# Val-d'Isère

Val-d'Isère is een gemeente in het Franse departement Savoie (regio Auvergne-Rhône-Alpes) en telt 1589 inwoners (2020). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Albertville.

## Geografie

De oppervlakte van Val-d'Isère bedraagt 94,5 km², de bevolkingsdichtheid is 18,3 inwoners per km². Het dorp ligt in het arrondissement Albertville, en in het kanton Bourg-Saint-Maurice. Val D'isère ligt op een hoogte van 1850 m. Het skidomein van Val d'Isère gaat tot op een hoogte van 3400 m: de 'Glacier du Pissaillas', waar ook in de zomer geskied kan worden. Val d'Isère grenst aan het nationaal natuurpark De la Vanoise, een beschermd natuurgebied van 1.250 vierkante kilometer (samen met het Italiaanse nationaal park Gran Paradiso). La Vanoise werd in 1963 opgericht ter bescherming van de steenbok. In het park bevinden zich twee berghutten (refuges in het Frans) op het grondgebied van Val d'Isère: Refuge du Fond des Fours en Refuge du Prariond. De Refuge du Prariond werd in september 2018 gesloten voor renovatie.
De onderstaande kaart toont de ligging van Val-d'Isère met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).

## Economie

Val d'Isère is economisch zeer afhankelijk van het toerisme. Met name tijdens de winter trekt Val d'Isère veel toeristen die er hun wintersport vakantie doorbrengen. Samen met het naburige resort Tignes vormt ze het gebied Espace Killy, vernoemd naar olympisch kampioen en oud-inwoner Jean-Claude Killy.
Het gecombineerde gebied biedt zo'n 300 km geprepareerde skipistes. Val d'Isère zelf heeft zelf zo'n 45 skiliften.
Het gebied staat bekend als een van de duurste gebieden in Europa. Het dorp richt zich niet op de budget toerist. Behalve de hoge prijzen voor de liftpassen en dure overnachtingen is ook het winkelaanbod voornamelijk gericht op de toerist met een ruim budget. Dure en exclusieve modewinkels of sportwinkels bevestigen het dure karakter van het dorp.
Val d’Isère is erg in trek bij Engelse toeristen en de middenstand voorziet in de specifieke behoeften: er zijn enkele typische Engelse kroegen en het lokale radiostation verzorgt elke dag een paar uur Engels gesproken programma’s. Sinds de jaren 2000 komen ook veel Russische toeristen in de winter.

### Skigebied

Zoals vermeld vormen de skigebieden van Tignes en Val d'Isère samen het skigebied Espace Killy. Deze combinatie biedt zo'n 300 km geprepareerde pistes en ongeveer 94 liften. Deze liften variëren van eenvoudige sleeptouwen voor korte en/of heel vlakke hellingen, sleepliften, stoeltjesliften tot cabine-liften. Ook zijn er twee funiculaires of kabelspoorwegen in het gebied. Het laagste punt van Val d'Isère is de wijk La Daille op 1785 meter hoogte. Het laagste punt van het gehele skigebied ligt op 1550 meter bij Tignes Les Brevieres en loopt tot zo'n 3456 meter bij het bergstation van de lift La Grande Motte

### Skipassen

Er zijn in principe twee soorten abonnementen beschikbaar:
* alleen de liften van Val d'Isère
* de combinatie met Tignes onder de naam L'Espace Killy
Voor de liften die ook voor voetgangers toegankelijk zijn (zoals de bergtreinen en de gondels etc.) zijn ook losse kaartjes en retourtjes te koop. Voor de absolute beginners kan ook zonder skipas begonnen worden. Een viertal liften vanuit het dorp zelf en één in La Daille zijn gratis te gebruiken.

### Skiliften

* sleeptouw: Voor op korte en/of vlakke stukken. Een dik touw dat de gebruiker kan vastgrijpen en zo meegetrokken wordt. Er is er nog maar 1.
* sleeplift: Gebruiker staat op eigen ski's of snowboard en wordt omhooggetrokken door een soort stok met een bordje of dwarsbalk bij dubbelgebruik dat hij onder zijn billen plaatst. Minst gebruikt in het gebied.
* stoeltjeslift: Gebruiker zit, meestal met 1 tot 8 personen in total, op een bankje (soms verwarmd), en komt geheel los van de grond.
* eitjes cabine: Kleine cabines voor 4-8 (10 bij de Télécabine naar de top van de Solaise) personen vervoeren de gebruikers. Bij zowel het berg- als het dalstation wordt de cabine losgekoppeld van de hoofd (draag) kabel en beweegt zich vervolgens snel door het station. Dit loskoppelen is nodig omdat anders de snelheid veel te hoog is om veilig in- en uit te stappen. Aan de kabel hangen vele eitjes tegelijkertijd. In het seizoen 2005 is de gewone Bellevarde gondelbaan vervangen door een kruising tussen de eitjes en de cabinelift, de TPH OLYMPIQUE: op een dubbele draagkabel hangen 30-persoons gondels die net als eitjes in het dal- en bergstation worden losgekoppeld van de aandrijfkabel om vervolgens met lage snelheid door het stationsgebouw te gaan om passagiers in- en uit te laten stappen. Deze nieuwe lift biedt plaats aan 30 personen per cabine (in plaats van 4-8 personen bij een gewone eitjes-baan. In 2016 is de "gewone 4-personen zetellift naar de top van de Solaise vervangen door een hypermoderne gondellift. Het is de eerste van zijn soort in Frankrijk.
* Kabelbaan of cabinelift: Twee grote cabines hangen aan 1 of 2 draagkabels en worden voortgetrokken door een derde kabel die bevestigd zit aan beide cabines. Als de ene cabine naar boven gaat moet de andere cabine naar beneden gaan. Door dit systeem helpt de zwaartekracht de cabines zelf te verplaatsen en hoeft de liftmotor alleen de inhoud in beweging te brengen.
* funiculaire: of kabelspoorweg. Qua werking vertoont het grote overeenkomsten met de hierboven genoemde cabinelift. Alleen hangt de cabine niet aan draagkabels maar rijdt over rails. De rails loopt meestal (deels) door een tunnel in de berg.

### Pistes

Er is zo'n 300-tal kilometer piste in het skigebied van Val D'isère en Tignes, die Espace Killy. In totaal zijn er:
* 198 km blauwe piste
* 75 km rode piste
* 27 km zwarte piste
* 300 km piste totaal
* 36 sleepliften
* 44 stoeltjesliften
* 4 kabelbanen
* 4 gondelliften
* 4 skitreinen
* 2 funparken
Het hoogste punt is 3456 m.

## Dorps karakter

In tegenstelling tot veel andere Franse ski-resorts probeert Val d'Isère het karakter en aanzicht van een Frans bergdorp te bewaren. De gebouwen in en rond het dorpscentrum hebben de bouwstijl als authentieke chalets en boerderijen. Dit komt door een maximum bouwhoogte. De grote betonnen complexen die vaak gebouwd zijn in andere Franse resorts ontbreken in het dorpscentrum. Alleen in de buitenwijken zoals La Daille kan men dergelijke grootschalige appartementencomplexen vinden. De buurtschappen die samen Val d'Isere vormen zijn:
* La Daille - de eerste buurtschap, gerekend vanuit Bourg St. Maurice. Hoogte 1785 meter
* Val d'Isere centre, het centrale dorp op 1850 meter
* Le Joseray, grenzend aan het centrum. Hier bevindt zich het complex van Club Med Samen met andere chique villa's die vaak tienduizenden euro's kosten per week, personeel, zwembad inbegrepen...
* Le Chatelard, in het verlengde van Le Joseray
* Le Fornet, de laatste buurtschapje van Val rijdend in de richting van de Col d'Iseran. Le Fornet ligt op 1950 meter hoogte. Verder ligt een natuurgebied.

## Stadsbus

De verschillende delen van Val d'Isere zijn bereikbaar via gratis pendelbussen. Er zijn drie lijnen: le Train Rouge (Rode Trein), Train Vert (Groen) en Train Blue (Blauw). De belangrijkste lijn is de Train Rouge die rijdt vanaf La Daille via het dorpscentrum en het centrale plein Solaise bij de pistes en vervolgens doorgaand naar Le Fornet. De andere twee lijnen rijden vanaf het centrale plein Solaise naar Le Joseray respectievelijk Le Chatelard.

### Train Rouge

Deze belangrijkste en drukste lijn bestaat eigenlijk uit twee trajecten: Vanaf La Daille via het busstation in het dorpscentrum en eindigend op het plein Solaise bij de pistes. Gedurende de dag keert de bus hier en rijdt terug naar La Daille. De andere tak van deze lijn pendelt tussen Solaise en Le Fornet. Buiten de drukke tijden overdag rijdt de bus vanaf La Daille naar Le Fornet en stopt dan niet bij de pistes van Solaise. Tussen 9 uur 's ochtends tot ongeveer 18.00 uur rijdt deze bus elke 5 minuten. 's Avonds en 's nachts zakt de frequentie naar twee bussen per uur. Tussen 2.30 en 7.30 uur rijden de bussen niet. Overdag maakt men gebruikt van extra lange bussen met in het midden een draaipunt. 's Avonds wordt gebruikgemaakt van standaard bussen, vergelijkbaar met een Nederlandse stadsbus.

### Train Vert

De Groene bus rijdt vanaf de piste-halte Solaise via Joseray, Chatelard naar eindpunt Clochetons. Tussen 8.30 uur (7.00 uur op zaterdag) en 20.00 uur rijdt de bus elke 15 of elke 30 minuten van Solaise naar Clochetons en terug. Na 20.00 uur is er geen dienst.

### Train Bleu

De Blauwe bus rijdt ook vanaf Solaise via het Club Med complex naar Legettaz. De Blauwe bus heeft dezelfde dienstregeling als de Groene trein.

## Ligging

Val d'Isère ligt in een dal waar het riviertje de Isère door loopt. Door het dorp loopt de bergpas Col de l'Iséran over de Alpen naar Italië. In de winter is de weg echter gesloten voor alle verkeer en eindigt de weg, die begint in Bourg-Saint-Maurice, net voorbij het dorpscentrum in Le Fornet. De grens met Italië ligt op ongeveer 5 km afstand.

### Bereikbaarheid

In de winter is Val d'Isère over de weg alleen bereikbaar vanaf Bourg St. Maurice. Veel bezoekers komen per auto via de tolwegen tot Albertville via de vierbaansweg naar Moûtiers en dan de lokale weg D902 naar Bourg-Saint-Maurice
Andere mogelijkheden zijn: Vliegtuig: Vliegen naar Genève en vanaf daar een directe busdienst naar Tignes en Val d'Isère. Andere gebruikte vliegvelden zijn Lyonm Grenoble en Chambéry Trein: Het dichtstbijzijnde treinstation is te vinden in Bourg St.Maurice. In het ski-seizoen rijdt er wekelijks een Thalys vanaf Amsterdam naar Bourg St.Maurice. Behalve deze SkiThalys bestaat er ook een vergelijkbare trein vanuit Engeland met de Eurostar. Verder is het station van Bourg St.Maurice ook met gewone regionale treinen bereikbaar via Chambéry Helikopter: Vlak bij de buurtschap La Daille is een landingsplaats voor helikopters, maar die is bedoeld voor redding-helikopters. En bij Tignes is een klein vliegveldje, vooral bedoeld voor sportvliegtuigen. Bus: Er zijn verschillende mogelijkheden om Val d'Isère per bus te bereiken. Vanuit verschillende landen worden complete reizen aangeboden en tevens zijn er lijndiensten vanaf vliegvelden en treinstation Bourg St.Maurice

## Evenementen

In februari 2009 werd in Val d'Isère de FIS wereldkampioenschappen alpine skiën georganiseerd. In 1992 werden enkele onderdelen van de Olympische winterspelen van Albertville gehouden in Val d'Isère
Behalve dergelijke wintersport evenementen organiseert men ook in de zomer diverse evenementen. Elke zomer, in juli of augustus, is er de Salon 4x4 Val D'Isère, een show voor liefhebbers van terreinwagens en SUV's. In 2008 werd de 25e editie gehouden
Elk jaar wordt er op de zwarte piste Face (dalafdaling van de Olimpique) en de rode piste "OK" Critérium de la première neige gehouden.

### Wielrennen

In 1963 was Val d'Isère voor het eerst aankomstplaats van een etappe in de wielerkoers Ronde van Frankrijk. De Spanjaard Fernando Manzaneque won er de etappe. Vervolgens was in 1996 de Rus Jevgeni Berzin de volgende ritwinnaar. Op 17 juli 2007 was Val d'Isère de startplaats van de 9e etappe van de Tour de France naar Briancon. De Tour de France 2019 doorkruiste het dorp van Val d'Isère op 26 juli, na de afdaling van de Col de l'Iseran en met als einddoel het skidorp Tignes. Door onweer en hagelbuien die modderstromen veroorzaakten op de weg naar Tignes werd de etappe halverwege geannuleerd.