# Koninklijke Distilleerderij M. Dirkzwager Az.

De Koninklijke Distilleerderij M. Dirkzwager Az. was een jeneverstokerij in Schiedam.

## Geschiedenis
### Firma M. Dirkzwager

Op 28 november 1856 koopt Maarten Dirkzwager voor ƒ 16.000,- een "branderij met pakhuis, plaats, woonhuis en erf, staande en gelegen aan de westzijde van het Groenweegje te Schiedam" en een tweetal zogenaamde molenportiën, waarvan het bezit voor de uitoefening van het brandersbedrijf noodzakelijk is, namelijk 2 26$^e$ deel van de "steenen windkoornmoolen genaamd de Palmboom, staande en gelegen aan de Noordvest binnen deeze stad met heur stalling en alle de ap- en dependentieën daar bij zijnde". waar al sinds 1717 gestookt werd.
Na de dood van Maarten neemt jongere broer Adrianus (1834 – 1895) de zaken over onder behoud van de firmanaam “M. Dirkzwager”. De firma M. Dirkzwager brandde in verschillende branderijen onder andere brandewijn en moutwijn, een grondstof voor jenever, handelde in graan en moutwijn en in hun bijproducten gist en spoeling, en had een distilleerderij die voor de export naar Klein-Azië werkte.

### Firma M. Dirkzwager Az.

Op 18- en 20-jarige leeftijd richtten de zonen van Adrianus, respectievelijk Maarten (1861) en Cornelis Dirkzwager (1860 – 1930) de firma “M. Dirkzwager” op, dezelfde naam die hun vader en oom hadden gebruikt. Voor de uitoefening van hun bedrijf maakten zij gebruik van de branderij van hun vader. Op 9 Juli 1886 draagt hij met machtiging van de weduwe van zijn broer de panden voor ƒ 6.000,- aan hun over. Om administratieve redenen moet – ter onderscheiding van het brandersbedrijf M. Dirkzwager van hun vader en oom – de naam veranderd worden, en zo geschiede: op 25 augustus datzelfde jaar richten ze de firma statuair op als de firma "M. Dirkzwager Az." (Az. = Adriaanszonen). Op 11 december 1914 treedt Maarten per 31 december uit de fa. M. Dirkzwager Az.
Het distilleerderijbedrijf maakt tijden het leven van Cornelis een gouden tijd door. De toeneming van het aantal distilleerderijen te Schiedam is hiervan wel de beste illustratie. Op 6 maart 1916 geeft Cornelis de algehele volmacht aan zijn zoon Cornelis (1895 – 1957) en op 23 juli 1923 sluiten vader en zoon een handelsvennootschap onder firma en 3 jaar later, op 28 april 1925 wordt ook jongere zoon Paul Dirkzwager (1900 – 1989) in deze vennootschap opgenomen.
Na het uittreden van vader gingen Cornelis en Paul, bij akte van 28 maart 1927 een nieuwe handelsvennootschap aan. Het aanzienlijk teruglopende verbruik van gedistilleerde dranken leidt in 1932 tot de oprichting van een dochteronderneming – N.V. fruitdrank – die zoete most ging fabriceren en verkopen. De keuze valt op zoete most van appelen, een product waarvan de omzet in die tijd in Zwitserland sprongsgewijze omhoog gaat, niet het minst als gevolg van de verbeterde bereidingswijze, waarvan ook een belangrijke kwaliteitsverbetering het gevolg is.
In januari 1941 werd de firma Wed. J. Florijn & Co. aangekocht. Het hoofdkantoor van dit Rotterdamse bedrijf dat al sinds 1818 bestaat, werd tijdens het bombardement van 14 mei 1940 totaal vernietigd. De zaak wordt dan enige tijd gevestigd bij de firma Kramer in de Hoofdstraat van Schiedam en vanaf november 1940 bij de firma Dirkzwager.
De firma Dirkzwager heeft zich sinds zijn oprichting steeds uitsluitend beziggehouden met de vervaardiging van jenever en brandewijn, maar in de eerste helft van de 20$^e$ eeuw wordt daaraan enige uitbreiding gegeven door de fabricage van de zogenaamde samengestelde dranken zoals citroendranken en likeuren.
Deze overname van de firma Florijn – die zich in de loop der jaren in dit soort artikelen gespecialiseerd heeft – was dan ook bedoeld om meer aandacht te kunnen schenken aan de fabricage en het in de handel brengen van samengestelde dranken.