OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Marie-Hélène Crombé-Berton

Marie-Hélène Crombé-Berton (Frameries, 18 juli 1960) is een Belgisch politica van de Mouvement Réformateur.

## Levensloop

Als licentiate in de rechten aan de UCL en licentiate in het fiscaal recht aan de ULB werd Crombé-Berton beroepshalve juriste-fiscaliste. Van 1996 tot 2003 was ze tevens adjunct-secretaris-generaal van de Sociaal-Economische Raad van het Waalse Gewest en van 1999 tot 2003 was zij voorzitster van de raad van bestuur van de RTBF. Ook werd ze professor rechten aan het ISET en kabinetsadviseur bij minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders.
Ze werd politiek actief voor de PRL en daarna de MR en was voor deze partij van 2001 tot 2012 gemeenteraadslid en van 2012 tot 2016 OCMW-raadslid van Doornik.
In 2003 werd ze door de MR gecoöpteerd in de Belgische Senaat en bleef dit tot in 2004. Daarna zetelde ze van 2004 tot 2010 als rechtstreeks gekozen senator in de Senaat. Van 2004 tot 2007 was ze er quaestor.

## Ereteken

* Sinds 2010 is ze ridder in de Leopoldsorde.

## Externe link

* Fiche Crombé-Berton op de site van de Belgische Senaat
* ↑ Fiche Marie-Hélène Crombé-Berton op de website van het OCMW van Doornik.
* Library of Congress Control Number: n2012006079
* Système universitaire de documentation: 134005066
* Virtual International Authority File: 61888465
* WorldCat (via VIAF): 61888465
# Marssonopora

Marssonopora is een mosdiertjesgeslacht uit de familie van de Calloporidae en de orde Cheilostomatida. De wetenschappelijke naam ervan is in 1914 voor het eerst geldig gepubliceerd door Lang.

## Soorten

* Marssonopora kermadecensis Gordon, 1984
* Marssonopora uncifera Canu & Bassler, 1928
# Marstal

Marstal is een plaats en voormalige gemeente in de Deense regio Zuid-Denemarken, gemeente Ærø. De plaats telt 2306 inwoners (2014).

## Voormalige gemeente

De oppervlakte van de gemeente bedroeg 16,75 km². De gemeente telde in 2005 3208 inwoners waarvan 1586 mannen en 1622 vrouwen en telde in juni 2005 85 werklozen. Per 1 januari 2007 zijn Ærøskøbing en Marstal in de nieuwe gemeente Ærø opgegaan.

## Geboren

* Magnus Mattsson (*1999), voetballer
* Centrum
* Veerboot in Marstal
* ↑ Statbank.dk, tabel BEF44: inwoneraantal op 1 januari 2014 (volgens definitie stedelijk gebied)
# Maurits Pico Diderik van Harinxma thoe Slooten

Maurits Pico Diderik van Harinxma thoe Slooten (Holwerd, 3 januari 1804 - Beetsterzwaag, 12 september 1876) was een Nederlandse grietman.

## Biografie

Van Harinxma thoe Slooten was een zoon van jhr. mr. Albertus van Harinxma thoe Slooten en zijn vrouw Anna barones van Sytzama. Hij werd geboren op de state Tjessens tussen Holwerd en Waaxens. Maurits was een lid van de adellijke Friese familie Van Harinxma thoe Slooten. In 1824 schreef hij zich in bij de Rijksuniversiteit Groningen en in 1830 zou hij promoveren tot meester in de rechten. In 1832 werd hij grietman van Smallingerland.
In 1841 kreeg hij het als grietman aan de stok met de plaatselijke bevolking van Drachten. Het luiden van de klokken van de Noorderbegraafplaats op zaterdagavond was namelijk een oud volksgebruik. Dit werd onder het mom van hoge onderhoudskosten verboden, maar waarschijnlijk kon de vrouw van de grietman het gelui van de klokken niet verdragen wegens haar zenuwhoofdpijn. Toen de jeugd de klokken toch ging luiden, werd er streng opgetreden. De spanningen liepen steeds hoger op en uiteindelijk kwam zelfs een boze menigte bijeen bij de woning van de grietman. Van Harinxma thoe Slooten verzocht gouverneur Maurits Pico Diederik van Sytzama, tevens zijn neef, om vijftig soldaten naar Drachten te sturen om de rust te bewaren. Dit werd onmiddellijk toegestaan. Het geheel liep uiteindelijk met een sisser af en er werden voorschriften voor het luiden van de klokken opgesteld. Van Harinxma thoe Slooten voelde zich echter niet meer veilig en diende zijn ontslag in. Zijn vrouw en kinderen woonden inmiddels al niet meer in Drachten.
Vervolgens ging hij in Beetsterzwaag wonen waar zijn schoonfamilie veel bezit had. De woning die hij in 1837 in Drachten bouwde, liet hij in het geheel afbreken en in Beetsterzwaag weer opbouwen in 1843. Deze neoclassicistische Harinxmastate verrees op een perceel dat hij kocht van zijn schoonmoeder Eritia Ena Romelia barones van Lynden.
Van Harinxma thoe Slooten overleed in 1876 op 72-jarige leeftijd te Beetsterzwaag.

## Huwelijk en kinderen

Hij trouwde in 1835 met Clara Feyona van Eysinga (1812-1861) met wie hij vijf kinderen kreeg:
* Albertus baron van Harinxma thoe Slooten (1836-1881), trouwde in 1862 bij volmacht met Carolina Amalia von Clermont uit Mannheim, burgemeester van Opsterland en lid van provinciale staten.
* Mr. Binnert Philip baron van Harinxma thoe Slooten (1839-1923), trouwde in 1863 met zijn nicht Anna van Beyma, lid van provinciale staten en commissaris van de Koning in Friesland.
* Rijnhard baron van Harinxma thoe Slooten (1841-1928), trouwde in 1872 met Adriana Johanna Wilhelmina van Sytzama,
* Mr. Johan Sippo baron van Harinxma thoe Slooten (1848-1904), trouwde in 1874 met Anna Clara Electa Walburga barones Collot d'Escury, burgemeester van Leeuwarden en Den Haag.
* Een levenloos geboren kindje (1854).
# Maze

Maze kan verwijzen naar:
* Verouderde spelling voor de rivier de Maas
** Kamer van de WIC in Rotterdam, ook bekend als Kamer van de Maze
* Maze (Belgische band), Belgische post-punkband
* Maze (Amerikaanse band), Amerikaanse soulband
# Mazedo

Mazedo is een plaats (freguesia) in de Portugese gemeente Monção en telt 1428 inwoners (2001).
# Medaillespiegel van de Olympische Zomerspelen 1908

Op de Olympische Zomerspelen 1908 in Londen werden 323 medailles uitgereikt. In de tabel op deze pagina staat het medailleklassement. Het IOC stelt officieel geen medailleklassement op, maar geeft desondanks een medailletabel ter informatie. In het klassement wordt eerst gekeken naar het aantal gouden medailles, vervolgens de zilveren medailles en tot slot de bronzen medailles.
Opvallend was dat van alle landen alleen Argentinië, Turkije en Zwitserland geen medailles behaalden.
In de tabel heeft het gastland heeft een blauwe achtergrond. Het grootste aantal medailles in elke categorie is vetgedrukt.
| Plaats | Land | NOC | 1 Goud | 2 Zilver | 3 Brons | Totaal |
| 1 | Groot-Brittannië | GBR | 56 | 51 | 39 | 146 |
| 2 | Verenigde Staten | USA | 23 | 12 | 12 | 47 |
| 3 | Zweden | SWE | 8 | 6 | 11 | 25 |
| 4 | Frankrijk | FRA | 5 | 5 | 9 | 19 |
| 5 | Duitsland | GER | 3 | 5 | 5 | 13 |
| 6 | Hongarije | HUN | 3 | 4 | 2 | 9 |
| 7 | Canada | CAN | 3 | 3 | 10 | 16 |
| 8 | Noorwegen | NOR | 2 | 3 | 3 | 8 |
| 9 | Italië | ITA | 2 | 2 | 0 | 4 |
| 10 | België | BEL | 1 | 5 | 2 | 8 |
| 11 | Australazië | ANZ | 1 | 2 | 2 | 5 |
| 12 | Rusland | RUS | 1 | 2 | 0 | 3 |
| 13 | Finland | FIN | 1 | 1 | 3 | 5 |
| 14 | Zuid-Afrika | RSA | 1 | 1 | 0 | 2 |
| 15 | Griekenland | GRE | 0 | 3 | 1 | 4 |
| 16 | Denemarken | DEN | 0 | 2 | 3 | 5 |
| 17 | Bohemen | BOH | 0 | 0 | 2 | 2 |
| 17 | Nederland | NED | 0 | 0 | 2 | 2 |
| 19 | Oostenrijk | AUT | 0 | 0 | 1 | 1 |
| Totaal | Totaal | Totaal | 110 | 107 | 106 | 323 |
Medaillespiegel Olympische Spelen aller tijden · Medaillespiegel Zomerspelen aller tijden · Medaillespiegel Winterspelen aller tijden Medaillespiegel Zomerspelen 1896 · 1900 · 1904 · 1906 · 1908 · 1912 · 1920 · 1924 · 1928 · 1932 · 1936 · 1948 · 1952 · 1956 · 1960 · 1964 · 1968 · 1972 · 1976 · 1980 · 1984 · 1988 · 1992 · 1996 · 2000 · 2004 · 2008 · 2012 · 2016 · 2020 · 2024
Medaillespiegel Winterspelen 1924 · 1928 · 1932 · 1936 · 1948 · 1952 · 1956 · 1960 · 1964 · 1968 · 1972 · 1976 · 1980 · 1984 · 1988 · 1992 · 1994 · 1998 · 2002 · 2006 · 2010 · 2014 · 2018 · 2022
Atletiek · Boksen · Boogschieten · Hockey · Jeu de paume · Kunstrijden · Lacrosse · Motorbootracen · Polo · Rackets · Roeien · Rugby · Schermen · Schietsport · Schoonspringen · Tennis · Touwtrekken · Turnen · Voetbal · Waterpolo · Wielersport · Worstelen · Zeilen · Zwemmen
# Medaillespiegel van de Olympische Zomerspelen 1932

Op de Olympische Zomerspelen 1932 in Los Angeles werden 346 medailles uitgereikt. In de tabel op deze pagina staat het medailleklassement. Het IOC stelt officieel geen medailleklassement op, maar geeft desondanks een medailletabel ter informatie. In het klassement wordt eerst gekeken naar het aantal gouden medailles, vervolgens de zilveren medailles en tot slot de bronzen medailles. In deze medaillespiegel zijn de medailles voor de kunstprijzen niet meegerekend.
In de tabel heeft het gastland heeft een blauwe achtergrond. Het grootste aantal medailles in elke categorie is vetgedrukt.
| Plaats | Land | NOC | 1 Goud | 2 Zilver | 3 Brons | Totaal |
| 1 | Verenigde Staten | USA | 41 | 32 | 30 | 103 |
| 2 | Italië | ITA | 12 | 12 | 12 | 36 |
| 3 | Frankrijk | FRA | 10 | 5 | 4 | 19 |
| 4 | Zweden | SWE | 9 | 5 | 9 | 23 |
| 5 | Japan | JPN | 7 | 7 | 4 | 18 |
| 6 | Hongarije | HUN | 6 | 4 | 5 | 15 |
| 7 | Finland | FIN | 5 | 8 | 12 | 25 |
| 8 | Groot-Brittannië | GBR | 4 | 7 | 5 | 16 |
| 9 | Duitsland | GER | 3 | 12 | 5 | 20 |
| 10 | Australië | AUS | 3 | 1 | 1 | 5 |
| 11 | Argentinië | ARG | 3 | 1 | 0 | 4 |
| 12 | Canada | CAN | 2 | 5 | 8 | 15 |
| 13 | Nederland | NED | 2 | 5 | 0 | 7 |
| 14 | Polen | POL | 2 | 1 | 4 | 7 |
| 15 | Zuid-Afrika | RSA | 2 | 0 | 3 | 5 |
| 16 | Ierland | IRL | 2 | 0 | 0 | 2 |
| 17 | Tsjecho-Slowakije | TCH | 1 | 2 | 1 | 4 |
| 18 | Oostenrijk | AUT | 1 | 1 | 3 | 5 |
| 19 | Brits-Indië | IND | 1 | 0 | 0 | 1 |
| 20 | Denemarken | DEN | 0 | 3 | 3 | 6 |
| 21 | Mexico | MEX | 0 | 2 | 0 | 2 |
| 22 | Letland | LAT | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 22 | Nieuw-Zeeland | NZL | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 22 | Zwitserland | SUI | 0 | 1 | 0 | 1 |
| 25 | Filipijnen | PHI | 0 | 0 | 3 | 3 |
| 26 | Spanje | ESP | 0 | 0 | 1 | 1 |
| 26 | Uruguay | URU | 0 | 0 | 1 | 1 |
| Totaal | Totaal | Totaal | 116 | 116 | 114 | 346 |
Medaillespiegel Olympische Spelen aller tijden · Medaillespiegel Zomerspelen aller tijden · Medaillespiegel Winterspelen aller tijden Medaillespiegel Zomerspelen 1896 · 1900 · 1904 · 1906 · 1908 · 1912 · 1920 · 1924 · 1928 · 1932 · 1936 · 1948 · 1952 · 1956 · 1960 · 1964 · 1968 · 1972 · 1976 · 1980 · 1984 · 1988 · 1992 · 1996 · 2000 · 2004 · 2008 · 2012 · 2016 · 2020 · 2024
Medaillespiegel Winterspelen 1924 · 1928 · 1932 · 1936 · 1948 · 1952 · 1956 · 1960 · 1964 · 1968 · 1972 · 1976 · 1980 · 1984 · 1988 · 1992 · 1994 · 1998 · 2002 · 2006 · 2010 · 2014 · 2018 · 2022
American Football (demonstratie) · Atletiek · Boksen · Gewichtheffen · Hockey · Lacrosse (demonstratie) · Kunstwedstrijden · Moderne vijfkamp · Paardensport · Roeien · Schermen · Schietsport · Schoonspringen · Turnen · Waterpolo · Wielersport · Worstelen · Zeilen · Zwemmen
# Martisserre

Martisserre is een gemeente in het Franse departement Haute-Garonne (regio Occitanie) en telt 61 inwoners (2009). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Saint-Gaudens.

## Geografie

De oppervlakte van Martisserre bedraagt 6,1 km², de bevolkingsdichtheid is dus 10 inwoners per km².
De onderstaande kaart toont de ligging van Martisserre met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Mecynostomella spinosa

Mecynostomella spinosa is een schietmot uit de familie Kokiriidae. De soort komt voor in het Australaziatisch gebied.
# Mecynostomum tenuissimum

Mecynostomum tenuissimum is een worm uit de familie Mecynostomidae, die behoort tot de stam Acoelomorpha. Een kenmerkende eigenschap van de worm is dat hij tweeslachtig is, maar geen gonaden heeft. In plaats daarvan plant hij zich voort door middel van gameten, die hij produceert uit mesenchym. Verder heeft de worm geen darmen.
De worm leeft in zee, tussen sedimentair gesteente. Mecynostomum tenuissimum werd in 1946 voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Westblad.
# Mecynostomum filiferum

Mecynostomum filiferum is een worm uit de familie Mecynostomidae, die behoort tot de stam Acoelomorpha. Een kenmerkende eigenschap van de worm is dat hij tweeslachtig is, maar geen gonaden heeft. In plaats daarvan plant hij zich voort door middel van gameten, die hij produceert uit mesenchym. Verder heeft de worm geen darmen.
De worm leeft in zee, tussen sedimentair gesteente. Mecynostomum filiferum werd in 1963 voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Ax.
# Medeja Dzjoegeli

Medeja "Mzia" Dzjoegeli (Georgisch: მედეა (მზია) ჯუღელი, Russisch: Медея Николаевна Джугели) (Koetaisi, 1 augustus 1925 - Tbilisi, 8 januari 2016) was een Georgische atlete en turnster. Ze vertegenwoordigde de Sovjet-Unie op de Olympische Zomerspelen 1952 in Helsinki.
Dzjoegeli won tijdens deze spelen de gouden medaille in de landenwedstrijd en de zilveren medaille in de landenwedstrijd 'draagbaar gereedschap'. Op het onderdeel eindigde zij als vierde op drie honderdsten punt van het brons en zeven honderdsten punt van het goud.

## Resultaten
### Olympische Zomerspelen

| Jaar | Plaats | Resultaten |
| 1952 | Helsinki | landenwedstrijd landenwedstrijd draagbaar gereedschap 9e in de meerkamp 4e op sprong 9e aan de brug |
# Maurice Sarrail

Maurice-Paul-Emmanuel Sarrail (Carcassonne, 6 april 1856 – Parijs, 23 maart 1929) was een Frans generaal in de Eerste Wereldoorlog.

## Eerste Wereldoorlog

In 1914 was hij bevelhebber van het 3de Franse leger in de Ardennen, in het begin had hij succes maar naarmate de verliezen groter en de successen minder werden, greep Joseph Joffre, die hem persoonlijk niet mocht, de gelegenheid aan om hem te ontslaan. De politieke onrust die dit veroorzaakte leidde ertoe dat hij benoemd werd tot bevelhebber van het Franse leger in de Oriënt, dat in oktober 1915 werd uitgezonden naar Thessaloniki. In januari 1916 werd hij benoemd tot bevelhebber over de geallieerde troepen in de Macedonische campagne
Hier toonde Sarrail een alarmerende neiging zich in de politiek te mengen. Hij moedigde de Venizelisten aan om een staatsgreep tegen Koning Constantijn I van Griekenland te plegen. Zijn enige grote offensief eindigde in een mislukking, en alleen door zijn politieke contacten behield hij zijn functie. In december 1917 werd hij echter uit zijn functie ontheven door de nieuwe Franse premier, Georges Clemenceau. Hierna was de oorlog voor hem afgelopen.
# Medaille voor Schone Kunsten

De Turkse Medaille voor Schone Kunsten (Turks: Sanay-i Nefise Madalyasi) werd in 1889 door Sultan Abdulhamid II gesticht. De medaille werd voor kunst en wetenschap ingesteld maar werd, zeker in de eerste jaren, vooral in de huishouding van de keizer met zijn hoftheater en hoforkest verleend.
De oorspronkelijke naam was Iftihar Madalyasi oftewel Medaille voor Algemene Verdienste maar het werd al snel de Sanay-i Nefise Madalyasi, of meestal kortweg Sanayi Medaille genoemd.
Merkwaardig genoeg verleenden de wispelturige Turkse autocraten de medaille ook voor verdienste in het leger waarbij ze soms de Liyakat medaille verving. De in twee graden, goud en zilver, verleende onderscheiding werd behalve aan de genoemde artiesten ook aan de werknemers van de Keizerlijke porseleinmanufactuur in Yildiz verleend.
Op de voorzijde van de medaille staat het grote Osmaanse wapen. Op de keerzijde is binnen een lauwerkrans ruimte voor een inscriptie. Het lint is half wit en half rood in verticale banen.

## Externe link

* Afbeelding op www.turkishmedals.net
# Medaille voor Trouwe Dienst in de Burgerwacht van Midwolda

De Medaille voor Trouwe Dienst in de Burgerwacht van Midwolda werd in 1940 ingesteld en aan de leden van de Vrijwillige burgerwachten in Midwolda uitgereikt.
Aanleiding was een circulaire van het Ministerie van Binnenlandse Zaken dat op 19 juli 1940 alle burgemeesters in Nederland de opdracht gaf om de Vrijwillige Burgerwachten op te heffen. De leiding van een aantal van de Burgerwachten liet uit het resterende kasgeld een herinneringsmedaille slaan als dank voor de diensten, die de burgerwachters gedurende de mobilisatie van 1939-1940 hadden bewezen.
Er zijn tien verschillende versies van deze medaille bekend in tien verschillende gemeenten. Zie daarvoor de Medaille voor Trouwe Dienst in 1940.
Museummedaille · Erepenning · Medaille van de Maatschappij tot Redding van Drenkelingen · Doggersbank-medaille · Broeder van de Orde van de Nederlandse Leeuw · Antwerpsche Medaille 1832 · Onderscheidingsteken voor Langdurige, Eerlijke en Trouwe Dienst · Eremedaille voor Kunst en Wetenschap · Eremedaille voor Voortvarendheid en Vernuft · De Ruyter-medaille · Regeringsmedaille · Medaille van het Carnegie Heldenfonds · Medaille van Verdienste van het Nederlandse Rode Kruis · Medaille voor trouwe dienst van het Nederlandse Rode Kruis · Erkentelijkheidsmedaille 1940-1945 · Inhuldigingsmedaille 1948 · Herinneringsmedaille Luchtbescherming 1940-1945 · Medaille van de Noord- en Zuid-Hollandsche Redding Maatschappij · Zilveren Anjer · Vrijwilligersmedaille Openbare Orde en Veiligheid · Vaardigheidsmedaille van de Nederlandse Sport Federatie · Inhuldigingsmedaille 1980 · Herinneringsmedaille VN-Vredesoperaties · Herinneringsmedaille Multinationale Vredesoperaties · Herinneringsmedaille Internationale Missies · Huwelijksmedaille 2002 · Herinneringsmedaille Buitenlandse Bezoeken · Marinemedaille · Landmachtmedaille · Marechausseemedaille · Luchtmachtmedaille
Zie ook: Ridderorden en onderscheidingen in Nederland
# Mega Zone

Mega Zone is een overhead shoot 'em up arcadespel dat in 1983 werd uitgegeven door Konami. Mega Zone lijkt op Xevious, maar verschilt in het feit dat spelers in Mega Zone op bepaalde punten kunnen kiezen of ze links- of rechtsaf willen gaan, waar dit in Xevious niet mogelijk is.

## Wereldrecord

Yashiro Oda heeft op dit moment het wereldrecord van het spel in handen met 2.228.650 punten.
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Mega Zone (video game) op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
* ↑ Mega Zone in de Killer List of Videogames. Killer List of Videogames. Geraadpleegd op 29 december 2017.
* ↑ Mega Zone video game. Geraadpleegd op 29 december 2017.
# Megabalanus concinnus

Megabalanus concinnus is een zeepokkensoort uit de familie van de Balanidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1854 door Darwin.
# Mburuvicha galianoae

Mburuvicha galianoae is een spinnensoort in de taxonomische indeling van de springspinnen (Salticidae).
Het dier behoort tot het geslacht Mburuvicha. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1993 door Scioscia.
# Mbuti

De Mbuti, ook wel Bambuti genoemd, zijn een stam van Pygmeeën en een van de oudste, zo niet de oudste, groep van inheemse volkeren. Onderzoekers van de Stanford-universiteit toonden in een DNA-onderzoek uit 2003 aan dat de Mbuti en Khoisan nauw verwant zijn en mogelijk aan de basis van de menselijke stamboom staan.

## Organisatievorm

Ze leven in groepjes van 15 tot 60 personen. In totaal zouden er 30.000 tot 40.000 Mbuti zijn. Ze leven voornamelijk in de Democratische Republiek Congo. Er zijn drie verschillende culturen, elk met hun eigen dialect: de Efé, die Balese spreken; de Sua, die Bira spreken; en de Aka, die Mangbetu spreken. De oude Egyptenaren verwezen rond 2500 v.Chr. naar een 'volk van de bomen', wat een verwijzing zou kunnen zijn naar de Mbuti.
De Bambuti voorzien in hun onderhoud dankzij het Ituri-woud, een gebied van ongeveer 70.000 vierkante kilometer in het noordoosten van de Democratische Republiek Congo. Ze ontsnappen aan de druk van de nationale Congolese overheid door vast te houden aan hun traditionele manier van leven in het woud. Burgeroorlog en mensenrechten schendingen hebben impact op hun leven. Sommigen geven toe aan de druk en gaan in dorpen leven met behoud van hun tradities uit het woud.
Ze leven volgens een patrilineair systeem en de keuze van een woonst na het huwelijk is ook patrilokaal. De enige vorm van samenleven is de nucleaire familie. Zusterruil is een veel voorkomende vorm van huwelijk. Er is geen formele ceremonie. Polygamie komt voor maar is eerder uitzonderlijk. Er is geen leidende groep of overkoepelende politieke organisatie. Het is een egalitaire samenleving waarbij de groep de hoogste vorm van organisatie is. Mannen en vrouwen hebben ongeveer gelijke rechten. Dit komt tot uiting in besprekingen aan het kampvuur waar beide seksen hun zegje doen. Beslissingen worden genomen via consensus. Als er onenigheid is kan iemand verbannen of geslagen worden.

## Mythologie

In Bambuti-mythologie wordt het woud moeder of vader genoemd. Een belangrijk ritueel is molimo. Wanneer er iemand gestorven is houdt men het lawaaierige ritueel om het woud wakker te maken. Want als er slechte dingen gebeuren aan de kinderen van het woud dan moet het woud wel aan het slapen zijn. Het is een groot feest met eten en drinken en zingen en dansen. Vrouwen en kinderen moeten in hun hutten blijven met de deuren gesloten. Molimo is ook de naam van een houten trompet, soms van bamboe gemaakt, waarop men speelt tijdens het ritueel. Hij wordt bewaard in een boom in het woud en plechtig opgehaald door de jeugd van de groep indien nodig.
De Amerikaan Colin M. Turnbull leefde geruime tijd bij de Mbuti en beschreef zijn belevenissen in het boek Kinderen van het Ituriwoud (1961).

## Genocide

Tijdens de Tweede Congolese Burgeroorlog werden de Bambuti in 2002-2003 het slachtoffer van een genocide, gepleegd door verschillende rebellengroepen. De campagne kwam neer op een etnische zuivering van het gebied. Naar schatting vielen 60.000 tot 70.000 slachtoffers. De Congolese krijgsheer Jean-Pierre Bemba werd in dit verband veroordeeld door het Internationaal Strafhof, maar in 2018 in beroep vrijgesproken.
# Medasina contaminata

Medasina contaminata is een vlinder uit de familie van de spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1887 door Moore.
# Medhadihuraa

Medhadihuraa is een van de onbewoonde eilanden van het Lhaviyani-atol behorende tot de Maldiven.
# Medhafushi (Haa Alif-atol)

Medhafushi is een van de onbewoonde eilanden van het Haa Alif-atol behorende tot de Maldiven.
# Megastigmus physocarpi

Megastigmus physocarpi is een vliesvleugelig insect uit de familie Torymidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1913 door Crosby.
# Megastigmus sexsetae

Megastigmus sexsetae is een vliesvleugelig insect uit de familie Torymidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1927 door Girault.
# Symfonie (Mägi)

Ester Mägi componeerde haar enige Symfonie in 1968. Zijzelf beschouwt het als een ommekeer in haar stijl van componeren. Waren de composities van voor die tijd veelal doordrongen van volksmuziek; met deze symfonie schreef ze voor het eerst voor groot orkest en met meer kracht. Het is duidelijk te horen dat ze les heeft gehad van Vissarion Sjebalin, die zelf weer les heeft gehad van Dmitri Sjostakovitsj. De teneur van de symfonie neigt naar de stemmingen die Sjostakovitsj opriep in zijn symfonieën, maar dan alles teruggebracht naar een wat kleinere schaal. Het pathos en ironie zijn naar een lager niveau gebracht, maar bij beluistering valt de gelijkenis direct op. Ook andere werken van de componiste laten eenzelfde beeld zien. Een volle orkestratie zorgt voor stemmige gedragen muziek.

## Delen

* Allegro Assai
* Andante
* Presto.
De buitendelen zijn de vitale ritmische delen; het middeldeel is meer de overpeinzing van het geheel.

## Bron en discografie

* Uitgave Toccata Classics: Nationaal Symfonieorkest van Estland o.l.v. Mihkel Kütson.