OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# 1412

Het jaar 1412 is het 12e jaar in de 15e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

## Gebeurtenissen
### februari

* 15 - Inzake de vacante troon van Aragon worden er op voorstel van Tegenpaus Benedictus XIII negen onderhandelaars, in het Spaans compromisarios genoemd, aangewezen.

### mei

* 8 - Huwelijk tussen Filips I van Nassau-Weilburg en Isabella van Lotharingen.

### juni

* 28 - Compromis van Caspe: Ferdinand van Antequera wordt uitgeroepen tot koning van Aragon, waarmee een eind komt aan het interregnum na de dood van Martinus I.

### juli

* 12 - De vrede tussen Gelre en Holland beëindigt de Arkelse Oorlogen. Het Land van Arkel houdt op te bestaan.

### augustus

* 22 - Verdrag van Auxerre: De Armagnacs en Bourguignons spreken af, af te zien van hun buitenlandse bondgenoten.

### zonder datum

* Het Verdrag van Lubowla wordt gesloten tussen Wladislaus II Jagiello van Polen en Sigismund van Hongarije.
* Jan van Angoulême komt als gijzelaar in handen van de Engelsen.
* kloosterstichting: Sint Ursulaklooster (Utrecht)

## Opvolging

* Aragon, Sicilië en Sardinië - Ferdinand I als opvolger van Manuel I na een interregnum
* Denemarken, Noorwegen en Zweden - Margaretha I opgevolgd door Erik VII
* Georgië - Constantijn I opgevolgd door Alexander I (jaartal bij benadering)
* Japan - Go-Komatsu opgevolgd door zijn zoon Shoko
* Luxemburg - door Wenceslaus verpand aan Anton van Bourgondië
* Mamelukken (Egypte) - Farag Ben Barqooq opgevolgd door Muyaid Sheikh
* Mecklenburg-Schwerin - Albrecht III opgevolgd door zijn zoon Albrecht V
* Milaan - Gian Maria Visconti opgevolgd door zijn broer Filippo Maria Visconti
* Nassau-Beilstein - Hendrik II opgevolgd door zijn zoon Johan I
* Oels - Koenraad III de Oude opgevolgd door zijn zoons Koenraad IV de Oudere en Koenraad V Kantner

## Bouwkunst

* Grafkist van Margaretha van Denemarken
* kroning van Erik van Pommeren
* Sint Ursulaklooster Utrecht, thans Lutherse kerk

## Geboren

* 26 januari - Willem IV van Egmont, Nederlands edelman
* 5 juni - Lodewijk III Gonzaga, markgraaf van Mantua (1444-1478)
* 22 augustus - Frederik II, keurvorst van Saksen (1428-1464)
* 31 oktober - Lodewijk I van Württemberg-Urach, Duits edelman
* Abū al-Hasan ibn Alī al-Qalasādī, Arabisch wiskundige
* Jaume Huguet, Aragonees schilder
* Jeanne d'Arc, Frans oorlogsheld (jaartal bij benadering)

## Overleden

* 1 april - Albrecht van Mecklenburg (~73), koning van Zweden (1364-1389)
* 1 april - Catharina van Vendôme (~61), Frans edelvrouw
* 16 mei - Gian Maria Visconti (23), hertog van Milaan (1402-1412)
* juni/juli - Johannes Ciconia (~41), Zuid-Nederlands componist
* 6 augustus - Margaretha van Durazzo (65), echtgenote van Karel III van Napels
* 28 oktober - Margaretha I (~59), koningin van Denemarken, Noorwegen en Zweden
* 28 december - Koenraad III de Oude (~53), Silezisch edelman
* Facino Cane de Casale (~52), Italiaans edelman en soldaat
* Hendrik II van Nassau-Beilstein, Duits edelman
* Jan van Oudenaerde, Vlaams metselaar
* Constantijn I, koning van Georgië (jaartal bij benadering)
# Cheiloneurus olmii

Cheiloneurus olmii is een vliesvleugelig insect uit de familie Encyrtidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2005 door Guerrieri & Viggiani.
# Athanas squillophilus

Athanas squillophilus is een garnalensoort uit de familie van de Alpheidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2002 door Hayashi.
# Bolitophila leruthi

Bolitophila leruthi is een muggensoort uit de familie van de Bolitophilidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1955 door Tollet.
# Gilles Vanden Burre

Gilles Vanden Burre (Brussel, 11 januari 1978) is een Belgisch politicus voor Ecolo.

## Levensloop

Vanden Burre behaalde in 2001 het diploma van handelsingenieur aan de UCL en werd in 2002 master in de internationale relaties aan de Universiteit van Kent. Hij werkte van 2003 tot 2005 als account manager bij de bank- en verzekeringsgroep CBC Banque & Assurance en was van 2005 tot 2006 projectmedewerker bij het Prins Albertfonds. Daarna vervulde hij tussen 2007 en 2014 verschillende commerciële functies bij de metaaltechnologiegroep Umicoreen vervolgens was hij van 2014 tot 2015 directeur van Greenbizz, een incubator voor bedrijven die zich bezighouden met duurzame ontwikkeling en het milieu.
Hij werd politiek secretaris van de Ecolo-afdeling van Elsene. Bij de federale verkiezingen van 2010 stond Vanden Burre op de vijfde plaats van de Ecolo-lijst van de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde, maar werd niet verkozen. Bij de federale verkiezingen van 2014 was hij eerste opvolger op de Ecolo-lijst.
Op 28 mei 2015 werd hij effectief lid van de Kamer als opvolger van Zakia Khattabi, die co-partijvoorzitter van Ecolo werd. Als Kamerlid richtte hij zich vooral op onderwerpen gelieerd aan banken, begroting, investeringen, het beleid inzake KMO's en zelfstandigen, consumentenzaken en digitalisering. In 2019 werd hij vanop de tweede plaats van de Brusselse Ecolo-lijst herkozen als Kamerlid. Vanaf januari 2020 was Vanden Burre er voorzitter van het adviescomité voor wetenschappelijke en technologische vraagstukken. In oktober 2020 volgde hij tevens Georges Gilkinet op als voorzitter van de Ecolo-Groen-fractie in de Kamer, een functie die hij afwisselend vervulde met Kristof Calvo en daarna Wouter De Vriendt (Groen).
Bij de verkiezingen van 9 juni 2024 stond Vanden Burre opnieuw op de tweede plaats van de Ecolo-lijst in Brussel, maar hij werd niet herkozen. Na deze verkiezingen stelde Vanden Burre zich samen met Marie-Colline Leroy kandidaat om co-voorzitter van Ecolo te worden. Het duo moest echter de duimen leggen voor hun tegenkandidaten Samuel Cogolati en Marie Lecocq.
Hij was van 2017 tot 2018 eveneens gemeenteraadslid van Elsene.
# Julea indica

Julea indica is een rechtvleugelig insect uit de familie veldsprinkhanen (Acrididae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1914 door Bolívar.
# 1234 (Cristian D)

1234 is een lied van de Nederlandse rapper Cristian D in samenwerking met de rapper Bilal Wahib en producer La$$a. Het werd in 2022 als single uitgebracht.

## Achtergrond

1234 is geschreven door Bernard Crabbe, Bilal Wahib, Cristian D en Yves Lassally en geproduceerd door La$$a. Het is een nummer uit het genre nederhop. In het lied vertellen de liedvertellers dat ze aandacht krijgen van veel andere meiden, maar dat hun liefde voor het meisje is waar het lied naar gericht is. Het is de eerste keer dat de drie artiesten met elkaar samenwerken. Cristian D en Wahib waren in 2022 nogmaals samen te horen op het lied Als je bij me blijft. De single heeft in Nederland de gouden status.

## Hitnoteringen

De artiesten hadden in Nederland succes met het lied. Het piekte op de achtste plaats van de Single Top 100 en stond acht weken in de lijst. Er was geen notering in de Top 40, maar het kwam tot de zesde plaats van de Tipparade.
* ↑ 1234. Dutchcharts. Geraadpleegd op 3 augustus 2022.
* ↑ 1234. Top 40. Gearchiveerd op 3 augustus 2022. Geraadpleegd op 3 augustus 2022.
* ↑ Goud/Platina. NVPI. Gearchiveerd op 4 december 2022. Geraadpleegd op 12 december 2022.
# Cheiloneurus obscurus

Cheiloneurus obscurus is een vliesvleugelig insect uit de familie Encyrtidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1915 door Silvestri.
# Avløs

Avløs kan verwijzen naar:
* Avløs (plaats), een plaats in Noorwegen
* Avløs (metrostation), een station van de metro van Oslo
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Avløs en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Bolitophila maculipennis

Bolitophila maculipennis is een muggensoort uit de familie van de Bolitophilidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1836 door Francis Walker.
# Glenea sexpunctata

Glenea sexpunctata is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1926 door Aurivillius.
# Bruskmoal bresk

Bruskmoal bresk is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1998 door Morvan.
# 1233

Het jaar 1233 is het 33e jaar in de 13e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

## Gebeurtenissen

* De stad Dendermonde (België) verwerft stadsrechten en scheidt zich daardoor af van het Land van Dendermonde. Ook Elburg en Gendt (beide gelegen in Gelderland) worden steden.
* De Mongolen onder Güyük Khan veroveren het kortbestaande Dongxia.
* Stadsrechten voor Arnhem (12 juli), Dendermonde, Elburg (vermoedelijke jaar), Emmerik (31 mei), Gendt, Grave, Lochem (9 juli)
* Een mislukte Friese strafaanval op Drenthe, de Fries-Drentse Oorlog, komt ten einde.
* 15 augustus - De congregatie van Servieten van Maria wordt opgericht.
* Paus Gregorius IX doet de volgende bullen uitkomen:
** Vox Rama: Satanistische rituelen worden veroordeeld
** Etsi Judaeorum: roept op tot het voorkomen van aanvallen tegen joden
** Licet ad capiendos (20 april): ketters die zich niet willen bekeren, verliezen al hun privileges zonder mogelijkheid van beroep
* 19 september - De Rooms-koning Hendrik VII verleent de burgers van Den Bosch tolvrijheid op de Rijn.
* Het Land van Herpen en Uden wordt afgescheiden van het territorium Cuyk.
* kloosterstichtingen: Dominicanenklooster (Brugge), Nijeklooster (Scharnegoutum), Zwartewatersklooster
* Virgilius van Salzburg wordt heilig verklaard.
* Oudst bekende vermelding: 's Herenelderen, Kaprijke, Ružomberok, Trostberg

## Opvolging

* Antiochië en Tripoli - Bohemund IV opgevolgd door zijn zoon Bohemund V
* Piëmont - Thomas I van Savoye opgevolgd door zijn zoon Thomas II
* Savoye - Thomas I opgevolgd door zijn zoon Amadeus IV
* aartsbisschop van Servië - Sava opgevolgd door Arsenije van Srem
* Utrecht - Wilbrand van Oldenburg opgevolgd door Otto van Holland

## Geboren

* Aleidis van Bourgondië, echtgenote van Hendrik III van Brabant (jaartal bij benadering)

## Overleden

* maart - Bohemund IV, vorst van Antiochië (1201-1216, 1219-1233)
* 26 juli - Wilbrand van Oldenburg, bisschop van Paderborn en Utrecht
* 27 juli - Ferrand van Portugal (45), echtgenoot van de Vlaamse gravin Johanna van Constantinopel
* Albert van Cuijk, heer van Asten
* Ali Ibn al-Athir (~73), Arabisch filosoof
* Mathilde van Angoulême (~52), Frans edelvrouw
* Thomas I, graaf van Savoye
* Yolande van Courtenay (~33), echtgenote van Andreas II van Hongarije
# 1086

Het jaar 1086 is het 86e jaar in de 11e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

## Gebeurtenissen
### juni

* 15 - Hertog Vratislav II van Bohemen wordt tot koning gekroond.

### juli

* 10 - Knoet IV van Denemarken wordt in Odense met een broer en 17 volgelingen gedood.

### augustus

* 1 - De eerste versie van het Domesday Book, een overzicht van de onroerende goederen in Engeland en hun eigenaren, wordt in Salisbury overhandigd aan Willem de Veroveraar.
* 24 - De abdij van Affligem wordt officieel ingewijd.

### oktober

* 23 - Slag bij Zallaqa: De Almoraviden onder Yusuf ibn Tashfin, die de taifa-rijken van Spanje te hulp is geschoten, verslaan het leger van Alfons VI van León en Castilië vernietigend. Toledo blijft echter in Castiliaanse handen, en de situatie in Spanje komt in een patstelling terecht.

### zonder datum

* Herman van Salm geeft het tegenkoningschap op en trekt zich terug op zijn eigen bezittingen.
* De Seltsjoeken veroveren Edessa.
* Alan IV van Bretagne moet zijn hertogdom ontvluchten onder druk van Willem de Veroveraar van Normandië. Later dat jaar sluiten ze vrede, en trouwt Alan Willems dochter Constance.
* Bisschop van Utrecht Koenraad krijgt grafelijke rechten over Oostergo, Westergo en een onbekend graafschap aan de IJssel.
* Tatikios doet mislukte pogingen Nicaea te heroveren op de Seltsjoeken.
* De Imam Alimoskee in Najaf wordt herbouwd.
* Peter I van Aragón trouwt met Agnes van Poitou.
* Voor het eerst vermeld: Asse, Morialmé, Wolvertem

## Opvolging

* Aquitanië, Gascogne en Poitiers - Willem VIII opgevolgd door zijn zoon Willem IX
* Denemarken - Knoet IV opgevolgd door zijn broer Olaf I
* Luxemburg - Koenraad I opgevolgd door zijn zoon Hendrik III
* paus (24 mei) - Victor Daufari als Victor III in opvolging van Gregorius VII

## Geboren

* Ahmad Sanjar, sultan van Khorasan (1096-1157) (of 1084)
* Bolesław III, koning van Polen (1102-1138)

## Overleden

* 15 maart - Richilde, gravin van Henegouwen (1051-1070)
* 18 maart - Anselmus de Jongere, bisschop van Lucca (1061-1086)
* 2 mei - Humbertus, Limburgs geestelijke
* 21 mei - Wang Anshi (64), Chinees staatsman
* 10 juli - Knoet IV (~43), koning van Denemarken (1080-1086)
* 8 augustus - Koenraad I (~46), graaf van Luxemburg (1059-1086)
* 25 september - Willem VIII (~63), hertog van Aquitanië (1058-1086)
* 25 december - Judith Přemysl (~29), echtgenote van Wladislaus I van Polen
* Ramon Folc I, burggraaf van Cardona
* Ibn Ammar (~55), Andalusisch dichter (jaartal bij benadering)
* Ealdgyth Svannesha, echtgenote van Harald II van Engeland (jaartal bij benadering)
* Jaropolk Izjaslavitsj, prins van Wolynië en Toerov (of 1087)
# Chicago Marathon 2003

De Chicago Marathon 2003 vond plaats op 12 oktober 2003.

## Uitslagen
### Mannen

| rang | naam | land | tijd |
| 1 | Evans Rutto | KEN | 2:05.50 |
| 2 | Paul Koech | KEN | 2:07.07 |
| 3 | Daniel Njenga | KEN | 2:07.41 |
| 4 | Peter Chebet Kiprono | KEN | 2:08.43 |
| 5 | Jimmy Muindi | KEN | 2:08.57 |
| 6 | Abdelkader El Mouaziz | MAR | 2:09.38 |
| 7 | Meb Keflezighi | USA | 2:10.03 |
| 8 | Hendrick Ramaala | RSA | 2:10.55 |
| 9 | Sisay Bezabeh | AUS | 2:11.08 |
| 10 | Josephat Kiprono | KEN | 2:11.30 |
| 11 | Alinio Carrasco | COL | 2:12.09 |
| 12 | Joseph Ngolepus | KEN | 2:14.23 |
| 13 | Ben Kimondiu | KEN | 2:15.10 |
| 14 | Todd Reeser | USA | 2:15.11 |
| 15 | Peter Githuka | KEN | 2:15.23 |
| 16 | Mark Steinle | GBR | 2:15.41 |
| 17 | Jeff Schiebler | CAN | 2:17.22 |
| 18 | Peter Gilmore | USA | 2:17.33 |
| 19 | Mike Donnely | USA | 2:17.54 |
| 20 | Jason Lehmkuhle | USA | 2:18.24 |

### Vrouwen

| rang | naam | land | tijd |
| 1 | Svetlana Zacharova | RUS | 2:23.07 |
| 2 | Constantina Diță | ROU | 2:23.35 |
| 3 | Jeļena Prokopčuka | LAT | 2:24.53 |
| 4 | Albina Ivanova | RUS | 2:25.35 |
| 5 | Grazyna Syrek | POL | 2:26.22 |
| 6 | Malgorzata Sobanska | POL | 2:27.50 |
| 7 | Colleen De Reuck | USA | 2:28.01 |
| 8 | Madina Biktagirova | RUS | 2:28.33 |
| 9 | Nuta Olaru | ROU | 2:29.00 |
| 10 | Deeja Yougquist | USA | 2:29.01 |
| 11 | Anastasia Ndereba | KEN | 2:30.21 |
| 12 | Madaí Pérez | MEX | 2:31.34 |
| 13 | Jenny Spangler | USA | 2:32.39 |
| 14 | Tina Connely | CAN | 2:35.39 |
| 15 | Jackie Gallagher | AUS | 2:37.19 |
| 16 | Rachel Sauder-Kinsman | USA | 2:37.49 |
| 17 | Kimberley Fitchen-Young | USA | 2:39.39 |
| 18 | Jennifer Tonkin | USA | 2:40.23 |
| 19 | Lidia Şimon | ROU | 2:40.53 |
| 20 | Erica Larson | USA | 2:40.53 |
* (en) Uitslagen op www.athlinks.com
* (en) Marathonuitslagen van de mannen in 2003 (IAAF.org)
* (en) Marathonuitslagen van de vrouwen in 2003 (IAAF.org)
* (fr) Uitslagen op marathoninfo.free.fr
* (en) BANK OF AMERICA CHICAGO MARATHON RESULTS & HISTORY (chicagomarathon.com)
1977 · 1978 · 1979 · 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1984 · 1985 · 1986 · 1987 · 1988 · 1989 · 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2021 · 2022 · 2023
# Avmz

De Avmz, voorheen Avmz 111, werd omgebouwd als een type intercityrijtuig van de Nederlandse Spoorwegen. Het zijn tien eerste klas-rijtuigen die in vanaf 1962 door diverse fabrikanten zijn gebouwd voor gebruik in onder meer internationale treinen.

## Vroegere inzet

Deze rijtuigen werden in Eurocity-treinen en worden nog in Intercity-treinen tussen Nederland en Duitsland gebruikt.
Daarna reden rijtuigen van ditzelfde type, maar dan eigendom van de Deutsche Bahn, in de treinserie 140/240 (Internationale trein Schiphol – Amersfoort – Bad Bentheim – Berlin Ostbahnhof / Szczecin Główny). Daarbij ging het om slechts één Avmz-rijtuig naast acht andere rijtuigen.

## Huidige inzet

Vanaf 2006 zouden de rijtuigen door NS Internationaal gebruikt worden in slaaptreinen, maar begin 2007 zijn ze overgenomen door NS Reizigers om in combinatie met gehuurde ICL-rijtuigen ingezet te worden in de intercity Amsterdam Centraal – Amersfoort – Apeldoorn – Deventer (treinserie 1500). Tevens zijn ze ingezet in de treinseries 2000 en 14300.
Vanaf september 2009 zijn de Avmz-rijtuigen net als het ICL niet in gebruik.

## Afscheid Avmz

Tegelijkertijd met de retourgave van de (geleasede) ICL rijtuigen aan de DB zijn de 10 Avmz rijtuigen medio 2010 door NS aan de DB verkocht. Na een beperkte revisie en een omkleuring worden de rijtuigen door de DB als Bvmz in IC diensten ingezet.
* Stalen rijtuigen van de NS
# Brachinus galactoderus

Brachinus galactoderus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1970 door Erwin.
# Glenea signaticollis

Glenea signaticollis is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1889 door Gahan.
# Julia (The Beatles)

Julia is een lied van de Beatles, van het album The Beatles, en is in 1976 als B-kant op de single van Ob-La-Di, Ob-La-Da uitgebracht. Het is geschreven door John Lennon, maar staat zoals gebruikelijk officieel op naam van het schrijversduo Lennon-McCartney.

## Beschrijving

Julia werd geschreven toen Lennon, samen met de andere Beatles-leden, bij Maharishi Mahesh Yogi verbleef in Rishikesh, India. Daar leerde hij de karakteristieke speelwijze op gitaar van Donovan. Het nummer gaat over de moeder van Lennon, Julia Lennon, die in 1958 overleed toen John Lennon 17 jaar oud was. Zij gaf Lennon zijn eerste gitaar, en stimuleerde de interesse van haar zoon in muziek.

## Opname

Lennon nam dit nummer op 13 oktober 1968 op als laatste nummer voor The White Album . Hij zong de zangpartij tweemaal en kwam zo ook als double-tracked vocal terecht op het album. Het is het enige Beatles-nummer waarop enkel Lennon te horen valt. Paul McCartney, daarentegen, speelde wel vaker solonummers op Beatles-albums, zoals Yesterday en Blackbird.

## Muzikanten

Bezetting volgens Ian MacDonald
* John Lennon – zang, akoestische gitaar

## Covers

* Volgens producer Butch Vig coverde Kurt Cobain het nummer tijdens geluidstests voor de opnames van Nirvana's Nevermind. Verder zou Julia ook Cobain's favoriete Beatles-nummer geweest zijn.
Voetnoten
* ↑ Lewisohn, Mark (1992). The Complete Beatles Chronicle. Harmony, New York, 303. ISBN 0-517-58100-0.
* ↑ (en) MacDonald, Ian (2007). Revolution in the Head: The Beatles' Records and the Sixties. Chicago Review Press, Chicago, 281. ISBN 978-1-55652-733-3.
Bronnen
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Julia (Beatles song) op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
# Bruskespar kevnidennek

Bruskespar kevnidennek is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1998 door Morvan.
# 1I/ʻOumuamua

1I/ʻOumuamua, ook bekend als 1I/2017 U1 of kortweg ʻOumuamua, is een interstellair object dat het zonnestelsel in 2017 en 2018 bezocht en weer vertrok. Het was het eerste interstellair object dat ooit in het zonnestelsel werd waargenomen.

## Beschrijving
### Ontdekking

1I/2017 U1 werd op 20 oktober 2017 ontdekt met de STARRS1-telescoop op de berg Haleakala op het Hawaïaanse eiland Maui. Het object bewoog met een snelheid van 44 kilometer per seconde (160.000 km/uur) en werd voor het eerst waargenomen door Rob Weryk van het Instituut voor Astronomie van de Universiteit van Hawaï. Er wordt verondersteld dat 'Oumuamua al honderden miljoenen jaren in alle eenzaamheid door de Melkweg zou zwerven.

### Vorm

Het zou mogelijk om een donker rotsblok met een middellijn van zo'n 150 meter gaan. Het object zou naar schatting minstens 400 meter lang zijn, elke 7,3 uur om zijn as wentelen en spectaculaire helderheidsvariaties (factor 10) vertonen. Dit werd ontdekt door opnamen van de Very Large Telescope van de ESO op de berg Cerro Paranal in de Chileense Atacamawoestijn te combineren met die van andere (grote) telescopen. Uit deze observaties bleek voorts dat het oppervlak een donkerrode kleur heeft (vergelijkbaar met de objecten in het buitengebied van het zonnestelsel en mogelijk een gevolg van de inwerking van miljoenen jaren kosmische straling) en dat het volkomen chemisch inerte materie betreft met geen stofspoor. Dit wijst er mogelijk op dat het een rotsachtig of metaalrijk object betreft dat weinig ijs of water bevat.

### Herkomst

Vermoed wordt dat het object afkomstig is uit de richting van het sterrenbeeld Lier, meer bepaald uit de omgeving van de ster Wega alwaar een planetenstelsel-in-wording is ontdekt. Dat het rotsblok ook daadwerkelijk van de omgeving van Wega afkomstig is, wordt uiterst onwaarschijnlijk geacht, aangezien het ongeveer 300.000 jaar over de tocht naar het zonnestelsel moet hebben gedaan. Toen stond Wega ergens anders aan de hemel omdat Wega een eigenbeweging heeft van 0,35 boogseconde per jaar, ofwel 29,1 graden in 300.000 jaar. Het object is hoogst waarschijnlijk afkomstig uit een binair systeem, waarvan een van de twee sterren een relatief hoge massa heeft. Het object passeerde op 24 miljoen kilometer afstand van de aarde en zette vervolgens zijn tocht verder richting het sterrenbeeld Pegasus voort. Het heeft een snelheid ten opzichte van de zon van ongeveer 26,3 km/s.

### Naamgeving

De IAU (Internationale Astronomische Unie, de wereldwijde vereniging van beroepsastronomen) stelde begin november 2017 richtlijnen op voor de naamgeving en classificatie van dit nieuwe soort objecten. Daardoor kreeg A/2017 U1 nu de officiële aanduiding 1I/2017 U1. De I staat voor 'interstellar', de 1 ervoor duidt aan dat dit het eerste dergelijke object is. Daarenboven kreeg het object een echte naam: 'Oumuamua. De Hawaïaanse okina ' voor de O maakt deel uit van de naam, die eerste (boodschapper) van ver betekent.

### Zonnezeil?

De spannende hypothese dat 'Oumuamua een buitenaards voertuig met zonnezeil zou zijn kon niet bevestigd worden. Anderen beschouwen 'Oumuamua als een komeet en geen planetoïde.