gematigde gebieden, van Zuidoost-Europa tot Japan, maar in de Nieuwe Wereld een grotere verspreiding kennen, van Zuidoost-Canada tot Californië en Zuid-Argentinië.
De vruchten van met name de okkernoot worden gegeten als walnoot. Het hout van een aantal soorten wordt verhandeld onder de naam noten (genormeerd) of notenhout (informeel).
Walnoten worden gebruikt als waardplant door de larven van sommige Lepidoptera soorten waaronder bastaardsatijnvlinder (Euproctis chrysorrhoea), kleine zomervlinder (Hemithea aestivaria), pavonia pavonia en gewone spikkelspanner (Ectropis crepuscularia).
In Nederland wordt de Nationale Plantencollectie Juglans-soorten en -cultivars beheerd door het Beemster Arboretum.

## Soorten

* Okkernoot (Juglans regia)
* Zwarte walnoot (Juglans nigra)
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Walstrobremraap

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
De plant parasiteert voornamelijk op geel walstro en glad walstro. Op andere walstro-soorten is de soort zeldzaam. Het is een van de minst zeldzame bremraapsoorten.
| Alle families? | Familie: Bremraap (Orobanchaceae) Geslacht: Bremraap Soort: Orobanche caryophyllacea |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Mei en juni. De roodachtige, bruinpaarse of gele bloemkroon kan tot 35 mm lang worden. De lobben van de boven- en onderlip zijn dicht met klierharen bezet. De meeldraden zijn 3-6 mm boven de voet van de kroonbuis ingeplant. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 10-60 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Matig voedselrijke, niet-zure grond. |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Walstrobremraap? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Walstroleeuwenbek

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
De soort komt van oorsprong uit Italië, na 1990 ook te vinden in Nederland. De plant wordt gekweekt als tuinplant.
| Alle families? | Familie: Weegbree (Plantaginaceae) Geslacht: Vlasleeuwenbek Soort: Linaria purpurea |
| Stengel/Tak: | Meestal vertakt, kaal. |
| Blad: | Bladen onderaan in kransen. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juli en augustus. De 2 cm lange paars tot roze bloemen bloeien in een tros. |
| Vrucht: | De vrucht is een doosvrucht. Zaden onregelmatig 3-kantig, zeer smal gevleugeld. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 30-90 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Matig voedselrijk. Water ∼ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Walstroleeuwenbek? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | O | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Wahlenbergia

Wahlenbergia is een geslacht van 150 tot 270 soorten bloeiende uit de Klokjesfamilie (Campanulaceae). Het geslacht komt wereldwijd voor, met uitzondering van Noord-Amerika. De grootste diversiteit komt voor in Afrika en Australië.

## Soorten

Klimopklokje is de enige soort die van nature voorkomt in België en Nederland.

## Nog niet beschreven

Wahlenbergia nutabunda
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Vulpia

Vulpia is een geslacht uit de grassenfamilie (Poaceae). Vulpia wordt soms beschouwd als een subset van de belangrijkste geslacht Festuca. Veel van de soorten worden beschouwd als schadelijk onkruid op plaatsen waar ze niet inheems zijn. Vulpia myuros is een opmerkelijke onkruid in dit geslacht. De soorten van dit geslacht komen in vrijwel alle delen van de wereld voor.

## Soorten

Van het geslacht zijn de volgende soorten bekend:
* Dicht langbaardgras (Vulpia uniglumis)
* Eekhoorngras (Vulpia bromoides)
* Gewimperd langbaardgras (Vulpia aetnensis)
* Gewoon langbaardgras (Vulpia myuros)
* Zandlangbaardgras (Vulpia membranacea)
Nog niet beschreven soorten:
* Vulpia agrestis
* Vulpia alopecura
* Vulpia alopecuros
* Vulpia alpina
* Vulpia ambigua
* Vulpia antofagastensis
* Vulpia antucensis
* Vulpia arida
* Vulpia attenuata
* Vulpia australis
* Vulpia avenacea
* Vulpia avenella
* Vulpia brauniana
* Vulpia brevis
* Vulpia bromoidea
* Vulpia broteri
* Vulpia browniana
* Vulpia ciliata
* Vulpia confusa
* Vulpia crinita
* Vulpia cynosuroides
* Vulpia danthonii
* Vulpia delicatula
* Vulpia dertonensis
* Vulpia eastwoodae
* Vulpia elliotea
* Vulpia eriolepis
* Vulpia exserta
* Vulpia fasciculata
* Vulpia fibrosa
* Vulpia flavescens
* Vulpia fontquerana
* Vulpia gaudiniana
* Vulpia geniculata
* Vulpia gracilis
* Vulpia granulata
* Vulpia grayi
* Vulpia gypsophila
* Vulpia hackelii
* Vulpia hirtiglumis
* Vulpia hispanica
* Vulpia hispidula
* Vulpia hybrida
* Vulpia incrassata
* Vulpia inops
* Vulpia lachenalii
* Vulpia letourneuxii
* Vulpia ligustica
* Vulpia linneana
* Vulpia litardiereana
* Vulpia longiseta
* Vulpia longivaginata
* Vulpia major
* Vulpia mandaliscae
* Vulpia maritima
* Vulpia megalura
* Vulpia megastachya
* Vulpia michelii
* Vulpia microstachya
* Vulpia microstachys
* Vulpia munozi
* Vulpia muralis
* Vulpia murorum
* Vulpia myurus
* Vulpia nardus
* Vulpia obtusa
* Vulpia octoflora
* Vulpia pacifica
* Vulpia panarmitana
* Vulpia parlatoris
* Vulpia patens
* Vulpia pauana
* Vulpia pectinata
* Vulpia pectinella
* Vulpia persica
* Vulpia pilosa
* Vulpia pseudomyurus
* Vulpia pyramidata
* Vulpia quadrifora
* Vulpia reclinata
* Vulpia rectisecta
* Vulpia rectiseta
* Vulpia reflexa
* Vulpia rigida
* Vulpia scabra
* Vulpia schoushoei
* Vulpia sciurea
* Vulpia sciuroides
* Vulpia setacea
* Vulpia sicula
* Vulpia stipoides
* Vulpia subalata
* Vulpia subciliata
* Vulpia tenella
* Vulpia teneriffae
* Vulpia tenuicula
* Vulpia tenuiflora
* Vulpia tenuis
* Vulpia tracyi
* Vulpia ulochaeta
* Vulpia unilateralis
* Vulpia unioloides
* Vulpia vaginata
* Vulpia villosa

## Externe links

* Grassbase - The World Online Grass Flora
* Global Biodiversity Information Facility
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Vulpiella

Vulpiella is een geslacht uit de Grassenfamilie (Poaceae). De soorten van dit geslacht komen voor in Europa en Afrika.

## Soorten

Van het geslacht zijn de volgende soorten bekend:
Nog niet beschreven soorten:
* Vulpiella incrassata
* Vulpiella stipoides
* Vulpiella tenuis

## Externe links

* Grassbase - The World Online Grass Flora
* Global Biodiversity Information Facility
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Vuilboom

Vuilboom (Rhamnus) is een geslacht struiken of kleine bomen uit de wegedoornfamilie (Rhamnaceae). Wereldwijd er zijn ongeveer 150 soorten indien de soorten zonder doorns, zonder knopschubben, altijd verspreide bladstand en met vijftallige bloemen niet in een afzonderlijk geslacht Frangula worden geplaatst. De soorten variëren in hoogte van 1 tot 10 meter hoog (zelden 15 m). Soorten kunnen zowel bladverliezend als ook groenblijvend zijn. De bladeren zijn enkelvoudig, 3 tot 15 centimeter lang, en staan verspreid of in tegenoverstaande paren. Een opvallend kenmerk van vele vuilbomen is dat de nerven afbuigen in de richting van de punt van het blad. De plant draagt zwarte of rode besachtige steenvruchten. De Engelse naam (buckthorn) verwijst naar de houtachtige doorn aan het einde van elke tak in vele soorten.
Rhamnus soorten zijn struiken of kleine tot middelgrote bomen, met afvallende of zelden groenblijvende bladeren. Takken zijn ongewapend of eindigen in een houtige doorn. De bladeren zijn verspreid of (bijna) tegenoverstaand, en een paar soorten hebben groepjes bladeren uit het zelfde punt op het kortlot. De bladschijf is onverdeeld en veervorming generfd. De bladranden zijn gezaagd of somsgaaf. De meeste soorten hebben geelachtig groene, kleine, een- of tweeslachtige bloemen, die afzonderlijk, in schermen, trossen of pluimen in de bladoksels staan. De bloemen zijn regelmatig. De kelk is klok- tot komvormige, met 4 of 5 eivormig-driehoekig kelkbladeren, die aan de buiten/onderzijde gekield kunnen zijn. Er zijn 4 of 5 kroonblaadjes, maar bij een paar soorten kunnen die ontbreken. De bloemblaadjes zijn korter dan de kelkbladen. Bloemen hebben 4 of 5 meeldraden die worden omgeven door en gelijk zijn aan de lengte van de kroonblaadjes of korter zijn. De helmknoppen zijn aan de buiten/achterkant verbonden met de helmdraden. Het bovenstandig vruchtbeginsel is vrij, rond, met 1-5 hokken. De besachtige vruchten bevatten meestal 2-4 steenkernen en zijn rond of rondachtig omgekeerd eivormig. De zaden zijn omgekeerd eivormig of langwerpig-omgekeerd eivormig, ongegroefd of met een lange smalle groef aan de rugkant of twee zulke groeven aan de zijkant. De zaden hebben een vlezige endosperm.
Rhamnus heeft een bijna kosmopolitische verspreiding, met ongeveer 150 soorten die afkomstig zijn uit gematigde tot tropische gebieden. Het merendeel van de soorten groeit in Oost-Azië en Noord-Amerika, en een paar soorten in Europa en Afrika.

## Soorten

* Sporkehout (Rhamnus frangula)
* Wegedoorn (Rhamnus cathartica)
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Walstro

Walstro (Galium) is een geslacht uit de sterbladigenfamilie (Rubiaceae) met eenjarige of overblijvende kruidachtige planten. Het geslacht komt met 400 soorten voor in de gematigde zones van beide halfronden.
De soorten in dit geslacht hebben enkelvoudige, kruiswijze bladen en trechtervormige bloemen met minstens vier punten. De stervormige rangschikking van de bladeren, als spaken rond een wiel, bestaat uit twee blaadjes, de overige zijn steunblaadjes die echter een soortgelijke vorm en functie hebben. De vrucht is een tweedelige splitvrucht.
De Nederlandse naam betekent vermoedelijk wiegstro (van middelduits wal - wieg). De planten uit dit geslacht werden vroeger vaak gebruikt als wiegbedekking. De wetenschappelijke naam is afgeleid van het Griekse Gala, wat melk betekent. Dit zou kunnen duiden op het gebruik van deze planten voor het stremmen van melk bij de kaasbereiding.

## Soorten

* Boswalstro (Galium sylvaticum)
* Driehoornig walstro (Galium tricornutum) (tot 1975)
* Geel walstro (Galium verum)
* Glad walstro (Galium mollugo)
* Kalkwalstro (Galium pumilum)
* Kleefkruid (Galium aparine)
* Lievevrouwebedstro (Galium odoratum)
* Liggend walstro (Galium saxatile)
* Moeraswalstro (Galium palustre)
* Noords walstro (Galium boreale)
* Ruw walstro (Galium uliginosum)
* Zeegroen walstro (Galium glaucum)
# Ubuntu: Linux voor mensen/Wat is Linux?/Opdracht De voor- en nadelen
## Inleiding

Je gaat je voorbereiden op een discussie over het gebruik van Ubuntu. De centrale stellingen zijn:
* Ubuntu is een goed alternatief voor Windows
* Ubuntu is geen volwaardig desktop besturingssysteem.
* Op het gebied van servers is Linux niet weg te denken.
* Ubuntu is niet gebruiksvriendelijk en verwarrend voor beginners.
* Een besturingssysteem dat gratis is, is niet goed.
* Windows met Office is niet duur.

## Voorbereiding

* Lees eerst de paragrafen Voordelen van Linux en Nadelen van Linux.
* Bepaal voor elke stelling je standpunt. Geef minstens drie argumenten die je standpunt ondersteunen. Noteer dit kort met steekwoorden.

## De groepsdiscussie

* Nadat iedereen zich voorbereid heeft gaan we eerst de standpunten inventariseren. Deze worden op het bord genoteerd. Dit gebeurt door een stemming.
* Daarna wordt er argumenten aangevoerd voor elke standpunt.
* Als laatste volgt een groepsdiscussie.