OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Apterotettix

Apterotettix is een geslacht van rechtvleugeligen uit de familie doornsprinkhanen (Tetrigidae). De wetenschappelijke naam van dit geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1904 door Hancock.

## Soorten

Het geslacht Apterotettix is monotypisch en omvat slechts de volgende soort:
* Apterotettix obtusus (Hancock, 1904)
* Eades, D.C.; D. Otte; M.M. Cigliano & H. Braun. Orthoptera Species File. Version 5.0/5.0. http://Orthoptera.SpeciesFile.org [bezocht 15 april 2013]
# Araneus senicaudatus

Araneus senicaudatus is een spinnensoort in de taxonomische indeling van de wielwebspinnen (Araneidae).
Het dier behoort tot het geslacht Araneus. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1908 door Eugène Simon.
# Apophylia wittei

Apophylia wittei is een keversoort uit de familie bladkevers (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1940 gepubliceerd door Laboissiere.
# Aplysilla rosea

Aplysilla rosea is een sponssoort in de taxonomische indeling van de gewone sponzen (Demospongiae). De spons behoort tot het geslacht Aplysilla en behoort tot de familie Darwinellidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1876 voor het eerst geldig gepubliceerd door Barrois.

## Beschrijving

A. rosea vormt 3-6 mm dikke korsten met kleine, puntige "stekels". Het heeft slechts een paar osculum-openingen, 1-3 mm in diameter. De oorsprong van zijn naam is duidelijk de steenrode of dieprode kleur. De spons is zacht en samendrukbaar. Structureel lijkt de spons erg op A. sulfurea, maar de twee kleurvarianten worden als verschillende soorten beschouwd.

## Verspreiding

Deze sponzensoort is goed bekend in de meeste delen van de Atlantische Oceaan, inclusief de gehele kust van Noorwegen.

## Leefgebied

Deze spons wordt geregistreerd van op alle diepten van onder de getijdenzone tot 640 meter. Het wordt meestal gevonden op rotsachtige ondergrond, op locaties met weinig natuurlijk licht.
* van Soest, R. (2011). Aplysilla rosea (Barrois, 1876). In: Van Soest, R.W.M, Boury-Esnault, N., Hooper, J.N.A., Rützler, K, de Voogd, N.J., Alvarez de Glasby, B., Hajdu, E., Pisera, A.B., Manconi, R., Schoenberg, C., Janussen, D., Tabachnick, K.R., Klautau, M., Picton, B., Kelly, M., Vacelet, J. (2011) World Porifera database. Gebaseerd op informatie uit het World Register of Marine Species.
* Picton, B.E. & Morrow, C.C. (2016). Aplysilla rosea (Barrois, 1876). [In] Encyclopedia of Marine Life of Britain and Ireland. (Geraadpleegd op 12 december 2021)
* Kåre Telnes, Common Sponge - Aplysilla rosea. The Marine Flora & Fauna of Norway. Gearchiveerd op 12 december 2021. Geraadpleegd op 12 december 2021.
* ↑ Barrois, C. (1876). Mémoire sur l'embryologie de quelques Eponges de la Manche. Annales des Sciences Naturelles. 3(11): 1-84
# Aplysina aerophoba

Aplysina aerophoba of goudspons is een sponssoort in de taxonomische indeling van de gewone sponzen (Demospongiae). Het lichaam van de spons bestaat uit kiezelnaalden en sponginevezels, en is in staat om veel water op te nemen.
De spons behoort tot het geslacht Aplysina en behoort tot de familie Aplysinidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1833 door Nardo.
# Apostolisch vicariaat Puerto Leguízamo-Solano

Het apostolisch vicariaat Puerto Leguízamo-Solano (Latijn: Vicariatus Apostolicus Portus Leguizamensis-Solanensis) is een rooms-katholiek apostolisch vicariaat met als zetel Puerto Leguízamo, in Colombia. Het apostolisch vicariaat is vrijgesteld en valt als immediatum direct onder de Heilige Stoel, zonder te behoren tot een kerkprovincie.

## Geschiedenis

Het apostolisch vicariaat werd opgericht op 21 februari 2013, uit delen van het apostolisch vicariaat San Vicente-Puerto Leguízamo.

## Parochies

Het apostolisch vicariaat had in 2020 een oppervlakte van 56.000 km$^2$ en telde 58.600 inwoners waarvan 83,0% rooms-katholiek was.

## Apostolisch vicarissen

* Joaquín Humberto Pinzón Güiza (21 februari 2013 - heden)
* Vicariate Apostolic of Puerto Leguízamo-Solano. catholic hierarchy (2024). Geraadpleegd op 25 januari 2024.
# Arab Nations Cup 2009

De Arab Nations Cup 2009 was de zevende editie van de Arab Nations Cup en zou worden gehouden tussen Arabische landen die lid zijn van de UAFA. De kwalificatie begon in december 2006. De tweede kwalificatieronde werd niet gespeeld en de eindronde werd geannuleerd.

## Kwalificatie

* Aan de eerste kwalificatieronde deden de acht teams die het laag stonden op de FIFA-ranglijst. De teams werden verdeeld in twee groepen van vier. De groepswinnaars plaatsen zich voor de tweede kwalificatieronde.
* Aan de tweede kwalificatieronde deden 16 teams deelnemen. De 14 teams met de hoogste positie op de FIFA-ranglijst en de twee beste landen uit de eerste kwalificatieronde. Er werden vier groepen van vier landen gevormd en de nummers 1 en 2 zouden zich plaatsen voor de eindronde.

### Deelnemende teams

Azië AFC
* Bahrein
* Irak
* Jordanië
* Koeweit
* Libanon
* Qatar (trok zich terug)
* Oman
* Palestina (trok zich terug)
* Saoedi-Arabië
* Syrië
* Verenigde Arabische Emiraten
* Jemen
Afrika CAF
* Algerije
* Comoren
* Djibouti
* Egypte
* Libië
* Mauritanië
* Marokko
* Somalië
* Soedan
* Tunesië

## Externe link

* Details in RSSSF
# Apseudes rotundifrons

Apseudes rotundifrons is een naaldkreeftjessoort uit de familie van de Apseudidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1981 door Bacescu.
# Argyrogrammana placibilis

Argyrogrammana placibilis is een vlindersoort uit de familie van de prachtvlinders (Riodinidae), onderfamilie Riodininae.
Argyrogrammana placibilis werd in 1910 beschreven door Stichel.
# Armadillidium djebalensis

Armadillidium djebalensis is een pissebed uit de familie Armadillidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1958 door Vandel.
# Armadillidium dollfusi

Armadillidium dollfusi is een pissebed uit de familie Armadillidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1902 door Verhoeff.
# Armadillidium esterelanum

Armadillidium esterelanum is een pissebed uit de familie Armadillidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1887 door Adrien Dollfus.
# Archimestra

Archimestra is een geslacht van vlinders uit de familie Nymphalidae.

## Soorten

Het geslacht is monotypisch, de enige soort is Archimestra teleboas (Ménétriés, 1832).
# Archimedische cirkel

Een Archimedische cirkel is een cirkel die met behulp van een arbelos geconstrueerd kan worden en die congruent is aan de tweelingcirkels van Archimedes.

## Straal

Als $a$ en $b$ de stralen zijn van de kleine halve cirkels van de arbelos, is de straal van een Archimedische cirkel gelijk aan
    $R={\frac {ab}{a+b}}$
Deze straal voldoet dus aan ${\frac {1}{R}}={\frac {1}{a}}+{\frac {1}{b}}$.

## Voorbeelden

* De bekendste en oudste voorbeelden van Archimedische cirkels, naast uiteraard de naamgevers, zijn de cirkels van Bankoff. Sinds de publicatie van deze cirkels door Bankoff is het aantal gevonden cirkels enorm toegenomen.
* Men kan met de kleine halve cirkels als grootste halve cirkels twee arbeloi maken die direct gelijkvormig zijn aan de gegeven arbelos. De kleine cirkels in deze kleine arbeloi bevatten twee congruente, Archimedische, cirkels. Deze cirkels raken bovendien aan de raaklijnen van de buitenste hoekpunten van de arbelos aan de overstaande halve cirkel.
* De Archimedische cirkel met middelpunt $C$ (als in de figuur) raakt aan de raaklijnen vanuit de middelpunten van de kleine halve cirkels aan de andere kleine halve cirkel.
* Een cirkelpaar van Power.
* De cirkels van Woo.

## Externe link

* Online catalogue of Archimedean circles (en)
* Dodge, C.W., Schoch, T., Woo P.Y. en Yiu, P. (1999) "Those Ubiquitous Archimedean Circles" Math. Mag., jrg. 72, pp. 202-213. Download van site Thomas Schoch
# Areopaguristes mclaughlinae

Areopaguristes mclaughlinae is een tienpotigensoort uit de familie van de Diogenidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2006 door Ayón Parente & Hendrickx.
# Areopaguristes nigroapiculus

Areopaguristes nigroapiculus is een tienpotigensoort uit de familie van de Diogenidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2009 door Komai.
# Areopaguristes orbis

Areopaguristes orbis is een tienpotigensoort uit de familie van de Diogenidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2009 door Komai.
# Araklı (district)

Araklı is een Turks district in de provincie Trabzon en telt 50.285 inwoners (2007). Het district heeft een oppervlakte van 372,0 km². Hoofdplaats is Araklı.
De bevolkingsontwikkeling van het district is weergegeven in onderstaande tabel.
| 1997 | 2000 | 2007 |
| 56.448 | 62.139 | 50.285 |

## Geboren

* Muhammet Demir (10 januari 1992), voetballer
* Abdulaziz Solmaz (7 augustus 1988), voetballer
* ↑ Nationaal Bureau voor Statistiek Turkije, Volkstelling 2000/2007. Data geraadpleegd via GeoHive
# Arno Frankfort

Arno Frankfort (1944) is een Nederlandse politicus van de VVD.

## Werk

Voorafgaand aan zijn werk in het openbaar bestuur was Frankfort leraar geschiedenis en aardrijkskunde aan de openbare MAVO-school aan de Beatrixstraat te Doesburg. Vanaf 1979 was Frankfort actief voor de VVD in de gemeente Doesburg, van 1979 tot en met 1982 als bestuurslid, aansluitend tot en met 1990 als fractievoorzitter en vervolgens tot en met 1995 als wethouder en locoburgemeester met onder meer financiën in zijn portefeuille. Samen met partijgenoot Henk Kets was hij verantwoordelijk voor de bouw van het overdekte zwembad in Doesburg, medio 1994. Van 1995 tot en met 1998 was hij burgemeester van de gemeente Heteren en in grotendeels dezelfde periode, van 1995 tot en met 1999 was hij tevens lid van de Provinciale Staten van Gelderland. Vanaf december 1998 was hij burgemeester van de gemeente Veghel. Op 1 juli 2008 trad hij af uit deze functie na een vernietigend rapport over de gemeentelijke organisatie, bestuurlijke aansturing en een verziekte cultuur ten gemeentehuize en ging hij met pensioen. Per 21 juli 2010 is Frankfort benoemd als waarnemend burgemeester van de gemeente Maasdriel ter tijdelijke vervanging van de zieke Ada Boerma-van Doorne. Per 1 mei 2011 legt Frankfort zijn functie als waarnemer neer.

## Sport en nevenfuncties

Frankfort was een waterpolospeler. In Doesburg was hij trainer/coach bij de Doesburgse Watersport Vereniging. Ook in een reeks van nevenfuncties hield Frankfort zich met de sport bezig. Zo was hij voorzitter van onder meer de Doesburgse Watersport Vereniging, Sportservice Noord-Brabant, Topsport Regio Tilburg, het Olympisch Netwerk Brabant, Topsport Brabant en vicevoorzitter van de Nederlandse Jeu de Boules Bond. Zijn nevenfuncties hadden niet uitsluitend betrekking op sport. Hij vervulde tevens bestuursfuncties bij het Recreatieschap Oost-Gelderland, de Streekmuziekschool Over-Betuwe, het Brabants instituut voor School en Kunst, de Vereniging Brabantse Gemeenten en de GGD Hart voor Brabant.

## Onderscheidingen

Op 25 april 2008 is Frankfort onderscheiden als Ridder in de Orde van Oranje-Nassau. De versierselen werden hem uitgereikt door Hanja Maij-Weggen, Commissaris der Koningin in de Provincie Noord-Brabant.
* "Arno Frankfort, de stuurman die de kapitein opvolgde" in Brabants Dagblad d.d. 23 augustus 2008
* ↑ Kagie, Rudie, "Burgemeestersrodeo" in Vrij Nederland d.d. 3 november 2009. Gearchiveerd op 17 juni 2018.
* ↑ "Frankfort waarnemend burgemeester Maasdriel" Omroep Gelderland d.d. 21 juli 2010. Gearchiveerd op 17 juni 2018.
* ↑ Waarnemer Frankfort vertrekt in Brabants Dagblad d.d. 25 maart 2011. Gearchiveerd op 17 juni 2018.
# Arno Kamminga

Arno Kamminga (Katwijk, 22 oktober 1995) is een Nederlands zwemmer gespecialiseerd in de 50, 100 en 200 meter schoolslag. Kamminga traint onder leiding van Mark Faber; eerder trainde hij onder leiding van Martin Truijens, Kees Robbertsen en Bregje van der Pluijm.
Kamminga is nationaal recordhouder op de 50, 100 en 200 meter schoolslag. Hij won goud op de 100 en 200 m schoolslag tijdens de Europese kampioenschappen kortebaanzwemmen 2019 en op de 4×50 m wisselestafette tijdens de Europese kampioenschappen kortebaanzwemmen 2017.
Op de Olympische Zomerspelen 2020 won hij zilver op de 100m en 200m schoolslag. Daarmee werd hij, na Johannes Drost, Wieger Mensonides en Pieter van den Hoogenband, de vierde Nederlandse man die een individuele Olympische zwemmedaille won.

## Resultaten
### Internationale toernooien

| Jaar | Olympische Spelen | WK langebaan | WK kortebaan | EK langebaan | EK kortebaan |
| 2017 | | 16e 50m schoolslag 13e 100m schoolslag 14e 200m schoolslag | | | 6e 100m schoolslag 4e 200m schoolslag 1 4×50 m wisselslag gemengd |
| 2018 | | | 20e 50m schoolslag 7e 100m schoolslag 7e 200m schoolslag | 7e 100m schoolslag 7e 200m schoolslag 4e 4x100m wisselslag gemengd 7e 4x100m wisselslag | |
| 2019 | | 13e 100m schoolslag 10e 200m schoolslag DSQ 4×100 m wisselslag gemengd | | | 3 50m schoolslag 1 200m schoolslag 2 4×50 m wisselslag gemengd 1 100m schoolslag |
| 2020* | 2 100m schoolslag 2 200m schoolslag 6e 4×100m wisselslag gemengd | | 4e 100m schoolslag 2 200m schoolslag 1 4x50m wisselslag gemengd | 2 100m schoolslag 2 200m schoolslag 2 4×100m wisselslag gemengd 5e 50m schoolslag | |
| 2021 | | | | | 3 4x50m wisselslag 3 100m schoolslag 8e 50m schoolslag 1 4x50m wisselslag gemengd |
| 2022 | | 2 100m schoolslag 3 4×100 m wisselslag gemengd | | 7e 100m schoolslag 1 4x100m wisselslag gemengd | |
| 2023 | | 2 100m schoolslag 12e 200m schoolslag 4e 4×100 m wisselslag gemengd | | | 1 100m schoolslag 3 200m schoolslag |
| 2024 | | 5e 100m schoolslag 7e 200m schoolslag 2 4×100 m wisselslag mannen | | | |
*) De internationale toernooien die in 2020 zouden plaatsvinden werden vanwege de coronapandemie uitgesteld tot 2021.

### Nederlandse kampioenschappen

| Jaar | NK langebaan | NK kortebaan |
| 2016 | 1 100m schoolslag | 1 100m schoolslag 1 200m schoolslag 1 4x100m wisselestafette |
| 2017 | 1 50m schoolslag 1 100m schoolslag 1 200m schoolslag | 3 50m schoolslag 1 100m schoolslag 1 4x100m wisselestafette |
| 2018 | 1 100m schoolslag 1 200m schoolslag | |

## Persoonlijke records

Bijgewerkt tot en met 4 juli 2021

### Kortebaan

| Afstand | Tijd | Datum | Plaats |
| 50m schoolslag | NR 25,84 | 4 december 2019 | Glasgow |
| 100m schoolslag | NR 55,79 | 4 juli 2021 | Kazan |
| 200m schoolslag | NR 2.01,43 | 17 december 2020 | Amsterdam |

### Langebaan

| Afstand | Tijd | Datum | Plaats |
| 50m schoolslag | NR 26,80 | 9 april 2021 | Eindhoven |
| 100m schoolslag | NR 57,80 | 24 juli 2021 | Tokio |
| 200m schoolslag | NR 2:06,85 | 4 december 2020 | Rotterdam |
# Argiope pulchella

Argiope pulchella is een spinnensoort in de taxonomische indeling van de wielwebspinnen (Araneidae).
Het dier behoort tot het geslacht Argiope. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1881 door Tord Tamerlan Teodor Thorell.
# Ascidia papillosa

Ascidia papillosa is een zakpijpensoort uit de familie van de Ascidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1967 door Tokioka.
# Ascidia pacifica

Ascidia pacifica is een zakpijpensoort uit de familie van de Ascidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1967 door Tokioka.
# Architectonica consobrina

Architectonica consobrina is een slakkensoort uit de familie van de Architectonicidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1993 door Bieler.
# Arjanne van der Spek

Arjanne van der Spek (Rotterdam, 1 februari 1958) is een Nederlandse beeldhouwer en graficus.

## Leven en werk

Van der Spek is van 1978 tot 1980 opgeleid aan de Koninklijke Academie voor Kunst en Vormgeving in 's-Hertogenbosch en van 1980 tot 1982 aan Ateliers '63 in Haarlem. Zij is werkzaam als installatiekunstenaar, glasschilder, graficus en beeldhouwer. In 1987 kreeg zij de Aanmoedigingsprijs van het Amsterdams Fonds voor Beeldende Kunst. Zij was docente aan opleidingen voor beeldende kunst in Arnhem (1988-2011), Amsterdam (1999-2000), Enschede (1994-1997) en Kampen (1997).
In 1996 was werk van Van der Spek te zien tijdens een expositie in het Stedelijk Museum in Amsterdam. Haar werk is opgenomen in de collecties van het Catharina Gasthuis in Gouda en het Museum Het Valkhof in Nijmegen. Beelden van Van der Spek bevinden zich in de publieke ruimte van diverse plaatsen in Nederland.

## Werk (selectie)

* Zonder titel - Bergen op Zoom (1989)
* Zonder titel - Kempkensberg, Groningen (1991)
* Zonder titel - Goudse beeldenroute, Gouda (1993)
* Gedachtenbeeld - Apeldoorn (1998)
* Vlambergjes, broodjes, en kussens - Geleen (2001)
* Gisteren staat, Morgenstond - Beeldengalerij P. Struycken, Den Haag (2005)

## Fotogalerij

* Zonder titel (1989), Bergen op Zoom
* Zonder titel (1991), Groningen
* Zonder titel (1993), Gouda
* Gisteren staat, Morgenstond (2005), Den Haag
# Artur Albrecht

Wilhelm Artur Albrecht (Penzig, 15 december 1903 – Waalsdorpervlakte, 21 maart 1952) was een Duitse officier en oorlogsmisdadiger en met Andries Pieters de laatste Duitse oorlogsmisdadiger die in Nederland daadwerkelijk de doodstraf kreeg.
Albrecht werkte voor de Tweede Wereldoorlog als politiecommandant in Duitsland. Vanaf 1935 was hij in dienst bij de Gestapo. Tijdens de oorlog had hij de rang Hauptsturmführer binnen de SS. In september 1944 werd hij vanuit Gent overgeplaatst naar Leeuwarden, waar hij het Aussenkommando van de Sicherheitsdienst en Sicherheitspolizei leidde. Hij was in die functie verantwoordelijk voor de handhaving van de orde in de provincie Friesland. In die functie was hij actief en passief betrokken bij marteling en executies van verdachten. Albrecht is verantwoordelijk voor de executie van tientallen gevangenen, met name als represaille voor geslaagde acties van het verzet, zoals de represaille in Dokkum.
Op 5 mei 1945 werd Albrecht in Aerdenhout gearresteerd verkleed als onderofficier. Hij werd door het Bijzonder Gerechtshof van Leeuwarden ter dood veroordeeld. Op 21 maart 1952 werd Albrecht samen met Andries Pieters gefusilleerd op de Waalsdorpervlakte. Dit was de laatste voltrekking van een doodvonnis in Nederland.

## Carrière

* SS-Hauptsturmführer: 20 april 1942
* SS-Obersturmführer: 9 november 1938
* SS-Untersturmführer:

## Lidmaatschapsnummers

* NSDAP-nr.: 2 196 252 (lid geworden 1 april 1933)
* SS-nr.: 272617 (lid geworden 20 april 1936)

## Onderscheidingen

* Dienstonderscheiding van de Politie, 2e Klasse (18 dienstjaren)
* Anschlussmedaille
* Kruis voor Oorlogsverdienste, 2e Klasse met Zwaarden
# Artur Axmann

Artur Axmann (Hagen, 18 februari 1913 – Berlijn, 24 oktober 1996) was een Duitse nazi en - als opvolger van Baldur von Schirach - een voorman van de Hitlerjugend.
Axmann sloot zich in 1928 aan bij de Hitlerjugend. Tussen 1929 en 1930 was hij celleider van de Nationaal-Socialistische Scholierenbond (NSSB) en in 1932 werd hij opgenomen in de leiding van de Hitlerjugend. In 1934 werd Axmann leider van de Hitlerjugend in Berlijn. In mei 1940 werd hij tot plaatsvervangend Reichsjugendführer van de Hitlerjugend benoemd en in augustus volgde hij Von Schirach op als Reichsjugendführer. Axmann werd in het begin van 1945 een commandant van de zg. Volkssturm, een zeer omvangrijk samenraapsel van veelal onbekwame verdedigers van het instortende nazirijk. In de laatste filmopname die van Hitler bekend is, begeleidt Axmann zijn idool bij de uitreiking van onderscheidingen aan minderjarige soldaten van deze organisatie.
Artur Axmann werd in 1945 onderscheiden met de hoogste nazi-Duitse onderscheiding, de Duitse Orde.
Na de capitulatie (mei 1945) werd hij dood gewaand, maar in werkelijkheid was hij ondergedoken onder de naam 'Erich Siewert'. In december 1945 werd hij uiteindelijk gearresteerd toen men ontdekte dat hij contact had opgenomen met de nog op vrije voeten zijnde leiding van de Hitlerjugend. In oktober 1946 werd hij op vrije voeten gesteld, maar in juli 1947 weer voor verhoor vastgezet. In 1949 werd hij tot drie jaar gevangenisstraf veroordeeld. Hij was daarna handelsagent bij een firma.

## Decoraties

* IJzeren Kruis 1939, 1e Klasse (28 april 1945) en 2e Klasse
* Duitse Orde op 28 april 1945
* Kruis voor Oorlogsverdienste, 1e Klasse en 2e Klasse
* Gewondeninsigne 1939, zilver (1941) en zwart
* Gouden Ereteken van de NSDAP op 30 januari 1939
* Dienstonderscheiding van de NSDAP, zilver en brons
* Gouden Ereteken van de Hitlerjeugd met Eikenloof
# Artuqiden

De Artuqiden (ook Artukiden, Ortoqiden, Artuklu) waren een Oghuz-Turkse dynastie die in de 11e en 12e eeuw delen van Oost-Anatolië en Noord-Irak beheerste. De twee belangrijkste takken regeerden vanuit Hasankeyf (1102-1231) en Mardin (1106-1186, tot 1409 als vazallen). Een derde tak kwam in het bezit van Harput in 1112 en was van 1185 tot 1233 onafhankelijk.

## Geschiedenis

De dynastie werd gesticht door Artuq, die als generaal eerst onder Malik Sjah en daarna onder de Seltsjoekse emir van Damascus Tutush diende. Tutush benoemde Artuq in 1086 tot gouverneur van Jeruzalem. Artuq overleed in 1091; zijn zonen Sokman en Ilghazi werden in 1098 uit Jeruzalem verdreven door al-Afdal Shahanshah, vizier van de Fatimiden. Al-Afdal werd het daaropvolgende jaar op zijn beurt door de Kruisvaarders verdreven.
Sokman en Ilghazi installeerden zich in de steden Diyarbakır, Mardin en Hasankeyf, waar ze in conflict kwamen met de Groot-Seltsjoekse sultan. Sokman, bey van Mardin, versloeg de Kruisvaarders in 1104 in de slag bij Harran. Ilghazi volgde Sokman op en verwierf in 1118 de controle over Aleppo. In 1119 versloeg hij de kruisvaardersstaat Antiochië in de slag van Ager Sanguinis.
In 1121 werd een Seltsjoeks-Artuqidische alliantie onder leiding van de Seltsjoekse sultan Mahmud II verslagen door de Georgiërs in de slag van Didgori. Na het overlijden van Ilghazi in 1122 kwam Aleppo toe aan zijn neef Balak, die in 1125 moest wijken voor Zengi van Mosoel. Na Balaks dood splitsten de Artuqiden zich over Diyarbakır, Hasankeyf en Mardin.
Sokmans zoon Davud, bey van Hasankeyf, overleed in 1144 en werd opgevolgd door zijn zoon Kara Arslan. Deze verbond zich met Jocelin II van Edessa tegen Zengi. In afwezigheid van Jocelin slaagde deze er, in 1144, in Edessa te veroveren, meteen de eerste kruisvaardersstaat die viel. De Artuqiden van Hasankeyf werden vazallen van Zengi en zijn opvolgers.
De zoon van Kara Arslan, Nur ad-Din Muhammad, verbond zich met de Ajjoebidische sultan Saladin tegen Kilcarslan II, sultan van de Roem-Seltsjoeken, wiens dochter met Nur ad-Din Muhammad getrouwd was. In een vredesverdrag won Saladin de controle over de Artuqidische gebieden, hoewel zij in naam vazallen bleven van de Zengiden van Mosoel. Met Artuqidische steun slaagde Saladin erin ook Mosoel in handen te krijgen.
De Artuqiden beheersten in theorie nog steeds Boven-Mesopotamië, maar hun macht nam onder de Ajjoebiden gestaag af.

## Numismatiek

In de numismatiek zijn de Artuqiden bekend om hun grote bronzen munten met een voorstelling - ongewoon voor islamitische numismatiek. Deze is vaak afgeleid van klassieke of westerse munten en sieraden.
# Arena Zagreb

Arena Zagreb is een multifunctionele sporthal in het zuidwesten van Zagreb, Kroatië (in de wijk Lanište van Novi Zagreb ). De site bevat ook een gebouwencomplex, het Arena Complex (Arena Center), waardoor het een van de grootste winkel-entertainmentcentra in de stad is. De arena wordt gebruikt voor hockey, zaalvoetbal, handbal, atletiek, basketbal, volleybal, tal van andere sportwedstrijden en verschillende concerten, tentoonstellingen, beurzen, congressen.
Het winkelcentrum en de arena delen een reeks diensten zoals een gezamenlijke parkeerplaats, multiplexbioscoop, wellnesscentrum, talloze restaurants, cafés en winkels.