# Karl Brandt

Karl Franz Friedrich Brandt (Mülhausen (tegenwoordig Mulhouse), 8 januari 1904 - Landsberg am Lech, 2 juni 1948) was een Duitse arts en oorlogsmisdadiger. Hij was ook een Duitse officier en SS-Gruppenführer (generaal-majoor) en Generalleutnant in de Waffen-SS tijdens de Tweede Wereldoorlog.
Hij was de persoonlijke lijfarts van Adolf Hitler, en vanaf 1939 het hoofd van het T-4-euthanasieprogramma van de nazi's. Hij was ook rijkscommissaris voor de gezondheid en gezondheidszorg.
De "genadedood" - met dit eufemisme omschreven de politieke leiders van het Derde Rijk de liquidatie van volgens hen "inferieure mensen": geestelijk en lichamelijk gehandicapten, blinden en doven, dorpsgekken én kinderen.
Dit kon vanzelfsprekend niet zonder de gestructureerde grootschalige medewerking van talrijke wetenschappers en artsen. Van december 1946 tot augustus 1947 stonden in Neurenberg dan ook 23 nazidokters terecht in een geruchtmakend tribunaal. Spilfiguur was Hitlers lijfarts dr. Karl Brandt.

## Levensloop

Brandt was officierszoon. In zijn jonge jaren gold de evenals hijzelf uit de Elzas afkomstige zendeling-arts Albert Schweitzer als zijn grote voorbeeld. Brandt werd dokter in 1928, lid van de NSDAP in 1932, lid van de SA in 1933 en lid van de SS in 1934. In 1943 kreeg hij de rang van majoor-generaal.
Al in 1933 werd over het hele Duitse Rijk de wet "ter preventie van erfelijk belaste voortplanting" afgekondigd, overeenkomstig de uitspraak van nazikopstuk Rudolf Hess: "nationaalsocialisme is toegepaste biologie". "Gezondheidsrechtbanken" bevalen sterilisatie onder dwang. In de kampen Auschwitz en Ravensbrück werden gruwelijke experimenten uitgevoerd, heel vaak met dodelijke afloop.
Begin 1940 ging het regime onder strengste geheimhouding over tot het "euthanasie"-programma: volwassenen (vaak door vergassing) én kinderen. Voor kinderen werden in totaal elf Kinderfachabteilungen - Speciale Afdelingen - opgericht. Alleen al in een psychiatrisch ziekenhuis in Wenen heeft men nauwkeurig geïnventariseerde resten gevonden (spierweefsel, hersenen, ruggenmerg) van zeshonderd kinderen die op deze wijze waren vermoord.
Toch rees er, vaak van kerkelijke zijde, verzet wanneer deze praktijken onbedoeld aan het licht kwamen. Zo hield de katholieke bisschop van Münster, Clemens August von Galen, op 3 augustus 1941 in niet mis te verstane bewoordingen zijn donderpreek "Gij zult niet doden". Deze moedige houding had tot gevolg dat Hitler een (tijdelijke) inkrimping van het euthanasieprogramma verordende.
Spilfiguur in het web van de nazimedici was SS-Gruppenführer prof. dr. MEd. Karl Brandt, jarenlang lijfarts van Hitler. Zijn euthanasieteam had hij omgedoopt tot "Liefdadige Stichting voor Institutionele Zorg". Hij genoot de faam een uitstekend chirurg en een innemende man met een scherpe geest te zijn. Uit vele documenten blijkt dat hij zich nooit met de ethische kant van de orders van Hitler en Himmler bezighield.
Op 16 april 1945 werd Brandt door de Gestapo gearresteerd omdat hij zijn gezin uit Berlijn had laten vertrekken om zich over te geven aan de Amerikaanse strijdkrachten. Hij werd op 23 mei 1945 onder arrest geplaatst door het Britse leger. Tijdens het daarop volgende Artsenproces in Neurenberg verklaarde hij: "Euthanasie is geen massamoord, maar genadedood, niets anders dan consequent doorgevoerde humaniteit." Op 19 augustus 1947 werd hij schuldig bevonden aan verschillende oorlogsmisdrijven en misdrijven tegen de menselijkheid, waaronder massamoord. Hij werd samen met zes anderen veroordeeld tot de dood door ophanging. De straf werd uitgevoerd op 2 juni 1948 in de gevangenis van Landsberg. Brandt werd 44 jaar oud. Hij is gecremeerd, en de as is verspreid op een geheime plek. Andere bron vermeldt: Graven Duitse Oorlogsmisdadigers (Spöttinger Friedhof).

## Carrière

Brandt bekleedde verschillende rangen in zowel de Allgemeine-SS als Waffen-SS. De volgende tabel laat zien dat de bevorderingen niet synchroon liepen.
| Datum | Sturmabteilung | Allgemeine-SS | Waffen-SS | Heer | NSDAP |
| 1 maart 1932 - Februari 1933 | SA-Arztleiter en Referent für Gas- und Luftschutz | — | — | — | — |
| 1933 | SA-Obertruppführer | — | — | — | — |
| 29 juli 1934 | — | SS-Anwärter | — | — | — |
| 1 augustus 1934 | — | SS-Mann | — | — | — |
| Augustus 1934 | — | SS-Truppführer | — | — | — |
| 29 juli 1934 | — | SS-Sturmführer | — | — | — |
| 1 januari 1935 | — | SS-Obersturmführer | — | — | — |
| Juli 1935 | — | — | — | Gefreiter der Reserve | — |
| 13 september 1936 | — | SS-Hauptsturmführer | — | — | — |
| November 1936 | — | — | — | Unterartz der Reserve | — |
| 9 november 1937 | — | SS-Sturmbannführer | — | — | — |
| 20 april 1939 - 1 september 1939 | — | SS-Obersturmbannführer | — | — | — |
| 20 april 1938 | — | — | SS-Obersturmbannführer in de Waffen-SS | — | — |
| 27 mei 1940 | — | — | Oberfeldartz der Waffen-SS | — | — |
| 1 augustus 1942 | — | — | SS-Standartenführer in de Waffen-SS | — | — |
| 3 september 1942 | — | — | — | Oberstarzt der Reserve | — |
| 30 januari 1943 | — | SS-Brigadeführer | Generalmajor in de Waffen-SS | — | — |
| 1 maart 1943 | — | — | — | Generalarzt der Reserve | — |
| 5 september 1943 | — | — | — | — | Generalkommissar |
| 20 april 1944 | — | SS-Gruppenführer | Generalleutnant in de Waffen-SS | — | — |
| 25 augustus 1944 | — | — | — | — | Reichskommissar |

## Lidmaatschapsnummers

* NSDAP-nr. 1 009 617 (lid geworden 1 maart 1932)
* SS-nr.: 260 353 (lid geworden 29 juli 1934)

## Decoraties

* Gouden Ereteken van de NSDAP op 30 januari 1943
* Ehrendegen des Reichsführers-SS op 1 maart 1938
* SS-Ehrenring op 11 mei 1936
* Sportinsigne van de SA in brons op 1 december 1937
* Julleuchter der SS op 16 december 1935
* Ehrenwinkel der Alten Kämpfer
* (en) Joachimsthaler, Anton. The Last Days of Hitler: The Legends, the Evidence, the Truth. Trans. Helmut Bögler. Londen: Brockhampton Press. (1999) [1995], ISBN 978-1-86019-902-8.
* (fr) Tixier, Thierry (2019). Allgemeine SS - Polizei - Waffen SS Volume 3, SS GRUF BRANDT (Geen paginavermelding). ISBN 9781326840389.
* (de) Klee, Ernst (2021). Das Personen Lexikon zum Dritten Reich. Nikol Verlagsgesellschaft mbH & Co. KG, Hamburg, 70, 71. ISBN 9783868203110.
* (en) Miller, Michael D., Andreas Schulz, Ken McCanliss (2006). Leaders of the SS & German Police Volume 1. R. James Bender Publishing, San Jose, 168, 169, 170, 172, 175. ISBN 9789329700372.
* (de) Schulz, Andreas, Günter Wegmann (2003). Die Generale der Waffen-SS und der Polizei Band I A-G. Biblio Verlag, Bissendorf, 145, 148,. ISBN 3764823739.
* (de) Patzwall, Klaus D. (2004). Das Goldenen Parteiabzeichen und seine Verleihungen ehrenhalber 1933 - 1945. Verlag Klaus D. Patzwall, Norderstedt, Duitsland, p. 65. ISBN 3931533506.
* (en) Kursietis, Andris J. (2015). The Fallen Generals; The Destruction of the German Officer Corps in World War II and its aftermath. Uitgeverij Aspekt, Soesterberg, pp. 104. ISBN 9789461536051.
* 1 2 3 4 5 6 7 Miller 2006, p.175.
* 1 2 Miller 2006, p.171.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 Miller 2006, p.172.
* 1 2 3 4 5 Schulz 2003, p.148.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 Tixier 2019, p.SS GRUF BRANDT.
* ↑ Klee 2003, p.70.
* 1 2 Miller 2006, p.170.
* ↑ Kursietis 2015, p.104.
* ↑ http://www.findagrave.com/cgi-bin/fg.cgi?page=gr&GRid=104305858
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Traces of War: Brandt, Karl, Franz, Friedrich (SS-Gruppenführer). Gezien op 15 december 2016. Gearchiveerd op 23 maart 2023.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Miller 2006, p.168.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Schulz 2003, p.145.
* ↑ Joachimsthaler 1999, p. 296.
* 1 2 3 4 (de) Dienstaltersliste der Schutzstaffel der NSDAP van 01.07.1935. p.51. Gezien op 17 dec. 2015.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 (en) Axis Biographical Research: SS & GERMAN POLICE, SS-GRUPPENFÜHRER, SS-GRUPPENFÜHRER & GENERALLEUTNANT DER POLIZEI (A - G), BRANDT, Prof. Dr. med. Karl. Geraadpleegd op 6 april 2019. Gearchiveerd op 23 maart 2023.
* 1 2 (de) Dienstaltersliste der Schutzstaffel der NSDAP van 01.12.1936. p.72-73. Gezien op 15 december 2016.
* ↑ (de) Dienstaltersliste der Schutzstaffel der NSDAP van 01.12.1937. p.64-65. Gezien op 15 december 2016.
* 1 2 3 (de) Dienstaltersliste der Schutzstaffel der NSDAP van 01.10.1942. p.27. Gezien op 17 dec. 2015.
* 1 2 3 4 5 6 Miller 2006, p.169.
* ↑ Klee 2003, p.71.
* ↑ Patzwall 2004, p.65.