OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Friedrich Hasenöhrl

Friedrich Hasenöhrl (30 november 1874 – 7 oktober 1915) was een Oostenrijks natuurkundige.

## Levensloop

Friedrich Hasenöhrl werd geboren in Wenen in Oostenrijk-Hongarije. Zijn vader was advocaat en zijn moeder behoorde tot een vooraanstaande aristocratische familie. Hij studeerde natuurwetenschappen en wiskunde aan de Universiteit van Wenen bij Joseph Stefan en Ludwig Boltzmann. Hij promoveerde in 1897, werkte bij Heike Kamerlingh Onnes in Leiden en kwam daar ook in contact met Hendrik Lorentz.
In 1907 volgde hij Boltzmann op aan de Universiteit van Wenen als hoofd van de afdeling Theoretische Natuurkunde. Hij had verscheidene illustere studenten en had een belangrijke invloed op Erwin Schrödinger, die later de Nobelprijs voor Natuurkunde won voor zijn bijdrage aan de kwantummechanica.
Toen de Eerste Wereldoorlog uitbrak in 1914 trad Hasenöhrl vrijwillig toe tot het Oostenrijks-Hongaars leger. Hij vocht als 'Oberleutnant' tegen de Italianen in Tirol. Hij raakte gewond, herstelde en keerde terug naar het front. Op 7 oktober 1915 sneuvelde hij door een granaataanval op Mt. Plaut in Zuid-Tirol.

## Werk

Hasenöhrl nam in 1911 deel aan de eerste Solvayraad in Brussel met talloze vooraanstaande natuurkundigen. Hij werkte vooral aan massa-energiegelijkwaardigheid en speelde daarmee een rol in de ontwikkeling van de kwantummechanica.
# Archimonocelis keke

Archimonocelis keke is een platworm (Platyhelminthes). De worm is tweeslachtig. De soort leeft in het zoute water.
Het geslacht Archimonocelis, waarin de platworm wordt geplaatst, wordt tot de familie Archimonocelididae gerekend. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1989 door Martens & Curini-Galletti.
# Aphoenops hidalgoi

Aphoenops hidalgoi is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1985 door Espanol & Camas.
# Ardices canescens

Ardices canescens is een vlinder uit de familie van de spinneruilen (Erebidae), onderfamilie beervlinders (Arctiinae). De vlinder werd door Arthur Gardiner Butler oorspronkelijk in het geslacht Spilosoma geplaatst, maar later verplaatste hij het naar Ardices.
De vlinder komt verspreid over Australië voor. De imago bereikt een maximale grootte van ongeveer 3 centimeter. De rupsen leven van kruidachtige planten als weegbree, zonnebloemen en wonderboom. De vliegtijd is gedurende de zomer, de habitat bestaat uit grasland.
# Arctopsyche clasnaumanni

Arctopsyche clasnaumanni is een schietmot uit de familie Hydropsychidae. De soort komt voor in het Oriëntaals gebied.
# Arbatax

Arbatax is een plaats ('frazione') in de Italiaanse gemeente Tortolì, provincie Nuoro, op het eiland Sardinië. De plaats telt ongeveer 5.000 inwoners.

## Etymologie

De herkomst van de naam Arbatax is onzeker. Traditioneel wordt de naam gelinkt aan het Arabische woorden Arba ‘at ‘ashar oftewel "de 14e toren"; dit zou dan verwijzen naar de wachttoren die de Spanjaarden bouwden om het gebied te beschermen tegen invallen van Arabische piraten. Een andere verklaring is dat het afkomstig is van het toponiem Baccasara.

## Geschiedenis

De oudste sporen van bewoning dateren uit de tijd dat Carthago het eiland beheerste. Na de machtsovername door de Romeinen in 238 v.Chr. kreeg de plaats de naam Portus Sulpicius en was het een bescheiden haventje. In de 16e eeuw bouwden de Spanjaarden diverse wachttorens langs de kust, waaronder de Torre di Arbatax (opgedragen aan San Michele).
In de eerste helft van de 19e eeuw trokken vissers van het eiland Ponza naar Arbatax om daar werk te vinden. Begin 20e eeuw bleven veel van deze vissers wonen in Arbatax en er kwamen zelfs hele families vanuit Ponza over om zich in Arbatax te vestigen.
De eerste havenaanleg vond plaats in 1861. In de jaren 60 van de 20e eeuw werd de haven uitgebreid om het toenemende reizigers- en goederenvervoer - dit laatste onder andere voor de papierfabriek - te kunnen opvangen.

## Economie

Door de bouw van een grote papierfabriek in de jaren 60 van de 20e eeuw groeide het belang van Arbatax. In de 21e eeuw draait de lokale economie vooral op het toerisme en de industrie. Tevens is er teelt van mosselen.
Een belangrijke trekpleister zijn de Rocce Rosse, rode rotsen bestaand uit porfier, vlak naast de haven.

## Transport

De haven van Arbatax wordt gebruikt door de veerdiensten van en naar Civitavecchia en Olbia. Ook is er een jachthaven aanwezig.
De Ferrovie della Sardegna rijdt toeristische treinen op de smalspoorlijn tussen Arbatax en Mandas.
Op 4 kilometer van Arbatax ligt het regionale vliegveld Tortolì-Arbatax airport.

## Afbeeldingen

* Haven
* Torre di Arbatax
* Strand Rocce Rosse
# Argenvières

Argenvières is een gemeente in het Franse departement Cher (regio Centre-Val de Loire) en telt 416 inwoners (2004). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Bourges.

## Geografie

De oppervlakte van Argenvières bedraagt 14,6 km², de bevolkingsdichtheid is 28,5 inwoners per km².
De onderstaande kaart toont de ligging van Argenvières met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Argyrodiaptomus exilis

Argyrodiaptomus exilis is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Diaptomidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1985 door Dussart.
# Aridefferia coulei

Aridefferia coulei is een vliegensoort uit de familie van de roofvliegen (Asilidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1966 door Wilcox.
# Aridefferia arida

Aridefferia arida is een vliegensoort uit de familie van de roofvliegen (Asilidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1893 door Williston.
# Arneb

Arneb (alpha Leporis) is de helderste ster in het sterrenbeeld Haas (Lepus). Het betreft een type F superreus.

## Externe link

* (en) Arneb in SIMBAD
* Bright Star Catalogue
# Arlanc

Arlanc is een gemeente in het Franse departement Puy-de-Dôme (regio Auvergne-Rhône-Alpes). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Ambert. Arlanc telde op 1 januari 2021 1.792 inwoners.

## Geografie

De oppervlakte van Arlanc bedroeg op 1 januari 2021 32,19 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 55,7 inwoners per km².

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Armenië op de Paralympische Zomerspelen 2008

Armenië heeft één deelnemer naar de Paralympische Zomerspelen 2008 gestuurd. Dit is Greta Chndzrtsjan, uitkomend in het bankdrukken.

## Uitslagen

| Naam | Sport | Onderdeel | Resultaat | Prestatie |
| Greta Chndzrtsjan | Bankdrukken | -48 kg (v) | - | NM |
Afghanistan · Algerije · Angola · Argentinië · Armenië · Australië · Azerbeidzjan · Bahrein · Bangladesh · Barbados · België · Benin · Bermuda · Bosnië en Herzegovina · Brazilië · Bulgarije · Burkina Faso · Burma · Burundi · Cambodja · Canada · Centraal-Afrikaanse Republiek · Chili · China · Chinees Taipei · Colombia · Costa Rica · Cuba · Cyprus · Denemarken · Dominicaanse Republiek · Duitsland · Ecuador · Egypte · El Salvador · Estland · Ethiopië · Faeröer · Fiji · Filipijnen · Finland · Frankrijk · Gabon · Georgië · Ghana · Griekenland · Groot-Brittannië · Guatemala · Guinea · Haiti · Honduras · Hong Kong · Hongarije · IJsland · Ierland · India · Indonesië · Irak · Iran · Israël · Italië · Ivoorkust · Jamaica · Japan · Jordanië · Kaapverdië · Kazachstan · Kenia · Kirgizië · Koeweit · Korea · Kroatië · Laos · Lesotho · Letland · Libanon · Libië · Litouwen · Luxemburg · Macau · Macedonië · Madagaskar · Maleisië · Malta · Marokko · Mauritius · Mexico · Moldavië · Mongolië · Montenegro · Namibië · Nederland · Nepal · Nieuw-Zeeland · Niger · Nigeria · Noorwegen · Oeganda · Oekraïne · Oezbekistan · Oman · Oost-Timor · Oostenrijk · Pakistan · Palestina · Panama · Papoea-Nieuw-Guinea · Peru · Polen · Portugal · Puerto Rico · Qatar · Roemenië · Rusland · Rwanda · Samoa · Saoedi-Arabië · Senegal · Servië · Singapore · Slovenië · Slowakije · Spanje · Sri Lanka · Suriname · Syrië · Tadzjikistan · Tanzania · Thailand · Tonga · Tsjechië · Tunesië · Turkije · Turkmenistan · Uruguay · Vanuatu · Venezuela · Verenigde Arabische Emiraten · Verenigde Staten · Vietnam · Wit-Rusland · Zambia · Zimbabwe · Zuid-Afrika · Zweden · Zwitserland
# Arrhopalites tenuis

Arrhopalites tenuis is een springstaartensoort uit de familie van de Arrhopalitidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1945 door Stach.
# Arrondissement Nancy

Nancy is een arrondissement van het Franse departement Meurthe-et-Moselle in de regio Grand Est. De onderprefectuur is Nancy.

## Kantons

Het arrondissement was tot 2014 samengesteld uit de volgende kantons:
* Kanton Dieulouard
* Kanton Haroué
* Kanton Jarville-la-Malgrange
* Kanton Laxou
* Kanton Malzéville
* Kanton Nancy-Est
* Kanton Nancy-Nord
* Kanton Nancy-Ouest
* Kanton Nancy-Sud
* Kanton Neuves-Maisons
* Kanton Nomeny
* Kanton Pompey
* Kanton Pont-à-Mousson
* Kanton Saint-Max
* Kanton Saint-Nicolas-de-Port
* Kanton Seichamps
* Kanton Tomblaine
* Kanton Vandœuvre-lès-Nancy-Est
* Kanton Vandœuvre-lès-Nancy-Ouest
* Kanton Vézelise
Na de herindeling van de kantons bij decreet van 26 februari 2014, met uitwerking op 22 maart 2015, zijn dat :
* Kanton Entre Seille et Meurthe
* Kanton Grand Couronné
* Kanton Jarville-la-Malgrange
* Kanton Laxou
* Kanton Lunéville-1 ( deel 2/26 )
* Kanton Lunéville-2 ( deel 4/54 )
* Kanton Meine au Saintois ( deel 61/98 )
* Kanton Nancy-1
* Kanton Nancy-2
* Kanton Nancy-3
* Kanton Neuves-Maisons
* Kanton Le Nord-Toulois ( deel 1/57 )
* Kanton Pont-à-Mousson ( deel 18/24 )
* Kanton Saint-Max
* Kanton Val de Lorraine Sud
* Kanton Vandœuvre-lès-Nancy
# Arhinobelus agathophagus

Arhinobelus agathophagus is een keversoort uit de familie Belidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1994 door Zimmerman.
# Ariadna decatetracantha

Ariadna decatetracantha is een spinnensoort in de taxonomische indeling van de zesoogspinnen (Segestriidae).
Het dier behoort tot het geslacht Ariadna. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1954 door Barbara York Main.
# Arroyo Culebro (metrostation)

Arroyo Culebro is een metrostation in Getafe. Het station werd geopend op 11 april 2003 en wordt bediend door lijn 12 van de metro van Madrid.
# Arroyo Gardens-La Tina Ranch

Arroyo Gardens-La Tina Ranch is een plaats (census-designated place) in de Amerikaanse staat Texas, en valt bestuurlijk gezien onder Cameron County.

## Demografie

Bij de volkstelling in 2000 werd het aantal inwoners vastgesteld op 732.

## Geografie

Volgens het United States Census Bureau beslaat de plaats een oppervlakte van 42,7 km², waarvan 42,2 km² land en 0,5 km² water.

## Plaatsen in de nabije omgeving

De onderstaande figuur toont nabijgelegen plaatsen in een straal van 12 km rond Arroyo Gardens-La Tina Ranch.

## Externe link

* (en) Statistieken, kaarten en andere informatie over Arroyo-Gardens-La-Tina-Ranch op city-data.com
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Census 2000 Summary File 1
# Arsenio Halfhuid

Arsenio Amerencio Halfhuid (Voorburg, 9 november 1991) is een Nederlands-Surinaams voormalig betaald voetballer die als verdediger en middenvelder uitkwam.

## Clubcarrière

Halfhuid begon bij RVC Rijswijk en speelde in de jeugdopleiding bij ADO Den Haag, Feyenoord en SBV Excelsior voor hij in januari 2009 aangetrokken werd door het Engelse Aston Villa. Daar speelde hij ook in de jeugd en werd een aanvaller.
Begin 2011 werd hij tot het einde van het seizoen 2010/11 aan FC Volendam verhuurd waarvoor hij in tien wedstrijden eenmaal scoorde. Nadat Halfhuid geen overeenstemming kon bereiken met FC Oss, ging hij in het seizoen 2011/12 in de Topklasse bij de amateurs van HBS-Craeyenhout spelen. Hij speelde één wedstrijd voor deze club waarbij hij scoorde.
Op 31 januari 2012 werd bekend dat Halfhuid bij eerste divisionist FC Emmen gaat spelen. Een dag later was de deal rond. Hij speelde zeven wedstrijden voor deze club, maar kon niet verhinderen dat ze op de laatste plaats eindigden.
Hij speelde in juli 2012 op proef bij AGOVV Apeldoorn met de kans een contract te krijgen. Hierna kreeg hij echter geen profcontract meer en speelde hij nog in het amateurvoetbal voor Haaglandia, OFC en SV DSO.
Halfhuid is een neef van oud-profvoetballer Kenneth Monkou.
* Profiel op soccerway.com
* ↑ Handvol stagiairs mag Ulderink overtuigen, Oosterhof ingelijfd (Elfvoetbal, 3 juli 2012). Gearchiveerd op 18 oktober 2016.
# Arsenio Hall

Arsenio Hall (Cleveland (Ohio), 12 februari 1956) is een Amerikaans komiek, presentator en acteur. Hall werd bekend door zijn Arsenio Hall Show, en met een hoofdrol naast Eddie Murphy in de film Coming to America.
Na zijn studie ging Hall naar Los Angeles om zich te richten op stand-upcomedy. In dat circuit leerde hij Eddie Murphy kennen met wie hij bevriend raakte.
Na Coming to America presenteerde Hall de laatste afleveringen van The Late Show, maar er was al besloten dat die show niet zou worden voortgezet. Zijn eigen show The Arsenio Hall Show werd van 1989 tot 1994 uitgezonden en ging de directe competitie aan met Jay Leno's The Tonight Show. Later zou Hall overigens meerdere malen te gast zijn in Leno's show.

## Filmografie (selectie)

* Coming 2 America (2021) - Semmi (en diverse bijrollen)
* The Proud Family Movie (2005) - Dr. Carver/Bobby Proud
* Star Search (2003-2005) - gastheer
* Martial Law (1998) - Terrell Parker (1999–2000)
* Harlem Nights (1989) - huilende man
* Coming to America (1988) - Semmi (en diverse bijrollen)
* The Real Ghostbusters (1986) - Winston Zeddemore (stem) (1986–1987)
* New Love, American Style (1985)
* The Motown Revue Starring Smokey Robinson (1985)
* Bibsys: 1523345894599
* Biblioteca Nacional de España: XX1099141
* Gemeinsame Normdatei: 1012811344
* International Standard Name Identifier: 0000 0000 0107 2306
* Library of Congress Control Number: n91126356
* MusicBrainz: 298e4c8b-0e76-4188-9226-2825e6ae971b
* Nationale Bibliotheek van Tsjechië: xx0151088
* Nationale Bibliotheek van Israël: 987012383980605171
* Virtual International Authority File: 54349713
* WorldCat (via VIAF): 54349713
# Artona martini

Artona martini is een vlinder uit de familie van de bloeddrupjes (Zygaenidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1997 door Efetov.
# Artona phaeoxantha

Artona phaeoxantha is een vlinder uit de familie van de bloeddrupjes (Zygaenidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1919 door Hampson.
# Asahel

Asahel (Hebreeuws: עשהאל) was volgens de Hebreeuwse Bijbel de jongste zoon van Zeruja, een halfzuster van koning David, een dochter van Isaï en Nachas. Hij was dus een broer van Abishai en Joab.
Volgens het verhaal in 2 Samuel 2 en 3 vocht hij mee in de strijd tussen Abner en zijn broer Joab, die opmerkelijk verliep, omdat besloten werd de strijd te laten beslissen tussen twee twaalftallen. Alle vierentwintig deelnemers kwamen hierbij om (2 Samuel 2:12).
In de hierop volgende strijd werd Abner verslagen en sloeg op de vlucht. Hij werd achtervolgd door Asahel, van wie gezegd wordt dat hij een snelle renner was: "lichtvoetig als de ree in het veld". Abner waarschuwde hem, maar Asahel wilde van geen stoppen weten, waarop Abner Asahel doodde.
Dit was het begin van een dodelijke vete tussen de leiders van de twee partijen, Abner en Joab, omdat Joab volgens de toenmalige gebruiken verplicht was de dood van zijn broer te wreken.
# Arona

Arona kan verwijzen naar:
* Arona (Italië), een gemeente in de Italiaanse provincie Novara
* Arona (Pennsylvania), een plaats in de Amerikaanse staat Pennsylvania
* Arona (Tenerife), een gemeente in de Spaanse provincie Santa Cruz de Tenerife
* Arona (radio), een lokale radio in Oost-Vlaanderen (België)
* Arona (Letland), een plaats in Letland
* Arona (Papoea-Nieuw-Guinea), plaats in Papoea-Nieuw-Guinea
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Arona en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Aron hakodesj

De aron hakodesj of aron ha-kodesj (Hebreeuws: אָרוֹן הָקׄדֶש, "heilige ark"), ook wel kortweg aron of Heilige Arke genoemd, is de kast of nis in een synagoge (sjoel) waarin de Thorarollen bewaard worden.
De benaming aron hakodesj refereert aan de Ark van het Verbond, die in het Heilige der Heiligen in het Tabernakel en de Joodse tempel in Jeruzalem stond. Onder Sefardische Joden wordt ook wel de benaming hekhál of hechal gebruikt, een verwijzing naar het binnenste gedeelte van de tempel in Jeruzalem, dat onder andere het Heilige der Heiligen bevatte.
De traditie is zeer oud. De 3e-eeuwse Synagoge van Dura Europos, beschouwd als de oudste bewaard gebleven synagoge ter wereld, had al een aron hakodesj. In sommige oudere synagoges, zoals de 5e-eeuwse synagoge in de Perzische stad Susia, werden de Thorarollen niet in de aron hakodesj bewaard maar in een aparte kamer naast de synagoge.

## Beschrijving

De aron hakodesj bevindt zich tegen of in de muur van de synagoge die zich het dichtst bij Jeruzalem bevindt, in de praktijk meestal de oostelijke muur. Soms wordt uit praktische overwegingen de kast tegen een andere muur gezet. De gemeente bidt in de richting van de aron hakodesj, dat wil zeggen symbolisch richting Jeruzalem, tenzij deze zich niet in de richting van Jeruzalem bevindt. In dat geval draait men zich naar Jeruzalem, niet naar de aron hakodesj, om te bidden.
Vaak staat de aron hakodesj op een kleine verhoging, een opstapje van enkele treden. Als de Thorarollen aan het begin van de dienst door de rabbijn en chazan (voorganger) uit de aron hakodesj gehaald worden, moeten zij de treden beklimmen als ware het de berg Sinaï, waar in het Joodse geloof Mozes de Thora ontving. Het openen van de deuren van de aron hakodesj wordt gezien als een eretaak. Nadat de Thorarollen uit de aron hakodesj zijn gehaald, worden ze in een kleine optocht naar de bima gebracht. Aan het einde van de dienst worden de Thorarollen weer in de aron hakodesj geplaatst en de deuren gesloten.
Voor de Thorarollen in de aron hakodesj hangt vaak een gordijn of voorhang, het parochet. Daarachter zijn meestal nog deuren. In veel synagoges wordt tijdens de Hoge Feestdagen (Rosj Hasjana en Jom Kipoer) het gordijn vervangen met een speciaal voorhang, vaak wit. Voor of rechts van de aron hakodesj staat de amoed, de lessenaar van de chazan. Op een aron hakodesj staat vaak de tekst דע לפני מי אתה עומד, "Da lifné mi ata omed", dat "Weet voor wie je staat" betekent.
# Aron de Koning

Aron de Koning (Veenendaal, 23 augustus 1996) is een Nederlands voetballer die als middenvelder voor De Graafschap speelde.

## Carrière

Aron de Koning speelde in de jeugd van VV DOVO, Vitesse en De Graafschap. Hij maakte zijn debuut in het betaalde voetbal op 19 augustus 2016 in de met 3-1 gewonnen thuiswedstrijd tegen Jong FC Utrecht. Hij kwam in de 87$^e$ minuut in het veld voor Piotr Parzyszek. Aron heeft in totaal vier wedstrijden gespeeld voor BV De Graafschap, verder speelde hij zijn wedstrijden voor Jong De Graafschap in de Derde divisie zondag. In 2017 vertrok hij naar VV DOVO, waar hij een jaar speelde. Sinds 2018 speelt hij voor VV De Merino's.

### Statistieken

| Seizoen | Club | Land | Competitie | Competitie | Competitie | Beker | Beker | Totaal | Totaal |
| Seizoen | Club | Land | Competitie | Wed. | Dlp. | Wed. | Dlp. | Wed. | Dlp. |
| 2016/17 | BV De Graafschap | Nederland | Eerste divisie | 4 | 0 | 0 | 0 | 4 | 0 |
| Carrièretotaal | Carrièretotaal | Carrièretotaal | Carrièretotaal | 4 | 0 | 0 | 0 | 4 | 0 |
| Bijgewerkt op 17 februari 2019 ||||||||||
# Arona (Pennsylvania)

Arona is een plaats (borough) in de Amerikaanse staat Pennsylvania, en valt bestuurlijk gezien onder Westmoreland County.

## Demografie

Bij de volkstelling in 2000 werd het aantal inwoners vastgesteld op 407. In 2006 is het aantal inwoners door het United States Census Bureau geschat op 387, een daling van 20 (-4,9%).

## Geografie

Volgens het United States Census Bureau beslaat de plaats een oppervlakte van 1,4 km², geheel bestaande uit land.

## Plaatsen in de nabije omgeving

De onderstaande figuur toont nabijgelegen plaatsen in een straal van 8 km rond Arona.

## Externe link

* (en) Statistieken, kaarten en andere informatie over Arona op city-data.com
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Census 2000 Summary File 1
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Population estimates (July 2006)
# Ascogaster albitarsis

Ascogaster albitarsis is een vliesvleugelig insect uit de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1867 door Reinhard.
# Ascogaster antennalis

Ascogaster antennalis is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Szepligeti in 1908.
# Arteriosclerose

Arteriosclerose of slagaderverharding (Oudgrieks ἀρτηρία artería = slagader en σκλήρωσις sklérōsis = verharding) is een degeneratie van het weefsel van de wand van slagaders. Door deze verharding, voornamelijk van de tunica intima, vermindert de elasticiteit van de slagaders. Hierdoor kunnen ze zich moeilijker aanpassen wanneer er een groter debiet wordt gevraagd, zoals tijdens inspanning. De verkalking van de wand ontstaat wanneer plaque van vetstoffen zich afzet tegen de binnenwand van de slagader, ophoopt en de normale bloedstroom vertraagt of belemmert. Dat plaque vernauwt de bloedvaten en kan een aneurysma (een zwelling of uitstulping in de slagader) veroorzaken. Dat aneurysma kan scheuren.
De meest bekende vorm van arteriosclerose is atherosclerose. Deze twee worden ten onrechte vaak met elkaar verward. Atherosclerose is een verharding die specifiek wordt veroorzaakt door een atheroomplaat.
Arteriosclerose komt meestal eerst voor in de aorta doordat vooral het begin van de aorta voornamelijk uit elastisch bindweefsel bestaat. Het elastine breekt en rafelt door de chronische pulsatiele belasting door het hart en wordt vervangen door collageen. Vergevorderde stadia van atherosclerose worden echter vaak het eerst opgemerkt in been en voet.
Calciumafzetting in de vaatwand draagt bij tot de vernauwing en verharding van de slagader. Bij arteriosclerosis obliterans wordt de slagader helemaal afgesloten door dit proces. Arteriosclerose komt frequent voor bij oudere mensen. Arteriosclerose komt alleen voor in de slagaders die onder hoge druk staan.
Risicofactoren zijn:
* het mannelijk geslacht
* persoonlijke of familiale voorgeschiedenis van hart- en vaatziekten (beroerte, hartinfarct)
* diabetes mellitus
* roken
* arteriële hypertensie
* hemodialyse
Arteriosclerose is niet slechts een moderne aandoening van de industriële samenleving. De evolutionaire mismatchaandoening is ook gevonden bij een derde van de mummies van vier oude beschavingen in het oude Egypte, Peru, de Pueblocultuur en de Ungangan. Een vroeg voorbeeld is de Egyptische prinses Ahmose-Henoettamehoe.

## Literatuurverwijzingen

* 1 2 Liddell, H.G. & Scott, R. (1940). A Greek-English Lexicon. revised and augmented throughout by Sir Henry Stuart Jones. with the assistance of. Roderick McKenzie. Oxford: Clarendon Press.
* ↑ (en) Peripheral artery disease - legs, MedlinePlus Medical Encyclopedia, 17 juni 2010. Gearchiveerd op 5 juli 2016.
* ↑ Thompson, R.C. et al (2013): 'Atherosclerosis across 4000 years of human history: the Horus study of four ancient populations' in The Lancet. Gearchiveerd op 7 januari 2022.
# Asthenara guerrero

Asthenara guerrero is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Kasparyan in 2006.