OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ilisha africana

Ilisha africana is een straalvinnige vissensoort uit de familie van haringen, sardienen en pellona's (Pristigasteridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1795 door Bloch.
* ↑ (en) Ilisha africana op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Ilisha africana. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 10 2011 version. N.p.: FishBase, 2011.
# Inhuma

Inhuma kan verwijzen naar:
* Inhuma (gemeente), een gemeente in de Braziliaanse deelstaat Piauí
* Inhuma (geslacht), een geslacht van hooiwagens
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Inhuma en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Insomniac (Enrique Iglesias)

Insomniac is het achtste studioalbum en vierde Engelstalige album van Enrique Iglesias. Het album bevat producties van John Shanks, Kristian Lundin, Sean Garrett, Anders Bagge, Mark Taylor, Stargate en Maratone. Ook bevat het de eerste samenwerking met een rapper, Lil' Wayne, en een cover, Tired Of Being Sorry, van de Amerikaanse band Ringside. Het album werd op 11 juni 2007 uitgebracht. Het is het eerste studioalbum sinds 7 uit 2003.

## Tracklist

* Ring My Bells
* Push (met Lil' Wayne)
* Do You Know? (The Ping Pong Song)
* Somebody's Me
* On Top Of You
* Tired Of Being Sorry
* Miss You
* Wish I Was Your Lover
* Little Girl
* Stay Here Tonight
* Sweet Isabel
* Don't You Forget About Me
* Dímelo (Spaanse versie van Do You Know? (The Ping Pong Song))
* Alguien Soy Yo (Spaanse versie van Somebody's Me)
* Amigo Vulnerable (Spaanse versie van Tired Of Being Sorry)
# Ineffabilis providentia

Ineffabilis providentia (Latijn voor Onuitsprekelijke voorzienigheid) was een pauselijke bul, uitgevaardigd door paus Paulus II op 19 april 1470, waarin hij bepaalde dat het Heilig Jubeljaar iedere 25 jaar zou plaatsvinden.

## Geschiedenis

Het uitroepen van een jubeljaar vond zijn oorsprong tijdens het pontificaat paus Bonifatius VIII. Met zijn bul Antiquorum habet op 22 februari 1300 werd het jaar uitgeroepen tot een periode van deemoed en ommekeer. Deze oproep volgde op de diverse onlusten (o.a. met de Colonna familie) binnen de stad Rome, maar ook door Bonifatius’ problemen met Filips IV van Frankrijk over het zelfbeschikkingsrecht van de Franse koning inzake kerkelijke aangelegenheden (benoemingen, heffen van belastingen). Door de stroom aan pelgrims die Rome in de kerstperiode van 1299 Rome bezochten voelde Bonifatius zich gesterkt en het uitroepen van het jubeljaar was hierbij een geschikt middel. Wegens het succes verordonneerde hij tevens, dat elke 100 jaar uitgeroepen zou worden tot een jubeljaar.
Onder paus Clemens VI (1342-1352) werd de cyclus teruggebracht naar 50 jaar (bul Unigenitus), waarna paus Urbanus VI (1378-1389) (bul Salvator noster Unigenitus) besliste om die te veranderen naar een periode van 33 jaar (enerzijds refererend aan de leeftijd van Jezus waarop hij gestorven zou zijn en weer opgestaan, anderzijds om de gelovigen zo veel mogelijk de gelegenheid te geven deel te kunnen nemen aan een bijzonder kerkelijk jaar). Onder paus Nicolaas V (1447-1455) werd echter de cyclus van het heilig jaar weer op de 50 jaar gezet.
Met zijn bul Ineffabilis providentia werd uiteindelijk door paus Paulus II bepaald, dat iedere 25 jaar een jubeljaar gehouden zou worden, te beginnen in 1475.

## Pauselijke bullen met betrekking tot een jubeljaar

(Opmerking: Niet alle jubeljaren werden aangekondigd met een pauselijke bul)
* 1750
** Paus Benedictus XIV
*** Peregrinantes A Domino (1749)
* 1775
** Paus Clemens XIV
*** Salutis Nostrae (1774)
*** Summa Dei (1775)
* 1825
** Paus Leo XII
*** Quod hoc Ineunte (1824)
*** Charitate Christi (1825)
*** Exultabat Spiritus (1825)
* 1925
** Paus Pius XI
*** Infinita Dei Misericordia (1924)
* 1950
** Paus Pius XII
*** Jubilaeum maximum (1949)
* 1975
** Paus Paulus VI
*** Apostolorum limina (1974)
* 1983
** Paus Johannes Paulus II
*** Aperite Portas Redemptori (1983)
* 2000
** Paus Johannes Paulus II
*** Incarnationis Mysterium (1998)
* ↑ In 1933 en 1983 werden nog twee bijzondere jubeljaren toegevoegd, waarbij herdacht werd dat respectievelijk 1900 en 1950 jaar geleden Jezus Christus was gestorven en weer opgestaan.
* ↑ Door politieke onrust in Italië kwamen de jubeljaren 1800 (bezetting Napoleon) en 1850 (onafhankelijkheidsoorlogen) te vervallen
* (en) Ineffabilis providentia
# Ingrid Marie

De Ingrid Marie is een appelras , dat tot de traditionele appelrassen van de twintigste eeuw kan worden gerekend.
De Ingrid Marie is rond 1910 bij toeval ontstaan op de landbouwschool Flemløse op het eiland Funen in Denemarken. Leraar K. Madsen noemde de nieuwe appel naar zijn dochter.
De Cox's Orange Pippin is waarschijnlijk een van de ouders van deze spontane kruising. De Ingrid Marie heeft een stevige roodgespikkelde schil met gele accenten. De roodgele kleur kan ook in het vruchtvlees te zien zijn. Dat wijst op verwantschap met de verschillende renettensoorten (zoals de rode goudreinet). De boom groeit goed in een vochtige, niet te warme omgeving. De Ingrid Marie heeft een zoetzure smaak en werd snel populair, maar is na de Tweede Wereldoorlog geleidelijk verdrongen door smakelijker en rijker dragende nieuwe rassen. Bij de hobbyteler bleef de appel geliefd.
# Inostemma quinquearticulatum

Inostemma quinquearticulatum is een vliesvleugelig insect uit de familie van de Platygastridae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1938 door Szelenyi.
# Isichthys henryi

Isichthys henryi is een straalvinnige vissensoort uit de familie van de tapirvissen (Mormyridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1863 door Gill.
* ↑ (en) Isichthys henryi op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Isichthys henryi. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 02 2013 version. N.p.: FishBase, 2013.
# Intercletodes interita

Intercletodes interita is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Cletodidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1987 door Fiers.
# Iselma murina

Iselma murina is een keversoort uit de familie van oliekevers (Meloidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1966 door Kaszab.
# Iselma penrithae

Iselma penrithae is een keversoort uit de familie van oliekevers (Meloidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1981 door Kaszab.
# Iselma optata

Iselma optata is een keversoort uit de familie van oliekevers (Meloidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1909 door Péringuey.
# Iselma quadrimaculata

Iselma quadrimaculata is een keversoort uit de familie van oliekevers (Meloidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1942 door Borchmann.
# Isobrachium

Isobrachium is een geslacht van vliesvleugelige insecten van de familie platkopwespen (Bethylidae).

## Soorten

* I. caprae Masi, 1932
* I. hispanicum Cameron, 1881
* I. nigricorne (Nees, 1834)
# Ischnomera cinerascens

Ischnomera cinerascens is een keversoort uit de familie schijnboktorren (Oedemeridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1868 door Pandelle.
# Ischnomelissa zonata

Ischnomelissa zonata is een vliesvleugelig insect uit de familie Halictidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1997 door Engel.
# Ischnomera besucheti

Ischnomera besucheti is een keversoort uit de familie schijnboktorren (Oedemeridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1993 door Švihla.
# Cheumatopsyche smithi

Cheumatopsyche smithi is een schietmot uit de familie Hydropsychidae. De soort komt voor in het Nearctisch gebied.
# Kevin Volchok

Kevin Volchok, gespeeld door acteur Cam Gigandet, is een personage uit de televisieserie The O.C..

## Seizoen 3

Volchok is een surfer en verschijnt voor het eerst in de serie als Johnny Harpers rivale. Johnny wordt pissig op Volchok als hij zoent met zijn vriendin Casey. Ryan Atwood probeert een gevecht te voorkomen, maar slaat hem zelf uiteindelijk.
Volchok wil wraak, maar Ryan lijkt er niet op in te gaan. Zo snijdt hij met een sleutel de tekst "Lil Bitch" op zijn auto en chanteert en ontvoert Marissa Cooper, Ryans vriendin. Ryan vertelt hem dat als hij wil vechten, het een gevecht is tot de dood erop volgt. Hierdoor schrikt hij Volchok af.
Als Johnny overlijdt, gaat hij hier op een vreemde manier mee om. Hierdoor schept hij een band met Marissa, die ook gebroken is door de dood van Johnny. Volchok verschijnt opnieuw in Ryans leven als blijkt dat Ryan nu een relatie heeft met Sadie Campbell, Volchoks ex-vriendin. Uiteindelijk krijgt hij een relatie met Marissa. Hij heeft een slechte invloed op haar, waardoor zij vervreemd raakt van haar vrienden en familie.
Hun relatie duurt lang, maar als Marissa hem betrapt als hij een ander zoent, dumpt ze hem. Dezelfde avond steelt hij geld van Taylor Townsend, waardoor Ryan hem in zijn eigen huis in elkaar slaat. Het loopt zo uit de hand, dat Ryan hem uiteindelijk brengt naar het ziekenhuis. Volchok verlinkt hem niet bij de politie, maar besluit Ryan te chanteren. Zo dwingt hij hem mee te doen aan een auto inbraak.
Marissa wijst hem opnieuw af als hij zich emotioneel openstelt voor haar. Volchok wordt boos en duwt met zijn auto haar auto van de weg. De auto rolt van een heuvel, waardoor Marissa overlijdt.

## Seizoen 4

Volchok besluit te vluchten naar Mexico. Ryan wil wraak en krijgt hulp van Julie Cooper, Marissa's moeder. Hij gaat, samen met Seth Cohen naar Mexico om Volchok te overhalen om zich aan te geven. Hij weigert.
Volchok zoekt advies bij advocaat Sandy Cohen. Sandy helpt hem, maar heeft wel een afschuw voor de moordenaar. Na een confrontatie met Ryan, is nu bekend dat hij zijn straf uitzit in de gevangenis.

## Externe link

* (en) Kevin Volchok in de Internet Movie Database
# Karenga (district)

Karenga is een district in het noorden van Oeganda. Hoofdstad van het district is de stad Karenga. Het district telde in 2010 naar schatting 68.500 inwoners op een oppervlakte van 3.193 km².
Het district werd opgericht in 2019 toen het werd afgesplitst van het district Kaabong. Het grenst in het noorden aan Zuid-Soedan. Het district is opgedeeld in 7 sub-county's, 22 gemeenten (parishes) en telt 173 dorpen.
In het noorden van het district ligt Kidepo Valley National Park.
# Chelonus subgenalis

Chelonus subgenalis is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Tobias in 1991.
# Keijcyoidea scissa

Keijcyoidea scissa is een mosselkreeftjessoort uit de familie van de Cytherellidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1989 door Malz & Jellinek.
# Keteldal

Een keteldal, kaar, cirque of firnbekken (indien nog gevuld met sneeuw/ijs/firn) is een half cirkelvormige vallei gevormd door de erosie die door een gletsjer wordt veroorzaakt.
Een keteldal kan tot een vierkante kilometer groot worden en bevindt zich op een berghelling, met aan drie zijden kliffen. Er kan zich een meer bevinden in de ketel, die aan de vierde zijde wordt afgegrensd door harde rots of door een morene, een soort dam van door de gletsjer voortgeduwd puin.
Een keteldal vormt zich voornamelijk op beschutte hellingen waar weinig zon komt, zodat sneeuw zich kan ophopen. Als gevolg van het bevriezen en ontdooien van water in scheuren (vorstverwering) en door de schurende werking van de gletsjer met puin erodeert het deel van de helling waar de gletsjer zich bevindt. Zo kan een komvormig keteldal ontstaan. Het keteldal wordt groter wanneer de drie klifwanden verder eroderen.
Wanneer twee naast elkaar gelegen keteldalen naar elkaar toe eroderen, ontstaat een arête, of smalle bergkam. Wanneer drie of meer keteldalen naar elkaar toe eroderen, ontstaat een piek of horn. De Matterhorn in de Alpen is een voorbeeld van zo'n piek.

## Bekende keteldalen

* Cirque de Gavarnie, Frankrijk
* Blue Lake Cirque, New South Wales, Australië
* Iceberg Cirque, Montana, Verenigde Staten
* Cirque de Navacelles, Frankrijk
* Cirque du Fer-à-Cheval, Frankrijk
* Cirque of the Towers, Wyoming, Verenigde Staten
* Tuckerman Ravine, New Hampshire, Verenigde Staten
* Śnieżne Kotły, Reuzengebergte, Polen
* Chandra Taal, Himachal Pradesh, India
# Cheiloneurus inimicus

Cheiloneurus inimicus is een vliesvleugelig insect uit de familie Encyrtidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1925 door Compere.
# Cheumatopsyche madagassa

Cheumatopsyche madagassa is een schietmot uit de familie Hydropsychidae. De soort komt voor in het Afrotropisch gebied.
# Chelonus bussyi

Chelonus bussyi is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Viereck in 1913.
# Chamaesyrphus pruinosomaculatus

Chamaesyrphus pruinosomaculatus is een vliegensoort uit de familie van de zweefvliegen (Syrphidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1906 door Strobl.
# Chamaesphecia zarathustra

Chamaesphecia zarathustra is een vlinder uit de familie wespvlinders (Sesiidae), onderfamilie Sesiinae.
De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd door Gorbunov & Špatenka in 1992. De soort komt voor in het Palearctisch gebied.
# Karl-Heinz Rosch

Karl-Heinz Rosch (Meißen, 3 oktober 1926 - Goirle, 6 oktober 1944) was een Duitse Wehrmacht-soldaat die op 6 oktober 1944 het leven van twee kinderen redde.

## Jeugd

Rosch was een ongewenst kind. Toen zijn beide ouders opnieuw trouwden, bracht hij de rest van jeugd door bij zijn grootouders in Nerchau. Hij was erg geïnteresseerd in de natuur en wilde later graag boswachter worden.

## Wehrmacht

Kort nadat Rosch eindexamen gymnasium had gedaan, moest hij zijn dienstplicht in het Duitse leger vervullen. Hij werd als kanonnier bij een Fallschirmjäger-artillerieregiment geplaatst. Hij was gelegerd op een boerderij in het Noord-Brabantse Goirle; met de familie die de boerderij bewoonde, kon hij goed overweg. Op 6 oktober 1944 redde Rosch het leven van twee kinderen (de 4-jarige Jan en de 5-jarige Toos Kilsdonk) door hen van de plek waar ze aan het spelen waren, naar binnen te brengen. Kort daarna kwam Rosch op dezelfde plek om het leven door een inslaande mortiergranaat. Het uiteengereten lichaam van Rosch werd begraven bij de boerderij waar hij ingekwartierd was. In 1948 werd Rosch herbegraven op de Duitse militaire begraafplaats in Ysselsteyn.

## Erkenning

Op 4 november 2008 werd het standbeeld onthuld dat moet herinneren aan de heldendaad van Karl-Heinz Rosch. In het begin lokte het controverse uit tussen voor- en tegenstanders. Het standbeeld staat in de tuin van de buurman van het boerengezin waar Rosch destijds was ingekwartierd en is vanaf de straatkant goed te zien. Op een op de sokkel aangebrachte plaquette is volgende inscriptie te lezen: Dit beeld is een eerbetoon aan hem en allen die het goede doen in kwade tijden.
* Netwerk, `t Was maar een mof - het verhaal van Karl-Heinz Rosch (2005).
* Bree, Han van. Het aanzien van 2008. Twaalf maanden wereldnieuws in beeld Spectrum, 2008, ISBN 978-90-491-0013-1
# Kilometerraai

Een kilometerraai is een bord dat geplaatst is langs een rivier of kanaal en de afstand aangeeft tot het begin van de vaarweg. Het geeft voor een schipper de positie van het schip aan en maakt het mogelijk daarover te communiceren.
Traditioneel wordt de positie van een binnenschip over de marifoon echter aangegeven door middel van een bekend punt aan de wal. Bij de mededeling "De Terra Nova zit bij Transol en gaat de Lek op." hoort iedere binnenschipper die de Noord afkomt te weten dat hij moet oppassen en het schip misschien stuurboord op stuurboord moet passeren. Watersporters zouden er meer aan hebben als de kilometerraai van de betreffende witte villa in Slikkerveer (waar het grote bord Transol al jaren geleden is weggehaald) zou worden genoemd.
De noodzaak voor fysieke borden wordt voor de beroepsvaart steeds minder, omdat praktisch elk nieuw binnenschip wordt uitgerust met elektronische plaatsbepalingssystemen door middel van GPS, met elektronische Inland ECDIS S-57-vaarkaarten en met Inland-AIS.

## Fotogalerij

* Kilometerraai 1000 aan de Maaskade in Rotterdam
* Het bruggenhoofd van de Willemsbrug bij kilometerraai 1000

## Externe link

* binnenvaartinbeeld.com
# Chiese

De Chiese is een rivier in Lombardije, Noord-Italië met een lengte van 160 kilometer.
De rivier ontspringt uit de gletsjer Vedretta di Fumo in het massief van de Adamello. De Chiese stroomt vervolgens door Val di Fumo waar het water wordt opgevangen door stuwdammen en het Lago di Bissina en Lago di Malga Boazzo ontstaan. Hierna vervolgt de rivier zijn weg via het Val di Daone en de Valli Giudicarie naar het Idromeer. Bij Idro verlaat de Chiese dit meer en stroomt door het Valle Sabbia richting de Oglio waar hij na een tocht van 160 kilometer in uitstroomt.

## Plaatsen aan de Chiese

* Idro
* Vestone
* Gavardo
* Montichiari
* Carpenedolo
* Gemeinsame Normdatei: 109511378X
* Library of Congress Control Number: sh2002003908
* Nationale Bibliotheek van Tsjechië: ge637647
* Nationale Bibliotheek van Israël: 987007537330105171
* Virtual International Authority File: 125144647637535833691
* WorldCat (via VIAF): 125144647637535833691
# Chiesina Uzzanese

Chiesina Uzzanese is een gemeente in de Italiaanse provincie Pistoia (regio Toscane) en telt 4139 inwoners (31-12-2004). De oppervlakte bedraagt 7,2 km², de bevolkingsdichtheid is 575 inwoners per km².
De volgende frazioni maken deel uit van de gemeente: Capanna, Chiesanuova, Molin Nuovo.

## Demografie

Chiesina Uzzanese telt ongeveer 1540 huishoudens. Het aantal inwoners steeg in de periode 1991-2001 met 1,2% volgens cijfers uit de tienjaarlijkse volkstellingen van ISTAT.
| Jaar | Inwoneraantal |
| 1991 | 3934 |
| 2001 | 3983 |

## Geografie

De gemeente ligt op ongeveer 20 m boven zeeniveau.
Chiesina Uzzanese grenst aan de volgende gemeenten: Altopascio (LU), Buggiano, Fucecchio (FI), Montecarlo (LU), Pescia, Ponte Buggianese, Uzzano.

## Externe link

* http://www.comune.chiesinauzzanese.pt.it
* Italiaans bureau voor statistiek
Abetone · Agliana · Buggiano · Chiesina Uzzanese · Cutigliano · Lamporecchio · Larciano · Marliana · Massa e Cozzile · Monsummano Terme · Montale · Montecatini Terme · Pescia · Pieve a Nievole · Pistoia · Piteglio · Ponte Buggianese · Quarrata · Sambuca Pistoiese · San Marcello Pistoiese · Serravalle Pistoiese · Uzzano
* ↑ https://demo.istat.it/?l=it.
# Charge!

Charge! is het tweede en laatste muziekalbum van Paladin. Alhoewel het eerste titelloze Paladin weinig succes kende mocht Paladin een tweede album opnemen. Opnamen vonden plaats in de Apple Studio in Londen gedurende december 1971 en januari 1972. Geluidstechnicus was Geoff Emerick, die later een grote rol zou spelen bij bijvoorbeeld Genesis. Een beroemde geluidsstudio stond echter niet garant voor goede verkopen, het album verkocht nauwelijks en de band ging roemloos ten onder. De muziek is anders dan bij het debuutalbum meer richting standaardrock. Er verscheen een geremasterde versie met enig bonusmateriaal bij Esoteric Recordings
Het feit dat het album gestoken is een hoes van Roger Dean kon de verkoop kennelijk ook niet stimuleren.

## Musici

* Peter Solley – toetsinstrumenten, viool
* Keith Webb – slagwerk
* Peter Beckett – basgitaar, zang
* Derek Foley – gitaar, zang
* Lou Stonebridge – zang, toetsinstrumenten, mondharmonica
# Chargeren

Chargeren kan betekenen:
* Chargeren (persoon): het beladen van een persoon met bepaalde taken
* Het uitvoeren van een aanval vanuit gesloten formatie
* Het overdrijven van een situatie om iets of iemand belachelijk te maken
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Chargeren en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Chelonus balchanicus

Chelonus balchanicus is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Tobias in 1999.
# Chlaenius howa

Chlaenius howa is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1891 door Kunckel dHerculais.
# Chlaenius humphreyi

Chlaenius humphreyi is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1927 door Alluaud.
# Chlaenius huedepohli

Chlaenius huedepohli is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1983 door Mandl.
# Chlanidota paucispiralis

Chlanidota paucispiralis is een slakkensoort uit de familie van de Buccinidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1951 door Powell.
# Chen Kui

Chen Kui (陈骙; 1128–1203) was een geleerde die als eerste de Chinese retorica systematisch behandelde in zijn boek Wen Ze ('Regels van het schrijven').

## Biografie

Chen Kui werd geboren onder de zuidelijke Song-dynastie in de stad Linhai. Nadat hij op de jonge leeftijd van 24 de graad van jinshi behaalde, werd hij teboeksteller van de keizerlijke bibliotheek. Na kritiek op de verspilling aan het hof, waar volgens hem veel meer ambtenaren rondliepen dan nodig, werd hij weggepromoveerd naar de provincie. Daar schreef hij in 1170 de Wen Ze, een retorisch handboek dat gretige aftrek zal gevonden hebben bij deelnemers aan het ambtenarenexamen. In 1190 werd hij onder keizer Guangzong secretaris van de keizerlijke bibliotheek, waarvan hij een historiek compileerde (中興館閣錄).

## Wen Ze

Bijzonder aan de Wen Ze (文则) is dat Chen Kui de regels voor de schrijfkunst empirisch afleidde uit de klassieke teksten. Zo zocht hij in het Boek der Liederen naar de principes voor kleurrijke taal en in het Boek der Riten naar heldere taal. Uit de hoofdstukken Tan Gong probeerde hij de juiste zinslengte te destilleren, wat voor zover bekend de eerste kwantitatieve stijlanalyse opleverde in de literatuurwetenschap. Gevonden regelmatigheden probeerde hij toe te passen op nieuwe werken en waar nodig bij te stellen. Hij vond drie stijlen van uiteenzetting: van detail naar conclusie, van hoofdzaak naar detail, en van hoofdzaak via detail naar een herformulering van de hoofdzaak.
Pas in de 21e eeuw verscheen een partiële Engelse vertaling van de tekst.

## Externe link

* Records of the Southern Song Imperial Library (scan van Chinese tekst via Digitale wereldbibliotheek)

## Literatuur

* Andy Kirkpatrick, "Medieval Chinese Rules of Writing and Their Relevance Today", in: Australian Review of Applied Linguistics, 2004, nr. 1, p. 1-14
* Andy Kirkpatrick, "China's First Systematic Account of Rhetoric. An Introduction to Chen Kui's Wen ze", in: Rhetorica, 2005, nr. 2, p. 103-152
* Andy Kirkpatrick en Zhichang Xu, The Rules of Writing in Medieval China and Europe, in: id., Chinese Rhetoric and Writing. An Introduction for Language Teachers, 2012

## Voetnoten

* ↑ Rens Bod, De vergeten wetenschappen. Een geschiedenis van de humaniora, 2015, p. 180
* ↑ Andy Kirkpatrick en Zhichang Xu, The Rules of Writing in Medieval China and Europe, in: id., Chinese Rhetoric and Writing. An Introduction for Language Teachers, 2012, p. 51. Gearchiveerd op 16 december 2018.
* ↑ Rens Bod, De vergeten wetenschappen. Een geschiedenis van de humaniora, 2015, p. 182
# Cheumatopsyche tenerrima

Cheumatopsyche tenerrima is een schietmot uit de familie Hydropsychidae. De soort komt voor in het Afrotropisch gebied.