# Brittney Griner

Brittney Yevette Griner (Houston, 18 oktober 1990) is een Amerikaans professioneel basketbalspeelster, onder meer in de Women's National Basketball Association (WNBA), waarin ze zeven keer tot All Star verkozen werd. Ze kwam uit voor de clubs Phoenix Mercury en UMMC Jekaterinenburg, totdat haar carrière in februari 2022 door arrestatie in Moskou werd onderbroken. Ze werd veroordeeld voor bezit van cannabisolie, maar kwam op 8 december 2022 vrij door een gevangenenruil. In 2024 kwam van haar een boek uit over deze ervaringen.
Griner heeft een uitzonderlijke lengte van 2.06 meter. Ze won drie olympische gouden medailles, in 2016, 2020 en 2024. Ook won ze twee keer goud op het Wereldkampioenschap basketbal in 2014 en 2018.

## Privé

Op 14 augustus 2014 maakte zij bekend dat ze verloofd was met WNBA-speler Glory Johnson. Op 22 april 2015 werden beide vrouwen gearresteerd, omdat ze elkaar fysiek hadden aangevallen. Beiden liepen bij het incident lichte verwondingen op. De politie was bij de ruzie tussenbeide gekomen in hun huis in Goodyear, Arizona.
Niettemin bleven ze bij elkaar en trouwden op 8 mei 2015. Op 4 juni 2015 werd aangekondigd dat Johnson zwanger was en dat zij het WNBA-seizoen 2015 zou missen. Een dag later diende Griner een verzoek tot nietigverklaring van het huwelijk in, dat werd afgewezen. De scheiding werd in juni 2016 afgerond.
Griner trouwde in juni 2019 met haar vroegere studievriendin Cherelle Watson, die zich voortaan Cherelle Griner noemde.

## Protest

In de zomer van 2020, tijdens de Black Lives Matter-protesten na de dood van George Floyd, deed Griner een oproep om het Amerikaanse volkslied aan het begin van de Olympische Zomerspelen 2020 achterwege te laten. Ze protesteerde door in de kleedkamer te blijven totdat het volkslied gespeeld was. Volgens Griner vertegenwoordigde het volkslied niet alle Amerikanen. Op sociale media leverde haar protest zowel positieve als (zeer) negatieve reacties op.

## Strafzaak in Rusland
### Arrestatie en veroordeling

In februari 2022 was Griner op weg naar haar tweede club UMMC Jekaterinenburg, toen ze door de Russische douane op de luchthaven Sjeremetjevo in Moskou werd gearresteerd voor bezit van cannabisolie. Ze werd beticht van drugssmokkel. Ze legde een bekentenis af, maar benadrukte dat ze de cannabis om een medicinale reden bij zich had en dat de hoeveelheid (minder dan 1 gram) in Arizona legaal was. In een persverklaring prees UMMC Jekaterinenburg haar sportieve prestaties, positieve houding en onberispelijk gedrag. De club sprak de hoop uit dat de zaak op een weloverwogen en zorgvuldige wijze zou worden uitgezocht.
In augustus 2022 werd Griner door de rechtbank in Moskou veroordeeld tot een gevangenisstraf van negen jaar en een boete van een miljoen roebel (ca. $16,400). De rechterlijke uitspraak riep veel reacties op. De Amerikaanse president Joe Biden noemde de veroordeling "onacceptabel" en riep Rusland op Griner onmiddellijk vrij te laten. Haar advocaat kondigde een hoger beroep aan. Op 25 oktober 2022 werd de veroordeling tot negen jaar gevangenisstraf door de Russische beroepsrechtbank bevestigd. In november 2022 werd bekend dat Griner was overgebracht naar een strafkamp in Mordovië.

### Gevangenenruil en vrijlating

Op 8 december 2022 werd bekendgemaakt dat Brittney Griner door Rusland werd vrijgelaten in ruil voor de in de VS veroordeelde wapenhandelaar Viktor Boet. Commentatoren waren van mening dat Griner slachtoffer was geweest van "een politiek machtsspel op het hoogste niveau". Vermoed werd dat Rusland de beschuldiging tegen haar met opzet had gebruikt om een zware misdadiger vrij te kunnen krijgen.
Griners terugkeer in de VS werd enthousiast begroet in de sportwereld, waar vrouwelijke sporters intensief voor haar gelobbyd hadden bij onder meer het Witte Huis. Ook president Biden uitte zijn vreugde over haar vrijlating. De basketbalbond WNBA gaf te kennen zich ervoor te willen inzetten dat sporters in de VS een hoger inkomen zouden kunnen verwerven. Zij zouden dan geen risico meer lopen door buiten het Amerikaanse basketbalseizoen te spelen voor buitenlandse clubs. Griner verdiende bij UMMC Jekaterinenburg vier keer zoveel als bij Phoenix Mercury in Arizona.

## Rentree

Hoe haar verdere sportcarrière zou verlopen, was in de eerste periode na haar terugkeer nog onderwerp van speculatie, maar op 19 mei 2023 maakte Griner haar rentree in de Amerikaanse basketbalcompetitie van WNBA, in aanwezigheid van diverse politici en beroemdheden uit de sportwereld. Ze kreeg een staande ovatie van het publiek. In een voorafgaande persconferentie vroeg ze aandacht voor het lot van andere gevangen Amerikanen in het buitenland.
Griner publiceerde in 2024, samen met Michelle Burford, het boek Coming Home over haar ervaringen in Russische gevangenschap. In dat jaar nam ze deel aan de Olympische Zomerspelen en behaalde voor de derde keer een gouden medaille.
* 1 2 Griner, Brittney, Burford, Michelle (7 mei 2024). Coming Home. Alfred A. Knopf, New York. ISBN 9780593801345. Gearchiveerd op 4 mei 2024. Geraadpleegd op 6 mei 2024.
* ↑ Brittney Griner Proposes To Girlfriend Glory Johnson, huffpost.com, 15 augustus 2014. Gearchiveerd op 8 december 2022.
* ↑ Brittney Griner, fiancée arrested for assault, disorderly conduct, si.com, 23 april 2015
* ↑ Brittney Griner Marries Fellow WNBA Star Glory Johnson, usmagazine.com, 9 mei 2015. Gearchiveerd op 6 februari 2023.
* ↑ Brittney Griner and Glory Johnson Expecting First Child, celebritybabies.people.com, 4 juni 2015
* ↑ A Day After Announcing Pregnancy, WNBA's Brittney Griner Seeks Annulment from Expectant Wife Glory Johnson, people.com, 5 juni 2015. Gearchiveerd op 9 april 2023.
* ↑ Brittney Griner finalizes divorce from Glory Johnson over a YEAR after ending their one-month marriage - and is ordered to pay $8,000 a month for her ex's IVF babies, dailymail.co.uk, 28 juni 2016. Gearchiveerd op 17 december 2022.
* ↑ (en) Kevin McCormick, Why is "Brittney Griner Hates America" trending: All you need to know, sportskeeda.com, 22 december 2022. Gearchiveerd op 26 januari 2023.
* ↑ Amerikaanse ploeggenote van Emma Meesseman beticht van drugssmokkel door Russische douane. sporza.be. Gearchiveerd op 30 september 2022.
* ↑ (en) Is CBD Oil Legal in Arizona? Everything You Need to Know, Veterans CBD. Gearchiveerd op 7 december 2022.
* ↑ (en) Information about Brittney Griner, website UMMC Jekaterinenburg. Gearchiveerd op 9 november 2022.
* ↑ Amerikaanse basketbalster Griner in Rusland veroordeeld tot negen jaar cel, NOS Nieuws, 4 augustus 2022. Gearchiveerd op 2 februari 2023.
* ↑ Joe Biden calls Brittney Griner's sentence 'unacceptable', CNN Politics, 4 augustus 2022. Gearchiveerd op 26 mei 2023.
* ↑ Amerikaanse basketbalster Griner in Rusland ook in hoger beroep veroordeeld, NOS Nieuws, 25 oktober 2022. Gearchiveerd op 21 maart 2023.
* ↑ Amerikaanse basketballer naar Russische strafkolonie in Mordovië, NOS Nieuws, 18 november 2022. Gearchiveerd op 2 februari 2023.
* ↑ Amerikaanse basketbalster Griner vrij na ruil tegen Russische wapenhandelaar Bout, NOS Nieuws, 8 december 2022. Gearchiveerd op 19 maart 2023.
* ↑ ‘Ze is bevrijd uit de hel’: na machtsspel op hoogste niveau is basketbalster Griner vrij in ruil voor ‘handelaar des doods’, De Morgen, 8 december 2022. Gearchiveerd op 8 februari 2023.
* ↑ (en) Brittney Griner arrives in U.S. following her release by Russia in prisoner swap for arms dealer Viktor Bout, CBS News, 9 december 2022. Gearchiveerd op 4 juni 2023.
* ↑ Verlost van een Russische nachtmerrie, maar Griner lijkt weinig trek te hebben in een terugkeer op het basketbalveld, de Volkskrant, 11 december 2022. Gearchiveerd op 27 maart 2023.
* ↑ Brittney Griner, wier faam de basketbalsport ontstijgt, maakt vijf maanden na haar vrijlating uit een Russische cel haar rentree, de Volkskrant, 18 mei 2023. Gearchiveerd op 21 mei 2023.
* ↑ In 2024 kondigde Ambo/Anthos uitgevers de Nederlandse vertaling aan door Carolien Metaal onder de titel Thuiskomen. ISBN 9789026366390
3 Diana Taurasi · 4 Candice Dupree · 8 Mistie Bass · 10 Anete Jēkabsone-Žogota · 11 Ewelina Kobryn · 13 Penny Taylor · 14 Shay Murphy · 23 Tiffany Bias · 24 DeWanna Bonner · 31 Erin Phillips · 42 Brittney Griner · Coach Sandy Brondello
* Gemeinsame Normdatei: 1264230591
* International Standard Name Identifier: 0000 0004 1832 1902
* Library of Congress Control Number: n2013055575
* Virtual International Authority File: 305197784
* WorldCat (via VIAF): 305197784