OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Kookboek/Konijn met pruimen

Konijn met pruimen is een gerecht met konijn dat typisch is voor de Belgische keuken.

## Ingrediënten

* Konijn
* Vleeskruiden
* Peper
* Zout
* Bouillonblokje
* Spek
* 1 pot aarbeienjam
* 1 pot zoetzure uien of gewone uien
* Pruimen (als ze niet beschikbaar zijn gedroogde pruimen)
* Trappistenbier
* Een blaadje laurier
* Tijm
* Maïzena

## Bereiding

* Konijn in boter aanbakken en kruiden met vleeskruiden, zout, peper en/of een bouillonblokje. Het konijn vijf minuten aanbakken.
* Bak ondertussen licht gezouten spek aan.
* Wanneer de stukken konijn mooi aangebakken zijn, het bier, tijm en laurier toevoegen.
* Een sneetje brood besmeren met mosterd en boven in de kookpot leggen.
* Alles op een zo laag mogelijk vuurtje minstens 45 minuten laten bakken.
* Ongeveer 20 minuten voor het klaar is de pruimen toevoegen.

### Alternatief recept

* Voeg na het aanbakken een pot aardbeienjam toe + een bokaal zoetzure uien (incl. de helft van het sap) + het in stukjes gesneden gebakken spek.
* Laat gedurende ca. 2 uur gaar bakken. Serveren met (ontpitte) pruimen.

## Tips

Terwijl het konijn bakt kan men de rest van de maaltijd klaarmaken (aardappelen, groenten, soep).
# Oudgrieks/Telwoorden
## Opmerkingen

Mono betekent zowel "1" als "enkel". In opsommingen (un,di,tri) en in getallen boven de 10 (11=undeca) wordt "un" gebruikt.
# Oudgrieks/Werkwoorden

-- Inleiding --
-- Basiscursus --
Inleiding
Een korte geschiedenis
Blok 1
Blok 2
Blok 3
Blok 4
Blok 5
Blok 6
Samenvatting
Afsluiting
-- Taaloverzicht --
Klankleer
Alfabet
Vormleer
Lidwoorden
Zelfstandige naamwoorden
Adjectieven
Bijvoeglijke naamwoorden
Werkwoorden
Indicatief | Praesens
Conjunctief | Aoristus
Optatief | Perfectum
Imperatief | Plusquamperfectum
Participium | Imperfectum
Infinitief | Futurum
Voornaamwoorden
Bijwoorden
Telwoorden
Syntaxis
De zin
-- Woordenlijst --
WSBN nl-4-42-422-00001 :
Griekse werkwoorden zijn, anders dan in het Nederlands, met ingesloten onderwerp. Een Nederlander zou bijvoorbeeld niet kunnen zeggen: "komt", een Griek wel. Er kan in het Grieks echter wel een onderwerp zijn, dat staat dan in de nominativus. Sommige werkwoorden hebben nog een extra woord nodig, dat staat dan in een bepaalde naamval. Dat is meestal een genitivus/dativus, maar kan ook accusativus zijn.
Griekse werkwoorden kennen meestal drie vormen: een actieve, een mediale en een passieve:
* Actieve vorm
* Mediale vorm: zit meestal tussen actief en passief in (ik word gedragen). Het komt soms overeen met ons wederkerend werkwoord (Ik was me, jij wast je), dergelijke werkwoorden worden dan ook wel mediale werkwoorden genoemd omdat ze geen actieve vorm kennen.
* Passieve vorm
# Oudgrieks/Werkwoorden/Imperatief

-- Inleiding --
-- Basiscursus --
Inleiding
Een korte geschiedenis
Blok 1
Blok 2
Blok 3
Blok 4
Blok 5
Blok 6
Samenvatting
Afsluiting
-- Taaloverzicht --
Klankleer
Alfabet
Vormleer
Lidwoorden
Zelfstandige naamwoorden
Adjectieven
Bijvoeglijke naamwoorden
Werkwoorden
Indicatief | Praesens
Conjunctief | Aoristus
Optatief | Perfectum
Imperatief | Plusquamperfectum
Participium | Imperfectum
Infinitief | Futurum
Voornaamwoorden
Bijwoorden
Telwoorden
Syntaxis
De zin
-- Woordenlijst --
WSBN nl-4-42-422-00001 :
De imperatief is de Griekse gebiedende wijs.
# Oudgrieks/Werkwoorden/Indicatief

-- Inleiding --
-- Basiscursus --
Inleiding
Een korte geschiedenis
Blok 1
Blok 2
Blok 3
Blok 4
Blok 5
Blok 6
Samenvatting
Afsluiting
-- Taaloverzicht --
Klankleer
Alfabet
Vormleer
Lidwoorden
Zelfstandige naamwoorden
Adjectieven
Bijvoeglijke naamwoorden
Werkwoorden
Indicatief | Praesens
Conjunctief | Aoristus
Optatief | Perfectum
Imperatief | Plusquamperfectum
Participium | Imperfectum
Infinitief | Futurum
Voornaamwoorden
Bijwoorden
Telwoorden
Syntaxis
De zin
-- Woordenlijst --
WSBN nl-4-42-422-00001 :
De indicatief is onze aantonende wijs, oftewel dat wat we het meest gebruiken: Ik loop, jij loopt enz. Dit is de modus van de zekerheid, het leent zich voor feiten, maar ook voor iets wat je je voorstelt en waarvan je zeker weet dat het niet zo is: met 'an' (Grieks) een irrealis, met 'eite' of 'ei gar' een irreële wens, en met 'ei' in bijzin een hoogst onwaarschijnlijke veronderstelling.
# Oudgrieks/Werkwoorden/Conjunctief

-- Inleiding --
-- Basiscursus --
Inleiding
Een korte geschiedenis
Blok 1
Blok 2
Blok 3
Blok 4
Blok 5
Blok 6
Samenvatting
Afsluiting
-- Taaloverzicht --
Klankleer
Alfabet
Vormleer
Lidwoorden
Zelfstandige naamwoorden
Adjectieven
Bijvoeglijke naamwoorden
Werkwoorden
Indicatief | Praesens
Conjunctief | Aoristus
Optatief | Perfectum
Imperatief | Plusquamperfectum
Participium | Imperfectum
Infinitief | Futurum
Voornaamwoorden
Bijwoorden
Telwoorden
Syntaxis
De zin
-- Woordenlijst --
WSBN nl-4-42-422-00001 :
De conjunctief is de Griekse aanvoegende wijs. De basisbetekenis van de conjunctief is iets dat niet waar is, iets waarvan niet zeker is of het waar is of iets waarvan men wenst dat het waar is. In het Nederlands (dat geen actief gebruik van de conjunctief meer kent) wordt dit uitgedrukt met bepaalde hulpwerkwoorden (hij zou lopen, hij zou dat gezegd hebben) of in enkele vaste uitdrukkingen ook met de conjunctief (moge het zo zijn).
De conjunctief heeft verschillende ondersoorten, waarvan dit de meest bekende zijn:
* Voor een negatieve imperatief wordt ook een coniunctivus gebruikt; een coniunctivus prohibitivus (lach niet)
* Een aansporing; een coniunctivus adhortativus (laten we gaan)
* Een twijfelgeval; een coniunctivus dubitativus (wat doen we?)
# Oudgrieks/Substantieven/Nominatief

Lidwoorden en uitgangen
De nominatief wordt in het Oudgrieks gebruikt voor het onderwerp en het naamwoordelijk deel.
# Oudgrieks/Substantieven/Vocatief

De vocatief is onder andere in het Oudgrieks een aparte naamval die wordt gebruikt om een aanspreking aan te duiden.
Het lidwoord bij de substantieven van de eerste en tweede klasse in het Oudgrieks is ω.
# Oudgrieks/Werkwoorden/Futurum

-- Inleiding --
-- Basiscursus --
Inleiding
Een korte geschiedenis
Blok 1
Blok 2
Blok 3
Blok 4
Blok 5
Blok 6
Samenvatting
Afsluiting
-- Taaloverzicht --
Klankleer
Alfabet
Vormleer
Lidwoorden
Zelfstandige naamwoorden
Adjectieven
Bijvoeglijke naamwoorden
Werkwoorden
Indicatief | Praesens
Conjunctief | Aoristus
Optatief | Perfectum
Imperatief | Plusquamperfectum
Participium | Imperfectum
Infinitief | Futurum
Voornaamwoorden
Bijwoorden
Telwoorden
Syntaxis
De zin
-- Woordenlijst --
WSBN nl-4-42-422-00001 :
Het Griekse futurum is een toekomstige tijd. Het duidt op gebeurtenissen in de (verre) toekomst. We maken een onderscheid tussen een sigmatisch futurum en een semi-deponent futurum.

## Sigmatisch Futurum
### Indicatief
#### Actief

indicatief futurum actief :
| 1ste enk. | λυσω | Ik zal losmaken. |
| 2de enk. | λυσεις | Jij zal losmaken. |
| 3de enk. | λυσει | Hij/Zij/Het zal losmaken. |
| 1ste mv. | λυσομεν | Wij zullen losmaken |
| 2de mv. | λυσετε | Jullie zullen losmaken. |
| 3de mv. | λυσουσι(ν) | Zij zullen losmaken. |

#### Medium

indicatief futurum medium :
| 1ste enk. | λυσομαι | Ik zal me(zelf) losmaken. |
| 2de enk. | λυσει | Jij zal je(zelf) losmaken. |
| 3de enk. | λυσεται | Hij/Zij/Het zal zich(zelf) losmaken. |
| 1ste mv. | λυσομεθα | Wij zullen ons(zelf) losmaken |
| 2de mv. | λυσεσθε | Jullie zullen jullie(zelf) losmaken. |
| 3de mv. | λυσονται | Zij zullen zich(zelf) losmaken. |

## Semi-deponente futura

Er zijn ook een paar uitzonderingen. Er zijn een paar actieve werkwoorden die een passief futurum hebben en toch actief vertaald worden Dat zijn semi-deponente futura.
Semi-deponente futura :
| Inf Pres | Verbaal stam | Ind Fut 1ste enk |
| ἀκουειν | ἀκου- | ἀκουσομαι |
| βαινειν | βα-/βη- | βησομαι |
| πλειν | πλε-/πλευ- | πλευσομαι |
| βλεπειν | βλεπ- | βλεψομαι |
| φυγειν | φυγ-/ φευγ- | φευξομαι |
| λαμβανειν | λαβ-/ληβ- | ληψομαι |
| τυγχανειν | τυχ-/τευχ- | τευξομαι |
| πασχειν | παθ- | πασομαι |
| ἐρωται | ἐρ-/ἐρη- | ἐρησομαι |
| ὁραν | ὁπ- | ὁψομαι |
| γιγνεσθαι | γν-/γενη- | γενησομαι |
| ἐχειν | ἐχ-/σχη- | σχησομαι/ἐξω |
| ἰεναι/ἐρχεσθαι | ἐργ-/ἐλευ- | ἐλευσομαι |
| φερειν | φερ-, οἰ- | οἰσομαι |
| λεγειν | λεγ-/ἐρ- | ἐρωσομαι |
| εὑρισκειν | εὑρ-/εὑρη- | εὑρησομαι |
| ἱσταναι | | |
# Oudgrieks/Werkwoorden/Imperfectum

-- Inleiding --
-- Basiscursus --
Inleiding
Een korte geschiedenis
Blok 1
Blok 2
Blok 3
Blok 4
Blok 5
Blok 6
Samenvatting
Afsluiting
-- Taaloverzicht --
Klankleer
Alfabet
Vormleer
Lidwoorden
Zelfstandige naamwoorden
Adjectieven
Bijvoeglijke naamwoorden
Werkwoorden
Indicatief | Praesens
Conjunctief | Aoristus
Optatief | Perfectum
Imperatief | Plusquamperfectum
Participium | Imperfectum
Infinitief | Futurum
Voornaamwoorden
Bijwoorden
Telwoorden
Syntaxis
De zin
-- Woordenlijst --
WSBN nl-4-42-422-00001 :
Het Imperfectum is de Griekse verleden tijd. Naast de aparte uitgangen, komt er een έ voor het woord, dit wordt een augment genoemd Bij samengestelde werkwoorden (voorzetsel + werkwoord) veranderd de laatste letter van het voorzetsel.

## Indicatief
### Actief

| Persoon | W.W.type 1 ww: losmaken λύω(stam: λύ-) | W.W.type 2 ww: doen ποιέω(stam: ποιέ-) | W.W.type 3 ww: zijn εἰμί (stam: ἐ-) |
| 1e Persoon Ev. | ἔλυον | ἐποίουν | ἦ(ν) |
| 2e Persoon Ev. | ἔλυες | ἐποίεις (ἐποίε-ες) | ἦσθα |
| 3e Persoon Ev. | ἔλυε | ἐποίει (ε̉ποίε-ε) | ἦν |
| 1e Persoon Mv. | ἐλύομεν | ἐποιοῦμεν | ἦμεν |
| 2e Persoon Mv. | ἐλύετε | ἐποιεῖτε | ἦτε |
| 3e Persoon Mv. | ἐλύον | ἐποίου(ν) | ἦσαν |

### Passief

| Persoon | W.W.type 1 ww: losmaken λύω(stam: λύ-) | W.W.type 2 ww: doen ποιέω(stam: ποιέ-) |
| 1e Persoon Ev. | ἔλυομην | ἐποίεoμην ==≥ εποιουμην |
| 2e Persoon Ev. | ἔλυεσο ==≥ ελυου | ἐποίου (ἐποίε-σο) |
| 3e Persoon Ev. | ἔλυετο | ἐποίειτο (ε̉ποίε-ε-το) |
| 1e Persoon Mv. | ἐλύομεθα | ἐποιοῦμεθα |
| 2e Persoon Mv. | ἐλύεσθε | ἐποιεῖσθε |
| 3e Persoon Mv. | ἐλύονto | ἐποίουντο |

## Als een werkwoord met een klinker of tweeklank begint

Het imperfectum is eigenlijk de verleden tijd die het meest wordt gebruikt in het Grieks. Je maakt hem zo:
Als een werkwoord met een klinker of tweeklank begint, verandert die nooit in een ε! Hier staan de klinkers en tweeklanken en hoe ze veranderen.
| α | ε | η | wordt | η |
| ο | ω | - | wordt | ω |
| ι | - | - | blijft | ι |
| υ | - | - | blijft | υ |
| αι | wordt | ῃ |
| οι | wordt | ῳ |
| ευ | wordt | ηυ |
* Let bij het veranderen van een tweeklank op de iota subscripta bij ῃ en ῳ!
# Paradise Lost van John Milton/Samenvatting Boek VIII

Adam vertelt over zijn gesprek met God, zijn missie en de schepping van Eva.
# Paradise Lost van John Milton/Samenvatting Boek IX

Satan verleidt Eva in de vorm van een slang met vleierij om van de verboden vrucht te eten. Uit liefde voor Eva plukt Adam ook een deel van de vrucht, waardoor ze beiden hun onschuld verliezen.
# Paradise Lost van John Milton/Samenvatting Boek VII

De schepping.
Raphael vertelt op verzoek van Adam hoe en waarom deze wereld oorspronkelijk werd geschapen; dat God, nadat Satan en zijn engelen uit de hemel waren verdreven, zijn voornemen verklaarde om voor zijn genoegen een andere wereld en andere wezens te scheppen om daarin te wonen. Hij zendt zijn Zoon, bekleed met Goddelijke glorie en in aanwezigheid van engelen om het scheppingswerk in zes dagen te volbrengen: de engelen vieren met hymnen de uitvoering daarvan en zijn wederopstijging naar de hemel.
# Paradise Lost van John Milton/Samenvatting Boek X

God oordeelt Satan en het menselijke paar.
# Paradise Lost van John Milton/Samenvatting Boek XII

Michaël blijft vertellen over het volk Israël en de Dag des Oordeels. Adam en Eva vertrekken hand in hand naar de wereld die voor hen ligt.
# Paradise Lost van John Milton/Samenvatting Boek V

Aartsengel Rafaël beschrijft aan Adam de prehistorie van het paradijs: Satans rebellie tegen God.
# Paradise Lost van John Milton/Samenvatting Boek XI

Aartsengel Michaël laat Adam in de toekomst kijken en toont hem de vernietiging van zijn zondige nakomelingen in de zondvloed en het nieuwe begin dat daarop volgt.
# Parapsychologie/A

* Astraallichaam - ook bekend als het etherische lichaam is een entiteit waarvan wordt gezegd dat het een exacte, quasi-fysieke replica of "dubbel" is van het individuele fysieke lichaam dat zichzelf van het fysieke lichaam kan scheiden. Dit laatste hetzij tijdelijk, zoals in dromen of in de uittredingservaring, of permanent, op het moment van overlijden.
* Aura - een veld van subtiele, veelkleurige, lichtgevende stralingen die levende lichamen zouden omringen als een halo lichtkrans). Volgens sommige mediums zou deze aura zijn samengesteld uit verschillende vibrerende structuren of energievelden, die het "etherisch lichaam" vormen. Het begrip chakra wordt er vaak mee geassocieerd. Om de aura waar te nemen, zou het nodig zijn om speciale buitenzintuiglijke vermogens te hebben.
* Aurafotografie - zie Kirlianfotografie
Inleiding - Geschiedenis - Bekende praktijkgevallen A · B · C · D · E · F · G · H · I · J · K · L · M · N · O · P · Q · R · S · T · U · V · W · X · Y · Z
# Paradise Lost van John Milton/Samenvatting Boek VI

Beschrijving van Satans strijd en nederlaag tegen de cherubs van de Zoon van God.
# Parapsychologie

* In dit wikibook worden methoden, opvattingen en personen uit de parapsychologie besproken.
* Inleiding - Geschiedenis - Bekende praktijkgevallen
* A ·
* B ·
* C ·
* D ·
* E ·
* F ·
* G ·
* H ·
* I ·
* J ·
* K ·
* L ·
* M ·
* N ·
* O ·
* P ·
* Q ·
* R ·
* S ·
* T ·
* U ·
* V ·
* W ·
* X ·
* Y ·
* Z
* Medewerkers zijn welkom!
* De geraadpleegde literatuur staat op deze pagina.
* TIP: Begin met de Inleiding!
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Helmogentroost

Helmogentroost (Odontites) is een geslacht uit de bremraapfamilie (Orobanchaceae).

## Soorten

In Nederland en België komen voor:
* Akkerogentroost (Odontites vernus subsp. vernus)
* Rode ogentroost (Odontites vernus subsp. serotinus)
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Hemarthria

Hemarthria is een geslacht uit de Grassenfamilie (Poaceae). De soorten van dit geslacht komen voor in delen van Europa, Afrika, Azië, Australazië, Amerika en het Pacifisch gebied.

## Externe links

* Grassbase - The World Online Grass Flora
* Global Biodiversity Information Facility
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Hemelse bamboe

| 1 | 2 | 3 | 4 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
Ondanks de naam is Nandina domestica geen bamboesoort. De plant is goed winterhard tot -12C. De meeste Nederlandse winters komt de struik goed door, maar in incidentele gevallen is bescherming aan te raden.
| Alle families? | Familie: Berberis (Berberidaceae) Geslacht: Nandina Soort: Nandina domestica |
| Wortel: | De plant maakt vanuit de bodem nieuwe spruiten aan en vertakt zich niet. |
| Blad: | De glanzende bladeren zijn in principe groenblijvend (alhoewel Nandina in koudere gebieden ook wel blad verliest). De bladeren zijn 50 tot soms 100 centimeter lang en bestaan uit meerdere subbladeren van 15 centimeter lang en 3 centimeter breed. Jonge bladeren zijn helderrood, worden daarna groen, maar verkleuren later wederom naar rood. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 150 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort:  ? Zon ◑ |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Hemelse bamboe? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Hemelsleutel

| 1 | 2 | 3 | 4 |
Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
| Alle families? | Familie: Vetplanten (Crassulaceae) Geslacht: Vetkruid Soort: Hylotelephium telephium |
| Stengel/Tak: | Rechtopstaande, kale bloemstengels. |
| Blad: | Heeft dikke, eironde tot omgekeerd eirond-lancetvormige, zittende bladeren met een gekartelde tot getande bladrand. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juli tot september. Paarsrode, soms roze of geelgroene bloemen. De deltavormige kelkbladen zijn ongeveer 1,5 mm groot. De meeldraden zijn iets korter dan de kroonbladen. De bloemen zitten in dichte tuilen. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 25-60 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Voedselrijke grond. Water ∼ - ≈ |
| Geneeskracht: | Wordt als geneeskrachtig gezien bij de behandeling van open wonden, door het blad van de hemelsleutel te breken, komt er een vliesje vrij. |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Hemelsleutel? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Hemelboom

| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Hemelboom? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Helmkruidfamilie

De Helmkruidfamilie (Scrophulariaceae) is een plantenfamilie die op alle continenten voorkomt. De meerderheid van de soorten wordt gevonden in gematigde gebieden, inclusief tropische gebergten.
In recente jaren is de familie op grond van fylogenetisch onderzoek sterk gereduceerd. Grote aantallen geslachten zijn ondergebracht in de Weegbreefamilie (Plantaginaceae) en de Bremraapfamilie (Orobanchaceae). Kleinere aantallen genera zijn elders ondergebracht. Daarentegen is Buddleja juist ondergebracht in deze familie.

## Geslachten

Voorkomende geslachten in dit boek zijn:
* Buddleja
* Helmkruid (Scrophularia)
* Toorts (Verbascum)
De soorten staan beschreven in de hoofdstukken over de geslachten.
Bij Cronquist (1981) is de plaatsing in diens orde Scrophulariales.
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Hemelroosje

Klik op een foto voor een vergroting. Ander gewas? Zoek in het Register.
| Alle families? | Familie: Anjer (Caryophyllaceae) Geslacht: Silene Soort: Silene coeli-rosa |
| Geschikt als/voor: | Snijbloem. |
| Wortel: | Aan de voet zonder niet-bloeiende bladrozetten. |
| Stengel/Tak: | De stengels zijn kantig. |
| Blad: | De bladeren zijn lijnvormig en spits, tegenoverstaand, en kruislings langs de stengel geplaatst. |
| Bloei: Bloem: Meer van dezelfde kleur? | Juni - oktober, met een piek in augustus. De alleenstaande, tot 4 cm grote, tweeslachtige bloemen zijn paarsachtig tot roze, met vijf aan de top ondiep ingesneden kroonbladen, zonder harde uitsteeksels in de keel. De vijf kelkbladen zijn vergroeid tot een langwerpige kelkbuis met tien krachtige ribben. |
| Vrucht: | De vrucht is een doosvrucht. |
| Hoogte/Lengte: Meer van dezelfde hoogte? | ± 20-40 cm. |
| Bodem: Meer onder dezelfde omstandigheden? | Verklaring van gebruikte afkortingen/symbolen bij zon/water. Grondsoort: Neutrale tot zwak basische bodems. Zon Water ● - ◔ – - ≁ |
| Lokken: | Deze plant lokt en/of is vatbaar voor Bijen. |
| FAQ: | Vragen en/of antwoorden over de Hemelroosje? |
| Maan(d) | Werk | KK | KT | LT | VW | ZD | PA | RA |
| | | | | 1 | | | | |
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Hemerocallidaceae

Hemerocallidaceae is de botanische naam, voor een familie van eenzaadlobbige bloeiende planten. Een familie onder deze naam wordt niet vaak erkend in systemen van plantentaxonomie, maar wel in het APG systeem (1998). In het w:APG II systeem: (2003) is erkenning van deze familie optioneel: de planten kunnen ook ingevoegd worden bij de familie Xanthorrhoeaceae. Het APG III systeem (2009) gaat verder en kiest zonder meer voor het laatste, waar de betreffende planten de onderfamilie Hemerocallidoideae vormen.
Indien erkend, bestaat de familie uit een kleine honderd soorten, in anderhalf dozijn geslachten. De bekendste genera zullen wel Hemerocallis en Phormium zijn

## Geslachten

Zie voor de soorten de hoofdstukken over de geslachten.
# Leer jezelf ecologisch tuinieren/Hemlockspar

Hemlockspar (Tsuga) is een geslacht uit de dennenfamilie (Pinaceae). Het geslacht omvat negen soorten, waarvan er vier van nature voorkomen in Noord-Amerika en vijf in Azië. Het zijn 20-65 m hoge, groenblijvende bomen met een kegelvormige tot onregelmatige kroon en neerhangende takuiteinden. De bladeren zijn naaldachtig, 0,8-4 cm lang en 1,5-3 mm breed, spiraalvormig gerangschikt op de stam maar verdraaid bij de basis. De kegels zijn hangend, 1,5-3,5 cm lang (3,5-7 cm bij Tsuga mertensiana), ovaalvormig tot cilindrisch. Ze zijn rijp in de herfst, zo'n zes tot acht maanden na bestuiving. De zaden zijn 2-4 mm lang en hebben een 8-12 mm lange vleugel.

## Soorten

Van het geslacht Tsuga komen in Nederland en België voor:
* Oostelijke hemlockspar (Tsuga canadensis)
* Westelijke hemlockspar (Tsuga heterophylla)
Andere soorten zijn:
* Tsuga caroliniana
* Tsuga chinensis
* Tsuga diversifolia
* Tsuga dumosa
* Tsuga forrestii
* Tsuga mertensiana
* Tsuga sieboldii
De Westelijke hemlockspar is de grootste soort. Deze boom kan tot 70 m hoog worden. Het is een bijzonder algemene boom in de Pacific Northwest in Noord-Amerika. De twee soorten in oostelijk Noord-Amerika, de Oostelijke hemlockspar en Tsuga caroliniana worden bedreigd door het sap-zuigend insect Adelges tsugae. Deze bladluis werd per ongeluk ingevoerd vanuit oostelijk Azië. Veel sterfgevallen hebben zich voorgedaan, vooral ten oosten van de Appalachen. De Aziatische soorten en de twee soorten uit West-Amerika zijn relatief resistent tegen deze ziekte.
Tsuga mertensiana neemt binnen het geslacht in verscheidene opzichten een bijzondere positie in: de bladeren zijn minder afgevlakt en de kegels zijn het langst van alle soorten uit het geslacht (3,5-7 cm lang) en eerder cilindrisch dan ovaal.
Het Von Gimborn Arboretum te Doorn herbergt de Nederlandse Nationale Plantencollectie van het geslacht hemlockspar.

## Fossiel voorkomen

Het pollen van Tsuga komt tijdens het Pleistoceen in verschillende interglacialen voor. Hoge percentages (tot tientallen procenten van de boompollen) worden als kenmerkend beschouwd voor het Bavel Interglaciaal (ongeveer 1 Ma geleden).

## Bronnen

* (en) Dit artikel of een eerdere versie ervan is (gedeeltelijk) vertaald vanaf de Engelstalige Wikipedia
* (de) Zagwijn, W.H. and de Jong, J., 1984. Die Interglaziale von Bavel und Leerdam und ihre stratigraphische Stellung im niederlandischen Früh- Pleistozän. Mededelingen Rijks Geologische Dienst 37, 155-169.
# Programmeren in TI-Basic/Functielijst/prgm
#### Syntax

TI-Basic-code:

#### Resultaat

Voert het programma met de naam PROGRAMMANAAM uit.

#### Plaatsing

Staat onder: PRGM:CTL:D:prgm(
# Programmeren in TI-Basic/Functielijst/rand
#### Resultaat

Maakt een willekeurig getal tussen de 0 en de 1. Voor willekeurige gehele getallen, gebruik RandInt(

#### Plaatsing

Staat onder: MATH:PRB:1:rand(