OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# De omzwervingen van Steven Severijn

De omzwervingen van Steven Severijn is een Belgische en Nederlandse stripreeks die werd bedacht door stripauteur Martin Lodewijk, getekend door de Belgische tekenaar René Follet en geschreven door scenaristen Yvan Delporte, Jacques Stoquart en Gerard Soeteman. Het was de langstlopende stripreeks in het oeuvre van René Follet.

## Inhoud

De strip speelt aan het begin van de 20ste eeuw en gaat over een jongen die vlak voor een migratie naar de Verenigde Staten in de haven van Le Havre gescheiden raakt van zijn moeder en zuster en vervolgens de boot mist. Daarna raakt hij in zijn poging om in Amerika te komen verstrikt in allerlei avonturen op verschillende continenten. Zo belandt hij o.a. in Afrika, China en Nederlands-Indië.

## Achtergrond

Toen de tijdschriften Pep and Sjors in 1975 samen verder gingen als Eppo, stond René Follet hoog op het wensenlijstje van de redacteuren Frits van der Heide en Martin Lodewijk. Lodewijk ontwikkelde voor hem het concept van Steven Severijn. Het eerste verhaal werd geschreven door Yvan Delporte. De volgende drie verhalen waren van de hand van Jacques Stoquart, waarna scenarist Gerard Soeteman het overnam en vijf verhalen schreef.

## Publicatie

Steven Severijn verscheen vanaf 2 oktober 1975 in het stripblad Eppo. In totaal verschenen er negen verhalen. Van 1979 t/m 1982 gaf uitgeverij Oberon vijf albums uit. Van 2000 t/m 2003 verschenen drie albums bij Silhouet uitgaven en vanaf 2022 verschijnt een serie van integrale uitgaven in zwart-wit bij uitgeverij Arboris. In 2013 verschenen de verhalen in het Frans bij uitgeverij BD Must.

## Externe link

* Steven Severijn op stripinfo.be
* ↑ www.striptip.nl, geraadpleegd op 1 maart 2023. Gearchiveerd op 23 maart 2023.
* ↑ Comiclopedia, geraadpleegd op 1 maart 2023. Gearchiveerd op 1 maart 2023.
* ↑ www.lastdodo.nl, geraadpleegd op 1 maart 2023. Gearchiveerd op 1 maart 2023.
# De Rompert

De Rompert is een woonwijk in 's-Hertogenbosch, in de Nederlandse provincie Noord-Brabant, gelegen in het stadsdeel Noord. De wijk ligt ten zuiden van de A59. De straatnamen in de wijk hebben geen namen, maar zijn genummerd; van Eerste Rompert tot en met de Zesde Rompert. Deze straten liggen aan een centrale dreef, de Rompertdreef. Maar ook Rompert Park, en de Eerste Morgen tot en met de Zesde Morgen en de Eerste Morgendreef tot en met de Vierde Morgendreef maken deel uit van de wijk. De Morgen was initieel een aparte woonwijk maar werd later bij De Rompert ingedeeld.
Aan Rompert Park grenst ook het gelijknamige park centraal in de wijk waarvan ook winkelcentrum De Rompert en de basisschool Noorderlicht deel uitmaken.

## Aangrenzende wijken

Aangrenzende wijken :
| | Maaspoort | De Donk |
| De Sprookjesbuurt | | De Haren |
| De Hambaken | De Slagen | |
# Bruno Gröning

Bruno Gröning (Danzig, 30 mei 1906 – Parijs, 26 januari 1959) was een Duits gebedsgenezer.

## Biografie

Gröning werd in Duitsland bekend in de jaren 40 en 50 van de 20e eeuw. Hij was van 1945-1949 actief in Herford, daarna in Rosenheim (Beieren) en in Mittenwald in de Beierse Alpen.
Hij vroeg de mensen om te vertrouwen op en te geloven in God. Hij beschouwde gezondheid, anders dan ziekte en ongemakken, als de natuurlijke staat van alle levende wezens. Hij stelde dat gezondheid (en de genezing van ziekten) wordt bewerkstelligd door de absorptie van een goddelijke levenskracht, die door hem "Heilstrom" genoemd werd. Gröning stelde, dat niet alleen persoonlijke aanraking kon genezen, maar ook het aanraken van voorwerpen, die door hem waren "ingestraald". Er ontstond een levendige handel in zgn. Gröning-eieren", balletjes van stanniool die soms gevuld waren met o.a. haren van Gröning. Deze voorwerpen zouden geneeskrachtig zijn.
Gröning had een opvallend uiterlijk: hij had onder zijn gezicht een struma of kropgezwel, waarover hij zei dat een gedeelte van zijn bijzondere krachten daarin huisden. Gröning verlangde van zijn patiënten geen betaling voor zijn diensten. Echter zakenpartners van hem deden dat vanaf 1950 wel. Zo ontving hij (en ontvingen anderen in zijn naam) in de loop der jaren veel schenkingen; er wordt beweerd, dat deze gelden zijn opgegaan aan een luxueuze levensstijl van Gröning zelf of van zijn zakenpartners.
Naar aanleiding van een sterfgeval onder zijn patiënten is nog een procedure tegen Gröning wegens vermeende dood door schuld gevoerd. Gröning moest zich ook regelmatig verweren tegen beschuldigingen van het onbevoegd uitoefenen van de geneeskunst (optreden als Heilpraktiker). Zijn verweer was, dat zijn sessies religieus en niet medisch van karakter waren, en hij beriep zich op de vrijheid van godsdienst. Grönings volgelingengroepen worden dan ook wel als sekten aangemerkt.
Terwijl een beroepsprocedure na een veroordeling gaande was, overleed Gröning aan maagkanker. Na zijn crematie is zijn as bijgezet op een begraafplaats te Dillenburg.

## Literatuur

* Een bezeten land, Monica Black. Uitgeverij Hollands Diep
* ↑ Heesterbeek, Wim; Hoeks, Sanne, Is deze groep een sekte? Niemand weet het en 'dat is precies het probleem'. Omroep Brabant (22 december 2023).
* ↑ Wie was Bruno Gröning?. Trouw (6 september 2000). Geraadpleegd op 6 oktober 2022.
* Gemeinsame Normdatei: 118697986
* International Standard Name Identifier: 0000 0000 5534 7811
* Nationale Bibliotheek van Tsjechië: jn20030612003
* Nationale Bibliotheek van Israël: 987007302436005171
* Nationale Bibliotheek van Polen: a0000001181590
* Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 203418727
* Istituto Centrale per il Catalogo Unico: BMCV001648
* Virtual International Authority File: 45096777
* WorldCat (via VIAF): 45096777
# Butyldiglycolacetaat

Butyldiglycolacetaat is een organische verbinding met als brutoformule C$_{10}$H$_{20}$O$_4$. De stof komt voor als een kleurloze vloeistof met een kenmerkende estergeur, die goed oplosbaar is in water.

## Toxicologie en veiligheid

De stof kan waarschijnlijk ontplofbare peroxiden vormen. Ze reageert met sterk oxiderende stoffen.
# IJstransplantatie

Bij een ijstransplantatie worden grote stukken ijs vanuit de ene locatie naar een andere getransporteerd om een wak dicht te laten vriezen.
Om schaatstochten op natuurijs te organiseren is een minimale ijsdikte vereist van ongeveer 15 cm. Daar waar het water nog lange tijd na het begin van een vorstperiode in beweging is door de aanwezigheid van wind, of waar het water niet genoeg afkoelt (bijvoorbeeld onder bruggen) worden ijstransplantaties uitgevoerd om de ijsaangroei te stimuleren.
Het fenomeen werd vooral bekend tijdens de aanloop naar de elfstedentocht van 1997. Onder andere de brandweer van Sneek voerde destijds transplantaties uit om een elfstedentocht mogelijk te maken.

## Werkwijze

Uit nabij gelegen watergangen worden met behulp van onder meer kettingzagen grote stukken ijs uitgezaagd. Deze worden vervolgens naar het beoogde wak getransporteerd. Doordat er nu geen groot stuk open water meer is, zal het wak sneller dichtvriezen.
Indien het wak wel al dicht is op het moment van de transplantatie, maar het ijs nog te zwak is, wordt eerst het bestaande ijs verwijderd om plaats te maken voor het transplantatie-ijs.
# Buddusò

Buddusò is een gemeente in de Italiaanse provincie Olbia-Tempio (regio Sardinië) en telt 4088 inwoners (31-12-2004). De oppervlakte bedraagt 218,2 km², de bevolkingsdichtheid is 19 inwoners per km².

## Demografie

Buddusò telt ongeveer 1389 huishoudens. Het aantal inwoners daalde in de periode 1991-2001 met 1,9% volgens cijfers uit de tienjaarlijkse volkstellingen van ISTAT.
| Jaar | Inwoneraantal |
| 1991 | 4225 |
| 2001 | 4145 |

## Geografie

Buddusò grenst aan de volgende gemeenten: Alà dei Sardi, Bitti (NU), Oschiri, Osidda (NU), Pattada (SS).
* Domus de janas di Ludurru
* Feest van Santa Reparata

## Geboren

* Clemente Biondetti (1898-1955), Formule 1-coureur
* Italiaans bureau voor statistiek
Aggius · Aglientu · Alà dei Sardi · Arzachena · Badesi · Berchidda · Bortigiadas · Buddusò · Budoni · Calangianus · Golfo Aranci · La Maddalena · Loiri Porto San Paolo · Luogosanto · Luras · Monti · Olbia · Oschiri · Padru · Palau · San Teodoro · Sant'Antonio di Gallura · Santa Teresa Gallura · Telti · Tempio Pausania · Trinità d'Agultu e Vignola
* ↑ https://demo.istat.it/?l=it.
# Tornakápolna

Tornakápolna is een plaats (község) en gemeente in het Hongaarse comitaat Borsod-Abaúj-Zemplén. Tornakápolna telt 24 inwoners (2007).
# Aenictus gracilis

Aenictus gracilis is een mierensoort die tot 2014 was toegekend aan de onderfamilie van de Aenictinae maar daarna aan de onderfamilie van de Dorylinae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1893 door Emery.
* ↑ Vermelding van de soort op Antwiki (Geraadpleegd april 2013). Gearchiveerd op 3 december 2020.
* ↑ Vermelding van de soort op Antweb (Geraadpleegd april 2013)
# De Rollen

De Rollen kan verwijzen naar:
* De Rollen (boerderij), boerderij bij Groningen
* De Rollen (sluis), voormalige schutsluis bij Ruischerbrug
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van De Rollen en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Willerval

Willerval is een gemeente in het Franse departement Pas-de-Calais (regio Hauts-de-France) en telt 653 inwoners (1999). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Arras.

## Geografie

De oppervlakte van Willerval bedraagt 4,0 km², de bevolkingsdichtheid is 163,3 inwoners per km².
De onderstaande kaart toont de ligging van Willerval met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Amara hypsophila

Amara hypsophila is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1953 door Antoine.
# Brinckicaris lanceolata

Brinckicaris lanceolata is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Parastenocarididae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1970 door Enckell.
# Toxorhynchites splendens

Toxorhynchites splendens is een muggensoort uit de familie van de steekmuggen (Culicidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1819 door Wiedemann.
# Adaeulum monticola

Adaeulum monticola is een hooiwagen uit de familie Triaenonychidae. De wetenschappelijke naam van Adaeulum monticola gaat terug op Lawrence.
# Delias carstensziana

Delias carstensziana is een vlindersoort uit de familie van de Pieridae (witjes), onderfamilie Pierinae.
Delias carstensziana werd in 1915 beschreven door Rothschild.
# Bryconops piracolina

Bryconops piracolina is een straalvinnige vissensoort uit de familie van de karperzalmen (Characidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2011 door Wingert & Malabarba.
* ↑ (en) Bryconops piracolina op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Bryconops piracolina. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 02 2013 version. N.p.: FishBase, 2013.
# Grote voorjaarsspanner

De grote voorjaarsspanner (Agriopis marginaria) is een nachtvlinder uit de familie Geometridae (spanners).
Het vrouwtje heeft rudimentaire vleugels en kan daardoor niet vliegen. De spanwijdte van de mannetjes is 36 tot 42 mm. De rups is grijsbruin met een donkere streep over de rug. De vlinder overwintert als pop.
Als leefgebied geeft de vlinder de voorkeur aan loofbos. Hij komt vrij algemeen voor in Nederland en België.
De vliegtijd is van februari tot en met april.
Als voedselplant dienen diverse loofbomen, zoals meidoorns, iepen, Prunus, berken, wilgen, eiken, lindes, de haagbeuk en els.
* Rups
* Eitjes
# Groenhove (Waregem)

Groenhove, oorspronkelijk Villa Gernay, was een villa in cottagestijl met parktuin gelegen in de Henri Lebbestraat 3 te Waregem.

## Geschiedenis

Groenhove werd gebouwd in opdracht van weefproducent Alphonse Gernay in 1904.
In de jaren 1960 werd een feestzaal aangebouwd en doet het hoofdgebouw dienst als parkhotel "Groenhove". Het complex wordt in 2007 gesloten en meegenomen in een bouwcomplex.

## Erfgoed

Het oorspronkelijke gebouw bestond uit 2 bouwlagen op een verhoogde kelderverdiep opgetrokken in blote baksteen. Later werd het gebouw wit geschilderd. Het dak werd bedekt met zwarte leistenen. In 1908 werd het verbouwd en werd de woning verbonden met het bijgebouw.
* ↑ Inventaris onroerend erfgoed - Villa Gernay. Gearchiveerd op 25 juni 2020.
# Großgöttfritz

Großgöttfritz is een gemeente in de Oostenrijkse deelstaat Neder-Oostenrijk, gelegen in het district Zwettl (ZT). De gemeente heeft ongeveer 1500 inwoners.

## Geografie

Großgöttfritz heeft een oppervlakte van 40,11 km². Het ligt in het noordoosten van het land, ten noordwesten van de hoofdstad Wenen en ten zuiden van de grens met Tsjechië.
Allentsteig · Altmelon · Arbesbach · Bad Traunstein · Bärnkopf · Echsenbach · Göpfritz an der Wild · Grafenschlag · Groß Gerungs · Großgöttfritz · Gutenbrunn · Kirchschlag · Kottes-Purk · Langschlag · Martinsberg · Ottenschlag · Pölla · Rappottenstein · Sallingberg · Schönbach · Schwarzenau · Schweiggers · Waldhausen · Zwettl
* Gemeinsame Normdatei: 4366914-1
* Virtual International Authority File: 237429167
* WorldCat (via VIAF): 237429167
# Großglocknerpas

De Großglocknerpas is een 2505 meter hoge bergpas op de grens tussen de Oostenrijkse deelstaten Salzburg en Karinthië. De pas, meestal Hochtor genoemd, maakt deel uit van de Großglockner Hochalpenstraße, een bergweg door het hooggebergte, die beide deelstaten met elkaar verbindt. Eigenlijk ligt de pashoogte op 2575 meter, maar een tunnel op 2505 meter hoogte zorgt voor de feitelijke verbinding tussen Fusch an der Großglocknerstraße via een andere pas, de Fuscher Törl, naar het Karinthische Mölltal.
De pas vormt de scheiding tussen de Centrale Hohe Tauern (Glocknergroep) in het westen en de Oostelijke Hohe Tauern (Goldberggroep) in het oosten.
Arlberg · Bielerhöhe · Brenner · Fern · Flexen · Gerlos · Großglockner · Hahntennjoch · Katschberg · Kühtai · Pfitscherjoch · Plöcken · Radstädter Tauern · Reschen · Seefeld · Sölk · Staller Sattel · Timmelsjoch · Triebener Tauern · Turracherhöhe · Zeinis
# Gorlitsa Airlines

Gorlitsa Airlines of Horlytsa Avia is een Oekraïense luchtvaartmaatschappij met thuisbasis in Kiev.

## Geschiedenis

Gorlitsa Airlines werd opgericht in 1999.

## Vloot

De vloot van Gorlitsa Airlines bestaat uit: (maart 2007)
* 1 Antonov AN-12BP
* 2 Antonov AN-26B
# Grundlinien der Philosophie des Rechts

De Grundlinien der Philosophie des Rechts (1821) is een filosofische tekst van Hegel, geschreven 1820 voor zijn studenten in Berlijn. In dit werk ontwikkelt de schrijver de instituties die de verwerkelijking van de vrijheid mogelijk maken. Zijn rechtsfilosofie omvat drie delen: het abstracte recht, de moraliteit en de zedelijkheid.

## Het abstracte recht

In het abstracte (formele) recht ontwikkelt Hegel de rechtscategorie van de persoon. De persoon verwerkelijkt zich in zijn eigendom. Eigendom veronderstelt de erkenning van de andere persoon als persoon. De ruil van eigendom expliciteert deze erkenning. Het abstracte recht als zodanig sluit echter de mogelijkheid van misverstand over de ruil, bedrog en geweld niet uit. Ook dit vooronderstelt evengoed de persoon als moreel subject.

## De moraliteit

In de moraliteit ontwikkelt Hegel het morele subject. Terwijl het abstracte recht de formele kant van het recht ontwikkelt, ontwikkelt de moraliteit zijn inhoudelijke kant. Principe is het recht van subjectiviteit, dat wil bijvoorbeeld zeggen dat ik slechts als handelend subject erkend en moreel beoordeeld word voor zover ik in mijn handeling aanwezig ben. Met andere woorden, wanneer mijn handeling kwalijke gevolgen heeft die ik niet had kunnen voorzien, worden deze gevolgen mij niet aangerekend. Echter, dit sluit de mogelijkheid van het kwade geweten dat liegt over zijn intenties niet uit. Daarom maakt Hegel de overgang naar de zedelijkheid.

## De zedelijkheid

De zedelijkheid kent drie delen: de familie, de burgerlijke maatschappij en de staat. In de familie ligt volgens Hegel de kiem van zedelijkheid. De familie is wezenlijk een verhouding waarin ik onmiddellijk bij mezelf ben. Hegel vergelijkt de familie daarom met de polis. In de familie tel ik mee als lid.
In de burgerlijke maatschappij daarentegen lijk ik slechts te tellen voor zover ik beschik over kwaliteiten die voor anderen nuttig kunnen zijn. De burgerlijke maatschappij staat daarom aanvankelijk voor een verlies van zedelijkheid. Hegel probeert deze zedelijkheid te herwinnen met behulp van instituties als de corporatie, die als "tweede familie" moet dienen. Maar omdat er vele corporaties zijn, is hun eenheid niet onmiddellijk zichtbaar.
Daarom introduceert Hegel een "derde familie": de staat. De 'vader' van de staat is de monarch. Hij symboliseert de eenheid van de samenlevingsorde, en als zodanig is zijn handtekening vereist voor de bekrachtiging van bijvoorbeeld wetten.
# Graafschap Horbourg

Horbourg (Duits: Horburg) was een graafschap in de Elzas.
De graven van Horbourg bezaten naast het graafschap ook de heerlijkheid Riquewihr. Omdat de laatste graaf geen nakomelingen had, verkocht hij zijn bezittingen in 1324 aan de graaf van Württemberg. Nadat de hertogen in 1397 ook het graafschap Montbéliard hadden verworven, werden Horbourg en Riquewihr bestuurlijk verbonden met dat graafschap.

## Horbourg onder het oudere Huis Württemberg-Mömpelgard

In het Uracher verdrag van 1473 werden Montbéliard en Horbourg door Everhard I van Württemberg afgestaan aan zijn neef Hendrik. In 1482 stond deze Montbéliard af aan zijn broer Everhard. Toen hij Horbourg dreigde te verkopen aan het keurvorstendom van de Palts werd hij door de hertog van Württemberg gevangengezet vanwege zijn geestelijke toestand. Hierdoor bleven de bezittingen in de Elzas voor Württemberg behouden. In 1513 kwam Horbourg aan graaf Georg van Württemberg-Mömpelgard. In 1526 werd hem ook Montbéliard overgedragen, zodat Horbourg weer verbonden werd met dat graafschap. In 1536 voerde de graaf de Reformatie in. Ook bouwde hij nieuwe kastelen: in 1540 in Riquewihr en in 1543 in Horbourg. Van 1548 tot 1552 was hij door de keizer in de ban gedaan, maar omdat hij tijdig zijn bezittingen aan Württemberg had overgedragen, gingen de bezittingen in de Elzas niet verloren voor Württemberg. Op 4 mei 1553 droeg de hertog van Württemberg alle bezittingen op de linker Rijnoever aan Georg over in volledig erfelijk bezit. Hiermee was het huis Württemberg-Mömpelgard een feit. Omdat zijn zoon Frederik I ook de kinderloze hertog van Württemberg in 1593 opvolgde werden de gebieden weer verenigd.

## Horbourg onder het jongere Huis Württemberg-Mömpelgard

In 1617 werd Montbéliard met Hohenbourg opnieuw aan een jongere zoon uit het hertogelijk huis afgestaan: Lodewijk Frederik stichtte het jongere Huis Württemberg-Mömpelgard. Van 1676 tot 1679 werd het land door Franse troepen bezet. Toen de graaf in 1680 het Franse oppergezag niet wilde erkennen, werden zijn landen opnieuw bezet. Door tussenkomst van de regering van Württemberg ging het land niet verloren, maar was er een voogdij onder Franse controle. De Vrede van Rijswijk in 1697 herstelde de oude situatie in Montbéliard, maar de verhoudingen in Horbourg werden niet definitief geregeld. In deze periode kwam er een eind met de band met het Heilige Roomse Rijk.
In 1686 stond hertog Georg het dorp Ostheim af aan zijn dochter Anna. Dit leidde later tot processen over de rechten van de erfgenamen over de status van deze heerlijkheid. Frankrijk bouwde op het gebied van het graafschap de vesting Neuf-Brisach.
Met de dood van graaf Ebergard in 1723 kwam er een eind aan het huis en werden de landen weer verenigd met het hertogdom Württemberg.

## Inlijving bij Frankrijk

In februari 1793 werd het graafschap ingelijfd bij Frankrijk, waarna Württemberg in 1796 afstand deed van zijn rechten.
# Brinckiella serricauda

Brinckiella serricauda is een rechtvleugelig insect uit de familie sabelsprinkhanen (Tettigoniidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2009 door Naskrecki & Bazelet.
# Burgst

Landgoed Burgst is een landgoed gelegen in het midden van de Haagse Beemden in het noorden van Breda.
Landgoed Burgst is wat er is overgebleven van de Heerlijkheid Burgst dat al voor 1200 bestond. Burgst is een samentrekking van burg en ast, dat vruchtbare akker betekent. Het omvatte de Grote en Kleine Hoeve van Burgst. In de Grote Hoeve vergaderden de Leenhof en Laatbank.
Ridder Jan Uten Houte is de oudste bewoner van het landgoed Burgst. In 1790 wordt het nu nog bestaande landhuis gebouwd en daaromheen wordt een park aangelegd. Constant Smits liet de Torendreef aanleggen in de richting van de Grote Kerk van Breda. In 1898 werd de Koninginnedreef met bruine en groene beuken aangeplant.
Het landgoed bestaat tegenwoordig nog uit het oorspronkelijke huis met bijgebouwen met daar omheen een park. Het wordt nog bewoond en is niet toegankelijk voor publiek. Het is een Rijksmonument.
# Amara indica

Amara indica is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1866 door Putzeys.
# Brydevinvis

De brydevinvis, Brydes vinvis of brydewalvis (Balaenoptera brydei) is een vinvis die voorkomt in alle warme en gematigde wereldzeeën. In tegenstelling tot andere vinvissen blijft hij daar het hele jaar lang. De soort is genoemd naar een Noorse schipper in Zuid-Afrika, Johan Bryde.

## Kenmerken

Met een lengte van twaalf tot veertien meter en een gewicht van 16 tot 25 ton is de brydevinvis een van de kleinere vinvissen. Hij heeft een langgerekt, donkerbruin lichaam, dat alleen bij de keel en de buik wat lichter van kleur is. Het dier wordt ongeveer 50 jaar oud.

## Levenswijze

Brydevinvissen leven in paren of kleine groepen in wateren met een temperatuur boven de 20 °C. Ze blijven, in tegenstelling tot andere soorten, op dezelfde plaats en maken slechts korte reizen om eten te vinden. Ze eten voornamelijk in scholen levende vissen als makrelen en sardines, maar daarnaast ook schaaldieren en koppotigen. Ze kunnen tot 300 meter diep duiken.

## Bescherming

De brydevinvis werd alleen systematisch bejaagd toen de populaties van de grotere vinvissen te klein waren, in het bijzonder in de jaren 60 in de noordelijke Grote Oceaan. Als gevolg daarvan is deze soort niet bedreigd. Er zijn naar schatting 40.000 tot 80.000 exemplaren.

## Taxonomie

Nadat hij voor de Zuid-Afrikaanse kust gezien was werd deze soort in 1913 als Balaenoptera brydei Olson, 1913 beschreven, maar later werd hij als een synoniem van Balaenoptera edeni Anderson, 1878 beschouwd. Sinds 1993 is het echter duidelijk geworden dat er binnen de oude "B. edeni" een kleinere vorm, Edens vinvis (Balaenoptera edeni), en een grotere vorm, de brydevinvis (Balaenoptera brydei), bestaan. Er is echter nog onduidelijkheid over de correcte afbakening van de beide soorten, zodat sommigen de twee vormen nog steeds als één soort beschouwen. Als ze toch één soort vormen, is de juiste wetenschappelijke naam B. edeni. In 2003 werd nog een derde soort beschreven in deze groep, de Omurawalvis (B. omurai).
# Toxorhynchites ruwenzori

Toxorhynchites ruwenzori is een muggensoort uit de familie van de steekmuggen (Culicidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1948 door van Someren.
# Adaeum asperatum

Adaeum asperatum is een hooiwagen uit de familie Triaenonychidae. De wetenschappelijke naam van Adaeum asperatum gaat terug op Karsch.