# Werken van Robert Schumann

Dit is een overzicht van de werken van de Duitse componist Robert Schumann (1810-1856).

## Chronologisch overzicht

Schumanns composities met vermelding van opusgetal, compositiejaar, eerste uitgever en eventuele datum van eerste uitvoering.
| Uitgavejaar | Opusgetal | Titel van het werk | Uitgever | Eerste uitvoering |
| 1830 | 1 | Thème sur le nom Abegg, variations pour le Pianoforte | Kistner | onbekend |
| 1830/1833 | 7 | Toccata pour le Pianoforte | Hofmeister | onbekend |
| 1829-31 | 2 | Papillons, pour le Pianoforte seul | Kistner | onbekend |
| 1831 | 8 | Allegro pour le Pianoforte | Friese | onbekend |
| 1832 | 3 | Studien für das Pianoforte, nach Capricen von Paganini | Hofmeister | onbekend |
| 1832 | 4 | Intermezzi per il Pianoforte | Hofmeister | onbekend |
| 1833 | 10 | VI Etudes de concert d'après Paganini | Hofmeister | onbekend |
| 1832 | 5 | Impromptus über ein Thema von Clara Wieck | Hofmeister | onbekend |
| 1834 | 13 | Etudes en forme de Variations pour le Pianoforte | Schuberth | onbekend |
| 1834-35 | 9 | Carnaval, Scènes mignonnes sur quatre notes, pour le Pianoforte | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1835 | 11 | Grande sonate pour le Pianoforte (nr. 1) | Kistner | onbekend |
| 1835-36/1853 | 14 | Troisième grande Sonate pour le Pianoforte | Schuberth | onbekend |
| 1836 | 17 | Phantasie für das Pianoforte (C-gr.t.) | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1837 | 6 | Davidsbündlertänze, für das Pianoforte | Friese | onbekend |
| 1837 | 12 | Phantasiestücke für das Pianoforte | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1835-38 | 22 | Sonate Nr. 2 für das Pianoforte | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1838 | 15 | Kinderszenen, leichte Stücke für das Pianoforte | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1838 | 16 | Kreisleriana, Phantasien für das Pianoforte | Heinze | onbekend |
| 1838 | 21 | Novelletten für das Pianoforte | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1838-39 | 32 | Vier Klavierstücke | Schuberth | onbekend |
| 1839 | 18 | Arabeske für das Pianoforte | Spina | onbekend |
| 1839 | 19 | Blumenstück für das Pianoforte | Spina | onbekend |
| 1839 | 20 | Humoreske für das Pianoforte | Spina | onbekend |
| 1839 | 23 | Nachtstücke für das Pianoforte | Spina | onbekend |
| 1839 | 26 | Faschingsschwank aus Wien, für das Pianoforte | Spina | onbekend |
| 1839 | 28 | Drei Romanzen für das Pianoforte | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1840 | 24 | Liederkreis von Heinrich Heine, für eine Singstimme mit Begleitung des Pianoforte | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1840 | 25 | Myrthen, Liederkreis für Gesang und Pianoforte | Kistner | onbekend |
| 1840 | 27 | Fünf Lieder und Gesänge (I. Heft) für eine Singstimme mit Begleitung des Pianoforte | Whistling | onbekend |
| 1840 | 29 | Drei Gedichte von Emanuel Geibel, für mehrstimmigen Gesang mit Pianoforte (duet, terzet, kwartet) | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1840 | 30 | Drei Gedichte von Emanuel Geibel, für eine Singstimme mit Pianoforte | Bote und Bock | onbekend |
| 1840 | 31 | Drei Gesänge, Gedichte von Adelbert von Chamisso, für eine Singstimme mit Pianoforte | Schuberth | onbekend |
| 1840 | 33 | Sechs Lieder für vierstimmigen Männergesang | Schuberth | onbekend |
| 1840 | 34 | Vier Duette für Sopran und Tenor mit Begleitung des Pianoforte | Klemm | onbekend |
| 1840 | 35 | Zwölf Gedichte von Justinus Kerner, eine Liederreihe für eine Singstimme mit Pianoforte | Klemm | onbekend |
| 1840 | 36 | Sechs Gedichte aus dem Liederbuch eines Malers, von Robert Reinick | Schuberth | onbekend |
| 1840 | 37 | Zwölf Gedichte von Friedrich Rückert (nrs. 2, 4 & 11 zijn getoonzet door Clara Schumann) | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1840 | 39 | Liederkreis, Zwölf Gesänge von Joseph von Eichendorff | Heinze | onbekend |
| 1840 | 40 | Fünf Lieder aus dem Dänischen und Neugriechischen | Schuberth | onbekend |
| 1840 | 42 | Frauenliebe und -leben, Lieder-Cyklus von Adelbert von Chamisso für eine Singstimme und Pianoforte | Heinze | onbekend |
| 1840 | 43 | Drei zweistimmige Lieder mit Begleitung des Pianoforte | Simrock | onbekend |
| 1840 | 45 | Romanzen und Balladen (I. Heft) | Whistling | onbekend |
| 1841 | 38 | Sinfonie für großes Orchester (nr. 1 in Bes-gr.t.; 'Frühling') | Breitkopf und Härtel | 31 maart 1841 |
| 1842 | 41 | Drei Quartette für zwei Violinen, Bratsche und Violoncello | Breitkopf und Härtel | onbekend |
| 1842 | 44 | Quintett für Pianoforte, zwei Violinen, Viola und Violoncello | Breitkopf und Härtel | 8 januari 1843 |
| 1842 | 47 | Quartett für Piano, Violine, Viola und Violoncello | Heinze | onbekend |
| 1843 | 46 | Andante und Variationen für zwei Pianofortes | Breitkopf und Härtel | 18 augustus 1848 |

## Thematisch overzicht
### Werken voor orkest
#### Symfonieën

* 1831-1832 Sinfonia per il Hamlet, Particell-schetsen voor een symfonie of ouverture in Es-groot
* 1832-1833 Jeugdsymfonie (respectievelijk: "Zwickauer Symfonie") in g-klein
* 1841 Symfonie Nr. 1 in Bes-groot "Frühlingssinfonie (Lentesymfonie)", op. 38
** Andante un poco maestoso - Allegro molto vivace
** Larghetto
** Scherzo: Molto vivace
** Allegro animato e grazioso
* 1845-1846 rev.1846-1847 Symfonie Nr. 2 in C-groot, op. 61
** Sostenuto assai - Allegro, ma non troppo
** Scherzo: Allegro vivace
** Adagio espressivo
** Allegro molto vivace
* 1850 Symfonie Nr. 3 in Es-groot "Rheinische", op. 97
** Lebhaft
** Scherzo: Sehr mäßig
** Nicht schnell
** Feierlich
** Lebhaft
* 1841, omgewerkt:1851 Symfonie Nr. 4 in d-klein, op. 120
** Ziemlich langsam - Lebhaft
** Romanze: Ziemlich langsam
** Scherzo: Lebhaft
** Langsam - lebhaft

#### Concerten voor instrumenten en orkest

* 1830-1831 Concert in F-groot, voor piano en orkest (Fragmenten)
* 1841/1845 Concert in a-klein (Fantasie in a-klein), voor piano en orkest, op. 54
** Allegro affettuoso
** Intermezzo: Andantino grazioso
** Allegro vivace
* 1849 Concertstuk in F-groot, voor vier hoorns en orkest, op. 86 (hiervan vervaardigde Schumann tevens een versie voor piano met orkest)
** Lebhaft
** Romanze: ziemlich langsam, doch nicht schleppend
** Sehr lebhaft
* 1850 Concert in a-klein voor cello en orkest, op. 129
** Nicht zu schnell
** Langsam
** Sehr lebhaft
* 1853 Concert in d-klein, voor viool en orkest
** In kräftigem, nicht zu schnellem Tempo
** Langsam
** Lebhaft, doch nicht zu schnell

#### Ouvertures

* 1841/1845 Ouverture, Scherzo en Finale in E-groot, voor orkest, op. 52
* 1847 Ouverture tot de opera "Genoveva", voor orkest
* 1848 Ouverture tot het schouwspel "Manfred" in es-klein, voor orkest, op. 115
* 1850-1851 Die Braut von Messina, ouverture tot de tragedie van Friedrich von Schiller in c-klein, op. 100
* 1851 Julius Cäsar, ouverture tot de tragedie van William Shakespeare in f-klein, op. 128
* 1851-1852 Hermann und Dorothea, ouverture tot een gepland zangspel op het verzen-epos van Johann Wolfgang von Goethe in b-klein, op. 136
* 1853 Scenen aus Goethe's "Faust", ouverture in d-klein, WoO 3

#### Andere werken voor orkest

* 1849 Introduction en Allegro appassionato, concertstuk in G-groot voor piano en orkest, op. 92
* 1853 Phantasie, voor viool en orkest, op. 131
* 1853 Concert-Allegro mit Introduction, voor solo en orkeststemmen, op. 134 - première: 26 november 1853 in Utrecht

### Missen, oratoria en gewijde muziek

* 1822-1824 Le Psaume cent cinquantième, voor eenstemmig koor, piano en orkest, op. 1
* 1848 Adventlied "Dein König kommt in niedern Hüllen", voor sopraan, gemengd koor en orkest, op. 71 - tekst: Friedrich Rückert
* 1849-1850 Verzweifle nicht im Schmerzensthal, motet voor dubbel mannenkoor en orgel - tekst: Friedrich Rückert
* 1849-1850 Neujahrslied "Mit eherner Zunge da ruft er", voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 144 - tekst: Friedrich Rückert
* 1852-1853 Missa sacra in c-klein, voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 147
* 1852 Requiem in Des-groot, voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 148

### Oratorium

* 1841-1843 Das Paradies und die Peri, oratorium in 3 delen voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 50 - tekst: Thomas Moore, "Lalla Rookh"

### Muziektheater
#### Opera's

| Voltooid in | titel | aktes | première | libretto |
| 1844 | Der Corsar | 3 aktes | 25 april 1981, Karlsruhe, Badisches Staatstheater | Oswald Marbach, naar George Gordon Byron |
| 1847-1848 | Genoveva, op. 81 | 4 aktes | 25 juni 1850, Leipzig, Stadttheater | de componist en Robert Reinick, naar Ludwig Tieck en Friedrich Hebbel |

#### Toneelwerk

* 1848 Manfred, toneelmuziek in drie afdelingen, op. 115 - tekst: George Gordon Byron, vertaald door Karl Adolf Suckow - première: 13 juni 1852, Weimar, Hoftheater

### Werken voor koren

* 1822-1823 Ouverture et Chor (Chor von Landleuten), voor gemengd koor, piano en orkest, op. I/3
* 1847 Beim Abschied zu singen "Es ist bestimmt in Gottes Rat", voor gemengd koor en 10 blazers (of piano), op. 84 - tekst: Ernst von Feuchtersleben
* 1849 Nachtlied "Quellende, schwellende Nacht", voor gemengd koor en orkest, op. 108 - tekst: Friedrich Hebbel
* 1849 Vier doppelchörige Gesänge, voor grote koren, op. 141
* 1849 5 Jagdlieder (Fünf Gesänge aus H. Laubes Jagdbrevier für vierstimmigen Männerchor), voor mannenkoor, op. 137 - tekst: Heinrich Laube
** Zur hohen Jagd
** Habet Acht!
** Jagdmorgen
** Frühe
** Bei der Flasche

### Vocale muziek

* 1827-1828 Lieder, voor zangstem en piano, op. II
* 1840 Die Wallfahrt nach Kevelaer (De Bedevaart naar Kevelaer) "Am Fenster stand die Mutter", voor zangstem en piano - tekst: Heinrich Heine
* 1840 Myrten, liederen-reeks van Johann Wolfgang von Goethe, Friedrich Rückert, George Gordon Byron, Thomas Moore, Heinrich Heine, Robert Burns en J. Mosen, op. 25
* 1840/1847 Lieder und Gesänge I, op. 27
* 1840 Drei Gedichte von Emanuel Geibel für mehrstimmigen Gesang, op. 29
* 1840 Liederkreis, liederen-cyclus, op. 39 - tekst: Joseph von Eichendorff
* 1840 Frauenliebe und -leben, liederen-cyclus, op. 42 - tekst: Adalbert von Chamisso
** Seit ich ihn gesehen
** Er, der Herrlichste von allen
** Ich kann's nicht fassen
** Du Ring an meinem Finger
** Helft mir, ihr Schwestern
** Süßer Freund, du blickest
** An meinem Herzen
** Nun hast du mir den ersten Schmerz getan
* 1840 Dichterliebe, liederen-cyclus, op. 48 - tekst: Heinrich Heine
** Im wunderschönen Monat Mai
** Aus meinen Thränen sprießen
** Die Rose, die Lilie, die Taube, die Sonne
** Wenn ich in deine Augen seh'
** Ich will meine Seele tauchen
** Im Rhein, im heiligen Strome
** Ich grolle nicht
** Und wüßten's die Blumen, die kleinen
** Das ist ein Flöten und Geigen
** Hör' ich das Liedchen klingen
** Ein Jüngling liebt ein Mädchen
** Am leuchtenden Sommermorgen
** Ich hab' im Traum geweinet
** Allnächtlich im Traume
** Aus alten Mährchen
** Die alten, bösen Lieder
* 1841 Tragödie "Entflieh' mit mir", voor sopraan, tenor en orkest - tekst: Heinrich Heine
* 1844-1853 Scènes tot Goethe's "Faust", voor solisten, gemengd koor en orkst, WoO 3
* 1846 Vijf liederen, op. 55 - tekst: Robert Burns, vertaalt van Wilhelm Gerhard
* 1848 Aus ist der Schmaus, voor 3 stemmen
* 1848 Fest im Tact, im Tone rein, canon voor 3 stemmen
* 1848 Drei Freiheitsgesänge, voor mannenstemmen en groot harmonieorkest, WoO 4
* 1849 Requiem für Mignon, voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 98b - tekst: Johann Wolfgang von Goethe, «Wilhelm Meisters Lehrjahre» (1795-1796)
* 1849 Romanzen und Balladen I, op. 67
* 1849 Spanisches Liederspiel, zangcyclus voor een of meerdere zangstem(men) (sopraan, alt, tenor, bas) en piano, op. 74 - tekst: Emanuel Geibel, naar Spaanse liederen en gezangen
* 1849 Romanzen und Balladen II, op. 75
* 1849 Lieder (Lieder-Album) für die Jugend, op. 79
* 1849 Minnespiel, uit Friedrich Rückert's «Liebesfrühling» voor een of meerdere zangstem(men) (sopraan, alt, tenor, bas) en piano, op. 101
* 1849 Schön Hedwig "Im Kreise der Vasallen", ballade voor declamatie, op. 106 - tekst: Friedrich Hebbel
* 1849 Spanische Liebes-Lieder, zangcyclus voor een of meerdere zangstem(men) (sopraan, alt, tenor, bas) en piano vierhandig, op. 138 - tekst: Emanuel Geibel, naar Spaanse liederen en gezangen
* 1849-1851 Romanzen und Balladen III, op. 145
* 1849-1851 Romanzen und Balladen IV, op. 146
* 1850 Sechs Gedichte von Nikolaus Lenau und Requiem, op. 90
* 1851 Der Rose Pilgerfahrt Mährchen, voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 112 - tekst: Moritz Horn
* 1851 Der Königssohn Ballade "Der alte graue König", voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 116 - tekst: Ludwig Uhland
* 1851 Glockentürmers Töchterlein "Mein hochgeborenes Schätzelein" - tekst: Friedrich Rückert
* 1851-1852 Des Sängers Fluch, Ballade "Es stand in alten Zeiten", voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 139 - tekst: Ludwig Uhland, bewerkt door Richard Pohl
* 1852 Vom Pagen und der Königstochter, vier ballades voor solisten, gemengd koor en orkest, op. 140 - tekst: Emanuel Geibel
** Der alte König zog zum Wald
** Zwei Reiter reiten vom Königsschloss
** Den Runenstein in der Sommernacht
** Die Säle funkeln im Königsschloss
* 1853 Fest-Ouverture mit Gesang über das Rheinweinlied "Was lockt so süß", voor tenor, gemengd koor (of mannenkoor) en orkest, op. 123 - tekst: Matthias Claudius
* 1853 Das Glück vom Edenhall - ballade "Heil Edenhall!", voor solisten (mannenstemmen), mannenkoor en orkest, op. 143 - tekst: Ludwig Uhland, bewerkt door Richard Hasenclever

### Kamermuziek

* 1842 Strijkkwartet Nr. 1 in a-klein, op. 41 Nr. 1
* 1842 Strijkkwartet Nr. 2 in F-groot, op. 41 Nr. 2
* 1842 Strijkkwartet Nr. 3 in A-groot, op. 41 Nr. 3
* 1842 Kwintet in Es-groot, voor 2 violen, altviool, cello en piano, op. 44
* 1842 Kwartet in Es-groot, voor viool, altviool, cello en piano, op. 47
* 1842 Fantasiestukken, voor viool, cello en piano, op. 88
* 1847 Trio Nr. 1 in d-klein, voor viool, cello en piano, op. 63
* 1847 Trio Nr. 2 in F-groot, voor viool, cello en piano, op. 80
* 1849 Adagio en Allegro, voor hoorn en piano, op. 70
* 1849 Fantasiestukken, voor klarinet en piano, op. 73
* 1849 Drie romances, voor hobo en piano, op. 94
* 1849 Vijf stukken in de volkston, voor cello en piano, op. 102
* 1851 Sonate Nr. 1 in a-klein, voor viool en piano, op. 105
* 1851 Trio Nr. 3 in g-klein, voor viool, cello en piano, op. 110
* 1851 Sprookjesschilderijen, voor altviool en piano, op. 113
* 1851 Sonate Nr. 2 in d-klein, voor viool en piano, op. 121
* 1853 Sprookjesvertellingen, voor klarinet, altviool en piano, op. 132
* 1853 Sonate Nr. 3 in a-klein, voor viool en piano
* Fantasiestukken, voor cello en piano

### Werken voor orgel

* 1845 rev.1846 6 Fugen über BACH, voor orgel, opus 60

### Werken voor piano

* 1828 Acht Polonaises, voor piano vierhandig, op. III
* 1828 Variaties over een thema van prins Louis Ferdinand van Pruisen (1772-1806) in f-klein, voor piano vierhandig, op. IV
* 1829-1833 Toccata in C-groot, op. 7
* 1829-1831 Thème sur le nom Abbegg varié in F-groot, op. 1
* 1829-1832 Papillons, op. 2
* 1830, 1832-1835 Sonate Nr. 2 in g-klein, op. 22
* 1830-1832 Capriccio in Bes-groot, voor piano vierhandig
* 1831, 1832-1834 Scènes musicales sur un Théme connu/Sehnsuchtswalzervariationen in As-groot
* 1832 Intermezzi, op. 4
* 1832-1845 Albumblätter, 20 pianostukken, op. 124
* 1832-1833 Zes fuga's en twee canons
* 1833 Impromptus sur une Romance de Clara Wieck, op. 5
* 1833-1835 Grande Sonate Nr. 1 in fis-klein, op. 11
* 1834-1835 Carnaval - Scènes mignonne [...] sur quatre notes, op. 9
* 1834-1835 12 Études symphoniques, op. 13
* 1835-1836 2e versie:1850-1852 Concert sans orchestre - Sonate Nr. 3 in f-klein, op. 14
* 1836-1838 Fantasie in C-groot, op. 17
* 1837 Davidsbündlertänze, op. 6
* 1837 Fantasiestukken, op. 12
* 1837-1838 Kinderszenen, op. 15
* 1838 Novelletten, op. 21
* 1838 Kreisleriana, op. 16
* 1838–1839 Arabeske in C-groot, op. 18
* 1838–1839 Blumenstück in Des-groot, op. 19
* 1838–1839 Humoreske in Bes-groot, op. 20
* 1838-1849 Bunte Blätter, 14 pianostukken, op. 99
* 1839-1840 Nachtstücke, op. 23
* 1839-1840 Faschingsschwank aus Wien, fantasieschilderijen voor piano, op. 26
* 1839 Drei Romanzen, op. 28
* 1843 Andante und Variationen in Bes-groot, voor twee piano's, op. 46
* 1848 Bilder aus Osten, zes impromptus voor piano vierhandig, op. 66
* 1848 Album für die Jugend, op. 68
* 1848–1849 Waldszenen, negen pianostukken, op. 82
* 1849 Vier marsen, op. 76
* 1849 Twaalf pianostukken vierhandig voor kleine en grote kinderen, op. 85
* 1849-1851 Ball-Scènes - negen karakteristieke stukken voor piano vierhandig, op. 109
* 1850-1853 Kinderball, zes lichte dansstukken voor piano vierhandig, op. 130
* 1851 Drie fantasiestukken, op. 111
* 1853 Drie sonates voor de jeugd, op. 118
* 1853 Zeven pianostukken in fughettavorm, op. 126
* 1853 Gesänge der Frühe, vijf pianostukken, op. 133
* 1854 Thema met variaties in Es-groot (Geistervariationen)
* 1854 Vier Fugen

## Literatuur

Stam, Henk, Rob. Schumann (1948, J.H. Gottmer, Haarlem/Antwerpen).