# Psychologie van A tot Z
## A

Aandacht – Aangeleerde hulpeloosheid – Aanpassingsvermogen – Aanvaarding – Abraham Maslow – Additieve-factoren-methode – Adolescentie – Afasie – Affect – Affectie – Afweermechanisme – Agorafobie – Agnosie – Agrafie – Agressie – Mary Ainsworth – Alan Baddeley – Alexithymie – Alfred Adler – Gordon Allport – Altruïsme – Amnesie – Amygdala – Analogie – Analytische introspectie – Angst – Angst (sport) – Angststoornis door een somatische aandoening – Anhedonie – Anima – Anomie – Antisociale persoonlijkheidsstoornis – Apathie – Arbeidspsychologie – Arbeids- en organisatiepsychologie – Archetype – Arousal – Solomon Asch – Eugene Aserinksy – Aspirationele leeftijd – Roberto Assagioli – Assimilatie – Assertiviteit – Associatie – Attributie – Autisme – Autobiografisch geheugen – Automatiseren – Autonomie – Autoritarisme – Autosuggestie – Aversietherapie – Axenroos

## B

Ben Baarda – Albert Bandura – Reuven Bar-On – Frederic Bartlett – Beelddenken – Begaafdheid – Begeerte – Behaviorisme – Behoefte – Behoeftetheorie van Murray – Bekrachtiging – Belgische Federatie van Psychologen – The Bell Curve – Beloning – Jay Belsky – Jozien Bensing – Beperkte rationaliteit – Frits Bernard – Bevestigingsleer – Bewustzijn – Bezigheidstherapie – Bruno Bettelheim – Bewustzijn (algemeen) – Bewustzijn (qualia) – Steve Biddulph – Big five – Bindingsangst – Bindingsprobleem – Alfred Binet – Bio-energetica (therapie) – Biologische psychologie – Biopsychosociaal model – BIRG – Blaming-the-victim – The Blank Slate – Eugen Bleuler – Blindzien – Boeddhistische psychologie – Bouma – Tom ter Bogt – Ingeborg Bosch – Brein – Brenda Milner – Donald Broadbent – Karl Bühler – Burn-out – Tony Buzan

## C

Calimerocomplex – Cartesiaans theater – CASSA – Categorisatie – Catharsis – Raymond B. Cattell – Jean-Martin Charcot – C.G. Jung-Instituut Zürich – Chasmologie – Choqueren – Circadiaan ritme – Cliëntgerichte psychotherapie – Édouard Claparède – Cognitie – Cognitief proces – Cognitieve dissonantie – Cognitieve neurowetenschap – Cognitieve psychologie – Cognitieve revalidatie – Cognitieve stijl – Cognitieve veroudering – Collectief geheugen – Compensatie – Complottheorie – Compulsie – Conditionering – Conditioneringswetten – Conformisme – Congruentie – Connectionisme – Connectoom – Consolidatie – Contiguïteit – Contingent negative variation – Contrast – Coping – Coprolalie – Counseling – Couvade – Creativiteit – Criminologie – Lee Cronbach – Mihaly Csiksentmihalyi – Culturele psychologie – Anne Cutler – Cynisme

## D

Antonio Damasio – Darwin – Debriefing – Declaratief geheugen – Defaultnetwerk – Stanislas Dehaene – Déjà vu – Delay discounting – Denken – Denkstoornis – Depressie – Daniel Denett – Depersonalisatie – De Derde Golf – Lucas Derks – John Dewey – Dialogical Self Theory – Dichotische luistertaak – René Diekstra – Dieptepsychologie – Differentiële psychologie – Directieve therapie – Dissociatie – F.C. Donders – Jos van der Donk – Dopamine – Double bind – Douwe Draaisma – Drempelwaarde – Piet Drenth – Droom – De droomduiding – DSM-IV – Dualisme – Guillaume-Benjamin Duchenne – Bert Duijker

## E

Eating fetish – Echolalie – Echoïsch geheugen – Eclecticisme – Else-Marie van den Eerenbeemt – Ego – Egocentrisme – Egodystonie – Egosyntonie – Eigenwaarde – Elektro-encefalogram – Paul Ekman – Elaboratie – Elaboration likelihood model – Elektracomplex – ECT – Albert Ellis – Emotie – Emotionele afzondering – Emotionele intelligentie – Empathie – Enantiodromie – Encefalisatiequotiënt – Encephalitis lethargica – Entheogeen – Episodisch geheugen – Equipotentialiteit – Equifinaliteit – Eriksen flankertaak – Erik Erikson – Erotiseren – Error-related negativity – Eruptio – Ervaring – ERP – Es – Escapisme – E-therapeut – E-therapie – Ethologie – Event-related potential – Evolutionaire epistemologie – Evolutionaire leiderschapstheorie – Evolutionaire psychologie – Excentriciteit – Executieve functies – Exitcounseling – Experiëntiële vermijding – Experimentele psychologie – Experiment van Milgram – Expliciet geheugen – Expressed emotion – Extravert – Hans Eysenck

## F

Faalangst – Familieopstellingen – Fantasie en dagdromen – Fantoompijn – Fantoomledemaat – Gustav Theodor Fechner – Figuur van Thiery – Fixatie – Filtertheorie – Flashback – Flitsherinnering – Flow – Théodore Flournoy – Fobie – Forer-effect – Fotografisch geheugen – Fouthandeling – Marie-Louise von Franz – Frenologie – Fysiologische psychologie – Anna Freud – Sigmund Freud – Freudiaanse verspreking – Nico Frijda – Erich Fromm – Functieleer – Fundamentele attributiefout

## G

GAF-score – Phineas Gage – Franz Joseph Gall – Piotr Galperin – Michael Gazzaniga – Gebied van Brodmann – Gebied van Wernicke – Gebied van Broca – Gedachte – Gedrag – Gedragstherapie – Gedragswetenschap – Geest – Geheugen – Geheugendetector – Geheugenmodel van Atkinson en Shiffrin – Gelaatsexpressie – Geloof – Gemoedstoestand – Gender – Genitale fase – Gestaltpsychologie – Gestaltwetten – Gespleten brein – Getalbegrip – Gevoel – Gissen en missen – Werner Wolf Glaser – Glimlach – Glossolalie – Rainer Goebel – Daniel Goleman – Pieter van de Griend – Adriaan de Groot – J.P. Guilford

## H

Habituatie – Granville Stanley Hall – Hallucinatie – Donald Hebb – Hechting (psychologie) – Hechtingsstoornistheorie – Johann Friedrich Herbart – Herinneringsvervalsing – Hubert Hermans – Hersenen – Hersenspoelen – Frederick Herzberg – Gerard Heymans – Hippocampus – Peter Hoefnagels – Geert Hofstede – Homunculus – Hond van Pavlov – Hoogsensitief persoon – Marijke Höweler – Humanistische psychologie – Hyperactiviteit – Hypnose – Hypnotherapie – Hypomanie – Hysterie

## I

Ich – Iconisch geheugen – Identificatie – Idiot savant – Impliciet geheugen – Impulsiviteit – Individualpsychologie – Indoctrinatie – Infantilisme – Inhibitie – Intellectualisatie – Intelligentie – Intelligentiequotiënt – Intimiteit – Intrigant – Introjectie – Introspectie – Introvert – Introvert en Extravert – Intuïtie – Inversietheorie – Isolatie

## J

William James – Pierre Janet – Jeugdamnesie – Michel Jouvet – Carl Gustav Jung – Jungiaanse psychoanalyse – C.G. Jung-Instituut Zürich – Henk Jurriaans

## K

Daniel Kahneman – Karakter – Klassieke conditionering – Kleine Opstelling – Klinische depressie – Klinische psychologie – Koelkastmoedertheorie – Kortetermijngeheugen – Kurt Koffka – Lawrence Kohlberg – Wolfgang Köhler – Dolph Kohnstamm – Rita Kohnstamm – Peter van Koppen – Kortetermijngeheugen – Stephen Kosslyn – Ernst Kretschmer – Kuleshov-effect – Kunstzinnige therapie

## L

Lach – Langetermijngeheugen – Karl Lashley – Latentiefase – Lateraal denken – Lateraliteit – Leary – Leercurve – Leerpsychologie – Leiderschap – David Jacob van Lennep – Leugen – Leugendetectie – Leugendetector – Levels-of-processing – Willem Levelt – Kurt Lewin – Lexicale decisie – Lezen – Lichaamstaal – Liefde – Lijst van psychologen – Johannes Linschoten – Alexander Lowen – Loyaliteitsmisbruik – Lucide droom – Alexander Luria – David T. Lykken

## M

Manie – Manipulatie – Mascotte – Abraham Maslow – Max Planck Instituut voor Psycholinguïstiek – Harry McGurk – Mcgurkeffect – Roy Meadow – Megalomanie – Mentaal verzuim – Mentale beeldvorming – Mentale chronometrie – Mentale inspanning – Metabletica – Albert Michotte – Stanley Milgram – Arnold Mindell – Minderwaardigheidscomplex – Mnemotechniek – Motivatie – Muziektherapie

## N

Napoleoncomplex – Narcisme – Narcistische persoonlijkheidsstoornis – Nature-nurture-debat – Nederlands Instituut van Psychologen – Neglect – Ulrich Neisser – Neuraal netwerk – Neurolinguïstisch programmeren – Neuropsychologie – Neurofilosofie – Neurose – Neuroticisme – Non-verbal Learning Disabilities – Norrmalmstorg-overval – Joseph Nuttin

## O

Obsessie – Obsessieve-compulsieve stoornis – Oedipuscomplex – Omstandereffect Onderbewustzijn – Ontkenning – Ontwikkelingspsychologie – Ontwikkelingsstoornis – Operante conditionering – Oplichterssyndroom – Optimisme – Optologie – Orale fase – Organisatiepsychologie – Oriëntatiereactie – Ouderverstotingssyndroom – Overeenstemmingsexperimenten van Asch – Overspannenheid

## P

P300 – Palilalie – Paniek – Sergei Pankejev – Parapsychologie – Carel Frederik van Parreren – Past Reality Integration – Pathologisch liegen – Ivan Pavlov – Wilder Penfield – Penopauze – Irene Pepperberg – Persona – Persoonlijkheid – Perverse triade – Pessimisme – Syndroom van Peter Pan – Jean Piaget – Piekeren – Steven Pinker – Piramide van Maslow – Placebo – Hilde van der Ploeg – Portaal:Psychologie – Michael Posner – Positieve psychologie – Posttraumatische groei – Posttraumatische stressstoornis – Postural integration – Henri van Praag – Prepulsinhibitie – Priming – Procedureel geheugen – Projectie – Process oriented psychology – Prosopagnosie – Psychasthenie – Psychodiagnostiek – Psychiater – Psychische aandoening – Psychoanalyse – Psychofysiologie – Psycholinguïstiek – Psychologie – Psychologisch assistent – Psychologisch refractaire periode – Psycholoog – Psychose – Psychosynthese – Psychotherapie – Puzzlebox – Pijnappelklier

## Q

Qualia

## R

Rationalisering – Rationeel-emotieve therapie – Reactievorming – Rechtspsychologie – Reductionisme – Reflex – Regressie – Remslaap – Reminiscentiehobbel – representatie – Robert Rescorla – Géza Révész – Riagg – Théodule Ribot – Remy Rikers – Franz Riklin – Beatrijs Ritsema – Carl Rogers – Rollenspel – Edmund Rolls – Roos van Leary – Hermann Rorschach – Rouwverwerking – Corine de Ruiter – Leen Ryckaert

## S

Saliency map – Savantsyndroom – Schemertoestand – Schaduw – Schizofrenie – Schrikreactie – Schrijftherapie - Schrijven – Selectief mutisme – Selectieve aandacht – Self-serving bias – Selffulfilling prophecy – Martin Seligman – Semantisch geheugen – Sensitisatie – Sensorisch geheugen – Separatieangst – Seriële-positie-effect – Benny Shanon – Shell-shock – Herbert Simon – Simuleren – Situationeel leiderschap – Burrhus Skinner – Skinner-box – Slaap – Slaapwandelen – Hélène Smith – Snob (persoon) – Sociale facilitatie – Sociale gedragsnormen – Sociale invloed – Sociale isolatie – Sociale psychologie – Somatische stempel – Charles Spearman – George Sperling – Roger Sperry – Spiegelen – Spiegelproef – Spiral dynamics – Sportpsychologie – Spraak – Johann Spurzheim – Stanford-gevangenisexperiment – Stereotiepe-bewegingsstoornis – Juul Stinissen – Stockholmsyndroom – Stress – Stressreactie – Stroop-taak – Structuralisme (sociale wetenschap) – Sublimering – Subtekst – Syndroom van Capgras – Superego – Syndroom van Gilles de la Tourette – Systeemtherapie

## T

Tabula rasa – Taedium vitae – Telepathie – Temperament – Wilhelm Tenhaeff – Terror management theory – Thalamus – Theory of mind – Armand Thiery – Edward L. Thorndike – L.L. Thurstone – Tibetaans dodenboek – Tijdlijn psychologie – Tijdsperceptie – Edward B. Titchener – Anne Treisman – Trance – Transgenerationeel trauma - Trial and error – Triple-Codes model – Tuintherapie – Twijfel

## U

Über-ich

## V

Vaktherapie – Validiteit – Vecht- of vluchtreactie – Verbeeldingskracht – Verdriet – Verdringing – Vergeetcurve – Antoon Vergote – Verlegenheid – Verplaatsing – Verstand – Versterkte schrikreactie – Verwachting – Verwachtingstheorie – Visuele halfveldtaak – Volkspsychologie – Vreesconditionering – Vreesreactie – Vreugde – Victor Vroom – Piet Vroon – Lev Vygotsky

## W

Willem Wagenaar – Allan Wagner – John Watson – Ernst Heinrich Weber – David Wechsler – Wechsler Adult Intelligence Scale – Wechsler Intelligence Scale for Children – Wechsler Preschool and Primary Scale of Intelligence – Weerstand – Werkgeheugen – Max Wertheimer – Jeffrey Wijnberg – Wil – Woede – Wilhelm Wundt

## X

Xenolalie

## Y

Wet van Yerkes-Dodson

## Z

René Zazzo – Zelfactualisering – Zelfbeschikkingstheorie – Zelfeffectiviteit – Zelfherkenning – Zelfkennis – Zelfreflectie – Zichzelf waarmakende voorspelling – Ziel – Zondebok – George Zorab